Гьанже сапар – Софиялде » Официальный сайт газеты «ХIакъикъат» («Истина»)\nГлавная » Спорт » Гьанже сапар – Софиялде\nГьанже сапар – Софиялде\nДобавил(а): Musa от 16-04-2013, 13:42\nIасановасе щвана Сурдолимпиадаялде путевка\nинвалидал-спортменазда (васазда ва ясазда) гьоркьоб Хасавюрталда тIобитIараб тхэквондоялъул рахъалъ Россиялъул чемпионаталда гIахьаллъи гьабуна улкаялъул 12 регионалдаса тхэквондистаз. Гьединал къецал Хасавюрталда тIоритIана тIоцебесеб нухалъ. Чемпионат тIобитIизе шагьаралъул нухмалъулез лъикIаб хIадурлъи гьабун букIана ва гьел тIадегIанаб даражаялда, гIуцIадго ана.\n- Къецазул гIахьалчагIазе, судьябазе, тренеразе нижеца гIуцIун рукIана киналго щартIал - квана-гьекъезе, рега-рахъине бакIал. Къецал тIоритIиялъе киналго харжал гьаруна администрациялъ. ХIамид ХIамидовасул цIаралда бугеб нижер гьайбатаб спортивияб кIалгIаялъуб Россиялъул тхэквондистаз бихьизабуна лъикIаб техника ва берцинаб гугари. ГIинкъал инвалидазе гьел къецал байрам гIадин анилан рикIкIуна дица, - ян абуна "Хасавюрт шагьар" МОялъул бетIер Сайгидпаша ГIумахановас.\nКъецазде вачIун вукIана Россиялъул тIаса бищараб командаялъул кIудияв тренер, Россиялъул мустахIикъав тренер Роман Кувиковги. Диргун букIараб гара-чIвариялда гьес гьадин абуна:\n- КIудияб баркала загьир гьабула шагьаралъул нухмалъулезе ва къецал гIуцIаразе гьадинал лъикIал шартIал чIезаруралъухъ. Гьезда гIахьаллъи гьабуна цIар рагIарал тхэквондистал: дунялалъул чемпион Арсен ХIасановас, Муртазали ГIалиевас, Владимир Бобровникица, дунялалъул чемпионаталъул гIарцулав призер Артем Багаровас ва мазгарул призер Александр Баркаловас. Гьал къецал ккола исана 26 июлалдаса 5 августалде щвезегIан София шагьаралда тIобитIизе бугеб Сурдолимпиадаялде спортсменал тIаса рищулеллъун. Гьанир нилъеда рихьана лъикIаб техника, Болгариялда Россиялда тIаса бищараб командаялъул къадру цIунизе бажари бугел тхэквондистал.\n80 килограмм цIайиялда чемпионлъун вахъана Ш. ГIумахановасул цIаралда бугеб СДЮСШОРалде тренировкабазде хьвадулев Арсен ХIасанов. Гьесул тренер ккола Иманпаша ГIумаханов. Ш. ГIумахановасул цIаралда бугеб спортшколалда гIинкъазегун мацI лъаларезе тхэквондоялъул секция рагьун бугин рагIидал, цевехун киданиги спорталде машгъуллъун вукIинчIев Арсеница хIукму гьабуна спорталъул гьеб тайпаялда жиндирго хIалбихьизе. ТIоцеве гьев татамиялде вахъана 2012 соналъул октябрь моцIалда.\nШамил районалъул ТIидиб росулъа 25 сон барав Арсен ХIасанов лъагIелгун бащдалда жанив вахъана Россиялъул ва 2012 соналда дунялалъул чемпионлъун. Исана Хасавюрталда тIобитIараб чемпионаталдаги гьесие щвана меседил медаль ва Софиялде Сурдолимпиялъулал хIаязде путевка.\n- Татамиялда Арсеница бихьизабуна лъикIаб техника. Финалалда гьес ракIчIараб бергьенлъи босана Воронежалдаса Андрей Рожковасда тIад. Нижер хьул буго ва божула Сурдолимпиадаялда Арсеница призалъулаб бакI кквезе букIиналда. Гьелде хIадурлъизе руго тIадчIун ва кIвахIтун. Ш. ГIумахановасул цIаралда бугеб СДЮШОРалдаса Артем Багаровасе 80 кг цIайиялда щвана гIарцул медаль. 80 килограммалдаса цIикIкIараб цIайиялда мазгарул медалалъе мустахIикълъана Руслан Зульпукъаров, - ан абуна Иманпаша ГIумахановас.\nМосква шагьаралъул тIаса бищараб командаялда гъорлъ татамиялде рахъарал Муртазали ГIалиевасегун Муса Аджиевасеги (тренер А. Хегай) щвана мазгарул медалал.\nГазета №: 14, от 12 апрель 2013г.\nГIабдулбеговасул призалъе гIолоХьул буго лъикIал хIасилаздеИчIгоялъул анлъго медаль – дагъистаниязеЦIиял цIаралги загьирлъана, анкьго медальги щванаДунялалъул кубок – магIарулалъе


ГI. ГIалиев: "Рищватчилъи гьечIеб бакI гьечIо Дагъистаналда"\n2015 соналда жаниб Дагъистаналда тIатинабун буго 400-саги цIикIкIун ришватчилъи хIалтIизабураб такъсир. Гьединаб баян кьолеб буго республикаялъул прокуратураялъ. Амма такъсирчилъиялда данде къеркьезелъун Дагъистаналъул хIукуматалда цебе гIуцIараб комитеталъул вакил ГIалибег ГIалиев рази гьечIо прокуратураялъ гьабулеб хIалтIуда.\nДагъистаналъул прокурор Рамазан Шагьнавазовас бицухъе гьеб 400 такъсиралда гьоркьоб 37 хIужа рагIула рищват босулаго гIадамал тIадккураб, 51 ришват кьолеб мехалъ гIадамалтIадккураб. Гьелдаго цадахъ Рамазн Шагьнавазов рази гьечIо республикаялъул цо-цо бакIазда ругел прокурораз ришатчилъи тIатинабизелъун гьабулеб хIалтIудасаги.\nАмма жибго прокутратураялъ гьабураб хIалтIуда абуни рази гьечIо, рищватчилъиялда данде къеркьезелъун, Дагъистаналъул хIукуматалда цебе гIуцIараб комитеталъул вакил ГIалиев ГIалибег. Гьеб идара исана гIуцIана республикаялда. Жидер идара рагьизегIан кире балагьунила гьел рукIарал, гьел тарихал загьир гьаричIогийилан абулеб буго ГIалибег ГIалиевас. Гьале цохIо лъагIелцин инчIеб заманалда жаниб жидеца кIудияб хIалтIи гьабунила гьениб. Ришватчилъи сабаблъун хIалтIудаса вахъанила Дагъистаналъул бухьеназул рахъалъ министр, гьединабго къимат ккезе бугин гIагараб заманалда промышленносталъул рахъалъ министерлъиялъул нухмалъулесулги. Прокуратураги, ЦIех-рехалъул комитетги, цогидал идарабиги гьанжелъагIан кире балагьунин рукIаралилан абулеб буго ГIалибег ГIалиевас.\nГIалибег ГIалиев: «Жакъа нижер идараялъ, къокъабго заманалда жаниб гьабураб хIалтIул кIудияб хIасил буго, амма гIемерал бухьенал ратулел руго щибав нижеца хал гьабизе восарав чисул. Гьав досул чи, дов гьасул чи, гIагарав, гIунтIарав…».\nЭР: «Нужер идараялъулги, прокуратураялъулги бугиш бухьен гьабулеб хIалтIуда жаниб?».\nГIалибег ГIалиев: «Бухьен буго, амма гьеб хIалтIи буго гьез сон-жакъа гуреб, цебего, чанго лъагIелалъ цебего гьабизе кколеб букIараб хIалтIи. Жакъа гIадамазда бихьулеб буго цебе гIадин жидеца кьураб гIарза кIвар гьабичIого толеб гьечIеблъи, щибаб гIарзаялъул, гьелда гъоркь лъураб гъулбасалъул махIканго хал гьабулеб бугеблъи, гьединлъидал гьезулги божи цIикIкIун буго нижеде. Гьелдалъун рищватчилъиги якъинго цебе рехун бачIунеб буго».\nГIалибег ГIалиевас гьединго тIаде жубана жакъа рищват босулареб цониги идара хутIун гьечIила жакъа Дагъистаналда, жалго прокуратураялъул хIалтIухъабаздаса байбихьун. Жибго халкъалда гьоркьоб бицунеб рагIизе бегьула Дагъистаналда бищунго рищватчилъи цебетIураб идара кколин республикаялъул росдал магIишаталъул министерлъиян. Гьелда тIасан гьадинаб баян кьуна ГIалибег ГIалиевас.\nГIалибег ГIалиев: «Дагъистаналъул росдал магIишаталъул министерлъиялда жаниб нижер идараялъ кIиго моцIидасаги цIикIкIун заманаъ гьабулеб хIалтIи рагIалде бахъунеб буго, гьелъул хIасилалги кватIичIого халкъалда рагIизе руго. Гьеле гьедин хIалтIизе кколел руго ниж. ГIинги, лълъарги ккун, нижеца щвезаризе кколел руго рищватчагIи цIех-рехалъул идараялдеги, прокуратураялдеги».\nРищватчилъиялда жанир гьарурал такъсиразул бицунго Дагъистаналъул прокурор Рамазан Шагьнавазовас абуна ришватчилъиялъ республикаялъе гьабураб зарал бахун бугин 126 миллион гъурщидеян, амма гьелда гьоркьоса 16 миллион гурони бецIун рагIуларо.\nГI. ГIалиев: «Рищватчилъи хIебтIичеб бакI гьечIо Дагъистаналда


Щибаб проекталде кIвар кьола\nДРялъул бетIер дандчIвана «Авиастроителазул цолъизабураб корпорация (ОАК)» ПАОялъул президент Юрий Слюсаргун\nСанкт-Петербургалда тIобитIараб халкъазда гьоркьосеб экономикияб форумалда (ПМЭФ-2018) ОАКалъги ДРялъги къотIи гьабун букIана цоцазулгун бухьенал гьаризе. Гьеб къотIи гIумруялде бахъинабиялъул мурадалда, республикаялде рачIун рукIана рехсараб корпорациялъул вакилзаби.\nЮрий Слюсарицаги Владимир Васильевасги бицана регионалъул предприятиязул ругел ресазулги, технологиязул цебетIеялъулги, цадахъал проектазда тIад хIалтIиялъе рес кьолеб даражаялда производство гIуцIиялъулги хIакъалъулъ.\n«Федералиял министерствабазулгун ведомствабазул кумекалдалъун, гъоркьиса нижехъа бажарана пайдаялъе гуреб къагIидаялда харж гьабулеб гIарац дагьлъизабизе. Гьелъие хIаракат бахъарал ва цадахъ хIалтIарал федералиял идарабазе баркалаги буго. КIвар бугеблъун дица рикIкIуна цоги хIужа: нижер бюджеталда ресал ратана цебетIеялъеги. Цересел соназде дандеккун, ункъцIул цIикIкIине буго гьелъие биччалеб сурсат. Гьединлъидал нижеца кIвар кьезе буго щибаб проекталде, гьеб гIумруялде бахъинабиялъул мурадалда», - ян абуна Владимир Васильевас.\nЮрий Слюсарица абуна, корпорациялда церечIарал масъалаби бигьаял гьечIониги, гьел тIуразаризе бажарулин. «КъватIисел улкабазул къайиялъул бакIалда нилъерабго хIадур гьабиялъул рахъалъ хIалтIулаго, нижее щвана цебетIеялъе рес. Корпорациялъул аслиял рахъал ккола гражданиябги, транспортиябги, хасабги авиация. РакIалда буго, самолетал къватIисел улкабазе ричиялда бан, къотIаби гьаризе. Гьелъ рес кьела корпорация гуребги, кооперацияго цебетIезабизе», - ян абуна гьес.\nГражданияб авиация цебетIезаби ккола корпорациялъул вакилзаби Дагъистаналде рачIиналъул аслияб мурадги. «Нижеца хIалтIи гIуцIула Россиялъул регионазулгун – ралагьула оборудованиеги, хасал системабиги, самолетал ралаго, хIажалъулел цогидал алаталги хIадурун бажарулел улкаялъул предприятиял. Технологиязулги цIиял къагIидабигун материалал хIалтIизариялъул рахъалъ гьел рукIине ккола къватIисел улкабазул производителаздаса къечIеллъун. Республикаялъул цо-цо предприятиязул буго цебетIураб производство, технологиязул рахъалъ тIадегIанаб даража, гьединлъидал гьезулгун хIалтIизе гъираги буго нижер. Масала, «КЭМЗ» концерналъул нухмалъулел нижеца рикIкIуна божизе бегьулел ва махщел камилал партнераллъун. Бокьун буго «Авиаагрегат» заводгун ва «Волна» НИИгун цадахърекъон хIалтIизеги. Гьарула, гьезие кумек гьабе. Нижер хьул буго, гьелъие кьучIги буго – федералиял министерствабазги нилъее кумек гьабила», - ян абуна ОАКалъул президентас.\nНилъер предприятиязе махщелчагIаз кьураб къиматалъул адаб гьабулинги баян гьабун, Владимир Васильевас гьадин абуна: «Нужеца кьураб къиматалъ нижее рес кьола, аслияб хIалтIи кинаб рахъалде гьетIизабизе кколебали бичIчIизе. ХIакъикъаталдаги, «КЭМЗ» цебетIолеб буго гьаб захIматаб заманалда: гьениб хIадурулеб буго хIажатаб къайи, цIализарулел руго махщелчагIи, гьениб буго инженеразулгун техникияб къуват. Бихьулеб буго лъида цебе масъала лъолебалиги лъиде мугъчIвазе бегьулебалиги. Предприятие хIадурго буго къватIисел улкабазул базаралда бичун унеб къайи гьабизе», - ян.\nПрочитано 118 раз\tПоследнее изменение Вторник, 06 ноября 2018 11:15\nДругие материалы в этой категории: « Рагьараб накъит\tАнкьил хIасилал »


28 октябралда тIобитIана ДРялъул Халкъияб Собраниялъул сессия\nСессиялъул байбихьуда Халкъияб Собраниялъул депутатаз хIукму гьабуна Сулейман Керимовасул мандат Малик Баглиевасе кьезе, хадур цо-цо бакIазде мировой судияллъун Дагъистаналъул Верховный Судалъ рихьизарурал чагIи гьенир тасдикъ гьаризе.\nМаскаби гьечIолъиялъул бадибчIвай\nРеспубликаялъул бетIер Сергей Меликовас бадирчIваял гьаруна Халкъияб Собраниялъул нухмалъиялъе гьез маскаби рачIогойилан. Нуж ругила халкъалъе законал рахъулел чагIи, гьанже телевидениялдасан гьаб сессия бихьидал, маскабиги рачIел нужеда гIадамаз щибин абизе бугеб, жидецаго гьабулареб жидеда гьабизабизе лъугьун ругин абилин.\nГьединлъидал Меликовас лъазабуна жинца Роспотребнадзоралъул ДРялда бугеб управлениялъул нухмалъулев Николай Павловасда тIадкъазе бугин Халкъияб Собраниялда жаниб пост лъейин абун. Гьелъул хIасилалда маска хечIев депутат сессиялде виччазеги гьечIин. Сергей Меликовас абуна сессия гьаб хабаралдалъун байбихьи мурадги букIинчIин. Гьелъие аслияб гIилла букIана ДРялъул хIукуматалъул председателасул хъулухъалде ГIабдулпатахI ГIамирханов вихьизави. Амма гьелъул хIакъалъулъ бициналде Меликовас тIадчIей гьабуна чара гьечIого тIуразе кколел ракьул суалазда. Гьедин гьев хъулухъалде вачIун тIоцересел къояздаго байбихьун букIана ракьазул инвентаризация гьабизе. Федералияб шагьранух ккун унелъул, цере рехун рихьулин тIири пайдаги босичIого, гIуру къазе тарал яги заз-хъарахъалъ рацарал ракьалин бицана С. Меликовас. Гьединго гьабсагIаталда хъутабазул ракьаздаги хъвазе гьечIин абуна гьес, щайин абуни гIемер чиясда хъатIулеб суал кколила гьеб. Гьесул пикруялда рекъон, ракьул суалал цойиде ккунгутIиялъ рачIунел гьечIо нилъехъе цо-цо мехалда инвесторалги. Гьелда бан рагIалде рахъунел гьечIо инфраструктура гIуцIиялъул суалалги. Гьединлъидал киналго рахъалги хIисабалде росун хIалтIизе ругин бицана республикаялъул бетIерас.\nГIабдулпатахI ГIамирхановасда гьеб хъулухъ тIадкъан букIана лъагIалица цебе. Меликовасул пикруялда, гIезегIан захIматаб сон букIана гьеб. ГIамирхановас хIаракат бахъана хIукуматалъул хIалтIи мухъде бачине, цIиял проектазда тIад ургъизе. Гьес рихьизарурал хIасилазда рази вугоан Меликов. Амма социалиябгун экономикияб рахъалъ Дагъистан цебетIеялъулъ абизегIанасеб туркIи ккечIинги тIаде жубана С. Меликовас. Гьелъие рукIанила хасал гIиллабиги. Масала, 2021 соналъе гIуцIараб бюджет кколароанила ГIамирхановас къабул гьабураб. Меликовасул рагIабазда рекъон, ГIамирхановги гьесда сверухъ ругел чагIиги сабаблъун федералияб централъухъа Дагъистаналъе щун буго 10,5 млрд гъурщил къадаралда инфраструктурияб кредит. Гьеб харж гьабизе буго «ЧIикIаб-МахIачхъалаКаспийск» абун, Избербашалде щвезегIангицин лъел рогIоро бачине. Гьединго ГI. ГIамирхановас нухмалъи гьабураб хIукуматалъ хIаракат бахъун буго МахIачхъалаялдагун Каспийскиялда коллектор базе. Ралъдал рагIалда ругел шагьараздаса чороклъи ралъдалъе чвахулеб букIиналда бан ахIи буго экологазул. ГIамирхановас нухмалъи гьабураб хIукуматалъул ишазда хурхун гIезегIан мисалал рачана Меликовас: цIолбохъанлъиялъулгун гьан гIезабиялъул рахъалъ республика улкаялдаго цебесеб кьерда букIин; салуде сверулел ругел Нугъай районалъул ракьал сах гьариялде федералияб централъул кIвар буссинаби; школалгун больницаби раялъул иш цебе бачин; тIабигIиял балагьал ккарал бакIал рукIалиде рачиналъе квербакъи гьаби. ПалхIасил, ГIабдулпатахI ГIамирханов ДРялъул хIукуматалъул председательлъун вищиялъул рахъккуна киналго депутатаз. Гьелъухъ баркалаги кьун, ГIамирхановас бицана социалиябгун экономикияб рахъалъ церетIеялъе Дагъистаналъул ругел ресазул. Амма нилъ цогидал регионаздаса гIемерго нахъе ккун ругин тIадеги жубана гьес. ГI. ГIамирхановас бичIчIизабуна хIалтIизе ругин, дагъистаниязул гIумру кагътида гуребги, хIакъикъаталдаги лъикIлъизабиялъе гIоло.\nДругие материалы в этой категории: « Рахьдал мацIазул тIугьдузул квацIи\tХасалида дандчIвай гьабизе хIадур руго »


Зулмуяб рагъул хIасилалда Россиялъул империялъ кавказиязухъа бахъараб ракь ккола Сочи. Гьениб олимпиада гьабиялда жал дандечIарал ругилан лъазабуна, Кавказалъул рагъ лъугIидал, гьаниса къватIире гъурал бакIалъул гIадамазул ирсилаз (Турциялда ва цойги бусурбабазул пачалихъазда гIумру гьабун руго гьел). Гъоркьиса сентябралда къватIибе бачIараб «ХIакъикъаталъул» кIудияб газеталда, авар мацIалде таржама гьабун, дица бахъун букIана Борис Соболевасул «Гьужум хираго чIезе буго…» абураб тIехьалъул цо бутIа. Гьебго асаралда Сочиялъул хIакъалъулъ гьадин хъвалеб буго авторас: «Гьелдалъун Кавказалъул рагъ лъугIичIо. Шамил асирлъидал, Чачанлъиги Дагъистанги мутIигI гьабидал, рагъулал тадбирал Бакъбаккул Кавказалдаса БакътIерхьул рахъалде рехана. Гьенир гIумру гьабун ругел къавмазде гIамм гьабун черкесалилан абулаан гIурусаз. Гьезул чанго бикь-бикьараб къавм мукIур гьабизе хIажалъана гIицIго щуго сон. Чачанлъиялдаго гIадал къагIидабаздаса пайда босана гьанибги. Амма букIана цохIо батIалъи – мутIигI гьарурал черкесаздаса тIалаб гьабулеб букIинчIо пачаясул тIалъиялъе мукIурлъи, гьа бай. Гьезда тIадаблъун гьабуна цохIо жо – Россия жибго тун, мугъ берцин гьаби. Сочиялда аскIоб буго БагIараб Тала (Красная Поляна) абураб бакI. Ункъо батIияб рахъалъан бачIун, БакътIерхьул Кавказ кверде босараб гIурусазул ункъо гучаб къокъа цолъана гьаниб. Гьеб дандчIвай ккараб къо, 1864 соналъул 21 май, лъазабуна Кавказалъул рагъ лъугIараб къолъун. Гьайгьай, гьеб дата букIана гIицIго кагътида бугеблъун. ХIакъикъаталдаги доб рагъул бергьенлъиялъул къо кIиго буго. ТIоцебесеб – Шамилги кверде вачIун, Бакъбаккул Кавказ мутIигI гьабураб къо. КIиабилеб – бакIалъулал халкъазул ахирисев чи Турциялдеги хъамун, БакътIерхьул Кавказ кодобе босараб къо.\n2007 соналъул 5 июлалда Гватемалаялда Халкъазда гьоркьосеб Олимпиялъул комитеталъ (МОК) 2014 соналъул хасалил Олимпиялъул хIаял тIоритIулеб бакIлъун тIаса бищана Сочи. Улкаялъул президентлъун вукIарав В. Путинги ун вукIана Гватемалаялде, Сочиялъул тIокIлъаби реццун, бацIцIадаб паранг мацIалда кIалъана гьев. ГIадатиял сочиялъулазда цIехедал, гьезул гIезегIаназ абуна гьеб олимпиадаялъул жидее пайдаялдаса зиян цIикIкIараб бугилан. Автовокзалалдаса санаториялде дун щвезавурав таксист (250 гъ.) гуржияв ватана. Гьес бицана: «Сочиялда жанир ралел руго гIемертIалаял, чIахIи-чIахIиял, гIадамазе гIумру гьабизе рихьизарурал минаби. Олимпиадаялъул росу балеб буго Сочиялдаса югалдехун бугеб Адлералда. «Пробкаби» сабаблъун, гIемер заман гIадада хола. ЦеретIурал улкабазда гIадин, чанго тIала бугел нухалгIаги гьаричIони, цIакъ квешаб хIал буго шагьаралда. Амма хIакимзабазе гьелъул ургъел гьечIо. Сочи бакьулъ руго Россиялъул президент Д. Медведевасулги премьер-министр В. Путинилги резиденциял. Киналго къватIалги къан, занкIан чIезабула шагьар, гьел рачIаралщинахъе. Сочиялъулазе кIудияб квалквал гьабула гьелъ». Югалъулаб Кавказалда Россиялъ гьабулеб бугеб политикаялъул хабар ккедал, таксистас абуна: «Россиялъул рагъулал къуватаз цIикIкIараб зарал ккезабуна гъоркьиса августалда Грузиялъе. Сочиялдаса югалдехун букIиналъ, гьалдасаги тIабигIат берцинаб, гьайбатаб бакI буго Сухуми. Инсуцаги вацазги цадахъ лъугьун, гьениб бараб дир минаялъув гIумру гьабун вуго абхазав 1992 соналдаса нахъе. Абхазиялде дун виччаларо. Гуржиявлъун гьавун вати дир гIайибищ кколеб?» - ан. ЗахIматаб, жуба-гъубараб, хасаб тема кколелъул, гьаб очеркалда рехсараб суалалда гъорлъегIан къаларо. Гьевго таксистас бицана, Султан абун цо дагъистаниявги вукIанила жидеда цадахъ хIалтIулев, гьанже нахъе анилан.\n↑ Бице, Сочиялъул БагIараб тала\nБосараб бакӀ — «https://av.wikipedia.org/w/index.php?title=Сочи&oldid=50780»\nПоследний раз редактировалась 7 март 2013 в 23:36\nАхирисеб нухалъ гьаб гьумералъул хиса-баси гьабуна: 23:36, 7 март 2013.


Дагъистаналдаса нигIматазе цо цIар ургъизехъин буго\nCognak from Daghestan\nДагъистаналдаса къватIире ричулел нигIматазе хасаб бренд ай цIар ургъулеб буго республикаялъул хIукуматалъ. Гьеб брендалда гъорлъ ричалел нигIматал экспорт гьаризе руго россиялъул регионаздаги, Россия тун цогидал улкабаздеги.\nГьал къоязда республикаялъул хIукуматалда тIобитIараб данделъиялда вице-премьер Шарип Шариповас абуна Россиялда лъикIалан лъалин Дагъистаналдаса коньякги минералияб лъимги, амма, мисалалъе, пихъ-овощазул консервазул хIакъалъулъ лъиданиги рагIунцин батуларин.\nГьел консервал цогидал регионазда ва улкабазда ричизе ратании, гьезул къадар цIикIинабизе кколин, абуна Шариповас. Гьесул рагIабазда рекъон, магIарухъ ругел консервазул заводазде хасал комиссиял ун руго. Гьел комиссияз халгьабизе буго заводазда цо соналда жаниб кигIан гIемер консервал ричазе бегьулел ян.\nМисалалъе, исана Харгаби ва Унсоколо мухъазда куракул 20 азарго тонн бакIаризехъин буго. Гьеб куракул бащадабцин бутIа консервазул заводазде щвезе гьечIо. Щай абуни, заводазда шартIал гьечIо гIемерал консервал ричазе ян бицана вице-премьерас.\nДагъистаналдаса къватIире ричулел нигIматал цо брендалда гъорлъ рачиналде цере, гьел нигIматазул къадар экспорталъе гIураб букIине кколин, рикIунеб буго экспертаз. Экономист Сергей Амировас абуна Эркенлъи радиоялъе Россиялда лъалин цохIого цо дагъистаналдаса бренд – коньяк. Коньякалъул заводалги Дагъистаналда батIаго лъикIаб хIалалда гьечIилан тIаде жубана Амировас.\nСергей Амиров: «Россиялдацин брендал ругилан абизе бегьуларо. Нилъер улкаялъул буго кIиго бренд – гIаракъ «Столичная» ва Калашниковасул автомат. Гьел руго тIолго дуниялалдаго лъалел брендал. Регионалиял брендазул бицине ккани, мисалалъе, Дагъистаналъул бренд буго коньяк.\nБрендирование абураб жо бигьаго гьабуларо. Дагъистаналъе бокьун буго цо брендалда гъорлъ коньякги, консервалги рачине. Кин гьеб суал тIубалеб? Дагъистаналда коньяк гьабулел чанги завод буго. Бокьиладай гьезие жидерго маркаби цого брендалда гъорлъ рачине? Гьезул бизнесалъе зарал ккезеги рес буго гури.\nТIаде жоялъе коньяказул заводаздаги батIаго лъикIаб хIал гьечIо Дагъистаналда. Республикаялъул нухмалъулев Рамазан ГIабдулатиповас абуна цодагьалъ цебе цIолбол 100 азарго тонна гурони бакIарулеб гьечIин Дагъистаналда.\nЦересел саназдани бищун дагь батани 300 азарго тонн бакIарулеб букIун буго. ХIасил-калам, брендазда хадур лъугьине гIедегIун руго Дагъистаналда. Я коньяказул заводаздаги, я консервазул заводаздги ругел масъалаби тIуразе ккола тIоцере, хадуб бицине бегьила брендазулги.\nДир гIакълу лъазе бокьани, дида ккола, коньяк бичалел заводазда ругел суалал тIуразе ккола. Гьеб буго дагъистаналъул бищун лъалеб бренд».\nДагъистаналдаса нигIматал цо цIаралда гъорлъ рачи – гьеб ккола даран-базар роцIинабиялъул политика. НигIмат цебетIеялъулаб гьеб политика ккола заман къваригIунеб жоилан абуна Дагъистаналъул экономикиял бухьеназул ва даран-базаралъул министерлъиялъул нухмалъулев Юсуп Умавовас.\nЗаман гуребги гьелъие гIезегIан гIарацги къаригIулин абуна Умавовас Дагъистаналъул хIукуматалъул данделъиялда. Дотациял цIикIкIарал республикаялда цIияб проекталъе гIарац балагьизе захIмалъизе буго, гьелдалъун инвесторал ралагьизе ккола илан тIадеги жубана министрас.\nГьесул рагIабазда рекъон, Дагъистаналъул экономикиял лъикIал бухьенал руго Ставропольегун, Астрахань ва Ростов мухъалгун. Минералияб лъим, хIан, коньяк, консервал – гьел нигIматал ричула цере рехсарал регионазе.\nШималияб Кавказалъул федералияб бутIаялда вугев Россиялъул президентасул хасав вакил Александр Хлопониница цодагьалъ цебе абуна кIудиял тукабазда регионалиял хасал стендал гIуцIизе бегьулин.\nГьесул пикруялда рекъон, централияб Россиялда ругел тукабазда Шималияб Кавказалъул республикабаздаса рачIарал нигIматал ругел бутIаби рагьизе бегьула. Гьединго кавказалдаса нигIматазул хасал тукаби рагьизе бегьула Сочиялда Олимпиада байбихьараб мехалда илан абуна Хлопониница.\nАмма экономист Амировасул пикруялда рекъон, Сочиялде рачIарал туристазда лъаларо ратIа рахъине кавказалдаса нигIматал. ТIадежоялъе Шималияб Кавказалъул республикабаздаги релъарал нигIматал гьарула ва гьел нигIматалги цо квералъул килщаздалъун рикIине бегьулаян абуна Амировас.


Докладалъул презентация унеб мехалда полициялъ иргадулаб нухалда тадбиралъул гIахьалчагIи къватIире къотIулел рукIана, жидехъе минаялда бомба лъеялъул хIакъалъулъ лъазаби бачIаниги абун.\n«ПАРНАС» партиялъул лидеразул цояв Илья Яшиница тIобитIана «Миллияб хIинкъигьечIолъиялъе хIинкъи» абураб жиндирго долкладалъул презентация.\nАвторасул пикруялда, жакъасеб Россиялъе бищунго кIудияб хIинкъи ккола Чачан республикаялъул бетIер Рамзан Къадировас хIалтIизарулел улкаялъул къануназдеги конституциялдеги данде кколарел къагIидаби ва гьезие карт-бланш кьолеб Россиялъул тIалъи. Яшиница абулеб буго, Жиндирго республикаялда Къадировас билъанхъизабулелда релъараб политика хадуб тIолабго Россиялдаги хIалтIизабизе бегьулин.\nЯшиница лъазабухъе, докладалъул аслияб масъала ккола Рамзана Къадировас чачаналъ билъанхъизабулеб политикаялде кIвар буссинаби ва гьев республикаялъул нухмалъиялдаса махIрум гьавиялъул тIалаб гьаби.\nИлья Яшин: «Владимир Путиница Шималияб Кавказалда лъун буго хадуб кьвагьизе бегьулеб бомба. Гьеб бокьараб мехалда кьвагьизе бегьула ва политикияб кризисалъул хIасилалда гьеб бигьаго буссине бугьула чачаназул лъабабилеб рагъалде. Гьеб биччангутIиялъул мурадалда Россиялъул миллияб хIинкъигьечIолъиялъе бугеб хIикъи тIагIинабизе ккола.\nНилъеда тIадаб буго Къадиров нухмалъиялдаса махIрум гьавизавизе. Чачанлъи къануналъул гIатIилъиялде нахъе буссинабиялъул мурадалда, нилъеда тIадаб буго Чачаналъги Россиялдаги хиса-басиял гьариялде рачIине».\nПровокаторас гьересиял долларал тIаде рана Яшиниде.\nПрезентация унеб мехалда пуланав чияс хIалбихьун букIана провокация гьабизе, гьев полициялъ нахъе вачана. Амма хадуб жибго полиция лъугьун букIана, презентация унеб бакIалда бомба лъеялъул хIакъалъулъ информация бугинги абун, журналисталги табиралда гIахьаллъулел цогидалги гьенисан нахъе гъезе. Яшиница абуна, бомба гьениб гьечIин, бомба жиндихъ бугин, жиндихъго бугеб докладалде кIварги буссинабулаго.\nРоссиялъе Къадировасдаса ругел хIинкъиязул бицунаго, гьес кIвар буссинабуна Чачаналъ жидерго рагъулаб гIуцIи букIиналдеги.\nИлья Яшин: Ахирисеб анцIго соналда жаниб гIуцIараб ва лъикIаланго хIадур гьабураб Къадировасул армия - гьеб Россиялда жанир ругел хIакъикъаталдаги кIудияб махшелалъул яргъид гIуцIарал къокъаби ккола. Гьел чIечIого ругьунлъиязда рукIуна, гIахьаллъула рагъулал конфликтазда. Докладалда гIуралъ гIатIидго бицунеб буго чачаназул «силовикал» Донбассалъул территориялда Украиналъул армиялде данде рагьда гIахьаллъиялъул хIакъалъулъ. Мисалалъе, "Смерть" абураб чачаназул батальоналъул хIакъалъулъ».\nЯшинил рагIабазда, Къадировасул яргъид гIуцIарал къокъабазул гIахьалчагIи руго гьесул хъаравулъиялъул филиалал хIисабалда Москваялдаги, Петербургалдаги, цогидал чIахIиял шагьараздаги. Гьезул цоял битIахъего гъачагълъиялда рагIула.\nОппозицияв политикас рикIкIунеб буго президент Путиница Къадировас къанунал мерхьулел рукIиналде берал къанщиялдаса жибго Россиялъе бугин кIудияб хIинкъийин.\nИлья Яшин: «Дие бокьун буго абизе Чачанлъи Россиялъул пачалихъалда жаниб батIа чIараб пачалихъалде буссун букIиналде кIвар буссинабизе. Дие бокьун буго абизе, Къадировас федералиял къанунал, конституция гIадахъцин росулел гьечIин. Гьеб гуришха кколеб Шималияб Кавказалда Путиница билъанхъизабулеб политикаялъул кьучIияб хIасил».\nЯшинил ракI чIараб буго Россиялъул тIалъиялъ Къадировасе хасал ресал оппозициялде данде къеркьеялъул мурадалдаги кьолел рукIиналда. Гьес абулеб буго жиндир гьединго ракI чIараб бугин Борис Немцов чIваялда нахъ Къадиров вукIиналдайин, докладалда гьелъие гIурал аргументалги рачунел ругин.\nИлья Яшин: «Дилъни кинабгIаги васвасдицин гьечIо Борис Немцов чIваялда нахъ Къадиров вукIиналда хурхун. Суалал гIицIго хутIулеб руго, вугищ Къадиров гьеб чIвай тIадкъарав, гьеб гIуцIрав яги ругищ гьесда нахъ кIудияб хъулухъалъул фигураби, абурал».\nИлья Яшин: «Нилъеда тIадаб жо ккола щвалде щвараб, хIужжаби тасдикъ гьарулел документалги, далилалги ругеб информация граданазухъе щвезабизе ва хиса-басиял гьариялде талъи гьесизабизе. Гьеб нилъеца гьабулеб гьечIони, букIназулъги рахчун хIинкъун нилъ чIун ругони, цо лахIзаталда нилъ къадировасулал бетIергьабилъун лъугьараб, жидее бокьа-бокьараб гьабизе нилъ тIамулел улкаялда рорчIизе бегьула. Дие гьедин букIине бокьун гьечIо.\nДоклад буго патриотияб, нилъер аслияб тIалаб ккола Къадиров нухмалъиялдаса вахъизави ва гьесда хурхун захIматал тIакъсирал гьариялда хурхараб такъсирияб иш рагьизаби».\nРоссия эркенаб букIине бугин абун лъугIизабуна докладалъул презентация гьелъул авторас.


ТалихIрайсса хьуннав оьрчIшиву\nАвтор: ilchi · 10.06.2019\nЛаргсса ххуллункьини Лакрал райондалул цинявппагу школарттай ва детсадирттай дакIний личIанну кIицI ларгунни ОьрчIру буруччаврил кьини.\nБайрандалун хас дурсса шадлугъру хьунни Гъумук — хьхьичIавасса лицейрал майданнив ва кIивагу детсадрал хьхьичI.\nОьрчIру барча бан ссайгъатирттащал бувкIун бия «Дараччи» клубрал Гъумуксса филиалданул хъунмур ПатIимат МахIаммадова. Гъумучиял «Солнышко» детсадрал чулуха Зулайхат Макьсудовал ва Ума Аьлишаевал барчаллагь увкунни оьрчIах дурсса хъуннасса къулагъасрахлу.\nШяраваллил кьини – цинявннансса тирхханну\nСледующая публикация В Дагестане прошел международный турнир по дзюдо памяти Ахмедхана Амирханова\nПредыдущая публикация Дакьаврил ва нахIушиврул суратру


Россиялъул Федерациялъул Шураялъ къабул гьабун буго дагьаб цебегIан Пачалихъияб Думаялъ къабул гьабураб «блогеразул хIакъалъулъ» абулеб къануналъул проект. Гьелда рекъон, социалиял сайтазда бугеб чиясул хасаб гьумералде сордо-къоялда жаниб лъабазарго чи ваккулев вугони, гьел блогерал хасаб реестралде росизе кколел руго.\nГьеб инициатива кколеб буго араб соналъул ахиралда Волгоградалда рукIарал кьвагьияздаса хадуб гIумруялде бахъинабизе бихьизабураб «антитеррористияб пакеталъул» къанунал рахъиялда сверун инициативаязул цояблъун.\nГьелъ чIезарурал тIалабал тIурачIезде данде санкциялги рихьизарулел руго къануналъ. Масала гIадатияв инсанасда тIад къотIулеб буго анцIазаргоялдаса лъеберазаргоялде щвезегIан гъурущ, фирмабигун компаниязда тIад-50 азаргоялдаса 300 азаргоялде щвезегIан. Къанун тIатIалаго хвезабураб мехалда гIакIаялъул къадарги цIикIкIунеб буго.\nГьеб къануналъул проекталда рекъон Россиялъул анцI-анцI миллион чиясда тIад лъолеб бугин информалатазда хурхун къануналъул рихьизариял ва гьебго заманаялда гьезие кьолел гьечIин кинал рукIаниги гарантиял, гьелде тIадеги хвезабулеб бугин инсанасул хасаб гIумруялъул балъголъи цIунизе бугеб ихтиярин абулеб буго Россиялъул президентасда цебе бугеб инсанасул ихтиярал цIуниялда сверун Шураялъ гьеб къануналъул проекталъул гьабураб юридикияб хIасилалда.\nГьелдаго абулеб буго пачалихъалъ гьабизехъин бугеб гьеб контролалъ хIакъикъаталдаги хвезабулеб бугин информация балагьизе, щвезе, цогияхъе кьезе ва тIибитIизабизе гIадамазе Конституцилъ кьураб ихтиярин.\nРехсараб Шураялъул бетIер Михаил Федотовас хасаб хитIабцин гьабун букIана Федерациялъул Шураялъул нухмалъулей Валентина Матвиенкохъе гьеб къануналъул проект къабул гьабичIого дагьабги тIад ургъун хIадуризе нахъ чIвазе нухал ралагьеян гьаригун.\nАмма гьесул гьариялъул мурад тIубан гьечIо Федерациялъул Шураялъ.\nЖалго блогеразда гьоркьобги гьеб къануналъул проекталдаса гIемерго рохи бихьулеб гьечIо.\nПарижалда гIумру гьабун вугев Чачанлъиялдаса тарихиял гIелмабазул доктор ва жигарав блогер Вачагаев Майрбекил пикруялда бицен гьабулеб къануналъул проекталъул биценго ккун буго гIакълу гьечIолъиялъ.\nВачагаев Майрбек: «Гьединал хIукмуязул хIасилал рукIунаро. Гьеб кинабго гьабулеб буго гIакълу-лъай гьечIолъиялъ. Гьезда интернет щиб жоялицин лъалареб батула. Жидеде гъоркье хъвараб жоялъ понцарал гьез Думаялда хIалтIиялъул бакIалда YouTube бихьулеб ва цоцазе анекдотал цIалулел ратани, гьелъул магIна кколаро гьезда дунялалъул гьиналъул приципал лъалел ругин абураб.\nGmail, Skype, WhatsApp гIадинал контентал гьезул кверщаликь гьезего гьечIо. Масала, Skype бокьарав чиясда кIола бокьараб улкаялда регистрация гьабун, гIагараб мацI ингилис бугинги хъван бокьухъе гьелдаса пайда босизе. Гьеб буго кIицIул кIиго чан букIунебали лъаларел чагIазул жигар».\nРоссиялъул политикияй хIаракатчIужу, диссидентка, инсанасул ихтиярал цIунулей ва видеоблогер Валерия Новодворскаялъ абуна Эркенлъи Радиоялъе гьеб къанун бугин хас гьабун тIалъиялъе дандекколарел блогеразде данде ургъарабин.\nВалерия Новодворская: «Россиялъул тIалъи-гьеб буго абсолютияб квешлъи. Гьездасан къватIибе борчIулебщинаб жоги буго-квешлъи. Гьединлъидал дандекквеял ралагьизелъун ургъизецин кколаро. Лъазе ккола гьез гьеб щибизе гьабулеб бугебали. Гьеб буго журналисталго гIадин блогералги жанир тIамизе сайталги къазе гьабулеб жо. Лъидаго рачIел информалатал къарал гIадинан къазе руго блогалги. Гьезие къваригIун буго эркенаб пресса билараб гIадинан эркенал блогалги рилизаризе. Жиндир чол тIикъваялда гъоркь хер бижуларин абулаан Аттилаца. Гьелъухъего, Россиялъул тIалъиялъул машиналъул гьакиберазда гъоркьги зазхараб тел гурони щибго бижуларо. Дун дунго абуни интернетгун хIалтIуларо. Дир блог бачунеб буго Константин Боровояс. Дица гIицIго суалазе жавабал кьола. Интернеталдаса дие хIажатабщинаб гьалмагъзабаз дихъе кагътидаса цIализе бачIуна. Дида лъаларо компьютергун хIалтIизе».\nДагъистаналдаса блогер ва «ТIолгороссиялъул Халкъияб фронталъул» гIахьалчи ГIалиев СултIанида бицен гьабулеб къануналъул проекталъулъ рихьулел руго квешалги лъикIалги рахъал.\nЖидерго цIаралги хъвачIого интернеталдасан питна бекьулел, тIубарал миллатазул къадру хвезабулел ва цоги гьезда релъарал чагIи тамихIалде цIаялъул рахъалъ гьеб къанун лъикIаб бугин рикIкIаниги СултIанида лъалеб гьечIо блогалда ругел чагIи рикIкIун регистрация кин гьабизе кколебали.\nКъануналъул проект щвалде щвараб гьечIин ва гьеб ва гьелда релъарал цоги къанунал къваригIараб мехалда къватIире рахъизе ва пуланал гIадамазде данде хIалтIизаризе къабул гьарулел къануналин рикIкIунеб буго «Московский Комсомолец» газетаялъул бетIерав редактор хисулев ва жигарав блогер Муждабаев Айдерица.\nГлеб Павловский (квегlиса) ва Айдер Муждабаев\nМуждабаев Айдер: «Дида ккола гьеб къанун къабул гьабун хадуб цо-цо хасал, гьоркьоса рищарал гIадамазде тIадецуй гьабизе рес бугин. Гьеб къанун хъван буго бичIчIулареб куцалда. Дица тIубанго гьечIониги гьеб цIалун букIана. Гьелдаса бичIчIулеб гьечIо блогераз регистрация щай гьабизе кколебали. Блогалда цо къоялъ гIемерал гIадамал рукIаразищ гьеб гьабизе кколеб, даимго гIемерал гIадамал жидер блогазда ругезищ. Россиялда цоги гIемерал къануналго гIадин, дица рикIкIуна, гьеб къанунги пуланал чагIазде данде хIалтIизабизе ургъараб жо бугин.\nГьеб хIалтIизабизе рес буго пуланав блогерас тIалъиялъе бокьулареб жоялъул хъвалеб бугони.\nЛъабазарго чи жидер блогалде раккулел блогараз жал инфоралатал ругн регистрация кин гьабилеб? Блогазде раккулел гIадамазул къадар цо ккураб букIунаро. Жакъа гIемер, метер-дагь, сезе чиго ваккичIого вукIинеги рес буго.\nКъокъго абуни, дица абила, гьеб ва гьелда релъарал цоги къанунал ругин къваригIараб мехалда къватIире рахъизе ва пуланал гIадамазде данде хIалтIизаризе къабул гьарулел жалин.\nЖиндир халкъалъул ургъел бугеб хIукуматалда гьеб буго магIна гьечIеб къанун. Сундухъ букIаниги лъие букIаниги тIадецуй гьабизе къваригIарал нилъер хъулухъчагIазе абуни, гьеб букIине буго гьезул тIадецуялъул алатазул гьедингоги бечедаб къалиниб иргадулаб алатлъун. БатIа чIараб Россиялъул хасаб интернет-Чебурашка-гIуцIизе кколин бицунел чагIаз бицунареб жо букIунебищ».\nБлогеразда тIад гуребги интернет-провайдеразда тIадги контроль цIикIкIинабизе къасд гьабулеб буго гьанже Россиялъул нухмалъиялъ. Гьедин лъазабулеб буго «Коммерсант» газетаялъ. Бицен гьабулеб буго интернет тIибитIиялъул киналго даражабазда контенталъе цIалкIу лъеялъул ва Россиялъул гIадамазе къватIисел улкабазул интернет-сайтазде ракIкIизе гIурхъаби лъеялъул.\nИш гьелде ани, интернеталда цензура гьабизе гIурхъаби гьечIеб ихтияр щвезе бугин пачалихъалъейин рикIкIунеб буго экспертаз. Интернеталдаса пайда босулел гIадамазе абуни гьеб кинабго сверизе буго багьаби рахиналде ва интернеталъул сигнал квешлъиялде.\nИнтернеталда тIад контроль гьабизе хIукумат хIадурлъулеб букIиналъул Коммерсанталъе бицун буго телекоммуникациязул базаралдаса чиясги, федералияв хъулухъчиясги, интернет-компаниязул кIиго менеджерасги. Гьеб инфраструктураялда хурхун юридикиял документал хIадурулел руго Россиялъул президентасул администрациялда цебе гIуцIараб хасаб къукъаялъ. Гьедин лъазабулеб буго Коммерсанталъ.\nГьеб газеталъул баяназда рекъон, Россиялда чIезабизе буго интернеталъул лъабго даража-бакIалъул, регионалияб ва тIолабгороссиялъулаб. БакIалъул ва регионалиял провайдеразе рес букIине гьечIо къватисел улкабазул сайтазде раккизе, гьеб трафик гьабизе рес буго гIицIго тIолгороссиялъул опраторазул гьиназдасан. Лъабабго даражаялъул интернетги цIалкIуялъусан биччазе буго.\nАраб анкьалда Россиялъул президент Владимир Путиница лъазабун букIана интернет гIуцIунго букIанин Америкаялъул ЦРУялъул спецпроект хIисабалда, гьединлъидал гьелъул аслиял сервералги Америкаялда ругин, гьезда тIад контрольги гьабулеб бугин.\nПутиница рикIкIунеб буго Россиялъул аслиял интернет-ресурсазул серверал Россиялда рукIине кколин.\nГьебго заманаялда Путинил пресс-секретарь Дмитрий Песковас абун буго Коммерсанталъе жинда «тIоцебесеб нухалда рагIулеб бугин» президентасул администрациялда цебе гIуцIараб хасаб къукъаялъул ва гьез интернеталда хурхун гьабулеб бугеб хIалтIул хIакъалъулъин.


Къасдал хIорго хутIана\nМахIачхъалаялда "Справедливая Россия" партиялъул пресс-конференцияб 24Aпр2013\nАрбагI къоялъ МахIачхъалаялда "Справедливая Россия" партиялъ рорхарал суалазда гьоркьоб цIияб жо щибниги букIинчIо.\nПресс-конференциялда рорхизе ругел суалазул цебеккун бицун букIаниги аслияб ахIи- хIур гьеб данделъиялда букIана республикаялъул нухмалъулев халкъияб мажлисалъ вищизе вугилан парламенталъ хIукму гьабиялда тIасан. Дагъистаналъул парламенталда цониги гьечIин халкъалъ гьаракьги кьун вищарав депутат гьезухъе щайин кьолареб ихтияр жидерго нухмалъулев вищизейилан ахIи-хIур базе лъугьана эссеразул вакил Расулов Руслан.\nАслияб дагIба гьесул букIана заманаялъ республикаялъул нухмалъулевлъун витIарав ГIабдулатIипов Рамазаниде. Гьесие бокьун букIарабани кIолаланин гьесда халкъалъ гьаркьалги кьун республикаялъулев нухмаалъулев вищулел рищиял тIоритIизе:\nРасулов Руслан: «Нужеда киназдаго ракIалда батила республикаялъул нухмалъулевлъун вачIиналдего Рамазан ГIабдулатIиповас абулеб букIана жинца кидаго рахъ колин халкъиял рищиязулилан. Амма нухмалъулевлъун вачIун хадув гьес бугеб жигар кьуна республикаялда халкъиял рищиял тIоритIунгутIизе.\nТIалъиялде вачIун араб лъабго моцIида жаниб хIакимзаби хис хисун цояб хълухъалдаса цогидалъуре тIамун гурони гьес гьабураб цIияб жо ккечIо Дагъистаналда. Халкъалъул кIудияб божи букIана гьесде божи букIан гьес халкъиял рищиял тIоритIизе ратилиланги, амма гьезул къасдал хIорго хутIана.\nГьелда бан журналистаз кьуна суал киназадаго лъала гурищин республикаялда кинаб куцалъ рищиял унелали, жиддего бокьарав чиясе гьез гьаракь кьуниги тIалъиялде хасал чагIазе дандекколев гурони вачIунарелъулилан. Гьелъие жаваб Агъаларов Сардарица кьелин нужееян гьесдехун базабуна гьеб суал Расуловас.\nСардар ккола Югалъулаб Дагъистаналда бугеб миллияб культура цебетIезабиялъул рахъалъ централъул нухмалъулев. Гьесул халатаб кIалъаялдаса журналистазда бичIчIараб жо ккана халкъалъ гьаракьги кьун вищизе канани жеги цо лъагIалица заманялъ таварв нухмалхулев хIисабалда хIалтIизе кколин ГIабудлатIипов гьев халкъалдаги халкъ гьесдаги бихьизе\nГьесдаса хадув рагIи босарав табасаран мухъалдаса архитектор Къурбанов УстIархан абурав чи лъугьана жинда лъаларин републикаялъул нухмалъуде вачIаралдаса ГIабдулатIиповасул хIалтIуда жаниб лъугьараб цониги хиса-баси. ГIаксалда гьанжелъизегIан цониги чIвай-хъвей ккун букIинчIеб Табасаран мухъалда ГIабдулатIипов нухмалъуде вачIаралдаса 12 чи чIванин жидер гьенив абун.\nГьединго гIемерисез кIвар буссинабураб хIужалъун ккана президентасул кадровияб политикаялъул суалги. Республикаялъул нухмалъуде вачIунаго ГIабдулатIиповас абун букIанин хIукуматалъул жавабияб хъулухъалда тезегIлохъанал гьунар бугел чагIи гьечIилан халкъалдаги абун вачун жиндирго вас Каспийск шагьаралъул нухмалъулев хисулевлъун тIамиялъе гIилла щибилан хъудана цадахъ пресс-конференциялъул гIуцIарухъаби.\nГьеб куцалда цебеги чанго нухалда рагIараб амма хIасил кьолел гьечIел суалал цIигьарулаго цIакъго халат бахъунеб букIана гьеб конферениция. Цебекунго гьеб бичIчIараб кинигин республикаялъул аслиял информ алатаздасан цохIо «Черновик», «Настоящее время» ва «Республика» газеталъул вакилзаби гурони цогидал журналистал гьеб данделъиялде рачIун рукIинчIо.\nКъасдал хIорго хутIана нилъер\n"Патриотазул къуватазул цолъи" гIуцIулеб буго Дагъистаналда\nМурадазул чирахъ свине толеб гьечΙо...\nПартиязда щал ругел?\nДир полициялъ дун цIунизеги бегьула... реформаялда хадуб


ШигIрияб гьунаралъ угьараб хIухьел » Официальный сайт газеты «ХIакъикъат» («Истина»)\nГлавная » Горянка - МагIарулай » ШигIрияб гьунаралъ угьараб хIухьел\nШигIрияб гьунаралъ угьараб хIухьел\nДобавил(а): istina от 29-04-2016, 11:51\nДие бокьилаан, дир магIарулал,\nМугIрул гIадин цоцалъ гъункун рукIине.\nМиллатал рикьизе гьоркьоб хIалтIулеб ХIарамаб гъурщие лагълъунгутIизе.\nХIалакараб реццалъ чи учузлъула,\nУчузаб рецц-бакъ тун, гIакълу, рокьи кье.\nЧиналъе хIелхIеди хIакъирлъи буго,\nХIал лъаларев хIаким кIодо гьавуге.\nКIудияб ракьалда гьитIинаб миллат,\nМугъчIвалеб кьурулъун лъугьа цоцазе.\nЧвантил кIалтIу къараз къо борхуларин,\nКъулиги хIелиги гьезда цебе щай?\nМугIрул магIил гарал цолъун гIураб гIор,\nГьелъул гучаб чвахи нилъее мисал.\nЧвахулел иццаллъун цоцалъ журани,\nЖаниб гъанкъиларищ хIиллагун макру.\nНижее цIарилан, нижей боцIиян,\nБалъго гулла речIчIун бесдаллъи кьоге.\nМагIил лълъар борхизе эмен тIамуге,\nЭбелалъул ургьиб цIадул кан лъоге.\nКодоб гъурущ гьечIев хIакъир гьавуге,\nХIалимаб мискинлъи - рекIел ритIухълъи.\nЧванта бицатасе бетIер къулуге,\nБетIергьан Аллагьас какараб бугин.\nАвар каламалъул карамат рагьун,\nРугьун гьаре лъимал росу-ракьалде.\nГьури хIалакани, тIегьги бечIалин,\nТIеренлъун тIагIунел нилъехъ балагье.\nТIолго дунялалъул чIинкIиллъиялда\nРолъул хъат кинигин гьурщараб дир халкъ,\nРокьул тIор тIирщизе, тIегьан барщизе,\nРес бугелщинаца хIал кьуни щибан.\nХIакъикьа къалареб, яхIалъ къунареб,\nКъабихIаб жо буго ракъи, мискинлъи.\nМиллаталъ къвал жемун, хинлъи бикьани,\nБикъиги хъамиги гIодоб теларищ.\nКъуват цолъулъ буго, цолъе, дир миллат,\nЦониги хIалихьат вахъунгутIизе.\nТарихалда тараб намусалъул нур Нилъер наслуялъул гьурмалъ гвангъизе.\nКьуру анищ дун Данде жаваб кьолеб кьуру анищ дун,\nКьал ахIулеб агьлу къуркьизабизе.\nГъугъалеб зобалъул къуват анищ дилъ,\nКъадарлъи тIуркIулеб гьаракь гьабизе.\nГьорол кутак анищ каранда жаниб,\nЖагьиллъи, жагъаллъи лъухьун бацIцIине.\nБалеб гIазул цIорой дилъ бугеб анищ,\nЦIорозе гьаризе къабихIал чагIи.\nЧапулеб цIадалъул чвахи дилъ анищ,\nЧорокал ракIалцин чурун телаан.\nЧидай хIилла бугел хIарамзадаби,\nЗодил къуват босун, къанцIцIун лъелаан.\nБакъул къуваталъул къартI анищ дие,\nДунял бичIчIулезе хинлъи бикьизе.\nБакъан-кечI хIасратаб хIинчIлъун анищ дун,\nХIайранлъи гьурщизе гьаб дунялалда.\nГьурмай цIваки анищ моцIрол гIадинаб,\nГIалам беэдулеб гьими щущазе.\nГIурччинаб их анищ, ургъел чIваразда\nРии цебе букIин бичIчIизабизе.\nБакIлъи заманалъул тIад бегаразде\nТIабигIиял нурал риччазе анищ.\nРокьул гьайбатлъигун гьавадул роцIен,\nГьаб халкъалъе кьезе къуват дилъ анищ. Хирияв мун гуро Хирияв мун гуро, хвана доб рокьи,\nДун хилиплъун гуро, мун хиянатлъун.\nХабар бицинелъун лъалхъуге аскIов,\nАскIоб бараб заман загьрулъун кканин.\nХирияв мун гуро, ана доб асар,\nДир сси бортун гуро, дур асс тIагIун ккун. ТIогьол квацIи кьоге, кьураб розаялъ,\nРугъун бигъун танин каранда жаниб.\nХирияв мун гуро, доб хIасрат хвана,\nДир хIинкъиялъ гуро, мун хIалихьалъун.\nХIелун гьари баге, хIалимлъи мерхьун,\nМун ана дунги тун, рекIелгъей цIехон.\nХирияв мун гуро, урхъи лъугIана,\nДир яхI тIагIун гуро, дур намус тIагIун.\nТIинкIулеб магIуялъ дир ракI хIеккинищ,\nМагIил ралъадги ххан рагIалде щведал. Хирияв мун гуро, хабар бицун щай,\nБухIана дир рии дуда божараб.\nДоба нахъа тараб дир гIолохъанлъи,\nАхIи балеб буго мун довго вугин.\nХирияв мун гуро, ракI гурхIаниги,\nРикIкIад тейин буго гIакълу кIалъалеб.\nГIумру учузлъарав рокьул дирижер,\nДуе диваналъе заман хIалтIана. Дир гIакъилай эбел Дицаги ахIилищ дуе кечI, эбел,\nДуниял-гIаламалъ ахIараб гIадин. Дицаги бицинищ дур гьунаразул, Гьунарги кIудияй, яхIги камилай.\nБукъараб заргIанаб гьитIинаб рекIелъ Рокьул ралъад къазе къуват гIурай мун.\nГIорцIун кваназеги заман батичIей,\nБерцинабги ретIун хьвадизе кIвечIей.\nКIудияб хъизанги бакIаб колхозги,\nБерцинаб букIана дур хIалтIул хIасил.\nУнтарав эменги, гIисинал нижги, - ГIодизе, угьдизе яхIалъ течIо мун.\nДадал кваранаб квер, нижер мугIалим, - МугIрулго чIухIила дудаса, эбел.\nДур дарсил курс щварал ниж дур лъималаз Лъеларо ракьалда рокьул гуреб лъалкI.\nРокьул кваркьи бигъун къвалакье рачун, КъвакIун ниж куцарай камилай устар. РалъадгIан гIатIидаб гьеб дур рекIелъе\nАдабги хIурматги чвахила нижер.\nГIакъилай, камилай, дир лъикIай эбел Дур лъикIлъи борцунеб роцен ниж руго.\nГьитIинаб рукъалъул кIудияй хIаким, ХIелула дур лъимал дур адабалъе.\nДир йигилан гуро еццулей йигей, Реццалъе хIакълъидал бицунеб буго.\nХIасил дур гIумрудул, дур гьунаралъул -\nДур микьго лъимадул рукъалда сверухъ.\nБокьун буго Огь, дий бокьун буго гьаб дунялалда Даимаб рекъелги талихIаб халкъги, Херазе къулизе, улбул хьихьизе,\nХьихьарал лъималаз иман цIунизе. ЦIвабзазде цIар арал васал рахъине,\nВасазул адаб ккун, ясал хьвадизе.\nАдабги намусги гьурмаде цIарай ЧIужугIаданалъе хIурмат гьабизе.\nГьалаглъун, гьаглъараб гIанчIаб гIелалъе\nГIакъилал дарсазул насихIат лъезе.\nДарсил магIна босун магIарул наслу, Мунагьалги рацIцIун, роцIарал гIезе.\nМекълъи-тIекълъиялда тIад хIетIе чIезе,\nХIарамзадабазда данде рагъ базе.\nРекIкIав инсанасе хIакимлъи къазе,\nХIакъасе, нух рагьун, халкъалъ кверчIвазе.\nХвалий рижараблъи кIочон течIого,\nКIудияб рокьул кьо ракьалда лъезе.\nРекъелги талихIги халкъалда гьоркьоб\nГьарзаго чапизе, ихдал цIад гIадин.\nГIадлу загIиплъараб дир ВатIаналда ГIадилчи ритIухъав халкъалъ вищизе.\nГIисинал гъалатIал гIочIой чIвачIого,\nГIумру битIулеб кьучI наслудай лъезе.\nОгь, бокьун бугеб куц, гьал тIадчагIаца,\nЧвантил гурониги хIисаб гьабизе.\nХIасратаб анищ дир, гьари-дугIа дир,\nДунял ххан гIорцIичIев хIаким ккогеги.\nБакъуде рагIад цIан, цIадал накIкI гуреб\nЦIоб тараб рагъул кIкIуйтакрарлъугеги.\nГIумруги гIажалги гIорхъода букIин ГIадам-инсанасда кIочон тогеги.\nАвтор: Гьумер хIадур гьабуна МухIамадкамил Гьиматовас.\nГазета №: 17, от 28.04.2016 Месяц выхода номера газеты. Например января Год выхода номера газеты. Например 2012г.\nРокьулел гIадамал, гIагараб свериМанаршал шигIрияб улкаКьучI битIичIони, къед гьетIараб букIунаБецIлъиялдаса канлъуде тIамураб галиЛъималазул анищ


1957 • 1958 • 1959 • 1960 — 1961 — 1962 • 1963 • 1964 • 1965\n1940-лел • 1950-лел — 1960-лел — 1970-лел • 1980-лел\nXIX гІасру — XX гІасру — XXI гІасру\nXX гІасру — ккола григорианияб календаралъул 1901 соналъул 1 январалдаса 2000 соналъул 31 декабралде щвезегІан букІараб заман.\nБуртиял яги Чачанал ккола Буртиялъ жумгьурияталда гIумру гьабулеб миллат. Гьезул къадар миллионалдаса цӀцӀикӀун буго ва гьел, Дагъистан тун къватIирехун ругел миллатазда гьоркьоса, магIарулазе бищун гIагарал руго.\nГъуниб мухъ (гІур. Гунибский райо́н) - Дагъистан жумгьурияталъул мухъ.\nТахросу - Гъуниб.\nДагъистан республика (Дагъистан) (гІур. Республика Дагестан) — Россиялъул Федерациялда гъорлъ унеб пачалихъ.\nТахшагьар — МахIачхъала.\nХIукуматлъун рикIкIана 1921 соналъул 20 январалъ.\nДагъистаналъул гIорхъабазда руго: Азербайджан — бакъдасеб рахъалда, Грузия — къиблаялъулгун бакътІерхьул рахъалда, Чачан республика — бакътІерхьул рахъалда, гьединго Ставропол улка — хьундасебгун бакътІерхьул рахъалда ва Калмыкия — хьундасеб рахъалда.\nМедве́дев Анато́лил Дми́трий яги хуесос дима (гІур. Дмитрий Медведев) (гьав. 14.9.1965, Ленингърад) — Россиялъул пачалихъияв ва сиясатияв хІалтІухъан. Россия Федерациялъул ХІукуматалъул анцІабилев председатель (2012 соналъул 8 майалдасан байбихьун) ва Россия Федерациялъул лъабабилев президент (7 май 2008—7 май 2012).\nРоссиялъул Советияб Федеративияб Социализмаялъул Республика (РСФСР) — 1991 соналъул 25 декабралде щвезегІан Россиялъул Федерациялда букІараб цІар.\nСултІанилросу (лъар. Султан-Янгы-Юрт) — Дагъистан жумгьурияталъул Гъизилюрт мухъалъул росу.\nТурциялъул премьер-министр, тур. Türkiye Cumhuriyeti başbakan — ккола Турциялъул хІукуматалъул бетІер, 1920 соналдасан байбихьун, ай ГІусманиязул империя биххаралдаса хадуб.\nЖакъа заманалда жаниб Турциялда премьер-министр вищула Турциялъул КІудияб миллияб данделъиялъ, гьесул мактабалъул гІахьалчагІигун цадахъ.\nХьаргаби мухъ (гІур. Герге́бильский район) - Дагъистан жумгьурияталъул муниципалияб мухъ.\nАдминистративияб марказ — Хьаргаби росу.\nРажаб ТIайип Эрдогъан ялъуни Реджеп ТIайип Эрдоган тур. Recep Tayyip Erdoğan (1954 - ), - Турциялъул премьер-министр (2003 соналдасан байбихьун), исламияб ритІухълъиялъул ва цебетІеялъул партиялъул цевехъан.


БАНКАЛ Х1АЛТ1ИЗЕ ККОЛА ХАЛКЪАЛЪЕ Г1ОЛО. - 4 Декабря 2015 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nВоскресенье, 18.03.2018, 04:55 | RSS | Приветствую Вас Гость\n16 Март 2018г. №17-18 (10049-10050)\n8 Март 2018г. №15-16 (10047-10048)\n2 Март 2018г. №13-14 (10045-10046)\n16 Февраль 2018г. №10-11 (10042-10043)\n9 Февраль 2018г. № 8-9 (10040-10041)\nГлавная » 2015 » Декабрь » 4 » БАНКАЛ Х1АЛТ1ИЗЕ ККОЛА ХАЛКЪАЛЪЕ Г1ОЛО.\nБАНКАЛ Х1АЛТ1ИЗЕ ККОЛА ХАЛКЪАЛЪЕ Г1ОЛО.\nЧIара-хьараб, гIодобе биччараб, метерисеб къо кинаб букIинебали цебеккунго лъалеб СССР биххидал, кьучIдасанго хисана улкаялъул экономика, политика, гIадамазул гIумру. Пачалихъиял идарабазда цадахъ, раккана жалго гIадамал бетIергьанал гIуцIаби, «базаралъулаб» экономика, инфляция, дефолт, кризис гIадал гIадатияб халкъалда михир бачунел лъугьа-бахъинал. Къасиялдаса радалалде зодоре рахун ратула кинабго жоялъул багьаби, рагьула-къала кьер-кьерал банкал, гIадада гьоркьор уна чанги гIадамазул гIарцал. Цере рукIарал банкалги къан, нилъер районалдаги рагьана Сбербанкалъул ва Россельхозбанкалъул филиалал. ГIарани бугеб Сбербанкалъул хIалтIул хIакъалъулъ дагьабгIаги гIадамазда лъалеб батани, райцентралда хIалтIулеб Россельхозбанкалъул къанагIатав чиясда гурони лъаларо. Гьеб гуребги, цебе гьебго бакIалда букIараб банк къайдал, гьелъул хIалтIуда хурхун, гIадамазул захIмалъаби лъугьиналъги, Россельхозбанкалде унезул къадар дагьаб буго. Банкалъул хIалтIул бицеян дица гьарана гьелъул дагьал церегIан моцIаз цIи тарав нухмалъулев Юсупов Юсупбег МухIамадовичасда.\n-Юсуп МухIамадович, гIадамазе кинал хъулухъал гьарулел нужер банкалъ?\n-Россиялъул банказул рейтин-галда тIоцебесеб бакIалда буго АО «Россельхозбанк», кIиабилеб бакI ккола Сбербанкалъ. Россельхоз-банкалъул уставной капитал буго 2 триллионалдасаги цIикIкIун гIарац. ГIадамаз банкалда жаниб лъун буго 10 миллионалдаса цIикIкIун гIарац, банкалъул вуго 1350 заемщик. Россельхозбанкалъул 1200-са цIикIкIун отделениял хIалтIилел руго улкаялъул батIи-батIиял регионазда. Россельхозбанк ккола жалго бетIер-гьанал гIадамазул кверщаликь гье-чIеб, жиб тIубан пачалихъияб банк.\nДагъистаналда, гьелда гъорлъ нилъер районалдаги, гIемерав чи вуго хIалтIизе бакIал гьечIого, щиб гьабилебали, сунде руссинелали лъаларого ругел. МугIрузул районалда гьарун бажарулел хIалтIаби ккола гIи-боцIи хьихьи ва ах-хур гIезаби. КигIан цIакъ гIадамазе росдал магIишаталъул хIалтIаби гьаризе рокьаниги, гIарац гьечIони кин гьез гьел гьарилел? Россельхозбанкалъул аслияб масъала ккола гIадамазе росдал магIишаталда хIалтIаби гьаризе, ай боцIи хьихьизе, ах-хур гIезабизе, цогидалги гьелда хурхарал хIалтIабазе кредитал кьей. Росдал магIишаталда хIалтIаби гьаризе гIадамазе гIарац щваниги, кигIан лъикI гIадамаз боцIи-панз, ах-хур гIезабуниги, гьеб бутIаялда руго гIезегIан цIикIкIарал захIмалъаби. ГIезегIан къо бихьун гIезарурал пихъал, овощал, гьанал, рахьдал нигIматал кьезе, ричизе бакI гьечIолъи. Районалда росдал магIишаталъул продукция кьезе пункт букIарабани, чанги чи гьел хIалтIабазде вуссинаан. Росдал магIишаталъул бутIаялда кIиабилеб масъала ккола нигIматал гIезарурав чиясе гьезухъ дагьаб гурони мухь щунгутIи, масала данде ккве лъел шишаялъулги рахьдал шишаялъулги багьаби. Гьел масъалаби районалда жанирго тIуразаризе кIвани, ай тIадехун рехсарал пунктал, гьанал, рахьдал нигIматал хIадурулел бакIал ругони чанги чи лъугьинаан, захIматал рукIаниги, росдал магIишаталъул хIалтIаби гьаризе.\n-Росдал магIишаталда хIалтIаби гьаризе кредит бахъизе ккани щиб хIажалъулеб?\n-Росдал магIишаталъул кредит кьола гьеб босулесда кредит заманалда бецIизе кIолеб батани ва гьеб гIарац батIияб жоялъе гуреб, гIицIго боцIи, ах-хур гIезабиялъе хIалтIизабизе батани. БатIияб мурадалъе гIарац хIалтIизабулеб батани, банкалъул ихтияр буго босарасулгун къотIи-къайги биххизабун, заман щвелалдего кредит бецIеян лъазабизе. Кредиталде тIаде рачIуна 19,5 -са байбихьун процентал ва гьеб кьола гъоркьлъалие жалго бет1ергьанаб зеленка бугеб ракьги лъун. Гьеб кредиталъул 8,5 процент пачалихъалъ тIад буссинабула субсидия х1исабалда гьеб босарасе. Масала, цо чияс 300 азарго гъурущ банкалдаса къарзалъе босани, гьеб щуго соналъ бецIизе босунги бугони, кредиталде тIаде бачIуна I50 азарго гъурущ, гьебги малъун кредит бахунеб буго 450 азарго гъурщиде. Гьеб кредиталъул пачалихъалъ къарз босарасе тIад буссинабула I26500 гъурущ. Гьедин, кредиталъул къадар букIуна тIадехун рехсараб суммаялдаса гьеб гIарацги нахъе бахъун.\nРосдал магIишаталда хIалтIаби гьаризе субсидия щвезе ккани, документал кьезе ккола Дагъистаналъул Росдал магIишаталъул министерствалде. Субсидия босизе министерствалде кьолел документал хIадуризе кумек гьабула нижеца. Гьелъие паспорт, росдал администрациялдаса боцIул къадар бихьизабураб справка, боцIи бичун босизе кредит бахъулеб бугони бича-хисиялъул къотIи-къай босун рачIине ккола нижер банкалде. Банкалъ документал хIадурула министерствалде кьун бажарулеб хIалалъ. Хадуб субсидия босулев чи документалги росун ине ккола министерствалде. Кредит абуни кьола банкалдасан, гьеб босизе гIицIго банкалде рачIани гIола. Жакъа къоялде щвезегIан гьединаб кредит босана I000-гIан чияс.\n-Росдал магIишаталъул хIалтIабазе гурони тIокIаб батIияб кредит кьолищ банкалъ?\n-Банкалъ кьола ипотека, автокредит, пенсионнияб кредит, потребительский кредит.\nБищун лъикIаб жо буго гIарац недвижимосталде буссинабуни, ай мина босани. Ипотека кьола харжалда рекъон, щуго соналдаса 30 соналде щвезегIан. Россельхозбанкалъ къотIи-къай гьабун буго минаби (квартираби) ралел чагIазулгун. Гьединлъидал, квартираби бихьизабураб заманалде ран лъугIизарула. Ипотечнияб кредиталде тIаде бачIуна лъагIалие 10,9 процент.\nАвтокредит босизе ккани къваригIуна кIиго шартI: машина букIине ккола цIияб ва Россиялда бакIарараб, ай сборка букIине ккола нилъерго улкаялда гьабураб. Автокредит кьола 1 миллионалде щвезегIан лъабго лъагIалие.Кредиталде т1аде бач1уна 10,17 процент.\nПенсионнияб кредит кьола пенсионеразе. Кредит босулелъул поручитель къваригIунаро. Кредиталде тIаде бачIуна I9,5 процент. Масала, I00 азарго гъурущ кредиталъул лъабго соналъе босани, гьелде тIаде бачIуна 28 азарго гъурущ. Кредит босизе къваригIуна паспорт, пенсия щолеб букIин бихьизабулеб документ.\nПотребительский кредит босизе бегьула бокьараб тIагIел-алат босизелъун. Кредиталъул дагьаб сумма босулеб бугони поручитель къваригIунаро, харж дагьаб бугони къваригIуна поручитель. Кредиталде тIаде бачIуна 26,5 процент. Кредит босизе къваригIуна паспорт, трудовая книжка, 2-НДФЛ справка (харжил).\n-ГIадамазе бокьаниги бокьи-чIониги харжал карточкаялде рехизаруна. ТIадаб бугищ харж гьелде рехизе? Нужер банкалъул кинал карточкаби ругел?\n-Карточка гьаби тIадаб жо гуро, амма гьелде рачIине лъикIаблъун бихьизабун буго. ГIадамал карточнияб системаялде рачине ккани цин участкабазда лъезе ккола банкоматал. БитIун гьечIо щуазарго гъурущ гурони гьечIеб харж бахъизе гIадамал рикIкIада росабалъа таксиги ккун райцентралде рачIинари. Дида ракIалда буго гIадамазе гIарац бахъизе санагIалъиялъе участкабазда банкоматал лъезе. Терминал лъезе ккани, чIезабураб регламенталда рекъон, 2 азаргоялдаса дагь гьечIев клиент вукIине ккола гьеб терминалалдаса гIарац бахъулев. Регламенталда рихьизарурал шартIал чIахIиял шагьаразе данде кканиги, нилъер районалъе данде кколаро. Дагьаб цебег1ан нижеца банкалда лъуна терминалги.\n- Россельхозбанкалъул руго батIи-батIиял карточкаби. Россиялъул территориялда хIалтIула «Master Card» абураб карточка. Гьеб рагьун лъабго соналъе уна 200 гъурущ. «Visa Country» карточка хIалтIула Россиялда ва чанго улкаялда. Гьеб рагьун уна 300 гъурущ. КъватIисел улкабазде гIезегIан ине кколел гIадамазе хайир букIуна «Golg» ва «Golg Platinum» карточкабазул цояб рагьани. Гьел хириял карточкаби руго. Гьел карточкабаз рес кьола Россиялда рукIаго нилъ ине ругел бакIазда гостиницаялъул номер кквезе, нилъеего къваригIарабгIан заманаялъе машина бронировать гьабизе ва гь.ц. Гьединал хIажалъабазе харжал гьабураб гIарцул чанго процент тIад буссун бачIуна карточкаялде.\nНижер банкалда рагьизе бегьула «Амурский тигр» абураб кредитнияб карточка. Карта рагьизе къваригIуна паспорт, цIезе ккола анкета-заявлениеги. Карта рагьарасе гьелде банкалъ къарзалъе рехула гIарац, хадуб гьеб банкалъе бецIизелъун.\nКарточкаялдаса гIарац бахъичIого, гьебги хIалтIизабун бензин тIуни, карточкаялде тIад буссун бачIуна кьураб гIарцул 5 процент, тукадаса продуктаби росани- 1 процент.\nГьеб мурадалда нижеца терминал лъезелъун гара-чIвариял гьарулел руго районалда бугеб цо газ-бензин тIолеб заправкаялъулгун. Масала, I000 гъурщиде заправка гьабуни картаялде тIад буссун бачIуна 50 гъурущ. Картаялда гьарулел операциязул хIакъалъулъ гьелъул бетIергьанасда лъазабула SMSалдасан. Картаялъул бугеб лъикIаб рахъ ккола гьеб рагьидал гьелъул льготный период 55 къо букIин, ай нужеца хвезабураб гIарац гьеб заманалда картаялде тIад буссинабуни, тIаде бачIунеб процент банкалъ босуларо. Льготный период хIалтIула картаги хIалтIизабун хIажатаб жо босани, гIарац бахъичIого.\nХадубккун картаялдасан къарзалъе гIарац бахъизе бегьула банкоматалдасан. Картаялда «Амурский тигр» цIар букIиналъул магIна буго Россельхозбанкалъ гьеб картаялда гьарурал операцияздасан жидеего щвараб хайиралъул цо бутIа «Центр по изучению и сохранению популяции амурского тигра» абураб гIуцIиялде, Амуралъул цIиркъал тIагIунел рукIиналда бан, гьел цIунизе рехулеб букIин. Гьебги банкалъ тIабигIат цIуниялъе гьабулеб квербакъи буго.\n-Кредит босун гьеб бецIизе кколеблъи бичIчIула. Рес букIунищ кредит бецIун лъугIарав чиясда ялъуни гьеб босизего босичIев чиясда кредит бецIизабизе? Гьединал пашманал хIужжаби кколел ругилан ракI бакъван руго чанги гIадамал.\n-Гьединал рекъечIел лъугьа-бахъинал ккун руго цо банкалъул. Нилъер гIадамал руго сихIирлъи жиделъ гьечIел, цойгидазда кутакалда божулел, гIадатиял гIадамал, умумузул заманалъго гIадинан кьураб рагIуца кинабго жо тIубалин божулел. ГIемерисезда лъаларо жидерго ихтиярал ва закон. Бищун цебе кредит босулев чиясда банкалъ бичIчIизабизе ккола гьеб бихьизабураб заманалда бецIизе кколеблъи. Чанги чияс босараб кредит бецIеян лъазабидал, гIажаиблъун, гьеб бецIизегийищ кколебан гьикъула. Кредит садакъа гуро, гьеб тIаде рачIунел проценталгун бецIизе ккола. Гьеб мухIканго гIадамазда бичIчIизабун букIарабани, гьез кредит бахъилароан ялъуни жиндир заманалда бецIун букIинаан. Кредит бахъунги букIун бецIун лъугIун батани, амма кредит бахъиялъул хъвай-хъвагIай гьабун, бецIун лъугIиялъул гьабичIого тун бугони, банкалъул нухмалъулесги пуланав чияс кредит бецIичIилан абулеб бугони, гьев чияс цIидасан кредит бецIизе ккола. Банкалдаса кредитго босичIев чиясда гьеб хъвазе кIола гьев цойгидасе поручительлъун, созаемщиклъун вукIун ватани, ялъуни гьес банкалде жиндирго гIарац буссинабун букIун батани, ай паспортниял данныял ругони кIола кредит хъвазе. Амма гьедин кредит жинда тIад хъван батарасда кIола судалда цебе жинца кредит бахъичIеблъи чIезабизе, щайгурелъул гьес гъулбасал (подпись) кирниги гьарун рукIунарелъул. Гьеб хIужжаялда хурхун нижеца материал хIадурун буго ва ракIалда буго цIех-рехалъул органазде гIайибиял чIезаризе кьезе.\nТIадехун рехсарал хIужжаби руго законалда данде кколарел, банкалъул нухмалъулесул намус-яхIалда бараб жо. Гьединал жал нижер банкалда ккезе бегьулареблъи дица хIалтIухъабазда бичIчIизабуна. ХIалтIухъабазухъа гъалатIал ун, хIалтIи гьез мекъи гьабун батани, дица гьезие нахъе рехиялде гIунтIунцин кьварараб гIадлу гьабизе буго.\nДида ракIалда буго цебехун рехсараб банкалъулгун кредитазда хурхун захIмалъаби ругел гIадамалги банкалъул вукIарав нухмалъулевги ахIун, цебеккунго къоги чIезабун данделъи гьабизе ва гьел масъалаби тIуразариялъе бегьулел нухал ратизе.\n-Цере районалда рукIарал банказул букIана гIезегIан гIатIидаб штат. Чан хIалтIухъан вугев нужер банкалда?\n-Банкалда руго кIиго операционист, кIиго экономист, цо кассир, ункъго охранник, кIиго чи служба безопасностиялъул ва банкалъул нухмалъулев.\n-Юсуп, баркала дуе гара-чIвариялъухъ. Баракатал ратаги Россельхозбанкги мунги районалъе ва гIадатиял гIадамазе. Нужер гьабулеб дандебилълъаги.\n-Дуеги баркала. Нижеда ракIалда буго гIадамал разилъуледухъ, бажарун хIалтIи гьабизе. Районалъул бетIер С. Юсуповас нижеда цебе масъала лъуна райадминистрациялъул, росдал магIишаталъул отделалъул хIалтIухъабигун цадахъ росабалъе халкъалда гьоркьоб росдал магIишаталъул хайиралъул ва гьениб хIалтIаби гьариялъе кредиталъул квербакъиялъул рицарал бичIчIикьеялъул хIалтIаби гьареян.\n2 декабрь ккола банкалъул хIалтIухъабазул къо. Профессионалияб байрамги баркулаго, гьарула Россельхозбанкалъул ва Сбербанкалъул хIалтIухъабазе щулияб сахлъи, хъизан-лъималгун цадахъ талихIаб гIумру, хIалтIулъ битIккей. ГIадатиял гIадамал разилъуледухъ, гьезул мурадал тIуразе тавпикъ кьеги нужее.\nГара-чIвари гьабуна П. Гунашевалъ.


Гьей полициялъ ккун йикIана Кироваул росулъ хасаб операция тIобитIулаго гьенив чIварав ва изну гьечIого яргъидгIуцIарав вукIиналда щаклъи бугев чиясул лъади йикIанин абун. Гьанже гьелда гIунтIизабулеб буго, гьелъул эбелалъул ва адвокаталъул рагIабазда рекъон, изну гьечIого яргъидгIуцIаразе кумек гьабиялъул гIайиб.\nГьал къоязда официалияб куцалда нахъе бахъун буго Дагъистаналъул Хасавюрт ва Гъизилюрт мухъазда ва гьел шагьаразда лъагIел гIанасеб заманаялда лъазабун букIараб контртеррористияб операциялъул низам ай КТО. Гьелъул гIурхъабалъ Хасавюрт мухъалда гьабун буго анкьгогIан хасаб операция, гьенив чIван вуго изну гьечIого яргъидгIуцIазул яги гьелгун бухьен букIиналда щаклъи бугезул 17 чи ва низам цIунулезул лъабгояв. Гъизилюрт мухъалда гьабун буго лъабго хасаб операция ва гьенив чIван вуго «рохьилалин» абулезул лъабгояв ва низам цIунулезул лъабгояв.\nГъизилюрт мухъалъул Кироваул росулъ араб соналъул 6 октябралда гьабураб хасаб операциялъул заманаялда чIван вукIана кIиго полицияв ва, низам цIунулез лъазабухъе, федералияб цIех-рехалда вукIарав изну гьечIого яргъидгIуцIаразул «Гъизилюрталъул» абулеб къукъаялде гъорлъе унев вукIаравин абулев Аслудинов ГIалидибир. Гьебго къоялъ гьебго росулъ полициялъ ккун йикIана цо-цо баяназда рекъон, ГIалидибирил лъадилъун йикIанин абулей, Насибова ПатIимат. Гьей туснахъалда йигелдаса гьал къоязда тIубана ункъго моцI. ПатIиматил эбел Насибова Хадижатица бицухъе, низам цIунулез юхидал гьелъул ясалъ гъулбасал лъун руго гьелда гIунтIизарулелщинал гIайибазул хъван низам цIунулез гьелъухъе кьунщинаб кагътида.\n1. Насибова Хадижат\nПолициялъул бутIаялда жий юхулей йикIанин ПатIиматица бицун буго адвокаталъеги, амма гьеб хIужа чIезабизе медицинаялъул экспертиза гьабун гьечIо адвокаталъ гIарза хъваниги.\n2. Насибова Хадижат\nЖинда ПатIимат полициялъ ячун ун хадусан чанго къоялдасан гурони йихьизейин йихьичIин абулеб буго гьелъул адвокат Денисенко Еленаца.\nДенисенко Елена: «Дида гьей полициялъ ячун ун хадусан кIиабилеб-лъабабилеб къоялъ гурей йихьарай. Дица гьей ялагьулей йикIана итни къоялдаса рузман къоялде щвезегIан. Гьейин абуни гьез ячун ун йикIана гьатIан къоялда. Дида йихьараб мехалда гьелда юхиялъул лъалкIал рихьичIо дида. Жийго ПатIиматица абулеб букIана жиндир гьурмалъ кьабулеб букIанин ва килщазда кваралги щула гьарун жинде ток кьвабизабулеб букIанин. Дида йихьилалде килщаздаса лъалкIалги ун ругоан».\nПатIиматица жинда гIунтIизарулелщинал гIайибал тIаде росун жинцаго гъулбасарал кагътал рукIин тун батIияб, гьелда гIунтIизабулеб гIайибалъе кинал рукIаниги далилал гьечIин цIех-рехчагIазулин абулеб буго Хадижатица.\n3. Насибова Хадижат\nПатIиматица къачIалеб букIараб кIудаинсул пастIанив чIварав Аслудинов ГIалидибир гьеб рокъов жанив цо яги чанго сордо банищ вукIарав, низам цIунулезукьа лъутун гьениве пастIанивейищ гьев кIанцIаравали Хадижатида лъалеб гьечIо.\n4. Насибова Хадижат\nНагагь диванханаялъ гIайиб бугейлъун чIезавуни туснахъалъул чан сон кьезе бегьулеб ПатIиматие?\n5. Насибова Хадижат\nИнтернеталда тIиритIун рукIана ПатIимат дов чIварав ГIалидибирил лъади йикIанин абурал баянал, дуца бицунелде балагьун, гьев гьелда лъалев чи вукIун гьечIо. Кисан ракIкIарал харбал гьел?\n6. Насибова Хадижат\nАслудиновасул лъадилъун хIакъикъаталда йикIун ятаниги ятичIониги ПатIиматица гъулбас лъурал кагътазда гьей гьесул лъадилъун рехсон йигин бицана адвокаталъ. Гьелъ гьел кагътазда гъоркь гъулбас юхидал лъунин абизеги бакI гьечIин гьанже гьей юхиялъул киналгIаги докементалиял далилал гьечIолъиялъин абуна Денисенкоца.\nДенисенко Елена: «Документазда кибниги хъван гьечIо гьей гьесул лъади йикIанин. Дун йигеб бакIалдаги гьелъ гьедин бицунеб рагIинчIо. Гьелъул иш бачунев цIех-рехчияс абулеб буго гьелъул сурав босулеб мехалда гьелъ абун букIанин жий дов чIварав васасул лъади йигин. Гъизилюрт шагьаралъул полициялъул бутIаялда гьез юхулей йикIараб мехалда абун буго гьелъ гьедин. Гьебги гьез хъвараб жоялда гъоркь гъулбас лъун буго».\nПатIимат росасдаса ятIалъун йиго. Гьелъул вукIарав росас гьелде тIаде чIужуги ячун гьабураб кIиго лъимер рагIула гьезул. ПатIиматил вуго балъугълъиялде вахинчIев лъабго вас, кIудиясе 13, гьитIинасе анкьго сон бугел. Гьаб сагIат гьел руго интернаталда.\nДиванханаялъ туснахъалъуй тIамизе хIукму къотIаниги лъимал балугълъияде рахинегIан гьелъие гьабизе бугеб тамихI нахъбахъизе кколин абулеб буго гьелъул адвокат Денисенко Еленаца.\nДенисенко Елена: «Дида кIоларо гьелда хурхун щиб букIаниги абизе, щайгурелъул гьелъул буго балугълъиялде бахинчIеб лъабго лъимер. Диваналъ жаний тIамизе хIукму къотIаницин гьел лъимал балугълъиялде рахинегIан гьелъие гьабулеб тамихI нахъбахъизе ккола. Амма кин бугониги ахирисеб хIукму диванханаялъ къотIулаха».\nХадижатил рос СаидахIмад чIван вукIана гьелда вихьулаго Гъизилюрталдаса МахIачхъалаялде унеб шагьранухда. Гьелдасаги кIиго соналъ цебе чIван вукIана Хадижатил цо вукIарав вас-спортсмен чIван вукIана кIиго соналъ цебе жиндирго вацгIаласда цадахъ. Гьел чIван хадусеб къоялда газетаздасан лъазабун буго гьезда кинабгIаги гIайиб яги щаклъи букIинчIин ва гьел мекъса ккун чIварал рукIанин.\nГьелъул хIакъалъулъ Эркенлъи Радиоялъ гьаниб бицун букIана:\nНасибова ПатIиматил хIакъалъулъ программа\n«...рачIа, ле, ниж рихьизе!»\nХасаб кΙваралъул къурбанал


Экологиялъул сон » Официальный сайт газеты «ХIакъикъат» («Истина»)\nГлавная » Новости - ЦIиял харбал » Экологиялъул сон\nДобавил(а): istina от 13-06-2017, 09:42\nКаналал къачIаялъе ва басриял хIорал цIигьариялъе федералияб бюджеталдаса биччан буго 200 млн гъурушДРялъул экологиялъул ва тIабигIиял сурсатазул рахъалъ министр Набиюла Карачаев, "Рагьараб тIалъи" проекталда рекъон, дандчIвана СМИязул вакилзабигун. Гьебги тIобитIана "Дагъистан" РИАялда. Н. Карачаевас ракIалдещвезабуна Россиялъул президент Владимир Путинил амруялдалъун 2017 сон улкаялда экологиялъул лъагIеллъун лъазабун букIин. Гьеб гуребги, ДРялъул бетIер Рамазан ГIабдулатIиповасул буюрухъалдалъун гьаб сон Дагъистаналда лъазабун буго Каспиялъул ва цогидалги лъел сурсатазул лъагIеллъун. Министрас бицана ахирал соназда Дагъистаналда тIабигIат цIуниялде кIудияб кIвар кьолеб бугилан. Гьесул пикруялда рекъон, гьабугьин бугониги, гьеб рахъалъ ахIвал-хIал лъалаго цебехун гирулеб буго. Гьес бицана жакъа Дагъистаналда бугила изну гьечIого хIалтIизабулеб кьишни балеб 1200-ялде гIагарун бакI. Гьезул гIемериселги ругила федералиял шагьранухазда ва поселоказда аскIоса гIебеде. Гьез инсанасул сахлъиялъе гьабулеб заралги цIакъго кIудияб бугила, гьединлъидал гIадамал унтулел ругила батIи-батIиял унтабаз. Гьеб ахIвал-хIал лъикIлъизабиялъул мурадалда, къокъабго заманалда жаниб, МахIачхъалаялда ранила машинабазул гьакибурдуздаса ва рукIа-рахъиналъул кьишниялдаса пайда босиялъул мурадалда заводал. "Нижеца республика бикьана анлъго зонаялде, чIезаруна бищунго захIматал участкаби ва кумекалъе ахIана инвесторал. Гьез харжал гьарун, бакIаризе буго кьишни ва гьеб пайдаяб куцалда хIалтIизабизе буго.\nКьишниялдаса тIабигIат цIуниялъул масъала Дагъистаналда хIалуцараблъун хутIулеб буго. Командировкабаз районазде щведал дун, цадахъ районалъул бетIерги вачун, уна кьишниялъул полигоналда экологиял тIалабал цIунун ругищали балагьизе. Цо-цо районазул бутIрузда лъалебцин батуларо жидерго ракьалда кьишниялъул полигон бугеб бакI", - ан абуна министрас.\nКарачаевас бицана республикаялда биологиял сурсатал цIуниялъе тIоритIулел ругел тадбиразулги. Гьес абуна Дагъистан кколин Северияб Кавказалдаго лъел рахъалъ бечедаб республика. Гьедин бугониги, нилъеца гIемер бицунила биосурсатал ва агропромышленияб комплекс цебетIезабиялъе лъел къварилъи букIиналъул. "Гьединлъидал, нижеца тIоритIула каналал къачIаялъе ва Каспий ралъдада сверухъ ругел басриял хIорал цIигьариялъе чара гьечIого къваригIунел тадбирал. Гьел тадбиразе федералияб бюджеталдаса биччан буго 200 млн гъуруш", - ан абуна гьес.\nМинистерствоялъул нухмалъулес тIадчIей гьабуна федералияб централъ рахъккун тIоритIулел проектаздаги. Гьездасан рехсана "Ак-Гель", "Муравейник", Аракумалъул хIорал цIигьарун къачIаялъул проектал.\nЧчугIил сурсатал гьарзалъизаризе ккеялъул бицунаго, министрас абуна, щибаб соналда республикаялъул хIорахъегун гIорахъе биччалила багIараб ччугIил нус-нус миллион тIинчI. ГIемераб хIалтIи гьабулеб бугила Терек гIурумухъккун эхере ругел басриял хIоразул магIишатал цIигьариялъе ва басриял хIорал къачIаялъе. Федералияб бюджеталдаса гьел хIалтIабазе биччанги рагIула лъабго миллион гъуруш. "Республикаялда бищунго кIудияблъун кколеб Широколалъулаб ччугIил комбинаталъ щибаб соналъ гIезабизе буго багIараб ччугIил 100 миллион тIинчI", - ан абуна Н. Карачаевас.\nМинистрасул кIалъаялдаса хадуб журналистаз гьесие кьуна "Ак-Гель" хIоралда сверухъ ралел ругел минабазул, Редукторнияб поселокалда, ай ралъдал рагIалда ралел минабазул, минаби ралел бакIазде пляжалдаса баччулеб бугеб салул, гьениб бугеб чороклъиялъул, районазул росабазда сверухъ, ГЭСалъул хIоразда жанибе бакIарун бугеб кьишниялъул хIакъалъулъ санагIат гьечIел гIемерал суалал. Гьезие жавабал кьолаго, министрас бицана сверухъ бугеб тIабигIат чорок гьабулел ратарал чагIазе гьабулеб тамихIалъул. Гьединго абуна, щибаб муниципалияб гIуцIиялда ругила бакIалъулаб тIабигIат цIунизе тарал махщелчагIи. КъваригIун бугила щибаб районалъул ва росдал бетIерас гьел чагIи хIалтIизе тIамизе, ай жидерго муниципалиял гIуцIабазда сверухъ бугеб тIабигIат цIуниялъул масъалаялде кIвар кьезе.\nАнкьил хIасилалГIоразе - рацIцIадал рагIаллъабиДагъистаналдаго гьечIо рищни балеб цониги бакI"Дагъистан - спортивияб республика"Хиял хIорлъугеги, сапар бигъугеги


"Нуж рукIине ккола рухIиял мисалалъун жамгIияталъе"\nГIабдулатIиповасулги редакторазулги данделъиялдаса\n"АнцIабилеб февралалда Пушкин чIвана, адабияталъе гьев чIвай кIудияб камилъун лъугьинчIо, анцIила цоабилеб февралалда ГIисаев МухIамадги гьавун кинабго битIа-бишун ккана" - ян абураб хъвай - хъвагIай гьабун букIана "Бохьикъосалда" ГIирбанил ХIажияс.\nПушкин чIвараб къо щванщинахъе ракIалде бачIунаан гьеб махсароги, гьеб ракIалде щвезабун нижеда ццидаххарав мунагьал чураяв ГIисаев МухIамадги. Поэт вукIана ГIисаев, Пушкин хисизе гIурав гьечIониги магIарул адабият бокьулеца къабул гьавурав поэт вукIана. Жакъа радал, Пушкин чIван 179 сон тIубараб къоялъги ракIалде щвана гьеб махсаро. Амма къо гIадатияб букIинчIо.\nХъахIаб рокъор республикаялъул бетIер Рамазан ГIабдулатIиповасулгун редакторзабазул данделъиялде ахIана ниж. АхIун рукIана гIурус мацIалда риччалел газет-журналазул редакторал. Цебе ккун бетIерасул пресс-хъулухъалъ лъазабуна гара-чIвари ва суалал рукIине ругин гIицIго республикаялъул бетIерас парламенталде гьабураб хитIабалда сверухъ абун.\nХъахIаб рукъалъул ункъабилеб тIалаялда бугеб ясикIо гIадин къачIараб рокъор данделъана пачалихъалъулги пачалихъалъул гурелги газет-журналазул редакторал, печаталъул министр, пресс-хъулухъ ва живго Рамазан ГIабдулатIипов. Данделъаразе саламги кьун ГIабдулатIиповас кIалъай байбихьана жакъа жамгIияталда гьоркьоб информациялъул алатазул бугеб кIваралъул ва рухIиял идеалалзул бицине.\nКалам букIана мухIканаб, гIакъилаб, киналго рахъал хIисабалде росараб. "Нуж, информациялъул алатал, цоял дир тIокIлъабазулги бицун чIун, цогидал гIунгутIаби ралагьун рикIарун данде кколаро.\nНужеца цIиял харбал рицин гуреб тарбияги кьезе ккола халкъалъе. РакIалде щвезаре ХIХ гIасруялда интеллигенциялда ва жамгIияталда кинаб кIвар букIараб рагIул, журналазда Добролюбовасулгун Чернышевскиясул творчествоялъул. Нужецаги кьезе ккола мисалал ва битIараб нух халкъалъе" - ян абуна ГIабдулатIиповас. БитIараб пикру бугоан... амма, жакъа информациязул технологиязул гIасруялда гIадан хисун вуго, ругьунлъун вуго хехго информация щун.\nПикру гьабизе ва текст цIализе бокьулеб гьечIо. Гьеб рахъалъги биччараларо кигIан хIикматал макъалаби нилъеца кьуниги гьел цIализе гIадамал. Цо гванзай магIарулалда дибирас дуца зикру щай бачунареб абидал гьелъ жаваб кьун буго: "Зикру бачиналда пицI чIамиго интересаб букIун ва, дибир" - абун.\nГъваридаб анализалъул макъалаялдаса ватсапалда бугеб бугеб кочIохъ гIенеккизеги, гIодой кккарай кIодода тIад релъизеги бигьаяб букIун. Гьелъ хвезабун буго гIалам. Гьеб бичIчIулеб бугоан живго ГIабдулатIиповасдаги.\n"Чиясе тарбия кьезе ккола рукъалъ, росдаца, миллаталъ, гIадат-гIамалаца, диналъ. Москваялда гIемерисез квешаб мисал гIадин абула Кавказалъул "кланазул" хIакъалъулъ.\nГьез абулев кланалдаса тIурав чи вуго лъиданиги цебе жавабчилъи гьечIев, унеб рахъ лъаларев чи. Рахьдал мацI лъаларев чи вуго 50 проценталъ маргинал. Лъазабе нужерго лъималазда рахьдал мацI. Дица ахIулел гьечIо нуж нохъода гIумру гьабизе. ХIажат буго басриябги цIунун, цIиябги гIуцIун гIумру гьабизе". Гьеб масъала буго нужеда цебе. Киналго газетазул гьечIо цIияб заманалъул тIалабазда рекъараб хъвай-хъвагIайин абулеб буго Рамазаница.\n"Масала, дица цIалулеб буго магIарул газеталда ("ХIакъикъат" бугин тана, ред), хъвалеб буго пулнав хIаким вахъана субботникалде, гьесда цадахъ вукIана пуланавги, бакъ щвараб къо букIана, хIелеко гIегIедана ва гьел гурел цогидалги гьелда релълъарал жал. Лъие хIажат бугеб жакъа гьеб информация, кинабгIаги анализ гьечIеб?".\nУха, гьедин бегьилищха абулел гIадин бутIрул гьанкIезарулел редакторалги рукIана. Телевидениялдаса жив ва жиндир рагIаби гIемер рихьизарулел ругин РГВКаялдаги цо цIал щвезабуна, цо-цо мехалда дунго дидасаго лъутизе кколев вугин.\n"Анализ хIажат буго, анализ... Гьале "Дагъистан" журналалъул редактор МухIамад вуго лъикIав аналитик, амма журналалда дагьал гурони гьечIо лъикIаб анализ гьабун бажарулел авторал, дагьалги лъикI хIалтIизе кколаянги абун диде тIаделъана ГIабдулатIипов.\n- Чан бугеб "Дагъистан" журналалъул тираж?\n- I500 журнал... дида ккола гьеб гIемер бугин (гIемер бугин абидал залалда релъулел редакторазул хъуй бахъана)\n- Щай гIемер бугеб?\n- Щай гурелъул нижер журнал буго гIакъилал чагIиги хъвадарулеб, гIакъилаз гурони цIализеги цIалулареб журнал. Гьаб гьитIинаб республикаялда I500 ялдаса цIикIкIун гIакъилал чагIи рукIине рес гьечIо.\n- Дуца гIакъилаб публицистика бахъе журналалда дие маргьаби рицинчIого - ян абуна Рамазаница. Бахъизе дицаги рагIи кьуна. Данделъиялда журналистаз ва бетIерас гIемерал республикаялъул проблемабазул рицана.\nПикраби щивасул жиндирго ругониги киназулго мурад Дагъистан ва халкъ мустахIикъаб бакIалда букIиналъул мурад бугин абураб пикруялда лъугIизабуна данделъи. РачIунел парламентазул рищиязда лъабго чи журналистаздаса республикаялъул парламенталъул депутатлъун вукIине кколинги абуна ГIабдулатIиповас, щал гьел рукIинелали абураб жавабги кьечIо. Хабар лъикIаб рагIайги.


"Информациялъулаб рагъ" Дербенталда\n«Дербент» сайталда экстермистиял ва халкъаздагьоркьоб кьал багъаризабулел макъалаби хъван ругин абун чанго чияс гIарза хъван буго ФСБялде. Гьеб сайталъ Дербенталдаса азербайджаналъулаздеги, жибго Азербайджаналдеги данде жал хъвалел ругила, гIарацги кьун хасгьабун гьелъие тIамурал чагIи ругила гьеб сайт гIуцIаралин лъазабулеб буго гIарзачагIаз.\nСайталъул бетIергьабаз гьел гIайибал кьучI гьечIеллъун рикIкIунел руго, Дербенталъул мэр Имам Яралиевасдаги шагьарлда кверщел къваригIарал азербайджаналъулазулги дандеккунгутIиязда бан тIибитIизабулел гьереси баянал ругин гьелилан лъазабулеб буго.\nГьал къоязда чанго чияс Москваялда Федералияб хIинкъигьечIолъиялъул идараялде «Дербент» сайталда экстремистиял ва халкъаздагьоркьоб кьал ккезабулел баянал кьолел ругин абун гIарза хъван буго. Гьел чагIаз цебехунрехсараб гьеб информсайт къайилан тIалаб гьабулеб буго. Гьединал баянал кьолел руго «Жемчужина Юга» абураб социалиял сайтазда бугеб къокъаялда. Дербенталъул ва гьениб лъугьа-бахъунелъул хIакъалъулъ хъвалеб къокъа хIисабалда лъала гьеб «Жемчужина Юга». Гьединго мухIканал гурел баяназда рекъон хас гьабун Дербенталъу мэр Имам Яралиев ва гьесул сверухълъи къватIир чIвазаризе, гьел квешаб рахъалъ рихьизаризелъун гIуцIараб къокъа буго гьеб.\nГIемерисеб нухалда Яралиев какарал баянал рукIуна гьенир. Чанго моцIица цебе гIуцIараб «Дербент» информсайт Имам Яралиевасул ва лезгиязул интересал цIунизелъун рагьун бугин абизе бегьула. ГIемерисеб нухалда гьев Дербенталъул мэр лъикIаб рахъалъ вихьизавулел гьединго лезгиязул тарихалъул, Азербайджаналъулги- Дагъистаналъулги сиясатиял гьоркьоблъабазул хIакъалъулъ макъалаби рукIуна гьенир. Имам Яралиевас гIарацги кьун биччалеб букIараб «Настоящее время» газета къан хадуб гьелъул бакIалда гьес жиндиего къваригIараб информсиясат билълъинабизе гIуцIун бугин гьеб «Дербент» сайтилан рикIкIунеб буго гIемерисез.\n«Жемчужина Юга» интернет къокъа гIуцIарав блогер Вячеслав Стародубецица «Эркенлъи» радиоялъе бицана Федералияб ХIинкъигьечIолъи букIинабулеб идараялъ «Дербент» сайталда тIасан хъвараб гIарзалъе жаваб бачIинчIилан, амма гьеб гIарза хъван букIин кьучIаб жо бугилан. Гьединго гьес абулеб буго «Дербент» сайталда мекъа-мекъал баянал кьолел рукIиналъ гьездаса разигьечIел чанги ругила, гьезги гIарзал хъван ругила диваналде сайталда тIасанилан.\nВячеслав Стародубец: «Дида лъала Дербенталъул мухъалъул администрацияллъин диваналде кьун буго гьеб «Дербент» информсайт. Гьеб мухъалъул нухмалъиялъ азербайджаналъул информагентлъиялъе кьун букIараб баян гьез мекъаб къагIидаялъ, тIубан магIнаги сверизабун бахъун буго жидерго сайталда. Гьедин гьеб сайталъул хIалтIудаса разигьечIел чагIи чанги руго, республикаялъул прокуратураялдеги гьездасан чанги гIарза битIун букIин лъала дида.\nНижер къокъаялъги хъван букIана диваналде гьеб сайталда дербенталъул азербайджаналъулазул хIакъалъулъ кьучIгьечIел, гьел инжит гьарулел макъалаби рахъулел ругин абун. Жеги гьелда хурхун халгьаби байбихьун гьечIо. ЛъикI гьабун хал гьабичIониги цохIо берречIчIизабуниги бокьарав чиясда бихьула гьеб «Дербент» сайт лъиде данде хIалтIулеб бугебали. Россиялъул информалатазда щиб кканиги бищун цебе гьелъулъ кавказалъулал рукIанин абун цебе реххулеб гIадин, гьезги хъван букIуна цохIо азербайджаналъулас чIвана, азербайджаналъулас бикъанайилан».\nАмма гьел церехун рехсарал гIайибал гIунтIизариялда разигьечIо гьеб «Дербент» сайталъул редактор Милрад Фатулаев. Гьес лъазабулеб буго гьеб гIарзаги ФСБядде кьун батиялда щаклъи бугила жиндир, «Жемчужина Юга» къокъаялъ ва цойгидал Имам Яралиевасда данде хIалтIулел информсурсатаз жидеего цIар гьабизе къватIибе кьураб баян бугин гьебилан.\nМилрад Фатулаев: «Кьун батаниги гьеб гIарза ФСБгIаги гьениб киб букIараб? Сайтазда экстремистиял баянал кьун ругищ гьечIищали балагьулеб идара буго Роскомнадзор. Хас гьабун информалатазда хадуб халкквезе бугеб гIуцIи буго гьеб. КIиабизе босани Москваялъул ФСБ гьениб гьоркьобе кисан ккараб? Гьез гьединго хъвалеб буго нижер сайталъул лицензия гьечIила, хъвай-хъвагIай гьабун гьечIилан. Амма интернеталда гIуцIарал информсайтазеги агентлъилъеги сордо-къоялда жанир гьениве 10-20 азарго чи ваккулев ватанигицин къануналда рекъон хъвай-хъвагIай къваригIунаро. Роскомнадзоралъги гьеб тадсикъ гьабулеб буго.\nГьеб гурониги цониги къанун хвезабулеб макъалаги баянги кьун букIинчIо нижеца сайталда. Гьединлъидал гьеб буго магIна гьечIеб гIарза. Стародубецицаги гьесда нахъа ругел чагIазги жидеего цIарги рекламаги гьабизе тIиритIизарулел баянал руго гьел. Гьез ниж диваналде кьезе цохIониги багьана букIинчIо, амма гьел диваналде кьезе гIурал баянал руго нижер. Рагьун гьел «Жемчужина Юга» ва «Мой Дербент» къокъабазда гIадамал инжит гьарулел жал хъван рукIана чанги. Дербенталъул 2000 сон тIубай гьабугейин абун хъвана гьез, пачалихъалде дандежалгицин рукIана гьенир рахъун. Гьеб киналъулго скриншоталги гьарун руго дица. Гьединлъидал нижеца кьезе руго гьел диваналде».\nДагъистаналъул Роскомнадзоралъул баяназда рекъон 2012 соналдаса экстремистияллъун рикIкIине хIукму гьабун буго 14 сайт . Гьезда гьоркьор руго Шималияб Кавказалъул изнугьечIого яргъидгIуцIаразул Вилаят Кавказ ва Кавказ-Центр гIадал сайтал. Роскомназдоралъ, гьез экстремистияллъун рикIкIунел сайтал, республикаялда ругел, интернетпровайдеразда лъазабулел руго гьел сайтазде гIадамал раккун бажарулареб хIал гьабейилан. ТIубан гьединал сайтал къазе кIолел гьечIо гьезда, щай гурелъул гьезул доменал, гIемерисеб нухалда, батIиял пачалихъазда хъвай-хъвагIай гьабун рукIунелъул.\nГьанибго абизе ккола 2014 соналъ Дагъистаналъул прокуратураялъ «Кавказпресс» абулеб гIемер изнугьечIого яргъидгIуцIаразде данде хъвадарулеб сайтги экстремистияб бугин рикIкIун букIанилан. ГIемерисезда гьеб цIакъ гIадлъун букIана экстремистазде данде хъвадарулеб сайтги экстремистиябищин букIунебилан. Гьеб сайталда ругел баяназул халгьабиги Россиялдаса Британиялде чIезебакI гьарун, тIурун арай дагъистаналдаса журналист Зарема ХIасановалъул гIарзаялда рекъон байбихьун букIана прокуратураялъ. Гьеб хIукмуялда хурхун диван букIарабиищ букIинчIебищали «Эркенлъи» радиоялда лъазабизе кIвечIо, амма «Кавказпресс» сайт жеги хIалтIулеб буго.\nНекIсияб Дербенталъул "некIсилъи" хвезабулеб буго\nДербенталъул бутIрузе 2000 сонги гIун гьечIо шагьаралда лъин чIезабизе\nБлогерас майданалда ритIухълъи тIалаб гьабулеб буго\nЩай ккурав Дербенталъул хъулухъчи?


Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . - Доска объявлений\nШевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . фото\nШевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги .\n№ объявления: 773792\nПредлагаем : Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . , смотрите фотографии и комментарии пользователей на Доске объявлений в разделе Запчасти Другие , Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги . по доступной цене на сайте доски бесплатных объявлений, Вы также найдете много других предложений в разделе Запчасти Другие , в том числе и Шевроле Эпика тяга рулевая наконечник рулевой тяги пыльник рулевой тяги ..


Добавил(а) Administrator on 29 Июль 2011.\nСТАЛИНИЛ ОХРАННИК - ДАГЪИСТАНИЯВ.\nК1удияб Ват1анияб рагъул боркьараб кор, сонал нахъа танаг1ан рик1к1алъулеб буго нилълъедаса. рагъул нуг1зал – рагъул фронталъул ва тылалъулгун, трудовой армиялъул г1ахьалчаг1и ц1акъго дагьлъун руго. Амма бихьулеб буго рагъул ишазулъ бицинесеб жо г1емер бук1ин. Г1ажаибал, тамашаго нилълъ ч1ух1изе кколел дагъистаниязулгун рагъул ишазулъ ккарал бат1и-бат1иял х1ужаби баянлъулел руго…\nМасала, нахъа, гьанже заманаялъ гурони нилълъеда лъазе рес ккеч1о Дагъистанадаса Исх1акъ Исмаг1илов Берлиналда Рейхстагалда баг1араб байрахъ баразул цояв вук1ин ва бергеьнлъиялъул символлъун лъугьараб, байрахъ Рейхстагалда балеб сураталдаги гьев вук1ин. Дагьаб цебег1ан цо телепередачаялдасан бицунеб бук1ана бищунго ц1ик1к1арал доб К1удияб Ват1анияб рагъулъ рагъарал Героязул къадар г1урусазул бугилан. Гьеб гьедин батила. Амма х1исаб гьабе 57 Героял Дагъистаналдаса данде ккуни нилъер халкъалъул къадаралде нилъер г1адин г1емерал Героял г1урусазулцин гьеч1о, цоги регионазулгун милатазул бицинч1огон. Щаялиго гьит1инаб Дагъистаналъул рагъул бергьенлъиялъулъ бугеб хасаб г1ахьаллъи бук1иналъул Москваялдасан я газетаздасан, я телевидениялдасан бицунеб, хъвалеб раг1инч1о. Бищунго подводникалъ гьунар т1ок1ав Бах1арчи Мух1амад Х1ажиевас лъелъги зодиб рагъулъ геройлъи щварав гуребги бажари т1ок1ав летчик-испытатель к1иго меседил медаль щварав Ах1мадхан Султ1анги, - гьеб кола ракъдадаги, зодибги, лъелъги гьит1инаб Дагъистаналъул рагъухъабаз к1удияб лебаллъи бихьизаби.\nДагъистан к1одо гьабун ч1ух1изабулел жеги г1емерал ишал ккун ратила доб рагъулъ…\nГ1ажаибаб, зах1матаб бах1арчияб рагъул нух нахъа тана Салгереев Сайдула Салгереевичас 1918 соналъ Алмахъ росулъ гьавурав. Рагъ башлагьун г1емер заман инелде рагъде ккарав гьев г1иц1го 1947 соналъ гурони рокъове щвеч1о. Доб рагъул вах1шилъиялъул, 7 соналъ щибниги дуниялда яшав гьабизе щвеч1ого араб г1умру жакъаги рек1еда къан бицуна гьес. Рагъ лъун хадубги Германиялдаго хут1ана гьев вук1араб рагъулаб часть. Цинги кидаяли хадуб Совет х1укуматалде бит1араб гьесул часть Старый город абулеб бак1алъе ккана. Гьениб гьазул цо къадар г1уц1ула бугеб спецротаялде ккола ва гьеб Москваялде бит1ула. Гьедин рагъ лъун хадуб 1947 соналде щвезег1ан Сталинил охранаялде бугеб гьеб спецротаялда хъулухъ гьабурав Сайдулаца жиндирго рагъулъ ккараб щинаб жо мукъсанго гурони жиндирго цересел г1ага божарадецин бицинч1о. Гьелъул г1иллаги бук1ана, доб Сталинил охранаялда вук1аго гьабураб «подписка о неразглашении». Чанги гьав лъалел щиназ гьеб анкьго рагъулгун хадусел соназ мун кив вук1арав, жанив т1амун г1аги гуриш вук1аравилан гьикъидалги, уянги абун махсароялдалъун къот1изабулаан гьес хабар. Нахъа Совет х1укумат биххидал, г1ага-божараца гьесул раг1арал цо-цо жал гьикъун мух1кан гьаризе бокьун, х1укумат биххун бугин гьанже бокьараб бицине бегьулилан абуниги, Сайдулаца жаваб кьолаан, х1укумат бихханиги жиндир рак1ги живги риххун гьеч1илан.\nК1удияб Ват1анияб рагъ бергьун 60 сон т1убаялда бан цо-цо суалазе жавабги кьолаго гьес бицараб жо хъвалеб буго.\nАбизе кола 86 сон барав Сайдулада г1емераб жо к1очон бук1инариш гьесда!...\nК1удияб Ват1анияб рагъ башлагьилелде Казбек районалдаса дунги Хубаралдаса Дациев Расулги рук1ана рит1ун ц1ализе Воронежалде НКВДялъул школалде. Гьенир ц1алулеб мехалъ башлагьана К1удияб Ват1анияб рагъги.\nМоскваялде гьабулеб немцазул гьужум Воронежалде г1агарлъун, гьениб бихха-хочи ккана. Нижер ц1алулеб бак1ги гьедин къана.\nБицине кола рагъ башлагьарал т1оцересел къояздаса школалъул лъималаздегицин рагъул иш т1ад ч1ун малъулеб бук1ана… Гьеб НКВДялъул школаги къана, тезе ккана ц1алиги. Солдатал, армия гьениса нахъе къазе ккана. Дунги гьеб НКВДялъул школалъул ц1алдолелгун рагъул халкъгун цадахъ Воронежалдаса хехго нахъе лъвине ккана. Анц1ила щугог1анасеб къоялъ цо сордоялъцин кьижизе щвеч1огон хехго рилъине ккана. Х1ат1ал рук1ана ч1ах1иял бидул пинкьал, пулал рахъун унтун. Гьабизе жо т1аг1ун к1векьмахалъ гьел къот1ун лъамалъи жаниса биччан рилъине кколаан… Гьединаб г1азабалъ ине ккана гьениса. Нухда ратулел рук1ана росабалъе щведал, г1аданиял г1урусазул росдал г1адамаз гьабулеб бук1араб хъулухъ щибха. Бугеца бугеб квен кьун нухда т1ирит1улаан. Гьезул лъик1лъи нилъер армиялъул халкъалдехун бук1араб рек1ел гурх1и жеги к1очонаро дида…\n\_Харбилъ цо чанго нухалъ т1ад-т1ад вуссун Сайдулаца рак1алде щвезабун бицана дол рагъул нухазда данд ч1валел рук1арал г1урусазул, белоруссазул росабазул г1адамазул гьезул нилъер солдатаздехун бук1араб гьуинлъиялъул гьез гьабулеб бук1араб т1алабалъул.\nКидаяли нахъа Алмахъалдаса гочун Кизляр районалде ккарав Сайдулал мадугьалихъ рук1ана рагъул заманаялъ жидер-жидер рукъзал рехун тун гьанире гочине ккарал г1урусазул хъизаби: Дуся, Аниса, Иван. Бичун рахь босизе гьасухъе рач1индал, гьезухъа г1арац босич1огон кьеян т1ад къалаан гьес жиндирго хъизаналда, ккаралъуб гьезие кумек гьабулаан. Жакъаги абула гьес г1урусазул цо Аллагьасе паризаяб как бан гурт1и гурони щибниги камураб жо гьеч1илан…\_\nГьедин Воронежалда ц1алулеб бак1ги къан ккана дун гьеб армиягун рагъде. Белорусский фронталъул лъабабилеб армиялъул 43-абилеб стрелковый полкалда гъорлъ вач1ана тушманасде данде. Дун вагъана Калининский, Смоленский мухъалъ, Белоруссиялда, Литваялда, Польшаялда. Лъукъана ункъо нухалъ…\nМедперсоналалъ жидее гьабулеб бук1араб г1ажаибаб рак1-рак1алъулаб хъулухъалъул бицунаго Сайдулаца бицана, эбелалъ лъимадул гьабулареб бук1ун батилила жидее гьез г1адинаб хъулухъ. Гьурмада щвараб ругъуналъ нилъазул х1амаги хъуризабун кваназе к1оларого вук1анила жив, медсестраялъ гьелъие жиндего квание кьолеб бук1араб рахь, гъорлъе чедги бич1ч1ун, жиндир к1алдибе т1олаанила. Киг1ан гьараниги дир квенги дида кваназе к1олеб гьеч1ониги гьелъ жиндего тезабизе к1веч1ила, квинч1ила. Доб дир квен цоги лъукъаразе кьезе кколаанила. Гьедин т1ад ч1ун хъулухъ медсестраялъ сахлъаниги ц1акъго х1алакъ вук1ин жив цоги живго г1адиналгон Белоруссиялъул цо росолъе рит1анила, гьез хьихьизе. Жидеде абунила доре рит1улаго, нужее квен росдал г1адамаз кьезе бугин, нужецаги цо-цо бажарараб жо гьабун кумек гьабейила дозиейилан. Гьедин ракьа-гьан къвак1ун сахлъизег1ан эргадал жал хьихьанила гьеб Белоруссиялъул г1адамаз. Гьезда жал кколаанила жидер рагъда ругел эмен, вас, вацаллъун жидеего гьеч1еб г1ураб ниж солдатазе балагьун, т1ад ч1ей гьабулаанила. Эргадал рачунаанила гьез жал рокъоре ва цониги гьеб Белоруссиялъул росдал чияс жидедехун рази гьеч1еблъи загьир гьабич1ила…\nСайдулаца г1ахьаллъи гьабун буго чанги г1асиял рагъул операциязулъ. Гьев вук1ун вуго танказде данде кьвагьулеб пулемет х1алт1изабулев чи. Т1аде рач1унел немцазул танказги, т1асан роржунел самолетазги т1оцебесеб эргаялда гьединаб ярагъ кодоб бугев чиясде т1оцебе кьвагьулаанила.\nХадуб снайперлъунги, минометчиклъунги вук1ун вуго. Сайдулаца бицана гьеб минометчиклъи батанила жинда цогидазде данде дагьабгоял х1алхье бугеб. Амма армиялъул разведка бук1анила жужах1алъул ц1аг1анги зах1матаб, рокьокъаб. Лъукъигицин бигьа бук1анила бот1рода аск1осан роржунел гулбузул пишт1иялдаса.\nРазведкаялда ругел чаг1азул нахъе хут1улароанила, к1удиял камиял ккун. Развекаялде инаго щибниги к1алъазе бегьулароанила, г1иц1го квераца ишан гьабун гурони. Цого цо данде рак1аризе х1ал ккани ишт1улаан.\nДир каскаялда щвараб гулил кьабиялъул кутакалъ каска бихъизабун гьелъул кескал рук1анила бот1ролъ къан. Гьелъул зах1малъи, унтиялъ жинда кколаанила доб гулица каскаги гьеч1огон бет1ер к1и борлъун бук1арабанийилан. Г1ажаибаб къаг1идаялъ гьеб разведкаялдасаги хвеч1огон ворч1анила жив. Чанго нухалъ немцазул «языкасда» хадуб бит1араб разведчиказул взводалъул киналго ч1ван цох1о жив гурони нахъ вуссинч1огон бук1унаанила цадахъ немцазул дов жидеца ккурав «язык» вук1инч1евани командирзабазул чанги щаклъиги, гьезул рак1азде жиндехун квешаб жо жиндехун ккезе ресги бук1инаанила.\n-Цо нухалда гьединго немцазул «язык» кквезе рит1арал взводалъул цох1о дун хут1ун, лъукъарав немцавги вачун щвана нахъе. Гьев «язык» хунги ватун, берцин х1ухь бахъизе щвеч1огон нахъеги вит1ана цоги взводгон цоги дов «языкасда» хадув разведкаялъ…\nЦоги нухалъ жал разведчиказул анкьояв щванила г1адан чи жанив хут1ич1еб цо росолъе сваканги къеч1онги ях1 хун ругел жидеца гьениса лъин гьекъанила. Жидедеяли абулаанила гьединал бак1азул иццазде загьро бан бук1унилан. Амма къечеялъул кутакалъги гьанибег1аги немцаз загьро бан батиларилан рак1алде ккеялъги гьекъанила жидеца гьеб лъин… Гьенив отравить гьавурав жинца лаг1анила г1емераб би, гьедиг1ан г1емераб бигийищ бук1унебищиланцин кколаанила рак1алде… Моц1ги башдабги рагъул тохторзабахъ вегун банила жинца сахлъизег1ан. Гьедин х1алакълъун вугев жив разведкаги тун цогиялъуве кканила, гуребани жив ч1аго хут1изе рес бук1инч1ила, разведчиказул чи халат хут1улароанила рагъулъ…\nЦоги к1очонарила. Май моц1алъул къоял рук1анила. Жидеда лъазабунила 100 км. тун цере турк1изе кколилан гьеб сордо-къоялъ, гьелъие Сталинил приказги бач1ине бугилан… Гьедин рагъулаб сообщение кьунила жидер ротаги рехсон, гьез \_нижеца\_ доб къоялъ 110 км. нахъа тун цере анилан…\nКутакаб дисциплина бугеб, бит1а-бишун кьижизе щолареб бак1 бук1анила жидер. Нагагьлъун посталда ч1аралъуб ярагъ г1одоб лъун, гьеб кодоб гьеч1огон, ялъуни кьижун ккун ватарав чиясе г1емерал сонал кьун жанив т1амун ялъуни ч1вай гуреб жо бук1инч1ила… К1иго - лъабго къоялъ квен щвеч1еб мехги бук1унаанила.\nГьединаб кутакалда зах1матаб рагъулаб заман бук1анила. Чанго чи гьеб х1ехьезе к1веч1огон жалго жедецаго ч1варал ишал кколаанила, рагъулъа лъутарал кколаанила…\nСайдулае рагъ лъун буго Германиялда Ростокалда аск1об бугеб Борти абулеб бак1алъ. Амма рагъ лъун хадубги гьев армиялдаса рокъове виччан гьеч1о, гьазул часть Германиялдаго тана лъик1аланго мехалъ. Рокъове виччан гурт1иялъул г1илаги бук1ана ригьалъе к1удиял цереги риччан, г1олохъанал нахъе тун. 1918 гьавураб сон Сайдулал мекъса ккун бук1ана 1922 абилеб сонлъун хъван. \_Нахъани, архивалдасан гьеб мух1кан гьабизе рес ккана\_.\nГьеб жидер часть бугеб бак1алда аск1об цо росолъ ватанила жинда инвалидлъун лъварав цо немцав. Гьес бицанила доб рагъ унеб мехалъ г1урусазул цо росолъе вит1анила жив гьениб г1адамазул боц1и бахъизе. Жидер офицерас абураб гьабич1огон нахъ русине бегьулароанила. Цо ч1ужуялъ жиндир г1ака бачинч1огон жий ячейин бокьаралъуеян гьаранила г1одилаго жинде… Г1ака гьеч1огон доб рагъулъ ругеб бак1азда ракъоца хве гуреб жо бук1инч1ила…\nНемцаздаса нахъе къалаго нилълъерацаги, нилъерал цере инаго немцазги цоцазе щвезе теч1огон росабалъ г1адамазул боц1и бахъун, ч1ван гьабулаанила.\nХадуб цо мех индал нилълъерго х1укуматалъул Старый город \_горы\_ абулеб бак1алъе рит1анила жал. Гьенирги дагьаб заманаялдасан жидеда гъорлъа рищун солдатазул цо рота г1уц1анила. Гьеб спецротагун жив вит1анила Москваялде. Жидер ц1ияв командирги вук1анила цебе бук1араб жидер ротаялъул командирлъун вук1арав г1урусав. Гьедин кканила жив Сталин, гьев вугеб бак1 ц1унизе тараб гьеб спецротаялде. Жидеца хьихьулеб бак1 бук1анила 70 сотых бугеб г1анасеб бак1.\nЖидеца хьихьулеб 70 сотых г1анасеб бак1ал бук1араб гьеб рукъалда гъоркь бук1ана щугойиш анкьойиш этаж ракьулъги. Гьениб гъоркь ц1аги ккун лъик1аланго чаг1и воениял хъулухъчаг1и рух1и к1очонарила…\nКин жив дагъистанияв, маг1арулав гьениве ккаравила гьикъидал гьес бицана, жив анкьго соналъ цо нухалъгицин гауптвахтаялде ккеч1илан, дисциплина, г1адло ц1унарав чи вук1анила жив. Гьеб ротаялдаса цо офицерас киса щив вук1ин жив лъадал, мун кинин гьаниве ккаравилан гьикъидал жинца гьесухъе жиндирго военный билет кьунила. Гьенир ругел хъвай-хъваг1иял ц1алун, бет1ер к1ибик1анила гьес, дир рагъулъ бук1араб ах1вал-х1алалъул лъадал. Цоги дица абула кколеб къаг1идаялъ командираз абураб жо гьабуни г1адло ц1унун ругони дол командирзаби нилъедехун жидерго хъизан чаг1аздег1ан лъик1 рук1уна…\nГьеб Сталинил охранаялда дица бана цо сонги бащдабги. 1947 соналъ демобилизовать гьавуна. Гьениса унеб мехалъ ротаялъул командирас гьарулеб бук1ана рокъове унгеян, щибила дуда гьениб бихьилеб. 7 соналъ эбел-эмен рихьун гьеч1ин жиндайилан абидалги, цо моц1 отпускги босун ун вач1ине бегьулин муниланги абулеб бук1анила. Кинго рокъове ц1анила жив рак1алъ. Риччан рокъоре инаго жидеде абунила ножее рак1алъе бокьараб халт1и щолебин ножее рокъоре щваралъуб. Унго-унгоги рокъове щун хадуб цо чанц1олго НКВДялъул начальствоялъ ах1ун бат1и-бат1ияб хъулухъазул х1алт1абазде лъуг1айилан абулаанила…\nХадуб дагьаб нахъа Ставрополалда авлахъалда харбуз бекьун вук1анила жив. Доб Москваялдаса жив Сталин вугеб бак1 хьихьун вук1араб мухъалъа цо г1урусав вук1анин вач1ун харбуз босизе. Гара-ч1валилаго жив кив вук1аравали лъаравго гьев тамашалъанила, мун гьанив щибулайиланги абун, щай дуего лъик1аб хъулухъ т1алаб гьабич1ебилан…\nСталин вихьулаанищилан гьикъидал Сайдулаца бицунаан телефоналъуса к1алъалев раг1улаанила, ч1ах1иял хъулухъ чаг1и данде рак1араралъурги гьезда гъорлъ нилъ цоцалъ к1алъалелг1адин раг1улаанин гьезда гъорлъ Сталинил к1алъай.\n\_Сталин къват1иве лъугьунеб бак1 цо бук1анила, жанив лъугьунев бак1 - бат1ияб бук1анила\_. Ина-вач1инаго вихьулароанищан гьикъидал Сайдулаца абуна гьев унев, вач1унеб бак1 ракьуде гъоркьан бук1анилан.\nСалгереев Сайдула вук1ана г1олохъанаб мехалъ кутакалда къуват бугев чи, абула рагъ лъугьун хадуб, кидаяли нахъа, Алмахъалде рокъове нахъ вуссун хадуб цо заманаялъ нарт баччулев чи вук1анила гьев. Оцазул гьакида 200 кг. жаниб унеб маххул черма нартил ц1ун вач1инаго, гьеб гьакидаса хъушт1ун гъоркье бортун кумекалъе чи ах1ич1огон жинцаго гьакиде т1аде бахъанила гьес гьеб нартил ц1ураб черма…\nРагъдаса вач1ун хадуб цо дагьалго соназ НКВДялъул мухъиллъи х1алт1ун вуго Сайдула. Гьанже гьесул буго 86 сон, цогидал К1удияб Ват1анияб рагъул г1ахьал чаг1адаго г1адин гьесдаги г1емараб жо к1очон батилариш. Сайдулал вацасул вас Г1умаров Адильгереца \_адвокат\_ бицана, цере арал соназ бат1и-бат1иял, чи божизе зах1малъулел г1ажаибал жиндирго рагъулъ ккарал рак1алде щвеял харбал рицунаанила гьес.\nАмма г1иц1го к1иго саг1аталъ нижгон гара-ч1варараб гьоркьоб бак1алда рагъулъги, рагъда хадубги ккараб чан жоха гьесда бицине рак1алде щвелеб бук1араб. Къват1иса рач1арал чаг1азул т1оцебе нижее бицараб хабар кола Сайдулал гьаб…\nНижеда рак1алде кколеб буго г1ажаибаб рагъул нух нахъа тарав, кутакал зах1малъабалъ къуркьизавизе к1веч1ев Сайдула ва гьев дагъистанияв охранаялде ккеялда нилъ ч1ух1изе кколеб иш бугилан. Нилълъер Таварих гьединаз к1одо гьабизе бугилан. Цин цо заманаялъ к1одо гьавун, хадуб заманаялъ г1одове гьавун, вицунев Сталин охранаялде милаталъухъ г1ин т1амич1огон, рагъулъ бах1арчилъи, лебаллъи, г1адлу-низам ц1униялъухъ балагьун рагъухъаби росулел рук1ин бихьулеб буго.\nЗа месяц 491