Drɛwɩ (Actes) 26 YRENT - -A -nan nɛn Agripa "e Pɔl lɛ - Bible Search\nDrɛwɩ (Actes) 25 Drɛwɩ (Actes) 27\nDrɛwɩ (Actes) 26\nPɔl 'wɩ tin 'ba Agripa 'lɛ\n1-A -nan nɛn Agripa "e Pɔl lɛ 'nan: «-Si a 'yiɛ -e i 'wɩ nɛn e drɛ bɛ -a 'vɩ.»\nƐn Pɔl 'e 'pɛ nyɔɔn minnun lɛ 'nan -e 'e 'wɩ tin 'ba. E 'nan: 2«Mingɔnnɛn Agripa, 'wɩ pɛɛnɔn nɛn Zuif 'nɔn -a 'pa 'an da bɛ, 'an 'ci a 'e 'sɔdɩ cɛɛgʋ -e 'an 'nan wɩ vɩ 'i 'lɛ. 3-Yɛɛ cɩ 'nan Zuif 'nɔn 'le -pei -tɔ wɩnun pɛɛnɔn bɛ yia -tɔa, ɛn 'wɩ nɛn Zuif 'nɔn 'bɔ o -sa -fɔa "da "bɛ yia -tɔa. -Yee "wɛan maan laabo 'i 'lɔ 'nan, 'i man -sran -e 'i "trɔɛn "tɔ 'an wei lɛ.\n4'Wɩ pɛɛnɔn nɛn maan drɛdɩ 'sia 'an "wɛnnɛn da, 'an 'ya trɛda 'lee Zeruzalɛm bɛ, Zuif 'nɔn pɛɛnɔn -a -tɔa. 5Farizɛn 'nɔn 'bɛ 'ta 'wʋla -pei -tɔ wɩnun da "kaga, ɛn -a min -tʋ nɛn "nɛn 'maan. -Te o ya "vale 'o 'nan wɩ ve bɛ, o -kɔlaman waa ve 'o 'bɔ 'a, kɔɔ waan -tɔa -a -nan 'mɔn.\n6'Bɛ nɛn 'gʋɛ, 'wɩ nɛn -yee "wɛan o -ta maan tin 'banɔn 'lɛ bɛ -nyrɛn 'nan: Bali -tɔ e wei -da -kaa tranun lɛ, 'nan 'e 'wɩ 'tʋ dra -wlɛ, ɛn an ya 'wɩ zɩɛ -a drɛdɩ man -pɛnnan. 7'Kʋe 'lɛglɔn 'fuda "fli 'bɔ 'ji bɛ, minnun -a "nrɔnman 'o 'ji 'nan Bali 'wɩ zɩɛ -a 'lɛ sɔɔman, te waa "sua bodrun funnin, wa'a 'flian dɩ.\nMingɔnnɛn Agripa, 'wɩ 'lein zɩɛ "an "nrɔnman "nyian 'an 'ji, -yee "wɛan Zuif 'nɔn 'wɩ 'tɔ 'an man. 8-Mɛ "le "wɛan ka'a yi -tɛra "da 'nan, min nɛn e -ka bɛ Bali -kɔlaman -a wluandɩ -a -kanɔn 'va dɩ?\n9'An 'bɔ 'gʋ zɩ -a -cin cɩ 'e tɛdɛ 'an 'ji zɩɛ, 'an pei 'pa Nazarɛtɩ min Zozi man 'wɩ pɛɛnɔn drɛdɩ -ji. 10-A 'bɔ nɛn maan drɛ Zeruzalɛm, ɛn an Zozinɔn "kaga "fɔ -pʋ 'kuin, Bali -pannɔn 'tanɔn 'bɛ -si -nɔn 'mɛn. -Te waa 'vɩ 'nan 'o o -tɛɛ "bɛ 'kʋ pei a waa -tʋwli. 11An ciɩ cin yɩ 'kɔn 'tʋdʋ pɛɛnɔn 'ji, te an Zozinɔn -sɔan. An -tɔa "o -sru "sa -a, te o "we "wlidɩ Zozi man. 'An 'ci a 'e srɛdɩ o man "bʋʋ -le "wɛan, an 'tɛ 'pa o da, ɛn an -kʋ 'tɛ 'palɛ o da 'flanun nɛn -pɛn da bɛ -a da.\n12'Wɩ zɩɛ -a -ji nɛn yi -tʋ da an "ta -ko Damas, Bali -pannɔn 'tanɔn 'bɛ 'fluba 'nɔn 'mɛn 'nan, 'an 'kʋ Zozinɔn nɛn -nan nun bɛ o "kuun.\n13Mingɔnnɛn Agripa, te an ya -sia yidɛ 'bɔ min -win -ji 'sɛzɛ, -a -nan nɛn an 'tɛ 'san -tʋ 'yɩ, te e "sia laji, ɛn e 'kʋ 'si -fɔ 'kʋ 'vale minnun nɛn o -kʋ 'an 'palɛ bɛ waa. 'Tɛ zɩɛ, -a 'bidɩ "mlian yidɛ da. 14'Kʋ pɛɛnɔn kʋ -tria "tra, ɛn an wei -tʋ 'man, te yaa ve 'mɛn Ebre wei -ji 'nan: ‹Saul, Saul, -mɛ "le "wɛan i 'tɛ "paa 'an da? -Yɛɛ cɩ 'nan, i ya "le 'nan -wi nɛn -a -sru "pinzan yiba "nɛnbʋdɩ -sɔɔnman "man, te ya'a 'ko 'e 'lɛ dɩɛ -yee 'wɩ 'zʋ.›\n15Maan laabʋ -yrɔ 'nan: ‹'An 'san, -tɩ nɛn 'yia?›\nƐn Minsan "e 'nan: ‹Zozi nɛn maan, 'an 'bɔ da nɛn i 'tɛ "paa 'gʋ. 16'Pian 'i 'wluan, 'i 'tɔ 'i 'cɛin -da lou. -Yɛɛ cɩ 'nan 'wɩ nɛn 'an 'fli kɔɔn 'yiɛ "man "bɛ, -nyrɛn 'gʋ: Mɛin 'pla 'nan -e 'i drɛ 'an 'suzan 'a, -e 'i 'wɩ nɛn yia -nan 'yɩ bɛ -a vɩ minnun lɛ, -e 'an 'fli -kɔɔn "nyian 'yiɛ 'wɩ peenun -ji. 17An "ta 'i "sia 'wɩ 'ji, Zuif 'nɔn 'lee minnun nɛn o 'ka Zuif 'nɔn 'a dɩɛ o yei. Ɛn mɛin "paa -sia o va, 18-e 'i o yiɛ 'lɛ 'sʋ, 'dʋ -e 'o 'si klun va, -e 'o 'ta 'tɛ 'san da, -e 'o 'si Satan -le 'plɛblɛ 'wlu, -e 'o 'ta Bali va. -Te o yi -tɛra 'an da -e Bali 'e -wee 'wɩ 'wlidɩ 'fui, -e 'o -nyrannan "yɩ minnun nɛn o cɩ Bali -le vɛ -a bɛ o va.›\n19Mingɔnnɛn Agripa, zɩ e drɛ zɩɛ, 'wɩ nɛn maan -nan 'yɩ, ɛn e "sia Bali va bɛ, ma'an tuʋlɛ 'an 'pɛla koda dɩ. 20'Pian 'wɩ nɛn maan 'vɩ Damas 'nɔn lɛ, 'lee Zeruzalɛm 'nɔn lɛ, 'lee Zude 'lɛglɔn 'ji 'nɔn lɛ, 'lee 'lɛglɔn pee da 'nɔn lɛ bɛ, -nyrɛn 'gʋ: 'Ka 'si 'wɩ 'wlidɩ "drɛdɩ man, -e 'ka 'fli -nɔn Bali lɛ. 'Ka 'wɩ "yi "drɛ, -e 'e -kɔɔn 'nan 'ka 'si 'wɩ 'wlidɩ "drɛdɩ man. 21'Wɩ nɛn -yee "wɛan Zuif 'nɔn 'an 'kun Bali -pan 'kuin, ɛn o 'nan, waan -tɛa "bɛ -nyrɛn zɩɛ.\n22'Pian Bali -le 'padɩ 'an 'va 'le "wɛan bɛ yaa drɛ 'trilii, ɛn yi 'gʋɛ e 'bɔ 'an man, ɛn an ya -yee 'wɩ 'nan yɩzan -a min pɛɛnɔn yiɛ man. An ya -yee 'wɩ 'nan yɩzan -a min -dandannun 'lee min "tunnun yiɛ man, te ma'an 'wɩ 'pee 'palɛ 'wɩ nɛn Bali 'lewei vɩnɔn 'lee Moizi -a 'vɩ 'nan, e -taa "drɛlɛ bɛ -a da dɩ. 23Waa 'vɩ 'nan: Min 'sizan 'wɩ 'ji e yra ye, ɛn -yɛɛ wuanla 'e flin -kanɔn 'va, ɛn -yɛɛ -taa "drɛlɛ 'tɛ 'san -a Zuif 'nɔn yei 'lee 'lɛglɔn pee -ji 'nɔn yei.»\n24Pɔl a 'wɩ nɛn e drɛ bɛ -a tin 'banan, ɛn Fɛtus paan wei 'plɛblɛ 'ji 'nan: «Pɔl, klin "a 'i 'wulo -ji? 'Yie 'wɩ 'tɔdɩ "bʋʋ 'bɔ "ta klin -fɔa 'i 'wulo -ji "bɛ -sru?»\n25Ɛn Pɔl "e -yrɛ 'nan: «Min -dan Fɛtus, klin 'ka 'an 'wulo -ji dɩ, 'pian 'wɩ 'tɔ wei nɛn maan -fɔa, ɛn 'wɩ tɩglɩ nɛn maan ve. 26-A -cin a mingɔnnɛn Agripa ji 'e pɛɛnɔn, -yee "wɛan an yi -tɛala 'an 'fli da, ɛn maan ve -a 'lɛ. An yi -tɛala "da 'nan, 'wɩ pɛɛnɔn zɩɛ yaa -tɔa, -yɛɛ cɩ 'nan 'wɩ zɩɛ ya'a drɛlɛ 'e yɔɔdɩ dɩ.» 27Ɛn Pɔl a laabʋ Agripa lɔ 'nan: «Mingɔnnɛn i yi -tɛala Bali 'lewei vɩnɔn wei da? Maan -tɔa 'nan, i yi -tɛala "da.»\n28-A -nan nɛn Agripa "e Pɔl lɛ 'nan: «E -fʋ "wɛnnɔn -e 'yia drɛ Zozizan 'a.»\n29Ɛn Pɔl -a 'vɩ 'nan: «-Te e -fʋ "wɛnnɔn oo, ɛn -te e ya tian "kaga oo, 'e drɛ Bali ci 'sɔ wɩ -a, 'nan te 'i 'saza nɛn 'i 'fɔ "va "dɩ. 'Pian minnun pɛɛnɔn nɛn o cɩ 'an wei mannan cɛɛgʋɛ, 'o drɛ "le 'mɛn 'wɩ 'zʋ. 'Pian te o 'ka min lɔ -pʋ 'kuin dɩ.»\n30Ɛn mingɔnnɛn Agripa 'lee -kɔnmandan 'lee Bereni 'lee o pɛɛnɔn nɛn o cɩ o -nyrandɩ waa bɛ, o wluan lou, 31o 'bɔla bei, te waa ve 'o cin yei 'nan: «Min 'labɛ ya'a 'wɩ 'wlidɩ "tʋ drɛlɛ -e min 'e 'ka -a 'wɩ 'ji dɩ, ɛn -te 'bɛ "cɛɛ dɩ -e 'o min -fɔ "man -pʋ 'kuin dɩ.»\n32-A -nan nɛn Agripa "e Fɛtus lɛ 'nan: «Kʋ -kɔlaman paan 'kʋ "sia "man, 'pian -a 'bɔ 'bɛ cɩ "va 'nan mingɔnnɛnnun tazan nɛn Rɔm bɛ, -a 'bɔ nɛn 'e 'yee 'wɩ tin 'ba.»


?Mmla ng’ɔ se kɛ ‘sɛ sran wie bo sran kun i ɲinma’n, be bo i liɛ’n wie sie i osu’n,’ i bo’n yɛle benin?\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Aamenin Aflikanin Aiti lɔ Kleɔlu liɛ'n Alabanin Aleman Amariki Angle Arabu Arabu (Liban) Ausa Azeri Ba Aleman Baskii Bataka (Toba) Bengali Bilgari Bisilama Blɔfuɛ Danois Ebre Efiki Eve Fiji Féroïen Fɔn Fɛnlandi Ga Gali Glɛki Gujarati Gunnun Hindi (Roman) Iban Ibanag Igbo Ikrɛnin Ili Salomɔn Pijinin Iligainɔn Iloko Isibɛnba Isilandi Isoko Itali Itali bobo aniɛn'n Izbɛki Kanada Katalan Kecua (Kuzko) Kikamba Kikaonde Kiluba Kiniaruanda Kirgizi Kiribati Kirundi Klowati Kore aniɛn'n Kosa Kuaniama Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kuude Kuumanji (Siriliki) Kyangonde Lingala Lio Litianin Livale Luganda Malagasi Malayalamun Malti Malɛ Mamun Manbue-Lungu Maya Miama More Mɔngoli Mɛkisiki bobo aniɛn'n Ndebele (Zɛnbabue) Ndɔnga Nepali Nzɛma Nɔɔvɛzi Nɛɛlandi Oromo Osɛti Pangasinan Papiamiɛnto (Kurasao) Pendjabi Polɔɲin Portugais Punjabi (Roman) Pɔɔtigali Pɛɛsi Quichua (Imbabura) Rarotɔngan Risi Rumanin Samoan Sango Savakano Sebuano Seisɛli Kleɔlu Sepedi Sinala Sisewa (Malawi) Situnbuka Sitɔnga Sitɔnga (Malawi) Siyao Slovaki Slovenin Sona Suaili Suaili (Kɔngo) Suati Sunda Suɛdi Sɛɛbi (Rɔmun) Sɛɛbi (Siriliki) Tagalɔgu Tai Tchèque Telugu Tetun Dili Tiglɛnya Tiriki Tisɔnga Tizɔtzili Tojolabali Tswana Tui Uarɛ-Uarɛ Uiguu (Siriliki) Unbundu Urobo Urundu Uzbek (Roman) Valencian Viɛtinamun Vɛnda Wawle Yoruba Zapotec (de l’isthme) Zapɔn Zulu Zɔɔzi sinua (Sangai) sinua (Sisuanin) sinua Kantɔnɛ sinua Kantɔnɛ (Nga i kanlɛ timan kekle'n) sinua Mandarɛn (Lalafuɛ liɛ'n) sinua Mandarɛn (Nga i kanlɛ timan kekle'n) uudu Ɔngli Ɛndi Ɛndonezi Ɛsipaɲɔlu Ɛsipaɲɔlu bobo aniɛn'n Ɛsitonin\nMmla sɔ’n wo mmla nga Ɲanmiɛn seli kɛ Moizi fa man laa Izraɛlifuɛ mun’n nun. Kɛ Zezi kán Ɲanmiɛn ndɛ Oka’n su lɔ’n, ɔ boli su. (Matie 5:38; Ezipt Lɔ Tulɛ 21:24, 25; Mmla’n 19:21) Mmla sɔ’n i bo’n yɛle kɛ, sɛ sran kun yo i wiengu sa’n, sa ng’ɔ yoli’n i nuan su like yɛ be fa yo i-ɔ. *\nKɛ sran kun i ɲinfu yo i wiengu sa’n, yɛ be nian mmla sɔ’n su be di i jɔlɛ-ɔ. Moizi Mmla’n nun’n, be seli kɛ sɛ sran kun i ɲinfu yo i wiengu i sa yaya’n, “sɛ i lika wie yɛ ɔ buli i’n, be bu i liɛ’n wie. Sɛ i ɲinma yɛ ɔ boli i’n, be bo i liɛ’n wie. Sɛ i je yɛ ɔ buli i’n annzɛ ɔ tuli i’n, be bu i liɛ’n wie annzɛ be tu i liɛ’n wie. Sa ya nga ɔ fa wlɛli i i niaan kun’n nun’n, be fa wlɛ i nun wie.”—Saun Yolɛ 24:20.\n?Ngue ti yɛ Ɲanmiɛn mannin mmla sɔ’n niɔn?\n?Klisifuɛ’m be di mmla sɔ’n su?\nMmla sɔ’n i su ndɛ nga sran wie’m be kan m’ɔ ɔ timan su’n\nZezi kleli like ng’ɔ fata kɛ e yo’n\nƝanmiɛn w’a manman mmla sɔ’n naan sran’m be jran su be tu be klunngbɔ. Sanngɛ, jɔlɛ difuɛ’m be ukalɛ ti-ɔ. Ɔ yoli sɔ naan be jran su be di jɔlɛ mun kɛ ɔ nin i fata’n sa, naan fɔ nga bé tú sran mun’n, ɔ yo sɛsɛsɛ.\nAsa ekun’n, ɔ mannin mmla sɔ’n naan sran fi i ɲinfu w’a yomɛn i wiengu i sa yaya. Moizi Mmla’n se kɛ: “Kɛ be nga’m bé tí’n, srɛ wá kún be. Kpɛkuun be su yomɛn i sɔ sa tɛ’n amun afiɛn kun.”—Mmla’n 19:20.\nCɛcɛ. Mmla sɔ’n o Moizi mmla’n nun wie. Kusu’n, kɛ mɔ Zezi fɛli i wun yili sran’m ti tɛ’n ti’n, Klisifuɛ’m be diman Moizi mmla’n su kun.—Rɔmunfuɛ Mun 10:4.\nKannzɛ ɔ ti sɔ’n, sanngɛ mmla sɔ’n ti’n, e wun i wlɛ kɛ Ɲanmiɛn klo ndɛ nanwlɛ bulɛ’n. (Jue Mun 89:15) Asa ekun’n, ɔ kle e kɛ, kɛ sran kun yo sa tɛ’n, Ɲanmiɛn kunndɛ kɛ sa ng’ɔ yoli’n, i su yɛ ‘be nian be tu i fɔ-ɔ.’—Zeremi 30:11.\nMmla sɔ’n i su ndɛ nga sran’m be kan m’ɔ timan su’n\nNdɛ nga sran’m be kan’n: Mmla sɔ’n ti’n, be tuli sran’m be fɔ trali su.\nNdɛ ng’ɔ ti nanwlɛ’n: Kɛ sa kun ju’n, jɔlɛ difuɛ’m be kaman lɛ be diman mmla sɔ’n su. Sanngɛ, be dun mmua bu like nga ti yɛ sa sɔ’n juli’n i akunndan. Sɛ sran kun i ɲinfu yɛ ɔ yoli i wiengu sa-o, annzɛ kusu sɛ sanvuɛsa wie yɛ ɔ juli-o, be bu i akunndan. I sɔ’n su yɛ be nian be tu sran’n i fɔ-ɔ. (Ezipt Lɔ Tulɛ 21:28-30; Kalɛ 35:22-25) Mmla sɔ’n ukali jɔlɛ difuɛ mun naan b’a tuman sran kun i fɔ b’a tratraman su.\nNdɛ nga sran’m be kan’n: Mmla sɔ’n mannin sran’m be atin kɛ be tu be klunngbɔ.\nNdɛ ng’ɔ ti nanwlɛ’n: Moizi Mmla’n bɔbɔ se kɛ: “Nán amun se kɛ sran nga sa w’a yo amun sa ti amún yó i wie. Nán amun fa amun wiengu wun ndɛ be sie amun klun.” (Saun Yolɛ 19:18) Moizi Mmla’n wlali Ɲanmiɛn i nvle nunfuɛ’m be fanngan kɛ be lafi Ɲanmiɛn su, naan wafa nga Ɲanmiɛn seli kɛ be siesie sa mun’n, i su yɛ be nian-ɔn.—Mmla’n 32:35.\nZezi si kɛ wafa nga sran wie’m be bu mmla sɔ’n ɔ timan su. I nun mɔ Zezi o asiɛ’n su wa’n, ɔ kleli wafa ng’ɔ fata kɛ be bu i’n. Ɔ seli kɛ: “Amun si kɛ be seli kɛ: ‘Sran ng’ɔ bo sran wie ɲinma’n, maan be bo i ɲinma liɛ’n wie, yɛ sran ng’ɔ bu sran wie i je’n, maan be bu i liɛ’n wie.’ Sanngɛ ń kán klé amun kɛ: Nán amun nin sran nga i klun yo wi’n be kpli. Sanngɛ sran ng’ɔ kpaci ɔ fuka fama’n su’n, kaci ɔ fuka bɛ’n mɛn i wie.”—Matie 5:38, 39.\nZezi seli kɛ “Amun si kɛ be seli kɛ.” Atrɛkpa’n, Zuifu’m be kpɛnngbɛn wie’m be ndɛ yɛ ɔ su kan-ɔn. Zuifu kpɛnngbɛn sɔ’m be jrannin mmla sɔ’n su be kleli sran’m be kɛ sɛ sran kun yo be sa’n, maan be yo i wie. Be flɛ fluwa sifuɛ kun kɛ Adan Klaaki. Ɔ seli kɛ: “Zuifu’m be buli i kɛ mmla sɔ’n [sran ng’ɔ bo sran wie ɲinma’n, maan be bo i ɲinma liɛ’n wie] ti’n, sɛ sran wie yoli be sa naan be fa sie be klun annzɛ be tu be klunngbɔ’n, ɔ timan tɛ.” Zuifu’m be kpɛnngbɛn’m be wlali sran’m be fanngan kɛ be tu be klunngbɔ. I lɛ nun’n, be kpɛli Ɲanmiɛn i Mmla’n i wun.\nZezi liɛ’n, ɔ kleli weiin kɛ Ɲanmiɛn i Mmla’n taka klolɛ’n su. Ɔ seli kɛ: “Klo Zoova m’ɔ ti ɔ Ɲanmiɛn’n. I yɛ ɔ ti mmla’m be nun dan’n ɔ nin be nun klikli’n niɔn. I nɲɔn su m’ɔ fɛ i’n, yɛ ɔ o yɛ: ‘Klo ɔ wiengu kɛ a fa klo ɔ bɔbɔ wun’n sa.’” (Matie 22:37-40) Zezi kleli kɛ be wiengu klolɛ’n yɛ bé fá síe i sɔnnzɔnfuɛ’m be nzɔliɛ-ɔ. Nán klunngbɔ tulɛ’n niɔn.—Zan 13:34, 35.\n^ ndɛ kpɔlɛ 3 Latɛn nun’n, be flɛ i sɔ’n kpɛ sunman kɛ lex talionis. Laa nvle wie’m be nun’n, jɔlɛ difuɛ’m be tu sran’m be fɔ kɛ ngalɛ’n sa wie.\nƝanmiɛn sulafilɛ’n nin i sulɛ Biblu’n Kosan mɔ biblu’n tɛ be su’n\n?Ɲanmiɛn bu sran wie’m be kpa tra wie? ?Ɔ yrali sran wie’m be su, yɛ ɔ boli wie’m be sannzan?\nFa man sran Fa man sran ?Mmla ng’ɔ se kɛ ‘sɛ sran wie bo sran kun i ɲinma’n, be bo i liɛ’n wie sie i osu’n,’ i bo’n yɛle benin?


Sran nnan nga be ti nnɛn kpanngɔ’m be su’n mɔ Sa nglo Yilɛ fluwa’n kan be ndɛ’n\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Afrikaans Albanais Allemand Amharique Anglais Arabe Arménien Aymara Azéri Azéri (cyrillique) Bachkir Batak (Karo) Batak (Toba) Bengali Biak Bichlamar Bikol Bulgare Cakchiquel Catalan Cebuano Chichewa Chinois (Simplifié) Chinois (Traditionnel) Chitonga Chitumbuka Chiyao Chokwe Citonga Coréen Croate Créole de Maurice Créole des Seychelles Créole d’Haïti Dangme Danois Efik Espagnol Estonien Ewé Fidjien Finnois Fon Français Ga Goun Grec Guarani Géorgien Haoussa Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hongrois Hébreu Ibanag Icibemba Igbo Iloko Indonésien Islandais Isoko Italien Japonais Javanese Kabye Kazakh Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Kisonge Kongo Kurde Kurmanji (cyrillique) Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kwangali Kwanyama Lifu Lingala Lituanien Luganda Lunda Luo Luvale Macédonien Malay Malayalam Malgache Maltais Mam Mambwe-Lungu Maya Mbunda Mizo Myama Nahuatl (Nord de Puebla) Ndonga Ndébélé Ndébélé (Zimbabwe) Ngangela Nias Niue Norvégien Nyaneka Nyanja Nzema Néerlandais Népali Oromo Ossète Otètèla Ourdou Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persan Pidgin salomonien Polonais Portugais Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivie) Quechua (Cuzco) Quichua (Imbabura) Roumain Russe Samoan Sango Sepedi Serbe Serbe (Romain) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Shona Silozi Singhalais Slovaque Slovène Sranan tongo Suédois Swahili Swahili (Rép. Dém. Du Congo) Swati Tagalog Tahitien Tamoul Tatar Tchouvache Tchèque Tetun Dili Thaï Tigrinya Tiv Tojolabal Tok Pisin Tongien Tshiluba Tsonga Tswana Turc Twi Tzotzil Ukrainien Umbundu Urhobo Venda Vietnamien Wallis Waray-Waray Wawle Wayuunaiki Xhosa Yoruba Zandé Zoulou\nNDƐ NG’Ɔ KLƐ FLUWA’N SU’N | ?SRAN NNAN NGA BE TI NNƐN KPANNGƆ’M BE SU’N BE SU NDƐ’N YO WƆ SƐ?\nSran nnan nga be ti nnɛn kpanngɔ’m be su’n\nSran nnan nga be ti nnɛn kpanngɔ’m be su’n Sran nnan be ti nnɛn kpanngɔ’m be su. Yɛ be su be wiengu su. Nnɛn sɔ’m be ja bo’n tɛman ngowa. Wafa nga Biblu’n kan sran sɔ mun nin nnɛn kpanngɔ’m be ndɛ’n, ɔ waan be o e ɲrun lɛ sa. Nnɛn kpanngɔ klikli’n ti ufue. Sran ng’ɔ ti su’n, b’a sie i famiɛn uflɛuflɛ. Nnɛn kpanngɔ ng’ɔ su i su’n, ɔ ti ɔkwlɛ. Be mannin sran ng’ɔ ti su’n i atin kɛ ɔ kpɛ alɛ yi i asiɛ’n su. Nnɛn kpanngɔ nsan su’n ti ble tritri. Toe kun o sran ng’ɔ ti su’n i sa nun. Kpɛkun, sran kun kpan se kɛ awe’n w’a kpɛn. Nnɛn kpanngɔ nnan su’n ti nzuɛnnzuɛn. Be flɛ sran ng’ɔ ti su’n kɛ wie. Ɔ fa tukpacɛ nin ɲrɛnnɛn’n yi i sran’m be su. Yɛ blɔlɔ’n su i su. Ɔ maan, be kwlá siman sran nga be wu’n be nuan.—Sa Nglo Yilɛ 6:1-8.\n“Kɛ n kanngannin sran nnan nga be ti nnɛn kpanngɔ’m be su’n be su ndɛ’n i klikli nun’n, srɛ kunnin min. N buli i kɛ sran’m be jɔlɛ dilɛ cɛn’n w’a wie ju, naan sɛ cɛn sɔ’n ju’n, n su kwlá fiteman nun.”—Klistali.\n“Wafa nga sran nnan’n be nnɛn kpanngɔ’m be ti’n, ɔ yoli min ɲɛnmɛn. Kɛ n wunnin aolia nun ninnge sɔ’m be bo’n, yɛ n wunnin sa nga ti yɛ be kannin be ndɛ kɛ ngalɛ sa’n i wlɛ-ɔ.”—Ɛdi.\n?Wafa nga sran nnan nga be ti nnɛn kpanngɔ’m be su’n be su ndɛ’n yoli Klistali’n, ɔ yo wɔ sɔ wie? ?Annzɛ wafa ng’ɔ yoli Ɛdi’n i sɔ wie yɛ ɔ yo wɔ-ɔ? I kwlaa m’ɔ yoli o, sa nga Biblu’n nun fluwa nga be flɛ i kɛ Sa Nglo Yilɛ’n kan be ndɛ mɔ sran’m be si i kpa’n, i kun yɛ ɔ o lɛ-ɔ. Sɛ a kanngan nun naan a wun i wlɛ’n, ɔ liɛ yó ye dan. Afin, Ɲanmiɛn seli kɛ sran ng’ɔ kanngan fluwa sɔ’n nun m’ɔ fa su’n, i liɛ su ti ye.—Sa Nglo Yilɛ 1:1-3.\nSran nnan nga be ti nnɛn kpanngɔ’m be su’n be su ndɛ’n, ɔ kun sran wie’m be srɛ. Sanngɛ, nán sran’m be wlanwlanlɛ ti yɛ Ɲanmiɛn maan be klɛli ndɛ sɔ’n niɔn. I kpa bɔbɔ’n, kɛ sran kpanngban be kanngannin ndɛ sɔ mun’n, be lafili Ɲanmiɛn su kpa ekun. Afin, be wunnin i wlɛ kɛ cɛn wie lele be liɛ yó ye. Ɔ liɛ kwla yo ye wie. I sɔ’n ti, kanngan ndɛ akpasua nga i sin liɛ’n nun.


Be kunnin sran awuliɛ cɛn dilɛ kun bo | Wafa nga Zezi nantili’n\nMATIE 14:1-12 MARKI 6:14-29 LIKI 9:7-9\nERƆDU YOLI MAAN BE KUNNIN ZAN BATƐMUN YOFUƐ’N\nZezi i akoto’m be su bo jasin Galile lɔ. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn Zan Batɛmun yofuɛ m’ɔ fali Zezi kleli sran mun’n, ɔ o bisua i afuɛ kɔe nɲɔn yɛ.\nZan kɛnnin i sran’m be kwlaa be ɲrun kɛ Famiɛn Erɔdu Antipasi nin Erodiadi be aja’n timan su. Afin Erodiadi ti Erɔdu i niaan bian Filipu i yi. Erɔdu yrɛli i yi klikli’n, kpɛkun ɔ jali Erodiadi. Erɔdu waan ɔ nanti Moizi Mmla’n su, kusu nn Mmla sɔ’n se kɛ aja kɛ ngalɛ’n sa’n timan su. Ɔ maan kɛ Erɔdu jali Erodiadi’n, i sɔ’n kle kɛ Erɔdu w’a kunndɛ bla i yi bo. Kɛ Zan tuli Erɔdu fɔ’n, w’a yomɛn i fɛ. I sɔ’n ti’n, ɔ wlali Zan bisua. Atrɛkpa’n, Erodiadi yɛ ɔ jrɛnnin i wun kɛ ɔ yo i sɔ liɛ’n niɔn.\nErɔdu siman like ng’ɔ́ fá yó Zan-ɔn, afin sran’m “be bu Zan Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ.” (Matie 14:5) Sanngɛ Erodiadi liɛ’n, ɔ “fali Zan i wun ndɛ sieli i klun.” Ɔ maan ɔ kunndɛ kpa kɛ ɔ́ yó naan be kun i. (Marki 6:19) Cɛn kun’n, ɔ wa ɲɛnnin i kunlɛ’n i wun atin.\nKa naan b’a di afuɛ 32 nun Delɛ cɛn’n, Erɔdu wa dili i awuliɛ cɛn’n. Erɔdu i junman difuɛ dandan mun nin i sonja su kpɛn mun, ɔ nin Galile mɛn’n nun sran nga be le ɲrun kpa’n, be trannin cɛn dilɛ sɔ’n i bo. Kpɛkun Salome m’ɔ ti Erodiadi nin Filipu be wa bla’n, ɔ wa sili able be nga Erɔdu yiali be’n be ɲrun. Able m’ɔ sili’n yoli sran sɔ’m be fɛ kpa.\nƆ yoli Erɔdu i fɛ kpa wie. I sɔ’n ti’n, ɔ flɛli ba bla’n naan w’a se i kɛ: “Like kwlaa nga a klo kɛ n fa man wɔ’n, se min naan n fa man wɔ.” Ɔ tɛli i nda bɔbɔ seli i kɛ: “Like kwlaa nga a se min kɛ n fa man wɔ’n, ń fá mán wɔ. Kannzɛ ɔ waan n fa min famiɛn diwlɛ’n i bue kun bɔbɔ n man wɔ’n, ń fá mán wɔ.” Ka naan Salome wa buɛ i wie’n, ɔ fiteli naan w’a ko usɛ i nin kɛ: “?Ngue yɛ ɔ fata kɛ n srɛ-ɔ?”—Marki 6:22-24.\nNanwlɛ, flɛlɛ nin srolɛ yɛ b’a yia nun-ɔn! Erodiadi w’a sisimɛn i bo. Ɔ seli kɛ: “Srɛ Zan Batɛmun yofuɛ’n i ti’n.” Salome sɛli i sin ndɛndɛ Erɔdu i wun lɔ naan w’a se i kɛ: “N kunndɛ kɛ a fa Zan Batɛmun yofuɛ’n i ti’n blɛ min kpongbo vaa kun nun icra’n.”—Marki 6:24, 25.\nKɛ Erɔdu tili i sɔ’n, ɔ yoli i ya dan. Sanngɛ ɔ lemɛn i yowlɛ, w’a dun mmua w’a ta Salome i nda sran’m be kwlaa be ɲrun. Ɔ maan ɔ fata kɛ ɔ yia nda ng’ɔ tali’n i nuan. Yɛle kɛ sɛ i li bɔbɔ ɔ fata kɛ ɔ kun sran mɔ w’a yoman sa fi’n, ɔ́ kún i. I sɔ yɛ ɔ yoli-ɔ. Ɔ sunmɛnnin i gladi difuɛ kun bisua lɔ kɛ ɔ ko kpɛ Zan i ti’n. Yɛ gladi difuɛ’n ɔli-ɔ. Kɛ ɔ́ sɛ́ i sin’n, Zan i ti’n wo i sa nun kpongbo vaa kun nun. Ɔ fa mannin Salome naan i kusu w’a fa ko mɛn i nin.\nKɛ Zan i sɔnnzɔnfuɛ’m be tili i kɛ be kunnin i’n, be ko fɛli i fuɛn’n naan b’a ko sie i. Kpɛkun be wa kan kleli Zezi.\nI sin’n, Erɔdu tili i kɛ Zezi yo sran’m be juejue, yɛ ɔ fuan mmusu mun. I sɔ’n ti’n, srɛ kunnin i. Afin ɔ seli i wun kɛ atrɛkpa’n Zezi ng’ɔ su yo abonuan sa sɔ mun’n, yɛle “Zan m’ɔ wuli’n” naan “w’a cɛn.” (Liki 9:7) Ɔ maan Erɔdu Antipasi kunndɛli kpa kɛ ɔ́ wún Zezi i wun. Nán kɛ ɔ kunndɛ kɛ ɔ́ tíe i ndɛ’n ti-ɔ, sanngɛ ɔ kunndɛ kɛ ɔ́ nían, sɛ Zan yɛ w’a cɛn nguan sakpa-o annzɛ sɛ sran uflɛ-o.\n?Ngue ti yɛ be wlali Zan i bisua-ɔ?\n?Ngue yɛ Erodiadi yoli naan w’a kun Zan-ɔn?\n?Kɛ Zan wuli’n, ngue ti yɛ Erɔdu Antipasi kunndɛli kpa kɛ ɔ́ wún Zezi i wun-ɔn?


Bible Verses On The Topic: Come As You Are -> God\n N Si ye o fa liké'n kwlaa maan mion. Swran fi si'a Nyanmien Wa'n san i Si kunngba ye o si io, ye swran fi si'a Nyanmien Wa'n i Si'n, san Ba'n bobo o nin swran ng'o klô ke oh feh i Si'n kléé'n, bé ye bé si io. Amun kwlaa bo an sua tro bo amuan fe'n, anh bla n sin, nh sikéh amun, ye amunh déh wunmien. Anh fa amun ti wla n komin su waka'n (*f8*) bô, ye anh fa min nzuen'n su, afin n ti swran weteefue ye min awlen'n ti flolo. Ye amun wla wa gua asé. Afin n komin su waka'n i suale yô fe, ye n tro'n yô'a nonnin.\n Nyanmien Wawe'n ye o man nguan nion, bé wunnen'n kwla yô'a liké fi. Nde nga n kan kléé amun'n ti Nyanmien Wawe'n lie, bé man nguan. Sannge swran wié'm bé ô amun nun bo bé lafi'a su. Afin ke o fin i bôbôle nun'n, Jésus si bé nga bé su lafi'e i su'n nin swran ng'oh feh man swran mun'n. Ye o sé ke: I so'n ti ye n séé amun ke, swran nga n Si a me'en i atin ke o bla n sin'n, o kwlaa baman nion.\nAmun kwlaa bo an sua tro bo amuan fe'n, anh bla n sin, nh sikéh amun, ye amunh déh wunmien.\n Dunman klôfue mun, amun wun nde bo Ésaïe kannin'n ti nanwle. O sé ke: «Swran nga'm bé ken bé nuan bui su ke bé bu n swran, Sannge bé awlen nu'an n su. Bé manman nin ngben, Ye bé klé liké nga swran'm bé kan'n ke o ti Nyanmien mmla.»\n Swran'm bé faa ba kanngan mun blelii ke o fe i sa fua bé su, sannge i sonnzonfue'm bé idyoo bé. Ke Jésus wuun i so'n, wa yômen i fe, nan wa sé bé ke: Anh yatyi ba kanngan'm bé nun man bé bla n sin, nanh an fuan bé, afin bé bo bé yô bé wun ke ba kanngan nga mun sa'n, bé ye Nyanmien sié béo. Nanwle, swran ng'o yô'e i wun ke bakan sa, o fe'e i wun ma'an Nyanmien ke o siéé'n, o su yô'a men nga Nyanmien sié'n i nunfue mlonmlon. O tô i sa blaa bé, o fe i sa fuafua bé su, o yra bé nguan.\n Sannge yé ng'o yô yé'n ti dan, afin bé klee ke: «Nyanmien nin bé nga bé tu bé wun'n mun lee, Sannge o yô aénvuefue'm bé yé.» I so'n ti, anh fa amun wun man Nyanmien. Nanh an lô amun wun man mmusu'm bé si Satan'n, anh dyran kéklé, oh wanndih amun. Anh fa amun wun mantan Nyanmien, ye i kusu feh i wun mantan amuon. Sa te yôfue mun, anh wunnzin amun sa, akunndan nnyonnyonfue mun, anh yatyi akunndan tete'n.\nSe swran kun nin Christ bé katyi swran wunmuan'n wuun Nyanmien wa bôé ufle, i akunndan'n nin i nzuen laa'n wa wié, i akunndan'n nin i nzuen'n kwlaa a katyi.\nNanwle, swran ng'o tié min nde'n b'o lafi swran ng'o sunmaan min'n su'n, o le anannganman nguan, bé su fe ko'a dyole difue'n i dyasu. Wa nyen i ti wié'n sa nun, wa nyan nguan.\n Aniaan mun, aunnvue dan bo Nyanmien wunnin yé'n ti, nh sreh amun kpa ke an fa amun wun men ke sraka bo bé dyre sa, b'o ti i lie mlonmlon, bo i klun dyo su, i ye o ti i sole wafa b'o ti suo. Nanh an yô ke swran'm bo bé ô le nde'n bé sa, sannge man Nyanmien katyi amun akunndan'n nan an katyi mlonmlon. Ke o kô yô so'n, amunh wunh Nyanmien i klun sa'n i wle, amunh sih sa ng'o ti kpa, b'o dyo i klun, b'o man amun yôh kpa'n.\nI so'n ti, ke swran kpanngban kpa bo bé kan Nyanmien sulafile nde'n bé sin yia é kukukuku'n, man é kusu é gua liké kwlaa ng'o tanndan é nun'n bé asé, man é wla sa te'n kwlaa asé, afin o fi'an wa dyu'a wa nan wa tanndan é dya nun. Man é mian é nyin sin lika nga bé klé yé'n nun.\nO nin i so'n ngba, an klô'a ke an bla n sin nan an nyan nguan!\n Swran fi kwla ba'a n sin, san bé nga n Si b'o sunmaan min'n o man bé ba n sin'n, bé ye nh tyenh bé men'n i awiélieo. Nyanmien nuan idyofue'm bé klee ke: «Nyanmien wa klé bé kwlaa bé liké.» Swran kwla ng'o ti n Si nde'n b'o fa su'n, oh bah n sin.\n Bé tyen dile'n i tyen kasien b'o ti bé tyen'n i dan'n, Jésus dyin bé afien le, o kpan séé ke: Swran kwlaa nga nzué wé kuin'n, o bla n sin o wa non. Swran ng'o lafi n su'n i awlen'n wa katyi ke nzué ti sa, i nun ye nzué ba bo bé nun nzué'n man nguan'n, béh fionh. Afin é kenngen i so Nyanmien Nde nga bé kleli'n nun. Sa ti b'o séé so'n yele Nyanmien Wawe'n bo bé nga bé wa lafi i su'n béh nyenh'n. Ke oh yôh so'n, wuun Nyanmien nian fe'e i Wawe'n nian manman, afin o nian yi'a Jésus i wafa ng'o ti'n i nglô.\n É le Nyanmien nyrun dyranfue dan kpa kun, o oo lélé dyu Nyanmien bobo nyrun lo, yele Jésus Nyanmien Wa'n. I so'n ti, liké nga é lafi su'n, man é lafi su kpa. Afin Nyanmien nyrun dyranfue nga é le'n, o ti'a swran b'o si'a ke é kwla'a liké fi yôo, afin bé fa liké kwlaa nga bé fa lakaa yé'n bé fa leke i wié, sannge wa yô'a sa te lé. I so'n ti, man é fa é wla gua Nyanmien su é wunngé i bia'n bo bé ko loo bé nyan yé'n i wun lo nan o si é aunnvue, nan ble nga é sa mian'n, o yô é yé, o ti é wun nyanman nun.\nSa nglô yile 22:16-17\n Min Jésus, n sunmaan min ange'n ke o wa kan sa so'n kwlaa klé amun asonun'm bé nun. N fin David ôsu'n nun, i anunman yele min. Min ye n ti awue nzraama nion. Nyanmien Wawe'n nin Atonvle'n bé sé ke: Bla! Swran ng'o ti'n, mon o sé ke: Bla! Swran nga nzué wé kuin'n, mon o bla, man swran ng'o klô ke oh fah nzué ng'o man nguan'n, o fa, déin su fité'a nun!\nSwran kwlaa nga n Si fa bé man min'n béh bah n sin, o man swran ng'o ba n sin'n, n su fuenmen,\nSa nglô yile 22:17\nNyanmien Wawe'n nin Atonvle'n bé sé ke: Bla! Swran ng'o ti'n, mon o sé ke: Bla! Swran nga nzué wé kuin'n, mon o bla, man swran ng'o klô ke oh fah nzué ng'o man nguan'n, o fa, déin su fité'a nun!\nSa nglô yile 12:9\nBé kaan dragon srôésrôé dan so'n nin i ange'm bé bô gua bé asie'n su wa. I ye bé flee wuô lalaa, nin mmusu'm bé si, nin Satan nion, i ye o laka men wunmuan nunfue'm bé kwlaa nion.\nN si wéiin kpa ke Nyanmien b'o bô liké nga b'o man an yô kpa'n i bô'n, oh yôh i so lélé oh gueh i bô Christ-Jésus i bale tyen'n nun.\n I so'n ti, aniaan mun, é sii wéiin ke é kwla wlu Nyanmien lika kpa'n nun Jésus mmôdya'n ti. Afin Jésus kpee atin man é kôkô nun wa, o tanni'an mlonmlon. O tii tannin'n b'o kpe Nyanmien sua'n nun'n nun, o oo i sin lo, tannin so'n yele i wunnen'n. É le Nyanmien nyrun dyranfue dan kun bo bé fe siéé Nyanmien i awlô'n su. I so'n ti, man é fa é wun mantan Nyanmien. Ke éh yôh so'n, nanh man akunndan te tran é klun, man é lafi i su kpa, afin o man é wun sa'n b'o man é klun titi yé'n o wiéli, ye o fa nzué klôuun wunnzinnin é.


Asiɛ’n w’a kaci mɛn klanman\nWunmiɛn mun: ?Be kwla uka amun annzɛ be kwla yo amun abɔlɛ? ?Be o lɛ sakpa?\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Abɛ Afrikaans Allemand Amharique Anglais Arménien Attié Bété Cebuano Chichewa Chitonga Chopi Chuabo Citonga Coréen Croate Efik Espagnol Estonien Fidjien Finnois Français Ga Gitonga Grec Groenlandais Hiligaynon Hmong (White) Hongrois Icibemba Iloko Indonésien Islandais Isoko Italien Japonais Kikaonde Kiluba Kinyarwanda Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kwangali Kwanyama Langue des signes américaine Langue des signes argentine Langue des signes costaricienne Langue des signes guatémaltèque Langue des signes japonaise Langue des signes mexicaine Langue des signes panaméenne Langue des signes russe Langue des signes équatorienne Lao Lifu Lingala Luganda Lunda Luo Luvale Macédonien Mahorais (Romain) Malay Malgache Mapudungun Maya Miskito Navajo Ndébélé (Zimbabwe) Niue Norvégien Nzema Néerlandais Oromo Ouzbek Persan Polonais Portugais Quechua (Bolivie) Rarotongan Russe Saramaccan Senoufo (Cebaara) Serbe Serbe (Romain) Shona Sidama Suédois Swahili Tagalog Tahitien Tajiki Tetun Dili Thaï Tigrinya Tiv Tongien Tsonga Tswana Turkmène Tuvalu Twi Urhobo Uruund Venda Wawle Wayuunaiki Wolaitsa Xhosa Yacouba Yoruba Zoulou\nZoova wá núnnún Satan i ninnge tɛtɛ ngba’n ng’ɔ yoli’n mun. Zoova sieli Zezi Famiɛn asiɛ wunmuan’n su. Famiɛn sɔ’n i Sielɛ blɛ’n nun’n, asiɛ’n wá káci lika klanman.—Daniɛl 7:13, 14; Lik 23:43.\nNinnge nga Zoova sunnzun kɛ ɔ́ mán e’n yɛ:\nALIƐ KPANNGBAN: ‘Fie’m be su ninnge’m be yoli kpa, Ɲanmiɛn m’ɔ ti e Ɲanmiɛn’n, ɔ yo e wun sa ye.’ ‘Maan ble’n ɔ su lele ɔ bu mɛn’n nun. Maan kpɔlɛ’m be su’n, be wun kɛ aunmuan’n ɔ keje ble ja kpanngban.’—Jue Mun 67:7; 72:16.\nALƐ KUNLƐ’N W’A WIE: ‘Amun bla be wa nian sa nga Anannganman yo’n, amun nian sa sroesroe ng’ɔ yo i asiɛ’n su’n. Kɛ ɔ fɛ i lele m’ɔ́ fá jú mɛn’n i awieliɛ lɔ’n, w’a yo maan alɛ kunlɛ’n w’a wie.’—Jue Mun 46:9, 10.\nKLUNWI’N W’A WIE: ‘Be nga be yo sa tɛ’n bé kán be bo. Ɔ ka kaan sa, be su wunman klunwifuɛ’n kun. Sɛ a nian kan ɔ tran lɛ’n, a su wunman sran.’—Jue Mun 37:9, 10.\nTUKPACƐ’N, ƝRƐNNƐN’N Ɔ NIN WIE’N B’A WIE: ‘I blɛ sɔ nun’n, aɲansifuɛ’m bé wún ase, sutrefuɛ’m bé tí sa. Blɛ sɔ nun’n, cɛcɛwafuɛ’m bé tú kpɛ́n kɛ flete mun sa. Yɛ aklunjuɛ’n ti bobofuɛ’m bé kpán.’—Ezai 35:5, 6.\n‘I bɔbɔ yó be Ɲanmiɛn. Ɔ́ núnnún be ɲinmuɛn’n kwlaa, wie’n su tranman lɛ kun. Be su yoman sɛ kun, be su sunman kun, be su wunman ɲrɛnnɛn kun, afin laa ninnge sɔ’m be su tranman lɛ kun.’—Sa Nglo Yilɛ 21:3, 4.\nZoova timan kɛ Satan nin i mmusu mun be sa, i liɛ’n ɔ buaman ato mlɔnmlɔn. Like kwlaa ng’ɔ se kɛ ɔ́ yó’n, saan ɔ́ kpɛ́n su. (Lik 1:36, 37) Zoova klo amun, kpɛkun ɔ kunndɛ kɛ amun tran Mɛn klanman’n nga ɔ́ wá yó’n, i nun wie. Ɔ maan i ti’n, amun wun Zoova i Lalofuɛ’m be wun, naan be kle amun ninnge nglanman nga be o Ɲanmiɛn Ndɛ’n nun’n wie ekun be flan nun. Sɛ ndɛ nanwlɛ’n su yɛ an nanti’n, án ɲán amun ti Satan i gblɛ’m be sa nun. An su yoman sran nga ɔ wunman sa wlɛ’n kun. I agualiɛ su’n, an su yoman sa tɛ nin wie’m be kanga kun. Zezi seli kɛ: ‘Amún sí ndɛ ng’ɔ ti nanwlɛ’n, yɛ ndɛ nanwlɛ sɔ’n ti amún ɲán amun ti.’ —Zan 8:32.\nNian jasin fɛ sɔ m’ɔ fin Ɲanmiɛn’n, ɔ nin like nga ti yɛ ɔ fata kɛ ɔ yo wɔ nanndoliɛ’n ɔ nin like ng’ɔ fata kɛ a yo’n.\nLike nga ti yɛ Ɲanmiɛn yili asiɛ’n ɔ nin blɛ nga ɲrɛnnɛn’n wie’n, yɛ sa ng’ɔ́ jú asiɛ’n nin i sufuɛ’m be su’n, Biblu’n yiyi nun.\n?Wunmiɛn mun yɛle be nga be wuli’n?\nAolia nun sran kpanngban mun\nƝin kekle yolɛ ɲanmiɛn su lɔ\nMmusu’m be ti sran kunfuɛ!\nMmusu’m be laka e kɛ be nga be wuli’n be o lɔ\nMmusu’m be wlawla e kɛ e yo ɲin kekle Ɲanmiɛn Kpli su\nAmun su Zoova, nán amun su Satan\nBe ɲrun lɔ like ɲɛnmɛn kun\nNga be klɛli'n Nga be kanngan nun mannzin kanngan'm be su'n i falɛ wafa'n Wunmiɛn mun: ?Be kwla uka amun annzɛ be kwla yo amun abɔlɛ? ?Be o lɛ sakpa?\nNga be tie'n Nga be tie'n i falɛ wafa'n Wunmiɛn mun: ?Be kwla uka amun annzɛ be kwla yo amun abɔlɛ? ?Be o lɛ sakpa?


Sran wie’m be su ndɛ: Laa’n n ti yalɛfuɛ, siɛn’n n ti aɲanbeunfuɛ | Samiɛli Ɛrdi\nSasafuɛ Tranwlɛ'n (Like suanlɛ liɛ’n) | Mɛ 2018\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Acoli Akha Anglais Aukan Batak (Karo) Batak (Simalungun) Batak (Toba) Biak Bichlamar Cambodgien Chin (Hakha) Chokwe Chopi Chuabo Chuuk Créole de Maurice Créole des Seychelles Dayak Ngaju Gallois Gitonga Groenlandais Hmong (White) Iban Ibinda Javanese Kachin Karen (S'gaw) Kazakh Kazakh (arabe) Kikongo Kimbundu Kisi Krio Lao Lhukonzo Lifu Lomwe Makua Maltais Mapudungun Mizo Navajo Ndau Ngangela Nias Niue Nyaneka Nyungwe Ourdou Ouïghour (Cyrillique) Quechua (Ayacucho) Quechua (Cuzco) Quichua (Chimborazo) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romany (Macedonia) Cyrillic Romany (Macédoine) Romany (Southern Greece) Runyankore Rutooro Sangir Saramaccan Sena Sunda Tahitien Tshwa Umbundu Uruund Wallis Wawle Wayuunaiki\nSRAN WIE’M BE SU NDƐ\nLaa’n n ti yalɛfuɛ, siɛn’n n ti aɲanbeunfuɛ\nSran ng’ɔ kan ndɛ’n SAMIƐLI ƐRDI\nBe wuli min Etazinin lɔ klɔ nga be flɛ i kɛ Libɛrti’n i su lɔ sua kaan kun nun. Min ɲrun kpɛn’m be ti yasua kun nin bla nɲɔn. Yɛ min sinma’m be ti yasua nɲɔn nin bla kun.\nSua kaan nga i nun yɛ be wuli min’n.\nI NUN mɔ n kɔ suklu’n, e klɔ lɔ’n nin e suklu lɔ’n ninnge sunman w’a kaciman. Klɔ nun sran’m be dan lika be si be wun.\nMin niaan’m be ti nsiɛn. Yɛ n kaan nun’n, n suannin fie su junman dilɛ.\nLibɛrti klɔ’n i wun koko lɛ’n, fie difuɛ’m be bo be nanmue mun. Like nga be tɛ i lua’n yɛle able. Kɛ bé wú min’n, nn min si’n di junman fie difuɛ kun sa nun. I nun mɔ n ti gbanflɛn kan’n, n suannin katakata nga be fa di fie su junman’n i nun cisanlɛ. Kpɛkun, n suannin fie su junman wie’m be dilɛ.\nKɛ min nin wú min’n, nn ɔ le afuɛ 35. Yɛ min si kusu le afuɛ 56, sanngɛ ɔ ti juejue kpa. Ɔ klo junman dilɛ dan. Yɛ ɔ wlɛli i mma’m be kwlaa be fanngan kɛ be klo junman dilɛ. Ɔ leman sika, sanngɛ, e le lawlɛ nin tralɛ. Yɛ e ɲan aliɛ e di. Ɔ niannin e lika titi. Kɛ min si wú’n, nn ɔ le afuɛ 93. Min nin kusu ɔ ɲannin afuɛ 86 naan w’a wu. B’a suman Zoova. Min niaan yasua kun yɛ ɔ suli Zoova-ɔ. Be sieli i asɔnun kpɛnngbɛn afuɛ 1972 nun.\nI NUN MƆ N TI GBANFLƐN KAN’N\nMin nin klo asɔnun kɔlɛ kpa. Mɔnnɛn cɛn kwlaa ɔ fa e kɔ Batisifuɛ’m be asɔnun’n nun. I nun mɔ n le afuɛ 12, n tili i kɛ Ɲanmiɛn ti atre nsan. I sɔ’n ti’n, n usali min manmin kɛ: “?Wafa sɛ yɛ Zezi i kunngba’n kwla yo Ba’n naan i kunngba’n w’a yo Siɛ’n niɔn?” Ɔ tɛli min su kɛ: “Min wa, e kwlá wunmɛn i wlɛ. Ɔ tra e kpɛn.” M’an kwlá wunman ndɛ sɔ’n i wlɛ. Sanngɛ, kɛ n ɲannin afuɛ 14, be yoli min batɛmun nzue ba kun nun. Be fali min mlɔnnin nzue’n nun kpɛ nsan. I klikli’n ti Siɛ’n i liɛ. I nɲɔn su’n ti Ba’n liɛ. Yɛ i nsan su’n ti Ɲanmiɛn i wawɛ’n liɛ.\nAfuɛ 1952 N le afuɛ 17, n nin a ɔman sonja dilɛ.\nI nun mɔ n o kolɛzi’n, min janvuɛ kun tu ngondin nga be flɛ i kɛ bɔksu’n (boxe). Yɛ ɔ wlali min fanngan kɛ n yo wie. Ɔ maan, n suannin bɔksu’n kan. Kpɛkun, n wluli bɔksu yofuɛ’m be anuannzɛ kun nun. N siman ngondin’n i tu kpa. I sɔ’n ti’n, kɛ n tuli kan’n, n jrɛnnin i. I sin’n, be seli min kɛ n yo Amlɛnkɛn’n be sonja. Be fali min ɔli Alemaɲin. Lɔ’n, e su kpɛn’m be seli kɛ n kwla si sonja’m be su nian. I sɔ’n ti’n, be fali min ɔli sonja’m be suklu dan kun nun. Be kunndɛli kɛ n yo sonja mlɔnmlɔn. Sanngɛ, n kunndɛman kɛ ń yó sonja. I sɔ’n ti’n, kɛ n dili afuɛ nɲɔn’n, afuɛ 1956 nun’n, n jasoli lɔ. I sin’n, e nin sonja wafa uflɛ wie mun e wa dili junman.\nAfuɛ 1954-1956 N yoli Amlɛnkɛn’m be sonja afuɛ nɲɔn.\nN MA KACILI ZOOVA I LALOFUƐ\nI nun mɔ n nin a siman ndɛ nanwlɛ’n, kɛ be se kɛ sran kun ti yasua sran’n, i su akunndan nga bu’n, ɔ timan su. Ninnge nga be kle be flimun’m be nun’n nin ninnge nga sran’m be yo’n ti’n, n buli i kɛ yasua nga be kan Ɲanmiɛn ndɛ’n, be timan yasua sran. Sanngɛ, cɛn kun mɔ ń císan min loto ɔkwlɛ mɔ n klo i kpa’n nun’n, talua nɲɔn be mannin be sa su naan n jran. N si be. Min ɲrun kpɛn bla’n, i wun’n i niaan bla mun-ɔn. Be ti Zoova i Lalofuɛ. Ɔ ju wie’n, be fa fluwa Sasafuɛ Tranwlɛ’n nin An Tinnge! be man min. Sanngɛ, Sasafuɛ Tranwlɛ’n i nun ndɛ’m be wlɛ wunlɛ’n ti kekle n sa nun. Kɛ be jrannin min’n, be yiali min be aɲia kun bo. Be yo aɲia sɔ’n be awlo lɔ. Aɲia’n bo’n be suan fluwa kun mɔ i nun ndɛ taka Biblu’n su’n i nun like. N seli be kɛ ń má nían. Be niannin min, kpɛkun be srili. Be usali min kɛ: “?Á bá?” N tɛli be su kɛ: “Ɛɛn, ń bá.”\nKɛ n seli be kɛ ń kɔ́’n, ɔ wa yoli min nsisɔ. Sanngɛ, n kwlá kaciman min nuan kun. Ɔ maan nnɔsua’n, n ɔli be aɲia’n i bo. Wafa nga ba kanngan’m be tɛ kosan’m be su’n, ɔ boli min nuan. Be si Biblu’n nun ndɛ’n kpa. Mɔnnɛn cɛn kwlaa’n, e nin min nin e kɔ asɔnun. Sanngɛ, m’an siman Biblu’n nun ndɛ’n i kpa. Siɛn’n, n kunndɛ kɛ ń sí Biblu’n nun ndɛ’n i kpa. I sɔ’n ti’n, n kplinnin su kɛ be kle min Biblu’n nun like. Like klikli nga n suannin’n, be nun kun yɛle kɛ Ɲanmiɛn kpli i dunman’n yɛle Zoova. Laa kun’n, n usali min nin kɛ wan yɛle Zoova i Lalofuɛ mun. Ɔ seli min kɛ: “Oo, be su bian oke kun mɔ be flɛ i kɛ Zoova’n.” Sanngɛ siɛn’n, m’an si Zoova.\nN ɔli min ɲrun ndɛndɛ kpa. Afin, n wunnin i wlɛ kɛ like nga n suan’n ti nanwlɛ. Kɛ n boli aɲia’m be bo kɔlɛ bo m’ɔ dili anglo ngwlan’n, afuɛ 1957, Marsi nun’n be yoli min batɛmun. N kacili akunndan nga n bu’n. I sɔ’n yo n fɛ kpa. Biblu’n nun like mɔ n suan ti’n, m’an si like nga be flɛ i yasua sran’n. Fɔ nunman Zezi nun. Ɔ le wunmiɛn. Yɛ ɔ le kwlalɛ tra sran kwlaa. Sanngɛ, ɔ nin sran b’a tuman utre le. “Ɔ kɛnnin i wun ase.” (Ezai 53:2, 7) N wunnin i wlɛ kɛ, ɔ fata kɛ sran ng’ɔ ti Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’n, “ɔ yo sran’m be kwlaa be kpa.”—2 Timote 2:24.\nAfuɛ 1958 nun’n, n yoli atin bofuɛ. Sanngɛ, w’a cɛman n jrɛnnin i kan. Afin, n fali ajalɛ kɛ ń já bla. N jali talua nɲɔn nga be yiali min aɲia’n i bo’n be nun kun. Be flɛ i kɛ Gloria. Ajalɛ sɔ mɔ n fali’n, w’a yoman min nsisɔ. Kɛ ń já Gloria’n, nn ɔ ti klanman kpa. Yɛ andɛ bɔbɔ ɔ te yo klanman. Gloria i kpa tra yɛbuɛ kpa nga be flɛ i kɛ diaman’n lele. Kɛ ɔ ti min yi’n, ɔ yo min fɛ kpa. Maan Gloria bɔbɔ kɛn i wun ndɛ kan:\n“Min niaan’m be ti 16. Min nin ti Zoova i Lalofuɛ. Kɛ ɔ́ wú’n, nn n le afuɛ 14. Kɛ ɔ wuli’n, min si’n wa suannin Biblu’n nun like. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n nn w’a ka afuɛ kun min ɲrun kpɛn bla’n, ɔ́ wíe i suklu’n i dí. E si’n ko wunnin e suklu’n i su kpɛn’n i wun. Ɔ seli i kɛ ɔ man min nin min niaan bla e atin naan cɛn nga e nun kun kɔ suklu’n, maan kun ka awlo lɔ. Kɛ ɔ ko yo naan sran kun w’a ka awlo lɔ w’a nian e niaan kanngan’m be su’n ti. Kpɛkun, sran ng’ɔ ka awlo lɔ’n, ɔ tɔn like. Kɛ e si’n fin junman ba’n nn aliɛ w’a be. E suklu su kpɛn’n kplinnin su. Yɛ e yoli i sɔ lele min ɲrun kpɛn bla’n fa wieli i suklu’n i di. Awlobo nɲɔn nunfuɛ’m be nin e suannin Biblu’n nun like. Kpɛkun e nun 11 e kacili Zoova i Lalofuɛ. N klo jasin fɛ’n i bolɛ. Sanngɛ, n sa ɲan. I sɔ’n ti, min wun Samiɛli ukali min kpa.”\nAfuɛ 1959, Fevrie nun yɛ e nin Gloria e jali-ɔ. E nɲɔn’n, e yoli atin bofuɛ. Afuɛ kunngba sɔ nun’n, Zuie anglo nun’n, fluwa nga be nga be kunndɛ kɛ bé dí junman Betɛli lɔ be klɛ su be ko man Betɛli’n, e klɛli su. E kunndɛli kpa kɛ é dí junman anuannzɛ’n i bo bia’n su lɔ. E nin aniaan kun mɔ be flɛ i kɛ Simɔn Klakɛɛ’n e kokoli i sɔ’n su yalɛ. Ɔ seli e kɛ be nga b’a ja bla’n, be kwlá diman junman Betɛli lɔ. Sanngɛ, e kunndɛli titi kɛ é dí junman lɔ. Ɔ cɛli kpa naan b’a man e atin kɛ e ko di junman Betɛli lɔ.\nE klɛli fluwa e ko mannin anuannzɛ’n i bo bia’n su lɔfuɛ mun. E seli be kɛ e kunndɛ kɛ é kó bó jasin fɛ’n lika nga be mian jasin bofuɛ’m be wun lɔ’n. Be seli e kɛ e kwla kɔ Arkansasi lɔ klɔ nga be flɛ i kɛ Pini Blufu’n su lɔ. Blɛ sɔ nun’n, asɔnun bo nɲɔn yɛ be o Pini Blufu lɔ-ɔ. Aniaan nga be ti blɔfuɛ’n be o kun nun. Yɛ aniaan nga be ti sran ble’n be o kun nun. Be fali e ɔli sran ble’m be asɔnun liɛ’n nun. Aniaan nga be o asɔnun sɔ nun’n be ti 14 cɛ.\nSRAN BLE NIN BLƆFUƐ’M BE AFIƐN NDƐNNGAN’N TI’N, LIKA’N YOLI KEKLE\nAtrɛkpa’n, kɛ n seli kɛ ɔ le aniaan nga be ti sran ble’m be asɔnun liɛ, yɛ ɔ le aniaan nga be ti blofuɛ’n be asɔnun liɛ’n, i sɔ’n kwla bo amun nuan. Sanngɛ e lemɛn i yowlɛ. Blɛ sɔ nun’n, lɔ awa manman atin kɛ sran ble’m be nin blɔfuɛ’m be yia be yo ninnge wie mun likawlɛ. Sɛ b’a nantiman mmla sɔ’n su’n, be kwla yo be like yaya. Lika sunman nun’n, srɛ kun aniaan mun. Afin, sɛ sran ble nin blɔfuɛ’m be yo aɲia mun likawlɛ’n, be kwla bubu be Ɲanmiɛn Sielɛ Sua’n. I sɔ sa’m be juli aniaan wie’m be su. Sɛ aniaan nga be ti sran ble’n be bo jasin fɛ’n lika nga blɔfuɛ’m be tran lɔ’n, bé trá be, yɛ be kwla bo be. Kɛ ɔ ko yo naan y’a kwla bo jasin fɛ’n ti’n, e dili mmla nga awa kpɛli’n su. Yɛ e lafili su kɛ cɛn wie lele’n, lika’n yó kpa.\nBlɛ sɔ nun’n, jasin fɛ bolɛ’n timan pɔpɔ. Wie liɛ’n, kɛ é bó jasin fɛ’n awloawlo’m be nun sran ble’m be lika nun’n, e fite blɔfuɛ’m be su. Sɛ ɔ fata kɛ e bo jasin fɛ’n e kle be, annzɛ e se be yaci naan e wɔ’n, e fa ajalɛ kun ndɛndɛ.\nKɛ mɔ e ti atin bofuɛ’n, ɔ fata kɛ e yo like kan naan y’a kwla ɲan sika. Blɛ sunman’n, kɛ e di junman’n, sika nga be tua e’n w’a sɔnman. Gloria nunnun sran wie’m be sua’n nun. Awlo kun nun liɛ’n, be mannin min atin kɛ n ukɛ i, kɛ ɔ ko yo naan w’a wie junman’n i di ndɛ nun’n ti. Be man e aliɛ amindi su. Kɛ e di’n, kpɛkun e su kɔ. Lemɔcuɛ kwlaa nun’n, Gloria sinsin be tralɛ’m be su. N di be awlo’n nun junman wie mun, yɛ n nunnun fenɛtri’m be nun. Blɔfuɛ bian kun i awlo liɛ nun’n, kɛ ń núnnún fenɛtri’n i lika ng’ɔ kaci gua su wa’n su’n, nn Gloria kusu o sua’n i klun lɔ núnnún i bue kun’n su. Kɛ e bo i bo nglɛmun’n, nnɔsua yɛ e wie i yo-ɔ. Be man e aliɛ amindi su. Gloria di i like liɛ’n sua’n nun lɔ. Sanngɛ, ɔ nin bian’n i awlofuɛ’m be dimɛn i likawlɛ. N di min like liɛ’n kan be jran be loto’m be lɛ’n. Sanngɛ, i sɔ’n yoman min ya. Be aliɛ’n yo fɛ kpa. Awlo sɔ nunfuɛ’m be ti kpa. Sanngɛ be mantanfuɛ’m be ti’n, srɛ kun be. Cɛn kun e ɔli sannzi falɛ. Kɛ e wieli sannzi’n i fa’n, n usali blɔfuɛ bian ng’ɔ di junman lɔ’n, sɛ min yi’n kwla kɔ be abialiɛ lɔ o. Ɔ niannin min sa kain, kpɛkun ɔ seli min kɛ: “I nun ti towa.”\nMIN WLA SU FIMAN YE NGA BE YOLI MIN’N SU LE\nE nin aniaan mun e trannin fɛfɛ, yɛ e klo jasin fɛ’n i bolɛ kpa. Kɛ e juli Pini Blufu lɔ uflɛ nun’n, e nin aniaan ng’ɔ nian asɔnun’n su’n yɛ e trannin-ɔn. I yi’n suman Zoova. I sɔ’n ti’n, Gloria kleli i Biblu’n nun like. N kusu n kleli be wa bla’n nin i wun’n be Biblu’n nun like. Be wa yoli bla’n nin i wa’n be batɛmun.\nAniaan nga be o blɔfuɛ’m be asɔnun’n nun’n be nun wie’m be ti e janvuɛ kpa. Ɔ ju wie’n, be yia e be awlo lɔ. Sanngɛ, kɔnguɛ yɛ e kɔ-ɔ, kɛ ɔ ko yo naan sran’m b’a wunman e’n ti. Lika sɔ nun lɔ’n, be nga be kunndɛman kɛ blɔfuɛ nin sran ble’m be san nun’n, be kle sran’m be yalɛ lɔ kpa. Be flɛ sran sɔ mun kɛ Ku Klux Klan. Cɛn kun kɔnguɛ’n, n wunnin bian kun. Ɔ ti i awlo’n i ɲrun lɛ. Ku Klux Klan be tralɛ ufue nga be wla’n, i wie wlɛ i wun. Lika’n yoli kekle e su sɔ, sanngɛ aniaan’m be kleli titi kɛ be klo be wiengu. Blɛ wie nun’n, ɔ fata kɛ e wɔ e nvle kun aɲia’n i bo. Sanngɛ, e leman sika. I sɔ’n ti’n, e kunndɛli kɛ é yó e loto’n i atɛ. Aniaan kun kplinnin su kɛ ɔ́ tó. Kɛ anglo kun sinnin’n, cɛn kun e ko boli jasin fɛ’n awloawlo’m be nun. Kpɛkun, e kleli sran kpanngban be Biblu’n nun like. E fɛli kpa cɛn sɔ’n nun. Kɛ e sali e sin awlo’n, é nían-ɔn, e loto’n jin e sua’n i ɲrun lɛ. Be klɛli fluwa sieli su kɛ: “Amun loto’n yɛ ɔ o lɛ-ɔ. An kwla fa. N fa cɛli amun.”\nAniaan kun ekun yoli like kun m’ɔ yoli min fɛ kpa-ɔ. Afuɛ 1962 nun’n, be seli min kɛ n ko di anuannzɛ’n i suklu kun Etazinin lɔ klɔ kun su (South Lansing). Suklu sɔ’n i bo’n, be kle be ng’ɔ fata kɛ be nian asɔnun’m be su’n be like. Ɔ di anglo kun. Blɛ sɔ nun’n, n diman junman. Yɛ e leman sika. Kpɛkun, Pini Blufu lɔ telefɔnun susute’n kunndɛli kɛ n ko di junman be sa nun. Sɛ n kplin su’n, min yɛ ń yó sran ble klikli ng’ɔ́ dí junman lɔ’n niɔn. Kɛ e nin be e kokoli junman’n i su yalɛ’n, be kplinnin su kɛ n di junman lɔ. N leman sika naan m’an wɔ Etazinin. I sɔ’n ti’n, n kunndɛli kɛ ń dí junman’n, naan ń klɛ́ anuannzɛ’n i fluwa kɛ n su kwlá tranman suklu’n i bo. Sanngɛ, sa kun juli mɔ min wla su fiman su le-ɔ.\nCɛn kun nglɛmun kpa’n, aniaan bla kun mɔ i wun’n suman Zoova’n, ɔ boboli e anuan. Kpɛkun, ɔ mannin min anvelɔpu kun. Sika kaka kpa o nun. Aniaan bla’n nin i mma’m be dili junman fɔkɔ fie kun nun naan b’a kwla ɲan sika sɔ’n. Be yoli sɔ naan n ɲan sika n fa wɔ Etazinin. Ɔ seli min kɛ: “Kɔ suklu’n ko suan like kpanngban kpa, naan bla w’a kle e wie.” Kɛ ɔ yoli sɔ’n, n seli telefɔnun susute’n kɛ ɔ man min atin naan lemɔcuɛ nnun sin ka naan m’an bo junman’n i dilɛ bo. Sanngɛ, b’a kplinman su. I sɔ’n w’a yoman min ya. Kɛ m’an diman junman sɔ bɔbɔ’n, ɔ yoli min fɛ kpa.\nSiɛn’n, maan Gloria kan Pini blufu lɔ ndɛ kan kle amun. Gloria waan: “Pini blufu lɔ jasin fɛ bolɛ’n yo fɛ kpa. E nin sran kɔe 20 e suannin Biblu’n nun like. Nglɛmun’n, e bo jasin fɛ’n awloawlo’m be nun. I sin’n, e ko kle sran’m be Biblu’n nun like. Cɛn wie’n, e kle be like lele kɔnguɛ dɔ 11 su. Atin bolɛ junman’n yo min fɛ kpa. Ɔ ka min ngunmin’n, nn m’an kaciman min junman’n le. Sanngɛ, Zoova kunndɛli kɛ n yo like uflɛ.”\nN MA YOLI AKPASUA SUNIANFUƐ\nI nun mɔ e ti atin bofuɛ Pini Blufu lɔ’n, e klɛli anuannzɛ’n i fluwa kɛ e kunndɛ kɛ é yó ngunmin atin bofuɛ. E lafili su kɛ bé kplín su. Afin, e Nvle sunianfuɛ’n kunndɛli kɛ e yo ngunmin atin bofuɛ naan e ko uka aniaan nga be o Tɛkzasi lɔ asɔnun kun nun’n. E klo kpa kɛ é yó ngunmin atin bofuɛ Tɛkzasi lɔ. I sɔ’n ti’n, e kunndɛli kɛ anuannzɛ’n tɛ e su ndɛndɛ. E minndɛli be lele. Cɛn kwlaa e ko nian kan be blɛ e fluwa lɔ’n. Afuɛ 1965, Zanvie nun’n, cɛn kun é nían-ɔn, b’a klɛ e fluwa. Be seli e kɛ e di akpasua sunianfuɛ junman’n. Afuɛ kunngba sɔ nun’n, be seli aniaan bian Leɔn Wevɛɛ kɛ ɔ yo akpasua sunianfuɛ wie. Siɛn’n, ɔ ti Etazinin lɔ Betɛli komite’n i nunfuɛ kun.\nAkpasua sunianfuɛ junman’n i dilɛ kunnin min srɛ. Cɛn kun akpasua sunianfuɛ kun mɔ be flɛ i kɛ Jɛmusi Tɔmusɔnun’n, ɔ usali min sɛ n kwla yo akpasua sunianfuɛ o. Ɔ fali min ɲin sieli i ninnge wie mun m’ɔ fata kɛ n yo be kpa tra laa’n be su. Kpɛkun, ɔ kannin nzuɛn wie mun m’ɔ fata kɛ akpasua sunianfuɛ’m be fa naan b’a kwla di be junman’n i kpa’n be ndɛ. Kɛ ɔ yoli sɔ’n, w’a cɛman yɛ be sieli min akpasua sunianfuɛ-ɔ. Kɛ ń dí akpasua sunianfuɛ junman’n, afɔtuɛ ng’ɔ mannin min’n, be yoli min ye kpa. Kɛ be sieli min akpasua sunianfuɛ’n, Jɛmusi Tɔmusɔnun’n yɛ ɔ ti Nvle sunianfuɛ klikli nga e nin i e dili junman-ɔn. Ɔ kleli min like kpanngban kpa.\nAniaan wie mɔ be ukali min kpa’n.\nBlɛ sɔ nun’n, be faman blɛ kpanngban be kleman akpasua sunianfuɛ’m be like. N ko sunmannin akpasua sunianfuɛ kun e ko niannin asɔnun kun osu lemɔcuɛ kun. Lemɔcuɛ ng’ɔ su i su’n, ɔ ko sunmannin min e ko niannin asɔnun uflɛ osu. Kɛ ń dí junman’n, ɔ fɛ i ɲin sie min su. I sin’n, ɔ mannin min afɔtuɛ wie mun. Kɛ e wieli asɔnun’n i osu nian’n, ɔ ɔli. Ɔ kali e ngunmin. Kɛ ɔ yoli sɔ’n, n usali Gloria kɛ: “?Sɛ ɔ yaci e dɔ nga su’n, ɔ ti kpa?” Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, n ma wunnin i wlɛ kɛ aniaan kpanngban be o lɛ mɔ be kwla uka e-ɔ. Sanngɛ, ɔ fata kɛ e bɔbɔ e man be atin kɛ be uka e. Aniaan wie’m be ukali min kpa. Be flɛ kun kɛ Braɔnnu. Blɛ sɔ nun’n, ɔ ti akpasua sunianfuɛ. Yɛ be flɛ kun ekun kɛ Frɛdi Ruski. Ɔ dili junman Betɛli lɔ laa.\nBlɛ sɔ nun’n, nn sran ble nin blɔfuɛ’m be afiɛn ndɛnngan’n timan aɔwi. Cɛn kun’n, e ɔli Tenesi lɔ klɔ kun su aniaan’m be osu nianlɛ. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn be nga be flɛ be kɛ ku klux klan’m be su nanti. Cɛn kun kɛ é bó jasin fɛ’n, e ɔli aliɛ dilɛ lika kun nun. Kɛ ń kɔ́ abialiɛ lɔ’n, blɔfuɛ bian kun suli min su. Ninnge wie mɔ be klɛklɛ i wunnɛn su’n kle kɛ ɔ kloman sran ble mun. I ɲrun’n ti mlanwa kpa. Sanngɛ, aniaan bian kun m’ɔ ti blɔfuɛ’n, ɔ toli e lɔ. Ɔ ti dan kpa. Ɔ seli min kɛ: “?Aniaan bian Ɛrdi, ndɛ kan o wa?” Bian ng’ɔ suli min su’n fiteli ndɛndɛ kpa. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, n ma wunnin i wlɛ kɛ nán kɛ sran wie’m be ti blɔfuɛ mɔ wie’m be ti sran ble’n, i ti yɛ ndɛnngan o be afiɛn-ɔn. Sanngɛ, fɔ m’ɔ o e kwlaa e nun’n i ti-ɔ. N wunnin i wlɛ kɛ sɛ aniaan kun ti blɔfuɛ annzɛ sran ble o, ɔ ti e niaan. Yɛ sɛ ɔ tɔ cinnjin kpa’n, ɔ kwla wu e dunman nun.\nM’AN KACI AƝANBEUNFUƐ\nN yoli akpasua sunianfuɛ afuɛ 12. Yɛ n yoli nvle sunianfuɛ afuɛ 21. Blɛ kwlaa sɔ nun’n, e dili aklunjuɛ kpa. Yɛ sa kpanngban be wlali e fanngan. Afuɛ 1997, utu nun’n like nga e ɲin trɛnnin i sin lele’n, e ɲɛnnin i. Yɛle kɛ be seli e kɛ e ko di junman Etazinin lɔ Betɛli’n nun. Kɛ e klɛli be fluwa klikli’n kɛ e kunndɛ kɛ é kó dí junman lɔ’n, ɔ dili afuɛ 38 naan b’a flɛ e. Kɛ e ɲannin fluwa’n, anglo ng’ɔ su i su’n nun’n yɛ e boli lɔ junman’n i dilɛ bo-ɔ. N buli i kɛ be kunndɛ kɛ n ko uka be blɛ kpe kan. Sanngɛ, w’a yoman sɔ.\nKɛ ń já Gloria’n, ɔ ti klanman kpa. Yɛ andɛ bɔbɔ’n, ɔ te yo klanman.\nKɛ n juli lɔ’n, e nin aniaan nga be nian jasin fɛ’n bolɛ junman su’n yɛ e dili junman-ɔn. N suannin like kpanngban lɔ. Asɔnun kpɛnngbɛn mun nin akpasua sunianfuɛ nga be o e nvle nun’n, be klɛ e fluwa be usa kosan cinnjin wie mun. Aniaan’m be trali be awlɛn be kleli min like. I sɔ’n yoli min fɛ kpa. Sɛ be se n kɛ n sa n sin ko di junman lɔ’n, saan bé klé min like ekun.\nE nin Gloria e klo Betɛli lɔ junman dilɛ’n. Titi’n, e jaso ndɛ. Ɔ maan, kɛ e ɔli Betɛli lɔ’n, i sɔ’n ukali e kpa. Kɛ afuɛ kun sinnin’n, n ma ukali Zoova i Lalofuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be komite ng’ɔ nian jasin fɛ’n bolɛ junman’n su’n. Kɛ ɔ fɛ i afuɛ 1999 nun’n, n ti e Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be nun kun. Junman sɔ’n i dilɛ nun’n, n wunnin ninnge kpanngban wlɛ. Be nun cinnjin kpafuɛ’n, yɛle kɛ Zezi yɛ ɔ sie asɔnun’n niɔn. Nán klɔ sran-ɔn.\nKɛ ɔ fɛ i afuɛ 1999 nun’n, n ti e Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be nun kun.\nKɛ n bu ninnge nga n yoli be’n be akunndan’n, min wla kpɛn Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ Amɔsu su. Amɔsu ti nnɛn kankanfuɛ. Yɛ ɔ di junman sikomɔr fie’n nun. Yalɛfuɛ’m be ngunmin yɛ be di sikomɔr-ɔ. I sɔ’n kle kɛ Amɔsu timan sran dan. Sanngɛ, Zoova fɛli i kɛ ɔ yo i nuan ijɔfuɛ. Yɛ ɔ yrɛli i su. (Amɔs 7:14, 15) I kunngba’n yɛ Zoova yoli i min lika-ɔ. N si’n ti fie difuɛ. Yɛ ɔ leman sika. Ɔ nin i sɔ ngba’n, Zoova fali min kɛ n di i junman. Yɛ ɔ yrali min su dan. Wafa ng’ɔ yrali min su’n, i wie yɛ n boli be su lɛ-ɔ. (Nyanndra Mun 10:22) Laa’n, n ti yalɛfuɛ. Sanngɛ siɛn’n, n kwla se kɛ m’an kaci aɲanbeunfuɛ.\nZoova klo be nga be ti kɛ ‘waka sama m’ɔ su kpanngban’n sa’n’\n?Ngue ti yɛ e ti kɛ ‘waka sama m’ɔ su kpanngban’n’ sa-ɔ?\nMaan e si e kpɔfuɛ’n i nzuɛn’n\nGbanflɛn nin talua mun,amun jran Satan i ɲrun kekle\nLIFE STORY Laa’n n ti yalɛfuɛ, siɛn’n n ti aɲanbeunfuɛ\nNga be klɛli'n Nga be kanngan nun mannzin kanngan'm be su'n i falɛ wafa'n SASAFUƐ TRANWLƐ'N (LIKE SUANLƐ LIƐ’N) Mɛ 2018\nSASAFUƐ TRANWLƐ'N (LIKE SUANLƐ LIƐ’N) Mɛ 2018


Bali -le 'fluba 'trɛ Zozi blamin pli Bali man 'e 'pee Kolɔs 2\n1 'Wɩ nɛn an cɩ -a drɛnan 'cee vɛ -a 'gʋɛ, 'lee Zozinɔn nɛn Laodize bɛ -wee vɛ -a 'gʋɛ, 'lee Zozinɔn -mienun nɛn wa'a tian "nyian 'an yɩlɛ 'o yiɛ 'a dɩɛ -wee vɛ -a 'gʋɛ, an ya "vale 'nan 'ka -tɔ 'nan e ya "le -kuli man nɛn an cɩ. 2 An ya -a drɛnan zɩɛ 'nan, -e 'ka "koe 'e 'tɔ 'ka da, ɛn "nyian -e yɩdɩ "yi 'e 'kɔn 'ka yei, te 'ka yiɛ -tɔa 'ka cin va. An ya -a drɛnan zɩɛ "nyian 'nan, -e 'cee 'wɩ 'tɔdɩ 'e 'ciɩla "da, tɔɔn -e Bali -le 'wɩ yɔɔdɩ bɛ 'ka -ci man. -Yee 'wɩ yɔɔdɩ zɩɛ Crizi nɛn. 3 Ɛn Crizi 'bɔ 'va nɛn Bali -le 'wɩ 'tɔdɩ pɛɛnɔn cɩ, ɛn -yɛɛ ta bɔala min lɛ.\n4 An 'wɩnun zɩɛ -a 'vɩ 'cɛɛ 'nan -e min 'e vɩlɛ 'e 'ka see "paa 'e wei -a, -e 'ka 'si -si tɩglɩ da dɩ. 5 'An 'ka 'ka "srɔn "kogo dɩ, 'pian 'mɛn ci "nrɔndɩ pɛɛnɔn a 'ka 'va nun. Ci "nrandɩ a 'an 'lɔ, kɔɔ maan -kɔnnɛn 'yɩ 'nan 'ka 'ci "nrɔnman 'wɩ 'tʋwli "da, ɛn ka ya 'ka 'tɔdɩ -kli 'cee yi -tɛradɩ Crizi da -ji.\n6 Ka wɩɩ "man 'nan Zozi Crizi 'bɛ cɩ 'ka 'san -a, -yee "wɛan 'ka 'fʋ 'ka lɛadɩ "man! 7 'Ka 'kɔn Zozi 'va "le yiba "nɛn -a "sɛin "a 'trɛ 'ji 'plɛblɛ bɛ -yee 'wɩ 'zʋ. Ɛn "nyian "le 'kɔn nɛn waa -pʋ -fɔ 'plɛblɛ bɛ -yee 'wɩ 'zʋ. Yi -tɛradɩ Zozi da nɛn waa paa 'ka 'ji bɛ, 'e 'kʋ 'padɩ -a "da. Ɛn 'ka Bali muo "fɔ -tidi.\n'Ka drɛ "yi minnun nɛn o Bali -le 'wɩ ve 'wlu 'a bɛ o va\n8 'Ka yiɛ 'tɔ 'ka 'fli -va! Te min -tʋ 'e 'ka see "paa 'yee 'wɩ 'tɔdɩ -a -e 'ka 'si -si tɩglɩ da dɩ! 'Wɩnun nɛn yaa ve bɛ e ya 'wɩ "tun "a, ɛn 'wɩnun nɛn blamin -a "nrɔnman 'e 'wulo -ji -e 'e vɩ bɛ -nyrɛn. Lei -wlidɩnun 'pa 'nyranman nɛn, zɩɛ. Ya'a 'sia Crizi -va dɩ.\n9 Te min 'e 'ka 'man yɩ dɩ! Kɔɔ min nɛn e Bali kɔɔn minnun lɛ -pɛ pɛɛnɔn 'ji bɛ, Crizi -tʋwli "nɛn. 10 Ɛn Crizi 'bɔ man nɛn ka cɩ 'ka lɛadɩ, -yee "wɛan fɛ -tʋ 'ka 'e 'klɩdɩ 'ka man Bali -le 'belidɩ va dɩ. Fɛnun pɛɛnɔn nɛn 'plɛblɛ a -wlɔ ɛn o min "paala bɛ -yɛɛ cɩ o da.\n11 Ɛn "nyian 'cee lɛadɩ Crizi man bɛ, e ya 'ka 'fɔdɩ -klɔnmɔn -va -a. 'Ka 'fɔdɩ -klɔnmɔn -va zɩɛ, e 'ka 'nan blamin plɔ 'pla 'ka man 'e 'pɛ -a dɩ, 'pian Crizi -va nɛn e 'si, ɛn -a -ci nɛn 'nan 'ka 'vale 'wɩ 'wlidɩ "a ka cɛɛn 'e cin man. 12 'Ka -batize nɛn waa drɛ bɛ, e ya "le min nɛn ka cɩ -a 'e tɛdɛ bɛ -wɛɛ 'wʋ 'trɛ 'ji 'o 'vale Crizi -a. Ɛn "nyian e ya "le Bali 'ka wluan -kanɔn 'va 'ka 'vale Crizi -a, kɔɔ ka yi -tɛala Bali -le 'plɛblɛ nɛn e Zozi Crizi wluan -kanɔn 'va bɛ -a da.\n13 Kaa nɛn ka 'ka Zuif 'nɔn 'a dɩɛ, 'e tɛdɛ bɛ 'wɩnun nɛn o cɩ 'wlidɩ "bɛ kaa dra. -Yɛɛ -maan Bali 'lɛ bɛ, ka ya "le minnun nɛn o ya 'o 'kadɩ bɛ -wee 'wɩ 'zʋ. 'Pian 'bɛ nɛn 'gʋɛ Bali 'belidɩ -nɔn 'cɛɛ 'ka 'vale Crizi -a. Bali -kaa pɛɛnɔn 'le 'wɩ 'wlidɩ fui -kaa man. 14 'Wɩnun nɛn o 'wɩ -tɔa -kaa man bɛ, -a pɛɛnɔn a 'e 'crɛn -tɛdɩ. 'Pian Bali -a fui, ɛn yaa 'lɛ 'ka yiba "plan da. -Yɛɛ drɛ Zozi 'le -kadɩ -a. 15 Ɛn "nyian, fɛnun pɛɛnɔn nɛn 'plɛblɛ a -wlɔ ɛn o min "paala bɛ, Bali o 'lɛ 'ka. -Guliga -blɩdɩ -a nɛn, yaa kɔɔn minnun pɛɛnɔn lɛ 'nan 'e o klɩ.\n16 -Yee "wɛan -a -si 'ka min -tʋ -lɔ -e 'e tin -tɛ 'ka da, fɛ nɛn kaa -ble bɛ -a man dɩ, 'lee fɛ nɛn kaa -mlian bɛ -a man dɩ. -A -tʋwli "nɛn "nyian "fɛdi yinun -a, 'lee mlɛn yi -tʋ -a, 'lee 'flinla "yi -a. 17 'Wɩnun pɛɛnɔn zɩɛ -wɛɛ trɔa 'wɩ nɛn e "ta -daa "drɛlɛ bɛ -a 'lɛ "le -a fulɔ lei -zʋ. 'Pian fɛ 'bɔ nɛn -a fulɔ lei -trɔa 'si 'lɛ bɛ, Crizi 'bɔ nɛn.\n18 Minnun nɛn waa ve 'cɛɛ 'nan, 'vaa -e min 'e 'kopa yɩ Bali va bɛ, 'e 'tɛ 'pa 'e 'fli 'kɔlɛ da, ɛn "nyian 'e Bali -le 'pasianɔn nɛn laji bɛ o bɔ bɛ, te 'ka "trɔɛn "tɔ o wei lɛ dɩ. 'O 'fli -kɔɔnman nyrin nɛn waa -tɛa "bɛ -a, ɛn -wee -wulo -ji "nrɔndɩ -wlidɩ -a -maan 'o 'fli "siala -dandan, te -a -ci "ka "dɩ. 19 Ɛn Crizi nɛn -leglizi -wulo -a bɛ, o 'ka 'o lɛadɩ "nyian 'bɛ man dɩ. 'Pian te -yɛɛ -leglizi nɛn -a 'bɔ po -a bɛ, -a man dra. Ɛn -yɛɛ -maan e ya 'e 'fɔdɩ 'e cin man 'plɛblɛ, ɛn -yɛɛ -maan "nyian -leglizi trʋman "le Bali cɩ "va "bɛ -yee 'wɩ 'zʋ.\n20 -A -cin 'e 'kɔn 'ka 'ji 'nan, 'cee -ka nɛn ka 'wʋ 'ka 'vale Crizi -a 'e cin va bɛ, -yee "wɛan lei -wlidɩnun -le 'plɛblɛ 'ka "nyian 'ka da dɩ. -Mɛ "le "wɛan nɛn kaa dra "le 'nan fɛnun zɩɛ -wee 'plɛblɛ a tian 'ka da? Ɛn -mɛ "le "wɛan nɛn ka ya "vale 'ka 'ta wʋla -wee 'srɔɛnnun 'gʋɛ -a da? 21 Waa ve 'cɛɛ 'nan, te 'ka fɛ 'gʋɛ -a 'sia dɩ, ɛn te 'ka fɛ 'gʋɛ -a -blɩ dɩ, ɛn 'bɛ nɛn 'gʋɛ ka'a 'kla 'bɛ man "fo "dɩ! 22 Fɛnun zɩɛ o ya -nan 'nan -e min 'e 'man wɩ drɛ -a. 'Srɔɛnnun 'bɔ zɩɛ minnun 'bɛ -tɔ -pei -a, ɛn minnun -le 'wɩ "paadɩ nɛn. 23 Bali -le 'pasianɔn nɛn laji bɛ o bɔdɩ bɛ, 'lee 'tɛ 'padɩ min 'fli 'kɔlɛ da bɛ, 'lee fɛnun 'cidɩ bɛ, te min -a 'man bɛ, yaa ye "le 'wɩ 'tɔ wɩnun -zʋ. 'Pian te 'srɔɛnnun zɩɛ -a -ci "ka "dɩ, kɔɔ blamin ci 'sɔ wɩnun -wlidɩ "bɛ, ya'a 'bɛ 'sia 'e 'lɔ dɩ.


?Wan yɛ ɔ ti Ɲanmiɛn i sufuɛ’m be su kpɛn andɛ-ɔ? | Like suanlɛ liɛ\n‘An bu amun kpɛnngbɛn’n be akunndan.’ —EBRE MUN 13:7.\nJUE: 125, 43\n?Akoto’m be blɛ su nin andɛ’n, ngue yɛ ɔ kle kɛ...\nƝanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ mun-ɔn?\nanzi’m be ukali Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ mun-ɔn?\nKlistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be nantili Ɲanmiɛn Ndɛ’n su-ɔ?\n1, 2. ?Kɛ Zezi ɔli ɲanmiɛn su’n, kosan benin yɛ atrɛkpa’n akoto’m be fa usali be wun-ɔn?\nCƐN kun’n, Zezi nin i sɔnnzɔnfuɛ’m be ɔli Olivie oka’n su. Kɛ bé nían be min Zezi’n, Ɲanmiɛn mɛnnin i su. Yɛ ɲanmiɛn ble kun kɛtɛli i su. (Sa Nga Be Yoli’n 1:9, 10) Zezi dunnin be ɲrun mmua afuɛ kɔe nɲɔn. Blɛ sɔ nun’n, ɔ kleli be like. Yɛ ɔ wlali be fanngan. ?Siɛn m’ɔ w’a ɔ ɲanmiɛn su’n, ngue yɛ i sɔnnzɔnfuɛ’m bé yó-ɔ?\n2 Kwlaa naan Zezi w’a ɔ ɲanmiɛn su’n, ɔ seli i sɔnnzɔnfuɛ mun kɛ: “An wá kán min ndɛ Zerizalɛm wa, nin Zide mɛn wunmuan’n nun, ɔ nin Samari lɔ lele fá jú asiɛ’n i awieliɛ.” (Sa Nga Be Yoli’n 1:8) ?Bé yó sɛ naan b’a kwla di junman sɔ’n? Zezi seli be kɛ Ɲanmiɛn fɛ́ i wawɛ’n úka be. (Sa Nga Be Yoli’n 1:5) ?Sanngɛ wan yɛ ɔ́ dún be ɲrun mmua naan w’a siesie jasin fɛ mɔ bé wá bó i mɛn wunmuan’n nun’n niɔn? Akoto’m be si kɛ laa’n Zoova fali sran wie mun naan be dun Izraɛlifuɛ’m be ɲrun mmua. Ɔ maan atrɛkpa’n, be usali be wun kɛ: ‘?Zoova wá fá sran uflɛ kun naan ɔ dun e ɲrun mmua?’\n3. (a) ?Kɛ Zezi ɔli ɲanmiɛn su’n, ajalɛ cinnjin benin yɛ akoto’m be fali-ɔ? (b) ?Kosan benin mun yɛ like suanlɛ nga wá tɛ́ be su-ɔ?\n3 Kɛ Zezi ɔli ɲanmiɛn su’n, i sɔnnzɔnfuɛ’m be niannin Ɲanmiɛn Ndɛ’n nun. Be srɛli Ɲanmiɛn naan ɔ uka be. Yɛ be fali Matiasi naan ɔ kaci Zida Iskariɔtu m’ɔ yoli Zezi i akoto 12 be nun kun’n. (Sa Nga Be Yoli’n 1:15-26) I sɔ yolɛ’n ti cinnjin kpa man be. Yɛ ɔ ti Zoova i cinnjin wie. ?Ngue ti-ɔ? Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be wunnin i wlɛ kɛ ɔ fata kɛ akoto’m be yo 12. * (An nian nzɔliɛ’n i su ndɛ’n.) Kɛ Zezi fali akoto mun’n, ɔ kleli be like naan be di junman cinnjin kun man Ɲanmiɛn i sufuɛ mun. ?Junman sɔ’n yɛle benin? ?Ngue yɛ Zoova nin Zezi be yoli naan b’a kwla di junman sɔ’n niɔn? ?Andɛ’n, sran wie’m be di junman nga akoto’m be dili’n wie? ?Ngue yɛ é yó naan y’a kle kɛ e ‘bu e kpɛnngbɛn’m be akunndan-ɔn?’ Be ng’ɔ fata kɛ e bu be akunndan kpa’n yɛle “sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n.”—Ebre Mun 13:7; Matie 24:45.\nZEZI YƐ Ɔ TI KLISTFUƐ’M BE ƝRUN DINFUƐ’M BE SU KPƐN’N NIƆN\n4. ?Junman benin yɛ akoto mun nin asɔnun kpɛnngbɛn nga be o Zerizalɛmun lɔ’n be dili-ɔ?\n4 Kɛ ɔ fɛ i afuɛ 33, Pantekɔtu nun’n, akoto’m be dunnin Klistfuɛ’m be ɲrun mmua. Biblu’n se kɛ “Piɛr nin i wiengu blu-nin-kun’m be jaoli” be kan ndɛ kleli sran kpanngban kpa. Like ng’ɔ fata kɛ be yo naan b’a ɲan anannganman nguan’n, be kan kleli be. (Sa Nga Be Yoli’n 2:14, 15) Cɛn sɔ nun’n, sran nga be tili ndɛ’n be nun kpanngban be kacili Klistfuɛ. I sin’n, sran sɔ’m be fali be su sieli “be bɔ Jésus sunmannin be’n be ndɛ’n su kpa.” (Sa Nga Be Yoli’n 2:42) Akoto mun yɛ be niannin sika nga be niaan Klistfuɛ’m be man’n su-ɔ. (Sa Nga Be Yoli’n 4:34, 35) Be kleli be niaan’m be like. Yɛ be srɛ Ɲanmiɛn mannin be. Be seli kɛ: “E liɛ’n, e nin Nyanmiɛn é kókó yalɛ, yɛ é kɛ́n i ndɛ’n tititi.” (Sa Nga Be Yoli’n 6:4) Asa ekun’n, be sunmannin Klistfuɛ wie mun naan be ko bo jasin fɛ’n kle sran nga be nin a timan wie’n. (Sa Nga Be Yoli’n 8:14, 15) I sin’n, asɔnun kpɛnngbɛn wie mɔ Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin wie’n, be nin akoto’m be yoli Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ. Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ sɔ mun yɛ be kleli asɔnun’m be kwlakwla ajalɛ mun-ɔn.—Sa Nga Be Yoli’n 15:2.\nKlistfuɛ klikli’m be wunnin i wlɛ kɛ Zoova fanngan nun’n, Zezi sie be ɲrun dinfuɛ mun.\n5, 6. (a) ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ mun-ɔn? (An nian desɛn ng’ɔ o kan like suanlɛ’n bo i bo lɛ’n.) (b) ?Wafa sɛ yɛ anzi’m be ukali be-ɔ? (c) ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ be nantili Ɲanmiɛn Ndɛ’n su-ɔ?\n5 Klistfuɛ klikli’m be wunnin i wlɛ kɛ Zoova fanngan nun’n, Zezi sie be ɲrun dinfuɛ mun. ?Ngue ti yɛ be wunnin i wlɛ sɔ-ɔ? I klikli’n, yɛle kɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ mun. (Zan 16:13) Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mannin Klistfuɛ ng’ɔ kpali be sieli be ngunmin’n be kwlakwla. Sanngɛ, akoto nin kpɛnngbɛn nga be o Zerizalɛmun lɔ’n be liɛ’n, Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n tinnin be kpa naan b’a kwla nian be niaan Klistfuɛ’m be lika. I wie yɛle kɛ afuɛ 49 nun’n, Ɲanmiɛn wawɛ’n fanngan nun’n, be kpɛli klɛn wlalɛ i su akplowa ng’ɔ tɔli’n nun. Ajalɛ nga be fali’n, Klistfuɛ’m be ngba be nantili su. Ɔ maan, “asɔnunfuɛ’m be lafi Nyanmiɛn su kpa, yɛ sran’m be uka su tititi.” (Sa Nga Be Yoli’n 16:4, 5) Klɛn wlalɛ’n i su fluwa nga be klɛli’n, ɔ kle kɛ Ɲanmiɛn wawɛ’n sie be, yɛ be klo Ɲanmiɛn nin sran, naan be lafi Ɲanmiɛn su.—Sa Nga Be Yoli’n 15:11, 25-29; Galasifuɛ Mun 5:22, 23.\n6 I nɲɔn su’n yɛle kɛ anzi’m be ukali Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ mun. I wie yɛle kɛ cɛn kun’n, anzi kun seli Kɔrnɛyi kɛ ɔ sunman sran naan ɔ ko flɛ akoto Piɛli. I sin’n, kɛ Piɛli kannin Ɲanmiɛn ndɛ’n kleli Kɔrnɛyi nin i awlofuɛ mun’n, Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n mannin be. Kusu nn be timan Zuifu, yɛ b’a wlaman be klɛn. Be nga b’a wlaman be klɛn mɔ be kacili Klistfuɛ’n, Kɔrnɛyi yɛ ɔ ti be nun klikli’n niɔn. Kɛ akoto mun nin aniaan wie’m be tili ndɛ sɔ’n, be wunnin i wlɛ kɛ Ɲanmiɛn kunndɛ kɛ be nga be timan Zuifu’m be kaci Klistfuɛ wie. Ɔ maan, be sɔli be nun klanman asɔnun’n nun. (Sa Nga Be Yoli’n 11:13-18) I sɔ’n kle kɛ anzi’m be suannin Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be bo kpa naan b’a kwla siesie jasin bolɛ junman’n. (Sa Nga Be Yoli’n 5:19, 20) I nsan su’n, Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be nantili Ɲanmiɛn Ndɛ’n su. Ajalɛ kwlaa nga bé fá’n, sɛ ɔ ti ndɛ ng’ɔ fata kɛ aniaan’m be wun i wlɛ’n nin o, annzɛ wafa ng’ɔ fata kɛ be yo ninnge mun asɔnun’n nun o, be nian Ɲanmiɛn Ndɛ’n nun naan b’a fa.—Sa Nga Be Yoli’n 1:20-22; 15:15-20.\n7. ?Ngue ti yɛ e kwla se kɛ Zezi yoli Klistfuɛ klikli’m be su kpɛn-ɔn?\n7 Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be nian asɔnun’m be lika. Sanngɛ be wun i wlɛ kɛ Zezi yɛ ɔ ti be su kpɛn’n niɔn. ?Ngue ti yɛ e si sɔ-ɔ? Yɛle kɛ akoto Pɔlu seli kɛ Klist sieli “sran wie mun kɛ ɔ́ súnman be.” Ɔ seli ekun kɛ Klist yɛ ɔ ti asɔnun’n “i ti nin-ɔn.” (Efɛzfuɛ Mun 4:11, 15) Asa ekun’n, b’a faman akoto’m be nun kun i dunman’n b’a sieman asɔnun’n su. Sanngɛ, Ɲanmiɛn maan be flɛli Zezi i sɔnnzɔnfuɛ mun kɛ ‘Klistfuɛ mun.’ (Sa Nga Be Yoli’n 11:26) Like nga akoto mun nin kpɛnngbɛn’m be kle’n, Pɔlu si kɛ ɔ ti cinnjin kɛ Klistfuɛ’m be nanti su. Afin, be fɛ i Ɲanmiɛn Ndɛ’n nun. Kannzɛ ɔ ti sɔ’n, Pɔlu seli kɛ: ‘N klo kɛ an wun i wlɛ kpa kɛ Krist yɛ ɔ sie yasua-ɔ.’ Ndɛ sɔ’n ti Klistfuɛ’m be ɲrun dinfuɛ’m be tinuntinun be liɛ wie. Kpɛkun, ɔ kan guali su kɛ: “Nyanmiɛn kusu sie Krist.” (1 Korɛntfuɛ Mun 11:2, 3) I sɔ’n kle wein kɛ Zoova sieli i Wa Zezi Klist asɔnun’n i su kpɛn.\n“JUNMAN NGA FINMAN SRAN”\n8, 9. ?Junman cinnjin benin yɛ aniaan bian Risɛli dili-ɔ?\n8 Kɛ ɔ fɛli i afuɛ 1870 nun’n, Sali Risɛli nin i janvuɛ wie’m be kunndɛli kɛ bé nían Biblu’n nun ndɛ’n su naan bé sú Ɲanmiɛn kpa. Yɛ be kunndɛli kɛ bé úka sran wafawafa kwlaa naan be yo sɔ wie. I sɔ’n ti, afuɛ 1884 nun’n, be takali be anuannzɛ kun. (Be flɛli i kɛ Zion’s Watch Tower Tract Society.) Aniaan bian Risɛli yɛ ɔ yoli i su kpɛn-ɔn. * (An nian nzɔliɛ’n i su ndɛ’n.) Ɔ boli i ɲin ase suannin Biblu’n nun like. Asɔnun kpanngban be kan kle sran mun kɛ Ɲanmiɛn ti atre nsan, naan kɛ sran wu’n, i wawɛ’n wuman wie. Sanngɛ yakpa su, Risɛli kan kleli sran mun kɛ ndɛ sɔ’m be nunman Biblu’n nun. Asa ekun’n, ɔ wunnin i wlɛ kɛ kɛ Zezi wá bá’n, sran’m be su wunmɛn i. Ɔ wunnin i wlɛ ekun kɛ ‘be mɔ be timan Zuifu’n, be blɛ liɛ’n’ wíe afuɛ 1914 nun. (Lik 21:24) Aniaan bian Risɛli tuli i klun kleli sran’m be like naan be wun ndɛ sɔ’m be wlɛ. Ɔ fɛli i bo sika yɛ ɔ fa dili junman sɔ’n niɔn. I sɔ’n kle wein kɛ Zoova nin Zezi be fanngan nun yɛ aniaan bian Risɛli yoli Zoova i sufuɛ’m be ɲrun dinfuɛ blɛ sɔ’n nun-ɔn.\nAniaan nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n, be nun kaan sa be ti Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ. Be yɛ be flɛ be kɛ “sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n” niɔn.\n9 Aniaan bian Risɛli w’a kloman kɛ sran’m be mɛnmɛn i kaan sa. Afuɛ 1896 nun’n, ɔ klɛli kɛ i bɔbɔ nin aniaan nga be ti kpɛn’n, be kunndɛman kɛ be yi be ayɛ. Be kunndɛman kɛ sran’m be fa manmanlɛ dunman flɛ be. Yɛ be kunndɛman kɛ be dunman tran asɔnun wie fi su. Kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, ɔ seli kɛ: “Junman nga finman sran.”\n10. (a) ?Afuɛ benin yɛ Zezi fali “sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n” sieli i sɔnnzɔnfuɛ’m be su-ɔ? (b) An kan wafa nga aniaan’m be wa wunnin i wlɛ kɛ Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun nin anuannzɛ nga Risɛli nin i janvuɛ’m be takali’n, i su kpɛnngbɛn’m be timan kun’n i ndɛ.\n10 Afuɛ 1916 nun’n, aniaan bian Risɛli wuli. Kpɛkun, afuɛ 1919 nun’n, Zezi fali “sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n” sieli Klistfuɛ’m be su naan ɔ man be “aliɛ blɛ ng’ɔ ti i nuan su’n” i su. (Matie 24:45) Blɛ sɔ nun’n, aniaan nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n, be nun kaan sa be kleli Zezi i sɔnnzɔnfuɛ’m be like. Aniaan sɔ’m be o Anuannzɛ’n i bo bia’n su lɔ Niyɔki lɔ. Kɛ afuɛ 1940 sinnin’n yɛ e fluwa’m be boli Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be ndɛ kanlɛ bo-ɔ. Blɛ sɔ nun’n, kɛ aniaan’m bé kán Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be ndɛ’n, anuannzɛ (Watch Tower Bible and Tract Society) nga aniaan bian Risɛli nin i janvuɛ’m be takali’n i su kpɛn’m be akunndan yɛ be bu-ɔ. Sanngɛ afuɛ 1971 nun’n, be wunnin i wlɛ kɛ ɔ timan sɔ. Anuannzɛ nga Risɛli nin i janvuɛ’m be takali’n i su kpɛn’m be junman liɛ nga be di’n, yɛle kɛ be kpli jasin fɛ’n i ti awa ja su. Kɛ ɔ fɛ i lɛ’n, sɛ aniaan kun o be nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin be nun wie’n, ɔ kwla yo Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ kun. Sanngɛ, ɔ timan cinnjin kɛ aniaan sɔ’n yo anuannzɛ nga Risɛli takali i su kpɛn’n kun. Koko nun wa’n, asɔnun kpɛnngbɛn wie mɔ be ti Klist i “bua’m be wie’m” be yoli anuannzɛ nga Risɛli takali’n, ɔ nin nga aniaan’m be takali be nvle’m be nun’n, be su kpɛn. Ɔ maan, Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be ɲin kwla tran Ɲanmiɛn ndɛ’n i klelɛ, nin asɔnun’n be lika nianlɛ’n su. (Zan 10:16; Sa Nga Be Yoli’n 6:4) Afuɛ 2013, Zuie 1, Sasafuɛ Tranwlɛ’n kleli kɛ “sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n” ti sran akpasua kaan kun. Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin wie. Be yɛ be ti Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun-ɔn.\nBe nga be yoli Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’n afuɛ 1950 nun’n.\n11. ?Wafa sɛ yɛ Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be fa ajalɛ mun-ɔn?\n11 Kɛ lemɔcuɛ kwlakwla’n Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m bé yó be aɲia’n, yɛ be fa ajalɛ mun-ɔn. Kɛ bé yó aɲia sɔ’n, sran kun kɛn i ndɛ liɛ ng’ɔ wun i’n. Yɛ be nuan sɛ ajalɛ nga bé fá’n su. (Nyanndra Mun 20:18) Aniaan kun leman ɲrun trɛmɛn i wiengu mun. I sɔ’n ti, aɲia’n i tinngɛlɛ’n, ɔ to be ɔ to be afuɛ kwlakwla. (1 Piɛr 5:1) Junman nga Anuannzuɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be di’n, be bubuli nun nsiɛn. Yɛ junman nga aniaan kun di i afuɛ kun nun’n, nɛ́n i kunngba’n yɛ ɔ di i afuɛ ng’ɔ́ bɛ́ i sin’n nun-ɔn. Be nun wie fi bumɛn i kɛ ɔ ti be kwlaa be su kpɛn. Be tinuntinun be ti Zezi i sran. Yɛ fluwa nga sran kpa nanwlɛfuɛ’n yi be’n, be kanngan nun wie. Kpɛkun, be nanti like ng’ɔ kle’n su.\nAfuɛ 1919 nun’n, Zezi fali sran kpa nanwlɛfuɛ’n sieli i sɔnnzɔnfuɛ’m be su naan ɔ kle be like titi. (An nian ndɛ kpɔlɛ 10 nin 11 be nun.)\n‘?SRAN KPA NANWLƐFUƐ M’Ɔ SI NGWLƐLƐ’N YƐLE WAN?’\n12. ?Kosan benin mun yɛ é wá tɛ́ be su-ɔ?\n12 Ndɛ nga Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be klɛ be’n, Ɲanmiɛn w’a fa manman be trele. Asa ekun’n, fɔ’n o be nun. Ɔ maan, kɛ bé yíyí Biblu’n nun ndɛ wie’m be nun’n, annzɛ kɛ bé klé aniaan’m be ajalɛ wie mun’n, be kwla fɔn. Ndɛ nga kɛ ɔ fɛ i afuɛ 1870 nun be wa wunnin be wlɛ kasiɛn su’n, be o e like kunndɛlɛ fluwa kun nun. (Index des publications des Témoins de Jéhovah “ Compréhensions affinées ”) Zezi w’a seman kɛ sran kpa nanwlɛfuɛ’n su diman fɔ le. ?Sɛ ɔ ti sɔ’n, é yó sɛ naan y’a tɛ kosan nga Zezi usali’n su? Ɔ usali kɛ: “?Sran kpa nanwlɛfuɛ b’ɔ si ngwlɛlɛ’n [...] yɛlɛ wan?” (Matie 24:45) ?Ngue yɛ ɔ kle wein kɛ Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun yɛle sran kpa nanwlɛfuɛ’n niɔn? Maan e kan sa nsan nga ti yɛ Klistfuɛ klikli’m be ɲrun dinfuɛ’m be kwla dili be junman’n i ndɛ.\n13. ?Ngue yɛ ɔ kle kɛ Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun-ɔn?\n13 Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n uka Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun. I sɔ’n ti, Biblu’n nun ndɛ nga b’a wunman be wlɛ laa’n, be wa wunnin be wlɛ kasiɛn su. Ndɛ sɔ’m be nun wie o like kunndɛlɛ fluwa mɔ e dun mmua kɛnnin i ndɛ’n, i nun. Ndɛ kɛ ngalɛ sa mɔ be ti “Nyanmiɛn bɔbɔ i akunndan’n,” sran fi kwlá kpɛmɛn i ti nun yiyiman be nun. (An kanngan 1 Korɛntfuɛ Mun 2:10 nun.) Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be kan ndɛ kunngba nga akoto Pɔlu kannin’n wie. Ɔ seli kɛ: “Kɛ é kán ninnge sɔ’m be ndɛ’n, nán like nga ngwlɛlɛfuɛ’m be kle ye’n i sɔ ndɛ yɛ e kan-an, sanngɛ nga Nyanmiɛn Wawɛ’n kle ye’n e fa tu Nyanmiɛn ninnge’m be bo.” (1 Korɛntfuɛ Mun 2:13) Ɲanmiɛn sulɛ wafa’m be su kpɛn’m be kleli sran’m be ato ndɛ’n afuɛ ya kpanngban kpa. Yɛ b’a kleman be ajalɛ kpa. Sanngɛ kɛ ɔ fɛ i afuɛ 1919 nun’n, sran kpanngban be wun Biblu’n nun ndɛ’n i wlɛ kpa. ?Ngue ti-ɔ? Afin, Ɲanmiɛn fɛ i wawɛ’n uka be.\n14. ?Kɛ nga Sa Nglo Yilɛ 14:6, 7 fa kan’n sa’n, ngue yɛ ɔ kle kɛ anzi’m be uka Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun nin Ɲanmiɛn i sufuɛ mun andɛ-ɔ?\n14 Anzi’m be uka Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun. Jasin fɛ mɔ aniaan miliɔn 8 tra su be bo’n, Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be nian su. ?Ngue ti yɛ jasin fɛ bolɛ junman’n i dilɛ kwla yo ye-ɔ? Anzi’m be uka be ti-ɔ. (An kanngan Sa Nglo Yilɛ 14:6, 7 nun.) Anzi’m be ukali jasin bofuɛ wie mun. Ɔ maan, be ko toli sran wie mɔ be su srɛ Ɲanmiɛn kɛ ɔ uka be’n. * (An nian nzɔliɛ’n i su ndɛ’n.) Sran’m be tanndan jasin bofuɛ’m be ɲrun. Sanngɛ, be bo jasin fɛ’n kle sran kpanngban, yɛ be kle be like titi. Afin, anzi’m be uka be.\n15. ?Ngbaciɛ benin yɛ ɔ o Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun nin be nga be tɔn be wun suɛn kɛ be ti Klistfuɛ’n be kpɛnngbɛn’m be afiɛn-ɔn? An fa sa kun yiyi nun.\n15 Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be nanti Ɲanmiɛn Ndɛ’n su. (An kanngan Zan 17:17 nun.) Maan e kan sa kun m’ɔ juli afuɛ 1973 nun’n i ndɛ. Afuɛ sɔ’n nun Zuɛn 1, Sasafuɛ Tranwlɛ’n nun’n, be usali kosan yɛ’n: ‘?Sɛ sran kun te nɔn siklɛti’n, be kwla yo i batɛmun?’ Kɛ be niannin Biblu’n nun’n, be tɛli su kɛ cɛcɛ. Sasafuɛ Tranwlɛ’n sɔ’n boli Biblu’n nun ndɛ wie’m be su. Kpɛkun, ɔ kleli sa nga ti yɛ sɛ Klistfuɛ kun w’a yaciman siklɛti nɔnlɛ’n, ɔ fata kɛ be tu i asɔnun’n nun’n. (1 Korɛntfuɛ Mun 5:7; 2 Korɛntfuɛ Mun 7:1) Ɔ seli ekun kɛ ndɛ sɔ’n finman klɔ sran. Sanngɛ, ɔ ‘fin Ɲanmiɛn m’ɔ fɛli i nuan ndɛ’n mannin sran mun’n.’ Ɲanmiɛn Ndɛ’n i su nantilɛ timan pɔpɔ. Sanngɛ, Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be kunndɛ kpa kɛ be niaan’m be nanti su. Ɲanmiɛn sulɛ wafa’m be kpɛnngbɛn’m be kwlá yoman sɔ. Koko nun wa’n, fluwa kun kannin Ɲanmiɛn sulɛ wafa nga be o Etazinin lɔ’n be ndɛ. Ɔ seli kɛ: “Be nga be se kɛ be ti Klistfuɛ’n, be su kpɛn’m be kaci like nga be kle’n be nun wie mun titi. Be yo sɔ naan like nga be kle’n, ɔ yo be asɔnunfuɛ mun nin sran kpanngban be liɛ’n su.” Nán ndɛ nga sran sunman be kunndɛ kɛ bé tí’n, yɛ Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be kan kle be-ɔ. Sanngɛ, Ɲanmiɛn Ndɛ’n yɛ be fa sie be ɲrun-ɔn. I sɔ mɔ be yo’n, ɔ kle kɛ Zoova yɛ ɔ dun i sufuɛ’m be ɲrun andɛ-ɔ.\n‘AN BU AMUN KPƐNNGBƐN’M BE AKUNNDAN’\n16. ?Wafa nga e kwla kle kɛ e bu Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be akunndan’n i kun yɛle benin?\n16 An kanngan Ebre Mun 13:7 nun. Biblu’n se kɛ: ‘An bu amun kpɛnngbɛn’m be akunndan.’ Wafa nga e kwla yo sɔ’n, i kun yɛle kɛ maan e srɛ Ɲanmiɛn man Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun. (Efɛzfuɛ Mun 6:18) Be di junman kpanngban. I wie yɛle kɛ be kle be niaan’m be like naan be si Ɲanmiɛn. Be nian mɛn wunmuan’n nun jasin bolɛ junman’n su. Sika nga aniaan’m be man’n, be yɛ be nian su-ɔ. I sɔ’n ti, ɔ fata kɛ e srɛ e man be titi.\n17, 18. (a) ?Wafa nga e kwla kle kɛ e bu Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be akunndan’n i wie ekun yɛle benin? (b) ?Kɛ e bo jasin fɛ’n, ngue ti yɛ e kwla se kɛ e suan Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ mun nin Zezi be bo-ɔ?\n17 Wafa nga e kwla kle kɛ e bu Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be akunndan’n, i kun ekun yɛle kɛ maan e nanti like nga be kle e’n su. Like nga be kle e’n, be o e fluwa’m be nun. Kɛ é yó e aɲia kanngan nin aɲia dandan mun’n, be kle e like wie. Asa ekun’n, be sie akpasua sunianfuɛ mun. Be kusu be sie asɔnun kpɛnngbɛn mun. Kɛ akpasua sunianfuɛ mun nin asɔnun kpɛnngbɛn’m be nanti like nga Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be kle be’n su’n, be kle kɛ be bu be akunndan. Maan e kwlakwla e nanti like nga Zezi i ja nunfuɛ’m be kle e’n su. I liɛ’n, é klé kɛ e ɲin yi Zezi m’ɔ ti asɔnun’n i su kpɛn’n.—Ebre Mun 13:17.\n18 Wafa nga e kwla kle kɛ e bu Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be akunndan’n i kun ekun yɛle kɛ, maan e tu e klun e bo jasin fɛ’n. Ebre Mun ndɛ tre 13, i mma 7 se Klistfuɛ mun kɛ be nian wafa nga be kpɛnngbɛn’m be lafi Ɲanmiɛn su’n, naan be lafi i su sɔ wie. Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m be kle kɛ be lafi Ɲanmiɛn su kpa. Afin, be tu be klun bo jasin fɛ’n. Maan e suan be bo naan be di junman cinnjin sɔ’n. Afin, cɛn wie lele Zezi wá sé e kɛ: “Like kwlaa nga an yo mannin n niaan nga be yalɛ’n tra wie’m be liɛ’n be nun kun’n, wuun min yɛ an yo mannin min-ɔn.” Kɛ é wá tí ndɛ sɔ’n, é klun jɔ́ dan.—Matie 25:34-40.\n19. ?Ngue ti yɛ a kunndɛ kpa kɛ á sú Zezi m’ɔ ti asɔnun’n i su kpɛn’n i su-ɔ?\n19 Kɛ Zezi sɛli i sin ɲanmiɛn su’n, i wla w’a fiman i sɔnnzɔnfuɛ’m be su. (Matie 28:20) Ɔ si kɛ i nun m’ɔ o asiɛ’n su wa’n, Ɲanmiɛn fɛli i wawɛ’n tinnin i. Anzi’m be ukɛli i. Yɛ ɔ nantili Ɲanmiɛn Ndɛ’n su. I sɔ’n ti, ɔ kwla dunnin i sɔnnzɔnfuɛ’m be ɲrun mmua. Andɛ’n, Ɲanmiɛn fa ninnge kwlaa sɔ mun man sran kpa nanwlɛfuɛ m’ɔ si ngwlɛlɛ’n wie. “Lika kwlaa nga Bua Gbanflɛn’n kɔ́’n,” Anuannzɛ’n i ɲrun dinfuɛ’m “be su i su.” (Sa Nglo Yilɛ 14:4) I sɔ’n ti, maan e nanti like nga be kle e’n su. I liɛ’n, é klé kɛ Zezi m’ɔ ti asɔnun’n i su kpɛn’n i su yɛ e su-ɔ. Ɔ cɛ kan’n, Zezi wá mán e anannganman nguan. (Sa Nglo Yilɛ 7:14-17) Mɛn’n nun kpɛnngbɛn fi kwlá yomɛn i sɔ like’n.\n^ ndɛ kpɔlɛ 3 Atrɛkpa’n, Zoova kunndɛ kɛ akoto’m be nuan yo 12. Afin, Zerizalɛmun uflɛ’n i wun talɛ’n, be “wlɛli i bo ase nin yɛbuɛ blu-nin-nnyɔn.” Akoto mun yɛ be ti yɛbuɛ 12 sɔ’m be nzɔliɛ-ɔ. (Sa Nglo Yilɛ 21:14) I sɔ’n ti, sɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun naan akoto nga be nin Zezi be nantili klanman’n be nun kun wu’n, be kacimɛn i.\n^ ndɛ kpɔlɛ 8 Kɛ ɔ fɛ i afuɛ 1955 nun’n, be flɛli anuannzɛ sɔ’n kɛ Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania.\n^ ndɛ kpɔlɛ 14 An nian fluwa ‘ Rends pleinement témoignage au sujet du Royaume de Dieu ’ i bue 58-59 nun.\nBe nga Ɲanmiɛn kpali be sieli be ngunmin’n, nin be nga be ti Zezi i bua’m be wie mun’n, be kwlakwla yɛ Matie 24:45 kan be ndɛ kɛ be ti Zezi “i sran” mun-ɔn.


Zezi yoli kokowefuɛ kun i juejue | Wafa nga Zezi nantili’n\nMATIE 8:1-4 MARKI 1:40-45 LIKI 5:12-16\nZEZI YOLI KOKOWEFUƐ KUN I JUEJUE\nZezi nin i sɔnnzɔnfuɛ nnan mun be boli jasin fɛ’n “Galile mɛn wunmuan’n nun Ɲanmiɛn sulɛ sua’m be nun.” Ɔ maan ninnge kpakpa ng’ɔ yoli be’n, be su ndɛ’n truli lika kwlaa. (Marki 1:39) Kokowefuɛ kun m’ɔ tran klɔ kun su’n, ɔ tili Zezi i ninnge kpakpa ng’ɔ yoli’n, be su ndɛ’n wie. Kɛ Liki m’ɔ ti dɔɔtrɔ bian’n ɔ́ kán bian sɔ’n i ndɛ’n, ɔ seli kɛ “kokowe’n w’a di i wunnɛn’n ngba.” (Liki 5:12) Kɛ kokowe’n tin sran kun su’n, kɛ ɔ́ kɔ́ i ɲrun’n, ɔ saci i wunnɛn’n.\nKɛ mɔ kokowe’n w’a tin bian sɔ’n i su dan’n ti’n, ɔ fataman kɛ ɔ fɛ i wun mantan sran. Asa ekun’n, sɛ ɔ wun kɛ sran uflɛ su bɛ i wun lɛ’n, ɔ fata kɛ ɔ kpan se kɛ: ‘Fiɛn w’a kan min-o! Fiɛn w’a kan min-o!’ I liɛ’n, sran sɔ’n sín mmua lɔ, ɔ maan tukpacɛ sɔ’n su sɛmɛn i wie. (Saun Yolɛ 13:45, 46) ?Sanngɛ kɛ kokowefuɛ sɔ’n wunnin Zezi’n, ngue yɛ ɔ yoli-ɔ? Ɔ wunngeli Zezi i wun lɛ. Ɔ kotoli i bo naan w’a se kɛ: “Min Min, sɛ ɔ ti ɔ klun su’n, a kwla yo min juejue.”—Matie 8:2.\nNanwlɛ, kokowefuɛ sɔ’n lafi Zezi su dan-o! Sanngɛ i tukpacɛ’n w’a saci i dan. ?I lɛ’n nun’n, ngue yɛ Zezi wá yó-ɔ? ?Sɛ ɔ ti wɔ’n, ngue yɛ á yó-ɔ? Bian’n yoli Zezi i annvɔ. Ɔ maan Zezi wunngeli i wun lɛ. Kpɛkun ɔ tinngɛli i sa’n kɛnnin i naan w’a se i kɛ: “Ɔ ti min klun su! Yo juejue.” (Matie 8:3) Be ja nun lɛ’n, i kokowe’n wieli weiin. Nanwlɛ, sa sɔ’n boli sran’m be nuan dan.\nZezi si sran’m be aunnvuɛ, kpɛkun ɔ le tinmin. ?Ɔ maan sɛ ɔ kaci famiɛn naan ɔ sie wɔ’n, ɔ su yoman ɔ fɛ? Biblu’n seli kɛ: “Sran m’ɔ kwla-man nun’n ɔ nin nyrɛnnɛnfuɛ’n bé yó i annvɔ. Ɔ́ dé be.” (Jue Mun 72:13) Nanwlɛ, Zezi wá yó maan ndɛ sɔ’n kpɛ́n su. Yɛle kɛ i klunklo su’n, ɔ́ úka be kwlaa nga afɛ’n wo be su’n.\nKa naan Zezi w’a yo kokowefuɛ sɔ’n i juejue bɔbɔ’n, sran’m be tili Zezi i su ndɛ’n. Yɛ ɔ yoli be fɛ dan! Abonuan sa ng’ɔ fin i yolɛ kusu’n, i su ndɛ’n truli dan ekun. Sanngɛ Zezi kunndɛman kɛ sran’m be jran bewanbewan ndɛ’n i ngunmin su be lafi i su. Zezi si Ɲanmiɛn ndɛ’n ng’ɔ se kɛ: ‘Be su timɛn i nɛn’n klɔ’n nun atin’m be nun’n.’ (Ezai 42:1, 2) Yɛle kɛ ɔ su kanman like ng’ɔ yo’n i ndɛ truman naan sran’m be mɛnmɛn i. Ɔ maan kɛ ɔ yoli kokowefuɛ’n i juejue’n ɔ seli i kɛ: “Nian ɔ wun kpa, nán bo su kle sran fi, sanngɛ kɔ, fa ɔ wun ko kle Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’n. Kpɛkun like nga Moizi kleli kɛ be fa man’n, fa man.”—Matie 8:4.\nSanngɛ sa sɔ’n i fɛ m’ɔ yoli kokowefuɛ’n ti’n, w’a kwlá trɛmɛn i awlɛn. Ɔ maan ɔ kɛnnin i ndɛ truli lika kwlakwla. I sɔ’n yoli maan sran’m be kunndɛli kpa kɛ bé sí lika kwlaa nga Zezi o lɛ’n. I sɔ’n ti’n, w’a kwlá wluman klɔ’m be nun kun. Ɔ tran aamiɛn, lika diin’m be nun, kan sran tranman lɔ’n. Ɔ nin i sɔ ngba’n, sran’m be fin klɔ uflɛ su be ko to i kɛ ɔ kle be like naan ɔ yo be juejue.\n?Kɛ kokowe’n tin sran kun su’n, ɔ yo i sɛ? ?Ɲanmiɛn mmla’n nun’n, ngue yɛ ɔ fataman kɛ kokowefuɛ kun yo-ɔ?\n?Kɛ kokowefuɛ’n wunnin Zezi’n, ngue yɛ ɔ yoli-ɔ? ?Wafa nga Zezi buli kokowefuɛ’n i sran’n, ɔ kle e sɛ?\n?Kɛ kokowefuɛ’n yoli juejue’n, ngue yɛ ɔ yoli-ɔ? ?Kɛ sran’m be wunnin kɛ w’a yo juejue’n, ngue yɛ be yoli-ɔ?


Versets bibliques sur le sujet: Time -> God\nafin i waan «Ble ng'o ti kpa'n n tili nde nga a kannin'n, Ye tyen bo n déé swran'm bé ti'n, n dyrannin o sin.» Anh nian, ble nga é ô nun ye'n, i ye o ti ble kpa nion, o ti bé ti nyanle tyen.\nMen'n nin i nun ninngé kwlaa bo swran nyin blô su'n, béh wiéh, sannge swran ng'o yô Nyanmien klun sa'n, oh kah le tititi.\nAmun bobo an si ble nga é ô nun ye'n, o man amun bo an ti ke swran b'o su lafi sa'n, amun tinngéle'n wa dyu, afin é ti nyanle'n wa mantan é kôkô a tre i nun nga é lafii Christ su'n.\n Sannge tyen so'n nin i do so'n swran fi simen, ange'm bo bé ô nyanmien su lo'n nin m bo n ti i Wa'n bobo é simen, san n Si kunngba tye ye o si io. Anh fa sié amun klun kpa, anh tran minnde, afin an si'a tyen nga sa so'm bé yô'n.\n N swran kpa mun, sa kun ô le bo nanh amun wla fi, yele ke, é Min'n lie'n, tyen ba kun'n ti i nyrun afue akpi, ye afue akpi'n ti i nyrun tyen ba kun. Liké nga é Min'n sé ke oh yôh'n, o tyuentyue'en i asé ke swran'm bé bu'n sa. Sannge o tre i awlen amun wun, o klô'a ke swran kun sa mlin, o klô ke swran'n kwlaa bé katyi bé nzuen'n.\n Liké nga an yô man bé bo bé ti'a Christfue'n, anh fa ngwlele yô. Ke amuan nyan amun ti'n, nanh an tran le ngben, anh yô liké ng'o yô sa yé'n. Man amun idyole wafa'n yô swran'm bé fe, man amun nuan nun nde'n yô fe ke ndyin sa, nan swran ng'o usa amun sa'n, amuan te i su klaan.\n Aniaan mun, é bô'a ye é kle'a amun ble nin tyen nga sa so'm béh yôh'n i su fluwa. Afin amun bobo an si kpa ke é Min'n i bale tyen'n oh fuh é nun ke awiéfue b'o ba kongue'n sa. Ke swran'm bé sé ke: Ya nyan é ti, ya di aladyé'n, kpekuun nyrennen dan kpa toh bé su ke wunnzefue i ba wule aklunya'n to i su'n sa, o su tô fua'an bé lé.\n Amun bo an sé ke: Nde annze ainman éh koh klo nga su, éh dih afue kun lo, éh dih aata, éh nyanh sika'n, anh sié amun su. An si'a liké ng'oh yôh amun ainman'n. An ti ke bole'n b'o gua kaan, sannge ke oh yôh kan'n, wa titi'n sa. An sé'a ke, se é Min Nyanmien di su'n, nan alie'n tyen yé'n, éh yôh nga éh yôh nga. Sannge dyole tyatya'n ye an dio, an tu amun wun. Nuan dile so'n ti'n kpa. Swran ng'o si ke liké nga se o yôo o ti kpa, b'o yôman'n, wuun wa yô sa te.


Bali -le 'fluba 'trɛ Zozi blamin pli Bali man 'e 'pee Luk 4\n1 Bali lei 'saun a Zozi 'lɔ, ɛn e 'si Zudan 'yi "srɔn. Bali lei 'saun 'kʋ -a "bui "da. 2 -A -nan nɛn 'wɩ 'wlidɩ "drɛzan nɛn waa laabo Satan bɛ, e Zozi 'man -tandɩ 'sia "bui zɩɛ -a da. Zɩ e yi -fuba sinjɛn drɛ, te ya'a fɛ ble dɩɛ, ɛn dra -a -tɛdɩ 'sia 'plɛblɛ.\n3 -A -nan nɛn Satan "e 'nan -yrɛ 'nan: «-Te Bali -pɩ nɛn yia bɛ, 'i vɩ -kɔlɛ 'labɛ -yrɛ 'nan 'e lila "da -blɩfɛ -a.»\n4 Ɛn Zozi "e 'nan -yrɛ 'nan: «E ya 'e 'crɛn -tɛdɩ 'nan: ‹-Blɩfɛ 'saza man "cɛɛ min "belia dɩ.› »\n5 "Bɛ -sru ɛn Satan -kʋ -a "nyian loulou, ɛn e mingɔnnɛn trɛ pɛɛnɔn nɛn 'trɛda bɛ -a kɔɔn -yrɛ. 6 -A -nan nɛn e 'nan Zozi lɛ 'nan: «'An 'plɛblɛ -nɔan 'yiɛ -e 'i drɛ mingɔnnɛn trɛ 'lee 'e da fɛnun fɛnyian pɛɛnɔn 'labɛ -a tazan -a. -A pɛɛnɔn 'labɛ waa -nɔn 'mɛn, ɛn "an -nɔan "min nɛn an ya "va "bɛ -yrɛ. 7 -Te 'i "po sɔɔnla 'an 'wlu ɛn yian 'bɔ bɛ, -a pɛɛnɔn zɩɛ te e drɛ 'yie vɛ -a.»\n8 Ɛn Zozi "e 'nan -yrɛ 'nan: «E ya 'e 'crɛn -tɛdɩ 'nan: ‹Bali nɛn Minsan -a bɛ, -a 'bɔ nɛn min 'e bɔ. Ɛn -a -tʋwli "cɛ "nɛn min 'e 'su.› »\n9 "Bɛ -sru ɛn Satan -kʋ Zozi 'a Zeruzalɛm. Ɛn e -kʋ -a -tɔlɛ Bali -pan 'kɔn 'win -ji lou. -A -nan nɛn e 'nan -yrɛ 'nan: «-Te i ya Bali -pɩ -a bɛ, 'i 'si 'i 'fli man -e 'i 'kʋ "tra. 10 Kɔɔ e ya 'e 'crɛn -tɛdɩ 'nan:\n11 'o 'lɔ lou,\n12 Ɛn Zozi "e 'nan -yrɛ 'nan: «-Cɛjɛ ma'an dra dɩ. Kɔɔ e ya 'e 'crɛn -tɛdɩ "nyian 'nan:\n13 Zɩ Satan "koe "nyan Zozi 'man -tandɩ man bɛ, ɛn e 'si -a "srɔn, -a man -tandɩ pee man -pɛndɩ -a.\n14 "Bɛ -sru ɛn Zozi 'li 'e da Galile 'lɛglɔn 'ji. Bali lei 'saun 'le 'plɛblɛ a -yrɔ. Ɛn -a 'tɔ 'wɩdɩ 'sia fɛ pɛɛnɔn 'nan. 15 E -cia Zuif 'nɔn 'le cin yɩ 'kɔnnun -ji te e Bali -le 'wɩ "paaman minnun ji. -A 'tɔ "yi "a min pɛɛnɔn 'le.\n16 Zozi 'bɔla Nazarɛtɩ, 'fla nɛn waa 'lɛ 'bʋ "da "bɛ -a da. Zuif 'nɔn 'le 'flinla "yi bɛ, waa laabo Saba. -A -tʋ da nɛn e wlala -wee cin yɩ 'kuin "le zɩ yaa dra 'e 'cɛn bɛ -yee 'wɩ 'zʋ. E wluan lou 'nan -e 'e Bali -le 'fluba ta vɩ. 17 Ɛn o Bali 'lewei vɩzan Ezai -le 'fluba 'nɔn -yrɛ. Yaa 'lɛ 'sʋ, ɛn fɛnan nɛn 'wɩ 'gʋɛ e cɩ 'e 'crɛn -tɛdɩ bɛ, yaa 'yɩ. E ya 'e 'crɛn -tɛdɩ 'nan:\n18 «Minsan lei 'saun a 'an 'lɔ,\n19 'Nan -e lɛ nɛn\n20 Zɩ e cɛɛn 'fluba zɩɛ -a ta vɩdɩ man bɛ, yaa 'lɛ 'wʋ, ɛn yaa -nɔn cin yɩ 'kuin 'pasiazan lɛ. -A -nan nɛn e -nyran. Minnun pɛɛnɔn nɛn cin yɩ 'kuin bɛ, 'o yiɛ 'sɛn "da. 21 -A -nan nɛn e 'nan -wlɛ 'nan: «'Wɩ nɛn kaa 'man Bali -le 'fluba 'gʋɛ -a -ji bɛ, 'e 'lɛ sɔɔdɩ 'sia cɛɛgʋ.»\n22 Ɛn minnun pɛɛnɔn 'tɔ -a -sru. 'Wɩ 'nɔnnɔn nɛn e bɔala -a 'le bɛ e o 'plo 'fɔ, te waa ve 'nan: «Zozɛfʋ -pɩ "cɛɛ dʋʋ?»\n23 Ɛn Zozi "e 'nan -wlɛ 'nan: «Maan -tɔa 'nan -kɔnnɛn 'gʋɛ ka -taa -a -fɔlɛ 'mɛn. -Kɔnnɛn zɩɛ -nyrɛn 'nan: ‹Min 'belizan, 'i 'fli 'beli 'i 'bɔ 'a!› Ɛn ka -taa "nyian -a vɩlɛ 'mɛn 'nan, 'wɩ pɛɛnɔn nɛn yia drɛ Kapanamo kʋa 'man bɛ, 'i drɛ 'i fla 'gʋ!\n24 Maan ve 'cɛɛ 'wɩ tɩglɩ 'a 'nan, minnun 'ka Bali 'lewei vɩzan 'tʋ siala -dan 'e 'bɔ fla dɩ. 25 Ɛn e ya "le 'an 'wɩ 'gʋɛ -a -cin -tɔ 'ka 'ji. Tʋ nɛn Bali 'lewei vɩzan Eli a 'li bɛ, laa cɛɛn lɛ yaaga mlɛn 'shɛɛdʋ, ɛn dra -dan -ta 'fla pɛɛnɔn da. Tʋ zɩɛ -a man bɛ te -cale "kaga "a Izraɛl, 26 'pian Bali 'ka Eli 'palɛ -sia o -tʋ -va dɩ. -Pɛn lɩ -tʋ nɛn e ya -cale -a Sidɔn 'lɛglɔn 'ji 'fla nɛn waa laabo Sareta bɛ -a da bɛ, -a va nɛn Bali Eli 'pa 'sia. 27 Ɛn "nyian tʋ nɛn Bali 'lewei vɩzan Elize a 'li bɛ, te -kogobe 'tɛnɔn "kaga "a "nyian Izraɛl. -Kogobe 'ka 'silɛ min -tʋwli "man dɩ, 'pian Siri min Naaman man nɛn -kogobe 'si.»\n28 Zɩ minnun 'wɩ zɩɛ -a 'man bɛ, 'bli 'fɔ o pɛɛnɔn 'ji cin yɩ 'kɔn 'bɔ 'ji. 29 O -sɛn lou, ɛn o Zozi 'bɔla bei "sa -a. -A -nan nɛn o -kʋ -a 'fla lu "nɛn, 'nan -e 'o 'ta 'tɔ "man pɔn -yro -ji. Kɔɔ -wee 'fla 'bɔ a pɔn da. 30 'Pian Zozi 'bɔla o yei 'e "tun, ɛn e -kʋ.\n31 Zozi 'bɔla Kapanamo. E ya Galile 'lɛglɔn 'fla 'tʋ -a. Ɛn -wee 'flinla "yi da bɛ e Bali -le 'wɩ "paadɩ 'sia -wee cin yɩ 'kuin. 32 -Yee 'wɩ "paadɩ minnun 'plo 'fɔ, kɔɔ yaa ve "le Bali -a -kɔladɩ -nɔn -yrɛ.\n33 Min -tʋ a cin yɩ 'kɔn 'bɔ 'ji bɛ, -yʋ -wlidɩ "a -a -sru. E -paandɩ 'sia 'plɛblɛ. Yaa 'vɩ 'nan: 34 «Nazarɛtɩ min Zozi, -mɛ "wɛan nɛn i -tɔa 'kʋe 'wɩ 'ji? I -ta 'kʋ klu 'sʋlɛ. Mɛin -tɔa. Bali -le min tɩglɩ nɛn 'yia.»\n35 Ɛn Zozi -a -tɛra -a 'nɛan, e -yʋ -wlidɩ "lɛ 'nan: «'I 'ta -tɔ! 'I 'si min 'labɛ -a -sru!» -A -nan nɛn -yʋ -wlidɩ "min zɩɛ -a -tria minnun yei, ya'a fɛ -tʋ drɛlɛ -yrɛ "dɩ, ɛn e 'si -a -sru.\n36 'Wɩ zɩɛ e min pɛɛnɔn 'kan, ɛn waa 'vɩ 'o cin lɛ 'nan: «-Mɛ "sʋ -man wɩ 'bɛ cɩ zɩɛ? Yaa ve -yʋ -wlidɩnun lɛ 'yee 'plɛblɛ 'lee 'yee -kɔladɩ -a, 'nan 'o 'si minnun -sru -e 'o drɛla "da.» 37 'Wɩ nɛn Zozi 'a drɛ zɩɛ, -yee "wɛan -a 'tɔ "yi "vɩdɩ 'pa "nyian "da Galile 'lɛglɔn pɛɛnɔn 'ji.\n38 Zɩ Zozi 'bɔla cin yɩ 'kuin bɛ, ɛn e -kʋ min -tʋ nɛn waa laabo Simɔn bɛ -yee "kɔnnɛn. Tʋ zɩɛ -a man bɛ, te Simɔn nan "bʋ "a 'e yra yɩnan 'kɔlɛ -wɔandɩ 'plɛblɛ 'lɔ. -A -nan nɛn minnun Zozi trʋ 'ba 'nan 'e -nanjɛn. 39 Zozi 'kunnan lɩ zɩɛ -a da, ɛn e 'nan 'kɔlɛ -wɔan "cɛ lɛ 'nan: «'I 'si lɩ 'gʋɛ -a man.» Tɔɔn ɛn -a 'kɔlɛ 'e 'trɔ -fɔ. -A -nan nɛn e wluan, ɛn e fɛ -nɔn -wlɛ.\n40 Zɩ funninmlan 'pla bɛ, ɛn minnun -tʋdʋ pɛɛnɔn nɛn -cɛ 'tɔ 'tʋdʋ pɛɛnɔn cɩ o man bɛ, o -ta waa Zozi lɛ. 'E 'pɛ 'pla o -tʋdʋ pɛɛnɔn da, ɛn e o beli. 41 E -yʋ -wlidɩnun -pin min "kaga -sru "nyian. O "sia o -sru -paandɩ -a. O -paanman 'nan: «Bali -pɩ nɛn 'yia.» 'Pian Zozi 'ka o 'tʋɩlɛ -e 'o 'wɩ dɩ, kɔɔ waa -tɔa 'nan Zozi a min 'sizan 'wɩ 'ji -a.\n42 Zɩ tʋ cɛɛn bɛ, ɛn Zozi 'si 'fla. E -kʋ fɛnan nɛn -a -nan cɩ flɩɩ bɛ -a -nan. 'Pian minnun -kʋ -a -wɛɛdɩ -a, ɛn o -kʋ bɔlɛ "man. O ya "vale o dra 'nan -e 'e vɩlɛ 'e 'si 'o "srɔn "dɩ. 43 -A -nan nɛn e 'nan -wlɛ 'nan: «Bali 'bɛ cɩ mingɔnnɛn -a fɛ pɛɛnɔn da. E ya "le 'an 'kʋ -yee mingɔnnɛn -blɩdɩ 'wɩ vɩ min peenun lɛ "nyian, kɔɔ 'wɩ zɩɛ -a man nɛn Bali 'an 'pa 'sia.» 44 Ɛn Zozi 'kʋ Bali -le 'wɩ vɩlɛ 'lɛglɔn pɛɛnɔn 'ji -wee cin yɩ 'kɔnnun -ji.


Matie 3 YRENT - Tʋ zɩɛ -a man nɛn min -batize drɛzan - Bible Search\nMatie 2 Matie 4\n(Mk 1.2-6; Lk 3.1-9; Zan 1.19-23)\n1Tʋ zɩɛ -a man nɛn min -batize drɛzan Zan 'bɔla Zude "bui "da ɛn yaa vɩdɩ 'sia minnun lɛ 'nan: 2«'Ka 'si 'wɩ 'wlidɩ "drɛdɩ man -e 'ka 'fli -nɔn Bali lɛ! Bali -le mingɔnnɛn -blɩdɩ 'bɔ -kogo.» 3Zan -le 'wɩ nɛn Bali 'lewei vɩzan Ezai -a 'vɩ 'li. Yaa 'vɩ 'nan:\n4-Wi nɛn waa laabo Shamo bɛ, -a "cɛsɔ nɛn Zan da, ɛn -wi 'kɔlɛ nɛn 'e 'tɔdɩ "da -a -tiɛn. Srɔ 'lee -srɔ 'nyrɔn nɛn yaa -ble fɛ -a. 5Min "kaga "kʋ "va. O -mienun "sia Zeruzalɛm, ɛn o -mienun "sia Zude 'lɛglɔn 'ji, ɛn o -mienun "sia 'yi nɛn waa laabo Zudan bɛ -a "srɔn 'lɛglɔn 'ji. 6O pɛɛnɔn 'ta ɛn o 'wee 'wɩ 'wlidɩnun 'vɩ Bali lɛ 'wein minnun pɛɛnɔn yiɛ man, te Zan o -batize dra Zudan -va.\n7'Pian zɩ Zan -a 'yɩ 'nan Farizɛn 'nɔn 'lee Saduze 'nɔn a -tanan 'e 'va "kaga -e 'e o -batize drɛ bɛ, ɛn yaa 'vɩ -wlɛ 'nan: «Min -wlidɩnun! -Tɩɛ 'vɩ 'cɛɛ 'nan 'ka 'si Bali -le nyran -blɩdɩ nɛn e "ta -daa "bɛ -a wlu? 8'Ka -kɔɔn 'ka drɛ wɩ -a 'nan, ka 'si 'wɩ 'wlidɩ "drɛdɩ man. 9'Pian te 'ka vɩ 'e "tun 'nan, ka 'si 'wɩ 'ji Abraam a 'ka "tra -a -le "wɛan dɩ! Maan ve 'cɛɛ 'nan, -kɔlɛnun nɛn 'lagʋɛ, Bali -kɔlaman o drɛdɩ -a Abraam kludanɔn 'a.\n10'Ka "trɔɛn "tɔ -kɔnnɛn 'gʋɛ -yrɛ: 'Bɛ nɛn 'gʋɛ yibanun 'cɛndɩ -le "wɛan bɛ, -saanɛn lɛ a 'e "trandɩ 'va. Yiba "nɛn e baa, te -a 'blʋ 'ka "yi "dɩɛ, waa "cɛan, -e 'o tuʋ 'tɛ 'va.\n11"An 'ka -batize drɛ 'yi 'a, -a -kɔɔndɩ -a 'nan, ka 'si 'wɩ 'wlidɩ "drɛdɩ man. 'Pian min -tʋ "ta -daa 'e 'fɔla "da, ɛn -a 'plɛblɛ "mlian 'an da. An 'ka -yee -manwua "tun "da baa "fluzan -a dɩ. Min zɩɛ -yɛɛ 'ka -batize dra Bali lei 'lee 'tɛ 'a. 12-Yee -klu "a 'e 'lɔ -e 'e fɛ 'lee 'e -flu 'cɛn 'e cin man. Yaa 'wlɛ -sɛan 'trɛbɔ -ji. 'Pian yaa -flu 'tɛ 'ble 'tɛ nɛn ya'a 'driman 'mlɔnmlɔn dɩɛ -a va.»\n(Mk 1.9-11; Lk 3.21-22; Zan 1.29-34)\n13"Bɛ -sru Zozi 'si Galile 'lɛglɔn 'ji, ɛn e -ta Zan va 'yi nɛn waa laabo Zudan bɛ -a man. E -ta 'nan -e 'yee -batize drɛ. 14Zan "e -yrɛ 'nan: «-Cɛjɛ! 'I 'bɔ nɛn yiɛ 'an -batize dra bɛ, yiɛ ve 'pian 'mɛn 'nan, 'mɛin -batize drɛ?»\n15Ɛn Zozi "e -yrɛ 'nan: «'I 'wɩ "man -e 'i drɛ, kɔɔ e ya 'wɩ "yi "a -e 'wɩ nɛn e cɩ Bali ci 'sɔa bɛ 'kʋ drɛ.» Ɛn Zan 'ka 'wɩ 'pee vɩlɛ "nyian dɩ.\n16Zɩ Zan Zozi -batize drɛ bɛ, Zozi "ɛ 'si 'yia, tɔɔn labli 'lɛ 'sʋ, ɛn e Bali lei 'yɩ -sɔɔnlanan 'e da "le -plablo -le 'wɩ 'zʋ. 17Ɛn wei -tʋ wɩɩ laji. E 'nan: «Min 'labɛ, e ya 'an 'pɩ nɛn maan ye "yi ɛn -yee 'wɩ 'an 'ci "nranman bɛ -a.»


Wunnzue yifuɛ suli nzraama su ɔli Zezi lɔ | Wafa nga Zezi nantili’n\nNDƐ TRE 7\nWunnzue yifuɛ wie’m be ko niannin Zezi osu\nWUNNZUE YIFUƐ WIE’M BE SULI “NZRAAMA” KUN SU BE ƆLI ZERIZALƐMUN. I SIN’N, BE KO TOLI ZEZI\nSran wie’m be fin wia afiliɛ lɔ be bali. Sran sɔ’m be nian nzraama mun be fa yi wunnzue. Be waan be kwla fa kan sran’m be su sa’m be ndɛ. (Ezai 47:13) I nun nga be o wia afiliɛ lɔ’n, be wunnin “nzraama” kun, kpɛkun be suli i su. Sanngɛ “nzraama” sɔ’n w’a faman be w’a ɔman Bɛtleɛmun, ɔ fa be ɔli Zerizalɛmun.\nKɛ be juli lɔ’n, be seli kɛ: “?Zuifu’m be famiɛn nga be wuli i’n, ɔ o nin? Afin i nun mɔ e o wia afiliɛ lɔ’n, e wunnin i nzraama’n. Ɔ maan e bɛli i ayɛ yilɛ.”—Matie 2:1, 2.\nZerizalɛmun lɔ’n, Famiɛn Erɔdu tili ndɛ sɔ’n, ɔ maan i akunndan’n sanngannin. I sɔ’n ti’n, ɔ yiayiali Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be su kpɛn mun, ɔ nin mmla klefuɛ wie mun naan w’a usa be lika nga bé wú Klisi’n. Be niannin Ɲanmiɛn Ndɛ’n nun naan b’a tɛ i su kɛ: ‘Bɛtleɛmun lɔ-ɔ.’ (Matie 2:5; Mise 5:1) Yɛ Erɔdu seli kɛ be flɛ wunnzue yifuɛ mun. Kɛ be bali’n, ɔ seli be nvialiɛ nun kɛ: “Amun wɔ naan amun ko kunndɛ bakan sɔ’n kpa. Kɛ amun ko wun i’n, amun bla be wa se min naan n kusu n ko yi i ayɛ wie.” (Matie 2:8) Kɛ m’ɔ kunndɛ kɛ ɔ́ kún bakan’n, i ti yɛ ɔ seli be sɔ-ɔ.\nKɛ wunnzue yifuɛ’m bé kɔ́’n, abonuan sa kun juli. Yɛle kɛ “nzraama” mɔ kɛ be o wia afiliɛ lɔ’n be wunnin i’n, ɔ dunnin be ɲrun mmua. I sɔ’n kle weiin kɛ nán “nzraama” ngbɛn-ɔn. Sanngɛ be atin klelɛ ti yɛ “nzraama” sɔ’n wo lɛ-ɔ. Wunnzue yifuɛ’m be suli i su lele ɔ ko jrannin sua mɔ Zozɛfu nin Mari be nin be wa kan’n be tran nun’n, i su.\nKɛ be wluli sua’n i klun lɔ’n, be wunnin Mari nin ba kaan kun. Ba sɔ’n yɛle Zezi. Kɛ be wunnin i’n, be kotoli i bo. Kpɛkun be cɛli i sika ɔkwlɛ nin ansan ufue, ɔ nin miri. I sin’n, be kunndɛli kɛ bé sá be sin Erɔdu i wun lɔ. Sanngɛ laliɛ nun’n, Ɲanmiɛn seli be kɛ nán maan be yo sɔ. Ɔ maan be sinnin lika uflɛ naan b’a ɔ be mɛn’n nun.\n?Kɛ a niɛn i sa’n, wan yɛ ɔ fali like m’ɔ ti kɛ nzraama sa’n sieli i lɛ naan ɔ kle wunnzue yifuɛ’m be atin-ɔn? Nán ɔ wla fi su kɛ like sɔ’n w’a faman be w’a ɔman Zezi i wun lɔ Bɛtleɛmun lɔ trele. Sanngɛ ɔ dun mmua fali be ɔli Zerizalɛmun, Famiɛn Erɔdu i wun lɔ. Kusu nn Erɔdu kunndɛ kɛ ɔ́ kún Zezi. Sɛ ɔ ti kɛ Ɲanmiɛn w’a seman wunnzue yifuɛ’m be kɛ be fa atin uflɛ sa’n, nn Erɔdu kunnin ba’n. Ɔ ti weiin kɛ Ɲanmiɛn i kpɔfuɛ Satan yɛ ɔ kunndɛ kɛ be kun Zezi-ɔ. I sɔ’n ti yɛ ɔ sieli like m’ɔ ti kɛ nzraama sa’n i lɛ-ɔ.\n?Ngue ti yɛ e si kɛ “nzraama” nga wunnzue yifuɛ’m be wunnin i’n, nán nzraama ngbɛn-ɔn?\n?Kɛ wunnzue yifuɛ’m bé wún Zezi’n, nin yɛ ɔ o-ɔ?\n?Ngue ti yɛ e kwla se kɛ Satan yɛ ɔ kleli wunnzue yifuɛ’m be atin-ɔn?


Marki 1 | Online Bible | New World Translation\nZan Batɛmun yofuɛ’n su bo jasin (1-8)\nZezi i batɛmun yolɛ (9-11)\nSatan sali Zezi niannin (12, 13)\nZezi i Galile mɛn’n nun lɔ jasin bolɛ’n i bo bolɛ (14, 15)\nI sɔnnzɔnfuɛ klikli’m be flɛlɛ (16-20)\nMmusu’n i fuanlɛ (21-28)\nZezi yoli sran kpanngban be juejue Kapɛɛnaɔmun lɔ (29-34)\nƆ ɔli lika diin kun nun ko srɛli Ɲanmiɛn (35-39)\nKokowefuɛ kun yoli juejue (40-45)\n1 Zezi Klisi m’ɔ ti Ɲanmiɛn Wa’n i su jasin fɛ’n, i bo bolɛ’n yɛ: 2 Kɛ nga be fa klɛli i Ɲanmiɛn nuan ijɔfuɛ Ezai fluwa’n nun’n sa’n: “(Nian! N su sunman min ngaliɛ kanfuɛ’n naan ɔ dun mmua ko siesie ɔ ɲrun atin’n.) 3 Sran kun kpan aawlɛ flɛnnɛn’n nun lɔ. Ɔ se kɛ: ‘Amun siesie atin’n be man Zoova! Amun yo akpɔ’m be seiin be mɛn i.’” 4 Kɛ nga be fa klɛli’n sa’n, Zan Batɛmun yofuɛ’n wo aawlɛ flɛnnɛn’n nun lɔ. Ɔ se sran mun kɛ be yo be batɛmun be fa kle kɛ be kacili be akunndan’n, naan Ɲanmiɛn yaci be sa tɛ mun cɛ be. 5 Be kwlaa nga be o Zide mɛn wunmuan’n nun’n, ɔ nin be kwlaa nga be tran Zerizalɛmun lɔ’n, be kɔ i wun lɔ. Kpɛkun ɔ yo be batɛmun* Zurdɛn nzue ba’n nun. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn bé dí be sa tɛ’m be nanwlɛ weiin sran’m be ɲrun. 6 Zan wla ɲɔnngɔnmɛn ndrɛ tralɛ, kpɛkun kplo kun ci i bo. I aliɛ yɛle lalo nin blo awɛma nzue. 7 Ɔ bo jasin se kɛ: “Sran kun mɔ i kwlalɛ’n tra min liɛ’n, ɔ o siɛn ɔ su ba. Kɛ n klu naan n ɲannji i ngbabua’m be ɲanman bɔbɔ’n, min nin i sɔ’n fataman. 8 Nzue yɛ n fa yoli amun batɛmun-ɔn. Sanngɛ i liɛ’n, Ɲanmiɛn wawɛ’n yɛ ɔ́ fá yó amun batɛmun-ɔn.” 9 Blɛ sɔ’n nun’n, Zezi fin Nazarɛti klɔ m’ɔ o Galile mɛn’n nun lɔ’n su ɔ bali Zurdɛn nzue’n i nuan lɛ. Kpɛkun Zan yoli i batɛmun. 10 Kɛ ɔ fin nzue’n nun fiteli cɛ’n, ɔ wunnin kɛ ɲanmiɛn su lɔ su tike. Kpɛkun Ɲanmiɛn wawɛ’n su jra kɛ auble wie sa, ɔ bɛ i su. 11 Kɛ ɔ yoli sɔ’n, nɛn kun tɛli ɲanmiɛn su lɔ. Ɔ seli kɛ: “A ti min Wa. A ti min awlɛn su ba. Min klun jɔ ɔ wun.” 12 Kpɛkun Ɲanmiɛn wawɛ’n fɛ i ɔli aawlɛ flɛnnɛn’n nun lɔ. 13 Ɔ dili cɛn ba ablanan (40) lɔ. Blɛ sɔ nun’n, Satan sɛli i niannin. Ɔ nin blo nnɛn mun yɛ be o lɔ-ɔ. Sanngɛ anzi’m be niɛn i lika. 14 Kɛ be trali Zan’n, Zezi ɔli Galile mɛn’n nun lɔ. Ɔ ko boli Ɲanmiɛn i jasin fɛ’n. 15 Ɔ seli kɛ: “Blɛ’n w’a ju. Ɲanmiɛn i Famiɛn dilɛ’n w’a mantan koko. Amun kaci amun akunndan’n naan amun lafi Ɲanmiɛn i jasin fɛ’n su.” 16 Kɛ ɔ́ nánti Galile Jenvie’n i nuan lɛ’n, ɔ wunnin Simɔn nin i niaan bian Andre. Be ti jue trafuɛ. Be su gua be lala mun jenvie’n nun. 17 Yɛ Zezi seli be kɛ: “An su min su, yɛ ń yó maan amún trá sran mun kɛ be fa tra jue’n sa.” 18 Kpɛkun be ja nun lɛ’n, be yacili be lala’m be lɛ naan b’a su i su. 19 Kɛ ɔ ɔli i ɲrun lɔ kan’n, ɔ wunnin Zebede i mma mun, Zaki nin i niaan bian Zan. Be o be alie’n nun, be su tanndan be lala’m be nun. 20 Ɔ ka lɛ flɛli be. Ɔ maan be yacili be si Zebede, nin i junman difuɛ mun alie’n nun lɛ, kpɛkun be suli i su. 21 Be ɔli Kapɛɛnaɔmun lɔ. Kɛ Wunmiɛn-lolɛ-cɛn’n boli i bo cɛ’n, ɔ wluli Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun lɔ, ɔ kleli sran’m be like. 22 Wafa ng’ɔ kleli be like’n, ɔ boli be nuan. Afin ɔ kle like kɛ sran kun m’ɔ le kwlalɛ’n sa. W’a kleman be like kɛ mmla klɛfuɛ’m* be liɛ’n sa. 23 Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn bian kun o Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun lɛ wie. Mmusu kun kle i yalɛ. Bian sɔ’n kpan seli kɛ: 24 “?Zezi m’ɔ fin Nazarɛti, ngue yɛ a bɛ i yolɛ-ɔ? ?A bali e nunnunlɛ? N si wɔ kpa, a ti Ɲanmiɛn i sran!” 25 Sanngɛ Zezi ijɔli i, ɔ seli kɛ: “Muan ɔ nuan! Fin bian’n nun fite!” 26 Mmusu’n yoli maan bian’n usuli dan kpa, yɛ ɔ kpannin kekle kpa naan w’a fin bian’n nun w’a fite. 27 I sɔ’n boli sran’m be nuan dan. Yɛ be usali be wiengu kɛ: “?Ngue sa yɛle nga? Nanwlɛ, wafa ng’ɔ kle like’n, e nin-a wunmɛn i sɔ le! Ɔ kwla mmusu mun bɔbɔ. Kpɛkun, be sro i.” 28 I ndɛ nga sran’m be kannin’n, ɔ truli ndɛndɛ kpa Galile mɛn wunmuan’n nun. 29 Kɛ ɔ yoli sɔ’n, be jasoli Ɲanmiɛn sulɛ sua’n nun lɛ, be ɔli Simɔn nin Andre be awlo lɔ. Be nin Zaki nin Zan yɛ be ɔli-ɔ. 30 Kɛ bé jú lɔ’n, Simɔn i sia bla’n la lɛ, ayrɛ w’a guɛ i wun. Be kannin bla’n i ndɛ be kleli i. 31 Ɔ wunngeli bla’n i wun lɔ, ɔ trɛli i sa mɛnnin i su. Kpɛkun ayrɛ’n tuli i wun naan w’a tɔn like w’a man be. 32 Kɛ wia’n tɔli mɔ aliɛ sannin’n, sran’m be fali be nga be wunnɛn yo be ya’n, ɔ nin be nga mmusu’m be kle be yalɛ’n, be kwlaa be blɛli i. 33 Klɔ wunmuan’n nunfuɛ’m be yiali anuan’n nun lɛ. 34 Sran kpanngban mɔ tukpacɛ wafawafa o be wun’n, ɔ yoli be kwlaa be juejue. Ɔ fuannin mmusu kpanngban, sanngɛ w’a manman be atin kɛ be ijɔ, afin be si kɛ i yɛ ɔ ti Klisi’n niɔn.* 35 Ɔ jasoli nglɛmun ndɛ kpa. Kɛ ɔ́ yó sɔ’n, nn lika’n te lu. I ngunmin ɔli lika diin kun nun ko srɛli Ɲanmiɛn. 36 Ɔ maan Simɔn nin be nga be nin i o lɛ’n, be kunndɛli i kpa. 37 Kɛ be wunnin i’n, be seli i kɛ: “E kwlaa e su kunndɛ wɔ.” 38 Ɔ seli be kɛ: “Amun e wɔ lika uflɛ. E wɔ klɔ nga be o koko wa’n be su, naan n ko bo jasin lɔ wie. Afin i sɔ’n ti yɛ n bali-ɔ.” 39 Yɛ ɔ ɔli-ɔ. Ɔ boli jasin Galile mɛn wunmuan’n nun Ɲanmiɛn sulɛ sua’m be nun. Kpɛkun ɔ fuannin mmusu mun. 40 Kokowefuɛ kun bɛli i wun lɛ wie. Ɔ srɛli i kpa, ɔ kotoli i bo bɔbɔ. Ɔ seli i kɛ: “Sɛ ɔ ti ɔ klun su’n, a kwla yo min juejue.” 41 Kɛ ɔ tili i sɔ’n, bian’n yoli i annvɔ dan. Ɔ maan ɔ tinngɛli i sa’n kɛnnin i naan w’a se i kɛ: “Ɔ ti min klun su! Yo juejue.” 42 Be ja nun lɛ’n, i kokowe’n wieli weiin. 43 Ka naan w’a se bian’n kɛ ɔ wɔ’n, ɔ wlɛli i su nun kpa. 44 Ɔ seli i kɛ: “Nian ɔ wun kpa, nán bo su kle sran fi. Sanngɛ fa ɔ wun ko kle Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’n. Kpɛkun like nga Moizi seli kɛ sɛ be yo juejue’n be fa man’n, fa man naan Ɲanmiɛn ɲrun jranfuɛ’m be wun kɛ w’a yo juejue.” 45 Sanngɛ kɛ bian’n ɔli’n, ɔ ko boli ndɛ’n su kleli sran’m be kwlaa. Ɔ maan ndɛ’n truli dan. I sɔ’n ti’n, Zezi w’a kwlá wluman klɔ’m be nun kun. Ɔ trannin aamiɛn lika diin kun nun. Ɔ nin i sɔ ngba’n sran’m be fin lika kwlaa be bɛ i wun lɛ.\n^ Be kwla se ekun kɛ “ɔ mlɔn be nzue’n nun.”\n^ Annzɛ “be si i.”


?Ngue ti yɛ ɔ fata kɛ e yia Ɲanmiɛn Sielɛ Sua’m be nun-ɔn? | Gbanflɛn nin talua’m be usa be wun kɛ\nKƐNNGƐN I ANIƐN NGA NUN Afrikaans Albanais Allemand Amharique Anglais Arabe Arménien Azéri Bichlamar Bikol Catalan Cebuano Chichewa Chinois (Simplifié) Chinois (Traditionnel) Chitonga Coréen Croate Créole des Seychelles Créole d’Haïti Danois Espagnol Estonien Finnois Fon Français Féroïen Goun Grec Géorgien Haoussa Hiligaynon Hmong (White) Hongrois Hébreu Iban Iloko Indonésien Isoko Italien Japonais Kazakh Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kongo Langue des signes brésilienne Lingala Lituanien Macédonien Malay Malayalam Maltais Mambwe-Lungu Mongol Mooré Myama Ndébélé (Zimbabwe) Norvégien Nzema Néerlandais Népali Ouzbek Ouïghour (Cyrillique) Pangasinan Persan Polonais Portugais Portugais (Portugal) Roumain Russe Sango Serbe Serbe (Romain) Shona Singhalais Slovaque Slovène Suédois Swahili Tagalog Tatar Tchèque Thaï Tswana Turc Twi Télougou Ukrainien Urhobo Vietnamien Wawle Xhosa Yoruba Zoulou\nLemɔcuɛ kun nun’n, Zoova i Lalofuɛ’m be yo aɲia kpɛ nɲɔn be asɔnun sua mɔ be flɛ be Ɲanmiɛn Sielɛ Sua’n be nun. ?Ngue yɛ be yo i lɔ-ɔ? ?Wafa sɛ yɛ lɔ kɔlɛ’n kwla yo ɔ ye-ɔ?\n?Ngue yɛ be yo i Ɲanmiɛn Sielɛ Sua’n nun lɔ-ɔ?\n?Ngue ti yɛ ɔ fata kɛ a tran aɲia’m be be bo wie-ɔ?\nƝanmiɛn Sielɛ Sua’m be nun’n, be suan Biblu’n nun like yɛ be kle sran mun wafa nga be kwla nanti Ɲanmiɛn mmla’m be su’n. Aɲia’m be bo tranlɛ’n kwla uka ɔ naan:\nw’a si Ɲanmiɛn i su ndɛ nanwlɛ’n.\nw’a wun sa nga be ju e su’n be wlɛ.\nɔ nzuɛn’n w’a yo kpa.\na nin sran kpa’m b’a tra janvuɛ.\n?A si kɛ be flɛ lika nga Zoova i Lalofuɛ’m be yo be aɲia mun’n kɛ Ɲanmiɛn Sielɛ Sua? Afin blɛ sunman nun’n, lɔ yɛ be koko Ɲanmiɛn i Famiɛn diwlɛ’n i su yalɛ-ɔ.—Matie 6:9, 10; 24:14; Liki 4:43.\nNdɛ nga á tíe i lɔ’n ɔ́ wá úka-ɔ. Ndɛ nga be kɛn i Zoova i Lalofuɛ’m be aɲia’m be bo’n, i kwlaa taka Biblu’n su. Biblu’n nun ndɛ’n ti’n, a kwla si “ngwlɛlɛ.” (Nyanndra Mun 4:5) Afin Biblu’n kwla uka ɔ naan w’a fa ajalɛ kpa. Asa ekun’n, ɔ kwla uka ɔ naan w’a wun kosan cinnjin wie’m be su tɛlɛ. Kosan sɔ’m be nun wie yɛ:\n?Ngue ti yɛ e o asiɛ’n su-ɔ?\n?Ɲanmiɛn yɛ ɔ fa ɲrɛnnɛn’n yi e su ɔ?\n?Kɛ e ko wu’n nin yɛ e kɔ-ɔ?\nLemɔcuɛ kwlaa nun’n, ndɛ nga be yiyi nun be aɲia’m be bo’n, be nun wie mun yɛ:\n?Ngue ti yɛ Biblu’n yɛ ɔ fata kɛ ɔ kle e atin’n niɔn?\n?Ngue yɛ ɔ kwla uka e ɲrɛnnɛn blɛ’n nun ɔn?\nƝanmiɛn Sielɛ’n su yo like kpa man e kɛ é sé yɛ’n\nBe flɛ talua kun kɛ Brɛnda. Ɔ seli kɛ: “Cɛn kun’n, min wiengu suklu ba kun trannin e aɲia kun bo. Ɔ trannin min wun lɛ. E niannin aɲia fluwa’m be nun likawlɛ. Kɛ aɲia’n wieli’n, ɔ seli min kɛ wafa nga sran’m be tɛli kosan’m be su’n, ɔ yoli i ɲɛnmɛn dan. Ɔ kan guali su kɛ be asɔnun lɔ’n, be leman fluwa naan b’a suan nun like kɛ e sa.”\n?A si kɛ Zoova i Lalofuɛ’m be aɲia’m be bo lɔ’n, be tuaman sika yɛ kusu be faman gbogbo annzɛ like uflɛ sinman kɛ be yi cɛlɛ?\nAɲia’m be bo tranlɛ’n wlá ɔ fanngan. Biblu’n waan ninnge nga ti yɛ ɔ fata kɛ Klisifuɛ’m be yia’n i kun yɛle kɛ ‘be wla be wiengu fanngan.’ (Ebre Mun 10:24, 25) Mɛn tɛ yɛ nun’n, sran’m be bu be ngunmin be wun akunndan. Ɔ maan kɛ e nin sran mɔ Ɲanmiɛn i ninnge liɛ mun nin sran uflɛ’m be liɛ’m be lo be’n e yia’n, e ɲan fanngan.\nBe flɛ talua kun kɛ Eliza. Ɔ seli kɛ: “Cɛn wie’n ninnge wie’m be ti’n n wunman min fɛ. Sanngɛ kɛ n kɔ aɲia’n bo’n, be nga be o lɔ’n be yo maan min wun kpaja min. Kɛn sa min sin awlo’n, n le wunmiɛn yɛ min klun ti jɔwa dan.”\n?A si kɛ mɛn wunmuan’n nun’n, Zoova i Lalofuɛ’m be asɔnun’m be ju be liɛ 120.000 yɛ be aɲia sua’m be ti 60.000 tra su? Kɛ mɔ be nga be tran aɲia’m be bo’n be nuan uka su’n ti’n, afuɛ nuan kwlaa nun’n, be kplan Ɲanmiɛn Sielɛ Sua kɔe 1.500. *\nTalua kun m’ɔ suan Jesika’n seli kɛ: “I nun mɔ n wo kolɛzi’n, n yiali min wiengu suklu ba kun aɲia’n bo. Kɛ ɔ wunnin wafa nga ba kanngan mun nin kpɛnngbɛn mun be suan like likawlɛ’n, ɔ yoli i ɲɛnmɛn dan. Koko nun wa’n, sran nga n di junman i sa nun’n, ɔ trannin e aɲia kun bo. Kɛ ɔ wunnin kɛ e kanngan Biblu’n nun tikatika’n, i sɔ’n boli i nuan dan. Kɛ n wunnin kɛ aɲia’n yoli i fɛ’n, i sɔ’n ukali min maan aɲia’m be bo tranlɛ’n wa yoli min fɛ kpa ekun!”\nGbanflɛn kun m’ɔ suan Timote’n seli kɛ: “N wunnin i wlɛ kɛ aɲia’m be bo tranlɛ’n uka min naan m’an buman sa nga be o min su’n be akunndan ngboko. Afin lɔ’n, be kle e like ng’ɔ fata kɛ e yo naan y’a di aklunjuɛ’n ɔ nin like nga é yó naan y’a yo sran kpa y’a tra laa’n. Asa’n, be kle e ninnge uflɛ wie mun ekun. Kɛ e wie aɲia’m be yo mɔ ń sá min sin awlo’n, min klun ti jɔwa yɛ min wla gua ase.”\nGbanflɛn kun m’ɔ suan Zakɔbu’n seli kɛ: “N yiali bian kun aɲia kun bo. Kɛ aɲia’n wieli’n, ɔ seli min kɛ sa nga ti yɛ ɔ bali aɲia’n bo’n yɛle kɛ i waan ɔ́ nían sɛ like nga e lafi su’n ɔ ti nanwlɛ-o. Sanngɛ ɔ wa wunnin i wlɛ kɛ like nga i bɔbɔ lafi su’n yɛ ɔ timan nanwlɛ-ɔ. Kɛ ɔ wunnin wafa nga Zoova i Lalofuɛ’m be yi sran klolɛ’n i nglo’n, ɔ boli i nuan dan. Asa’n, ɔ seli ekun kɛ kannzɛ bɔbɔ ɔ siman Zoova i Lalofuɛ mun laa’n, sanngɛ e sɔli i nun kpa kɛ sran mɔ e si i laa’n sa.”\nTalua kun m’ɔ suan Madisɔnun’n seli kɛ: “Blɛ wie nun’n, n se min wun kɛ, kɛ aɲia’n wie cɛ’n n su kɔ. Sanngɛ kɛ é yó aɲia’n, n bumɛn i sɔ akunndan kun. Ɔ maan kɛ aɲia’n ko wie’n, n wla fi awlo kɔlɛ’n su. Yɛ e nin aniaan mun e koko yalɛ. Sɛ ɔ ti kɛ n tranman aɲia’m be bo’n nn andɛ’n n leman janvuɛ kpa.”\n^ ndɛ kpɔlɛ 27 Sɛ ɔ waan á sí ɔ akpasua liɛ’n su lɔ aɲia lika’n, tin Zoova i Lalofuɛ’m be asɔnun aɲia mun” su i sin’n tin “Kunndɛ aɲia yowlɛ ng’ɔ o ɔ tranwlɛ’n wun lɛ’n” su.