E ti kpɔlɛ tɛ’n ti “like kpa” kun m’ɔ fin e Si’n | Like suanlɛ liɛ\n“Like kpa kwlaa nga be fa man sran’n, ɔ nin like kpa kwlaa nga be nyɛn i’n, be fin e Si.”—ZAK 1:17.\nJUE: 148, 109\n?NGUE TI YƐ E TI KPƆLƐ TƐ’N TI’N...\nZoova i dunman’n yó sanwun-ɔn?\nbe nga Ɲanmiɛn wá síe be’n, be liɛ’n yó ye-ɔ?\nƝanmiɛn i klun sa’n kpɛ́n su-ɔ?\n1. ?E ti kpɔlɛ tɛ’n i su mmlusuɛ benin mun yɛ e kwla ɲan be-ɔ?\nE TI kpɔlɛ tɛ mɔ Zezi fɛli i wun yili’n ti’n, sran’m be liɛ kwla yo ye dan. I wie yɛle kɛ cɛn wie lele’n, Adam i mma nga be klo sa nga be yo i i nuan su’n, bé yó Ɲanmiɛn i awlo sran. Asa ekun’n, bé ɲán anannganman nguan yɛ be klun jɔ́. Nanwlɛ, e ti kpɔlɛ tɛ’n ti cinnjin man be nga be o ɲanmiɛn su lɔ’n nin asiɛ’n su wa’n.—Ebre Mun 1:8, 9.\n2. (a) ?Kɛ Zezi klé i sɔnnzɔnfuɛ’m be Ɲanmiɛn srɛlɛ’n, ndɛ cinnjin benin yɛ ɔ kannin-ɔn? (An nian desɛn ng’ɔ o kan like suanlɛ’n bo i bo lɛ’n.) (b) ?Ndɛ benin yɛ like suanlɛ nga wá yíyí nun-ɔn?\n2 Afuɛ kɔe nɲɔn ka naan b’a kun Zezi’n, ɔ kleli i sɔnnzɔnfuɛ’m be srɛlɛ. I waan sɛ bé srɛ́ Ɲanmiɛn’n, maan be se kɛ: ‘E Si mɔ a o ɲanmiɛn su lɔ’n, maan sran’m be wun i wlɛ kɛ wɔ ngunmin yɛ a ti Ɲanmiɛn nin-ɔn [annzɛ “maan ɔ dunman’n yo sanwun,” NW], maan ɔ sielɛ blɛ’n ju, maan e mɔ e wo asiɛ’n su wa’n e yo ɔ klun sa kɛ be mɔ be o ɲanmiɛn su lɔ’n be yo’n sa.’ (Matie 6:9, 10) E ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, Ɲanmiɛn i dunman’n yó sanwun, i Sielɛ blɛ’n jú, yɛ sran’m bé yó i klun sa. Like suanlɛ nga wá yiyi ndɛ sɔ’n nun.\n“MAAN Ɔ DUNMAN’N YO SANWUN”\n3. (a) ?Ngue yɛ Zoova i dunman’n kle-ɔ? (b) ?Wafa sɛ yɛ Satan sacili Zoova i dunman’n niɔn?\n3 I klikli’n nun’n, Zezi srɛli kɛ maan Zoova i dunman’n yo sanwun. Yɛle kɛ nán maan sran’m be yo Zoova i dunman’n i finfin. Zoova i dunman’n, ɔ kle wafa ng’ɔ ti’n. Like fi nunman Zoova sin, yɛ ɔ yo sa i nuan su. Zezi flɛli i kɛ: “Min Si bɔ ɔ nzuɛn’n nin klɔ sran liɛ’n ti-man kun’n.” (Zan 17:11) Zoova i nzuɛn’n nin klɔ sran liɛ’n timan kun. Ɔ maan like kwlaa nga Zoova yo be’n, ɔ nin mmla ng’ɔ kpɛ be’n, fiɛn kaan sa nunman be wun. Edɛnin fie’n nun lɔ’n, Satan yoli maan sran’m be buli i kɛ Ɲanmiɛn leman atin manman be mmla. Ɔ tɔnnin Zoova i suɛn naan i dunman’n saci.—Bo Bolɛ 3:1-5.\n4. ?Ngue yɛ Zezi yoli naan sran’m be bo Ɲanmiɛn i dunman fɛ-ɔ?\n4 Zezi liɛ’n, ɔ boli Zoova i dunman fɛ. Yɛ ɔ yoli like kwlaa ng’ɔ kwla yo’n naan sran’m be bo i dunman fɛ wie. (Zan 17:25, 26) ?Ngue yɛ Zezi yoli-ɔ? Ɔ nin Zoova be nantili klanman. Yɛ ɔ kleli sran’m be like naan be wun i wlɛ kɛ Zoova i mmla’m be ti kpa. Ɔ kleli be kɛ be kpa yolɛ ti yɛ ɔ mannin be mmla mun-ɔn. (An kanngan Jue Mun 40:9-11 nun.) Satan yoli maan be kleli Zezi i ɲrɛnnɛn lele be kunnin i. Sanngɛ, Zezi i ɲin yili Ɲanmiɛn. I lɛ’n nun’n, Zezi kleli kɛ sran mɔ fɔ nunmɛn i nun’n, i ɲin kwla yi Ɲanmiɛn lele guɛ i ti nin i bo.\n5. ?Ngue yɛ é yó naan y’a saciman Zoova i dunman-ɔn?\n5 ?Ngue yɛ é yó naan y’a saciman Zoova i dunman-ɔn? Yɛle kɛ maan e nzuɛn’n yo kpa. Zoova kunndɛ kɛ e nzuɛn’n fɛ i liɛ’n. (An kanngan 1 Piɛr 1:15, 16 nun.) Ɔ kunndɛ kɛ e su i kunngba cɛ, yɛ e ɲin yi i sa’n kwlaa nun. Sɛ be kle e yalɛ bɔbɔ’n, maan e mian e ɲin e nanti like nga Zoova kle e’n su. Kɛ e yo sɔ’n, sran’m be manman Zoova. (Matie 5:14-16) Yɛ e kle kɛ Zoova i mmla’m be ti kpa dan, naan Satan ti gblɛfuɛ. Ɔ ju wie’n, e fɔn. Sanngɛ kɛ e fɔn’n, maan e kaci e nzuɛn’n. I liɛ’n, e su saciman Zoova i dunman’n.—Jue Mun 79:9.\n6. ?Kannzɛ fɔ’n o e nun’n, ngue ti yɛ Zoova kwla bu e sran kpa-ɔ?\n6 Sɛ e o be nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n be nun o, annzɛ e o be nga be ti Zezi i “bua’m be wie’m” be nun o, maan e lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su. I liɛ’n, Zoova bú e sran kpa. Ɔ́ yáci e sa tɛ mun cɛ́ e. Yɛ ɔ́ kplín su kɛ e su i wie. Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n, Ɲanmiɛn bu be kɛ i mma mun sa. Yɛ be nga be ti Zezi i ‘bua’m be wie mun’n,’ ɔ bu be kɛ i janvuɛ mun sa. (Zan 10:16; Rɔmfuɛ Mun 5:1, 2; Zak 2:21-25) Nanwlɛ, e ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, e nin e Si Ɲanmiɛn e afiɛn’n kwla mantan. Yɛ e kwla bo i dunman fɛ.\n“MAAN Ɔ SIELƐ BLƐ’N JU”\n7. ?E ti kpɔlɛ tɛ’n i su mmlusuɛ benin ekun yɛ e kwla ɲan be-ɔ?\n7 Kɛ Zezi klé i sɔnnzɔnfuɛ’m be Ɲanmiɛn srɛlɛ’n, ɔ seli kɛ: “Maan ɔ sielɛ blɛ’n ju.” ?Ngue ti yɛ e ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, Ɲanmiɛn Sielɛ blɛ’n jú-ɔ? Yɛle kɛ e ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, Ɲanmiɛn cɛ́n sran 144.000. Bé kɔ́ ɲanmiɛn su naan be nin Zezi be sie sran mun. (Sa Nglo Yilɛ 5:9, 10; 14:1) Sran sɔ’m bé yó Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ. Kpɛkun be nin Zezi bé dí famiɛn afuɛ 1.000. Blɛ sɔ nun’n, Zoova fanngan nun’n, bé yó maan mɛn’n yó klanman. Yɛ bé yó maan fɔ’n su tranman sran’m be nun kun. Ɔ maan, Zoova i sufuɛ nga be o ɲanmiɛn su lɔ’n nin asiɛ’n su wa’n, bé káci kɛ awlobo kun nun sran mun sa. (Sa Nglo Yilɛ 5:13; 20:6) Zezi núnnún Satan nin sa tɛtɛ kwlaa nga Satan kpɛli be ba’n.—Bo Bolɛ 3:15.\n8. (a) ?Ngue yɛ Zezi yoli naan i sɔnnzɔnfuɛ’m b’a wun i wlɛ kɛ Ɲanmiɛn Sielɛ’n ti like cinnjin-ɔn? (b) ?Wafa sɛ yɛ e kwla kle kɛ e kunndɛ kɛ Ɲanmiɛn sie e wie-ɔ?\n8 Zezi kleli i sɔnnzɔnfuɛ’m be like naan be wun i wlɛ kɛ Ɲanmiɛn Sielɛ’n ti cinnjin man be. Kɛ be yoli i batɛmun’n, w’a sisimɛn i bo, ɔ ko kannin “Nyanmiɛn sielɛ’n i ndɛ” lika kwlaa. (Lik 4:43) Asa ekun’n, ɔ seli i sɔnnzɔnfuɛ mun kɛ be kɛn i ndɛ “mɛn wunmuan’n nun.” (Sa Nga Be Yoli’n 1:6-8) Andɛ’n, Ɲanmiɛn Sielɛ’n i ndɛ mɔ e kan’n ti’n, sran’m be kwla si e ti kpɔlɛ tɛ’n i su ndɛ naan Ɲanmiɛn sie be wie. Maan e uka be nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n naan be bo jasin fɛ’n mɛn wunmuan’n nun. I liɛ’n, é klé kɛ e kunndɛ kɛ Ɲanmiɛn sie e.—Matie 24:14; 25:40.\nMAAN “E YO Ɔ KLUN SA”\n9. ?Ngue ti yɛ e kwla lafi su kɛ cɛn wie lele sran’m be liɛ yó ye-ɔ?\n9 Zezi seli ekun kɛ: ‘Maan e yo ɔ klun sa.’ Sa nga Zoova bu i akunndan kɛ ɔ́ yó’n, ɔ kpɛn su titi. (Ezai 55:11) Satan yoli ɲin kekle Zoova su. Sanngɛ, ɔ kwlá yoman naan Zoova i klun sa’n kpi ase. ?Kɛ Zoova yí asiɛ’n, ngue yɛ ɔ buli i akunndan-ɔn? Ɔ kunndɛli kɛ Adam nin Ɛvu be wu ba mɔ fɔ nunman be nun’n, naan be yi asiɛ’n. (Bo Bolɛ 1:28) ?Sɛ ɔ ti kɛ Adam nin Ɛvu b’a wuman ba naan b’a wu’n, ɔ́ yó sɛ naan be mma’m b’a yi asiɛ’n? I sɔ’n ti, Zoova yacili be lɛ naan be wu ba. E ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, sran kwlaa ng’ɔ lafi Ɲanmiɛn su’n, cɛn wie lele’n, fɔ’n su trɛnmɛn i nun kun. Yɛ ɔ́ ɲán anannganman nguan. Zoova klo sran mun. Yɛ ɔ kunndɛ kɛ be liɛ yo ye.\n10. ?E ti kpɔlɛ tɛ’n i su mmlusuɛ benin yɛ be nga be wuli’n bé ɲɛ́n i-ɔ?\n10 ?Yɛ sran miliar kpanngban nga b’a kwlá siman Zoova naan b’a wu’n be li? Zoova kunndɛ kɛ sran’m be ɲan nguan. I sɔ’n ti, ɔ́ cɛ́n be nga be wuli’n. E ti kpɔlɛ tɛ’n ti yɛ ɔ́ yó sɔ-ɔ. Bé klé sran sɔ’m be like naan be si Zoova, naan be ɲan anannganman nguan. (Sa Nga Be Yoli’n 24:15) Nguan’n i bo’n wo Zoova sa nun. Kɛ Zoova cɛn be nga be wuli’n, ɔ kaci be Si. (Jue Mun 36:10) Zezi i Ɲanmiɛn srɛlɛ’n nun’n, ɔ kleli kɛ Zoova ti ‘e Si m’ɔ o ɲanmiɛn su lɔ’n.’ (Matie 6:9) Zoova mannin Zezi i junman cinnjin kun. Yɛle kɛ ɔ cɛn be nga be wuli’n. I sɔ’n ti, Zezi seli kɛ: “Min yɛ n cɛn sran mun-ɔn, m bɔbɔ min yɛ be flɛ min nguan nin-ɔn.”—Zan 6:40, 44; 11:25.\n11. ?Ngue yɛ Zoova kunndɛ kɛ “sran kpanngban kpa” be yo-ɔ?\n11 Zezi seli kɛ: ‘Sran ng’ɔ yo Nyanmiɛn klun sa’n, i yɛ ɔ ti min niaan bian, nin min niaan bla, nin min nin nin-ɔn.’ (Mark 3:35) Zoova kunndɛ kɛ sran mɔ be fin nvle kwlaa nun’n, mɔ be ti sran wafawafa’n, mɔ be ijɔ aniɛn wafawafa kwlaa’n, be su i. Biblu’n kle kɛ be ti “sran kpanngban kpa, sran fi kwlá ka-man be.” Be lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su. Yɛ be ɲin yi Ɲanmiɛn. Be mɛnmɛn i be se kɛ: “E Nyanmiɛn b’ɔ ti bia’n su’n, nin Bua Gbanflɛn’n, be ti yɛ e nyannin e ti-ɔ.”—Sa Nglo Yilɛ 7:9, 10.\n12. ?Ngue yɛ srɛlɛ nga Zezi kleli i sɔnnzɔnfuɛ mun’n, ɔ kle e-ɔ?\n12 Ɲanmiɛn srɛlɛ nga Zezi kleli i sɔnnzɔnfuɛ mun ti’n, e si wafa nga Zoova ti’n, ɔ nin like nga ti yɛ ɔ yili sran’n. Like ng’ɔ kle e’n, i kun yɛle kɛ maan e yo like kwlaa nga e kwla yo’n naan sran’m be bo Zoova i dunman fɛ. (Ezai 8:13) E ti kpɔlɛ tɛ mɔ Zezi fɛli i wun yili’n ti’n, sran’m be bo Ɲanmiɛn dunman fɛ. Yɛ cɛn wie lele é kwlá fíte nun. I kpa bɔbɔ’n, Zezi i dunman’n i bo’n yɛle kɛ: “Zoova ti e Defuɛ.” Like ng’ɔ kle e’n, i nɲɔn su’n yɛle kɛ Ɲanmiɛn Sielɛ’n ti’n, be nga be ɲin yi Ɲanmiɛn’n bé ɲán e ti kpɔlɛ tɛ’n i su mmlusuɛ kwlakwla. Yɛ like nsan su’n, yɛle kɛ e lafi su kɛ like fi kwlá yoman naan Zoova i klun sa’n kpi ase.—Jue Mun 135:6; Ezai 46:9, 10.\n13. ?Ngue ti yɛ e fa e wun man Ɲanmiɛn naan be yo e batɛmun-ɔn?\n13 Like cinnjin kpa kun nga e kwla yo e kle kɛ e si ye’n, yɛle kɛ maan e fa e wun man Zoova naan be yo e batɛmun. Kɛ e fa e wun man Ɲanmiɛn mɔ be yo e batɛmun’n, e kle kɛ e lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su, naan e “e ti [Zoova] liɛ.” (Rɔmfuɛ Mun 14:8) Kɛ be yo e batɛmun’n, e srɛ Zoova kɛ “nán maan e klun titi ye kun.” (1 Piɛr 3:21) Kpɛkun ninnge nga e kwla ɲan be e ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, Zoova fa man e. Yɛ e lafi su kpa kɛ like kwlaa ng’ɔ seli kɛ ɔ́ fá mɛ́n i sufuɛ mun’n, é ɲán wie.—Rɔmfuɛ Mun 8:32.\n?Ngue yɛ é yó naan y’a kle kɛ e si ye-ɔ? (An nian ndɛ kpɔlɛ 13 nin 14 be nun.)\n14. ?Ngue ti yɛ Zoova se e kɛ e klo e wiengu-ɔ?\n14 Like kwlaa nga Zoova yo’n, ɔ yo i sran’m be klolɛ ti. Yɛ ɔ kunndɛ kɛ i sufuɛ’m be niɛn i ayeliɛ’n su, naan be klo be wiengu. (1 Zan 4:8-11) Kɛ e klo sran’n, e kle kɛ e kunndɛ kɛ é yó e “Si b’ɔ o nyanmiɛn su lɔ’n i mma mun.” (Matie 5:43-48) Zoova i mmla’m be nun dan’n yɛle kɛ maan e klo i. Yɛ i nɲɔn su’n, yɛle kɛ maan e klo e wiengu. (Matie 22:37-40) Like kun mɔ e kwla yo e fa kle kɛ e klo e wiengu’n, yɛle Ɲanmiɛn Sielɛ’n i jasin fɛ’n i ndɛ kanlɛ. Sɛ e klo e niaan Klistfuɛ mun’n, klolɛ nga e fa klo Ɲanmiɛn’n “i nyin’n fíte weiin” kpa.—1 Zan 4:12, 20.\nE TI KPƆLƐ TƐ’N TI’N ZOOVA YRA E SU\n15. (a) ?Wafa sɛ yɛ dɔ nga su’n, Zoova yra e su-ɔ? (b) ?Cɛn wie lele’n, wafa sɛ yɛ Zoova yrá e su-ɔ?\n15 Zoova waan kɛ e lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su’n, ɔ yaci sa nga e yoli i’n ‘cɛ e mlɔnmlɔnmlɔn.’ Ɔ boman su diman jɔlɛ kun. (An kanngan Sa Nga Be Yoli’n 3:19-21 nun.) E wunnin kɛ e ti kpɔlɛ tɛ’n ti’n, Zoova fa be ng’ɔ kpali be sieli be ngunmin’n kaci kɛ i klun ba mun sa. Yɛ bé kɔ́ ɲanmiɛn su. (Rɔmfuɛ Mun 8:15-17) Zoova kunndɛ kɛ be nga be ti Zezi i bua’m be wie’n, be yo i awlo sran wie. Cɛn wie lele’n, fɔ’n su tranman be nun kun. Kpɛkun, bé sá be nían. Sɛ be nin Zoova be nanti klanman’n, ɔ́ fá be káci kɛ i klun ba mun sa wie. (Rɔmfuɛ Mun 8:20, 21; Sa Nglo Yilɛ 20:7-9) Zoova kló i mma mun tititi. Bé ɲán e ti kpɔlɛ tɛ’n i su mmlusuɛ tititi. (Ebre Mun 9:12) Zoova cɛli e like dan kpa. Sran fi kwlá leman e sa nun.\n16. ?Sɛ e lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su’n, ngue yɛ e su yoman-ɔn?\n16 Sɛ e wla sa tɛ yolɛ’n i ase’n, Satan kwlá yoman naan y’a kaciman Ɲanmiɛn i awlo sran. Afin, Zezi wuli “kpɛ kunngba.” Ɔ kpɔli e ti mlɔnmlɔnmlɔn. (Ebre Mun 9:24-26) Adam ti’n, e wu. Sanngɛ, e ti tɛ mɔ Zezi fɛli wun yili’n ti’n, é ɲán anannganman nguan. Sɛ e lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su’n, e su yoman Satan i mɛn nunfuɛ kun. Yɛ e su sroman wie’n kun.—Ebre Mun 2:14, 15.\n17. ?Klolɛ mɔ Zoova klo wɔ’n ti’n, ngue yɛ a lafi su kɛ ɔ́ yó mán wɔ-ɔ?\n17 Zoova i klun sa’n kpɛ́n su titi. Kɛ Zoova yili ninnge mun’n, ɔ sieli be su mmla. Mmla sɔ’m be kaciman. Zoova kusu kaciman. Ɔ su guaman e ɲin ase le. (Malasi 3:6) Zoova ti yɛ e o nguan nun-ɔn. Sanngɛ like ng’ɔ ti cinnjin’n yɛle kɛ ɔ klo e. Biblu’n se kɛ: “E si kɛ Nyanmiɛn klo ye, ɔ maan e lafi i su. Nyanmiɛn yɛ ɔ ti sran klofuɛ nin-ɔn.” (1 Zan 4:16) Ninnge nga Zoova se kɛ ɔ́ yó be’n, ɔ yo be titi. Ɔ cɛ kan’n, asiɛ’n káci lika klanman. Sran’m be kwlakwla bé nían Zoova i ayeliɛ’n su. Yɛ bé kló be wiengu. Ɔ maan, Ɲanmiɛn i sufuɛ nga be o ɲanmiɛn su lɔ’n, nin asiɛ’n su wa’n be ngba bé sé kɛ: “Maan e yi e Nyanmiɛn i ayɛ tititi, yɛ e yɛyɛ i, maan e se kɛ ngwlɛlɛ’n ti i liɛ, maan e lɛ i ase, yɛ e mɛnmɛn i, e se kɛ ɔ kwla like’n kwlaa yo, yɛ ɔ cɛnnin! Maan ɔ yo sɔ!”—Sa Nglo Yilɛ 7:12.\nÉ yó Zoova i awlo sran:\nZoova ti e Si, afin i yɛ ɔ yili e-ɔ. Kɛ Adam nin Ɛvu be dili waka mma’n, be kacili be sin sili Zoova. W’a yoman be Si kun. Sanngɛ Zoova klo e. I sɔ’n ti, ɔ fɛli i Wa’n kpɔli e ti naan y’a kwla yo i awlo sran.\nMaan e nzuɛn’n fa Ɲanmiɛn liɛ’n:\nMaan e su Zoova kunngba cɛ. Yɛ maan e klo i kpa. Fɔ’n wo e nun. Sanngɛ, sɛ e lafi e ti kpɔlɛ tɛ’n su’n, é kwlá nánti Zoova i mmla’m be su.


Sa nga bé yôli'n ๒๐:๒๘\nN niaan mun, nanh amun nun kpanngban bé kunnde ke bé yô liké kléfue, afin an si ke, ke Nyanmien dih dyole'n é bo é ti liké kléfue'n, oh usausah é sa kpa tra bé nga mun.\n Nyanmien siéé swran wié mun ke o sunman bé, o sié wié mun ke bé idyo i nuan, o sié wié mun ke bé bô i dyasin fe'n, o sié wié mun pasteur nin liké kléfue. Ke o kô yô nan i swran'm ba yô kpa nan ba di i dyunman'n nan Christ i wunnen'n wa yô kpa'n ti, ye man bé nun kunngun bé dyunman'n ti wafawafa so nion.\n1 Pierre ๕:๑-๔\n I so'n ti, m ma sre amun bo an ti asonun kpenngben'n amun liké kun. M bobo n ti asonun kpenngben ke amun sa, n kan Christ i nyrennen b'o wunniin'n i nde, ye anyrunnyan liké nga Nyanmien wa yi nglô'n, n dunman'n teh nun wié. Nh sreh amun, anh nian Nyanmien i bua fa b'o fa bé maan amun'n bé lika. Nanh an yôé mianle su, anh yôé ke Nyanmien klô ke an yô'n sa. Nanh an yôé ke amun wa nyan liké ti, sannge anh tu amun klun yô. Nanh an tin bé nga bé fa bé maan amun ke an nian bé su'n bé su, sannge anh yô sa ng'o ti kpa'n, man bé nian su. Ye tyen nga Bua Tafue Dan'n ba'n, oh yôh amun mô, dunman nga amunh nyenh'n, o wié'a mlonmlon.\n N yatyii o Crète lo ke a siésié sa nga ba wié'e i siésié'n, ye a sié asonun kpenngben kloklo'm bé su. Bu bé siéle nde nga n kan kléli wo'n i akunndan: man swran nga béh feh sié asonun kpenngben'n o yô swran bo bé kwla satyi'e i wun kaan sa, bo i yi ti kun, bo i mma'm bé lafi Nyanmien su, bo bé kwla satyi'a bé dunman ke bé nzuen ti te, bé nyin ti kéklé. Man asonun sunianfue'n yô swran bo bé kwla satyi'e i wun kaan sa, afin o nian Nyanmien ninngé'm bé su. Nanh mon o yô swran b'o yô i bobo i klun sa, nin ya fafue, nin nzanbôefue, nin utré klôfue, nin swran b'o kunnde sika i wafa ng'o ti'e i su'n. Sannge mon o yô swran b'o ti aklunyéfue, b'o klô sa ng'o ti kpa'n, b'o yô sa i nuan su, b'o ti swran kpa, b'o ti Nyanmien lie mlonmlon, b'o si i bobo wun su nian. Mon o yô swran b'o lafi nde nanwle nga bé klélii'n su kpa, nan nde nanwle b'o klé'n ti, o kwla tu bé fo, ye o klé bé nga bé kpalô i nde'n ke bé si ke ba fon.


Bible Verses On The Topic: War -> Life\nKe o kô yô nan amuan kwla dyran mmusu'm bé si Satan b'o kpe amun gble'n i nyrun'n, anh fa Nyanmien i ale ninngé'n kwlaa wla amun wun.\nAmun wa ti ale i wun nde nin i ngannien, nanh man amun klun titi amun, afin san sa so'm béh yôh.\nSa nglô yile 21:7\nSwran ng'o kwla'n, sa nga nh yôh men'n ye: Nh yôh i Nyanmien ye oh yôh n wa.\nKannze sa so'n kwlaa to é su'n, Jésus b'o klôô yé'n ti, é tra safunyren.\nN swran kpa mun, nanh amun sé ke amun bobo amunh tuh amun klunngbo'n, sannge anh yatyi man Nyanmien, afin bé klee ke: «É Min'n sé ke: Min ye n tu klunngbo nion, min ye nh tuah bé kaleo.»\nMion o nyin man swran'm bé lafi Nyanmien su kpa, afin se a mion o nyin so'n, o ti kpa. Anannganman nguan bo i ti ye Nyanmien flee wo, bo a kaan Nyanmien su bo a lafi'n i nde fefe swran kpanngban bé nyrun'n tre kéklé.\n2 Corinthefue 10:4\nAfin liké nga é fa kun ale'n, bé fi'an swran, bé fin Nyanmien Kpli'n, o man bé kwla bu awa ngblingbli mun. É bu bé kwlaa nga bé akunndan'n ti te'n bé bué,\n ?Utré'n nin akplôwa ng'o ô amun afien'n, bé fin nin? ?Bé fi'an amun nyin b'o blô liké'm bé su, b'o man amun klun dyoman'n? An klô ke amunh nyanh ninngé mun, sannge an nyenmen, o man an kun swran. Amun nyin blô swran liké su, ke an nyenmen'n, an si akplôwa, an di utré. Liké nga an klôé'n, an nyenmen, afin an sre'a Nyanmien ke o fa man amun.\n Man swran'n kwlaa bé nyin ye ngbenngben mun, afin swran fi kwla di'a kpenngben bo nanh Nyanmien ye o sié io. Ye bé nga bé ô le nde bobo'n, Nyanmien ye o siéé béo. O man swran ng'o dyaô bé wun'n, wuun wa yô nyin kéklé Nyanmien su. Bé nga bé yô nyin kéklé so'n, bé kpe bé bobo bé wun sae ba. Se swran yô sa kpa'n, i klun ti'e ngbenngben'm bé nyrun, sannge swran ng'o yô sa te'n, i klun titii. ?A klô'a ke o klun titi o ngbenngben'm bé nyrun? Se a klô'e i so'n, yô sa ng'o ti kpa'n, ye béh yih o aye, afin Nyanmien man bé nian o su ye man a yô kpaa. Sannge se a yô sa te'n, mon o klun titi o. Afin Nyanmien a sié'a bé le ngben, o siéé bé le ke bé tu i klunngbo, ye bé tu swran ng'o yô sa te'n i fo. O man se amun nyin yi ngbenngben mun'n, o ti kpa. Nanh ke Nyanmien i klunngbo bo bé tu'n ngunmin tio, sannge kusu o klun lo bo a si ke se a yô soo o ti kpa'n tio.


Maan e tie ndɛ nga Ɲanmiɛn kan’n | Sasafuɛ Tranwlɛ’n, like suanlɛ liɛ\nSasafuɛ Tranwlɛ'n (Like suanlɛ liɛ’n) | Marsi 2019\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Acoli Afrikaans Aja Akha Albanais Allemand Altaï Alur Amharique Amis Anglais Angolan Sign Language Arabe Arménien Aukan Aymara Azéri Azéri (cyrillique) Bachkir Bas Allemand Bassa (Cameroun) Batak (Karo) Batak (Simalungun) Batak (Toba) Belize Kriol Bengali Biak Bichlamar Bikol Boulou Bulgare Cakchiquel Cambodgien Catalan Cebuano Changana (Mozambique) Chavacano Chichewa Chin (Hakha) Chinois (Cantonais) Chinois (Simplifié) Chinois (Traditionnel) Chitonga Chitonga (Zimbabwe) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chol Chopi Chuabo Chuuk Citonga Coréen Croate Créole de Maurice Créole des Seychelles Créole d’Haïti Cuban Sign Language Damara Dangme Danois Dayak Ngaju Digor Douala Edo Efik Esan Espagnol Estonien Ewé Fidjien Finnois Fon Français Ga Gallois Garifuna Gitonga Goun Grec Groenlandais Guadeloupean Creole Guarani Gujarati Géorgien Haoussa Herero Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hmong (White) Hongrois Hébreu Iban Ibanag Ibinda Icibemba Igbo Iloko Indian Sign Language Indonésien Islandais Isoko Italien Japonais Javanese Jula Kabuverdianu Kabye Kachin Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Kazakh (arabe) Kekchi Kenyan Sign Language Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kipende Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kisonge Kongo Krio Kurde Kurmanji Kurde Kurmanji (cyrillique) Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kwangali Kwanyama Kyangonde Lahu Langue des signes allemande Langue des signes américaine Langue des signes argentine Langue des signes australienne Langue des signes bolivienne Langue des signes britannique Langue des signes brésilienne Langue des signes chilienne Langue des signes chinoise Langue des signes colombienne Langue des signes coréenne Langue des signes espagnole Langue des signes finnoise Langue des signes française Langue des signes grecque Langue des signes hongroise Langue des signes indonésienne Langue des signes italienne Langue des signes japonaise Langue des signes malawite Langue des signes mexicaine Langue des signes nicaraguayenne Langue des signes panaméenne Langue des signes paraguayenne Langue des signes philippine Langue des signes polonaise Langue des signes portugaise Langue des signes péruvienne Langue des signes québécoise Langue des signes roumaine Langue des signes russe Langue des signes sud-africaine Langue des signes taïwanaise Langue des signes tchèque Langue des signes thaïe Langue des signes vénézuélienne Langue des signes zimbabwéenne Langue des signes équatorienne Lao Letton Lhukonzo Lifu Lingala Lituanien Lomwe Luganda Lunda Luo Luvale Macédonien Makhuwa-Meetto Makua Malay Malayalam Malgache Maltais Mam Mambwe-Lungu Mapudungun Marathi Marshall Maya Mazateco (Huautla) Mbunda Mingrelian Mixe Mixtec (Guerrero) Mizo Mongol Mooré Motu Mozambican Sign Language Myama Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Nord de Puebla) Navajo Ndau Ndonga Ndébélé Ndébélé (Zimbabwe) Ngabere Ngangela Nias Niue Norvégien Nyaneka Nyanja Nyungwe Nzema Néerlandais Népali Okpe Oromo Ossète Otètèla Ourdou Ouzbek Ouïghour (Arabe) Ouïghour (Cyrillique) Palau Pangasinan Papiamento (Curaçao) Pendjabi Persan Pidgin (West Africa) Pidgin salomonien Polonais Ponape Portugais Portugais (Portugal) Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivie) Quechua (Cuzco) Quichua (Chimborazo) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romany (Macedonia) Cyrillic Romany (Macédoine) Romany (Serbia) Romany (Southern Greece) Ronga Roumain Runyankore Russe Rutooro Samoan Sangir Sango Saramaccan Sena Sepedi Sepulana Serbe Serbe (Romain) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Shona Sidama Silozi Singhalais Slovak Sign Language Slovaque Slovène Sranan tongo Sunda Suédois Swahili Swahili (Rép. Dém. Du Congo) Swati Tagalog Tahitien Tajiki Tamoul Tarascan Tatar Tchouvache Tchèque Tetun Dili Thaï Tigrinya Tiv Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Tongien Totonaque Tshiluba Tshwa Tsonga Tswana Turc Turkmène Tuvalu Twi Tzeltal Tzotzil Télougou Ukrainien Umbundu Urhobo Uruund Uzbek (Roman) Venda Vietnamien Wallis Waray-Waray Wawle Wayuunaiki Wolaitsa Xhosa Yapois Yoruba Zambian Sign Language Zandé Zapotec (de l’isthme) Zoulou\nMaan e tie ndɛ nga Zoova kan’n\n“Min Wa’n yɛ. [...] Amun tie ndɛ ng’ɔ kan’n.”—MAT. 17:5.\nJUE 89 Tie, fa su, ɔ liɛ yo ye\n1-2. (1) ?Zoova yo sɛ yɛ ɔ kan ndɛ kle klɔ sran mun-ɔn? (2) ?Like suanlɛ nga nun’n, kosan benin mun yɛ é wá wún be su tɛlɛ’n niɔn?\nKƐ ZOOVA kan ndɛ kle e’n, ɔ yo i fɛ. Laa’n, ɔ sinnin i nuan ijɔfuɛ mun nin anzi mun, ɔ nin i Wa Zezi Klisi be lika yɛ ɔ kan ndɛ kleli sran mun-ɔn. (Amɔ. 3:7; Gal. 3:19; Ngl. 1:1) Andɛ’n, ndɛ ng’ɔ kan kle e’n, ɔ o Biblu’n nun. Sɛ e kanngan Biblu’n nun’n, é sí akunndan ng’ɔ bu’n, yɛ é wún i mmla’m be wlɛ.\n2 I nun mɔ Zezi o asiɛ’n su wa’n, Zoova m’ɔ o nglo lɔ’n, ɔ ijɔli kpɛ nsan. ?Ndɛ benin yɛ ɔ kannin-ɔn? ?Ngue yɛ ndɛ ng’ɔ kannin’n, ɔ kle e-ɔ? ?Yɛ i su ye benin yɛ e ɲɛn i-ɔ? Like suanlɛ nga nun’n, é wá wún kosan sɔ’m be su tɛlɛ’n.\n“A TI MIN WA. A TI MIN AWLƐN SU BA”\n3. (1) ?Kɛ be yoli Zezi i batɛmun’n, ndɛ benin yɛ Zoova kannin-ɔn? (2) ?Like cinnjin nsan benin yɛ ndɛ sɔ’n kle e-ɔ?\n3 Kpɛ klikli nga Zoova ijɔli’n, ndɛ ng’ɔ kannin’n, ɔ o Marki 1:9-11 nun. (An kanngan nun.) Ɔ seli kɛ: “A ti min Wa. A ti min awlɛn su ba. Min klun jɔ ɔ wun.” Kɛ Zezi tili ndɛ sɔ’n, ɔ yoli i fɛ dan. Afin i Si’n yili i nglo weiin kɛ ɔ klo i, naan ɔ lafi i su. Ndɛ nga Zoova kannin’n ɔ kle e like cinnjin nsan. Yɛle kɛ, Zezi ti i Wa, ɔ klo i, kpɛkun i klun jɔ i wun. Maan e fa e ɲin e sie i like nsan sɔ’m be su kunngunngun.\n4. ?Kɛ bé yó Zezi i batɛmun’n, sa cinnjin benin yɛ ɔ juli-ɔ?\n4 Zoova seli Zezi kɛ: “A ti min Wa.” Ndɛ sɔ’n kle kɛ kwlaa naan Zezi w’a ba asiɛ’n su wa’n, ɔ ti Zoova i Wa. Sanngɛ i nun mɔ bé yó Zezi i batɛmun’n, Ɲanmiɛn wawɛ’n jrɛli i su. Blɛ sɔ nun’n, Ɲanmiɛn kleli kɛ ɔ kpali Zezi sieli i ngunmin, naan cɛn wie lele’n, ɔ́ sɛ́ i sin ɲanmiɛn su, kpɛkun ɔ́ síe i Famiɛn nin Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ dan. (Lik. 1:31-33; Ebr. 1:8, 9; 2:17) Nán ngbɛn ti yɛ kɛ bé yó Zezi i batɛmun’n, Zoova seli i kɛ ‘ɔ ti i Wa’n’ niɔn.—Lik. 3:22.\nKɛ e yo e wiengu’m be mo, yɛ e wla be fanngan’n, be wun kpaja be dan. (An nian ndɛ kpɔlɛ 5 nun.) *\n5. Kɛ Zoova klo sran kun mɔ i klun jɔ i wun’n, ɔ yi i nglo. ?Wafa sɛ yɛ e kwla niɛn i ajalɛ’n su-ɔ?\n5 Zoova seli Zezi ekun kɛ: “A ti min awlɛn su ba.” Kɛ Zoova klo sran kun mɔ i klun jɔ sran sɔ’n i wun’n, ɔ yi i nglo. Maan e niɛn i ajalɛ’n su. Yɛle kɛ, maan e wla e niaan’m be fanngan. (Zan 5:20) Kɛ sran nga e ɲin yi i dan’n, ɔ kle e kɛ ɔ klo e mɔ like kpa nga e yo’n ti’n ɔ yo e mo’n, e wun kpaja e. Ɔ fata kɛ e kusu e kle aniaan nga be o asɔnun’n nun’n, ɔ nin e awlofuɛ’m be kɛ e klo be, yɛ e wla be fanngan. Sɛ e yo sɔ’n, be wun kpája be wie. Asa ekun’n, kɛ e yo e wiengu’m be mo nin junman’n, be lafi Zoova su, yɛ be su i kpa liɛ su. Siɛ nin niɛn mun, amun bɔbɔ yɛ ɔ fata kɛ amun wla amun mma’m be fanngan-ɔn. Kɛ amun yo amun mma’m be mo’n, mɔ amun kle be kɛ amun klo be’n, be wun kpaja be.\n6. ?Ngue ti yɛ e kwla lafi Zezi Klisi su-ɔ?\n6 Zoova seli i Wa’n i ekun kɛ: “Min klun jɔ ɔ wun.” Zoova i ndɛ sɔ’n kle kɛ ɔ lafi su kɛ Zezi yó i klun sa’n lele gúɛ i ti nin i bo. Kɛ mɔ Zoova lafi Zezi su ti’n, e kusu e kwla lafi i su wie. (2 Kor. 1:20) Sɛ e bu ajalɛ nga Zezi kleli e’n i akunndan’n, é fúa kpa kɛ é sí i kpa naan é yó kɛ i sa. Zoova lafi e su wie. Ɔ lafi su kɛ i sufuɛ’m be níɛn i Wa’n i ajalɛ’n su sakpasakpa.—1 Piɛ. 2:21.\n“AMUN TIE NDƐ NG’Ɔ KAN’N”\n7. (1) ?Kɛ nga Matie 17:1-5 fa kan sa’n, blɛ benin nun yɛ Zoova ijɔli ekun-ɔn? (2) ?Ndɛ benin yɛ ɔ kannin-ɔn?\n7 An kanngan Matie 17:1-5 nun. I kpɛ nɲɔn su nga Zoova ijɔli’n, yɛle i nun mɔ Zezi ‘kacili i akoto’m be ɲrun lɛ’n.’ Cɛn kun’n, Zezi seli Piɛli nin Zaki, ɔ nin Zan be kɛ be ko sunmɛn i oka fleiin kpa kun su. Kɛ be juli lɔ’n, i akoto’m be wunnin abonuan sa kun. Zezi i ɲrun’n kpajali kɛ wia sa, yɛ i wun tralɛ’m be kpajali fuaii. Kpɛkun, be wunnin sran nɲɔn, kun ti kɛ Moizi sa, yɛ kun’n ti kɛ Eli sa. Kɛ sran nɲɔn sɔ’m be nin Zezi bé kókó yalɛ’n, be kannin kunlɛ mɔ bé wá kún Zezi’n nin i cɛnlɛ’n be ndɛ. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn “lafilɛ’n w’a fa” Zezi i akoto nsan mun. Sanngɛ, kɛ be tinngeli’n, be wunnin abonuan sa sɔ’n. (Lik. 9:29-32) Kpɛkun, ɲanmiɛn ufue fuaii kun katali be su. Yɛ nɛn kun tɛli ɲanmiɛn ufue sɔ’n nun. Ɲanmiɛn i nɛn’n niɔn. Kɛ bé yó Zezi i batɛmun’n, ndɛ nga Zoova kannin’n, ɔ kɛnnin i ekun. Ɔ seli kɛ: “Min Wa’n yɛ, min awlɛn su ba mɔ min klun jɔ i wun’n niɔn.” Zoova yili i nglo ekun kɛ ɔ klo i Wa’n naan i klun jɔ i wun. Sanngɛ, cɛn sɔ nun liɛ’n, ɔ kan guali su kɛ: “Amun tie ndɛ ng’ɔ kan’n.”\n8. ?Abonuan sa ng’ɔ juli oka fleiin’n su lɔ’n, i su ye benin yɛ Zezi nin i sɔnnzɔnfuɛ’m be ɲɛnnin i-ɔ?\n8 Kɛ Ɲanmiɛn wá síe Zezi famiɛn’n, aɲrunɲan nin kwlalɛ nga Zezi wá ɲɛ́n i’n, i nglo kan yɛ ɔ yi kleli akoto mun-ɔn. E si kɛ sa sɔ’n wlali Zezi i fanngan dan. I sɔ’n ti’n, ɔ kwla jrannin ɲrɛnnɛn nga be kleli i lele naan b’a kun i’n, i ɲrun kekle. Asa ekun’n, abonuan sa sɔ’n, ɔ wlali Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be fanngan kpa. Ɔ maan, kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun mɔ sran’m be wa kleli be yalɛ’n, be kwla jrannin kekle. Yɛ be tuli be klun be dili junman nga Zezi fa wlali be sa nun’n. Kɛ afuɛ kɔe 30 sinnin bɔbɔ’n, Piɛli boli abonuan sa nga be wunnin i’n su. I sɔ’n kle kɛ i wla w’a fiman su.—2 Piɛ. 1:16-18.\n9. ?Afɔtuɛ benin yɛ Zezi mɛnnin i sɔnnzɔnfuɛ mun-ɔn?\n9 Zoova seli kɛ: “Amun tie ndɛ ng’ɔ kan’n.” I sɔ’n kle weiin kɛ ɔ klo kɛ e tie ndɛ nga i Wa’n kan’n, naan e fa su. ?I nun mɔ Zezi o asiɛ’n su wa’n, ndɛ benin yɛ ɔ kannin-ɔn? Ɔ kannin ndɛ kpanngban, yɛ ɔ ti cinnjin kɛ e fa ndɛ sɔ’m be su. I wie yɛle kɛ, ɔ kleli i sɔnnzɔnfuɛ’m be wafa ng’ɔ fata kɛ be bo jasin fɛ’n. Yɛ ɔ kpɛnnin be wla titi kɛ maan be ɲin tran su. (Mat. 24:42; 28:19, 20) Asa ekun’n, ɔ wlali be fanngan kɛ maan be mian be ɲin kekle kpa be su Ɲanmiɛn, nán be sa sin bubu be. (Lik. 13:24) Zezi seli ekun kɛ maan i sɔnnzɔnfuɛ’m be klo be wiengu, be bo yo kun titi, yɛ be nanti i mmla’m be su. (Zan 15:10, 12, 13) Afɔtuɛ sɔ mɔ Zezi mannin be’n, ɔ ukali be kpa. Yɛ andɛ nin andɛ, e te ɲan su ye.\n10-11. ?Wafa sɛ yɛ e kwla kle kɛ e tie ndɛ nga Zezi kan’n niɔn?\n10 Zezi seli kɛ: “Sran kwlaa ng’ɔ o nanwlɛ’n i sin’n, ɔ sie i su min nuan bo.” (Zan 18:37) Wafa nga e kwla kle kɛ e sie e su Zezi i nuan bo’n, i kun yɛle kɛ maan e nanti afɔtuɛ nga su. Yɛle kɛ, ‘sɛ e wiengu yo e sa’n, maan ɔ sɔn e nun. Asa ekun’n, kannzɛ be loli e ngasi’n, maan e yaci sa nga be yoli e’n e cɛ klun ufue su.’ (Kol. 3:13; Lik. 17:3, 4) Asa ekun’n, “sɛ lika’n ti kpa-o, sɛ ɔ timan kpa-o,” maan e tu e klun e bo jasin fɛ’n. Kɛ e yo sɔ’n, e kle kɛ e sie e su Zezi i nuan bo.—2 Tim. 4:2.\n11 Zezi seli kɛ: “Min bua’m be tie min nɛn’n.” (Zan 10:27) Wafa nga Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be kwla kle ekun kɛ be tie ndɛ ng’ɔ kan’n, yɛle i nuan ndɛ’n i su nantilɛ. Be kokoman ninnge mɔ be lemɛn i’n, be ti ngboko. (Lik. 21:34) Ndɛ nga Zezi kannin be’n, be su nantilɛ yɛ ɔ ti be cinnjin-ɔn. Kannzɛ bɔbɔ lika’n yo kekle be su sɛ’n, be yacimɛn i sɔ yolɛ. Be kle e niaan kpanngban kpa be yalɛ. Aliɛ bɔbɔ sa’n, i ɲanlɛ ti kekle man wie mun. Yɛ sanvuɛsa ɲan wie mun ekun. Ɔ nin i sɔ ngba’n, be nin Zoova be nanti klanman. Zezi kannin ndɛ kun m’ɔ gua aniaan sɔ’m be awlɛn su nzue dan-ɔn. Ɔ seli kɛ: “Sran ng’ɔ sɔ min mmla’m be nun m’ɔ fa be su’n, sran sɔ’n yɛ ɔ klo min-ɔn. Asa ekun’n, sran ng’ɔ klo min’n, min Si kusu kló i wie.”—Zan 14:21.\nJasin fɛ mɔ e bo’n, ɔ yo maan e ɲin tran Ɲanmiɛn i sulɛ’n su titi. (An nian ndɛ kpɔlɛ 12 nun) *\n12. ?Wafa kun ekun nga e kwla kle kɛ e tie ndɛ nga Zezi kan’n, yɛle benin?\n12 Wafa kun ekun nga e kwla kle kɛ e tie ndɛ nga Zezi kan’n, yɛle kɛ maan e ɲin yi aniaan nga be dun e ɲrun mmua’n. (Ebr. 13:7, 17) Koko nun wa’n, Ɲanmiɛn i anuannzɛ’n fali ajalɛ wie mun. I wie yɛle kɛ, be mannin e ninnge uflɛ wie mun naan e fa bo jasin fɛ’n. Yɛ be kleli e jasin fɛ bolɛ’n, i wun ajalɛ uflɛ wie mun. Yɛ wafa nga e yo aɲia mun lemɔcuɛ’n nun’n, ɔ timan kɛ laa’n sa kun. Asa ekun’n, wafa nga be kplan e Ɲanmiɛn sulɛ sua mun’n, nin wafa nga e siesie be ye’n, ɔ nin wafa nga e nian be lika’n, b’a fɛ i wun ajalɛ uflɛ. Aniaan’m be buli ajalɛ fanunfanun sɔ’m be su akunndan kpa naan b’a fa be. Yɛ klolɛ su be yiyili nun kleli e. Nanwlɛ, i sɔ’n yo e fɛ dan. Sɛ e mian e ɲin e nanti ajalɛ sɔ’m be su’n, Zoova yrá e su.\n13. ?Sɛ e nanti ndɛ nga Zezi kan’n su’n, i bo’n gúa sɛ mán e?\n13 Sɛ e nanti like kwlaa nga Zezi kleli su’n, é ɲán su ye. Zezi seli i sɔnnzɔnfuɛ’m be kɛ sɛ be nanti ndɛ ng’ɔ kan’n su’n, be wla gúa ase. Ɔ seli kɛ: “Ń yó maan amun wla gúa ase. [ ... ] Afin min kɔmin su waka’n i sualɛ yo fɛ, yɛ min trɔ’n ti fokofoko.” (Mat. 11:28-30) Kɛ e kanngan Zezi i su ndɛ nga i sɔnnzɔnfuɛ’m be nun nnan be klɛli’n, ɔ nin Ɲanmiɛn ndɛ’n onga’n, be nun’n, e nin Ɲanmiɛn e afiɛn mantan kpa, yɛ ɔ yo maan e si ngwlɛlɛ. (Jue. 19:8; 23:3) Zezi seli kɛ: “Be nga be ti Ɲanmiɛn ndɛ’n mɔ be fa su’n, be liɛ su ti ye!”—Lik. 11:28.\n‘Ń WÁ YÓ MAAN N DUNMAN’N FÚ’\n14-15. (1) ?Kɛ nga Zan 12:27, 28 fa kan sa’n, blɛ benin nun yɛ Zoova ijɔli ekun-ɔn? (2) ?Ngue ti yɛ ndɛ nga Zoova kannin’n ɔ wlali Zezi i fanngan-ɔn?\n14 An kanngan Zan 12:27, 28 nun. I kpɛ nsan su nga Zoova ijɔli’n ɔ o Zan fluwa’n nun. Kɛ ɔ ka kan bé kún Zezi’n, ɔ ɔli Zerizalɛmun lɔ naan ɔ́ kó dí Delɛ cɛn kasiɛn’n. I sɔ’n ti, ɔ seli kɛ: “Min akunndan’n w’a sanngan.” Kpɛkun, ɔ srɛli Ɲanmiɛn kɛ: “Min Si, yo maan ɔ dunman’n fu.” Kɛ ɔ yoli sɔ’n, i Si tɛli i su kɛ: “N yoli maan ɔ fuli, yɛ ń wá yó maan ɔ́ fú ekun.”\n15 Zezi si kɛ be su wa kle i ɲrɛnnɛn lele bé kún i. Blɛ kekle sɔ nun’n, ɔ ti cinnjin kɛ ɔ su Zoova lele guɛ i ti nin i bo. Kɛ ɔ bu i sɔ liɛ’n i akunndan’n, i akunndan’n sanngannin. (Mat. 26:38) Zezi waan ɔ́ yó naan i Si i dunman’n fu. I sɔ yolɛ’n ti i cinnjin tra like kwlaa. Be tɔnnin Zezi i suɛn kɛ w’a saci Ɲanmiɛn dunman. Yɛ ng’ɔ yo i ya dan’n, yɛle kɛ sɛ ɔ wu’n, sran’m be kwla bo Ɲanmiɛn i dunman tɛ. Ɔ maan, ndɛ nga Zoova kannin’n, ɔ wlali Zezi i fanngan dan. Afin, ɔ kwla lafi su kɛ i kwlaa yoli o, Zoova i dunman’n fú. Asa ekun’n, ndɛ nga Zoova kannin ti’n, ɔ́ ɲán wunmiɛn jrán i ɲrun lɔ sa’m be ɲrun kekle. Atrɛkpa’n, kɛ Zoova kán ndɛ sɔ’n, Zezi ngunmin yɛ ɔ tili-ɔ. Sanngɛ, Zoova yoli maan be klɛli ndɛ sɔ’n naan e ngba e ɲan su ye.—Zan 12:29, 30.\nZoova wá yó maan i dunman’n fú, yɛ ɔ́ dé i sufuɛ mun. (An nian ndɛ kpɔlɛ 16 nun) *\n16. ?Ngue ti yɛ kɛ sran’m be saci Zoova dunman’n, ɔ kwla yo e ya-ɔ?\n16 Kɛ sran’m be saci Zoova dunman’n, ɔ yoli Zezi i ya. Andɛ kusu’n, kɛ sran’m be saci Zoova dunman’n, ɔ kwla yo e ya wie. Atrɛkpa’n, sran’m be yo e tɛtɛ, yɛ be tɔn e suɛn. Ɔ maan, e akunndan’n kwla sanngan wie. Kɛ be kan Zoova i anuannzɛ’n i wun ndɛ tɛtɛ’n, ɔ kwla kle e yalɛ. Sanngɛ, ndɛ nga Zoova kɛnnin i Zan 12:27, 28 nun’n, ɔ fɔnvɔ e dan. Ɔ maan, e kokoman ngboko. E lafi su kɛ “Ɲanmiɛn yó maan e wun jɔ́ e fɔuun. Aunjuɛ sɔ’n sran fi kwlá simɛn i bo. Ɔ maan Klisi Zezi fanngan nun’n, Ɲanmiɛn nían e su maan e wla guá ase, yɛ e akunndan’n su sannganman.” (Fp. 4:6, 7) Kannzɛ ɔ́ yó sɛ’n, Zoova yó maan i dunman’n fú titi. Satan nin mɛn nunfuɛ’m be kle Zoova i sufuɛ’m be yalɛ. Sanngɛ, Zoova wá yó maan i sufuɛ’m bé ɲán be ti, yɛ be su boman sa tɛtɛ sɔ’m be su be diman jɔlɛ kun.—Jue. 94:22, 23; Eza. 65:17.\nNDƐ NGA ZOOVA KAN’N, I SU YE NGA E ƝƐN I ANDƐ’N\n17. ?Kɛ nga Ezai 30:21 fa kan sa’n, wafa sɛ yɛ Zoova kan ndɛ kle e andɛ-ɔ?\n17 E kwlá timan Zoova i nɛn’n kɛ laa’n sa. Sanngɛ, Zoova kan ndɛ kle e wie andɛ. (An kanngan Ezai 30:21 nun.) Ndɛ ng’ɔ kan’n, ɔ o Biblu’n nun. Asa ekun’n, ɔ fɛ i wawɛ’n man ‘like sunianfuɛ nanwlɛfuɛ’n,’ naan ɔ kle i sufuɛ’m be like. (Lik. 12:42) Ninnge nga anuannzɛ’n fa man e’n, be sɔnnin. I wie yɛle fluwa mun, nin video, nin ninnge nga be o e ɛntɛnɛti adrɛsi’n su’n.\n18. ?Wafa sɛ yɛ ndɛ nga Zoova kannin’n, ɔ wla ɔ fanngan, yɛ ɔ yo maan a lafi i su kpa-ɔ?\n18 I nun mɔ Zezi o asiɛ’n su wa’n, ndɛ nga Zoova kan kleli i’n, nán maan e wla fi su le. Ndɛ sɔ’n o Biblu’n nun. Sɛ e fa blɛ e kanngan nun’n é ɲán su ye. Yɛle kɛ, é láfi su kɛ Zoova i sa o ninnge kwlaa su, naan cɛn wie lele’n, ɔ́ yó maan ninnge nga Satan nin mɛn nunfuɛ’m be sacili be’n, bé sín be osu. Asa ekun’n, maan e sie e su e tie ndɛ nga Zoova kan’n i kpa titi. Sɛ e yo sɔ’n, é kwlá jrán sa nga be o e su dɔ nga su’n, ɔ nin e ɲrun lɔ liɛ’m be ɲrun kekle. Biblu’n se kɛ: “Ɔ fata kɛ amun tra amun awlɛn. I liɛ’n, kɛ amun ko yo Ɲanmiɛn i klun sa’n ko wie’n, amún ɲán like nga be seli kɛ bé fá mán amun’n.”—Ebr. 10:36.\n?NGUE LIKE YƐ NDƐ NGA ZOOVA KANNIN M’Ɔ O BIBLU’N NUN NDƐ MMA NGA’M BE NUN’N, Ɔ KLE WƆ-Ɔ?\nJUE 4 “N ti kɛ bua sa, Zoova yɛ ɔ nian min su-ɔ”\n^ ndɛ kpɔlɛ 5 I nun mɔ Zezi o asiɛ’n su wa’n, Zoova m’ɔ o nglo lɔ’n, ɔ ijɔli kpɛ nsan. Blɛ kun nun liɛ’n, ɔ wlali Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be fanngan kɛ be sie be su be tie ndɛ nga i Wa’n kan’n. Andɛ kusu’n, Zoova kan ndɛ kle e wie. Kɛ e fa ndɛ nga Zezi kannin be’n, ɔ nin ndɛ onga nga be o Biblu’n nun’n, ɔ nin like nga anuannzɛ’n kle e’n, be su’n, i sɔ’n kle kɛ e sie e su Zoova i nuan bo. ?Kɛ e sie e su e tie ndɛ nga Zoova nin Zezi be kan’n, i su ye benin yɛ e ɲɛn i-ɔ? Like suanlɛ nga nun’n, é wá wún kosan sɔ’n i su tɛlɛ’n.\n^ ndɛ kpɔlɛ 52 FOTO SU NDƐ’N: Asɔnunfuɛ’m be ukafuɛ kun su yo asɔnun sua’n i wun yɛinyɛin, yɛ ɔ su di junman kɛ jasin bofuɛ’m be fa fluwa mun lɔ’n. Kɛ asɔnun kpɛnngbɛn kun wunnin i sɔ’n, ɔ yoli i mo.\n^ ndɛ kpɔlɛ 54 FOTO SU NDƐ’N: Aniaan kun nin i yi mɔ be o Siera Leɔnin lɔ’n, be su fa fluwa nga e fa yia sran mun asɔnun aɲia’m be bo’n kun man jue trafuɛ kun.\n^ ndɛ kpɔlɛ 56 FOTO SU NDƐ’N: Be tanninnin Zoova i Lalofuɛ’m be junman’n i dilɛ nvle kun nun. Ɔ maan, aniaan’m b’a yia sua kun nun be su yo aɲia. Kɛ ɔ ko yo naan b’a sieman be nzɔliɛ’n, b’a wlawlaman be wun kɛ nga e fa yo i titi’n sa.\n?Ngue ti yɛ be kwlá yoman min batɛmun yɛ?\nMaan e kle kɛ e wiengu’m be ndɛ lo e\nKɛ é bó jasin fɛ’n, maan e kle kɛ sran’m be ndɛ lo e\nSran ye yolɛ: ?Wafa sɛ yɛ e kwla yi i nglo-ɔ?\n“Maan ɔ yo sɔ” mɔ e kan’n, ɔ ti Zoova i cinnjin\nNga be klɛli'n Nga be kanngan nun mannzin kanngan'm be su'n i falɛ wafa'n SASAFUƐ TRANWLƐ'N (LIKE SUANLƐ LIƐ’N) Marsi 2019\nSASAFUƐ TRANWLƐ'N (LIKE SUANLƐ LIƐ’N) Marsi 2019


Liki 4 | Ɛntɛnɛti su Biblu | Mɛn Uflɛ Biblu’n (2022)\nSuɛn tɔnfuɛ’n sali Zezi niannin (1-13)\nZezi boli jasin bolɛ bo Galile mɛn’n nun (14, 15)\nB’a sɔman Zezi nun Nazarɛti lɔ (16-30)\nƆ o Kapɛɛnaɔmun lɔ Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun (31-37)\nSimɔn i sia bla’n nin sran wie mun ekun be juejue yolɛ (38-41)\nSran’m be ko toli Zezi aamiɛn (42-44)\n4 I sin’n, Zezi mɔ Ɲanmiɛn wawɛ’n wo i su’n jasoli Zurdɛn’n i nuan lɛ. Kpɛkun Ɲanmiɛn wawɛ’n fɛ i ɔli aawlɛ flɛnnɛn’n nun lɔ. 2 Ɔ dili cɛn ba ablanan (40) lɔ. Yɛ Suɛn tɔnfuɛ’n sɛli i niannin. Blɛ sɔ’n nun’n, w’a diman like. Kɛ blɛ sɔ’n sinnin’n, awe kunnin i. 3 Yɛ Suɛn tɔnfuɛ’n seli i kɛ: “Sɛ a ti Ɲanmiɛn wa’n, se yɔbuɛ nga kɛ ɔ kaci kpanwun.” 4 Sanngɛ Zezi tɛli i su kɛ: “Be klɛli i kɛ: ‘Nán kpanwun ngunmin yɛ ɔ kwla yo maan sran tran nguan nun-ɔn.’” 5 Suɛn tɔnfuɛ’n fɛ i fuli oka kun su. Kpɛkun ɔ fali asiɛ’n su famiɛn diwlɛ’m be kwlaa kleli i kpɛ kunngba. 6 Yɛ Suɛn tɔnfuɛ’n seli i kɛ: “Ń mán wɔ kwlalɛ naan a sie be kwlaa ngalɛ mun. Yɛ ń fá be aɲrunɲan’n ń mán wɔ wie, afin be fa wlali min sa nun. Yɛ sran nga n klo kɛ ń fá mɛ́n i’n, n fa mɛn i. 7 Ɔ maan sɛ a yo like kunngba cɛ fa su min’n, i kwlaa ngalɛ’n ɔ́ yó ɔ liɛ.” 8 Zezi tɛli i su kɛ: “Be klɛli i kɛ, ‘Zoova m’ɔ ti ɔ Ɲanmiɛn’n yɛ ɔ fata kɛ a koto i bo-ɔ, yɛ i kunngba cɛ yɛ ɔ fata kɛ a su i-ɔ.’” 9 Ɔ fɛ i ɔli Zerizalɛmun lɔ, kpɛkun ɔ fɛ i sieli Ɲanmiɛn i sua’n i ti su lɔ,* yɛ ɔ seli i kɛ: “Sɛ a ti Ɲanmiɛn wa’n, yaci ɔ wun nun naan tɔ asiɛ wun lɔ. 10 Afin be klɛli i kɛ: ‘Ɔ́ súnmɛn i anzi mun ɔ sin naan be nian ɔ su.’ 11 Kpɛkun ‘Bé fá ɔ be sa su. Ɔ maan ɔ ja su kplaman yɔbuɛ.’” 12 Zezi tɛli i su kɛ: “Be seli kɛ, ‘Nán sa Zoova m’ɔ ti ɔ Ɲanmiɛn’n nian.’” 13 Kɛ Suɛn tɔnfuɛ’n sɛli i niannin wieli’n, ɔ jasoli i wun lɛ ɔli kɛ ɔ́ kó mínndɛ blɛ kpa uflɛ naan w’a ba ekun. 14 Zezi sɛli i sin Galile mɛn’n nun lɔ. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn Ɲanmiɛn wawɛ’n o i su. I su ndɛ fɛfɛ nga sran’m be kan’n, ɔ truli klɔ nga be mantan lɛ’n, be kwlaa be su. 15 Asa kusu’n, ɔ kleli be like be Ɲanmiɛn sulɛ sua’m be nun. Sran’m be kwlaa be kɛnnin i wun ndɛ fɛ. 16 I sin’n, ɔ ɔli Nazarɛti, lika ng’ɔ ɲinnin lɔ’n. Yɛ kɛ ng’ɔ fa yo i Wunmiɛn-lolɛ-cɛn kwlaa nun’n sa’n, ɔ ɔli be Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun lɔ. Kpɛkun ɔ jasoli kɛ ɔ́ kánngan Ɲanmiɛn ndɛ’n nun. 17 Ɔ maan be fali Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ Ezai i fluwa’n mɛnnin i. Ɔ tikeli fluwa’n su, kpɛkun ɔ wunnin lika nga be klɛli i kɛ: 18 “Zoova i wawɛ’n o min su. Afin ɔ kpali min kɛ n bo jasin fɛ’n n kle yalɛfuɛ mun. Ɔ sunmannin min kɛ n se be nga be trali be lomuɛn’n be kɛ bé wá ɲán be ti, naan aɲinsifuɛ’m bé wá wún ase. Asa kusu’n, ɔ sunmannin min kɛ n de be nga be mianmian be’n naan be ɲan be ti. 19 Ɔ sunmannin min kɛ n kan blɛ nga Zoova i klun wá jɔ́ sran’m be wun’n, i ndɛ.” 20 Kɛ ɔ wieli fluwa’n nun kanngan’n, ɔ katali su, ɔ fa mannin sran ng’ɔ nian su’n, kpɛkun ɔ ko trannin ase. Kɛ be kwlaa nga be o Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun’n be niɛn i sa. 21 I sin’n, ɔ seli be kɛ: “Ɲanmiɛn ndɛ nga amun tili i icra’n, w’a kpɛn su andɛ.” 22 Be kwlaa be kɛnnin i wun ndɛ fɛ. Kpɛkun ndɛ fɛ ng’ɔ fin i nuan fiteli’n boli sran’m be nuan. Yɛ be seli kɛ: “Zozɛfu i wa’n niɔn. ?Nɛ́n i-ɔ?” 23 I kusu seli be kɛ: “Ndɛ nga be kan se kɛ, ‘Dɔɔtrɔ bian, yo ɔ bɔbɔ ɔ wun ayre’n,’ n si kɛ amún kɛ́n i sɔ bé klé min. Yɛle kɛ like nga a yoli i Kapɛɛnaɔmun lɔ mɔ e tili’n, yo i wunsu ɔ bɔbɔ ɔ klɔ wa.” 24 Ɔ seli ekun kɛ: “Nanwlɛ, ń kán klé amun kɛ Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ’n i bɔbɔ i awlo’n nun’n, be bumɛn i sran. 25 Sanngɛ maan n di amun nanwlɛ: Eli blɛ su’n, angbeti bla kpanngban be o Izraɛli nvle’n nun. Blɛ sɔ’n nun’n, nzue’n jrannin afuɛ nsan, anglo nsiɛn. Kpɛkun awe dan kpa kpɛnnin nvle wunmuan’n nun. 26 Sanngɛ b’a sunmanman Eli be nun wie fi sin, saan angbeti bla ng’ɔ o Sarɛpta klɔ m’ɔ o Sidɔn mɛn’n nun lɔ’n, i ngunmin cɛ i sin yɛ be sunmɛnnin i-ɔ. 27 Asa kusu’n, Elize blɛ su’n, kokowefuɛ kpanngban be o Izraɛli nvle’n nun. Sanngɛ b’a yoman be nun wie fi juejue, saan Naaman m’ɔ ti Sirifuɛ’n, i kunngba cɛ yɛ be yoli i juejue-ɔ.” 28 Kɛ be nga be o Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun’n be tili ndɛ sɔ mun’n, be kwlaa be fali ya. 29 Ɔ maan be jasoli, kpɛkun be trɛli i naan b’a fɛ i klɔ’n nun b’a fite. Be fɛ i ɔli oka nga i su yɛ be kplannin be klɔ’n i ti su nglo lɔ. Be waan bé sú i bo bé yí i asiɛ wun wa. 30 Sanngɛ ɔ sinnin be afiɛn ɔli. 31 I sin’n, ɔ ɔli Kapɛɛnaɔmun m’ɔ o Galile mɛn’n nun lɔ’n su. Wunmiɛn-lolɛ-cɛn’n nun’n, ɔ kleli sran’m be like. 32 Wafa ng’ɔ kleli be like’n, ɔ boli be nuan. Afin wafa ng’ɔ ijɔ’n ɔ kle kɛ ɔ le kwlalɛ. 33 Bian kun o Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun lɛ’n, mmusu kun kle i yalɛ. Ɔ kpannin kekle kpa seli kɛ: 34 “?Zezi m’ɔ fin Nazarɛti, ngue yɛ a bɛ i yolɛ-ɔ? ?A bali e nunnunlɛ? N si wɔ kpa, a ti Ɲanmiɛn i sran!” 35 Sanngɛ Zezi ijɔli i, ɔ seli kɛ: “Muan ɔ nuan. Fin bian’n nun fite.” Ɔ yili bian’n i ase be afiɛn lɛ, naan w’a fin i nun w’a fite. W’a yoman bian’n i like yaya. 36 Sa sɔ’n boli sran’m be kwlaa be nuan. Yɛ be seli be wiengu kɛ: “Nanwlɛ, wafa ng’ɔ ijɔ’n, ɔ ti i liɛ ngunmin. Ɔ le kwlalɛ, kpɛkun ɔ le tinmin. Ɔ maan kɛ ɔ se mmusu mun kɛ be fin sran’m be nun fite’n, be fin be nun fite.” 37 I sɔ’n ti’n, i su ndɛ truli nvle’n i bue kwlakwla su. 38 Kɛ ɔ jasoli Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun lɛ’n, ɔ ɔli Simɔn i awlo lɔ. Kɛ ɔ́ jú lɔ’n, ayrɛ dan w’a gua Simɔn i sia bla’n i wun. Ɔ maan be srɛli i kɛ ɔ yo i ye. 39 Ɔ bali wa jrannin bla’n i wun lɛ naan w’a yo i juejue. Ayrɛ’n tuli i wun. Kpɛkun be ja nun lɛ’n, bla’n jasoli naan w’a tɔn like w’a man be. 40 Sanngɛ kɛ wia’n tɔ́’n, be kwlaa nga be le tukpacifuɛ’n, be fali tukpacifuɛ wafa kwlaa be blɛli i. Kɛ ɔ fɛli i sa fuafuali be su’n, be yoli juejue. 41 Mmusu’m be fin sran kpanngban be nun fiteli wie. Be kpannin kpa, kpɛkun be seli kɛ: “A ti Ɲanmiɛn i Wa.” Sanngɛ ɔ ijɔli be. W’a manman be atin kɛ be ijɔ, afin be si kɛ i yɛ ɔ ti Klisi’n niɔn. 42 Kɛ aliɛ cɛnnin’n, ɔ jasoli naan i ngunmin w’a ɔ lika diin kun nun. Sanngɛ sran’m be kunndɛli i, yɛ be ko toli i lika ng’ɔ o lɔ’n. Be waan be kplinman su kɛ ɔ yaci be lɛ wɔ. 43 Sanngɛ ɔ seli be kɛ: “Ɔ fata kɛ n wɔ klɔ uflɛ su naan n ko bo Ɲanmiɛn i Famiɛn dilɛ’n i jasin fɛ’n. Afin i sɔ’n ti yɛ be sunmannin min-ɔn.” 44 Ɔ maan ɔ ɔli Zide mɛn’n nun lɔ ko kannin Ɲanmiɛn ndɛ’n be Ɲanmiɛn sulɛ sua’m be nun.\n^ Be kwla se ekun kɛ “i ti su nglo lɔ talɛ tɛɛn’n su.”


Aɲia’n i bo lɔ ndɛ mun | Afuɛ 2020 nun nvle kun aɲia’n i siesielɛ fluwa’n: “An di aklunjuɛ cɛn kwlaa”!\nAfuɛ 2020 nun aɲia’n i siesielɛ\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Aamenin Aamenin (Wia atɔliɛ lɔ liɛ'n) Aanta Aazantinin bobo aniɛn'n Abua Abɛ Acie Acoli Aflikanin Afriki di Sidi bobo aniɛn'n Aimara Aiti lɔ Kleɔlu liɛ'n Aja Aka Alabanin Aleman Aleman bobo aniɛn'n Aluu Amariki Ami Amlɛnkɛn bobo aniɛn'n Angle Angle bobo aniɛn Arabu Asamɛ Aukan Ausa Awai Azeri Ba Aleman Banbara Basa (Kamerunun) Baskii Bataka (Karo) Bataka (Toba) Belize Kriɔli Bengali Biaki Bikɔlu Bilgari Bisilama Blɔfuɛ Bulu Dagaare Dangme Danois Dreu Duala Ebre Edo Efiki Ekuatɛɛ bobo aniɛn'n Enbera (Casio) Esan Eve Ewɔndo Fangu Fanti Fiji Filipinin bobo aniɛn'n Frafra Féroïen Fɔn Fɛnlandi Fɛnlandi bobo aniɛn'n Ga Gali Garifuna Ghanaian Sign Language Ghomálá’ Gitonga Gloelandi Glɛki Gokana Guadeloupean Creole Guaranin Guatemala bobo aniɛn'n Guianese Creole Gujarati Gunnun Guéré Hamshen (Armenian) Hamshen (Cyrillic) Hawai’i Pidgin Hmong (White) Huastec Hunsrik Iban Ibanag Ibinda Idoma Igbo Igede Ijavu Ikrɛnin Ili Salomɔn Pijinin Iligainɔn Iloko Indian Sign Language Iri Motu Irlandi bobo aniɛn'n Isibɛnba Isilandi Isoko Itali Itali bobo aniɛn'n Itsekiri Izbɛki Jamaican Creole Javanese Jula Kabie Kabili Kabuverdianu Kacɛn Kana Kanada Kanbɔji aniɛn'n Karen (S'gaw) Katalan Kazaki Keci Kecua (Ankasi) Kecua (Ayakuco) Kecua (Bolivi) Kecua (Kuzko) Kiba bobo aniɛn'n Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kinbundu Kiniaruanda Kipɛnde Kirgizi Kiribati Kirundi Kisi Kisɔnge Kituba Kleɔlu Reiniɔn Klowati Kolɔnbi bobo aniɛn'n Konkanin (Rɔmun) Kore aniɛn'n Kore bobo aniɛn'n Kosa Kosrae Kpelle Kreɔlu (Gine Biso) Krio Kuangali Kuaniama Kuice Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kuude Kuumanji Kuude Kuumanji (Siriliki) Kyangonde Kɔngo Kɔsta Rika bobo aniɛn'n Langue des signes australienne Langue des signes brésilienne Langue des signes tchèque Lao Lau Lendu Lenje Letɔn Liberia Angle'n Lingala Lio Litianin Livale Lolo Lomue Luganda Lukɔnzo Lunda Luxembourgeois Maasali Madagascar Sign Language Makaa Makhuwa-Meetto Makhuwa-Shirima Makua Malagasi Malayalamun Malaysian Sign Language Malti Malɛ Mamun Manbue-Lungu Mano Manyawa Mapudungun Marati Mari Martiniquan Creole Maseduanin Maya Mayo Mazateco (Uautla) Mazaua Mbunda Medunba Miama Min Nan (Taiwan) Mistɛki (Gerero) Mixe Mizo More Morisi Kleɔlu Motu Mɔngoli Mɛkisiki bobo aniɛn'n Nahuatl (Veracruz) Nande Nauatɔlu (Guerero) Nauatɔlu (Nɔɔ de Puebla) Nauatɔlu (Santrali) Nauatɔlu (Uasteka) Navajo Ndau Ndebele Ndebele (Zɛnbabue) Nepali Ngabere Ngangela Ngiemboon Nianeka Niasi Nigerian Sign Language Nikaragua bobo aniɛn'n Nsenga (Mozambique) Nsenga (Zambia) Nyungwe Nzɛma Nɔɔvɛzi Nɛɛlandi Obolo Odia Okpe Oromo Osɛti Otomi Otɛtɛla Panama bobo aniɛn'n Pangasinan Papiamiɛnto (Kurasao) Papiamɛnto (Aruba) Parague bobo aniɛn'n Pemon Pendjabi Pendjabi (Nastaliq) Pennsylvania German Peruvi bobo aniɛ'n Phimbi Piaroa Pidgin (West Africa) Polɔɲin Polɔɲin bobo aniɛn'n Pomeranian Ponape Portugais Pɔɔtigali Pɛɛsi Quechua (Huallaga Huánuco) Quichua (Chimborazo) Quichua (Imbabura) Quichua (Tena) Risi Risi bobo aniɛn'n Romany (Bulgaria) Romany (Eastern Slovakia) Romany (Macedonia) Cyrillic Romany (Serbia) Romany (Southern Greece) Ronga Rumanin Rumanin Rumanin bobo aniɛn'n Saint Lucian Creole Salvadoran Sign Language Samoan Sangana (Mozanbiki) Sango Saramakan Savakano Sebuano Seisɛli Kleɔlu Sena Sepedi Sepulana Sesoto (Afriki di Sidi) Sesoto (Lesoto) Sewi Sidama Sili Bobo aniɛn'n Silozi Siluba Sinala Sinamuanga Sinianja Sinnin (Aka) Sinua bobo aniɛn'n Sisewa (Malawi) Situnbuka Sitɔnga Sitɔnga (Malawi) Sitɔnga (Zɛnbabue) Siyao Slovak Sign Language Slovaki Slovenin Sokue Sona Sopi Sranantɔngo Suaa Suabo Suaili Suaili (Kɔngo) Suati Suuku Suvace Suɛdi Suɛdi bobo aniɛn'n Sɔlu Sɛɛbi (Rɔmun) Sɛɛbi (Siriliki) Taabwa Tagalɔgu Tai Taiti Taiwanin bobo aniɛn'n Tajiki Talian Tamulu Tandroy Tankarana Tarahumara Taraskan Tataa Tchèque Telugu Tetun Dili Tewe Tiglɛnya Tilapanɛki Tiriki Tirkimenin Tisua Tisɔnga Tivu Tizɔtzili Tizɛltali Tojolabali Totonaki Tswana Tui Tuvalu Tɔku Pisinin Tɔngan Ualisi Uarɛ-Uarɛ Uauunaiki Udumuutu Unbundu Urundu Valencian Venezuela bobo aniɛn'n Vezo Viɛtinamun Volaitsa Vɛnda Warao Wawle Wete Wɔlɔfu Yakuba Yapu Yoruba Yɛnba Zande Zapotec (Lacigiri) Zapotec (de l’isthme) Zapɔn Zapɔn bobo aniɛn'n Zulu Zɔɔzi Zɛnbabue bobo aniɛn'n kakazi sinua Kantɔnɛ sinua Kantɔnɛ (Nga i kanlɛ timan kekle'n) sinua Mandarɛn (Lalafuɛ liɛ'n) sinua Mandarɛn (Nga i kanlɛ timan kekle'n) uudu Ɔndura bobo aniɛn'n Ɔngli Ɔngli bobo aniɛn'n Ɛndi Ɛndonezi Ɛndonezi bobo aniɛn'n Ɛsipaɲɔlu Ɛsipaɲɔlu bobo aniɛn'n Ɛsitonin\nANIAAN NGA BE SƆ SRAN’M BE NUN’N: Amun ukalɛ ti yɛ aniaan nga be sɔ sran’m be nun’n be o lɛ-ɔ. I sɔ’n ti’n, é srɛ́ amun kpa kɛ amun loto’m be jranwlɛ’n, ɔ nin sran’m be sinwlɛ’n, ɔ nin tranwlɛ’m be falɛ’n, ɔ nin ninnge uflɛ wie’m be yolɛ’n i su ndɛ kwlaa nga bé kán klé amun’n, amun fa su.\nBATƐMUN: Fue cɛn nglɛmun’n, kwlaa naan b’a bo batɛmun yolɛ’n i su ijɔlɛ’n i bo’n, maan be kwlaa nga bé wá yó be batɛmun’n be tran bia nga be sieli mannin be’n, be su. Ɔ kwla yo cenje’n i ɲrun lɛ annzɛ lika uflɛ. Ɔ fata kɛ sran kun fɛ i wunnzinnun liɛ. Ɔ fataman kɛ tralɛ nga bé wlá’n, ɔ fa be wunnɛn’n kle.\nBE KLUNKLO LIKE MANLƐ: Be siesieli miklo mun nin bia mun, ɔ nin televiziɔn mun, ɔ nin ninnge uflɛ wie mun ekun naan aɲia’n i bo tranlɛ’n w’a yo fɛ, naan i sɔ’n uka e naan e nin Zoova e afiɛn mantan kpa tra laa’n. Ninnge kwlaa sɔ’m be su kalɛ’n nga e boli’n w’a yoman kaan. Amun klunklo like nga amun fa guɛ i sika guawlɛ’m be nun’n kwla uka e naan y’a tannin kalɛ sɔ mun, naan kusu y’a suan mɛn wunmuan’n nun junman nga anuannzɛ’n di’n i bo. Be siesieli sika guawlɛ aɲia’n i yowlɛ’n nun, ye be leman nvialiɛ. Amun klunklo like kwlaa nga amun man’n, ɔ ti kpa. Ɲanmiɛn i Famiɛn Dilɛ’n i junman’n mɔ amun suɛn i bo klun ufue su’n ti’n, e Anuannzɛ’n i Ɲrun Dinfuɛ’m bé yó amun kwla.\nANIAAN NGA BE YO SRAN’M BE AYRE’N: Nán amun wla fi su kɛ be nga sa ɲan be aɲia’n i bo wa’n yɛ aniaan sɔ’m bé nían be lika-ɔ.\nASE TRANWLƐ’N: É srɛ́ amun kpa kɛ an bu amun wiengu’m be akunndan. É kpɛ́n amun wla kɛ be nga amun nin be fuli loto kunngba’n nun’n, ɔ nin be nga amun nin be o awlo kunngba’n nun’n, be ngunmin cɛ yɛ ɔ fata kɛ amun sie be tranwlɛ-ɔ. É srɛ́ amun kpa kɛ nán amun yaci like wie fi bia nga be mantan amun’n be su. I liɛ’n, sran uflɛ sí kɛ ɔ kwla tran lɛ.\nBE KLUNKLO JUNMAN DILƐ: Sɛ amun klo kɛ amún dí aɲia’n i bo junman’n wie’n, amun bo su kle aniaan nga be nian be klunklo junman dilɛ’n su’n. I liɛ’n, bé klé amun lika nga be sa mian junman difuɛ wun’n.\nAƝIA NGUNMIN KUN\nƝanmiɛn i Famiɛn Dilɛ’n i jasin bofuɛ’m be suklu’n Atin Bofuɛ nga be le afuɛ 23 lele fa ju afuɛ 65 mɔ be kunndɛ kɛ bé úka be jasin fɛ’n bolɛ junman’n su’n, be kwla tran Ɲanmiɛn i Famiɛn dilɛ’n i jasin bofuɛ’m be suklu’n, i su aɲia nga bé yó i Mɔnnɛn cɛn nnɔsua wia nun’n i bo. Bé wá klé aɲia sɔ’n i yowlɛ’n nin dɔ nga bé yó’n.\nZoova i Lalofuɛ’m be Anuannzɛ’n i Ɲrun Dinfuɛ mun yɛ be siesieli-ɔ.\nFa man sran Fa man sran Aɲia’n i bo lɔ ndɛ mun\nCO-pgm20 b. 7-8\nNga be klɛli'n Nga be kanngan nun mannzin kanngan'm be su'n i falɛ wafa'n Afuɛ 2020 nun aɲia’n i siesielɛ\nFa man sran Fa man sran Afuɛ 2020 nun aɲia’n i siesielɛ


Se n fonnin n yôô sa wié bo se bé yôo bé kun bé'n, bo i ti ye bé waan béh kunh min'n, n su sé'a ke nanh man bé kun min. Sannge se sa nga ti ye bé sanmaan min'n o ti'a nanwle'n, swran fi kwla fa'a min ma'an bé. Nh fah min nde lie'n ko César dyasu.\nSa nglô yile ২১:৮\n Mmla kléfue nin Pharisifue'm (*f4*) bé nin bla kun bo bé wuun ke o su kunnde bian i wun bô'n bali, bé dyreen swran'm bé afien le, bé sé Jésus ke: Ndya, bla nga é kô tree nin bian, o su kunnde bian i wun bô. Moïse klee mmla'n nun ke bla ng'o yô sa ke nga sa'n, é fin i yebue é kuin. ?Ye o kusu, o wannze? Bé keen i so ke béh fah se nian nan béh nyanh sa wié dyran su senmen. Sannge Jésus keen i wun asé o fe i sa klekle asie wun. Ke bé te use i sa'n, o meen i wun su, o sé bé ke: Amun nun swran ng'o nian yô'a sa te kaan sa lé'n, mon o dun mmua fin i yebue. Ye o keen i wun asé o so asie i kleklele'n su ékuon. Ke bé tii nde so'n, bé kpenngben mun nga dyaô blele ko, nga dyaô blele ko lélé o fa tôô bé kanngan mun, o kaa Jésus nin bla'n b'o dyin afien le'n. Ye Jésus meen i wun su o use i ke: ?Mmô, bé ô nin? ?Swran fi a sé'a ke oh kunh o? Ye i waan: Een, Ndya. Ye Jésus sé i ke: N kusu, n sé'a ke bé kun o. Ko, sannge nanh yô so kun].\nAfin ke bé sé ke: «Nanh kunnde bla o yi bô annze bian o wun bô, nanh kun swran, nanh wua, nanh mon o nyin blô o wiéngu i liké su'n,» se mmla wié ô le, se o ti se ti se ô, i kwlaa so'n bé bô i kpole sé ke: «Klô o wiéngu ke a fa klô o bobo o wun'n sa.»\nDunman klôfue, yi dyanvle'n b'o ô o nyin su'n ka, nan a wun asé a yi o niaan'n i nyin su wla'n.\nKe bé dyuu lika nga bé flee Ti Kônglôman'n nun le'n, bé bôbôlii nin sa te yôfue nnyon'n bé le, kun ô i fama su, kun ô i be su.\nNanh an bu swran fo man Nyanmien bu amun fo. Fo kunngba nga an fa bu swran'n, ye Nyanmien wa fa bu amuon,


Matie 11 YRENT - Zɩ Zozi cɛɛn 'wɩnun pɛɛnɔn zɩɛ -a vɩdɩ - Bible Search\nMatie 10 Matie 12\n1Zɩ Zozi cɛɛn 'wɩnun pɛɛnɔn zɩɛ -a vɩdɩ man 'e -srunɔn 'fuda "fli "lɛ bɛ, ɛn e 'si fɛ zɩɛ -a -nan. E -kʋ 'wɩ "paadɩ -a minnun ji 'lee Bali -le 'wɩ vɩdɩ -a minnun lɛ fɛ zɩɛ -a "srɔn 'flanun da.\n2Tʋ zɩɛ -a wlu bɛ, te Zan a -pʋ 'kuin. 'Wɩnun nɛn Crizi -a dra bɛ yaa 'man, ɛn 'e -srunɔn 'pa 'sia "va, 3'nan o laabʋ -yrɔ 'nan: «Yiɛ cɩ min nɛn kʋa 'man 'nan e -taa "bɛ -a, -baa kʋa pee man -pɛan tian?»\n4Ɛn Zozi "e -wlɛ 'nan: «'Ka 'kʋ! 'Wɩnun nɛn kaa 'man bɛ, 'lee 'wɩnun nɛn kaa -nan 'yɩ bɛ, 'ka 'sinan 'pa Zan lɛ. 5'Wɩnun zɩɛ -nyrɛn 'gʋ: An yiɛ 'winɔn yiɛ 'lɛ 'sʋ. Minnun nɛn o -sran "tra "bɛ an o wluan lou. An -kogobe 'si -kogobe 'tɛnɔn man. An "trɔɛn "winɔn "trɔɛn 'lɛ 'sʋ. Minnun nɛn o -ka bɛ an o fuʋ. Ɛn an Bali -le 'wɩ 'nɔnnɔn 'vɩ 'yalɛ -tɛnɔn lɛ. 6Min nɛn e yi -tɛra an da ɛn -a -pɛ -sru 'ka tɔalɛ 'mlɔnmlɔn dɩɛ, Bali -le -fɛa a -a san man.»\n7Zɩ Zan -le 'pasianɔn zɩɛ o lidɩ 'sia 'o da bɛ, ɛn Zozi Zan -le 'wɩ vɩdɩ 'sia minnun nɛn -nan bɛ -wlɛ. Yaa laabʋ -wlɔ 'nan: «-Mɛ "le "wɛan nɛn ka -kʋ Zan -nanjɛnlɛ "bui "da? -Cɛan nɛn fulɔ cɩ -a nyɔɔnnan bɛ, -a yɩnan "cɛɛ ka -kʋ dɩ. 8Ɛn -mɛ "le "wɛan nɛn ka -kʋ "mɛn? Min nɛn e sɔ fɛnyian 'wʋ 'e da bɛ, -a yɩnan "cɛɛ ka -kʋ dɩ. Kɔɔ kaa -tɔa 'nan sɔ fɛnyian fɛnyian bɛ, mingɔnnɛn -le 'kuin nɛn waa ye. 9'Ka 'ci nrɔn 'nan Bali 'lewei vɩzan nɛn, -yee "wɛan nɛn ka -kʋ. 'Wɩ 'kpa nɛn! 'Pian maan ve 'cɛɛ 'nan, Zan -dan "mlian Bali 'lewei vɩzan da. 10Kɔɔ e ya 'e 'crɛn -tɛdɩ Bali -le 'fluba 'ji 'nan:\n‹'An 'bɔ Bali,\nMin nɛn Bali -a 'vɩ bɛ Zan nɛn. 11Maan ve 'cɛɛ 'wɩ tɩglɩ 'a 'nan, 'trɛda blamin -tʋ -dan 'ka 'mlian min -batize drɛzan Zan da dɩ. 'Pian minnun nɛn o ya Bali -le mingɔnnɛn trɛdavɛ -a bɛ, o va min "wɛnnɛn -dan "mlian Zan da. 12Tʋ nɛn min -batize drɛzan Zan Bali -le 'wɩ vɩdɩ 'sia, 'trilii -e 'e bɔ cɛɛgʋ yi -a bɛ, minnun a 'o 'tɔdɩ lou 'nan te Bali -le mingɔnnɛn -blɩdɩ 'e 'kʋ 'e 'lɛ dɩ. Ɛn minnun 'bɔ nɛn -wee 'wɩ a 'tɔndɔn zɩɛ, o ya "va 'nan 'e drɛ 'wee vɛ -a. 13Bali -le mingɔnnɛn -blɩdɩ pou siadɩ bɛ, Bali 'lewei vɩnɔn pɛɛnɔn -a 'vɩ 'e 'cɛn, ɛn 'wɩ zɩɛ e ya 'e 'crɛn -tɛdɩ "nyian Moizi -le -pei 'fluba 'ji. Ɛn Zan "e 'wɩ 'tʋwli zɩɛ -a 'vɩ "nyian. 14'Wɩnun zɩɛ -te ka yi -tɛala "da 'nan 'wɩ 'kpa nɛn bɛ, maan ve 'cɛɛ 'nan, Eli nɛn Bali 'lewei vɩnɔn -a 'vɩ 'nan e -taa 'vaa -e Bali -le mingɔnnɛn -blɩdɩ 'e pou sia bɛ -a 'bɔ nɛn Zan -a. 15Min nɛn 'wɩ man "trɔɛn "cɩ -a -wulo -man bɛ 'e man.\n16-Naagʋnɔn bɛ an o -kɔɔnman -tɩnun man? O ya "le nannannun nɛn o ya srɔan -tɛnan -guada bɛ, -wee 'wɩ 'zʋ. -A -mienun -a ve 'o bɔɛnun lɛ 'nan: 17‹Kʋ -pʋ -tɛ 'cɛɛ, 'pian ka'a 'tanlɛ dɩ. "Drenun nɛn o min -wulo -man -taa "bɛ kʋa -fɔ 'cɛɛ, 'pian ka'a 'wuɔlɛ dɩ›. 18Fɛ nɛn maan 'vɩ zɩɛ -yɛɛ cɩ 'nan, zɩ Zan -ta bɛ, e fɛ 'sɔn, ɛn ya'a -wɛn mlinlɛ dɩ, 'pian minnun -a 'vɩ "man 'nan: ‹-Yʋ -wlidɩ 'bɛ cɩ -a -sru.› 19'Bɛ nɛn 'gʋɛ 'an 'bɔ Blamin -pɩ -ta, "an "fɛ -ble, ɛn "an "wɛn -mlian, ɛn minnun -a 'vɩ 'an man 'nan: ‹Fɛ -blɩ -lagu nɛn 'maan, ɛn -wɛn -tɛzan nɛn 'maan.› Ɛn "nyian minnun -a 'vɩ 'an man 'nan: ‹'Sukɔlɛ 'sinɔn 'lee 'wɩ 'wlidɩ "drɛnɔn bee nɛn 'maan.› 'Pian 'an drɛ wɩnun 'bɛ Bali -le 'wɩ 'tɔdɩ -ci -kɔɔnman.»\n'Flanun nɛn -a danɔn 'ka yi -tɛlɛa Zozi da dɩɛ, Zozi 'wɩ 'pla -wlɛ\n20"Bɛ -sru ɛn Zozi 'wɩ 'tɔ 'flanun nɛn e 'lɛbo "fɔ wɩ "kaga drɛ "da "bɛ o man, kɔɔ wa'a 'wɩlɛ "man -e 'o 'si 'o drɛ wɩ -wlidɩnun man dɩ. Yaa 'vɩ -wlɛ 'nan: 21«Koraze 'nɔn, 'wɩ -taa "bɔlɛ 'ka man! Bɛzaida 'nɔn, 'wɩ -taa "bɔlɛ 'ka man! 'Lɛbo "fɔ wɩnun nɛn o drɛ 'ka fla 'gʋɛ, "te o drɛ Tir 'lee Sidɔn 'flanun da bɛ, "te o 'tɛ 'yie 'wi 'o da -a -nan 'mɔn, ɛn "te 'o -cɛ bʋ sɔ cɛɛn 'o man -a -nan 'mɔn. -A -ci -kɔɔndɩ nɛn 'nan o 'si 'o drɛ wɩ -wlidɩnun man. 22-Yee "wɛan maan ve 'cɛɛ 'nan, yi nɛn Bali minnun -le tin "baa bɛ, 'cee yra yɩdɩ 'plɛblɛ "mlian Tir 'nɔn 'lee Sidɔn 'nɔn 'le vɛ da. 23Ɛn kaa nɛn ka cɩ Kapanamo 'nɔn 'a bɛ, e ya 'ka 'ji 'nan ka -ko Bali va laji? -Cɛjɛ, 'pian Bali 'ka -sɔɔnmlan -kanɔn 'va. Kɔɔ 'lɛbo "fɔ wɩnun nɛn o drɛ 'ka 'va 'gʋɛ, "te o drɛ Sodɔm 'nɔn fla bɛ, "te 'fla zɩɛ e ya -nan tian cɛɛgʋ yi -a. 24-Yee "wɛan maan ve 'cɛɛ 'nan, yi nɛn Bali minnun -le tin "baa bɛ, 'cee yra yɩdɩ 'plɛblɛ "mlian Sodɔm 'nɔn 'le vɛ da.»\n25Tʋ zɩɛ -a man nɛn, Zozi Bali trʋ 'ba. Yaa 'vɩ 'nan: «'An "tɩ, yiɛ cɩ labli 'san -a, ɛn yiɛ cɩ 'trɛ 'san -a. Mɛin 'tɔ "yi "ve 'nan, 'wɩnun nɛn yia yɔɔ minnun nɛn 'o 'fli "siala 'wɩ 'tɔnɔn -a bɛ o man bɛ, yia ta 'bɔla minnun nɛn 'o 'fli drɛ nannannun -a bɛ -wlɛ. 26'Wɩ 'kpa nɛn, kɔɔ 'wɩ nɛn e cɩ 'i 'ci 'sɔ 'a bɛ, -a 'bɔ nɛn yia drɛ.\n27Fɛ pɛɛnɔn 'pɛba a 'e wʋdɩ 'an 'lɔ, 'an "tɩ yiɛ drɛ zɩ. 'An "tɩ 'saza 'bɛ 'an 'bɔ nɛn an cɩ -a -pɩ -a bɛ 'an -tɔa. Ɛn 'an 'bɔ nɛn an cɩ -a -pɩ -a bɛ 'an 'saza 'bɛ 'an "tɩ -tɔa. Ɛn "nyian 'an 'bɔ nɛn an cɩ -a -pɩ -a bɛ, min nɛn an ya "va 'nan 'an ta bɔala -yrɛ "bɛ, -a san 'bɛ 'an "tɩ -tɔa.\n28'Ka pɛɛnɔn, 'ka 'ta 'an 'va! 'Ka "koe "a 'e 'nyandɩ, kɔɔ -trɔ nɛn 'ka 'win -ji bɛ -a cibɛn a, -yee "wɛan 'ka 'ta 'an 'va -e 'an 'ka 'trɔa. 29'Ka 'wɩ "man -e 'an drɛ 'ka 'tazan -a! 'Ka -sɔɔnla 'an -sru -e 'ka 'wɩ -tranla 'an 'va! Ma'an 'tɛ 'paa 'ka da dɩ, ɛn "nyian bɛ, an 'ka 'tʋdʋ pɛɛnɔn "siala min -a. 'An 'va zia bɛ, 'ka 'ci yra "tra. 30Kɔɔ -si nɛn maan -kɔɔnmlan 'cɛɛ -e 'ka 'sia bɛ, e ya 'ka 'sia -si -a. Ɛn -trɔ nɛn maan -nɔan 'cɛɛ -e 'ka 'sia bɛ, e ya 'fogo 'fogo.»


Ɲanmiɛn wawɛ’n kle ye weiin kpa e anwlɛn’n nun kɛ e ti Nyanmiɛn i wa (Rɔmfuɛ Mun 8:16)\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Afrikaans Anglais Aukan Bassa (Cameroun) Bichlamar Boulou Cakchiquel Cambodgien Chitonga Chol Créole de Maurice Créole des Seychelles Dangme Efik Espagnol Ewé Fon Français Ga Gallois Garifuna Groenlandais Haoussa Hmong (White) Iban Icibemba Igbo Isoko Italien Karen (S'gaw) Kazakh Kikaonde Kikongo Kiluba Kimbundu Kisi Kisonge Kongo Krio Kwangali Kwanyama Lao Lifu Lingala Lunda Luvale Maltais Mam Mambwe-Lungu Mazateco (Huautla) Mende Mizo Myama Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Nord de Puebla) Ndonga Ndébélé Ngabere Ngangela Nyaneka Nyanja Nzema Otètèla Pidgin (Cameroon) Portugais Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Cuzco) Quichua (Imbabura) Saramaccan Sepedi Sesotho (Lesotho) Silozi Swahili (Rép. Dém. Du Congo) Swati Tahitien Tiv Tlapanec Tojolabal Totonaque Tshiluba Tsonga Tswana Twi Umbundu Urhobo Uruund Venda Wallis Wawle Wayuunaiki Xhosa Yoruba Zoulou\n“Nyanmiɛn Wawɛ’n kle ye weiin kpa e anwlɛn’n nun kɛ e ti Nyanmiɛn i wa sakpa.”—RƆMFUƐ MUN 8:16.\nJUE: 109, 108\n?BE NGA BÉ KƆ́ ƝANMIƐN SU’N BE WUN NDƐ BENIN YƐ...\n2 Korɛntfuɛ Mun 1:21, 22, ɔ nin 2 Piɛr 1:10, 11 be kan ɔ?\nRɔmfuɛ Mun 8:15, 16, ɔ nin 1 Zan 2:20, 27 be kan ɔn?\nAFUƐ 33 nun’n, cɛn kun mɔnnɛn cɛn nglɛmun ndɛ kpa’n, Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n wluli Ɲanmiɛn i sua’n nun lɔ. Kpɛkun, ɔ yili tɛ ng’ɔ fata kɛ ɔ yi be mun. Sanngɛ, mɔnnɛn cɛn sɔ’n, ɔ ti i liɛ ngunmin. Afin, bé wá dí ble kpɛlɛ’n i cɛn. Be flɛ cɛn sɔ’n kɛ Pantekɔtu. Ble mma annzɛ ninnge uflɛ mma klikli nga be kpɛli’n, be fa wie yili sanmlɛn. Kpɛkun, be fa tɔnnin kpanwun nɲɔn. Kɛ dɔ ngwlan su’n juli’n, Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’n fali kpanwun sɔ mun. Kpɛkun, ɔ totoli be Ɲanmiɛn suwlɛ’n i ɲrun lɛ. Kɛ ɔ wieli i sɔ yo’n, yɛ be dili Pantekɔtu’n niɔn.—Saun Yolɛ 23:15-20.\n1-3. (a) ?Afuɛ 33 nun’n, sa benin yɛ ɔ juli Pantekɔtu cɛn’n nun ɔn? (b) ?Ndɛ benin yɛ Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ’n kannin m’ɔ kpɛnnin su cɛn sɔ’n nun ɔn? (An nian desɛn ng’ɔ o kan like suanlɛ’n bo i bo lɛ’n.)\n2 Kɛ Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’n yó i sɔ like’n Ɲanmiɛn sua’n nun lɔ’n, nn Zezi i sɔnnzɔnfuɛ 120 b’a yia klɔ’n nun lɔ nglo sua kun nun. Kɛ be o lɔ bé srɛ́ Ɲanmiɛn’n, sa cinnjin kpa kun juli be su. (Sa Nga Be Yoli’n 1:13-15) Sa sɔ’n i nzɔliɛ yɛle kpanwun nɲɔn nga Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n totoli be Ɲanmiɛn suwlɛ’n i ɲrun lɛ’n. Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ Zoɛli kannin sa sɔ’n i ndɛ, ɔ dili afuɛ 800 naan w’a kpɛn su. (Zoɛl 2:28-32; Sa Nga Be Yoli’n 2:16-21) ?Sa benin yɛle sɔ’n?\n3 An kanngan Sa Nga Be Yoli’n 2:2-4 nun. Kɛ Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be o nglo sua’n nun lɔ’n, Ɲanmiɛn wawɛ’n wluli be nun. (Sa Nga Be Yoli’n 1:8) Kpɛkun, be boli Ɲanmiɛn i abonuan sa ng’ɔ yoli be’n, be ndɛ kanlɛ bo. Sran kpanngban nga be bali cɛn dilɛ wie’n, be wunnin sa ng’ɔ juli’n. Yɛ be tili ndɛ nga Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be kannin’n, be bɔbɔ be aniɛn’m be nun. Piɛli yiyili sa sɔ’n m’ɔ juli’n i nun kleli be weiin. Kpɛkun, ɔ seli be kɛ: ‘An kaci amun nzuɛn’n maan be yo amun kwlakwlakwla amun batɛm Jésus-Krist dunman nun naan Ɲanmiɛn yaci sa nga an yoli i’n cɛ amun yɛ ɔ fɛ i Wawɛ’n man amun.’ Be mɔ be fali Piɛli i ndɛ’n su’n, be yoli be batɛmu. Cɛn sɔ’n nun’n, sran kɔe akpi nsan (3.000) be kacili Zezi i sɔnnzɔnfuɛ wie.—Sa Nga Be Yoli’n 2:37, 38, 41.\n4. (a) ?Ngue ti yɛ ɔ fata kɛ sa ng’ɔ juli afuɛ 33 nun Pantekɔtu nun’n, ɔ yo e cinnjin ɔn? (b) ?Sa benin yɛ ɔ juli Moizi blɛ su mɔ i wunsu sa juli afuɛ 33 nun Pantekɔtu’n nun ɔn? (An nian “ndɛ wie mun ekun” i nun.)\n4 Sa nga Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n yoli i afuɛ 33 nun’n, ɔ ti sa nzɔliɛ. Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ bɔbɔ’n, ɔ ti Zezi m’ɔ ti Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ danfuɛ’n i nzɔliɛ. Kpɛkun, Klistfuɛ nga bé wá kɔ́ ɲanmiɛn su’n, be nzɔliɛ yɛle kpanwun mɔ Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn’n totoli be Ɲanmiɛn ɲrun lɛ’n. Zezi i sɔnnzɔnfuɛ klikli sɔ mɔ bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n, be ti sran klikli mɔ Ɲanmiɛn kpali be ɔ. I sɔ’n ti’n, Ɲanmiɛn Ndɛ’n waan be ti like nga Ɲanmiɛn “yili be’n be kwlaa be nun klikli.” (Zak 1:18) Kɛ mɔ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mannin be’n ti’n, ɔ fa be yo i liɛ mlɔnmlɔn. Be nin Zezi bé dí famiɛn ɲanmiɛn su lɔ. (1 Piɛr 2:9) Kpɛkun, bé yó sran kwlaa nga be ɲin yi Ɲanmiɛn’n be ye. Ɔ maan sa ng’ɔ juli afuɛ 33 nun Pantekɔtu nun’n, ɔ ti be nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n, ɔ nin be nga bé trán mɛn klanman’n nun asiɛ’n su wa’n be kwlaa be cinnjin kpa.  —An nian “ndɛ wie mun ekun” i nun.\nKƐ ƝANMIƐN KPA SRAN KUN SIE I NGUNMIN’N\n5. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ wafa nga Ɲanmiɛn kpa sran mun sie be ngunmin’n, ɔ ti fanunfanun ɔn?\n5 Sa ng’ɔ juli Zezi i sɔnnzɔnfuɛ klikli’m be su afuɛ 33 nun’n, be wla kwlá fiman su mlɔnmlɔn. Yɛle kɛ like wie m’ɔ ti kɛ sin taaman sa’n, ɔ trannin be kwlaa be ti su. Kpɛkun, be kannin aofuɛ nga be bali cɛn dilɛ wie’n be aniɛn mun. I lɛ’n nun’n, be wunnin i wlɛ weiin kɛ Ɲanmiɛn w’a kpa be w’a sie be ngunmin. (Sa Nga Be Yoli’n 2:6-12) Sa ng’ɔ juli Zezi i sɔnnzɔnfuɛ 120 be su’n, nɛ́n i kunngba’n yɛ ɔ ju sran kwlaa nga Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n man be’n, be su ɔ. I wie yɛle sran kpanngban nga be kacili Klistfuɛ Pantekɔtu cɛn sɔ’n nun’n, be liɛ’n. Kɛ be yoli be batɛmu cɛ’n, yɛ Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin ɔn. Sanngɛ, like kɛ sin taaman sa w’a tranman be ti su. (Sa Nga Be Yoli’n 2:38) Kusu’n, nán sran ngba yɛ le kunngba nga be yo be batɛmu’n, Ɲanmiɛn ka lɛ kpa be sie be ngunmin ɔn. I wie yɛle Samarifuɛ wie’m be liɛ’n. Kɛ be yoli be batɛmu’n, i sin yɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mannin be ɔ. (Sa Nga Be Yoli’n 8:14-17) Kɔrnɛyi nin i awlofuɛ’m be liɛ’n, Ɲanmiɛn dun mmua fɛli i wawɛ’n mannin be, i sin naan b’a yo be batɛmu.—Sa Nga Be Yoli’n 10:44-48.\n6. (a) ?Kɛ Ɲanmiɛn flɛ Klistfuɛ kun’n, ngue yɛ Ɲanmiɛn yo ɔ? (b) ?Kɛ ɔ yɔ sɔ’n, ngue yɛ Klistfuɛ sɔ’n wun i wlɛ ɔ?\n6 Kɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n kpa sran mun sie be ngunmin’n, be nun wie’m be ka lɛ be wun i wlɛ. Sanngɛ wie’m be liɛ’n, kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n yɛ be wun i wlɛ ɔ. Sanngɛ i kwlaa m’ɔ yoli o, be kwlakwla be wun sa ng’ɔ ju be su mɔ Pɔlu kɛnnin i ndɛ’n i wlɛ. Pɔlu seli kɛ: ‘An lafili Klist su. Kɛ amun nin i amun a kaci sran wunmuan’n ti, Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n m’ɔ kɛn i ndɛ’n mannin amun m’ɔ kle kɛ an ti i liɛ mlɔnmlɔn. Like nga Ɲanmiɛn seli e kɛ é ɲɛ́n i’n, i wawɛ sɔ’n yɛ ɔ kle kɛ é ɲɛ́n i sakpa’n niɔn.’ (Efɛzfuɛ Mun 1:13, 14) Kɛ Ɲanmiɛn flɛ Klistfuɛ kun’n, ɔ fɛ i wawɛ’n mɛn i. Kɛ ɔ yo sɔ’n, ɔ wun i wlɛ kɛ ɔ́ kó trán ɲanmiɛn su lɔ wie.—An kanngan 2 Korɛntfuɛ Mun 1:21, 22; 5:5 nun.\n7. ?Ngue yɛ ɔ fata kɛ Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn kpa be sie be ngunmin’n, be yo naan b’a kwla ɔ ɲanmiɛn su lɔ ɔ?\n7 Kɛ Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n man Klistfuɛ kun’n, i sɔ’n kleman kɛ saan fii ɔ́ kɔ́ ɲanmiɛn su. I flɛlɛ yɛ Ɲanmiɛn flɛli i ɔ. Sɛ ɔ nin Ɲanmiɛn be nanti klanman lele guɛ i ti nin i bo’n, yɛ ɔ́ kɔ́ ɲanmiɛn su ɔ. Piɛli kleli sɔ weiin. Ɔ seli kɛ: ‘Aniaan mun, i sɔ’n ti, an bu flɛlɛ nin falɛ bɔ Nyanmiɛn fali amun’n i akunndan kpa naan an jran kekle. Sɛ an yo sɔ’n, an su fɔn-man mlɔnmlɔn. I sɔ’n nun yɛ e Min Jésus-Krist b’ɔ ti e Defuɛ’n, ɔ́ sɔ́ amun nun kpa, yɛ ɔ́ fá amun wlɛ́ i sran ng’ɔ sie be titi’n be nun-ɔn.’ (2 Piɛr 1:10, 11) I sɔ’n ti’n, Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn kpa be sie be ngunmin’n, be mian be ɲin be nin Ɲanmiɛn be nanti klanman titi. Afin sɛ b’a yoman sɔ’n, be su ɲanman like nga Ɲanmiɛn seli kɛ ɔ́ fá mán be’n.—Ebre Mun 3:1; Sa Nglo Yilɛ 2:10.\n?NGUE YƐ MAAN SRAN KUN KWLA SI KƐ ƝANMIƐN W’A KPƐ I W’A SIE I NGUNMIN ƆN?\n8, 9. (a) ?Kɛ Ɲanmiɛn kpa Klistfuɛ wie mun sie be ngunmin’n, ngue ti yɛ Klistfuɛ sunman be wunman sa ng’ɔ ju be su’n i wlɛ weiin kpa ɔ? (b) ?Ngue yɛ maan Klistfuɛ kun kwla wun i wlɛ kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i naan ɔ́ kɔ́ ɲanmiɛn su lɔ wie ɔ?\n8 Kɛ Ɲanmiɛn kpa Klistfuɛ wie mun sie be ngunmin’n, Klistfuɛ sunman be wunman sa ng’ɔ ju be su’n i wlɛ weiin kpa. Afin, Ɲanmiɛn w’a kpaman be wie. Asa ekun’n, Ɲanmiɛn w’a boman sran mun kɛ be ko tran ɲanmiɛn su lɔ. Asiɛ’n i su wa tranlɛ ti yɛ Ɲanmiɛn boli sran ɔn. (Bo Bolɛ 1:28; Jue Mun 37:29) Sanngɛ, Ɲanmiɛn kpa sran wie mun naan be ko yo i ɲrun jranfuɛ, naan be nin Klist be di famiɛn. Kɛ Ɲanmiɛn kpa sran kun’n, like nga i ɲin o i sin siɛn’n yɛle ɲanmiɛn su lɔ tranlɛ’n. Ɔ lafiman su kun kɛ ɔ́ trán asiɛ’n su wa wie.—An kanngan Efɛzfuɛ Mun 1:18 nun.\n9 ?Ngue yɛ maan Klistfuɛ kun kwla wun i wlɛ kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i wie ɔ? Fluwa nga Pɔlu klɛ ko mɛnnin i niaan Klistfuɛ nga be o Rɔmu lɔ’n, ɔ yiyi nun. Klistfuɛ sɔ mɔ bé kɔ́ ɲanmiɛn su wie’n, Pɔlu seli be kɛ: “Nyanmiɛn i Wawɛ’n b’ɔ fa mannin amun’n, i liɛ’n, ɔ fa-man amun kaci-man kanga, yɛ ɔ wla-man amun srɛ, sanngɛ ɔ fa amun kaci kɛ Nyanmiɛn klun ba sa. I sɔ’n ti’n, e kwla kpan flɛ Nyanmiɛn kɛ: ‘Baba!’ Nyanmiɛn Wawɛ’n kle ye weiin kpa e anwlɛn’n nun kɛ e ti Nyanmiɛn i wa sakpa.” (Rɔmfuɛ Mun 1:7; 8:15, 16) Nanwlɛ, Ɲanmiɛn wawɛ’n kle sran sɔ mun weiin kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ be naan be nin Zezi bé kó dí famiɛn.—1 Tɛsalonikfuɛ Mun 2:12.\n10. ?Kɛ nga 1 Zan 2:27 fa kan’n sa’n, ngue ti yɛ Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n man be’n, be boman wɛ kunndɛman sran kɛ ɔ kle be like ɔ?\n10 Kɛ Ɲanmiɛn ko kpa Klistfuɛ kun ko sie i ngunmin’n, nán sran uflɛ yɛ ɔ́ kán klé i kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i ɔ. Ɲanmiɛn wawɛ’n kle Klistfuɛ sɔ’n i awlɛn nun lɔ weiin kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i. Klistfuɛ nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su wie’n, Zan seli be kɛ: “Amun liɛ’n, Nyanmiɛn fɛ i Wawɛ’n mannin amun, ɔ maan amun kwlaa an wun sa wlɛ. [...] Kɛ i Wawɛ sɔ’n nin amun tɛ o lɛ’n, an bo-man wɛ kunndɛ-man sran kɛ ɔ kle amun like. Afin ɔ kle amun like’n kwlaa, like ng’ɔ kle amun’n ti nanwlɛ, ɔ ti-man ato. I sɔ’n ti, amun nin i tran titi kɛ ɔ kan kleli amun’n sa.” (1 Zan 2:20, 27) Ɲanmiɛn kle Klistfuɛ’m be kwlakwla be like. Ɔ maan, kɛ ɔ kpa Klistfuɛ kun sie i ngunmin’n, nán sran yɛ ɔ́ sé i kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i ɔ. Ɲanmiɛn wawɛ’n m’ɔ kwla sa kwlaa yo’n, yɛ ɔ kle Klistfuɛ sɔ’n i weiin kpa kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i ɔ.\nBE ‘WU BE EKUN’\n11, 12. (a) ?Kɛ Ɲanmiɛn kpa Klistfuɛ kun sie i ngunmin’n, kosan benin yɛ wie liɛ’n, ɔ fa usɛ i wun ɔn? (b) ?Kannzɛ ɔ usa sɔ’n, sanngɛ ngue yɛ ɔ wun i wlɛ weiin ɔn?\n11 Kɛ Ɲanmiɛn kpa Klistfuɛ kun sie i ngunmin’n, Zezi waan b’a ‘wu i ekun.’ (Zan 3:3, 5) I sɔ yɛ ɔ kan kleli Nikodɛmun ɔn. Ɔ seli i kɛ: “Kɛ n seli wɔ kɛ: Saan bé wú amun ekun’n, nɛ́n i sɔ’n bo ɔ nuan. Aunngban’n fita kan ɔ klo’n, a ti i ngan, sanngɛ a si-mɛn i finwlɛ nin i kɔwlɛ. Sran kwlaa nga Nyanmiɛn Wawɛ’n wu i’n, kɛ ɔ ti sɔ-ɔ.” (Zan 3:7, 8) Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn flɛ i’n, i bɔbɔ yɛ ɔ kwla yiyi sa ng’ɔ ju i su’n i nun ɔn. Sran nga Ɲanmiɛn w’a flɛmɛn i wie’n, ɔ kwlá wunmɛn i wlɛ.  —An nian “ndɛ wie mun ekun” i nun.\n12 Kɛ Ɲanmiɛn kpa Klistfuɛ kun sie i ngunmin’n, ɔ wun i wlɛ weiin kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i. Sanngɛ wie liɛ’n, ɔ bumɛn i kɛ ɔ nin i sɔ’n fata. Ɔ maan, ɔ usɛ i wun kɛ: ‘?Ngue ti yɛ Ɲanmiɛn w’a flɛman sran uflɛ mɔ min yɛ ɔ flɛ min ɔn?’ Kannzɛ ɔ usa sɔ’n, sanngɛ ɔ yo i fɛ i klun lɔ. Yɛ ɔ la Ɲanmiɛn i ase kɛ nga Piɛli fa yoli’n sa. Piɛli seli kɛ: “E Min Jésus-Krist i Si Nyanmiɛn i kwla o! I aunnvuɛ silɛ dan’n ti, ɔ wuli ye ekun, ɔ maan e wla o like bɔ e si weiin kpa kɛ ɔ o lɔ’n su Jésus-Krist i cɛnlɛ’n ti. Ɔ wuli ye sɔ naan e nyan like kpa ng’ɔ sieli i nyanmiɛn su lɔ’n. Like sɔ’n kwlá saci-man, ɔ yo-man fiɛn, yɛ ɔ mlin-man.” (1 Piɛr 1:3, 4) Kɛ Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn kpa be sieli be ngunmin’n be kanngan ndɛ sɔ nun’n, be wun i wlɛ kɛ be Si Ɲanmiɛn yɛ ɔ su kan ndɛ klé be ɔ.\n13. (a) ?Kɛ Ɲanmiɛn kpa Klistfuɛ kun sie i ngunmin’n, ngue yɛ ɔ bumɛn i akunndan kun ɔn? (b) ?Ngue ti yɛ akunndan ng’ɔ bu i laa’n, ɔ kaci ɔ?\n13 Kɛ Ɲanmiɛn nin a kpaman Klistfuɛ kun nin a siemɛn i ngunmin’n, ɔ lafi su kɛ ɔ́ trán asiɛ’n su wa tititi. Blɛ mɔ asiɛ’n wá káci lika klanman’n, mɔ klunwifuɛ’m be su tranman lɛ kun’n, yɛ i ɲin o i sin ɔn. Atrɛkpa’n, i osufuɛ nin i janvuɛ nga Ɲanmiɛn wá cɛ́n be’n, ɔ bu wafa ng’ɔ́ wá sɔ́ be nun’n i akunndan titi. Asa ekun’n, ɔ lafi su kɛ ɔ́ kplɛ́n i sua yɛ ɔ́ trán nun. Ɔ́ dí i fie yɛ ɔ́ dí i su like. (Ezai 65:21-23) Sanngɛ kɛ Ɲanmiɛn ko flɛ i’n, ɲanmiɛn su lɔ tranlɛ’n i akunndan yɛ ɔ bu ɔ. Nán afɛ’n m’ɔ o asiɛ’n su wa’n, i ti yɛ ɔ kunndɛ kɛ ɔ́ kó trán ɲanmiɛn su lɔ ɔ. Asa ekun’n, nán kɛ asiɛ’n i su tranlɛ’n w’a flɛn i ti yɛ ɔ kunndɛ tranman su kun ɔn. Kusu’n, nán kɛ i waan ɔ́ kó trán ɲanmiɛn su lɔ wie nían ti ɔ. Sanngɛ, Ɲanmiɛn bɔbɔ yɛ flɛli i ɔ. Yɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n yo maan Klistfuɛ sɔ’n, ɔ buman asiɛ’n i su wa tranlɛ’n akunndan kun. Like nga Ɲanmiɛn seli kɛ ɔ́ fá mán be ng’ɔ kpa be sieli be ngunmin’n, yɛ i ɲin o i sin siɛn’n niɔn.\n14. ?Kannzɛ be nga Ɲanmiɛn kpa be sie be ngunmin’n bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n, sanngɛ ngue yɛ be kunndɛman kɛ ɔ ju ndɛndɛ ɔ?\n14 Be nga Ɲanmiɛn kpa be sie be ngunmin’n, be lafi su kɛ bé kɔ́ ɲanmiɛn su. Sanngɛ, be kunndɛman kɛ bé wú ndɛndɛ naan bé kɔ́. Ɲanmiɛn maan Pɔlu seli kɛ: ‘Kɛ e tɛ o kpata nga bo’n, otolɛ’n kun ye, nán kɛ e wunnɛn ng’ɔ o yɛ’n e klo kɛ é kpá gúa kɛ kondro sa-a, sanngɛ uflɛ yɛ e konvi o su kɛ é fá klá su naan anannganman nguan’n w’a kaci like kwlaa ng’ɔ ti wie’n i nnɛn’n niɔn.’ (2 Korɛntfuɛ Mun 5:4) Nanwlɛ, Klistfuɛ nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n, be kunndɛman kɛ bé wú ndɛndɛ. Kɛ be nin be osufuɛ mun nin be janvuɛ’m be su Zoova likawlɛ’n, ɔ yo be fɛ. Sanngɛ i kwlaa m’ɔ yoli o, like nga cɛn wie lele bé ɲɛ́n i ɲanmiɛn su lɔ’n, be wla fiman su.—1 Korɛntfuɛ Mun 15:53; 2 Piɛr 1:4; 1 Zan 3:2, 3; Sa Nglo Yilɛ 20:6.\n?ZOOVA FLƐLI WƆ WIE?\n15. ?Ngue yɛ Klistfuɛ kun kwla yo mɔ sanngɛ, i sɔ’n kleman kɛ Ɲanmiɛn w’a flɛ i wie ɔ?\n15 ?Zoova flɛli wɔ wie? Sɛ ɔ waan á wún i wlɛ’n, bu kosan nga’m be su akunndan kpa nian. ?A bu i kɛ a bo jasin fɛ’n i kpa juejue su? ?A bo ɔ ɲin ase suan Biblu’n nun like kpa, ɔ maan a “si Nyanmiɛn bɔbɔ i akunndan’n”? (1 Korɛntfuɛ Mun 2:10) ?A bu i kɛ Zoova yra jasin fɛ’n mɔ a bo’n i su dan? ?Zoova klun sa yolɛ’n, ɔ ti wɔ cinnjin kpa tra like kwlaa? ?A klo ɔ niaan Klistfuɛ mun kpa? ?Yɛ a bu i kɛ a tu ɔ klun uka be naan be su Zoova? ?A wun i wlɛ weiin kpa kɛ Zoova suannin ɔ bo sa wie’m be nun trelele? Sɛ a bu kosan sɔ’m be su akunndan naan a tɛ be su klanman’n, nán ka lɛ bu i kɛ Ɲanmiɛn flɛli wɔ wie. Afin nán be nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n, be ngunmin yɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n sie be ɔ. Ɔ sie be nga be lafi su kɛ bé trán asiɛ’n su wa tititi’n mun wie. Asa ekun’n, sɛ a wunmɛn i wlɛ weiin kpa kɛ Ɲanmiɛn flɛli wɔ’n, nn w’a flɛman wɔ sakpa. Afin, be nga Ɲanmiɛn flɛ be’n, be wun i wlɛ weiin kpa kɛ w’a flɛ be.\n16. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ be nga Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n man be’n, nán be ngba yɛ bé kɔ́ ɲanmiɛn su ɔ?\n16 Laa’n, Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mɛnnin i sufuɛ nanwlɛfuɛ wie mun. Sanngɛ, b’a ɔman ɲanmiɛn su. Ɲanmiɛn Ndɛ’n kan sran sɔ’m be nun wie’m be ndɛ. Be nun kun yɛle Zan batɛmu yofuɛ’n. Zezi yili i ayɛ dan. Sanngɛ, ɔ kleli kɛ Zan su diman famiɛn ɲanmiɛn su lɔ wie. (Matie 11:10, 11) Sran sɔ’m be nun kun ekun yɛle Davidi. (1 Samiɛl 16:13) Ɲanmiɛn wawɛ’n maan Davidi wunnin Ɲanmiɛn bɔbɔ i akunndan’n i wlɛ kpa. Kpɛkun, ɔ klɛli Ɲanmiɛn nuan ndɛ’n wie. (Mark 12:36) Ɔ nin i sɔ’n ngba’n, Piɛli seli kɛ: “David bɔbɔ a fu-man nyanmiɛn su lɔ.” (Sa Nga Be Yoli’n 2:34) Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mɛnnin i sufuɛ kwlaa sɔ mun. Yɛ be yoli sa dandan wie mun. Sanngɛ, Ɲanmiɛn w’a flɛman be. Kusu’n, nán kɛ ɲanmiɛn su lɔ tranlɛ’n, ɔ nin be fataman ti ɔ. Be flɛlɛ bɔbɔ yɛ Ɲanmiɛn w’a flɛman be ɔ. Be liɛ’n, Ɲanmiɛn wá cɛ́n be. Kpɛkun, kɛ asiɛ’n wá káci lika klanman’n, bé trán su wie.—Zan 5:28, 29; Sa Nga Be Yoli’n 24:15.\n17, 18. (a) ?Nin yɛ andɛ Zoova i sufuɛ’m be dan lika be lafi su kɛ bé trán ɔn? (b) ?Kosan benin mun yɛ like suanlɛ ng’ɔ́ bá lɛ’n, ɔ́ wá tɛ́ be su ɔ?\n17 Davidi nin Zan batɛmu yofuɛ’n, ɔ nin laa Ɲanmiɛn i sufuɛ wie mun ekun be lafili su kɛ bé trán asiɛ’n su wa tititi, naan Ɲanmiɛn síe be. Andɛ’n, Zoova i sufuɛ’m be nun kpanngban be lafi su sɔ wie. (Ebre Mun 11:10) Be nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n, be ti sran akpiakpi ya sran akpiakpi ablanan nin nnan (144.000) cɛ. Sran sɔ’m be nin Zezi bé kó dí famiɛn. Ɲanmiɛn Ndɛ’n kle kɛ sran sɔ’m be ngba be nin a ɔman ɲanmiɛn su. (Sa Nglo Yilɛ 12:17) Sanngɛ, be dan lika b’a ɔ ɲanmiɛn su.\n18 ?Wafa sɛ yɛ ɔ fata kɛ be nga be lafi su kɛ bé trán asiɛ’n su wa’n, be bu be nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n mun ɔn? ?E Wla kpɛnlɛ aɲia’n i bo lɔ’n, sɛ e wun kɛ aniaan kun di kpanwun’n naan ɔ nɔn nzan’n, wafa sɛ yɛ ɔ fata kɛ e bu i ɔ? ?Sɛ e wun kɛ be nga Ɲanmiɛn flɛli be’n be nuan’n uka su titi’n, ngue ti yɛ ɔ fataman kɛ ɔ yo e kɛnsrɛn ɔn? Like suanlɛ ng’ɔ́ bá lɛ’n, ɔ́ wá tɛ́ kosan sɔ’m be su.\n^  (ndɛ kpɔlɛ 4) Atrɛkpa’n, cɛn nga i nun yɛ Ɲanmiɛn mannin Izraɛlifuɛ’m be mmla Sinai oka’n i bo lɔ’n, yɛ be di Pantekɔtu’n niɔn. (Ezipt Lɔ Tulɛ 19:1, 2) Sɛ ɔ ti su’n, é sé kɛ aenguɛ nga Ɲanmiɛn nin Izraɛlifuɛ’m be trɛli i cɛn sɔ’n nun’n, i wunsu sa yɛ ɔ juli afuɛ 33 nun Pantekɔtu’n nun ɔn. Yɛle kɛ, Zezi maan Ɲanmiɛn nin Klistfuɛ nga bé kɔ́ ɲanmiɛn su’n be trali aenguɛ uflɛ’n.\n^  (ndɛ kpɔlɛ 11) Kɛ Ɲanmiɛn Ndɛ’n se kɛ be wu sran kun ekun’n, afuɛ 2009, Avrili 1, Sasafuɛ Tranwlɛ’n blɔfuɛ nun’n i bue 3-11, ɔ yiyi nun.\nBe nga Ɲanmiɛn kpa be sie be ngunmin’n: Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n mɛn i sufuɛ wie mun naan be nin Zezi be ko di famiɛn ɲanmiɛn su lɔ. Klistfuɛ nga Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n mɛn i’n, wawɛ sɔ’n kle i kɛ ɔ́ kó trán ɲanmiɛn su lɔ wie. Ɔ maan, ɔ kwla se kɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n ‘kle i weiin kpa’ kɛ ɔ́ ɲán like nga Ɲanmiɛn sieli i ɲanmiɛn su lɔ’n wie.


Zeremi w’a yaciman Zoova i ndɛ kanlɛ le | Amun kle amun mma’m be like\n?Ngue ti yɛ sran’m be fali Zeremi i wun ya ɔ?\nZoova yoli maan Zeremi fiteli nun\nCɛn wie’n, kɛ e kan Zoova i ndɛ e kle sran mun’n, be sri e, annzɛ be fa e wun ya. I sɔ’n ti’n, e kwla kunndɛ kɛ é yáci Zoova i ndɛ kanlɛ. ?W’a yo ɔ sɔ le?— Biblu’n kan gbanflɛn kan kun i ndɛ. Ɔ klo Zoova, sanngɛ ɔ ka kan naan w’a yaci Zoova i ndɛ kanlɛ. Be flɛ gbanflɛn kan sɔ’n kɛ Zeremi. Maan e kɛn i ndɛ.\nI nun mɔ Zeremi te yo gbanflɛn kan’n, Zoova seli i kɛ ɔ se sran’m be kɛ be yaci sa tɛtɛ mun be yolɛ. I sɔ’n yoli kekle kpa mannin Zeremi. Srɛ kunnin i. Ɔ maan ɔ seli Zoova kɛ: ‘N siman ijɔ. N te yo bakan.’ Sanngɛ Zoova tɛli i su kɛ: ‘Nán maan srɛ kun ɔ. Ń úka ɔ.’\nƆ maan Zeremi seli sran’m be kɛ, sɛ b’a kaciman be ayeliɛ’n, ɲrɛnnɛn tɔ́ be su. ?A bu i kɛ sran’m be fali Zeremi i ndɛ’n su?— B’a faman su. Be wie’m be srili i, yɛ be wie’m be fɛli i wun ya. Sran wie mun be kunndɛli kɛ bé kún i bɔbɔ. ?Kɛ a niɛn i sa’n, Zeremi i wun yoli i sɛ?— Srɛ kunnin i. I sɔ’n ti’n, ɔ seli kɛ: ‘N su kanman Zoova i ndɛ kun.’ ?Sanngɛ ɔ yoli sɔ sakpa?— Cɛcɛ, w’a yoman sɔ. Klolɛ m’ɔ kloli Zoova dan’n ti’n, w’a yaciman i ndɛ kanlɛ le. Yɛ kɛ mɔ Zeremi w’a yaciman Zoova i ndɛ kanlɛ’n ti’n, Zoova niɛnnin i su, w’a wuman.\nLe kun’n, sran tɛ wie mun be toli Zeremi yili i kunman dan kun nun. Nnɔtiɛ o kunman sɔ’n nun kpa. Kɛ ɔ o kunman’n nun lɔ’n ɔ nɔnman nzue, ɔ diman aliɛ kusu. Sran sɔ’m be kunndɛli kɛ bé yáci Zeremi lɔ lele naan ɔ wu. Sanngɛ Zoova ukɛli i maan w’a wuman, ɔ fiteli nun!\n?Ngue yɛ Zeremi i su ndɛ’n kle wɔ ɔ?— Cɛn wie’n srɛ kunnin i, sanngɛ w’a yaciman Zoova i ndɛ kanlɛ le. Ɔ kusu kɛ a kan Zoova i ndɛ kle sran mun’n, wie liɛ’n be sri wɔ, annzɛ be fa ɔ wun ya. I ti’n, ɲannzuɛn kwla kun ɔ, annzɛ srɛ kwla kun ɔ. Sanngɛ nán yaci Zoova i ndɛ kanlɛ le. Ɔ́ úka ɔ titi kɛ ɔ fa ukali Zeremi’n sa.\n?Ngue yɛ Zoova seli Zeremi kɛ ɔ yo ɔ?\n?Ngue ti yɛ ɔ ka kan naan Zeremi w’a yaci Zoova i ndɛ kanlɛ ɔ?\n?Wafa sɛ yɛ Zoova ukali Zeremi ɔ?\n?Ngue yɛ Zeremi i su ndɛ’n kle wɔ ɔ?


1 Korɛntifuɛ Mun 15 | Ɛntɛnɛti su Biblu | Mɛn Uflɛ Biblu’n (2022)\n1 Korɛntifuɛ Mun 15:1-58\nKlisi cɛnnin nguan (1-11)\nSran cɛnlɛ’n ti yɛ e lafi Ɲanmiɛn su-ɔ (12-19)\nKlisi i cɛnlɛ’n kle kɛ sran cɛnlɛ’n ti nanwlɛ (20-34)\nKlɔ sran wunnɛn’n nin aolia nun wunnɛn’n (35-49)\nLike ng’ɔ kwlá wuman’n nin like ng’ɔ kwlá saciman’n (50-57)\nAmun di e Min’n i junman’n i kpa titi (58)\n15 Siɛn’n, aniaan mun, maan n fa jasin fɛ nga n bo kleli amun’n n kpɛn amun wla. Jasin fɛ sɔ’n amun sɔli nun, yɛ amun te fa su. 2 Sɛ amun fa jasin fɛ nga n bo kleli amun’n su kpa titi’n, amún ɲán amun ti. Sanngɛ sɛ amun a faman su’n, nn Zezi i sɔnnzɔnfuɛ mɔ amun kacili’n, ɔ ti ngbɛn. 3 Afin like cinnjin kpafuɛ nga be kleli min’n, n kusu n fa kleli amun. Yɛle kɛ Ɲanmiɛn Ndɛ’n waan e sa tɛ’m be ti’n, Klisi wuli, 4 yɛ be sieli i. I cɛn nsan su’n, ɔ cɛnnin nguan kɛ nga Ɲanmiɛn Ndɛ’n fa kan’n sa. 5 Ɔ yili i wun nglo kleli Sefasi.* I sin’n, ɔ yili i wun nglo kleli i akoto blu-nin-nɲɔn (12) mun. 6 I sin ekun’n, ɔ yili i wun nglo kleli aniaan ya nnun (500) tra su blɛ kunngba nun. Aniaan sɔ’m be nun sunman be te o e afiɛn wa, yɛ wie’m b’a wu.* 7 I sin’n, ɔ yili i wun nglo kleli Zaki. I sin ekun’n, ɔ yili i wun nglo kleli akoto’m be kwlaa. 8 Sanngɛ kasiɛn su’n, min mɔ n ti kɛ ba mɔ i blɛ w’a juman yɛ be wuli i’n sa’n, ɔ yili i wun nglo kleli min wie. 9 Min yɛ n ti akoto’m be nun kaanfuɛ’n niɔn. Yɛ ɔ fataman kɛ be flɛ min akoto bɔbɔ, afin n kleli Ɲanmiɛn i asɔnun’n i nunfuɛ’m be yalɛ. 10 Sanngɛ Ɲanmiɛn i aklunye dan’n ti’n n ti akoto. Ye ng’ɔ yoli min’n w’a yoman ngbɛn, afin n dili junman dan n trali be kwlaa. Sanngɛ nán min bɔbɔ min wunmiɛn yɛ n fa dili junman sɔ’n niɔn. Ye dan mɔ Ɲanmiɛn yoli min’n ti-ɔ. 11 Ɔ maan sɛ min yɛ n bo jasin’n nin-o, sɛ be yɛ be bo-o, ndɛ kunngba’n yɛ e kwlaa e kan-ɔn, yɛ ndɛ sɔ’n su yɛ amun lafili-ɔ. 12 E kan kɛ Klisi cɛnnin. ?Yɛ ɔ yo sɛ ti yɛ amun nun sran wie’m be se kɛ be nga be wuli’n be su cɛnman-ɔn? 13 Sɛ sakpasakpa naan be nga be wuli’n be su cɛnman’n, nn Klisi kusu w’a cɛnman. 14 Yɛ sɛ Klisi w’a cɛnman’n, nn e bo jasin’n ngbɛn, yɛ nn amun kusu amun lafi Ɲanmiɛn su ngbɛn. 15 Sɛ be nga be wuli’n, be su cɛnman’n, nn Klisi kusu w’a cɛnman. Ɔ maan e tɔnnin Ɲanmiɛn i suɛn. Afin e kan sinnin kɛ Ɲanmiɛn cɛnnin i, kusu nn w’a cɛnmɛn i. 16 Sɛ be nga be wuli’n be su cɛnman’n, nn Klisi kusu w’a cɛnman. 17 Yɛ kusu, sɛ Klisi w’a cɛnman’n, nn amun lafi Ɲanmiɛn su ngbɛn. Amun te yo sa tɛ yofuɛ. 18 Asa kusu’n, nn be nga be ti Klisi i sɔnnzɔnfuɛ mɔ be wuli’n,* be liɛ w’a wie mlɔnmlɔn. 19 Sɛ nguan nga e o nun yɛ’n i ngunmin ti yɛ e fa e wla e gua Klisi su’n, nn e ti ɲrɛnnɛnfuɛ tra sran kwlaa. 20 Sanngɛ nanwlɛ, Klisi cɛnnin. I yɛ be dun mmua* cɛnnin i be nga be wuli’n* be nun-ɔn. 21 Sran kunngba ti yɛ wie’n bali-ɔ. Ɔ maan sran kunngba kusu ti yɛ be nga be wuli’n bé cɛ́n-ɔn. 22 Afin wafa kunngba nga Adan ti’n, sran’m be kwlaa be wu’n, i sɔ kunngba’n, Klisi kusu ti’n, sran’m be kwlaa bé ɲán nguan. 23 Sanngɛ ɔ to be to be. Klisi yɛ be dun mmua cɛnnin i-ɔ. I sin’n, blɛ mɔ Klisi o lɛ’n, bé cɛ́n be nga be ti i liɛ’n. 24 Kɛ ɔ ko nunnun awa kwlaa nin be kwlaa nga be le kwlalɛ’n, ɔ nin be kwlaa nga be le tinmin’n ko wie’n, kasiɛn su’n, ɔ́ fá Famiɛn dilɛ’n mɛ́n i Si m’ɔ ti i Ɲanmiɛn’n. 25 Afin ɔ fata kɛ ɔ di famiɛn lele saan Ɲanmiɛn w’a fɛ i kpɔfuɛ’m be kwlaa w’a sie i ja bo. 26 Kpɛkun ɔ́ núnnún e kpɔfuɛ kasiɛn mɔ yɛle wie’n. 27 Afin Ɲanmiɛn “fali like kwlaa sieli i ja bo.” Sanngɛ kɛ ɔ kan ‘like kwlaa’ ndɛ’n, ɔ ti su kɛ sran ng’ɔ fali like kwlaa sieli i ja bo’n, i bɔbɔ nunman nun wie. 28 Kɛ Ɲanmiɛn ko fɛ i Wa’n ko sie i like kwlaa su’n, Ba’n bɔbɔ wá ló i wun mán Ɲanmiɛn m’ɔ fɛli i sieli i like kwlaa su’n, naan Ɲanmiɛn sie like kwlaa. 29 ?Sɛ w’a yoman sɔ’n, ngue yɛ be nga be su yo be batɛmun kɛ be wu’n, bé yó-ɔ? ?Sɛ be nga be wuli’n be su cɛnman mlɔnmlɔn’n, ngue ti yɛ be su yo be batɛmun kɛ be wu-ɔ? 30 ?Yɛ ngue ti yɛ dɔ kwlaa su* e nguan’n wo wie nuan-ɔn? 31 Aniaan mun, amun mɔ amun ti e Min Klisi Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’n, mɔ amun ti n di min nuan’n, ń sé amun kɛ cɛn kwlaa n wo wie nuan. 32 ?Sɛ e nin nnɛn wlɛfuɛ mun e tuli ngondin Efɛzi lɔ kɛ sran kwlaa sa’n,* ye benin yɛ n ɲɛn i nun-ɔn? Sɛ be nga be wuli’n be su cɛnman’n, nn “maan e di like, yɛ e nɔn nzan, afin ainman é wú.” 33 Nán maan sran’m be laka amun. Sran ng’ɔ nin sran tɛ san nun’n, i nzuɛn kpa’n sáci. 34 Maan amun wun sa wlɛ naan amun yo sa kpa, yɛ amun yaci sa tɛ yolɛ, afin amun nun wie’m be siman Ɲanmiɛn. Ń kán sɔ naan amun wun ɲannzuɛn. 35 Sanngɛ sran wie kwla usa kɛ: “?Wafa sɛ yɛ be nga be wuli’n bé cɛ́n-ɔn? ?Kɛ bé bá’n, wunnɛn wafa benin yɛ bé fá bá-ɔ?” 36 A siman ngwlɛlɛ! ?Like nga a lua’n, ɔ wuman ka naan w’a fifi?* 37 Like nga a lua’n, sɛ ble-o, sɛ like uflɛ-o, a luaman nga w’a ɲin’n. I mma yɛ a lua-ɔ. 38 Sanngɛ Ɲanmiɛn maan like mma sɔ’n i wafa’n yo kɛ i bɔbɔ Ɲanmiɛn fa klo’n sa’n. Yɛ ɔ le like mma kun nin i wafa m’ɔ ti-ɔ. 39 Ninnge’m be wunnɛn’n ti wafawafa. Ɔ le klɔ sran wunnɛn, ɔ le nannin’m be liɛ, ɔ le anunman’m be liɛ, yɛ ɔ le jue’m be liɛ. 40 Ninnge nga be o ɲanmiɛn su lɔ’n be le be liɛ, yɛ ninnge nga be o asiɛ’n su wa’n, be le be liɛ. Ɔ le ɲanmiɛn su lɔ ninnge’m be klanman liɛ. Yɛ ɔ le asiɛ’n su wa ninnge’m be klanman liɛ. 41 Ɔ le wafa nga wia’n kpaja-ɔ. Ɔ le wafa nga anglo’n kpaja-ɔ. Asa kusu’n, ɔ le wafa nga nzraama’m be kpaja-ɔ. I kpa bɔbɔ’n, nzraama wie kpaja tra wie. 42 Kɛ be nga be wuli’n be cɛnlɛ’n wá yó sɔ-ɔ. Like m’ɔ saci’n yɛ be wlɛli i ase-ɔ.* Sanngɛ kɛ be ko cɛn i’n, ɔ kwlá saciman kun. 43 Kɛ bé wlá like’n i ase’n,* ɔ leman ɲrun. Sanngɛ kɛ be ko cɛn i’n, ɔ ɲan ɲrun. Kɛ bé wlɛ́ i ase’n,* ɔ leman wunmiɛn. Sanngɛ kɛ be ko cɛn i’n, ɔ ɲan wunmiɛn. 44 Kɛ bé wlɛ́ i ase’n,* ɔ ti klɔ sran. Sanngɛ kɛ bé cɛ́n i’n, ɔ ti aolia nun sran. Sɛ klɔ sran wunnɛn o lɛ’n, aolia nun liɛ’n kusu o lɛ wie. 45 Ɔ maan be klɛli i kɛ: “Adan klikli’n ɲannin nguan, yɛ ɔ yoli sran.” Adan kasiɛn’n kacili aolia nun sran m’ɔ man nguan’n. 46 Sanngɛ nán aolia nun sran’n yɛ ɔ dun mmua-ɔ. Klɔ sran’n yɛ ɔ dun mmua-ɔ, i sin naan aolia nun sran’n w’a ba. 47 Sran klikli’n ti asiɛ’n su wafuɛ, yɛ fa yɛ be fa yili i-ɔ. Yɛ sran nɲɔn su’n fin ɲanmiɛn su. 48 Be nga be fali fa be yili be’n, be ti kɛ sran nga be fali fa be yili i’n sa. Yɛ be nga be ti ɲanmiɛn su lɔfuɛ’n, be ti kɛ sran ng’ɔ ti ɲanmiɛn su lɔfuɛ’n sa. 49 Yɛ wafa kunngba nga e fa sran nga be fali fa yili i’n, é wá fá sran ng’ɔ ti ɲanmiɛn su lɔfuɛ’n. 50 Sanngɛ min niaan mun, ndɛ nga min waan ń kán klé amun’n yɛle kɛ klɔ sran wunnɛn’n nin mmoja’n be kwlá wluman Ɲanmiɛn i Famiɛn diwlɛ’n nun. Yɛ like ng’ɔ saci’n, ɔ kwlá kaciman like kun m’ɔ kwlá saciman’n. 51 Amun nian! Ń má kán Ɲanmiɛn i ndɛ kun m’ɔ ti fiawa’n ń klé amun. Yɛle kɛ e kwlaa e su wuman,* sanngɛ e kwlaa é káci. 52 Kɛ be ko bo awɛ kasiɛn’n, be ɲinma bulɛ kunngba sa kplɛ, kpɛkun e kwlaa é ká lɛ é káci. Afin awɛ’n wá tɛ́, yɛ be nga be wuli’n bé cɛ́n, yɛ be wunnɛn’n su saciman kun. Kpɛkun é káci. 53 Afin like ng’ɔ kwlá saciman’n, ɔ́ sín ng’ɔ saci’n i osu. Yɛ like ng’ɔ kwlá wuman’n, ɔ́ sín ng’ɔ wu’n i osu. 54 Sanngɛ kɛ like ng’ɔ kwlá saciman’n ko sin ng’ɔ saci’n i osu’n, mɔ like ng’ɔ kwlá wuman’n ko sin ng’ɔ wu’n i osu’n, ndɛ ng’ɔ o yɛ’n wá kpɛ́n su: “Wie’n nunman lɛ kun mlɔnmlɔn.” 55 “?Wie, ɔ kwlalɛ’n wo nin? ?Wie, ɔ bɔyre’n wo nin?” 56 Bɔyre ng’ɔ kpɛ wie’n i ba’n yɛle sa tɛ’n. Yɛ like nga ti yɛ sa tɛ’n le ta’n, yɛle Mmla’n.* 57 Sanngɛ é yó Ɲanmiɛn kwla. Afin e Min Zezi Klisi i dunman nun’n, e le kwlalɛ! 58 I sɔ’n ti’n min niaan kpa mun, an jran kekle, nán amun wun usu amun. Amun di e Min’n i junman’n i kpa titi. Afin amun si kɛ e Min’n i junman nga amun di’n, ɔ su kaman ngbɛn.\n^ Glɛki nun’n, be se kɛ “b’a lafi wie’n nun.”\n^ Glɛki nun’n, be se kɛ “waka mma klikli’n.”\n^ Glɛki nun’n, be se kɛ “b’a lafi wie’n nun’n.”\n^ Be kwla se ekun kɛ “blɛ kwlaa nun.”\n^ Annzɛ “kɛ sran’m be bu i sa’n.”\n^ Glɛki nun’n, be se kɛ “w’a cɛn.”\n^ Glɛki nun’n, be se kɛ “luali.”\n^ Glɛki nun’n, be se kɛ “e su lafiman wie’n nun.”\n^ Be kwla se ekun kɛ “Mmla’n yɛ maan sa tɛ’n le ta-ɔ.”\n1 Korɛntifuɛ Mun 15


Liki 10 | Online Bible | New World Translation\nZezi sunmannin i sɔnnzɔnfuɛ 70 mun (1-12)\nKlɔ nga be sufuɛ’m b’a kaciman be akunndan’n be yako (13-16)\nI sɔnnzɔnfuɛ 70 mun b’a sa be sin (17-20)\nZezi mɛnmɛn i Si, afin ɔ bu be nga be leman ɲrun’n be sran (21-24)\nSamari bian m’ɔ yoli i wiengu ye’n i wun ɲanndra (25-37)\nZezi ɔli Mati nin Mari be wun lɔ (38-42)\n10 I sin’n, e Min’n kpali sran ableso (70) ekun. Ɔ sunmannin be nɲɔnnɲɔn naan klɔ annzɛ lika kwlaa ng’ɔ́ wá kɔ́’n, be dun mmua i ɲrun lɔ. 2 Kpɛkun ɔ seli be kɛ: “Nanwlɛ, fie’n i su ninnge’m be kpɛlɛ junman’n ti dan. Sanngɛ junman difuɛ’m b’a sɔnman. I sɔ’n ti’n, amun srɛ junman’n i su Kpɛn’n naan ɔ kunndɛ sran naan be ko di junman’n. 3 Amun mɔ amun ti kɛ bua ba sa’n, n su sunman amun blo alua’m be afiɛn. Amun wɔ! 4 Nán amun fa pɔtɔmannin, nán amun fa aliɛ, yɛ nán amun fa ngbabua, nán amun yo sran fi like* atin nun. 5 Lika kwlaa nga amun kɔ’n, sɛ amun wlu awlo kun nun’n, amun dun mmua se kɛ: ‘Maan aunjuɛ’n tran awlo nga nun.’ 6 Sɛ sran kun o lɛ naan ɔ klo aunjuɛ’n, aunjuɛ nga amun bo mɛnnin i’n, ɔ nin i trán. Sanngɛ sɛ i sɔfuɛ nunman lɛ’n, aunjuɛ’n sɛ́ i sin amun wun. 7 Amun ka awlo sɔ’n nun lɛ. Like nga be man amun kɛ amun di’n, amun di. Nga be man amun kɛ amun nɔn’n, amun nɔn. Afin junman difuɛ’n nin i akatua’n fata. Nán amun tu awlo kun nun be ko tran uflɛ nun. 8 “Asa ekun’n, sɛ amun kɔ klɔ kun su naan be sike amun’n, amun di like nga be fa sie amun ɲrun’n. 9 Amun yo tukpacifuɛ nga be o lɛ’n be juejue. Kpɛkun amun se sran mun kɛ: ‘Ɲanmiɛn i Famiɛn dilɛ’n w’a mantan amun koko.’ 10 Sanngɛ sɛ amun ju klɔ kun su naan b’a sikeman amun’n, amun fite wɔ i akpɔ dandan’m be su. Kpɛkun amun se kɛ: 11 ‘Amun klɔ’n i su ndutre ng’ɔ o e ja wun bɔbɔ’n, e su kpukpu gua amun wun. Sanngɛ nanwlɛ, maan amun si kɛ Ɲanmiɛn i Famiɛn dilɛ’n, w’a mantan koko.’ 12 Ń kán klé amun kɛ like nga bé fá yó klɔ sɔ’n cɛn sɔ’n nun’n, Sodɔmun liɛ’n bɔbɔ timan like fi. 13 “Korazɛn, yako! Bɛtsaida, yako! Afin sɛ ɔ ti kɛ sa kekleekle nga be yoli be amun su lɔ’n, be yoli be Tir nin Sidɔn lɔ’n, nn lɔfuɛ’m be wlali bajɛ tralɛ be trannin nzuɛn nun, be kleli kɛ b’a kaci be akunndan’n lalaa. 14 Ɔ maan jɔlɛ nga bé dí amun jɔlɛ dilɛ cɛn’n nun’n, Tir nin Sidɔn be liɛ’n bɔbɔ timan like fi. 15 ?Yɛ wɔ, Kapɛɛnaɔmun, bé mán ɔ su lele á tó ɲanmiɛn’n? Cɛcɛ! Á wá jrá lele jú Ndia’n* nun lɔ! 16 “Sran ng’ɔ sie i su amun nuan bo’n, nn w’a sie i su min nuan bo wie. Sanngɛ sran nga w’a sɔman amun nun’n, nn w’a sɔman min nun wie. Yɛ sran nga w’a sɔman min nun’n, nn w’a sɔman sran ng’ɔ sunmannin min’n, i nun wie.” 17 I sin’n, sran ableso (70) ng’ɔ sunmannin be’n, be fin lɔ bali. Kɛ bé bá’n, be klun ti jɔwa kpa. Be seli kɛ: “E Min, kɛ e bo ɔ dunman sa’n, mmusu mun bɔbɔ be lo be wun be man e.” 18 Kɛ ɔ tili ndɛ sɔ’n, ɔ seli be kɛ: “N wunnin kɛ Satan w’a fin ɲanmiɛn su lɔ w’a tɔ kɛ ɲanmiɛn m’ɔ kpa sin’n sa. 19 Amun nian! N mannin amun kwlalɛ kɛ amun fa tiatia wuo mun nin ɲannglan’m be su, naan amun kwlalɛ’n tra amun kpɔfuɛ’n i liɛ’n. Kpɛkun sa fi su ɲanman amun. 20 Nán amun di aklunjuɛ mmusu mɔ amun kwla be’n ti. Sanngɛ amun di aklunjuɛ, afin b’a klɛ amun dunman ɲanmiɛn su lɔ.” 21 Dɔ sɔ’n su’n, Ɲanmiɛn wawɛ’n maan i klun jɔli dan kpa, naan w’a se kɛ: “Min Si, wɔ mɔ a ti nglo nin asiɛ’n be Min’n, ń mánmán wɔ sran’m be ɲrun. Afin a fa ninnge nga mun fiali akunndanfuɛ mun nin sa sifuɛ’m be wun kpa, kpɛkun a yili be nglo kleli ba kanngan mun. Sakpa min Si, i sɔ’n yɛ ɔ ti ɔ klun su-ɔ. 22 Min Si fali ninnge kwlaa mannin min. Yɛ sran fi siman Ba’n, saan Siɛ’n. Asa kusu’n, sran fi siman Siɛ’n, saan Ba’n ɔ nin sran nga Ba’n kunndɛ kɛ ɔ́ kɛ́n i ndɛ klé i’n.” 23 I sin’n, kɛ ɔ nin i sɔnnzɔnfuɛ’m be kali be ngunmin’n, ɔ kannin ndɛ kleli be. Ɔ seli be kɛ: “Be nga be wun ninnge nga amun su wun be yɛ’n, be liɛ su ti ye. 24 Afin ń kán klé amun kɛ Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ kpanngban nin famiɛn kpanngban, be kloli kɛ bé wún ninnge nga amun su wun be yɛ’n, sanngɛ b’a wunman be. Yɛ be kloli kɛ bé tí ndɛ nga amun su ti be yɛ’n, sanngɛ b’a timan.” 25 Bian kun m’ɔ si Mmla’n i kpa’n, ɔ jasoli kɛ ɔ́ sɛ́ i nían. Ɔ seli kɛ: “?Like klefuɛ, ngue yɛ ɔ fata kɛ n yo naan m’an ɲan nguan m’ɔ leman awieliɛ’n niɔn?” 26 Ɔ seli i kɛ: “?Ndɛ onin yɛ be klɛli i Mmla’n nun-ɔn? ?Yɛ kɛ a kanngan nun’n, ɔ se sɛ?” 27 Ɔ tɛli i su kɛ: “‘Fa ɔ awlɛn’n kwlaa, ɔ nin ɔ nguan’n kwlaa, ɔ nin ɔ wunmiɛn’n kwlaa, ɔ nin ɔ akunndan’n kwlaa fa klo Zoova m’ɔ ti ɔ Ɲanmiɛn’n.’ Kpɛkun ‘klo ɔ wiengu kɛ a fa klo ɔ bɔbɔ wun’n sa.’” 28 Ɔ seli bian’n kɛ: “A tɛli su klanman. Yo sɔ titi, kpɛkun á ɲán nguan.” 29 Sanngɛ bian’n kunndɛ kɛ be bu i sran seinfuɛ. I sɔ’n ti’n, ɔ seli Zezi kɛ: “?Min wiengu’n yɛle wan?” 30 Zezi tɛli i su kɛ: “Bian kun fin Zerizalɛmun ɔ su kɔ Zeriko. Atin nun’n, ɔ ko tɔli awiefuɛ’m be nun. Be deli i sa nun ninnge’m be kwlaa kpan, be boli i, ɔ ka kan naan w’a wu, kpɛkun be yacili i lɛ be ɔli. 31 Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ kun sinnin akpɔ kunngba sɔ’n su lɛ, ɔ wunnin i, sanngɛ ɔ sinnin akpɔ’n i bue kun lɔ ɔli. 32 Levifuɛ kun kusu juli lɛ, ɔ wunnin i, sanngɛ ɔ sinnin akpɔ’n i bue kun lɔ ɔli. 33 Samarifuɛ kun su sin akpɔ sɔ’n su lɛ kɔ lika. Kɛ ɔ juli i wun lɛ m’ɔ wunnin i’n, ɔ yoli i annvɔ. 34 Ɔ wunngeli i wun lɔ, kpɛkun ɔ fali ngo nin duvɛn guɛguɛli i kannin’m be nun naan w’a cici be su. Ɔ fɛ i fuli i bɔbɔ i nnɛn’n su, kpɛkun ɔ fɛ i ɔli aofuɛ sua kun nun, ɔ niɛnnin i lika. 35 Kɛ aliɛ cɛnnin’n, ɔ fali denie nɲɔn mannin aofuɛ sua’n i sunianfuɛ’n, kpɛkun ɔ seli i kɛ: ‘Niɛn i lika. Kalɛ uflɛ nga á bó úka nga su’n, kɛ ń sá n sin’n, ń má yí ń mán wɔ.’ 36 ?Ɔ ɲrun’n, be sran nsan sɔ’m be nun onin yɛ ɔ kleli kɛ ɔ ti bian ng’ɔ tɔli awiefuɛ’m be nun’n, i wiengu-ɔ?” 37 Ɔ seli kɛ: “Be nun sran ng’ɔ sili i aunnvuɛ’n niɔn.” Yɛ Zezi seli i kɛ: “Ɔ kusu, kɔ ko yo sɔ wie.” 38 Be ɔli klɔ kun su. Kɛ be juli lɔ’n, bla kun mɔ be flɛ i Mati’n, ɔ sɔli i nun i awlo lɔ. 39 I niaan bla kun o lɛ, be flɛ i Mari. Ɔ trannin ase e Min’n i ja wun lɛ, ɔ su tie ndɛ ng’ɔ kan’n. 40 Mati liɛ’n, i sa o ninnge kpanngban yolɛ nun ti’n, i ɲin ti blowa. Ɔ maan ɔ wunngeli i wun lɛ, kpɛkun ɔ seli i kɛ: “E Min, min niaan bla w’a yaci junman’n i kwlaa min sa nun. ?I sɔ’n yoman ɔ like fi? Se i naan ɔ wa uka min.” 41 E Min’n tɛli i su kɛ: “Mati, Mati, a koko, yɛ ɔ ɲin o ninnge kpanngban su. 42 Like kaan sa yɛ ɔ ti cinnjin-ɔn, annzɛ like kunngba bɔbɔ. Mari liɛ’n, ɔ fɛli i nun kpafuɛ’n. Be su kwlá demɛn i sa nun.”\n^ Be kwla se ekun kɛ “nán amun tɔ sran nun be yo i like.”


Se é sé ke é nin i di anuanse, sannge é yô sa ke é te ô aôsin'n nun sa'n, wuun é su bua atô, é di'a nanwle.\n Swran ng'o sé ke o ô wéiin'n nun, sannge o te kpo i niaan'n, wuun o te ô aôsin'n nun. Sannge swran ng'o klô i niaan'n, wuun o ô wéiin'n nun, o yô'a sa ng'o satyi i niaan wié ti nun'n. Sannge swran ng'o kpo i niaan'n, o ô aôsin'n nun, o man ke oh nantih'n o si'a lika ng'o ko'n, afin o ti ke anyansifue sa. M mma mun, nh kleh fluwa nga ble amun, yele ke Christ ti, Nyanmien a yatyi sa nga an yôlii'n wa tye amun. N si mun, nh kleh fluwa nga ble amun, yele ke an si swran ng'o ô le i bôbôle nun'n. Gbanflen mun, nh kleh fluwa nga ble amun, yele ke an kwlali Klunwifue'n. Ba kanngan mun, nh kleh fluwa nga ble amun, yele ke an si é Si'n. N si mun, nh kleh fluwa so'n ble amun, yele ke an si swran ng'o ô le i bôbôle nun'n. Gbanflen mun, nh kle fluwa so'n ble amun, yele ke an dyran kéklé, an fa Nyanmien nde'n su, ye an kwlali Klunwifue'n. Nanh an klô men dile'n, nanh an klô ninngé nga bé ô men'n nun'n. Swran ng'o klô men dile'n, wuun o klô'a é Si'n. Liké kwlaa nga bé yô bé men'n nun'n, bé nyin b'o blô ninngé'm bé su, nin akunndan nga bé fa bu ninngé nga bé wun bé'n bé su'n, nin bé wun tule'n i kwlaa so'n i wié fi fi'an é Si'n, sannge bé ti men'n nun nzuen. Men'n nin i nun ninngé kwlaa bo swran nyin blô su'n, béh wiéh, sannge swran ng'o yô Nyanmien klun sa'n, oh kah le tititi.\nAnh wla klunwi'n, nin awlen fufu'n, nin ya fale'n, nin ndengan'n, nin swran wun satyile'n, nin swran kpole'n bé kwlaa bé asé.\n É si ke ya nyan é ti wié'n sa nun, ya nyan nguan, yele ke é klô é niaan mun. Swran ng'o klô'a swran'n, wuun o te ô wié'n sa nun. Swran kwlaa ng'o i niaan'n, wuun o ti swran kunfue, ye an si ke swran kunfue'n o le'a anannganman nguan.\n É lie'n, é klô Nyanmien, afin o dun mmua klôli é. Se swran kun sé ke o klô Nyanmien, sannge o kpo i niaan'n, wuun atô ye o buaa. ?Afin se o klô'e i niaan'n b'o wuin'n, o yô se ye o kwla klô Nyanmien b'o wunmen nion?


Biblu’n nun ndɛ’n i wlɛ wunlɛ timan kekle\nNDƐ NG’Ɔ KLƐ FLUWA’N SU’N ?Ngue ti yɛ ɔ ti cinnjin kɛ e wun Biblu’n nun ndɛ’n i wlɛ ɔ?\nNDƐ NG’Ɔ KLƐ FLUWA’N SU’N Biblu’n nun ndɛ’n i wlɛ wunlɛ timan kekle\nNDƐ NG’Ɔ KLƐ FLUWA’N SU’N Be kwla uka ɔ naan w’a wun Biblu’n i nun ndɛ’n i wlɛ\nƝanmiɛn Zoova kɛn i klun ndɛ kle sran mun\nBiblu kun mɔ i nun ndɛ’n ti weinwein’n\nMaan e nuan nun ndɛ’n, ɔ yo sran ye titi\nZoova súan ɔ bo\nBiblu Traduction du monde nouveau nga be yili i afuɛ 2013 nun’n\nBiblu’n i su kosan’m be su tɛlɛ\nSasafuɛ Tranwlɛ'n | Desanblu 2015\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Acoli Afrikaans Albanais Allemand Amharique Anglais Arabe Arménien Aymara Batak (Toba) Bikol Bulgare Catalan Cebuano Chichewa Chinois (Simplifié) Chinois (Traditionnel) Chitonga Chitumbuka Chiyao Chokwe Chol Coréen Croate Créole des Seychelles Créole d’Haïti Danois Efik Espagnol Estonien Ewé Fidjien Finnois Français Ga Grec Guarani Géorgien Haoussa Hiligaynon Hiri Motu Hmong (White) Hongrois Hébreu Iban Icibemba Igbo Iloko Indonésien Isoko Italien Japonais Javanese Karen (S'gaw) Kazakh Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kisonge Kongo Krio Lamba Lhukonzo Lingala Lituanien Luganda Lunda Luo Luvale Macédonien Malgache Mambwe-Lungu Maya Mazateco (Huautla) Mooré Myama Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Ndébélé (Zimbabwe) Ngabere Norvégien Nyaneka Nyanja Nzema Néerlandais Ossète Otètèla Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Pidgin (Cameroon) Pidgin salomonien Polonais Portugais Quechua (Bolivie) Quichua (Imbabura) Roumain Runyankore Russe Samoan Sango Sepedi Serbe Serbe (Romain) Sesotho (Lesotho) Shona Sidama Silozi Singhalais Slovaque Slovène Sranan tongo Suédois Swahili Swahili (Rép. Dém. Du Congo) Tagalog Tatar Tchèque Thaï Tigrinya Tiv Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Totonaque Tshiluba Tsonga Tswana Turc Tuvalu Twi Tzotzil Ukrainien Umbundu Vietnamien Waray-Waray Wawle Wayuunaiki Wolaitsa Xhosa Yoruba Zandé Zapotec (de l’isthme) Zoulou\nNDƐ NG’Ɔ KLƐ FLUWA’N SU’N | A KWLA WUN BIBLU’N NUN NDƐ’N I WLƐ\nNán andɛ sa yɛ be klɛli Biblu’n niɔn. Be boli i klɛlɛ’n i bo i afuɛ kɔe 3.500 yɛ. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn famiɛn nga be flɛ i kɛ Sangi’n i osu’n nunfuɛ mun yɛ be sie Sinua’m be mɛn’n niɔn. Sanngɛ, be boli i klɛlɛ’n i bo ɔ dili afuɛ kɔe 1.000 ka naan Ɛndi lɔfuɛ nga be flɛ i kɛ Buda’n, w’a kpɛ i asɔnun’n i ba.—An nian kuku nga be flɛ i kɛ “ Biblu’n i su ndɛ” i nun.\nBiblu’n tɛ kosan cinnjin nga sran’m be fa usa be wun’n be su.\nSɛ sran’m be kanngan fluwa kun nun naan be wun i nun ndɛ’n i wlɛ’n, yɛ ɔ kwla yo be ye ɔ. Kɛ Biblu’n ti sɔ ɔ. I nun ndɛ’n i wlɛ wunlɛ’n, ɔ timan kekle. Yɛ ɔ tɛ kosan cinnjin nga sran’m be fa usa be wun’n be su.\nKosan sɔ’m be nun kun yɛle kɛ: ‘?Ngue ti yɛ e o asiɛ’n su ɔ?’ Atrɛkpa’n, ɔ bɔbɔ w’a usa ɔ wun sɔ le. Kɛ ɔ fɛ i laa lele andɛ’n, sran’m be fa kosan sɔ’n be usa be wun titi, yɛ be wunmɛn i su tɛlɛ’n. Sanngɛ, Biblu’n i nun fluwa nga be flɛ i kɛ Mɛn’n i Bo Bolɛ’n, i ndɛ tre kun nin nɲɔn’n, be tɛ su weiin. Biblu’n nun ndɛ tre nɲɔn sɔ’m be kle kɛ, “kɛ mɛn’n bó i bo’n,” Ɲanmiɛn yili nglo lɔ ninnge mun. I wie yɛle nzraama mun, nin wia’n, ɔ nin anglo ba’n. Asa ekun’n, ɔ yili asiɛ’n. Ɔ yili be kwlaa sɔ’n i afuɛ miliar kpanngban yɛ. (Bo Bolɛ 1:1) Kpɛkun, be kan wafa nga Ɲanmiɛn yoli naan blɛblɛblɛ asiɛ’n i su tranlɛ’n w’a yo ye’n, i ndɛ. I sin’n, be kan ninnge fanunfanun nga Ɲanmiɛn yili be asiɛ’n su, ɔ nin wafa nga Ɲanmiɛn yili sran’n, be ndɛ. Kpɛkun, be kan like nga ti yɛ ɔ yili ninnge kwlaa sɔ mun’n be ndɛ wie.\nBE KLƐLI BIBLU’N NAAN E WUN I NUN NDƐ’N I WLƐ\nBiblu’n man e afɔtuɛ kpakpa mun naan y’a wun sa nga be tɔ e su cɛn kwlakwla’n be trawlɛ. Yɛ afɔtuɛ sɔ’m be wlɛ wunlɛ timan kekle. Maan e kan sa nga be kle sɔ’n be nun nɲɔn be ndɛ.\nI klikli’n yɛle kɛ, Biblu’n blubluman sa’m be su. Ɔ kan ndɛ mun weinwein. Ɔ maan, e kwla wun be wlɛ. Biblu’n fa ninnge nga e yo be titi’n be sunnzun ase naan ndɛ nga be wlɛ wunlɛ’n ti kekle’n, y’a wun be wlɛ.\nI wie yɛle ndɛ nga Zezi kannin be’n. Ɔ fali ninnge nga sran’m be yo be titi’n be su sunnzun ase naan like ng’ɔ su kle be’n, w’a wluwlu be wun. I sunnzun ase sɔ’m be nun kpanngban o i jasin fɛ’n nga Matie klɛli’n i ndɛ tre 5 lele 7 be nun. Bian kun kannin Zezi i ndɛ sɔ’m be ndɛ. Ɔ seli kɛ: ‘Zezi w’a kunndɛman kɛ ɔ́ kán ndɛ kpanngban naan e fa sie e ti nun. Sanngɛ, afɔtuɛ yɛ ɔ mannin e naan e si nanti ɔ.’ A kwla fa miniti 15 annzɛ 20 kanngan fluwa nga Matie klɛli’n i ndɛ tre sɔ’m be nun. Sɛ a yo sɔ’n, á wún kɛ Zezi i ndɛ’m be wlɛ wunlɛ timan kekle, naan be le ta dan.\nLike nɲɔn su ng’ɔ kle kɛ Biblu’n i nun ndɛ’n, i wlɛ wunlɛ timan kekle’n yɛle kɛ, Biblu’n timan ngua dilɛ fluwa. Fluwa kun kan Biblu’n i ndɛ. Ɔ se kɛ Biblu’n kan “be nga be le ɲrun’n, ɔ nin be nga be leman ɲrun’n, [be kwlaa be ndɛ]. Sa nga be jrannin be ɲrun kekle mun o, like nga be fali be wla guali su mun o, be fɔnlɛ mun o, ɔ nin sa dandan nga be yoli be mun o,” Biblu’n kan be ndɛ. Sa sɔ’m be ti nanwlɛ. Kɛ e kanngan be nun’n, e wun be wlɛ weiin. Yɛ afɔtuɛ nga sa sɔ’m be man e’n, e wun be wlɛ wie.—Rɔmfuɛ Mun 15:4.\nSRAN NGBA KWLA ƝAN BIBLU’N\nFluwa nga be klɛ i aniɛn kun mɔ a ti’n i nun’n, yɛ a kwla wun i nun ndɛ’n i wlɛ ɔ. I wie yɛle Biblu’n liɛ’n. Kannzɛ a tran ɔ nvle’n nun’n, annzɛ a tran nvle uflɛ nun’n, sanngɛ atrɛkpa’n, be yili Biblu’n aniɛn kun mɔ a ti’n i nun. ?Ngue yɛ maan i sɔ liɛ’n kwla yoli ye ɔ? Kɛ ɔ ko yo naan y’a wun i wlɛ’n, maan e fa e ɲin e sie i sa wie’m be su.\nI nun ndɛ’n i kacilɛ aniɛn’m be nun’n. I klikli’n nun’n, Ebre’n nin Aramu aniɛn’n, ɔ nin Glɛki’n, be nun yɛ Ɲanmiɛn maan sran’m be klɛli i nuan ndɛ’n niɔn. Ɔ maan, sran ngba be kwlá kannganman Ɲanmiɛn ndɛ’n mɔ be klɛli’n nun. I sɔ’n ti, fluwa sifuɛ wie’m be wa kacili Ɲanmiɛn nuan ndɛ’n aniɛn wie’m be nun naan sran kpanngban b’a kwla kanngan nun. Junman sɔ mɔ be dili’n ti’n, andɛ’n b’a yi Biblu’n i wunmuan’n, annzɛ i bue aniɛn kɔe 2.700 be nun. I sɔ’n kle kɛ asiɛ wunmuan’n su’n, sɛ be fa sran 100, be nun 90 tra su be kwla ɲan Biblu’n be aniɛn’n nun.\nI yilɛ’n. I klikli’n nun’n, be klɛli Ɲanmiɛn nuan ndɛ’n i nnɛn kplo nin fluwa nɲa nga be fali ndɛ mma ja yɛ be fa yili’n, be su. Ninnge sɔ’m be kplɔlɛ’n yoman ya. I sɔ’n ti’n, sran wie’m be klɛli ndɛ’n fluwa wie’m be su naan sran nga bé wá bá be sin’n, b’a kwla kanngan Ɲanmiɛn Ndɛ’n nun wie. Sanngɛ nán sran ngba yɛ ɔ kwla ɲan fluwa sɔ mun ɔn. Afin, be gua’n cɛnnin. Sanngɛ, i afuɛ 550 tra su yɛ, bian kun mɔ be flɛ i kɛ Zoanɛsi Gitɛnbɛgi’n, ɔ wa yili fluwa yilɛ mannzin kun. Kɛ ɔ fɛ i lɛ’n, sran kpanngban be wa ɲannin Biblu’n. Fluwa sifuɛ wie’m be waan Biblu’n i wunmuan’n nin i bue nga b’a yi be’n, ɔ tra miliar nnun.\nWafa nga b’a yi Biblu’n i kpanngban kpa aniɛn wafawafa’m be nun’n, Ɲanmiɛn sulɛ wafa’m be nun wie fi be fluwa’n tomɛn i. Nanwlɛ, be klɛli Biblu’n naan e wun i nun ndɛ’n i wlɛ. Sanngɛ, sɛ a kanngan nun naan a wunmɛn i nun ndɛ’n i wlɛ’n, be kwla uka ɔ. ?Wan yɛ ɔ kwla uka wɔ ɔ? ?Yɛ mmlusuɛ benin yɛ á ɲɛ́n i ɔ? Ndɛ akpasua ng’ɔ́ bá lɛ’n, ɔ́ wá tɛ́ kosan sɔ’m be su.\nBiblu’n i su ndɛ\nBiblu’n i nun fluwa’m be ti 66.\nƝanmiɛn i mmla’m be o nun. Kpɛkun, ɔ kan sa nga be juli laa’n, ɔ nin sa nga bé wá jú’n, be ndɛ. Asa ekun’n, ɲanndra nin Ɲanmiɛn i manmanlɛ jue’m be o nun. Yɛ wie liɛ’n, Ɲanmiɛn maan sran wie’m be klɛli fluwa ko mannin be wiengu mun.\nAfuɛ 1513 nun ka naan y’a ju Zezi blɛ su’n, yɛ be boli i klɛlɛ’n i bo ɔ. Kpɛkun, afuɛ 98 nun Klistfuɛ klikli’m be blɛ su’n, yɛ be wieli i klɛ ɔ. Ɔ maan, Biblu’n i klɛlɛ’n dili afuɛ 1.600 tra su.\nBe nga Ɲanmiɛn maan be klɛli i nuan ndɛ’n, be ti sran kɔe 40.\nSɛ a kunndɛ kɛ á sí wafa nga mɛn’n boli i bo’n, nian fluwa nga be flɛ i kɛ La vie a-t-elle été créée? i nun. Zoova i Lalofuɛ mun yɛ be yili ɔ. A kwla ko fɛ i ɛntɛnɛti lika nga nun lɔ: www.jw.org/fr.\nSɛ a kunndɛ kɛ á sí Bibu’n i su ndɛ’n ekun’n, nian fluwa nga be flɛ i kɛ La Bible — Quel est son message? i nun. Zoova i Lalofuɛ mun yɛ be yili ɔ. A kwla ko fɛ i ɛntɛnɛti lika nga nun lɔ wie: www.jw.org/fr.\nDesanblu 2015 | A kwla wun Biblu’n nun ndɛ’n i wlɛ\nSASAFUƐ TRANWLƐ'N Desanblu 2015 | A kwla wun Biblu’n nun ndɛ’n i wlɛ\nƐntɛnɛti su Biblu’n\n?Nin yɛ é wún kosan cinnjin nga klɔ sran’m be fa usa be wun’n be su tɛlɛ’n niɔn?