ཚོད་ལྟ་སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ནས་བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའི་མཐའ་མ“ཨ”ལ་དཔྱད་པ། | ཀྲུང་གོ་བོད་ཀྱི་དྲ་བ།\n2020-10-20 15:03:12 སྐད་འཕྲིན་ལས་བཏུས། ཀློག་གྲངས།\n（ཧྲང་ཧེ་དགེ་ཐོན་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་སྐད་བརྡ་ཞིབ་འཇུག་ཁང་། ཧྲང་ཧེ། 200234）\n[ནང་དོན་གནད་བསྡུས།] བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའི་མཐའ་མ“ཨ”ནི་དོན་དམ་དུ་དབྱངས་སུ་རུང་ངམ་གསལ་བྱེད་དུ་འཇོག་དགོས་པ་ལ་མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ཞལ་མི་མཐུན། དེ་བས་དུས་ད་ལྟ་ལ་ཐུག་ཏུ“ཨ”ཡི་ངོ་བོ་ནི་འདིའོ་ཞེས་ལུང་དང་རིགས་པས་བསྒྲུབས་ནས་འདར་མེད་པར་བྱས་ཡོད་པའི་དཔྱད་རྩོམ་དང་བརྩམས་ཆོས་སོགས་ཀྱང་མཐོང་དུ་མ་བྱུང་། དེ་ཡང་བོད་ཡིག་གི“ཨ”ཡི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པར་ངེས་འཛིན་པ་ལ། ཡི་གེ་རིག་པའི་ཐོག་གི“ཨ”དང་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་ངོས་ཀྱི་དབྱངས/a/གཉིས་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་དཔྱད་དགོས་པ་ལས། མཐའ་གཅིག་ཏུ་བོད་སྐད་ལ་དབྱངས་བཞི་རུ་བྱས་ན་དབྱངས/a/མེད་དགོས་པ་དང་། དབྱངས་ལྔ་རུ་བྱས་ན“ཨ”དབྱངས་ཡིག་ཡིན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཁ་ཚོན་བཅད་ན། མིའི་རིགས་སྤྱིའི་སྐད་བརྡའི་ཆོས་ཉིད་དང་འགལ་སྲིད་ལ། བོད་ཡིག་གི་ཡི་གེའི་མ་ལག་ལའང་གནོད་ངེས་སོ། ། རྩོམ་འདིས“ཨ”ནི་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་གནས་ཀྱི་རིན་ཐང་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་ཅིག་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་དང་མཉམ་དུ། བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་ཡིག་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞི་ཡོད་ཅེས་པ་ཡི་གེ་རིག་པ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ལ། སྐད་བརྡ་རིག་པའི་ཐོག་ནས་དབྱངས/a/ཡང་ཡོད་ངེས་ཤིང་། དེ་ནི་ཚེགས་སྐྱུང་བའི་ཕྱིར་དུ་ལེགས་སྦྱར་སྐད་བཞིན་གཟུགས་སམ་རྟགས་སུ་མ་བཀོད་པ（采用零形式）ཙམ་ཡིན་པར་འདོད། ནང་དོན་གྱི་ཐད་ནས་རྩོམ་པ་པོས་ཐོག་མར་མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་དག་དེང་རབས་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་དང་སྦྱར་ནས་གླེང་ཡོད་ཅིང་། ཚོད་ལྟ་སྒྲ་གདངས་རིག་པའི（实验语音学）གཞུང་ལུགས་དངPraatམཉེན་ཆས་སྤྱད་དེ་དེའི་སྐོར་གྱི་གནད་དོན་དག་ལ་ཚད་ལྟ་བྱས་ཡོད། ཞར་བྱུང་དུ་རྗེས་འཇུག“འ”ཡི་སྐོར་ནས་ཀྱང་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་རགས་ཙམ་བརྗོད་ཡོད།\n[བརྡ་ཆད་གཙོ་བོ།] བོད་སྐད། གསལ་བྱེད། དབྱངས། ཚོད་ལྟ།\nདེ་ཡང་བོད་ཡིག་གི“ཨ”ནི་དབྱངས་སམ་གསལ་བྱེད་གང་དུ་གཏོགས་པར་དཔྱད་དགོས་ན། ཐོག་མར་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ངེས་ཤེས་གསལ་བོ་ཞིག་ཆགས་དགོས་ཏེ། 《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང》ལས། “ང་རོའི་ཚུལ་གྱིས་འབྱིན་པའི་མི་གསལ་བའི་གདངས་ནི་དབྱངས། དབྱངས་ཡིག་ནི་གསལ་བྱེད་དང་མ་སྦྱར་ན་འདོན་དུ་མེད། ཡི་གེ་རང་རང་གི་སྐྱེ་གནས་ལས་སྒྲ་དག་གསལ་གསུམ་ཚང་བའི་ཚུལ་གྱིས་འབྱིན་པའི་གདངས་ནི་གསལ་བྱེད།” ཅེས་དང་། 《མུ་ཏིག་ཕྲེང་མཛེས》ལས། “དབྱངས་ནི་ང་རོ་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ནི་གསལ་བྱེད་གཞན་ལ་མ་ལྟོས་པར་འདོན་དུ་མེད།”ཅེས་པ། 《དག་ཡིག་རིག་པའི་གབ་པ་མངོན་ཕྱུང》ལས། “གནས་དང་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་མི་གསལ་ཞིང་། སྒྲ་ཙམ་ཤས་ཆེ་ལ་ལྷོད་པ་རྣམས་དབྱངས་ཏེ་མོ་ཡིག་དང་། གནས་དང་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་གསལ་ཞིང་། དམ་པའམ་ཅུང་ཟད་དམ་པ་རྣམས་གསལ་བྱེད་དེ་ཕོ་ཡིག་ཡིན་ནོ། །”ཞེས་པ་བཅས་ལ་བལྟས་ན། སྔ་མ་གཉིས་ཀྱིས་དབྱངས་ནི་གདངས་མི་གསལ་ཞིང་། སྒྲ་འབྱིན་དགོས་ན་ངེས་པར་དུ་གསལ་བྱེད་ཅིག་ལ་བརྟེན་དགོས་པའི་ལྟ་ཚུལ་བཟུང་ཡོད། ཕྱི་མས་དབྱངས་ནི་གནས་དང་བྱེད་པའི་རྣམ་འགྱུར་མི་གསལ་ནའང་། སྒྲ་ཤས་ཆེ་བ་དེའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོར་བཤད་ཡོད་པས། སྔ་མ་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་དང་མི་མཐུན། དེང་རབས་སྐད་བརྡ་རིག་པས་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ལ་བཞག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། “དབྱངས་ནི་དབུགས་སམ་རླུང་གིས་ཨོལ་སྐྱི（声带）འདར་བར་བྱས་ནས་ཐོན་པའི་འཇེབས་པའི་རིང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྒྲ（乐声）ཏེ། དབྱངས་ཡོད་ཚད་སྒྲ་ལྡན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་དང་། དབུགས་ལ་ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་ཐོགས་རེག་མེད་པས། གསལ་བྱེད་ལ་མ་བརྟེན་པར་རང་དབང་གིས་སྒྲ་འདོན་ནུས། གསལ་བྱེད་ནི་རླུང་ཕྱིར་ཕྱུང་དུས་རང་སྐྱེ་སའི་གནས་ཀྱིས་ཁེགས་པར་འགྱུར་བར་བྱེད་ཅིང་། དབུགས་རང་དབང་དུ་ཕྱིར་ཐོན་མི་ཐུབ་པས་དབྱངས་ལྟར་དུ་སྒྲ་གསལ་བོ་མིན（无响度）། དེ་མིན་སྒྲ་ཕྱིར་འབྱིན་དགོས་ན་དབྱངས་ལ་བརྟེན་པ་ཤས་ཆེ།”ཞེས་སོ། ། གོང་གི་མཚན་ཉིད་དག་བསྡུར་ཏེ་བལྟས་ན། 《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང》དང《མུ་ཏིག་ཕྲེང་མཛེས》གཉིས་སུ། སྒྲ་འབྱིན་པ་ལ་གསལ་བྱེད་ནི་རང་དབང་ཅན་ཡིན་པ་དང་དབྱངས་ནི་གསལ་བྱེད་ལ་བརྟེན་པའི་གཞན་དབང་ཅན་དུ་འདོད་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། དེང་རབས་སྐད་བརྡ་རིག་པ་ནས། དབྱངས་ཀྱིས་གསལ་བྱེད་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པར་རང་དབང་གིས་སྒྲ་འབྱིན་ཐུབ་པ་དང་། རང་ཁོ་ནས་ཀྱང་ཚེག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་ཐུབ་ལ། གསལ་བྱེད་ནི་དབྱངས་ལ་མ་བརྟེན་པར་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཚེག་ཁྱིམ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་མི་ནུས་པར་འདོད（སྣ་སྒྲ་ཕུད）། དེ་བས་ང་ཚོསPraatམཉེན་ཆས་ནས་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་གཉིས་ཀའི་ཁྱད་པར་དང་ངོ་བོ་ལ་བརྟག་ན་གཤམ་གསལ།\nགོང་གི་རི་མོ་ནི་གསལ་བྱེད“ཀ” ཡི་སྒྲ་རིས（语图）ཡིན་ལ། “ཀ”འགག་སྒྲར་གཏོགས་པས། དེའི་སྒྲ་འབྱིན་པའི་གོ་རིམ་ནི། ཐོག་མར་དབུགས་རྒྱུན་གང་དེ་སྐྱེ་གནས་ལ་ཐོགས་པ（成阻）དང་། དེ་ནས་བཀག་པ（持阻）། མཐར་གསོག་པའི་དབུགས་རྣམས་ཅིག་ཅར་དུ་སྒོར་ཕུད་པ་ལས（除阻）། དབུགས་ཤུགས་ཆེན་པོས་སྒྲ་རིས་སུ་ཆེས་གཡོན་མཐའི་གཞུང་ཐིག（冲直条）དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་། དེ་ནི་དབྱངས་གང་ཡང་མ་ཞུགས་པའི་གསལ་བྱེད་རྐྱང་བ“ཀ” ཡི་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཡིན་ལ། དབུགས་སྐྱེ་གནས་ལས་ཕྲལ་པ་དང་། སྒྲ་སྐྱེ་བ། དེ་ནས་སྒྲ་འཇིག་པའི་བར་དུ་སྐར་ཆ0.03ལས་མེད་པས། སྒྲ་རྒྱུན་རིང་དུ་སྲིང་མི་ཐུབ་ཅིང་། སྒྲའི་གྲག་ཚད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བས་ཚེག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་མི་ཐུབ་བོ། ། ཚོད་ལྟ་སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ལས་གཞུང་ཐིག་འདི་ནི་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཡིན། གཞན་ཡང་གཞུང་ཐིག་གཡས་ཕྱོགས་ཀྱི་ནག་ཅིང་སྟུག་པའི་འཕྲེད་ཐིག་དེ་ནི（横杠）གསལ་བྱེད“ཀ”ཡི་གཞུག་གི་དབྱངས/a/མཚོན་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་རིས་ཡིན་ཏེ། དབྱངས་ཤིག་ཡིན་ན་ཨོལ་སྐྱི་འདར་ངེས་པས། དེ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲའི་ནུས་པས་གོང་གི་སྒྲ་རིས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་། དེ་མིན་དབྱངས་ནི་སྐྱེ་གནས་ཀྱིས་གེགས་མི་ཐེབས་པས་སྒྲ་རྒྱུན་ཇི་ལྟར་རིང་དུ་སྲིང་ཡང་ཆོག དེའི་ཕྱིར། ང་ཚོས་ངག་ནས་ཀློག་པའི“ཀ”ཞེས་པའི་སྒྲ་དེ་ནི་གོང་གི་སྒྲ་རིས་ཧྲིལ་བོས་མཚོན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བྱེད“ཀ” ཡི་གཞུང་ཐིག་དང་དབྱངས/a/ཡི་སྒྲ་རྒྱུན་གཉིས་ཀས་བསྟན་པའི་ཚེག་ཁྱིམ་ལ་གོ་བར་བྱའོ། ། འདི་ལས་ང་ཚོས་བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་ནི་དབྱངས་ལ་མ་བརྟེན་པར་རང་གཅིག་པུ་སྒྲ་དག་གསལ་གསུམ་ཚང་བའི་ཚེག་ཁྱིམ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་མི་ནུས་པ་ཤེས་སོ། །\nགོང་གི་རི་མོ་ནི་ཨ་མདོའི་ཞོན་ཧྭའི་བོད་སྐད་དུ་ནུ་བོ་ལ“ʔa ʔu”ཞེས་འབོད་པའི་ཚེག་ཁྱིམ/ʔa/ ཡི་སྒྲ་རིས་ཡིན། གོང་ནས་སྤྲོས་པ་བཞིན་དབྱངས་ཀྱི་སྒྲ་འབྱིན་པར་སྐྱེ་གནས་ཀྱིས་ཁེགས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། ཨོལ་སྐྱི་འདར་ནས་སྒྲ་འདོན་པར་བྱས་པ་ཡིན་པས། སྒྲ་རིས་ནས་གྲལ་དག་ཅིང་དོ་མཉམ་པ། ཆོས་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་འཕྲེད་ཐིག་ནག་པོ་ཞིག་གིས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། དེ་མིན་གོང་གི་སྒྲ་རིས་ལས་དབྱངས/a/ཡི་སྒྲ་རྒྱུན་ནི་སྐྱེ་བ་ཙམ་གྱིས་འཇིག་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར། རྒྱུན་མཐུད་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཞིག་ཡིན་པའང་ཤེས་ཐུབ། དེ་བས་དབྱངས་ཀྱིས་རང་སྟེང་ནས་སྒྲ་འབྱིན་ཐུབ་པ་དང་གསལ་བྱེད་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པར་ཚེག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་ཐུབ་པའང་རྟོགས་ཐུབ་བོ། ། འོན་ཀྱང་གོང་གི་སྒྲ་རིས་ཀྱི་མགོ་རུའང་སྒྲ་རིས་དང་པོ་ལྟར་དུ་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་ཐིག་ཅིག་བྱུང་ཡོད་པ་ནི་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ནས་དཔྱད་ན། གསལ་བྱེད་གཞན་ཞུགས་མེད་པའི་དབྱངས་རྐྱང་བས་ཚེག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་པར་ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་མགོ་རུ་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གསལ་བྱེད/ʔ/ཞིག་ཡོད་ངེས་པ་དེ་ཡིན་ནོ། ། ཡིན་ནའང་བོད་ཡིག་ཏུ་དེ་ནི་སྒྲ་གནས་སུ་མི་རུང་བས། དངོས་སུ་མ་ཐོན་ཡང་དོན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་དེ། འདིའི་སྐོར་ནི་གཤམ་ནས་བཤད་པར་འགྱུར།\nགོང་གི་ཚོད་ལྟ་གཉིས་ལས་ང་ཚོས་གནས་ལུགས་ཤིག་བཤད་འདོད་པ་ནི། བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་ལ་དབྱངས་གཞན་ཞུགས་མེད་ཚེ། ལེགས་སྦྱར་ལྟར་གྱི་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་ལམ་གཟུགས་སུ་གྲུབ་མེད་པའི་དབྱངས/a/ཞིག་ངེས་པར་དུ་ཡོད་དགོས་པར་འདོད། ཡིན་ནའང་། ལེགས་སྦྱར་དང་མི་མཚུངས་པ་ནི། བོད་ཡིག་ཏུ་དབྱངས་ཞུགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་ཡོད་དོ་ཅོག་ལ/a/ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར། གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་གནས་སར་ད་གཟོད་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ/a/ཞུགས་པ་ཡིན་ཞིང་། གཞན་པའི་འཕུལ་རྟེན་མགོ་འདོགས་གནས་སའི་གསལ་བྱེད་ལ/a/ཞུགས་པ་མ་ཡིན། དེ་ཡང་འོག་གི་ཚོད་ལྟའི་སྒྲ་རིས་གཉིས་ལས་གསལ་སྟེ། སྔ་མ་ནི་བོད་ཡིག་གི“རྟ”ཞེས་པའི་སྒྲ་རིས་ཡིན་ལ། དེ་རུ་མགོ་ཅན“ར”ཡི་གཞུག་ལ་དབྱངས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་ཏེ་འཕྲེད་ཐིག་ནག་པོ་དེ（横杠）བྱུང་མེད་པ་དང་། མིང་གཞི“ཏ”ཡི་རྗེས་སུ་རྟགས་དེ་གསལ་བོར་ཐོན་ཡོད། ཕྱི་མ་ནི་བོད་ཡིག་གི“བསྟན”ཞེས་པའི་སྒྲ་རིས་ཡིན་ལ། དེ་རུའང་མིང་གཞི“ཏ”གནས་སར་དབྱངས་ཀྱི་རྟགས་ཐོན་པ་ལས། སྔོན་འཇུག“བ”དང་མགོ་ཅན“ས”ཡི་སྒྲ་རིས་ལ་དབྱངས་ཀྱི་རྟགས་ཐོན་མེད་དོ། །\nའདི་འདྲའི་འཆར་འགོད་ལ་ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཐད་ནས་ནུས་པ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། བོད་ཡིག་ལ་ལེགས་སྦྱར་ལྟར་དུ་ཧ་ལན་ཏའི་རྟགས་མི་དགོས་པས། ཡི་གེའི་མ་ལག་ལ་ཉིང་བསྡུས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་ནོ། ། ཁོ་བོས་བལྟས་ན་མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱིས“ཨ”ཡི་ཐད་ལ་རྩོད་པ་མང་དུ་བྱུང་བ་དང་། བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་བཞིའམ་ལྔ་ཡོད་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱང་གནད་འདི་ལ་ཐུག་ཡོད་སྙམ། དེ་ཡང“ཨ”དབྱངས་སུ་འདོད་ཅིང་བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་ལྔ་ཡོད་ཅེས་པ་དག་གིས་གོང་གི་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་དབྱངས/a/དེ་ཡིག་གཟུགས་སུ་བཀོད་པའི“ཨ”ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་དང་། དབྱངས་བཞི་ལས་མེད་འདོད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཐད་ཀྱི་དབྱངས“ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ”བཞི་ལས། སྐད་བརྡའི་ཁྲོད་ཀྱི་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་ལམ་གཟུགས་སུ་མ་བཀོད་པའི་དབྱངས/a/དེ་བོད་ཡིག་བྱིངས་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱི་གྲས་སུ་མ་བཞག་པས་ཡིན་པར་འདོད།\nསྒྲ་གནས་རིག་པ་ནས་བལྟས་ན། སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས/a/དང་། སྒྲ་གནས་སུ་མི་རུང་ཞིང་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་སྟོན་མི་ཐུབ་པའི་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲའི་གསལ་བྱེད/ʔ/གཉིས་ནི“ཨ”ཡི་འགྱུར་གཟུགས་གཉིས་སུ་གོ་ནའང་ཆོག་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་ནི་གོང་ནས་ཚོད་ལྟ་བྱས་པ་བཞིན། དབྱངས་གཞན་ཞུགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་རྐྱང་བ་ལ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས/a/མ་ཞུགས་པར་ངག་ནས་གསལ་བར་འདོན་དུ་མི་རུང་བས། དབྱངས/a/དེ་བོད་ཡིག་ཏུ་གཟུགས་སུ་བཀོད་མེད་ཀྱང་། བོད་ཀྱི་སྐད་བརྡའི་ཁྲོད་དུ་དངོས་སུ་གནས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ། དེ་གཟུགས་སུ་མ་བཀོད་པའང་ཚེགས་སྐྱུང་བའི་སླད་ཡིན་པར་སྙམ། གཉིས་ནི་བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་མགོ་རུ་གསལ་བྱེད་གཞན་མེད་པར་དབྱངས་ཁོ་ནས་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་པ་ལ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲའི་གསལ་བྱེད/ʔ/ལ་བརྟེན་དགོས། དེ་ནི་མིའི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་ཁྱད་ཆོས（人类发音器官的共性）ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དབྱངས་རྐྱང་བ་ངག་ནས་བྱུང་ཚེ་ཨོལ་སྒོའི་ཁ་ཕྱེ་བ་དང་མཉམ་དུ་འགག་སྒྲ་ཞིག་ཡོད་པའི་གནས་ལུགས་དེ་རེད། （དབྱངས་རྐྱང་བ་ཀློག་དུས་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲར་བརྟེན་པའི་པར།） དེའི་ཕྱིར་དབྱངས/a/ཚེག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་དུས་ཀྱང་། ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲའི་གསལ་བྱེད/ʔ/ལ་བརྟེན་ནས/ʔa/ལྟ་བུར་འདོན། འོན་ཀྱང་བོད་སྐད་དུ/a/དང/ʔa/གཉིས་ལ་སྒྲའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས། དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མི་སྟོན་པས་སྒྲ་གནས་གཅིག་གི་འགྱུར་གཟུགས་གཉིས་སུ་རུང་བ་ལས་འོས་མེད།\nརྒྱུ་མཚན་ནམ་གནས་ལུགས་འདི་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས། བོད་ཡིག་གི“ཨ”ལ་གསལ་བྱེད/ʔ/དང་དབྱངས/a/ཞེས་འགྱུར་གཟུགས་གཉིས་བྱུང་བའང་དོན་དང་མཐུན་པར་འདོད་དོ། ། འདིར་མཉམ་འཇོག་རྒྱུ་ཞིག་ལ། “ཨ”ནི་དབྱངས/a/ཡིན་ཟེར་དུས/ʔa/ཡི་འགྱུར་གཟུགས/a/ལ་བཤད་པ་ལས་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི/a/རུ་འདོད་མི་རུང་བ་དང་། ཚེག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་པའི་གསལ་བྱེད/ʔ/ཡིན་ཟེར་དུས་གཟུགས་སུ་བཀོད་མེད་པའི་སྲོག་ཞུགས་ཀྱིདབྱངས/a/ཞུགས་ཡོད་པའང་ཤེས་དགོས་སོ། ། དེ་མིན། འདི་ལས་བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད“ཨ”/ʔ/ནི་སྒྲ་གནས་ཀྱི་རིན་ཐང（音位价值）མེད་ཅིང་གཞན་དབང་ཅན（伴随性）ཞིག་ཡིན་པའི་གནས་ལུགས་ཀྱང་རྟོགས་ཐུབ་བོ། ། འདིའི་སྣང་ཚུལ་ནི་མི་རིགས་གཞན་གྱི་སྐད་དུའང་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། ཨ་རབ་སྐད་དུ་གསལ་བྱེད28ཡོད་པ་ལས་དང་པོᴀlif ཟེར་བ་གསལ་བྱེད་དུ་ཀློག་དུས་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ/ʔ/རུ་ཀློག་པ་དང་། དབྱངས་སུ་ཀློག་དུས/a/རིང་ཆ་ཅན/ā/རུ་ཀློག་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་སྐད་དུ། 西安（xi an）ཟེར་བའི“an”ནི་དབྱངས/a/མགོ་ཅན་གྱི་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ངག་ནས་ཀློག་ཚེ“ɕi ʔan”ཞེས་ཨོལ་སྒོའི་སྒྲ་སྦྱར་ནས་འདོན་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། སྒྲ་གནས་རིག་པ་ནས་བལྟས་ན/a/དང/ʔa/གཉིས་སྒྲ་གནས་གཅིག་གི་འགྱུར་གཟུགས་ལ་གཏོགས། དེ་མིན། 乌鸦（wu ya）དང阿姨（a yi）སོགས་ཀྱང་དོན་དུ“u ia”དང“a i”ཞེས་དབྱངས་མགོ་ཅན་གྱི་ཚིག་ཁྱིམ་ཡིན་ནའང་། ངག་ནས་འདོན་ཚེ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་གསལ་བྱེད（零声母）/w/ /j/ /ʔ/བཅས་ལ་བརྟེན་ནས“wu ja, ʔa ji”ཞེས་ཀློག་བཞིན་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །\nགཞན་ཡང་འདིའི་སྐོར་ལ་སྐད་བརྡ་སྨྲ་བ་རྒན་ཨ་ཚོགས་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་ལགས་ཀྱིས་ལྟ་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད་པ་དོན་དང་མཐུན་པར་སྙམ། “སྒྲ་གནས་ཕྱོགས་དྲིལ་གྱི་ངོས་ནས་གཞིགས་ན། ‘ཨ’ནི་དབྱངས་ཡིག་ལ་གོ་ཆོག་པར་མ་ཟད། མིང་མགོའི་སྲོག་ཞུགས་གསལ་བྱེད（词首零辅音）དུ་གོ་ནས་རྟགས་མཚོན་མ་བཀོད་ཀྱང་འོས་ལ། གཞན་ད་དུང་ཚེག་ཁྱིམ་མགོ་ཡི་གསལ་བྱེད་སྲོག་ཞུགས/ʔ/（音节首“零辅音”）ལའང་གོ་རུང་། བོད་ཡིག་གི་མ་ལག་ཁྲོད། ‘ཨ’ཡིག་གསལ་བྱེད/ʔ/ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ངོས་འཛིན་འདི་ལྟ་བུར་སྒྲ་གནས་ཀྱི་ངོས་ནས་གཞིགས་ན། ཚེག་ཁྱིམ་ཀྱི་མགོ་མའི་གསལ་བྱེད་ཅིག་ཁ་སྣོན་བྱས་པས། ཚེག་ཁྱིམ་སྒྲིག་གཞིའི་ཞིབ་འབྲི་མ་ལག་ལ་ཟོར་ཡང་དང་སྔར་ལས་སྒྲིག་སྲོལ་རང་བཞིན་ལྡན་པ་སྟེ། གཅིག་ནས་ཚེག་ཁྱིམ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ངེས་པར་དུ་གསལ་བྱེད་དང་དབྱངས་ཡོད་དགོས་པ་དང་། གཉིས་ནས་བོད་ཡིག་ལ་ཁེར་ཚུགས་ཀྱི་དབྱངས་ཡིག/a/མེད་པ་དང་། གཞན་པའི་དབྱངས་ལའང་རྣམ་པ་གཅིག་ལས་མེད་པས་ཡི་གེ་མ་ལག་སྔར་ལས་ཟོར་ཡང་སྤྱོད་བདེ་རུ་སྣང་། དེ་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེན་དུ་མཐོང་བ་ནི། གསལ་བྱེད‘ཨ’ཡིག་སྟེ/ʔ-/ཡི་སྒྲ་གནས་གསར་སྒྲིག་བྱས་པ་བརྒྱུད་དེ་ཚགས་དམ་པའིCV（Cནི་གསལ་བྱེད་དང་། Vནི་དབྱངས་སོ། །）དཀྱིལ་སྙིང་ཡིན་པ་དང་། ཆེས་ཆུང་པའི་སྒྲིག་གཞིའི་ཚེག་ཁྱིམ་དབྱེ་ཞིབ་ཀྱི་མ་ལག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ཆོག་པ་རེད།” འདི་ལ་བལྟས་ན། རྒན་ཁོང་གིས་ཀྱང་བོད་ཡིག་ཏུ་དབྱངས/a/མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་དངོས་སུ་མ་བཀོད་ནའང་། སྐད་བརྡ་ནས་བལྟས་ན་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས/a/ཡོད་པ་དང་། བོད་ཡིག་གི“ཨ”ནི་ཚེག་ཁྱིམ་མགོ་ཡི་གསལ་བྱེད/ʔ-/ལ་ངེས་འཛིན་དགོས་ཤིང་། དབྱངས་གཞན་མ་ཞུགས་པའི/ʔ/རྐྱང་བ་སྒྲ་གནས་སུ་གྲུབ་མི་ཐུབ་པར་འདོད་བཞིན་ཡོད་དོ། ། འདི་ལས་ཀྱང་དབྱངས/a/དང་དབྱངས/a/ཞུགས་པའི་སྒྲ་གནས/ʔa/གཉིས་ནི་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པ་རྟོགས་ཐུབ་བོ། །\nདེ་ཡང་འདིའི་སྐོར་ལ་བོད་ཀྱི་མཁས་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱང་གྲོས་ཁ་གཅིག་ཏུ་མཐུན་བཞིན་མེད་དེ། རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི། “ཨ”ནི་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་དབྱངས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་ཤིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས། བོད་ཡིག་ཏུ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་གྲས་སུ་བཞག་པའི་དམིགས་བསལ་གྱི་སྣང་ཚུལ་འདི་འདྲ་བྱུང་བས་རེད་འདོད་ལ། དེའང་མདོར་དེད་ན། ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཐད་ཀྱི་དབྱངས་བཞི་དང་སྐད་བརྡའི་ཁྲོད་ཀྱི་དབྱངས་ལྔ་ཞེས་པ་གཉིས་སོ་སོར་མི་འབྱེད་པར་དཔྱད་པས་ཡིན་པར་འདོད། གཞན་བོད་སྐད་ལ་དབྱངས་དུ་ཡོད་པར་བརྟག་དུས་ཀྱང་། བོད་ཡིག་དང་བོད་སྐད་གཉིས་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་དཔྱད་དགོས་པ་ལས། བོད་ལ་དབྱངས་བཞིའམ་ལྔ་ཡོད་ཅེས་གྲངས་ཀྱིས་བཅད་ན་ཐལ་བར་འགྱུར་སྲིད་དེ། བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ལ་གཟུགས་སུ་བཀོད་པའི་དབྱངས་བཞི་མ་གཏོགས་མེད་ནའང་། བོད་སྐད་ལ་ཡུལ་དང་དུས་མི་གཅིག་པ་རུ་དབྱངས་ཀྱི་གྲངས་ཀྱང་མི་གཅིག་པ་ནི་དཔེར་ན། ད་ལྟར་“དབུས་གཙང་སྐད་ལ་དབྱངས་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞི་དང་གཟུགས་སུ་མ་བཀོད་དབྱངས/a/，དེ་མིན་གསར་དུ་སྐྱེ་བའི་དབྱངས/ɛ/y/ø/བཅས་བསྡོམས་པས་བརྒྱད་དང་། ཁམས་སྡེ་དགེའི་སྐད་ལ/i/e/ø/ɛ/ə/a/o/u/ɪ/ʊ/སོགས་དབྱངས་བཅུ་གཅིག་དང་། ཨ་མདོའི་སྐད་ལ་ཆེས་རྒྱུགས་ཆེ་བའི་དབྱངས་/i/e/ə/a/o/u/བཅས་དྲུག་ཡོད་པ”ལྟ་བུའོ། ། དེ་བས་མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱི་རྩོད་པའང་ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཀྱི་དབྱངས་ཡིག་དང་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་ཐད་ཀྱི་དབྱངས་གཉིས་མཉམ་དུ་བསྲེས་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། ། གཤམ་ནས་སྔོན་བྱོན་མཁས་པ་ཚོས་འདིའི་ཕྱོགས་ལ་བཏོན་པའི་ལྟ་ཚུལ་རྣམས་ཟུར་ལྟའི་ཚུལ་དུ་དྲངས་པར་བྱའོ། །\nལྟ་ཚུལ་འདིའི་རིགས་འཛིན་མཁན་དག་གིས་གཙོ་བོ་ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཐད་ཀྱི་དབྱངས་བཞི་འབའ་ཞིག་ལས། ང་ཚོས་གོང་ནས་བཤད་ཟིན་པའི་དབྱངས་གཞན་གྱི་མཚོན་རྟགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་གཙོ་བོར་སྲོག་ཞུགས་སམ་གཟུགས་འདས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཞུགས་དགོས་པའི་དབྱངས/a/དེ་བོད་ཡིག་གི་དབྱངས་ཀྱི་གྲས་མ་བཞག་ཅིང་། དབྱངས/a/དང་གསལ་བྱེད“ཨ”/ʔ/གཉིས་ཀ་ཚེག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་དུས་ཕན་ཚུན་ནི་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པ་བཅས་ཁས་མ་བླངས་པས་རེད་འདོད་དོ། ཁོང་ཚོའི་ལྟ་བར་རེ་རེ་བཞིན་དཔྱད་ན།\nརྗེ་ས་པཎ(1182-1251) གྱིས་མཛད་པའི《དག་པར་བྱེད་པའི་སྡེབ་སྦྱོར་རིན་ཆེན་རྒྱ་མཚོ》ལས“སྤྱིར་ནི་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ལ། །དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་གཉིས་སུ་དབྱེ། །དབྱངས་ཡིག་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞི། །གསལ་བྱེད་ཀ་སོགས་སུམ་ཅུ་ཡིན། །”ཞེས་གསུངས་པར་ཞིབ་ཏུ་བརྟག་ན། ཁོང་གིས“སྤྱིར་ནི་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ལ”ཞེས་སྐད་དང་ཡི་གེ་གཉིས་ལས་ཡི་གེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཟུང་ཞིང་། “དབྱངས་ཡིག”ཅེས་དབྱངས་མཚོན་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་མིན་གཟུགས་སུ་བཀོད་ཡོད་པའི་ཡི་གེ་ཞེས་པ་ལོགས་སུ་བཀར་ནས། དེ་ལ་གྲངས་བཞི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པ་ལས། བོད་ལའམ་བོད་སྐད་ལ་དབྱངས་བཞི་ཡོད་ཅེས་མ་གསུངས་པ་ནི། སློབ་དཔོན་ཐོན་མིས་བོད་ཡིག་འཆར་འགོད་བྱེད་དུས་སུ། དབྱངས་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞི་དངོས་སུ་གཟུགས་སུ་བཀོད་པ་དང་། དབྱངས་འདི་དག་མ་ཞུགས་པའི་མིང་གཞི་གནས་སར་དབྱངས/a/ཞིག་དགོས་པ་ནི་ཡིག་ཚོགས་སྐྱུང་བའི་ཕྱིར་དུ（经济性原则）ལེགས་སྦྱར་ལྟར་དུ་གཟུགས་མེད་དམ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་དགོངས་པ་སྟོན་ཕྱིར་ཡིན་པར་འདོད། དེ་བས་འདིའི་ཞིབ་ཕྲ་ལ་མཉམ་མ་བཞག་པར་རྗེ་ཁོང་གིས་བོད་ལ་དབྱངས་བཞིའམ་ལྔ་ཡོད་ཅེས་གསུངས་ཤེ་ན་ཁོང་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་དངོས་དེ་མ་རྟོགས་པའི་རྟགས་ཡིན་པར་སྙམ། ཡང་བཅོམ་ལྡན་རིག་པའི་རལ་གྲིས།(1228-1305) “སུམ་ཅུ་པོ་དེ་ཇི་ལྟར་བསྡུ་ཞེ་ན། སང་སྐྲི་ཏ་ལྟར་སྙུང་ན་ནི་ཨ་དབྱངས་ཡིག་དང་གཞན་རྣམས་གསལ་བྱེད་ཡིན་ནོ། །”ཞེས་པར་གོ་བ་ཇི་ལྟར་ལེན་དགོས་ཤེ་ན། ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་གནས་ཚུལ་ཕལ་མོ་ཆེའི་འོག/a/ནི་སྲོག་ཞུགས་ཡིན་ནའང་། མིང་གི་མགོ་རུ་གསལ་བྱེད་མེད་པར་དབྱངས་རྐྱང་བ/a/ཡིས་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་དུས་སུ། དེའི་ཆེད་སྤྱོད་ཀྱི་གཟུགས་ནི“ཨ/अ”ཡིན་པས། ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ“ཨ/अ”ནི་དབྱངས་ཡིག་མཚོན་བྱེད་ཡིན་ལ། བོད་ཡིག་ཏུ་གནས་ཚུལ་གང་གི་འོག་ཏུའང་དབྱངས/a/ནི་གཟུགས་མེད་དམ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་ཡིན་པ་དང་། གལ་ཏེ་དབྱངས་རྐྱང་བ/a/ཡིས་ཚིག་ཁྱིམ་གྲུབ་པ་ལ་དེའི་མགོ་རུ་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གསལ་བྱེད/ʔ-/“ཨ”ཞིག་ཡོད་དགོས་པས། “ཨ”ནི་བོད་ཡིག་ཏུ་གསལ་བྱེད་དུ་རུང་ངོ་ཞེས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཡིན་ཡང་གོང་ནས་སྤྲོས་པ་བཞིན། དབྱངས/a/དང་གསལ་བྱེད/ʔa/“ཨ”ནི་སྒྲ་གནས་ནས་བལྟས་ན་ཕན་ཚུན་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས། འདིའི་གནས་ལུགས་རྟོགས་གྱུར་ན“ཨ”ནི་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་གཉིས་སུ་རུང་ཞེས་པར་ཡང་གོ་བ་གསལ་བོ་ཞིག་ལོན་ཐུབ་བོ། ། དེའི་རྗེས་ཞྭ་ལུ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་སྐྱོང་བཟང་པོའི་(1441-1527)《སུམ་ཅུ་པའི་རྣམ་འགྲེལ་》དུ“བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཨཱ་ལི་གསལ་བར་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཨི་ཡིག་དང་སོགས་ཀྱི་སྒྲས་བསྟན་པ་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་རྣམས་ཏེ་བཞིར་ངེས་ཞེས་པའོ། གང་ཡང་མཁས་པའི་ཁ་རྒྱན་དུ། བོད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་དེ། དབྱངས་རྣམས་ནི་ལྔའོ། གསལ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་གཞུང་འདི་དང་དངོས་སུ་འགལ་བ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། བོད་ཀྱི་སྐད་ལ་ཀཱ་ལི་སྟེ། གསལ་བྱེད་ནི་གྲངས་སུམ་ཅུ་ཐམ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་ཏེ”ཞེས་གསུངས་པའང་གཙོ་བོ་བོད་ཡིག་ལ་གཟུགས་སུ་བཀོད་པའི་དབྱངས་བཞི་ལས། “ཨ”ཡིག་ཉིད་ནི་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས/a/ཁོ་ནར་གོ་བར་བྱེད་ན་མི་རུང་བ་བསྟན་ཡོད། 《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་》དུ། “ས་པཎ་གྱིས་མཛད་པའི་མཁས་པའི་ཁ་རྒྱན་དུ། བོད་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་དེ་དབྱངས་རྣམས་ནི་ལྔའོ། གསལ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུའོ། ཞེས་དང། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དཔལ་ཁང་ལོ་ཙཱ་བའི་དག་ཡིག་ངག་སྒྲོན་དང་། ས་སྐྱ་ཨ་མྱེས་ཀྱི་མིག་དབང་རབ་གསལ་རྣམས་སུ་ཡང། དབྱངས་ལྔ་ཡ་ར་ལ་ལྦའི་འདོགས། ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད་འདོན་མཁན་ཡོད་ནའང། འདིར་སུམ་ཅུ་པའི་གཞུང་དང་བསྟུན་ན་དབྱངས་བཞི་དང་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུར་ངེས་པས་ན་བརྡ་ཆད་དེ་དག་ལ་ཁས་བླངས་བར་མི་བྱའོ། ཞེས་ཞྭ་ལུ་ལོ་ཙཱ་བ་སོགས་ཀྱིས་བཀག་པ་ནི་དོན་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །”ཞེས་དང། “འདིར་བོད་རང་ལ་མཁོ་བའི་ཡི་གེ་མང་མི་དགོས་ཉུང་ན་མི་འདུ་བའི་དབྱངས་བཞི་དང་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའི་གྲངས་ངེས་པ་མཛད་ནས་དབྱེ་བསྡུ་བྱས་སོ། །”ཞེས་གསུངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མཁས་དབང་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་མཆོག་གིས་བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རི་མོ་བཞིས་ཆོག་པ་དང་། “ཨ”ཡིག་དབྱངས་སུ་བྱས་ན་མང་སྐྱོན་བྱུང་བ་བསྟན་ཏེ། དབྱངས/a/ནི་བོད་ཡིག་ཏུ་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བྱས་པ་ཡིག་ཚོགས་སྐྱུང་ཕྱིར་ཡིན་པ་དང་། “ཨ”གསལ་བྱེད་དུ་བཞག་པ་ནི། བོད་ཡིག་གི་ཚིག་ཁྱིམ་མ་ལུས་གསལ་བྱེད་མགོ་ཅན（CV）ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ་བོ། །ཡང་ཁོང་གིས“ལེགས་སྦྱར་སྒྲ་རིག་པའི་གཞུང་ཡོད་ཚད་དུ་ཨ་ཡིག་དབྱངས་ཀྱི་གྲས་སུ་ཡོད་པ་ལས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་གྲས་སུ་བཞག་པ་གཅིག་ཀྱང་མེད་ལ། ཨ་ཡིག་གསལ་བྱེད་ཀྱི་གྲས་སུ་བཞག་པ་ནི་བོད་ཡིག་གི་རྣམ་གཞག་ཁོ་ན་ལས་མི་འབྱུང།”ཞེས་གསུངས་པ་ནི། གོང་ནས་བཤད་པ་བཞིན་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་དབྱངས/a/སྲོག་ཞུགས་སམ་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་བོད་ཡིག་དང་འདྲ་ནའང་། མིང་གི་མགོ་རུ་གསལ་བྱེད་མེད་པར་དབྱངས་རྐྱང་བས་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་དུས་སུ། ཆེད་སྤྱོད་ཀྱི་གཟུགས“ཨ/अ”ཡིས་དབྱངས་དེ་མཚོན་པར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ལ། བོད་ཡིག་ཏུ་དབྱངས/a/ནི་གནས་ཚུལ་གང་གི་འོག་ཏུའང་གཟུགས་མེད་དམ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་དང་། དབྱངས་རྐྱང་བས་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་དུས་སུ། ཚིག་ཁྱིམ་མགོ་རུ་གསལ་བྱེད/ʔ/ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དེ་ནི་བོད་ཡིག་ཏུ་གཟུགས“ཨ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཡོད་དོ། ། མཁས་དབང་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོས། “ཨ་ཡིག་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་དགོས་དབང་གིས་གསལ་བྱེད་ཀྱི་གྲས་སུ་བཞག་པས་དབྱངས་ཡིག་བཞིར་གྱུར་ལ”ཞེས་གསུངས་པའི“དགོས་དབང”ཞེས་པའང་བོད་ཡིག་གི་ཚིག་ཁྱིམ་ཐམས་ཅད་གསལ་བྱེད་མགོ་ཅན་ཡིན་པས། “ཨ”ནི་ལེགས་སྦྱར་དུ་དབྱངས་སུ་འཇོག་དགོས་ནའང་། བོད་ཡིག་ཏུ་དགོས་དབང་གིས་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གསལ་བྱེད/ʔ/རུ་གོ་དགོས་པ་བསྟན་ཡོད་པར་སྙམ་མོ། ། རྗེ་དམུ་དགེས།“བོད་སྐད་ཀྱི་གདངས་ལ་ཀ་མད་སུམ་ཅུ་དང་དབྱངས་བཞི་ཡོད།” ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་ཁོང་གི་གསུང་གཞན་དུ་བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་ཀྱི་ང་རོ་ལྔ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་ཡང་། གཟུགས་སུ་བཀོད་པའི་དབྱངས་དང་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་དབྱངས/a/གཉིས་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་པར་འདོད། པྲ་སྟི་རིན་པོ་ཆེས། “བོད་ཀྱི་དབྱངས་ལ་ཨ་ཡིག་མེད་པས། ཨ་ཕྲེང་གི་དོན་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་། རྒྱ་གར་གྱི་དབྱངས་ལ་ཨ་ཡིག་ལ་སོགས་པའི་ཕྲེང་བ་དངོས་སུ་ཡོད་པས་དེ་ལ་ཨ་ཕྲེང་ཞེས་བཏགས་པ་བཞིན་དུ། བོད་ཀྱི་ཨི་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེའི་ནང་ནས་ཕྱུངས་ཤིང་དེ་དང་ཆ་མཐུན་པས་ཨཱ་ལི་ཞེས་གདགས་སུ་རུང་བར་མཚོན་ཞིང་གོ་ནུས་པའི་སྒོ་ནས་སོ། དེའི་གྲངས་ངེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཨི་སོགས་བཞི་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། ཨི་ལ་སོགས་པ་བཞི་ནི་ཨུ་ཨི་ཨེ་ཨོ་བཞི་ཡོད་པས། དེར་ངེས་པའོ། །”ཞེས་དང། “ཨ་ཡིག་ནི་གང་ལ་འདོགས་པའི་གཞི་བརྗོད་དོན་ཙམ་མ་གཏོགས་གསལ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །”ཞེས་གསུངས་པས་ནི། བོད་ཡིག་ཁྲོད་དུ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས/a/ཆེད་དུ་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས་མེད་པ་དང་། ལེགས་སྦྱར་དུ་དབྱངས་རྐྱང་བ/a/ཡིས་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་པར། “ཨ/अ”ནི་དབྱངས་མཚོན་བྱེད་ཡིན་ཞིང་། བོད་སྐད་དུ་དེ་ལ་ཨ་ལི་ཟེར་བ་ཡང་ལེགས་སྦྱར་གྱི་མིང་གཡར་པའམ། ཡང་ན་གོང་ནས་བཤད་པ་བཞིན“ཨ”ལ་དབྱངས/a/དང་གསལ་བྱེད/ʔa/ཡི་འགྱུར་གཟུགས་གཉིས་ཡོད་པས་དེ་ལྟར་མིང་དུ་བཏགས་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། ། གཞན《སུམ་ཅུ་པ》རུ“ཡི་གེ་ཨ་ལི་ཀ་ལི་གཉིས། ། ཨ་ལི་གསལ་བྱེད་ཨི་སོགས་བཞི། ། ཀ་ལི་སུམ་ཅུ་ཐམ་པའོ། །”ཞེས་པའང་ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཐད་ཀྱི་དབྱངས་དང་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་ངོས་ཀྱི་དབྱངས་གཉིས་སོ་སོར་ཕྱེ་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་པ་སོགས་ཀྱི་གནད་ཀ་འདི་ཤེས་རྒྱུ་གལ་ཆེའོ། །\nལྟ་ཚུལ་འདི་འདོད་མཁན་དག་གིས་གོང་ནས་བརྗོད་པའི་གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་གནས་སར་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་དབྱངས/a/（零形式元音）ཞུགས་དགོས་ཞེས་པའི་དབྱངས/a/དེ་བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་མཐའ་མ“ཨ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱས་པས་རེད་འདོད། གལ་ཏེ་ལྟ་ཚུལ་འདིས་དབྱངས/a/དང་གསལ་བྱེད/ʔa/གཉིས་ནི“ཨ”ཡི་འགྱུར་གཟུགས་ཡིན་པའི་རྨང་གཞིའི་སྟེང་ནས། “ཨ”ནི་དབྱངས་སུ་འདོད་པ་ཡིན་ན་གནས་ལུགས་དང་ལྡན་པར་འདོད་དོ། ། གཤམ་ནས་རེ་རེར་དཔྱད་ན།\nདེ་ཡང་གསེར་ཏོག་བློ་བཟང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གིས་བརྩམས་པའི<<གསེར་ཏོག་སུམ་རྟགས>>སུ། “བོད་ཀྱི་སྐད་བྱིངས་ཀྱི་ཨ་ཡིག་ནི་གསལ་བྱེད་ཡིན་པར་མ་ཟད། གསལ་བྱེད་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲའི་གདངས་བརྗོད་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ནུས་པས་དབྱངས་དངོས་ཀྱང་ཡིན་ཞེས་དང་། མ་ཞེས་དབྱངས་ཨའི་གདངས་ཀྱིས་ཡི་གེ་བརྗོད་པ་དང་།”ཞེས་གསུངས་པས། དམ་པ་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས“ཨ”ཡིག་ནི་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་གསལ་བྱེད/ʔ/ཡིན་པར་མ་ཟད། “གསལ་བྱེད་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲའི་གདངས་བརྗོད་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་ནུས་པ”ཞེས་ནས་ང་ཚོས་གོང་ནས་བཤད་ཟིན་པའི་སྲོག་ཞུགས་སམ་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པའི་དབྱངས/a/ལའང་ངེས་བཟུང་བ་རེད། ལྟ་ཚུལ་འདི་ནི་སྒྲ་གནས་ཕྱོགས་དྲིལ་ཀྱི་ངོས་ནས（音位归纳角度）གཞིགས་ན་དོན་དང་མཐུན་པར་གནང་ནའང་། ཡི་གེའི་མ་ལག（文字系统）ནས་བལྟས་ན། བོད་ཡིག་གིས་དབྱངས་གཞན་གྱི་མཚོན་རྟགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་གནས་སའི་དབྱངས/a/ནི་སྲོག་ཞུགས་སམ་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བཞག་ཡོད་པས། དེའང“ཨ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱས་ན། བོད་ཡིག་མ་ལག་གི་ཉིང་བསྡུས་རང་བཞིན（简明性）དང་ཚེགས་སྐྱུང་བའི་རྩ་དོན（经济原则）དང་ཅུང་ཟད་འགལ་ཡོད་འདོད་དོ། ། གཞན་ཡང་། རྗེ་ས་པཎ(1182-1251) གྱིས་མཛད་པའི<<བསྟན་བཅོས་མཁས་པའི་ཁ་རྒྱན>>དུ། “དེ་ལ་དང་པོ་དབྱངས་རྣམས་ནི་ལྔའོ(ཨ་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ)། ། ཨ་ཡིག་བོར་བ་རྣམས(ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ)ནི་ཡན་ལག་གོ ། ཀ་ལ་སོགས་པ(ཉི་ཤུ་དགུ་)རྣམས་ནི་གསལ་བྱེད་དོ། བཞི་བཞི་པའི་སྡེ་པ་ནི་བདུན་ནོ། ཧ་ནི་མཐར་གནས་པའོ། །”ཞེས་གསུངས་ཡོད་པའི“དབྱངས་རྣམས་ནི་ལྔའོ། །”ཞེས་པས་སྤྱིར་སྐད་བརྡའི་ངོས་ནས་བོད་ལ་དབྱངས་ལྔ་ཡོད་ཅེས་པ་དང་། “ཨ་ཡིག་བོར་བ་རྣམས་ནི་ཡན་ལག་གོ །”ཞེས་པས། དབྱངས/a/མཚོན་བྱེད་ཀྱི“ཨ”ནི་ལེགས་སྦྱར་དུ་གཟུགས་སུ་བསྟན་ཡོད་ནའང་། བོད་ཡིག་ཏུ་དམིགས་བསལ་གྱིས་སྲོག་ཞུགས་སམ་གཟུགས་འདས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གནས་རུང་སྟབས། དེ་བོར་བའི་ལྷག་མ་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཅས་ནི་ཡན་ལག་ཡི་གེའི་ངོས་ཀྱི་དབྱངས་ཡིན་ཞེས་པ་དང་། “ཧ་ནི་མཐར་གནས་པའོ། །”ཟེར་བས། “ཨ”/ʔ/གསལ་བྱེད་དུ་བཞག་ཀྱང་སྒྲ་གནས་སུ་མི་རུང་བས། “ཧ”ནི་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་ལས་ཆེས་མཐར་གནས་པའི་སྒྲ་གནས་ལ་ངོས་འཛིན་ཆོག་པས་རེད་འདོད་དོ། ། མཁས་དབང་བསྟན་དར་ལྷ་རམས་པའི<<སུམ་རྟགས་འགྲེལ་བ>>ལས། “ལྷག་མ་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུ་ནི། ། ཨ་ཡི་དབྱངས་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། ། ཨ་ཡང་དབྱངས་སུ་འདུ་བར་འདོད། །”ཅེས་པས་ཀྱང་དབྱངས་གཞན་གྱི་མཚོན་རྟགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་གནས་སའི་དབྱངས/a/དེ་ཡིག་གཟུགས“ཨ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱས་པ་ཡིན་པར་འདོད། ལྟ་ཚུལ་འདི་ལུགས་དང་མཐུན་མིན་ནི་གོང་ནས་སྤྲོས་ཟིན་པས་འདི་ནས་བསྐྱར་དུ་མི་གླེང་བར་བྱ། དེ་མིན། ཨ་ཡིག་དབྱངས་སུ་སྒྲུབ་ཚུལ་ལ་མཁས་པ་གཞན་འགའ་ཞིག་གིས་སློབ་དཔོན་ཐོན་མིས་མཛད་པའི་ཡིག་ཕུད།“ཞལ་རས་གསལ་ལ་ངང་མདངས་གང་བ་བཟང་། ། གདམས་ངག་ཟབ་ལ་མ་ཆད་ཐ་དད་དང་། ། ལས་ངག་བག་ཆགས་ཐམས་ཅད་བསལ་མཛད་པ། ། འཕགས་པ་མ་ཕམ་ཡང་དག་དམ་པ་ལ། །”ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདི་དབྱངས་ཨ་ངེས་པར་བརྩམས་པ་ཡིན་ཞེས་རྟགས་སུ་བཀོད་ནས“ཨ”དབྱངས་སུ་སྒྲུབ་བཞིན་མཆིས། མཁས་དབང་འདི་རྣམས་ཀྱིས“ཨ”ཞེས་པ་ནུས་པ་གཉིས་ལྡན་ཅན་ཡིན་པར་འདོད་བཞིན་ཡོད་དེ། དབྱེ་ན་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས“ཨ”དང་ཀ་ཕྲེང་གི་སུམ་ཅུ་པ་གསལ་བྱེད་ཀྱི“ཨ”གཉིས་ཡོད་པར་གསུངས། སྤྱིར་ཡི་གེ་གང་ཞིག་གཞི་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་དབྱངས་ཀྱང་ཡིན་ལ་གསལ་བྱེད་ཀྱང་ཡིན་པ་ཞིག་ཡོད་མི་སྲིད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཕོ་ཡང་ཡིན་ལ་མོ་ཡང་ཡིན་པའི་གང་ཟག་ཅིག་འབྱུང་རྒྱུ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། ། ལྡོག་སྟེ། གོང་གི་ཚིག་བཅད་དེས་ང་ཚོས་གོང་ནས་བཤད་ཟིན་པའི་དབྱངས/a/དེ་བོད་ཡིག་ཏུ་གཟུགས་འདས་སམ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་ར་སྤྲོད་གསལ་བོར་བྱས་པ་རེད། དེ་མིན་པར “ཨ”ནི་དབྱངས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཡིན་ཟེར་ན། ཚིགས་བཅད་དེའི་དངོས་ཤུགས་ཅི་རིགས་ནས་ཀྱང་མཐོང་མི་ཐུབ་བོ། །\nགཞན་ཡང་། དགེ་རྒན་ཁ་སྒང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་གི་དཔྱད་རྩོམ<<བོད་ལ་དབྱངས་ཡིག་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞིར་ངེས་པའི་རིགས་སྒྲུབ་མཁས་པའི་རྟིང་སྣོན>>ཞེས་པ་རུ། “མི་རིགས་སོ་སོའི་སྒྲའི་བརྗོད་པ་སྣ་ཚོགས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་སྐད་ཀྱི་གདངས་སུ་དབྱངས་ཨ་འདི་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལས་ཡི་གེའི་རྩོམ་གཞིར་གྱུར་བའི་སྐད་ཀྱི་གདངས་སྣ་ཚོགས་བྱུང་བས་སྐད་ཀྱི་གདངས་ལ་ཡི་གེ་ཞེས་བརྗོད།”ཅེས་གསུངས་ཡོད་པར་གཤམ་གྱི་དོགས་པ་འདི་དག་ཡོད་དེ། གཅིག་ནི“ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད”ཅེས་གསུངས་པ་སྒྲ་སྐྱེ་བའི་ལུགས་དང་མཐུན་མི་མཐུན་ལ་དོགས། དེ་ཡང་འདིའི་སྒྲ་ཞེས་པ་སྐད་ཀྱི་གདངས་སམ་ཡི་གེ་རུ་གོ་ལ། ཡི་གེ་སྐྱེ་བར་རྒྱུ་བཞི་ཚང་དགོས་ཏེ། གཞིའི་རྒྱུ་དང་བྱེད་པའི་རྒྱུ། སྐྱོད་པའི་རྒྱུ། སྐུལ་བའི་རྒྱུ་རྣམས་སོ། ། དེ་ལས་སྐུལ་བའི་རྒྱུ་ལ་རྩོལ་བ་དང་རྣམ་རྟོག་གཉིས་ཡོད་དེ། རྣམ་རྟོག་ཅེས་པ་ཡི་གེ་ཀློག་འདོད་ཀྱི་ཀུན་སློང་ལ་ཟེར་ཞིང་། གོ་བདེ་བར་བཤད་ན། ཡི་གེ་གང་ཞིག་གི་སྒྲ་འབྱིན་དགོས་པ་རྣམ་རྟོག་གིས་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་ཞེས་པ་དེའོ། ། དཔེར་ན། ཀ/k/ཞེས་པའི་གསལ་བྱེད་འདི་ལ་དབྱངས/a/སྦྱར་ནས/ka/ལྟར་ཀློག་དགོས་སམ། ཨི་སྦྱར་ནས་ཀི/ki/ལྟར་ཀློག་དགོས། ཡང་ན་དབྱངས་ཨུ་སྦྱར་ནས/ku/ལྟར་ཀློག་དགོས་པ་སོགས་ནི་རྣམ་རྟོག་གིས་ཐག་གིས་གཅོད་དགོས་པ་ལས། དབང་མེད་དུའམ་ལྷན་སྐྱེས་སུ། ཡང་ན་བཙན་ཚུགས་ཀྱིས་དབྱངས“ཨ”ཞིག་སྦྱོར་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་མེད་ཅེས་པ་དེའོ། ། དེ་བས་གོང་ནས་གསུངས་བཞིན་པའི“དབྱངས་ཨ་འདི་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད”ཅེས་པའང་སྒྲ་འབྱིན་པ་པོས་ཀུན་སློང་གིས་ཕྱུང་བ་ལས་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད་ཅེས་པ་ནི་ཐལ་ལོ། ། གཉིས་ནི“ཨ་ལས་སྐད་ཀྱི་གདངས་སྣ་ཚོགས་བྱུང”ཟེར་བ་ནས། དོན་དངོས་སུ་སྐད་ཀྱི་གདངས་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་ཐུབ་མིན་ལ་དོགས། དེ་ཡང་བོད་ཡིག་ལ་དཔེ་བཞག་ན། “ཨ”ལ་བརྟེན་ནས་དབྱངས་གཞན་ཞུགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་རྐྱང་བ་དང་ཚིག་ཁྱིམ་བརྩེགས་མའི་ཁྲོད་ཀྱི་གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་དག་གི་སྒྲ་བྱུང་ཐུབ་པ་ལས། དབྱངས་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲ་དང་མགོ་འདོགས་སམ་གསལ་བྱེད་སྦྲགས་མའི་སྒྲ་འབྱིན་པར་དབྱངས“ཨ”ཞུགས་མི་དགོས་ཤིང་བརྟེན་ཡང་མི་དགོས་པས། དེའི་རིགས་ཀྱི་སྒྲ་སྣ་ཚོགས“ཨ”ཡིས་ཕྱུང་མི་ཐུབ་པ་གཤམ་གྱི་ཚོད་ལྟ་ལས་གསལ།\nགོང་གི་མདོག་དམར་པོས་རྟགས་སུ་བཀོད་པའི་སྒྲ་རྣམས་ནི“ཨ”ལ་མ་བརྟེན་པར་བྱུང་བའི་སྒྲ་ཡིན་པ་གསལ་ལ། འདི་ནི་མཚོན་བྱེད་ཙམ་ཡིན་ཞིང་། བོད་སྐད་དུ་འདིའི་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཀྱི་གདངས་ནི་ད་དུང་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོད་པ་དཔྱོད་ལྡན་དག་གིས་རིགས་བསྒྲེས་ན་ཤེས་ཐུབ་བོ། ། གཞན་ཡང་། དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་འཆད་དུས་སུ་དེའི་རང་བཞིན་ནམ་ངོ་བོ་དག་སོ་སོ་བཀར་ནས་བཤད་རྒྱུ་ལས། “ལྷན་སྐྱེས”ཞེས་འདྲེས་མ་འདྲེས་སུ་གསུངས་ན་ནི། དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ངེས་འཛིན་པ་ལ་དཀའ་ཁེགས་ལྷག་མ་བསྣན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །\nཡང་ཁོང་གི་རྩོམ་དུ“བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ནི་དབྱངས་ཡིག་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྲོག་ཏུ་ཞུགས་ཚུལ་མེད་པར་གསལ་བྱེད་གང་ཞིག་ལ་སྒྲ་གདངས་ཇི་ལྟར་ལྡན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཀླག་པའི་ཡི་གེ་ཡིན།”ཞེས་པའི“སྒྲ་གདངས་ཇི་ལྟར་ལྡན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཀླག”ཅེས་པ་ནི། ང་ཚོས་གོང་ནས་ཚོད་ལྟ་བྱས་པའི་གསལ་བྱེད“ཀ” ཡི་སྒྲ་རིས་ཏེ། དབུགས་རྒྱུན་སྐྱེ་གནས་ལ་ཐོགས་པ་དང་། དེ་ནས་བཀག་པ། མཐར་གསོག་པའི་དབུགས་རྣམས་ཅིག་ཅར་དུ་སྒོར་ཕུད་པ་ལས། དབུགས་ཤུགས་ཆེན་པོས་ཐོན་པའི་ཆེས་གཡོན་མཐའི་གཞུང་ཐུག་དེ་ལས་མཚོན་པའི་དབུགས་སྐྱེ་གནས་ལས་ཕྲལ་པ་དང་། སྒྲ་སྐྱེ་བ། སྒྲ་འཇིག་པ་གསུམ་དུས་མཉམ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞིང་། སྒྲ་རྒྱུན་རིང་དུ་སྲིང་མི་ཐུབ་ལ། སྒྲའི་གྲག་ཚད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བས་ཚེག་ཁྱིམ་སུ་གྲུབ་མི་ཐུབ་བའི་སྒྲ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་བཤད་བཞིན་ཡོད་དམ། ཡང་ན་དབྱངས/a/ཞུགས་པའི་སྒྲ་རིས་ཏེ། གཞུང་ཐིག་དང་དེའི་གཡས་ཕྱོགས་ཀྱི་ནག་ཅིང་སྟུག་པའི་འཕྲེད་ཐིག་གིས་མཚོན་པའི་ཨོལ་སྐྱི་འདར་བ་དང་། སྒྲའི་གྲག་ཚད་གསལ་བ། སྒྲ་རྒྱུན་རིང་དུ་སྲིང་ཆོག་པ། དེ་མིན་ཚེག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་ཆོག་པའི་སྒྲ་དེ་ལྟ་བུ་སྟོན་བཞིན་ཡོད། སྔ་མར་བཤད་བཞིན་ཡོད་ན་བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་ལས། ཀ་བའི་ཀ་དང་། ཁ་ངོ་ཡི་ཁ། ང་ཚོའི་ང་། ཆ་ཡའི་ཆ། ཇ་ཆང་གི་ཇ། ཉ་མོའི་ཉ། ན་ཚའི་ན། ཨ་ཕའི་ཕ། ཝ་མོའི་ཝ། ལ་ཐུར་གྱི་ལ། ཤ་རྩམ་གྱི་ཤ་སོགས་ཚེག་ཁྱིམ་དུ་ཁས་ལེན་མི་རུང་བའི་སྐྱོན་ཡོང་སྲིད་པ་དང་། ཕྱི་མ་སྟོན་བཞིན་ཡོད་ཟེར་ན། གསལ་བྱེད་རྐྱང་བར་དབྱངས/a/“ཁྱོད་ལྟར་ན་ཐུན་མོང་གི་ཨ”ཞུགས་ཡོད་པ་གོང་གི་ཚོད་ལྟ་དག་ལས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བས་ཁ་གཞན་ལ་བྱོལ་ཐབས་བྲལ།\nཡང་ཁོང་ཉིད་ཀྱི་རྩོམ་ལས“སྐད་རིགས་ཀུན་གྱི་གདངས་སུ་དབྱངས་ཨ་འདི་ཉིད་གནས་ཤིང་དེ་ཉིད་མེད་ན་སྒྲ་ཐམས་ཅད་དབྱུང་དུ་མེད།”ཅེས་ནས“དབྱངས་ཨ”དེ་བོད་སྐད་དུའང་ཡོད་པ་ཁས་བླངས། གལ་ཏེ་བོད་སྐད་དུ་དབྱངས་ཨ་ཞེས་པ་ཡོད་ན། བོད་ཀྱི་སྐད་བརྡའི་ཁྲོད་དུ་ཇི་ལྟར་མངོན། གཞན་ཡང་སྐད་བརྡའི་ཟུར་ནས་བོད་ལ་དབྱངས་ལྔ་ཡོད་ཟེར་ན་མི་ཆོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ལ་ཐུག དྲི་བ་འདི་དག་ལ་ལན་འདེབས་དུས་སུ། ང་ཚོས་གོང་ནས་བཤད་ཟིན་པའི། བོད་ཡིག་ཏུ་དབྱངས/a/མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་དངོས་སུ་མ་བཀོད་ནའང་། སྐད་བརྡ་ནས་བལྟས་ན་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་དབྱངས/a/ཡོད་པ་དང་། དེའང་དབྱངས་གཞན་གྱི་མཚོན་རྟགས་མེད་པའི་གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་གནས་སར་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཞུགས་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་འདི་ཁས་མི་ལེན་རང་ལེན་ཡིན་ནོ། ། དེའི་ཕྱིར། བོད་ལ་དབྱངས་དུ་ཡོད་པར་བརྟག་དུས་ཀྱང་ཡི་གེ་རིག་པའི་ངོས་ཀྱི་དབྱངས་དང་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་ཐད་ཀྱི་དབྱངས་གཉིས་སོ་སོར་འབྱེད་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་འདི་ཤིན་ཏུ་ནས་ཀྱང་གལ་ཆེའོ། །\nདེ་ཡང་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་གཞུང་རྣམས་སུ“དབྱངས་སམ་ང་རོ། གདངས་སམ་ང་རོ”ཞེས་ནས། དབྱངས་དང་གདངས་ང་རོ་གསུམ་པོ་དོན་གཅིག་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་དུ་གོ་བ་ལེན་བཞིན་ཡོད་ནའང་། སྐད་བརྡ་རིག་པ་ནི་རྩོམ་རིག་དང་མི་འདྲ་བར་ཆེས་ཞིབ་ཚགས་ཅན་གྱི་ཚན་རིག་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལ་མི་མང་བོས“རིག་ཚན་ཁྲོད་ཀྱི་རྩིས་རིག（文科中的数学）”ཞེས་འབོད་སྲོལ་ཡང་ཡོད། སྒོས་སུ་སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ནི་དངོས་ལུགས་དང་ཡང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་པས་གནད་དོན་མང་བོ་ཞིག་ཚོད་ལྟ་བརྒྱུད་ནས་ཕྲ་ཞིང་ཞིབ་པར་བཤད་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིར། འདིའི་སྐོར་གྱི་བརྡ་ཆད་དག་ལའང་དབྱེ་བ་ཞིབ་མོར་འབྱེད་དགོས་སོ། ། དེ་བས་སྔོན་བྱོན་མཁས་པ་དུ་མས་དབྱངས་དང་གདངས། ང་རོ་བཅས་ལ་བཀོད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་མཚན་གཞི་དག་ལ་ཞིབ་པར་བརྟགས་ན། འདི་གསུམ་ནི་དོན་ཐ་དད་དུ་སྟོན་པའི་བརྡ་ཆད་རིགས་གསུམ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། དེ་ཡང་སྒྲ་འབྱིན་པའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་དབུགས་ལ་བཀག་འགོག་མེད་པར་ཐོན་པའི་སྒྲ་ནི་དབྱངས་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལས་བརྒལ་ཏེ（超音段）སྒྲའི་མཐོ་དམའ་བཤད་པ་ནི་གདངས་དང་། གཞན་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས(发音特征)འབའ་ཞིག་སྟོན་པ་ནི་ང་རོ་ཡིན་པར་བཤད་ན་ལུགས་དང་མཐུན་པར་སྙམ། འདིའི་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་ཟེར་བ་ནི་དོན་དུ་སྒྲ་འབྱིན་པའི་ཐབས་ལ་གོ་སྟེ། སྒྲ་འབྱིན་པའི་ཐབས་ལ་འགག་པ་དང་། གཙུབ་པ། འགག་གཙུབ། སྒྲ་ལྡན། སྒྲ་མེད། སྲོག་ཆེན། སྲོག་ཆུང་བཅས་ཡོད་པས། ང་རོ་ཞེས་པའང་འདི་དག་གི་སྤྱིའི་མིང་ལ་འཇུག་གོ ། དེ་བས་བོད་ཡིག་ལ་རྩ་བའི་ང་རོ་གསུམ་ཡོད་ཅེས་པའང་། དོན་དུ་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་བོ་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རིགས་གསུམ་དུ་དབྱེ་བ་མཛད་པ་དེ་ཡིན། དཔེར་ན། “ཀ/ka/ ཅ/ʨa/ ཏ/ta/ པ/pa/” སོགས་ལ་འགག་སྒྲ་དང་སྲོག་ཆུང། སྒྲ་མེད་བཅས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲའི་ཡི་གེ“ཨ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱས་པ་དང་། “ཁ/kha/ ཆ/ʨha/ ཐ/ta/ ཕ/pha/ ཚ/ʦha/ ” སོགས་ལ་སྲོག་ཆེན་དང་སྒྲ་མེད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་སྲོག་ཆེན་གྱི་ཡི་གེ“ཧ”ཡིས་མཚོན། དེ་བཞིན“ག/ɡa/ ཇ/ʥa/ ད/da/ པ/ba/ ཛ/ʣa/ ”སོགས་ལ་སྲོག་ཆུང་དང་སྒྲ་ལྡན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་སྒྲ་ལྡན་གྱི་ཡི་གེ“འ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱས་པ་བཅས་སོ། ། དེའི་ཕྱིར། ཨ་ཧ་འ་གསུམ་ནི་རྩ་བའི་ང་རོ་གསུམ་ཡིན་ཞེས་པའང་། སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་ཐད་ནས་བཤད་ན། དེ་གསུམ་ནི་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་ལས་ཆེས་མཚོན་བྱེད་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་ཡི་གེ་གསུམ་ཡིན་ཞེས་པ་དེ་ཡིན། གཞན་ཡང་། ཏུན་ཧོང་ཡི་གེ་བཟང་པོ་སྤྱོད་པའི་སྨོན་ལམ་སོགས་ལས “དེ་དག་རྙྷཱེད་པ་རབ་རྙྷཱེད་བདེ་བར་མཚོ”ཞེས་རྙེད་ལ་ཧཱ་ཡིག་ཨ་རིང་ཅན་བྱུང་བ་དང་། “རྫོགས་སྷོ།/ རྙྷིང་བ།”ཞེས་པ་སོགས་ལ་ཧ་བཏགས་པའང་ཡི་གེ་དེ་དག་གི་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་སྲོག་ཆེན་ཡིན་པ་མངོན་པར་བྱེད་པ་ལས། ཧ་ཡིག་ནི་སྲོག་ཞུགས་དང་ཁེར་ཚུགས་ཀྱི་སྒྲ་རྒྱུ་ཡིན་པ་སོགས་ལ་གོ་བ་ལེན་མི་རུང་། དེ་ནི་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྒྲ་རྟགས་ཀྱི་འཆར་འགོད་ལས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་གསལ་སྟེ། དཔེར་ན། /k/སྲོག་ཆུང་ལ་སྲོག་ཆེན་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས/h/སྦྱར་ནས་སྲོག་ཆེན་གྱི་སྒྲ་རྫས/kh/གྲུབ་ལ། སྐབས་འདིར/kh/ཡི/h/ནི་སྲོག་ཆེན་གྱི་མཚོན་རྟགས་ཙམ་ཡིན་པ་ལས། ཁེར་ཚུགས་ཀྱི་སྒྲ་རྫས་ཤིག་མིན་པ་དེ་བཞིན་ནོ། ། དེ་བས་བོད་ཡིག་གི་སྒྲ་ལ་འཇུག་དུས་སུའང་། ཐོག་མར་རྩ་བའི་ང་རོ་གསུམ་གྱི་སྒྲའི་ཀློག་སྟངས་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་སྦྱོང་དགོས་ཤིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གསལ་བྱེད་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་མངོན་པར་ཐོན་བྱེད་དུ“ཀཨ་ཁཧ་གའ་ངའ། ཀྸ་ཁྷ་གྰ་ངྰ།”སོགས་ཀྱི་ཐབས་སྤྱད་ཀྱང་། སྐབས་འདིར“ཨ་ཧ་འ”གསུམ་ནི་སྒྲའི་ཁྱད་ཆོས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་འབའ་ཞིག་ཡིན་པས་རིགས་ལམ་དང་གཞུང་ལུགས་ལ་མི་གནོད་དོ། ། དེ་ཡང་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་མཆོག་གིས“བསླབ་ལ་བརྩོན་པའི་གང་ཟག་གིས། ། དང་པོ་ང་རོ་རྣམས་ལ་སྦྱང་། །”ཞེས་པའང་དགོངས་པ་འདི་འདྲར་དམིགས་པ་མིན་ནམ་སྙམ། གཞན<བོད་ལ་དབྱངས་ཡིག་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞིར་ངེས་པའི་རིགས་སྒྲུབ་མཁས་པའི་རྟིང་སྣོན>>ཞེས་པ་རུ“གལ་ཏེ་བོད་ཀྱི་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཨ་དེ་དབྱངས་ཡིག་གི་གྲས་སུ་འཇོག་དགོས་ཟེར་ན། ཨ་དེ་ཙམ་མ་ཟད་ཧ་ཡིག་དང་འ་ཡིག་གཉིས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་དབྱངས་ཡིག་གི་གྲས་སུ་མི་འཇོག་ཐུ་མེད་ཡིན་ཏེ།”ཞེས་པའང་ང་རོ་དང་དབྱངས་ལ་དབྱེ་བ་མ་ཕྱེ་པའམ། ང་རོའི་དོན་བདེ་བླག་ངང་མ་རྟོགས་པ་ལས་བཤད་པ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །\nགནད་ཀ་འདིའི་ངོས་བལྟས་ན། སྔོན་བྱོན་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདིའི་སྐོར་ལ་བཏོན་པའི་ལྟ་ཚུལ་དག་ཀྱང་ལུགས་དང་མཐུན་པར་འདོད་དེ། ཨ་ལག་ཤ་ངག་དབང་བསྟན་དར་གྱི<<ཡི་གེ་བཤད་པ་མཁས་པའི་ཁ་རྒྱན>>ཞེས་པ་རུ། “བོད་ཡིག་གི་ང་རོའི་རྩ་བ་གསུམ་ཡོད་དེ། ཧ་དང་ཨ་དང་འ་གསུམ་མོ། ། ཁོག་པ་ནས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་གདོན་པར་བྱ་བའི་ཡི་གེའི་རྩ་བ་ནི་ཧ་ཡིག་གོ ། མགྲིན་པ་བཙུམ་ཞིང་དོག་པར་བྱས་ནས་སྟོད་དུ་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་གདོན་པའི་ཡི་གེའི་རྩ་བ་ནི་ཨ་ཡིག་གོ ། མགྲིན་པ་ཕྱེ་ཞིང་གློད་དེ་ཡངས་པར་བྱས་ནས་སྨད་དུ་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་གདོན་པའི་ཡི་གེའི་རྩ་བ་ནི་ཨ་ཡིག་ཡིན་པས། ཧ་ཨ་འ་གསུམ་ལ་ང་རོའི་རྩ་བ་གསུམ་མོ། །”ཞེས་གསུངས་པའང་སྒྲ་འབྱིན་པའི་ཐབས་དང་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ནས་ཡི་གེ་འདི་གསུམ་ནི་གསལ་བྱེད་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཚབ་ཏུ་རུང་ཞིང་རྩ་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད་ཅེས་པ་ལས། ཨ་ཧ་འ་གསུམ་གྱི་རིང་བཞིན་ནི་ང་རོ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་མེད། དེ་མིན<<གསེར་ཏོག་སུམ་རྟགས>>སུ “ཨ་ཧ་འ་ནི་རྩ་བའི་ང་རོ་གསུམ་མོ། །”ཞེས་པའང་ཨ་ཧ་འ་གསུམ་ནི་བོད་ཡིག་གི་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་རྩ་བའི་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་ཡིན་ཞེས་པར་འགྲེལ་ན་དོན་དངོས་དང་མཐུན་ནོ་སྙམ།\nདེ་ཡང“ཨ”ནི་བོད་ཡིག་གི་མ་ལག་ཁྲོད་དུ་སྒྲ་གནས་སུ་མི་རུང་བའི་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ/ʔ/མཚོན་བྱེད་དུ་བཞག་ཡོད་པས། དབྱངས་གང་ཡང་མ་སྦྱར་བའི“ཨ”རྐྱང་བར་ཚིག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་པའི་ནུས་པ་མི་ལྡན་ཞིང་། དབྱངས་སྦྱར་བ་ན། དབྱངས་དེ་དང་ཚེག་ཁྱིམ་དུ་གྲུབ་པའི“ཨ”/ʔ-/གཉིས་ལ་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་པས། སྒྲ་གནས་ཕྱོགས་དྲིལ་གྱི་ཟུར་ནས་ཕན་ཚུན་ནི་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན། འདིའི་གནས་ལུགས་ལས། བོད་ཡིག་ཏུ/i/u/e/o/བཅས་ཀྱང“ཨ”/ʔ-/ཡི་འགྱུར་གཟུགས་ཡིན་སྲིད་པ་ཤེས་ཐུབ། དཔེར་ན་བོད་སྐད་དུ། ཨ་མ་ཞེས་པ“ʔa ma”དང“a ma”གཉིས་ནས་གང་གི་སྒྲ་རུ་བཏོན་ཡང་དོན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དང་། ཨེ་མ་ཞེས་པ་ཡང“ʔe ma”དང“e ma”གང་དུ་འདོན་རུང་བ་ལྟ་བུའོ། ། གཞན་ཡང་། ཚོད་ལྟ་བྱས་པ་ལྟར་ན། “ཨ”/ʔ-/ལ་རྗེས་འཇུག་མི་འདྲ་བ་སྦྱར་ཚེ་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་བྱུང་བཞིན་ཡོད་དེ། དེའི་ཆོས་ཉིད་ནི། རྗེས་འཇུག་བཅུ་ལས་ལྕེ་རྩེ་དང་མཆུ་ནས་སྐྱེ་བའི་ཡི་གེ་སྟེ། “ད་ན་ར་ལ་བ་མ”སོགས་དང་འཕྲད་ཚེ། “ཨ”/ʔ-/ཡི་སྒྲ་དེའང་དེ་དང་མཐུན་པར་ལྕེ་ངོས་མདུན་གྱི་དབྱངས་སུ་ཀློག་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། ལྕེ་རྟིང་ནས་སྐྱེ་བའི་ཡི་གེ་སྟེ“ག་ང”གཉིས་དང་ཕྲད་ཚེ། “ཨ”/ʔ-/ཡི་སྒྲ་དེའང་དེས་ཤན་ཞུགས་ནས་ལྕེ་རྟིང་གི་དབྱངས་སུ་འདོན་བཞིན་ཡོད་པ་དེའོ། །\nདེ་བས་ང་ཚོས་སྤྱི་འགྲོས་འདི་འདྲ་ཞིག་བསྒྲུབ་ཆོག་སྟེ། རྗེས་འཇུག་གིས་ཤན་ཤུགས་ནས་བྱུང་བའི/ɑ/དང/ᴀ/སོགས་ནི/a/ཡི་འགྱུར་གཟུགས་ཡིན་ན། “ཨ”/ʔ/ནི་བོད་ཡིག་ཏུ་སྒྲ་གནས་སུ་མི་རུང་སྟབས། དབྱངས/a/ཞུགས་པའི/ʔa/དང/a/གཉིས་ཀྱང་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས། /ɑ/དང/ᴀ/,/a/བཅས་ཀྱང/ʔa/ཡི་འགྱུར་གཟུགས་ཡིན་པར་རྟགས་གྲུབ་བོ། ། དེ་བཞིན/ʔi/དང/i/,/ʔu/དང/u /,/ʔo/དང/o/བཅས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་འགྱུར་གཟུགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཡིན་ནོ། །\nདེ་ཡང་བོད་སྐད་ཀྱི་ཚེག་ཁྱིམ་གང་དུ“འ”འབྱུང་སའི་གནས་མ་གཅིག་ཚེ། དེའི་སྒྲ་གདངས་ཀྱང་མི་འདྲ་བར་ཀློག་བཞིན་ཡོད། འོན་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེའི་མ་ལག་གིས་དེ་རྣམས་གཟུགས་གཅིག་གིས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། དེ་ནི་གཙོ་བོ་སྒྲ་གནས་དེ་དག་གི་བར་ཕན་ཚུན་ཁ་སྐོང་གི་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས། གཟུགས་གཅིག་གིས་མཚོན་པ་བྱེད་པ་ནི་ཡི་གེ་བཀོལ་སྤྱོད་ལ་སྟབས་བདེ་བཟོ་ཆེད་དང་ཚེགས་སྐྱུང་ཆེད་ཡིན་པར་འདོད། དེ་ལ་རྒན་ཨ་ཚོགས་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་གྱིས“ ‘འ’ཡི་གེ་གཅིག་གིས་གསབ་སྐོང་བྱས་པའི་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་རིན་ཐང་རིགས་ལྔ་མཚོན་ཐུབ་སྟེ། （1）གསལ་བྱེད་གཙོ་བོའི་ངོས་ནས་འ་ཡི་སྒྲ་གདངས་རིན་ཐང་ནི་མགྲིན་པའི་བརྡར་སྒྲ（喉擦音）/ɦ/ཡིན།（2）ཚེག་ཁྱིམ་གང་དེའི་སྔོན་མཇུག་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་འ་ཡི་སྒྲ་གདངས་རིན་ཐང་ནི་མཆུ་གཉིས་ཟུམ་པའི་སྣ་སྒྲ་མ་ཡིན་པའི（非双唇鼻音）རིགས་ཤིག་སྟེ/ɴ-/ཡིན།（3）ཚེག་ཁྱིམ་མཇུག་གི་གསལ་བྱེད་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་འ་ཡིག་གི་སྒྲ་གདངས་རིན་ཐང་ནི་དབྱངས་འཇུག་སྲོག་ཞུགས（零韵尾）/-ø/ཡང་ན་མགྲིན་པའི་འགག་སྒྲ（喉塞音）/-ʔ/ཡི་རིགས་ཤིག་ཡིན།（4）འ་ཡིག་གཞན་པའི་ཡི་གེ་དང་ལྷན་དུ་འདུས་སྐབས་མཆུ་གཉིས་ཟུམ་པའི་གསལ་བྱེད（双唇通音声母）/w/མཚོན་པ་ཡིན།（5）བོད་ཡིག་གི་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དོད་ཁྲོད་འ་ཡིས་དབྱངས་རིང་བ（长元音）མཚོན་པ་ཡིན།”ཞེས་གསུངས་པ་ནི་དོན་དང་མཐུན་པར་སྙམ་སྟེ། ཚན་པ་འདིའི་བཤད་བྱར་གྱུར་པའང་དབྱངས་མཇུག་སྲོག་ཞུགས/-ø/དང་ཡང་ན་མགྲིན་པའི་འགག་སྒྲ/-ʔ/ཡི་སྒྲ་གདངས་རིན་ཐང་ལྡན་པའི་རྗེས་འཇུག་གི་འ་ཡིན་ནོ། །\nགོང་གི་གཞུང་ལུགས་འདིས་སྔོན་གྱི་ཡིག་རྙིང་ཁག་དང་རྡོ་རིང་། ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་ཤོག་དྲིལ། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་དུས་ཀྱི་མཁས་པའི་རྩོམ་སོགས་ན་མིང་གང་ཡང་རུང་བ་དང་ཡི་གེ་རྐྱང་པའི་མཐའ་རྟེན་དུ་འ་ཡིག་ཞུགས་པའི་འབྲི་ཚུལ་བྱུང་བ་དེར་ཡང་འདི་ལྟར་འགྲེལ་ཆོག་སྟེ། བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་གང་ཞིག་ལ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་གཞན་སྦྱར་མེད་ཚེ། “འ”ནི་དབྱངས་འཇུག་གི་ཚུལ་གྱིས་ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་མཇུག་ཏུ་བྱུང་ལ། དེས་བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་མཐའ་དག་ལ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་མཇུག་ཡོད་པ་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། འདི་དང་ང་ཚོས་གོང་ནས་བཤད་པའི་བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་མགོ་རུ་གསལ་བྱེད་གཞན་མེད་ཚེ། ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲའི་གསལ་བྱེད“ཨ”/ʔ-/ཞིག་ངེས་པར་དུ་ཡོད་སྲིད་ཅེས་པ་ནས། བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་རེ་རེ་ལ་གསལ་བྱེད་ཅིག་དང་དབྱངས་ཤིག་དགོས་པར་མ་ཟད། གཞན་ད་དུང་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་གམ་རྗེས་འཇུག་ཅིག་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་དེ་བསྟན་ཞིང་། བོད་ཡིག་གི་ཆེས་ཆུང་བའམ་གཞི་རྩའི་ཚེག་ཁྱིམ་ནིCVCཅན་ཞིག་ཡིན་པའང་ཤེས་ཐུབ། སྒྲིག་གཞི་འདི་ལྟ་བུ་ནས་བོད་ཡིག་གི་མིང་དང་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་དག་ནི་རྗེས་འཇུག་ལ་ཁ་འབྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱང་མཐོང་ནུས་ཤིང་། སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་མཆོག་གིས“རྗེས་འཇུག་བཅུ་བོ་མ་ཞུགས་ན། ། མིང་གཞན་སྦྱོར་བ་ཡོིད་མི་སྲིད། །”ཞེས་པའང་གནད་ཀ་འདིར་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་མོ། ། དེ་བས། ཞོལ་རྡོ་རིང་སོགས་ཀྱི་ངོས་སུ། “ཟླ་གོང་གི་བུ་ཚའ་རྒྱུད་འཕེལད།/ ཡི་གྼེ་བྲིས་པའ།/ དཀུ་རྒྱལ་གྱི་ཡི་གེའ།/ དཔྱའ་འཇལ།/ མི་སྤོའ།”ཞེས་རྗེས་འཇུག་“འ”དངོས་སུ་བཀོད་པ་དང་། ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་ཤོག་དྲིལ་P.T.93པའི་ནང་དུའང“དགེའ་འདུན།/ གཏིའ་མུག/ འཇམ་དཔལ་གྱྀས་གསོལ་པའ།/ བཀུར་བསྟིའ།/ སེམས་ཆན་ཁམས་སུ་བལྟའ་མྱྀ་བའ།/ བློ་གྲོས་ཤེས་བགྱིའ་བ་ཞིག་བྱུང”ཞེས་རྗེས་འཇུག་“འ”དངོས་སུ་ཐོན་པ་དག་ཀྱང་། བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་གང་ལ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་གཞན་སྦྱར་མེད་ཚེ། “འ”ནི་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་མཚོན་རྟགས་སུ་བཀོད་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་མོ། །\nགཞན་ཡང<<བསྟན་འགྱུར>> ཁྲོད་བཞུགས་པའི<<སྒྲའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་བསྟན་པ>> ཞེས་པ་རུ“གཞན་ཡང་མིང་གང་ཡང་རུང་བའི་ཐ་མ་ན་འས་བརྟེན་ལ། དེ་གཉིས་པ་ལས་སུ་སྦྱོར་ན་རུ་ཁོ་ནར་སྦྱོར་ཏེ། མིང་གི་མཐའ་མ་འ་ཡིས་བརྟེན་ཞེས་པའང་། མིང་གང་ཡང་རུང་པའི་ཐ་མ་ན་ན་རོ་གུ་གུ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་གང་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ། ཡི་གེ་གཞན་གང་གིས་ཀྱང་མ་བརྟེན་པ་དེ་ནི་འ་ཁོ་ནས་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མ་གདྷ་རུ་འགྲོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ལས་རྣམས་རུང་སྟེ་འའི་རྗེས་འཇུག་སྡུད་པར་བལྟའོ། །” ཞེས་གསུངས་པ་ནི། བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་གང་ལ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་གཞན་སྦྱར་མེད་ཚེ། “འ”ནི་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་མཚོན་བྱེད་དུ་གནས་དགོས་པ་དང་། སྐད་ཆའི་བརྗོད་པ་རུའམ། ཡང་ན་ཚེག་ཁྱིམ་དེའི་རིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཕྲད་སོགས་བྱུང་ཚེ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་གི་མཚོན་རྟགས“འ”དེ་སྐོང་ཡང་ཆོག་ཟེར་བ་ལས། མཐའ་གཅིག་ཏུ“འ”དེ་སྦྱོར་མི་ནུས་ཟེར་བར་གོ་བ་ལེན་མི་རུང་སྟེ། དཔེར་ན། “བཀའ་རུ་ཉན། མཁའ་རུ་འཕེན།”ཞེས་པའི་དམིགས་བསལ་དག་ལ“འ”སྐོང་མི་རིགས་པ་ལྟ་བུའོ། །\nརྗེས་སུ་སྐད་གསར་བཅད་ཁྲོད་དུ“འ”ཡིག་མེད་པར་བཟོས་པ་ནི། གོང་ནས་བཤད་པའི“ཚེག་ཁྱིམ་མཇུག་གི་གསལ་བྱེད་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་འ་ཡིག་གི་སྒྲ་གདངས་རིན་ཐང་ནི་དབྱངས་འཇུག་སྲོག་ཞུགས/-ø/ཡང་ན་མགྲིན་པའི་འགག་སྒྲ/-ʔ/ཡི་རིགས་ཤིག་ཡིན།”ཞེས་པ་ནས་ལན་འདེབས་རུང་སྟེ། བོད་ཡིག་ཏུ་རྗེས་འཇུག“འ”ནི་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་ཙམ་ཡིན་པས། གཟུགས་སུ་བཀོད་ཀྱང་ཆོག་ལ་མ་བཀོད་ཀྱང་རུང་། དེ་ཡང་གོ་བདེ་བར་བཤད་ན། བོད་ཡིག་གི་ཚིག་ཁྱིམ་གང་ལ་གལ་ཏེ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་ཙམ་འགོད་དགོས་ན། རྗེས་འཇུག་བཅུ་ལས“འ”ལས་འཚམ་པ་ཞིག་མེད་ཅིང་། འདོར་བར་བྱས་ཚེའང་། སྒྲ་གདངས་ཀྱི་རིན་ཐང་ནས་བལྟས་ན། “འ”འདོར་བར་རུང་ལ། དོར་བའང་ཡིག་ཚོགས་སྐྱུང་ཆེད་འབའ་ཞིག་གོ ། ཡིན་ནའང་། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ནང་ཙམ་ལ་བརྩམས་པར་གྲགས་པའི<<རོང་ཟོམ་བཀའ་འབུམ>>དུ“བྱ་བ་འཕྲའ་མོ། འདྀའ་ནྀ་འགྲོའ་བ་རིས་དྲུག གཡོའ་བ་དང་མི་གཡོའ་བ”ཞེས་དང་། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པར་འཚོ་བའི་བཅོམ་ལྡན་རིག་པའི་རལ་གྲིའི<< བསྟན་པ་རྒྱས་པ་རྒྱན་གྱི་ཉི་འོད>>དུ“ཤཀྱའི་གཙོའ་ལ།/ རྩོད་དུས་ཀྱི་མགོའ་འཛིན་པའི་ཚེ།/ ཡིད་ཆེས་པའི་གནས་ཡིན་པའ།/ ཡང་ན་རྒྱ་དཔེའ་ལས”ཞེས་ད་རུང་འ་ཡིག་མཐའ་རྟེན་དུ་འབྲི་བཞིན་ཡོད་པ་ནི། སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ནས་བལྟས་ན། “འ”དབྱངས་འཇུག་གསལ་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་སུ་བཀོད་ཀྱང་མ་བཀོད་རུང་། ཚེག་ཁྱིམ་གང་དེའི་སྒྲ་གདངས་ལ་མི་གནོད་པས་བྲི་ཡང་ཆོག་ལ། ཡི་གེ་རིག་པ་ནས་བལྟས་ན། རྒྱལ་བོ་ཁྲི་རལ་གྱི་དུས་སུ་ཡིག་ཚོགས་སྐྱུང་བའི་ཆེད་དུ“འ”ཡིག་དོར་བར་མཛད་ནའང་རྗེས་སུ་ཚད་ལྡན་དུ་མ་སོང་བའི་རྟགས་ཤིག་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །\nགཞན་ཡང་བོད་ཀྱི་སྔོན་བྱོན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདིའི་སྐོར་ལ་བཏོན་པའི་ལྟ་ཚུལ་དག་ལའང་དཔྱད་རིན་ཡོད་དེ། <<ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང>> དུ“བོད་ཀྱི་སྐད་ཕལ་ཆེ་བའི་གདངས་ནི་རིང་ཆ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མཐའ་རྟེན་གཞན་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འ་མཐའ་སྦྱོར་བ་ཡང་བོད་སྐད་ཀྱི་གདངས་དང་མཐུན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ།”ཞེས་དང།“འོན་ཀྱང་ད་ལྟའང་འགའ་རེའི་ལག་རྒྱུན་དུ། བརྡའ་སྤྲོད་པ་ཞེས་པའི་བརྡ་ལ་འ་མཐའ་འབྲི་བ་མ་དག་པར་བརྗོད་མི་རུང་།” ཞེས་གསུངས་ནས་མཐའ་རྟེན་གཞན་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འ་མཐའ་སྦྱོར་བ་ནི་གདངས་རིང་ཆ་ཅན་མཚོན་ཕྱིར་ཡིན་པར་འདོད་བཞིན་ཡོད་དེ། འདི་ལ་བལྟས་ན། མཁས་དབང་ཁོང་གིས་དགོངས་པའང་བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་མཐའ་དག་ལ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་ཡོད་ཅིང་། ཚེག་ཁྱིམ་གཅིག་ལ་མ་མཐའ་ཡང་གསལ་བྱེད་ཅིག་དང་། དབྱངས་ཤིག དེ་མིན་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་ཅིག་ཚང་དགོས་ན། གདངས་སྤྱིའི་ཆ་ནས་རིང་ཆ་ཅན་ཡིན་ཟེར་བ་དེ་ཡིན་ནམ་སྙམ། ཡང་སི་ཏུ་རིན་པོ་ཆེས“ཡི་གེ་གཅིག་ཡིན་ཡང་བཤད་མ་ཐག་པ་ལྟར་རྗེས་འཇུག་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་དོན་གྱིས་ཐོབ་པས་དའ་ཞེས་ཡི་གེ་གཉིས་སུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཡི་གེ་གཉིས་ཚོགས་པའི་མིང་གི་མཚན་གཞི་དང་།”ཞེས་གསུངས་པའང་། བོད་ཡིག་གི་མིང་ལ་གསལ་བྱེད་དང་དབྱངས་ལས། གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་ཀྱང་ཚང་དགོས་པའི་དགོངས་པ་བསྟན་ནོ། ། མཁས་དབང་པྲ་སྟིས། “དེས་ན་རྗེས་འཇུག་གཞན་དགུ་པོ་གང་རུང་མེད་པའི་མཐར་འ་ཡིག་རེ་ངེས་པར་བཞག་པ་སྒྲ་བསྒྱུར་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱིས་མཛད་ལ། དཔེར་ན། ཀ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཚེ་རྗེས་འབྲེལ་དུ་འ་ཡིག་མི་གསལ་པའི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །”ཞེས་སྔོན་གྱི་ཡི་གེ་རྐྱང་པའི་རྗེས་སུ“འ”མཐའ་རྟེན་གྱི་ཚུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་། དེང་སང་ད་དུང་མི་མངོན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོད་པར་བཤད་པ་ནི། ང་ཚོས་གོང་ནས་བཤད་པའི“འ”ནི་སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ནས་བལྟས་ན་ཡོད་ངེས་པ་དང་། ཡི་གེ་རིག་པ་ནས་ཚེགས་སྐྱུང་བའི་སླད་འདོར་ཡང་རུང་ཞེས་པའི་ལྟ་ཚུལ་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན་ནོ། །\nགོང་ནས་དེང་རབས་སྐད་བརྡ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་དང་ཚོད་ལྟ་སྒྲ་གདངས་རིག་པའི་བྱེད་ཐབས་སོགས་སྤྱད་དེ་མཁས་པ་སྔ་མ་དག་གི་ལྟ་བ་ལ་དཔྱད་པ་རགས་ཙམ་བཏང་བ་ཡིན། ཚན་པ་འདིར་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་དག་སྤྱི་བསྡོམས་ཤིག་བྱས་ན། གཅིག བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་དུ་ཡོད་པའི་ཐད་ལ། ཡི་གེ་རིག་པ་ནས་བོད་ཡིག་ལ་དབྱངས་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་བཞི་ལས་མེད་པ་དང་། སྐད་བརྡ་རིག་པ་ནས་བལྟས་ན། དེ་ལས་གཞན་པའི་དབྱངས/a/ཡང་ཡོད་ངེས་ལ། བོད་ཡིག་མ་ལག་གིས་ཡིག་ཚོགས་སྐྱུང་བའི་སླད་དེ་ནི་གཟུགས་མེད་དམ་སྲོག་ཞུགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ངེས་བཟུང་ཡོད། གཉིས། “ཨ”ཡི་ངོ་བོའི་ཐད་ལ། བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་གང་གི་མགོ་རུ་གསལ་བྱེད་གཞན་མེད་པར་དབྱངས་རྐྱང་བས་ཚིག་ཁྱིམ་ཞིག་གྲུབ་པ་ལ། རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲ/ʔ/ལ་བརྟེན་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་བོད་ཡིག་ཏུ“ཨ”ཡིས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། དེ་བས་བོད་ཡིག་གི་མ་ལག་ཁྲོད“ཨ”ཡི་ངོ་བོ་ནི་གསལ་བྱེད་ཅིག་ཡིན། གསུམ། ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་ཐད་ལ། བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་གང་ལ་དབྱངས་གཞན་གྱི་མཚོན་རྟགས་མེད་ཚེ། གསལ་བྱེད་གཙོ་བོ་གནས་སར་ངེས་པར་དུ་དབྱངས/a/ཞུགས་དགོས་པ་དང་། དབྱངས་རྐྱང་བས་ཚེག་ཁྱིམ་གྲུབ་པར་ངེས་པར་དུ་ཨོལ་སྒོའི་འགག་སྒྲའི་གསལ་བྱེད/ʔ/ཞིག་འབྱུང་སྲིད་པས། བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་མ་མཐའ་ཡང་གསལ་བྱེད་ཅིག་དང་དབྱངས་ཤིག་དགོས་ཤིང་། ཆེས་ཆུང་བའི་ཚེག་ཁྱིམ་ཡངCVནས་མགོ་བརྩམས་དགོས་པའི་གནས་ལུགས་རྟོགས་ཐུབ། བཞི། ང་རོའི་ཐད་ལ། སུམ་འགྲེལ་མཁན་པོ་དག་གིས་དབྱངས་དང་གདངས། ང་རོ་གསུམ་ནི་དོན་གཅིག་ཏུ་སེམས་བཞིན་ཡོད་ནའང་། དོན་དུ་དེ་དག་ནི་དོན་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་བརྡ་ཆད་གསུམ་ཡིན་པར་འདོད་ལ། དེ་ལས་ང་རོ་ཞེས་པ་ནི་དབྱངས་དང་གདངས་སུ་མི་གོ་བར། གསལ་བྱེད་དག་གི་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མཚོན་བྱེད་ལ་གོ་བ་བླངས་ན། ཨ་ཧ་འ་གསུམ་རྩ་བའི་ང་རོ་གསུམ་ཞེས་པའང་བོད་ཡིག་གི་གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུ་བོ་སྒྲ་གདངས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ནས་རིགས་གསུམ་དུ་བགར་ཆོག་པའི་གནས་ལུགས་བསྟན་ཡོད་པ་ཤེས་ཐུབ། ལྔ། རྗེས་འཇུག“འ”ཡི་ཐད་ལ། “འ”ཡིག་ནི་ཚེག་ཁྱིམ་མཇུག་གི་གསལ་བྱེད་ཅིག་ཡིན་པའི་ངོས་ནས་དེའི་སྒྲ་གདངས་རིན་ཐང་ནི་དབྱངས་འཇུག་སྲོག་ཞུགས/-ø/ཡང་ན་མགྲིན་པའི་འགག་སྒྲ/-ʔ/ཡི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པས། ཡི་གེ་རིག་པ་ནས་ཡོད་ཀྱང་ཆོག་ལ་མེད་ཀྱང་རུང་། འོན་ཀྱང་བོད་ཡིག་གི་གཞུང་རྣམས་དུ“མིང་གང་ལ་མཐའ་རྟེན་གཞན་སྦྱར་མེད་ཚེ། ངེས་པར་དུ་འ་མཐའ་རྟེན་དུ་སྦྱོར་དགོས”ཞེས་པ་ནི་སྒྲ་གདངས་རིག་པ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལས་བོད་ཡིག་གི་ཚེག་ཁྱིམ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་གསལ་བྱེད་དབྱངས་འཇུག་ཡོད་ངེས་པ་ཤེས་ཐུབ་ཅིང་། འདི་དང་གོང་གིCVཡི་ཆོས་ཉིད་ནས། བོད་ཡིག་གི་ཆེས་ཆུང་བའི་ཚེག་ཁྱིམ་མམ་རྩ་བའི་ཚེག་ཁྱིམ་ནིCVCཅན་ཞིག་ཡིན་པའང་རྟོགས་ནུས་སོ། །\n[①]ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་།《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་།》[M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2005ལོ། P83\n[②]ཀརྨ་སི་ཏུ།《མུ་ཏིག་ཕྲེང་མཛེས།》[M]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2003ལོ། P37\n[③]དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས།《དག་ཡིག་རིག་པའི་གབ་པ་མངོན་ཕྱུང་།》[M]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1999ལོ། P100\n[⑤]འདིའི་སྒྲ་འདོན་པ་པོ་ནི། སྒོམ་པ། ཞོན་ཧྭ་རྡོ་སྦིས་ཀྱི་མི། ཕོ། ལོ28།རིག་གནས་ཆུ་ཚད་ཆེད་སྦྱོང་།\n[⑦]དོན་གྲུབ་ཚེ་རིང་།《བོད་ཀྱི་ཡུལ་སྐད་རྣམ་བཤད།》[M] པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2011ལོ། P20,176,270\n[⑧]ས་སྐྱ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན།《ས་སྐྱའི་བཀའ་འབུམ།》(པོད་གསུམ་པ།)[G]ཤིང་དཔར། P14ལ་གསལ། སྤྱིའིP542\n[⑨]《སྒྲའི་བསྟན་བཅོས་སྨྲ་བ་རྒྱན་གྱི་མེ་ཏོག》《བཀའ་གདམས་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།》དེབ53པ།[G] ཁྲིན་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2007ལོ།སྤྱིའིP359\n[⑩]《སུམ་རྟགས་སྐོར་གྱིདཔེ་རྒྱུན་དཀོན་པོ་འགའ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིགས་པ་མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ།》[G] ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2009ལོ།P7\nཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་།《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་།》[M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2005ལོ། P65\nཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་།《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་།》[M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2005ལོ། P63\nཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་།《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་།》[M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2005ལོ། P66\n《བོད་ཀྱི་མཁས་པའི་ལེགས་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་བློ་གསལ་འཇུག་ངོགས་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ》[G]པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2012ལོ།P12\n《རྗེ་དམུ་དགེ་བསམ་གཏན་རྒྱ་མཆོའི་གསུང་འབུམ།》(པོད་དྲུག་པ།) [G]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1997ལོ།P402\nཔྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ། 《པྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ་ཀྱི་སུམ་རྟགས་དགོངས་འགྲེལ།》[M]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1980ལོ།P15\nཔྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ། 《པྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ་ཀྱི་སུམ་རྟགས་དགོངས་འགྲེལ།》[M]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1980ལོ།P120\n《བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།》དེབ་བཅུ་བ།[G] ཁྲེང་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2015ལོ།ཤོག་ངོས་22\nས་སྐྱ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན།《ས་སྐྱའི་བཀའ་འབུམ།》(པོད་གསུམ་པ།)[G]ཤིང་དཔར། P14ལ་གསལ། སྤྱིའིP542\n《བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།》དེབ་ལྔ་བ།[G]ཁྲེང་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2015ལོ། ཤོག་ངོས་22\n《བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།》དེབ་ལྔ་བ།[G]ཁྲེང་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2015ལོ། P22\n《རོང་ཟོམ་བཀའ་འབུམ །》[M] ཁྲིན་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1999ལོ།P305-308\n《བཀའ་གདམས་གསུང་འབུམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས》དེབ་51པ།[G] ཁྲིན་ཏུའུ། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2007ལོ།P7\nཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་།《ཐོན་མིའི་ཞལ་ལུང་།》[M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2005ལོ། P70-71\nཀརྨ་སི་ཏུ།《མུ་ཏིག་ཕྲེང་མཛེས།》[M]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2003ལོ། P129\nཔྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ། 《པྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ་ཀྱི་སུམ་རྟགས་དགོངས་འགྲེལ།》[M]ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1980ལོ། P120\nUnder the perspective of experimental phonetics Tibetan letters "ཨ"at the end of the study on the ownership of the problem\n---and after add word "འ"\n(Institute of linguistics, Shanghai normal university, Shanghai 200234, China)\nAbstract: in the Tibetan traditional grammar,"ཨ" for the vowel or consonant problem has always been controversial, mainly because of"ཨ"in form and Sanskrit vowel"ཨ/अ", in the Tibetan language system is listed in the consonants in the alphabet. This brings to the"ཨ"judgement and explain certain difficulties and uncertainty. The article distinguishes between phonetics in the sense of"ཨ"and"ཨ"the meaning of philology. On the voice, "ཨ"without substantial phoneme value, withavowel sound/a/variation relationship, this from the perspective of phonological induction, can will be treated as"ཨ"isavowel; From the point of view, the generality of the human speech organs when headed by vowel syllable pronunciation, must be attached toaglottal stop /ʔ/, Tibetan'sawriting system use "ཨ"characters represent consonants/ʔ/," this is the philology in the sense of consonants "ཨ". The vowel/a/in Tibetan is expressed in the form of zero. According to the experiment, only the core consonant position can have the zero form of vowel /a/, and the rest have other vowel marks, prefix, postscript, superscript and subscript positions without the vowel /a/, which is also the innovation of ancient Tibetan design. In addition, in the Tibetan /ʔ-/similar to add word "འ" after processing, so, after the end of this article from the perspectives of phonology to add the word "འ" madeasimple discussion.\nKey words: Tibetan; Consonants; Vowels. After add word "འ"\nཉེ་ལམ། ཀྲུང་དབྱང་དམག་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་ཞི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་བརྒྱུད་དེ། ཀྲུང་དབྱང་དམག་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གིས《གནས་གསུམ་གཞི་གཅིག་གི་དམག་དོན་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་མ་ལག་གསར་པ་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་མགྱོགས་མྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུའི་སྐོར་གྱི་གཏན་འབེབས》ཞ


Terdzo-ZHI-052 - Rinchen Terdzö\nSa'i lha mo brtan ma\nRevision as of 19:47, 10 January 2018 by Mort (talk | contribs)\nDA ki'i snyan brgyud zab mo las:_bdud 'dul ye shes kyi mkha' 'gro seng ge'i gdong pa can gyi rgyas pa'i las las lha mo chen mo brtan ma'i sgrub thabs las tshogs dang bcas pa\nVolume 51 (ཞི) / Pages 643-661 / Folios 1a1 to 10a6\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 51 > Text #54 (Scroll to Bottom)\nstag sham nus ldan rdo rje. DA ki'i snyan brgyud zab mo las bdud 'dul ye shes kyi mkha' 'gro seng ge'i gdong pa can gyi rgyas pa'i las las lha mo chen mo brtan ma'i sgrub thabs las tshogs dang bcas pa. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nga gcig pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 51) by 'jam mgon kong sprul, 643-661. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nFirst colophon page 656: bdag stag sham nus ldan pa'i gter ma lags/_sems can thams cad bde ba dang ldan zhing sdug bsngal dang bral bar gyur cig_/phan par gyur cig_/'grub par gyur cig_/mang+ga laM\nSecond colophon page 661: bdag stag sham nus ldan rdo rjes mdo khams rdo rje gro lod kyi gsang ba bde chen phug nas gdan drangs pa'o/_/dge bar gyur cig\n༁ྃ༔ ཌཱ་ཀིའི་སྙན་བརྒྱུད་ཟབ་མོ་ལས༔ བདུད་འདུལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་སེང་གེའི་གདོང་པ་ཅན་གྱི་རྒྱས་པའི་ལས་ལས་ལྷ་མོ་ཆེན་མོ་བརྟན་མའི་སྒྲུབ་ཐབས་ལས་ཚོགས་དང་བཅས་པ་བཞུགས་སོ༔ རྒྱས་པའི་ལས་ྀཨཚ༔ ྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈ བདུད་འདུལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ ཌཱ་ཀིའི་སྙན་བརྒྱུད་ཟབ་མོ་ལས༔ ཚེ་དང་བསོད་ནམས་མངའ་ཐང་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས་ཤིང༔ འབྲས་བུ་ལོ་ཕྱུགས་ཀུན་ལ་བདེ་ལེགས་རྒྱས་ཤིང་ཡུལ་ཕྱོགས་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཕྱིར༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་བརྟན་མ་སྒྲུབ་ཅིང་ལས་ཚོགས་དང་བཅས་པ་བསྟན་པ་ནི༔ དང་པོ་སྦྱོར་བ་དགོས་ཆེད་ལ༔ དགོས་དོན་ནི༔ རྣལ་འབྱོར་པས་ཡུལ་གསར་གཟུང་བ༔ ཡུལ་རྙིང་ཉམས་པ་གསོ་བ༔ གཏེར་བུམ་སྦ་བ༔ ཆར་ཆུ་འབེབ་པ༔ ནོར་སྒྲུབ་པ༔ སད་སེར་བཀག་པ༔ འབུ་བཙའ་སྲུང་བ༔ ནོར་ཕྱུགས་སྤེལ་བ༔ གོད་ཁ་སྲུང་བ་སོགས་བསོད་ནམས་སྤེལ་བའི་ལས་གང་བྱེད་ཀྱང༔ སྔོན་དུ་ས་ཡི་ལྷ་མོའི་སྒྲུབ་པ་བྱེད་པ་གལ་ཆེ་འོ༔ དེ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་བཅས་ཀྱི་རིམ་པ་ནི༔ གར་འདུག་དབེན་པའི་གནས་སུ་ས་སྟེགས་གྲུ་བཞིའི་སྟེང་དུ་པདྨ་དཀར་པོ་འདབ་བརྒྱད་བྲིས་ལ༔ ལྟེ་བ་ལ་བུམ་པ་ཆས་ལྡན་ཉེར་ལྔ་ཁྲོལ་བུར་བླུགས་པའི་དཀྱིལ་དུ་ས་ཡི་ལྷ་མོའི་སྙིང་པོ་གསེར་གྱིས་བྲིས་པ་བཅུག༔ དར་སྣས་དྲིལ༔ དེའི་སྟེང་དུ་བུམ་གཏོར་ཟན་ལ་སྨན་སྣ་རིན་ཆེན་གྱིས་སྦྲུས་པ་བཞག༔ དེ་ས་ཡི་ལྷ་མོར་བསམ༔ པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ལ་བཤོས་བུ་བཞི་དང༔ དགོས་ཤིང་གྲུབ་ན་བུམ་པ་བཞི་བཞག༔ ལྷ་མོ་བཞི་དང་ཀླུ་བཞིར་བསམ༔ དེ་རྒྱབ་ཡུལ་ཁམས་དེའི་གཞི་བདག་ལ་བཤོས་བུ་པད་འདབ་ཅན་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར༔ དེ་རྒྱབ་འབྲང་རྒྱས༔ གཡག་ལུག་ར་གསུམ༔ ཕྱི་བ༔ དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ༔ ཕྱེ་མར༔ དཀར་ཐུད༔ འབྲུ་ཟས༔ སྨན་སྣ༔ དར་ཟབ༔ རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་ནས་བཤམ༔ དར་དཀར་པོ་ལ་ར་དཀར་མོའམ༔ བའི་འོ་མ་དང་མཚལ་གྱིས་སྙིང་པོ་བྲིས་ལ༔ མེ་ལོང་དང་བཅས་ཏེ་མདའ་ལ་བཏགས་ནས་གཟུག༔ དེ་རྒྱབ་རྩི་ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་ནས༔ བྱ་རི་དྭགས་ཀྱི་སྤུ་དང་ཚོན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན༔ གཙང་སྦྲ་བྱ་ཞིང་ཐབ་གཞོབ་རིགས་དང་སྤུ་གཞོབ་ལ་འཛེམ་པ་གལ་ཆེ༔ གཉིས་པ་དངོས་གཞི་སྒྲུབ་པའི་རིམ་པ་ནི༔ དེ་ནས་སྟན་བདེ་བ་ལ་སྡོད༔ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་ས་ཡི་ལྷ་མོ་བསྒྲུབས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་ལེགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱའོ་སྙམ་པས་སེམས་བསྐྱེད་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་ཡུལ་ལྷ་ལ་གཏོར་མ་འབུལ་ཞིང་ཕྲིན་ལས་བཅོལ༔ བགེགས་བསྐྲད་ནས་གཟུང་ལས་བྱང་རྒྱས་བསྡུས་གང་རིགས་གཞུང་བསྲང༔ བདག་ཉིད་མཁའ་འགྲོ་སེང་གདོང་མངོན་རྟོགས་ལྟར་གསལ་བར་བསྐྱེད་པའི་སྤྱི་བོར༔ གུ་རུ་པདྨ་སྐུ་མདོག་དཀར་དམར་མདངས་དང་ལྡན་པ༔ ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་ཁྲོ་འཛུམ་སྤྱན་གསུམ་གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་པར་བསྒོམས་ལ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་པདྨ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ ཞེས་བརྒྱ་སྟོང་གང་ལྕོགས་དང༔ བདག་སེང་གདོང་མར་གསལ་ལ་རྩ་བའི་བསྙེན་པ་འདི་ཁྲི་ཚོ་བྱ༔ ཨཿཀཿསཿམཿརཿཙཿཕཊ༔ ཅེས་ཡི་གེ་བདུན་པོ་བཟླ༔ དེ་ནས་མདུན་བསྐྱེད་ནི༔ སྟོང་པར་སྦྱང༔ སྟོང་པའི་ངང་ལས་མདུན་དུ་བྷྲཱུྃ་ལས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་གཞལ་ཡས་ཁང་ཉམས་དགའ་བ༔ རྩི་ཤིང་ཐམས་ཅད་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་ལྗོན་ཤིང་ལ༔ རིན་པོ་ཆེའི་དགོས་འདོད་འཕྲོ་བའི་གསེབ་ནས་བྱ་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྐད་སྙན་སྒྲོག་ཅིང་རི་དྭགས་རྩེད་འཇོ་བྱེད་པ༔ དེའི་དབུས་སུ་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ཀྱི་ལྟེ་བར་སའི་ལྷ་མོ་བརྟན་མ་སྐུ་མདོག་སེར་པོ་འོད་ཟེར་འཕྲོ་བ༔ རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱན་དང་ལྡན་ཅིང་མཛེས་པའི་གཟུགས་ཅན༔ ཕྱག་གཡས་རྒྱལ་མཚན་གཡོན་བུམ་པ༔ ཞབས་གཉིས་བཞེངས་པར་བསམ༔ དེའི་མདུན་ནས་བརྩམ་ཤར་དུ་སའི་ལྷ་མོ་སྐུ་མདོག་དཀར་མོ༔ གཡས་རྒྱལ་མཚན༔ གཡོན་བུམ་པ༔ ལྷོར་ཆུའི་ལྷ་མོ་སྔོན་མོ་གཡས་རྒྱལ་མཚན༔ གཡོན་བུམ་པ༔ ནུབ་ཏུ་མེའི་ལྷ་མོ་དམར་མོ་གཡས་རྒྱལ་མཚན་གཡོན་བུམ་པ༔ བྱང་དུ་རླུང་གི་ལྷ་མོ་ལྗང་གུ་གཡས་རྒྱལ་མཚན༔ གཡོན་བུམ་པ༔ མཚམས་བཞིར་ཀླུ་རིགས་བཞི༔ དེ་རྒྱབ་གཉན་ཆེན་དང་ས་བདག༔ དེ་རྒྱབ་བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་བསྐོར་བ༔ དེ་རྒྱབ་ཡུལ་དེའི་གཞི་བདག་རྣམས་ཀྱིས་བསྐོར་བར་བསམ༔ དེ་ཐམས་ཅད་བདག་ཉིད་བླ་མ་མཁའ་འགྲོའི་བཀའ་ཉན་གསུང་སྡོད་དུ་བསམས་ལ༔ རང་གི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་ཏེ་ས་འོག༔ ས་སྟེང༔ ས་བླ་ཀུན་ནས་བསྒོམས་པའི་ལྷ་དངོས་རྣམས་བཀུག་ནས་གཉིས་མེད་དུ་ཐིམ་པར་ཡང་ཡང་གསལ་ལ༔ ཨཿཀཿསཿམཿརཿཙཿཤཿདཿརཿསཿམཿརཿཡཿཕཊ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨ་ཀ་ཙི་ཤ་ར༔ ཌཱ་ཀི་ནཱི་སརྦ་དྷེ་ག་ཡ་རི་ཡ་རི་བཾ་གད་ཛ༔ ནཱ་ག་ཀཱ་ལ་ཧཱུྃ༔ ནཱ་ག་ལེ་ལེ༔ དུམ་པ་ལེ་ལེ༔ ནཱ་ག་རཱ་ཙ་སིདྡྷི་ས་མ་ཡ་ཧཱུྃ་ཛ༔ ཞེས་ཞག་བདུན་བཟླས་ན༔ རྟགས་ནི་བུད་མེད་མཛེས་མ་རྒྱན་ཅན་གྱིས་ཟས་ནོར་ལ་སོགས་སྟེར་བ༔ བོན་པོ་སྔོན་པོ་དང༔ སྐྱེས་པ་ཆས་བཟང་དར་མ་ཟུང་གིས་ཟས་ནོར་སྟེར་བ་འོང༔ ངོ་ཤེས་མི་ཤེས་གང་ཡང་སྐྱེས་པ་བུད་མེད་སོགས་ཀྱིས་ཚིག་བཟང་པོ་སྨྲ་བ་འོང༔ རྟགས་མ་བྱུང་བར་ནན་ཏན་དུ་བསྒྲུབ་ཅིང༔ རྟགས་བྱུང་ནས་ཤིང་སྣའི་མེ་འབུད་ནས་བསང་བྱ༔ བུམ་པ་བུམ་གཏེར་གང་དགོས་ལས་ལ་འཇུག༔ ལས་སྦྱོར་གང་བྱེད་ཕྲིན་ལས་བཅོལ་ལོ༔ གསེར་སྐྱེམས་དཀར་གཏོར་གསར་པ་དང༔ ཕྱེ་མར་འོ་ཕུད་སོགས་འབྱོར་ཚད་བསང་ནང་དུ་མཆོད་ནས་འདི་སྐད་བརྗོད༔ ཀྱེ༔ སྟོང་གསུམ་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་ན༔ གཙོ་བོ་ལྷ་མོ་བརྟན་མ་དང༔ གནས་འདིར་བརྟེན་བཅས་ས་བདག་ཀླུ༔ གཞན་ཡང་ས་འོག་ས་སྟེང་དང༔ ས་བླ་ཆེན་པོའི་ས་བདག་དང༔ ཡུལ་ལྷ་ཀླུ་གཉན་མ་ལུས་རྣམས༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ཡིས་སྤྱན་འདྲེན་ནོ༔ འཁོར་བཅས་གནས་འདིར་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ པདྨའི་གདན་ལ་བཞུགས་སུ་གསོལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཁྱེད་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་སྟོབས་དང་ལྡན༔ རྒྱ་མཚོ་ཆུ་ཀླུང་རི་བྲག་ནགས༔ བར་སྣང་ས་གཞི་ཀུན་གྱི་བདག༔ བཟང་ངན་གཉིས་ཀྱི་ཤན་ཐང་འབྱེད༔ སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་སྐྱོང༔ འགྲོ་བ་མི་དང་ལྷན་ཅིག་གནས༔ འདིར་བྱོན་དཀར་མངར་མཆོད་པ་བཞེས༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཁྱད་པར་ས་ཕྱོགས་འདིར་གནས་པའི༔ ས་བདག་ཀླུ་གཉན་འཁོར་བཅས་རྣམས༔ འདིར་བྱོན་དཀར་གསུམ་མཆོད་པ་བཞེས༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ སྟོང་གསུམ་སྟོང་གི་འཇིག་རྟེན་ན༔ སྲིད་གསུམ་འགྲོ་བའི་མགོན་གྱུར་པ༔ འཛམ་གླིང་གླིང་བཞིའི་ས་བདག་ཀླུ༔ རྒྱ་གར་རྒྱ་ནག་ཧོར་དང་འཇང༔ བལ་ཡུལ་ལི་ཡུལ་བོད་ཁམས་ཡུལ༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་བརྟན་མ་དང༔ ས་བདག་ས་འཛིན་ཀླུ་ཆེན་བརྒྱད༔ འབྱུང་ལྔའི་ལྷ་མོ་སྨན་མོའི་ཚོགས༔ མ་མོ་བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་དང༔ འཁོར་གྱི་མ་ཡམས་བརྟན་མའི་ཚོགས༔ བོད་ཀྱི་མགུར་ལྷ་བཅུ་གསུམ་དང༔ ཕོ་ལྷ་དགྲ་བླ་གཉན་པོ་དང༔ ཡུལ་འདིའི་གཞི་བདག་བཅས་པ་ལ༔ འབྲས་དཀར་གཡག་ལུག་ར་གསུམ་འབུལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ སྨྱུག་རྒོད་དར་སྣའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཕྱེ་མར་གསེར་གཡུའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ མདའ་དར་བལ་ཚོན་མཆོད་པ་འབུལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ འབྲང་རྒྱས་ཆང་ཕུད་འོ་མ་འབུལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཤུག་པ་མཁན་དཀར་སུར་དཀར་གྱི༔ བསང་ཆེན་དུད་པའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ གཞི་བདག་ཁྱེད་རྣམས་སྤྱན་ལམ་དུ༔ མཁོ་དགུ་ཅི་འདོད་ལྡན་གྱུར་ཅིག༔ ཁྱེད་རྣམས་ཅི་འདོད་ཚིམས་གྱུར་ཅིག༔ སྔོན་ཚེ་གཞི་བདག་ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས༔ སློབ་དཔོན་པདྨའི་སྤྱན་སྔ་རུ༔ ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་དམ་བཅས་བཞིན༔ རྣལ་འབྱོར་བདག་ཅག་སྒྲུབ་པ་པོའི༔ བསམ་པ་ཡིད་བཞིན་མྱུར་དུ་སྒྲུབས༔ འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་མྱུར་དུ་སྩོལ༔ བཅོལ་པའི་ཕྲིན་ལས་གྲུབ་པར་མཛོད༔ ཅེས་འདོད་པའི་དོོན་ལ་གསོལ་བ་བཏབ༔ ནངས་མོ་རྟག་ཏུ་བསང་མཆོད་འདི་བཏང་བས༔ འདོད་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་ཡུལ་ཕྱོགས་བཀྲ་ཤིས་ལ་བདེ་ལེགས་སུ་འགྱུར་རོ༔ ྀཨཚ༔ གསུམ་པ་ལས་ལ་སྦྱར་བ་ནི༔ བུམ་གཏེར་སྦ་བ༔ ལས་ཕྲན་བསྒྲུབ་པའོ༔ དང་པོ་བུམ་གཏེར་སྦ་བ་ནི༔ སྤྱིར་ས་སློང་བ༔ དགོན་གསར་འདེབས་པ༔ དཀྱིལ་འཁོར་བཅའ་བ༔ ཡུལ་ཕྱོགས་སྲུང་བ༔ སད་སེར་སྲུང་བ༔ ཡུལ་དང་གཡང་ཉམས་པ་གསོ་བ་སོགས་དོན་ཆེན་ཐམས་ཅད་ལ་ས་ཡི་བུམ་པ་ལྔ་བྱས༔ ནང་དུ་སྙིང་པོ་ལྔ༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་སོགས་ཡིག་ཆུང་ལྟར་སྔགས་དང༔ ཀླུ་བརྒྱད་བ་རུ་ཎཱའི་སྙིང་པོ༔ རྟེན་འབྲེལ་སྙིང་པོ་བཅུག༔ དེ་ལ་སྦྲང་རྩི་སོགས་སྙིང་པོ་ལྔ༔ དར་ཟབ་སྣ་ཚོགས༔ སྨན་སྣ་ཚོགས༔ འབྲུ་སྣ་ཚོགས༔ རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས༔ རི་བཟང་གི་ས་རྡོ་ཤིང་གསུམ༔ རྒྱུན་ཆད་མེད་པའི་ཆུ་སྣ༔ སྒྲུབ་གཏོར་གྱི་ཕུད་ཆ་གཅིག༔ ས་གཡང་ཅན་མདོ་ཆེན༔ གནས་གྲགས་གང་ཆེའི་ས་སྣ་བཅས་བླུག༔ ཚོན་གྱིས་ཁ་དོག་ལྔར་བསྒྱུར༔ མགུལ་ཆིངས་བྱ༔ མར་མེ་གཅིག་ཀྱང་བཅུག༔ དེ་སྒྲུབ་པ་དང༔ ཁ་གསོ་བསྙེན་པ་བརྒྱ་རྩ་བྱས་ནས་ལག་ཏུ་བླངས་ཏེ༔ རྡོ་རྗེའི་རལ༔ གསེར་གྱི་འཇོར༔ དངུལ་གྱི་ཁེམ༔ གསེར་གཡུའི་སྐྱེམས་ཐོགས་ལ༔ དཀྱིལ་འཁོར་རམ༔ ཡུལ་ཞིང༔ སླས་ས༔ ཁང་ས༔ གཙུག་ལག་ཁང་སོགས་གང་ཡིན་ཡང་ཕྱོགས་བཞི་དབུས་ལྔའམ༔ གང་རུང་དུ་སྦ་སྟེ༔ དབུས་དང་ལྔར་གཏེར་ཁུང་བྲུས་ཤིང༔ ས་ཡི་ལྷ་མོས་གཏེར་ཁུང་གི་སྒོ་ཕྱེས་པར་བསྒོམ༔ དུང་གཅིག་ཀྱང་འབུད༔ དཔོན་སློབ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐོར་ནས་ཞྭ་དང་ཕྱི་ནང་གི་གོས་རྙིང་ཕུད༔ དབང་གོས་གསར་བ་གྱོན༔ དབུ་རྒྱན་ཅོད་པན་གྱིས་བརྒྱན༔ ལག་གཡས་པས་བུམ་པ་བཟུང༔ ལག་གཡོན་པས་མེ་ཏོག་འཐོར་ཞིང་ཤར་ནས་རིམ་བཞིན་འདི་སྐད་དོ༔ ཧཱུྃ༔ སྐྱོབ་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་མཁའ་ཕྱེས་ནས༔ ས་ཡི་ལྷ་མོའི་མཁའ་དབྱིངས་སུ༔ སྒྲུབ་པ་ལས་ཀྱི་གཏེེར་སྦ་འོ༔ ཧཱུྃ༔ རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་གཏེར་སྦ་འོ༔ རིན་ཆེན་བུམ་པའི་གཏེར་སྦ་འོ༔ སྙིང་པོ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦ་འོ༔ དར་སྣ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦ་འོ༔ སྨན་སྣ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦ་འོ༔ འབྲུ་སྣ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦ་འོ༔ རིན་ཆེན་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦ་འོ༔ དམ་རྫས་གཏོར་མའི་གཏེར་སྦ་འོ༔ ཆུ་བོ་བཞི་ཡི་གཏེར་སྦ་འོ༔ རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོའི་གཏེར་སྦ་འོ༔ ཧཱུྃ༔ ཡིད་བཞིན་གཏེར་ཆེན་འདི་སྦས་པས༔ རྣལ་འབྱོར་བདག་ཅག་འཁོར་དང་བཅས༔ ནམ་ཞིག་སྐྱེ་འཆིའི་དུས་བྱུང་ཚེ༔་་་ཚིག་བསྒྱུར་ན་ཡུལ་ཕྱོགས་ས་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁམས་སུ། གཏེར་ཁྱེད་སྦས་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས༔ འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཤོག༔ སྙིང་པོ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦས་པས༔ སྐུ་ལྔ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཤོག༔ དར་སྣ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦས་པས༔ ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལྡན་ཐོབ་པར་ཤོག༔ སྨན་སྣ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦས་པས༔ ནད་ཀྱི་བསྐལ་པ་ཞི་བར་ཤོག༔ འབྲུ་སྣ་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦས་པས༔ མུ་གེའི་བསྐལ་པ་ཞི་བར་ཤོག༔ རིན་ཆེན་ལྔ་ཡི་གཏེར་སྦས་པས༔ རིན་ཆེན་གཏེར་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཤོག༔ ལྕགས་སོགས་མཚོན་གྱི་གཏེར་སྦས་པས༔ མཚོན་གྱི་བསྐལ་པ་ཞི་བར་ཤོག༔ དམ་རྫས་གཏོར་མའི་གཏེར་སྦས་པས༔ མི་ཟད་ཟས་ནོར་འཕེལ་བར་ཤོག༔ ཆུ་བོ་བཞི་ཡི་གཏེར་སྦས་པས༔ ཆར་ཆུ་དུས་སུ་འབབ་པ་དང༔ ལོ་ཕྱུགས་རྟག་ཏུ་འཕེལ་བར་ཤོག༔ རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོའི་གཏེར་སྦས་པས༔ ཡིད་བཞིན་རེ་བ་སྐོང་བ་དང༔ བསམ་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་གྱུར་ཅིག༔ རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན་པདྨ་ལས༔ ཕྱག་རྒྱ་ལྔ་ཡི་རྒྱས་གདབ་བོ༔ སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྒྱས་བཏབ་བོ༔ བཛྲ་ཨཱ་ཡུཿསིདྡྷི་བྷྲཱུྃ༔ དེ་བཞིན་རིམ་པར་གོང་གི་འགྲེས་ཀྱིས་ཚིག་ཁ་བསྒྱུར་ཏེ༔ ཧཱུྃ༔ སྐྱོབ་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས༔ ཞེས་པ་ནས། ཧཱུྃ༔ རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གཏེར་སྦ་འོ༔ ཞེས་སོགས། ཧཱུྃ༔ སྣང་བ་མཐའ་ཡས་གཏེར་སྦ་འོ༔ ཞེས་སོགས། ཧཱུྃ༔ དོན་ཡོད་གྲུབ་པའི་གཏེར་སྦ་འོ༔ ཧཱུྃ༔ རྣམ་པར་སྣང་མཛད་གཏེར་སྦ་འོ༔ ཀུན་གྱི་རྗེས་སུ་སྦས་ཚར་ནས་རབ་གནས་བྱ་སྟེ༔ རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་དང་བཅས་ནས་མེ་ཏོག་འཐོར་ཏེ༔ ཧཱུྃ༔ རིན་ཆེན་བུམ་པའི་གཏེར་སྦས་པས༔ རྣལ་འབྱོར་བདག་ཅག་འཁོར་བཅས་ཀྱིས༔ ཡེ་ཤེས་ཐུགས་ཀྱི་དབང་ཐོབ་ཤོག༔ ཚེ་དབང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་ཤོག༔ བསོད་ནམས་དམ་པ་ཐོབ་གྱུར་ཅིག༔ སྭསྟི་བྷྲཱུྃ་མངྒ་ལཾ༔ ཞེས་སོགས་བཀྲ་ཤིས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གང་ཤེས་བྱ༔ རྟེན་འབྲེལ་སྙིང་པོས་རབ་གནས་བྱའོ༔ ྀཨཚ༔ དེས་ཡུལ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་བཀྲ་ཤིས་པར་འགྱུར་རོ༔ དེ་ནས་ལས་སྦྱོར་གྱི་རིམ་པ་ནི༔ ཆར་འབེབ་པ་ནི༔ ཆུ་སྣ་བསྡུ་བའམ༔ ཆུ་མིག་ལ་ཀླུ་སྨན་བཏབ༔ བག་ཟན་ཀླུ་སྨན༔ ག་པུར་གུར་གུམ་བསྲེས་ནས་རིལ་བུ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བུམ་པར་བླུགས་ནས༔ རིལ་བུ་རེ་ལ་སྔགས་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་རེ་བཏབ་ནས་ཆུ་མིག་ཏུ་བླུགས་པས་ཆར་འབབ་ངེས་སོ༔ གོང་སྒྲུབ་སྔགས་ཀྱི་ཤམ་དུ༔ ནཱ་ག་རཱ་ཙ་བྷ་རི་ཤ་ཡ་ཆར་ཕོབ་ཕོབ༔ ཅེས་སྔགས་གྲངས་ཐེམས་ནས་འབེབ་པར་འགྱུར་རོ༔ ྀཨཚ༔ སད་སྲུང་འདོད་ན༔ བཅའ་གཞི་གོང་ལྟར་བྱས་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འོག་ཏུ་ཟངས་བུག་མེད་ནང་དུ་ཡུལ་གང་བསྲུང་གི་ཆུ་སྣ་བླུགས་ནས༔ ཀླུ་སྨན་བཏབ་ལ་གོང་གི་སྔགས་ཤམ་དུ༔ ནཱ་ག་ཤ་ཤ་ཤུ་ཤུ་མུ་ལེ་སྭཱ་ཧཱ༔ ཞེས་བཟླས་ཏེ༔ གཞི་བདག་ལ་བསང་གིས་མཆོད༔ ཀླུ་ལ་ཀླུ་སྨན་གྱི་མཆོད་པས་མཆོད་ནས་བཀའ་བསྒོ་བྱ༔ བདེན་པ་བརྡར་བས་ཐུབ་བོ༔ ྀཨཚ༔ ཁ་ཆར་གཅད་པར་འདོད་ན༔ གོང་གི་སྔགས་ཤམ་དུ༔ ནཱ་ག་རཱ་ཙ་ཆར་ཆོད༔ ཅེས་བཟླ༔ ཚྭ་དང་རྩམ་པ་ལ་སྔགས་བཏབ་ནས་མེ་ནང་དུ་དུད་པ་བདུག༔ གཞི་བདག་ལ་བཀའ་བསྒོ་བྱེད་ཅིང་ཆར་མ་གཏོང་ཞིག་བྱས་པས་ཆོད་པར་འགྱུར་རོ༔ ྀཨཚ༔ སེར་བ་སྲུང་ན༔ ཤིང་སྐྱེར་པའི་ཕུར་པ་ལ་ཁྲོཾ་ཧྲཱིཿཧཱུྃ་བྲིས་པའི་གཤམ་དུ༔ སེར་བ་སེར་བྱེད་ཨུ་ཙ་ཏ་ཡ་ཕཊ༔ ཅེས་བྲི༔ རྡོ་འཁོར་ལ་གོང་གི་ཁྲོཾ་ཧྲཱིཿཧཱུྃ་དབུས་སུ་བྱས་པའི་མཐའ་མར་གོང་གི་གཤམ་དུ་ ས་ཕྱོགས་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེར་བ་མ་གཏང་ཞིག༔ ཨ་ཡ་མ་དུ་རུ་ཙ་ཤ་ན་ས་མ་ཡ༔ ཡུལ་ཕྱོགས་འདི་ལ་སེར་བ་སྲུངས་ཤིག་རཀྵ་རཀྵ༔ ཞེས་བྲིས་པ་གཞུང་གི་རྫས་སྲུང་ཐུམ་བུ་རེ་དང་བཅས་པ་གང་བསྲུང་བའི་ཕྱོགས་བཞི་དབུས་ལྔའམ༔ སེར་ལམ་ལ་བཞག་པས་ཐུབ་བོ༔ སྒྲུབ་སྔགས་བརྒྱ་རྩས་རབ་གནས་བྱའོ༔ ྀཨཚ༔ ཡང་བཙའ་སྲུང་བ་ནི༔ མི་ཁྱི་ར་གསུམ་གྱིས་མ་འགོང་བའི་ས༔ གངས་ཞབས་ཀྱི་ས༔ རི་རྩེའི་ས༔ ཆུ་ཆེན་བྱེ་མ༔ ཆུ་རྒྱུན་འབབ་དང་ཆུ་མིག་ཁ་ཤར་བལྟས་ཀྱི་ཆུ་བཅས་ལ་རིན་ཆེན་ལྔ༔ མུ་ཏིག་དུང་གསུམ་གྱི་ཕྱེ་མ་བསྲེས་ལ་ཡི་གེ་བཅུ་བཞི་པའམ༔ གོང་གི་སྔགས་ཤམ་དུ་ སརྦ་ཁཾ་ཡེར་ཁཾ་ཡེར་བྱི་ལ་སྭཱ་ཧཱ༔ ཞེས་ཁྲི་ཕྲག་ཙམ་བཟླས་ནས་ཁྱེའུ་གཙང་མས་སྔགས་ཆུ་དང༔ བྱེ་མ་གཏོར་བས་ཐུབ་བོ༔ ྀཨཚ༔ ཞིང་གི་འབུ་སྲུང་བ་ནི༔ དེ་ཡང་བྱེ་མ་གཙང་མ་དང༔ གཙང་ཆེན་གྱི་ཆབ་ཀྱིས་བུམ་པ་བཀང་བ་དེ་ནང་བུ་རམ་ཞད་ཙམ་བཏབ་སྟེ༔ ཡི་གེ་བཅུ་བཞིའམ༔ གོང་གི་སྔགས་ཤམ་དུ༔ ནཱ་ག་ཛ་ཛ༔ མ་ནུ་ཛ་ཛ༔ འབུ་སྲིན་ཛ་ཛ༔ ཞེས་ཁྲི་ཕྲག་གམ༔ གང་མང་བཟླས་ནས་ལྷ་ཐམས་ཅད་བུམ་པ་དང་བྱེ་མ་ལ་བསྟིམ༔ ཁྱེའུ་ཕོས་བྱེ་མ་གཏོར༔ མོས་ཆུ་གཏོར༔ གར་བསྲུང་ཁྱབ་པར་བྱས་པས་ཐུབ་ངེས་སོ༔ དེ་ཐམས་ཅད་ལ་བསང་བཏང་ནས་དུད་པས་ཁྱབ་པ་གལ་ཆེའོ༔ ྀཨཚ༔ ཡང་རྣལ་འབྱོར་པས་ནོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས་པར་འདོད་ན༔ རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་གཞུག་ལ་གོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་བཞག་ནས༔ དེ་མཁའ་འགྲོ་ནོར་སྦྱིན་མར་བསམ་ལ་གོང་གི་སྔགས་ཤམ་དུ༔ པ་ཡཾ་མ་ས་ཀེཾ་ཛཿབཱ་སུ་ནཱ་ནཱ་ཁ་དྷེ་སིདྡྷི་སྡུས་སྡུས༔ ཞེས་བཟླས་པས་ཟས་ནོར་འཕྲལ་དུ་འཕེལ་ཞིང༔ གཞན་གྱི་ལག་བསྒུལ་ནས་ཟས་འདོད་ཚད་དུ་འབྱུང་ངོ༔ ས་མ་ཡ༔ ྀཨཚ༔ གོད་ཁ་གཅོད་འདོད་ན༔ གོང་གི་སྔགས་ཤམ་དུ༔ མཱ་ར་ཡ་གོད་ཁ་གོད་འདྲེ་མཱ་ར་ཡ་ནན་སྭཱ་ཧཱ་རྦད༔ ཅེས་རང་སྔགས་བརྒྱ་རྩས་རབ་གནས་དང་བཅས་ཏེ༔ ཡི་གེ་གོད་རུས་ལ་བྲིས་ནས་ལྷ་ཁང་སོགས་ལ་བོར་རོ༔ ྀཨཚ༔ ཞེས་པ་འདི་སྒྲུབ་པ་ལན་གཅིག་ཚུགས་པའི་མི་དེ་གར་འགྲོ་གར་འདུག་ཀྱང༔ ཡུལ་ལྷ་ཀུན་དང་ས་བདག་གིས་གྲོགས་བྱེད་ནས་གང་འདོད་ཀྱི་ལས་སྒྲུབ༔ ཡུལ་ཕྱོགས་དེའི་དྲག་ཞན་སྐྱ་སེར་ཕོ་མོ་ཐམས་ཅད་དབང་དུ་འདུ༔ ཁ་དྲོ༔ བཀྲ་ཤིས༔ བཟའ་བ་ལོངས་སྤྱོད་ཤུགས་ཀྱིས་འདུ་ཞིང་བསྟན་པ་དར༔ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་ཐོགས༔ གཞི་བདག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྣ་ལེན༔ སྙན་པ་སྒྲོག༔ གང་འདོད་འགྲུབ་བོ༔ དེ་ཕྱིར་ལས་འདི་གལ་ཆེ་འོ༔ གཞི་བདག་དང་མ་མཐུན་ན་གང་བསམ་འགྲུབ་མི་སྲིད་པས༔ དེ་ཕྱིར་ཆེད་དུ་འདིའི་སྒྲུབ་པ་ཙམ་མ་ཐུབ་ཀྱང་བསང་གསོལ་མ་ཆག་པར་བྱས་པས༔ བཀྲ་ཤིས་ཤིང་གང་བསམ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ༔ ས་མ་ཡ༔ གཏེར་རྒྱ༔ སྦས་རྒྱ༔ གསང་རྒྱ༔ ཟབ་རྒྱ༔ དམ་རྒྱ༔ གཉན་རྒྱ༔ ྀཨཚ༔ རྒྱ༔ རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ༔ ྈྈྈྈྈྈྈ བདག་སྟག་ཤམ་ནུས་ལྡན་པའི་གཏེར་མ་ལགས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་དང་ལྡན་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཅིག །ཕན་པར་གྱུར་ཅིག །འགྲུབ་པར་གྱུར་ཅིག །མངྒ་ལཾ།། །། ༁ྃ༔ ཌཱ་ཀིའི་སྙན་བརྒྱུད་ཟབ་མོ་ལས༔ བདུད་འདུལ་དྲག་མོ་སེང་གའི་གདོང་པ་ཅན་གྱི་རྒྱས་པའི་ལས༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་བརྟན་མ་སྒྲུབ་པའི་ཡིག་ཆུང་གསེར་གྱི་ལྡེའུ་མིག་བཞུགས་སོ༔ ྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈྈ བདུད་འདུལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་སེང་གདོང་མ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ ཌཱ་ཀིའི་སྙན་བརྒྱུད་ཟབ་མོ་ལས༔ ལྷ་མོ་བརྟན་མ་སྒྲུབ་པའི་ཡིག་ཆུང་གསེར་གྱི་ལྡེའུ་མིག་བསྟན་པ་ནི༔ འདི་ལ་གཉིས་ཏེ༔ སྒྲུབ་རྟེན་གསོག་པའི་སྙིང་པོ་བརྟན་མའི་སྐུ་བཅའ་བ༔ ཕྲིན་ལས་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་བུམ་གཏེར་གྱི་རིམ་པ་འོ༔ དེ་ཡང་དང་པོ་རྫས་གསག་པ༔ གཉིས་པ་སྐུ་རྟེན་བཞེངས་བའོ༔ ཤར་ལྷོ་ནུབ་བྱང་མཚོ་རྫིང་དང༔ ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་ཆུ་མིག་ས༔ ཆུ་ཤིང་རྡོ་ཡི་ཕྱེ་མ་དང༔ གསེར་དངུལ་རིན་ཆེན་སྣ་ལྔ་དང༔ ཀླུ་སྨན་སྣ་ཚོགས་གི་ཝཾ་དང༔ དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ་འབྲུ་སྣ་འབྲས༔ དར་སྣ་ལྔ་ཡི་ས་ཞག་སྤྱིན༔ འདེ་གུ་བྱེད་དེ་ལེགས་པར་བཞེངས༔ ས་ཡི་ལྷ་མོའི་སྐུ་གཟུགས་རྟེན༔ སྙིང་པོ་གསེར་གྱིས་བྲིས་པ་བཅུག༔ སོར་བཞི་སོར་བརྒྱད་ཚད་ཙམ་ལ༔ སྐྱིལ་ཀྲུང་མཉམ་གཞག་བུམ་པ་ཅན༔ ཡང་ན་གཡས་གཡོན་རིན་ཆེན་བུམ༔ མཛེས་ལྡན་ རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་བརྒྱན༔ དབུ་ཡི་གཙུག་ཏུ་རིང་བསྲེལ་བཞུགས༔ བུམ་པར་སྔགས་དང་རིན་ཆེན་བཀང༔ ལྷ་མོའི་ཐུགས་ཀར་སྔགས་འདི་གཞུག༔ ཨོཾ་ཙི་རི་ཙི་རི༔ ཙུ་རུ་ཙུ་རུ༔ ཀུ་རུ་ཀུ་རུ༔ དོ་ཙུ་དོ་ཙུ༔ སྭཱ་ཧཱ་སྭཱ་ཧཱ༔ བྷ་ཤ་བྷ་ཤ་སྭཱ་ཧཱ༔ ཞེས་པ་གསེར་གྱིས་བྲིས་ལ་བཅུག༔ བཟླས་པས་ལྷ་མོ་དབང་མེད་དུ་འདུ་བར་འགྱུར་རོ༔ ལྟོ་བ་ལ༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་བརྟན་མས་བདག་པདྨ་ལ་དངོས་སུ་གསུངས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདི་དངུལ་གྱིས་བྲིས་ལ་བཅུག༔ ཨོཾ༔ ལྷ་མིའི་ཕན་བདེ་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས༔ ནོར་ཟས་སྟེར་དང་བདུད་རྩི་འབྱུང༔ ཚེ་རིང་ནད་མེད་དགྲ་རྒོལ་གཞོམ༔ ཐམས་ཅད་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ་པར་འགྱུར༔ གནས་གཙང་དཀྱིལ་འཁོར་བྱ་བ་དང༔ ཁྲུས་གཙང་གོས་གསར་གྱོན་བྱས་ནས༔ སྐུ་གསུང་རྣམ་དག་རྟེན་དྲུང་འདུག༔ སྤོས་དང་མེ་ཏོག་ཁ་ཟས་མཆོད༔ རྣལ་འབྱོར་དམ་ཚིག་གཙང་ན་འགྲུབ༔ ཅེས་བྲིས་ལ་བཅུག༔ འདི་ནི་ས་ཡི་ལྷ་མོས་བདག་པདྨ་ལ་དངོས་སུ་གསུངས་པས་བྱིན་རླབས་ཆེ་འོ༔ མཆོད་གསོལ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུའང་བརྗོད་དོ༔ དེ་ནས་ཚོན་རྩི་ལེགས་པར་བྱས་ནས༔ རབ་གནས་སྤྱན་འདྲེན་བསྟིམ་ཤིས་བརྗོད༔ རིན་ཆེན་གྭའུར་བཅུག་ལ་དར་སྣས་དྲིལ༔ སྒྲུབ་དུས་དཀྱིལ་འཁོར་དབུས་སུ་གཞུག༔ འགྲོ་བའི་དུས་སུ་ལུས་ལ་བཅང༔ ཀླུ་སྨན་སྣ་ཚོགས་རཏྣ་དང༔ དཀར་གསུམ་འབྲས་དང་སྤོས་ཀྱི་དྲི༔ སྒྲུབ་དུས་དུས་གསུམ་བསང་མཆོད་འབུལ༔ སྒྲུབ་ཁང་གཙང་མའི་ཕུགས་སུ་བཞག༔ ནོར་མཛོད་ཕུགས་སོགས་སླས་སུ་བཞག༔ ས་གནད་ཀུན་ལ་བཞག་པ་དང༔ ཕྲིན་ལས་གང་བྱེད་གསོལ་བཏབ་འགྲུབ༔ རྒྱས་པར་བུམ་པའི་སྐབས་སུ་ཤེས༔ ྀཨཚ༔ གུཧྱ༔ གཉིས་པ་གཏེར་བུམ་ཡིག་ཆུང་ནི༔ རྣལ་འབྱོར་བསྟན་པ་རྒྱས་པའི་ཕྱིར༔ རྫ་ཡི་བུམ་པ་བྲེ་ཤོང་ལྔ༔ གོང་གི་སྨན་རྫས་ཐམས་ཅད་དང༔ མོ་གསར་རིགས་བཟང་ནུ་ཞོ་དང༔ བ་དཀར་དམར་ཟལ་འོ་མ་དང༔ བུམ་རྫས་རྩ་བའི་རྫས་རྣམས་ཀྱིས༔ རིལ་བུ་བརྒྱ་དང་རྩ་བརྒྱད་བྱ༔ ལྷ་མོ་ལྔ་ཡི་གཟུགས་ཀྱང་བྱ༔ རིན་ཆེན་དར་སྣ་འབྲུ་སྣ་དང༔ སྨན་དང་བྱིན་རྟེན་རིང་བསྲེལ་དང༔ འོག་གི་ཀླུ་ཡི་སྔགས་དང་གཟུགས༔ བུམ་པ་ལྔ་ཡི་ནང་དུ་བཀང༔ རབ་གནས་སྤྱན་འདྲེན་དགུག་བསྟིམ་བྱ༔ འདོད་དགུའི་བང་མཛོད་བྱིན་གྱིས་བརླབས༔ གནས་ཁང་ཕྱོགས་བཞི་དབུས་ལྔར་སྦས༔ དབུས་སུ་གོང་གི་ལྷ་མོའང་བཞག༔ རབ་གནས་ཤིས་བརྗོད་བདེན་སྟོབས་བྱ༔ ནོར་གྱི་ལྷ་མོའི་ཕོ་བྲང་འགྱུར༔ ཁྱད་པར་བུམ་པའི་སྙིང་པོ་རུ༔ ནོར་ལྷའི་གསང་སྔགས་རིགས་གྱུར་དང༔ ཛཾ་བྷ་ལ་ཡི་སྔགས་ཀྱི་རིགས༔ རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ཡི་སྙིང་པོ་དང༔ ཁྱད་པར་གནམ་ས་སྣང་བརྒྱད་དང༔ བཀྲ་ཤིས་བརྩེགས་པའི་མདོ་གཟུངས་རྣམས༔ གསེར་གྱིས་བྲིས་ལ་གཞུག་པར་བྱ༔ དེ་ཡིས་ནོར་འཕེལ་བར་ཆད་སེལ༔ དགོན་གནས་མཁར་ཁྱིམ་རྒྱས་བྱའི་ཕྱིར༔ གྲོང་ཁྱེར་ཡུལ་ཁམས་གང་ཡང་རུང༔ ཕྱོགས་བཞིར་མཆོད་རྟེན་ཁྲི་འཕང་བཞི༔ རྒྱལ་ཆེན་སྡེ་བཞིར་མངའ་གསོལ་ནས༔ བུམ་པ་ལྷ་མོའི་རྟེན་ཉིད་གཞུག༔ དེས་ནི་བསོད་ནམས་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས༔ མི་མཐུན་ཞི་ བར་ཐེ་ཚོམ་མེད༔ ཁྱད་པར་བུམ་གཏེར་ཕྲིན་ལས་ནི༔ གནས་དང་དགོན་པ་གྲོང་ཁྱེར་དང༔ ཡུལ་ཁམས་བརྟན་ཅིང་མངའ་ཐང་རྒྱས༔ ནོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་འཕེལ་བ་དང༔ ལོ་ཕྱུགས་མི་དཔུང་བསྐྱེད་པ་དང༔ སད་སེར་ནད་མུག་མཚོན་རྣམས་བཀག༔ ཆར་འབེབ་ལ་སོགས་དགོས་འདོད་ཚོགས༔ སྤེལ་ཞིང་ཕན་བྱའི་རིགས་ཐ་དག༔ བསྒྲུབ་པར་འདོད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས༔ བུམ་པ་བྲེ་ཤོང་རྫ་སོ་བཏང༔ དེ་ནང་གོང་གི་རྫས་དང་ནི༔ སྤྲ་ཚིལ་དག་ལ་ཀླུ་རྒྱལ་གཟུགས༔ སྐུ་མདོག་སེར་པོ་འཁོར་སྒྱུར་ཚུལ༔ གདེངས་ཀ་བདུན་ལྡན་ཕྱག་ན་ནོར་བུ་འཛིན༔ སྐུ་སྨད་སྦྲུལ་འཁྱིལ་རིན་ཆེན་རྒྱན་ལྡན་ནི༔ སོར་བརྒྱད་བཟོས་ལ་ནོར་རྒྱས་དངོས་སུ་གསལ༔ ཡུམ་ཡང་སྦྲུལ་མགོ་ལྔ་པ་ཡབ་ལྟར་བཅོས༔ གི་ཝཾ་ཀླུ་སྨན་བ་བྱུང་ཡབ་ཡུམ་བྱུག༔ ཡབ་ཡུམ་སྙིང་གར་སྙིང་པོ་འདི་དག་རྣམས༔ གསེར་དངུལ་རིན་ཆེན་ཁུ་བས་ཚེག་མེད་བྲི༔ ཨོཾ་ནཱ་ག་རཱ་ཛ་བཱ་སུ་ཀཱི་མཾ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ་ཛ༔ ནཱ་ག་རཱ་ཙ་བུདྡྷ་བྷ་ག་ཝཱན༔ ནཱ་ག་རཱ་ཛ་སརྦ་ཧེ་ལ་སིདྡྷི་ཕ་ལ་པུཥྚིཾ་ཀུ་རུ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ༔ ནཱ་ག་རཱ་ཛ་སརྦ་ཨཱ་ཡུར་རཏྣ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ རཏྣ་དྷེ་ཝ་ཨཱ་ཡུར་རཏྣ་སིདྡྷི་སིདྡྷི་སརྦ་པཱ་ཤཾ་ཀུ་རུ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཛ༔ ཞེས་འདོད་གསོལ་དང་བཅས་གསེར་གྱིས་བྲིས་ལ་བཅུག་གོ༔ ཡབ་ཡུམ་ཞལ་སྦྱོར་གཉིས་མེད་བུམ་པར་བཅུག༔ བཙན་ཕྱུག་འཕན་པོ་སྡེ་དགོན་རྫོང་ཆེན་དང༔ བཀྲ་ཤིས་རིགས་རྒྱུད་འཕེལ་བའི་ལག་ནས་བྱུང་བ་ཡི༔ ས་དང་འབྲུ་དང་རིན་ཆེན་སྨན་སྣ་དང༔ བ་དཀར་འོ་མ་མོ་གསར་སྡུག་བསྔལ་མེད༔ དེ་ཡི་ནུ་ཞོ་ར་དཀར་འོ་མ་བླུག༔ བུམ་པ་བཀང་ནས་ར་བ་བཞི་ཡི་དུས༔ ཡར་ཚེས་གཟའ་སྐར་བཟང་ཞིང་ཀླུ་ཐེབས་དུས༔ དཀོན་མཆོག་མཆོད་ཅིང་བརྟན་མའི་གསོལ་ཁ་གཏང༔ བུམ་པ་ནོར་རྒྱས་ཡབ་ཡུམ་ཕོ་བྲང་བསྐྱེད༔ སྤྱན་འདྲེན་མཆོད་བསྟོད་རབ་གནས་རབ་ཏུ་བསྟིམ༔ ཁྱིམ་རྒྱས་པར་འདོད་ན་མཛོད་ཕུགས་སུ་སྦ༔ གྲོང་ཁྱེར་རྒྱས་པར་འདོད་ན་གྲོང་ཁྱེར་དབུས་སུ་སྦ༔ སད་སེར་བསྲུང་ན་ས་མདོ་གཉན་མིག་རྣམས་སུ་སྦ༔ ཆར་ཆུ་འབེབ་ན་ཆུ་མིག་ཏུ་སྦ༔ སྤྱིར་འཛམ་གླིང་རི་དང་ཀླུང་དང་ས་ཡུལ་གྲགས་ཆེ་བ༔ གཉན་ས༔ གཙུག་ལག་ཁང་དང་མཆོད་རྟེན་སོགས་ཀྱི་ས་གནད་ཀུན་ཏུ་སྦས་ན་གོང་དུ་སྨྲོས་པ་བཞིན་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ༔ བཀྲ་ཤིས་ཤིང་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་ཅིང་ནོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་འཕེལ་བར་གདོན་མི་ཟའོ༔ གནས་དགོན་གྲོང་ཁྱེར༔ ཁྱིམ་པ༔ སྡེ་པ༔ དགོན་སྡེ་སོགས་ཉམས་པ་གསོ་བར་འདོད་ན༔ གང་གསོ་བ་དེའི་ཕྱོགས་བཞི་དབུས་དང་ལྔ་ལ་སྦས་པས་སྔར་ལྟར་སོར་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ༔ ལོངས་སྤྱོད་ནོར་དང་བསོད་ནམས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ༔ གནས་དགོན་གྲོང་ཁྱེར་གང་ཡང་རུང་བའི་འཐུང་ཆུ་དེ་ཆུ་མིག་ཁ་ཤར་བལྟས་ཡོད་ན་དེར་རྫ་ཡི་བུམ་པ་ཕུལ་གང་ཤོང་བ་རིན་ཆེན་བརྡར་ལ་བཟོ༔ གོང་གི་ཀླུ་སྨན་རྫས་སྣ་དང་ཚྭ་དཀར་པོས་བཀང་ལ༔ གོང་གི་ཀླུ་ཡབ་ཡུམ་བྲིས་ལ་སྙིང་པོ་ཡང་བྲིས་ནས་བཅུག༔ གཟུགས་ཀྱི་སྙིང་གར་ཕུཿབྲི༔ གོང་ལྟར་དགུག་བསྟིམ་བྱས་ནས་ཆུ་མིག་བུམ་པ་གཞལ་ཡས་ཁང་དུ་གསལ༔ གནས་དགོན་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་གེ་འདི་ལ་མི་ནོར་ཡུལ་དང་འབྲུ་ལོངས་སྤྱོད་ནོར་རྣམས་རྒྱས་པར་མཛོད་ཅིག༔ ཅེས་བཀའ་བསྒོ་བྱས་པས་དེ་ལྟར་མྱུར་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ༔ གཞན་ཆུ་མིག་ལྐུགས་པ་དང༔ ཆུ་མིག་བསྐམས་པ༔ ཉམས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ལྟར་བྱས་པས་ཆུ་འབྱུང་ཞིང་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ༔ ྀཨཚ༔ གུ་ཧྱ༔ འདི་ལྟར་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་སའི་ལྷ་མོ་འདི་དཔང་དུ་བཙུགས་པས་བདུད་ཐུལ་ཅིང་བཀྲ་ཤིས་ལ་བསྟན་པ་རྒྱས་པར་བྱུང༔ དེ་ཕྱིར་མི་ཐམས་ཅད་ས་ཡི་ལྷ་མོ་དང་ཀླུ་ལ་བསྟེན་པས་ལོངས་སྤྱོད་མངའ་ཐང་སྲིད་ནོར་སོགས་ལེགས་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་རྟེན་འབྲེལ་གྱིས་ཆེ་བས༔ དེ་ལ་འདི་ལྟ་བུ་བྱ་བ་གལ་ཆེའོ༔ ས་ཡི་ལྷ་མོ་ས་བདག་ཀླུ་བཅས་ཀྱིས་དུས་རྟག་ཏུ་སྲུང་ཞིང་བུ་ལྟར་བརྩེ་ཞིང་མགོན་ནས་གྲོགས་བྱེད་དེ༔ ཡོན་ཏན་དུ་རིགས་རྒྱུད་ཆོས་བརྒྱུད་ཐམས་ཅད་འཕེལ་ཞིང་དར་བ་དང༔ མངའ་ཐང་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ནོར་དང་ལོངས་སྤྱོད་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པ་དང༔ ལོ་ལེགས་ཤིང་འབྲུ་འཕེལ་བ་དང༔ རྩི་ཤིང་ནགས་ཚལ་ཀྱང་རྒྱས་ཤིང་ཡུལ་གཟི་འོད་དཔལ་དུ་འབར་ཅིང་མི་མཐུན་པ་ཐམས་ཅད་རང་སར་ཞི་ནས་བཀྲ་ཤིས་པར་འགྱུར་རོ༔ གདུལ་བྱ་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས༔ ཟས་སྐོམ་འཕེལ༔ རིན་ཆེན་ཕྱུག༔ རྫས་ཚོགས་མོད༔ གྲགས་པ་དང་སྙན་པ་འབྱུང༔ ནོར་སྒབ་འཕེལ༔ རྨ་གཡང་འདུས་པས་བསམ་ཚད་འགྲུབ་པ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་དང་གཉིས་སུ་མེད་དོ༔ སྱ་མྱ་ཡྱ༔ གཏེར་རྒྱ༔ སྦས་རྒྱ༔ གསང་རྒྱ༔ ཙིཏྟ་བུ་བྷྲཱུྃ་སདྷྱི༔ རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ༔ བདག་སྟག་ཤམ་ནུས་ལྡན་རྡོ་རྗེས་མདོ་ཁམས་རྡོ་རྗེ་གྲོ་ལོད་ཀྱི་གསང་བ་བདེ་ཆེན་ཕུག་ནས་གདན་དྲངས་པའོ། །དགེ་བར་གྱུར་ཅིག། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-ZHI-052&oldid=117543"


Terdzo-ZI-056 - Rinchen Terdzö\nLha btsun bsam gtan dpal 'byor\ngnod sbyin dzam+b+ha la dmar po'i gsang sgrub kyi mchod phrin khams gsum myur 'gugs\nVolume 52 (ཟི) / Pages 809-816 / Folios 1a1 to 4b4\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 52 > Text #57 (Scroll to Bottom)\nchos rje gling pa. gnod sbyin dzam+b+ha la dmar po'i gsang sgrub kyi mchod phrin khams gsum myur 'gugs. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nga gnyis pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 52) by 'jam mgon kong sprul, 809-816. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nགཏེར་གསར་ཛམྦྷ་ལའི་གསང་སྒྲུབ་ཀྱི་མཆོད་ཕྲིན་རྒྱུན་ཁྱེར་འདི། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་གསུང་གིས་བསྐུལ་ངོར། དྷརྨ་སྭཱ་མཱིས་གཏེར་གཞུང་ནང་གསང་གི་སྒྲུབ་ཡིག་གཙོ་བོར་བྱས། ཟིན་བྲིས་ཁ་ཅིག་གིས་བརྒྱན་ཏེ་དྭགས་ལྷ་སྒམ་པོའི་ཡང་དབེན་བདེ་ཆེན་སྟེང་དུ་སྦྱར་པའི་ཡི་གེ་པ་ནི་ལྷ་བཙུན་བསམ་གཏན་དཔལ་འབྱོར་རོ\ngter gsar dzam+b+ha la'i gsang sgrub kyi mchod phrin rgyun khyer 'di/_rgyal ba'i sras po don thams cad grub pa'i gsung gis bskul ngor/_d+harma swA mIs gter gzhung nang gsang gi sgrub yig gtso bor byas/_zin bris kha cig gis brgyan te dwags lha sgam po'i yang dben bde chen steng du sbyar pa'i yi ge pa ni lha btsun bsam gtan dpal 'byor ro\n༄༅། །གནོད་སྦྱིན་ཛམྦྷ་ལ་དམར་པོའི་གསང་སྒྲུབ་ཀྱི་མཆོད་ཕྲིན་ཁམས་གསུམ་མྱུར་འགུགས་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། ན་མཿཨཱརྻ་ཛམྦྷ་ལ་སིདྡྷི་པྲ་ཡཙྪ་བྷྱཿ གར་གྱི་དབང་ཕྱུག་མགོན་པོ་ཛམྦྷ་ལར། །གུས་པས་བཏུད་ནས་དེ་ཉིད་མཆོད་པའི་ཐབས། ཁམས་གསུམ་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ཉེར་འཐོབ་ཕྱིར། །རྒྱུན་ཁྱེར་ཉུང་ངུར་བསྡུས་ཏེ་འདི་ན་སྤེལ། །དེ་ལ་གནོད་སྦྱིན་ཛམྦྷ་ལའི་གསང་སྒྲུབ་ཡབ་ཡུམ་སྦྲགས་མའི་མཆོད་ཕྲིན་རྒྱུན་ཁྱེར་བྱ་བར་འདོད་ན། དམ་ཚིག་གི་བྲིས་སྐུ་སོགས་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཟངས་གཞོང་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་གས་ཆག་མེད་པར། འབྲུ་དམར་གྱི་ཕྱེ་མ་ཆང་གར་མས་སྦྲུས་པའི་གཏོར་གཟུགས་བང་རིམ་གཉིས་པའི་སྟེང་དུ་གཙོ་བོ་ནོར་བུ་སུམ་སྒྲོམ་གྱི་སྟེང་དུ་ཛམ་བཤོས་ལྟོ་བ་བིལ་བའི་འབྲས་བུ་ལྟ་བུ་ལ་མགུལ་བ་དང་ལྡན་ཞིང་རྩེ་མོ་ཟླུམ་ཅོག་ཅན། བང་རིམ་འོག་མར་པད་འདབ་བརྒྱད་ཀྱི་སྟེང་ཛཾ་བཤོས་རེ་རེ་བཀོད། རྩི་དམར་དང་ལི་ཁྲིས་ཁ་བསྒྱུར། མར་ཚོན་གྱི་མེ་ཏོག་དང་ཕྱག་མཚན་པ་ཊ་ལ་སོགས་པས་མཛེས་པར་བརྒྱན་ཞིང་། སྣོད་ཀྱི་མཐའ་སྐོར་དུ་ཤ་མར་སོགས་ཟས་སྣ་གཙང་ཞིང་དག་པ་རྒྱ་ཆེར་བཀོད། གསང་སྒྲུབ་ཀྱི་གཞུང་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་གྱི་མཆོད་པ་འབྱོར་ན་དང་མ་གྲུབ་ན། མེ་ཏོག །བདུག་སྤོས། མར་མེ། དྲི་ཆབ། ཞལ་ཟས་སོགས་ཁ་དོག་དམར་པོར་བསྒྱུར་བ་ཇི་ལྟར་འཚོགས་པ་བཤམ། དེ་ནས་རང་ཉིད། ཧྲཱིཿཞེས་བརྗོད་པས་སྐད་ཅིག་ལ། །རྟ་མགྲིན་དམར་གསལ་ཁྲོ་བོའི་ཆས། །པད་དབྱུག་ཐོད་པ་ཁྲག་བཀང་འཛིན། །མེ་དཔུང་ཀློང་ན་རྔམ་བརྗིད་གསལ། །ཐུགས་ཀར་ཉི་སྟེང་ཧྲཱིཿདམར་མཐར། །སྔགས་ཕྲེང་གཡས་སུ་མགལ་མེ་འཁོར། །འོད་འཕྲོས་ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་བསྡུས། །སྲིད་གསུམ་ཟིལ་གནོན་ཆེན་པོར་གྱུར། །ཨོཾ་ཧྲཱིཿཔདྨ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་ཧཱུྃ་ཕཊཿ ཅི་ནུས་བཟླ་བ་བདག་བསྐྱེད་དང་། མཆོད་གཏོར་རྣམས། བཛྲ་ཨ་མྲྀཏས་བསང་། སྭ་བྷཱ་བས་སྦྱང་། སྟོང་པའི་ངང་ལས་བྷྲཱུྃ་ལས་བྱུང་བའི་རིན་པོ་ཆེ་པདྨ་རཱ་གའི་སྣོད་དུ་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱིཿཞུ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷ་རྫས་ལས་གྲུབ་པའི་མཆོད་གཏོར་ཁ་དོག་དྲི་རོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འདོད་ཡོན་གྱི་གཏེར་ཆེན་ཀུན་ཏུ་ཟད་མི་ཤེས་པ་ནམ་མཁའི་མཐའ་ཀླས་པར་གྱུར། ན་མཿསརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་བྷྱོ་བི་ཤྭ་སོགས་ལན་གསུམ་གྱི་སྔགས་དང་ཕྱག་རྒྱའི་མཐར། བཛྲ་པུཥྤེ་ནས། ཤབྡ་ཨཱཿཧཱུྃ་གིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ། བྲིས་སྐུ་སོགས་མདུན་བསྐྱེད་ཀྱི་རྟེན་ཡོད་ན་དང་། མེད་ཀྱང་། ཨོཾ་སྭ་བྷཱ་བ་ཤུདྡྷཿསརྦ་དྷརྨཱཿསྭ་བྷ་བ་ཤུདྡྷོ྅་ཧཾ། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་གྱུར། སྟོང་པའི་ངང་ལས་རང་ཉིད་ལྷར་གསལ་བའི་མདུན་དུ། པདྨ་རཱ་ག་ལས་གྲུབ་པའི་གཞལ་ཡས་ཁང་གྲུ་བཞི་སྒོ་བཞི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་འོད་ཟེར་དམར་པོའི་ཕུང་པོ་ཆེར་འབར་བའི་ལྟེ་བར་པདྨ་དམར་པོ་དང་ཉི་མའི་སྟེང་དུ་དུང་དང་པདྨས་མཚན་པའི་གཏེར་བདག་དམར་པོ་ཟུང་རཏྣ་དང་དར་གྱི་རྒྱན་ཅན་གཏེར་གྱི་བུམ་པ་འཛིན་པ་ཁ་བུབ་ཏུ་འགྱེལ་བའི་སྟེང་དུ་ཡི་གེ་ཛཾ་དང་ཧྲཱིཿདམར་པོ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས༔ འཕགས་པ་མཆོད་ འགྲོ་དོན་བྱས་ ཁམས་གསུམ་གྱི་སྲིད་བཅུད་བརྟན་གཡོའི་དྭངས་བཅུད་ཐམས་ཅད་འུབས་ཀྱིས་བསྡུས་ འོད་ཕུང་དམར་པོའི་རྣམ་པར་ཧྲིལ་གྱིས་འདུས༔ དེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་གནོད་སྦྱིན་ཛམྦྷ་ལ་ལོ་བརྒྱད་ལོན་པའི་གཞོན་ནུ་རབ་ཏུ་ཆགས་ཁྲོ་སྒེག་པའི་ཞལ་ཡུམ་གྱི་མ་མཆུ་ཚེམས་ཀྱིས་བཙིར་བ༔ དམར་ཞིང་ཟླུམ་པའི་སྤྱན་གསུམ་ཟུར་གྱིས་གཟིགས་པ་ ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་གཡས་ཁམས་གསུམ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་གིས་འགུགས་པའི་དབང་གི་ལྕགས་ཀྱུ་དང༔ གཡོན་ནེའུ་ལེའི་རྐྱལ་པ་བསྣམས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ཆར་འབེབ་པ༔ ཞབས་གཡས་བསྐུམ་ཞིང་གཡོན་བརྐྱང་བའི་སྟབས་ཀྱིས་བཞེངས་པ༔ པང་ན་ཡུམ་ཀུ་རུ་ཀུལླེ་ཁྲོ་ཆགས་ལང་ཚོ་རྒྱས་པ་གཅེར་བུ་ཆུ་སྐྱེས་དང་འོ་འཛིན་སྨིན་པ༔ སྤྱན་གསུམ་སྐྲ་གྲོལ་བ་གཡས་ཨུཏྤལ་དམར་པོའི་ལྕགས་ཀྱུ་དང་གཡོན་གཏེར་གྱི་བུམ་པ་འཛིན་པས་མགུལ་ནས་འཁྱུད་པ༔ ཞབས་གཡོན་ཡབ་ལ་འཁྲིལ་བའི་སྟབས་ཀྱིས་སྦྱོར་བ༔ གཉིས་ཀའང་དར་སྣ་ཚོགས་དང་རཏྣ་དམར་པོའི་དོ་ཤལ་དང་རྒྱན་ཕྲེང་ཅན་འོད་ཟེར་དམར་པོའི་ཀློང་ན་བཞུགས་པར་གྱུར༔ དེའི་དཔྲལ་བར་ཨོཾ༔ མགྲིན་པར་ཨཱ༔ ཐུགས་ཀར་ཧཱུྃ་དང་ཛཾ༔ ཡུམ་གྱི་ཐུགས་ཀར་ཧྲཱི༔ དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་བསྒོམས་པ་ཅི་ལྟ་བའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྤྱན་དྲང༔ ཧཱུྃ༔ མགོན་པོ་ཀུན་གཤེགས་ཐུགས་དམ་ཅན༔ ནམ་མཁའ་མཛོད་ལ་མངའ་བརྙེས་ཤིང༔ སེམས་ཅན་དབུལ་བ་སེལ་མཛད་པའི༔ སྟོན་པའི་སྤྱན་སྔར་དམ་བཅས་དགོངས༔ བདག་ཅག་འབྱོར་པ་ཉམས་དམའ་བས༔ གཤེགས་ཤིང་བཞུགས་པའི་གནས་ངན་ཡང༔ ཐུགས་དམ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་དགོངས་ལ༔ སྒྲུབ་ལ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་ཕྱིར་གཤེགས༔ ཨེ་ཧྱེ་ཧི་བཛྲ་ས་མ་ཡ་ཛ༔ ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿ དམ་ཚིག་པ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པར་གྱུར། སླར་ཡང་བདག་མདུན་གྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་དབང་གི་ལྷ་ཚོགས་སྤྱན་དྲངས། རིན་པོ་ཆེའི་བུམ་པ་བདུད་རྩིས་བཀང་བས་དབང་བསྐུར། སྐུ་གང་དྲི་མ་དག་ཆུ་ཞབས་གྱེན་དུ་འཁྱིལ་བ་འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པས་མཚན་པར་གྱུར། ཧཱུྃ༔ པདྨའི་རིགས་མཆོག་བཅོམ་ལྡན་འདས༔ ནོར་བདག་འཁོར་དང་བཅས་རྣམས་ལ༔ དངོས་གྲུབ་བསྐུལ་ཕྱིར་མཆོད་པ་ནི༔ མེ་ཏོག་བདུག་པ་མར་མེ་དང༔ མཆོད་ཡོན་ཞལ་ཟས་རོལ་མོ་རྣམས༔ མགོན་པོའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ལ་འབུལ༔ པུཥྤེ་དྷཱུ་པེ་ཨཱ་ལོ་ཀེ་གནྡྷེ་ནཻ་བིདྱཱ་ཤབྡ་པྲ་ཏཱིཙྪ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ མདུན་བསྐྱེད་ཀྱི་ལྷ་དམ་ཚིག་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཐུགས་ཀར་ཉི་མ་ལ་ཛཾ་དང་ཧྲཱིཿཡིག་གི་མཐའ་སྐོར་དུ་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་པདྨ་རཱ་གའི་སྐུད་པ་ལྟ་བུ་དམར་ཀྱི་ལི་ལི་འཁོར་བ༔ བདག་རྟ་མགྲིན་གྱི་ཐུགས་སྲོག་གི་འོད་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་སྐུའི་ཆ་ཐམས་ཅད་དང་ཁྱད་པར་ནེའུ་ལེ་གཏེར་གྱི་བུམ་པ་གཏེར་བདག་གི་བུམ་པ་ཁ་དང་བཤང་ལམ་ཐམས་ཅད་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་ཆར་འབེབ་པར་གྱུར༔ ཨོཾ་ཛམྦྷ་ལ་ཛ་ལེནྡྲ་དྷ་ན་མེ་དྷཱི་ཀུ་རུ་ཀུལླེ་ཧྲཱིཿསྭཱ་ཧཱ༔ བཱ་སུ་སིདྡྷི་པཱ་ཤཾ་ཀུ་རུ་ཧོ༔ ཞེས་བརྒྱ་རྩ་སོགས་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་བཟླ། ཐུན་མཚམས་སུ་གཏོར་མ། ཨོཾ་ཛམྦྷ་ལ་ཛ་ལེནྡྲ་དྷ་ན་མེ་དྷཱི་ཀུ་རུ་ཀུལླེ་ཧྲཱིཿཨི་དཾ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ ལན་གསུམ་མམ་བདུན་གྱིས་ཕུལ། བསྟོད་ཅིང་ཕྲིན་ལས་བཅོལ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ རི་རབ་ལྷུན་པོའི་བྱང་ཕྱོགས་ན༔ གནོད་སྦྱིན་ཚོགས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་སུ༔ བཅོམ་ལྡན་མགོན་པོ་ཛམྦྷ་ལ༔ ཤར་དུ་གང་བ་བཟང་པོ་དང༔ ལྷོ་རུ་རྒྱལ་པོ་རྣམ་ཐོས་སྲས༔ ནུབ་ཏུ་གནོད་སྦྱིན་དམར་པོ་སྟེ༔ བྱང་དུ་ནོར་བུ་བཟང་པོ་དང༔ ཤར་ལྷོར་གནོད་སྦྱིན་འཁྱིལ་པ་དམར༔ ལྷོ་ནུབ་ཕུར་བུ་ཀུན་ཏུ་བྱེད༔ ནུབ་བྱང་སྤྱོད་པའི་དབང་པོ་དང༔ བྱང་ཤར་སྒོ་ཡི་དབང་ཕྱུག་སྟེ༔ ཁྱོད་ཀྱི་ཉེར་གནས་གནོད་སྦྱིན་མོ༔ བཟང་མོ་དང་ནི་རབ་ཏུ་བཟང༔ སྦས་མ་དང་ནི་རབ་ཏུ་སྦས༔ ལྷ་མོ་དང་ནི་དབྱངས་ཅན་མ༔ འཕགས་མ་དང་ནི་ཟླ་ཤེལ་ཅན༔ སྒོ་བཞི་ཕྱི་ནས་སྲུང་མཛད་པ༔ ནོར་སྦྱིན་ནོར་སྦྱིན་ཆེན་པོ་གཉིས༔ པདྨ་པདྨ་ཆེན་པོ་གཉིས༔ ཕུར་བུ་ཕུར་བུ་ཆེན་པོ་གཉིས༔ གང་བ་དང་ནི་གང་བཟང་པོ༔ ཀུན་ཀྱང་སྦོམ་ལ་གེལ་བག་ཆགས༔ པདྨ་རཱ་ག་ལྟ་བུར་དམར༔ གནོད་སྦྱིན་ཚོགས་དང་བཅས་ལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ༔ སྔོན་འདས་བསྐལ་པའི་དང་པོ་ལ༔ སྦྱིན་པའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སྨིན་པའི༔ ནོར་རྫས་ལོངས་སྤྱོད་གཏེར་གྱི་བདག༔ ལོངས་སྤྱོད་གཏེར་གྱི་སྒོ་ཕྱེས་ལ༔ བདག་ཅག་སྒྲུབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ༔ དངོས་གྲུབ་ལོངས་སྤྱོད་དུས་འདིར་སྩོལ༔ གདུག་པའི་དགྲ་དང་བགེགས་རྣམས་ནི༔ རྡུལ་ཆ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་མཛོད༔ ཡིག་བརྒྱ་ལན་གསུམ་དང་། མ་འབྱོར་པ་དང་ཉམས་པ་དང་སོགས་ཤྭ་ལོ་ཀ་གཉིས་ཀྱིས་ནོངས་པ་བཤགས། འདིར་ནི་གཟུགས་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ།སོགས་ཤྭ་ལོ་ཀ་གཅིག་དང་། སུ་པྲ་ཏིཥྛས་ཡེ་ཤེས་པ་རྟེན་ལ་བརྟན་བཞུགས་དང་། རྟེན་མེད་ན། ཁྱེད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དོན་ཀུན་མཛད།སོགས་དང་། བཛྲ་མུཿས་གཤེགས། དམ་ཚིག་པ་བདག་བསྐྱེད་ལ་བསྟིམ། ཧཱུྃ༔ ཁམས་གསུམ་དབང་སྡུད་སྲིད་གསུམ་ཟིལ་གྱིས་གནོན༔ འདོད་དགུའི་འབྱོར་པ་འབད་མེད་ཆར་དུ་དབབ༔ བསམ་པ་ཙམ་གྱིས་དོན་ཀུན་ལྷུན་གྲུབ་པའི༔ གར་གྱི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག༔ ཁྱེད་ཉིད་བསྒྲུབས་དང་མཆོད་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས། །མི་ཟད་ནམ་མཁའ་མཛོད་ལ་མངའ་བསྒྱུར་ནས། །མཁའ་ཁྱབ་སྐྱེ་འགྲོ་ཕོངས་པ་ཀུན་བསྒྲལ་ཏེ། །རྒྱ་ཆེན་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་རྫོགས་ཤོག །གཏེར་གསར་ཛམྦྷ་ལའི་གསང་སྒྲུབ་ཀྱི་མཆོད་ཕྲིན་རྒྱུན་ཁྱེར་འདི། རྒྱལ་བའི་སྲས་པོ་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་གསུང་གིས་བསྐུལ་ངོར། དྷརྨ་སྭཱ་མཱིས་གཏེར་གཞུང་ནང་གསང་གི་སྒྲུབ་ཡིག་གཙོ་བོར་བྱས། ཟིན་བྲིས་ཁ་ཅིག་གིས་བརྒྱན་ཏེ་དྭགས་ལྷ་སྒམ་པོའི་ཡང་དབེན་བདེ་ཆེན་སྟེང་དུ་སྦྱར་པའི་ཡི་གེ་པ་ནི་ལྷ་བཙུན་བསམ་གཏན་དཔལ་འབྱོར་རོ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-ZI-056&oldid=127217"


Terdzo-JI-012 - Rinchen Terdzö\nmgon po g.yul zlog gi mdos kyi zin ris sgron me skor gsum las/_rdzas gsog pa'i sdom byang gsal byed sgron me\nVolume 37 (ཇི) / Pages 381-408 / Folios 1a1 to 14b1\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 37 > Text #12 (Scroll to Bottom)\nsmin gling lo chen d+harma shrI. mgon po g.yul zlog gi mdos kyi zin ris sgron me skor gsum las rdzas gsog pa'i sdom byang gsal byed sgron me. In Rin chen gter mdzod chen mo pod so bdun pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 37) by 'jam mgon kong sprul, 381-408. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nདེ་ལྟའི་ཆོས་ཚུལ་མཁས་པའི་ལུགས་མིན་ཞིང་། །སྔགས་འཆང་དཔྱོད་ལྡན་རྣམས་ལ་འདིས་ཅི་བྱ། །གླེན་བླུན་དག་ལ་འདིས་ཀྱང་ཉུང་བ་ཙམ། །ཀུན་ལ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ག་ལ་ཤེས། །དེ་ཕྱིར་བདག་དང་བདག་འདྲའི་བན་སྔགས་པར། །འཚམ་པའི་ཟིན་བྱང་དྷརྨ་ཤྲཱིས་སྤེལ། །དགེ་འདིས་བདུད་དང་བདུད་ཕྱོགས་གཡུལ་ངོ་རྣམས། །དྲག་རྩལ་མཐུ་སྟོབས་ནུས་པས་ཚར་གཅོད་ཤོག །སིདྡྷི་རསྟུ\nde lta'i chos tshul mkhas pa'i lugs min zhing /_/sngags 'chang dpyod ldan rnams la 'dis ci bya/_/glen blun dag la 'dis kyang nyung ba tsam/_/kun la skabs su babs pa ga la shes/_/de phyir bdag dang bdag 'dra'i ban sngags par/_/'tsham pa'i zin byang d+harma shrIs spel/_/dge 'dis bdud dang bdud phyogs g.yul ngo rnams/_/drag rtsal mthu stobs nus pas tshar gcod shog_/sid+d+hi rastu\n༄༅། །མགོན་པོ་གཡུལ་ཟློག་གི་མདོས་ཀྱི་ཟིན་རིས་སྒྲོན་མེ་སྐོར་གསུམ་ལས། རྫས་གསོག་པའི་སྡོམ་བྱང་གསལ་བྱེད་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། གུ་རུཾ་ཤ་ར་ཎ་གཙྪཱ་མི། འཇིགས་བྱེད་ཁྲོ་རྒྱལ་ཀུན་གྱི་རྗེ། །དྲེགས་པའི་བདག་པོ་ལ་བཏུད་དེ། །ནམ་རྒྱང་མདའ་འཕང་བྲིས་དྲས་བཟོ། །གསལ་བྱེད་སྡོམ་བྱང་སྒྲོན་མེ་སྦར། །དེ་ལ་དང་པོ་སྣལ་ཐགས་ཀྱི་སྐོར་ནི། གཙོ་བོ་ལ་ལྕགས་མཁར་གྲུ་གསུམ་རྨང་སྐྱོར་ཁ་བད་དང་བཅས་པའི་ཁར་གདུགས་ཉིས་བརྩེགས་ཁྱུང་ཚང་ཆར་ཁེབས་ཀྱི་གདུགས་ཆུང་རྣམས་ནག་པོ་འཇའ་རིས་ཅན་རྩེ་རྒྱན་དང་བཅས་པ། ཕྱོགས་མདོས་བཞི་ལ་ཆིག་གདུགས་ཁྱུང་ཚང་དང་བཅས་པ་ཤར་དཀར། ལྷོ་སེར། ནུབ་དམར། བྱང་དམར་ནག་རྣམས་འཇའ་རིས་ཅན། ༈ དེ་ནས་སོ་སོའི་ཞལ་ནམ་ནི། མགོན་པོ་སྡེ་ལྔ་ལས་མགོན་དང་བཅས་པ་དྲུག་ལ་ནམ་མཁའ་ཁོང་ནག་འཇའ་རིས་ཅན་རྩེ་ལ་བྱ་ནག་གི་སྒྲོ་དང་ལོགས་གཉིས་ལ་དར་ནག་ཅན་དྲུག །རེ་མ་ཏི་ལྔ་ལ་ནམ་མཁའ་མཐིང་ནག་འཇའ་རིས་ཅན་རྩེ་ལ་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་ནག་བཏགས་པ་ལྔ། ལྷ་བརྒྱད་ལ་ཁོང་དཀར་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་ཐང་དཀར་གྱི་སྒྲོ་དང་ལོགས་ལ་དར་དཀར་ཅན་བརྒྱད། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ལ་ཁོང་སྔོན་ལྔ་དང་ཁོང་དཀར་དམར་དུད་ཁས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་ཅན་རྩེར་བྱ་སྤུ་སྣ་ཚོགས་དང་ལོགས་དར་སྣས་བྱས་པ་བརྒྱད། བདུད་བརྒྱད་ལ་ཁོང་སྔོན་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་སྐྱུང་ཀའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་ནག་ཅན་བརྒྱད། གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ལ་ཁོང་སྔོན་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་སྔོན་ཅན་བརྒྱད། རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ལ་ནམ་མཁའ་ཁོང་དཀར་པོ། སྔོན་པོ་དམར་པོ་སེར་པོས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་རིམ་པར་ལྷ་བྱའི་སྒྲོ །བྱ་སྤུ་སྣ་ཚོགས། ཆུ་བྱའི་སྒྲོ། རྨ་བྱའི་སྒྲོས་བྱས་ཤིང་ལོགས་དར་སྣ་ཅན་ཏེ་བཞི། ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་གཅིག་ལ་ཁོང་སྔོ་གསུམ། ཁོང་ངུར་གསུམ། ཁོང་དཀར་གཉིས། ཁོང་སེར། ཁོང་སྨུག །ཁོང་ལྗང་རྣམས་རེ་རེས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་རྩེ་བྱ་སྤུ་དང་ལོགས་དར་སྣ་ཅན་ཏེ་བཅུ་གཅིག །སྡེ་བརྒྱད་ཀྱི་མ་ཧཱ་དེ་བར་ཁོང་ངུར་སྨྲིག །དཀར་པོ། སེར་པོ། དམར་པོ། ནག་པོ་ལྔས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་རྩེ་ལྷ་བྱའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་སྣ་ཅན་ཏེ་ལྔ། གཤིན་རྗེ་ཁོང་སྔོན། དཀར། ནག །དམར། སེར་ལྔས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་རྩེ་འུག་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་སྣ་ཅན་ཏེ་ལྔ། བཙན་ལ་ཁོང་དམར་འཇའ་རིས་རྩེ་ཟེར་མོའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་དམར་ཅན་ལྔ། གནོད་སྦྱིན་ལ་ཁོང་ནག་པོ་གཉིས། དམར་པོ་གཅིག །དཀར་པོ་གཉིས་ཀྱིས་བྱས་པ་རྩེ་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་ལྗང་ཅན་ཏེ་ལྔ། སྔགས་སྲུང་མར་ཁོང་སྨུག་པོ། ནག་པོ། དཀར་པོ། དམར་པོ། སྔོན་པོས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་རྩེ་བྱ་ནག་གི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་ནག་ཅན་ལྔ། བདུད་ལ་ཁོང་ནག་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་སྐྱུང་ཀའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་ནག་ཅན་ལྔ། ཕྱོགས་མདོས་བཞིའི་ཤར་མདོས་ལ་ཁོང་དཀར་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་ཐང་དཀར་གྱི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་དཀར་གྱིས་བྱས་པ་ལྔ། ལྷོ་མདོས་ལ་ཁོང་སེར་འཇའ་རིས་ཅན་རྩེ་ལ་གསེར་བྱའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་སེར་གྱིས་བྱས་པ་ལྔ། ནུབ་མདོས་ལ་ཁོང་དམར་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་ཟེར་མོའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་དམར་ཅན་ལྔ། བྱང་མདོས་ལ་ཁོང་དམར་ནག་འཇའ་རིས་རྩེ་ལ་སྲིན་བྱ་དང་ལོགས་དར་ནག་ཅན་ལྔ། བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་ལ་སྔར་ཁྱུང་ཚང་འཐག་སྲོལ་འདུག་ཀྱང་མི་ལེགས་པས་ནམ་མཁའ་ཀུན་ཏུ་ཞལ་གཞན་ལས་ཆེ་བ་བྱས་པའི་བདུད་མོ་བཞིར་འཇའ་རིས་ཁོང་ནག་རྩེ་སྐྱུང་ཀའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་ནག་ཅན་བཞི། གནོད་སྦྱིན་མོ་བཞིར་ཁོང་དམར་འཇའ་རིས་རྩེར་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་དམར་ཅན་བཞི། སྨན་བཙུན་བཞིར་ཁོང་དཀར་འཇའ་རིས་རྩེར་བྱ་དཀར་གྱི་སྒྲོ་དང་ལོགས་དར་དཀར་ཅན་བཞི། སྲིད་པ་སྤྱི་སྐོས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ཁོང་དཀར་པོ། སེར་པོ། དམར་པོ། སྔོན་པོ། ལྗང་གུ །ནག་པོ། སྨུག་པོ། ངུར་སྨྲིག །དམར་སྐྱ། དཀར་སེར། སེར་ནག །དམར་ནག །སྔོ་ནག །སྔོ་དམར། ལྗང་ནག་རྣམས་ཀྱིས་བྱས་པ་འཇའ་རིས་ཅན་རྩེ་ལ་བྱ་སྤུ་དང་ལོགས་ལ་དར་སྣ་བཏགས་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་བསགས་པའི་ཕྱག་ལེན་ཡོད་ཀྱང་། ལྕགས་རི་ལའང་གཟུག་པར་གསུངས་པས་ད་དུང་ཉེར་བཞི་བསྣན་ཏེ་ལྔ་བཅུ་ང་དྲུག །ཁྱོན་ཡོངས་དྲིལ་ནམ་མཁའ་བརྒྱ་དང་བདུན་ཅུ་དོན་དྲུག་སྟེ། དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མགུལ་དུ་ཡུངས་དཀར་གྱི་གོང་བུ་རེ་བཏགས་སོ།། ༈ །།གཉིས་པ་རྒྱང་བུ་ནི། མ་མགོན་བཅུ་གཅིག །བདུད་བརྒྱད། སྔགས་སྲུང་གཙོ་འཁོར་ལྔ། གཟའ་གཙོ་འཁོར་ལྔ། བདུད་གཙོ་འཁོར་ལྔ། བདུད་མོ་བཞི་སྟེ་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལ་རྒྱང་བུ་ནག་པོ་སོ་བརྒྱད། ལྷ་བརྒྱད། ཤར་གྱི་རྒྱལ་ཆེན། ཕྱོགས་སྐྱོང་གཉིས། མ་ཧཱ་དེ་བ་གཙོ་འཁོར་ལྔ། ཤར་མདོས་གཙོ་འཁོར་ལྔ། སྨན་མོ་བཞི་སྟེ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ལ་རྒྱང་བུ་དཀར་པོ་ཉེར་ལྔ། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད། གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད། ལྷོའི་རྒྱལ་ཆེན། ཕྱོགས་སྐྱོང་གསུམ། གནོད་སྦྱིན་གཙོ་འཁོར་ལྔ། ཀླུ་གཙོ་འཁོར་ལྔ། བྱང་མདོས་གཙོ་འཁོར་ལྔ་སྟེ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔར་རྒྱང་བུ་སྔོན་པོ་སོ་ལྔ། བྱང་གི་རྒྱལ་ཆེན། ཕྱོགས་སྐྱོང་གཅིག །གཤིན་རྗེ་གཙོ་འཁོར་ལྔ། ལྷོ་མདོས་གཙོ་འཁོར་ལྔ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ལ་རྒྱང་བུ་སེར་པོ་བཅུ་གཉིས། ནུབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཆེན། བཙན་གཙོ་འཁོར་ལྔ། ནུབ་མདོས་གཙོ་འཁོར་ལྔ། གནོད་སྦྱིན་མོ་བཞི་སྟེ་བཅོ་ལྔར་རྒྱང་བུ་དམར་པོ་བཅོ་ལྔ། ཕྱོགས་སྐྱོང་གསུམ་ལ་རྒྱང་ངུར་ཁ་གསུམ། ཕྱོགས་སྐྱོང་གཅིག་ལ་རྒྱང་སྨུག་གཅིག་དང་། གཅིག་ལ་རྒྱང་བུ་ལྗང་གུ་གཅིག །སྲིད་པ་སྤྱི་སྐོས་ཀྱི་རྒྱང་བུ་སྣ་ཚོགས་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ཏེ། ཁྱོན་རྒྱང་བུ་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་རེ་གཉིས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཉི་ཟླས་བརྒྱན་པའོ།། ༈ །།གསུམ་པ་མདའ་ནི། མགོན་པོ་དྲུག །རེ་མ་ཏི་བཞི། བདུད་བརྒྱད། སྔགས་སྲུང་མ་ལྔ། བདུད་ལྔ། བྱང་མདོས་ལྔ་སྟེ་སོ་གསུམ་ལ་མདའ་ནག་རང་རྟགས་ཕྱག་མཚན་རིས་སུམ་ཅུ་སོ་གསུམ། ལྷ་བརྒྱད། ཤར་མདོས་ལྔ་སྟེ་བཅུ་གསུམ་ལ་མདའ་དཀར་རང་རྟགས་ཕྱག་མཚན་རིས་བཅུ་གསུམ། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད། གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད། གནོད་སྦྱིན་ལྔ། ཀླུ་ལྔ་སྟེ་ཉེར་དྲུག་ལ་མདའ་སྔོན་རང་རྟགས་ཕྱག་མཚན་ཅན་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག །རྒྱལ་ཆེན་བཞི། ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་གཅིག །མ་ཧཱ་དེ་བ་ལྔ། གཤིན་རྗེ་ལྔ། བཙན་ལྔ། གཟའ་ལྔ། བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ཏེ་ཞེ་བདུན་ལ་མདའ་ཁྲ་རང་རྟགས་ཕྱག་མཚན་རིས་ཞེ་བདུན། ལྷོ་མདོས་ལ་མདའ་སེར་རང་རྟགས་ཕྱག་མཚན་ཅན་ལྔ། སྲིན་མོ་རེ་མ་ཏི་དང་། ནུབ་མདོས་ལ་གཙོ་འཁོར་ལྔ་ལ་མདའ་དམར་རང་རྟགས་ཕྱག་མཚན་ཅན་ཏེ་དྲུག །སྲིད་པ་སྤྱི་སྐོས་ལ་མདའ་ཁྲ་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ཏེ། ཁྱོན་མདའ་བརྒྱ་རེ་གཉིས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་འགྲུབ་ན་སྒྲོ་དང་མདེའུ་བསྐྱོན་ཞིང་། ཐ་ནའང་མ་མགོན་བཅུ་གཅིག་ཙམ་ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཐབས་མེད་དོ།། ༈ །།བཞི་པ་འཕང་ནི། མ་མགོན་བཅུ་གཅིག །བདུད་བརྒྱད་དེ་བཅུ་དགུར་འཕང་ནག་གསེར་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་བཅུ་དགུ །ལྷ་བརྒྱད་ལ་འཕང་དཀར་གསེར་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་བརྒྱད། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་དང་གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ལ་འཕང་སྔོན་གསེར་གྱི་མེ་ལོང་ཅན་བཅུ་དྲུག །རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ལ་འཕང་ཁྲ་གསེར་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་བཞི། ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་གཅིག་ལ་བསེ་འཕང་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་བཅུ་གཅིག །མ་ཧཱ་དེ་བར་འཕང་དཀར་གསེར་གྱི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། གཤིན་རྗེར་འཕང་སེར་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། བཙན་ལ་འཕང་དམར་དུང་གི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། གནོད་སྦྱིན་ལ་འཕང་སྔོན་གསེར་གྱི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། སྔགས་སྲུང་མར་ལྕགས་འཕང་ནག་པོ་དུང་གི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། ཀླུ་ལ་འཕང་སྔོན་གསེར་གྱི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། གཟའ་ལ་འཕང་སྔོན་དུང་གི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། བདུད་ལ་འཕང་ནག་དུང་གི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། ཤར་མདོས་ལ་འཕང་དཀར་མཆོང་གི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། ལྷོ་མདོས་ལ་འཕང་སེར་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། ནུབ་མདོས་ལ་འཕང་དམར་དུང་གི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། བྱང་མདོས་ལ་འཕང་སྔོན་གསེར་གྱི་མེ་ལོང་ཅན་ལྔ། བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་ལ་འཕང་ཁྲ་གསེར་གཡུའི་མེ་ལོང་ཅན་བཅུ་གཉིས། སྲིད་པ་སྤྱི་སྐོས་སུ་འཕང་ཁྲ་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ཏེ་ཁྱོན་དྲིལ་བས་བརྒྱ་རེ་གཉིས་སོ།། ༈ །།ལྔ་པ་བྲིས་ཀྱི་སྐོར་ལ་མདའ་རིས་དང་། ཤིང་རིས་གཉིས་ལས། དང་པོ་མདའ་རྟགས་ཀྱི་རི་མོ་ནི། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མགོན་པོ་ལ་བེང་དང་ཐོད་ཁྲག་རིས། ཐུགས་མགོན་ལ་གྲི་གུག་དང་ཐོད་ཁྲག་རིས། སྐུ་མགོན་ལ་བེང་དང་རྒྱུ་ཞགས་རིས། གསུང་མགོན་ལ་རྩེ་གསུམ་དང་སྙིང་ཞགས་རིས། ཕྲིན་ལས་མགོན་པོར་གྲི་གུག་དང་ཐོད་ཁྲག་རིས། ལས་མགོན་ལ་ལྕགས་ཀྱུ་དང་ཐོད་ཁྲག་རིས། ཡེ་ཤེས་མ་མོར་ཤང་ལང་དང་ཐོད་ཁྲག་རིས། བདུད་མོ་རེ་མ་ཏིར་ཁྲམ་ཤིང་དང་ཤོ་རྡེ་རིས། གཤིན་རྗེ་རེ་མ་ཏི་ལ་རལ་གྲི་དང་ནེའུ་ལེ་རིས། སྲིན་མོ་རེ་མ་ཏིར་ཁྲག་རྐྱལ་དང་ཟོར་བ་རིས། གནོད་སྦྱིན་རེ་མ་ཏིར་རལ་གྲི་དང་ཐོད་ཁྲག་རིས། ཡུལ་འཁོར་སྲུང་ལ་པི་ཝཾ་རིས། འཕགས་སྐྱེས་པོར་རལ་གྲི །མིག་མི་བཟང་ལ་སྦྲུལ་ཞགས། རྣམ་སྲས་ལ་མདུང་དམར། བརྒྱ་བྱིན་རྡོ་རྗེ། གཤིན་རྗེ་ཐོད་དབྱུག །ཆུ་ལྷ་སྦྲུལ་ཞགས། གནོད་སྦྱིན་བེ་ཅོན། མེ་ལྷ་ལ་མེ་རིས། སྲིན་པོར་རལ་གྲི །རླུང་ལྷར་བ་དན། དབང་ལྡན་ལ་རྩེ་གསུམ། ཉི་མར་པདྨའི་ཞགས་པ། ཟླ་བར་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ། ས་བདག་ལ་རྡོ་རྗེ་དང་བུམ་པ་རིས། ལྷ་ཆེན་བརྒྱད་ལ། ཚངས་པར་དབྱུག་པ་དང་གུནྡྷེ། བརྒྱ་བྱིན་ལ་སྤུ་གྲི །ཚོགས་བདག་ལ་ཕུབ་དང་ལ་ཕུག །དྲག་པོར་ཕྲེང་བ། བྷྲྀང་གི་རི་ཏིར་གུནྡྷེ། དགའ་བྱེད་དབང་ཕྱུག་མདའ་གཞུ། སྨིན་དྲུག་གསེར་བུམ། བིཥྚི་པ་ཏྲ་ཟངས་ཀྱི་ཐོང་གཤོལ། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ལ་ཐོད་དབྱུག་རིས། བདུད་པོ་བརྒྱད་ལ་ཁྲམ་ཤིང་རིས། ཛམྦྷ་ལར་བཱི་ཛ་པཱུ་ར། ནོར་བུ་བཟང་པོར་ལྕགས་ཀྱུ། གང་བ་བཟང་པོར་མདུང་། དབང་པོར་ཞགས་པ། པི་ཙི་ཀུཎྜ་ལིར་ནོར་བུ། སྒོ་དབང་རིན་ཆེན་དབྱུག་པ། ཀེ་མ་ལ་རིན་ཆེན་ལྕགས་ཀྱུ། རྡོ་རྗེ་བདུད་འདུལ་རྩེ་གསུམ། སྡེ་བརྒྱད་ལ། དབང་ཕྱུག་རྩེ་གསུམ་ཞགས་པ་རིས་དང་། འཁོར་བློན་པོ་བཞིར་དངུལ། གསེར། ཟངས། ལྕགས་བཞིའི་མདའ་གཞུ་རེ། གཤིན་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་བེ་ཅོན་ཞགས་པ། འཁོར་མོན་པ་བཞི་ལ་སྙིང་རིས་རེ། ཡམ་ཤུད་ལ་ཟངས་གྲི་ཤྭ་རྡེ་དང་། འཁོར་བཞི་ལ་མདའ་རིས་ཕྱོགས་ཚོན་ཅན་རེ། སོ་ཀ་རཱ་ཛར་ཁྲམ་ཞགས་དང་། འཁོར་བཞིར་དབྱུག་འཁར་སྔོ་དམར་དཀར་གསུམ་དང་ཐོད་དབྱུག །ཀླུ་བདུད་ལ་སྦྲུལ་སྔོན་ནད་རྐྱལ་དང། འཁོར་བཞིར་ཕྱོགས་ཚོན་ཅན་གྱི་སྦྲུལ་རེ། ཁྱབ་མཇུག་ལ་སྦྲུལ་ཞགས་དང་། འཁོར་བཞིར་ཐོག་མདེ་རིས་རེ། བདུད་རོལ་པ་རྐྱ་གཅིག་ལ་ཁྲམ་བམ་བདུད་ཞགས་དང་། འཁོར་བཞིར་ཟངས་ལྕགས་གཡུ་བསེ་བཞིའི་འཁར་བ་རེ། ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཊིར་སྤྱང་སྔོན་དང་མེ་ལོང་། འཁོར་བཞིར་དར་མདུང་ནག་པོ། །དར་ནག །ལྕགས་ཀྱི་གཏུན་བུ། རྩེ་གསུམ་བཞིའི་རིས། སྲོག་བདག་ལ་སྤུ་གྲི་ཞགས་པ། པེ་ཧར་ལ་གསེག་ཤང་། རྡོར་ལེགས་རྡོ་རྗེ། སྲིན་པོར་ཤང་ལང་གྲི་གུག །སྐྱི་མཐིང་ཡ་མར་ཟངས་ཕུར། གངས་ཀྱི་ཡུམ་ཆེན་རྡོ་རྗེ། ཁ་རག་ཁྱུང་བཙུན་མདའ། མ་བཙུན་ཁུག་ཆོས་སེང་ལྡེང་ཕུར་བུ། ཀོང་བཙུན་དེ་མོ་ཁྲག་གི་བུམ་པ། ཤ་མེད་གངས་དཀར་ཁྲག་རྐྱལ། འབྲོག་སྲིན་འཁོར་འདུལ་ལྕགས་ཕུར། རྨ་ཏིང་ཏིང་མོ་མཆོང་གི་ཕུར་བུ། གཡུའི་དྲིལ་བུ་གཡུ་དྲིལ། དཀར་མོ་མིག་གཅིག་ཞིང་དབྱུག །བཙན་ལ་ལ་རོག་བ་སོའི་ཕུར་བུ། གངས་ཀྱི་ལ་རོ་སྨན་བྱ་རྒོད་ཀྱི་གཤོག་ཕུར་རིས་རྣམས་ཏེ། མདའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲོའི་བར་དུ་རྡོ་རྗེ་རེ་ཡང་བྲིའོ།། ༈ །།གཉིས་པ་ཤིང་རིས་ལ་གཉིས་ཀྱི། དང་པོ་དྲེགས་པ་སོ་སོའི་སྐུ་བརྙན་ལས་མ་མགོན་ནི། གཙོ་བོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མགོན་པོ་མཐིང་ནག་ཞལ་གསུམ་དཀར་དམར་མཐིང་། ཕྱག་དྲུག་གཡས་གསུམ་བེང་། རྡོ་རྗེ། ལྕགས་ཕུར། གཡོན་གསུམ་ཐོད་ཁྲག །དགྲ་སྙིང་དང་བཅས་པའི་དབྱུག་ཏོ། སྦྲུལ་ཞགས། དར་ནག་གི་བེར་དང་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཆས་ཅན། ཞབས་གཉིས་གཡོན་བརྐྱང་དོར་སྟབས་ཀྱིས་པད་ཉི་དགྲ་བགེགས་ཀྱི་གདན་ལ་འགྱིང་བ། ཐུགས་མགོན་མཐིང་ནག་གྲི་གུག་ཐོད་ཁྲག་དགྲ་བགེགས་ཀྱི་གདན་ལ་ཞབས་གཡོན་བརྐྱང་། དར་ནག་གི་བེར་དང་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཆས་ཅན། སྐུ་མགོན་མཐིང་ནག་བེང་དང་ལྕགས་པར་དར་ནག་གི་བེར་དང་དུར་ཁྲོད་ཆས་ཅན་སྟག་ལ་ཞོན་པ། གསུང་མགོན་ནག་པོ་དར་མདུང་རྩེ་གསུམ་དང་བདུད་ཞགས་དར་ནག་གི་བེར་དང་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཆས་ཅན་རྟ་ནག་ལ་ཞོན་པ། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་མགོན་པོ་ནག་པོ་བྱ་རོག་གི་གདོང་ཅན་གྲི་གུག་དང་ཐོད་ཁྲག་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཆས་ཅན་བྱ་རོག་ལ་ཞོན་པ། ༈ ལས་མགོན་ནག་པོ་སྤྲེའུའི་གདོང་ཅན་གྲི་གུག་དང་ཐོད་ཁྲག་དུར་ཁྲོད་ཀྱི་ཆས་ཅན་དང་། དེའི་གཡོན་དུ་ཡུམ་ནག་མོ་སྤྲེལ་གདོང་ལྕགས་ཀྱུ་དང་ཐོད་ཁྲག །གཙོ་མོ་འདོད་ཁམས་མ་མཐིང་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་པ། གཡས་གཉིས་ཤང་ལང་དང་ཐོད་ཕྲེང་། གཡོན་གཉིས་ཐོད་ཁྲག་དང་རྩེ་གསུམ། གླང་ཀོའི་སྟོད་གཡོགས་དང་། རེ་ལྡེའི་སྨད་དཀྲིས་སོགས་མ་མོའི་ཆས་ཅན། བོང་བུ་གྭ་པ་ལ་འཆིབ་པ། བདུད་མོ་རེ་མ་ཏི་མཐིང་ནག་སྤྱན་གཅིག་ཚེམས་གཅིག་ནུ་གཅིག་ཁྲམ་ཤིང་དང་ཤྭ་རྡེ་བསྣམས་པ་དྲེལ་ལ་ཞོན་པ། གཤིན་རྗེ་རེ་མ་ཏི་མཐིང་ནག་རལ་གྲི་དང་ནེའུ་ལེ་བསྣམས་པ་བོང་བུ་གྭ་དམར་ལ་ཞོན་པ། སྲིན་མོ་རེ་མ་ཏི་དམར་མོ་སྤྲིན་དམར་གྱི་སློག་པ་ཅན་ཁྲག་རྐྱལ་དང་ཟོར་བ་བསྣམས་པ་དྲེལ་ཞོན། གནོད་སྦྱིན་རེ་མ་ཏི་ནག་མོ་མི་ལྤགས་ཀྱི་གོས་ཅན་རལ་གྲི་དང་ཐོད་ཁྲག་བསྣམས་པ་དྲེལ་ཞོན། དེ་ཐམས་ཅད་མ་མོའི་ཆས་ཅན་ནོ། ༈ །དེ་ནས་ནང་གཡོག་བརྒྱད་ནི། སྐུའི་མོན་པ་ནག་པོ་ཏྲི་ཤཱུལ་རྩེར་མི་རོ་འཕྱང་བ། གསུང་མོན་སྔོ་ནག་རྭ་དུང་འབུད་པ། ཐུགས་མོན་ནག་པོ་སྤུ་གྲི་དང་སྙིང་ཐོགས། སྐྱི་མཐིང་མ་ནག་མོ་གོས་སེར་ཅན་སྙིང་ཐོགས་ཤིང་ཤ་བ་ཞོན་པ། བ་ལམ་མ་ནག་མོ་དར་ནག་གི་གོས་ཅན་ཞིང་ལྤགས་ཀྱི་གཡབ་མོ་རྡེབ་ཅིང་དྲེལ་ལ་ཞོན་པ། ཁྲི་སྨན་སྨུག་ནག་ཟང་ཟང་གི་བེར་ཅན་ཆུ་སྲིན་གྱི་གཡང་གཞི་ཐོགས་ནས་སོ་བྱ་རོག་པོ་ཞོན་པ། ཀླུ་མོ་ནག་མོ་ཆུ་སྲིན་གྱི་མགོ་ཅན་ཐོད་ཁྲག །མ་ཡམས་ནག་མོ་འབྲིའུ་སྟོད་དཀར་གྱི་གོས་ཅན་ཁྲག་གི་ཟོར་ཀོང་ཐོགས་ནས་མཛོ་མོ་ཞོན་པ། ༈ དེ་ནས་རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ནི། ཡུལ་འཁོར་སྲུང་དཀར་པོ་དུང་གི་ཁྲབ་རྨོག་ཅན་པི་ཝཾ་ཐོགས་ནས་རྟ་དཀར་ཞོན་པ། འཕགས་སྐྱེས་པོ་སྔོན་པོ་ཁྲབ་རྨོག་སྔོན་པོ་རལ་གྲི་ཅན་རྟ་སྔོན་པོ། མིག་མི་བཟང་དམར་པོ་ཁྲབ་རྨོག་དམར་པོ་སྦྲུལ་ཞགས་རྟ་དམར། རྣམ་ཐོས་སྲས་སེར་པོ་གསེར་གྱི་ཁྲབ་རྨོག་མདུང་དང་ནེའུ་ལེ་ཅན་རྟ་ངང་པ་ལ་ཞོན་པ། ༈ ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་གཅིག་ནི། བརྒྱ་བྱིན་དཀར་པོ་རྡོ་རྗེ་ཅན་གླང་ཆེན་ལ་ཞོན་པ། གཤིན་རྗེ་མཐིང་ནག་རལ་པ་ཅན་ཐོད་དབྱུག་ཞགས་པ་འཛིན་པ་མ་ཧེ་སྔོ་ནག་ཞོན་པ། ཆུ་ལྷ་དཀར་སེར་རལ་པ་ཅན་སྦྲུལ་ཞགས་དང་ནོར་བུ་ཐོགས་པ་ཆུ་སྲིན་སྔོན་པོ་ལ་ཞོན་པ། གནོད་སྦྱིན་མཐིང་ནག་རལ་པ་ཅན་གསེར་གྱི་བེ་ཅོན་ཐོགས་པ་སེང་གེར་ཞོན་པ། མེ་ལྷ་དམར་སེར་རལ་པ་ཅན་མེ་དཀྱིལ་བསྣམས་པ་ར་སྐྱེས་ཁམ་པ་ཞོན་པ། སྲིན་པོ་སྨུག་ནག་རལ་པ་ཅན་རལ་གྲི་དང་རྒྱུ་ཞགས་ཐོགས་པ་མི་རྒོད་ཞོན་པ། རླུང་ལྷ་ལྗང་གུ་རལ་པ་ཅན་བ་དན་འཕྱར་བ་ཤ་བ་ཞོན་པ། དབང་ལྡན་སྔོ་སྐྱ་རལ་པ་ཅན་རྩེ་གསུམ་ཐོགས་པ་བ་ལང་དཀར་པོ་ཞོན་པ། ཉི་མ་དམར་སེར་རལ་པ་ཅན་པདྨའི་ཞགས་པ་ཐོགས་པ་རྟ་དམར་ཕྲུམ་སྔོན་ཞོན་པ། ཟླ་བ་དཀར་པོ་ཨུཏྤལ་བསྣམས་པ་ངང་པ་དཀར་པོ་ཞོན་པ། སའི་ལྷ་མོ་སེར་པོ་རྡོ་རྗེ་དང་བུམ་པ་ཐོགས་པ་ཕག་དམར་སེར་ཞོན་པ། ༈ དེ་ནས་རུ་འདྲེན་གྱི་ལྷ་བརྒྱད་ནི། ཚངས་པ་དམར་སེར་གདོང་བཞི་པ་ཤེལ་ཁྲབ་ཅན་དབྱུག་པ་དང་གུནྡྷེ་བསྣམས་པ་གླང་པོ་ཞོན་པ། བརྒྱ་བྱིན་དཀར་པོ་དར་དཀར་གྱི་གོས་ཅན་རྡོ་རྗེ་སྤུ་གྲི་བསྣམས་པ་གླང་ཆེན་ཞོན་པ། ཚོགས་བདག་སེར་པོ་གསེར་ཁྲབ་ཅན་ཕུབ་དང་ལ་ཕུག་འཛིན་པ་བྱི་བ་སྔོན་པོ་ཞོན་པ། དྲག་པོ་སྨུག་ནག་བསེ་ཁྲབ་ཅན་ཕྲེང་བ་བསྣམས་པ་ཆུ་སྲིན་ལ་ཞོན་པ། བྷྲིངྒི་རི་ཏི་སྔོན་པོ་གཡུ་ཁྲབ་ཅན་སྤྱི་བླུགས་བསྣམས་པ་རྟ་དམར་ཞུར་པོ་འཆིབ་པ། དགའ་བྱེད་དབང་ཕྱུག་ནག་པོ་ལྕགས་ཁྲབ་ཅན་མདའ་གཞུ་འགེངས་པ་གླང་རྒོད་ཞོན་པ། གདོང་དྲུག་སེར་པོ་གསེར་ཁྲབ་ཅན་བུམ་པ་བསྣམས་པ་ཁྱིམ་བྱ་དཀར་པོ་ཞོན་པ། བིཥྚི་པ་ཏྲ་དམར་སེར་བསེ་ཁྲབ་ཅན་ཟངས་ཀྱི་གཤོལ་འཛིན་པ་རླུང་ལ་ཞོན་པ། བརྒྱད་ཀ་དར་དང་པྲོག་ཞུ་སོགས་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ཅན་ནོ། ༈ །བདུད་བརྒྱད་ནི། རྐོས་རྗེ་དྲང་དཀར་ནག་པོ་སེང་མགོ་ཅན་ཁྲག་རལ་བེར་ནག་གྱོན་པ་སྦྲུལ་དང་ཁྲམ་ཤིང་བསྣམས་པ་རྟ་ནག་ཞོན་པ། ནག་པོ་བཀྲག་མེད་ནག་པོ་རལ་གྲི་རྩེ་གསུམ་པ་དང་བདུད་ཞགས་དྲེལ་ནག་ཞོན་པ། ཡ་བ་ནག་པོ་ཐོར་ཚུགས་ཅན་ཞགས་ནག་དང་རལ་གྲི་བསྣམས་པ་ཞིང་ལྤགས་གྱོན་ཞིང་མི་མགོའི་དོ་ཤལ་བྱས་པ་རྟ་ནག་ལ་ཞོན་པ། རྔམས་པ་དུང་མགོ་དམར་པོ་སྟག་ལྤགས་ཀྱི་སློག་པ་གྱོན་པ་རལ་གྲི་དང་སྙིང་ཐོགས་ནས་བ་ལང་དམར་པོ་ཞོན་པ། ནག་པོ་སྤྱི་རིང་ནག་པོ་འུག་མགོ་རལ་པ་དམར་པོ་ཅན་བྱ་ནག་གི་ཐུལ་པ་དང་སྤྲེལ་མགོའི་དོ་ཤལ་བྱས་པ་བདུད་ཞགས་དང་རལ་གྲི་ཐོགས་ནས་བྱ་ནག་ལ་ཞོན་པ། སྟག་གུ་སྤྱན་གཅིག་ནག་པོ་སྟག་གི་མགོ་ཅན་དཔྲལ་བ་ན་མིག་གཅིག་པ་ཞིང་ལྤགས་གྱོན་ཞིང་སྤུ་གྲི་དང་སྙིང་ཐོགས་པ་རྟ་ནག་ཞོན་པ། སྟག་གི་མགོ་ཅན་དམར་པོ་མེའི་རལ་པ་ཅན་འཇའ་ཚོན་གྱི་ཐུལ་པ་གྱོན་པ་ཁྲམ་ཞགས་ཐོགས་ནས་རྟ་ནག་ལ་ཞོན་པ། འཛུམ་མེད་ནག་པོ་བསེའི་རལ་པ་དང་སྟག་ལྤགས་ཀྱི་གོས་ཅན་ཁྲམ་དང་རལ་གྲི་རྩེ་གསུམ་པ་ཐོགས་ནས་གླང་ཆེན་སྔོན་པོ་ཞོན་པ། ༈ གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ནི། ཡ་མ་རཱ་ཙ་མཐིང་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་པ་གཡས་གཉིས་དབྱུག་ཐོ་དང་རལ་གྲི་གཡོན་གཉིས་ཞགས་པ་དང་རལ་གྲི་བསྣམས་ནས་མ་ཧེ་སྔོ་ནག་ལ་ཞོན་པ། ཕྱ་སངས་དཀར་སེར་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་པ་གཡས་དབྱུག་ཐོ་འཁོར་ལོ་གཡོན་ཞགས་པ་མེ་དཔུང་ཉི་ཟླར་ཞོན་པ། ཡ་བ་ཏི་སྔོ་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་པ་གཡས་དབྱུག་ཞགས་དང་རལ་གྲི་གཡོན་པ་ཞགས་པ་དང་དགྲ་སཏྭ་ཆུ་གླང་སྔོན་པོ་ཞོན་པ། ཏེལ་པ་ནག་པོ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་གཡས་དབྱུག་ཐོ་དང་མདའ་གཡོན་ཞགས་པ་དང་གཞུ་རྔ་མོང་ཞོན་པ། ཨ་བ་གླང་མགོ་དུད་ཀ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་གཡས་དབྱུག་ཏོ་དང་ལྕགས་ཀྱུ་གཡོན་ཞགས་པ་དང་ལྕགས་སྒྲོག་དྲེའུ་ཞོན་པ། རྨིག་པ་སྔོ་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་གཡས་དབྱུག་ཐོ་བེར་ཀ་གཡོན་ཞགས་པ་མདུང་ཐུང་ཤ་ཕོ་ཞོན་པ། རལ་པ་ཚལ་དགུ་མཐིང་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་གཡས་དབྱུག་ཐོ་རལ་གྲི་གཡོན་གཉིས་སྙིང་དང་དུག་སྦྲུལ་ཞོན་པ། མིག་དམར་དམར་ནག་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་གཡས་དབྱུག་ཏོ་རྩེ་གསུམ་གཡོན་ཞགས་པ་དང་སྤུ་གྲི་ལུག་ལ་ཞོན་པ། བརྒྱད་ཀ་རལ་པ་ཅན་འཇིགས་པའི་ཆས་ཅན་ནོ། ༈ །གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ནི། ཛམྦྷ་ལ་སེར་པོ་བཱི་ཛ་པཱུ་ར་དང་ནེའུ་ལེ་རྟ་ངང་པ་ལ་ཞོན་པ། ནོར་བཟང་དམར་པོ་ལྕགས་ཀྱུ་དང་བཱི་ཛ་པཱུ་ར་རྟ་སེར་པོ་ཞོན་པ། གང་བཟང་སེར་པོ་མདུང་ཐུང་དང་རལ་གྲི་དུང་ཁྲབ་ཅན་རྟ་སྔོན་ཞོན་པ། དབང་པོ་སྔོན་པོ་ཞགས་པ་དང་རྡོ་རྗེའི་ལྕགས་ཀྱུ་ལྕགས་ཁྲབ་ཅན་རྟ་ལ་ཞོན་པ། པི་ཙི་ཀུཎྜ་ལཱི་དམར་པོ་ནོར་བུ་དང་མདུང་དམར་རྟ་ལ་ཞོན་པ། སྒོའི་དབང་པོ་སེར་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་དབྱུག་པ་དང་ནེའུ་ལེ་རྟ་ལ་ཞོན་པ། ཀེ་མཱ་ལ་ལྗང་གུ་རིན་པོ་ཆེའི་ལྕགས་ཀྱུ་དང་བཱི་ཛ་པཱུ་ར་རྟ་ལ་ཞོན་པ། རྡོ་རྗེ་བདུད་འདུལ་མཐིང་ནག་དར་མདུང་རྩེ་གསུམ་པ་དང་ཐོད་ཁྲག་དར་ནག་བེར་ཅན་རྟ་ལ་ཞོན་པ། བརྒྱད་ཀ་སྦོམ་ཞིང་ཐུང་ལ་གསུས་པ་ཆེ་བ་དར་དང་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ཅན་ནོ། ༈ །དེ་ནས་ལྷ་སྲིན་སྡེ་བརྒྱད་ནི། མ་ཧཱ་དེ་བ་མཐིང་ནག་ཁྲོ་བརྗིད་ཅན་གཡས་བ་དན་དཔྱངས་པའི་མདུང་རྩེ་གསུམ་པ་དང་གཡོན་ཞགས་པ་གཡུ་འབྲུག་ལ་ཞོན་པ། འཁོར་བློན་པོ་བཞི་པོ་སྐུ་མདོག་དཀར་སེར་དམར་ནག་ཅན་རང་མདོག་དང་མཚུངས་པའི་མདའ་གཞུ་འགེང་ཞིང་འབྲུག་ལ་ཞོན་པ། ༈ གཤིན་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་སྔོ་ནག་བེ་ཅོན་དང་གཡོན་སྡིགས་མཛུབ་ཞགས་པ་དང་བཅས་པ་ཐོད་ཕྲེང་གི་ག་ཤ་ཅན་སྟག་ལྤགས་དང་སྦྲུལ་རྒྱན་ཅན་མ་ཧེ་སྔོ་ནག་ལ་ཞོན་པ། འཁོར་མོན་པ་བཞི་དཀར་པོ་སེང་གདོང་། ནག་པོ་སྟག་མགོ །དམར་པོ་དྲེད་མགོ །སེར་པོ་ཁྱུང་གདོང་སྟེ་བཞི་ཀ་སྙིང་བསྣམས་པ། ༈ བཙན་ཡམ་ཤུད་སྐུ་མདོག་དམར་པོ་སྟག་ལྤགས་ཀྱི་སློག་པ་ཅན་བསེའི་ཟངས་གྲི་དང་ཟངས་ཞགས་ཐོགས་པ་རྟ་དམར་ལ་ཞོན་པ། འཁོར་འབྱུང་བཞིའི་བཙན་དཀར་དམར་ནག་ལྗང་བཞི་ཐོག་མདས་མདེའུ་བྱས་པའི་མདའ་འཕེན་པ། ༈ གནོད་སྦྱིན་སོ་ཀ་རཱ་ཙ་དཀར་པོ་ལྕགས་ཀྱི་རལ་པ་ཅན་ཁྲམ་བམ་དང་རྒྱུ་ཞགས་ཐོགས་པ་རྔམ་པའི་གཟུགས་ཅན། འཁོར་འཕྲང་སྒུག་བཞི་ནི་མི་ནག་ལྕགས་རལ་ལྕགས་ཀྱི་འཁར་བ་ཐོགས་པ། དམར་པོ་ཟངས་རལ་གོས་དམར་ཅན་བྱུ་རུའི་འཁར་བ། དཀར་པོ་དུང་རལ་གོས་དཀར་དང་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ཅན་དུང་གི་འཁར་བ། ནག་པོ་ཁྲག་རལ་ཐོད་དབྱུག་དང་ཐོད་ཁྲག་ཐོགས་པ། ༈ མ་མོ་ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཊི་སྨུག་ནག་མཆེ་གཅིག་སྤྱན་གཅིག་རལ་གཅིག་གཡས་གཡུ་སྤྱང་དང་གཡོན་མེ་ལོང་ཐོགས་པ་བོང་བུ་ནག་པོ་ཞོན་པ། འཁོར་ཕུང་བྱེད་མ་བཞི་ནི། ནག་མོ་གཅེར་བུ་དར་མདུང་ནག་པོ་དང་མདའ་གཞུ་ཐོགས་པ། དམར་པོ་གླང་ཀོའི་སྟོད་གཡོགས་དང་ཞིང་ལྤགས་ཀྱི་ཤམ་ཐབས་ཅན་དར་ནག་གི་གཡབ་མོ་དང་རལ་གྲི། སེར་ནག་མི་མགོའི་དོ་ཤལ་དང་རལ་པའི་ཐོར་ཚུགས་ཅན་ལྕགས་གཏུན་དང་རལ་གྲི། སྔོན་མོ་ཞི་ཚུལ་ཅན་སྦྲུལ་དང་ཐོད་ཕྲེང་གིས་བརྒྱན་པ་རྩེ་གསུམ་དང་ལྕགས་ཀྱུ་ཐོགས་པའོ། ༈ །ཀླུ་འཆི་བདག་ནག་པོ་མི་ལུས་སྦྲུལ་མགོ་དགུའི་གདེང་ཀ་སྐུ་སྨད་སྦྲུལ་མཇུག་ཕྱག་གཡས་བརྒྱད་ན་སྦྲུལ་ཞགས་དང་གཡོན་བརྒྱད་ནད་རྐྱལ་ཐོགས་པ། སྦྱོར་ཡུམ་བུད་མེད་ལུས་ལ་སྦྲུལ་མཇུག་ཅན་ཕྱག་གཉིས་སྦྲུལ་ཞགས། རིགས་བཞིའི་ཀླུ་ནི། རྒྱལ་རིགས་གླང་གི་མགོ་ཅན་དཀར། རྗེ་རིགས་སྦལ་མགོ་ཅན་སེར། དམངས་རིག་རྩངས་པའི་མགོ་ཅན་ལྗང་ནག །བྲམ་ཟེའི་རིགས་སྡིག་པའི་མགོ་ཅན་དམར་པོ་སྟེ་བཞི་ཀ་སྦྲུལ་གྱི་གདེངས་ཀ་དང་སྦྲུལ་མཇུག་ཅན་ཕྱག་ན་སྦྲུལ་ཞགས་བསྣམས་པའོ། ༈ །གཟའ་བདུད་རཱ་ཧུ་ལ་དུད་ཀ་མགོ་དགུ་བྱ་རོག་གི་ཞལ་དང་བཅས་མིག་གིས་ལུས་གང་ཞིང་སྐུ་སྨད་ལ་སྦྲུལ་མཇུག་ཅན་ཕྱག་གཉིས་གཡས་ཆུ་སྲིན་གྱི་ཞགས་པ་དང་གཡོན་རའི་མདའ་གཞུ་ཐོགས་པ། འཁོར་གདོང་མོ་བཞི་ནི། སྲིན་མོ་སྟག་གདོང་དཀར། དྲེད་གདོང་སེར། བ་ལང་གདོང་དམར། ཆུ་སྲིན་མགོ་ཅན་ལྗང་གུ་སྟེ་བཞི་ཀ་སྲིན་མོའི་གཟུགས་ཅན་ཐོག་འབེབ་པའོ། ༈ །བདུད་པོ་རོལ་པ་རྐྱ་གཅིག་མི་ནག་རྟ་ནག་བེར་ནག་ཅན་ཁྲམ་བམ་ཐོགས་པ། འཁོར་བདུད་པོ་བཞི་ནི། རེ་ཏེ་མགོ་ཡག་མཐིང་ནག་བེར་སྔོན་ཅན་ར་ནག་ཞོན་པ། ཡོར་པོ་དམར་ནག་བེར་ནག་ཅན་འཕར་བ་ཞོན་པ། ཁྱབ་རིང་མཐིང་ག་ལྕགས་ཁྲབ་ཅན་དོམ་ནག་ཞོན་པ། ཐོམ་པོ་སྨུག་ནག་གཡག་ཐུལ་ཅན་ལུག་ལ་ཞོན་པ་སྟེ། བཞི་ཀ་རལ་པ་ཁམ་ནག་བརྫེས་ཤིང་སྐུ་མདོག་དང་མཚུངས་པའི་འཁར་བ་ཐོགས་པའོ། ༈ །དབང་ཆེན་སྡེ་བཞི་ནི། སྲོག་བདག་ཚངས་པ་དཀར་པོ་ཤེལ་གྱི་རལ་པ་ཅན་སྤྱན་གཅིག་ཚེམས་གཅིག་དར་དཀར་གྱི་གོས་གྱོན་པ་གཡས་ཤེལ་གྱི་སྤུ་གྲི་དང་གཡོན་ཉི་ཟེར་ཞགས་པ་བསྣམས་ཤིང་སེང་གེ་དཀར་པོ་ཞོན་པ། དགྲ་བླ་པེ་ཧར་དབུ་ལ་སྨྱུག་ཞུ་སྐུ་ལ་བེར་ནག་གསོལ་བ་ཕྱག་ན་གསེག་ཤང་དང་པར་བུ་བསྣམས་པ་གླང་ཆེན་ཞོན་པ། མདུན་ན་ཡུམ་ཤཱནྟི་རོ་ཟན་མ་བུད་མེད་ཀྱི་གཟུགས་ནག་མོ་འོ་དོད་འབོད་པ། འཁོར་གཡས་གཡོན་དུ་སྐྱེས་པ་སྟག་ཆས་ཅན་རེ་རེ། མདུན་དུ་ཤན་པ་གྲི་ཐོགས་བཞི། གཡས་སུ་སྐྱེས་པ་སྟག་ཆས་ཅན་ལྔ། གཡོན་དུ་བཙུན་པ་ལྔ། མདུན་དུ་བུད་མེད་ལྔ། རྒྱབ་ཏུ་སྔགས་པ་ལྔ། ཕྱོགས་རེར་ཨ་ཙ་ར་ནག་པོ་ལྔ་ལྔ། སྐྱེས་བུ་རྡོ་རྗེ་ལེགས་པ་དམར་པོ་སྐྱེས་བུའི་གཟུགས་ཅན་རལ་གྲི་དང་ཁྲམ་ཤིང་རྟ་ཞུར་པོ་ལག་དཀར་ལ་འཆིབ་པ། འཁོར་དགེ་བཤེས་ཀྱི་གཟུགས་རིན་པོ་ཆེའི་པྲོག་ཞུ་ན་བཟའ་ངུར་སྨྲིག་ཤེལ་ཕྲེང་གི་ག་ཤལ་དང་སྭག་ཏིའི་ལྷམ་རྐེད་ལ་གསེར་གྱི་ཕྱག་ཤིང་གཡས་རྡོ་རྗེ་བསྣམས་པ། བནྡེའི་གཟུགས་ཅན་སྐུ་ལ་ཞིང་ལྤགས་དབུ་ལ་སྤྱི་བླུགས་ཀྱི་ཞྭ་ནག་ཁྲམ་ཤིང་བསྣམས་ཤིང་ལྕགས་སྤྱང་ཞོན་པ། ཇག་དཔོན་གྱི་གཟུགས་ནི་སྤྱང་ཞུ་དང་སེང་གེའི་སློག་པ་ཅན་སྟག་རལ་དང་གཟིག་ཤུབས་བཏགས་པ་ཕྱག་ན་མདུང་དམར་བསྣམས་ཤིང་ངང་པ་སེར་པོ་ཞོན་པ། ཚོང་དཔོན་གྱི་གཟུགས་ནི་གཡི་སྤྱང་གི་སློག་པ་དང་འོབ་ཞུ་གསོལ་ཞིང་ཕྱག་ན་སྦ་ལྕག་དཀར་པོ་བསྣམས་པ་དྲེའུ་གྭ་པ་ཞོན་པ། སྲིན་པོ་ནག་པོ་ཤང་ལང་དང་ཐོད་ཁྲག་ཐོགས་ནས་རྟ་ཁམ་པ་ལ་ཞོན་པ། ཡུམ་སྲིན་མོ་དམར་མོ་གྲི་གུག་དང་མི་སྙིང་ཐོགས་པ། ༈ བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་ནི། སྐྱི་མཐིང་ཡ་མ་སྐྱོང་སྔོན་མོ་གཡག་ལྤགས་ཀྱི་གོས་དང་ཁྱུང་གཤོག་གི་ཤམ་ཐབས་ཅན་ཟངས་ཀྱི་ཕུར་བུ་འདྲིལ་ཞིང་དྲེལ་ཞོན་པ། གངས་ཡུམ་གཡུ་བུན་མ་དཀར་མོ་སེང་ལྤགས་གྱོན་ཞིང་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་བསྣམས་ནས་སེང་གེ་འཆིབ་པ། ཁ་རག་ཁྱུང་བཙུན་སེར་མོ་ཞིང་ལྤགས་ཀྱི་སྟོད་གཡོགས་དང་སྙིང་གི་ཤམ་ཐབས་མདའ་ལྟོང་ནག་བསྣམས་ནས་ཁྱུང་ལ་ཞོན་པ། ཨུག་ཆོས་དབྱར་མོ་བསིལ་དམར་ནག་སྦྲུལ་ནག་གཏམས་པའི་གཡང་གཞི་ཅན་སེང་ལྡེང་ཕུར་བུ་བསྣམས་ནས་རྣ་བུ་ཤད་ལ་འཆིབ་པ། ཀོང་བཙུན་དེ་མོ་ནག་མོ་སེང་ལྤགས་ཀྱི་སློག་པ་དང་སྦྲུལ་ནག་གཏམས་པའི་ཤམ་ཐབས་ཅན་ཁྲག་གི་བུམ་པ་བསྣམས་ནས་རྟ་དཀར་ཞོན་པ། ཤ་མེད་གངས་དཀར་མོ་དུང་གི་ཁུ་འཕང་གི་གོས་དང་གཡུའི་སྐ་རགས་ཅན་ཁྲག་གི་རྐྱལ་པ་བསྣམས་ཤིང་ཤ་བ་ཞོན་པ། འབྲོག་སྲིན་འཁོར་འདུལ་སྨུག་མོ་གླང་ནག་སྟོང་གི་སློག་པ་དང་ཁྱུང་གཤོག་སྟོང་གི་ཤམ་ཐབས་ཅན་ལྕགས་ཕུར་འདྲིལ་ཞིང་གསེར་ཤ་ཡུ་མོ་ཞོན་པ། རྨ་ཏིང་ཏིང་མོ་བཙུན་དམར་མོ་གཡག་ལྤགས་སྟོང་གི་སྟོད་གཡོགས་དང་ཁྱུང་གཤོག་སྟོང་གི་ཤམ་ཐབས་ཅན་མཆོང་གི་ཕུར་བུ་བསྣམས་ནས་འབྲོང་ལ་ཞོན་པ། གཡུའི་དྲིལ་བུ་སྔོན་མོ་སྤྱང་སློག་དང་མི་རྩིབ་བརྒྱུས་པའི་ཤམ་ཐབས་ཅན་གཡུ་དྲིལ་བསྣམས་ནས་གཡུའི་སེང་གེ་འཆིབ་པ། དཀར་མོ་མིག་གཅིག་མཆེ་བ་ཅན་མི་མགོའི་ཐུལ་པ་གྱོན་ཞིང་ཕྱག་ན་ཞིང་དབྱུག་ཐོགས་པ་ཕག་ནག་ལ་ཞོན་པ། བཙན་ལ་ལ་རོ་མ་དམར་མོ་རྟ་དཀར་གྱི་པགས་པའི་སྟོད་གཡོགས་དང་སྟག་ལྤགས་སྟོང་གི་ཤམ་ཐབས་ཅན་བསེའི་ཕུར་བུ་འདྲིལ་ཞིང་དྲེལ་ནག་ཁ་སེར་ལ་ཞོན་པ། སྐྱི་མཐིང་གངས་ཀྱི་ལ་རོ་སྨན་སྔོན་མོ་སྦྲུལ་ནག་སྟོང་གི་ཐུལ་པ་དང་གཡག་ལྤགས་ཀྱི་ཤམ་ཐབས་ཅན་བྱ་རྒོད་ཀྱི་གཤོག་ཕུར་བསྣམས་པ་གཡུ་འབྲུག་ལ་ཞོན་པའོ། །དེ་ལྟར་དྲེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྒྱབ་ཏུ་སྔགས་བྱང་རྒྱས་པ་ལྟར་སོ་སོའི་སྲོག་སྙིང་གི་ཤམ་བུར་དམག་བཟློག་ན། དགྲ་དཔུང་ཆོམས། བདུད་དཔུང་ཤིགས། བགེགས་དཔུང་ཟློག །ས་མ་ཡ་བྷྱོ་བྷྱོཿ ཞེས་བཏགས་པ་ལྟ་བུ་ལས་གང་བྱེད་ཀྱི་ཤམ་བུ་སྦྲེལ་བ་བྲིའོ། ༈ །གཉིས་པ་སྐོང་རྫས་གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཐོ་ལ། མ་མགོན་བཅུ་གཅིག་ཐུན་མོང་དུ། བྱ་ནག །གཡག་ནག །ར་ནག །ལུག་ནག །ཁྱི་ནག །དོམ་ནག །རྟ་ནག །ཕག་ནག །སྤྲེལ་ནག །མཛོ་ནག །མི་ནག །དྲེལ་ནག །དྲེད་མོ་ནག་མོ་རྣམས་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། ནག་པོའི་སྲོག་ཆགས་དམ་རྫས་འདིས། །མ་མགོན་ལྕམ་དྲལ་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བདག་ཅག་ཡོན་མཆོད་འཁོར་བཅས་ཀྱི། །མི་མཐུན་རྐྱེན་དང་བར་ཆད་ཟློག །ཅེས་བྲིའོ། །རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ལ། རྟ་པ་དཀར་པོ་དར་མདུང་ཅན་དང། གཡག་དཀར་པོ་བཞི། རྟ་པ་སྔོན་པོ་དར་མདུང་ཅན་དང་། རྟ་སྔོན་བཞི། རྟ་པ་དམར་པོ་དར་མདུང་ཅན་དང་། མཛོ་དམར་བཞི། རྟ་པ་སེར་པོ་དར་མདུང་ཅན་དང་། ལུག་སེར་པོ་བཞི་ལ་རྒྱབ་ཏུ། མཐུན་པའི་དཀོར་ནོར་སྲོག་ཆགས་འདིས། །རྒྱལ་ཆེན་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བདག་ཅག་སོགས་འགྲེ། ལྷ་ཆེན་བརྒྱད་པོ་རེ་རེར། གཡག་དཀར་དང་ལུག་དཀར་རེ་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ་གཞན་འདྲ་བ་ལས་རྐང་པ་གཉིས་པར། ལྷ་ཆེན་བརྒྱད་ཀྱི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཞེས་འབྲི། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ལ་ར་རོག་རེ་རེ་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། ཙ་ར་རོག་པོའི་དཀོར་ནོར་འདིས། །གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ཀྱི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སོགས་འགྲེའོ། །བདུད་བརྒྱད་སོ་སོར། རྟ་པ་ནག་པོ་གཡས་སུ་མདའ་གཞུ་དང་། གཡོན་དུ་མཚེ་ཡུངས་ཐོགས་པ་རེ་རེ། ཤ་བ་ནག་པོ་རེ་རེ། མི་ནག་མཚེ་དང་ཁྲམ་ཁྱེར་བ་རེ། ལུག་ནག་ར་ནག་གཡག་ནག་གསུམ་ཡང་རེ་རེ་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། ནག་པོའི་སྲོག་ཆགས་དཀོར་ནོར་འདིས། །ནག་པོ་བདུད་བརྒྱད་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སོགས་འགྲེ། གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ལ་སྟག །གཟིག །བྱ་ཁྲ་གསུམ་བྱང་བུ་རེ་རེར་བྲིས་པའི་ཤིང་བྱང་བརྒྱད་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ། མཐུན་པའི་དཀོར་ནོར་སྲོག་ཆགས་འདིས། །གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ཀྱི་སོགས་འགྲེ། སྡེ་བརྒྱད་ཀྱི་གཤིན་རྗེ་ལ། ར་རོག་སྟག་གཟིག་གསུམ་བྲིས་པ་ལྔ་ལ་རྒྱབ་ཡིག །མཐུན་པའི་སོགས་ཀྱི་རྗེས། འཆི་བདག་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སོགས་འགྲེ། ཡམ་ཤུད་ལ་བྱ་མི་རྟ་ར་བཞི་དམར་པོ་བྲིས་པ་ལྔ་ལ། བཙན་རྒོད་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། ཞེས་འགྲེ། གནོད་སྦྱིན་སོ་ག་རཱ་ཙར། ཁྱི་གཡག་གཉིས་དཀར་པོ་བྲིས་པ་ལྔ་ལ། གནོད་སྦྱིན་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སྔགས་སྲུང་མར་བྱ་སྨུག །ལུག་ཁྱི་གཉིས་ནག་པོ་རྣམས་བྲིས་པ་ལྔ་ལ། སྔགས་སྲུང་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཀླུ་བདུད་ལ། ཉ་སྦྲུལ། སྦལ་ལྕོང་ཆུ་རྟ་ཆུ་ལུག་ཆུ་གླང་རྣམས་བྲིས་པ་ལྔ་ལ། ཀླུ་བདུད་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །གཟའ་རཱ་ཧུ་ལར། ར་རོག་དང་ལུག་ནག་གཉིས་བྲིས་པ་ལྔ་ལ། གཟའ་བདུད་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཞེས་སྦྱོར། བདུད་རོལ་པ་རྐྱ་གཅིག་ལ། མི་བྱ་རྟ་གླང་ཁྱི་རྣམས་ནག་པོ་བྲིས་པ་ལྔར། བདུད་པོ་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སྲིད་པ་སྤྱི་སྐོང་ལ་མི་རྟ་གླང་པོ་ར་ལུག་བྱ་ཁྱི་ཕག་དྲེལ་རྣམས་བྲིས་པ་ཕྱོགས་རེར་བརྒྱད་བརྒྱད་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ། རང་རང་མཐུན་པའི་དཀོར་ནོར་འདིས། །སྣང་སྲིད་ལྷ་འདྲེའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སོགས་འགྲེ། ཤར་ཕྱོགས་སྲོག་བདག་ལ་བྱ་དཀར་ཟེ་དམར། ཁྱི་དཀར་སྣ་དམར། རྟ་དཀར་རྔོག་དམར། ལུག་དཀར་མཇིང་དམར། ར་དཀར་རུ་དམར། མི་དཀར་ཐོད་དམར་དྲུག་རེ་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། དཀར་བའི་སྲོག་ཆགས་དཀོར་ནོར་འདིས། །གིང་ཆེན་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ལྷོ་པེ་ཧར་ལ། སྟག་སྤྲེ་སེང་གེ་སྤྱང་ཀི་རྣམས་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། མཐུན་པའི་སྲོག་ཆགས་དཀོར་རྫས་འདིས། །རྒྱལ་པོ་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ནུབ་ཀྱི་རྡོར་ལེགས་ལ། ར་དཀར། ར་སེར་རྒྱ། གཡག་ཁམ་པ། ལུག་ཁ་རྒྱ། དྲེལ་ཁལ། བོང་ཁལ། ར་ཁལ་རྣམས་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། མཐུན་པའི་དཀོར་ནོར་འདི་དག་གིས། གཙང་བཙན་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བྱང་སྲིན་པོར། ར་ལུག །སྟག །སྤྱང་ཀི །ཁྭ་ཏ། ཀངྐ། གཟིག །དྲེད། མ་ཧེ། ཁྱི། དོམ། ཅེ་སྤྱང་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་བྲིས་པའི་རྒྱབ་ཏུ། མཐུན་པའི་སྲོག་ཆགས་དཀོར་ནོར་འདིས། །སྲིན་པོ་ཕོ་མོའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སོགས་འགྲེ། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་དང་། གཤིན་རྗེ་ལྔའི་ཁྲམ་ཤིང་བཅུ་གསུམ་གྱི་རྒྱབ་ཏུ། འཆི་བདག་གཤིན་རྗེའི་ཁྲམ་ཁ་རྣམས། །བསྟན་པ་འཇིག་པའི་དགྲ་ལ་སྒྱུར། །ཅེས་འབྲི། བདུད་རོལ་པ་རྐྱ་གཅིག་ལ་ཁྲམ་ཤིང་ནག་པོ་ལྔའི་རྒྱབ་ཏུ། ནག་པོ་བདུད་ཀྱི་ཁྲམ་ཁ་རྣམས། །བསྟན་པ་འཇིག་པའི་སོགས་འགྲེའོ། །བརྟན་མ་བཅུ་གཉིས་ལ་གླུད་ཀྱི་ལག་ཏུ་བསྐུར་རྒྱུའི་ཁྲམ་ནག་ཆུང་ངུ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ། ནག་མོའི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྲམ་ཁ་རྣམས། །སོགས་སྦྱར་རོ། །ཕོ་གདོང་བརྒྱ་ཉེར་བཞི་པོ་ཐམས་ཅད་ཁྲབ་རྨོག་སོགས་སྟག་ཤར་གྱི་ཆས་ཅན་རྩེར་རྡོ་རྗེ་ཕྱེད་པས་མཚན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ། ཕོ་གླུད་བརྗིད་པ་སྟག་ཆས་ཅན། །སྐྱེས་པ་ཕོ་ཡི་གླུད་དུ་འབུལ། །ཕོ་ཡི་ཆག་ཆེ་ཉམ་ང་རྣམས། །སྡང་བ་དགྲ་ཡི་སྟེང་དུ་བྷྱོ། །ཞེས་འབྲི། མོ་གདོང་བརྒྱ་ཉེར་བཞི་པོ་ཐམས་ཅད་གཞོན་མཛེས་དར་དང་རིན་པོ་ཆེས་བརྒྱན་པ་རྩེར་པདྨས་མཚན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ། མོ་གླུད་མཛེས་པ་སྒེག་འགྲོས་ཅན། །ཟ་མ་མོ་ཡི་གླུད་དུ་འབུལ། །མོ་ཡི་ཆག་ཆེ༴ སྡང་བ༴ ཞེས་འགྲེ། ཡུལ་མཁར་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དང་ཉི་ཟླ། བར་དུ་རི་དང་ཡུལ་ཁྱིམ། སྨད་དུ་མཚོ་བྲིས་པ་རྩེ་མོར་ནོར་བུས་མཚན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ། ཤིང་གྲི་མཛེས་པ་ཡུལ་མཁར་རིས། །ཡུལ་དང་མཁར་གྱི་གླུད་དུ་འབུལ། །ཡུལ་མཁར་ཆག་ཆེ༴ སྡང་བ༴ ༈ དྲུག་པ་དྲས་བཟོའི་སྐོར་ལ་རྒྱལ་མཚན། བ་དན། རུ་དར་གསུམ་ལས། དང་པོ་རྒྱལ་མཚན་ནི། ཡེ་ཤེས་མགོན་པོ་ལྔ་ལ་མི་ནག་རྒྱལ་མཚན། ཁྱི་ནག །ལུག་སྨུག་ནག །གཡག་ནག །བྱ་ནག་ལྔའི་རྒྱལ་མཚན། ལས་མགོན་ལ་ཕག་ནག་གི་རྒྱལ་མཚན། རེ་མ་ཏི་ལྔ་ལ། ཞིང་ཆུང་། ཀྱུང་ཀ །ཁྱི་ནག །ཁྱི་མོ་སེར་སྐྱ། བྱ་མོ་ནག་མོ་ལྔའི་རྒྱལ་མཚན། ཕྱོགས་སྐྱོང་བཅུ་གཅིག་ལ་ཟ་འོག་གི་རྒྱལ་མཚན་སྔོན་པོ་གསུམ། ངུར་སྨྲིག་གསུམ། དཀར་པོ་གཉིས། སེར་པོ། སྨུག་པོ། ལྗང་གུ་རྣམས་རེ་རེ། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ལ་ཞིང་གི་རྒྱལ་མཚན་རེ་རེ། མ་ཧཱ་དེ་བ་ལ་ཟ་འོག་གི་རྒྱལ་མཚན་ལྔ། ཆོས་རྒྱལ་ལ། འུག་པ། སྲིན་བྱ། ར་དཀར། ལུག་དཀར། ཁྱི་དམར་ལྔའི་རྒྱལ་མཚན། ཡམ་ཤུད་ལ་ར་རྟ་མི་བྱ་བཞི་དམར་པོའི་རྒྱལ་མཚན། གནོད་སྦྱིན་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་མཚན་ལྔ། སྔགས་སྲུང་མར་ཞིང་ལྤགས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ལྔ། ཀླུ་ལ་ཤིང་ལོའི་རྒྱལ་མཚན་ལྔ། སྲིད་པ་སྤྱི་སྐོས་ཀྱི་དར་ཟབ་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། སྤྲེའུ་རྨ་བྱ་བྱ་རྒོད་རྔ་མོང་བཞིའི་རྒྱལ་མཚན། སྲོག་བདག་ལ་སྨྱུག་རྒོད་དར་དཀར་གྱིས་བརྒྱན་པའི་རྒྱལ་མཚན་ལྔ་དང་། བྱ་ཁྱི་མི་རྟ་ར་ལུག་སྟེ་དཀར་པོ་དྲུག་གི་རྒྱལ་མཚན། པེ་ཧར་ལ་སྨྱུག་རྒོད་དར་སེར་དཔྱང་པའི་རྒྱལ་མཚན་ལྔ་དང་། སྟག །སྤྲེལ། སེང་གེ །སྤྱང་ཀི །དར་ཟབ་ལྔའི་རྒྱལ་མཚན། རྡོར་ལེགས་ལ་སྨྱུག་རྒོད་དར་དམར་དཔྱང་པའི་རྒྱལ་མཚན་གཅིག །སྲིན་པོ་ལ་ཞིང་གི་གདུགས་གཅིག་དང་། ར་ལུག་སྟག་གཟིག་བཞིའི་རྒྱལ་མཚན་རྣམས་སོ། ༈ །གཉིས་པ་བ་དན་ནི། མ་མགོན་བཅུ་གཅིག་ལ་བ་དན་བཅུ་གཅིག །རྒྱལ་ཆེན་བཞིར་བ་དན་དཀར་སྔོ་དམར་སེར་བཞི། ལྷ་བརྒྱད་ལ་བ་དན་དཀར་པོ་བརྒྱད། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ལ་བ་དན་སྔོན་པོ་བརྒྱད། བདུད་བརྒྱད་ལ་བ་དན་ནག་པོ་བརྒྱད། གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ལ་བ་དན་སྔོན་པོ་བརྒྱད། བཙན་ཡམ་ཤུད་ལ་བ་དན་དམར་པོ་ལྔ། གཟའ་བདུད་ལ་བ་དན་ཁྲ་བོ་ལྔ་རྣམས་སོ། ༈ །གསུམ་པ་དར་མདུང་ནི། མ་མགོན་བཅུ་གཅིག་ལ་དར་མདུང་ནག་པོ་བཅུ་གཅིག །རྒྱལ་ཆེན་བཞི་ལ་དར་མདུང་དཀར་སྔོ་དམར་སེར་བཞི། ལྷ་བརྒྱད་ལ་དར་མདུང་དཀར་པོ་བརྒྱད། གཤིན་རྗེ་བརྒྱད་ལ་དར་མདུང་དམར་པོ་བརྒྱད། བདུད་བརྒྱད་ལ་དར་མདུང་ནག་པོ་བརྒྱད། གནོད་སྦྱིན་བརྒྱད་ལ་དར་མདུང་ཁྲ་བོ་བརྒྱད། ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་དར་མདུང་སྔོན་པོ་ལྔ། ཡམ་ཤུད་ལ་དར་མདུང་དམར་པོ་ལྔ། གནོད་སྦྱིན་སོ་ག་རཱ་ཙ་ལ་དར་མདུང་ཁྲ་བོ་ལྔ། སྔགས་སྲུང་ལ་དར་མདུང་ཁྲ་བོ་ལྔ། གཟའ་བདུད་ལ་དར་མདུང་ཁྲ་བོ་ལྔ། རོལ་པ་རྐྱ་གཅིག་ལ་དར་མདུང་ནག་པོ་ལྔ། སྲོག་བདག་ལ་དར་མདུང་དཀར་པོ་ལྔ། པེ་ཧར་ལ་དར་མདུང་སེར་པོ་ལྔ། རྡོར་ལེགས་ལ་དར་མདུང་དམར་པོ་ལྔ། སྲིན་པོར་དར་མདུང་དམར་པོ་ལྔ་རྣམས་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་མདུང་ཤིང་རྔ་མ་རྩེ་ལྕགས་དང་བཅས་པས་བརྒྱན་ནོ། །གལ་ཏེ་དམག་ཟློག་ལྟ་བུ་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་ལ་དར་མདུང་གསོག་པར་བཤད་ཅིང། མཐའི་ལྕགས་རི་ལའང་དར་མདུང་རྣོན་པོས་བསྐོར་ལ། དེ་ཐམས་ཅད་ལ་སྲོག་སྙིང་གི་མཐར། དམག་དཔོན་ཆེ་གེ་མོ་དཔུང་དང་བཅས་པའི་སྟེང་དུ་བྷྱོ་བྷྱོ་བྷྱོ་ས་མ་ཡ་ཟློག་ཟློག་ཟློག །དགྲ་དཔུང་ཤིགས། བདུད་དཔུང་ཆོམས་ཞེས་བྲིས་ནས་སོ་སོའི་གནས་སུ་བཙུགས་པས་རྣོ་ཞིང་ལས་མྱུར་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་། བྲི་གཟུགས་སོགས་ཆང་ཆུང་རྣམས་གསོག་ཡིག་ཏུ་འབྱུང་བས་འདིར་མ་བྲིས་སོ། །དེ་ལྟར་གསོག་ཡིག་གི་སྟེང་ནས་ཐོག་མར་གསོག་རྫས་རྣམས་ཚང་བར་བསགས་རྗེས། འདིའི་སྟེང་ནས་སྣལ་ཐགས་བྲིས་སོགས་སྔོན་དུ་བྱེད་དགོས་ཐམས་ཅད་ཚང་བར་བྱས་ཏེ། དེ་ནས་བཅའ་ཐབས་སྒྲོན་མེ་ལྟར་བཤམས་བཀོད་རྣམས་ལེགས་པར་བྱས་པས་ལག་ལེན་རྣམས་མི་འཛིངས་ཤིང་བྱ་སླ་བར་འགྱུར་བ་ལགས་སོ། །དེ་ལྟའི་ཆོས་ཚུལ་མཁས་པའི་ལུགས་མིན་ཞིང་། །སྔགས་འཆང་དཔྱོད་ལྡན་རྣམས་ལ་འདིས་ཅི་བྱ། །གླེན་བླུན་དག་ལ་འདིས་ཀྱང་ཉུང་བ་ཙམ། །ཀུན་ལ་སྐབས་སུ་བབས་པ་ག་ལ་ཤེས། །དེ་ཕྱིར་བདག་དང་བདག་འདྲའི་བན་སྔགས་པར། །འཚམ་པའི་ཟིན་བྱང་དྷརྨ་ཤྲཱིས་སྤེལ། །དགེ་འདིས་བདུད་དང་བདུད་ཕྱོགས་གཡུལ་ངོ་རྣམས། །དྲག་རྩལ་མཐུ་སྟོབས་ནུས་པས་ཚར་གཅོད་ཤོག །སིདྡྷི་རསྟུ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-JI-012&oldid=128181"