Дагъистаналда тIобитIана "ЦIияб качество - цIиял мурадал" абураб лъайкьеялъул форум | ВатIаналдаса цIиял харбал | Киназего гIаммаб Россия\nДагъистаналда тIобитIана "ЦIияб качество - цIиял мурадал" абураб лъайкьеялъул форум\n26-27 апрелалда Дагъистаналда тIобитIана "ЦIияб качество — цIиял мурадал" абураб лъайкьеялъул форум.\nДРялъул бетIерасул аслияб проект гIумруялде бахъинабиялъул мурадалда форум гIуцIана ДРялъул хIукуматалъ ва ДРялъул Лъайкьеялъул ва гIелмуялъул министерствоялъ. Гьелда гIахьаллъана ДРялъул бетIер Рамазан ГIабдулатIипов, Рособрнадзоралъул нухмалъулесул заместитель Анзор Музаев, ДРялъул вице-премьер Екатерина Толстикова, республикаялъул лъайкьеялъул идарабазул нухмалъулел, педагогал ва гIалимзабигун методистал. Дандеруссиналде рачIун рукIана муниципалитетазул бутIрулги, хъвалеб буго Кавсарат Сулеймановалъ.\nДанделъиялъул гIахьалчагIазде саламалъул хитIаб гьабуна ДРялъул бетIер Рамазан ГIабдулатIиповас. Гьес лъикIаб къимат кьуна республикаялъул Лъайкьеялъул ва гIелмуялъул министерствоялъул хIаракаталъе. "Федералиял программабазул кумекалдалъун нилъехъа бажарана лъайкьеялъул идарабазе цIиял минаби разе. Гьанже къваригIун буго гьенир цIалулел лъималазе лъикIаб качествоялъул лъай кьезе. Гьеб масъала тIубазабизе республикаялде ахIун йиго Екатерина Толстиковаги", — ян бицана регионалъул нухмалъулес.\nРеспубликаялъул нухмалъиялъул квербакъиялдалъун Дагъистаналъул лъайкьеялда лъикIал хиса-басиял ккараблъи бичIчIизабуна Анзор Музаевасги. "Ункъабилеб сон буго Дагъистаналда ракIбацIцIадго ЕГЭ тIобитIулелдаса нахъе. Гьеб лъикIаб хIасил ккола. Лъайкьеялъул форум тIобитIиги педагогаз цоцазе хIалтIул хIалбихьиялъул бицине Дагъистан тIасабищиги буго лъайкьеялда ккарал хиса-басиязул хIасил", — ан абуна гьес.\nЦIикIкIараб кIварбуссинабизе ккола росабазул школал церетIезариялдеян абуна Екатерина Толстиковалъ. "Дагъистаналда буго 1454 школа, гьезда гьоркьоса 1285 школа буго росулъ, ай цIалдохъабазул 60 проценталдаса цIикIкIараб къадар росдал школалда цIалулеб буго. Гьединлъидал жигар бахъизе ккола росабазулъ ругел школазул лъайкьеялъул централ гьаризе", — ян абуна вице-премьералъ.\nФорумалда бицана Дагъистаналъул педагогазул ассоциация гIуцIизе бугиланги. БатIи-батIиял дарсазул ассоциациялги гIуцIун, гьезул нухмалъулелги рищана хасаб данделъиялда. ХIадурун руго гьезул хIалтIул лъагIалил планалги.\nАссоциациязул аслияб хIалтIул ва гьел гIуцIиялъе ккараб гIиллаялъул хIакъалъулъ данделъиялда бицана МахIачхъалаялъул №28 школалъул директор Анжела Байрамбеговалъ. "Ассоциациялда цебечIараб аслияб масъала буго учителасул махщел камиллъизаби, гьел рукIине руго лъайкьеялъул форумазул гIуцIарухъабилъунги", — ян абуна гьелъ.\nФорумалъул хIалтIи хадубккун тIобитIана 11 батIияб секциялдеги бикьун. Гьезул хIакъалъулъ макъалаби рахъизе руго хадусел номеразда. Масала, нилъее кIудияб кIвар бугеблъун ккола рахьдал мацIал церетIезариялъул хIакъалъулъ бицараб дандеруссин.


«ХIакъикъаталъул» гъасда ЧIАРАДА\nГIабдусалам МУХIАМАДОВ, захIматалъул ветеран\nСоветияб армиялдаса тIадвуссаралдаса нахъе жакъа къоялде щвезегIан дица кидаго подписка гьабуна нилъер республикаялъул «БагIараб Байрахъ», гьанже «ХIакъикъат» ва районалъул «ГIияхъан», гьанже «ЧIарада» газетазе.\nДун почалда хIалтIана 18 соналъ. Гьеб заманалда гIадамаз хъвалаан гIемер батIи-батIиял газетал. РакIалда буго, 90-абилел соназ «ХIакъикъат» газеталъул тираж цохIо ЧIарада районалда бахунаан 1800-1900 экземпляралде, «ГIияхъан» газеталъулин абуни – 3500-ялде.\nКинал нилъ магIарулал рукIунел нилъер мацIалъулги газетазулги хIурмат гьабуларел? Хал гьабе нужеца, «ХIакъикъат» газеталъул подпискаялъухъ бащдаб лъагIалие уна 500 гъурущ, «ЧIарада» газеталъухъ - 250 гъурущ. Харж бугел чагIазе, пенсионеразе гьеб гIарац цо лъагIалида жаниб кIудияб къадар кколаро.\nСоветияб заманалда нилъер район подпискаялъул рахъалъ Дагъистаналда букIунаан 3-4-абилеб бакIалда.\nГьабсагIат «ХIакъикъат» газеталъул редакторлъун хIалтIулев ГIумахан ГIумахановасухъа къокъабго заманалда жаниб бажарана газета гIадамазе рекIелъ босараблъун гьабизе. Гьелдаса бихьулеб буго гьев чиясул нилъер ВатIаналде, магIарулазде, мацIалде бугеб рокьи, миллаталъего лъикIлъи гьабизе бугеб хIасрат. Щиб лъугьараб цо миллионалде гIагарун чи вугеб магIарул миллаталъе? Щай нилъ кIвахIаллъулел анкьие нилъер умумузул мацIалда бахъараб цо-кIиго газета цIализе, щай барахщулел дагьалго гъурщазда?\nГьабсагIат Дагъистаналда «ХIакъикъаталъул» тираж щуазаргоялде гурони бахун гьечIо, цIакъго дагьлъун руго райгазета хъвалелги. ГьедигIанаб къадар газетазул кIола 3-4 районалда хъвазе.\nДица рикIкIуна нилъ рухIияб рахъалъ нахъе кколел ругин. Культураялъул гъасда цIакъго кIвар бугеб кколеб газеталъе подписка гьабичIого кинго тIубаларо. Щибаб хъизамалъ хъвазе ккола магIарулазул аслияб газета ва жидерго районалъул газета. ГьадигIанго кIвар гьечIел нилъеда кинан кIвезе бугеб магIарул мацI цIунизе? Лъималазда, лъималазул лъималазда гIагараб мацI лъачIого хутIизе кIудияб хIинкъи буго жакъа. РачIа, магIарулал, нахъе тIамичIого, киназго цадахъ районазда, росабазда гьоркьоб къецги ахIун, «ХIакъикъат» ва нилъерго бакIалъулал газетазе подписка гьабизе. Нуж божа, гьелдалъун кIудияб квербакъи букIина жалго газетазул коллективазе гуребги, тIолабго нилъер миллаталъе! Газетал гIуцIулелги кидаго ратизе руго халкъалъе хIажаталъур.\nРахьдал мацIги цIуне, магIарул газеталги хъвай!\nДругие материалы в этой категории: « «ХIакъикъаталъул» гъасда ЧIАРАДА\tХIалтIулъ батана талихI »\n13:28, 31 июля 2021, 15\n13:23, 30 июля 2021, 152\n12:56, 30 июля 2021, 165\n12:20, 30 июля 2021, 146\n11:13, 30 июля 2021, 153\n10:52, 30 июля 2021, 267


КигIан гIарац хIажалъулеб Шималияб Кавказ цебетIезабизе\nГIагараб анцIго соналда жаниб Шималияб Кавказалъул федералияб округ цебетIеялъе 320 миллиард гъурущ биччазе бихьизабун буго федералияб бюджеталдаса.\nГьеб гIарац биччалеб буго 2025 соналде щвезегIан Шималияб Кавказ цебетIеялъе бихьизабураб программаялда рекъон. ГIарац харж гьабиялъе аслиял хIужаби кколел руго росдал магIишат цебетIей, социалияб кIваралъул бакIал рай ва цогидаб.\n2025 соналда лъагIан Шималияб Кавказалъул федералияб округалъул цебетIеялъе бихьизабураб программаялъул структура хисизабизе ккун бугин, гьелда гъорлъ ругел хIасил кьоларел бутIаби нахъе рехун, ва кIвар кьезе хIажатазе гIарац цIикIкIинабунин лъазабун букIана цебеккун Шималияб Кавказалъул ишазул рахъалъ министр Лев Кузнецовас.\nГьал къояз баянлъана Шималияб Кавказалъул федералияб округалъул цебетIеялъе бихьизабураб программаялъе тIадеги 120 миллиард гъурущ биччан букIин. Цебеккун гьеб программаялъе бихьизабун букIана бюджеталдасан 200 миллиард гъурущ.\nГьелда тIадеги, 1,4 трлн. гъурущ гIарац, прогнозазда рекъон, инвесторахъанги щвезе кколеб буго. Гьедин лъазабулеб буго «Коммерсантъ» газетаялъ.\nПрограммаялда рекъон биччалеб гIарац цIикIкIин бичIчизабулеб буго гьелъие биччалеб гIарац гIемерлъиялдалъун, ай лъагIа-лъагIалие программаялда рекъон Шималияб Кавказалъул федералияб округалде биччазе бугила 33 миллиард гъурущ.\nГIарац харж гьабизе бугила аслияб куцалда Шималияб Кавказалъул федералияб округалда бугеб хIалтIи гьечIолъи лъугIизабиялъе, росдал магIишат цебетIеялъе, ва туристикиял ресал рахинариялъе.\nАслияб кIвар хисизабураб федералияб программаялда буссинабун бугила экономикаялъул реалияб сектор цебетIеялдейин абулеб буго экономист Михаил Чернышовас.\nШималияб Кавказалъул республикаби церетIеялъе жакъа бищунго квал-квал гьабулел чагIи ккола хIакимзаби. Гьел цIакъго хираго чIолел ругила хIукуматалъе.\nПрограммаялда рекъон, болжал лъугIилалде къалеб бугила цогидаб федералияб программа: Россиялъул жанубияб рахъалъул цебетIелъе бихьизабураб. Амма цо программа хисун, цогидаб бачIиналъ хIасил кьей щакаб бугила, гьеб гумруялде бахъинабулел чагIи хисулел гьечIонийилан абулеб буго экономикаялъул рахъалъ эксперт Эдуард Уразаевас.\nКидагоги хьулал рукIунила хIакимзабазул инвесторазда, амма Шималияб Кавказалъул республикабазда инвесторазе шартIал чIезарун гьечIила. Гьединго жалго гIадамалги инвестициял бизнес-проектазда гIахьаллъизе хIадурал гьечIила.\nГьес абухъе, Шималияб Кавказалъул республикабазул нухмалъиялъ кIвар кьезе ккола росдал магIишат цебетIезабиялъе. Экспертас рикIкIунеб буго, гьеб сфераялда ришватчилъиялъул кIудияб процент бугин ва федералияб бюджеталдаса рачIине ругел цIиял дотацияз батIаго жо хисизе гьечIин коррупциялда дандечIараб хIалтIи гьабичIони.\nУразаевас рикIкIунеб буго Шималияб Кавказалъул республикабазда гIадамазе хайир букIинин гьез жидехъ кодоб бугеб гIарац микроинвестициял гьарун хIалтIизабуни.\nГIарац, мисалалъе, биччазе бегьулила росдал магIишаталда бараб бизнес рагьиялъе. БичIчIулеб бугила нусго-кIинусго гIака бугеб фермаялъ конкуренция гьабулареблъи чIахIиял регионалиял фирмабазе, амма кинаб-букIаниги хайир гьелдаса щолила: хIан гьабун бичун, гьан бичунин баян гьабуна экспертас.\nШималияб Кавказалъул регионазде цIикIкIараб къадар дотациязул унеб букIиналъе гIилла бугила республикаязда бищун цIикIкIараб къадар хIалтIудалъун хьезаричIезул букIин ва рагIдукь бугеб экономика букIин.\nАслияб хIалалъ кинаб босаниги регионалъул бакIалъул бюджет гIуцIараб букIунила ракIарарал магъалабаздаса, Дагъистаналда, масала босанани, ракIаризе кколел магъалабазул дагьаб къадар гурого бакIарулареблъи лъиего балъголъи кколарин бицана экономист Михаил Чернышовас «Эркенлъи» радиоялъе.\nМихаил Чернышов: «Регионалда экономикиябгун социалияб хIал лъикIлъун букIин бихьула жанисеб валовый продукталъул къадар бахиналдаса. Гьеб бахун буго республикаялъул тIалиялъул хъвай-хъвагIаязда, магъалабазул, социалияб сфераялда ругел хисиязул бицунеб бугеб жо ккола батIияб иш.\nХIакъикъияб хIал республикаялъул экономикаялда хутIулеб буго негативияб. Экономикаялда бугеб хIал хисизабизе кканани хIажалъула 100 млрд. гъурщидаса дагь гьечIеб гIарац лъагIалие, амма гьеб гIарац гьечIо».\nТIалъиялъул киналго хьулал рукIунила дотацияби риччан бачIарабгIанасебго гIарац инвестирование гьабунги щвезе бугилан, амма инвестициялда иш цIакъго квеш бугин тIаде жубана экономистас. Гьединлъидал инвестированиял гьарун биччан бачIараб гIарцул экономикаялъе квербакъи букIинин ругел хьулал гIададисел ругила.


Шималияб Кавказалда сверун эксперт Лиз Фуллер\nШималияб Кавказалда араб 12 моц1алда жаниб рагъулал ишал дагьал рукIанин абурал баянал кьуна араб гьатIан къоялда KavkazCenter сайталъ. Гьез кьолел баяналги Кавказ Узел сайталъ кьолел баяналги цоцазде данде ккураб мехалда бихьулеб буго кIиго аслияб параметралде балагьун гьел цоцаздаса гIемерго батIиял рукIин.\nНизам цIунулезул ва цоги информалатазул баяназда рекъон, чIварал къуватал идарабазул хIалтIухъабазда сверун баянал Кавказ Узелалъ кьолел руго экстремистазул сайталда кьолелдаса кIигониги нухалда дагь гьарурал тарихал.\nГьединго чIварал изну гьечIого яргъидгIуцIаразул къадарги пачалихъиял къуватазде дандечIей гьабулез кIигониги нухалда дагь бихьизабулеб буго Кавказ Узелалъ кьолелде данде ккун.\n2012 соналъул 11 моцIада жаниб 349 яргъидгIуцIарав чIван вукIанин хъвалеб буго Кавказ Узелалъ; KavkazCenterалъул баяназда рекъон, гьединазул къадар-2012 соналъул ноябралда лъугIулеб-12 моцIалда жаниб 163 гурони гьечIо.\nГьел дандеккунгутIиял ричIчIулелги ругин абулеб буго эксперталъ, щайгурелъул пропагандаялъул мурадазе гIоло кIиябго рахъалъ хIаракат бахъулеб бугин жидерго камиял дагь гьаризе гуребги тушманасе гьабураб зарал цIикIкIун бихьизабизегийин. Гьелде тIадеги официалиял баяназда рекъон чIвараллъун рихьизарулезда гьоркьорги хIакъикъаталдаги ярагъгун кодоб пачалихъалде дандечIей гьабулев чан вукIаравали абизе кIоларин, гьез абухъе, «щаклъи» бугезда гьоркьор къанун цIунарав, гIадатияв, гуреб заманалда гуреб бакIалде ккарав чи чан вукIарабалиги лъаларин абулеб буго эксперталъ.\nАмма кин бугониги гьеб кIиябго статистикаялъ мухIканго бихьизабулеб буго чIваразул къадар бищунго цIикIкIун киб букIарабали. Гьеб букIана Дагъистаналда.\nKavkazCenterалъул баяназда рекъон, гьенив чIван вуго 273 къуватал идарабазул хIалтIухъанги 102 яргъидгIуцIаравги.\nКавказ Узелалъ лъазабулеб буго 110 низам цIунулесул ва 206 яргъидгIуцIарасул.\nЧачаналъ чIварал низам цIунулезул къадар бихьизабулеб буго 98 чи Кавказ Узелалъ кьолев 43 чиясде данде, яргъидгIуц1аразул-12 ва 36.\nТарихал батIи-батIиял рихьизарулел рукIаниги кIиябго магIданалъул баяназда рекъон, Гъабардагун-Балкариялда чIварал яргъидгIуцIаразул къадар цIикIкIараб буго гьенир чIварал низам цIунулезул къадаралдаса.\nРоссиялъул жанисел ишазул министерлъиялъ лъазабун бук1ана декабралъул ахиралда Шималияб Кавказалда дандечIей гьабулезул 48 командир чIван вукIанин араб соналдайин. Гьезулги гIемер рагIарал цIарал руго Дагъистаналдаса Давудов Ибрагьимхалилил, Гъабардагун-Балкариялъул ва Гъарачайгун-Черкегиссиялъул эмиралин абулел рук1арал Зангишиев Алимил ва Авдорханов Заурбегил. Гьанибго абизе ккола, чачаназул республикаялъул нухмалъулев Къадиров Рамзаница гьаб анкьалъул арбагI къоялда букIараб данделъиялда абун букIана Авдорханов чIаго кверде восун вугин. Амма араб соналъул 1 августалда абуни гьесго лъазабулеб букIана кIиявго вац Авдорхановал чIван ругин.


Парад знамений: Айнур из Къабахчоли - 17 Ноября 2009 - Alazan-INFO\nГлавная » 2009 » Ноябрь » 17 » Парад знамений: Айнур из Къабахчоли\nПарад знамений: Айнур из Къабахчоли\n"Мы покажем им Наши знамения по свету и в них самих, пока им не станет ясно, что это – истина» (Коран, 41:53). Вслед за феноменом девятимесячного мальчика Али из дагестанского села Краснооктябрьское Кизлярского района, на теле которого стали проступать надписи из Корана, появились свидетельства того, что подобное явление имеет место быть и в Алазании, на северо-западе Азербайджана. Вот что говорят односельчане девушки:\n"Киналгоязда рагIун батила Дагъистаналъул Гъизлар районалда гьабураб, тIад Къуръаналдаса аятал раккун щолеб лъимадул. Гьелда релълъараб гIадаб иш лъугьун мадугьал Азербайжаналъул Белокан районалъул Къабахчоли росулъ. I997 соналъул сентябралъул анцIабилалда гьаюрай Чунаев МухIумал яс Айнурилги батIи - батIиял лугбузда раккизе лъугьун руго чIегIераб кьералдалъун гIараб хIарпал ва хIатта "Аллагь", "МухIамад" абун хъвай - хъвагIиял. ГIажагIибабго жо ккола гьеб хъвай - хъвагIи баккизе лъугьин Айнурил гьаюрабго къоялъ, ай 2009 - леб соналъул анцIабилеб сентябралда, гьелъие анцIила кIиго сон гIураб къоялъ. Абула Айнурица Дагъистаналда гьабураб лъимер телевизоралда бихьидал Аллагьасдаса жиндиеги гьединабго гьарун букIун бугилан. Айнур йиго школалдаги лъик цIалулей, мажгиталде гIараб лъазабизе хьвадулей цIодорай яс. Жалго Чунаевалги руго диналде руссарал, гIодор риччан рукъалъул магIишат тIибитIулел чагIи.Умумуца яс ячун йиго росдал тохтирасухъе, районалдаго цIар рагIарав МухIамад ГIуркаевасухъе. Врачас спиралъ бацIцIун буго Айнурил рукьадаса хъвагIи. Амма хехабго заманалда гьебго жо нахъе хъвазе лъугьин бихьидал хIинкъи рештIун буго гьесул рекIелъе. Ва кIиабилеб нухалъ гьеб бацIцIиялъе инкар ккун буго врачас. Районалъул полициялъул идараялда гьеб рагIарал, гьелда божичIел хIалтIухъабаца гьеб мошенничество, гьереси ва жидехъе халкъалъул пикру базабизе эбел - инсуца гьабураб жо бугилан абун буго. Гьеб иш рагьизе ва лъугьа - бахъулеб жоялъе баян кьезе следовательги витIун вуго начальникас. Ясалъе бабацайищ гьабурабин, инсуцайищ гьабурабин, гурони дуцагойищ гьабурабин суал кьолев полициялъул хIалтIухъан гьеб хъвай - хъвагIи баккун щолеб жиндаго бихьун нахъе ун вуго. Амма гьелдалъунги гIодове виччачIев началникас Айнур тIад охранаги, видеонаблюдениеги лъун, тIаде - гъоркье ваккизе чиги толарого цо чанго къоялъ чIезаюн йиго районалъул централияб больницаялда.\nВрачацаги бакка - баккарабшинаб хъвай - хъвагIи спирталъ бацIцIиналъ ясалъул тIомги загIиплъун бугилан абулеб буго гьей йихьарай гIадамаца. Амма гьабураб жоялъул пайда гьечIеблъи, ва жидеда кковухъе кинабниги гьересиги гьечIолъи батун яс рокъое йитIун йиго больницаялдасан. Гьелъул хабар къватIибе кьун чанго азербайжаналъул республикаялъулал "Лидер", "АНС" гIадал телеканалацаги. Амма, тIоцебе махсароде ккун гIадин, "къабахчолисезеги дагъистаниязего гIадав чи жедееги вокьун вукIанилан", гьезда релълъараб гIадаб жо жидерги бахъизабизе журан рукIун ругилан абуниги, хаду - хадуб гьеб хIакъикъияб жо букIинги щвезабун буго халкъалъухъе. Абизе ккола Айнурил чорхол батIи - батIиял лугбазда раккун щолел гьел хъвай - хъвагIиял раккулеллъи чIегIераб шакъидул кьералдалъун. Сураталда гьеб бихьарав чиясе гьеб тIоцебе шакъи бугилан ккезеги рес буго. Амма Чунаевазул нуцIа кидаго гьоболчиясе рагьараб буго, ва чанги нухалъ гьеб хъвай - хъвагIи баккун буго рачIарал гьалбазул беразда цебе. Абула тIоцебе хъвай - хъвагIи баккунилан тIомалда, ай тIомалъул тIасияб гъаталда, амма хаду - хадуб гьеб бессунилан гьанада жанибелъун, къо бахъанагIанги гьай гIажагIибай ясалда гьел цIикIкIун гурони дагьлъулел гьечIилан. ГьитIинай ясалъул черхалда гьел хъвай - хъвагIиял къойил раккулел руго, хIатта кIалзул гьодорлъиялда ругилан абула гьей йихьарал чагIаца. Гьанже Чунаязул рукъ лъугьун буго гIадамаца зиярат гьабулеб бакIлъун.\nОбновление темы от 16.01.2010 года.\nКиналгоязда рагIун батила Дагъистаналъул Гъизлар районалдаса хIикматав гьитIичасул. Гьелда релълъараб гIадаб иш ккана мадугьал Азербайжаналъул Белокан районалъул Къабахчоли росулъги.\nI997 соналъул сентябралъул анцIабилалда гьаюрай Чунаев МухIумал яс Айнурилги лугбазда раккизе лъугьун руго хириял хъвай - хъвагIаял. ГIажагIибабго жо ккола гьеб хъвай - хъвагIи баккизе лъугьин Айнурил гьаюрабго къоялъ, ай 2009 - леб соналъул анцIабилеб сентябралда, гьелъие анцIила кIиго сон гIураб къоялъ. Абула Айнурица Дагъистаналда гьабураб лъимер телевизоралда бихьидал Аллагьасдаса жиндиеги гьединабго гьарун букIун бугилан. Айнур йиго школалдаги лъикI цIалулей, мажгиталде гIараб лъазабизе хьвадулей цIодорай яс. Жалго Чунаевалги руго диналде руссарал, гIодор риччан рукъалъул магIишат тIибитIулел чагIи.\nАбизе ккола Айнурил чорхол лугбазда загьирлъулел гьел хъвай - хъвагIаял ругин чIегIераб щакъидул кьералъул. Сураталда гьеб бихьарав чиясда гьеб тIоцебе шакъи бугилан ккезеги рес буго. Амма Чунаевазул нуцIа кидаго гьоболчиясе рагьараб буго, ва чанги нухалъ гьеб хъвай - хъвагIай загьирлъун буго рачIарал гьалбазул беразда цебе. Абула тIоцебе хъвай - хъвагIи баккулила тIомалда, ай тIомалъул тIасияб гъаталда, амма хаду - хадуб гьеб бессулила гьанада жанибелъун, къо бахъанагIанги гьай гIажагIибай ясалда гьел цIикIкIун гурони дагьлъулелги гьечIила. ГьитIинай ясалъул черхалда гьел хъвай - хъвагIаял къойил загьирлъулел руго, хIатта кIалдиргицин ругилан абула гьей йихьарал чагIаца. Гьанже Чунаязул рукъ лъугьун буго гIадамаца зиярат гьабулеб бакIлъун.\nКатегория: Алазанская долина | Просмотров: 954 | Добавил: Alazan


Гьанжеги бокьулеб ишалда\nМакъсуд Денчиев, «ГIахьвалал-Ашвадо» газеталъул редактор\nИшцояз, цадахъхIалтIаразвагIага-божаразмашгьурав журналист вахъвадарухъанНигIматулагьНурмухIамадовасда, «Бергьенлъиялъулсолдатал», «ГьезВатIаналъегIологIумрукьуна», «ГIумруялъулхIокIал» абуралтIахьазулавторасда, ракI-ракIалъ баркана гIумруялъул 85 сон тIубай.\nНигIматулагь гьавуна КъахIиб (Шамил) районалъул Лъануб росулъ. КъахIиб росдал школаги лъугIизабун, балугълъиялде вахарав гIолилав, НигIматулагь, вачIана МахIачхъалаялде, ва гьес хIукму гьабуна Дагъистаналъул пачали-хъалъулаб медицинаялъул институталде цIализе лъугьине. Хадубги ракIалде ккана рагъулаб училищеялдего лъугьун лъикIилан. Дагъистаналъул рагъулаб комиссариаталъ гьесул документал къабул гьаризе инкар гьабуна.\nЗахIматалъулаб хIаракатчилъи байбихьана бакIал ралеб организациялда хIалтIиялдаса. Хадув хIалтIана МахIачхъалаялъул ччугIил консервал гьарулеб заводалда. ЛъугIизабуна МахIачхъалаялъул дармилгун кулинарияб школа, гьелдаса хадуб цо лъагIелалъ БежтIа росдал школалда учительлъун хIалтIана.\nЦо къоялъ гьев вачIана «БагIараб байрахъ» газеталде ва гьенив хIалтIана 50-ялдаса цIикIкIун соналъ. Школалда цIалулеб заманалдаго, НигIматулагьица макъалаби хъвалаан КъахIиб районалъул газеталде. Бокьулаан суратал рахъизеги. Республикаялъулаб газеталда подчитчиклъун хIалтIулагоги, гьес кодоса биччалароан фотоаппарат. КватIичIого гьев тIамуна «БагIараб байрахъ» газеталъул фотомухбирлъун. Гьес махщалида рахъарал суратал рахъа-на «Советияб фото», «Театралияб гIумру» ва цогидал журналаздаги. ГIахьаллъи гьабуна республикая-\nлъулал, тIолгосоюзалъулал ва халкъазда гьоркьосел фотовыставкабазда, гьесул хIалтIабазе щвана грамотаби, дипломал. Хасго ракIалдаса унареблъун НигIматулагьие буго, 1970 соналда Москваялда тIобитIараб халкъазда гьоркьосеб выставкаялда гIуцIиялъулаб комитеталъул председатель, СССРалъул культураялъул министр Е. П. Фурцевалъ кьураб диплом.\nНигIматулагь НурмухIамадовас гIахьаллъи гьабуна Москваялда, Типлисалда ва цогидал шагьаразда тIоритIарал семинараздаги. Гьесул гIумруялъулъ лъикIаб лъугьа-бахъинлъун ккана Расул ХIамзатовасулгун лъай-хъвай ккей. Гьелъие багьаналъун лъугьана НигIматулагьица, республикаялъул\nцо фотовыставкаялда гIахьаллъи гьаби. Гьеб выставкаялде Расул ХIамзатов ахIун вуго Северияб Кавказалда вукIарав ТАССалъул фотомухбир Рудольф Дикица. Гьелъул хIакъалъулъ Расулица гьадин бицунаан:\n- Рудольф Дикица гьарун дун ун вукIана суратазул выставкаялъухъ балагьизе. Гьесие бокьун букIана дица гьес рахъарал суратал реццун, насихIатазул тIехьалда хъвазе. Амма дие Дикил гурел, НигIматулагь НурмухIамадовас рахъарал суратал цIикIкIун рокьана, - ян.\nГьеб выставкаялда Расул ХIамзатовасе хасго бокьана, рорхатал мугIрузул КъахIиб районалдаса, росдал хабалалъ чIегIераб ретIелги ретIун чIарай магIарулалъул сурат. Доб заманалда гьединал суратал къанагIат гурони рукIунароан, щайгурелъул суратазул выставкабаздасан рихьизарулаан партиялъул хъулухъазда хIалтIулезул, гIухьбузул, дояркабазул, спортсменазул ва культураялъул хIаракатчагIазул портретал. Хас гьабун гьеб хIужаялде кIвар кьун батила Расул ХIамзатовасги.\nГьелдаса хадуб Н. НурмухIамадов ахIулаан Дагъистаналъул Хъвадарухъабазул союзалъ тIоритIулел тадбираздеги. НигIматулагьица гIемерал суратал рахъана Расулилги, гьесул гьудулзабазулгун поэтазулги, хъвадарухъабазулги, машгьурал гIадамазулги, захIматчагIазулги, заводазулгун фабриказул церехъабазулги. Гьел суратаздасан данде гьабуна кIудияб альбом ва гьеб сайгъат гьабуна Расул ХIамзатовасе. Гьеб фотоальбомалдаса гIемерисел суратаз берцин гьарулел руго Дагъистаналъул Хъвадарухъабазул союзалъул минаялъул къадал, руго гьел Расул ХIамзатовасул музеялдаги, гьез нугIлъи гьабулеб буго кIудияв поэтасул творчествоялъулаб нухалъе.\n13 соналъ Н. НурмухIамадов хIалтIана «БагIараб байрахъ» газеталда фотомухбирлъун, литературияв хIалтIухъанлъун, хасав мухбирлъун, кIудияв мухбирлъун, жавабияв секретарасул заместительлъун. ХIалтIудаса тIечIого гьес лъугIизаруна Москваялда, журналистазул централияб рукъалда цере рукIарал кIигосонилал журналистикаялъул лекториял, хадуб Ростовалъул областалъулаб тIадегIанаб партиялъул школалъул журналистикаялъул факультет. Гьедин, хъулухъалъулаб ишалъ гьесда тIаде ккана газеталъул гьурмазда Дагъистана-лъул ихтияралгун законал цIунулел органазул хIаракатчилъиялъул хIакъалъулъ хъвазеги. Пагьму бугев журналистас Дагъистаналъул милициялъул хIалтIухъабазул хIаракаталъул хIакъалъулъ нус-нус макъалаби, очеркал, харбал хъвана. Гьелде тIадеги, гьесул харбал, очеркал ва КIудияб ВатIанияб рагъул ветераназул, ихтиярал цIунулел органазул хIалтIухъабазул хIакъалъулъ хъварал макъалаби, рахъарал суратал гъираялда лъолаан республикаялъул газетазда, журналазда.\nКIиго-лъабго рагIи абичIого тIубаларо гьесул лъади, гIумруялъул гьудул Рисалатил ва гьезул лъималазул хIакъалъулъги. Гьелги руго гIадамазе лъикIлъи бокьулел, хIалхъублъи гьечIел, гьалбал хириял чагIи. Гьединго гьел гьесул хьолбохъ чIана НигIматулагьил иргадулаб тIехь басмаялда бахъизе хIадур гьабулелъулги, гьелъул цебелъей гьабулеб тадбиралдаги.\nГьеб тIобитIана Республикаялъул\nРасул ХIамзатовасул цIаралда бугеб миллияб библиотекаялда. Гьенибго тIобитIана 2016 соналда\nН. НурмухIамадовас рахъарал суратазул выставка, хадусеб соналда Авар театралда букIана «Расул ХIамзатов Н. НурмухIамадовас ра-хъарал суратазда» абураб цIаралда гъоркь кIиабилеб выставкаги.\nН. НурмухIамадов ккола ДРя-лъул культураялъул мустахIикъав хIалтIухъан, гьев вуго Россиялъул Хъвадарухъабазул ва Журналистазул союзазул член, захIматалъул ветеран. Гьесие шапакъаталъе кьун руго ДАССРалъул Верховный Советалъул президиумалъул ХIурматалъул грамота, РФялъул МВДялъул жанисел аскаразул бетIерав командующиясул грамота, ДРялъул Жанисел ишазул министерствоялъул ХIурматалъул грамота, Дагъоблсовпрофалъул президиумалъул ХIурматалъул грамота, СССРалъул Журналистазул союзалъул ХIурматалъул грамота, Россиялъул Журналистазул союза-лъул диплом.\nГьабсагIаталда НигIматулагь мустахIикъаб хIалхьиялда вуго, амма гьес бокьулеб иш гьоркьоса къотIизе толеб гьечIо. ГIолохъанал мухбирал журналистикияб махщалие цIализарулаго, гьезие жиндирго хIалбихьи бикьулаго, НигIматулагь хIалтIулев вуго «ГIахьвалал-Ашвадо» газеталда.\nНигIматулагьил асаразул бахIар-заз яхI-намусалда ва ракIбацIцIадго тIубазабуна жиндирго хъулухъа-лъулаб налъи. Нилъеда къвал бала гIагараб ВатIан бокьиялъул чIухIиялъул асаралъ, гьелъул унго-унгоял патриотал рокьиялъул шавкъалъ. Щаклъи гьечIо, гьединал асарал хъвазе къуват гIола, гьунар бугев ракI-ракIалъ гIагараб халкъги ватIанги бокьулев чиясул, унго-унгояв патриотасул.\nПрочитано 98 раз\tПоследнее изменение Пятница, 31 января 2020 13:43\nДругие материалы в этой категории: « 60 сон – гIумруялъул завал\tХвараб нух къачIанги церехун унаан »\n17:55, 08 апреля 2020, 157


"Инхоса ГIалихIажи - магIарулазул хIикмат"\nМагIарул чияли чанги вагъана, Чол кьолода жаниб мусруги бухьун...(Инхоса ГIалихIажи)\nНилъеца цебесеб макъалаялда абухъе аваразул шигIру-кечI букIана гIицIго кIиго темаялда - рокьулги кьалулги. РукIана магIаби, битIахъе гъаргъар базабулел. РукIана бакIидарахъиналъул кучIдул. РукIана жеги гъасда саринал, махсародул кучIдул, социалиял темабазда реххулел рагIаби, кицаби, абиял, маргьаби, ай кIалзул гьунаралъ цоцахъе кьун цIунулеб щинаб жо.\nРукIана жеги исламиял гIелмуялъул шагIирзаби: ГIаймакиса Абубакар, Кудалиса ХIасан, ГьаракIуниса СагIид гIадал чагIи. Гьезул киназулго шигIру-кечI букIана цоцада релълъараб. Аслияб пикруги букIана мун дунялалъ гуккизе чIоге, хвалие хIадурлъе, витIун хьваде, Аллагьасукьа хIинкъа абураб магIнаялъул. Гьел кучIудузул цо гIунгутIи букIана - гьел гьижабазул къадаралдалъунги, чваххиялдалъунги, хъвараб къагIидаялдалъунги цоцада релълъарал рукIана.\nРукIана кьалул кучIдулги. Хасго гIемер гьел рукIана лъабкъого соналъ къараб рачел чучичIеб, ругънадаса бидул чIорто бахъичIеб миллаталъул гьунарал кIодо гьарурал. БатIияб кечI гьукъун букIана. Унеб букIана кIудияб ва халат бахъараб рагъ, ХХ абилеб гIасруялъул поэтас хъвавухъе: "гIемер накIкI букIана канлъи букIинчIо, гIемер как букIана, кучIдул рукIинчIо". Рокьул кучIдузде нух букIинчIо абураб магIнаялда.\nБитIун имаматалъул гуч бугеб мехалда, 1845 абилеб соналъ ТIад Инхо ГъазимухIамад абурав магIаруласе гьавуна вас. ГIали абун цIарги кьуна. ГьитIинго гIелму малълъун гIадамалъеги вахъана. КIицIул ХIежалде ун ГIалихIажи Инхоса абураб хIурматияб цIарги щвана. Гьес хисизабуна тIубанго чваххи авар кечI хъвалеб ва ахIулеб къагIидаялъул. Цебе цохIо тIалкъеналъул лугъаталда ва стилалда рикIкIун ахIулел назмаби рукIун ратани, асда кIвана цIияб нух батизе. ГIалихIажица хъвана гъваридаб философиялъул инсан, тIабигIат, хвел, авалгун ахир, гIадада риччарал къоязухъ ракI бухIи, гIумруялъул магIнаялда тIад чи ургъизе тIамулел асарал. Лъицаниги цебехун гьаб къагIидаялъ хъвачIо аваразул шигIрияб тарихалда:\nГIелмуги гIамалги гIодила буго,\nГIадада рогьарал гьарзаял сардахъ.\nСардалги къоялги къварилъун руго,\nРукIкIанин, рогьанин, багьа гьабичIин...\nГьел рукIана кигIан камилал ругониги дагьал чагIаца гурони цIалуларел кучIдул. Гьесие машгьурлъи щвана ва халкъалъухъе нух бахъизе кIвана сатириял кучIдуца, социалиял темабазул, мискинлъи бечелъи бихьизабулел, инсанасул хъантIи, динги хIалае ккун квен балагьулел гIадамал къватIир чIвазарун. Советияб заманалда ГIалихIажидаса атеист къачIалаан гьел кучIдул сабаблъун, гьелъул гIаксалда гьес ислам цIунана хъублъиялдаса. Гьелда жанир ругел рацIцIадал гурел чагIи къватIир чIвазарун.\nХIажизаби абула, хIамил рачIчIал речIчIаял,\nБадал тIалаб гьабиялъ хьитал жидер тIутIурал.\nГарбал цIвакал абула, гарбал жидер къотIаял,\nКIазал хъахIал рихьани, гьезда хадур рортулел.\nКъадизаби абула, къанабакь хехго лъеял,\nЖо гьечIев къезавулел, къолоч бергьинавулел...\nГьале доб халкъалъухъе нух батараб шигIру, цIияб лугъат, цIияб пикру ва рагIи. Гъазаваталъул ва имамзабазул рахъалъ хъвараб ГIалихIажиясул назмуялъ нилъ жакъаги хIайран гьарула:\nМагIарул чияли чанги вагъана,\nЧол кьолода жаниб мусруги бухьун...\nХIХ абилеб гIасруялъул кIиабилеб бащалъиялда магIарухъ машгьурлъана аваразул классикияб шигIру-кечIалъе кьучI лъурав камилав рагIул устар Инхоса ГIалихIажи. Алфазал, назмаби, мавлидал, философияб магIнаялъул кучIдул, гъазабаваталъул шигIру, гIужилаб сатира, рокьул кучIдул. Киналго рахъалъа тIуварав, цIуварав, жинда халкъалъул пикрабазда тIад рагIудалъун ханлъи гьабизе кIварав шагIир. Диегони гьесул рокьул кучIдузго цIикIкIун асар гьабула. Гьелъие гIиллалъунги батила, социалиял темаби, сатира, гъазаваталъул шигIру заманалда ва бакIалда бухьараб жо гьечIищха? Хъвараб мехалъе актуалияб. ЦохIо рокьи хутIулеб буго киналго заманабазул хвел гьечIеб асарлъун. Гьеб темаялдаги буго ГIалихIажил жиндирго хатI, хутIараздаса ватIа вахъизе лъалеб:\nМакка-Мадинаялда мукъур сурмияб микки,\nСабру лъугIун буго дир дуда бер чIваралдаса.\nМисриялда бижараб багьа тIокIаб чамасдак,\nЧорхол рухI тIагIун буго тIокIай мун лъаралдаса...\nТIокIабги камилго кинха абилеб? Доб заманалда абизе ресго букIинчIо. Хадур загьирлъана, ЧIанкIайила, МахIмудила абун цо чагIи, гьезул хаслъабазул хадуб бицина.\nГIакъилабги кепабги калам гъорлъ бугеб хитIаб\n"Преемникищ" политикиял хIаязул хIасилищ?\nМоскваялда квачани - Кавказалда чинхъула\nЛъикI щварал, 90 абилел!


«Дий доб мультикалда бугеб расанкIо босе! Гьал ясикIаби чIалгIана, цогидаб босе, «Беби бон» бокьун буго. Гьеб тайпаялъул гьоркьохъеб цо ясикIоялъухъ кьолеб гIарац чадил багьаялде бикьани 70 буханкаялда бащалъула.\nЛъимаде цIикIкIараб рокьи - бокьанщинаб боси, эбел-инсуе цIаргун рецц. РатIлил, расанкIабазул цIун руго хъурщаби, шкафал.\nХIалтIул къоялъул ахиралда ясли-ахалдаса рачине рачIиндал данде рекерула: «Дада, баба, щиб дие жакъа босараб? Рилълъа тукаде...», - эркенаб гIумру, телефоналъулгун магьари лъураб гIел.\n«Щуйилаб босани, курорталде вачина, кIийилаб хисани, велосипед босила…» - дармиде буссараб тарбия, ричун росулел къиматал, дипломал, хъулухъ...\nНагагьаб лъимер буго тIехьалде, тIабигIаталде рокьи бугеб.\n- Баба, маргьа цIалеха дие?\n- Дуе тIахьал цIализе заман гьечIо, мультикалъухъ балагье.\n- Дада, рилълъаха тIабигIаталде, лъарал рагIалде.\n- Щиб гьениб бугеб? Дица нуж «детский городокалде» рачина качелабазда рекIине. Гьедин лъукъула лъавукъал эбел-инсуца, лъимадулъ тIирщун бачIунебги лъикIаб тIор. Гьезул заман гьечIо умумузда бихьараб къварилъи рекIелъе биччазе, харабазул ракIалдещвеязухъ гIенеккизе.\nРагъул заманалъул лъимал, кинаб букIараб гьезул гIумру? ГIемераз бицунищ гьелъул гьанжесел наслабазе? Ракъиялъ гьорон хварал лъималазул хабар харабаца бицунелъул, битIахъе бецIцIула ракI. Гьезул кьерилал рукIана дол...\nКIудияб ВатIанияб рагъул сонал. ЧIахIил чурпаялде хъат ханждалги бан рухI хвасар гьабулеб захIматаб заман. ГIанкIудал хоноялда, нахул килоялда лъураб магъало. ХIикматаб бахIарчилъиялъул ва къохIехьеялъул заман букIана гьеб. Кьалде арал гIолохъаби гурелги, захIматалъул армиялъул мухъде лъелго хандакъал рухъизе ритIарал чанги магIарул руччаби-ясал нахъ руссинчIо. Къадекванил бакIалда, маххул банкаялда жаниб гIаздал лъимги гьализабун, цIамулъ лъураб цо-цо ччугIа кьолеб букIун буго гьезие кваназе. Гьениса чIаго руссаразул гIемераз гIумруялъ ччугIа кваначIо.\nХIалтIул бакIлъиялда рекъон рикъзи щвечIого загIиплъун унтарал гьел, гьакида лъун тIад руссун росулъе ритIулел рукIун руго. Цо-цоял нухдаго къадар щун чияр росабалъ рукъиялъулги хIужаби руго. Хвел гIемерлъун букIана росабалъ. Хоб бухъун жаназа букъиги харабаздагун улбузда цадахъ тIубалаан жеги балугълъичIел ясазгун васаз.\nПашманаб букIана магIарухъ руччабаз магIу щущалаго балъго ахIулеб сарин. Гьеб магIуялъулъ щияй чIужугIаданалъ жиндиего къиматаб цIарги рехсолаан.\nДругие материалы в этой категории: « «Миллат данде къалеб гIарцул къадиро»\tИх рогьунеб гIужалда »


Украиналдаса лъутун рачIарал жакъа кIочон руго тIалъиялда\nУкраиналдаса лъутизе ккарал Дагъистаналда\nГьаб видеоялда бицен гьабулеб букIана кин Дагъистаналда къабул гьарулел рукIаралали Украиналдаса лъутизе ккарал.\nДагъистаналда ругел Украинаялдаса лъутун рачIараз заманаялъ чIей гьабизе «Лезет» ва «Дельфин» абурал хIухьбахъиялъул базаязулгун Дагъистаналъул тIалъиялъ хъван рукIарал къотIи-къаязул болжал лъугIун буго. Кинаб къисмат букIинеб хадубккун гьел гIадамазулали бичIчIулеб гьечIо.\nЦадахъго, лъагIел гIанасеб заманаялъ лъутун рачIаразе биччалеб гIарац кьун гьечIо базаялъул хважаинасе. Кинаб хIал бугеб лъутун рачIаразул ва кире гьел ине ругелали цIехана нижеца.\n2016 соналъул 5 февралалда рагIалде рахъана болжал, Дагъистаналъул тIалъиялъ гьел хIухьбахъулел базаязда заманаялъ лъутун рачIарал тезе хъвараб къотIиялъул, амма гьел жеги гьенир руго. Жакъа къоялда «Лезет» ва «Дельфин» абурал базаязда руго гIаммаб куцалда 160 лъутун рачIарал. Гьезул 76 чи вуго «Дельфин» абураб хIухьбахъиялъул базаялда.\nБайбихьудаго гьадинал лъазабиял рукIунаан украиналъулаз яшав гьабулел бакIазда.\nЗаманаялъ гьенир гIадамал тезе хъвараб къотIиялдаго рекъон, щибав лъутун вачIарасе бихьизабун буго 800 гъурущ къойие, амма анкьго моцI балеб бугила, хIукуматалъ гьеб гIарацги биччачIогон бугелдасайин бицана «Эркенлъи» радиоялъе «Дельфин» абураб хIухьбахъи гьабулеб базаялъул бетIергьан ГIумархIажи ГIалиевас. ТIалъиялъ лъутун рачIарал тезе бихьизабураб заманалъул болжал лъугIаниги, гIадамал гьениса кирего ине гьечIин, риидалил заманаялъ лъагIан, хасел бакьулъ гIадамал къватIире гъезе яхI-намусалъ толарин жинда, амма пачалихъалда гьел цере гIадин ракIалда гьечIин баян гьабуна гьес.\nГIумархIажи ГIалиев: «Кире гьел инел, шиб букIинебали бичIчIулеб гьечIо жеги. ГIемерал лъимал, пенсионерал, жалго хутIарал руччаби руго гьезул, кире гьел инел. Дица гьел нахъе гъоларо, риидал лъагIан гьел рукIине руго гьединго, гьабсагIат хIукуматалъ тIаде росарал гьечIониги. Дида гьаб хасало гьезда нахъе айилан абизе кIоларо. БачIиндаго букIарабгIадин гьезул кIвар гьечIо хIукуматалъеги, нилъер хIакимзабазул бугеб тIаса-масагосеб бербалагьи буго сундуего гIайиб. Анкьго моцI балеб буго гьезие бихьизабураб гIарац кьоларогонги, дирго чвантиниса харж гьабулеб буго. ГIарац биччангутIиялъе гIиллаби рачунел руго тIалъиялда. Амма киналъего гIилла буго кколеб куцалда хIалтIи гьабулеб гьечIолъи хIакимзабаз».\n«Дельфиналда» цебе хIалтIулеб букIана лъутун рачIаразул лъималазе ясли-ах ва медикияб кумак гьабулеб пункт, амма гьелги къан руго, гIарац гьечIолъиялда бан.\nБищунго кIудияб лъутун рачIаразе бугеб ургъел кколеб буго гьезул документал жеги гьарун рахъун гьечIолъи. Россиялъул цогидал регионазда лъутун рачIаразе киналго документал щун ругин, Дагъистаналъул тIалъиялъ бащдаб лъагIалида жанир гьарун рахъинаризе рагIи кьун букIанин, амма жакъа къоялдеги гьел щун гьечIин жидеейин бицана гIадамаз. Докуменал гьечIогон хIалтIудеги росулел гьечIила.\nРоссиялъул паспортал кодоре щун рукIаралани гIемерисел цогидал регионазде ун, яги хIалтIи щун, шагьаралде рахъинаанин, амма квекIенал ратулел ругин ОВИРалдаги Миграциялъул хъулухъалдагийин абулеб буго пенсионер Людмилаца. Масала, жинда абулеб бугила документал ракIарун рахъун гьечIин, тIаде щолеб мухьалъул справка тIалаб гьабулеб бугила жиндихъа. Донецкалда Щербак Людмилал рагIула пенсия, 1800 гъурущ, гьеб щолилан справка босизе ине нухда гьелъ харж гьабизе кколеб буго 10 азарго гъурущ, гьаниб гьелъие пенсия щолеб гьечIо, гьей Россиялъул гражданин кколей гьечIолъиялъ.\nЩербак Людмила: «ЛъагIелги хадубги балеб буго нижеца гьаниб. Чанго къоялъ цебе ниж данде ракIарун ГIумархIажи ГIаливас абуна, ургъел гьабугейин, жинца нужеда цIалул сон лъугIизегIан кирего айин абиларин. Амма нижеда бичIчIула гьеб гурхIиялъ букIин. ТIоцересел моцIазда нужеда лъалеб батила, нижее гьабулеб букIараб кверчIвай, амма гьанже щибго кумак гьечIо. Нижеца гьарулеб гьечIо, нижее рукъзал кьейин, гьарулеб буго гIицIго документал гьарейин ва нижецаго хIалтIун, рукъ кквелин.\nЦогидал регионазда гIадин заманалда документал щун рукIаралани, гьанив чиго хутIилароан, хIалтIи балагьун, цогидал регионазде ун, рикьа-риххилаан. Амма вид на жительство гьабизе дие хIажалъулеб буго 50 азарго гъурущ, киса дица гьеб бахъилеб, пенсия дие гьаниб щоларо, чIорого нижее гьел документал гьарулел гьечIо».\nХIалтIи балагьун индал, Украинаялдаса рукIин лъайдал, хIалтIи гьечIин абулин жидеда, хIалтIудалъун хьезарурарал, 14 чи вугин баян гьабуна Людмилаца.\nЦо-цоял, хехго документал гьаризе рукIине цогидал регионазде унел руго, амма сапар гьабизеги рес батулеб буго гIицIго хIалтIи бугезул.\nАнастасия Романюкил буго кIиго лъимер, гьитIинаб лъимаца жеги лъагIел бан гьечIо. Чанго къоялъ цебе, хIалтIи балагьун жинца лъелго сверанила Редукторный поселокалдаса бахъун, Шамилил къотIноб, Джума мажгит бугеб бакIалде щун къватIал, нухда батанщинаб бакIалде жанире лъугьун хIалтIи цIеханиги, цониги бакIалда жиндие гьеб щвечIилан баян гьабуна гIолилалъ.\nАнастасия Романюк: «Лъай кьей буго дир медикияб, амма гьелда рекъой медсестраялъул хIалтIи щвезе кканани, документал рукIине ккола, хIалIти гьечIин абула, гьебги. Гьенир къотIноса унаго, нижеца кафе букIа, цогидаб бакI букIа, жанире лъугьун хIалтIи цехана, амма яги инкар щвана, яги кIалъалин хадурилан абуна, цониги чиги кIалъан вачIинчIо.\nДица бокьараб хIалтIи цIехолеб букIана, гIодобакIал рацIуней чIужулъун букIаниги. Лъимадул агъаз гьабизе гIарац хIажат букIиналъ. Дир кIудияб лъимер лъималазул ахалдеги босулеб гьечIо, гьеб ахалде кьезе кканани 40 азарго гъурущ хIажалъулеб буго, дир гьечIо гьединаб гIарац».\nЦогидай лъутун ячIарай, Ольга Никитюкица гьединго балагьулеб букIун буго хIалтIи, церегIан къояз гьей рукъ бакIарулей чIужулъун йосун йиго отелалде, унтун нахъе арай гIаданалъул бакIалда, амма гьей нахъе ячIиндал, гьелъ хIалIи тезе кколеб буго.\nКиналго лъутун рачIараз абулеб буго хIакимзабаз жидеего рекламаялъе хIалтIизарун гьанже тун ругин жал.Риидалиде документал гьарун лъугIилин хьул буго гьезул, амма гьеб хьулги цIакъ тIеренаб бугила.\nУкраиналъул конфликт дагъистаниязул бераздалъун\nУкраиналдаса лъутарал рукlине ресал ратана\nРоссиялде лъутарал: кlирахъалъулал стандартал\nУкраиналдаса лъутизе ккаразе 100 гъурщил кумек


Джули росдаде тIадекIанцIана жал щалали лъаларел\n20 апрелалъул сардилъ Табасаран мухъалъул Джули росдаде тIадекIанцIи гьабун буго щалали лъаларел яргъидгIуцIарал гIадамаз.\nКъуваталъул идарабаз лъазабулеб буго гьел чагIи Жанубияб Дагъистаналъул изну гьечIого яргъидгIуцIаразул къокъаялъул гIахьалчагIи рукIун ратизе бегьулилан. Гьез росдал школалда цIа гъун буго, чанго тукадаса къайиги бикъун буго. Гьелда тIадеги къватI-къватIахъ цебе ккара-ккаралъубе кьвагьделелги рукIанин гьелилан лъазабулеб буго бакIалъул гIадамаз.\nГьеб тIадекIанцIиялъул хIасилалда чIварав лъукъарав чи гьечIо, амма гъоркьлъалие росун рукIанин гьез гIадамалилан бицана «Эркенлъи» радиоялъе Табасаран мухъалъул коррупциялде дандечIчIараб жамгIияб гIуцIиялъул гIахьалчи Къурбанов Гъазиханица.\nКъурбанов Гъазихан: «Гьел чагIаз школалъул нухмалъулесул минаги сверун ккун, гьесул хъизан гъоркьлъалие босун букIун буго. Щиб гьезие къваригIун букIараб, щай гьел гъоркьлъалие росаралали лъалеб гьечIо. Щай гурелъул школалъул бетIерас щибго жо бицунеб гьечIо, хIинкъизарун ратиларищха гьел.\nРокъореги рачIун гIемер меххго балалде тIадруссун анин гьелилан аби гурони, тIокIаб кинаб букIаниги баян кьолеб гьечIо гьез. Гьаб сагIат МахIачхъалаялдасаги, Дербенталдасаги хасал идарабазул хIалтIухъабиги рачIун гьесулгун гара-чIвари гьабулеб буго, амма гьелъул хIасилалъулги жеги нижеда лъалеб жо гьечIо.\nКъуваталъул идарабаз официалияб баяналда абулеб буго гьез цохIо тукадаса къайи бикъун бугилан, чанго тукадаса жо ун буго гьез. Дир баяназда рекъон бищун дагь лъабго тукаде жанире лъугьун руго гьел. Цониги тукада гIисинаб гурони гIарац букIун гьечIо, амма саламатго кванил нигIматал ун руго гьез. Цо-цоял гьурмазда маскаби хун рукIун руго гIемерисезда тIад рукIун гьечIо гьел.\nГьезул цониги чи лъан гьечIо бакIалъул гIадамазда. Тукадул видео камераялъ анлъго чи гурони вахъун гьечIо гьезул, гIадамаз абулеб буго къогогIан чи вукIанила гьезул къокъаялъулъилан. Гьеб школа бухIиялъе гIилла букIун батила гIадамал хIинкъизари, нуж гIодой риччагейин жалги жеги гьанирго ругин абун киназдаго лъазабизелъун гьабунин гьез гьеб ишилан кколеб буго дида».\nГьединго Гъазиханица бицана мухъалъул нухмалъиялъги, низам цIунулезги гьел изну гьечIого яргъидгIуцIараз школалъул басрияб, хIалтIизабулареб мина бухIун бугин лъазабиги гьереси бугилан. Джулиялъул лъимал жанир цIалулеб школалъул мина букIанила гьеб, гьанже гьел лъималаз щиб гьабулебали лъаларилан абун рахIатхун вуго жамагIатчи. Гьесулго рагIабазда рекъон гьел гьереси баянал кьеялъулъги мухъалъул тIалъиялъул хасал мурадал рукIун руго.\nГъазихан Къурбанов: «Гьеб хIалтIулареб басрияб школа бухIун бугин абиялъе гIилла буго гьениб балеб бугеб цIияб школа 2012 соналдаго лъугIизабун, хIалтIизе биччан букIине кколаан. Гьелъие хIажатаб гIарацги биччан букIана, амма тIалъиялъ бикъа-хъамун гьоркьоб инабун гьебгун, жеги цIияб школаги гьечIого руго гьеб росдал лъимал.\nЦохIо тIохикье ккараб, гордалги лъураб мина букIин гурони жаниса гIебеде щибниги хIалтIи гьабураб бакI гьечIо гьеб. Гьеб лъугIизабизеги жеги таманаб заманги, гIарацги къваригIуна. Мухъалъул тIалъиялъ гьеб кинабго коррупциялъул схема бахчизе букIинелъун абулеб буго басрияб школа бухIанин.\nГьедин батани цIиялъур цIализаре ха дол лъимал, кин гьарулелали. Гьез щибдай гьабизе кколеб. Джули гурониги гьединалго школал НичIрас, Ярси росабалъги некIого ран лъугIизе кколаан, гьелги жеги рагIалде рахъун гьечIо. Гьелъие биччараб гIарацги хIурудахъ ун школалги гьечIого хутIун руго гIадамал».\nГьединго Гъазиханица абулеб буго жидер мухъалъул нухмалъиялъулги бакIалъул полициялъул бетIерасулги дандеккунгутIаби ругила. Гьеб нухмалъиялъул рохьилазулгун хурхен букIин жидер гIадамазда киназдаго лъалеб жо бугила, цеве вукIарав Табасаран мухъалъул администрациялъул бетIерасул васгицин терроризмалъулъ гIахьаллъи гьабиялъухъ жанив тIамун вугилан.\nГьел экстремистаздеги, ришватчагIаздеги дандечIчIарав чи вугила полциялъул бетIер. Щиб гьабунги квешаб рахъалъ гьевги вихьизавун гьев хъулухъалдаса инавизе къваригIун бугин бакIалъул нухмалъиялъейилан. Гьедин рачIун росабалъегун гьел рохьилаз бокьа-бокьараб гьабизе тей гьебги полициялъул бетIерасде цIакъ кIудияб гIайиб щолеб иш букIунилан.\nДагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялъу пресс-хъулухъалъ гьеб Джули росдаде тIадекIанцIи гьабурал ралагьизе къуваталъул идарабаз Табасаран мухъалда хасал тадбирал тIоритIулел ругин абураб информация гуреб тIокIаб батIияб баян кьолеб гьечIо.


Духъаго бажарани, биххараб къачIай\nГIадамал гIатIиракьалдеги гочун, росабалъ чи хутIулев гьечIо. Гьединал бакIазда школа баялъул магIна гьечIин абулеб буго ДРялъул лъайкьеялъул министрасул ишал тIуралев ШиргIали ГIалиевас.\n27 декабралда гьев дандчIвана республикаялъул СМИязул журналисталгун. Гьениб бицана 2017 соналда гьабураб хIалтIул хIасилазулги ва цIияб соналде хIадурарал планазулги хIакъалъулъ. Жиндирго гара-чIвари ШиргIали ГIалиевас байбихьана школалда цебесеб лъайкьеялдасан.\nИргаялда чIун буго\n28 азарго лъимер\nДагъистаналда буго школалда цебесеб лъайкьеялъул 789 идара. Гьенибе хьвадула нусазаргогIанасеб лъимер – гьеб ккола 24,9 процент. Республикаялда буго 1300 росу. Гьезда гьоркьоса 750 росулъ гьечIо лъималазул ах. ДРялъул Экономикияб цебетIеялъул министерствоялъул баяназда рекъон, школалда цебесеб лъайкьеялъул идарабазде хьвадулел лъималазул къадар цIакъго дагь буго ГIахъуша (9%), Дахадаев (9,6%), Гъизилюрт (9,3%) районазда. Гьеб рахъалъ иш лъикI гIуцIун буго Нугъай (52%), Хьаргаби (40,3%), Унсоколо (40%), Хунзахъ (37,7%) районазда. Шагьаразда гьоркьор нахъеккун руго МахIачхъалаги (32,8%), Дагъистаналъул Огниги (30,5%), Хасавюртги (28,7%).\nШиргIали ГIалиевас бицана 2013 соналдаса нахъе Дагъистаналда банин 92 цIияб лъималазул ах ва гьабунин 31 азарго лъимадуе бакI. Гьезда гьоркьоса 7465 лъимадуе бакI бугеб 53 ах бана федералияб бюджеталъул кумекалдалъун. «Иргаялда ругел лъималазул 75 процент ккола шагьаразда гIумру гьабулел хъизамаздаса лъимал. Бищун гIемер лъималазул ахал хIажат руго МахIачхъалаялъе. Шагьаразде гочунел дагъистаниязул къадар цIикIкIин буго гьелъие гIиллаги. Росабалъ лъималазул ахал рагьана хасал минабахъ, гьединго гIуцIана къокъаб болжалалда лъимал хьихьулел бакIалги. Гьединал бакIал рагьизе гIемераб гIарац харж гьабизе кколаро. Рес буго цIалдохъаби дагьлъарал школазул рукъзал гьелъие хIалтIизаризеги. Гьеб рахъалъ иш лъикI гIуцIун буго Болъихъ, Гумбет, Казбек, Хъумторхъала, Курах, ЦIияб Лак, Хасавюрт, Хив, Рутул районаздаги Хасавюрт шагьаралдаги», - ян бицана министрасул ишал тIуралес.\nШколалда цебесеб лъайкьеялдалъун лъимал хьезариялъе квербакъулеб къагIидалъун гьес рехсана пачалихъияб гIахьаллъигун жалго бетIергьанал лъималазул ахал рагьиги. Гьеб иш Дагъистаналда лъикI гIуцIун бугинги абуна гьес. Муниципалитетазул бутIрул гьеб рахъ цебетIезабиялда тIад ургъизе ккелин бицун букIана ДРялъул Халкъияб Собраниялъул декабралъул данделъиялда республикаялъул экономикаялъул министр Раюдин Юсуповас. Гьес абуна гьеб рахъалде цIикIкIун кIваркьезе кколин МахIачхъалаги, Каспийскги, Хасавюртги шагьаразул нухмалъиялъ. 2017 соналда жалго бетIергьанал лъималазул ахазе субсидиял кьуна цересел соназде дандеккун 10 нухалъ цIикIкIун. Республикаялда гьабсагIаталда лицензия кьун буго 39 пачалихъияб гуреб лъималазул ахалъе.\nШиргIали ГIалиевас лъикIаблъун рехсана «Билдинг-сад» абураб проектги. Гьелда рекъон, гIемертIалаял минабазул тIоцебесеб тIалаялъул 200 квадратияб метралда рагьизе бегьула 25 лъимадуе бакI бугеб лъималазул ах. Гьеб проект гIумруялде бахъинабулев чиясе пачалихъалъ щибаб моцIалъ кьезе буго, субсидия хIисабалда, цо лъимадул хIисабги гьабун, 2300 гъуруш. «Республикаялда буго 0-7 сонил ригьалъул 348 азаргоялдаса цIикIкIун лъимер. Гьезда гьоркьоса 107 азаргоял хьвадула лъималазул ахикье. ЛъебергогIанасев чи хьвадула «хъизамазул къокъабазде». ГьабсагIаталда Дагъистаналда буго 708 лъималазул ах. Советияб Союз биххараб заманалда приватизация гьабуна 44 ахалъул, гьел тIадруссинарун бажаричIо – щибалъул вуго документал кодор ругев бетIергьан. Нижеца кигIан жигар бахъаниги, лъималазул ахикье ирга лъугIизе рес гьечIо, щайгурелъул дагъистаниязул хъизамазда гIемерал лъимал гьарула. Масала, Хасавюрт районалъул лъабго росулъ буго 1000 лъимер. ГьедигIанасеб къадар буго цохIо Лаваша районалда ругел лъималазулги. Дагьлъулебго гьечIо росабалъа шагьаразде гочунезул къадарги», - ян хIасил гьабуна ШиргIали ГIалиевас.\nШколалъул лъайкьеялъул аслияб масъалалъун министрасул ишал тIуралес рехсана лъабго сменаялда хIалтIулел школал дагьлъизари. Гьелъул мурадалда, шагьараздаги росабалъги цIиял школалги ругел школазе тIаде минабиги ралел ругинги абуна гьес. «ГьабсагIаталда лъабго сменаялда цIалулел руго 27 школалъул цIалдохъаби. Гьеб масъала тIубаялъул мурадалда, исана хIалтIизе байбихьана 5270 цIалдохъанасе бакI бугеб 16 цIияб школа. Ран рахъунел руго Эльтавалъулги, 10-абилеб школалъе тIаде минаги, №57 таможняялъул школаги. Ралел руго школал Хасавюрт районалъул Къадиротаралдаги, Къарланюрталдаги, Хъумторхъала районалъул Алмалоялдаги, МухIарамкент районалъул Ярагъ-Гъазмаляралдаги. Жеги щуго школа базе буго тIадеялъулги. Гьелъ рес кьела микьго школалда лъабго сменаялда цIали лъугIизабизе. Жеги 14 школалъул масъала тIубазе ресал ратизе ккола», - ян абуна ШиргIали ГIалиевас.\nТIубачIого хутIулеб буго жагъалал минабахъ хIалтIулел школазул масъала. Гьединаб 133 школа буго республикаялда. Гьезул 17-ялда лъимал цIалулел руго лъабго сменаялда. 2018 соналда 30 жагъалаб школалда гьабизе буго капиталияб ремонт. Гьеб программаялда гъорлъе босун буго ЦIунтIа районалъул Хъебалъ росдал школаги. Цересел соназда бухIана щуго школа, амма гьезие цIияб мина баялъул суал жеги роцIинабун бажаричIо. «Республикаялъул бетIерасул ишал тIуралев Владимир Васильевас хитIаб гьабуна Москваялде, гьел школал разеги лъабго смена лъугIизабизеги гIарцул кумек гьабеян гьарун», - ан бицана лъайкьеялъул нухмалъулес.\nГIоркь ккурас гьабила\nШиргIали ГIалиевасе журналистаз кьуна цо чанго суалги.\n- Исана 12 сон тIубана ЦIумада районалъул ТIисси росулъ школа биххаралдаса. Гьеб биххизабуна сентябралде, ай цIалул сон байбихьилалде, школалъе цIияб мина эхетизабизе рагIиги кьун. Амма гьеб бачIо. Школалъул минаго гьечIого, школа лъугIизабуна исанасел выпускниказ. Кинал шартIал яги далилал хIажалъулел, минаби рухIаралги риххизаруралги школазул цIар школал раялъул федералияб яги республикаялъул программаялде яги сияхIалде гъорлъе ине ккани?\n- Школалъе цIияб мина базе ккани, гьениб букIине ккола лъабго сменаялда гIуцIараб цIали, ай гьеб букIине бегьуларо дагьал комплектазул школалъун. Гьединал бакIазда школа базе гIарац кьолеб буго федералияб программаялда рекъон. ТIабигIияб яги нагагьаб балагьалдалъун биххараб школалъул бакIалдаги школа базе рес гьечIо. Нужецаго хIисаб гьабе, гIадамалги гIатIиракьалде гочун, гIицIго хутIулеб бакIалда бараб школа лъие хIажалъизе бугеб хадубккун? Лъие гьелдаса пайда букIине бугеб?\n- Школаздаса ракIарулел руго рахьдал мацIазул цIалул тIахьал. Абулеб буго, гьел унарин цIалул тIахьазул федералияб сияхIалда гъорлъе. Рахъарал тIахьазул бакIалда щиб кьолеб бугеб министерствоялъ цIалдохъабазухъе? Щиб хIалтIизабизе кколеб учителас дарсида?\n- Кинабго гьабулеб буго законалда рекъон. Федералияб сияхIалде унареб цIалул тIехь дарсида хIалтIизабизе ихтияр гьечIо. Гьединлъидал рахъулелги руго рахьдал мацIазул тIахьал. Нилъ киналго хIалтIизе ккола законалда рекъон. ЦIалдохъабазухъа рахъарал тIахьазул бакIалда хIалтIизаризе бегьула электрониял цIалул тIахьал. Гьел лъун руго ГIалибег Тахо-Годил цIаралда бугеб Дагъистаналъул педагогикаялъул гIелмиял цIех-рехазул институталъул сайталда. Рехсараб институталъул гIалимзабаз хIадурарал цIалул тIахьазул халгьабулеб буго федералияб министерствоялъул хIалтIухъабаз. КватIичIого, ай 2018 соналъул сентябралде, гьел цIалул тIахьал рачIине руго республикаялде. (ДНИИПалъул гIалимзабазда нижеца цIехана цIиял цIалул тIахьазул хIакъалъулъ. Гьез бицана, цIиял федералиял стандартазда рекъонкколел цониги цIалул тIахьазул рукописал жеги хIадур гьечIилан – ред.).\n- Лъайкьеялъул идарабазда цIалдохъабазул улбухъа гIарац бакIариялда бан, федералияб даражаялдаго ахIи-хIур бахъун букIана. ЦIалдохъабазул улбуз нижехъе хъвалеб буго, гIарац жеги бакIарулеб бугилан…\n- Кинабго бараб буго умумузул жигарчилъиялда. Министерствоялде бачIунаро цониги кагъат, хитIаб, жиндир лъимадухъа гIарац тIалаб гьабулеб бугин бицараб. Жидерго ва гIарац тIалаб гьабулев учителасулги школалъул директорасулги цIаралги рехсон, гьединаб хитIаб гьабулеб букIарабани, кьварараб гIадлу гьабизе рес букIинаан. Сункьа хIинкъун рукIине кколел? Нахъасан гаргадичIого, хабар рагьун бицине бажаризе ккола.\nШколазда гIуцIун руго улбузул комитетал. Гьезул ихтияр буго, кинаб программаялда ва чанабилеб цIалул планалда рекъон школа хIалтIизе бугебали хIукму гьабиялъулъ гIахьаллъизеги лъималазе камилаб лъай щвеялъул мурадалда, школалъул администрациялъухъа батIи-батIиял дарсал кьеян, кружокал рагьеян ва цогидал жал тIалаб гьаризеги. Амма гьеб рахъалъ гIахьаллъи цIакъ загIипаб буго.\nЛъималазул ахикье хьвадулеб лъимадухъ умумузухъа босулеб мухь бищун дагьаб буго Дагъистаналда. Гьеб бараб букIуна лъималазул ахил администрациялдаги гьитIичазул эбел-инсудаги гьоркьоб гьабураб къотIиялда.\n- Каспийскалда цIияб школа балаго, бикъана 88 млн гъуруш. Гьеб гIарцухъ щиб гьабизе кколеб букIараб? Щиб гьабичIого хутIун бугеб?\n- Школалъе цIияб мина баялъул жавабчилъи тIалъула БакIал раялъул министерствоялде. Суалги кьезе ккола гьезие. Школал разе биччараб гIарац Лъайкьеялъул ва гIелмуялъул министерствоялде бачIинего бачIунаро.\nШиргIали ГIалиевас бицана, 2018 соналда ЕГЭялъул тIадкъаял печаталда рахъизе ругин экзамен кьолеб аудиториялдаго ва гьенисанго, сканералдаги риччан, ритIизе ругин Москваялдеги. Гьелдалъун хасаб бухьен, ай пуланаб росулъе МахIачхъалаялде щвезегIан ЕГЭялъул хIалтIаби раччизе хасал машинабиги, хIалтIухъабиги, гьел цIунизе полициялъулалги тIокIалъ хIажалъизе гьечIо.\nБицана гьес министрасул заместителазул штатал дагьлъизаризе ругиланги: гьабсагIаталда вуго анкьго заместитель, РФялъул Лъайкьеялъул ва гIелмуялъул министерствоялъул буюрухъалда рекъон, вукIине ккола лъабго.\nДругие материалы в этой категории: « МагIарул жамагIат\tПодарочек на Новый год »


Багьабаз «хIанчIулеб» буго\n22 декабралда «Дагъистан» РИАялъул редакциялда тIобитIараб пресс-конференциялда бицана кванил нигIматазул багьаби республикаялда хиралъулел рукIиналъе гIиллаялъул хIакъалъулъ.\nДагьал церегIан къоязда букIараб пресс-конференциялда президент Владимир Путиницаги кIвар кьун букIана гьеб суалалде.\nЖурналисталгун дандчIвазе рачIун рукIана республикаялъул Дармил министерствоялъул даран-базаралъул рахъалъ управлениялъул нухмалъулев Элдар ГIалиевги, «Эхнатон», «Зеленое Яблоко» ва «Европейский» абурал дармил рукъзабазул вакилзабиги.\nЭ. ГIалиевас бицана жидеца гьоркьоса къотIичIого багьабазул мониторинг тIобитIулин. Исана январалдаса декабралде щвезегIан батIи-батIиял кванил нигIматазул багьаби цIикIкIун ругинги абуна гьес. Мисалалъе, цIакъ хиралъун буго чакар, семечкадул нах, ханал ва гречка.\n- Жакъа гьанир ругел дармил рукъзабазул вакилзабигун ниж цереги дандчIван рукIана. Доб мехалда гьарурал къотIи-къаязул хIасиллъун ккана, гьабсагIат ругел багьаби хиралъизе риччачIого чIезари. Мисалалъе, семечкадул нахул шишаялъул тукада бугеб багьа 110 гъурущ букIине ккола, - ян абуна Элдар ГIалиевас.\nБагьабазда хурхун бугеб ахIвал- хIал хисизабизелъун республикаялъул Промышленносталъул министерствоялъ зама-заманалдасан ярмаркабиги тIоритIула. Мисалалъе, гьал къоязда тIобитIизе буго гьединабго ярмарка. Гьенир багьаби тукабазда ругелдаса 15-40 проценталъ учузго рукIинеги руго.\nЖурналистаз гьикъана президентасда гьеб суал борхун букIинчIебани хадубккунги цIикIкIине рукIанищин багьаби ва нужер идараялъухъа бажарулищин гьел лъалхъизаризейилан.\nПрезидентас багьабазул суал борхи кколин федералияб даражаялда нижее гьабулеб кумекин бичIчIизабизе лъугьана Э. ГIалиев. Щайгурелъул гьелдаса хадуб чакаралъул ва семечкадул нахул багьаби тIокIал тIаде цIикIкIинчIин.\n- Дие абизе бокьун буго цохIо гьелда чIечIого, жеги цо-цо цогидалги кванил нигIматазул багьабиги кIвана нижеда гьебго къагIидаялъ хиралъичIого чIезаризе, - ян абуна гьес.\nЭ. ГIалиевасул калам ритIухъ гьабун кIалъана рехсарал дармил рукъзабазул вакилзабиги. Гьез бицана халкъалъе чара гьечIого хIажалъулел цо-цо кванил нигIматал, жидер тукабазде рачIун хадур, гъурущ тIаде жубачIого ричулел ругин.\nДругие материалы в этой категории: « Гъизилюрталъул ясал «ХIакъикъаталда» гьоболлъухъ\tБаракатаб батаги! »\n23:17, 16 января 2022, 41\n23:10, 16 января 2022, 52\n23:00, 16 января 2022, 47\n22:49, 16 января 2022, 49\n22:45, 16 января 2022, 50\n22:40, 16 января 2022, 49\n22:28, 16 января 2022, 77\n20:50, 16 января 2022, 55\n15:48, 16 января 2022, 148\n15:40, 16 января 2022, 89\n11:38, 16 января 2022, 357


Исламудинги Арсенги рокъоса аралдаса бан букIун буго 10 саги цIикIкIун къо. Ахирисеб нухалда гIагарзулгун гьез бухьен гьабун буго маялъул къоло анлъабилеб къолъ, гьелдса хадуб къотIун буго бухьен. ЧIваразул цояв Исламудин гIумру гьабун вукIун вуго МахIачахъалаялдаса гIемер рикIкIадаб гьечIеб Талги хъутаналда. Аслияб куцалда гъадаразул чIагIи руго гьенир гIумру гьабун.\nБоцIи босизе къватIире рахъарал чIагIи рукIанин гьелилан бицана «Эркенлъиялъе» Талгиялда гIумру гьабун вугев Гъуниб мухъалдаса Шамхалов Садуллагьица. ЧIварав Исламудин гьесда цевегоялдаса лъалев вукIун вуго. Садулагьил мадугьаласул яс йикIун йиго гьесул чIужуги. Исламудинихъе ахIун бачIун буго Ростов мухъалда вугев чияс жиндица боцIи бичулеб бугин гьеб босизе рес рекъани вачIайин транспортги бачун жиндихъеян.\nГьес телефоналъги ахIун вачун вуго Гъадар росулъа жиндирго Камаз автомобильги бугев 23 сон барав Арсенги. Буйнакс мухъалда гъорлъе унеб росу ккола гьеб Гьал къватиIре рахъаралдаса боцIи бичулеб бугилан тIоцебе Исламудинихъе ахIун вачIарав Ростовалдаса чияс телефон свинабун букIун буго, хадуб заманалдасан жиндицаго ахIулеб букIун буго гьазухъе.\nСадуллагьица бицунелда рекъон кинаб радикалиял яги экстремистиял къукъабазда гъорлъе унев чи Исламудин вукIун гьечIо. Гьеб чIвай-хъвей ургъунго гIарцуе гIололъун гьабураб такъсир букIиналда ракIчIун буго гьесул.\nШамхалов Садулагь: «Гьав щивалиги лъан, сундуе вачIуневалиги бичIчIун гьасда хадуб халкквей букIараблъи лъалеб буго. Ал къватIире рахъаралдаса анахъе гьазда цебе-цебе букIун буго цо автомобиль. Гъизляралде щварал чагIи нахъуруссунел рукIун руго гьал Исламудинилгун бухьен гьабурав чиясухъ телефоналъ ахIун инчIеб мехалъ, хадув дов живгоги кIалъан вачIун нахъуруссун руго кIиабизеги.\nАнцIгоялдасаги цIикIкIун къоялъ гьаз жаваб кьолеб гьечIин бицараб мехалъ дица Исламудинил вакьадасда абуна гьел чагIи чIван ратиялда щибниги щаклъи гьечIилан, аб щайинха лъиданиги «Камаз» батичIеб эдин батаниян божуларогоги вукIана гьев, «Камаз» лъидайинха батилеб гIалахалде рехун бугеб гьлде жавниев ваккулев чи щивин вукIиневилан абуна дица. ЧIун бугеб гьелъул пиркру гьалев ич кунватилароха, ахирги цо лъида бугониги гьелъул ургъел чIвазегIан.\nГьев живгоги (Исламудин) къобухIарав мискин вукIана, вацIцIадав мискин, тухумго гьезул язихъал гIадамал ругилан абула гьаниб».\nЭР. Гьедин букIаго гIарацги налъи гьабундай гьес босун букIараб.\nСадулагь: «300 азарго гъурущ букIун буго гьесул жиндирго, хутIараб гIарац жиндирго къайицадахъасул букIун буго (миллионги хадубги). Чанго къоялъ цеве дандчIванги вукIана дида гьев гъарим, ахираб заманалда гьел гьеб гьеб боцIулгун дарам-базаралда вугев чи вукIанаха мунагьал чурад».\nДагъистаналъул жанисел ишазул идараялъухъа кинал ругониги баянал щвечIо нижехъе. Гьединго нижер рес рекъечIо чIварзул гIага-боажаразухъаги кинал ругониги баянал щвезе. КIиялго гьел рукъун руго Буйнакск мухъалда бугеб Гъадар росулъ. Талгиялда гIумру гьабун вукIарав Исламудинил нахъе буго хъизанги кIиго лъимерги, гьесул букIана 35 сон.


ТIегьалел руго росабалъ некIсиял кIалгIаби - Районные новости - Новости - Сетевой центр «Хебда-онлайн»\nТIегьалел руго росабалъ некIсиял кIалгIаби\n28.03.2019 13:49 Четверг\nМаданияталъул хIаракатчагIазул кIваралдалъун руго цIунун миллаталъул аслиял гIаламатал. Хасго нилъер районалъул гьидерил мухъалъул гIадамаз жидерго миллияб ретIелгун магIарул мисал-хасият цIакъго загьир гьабула. Хадубккунги, маданияталъул нухда миллаталдехун рокьигун гьабулеб хIалтIи цебетIезабиялъе рес кьуна ТIидиб росдае.\n15 марталда Маданияталъул цIи гьабун къачIараб кIалгIа рагьулеб тадбир тIобитIана ТIидиб.\nБайрамалъулаб ахIвал-хIалалда араб тадбиралда гIахьаллъана Культураялъул министралъул заместитель Мурад ХIажиев, районалъул бетIер МухIамад ХIасанов, аскIор ругел росабазул бегавулзаби, Къелеб, Гьоориб ва ХIебда маданияталъул хIалтIухъаби, школа-искусствоялъул лъимал ва цогидал.\n«Культура России 2015-2020» абураб миллияб программаялда рекъон федералияб бюджеталдаса биччараб гIарцуде кьучIдасанго хисизабун къачIан буго ТIидиб Маданияталъул кIалгIа. Гьеб программаялда гIахьаллъи гьабуна райадминистрациялъул ва сахлъи цIуниялъул министрлъун вукIарав Танка Ибрагьимовасул квербакъиялдалъун. ТIоцебесеб гIарцул бутIа (5 %) биччана районалъул бюджеталдаса. Федералияб бюджеталдаса биччараб 9,5 миллион хIалтIизабун цIакъ мухIканго къачIан буго гьеб. Лъун руго 280 чи гIодор чIолеб залалда киналго цIиял бакIал. Сценаялда гъоркь гьабун буго кIиго цIияб, рукIине кколелщинал шартIалги жанир чIезарураб, артистазул рукъ. Клубалда аскIобго бан буго библиотекаялъе цIияб мина. Гьенибго гIуцIун буго музей. Сверухълъиялдасанго бихьулеб буго гьабун бугеб кIудияб хIалтIи.\nОфициалияб бутIа байбихьун, багIараб лента къотIун цIи гьабураб Маданияталъул кIалгIаялъул нуцIби рагьизе ихтияр кьун букIана Мурад ХIажиевасе, МухIамад ХIасановасе ва ТIидиб росдал бегавул ХIусейн ХIусейновасе. Гьелдаса хадуб залалда байбихьана маданиябгун халкъиял церерахъинал.\nСценаялда маданияталъул хIаракатчагIазул программа байбихьилалдего , залалда гIодор чIун рукIарал руччабаз биччана цо щобил бакъан.. Гьеб букIун батила гьезул ракIазулъ бугеб рохел загьир гьаби. Цо батIияб асар гьабуна гьелъ ракIараралщиназе.\nТадбир нухда бачарав, районалъул маданиятгун спорталъул отделалъул нухмалъулев Гъапар ГIабдуламухIамадовас баркала кьуна Танка Ибрагьимовасеги, ДРялъул Маданияталъул министр Зарема Бутаевалъе ва районалъул бетIер МухIамад ХIасановасе клуб къачIазе квербакъаралъухъ.\nТадбир бечед гьабуна гьенир гIахьаллъарал районалъул маданияталъул хIаракатчагIаз , школа- искусствоялъул лъималаз ва баркигун баркала загьир гьабулел кIалъаяз. ЦIакъ хIайранал церерахъинал рихьизаруна ТIидиб школалъул ва садикалъул лъималаз.\nМаданияталъул министерствоялъ вакил гьавун вачIарав Мурад ХIажиевас Баркалаялъул кагъат кьуна ТIидиб росдал бегавул ХIусейн ХIусейновасе. Гьединго министерствоялъул ХIурматиял кагътал кьуна ТIидиб КДЦалъул нухмалъулев МухIамад ГIисалмухIамадовасе, «Дагъбаш» ансамблялъул солистал ГIарип ГIабдулхаликъовасе ва Муслим ХIасановасе, Гьоориб КДЦалъул худрук ГIайшат ГIалиевалъе, ГIурада КДЦалъул нухмалъулей ГьитIинехадижат Нуровалъе, Ругъелда филиалалъул хIалтIухъан Узлипат Давудовалъе.\nБайрамияб тадбиралъе ахир лъуна гьалбадерий хIадурараб сухIматалъ.


Польша-Россия: рогьоял ишал\nПольшаялъул миллатчагIаз 11 ноябрялда Варшаваялда бугеб Россиялъул вакиллъиялъул минаялда цебе гьабураб протесталъул иш.\nПольшаялда россиялъул вакильлъиялде миллатчагIи тIадекIацIи гьабуралдаса хадуб рецIелалъулаб жаваб гьабичIого чIечIо россиялдаги. 13 ноябралда Москваялда «БатIияб Россия»-абулеб рикIкIинчIеб партиялъул чанго гIахьалчияс Польшаялъул вакильлъиялде цереги рачIун гъалмагъирал гьарун руго.\nВакиллъиялъул рахъалде рехун руго цIа рекIунеб лъамалъи жаниб бугел шушбиги, кIкIуй гьабулел кьвагьулел алаталги.\nПольшаялъул вакиллъиялда цебе кодоб «Россия Варшавалдаса Порт-Артуралде щвезегIан»- абун тIад хъвай -хъвагIай гьабураб игIланги кодоб ккун чIун рукIун руго.\nЖидерго изну кьечIеб акцияциялда миллатчагIазул партиялъул гIахьалчагIаз ахIун руго империялъулал ахIиялги.\nЛъугьабар таралъул хIакъалъулъ бицунбуго «Эхо Москвы» радиоялъе акцIиялда гIахьаллъараздасан цояв рикIкIинчIеб «БатIияб Россия» -абулеб партиялъул цевехъан Константин Макаровас.\nБайбихьуда «Грани.ру» ялда хъвалеб букIана полициялъул бутIабазде рачун ругин акциялъул 4 гIахьалчи.\nПолициялъул бутIаялдаса хадубккун «Интерфакс» агентлъиялъе якъин гьабун буго 3 чи вачиналъул хIакъалъулъ админитративияб тамихIалде цIазелъун.\nРикIкIинчIеб партия «БатIияб Россия» гIуцIиялъе байбихьи лъураздасан цояв Сергей Аксеновас хадубккун «Твиттералда» хъваралда рекъон полициялъул хIалтIухъабазе мукIурлъичIин абураб къануналъул бутIаялда рекъон тамихI гьабизе бегьула акциялъул гIахьалчагIазе.\nГьеб кола я 15 сордо къо туснахъалда, яги азарго гъурущ гIакIа бахъизе бегьула.\nПольшаялъул вакильлъиялдасан пресс-секретарас «Интерфаксалъе» бицахъе вакиллъиялъе ккараб зарал гьечIо.\nЖидер хъаравуллъиялъиялда рихьарал гъалмагъирал рукIинчIин абун буго гьенисан.\nДагьаб цебе Польшаялъул националистаз Варшаваялда россиялъул вакильлъиялда цебе гьабур аб гъалмагъиралда бан Польшаялъул президентас арбагI къоялъ абун буго гьеб бугин лъезе цIар гьечIеб гъалмагъир.\nВа Польшаялъул рахъалъ Россиялда тIасалъугьаян абизе кколин.\nПольшаялъул къватIисел ишазул министерлъиялдасан россиялъул рахъалъе официалияб лъазабиги хIадурун бугин гьеб лъугьабахъиналда бан.\nПольшаялда россиялъул вакиллъиялда цебе националистаз гьабураб гъалмагъиралъе жавабияб гъалмагъир Россиялда Полъшаялъул вакильлъиялда цебе гьабиялда бан россиялъул пачалихъияб думаялъул къватIисел ишазда тIасан комитеталъул нухмалъулев хисулев Леонид Калашниковас «Эхо Москвы» радиоялъе абун буго нилъер улкаялъе рогьояб иш гьабун бугин.\nВаршаваялда гъалмагъирал гьарун руго Польшаялъ лъиданиги байчIеб къо кIодо гьабулаго. Гьеб Польшаялда гIадатлъун билъун буго. Россиялда жавабиял ишал гьари гъалмагъи кколин абун буго депутатас.


Унсоколо мухъалъул бетIер Шамиль МухIамадов\nУнсоколо мухъалъул бетIер Шамиль МухIамадов нухмалъиялдаса нахъе ун вугилан хабар тIибитIана 18 декабрялъ социалиял гьиназда.\nАмма гьел баянал уял гьечIилан лъазабулеб гьабуна мухъалъул администрациялъул хIалтIухъан Пайзудинова ПатIиматица. ХIакъикъаталдаги, хIалтIудаса нахъе ун вуго бетIер хисулев Ибрагьимов Набиюла. Амма мухъалъул бетIер иналъул хабарги тIубан кьучI гьечIеб гьечIила. Гьедин, 19 декабралъ Унсоколо мухъалъул нухмалъулев ахIун ун вуго МахIачхъалаялде тIалъиялъ.\nПатIимат Пайзудинова: «Нижер бетIер жеги ун гьечIо, амма инехъен вуго. ГьабсагIат нижер хисун вуго бетIер хисулев Ирагьимов Набиюла. Гьесул бакIалда вачIун вуго НурмухIамадов ГIиса. БетIер жакъа МахIачхъалаялде ахIун ун вуго. ГIицIго понедельникалъ гурого мухIканлъуларо суал гьев нахъе иналъул».\nБетIер нахъе иналъул хабар ихдалидаса нахъего букIанин, гьесул бакIалда вачIине вугесул цIаргицин букIанин абулебин баян гьабуна «Эркенлъи» радиогун букIараб гара-чIвариялда Шамильхъалаялъул бетIер ХIусейнов Расулица.\nХIусейнов Расул: « Гьесул бакIалда магъалаби ракIарулеб идараялъул нухмалъулев тезе вугин хабар некIого букIана. Амма вачIинахъего гьев гьенив тун бажаруларо, щайгурелъул цин гьев администрациялда хIалтIулев вукIине ккола. Ихдалидаса нахъе рукIана харбал НурмухIамадов нухмалъиялде вачIине вугилан. Гьедин, гьанже бетIер хисулесул бакIалда тун вуго гьев. Щаклъи кколаро, кватIичIогон, гIемер заманго бачIого гьев бетIерлъудеги вачIинин».\nГьединго рес бугила Магъалаби ракIарулел идараялъул нухмалъиялде НурмухIамадов хисун МухIамадов Шамиль вачIинегийин баян гьабуна ХIусейновас.\n«Черновик» газеталъул баяназда рекъон, НурмухIамадов ГIиса кколев вуго Дагъистаналъул Спорталъул министрасул кверчIвай бугев чи ва гьес мухъалъул политикаялда жаниб жигараб гIахьаллъи гьабулеб буго.\nАбизе ккола, МухIамадов Шамиль нухмалъиялде вачIун вукIанин 2012 соналъ, халкъиял рищиязул хIасилалда. Гьелдаса цевеги, 2005-2007 соназ, МухIамадов гьединго вукIана мухъалъул бетIерлъиялда. Гьелдаса хадув гьев вищана Дагъистаналъул Халкъияб собраниялъул депутатлъунги.


Политика » Страница 10 » Официальный сайт газеты «ХIакъикъат» («Истина»)\nРахьдал мацI рихарал гъулгъудилел тун\nДобавил(а): Musa от 26-12-2012, 11:25\nЛъималазда гIагараб ракьалъул адабият малъизе хьулгун\n11 декабралда МахIачхъалаялъул №1 гимназиялда тIобитIана школалда магIарул адабият лъазабиялъул масъалаялда тIасан цIалдохъабазул данделъи. КIиабилелдаса анлъабилеб классалде щвезегIан магIарул мацI лъазабулелщинал цIалдохъаби ракIарун рукIана гьеб тадбиралде. Тадбир гIуцIун букIана №1 гимназиялъул учительзаби: филологиял гIелмабазул кандидат Разият Ражабовалъ ва гIелмияй хIалтIухъан Шагьризат ГIалиевалъ. Гьелъул аслияб мурадлъун букIана цIалдохъабазда гьоркьоб магIарул адабият тIибитIизаби, гьезда нилъерго машгьурал шагIиралгун хъвадарухъабиги гьезул творчествоги лъазаби, гьез малъулелдаса пайда босизе куцай. Подробнее\nКатегория: Политика, Образование - Лъай кьей, мактаб\nХалкъалъул божилъиялде хьулгун\nДобавил(а): Musa от 26-12-2012, 11:04\nДРялъул президентасул жавабалгун хитIабал\n18 декабралда ДРялъул президент МухIамадсалам МухIамадовас рагьараб эфиралда дагъистаниязул суалазе жавабал кьуна. МоцIалъул болжалалда "Дагестан" РИА ва "Дагестан" РГВК сайтаздасан суалал кьезе бегьулаан. Тадбир нухда бачана РГВКялъул генералияв директор Азнаур Аджиевас.\nТадбиралъулъ гIахьаллъана президентасул ва хIукуматалъул администрациязул нухмалъулев ХIасан Идрисов, ДРялъул президентасул пресс-хъулухъалъул ва информациялъулаб политикаялъул управлениялъул нухмалъулев Зубайру Зубайруев, министерствабазулгун ведомствабазул хIакимзаби, республикаялъулалгун муниципалиял СМИязул вакилзаби. Гьединго, республикаялъул муниципалитетазул бутIрузулги президентасулгун рагьараб бухьен гIуцIун букIана.\nХIаким - халкъалъул лагъ\nКатегория: Новости - ЦIиял харбал, Политика\nДобавил(а): Musa от 26-12-2012, 10:51\nЯрагъ эркенго босизе ихтияр кьезе кколищ?\nАраб рузман къоялъ Америкаялъул штатазда вахIшияб лъугьа-бахъин ккана. Коннектикут штаталда 20 сон барав Адам Ланзаца автоматалдасан кьвагьдон чIвана 27 чи. Гьеб такъсир гьабизе Адам вачIана гIисинал лъимал цIалулеб школалде. Полициялъулазул баяназда рекъон, гьесухъ рукIарал патронал ва яргъил хIисаб гьабуни, 670-гIанасев чи гIумруялдаса ватIалъизе рес букIун буго.\nХасал ясли-ахазе квербакъизе буго\nДобавил(а): Musa от 26-12-2012, 10:48\nДагьал церегIан къоязда В.В. Путиница Федералияб Собраниялда цебе гьабураб кIалъаялъулъ аслияб кIвар кьуна лъай кьеялъул суалаздехун, бицана школалде инелде лъай кьолел идарабазул (ДОУ) хIакъалъулъги. РФялъул президентас лъазабуна 2013 соналъул тIоцебесеб бащалъиялде гIадамаз жидерго гIарцухъ рагьулел хасал ясли-ахазул масъала тIубазе кколилан. Гьеб кIалъаялъулъ В.В. Путиница ахIулел рукIана улкаялъул ДОУязде кIвар кьеялде. Гьес рикIкIунеб буго, пачалихъалъ квербакъизе кколин хасал ясли ахал гIуцIиялъе.\n"Регионазда дица гьарула гьеб щвараб ресалдаса пайда босеян. ГIадамазе кколеб къагIидаялда хIалтIизе ресал чIезаризе ккола. ГIемер нерваби хвезаричIого ва квалквалал гьечIого, лъимал ясли-ахазде кьезе рес букIинабизе ккола. Рес кьезе ккола дагьал лъимал жанире рачунел ясли-ахал рокъор рагьизе", - ян лъазабуна РФялъул президентас. "ГIицIго цIиял бакIал раялдалъун ясли-ахазде бугеб ирга дагьлъизабун бажаруларо. Хасал ясли-ахазе кинабго рахъалъ кумек гьабеян абулеб буго президентасги. "РФялда лъай кьеялъул" законалъул проекталда рекъон ясли-ахал гIуцIизе бегьула коммерческияб къагIидаялдаги. Гьелъул пайда букIинин ракIчIола ясли-ахазул къадар цIикIкIиналъе ва гьениб гьабулеб хIалтIуе. Хасаб ясли-ахалда лъимер хьихьиялъухъ эбел-инсуца кьолеб гIарцул бутIа пачалихъалъ тIад буссинабиялъул (компенсация) къагIидаги хIалтIизабулеб буго",\nХIокIал гьечIел болъаби\nДобавил(а): Musa от 15-12-2012, 01:13\nКIицIул цого лъаралъе лъугьине рес кьеладай?\nД. Медведевасде лъикIаб къо бачIинчIо премьерлъун ккаралдаса. Гьереси бицаралъухъ тамихI гьабиялдаса Таисия Осиповалъе гьабураб гIадлуялде щвезегIан, гьес гIумруялде рахъинаризеян байбихьарал киналго проектал хисизаруна цIияв президентас.\nАслияб мурад - бечедаб, талихIаб Россия\nДобавил(а): Musa от 15-12-2012, 01:11\nВладимир Путиница Федералияб Собраниялде гьабураб хитIаб\n2012 соналъул 12-абилеб моцIалъул 12-абилеб къоялъ сагIат 12 тIубараб мехалда байбихьана РФялда 12 соналъ президентлъун вугев Владимир Путинил Федералияб Собраниялде хитIаб. ХитIаб гьабуна Конституциялъул къоялъ. Цебего гIадин, Путинил хитIабалда аслияллъун кколел рукIана экономикаялда, социалияб политикаялда, лъай кьеялда, медицинаялда, инвестициязда, ришватчилъиялда ва гIемерал цогидал рахъазда хъинтIулел суалал. Амма гьанжесеб хитIабалда рукIана жакъасеб къоялъ лъугьунел ругел, рихьулареб ххвел гьабун бажаруларел цо-цо лъугьа-бахъиназда хъинтIулел хаслъабиги. Кинаб суал борханиги, аслияб пикрулъун букIана халкъалъул моралияб цебетIей, рухIияб бечелъи ва цолъи щулалъизаби. Гьеб хитIабалъ бихьизабуна хадусеб анлъго соналъ букIине бугеб политикаялда бищунго кIвар сунде кьезе кколебали.\n"Нилъерав-чиярав" абун гIадамал рикьи – такъсир\nДобавил(а): Musa от 15-12-2012, 01:04\nМ. МухIамадовас журналистазул суалазе жавабал кьолел руго\n11 декабралда Москваялда тIобитIана СКФОялъул регионазул нухмалъулезулгун пресс-конференция. Гьелда гIахьаллъана нилъер республикаялъул президент МухIамадсалам МухIамадовги. Гьоркьор лъурал аслиял масъалабилъун рукIана регионазда бугеб жамгIиябгун политикияб ахIвал-хIал ва социалиябгун экономикияб цебетIей. Централиял СМИязул журналистазул суалазе ДРялъул президентас гьадинал жавабал кьуна.\n- Северияб Кавказ ккола цебетIеялъул регион. Арал соназде дандеккун, кин хисараб гьениб инвестициязулаб ахIвал-хIал, гIумру, рукIа-рахъин? СКФО батIа гьабиялъул ва регионалъул нухмалъулевлъун А. Хлопонин теялъул кинаб пайда ккараб?\nДобавил(а): Musa от 15-12-2012, 00:58\nХалкъалъул бералги гIундулги рацине бегьуларо\nНилъер кьер жеги цо чияс лъедерлъана, рагIул къуват цо гьаракьалъ дагьлъана. Дагьал церегIан къоязда Нальчикалда Кабардино-Балкариялъул журналист Казбек Геккиев чIвана. ЧIвана щибго жиндасан чидае къварилъи гьечIев гIолохъанчи - телевидениялъул ведущий. "Гьединал такъсираздаса хадур НИЛЪ щай хIинкъулел, щай хIинкъуларел вахIщиял такъсирал гьарулел гIадамал?" - гьединаб суалалдасан байбихьана Россия 24 каналалда "Пикраби" абураб перадача. Подробнее\nДобавил(а): Musa от 10-12-2012, 14:10\nСессия байбихьана Унсоколоса ХIасан ХIасановасе депутатасулаб мандат кьеялдасан. Депутатасда гьеб хъулухъги баркун, байбихьана кIвар бугел законопроектазул бицине. Анлъго депутатасе рекIее гIечIониги, тIоцебесеб цIалиялда къабул гьабуна "2013 соналъе ва планалда ругел 2014 ва 2015 соназе республикаялъул бюджетазул хIакъалъулъ" законопроект. Бицана 2013 соналда гIаммаб доходалъул къадар бахине бугин гьоркьохъеб куцалда 67,4 млрд гъурщиде. Аслияб кIвар кьезе бугила инвестициязде, гьездалъун экономика цебетIезабиялде, социалиял масъалабазде, росдал магIишаталде, АПКялде, гьединго, миллиял проектаздеги. КъваригIун бугила республика цебе тIураб регионлъун лъуг+ьине. Закон гIуцIаразул пикруялда рекъон, 2015 соналде щвезегIан хIалтIи гьечIолъи дагьлъизе буго 12-ялдаса микьго проценталде щвезегIан. Гьелъие аслиял ресаллъун рихьизарун руго цIиял ралел заводал цIикIкIинари ва гьенир хIалтIизе аслияб куцалда дагъистаниял роси.


Г1УМРУ БЕРЦИНАБ ХЪИЗАН. - 30 Октября 2016 - Хунзахская Газета "Сельский труженик, Росдал захIматчи"\nГлавная » 2016 » Октябрь » 30 » Г1УМРУ БЕРЦИНАБ ХЪИЗАН.\nГ1УМРУ БЕРЦИНАБ ХЪИЗАН.\nДагьаб цебег1ан нилъеца к1одо гьабуна ригь арал г1адамазул къо. Гьеб къоялъул х1урматалда районалъул росабалъ ругел г1адамазухъе щолелъул, дун щвана Хунзахъ росулъа г1умру берцинал, рак1ал аваданал, жалго сахаватал, зах1маталъул ветеранал Хъайтмазовал: Ах1мадихъеги Аминатихъеги. Г1адамаз гьелда жийго йихьизе гьит1инай, к1удиясдаги гьит1инасдаги х1ал рекъезабизе лъалей йик1иналъ, Амиян абун тола. Жидерго васасул ясалдеги руссун х1алхьиялда г1одор ч1ун ратарал гьездаги дидаги гьоркьоб ккана гьезул цебесеб г1умруялъул, дандч1варал зах1малъабазул, лъик1аб-квешалъул х1акъалъулъ хабар.\nРецц Аллагьасе бугила, гьадин тани тахида ругин жалилан т1оцебе Аминатица бицана дие гьадин:\nГьоркьохъеб школа лъуг1ун хадуб т1оцебе дун х1алт1изе лъугьана ясазул гьоркьохъеб школа-интернаталде кастеляншалъун. Дагьаб заманаялъ гьенийги х1алт1ун, дун лъугьана КПССалъул райкомалъул парткабинеталъул библиотекаялде, гьенисан дун ана кинотеатралде кассирлъун, контролерлъун. Гьелдаса хадуб, 1974 соналдаса бахъараб 2011 соналъ пенсиялде инег1ан дун х1алт1ана Хунзахъ бугеб автотранспорталъул предприятиялда (АТПялда) складалъул заведующаялъун. Кинабниги дир х1алт1ул стаж бахуна 40 соналде.\nАТПялде бач1унебщинаб кинабго къайи, бензин, нах, автотранспорталъул запчастал, цогидалги алатал дихъе рач1унаан. Дица кьолаан шоферзабазухъе кинабго х1ажатабщинаб. Мунагьал чураяв Малачил Мух1у бет1ерлъуда вугеб заманалда АТП, бит1ахъе т1егьан бач1унеб бук1ана. щиб х1ажалъаниги х1ажатабщинаб ч1езабун бук1ана гьес гьениб. Мух1у пенсиялде ун хадуб вач1арав Г1умаров Мух1амадги вук1ана бажари бугев, чиясул бокьараб къвариг1ел т1убалев чи.\n12 маг1арул район хьезабун бук1ана х1ажатабщиналдалъун цебе АТПялъ. Анц1ила к1иябго районалдаса шоферзабиги рук1унаан гьенир х1алт1улел. Автобусал, ЗИЛ-130, ГАЗ-53 машинаби, маршрутазулал таксиял, 100-150-ялде г1агарун автотранспорт бугеб заманги бук1ана гьениб. Районазул нухазул участкабазулгун къот1и-къайги хъван, машинабаз къайи баччулаан Райпоязде ва цогидалги х1ажатал бак1азде. Г1емерал хьвадулаан Ставрополалде ролъ баччизе. К1удияб кумек гьабун бук1ана АТПялъ Болъихъ районалде чачанал к1анц1араб мехалъ, гьенисан росабазул г1адамал бак1-бак1алде раччиялъеги.\nАх1мад-Исана 60 сон т1убала пачалихъалъул х1алт1абазда дун х1алт1улев вугелдаса. 1955 соналда Кемеровалъул техникияб колледжалъул автомобилазул факультетги лъуг1изабун вач1ана дун г1агараб районалде х1алт1изе. Т1оцебе цо соналъ х1алт1ана Гъонохъ клубалда. Хадуб лъугьана районалъул автотранспортнияб предприятиялде. Гьелдаса нахъе дица гьеб предприятиялда гьабич1еб х1алт1и хут1ич1о. Вук1ана резинаялъул рахъалъ техниклъун, нухазда х1инкъи гьеч1олъиялъул рахъалъ техниклъун, эксплуатациялъул отделалъул начальниклъун. Дица киналго районазде рит1улаан машинаби. Хадуб щибаб районалде дунгоги унаан командировкаялъ. Анц1ила лъабго х1аким хисана дица гьебгощинаб заманалда. Кидаго Хунзахъ АТП бук1ана цересезул кьеразулъ. Хасго Г1амирханов Муртазаг1алил, Малачиев Мух1ул, гьаб ахираб киса-кибго риха-хочиял ккараб заманалда хут1изег1ан Г1умаров Мух1амадил нухмалъиялда Хунзахъ АТПялъе кидаго т1оцебесеб бак1 щолаан. Щварал грамотабаз ц1езабун бук1ана т1убараб къед гьениб. Нижер г1аммаб маг1ишаталда х1алт1улев вук1ана 200-ялдаса т1аде арал г1адамал. Коллектив бук1ана цоцалъ гъункараб. Щиб х1ажалъаниги цоцазе кумекалъе батулеб, г1аданлъи-нух ц1ик1к1араб, ях1-намус бугеб, цоцазул адаб-хъатир гьабулеб. Х1алт1и цадахъ рекъон гьабиялъги, х1алт1уде бугеб ц1ик1к1араб жавабчилъиялъги, АТПялъул х1алт1ухъабазе республикаялдасаги нилъерго районалдасаги г1емерал грамотаби щолаан, жиб-жиб кварталалъе премиял щолаан, шапакъатаздалъун к1одо гьарулаан. Гьеб гьедин бук1ин дида бихьана Ах1мадилги Амилги документал ц1унараб таптаралъул хал гьабидал.\nАх1мадие кьун буго «Дагъистан республикаялъул автотранспорталъул мустах1икъав х1алт1ухъан» абураб ц1ар, «Зах1маталъул ветеран» абураб медаль, «Жамг1ияб г1адлу-низам ц1униялъулъ бихьизабураб рак1бац1ц1адаб хъулухъалъе г1оло» медаль, нухазда хьвадулелъул х1инкъи гьеч1олъи бук1инабиялъе, нухазулгин транспорталъулал лъугьа-бахъинал нахъч1ваялъе росарал бергьенлъабазе ва автомобилазул транспорталда гьабураб г1емерсоназулаб х1алт1иялъухъ х1урматалъулаб грамота, зах1маталъулъ рихьизарурал т1адег1анал х1асилазе ва бергьенлъиялда т1уразарурал социалистиял т1адкъаязе г1оло х1урматалъулаб грамота.\nАми мустах1икълъун йиго Россиялъул Федерациялъул автомобилазул транспорталда рихьизарурал т1адег1анал х1асилазе г1оло х1урматалъул грамотаялъе.\nАх1мадица бицана аслияб х1алт1иялда цадахъ жиндица г1емерал жамг1иял х1алт1абиги т1уразарулаанилан. Гьев вук1ун вуго предприятиялъул парторганизациялъул, профсоюзалъул организациялъул секретарлъунги. Нухазда цониги авария ккани, г1илла лъазабулаанила. Чанго нухалда туснахъалде унев шофер рит1ухълъи т1алаб гьабун нахъе ворч1изавунила жиндица.\nАх1мадилги Амилги руго 2 лъимал. Ц1ик1к1арав вас Мух1амадшарипица лъуг1изабуна Москваялъул энергетикияб институт. Х1алт1улев вуго Мах1ачхъалаялъул энергетикиял сетазда. К1иабилев вас Мах1ачица лъуг1изабуна Дагъистаналъул пачалихъияб пединституталъул физкультураялъул факультет. Х1алт1улев вуго рагъулаб часталда. К1иязулго руго хъизан-лъималги.\nДирги Хъайтмазовазулги гара-ч1вари ккана гьанжесеб ва цебесеб заманалда хурхунги. Бекьулеб хур гуреб, хьихьулеб г1и-боц1и гуреб, гьабулеб раг1и-хер гуреб гьанже заман беццизего к1оларилан лъазабуна гьез. Х1алт1ухъанасул къимат хун бугила, г1иц1го х1акимчиясулги бет1ерав бухгалтерасулги гурого къимат гьабулеб гьеч1ила. Цебе к1удиязул адаб-х1урмат гьабуланила, к1удияв чиясул раг1и гьит1иназе законлъун бук1унаанила, гьанжейин абуни, гъурщал г1емерав цеве кколила, мискинчи нахъе цулила. Х1укуматалъул рахъалъан босаниги, херлъизег1ан хъулухъ-ишалда вук1арав чиясе кьолеб гьеч1ила «Ветеран труда» абураб ц1ар. Кина-кинал ратаниги далилалги рачун, чанго сон бугила ветераназе токалъул, газалъул, т1орччол рахъалъ гьарулел рук1арал бигьалъаби гьарич1ого. Бич1ч1изе к1олеб гьеч1ила токалъухъ, газалъухъ, т1орччохъ учительзабазе, лъимал г1емерал хъизаназе гьарулел рук1арал бигьалъаби кире аралали. Сунде унел ругел, кире унел ругелали лъалареб, метерисеб къоялда божилъи гьеч1еб гьаб заманалдаса, цебесеб заман г1емерго бокьилила.\nГ1аммаб къаг1идаялъ цо-цо г1адамазул зах1малъабазул бицунел рук1аниги, Ах1мадилги Аминатилги жидерго буго исана бух1изеги, нахъе хут1изеги г1ураб т1урччи-ц1улги, квана-гьекъезе жоги. Гьелъ гьез т1адег1анав Аллагьасе Алх1амдуллилагьан реццги гьабулеб буго. Щолеб пенсияги бугила, жалго жидецаго т1уразе г1ураб сахлъиги бугилан. Нилъецаги гьарилин гьел мадугьалихъ х1еренал, гьалбадерилъ гьуинал, чиясда гурх1ел-рах1му бугел г1адамазе хадубккунги сахлъи, рохел ва г1емерал соназулаб халатаб г1умру.\nПросмотров: 91 | Добавил: NiGMaT | Рейтинг: 5.0/1


Дила нешла мез\nИнтернет дакIубиубла, халкьла гIямрулизир халати дарсдешуни кадикиб. Телефонтани, Интернетлизирти мультикунани бархIиличи-бархIи, дусличи-дус дуб-дубли нушала хала бегIтала дурхъати гIядатуни, мез, культура агардирули сари. Халкь Интернетла\nАвтор: Жалалутин ГIябдулгIязизов, «Цудахария» даргала халкьла мухIлила пагьмула ва культурала центрла руководитель, Къуппа\n14 сентября, 2021. Вторник 16:53\nГIябдуряхӀман ИсмягӀилов акӀубси сай Дагъистан Республикализив. ХӀябал дус виубхӀели, илала хъалибарг Москвализи гечбиуб. БусягIятла замана илини чебяхIси даражала кӀиэсил багьуди кайсули сай – халкьани-ургавси\n«Дагъистан» РИА-лизиб РФ-ла чараагарси ва ихтиюртачилси вакил Азим ЯряхIмадовла бутIакьяндешличилси балбуц бетерхур. Илини гIергъити дусмазив сай узуси пачалихъличила буриб. «Ну Эритрея бикIуси пачалихълизив узулра.\nАрбякьунси жумягIлизиб «Дагестанская правда» газетала конференц-заллизиб ДР-ла шайчибси Россгвардияла Управлениела бекIла заместитель, полицияла полковник Навруз ХIусейнов журналистуначил гьуниваиб. Конференцияличир хIердирути аргъбаибти масъултазибад бекIлибиубсигъунали бетаур\nАвтор: А.Умалатова, ДГУ-ла филологияла факультетла журналистикала отделениела студентка\nХъубзара, анхъчи, мирхъичи…\n«Бузерила адамли дунъя жагабиру» — хIябилра бархьси бурала леб. Ил чинабалра – Северлизибра, Юглизибра, урхьназибра, хIурхъазибра – цагъуна кьадрила биъни лебтасалра ашкарси анцIбукь саби.\nАвтор: Ибрагьим Ибрагимов\n14 сентября, 2021. Вторник 16:49\nДуцIрумла каникулти бучIантази бамсриахъахъес, илди сагати цIакьаначил бегIбиахъубли белчIудила сагаси дусличи хIядурбиахъес имкан лугутили детаурли сари. ДурхIни адаблашал ва арадешлизиб чеахъбикIули, гIямрулизиб гьалабяхI башнилизиб\nАвтор: Раисат ХIяжигIялиева, Р.Шагьнавазовала уличилси «Мургукла СОШ» МКОУ-лизибси лагерьла начальник\n14 сентября, 2021. Вторник 16:48\n«Чедииркниличи вирхес дигулра»\nММА-ла шайчибси халкьани-ургабси кьукьяла спортла мастер, дунъяла кIина чемпион Хайдакьла районна ЖирабачIи шилизивадси Жамалудин ГIялиев Сербиялизир детерхурти абзаначив урегнайс чедиикиб. ВатIайзи чарухъунхIели, мерла органна\n14 сентября, 2021. Вторник 16:45\nБагьадур сирхIян урши\nСирхIяла бегIлара ахъти дубуртази мерладиубли сари Дахадаевла районна ДугIахъарла администрациялизи кабурхуси СурсалабачIи ва КьярбачIимахьила администрациялизи кабурхуси ГIяяцци бикIути махьурби. Илди шимала ургаб дубуртала сирт\nСентябрьла 12-личиб Хайдакьла районна Мажалисла шилизиб, ДАССР акIахъубхIейчирад 100 дус дикнилис хасбарили, «Бизиси Хайдакь» бикIуси халкьани-ургабси I-ибил фестиваль дураберкIиб. Балбуц ДР-ла халкьла художестволати ваяхI\n14 сентября, 2021. Вторник 16:44\nСМС-ли акIахъубти суалти баяндирули\nИшди бурхIназир телефонна ВатсАп приложениелизир акIахъубти кьукьназир цализирад итиллизи дурхьути хьунул адамла тIамаличилти багьахънибани дахъал суалти акIахъуб.\nАвтор: ХIядурбарибси - ПатIимат Казимова\n14 сентября, 2021. Вторник 16:43\nХайдакьла някьишла уста Зубайдат ХIясановани коронавирусла чейхъуси изайчи къаршиси вакцина барахъес хайдакьланти жибариб: «ИшбархIила манзил дебали къиянси саби. СенахIенну, нуша кIиэсил дус ил изайчи\n09 сентября, 2021. Четверг 10:53\n«Новый Дагестан» бикIуси жамигIятла организацияла руководитель СолтIанмяхIяммад Нартбиевли республикала ванза бузахъантас бузерилизиб кумекбарес дигнила къайгъи дакIубариб.\nДагъистан Республикализиб сентябрьла 9-личибад 12-личи бикайчити бурхIназиб «Игитунала вахта» бикIуси проект бетурхули саби.\n09 сентября, 2021. Четверг 10:52\n14:38, 21 января 2022, 861\n14:25, 21 января 2022, 856\n16:04, 21 января 2022, 827\n15:39, 21 января 2022, 820


Волгоградалда цо сордо-къоялда жаниб кlиго кьвагьи\nВолгоград, 30 Декабрь, 2013.\nВолгоградалда троллейбус кьвагьизабун буго живго чIвалес. Гьедин лъазабуна ЦIех-рехалъул комитеталъул вакил Владимир Маркиница.\nКьвагьи гьабурав чиясул хутIелал экспертизаялде ритIун ругинги лъазабуна гьес.\nАхирисел баяназда рекъон, итни къоялда Волгоградалда тролейбусалъуб кьвагьи гьабидал хун вуго 14 чи. Лъукъун вуго 30 гIанасев. Лъукъаразда гьоркьоб буго хахулеб лъимерцин, гьеб кутакалда захIматаб хIалалда бугин лъазабулеб буго.\nТролейбусалъуб кьвагьизабураб алаталъул къуват тротилалъул эквиваленталда 4 килограммалда бащалъулеб букIун буго. Кьвагьиялъул гучалъ тролейбус кIитIезабун ва сверухъ рукIарал минабазул гордазул цIурдул гъурун руго. Гьедин лъазабулеб буго ЦIех-рехалъул комитеталъ.\nГьатIан къоялдаса нахъе гьеб ккола Волгоградалда гьабураб кIиабилеб кьвагьи. 29 декабралда Волгоградалъул маххул нухазул вокзалалда бомба кьвагьизабиялъул хIасилалда хун вуго 17 чи, анцI-анцI чи лъукъун вуго. Киналго хварал щалали чIезабун буго. Гьезда гьоркьоб буго кIиго лъимер.\nКьвагьияздаса хадуб Волгоградалда ва сверухълъиялда лъазабун буго террористияб хIинкъиялъул «тIогьилаб» ай цIикIкIараб даража. Шагьаралъул къватIахъ хъаравуллъи гьабулеб буго полицияз, гIадатиял гIадамаздасан гIуцIарал къукъабаз ва казаказ. Цо-цо дармил центраз ва хIалтIул идарабаз хIалтIи чIезе тун буго, гIадамал рекIунел гьечIо жамгIияб транспорталда.\nВолгоградалъул ракьалда 30 декабралдаса 3 январалде щвезегIан лъазарун руго чIегIер баялъул къоял. Нахъе рахъун руго ЦIияб соналъул киналго тадбирал. Киналда хваразул хъизабазе цо-цо миллион ва лъукъаразе кIинус-нус аза-азар гъурущ кьезе бугин лъазабулеб буго нухмалъиялъ.


ГьатIан къояъ Дагъистаналда рукIарал муниципалиял рищиял, церехун саназде данде ккун мисалияб хIалалъ анин, цо чанго гурони гIадлу хвезабиялъул хIужаги букIинчIин, гIадамалги цIакъ жигарго рачIунел рукIанила гьаркьал кьезейилан абурал баянал кьолел руго республикаялъул рищиязул идараялъ.\nТIубан рищиязул хIасилал данде росун рахъун гьечIо, цереккун кьурал баяназда рекъон республикаялъул гьаркьал кьолезул 66 процент гIахьаллъанин рищияздайилан лъазабулеб буго Дагъистаналъул рищиязул комиссиялъ.\nГьезулго баяназда рекъон МахIачхъалаялда гьаркьал кьолезул 76 процент гIахьаллъун руго рищиязда. Амма гьел баянал гьересиял рукIин чIезабулеб буго гIемерисел хIукуматалъул гурел информаталазда хIалтIулел журналистаз ва жамгIиял хIаракатчагIаз.\nГьез лъазабулеб буго унголъун гьаркьал кьуразул къадар 20 проценталдегицин бахинчIилан, гьелги бюджеталдасан харж щолел мугIалимзабиги, медицинаялъул хIалтIухъабиги, тарбиячагIиги кколилан.\nБатIи-батIиял баяназда рекъон нухмалъиялъ гьезул щивасда лъазабун букIун буго бюллетеналда кинаб номералда гъоркь вугев кандидатасе гьез гьаракь кьезе кколебали. КиналгIаги гьел кандидаталги «Единая Россия» партиялъул вакилзаби рукIун руго.\n«Эркенлъи» радиоялъул мухбир щвараб чанго рищиязул бутIаялдаги гьаркьал кьезе рачIунел чагIиго рукIинчIин абизе бегьула. Масала, бащадаб сагIаталда жаниб 3 чи гурони вачIинчIел бакIалги рукIана.\nГьединго нижехъе щварал баяназда рекъон МахIачхъалаялда рищиял лъугIизе бащадаб сагIат хутIараб мехалдацин цо-цо рищиязул бутIаязда чанго анцI-анцI гьаркьал кьолезул цIарал хъварал сияхIазда цо-цо чиясда нахъа гурони гьаракь кьунилан хъван букIун гьечIо.\nМахIачхъалаялда рищиязда халкколев вукIарав жамгIияв хIаракатчи Зайналов ХIасаница бицунеб буго гIадамал рищиязда «Единая Россиялъе» гьаркьал кьезе тIамулеб букIараб къагIидаялъул цоялъул.\nЗайналов ХIасан: «Хасал кагъталги кодор ккун шагьаралда батIи-батIиял рищиязул бутIабаздеги ун цого чагIи рукIана «Единая Россиялъе» гьаркьал кьолел. Гьел гIадамал раччулеб хасаб транспортги букIана. Гьеб иш нухда бачунел чагIиги рукIана МахIачхъалаялда гьоркьоре унел мухъазул хIалтIухъаби.\nГьеб схема кин хIалтIулеб бугебали бихьизе дунги босун гьеб кагъатгун ана гьаракь кьезе. Сочи 2014 сонилан тIад хъвараб кагътил кесек букIана гьеб. Рищиязул бутIаялда дица гьеб кагъат бихьараб мехалда дица киб гIумру гьабун бугебали бихьизабулеб хъвай-хъвагIаялъухъ балагьичIо, щибниги цехIечIо лъицаниги».\nГьединго махIачхъалаялъулазул разигьечIолъи букIана гьаркьал кьолезул сияхIалде жидер цIарал росун ратичIолъиялъ рищиязда гIахьаллъун бажаринчIин абун.\nДагъистаналда бищун хIалуцарал рищиял унел рукIанин абизе бегьулеб Буйнакскалдаги аслияб къагIидаялъ гьел гьаркьал кьолезул сияхIал мекъи гIуцIун рукIиналда бан букIана халкъалъул разигьечIолъи. «Партия Ветеранов России» ва «Единая Россия» партиязул кандидатазда гьоркьоб букIана аслияб къец. Гьениб бергьенлъи ветераназул партиялъ босана. Гьезул киналго кандидатазе щвана бищунго цIикIкIун гьаркьал.\nГIаммаб къагIидаялъ босани буйнакскалъулазул 68 проценталъ гьеб ветераназул париялъе кьун руго гьаркьал. Буйнакскалъул мэр ХIусен ХIамзатовасде дандечIараз гIуцIараб гьеб партиялъул гьединал хIасилал ккей ва «Единая Россиялда» тIад бергьенлъи боси гьеб шагьаралда гьабураб инкъилабалда релълъунин абулеб буго экспертаз.\nГьеб партиялъул вакилзабаз лъазабулеб буго депутатазул мажлис цIидасан гIуцIун бахъарабго жидеца Буйнакскалъул бетIер ХIамзатов ХIусен хъулухъалдаса вахъиялъул суал борхизе бугин ва гьесул бакIалда цевеги шагьаралъе нухмалъи гьабулев вукIарав ГIусманов ГIусман вищизе вугилан. Дагъистаналда Буйнакскалда гурони тIокIаб цониги бакIалда рищиязда «Единая Россия» цойгидаб партиялъ къезабичIо.\nГьел рищиязда гIадлу хвезабулел чагIиги аслияб къагIидаялъ единоросал рукIана. «Эркенлъи» радиоялъул мухбир нугIлъун йикIана гьедин рищиязул комиссиялъул гIахьалчагIаз кIи-кIи, лъаб-лъаб бюллетенал кьун гIадамал «Единая Россиялъе» гьаркьал кьезе тIамулел рукIун, рищиязда хадуб халкколел ветераназул патиялъул вакилзабаз ахIи-хIун бахъинабиялъул, гьединго единоросалги рищун хIадурарал бюллетенал реххулагоги тIадккун, кIиго рищиязул бутIаялда ракъккезе бахъана.\nГьел реххулаго тIадккурав ГIалиханов Шамиль полициялъ ккун вачун ана. Гьединго гIадамазул разигьечIолъи букIана гьаркьал кьолезул сияхIалд жалго ратичIолъиялда бан, ва гьезул баяналги хъван цIияб сияхI гьабизе рищиялъул комиссиялъул чагIан инкар гьабулеб букIиналда бан. Халгьабулезул хIарактчилъиялдалъун тIатана гьединго чанго соналъ цере хварал чагIи рищиязда гIахьаллъун рукIин, яги рищиязде рачIинего-рачIинчIел батIиял шагьаразда ругел гIадамаз гьаркьал кьун ратиялъул хIужабиги.\nГьеб хIужаялъе гIоло рищиязул бутIаялда Буйнакскалъул рагъулаб часталъул хIалтIухъабазе батIи-батIиял багьанабиги ратун гьаркьал кьезе риччангутIиялъе гIоло жамгIиял хIаракатчIаги ва рищиязда хадур халкколел республикалъул рищиязул комиссиялъул нухмалъулесухъе ахIдана. Гьев гьоркьове жуван хадуб гурони аскарил рищиязда гIахьаллъизе риччачIо.\nКъасиялдехун 200 гIан чи гIахьаллъараб ракъ-кьалги ккана рищиязе гIоло Буйнакскалда. 9 школалъул азбаралъуб автомобилалда жаниб Единороссаз гьаркьазухъ гIарац кьолеб бугин абурал баянал щварал журналистаз гьеб кьолеб куц бахъизе хIал бихьун буго.\nГьеб бахъулев вукIарав журналист Аримов ГIарипил видеокамераги, фотограф ГIалиев ГIабдулхIазизил фотоппаратги гъурун буго гьеб автомобилалъур рукIараз. Гьенире тIаде ракIарарал ХIамзатовасул рахъккурал ва ГIусмановасул рахъккурал цоцалъ рагъун руго. Гьел ратIа гьаризе полиция эххеде кьвагьдеезецин ккун буго.\nГьединабго кьвагьа-гIанхъи гъорлъ бугеб гъалмагъир ккун буго рищиязул заманалда Бабаюрталдаги. Гьениб цо рищиязул гIахьалчи цойгидасде кьвагьдон вуго, гьев лъукъарав азарханаялде щвезавун вуго.\nГьединго Дагъогниялъул шагьаралъулаб газеталъул редактор МухIамад ХанмухIамадовас «Эркенлъи» радиоялъе бицана рищиязул заманалда гьеб шагьаралдаги «Родина» партиялъул рахъалдасан депутатлъиялде кандидат, ДагъОгниялъул педагогикияб училищеялъул нухмалъулев Акимхан ГIабасовасул васасги кьвагьдон, гъалмагъир гьабунилан.\nМухIамад ХанмухIамадов: «Гьев педучилищеялъул нухмалъулесул васас кIиабилеб школалда бугеб рищиязул бутIаялда бюллетенал реххулеб къали хвезабизе хIал бихьун буго, амма полициялъ квалклвал гьабун буго гьесие.\nБуйнакскалъул 5-билеб номералъул школалда рищиязул комиссия\nГьес ва гьесул гьалмагъзабаз гьебго гъалмагъир анкьабилеб школалда бугеб рищиязул бутIаялдаги гьабизехъин букIун гьелгун къацандизе ккун руго «Трудовая партии России» партиялъул вакилзаби.\nГьев ГIабасовасул вас гьезде кьвагьдон вуго травматикияб танчица. Гьел гIолохъабазул цоясда гулла щун буго гъажалда, цойгидасул бох лъукъун буго. Кьвагьи бахъинабуравги гьесда цадахъ рукIаралги полициялъ ккун руго».\n14 сентябралъул бакъанидаги Дагъистаналъул рищиязул идараялъ рищиязул официалиял баянал къватIире кьечIо.


Жаназабигун гьабулеб "рагъ"\n«Рохьилазе» кумек гьабулеб букIиналда щаклъи ккун низам цIунулез анкьица цебе чIварал Комсомослькое росулъа гIолохъабазул жаназаби кьейилан тIалаб гьабун митинг тIобитIизехъин буго гьезул гIагарлъиялъ.\nИзну гьечIого яргъидгIуцIаразе кумек гьабулел рукIарал чагIийин абун I6 декабралда чIварав Гъизилюрт мухъалъул Комсомольское росулъа лъабго гIолохъанчиясул жаназаби рукъизе кьолел гьечIин абун ццин бахъун руго гьезул гIагарлъи. Гьел нахъе кьейилан абун хасал идарабазде хъвараб гIарзалъул хIасил ккечIого, жидерго тIалабал загьир гьарун митинг тIобитIизехъин букIун буго гьез. Гьеб гьабизехъин букIиналъул харбал раккаралго низам цIунулез Комсомольское росулъа 80 гIан гIолохъанчи ккун вачун ун вуго.\nАнкьица цере низам ц1унулез чIварал Гъизилюрт мухъалъул Комсомольское росулъа Зубаиров НухIудинил, Хайрулаев МухIамадил ва ХIажиев Шамилил жаназаби рукъизе кьейилан абун митинг тIобитIизехъин ругезул 80 гIан чи хамиз къоялъ низам цIунулез ккун рукIана. Чанго сагIат полициялдаги бан гьел риччан руго. Жеги гьел чIваразул жаназаби гIагарлъиялъухъе рукъизе кьун гьечIо.\nЦебехун «Эркенлъи» радиоялъ бицун букIахъе изну гьечIого яргъидгIуцIаразул кумекчагIи рукIанинги абун 16 декабралда къуваталъул идарабазул хIалтIухъабаца чIвана гьел гIолохъаби. Гъизилюрталъул рагIалда жиндирго автомобилалъув чIвана Зубаиров НухIудинги гьесдаго цадахъ интернет бачуневчилъун хIалтIилев вукIарав ХIажиев Шамильги. Гьев ХIажиев Шамилил гIагарав чи Хайрулаев МухIамад Комсомольское росулъ жиндирго хIалтIулеб бакIалдаса къватIиве лъугьараб бакIалда маххул нухлул рагIалда чIвана. Низам цIунулез лъазабуна гьел чIварал гIолохъаби жидеде кьвагьделел рукIанин абун, амма гьезухъ ярагъ букIинчIолъиги, чIван хадуб къуваталъул идарабазул хIалтIухъабаз жидецаго гьезухъе ярагъ реххараблъи бихьарал нугIзалги руго. Гьедин букIаниги Гъизилюрталъулилан абулеб изну гьечIого яргъидгIуцIаразул къокъаялъул гIахьалчагIи Сабуев ГIумариеги Къурбанов ХIажимурадиеги кумек гьабулеб букIанин гьезилан лъазабуна хасал идарабаз.\nГIайиб гьечIого чIварал ва рохьилазул кумекчагIилъун рахъинарурал гIечIого рукъизеги кьолареб жо кинабила букIунебилан абун ццидалъ руго гьезул г1агарлъ. Анкьица хал-шал гьабун бахъунарогойищила букIунеб жаназабазул, кигIан лъугIуларел экспертизабиги анализалгийила гьез гьарулел ругелилан абулеб буго гьез. Гьеб киналдаго разигьечIолъи загьир гьабун ва гьел гIолохъабазул жаназаби рукъизе кьейилан тIалаб гьабун Гъизилюраталъул прокуратураялдеги ун рукIун руго гьезул гIагарлъи, гьенисанги жаваб щун гьечIо.\nГьеб киналдаго ццин бахъарал гьез митинг тIобитIизехъин букIун буго жидерго тIалабал загьир гьарун. Гьеб акция гьабизехъин букIиналъул хIакъалъулъ харбал тIиритIун хадуб 18 декабралда полициялъул хIалтIухъабаз гьеб митинг тIобитIизехъин рукIарал ва гьезул рахъкколезул 80 гIан чи ккун вачун ун вукIана Гъизилюрталъул жанисел ишазул бутIаялде. Гьениб лъугьараб-таралъул «Эркенлъи» радиоялъе бицана ккун вукIаразул цояв ГIумарица.\nГIумар: «Нижер 60-70 ялдасаги цIикIкIун чи ккун вукIана. Рухулел-кьабулелги рукIинчIо ниж, амма кидаго гIадин хъачIго кIалъалел рукIана полициялъулал. Щиб гьабизе ниж ккун гьанире рачаралин абураб мехалда гьелъие жавабги кьечIо лъицаниги. Дун чIварав Шамилил гIагарав чи вуго. Дица гьезда гьикъулеб букIана чIван хадургIаги нужее гьел щайин, хабалъ лъезе кьезе бегьуларищилан. Дуего кколареб жоялъул ургъел гьабичIого кIал данде бачейилан абуна гьеб мехалдаги дида. 3-4 сагIаталъ хутIана ниж полициялда.\nЧIваразул гIагарлъиялъул чагIи рукIана гьенир, гIагарал гурел, амма гьезул рахъкколелги рукIана. Гьездаго цадахъ гьеб ишалдехун кинаб букIаниги гьоркьоблъи гьечIел, гьеб митингалъулги расги ургъел гьечIел гIадамалги рукIана. Нухда вата-ватара вачун автомобилалъув жанив къазавураб гIадаб хIал букIана гьел гIадамазухъ ралагьун. ЧIваразул гIагарални рокъо-рокъреги рачIун гьениса рачун ана. ГIаммаб къагIидалъ босани нижер Комсомольское росулъ салафиязулилан абулеб Гагаринил къотIноб бугеб мажгиталде хьвадулел гIадамал рукIана ккун. Цо-цоязулгун гара-чIвариялги гьарун руго гьенир. Диналда, сиясаталда, тIалъиялда, рохьилазда хурхун суалал кьолел рукIун руго гьезие. Дун гьединазда гьоркьове ккечIо, дун чанго соналъ хасаб экстремистазулгун хурхен букIине бегьулезул сияхIалда гъорлъ вугелъул, дидехун гIемер кIварго кьечIо гьез. Цо-цоял хасал сияхIалде росун руго, цоязул би бахъун, хIацIцIу босун буго, цо-цоял гаргазе тIамун гьезул гьаракьалъул запись гьабулеб букIана».\nГьединго ГIумарица бицана Комсомольское росулъ полициялъулазул хасал рейдал цере-цереги чанги рукIунаанила, амма ахираб заманалда гьединал тадбирал гьарулел рукIинчIилан. Гьаб нухалда гIадамаз ккани МахIачхъалаялде рахъунгицин митинг гьабизехъин букIин лъайдал ургъунго халкъ хIинкъизабизелъун гьабураб иш бугин гьебилан. Амма жидеда нахъе къазе ракIалда гьечIила жидеца къуваталъул идараби диваналде кьезе ругин бицана гьес.\nЦойги ГIумарил рагIабазда рекъон гьел церехун бицен гьабурал чIваразда гьоркьов вукIарав ХIажиев Шамилил гIагарлъиялде аскIоре рачIун рукIун руго къуваталъул идарбазул хIалтIухъаби. Гьез абун буго жидеца лъачIого чIванин гьев Шамилилан, гьесдехун жидер кинаб букIаниги дагIба букIинчIилан. Гьев Зубаиров НухIудинил автомобилалъув вукIинги жидеда лъалеб букIинчIилан. Щуго чи рекIине бегьулеб автомобилалъув жеги чанги чиги вукIине бегьулаанин, гьелги гьедингойищин нужеца чIвазе рукIаралин абун ахIи бан буго Шамилил гIагараз. Гьелго низам цIунулез абун буго нужеца хасал идарабаздеги хьвадун чIварав Шамиль кинаб букIаниги такъсиралда гъорлъ вукIарав яги изну гьечIого яргъидгIуцIаразулгун хурхен бугев чи вукIинчIин абурал документал ракIарейин, гьеб мехалда щибго тIадкIалъай гьечIого гьесул жаназа кьезе бугин нужехъейилан.\nГьел баяназда хурхун Дагъистаналъул жанисел ишазул министерлъиялъул пресс-хъулухъалъ кинаб букIаниги баян кьолеб гьечIо. Гьез абуна гьеб иш Россиялъул терроризмалде дандечIараб миллияб комитеталъухъ бугилан.\nЧIваразул гIагарлъиялъ гIайиб гIунтIизабулеб буго низам цIунулезде\nПолициялъул нухмалъулев заманаялъ хъулухъалдаса нахъе гьавуна\nЭмен: "Дир вас Сириялде полициялъ течIого ана"\nКъанун хвезабун хIалтIулел ганчIил карьералги, хIурулъ тIерхьунеб халкъги