Щайха Дагъистаналде, цогидал регионазде яги улкабазде гIадин, туристал рачIунарел? | Эксклюзив | Киназего гIаммаб Россия\nЩайха Дагъистаналде, цогидал регионазде яги улкабазде гIадин, туристал рачIунарел?\nДагьал церегIан къоязда ДРялъул Туризмалъул ва халкъиял художествиял махщелазул министерствоялъул сайталда лъун бугоан жанисеб ва къватIиса туризмалъул рахъалъ бищунго лъикIаб проект гIуцIиялъул конкурс тIобитIулеб бугин абураб лъазаби. Конкурсалда бергьаразул проектал гIумруялде рахъинаризе гIарцудалъун кумек гьабизе буго Россиялъул Туризмалъул министерствоялъ, хъвалеб буго ПатIимат СултIанмухIамадовалъ.\nДРялъул Туризмалъул ва халкъиял художествиял махщелазул министерствоялъ тIобитIараб данделъиялда гьединго бицун букIана 2017 соналда Дагъистаналъе 255,7 миллион гъуруш щвезе бугин федералияб бюджеталдаса, республикаялъги микьго миллион гъуруш биччалеб бугин хIухьбахъиялъул туризмалъул кIиго бакI базе. Гьел ккола Гъизляр районалда бугеб "Меседил салул гохIал" ва Дербент районалда бугеб "Меседил сали" хIухьбахъиялъул бакIал. Амма туризмалъул рахъалъ республикаялда цебе унеб жо бихьулеб гьечIо.\nРосстаталъул баяназда рекъон, улкаялдаго бищунго гIемерал, маданияб ирслъун хутIарал, туристазда бихьизабизе бегьулеб 6475 бакI буго Дагъистаналда.\nТуристазда бихьизабизе жоги гIемер бугони, щайха республикаялде, цогидал регионазде яги улкабазде гIадин, туристал рачIунарел? Гьайгьай, туристазе дандекколел шартIал гьечIолъи гьеб тIолгороссиялъул унти буго, шартIал чIезаризе кканиги гIемераб заманги гIарацги къваригIуна, амма гьел шартIал чIезарун хадурги рачIинадай республикаялде туристал?\nТуристазул кумекалдалъунищ экономикаялъулаб бутIа хIисабалда туризм цебетIезабизе бугеб яги хIухьбахъиялъе лъикIал шартIал гIуцIунищ туристал Дагъистаналде цIазе кколел?\nАнищал, хьулал ва хIакъикъат\nТуристал рачIине ккани, лъикIал шартIал къваригIунин рикIкIунеб буго гIемерисез. Гьел шартIал чIезаризе бажарунгутIи гуреб, цоги гIунгутIи гьечIин туризм цебетIеялъеян рикIкIунеб буго гьеб иш тIаде кколеб министерствоялъги.\n2016 соналда Дагъистаналде 472000 турист вачIун вукIун ватани, республикаялъул 220 километралъул пляжазда 11 миллион турист къабул гьавизе рес бугин, гьебмехалда 40000 чиясе хIалтIи щвезеги рес бугин абуна Дагъистаналъул спортивияв комментатор Рамазан Рабадановас, исана ДГУНХялъул экономикаялъул, политикаялъул ва социологиялъул гIелмиябгун цIех-рехалъулаб управлениялъул институталда тIобитIараб, туризмалъул хIакъалъулъ бицунеб данделъиялда. ЛъикIаб анищ буго, амма щив вачIине вугев Дагъистаналде? ГIадатияб къагIидаялъ рачIуна хIинкъи гьечIел туристал яги Дагъистаналда гьудул-гьалмагълъи бугел гIадамал.\n© РИА Новости, С. Алиева\nДагъистаналде бищунго гIемер туристал рачIуна роол заманалда. Гьединлъидал пляжалъулаб туризм рикIкIуна бищунго хайир цIикIкIараб рахълъун. Ралъад чорок гьабичIого тани, щвелаан гьеб пайдаги. Аслияб къагIидаялъ республикаялда цебетIезе рес буго жанисеб туризм. Амма Россиялъул цогидал шагьаразде рачIарал Дагъистаналъул гIолилазул хасият бихьун, нилъер республикаялде гьоболлъухъ рачIинецин бокьулеб гьечIо туристазе. Дагъистаналъул лъикIаб гуреб хасият бихьизабизе СМИязги хIаракат бахъулеб буго. Интернет-сурсатазда цIех-рех гьабидал, цо-цояз абулеб буго, Дагъистаналъул чорокал пляжаздейищ рачIинелан, цогидаз абулеб буго гьенир гIалхулал гIадамал рагIулин, лъабабилел хIинкъулел руго регионалда бугеб ахIвал-хIалалдаса.\nРеспубликаялъул хIакъалъулъ рицунел цо-цо харбазухъ балагьичIого, гIарац бугони туризм цебетIезе рес бугищ Дагъистаналда? Гьеб суалалъе жаваб жалго туристаз ва туроператораз гIадин якъинго лъица кьелеб? ГьабсагIат республикаялда туризмалъул бугеб ахIвал-хIалалъул нижеца цIех-рех гьабуна. Щвана цо-цо нилъерго гидазухъе ва кIалъана республикаялде гьоболлъухъ рачIаразда.\nАхирал соназда Дагъистаналъул туризмалъул рахъ дагьаб цебегIан туркIанин абизе бегьула. Интернет-сурсатазул кумекалдалъун цо-цояз нилъер республикаялъул тIабигIаталъулги маданияб ирсалъул бакIазулги суратал ва видеороликал лъолел руго социалиял гьурмазда. Гьедин лъилго кумек гьечIого, жалго лъугьун цо-цо фотографазги ва жидерго ватIаналъул тарих ва маданият цIунизе бокьаразги туристалги республикаялда къабул гьарулел руго, нилъерго гIадамазеги экскурсиял тIоритIулел руго. Гьелдаго цадахъ гьез дагь-дагьккун рагьулел руго жидерго фирмабиги. Абизе бегьила цо-цояз гIицIго бизнес гьаби гуребги ватIан бокьиялъги гьабулеб бугин гьеб хIалтIиян.\nТимур АхIмадовасги, турфирмаги гIуцIун, 2012 соналдаса нахъе байбихьана гIадамал республикаялъул батIи-батIиял росабалъе рачине. Республика тун къватIирехунги гьарула гьес сапарал. Тимурил рагIабазда рекъон, аслияб къагIидаялъ Дагъистаналда цебетIураб буго жанисеб туризм, гьелги ккола нилъерго республикаялда гIумру гьабун ругел гIадамал. Улка тун къватIирехун унел ругониги, жанисеб туризм бугониги, Тимур АхIмадовасул турфирмаялдасан сапарал гьарулел туристазул 95 процент ккола дагъистаниял.\nНилъер гьаниб туризм цебетIезе ккани, цин аслиял шартIалгIаги къваригIунин рикIкIунеб буго Тимурица.\n"Дагъистаналда туризм цебетIезеги росабалъе маданияб ирсалъул бакIазде ралагьизеги ине ккани, нухал лъикIал гьечIо. ГьечIо туристасе дандекколел гIадал лъикIал шартIал чIезарун, цIакъго дагь руго гьалбадерил рукъзал, ругездаги хIажатал шартIал чIезарун гьечIо. Цебеялде данде гьанже республикаялда хIинкъи гьечIолъиялъул рахъалъ ахIвал-хIал дагьабго лъикIаб рахъалде хисулеб бугониги, жакъа къоялдаги Дагъистаналде рачIине хIинкъулел руго туристал. Гьез абула, жидее тIаде гIарацги кьун, гIодобиччараб ва гIумру гьабиялъе лъикIал бакIазде инего бокьулин хIухьбахъиялъе", — ян бицана Тимур АхIмадовас.\nЖидерго росулъ гьалбал къабул гьариялдаса туризмалъул пиша байбихьана ахираб заманалда цебетIураблъун рикIкIунеб турфирмаялъул нухмалъулев Расул Куртаевасги. ГIарцул устарзабазул цIар рагIараб Кубачи росулъе туристал къабул гьарулаан ва умумузул къагIидаялъ гьоболлъи гьабулаан гьезие цеве гьеб росдал бетIерлъун вукIарав Куртаевас. Гьелдаса нахъе гьес рехун течIо туристалги, ва абуна гьоболлъиялъухъ гIарац босулеб къагIида букIунарин жидерилан. Расулица гIарац босула цогидал бакIазде туристал рачаралъухъ. Гьал къоязда гьес къабул гьарулел руго машгьурав сапарчи Михаил Кожуховги гьесул къайицадахъал туристалги. Росулъ гьалбадерил рукъ гьечIолъиялъ, сордо базе рачIарал туристал жиндирго гIагарлъиялъул рукъзабахъе рикьулел руго Расулица.\n"НекIсияб, 115 маданияб ирсалъул памятник бугеб росулъе туристал рачIине ккани, гьечIо мадарал нухал, сордо базе гьалбадерил рукъги гьечIо. ДРялъул культураялъул ва гьединго туризмалъул ва халкъиял художествениял махщелазул министерствабазул рахъалдасан квербакъиги щолеб гьечIо. ГIарац гьечIилан абулеб буго. Туризм цебетIеялъе гIоло лъабгониги проект гIуцIун букIана дица ва гьел рихьизарун рукIана гранталъе. Амма цонигияб къабул гьабичIо", — ян бицана Расул Куртаевас.\nТуризмалъул рахъалъ лъикIал хIасилал ва церетIеял ругел улкабигун дандекквезин Дагъистаналъул туризм. Мисалалъе босани, Гуржистан. Нилъер республикаялдасаги гIемерал турал тIоритIула гьенире. 50,300 кв. км бугеб ва 3,041млн чияс гIумру гьабулеб бугеб Дагъистаналде лъагIалида жанив 470000-ялдаса цIикIкIун турист вачIуна. 57, 200кв.км манзилалда 3,72 млн чияс гIумру гьабулеб Гуржистаналъ лъагIалида жанир къабул гьавула 6350825-гIанасев турист. Хайирги букIинарищха гьелда рекъараб. Гьединаб батIалъиялъе гIилла щиб?\nГуржистаналде туристалгун гIемер хьвадулей ва чанго моцIица гьений хIалтIулейги йикIарай "ХIакъикъат" газеталъул мухбир Мадина ХIажимаевалъ гьадин бицана, гьеб улкаялда туризм цебетIеялъул ва Дагъистаналда гьеб рахъ лъикIлъиялъе гьабизе бегьулеб хIалтIул хIакъалъулъ.\n"Гуржистаналде дандеккун нилъер республикаялъул туризм нахъеккеялъе чанго гIилла буго. ТIоцебесеб иргаялда, Дагъистан информациялъулаб рахъалъ лъикI бихьизабулеб гьечIо, нилъецагоги республикаялде турист ахIиялъе информациялъулаб рахъалда тIадчIей гьабулеб гьечIо. Киса-кибего тIобитIун бугелъул Дагъистан хIинкъи бугеб бакIлъун. Республикаялда гьеб рахъ лъикIлъулеб бугониги, гIадамазда гьоркьор хIинкъарал харбал хутIулел руго. Туризмалъул рахъалъул инфраструктура цебетIураб гьечIо. Республикаялда туризм цебетIеялъе ресал гIемер руго, амма инвесторал рачIиналъул рахъ щвалде щвараб гьечIо. Гуржистаналдайин абуни, инвесторазе лъикIал ресалги шартIалги руго чIезарун. Лъабабизеги, туризмалъулаб бизнесалъе дандекколеб сервисги гьечIо, гьеб махщалие хIадурарал гIадамалги дагьал руго. Ва бищунго кIвар бугеб суал — жанисеб туризмалъул маршрутазда рекъон туристал щолел маданияб ирслъун кколел бакIал къачIангутIи", — ян рикIкIунеб буго Мадинаца.


МустахIикъаб бутIа лъуна\nДана Уайт назвал двух претендентов на бой с Чимаевым\tПрезидент UFC Дана Уайт ...\t- 16 янв 2022\nФедеральная компания «Этажи» заключила контракт с «Арси ...\tКрупнейшее в Российской ...\t- 16 янв 2022\nСтартовал прием заявок для участия в республиканском ...\tМинистерство экономики и ...\t- 16 янв 2022\nСергей Меликов: «Мы должны беречь здоровье людей»\tГлава Дагестана Сергей ...\t- 16 янв 2022\nГлава Дагестана посетил тренировку борцов и футболистов\tСергей Меликов ...\t- 16 янв 2022\nПятница, окт 29 2021\nИсана ДАССРалъ 100 сон тIубаялда цадахъго тIубараб гIасру ана Дагъистаналъул комсомолалъул тIоцебесеб учредительнияб съезд тIобитIаралдасаги. Гьеб тIобитIана 1921 соналъул 16 маялда.\nГьениб тасдикъ гьабуна гIолилазул жамгIияталъул Уставги, гIолилаз гIагараб заманалда гьабизе бугеб хIалтIул программаги. Араб ракIалде щвезабулаго, пикру гьабизе бачIуна\nкомсомол жиндир аслиял гIаламатазул цояблъун букIараб социализмги гьанжесеб капиталистияб гIуцIиги бихьарал гIелазда бахиллъизе ккелилан.\nЩайгурелъул гьезда бихьана кIиго батIияб дунял, гIумру гьабиялъул, гIаданлъиялъул кIиго батIияб нух. Нилъеца гьаб капитализмалъул нухда гIемераб заман банагIан, рекIелъ цIилъун бачIуна доб, инсанасул къимат гьабулеб, киналго цоцазе бокьараб ишалда жанир хIалае рахъунеб, гIумруялъул къимат букIараб социализмалъул сипат, гьелъухъ чIалгIен.\nКомсомол гIуцIун букIана гIолилазулгун хIалуцараб, битIараб тарбия кьеялъул хIалтIи гьабиялъул мурадалда. ГIумруялде рахъинарулел рукIана чIахIи-чIахIиял политикиялгун социалиял хIалтIаби. ГIун бачIунеб гIелалъе тарбия кьеялъулгун гьезул пагьму цебетIезабиялъул масъалаби рукIана аслияллъун. Совет Союзалда гьеб жамгIиябгун пачалихъияб гIуцIиялъул кьерда вукIана 36 млн. комсомолец. Доб заманалда гIадаб гIолилазулгун гьабулеб тарбия кьеялъул, бичIчIикьеялъул хIалтIи ва гьеб рахъалъ ВЛКСМалъул гIадаб къуват бугеб жамгIияб гIуцIи дида лъаларо. Гьаб заманалъ бихьизабулеб буго гьединаб кIвар цIикIкIараб гIуцIи кьучIдасанго биххизаби нилъер политиказул кIудияб гъалатI букIин. Комсомол букIана ватIаналъул къисматалда кинаб хIалуцин кканиги, гьенибе хIалае бахъунеб къуват. Граждан рагъул заманалдаса байбихьун, колхозал гIуцIулеб, индустриализация гьабулеб, КIудияб ВатIанияб рагъда гIахьаллъулеб, рагъдаса хадуб чIунтараб халкъияб магIишат цойиде бачунеб, экономика цебетIезабулеб – гьеб киналъулъго цебесеб кьерда рукIана гIолилал. Нилъедаги нилъер улкаялъулго кIудияб гIелалдаги ракIалда буго комсомолалъул кьерилаз бихьизабулеб букIараб бахIарчилъиги, ритIухълъиги, яхI-намусги. Дагъистаналдаса рахъарал Совет Союзалъул 75 БахIарзазда гьоркьов вуго 50-ялдаса цIикIкIун комсомолец. Дол соназда дун вищун вукIана ВЛКСМалъул Казбек райкомалъул секретарьлъун ва хадув - тIоцевесев секретарьлъунги. Районалда рукIарал 1500-ялдаса цIикIкIун комсомольцаз гъежгурун хIалтIи гьабулеб букIана районалъул социалиябгун экономикияб гIумруялда гIолилазул жигарчилъи борхизабиялда. Дилималдагун цогидал росабалъ хIалтIулел рукIана 17 комсомольцазулгун гIолилазул коллективал.\nРайоналда гьел хIалтIизе гIуцIун рукIана МахIачхъалаялъул Радиозаводалъул, Рукъарулеб фабрикаялъул филиалал, цехал, райцентралда хIалтIулеб букIана гIолилазул тIансаби рессулеб фабрика. Дун вохарав вуго жакъаги комсомолалъ куцарал дагъистаниял республикаялъул пачалихъиял хъулухъазда хIалтIулел рукIиналдаса.\nМасала, араб гIасруялъул 70-абилел соназда Казбек районалда хIалтIулаго, комсомолалъул кьеразулъе восарав ва жакъа ДРялъул хIукуматалъул вице-премьерлъун вугев ГIабдулмуслим ГIабдулмуслимовас ракIбацIцIадго нухмалъи гьабулеб буго республикаялъул агропромышленнияб комплексалъе.\nРеспубликаялда жакъаги кьерда руго цебеккун Дагъистаналъул комсомолалъул гIуцIиялъе нухмалъи гьабулел рукIарал ГIабдулатIип ХIажиев, Умалат Насрудинов, Зумруд Сулейманова, Анатолий Карибов… РакIалда хутIана, доб заманалда Дагъистаналъул комсомолазул гIуцIиялъе нухмалъи гьабулел рукIарал гIолилазул церехъаби, ВЛКСМалъул ЦКялда хIалтIулев вукIарав Дибир МухIамадов, ВЛКСМалъул ЦК членал: МухIамад ГIабдуразакъов, Мухтар ГIазизов – цIакъ хIалимал, гIакъилал, жидеца республикаялъул захIматал суалал ва масъалаби тIуразариялъул мурадалда гIолилал гъункизарурал церехъаби.\nРакIбохизабула Дагъистаналъул 25 комсомолец ВЛКСМалъул ЦКялъул ХIурматалъул гIаламаталъеги Ленинил Комсомолалъул премиялъеги мустахIикълъиялъул хIужаялъги. Гьезул хIакъалъулъ бицунеб буго комсомолалъул 100-сонилаб байрамалде басмаялда бахъараб «ГIумруялъул цебесеб кьерда» абураб гьал мухъазул авторасул тIехьалда. 1991 соналъул 27-28 сентябралда тIобитIараб ВЛКСМалъул иргадулаб гуреб XXII-абилеб съездалда лъазабуна комсомолалъул гIуцIи биххизабулеб бугин абун.\nГьелдаса хадуб ана 30 сон, амма чанцIулго хIалбихьаниги, гIолилазулгун хIал-тIулеб унго-унгояб къокъа гIуцIун бахъинчIо. Гьелъ цоги нухалда бихьизабула комсомолалъ жамгIияталъул гIумруялда кколеб букIараб мустахIикъаб бакI.\nГьединлъидал лъикIаб букIинаан гьеб гIуцIи гIолеб гIелалда ракIалде щвеялъе республикаялъул тахшагьаралда хасаб си бани ва жакъа гIун бачIунеб гIелалъе тарбия кьеялъулъ комсомолалъ хIалтIизарулел рукIарал цо-цогIаги къагIидабаздаса пайда босани. Бокьун буго комсомолалъул школа нахъа тарал киналго дагъистаниязда ва гьезул хъизамазда баркизе гьеб къо ва гьезие щулияб сахлъи гьаризе.\nДругие материалы в этой категории: « Жакъаги мун нижей хIажат вугев куц\n23:17, 16 января 2022, 35\nДана Уайт назвал двух претендентов на бой с Чимаевым\n23:10, 16 января 2022, 44\n23:00, 16 января 2022, 40\nСтартовал прием заявок для участия в республиканском проекте «Местные инициативы» в 2022 году\n22:49, 16 января 2022, 43\nСергей Меликов: «Мы должны беречь здоровье людей»\n22:45, 16 января 2022, 43\nГлава Дагестана посетил тренировку борцов и футболистов\n22:40, 16 января 2022, 42\nО негативных последствиях нелегальных трудовых отношений\n22:28, 16 января 2022, 70\nБуньямин Магомедов: "Уважение к себе можно заслужить только уважая других"\n20:50, 16 января 2022, 49\nНа празднование юбилея Расула Гамзатова выделят 8,8 млрд рублей\n15:48, 16 января 2022, 141\nГлава Дагестана прокомментировал происшествие в общественном транспорте Москвы\n15:40, 16 января 2022, 82\nГлава Дагестана поздравил население Кабардино-Балкарии со 100-летием со дня образования республики\n15:22, 16 января 2022, 74\nК юбилею Расула Гамзатова запланировано строительство новых школ и детских садов\n11:38, 16 января 2022, 349\n11:36, 16 января 2022, 93\nЗа поддельные сертификаты о вакцинации и QR-коды грозит лишение свободы


Юморгун литературиял гьерсал\nДобавил(а) Administrator on 07 Июнь 2011.\nЖиндирго къебеллъиялда маххул цо алат гьабула вук1уна Арсами, почтальон Узун пенсиялъул г1арац босун вач1араб мехалъ. Гьев жаниве лъугьун хадуб Арсамица килщаз баг1арлъараб махх кодоб ккола. Гьеб бихьараб мехалъ тамашалъун хут1ула Узун. Дур квер бух1уларищ гьелъилан гьес гьикъидал, Арсамица абула бух1уларин. квералъул хъал биццат бук1унин к1удиял чаг1азулилан ва гьеб кодоб бук1араб махх добехунги лъун, бух1ун гьелегьараб т1орччол тертилъа цоги баг1арлъараб махх гъец1алъ ккун бахъула бухизе. Узуница гьеб бух1араб махх кодобе босула ва кверги бух1ун гьеб нахъе рехула...Гьесда щибха лъалеб бук1араб махсарачи Арсамица ц1ел баг1ариялъ баг1арлъарабилан ккезе краска бахараб махх кодоб ккун бук1араблъи.\nЦебе росулъа хъутаналде х1алт1изе арал колхозчаг1и х1алт1ул къоги лъугьунн телевизоралъухъ балагьун х1алхьиялда рук1ана. Лъик1аб кино бук1ана бихьизабулеб. Гьениб х1алт1улеб трактор экраналде баккидал Сайродиница абула иях1 тракторалъул к1к1уялъул хъубаб мах1 бихьулищилан. Уха ле ян абун борч1ула Узунихъан, телевизоралдасан бихьулеб жо кино бук1иналъул эсги гьабич1огун.\nЛъудбиги хун, къороллъуда хут1арал, херлъиялъул ц1акъго к1удияб ригьалде рахинч1ел Раипги Сайбодинги рук1ана жидерго хабар-к1алалда. Гьаб бицун доб бицун, к1одолъараб ригьалде рахиндал щоларел лъудбузул бицуна рук1уна гьал. Газ, ток бук1иналъ, ц1ул х1адуризе, гьеб бич1ине кколарел, бихьиназдаса къинч1ел пенсиябиги росулел къорол руччабазе нилъ щибизеха гьанжеян абун гара-ч1валулаго Сайбодиница абула, нилъ к1иясего цог1аги щолейанийин ч1ужуйилан\nЧанахъабазул х1акъалъулъ лъугьа-бахъин ва гьерсал\nЦо къоялъ жиндирго васги вачун Т1агьир уна рохьил болъоназе чан гьабизе. Рохьоре щвараб цо бак1алда гьезда батула эхедехун арал болъоназул рехьедалъул лъак1аз гьабураб гечав.Нахъ русун рач1унаго болъоназ гечав хисулареблъи лъалев гьас вас тола гъоркьч1алида ва т1ад-къай гьабула хъабаналъул бот1ролъ щвеледухъ гурони кьвагьугейилан, живгойин абуни гьел болъоназул лъалк1 ккун эхедехун уна. Амма Т1агьирихъе цонигияб рохьил болъон ч1вазе щоларо, ц1одорал гьел нахъе лъутун уна...Щаяли васасул т1унк1илги кьвагьи бахъунаро. Нахъ вуссун т1аде щварав Г1умарица гьикъула васасда щай дуца туманк1 кьвагьич1ебилан. Гургинал жал ругоан гьел, рекерун унел гьезул бет1ер кибехун бугебали лъач1ин жиндайилан абула т1оцебе рохьил болъон бихьарав васас. Бет1ер бекурулеб рахъалъ бук1инарищха, гьеб нахъаса нахъе бекеруларелъулилан малъун буго ццин бахъарав инсуца васасде хъабаналъул бет1ер кибехун бук1унебали\nБадиб килищ тунканиги канлъи бихьулареб сордоялъ унев вук1ана дун г1алхудасанилан хабар бицине байбихьана Саг1идица. Ина инаги вук1ун, цо хъоморалда тункун хут1анила жив. Г1иц1го бец1лъолъан ц1ц1икун рач1арал бераздасан лъанилаха жинда гьеб хъомор бук1ин. Вихич1огун, гьадинисахун вусун хъормида кьабизе жо г1одоса босизе къуланила, хадуб ворхун балагьидал, гвангъараб моц1рол канлъухъе бихьанилаха щвакун лъутун унеб доб хъомор\nЦакьуялъе гъураб цо гудуралъул ххал гьабизе индал, к1иго цакьу ккун батанила жинда гьениб гьеб гудуралъилан бицана Саг1идица. Гьеб бак1 сверун г1емерал лъалк1ал рихьун сверухъе балагьанила жив. Дагьаб добег1ан жалун-хъарахъалъул гох1илъ рихьанилаха рахчун ч1арал г1емерал цакьуял. Эркеланго, гьезда вихьиларедухъ аск1овеги ун, гьеб хъархъида т1ад к1анц1езе жованила...Анц1ила к1иго цакьу ккун щванила, жинца мерхьинабураб хъархъилъ къанги хут1унилан абуна Саг1идица\nПатроналги лъуг1ун рукъове вач1ина вук1анилан бицана Саг1идица жив рохьоса. Цо кьурул лаблъодасан харун болъон бач1ун лъутулеб бихьанила. Гьениве раг1алде къан гъоркье балагьарав жинда болъоназул рехьедго бихьанила цоцазда хадур эхеде харулел. Гьезда вихьиларедухъ вахчун ч1анила жив кьурул раг1алда, цо лъик1аб ч1аргенги бук1анила кодоб. Т1аде щвара-щваралъул бот1ролъ гьеб кьабун, анц1ила анкьго болъон щванила жинде гьенибилан бицана Саг1идица\nБоржун унеб гьве\nЦо годек1анир г1одорк1аралъуб Г1абдулх1ажица бицана кибали цо хуриб батанила жинда чоца гор-свери гьабулеб г1анасеб т1ех1 бугеб ламадур ракьулъ бижун...Гьебни щиб, жинда бихьанила к1иго чияс гьабулеб к1удияб хьаг, гьелъул к1одолъиялъ, цояс к1ут1улеб кварт1ил гьаракь хьагил доб рахъалъ вугев цогидасда раг1унароанилаян бицана хадубго гъезабун Г1умарицаги. Гьелдани дун бит1араб бицани божулароян абун буго Г1абдулх1ажица. Дуда батараб доб ламадур жаниб гьунеб хьагищ бук1унаребилан жаваб гьабун буго Г1умарицаги...


Экстремизмалде дандечIеялъул хIалтулъе гIадатиял гIадамал цIай, «рохьилалгун» бухьенал ругел хIакимал хъулухъаздаса нахъе гьари, цо-цо журналистазул хIалтIул хIасилаздаса халкъ цIуни – гьел ва цогидал ахIиялгун тIадкъаял рагIизе бегьулаан гьал къоязда букIараб терроралде дандечIей гьабулеб комиссиялъул данделъиялда Дагъистаналъул бетIерасул каламалъулъ.\nИзну гьечIого яргъид гIуцIарал къукъабигун бухьен ругел чагIи пачалихъиял хъулухъазда хIалтIулел ратани, гьезие къвакIараб тамихI гьабизе кколин, лъазабуна гьал къоязда Дагъистаналда тIобитIараб терроралде дандечIараб комиссиялъул хасаб данделъиялда. Араб соналъул хIасилазул бицунеб букIана данделъиялда ва гьеб тадбиралда гIахьаллъи гьабуна Шималияб Кавказалъул федералияб икълималда вугев Россиялъул президентасул вакил Сергей Меликовас, республикаялъул нухмалъулев Рамазан ГIабдулатIиповас, низам цIунулел идарабазул нухмалъулез ва цогидал хIакимаз.\nРФалъул президентасул вакил Меликовасул рагIабазда рекъон, Россиягун гьудуллъи гьечIел пачалихъазул хасал хъулухъазе бигьа букIина Шималияб Кавказалда ахIвал-хIал хIалуцинабизе ва гьелдалъун исана низам цIунулез жидерго хIалтIи хIаракатго бачине ккола. Гьес абуна жакъа къоялда Дагъистан бихьулеб бугин терроралъул центрлъун ва республикаялда араб соналда парахалъараб хIал цIунизе кколин. Низам цIунулел идарабазул хIалтIуени лъикIаб къимат кьуна Меликовас.\nСергей Меликов: «Жакъа къоялда хIалтIул хIасилал рихьулел руго. Ва гьел хIасилал лъикIал ругин абизе бегьула. Изну гьечIого яргъид гIуцIаразде гъорлъе унезул къадаралъул рахъалъан Дагъистаналъ Россиялда тIоцебесеб бакI кколеб буго. Гьеб статискаялъул цересел кьераздаса рахъиялда тIад хIалтIизе ккола. Терактал гъоркьисала рукIинчIо, тунка-гIусиязул къадар дагьлъана, ккурал рохьилазул къадар цIикIкIана - гьеб кинабго лъикIаб хIалтIилъун бихьула, амма гьеб жеги лъикIлъизабизе ккола. Гьединго идеологияб хIалтIиги букIине ккола. Терроралдегун экстремизмалде ва сепаратизмалде дандечIараб идеологияб хIалтIи цIикIкIинабизе ккола».\nНизам цIунулезул идарабазул нухмалъулез данделъиялда статискадул бицунеб букIана гIемерисала. Мисалалъе, Дагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялъул нухмалъулев ГIабдурашид МухIамадовас абуна, 2013-леб соналда дандеккун араб соналда полициялъул хIалтIухъаби чIваялъул такъсирал 40%-алъ дагьлъанин ва гьел такъсирал лъица гьарураляли чIезабунин. Гьединго гьес абуна, араб соналда низам цIунулел идарабазул хIалтIухъабаз чIванин изну гьечIого яргъидгIуцIарал къукъабазде гъорлъе унел 167 чи, ккунин 205 чи.\nДагъистаналъул нухмалъулев ГIабдулатIиповас абуна данделъиялда киналго дагъистанияз кумек гьабизе кколин низам цIунулезе терроалде данде къеркьезе. Гьес абухъе, гIадамаз рагьунго, сундасаго ва лъихъаго хIинкъичIого какизе кола рохьилал ва террор.\n«Рохьилалгун киналгIаги бухьенал ругел хIакимал ратани, гьел хIалтIудаса нахъе къотIизе руго ва къануналда цебе жаваб кьезе буго гьез. ХIакимаз жидерго хIалтIи гьабизе ккола. Гьединго, республикаялъул яги пачалихъалъул нухмалъиялъе критика гьабулел хIакимал эркен гьаризе руго хъулухъаздаса», - илан лъазабуна регионалъул нухмалъулес.\nГьесул пикруялда рекъон, чара гьечIого къваригIун буго адресалъулаб профилактика. Школазда ва университетазда бицине кколин терроралъ ва экстремизмалъ сунде рачине бегьулелян рикIкIунеб буго ГIабдулатIиповас. «Терроралъул идеологиялде данде къеркьеялъе гIоло информациалъулгун басмаялъул министерлъиялда хасаб къукъа гIуцIана. Гьеб къукъаялъ идеологиялъул рахъалъан тадбирал гьаризе ккола. ТIадежоялъе, республикаялъул жиб-жиб мухъалда гIуцIизе ккола гIолилал гъорлъ ругел гьединал къукъаби», - илан абуна республикаялъул нухмалъулес. Информациялъулаб хIинкъигьечIолъиялдаги хъвана ГIабдулатIипов. Гьес абухъе, журналистазул ихтиярални цIунизе ккола, амма цо-цо журналистаздаса гIадамалги цIунизе ккола.\nДанделъиялда ГIабдулатIиповас абуна мухъазда ругел терроралде дандечIарал комиссиязул хIалтIи сверун бугин формализмалде.\nРамазан ГIабдулатIипов: «РачIаха къотIи гьабизе гьел чагIазда киданиги «амиралин» абиларин. Гьел бандабазда «джамагIаталин» абизе кколаро. Гьезул багъа-бачариялдаги «исламалъулаб террорилан» абизе кколаро, гьеб буго исламалде дандечIараб террор. Мухъазда ругел терроралде дандечIарал комиссияздани абизе бокьун буго хIалтIи лъикIлъизабеян. Ишара лъеялъе гIоло гIадинаб хIалтIи буго гьезул жакъа къоялда. ЦIиял нухал ралагьизе ккола гьезги. ХIалтIул аслияб хIасиллъун букIине ккола терроралде данде къеркьеялъе жамгIият цIай».\nНухмалъулесул рагIабазда рекъон, «хIинкъи бугел къукъабазда» гъорлъ ругелгун хIалтIизе ккола. Гьел къукъабазде гъорлъе унеллъун рикIкIуна рохьилазул гIагарлъиялдаса чагIи, радикалиял бербалагьиял ругел чагIи. Гьел чагIигун идеологияб хабар бицине кколин, абуна ГIабдулатIиповас.\nАхиралда ракIалде щвезабила, экспертазул рагIабазда рекъон, араб соналда ахIвал-хIал Дагъистаналда гIемерисала лъикIлъана республикаялдаса рохьилал ва радикалиял бусурбаби Сириялде ун хадуб.\nСтатистикадул цIех-рехал гьарулеб Statista.com сайталъул информациялда рекъон, Сириялда рагъулаб конфликталда гIахьаллъулел руго Россиялдаса 800 чи ва гьезда гьоркьоса гIемерисел - гьебги 95% - кавказалъулал руго. Россиялдаса экспертазулни батIиял тарихал руго. Мисалалъе, политолог Алексей Малашенкол къиматалда рекъон, Сириялда жакъа къоялда рагъулел руго Россиялдаса 2 азарго чи, гIемерисел кавказалъулал. МГИМОялъул «Кавказалъул централъул» эксперт АхIмад Ярлыкаповасул баяназда рекъон, Сириялда рагъда гIахьаллъулев вуго гIага-шагарго 1500 дагъистанияв.\nЯрлыкаповас абухъе, ахIвал-хIал Сириялде исана парахалъизехъин буго ва гIемерисел кавказалъулал тIадруссине бегьула. Гьелдалъун, хасго Дагъистаналда, хIал цIидасанго хIалуцине бегьулин, абуна экспертас.


Махщелги гьунарги хвалчаца къотIулареб\nХалкъиял художествиял промыслал церетIезариялде тIамурал галаби\nАрсен ХIусенов цIалана ДГПУялъул художествиябгун графикияб факультеталда. Магистратураялда цIалулаго байбихьана гьебго факультеталда дарсал кьезе, магистратура лъугIигун профессионалияб лъаялда рекъон цогидаб факультеталъул аспирантураялде лъугьана цIализе. Гьебго заманалда худграфалда бугеб декоративиябгун прикладнияб искусствоялъул музеялда заведующийлъиги гьабуна. Университеталда цIалулеб заманалдасанго халкъиял художествиял махщеллъиялъул пишабазде кIвар кьолаан, гьел церетIезариялда тIад ургъулаан гьев. Республикаялъулаб кIваралъул проектал гIуцIиялъеги Арсеница студентлъун вукIараб заманалдаго лъикIаб кьучI лъун букIана.\nДагъистаналъул маданияталъул бечелъи бихьизабулел батIи-батIияб даражаялъул тадбиразда халкъиял художествиял промыслазул майданазда лъурал ансадерил, гьоцIдерил, кубачиязул, хъайдакъазул кверзул махщалил тIагIелал рихьичIев чи къанагIатги ватиларо нилъеда гьоркьов. Гьел майданал тIоритIулев ва нухда рачунев гIолохъанав махщелчи вуго Арсен ХIусенов. Студентлъун вугеб заманалдаго халкъиял художествиял промыслал цIуниялъе гIоло гьес хъварал проектазул ва гьабулеб букIараб хIалтIул хIакъалъулъ цебеги рагIун букIана нижеда. Суратал рахъун, халкъиял художествиял промыслазул батIи-батIиял тIагIелал гьарун гьес гIадада заман биччаларо.\nЖакъа къоялде щвезегIан умумуз гIасрабаз цIунун нилъехъе кьураб халкъияб художествияб махщел, гIолеб гIелалъеги цIунун хутIизе гIемераб хIаракат бахъула Арсен ХIусеновас. Халкъиял художествиял промыслазул, гIолохъанал махщелчагIазда дандчIвалел захIмалъабазул ва искусствоялъулгун маданияталъул бечелъи цIуниялъе гьабулеб бугеб хIалтIул хIакъалъулъ бицун нижеца гара-чIвари гьабуна ДРялъул ГIолилазул ишазул рахъалъ министерствоялъул творческиял ва рекIелгъеялъулал программабазул ва проектазул отделалъул начальник Арсен ХIусеновасулгун.\n- Арсен, искусствоялде рокьи кин бижараб, халкъиял художествиял промыслал церетIезариялъул иш тIасабищиялъе гIилла щиб ккараб?\n- Искусствоялде рокьи букIана гьитIинаб къоялдасаго нахъе. Мунагьал чураяв инсуца батIи-батIиял тIагIелал гьаризе ругьун гьарулаан дунги вацалги. Нижер эмен, СалахIудин цIалана Жамалил цIаралда бугеб Дагъистаналъул художествияб училищеялда. Прикладнияб искусствоялъул батIи-батIиял тIагIелал гьарулаан ва цIадохъабиги куцалаан инсуца. ГIемерал соназ школалда халкъияб художествияб махщалил дарсалги кьуна гьес. Инсул махщел тIасабищана кIудияв вац, Бабаюрт районалъул Советское росдал №1 гьоркьохъеб школалъул директор Айгумицаги. Инсуцаго гIадин, халкъиял художествиял промыслазде цIалдохъаби куцазе хIаракат бахъула гьес. Гьоркьохъев вацги цIалана Жамалил цIаралда бугеб художествияб училищеялда, хадув - ДГПУялъул художествиябгун графикияб факультеталда.\nАмма доб заманалда дие бокьун букIана исламиял гIелмаби лъазариялде машгъуллъизе. ЦIалулаан Къуръан, лъазарулаан исламалъул кьучIал. Росулъа гIадамаз эбел-инсуда гьарулебги букIана дун СКИУялде цIализе витIеян. Доб мехалда исламияб лъай бугел гIолилал гIемер рукIинчIо росулъ. Школа лъугIидал, ракIалде ккана Аллагьас дие кьураб махщалидаса пайда босизе, ай инсуца лъикIаблъун бихьизабураб цIали тIасабищизе. Инсуцаго гIадин, умумузул махщел цIунизе хIаракат бахъана, гьелъ дие щибго квалквалги гьабичIо диналда рекъон хьвадизе.\nГьединаб, творческияб хъизамалда гIурав вукIиналъ батила дирги гьитIинаб къоялдаса нахъего халкъиял художествиял махщелазде рокьи букIараб. Дида лъалелдаса нахъе гьел махщелазде машгъуллъун вукIунаан дун. Дагъистаналъул батIи-батIиял махщалил устарзабазул хIалтIабаз пана гьавулаан. ГьитIинаб къоялдаса нахъе берда цебе букIаралъулги батила, дида кидаго ричIчIулаан махщелчагIазда дандчIвалел захIмалъабиги. Гьединлъидал ДГПУялъул художествиябгун графикияб факультеталда цIалулелдаса нахъего байбихьана халкъиял художествиял махщелал цIуниялъе хIаракат бахъизе ва гьезул къиматги кIварги гIолилазда гьоркьоб тIибитIизабизе.\n- Халкъияб художествияб махщел цебетIезабиялъулъ тIамурал тIоцересел галабазул хIакъалъулъ бицани бокьилаан…\n- Художествиябгун графикияб факультеталда цIалулел соназда дун гIахьаллъана батIи-батIиял форумазда, гранталъулаб политикаялъулги гьеб мехалда кIвар гьабизе байбихьана. Архызалда тIобитIараб «Доброград» абураб форумалда гIахьаллъи гьабун букIана дица. Гьенир тIоритIулел рукIана батIи-батIиял тренингал. Дие цIакъ рекIее гIуна проектал гIуцIулеб къагIидаялъул тренинг. Ва гьелдаса нахъе рахIат толеб букIинчIо дирго рекIелъ анищлъун бугеб пикру гIумруялде бахъинабичIого. Дица тIоцебесеб проект хъвана 2012 соналда, «Машукалда» гIахьаллъизелъун, ва гьеб бергьана. ТIоцебесеб проект букIана «Художествиябгун графикияб факультеталъул студентазул кумекалдалъун халкъиял художествиял промыслал цIигьари ва цIуни» абураб. Гьеб цебетIезабиялда тIад хIалтIана чанго соналъ ва, цIия-цIиял къагIидабиги тIаде журан, анлъгониги грантги бергьана. Студентлъун вугеб заманалдаги гIуцIун букIана гIолохъабазул проекталъулаб къокъа ва президентасул гранталъе гIоло гьебги хъвана. ЦIализе лъугьунелъул дир мурад букIана халкъиял художествиял махщелал бачIунеб гIелалъе цIунун хутIи ва гьездехун киназулго кIвар буссинаби. Гьеб масъалаги цIунун хъвана проекталги ва жакъа къоялде щвезегIанги кинабго гьабулебщинабги гьабулеб буго халкъиял промыслал церетIезариялъул мурадалда.\n- Дуца нухмалъи гьабулеб творческиял ва рекIелгъеялъулал программабазул отделалъул аслияб хIалтIи щиб?\n- Декоративиябгун прикладнияб искусствоялъул рахъалъ дицаго гьабулеб букIараб хIалтIи министерствоялъул отделалдаги билълъанхъизабулеб буго. Студентлъун вугеб заманалда дун вукIана профкомлъунги, студентазул гIелмияб жамагIаталъул (СНО) председательлъунги. ДГПУялъул СНОялъул вакиллъун вукIана батIи-батIиял шагьаразда. ГIолилазулгун хIалтIи гьабиялъулъ хIалбихьи лъикIаб букIана дир. Гьединлъидал, гIолилазда гьоркьоб халкъиял художествиял промыслал тIиритIизариялъе ва церетIезариялъе кумек гуреб, квалквал ккечIо цIияб хIалтIудаги. Дица нухмалъи гьабулеб отделалъул аслияб масъала ккола гIолилазда гьоркьоб маданият ва халкъияб махщелчилъи тIибитIизаби, гIолохъанал махщелчагIазе квербакъи гьаби.\n- Кинал захIмалъаби дандчIвалел гIолохъанал махщелчагIазда?\n- Жакъа халкъиял художествиял комбинатазе ва гIолохъанал махщелчагIазе пачалихъалъ гьабулеб кумек цIакъго загIипаб буго. ГIолохъаназе квербакъи гьабизе ккола. Цере художествиял комбинатал хIалтIулаан гьабураб къайи бичун инадай яги инародай абураб ургъел гьабичIого. Щайгурелъул доб мехалда къайи бичиялъул ургъел гьабулаан хIукуматалъ. Гьанже кинабго буго гIаксалда. ГIемерисел гIолилаз рехун толеб буго гьеб иш ва руссунел руго батIияб хIалтIуде.\nГьанжеги батIи-батIиял регионаздеги, улка тун къватIиреги ахIула нилъер устарзаби. Амма, жидецаго гьабураб къайиги босун гьенире ине гIарац гьечIо, гьезие кумек гьабулелги кколаро.\n- Умумузул художествиял махщалаби цIуниялъе кинал ресал ратизе бегьулеб, дур хIисабалда?\n- Дида ракIалде ккана гIолохъанал махщелчагIазул форум тIобитIизе. ТIоцебесеб форум тIобитIана, гьелъул хIасилги ккана. Исана июнь моцIалдаги ракIалда буго гьединабго форум тIобитIизе. Гьебги тIобитIизе буго МахIачхъалаялда, «Устарзабазул аллеялда». Форумалда гIахьаллъи гьабизе буго Культураялъул министерствоялъги, ракIалде ккола Туризмалъул министерствоялъги квербакъи гьабилин.\nГIолохъанал махщелчагIазул тIоцебесеб форумалда рорхун рукIана художествиял промыслал церетIезариялъул ва дандчIвалел масъалабазул хIакъалъулъ суалалги. Гьениб ккараб хIукмуялда рекъон, ракIалда буго ДРялъул махщелчагIазул автономияб коммерциялъулаб гуреб ассоциация гIуцIизеги. Гьединаб ассоциация гьечIо Дагъистаналда. ГIемерал шагьаразде щвана дун ва бихьана цогидал регионазда халкъиял художествиял промыслазул рахъалъ гьабулеб бугеб хIалтIи. Цогидал регионазда руго хIукуматалъ квербакъи гьабулел махщалилазул палатабиги, халкъиял художествиял промыслазул централги, ассоциациялги. Гьединаб ассоциациялъул кумекалдалъун рес букIине буго церетIезеги, грантазул конкурсазда гIахьаллъизеги, махщелчагIигун цадахъ чIахIиял проектал гIумруялде рахъинаризеги.\nПрочитано 86 раз\tПоследнее изменение Понедельник, 15 апреля 2019 12:54\nДругие материалы в этой категории: « Нахъеккун ругеб куц\tКъимат »


Украиналда сверун Россиягун Америкаялъул контактал\nРоссиялъул къватIисел ишазул министр Сергей Лавровас Америкаялъул пачалихъияв секретарь Джон Керригун шамат къоялда телефоналдасан гьабураб кIалъаялда дандбана Украиналда сверун ахIвал-хIал. Россиялъул къватIисел ишазул министерлъиялъ лъазабухъе, рахъаз дандран руго гьеб суалалда сверун контактал гьаризе ругел болжалал. КIвар буссинабулеб буго гьеб кIалъай Америкаялъул инициативаялда рекъон гьабун букIиналде.\nГьелдаса цебе шамат къоялда Лавровас «Вести в субботу с Сергеем Брилёвым» абулеб телепрограммаялъе кьураб интервьюялда абун букIана Украина цебе тIеялъе гьеб федеративияб гIуцIиялде лъугьин тун батIияб нух бихьуларин Россиялдайин. Гьес гьединго абуна магърибалъул пачалихъазул вакилзабаз кIвар кьолеб бугин Россиялъ гьарулел гьединал лъазабияздейин.


СагIид-Афанди (къ.с.): «Дир умумулги гьаниса рукIанин абула» » MaгIарухъ - Авар Басмабазул Цолъи\nГьенир гIахьаллъана СагIид-Афандиясул вас, Дагъистаналъул теологияб институталъул ректор ГIабдула-хIажи Ацаев, муфтияталъул мугIрузул районалда вугев вакил ХIасан МухIамадов, районалъул имам МухIамад ХIамзатов, Къелеса гIалимчи ГIусманхIажи ГьитIинамухIамадов, ТIидиса гIалимчи МухIамад ГIабдурахIманов ва цогидал.\nМажлис рагьана ва нухда бачана районалъул имам М.ХIамзатовас.\nТIоцеве кIалъарав М.ГIабдурахIмановас КIудиясул гIумруялъул мисалаздалъун бицана сунде тIарикъат хIалтIизабиялъ нилъ ахIулелали, кинаб хьвада-чIвади муридасул букIине кколебали. Мажлисалъул гIахьалчагIи ахIана цоцадехун гьуинлъи, вацлъи щула гьабиялде, машаихзабаздехун ва хасго СагIид Афандияс изну кьун тарал устарзабаздехун рокьи цIикIкIинабиялде, гьел машаихзабаз малъаралда нахърилълъиналде.\nДагъистаналъул муфтияталъул мугIрузул районалда вугев вакил ХIасан МухIамадовас жиндирго вагIза-насихIат байбихьана СагIид -Афандиясул баракат-шапагIат мажлисалда гIахьаллъаразе ва тIолабго Дагъистаналъего гьариялдалъун. Хадубго гьес баян гьабуна кинал тIабигIатал муридасулъ рукIине кколелали: - Аллагьасе гьабулеб тIагIат-гIибадат букIине ккола инсанасда живго жиндаго гIодовегIанавлъун, Аллагьасдалъун гурони жиндир щибго гьунар-бажари гьечIевлъун вихьун. Гьедин гьечIони , бихьизе гIибадаталъул сурат букIаниги, долда гIибадатин абулеб гьечIо, гьеб сверулеб буго, жиб сабаблъун нилъ мунагьалъулъе кколеб гIасилъиялде. Лагъасдаса мунагь ккейги, Аллагьасул кIудиял хIикматаздасан цояб буго. Щай абуни, мунагьалъулъе ккарав лагъ тавбу гьабун, ракI бекун доб гIасилъиги тун Аллагьасде вуссине. Гьедин тавбуялдалъун лагъ Аллагьасде вуссиндал, Аллагьас гьесул мунагьал чурулила, хIатта лъикIлъиялдегицин, гIибадатлъун сверизарулила.\nХадубги жиндирго вагIзаялда ХIасаница рицана муридас устарасда аскIор цIунизе кколел адабазул, загьир гьабуна устарасда аскIор рукIун щолелдасаги цIикIкIун баракатги пайдаги рикIкIадги вукIун, устарас малъухъеги хьвадун вугев муридасе щолилан абураб пикруги.\nЩивав гIалимчиясул кIалъаялда гьоркьоб районалъул имамас М. ХIамзаевасул тIехьалдасан цIалулел рукIана СагIид Афандиясул гIумруялдасан цо-цо лъугьа-бахъинал. ХIотода росдал имам МухIамад ГьитIинамухIамадовас цIалулел рукIана, чан нухалъ рагIаниги жанисан гIелму босун хIал кIоларел, устарас назмабаздалъун муридзабазе гьарурал малъа-хъваял, насихIатал.\nКъелеса гIалимчи ГIусманхIажи ГьитIинамухIамадовас жиндирго кIалъаялда мажлисалда данделъаразул кIвар буссинабуна районалда тIоритIулел исламиял мажлисазул бугеб кIваралде:\n- Нилъеда бихьулеб буго диналда жанир ругел рикьалаби. Муса аварагасул дин гьабулел рикьун руго 71 бутIаялде, ГIиса аварагасул дин гьабулел рикьун руго 72 бутIаялде, нилъер диналъулъги руго гIемерал рикьалаби. Гьезул къадар бахуна 73-де. Рикьалаби гIемерлъиялъ нилъ рачунеб бакI бихьулеб буго, питнабазде, чIвай-хъвеялде ва цогидабги сурукъабщиналде. Нилъее гьаб ва цогидалги мажлисал районалда рикьалаби раккунгутIиялъе сабаблъун руго. ГIалимзабаз хIаракат бахъулеб буго хIакъикъияб диналъул бичIчIи халкъалда жаниб лъезе. Жакъа изну кьун буго бокьухъе дин гьабизе, малъизе, бичIчIизабизе. Дица гIелму тIалаб гьабулеб заманаялъ гьадинал ресал рукIинчIо, гIурул рагIалда гIадамаз тIад какал разе лъурал гамчIалцин нахъе рехун толареб заман букIана. Устарзабазухъе хьвадиги балъго гурони букIинчIо.\nНиж цо нухалъ зияраталъ щвана Узбекистаналде.Гьеб буго цо заманалда унго-унголъунги исламалъул центрлъун букIараб ракь. Жакъа къоялда гьениб как ахIулеб гьаракьцин рагIуларо. Дин тIубанго гьукъун буго, диналъулъ ккарал рикьалаби сабаблъун халкъалда гьоркьор питнаби гIемерлъизе лъугьун. Жакъа нилъер Дагъистаналъул ракьалда бацIцIадаб дин цIунун хутIиялъе аслияб сабалъун нилъер машаихзаби руго.\nХадубго ГIусман-хIажияс бицана ахирзаманаялда диналъе бищунго хIинкъи цIикIк1араблъун бугеб вагьабияталъул рикьи кисан баккарабали, гьелъул байбихьи лъурав щив вукIаравалиги. Гьединго аварагасул хIадисаздалъун бицана рикьалаби гIемерлъидал, цIикIкIарасеб бутIа бусурбабаз гьабулеб диналда къагIида кквезе ккеялъулги.\nЖиндирго кIалъаялъул ахиралдаги ГIусманхIажияс бицана СагIид-Афандияс Дагъистаналда рекъел цIуниялъе ва дин цIилъиялъе лъураб бергьун кIудияб бутIаялъул.\n-Гьаб район буго гIемерал машаихзаби жанисан рахъараб, цIакъ баракатаб ракь. СагIид Афандияс абулаан жиндир умумулги гьанисан рукIанин абулилан, -ин байбихьана жиндирго кIалъай СагIид Афандиясул вас ГIабдула-хIажица, нилъер районалда рахъанщинал машаихзабазул цIаралги рехсолаго. -Сайпула къадияс хъвалеб буго, Аллагьасе цо лагъ вокьидал гьесулъ цо гьайат, берцинлъи лъолила, гьесдехун гIадамазул рокьиги бижизабулила. Гьев чи хан гьечIони, ханзаби гьесул рагьде рачIинарулила,гьев чи бечедав гьечIониги бечедалги гьесухъе рачунила,гьев гъачагъ гьечIониги гъачагъалги гьесухъе рачунила абун. Гьелъул магIна буго –лагъ жиндир БетIергьанасе мутIигIлъани, БетIергьанас гьев чиясе нахъияб кинабго махлукъ мутIигI гьабулин абураб. Гьедин, халкъалъул рекIелъ рокьи лъун букIана Аллагьас СагIид Афандиясдехун, мутIигI гьарун рукIана гьесие цогидаб махлукъги. Гьебги букIана Аллагьас гьесие кьураб карамат. СагIид Афандиясухъе вачIун вуго цо дарги миллаталъул кIудияв гIалимчи ва абун буго мун устар ватани дида цохIониги дур карамат бихьизабейин абун. КIудияс абун буго: «Дун вуго гIелмуги дагьав, гIумруго вехьлъудаги арав чи. Мун гIадав кIудияв гIалимчи Аллагьас дида цеве вачин- гьеб гIоларищ дуе дидасан карамат?»- абун.\nНилъер КIудияс кIвар кьолаан лъималазда гIелму малъиялде, гьезда гьитIинго исламалъул берцинлъи бихьизабиялде. Нилъеца гьитIинго лъимералда жаниб бацIцIадаб исламияб дин бокьиги, гIалимзаби рокьиги, аварагасул ирсилал –машаихзабиги рокьиги лъечIони, нилъеда, гьел кIудиял гIедал, гьезда жаниб лъезе кIоларо. Гьезда жаниб цогидаз лъун батула жидерго программа, гьел ккун ратула мекъаб нухде. Гьединлъидал, гъвет1 хьопода букIаго кьурейин абулеб умумузул абиялда нахъги рилълъун, лъималазе гьитIинго тарбия кьеялде буссинабе аслияб кIвар!\nБаракатаб мажлисалъе ахир лъуна СагIид-Афандиясе цадахъаб дугIа гьабиялдалъун.


«Аьрасат – ттул Ватан» |\nУттигъанну Каспийскалий Аьрасатнал Халкьуннал аслийсса культуралул центрданий хьунни «Аьрасат – ттул Ватан» тIисса цIанилусса фестиваль. Му сакин дурну дия ДР-лул Культуралул министерствалул, Республикалул Халкьуннал творчествалул къатлул.\nФестиваль тIитIлай, Аьрасатнал Халкьуннал аслийсса культуралул къатлул директор Башикар Гадаевал бувсунни чIяву миллатру бусса Дагъусттаннал халкьуннал аьдатирттая, багьу-бизулия.\nФестивальданул лагрулийсса бяст-ччал хьунни шанна номинациялий: «Хореографиялул ансамбль – халкьуннал язисса къавтIаву», «Халкьуннал язисса балай», «Назму дуккаву».\nФестиваль дайдирхьуна ОьрчIал творчествалул къатлул тарбиячитурал – «Зунттал оьрчIру» ансамбльданул. Мукунма къавтIаврил гьунар ккаккан бувна «Каспийрал жагьилшиву» ва «Зунттал бусала» тIисса ансамбльлал.\nДагъусттаннал халкьуннал мазурдийсса балайрдайну, хъин-хъинсса чIурдайну бавтIми ххари бунни «Чирахъ» тIисса цIанилусса сакиншиндарал оьрчIал.\nМиннавух лакку мазрайсса балайрду увкунни Къуруллал шяравасса ХIасанова ПатIиматлул ва ЧIяйннал шяравасса Чикалкина Аленал (ванил нину Шарипат бур ва шяравасса).\nНазму дуккаврилмур номинациялий хьхьичIунсса гьурттушинна дунни Каспийскаллал шагьрулул школарттал дуклаки оьрчIал.\nОьрчIал гьунардан кьимат бишлай бия цалла даву ххуйну кIулсса жюри.\nЛичIи-личIисса номинациярттай хьхьичIун ливчусса оьрчIан буллунни дипломру.\nПредыдущая записьВин ххуллухъин, кьурукIий!Следующая записьХъаннинсса маслихIатру


Жакъа буго МухIамад ХIамзаевасул гIумруялъул соназул болъо 50 ялде щвараб къо » MaгIарухъ - Авар Басмабазул Цолъи\nЖакъа буго МухIамад ХIамзаевасул гIумруялъул соназул болъо 50 ялде щвараб къо.\nСахаб гIамалалъул дир ракьцоясда гьавураб къоги баркун, баракат цIикIкIараб сахлъи щуллияб, рохел гьарзаяб гIумруги гьарула.\nХъвадарулел чагIи гIемер руго, ганчIида накъищ гIадин тарихалъул гъансиниб нахъраталие жиндир гьунаралъул лъалкI толел, тарал гIемер гьечIо. Нилъ рукIуна тарихалде раккун цIиял гIелазе мисалалъе рехсезе цIарал хъирщулел. ХIамзаевасул бицине кватIулел руго нилъ. Гьединал ракьцоял лъазе ккола гIолохъанго рукIаго, нилъер суалазе жавабги, гьесул жугьаги цоцазе бикьизе рес букIаго. МухIамад ХIамзаев живго цIакъго намусалда нахъе къан чIарав, цIар рецц тIалаб гьабуларев чи вуго. Гуревани гьев лъаларев чи дандчIвалароан гIисиназдагун чIахIиязда гьоркьов.\nЩиб хутIараб херлъизе, хехго ана гьал сонал,-\nСсуди гьанже каранда камиллъана лъеберго..\nЩиб хутIараб херлъизе хиялаз свакараб ракI?-\nСоназул гъатаздаса гъалатIал гIемер ругин..\nУмумузул малъиги исламалъул нухги таричIого тIубалев ХIамзаевас къого соналъ цебе хъвараб кочIолъ руго гьал мухъал. МухIамад ХIамзаевасул гIумруялъул соназул болъо 50 ялде щвана. Лъеберилъа кIикъоялда анцIилъе вахъинегIан гьес гьарунщинал лъикIал ишазул, хъварал шигIрабазул, тIахьазул бицине газеталъул гьурмал гIелищха. Жакъа къокъго баян кьун тела ХIамзаевасул гIумруялъул нухлул. МухIамад ХIамзаевас 50 сон тIубаялде\n«…Лъаларищ нилъ щалали, щущан унеб мугIрул халкъ?\nКъимат нилъей щиб кьелеб, щукру кIочарал лагъзал?»\nШагIир, хъвадарухъан, журналист, переводчик, къватIисел улкабазул дипломат МухIамад ХIамзаев гьавуна I966 соналъ, нилъер районалъул Бакълъухъ росулъ. I984 соналъ росулъ гьоркьохъеб школаги лъугIизабун, гьев цIализе лъугьана Дагъистаналъул Пачалихъалъулаб университеталъул филологияб факультеталде.\nШигIрияб рагIуе гьунар гьитIинго тIатана МухIамадилъ. Школалда цIалулел соназго хъварал ХIамзаевасул кучIдул рахъана «БагIараб цIва», «БагIараб байрахъ» газетазда, «Гьудулъи», «МагIарулай» журналазда. Университет лъугIилалдего ХIамзаевасул цIар рехсана аваразул гьунар бугел гIолохъанал шагIирзабазул, журналистазул мухъилъ.\nI989 соналъ ХIамзаев вукIана тIоцебе магIарул мацIалда бахъараб эркенаб «Сабаб» журналъул редакторзабазул цоявлъун.\nI989 соналдаса нахъе щугогIан соналъ гьев хIалтIана гьанжесеб «ХIакъикъат» газеталъул хасав мухбирлъун.\n«ЙорчIами магIарулай» абураб цIаргун, I990 соналъ Дагъистаналъул тIахьазул издательствоялъ къватIибе биччана ХIамзаевасул шигIрабазул тIоцебесеб тIехь.\nI99I соналъ ХIамзаев восана Россиялъул ва Дагъистаналъул журналистазул союзалъул членлъун.\nДагъистаналъул динияб идараялъ, жеги лъеберилъе вахъинчIев гIолохъанчи М.ХIамзаевасда тIадкъана «Ассалам» казияталъул бетIерав редакторасул хIалтIи. Гьеб хъулухъ МухIамадица гьабуна I997 соналде щвезегIан.\nБажари букIиналъ хъулухъ, гьунар камиллъиялъ машгьурлъи хеккого щваниги, МухIамадица хIаракат бахъана цIияб цIали-лъаялда хадув лъугьине. I999 соналъ гьес Москваялда лъугIизабуна Россиялъул къватIисел пачалихъазул ишазул Минис¬терствоялъул Дипломатазул Академия.\nАкадемиялда щвараб лъаялда рекъон гIезегIанго соназ МухIамад ХIамзаев хIалтIана ГIиракъалда ва СагIудиязул ГIарабиялъ.\nI999 соналъ къватIибе бачIана МухIамадил кучIдузул кIиабилеб, «ЧIумалги чIвабиги» абураб тIехь.\nХIамзаевасул кучIдул гIурус мацIалде руссинаруна гIурусазул машгьурал шагIирзаби Юрий Кузнецовас, Яков Козловскияс, Владимир Бариновас ва цогидаз.\nI999 соналъ МухIамад восана Россиялъул ва Дагъистаналъул хъвадарухъабазул союзалъул членлъун.\nХадубги, Москваялъул хъвадарухъа¬базул союзалъ басмаялде бахъана гIурус мацIалде буссинабураб «Городские горцы» абураб гьесул кучIдузул тIехь.\n2004 соналъ басмаялде бахъана ХIамзаевасул «ЦIуне, Аллагь, Дагъистан» абураб кучIдузул тIехь, 2005 соналъин абуни Москваялъул «Парнас» басмаханаялъ къватIибе биччана гьесул «Уходящее лето» абураб, гIурус мацIалде буссинабураб кучIдузул тIехь.\n2004 соналъ МухIамадие щвана Дагъистаналъул Пачалихъалъулаб премия, хадубго Россиялъул Рубцовасул цIаралда бугеб литературияб премия.\nАхираб анцIго соналда жаниб ХIамзаевас хъвана исламалъул тарихалъул гIемерал тIахьал: «МухIамад Авараг», «Хириял халифаби», «Ункъабго мазгьабалъул имамзаби», «Бакълъухъа СагIадухIажиясул МухIамад Афанди», «ГIабдулгъафурил МухIамад-хIажи».\nГьеб щибаб тIехь, щибаб шигIру буго батIа-батIаго рагьарал дарсазе, тарбия кьеялъе чара гьечIого хIажатаб пайдаялъул. ХIамзаевасул тIехь цIаларав чияс кидаго такъсир гьабиларо, гьабулесдаги рекъеларо. ЦIалдохъабазул ракIазулъе биун тIезе мустахIикъаб буго гьесул щибаб шигIру.\nХасго дагъистанияз кIудияб къимат кьуна М. ХIамзаевасул «Имам Шамиль» абураб тIехьалъе. Халкъазда гьоркьосеб Шамилил фондалъ гьеб тIехь хъваралъухъ ХIамзаевасе кьуна меседил шапакъат (медаль).\n20I3 соналъ диссертацияги цIунун М. ХIамзаев вахъана филологиял гIелмабазул кандидатлъун.\n20I5 соналъ ХIамзаевасе кьуна «Дагъистаналъул культураялъул мустахIикъав хIалтIухъан» абураб цIар.\nМухIамад ХIамзаевасул кучIдул руссинарун руго лак, дарги, лезги, ногъай, гIурус, башкир, гIараб ва ингилис мацIазде.\nИсана нилъер районалъул газеталъул 85 сонилаб юбилей кIодо гьабулаго, редакциялъ бихьизабуна МухIамад ХIамзаевасул цIаралда хасаб премия. Премия кьезе буго санайилго. Гьеб буго кIудияб гьунаралъул нилъер ракьцоясе районалъ кьолеб гьитIинаб баркала.\nГьесул щибаб тIехь буго рухIияб къуват щулалъулеб дарслъун, ВатIан, умумуз тараб лъикIабщинаб цIунизе наслабазде балеб ахIилъун, аманатлъун, гьаб, буголъиялъ цулъараб, халкъалъул бецIлъарал ракIазе канлъи кьолеб нуралъул чIорлъун. Жиндирго цIаргун машгьурлъи, лъай-хъвайгун хъулухъ ХIамзаевас хIалтIизабулеб буго халкъалъе хайиралъе, ресукъазе кумекалъе, жамагIаталъе пайдаялъе. ХIамзаевас «Гьеб Аллагьасда лъани гIолеб иш буго,»- ян абулелъул, гIемер рехсей гьабичIого толеб буго.


"Хасал" мажгитал ва хасал тIалабал\n8 октябралъул сардилъ МахIачхъаялъул «Пальмира» мухъалъул мажгиталъул кIалтIа полициялъул хIалтIухъабазулги, мажгиталде хьвадулездаги гьоркьоб квешаб кIалъай ккун буго. Гьелъие гIиллалъун лъугьун буго низам цIунулел цIидасан гьеб мажгит къазе лъугьин.\nГьедин 4 абилеб октябралъул радалалде мажгиталъул маххул нуцIа, рагьун бажарулареб хIалалъ регъон батун букIун буго гьенире какде рачIаразда. Гьезул щаклъи букIана гьеб иш полициялъулаз гьабун батиялда. Гьедин букIаниги микьабилеб октябралда жидецаго рагьун нуцIагун цIидасан гьеб мажгиталде хьвадизе лъугьун руго гIадамал. Амма гьебго къоялъул къасиялде гьенире щварал полициялъулал цIидасан гьеб къазейилан лъугьанин бицана «Эркенлъи» радиоялъе гьеб мажгиталде хьвадулев журналист Идрис Юсуповас.\nИдрис Юсупов: «Гьаб сагIатги гьеб мажгит низам цIунулез къан буго, гIадамалги гьениса нахъе ун руго. Гьаб нухалда регъечIо гьеб нуцIа, кIулаз рахан тун буго. ГIадамаз щайин гьеб къалебилан абун цIехараб мехалда низам цIунулел гаргадана гьаниса гIадамал Сириялде унел ругила, гьанир киналго вагьабиял ракIарулел ругин, экстремизм тIибитIизабулеб бугин гьанибилан абурал баянал ругин жиндихъилан.\nГьел баянал уяллъун гьарулел далилал рицейилан абураб мехалда гIадамазда тIаделъун руго полициялъулал. Гьаб къануналде данде кколаредухъ бараб бакI бугила, щибилан нуж гаргаданиги гьаб къачIого тезе гьечIила жидецайилан гаргадана гьеб полициялъул къокъаялъул кIудияв. Гьеб мажгиталъул рукIине кколел документал жиндида рихьизегIан гьениве вачIанщинав чи кквезе вугила жидер хIалтIухъабаз, полициялъул бутIаялдеги вачун гьенив чIезавизе вугин».\nГьеб мажгит къаялдаса кутакалда разигьечIого руго гIадамал, гьеб мухъалда тIокIаб мажгитги рагIуларо, бищунго аскIобегIан бугебги лъелго ун щолеб бакIалда гьечIин абулеб буго гьез. Гьеб мажгитги гьеб мухъалда гIумру гьабун вукIарав чияс киридахъ кьураб ракьул бутIаялда бан букIун буго 10-15 соналъ цебе. Гьенир аскIоса-гIебеде гIумру гьабун ругел гIадамаз жидецаго ресги балагьун, жидерго бажариялдалъун бан буго гьеб.\nДагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялъул пресс-хъулухъалъухъан гьеб ишалда хурхун баян щвечIо «Эркенлъи» радиоялъухъе.\nГьединго полициялъулазул хIалтIудаса разигьечIолъи загьир гьабулеб буго МахIачхъалаялда 7 октябралда чIварав МухIамадов Шамилил гIагарлъиялъги. Низам цIунулезул баяназда рекъон ГIахъущиясул къотIносан ине вукIарав МухIамадовасда а полициялъулаз документал рихьейилан абураб мехалда гьев кьвагьдон вуго гьезде, данде кьвагьараб жоялъ низам цIунулез чIван вуго гьев. Нахъисеб къоялъ Дагъистаналъул цIех-рехалъул идараялъ лъазабуна чIварасухъ кодоб гранатаги, таманчаги гьелъул гулбиги ратанилан.\nГьединго хасал хъулухъазул вакилзабаз лъазабуна Шамиль МухIамадовас къуваталъул идарабазде тIадекIанцIи гьабиялда, гIадамал рикъиялда, изну гьечIого яргъидгIуцIаразул къокъаялъул гIахьалчи вукIиналда щаклъиги букIанилан. Амма гьев чIварасул гIагарлъиялъул батIияб пикру буго гьеб лъугьа-бахъаралда тIасан. Гьез лъазабулеб буго низамцIунулезде гьев кьвагдезе рес букIинчIилан, гьез кинабго ургъун бахъанилан абулеб буго гьесул гIагарав чи МухIамадов ХIажица.\nХIажи МухIамадов: «Гьев тукаде лъимадуе памперсал росизе ун вукIана. Гьев чIвараб бакIалда бахъараб сураталдагицин гьесда аскIоб буго памперсал жаниб лъураб къвачIа. ТIаде балагьун бихьулеб буго гьев рокъоса гIебеде ретIунеб футболкаги, рачелгицин бачIого тIажуги ретIун къватIиве ун вукIараблъи.\nКиб бакIалда гьес гранатаги туманкIги бахчизе кколеб букIараб ? Бокьарааб гьабула ва бицуна гьел къуваталъул идарабаз. ТIад къараб жинс тIаждал чвантиниб кин граната лъолеб, туманкI киб бахчулеб, гьеб ярагъги босун хъурщулел жалги малъалтIа чIванищ гIадамал тукаде унел. Тукадаса вуссун вачIунев гьев нухда чIун букIараб автомобилалда аскIосан унаго гIодов ккун вуго, гьев вортун ине гордухъан мадугьалалдаги вихьун вуго.\nГьелдаса хадуб автомобилалъуса маскаби ххурав чанго чи къватIиве вахъун вуго ва гьесул кодоб таманча лъун буго гьез. Гьесул килищки танчил кIиликIалда цвизабун цо нухалда кьвагьун буго гьеб. Гьелдаса хадуб чанго нухалъ ракьулъе жидиерго тунчуца чанцIулго кьвагьун буго гьез».\nГьеб низам цIунулезул гIорхъолъа арал ишазул бицун республикаялъул прокуратураялде гIарзал хъвазе хIадулел руго чIварав МухIамадов Шамилил гIагарлъи.\n"Хасал" мажгитал ва "хасал" тIалабал\nСемендералъул мажгиталдаса гIадамал ккуна полициялъ


Эхеди Тала жамагӀат — Википедия\nЭхеди Тала жамагӀат\n(«Эхеди Тала жамагIат» гьумералдаса гьанибе буссинабуна)\nЭхеди Тала жамагIаталде (\nперенаправление Шаблон:МацӀ-az) гъорлъе уна жибго Эхеди Тала, Лагадухъ, ЧIинчIар ва Чудулоб росаби. ТIолабго гьаб жамагIаталъул росабалъ гIумру гьабула 8 азарго гIанасев чияс. Гьаб росдал кьучI лъун буго VI-б гIасруялда. Росдал цIаралъул магIна буго Эхеди (тIасияб, тIарада) Тала. Тала абураб рагIиги ккола тIал (ялдасан) лъугьараб.\nБосараб бакӀ — «https://av.wikipedia.org/w/index.php?title=Эхеди_Тала_жамагӀат&oldid=32474»\nЭхеди Тала жамагIат\nАхирисеб нухалъ гьаб гьумералъул хиса-баси гьабуна: 12:50, 23 август 2011.


АРМИЯЛДА ХЪУЛУХЪ ГЬАБИ-ЩИВАВ Г1ОЛИЛАСУЛ Т1АДАБ БОРЧ. - 19 Ноября 2016 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nГлавная » 2016 » Ноябрь » 19 » АРМИЯЛДА ХЪУЛУХЪ ГЬАБИ-ЩИВАВ Г1ОЛИЛАСУЛ Т1АДАБ БОРЧ.\nАРМИЯЛДА ХЪУЛУХЪ ГЬАБИ-ЩИВАВ Г1ОЛИЛАСУЛ Т1АДАБ БОРЧ.\nАрмиялда хъулухъ гьаби-гьеб ккола щивав чиясул гражданлъиялъулаб налъи. Нилъер г1олохъабаз ц1унизе ккола нилъерго пачалихъ ва гъираялда гьеб ц1унизеги ине ккола. Жакъа районцояз Ват1аналда цебе т1адаб борч т1убазабиялъул бицун нижеца гара-ч1вари гьабулеб буго заманаялъ военкоматалда ППГ ВСалъул отделениялъул начальникасул ишал т1уралев Г1абдурах1манов Мух1амадх1ажиясулгун.\nБайбихьун буго т1адаб рагъулаб хъулухъ т1убазе г1олохъаби рит1иялъул хасалихълъиялъулаб компания. Бокьилаан лъазе кин гьеб нилъер районалда унеб бугебали.\n-Армиялде рит1улел г1олохъабазул къадар соналдаса соналде дагь гьабулеб буго цох1о нилъер районалда гуребги, республикаялдагоги. Цебе Дагъистаналдасан 6 азаргоялде г1агарун чи вит1улев вук1арав ватани армиялде, исана 1400 чи гурого вит1улев гьеч1о, гьездасан нилъер районалдаса г1иц1го 20яв.\n-Армиялде рит1улел г1олохъабазул къадар ц1акъго дагьаб буго. Кин нужеца гьенире ине г1олохъаби т1аса рищулел?\n-Т1оцебесеб иргаялда босани, г1олохъабазул бук1ине ккола лъик1аб сахлъиги т1адег1анаб лъайги. Хадусеб иргаялда, г1олохъаби рит1улелъул, т1аса рищула военкоматалъ направлениеги кьун ДОСААФалъул автошколазда ц1алун шоферасул махщел щварал. Г1аммаб лъай кьеялъул школазда 11 класс лъуг1ич1ел г1олохъаби, гьединго хъизан-лъимал ругелги армиялде рит1улел гьеч1о, гьединго г1умрудул ригь 27 соналдаса т1аде арал г1олохъабиги рагъулаб хъулухъ т1убазе рачунаро.\n-Г1олохъабазе армиялде ине бокьулеб бугищ?\n-Т1адег1анаб лъай бугел г1олохъаби рахчарулел руго. 11 классги лъуг1ун ине бокьарал киналгоязе ресалги рекъолел гьеч1о.\n-Цебе армиялда «дедовщина» бугилан абулаан. Гьанже киндай бугеб? Армиялда рук1ине кколел шарт1ал ч1езарун ругодай г1олохъабазе?\n-Нижехъе рач1арал баяназда рекъон гьанжесеб армиялда кинабго лъик1 бугеблъун бихьизабулеб буго. Квана-гьекъеялъул, рега-рахъиналъул киналго шарт1ал ч1езарун руго. Гьеб рахъалъ нижехъе цониги г1арз бач1инч1о.\n-Дуда кин рак1алде кколеб, щай г1олохъабазул т1адеялдаса т1аде армиялдаса рак1 буссинабулеб бугеб?\n-Цебе нилъер школазда кьолаан байбихьиялъулаб рагъулаб х1адурлъиялъул дарсал, рук1ана кьвагьдолезул тирал, малъулаан автомат, г1олохъабазе кьолаан бах1арчилъиялъул, бихьинчилъиялъул дарсал. Гьезул чорхолъ бижизабулеб бук1ана Ват1аналде рокьи, ккани, гьелъие г1оло рух1 кьезеги х1адурал рук1ана гьел. Гьанже гьединал дарсал гьеч1о. Байбихьулаб рагъулаб х1адурлъиялъул дарсазул бак1алда кьолел руго т1убанго бат1иял дарсал. Патриотал кирго дагьлъулел руго.\nЦо-цо умумузул разилъунгут1и бук1уна армиялде унел васазухъа медосмотр гьабулел ругилан г1емераб г1арац унилан. Гьединго армиялде рит1изе кканиги г1арац къвариг1унилан. Дуца гьелда хурхун щиб абилеб?\n-Нижехъеги рач1уна гьединал г1арзал. Армиялде унел г1олохъаби рит1улел руго Мах1ачхъалаялде ВИЧ инфекция, PVW бугищали бихьизе, наркологический диспансералде, флюорография гьабизе. Гьел анализал гьаруралъухъ босулеб буго г1езег1ан г1арацги. Умумуз абулеб буго Мах1ачхъалаялде щвезег1ан рит1ич1ого, щайила нилъерго Хунзахъ централияб больницаялда гьел анализал гьаризе бегьуларел. Гьеб мехалда призывниказул, г1адада г1одобе балеб г1арац х1ажатаб мехалъ х1алт1изабизе гьезухъ жидехъго хут1илаанин. Нилъер военкоматалдасан армиялде рит1изе бокьарал г1олохъабазухъа г1арац босараб лъугьа-бахъин дида цониги данд ч1вач1о.\n-Армиялде унев г1олохъанчи кинав вук1ине кколев?\n-Гьев вук1ине ккола Ват1ан бокьулевлъун. Бокьарав х1алихьатие жаваб кьезе к1олевлъун, лъай бугевлъун, к1вах1-свак лъаларевлъун.\n-Военкоматалъул бук1унарищ армиялде ине заман щварал г1олохъабазулгун гьабулеб х1алт1и?\n-Бук1уна. Зама-заманалдасан ниж дандч1вала районалъул школазда ч1ах1иял классазул ц1алдохъабигун ва гьезие кинабго х1акъикъат баян гьабула. Гьединал дандч1ваязулги к1удияб к1вар бук1уна рагъулабгин-патриотлъиялъулаб тарбия щвеялъе.\n-Баркала гара-ч1вариялъухъ Мух1амадх1ажи.\n-Гара-ч1вари гьабуна Н. Г1алиевалъ.\nПросмотров: 171 | Добавил: NiGMaT | Рейтинг: 5.0/1


Ramazan Abdulatipov and his new representatives. Makhachkala, 27Dec2013\nГьеб мехалда журналисталги блогералги цIакъго кIвар кьун гIенеккеян тIадеги жубана.\nЩайин абуни гьеб рикьиялда бан гьез интернеталда кIудияб ахIи-хIур бахъинабун бугила пачаясул заманалда гIадин жинца Дагъистаналъул ункъо бутIа гьабун бугилан.\nШартI хIисабалда гьабураб рикьи букIин гурони, гьелдалъун гьелъул лъиениги зарал ккезе гьечIила.\nРеспубликаялъул нухмалъулесул рагIабазда рекъон, пуланаб бакIалда бугеб хIакъикъияб ахIвал-хIал бачIинахъего жиндихъе щвезабулел чагIи къваригIун руго гьесие.\nКинав вугониги бакIалъул нухмалъулесде тIадецуй гьабизе гьеб ункъабго бутIаялда толел вакилзабазулги киналгIаги ихтияралги ресалги рукIине гьечIила.\nГьале гьев ункъавго вакиласул цIаралги. Шималияб мухъалда президентасул вакиллъун толев вуго Гъизляр шагьаралъул нухмалъулев Вячеслав Паламарчук, Централияб мухъалда – МухIу ГIалиевасул заманалда хIукуматалъул нухмалъулевлъун вукIарав Шамил Зайналов, МугIрузул мухъалда – цеве КГБялда хIалтIарав Ибрагьим Ибрагьимов,\nКъилбаялъул мухъалда – МухIарамкент мухъалъул нухмалъулев Мусаэфенди Велимурадов. Гьанже гьел киназго тезе ккола цере жидер рукIарал хъулухъал.\nГьеб данделъиялда тана цойги нухмалъулевги – муниципалиял гIуцIабазул нухмалъулезул ассоциациялъул кIудияв.\nГьеб хъулухъ тIад къана Лаваша мухъалъул нухмалъулев МухIамадхIажи МухIамадовасда. Ассоциация ккола гIицIго жамгIияб идара. Абулаан гьелъул киналгIаги ихтиярал гьечIониги, живго цевесеб кьерда вукIине къваригIун МахIачхъалаялъул мэрлъун вукIарав СагIид Амировас ургъараб гIуцIи бугин гьебилан.\nГьанже исана 1 июналда туснахъ гьавун гьевгун чIобого хутIун букIана гьеб хъулухъ. Гьединлъидал гьанже гьениве цIияв чи Амировасул квербакъиялдалъун тIамуравлъун бичIчIана цо-цоязда. Щайин абуни чанго соналъ цебе Лаваша мухъалда рищиязда бергьана Амировасулин рикIкIунев МухIамадов МухIамадхIажи, республикаялъул нухмалъулесул чиги къезавун.\nАссоциациялъул нухмалъиялде МухIамадхIажи МухIамадов тIамулеб мехалда гьеб данделъиялда вукIинчIо республикаялъул нухмалъулев Рамазан ГIабдулатIипов. Муниципалиял нухмалъулезе къимат кьолаго, гьес гьездаса разилъи загьир гьабичIо.\nКъанун щвалде щвараб гьечIолъиялъул гIунгутIиги буго. Гьелде кIвар буссинабуна ГIабдулатIиповасги.\nРамазан ГIабдулатIипов: «Мухъазул нухмалъулезухъа рахъун ихтиярал цин бакIазул, цинги республикаялъул даражаялде кьолел руго. Гьеб хIисабалде босизе ккола федералияб къануналъ.\nБакIалъул нухмалъиялъул хIалтIуца жамгIияталда жаниб аслияб бакI кквезе ккани, гIарац букIине ккола муниципалитетазул.\nГурони кин гьабуниги хIалтIи релълъунаро. Амма гьедин букIине ккани, лъицаниги щибниги кьелародайин балагьун чIечIого, жалго хIалтIизе ккола. Магъалаби ракIаризе ккола.\nРакьулгун транспорталъул магъалаби ракIаризе кIванигицин мадар букIинаан. Муниципалитетазул гуребги, тIолабго Шималияб Кавказалъулго буго гьединаб хIал.\n80 миллиард гъурщил бакIалда нилъеца 26 миллиард гъурущ гурони бакIарулеб гьечIо магъалабазул».\nУнголъунги ракIбацIцIадав чиясе захIмалъулин ракI-ракIалъ нухмалъи гьабизеян абуна ГIабдулатIиповас. Гьединго нухмалъулесул хъулухъалъулъ бер бахилаб жоги щибниги гьечIила.\nРамазан ГIабдулатIипов: «Хъулухъазда бер бахиллъи букIуна чиясе гьерсал рицинеги, цIогьодизеги, жиндиего рекIелгъеял гьаризеги къваригIун бугони».\nРеспубликаялъул нухмалъулес абуна нилъ кутакалда нахъа хутIун ругин Россиялда гуребги, мадугьалихъ бугеб Азербажаналдасагицин.\nБакуялдаса МахIачхъалаялде вачIунаго жиндир ракI къварилъанин гьеб кIиябго шагьаралда гьоркьоб бугеб батIалъи бихьарабго.\nГьес кIвар буссинабулеб букIана бакIалъул нухмалъулез социалиябгун экономикияб рахъалъ жиде-жидер мухъал церехун рачине ккеялде.\nБуйнакскалда букIараб данделъиялда хIукму гьабунила гьеб рахъалъ хасаб сияхI гIуцIизе.\nЦинги ахиралде ккарав лъабго нухмалъулесда хъулухъ тезабизе. Гьеб мехалда хъуй бахъана гIодор чIаразул.\nАхирги гьеб батулин хъулухъал тезе ракIалда ругел нухмалъулезул хъуй, щайгурелъул хадурккун берцинго хIалтIизе ракIалда бугел нухмалъулел ратулила гьабизесеб хIалтIуда тIад ургъулел.


Главная » Новости - ЦIиял харбал » Данделъи\nДобавил(а): istina от 26-05-2017, 10:45\nМахIачхъалаялда, ГIурус театралда тIобитIараб тадбиралда ракIалдещвезаюна Дагъистаналъул халкъияй шагIир Фазу ГIалиеваСъезд рагьана ва нухда бачана Халкъияб Собраниялъул депутат Людмила Авшалумовалъ. Руччабазде хитIаб гьабуна ва жакъасеб гIумруялда чIужугIаданалъул рагIул бугеб къуваталъулги кIваралъулги хIакъалъулъ бицана республикаялъул хIукуматалъул председателасул заместитель Анатолий Карибовас. Съездалда гIахьаллъана 510 чIужугIадан. Жакъа къоялде Халкъияб Собраниялъул депутатлъун йиго анкьго чIужугIадан, 17 чIужугIадан хIалтIулей йиго шагьаразул ва районазул бутIрузул заместителаллъун. Руччабазул союзалъул председателасул ишал тIуралей Интизар Мамутаевалъ бицана районазда ва шагьаразда гьарулел ва гьаризе ругел хIалтIабазул хIакъалъулъ. Гьединго съездалда кIалъана цо-цо районазул ва шагьаразул руччабазул советазул нухмалъулелги. Киназулго букIана цо мурад - Дагъистаналъул щибаб хъизамалда талихI ва рекъел букIин. Жакъа республикаялъул бетIерасги кIудияб кIвар кьолеб буго руччабазул гIуцIабазде. Гьесул тIалабалдалъун батIи-батIиял идарабазда цIикIкIана руччабазул къадар. Шамай Хъазанбиева Автор: Шамай Хъазанбиева\nКультураялъул ва тарихалъул матIуГьабураб ракIалде щвезабуна, гьабизеселъул бицанаХъизаналда тарбия щолеб бугони..."ЧIужугIаданалъул хIурмат гьабуларев, гьев чи гуро""Миллияб партал: санагIатаб ва берцинаб"


Блогеразул даптар. 11 - 17 феврал.\nГьаб анкьалъ Дагъистаналъул интернет-годекIаналда цересел анкьаз гIадин бищунго цIикIкIун гьоркьор лъолел рукIана республикаялъул тIалъиялда унел хъулухъалъулал хиса-басиял. Цо-цояз бицунеб букIана киналгIаги хиса-басиял гьечIин, долго чагIи хъулухъалда тун ругин, цогидаз бицунеб буго гьел заманаялъ хъулухъалда тарал чагIи ругин ва чанго моцIидасан хIалтIи гьабун бажарарал чагIи хутIун, цогидал хъулухъалдаса нахъе гьаризе ругин.\n«Фейсбукалда» гьоркьор лъуна араб анкьалъ цIи хъулухъалда тIамурал чагIи. Вице-премьерлъун тIамурав ФСБялъул генараласул хIакъалъулъ хъвалеб буго Зарема Баматали абураб цIаралда гъоркь хъвадарулей блогералъ. «Дида ккола гьес хал гьабизе бугин къуваталъул идарабазул хIалтIул ва гьениб бугеб ришватчилъиялъул. Гьеб рахъ бищунго цIикIкIун хиса-басиял гьаризе кколеблъун бихьулеб буго», - ян хъвалеб буго блогералъ.\nГIемер бицунеб буго щай хисичIевин лъайкьеялъул, финансазул ва культураялъул министрал. ТIоцевесе хисизе чи ватичIин, кIиабилев лъикIав гIаданлъи бугев чи вугин бицана Р. ГIабдулатIиповас. «Дагъистаналъул журналистал» абураб группаялда Abu Saidица хъвалеб буго гIемер цого хъулухъалда рукIарал чагIи хисизе ругилан жинцаго гьарурал лъазабиял тIуралел гьечIин президентас. Гьесие жавабалъе Василав Василов абураб цIаралда гъоркь хъвадарулев блогерас бицунеб буго кватIичIого гьел киналго ине ругин хъулухъалдаса.\n«ЦIияв президентасул гьечIо гьездаса нечезе бакI, хIалтIи цебетIолеб гьечIони хъулухъалдаса нахъе гьаризе руго гьел», - абун ракI чIун буго цоги блогерасул.\nАхираб заманалда Дагъистаналда унел политикиял процессазул хIакъалъулъ блогосфераялда гIемер жиндирго пикраби загьир гьарулев Москваялдаса тохтур ГIабдурашид Саидовас «Эркенлъи» радиоялъе загьир гьабуна гьеб темаялда тIаса жиндирго пикру.\nГIабдурашид Саидов: «ЦIиябин абулеб ХIукуматалда хутIана къогогIаги соналъ цо хъулухъалда хутIарав финансазул министр ХIамид ХIамидов. Гьев чи хисиялда хьул букIана гIадамазул. ГIамал берцинав чи вугилан тана гьев. ГIамал къваригIун гьечIо гIадамазе, хIалтIи къваригIун буго. Культураялъул министр куц берцинай йигила. Куцги хIажат гьечIо, хIалтIи гьабулеб бугони. Культураялъе критика гьабуна, амма культураялъул министр хисичIо. Берцинай йигилан гьейги тана хъулухъалда. Берцинал чагIи цIакъ гIемер руго Дагъистаналда, ращдаздаса цIикIарал гIадамал берцинал руго, гьел киналго тезе бегьулищ хIалтIи гьабизе лъалеб гьечIони.\nМухIу ГIалиев президент вугеб заманалда Сорбоннаялда цIализе ритIун рукIана гIолилал Дагъистаналдаса. Кир гьел ругел, щай рачуларел хIалтIизе Дагъистаналде? Вахьнабийищ гьенире ритIарал? Ратани раче, ратичIони тамихIалде цIай гьел ритIарал чагIи. Дагъистан кидаго бечедаб букIана гIакъилал, лъай бугел гIадамаллъун, кидаго букIана Россиялъул канаб бокIонлъун. Лениницаги гьедин хъвана жиндир хIалтIулъ. Жакъа гьедигIан гIантал чагIийищ Дагъистаналда ругел, къого министерлъиялда тезе къого цIодорав чигойищ ватулев гьечIев?».\nКъурбан Мурадов абураб блогерас Livejournal.com сайталда хъвалеб буго цониги гIолохъанав чи хIалтIуде восун гьечIин, хIатта тIоцебе гьедин лъазабуниги абун. «Цебе бицана гIолилал хIалтIизе кколин, хадуб бицана гIолилазда гьоркьор лъай бугел ратулел гьечIин, цинги бицана хералги хашго хIалтIулел гьечIин. ТIалъи гIуцIулеб буго долго дол цере рукIарал цIогьаздасан ва ришватчагIаздасан», - абун хъвалеб буго гьес. Адвокат Расул Къадиевас жиндирго блогалда бицунеб буго кинал тIалабазда рекъон, сундухъ балагьун хIалтIуде росулел жеги жинда бичIчIичIин, хъулухъалда росаразухъ балагьун.\nЦойги блогераз гьоркьоб лъураб тема ккана Дербент мухъалъул Белиджи росулъ кIиго гьитIинаб лъимер чIвай. Такъсир рагьиялъе мухIканал далилал ругониги, цо-цо блогерал щаклъулел руго ккурав гIолохъанчи гIайибияв вукIиналда. Наима Исаева абурай блогералъ хъвалеб буго, кIудияб ахIи-хIур бахъинабураб такъсир хехго рагьиялъе гIоло бокьарав чиясда тIад къазе бегьулин гьеб. «Ккурав гIолиласул гьурмада вуххиялъул лъалкIал руго, дун щаклъула гьев вас гIайибияв ватиялда», - абун хъвалеб буго блогералъ. «Гьесул гIайибалда щаклъизе бакI гьечIо, батун буго гьесухъ букIараб нус, гьес рикъарал меседил алатал, живгоги мукIурлъулев вуго камераялда цеве», абун хъвалеб буго МухIамад КIуяда абураб цIаралда гъоркь хъвадарулев блогерас.


Журнал Architectural Digest 4 2011\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 4 2011 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 4 Год : 2011 Язык текста : русский Размер ...\nЖурнал Architectural Digest 3 2011\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 3 2011 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 3 Год : 2011 Язык текста : русский Размер ...\nЖурнал Architectural Digest 2 2012\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 2 2012 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 2 Год : 2012 Язык текста : русский Размер ...\nЖурнал Architectural Digest 11 2010\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 11 2010 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 11 Год : 2010 Язык текста : русский Разме...\nЖурнал Architectural Digest 12 2010\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 12 2010 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 12 Год : 2010 Язык текста : русский Разме...\nЖурнал Architectural Digest 2 2011\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 2 2011 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 2 Год : 2011 Язык текста : русский Размер ...\nЖурнал Architectural Digest 10 2010\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 10 2010 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 10 Год : 2010 Язык текста : русский Разме...\nЖурнал Architectural Digest 9 2010\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 9 2010 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 9 Год : 2010 Язык текста : русский Размер ...\nЖурнал Architectural Digest 8 2010\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 8 2010 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 8 Год : 2010 Язык текста : русский Размер ...\nЖурнал Architectural Digest 6 2010\nНазвание Журнала : Журнал Architectural Digest обложка журнала Где скачать Журнал Architectural Digest 6 2010 ?1. Журнал Тут - файлообменник turbobit Номер : 6 Год : 2010 Язык текста : русский Размер ...


Немцовасул ишалда сверун сурав босун буго Бабушкинихъа\nРоссиялъул цIех-рехчагIаз сурав босун буго Москваялъул ЖамгIияб тохаллъи гьабулеб комитеталъул ва инсанасул ихтиярал цIуниялда сверун президентасда цебе бугеб Шураялъул вакил Андрея Бабушкинихъа. Гьебги оппозиционияв политики Борис Немцов чIваялъул ишалъулъ нугI хIисабалда.\nБабушкиница бицун буго цIех-рехчагIаз цIехолеб букIанин Немцов чIваялда гIахьаллъиялъулъ щаклъи букIун туснахъалъур ккун ругезде аскIоре нуж иналъе гIилла щиб букIарабин. ЦIех-рехалъул комитеталъул хIалтIухъабазухъе Бабушкиница кьун буго жанир ккуразе гIакъуба кьолеб бугин ракIалде ккезе хIужаби рукIиналда хурхун ЖамгIияб комитеталъ хIадурарал кагътал.\nБабушкинида цадахъ туснахъалде ун йикIарай «Московский Комсомолец» газетаялъул мухбир Ева Меркачеваги ахIун йиго сурав босизе.\nГьеб киналъего гIиллалъун ккун буго инсанасул ихтияр цIунулезде ва журналистаде Немцов чIваялъул ишалда сверун жанив тIамун вугев Заур Давудовас жинда гIайиб гьечIин ва цебе жив гIайибалъе мукIурлъун вукIарал рагIаби нахъе росулел ругин аби. Гьебго ишалда сверун жанир ккун ругел цогиязги бицун буго жидее гIакъуба кьолеб бугин ва кколаго жал руханин абун. Немцов чIван вукIана 27 февралалъул сардилъ Москваялда Кремлалда аскIов.


К Филиппийцам цIияб къотIи\nГьанже, дир хириял ва урхъарал вацал, дир рохелги чІухІиги руго нуж. ТІадегІанав ГІисал нухдаса кьуруге, хириял!\nЭводиядаги гьарулеб буго дица, Синтихиядаги гьарулеб буго, ТІадегІанасе гІоло, рагІи данде ккезабейилан, яцал гІадин рукІайилан.\nДида цадахъ цо рукьалда ван вукІарав чи вугелъул, дудаги гьарулеб буго гьел рекъезаризе квербакъейилан. Клементица ва ГІумруялъул ТІехьалда жал рехсон ругел цогидал гІадамазго гІадин, гьей кІиялъгоги хІаракат бахъана дида цадахъ Рохалил хабар тІибитІизабизе.\nНужер сабруяб хІеренлъи киналго гІадамазда лъазе биччанте. ТІадегІанав нужеда аскІов вуго.\nСундулниги ургъел гьабуге. Аллагьасе рецц гьабун, нужеца гьаре, сунде хІажалъи нужер рекІелъ бижун бугебали дугІадулъ загьир гьабун.\nАллагьасдасан рещтІунеб ва гІадамасул гІакълу хадуб гІунтІуларебгІан тІадегІанаб хІалхьи-парахалъи лъугьина нужер ракІазулъе. МасихІ ГІисал нухдаса таруларедухъ цІунила гьелъ нужер ракІалги пикрабиги.\nАхиралдаги, вацал, нужер рекІелъ рукІине риччанте хІакъабщиналъулги, къадруябщиналъулги, ритІухъабщиналъулги, бацІцІадабщиналъулги, гьайбатабщиналъулги, мустахІикъабщиналъулги, – кинабго лъикІабщиналъул ва беццизе рекъарабщиналъул пикраби.\nДидасан нужго ругьунлъарабги, нужеда лъарабги, рагІарабги, бихьарабги гьабе нужеца. Ракълиде рачунев Аллагь вукІина нужеда цадахъ.\nГІемераб заманаялдасан нужеда нахъеги ракІалде щведал, ТІадегІанасде цолъун, кутакалда вохана дун. Дие кумек гьабизе рес ккечІолъи гурони, гьанжелъагІанги нужеда кІочон тун вукІинчІевлъи лъала дида.\nСундениги хІажат вукІун гуро дица гьедин абулеб бугеб, – кинаб ахІвал-хІалалде кканиги, гьелдаса ракІ разилъизе ругьунлъун вуго дун.\nМискинлъиги бихьана дида, бечелъиги бихьана. ГІорцІиялдаги ракъиялдаги ва гьарзалъиялдаги гьечІолъиялдаги гъорлъ ччун вахъарав чи вуго дун.\nКинабго хІехьезе къуват кьуна ТІадегІанас дие.\nКин бугониги, гьаб къварилъиялда вугев дие нужеца кумек гьаби лъикІ ккана.\nНужеда – Филиппиялъул гІадамазда – лъикІго лъала, Македониялдаса араб мехалъ, цохІо нужедасан гурони, иман лъуразул цогидаб агьлуялдасан дие хайирги заралги букІинчІеблъи. Гьеб букІана Рохалил хабар тІибитІизабизе байбихьараб заман.\nФессалоникаялда дун къваридго вугеб мехалдаги чанги кумек гьабуна нужеца дие.\nЛъилниги сайигъат бокьун гуро гьадин абулеб бугеб, нужее гьелъул кири щвезе бокьунин!\nНужеца Эпафродитихъ битІун бачІарабги кинабго щвана дихъе. Гьанже кинабго гІунги тІокІ буго дир. Биччанте нужер рахъалдасан гьеб букІине Аллагь разилъулеб къурбанлъун, махІ гьуинаб кьеккенлъун.\nЖиндирго гьарзаяб хазинаялдасан къваригІанщинаб кьеги дир хирияв Аллагьас нужее, гьелдалъун МасихІ ГІиса кІодолъи загьирлъизе.\nАбадул абадиялъго рецц буго нилъер Эмен – Аллагьасе! Амин!\nСалам бице МасихІ ГІисаде цолъун рацІцІалъарал киназдаго. Гьанир дида аскІор ругел диналъул вацазул салам буго нужеде.\nНужеде салам буго киналго рацІцІалъаразул, хасго къайсарасул кІалгІаялъур ругезул.\nТІадегІанав ГІиса МасихІил баркат лъеги нужер гІумруялда!


Улкаялда законги, законалда рекъон халкъги хIалтIизе ккани чара гьечIел шартIаздаса цояблъун ккола пачалихъалъул тIалъиялъул лъабабго гIаркьел: законал рахъулеб, гьел тIуразарулеб ва судалъулаб тIалъи цоцадаса батIа тIун букIин. Гьел цоцазда рарал гьечIолъи ва цоцазе хъулухъазда "дица - дуе, дуца-дие" абураб принципалда хIалтIунгутIи.\nНилъеда лъалеб бакIалдаса жакъасеб Россиялъулги Дагъистаналъулги законал рахъулеб тIалъиялда (парламенталда) ва гьел тIуразарулеб тIалъиялда (хIукуматалда) киналго тахбакIал ккун ругин абизе бегьула тухумчилъиялъ. Цо чи цеве ккани тухум-кьибилго лъугьуна "генияллъун". Министразул лъимал депутаталлъун, депутатазул лъимал - прокурораллъун. Покуроразул лъимал - судияллъун. Судиязул лъимал - министраллъунги, депутаталлъунги, прокурораллъунги судияллъунги.\nГьебни гIадатиял ришваталги росулел гьелги кьолел гражданазул жанисеб вала-рахасин тела. Кинабха бугеб ахIвал-хIал гьеле гьел такъсиралъе тамихI къотIизе тIаса рищарал диванчагIазул (судиязул) ва жибго ТIадегIанаб Диваналъул ахIвал-хIал?\nНижеца "Миллат" казияталда кIиго соналъ цебе бахъун букIана Дагъистаналъул судазда бугеб тухумчилъиялъул бицараб макъала. КигIан улкаялъул бетIер В.Путиница рацIцIадго хIалтIизе ахIаниги, республикаялъул бетIер ГIабдулатIиповас хитIабал гьаруниги, ахIвал-хIал добго хIалалъ хутIана.\nХъулухъ ирсалъе щвейги, тухумчилъиги, ришватчилъиги, жиде-жидер миллат цебе гьабиги – гьеле нужее Дагъистаналда судияллъун тIамиялъе ругел гIиллаби ва аслиялин абизе бегьулел шартIал. Масала, ДРялъул Верховный судалъул судиясул дурц вуго Избербаш шагьаралъул судияв, кIиявго вацин абуни Гъизляралъулги Хасавюрталъулги районазул судиял. Иргаялда руго васги, вацгIалзабиги, яцалги судиязул тахбакIазда хадур.\nДРялъул Верховный судалъул Президиумалъул член, экзаменационный комиссиялъул председатель И. Д. Августиналъул рос ккола Гъизляр шагьаралъул судияв (гьелъие гьединаб битI ккана ДРялъул Верховный судалъул председательлъун вукIарав Анвар МухIамадов сабаблъун – Дербенталъул мэрлъун вахъине Имам Яралиевасе рекъараб хIукму къотIаралъухъ абураб баян букIана чанго соналъ цебе информациялъул алатазда.\nДРялъул судиязул квалификациялъул коллегиялъул нухмалъулевлъун вукIарав И. Гьаруновасул яс МахIачхъалаялда мировой судияйлъун йиго. Судиязул составалъул председатель Х. Шихгереевасул вац Табасаран районалъул судияв ккола. МахIачхъалаялъул Ленинский районалъул судияв АхIмадхановасул дурц МахIачхъалаялда мировой судиявлъун хIалтIулев вуго.\nВерхсудалъул председателасул заместительлъун вукIарав М. М. Ибрагимовасул вац Болъихъ районалъул судияв ккола. ДРялъул Судалъул департаменталъул управлениялъул начальник М. Д. ГIумаровасул вацал-яцазул лъимал ДРялъул Арбитражалъул ва Сергохъала районалъул судияллъун руго, гьесул васин абуни МахIачхъалаялъул Советский райсудалъул судиявлъун вахъине хIадурулев вуго. Гьеб Советский районалъул судалда хIалтIулев федералиявниги мировойниги 25 судиясда гьоркьоса микьгоял дарги миллаталъул чагIи ккола.\nДРялъул Конституциялъул судалъул председательлъун вукIарав С. ХIажимухIамадовасул вацасул вас вуго МахIачхъалаялъул Кировский районалъул судияв, кIиявго васин абуни Арбитражалъулгун Верхсудалъул судазда судияллъун.\nВерхсудалъул судияй А. Ибрагьимовалъул эмен ккола Дагъогни шагьаралъул судалъул председатель. ДРялъул Верхсудалъул председательлъун вукIарав А. МухIамадовасул вас М. МухIамадов Верховный судалъул судиявлъун тIамизе вихьизавун вуго, вацасул васин абуни ккола судиязул квалификациялъул коллегиялъул член. Верхсудалъул председателасул лъадул вац М. Нестуров ккола Кировский районалъул судиявги экзаменационнияб комиссиялъул членги. Кировский райсудалъул председателасул М. Амировасул дурц вуго Верхсудалъул судияв.\nГьединал мисалал гIезегIан руго. ДРялъул Верхсудалъул судиязул 52 кумекчиясул 36 чи ккола судиязул лъимал, гIага-божарал. Гьединлъидал гьел тухумазулгун кинабгIаги бухьен ялъуни кIудияб гIарац гьечIого, гIадатияв чи бигьаго гьеб системаялда гъорлъе кколеб хIал гьечIо.\nГьеб ахIвал-хIалалда рес бугищ жакъасеб Дагъистналда гражданазул ихтияралги, бацIцIадаб бизнесги, зконалда ругел ва гьечIел рэкетазул гьужумги судалъул кумекалдалъун цIунизе? ГьечIо, гьечIебгIан заманаялъ нилъер республика кигIан Кавказалъул рухIияб центр ва некIсияб цебе тIураб улкаян нилъеца керен бухханиги хутIизе империялъул жанубияб рахъалда бугеб мукъсанаб ва мискинаб рагIаллъилъун - Дагъистан гуреб Кишлакистан.\nГьеб мугъру нахъе гьабизе ккани тIоцебесеб иргаялда бацIцIад гьабизе ккола ТIадегIанаб Диван долларазул, кьолеб босулелъул ва тухумчилъиялъул гIузрабаздаса. Хабар лъикIаб рагIайги.


Украиналда бугеб гIорхъиялда аскIосан канал бахъана Россиялъул рагъулаз\nРостов мухъалда Украиналда бугеб гIорхъиялда аскIосан нусго километр халъалъи бугеб хандакъ ай хIинкъи гьечIолъиялъул канал бахъун буго Россиялъул рагъулаз. «Российская газеталъ» хъвавухъе, гIорхъиялда гьел хIалтIаби гьарун руго къануналда рекъечIого ярагъ тIибитIизаби биччангутIиялъе гIоло.\nГьаб соналъул байбихьудаса Ураиналдаса Россиялде ярагъ баччинабиялъул анцIила хадуб хIалбихьи гьоркьоса къотIанин, лъазабуна ХIинкъи гьечIолъиялъул федералияб хъулухъалъул ай ФСБялъул Ростов мухъалда бугеб идараялъги.\nГIорхъи цIуниялъул хIалтIаби гьарулел руго Украиналдаги. «Стена» абураб проекталда рекъон, Россиялъул гIорхъабазда аскIоб Украиналъ хIинкъи гьечIолъиялъул къадал ралел руго. Россиялдаса рагъулал риччангутIиялъе гIоло гьел ралел ругин бичIчIизабулеб буго Украиналъул хIукуматалъ.


Нилъер хIакимзаби тухумчилъиялдаса нечолелцин гьечIо.\n"БачIун бугеб замана, бичIчIулареб - гьоркьохъеб..." абурал кочIол мухъал ракIалде рачIана анкьил ва моцIил цIиял харбазухъ, лъугьа-бахъиназухъ, гIадамазухъ, кIалъаязухъ валагьарабго. РекIеда хъатIулеб калам дагь буго, кIвар буссинабизе гIадаб лъугьа-бахъин бихьулеб гьечIо.\nГIадамал, цIарал, гьурмал ва гьез бицунебгун гьабулеб жо буго цоцада релълъараб, цо коцониб тIураб, чIамучIаб ва чIалгIараб. СССРалъул заманаялда эркенлъиялъе гIурхъиги, рагIуе цензураги, ишазе ва инициативаялъе изнуги хIажат букIана, пачалихъалъул бер ва квер щолареб бакI букIинчIо. "Партия сказала надо, Комсомол ответил есть!!!" абураб игIланалда гъоркь букIана кинабго. ГЬеб нухмалъиялда релълъарал рукIана гIадамал ва рукIа-рахъинги.\nЭркенлъиялъ ва цIияб заманаялъ чанги гвангъарал цIаралги, кьер-кьерал лъугьа-бахъиналги, роххелги пашманлъиги, лъикIабги квешабги кьуна нилъее. Амма ахираб I0 соналда жаниб парахалъиялда цадахъ цо бичIчIулареб ахIвал-хIал, цIар лъезе лъалареб заман ва гIел гIун бачIунеб бугин кколеб буго. ГIадада бижараб батиларо гьеб заманалда "нулевые" абураб цIарги.\nРоссиялъул политикияб карталда 20 соналъ нахъе инчIого цохIого персонажал руго. Дагъистаналдаги гьединго букIана ва жакъаги буго. ГIелаз гIелал хисун, умумуз лъимал малълъун кьолел рукIана ва жакъаги руго тахбакIалги мандаталги. Гьеб кин букIунеб абураб суалалъе баян кьуна цо гара-чIвариялда Рамазан ГIабдулатIиповас: " Щай МухIамадсалам МухIамадов, Иляс ГIумаханов ва Хизри ШихсагIидов лъугьарал лъикIал нухмалъулеллъун? Щай гурелъул гьезул лъабавго гIуна нухмалъиялъул ахIвал-хIалалда. МухIамадсаламилгун Илясил умумул рукIана республикаялъул нухмалъулеллъун. Хизрил вац вукIана обкомалъул секретарлъун, гьенисан бачIараб буго хIалбихьи" - ян. Гьал руго Рамазанил рагIаби, дица гьазие къимат яги баян кьеларо.\nКьезе рекъарабги гьечIо. Амма щивав чиясул букIина гьалда хурхун жиндирго пикру, рагIаби Рамазанил руго газеталда бахъараб гара-чIвариялдаса. Гьездего рачIарал рагIаби такрар гьаризе лъугьана цIех-рехалдаса лъутилелде цеве "Черновик" газеталда букIараб данделъиялда вице-премьерасул хъулухъалда вукIарав Абусупян Хархаровас.\nЩай кадровияб нахърателалда гIицIго хIакимзабазул лъимал ругелин гьикъарабго гьев хIикматав инсанас абуна гьадин: "Гьениб гIажаиблъи гьабизе жо щиб бугеб? Генетикаха... Лъай бугел умумузул лъай бугел лъимал рукIун...". ГьечIищха гIакъилаб жаваб? Жакъа гьев "лъай бугев" инсуе цIех-рехалъул цIакъ гIемер суалал рагIула порталдаги, риларал гумуздаги, гIарцудаги хурхун. Гьесул лъималаз эмен хисилищ хъулухъалдаяли абизе кIоларо.\nАмма жакъа гIемерисел хIакимзабаца кIвараб жо гьабулеб буго тахбакI лъималазухъе кьезе. Араб соналъул ахирисеб Халкъияб Собраниялъул сессиялда цо гIажаибаб сурат бихьана дида. Спикерас рагIи кьуна Казибеков абурав депутатасе. Цеве вачIана цо цIакъго гIолохъанав вас. Гьес цо суалалда тIаса доклад гьабулеб букIана.\nЗалалда вугев цо бетIер хъахIав чияс ишара гьабун жиндего аскIове ахIана телеоператор, ишара гьабуна доклад гьабулев вахъеян ва жинцагоги телефоналъ вахъулев вукIана. Щив гьев чияли баян гьабурабго ватана залалда телефонгун ЖКХялъул министр Ибрагьим Казибеков, докладчик - эменги министрлъун ун гьесул бакIалда депутатлъун вачIарав гьесул вас. Доб бацIица чан гьабизе тIинчI ругьун гьабулеб гIадаб хIисаб бугоан Дагъистаналъул тIалъиялъул.\nЩалха рачIине ругел чанго соналдаса нилъер нухмалъуде? РачIине руго жидерго гьумер, гьаракь, хатI, гIамал ва рагIи гьечIел, инсуца сияхIазулъ цIарал хъван мандатал щварал, тахбакI бичун босун хъулухъ кьурал гIадамал. Дица гIадада абун букIинчIо байбихьуда кIвар буссинабизе гIурал ишалги, цIаралги, лъугьа-бахъиналги ратулел гьечIин. Гьеб тайпаялъул гIадамал тIарада гIемерлъун.\nГьезда рекъараб букIинарищ нухмалъи ва ишал? МагIарулазул аби буго, "хIанчIида рекъон букIуна би" - абураб. Гьеб чIобогояб бакIалда бижичIеблъи нилъее баянлъула гIадамалги, гьезул ишалги, хIасилалги рихьараб мехалда. Нахъойги такрар гьарила поэтасул рагIаби: "БачIун бугеб замана - бичIчIулареб, гьоркьохъеб". Хабар лъикIаб рагIайги\nТухумчилъиялдаса нечолелцин гьечIо хIакимчагIи\nБизнесалъе нух къараб тухумчилъи\nМоскваялда тухумчилъи тIагIани, гьеб тIагIина Дагъистаналдаги...


Коронавирусалъул хIакъалъулъ кино\n21 маялда «Россия - моя история» музеялда бихьизабуна «Первая крепость» абураб фильм. Гьеб ккола араб соналъ пандемиялда данде «красная зонаялда» къеркьолел рукIарал тохтурзабазул хIакъалъулъ республикаялда бахъараб тIоцебесеб документалияб кино.\nФильмалъул режиссёр ккола Даниил Черногорцев. Гьединго гьелда гъорлъ гIахьаллъи гьабуна нилъер республикаялдаса журналист Исрафил Исрафиловасги.\nГIемерав чи вачIун вукIана гьеб къоялъ «Россия - моя история» музеялъул залалде. Киналго сихIкъотIун балагьун рукIана сценаялда рекъезабураб кIудияб экраналдаса кIалъалел тохтурзабазухъ. Аслияб къагIидаялъ гьел рукIана МахIачхъалаялъул тIоцебесеб больницаялъул хIалтIухъаби ва гьелъул нухмалъулев ХIажимурад Маллаев. Сабураб, гIодобе биччараб гьаракьалъ бицунеб букIана гьез араб соналъ жидедаго бихьараб захIматалъул хIакъалъулъ.\nГьеб киналъго кIудияб асар гьабуна залалда рукIарал гIадамазеги. Киноги лъугIун къватIире унел гьез цоцазда абулеб букIана, битIараб бицани, байбихьудаго къватIире тIуризе хIалакун букIанила ракI. Сценаялда унтуца гIажиз гьарурал гIадамазухъги балагьун, гъоркьиса гьеб гIузруялъ бусаде ккезарун хадуб жидедагоги букIараб хIалги цебечIун, захIмат букIанин магIу кквезеян.\nДругие материалы в этой категории: « Керимовасул садакъа\tКавказалъул цагъур бечелъизе санагIалъаби »


ГIилла гьечIого чIунтуларо росаби\n16 декабралда «ХIакъикъаталъул» редакциялда тIобитIараб магIарулазул интелигенциялъул данделъиялда МагIарул автономиялъул нухмалъулевлъун вищарав МухIамад МухIамадовас гьабураб «МагIарул росаби чIунтулел руго» абураб каламалда тIасан бокьун буго дирго пикруги загьир гьабизе.\nМухIамадица гьениб абуна: «ХIукуматалъул кумек гьечIони, захIмалъила росаби цIунизе. ЩартIал гьечIел бакIазда гIумру гьабун чIаян чиясда абуни, мадугьал гочараб мехалда жив бегьуларищ гочинеян жаваб кьезе рес буго. Амма магIарухъ росаби цIуничIони, гIатIиракьалда нилъерго мацIги цIарги тIагIуна», - ян.\nДунги рекъола гьеб пикруялда тIад. Амма буго цогидабги рахъ – магIарухъ росаби цIунизе рес гьечIолъи. Киналго гуро магIарухъа гьадинго яги бигьаяб гIумру гьабизе бокьун лъарагIлъиялде гочарал. Инсул росуги тун къватIире рахъине кколел руго чара къосиналъ. Масала, 1965 соналда эменги хун хутIана ниж, щугоял. Росулъ цебесеб гIагарлъиги нижер букIинчIо. Гьединлъидал эбелалъ хIукму гьабуна гIагарлъиялде аскIоре, Гъизилюрталде рахъине. Гьеб мехалда росдал гIадамал гIажаиблъи гьабунги рукIана: «Гьалъ гьабулеб жо щиб, ай кие, щуго лъимергун?» - ан гаргадулаан. Эбелалъ гьезда абулеб жо букIана цо – росулъ ругони, лъималазул цIалиги лъугьинехъин гьечIин, гIи-боцIуда хадур хутIизе ругин абун. Доб мехалда гьелда лъалеб букIинчIо, чанго соналдасан цогидалги гIатIиракьалде рачIине рукIин…\nДоб мехалда нижер гьитIинабго росулъ лъебергоялдаса цIикIкIун цIараки букIана. Гьезие хIалицаго гIолаан рекьизе хурзалги. Гьебги букIана чабахх гIемерал, бачIин щоларел ракьал. ГIи-боцIи хьихьизеги кIудияб рес букIинчIо. КъватIире рахъун яги колхоз-совхозалъул гIи-боцIуда хадур ун, щивас гьабизе кколаан бетIербахъиялъе гIамал. Гьединаб хIалалда лъебералда хадуб цIараки хIебтIараб росулъ рес букIинчIо тIаде цIаракиял гIезеги, гIолохъабаз магIишат гьабизеги.\nРосулъ абуни, хутIарав чи гIемер гьечIо. Хадубккун гIатIиракьалде гочарал гIолохъабаз бицана, мина балезе къотIизе чIалу-рахиги хутIун букIинчIила, хурул бутIаги щолароанилан. Гьединабго къварилъи букIана гьекъолеб лъелги, магъилги, цогидалъулги. Гьелдасаги нилъеда бихьула, гIадамал гIемерлъун, магIишаталъе ресал росабалъ гьечIеблъи. Рехсараб хIалалда рукIиналъ нижер ташдерил гьитIинабго кIкIалахъа тIагIана ЛъаратIа районалда рукIарал гIисинал росабиги – Синида, Нихьлида, Хьобохъ, Шидиб. ТIагIине гIемераб жо хутIун гьечIо ТIамуда, ХIокьо, ТIинчуда росабазулги. Гьединал мисалал жеги рехсезе бегьула.\nГьайгьай, гьеб суал борхизе ва гьоркьоб лъезе мустахIикъаблъун бихьула. Амма гьелдаго цадахъ цIикIкIун кIвар кьезе ккун буго магIарухъа гIодоблъиялде рачIараз гIадат-гIамалги, яхI-махIги, мацIги, культураги цIунизе ккеялдеги.\nДругие материалы в этой категории: « Цоял гIарац гIарацин, цоял ракьго ракьилан\tКумек хIажат буго нилъер щивасул »\n16:47, 21 января 2021, 104\n16:41, 21 января 2021, 98


Хирияй магIарулай! АхIулищ дуца лъималазе кинидахъ кучIдул? — Кавказские женщины\nХирияй магIарулай! АхIулищ дуца лъималазе кинидахъ кучIдул?\nadmin\tМарт 22, 2018\tБез рубрики\nГьарун щвараб цIадал щуб,\nЦIалун щвараб бакъул нур,\nАхIизе цIар берцинав,\nБихьизе куц берцинав.\nГьанги белъун, чед бежун,\nЧанавеги унев ав.\nЧуги бачун, цIал кьабун,\nЦIоровеги унев ав – илан васасе.\nВай дур дада чIахъаяй,\nДадал васал чIахъаяй,\nБакъда хIотIолъ букIунеб\nБакъан берцинаб мокъокъ,\nМукъур сурмияб микки.\nБерал руго берцинал,\nЩиб кьуниги кьоларел,\nКьунсрул руго гьайбатал,\nАзар гIиял багьаял – илан ясалъе.\nГьардарал-дахIалал гьал кучIдул ахIулаго эбелалъ каранде къан гIолел лъимал. Гъаримзаби, квал-квал гьабичIого букIине, гIурусмультикалги риччан бусаде рехун ругел.\nХирияй магIарулай, духъ бугоха миллаталъул къисмат. Дуе бокьани, дур лъугьуна эбел-эмен разиял, тухум-кьибил бохарал, миллат чIухIарал лъимал. Дуца бицани, лъала гьезда рахьдал мацI. Дуца малъани, лъала гьезда щал жалали, лъил жалали ва гIумрудул нухда кинал галаби тIамилебали.\nГьаруге, магIарулай, гьал дур хириял лъимал дунялалда билараб талихIкъосараб къавмалъул вакилзабилъун. АхIе гьезие кинидахъ кучIдул.\nДандиялги хадур тун,\nКIанцIунгодай ина мун?\nЦере ругел нахъа тун\nВекерунгодай йина, —\nДунял сверун вуссунев,\nБабал сурмияб микки.\nБице лъималазе нилъер тарих: гIемер къо бихьараб бахIарчияб халкъалъул, хIалихьалъи хиянатлъи хIехьолареб миллаталъул… Бице адабияталъул. Бице маданияталъул. Бице. БицинчIеб жо лъаларо. Малъе. МалъичIеб жо босуларо. Мисал бихьизабе. Лъималаз мисал эбел-инсудаса босула.\nАхIе, магIарулай, каранде къан лъимергун:\nБабал сурмияб микки – илан.\nБабал, бабал, ПатIина,\nЩуб чIикIулеб гIанкIил тIинчI,\nЩар чIикIулеб катил тIинчI,\nБакълъахъ гочунеб мокъокъ,\nХьонда пештIолеб гIанса,\nГIакдал нахул кIаркьаби,\nМахI гьуинаб хIавагIеч.\nРакьа гьечIеб чамасдак,\nХхам борцунеб гIарцул натI – илан.\nВацлъун вихьаги мун\nТIулил яцазда – илан къай каранде лъимер.\nГьеле. Гьеле гьеб чIола цебе, гьаб захIматаб хIабургъараб дунялалда мекъаб нухде хIетIе бегьулаго. Эбелалъул гьаракь багъула гIинзуниб, хIалихьалъиялде ракI гьесулаго. ХIелун мугъ къулулаго, кинаб миллаталъул чияли ракIалде щун цIцIавуцIцIуна, цIекIаб гIамал гьабулаго, гIагараб халкъалъул гIадат-гIамал цебе чIола.\nБаба. Бице, баба, лъималазе рахьдал мацI. Рахьдада цадахъ бицунеб мацI гьоцIолъун чвахула гьезул рекIелъе. АхIе, баба, лъималазе кинидахъ кучIдул. Киданиги гьелдаса берцинаб бакъан лъималазул гIинда чIваларо.\nРаке, улбул, ракIазулъ миллаталъе канлъи кьолел чирахъал, улбузул каранлъ ВатIаналде бугеб рокьуца гурищ нилъер мугIрул аза-азар соназ гвангъун рукIарал.\nБице, эбел, рахьдал мацI.\n(«Миллат» газеталдаса босараб)\nПредыдущий Память о Фазу Алиевне в «День поэзии»!\nСледующий Кадрия Темирбулатова


ЗЕГ1ДЕРИЛ РАСАЛЪИ. - 1 Декабря 2011 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nСуббота, 18.01.2020, 18:45 | RSS | Приветствую Вас Гость\nГлавная » 2011 » Декабрь » 1 » ЗЕГ1ДЕРИЛ РАСАЛЪИ.\n.Дагъистан Республикаялъул картаялда Заг1иб росу бихьизабун гьеч1о. Гьеб буго гьит1инаб, амма ц1акъго г1ажаибаб т1абиг1аталъул бук1он. Т1абиг1аталъ жиндирго гьайбатлъи ц1акъ сахаватго сайгъат гьабун буго гьеб расалъиялъе. Гьенир г1емер руго балагьарасул рек1елъе рохел лъугьинабулел, берзул лазат босизе рес кколел жал.\nШамил районалъул ракьалда, Аварг1оралда т1асан гьабураб Гьакьадерил кьоги бахун, т1аса гъоркье рач1унаго, ниж щвана Хунзахъ районалде гьоркьобе унеб Заг1иб росдал расалъиялде. Гьеб бук1ана май моц1алъул бакьулъе кколел къоязул цояб. Севералдехун ругел рорхатал муг1рузул гъулдуздаса жеги г1азу биун бук1инч1о, амма Зег1дерил расалъиялда гьеб ихдалил къоялъ, нак1к1ул xlyp гьеч1еб, ц1ц1ел бер г1адин роц1араб зодисан бакъул ч1ораз ракьалъе хинлъи кьолеб бук1ана. "Т1егьарал ахбазаналъул гъут1бузул ахикье бер рехидал, рак1алде кколеб бук1ана г1урччин-баг1араб кьералъул т1адагьал нак1к1ул парчабаз бацун бугин гьебилан.\nБогосалъул ва Нухъакьалъул муг1рузул сиртаз гьури гьукъула Зег1дерил расалъиялде. Гьениб гьава бук1уна бац1ц1адаб, т1адагьаб, хинаб. Гьава-бакъалъул лъик1ал шарт1ал рук1иналъ, гьениб рес буго ц1оралъул соно ва инжир г1адинал, ц1акъго хинлъи бокьулел пихъазул гъут1би г1езаризе ва гьездаса бач1ин бак1аризе. Аслияб къаг1идаялъ зег1дерил ахикь руго умумузул заманалда рук1аралги гьанже ч1аралги генул, г1ечул, мокьрол ва ахбазаналъул гъут1би. Цо-цо пихъил бак1лъи 500 граммалдеги бахуна.\nЗег1дерил расалъи буго Аварг1урул квег1аб раг1аллъуда. Росдал харабаз бицана цебе заманалда гьенир ц1олбол ахал гьарзаго рук1ун ругилан. Гьеб росу г1уц1араб ракьалда г1адамаз ц1акъ цебегоялдаса яшав гьабулеб бук1ун буго. Гьелъие нуг1лъи гьабула цо борхатаб гох1ил т1огьиб гьоркьохъел г1асрабаздаго бук1араб росдал ч1удби хут1ун рук1иналъ. Зег1дерил гlaдамазда гьенир ратун рук1ун руго щаг1ил к1удияб хъаба ва хирияб курхьен. Нек1сияб тарихалъул бицуна килисаялъул хут1елазги. Гьениб буго «Александр» яги «Александер» абураб ц1ар т1ад бик1араб ганч1ил къоно.\nЗег1дерил расалъиялде т1аде къуларал муг1рузулги щобазулги бат1и-бат1иял суратал лъугьун рихьула. Цо мег1ер яги щоб цогидалда релълъараб гьеч1о. Расалъиялъе берцинлъи кьолеб буго зодил хъах1иллъиялъги, хьолбохъан чвахулеб г1урул лъададасан лъугьунеб кунч1иялъги, ахазул г1урччинлъиялъги. Заг1исан буго муг1рузде нух. Х1ебда, Лъарат1а, Бежт1а росабалъе Аварг1урул раг1алдасан сапар гьабизе бокьарал, муг1рузда ругел хер-т1егь гьарзаял муч1дузде ва циязги г1алхул х1анч1азги яшав гьабулел рохьазде щвезе рак1алде ккарал г1адамазе нух Зег1дерил расалъиялдасан буго. Муг1руздеги расалъабаздеги щвезе, т1абиг1аталъул гьайбатал бак1ал рихьизе хиял рек1елъе лъугьунарев чи къанаг1ат вук1ина! Гьеб релълъуна интересаб т1ехь ц1алиялда. Т1абиг1аталда г1емер буго инсанасе жеги балъгояблъун хут1араб, т1убанго лъазе ва бич1ч1изе къасд кколеб жо.\nГьанже ниж унел руго Аварг1урул квег1аб раг1аллъудаса т1аде хунздерил Зоногох1 мег1ералъул къилбаялъул рахъалдасан. Автобусалъе зах1мат буго хунздерил г1олохъабаз араб г1асруялъул лъеберабилел соназда г1ат1ид гьабураб гьакинухдасан эхеде ххаризе. Гъвет1-хер гьениб, гъоба расалъиялда г1адин, гьарзаго гьеч1о, бак1-бак1алда рихьула зазилги г1инт1идулги хъархъал. Кьурабазул парсахъ, ганч1азда гьоркьор рижун руго г1алхул куракул гъут1би. Гьенир руго цогидал бак1алда рижуларел цо-цо хъархъалги.\nРахъ-рахъалде хьваг1олаго, бигьагьабун эхеде бахунеб буго автобус, гьалагал чвахунц1адаз чучазарурал бак1азде щведал, тормозазул бахъуна рак1гъанц1изабулеб къир-къири. Нухлул к1иябго рахъалда, цо-цо бак1алда бит1ахъе нухдаги ратула кидаялиго кьурабазулъа т1ун рач1арал, ч1ах1иял ганч1ал. Эхедерай ц1ик1к1араб бугелъул, шоферас автобус бачунеб буго «т1оцебесеб хехлъиялда», «к1иабилеб хехлъиялде» рехизе, ай дагьаб рухсазабизе рак1алде ккани, мотор «угьдизе» лъугьунин абуна гьес.\nАхирги ниж рахана Игираг1алде. Гьанисан Aвapгlop бихьула хъах1илаб г1ебаб чалу г1адин, Заг1иб росуги буго гъоба гъоркьа пахьул шагьиялъул сураталда. Амма къилбаялъул рахъалда Кьилимег1ер бихьула берцинго, бит1ахъе аск1об бугеб г1адин. Муг1рузулаб Дагьистаналда бищунго рорхатал бак1азда гьоркьоб рехсола гьеб Кьилимег1ер. Гьелъул т1огь буго ралъдал гьумералдаса 2456 метралъул борхалъуда. Роц1араб къоялъ гьенисан Каспий ралъад бихьулин бицуна.\nИгираг1алдасанги Хунзахъе буго бит1араб бак1алдасан додинабго къваридаб нух. Нижер г1емерисел х1инкъулел руго автобусалъул гордухъа къват1ире раккизе. Нухлул раг1алда бугеб кьурул борхалъиялъ лъугьинабураб к1к1алал т1ину бихьуларо. Нухлул ракьандасан бугеб кьурул раг1алде ралагьизе бокьани, т1агъур бортиледухъ, бет1ер эхеде борхизе ккола. Богосалъул муг1рузул сирталъул къилбаялъул рахъалда ругел гьел г1иц1ал кьурабиги рик1к1уна Дагъистаналъул т1абиг1аталъул унго-унгоял памятникаллъун.\nБит1араб нухдасан чанго километр нахъа тедал, ахирги ниж щвана г1емерал чвахелояздалъун машгьурлъараб Хунздерил т1алъиялде.\nИбрагьимхалил МУХ1АМАД0В, ДГПУялъул физическияб географиялъул кафедраялъул профессор\nПросмотров: 575 | Добавил: NiGMaT | Рейтинг: 5.0/1


«Исламияб пачалихъ» абураб гIуцIиялъул агитаторазе бигьаго бугин гIолилал радикалияб къукъаялде ккезариязеян абуна гьал къоязда ХIинкъи гьечIолъи цIуниялъул федералияб хасаб хъулухъалъул директор Александр Бортниковас. Амма ФСБялъул нухмалъулес мухIканлъизабичIо, щай ва сундуе гIоло гIолилал экстремисталлъун рахъунел ругелали.\nИсламияб жамгIияталъул хIакъалъулъ макъалаби хъвалев журналист Айдер Муждабаевас абухъе, гIолилал гьенир аялъул кIиго гIилла буго. «Аслияб гIилла - социалияб. КIиабилеб гIилла - идеология. ГIолилазе ритIухълъи батулеб буго диналъулъ. Гьезда бихьулеб буго социалиял ва пачалихъалъул институтал хIалтIулел гьечIеблъи, низам цIунулезул хIалтIи бихьулеб буго гьезда. Гьелдалъун цо-цо гIолилазда ритIухълъи радикалияб исламалда батулеб буго. Шималияб Кавказалда жакъа къоялда парахатаб хIал бугин абизе бегьула, амма гьеб хIал цIунун буго гIицIго къуваталъ», - илан абун букIана Муждабаевас «Эркенлъиялъе».\nАмма, диниял къукъабазда тIаса цIех-рехал гьарулев гIалимчи ва психотерапевт Антон Крамилиница абухъе, социалиябгун-идеологиялъул рахъаздаса гуребги, психологияб рахъалдасаги кIкIвар кьезе кколаан масъалаялъе.\nЩайха цо-цо гIолилазе рекIее гIолеб бугеб «Исламияб пачалихъ»? «ГуцIиялъул пропаганда гьабулез гIолилазул суалазе жавабал кьолел руго. Ригьалде рахунаго гIадамазул рукIунаан суалал: дун щив, щибизе дун, сундуе гIоло вижарав. Диналда гъорлъ ругел гIолилазул рукIунаан гIемерисала гьединал суалал. Экстремистазул агитатораз интернеталдаса чIванкъотIарал жавабал кьолел руго. Диналъул тIалабал тIурай ва ритIухълъи чIезаби - гьединал мурадал рукIине кколин щивасулян бичIчIизабулеб буго гьез», - илан абуна Крамилиница.\nHuman Rights Watch гIуцIиялъул Россиялъул офисалъул нухмалъулей Татьяна Локшинаца абухъе, низам цIунулез ва хIукуматалъ хIисабалде росизе кколаан киналго гIиллаби. «Данделъабазда абулаан гIицIго къуваталъул нухалъ хIасилал кьоларин, амма гьел методал гурого цогидал механизмал хIалтIизарулел гьечIо», - ян абуна эксперталъ.\nГьелъ ракIалде щвезабуна Дагъистаналда хIалтIулеб букIараб адаптациялъул комиссия. «Республикаялда гьеб комиссия хIалтIулеб бугин абулаан, амма кин хIалтIулеб бугебали лъалеб гьечIо. Ингушетиялда, мисалалъе, комиссия рагьунго хIалтIулеб буго. Гьеб республикаялда ахIвал-хIал парахалъана щай? Щайгурелъул нухмалъиялъ экстремизм тIагIинабиялъе батIи-батIиял ресурсал хIалтIизаруна. Мисалалъе, полициялъул тIаса ккараб хIалтIи тIагIинабизе хIаракат бахъана, диниял конфликтал рагъулазде сверизе риччачIо ва гьеб конфликталда гIахьаллъулезул рахъ кквечIо хIукуматалъ», - ян бичIчIизабуна Локшинаца.\nГьелъ абухъе гIагараб заманалда хасал операциял цIикIкIине бегьула Шималияб Кавказалда ва хIинкъи буго гьел вахIшиял операцияздаса тIоцебе зарал гIадатиял гIадамазе букIинин. Журналист Орхан Джемалил рагIабазда рекъон, ахIвал-хIал хIалуцине буго, амма гьелъие гIиллалъун цохIо «рохьилазул» ишал рукIине гьечIо – хIукуматалъул политикаялъ гIадатиял гIадамал хисулел руго, радикалияллъун гьарулел руго гьел.\nГьал къоязда лъана «мугIрузул секторин» абулеб Дагъистаналдаса «рохьилазул» къукъаялъул нухмалъулевлъун Генуса МухIамад Абу-Дуджан таравлъи. Сириялда унеб рагъулаб конфликталда гIахьаллъаравлъун рикIкIуаан гьев. Экспертаз абухъе, гьединал церехъаби гIемерлъизе руго.\nЖамгIияв хIаракатчи Сулайман Уладиевасул пикруялда рекъон, Сириялде рагъде арал дагъистаниял тIадруссиналъул масъалаялъе чара гьечIого кIкIвар кьезе кколаан.\nСулейман Уладиев: «Азарго-кIиазарго чи дораги рукIун гьел нахъе рачIани, хIукуматалъ гьеб суал тIубазе ккела. Яги гьел туснахъалда лъезе ккола, яги гьезие цогидаб тамихI гьабизе ккелаха. Цо жо буго гьел чагIи гIадатияб ракълилаб гIумруялде тIадруссин. Амма рагъизе нахъруссун ратани, гьединаб ишалъ ахIвал-хIал хIалуцинабила гьез».\n«Исламияб пачалихъ» гIуцIиялъул рахъ кколел «рохьилал» жакъа къоялда Шималияб Кавказалда рукIин бичIчIулеб буго киназдаго. Амма гьел «рохьилазул» къадар гьедигIанго кIудияб гьечIо ва гIуцIиялъул цIаралдалъун гьарурал такъсиралги жеги рукIинчIо. Гьанжего-гьанже Шималияб Кавказалда байбихьараб «Исламияб пачалихъалъул» гьеб багъа-бачари чIезабизе рес бугин, рикIкIунеб буго экспертаз. Амма жамгIияв хIарактчи Максим Шевченкоца «Новое дело» газеталъе абухъе, Россиялда терроралде данде къеркьей сверун буго бюджет бикьиялда. Гьедин гурони хIалтIизе лъаларел низам цIунулел рукIаго, «Исламияб пачалихъалъул» факторги хIисабалде босун, Шималияб Кавказалъул букIинесеб чIегIерал кьераздалъун бихьулеб бугин жиндаилан абуна жамгIиятчияс.