МахIачхъалаялъул прокуратураялъ Дагъистаналъул жанисел ишазул министрасухъе гIарза хъван буго нухазда транспорталда хадуб халкколеб полициялъул 21 хIалтIухъанасда тIасан.\nПрокуратураялъ рикIкIунеб буго полициялъулаз балъго гьабун бугин жидеего щолеб хайирги, мал-мулкги, жидеца гьарулел харжалги. Гьедин гьезие тамихI гьабизехъин буго. Гьезул цо хIалтIухъанин абуни хъулухъалдаса вахъунги вуго.\nЭР-сан жиндирго цIар рехсезе бокьичIев полициялъулас абуна балъго гьабулелин рукIун ратиларин гьел, лъачIого ккезеги рес бугин. Масала, жиндирги букIанин гьединабго гъалатI борчIун.\nЖиндие ячIунеб мехалда лъадуе инсуца кьураб рукъ букIун бугин, лъазеги лъачIого жинца гьеб бихьизабун букIинчIин документазда. Амма киналго баянал ракIарараб базаялдасан загьирлъанин гьеб.\nГьев полициялъулас гьединго абуна иш батIайисан букIун батизеги рес бугила, масала, даран-базар гьабулеб букIун батилила гьес. Полициялъул хIакъалъулъ бахъараб къануналда рекъон, жидее гьединаб изну кьун гьечIила.\nПолициялъул хIалтIухъан: «Шагьаралда кIуди-кIудиял тукаби, дармилал комплексал жал рукIинеги рес буго тIадбалагьун гIадатиявин ккаравги полициялъул хIалтIухъанасул. Гьединлъидал гьез гьеб буголъи жидерго хъизаналъул чагIазда тIад хъван букIуна.\nГьедин бахчунги букIун, гьанже тIатинабун батизе бегьула цо-цоязул гьеб. Масала, полициялъул хIакъалъулъ бахъараб къануналда рекъон, нижее изну букIунаро даран-базар гьабизе. Гьеле гьелда релълъараб жо батизе рес буго гьел тамихIалде цIалел ругел полициялъулазулги».\nБолъихъ мухъалдаса юрист МухIамадгIалиев МухIамаднабица гьеб хIужа гьедигIан кIвар кьезе кколеблъун рикIкIунеб гьечIо. Щайин абуни гIадатиял полициялъулал гурелги, Дагъистаналъул хIакимзабазда гьоркьор гIезегIан ругила документазда жидер буголъи бихьизабуларел чагIи.\nМухIамадгIалиев МухIамаднаби: «Гьеб буго жинца хIалтIи гьабулеб бугилан бихьизабизе хIукуматалъул идарабазе бокьун букIин. Дагъистаналда бащадалниги хIакимзаби рекIун руго чияр цIаралда ругел машинабазда (жалго бетIергьанал машинаби гьел рукIаниги).\nГурони гьадаб буго ххвалие гIадаб халгьаби. Килищги битIун бокьарав прокурор вихьизавизе кIола дида, жидедаго тIад хъвай-хъвагIай гьабичIел машинабазда рекIунел. Цо анцIго, къого чиясул халгьабунинги абун, дора Москваялда ругел хIакимзабазда жалго рихьизаризе гьарулел хIалтIи буго гьезул гьеб.\nТIаса рищун гурел, цересан халгьабизе лъугьани, хIакимзабазул 70 проценталда тIад хъван ратуларо машинабиги, рукъзалги, цогидабги. Киб бугеб гьениб рацIцIалъи? Кибниги гьечIо. РацIцIалъи букIарабани, Дагъистан гьадин букIунароан. Гьале гьал чIахIиял минабазухъ кьезе кколебщинаб магъало щиб?\nГьеб кьолеб букIарабани, гьез гьел киданиги ралароан. Гьенир жанир гIумру гьабулел рукIаниги, гьел минабазул квадратураги, багьаги, къадарги бихьизабулебищ бугеб? 90 проценталъ мискин чияс гурони, бечедал чагIаз къанагIатги бихьизабуларо документазда жидерго мал-мулк. Гьедин батани, босеха Амировасул (гьабсагIаталда туснахъалда вугев МахIачхъалаялъул экс-мэр – авт.) мина – буголъиялда тIаде кколеб магъало кида гьес кьурабали бихьизе».\nЖидеего щолеб хайиралъул декларация бихьизабизе тIадаблъун гьабун буго Россиялъул президент Владимир Путиница. Амма Дагъистаналда республикаялъул нухмалъулесги хIукуматалъул нухмалъулесги, жеги цо чанго тIадегIанав хIакимасги гурони, министраз сан гьабулеб гьечIин Путинил тIадкъаялъулин бичIчIизабулеб букIана исана сентябралда «Первое Антикоррупционное СМИ» абулеб порталалъ.\nМасала, республикаялда вугев 18 министрасда гьоркьоса анлъгояз гурони кьун гьечIо декларация.\nГьезда тIадеги гьеб кьун гьечIо щибаб министрлъиялда рукIунел 4-5-6 министр хисулезги.\nДекларациялда жидерго мал-мулк бихьизабурал министразда гьоркьоб бищунго Зейдула Юзбековасде кIвар буссинабулеб буго цебехун рехсараб порталалъ. Пачалихъияб буголъиялъул министрлъиялда вукIун, исана риидал нахъе вахъана гьев.\nЖинцаго квералъ хъвараб декларациялда Юзбековас бихьизабун бугила 2013 соналда жиндие цо млн. гъурщидаса цIикIкIараб гIарац щванин. Амма гьеб министерлъиялъул сайталдайин абуни хъван гьечIила министр хисулезе щолеб хайир.\nДекларациялда рекъон, бищун дагь хайир щун буго Дагъистаналъул росдал магIишаталъулгун продовольствиялъул министр БатIал БатIаловасе – лъагIалие – 274 азарго гъурущ, гьелда гьоркьоса 114 азарго гъурущ ккола пенсия.


Автобиография: Асланбегил Ханмирза х1ажиясул родом из Саситли. (Категория: / Богословы/ )\nАсланбегил Ханмирза х1ажиясул\nСасикьа Ханмирза х1ажиясул г1умруялъул къокъаб баян\nАсланбегил Ханмирза х1ажиясул (1876-1937 с.с.) умумул аск1об бугеб Къеди росулъа рук1ун руго, гьенирги Хунзахъа рач1арал нуцабазул тухумалъул чаг1и рук1ун руго.\n1844 соналъ имам Шамилица жиндихъеги ах1ун Къеди дибирлъун вук1арав Асламбегида- Ханмирза х1ажил эмсуда абун буго, нуцабазде лъазабейин, гъазаваталда данде ч1араб х1аракатги жибго тун, ярагъги нахъе кьун ч1аян. Жинца абилин гьесги раг1и кьун буго. Заманалдасан щиб гьабизе рак1алдайин бугеб нуцабаздаян имамас гьикъиндал, гьел дур шарт1алда разилъула гьеч1ин, жаваб кьун буго. Дуца щиб гьабизе бугеян гьикъидал, жинца т1ад нахги бахун кьезе бугин ярагъилан жаваб кьун буго.\nГьелдаса хадув Асламбег хъизангун гочун Сасикье вач1ун вуго. Имамасул болъ жиндирго вас Г1амирханги вит1ун вуго. (гьев гъазаваталда хвана.)\nГьебго соналъ сверухъ ругел росабалъа муридзабиги данде рак1арун Къедир рук1арал нуцабазда имамас гьужум гьабуна, гьел киналго ч1вана. Гьев Алсанбегил нахъе хут1арав вас Бац1ил щуго вас вук1ана, Ханмирза х1ажи, Ах1мад х1ажи, Асламбег, Г1иса ва Абумуслим. Абумуслим хут1ун нахъиял киналго г1араб ц1аларал рук1ун руго. Ханмирза х1ажиясги, Ах1мад х1ажиясги доб заманаялъ к1и-к1и нухалъ х1ежги борхун буго. Х1ежалдасан вач1ун хадуб 1912 соналъ Ханмирзах1ажияс росулъ мадрасаги рагьун гьенир лъимал ц1ализаризе бай бихьун буго.Гьес ц1ализарурал рук1ана Сасикьа Х1усен Афанди, Х1абибуллагь дибир, Зайнулг1абид, Саг1аду, жиндирго вас Мах1муд , Исаев Мах1муд г1адал г1алимзаби. Ах1мадх1ажи Гъалгъаялъ хъизангун ч1ун дибирлъи гьабулев вук1ун, гьевги гьесул к1иго васги х1укуматалъ ккун Арал т1аг1ана. Къокъаб шариг1аталъул заманаялъ (1877 соналъ) Ах1мадх1ажил Мух1амадилан абурав вас гъалгъаяца жидерго имамлъун вищунги вук1ун вуго. Ах1мадх1ажил ясал гъалгъаязе росабазе кьурал, гьезул лъималги, лъималазул лъималги дораго руго. Жеги нижергун ц1акъго лъик1аб гьоркьоблъиялдаги рук1уна. Х1урият бахъулеб заманаялъ Ханмирза х1ажи Нажмудин имамасул ункъракьалде вугев наиб вук1ана. Гьелдаса хадув Гъалгъаялъе (Ингушетия) ун гьенив дибирлъи гьабула вук1ана. Репрессиялъул 1936-37 соназ цойгидал ц1аларал чаг1и г1адин ц1ехолев вук1ун, гьев жиндирго гьоболасул бак1алде вахчун вук1арав ккуна ва араб бак1 лъач1ого т1аг1ана. Гьенив вахчун вугеб заманаялъ хъвараб буго гьаб мавлидги. Гьаб мавлид Х1усайнияв Мух1амадилго г1адин машгьураб бук1ана Ц1умада районаллъул росабалъ. Хадубго Х1усейн Афандил мавлидги баккун, Сасикь гурони гьеб гьанже г1емер ах1уларо.\nСписок односельчан. Всего регистрировано 139 односельчан!\nАсланбегил Ханмирза упоминается в новостях:\nДобавлена биография алима Ханмирзи саситлинского, современника имама Шамиля.


Ахирисеб лъазаби гьабиялъе гIилла бугин, рикIкIунеб буго цо-цо информалатаз, Ножаюрт мухъалъул полициялъул бетIер гIемер сонал рарав Нажуд Гучиговасулги I7 сон барай Луизой (Хедой) Гойлабиевалъулги ригьиналда сверун багъарараб ахIи-хIур Къадировасе ракIалъе гIунгутIиян.\n«Грозный» телеканалада бихьизабураб видеоялда Къадировас лъикIаланго кIал гьикъулеб буго WhatsApp мессенджер хIалтIузабун дунялалдаго машгьуралъараб ригьиналда хурхун махсараби тIиритIизарурал руччабазеги бихьиназеги.\nЧачан республикаялъул бетIер Рамзан Къадиров ва дунялалдаго машгьурлъараб бертадул бахIарав Ножаюрт мухъалъул полициялъул нухмалъулев Нажуд Гучигов\nРамзан Къадиров: «Нужеца гIадамазул ракI бакъвазабулеб буго. Нужеего ракIалъе гIезе букIанищ, нужер хIакъалъулъ кисса-кибего бицунеб букIарабани? Нужеда лъала гури ясалъул къадру хвезабулеб мехалда щиб букIунебали! Тушбабилъун лъугьуна, бидул рецIелцин босула».\nWhatsApp-алдасахун хъвадарулел рукIинчIого, рукъуб хIалтIиги гьабун, лъималазухъ балагьун рукIа, абун малъарана гьединго чачаназул лидер. Кинаб къагIидаялда баянлъизарурал ригьиналда хурхун махсараби тIиритIизарулел рукIарал гIадамал, лъазабулеб гьечIо.\nWhatsApp гIадал мессенджераздасаги социалил интернет-сурсатаздасаги, хасго Америкаялъул сурсатаздаса, инкар гьабиялде ахIулел лъазабиял чачаназул нухмалъулес гьарун рукIана цереги. Гьес абулеб буго гьел сурсатаздаса зарал бугин наркотиказдаса цикIкIунин.\nГьесулго рагIабазда, интернеталъул ва WhatsApp гIадал мессенджеразул кумекалдалъун «Исламияб пачалихъ» гIадал экстремистиял гIуцIияз гIолохъаби ахIулел руго жидерго кьеразде.\nДагъистаналъул шоферзабазул лъиданиги бачIеб профсоюзалъул нухмалъулев, жамгIияв хIаракатчи ГIисалмахIамад Набиевас абулеб буго, Чачан республикаялъул бетIерасда бихьулеб гьечIин Сириялдеги цогидал бакIаздеги гIолохъаби иналде WhatsApp-лъалъ гурел, халкъалъе, хасго гIолохъанлъиялъе пачалихъалъ кумек гьабиялъул бакIалда, батIи-батIиял шартIал тIагIинарулел рукIиналъ гьесизарулел рукIинин. Хасго чачаналъ эркенго хIухь цIазецин ресал гIечIеб атмосфера живго Къадировас, республикаялъул бетIер хIисабалда, бижинабулеб бугин, жубалеб буго жамгIияв хIаракатчияс.\nГъизильюрталдаса блогер Ибрагьимов Бадрудиницаги рикIкIунеб буго жамгIияталъе гьечIин хIинкъи я социалиял интернет-сурсатаздаса, я мессенджераздаса. Жиндирго принципал гьечIев, цIодорлъи гьечIев чияс мекъал галаби интернеталъул асар гьечIониги гьарулин, абулеб буго гьес.\nНабиевасги абулеб буго интернеталда гьечIин кинабгIаги гайиб. ГIагсалда жалго нухмалъулез, гьевго чачаназул лидерас ва ахирисеб хIужжа ракIалде босани, Ножаюрт мухъалъул полициялъул бетIерас, гьебго нухмалъиялъул вакил хIисабалда, квешаб мисал бихьизабулеб бугин жамгIияталъеги, жидерго пикру гьечIел гIадамазегийин.


Адвокат Мусаевасул ищ\n13 январалда Москваялда адвокат Мусаев Мурадил ва гьесул гIагарлъиялъул рокъоб чIухь бан буго. Гьел хасал тадбиразул хIасилалда адвокатасул кIудияв вац ккун вуго полициялъ. . Живго адвокатас ва гьесул цадахъ хIалтIулез абулеб буго къуваталъул идарабаз Мурад хIинкъизавиялъе гьев кверде восиялъе ургъунго гьарулел ругин гьел ишалилан.\nТалат къоялъ Москваялда адвокат Мусаев Мурадил рокъоб чIухь бан буго цIех-рехчагIаз. Гьелго хасал тадбирал тIоритIун руго адвокатасул гIагарлъиялъул дораги.\nМурадил кIудияв вац МухIамадил рокъоб чIухь балаго гьениб травматикияб таманча батун буго низамцIунулезда.\nГьебги хIалае ккун Мусаев МухIамад ккун вуго къуваталъул идарабаз. Живго адвокат Мусаев гьеб къоялъ Москваялда вукIун гьечIо, жив хIалтIул рахъалъ Самараялда вугин, вуссарабго жиндица низамцIунулез гьарурал тадбиразда тIасан диваналда гIарза хъвазе бугин лъазабулеб буго Мурадица.\nПолковник Буданов чIваялъул гIайиб гIунтIизабурав Юсуп Темирханов цIунулаго гьабаразде тIадецуй гьабиялъул, нугIзал ричун росиялъул гIайибги гIунтIизабун 2013 соналъул ноябралъ адвокат Мурад Мусаевасда тIад такъсиргьабиялъул иш гьабуна.\nГьесде гIунтIизарулел ругел гIайибал тIад чIезариялъе далилал ралагьизе банин чIухьилан лъазабулеб буго Россиялъул цIех-рехалъул идараялъул вакилзабаз.\nАдвокат Мусаев Мурадица жиндирго хIалтIудалъун гIемераб рахIахвей гьабулеб бугин россиялъул цIех-рехалъул ва диваналъул системаялъейин, гьезул хашал рахъал къватIир чIвазарунин гьес, гьединлъидал щиб гьабунги Мурад кверде восизе хIинкъизавизе къваригIун вугин гьезиейилан рикIкIунеб буго Москваялда вугев адвокат Ибрагьимов Анзорица.\nИбрагьимов Анзор: «Москваялла ругел кавкаалдаса адвокатаз рачунел ишазул цо процент гурони бергьунаро.\nГIадамазда кьучI гьечIел гIайибал чIваялъулги, цIех-рехалъул идарабазул хIалтIул бицунагоги абизе ккола гьеб пачалихъияб системаялъ адвокат статистлъун вукIине тIамулев вуго.\nЖакъа нилъер адвокатазул цIакъго дагьал гурони ихтиярал гьечIо, ругелги, хIалтIизаризе рес кьолеб гьечIо.\nГьеб буго Давидилги Голиафилги гIадаб, ай ращадал гурел къуватазул дандечIей. Сундалъун гьеб лъугIилебалиги лъаларо дида. Жакъа нижер коллега Мурад Мусаевасул иш гьеб цохIо гьесда хъвараб жо кколаро, гьелъ бихьизабулеб буго жакъасеб россиялъул адвокатураялъул гьумер.\nМурад тамихIалде цIазе тани, ниж къураб бакIалде ккола. Жакъа россиялъул цIех-рехчагIаз адвокатал ва гьес цIунун вугесул ихтиярал хвезарулел руго, адвокат хIалтIизе толев гьечIо.\nГьезул гьеб къагIида сверизабуна Мусаев Мурадица, гьес кIанцIизе бакI тIагIинабуна гьел цIех-рехчалъул системаялъул вакилзабазул.\nГьезда ккун букIун батила Мурадида тIад иш гьаби бокьараб мехалда гьев кквезе бугеб кIичIлъун букIине бугилан. Амма гьез гьабулеб иш релълъуна бацIин гIундул кквеялда.\nГьел щиб гьабилебали лъаларого хутIун руго, гьезда бичIчIулеб буго бацI биччачIони хIасилал цIакъго квешал рукIине бегьулеблъи».\nГьединго Москваялда хIалтIулев вугев цойги адвокат Горчханов Аюбил пикруялда рекъон Мурад туснахъ гьавиялда хIинкъизе кколаро, щай гурелъул цIех-рехчагIазда гьесул хIалтIулъ квер базе бакI батуларо. Щай гурелъул гьев къануналда рекъон хIалтIулелъул.\nГорчханов Аюб: «Щаклъи гьечIо гьесда тIад ишги гьабун гьев кверде восизе хIаракат бахъулеб букIиналда. БичIчIулеб буго Мурад къануналда тIасан галиги чIун хIалтIизегIан гIантав яги лъайгьечIев чи гуреблъи. ЦIех-рехалъул хIалтIи релълъуна 1937 соназда букIараб ахIвал-хIалалда.\nНижер хIалтIул кинабгIаги хIасил букIунаринги абиларо дица, амма чара гьечIого цIех-рехчагIазе къваригIараб хIалалъ тIубазе кколеб суад бугони, диваналъ гьезие бокьараб хIукму къотIула.\nМурад туснахъ гьавилинги кколаро дида, гьесда тIад гIайи чIезабун бажарулел баян ва далилал гьечIо. Мурадица кинабго хIалтIи къануналда рекъон гьабулеб букIана, гьединлъидал рахIатхвеялъе гIиллаби рихьуларо дида».\nАдвокат Мусаевасул рахъ ккун къватIире рахъине хIадурал гIемер гIадамал ругин абулеб буго гьесул сверухълъиялъ, интернеталда ругел хъвай-хъвагIаязги нугIлъи гьабула гьелъие.\nКкани митингалги, цойгидал акциялги гьарилилан лъазабулеб буго гьез. Гъоркьисала декабралда МахIачхъалаялда гьединаб митинг тIобитIунги букIана.\n«Адвокат Мусаевас Россиялъул цIех-рехалъул системаялъе квалквал гьабуна»


Добавил(а): istina от 12-05-2017, 10:32\nЖакъа къоялде гьабун буго тIадегIанал технологиязул 229 операция, планалда буго 600 гьединаб операция гьабизеТIолгодунялалъул сахлъи цIуниялъул гIуцIиялъул (ВОЗ) баяназда рекъон, рекIел ва бидурихьазул унтаби сабаблъун холезул къадар цIакъго цIикIкIун буго. Гьебго заманалда Россия рикIкIуна рекIел ва бидурихьазул унтабазда данде къеркьеялъул рахъалъ лъикIал хIасилал рихьизарулел пачалихъазул цояблъун. ТIоцебесеб иргаялда, гьеб буго унтаби сахгьариялъе тIадегIанал технологияздаса пайда босулеб букIиналъул хIасил. Гьеб рахъалъ дагьаб цебегицин Дагъистаналда гьеб иш цIакъго нахъеккараб къагIидаялда букIана. Гьединал унтаби ругел сахгьаризе ритIулаан Россиялъул цогидал регионазде. Гьеб хIал лъикIлъизабиялъул мурадалда, 2013 соналда Дагъистаналъул кардиологиялъул ва рекIелгун бидурихьазул централъул нухмалъулевлъун тIамуна А. Н. Бакулевасул цIаралда бугеб рекIелгун бидурихьазул хирургиялъул гIелмияб централъул профессор ГIусман МахIачев. Гьесул хIаракаталдалъун босана хIажатаб аппаратура, ралагьана лъайги махщелги бугел хирургал ва медсестраби. ПалхIасил, къокъаб заманалда жаниб бажарана гьениб ахIвал-хIал лъикIлъизабун. 2015 соналда рекIелгун бидурихьазул централда гьабун буго 1065 операция. Гьебго соналъ коронарография абулел гIадатиял гурел операциязул къадар 1717-ялде бахана. 2013 соналда 943 гурони гьединаб операция гьабун букIинчIо. Россиялдаго цIар рагIараб центрлъун лъугьана гьеб. Гьелъие нугIлъи гьабула РАНалъул академик Лео Бокерияца централъул директор ГI. МахIачевасе "За заслуги перед научным центром сердечно-сосудистой хирургии имени А. Бакулева" абулеб медаль кьеялъги.\n2013 соналда ГI. МахIачевасул цIияб командаялъ хIалтIи байбихьана централъе къваригIунел шартIал гIуцIиялдаса: тIалаб гьабуна тIадегIанал технологиязул операциял гьариялъе къваригIунеб лицензия, низамалде бачана ток, лъим, газ чIезабиялъул ва канализациялъул хIалтIаби, рукIалиде ккезабуна стерилизациялъул отделениялъул хъулухъ. Жакъа централъул мина сверун чIун буго 1000-ялдаса цIикIкIун гъветI, гIурччинлъиялъ ва тIугьдуз къалъизарун руго гьенире рачIунел нухал. 2013 соналде щвезегIан Дагъистаналда гьабулеб букIинчIо эндоваскулярияб операция. 2014 соналда гьабун буго 395, 2015 соналда - 1065 операция. Гьединго цIикIкIун буго коронарографиялъул операциязул къадарги: 2013 соналда - 943, 2014 соналда - 1243, 2015 соналда - 1717. Ункъо соналда жаниб хIалтIизарун бажарана рекIел ва бидурихьазул хирургиялъул цIиял къагIидаби. Республикаялда тIоцебе байбихьана стресс-эхокардиография ва чреспи-щеводалъулаб эхокардиография абулел захIматал операциял гьаризе. Жакъа гьениб камураб жо буго гьаб заманалъул алатаздалъун хьезабураб реанимациялъулаб блок. Гьелъие гIарац биччан буго ва хьул буго кватIичIого гьебги хIалтIизе байбихьилин абураб. ГурхIел-рахIмуялъул фондалъул кумекалдалъун, эбелалъул чохьонисаго рекIел гIунгутIаби ругел лъималазе гъоркьиса централда гьабуна планалда букIинчIеб 129 операция. Цере гьединал лъимал улбулгун цадахъ ине кколаан Россиялъул медицинаялъул центразде. Гъоркьиса централда, тIоцебе республикаялда, гьабуна рекIел бидурихьалда стентирование абулеб операция. Гьеб рикIкIуна унтарав хвалдаса хвасар гьавулеб тадбирлъун. Реанимациялъул блок хIалтIизе биччайдал, рес букIина гьединал операциязул къадар цIикIкIинабизе.\nГьоркьохъеб захIмалъиялъул унтаразе операция гьабула нилъерго хирургаз, цIакъго захIматаб унти бугел чагIазе операция гьабизе ахIула федералияб централдаса хирург. ХIалтIуда рекъарал кьола централда харжалги. Гьоркьохъеб харж: тохтурзабазул - 43535 гъуруш (2013 соналде дандеккун гьеб 95 проценталъ цIикIкIун буго), гьоркьохъел медицинаялъул хIалтIухъабазул - 23871 гъуруш, гьитIинаб медперсоналалъул - 16760 гъуруш.\n2017 соналда централъул къуват буго 515 операция гьабизе. Жакъа къоялде гьабун буго тIадегIанаб технологиялъул 229 операция, планалда буго 600 операция гьабизе. ГурхIел-рахIмуялъул фондалъул кумекалдалъун гьезул къадар цIикIкIинеги бегьула. Гъоркьиса гьабун букIана 129 операция. Исанаги гьединабго къадар гьабуни, тIадегIанал технологиязул операциязул къадар 700-ялде бахине буго. КъваригIунеб къадаралда гIарцудалъун центр хьезабулеб бугони, рес буго гьединал операциязул къадар 1000-ялде бахинабизе. Щайгурелъул централда хIалтIулел руго гьунар бугел хирургал, ДРялъул СахлъицIуниялъул министерствоялъ гьенир чIезарун руго гьаб заманалъул киналго къваригIунел алатал. 2014 соналда ДГМУялъул гIелмияб советалъул хIукмуялдалъун, централъул базаялда гIуцIана рекIелгун бидурихьазул (ФПК ва ППС) рентгенэндоваскулярияб хирургиялъул кафедра. Гьелъул базаялда тIоритIула гIолохъанал тохтурзабазул лъай-махщел борхизабиялъул дарсал ва кардиоло-гиялда церечIарал масъалабазул гIелмиялгун цIех-рехазул программаби. Жакъа Дагъистаналъул кардиологиялъул ва рекIелгун бидурихьазул хирургиялъул центр ккола профессионалияб даражаялда бищунго захIматал рентгенэндоваскуляриял цIех-рехал ва операциял гьарулеб гьаб заманалъулаб клиника. Сахгьарун централдаса унел унтараз гьарурал хъвай-хъвагIаязда цIакъ лъикIаб къимат кьолеб буго медперсоналалъул хIалтIуе ва гьенир чIезарун ругел шартIазе. Киназулго рахъалъ абураблъун рикIкIине бегьула 73 сон барав АхIмадов МухIамадица гьабураб калам: "Дие лъикIаб асар гьабуна централъул хирургазул махщелалъ, медсестрабазул гурхIел-рахIмуялъ ва тIадчIараб хъулухъалъ. Киса-кибго буго лъикIаб рацIцIалъи, парахалъи, отделениязда - гьаб заманалъул алатал ва къваригIунел дараби. Гьадинаб да-ражаялда гIадамал сахгьарулеб больница Дагъистаналда цониги гьечIо. Баркала киналъухъго". Нури Нуриев\nГIалимчиясулгун гара-чIвариЦо микроскопалда божун кидалъагIан рукIинел?Ресал руго, амма лицензия кьолеб гьечIоЭКО ва гьелъул хIикмалъабиРакI парахатго бугони...


Буйнахъскалъул бетIерасул хъулухъалъе гIоло къеркьей гьереси документаздасаги, цин цояб рахъалде хадуб цойгидаб рахъалде кIанцIулел депутатаздасаги, журналисталги жанире риччачIого бахча-хьван тIоритIулел мэрасул рищияздасаги гьанже диваналъул залалде щун бугин абизе бегьула.\nГьеб мэрлъиялъе гIоло къеркьелел ругел Буйнахъскалъул вукIарав мэрищ, вугев мэрищали бичIчIуларев ХIамзатов ХIусеница диваналде гIарза хъван буго жив хIалтIудаса нахъе ине вугин абураб гIарза гьеб гьереси документ бугилан, гьелъул кьучIалда гьабунщинабги къанунхвезаби кколилан. ХIамзатовасул рагIаби тадсикъ гьаруна гьесул гьариялда рекъон диваналъ гьеб гIарзаялъул экспертиза гьабидал.\nСтаврополалъул экспертный централъ чIчIезабуна гьеб гIарза ХIамзатовас хъван гьечIин ва гьеб гьереси документ бугилан.\n4 апрелалда шагьаралъул мажлисалъул депутатаз Буйнахъскалъул мэрлъун вищарав ГIамиров Закарья чIчIун вуго жинда лъалеб жо гурила гьеб гьереси гIарза.\nГьеб гIарза кисан бачIараб ва лъица гьеб гIуцIарабали чIчIезабизе хIал бихьулеб буго Буйнахъскалъул диваналъ. Гьениб арбагI къоялъ иргадулаб данделъиялда Буйнахъскалъул администрациялъул хIалтIухъабазул цIех-рех гьабулеб букIана.\nШагьаралъул бетIерасул аппараталде гъорлъе унев, администрациялъул тIалъиялъ къватIире кьолел киналго документазул иш нухда бачунеб бутIаялъул нухмалъулей Устарханова Наидаца диваналда абуна ХIамзатовас II январалда гьеб жив нахъе ине вугин абун гIарза хъван букIинчIолъи лъалила жиндидайилан.\nКиналго мэрас хъварал документал цин жиндихъе рачIунила, хал-шалги гьабун, рекъезарун хIадурулила жиндица гьел гьелдаса хадуб мэрасухъе гъулбасизеги кьолилан. Гьединаб кIвар бугеб документ жиндихъе бачIинчIого букIине рес гьечIилан. Жинда гьеб документалъул хIакъалъул социалиял сайтаздасан лъанилан бицана гьелъ.\nУстархановалъ нухмалъи гьабулеб гьебго бутIаялъул хIалтIухъан Айзудин Албасхановас бащадаб сагIаталъниги чIван къотIараб жавабал кьоларого диван халат бахъинабулеб букIана. Гьесие ХIамзатовасеги ГIамировасеги кIиязего рекъезабизе къваригIун бугин абун шуршур букIана диваналде рачIаразда гьоркьоб.\nДиванчияс гьесда лъазабуна жиндица мун рукIине кколел баянал кьезе инкар гьабиялъ ва диваналдехун адаб теялъе гIоло тамихIалде цIцIазе вугилан. Гьелдаса хадуб хIалихъегIадин гара-чIварун лъугьарав Албасхановас абуна жиндида гьев ХIусен ХIамзатов хъулухъалдаса нахъе ине вукIиналъул хIакъалъулъ лъалеб жого букIинчIилан.\nГьес хъулухъ теялъул хIакъалъулъ хъвараб гIарзаги жиндида январалъул 11 яги 12 яги хадусел къояз бихьичIилан. Жиндица гьелъул хъвай-хъвагIайги гьабун букIинчIилан.\nГьел документазул хъвай-хъвагIай гьабулеб цIияб журналги босейила гьелда гьаб гIарзаялъул хъвай-хъвагIайги гьабейилан Закарья ГIамировас кьунила жиндихъе гьев ХIамзатовас хъванин абулеб бугеб гIарза. Гьелъул халгьаби тIобитIараб 18 январалда букIараб депутатазул сессиялда цересел къоял рукIанила гьелилан абуна Албасхановас.\nГьединго гьес тIаде жубана администрациялъул мугьруги жиндихъа нахъе босун анила ГIамировасилан. Чанго минуталъ вуцIцIунги чIчIун бабадилаго тIадеги жубана киналго администрациялъул цIиял бутIруз цин нахъе росулила жидехъа гьел мугьраби, хадур цо заманалдасан тIадруссунги рачIунилан.\nГьеб данделъиялда цебе букIаралда ГIамиров Закарьяца абун букIана жинда лъица ва кин гьеб гIарза хъвараб ва лъица гьелда администрациялъул мугьру кьабурабали лъаларилан.\nГIамиров Закарья: «Дир хIалтIулеб рокъоб бугеб столалда тIад цойгидал кагътазда гьоркьоб батана дида гьеб ХIамзатов нахъе ине вугин абун хъвараб гIарза. Дир хIалтIулеб рукъ админисрациялъул хIалтIухъабаз рагьун, къан букIуна. Дун вачIараб мехалда гьез рагьулаан дие гьеб. Лъица гьел кагътал дир столалда лъуралиги дица цIехечIо, гьанжелъагIан документал рачIунел рукIараз лъун ратилин тана.\nЦохIо дица гьеб гIарзалъул хъвай-хъвагIай гьабизе администрациялъул документазул хъвай-хъвагIай гьабулеб журнал босейилан лъазабуна гьел документазул иш рекъезабулеб бутIаялъул хIалтIухъанасда. Гьес бачIана 2015 соналъ байбихьараб журнал, гьебги лъугIун гьелда хадуб гIадатиял тIанчалги рекIинарун 2016 соналъул документазул хъвай-хъвагIай байбихьун батана.\nГьенирго ругоан ХIамзатов хIалтIуде вахъиналъул хIакъалъулъ гьес хъвараб гIарзаги, гьесул водитель хIухьбахъиялде витIиялъул хIакъалъул гьесго хIадурараб хIукмуги. Гьедин гьабичIого цIияб журналги босун гьеб хIалтIизабейилан лъазабуна дица, гьениб бищун цебе ХIамзатов нахъе иналъул хIакъалъулъ гIарзалъул хъвай-хъвагIайги гьабуна. Дица ургъунго гьереси журналги хIадурун гьениб гьереси гIарзалъул хъвай-хъвагIай гьабунилан абун гьелда сверун багъа-бачари гьабулеб буго».\nХIамзатовасги цересел диваназдаго гIадин гьенибги лъазабуна жиндица гIарзаги хъвачIин, жив хIалтIудаса нахъеги инчIилан. Гьединго гьес живго Буйнахъскалъул мэрлъун рикIкIунев вукIинги загьирлъана диваналда. Гьеб данделъи байбихьигун диваналъул гIахьалчагIаз жал щал щиб ишалъул чагIийила бицунаго цин ГIамировас абуна жив 4 апрелалдаса нахъе Буйнахъскалъул мэр вугилан. Хадубго ХIамзатовасги хьимхьилаго гIебеде квералги ритIун абуна живги шагьаралъул бетIер вугилан.


ЦIуминалийсса цIусса объектру ххал бивгьунни\nАвгуст зурул 23-нний цIуминалийсса ЦIуссалакрал райондалийн увкIунни ДР-лул ХIукуматрал Председатель Артем Здунов.\nЦIуссалакрал райондалийнсса аьрххилул мурад бия цIуну буллалисса оьрчIал багъру ци тагьарданийн бивну бурив ххал баву. Ванащал цIуну буллалисса объектирттал ялтту буккан бувкIун бия ДР-лул Халкьуннал мажлисрал председательнал хъиривчу Елена Ельникова ва депутат Мухтар Оздеаджиев.\nДакIнин бутанну, цIуминалийсса ЦIуссалакрал райондалий ДучIиннал, Гьамиящиял ва Шушиннал шяраваллаву къуртал бавай бушиву оьрчIал багъру. Шушиял ва ДучIиннал шяраваллаву буллалисса оьрчIал багъру бур 90 оьрчI кьамул ансса кIану бусса, Гьамиящиял шяравумур оьрчIал багъ бур 140 оьрчIансса. Шанмагу оьрчIал багъ бувссар «Социально-экономическое развитие РД на 2016-2025 годы» тIисса подпроектрал лагрулий. ОьрчIал багъирдаву щаллу дурну дикIантIиссар 3 шиная 7 шинавун бияннинсса оьрмулул оьрчIансса цинярдагу шартIру. Гьарица группалуву бикIантIиссар оьрчIру шанаши бувайсса, тIуркIу бувайсса къатри, музыкалул ва спортрал заллу. Му бакъассагу, щинал масъала дузалну бикIаншиврул дирхьуну дур хъунисса резервуарду, хIаятирттаву бур гьарица группардавусса оьрчIру бялахъансса цанма-цанмасса майданну.\nСледующая публикация Гъази-Гъумучиял Хъун-Мизит: тарих-таварих\nПредыдущая публикация Агьали оьрмурдацIа буллалисса ДТП-ртту чан хъанай дакъар


МагIаруллъиялъул къисматалъулги, мацIалъулги, тарихалъулги кIулал бетIергьаби ккола гIолеб гIел\nТIолго дунялалда машгьурлъараб дир магIаруллъи. Дур цIаралъе мустахIикъал васазги ясазги цIвабзазда хъвана дур цIар. Дур кьурабазул къебелъухъ лъадарарал гIолилаз ахIараб дур цIар цIвалъун кунчIана. Мун – дир чIухIиги бухIиги. Дур мугIрузул тIогьиб бусен лъураб бахIарчилъиги багьадурлъиги гIасрабаз чIаго рукIине руго. Дур цIар бахъидал, зобалазде цIаюцIуна. Пикрабиги твархола, хьулалги роржуна, каранда ракIалъги рохалил сариназде каву рагьула. Жеги лъиениги бутIрул къуличIел дур мугIрузул тIогьиеги яхун, ахIизе бокьун буго:\n- Дие мун бокьула, дир Аваристан, - илан.\nДир гIумруялъул рогьелги мун, къисматалъул гьогьенги мун…\nГьадинал пикрабазулъги машгъуллъун уней йиго Н. Юсуповасул цIаралда бугеб республикаялъулаб лъималазул библиотекаялде. Библиотекаялъул директор Султанат Загьидовалъ, лъималазул отделалъул нухмалъулей НасихIат МухIамадовалъ гIемер тIоритIула магIаруллъиялъе сайгъат гьарурал тадбирал. Гьаб нухалдаги МагIарул кочIол гъасда гьез бакана иргадулаб цIа. МахIачхъалаялъул №№ II, 8, 50, 46 школазул цIалдохъабиги, учительзабиги, шагIирзаби ГIайшат Малачиеваги, Залму МухIамадоваги, ТубхIат Зургьаловаги, ГIалихIажи МухIамадовги гIедегIун рачIунел рукIана гьеб кIудияб цIадухъе жидерго цIаялги росун.\n«Дир Аваристан» абураб тадбир рагьана ва нухда бачана библиотекаялъул хIалтIухъан ГIайшат МухIамадовалъ.\n- Гьале дол цIумаз бусун лъолел рорхатал мугIрулги, нилъер щивасул гIумруялда мугьрулъун хутIарал мугIрул сухъмахъалги, мугIрузул каранда тIабигIаталъ угьарал хIайранал росабиги, жиндир щибалъул хасаб тарих бугеб щибаб росдал щибаб гамачIги. Унго, рес бугебани, гьел кIалъазе риччазе. Щибдай гьез нилъее бицине букIараб? Чан балъголъидай рагьизе букIараб?\nГьединал суалал кьолел рукIана дицаго диего, Аваристанлъул росабазул хIакъалъулъ видеофильмалъухъ ялагьидал. ЦIалдохъабаз «сапар» бухьана мугIрузул районазде. ГIумруялъул аслу Аваристаналъул мугIрузда бугел гьел хIайран гьарун рукIана магIаруллъиялъул берцинлъиялъ.\nМагIарул мацIалъул байрамалде сверараб тадбиралда гIахьаллъарал магIарул мацIалъул учительзаби Шамай Хъазанбиевалъ, Элмира Жамаловалъ, Хатимат МухIамадовалъ, ПатIимат Расуловалъ, ПатIимат ГIумаровалъ бицана шагьаралъул школазда рахьдал мацIал малъиялъулъ иш кин бугебали.\nГьез ракIалдасан пасихIго цIалана, ахIана магIарул шагIирзабазул кучIдул, кьурдана. Гьединго гьез рихьизаруна хъвадарухъабазул асараздаса учительзабаз лъурал спектаклязул бутIабиги.\n- Бугебдай дунялалда кинаб бугониги къуват, гьаб байрамалъул хIайранлъиги берцинлъиги нилъехъа бахъизе кIолеб? Щалха гьел – магIарул кьурабаздасаги къуватал кколел, гьез кьучI лъураб рокьи гьукъизе. Киданиги къине гьечIо магIарул кочIол хIасратаб гьаракьги, рорхатал мугIрул гурони тIасарищуларел цIумазул рорженги, гьеб роржадул борхалъуда бугеб магIаруллъиялъул ссиги!\nГьединал пикрабазда йикIана дун, гIагараб магIарул мацIалда кIалъалел лъималазухъги гIенеккун. Гьезда жеги бичIчIулеб гьечIо магIаруллъиялъул къисматалъулги, мацIалъулги, тарихалъулги кIул жидеда кодоб букIин.\n«Лачен» журналалъул редактор ГIайшат Малачиевалъ цIалдохъаби рачана жиндирго адабияб дунялалде. Гьениб хасаб бакI ккола лъималазе хъварал кучIдузги харбазги. Бицана гьелъ журналалъулги гьелъул гьудулзабазулги хIакъалъулъ. ЦIалана жиндирго кучIдулги.\nЛъималазул ракIазулъе даимго лъурал жиндирго нухалгун, анищалгун йигей шагIир ТубхIат Зургьалова кIалъазе яхъиндал, гIажаибаб чIаголъи лъугьана байрамалда. Гьей ячIана релъигун, рохелгун, лъималазул гIадаб рекIел тIиндаса бурун бачIунеб рокьиги босун. ЦIалана жинцаго лъималазе хъварал кучIдулги.\nХадусеб ирга щвана шагIир Залму МухIамадовалде. Гьелъги гьарана лъималазе гIагараб ракьалде рокьиги, магIарул мацIалде кIудияб гIищкъуги, гьезда мацI малъулел ругел учительзабазе сабруги. ЦIалана лъмалазе хъварал жиндирго асаралги.\nЦIалдохъабазде мацI цIунеян хитIаб гьабуна шагIир ГIалихIажи МухIамадовасги. Гьес цIалана жинцаго магIарул мацIалде хъвараб кечIги.\nГIалихIажиясул махщел буго кучIдул хъвазе гуребги, магIарул пандурги хъван кечI ахIизеги. Гьеб дандеруссиналдаги ахIана гьес чанго кечI. Нахъеги бохана магIарул пандур. Гьелъ гIенеккаразе бицунеб букIана унго-унгояб магIарул кочIол къисаги къисматги.\nБайрам берцин гьабун букIана тадбиралда гIахьаллъарал магIарул кочIохъаби ПатIимат ГIабдулаевалъ ва Элдар ГьитIиновас. Гьез ахIарал кучIдулгун цадахъ байрамалъул гIахьалчагIаз цIцIуна мугIрузул цIияб гьаваги, гIенеккана хIанчIазул чIирчIириялъухъги, лъаразул чилиялъухъги. Цебесаго унеб букIинчIо, гьеб киналъго аххги бачун, сасун бугеб магIаруллъиялъул чIухIараб сипат.\nЛъугIана Аваристаналъул кIодолъиялъулги борхалъиялъулги бицунеб тадбир. МагIарул кочIол гъасда бакараб иргадулаб цIадухъ хинлъи батана гIисинал магIарулаздаги. Биччанте кIудияб цIаялде гъорлъе журарал гьезул гIисинал цIаялги абадияллъун ратизе.\nДругие материалы в этой категории: « Авар мацIалъ рекIей кьунщинаб хинлъи\tХъаме пенсионерал! »\n10:45, 13 июля 2020, 182


МахIачхъалаялда тIобитIана исламиял ихтияразул бицараб конференция\nМахIачхъалаялда тIобитIараб исламиял ихтияразул бицараб конференциялда, 06Map2014\n6 марталда МахIачхъалаялда тIобитIараб исламиял ихтияразул бицараб конференциялда шайих МухIидин Къарадагъица бицен гьабичIо Дагъистаналда бугеб ахIвал-хIалалъулги, терактазулги, жалго жидецаго кьвагьулел гIолилазулги. Гьес бицунеб аслияб куцалда хурхун букIана Къуръаналдаса ва Аварагасул хIадисазда мисалазда.\nКатаралдаса гIалимчи, шайих МухIидин Къарадагъица Дагъистаналде гьабураб кIиабилеб сапар ккола гьаб нух. 6 марталда МахIачхъалаялда гьесул гlахьаллъигун тIобитIана исламиял ихтияразул бицараб конференциялде рачlун рукlана Шималияб Кавказалъул республикабаздаса ва Татарстаналдаса муфтиялги, рукlана гьенир ГIарабиялъа гIалимзабиги.\nЖакъа къоялда жигьад гьабизеян къватIиве вахъарав чи бусургьанчиги кколарин, гьес эбел-инсул хIурматги гьабулеб гьечIин кIалъана гьенив Чачан Республикаялъул муфти СултIан Мирзаев.\nСултIан Мирзаев: «Жакъасел мужагьидаз, хасго Дагъистаналдаса мужагьидаз дискал ритIун рачIуна эбел-инсуде хитIабалги гьарун. Жидее дандечIей гьабун, жинца мун чIвалин лъазабула инсуда. Аллагьас цIунаги нилъ гьединал лъималаздаса. Гьединав чи бусургьанчи кколаро, гьеб жо исламги гуро, шаригIатги гуро».\nЖакъа къоялда лъилниги ихтияр гьечIин жал салафиялин ругин абизе, щайин абуни унго-нгоял салафиял гьижраялда рекъон 300 соналъ цере гурони рукIинчIин абуна Султан Мирзаевас. 301 абилеб соналда гьавурав чигицин салафиявлъун кколарила. Жив салафиязул нухда вугин абизе бегьулила, гьеб батIияб жо бугила. Гьединго жал салафиял кколин абулел чагIи цIакъго рикIкIад ругин Агьлу-сунна ва ДжамагIаталдасаян рикIкIунеб бугоан Чачан республикаялуъл муфтияс.\nЦере ккара-ккарал чагIаз интернеталдасан гьарулел вагIзабиги ракIалде щвана гьесда.\nСултIан Мирзаев: «Компьютералдаса цере рахъунел гьереси-вагIзачагIазухъги гIенеккизе ккеларо – Албани, Абу ЯхIя, Ренат Казахский гIадал ва цогидал вагIзачагIи ккола гьел. Бусургьабазда гьоркьоб питна бекьулел, гьезул биги гIодобе тIолел чагIи ккола гьел».\nГьабсагIаталда Дагъистаналда бугеб ахIвал-хIалалда тIасан, масала, терактазулги, жалго жидецаго кьвагьулел гIолохъабазулги рахъалъ щибго абичIо шайих МухIидин Къарадагъица. Гьес аслияб куцалда бицунеб букIана Къуръаналдаса ва Аварагасул хIадисазда мисалалги рачун. Гьедин цо-цо мехалда чIамучIлъулеб бугинги кколеб букIана хабар. ХIакъикъат балагьиялъе гIоло гIемер ургъизе, хадур лъугьине кколин, гьедин заманалдасан чияс жиндирго пикрабиги хисулин абулаго, ракIалда чIана шайихас бачараб цо мисал.\nМухIидин Къарадагъи: «Цо заманалда Мисралъул вукIарав цевехъан Анвар Садат чIвазе къасд гьабурал гIадамал туснахъалъур тIубан батIиял чагIи лъугьана, гьезул пикру хисана. Туснахъалдаса къватIире риччайдал, гьез ракълил партиягицин гIуцIана, халкъ ракълиде ахIулел тIахьазул чанго томги биччана».\nИсламалда батIиял диназдехун бугеб бербалагьиялъул бицунаго шайих Къарадагъица рехсана Къуръаналда мажусияздехун бихьизабураб бербалагьи. Масала, Аллагьас Аварагасда абун бугила дуца мажусиязда абейин яги нуж, ялъуни ниж къосун ругилан. Гьеб кколила мажусиязулгунцин рекъел гьабизе къваригIин. Гьединго шайихас бицана ахираб заманалда такфир гIемерлъун букIиналъулги. Цоял бусурбабаз цогидазда гIайибал чIвалел ругила. Гьеб исламалъул нух кколарила. Масала, Аллагьасул хIалкIолъиялдалъун Аварагасда лъалаанила щивав кIигьумерчи. Гьел чIвайилан абун буго гьесда, амма Аварагас инкар гьабун буго.\nШайих Къарадагъида лъикIаблъун бихьулеб буго 6 марталда МахIачхъалаялда тIобитIараб гIадаб мажлис цогидал республикабаздаги тIоритIизе, масала, гьанжесеб нухалъ - Чачаналда.\nМажлисалдаса хадур гьалбал Дербенталде ана. 7 марталда Къарадагъи Жума-мажгиталда цеве вахъине вуго.


История - Тарих » Страница 7 » Официальный сайт газеты «ХIакъикъат» («Истина»)\nКъеркьеялъул карачел Европаялдеги гьулчана\nДобавил(а): Musa от 1-04-2013, 15:34\nРакIалдещвеялъе хутIана тIимугъ\n(Цебесеб №11 номералда)\nДобавил(а): Musa от 1-04-2013, 15:30\nКазначействоялдаса гIарац кибего «боржун» унаро\nЧIахIияб гIелалъул гIадамазда кIочон гьечIо газеталда бахъараб гьитIинабго гIунгутIи бихьизабураб макъала нухмалъулез коллективазда гьоркьоб лъун, гьелъие битIараб къимат кьезе хIаракат бахъулеб букIараб заман. Гьанже гьелъул бицине жого хутIун гьечIо. Амма абизе бегьила жидецаго жидедаго цебе масъала лъолеб ва ругел гIузраби рихьизари гуребги, гьел лъугIизариялде халкъ ахIулеб гIадаб данделъи кканин Гъуниб районалда. Гьелъул хIакъалъулъ бицун букIана "ГIолоялъе гIоло хIалтIиялъ лъикIалде рачунаро" абураб "ХIакъикъат" газеталда бахъараб макъалаялдаги. Аслияб къагIидаялъ гьениб борхун букIана гIарцул, бюджеталъул, законал цIунизе ккеялъул суал. РачIаха дагь-дагьккун жавабчилъи тIаде кколел цо-цо идарабазул хIалтIуде гъорлъе лъугьине хIалбихьизе. ТIоцебе нижер хIукму ккана федералияб казначействоялъул Дагъистаналъулаб управлениялъул Гъуниб бугеб отделалъул начальник МухIамадхIажияв Хазамовгун дандчIвазе.\nДобавил(а): Musa от 27-03-2013, 13:02\nНажмудинил наибасул вас\nРабфакалдаса нахъе ваче\nГIандиб округалъул ТIиндиса МухIамаддибирасул вас ГIабдулагь Туралав, гьев вуго Дагърабфакалда цIалулев. Гьесул эмен МухIамаддибир вукIана Нажмудинил бищун кIудияв наиб, ТIиндал-чIамалазул, ункъракьазул, дидоязул участкабазул халкъ 1917 соналдаса нахъе 1920 -абилеб соналде щвезегIан совет хIукуматалда данде рагъизе гьабулев вукIарав, гьединго Совет хIукумат бачIун хадусаги Нажмудингун цадахъ лъутун хьвадулев вукIарав чи. Гьев гьениве курсазде витIарав чи вуго окр. ОНОялъул инспектор (Совет хIукуматалъул тушман, НикIолайилги чиновник) ИсмагIил ГъалбацIов.\nНаркомпрос, гьав Нажмудинил наибасул вас хехго рабфакалдаса нахъе гьавизе ккела, гьединал гIадамал рабфакалде ритIулев "ОНОялъул инспектор ГъалбацIовасулги гIин кьуризе ккела".\nДобавил(а): Musa от 27-03-2013, 12:49\nЛъиениги загьирлъулареб балъголъиялъ имам цIунана хадувккунги вагъизе\nПарангазул цогидав машгьурав хъвадарухъан Пьер Закконица Шамилил хIакъалъулъ хъвараб тIехьалда цIар лъуна "Шамил - Кавказ эркен гьабулев чи" абун. Художник Жан Адольф Бюсел суратаз къачIараб гьеб тIехь Парижалда къватIибе биччана 1854 соналда. Гьелъул хIакъалъулъ гIелмияб цIех-рех гьабураб хIалтIи хъван букIана гIолохъанго гIумруялдаса ятIалъарай гIалимчIужу Зарема Казбековалъ.\nДобавил(а): Musa от 19-02-2013, 12:06\n"ХIакъикъат" газеталъул редакциялъул хIаракаталдалъун байбихьун буго араб гIасруялъул 1917 соналдаса нахъе Унсоколоса МахIач Дахадевасул ва ЧIохъа МухIамад Мирза Мавраевасул жигаралдалъун рахъизе байбихьарал "Заман" ва "Аваристан" газетаздаса жакъа къоялде щвезегIан магIарулазул миллияб басмаялъ нахъа тараб тарихалъул хIакъалъулъ тIехь хъвазе. Нижеда лъикIаблъун бихьана, тIехьалда рехсезе ругелги гьечIелги, цересел газетазда рахъун рукIарал цо-цо макъалабиги, шигIриял асаралги, къанагIатал лъугьа-бахъиназул хIакъалъулъги зама-заманалдасан газеталда рахъизе. Цересел газетаздаса материалал кьезе руго хIарп хисичIого, автораз хъвавухъе, доб заманалъул хъвай-хъвагIаялъул къагIидабиги цIунун.\n"ТIидиб - маркIачIул гIужалда"\nДобавил(а): Musa от 19-02-2013, 12:01\nЛансере ва Джемал Гьидалъ\nСССР биххидал пачалихъалда хиса-басиял ккана, гIадамазул гIумруялде бербалагьи хисана. РухIияб рахъги кIочон тун, гIемерисел руссана даран-базаралде. Гьединлъидал, гьанже къанагIат гурони нилъ щолел гьечIо театразде, музеязде, выставкабазде. Гьебин абуни ккола культураялдехун гьабулеб бербалагьи загIиплъи. ХIакъикъаталдаги жидерго хъизан, росу ва улка бокьулес хIаракат бахъула гьелъул тарих лъазабизе, вижараб ракьалъул цIех-рех гьабизе...\nГIолохъанго рагъул кьогIлъи бихьарал\nДобавил(а): Musa от 19-02-2013, 11:57\nТушманасда къуркьизаризе кIвечIо\n1988 соналъул март моцIалъул авалалда ПатIимат Салимхановалъул рекIее цо кинабалиго рахIатхвеялъул асаралъ хIалхьи толеб букIинчIо. Кидаго ракIалда вукIана Афгъанистаналда хъулухъ гьабулев вас Назирдин. Киндай вугев, микьго сонгIан халалъараб, микьабго моцIалъ вихьичIев вас? Цощинаб… Вай, Аллагь, кин гьединаб пикру рекIелъе бачIунеб? БетIергьанас цIунила дир Назирдин, сах-саламатго тIадги вуссинаян ракIалъ палги къотIулаго, ПатIимат гордухъан ялагьана. Циндаго гьелъул пикру буссана азбаралдехун бачIунеб машинаялде. ПатIиматида вихьана гьелдаса гъоркье лъугьунев рагъухъанасул форма ретIарав чи. ГъутIбузул гIаркьалабазда гьоркьосан речIчIараб мукъсанабго канлъухъе бихьулеб букIана машинаялда тIад лъураб ящикIги. Подробнее\nДобавил(а): Musa от 10-02-2013, 02:44\nСССР биххидал пачалихъалда хиса-басиял ккана, гIадамазул гIумруялде бербалагьи хисана. РухIияб рахъги кIочон тун, гIемерисел руссана даран-базаралде. Гьединлъидал, гьанже къанагIат гурони нилъ щолел гьечIо театразде, музеязде, выставкабазде. Подробнее\nДобавил(а): Musa от 2-02-2013, 14:25\nЛъутун рачIарал гIурус солдатаздасан гIуцIун букIана хасаб рота Дагъистаналъул кIиабилев имамасда цадахъ къеркьолезул бицунаго, бихьизабизе ккола гьенир гIурусазул рахъалдасан лъутун рачIарал солдаталги рукIанин. ГIурусазул солдатаздасан гIуцIараб имамасул аскар букIиналъул бицунаан гIемерал автораз. Мисалалъе, К. Прушановскияс хъвалеб буго ХIамзат имамас ракIарулел рукIанин муридал, бихьизабулеб букIанин лъутун рачIарал гIурус солдатазе рахчизе бакI, цинги гьездаса гIуцIулаанин живго цIунизелъун хасаб аскар.


(квегIиса-квараниде)-МухIамад ХIажиев, АхIмад Исрапилов, ГIамирханов МухIамадгIали ва Шихмирза Лабазанов диваналда цере, Апрель 21, 2015\nРоссиялъул тIадегIанаб дивааналъ хисизабичIого тана, Дагъистаналъул диваналъ, СагIид Афанди чIвазе хIадурлъи гьабуразе, къотIун букIараб хIукму. Гьеб такъсир гьабуразе цIакъго кьварараб тамихI гьабунилан абун разигьечIого руго гьезул адвокатал. Гьез лъазабулеб буго жидеца гьеб улкаялъул тIадегIанаб диваналъул хIукмуялда тIасан гIарзаги хъвазе бугила, гIагараб заманалда Европаялъул инсанасул ихтиярал цIунулеб диваналдеги гIарза битIизе бугилан.\n20 августалда Россиялъул тIадегIанаб диваналъ халгьабуна, СагIид Афанди чIваразе Дагъистаналъул диваналъ къотIараб хIукмуялда тIасан, хъараб гIарзаялъул. Республикаялъул диваналъ къотIараб хIукмуялда тIадкIалъазе бакI гьечIин, гьеб къануналда рекъон, букIине кколедухъ гьабун бугинги абун гьеб хисизабичIого тана улкаялъул тIадегIанаб диваналъги.\nШайих чIваялъул гIайиб гIунтIизабурал разигьечIо диваналъ жидее къотIараб хIукмуялдаса. Гьеб цIакъго кьварараб тамихI бугин, жидеда тIад гьеб гIайиб тIубан чIезабунцин букIинчIин, гьеб гьабиялъул гIайиб жидеде къуваталъул идарабаз тIаде босизабулеб бук1анин абун разигьечIел лъазабиял гьарулел рукIана гьез.\n2012 соналъул 28 августалда СагIид Афандиясул рокъой жийго жинцаго кьвагьизаюна Ислам босарай гIурусай Аминат Сапрыкина. Гьеб кьвагьиялъул хIасилалда чIвана шайихги, гьесухъе зияраталъ рачIаразул анлъго чиги, жийго гьей терракт гьабурайги. Гьеб такъсир хIадурарал чагIи хIисабалда гьебго соналъул декабралда ккуна Шихмирза Лабазанов, ГIамирханов МухIамадгIали ва МухIамад ХIажиев. Диваналъ гьел лъабалго гIумруялъго туснахъ гьаризе хIукму къотIана. Гьезулгун бухьен букIарав АхIмад Исрапилов 12 соналъ туснахъ гьавуна диваналъ. ЦIех-рехалъ гьезде гIайиб гIунтIизабулеб букIана гьез Сапрыкиналъухъе кьавагьулеб жо кьунин, гьей Афандиясул рокъое щвезаюнин, хIатта гьений щун яхъинегIан телефоналъ гьелъулгун бухьен къотIизе течIин, гьеб ишалдаса гьей нахъе къачIого йикIинейилан. Гьел цохIонигиял гьеб такъсир гьабиялъе ва гьеб хIадурлъиялъе мукIурлъичIо. Гьез щибаб диваналда лъазабулеб букIана къуваталъул идарабазул хIалтIухъабаз жидее гIакъуба кьолеб бугила, гьоркьоса къотIичIого тIадецуй гьабулеб бугила гьеб такъсир тIаде босейилан абун.\nГьезул адвокатазги прокуратураялде чанго гIарза хъван букIана туснахъалъур гьезие гIазаб кьолеб бугин абун, амма, гьезул рагIабазда рекъон, гьел гIарзазулги гIемер кIудияб пайдаго ккун гьечIо.\nШихмирза Лабазановасул адвокат Ринат ХIамидовас абулеб букIана низам цIунулезде цIакъ кIудияб тIадецуй гьабулеб бугила гьезул жидерго нухмалъиялъги, республикаялъул тIалъиялъул рахъалдасанги, жамагIаталъги. Гьедниав чанго анцI-анцI азарго мюрид вугев, Кавказалдаго кIвар бугев чи чIварал чагIи ратичIого гьезие рахIат толеб букIинчIилан. Гьединлъидал ургъун рахъун батIи-батIиял далилал рачанила гьез диваналда, жиндица цIунулесда гIайиб гьечIолъи бихьизабулел чанги кIвар бугел далилал тIагIинарунила, диваналъги гьелда хурхуун жиндица гьарурал тIадкIалъаязулги, хъварал гIарзазулги хIисабго гьабичIилан. Киназего щиб гьабунги лъида букIаниги гьеб гIайибги гIунтIизабун жидеца СагIид Афанди чIварал чагIи жанир тIамунин абун хIисаб кьезе къваригIун букIанилан.\nГьебго тIадецуй гьабун бугила Россиялъул тIадегIанаб диваналдагейилан лъазабуна Ринат ХIамидовас «Эркенлъи» радиоялъулгун букIараб гара-чIвариялда. Гурони гьедигIан цIакъ жиндица гьел цIех-рехчагIаз гьабураб чорокаб хIалтIул мисалазухъ гIинтIамичIого тезе, гьез гьарурал мекъал жалазул далилазул халгьабичIого тезе рес букIинчIила диваналъилан абулеб буго гьес.\nРинат ХIамидов: «Касациялъулаб гIарза хъвазе буго дица гьеб Россиялъул тIадегIанаб диваналъул хIукмуялда тIасан. Щай гурелъул гьез нижер цониги тIалаб тIубазабичIо, гьезул халцин гьабичIин абизе бегьула. ГIиси-бикъинал хиса-басиял гьаруна гьез, гьезулги я дица цIунулев Лабазановасе ва цойгидал гьеб ишалъул гIахьалчагIазе кинаб букIаниги кIвар гьечIо. Гьезие Дагъистаналъул диваналъго бихьизабун букIарабго, гIорхъолъа ун кьварараб тамихIги тана букIахъин. Гьеб букIине бегьулеб хIукму гуро, диванчиясда бихьизе ккола гьеб такъсиргьабиялъул иш бачунаго цIех-рехчагIаз риччарлщинал гъалатIал, гьез рагьун къанун хвезабулеб букIараб куц, гьеб гIайиб гIунтIизабуразул ихтиярал хвезарииялъул дица бицинего бицинарин. Амма дица гьеб иш гьедин тезе гьечIо. ЧанцIул хъвазе кканиги гIарзалгъи хъвазе руго, гьелъулги хIасил ккечIони Европаялъул инсанасул ихтиярал цIунулеб диваналде гIарзаги битIизе буго. Гьаб сагIат гьеб гIарза битIизе букIине, гьеб хIадуризе дитIаса цIикIкIун хIалбихьи бугел адвокатазулгун гьеб иш дандбалел руго ниж».\nГьединго Ринатица бицана гьаб сагIат гьел Лабазановги, ГIамирхановги, ХIажиевги, Исрапиловги МахIачхъалаялъул туснахъалда тIамун ругилан. Цебе гIадин гьезде гьабулеб тIадецуйги гьечIила, гIазаб кьейги лъугIизе танилан. Гьанже гьезул лъиениги интерес гьечIила, къуваталъул идарабазе гьездасан хIажатал баяналги щванила, гьеб ишалъул цIех-рех лъугIанин гьабун тIалъиялъе хIисабги кьун бахъанила гьезилан бицана адвокат Ринат ХIамидовас.


Гlолел руго бахlарал\nРоссиялда гьарулел лъималазул къадар гIемерал соназда жаниб араб соналда тIоцебесеб нухалда цIикIкIун буго улкаялда холел гIадамазул къадаралдаса. Араб 2013 соналда Россиялда гьабун буго цо миллионгун 743 азарго лъимер. Гьедин гьарурал лъималазул къадар 23 азароялъ цIикIкIун буго улкаялда хварал гIадамазул къадаралдаса. Цебесеб 2012 соналда гьел тарихал цоцазда бащадал гIадинал рукIун руго.\n2013 соналдаги цебесеб 2012 соналъго гIадинаб букIун буго цIигьарурал лъималазул къадар, амма хварал чагIаздаса гьаруразул къадар цIикIкIун буго хвел 1,1% дагьлъун букIиналъ. Гьедин хъвалеб буго Эксперт. Ру сайталда.\nАхирисеб нухалда Россиялда цIигьарурал лъималазул къадар цIикIкIун букIун буго 1991 соналда. Совет Союз биххараб хадусеб 1992 соналдаса нахъе дагьлъизе байбихьун буго улкаялъул халкъ.\n«Россиялъе щибаб лъагIалица камулев вуго цо миллион чи ва гIагарал соназда жаниб гьеб ахIвал-хIал хисизабизе рес гьечIо»,- гьедин хъвалеб букIана 2004 соналда «Российская газетаялда» Дунялалъул экономикаялъул ва халкъазда гьоркьосел бухьеназул рахъалъ Институталъул директор хисулев Евгений Гонтмахерица.\n«ГIагараб заманаялда гьарулел лъималазул къадар лагьлъизе буго»,-гьедин абулеб букIана ункъго сон цебе машгьурав демограф Анатолий Вишневскияс. Гьесул пикруяда мигрантазул къадар малъичIого гIадатияб куцалда Россиялда халкъ гIемерлъи щакаб жо букIана ва 2015 соналда улкаялъул халкъ 142-143 млн. чиясде бахинабизейин улкаялъул тIалъиялъ бицунебги «букIунеб жо гурин гIадатияб куцалда халкъалъул къадар 2012 соналда дагьлъизе байбихьизе букIиналъин» рикIкIунеб букIана гьес. Гьесдаго цадахъ хIалтIулев гIалимчи Сергей Захаровасул пикруялдаги 2010-2011 соназда дагьлъизе букIана гьарулел лъималазул къадар.\nРоссиялдаго бищунго гIемер лъимал гьарулел регионлъун рикIкIуна Шималияб Кавказ. Гьенибги тIоцебесеб бакIалда Гъалгъаязул республика, хадуб Чачанлъи ва лъабабилеб бакIалда Дагъистан бугин лъазабула информалатаз.\nАраб соналда Чачан республикаялда гьарурал лъималазул къадар цересел соназде дандеккун абизегIан цIикIкIараб гьечIин бицана Эркенлъи Радиоялъе ГIурас-Мартан мухъалъул ригьиналъул хъвай-хъвагIай гьабулеб идараялъул хIалтIухъан Мартанова Ларисаца.\nМартанова Лариса: «Нижер республикаялда нижеца киданиги гIарз гьабулароан гьарулел лъимал дагьал рукIиналда бан. Гьезул къадар кидаго гIураб букIана. Араб соналде дандеккун исана гьеб къадар дагьабго гIодобе ун буго. Нижер идараялъ хъвай-хъвагIай гьабун буго гьабураб 1500 лъимадул, гьеб къадар дагьабго гIодобе ккун буго цебесеб 2012 соналде данде ккун».\nЭР: Цо-цо баяназда рекъон, Чачаналъ гьарурал лъималазда гьоркьоб васазул къадар цIикIкIараб буго. Тарихал кинал ругел?\nМартанова Лариса: «Статистикаялъухъ балагьани ясазул къадар цIикIкIараб буго. Гьеб къадар васазулалдаса абизегIан кIудиябги гьечIо. Дида ккола ургъел гьабизе ккеларин. БахIарал киназего гIурал руго. Ясал кIудиял гIолел руго».\nЦебе ракIалде ккун букIахъе Россиялда гьарулел лъималазул къадар гьал соназ дагьлъулеб гьечIо руччабаз лъимал гьарулеб ригь хисун букIиналда бан. Цебе лъимал гьарулеб ригьлъун 20-25 сон рикIкIунеб букIун батани, гьанже гьеб кколеб буго 25-29 сон ва цо-цо мехалда гьеб 34-деги бахунеб буго. ГIагараб чанго соналъ гьел тарихал лъикIал хутIаниги хадусеб 10-20 соналда жанир гьел гIодоре ккечIого рукIине ресго гьечIин абулеб буго экспертаз. Гьелъие гIиллалъунги бихьизабулеб буго демографияб кризис букIарал 90-билел соназ гьарурал лъимал хъизамал гьаризе кIудиял гIезе рукIин ва гьезул жидерго къадар дагьаб букIин.


Италиянал Виричу Камаловлуятусса цIусса телесурат\nАвтор: ilchi · 05.10.2020\nЛаргсса хамискьини, сентябрь зурул 24-нний, Россия-1 каналданий ккаккан дунни «ХIасан Камалов- Капитан Руссо» тIисса документал журалул киносурат. Ва дия Италиянал Виричу ХIасан Камаловлуятусса телефильмрал премьера. Мяйжанссар, 1973 шинал Ухссавнил Ккавкказуллал кинохроникалул студиялулгу ( режиссер П. Финкельберг) ккаккан дурссия «Капитано Руссо» тIисса, киноочерк хIисаврайсса, 17 минутIрайсса фильм.\nУттимур телефильм 45 минутIрайсса дия. Ванил авторгу ур Дагъусттаннал агьалинан ххуйну кIулсса тележурналист, ГТРК «Дагестан» каналданул гендиректорнал хъиривчу , ТОКС-рал штабрал хъунама Ссалам Хавчаев.\nНайбунува кIицI лагангу ччай бур, краеведтурал- следопытътурал телевидениялул кьюкьлущал Ссалам Хавчаевлул фронтовиктурал аьпа уттавану ябувавриву хъунмасса бутIа бивхьушиву.\nДагъусттаннал цIанихсса арснал ХIасан Камаловлуятусса телесуратгу щалвагу миллатрал бусрав- барчаллагьрай кьамул дувантIисса давуну дур. Укуна тIий ур Виричунал уссил арс, аслансса буттауссил гьайкал Читтурав дацIан дурсса, гьалмахтуращал мунал гьаттайн иян Италиянавунгу лавгсса ХIасан- ХIусайн Камаловгу.\n— Ссалам Хавчаевлул ттул буттауссил 100 шинал юбилейрайн ххуйсса бахшиш дунни, Виричунал оьрмулия гьарза- гьартану бусласисса , ялун нанисса никиран асар хьунсса ва тарбиялул дарсну хьунсса даражалийсса телефильм дунни. На хъунмасса барчаллагь тIий ура ванахьгу, ванал лагма лавгун телефильмраха зий бивкIминнахьгу, — тIий ур ХIасан-ХIусайн.\nСледующая публикация Глава республики вручил награды лучшим дагестанским педагогам\nПредыдущая публикация Кьукуннал жагьилтурал веломарш


Дагъистаналдаса цIалдохъабазе гьукъулеб буго росабалъе ине\nЕГЭ кьолел лъимал, Махlачхъала, 07Иню2012\n10 сентябралда Дагъистаналъул лъай кьеялъул министерлъиялъ тIибитIизабуна цо кIудияб гIилла-мурад гьечIого шагьаралъул школаздаса рахъун цIалдохъаби росабалъе ине гьукъараб документ.\nГьединаб хIукму гьабизе ккун буго ЕГЭ, ялъуни Цогояб пачалихъияб экзамен кьезе росабалъ бигьа букIунилан, школа лъугIизе бащдаб лъагIел яги моцIал хутIидал, лъимал росабазул школазде гочунел рукIиналъ.\nЦогояб пачалихъияб экзамен кьезе Дагъистаналъул школлъимал ахиралда рахъун росабалъе гочиналъе кьураб тIокIцIарги буго – ЕГЭ-туризм ин абула гьелда. Дагъистаналъул шагьараздаса гурелги, Санкт-Петербургалдасагун Москваялдаса лъимал магIарухъ школазде рачIарал хIужабиги руго. Цо-цо эбел-инсул рагIабазда рекъон, росулъ бигьа букIуна ЕГЭ кьезе, щайин абуни гьенир киналго цоцада лъала, яги цоцазе гIагарал рукIуна, гьединлъидал мугIалимзабаз кумекги гьабула, гьединго гьабулеб гьеб «кумекалъухъ» босулеб ришватги шагьаралдагIан кIудияб букIунаро.\nПалхIасил, шагьаралъул школаздаса рахъун цIалдохъаби росабалъе ине гьукъун лъай кьеялъул министерлъиялъ гьабураб хIукму битIараб гьечIин рикIкIунеб буго Гъуниб мухъалдаса мугIалим Хадижат Расуловалъ.\nХадижат Расулова: «Дун хIалтIулеб школалдеги бачIана исана кIиго гьединаб лъимер. Гъолни директорасул гIагарал лъимал руго. Щивасул изну гьечIищха бокьараб бакIалда цIализе. Гьединго сах гьаризе бокьаразги тIаса бищуларищха жидеего бокьараб бакI. Масала, МахIачхъалаялда ракI рекъечIого Москваялде ине, гьенибги бокьичIого Германиялде, ГIизраилалде ине. Гьедин цIализеги бокьараб бакIалде инарищха лъимер. Гьелда цадахъго босани, росулъ лъай лъикI кьола шагьаразул школазда дандеккун».\nЦIалдохъабазул ихтиярал хвезари батаниги, батичIониги, гьединаб хIукму гьабичIого гIолеб хIисаб гьечIин лъай кьеялда сверухъин рикIкIунеб буго Амиродинов МухIамадица. Гьев ккола мугIалимзабазул махщалилаб цолъиялъул нухмалъулев. Амиродиновас бицухъе, цIалул сон лъугIизе чанго моцI хутIидал, 25 яги 30 цIалдохъанасда гьоркьоса лъабго-ункъо чи хутIулев вуго классалда. Гьеб мехалда къазе кколеб буго гьеб класс, хутIарал чагIи цогидаб школалдеги ритIун. Гьединго санагIалъи гьечIолъи баккулеб буго мугIалимзабазе хIалтIул сагIтал чIезариялъулъги гьезие харжал кьеялъулъги. Гьединаб тату бахъи хасго МахIачхъалаялда бугин бицана Амиродинов МухIамадица.\nАмиродинов МухIамад: «Гьадал магIарухъе унин абурал лъимазул цIех-рех гьабуни прокуратураялъул чагIиги гъорлъе цIан, цо гIадан унев ватуларо магIарухъе. Дова вугилан хъван букIуна гьаб бакIалда - МахIачхъалаялдаги вукIун. Гьедин магIарухъги вукIунев гьечIо гьев цIалдохъан, шагьаралдаги вукIунев гьечIо. Цо щиб букIаниги ургъизегIаги кколеб батилаха гьелда бан. Дихъе кIалъала гIадамал жиндир васасул цIар хъвайин абейила доба магIарухъ бугеб школалда. Абиларин жаваб кьола дица».\nАмиродинов МухIамадил рагIабазда рекъон, къануналъ изну кьола лъимал бокьараб бакIалда цIализе риччазе – бокьани МахIачхъалаялдаса рахъун ун Камчаткаялда, бокьани Болъихъ, яги ЦIунтIа. Амма цIарги доба кибалиго бугеб школалда хъван, жалго МахIачхъалаялда яги цогидаб шагьаралда чIун, цIалул соналъул ахиралда рахъун ЕГЭ кьезе росабалъе ин батIияб жо бугила. Гьединлъидал тIубараб лъагIел, яги бащдаб лъагIел гьоркьоб унеб бугила лъимералъул букIине кколеб куцалда школалдеги инчIого. Гьедин ЕГЭялъ гурел, эбел-инсуца жидеца хвезарулел ругин жидерго лъималин абураб пикру буго Амиродинов МухIамадил.\nЕГЭ кьеялда сверухъ хIалтIи роцIцIиналъе нух гьадин бихьулеб буго цевехун рехсарав Амиродинов МухIамадида.\nАмиродинов МухIамад: «ЕГЭ кьезе дунялалда батанщинаб гIарац хвезабизегIан дица лъимералъе репетиторго кквелаан. Гьелъ цо лъайгIаги кьелаанха. Гурони бичун босулеб ЕГЭги буго… Дида бараб жо букIарабани, чанго метраги гьоркьоб ккун полициялъулавги тун, видеокамерабиги лъун тIобитIилаан дица ЕГЭ. Гурони гьаб бардак лъугIуларо. Нилъецаго хвезабулеб буго, нилъго гIарзахъдулелги руго. Россиялъул телевидениялда Малаховасул «Пусть говорят» программаялда вукIана Дагъистаналдаса кIиго вас, росулъеги ун ЕГЭги кьунила, мугIалимас кинабго жоги гьабунила, гьанже цIализе Москваялдеги рачIун ругилан бицунел. Рогьо бугоха гьеб жо. Гъоле Чачаналда гьабуна гурищ гIадлу, лъуна видеокамерабиги, вагъаризе чиги виччачIо…».\nЦогояб пачалихъияб экзамен кьеялда сверухъ бищун лъикIаб хIасил Чачаналда букIанин рикIкIана Россиялъул лъай кьеялъул министерлъиялъ.\nЛъаялде захIматаб нух\nДагъистаналда гIадлу лъайкьеялъул системаялдасан байбихьизе буго\nТьютор- Россиялъул цIияв мугIалим\nКъиматал гIодорегIан гьариялъ ЕГЭ-ялъул хIасилал лъикIлъуларо\nЕГЭ: росулъ учузаб, шагьаразда багьаяб...\nЕГЭ: хIакъаб лъаялъе улбузул кумек къваригIунаро


ЦIоросоролъил хинкIал | Богогьанлъи | Киназего гIаммаб Россия\nХинкIал гьариза хIажалъула ГIатIае: цIоросоролъил ханжу-1кг, ролъул ханжу-100г, гьалараб лъим яги бульон, цIам – 1 гьитIинаб гъуд, чакар-1 гьитIинаб гъуд. ГIарчал гьаризе: гIиялъажоялъул ургьимес- цо кило, цIам, перец- тIагIам бачIинедухъ, пер-200 г, мучари – 0,5 гь.гъуд, картошка – 350 – 400 г, кьаралъиялъул хъал, яги цIезе гIарчал.\nХинкIал гьариза хIажалъула\nГIатIае: цIоросоролъил ханжу-1кг, ролъул ханжу-100г, гьалараб лъим яги бульон, цIам – 1 гьитIинаб гъуд, чакар-1 гьитIинаб гъуд. ГIарчал гьаризе: гIиялъажоялъул ургьимес- цо кило, цIам, перец- тIагIам бачIинедухъ, пер-200 г, мучари – 0,5 гь.гъуд, картошка – 350 – 400 г, кьаралъиялъул хъал, яги цIезе гIарчал.\nЦIоросоролъил хинкIал гьарулел къагIида: ханжу цIалкIила, жубала ролъул ханжу, кIиябго жубазабила, гвендгIадаб бакIги гьабун, жубала цIам. Чакар ва гьалараб гьагIуги тIун цIулал гъудалъ багъаризабила. КIкIвазеги кIкIвангьеб гIатIал гьаризе бай – бихьила хинкIал. Нилъеего бокьараб размералъул гьаризе бегьула. Цо-цоязе рокьула гургинал, цойгидаз заруда жанир рукъун гьарула. Гьел релъинаризе рала яги лъелъе , яги гьагIдалъ.РелъинарулаI8-20 минуталъ. Гьелда цадахъ кваназе гьабуни лъикIаб буго гIорчоги. Гьелъие хIадур гьабураб ургьимес хханазе ккола, жубала картошка, гьебги ххенезе кккола, гьединго перги. Гьелда тIаде тIагIамалъе цIам, перец, мучариги гъорлъе жубан багъаризабила. Гьеб киналъго гIарчалги цIела. Нужер кьарияб хъал батани. Гьелда гъорлъе нилъеца хIадур гьабураб ххараб ургьимесги гьабун гIарчазда релъараб формаги гьабун кунаца бухьина. Белъун хадуб гьеб кун нахъеги къотIила.\nГьел хинкIадаги, гIарчидаги цадахъ кьезе ккола ражидул соусги.


«Зу дуручлачиссару Дагъусттаннал миллатирттал нахIушиву»\nДагъусттаннал БакIчи Сергей Меликовлул Аьрасатнал Печатьрал кьини барча бунни Дагъусттаннал журналистътал.\n– ХIакьинусса кьини СМИ-лул бияла хъунмассар Дагъусттаннал агьалинал нахIушиву дуруччавриву, чIяву миллатирттал дусшиву цIакь дувавриву, цинявннан аьмсса ххазинартту хьхьичIунну къуццу тIутIавриву. Жулва билаятрал ляличIишиву ва рувхIанийсса аваданшиву ядавриву хаснува хъунмасса бияла буссар миллатирттал прессалухь. Гьар кьинисса журналистътурал макьаларттал Дагъусттаннал агьалинан ссаву ци буссарив бувчIин буллалиссар, мяърипат дуну, инсаншиврий ялапар хъанахъаврийн оьвтIутIиссар, –кунни Меликовлул барча буллалисса цала текстраву.\nДР-лул ХIукуматрал Председатель АьбдулпаттахI Амирхановлул барча баву.\nПечатьрал аралул зузалт хъанахъиссар хIукуматрал ва агьалинал дянивалу дуллалисса, агьалинал буруккинну хIукуматрал хьхьичIун ласласисса ва, хIукуматрал халкьуннал цIаний дуллалисса давурттая буслай, жаваблувсса даву бакIрайн ларсъсса вакилтал.\nСМИ-лул биялдаралу дуссар агьалинавусса цумур-цагу аваза ягу ттуру-гъурушинна паракьат даву, агьали чантI учин баву. ЖурналистътурайхчIинни хIукуматрал дуллалисса давурттан ва политикалул иширттан агьалинал бишлашисса кьиматирттая кIул шайссагу.\nКъабигьасса, амма агьамшиву дусса пиша язи бувгьусса зу зуйнна хъуннасса жаваблувшинна ларсун буссару гьарца увкусса мукъул, эфирданул ва кказит-журналданий рирщусса макьалалул. Зул канихьсса информациялул ярагъ яла гужмур ва халкьуннаву бусравмур ярагъри. Зу республикалийгу, Аьрасатнал билаятрай ва мунил кьатIувгу хъанахъисса иширттах вичIилийва буссару. ЗуйхчIин дунияллий хъанахъисса гьарцагу иширая, личIишиву дакъа, оьккимуния ва ххуймуния хавар буну буссар яла архми кIанттурдай ялапар хъанахъисса агьалигу. ХIакьинусса кьинигу Дагъусттаннал шагьрурдай ва щархъаву ялапар хъанахъисса чIявусса агьалинан кказит-журналлу бусравнува, миннух ялугьлай, тIалав буллай, миннул хъирив бувккунма буссар. Цанчирча зу буну тIий агьалинал аькьилсса насихIатчиталгу, за кIулсса консультантъталгу, дакIниймур лаласайсса ихтилатчиталгу.\nХIакьину СМИ-лул каширду цалий къадарцIусса, гьантлия гьантлийн цIу хъанай, ялу-ялун цIу-цIусса дахханашивуртту дукIлакIисса замана бур. Интернетрал кумаграйну кказитирттал ва телерадиокомпаниярттал дазурду гьарта-гьарза хъанай, социал сетирдайхчIинну буккулт ва тамашачитал ххи хъанахъисса чIунну дур.\nПахрулий кIицI буллай ура Дагъусттаннал СМИ билаятрал даражалийсса конкурсирттаягу ххувшавурттащал ва бахшиширттащал зана шайшиву. Вагу лайкь бансса хъунмасса ишри республикалул тарихраву бикIу, хIакьинусса политикалул оьрмулуву бикIу.\nХIурмат бусса масс медиалул зузалт! Барчаллагь зу бихьлахьисса захIматрахлу. Республикалий хъанахъисса ххуй чулиннайсса давурттая буслай, социал-экономикалул иширттаясса информация халкьуннал хьхьичIун ласлай, зу дуллалиссару агьамсса даву.\nЧIа тIий ура зун зуйнна дакIру тIайласса, зух мюхтажсса буккулт ва тамашачитал. Журналистнал махъ сававну, так ххуймур ва агьалинан мюнпат-хайр буми давуртту ххи хьуннав. ТIайлабацIу, цIуллушиву ва барачатшиву зул ялун дучIаннав!\nУмархIусман ХIажиевлул СМИ-лул зузалтрахь барча дунни Печатьрал кьини.\nХIурмат бусса Дагъусттан Республикалул СМИ-лул зузалт!\nБарча буллай ура журналистътал, редактортал, корректортал, оператортал, издательтал, полиграфиялул аралул зузалт ва информациялул аралущал дахIаву дусса циняв зузалт.\nЖула билаятрай прессалул бугьлай бивкIссар ляличIисса кIану, бивщуну итабакьайсса СМИ хIурматрай ва машгьурну бивкIссар миллионну инсантурачIа. Дагъусттаннал пресса буссаксса хIаллай тIалавну диркIссар бунияласса хIакьсса журналистикалул лишанну: пагьму-гьунар, адав-иман (совесть) ва жяматрал хьхьичIсса жаваблувшиву.\nХIакьину жунма чIалай бур бищайсса СМИ-лул давриву ишла дуллай бушиву сетьрал формат, цIакь дуллай цалла авторитет чIявусса иширттайну – информация ччясса мутталий дулаврия тIайла хьуну, хъанахъисса иширттан лайкьсса кьимат бищаврийн ва куртIсса анализ даврийн биянцIа. Му мукун бушиву тасттикь буллай бур жулва журналистътал цалва пишалул творчествалул конкурсирдай ххув хъанай бушиврул.\nЦиняв печатьрал зузалтран чIа тIий ура сивсусса творчествалул пикри-зикрирду бартбигьаву, буккултрал вихшала дишаву, цIакьсса цIуллушиву, талихI-тирхханну, паракьатшиву ва узданшиву!\nМахIаммалул арс Аьллаев Асадуллагь ва Асадуллагьлул арс Аьллаев Аьли\nСледующая публикация Антитеррорданул комиссиялул батIаврий\nПредыдущая публикация Аьрасатнал Печатьрал байрандалий наградартту дуллунни «Илчилул» зузалтрангу


Чанго къоялдасан гьеб видео интернеталдаса тIагIана ва гьанже гьеб рагьизе кIолеб гьечIо.\nЖивго Ризван Къурбановас абулеб буго гьеб чорокаб иш гьабизе жиндир цIаралдаса пайда босун бугин, гьеб жиндир аккаунт гурин ва букIине ресги гьечIин.\nГьединаб пикру загьир гьабуна Къурбанов Ризваница Эркенлъи Радиоялъе кьураб эксклюзивияб интервьюялда.\nКинабго буго дир хIаракаталда данде гьабураб хIалтIи\nКъурбанов Ризван: «Гьеб гьереси бугин абураб хитIаб You Tube -алъул форматалда дица лъун букIана интернеталда, амма гьез гьеб хехго къан бугоан. Нилъеда бичIчIулеб буго гьеб битIараб букIине рес гьечIолъи. Гьеб аккаунтги дир гуро. Гьеб рагьарал чагIаз хIалтIизабун буго дир суратги цIарги».\nЭР: Кин дуда кколеб, щай хас гьабун дур цIаралдаса пайдаги босун лъураб гьеб видео интернеталда?\nКъурбанов Ризван: «Гьеб тIоцебесеб нух гурелъул «клавишазул бахIарзабаз» дир цIар чорок гьабизе хIалбихьиял гьарулеб. Дагъистаналда дун хIалтIулев вукIарав кIиго соналда жанибги дандчIван вукIана дун гьезул, сепаратистазул сайтазда диде гьарулел тIадецIуязда. Гьезие рекIее гIолеб букIинчIо дир хIаракат. Гьединлъидал дица рикIкIуна жакъаги гьез гьеб жидерго жигар халат бахъинабулеб бугин. ГIиси-бикъинаб чороклъи гьабичIого чIоларо гьел. Жидедаго релълъараб гIиси-бикъинаб чороклъи».\nЭР: Дурго пачалихъияб хIалтIиялде тIаде Дагъистаналда изну гьечIого яргъидгIуцIаразул кьералъ рукIаразе ракълилаб гIумруялде аддаптация гьабиялъул комиссиялъе нухмалъи гьабулевги, диалогалде ахIулевги вукIана мун. Щай лъие букIаниги рекIее гIечIого букIине бегьулеб дур хIаракат?\nКъурбанов Ризван: «БичIчIизе ккола диалогалде жидерго ишазулъ гIалатI ва гьелъул квешаб хIасил бихьарал гIадамал гурони рачIунареблъи. Гьеб кинабго, абухъего, хIаялда хадуб чIун ругел идеологазе абуни нижер хIаракат рекIее гIолеб букIинчIо. Хасал операциязул заманалдаги, гьадинго "рохьахъа" тIадруссун гIадамал рачIинги. Адаптациялъул комиссиялъул гарантиязда гъоркь кверде рачIунеб ва жидеда цадахъ рукIаразул бицунеб мехалда гьезие рекIее гIелищха? Гьел гIолилазул улбулгун ва адвокаталгун цадахъ тIоцере комиссияде рачIаразулгун дандчIваял дир офисалда жанир тIоритIулел рукIана.\nУзухъда, сепаратизмалъул ва экстремизмалъул идеологал хIикмалъун рукIана нижер гьединаб хIалтIуда. Гьединлъидал гьез байбихьана нижеца гьабунщиналда данде хIалтIизе. Гьез хIаракат бахъана комиссиялде рачIаралгун дандчIваял телевидениялъ рихьизарун хадуб гьел рухулел ругин ва гьезие зулму гьабулеб бугин абураб жоялда гIадамал божизаризе. Щиб гьабунги нижер хIалтIуе квал-квалал гьарулел рукIана гьез.\nАмма нижер хIалтIул хIасилал рукIана. Нижер комиссиялъул гарантиязда гъоркь кверде вачIун вукIана 50-гIан изну гьечIого яргъидгIуцIаразул кьералъ вукIарав чи.\nУзухъда, рагъул ва терроралъул идеологазе гьеб рекIее гIолеб букIинчIо. Гьеле гьел руго Дагъистаналда тIадецуй гьабулел сепаратистазул сайталда нахъаги. Гьеле гьез буго, чиясда бугьтан лъезелъун, информалатазде чороклъи балебги. Дица гьезда абула турщулин. Абухъего, «турщул хIапулел руго къапила цебе унеб буго».\nЭР: Дуца нухмалъи гьабулеб букIараб гьеб комиссия гьанже къан бугоха. Дагъистаналъул цIияб нухмалъиялъул битIараб галилъун рикIкIунищ дуца гьеб?\nКъурбанов Ризван: «Дица рикIкIуна гьеб рукьналъанго мекъаб гали бугин. Балагьилаха. Рес буго цIияв нухмалъулесул (ред: Дагъистаналъул бетIер ГIабдулатIипов Рамазан) гьеб суалалда сверун жиндирго пикраби ратизеги. ХIалтIул къагIидаби тIаса рищизе гьесул ихтияр бугелъул. Аслияб жо буго хIалтIул хIасилал рукIин. Амма, цебе гьеб хIалтIи гьабулев вукIарав чи хIисабалда, дида ккола, цебе букIараб форматалда рекъон, гьеб комиссиялъ хIасил кьолеб букIанин. Жакъа цIияб комиссиялъ щиб кьолеб бугебали абизе дида кIоларо».\nЭР: Ризван, Дагъистаналдаса депутат хIисабалдаги, гIадатияв дагъистанияв хIисабалдаги республикаялда жакъа кколеб бугелда хадуб хасго тIалъиялда сверун хиса-басиязда хадуб хал кколеб батилаха дуца. Жакъа республикаялда нухмалъиялда кколел хиса-басиял, ай церего рукIарал хIакимзаби цоги хъулухъазда тун гьабулеб ракировкаби дуда кин рихьулел? Кинаб къимат дуца гьезие кьелеб?\nКъурбанов Ризван: «Дица кьелароан гьелъие кинаб букIаниги къимат. Къимат кьезе ккола хIалтIул хIасилазде балагьун. БакIалда вуго нухмалъулев ва гьесда лъикI бихьула лъида божизе бегьулебали ва кинаб бутIаялъул жаваб кьезе кинав чи телевали. Гьелъул хIасил лъикIаб ккани, узухъда, гьеб букIине буго гьел киназулго бергьенлъи. Гьелъул квешаб хIасил ккани, гьелъул жаваб цо гьес (ред: Дагъистаналъул бетIер ГIабдулатIипов Рамазан) жинцаго кьезе ккола. Гьединлъидал, дида ккола, февралалда гьаризе ругин гьев таралдаса лъагIалил хIасилал. Балагьилаха».\nРукъалъул хважаинасда лъикI лъала къайи киб лъелебали\nЭР: Дагъистан ункъие бикьиялъул идея дуе рекIее гIанищ? (ред.Территориалияб рикьи, президентасул вакилзабиги тIамун)\nКъурбанов Ризван: «Валлагь гIечIо. ТIубаранго битIараб дандекквей гьечIониги дица абила гьадин: мун рукъалъул хважаинлъун вахъараб мехалда дуда лъикI лъалин телевизор киб лъелеб ва диван киб лъелебали. Гьесда гьениб лъикI бихьула щиб гьабизе кколебали. НахъегIанисан балагьарав чи хIисабалда, дида ккола Дагъистан ункъиде бикьи гьеб тIубанго битIараб гьечIин. Щиб лъалеб гьелъ лъикIаб хIасил кьезеги рес буго. Гьелъул бицинеги жеги цудунго буго».\nЭР: Дагъистан кидаго букIана ракълил ва маслихIаталъул центрлъун ва Шималияб Кавказалъул цоги республикабазе мисаллъун. Кин раккарал Дагъистаналда гьединаб парахалъи гьечIолъиги, кьвагьиялги, рохьахъе лъутулел гIолилалги? Дур хIисабалда щиб ккараб Дагъистаналда иш хIалуциналъе гIиллалъун?\nКъурбанов Ризван: «ВачIинахъего, къокъго гьелъул бицине захIматго буго. Кин бугониги дица хIаракат бахъила гьеб суалалъе жаваб кьезе. ТIоцебесеб иргаялда гьеб бараб буго геополитикияб рахъалъ Дагъистан бугеб бакIалда. Гьеб буго гIорхъода. Гьебгун гIорхъода буго щуго пачалихъ. БичIчIизе ккола гIурхъаби гIемерал ругонагIан улкаялде жанире рорчIизеги бигьалъулеблъи.\nКIиабизе бугони-Дагъистан буго дунялалъулго батIи-батIиял сепаратистиял къуватаз батIаго кIвар кьолеб бакIлъун. Гьезие кIвар буго Каспиялъулги, гьеб бугеб бакIалъулги, гьениб конституционияб 14 миллат букIиналъулги. Гьеб киналъго рес кьолеб букIана гьенире гIагарда ва рикIкIада ругел улкабаздаса сепаратистал рачIине.\nЖеги абизе ккола цо Дагъистаналъе тIадецуй гьабулеб бугин сепаратистазул 20-гIан сайталъин.\nСайт щибали нилъеда лъалаха.\nГьале гьелъие цо мисал: Дагъистаналде вагъизе вачIун вукIана Казахстаналдаса ункъго гIолилав. Гьезда лъалеб букIинчIо нилъер республикаялда ругел социалиял ва цоги проблемаби. Гьел цониги нухалде полициялдецин рачун рачIарал рукIинчIо. Гьел рукIана интернеталдаса гьабулеб тIадецуялъул ай программированиелъул къурбанал.\nГьединабго жо ккун букIана Дагъистаналде рачIарал башкиразеги. Гьеб ахIвал-хIалалъул цIех-рех гьабураб мехалда тIатана дозиеги гьазиеги Дагъистаналдеги рачIун рагъизе ва гьеб ракьалда хвезе бокьун букIараблъи. Гьезул бичIчIиялда рекъон, гьеб мехалда гьел алжаналъуре ккезе рукIун руго.\nГьеб киналъго кьунин ккола гьаб жакъасеб хIасил. Гьебги гьелде тIаде гIемераб цогидалъги. Экономикиял, политикиял ва жеги цоги масъалабиги ратула гьенир. Щай жакъа Дагъистаналда кколеб бугелъул нугIзаллъун нилъ кколел ругелали къокъго абизе захIмат буго, амма, дида ккола, дица бицаралъ гьеб суалалъе гIураб жаваб кьолеб бугин».\nЭР: Жакъа рохьахъе унел гIолилазе асар гIицIго гьезие гьабулеб пропагандаялъулищ ай идеологияб тIадецуялъулищ бугеб яги гьезул цоги батIиял гIиллабийищ ругел, кин дуда кколеб?\nКъурбанов Ризван: «ГIолилал рохьахъе иналъе бугеб аслияб гIилла буго идеологияб пропаганда. Гьеб буго гьереси-исламги гьереси-идеябиги. Гьеб киналъго гIолилал ккезарун руго дун унев вуго, амма киве унев вугевали лъаларо абураб бакIалде. Дун адаптациялъул комиссиялда хIалтIулеб мехалда гIемерал рихьана дида гьединал. Комиссиялъул гарантиялда гъоркь кверде рачIун рукIана къватIисел улкабазда рукIаралцин, масала Бельгиялдаса. Интернеталда батизе бегьула гьеб информация. Дагъистаналда гьарурал къануналде данде кколарел жалазухъ ичIго соналъ валагьулев вукIарав чачанав кверде вачIун вукIана Бельгиялдаса комиссиялъул гарантиязда божун.\nГьел гIадамалгун кIалъараб мехалда дида бихьулеб букIана гьел гуккарал гIадамал рукIин. ЦIакъго къанагIат гурони гьезда гьоркьор ратулел рукIинчIо рецIел босизе арал чагIи. Гьеб киналдаго нахъа руго рагъул, сепаратизмалъул, экстремизмалъул ва терроризмалъул идеологал.\n25-билеб кадр абураб бичIчIи буго, нужеда гьелъул лъалебги батула. Гьеле гьелда релълъинабун, къойидаса къойиде мекъаб информация кьун гуккулел руго гьез гIолилал. Гьезда божулел ва рохьахъе унел гIолилалги камун гьечIо жакъа Дагъистаналда».\nЭР: Жакъа мун Москваялда вугоха хIалтIулев. Гьенисан республикаялда кколелъул бихьи ва бичIчIи батIияб букIинеги рес буго. Кин дуда кколеб, Кремлалда бичIчIулеб бугищ Кавказалда кинаб хIалуцараб ахIвал-хIал бугебали? Москваялъ гьенир хIалтIизарулел къагIидаби гьениб бугеб ахIвал-хIал бихьун цIигьаризе кколищ яги гьенир тIоритIулел тадбиразул комплексищ букIине кколеб? Къокъго абуни, гьениб къуват хIалтIизабиялъ къваригIараб хIасил кьолеб бугищ?\nКъурбанов Ризван: «Дица гьаниб къуваталъул табдирал батIа гьарилароан. Къуваталъул тадбирал гурони гьениб цоги хIалтIи гьабулеб букIинги бихьулелъул нилъеда. Добго комиссия ракIалде щвезабуни, нижералъул хIалтIи тIолабго Шималияб Кавказалда тIибитIун букIана. Къуватин абулеб буго нужеца. Къуват хIалтIизабичIони кин асар гьабилеб гьел пикру хисизабурал ай запрограмировать гьарулал гъачагъазда?\nХасавюрт мухъалда цо хасаб операция гьабулеб бакIалда вукIана дун. Байбихьуда гьенир кIалъа-ралъаял гьарулел рукIана. Гьеб этапалда гьез чIвана ункъго низам цIунулев. Гьеб рукъалъул тIохда гьез видеокамераби лъун рукIун руго. Жал сверун ккуралгун хабар байбихьилалде рачIинахъего хасал тIадкъаял тIуралеб полициялъул ункъго хIалтIухъан ай спецназалъул чи чIвана гьез. Гьезул цоясул лъадиги йикIинчIо, нахъе бесдаллъун хутIана анлъго сон бараб лъимер.\nДица щай гьел мисалал рехсолел ругел? Къуват хIалтIизабичIого гьелгун иш гьабун бажарулареблъи бихьизабизе.\nКъуват хIалтIизабичIого гьединалгун хIалтIи киб бихьараб нужеда гьабулеб Америкаялдайищ, Израилалдайищ? Европалда киб букIаниги бихьанищ нужеда гьезие лъикIаб бицунеб?\nАслияб къагIида хIисабалда къуваталъул тадбиразул хIажалъи кIудияб буго. Цоги иш буго гIолилал рохьахъе инчIого чIезари. Гьеб хIалтIи буго тIалъиялъ гьабизе кколеб. ГIемераб хIалтIи гьабизе ккола гьезие лъайкьеялъул рахъалъ. Масала Башкортостаналдаса Дагъистаналде рачIун рукIарал гIолилал ругоан диналдаса цIакъ рикIкIадал гIолилал. Мажгиталъул имамалги мадрасалъул директорги ахIун гьел гIолилалгун гьез хабар бицун хадуб гьезда рагIана сепаратистазул цониги сайталда гьечIеб, унго-унгояб ислам щиб кколебали баян. ГIадамаздехун букIине кколеб бербалагьиялъул, цоги диназул вакилзабаздехун букIине кколеб бербалагьиялъул. Гьелъул гьезда рагIараб жо гьечIоан. Гьезда лъалеб жо бугоан чIвазе, чIвазе, чIвазе ккола абураб жо. Гьезда кколеб букIана гьеб рагъулъ гьел хвани, гьел алжаналъуре ине ругин».\nЧачан республика буго Кавказалда цебетIеялъул мисаллъун\nЭР: Шималияб Кавказ хутIараб Россиялдаса экономикиял рихьизариялъул рахъалъ нахъисезул кьерда бугин абизе бегьула. Гьениб экономикаги инфраструктураги цебетIезабуницин рес букIинчIищ гьенир ругел цо-цо суалалгIаги рагIалде рахъинаризе?\nКъурбанов Ризван: «Шималияб Кавказалда, Дагъистаналдаги цоги регионаздаги кколелда хадуб нужеца хал кколеб батани, босе добго Чачанлъи, балагье гьеб цебе тIолеб бугеб куцалъухъ. Ахирисеб 5-10 соналда жаниб гьениб ккараб гIадинаб экономикияб цебетIей дунялалдаго букIинчIин рикIкIуна дица. Цо Дубай бегьила гьебгун дандекквезе. Гьединлъидал Шималияб Кавказ Аллагьасда кIочараб бакIалда бугин абилароан дица».\nЭР: Гьебго заманаялда нилъеда бихьулеб буго Россиялдаса гIадамал нахъе унел рукIин. Унел руго Чачаналъаги, Ингушетиялдасаги, Дагъистаналдасаги. Гьеб проблемаги цIунун хутIулеб бугелъул.\nКъурбанов Ризван: «Миграциялда хурхараб суал дида лъикI лъала ва абила къватIиса рачIунел миграциониял чвахиязул рахъалъ Россия тIоцебесеб бакIалда батичIони, кIиабилеб бакIалдагIаги бугин. Щал рукIаниги Россиялдаса нахъе унел ратаниги гьел унел руго политикиял гIиллабазда гуреб экономикиял гIиллабазда бан. Гьезул къадарги гьанире рачIунезул къадаралдаса гIемерго дагьаб буго. Россиялде руго гIемерал гIадамал рачIунел. Масала чачаналъа гIадамал Европаялде унел ругин ва гьелъул гIиллаби политикиял ругин абизе гIемерго битIараб гьечIо».


ЖАКЪАСЕЛ Т1АЛАБАЗЕ ЖАВАБ КЬУН. - 29 Сентября 2019 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nГлавная » 2019 » Сентябрь » 29 » ЖАКЪАСЕЛ Т1АЛАБАЗЕ ЖАВАБ КЬУН.\nЖАКЪАСЕЛ Т1АЛАБАЗЕ ЖАВАБ КЬУН.\nГуманитарияб ва тарихазулаб лъай кьеялъул «Точка роста» ян ц1ар тарал централ рагьун руго, В. Васильевасул т1адкъаялда рекъон, Дагъистаналъул 168 росдал школалда. Гьел ккола техникияб прогрессалъул киналго т1алабазе жаваб кьолел ва лъай кьеялъул даража борхизабулел кабинетал. Щибаб кабинет хьезабун бук1ине буго интерактивияб къайи-ц1аялдалъун, хасал компьютераздалъун, 3d принтераздалъун, квадрокоптералдалъун, видсова суратал рахъулеб техникаялдалъун ва г1емераб цойгидаб, советияб заманалъул школлъималазда бихьич1ебщинаб, къайи-ц1аялдалъун. Гьениб ц1алдохъабазда малъизе буго жидецаго программаби, проектал ва приложениял г1уц1изе, суратал ва репортажал рахъизе.\nГьаб лъаг1алида жаниб лъай кьеялда цебет1еялъул карачеллъун кколеб «Точка роста» программаялъ гъорлъе рачине раг1ула 60 азарго республикаялъул школлъимал.\nХадубккунги щибаб росдал школалда гьединал кабинетал ч1езаризе рак1алда раг1ула республикаялъул т1алъиялда.\nГьаб анкьил байбихьуда т1адехун бицен гьабулеб лъай кьеялъул центраз к1и-к1и кабинет рагьана районалъул Г1обода гьоркьохъеб школалда ва Г1арани рагъулабгун спортивияб лицеялда. Цебеккун Гьамущи школалдаги рагьун бук1ана гьеб. Жакъа къоялде гьел школазе босун буго 1,6 млн. гъурущалде къайи-ц1а. Нилъер лъималазеги рес щвана школалъул партаялдасанго жалго церет1ураллъун, гьаб заманалъул т1алабазде данде кколеб пикру-лъай бугеллъун куцазе. Аллагьас борхизабеги лъай кьеялъул ва гьеб босиялъул къадру-къимат.


ЧІарада мухъ — Википедия\n(«ЧӀарада мухъ» гьумералдасан гьаниб битӀана)\n13 муниципалиял гІуцІиял\nИбрагьимов МухІамадхІажи Ибрагьимович\n↗ 12 149\nмагІарулал, арчинал, лакал\nАвтом. номеразул код\nЧIарада район - Дагъистан республикаялда гъоркьоб бугеб муниципалияб гIуцIи.\nАдминистративияб центр — ЦIуриб.\nМухъалда гIумру гьабулел руго магIарулал 98,6% ва тумал 1,4%. Мухъалъул цо росу - Хьилиб (мацI+ru|Шалиб). тумазул ккола, хутIараздайин абуни магIарулал гурони цогидаб миллаталъул чагIи гьечIо.\nЦIуриб, ГIириб, Гьочоб, Магъар, Риссиб, ЦIулда, Гьачада, Кьорош, Хьинуб, Гьилиб, Рилъаб, КIутIихъ, Цемер, Лъаразулъ, Доронуб, Къарануб, Нукъуш, Мукърухъ, Рулдаб, ГьогIаб, Гьамикь, ХIурухъ, Рочиб, ЦIенеб, Мугурухъ, Цадахъ ва Кульзеб-Шугинуб.\nЧІарада мухъалъул муниципалиял гІуцІиял\nМугурухъ • Цадахъ • ЧІарада • Шалиб • Росдалсовет ГIириб • Росдалсовет Арчиб • Росдалсовет Гьилиб • Росдалсовет Гьачада • Росдалсовет Гьочоб • Росдалсовет Дусрахъ • Росдалсовет Магъар • Росдалсовет СуметІа • Росдалсовет ЦІуриб •\nБосараб бакӀ — «https://av.wikipedia.org/w/index.php?title=ЧІарада_мухъ&oldid=71510»\nАхирисеб нухалъ гьаб гьумералъул хиса-баси гьабуна: 17:02, 19 Март 2020.


РАЙОНАЛЪУЛ ШКОЛАЛ – Ц1ИЯБ Ц1АЛУЛ СОНАЛДЕ. - 10 Сентября 2016 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nЧетверг, 26.04.2018, 00:58 | RSS | Приветствую Вас Гость\nГлавная » 2016 » Сентябрь » 10 » РАЙОНАЛЪУЛ ШКОЛАЛ – Ц1ИЯБ Ц1АЛУЛ СОНАЛДЕ.\nРАЙОНАЛЪУЛ ШКОЛАЛ – Ц1ИЯБ Ц1АЛУЛ СОНАЛДЕ.\nИнтернаталда рук1аниги, рокъор г1адинал шарт1ал лъималазе г1уц1изе хьулалда\nГьале араб лъач1ого ана риидалил каникулазул заман. Лъик1аб х1ухьбахъиялдаса хадуб, киса-кибго улкаялдаго г1адин, нилъер районалъул школазги къабул гьаруна ц1алдохъаби берцинго ремонт гьабун къач1арал классазде. Ц1идасанги г1одор ч1ана гьел ц1иял анищалгун, ц1иял пикрабигун, г1елму-лъаялде бугеб жидерго рокьигун ц1иял партабазда нахъа.\nЩибаб школа ц1ияб ц1алул соналде лъик1 х1адурун бук1аниги, руго гьезда гьоркьор реццалъе мустах1икъалги. Мисалалъе босани, Г1арани гьоркьохъеб школалъул ц1ияй директор Патах1ова Салих1атица нухмалъи гьабулеб школа-интернаталда гьабураб мух1канаб ремонталъул, гьениб лъималазе ц1алуегин х1ухьбахъиялъе ч1езарун ругел лъик1ал шарт1азул бицун г1емерал кагътал рач1унел руго, гьеб школалда лъимал ц1алулел умумуз.\nЩибха гьениб гьабураб ц1ияб лъик1аб х1алт1и? Гьединаб суалгун жакъа дун щвана рехсараб школалъул директор Патах1ова Салих1атихъе ва дидаги гьелдаги гьоркьоб ккана гьадинаб гара-ч1вари:\n- Салих1ат жакъа школалъухъ балагьараб мехалда бихьулеб буго гьаниб ц1ияб ц1алул соналде мух1канаб х1адурлъи гьабун бук1ин. Кинал зах1малъаби нужеда дандч1варал гьеб гьабулелъул? Г1олел, г1оларел рахъал?\n- Киса-кибго улкаялдаго г1адин, нижер школалдаги г1уц1араб къаг1идаялда ана ц1ияб ц1алул соналде школа х1адур гьариялъул х1алт1аби. Т1убараб школалъулго муг1алимзаби цадахъ рахъун жеги риидалил каникулазул заманалде иналдего, берцинго рохьун, лажбарал рахун къач1ан рук1ана классал. Гьелда ц1акъго жигарчилъи бихьизабуна щибаб классазул нухмалъулез. Рет1ун х1алт1ул формабигун рач1ун, щибго к1вах1аллъич1ого, жидерго рокъоб гьабулеб г1адин, мух1канаб ремонт гьабуна гьез школалъе.\n- Лъималазул умумуз баркалаялъул раг1аби абун кагътал рач1унел руго интернаталда ч1езарун ругел лъик1ал шарт1азухъ. Бокьилаан гьезул х1акъалъулъ бицани.\n- Интернаталде дица росана ц1иял кроватал, т1ад т1амизе ургал, юргъанал, покрывалал, гьединго щивав чи рик1к1ун к1и-к1и комплект бельеялъулги, цебе анир рук1арал хварал, басриял, х1алт1изарун бажариялдаса арал рук1инги х1исабалде босун.\nЗанятиял лъуг1ун хадуб лъимал жидерго общежитиялде рач1индал, рукъалъулаб г1адаб ах1вал-х1ал бук1инебилан, гьезие х1ухьбахъи гьабизе къач1ана цо рукъ, добе-анибе щун г1одоб паласги т1амун. Лъуна гьениб дирго кабинеталъуб бук1араб диван, телевизор. Горда рана ц1иял гьинал. Г1исинал классазде хьвадулел лъималазул рак1 бохизейилан лъуна гьенир тамахал расанк1абицин. Санаг1алъи гьеч1олъи бук1ана лъималазе гьумер-к1ал чуризе бак1 гьеч1олъиялъул. Гьебги х1исабалде босун, жаниб хинаб, ц1орораб лъимги ч1езабун гьабуна гьезие какие чуризе бак1 ва чвердезе бокьани душевая. Гьелъ рес кьолеб буго какал разеян къват1ире унел рук1арал лъималазе ва гьел рач1инег1ан гьезул ургъалида йик1уней йик1арай нянкаялъе рек1ее рах1ат щвезе ва жалго лъималазе квег1енлъиги рах1атги бук1ине. Гьаниб жанибго гьабуна лъималазе къасисел занятиял гьаризе бак1ги. Хал гьабураб мехалда, гьаб кколеб буго киналго квег1енлъаби жанир ругеб цо квартира г1адаб бак1.\nИнтернаталда ругел лъималазе гуребги, т1олабго школалдего хьвадулел лъималазе, лъималазул улбузул кумекалдалъун ч1езабун буго к1удияб переменаялъ кваназе хинаб квен. Гьелда гьоркьоса гьан, ччуг1а, г1анк1у цояб гуреб, цуябниги камураб заман киданиги бук1унаро. Рук1уна рахьдалал ниг1маталги. Гьедин гьабиялъ рес кьолеб буго, лъималазухъ рук1унел рук1арал щибго пайда гьеч1ел чипсал, бата-батараб гьуинлъаби кванач1ого, гьел жидеего пайдаяб т1аг1амаб квен кванан г1орц1изаризе. Гьеб гуребги, радал школалде рач1аралдаса, дарсал лъуг1ун хадубги лъимал рук1уна бат1и-бат1иял кружоказда саг1ат 17 ва 18 т1убазег1анги. Къаденахъе кваназариялъул санаг1алъи буго щибго ургъел гьеч1ого х1ажатабг1ан заманаялъ лъимал школалда ч1езариялъеги.\n- Гьебгощинаб ц1ияб х1алт1и гьабиялъе школалъе г1арац биччан бук1ун батилаха?\n- Т1оцебесеб иргаялда босани, дица спонсорал ралагьана, к1иабизе босани, дирго цо-к1иго моц1рол харж дица, х1алт1и релъиналъе школалъе садакъадуй тана. Лъималазе хинаб квание г1арац жалго умумузухъа бак1арана, узухъда, гьезул разилъиялдалъун. Гьебги ц1акъго г1емерго гуро, моц1ие 100-150 гъурущ.\n- Нек1огоялдаса бицунеб буго гьаниб ц1ияб школа базе бугилан. Гьеб уяб бугищ?\n- Школа базе бихьизабун буго федералияб программаялда рекъон. Цо-цояз абуна ц1ияб школа базе бихьизабун бугелъул, дуе гьаб х1алт1и гьабун щайилан . Амма гьеб гьаб соналда бук1унареблъи х1акъаб жо буго. Дида к1оларо школа ц1ияб базе бугилан х1алт1и гьабич1ого ч1езе. Ц1ияб базе бугеб школалда ц1иял лъималги ц1алила, щай жакъасел лъимал ц1алиялъе ва рук1а-рахъиналъе х1ажалъулел шарт1алги гьеч1ого рук1ине кколел? Гьединлъидал кида бан бахъинебали лъалареб ц1ияб школалъухъ балагьун ч1еч1ого дун къеркьолей йиго гьабсаг1аталда бугеб школалде, дихъа бажарухъе, х1алт1и гьабизе, ва гьабсаг1аталда ц1алулел ругел лъималазе лъик1ал шарт1ал ч1езаризе.\n- Салих1ат, ЕГЭ, ОГЭ нужер ц1алдохъабаз кин кьураб. Цересел соназде данде ккун гьел лъик1ищ яги квешищ арал?\n- Абизе ккола нижер ц1алдохъабаз лъик1ал х1асилалгун кьунилан. Школалдаго цо ц1алдохъанасе гурого к1ийил ккеч1о. К1иабилеб нухалдасан гьесги кьуна. Анц1ила цоабилеб классалда нижер вук1ана 3 медалист, хут1аралги, г1емерисел «4» ва «5» къиматазда ц1алулел рук1ана.\nИч1абилеб классалъул ц1алдохъабазда гьоркьоб цонигиясе к1ийил ккеч1о, к1игояз кьуна г1иц1го щуйил къиматазда.\n- Дуца бицунелъухъ г1енеккидал, бич1ч1улеб буго школалъул г1езег1ан цебет1ей бук1ин. Гьелъие г1олон нуж г1езег1ан х1алт1ун ратилаха?\n- Школалда ц1али цебет1еялъе лъик1ал х1асилал ккеялъе г1иллагун дица рик1к1уна гьениб щибаб анкьил талат къоялъ ц1алул ва г1адлу низамалъул х1асилал гьарулел рук1ин.\nБергьараб классалъе кубок, баркала загьир гьабулеб бук1ин. Гьеб гуребги, школалда т1обит1улеб бук1ана «Бищунго классный класс» абураб конкурс. Гьелъ к1удияб турк1и кьуна школалда ц1али ва г1адлу-низам лъик1лъизабиялъе. Конкурс бикьун бук1ана 2 группаялде: 5-8 ва 9-11 классазда гьоркьоб. Гьелда гьоркьобе бачун бук1ана ц1али, г1адлу-низам, рац1ц1а-ракъалъи, школалъул форма, ай кинабго ц1али цебехун бачиналъе х1ажатабщинаб.\nГьелъ гъира базабуна ц1алдохъабазулги, муг1алимзабазулги лъик1аздаса лъик1аллъун рук1ине. Гьедин, конкурсалда 5-8 классазда гьоркьоб т1оцебесеб бак1алъе мустах1икълъана Г1алиева Зарипатица нухмалъи гьабулеб 8 класс, ч1ах1иял классазда гьоркьоб бергьана Мух1амадова Пат1иматица нухмалъи гьабулеб 9 класс.\nРак1алда буго бач1унеб соналдаги гьединалго конкурсал т1орит1изе, т1оцебесеб классалде унезе халат бахъинабураб къоялъул группа рагьизе. Гьелъги рес кьезе буго ц1алдохъабазулъ жеги ц1ик1к1ун ц1алуде гъира базабизе, т1оцебесеб классалде унел лъимал доре-анире инч1ого учителасул берда цере рук1ине.\n- Ахираб заманалда школазда билъанхъизабулел буго ц1алдохъабазда гьоркьоб жидецаго жидеего нухмалъи гьабулеб къаг1ида (ученическое самоуправление). Нужер школалда кин бугеб?.\n- Нижер школалдаги ихтияр кьола ц1алдохъабазе ц1алулгун тарбия кьеялъул х1алт1и гьабулелъул, жалго жидедаго ч1ун жидеего данде кколеб план г1уц1изе, школалъул г1умруялда хурхарал суалал жидецаго т1аразаризе, жидеего рокьарал тадбирал гьаризе, жидецаго гьарурал ишазе жидецаго жаваб кьезе, сундулъго жавабчилъи бук1инабизе.\nАраб соналда школалда т1обит1ун бук1ана, лъица бищунго лъик1 жидеего нухмалъи гьабиялъул иш г1уц1улебали лъазелъун конкурс. Нижер цо ц1алдохъаналъ школа цо пачалихъалде сверизабун бук1ана. Вищун вук1ана президент, киналниги ихтиярал, законал ц1унулел органал. Ургъун бук1ана пачалихъияб гимн, герб, байрахъ. Ц1алиги бачунеб бук1ана гьеб пачалихъалъул законазда рекъон. Цевет1урав президентлъиялде щвезег1анги борхалъуде вахунев вук1ана. Рак1алда буго гьаб соналдаги гьединал конкурсал т1орит1изе. Гьездасан лъик1абщинаб босун школалда билъанхъизабизе. Рак1алда буго гьелъги лъик1аб х1асил кьезе. Лъималазде жидедего жавабчилъи т1аде бегизабуни, гьезие эркенлъи кьуни, рес гьеч1о х1асил ккеч1ого бук1ине.\n- Салих1ат, баркала гара-ч1вариялъухъ. Нужее гьабулелъе бит1 ккаги.