Районалъул нухмалъулел жамагIаталъул тIалабалда. ХIебда - Районные новости - Новости - Сетевой центр «Хебда-онлайн»\nРайоналъул нухмалъулел жамагIаталъул тIалабалда. ХIебда\n02.03.2017 15:36 Четверг\nЖидерго хасаб планалда рекъон 28 февралалда районалъул нухмалъулел дандчIвана ХIебда росдал жамагIатгун.\nРайоналъул бетIер МухIамад ХIасановгун цадахъ гьенир гIахьаллъана районалъул прокурор И. ИсмагIилов, полициялъул отделалъул нухмалъулев И. ГIалиев, районалъул имам М. ХIамзатов ва цогидалги идарабазул нухмалъулел.\nСобраниялъул председательлъун районалъул бетIер МухIамад ХIасанов ва секретарьлъун ХIебда школалъул учительница ПатIимат Хизроеваги рищун, байбихьана данделъи.\nДандчIвай тIобитIиялъул аслияб мурадги бицун, районалъул бетIерас араб соналда гьабураб хIалтIул жамагIаталъе хIисаб кьеялъулаб кIалъай гьабизе рагIи кьуна ХIебда росдал бегавул МухIамад МухIамадовасе.\nГьес жиндирго кIалъаялда хIисаб кьуна районалъул бюджеталдаса кигIан гIарац ХIебда росдае араб соналда биччан букIараб ва кинал хIалтIаби гьеб гIарцуде гьаруралали. Хасаб тIадчIей гьабун бицана администрациялъул хIалтIухъабаз росулъ гьекъолеб лъим чIезабиялъе, рацIцIа-ракъалъи цIуниялъе гьабураб хIалтIиялъул. Районалъул бетIерасда гьарана росулъ жаниб лъим бачарал 400 метралде гIагарун басралъарал маххул трубаби хисиялъеги, футбол хIазе майдан хIадуризе бакIалъеги кумек. Гьединго бегавулас хIебдасезул жамагIат ахIана росулъ гьабулеб кинабго гIаммаб хIалтIулъ жигараб гIахьаллъи гьабизеги.\nШколалъул завуч ПатIимат Рамазановалъ борхана районалдаго бищун цIикIкIун лъимал жанир цIалулел рукIинги хIисабалде босун, ХIебда школалъе цIияб мина баялъе квербакъи.\nГьединго жамагIатчагIаз рорхана Шамилил цIар кьураб къотIносан С.Асиятиловасул къотIнобе бакI бакIалдасан нухал теялъул, военкоматалдаса МФЦялъул минаялде щвезегIан нухда хъил тIеялъул, токалъул къуват гIунгутIиялъул суалал.\nХъил тIеялъул суалалъе жавабалъе районалъул бетIерас абуна гьелъие ресал ратизарилин. Борхана гIурул рагIалда, лъабтIалаяб мина бугеб авалалда, дамба гьабиялъул суалги. Районалъул бетIерас абуна, гьеб суал хасаб тIалабалде босун бугилан ва гIоралъул чваххи хисизабизелъун ункъгониги къоялъ экскаваторги бачун хIалтIи гьабуниланги. Гьединго бицана гьеб суал республикаялъул министерствоялъул даражаялда гьоркьоб лъезе живго ун вукIиналъулги.\nРосулъ токалъул къуват гIунгутIиялъул суалалъе жаваб кьураб кIалъай гьабуна токалъул мухъазул идараялъул нухмалъулев Ибрагьим Ибрагьимовас.\n-Жакъа къоялда жаниб ХIебда росу ккола бищунго цIикIкIун ток бухIулеб росу. ТIолабго районалъ араб моцIалда I2 миллион киловатт токалъул бухIун батани, ХIебда росулъе нижеца кьун буго 3 миллион киловатт. Киналго гьаризесел хIалтIабазул хадургъей нижер гьечIо. 71 процент къватIибе кьураб токалъул тIадбуссун нижехъе щвечIониги, ток гьечIого росаби тезеги гьечIо.\nГьединго борхана ХIебда ругел гIаммал хIажатханаби цIигьаризе, къачIазе ккараб хIалалда рукIиналъул суал.\nГьенирго цо-цо хIебдасез рорхана жиде-жидер авалазда канализациялъул магIна биххиялда, рацIцIалъи цIунулеб гьечIолъиялда хурхарал суалалги.\nРайоналъул бетIерас абуна гьел суалал тIураялъул мурадалда хасаб комиссия гIуцIизе бугилан, щивав щибаб авалалда ругел тукабазул, рукъзабазул хважаиназдаса рацIцIалъи цIуни тIалаб гьабизе бугилан. Комиссиялда тIубан бажаричIони, полициялъул ва прокуратураялъул тIалабалде кьезе, квал-квал гьабулел, жамагIаталъул тIалабалда данде чIаразул минаби законалда рекъон риххизе ккани риххизеги ругилан. Гьединго МухIамад ХIасановас абуна, гьаб хIалтIул аслияб мурад инсан къварид гьави, гьесие квал-квал гьаби гуреб, законалъул ва исламалъул тIалабалда рекъон росулъ рацIцIалъи ва гIадлу-низам цIуни бугилан.\nГьеб суал кинаб къагIидаялъ тIубазе рес бугебали баян кьолеб букIана районалъул прокурор ИсмагIил ИсмагIиловасул кIалъай.\nЯсли-ахалъул хIалтIухъабаз борхана дунял хинлъарабго, цIияб гьаваялда гьитIичал хIазе рагьараб бакI гьабизе хIажалъи букIиналъул суал.\nНасосалъ лъим кьабун ва къватIазда ракарал чирахъаз бухIун токалъухъ кьезе 300 азаргоялдасаги цIикIкIун гъурущалъул налъи бугин администрациялда хадубин росдал бетIер МухIамад МухIамадовас бициндал, жамагIатчагIаз, киналго разилъун, щибаб моцIалъе магIишат-рукъ рикIкIун 100 гъурущ кьезе хIукму гьабуна.\nГьединго данделъиялда борхана райцентралде цIияб лъим бахъизе квербакъизе Дагъистаналъул бетIерас араб соналъ рагIи кьун букIиналъул. Сунда бан гьеб хIалтIи рагIалде бахъинчIого хутIун бугебан абураб суалалъеги жаваб кьуна районалъул бетIер М. ХIасановас: -Лъим бахъиялъул проект букIине кколеб буго микьго томалдасан гIуцIараб. Дун хIалтIуде вачIинегIан гьеб проекталъул цо том гурони гьабун рагIалде бахъун батичIо. Жакъа къоялде проект гьабун рагIалде бахъун буго, гьелъухъ кколеб гIарацги рехун буго, федералияб программаялда гьоркьобеги бачун, лъим бахъизе рагIиги кьун буго. Гьезул рагIиги хвеларин, хIалтIаби кватIичIого байбихьилин хьулги буго.\nРайоналъул имам МухIамад ХIамзатовасул кIалъай букIана рацIцIа-ракъалъиялде кинаб кIвар исламалъ кьолебали рагьараб. Гьес къуръаналъул аятаздалъун, аварагасул хIадисазул мисалаздалъун бицана бусурманчияс жиндирго ракIги, черхги, мина-къайиги, жив жанив вугеб росуги рацIцIалъиялда цIунизе ккеялъул.\n-РацIцIалъи –гьеб иманалъул бащалъи ккола. Бусурманчиясе зарал гьабулеб жо нухдаса нахъе рехиги иманалъул бищунго гIодобегIанаб даражаялдасан ккола. Нужецаго хал гьабеха, кинаб даражаялъул иман нилъелъ бугебали, нилъер къватIазухъги, нилъер гIурул рагIаллъабазухъги, росабазда рацIцIалъи цIуниялде кьолареб кIваралъухъги балагьун ?\nГьединго районалъул имамас бицана исламалда жаниб гIаммаб халкъалъ жидедаса пайда босулел нухал, кьоял, иццал къачIаялде кьолеб кIваралъул, гьелъухъ дунялалъул ва ахираталъул рокъоб батулеб даражаялъул.\nЖамагIатчагIазул хасаб кIвар буссинабуна гIун бачIунеб гIелалъе исламияб тарбия кьезе ккеялде, лъималазда диналъул аслаби малъиялде кIвар кьезе ккеялде.\nДанделъиялъе ахир лъолаго гьадинаб кIалъай гьабуна районалъул бетIерас:\n- Нилъее киназего тавпикъ кьеги нилъер камилал гIалимзабаз бицаралда нахърилълъине. Дида ккола нилъер районалъул имамас жакъа къоялда нилъее бищунго кIвар бугеб кIудияб масъала борханилан. Нилъеда цере чIарал масъалаби чIахIиял руго. Гьел киналго циндаго тIуранги бажаруларо. ХIебда росу буго жаниб бищун цIикIкIун жамагIатги бугеб, районалъулго гьумер гIадаб росу. ЛъикI букIинаан районалъул гьумер-архитектурияб берцинлъи цIуниялъул мурадалда тукаби, минаби, азбаразул къадал цоцада релълъун, берцинго гьаруни. Гьединго жамагIаталда лъазе ккола хасаб изну-кагъат ва цогидалги юридикиял документал гьечIеб ракьалда тIад мина яги цоги бакI базе гьукъараб букIинги. Мина базе байбихьилалде, ракьалъул документ ва тIад балеб минаялъе администрациялъул хIукму ва хIажатал документал рукIинаре кодор, хадуб бичIчIунгутIи , квал-квалал ккечIого рукIине. ГьанжегIаги ругьунлъизе заман щун буго нилъее законал цIунизе. Райцентралъул кIиябго аслияб къотIноб анкьидаса цIикIкIун заманалъ стройматериал тезе бегьиларо гIадамазе квал-квалги гьабун.\nНилъ, бусурбаби, намуслъизе ккела нилъерго хIажатханаби кIкIалабахъан гъоркье гIадамал хьвадулеб нухде риччазе. Гьенибего балеб буго мусорги. Законалдаса, прокуратура-судалде ахIараб мехалъ, хIинкъула нилъ. Нилъ Аллагьасдаса кин хIинкъуларел? Гьеб гурищ нилъеда гIалимзабаз малъулебги, гьелде гурищ нилъ исламияб диналъ ахIулелги? Хадубги, нилъеда лъала жакъа къоялда нилъер росулъ лъадал бугеб масъала. Цоязул трубаби рихъун, цогидазул кранал хун, лъабабилез чIалгIаде биччан тун, нухазде гIодобе чваххулеб букIуна нилъер лъим. Гьелъулги гIадлу гьабизе ккела. Анкьида жаниб цо къо яги моцIрое кIиго къо чIезабизе ккела лъадал мухъазул ремонтал гьариялъе, гьелъиеги жамагIаталъ хIукму гьабизе ккела, хIукмуялда нахъ тIолабго жамагIатги билълъине ккела. Рищни-къул балел къалал лъеялъе администрациялъ гьабун хIукмугун хасал бакIал рихьизарун руго.Гьединго къватIазда лъезе руго гIисинал урнабиги. ГIагараб заманалда гьаризе хIисабалде росарал аслиял хIалтIаби гIемерал руго. Росдал аслиял къватIазда лъезе руго камераби. ГIолилазе спорталъе чIезаризе руго шартIал; лъугIизабизе буго футболалъул поле лъеялъул хIалтIаби,цIигьабизе буго паркалда бугеб волейболалъул площадка, спортзалалда гьабизе буго отопление.\nХьул буго, харбида бицун тун гурел, гьарун рагIалде рахъинарилин нилъеца рехсарал хIалтIаби абун.\nАхиралдаги, жамагIаталда гьаризе бокьун буго росулъ гьабулеб хIалтIулъ щивав жамагIатчияс жигараб гIахьаллъи гьабеян. Нилъеца киналго цадахъ лъугьун гьабичIони, росулъ жаниб гIадлуги рацIцIалъиги гьабизе нилъехъе щивниги чи вачIине гьечIо. Нилъер рацIцIа-ракъалъиялъухъги гIадлу-низамалъухъги балагьун кьезе буго нилъее къимат жакъа дунялалъул рокъобги, метер ахираталъул рокъобги.


«Ине вугищ Сайгидпаша ГIумаханов 90 абилел соназул церехъабазда хадув?» абураб суал жакъа гьоркьоса къотIичIого бачIунеб буго. БачIунеб буго интернеталда информациялъул алатаца, социалиял гьиназда, рокъор, къватIир, годекIанир, нилъго нилъедаго хутIараб бакIалда.\nГьеб суал кьолел чагIазда бичIчIуларго буго цохIо жо. Жакъа хъулухъалдаса чи нахъе витIизе ва хасал къуваталъул чагIаз тIад хIалтIи гьабизе цохIо 90-абилел соназда политикияб аренаялде вачIун вукIин гIоларо. Щив вугев жакъа улкаялъулги, республикаялъулги тахбакIазда 90 абилел соназда цере рачIарал чагIи гурони? Гьел киналгойищ ругел такъсирчагIилъун? Щай гьел политиказул цоял федералияб централъ нахъе рачунел, цогидал толел? Гьеб суалалъе жаваб балагьулаго батизе буго ГIумахановасул къисмат кинаб букIинеб абураб суалалъе жавабги.\nЩиб гIиллаялъ арав Саид Амиров? Гьес ракетаги босун МуртазагIалиев рекIине къачIаб самолет кьвагьулеб букIанин абураб жо маргьуялда цIикIкIун релълъараб буго хIакъикъаталдаса. Саид Амировасул заман рагIалде бакIарун букIана. Республикаялъул нухмалъуде вачIарав цIияв, кIудиял амбициял ругев президентги, федералияб централъ гьесда цере лъурал масъалабиги Амировасда ричIчIичIо. Балагьараб мехалда гьел ричIчIунгутIи къварегIун букIун буго живго ГIабдулатIиповасеги. Гьелде бачана иш, Амировасе ультиматум лъезе гьев вихьарабго цIорораб гIетI балев СафаргIалиевги витIун. ХIажат букIана инкар, бачIана инкар, бачIана вертолет… Гьеб батIияб тема буго. Федералияб централъе хIажалъичIо жидеца лъурав чиясда (ГIабдулатIиповасда) данде чIолеб къуват республикаялда. Ана вачун гIемерисел ургъун рахъарал такъсиралги тIадкъан, хIатта лъабго гIумруялъулго туснахъ гьавизе гIурал ишал гьесул церехун рукIаниги. Москваялда бичIчIана цохIо хIакъикъат. Республика гIарцул сурсатал ккурал къуватаздаса бацIцIад гьабизе кколеблъи.\nХадусеб кьаби тIаде босана Сагид МуртазагIалиевасда щвезабизе. Щай? Щайгурелъул гIемераб гIарацги, хадуб тIубараб аскар рахъ ккурал чагIиги, жиндир кверщаликь щуго-анлъго муниципалитетги, кIудиял бухьенал ва асар бугел гIадамалги, хIатта аскIов 20 азарго чи аскар бугев, вацлъи лъазабурав Къадировги вугев чи тей хIинкъи цIикIкIараб иш букIун. Гьебги гIечIого МуртазагIалиевас ишан босана МахIачхъалаялъул тахбакIиде. Гьеб данде ккечIо Москваялъе, хутIараб «трофей» республикаялъул тахбакI букIин гIадин бихьана гьезда. МахIачхъала жиндие бегьулищан ГIабдулатIиповасда гьикъичIев гьес, республикаялъул бетIерлъи жиндие бегьулищан Москваялдаги гьикъунгутIизе рес бугин ккун батила. ХIисабал нусго, суалал азарго.\nХизри ШихсагIидовги гьесул союзник хIисабалда къорикье гъураб гIадаб жо рагIана, гIадатияб криминал батизеги рес буго. Гьеб батIияб тема. Гьел киналго чагIи жанир тIамичIого тезе цониги гIилла Москваялъул гьечIо, гьелдаса пайдаги босун гьаруна туснахъ.\nСайгидпаша ГIумаханов? Гьесул ахIвал- хIал батIияб буго. ТIоцебесеб иргаялда гьев киналго гьесул политикиял оппонентаздаса гIакъилав ватана. Гьес киданиги гьабичIо политикаялъулъ цогидаз гIадин анкьил рокьи, микьил кьал, хисардиял ва рахъ-рахъалде кIанцIей. МухIканго, гIодове виччан, хисардичIого бачана политика. Аваразе цевехъанлъиги гьабуна, шагьаралъе мэрлъиги гьабуна, улкаялъе мустахIикъав гражданинлъунги чIана. ГIабдулатIиповасул рахъ гьес кколеб буго магIарулав хIисабалда, гьеб бахчулебги гьечIо лъидасаниги. Россиялъул гIорхъаби гьес цIунана 1999 абилеб соналъ тIад ярагъги бан. Жакъа Хасавюрт шагьаралъул бетIерлъунги гьев Москваялъ цIунизе вуго къватIиса – (Чачан республикаялдаса) бугеб асарги дагь гьабизе, жанир ругел – миллиял ва цогидал суалалги роцIцIине.\nСайгидпаша хутIизе вуго гьев хисизе чи гьечIолъиялда бан. Бигьаяб жо гуро къватIисезеги къулуларев, жанир ругелги данде рачунев чи жакъа балагьи. Гьеб хIажат буго жакъа ГIабдулатIиповасеги, Москваялъеги. КигIан жиндие данде ккечIониги МухIамадгIалицацин хIехьана Сайгидпаша республикаялъул цолъи ва гIорхъода парахалъи цIуниялъул мурадалда. Жакъа гьенив къвакIарав чи цIикIкIун хIажат вуго цевеялдаса. Цере рохьазда рахчарал боевикалгун Масхадов вукIун ватани, жакъасесул парадалде бачунеб 20 азарго чи вугеб аскар буго. Гьеб хIалалда дагьаб бахIарчилъиги, гIакъиллъиги, хIалтIизе кколеб къагIида лъайги хIажалъуларо. Гьел шартIаз цIунула Сайгидпаша Хасавюрталда. ТIоцебесеб иргаялда – Москваялъе хIажалъун.


Дунял, Май 01, 2014\nХамиз къо 1 Май 2014\n"Балъгояб" рищияздацебесеб кампания\nМоцIидаса дагьаб заман хутIана Украиналъул президентасул рищиязде. Амма гьанжеги къватIазда рихьулел гьечIо рищияздацебесеб агитациялъул материал. Щиб гьелда нахъ бугеб?\nРоссиялдехун цIайи цIикIкIарал сепаратистаз Украиналъул машрикъалъул рахъалда контроль кьваризабулеб бугеб гIанасеб заманаялда украиналъулаз гьезие кьун буго «колорады» абураб тIокIцIар. Гьеб буго колорадаялъул хIутIазда гьезул символ релъун бихьиялъ лъураб тIокIцIар.\nУкраиналдаса ахирисел харбал\nУкраиналъул милициялъ цIех-рех гьабулеб буго Харьков шагьаралъул мэр Геннадий Кернес лъукъиялъул ишалъул. Украиналъул хIинкъигьечIолъи цIуниялъул хъулухъалъ лъазабулеб буго Славянскалда жалго цIуниялъул къуватаз 40 чи гъоркьлъалие ккун вугин. Константиновка шагьаралда бугеб ахIвал-хIал.\nЧернобылалъ къисмат хисизабуразул хIакъалъулъ\n26 апрелалда 28 сон тIубана Чернобылалъул балагь ккаралдаса. Атомияб электростанциялда ккараб авариялда хадуб кумек гьабизе ана тIолабго Совет Союзалдаса гIадамал. Гьезда гъорлъ дагьал рукIинчIо дагъистаниялги. Гьезул гIемерисезе гIузраби щвана. Пачалихъалъ гьезие рихьизарурал бигьалъабаздаса жакъаялде хутIун рагIула гIицIго цо - мал-мулкалъулъухъ магъалоялдаса эркен гьари.\nКрым Россиялда жанибе бачиналъ Россиялдагун Украинаялда гьоркьоб рагъ байбихьизе бегьулилан рикIкIунеб буго улкаялда гIумру гьабулел гIадамазул 66 проценталъ.Гьел руго халкъалда гьоркьор тIоритIарал цIех-рехазул хIасилал.\nУкраиналда хIалуцин цIикIкIунеб буго\nУкраиналда ахIвал-хIал дагьалъги хIалуцунеб буго. Лъазабулеб буго улкаялъул машрикъалъул рахъалде щвезабураб рагъулаб къуваталъул хIакъалъулъ ва гьез ккурал бакIазул. Гьебго фоналда гIемер бицунеб буго хамиз къоялда Женеваялда тIоритIизе планалда ругел Украиналъул кризисалъул суалал гьоркьор лъурал кIалъа-басаязул хIакъалъулъги.\nДонецк областалда байбихьанин антитерроористияб операцияйин, лъазабуна талат къоялда Украиналъул президентасул ишал тIуразарулев Александр Турчиновас.\nУкраина: Машрикъалъеги Магърибалъеги гIаммаб мацI батулеб гьечIо\nУкраиналъул нухмалъиялъ Донецкалъул регионалда лъазабуна хасаб операциялъул режим. Гьелъул фоналда улкаялъул бетIерасул ишал тIуразарулес лъазабулеб буго, Киев разилъизе бегьулин улкаялъул машрикъалъул рахъалда гIумру гьабулез тIалаб гьабулеб референдумалде.\nРоссиялъул пачалихъияб телевидение тIадккун буго пропагандаялъе чорокал къагIидаби хIалтIизарулеб. Гьелъ батIи-батIияб каналалда бихьизабуна кIиго интервью. Цоялда вихьизавулев вукIана «къватIисеб пачалихъалдаса мухьдахъ вагъизе вачIарав чи» цогиялда «Россиялъул рахъ ккурав патриот». Амма гьеб кIиябго интервьюялда вихьизавулев чи вукIана цого чи.\nУкраина: Протестчагlазе амнистия лъазабулеб буго\nУкраиналъул президентасул ишал тIуразарулев Александр Турчиновас рикIкIунеб буго улкаялъул машрикъалъул рахъалда протестал гьарулел ругел Россиялдехун цIайи цIикIкIарал активистазе такъсир гьабунилан хадуб чIеялдаса амнистия лъазабуни лъикIаб букIине бугин.\nУкраиналда парахлъи гьечlо\nУкраиналъул тIалъиялъ лъазабулеб буго улкаялъул машрикъалъул рахъалда ругел сепаратистиял багъа-башариял 48 сагIтил болжалалда жанир къотIизаризе ругин кIалъа-ралъаял гьарун яги къуват хIалтIизабунин. Гьедин лъазабуна улкаялъул жанисел ишазул министр Арсен Аваковас.\nМоскваги Киевги диалогалде руссине бегьула\nХарьковалда Украиналъул милициялъул хасаб бутIаялъ тIобитIараб хасаб операциялъул хIасилалда нахъе бахъун буго Украиналъул гьанжесеб нухмалъи къабул гьабуларезул интересал цIунараб къокъаялъ ккун букIараб областалъул администрациялъул мина. Гьелъул хIакъалъулъ лъазабуна УНИАН абураб агентлъиялъ.


ГьоцIо - мохмохалде, нах - тIатIиялде...\nРИА Новости. Владимир Федоренкол сурат.\nМашгьураб кинофильмалда бандитаз, кинха нилъеца гIумру гьабизе бугеб жакъаялдасаян гьикъарабго актер Евгений Матвеевас жаваб кьолеб буго: "Намусалъ малъухъе..."- ян. Гьеле гьеб "намус" абураб жо буго хъвадарухъабаца тIахьазулъги, дибирзабаца вагIзаялъулъулъги, гIадамаца жидедаго гьоркьобги цIакъ гIемер хIалтIизабулеб жо. Я балагьун бихьулареб, я квашун батулареб, щивасда жиндирго къагIидаялъ бичIчIулеб.\nРеспубликаялъул бетIер Рамазан ГIабдулатIиповас машгьурав гIурусазул классик Федор Достоевскиясул "Берцинлъиялъ хвасар гьабизе буго дунял" абурал рагIаби жакъасеб гIумруялда данде кколареллъун рикIкIана. "Берцинлъиги бичун босулеб жо батана. Дица абилаан батIайиса, намусалъ хвасар гьабизе буго дунял абун. ЦохIо гьеб "намус" абураб категория буго бичун босулареб. ХIалтIизе ва гIумру гьабизе ккола намусалда рекъон".\nЛъица гьеб пикруялда дагIба балеб, щив гьалда рекъеларев, магIарулаца абухъе гьаб пикру бокьичIесул бокьобе гIазу байги. Рамазаница жинда республика батараб ахIвал-хIалалъул бицунаго гIемер абуна Россия В.Путинил нухда цебе тIуниги, Дагъистан жеги феодализмалъул хомуталда гъоркь батанин ва жинца хIалбихьулеб бугин хвасар гьабизеян. Бокьунищ гьечIебали нилъее "хвасарлъизе", щаялиго гьеб хIалалде республика бачарал хъурмал гурони цIиял чагIи тIалъиялда къанагIат гурони рихьулел гьечIо.\nКин бугониги Рамазан ГIабдулатIиповас къабул гьабураб, къватI-къватIазда биял тIолеб, кьвагьи къотIараб къо гьечIеб Дагъистанги, жакъасебги кIиго батIияб Дагъистан буго. Гьесул нухмалъиялда кIвана флешкабазул ва бандитазул "магъалоялдаса" бизнесгун чиновникалги, чIвай-хъвеяздасагун терроаралдаса республикаги хвасар гьабизе, экономикаялъулъ кIудиял бергьенлъаби гьечIониги. ХIинкъигьечIолъи цIуни букIана гьев гьаниве витIулаго тIоцебесеб масъала ва гьеб тIубан букIин нилъеда бихьулеб буго. Ирга щвана цIиял масъалабазде.\nГьеб рахъ бихьуларев ва хIаларев чи беццавги, гIинкъавги вукIине ккола. ХIасилал руго, амма бетIерас республика ахIулеб букIараб "намус цIуни" абураб жоялъул рахъ рекъдулеб букIинги якъинаб жо буго. Цониги гьеб ахIиялда рекъон бикъулеб гIарцуе, босулеб ришваталъе, рихьдае цебе реххулеб буголъиялъе гIурхъичIвай гьабуравги, кантIарав чиги дида рагIичIо. Нилъ бецIлъукь рукIаго канлъуде ва кантIиялде бачIараб Россияги гьебго даражаялда ва гьелдасаги гъоркьегIан бугин ккола.\nРишваталги, цIогьги, гьекъолдиги, хъахIбалъиги, кIудиязул адаб тейги, умумузул тарих кIоченги гьанибе бачIана Россиялдаса - зодоса, гIодоса, маххул нухдаса, ай гIурус нухдаса. Москва кидаго букIана ва буго регионазе мисаллъун. ЦIадаса ХIамзатица хъварал, "дир рекIел тел буго тахшагьаралда..." абурал мухъал гIадада рижарал жал гуро. Кинха бугеб доба гьеб цо намус абураб жоялъул рахъ? Россиялъул экономикияб цебетIеялъул министр Алексей Улюкаев абурав чиясе суалал кьолел руго В.Познерица, бачIунеб соналъул Россиялъул лъагIалил бюджеталъул хIакъалъулъ.\nГьениб бицараб хабаралдаса баянлъулеб буго 20I6 абилеб соналъ лъагIалие рагъулаб бюджет цIикIкIинабун буго 170 миллиардалде щун. Гьебни Сирия, Украина къватIиса тушбаби, жаниса соладатал ва гьезие харжал абун тела. Экономикияб кризисалда бан пенсиязул индексация гьабизе рагIуларо 4 процент гурони, материнский капиталалда тIаде цо капек лъезе рагIуларо. Гьадингоги нахулъ тIерхьараб Пачалихъияб Дума хьихьизе гIарац цIикIкIинабун буго 40 проценталъ, жалго депутатазе харж кIиго нухалъ.\nГьаб сагIаталда Думаялъул депутатасул харж буго моцIие 450 азарго гъурущ, бачIунеб соналъ гьеб букIина миллионалде гIагарун 900 азарго гъурущ. Гьеб гIарац кьола цо ахирисеб кьерда кьижарав товарищасе, Москваялда квартираги, чIобого лечениегун транспортги, миллиардаца пачалихъалъухъа гъоркьгоги бикъараб гIарцуда тIаде. Гьеб ахIвал-хIалалда гIолохъанал хъизамазул капиталалде тIаде капек лъолеб гьечIо, пенсионерасул 10000 тIубачIеб суммаялде 4 процент.\nГьеб буго жакъасеб Россиялъул власталъул намусалъе лъураб диагноз. Гьел чагIаца нухмалъи гьабулеб буго улкаялъе. ТIубараб улкаялда бищунго загIипал, мискинал, социалияб рахъалъ цIуничIел чагIазул чахьазда рачелги къан, жидеего санагIалъи гьабулел руго "намусалъул асирал", нилъее канлъигун хинлъи бачIунеб тахшагьар. Гьеб тайпаялъул рахъалъ Расул ХIамзатовасул мухъал рукIана:\n"Гьезул Бурбулисал гIинде шуршулел\nГьоцIо - мох-мохалде, нах - тIатIиялде.\nГьезул Шахраяца хъварал законаз\nЦо хъизан хьихьулеб тIолабго улка..." - ян.\nЦо дибирасда мун щай цIогьодулев нижее вагIзаги гьабун абурабго гьес абун буго, нужеца дица гьабулеб гьабуге, дица абураб гьабеян. Хабар лъикIаб рагIайги.


Хасаб пикру, Январь 01, 2016\nАраб, 2015 абилеб сон лъазабун букIана "Литератураялъул сонлъун". Щиб жоха кколеб гьеб литература.\nКинабха бугеб вагIза ва насихIат бищунго гIенеккарасе асар гьабулеб? ВагIза гьабулев чияс жинцаго мисалалдалъун бихьизабулеб? Гьеб кин? Инсан вацIцIалъиялде ахIулев ватани, гьудуллъун ккве ва тIоцебесе кьерде ваче вацIцIадав чи, ришватчи гурев.\nКризисалъул ва политикиял къуватазул х1акъалъулъ\n20 декабралда Россиялъул тIалъиялъ кIодо гьабулеб букIана «Чекистазул къоилан» абураб пачалихъияб хIинкъи гьечIолъи цIунулел хъулухъчагIазул байрам. Гьезда гьеб байрам баркана Россиялъул президент Владимир Путиница. Цого мехалъ Лубянкаялда цере инсанасул ихтиярал цIунулез гIуцIана жидерго протесталъул акция.\nН. Гоголил "Мертвые души" абураб роман-поэмаялда Чичиковас ричун росулел рукIарал хваразул рухIазда релъана нилъ школалда. Релъана нилъ гьелда советияб пачалихъалъул тарбиялда гIурал рукIун, рацIцIадал гIадамал къадруялда, ссиялда ругеб заманаялъ гьеб асар цIалулеб букIиналъ.


Харж цIикIкIина, амма экзаменги кьезе ккела\nТIоцебесеб иргаялда, январалдаса нахъе хIалтIизе буго «Росдал учитель» абураб программаялъул хасаб сайт.\nГьелда рукIине руго 50 азаргоялдаса дагьав чияс гIумру гьабулел росабазулги гьенир хIажатал учительзабазулги хIакъалъулъ баянал. Гьел баяназда рекъон, учительзабазе рес щвела «Росдал учитель» абураб программаялда гIахьаллъизе.\nПрограммаялда гIахьаллъизе бегьула 55 соналъул ригьалде рахинчIел учительзаби. ТIаса бищараб школалда хIалтIизелъун вачIун хадуб гьесул счеталде бюджеталдаса рехизе буго цо миллион гъурущ (Дальний Востокалъул регионалде арав чиясе – кIиго млн гъурущ). Школа-лъулгун къотIи-къай гьабун бахъинабизе ккола 20 июлалде щвезегIан. Гьедин гьабурав учителасул счеталде гIарац бачIине буго тIоцебесеб декабралде. Гьеб гIарцудаса налог бахъизе гьечIо ва учителасул ихтияр буго жиндиего бокьухъе гьеб хIалтIизабизе.\n2012 соналдаго РФялъул президентас гъулбасараб законалда рекъон, учительзабазул харж рекъезабизе кколаан регионалъул экономикаялда ругел харжазул гьоркьохъеб къадаралде. Амма гьеб гьабун бажаричIо. Гъоркьиса батIи-батIиял идарабазги жамгIиялгун пачалихъиял гIуцIабазги гьарурал цIех-рехазда рекъон, гьабсагIаталда Россиялъул 40-ниги регионалъул учительзабазе моцIрое щола 15 азарго гъурущ гIечIеб гIарац. Гьелда бан РФялъул хIукуматалъ хIукму гьабуна учительзабазул моцIрол харжазул индексация гьабизе. Гьеб хIукмуялда рекъон, 2020 соналда харж цIикIкIинабизе буго 5,5 проценталъ ва 2021 соналда – 6,1 проценталъ.\nГьелде тIадеги, школалъул администрациялъул рес букIине гьечIо учителасул оклад дагьлъизабизе: 2020 соналъул тIоцебесеб апрелалдаса нахъе гьеб букIине бегьуларо моцIрол харжалъул бищун дагьаб роценалъул (МРОТ) 200 проценталдаса дагь. РФялъул лъай кьеялъул министралъ лъазабуна, харжалъул 70 процент букIине кколила аслияб бутIалъун ва 30 процент – гъирабазабиялъул, ай дарсал тун бат1ияб хIалтIухъ кьолеб гIарцул бутIалъунин абун.\n2020 соналда байбихьизе буго учителасул аттестациялъул цIияб къагIида хIалтIизабизе. РукIине руго киназего цогоял тIалабал. Гьелъул мурадалда къабул гьарун руго ЕФОМал – къимат кьеялъул цогоял федералиял материалал. Учителас кьолеб экзамен букIине буго лъабго бутIаялдаса гIуцIараб: хъвавулаб, дарсил видео ва гIадатиял гурел масъалаби тIуразари.\nХисулеб буго гIемерсонилаб хIалтIул стажалда рекъон пенсиялде иналъул къагIидаги (по выслуге лет). Масала, 2020 соналда пенсиялде унев учителасе пенсия кьезе байбихьизе буго лъагIелгун бащдаб араб мехалда (гьеб заманалда хIалтIизе тIадабги гьечIо гьесда).\nДругие материалы в этой категории: « ЧIахIилъ къан хутIугеги анищазул хур\tЖакъасев цIалдохъанасул тIалабазда рекъон »


Монополиязда дандечIараб Дагъистаналъул идараялъул бетIер Кубасаевас Къурбан, Махlачхъала, 31Июл2012\nМонополиязда дандечIараб Дагъистаналъул идараялъ кьуна бащдаб лъагIалида жаниб гьабураб хIалтIуда хурхараб пресс-конференция. Идараялъул нухмалъулев Кубасаевас Къурбан бицаралда рекъон, идараялде рачIарал гIарзабазда гьоркьосан 53% кколеб буго хIакимзабазда тIасан хъвараб.\nРеспубликаялъул хIакимзабазда тIасан хъварал гIарзабазда гьоркьосан цо-кIигоялъул мухIкан гьабун бицеян абидал, Кубасаевас ракIалде щвезаруна «Энергиялдалъун халкъ хьезариялда сверун Дагъистаналъул компаниялъул» нухмалъулесдаги, Бухьеназул ва индустриялъул рахъалъ министерлъиялъул нухмалъулесдаги хъинтIарал букIанин гIарзабиян.\nКубасаевасул рагIабазда рекъон, министр Насрутдинов МухIамадхIусеница газ щвезабиялъул рахъалъ цере хIалтIулел рукIарал компаниялгун къотIи-къай халат бахъинабичIого гьечIого гьеб цIибаккараб компаниягун хъван буго. Дол компаниязе абуни чанго миллионалдалъун зарал ккун буго. Гьез гIарзаби хъван руго монополиязда дандечIараб идараялде. Идараялъ лъазабун буго цIияб компаниялъул хважаин министр живго вукIин ва диваналде кьун вуго гьев.\n«ХIалтIудаса нахъе вахъе министр», – илан абулеб букIун буго монополиязда данде чIараб идараялъул юристаз. Амма диванчияс гIакIа лъун буго министрасда тIад. ГIакIадул къадар – 12 000 гъурущ.\n-Компаниязе ккараб заралалда бащадаб бугищ гьеб гIакIа,-ян журналистаз гьикъидал монополиязде дандечIараб Дагъистаналъул идараялъул нухмалъулес къокъго абуна:\n-Гьеб суал хIукму къотIараб диваналъе кье, - ян.\nПресс-конференциялда Кубасаевас абуна бизнес цебетIеялъул рахъалъ 182 улкаялда гьоркьоса Россиялъ 120 бакI кколеб бугин. «Улкаго гьединаб бакIалде букIаго Дагъистаналъул бизнесалъул щиб бицинеб?», - ян тIаде жубана Кубасаевас.\nГьесул рагIабазда къеркьон, бизнесалъулаб конкуренция цебетIезе бичалеб гьечIо чанги масъалаялъ.\nКъурбан Кубасаев: «БатIи-батIиял миллиял кланазда гьоркьор рикьун руго экономикалъул бутIаби. Гьелъ цебетIезе биччалеб гьечIо конкуренция. КIудияб бизнесалда гъорлъ ругел компанияз нухал къалел руго гьоркьохъеб ва гьитIинаб бизнесалъе. Экономика цебетIурал улкабазул мисал босани, бихьила гьезул экономика гьоркьохъеб ва гьитIинаб бизнесалда бан букIин. Дагъистаналда бугеб бизнес гIемерисеб мехалда хIакимзабазул кодоб буго. Документаздани гьеб букIине бегьула гьезул гIагаразда тIад хъван. БацIцIадаб бизнес цIакъ дагьаб буго. Гьединго абизе ккола, монополиязда дандечIарал къанунал хвезариялда хурхун рачIарал гIарзабазул 53% кколин пачалихъиял идарабазда хъинтIараллъунин».\nИсана бащдаб лъагIалида жаниб монополиязда данде чIараб дагъистаналъул идараялде бачIун буго 399 гIарза. Гьезда гьоркьосан 152 гIарза рикIкIун буго битIун кьураблъун. Гьел гIарзабазул хал гьабидал къанунал хвезариялъул 41 хIужа тIатун буго. Гьезда хурхун бихьизабураб гIаммаб гIакIадул къадар 1 миллионгун 415 азарго гъурщида бахун буго. ТIадежоялъе гьеб гIакIадул бащдаб гурони кодобе щун гьечIо.\nПачалихъиял идарабазе къваригIараб къайи-матахI босиялъул системаялдаги къанунал хвезариялъул чанги хIужа тIатун буго. Идарабаз къотIи-къаял хъвалел руго хасаб сайталда лъазабиял кьечIего, лъазабиял кьуниги гьел ратизе ургъунго захIмалъабиги гьарулел руго.\nКубасаевас абухъе, идарабаз тIаса рищун багьаял автомобилал росулел руго. Мисалалъе, рищиязул комиссиялъ лъазаби лъун батун буго кIиго миллионалъул багьа бугеб «Тойота» автомобиль къваригIун бугин. «Гьеб автомобилалда релъарал цогидал маркабазул учузго ругел автомобилал щай бегьуларел рищиязул комиссиялъ росизе?», - ян абулеб букIана Кубасаевас.\nЖурналистаз гьединго борхана авиабилетазул багьабазул суалги. Гьел цIакъго хира ругин гIарзаби кидаго щолин жидехъейилан абуна Кубасаевас ва тIаде жубана авиабиилетазул багьабазда хурхун хасаб цIех-рех байбихьун бугин.\nЧед хиралъиялъул суалалдаги хъинтIана журналистал. Кубасаевас абуна чед гьабулел фирмабаз багьаби цIикIкIинари бараб бугин коммуналиял хъулухъазухъ кьезе кколеб гIарцул къадар борхиялда, амма 17 гъурщиде букIараб чадил багьа 20 гъурщиде бахинабиялъул мухIканаб цIех-рех гьабизе бугин абуна монополиязда дандечIараб идараялъул нухмалъулес.\nАхиралда Кубасаевас абуна жидехъе щолеб информациялда рекъон, цоцада релълъараб бизнесалда гъорлъ ругел компанияз цадахъ лъугьун пуланал багьаби чIезариялъул хIужабиги Дагъистаналда чанги ругин, амма гьезда хурхун гIарзаби щаялиго рачIунел гьечIилан.


ХIабиб речIчIизе вуго Конор Макрегоргун | Спорт | Киназего гIаммаб Россия\nХIабиб речIчIизе вуго Конор Макрегоргун\nЛас-Вегасалда жиндирго тIоцебесеб титул — чемпионасулаб рачел ХIабиб НурмухIамадовас цIунизе бугеб аслияб къеркьей букIине буго UFC 229 турниралда 7 октябралда.\nUFC 229 турниралде белтазул багьа букIине буго промоушеналъул тарихалда бищунго хирияб. Залалъул ахирисел бакIазда гIодор чIезе белтал ричизе руго 250-600 долларалде (16 азарго — 39 азарго гъуруш). Залалъул гьоркьохъел бакIазда — 600-1500 доллар (39 азарго — 98 азарго гъуруш). Октагоналда аскIор ругел, бищунго лъикI къеркьей бихьулел бакIазде белтал росулез кьезе ккола 1500-2500 доллар (98 азарго — 163 азарго гъуруш). Цо чиясе микьгоялдаса цIикIкIун белтал кьезе гьечIо.\nUFCялда ахирисеб къеркьей НурмухIамадовасул букIана исана анкьабилеб апрелалда Эл Яквинтилгун. Гьесдасаги бергьун щвана дагъистаниясе чемпионасулаб рачел. Конор Макрегорил ахирисеб къеркьей рингалда букIана Эди Альваресилгун 2016 соналъул 12 ноябралда. Гьеб къеркьеялда Конорие чемпионасулаб рачел щвана UFCялъул тIадагьаб цIайиялда.


Страсбургалъул диваналде нух къокълъулеб гьечІо\nРоссиялъул пачалихъиял хъулухъчагІаз гьеб хурхинабулеб буго улкаялдаса Страсбургалъул диваналде хитІабал дагьлъун рукІиналда. Амма россиялъул инсанасул ихтиярал цІунулез гьелъул багьана хурхинабулеб бугин гІуралъ пашманаб хІужаялда - Европаялъул диваналда Москваялдаса ахІарал юристал хІалтІулел рукІиналда.\n2012 соналда Европаялъул инсанасул ихтиярал цІунулеб диваналъ (ЕСПЧ) гьоркьор лъурал россиялъулазул гІарзабазул къадар бихьулеб къагІидаялда дагьлъун буго. Гьединаб хІужжа І959 соналдаса байбихьун загьирлъулеб буго тІоцебесеб нухалда.\nЦебесеб соналда Страсбургалда 40 000 гІарзаялда гъорлъан гьоркьоб лъуна 28 600. ХутІарал гІарзаби нахъ чІван руго руго цебеккунисеб хІалтІи унеб мехалда.\nМашгьураб пикруялда, жиндир диваналъул система коррупциялъ ва протекционизмалъ ккун бугеб россиялъул рахъалъ гьелъие багьаналъун рехсолеб буго, улкаялъул диваналъул система низамалде бачунеб букІиналда. Гьезго прогнозал загьир гьарулел руго, ЕСПЧялде гІарзаби кьолеб улкабазул лидерлъиялдаса Россия нахъе ине бугин абун.\nАмма Россиялъул инсанасул ихтиярал цІунулезда бихьулеб буго гІагсаб хІакъикъат. ЕСПЧялъ гьоркьор лъурал россиялъулазул гІарзаби цинтІаго дагьлъиялда нахъ гьезда бихьулеб буго, гІарзаби гІемерлъун рукІиналъ гьеб диваналъ кумек гьабизе россиялъул юристал ахІун рукІиналда.\nГьединаб пикру, мисалалъе загьир гьабуна нижер радиоялъе машгьурав инсанасул ихтиярал цІунулев Лев Пономаревас.\nЛев Пономарев, инсанасул ихтиярал цІунулев\nЛев Пономарев: «Цо босани, гьелда нахъ буго квешаб ишара. Гьезул хІалтІиялда хурхун буго щаклъи. Щаклъи буго гьел лъилалиго мурадазе хІалтІулел рукІиналда. Щаклъи буго гьез жидерго хІалтІиялдалъун ЕСПЧялъ къабул гьаризе бегьулел рукІарал хитІабазул къадар дагьлъизабулеб букІиналда. Пуланал гІарзаби гьез рихьизарулел рукІине бегьула ЕСПЧялъ гьоркьор лъеялъе данде кколареллъун, мустахІикъалгуреллъун, идараялъул тІалабазде данде кколареб къагІидаялда кьураллъун.\nЦогидаб рахъалдаса, гьелъул бицунеб мехалда, дие бокьилаан гьеб ишалда хурхарал, гьеб процессалда гІахьаллъулел лъиданиги рачІел юристазул профессионалиял пикраби кьучІое росизе. Дир гьединал ресал рукІинчІо. Амма дица лъай-хъвай гьабуна профессионалиял къагІидаялда ЕСПЧялда гІарзаби кьеялъе кумек гьабулей инсанасул ихтиярал цІунулей Карина Москаленкол позициялъулгун. Гьелъ жиндирго пикраби загьир гьарулел руго гІуралъ цІодорго. РукІаниги гьеб рахъалда нижер пикраби релъарал руго. Гьединлъидал нижер, инсанасул ихтиярал цІунулезул хІинкъи буго, Россиялдаса рачІарал юристазул хасаб тІадкъай букІине бегьиялда бан.»\nРоссиялдаса рачІарал гІарзабаз жиндир хІалтІи цІакъ захІмалъизабураб ЕСПЧялъ россиялдаса юристал ахІулеб мехалдаги инсанасул ихтиярал цІунулез загьир гьарулел рукІана жидерго ургъелал. Амма диваналъул хъулухъчагІаз гьеб инициатвалъул критикал гІодор риччазаризе гІамал гьабулеб букІана, гьел гІолохъанал юристазул хІалтІуда тІад букІине кколеб контроль чІезабизе бугинги абун. Амма гьелда байбихьудасаго божулей йикІинчІо Страсбургалъул диваналде гІарзаби хІадуриялъе кумек гьабулей адвокат ва инсанасул ихтиярал цІунулей Карина Москаленко.\nКарина Москаленко, инсанасул ихтиярал цІунулей, юрист\nКарина Москаленко: "ГІарзабигун хІалтІулел гІадамазул лъиданиги бачІоголъиялда ва кингабгІаги жидерго интересал гьечІолъиялда бан букІине кколаро кинабгІаги щаклъи. Гьеб рахъалдаса диванчиясул хІалтІиялъги баккизабизе кколаро кинабгІаги щаклъи. Гьеб къокъаялъул хІалтІуда хадуб Европаялъул инсанасул ихтиярал цІуниялъул диваналъул чанго чияс хал ккун бугин абураб, дун божиялъе гІолеб жо гуро."\nЕСПЧялде гІарзаби ритІизе байбихьана І996 соналдаса, Россия Европаялъул мажлисалде гъорлъе лъугьараб мехалда. Гьанже І28 азарго гІарзаялда гъорлъан диваналъ гьоркьоб лъеялде щун буго 20 процент. Аслияб къагІидаялда гьел руго Щималияб Кавказалъул республикабаздаса хитІабал.\nГІицІго гьел гІарзабигун хІалтІулел руго жакъа цадахъ «Правововая инициатива» ва «Астреа» абураб гІуцІаби. Гьезул юридикияй директор Анастасия Кушлейкоца абулеб буго, жакъа ЕСПЧялда реформаби тІоритІулел ругин.\nГьединлъидал гьенир захІмалъаби рукІиналда бан жиндир суалал раккулел гьечІин. Гьелъулго рагІабазда Страсбургалъул диваналда данде хитІабазул кІудияб къадар данде бакІари хурхараб буго жалго гІарзаби гІемер рукІиналда гуребги, гьел гьоркьор лъеялъул ва гьел къабул гьариялъул щвалде щвараб система гьечІолъиялдайин. Гьелъие гІоло Россиялдаса гІаразаби 5-10 соналда жанир рагъаричІого хутІулел руго. Гьедин гьениб хиса-басиял гьарулел рукІиналда бан гьеб диваналъ ахІун руго россиялъулал. Гьениб гьанже хисизабулеб рагІуна гІарзаби къабул гьабиялъул къагІида. Гьезде бугеб тІалаб дагьалъ хъачІлъизабулеб рагІула, гьел кьолеб мехалда гъалатІал дагьлъизариялъул мурадалда ва гьединаб къагІидаялда гІададагосеб хІаракатчилъи ва гьезул ирга дагьлъизабиялъул мурадалда.\nГъарачайгун Черкессиялдаса машгьурай юрист ва инсанасул ихтиярал цІунулей Лариса Дороговалъ абулеб буго, жинца Страсбургалъул диваналъул галабазул рахъ кквезе букІанин, гьелъ гьеб хІалтІуде гъорлъе лъиданиги рачІел юристал рачІун рукІарабаниян.\nЛариса Дорогова: «Страсбургалда гьоркьор лъолел ишал инсанасул ихтиярал хвезариялда хурхарал рукІин ракІалде босани, гьенире гІадамаз ритІарал гІарзабазул къисматалда хурхараб хІукму гьабиялъе квербакъи гьабизе ккола гІицІго лъиданиги рачІел юристаз. Амма нилъеда лъалагури улкаялда лъиданиги бачІеб диваналъул система гьечІеблъи. Баянаб жо ккола улкаялда букІине кколеб къагІидаялда къанунал хІалтІулел гьечІолъиги. Баянаб жо ккола гьединго къанунал бищунго гІемер жалго низам цІунулел идарабазул хІалтІухъабаз хвезарулел рукІинги. Гьединлъидал, дир пикруялда, кинабгІаги логика гьечІо инсанасул ихтиярал хвезариялда хурхарал, бищунго гІемер хитІабал ругеб улкаялдаса кумекалъе юристал, мухІканлъизабуни, гьединаб мекъаб системаялъе мутІигІал юристал, ахІиялда нахъ. Дида кккола гьеб логика хвезаби, нонсенс бугин. Цогидаб къагІидаялда дида гьеб бихьулеб гьечІо.»\nПономаревасул пикруялда, гьанже европаялъул диваналъ гъалатІал ругин абун нахъ чІвалел хитІабазул къадар цІикІкІунеб букІиналда бан, инсанасул ихтиярал цІунулез, гражданиял хІаракатчаз ва юристаз гІамал гьабизе ккола жидерго махшел щулалъизабизе.\nЛев Пономарев: «Инсанасул ихтиярал цІунулев хІисабалда дида бичІчІана, ЕСПЧялде гІарзаби хІадурулел чагІи ругьун, хІадур гьаризе колел рукІин. Гьединаб мурадалда гьединаб программаялде гражданиял хІаракатчагІи, адвокатал цІализариялъе дица кІвар кьун ресал ралагьулел руго Москваялда. Гьединаб гранталъул гІарза кьун дица. Хьул буго гьединаб грант щвезе букІиналъул.»\nАмма гьелдасанги цІикІкІун нилъее къваригІунеб жо кколин улкаялда, хасго Шималияб Кавказалда Страсбургалде гІарзаби хъваялъул багьанаби дагьлъизариян жубалеб буго Пономаревас.\nЭР. Гьеб рахъ босун гьикъулеб буго, кинал тенденцияби дуда рихьулел жакъа Шималияб Кавказалда бугеб ахІвал-хІалалда, раккІкІулел гьечІищ гьанжеги регионалда Страсбургалде гІарзаби хъваялъул багьанаби дагьлъизариялъе шартІал?\nЛев Пономарев: «Дида лъикІ лъала Шималияб Кавказалда бугеб ахІвал-хІал. Дун кидаго гІахьаллъула гьенир тІоритІулел форумазда. Гьеб ахІвал-хІал буго катастрофиябин абизе бегьулеб. Гьединаб къагІидаялда хутІулебги буго гьеб.\nДида бихьухъе, дагьалъ позитивиял процессал унел руго Гъалгъазул республикаялда. Гьенив президент вуго ситуациялъе кІвар кьолев. Гьес гражданияб жамгІияталъулгун контактал ралагьулел руго. Гьев рагьарав вуго инсанасул ихтиярал цІунулезулгун, гражданиял хІаракатчагІазулгун, журналистазулгун цадахъаб хІалтІи гьабиялъе.\nГьениб хІалтІулеб буго рекъел гьабиялъул комиссия. Гьеб цІакъ кІвар кІудияб хІалтІи ккола. ГІадамал рохьосан нахъ руссунел руго. Гьединал комиссияби цогидал республикабаздаги руго. Амма Гъалгъазул республикаялда гьелъ кьолел руго хІассилал.\nБищунго гьединаб хІалтІи къваригІараб Дагъистаналда, гьединаб комиссиялъул хІаракатчилъи гьоркьоб къотІизабуна. Щаяли дида бичІунеб гьечІо гьанжеги. Чачаналъ гьединаб комиссия баккунцин букІинчІин абизе бегьула. Гъабардагун Балкариялда гьеб комисиялъул хІалтІул хІассилал руго берцинго рихьуларел. Гьеб ккола дица кІвар кьолеб тІоцебесеб рахъ.\nАхІвал-хІал рукІалиде буссинабиялъул рахъалда дида бихьулеб кІиабилеб гали ккола стратегиялда хурхараб. Дир пикруялда, нухмалъиялъул оппонентазул рес букІине ккола ракІбацІадаб, рагьараб къагІидаялъул конкуренциялъе, ай рагьарал демократиял рищиял рукІине ккола. Цогидал улкабазул хІалбихьиялъги бихьизабулеб буго, гІицІго гьединаб къагІидаялъ гурони яргъид гІуцІараб оппозициялъул рахъ ккуразул къадар дагьлъизабизе кІолареблъи.\nЩай ахирисезухъе гІолохзъаби унел ругел? Щайгурелъул щибаб къойилгогІадин загьирлъулел руго нухмалъи коррупциялъулъ къан букІиналъул хІужжаби. Гьеб ахІвал-хІал хІалуцунеб букІиналъул хІужжабаз ва гьелде данде къеркьезе рахъунезул бергьенлъиялда божунгутІиялъ гьезул цо-цояз ярагъ босулеб буго кодобе. Гьай-гьай гьединал гІадамазде, кин гьезде абулеб букІаниги, боевиказде, партизаназде данде къеркьезе ккола. Щайгурелъул политикиял мурадазде щвезе ккани, ярагъ кодобе босизе бегьуларо. Гьеб гьабизе ккола политикиялго къагІидабазда, ай рищиязда гІахьаллъиялдалъун. Амма гьаниб нилъер проблемаби руго. Гьединал рищиял Кавказалдани щиб, тІолабго улкаялда перспективаялдацин рихьулел гьечІо.\nУзухъда, цадахъго къеркьезе ккола коррупциялде дандеги. Нухмалъиялда коррупциялде хурхен бугел чагІи нахъе къотІиялъги квербакъи гьабизе буго яргъид гІуцІараб оппозициялъул рахъ колел дагьлъиялъе.\nЛъабабилеб цІакъ кІудияб кІваралъул суал ккола, бакІазда,диваналъул хІукму гьечІел тамихІал гьариялъул хІужжабазде данде къекьей. Гьединал хІужжаби кІвар кьечІого теялъги цІикІкІинабулеб буго рохьоре унезул къадар.\nДица бицунеб буго Шималияб Кавказалада бугеб ахІвал-хІал рукІалиде бачиналъул къагидабазул. Амма россиялъул нухмалъиялъ жакъасеб къоялда пачалихъалде данде чІарал къуватал дагьлъизариялъе рес кьолел гьединал къагІидабаздаса пайда босулеб гьечІо ва рахъ кколеб гьечІо.»\nГьанже дуца рехсарал къагІидабазде гІенеккизе рес бугищ , мисалалъе, Дагъистаналда, хасго гьениве цІияв нухмалъулев, ГІабдулатІипов Рамазан вачІун вукиналда бан.\nЛев Пономарев: «ЦІияв чи ваккиялъ раккизарула цІиял хьулалги. Дида гьев дидаго лъала, ниж кІиялго цого заманалда Пачалихъияб Думаялъул депутаталъул рукІана. Гьевни гьениб хІалтІи гьабизхе жиндирго жигараб гІумруялъ ругьун гьавурав чи вуго. Гьеб кколаро, дица Дагъистаналда гьабураб хиса-баси битІараблъун риккунеб бугин абураб. Щайгурелъул дида лъаларо цеве вукІарав нухмалъулесдаса къуватавищ гьев вугевали яги гьечІищ. Гьесда бан хьулал хутІулел руго. Балагьилаха гьесул хІалтІуде. КъварагІани кумекги гьабила.»


Цояв – туснахъалъув, микьгоял – ралагьулел руго\nТуркиялъ Россиялъухъе кьун вуго Сириялде вагъизе къачIарав Дагъистаналдаса МухIамад МухIамадов.\nГьев кколев вуго ЦIумада мухъалъул Кидироса гIумрудул 23 сон бугев гIолохъанчи. Низам цIунулез гьев ккун вуго исана январь бакьулъ Туркиялдаса рокъове тIадвуссунаго. Цинги цIех-рехалъул чагIазда гьесухъа сурав босулаго лъан буго МухIамадовасда цадахъго Сириялде рагъизе жеги анкьго-микьгониги чи аравлъиги. Гьелги Россиялъул батIи-батIиял регионаздасан анин бицун буго гьес.\nГьедин Дагъистаналда бугеб ЦIех-рехалъул комитеталъги лъазабулеб буго гъоркьисала марталдаса октябрь моцIалде щвезегIан Сириялда рагъулел рукIун тIатинарурал гьел гьабсагIаталда ралагьулел ругилан.\nИчIго чи рагIула гьезул. Амма цIарал мухIкан гьарулел гьечIо. Туркиялдаса ун ругила гьел гIорхъиги бахун. Сириялда бугеб рагъулъ гIахьаллъилалде гьел киназго рагъ хIадурлъиги гьабун бугила Алеппо шагьаралда.\nЖурналистазухъе щварал цо-цо баяназда рекъон, гьел кколел руго Россиялда терроралъул гIуцIилъун лъазабураб «Джабхат Ан-нусра» гIуцIиялда гъорлъе арал дагъистаниял.\nГьанже дов цевехун бицен гьабурав МухIамад МухIамадов рагIула жанив тIамун. Сурав босулелъул гьес бицун буго Росиялде арав жив хабарги бицун, вусса-сверизавунин цо чияс.\nБуйнакскиялдаса адвокат НурмухIамад МухIамадовас цIунулев вукIарав Унсоколо мухъалъул ХарачIиса гIолохъанчиги I7 соналъ туснахъ гьавуна гьебго гIайибги тIад чIезабун - Сириялда вагъулев вукIанилан. Амма жив Египеталде динияб цIали гьабизе ун рокъове вачIунев вукIарав чи ккунилан, мукIурлъичIо гьев Сириялда вагъиялъул гIайибалъе.\nГьединго 25 февралалда Ростовалда байбихьизе ккола Унсоколо мухъалъул ХарачIиса росдал бегавул хисулевлъун вукIарав ГIабдула Абдураев абулев чиясда хурхун гIуцIараб ишалъул халгьабиги. Гьесде гIунтIизабулеб буго Сириялде иналъе гьес цогидазе кумек гьабиялъул гIайиб. Амма гьелда тIад рекъолев гьечIо гьезул адвокат НурмухIамад МухIамадов.\nНурмухIамад МухIамадов: «ГIезегIан соназ росдал бегавул хисулевлъун хIалтIарав чи вуго гьев – ГIабдула Абдураев. Гъосул цояв вас вуго Туркалъ – сах гьавулев, цогидав гьанив – рохьилазда гьоркьов. Гьелъие гIоло батила гьевги жанив тIамун вугев. Дагъистаналдаса Ростовалъул СИЗОялде депортация гьабун ана».\nЭР: «Васал гьенир рукIуниги щиб… Гьесде чIванкъотIун гIунтIизабулеб гIайиб кинаб бугеб?»\nНурмухIамад МухIамадов: «Балъгоял нугIзалги цере рехун, 20I3 соналда Шамилхъалаялда рагъулазул «УРАЛ» кьвагьизабиялъул гIайиб буго Абдураевасде гIунтIизабулеб. Гъол рагъулал хъулухъчагIазе ккараб заралги букIинчIо гьелдалъун. Гьеб гIайибалде тIаде жеги рохьилазе кумекалъе агитация гьабунилан абураб гIайибги буго рехсолеб. Кодоб кквезе гIоркь гуреб, гIодоб лъезе тIину гурел жал руго. ХIакъикъияб жо гьеб букIарабани, киналгIаги нугIзал къваригIунароан гьенир… БукIаниги щибха, лъагIалица жанивги ккун, гьанже дове Ростовалде витIун вугоха гьев».\nМоцIалъ цеве гьевго чиясул вацасеги кьуна туснахъалъул 4 сон, экстремизмалъул гIайибги гIунтIизабун.\nНурмухIамад МухIамадов: «ЦIех-рехалдаги гьечIел гIолохъаби чIван рукIана 20I2 соналъул маялда. Гъол рукъулеб бакIалда кIалъай гьабунилан 4 сон кьуна мажгиталъул дибирасе. Гьединанго кьезе батила гьесул вацасеги. Сундухъниги балагьулел гьечIелъулха. МагIарулаз абула гьаниб гIанкI бугин, доба цер бугилан. Гьеле гьединал жалги кьочIое росун, гIураб заман кьезехъин бугеб къагIида досие (ГIабдула Абдураевасе – ЭР). ГIезегIан захIматал статьяби руго гьел. Гьединго гIадамазда бихьизелъун гьабулеб жоги букIине бегьула гьеб диван. Лъимал гьединаб бакIалда гьоркьор ругониги, жалго гьеб ахIвал-хIалалдехун хурхен бугел чагIи гуро гьев росдал дибирги бегавул хисулевги».\nРоссиялда Дагъистан рикIкIуна Сириялде рагъизе бищун цIикIкIун гIадамал унеб регионлъун.\nСириялдаса тIадруссарал туснахъалде кколел руго\n«Политикаялъулъ чIванкъотIи гьечIо - щив экстремист, щив вацIцIадав бусурманчияли»\nСириялдаса нахъе руссараздасаги босизе бегьула пайда...\nПолициялъул хасал сияхIазде росаразе низам кьваризабулеб буго


Гьеб кьал ккеялъе гIиллалъун кканила щибаб рузман къоялъ жанисел ишазул идарабазул хIалтIухъабаз щибго гIайиб гьечIел, рузманалде рачIарал гIадамал кколел рукIинила, гьебги чIалгIун,ццин бахъарал гIадамал гьаб нухалда полициялъулазде тIаделъанилан лъазабулеб буго гIадамаз.\n31 октябралда МахIачхъалаялъул Венгерских бойцов къотIноб бугеб салафиязулин абулеб мажгиталъул кIалтIа низамцIунулездаги рузманалде рачIарал гIадамаздаги гьоркьоб тунка-гIуси ккун буго. Гьелъулъ 150 гIан чияс гIахьаллъиги гьабун буго.\nГьеб лъугьа-бахъи ккеялъе щиб гIилла букIарабали «Эркенлъи» радиоялъе бицана гьеб киналъулго нугIлъун вукIарав МахIачхъалаялдаса Расулица.\nГьесул рагIабазда рекъон иргадулаб нухалъ низамцIунулел рачIун руго мажгиталде аскIоре ва гьенир ругел гIадамал кквезе лъугьун руго. Гьезухъе кквезе щварав жеги балугълъиялде вахинчIев васас дандечIей гьабизе лъугьараб мехалда полициялъулаз гьесде гIадамал кIотIинарулеб газ речIчIизабун буго.\nГьев васасул бадибе ун буго гьеб газ ва лъай-г1акълуялдаса ун вуго гьев. Гьедин беццлъизавурав гьев вас ахIдезе лъугьараб мехалда, гьеб киналдаго ццин бахъарал гIадамал тIаделъун руго низамцIунулезде.\nРасул: «Гьев гьитIинав васасдде батIалъи гьечIого газ речIчIизабизе лъугьана гьев полициялъулав. Гьеб кинабго бихьун аскIоре ракIарана цойги мажгиталде рачIаралги. Ццинги бахъун гьел полициялъулазда тIад речIчIана.\nГьез ккун ине вукIарав васги нахъе вахъана низамцIунулезухъа. Гьеб мехалда къуваталъул идарабазул хIалтIухъабаздаги гIадамаздаги, рузманалде рачIаразда гьоркьобги ккана кьал.\nГьеб мехалда полициялъулал эххеде кьвагьдезе лъугьана, амма гIадамал нахъе къачIо. Гьезул цIакъго ццин бахъун букIана. Гьалаглъарал гIадамазул 150 гIанниги чи вукIун ватила гьенив.\nГьеб къокъаялъ полициялъул ГазЕль автомобиль бегизабуна, гьенир рукIарал цойги гьезул автомобилал чухI-чухIизаруна, ганчIал, кирпичал речIчIун хвезаруна гьел . Гьедин нахъе гъунин гьениса полициялъулалин абизе бегьула».\nГIадамазда чIалгIун бугила полицияги гьез гьарулел гIорхъолъа арал ишалги, гьединлъидал рес къотIиялъ лъугьанила гьел низамцIунулелгун рагъизейин бицана Расулица.\nГьел низамцIунулезда жидадаго гIайиб бугила, берцинго Аллагьасда цебе жидедаго тIадаб налъи тIубазе рузманалде рачIарал гIадамазе щибаб анкьица лазатбахъи гьабулеб букIинчIебани, гьеб тунка-гIуси кколароанин абулеб буго гьес.\nРасул: «Щибаб рузман къоялъ киналгIаги документалги гьечIого мажгиталдеги рачIун гьенив цевеватанщинав чи кколе вукIана низамцIунулез.\nКкун полициялдеги рачун гьенир чанго сагIаталъ чIезеги гьарун, гьел лъил-щалали лъазарун, гьезул килщазул лъалкIал рахъун, цо-цоязухъа биоматериалалъул базаялда лъезе къваригIун бугин абуна хIацIцIу босун, хадуб суравалда релълъараб гара-чIвариял гьарун рукIунаан гьеб Венгерских бойцов къотIноб бугеб мажгиталде рачIунел гIолилал.\nГIадамазда гьеб кинабго чIалгIун букIана. Щайха гьеб базар гьезие къваригIун бугеб? Берцинго жидерго какде рачIун ратаниги, рузманалде рачIун ратаниги гьабулеб ишги гьабун нахъе ине бегьулел чагIазе, гьеб щинаб ахIи-хIур хIажат букIунаро.\nАмма полициялъ гьарулел гIорхъолъа арал, къануналде данде кколарел ишал чIалгIун, гьезда бахъараб ццидаца дандечIей гьабуна гьаб нухалда гьез низамцIунулезде данде.\nЧIалгIинчIого кинха гьеб букIинеб, цоги кIигоги нухалъ гурелъул гьел ишал тIоритIулел ругел полициялъ, гьез шагьаралда ругел салафиязулин рикIкIунел мажгитаздаса ахираб бащадаб лъагIалица щибаб рузман къоялълъидал гIадамал ккун рачун унел рукIарал».\nГьединго Расулица бицана мажгиталда аскIоб низамцIунулездаги гIадатиял гIадамаздаги гьоркьоб кьал ккун хадуб полициялъул хIалтIухъаби гьениса нахъе анила ва гьоркьоб гIемер заман иналде гьенире рачIанила республикаялъул жанисел ишазул идарабазда тIадегIанал хъулухъазда ругел гIадамал.\nГьел лъугьанила жидеде гIайиб гьабизе, нуж щиб гьабулел чагIийин, кинин нужеда низамцIунулезде дандечIезе кIолебин гаргадизе. Гьеб мехалда гIадамаз абун буго кинила нужеда ва нужеца малъараб гьабулел хIалтIухъабазда къанунги гIадамазул ихтияралхи хвезарун хаклкъалъул рахIатхвезабизе к1олебилан.\nГьедин цоцада гIайибал чIван гуреб гьеб гара-чIвариялъул хIасил ккечIилан бицана Расулица. КIиабилеб нухалда тIад руссарал полициялъулаз щуго чи ккун унги вукIун вуго.\nДагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялъул пресс-хъулухъалда «Эркенлъи» радиоялъе баян гьабуна гIадлу-низам хвезабизе хIалбихьиялда щаклъи бугев щуго чи ккун вукIанила 31 октябралда Венгерских бойцов къотIноб бугеб мажгиталдайилан.\nГьел щалали чIезеги гьарун, административияб тамихIги гьабун гьебго къоялъ риччан танилан. Гьеб къоялъ гIадамалгун дандечIвазе ун рукIарал полициялъул тIадегIанал хъулухъазда ругел хIалтIухъабазул хIакъалъулъги киналгIаги баянал кьечIо пресс-хъулухъалда «Эркенлъи» радиоялъе.\nМоцIгIанаб заманалъ цебе гьеб Венгерских бойцов къотIнов бугеб мажгиталда дарсал кьолев, хутIба гьабулев вукIунев гIалимчи Надир-Абу-Халидги ккуна полициялъ. Гьесде изнугьечIого ярагъцIуниялъул гIайиб гIунтIизабулеб буго.\nГьев динияв хIаракатчи кквеялдаса разигьечIез кIиго къоялъ МахIачхъалаялъул Кироавский мухъалъул полициялъул бутIаялда цебе акциял тIобитIана.\nГьел гIадамаз лъазабун букIана гьеб жал хьвадулеб мажгиталда цойгидаздаса батIияб жо щибго гьечIила, киса-кирего гIадин гьенирги ругила имамги, мажгиталде рачIарал гIадамалги. Гьенир лъицаниги я рохьоре айин яги хIукуматалде данде рахъайин абуларила.\nТIарикъат гуреб Исламалъул батIиял рикьалаби тIаса рищунин абун гIадамазе гьебщинаб рахIатхвей гьаби мекъи бугилан.


БАКУЯЛДАСА БЕРГЬЕНЛЪИГУН. - 3 Апреля 2016 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nГлавная » 2016 » Апрель » 3 » БАКУЯЛДАСА БЕРГЬЕНЛЪИГУН.\nЦоги лъик1аб хабар лъана районалъул спорт бокьулезда. 5-7 марталда Азербайджаналъул тахшагьар Бакуялда т1обит1ана журарал единоборствобазул рахъалъ Европаялъул чемпионат. Гьениб г1ахьаллъи гьабуна кинабниги анц1ила цо улкаялдаса командабаз.\nГьеб турниралда Россиялъул вакиллъун бук1ана Кизилюрт районалъул Комсомольское росдал «Бейбарс» клубалъ куцарал спортсменазул команда. Гьезда гъорлъ рук1ана к1иго бат1иял версиялда (грепплинг ва MTX Combat) г1ахьаллъи гьабурав 12 спортсмен. Къецазул х1асилалда гьезул микьгояв вахъана чемпионлъун, ункъоясе щвана г1арцул медалал ва цояв мустах1икълъуна лъабабилеб бак1алъе.\n62 ва 20 килограмм ц1айиязда чемпионаллъун рахъана нилъер ракьцоял, Т1анусиса Шуг1айбов Сиражудин ва Ч1ондокьа Шапиев Мух1амад.\nНилъер спортсменазе гьеб к1удияб бергьенлъи щвана гьезул спорталдехун бугеб рокьиялдалъунги гьезул тренер, журарал единоборствобазул к1иго версиялъул рахъалъ дунялалъул чемпион Шуг1айбов Мах1ач Г1алихановичасул х1аракаталъулги х1асилалдалъун.\nБаркула нилъер спортсменазда ва гьезул тренерасда щварал бергьенлъаби.


(«МухӀаммад авараг» гьумералдаса гьанибе буссинабуна)\nМухІа́ммад (гІараб. محمد [mʊħɑmːæd] (i)), 570 соналъул 26 апрелалъ Маккаялда гьавурав ахирисев авараг. Аллагьас гьесухъе рещтІана вахІйалдалъун Къуръан. МухІаммад вукІана цеветІурав сиясатчилъунги, рагъул цевехъанлъунги ва гьединго тІоцебе бусурбабазул умма жинца гІунцІцІаравлъунги. Гьев чІаго вугев мехалда, тІолабго ГІарабазул бащадабчІинкІиллъи букІана исламалъул ракьлъун.\n26 апреля 570, ГъалатӀ Lua: expandTemplate: template "Ш:Красная ссылка с рыбой" does not exist.\nхитІаб гьабун кІалъалел маехалъ, Абул-Къасим абун тІокІцІар ахІун гьабулаан гьесде хитІаб ва авараг чІаго вугев мехалда цо гьесул гурони букІинчІо гьединаб тІокІцІар. Гьесде данде тущманлъи гьабулел капурзабаз гьесде Ибн Абу Кабша абун ахІулаан, гьелъул магІна буго Абу Кабшал вас абураб, Абу Кабша вукІана аварагасул\nрахьдал эбел ХІалиматил бетІергьанчи.\nИсмагІил аварагасул гІалайгьи ссалам наслуялъул МухІаммад авараг, кутакалда батІа вахъулев вукІана хутІарал гІарабаздаса, гьесул черхалъул хъахІаб кьералдалъун. Гьесул заманаялъ рукІарал асхІабзабазул р.гІ. рагІабазда рекъон, авараг вукІана кІигъажалъан гІебав, гьоркьохъеб халатлъиялъул, кверал ва угъдул чІахІияв. Гьесул\nмегеж букІана ризаб, кІалги бералги гІатІидал. Гьодида кІигъажада гьоркьоб букІана авараглъиялъул хатму (печать).. Гьесул\nрукІана халатал берзул тІелхал, гургин ккарал кьунсрул ва халатаб габур.\nбокьулаан хъахІаб кьералъул ретІел ретІине. ГІемерисеб нухалда гьес\nретІунаан халатаб горде ва мухъахараб йаманалъул гужгат ва гьединго чалмаги изарги (тІажуги). Квералда гьес\nхун букІана баргъич, жинда тІад «МухІаммад — Аллагьасул авараг» - абун хъвараб. Гьев\nвукІана вацІцІадав, мискалъул махІ гьабулаан ва мисвакалдалъун гІусал чурулаан Гьев\nкІалъаан пасахІатго, къокъго баянго, цо-цо мехалда лъабго нухалъ такрар гьабулаан бицараб жо, гІадамазда рекІелъ бессизегІан. Гьев\nгьоркьо-гьоркьов гьимулаан ва цо-цо нухалъ велъанхъулаан ва гьесул ракьандаса гІусал рихьулаан.\n== Цоги аварагзабазда гьоркьоб МухІаммад аварагасул\n== Инжилалда МухІаммад авараг\nвачІинаялъул бицен ==\nМаккаялда гьавуна ГӀабдуллагь инсуе Аминат эбелалъе. Эбелалъул ургьив вукӀаго гьесул эмен хвана, анлъго сон тӀубан хадуб эбелги хвана. ХӀалиматица хахизавуна, эбел эмен хун хадув кӀудияв эмен ГӀабдулмутӀалибица хьихьана, гьев хун хадуса инсул вац АбутӀалибица хьихьана. ГьитӀинаб къоялдаса нахъе гӀамал тӀабигӀат берцинав, намус бацӀцӀадав, битӀараб гурого бицунарев, киналго квешал гӀадатаздасаги рекъечӀеб хьвадиялдасаги вацӀцӀадав вукӀана. КӀикъого сон барав мехалъ Аллагьас гьев Авараглъун гьавуна, расуллъунги витӀана. Гьев Аллагьасул аварагги расулги вукӀин лъазе Аллагьас гьесие гӀемерал мугӀжизатал кьуна: моцӀ хъвалхьи, лъималаз, рухӀ гьечӀел жалаз, хӀайваназ Аллагьасул расул вугилан нугӀлъи гьаби, килщаздаса бодуе гӀураб лъим бакки ва гь. ц. Гьесие кьурал мугӀжизатазул бищун кӀудияб мугӀжизат ккола хирияб Къуран. Аллагьасул рахъалдаса Жабраилас босун бачӀун дагьдагь ккун къоло лъабго соналъ гьесде рещтӀана Къуръан. Гьес Аллагь цо гьавиялде, ай Аллагьасул диналде къоло лъабго соналъ халкъ ахӀана. Гьесул дин гьукъизеян абун мушрикиназги, мунафикъзабазги, ягьудиязги, насраниязги гӀемераб дандечӀей гьабуна. Гьесги гьесул асхӀабзабазги Аллагьасул диналъе гӀоло гӀемераб сабру гьабуна. Гьездаги капурзабаздаги гьоркьор рагъал ккана. ГӀараб чӀинкӀиллъиялда Ислам тӀобитӀун хадуб дунялалдаго тӀобитӀизе гьебги биччан камилаб куцалда гьеб дин халкъазда малъун гӀумруялъул лъабкъоялда лъабго сон тӀубан хадуса гьев хвана, Мадинаялда вукъизеги вукъана. \n, гьесул эмен ГӀабдуллагь, цинги ГӀабдулмутӀалиб, Гьашим, ГӀабдулманап, Къусаййу (Къусай), Килаб, Муррат, КагӀбу, Луаййу (Луай), Гъалиб, Пигьру (Пигьр), Малик, Назр, Кинанат, Хузаймат, Мудрикат, Иляс, Музар, Низар, МугӀад, ГӀаднан.\nэбелалъухъан умумузул тартибалъул бицани, гьев ккола Аминатил вас, Аминатги ккола Вагьбил яс, Вагьбу ккола ГӀабдулманапил вас, гьевги – Зугьратил вас, Зугьратги – Килабил вас. Гьев Килабилъ хирияв Аварагасул эбелалъулги инсулги кӀиябго насаб жубала. Гьаб ккола, тарихалъул гӀалимзабиги насаб лъалел гӀалимзабиги – киналго тӀад рекъараб, гьесул умумузул тартиб. Гьаниса тӀадехун рехсараб насабалда сверухъ хилаф буго. Амма киналго тӀадрекъараб хӀукму ккола МухӀаммад аварагасул насаб Ибрагьим аварагасул вас ИсмагӀил аварагасда хурхараб букӀиналда. Гьесул киналго умумул рукӀана тавхӀидалда, ай, Аллагь цо гьавулеллъун, хъанчие лагълъи гьабулареллъун. («ПатхӀул гӀалам» т. 1, гьум. 152). Гьесул умумул, инсухъан рукӀа, эбелалъухъан рукӀа, киналго рукӀана жидер заманалъул бищун къимат-къадру бугел, заманалда рекъон, шаргӀияб магьари лъун гурого, жал данделъичӀел, зина гьаби гӀадал квешал пишабаздаса жал цӀунарал. Хириясул хӀадисалда буго: «Дун загьирлъана никахӀалдалъун, дун загьирлъичӀо зинаялдалъун, Адамидаса байбихьараб дир эбел-инсухъе щвезегӀан дун, умумуз магьариги лъун, загьирлъана» - абун (Ибну ГӀадди, ТӀабарани).\nБосараб бакӀ — «https://av.wikipedia.org/w/index.php?title=МухІаммад&oldid=71515»\nПоследний раз редактировалась 19 март 2020 в 19:08\nАхирисеб нухалъ гьаб гьумералъул хиса-баси гьабуна: 19:08, 19 март 2020.


Гъизилюрталъул полициялъул нухмалъулевлъун вукlарав Заирбегов АсхIабгIали\nАсхIабгIали Заирбеговги хъулухъалдаса заманаялъ гIодов чIезавун Гъизилюрт шагьаралъул полициялъул нухмалъулевлъун тIамуна ШайхмухIамад ШайхмухIамадов. ГьанжелъагIан гьев хIалтIулев вукIун вуго МахIачхъалаялъул Кировский мухъалъул полициялда.\nДагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялъул баяназда рекъон, АсхIабгIали Заирбегов заманаялъ хъулухъалдаса гIодов чIезавеян кагъат гьезул министрасухъе бачIун буго ЦIех-рехалъул комитеталдасан. Гьелъие гIилла гьадин баян гьабуна ЦIех-рехалъул комитеталъул официалияв вакил Расул Темирбеговас.\nРасул Темирбегов: «Гъизилюрталъул полициялъул хIалтIухъабазда хурхун байбихьун буго цIех-рех. Щаклъи буго гьез гIадамазухъа, хас гьабун абуни, бизнесменазухъа кIудияб къадаралда гIарац бахъулеб букIиналда. ЦIех-рех ахиралде щвечIого дица гьезул цIарал рицинехъин гьечIо гьанир. Гьединлъидал полициялъул нухмалъулев АсхIабгIали Заирбеговги хъулухъалдаса гIодов чIезавун вуго гьеб цIех-рех рагIалде бахъинегIан, жиндирго хъулухъалдаса пайдаги босун, цIех-рех битIараб нухдасан бачине гьес квалквал гьабилин хIинкъи букIиналъ».\nЗаманаялъ жив хъулухъалдаса гIодов чIезавиялда бан баян кьезе АсхIабгIали Заирбеговасулгун бухьен гьабизе бажаричIо ЭР-лъухъа, гьесул телефоналъ жавабги кьечIого.\nБицен гьабулел полициялъулал рахъарал гIоларин хIалтIудаса, гьезул министрги вахъизе кколин рикIкIунеб буго Шамилов МухIамадица. Гьев ккола полициялъул хIалтIухъабазул махщалилал цолъиялъул нухмалъулев.\nШамилов МухIамад: «Гьав чи хIалтIудаса вахъулев вугин, лъидаяли кинабали гIайиб ккун бугилан бицунарелъул аз ахиралде щвезегIан. Гьел хIалтIухъаби рахъарал гIоларо, гьезул министрги вахъизе ккола. Гьесул бажарунгутIиялъул хIасил буго гьаб кинабго. МухIарамкенталда рекъечIел жал гьарулел ратун ккун руго гьезул чанго чи».\nГъизилюрталъул полициялъул нухмалъиялда вукIаго чанго нухалда къасд гьабун букIана Заирбегов чIвазе. Гьединлъидал гIумру гьабун хIалтIулеб бакIалдаго вукIана. Хасго гьев машгьурлъана гъоркьисала риидал, изну гьечIого яргъид гIуцIарал гIадамазде видеохитIабал гьарун хадур. Масала, иргадулаб хитIаб гьес гьабун букIана гьеб мухъалда амирлъун вукIарав ТIалхIатов ХIажимурадиде.\nАсхIабгIали Заирбегов: «Дуца гьеб кIалъаялдалъун гIодобегIан ва инжит гьабулеб буго гIадатияб халкъ. Халкъалъул къимат гьабизе ккола. Гьелъул адаб хвараб щибаб рагIухъ нилъеца халкъалда тIаса лъугьаянги гьаризе ккола. Жиндир халкъалъул къимат гьабуларев чи ккола талихI къосарав чи».\nБицен гьабулел росабазул гIадамал изну гьечIого яргъид гIуцIаразулгун бухьеналда рукIин дандекколарин жидееян абулеб букIана доб мехалда Гъизилюрт мухъалъул полициялъулаз.\nЧонтаулалда дагьалъ хутIана хъизан бухIизе


ГIелмудул кIулалъ рагьула тарихалъул гъамас | Интервью | Киназего гIаммаб Россия\nГIелмудул кIулалъ рагьула тарихалъул гъамас\nТиплисалда батана Дагъистаналъул цебегосеб тарих\nКоммунистаз диналде рагъ лъазабун букIиндал, диниял чагIи гIалимзабилъун рикIкIунароан, гIараб мацIалда хъварал тIахьал рухIулаан. ХIакъикъатин абуни, гьелъул гIаксалда букIун буго. РукIун руго нилъер гIалимзабиги, гьез данде гьабураб бечедаб тарихияб материалги. Гьелъие нугIлъи гьабулеб гара-чIвари ккана дир РАНалъул ДНЦялъул тарихалъул, археологиялъул ва этнографиялъул востоковедениялъул отделалъул гIелмияв хIалтIухъан МухIамад ШехмухIамадовасулгун.\n- МухIамад, нужер отделалъул гIалимзаби, аслияб къагIидаялда, кир хIалтIулел, гьарулел цIех-рехазул мурадал кинал ругел?\n— Ниж хIалтIула архивазда, музеязда, хIукуматалъул ва жалго бетIергьанал чагIазул библиотекабазда, ралагьула некIсиял хъвай-хъвагIаял тIад ругел ганчIал (эпиграфика), гьединго хабалазул заназда хъварал баяназдасанги лъала къиматал хIужаби.\n- Абула Типлис шагьаралъул архивазда Дагъистаналъул тарихалъул хIакъалъулъ гIемерал тIахьалги, документалги, хъвай-хъвагIаялги ругилан…\n— Чанго нухалъ щвана дун Москваялъулги Типлисалъулги пачалихъиял архивазде. Типлисалда гьединаб архив букIиналъе гIиллаги буго гьениб Кавказалъул сардарасул канцелярия букIин. ГIумаханил заманалдаса байбихьун, имам Шамилил ва къокъаб шаригIаталъул заманги гьоркьобе бачун, цIакъ гIемераб ва цIакъго къиматал документал руго гьенир. Дагъистаналда туснахъ гьаруразул, Сибиралде ритIаразул цIарал, гъанкъарал-чIваразул къисматалъул хIакъалъулъ бицунел документал. Шамилица ва гьесул наибзабаз цоцахъе хъварал кагътал, тIарикъаталъул церехъабазда хадуб полициялъул букIараб халкквей ва гьел туснахъ гьариялъул хIакъалъулъ рицунел кагътал, Сибиралде ритIаразул къадар, гьезул росабазул ва гьел ритIарал бакIазул цIарал. Масала, накъшубандияб тIарикъаталъул шайих Алмалоса МахIмуд-апандида хадуб букIун буго балъгояб халкквей, 1914 соналда гьев ккун вуго ва Россиялъул жанисеб губерниялде витIун вуго.\n1914 соналда Дагъистаналда букIун буго кIудияб тунка-гIуси (антиписарское восстание). Пачаясул тIалъиялъ киса-кирего тIамун руго гIурус мацIалда документал гьаризе. ЦIализе-хъвазе лъаларел гIемерисел гIадамал гьеб зулмуялде данде рахъун руго. Ратана Дагъистаналъул тIалъиялдаса гIарзалъ унел рукIарал вакилзаби, гьездаго гьоркьов Сайпулагь-къадиги полициялъ нухда кквеялъул, хадуб гьезул ккараб къисматалъул хIакъалъулъ бицунел документалги. Гьеб лъугьа-бахъиналъул хIакъалъулъ цебе щибго лъалеб жо букIинчIо.\n2011 соналда лъабго моцIалъ хIалтIана дун Типлисалъул архивалда ва Кекилидзел цIаралда бугеб квералъ хъварал тIахьазул институталда. Гьениб буго 700-ялдасаги цIикIкIун Дагъистаналъул хIакъалъулъ бицараб гIараб тIехь. Масала, Шамил-имамасул гъазаваталъул хIакъалъулъ Къарахъа МухIамадтIагьирил квералъ хъвараб тIехь. Гьединалго хириял тIахьал ккола Къудукьа Мусалас ва ГIободаса ШагIбанкъадица квералъ хъваралги. Гьел тIахьал архивалда цIакъ лъикI цIунун руго, амма гьездаса копия бахъи хираго чIолеб буго, масала, цо сураталъул копия бахъун уна 600 гъуруш.\n- Цоги щиб тIатинабун бажарараб?\n— Нилъер тарихалъул, цере лъалел рукIинчIел, гIемерал баянал ва хIужаби тIатана гьенир. Масала, 1863 соналда Занки-апандил ва МуртазагIали-хIажил цебехъанлъиялда пачаясул тIалъиялде данде Закаталаялъул халкъ бахъиналъе гIилла букIун буго гьениб пачаясул тIалъи хIалица ГIисал дин тIибитIизабизе лъугьин. Гьелъул хIакъалъулъги лъалеб жо цIакъ мукъсанаб букIана.\nЧIезабизе кIвана, микьго сонги къотIун, Ярославль губерниялде витIарав МуртазагIали ГIурадиги Шурав къадилъун хIалтIарав МуртазагIали ГIурадиги цого чагIи кколареллъи.\nМухIканго лъалеб букIинчIо Гьидалъ наибзабилъун рукIаразул цIарал. Архивалда батана гьезул сияхI, хъулухъ гьабураб заман, гьезул хадусеб къисмат. Гьале гьезул цIарал: ТIелекьа КъебедмухIамад, гьесул вац ГъазимухIамад, ТIидиса ЧIуриласул НурмухIамад, ГIурадаса ГьитIинасул МухIамад, ХIотодаса Мугурил ГьитIино, МачIадаса Месело, Гъумекиса ГIабдурахIман.\n- Москваялда бугеб Россиялъул пачалихъалъулаб рагъулабгун тарихалъул архивалда щиб батараб?\n— Цо анкьалъ гьенивги хIалтIун, тIатинарун бажарана, цере лъалел рукIинчIел гIемерал тарихиял баянал ва хIужаби. Шамил-имамасул рагъда хурхарал, хасго асирлъуде ун хадуб ккарал лъугьа-бахъиназул хIакъалъулъ бицунел документал. Масала, Франциялде данде вагъулев вукIарав Алжиралъул цевехъан ГIабдулкъадирицаги имам Шамилицаги цоцазухъе хъварал кагътал.\n- Амри ШихсагIидовгун цадахъ рукIарал экспедициязда щиб хIасил ккараб, кIванищ цIиял хIужаби тIатинаризе?\n— Профессор Амри ШихсагIидовгун цадахъ хIалтIизе щвей дица рикIкIуна гIумруялъул кIудияб сайгъатлъун. Гьесул даражаялъул лъаялъул гIалимчи-востоковед Северияб Кавказалдаго гьечIо. Гьевгун цадахъ нижеца гелана Гъуниб, ГIахъуша, Шамил ва Хунзахъ районал. ХIисаб гьабураб мехалъ, нилъер умумуз бекьулеб ва бакIарулеб букIун буго гIелму. ГIемераб гIелмуги нахъе тун ун руго мунагьал чураял дунялалдаса. ГIараб тIехь ва квералъ хъвараб Къуръан камураб росу цониги гьечIо магIарулазул. Гьеб кIудияб рухIияб хазина ккола. Росдал бокьарав гIалимчиясул библиотека рикIкIине бегьула тIубараб архивлъун. Гьенир ратула тарихиял ва маданияталъул хIужаби, чIухIбуз цоцазухъе хъварал кагътал, гьарурал-хваразул хIакъалъулъ баянал. Масала, МачIадаса Багъужа-дибирасул буго камилаб хIалалъ цIунараб 300 сонилаб архив. Гьеб архивалда ратана, цере лъалел рукIинчIел, гIандалалгун цадахъ Надир-шагьасде данде рагъизе арал гьидерил рагъухъабазул хIакъалъулъ бицунел хъвай-хъвагIаял. «Рокъор чIечIого, ракьги динги цIунизе шигIиязул боязде данде къватIире рахъе», — ян хъвараб хитIаб буго гьел кагътазда гьоркьоб.\nГIурадаса Ибрагьим-хIажил буго цIакъго бечедаб, лъикI цIунараб ва гIемерал къиматал тIахьазул библиотека. Мисалалъе, гьениб цIунун буго 800 соналъ цебе Гьоркьохъеб Азиялда парс мацIалда квералъ хъвараб астрономиялъул тIехь.\nМачIадаса гIалимчи ХIадисил архивалдаса лъана гьесул мадрасаялда цого заманалъ 25 мутагIалим цIалулев вукIараблъи. Доб заманалда гьеб рикIкIунаан кIудияб мадрасалъун. Щайгурелъул доб заманалда гьелщинал цIалдохъаби кваназариги гьезие рукъзал чIезариги букIана цIакъ захIматаб масъала.\nГьел архивалъул хIужабаздаса бичIчIулеб буго, Гьидалъ гIемерал гIалимзаби рахъиналъеги, щибаб росулъ мадраса букIиналъеги, гьенир гIелму малъулел ва тIахьал хъвалел чагIи рукIиналъеги аслияб гIилла кколеб букIин гьениб, цоги жамагIатазде дандеккун, экономикияб рахъ бечедаб букIин.\n- Заназда ратарал хъвай-хъвагIаяз щиб бицунеб бугеб?\n— Заназда хъвараб цIали нижее хираго чIола, щайгурелъул гьезул гъоркьияб рахъалда рукIуна нижеца ралагьулел къиматал баянал. Гьел ратизе ккани, зонол ракьулъе араб гъоркьияб рахъ 0,5-1 метралъ бухъизе ккола.\nГьел хъвай-хъвагIаяздасан нижеда лъала пуланаб росулъе ислам бачIараб, гьеб тIибитIараб ва щулалъараб заман. Заназда тарих хъвазе байбихьана XV гIасруялъул ахиралда. Масала, ЦIулда росулъ ругел назаразул цо къоноялда ратана XVII гIасруялъ гьенив вукIарав бодул цевехъанасул букIараб хIаракатчилъиялъул хIакъалъулъ баянал. Гуржиязул ракьазде гьес гьарурал чабхъеназул, ханзабазулгун гьарурал ракълилал къотIи-къаязул хIакъалъулъ бицунеб къокъабго тарих.\nХайдакъазул ханзабазул (къара-къурайшиял) хабалазда ругел заназда ратарал хъвай-хъвагIаял дандегьарун, бахъизе буго суратаз бечед гьабураб тIехь.\n- Гьебщинаб гIелмияб хIалтIул хIасил кин гьабулеб?\n— Къалмица хъвараб гIоштIоца къотIуларин гурищ абулеб. ХIисабкьей хIисабалда, пуланаб гIелмияб цIех-рех лъугIидал, хъвала макъалаби, тIахьал. Ахирал соназда гьарурал хIалтIабазул хIасилалда лъазе кIвана XVI-XVII гIасрабазда Бакъбаккул Дагъистаналда, Ираналдаса бачIун, халватияб тIарикъат тIибитIун букIараблъи. Гьелъул церехъабаз кIудияб хIалтIи гьабун буго халкъалда гьоркьоб исламияб бичIчIи-лъай кьеялъе, гьелдалъун гIемерлъун руго мажгитал, мадрасаби, вакъпу-садакъа.\n- МухIамад, «ХIакъикъат» гьоркьобккун газеталда ахиралдаги щиб абилеб?\n— Нижер гIелмияб хIалтIуе квербакъулеб буго гьаб институталъул нухмалъиялде ккарал гIолохъанал, бажари бугел, гьабулеб хIалтIул кIвар бичIчIулел гIалимзабаз. Гьезие ракI-ракIалъулаб баркала буго.\n«ХIакъикъат» газетаялдаса босараб


dagestan - sidrat\nГIумрудул 13 сон бугеб мехалда Авартеатралде ячIарай Сидрат 65 соналъ гьенийго хутIана. Гьей йикIана магIарул артистазда гьоркьой йикIарай цого цо Россиялъул халкъияй артистка. 27 маялда абадияб рокъое ана гьей.\nСидратил цIар лъолаан цо заманалда магIарухъ ясазда. Гьелъул лъимал гIанасел бихьиназин абуни ракI рагьун бицунаан гьелдехун бахчараб жидерго рокьул. Авартеатралдейин абуни магIарулал гIицIго Сидрат йихьизейин унаан.\nСцена букIана Сидратил гIумрулъун\nСидрат Мажидовалъул жиндирго хъизан букIинчIо. ГьитIинаб мехалда Хунзахъ бесдал лъималазул рокъой гIуна гьей яцгун цадахъ. Цо къоялъ гьениве щвезе вачIарав Дагъистаналъул Халкъияв шагIир ЦIадаса ХIамзатица накалда гIодойги чIезаюн кечI ахIизабун хадуб, шагIирас хIукму гьабула Сидрат Авартеатралде ячине.\nГьеб мехалда ГIабдурахIман Магаевас Хунзахъ рагьун букIана Авартеатр. Гьенисан гьеб Буйнакскиялде гочуна дагьалъ чIун. Гьеб мехалда жий МахIмуд ГIабдулхаликъовасги, ПатIимат Хизроевалъги, цогидазги мугъзада чIван щиб, гьагьиний лъун, яччун щиб ячунаанин ракIалде щвезабулаан актрисаялъ.\nХасаб театралияб лъай гьечIониги, Аллагьасго кьураб гьунар букIанин Сидратилин бицунеб буго ЭР-лъе Россиялъул мустахIикъав артист ХIусен Казиевас.\nХIусен Казиев: «Гъолда бокьараб мехалда кIолаан елъизе, гIодизе. Гьелда тIадеги 1952 соналдаса нахъе йикIана гъой театралда. ГьитIинаб къоялдасанго байбихьана гъолъ кечI ахIизе. Амма кочIоде гъой юссинчIо. Юссана театралде. БукIаниги ахирисеб концерталда (гIемерисезда йихьунги ракIалда чIунги ятила) кечI ахIана гъолъ. ТIубанго залги тIаде бахъана. Гьеб букIана Сидратица халкъалъулгун къо-лъикIгьабулеб гIадаб мех».\nРСФСРалъул мустахIикъав артистка ГIайшат Мамаевалъул вас ккола цеве Авартеатралда хIалтIулев вукIарав ГIалисултан Батиров.\nЖиндир лъимерлъиго Сидратида цадахъ анин, жинца «бабайин» эбелалда абилалде, цин Сидратиде «адайин» абунилан ракIалде щвезабуна ЭР-лъе ГIалисултан Батировас.\nГIалисултан Батиров: «Дун гьитIинаб мехалда Буйнакскиялда рукIана ниж гIумру гьабун. Гьенибго букIана театрги. Цояб рокъоб нижер хъизан букIана, хьибилалда бугелъуй Сидрат йикIунаан. Рада-радал хеккого ворчIулев вукIарав къагIидаха дун. Гьедин хъурщун вачIун бухулаан дица Сидратил нуцIа. Гьанже нахъа йикIунаан гьей елъулей, вуй, къватIулъа жойила, дуца рада-радал кьижизе толароанила жий.\nСидрат йигоха Сидрат. ЛъикIай актриса йикIана, ракI рагьарай, къарумай гьечIей. Бокьилаан Авартеатралда цойги тIугьдул раккизе, Сидрат гIадинал. Хизроева гIадинал, МахIмуд гIадинал, ГIумарил МухIамад гIадинал чагIи цIикIкIине».\nСидрат Мажидова бусаде ккана моцIалъ цее. БитIун унтилалде цееги яхъана гьей сценаялде. Гьелъие щибниги ккеладайин хIинкъиялъ, гьелда бахиллъун абулаанин жидеца гьанже яхъинчIониги бегьилин Сидрат мун ролал хIазеян бицана ЭР-лъе Авартеатралъул литературияб бутIаялъул нухмалъулей ИзахIат Сайпудиновалъ.\nИзахIат Сайпудинова: «Нижецагоги абулаан, Сидрат, яхъунге сценаялдеян. Гьелда хIинкъунха. Гьабурабщинаб жо гIун бугин. Роль хIачIониги, мун сценаялде яккиго гIолин халкъалъе. Амма чIолароан гьей. Гьагъаб цебего гIадин, рухI кьун хIазе къваригIунаан гьелъие. ХIазеги хIачIищха. Гъоле ахирисеб концерталда буртIил кечI ахIана гьелъ. БурутI хъогейилан лъимералъ инсуда абулел рагIаби гьечIищха. Гьединги ахIун, ахиралда гIодизеги гIодана гьей. Гьелдаса хадуб кечI ахIичIониги, батIи-батIиял сценкабаздаги хIана. Масала, ЦIадаса ХIамзатил «Балагьалъул гъамасалда» якьадалъул роль. Гьебги хIан нахъе ячIингун, бокьанищ дуе жинца хIараб ролин гьикъана гьелъ дида. Валлагь бокьичIин жаваб кьуна дица. Щайин балагьун чIана гьей дихъ. Щай гурогойинха, мун гъой «нусалъ» ехъерхъун сценаялдеги ячун, гьей дуда тIаде хьандолей йихьизе бокьилищ дидеян абидал, гьединаб рольлъидалха гьебилан гьимана Сидрат».\nСидратица гIумрулъун сцена гьабунин бицунеб буго ИзахIат Сайпудиновалъ.\nИзахIат Сайпудинова: «Хьихьизе цо лъимергIаги щайха, Сидрат, дуца бачинчIебин, ракI бухIун бугищ дур гIумру янгъизго иналдайин гьикъидал, гIумру театралъе кьунинха жинца, гуребани лъимаде юссун, творчество цадахъ бачине бажарулароанин бицунаан гьелъ. Лъимерлъунги рос-рукълъунги гьагъаб театр бихьанинха жинда, гьедин чIанинха жий ян йикIунаан».\nСидратие бокьанин халкъалъе хъулухъ гьабизеян тIаде жубалеб буго ХIусен Казиевасги.\nХIусен Казиев: «Росалги гъолъие данде кколел щвечIо, тIокIалъ гъойги инчIо. Гъолъие бокьана хъулухъ гьабизе халкъалъе, магIарулазе, сценаялъе. Гьелъие йижарай гIадан йикIана гъой. МагIарулазда кIочон теларо гъолъул кIарччамаб релъиги, сценаялда букIараб гогьдариги. Гъолъ щиб жо гьабуниги, халкъ гъолда божулаан. Дида ракIалда гьечIо чан спектакль Сидратица хIарабали, амма щиб гъолъ хIаниги, халкъ гъолда божулаан. Жеги цониги нухалда гьелъие лъицаниги бадибчIвай гьабичIо, гьаб жо дуца мекъи хIанилан. ГIисинлъималги хIана гьелъ, чIахIиялги хIана. ГIанкIал-цурдулги хIана. Хъарталги хIана. Хадуй, кIудияй гIураб мехалда щибдай Сидратица хIалаян абулаан цо-цояз. ХIана гъолъ жиндирго ригьалда рекъарал ролал. «Булбулалъул кечIалда» йикIана гъой, «Якьад рихаразул росулъ» хIана. «Балагьалъул гъамасалда» бугеб кесекалдаги цее яхъана гъой ахирисеб нухалъ. Сидрат ками театралъеги, магIарулазеги, тIолабго театралияб искусствоялъеги кIудияб ками буго. Дица зигара бала тIолалго магIарулаздагии гьелъул гIагарлъиялдаги».\nСидрат Мажидовалъул цIар ана Дагъистаналъул театралияб искусствоялъул «Меседилаб фондалде».


«ТIалъиялъ критика хIехьечIогойилан, дун хъулухъалдаса кивениги ине кколаро»\nАнкьица цебе букIараб Дагъистаналъул жамгIиял гIуцIабазул данделъиялдаса хадуб республикаялъул тIалъи жиндиде дандечIун бугин лъазабулеб буго жамагIатчи Хадулаев Шамилица.\nГьев ккола республикаялъул жамгIияб палатаялъулги, Афгъанистаналда рагъулел рукIаразул жамгIияб гIуцIиялъулги вакил ва гьединго Дагъистаналъул жамгIиял гIуцIабазул цолъиялъул бетIерги.\nЖиндица гьеб цебехун бицен гьабураб данделъиялда Дагъистаналъул нухмалъиялъе бадирчIваял гьариялъ ва пачалихъияб думаялде рищиязда хурхун «Единая Россия» партиялъ гьарулел ругел хIаял какиялъ данде кколев гьечIила жив тIалъиялъейилан абуна «Эркенлъи» радиоялъулгун букIараб гара-чIвариялда Хадулаев Шамилица.\nХадулаев Шамиль: «Дица халкъалда цевеги вахъун республикаялъул бетIерасда абуна «Единая Россия» партиялъул праймериз тIалъиялъе дандекковухъе тIобитIулеб бугилан. Гьелъие кьучIчIал мисалалги рачана. Дица бугеб жолъидал абураб, гьединлъидал Рамазан ГIабдулатIиповасул дида данде абизе жо хутIичIо.\nГьеб мехалда дица дунго гъорлъ вугев «Единая Россия» партия квешаб рахъалъ бихьизабулеб бугинги абун дир кIалъай гьоркьоб къотIизабуна гьес. Гьабуниги цIидахъан дидаго абизе ракIалда букIанщиналъул бицана дица гьениб. ГIабдулатIиповас цо жиндирго кIалъаялда абун букIана жиндихъе цо-цо халкъ бачIунила хъулухъал гьарунилан. Жиндие гьел къваригIун гьечIин жамагIатчагIазе рагьун тейилан жиндир нуцIби, гьел чагIазе рагьугейилан.\nДица гьесда абуна дуца хъулхъал гьарулел жиндие хIажатгьечIелщинал гIадамал къабул гьаричIого жамагIатчагIи щайин аскIоре къазецин риччачIелилан. НуцIби рагьилин нужеда цебейиланги абун дуца жидехъ гIинго тIамичIилан. Гьебги бокьичIо гьесие. Гьелда тIадеги дун пачалихъияб думаялъул депутат Къурбанов Ризванил кумекчи вукIинги лъала киназдаго.\nГьевги Дагъистаналъул тIалъиялъе дандекколарев чи вуго. Дица дун гьесул кумекчи вукIин ва гьесул рахъалда вукIин киданиги бахчичIо. Жиндир заманалда Афгъанистаналда рагъулел рукIаразе кумек къваригIараб мехалда цохIо гьес гурони нижехъ гIинго тIамун букIинчIо. Щай дир гьесулгун квешал гьоркьолъаби рукIине кколел?».\nЩиб тIалъиялъ абуниги жиндиего бокьун жамгIиял гIуцIабазул цолъилъул бетIерлъиялдаса нахъе инеги ракIалда гьечIо Хадулаевасда. Жив лъицаниги гьениве тIамурав чи гурила, жамагIатчагIаз вищун тарав чи вукIанила, бокьа-бокьахъин гьавизе жив гIисинлъимерищила вугевилан абулеб буго гьес. Гьелда тIадеги жамагIатчагIаздеги ЖамгIияб палатаялъул нухмалъиялдеги тIалъиялъул цIакъ кIудияб тIадецуй букIиналдаги ракIчIун буго гьесул.\nЖамгIияб хIалтIулъ кIудияб хIалбихьи бугев, Дагъистаналъул лъиданиги бачIеб шоферзабазул махщалилаб цолъиялъул цевехъан Набиев ГIисалмухIамадица абулеб буго гьеб Хадулаевасда сверун лъугьа-бахъунелъ тIатинабизе бугила Дагъистаналда унголъунги жидерго пикруги бугел, жалго жидедаго чIчIарал жамгIиял гIуцIаби ругищ гьечIищали.\nГIисалмухIамад Набиев:«Гьел жамгIиял гIуцIиял хIукуматалъул идарабаги гуро, гьел руго жибго халкъги данделъун гьарурал цолъиял. Гьезул жидерго уставги, хIалтIулеб къагIидаги букIуна. Гьелда гьоркьобе тIалъи лъугьине кколаро. ХIукуматалъул гьединал жидецаго гIуцIарал жамгIиялин абулел бакIалги руго.\nГьез тIалъиялъ малъарабги гьабула, ВортамухIамад гIадин ритIа-ритIаралъуреги тIаму-тIамуралъуреги уна. Гьеб Дагъистаналъул жамгIиял идарабазул цолъи ГIабдулатIиповасгун гьесул сверухълъиялъ яги гьесда цеве вукIарав президентас гIуцIун батани, Хадулаев гьеб бакIалда хутIуларо.\nГьеб цолъи жиндирго пикруги бугеб, жибго жиндаго чIчIараб, тIаса гъоркье гуреб гъоркьа тIаде гIуцIараб батани ГIабдулатIиповасда гьев гьениса реххизе кIоларо. Гьеб гьанже тIалъиялъулги жамгIияталъулги хIалбихьулеб ишлъун букIине буго».\nГьединго Набиев ГIисалмухIамадица абулеб буго жив тIубан Хадулаевасда тIад рекъолев чиги гурила, амма гьеб жамгIиял гIуцIабазул цолъиялъул бетIерлъуда вукIине мустахIикъав чи вугин гьевилан. Дагъистаналъул жамагIатчагIазда гьоркьоб жиндирго пикруги бугев, чIаголъиги бугев жигарав чи вугин гьевилан.\n90-абилел саназда гIадаб чIаголъиги гъираги гьечIила гIадамазул жамгIиял ишал цере рилълъинаризе. ТIалъиялъ кIвараб хIалалъ къинабунила халкъалъулъ гьеб жигар. Пачалихъалда лъугьунеб щибаб ишалда гьоркьоб гIахьаллъи гьабизе кколила жамгIияталъ, амма нилъер гьаниб сундениги гьоркьоре лъугьине бокьулеб гьечIила гIадамазе. Гьоркьоре лъугьаниги гьелъ щибниги пайда кьезе гьечIин, хIасил ккезе гьечIин абураб пикру бугила гьезул ботIролъ бугIуниланги абуна «Эркенлъи» радиоялъулгун букIараб гара-чIвариялда Набиев ГIисалмухIамадица.\nДагъистаналъул "ЛъагIалил персона": кин ва лъица баянлъизавулев?


Перевод с аварского языка. Переводы на аварский.\nСтоимость письменного перевода одностраничних документов на аварский язык 880 р. за страницу\nСтоимость письменного перевода одностраничних документов с аварского языка 880 р. за страницу\nСтоимость письменного перевода многостраничних документов на аварский язык 880 р. за страницу\nСтоимость устного аварского переводчика 1900 р. за 3 часа


Лъицаха гьабулеб бугеб квал-квал Дагъистаналъе?\nДагъистаналъул Пенсиязул фондалъул документал рахъулеб мехалда\nГьанжелъагIан бикъа-хъамун пачалихъалъул гIарацгун жидеего «магIишат» гьабун ругьунал республикаялъул цо-цо хIакимзабазе данде кколеб гьечIин гьанже вачIарав цIияв нухмалъулесги хисараб тIалъиялъги гьабулеб гIадлуян рикIкIунеб буго жамгIияв хIаракатчи МухIамад Цезица.\nГьезги гьезда тIаде республика тун къватIиса къуватазги хIалбихьулеб бугин гьаниб жаниб ахIвал-хIал хIалуцинабизеян абураб пикру буго Цезил.\nМухIамад Цези: «Щайгурелъул жанирги къватIирги гIезегIан чагIи руго хасал мурадал ругел».\nГьес мисалалъе бачунеб буго Сагид МуртазагIалиевас нухмалъи гьабулеб Дагъистаналъул Пенсиязул фондалда низам цIунулез дагьалъ цебегIан гьарурал тадбиразул. Маскабаз гьурмал рахчарал чагIаз бега-битIун лъуна гьеб мехалда фондалъул хIалтIи. Исана I июналда МахIачхъала бакьулъ вертолетги чIезабун тахшагьаралъул мэр СагIид Амиров туснахъалде вачун ун хадуб цогидал хIакимзабиги рачун унин абураб пикру лъугьун буго гIадамазул. Гьединлъидал Сагид МуртазагIалиевасда хадур рачIун рагIулин низам цIунулел абураб баянал раккана гьеб параялъго интернеталдаги. Цо-цо баяназда рекъон, гьез хал гьабулеб букIун буго лъимал гьарурал руччабазе пачалихъалъ кьолеб гIарцуда сверухъ Пенсиязул фондалъ хIилла гьабулеб бугищали.\nЦевехун рехсарав МухIамад Цезица бицана гьединабго тадбир низам цIунулез миграциялъул хъулухъалдаги тIобитIанилан. Амма балъго хутIараб батани гурони, къватIибе загьирлъараб ахIи-хIур гьелъул бахъинчIо. Гьединго миграциялъул хъулухъалъул нухмалъулев ккола республикаялъул президентасул вац.\nМухIамад Цези: «Дагьалъ цебегIан Пенсиязул фондалда, гьединго миграциялъул хъулухъалда гьединал тадбирал тIоритIизе хIалбихьиял гьарун рукIана. 2000 соназда Дагъистаналдеги вачIун, гIодоб зарги кьабун бакIалъул хIакимзабазе хIинкъаби кьолев цо генерал вукIана Колесников. АхIи-хIурги гьабун нахъе унаан гьев, гIадамалги рукIунаан релъулел. Хадуб киназдаго бичIчIизе лъугьана лъил тIадкъаялда рекъон хIалтIулев чи гьев вукIаравали. Гьебго заманалда республикаялда масъалаби камун ругин абулеб гьечIо. Гьел гьанир жанирго тIуразе ккола. Жакъа киназдаго лъала гъов Сагидил позицияги. Президентасги абулеб буго гIолохъанчиги вугин, хъачагъазеги цогидазеги къуркьичIев чи вугин. Гьес гьесул рахъги кколеб буго. Гьединал чагIазул кумек буго хIукуматалъеги тIалъиялъеги. Цогидал чагIазе къваригIун буго Сагид гIадинал чагIиги къезарун, президентасда аскIор жалго рукIине».\nПалхIасил, гьединал тадбирал низам цIунулез хас гьабун Дагъистаналъул нухмалъулев республикаялда гьечIеб мехалда гьабулеб бугин бицунеб буго жамгIияв хIаракатчи МухIамад Цезица.\nМухIамад Цези: «Президентги гьанив гьечIеб мехалда гьединал жал гьаризе кколаро. Гьабулеб жо кинабго гъосда дандбазе ккола. Гьединал жал гIадамаздаги мекъи ричIчIулел руго, гьесул санги гьабичIого гьеб хIалтIи къватIисан гьабулебин кколеб буго. Гьабулеб ишалъул магIна букIине ккола. Къануналда рекъонги данде кколаро рагъулал операциялги цогидабги. ТIадежоялъе нилъ Россиялда жанир, ихтияразулаб жамгIияталда гIумру гьабулел чагIилъидал. БТРалги, УРАЛалги рачун, щивас жидее бокьа-бокьараб гьабуни, щибдай гьаниб ккела?»\nГьанжегIагар хIукуматалда букIараб данделъиялда Рамазан ГIабдулатIиповас жинцагоги бицана Пенсиязул фондалде низам цIунулез гьабураб гьужумалда тIасан пикру. ТIубараб аскарги бачун, хIалтIухъабазе гIакъуба кьечIого, лъабго цIех-рехчи вачIун вукIараваниха документазда хадув Пенсиязул фондалдеян абуна гьес. Гьениб гьес хас гьабун абичIо республикаялда ахIвал-хIал киса къуватаз хIалуцинабулеб бугебали. Абуна гIицIго гьаб хIапу-чапаралдаса рорчIизе ккани, киналго идарабаз гьабулеб ишги бицунеб рагIиги дандеккезабизе кколилан.


Сириялде данде санкциял халат гьарун ва хисизарун руго\nЕвропалъул Цолъиялъ цоги лъабго моцIалъ халат рахъинарун ва дагьалго хисизарун руго Сириялда Башар Асадил режималде данде санкциял.\nЕвроцолъиялъул къватIисеб политикаялда сверун тIадегIанай вакил Кэтрин Эштоница лъазабуна Брюсселалда рехсараб цолъиялъул къватIисел ишазул министразул итни къоялъ букIараб данделъиялда къотIи гьабун бугин Сириялъул гражданияб хаклъ цIунизелъун гьезие гьабулеб рагъулаб гуреб кумек цIикIкIинабизе. Гьелъул магIна ккола Сириялъул оппозициялъе гьабулеб рагъулаб гуреб кумек цIикIкIинаби абураб.\nСириялъул конфликталъул цIех-рех гьабулеб Цолъарал Миллатазул ГIуцIиялъул эгидаялда гъоркь бугеб комиссиялдаса Карла дель Понтеца Женевалда лъазабун букIана гьезухъ ругел баянал такъсирал гьариялда сверун Халкъаздагьоркьосеб диваналде кьезе кколин.\nКомиссиялъул докладалда бицен гьабулеб буго сириялъул хIукуматалъул аскараз ва яргъидгIуцIараз рагъулал такъсирал гьарулел ругин- гIадатиял гIадамал чIвалел ругин ва гьезие зулму гьабулеб бугин. Гьелъул жавабчилъи бугел гIадамазул цIаралги комиссиялъ чIезарун руго.


Владимир Путиница живго бетΙергьанаб гвардия гΙуцΙиялъул бицен кΙиго соналъ цебего баккун букΙана, амма доб мехалда гьесул пресс-секретарь Песковас гьереси гьабуна гьеб.\nГвардиялъул нухмалъулевлъун тун вуго Владимир Путин цΙунулев вукΙарав Виктор Золотов. Гьединлъидал Путин бетΙергьанаб армияйилан цΙар лъун буго гьанжеялдего журналистаз гьеб гвардиялда.\nГьединалго миллиял гвардиял руго дунялалъул цогидал пачалихъаздаги. Гьез кумек гьабула митингал гΙадал акциязул заманалда ахΙвал-хΙал рукΙалиде бачине, яги армиялда цадахъ рагъизецин.\nГьебго заманалда суал бачΙунеб буго Путиница «жиндирго» гвардиялда гъорлъе кавказиял рачине ругодай-гьечΙодай абун. Гьелда бан Чачаналдаса чияс ЭР-ялъе бицана республикаялъул бетΙерасул сверухълъиялдаса рагъухъабазда абулеб бугин гьеб гвардиялда гъорлъе лъугьайин, амма цо-цоязе бокьун гьечΙила. ТΙадбалагьун лъикΙаб гΙарацги щвезехъин бугила гьениб – нусазаридаса цΙикΙкΙун гъурущ. Гвардия гΙуцΙиялъул иш рагΙалде бахъине рагΙула исана Ι июлалдехун.\nЦогидазул пикруялда рекъон, цΙияб гвардиялда гъорлъе кавказиял рачине хΙинкъизеги бегьула Россиялъул тΙалъи. Гьезда божилъи гьабичΙого. Амма гьелда бан цо-цояз ракΙалде щвезабулеб буго дунялалъул тΙоцебесеб рагъда багъулеб букΙараб «ГΙалхулаб Дивизия». Кавказияздасан, аслияб куцалда дагъистанияздасан, гΙуцΙараб гьеб багъулаан Россиялъул пачаясул рахъалда. Цинги Россиялда инкъилаб кколеб заманалда пача цΙунизегицин хΙадур рукΙун руго гьел.\nГьединго батилин Владимир Путиницаги миллияб гвардиялде мугъчΙвай гьабизехъин бугебилан рикIкIуна цо-цо гΙадамаз. Щайин абуни, гьесул тΙубаго божилъи батиларила хΙинкъи гьечΙолъи чΙезабиялъул федералияб хъулухъалдагун жанисел ишазул министерлъиялда.\nГΙезегΙан соназ Дагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялда хΙалтΙарав Шамилов МухΙамадица разилъи загьир гьабулеб буго цΙияб гвардия гΙуцΙиялда бан.\nМухΙамад Шамилов: «Полицияйин абун цΙар хисун, гьенир хΙалтΙулел гΙадамал нахъе ритΙун - гΙемер хиса-басиял гьаруна. Гьанже дова Москваялда вугев цо сенаторас гьеб мекъи бугиланги суал лъун буго. Цо магΙна гьечΙеб бакΙалда буго гьеб рахъалъ иш. Полициялда гъорлъа нахъе рачун, рикь-рикьун руго батΙи-батΙиял хъулухъал.\nГьанже миллияб гвардия абун цΙарги хисун, аслиял киналго хъулухъалги гъорлъе рачун, хΙалтΙи гьабуни, хьул бугоха ришватчилъиги цогидаб гΙала-гъважаги лъугΙилилан. ЦΙарги берцинаб ургъун буго гьелъие. Бугебго идараялда цΙа хисулеб бугоха, цΙар хисунгΙаги лъикΙаб рахъалдехун хисилародайилан.\nЖакъа къоялда Путиница гΙезегΙан лъикΙа-лъикΙал жал гьарулел руго. Гьелъул хΙасилги кколеб буго. ТΙадбалагьун гьаб жогΙаги щибизедай къваригΙарабин ракΙалде кканиги, хадусан иш рукΙалиде бачΙунеб буго. Досда ахΙвал-хΙал гъваридго бихьулеб батила.\nДир кутакалда ракΙбуссун буго гьаб полициялдаса. "Унти" ккун буго гьелда. Гьанже гьеб миллияб гвардия гьабидал, халкъалъеги пачалихъалъеги щвелин гьелъул баракатилан хьул бугоха. Лъаларо. Аллагьасда лъалаха».\nБуйнакскиялдаса адвокат НурмухΙамад МухΙамадовасул рахΙатхвезабулеб буго Россиялда миллияб гвардия гΙуцΙулеб букΙиналъ. Щайин абуни гьелдалъун демократиялъе зарал ккезе рес бугила.\nНурмухΙамад МухΙамадов: «ХΙукуматалда жаниб полиция букΙа, яги къуваталъул цойгиги идараби, рагъулал къуватал цΙикΙкΙин гΙадамазул ихтиярал, рагΙуе бугеб эркенлъи хвезариялъе квербакъулел жал ругин ккола дида. Дунялалад церетΙурал улкабазда гьединал идараби дагь рукΙуна. Гьелдаго цадахъ халъкияб гΙарацги инехъин бугго гьоркьоб. Масала, нилъехъа пачалихъалъ магъало гΙадин бакΙарулеб гΙарац инехъин гьечΙищ гьединал къуватазда тΙад бикьизе? ТΙадежоялъе, цебехун абухъе, рагъулал къуватазул идараби гΙемераб улкаялда демократияги дагь букΙуна».\nЦо-цо экспертазул рагΙабазда рекъон, гвардиялъулазул ихтиярал полициялъулазда релълъарал руго. Амма суал бачΙунеб буго Путиниде гΙагараб къокъа букΙиналъ гΙорхъи бахараб жо гьабичΙого теладай гвардиялъулаз абун.\nПутиница гъулбас лъуна автопробег демонстрациязда ращад гьарулеб къануналда гъоркь\nМадугьаласе хIажат вуго Сталин\nПутиница ритIухъ гьаруна репрессивиял тадбирал\nРоссиялда гIуцIулеб буго Миллияб гвардия


Хабар » Официальный сайт газеты «ХIакъикъат» («Истина»)\nГлавная » Детский уголок - БурутI » Хабар\nДобавил(а): istina от 10-06-2016, 10:54\nГIанкIица росдада гIагарда гIумру гьабулеб букIана хасало. Сардил ригь щвараб мехалъ гьеб цояб гIинги эххеде борхун гIенеккана; цинги цоябги борхана; михъалги кьур-кьуризарулаго сунтIана гьелъ, цинги нахъисел квачIазда бахъун чIана. Цинги гьеб гъваридаб гIаздалъан кIанцIана, нахъеги кIусун сверухъ бала-гъалагьизе лъугьана. Сверухъ киса-кибего гIазу гуреб, тIокIаб щибниги бихьулеб букIинчIо. ГIазу кенчIелеб букIана. ГIанкIил ботIрода тIад квачалъул хIухьел бугоан чIун, гьеб хIухьладасан гвангъарал, кIудиял цIваби рихьулел рукIана. ГIанкIица гьоцIабахе ине кIудияб нух бахине кколаан. КIудияб нухда чанагъазул къиркъириги чуязул пурххиги рагIулеб букIана. Нухде гIагарлъухъ гIанкI нахъеги чIана. Гьакихъаби жидерго чанагъазда хьолбохъан рилълъунел рукIана жем-жемун жидерго тIингъалъгун, рахчун гарбалгун. ГIанкI гьоцIалъе бекерана. Унаго, гьелда бихьана кваналеб кIиго гIанкI. Кваналаго, расандилаго ругоан гьел. Гьаб гIанкI гьалмагъзабигун басандилебги букIун, гьезда цадахъ цIорораб гIазу хъирщун, гIурччинаб ролъги кванан, жеги добегIан ана. Росулъ дунял сасун чIун бугоан, цIаял ссун рихьулаан, цо рокъосан къватIибе гIодулеб лъимадулги, цIороялъ кьватIизарулел чIалаби-хIубазулги гурони, тIокIаб жоялъул гьаркьал рагIулел рукIинчIо. ГIанкI гьоцIабалъе щвана, гьенир гьелда гьалмагъзаби ратана. Гьеб гьезда цадахъ басандана, гIариялдаса дагьаб ниха кванана, цинги гIаздаца бахчараб тIохдасан гьоробе тIаде бахун, гьенисан чалиялъухъе ун, чолонисанги лъугьун, нахъбуссун жиндирго расалъиялде балагьун ана.\nБакъбаккул рахъ багIарлъун бачIунеб букIана. ЦIваби дагьлъана, ракьалда тIад цIорол хIухьел тIадеги цIакъ бахъине лъугьана. АскIоб бугеб росулъ руччаби кьижаралъусаги рахъун, лъадаре унел ругоан; бихьиназ гьоцIабалъан рагIи баччун унеб бугоан, лъималазул хъуй ва гIоди рагIулеб букIана. Нухккун гIебеде гIемерал унел рихьулаан чанагъазул тIелал, гьакихъаби биччан гьаракьгун, гаргалел рагIулаан.\nГIанкI кIанцIун нухги къотIун, жиндирго басрияб каратI бугеб бакIалде щвана; борхатаб гIадинаб бакIги балагьун, бухъ-бухъун гIазуги тирщахъ бан, жиндирго гьеб цIияб каратIалдехун мугъги рехун бегана. Мугъзада тIад гIундулги регизе риччан, ричIухъе бералгун кьижана.\nГазета №: 23, от 10. 06. 2016 Месяц выхода номера газеты. Например января Год выхода номера газеты. Например 2012г.\nХабарРатIлихъ гуреб, рекIехъ балагьизе кколаКетуги цергиЛъималазул анищВА, БАНА ГIАЗУ…