ГIорцIарасда вакъарав вичIчIуларо\nХалкъалъул масъалаби - хIакимзабазе тIохде балеб цIад\nЦIалдолез «ХIакъикъаталъул» «РекIел ахIиялде» гIарзал хъваялъе аслияб гIилла ккола, бакIалъулал хIакимзабазухъа кумекги щвечIого, гьабизе жо тIагIиндал, балеб ахIи. ЦIалдолезул масъалаби ва гьез рорхулел гIемерисел суалал росдал бегавулас яги районалъул бетIерас бакIалдаго тIуразе ккола. Амма мискинчиясул гIарзаялъухъ гIенеккулев, гьесул масъалаби тIаде росулев хIакимчи, къад чирахъ бакун валагьаниги, къанагIатги ватуларин хъвалеб буго гьел кагътазда. ГIадатияв чиясул разиго квер босулев, недегьго гьесул бадиве валагьулев чи халкъалъе хъулухъ гьабизе таразда гьоркьов къанагIалъун вуго, гьел жидеего щолеб-толеб жоялда хадур лъугьун, гIадамазул масъалабазде регIулел гьечIо.\nУнсоколо росулъа 80 сон барав захIматалъул ветеран, пенсионер НурмухIамадов МухIамадзагьидица хъвалеб буго: «Гьаб соналъул март-апрель моцIаздаса нахъе нижее щвечIо хIукуматалъ захIматалъул ветераназе кьолеб букIараб 500 гъуруш, бицунеб буго, гьеб тIубанго къотIизабулеб рагIулинги. Гьари буго, гьеб кьогIаб хабар битIараб бугищали лъазабе», - ян.\nДРялъул ЗахIматалъул ва социалияб рахъалъ цIуниялъул министерствоялдаса щвараб баяналда рекъон, гьеб 500 гъуруш буго транспорталъухъ кьезеян ветераназе гьабулеб бигьалъи. ХIукумат мискинлъун букIиналда бан, кватIулеб гьеб Москваялдаса гIарац бачIарабго, щвезе буго.\nХадубги МухIамадзагьидица хъвалеб буго: «Ниж, захIматалъул ветеранал, ахIун рукIана Унсоколо район гIуцIаралдаса 80 сон тIубаялъул хIурматалда тIобитIараб данделъиялде. КIалъаязда хIакимзабаз бицана районалда бугеб лъабго пихъил консервазул заводги художествияб комбинатги хIалтIунгутIиялъе ругел гIиллабазул хIакъалъулъ. Районалъул бетIер ГIиса НурмухIамадовасухъе чIахIияб гIелалъул вакилзаби ун рукIана, художествияб комбинаталъул хIалтIигIаги рукIалиде бачеян гьарун. Ниж гIадада ккана, комбинаталъул директорлъун вукIарав ГIабдулмуминов АхIмадица гьелъул приватизация гьабун батанила, гьелда гьабизе кIолеб жо жинда букIунарин абуна районалъул бетIерас.\nДагьаб цебе районалде вачIарав республикаялъул бетIер Рамазан ГIабдулатIиповасда ГIабдулмуминовас гIарз гьабун буго, комбинаталда 60 чи хIалтIулев вугин, амма жиндие хIукуматалъул кредитал кьолел гьечIин абун. Жакъа комбинаталъул ракьалда хIайваналги хьихьун йигей цо яс гурони гьенив чи вихьуларо. Лъазе бокьилаан, гIадамазе хIалтIи чIезабиялъе гьабулеб ишалъе замангойищ хIакимзабазда батуларебали. Ругел завод-фабрикал хIурудахъ риччай, хIалтIи гьечIого ругел гIадамазда аскIоб гьабулеб такъсирчилъи кколарищ?»\nМухIамадзагьидица борхулеб буго, Унсоколо районалъе гуребги, республикаялъего кIвар бугеб суал. Амма квеш ккараб жо буго гьелъие жаваб кьолев чи ватулеб гьечIолъи.\nХасавюрт районалъул ТIукитIа росулъа МухIамадрасулов МухIамадзагьидица хъвалеб буго: «1944 соналда ТIукитIа росдал гIадамал хIукуматалъ хIалица гочинаруна чачаназул Даргъо росулъе. Гьениб нижеца 13 соналъ гьабуна гIумру. Гьениб ругьунлъараб халкъ 1957 соналда гочинабуна лъарагIлъиялда бугеб «Къамиш хъутан» абулеб бакIалде. Бана росу, гIуцIана цебетIураб колхоз. 90-абилел соназда кинабго хIурудахъ ана, биххана гIаммаб магIишат. Росдал чIухIилъун хутIана 1989 соналда бараб цо мажгит. Гьеб хIалтIулъ цIакъ кIудияб бутIа лъуна Тюменалда жиндирго кооператив гIуцIарав ГIумархIажи МухIамадовас, гьес рачIана мажгиталъур тIамизе тIансабиги. Гьесго бана, Хасавюрт районалдаго гьечIеб гIадаб берцинаб, лъабтIалаяб мадраса, къачIана мажгиталдаги мадрасаялдаги сверухъ бакIал, гьенир лъуна чирахъал.\nРосулъ цIакъ къанагIалъи букIана гьекъолеб лъел. ЦIияб артизианги бахъун, ГIумархIажияс жамагIаталдаса гьеб къварилъиги тIаса босана.\nРосу бакьулъ бугеб клубги, амбулаторияги, ВатIаналъул рагъул гIахьалчагIазул памятникги рукIана басралъун. Рагъул гIахьалчи АхIмадил ХIажил вас Зубаирица, киналго харжалги жиндего тIаде росун, берцинго къачIана памятник, киналго учреждениязда сверухъ лъуна маххул чали, паркалда - цIиял хьонбакIал, къачIана клуб, амбулатория, жанисанги къватIисаги цIигьабуна спортзал.\nРосулъ гьечIо ясли-ах. Гьелъие бихьизабун букIана колхозалъул букIараб мина. Росдал бегавуллъун вукIарав Пахрудиновас, районалъул бюджеталда хъвачIого, ясли-ах къачIазе балагьун букIана лъабго миллион гъуруш. ЛъебергогIанасев чиясе хIалтIи букIунаан гьеб рагьун хадуб. Жидерго счеталде бачIун хадуб, районалъул тIалъиялъ гьеб гIарцуда тIад квер лъуна, гьединлъидал росулъ ясли-ах рагьиялда нижер букIараб хьул хIорго хутIана.\nРес бугел чагIаз росдае гьабгощинаб хIалтIи гьабулеб мехалъ, кибха бугеб Хасавюрт районалъул тIалъи, щиб кумекха гьелдаса нижер жамагIаталъе щвараб? Районалъул бетIерасдацин лъаларо нижер росу бугеб бакI», -ан.\nАхираб заманалда редакциялде гIемер рачIунел руго Октябралъул инкъилаб бергьаралдаса 100 сон тIубаялда хурхун хъварал кагътал. ГIемерисел руго чIахIияб гIелалъул чагIазе хъварал. Гьелги руго советияб улка гIуцIарал, рухIалда барахщичIого улка цIунарал, рагъдаса хадусел соназда чIунтараб халкъияб магIишаталда рухI речIчIизабулаго гIакъуба бихьарал бахIарзал. Кагътазда цIакъ ракIунтун кIварбуссинабулеб буго захIмат бихьун гьабураб халкъияб магIишат ва буголъи жакъа я пачалихъалъул, я халкъалъул ургъел гьечIел цо-цо чукъбуз чурхъулеб букIиналде. ГIемерисел кагътазда бицунеб буго, хIуригаталъул тIоцересел моцIаздаса байбихьун, советияб улка цIунизе къеркьолел рукIарал нилъер умумузул гIумруялъул хIакъалъулъ. Масала, Гъизилюрт шагьаралдаса Ахъбердиев ТIалхIатил кагътида бицунеб буго 1917 соналъул 25 октябралда «Зимний дворец» бахъиялъулъ гIахьаллъарав, Октябралъулаб революциялъул орденалъе мустахIикълъарав Хунзахъа МухIамад Дибирчуевасул хIакъалъулъ.\nХунзахъ районалъул БакьайчIи росдал хъутаналдаса Пирова Раисатица ва МухIамад НухIовас редакциялде битIун бачIун буго гIияда вукIарав 10 сон барав АхIмад авлахъалда вухIун ватидал гьабураб кечI. МагIнаялъул рахъалъ загIипаб букIиналъ, гьеб газеталда бахъичIо.\n«ХIакъикъат» ккола республикаялъул газета ва гьенире ритIулел макъалаби рукIине ккола цIалулезе пайдаял, гьел ургъизе тIамулел, гIакълу щолел, кучIдулин абуни пасихIал, камилго хъварал. ЛъикIаб букIинаан хадубккун нижехъе хъвалел макъалаби, гIаммал рагIабазул ва пикрабазул гурел, гIемерал мисалаздалъун берцин гьаруни.\nМахIачхъала шагьаралда гIумру гьабун вугев Сиражудин Шамсудиновасул «Лъалареб жо бицун, гIайиб гIунтIизабуге» абураб бетIералда гъоркь хъвараб кагътида буго: «Ахираб ункъо соналда жаниб берцинлъун бачIунеб МахIачхъала бихьидал вохула дун. Ралел руго 10-12 тIалаял цIиял минаби, къачIалел руго гIадамазе хIухьбахъиялъе къваригIунелщинал бакIал, парказда хIалтIулел руго шахматал-шашкаби хIазе рукъзал, лъималазе рагьун руго гIемерал расанкIаби жанир ругел майданал. 2016 соналда рагьун буго 1364 бакI жаниб бугеб 12 лъималазул цIияб ах ва 4260 цIалдохъанасе бакI бугеб 12 школа.\nДагъистаналъул бетIер Рамазан ГIабдулатIиповасул нухмалъиялдалъун, киналго районазде щун, халкъалъул гIолелги гIоларелги рахъал ралагьулел руго хIакимзабаз. Районаздаги росабалъги рагьун руго цIиял лъималазул ахал, спортзалал, больницаби, школал. Гьеб кинабго буго ГIабдулатIиповасул хасаб программа гIумруялде бахъинабиялъул баракат. Халкъалъе хадубги хъулухъ гьабиялда тIад ургъулев вуго хIалчIахъад. Цо-цоязе гьев рихун вуго, щайгурелъул, гьесул амруялдалъун риххизаридал, нухалги къварид гьарун, изнуго гьечIого, рарал минабиги заправкабиги, нухазда рарал минабаздеги ирга щвелеб батила гьесул. Гьеб лъикIаб хIалтIи киназего гуро дандекколеб бугеб, кколел руго гьев какулелги».\nСиражудинго гIадин рази руго гIемерисел Рамазанил хIалтIудаса. Дагъистаналъул бюджеталъулаб гIарацги бикъун, бечелъун букIараб агьлуялъул рачIчIалда тIад мал чIана гьес. ХIалтIизе тIамуна «бакъ аги, къо аги, Москваялдаса бачIунеб гIарац тIагIунгеги» абун гIумру тIамулел рукIарал районазул бутIрул. Сундухъго балагьичIого, хIалтIудаса рахъана, хIалтIи лъаларел, лъаниги, гьабуларел, хIукумат бикъулел гIемерал хIакимзаби. ХIамица гIундул кIирикIунин абун, бацI хIинкъуларо, къаси-къад чIечIого, Дагъистан цебе бачине Рамазаница гьабулеб бугеб хIалтIи бихьулеб буго нилъеда.\nПрочитано 3114 раз\tПоследнее изменение Пятница, 29 сентября 2017 10:44\nДругие материалы в этой категории: « Квер цебе ккарасул цагъур\tЗахIмат бихьичIони, рахIат букIунаро »


МахIачхъалаялъул Киров мухъалда гъорлъе унел къватIазул хал гьабулаго, гьениб санитариябгун-эпидемиологияб рахъалъул къанун хвезабун батун буго Дагъистаналъул прокуратураялда. Гьединго чанго къотIноб гьечIин ришни-къул бакIаризе къалал лъезе санагIатаб цониги бакIилан абулеб буго гьез. Гьелда бан прокуратураялъ тIалаб гьабулеб буго МахIачхъалаялъул администрациялдаса бицен гьабулел къватIазда ришни-къул бакIарулел къалал лъезе бакIал хIадуреян. «Эркенлъи» радиоялъ бухьен гьабуна МахIачхъалаялъул администрациялъул нухмалъулев хисулев Камиль Изиевгун. Гьев гьединго ккола коммуналияб магIишаталъул рахъалъ жавабиявлъунги. Прокуратураялъ битIараб гьеб лъазаби жеги жиндихъе щвечIилан абуна гьес, амма гьез абулеб жо битIараб бугин, хIакъикъаталдаги гьел рищни-къул бакIарулел къалал лъезе санагIатаб бакIал тун гьечIилан тахшагьаралда, батIи-батIиял хасал бетIергьанлъиялъулал объектал ран къварид гьабун бугин сверухълъи.\nКамиль Изиев: «ГIемерисел бакIал руго церего лъиеялиго ричун рукIарал ва гьез гьенир дармил рукъазал ялъуни гьелда релъарал бакIал ран руго. Гьеб гIунгутIиги гьанже гуреб, чанго соналъ цебе бижараб гIунгутIи ккола. Гьединлъидал цоцада тIа-тIалаго гIадин рарал гьел бакIаз къварил гьарун тахшагьаралда хутIун гьечIо гIадатиял рищни-къул бакIарулел къалал лъезецин санагIатаб бакI. Прокуратураялъ абулеб жо битIун буго. Гьеб гIунгутIиги цохIо Киров мухъалда гуреб тIубараб тахшагьаралдаго бугеб гIунгутIи ккола. Бичизе бегьулебщинаб бакI бичун буго гьанжеялдаса анцIго ва анцIила щуго соналъ цебе. Гьанже гьеб бакIалда раращинал объектал риххизаризеги гьезул бетIергьабазда гьеб мекъи букIин бичIчIизабизеги гIемераб заман къваригIуна. Къануналда рекъон хIалтIизе руго ниж. Амма циндаго гьеб суал тIубаларалелъул, гьелъие гIемераб замана къваригIуна. Администрациялъ бажарараб хIалтIи гьабизе буго гьеб иш роцIцIинабизе. Амма кин гьеб гьабилебали захIматаб суал буго. Гьанже кIанцIун вахъун, гьел рищни-къул бакIарулел къалал лъезе хIажалъулеб бакIалда ранщинал объектал риххизаризе дун лъугьинаро, щибаб жоялъул тартиб буго, гьеб тартибалда рекъон гьабизе буго хIалтIиги».\nЯнваралъул тIоцересел къоязда киса-кирего рощнол гохIазул цIун рукIана МахIачхъалаялъул къватIал. Гьеб бакIаризе кколел «Эко М» абураб идараялъул хIалтIухъабазе чанго моцIалъ харж кьолеб букIун гьечIо ва гьеб кьечIого жидеца рищни-къулги бакIаризе гьечIилан лъазабун букIана гьез. Гьеб къагIидаялда чанго къоялъ шагьар букIана рищни-къулги нахъе бакIаричIого. Гьанже гьеб суалги дагь-дагьккун роцIцIинабунилан бицана «Эркенлъи» радиоялъе Камиль Изиевас.\nГьединго 2015 соналъул август моцIалъул авалалда МахIахъалаялъул Киров мухъалда Адольф Гитлерил, Петр Порошенкол, долларалъул ва «Дом 2» абураб телепроекталъул суратал рахъарал рищни балел къалиял рукIана лъун. Мухъалъул нухмалъулев СалихI СагIидовас суратал рахъи бичIчIизабуна, гIадамал сверухълъи бацIад гьабиялде гьесизаризе ругин гьез ва тахшагьарги эстетикияб сипат бугеб лъугьинилан. Амма МахIачхъалаялда гIумру гьабун ругезул гIемерисез гьеб пикруялъул рахъккун букIинчIо.


ГIарцул гурони пикру гьечIони... | ВатIаналдаса цIиял харбал | Киназего гIаммаб Россия\nГIарцул гурони пикру гьечIони...\nДРялъул бетIерасул ишал тIуралев Владимир Васильевас тIобитIана данделъи\nВладимир Васильевас къокъго бицана улкаялъул президентас тIобитIараб данделъиялъул хIакъалъулъ. Хадуб байбихьана тахшагьаралъул дармилгун рекIелгъеялъул центраздаги, гIемерал гIадамал ракIарулел цогидал бакIаздаги цIаккеялдаса цIуниялъул халгьабиязул хIасилазул хIакъалъулъ бицине, — ян хъвалеб буго ХIакъикъат казияталда.\nГьеб масъалаялда бан, ДРялъул ГОялъулги, ЧСалъулги нагагьал балагьаздаса цIуниялъулги ишазул рахъалъ министр Нариман КазиахIмадовас абуна халгьабулел идарабаз берзукье босун бугин дармилгун рекIелгъеялъул 46 центр. «Хасаб кIвар буссинабулеб буго лъималги рукIунел бакIазде. ГьабсагIаталда халгьабун бахъана 39 объекталъул. Гьел бакIазул хIалтIухъабазда бицана, нагагь цIа ккани, лъималги чIахIиялги минабаздаса къватIире рачиналъул къагIидабазул хIакъалъулъ. Халгьабуна цIа свинабулел алатал хIалтIулел ругищалиги. Къокъго абуни, дармилгун рекIелгъеялъул центразда цIа ккани, гIадамал хвасар гьаризе захIматаб хIал батана», — ян бицана министрас.\nВладимир Васильевас абуна, бичIчIизе кколин Кемеровоялда гIадинаб къварилъи ккеялдаса цIунизе кколеблъи. «Нилъер бизнесменаз абулеб буго цIа свинабулел алатал хираго чIолин. Гьелъул магIна ккола жидее щолеб хайиралъул гурони гьез ургъел гьабулеб гьечIолъи. Сунца, мисалалъе, квалквал гьабулеб гIадамал къватIире рахъине гьарурал нухал эркенго тезе? Бизнесалъе квалквал гьабизе бокьун гьечIо, амма гIадамазул гIумруялъе хIинкъигьечIолъи букIинабизе тIадаб буго нужеда», — ян хитIаб гьабуна гьес дармилгун рекIелгъеялъул центразул нухмалъулезде.\nДанделъиялда бицана ихдалил рекьиялде хIадурлъиялъул хIакъалъулъги. ДРялъул росдал магIишаталъул министр ГIабдулмуслим ГIабдулмуслимовас абуна, 90 гектаралда хасалихъго бекьанин тIорщел. «Гьеб мурадалда республикаялде бачIун букIана тIасабищараб хьодул кIиазаргоялдаса цIикIкIун тонна. Гьел хурзабазул 98 проценталда гьабсагIаталда иш лъикI буго. Ахираб лъабго соналда жаниб рекьулел ракьазул къадар цIикIкIана 33 азарго гектаралъ. Ихдалил рекьиялъеги хIажалъизе буго хьодул 77 азарго тонна. ХIажатаб къадаралъул 85 процент буго республикаялда. Ракь беэн гьабиялъеги къварилъи букIинаро. Исана ракIалда буго 1210 гектаралда ахал чIезеги», — ян абуна министрас.\nДанделъиялъул ахиралда бицана Спортивияб гугариялъул рахъалъ Европаялъул чемпионаталде гьабулеб хIадурлъиялъул хIакъалъулъги.


Бахтика, МухІамад-нуцалил яс — Википедия\nБахтика, МухІамад-нуцалил яс\n(«Бахтика» гьумералдасан гьаниб битӀана)\nгІага-шагарго 1767 с\nХунзахъ, Авар нуцаллъи\nвасал: Ханлар, АхІмадхан\nБахтика, падар. Bikə ağa (гІага-шагарго 1762 с., Хунзахъ, Авар нуцаллъи — ?) — МухІамад-нуцалил IV яс, жиндирго вац КІудияв ГІумаханица гъарабагъазул хан Ибрагьим-ханасе чІужулъун кьурай. «Бахтикал кечІ» абураб машгьураб магІуялъул автор.\n1.1 Гьаюраб заман\n1.2 Шушу ханаса росасе кьей\n2 Бахтикал кечІ\nГьаюраб заман[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]\nБахтикал гьаюраб ва росасе араб къо-моцI мухIканго лъалеб гьечIо, гIага-шагарго чIезабун гурони. Гьелъул вац КIудияв ГIумахан гьелдаса ригьалъ кIудияв вукIана ва гьев гьавуна 1761-абилеб соналъ. 1767-абилеб соналъ МухIамад-нуцалил лъади, Бахтикал эбел Баху хвана. Бахтикаца жиндирго кIудияв вас гьавуна 1785 абилеб соналъ. Гьевги гьавуна жеги Бахтикал гIумруялъул 20 сонцин букIинчIеб мехалдда. Биценазда рекъон, Баху хун йиго Бахтика гьаюлаго, яги гьей гьаюн хадуй унтун. Гьелда рекъон Бахтика гьаюн йиго 1767 соналъ.\nГиничукьа ХIайдарбегица хъвалеб буго: «Бахуца МухIмаднуцалие гьаруна ункъго лъимал – цо васги, ункъго ясги. Цо ясалда цIар букIана ХъистIаман. Хадуй гьей росасе кьуна Жунгуталдаса ХIасанханил вас ГIалисултIанханасе. ХъистIаманица ГIалисултIанханасе гьавуна кIиго вас: ХIасанхан ва СултIанахIмадхан. МухIмаднуцалил кIиабилей ясалда цIар букIана Аймесей. Гьей кьун йикIана Гъазигъумекиса Шахмарданил вас МухIамадхание. Гьесие Аймесейица Арсланхан.\nЛъабабилей ясалда цIар букIана Бахтика. 1784 соналъ, 17 сонил ригьалда кьун йиго Гъабагъалъул хан Ибрагьимханасе (1726-1806). КIикъогогIан соналъ кIудияв вукIун вуго гьев Бахткадаса. Гьеб цIех-рехалъ мекъиияблъун гьабулеб буго Б.Карапетянил «Бахтика 14 сонил ригьалда кьуна Ибрагьимханасе» абураб хъвай-хъвагIай.\nШушу ханаса росасе кьей[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]\nБахтика Ибрагьим-ханасе кьеялда разилъуларого йикIун йиго. ГIуммаханил вазир ГIалискандида кьунилан гIайиб гьабун буго. Живго Ибрагьим-ханги гьев чIарав бакI — Шушаги какун руго. Жиндирго хварал-чIваралги рехсон, гIайибал чIван жийго кьунилан.\nП.Г. Бутковас хъвалеб буго, 1786 соналъул апрелалъул ахиралда КІудияв ГІумаханас ячанин Ибрагьим-ханасул чІужу, хадуб Дербендалъул ФатагІали ханас шушаханасул яс ячине.ГIумаханица Ибрагьимханасул яц ячун йикIинчIо, гьелъул гIаксалда дос ячана ГIумаханил яц Бахтика, гьеб жо къосун гъалатI гьабуна Бутковас. Амма Бахтикал кIудияв вас Ханлар 1785-абилеб соналъ гьавунин абураб хIужа битIараб батани гьаб пикруги мекъаблъун кколеб буго. Гьенив автор мекъи ккеялъе гIиллалъун ккун батизе рес буго ГIумаханил батIияб ригьин. Гьебго 1785-абилеб соналъ гьес асир гьаруна гуржиязул гиназ Евгена Абашатдзел ясал, гьездаса цояй Дарижа (Дареджан) ГIумаханица жиндиего чIужулъун ячана. Гьеб ишги ккана Гъарабагъалда, гьеб ригьин къосун батизе рес буго Бутковас, Ибрагьимханасул яц ячанин. Бертин букIун буго маялъул ахиралда, яги июналъул тIоцересел къояз. Хунзахъе цIияй бахIарайгун ГIумахан вуссуна 1786-абилеб соналъул 27-абилеб июналда. Бахтикал Ибрагьимханасулгун букIараб ригьнадаса гьавула кIиго вас — Ханлар ва АхIмадхан, яс Султанат. 1805-абилеб соналъул хъвай-хъвагIаязулъ Ханларил букIана 20 сон, АхIмадханил — 10 сон.\n1791 соналъ Ибрагьим-ханасе Агъа МухІамадиде данде рагъ гьабизе кумакалъе гьесго ахІун Гъарабагъалде щола КІудияв ГІумахан. Гьеб заманалда хIинкъигьечIолъи цIуниялъул мурадалда Бахтика ва лъимал ритIула Авариялде. Авариялда йигеб заманалда Бахтикаца ва лъималаца гIумру гьабуна ЗагIиб, гьенир ран рукIана хасалил рукъзал, гьединго рукIунаан Гьолокьги. Цо-цо Хунзахъеги щолаан. ЗагІиб тIаса бищиялъе гIиллалъунги букIана гьава-бакъ хинаб бакI букIин. Гьенир ран рукIана Бахтикае рукъзал, гьарун рукIана ахал, гIезабула Гъарабагъалъул пиринчI, хIалтIулаан Бахтикада цере тарал хIалтIухъаби.\nГьенир ругеб заманалда жаниб Бахтикал яс Султанатида ва васал АхIмадханида ва Ханларида лъала авар мацIги. Гьениб гIумру гьабуна гьез 1791 соналдаса 1797 абилеб соналде щвезегIан. Гьенир ругел гIалимзабазда цере цIалун лъималазе щола авар ва гIараб мацIалъул лъайги. ТIад юссун Шушаялде Бахтикагун лъимал уна АгъамухIамдханги чIван гьениб парахатаб гIумру лъугьарабго. 1797 абилеб соналъ хаслихъе аваразул аскаралъул ва чанго нусго жиндир рекIаразул кумекалдалъун тIад буссинабула Ибрагьимханас жиндирго Гъарабагъалда букIараб ханлъи.\nГIумаханида жиндирго яц Бахтика ахирисеб нухалда йихьула 1800 абилеб соналъ Иори гIурухъ рагъ ккун хадуб. 2000 гIан чи вугеб аскар гьес хасел тIамизе ритIула Шушаялде гьениб гьезие рукIа-рахъиналъе кванил шартIал чIезарула Ибрагьимханас. 1801 абилеб соналъул 22 марталда ГIумахан нуцал хун хадуб Гъарабагъалда ахIвал-хIал квешлъула ва лъабго соналдаса Ибрагьимханас гьеб кквезе кIвеларин гIурсазда гьарула жидерго къайимлъиялда гъоркье босе Гъарабагъ ва живгоян.\nГьебго заманалда Ибрагьимханасул васасе щола гIурусазул полковникасул чин, Гъарабагъалъул ханасул вас хIисабалда. Амма гьесдехун ГIумахан-нуцаласул чагIазул ва гIагарлъиялъул букIана рокьукъаб бербалагьи. 1806 абилеб соналъул июналда Шушаялъул риидалил хIухь бахъулеб рокъов мацIал гьариялъул хIасилалда Д.Т.Лисаневичасул егераз хучдуца чIвала Ибрагьимхан. Гьесдаго цадахъ чIвала хъизаналъул чагIиги. Инсуда цадахъ чIвала гьесулгун Бахтикал яс Султанатги, гьеб букIана Бахтикаде бачIараб кIудияб балагь. Гьеб заманалда эменгун вукIарав Ханлар лъутун ворчIула ва уна Персиялде. Амма 1807-абилеб соналъул 16-абилеб апрелалда Гъарабагъалдеги вуссун гIурус пачаясе ритIухълъиялъул гьа бала.\nГьеб заманалда Бахтикал ахIвал-хIалалъ рахIат хвезабурав аваразул нуцал СултIанахIмадханас бухьен гьабула Кавкзалда кIудиявлъун гIурусаз тарав И.В.Гудовичасгун, Бахтика ватIаналде тIад юссинайизе рес кьеян. «Бокьун букIана ункъачо ва лъимал жиндихъего рачине».\nБахтикал ва гьелъул лъималазул кверщаликь рукIана 20 росуги 948 хъизанги (578 рукъалъ гьезие магъало кьолаан, 370 кьолароан). Гьездаса 869 хъизан букIана бусурбаби, 79 — эрмениял.Гьенир ругел гIурусазул ритIунчагIаз кидаго провокациял гьарулаан, ханасул бечелъиялдаса жидеего жо тIезабизеян. Гьединал гьужумал рукIана Ханларидеги. 1827 абилеб соналда гьесул кверщаликьа бахъана 23 хъизан Шушаялда. 1822-абилеб соналъ Ермоловас хIалбихьана гьев Россиялъул хиянатчилъун вихьизавизе ва магIишат бахъизе.\nХанлар хвана цо-цо баяназда рекъон 1831-абилеб соналъ, цогидазда — 1833-абилеб соналъ. 1837 абилеб соналда Ханларида цере рукIарал эрмениязул 14 хъизаналъ хъулухъ гьабулеб букIана гьесул гьитIинав вац АхIмадхание.\nАхIмадхан гьавуна 1793 яги 95-абилеб соналъ, гьес ячана Шамшадилазул Юсупханил яс Гюриджагьан, 1820-абилеб соналъ гьаюрай. Гьезул йикIана гIицIго цохIо яс, Бахтика (Бике-ага) абураб цIар бугей. Гьей ана генерал ХIасанбек Агъаларовасе росасе. Гьезулги вукIана цохIо вас — Давудхан Агъаларов-Джеваншир.\nЖийго Бахтика хвараб заман мухIканго лъалеб гьечIо.\nБахтикал кечІ[хисизабизе | вики-текст хисизабизе]\nБахтикал хIакъалъулъ магIарулазухъе щварал хIужаби руго халкъияблъун лъугьараб, гьелъ жинцаго гьабурабин абулеб «Бахтика» кочIолъ ругел баянал. Адабияталъул махщелчагIазул къиматалдалъун гьеб асар рагIула аваразул кIалзул гьунаразулъ бищунго тIадегIанаб даражаялъул асарздаса цояблъун. Гьелдаго цадахъ загьирлъулел руго Бахтика хIалбихьи бугей политик йикIиналъул рахъалги, гьелъул гIумруялдаса цо-цо хIужабиги.\nЖийго Шушуханасе кьеялъе рази йикІинчІей Бахтикаца гIайибияллъун рехсолел руго вац ГIумахан ва гьесул вазир ГьоцIалъа ГIалисканди (ХIамзат имамасул эмен. Гьединго какулеб буго Бахтикаца жийго унеб Шушаги ва жиндирго росги. КочIолъ Бахтикаца магIу тIолеб буго эменги, имгIал МухIамадмирзаги гьесул вас Булачги чIаго рукIаралани жий Шушаялде йиччалароанин. Дое кьоелей йикІин бачIараб рокьукъаб хабарги, росулъ ханазабазул ссиги бихьизабулеб кочIолъ байбихьудаго руго :«Меседил гьаркьица гъалал халаго, хабар бачIанила Шушаялдаса» - абурал мухъал. Авар халкъалъе халкъияблъун лъугьараб Бахтикал кочІол буго чанго батІияб батияб къагІида , аслияблъун буго хадусеб кечІ:\nХабар бачIанила Шушуялдасан.\nГIарцул саргъасалъуй дун чвердолагун,\nЧапар гIунтIанила гъарабагъазул\nХъатир-хъулухъилан, - бихьинав-цIуяв,\nЦIер гIадин эхетун хIатIида чIана.\nЩурщун гIемерлъана дир гIолилазул\nХIалай захIмалъарай КIилъилай щвана,\nЩапун, магIилги тIун, бицана гIодун\nГьал рачIарал гьалбал, ГIумма-ханиде,\nГьарун мун кьейилан Шуша-ханасе.\nБицарабго рагIи, гьабураб къотIи.\nКъачIай ле, хазина, гьанже къокъине.\nКъваридай, чучизе чи тIагIинин дир.\nЧорхол чара хварай, дарман тIагIаралъ.\nТIад речIчIун КIилъилай гуюгун рехун,\nКIицIулго тирана байтулманаб рукъ.\nКъварилъи ракIалъул! КIоларо чIезе:\n«Кьоге, вац ГIумма-хан, дун Шушуялде,\nЦIарго лъикIаб гьечIин Шушу-ханасда.\nКIанцIизе кьуруни, гIела борхалъи.\nГIасияб хвел босзе бокьулеб гьечIо.\nЙитIуге, яц хваяв, Гъарабагъалде,\nИнсул тушманасул улкайин кколеб».\nКьечIого кин гIелей мун Шушуялде,\nГIуммаханил кIалгIа гIарцуца цIедал.\nГIелищ йитIичIого Гъарабагъалде,\nГьоцIдерил чIункIбузда дарай ретIиндал.\nНусго яс гьаеги ГIалискандие,\nГIарац къваригIиндал гIарцухъ ричизе.\nГIарцул лал тIамаги хундерил ТIалтIа,\nДирго вац ГIуммахан гIарцуд гIорцIизе.\nДун йичун босараб меседгин гIарцул,\nПурций махал гьаре хундерил бое.\nНахъе хутIаралъул, тIад-хIебдалазе\nХарицелал къотIе къваригIел ккедал.\nДун кьуралъухъ кьураб мирзай-хамалъул\nЛъагIилухъ тукен лъе, вац дир ГIуммахан.\nКиниса киниги дун толарелъул,\nКъолоца бай гIарац магIарулазе.\nКигIан гьараниги, дир гьариялъе\nГьечIин къабуллъулев, къвакIун чIанин мун.\nКъалица кье харай хундерил бое,\nИгилъа гIодое дун уней мехалъ.\nХадув валагьизе ГIуммахан анищ,\nГъое ЗагIиехун дун тIавагьиндал.\nАман, горсан ваккун ГьитIинав Булач,\nБерцинав Булачил хъалиян бухIун.\nХъабалайги ретIун, тIалу кин телеб.\nГьаб тIалугIанасеб тIухьиги кьвагьун.\nКьалда хваралазул хиял кIоченищ,\nТIалтIа бараб сигIан, гьир харил бухIун.\nХIиллаялъ чIваразухъ чIегIер бахъани,\nЧIвалел гIайибазул ургъелго гьечIо.\nУргъалаби гъунел гъваридал кIкIалал,\nГъарин дун яхунел рорхатал щобал!\nДунял хIарамлъаги ХIебдал боялъе,\nАхIи бан аниги, аман гьабичIо.\nИнсул къайи чIвалеб доб Къарбиялда,\nМеседил щуб ккаги, щварас босизе.\nСвакарал рещтIунеб доб АхIлъималда,\nГIарцул полоп баги, банин гьоболлъи.\nЦинги танин абе Илусуялда,\nХъурмил хIулабаде ругьулайги ран.\nГьанже йигин абе Гъарабагъалда,\nРоржунел хъурмузда хадуй ялагьун.\nГIазу балеб къоялъ къватIий яккани,\nКапураб махI буго росдадасанго,\nГьури пулеб къоялъ гортIе яккани,\nКвешаб махI бахъула авалалдаса.\nГьекъезе лъинилан дун зигардани,\nХъаба цIун бачIуна лахIчIегIераб жа.\nКакичуризелан дун гаргадани,\nПарчи цIун бачIуна болъоназул би.\nКакикь жойин абун дица абидал,\nБехъерхъула цебе болъонил цIоко,\nИбрагьим абидал уйилан ккана,\nГIадатIа кар тарав кашиш ватана.\nХанилан абидал, божун йикIана,\nКилищ-малъ къуларав хIама-къажарав.\nБосараб бакӀ — «https://av.wikipedia.org/w/index.php?title=Бахтика,_МухІамад-нуцалил_яс&oldid=69860»\nАхирисеб нухалъ гьаб гьумералъул хиса-баси гьабуна: 18:10, 30 Октябрь 2019.


Рамзание - анкьабилеб, Рамазание - 21 бакI\nКонстантин Костинил «Гражданияб цебетIеялъул Фондалъ» экспертазул квербакъиялдалъун хIадур гьабуна гьале иргадулаб лъабабилеб рейтинг – регионазул бутIрузул къадру бихьизабулеб. Хасго иргадулал гурел рищиязде арал регионазул бутIрузул рейтинг эхеде борхана, ян абулеб буго Константин Костиница.\nРейтингалъул мухIканаб анализ загьирабун буго «Известия» газетаялда. Гьениб хъван буго рехсараб рейтинг – консервативияб хасияталъулаб бугин. Бищун кIудияб балл, ай къимат, ракIалдаго гьечIого щун буго Ямал-Ненец автономияб икълималъул губернатор Дмитрий Кобылкиние – 98 процент.\nГьединаб къимат гьесие кьун буго гьес жиндирго хIалтIи лъикIлъизабун букIиналъухъ. Гьеб бихьизабулеб бугин халкъазда гьабураб гьикъа-бакъиялъул хIасилалъ. Константин Костиница абулеб буго цойги кIвар цIикIкIараб хIужалъун кколин рищиязул кампания. Гьелъ кIудияб асар гьабулеб бугин рейтингалда бутIрузе бакIал кьеялъе.\nГубернаторазе къиматал кьолаго хIисабалде росулел рукIана социологиялъул рихьизариял, федералияб ва бакIалъулаб прессалда загьирарурал макъалаби.\n«Гражданияб цебетIеялъул Фондалъул» сияхI ункъго бутIаялъ бихьун букIана. «ЦIакъ борхатаб рейтинг», « Борхатаб рейтинг», «Гьоркьохъеб рейтинг» ва ахирисеб «Гьоркьохъеб даражаялда гъоркь бугеб рейтинг».\n«ЦIакъ борхатаб рейтингалда» тIадехун рехсарав Ямал-Ненец икълималъул губернаторасда хадур рехсон руго Калуга икълималъул губернатор Анатолий Артамонов ва Татарстаналъул бетIер РустIам Минниханов.\nКемерово икълималъул бетIер Аман Тулеевасул рейIтинг кIиго даражаялде гIодобе ккун буго. Гьесда тIад рахъана Белгород икълималъул губернатор Евгений Савченко ва Москваялъул мэр Сергей Собянин.\nЩайин гьикъани, гьадинаб жаваб кьезе бегьула, ян дурус гьабулеб буго «Известия» газетаялъ: Кемерово икълималде данде ккун Белгород икълималда рукIа-рахъиналъул шартIал лъикIал ругин чанги нухалъ.\nСобяниние цIикIкIараб къимат щун бугин Москваялъул тIалъиялъ шагьаралъул Думаялде рукIинесел рищиязда цебе жигараб къагIидаялъ хIадурлъи гьабулеб букIиналъ.\nГьениб кIудияб гIаммал гьабулеб бугин шагьар лъикIлъизабизе, берцин гьабизе, ва гьеб бихьулеб бугин тахшагьаралъул гIадамазда.\nГьединго эхеде бахана Чачан республикаялъул бетIер Къадыров Рамзанил рейтинг. ГьабсагIат гьес кколеб бугин анкьабилеб бакI.Чачаназул бетIерасе экспертаз ва гIадатиял россиялъулаз гьединаб къимат кьун буго Украиналда ккурал LifeNews агентлъиялъул журналистал хвасар гьариялда бан Къадыровас кIудияб хIаракат бахъун букIиналъухъ.\nЧачаназе вацлъиялъул республикаялъун кколеб Гъалгъастаналъул бетIер Юнус-Бег Евкуровас реIтингалда гьанже кколеб буго 38 бакI. Гьесул къимат гIодобе ккана кIиго даражаялъ.\n2014 соналъул хаслихъе Россиялъул 28 регионалда тIоритIила губернаторазул рищиял. 11 регионалъул бутIрузул болжалал ахиралде щолел руго.\n17 регионалдайин тIоритIила иргадулал гурел рищиял.\nХасго гьел рищиязда гIахьаллъизе хIукму гьабурал бутIрузул рейтингал эхеде рорханин, абулеб буго «Известия» газетаялъ ва тIоцебесеб иргаялда рехсолел руго Тюмень икълималъул бетIер Владимир Якушевасулги Гъоркьияб Новгород икълималъул бетIер Валерий Шанцевасулги цIарал.\nАмма иргадулал гурел рищиязда гIахьаллъизе ругел цо-цоязул рейинг – гIаксалда – гIодобе ккун буго. Масала Башкортостаналъул бетIер РустIам ХIамидовасул рейтинг.\n«Петербургская политика» Фондалъул бетIер Михаил Виноградовасул пикруялда гьелъие гIиллалъун ккун бугин Башкортостаналъул вукIарав бетIер Муртаза РахIимовгун гьоркьоблъи квешлъун букIин.\nШималияб Кавказалъул цогидал республикабазул бутIрузул рейтингал гьадинал руго. Шималияб Гьиристаналъул бетIер Теймураз Мамсуровас кколеб буго 75 бакI. Халкъалда гъоркь гьесул къадру цIикIкIараб гурин, аммаила гьесие альтернатива жеги батун гьечIин ва гьеб сабаблъун гьев гьанжеги бетIерлъуда вуго, ян абулеб буго экспертаз.\n«Гражданияб цебетIеялъул Фондалъ» гьабураб рейтингалда Дагъистан республикаялъул бетIер Рамазан ГIабдулатиповасе щун буго буго 21-абилеб бакI.


ТIоцебсеб сентябралъ Россиялъул школаз жидерго нуцIби рагьана аза-азар цIияв цIалдохъанасе. Дагъистаналда исана тIоцебесеб классалде ине вуго 45 азарго чи. Араб соналде дандеккун гьеб тарих цIикIкIун буго 10 азарго гIан чияс. Амма республикаялда гIемер руго лъимал цIализе къабул гьаризе киналго шартIал гьечIел, риххун иналде ккарал гIемерал школалги.\nДагъистаналда жакъа къоялъ буго 1540 школа, гьенив цIалулев вуго 370 687 чи. Юг России абураб федералияб программаялда рекъон ахираб кIиго соналда жаниб республикаялда бан буго 5150 чиясе бакI бугеб 16 цIияб школа, 2017 соналда ракIалда бугин жеги 12 школаги бан бахъинабизеян бицана «Эркенлъи» радиоялъе, Дагъистаналъул лъай кьеялъул министерлъиялъ.\nАмма респбуликаялда 148 школа буго жакъа биххун ине къачIараб къагIидаялда. Гьел разе пачалихъалъ бихьизабураб гIарац щолеб гьечIилан абулеб буго министерлъиялъ.\nИсана тIоцебесеб классалде Дагъистаналда унев вуго 45 азарго чи, араб соналде дандеккун гьел 10 азарго гIанниги чиясдасаги цIикIкIун ругилан абуна Лъай кьеялъул министерлъиялда. Амма мугIрузул мухъазда чанги руго школал цIалдохъабазул къадар цебеялде дандеккун кIиго нухалъниги дагьлъараб.\nМисалалъе Гъуниб мухъалъул Гьонода росулъ жакъа къоялде цIалулев вуго 150 ялде вахинчIев чи, амма 20-30 соналъ цеве гьенив гьел кIигогIан цIикIкIун чи вукIана цIалулев. Гьединал бакIал республикаялда цогидал мухъаздаги ругин абуна Лъай кьеялъул министерлъиялъ, мисалалъе ЧIарада, ЛъаратIа, ЦIунтIа ва цогидалги мухъазда. Жидеца гьелъие нух батулеб букIанин гьединал дагьал гурони цIалдохъаби гьечIел школалги цолъизарун гьезул цо гIаммаб лъай кьеялъул центр гIуцIизе, амма гIемерисел эбел-инсуе гьединаб къагIида рекIее гIечIин.\nТIоцебесеб сентябралде эбел-инсуе кIудияб гIунгутIилъун хутIулеб жидерго лъимал гьелде хIадури. КIиго ва цIикIкIун лъимал ругел хъизамаз цохIо ретIел- хьит ва цIалул къайи-цIа босизе харж гьабизе кколеб буго 30 азаридаса цIикIкIун гъурущ.\nАмма гьелда тIадеги росизе кколел цIалул тIахьалги. МахIачхъалаялдаса ГIалимирзаева Зайнабица абуна «Эркенлъи» радиоялъе гьедин цохIо цIалул тIахьал росизе хIажалъулеб буго 5-6 азарго гъурущ. Зайнабил вас цIализе унеб лъабабилеб школалда абун буго ункъабилеб ва щуабилеб классалъул тIахьал гурони гьечIин жидер гьанир, хутIарал ричун росизе кколел ругилан.\nЗайнаб ГIалимирзаева: «Гьанже щибаб тIехьалда цадахъ росизе кколел руго риццатал цо даптаралги, гьелги малъун унеб буго щуазарго гъурущ. КIиго-лъабго лъимал ругел эбел-инсул цохIо тIахьазухъ ине хъин буго 15 азарго гъурущ, цIакъ захIмалъизехъин буго гьезие исана.\nГьединго мугIалималъ абулеб букIана жакъа 11 класс лъугIизегIан цIализе чIолев гьечIила цIалдохъан, ичIабилеб классалдаса хадуб ПТУ-ялде цIализе унел ругила гьел.\nЭР: «Гъол тIахьал гьечIолъие гIилла кин баян гьабулеб бугеб гьез?».\nЗайнаб ГIалимирзаева: «Гьез абулеб буго Лъай кьеялъул министерлъиялъ кьолел гьечIила жидее тIахьалилан. Жидер ругила цIияб программаялъул тIахьал, амма цIалдохъабазе гьелгун хIалтIизе захIмалъулеб бугилан».\nАмма тIаде балагьун лъималазе босулеб ретIел-хьиталъухъги цIалул тIахьазухъги унеб гIарац бищун аслияб гIунгIутIиян кканиги, бищун аслияб гIунгIутIи бугин лъималазе школалда кьолеб дарсилан рикIкIунеб буго, Тахо-Годил цIаралда бугеб гIелмиябгун-цIех-рехалъулаб институталъул гIелмияй хIалтIухъан Баху МухIидиновалъ.\nБаху МухIидинова: «Лъималги къачIан рукIине ккела, гьезие тIахьалги рукIине ккела, гьел цоцада хурхарал руго. Амма эбел-инсуца лъимал школалде кьола лъай щвезелъун, гьеб лъай гьезие щвезе ккани жалго мугIалимзаби рукIине ккола тIоцере тарбияги-лъайги щварал. Амма жакъасел мугIалимабазухъ хал гьабуни гьезие жидеего тарбияги лъайги кьезе кколеб хIисаб буго, жиндирго гьеб гьечIев мугIалимас лъималазда щибха малъилеб?\nМагIарул мацIалъул мугIалимзабигун хурхен бугей гIадан хIисабалда дида лъала жакъа гьезул бищун кIудияб гIарз буго цIалул тIахьал гьечIилан абун, амма унго-унголъунги хIалтIуде гъира бугел мугIалимзабазе жидерго дарсал кьезе киналгIаги тIахьал хIажалъуларо».\nСоветияб заманалдаго гIадин школалде ретIунеб ратIлил цо форма гьабизе кколилан абураб суал борхулеб буго цIалдохъабазул эбел-инсуца. Жибго гьеб лъикIаб пикру бугин, амма тIубараб Россиялдаго школалде ретIунеб ратIлил цо форма гьабун бажаруларин, щайгурелъул жиб-жиб миллаталъул рукIунин жидерго миллиял хасалъаби, гьебги хIисабалде босун киназего гIаммаб ретIел чIезабун дандекколарин абулеб буго Россиялъул лъай кьеялъул министр Дмитрий Ливановас.


ЦIунтIадерил депутатаз ганчIал речIчIана\n12 октябралда ЦIунтIа районалъул администрациялъул минаялда ганчIал речIчIана бакIалъулал гIадамазул цо къокъаялъ. Гьелдалъун жагъаллъи ккана гьенир цере чIезарун рукIарал администрациялъулги районалъул бетIер Шамил МухIамадовасулги машинабазе.\nЦIунтIа райадминистрациялдаса «ХIакъикъаталъухъе» щварал баяназда рекъон, гьеб заманалда районалъул депутатаз бакIалъул собраниялъул нухмалъиялде Исрапил ГIабдулаев вищулев вукIана.\nГьелде щвелалде ГIабдулаев вукIана районалъул бетIерасул заместительлъун.\n- Районалъул 23 депутатасда гьоркьоса 13 чи гIахьаллъана сессиялда. АнцIгоял рачIинчIо. Жал гьечIони, кворумги гIечIого, сессия тIобитIиларин ккун букIараб къагIидаха гьезда. Гьединлъидал лъугьана гьел, администрациялде ганчIалги речIчIун, сессия гьоркьоб къотIизабизе, - ян бицана газеталъе районалъул пресс-хъулухъалъул нухмалъулев Адам ГIалиевас.\nГъалмагъир гьабурал депутатазул анкьгояв ккун вугинги тIаде жубана гьес.\nАдминистрациялде гIагарав цогиги чияс «ХIакъикъаталъе» баян гьабуна гьезие тIалъи жидехъе щвезе бокьун бугилан. Гьединлъидал тIоцебесеб нух гурила гьез гьединал хIаял гьарулел ругелдаса.\nЦIунтIа гьеб лъугьа-бахъин ккун нахъисеб къоялъ, жиндирго разилъи гьечIолъи загьир гьабун, МахIачхъалаялъул аслияб майданалде вахъун вукIана Шаури росулъа депутат МухIамад СагIидов. Гьесул рагIабазда рекъон, районалъул собраниялъул бетIерлъун Исрапил ГIабдулаев вищулеб данделъиялде риччан гьечIо. Гьединлъидал СагIидовасе бокьун буго гьеб хIужаялде республикаялъул тIалъиялъул кIвар буссинабизе.\nМайданалде вачIун заман иналде гара-чIвариялъе гьев жиндирго кабинеталде ахIана ДРялъул бетIерасул МугIрузулаб округалда вугев вакиласул ишал тIуралев МухIамад Камиловас.\nДругие материалы в этой категории: « РухIиял гьоркьорлъаби гIагар гьарулеб форум\tЦIияб портги ччугIил консервазул заводги »


Рокъове лъугьиндалги заман лъабго бутIаялде бикьулаан. Лъабгоялъул цо бутIа Аллагь рехсеялда, ай гIибадаталда тIад хвезабулаан, кIиабилеб бутIа – хъизамалда тIад инабулаан, лъабабилеб - жиндаго тIад хвезабулаан. Гьабулеб ишги кидаго Аллагьасул цIаралдалъун байбихьулаан. Мажгиталде лъугьиндал эркенаб бакI батаралъув чIолаан, гьебго жо цогидаздаги малъулаан. Кинаб бугони гьаригун чи аскIове вачIани, аварагас яхI бахъулаан гьесул мурад тIубазеги. Кумек гьабизе бажарулеб гьечIони, ракI гIодобе биччалеб берцинаб калам гьабулаан. Мажлисаздаги авараг вукIунаан гIадамазе мисаллъун. Цебехун ккараб мунагь-хатIа сабаблъун лъиениги тамихIги гьабулароан. КIалъалаан берцинго, дандиясул ракI бекиларедухъ, тамахго. Лъилниги гIайибал рехсолароан, лъие бугониги бадибчIвай гьабулароан.\nЦо нухалда асхIабзабигун гара-чIварун вукIаго, инсанасул сипаталда ЖабрагIил малаик вачIана гьезухъе диналда хурхарал суалал кьезе. Аварагасда гурони цогидазда гьев щивали лъалароан ва цонигиясда кIолеб букIинчIо гьесул хIакъалъулъ гьикъизеги. Хадуб аварагас ГIумар-асхIабасда гьикъана: «Нилъеда аскIовеги вачIун дол суалал кьолев вукIарав чи щивали лъалищ дуда?» - ян. ГIумарица жаваб кьуна: «Аллагьасдаги гьесул аварагасдаги лъала гьев щив кколевали», - ян. Аварагас бицана дин малъизе вачIарав ЖабрагIил малаик вукIинин.\nЖиндирго суалалги росун цониги чи аскIове вачIани, асхIабзаби цIакъ кIвар кьун гIенеккулаан гьезул гара-чIвариялъухъ, диналъе пайдаяб, лъазе кколеб хабар рагIилародаян. Щайгурелъул, гIемерисеб мехалда гьедин рачIунел гIалхул гIарабияз кьолел суалал рукIунаан хIикматал, батIи-батIиял, лъицаниги кьоларел гIадал. КигIанго тохал суалал кьуниги, аварагас сабурго, хIеренго, берцинго жавабги кьолаан.\nДругие материалы в этой категории: « Рихьдае хIалтIиги интеллектуалияб гъазаватги\tЛукъманул ХIакимил насихIатал »


22 июлалда фейсбукалда тIибитIизабуна Дагъистаналъул жанисел ишазул министр ГIабдурашид МухIамадовасухъе Дербенталдаса улбуз хъвараб кагъат.\nГьадинаб буго гьеб кагътил къокъаб хIасил: «Нижеца нижерго лъимал бищун лъикIаб тарбияги кьун гIезарулел рукIана – малъулеб букIана Аллагьги вокьизе, кIудиязул хIурматги гьабизе, жидер улкаялъул къадруял гражданаллъунги рукIине. Къанун хвезабурал хIужабиги рукIинчIо гьезул, «Аэропорт абураб бакIалда бугеб мажгиталде хьвадизе лъугьинегIан. Амма хадур тIубан хиса-сверана гьел – кечI-бакъан бегьуларин, мавлидал бегьуларин, телевизоралъухъ балагьизе, бертабалъе ине хIарамаб бугилан гьукъа-къаял гьаризе лъугьана гьел. ПалхIасил, монстрал лъугьине байбихьана гьезул.\nГьале жакъа къоялда нижер лъимал нижеда аскIор хутIичIо. Цоял «Исламияб Пачалихъалъе» гIоло рагъизе ана, цогидал чIвана. Гьел кир рукъун ругелалигицин лъаларо нижеда. «Исламияб Пачалихъалъе» гIоло нижер лъималаз бичана жидерго транспорт, рукъзал, месед. Амма гьеб кинабго буголъи къваригIарал чагIи гуро ниж. Гьелдасаги кIудияб хазинаялдаса ратIалъана ниж – нижерго лъималаздаса».\nГьедин хъвалеб буго Дербенталдаса улбуз Дагъистаналъул жанисел ишазул министр ГIабдурашид МухIамадовасухъе. Гьеб кагътида гъоркь лъун руго гьадинал фамилиялги - А. Рзаева, Ф. Рзаева, С. Умарова, К. ШихмухIамадова, Т. ХIусенова, З. ХIажиева, С. Рамазанова.\nЭфиралдасан жиндирго цIар бицине разилъичIей терроралда дандечIараб комиссиялъул вакилалъ ЭР-лъе бицана унголъунги жиндихъе ячIун йикIанин ункъо чIужугIадан, цIакъ рази гьечIого рукIанила гъол, жидер васал Сириялде рагъизе унел ругилан.\nКомиссиялъул вакил: «Гьел улбузе щивгунниги кIалъазе бокьун гьечIо гьабсагIат. Гьез абулеб буго жидее доре, Дагъистаналъул нухмалъулезухъе нух бахъизе къваригIун бугин, дозулгун бицинин жидеца хабар. Гьединлъидал диеги бокьун гьечIо гьабсагIаталда гьеб суалалда бан кинабгIаги баян кьезе. ЦIакъ цоцалъа бахъизе бигьаяб гуреб хIал буго гьениб. Гьединго тохлъукьего абун борчIараб рагIуца лъиениги зарал гьабилин, яги лъидениги гIайиб гIунтIизабизе рес бугин кколеб буго дида».\nДербенталдаса улбуз хъвараб доб кагътида гIайиб гIунтIизабулеб буго бицен гьабулеб мажгиталъул рукIине кколел документал гьечIилан, гьединго бицунеб буго шагьаралда жаниб гьеб мажгит букIине бегьунгутIиялъулги. Амма къануналда рекъон, мажгиталъул хъвай-хъвагIай гьабизе кколарин бицана ЭР-лъе Дагъистаналъул бусурбабазул идараялъул юрист МаккагIалица.\nМаккагIали: «Мажгит бан бахъун бугони, тIиритIун гIодор халичабигун вагIзаби гьаризеги какал разеги байбихьизе бегьула. Къануналъ тIадаблъун гьабуларо гьелъул хъвай-хъвагIай гьабизе. Гьединлъидал хъвай-хъвагIай гьабун гьечIилан гьелъул будун-дибир тамихIалде цIазе бажаруларо. Суал лъезе бегьула батIияб куцалъ, масала, гьез гьенир экстремизмалъул магIнаялъул вагIзаби гьарулел ругилан».\nЭР-ялъухъе щварал баяназда рекъон, дол улбузда ракIалда буго кватIичIого Дербенталда Эркенлъиялъул майданалда митинг гьабизе ва жидеца дагIба балеб мажгитги къан гьениб жаниб бесдалазегун рукъзал гьечIого хутIаразе социалияб центр рагьеян тIалаб цебе лъезе.\nДербенталдаса улбузул цIаралдасан хъвараб гьеб кагътица хIасил кьелин кколеб гьечIо республикаялда цо-цо чагIазда. Щайин абуни къануналда данде кколарел вагIзаби гьарулел мажгитал ратаниги, низам цIунулез халкквей чIезабун хадуб гьез гьеб хIалтIи балъго гьабизе байбихьулила. Цинги Сириялде унел гIолилазул къадарги цIикIкIине рес бугила. Цогидазин абуни гIайиб гьабулеб буго бакIалъул нухмалъулезде. Гьездасан байбихьун тIадехун унеб ришватчилъиялъги квербакъулила гIолилазул пикру мекъаб рахъалдехун хисиялъе.\nСириялде рагъизе унел дагъистаниязул хIисаб гьабуни, бищун гIемер гьел унел руго Дербент мухъалдаса. Масала, гьеб мухъалъул Берикей росулъа дове ун вуго 40 чи.


Книга 1. Фессалоникийцам Cтих 17 | Параллельные места\nОт Луки 18:1\nОт Луки 18:2\nОт Луки 18:3\nОт Луки 18:4\nОт Луки 18:5\nОт Луки 18:6\nОт Луки 18:7\nОт Луки 18:8\nЦинги ГІисаца жиндирго муридазда, мисал бачун, бицана Аллагьасда гьардезе ккеялъул ва хьул къотІизе бегьунгутІиялъул хІакъалъулъ хабар. – Цо шагьаралда вукІун вуго Аллагьасукьаги хІинкъуларев гІадамазукьаги нечоларев цо къади. Гьебго шагьаралда йикІун йиго цо къоролайги. Гьей щибаб къойил ячІуней йикІун йиго гьев къадиясухъе цо пуланав жиндир дагІбадуласдаса жий цІунеян. Амма къади гІемераб мехалъ разилъун гьечІо. Ахирги цо къоялъ гьес пикру гьабун буго: «Я Аллагьасукьа хІинкъуларо дун, я гІадамазукьа нечоларо. Амма гьадай къоролалъ дие рахІат толеб гьечІелъул, дица гьелъул къваригІел тІубан лъикІ, гурони – гьелъ, нахъаса къотІичІого гьание хьвадун, дир бетІер сверизабила». Бихьулищ Аллагь рикІкІунарев къадиясулгицин ккараб пикру? – ян абуна ГІисаца гьезда. – Къасиги къадги жиндир цІобалде хьул лъун, гьари-дугІаялда жинде ахІделел ругел тІаса рищарал лагъзал Аллагьасги цІуниларищ? Гьезул мурад тІубазабизе кватІилищ гьев? Дица нужеда абулеб буго: гьес гьел хеккого цІунила. Амма ГІадамил Лъимер вачІараб мехалъ, божи-иман батиладай гьесда гьаб ракьалда? Хьулалъ ракІ бохизабе. Балагь бачІаниги, къвакІун чІа. Кидаго гьари-дугІаялда тІадчІа.