Паўстагоддзя ў галіне адукацыі і аздараўлення\nВобразы гісторыі і сучаснасці\nСвята некалькіх пакаленняў\n19.08.2019 11:28 Выхаванне\nСёння Нацыянальны дзіцячы адукацыйна-аздараўленчы цэнтр “Зубраня” святкуе 50-годдзе. Пра тое, з якімі вынікамі цэнтр прыйшоў да юбілейнай даты і якія мэты ставіць перад сабой калектыў установы, мы размаўляем з дырэктарам цэнтра Надзеяй Генадзьеўнай АНУФРЫЕВАЙ.\n— Надзея Генадзьеўна, адзначце, калі ласка, асноўныя вынікі шматгадовай працы цэнтра. Чым калектыў установы можа ганарыцца?\n— Галоўным вынікам нашай работы з’яўляецца тое, што, нягледзячы на ўсе перыпетыі жыцця (за 50 гадоў у сувязі са зменамі ў грамадстве ўзнікалі розныя планы далейшага лёсу “Зубраняці”), цэнтр захаваўся як месца для развіцця, выхавання і адукацыі дзяцей.\nУ мінулым гэта быў лагер для піянерскага актыву, і мы цесна супрацоўнічалі з піянерскай арганізацыяй. Сёння ўсё памянялася, але сутнасць засталася. Любой краіне патрэбны актыў, у тым ліку і ў дзіцячым і падлеткавым асяроддзі, з якога потым вырастуць дастойныя кіраўнікі, спецыялісты, якія будуць рухаць наперад прамысловасць, навуку і творчыя сферы. Мы павялічылі колькасць дзяцей, якія зараз маюць магчымасць прыехаць да нас на працягу навучальнага года і падчас канікул. Зрабілі “Зубраня” сапраўды міжнародным цэнтрам — толькі гэтым летам гасцямі “Зубраняці” стануць прадстаўнікі 21 краіны. Да гэтага нам даручана прымаць дзяцей з 7 краін, якія наведваюць “Зубраня” па запрашэнні кіраўніка дзяржавы, тут з маладзёжным актывам сустракаюцца міністр адукацыі, супрацоўнікі галіновых устаноў, знакамітыя людзі Беларусі.\nМы змаглі выбудаваць сістэму кадравай работы: мала сабраць адораных дзяцей — трэба забяспечыць сістэму такімі педагогамі, якія змаглі б працаваць з гэтымі высокаматываванымі дзецьмі, выхоўваючы і захапляючы іх сваімі ведамі і сваім станоўчым прыкладам. Таму праводзім пільны адбор маладых спецыялістаў, якія прыязджаюць працаваць у “Зубраняці” па размеркаванні. Нехта з іх ужо спрабаваў сябе ў якасці валанцёраў, нехта, у дзяцінстве палюбіўшы “Зубраня”, па мэтавым размеркаванні паступае ва ўстановы вышэйшай адукацыі, каб потым вярнуцца сюды ў якасці педагога. Гэтаму вельмі спрыяюць меры, прынятыя на дзяржаўным узроўні, сярод якіх — істотныя даплаты маладым спецыялістам. Дзякуючы гэтаму, нашы важатыя атрымліваюць дастойную заработную плату.\nНалежным чынам у нас уладкаваны і побыт супрацоўнікаў: важатыя жывуць у добраўпарадкаваным інтэрнаце, маюць аптымальны рабочы графік і поўны сацыяльны пакет, таксама мы як наймальнік кампенсуем 50% кошту харчавання педагогаў. На тэрыторыі цэнтра і непасрэдна ў інтэрнаце працуюць некалькі магазінаў, аптэка. Педагогі могуць карыстацца аб’ектамі бытавога абслугоўвання (цырульня, манікюрны кабінет), бясплатна наведваць лазню і басейн. Некалькі разоў у дзень у курортны пасёлак Нарач і Мядзел, дзе жыве частка супрацоўнікаў, ходзіць службовы аўтобус.\nЁсць магчымасць выязджаць на культуралагічную практыку перад спецыялізаванымі зменамі, каб быць дасведчаным у той галіне, па якой прыйдзецца працаваць з дзецьмі. Рэгулярна выязджаем на культурныя мерапрыемствы рэспубліканскага і міжнароднага ўзроўню, такія як “Славянскі базар у Віцебску”, цырымоніі адкрыцця і закрыцця Еўрапейскіх гульняў, арганізоўваем наведванні тэатраў. Важатыя ўдзельнічаюць у праграмах абмену, суправаджаючы дзяцей у цэнтры-пабрацімы і замежныя паездкі. Усё гэта робіць работу ў “Зубраняці” вельмі прывабнай.\n— Што за гэты час памянялася ў фінансаванні цэнтра і што дазваляе “Зубраняці” стабільна нарошчваць матэрыяльную базу?\n— Безумоўна, вельмі важным дасягненнем з’яўляецца стварэнне трывалай матэрыяльна-тэхнічнай базы. Сёння ў нас ёсць усё і для работы персаналу цэнтра, і для жыцця дзяцей. Створаны цудоўныя ўмовы ў спальных карпусах, а па колькасці камп’ютараў мы, відаць, пераўзыходзім многія ўстановы адукацыі. У вучэбным працэсе выкарыстоўваюцца мультыборды, камп’ютары рознай канфігурацыі і прызначэння, лінгафонныя кабінеты, размнажальная тэхніка. Працуюць аснашчаныя па найвышэйшых стандартах лабараторыі, дзе дзеці могуць вывучаць прадметы прыродазнаўчага цыкла на паглыбленым узроўні, павысіўшы працэнт практычнай падрыхтоўкі.\nГрашовыя нормы сродкаў на харчаванне поўнасцю пакрываюць натуральныя нормы харчавання. Дзякуючы гэтаму, дзеці забяспечаны збалансаваным пяціразовым харчаваннем з садавіной, сокамі, а часам і з ласункамі.\nДзяржава дала нам магчымасць самім зарабляць сродкі. І як кіраўнік я магу сказаць, што сёння суадносіны бюджэтнага і пазабюджэтнага фінансавання цэнтра 50/50 (трэба мець на ўвазе, што да пачатку 2000-х НДЦ “Зубраня” фінансаваўся толькі з бюджэту). Сёння мы маем свае сродкі, якія накопліваюцца ад дзейнасці, якая прыносіць даход: гэта не толькі грошы ад продажу пуцёвак на дадатковыя месцы, але і паслугі пральні, ксеракапіравання і фатаграфавання, утрымання магазінаў і пунктаў аказання бытавых паслуг. Значныя сродкі мы эканомім за кошт таго, што пасля набыцця спецыяльнага абсталявання не звяртаемся да пабочных арганізацый для атрымання шэрага патрэбных нам паслуг: самі вырабляем гальштукі, значкі, друкуем банеры. Пасля рэканструкцыі медыцынскай часткі мы разгарнулі шырокую сетку платных медыцынскіх паслуг, якія выходзяць за межы тых, што фінансуюцца з бюджэту: аказанне паслуг па падтрыманні здароўя і ўмацаванні дзіцячага імунітэту праз аздараўленчыя працэдуры, умацаванне паставы, распрацаваны праграмы для дзяцей, у якіх праблемы з верхнімі дыхальнымі шляхамі.\nАкрамя медыцынскіх праграм, на ўмацаванне дзіцячага здароўя можа ўплываць вялікая рухальная актыўнасць, рацыянальнае харчаванне, пітны рэжым і, безумоўна, натуральныя прыродныя фактары: мы жывём у сасновым лесе і пастаянна дыхаем фітанцыдамі, на тэрыторыі шмат ядлоўцу, які расце ў натуральных умовах і ўзмацняе аздараўленчы эфект прыроды.\nБольшая частка будаўнічых работ выконвалася за бюджэтныя сродкі: Палац дзіцячай творчасці, стадыён. Капітальны рамонт школы быў зроблены за кошт сродкаў рэспубліканскага суботніка, таму я заўсёды кажу, што тут, у “Зубраняці”, ёсць грошы, заробленыя кожным з нас.\nА вось лагер “Вясёлкавы” пабудаваны за пазабюджэтныя сродкі, як і “Зубраняцкія дачы”. Большасць дробных элементаў добраўпарадкавання (лаўкі, сметніцы, малыя дэкаратыўныя формы) рабілася за кошт сродкаў, якія мы зарабілі самі. Шмат што робім сваімі рукамі: фотавыставы, афармленне кабінетаў у школе і ў Палацы дзіцячай творчасці, самі штогод вырошчваем 70 тысяч каліваў расады кветак.\n— Наколькі эфектыўнай з’яўляецца дзейнасць “Зубраняці” ў якасці метадычнага цэнтра па аздараўленні?\n— З 2009 года мы ўзялі на сябе новую для нашага калектыву функцыю метадычнага суправаджэння дзіцячых аздараўленчых летнікаў і цэнтраў. Мы назапашваем педагагічны вопыт, абагульняем яго і трансліруем на ўсю краіну, аддаючы перавагу інавацыйным формам арганізацыі часу. Штогод мы праводзім фестывалі аздараўленчых лагераў, навукова-метадычныя канферэнцыі, на якія запрашаем практыкаў і навукоўцаў, стварылі савет дырэктараў выхаваўча-аздараўленчых устаноў. Самае галоўнае — па нашай ініцыятыве на заканадаўчым узроўні выхаваўча-аздараўленчыя ўстановы прызналі асобным відам устаноў адукацыі нароўні з дашкольнай, агульнай сярэдняй, дадатковай адукацыяй. Сёння ў нашай краіне штогод працуюць 4,5 тысячы летнікаў, у якіх праходзяць аздараўленне 38 тысяч дзяцей. І куды б ні прыехалі для аказання метадычнай дапамогі, бачым свае метадычныя распрацоўкі, якія рэалізоўваюцца ў рабоце летнікаў.\n— Як развіваецца сацыяльнае партнёрства цэнтра?\n— Развітае сацыяльнае партнёрства — гэта яшчэ адзін важны вынік нашай працы. Тут у свой час пабывалі славутыя пісьменнікі і кампазітары, касманаўты і навукоўцы, спартсмены і музыканты. Мы падтрымліваем гэтую традыцыю сацыяльнага партнёрства. Знакамітыя асобы Беларусі з абсалютна розных сфер сустракаюцца з дзецьмі, каб перадаць свой жыццёвы вопыт, каб іх узор дапамог выхаванцам “Зубраняці” ў прафарыентацыі. Менавіта гэтай тэме прысвечана і навукова-практычная канферэнцыя, што праходзіць у цэнтры падчас юбілейных урачыстасцей, дзе будуць падведзены вынікі сацыяльнага партнёрства за 50 гадоў працы.\nПадчас юбілейных урачыстасцей пройдзе “Лідар-форум” сумесна з фондам ЮНІСЕФ, фестываль творчых калектываў Беларусі і Расіі “Дзве краіны — адзін лёс”, адбудзецца фестываль летнікаў Беларусі “Зубренка голос звонкий”.\n— Сёння шмат гавораць пра бяспеку дзяцей падчас адпачынку. Што робіцца ў вашай установе ў гэтым плане?\n— У нас усё адбываецца па раскладзе, і многія лічаць, што мы пазбаўляем дзяцей свабоды. Але любая свабода — гэта ў першую чаргу арганізаванасць. У нас заўсёды пазначана, дзе ў пэўны момант часу кожны атрад павінен знаходзіцца, таму кожнае дзіця за змену можа пабываць усюды і паспрабаваць сябе ў розных забавах і творчасці або наведаць тарзан-парк, памыцца ў лазні ці паплаваць у басейне… З іншага боку, гэта размежаванне адказнасці: у басейне за дзяцей адказвае спартыўны інструктар, у школе — настаўнік, на занятках гурткоў — кіраўнікі гурткоў, а ў астатні час — важаты.\nВажна таксама сказаць пра харчовую бяспеку. У нас укаранёна сістэма ХАССП (НАССР — Hazard Analysis and Critical Control Points) — сістэма кіравання бяспекай харчовых прадуктаў, дзякуючы якой мы адсочваем рух харчовых прадуктаў і абсталявання, якое выкарыстоўваецца для гатавання ежы.\nТаксама важна сачыць за маральнай бяспекай: каб не было дрэннага ўплыву, каб мы не тыражавалі нецэнзурную лексіку, каб мы не распаўсюджвалі ідэі, якія могуць аказаць уплыў на дзіця. А супрацоўнікі міліцыі, якія дзяжураць на тэрыторыі, адказваюць за грамадскую бяспеку.\nНамаганні прыкладаюцца і да выхавання экалагічнай бяспекі як у дзяцей, так і ў дарослых.\n— На што, на вашу думку, найперш трэба скіраваць увагу, каб НДЦ “Зубраня” ўтрымліваў такі ўзровень і заўсёды заставаўся сучасным?\n— Найперш трэба мець разумную каманду, якая будзе бачыць перспектывы. Усе людзі розныя, і таму некага, магчыма, трэба падпіхнуць, а некага — зматываваць, а для гэтага павінна быць каманда нераўнадушных людзей. А што рабіць для гэтага? Крочыць побач з сістэмай адукацыі.\nТрэба пастаянна падтрымліваць узровень матэматычнай, хімічнай, фізічнай адукацыі, каб сістэма не стаяла на месцы і развівалася. Трэба выхоўваць наступныя пакаленні людзей, якія змогуць стварыць тыя даброты, якія не стварылі папярэднія. Зніжаць гэты ўзровень нельга: грамадству патрэбны прафесіі, якія ствараюць матэрыяльныя рэчы. Менавіта таму ў нас узнік лабараторны комплекс “Юніёр плюс”, сталі актыўна выкарыстоўваць летнія школы з інтэнсіўным пагружэннем у канкрэтныя школьныя прадметы, укараняем тэхналогію цьютарства — калі дзяцей навучыць вучыцца, яны могуць асвоіць вельмі многае.\nАсабліва востра зараз паўстала праблема сацыялізацыі дзяцей. З гэтай прычыны ў “Зубраняці” з’явіўся “Лідар-клуб”, які працуе па тэхналогіі “роўны вучыць роўнага”, задачай якога з’яўляецца навучыць эфектыўным зносінам з аднагодкамі і даць магчымасць потым вучыць гэтаму сваіх сяброў. Сапраўды, самыя лепшыя веды — гэта тыя, якія ты здабыў сам і якія потым трансліраваў іншым.\nЗ гэтага года пачне працаваць эксперыментальная пляцоўка па рабоце з дзецьмі-інвалідамі. Два гады мы распрацоўвалі тэарэтычную базу, рыхтавалі адпаведны персанал, уладкоўвалі безбар’ернае асяроддзе.\nБезумоўна, у матэрыяльным плане нам было б нядрэнна мець спартыўна-культурны цэнтр для правядзення спартыўных мерапрыемстваў, дыскатэк і шоу-праграм. У генеральным плане развіцця цэнтра такі аб’ект закладзены. Ужо наспела патрэба ў другім інтэрнаце, каб важатыя маглі жыць не па двое, як зараз, а па адным у пакоі.\nУ найбліжэйшы час у “Зубраняці” з’явіцца дэманстрацыйны разумны экалагічны дом. Гэты праект рэалізоўваецца сумесна з ПРААН і накіраваны на маніторынг навакольнага асяроддзя. Можна шмат расказваць, што трэба берагчы прыроду і выкарыстоўваць альтэрнатыўныя крыніцы энергіі, але лепш гэта ўбачыць: як на практыцы працуюць сонечныя батарэі, цеплавыя помпы і іншае экалагічнае абсталяванне. Гэта будзе двухпавярховы будынак, у якім на першым паверсе размесціцца экалагічная лабараторыя (у нас ужо ёсць вопыт правядзення экалагічных даследаванняў па вызначэнні чысціні паветра і глебы, якасці прадуктаў і пітной вады), а на другім — цэнтр экалагічнай асветы. Дзіця павінна азнаёміцца з гэтым і набыць жаданне ў будучыні пабудаваць сабе такі самы разумны экалагічны дом.\nВельмі вялікая работа вядзецца з аналагічнымі з нашым цэнтрамі ў Расіі (“Артэк”, “Арляня”, “Люстраны”, “Акіян”), Украіне (“Маладая гвардыя”) і Казахстане (“Балдаўрэн”). На працягу многіх гадоў мы возім у “Арляня” пераможцаў шматлікіх рэспубліканскіх конкурсаў, якія праходзяць у “Зубраняці”, таксама накіроўваем туды сваіх важатых. Нядаўна нашы важатыя прымалі ўдзел у змене “Масты сяброўства” ў цэнтры “Арляня”. Мы праводзім разам з імі Skypе-канферэнцыі, яны прыязджаюць да нас на конкурс гульнявых праектаў “Гуляюць дзеці — гуляем мы”. А падчас юбілейных урачыстасцей будуць падпісаны пагадненні з гэтымі цэнтрамі аб супрацоўніцтве — мы атрымаем статус цэнтраў-пабрацімаў.\nЗадач шмат, іх ставіць жыццё. Мы працуем на аснове дзяржаўнага заказу, рэалізоўваючы мэты, якія ставіць час і грамадства. І для нас вельмі важна, што нашы дасягненні адзначаны на дзяржаўным узроўні: у 2015 годзе цэнтр стаў лаўрэатам прэміі “За духоўнае адраджэнне”, а сёлета ўзнагароджаны Ганаровым дзяржаўным сцягам Рэспублікі Беларусь. Такія высокія ўзнагароды — пацвярджэнне таго, што наша праца заўважана і ацэнена. І ў гэтым поспеху ёсць уклад кожнага супрацоўніка.Але такія высокія ўзнагароды абавязваюць знаходзіцца ў пастаянным пошуку, не спыняцца на дасягнутым.\n50-годдзеЗубраняНадзея Генадзьеўна АнуфрыеваНацыянальны дзіцячы адукацыйна-аздараўленчы цэнтр\nВобразы гісторыі і сучаснасці...


Турагенцтва без дазволу выкарыстала малюнак Радыё Свабода\n27 травень 2016, 16:31\nТурыстычнае агенцтва «ІрыАнна» без дазволу і ў камэрцыйных мэтах выкарыстала малюнак, які зьяўляецца ўласнасьцю Радыё Свабода і разьмяшчаўся на сайце ў рубрыцы «Невясёлыя карцінкі». Малюнак супрацоўнікі турфірмы знайшлі ў інтэрнэце, ён ім спадабаўся, і яго скарысталі на рэклямным плякаце. Чаму ў Беларусі так лёгка парушаюцца аўтарскія правы?\nМастачка, якая падпісвае свае малюнкі літарамі ДЛ і адмыслова малюе для рубрыкі Радыё Свабода «Невясёлыя карцінкі», убачыла ў мэтро рэклямны плякат турыстычнай кампаніі, якая запрашае наведаць курорты Краснадарскага краю. На плякаце — інфармацыя пра туры, тэлефоны агенцтва, кірункі, а таксама малюнак: сьцяжок з палоскамі колераў расейскага і ўкраінскага сьцягоў, на якім, як на матрасе на пляжы, ляжыць мужчына ў цёмных акулярах, над ім — чайкі, вакол — парасоны. Малюнак гэты мастачка рабіла адмыслова для Свабоды, і 2 чэрвеня 2014 году ён быў зьмешчаны на сайце. Дазволу выкарыстаць малюнак ні ў мастачкі, ні ў Радыё Свабода турыстычнае агенцтва не прасіла.\nПаколькі малюнак — уласнасьць Радыё Свабода, мы зьвязаліся з прадстаўніком турфірмы і папрасілі патлумачыць, дзе ён яго ўзяў. Той адказаў, што знайшоў карцінку ў інтэрнэце і нават даслаў спасылку на македонскі сайт:\nФрагмэнт сайту, які перадрукаваў выяву Радыё Свабода без пазнакі аўтарства\n«Карцінку гэтую я знайшоў у інтэрнэце. Пра тое, што існуе аўтарскае права, я, канечне, чуў, але для мяне як для дылетанта гэта далёка... Пакуль з гэтым не сутыкнесься, як у гэтым выпадку.\nКанфліктаваць, „бадацца“ з-за гэтага малюнку я, натуральна, ня буду. Але на карцінцы няма знаку ўласьніка, няма ніякіх правоў. Я згодны, што так рабіць нельга, але няма ў нас яшчэ гэтай культуры павагі да аўтарскіх правоў, няма ведаў. Праўда, для мяне гэта далёка. Гэта разавая рэкляма, мы ня робім на гэтай рэкляме аснову свайго бізнэсу.\nШто будзе далей? У мэтро рэкляма ўжо вісіць, яна правісіць два тыдні. Два тыдні мы праплацілі. І далей мы працягваць ня будзем. У любым выпадку, мы больш выкарыстоўваць гэтую рэкляму ня будзем».\nШто да абурэньня аўтаркі малюнку, маўляў, яе карцінка выкарыстоўваецца для прыцягненьня беларускіх турыстаў у Крым (на плякаце сапраўды ёсьць радок «праезд на адпачынак у Крым і Краснадарскі край — 1 мільён 650 тысяч), прадстаўнік турфірмы адказаў: «У Крым цяпер паездкі не арганізоўваюцца, бо пераправа праз паром беларусаў не задавальняе. Толькі ў Краснадарскі край, у Геленджык і Анапу».\nТакім чынам, выходзіць, што македонскі сайт centarnews.net без дазволу і спасылак разьмясьціў карцінку яшчэ 26 верасьня 2015 году, а сёлета ў траўні гэтую карцінку ўжо з македонскага сайту «пазычыла» беларуская турфірма. Праўда, прадстаўнік турфірмы крыху хітруе: на малюнку, які ён даслаў на Свабоду, у правым ніжнім куце праглядаецца подпіс аўтаркі — літары ДЛ ёсьць, а на рэклямным плякаце іх не відаць (падобна, што зафарбаваныя).\nВыпадак гэты не адзіны. Часьцяком людзі не задумваюцца, калі бяруць штосьці з інтэрнэту. Што браць чужое нядобра, дзіцёнку ўнушаюць зь дзяцінства. А вось браць з інтэрнэту ня сорамна, вынікае з тлумачэньня супрацоўніка турфірмы. Але ёсьць Закон Рэспублікі Беларусь «Аб аўтарскім праве і сумежных правах», дзе выкарыстоўваецца агульнае паняцьце — твор. Ахоўваюцца правы аўтара на творы: гэта можа быць твор у вуснай форме (публічны выступ), пісьмовай форме (літаратурныя творы), электроннай форме (кампутарныя праграмы), а таксама малюнкі, фатаграфіі — усё гэта па законе творы.\nМарыя Колесава, адвакатка, якая спэцыялізуецца на аўтарскім праве, кажа, што кожны такі выпадак трэба разглядаць індывідуальна:\n«Унівэрсальнага сродку для абароны аўтарскіх правоў няма.\nКалі вы выстаўляеце свае творы ў інтэрнэт, будзьце гатовыя, што іх будуць красьці.\nТак што абавязкова іх неяк адметна пазначайце адмысловай адзнакай забароны, каб, калі справа дойдзе да суду, вы маглі даказаць, што забарона была і што „злодзей“, які выкарыстаў вашу працу, пра гэта ведаў.\nШто да сеткі інтэрнэт, калі вы ня хочаце, каб выкарыстоўвалі вашы фатаграфіі, вашы малюнкі, пішыце пад публікацыяй, што вы забараняеце любое свабоднае выкарыстаньне вашай уласнасьці, альбо штосьці кшталту: „Выкарыстаньне без майго дазволу забаронена“. Калі ёсьць забарона, нельга спаслацца на свабодны доступ. Што да свабоднага доступу, тут таксама ёсьць нюансы.\nЯ як юрыст раю ўсім аўтарам ставіць знак забароны, калі вы ведзяце блог. Вось зараз я вяду справу блогера Антона Матолькі, і ён напісаў, што выкарыстаньне ягоных фатаздымкаў забаронена. У любым выпадку трэба пытацца дазволу ў аўтара, нават калі выкарыстаньне некамэрцыйнае.\nКалі мы кажам пра камэрцыйнае выкарыстаньне — вось як у выпадку з малюнкам, калі турфірма яго разьмясьціла на сваім рэклямным плякаце — тут ужо можна выставіць пісьмовую прэтэнзію і ісьці ў суд ці да мэдыятара. Калі нават у творы ёсьць перапрацоўка, як у гэтым выпадку, можна даказаць, што было парушэньне маёмасных правоў, патрабаваць выплаціць кампэнсацыю за маральную шкоду за непазначэньне імя аўтара.\nІ яшчэ адна парада: калі вы малюеце карцінку, робіце фатаздымкі, заўсёды захоўвайце арыгінал у лічбавай форме і на матэрыяльным носьбіце».


Польшча хоча далучыцца да ліку еўрапейскіх лідараў касмічнай галіны | Новы Час\nПольскія фірмы могуць выкарыстаць хуткае развіццё касмічнай галіны ў Еўропе — пераконвае Польскае касмічнае агенцтва. Цягам бліжэйшых пару гадоў перад навукоўцамі, інжынерамі і бізнесам стаіць выклік, датычны касмічнага смецця і росту пагроз, якія з гэтым звязаны.\nПольшча ўваходзіць у лік васьмі еўрапейскіх краін, якія ствараюць кансорцыум SST, які рэалізоўвае праекты ў касмічнай галіне. Старшыня Польскага касмічнага агенцтва Міхал Шаняўскі гаворыць, што Польшча мае добрую сетку тэлескопаў, лакалізаваных паміж Паўднёвай Амерыкай, Аўстраліяй і Афрыкай. Дзякуючы гэтаму можна дакладна сачыць за тым, што адбываецца на зямной арбіце, і стала ўдасканальваць сістэму папярэджання перад магчымымі сутыкненнямі:\n— Мы з’яўляемся адным з лідараў, калі казаць увогуле пра свядомасць таго, што адбываецца ў космасе. А ў выпадку тэлескопаў — мы лідары па колькасці, якасці і размяшчэнні тэлескопаў. Мы хочам яшчэ больш разбудаваць нашу сетку тэлескопаў. У бліжэйшыя тры гады мы ўкладзем некалькі мільёнаў.\nУжо цяпер на арбіце кружыць каля мільёна касмічнага смецця дыяметрам больш за 1 сантыметр. У касмічных умовах нават невялікія аб’екты пераўтвараюцца ў «зброю», здольную знішчыць сярэдняй велічыні спадарожнік і Міжнародную касмічную станцыю.


Тры дні ў пекле | pARTisan — cучасная беларуская культура | contemporary belarusian culture\nАўтар: Павал Пражко, 18/02/2013 | бібліятэка ТЭАТР\nТры дні ў пекле\nСяргей Ждановіч, праект «Tabula Rasa»\n© pARTisan #19’2012\nПаўла Пражко, маладога беларускага драматурга, ужо называюць фэномэнам. Ён аўтар некалькіх дзясяткаў тэкстаў, асаблівасьцю якіх ёсьць бесьперапынны пошук новых для аўтара мастацкіх сродкаў, што дазваляюць яшчэ шырэй рассунуць межы «праўдзівага» ў тэатры, выявіць рэалізм ужо цяперашняга часу. У сваіх тэкстах ён актыўна выкарыстоўвае ненарматыўную лексыку, часам на ёй будуецца ўся п’еса (як, напрыклад, «Жыцьцё ўдалося»). Але гэта не адмысловы ход для наданьня сабе скандальнага іміджу. Гэта само сучаснае жыцьцё, якое аўтар, быццам той сэйсмограф, акуратна фіксуе на паперы — з граматычнымі й сынтаксычнымі памылкамі, зь неадрэдагаванай моваю, з героямі, якія зазвычай апынаюцца па-за межамі ўвагі мастацтва (люмпэны, гопнікі, лесьбіянкі). Такім чынам аўтару ўдаецца апісаць навакольную штодзённасьць як яна ёсьць, перадаць наратыў гэтай штодзённасьці. Пражко дакладна адчувае гэтую прастору, і тое, што іншаму драматургу, магчыма, было б не дазволена, стала ў Пражко ягоным стылем.\n«pARTisan» публікуе пераклад урыўкаў з аднаго з апошніх тэкстаў Паўла Пражко «Тры дні ў пекле». Пунктуацыя, сынтаксыс, выкарыстаньне вялікіх і малых літараў — аўтарскія.\nТры дні ў пекле (фрагмэнты)\n(дзеяньне адбываецца ў лютым 2012 году ў горадзе Менску)\nАдразу на сьнезе разасланыя цэляфанавыя пакеты. На пакетах прадукты якімі гандлююць пэнсіянэры. Гэта хрэн, марынаваныя агуркі, кавалкі гарбуза сырога, сушоныя баравікі, у поліэтыленавых пакетах квашаная капуста на вагу. Жанчына ў сіняй кароткай зімовай куртцы нахілілася й кладзе мандарыны на ружовыя плястмасавыя шалі. Выкладае да кіляграму, стрэлка паказвае пакуль 800 грамаў. Рукі счырванелі ад холаду, куртка задралася, сьпіна голая. Яна выпростваецца і становіцца відаць які чырвоны зьбіты ў яе твар. Вусны нафарбаваныя, вочы вельмі чорным нафарбаваныя, яна вымае з кішэні курткі пачак цыгарэт, у пачку яшчэ ляжыць запальнічка, пачак ня поўны, яна запальвае кладзе пачак назад у кішэнь курткі. Побач зь ёй стаіць цыбаты худы п’яніца ў чорнай куртцы, з гумкаю ўнізе, маланка расшпіленая да сярэдзіны, на галаве чорная шапка, ён трымае рукі ў кішэнях, у зубах тлее цыгарэта, падносіць руку да вуснаў, зацягваецца, вымае цыгарэту, выпускае дым, апускае руку з цыгарэтай. Каля ягоных ног стаяць два драўляныя неглыбокія латкі з мандарынамі. Верхні ледзь прыкрыты такім белым капронавым пакетам. Пачынае падносіць цыгарэту да рота, у гэты момант школьнік, што выбягае зь пераходу мэтро, хлопчык, бяжыць за аднаклясьнікамі, выпадкова нагой кранае паперку, якая ляжыць на сьнезе перад шалямі. На паперцы кошт кіляграму мандарынаў: 12 тысяч рублей. Испанские, очень сладкие. Літара е ў слове сладкие паехала па паперцы ўніз, паперка крутанулася пад нагой хлопчыка, палову яе засыпала сьнегам, мужчына з заціснутай паміж пальцамі цыгарэтай нахіліўся, узяў паперку,\nу гэты момант дзед, які стаіць ля самага выхаду з мэтро ў доўгім старым паліто й у валёнках, у яго на газэце пад нагамі слоік з хрэнам: менты.\nІ сам першы нахіліўся стаў запіхваць слоікі ў кішэні паліто, мужчына падхапіў латкі з мандарынамі, ягоная сяброўка схапіла шалі. Бабкі, дзед, усе хваляй ірванулі ўбок, убок ад пераходу. Дзіма ніяк ня мог сабраць бананы. Яго стала трэсьці, новы тэлефон выпаў, ён схапіў тэлефон, кінуў бананы, паклаў тэлефон у кішэнь, стаў запіхваць бананы ў торбу, рукі трэсьліся, схапіў торбу, бананы некалькі галінак выпалі з торбы на сьнег, засталіся на сьнезе, ён ірвануў убок, мент пасьпеў ступіць да яго, хацеў схапіць, але каўнер курткі слізгануў толькі па руцэ. Машына заехала на тратуар, коўш падхапіў сьнег, пацягнуў да шапіку саюздруку на прыпынку, людзі сталі разыходзіцца. Дзіма ўчапіўся нагой за вялікі кавалак мерзлага сьнегу, стаў завальвацца на машыну, але ўтрымаўся, захаваўшы раўнавагу, адбег убок.\nКіляграм бананаў 8 тысяч, гэта даляр. На паперцы, якая ляжыць на сьнезе напісана, што яны з эквадору. Шкура банану зялёная і яны вялікія. Прытрымліваючы падол доўгага футра, жанчына перабірае мандарыны. Ёй здаецца што яны ўсе мяккія. Они у вас все какие-то мягкие. Моршчыцца ёй не падабаюцца гэтыя мандарыны. На тонкіх, ужо з прыкметамі артрыту пальцах блішчаць залатыя пярсьцёнкі. Ля ейных ног на сьнезе ляжыць раздушаная хурма. Дзімаў брат купіў тры кіляграмы хурмы на камароўцы па 9 тысячаў за кіляграм. Ён перабіраў таксама стаяў. Так калі не выбіраць, то такая хурма каштуе 22–25 тысячаў кіляграм. «а почем бананы? А вижу». Жанчына раскрывае кашалёк з бліскучай чырвонай скуры, працягвае Дзіме пяць тысячаў і тры купюры па тысячы. Дзіма выцягвае з кішэні джынсаў грошы, яму даводзіцца трохі прыўзьняць плечы: ваша сдача. Літара ч цьвёрдая, ён прамаўляе не сдачья, а сдача. На канцы а. Сдача. Ён кажа як старэйшы брат сдача, ести, вылазиць, санцыметр. Грошы перахопленыя карычневай дзіцячай гумкай для валасоў. Зь пераходу мэтро валіць натоўп, жанчына ў футры незадаволена моршчыцца й дакранаецца да пляча мужчыны ў кароткай зімовай куртцы, ён замінае ёй. Яна сьпяшаецца да цёмна сіняй машыны, якая ўперлася бампэрам у бардзюр тратуару. Рухавік не заглушаны, стоп сыгналы міргаюць. Дзіма суне грошы ў кішэнь. Край тысячнай купюры надрываецца, джынсы шчыльна прылягаюць да нагі й пакласьці ў кішэнь грошы ня проста. Людзі разьмеркаваліся па прыпынку, у чаканьні транспарту. У Дзімы няма адмысловага месца для грошай. Ён захоўвае іх у кішэні, складаючы па прынцыпе павелічэньня. Самая вялікая купюра ўсярэдзіне складзеная напалову й перахопленая наступнай, потым наступнай потым наступнай. 100 тысячаў, 50 тысячаў, 20 тысячаў, 10 тысячаў, 5 тысячаў, 1 тысяча, 500 рублёў, 100 рублёў, 50 рублёў, 20 і 10. За 10, 20, 50, 100 рублёў нічога ня купіш. Гэта сьмецьце. Гэтыя грошы можна знайсьці ў горадзе на зямлі. Аднойчы сябар Дзімы сраў на дружнай насупраць экамэдсэрвісу на таўстога, сраў і падціраўся сторублёвымі купюрамі. Тры па сто, адна 50 і адна 10. Дзіма падымае любыя грошы калі знаходзіць. Нават 10, нават калі яны мокрыя, ён кладзе іх у кішэнь курткі, яны высыхаюць і ён разьлічваецца імі з касіркамі ў краме. Старэйшая сястра Дзімава кажа, што калі за драбкамі цягнесься значыць, усё жыцьцё будзеш падбіраць толькі дробкі. Яна 10 рублёў не падыме. Яна не падыме 100 рублёў, вось калі 500 ці тысяча. Аднойчы яе дачка страціла сотавы тэлефон, самсунг. Дачцэ 15 гадоў, на застаўцы была вялікая чырвоная ружа. Тэлефон ляжаў у сьнезе насупраць голдэн кавы на пляцы леніна. Машына чысьціла тратуар і пакінула горб сьнегу пасярэдзіне. У 22.30 з гэтага тэлефону патэлефанавалі ейнай сяброўцы Лізе. 22.30 з гатэлю Эўропа патэлефанаваў ужо іншы чалавек. На наступны дзень ля ўваходу ў ГУМ дзяўчына ў сінім паліто працягнула сястры Дзімы сотавы тэлефон ейнай дачкі. Дзімава сястра кінула дзяўчыне 10 даляраў у раскрытую сумачку. Дзяўчына незадаволена нахмурылася, яна ня дзеля грошай аддавала чужы тэлефон, Дзімава сястра адчула сябе няёмка, стала дзякаваць, штосьці сказала, нейкія словы падзякі. Яны разыйшліся, дзяўчына пайшла на прыпынак соткі,\nа дзімава сястра пайшла ў мэтро, даехала да каменнай горкі, села на 52гі тралейбус, выйшла на 25й паліклініцы зайшла ў 10ты кабінэт, пераапранулася ў белы халат, узяла вядро, анучу й пайшла мыць кабінэты лекараў. У яе зарплата чыстымі 850 тысячаў.\nПакет малака 5–6 тысячаў у залежнасьці ад тлустасьці. Хлеб ад дзьвюх з паловай да 14 тысячаў. Палова раўбічаўскага 7 тысячаў. Рыс 7–9 тысячаў за 900 грамаў, грэчка 9–12 тысячаў за 900 грам. Пачак аўсянкі геркулес таннай самай які каштаваў 900 рублёў, чатыры з паловай тысячы. Мяса 100–200 тысячаў за кіляграм. Сасіскі 35–40 тысячаў. Можна і за 20 так. але за 20 ужо ня ўсе іх ядуць. Сок ад 7 да 14 тысячаў за літар. Селядзец маціяс 12 тысячаў, эканом 23 тысячы, тварог ад 5 да 12 тысячаў, сыры ад 30 тысячаў, рыба ад 30 тысячаў.І ў сухарава і ў чыжоўцы і ў шабанах, і на паўднёвым захадзе і ўва ўсіх васьмі малінаўках людзі перакананыя што ўсё робіцца ў жыцьці дзеля грошай. Усе суседзі дзімавай сястры, усе аднаклясьнікі ейнай дачкі веранікі, уся школа на чале з дырэктарам думаюць менавіта так.Праз тыдзень да яе прыехала стрыечная сястра Тоня з Оршы й падарыла хустку. Тоня сказала, прымі гэты маленькі падарунак. Хай ён не такі важны але сястрычка родная любі яго як мяне. Любі яго як мяне. Тоня прамаўляе ехо, прыми, скромны. Люби ехо как мяня. Прамаўляе мяня.\nТы выходзіш з дому, ты плаціш.\nДзяўчына ў аблямаванай штучным мехам куртцы ведае гэта вельмі добра. Спачатку ў транспарце, аўтобус ці тралейбус, праезд 1.300 рублёў, калі купляеш талён у кіроўцы 1.500 рублёў. І галасавое паведамленьне з дынаміку просьба каб купюра была ня большая за 10 тысячаў. Калі першы аўтобус у які сеў не давозіць, сядаеш на мэтро. 1.300 рублёў жэтон. На рукі ня больш за чатыры жэтоны. Чаму не зразумела. Бракуе іх, тлумачаць. Спускаесься ў мэтро, у гэтай дзяўчыны цяжкая торба, ляжыць нэтбук, кніжка, кантэйнэр з абедам, які ўзяла з дому. Цягаць яе на плячы дастае, хочацца куды-небудзь паставіць. Але пасьля тэракту ў мэтро на ўсіх станцыях прыбралі лаўкі. Старыя, жанчыны з маленькімі дзецьмі, усе змушаныя стаяць. Усе стаяць на плятформе, таму што сесьці няма куды. Амаль год людзі стаяць. Нядаўна лаўкі вярнулі. Тлумачылася гэта мерамі бясьпекі. Яна плаціць за праезд, яна плаціць за ежу, яна плаціць за ўваход у клюб, яна плаціць за ваду. Дома яна плаціць за сьвятло, за ваду, за кватэру, яна плаціць за тэлефон сотавы й хатні, яна плаціць за лічбавае тэлебачаньне, плюс плаціць за адмысловы пакет каналаў ашдзі. Яна плаціць дадаткова за чыстую ваду ў бутэльках па 20 літраў па 26 тысячаў за бутэльку, таму што тую ваду якая цячэ з крану за якую яна плаціць, немагчыма піць. Яна настолькі хляраваная, што калі гатаваць гарбату, усё адно адчуваецца. Яна ня можа мыць галаву гэтай вадой, у яе зьяўляецца перхаць. Яна плаціць за шампунь, мыла, адзежу, за інтэрнэт, за квіток у кіно. Яна плаціць падаткі з прыбыткаў 12 адсоткаў. Перад гэтым ейныя бацькі зь якімі яна жыве, заплацілі за гэтую кватэру ў спальным раёне на ўскраіне гораду 52 тысячы даляраў, каб яна лічылася іхнай уласнасьцю й каб яны маглі ў ёй плаціць за сьвятло, за ваду, за цяпло. Яны заехалі й адразу памянялі вокны, драўляныя зьмянілі на плястыкавыя, за тры акна яны заплацілі 870 даляраў. А кватэра на каменнай горцы аднапакаёвая зь відам на кальцавую дарогу каштуе 72 тысячы даляраў. Ейная сяброўка здымае кватэру аднапакаёвую за 240 даляраў на напалеона орды і гэта другі канец гораду зь відам на будаўнічы гіпэрмаркет ома. У ёй не было нічога, ні пліты, ні мэблі, ні лядоўні, яна плаціць за голыя сьцены, проста таму што будынак новы. Яна плаціць гаспадыні за кватэру й плаціць камуналку. Гаспадыня ідзе з гэтымі грашыма якія атрымала ад яе за сваю ўласную кватэру і плаціць зь іх падатак, таму што яна атрымала прыбытак. У бацькоў гэтай дзяўчыны ёсьць лецішча. Але зямля ім не належыць. У любы момант калі краіне спатрэбіцца гэтую зямлю могуць забраць.\nУ любы момант калі гэта спатрэбіцца кватэру любога могуць забраць, праўда будуць прапаноўваць у эквіваленце такую самую. Але ня ўлічваецца, што чалавек прызвычаіўся, пусьціў тут карані, калі краіне трэба, ты павінен аддаць.\nГэтая дзяўчына садзіцца ў 81ы аўтобус і 40 хвілінаў выбіраецца з малінаўкі. На шляху паўднёвы захад. Кірмаш, макдональдс, кінатэатар бярэсьце, сэканд хэнд, у якім сталі вельмі вялікія зараз кошты. Адзін швэдар 85–100 тысячаў. На паўднёвым захадзе дамы пабудаваныя ў форме алімпійскіх кольцаў у гонар алімпіяды 1980га году. Дзяўчына выходзіць на вуліцы маскоўскай і перасаджваецца на 100ы аўтобус. Ейная сяброўка садзіцца на канцавым побач з будаўнічым гіпэрмаркетам ома на 35ы аўтобус, даяжджае да прыпынку насупраць гіпэрмаркету вэстар, перасаджваецца на 31ы тралейбус, пад’яжджае адзін прыпынак, ідзе пешшу паўз кафэтэрый, пошту, аптэку, краму, будаўнічую краму палас, на прыпынак вуліца ўманская, садзіцца на 40ы тралейбус, выходзіць на прыпынку райвыканкам. Яна працуе сакратаркай у райвыканкаме маскоўскага раёну. Яе ўладкавалі па вялікім блаце, таму што нягледзячы на заканадаўства па якім чарга на льготнае жытло расьцягваецца на 15, 17–20 гадоў, а квадратны мэтар па льготнай чарзе каштуе пяць мільёнаў сямсот, яна працуючы ў райвыканкаме, таму што райвыканкам займаецца гэтымі пытаньнямі, атрымае двухпакаёвую, трохпакаёвую кватэру праз тры гады. Атрымае й адразу звольніцца. Тры гады кожны месяц яна будзе плаціць гаспадыні 240 даляраў, калі тая не падыме кошт. Тры гады яна будзе чакаць свайго жытла. Не 17, ня 20 гадоў, ня з 1987 20га стагодзьдзя. Тры гады толькі. За гэты час яна выплаціць гаспадыні кватэры 8.640 даляраў плюс камуналка за тры гады. Яна працягне плаціць ужо заехаўшы ў новую кватэру. Заплаціць за дзьверы, шпалеры, побытавую тэхніку, лямпы, вокны, калі захоча паставіць душавую кабіну.\nЯна будзе плаціць, як і ейная сяброўка, усё жыцьцё, пакуль ня здохне. Потым заплацяць ейныя сваякі. За труну, за вянкі, за месца на могілках. Хто-небудзь з родных на пахаваньні скажа: она так любила жизнь.\nДзіма жыве асобна на ангарскай, у чатырох павярховай хрушчоўцы, разам зь сябрам здымаюць аднапакаёвую кватэру за 160 даляраў. Дык які ж ён алькаголік, кватэру здымае, купіў новы сотавы, купіў дзіцяці сотавы, купіў канцтавараў яму да школы на 160 тысячаў, купіў куртку на вясну. Калі ён забраў яго, прывёў у паліклініку 25ю, у лекара вочы на лоб павылазілі, паглядзіце кажа ў яго сып кажа, я такога сыпу сто гадоў ня бачыла, такі сып бывае калі дзіця не купалі некалькі месяцаў. Цябе мама калі купала апошні раз? Ня памятаю кажа. Ну пакажы галаву сваю. Нахілілі галаву там ціхі жах, месца жывога няма. Ён адвёў малога да маці ў інтэрнат ад футаральнага былога. Дзіцё за месяц паправілася набрало тры кіляграмы, яно ў восем гадоў у першы раз ёгурт пакаштавала. Дык які ж мой брат алькаголік?! Даведка з апошняга месца працы? вось яна. Вось даведка ад нарколяга. Вось ад цешчы зь беразіна сведчаньні, купіў сыну кампутар. Хіба алькаголік можа гэта ўсё зрабіць? Прыводы былі так. Дык вы самі ведаеце якая міліцыя. Ён можа не п’яны піва выпіў, ім усё адно. Але ён піва нават ужо паўгоду ня п’е. Абражаў участковага міліцыянта. мацюком на яго крыў. Дык а хто іх любіць. Мянтоў ня любіць ніхто акрамя іхных бацькоў і сяброў. У сетках іх траціруюць, яны сябе выдаляюць зь сетак. Амапаўцы, якія людзей разганялі, закрываюць свае старонкі. У аднаго спэцназаўца на старонцы было напісана любимое развлечение: люблю бить девушек дубинкой по голове. Гэта жарт такі. Мянты забіраюць у п’яных грошы, мабільнікі. Старых праганяюць, якія прадаюць ежу.\nАле калі дзе б’юцца дык ніводны мент не палезе разбараняць. Калі гуляе п’яная кампанія, ніводны ўчастковы не паедзе разьбірацца.\nУ музэі тэмпэратура пры нулі градусаў на вуліцы, плюс тры, дзяўчына ў якой мама любіць сьпяваць, сядзіць у кабінэце не здымаючы курткі. Зь ёю ў кабінэце ў нядзелю сядзяць яшчэ чатыры жанчыны. Трэба плян. 5 экскурсіяў у дзень. Квіток у музэй 20 тысячаў. У музэй ходзяць, як правіла, калі ходзяць наогул, то ўдваіх. Гэта 40 тысячаў. 40 тысячаў гэта палка каўбасы. Нават ня трэба доўга думаць, хто што абярэ. Бацька прынёс дзяўчыне на працу масьляны радыятар. Яна паварочвае галаву, падпірае кулаком падбародак, і глядзіць у акно на крумкачоў. Крумкачы сядзяць на бярозе ў двары.\nЛПП гэта лячэбна працоўны прафілякторый расшыфроўваецца. Гэта 5 брызэнтавых намётаў, у ста кілямэтрах ад Менску, недалёка ад вёскі ў лесе. У намёце 10 чалавек. Гэта ўсё мужчыны сярэдняга ўзросту, п’яніцы, дармаеды, тых каго краіна саграваць не зьбіраецца. У намётах не ацяпляецца, і няма сьвятла. Пры тэмпэратуры на вуліцы мінус 10 у намёце мінус 10.\n© Павал Пражко. Пераклад з расейскай мовы.\nФатаграфіі © Сяргей Ждановіч, пэрсанальны сайт\nТэгі: pARTisan #19, беларуская драматургія, Павал Пражко, Сяргей Ждановіч


Агляд прэсы: і нашым, і вашым | БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nАналітыкі канстатуюць усё большую залежнасць Беларусі ад Расеі. Каму мусіла трапіць Нобелеўская прэмія міру? Гвалтоўная высылка бежанцаў на харвацкай мяжы.\n– Пасля распаду Савецкага Саюзу Беларусь была рэдкай былой савецкай дзяржавай, якая заставалася стратэгічна прывязанай да Расейскай Федэрацыі. У 1999 годзе Расея і Беларусь дасягнулі пагаднення аб стварэнні «саюзнай дзяржавы», мэтай якой было стварэнне падобнай да СССР федэрацыі з аналагічным урадам, валютай, сцягам і арміяй. На працягу апошніх двух дзесяцігоддзяў саюзная дзяржава ў першую чаргу нацэлена на эканамічную інтэграцыю, прычым намаганні прыкладаюцца таксама ў сферы абароны і выведкі. Усё большае адзінства паміж Масквой і Менскам ізалюе Беларусь ад краін Захаду, што прыводзіць да ўзмацнення залежнасці і прыхільнасці стратэгічным мэтам Расеі», – адзначае амерыканскае выданне Foreign Policy Research Institute.\nВыданне канстатуе, што за апошні год сардэчныя адносіны паміж Беларуссю і Захадам у значнай ступені пагоршыліся з-за карупцыі ў Беларусі і парушэння правоў чалавека. Падманныя прэзідэнцкія выбары ў Беларусі выклікалі беспарадкі і незаконнае зняволенне ўдзельнікаў акцый.\n«У святле пагаршэння палітычных адносін Беларусь цяпер ізаляваная ад Захаду. Гэтая ізаляцыя прымусіла Лукашэнку забіцца ў кут, зрабіўшы яго цалкам прыдатным і гатовым задаволіць патрэбы Расеі ў стратэгічных прыярытэтах Масквы. Далейшая нестабільнасць у Беларусі разглядаецца Масквой як непажаданая нязручнасць. У той жа час у Беларусі застаецца больш значны расейскі кантынгент, і расейскія войскі знаходзяцца як ніколі бліжэй да мяжы з Польшчай. Беларуская незалежнасць павольна змяншаецца па меры пашырэння ваеннай прысутнасці Расеі і можа азначаць канец ранейшаму суверэнітэту», – папярэджвае амерыканскае выданне.\nПрысуджэнне Нобелеўскай прэміі міру галоўнаму рэдактару «Новай газеты» Дзмітрыю Муратаву ў той гістарычны момант, калі рэальнымі прэтэндэнтамі былі Аляксей Навальны і Святлана Ціханоўская, і нават беларускі народ, выклікала велізарнае абурэнне ў рускамоўным апазіцыйным асяродку.\nРэакцыя каманды Навальнага была неадкладнай і вострай, але гэтым справа не абмежавалася. Муратаву ўзгадалі многае: і КДБшны бэкграўнд саўладальніка газеты, і сувязі з Чэмезавым, і сяброўства Муратава ў Грамадскім савеце пры МУС. Крамлёўскія віншаванні Муратаву з атрыманнем Нобелеўскай прэміі міру давяршаюць вобраз.\nCам нобелеўскі лаўрэат настойвае , што гэта прэмія ўсяму калектыву “Новай” і даніна загінулым журналістам. Публіка, аднак, памятае, што ў гісторыі выдання, акрамя бліскучых расследаванняў (у тым ліку аб Чачні і Сірыі), ёсць публікацыі пра “Сініх кітоў» і збіты “Боінг”.\nПрынамсі расейскае выданне Грані.ру адзначае:\n«Прынята Саламонава рашэнне наадварот. Былі відавочныя кандыдаты. Ім даць пабаяліся, каб не сапсаваць імідж прэміі з-за непрадказальнасці сучасных палітыкаў. Выбралі трэцяга, журналіста, пра якога і гаворкі не ішло. Цалкам ясна, што вельмі імкнуліся ухіліцца ад Навальнага і Ціханоўскай. Зараз Нобелеўскі камітэт дэманструе важнасць захавання ў Расеі менавіта свабоды слова як аднаго з асноўных правоў чалавека. Цалкам магчыма, што сваю ролю ў выбары лаўрэата сыграў Міхаіл Гарбачоў, афіцыйны саўладальнік “Новай газеты”.\nМіжнародная група рэпарцёраў запісала на відэа, як мігранты, што мелі намер перасекчы баснійска-харвацкую мяжу і трапіць на тэрыторыю ЕЗ, у літаральным сэнсе збіваюцца і выціскаюцца прэч людзьмі з апазнавальнымі пазнакамі харвацкіх паліцыянтаў. Падобныя дзеянні супярэчаць закону, і цяпер ЕЗ мае намер пачаць расследаванне.\n«Супрацьзаконныя развароты бежанцаў на мяжы краіны – гэта ганьба для Харватыі», – піша харвацкая газета Jutarnji list.\n«Калі гаворка ідзе пра паліцэйскіх пры выкананні, то гэта азначае, што наша паліцыя свядома парушае харвацкае, еўрапейскае і міжнароднае права. Калі ж гэта былі не паліцыянты, то тое, што здарылася кажа пра тое, што нашы межы кантралююцца далёка не так строга, як нам уяўлялася. Гэта значыць, што маюцца нейкія людзі, якія займаюцца адловам мігрантаў і выгнаннем іх па той бок мяжы, прычым паліцыя зусім не ў курсе. Харватыя, Боснія і Герцагавіна павінны знайсці агульнае рашэнне гэтага прынцыповага пытання, якое адпавядала б еўрапейскаму праву. У адваротным выпадку гэтая мяжа стане зонай пастаянных праблем з мігрантамі», – адзначае харвацкае выданне.\nСусветная арганізацыя аховы здароўя (СААЗ) адобрыла першы прэпарат для вакцынацыі ад малярыі. Медыкі называюць гэта гістарычным момантам. Штогод ад хваробы паміраюць сотні тысяч дзяцей, і пошукі вакцыны вяліся апошнія 100 гадоў. Прышчэпка паказала абмежаваную эфектыўнасць – каля 30%. Але паказчык вырастае ўдвая, калі разам з вакцынай выкарыстоўваць іншыя сродкі прафілактыкі. Адабрэнне прэпарату стала адной з галоўных тэм у сусветных СМІ.\n«Распрацаваны брытанскімі навукоўцамі прэпарат Mosquirix не проста першая вакцына супраць малярыі, гэта першая ў свеце вакцына, у прынцыпе здольная абараняць ад паразітарнага захворвання», – адзначае амерыканская газета The New York Times. Mosquirix ўводзяць чатырма дозамі, і эфектыўнасць вакцыны з часам зніжаецца.\n«СААЗ спадзяецца ў выніку атрымаць прэпарат, які стане эфектыўным на 95%», – піша амерыканская газета The Washington Post. «Але медыкі прызнаюць, што да гэтага яшчэ далёка. І ўсё ж з’яўленне бяспечнай вакцыны, якая працуе, гэта велізарны прарыў, які дапаможа ратаваць дзясяткі тысяч жыццяў штогод».\nМЗС Нарвегіі: Супраца з Беларуссю будзе залежыць ад сітуацыі з правамі чалавека\nВалер Карбалевіч: Стыль Лукашэнкі – ў адной фразе спалучаць процілеглыя…


Па факце забойства грамадзянкі Бангладэш завялі крымінальную справу\nІнфармацыя пра знікненне ў Віцебску 29-гадовай грамадзянкі Бангладэш паступіла ў Першамайскі РАУС гораду ад ейнага земляка.\nЯк паведамляе Следчы Камітэт, ужо 10 лютага праваахоўнікі ўсталявалі датычнага за знікнення жанчыны, ім аказаўся 34-гадовы грамадзянін Турцыі. Ён сказаў міліцыянтам, што схаваў цела ў каналізацыйнай трубе ў рове на тэрыторыі Першамайскага раёну Віцебску.\nВіцебскі гарадскі аддзел Следчага камітэту распачаў крымінальную справу паводле п. 6 ч. 2 арт. 139 Крымінальнага кодэксу (забойства, здзейсненае з асаблівай жорсткасцю). Санкцыя артыкулу прадугледжвае нават смяротнае пакаранне.\nСудова-медычныя эксперты ўсталявалі, што смерць жанчыны наступіла ад механічнай асфіксіі (удушша).\nТурку высунулі абвінавачанне і змясцілі яго пад варту.\nНМ, belsat.eu, фотаздымак Следчы камітэт


http://spring96.org/be/news/183 2002 2002-11-05T10:00:00+0200 2002-11-05T10:00:00+0200 1970-01-01T03:00:00+0300 be Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА»\nАксане Новікавай 29 гадоў, адукацыя сярэдне-сьпецыяльнае – тэхнолаг вырабаў са скуры, працавала праватным прадпрымальнікам, пэўны час жыла ў Парыжы, дзе нарадзіла дачку. Пасьля вярнулася на Радзіму – у Мінск.\n-- Аксана вы зьяўляецеся прынцыповым барацьбітом з дыктатурай?\n-- Не толькі я адна... Але я за шматпланавасьць. Калі кожны зробіць нешта, што раскрые людям вочы, ёсьць надзея, на перамены да лепшага. Людзі задумаюцца ўрэшце рэшт. Існуюць розныя сродкі ўплыву на грамадскую думку. Сэнс маіх акцый у падрыхтоўцы інфамацыйнага поля. Тады нават наступныя прэзідэнцкія выбары будзе цяжэй сфальсіфікаваць. А Лукашэнку падабаецца быць прэзідэнтам большасьці – “усенароднаабраным”.\n-- Якім быў зьмест ўлётак?\n-- Там былі пералічаныя пяць артыкулаў Крымінальнага Кодкэсу Рэспублікі Беларусь, па якіх, на маю думку, можна прыцягнуць да крымінальнай адказнасьці (калі пачаць разьбіральніцтва) чалавека, які зараз знаходзіцца пры ўладзе. Яшчэ я раздавала “Адкрыты ліст прэзідэнту Беларусі А.Р. Лукашэнку з патрабаваньнем пайсьці ў адстаўку.\n-- Як рэагавалі людзі на прасьпекце Скарыны ў Мінску, якім вы раздавалі ўлёткі.\n-- Ніхто не сказаў, што я не права. Хтосьці браў, хтосьці не браў. Але ніхто не спрабаваў накінуцца на мяне з кулакамі. 17 кастрычніка я прайшла па прасьпеке да гастранома “Цэнтральны” раздавала ўлёткі па дарозе. Пасьля пачаўся дождж.Я схавалася пад партал і там мяне затрымалі. Да мяне падыйшоў супрацоўнік міліцыі з рацыяй, але ў цывільным. Прадставіўся, паказаў пасьведчаньне, сказаў, што я павінна прайсьці з ім. Я адмовілася: “Ці мала хто можа тут хадзіць, не бачу нараду міліцыі”. Дачакаліся патрульнай машыны і паехалі ва ўпраўленьне міліцыі Цэнтральнага раёну. Там “з мяне зьнялі” першыя паказаньні, міліцыянераў вельмі цікавіла, дзе мой сотавы тлефон. Нават прывялі жанчыну для асабістага дагляду. Мяне павезьлі ў пракуратуру. Толькі там быў складзены першы пратакол.. Пасьля была другая паездка ў пракуратуру, калі мне прад’явілі пастанову пра ўзбуджэньня крымінальнай справы і затрыманьне мяне ў Ізалятары Часовага Утрыманьня. Пры гэтым ніхто з супрацоўнікаў міліцыі не паведаміў дахаты аб маім затрыманьні, казалі: “Няма распараджэньня званіць”. Я прасіла, каб нехта з іх патэлефанаваў. А яны ўсё адказвалі: “Няма дазволу”. Пасьля пракурор дазволіў патэлефанваць і паведаміць, што мяне, прынамсі, не зьбіла машына, што я жывая. І гэты ж пракурор задаў першае пытаньне пра дзіця. Да гэтага ў мяне наогул ніхто не пытаўся, ці ёсьць дзеці. Асалютна ніхто. Толькі ў пракуратуры спыталі. Я адказала: “Так. Ёсьць дачка. Маленькая”. Спытаў: “З кім яна цяпер?” Я адказала, што з маім дзядзькам. Я не думала, што затрымаюся так надоўга, папрасіла яго пабыць з дзіцём. Быў вобыску кватэры, дзе я жыву. Адбываўся вобыск ў маёй прысутнасьці. Падчас вобыску яны пераканаліся, што дзіця ў мяне сапраўды ёсьць. З кватэры мяне зноў адвезьлі ў міліцыю, а ўвечары каля 22.00 зьявіўся канвой, мяне адвезьлі ў ІЧС. Мы доўга езьдзілі па горадзе, колькі, я не ведаю – не было гадзіньніка. Мяне зноў абшукалі, на гэты раз – мужчыны. Яны не зьвяртаі ўвагі, на мае словы, што вобыск павінна праводзіць жанчына. Сказалі: “У нас няма жанчыны, дзе мы вам яе зараз возьмем”. У камеры я спачатку была адна, пасяля прывезьлі дзяўчынку 14 гадоў, як яна патлумачыла, яны ўкралі грошы ў хлопчыка, зранку яе забралі. НА ІЧС мяне не кармілі. Адзінае, што яны зрабілі ў – дазволілі мне паесьці дома падчас вобыску. А на ІЧС я прабыла амаль суткі, за гэты час хаця бы сьняданак і абед яны маглі даць. На наступны дзень (18 кастрычніка) прыехаў сьледчы, быў першы дапрос у прысутнасьці адваката, якога мне прадставілі з калегіі. І мяне адпусьцілі пад падпіску аб нявыезьдзе.\nПадчас тэракту ў Маскве (25 кастрычніка) Аксана Новікава распаўсюдзіла новы адкрыты ліст, на гэты раз са зваротам да расійскіх уладаў:\nПаважаныя спадары! Зноў трагедыя. Зноў паўтараюцца Будзёнаўск і Кізьляр. Толькі ўжо ў цэнтры Масквы. Мне здаецца, ў любой сітуацыі ахвяры тэрарыстаў аданчасова ёсьць ахвярамі свайго ўраду. Тры гады ў Чачні льецца крывя – і чачэнская і руская – чалавечая. І грамадскасьць ўжо неяк прызвычаілася да гэтага. Я сустракала ў Францыі бежанцаў з Чачні. Людзі так проста не бягуць са свайго дома. Артабстрэлы на плошчах – без розьніцы, хто там знаходзіцца ў дадзены момант. Жорсткія “зачысткі”—гэта калі ўсё сяло бярэцца ў закладнікі, а пасьля вайскоўцы, каго выпусьцяць, каго – не, як захочуць. Чачэнскія баевікі не валодаюць правамі ваеннапалонных, іх называюць “бандытамі”. Пуцін на пачатку свайго кіраваньня зрабіў шэраг недалёкіх заяваў накшталт “мачыць у сарціры”. Яго каманда не без падставаў лічыць, што калі адыйсьці ад гэтага, то Пуціну будзе вельмі праблематычна выбірацца на наступны тэрмін. Расія ніколі не вызначалася любоўю да сваіх грамадзянаў -- без адрозьненьня пола, нацыянальнасьці і веравызаньня. Лічу, што зараз трэба неадкладна забыць усе амбіцыі і сесьці за стол перамоваў. Хачу выказаць спачуваньн ўсяму Расійскаму народу.


Аперацыя «агуркі» | Дняпровец. Речица online\nГенадзь СУКАЧОЎ, в. Якімаўка, 8 сентября 2017 г. в 12:40\nУспаміны майго далёкага басаногага дзяцінства такія светлыя, а часам камічныя… Раскажу аб адным выпадку. Мы з сябром Вовам ішлі ўздоўж вясковай вуліцы. Было горача, мы ўжо падумвалі: ці не пабегчы нам на сажалку, або на раку Друць пакупацца? Раптам за спіной пачуўся дробны тупат. Азірнуліся і ўбачылі, што да нас спяшаецца наш сябрук Колька, раскудлачаны і ўсхваляваны, з таямнічым выразам на твары. Аддыхаўшыся, ён усхвалявана пачаў расказваць:\n– Ведаеце, хлопцы, я разведаў, што расце ў агародзе дзеда Антонькі!\n– Ну, і што ты там цікавае ўбачыў? – запыталі мы.\nКолька гундосіў, не выгаварваў гук «р». Замест яго атрымовываўся гук «н». Чулася так:\n– Вы не паверыце, але ў дзеда растуць незвычайныя агункі.\n– Такія ўжо незвычайныя? – не здаваліся мы.\n– Але яны такія вялізныя, што аднаго агунка нам хопіць на траіх.\nІ мы згаварыліся, што вечарам, як толькі сцямнее, наведаемся ў дзедаў агарод за агуркамі. Нельга было сказаць, што ў нашых бацькоў не было агарода, або саду ці мы хадзілі галоднымі. Зусім не. Але ж залезці вечарам у чужы агарод – гэта было так цікава, таямнічна і рамантычна!\nЗвячарэла. Мы падышлі да дзедавага агароду, пералезлі праз плот і папаўзлі да запаветнай градкі.\nНавобмацк знашлі… агуркі. Яны і сапраўды былі незвычайна вялізныя. Адарвалі па аднаму і палезлі назад праз агароджу, а Колька штосьці затрымаўся. Мы ціхенька пазвалі яго і стаялі ў чаканні. Нарэшце з'явіўся і Колька, штосьці мармычучы сабе пад нос. Мы пацікавіліся:\n– Ды ведаеце, хлопцы, я рашыў на месцы паспрабаваць, ці смачныя агуркі. Гнызь, гнызь, а гэта ніякі не агунок, а ганбуз.\nЯк жа мы смяяліся… А трэба сказаць, што ў той час у нас кабачкі не сажалі, а толькі агуркі да гарбузы. І, як вы здагадаліся, мы здабылі не агуркі, а кабачкі. Вось дык адкрыцце!\nА да Колькі з таго часу прыліпла мянушка «Ганбуз».


Ветэранам — шчырая ўдзячнасць і нізкі паклон |\nУ перадсвяточныя дні, калі ўся краіна рыхтуецца да знамянальнай падзеі, — 70-годдзя Вялікай Перамогі — асаблівай увагай і клопатам акружаны людзі, якія прайшлі раз пекла вайны і вызвалілі нашу зямлю ад ворага. Ветэранаў, удзельнікаў вайны, вязняў канцлагераў наведваюць прадстаўнікі раённай улады, устаноў і прадпрыемстваў, дзе яны раней працавалі, школьнікі, моладзь, выказваюць ім шчырую ўдзячнасць за сённяшні мірны дзень і дораць падарункі: ад раённай улады — насценны гадзіннік, ад арганізацый ці грамадскіх аб’яднанняў — памятныя падарункі ці харчовыя наборы. Акрамя таго ўсім ветэранам і ўдзельнікам ВАВ, вязням канцлагераў (усяго ў раёне 160 асобам) выплачана да Дня Перамогі матэрыяльная дапамога на суму 690,5 млн. рублёў.\nСтаршыня райвыканкама Уладзімір Дранеўскі на гэтым тыдні завітаў да ўдзельніка Вялікай Айчыннай вайны, былога работніка райкама партыі Акіма Карнавушкі. Ён уручыў франтавіку кветкі і памятны сувенір, выказаў Акіму Сямёнавічу словы ўдзячнасці за яго асабісты ўклад у перамогу над гітлераўскай Германіяй, пажадаў моцнага здароўя, распытаў ветэрана пра яго патрэбы.\nНягледзячы на паважаны ўзрост, а восенню А. Карнавушку споўніцца 99 гадоў, ён трымаецца малайцом, радуецца, што дачакаўся такой знакавай вясны. Акім Сямёнавіч падзякаваў мясцовай уладзе за той клопат і увагу, які яны праяўляюць пра ветэранаў.\nПадарункі са шчырымі словамі віншавання і пажадання здароўя, бадзёрасці франтавікам Івану Рыбнікаву і Кірылу Чалкіну з г.п. Відзы прыпаднесла старшыня райсавета Ніна Пучынская. Таксама да ветэранаў завіталі ўсе намеснікі старшыні райвыканкама, начальнікі аддзелаў і ўпраўленняў і цёпла падзякавала ім за франтавыя подзвігі.\nДа святочных мерапрыемстваў, прысвечаных Дню Перамогі, падключылася і гандлёвая сетка “Еўраопт”. Буйны рытэйлер краіны падрыхтаваў маштабны рэспубліканскі сацыяльны праект “Франтавы набор”. Набор прадуктаў, як знак вялікай павагі, супрацоўнікі тэрытарыяльнага цэнтра сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва даставяць да Дня Перамогі кожнаму ветэрану раёна.


Выступ Адама Міхніка на тэму «(Не)свая краіна» ўжо сёння!\nМесца: Галерэя ТUT.by, Мінск\n17 снежня Адам Міхнік выступіць перад мінскай публікай, разважаючы пра ўстаноўкі, лад жыцця і дзеянні грамадзяніна, які вымушаны жыць ва ўмовах (не)сваёй краіны. Пасля злому таталітарных рэжымаў панятак «дысыдэнт» павінен быў сыйсці з гістарычнай і палітычнай сцэны. Але беларуская рэчаіснасць і «аўтарытарны рэванш» у некаторых еўрапейскіх краінах наноў ставяць пытанне аб магчымасці рэалізаваць свае каштоўнасці і ўстаноўкі ў межах легальнага грамадскага і палітычнага працэсу. Зноў нас яднаюць пытанні, якія кожны грамадзянін і чалавек задае сабе. Межы кампрамісу і калабарацыі, дылема эміграцыі і патрыятызму, індывідуальныя стратэгіі і салідарныя дзеянні — асноўныя пытанні, што будуць абмеркаваныя ў выступе.\nАдам Міхнік — адзін з выбітных дзеячаў эпохі злому камуністычнай сістэмы Польшы, чые пазіцыя і дзеянні і сёння не страцілі ні актыўнасці, ні ўстаноўкі нон-канфармізму — наведае Мінск у межах фестываля дакументальных фільмаў пра правы чалавека WATCH DOCS Belarus 2018. Ён з’яўляецца галоўным героем аднаго з фільмаў фестываля. Заснавальнік «Gazeta Wyborcza», якая на працягу амаль 30 гадоў застаецца адным з галоўных польскіх медыя, спадар Міхнік па-ранейшаму «патрабуе немагчымага», рухаецца супраць плыні і адстойвае свае ідэалы і каштоўнасці.\nПаказ фільма «Міхнік: Будзь реалістам, патрабуй немагчымага» адбудзецца ў межах фестываля дакументальных фільмаў пра правы чалавека WATCH DOCS Belarus 2018 15 снежня (19:00, Культурны хаб Ok16, вул. Кастрычніцкая, 16)\nРасійскія выпускнікі зладзілі БДСМ-вечарыну ў школе. Калі з'явілася ВІДЭА, дырэктарка звольнілася 16


Як беларуская ўлада пакончыла зь беспрацоўем\n03 травень 2017, 17:16\nЯк вядома, Лукашэнка загадаў да 1 траўня працаўладкаваць усіх, хто не працуе. І чыноўнікі даюць справаздачу, што заданьне выкананае. Міністар працы і сацыяльнай абароны Ірына Касьцевіч адрапартавала: «Мы дайшлі да кожнага чалавека. За красавік працаўладкавалі больш за 85 тысяч чалавек. Хто хацеў, то, вядома, быў працаўладкаваны». То бок цяпер у краіне калі і ёсьць беспрацоўныя, то па сваёй віне — тыя, хто сам ня хоча працаваць. Усё гэта было б сьмешна, калі б не было так сумна.\nЗагад Лукашэнкі аб усеагульным працаўладкаваньні — гэта рэакцыя на шырокія пратэсты «недармаедаў». Яны высьвецілі рэальныя праблемы, якія існуюць у краіне. Раптам, нечакана для палітычнага кіраўніцтва, выявілася, што ў рэгіёнах галоўнае пытаньне — гэта не заробкі, а адсутнасьць працы. І Лукашэнка зрэагаваў адзіным чынам, які ён ведае і разумее: даручыў чыноўнікам вырашыць праблему адміністратыўным шляхам.\nУвогуле ўся гэтая фарсавая гісторыя з усеагульным працаўладкаваньнем мае глыбейшы, нават сьветапоглядны падмурак. У таталітарнай культуры і традыцыі, да якой належыць Лукашэнка, існуе культ працы. Там яна — не эканамічная катэгорыя, ня тая сфэра дзейнасьці, якая павінна прыносіць эфэкт, прыбытак. Таму кіраўнік дзяржавы забараняе банкруціць нерэнтабэльныя прадпрыемствы. І яго мала хвалюе, што дзяржаўныя сродкі ўкладаюцца ў зусім правальныя з эканамічнага гледзішча праекты, як, напрыклад, АЭС. То бок, праца — дзеля працы. Лішне казаць, што такое ўяўленьне ня мае ніякага дачыненьня да рынкавай эканомікі.\nДля Лукашэнкі праца — гэта катэгорыя, хутчэй, палітычная. Яна выконвае іншыя функцыі. Узгадаем, як Лукашэнка тлумачыў прычыны зьяўленьня дэкрэту аб дармаедах. Ён казаў, што гэта дэкрэт не эканамічны, а ідэалягічны, маральны. У недэмакратычнай краіне чалавек павінен працаваць не на сябе, а на дзяржаву, Радзіму. Гэта ў пэўным сэнсе сродак кансалідацыі грамадзтва. Таму надалей захоўваецца такі рудымэнт савецкага часу, як суботнік. І дзеля захаваньня ўсеагульнай занятасьці абавязкова павінна быць дамінаваньне дзяржаўнай уласнасьці ў эканоміцы. Ад пачатку фармаваньня аўтарытарнага рэжыму ў Беларусі дзейны кіраўнік патрабаваў не звальняць работнікаў зь дзяржпрадпрыемстваў.\nУ беларускай сацыяльнай мадэлі субʼекты гаспадараньня выконваюць ня толькі эканамічную функцыю. Яны адначасова і субʼекты палітыкі, інструмэнты палітычнага кантролю за грамадзянамі, за палітычнай добранадзейнасьцю супрацоўнікаў. Нагадаю, у кожным працоўным калектыве існуе, няхай сабе і фармальна, намесьнік кіраўніка па ідэалёгіі.\nУ сыстэме, у якой дзяржава імкнецца кантраляваць усё і ўсіх, паўмільёна працаздольных людзей, якія не працуюць, — гэта нонсэнс\nУ сыстэме, у якой дзяржава імкнецца кантраляваць усё і ўсіх, паўмільёна працаздольных людзей, якія не працуюць, — гэта нонсэнс. Таму ў нядаўнім пасланьні Нацыянальнаму сходу Лукашэнка яшчэ раз падкрэсьліў, што трэба ўсіх прымусіць працаваць, бо чалавек бяз працы — гэта патэнцыйны злачынца. Выступаючы 9 сакавіка ў Магілёве, кіраўнік дзяржавы растлумачыў, як дасягнуць усеагульнай занятасьці. Паводле яго слоў, у Менску часам на работах па добраўпарадкаваньні тэрыторыі задзейнічана дарагая тэхніка, эксплюатацыйныя і амартызацыйныя выдаткі на якую значна перавышаюць кошт ручной працы. Таму трэба тэхніку замяніць людзьмі. Яны павінны «фарбаваць, прыбіраць тэрыторыю, капаць, вазіць, насіць і іншае».\nПрычым, што цікава, пад працай Лукашэнка разумее ў асноўным фізычную працу. Тут ужо ўплываюць уласныя ўяўленьні кіраўніка Беларусі, ягоны сьветапогляд чалавека з патрыярхальнай культуры. Ён сам у вольны час у сваёй рэзыдэнцыі косіць траву, вырошчвае кавуны і бульбу, гадуе свойскую жывёлу і іншае. І падчас суботніку тэлебачаньне паказвае, як ён займаецца не сваёй непасрэднай прэзыдэнцкай працай, а нешта будуе, мяшае бэтон ці носіць бервяно. Лукашэнка працягвае жыць у сваёй эпосе.\nШто да выкананьня загаду аб ліквідацыі беспрацоўя, то ён рэалізуецца, як звычайна, у выглядзе паказухі. Паводле дадзеных Белстату, за студзень-сакавік 2017 году было прынята на працу на 11 048 чалавек менш, чым звольнена — 136 505 супраць 125 457. Таму лічбы, якія прывяла Ірына Касьцевіч, нейкія штучныя. Каля чвэрці прапаноў наймальнікаў, якія разьмешчаныя ў банку вакансій, — з заробкам на ўзроўні «мінімалкі» і меней. Зразумела, шмат людзей ад такіх прапаноў адмаўляюцца. Ці вось Ільля Дабратвор расказаў забаўную гісторыю пра тое, як ён 1 траўня быў працаўладкаваны, а 2 траўня — звольнены.\nУсе гэтыя рапарты і справаздачы сьведчаць пра пэўную неадэкватнасьць улады. Бо толькі раздражняюць людзей.\n«Лукашэнка павінен прызнаць памылковасьць эканамічнай палітыкі, якая прывяла да зьбядненьня насельніцтва», — Багданкевіч\nМясніковіч пракамэнтаваў графіці са сваёй выявай у Менску\n«Адчувальныя зьмены ў беларускіх гарадах пачнуцца, калі зьявіцца самакіраваньне...» — польскі бурмістар\n«Палітыкі» для каманды Бабарыкі болей ня будзе — будзе дысыдэнцтва


Хваля ператрусаў па Беларусі закранула Берасце | «Берасцейская Вясна»\nНагадаем, 5 траўня людзі ў масках выйшлі на трасу М1 на выездзе з Брэста ў знак пратэсту супраць агульнавядомага завода.\nПаводле http://spring96.org/be/news/89902 “Раніцай 16 траўня ў Мінску да актывіста Іллі Міраненкі ўварваліся супрацоўнікі міліцыі, у той момант калі яго сваячка выходзіла з кватэры.\n“Я адкрыў вочы і ўбачыў, што каля мяне стаяць людзі ў масках. Яны не прадстаўляліся, не паказвалі дакументаў, а толькі сказалі, што зараз прыйдзе міліцыянер па форме”, - кажа Ілля Міраненка…”\nСваячка Іллі распавядала: “Я адкрыла дзверы, каб ісці на заняткі. У дзверы уварвалісь людзі ў масках, Адзін бег па сходах з верху, другі знізу, а трэці ўстаміў нагу ў дзверы, каб я не магла іх закрыць. Я страшна злякалася і пабегла як мага далей ад гэтага месца…”\nПератрусы пад выглядам “аглядаў” прайшлі ў Менску, Баранавічах і Берасці. У выніку ў грамадзян былі вынятыя кампутары, тэлефоны, налепкі, друкаваныя і рукапісныя матэрыялы, асабістыя рэчы… Выканаўцы “аглядаў” пыталіся, дзе былі гаспадары 5 траўня. Пасля выняцця майна ніякіх папераў не пакідалі, абяцалі павярнуць напацягу месяца.\nПраваабаронца Ўладзімірн Вялічкін лічыць, што гэта была акцыя запалохвання насельніцтва, перад усім берасцейцаў, каб збіць хвалю пратэстаў праціўнікаў будовы акумулятарнага завода.\n“Улады апасаюцца, што незадаволенасць насельніцтва палітыкай мясцовых уладаў можа перакінуцца ў іншыя рэгіёны Беларусі.\nВыхад з сітуацыі вельмі просты – няма завода – няма пратэстаў.\nУжо гучаць прапановы з боку берасцейцаў арганізаваць збор сродкаў, каб выкупіць будынак завода АКБ і развітацца з ідэяй вытворчасці акумулятараў пад Берасцем назаўжды. Як гэты будынак выкарыстаць прапановы таксама ёсць”, - кажа праваабаронца.\nТэгі: Завод АКБ, пратэст


Лен. Казка Андэрсена. Чытаць онлайн - Сказки Андерсена\nГлавная\tКазкі Андэрсена на беларускай мове\tЛён\nЛён красаваў цудоўнымi блакiтнымi кветачкамi, мяккiмi i пяшчотнымi, як крылцы матылькоў, нават яшчэ больш пяшчотнымi! Сонца лашчыла яго, дождж палiваў, i iльну гэта было так карысна i прыемна, як маленькiм дзецям, калi мацi спачатку памые iх, а потым пацалуе, дзецi ад гэтага становяцца больш прыгожымi, прыгажэў i лён:\n— Усе кажуць, што я ўрадзiўся на славу! — сказаў лён. — Кажуць, што я яшчэ выцягнуся, i потым з мяне атрымаецца выдатны кавалак тканiны! Ах, якi я шчаслiвы! Напраўду, я шчаслiвейшы за ўсiх! Гэта так прыемна, што i я спатрэблюся на што-небудзь! Сонейка мяне весялiць i ажыўляе, дожджык харчуе i асвяжае! Ах, я такi шчаслiвы, такi шчаслiвы! Я шчаслiвейшы за ўсiх!\n— Так, так, так! — сказалi калкi згароды. — Ты яшчэ не ведаеш свету, а мы дык вось ведаем, — бачыш, якiя мы сукаватыя!\nI яны жаласлiва зарыпелi:\nАзiрнуцца не паспееш,\nЯк i песеньцы канец!\n— Зусiм не канец! — сказаў лён. — I заўтра зноў будзе грэць сонейка, зноў пойдзе дожджык. Я адчуваю, што расту i квiтнею! Я шчаслiвейшы за ўсiх на свеце!\nАле вось аднойчы з’явiлiся людзi, схапiлi лён за макушку i выдралi з коранем. Як балюча было! Потым яго паклалi ў ваду, быццам збiралiся ўтапiць, а пасля таго трымалi над агнём, быццам хацелi падсмажыць. Жах, дый толькi!\n— Не век жа мы можам жыць для свайго задавальнення! — сказаў лён. Прыходзiцца i пацярпець. Затое паразумнееш.\nАле iльну даводзiлася ўжо вельмi дрэнна. Чаго толькi з iм не рабiлi: i мялi, i трушчылi, i трапалi, i часалi — ды проста ўсяго i не запомнiш! Нарэшце ён апынуўся на пралцы. Жжж! Тут ужо мiжволi ўсе думкi ўроскiд пайшлi!\n«Я ж так доўга быў невыказна шчаслiвы! — думаў ён у час сваiх пакут. — Што ж, трэба быць удзячным за тое добрае, што выпала мне на долю! Так, трэба, трэба!.. Ох!»\nI ён паўтараў тое ж самае, нават трапiўшы на ткацкi станок.\nАле вось нарэшце з яго атрымаўся вялiкi кавалак цудоўнай тканiны. Увесь лён да апошняй сцяблiнкi пайшоў на гэты кавалак.\n— Але ж гэта ўсё цудоўна! Вось ужо не думаў, не гадаў! Як мне, аднак, шанцуе! А калкi ж усё паўтаралi: «Азiрнуцца не паспееш, як i песеньцы канец!» Цi шмат яны разумелi, сказаць няма чаго! Песеньцы зусiм не канец! Яна толькi цяпер i пачынаецца. Вось шчасце! Сапраўды калi мне i давялося папакутваць крыху, то затое цяпер з мяне i атрымалася сёе-тое. Не, я шчаслiвейшы за ўсiх на свеце! Якi я цяпер моцны, мяккi, белы i доўгi! Гэта несумненна лепш, чым проста расцi або нават квiтнець у полi! Там нiхто за мной не даглядаў, ваду я толькi i бачыў, што ў дожджык, а цяпер да мяне прыставiлi прыслугу, кожную ранiцу мяне перакладваюць на другi бок, кожны вечар палiваюць з лейкi! Сама пастарша трымала нада мною прамову i сказала, што ва ўсiм акалодку не знойдзецца лепшага кавалка! Ну, цi ж можна быць шчаслiвейшым за мяне!\nПалатно ўзялi ў дом, i яно трапiла пад нажнiцы. Ну i выпала ж яму! Яго i рэзалi, i кроiлi, i калолi iголкамi — так, так! Нельга сказаць, што гэта было прыемна! Затое з палатна атрымалася дванаццаць пар… такiх прыналежнасцей туалета, якiя не прынята называць у грамадстве, але ў якiх усе маюць патрэбу. Цэлых дванаццаць пар атрымалася!\n— Дык вось калi толькi з мяне атрымалася сёе-тое! Вось якое, было маё прызначэнне! Дык гэта ж проста шчасце! Цяпер i я прыношу карысць свету, а ў гэтым жа ўся i сутнасць, у гэтым жа ўся i радасць жыцця! Нас дванаццаць пар, але ўсё ж мы адно цэлае, мы — тузiн! Вось дык шчасце!\nПрайшлi гады, i бялiзна знасiлася.\n— Усяму на свеце бывае канец! — сказала яна. — Рада б была паслужыць яшчэ, ды немагчыма — немагчыма!\nI вось бялiзну парвалi на рыззё. Яно ўжо было падумала, што яму зусiм надышоў канец, так пачалi яго секчы, камечыць, варыць, адцiскаць… Ды, зiрк яно пераўтварылася ў тонкую белую паперу!\n— Ну, вось сюрпрыз дык сюрпрыз! — сказала папера. — Цяпер я танчэй ранейшага, i на мне можна пiсаць. Чаго толькi на мне не напiшуць! Якое шчасце!\nI на ёй напiсалi цудоўнейшыя апавяданнi. Слухаючы iх, людзi рабiлiся дабрэй i разумней, — так добра i разумна яны былi напiсаны. Якое шчасце, што людзi змаглi iх прачытаць!\n— Ну, гэтага мне i ў сне не снiлася, калi я цвiла ў полi блакiтненькiмi кветачкамi! — казала папера. — I цi магла я ў той час думаць, што мне выпадзе на долю шчасце несцi людзям радасць i веды! Я ўсё яшчэ не магу прыйсцi ў сябе ад шчасця! Самой сабе не веру! Але ж гэта так! Сама я тут нi пры чым, я iмкнулася толькi па меры слабых сiл сваiх недарэмна займаць месца! I вось жыццё нясе мяне ад адной радасцi i гонару да другой! Кожны раз, як я падумаю: «Ну, вось i песеньцы канец», тут якраз i пачынаецца для мяне новае, яшчэ вышэйшае, лепшае жыццё! Цяпер я думаю выправiцца ў шлях-дарогу, абысцi ўвесь свет, каб усе людзi маглi прачытаць напiсанае на мне! Гэтак жа i павiнна быць! Раней у мяне былi блакiтненькiя кветачкi, цяпер кожная кветачка расцвiла цудоўнейшай думкай! Шчаслiвей за мяне няма нiкога на свеце!\nАле папера не выправiлася ў падарожжа, а трапiла ў друкарню, i ўсё, што на ёй было напiсана, перадрукавалi ў кнiгу, ды не ў адну, а ў сотнi, тысячы кнiг. Яны маглi прынесцi карысць i падараваць задавальненне бясконца большай колькасцi людзей, чым адна тая папера, на якой былi напiсаны апавяданнi: бегаючы па белым свеце, яна б абшматалася на паўшляху.\n«Сапраўды, бясспрэчна, так справа будзе надзейней! — падумала спiсаная папера. — Гэтага мне i ў галаву не прыходзiла! Я застануся дома адпачываць, i мяне будуць шанаваць, як старую бабульку! На мне ж усё напiсана, словы сцякалi з пяра прама на мяне! Я застануся, а кнiгi будуць бегаць па белым свеце! Вось гэта справа! Не, якая я шчаслiвая, якая я шчаслiвая!»\nТут усе асобныя лiсты паперы сабралi, звязалi разам i паклалi на палiцу.\n— Ну, можна цяпер i спачываць на лаўрах! — сказала папера. — Не лiшне таксама сабрацца з думкамi i засяродзiцца! Цяпер толькi я зразумела, як след, што ўва мне ёсць! А зразумець сябе самога — вялiкi крок наперад. Але што ж будзе са мной потым? Адно я ведаю — што абавязкова рушу наперад! Усё на свеце пастаянна iдзе наперад, да дасканаласцi.\nУ адзiн цудоўны дзень паперу ўзялi i кiнулi ў плiту; яе вырашылi спалiць, бо яе нельга было прадаць у малочную крамку на абгортку масла i цукру.\nДзецi абступiлi плiту; iм хацелася паглядзець, як папера ўспыхне i потым па попелу пачнуць перабягаць i згасаць адна за другой гарэзлiвыя, блiскучыя iскрынкi! Вось так дакладна дзятва бяжыць дадому са школы! Пасля ўсiх выходзiць настаўнiк — гэта апошняя iскра. Але, зрэдку думаюць, што ён ужо выйшаў — не i не! Ён выходзiць яшчэ шмат часу пагадзя пасля самага апошняга школьнiка!\nI вось агонь схапiў паперу! Як яна ўспыхнула!\n— Уф! — сказала яна i ў тую ж хвiлiну пераўтварылася ў слуп полымя, якое ўзвiнулася ў паветра высока-высока, лён нiколi не мог падняць так высока сваiх блакiтненькiх кветкавых галовак, i полымя ззяла такiм асляпляльным бляскам, якiм нiколi не ззяла белая тканiна. Напiсаныя на паперы лiтары ў адно iмгненне заiрдзелiся, i ўсе словы i думкi ператварылiся ў полымя!\n— Цяпер я ўзвiнуся прама да сонца! — сказала полымя, быццам тысячамi галасоў адначасова, i паляцела ў трубу. А ў паветры залёталi маленечкiя нябачаныя iстоты, лягчэй, больш лягчэй, чым нават полымя, з якога нарадзiлiся. Iх было столькi ж, колькi калiсьцi было кветачак на iльне. Калi полымя патухла, яны яшчэ раз пратанцавалi па чорным попеле, пакiдаючы на iм блiскучыя сляды ў выглядзе залатых iскрынак.\nДзятва выбегла са школы, за ёй выйшаў i настаўнiк; любата была паглядзець на iх! I дзецi заспявалi над мёртвым попелам:\nАле нябачаныя малюпасенькiя iстоты казалi:\n— Песенька нiколi не канчаецца — вось што самае дзiвоснае! Мы ведаем гэта, i таму мы шчаслiвейшыя за ўсiх!\nАле дзецi не пачулi нiводнага слова, а калi б i пачулi, не зразумелi б. Ды i не трэба! Не ўсё ж ведаць дзецям!


Масавы футбол — у масы! — Малорита. Малоритский район. Голас часу. Районная газета.\n24.05.2010 459 Анжелика 0 Comment\nУ Маларыце адкрыта міні-поле\nУ панядзелак, 17 мая, Маларыта жыла футболам. На кожным кроку ў апошнія дні размовы пра гэта толькі і вяліся сярод дзяцей і дарослых. Для мясцовых аматараў гэтага віду спорту гэта было сапраўднае і доўгачаканае свята. Пачалося яно ў другой палове дня на тэрыторыі раённай гімназіі, дзе ўрачыста пераразалася стужка міні-футбольнага поля са штучным пакрыццём і агароджай памерам 20х40м пад адкрытым небам. Унікальная, без перабольшання, падзея, унікальнае поле не толькі для вучняў гімназіі, але і ўсіх жыхароў горада і раёна. Тут можна будзе згуляць у футбол камандам у любы зручны час. Варта нагадаць, што гэты аб’ект узводзіўся па рашэнні бюро выканаўчай асацыяцыі “Беларуская федэрацыя футбола” згодна з праграмай АБФФ і УЕФА “Hat Trick”. На адкрыццё аб’екта і перадачы яго раённай уладзе прыбылі высокія госці са сталіцы і абласнога цэнтра. З хлебам-соллю шчыра сустракалі Генадзя Нявыгласа, старшыню АБФФ; Мікалая Хевука, начальніка ўпраўлення фізічнай культуры, спорту і турызму Брэсцкага аблвыканкама; Яўгена Трацюка, старшыню федэрацыі футбола Брэсцкай вобласці. Пра значнасць падзеі сведчыў і той факт, што на цырымоніі прысутнічалі прадстаўнікі мясцовых органаў улады: Вадзім Шпетны, намеснік старшыні райвыканкама, Пётр Губей, старшыня раённага Савета дэпутатаў, Таццяна Лаўрэенка, начальнік РАА.\nПад гукі гімна Рэспублікі Беларусь права ўзняць Дзяржаўны сцяг прадастаўляецца Таццяне Луцык, вучаніцы 10 “А” класа раённай гімназіі, члену зборнай каманды вобласці па футболу. Затым слова бярэ Генадзь Нявыглас. У сваім выступленні, між іншага, ён адзначыў, што ў Беларусі з 17 па 23 мая праводзіцца Адзіны тыдзень масавага футбола пад эгідай УЕФА. У нашай краіне яго арганізуе Беларуская федэрацыя футбола пры падтрымцы Адміністрацыі Прэзідэнта і ў цесным узаемадзеянні з некаторымі міністэрствамі, органамі ўлады на месцах, грамадскімі арганізацыямі і аб’яднаннямі. Наогул, праект Тыдня складаецца з двух узаемазвязаных кампанентаў: спартыўна-масавых спаборніцтваў і спаборніцтваў з мэтай далейшай папулярызацыі футбола з максімальным далучэннем усіх, хто захапляецца і любіць гэтую гульню. Акрамя таго, гэтае мерапрыемства мае і сацыяльна-патрыятычную накіраванасць, бо павінна дапоўніць тое, што праводзіцца ў краіне ў рамках святкавання 65-годдзя Вялікай Перамогі…\nСтаршыня АБФФ падарыў раённай гімназіі 18 камплектаў прафесійнай футбольнай формы і 20 мячоў, за што яму шчыра дзякавалі ў сваіх выступленнях Вадзім Шпетны, намеснік старшыні райвыканкама, і Сяргей Антонаў, дырэктар раённай гімназіі.\nІ вось настае самы адказны і хвалюючы момант: урачыста пераразаецца чырвоная стужка. Дзве футбольныя каманды выходзяць за суддзёй на поле. Ганаровае права першага сімвалічнага ўдару па мячу прадастаўляецца Генадзю Нявыгласу. Затым даецца старт дэбютнаму турніру па міні-футболу паміж вучнямі 5,7 і 8 класаў раённай гімназіі.\nА свята працягвалася. Яго эпіцэнтр перамясціўся на гарадскі стадыён. Тут узнагароджвалі тых, хто ўнёс значны ўклад у развіццё масавага футбола. Сярод іх – вядомыя ў вобласці людзі, прадпрыемствы, арганізацыі, установы з Брэста, Баранавіч, Пінска… Артысты-футбалісты беларускай эстрады і тэатра (Альберт Скараход, Сяргей Мінскі і інш.) даюць невялікі канцэрт для балельшчыкаў, каб узняць настрой. Пасля размінкі пачынаецца матч паміж зборнымі камандамі Брэсцкай вобласці і паслоў масавага футбола з ліку вядомых спартсменаў і трэнераў, грамадскіх дзеячаў. Галоўным суддзёй яго стаў адзін з самых вядомых і паважаных арбітраў у рэспубліцы, арбітр міжнароднай катэгорыі Вадзім Жук. Пасля завяршэння гульні з лікам 5:5 многія змаглі ўзяць аўтографы ў любімых футбалістаў.\nP.S. У зборнай камандзе Брэсцкай вобласці лепшым іграком гульні быў прызнаны выхаванец маларыцкага футбола Аляксандр Галоўчык.\n← Як на школьным экзамене\nГАЛОЎНАЕ – НЕ ЗГУБІЦЬ ЧАС →


Жонка Каваленкі баіцца, што муж можа не перанесці этапавання ў Навінкі – Свабоду палітвязьням!\nЖонка Каваленкі баіцца, што муж можа не перанесці этапавання ў Навінкі\n10.04.2012 Апублікавана ў Навіны\nЖонка віцебскага актывіста Кансерватыўна-хрысціянскай партыі — БНФ Сяргея Каваленкі Алена баіцца, што яе муж можа не перанесці этапавання ў рэспубліканскую псіхіятрычную бальніцу ў Навінках (Мінск).\nНагадаем, што 10 красавіка судовая калегія Віцебскага абласнога суда прызначыла Сяргею Каваленку комплексную псіхіятрычную экспертызу ва ўмовах стацыянара. У Навінкі ён павінен быць адпраўлены ў хуткім часе.\n«Я не ведаю, як у яго стане, у стане галадоўкі, ён перанясе этап, — сказала яна ў каментарыі БелаПАН. — У мяне ёсць толькі дзве думкі пра гэта. Першая — ён памрэ па дарозе, і тады здымаюцца ўсе пытанні. Другая — прызнаюць, што ў яго поўнасцю адсутнічае памяць, дыскрэдытуючы тым самым ідэі, за якія ён змагаецца, і прызначаць прымусовае лячэнне ў духу савецкіх часоў і карнай псіхіятрыі», — мяркуе жонка апазіцыянера.\nАлена непакоіцца з-за таго, што ўжо прыблізна трое сутак ніхто са сваякоў і блізкага атачэння Сяргея яго не бачыў. «Учора, 9 красавіка, да яго не дапусцілі адваката. Сёння яго не прывезлі ў суд. Сёння ж яго ў калоніі „Віцьба-3“ паспрабавала наведаць маці, аднак урач калоніі заявіў, што Сяргею ўкалолі нейкі седатыўны сродак, ён спіць і праспіць да вечара», — паведаміла Алена Каваленка.\nСяргей Каваленка абскарджвае прыгавор, вынесены яму 24 лютага судом Першамайскага раёна Віцебска. Суд прызнаў яго вінаватым ва ўхіленні ад адбывання пакарання ў выглядзе абмежавання волі (арт. 415 КК). Гаворка ідзе пра пакаранне, вынесенае апазіцыянеру ў маі 2010 года за вывешванне бел-чырвона-белага сцяга на галоўнай навагодняй ёлцы Віцебска, — тры гады пазбаўлення волі ўмоўна. Каваленка быў затрыманы 19 снежня 2011 года і з таго часу знаходзіцца ў зняволенні.\nУ знак пратэсту супраць дзеянняў улад актывіст КХП-БНФ абвясціў галадоўку, падчас якой страціў палову сваёй вагі. Зараз, паводле слоў жонкі, ён важыць прыблізна 45 кілаграмаў замест ранейшых 83. Каваленку ўтрымліваюць у псіхіятрычным аддзяленні бальніцы на тэрыторыі віцебскай папраўчай калоніі «Віцьба-3».\n1 красавіка яго пачалі прымусова карміць. Прымаць ежу самастойна ў турэмных умовах апазіцыянер адмаўляецца, нягледзячы на шматлікія ўгаворванні родных, просьбы прадстаўнікоў грамадскасці і апазіцыйных палітыкаў. Пры гэтым Каваленка заяўляе, што спыніў бы галадоўку, калі б яго перавялі ў звычайную цывільную бальніцу.\nВызвалення віцебскага апазіцыянера патрабуюць праваабаронцы і міжнародныя арганізацыі.\nСяргей Каваленка - у навінах\n09.01.2017 Сяргей Каваленка: Ні аб чым не шкадую…\n30.12.2014 Сяргей Каваленка арыштаваны на 10 сутак\n23.10.2013 Дзе цяпер Сяргей Каваленка?\n22.08.2013 Былы палітвязень Сяргей Каваленка паступае ва ўніверсітэт у Польшчы\n03.05.2013 Сяргею Каваленку пагражае новае зьняволеньне\n08.10.2012 Каваленку паставілі на ўлік на 2 гады\n01.10.2012 Вызваленне Каваленкі выклікала паніку ў віцебскіх чыноўнікаў\n27.09.2012 Радыё Ватыкана: Нунцый бачыў Бяляцкага, Статкевіча, Дашкевіча\n27.09.2012 Сяргей Каваленка: У беларускіх турмах можа быць усё\n27.09.2012 Сяргей Каваленка- вызвалены!


Падарожжа ў гісторыю пісьменства - Шосты дзеньШосты дзень\nПравесці арыгінальную экскурсію імкнецца кожны кіраўнік музея. Каб распрацаваць такую экскурсію, трэба спачатку дасканала вывучыць біяграфію пэўных экспанатаў, потым творча апрацаваць атрыманыя веды. А калі гэтыя веды апрацаваць яшчэ і з тэатральным ухілам, то атрымаецца прыкладна так, як атрымалася ў метадыста Цэнтра мастацкай творчасці дзяцей і моладзі Фрунзенскага раёна Мінска кіраўніка музея развіцця сістэмы адукацыі Галіны Мікалаеўны Якшук. Дарэчы, у мінулым навучальным годзе менавіта гэтая тэатралізаваная экскурсія для малодшага і сярэдняга школьнага ўзросту дапамагла навучэнцам цэнтра стаць прызёрамі рэспубліканскага конкурсу юных экскурсаводаў музеяў (музейных пакояў) устаноў адукацыі, які праводзіўся ў рамках акцыі “Жыву ў Беларусі і тым ганаруся”.\nМэта: пазнаёміць навучэнцаў з гісторыяй з’яўлення сямі прадметаў пісьменства: пісала, берасцяной граматы, буквіцы, гусінага пяра, пергаменту, ручкі драўлянай з пяром металічным, сшытка з прамакаткай.\nЗадачы: пашырыць веды вучняў аб ранейшым прызначэнні простых школьных прадметаў; пазнаёміць з гісторыяй іх стварэння; развіваць у вучняў творчыя здольнасці.\n(Тэкст на экране мультымедыя.) “Веданне гісторыі пісьменства свайго народа садзейнічае фарміраванню нацыянальнай свядомасці, патрыятычнаму выхаванню, гонару за сваіх далёкіх продкаў, якія заклалі падмурак нашай культуры” (Міхаіл Дабрынін, прафесар).\n(Гучыць музыка “Гукі космасу”, за сцэнай чытаюць верш. Пад словы верша выходзіць Вандроўнік і выносіць на сцэну чамадан. Ставіць чамадан на тумбу, а сам сядае ў крэсла.) “Недзе ў дальнім кутку антрэсоляў // Чамадан ляжаў, пылам пакрыты, // I захоўваў ён мноства гiсторый // Аб прадметах усімі забытых…”\nВандроўнік. Дзень добры, шаноўнае спадарства! Вас здзіўляе мой трохі запылены выгляд? (Трасе запылены плашч, з якога сыплецца белы пыл.) Прашу прабачэння, гэта пыл стагоддзяў, а я — Вандроўнік па часе i прасторы, а вось гэта мой нязменны спадарожнік стары чамадан. Адкрыю вам сакрэт: мой чамадан незвычайны, ён чароўны. Па сутнасці, гэта мая машына часу, бо я ніколі не ведаю, куды зацягне мяне мой старадаўні сябар. А падарожнічаю я па стагоддзях і збіраю ў гэты чамаданчык цікавыя, даўно забытыя ўсімі рэчы. Навошта я гэта раблю? Сярод нас з вамі жыве столькі цiкавых i дасцiпных людзей, якiя маюць ахвоту зазiрнуць у мiнулае. Для нас чамаданчык заўсёды гатовы паказаць старадаўнія рэчы, паведаміць цікавыя гісторыі пра іх стварэнне і жыццё. Ну што, заглянем у мой чамаданчык?\n(Гучыць музыка “Гукі космасу”.)\nВандроўнік (Адкрывае чамадан і дастае першы прадмет.) Цікава, што там ляжыць? Нейкая палачка вострая з аднаго боку, у дартс гуляць, ці што? Цікава, цікава (чухае патыліцу), а ці здагадаліся вы, што гэта? Я вам дапамагу, загадаю загадку, а вы здагадайцеся, аб чым мы будзем сёння весці гаворку і дзе я падарожнічаў. “Па белым полі скача конік, // Пакідаючы сляды. // Прачытаеш іх, запомніш — // Будзеш ведаць болей ты!” (Я.Хвалей).\nМалайцы, гэта ручка, якая піша па паперы. І сёння мы будзем падарожнічаць у гісторыю пісьменства. Чым і на чым толькі не пісалі нашы далёкія славутыя продкі! (Гучыць фанаграма шуму дажджу.) Калі я прызямліўся ў старажытным горадзе Менску на пачатку ХІ стагоддзя, там быў страшэнна моцны дождж. Як жа добра, што бяроста, на якой пісалі ў той час, не баіцца вады, і мне ўдалося паспяхова даставіць гэты ўзор старажытнага пісьма ў наш час! (Дастае другі прадмет — муляж берасцяной граматы.) Паглядзіце ўважліва на гэтыя прадметы: ручак і алоўкаў тады яшчэ не было, таму літары і малюнкі на бяросце проста выдрапвалі вострай касцяной ці металічнай палачкай, якая называлася пісала. Пісала — гэта старажытнае “вечнае пяро”, якое ўяўляла сабой жалезны або бронзавы стрыжань, адзін канец яго быў завостраны, а другі меў плоскую лапатачку. У Менску знойдзена 8 пісалаў. Вострым канцом стрыжня пісалі, а лапатачкай “сціралі” напісанае. Жыхары нашага горада пісалі адно аднаму пасланні на бяросце і назвалі такія пасланні берасцянымі граматамі. А разумных, адукаваных людзей называлі пісьменнымі!\nДык вось, паглядзеў і я ўважліва на пісьменных людзей, і так цікава мне стала, а на чым жа яшчэ пісалі пісаламі? А каб даведацца пра гэта, прыйшлося, сябры мае, перанесціся мне з маім чамаданчыкам крыху ў іншы час, у Сярэднявечча. І накіраваліся мы, куды б вы думалі? Вядома, у старажытную школу, якая традыцыйна месцілася пры манастыры.\nДарэчы! Ці заўсёды была школа? Слова “школа” ўтварылася ад слоў “вольны час” (ад грэчаскага — “schole”). Гэта тлумачыцца тым, што школа не заўсёды была месцам для заняткаў. Старажытныя грэкі пад вольным часам разумелі не гультайства, а заняткі, якія развіваюць розум, гутаркі пра розныя разумныя рэчы мудрацоў-філосафаў са сваімі вучнямі. Гэтыя гутаркі вяліся падчас прагулак, абедаў. Спачатку праводзіліся толькі гутаркі, але паступова яны ператварыліся ў самыя сапраўдныя заняткі, якія нагадваюць нашу школу.\nГрамату дзеці асвойвалі па царкоўных кнігах. Вось стаю я пад акном і слухаю: “аз”, “букі”, “ведзі”, “глаголь” — гэта ж старажытная азбука кірыліца! Яе склалі для славянскай мовы ў 863 годзе браты Кірыла і Мяфодзій. У кірыліцы было 43 літары, і ў кожнай — свая назва. Стаю, прыслухоўваюся. Раптам чую, як вучань чытае: “Мысліце — аз — мысліце — аз”. Як вы думаеце, што ў яго атрымалася? Дык гэта ж слова “мама”! Ох, і цяжка было азбуку вывучыць, а чытаць навучыцца — яшчэ цяжэй!\nЗазірнуў я ў акенца і бачу: трымаюць дзеці нешта накшталт сучасных планшэтаў і водзяць па іх пісаламі. Я таксама захацеў паспрабаваць так пісаць, таму здабыў для сябе ў Сярэднявеччы небходныя прылады. Зараз я вам іх пакажу. (Дастае трэці прадмет — буквіцу.) Даведаўся я ў манастыры, што гэты матэрыял для пісьма прыйшоў са Старажытнага Рыма. Вось такія дошчачкі-васкоўкі — цэры. Навукоўцы лічаць, што слова “буквіца” (так называлі ў нас васковыя дошчачкі) з’явілася раней, чым слова “азбука”, і падкрэсліваюць яго сувязь з назвай дрэва бук. Лічыцца, што ў старажытнасці літары выразалі на букавых дошчачках. Драўляная азбука ўяўляе сабой дошчачку з выразанымі літарамі алфавіта. На васковым баку дошчачкі вучні пісалі літары. Дарэчы, выраз “з чыстага ліста” ўзнік дзякуючы таму, што воск з таблічак перыядычна счышчалі і пакрывалі іх свежым воскам.\nДзеля справядлівасці трэба дадаць, што ў гэтыя часы на Беларусі пісалі і на пергаменце, але ён быў вельмі дарагі. Хто б дазволіў шкалярам крэмзаць на такой каштоўнасці! (Дастае чацвёрты прадмет з чамаданчыка.) Вырабляўся пергамент са скуры маладых жывёл (цялят, ягнят ці казлянят). Спосаб вырабу пергаменту вельмі цяжкі, ён патрабаваў вялікай працы. На гэтым матэрыяле пісаліся літургічныя кнігі і летапісы. Таму наступны прыпынак нашага падарожжа — XVI стагоддзе. Пісаць на пергаменце вучылі дзяцей заможных бацькоў, якія маглі набываць гэты каштоўны матэрыял. Чарніла навучэнцы выраблялі самастойна з сумесі сажы і клею або з дубовых жалудоў і вішнёвага клею, прычым вага жалудоў адпавядала вазе клею, і ў адпаведнасці з вагой гэтых двух кампанентаў дадавалі кіслы мёд. Гусінае пер’е дбайна апрацоўвалі: увесну ў моцнага маладога гусака трэба вырваць адно з пяці вонкавых пёраў, прычым абавязкова з левага крыла, таму што пяро з правага крыла загароджвала напісанае. Потым выскрабалі тлушч, выдалялі непатрэбныя перапонкі. Пяро трэба было абпаліць у гарачым пяску, каб яно стала сухім і цвёрдым, завастрыць кончык нажом, потым раздвойвалі канец. Чарніла захоўвалі ў глінянай або ў вырабленай з рога жывёлы чарніліцы. Гусінае пяро часта пакідала кляксы, якія дзеці на пергаменце злізвалі або сціралі пемзай. Тэкст на пергаменце доўга не высыхаў. Каб паскорыць гэты працэс, напісаны тэкст пасыпалі пяском. Кожны вучань нёс у школу чарніліцу і мяшочак з пяском. Іх злучалі матузом, які накідвалі на шыю. “Пясочніца — сяброўка чарніліцы”. Цікава, ці здагадаецеся вы пра наступны прадмет, якія я вам пакажу? “Адрэжу галаву, // Выму сэрца, // Дам пiць — // Пачне гаварыць!” (Птушынае пяро для пiсьма.)\nМалайцы! (Дастае з чамаданчыка пяты прадмет — гусінае пяро.) У адрозненне ад васковак альбо бяросты, на якія надпісы наносіліся пісалам, на пергаменце пісалі гусінымі пёрамі. Як рыпелі гэтыя пёры! Асаблівае ўмельства — вастрыць пяро: ад гэтага залежала якасць напісання літар. Перапісчыкі рукапісаў працавалі не толькі на сталах, куды клаўся матэрыял, але і на далоні левай рукі, якая абапіралася локцем на калена. (Вандроўнік спрабуе так сесцi.) Аднак гэта вельмі складана! Работа, звязаная з перапісваннем кніг, высока цанілася. Вось як апісвае працу старадаўняга перапісчыка Максім Багдановіч. (Чытае верш “Перапісчык”, 1912.) Сябры мае, мне спадабалася пісаць пяром — гэта вельмі цікава! Ды, на жаль, не вельмі зручна, бо бясконца атрымліваюцца кляксы, і рукі вельмі запэцканыя… Напісаная рукой кніга — рукапіс, старонка, краіна. Спачатку лінейкі вострай палачкай праводзілі, як зямлю аралі. Па ўсіх чатырох баках чыстыя палі пакідалі, ды і зараз пакідаюць. Потым літары пісалі-піхалі, быццам сеялі чорнае насенне ў разоры. Таму і гаварылі: “Сейце разумнае, добрае, вечнае”.\nДалей падарожнічаем, бліжэй да нашага часу пад’язджаем. (Дастае з чамаданчыка шосты і сёмы прадметы — ручку драўляную з пяром металічным і сшытак з прамакаткай.) З сярэдзіны XIX стагоддзя вучні пішуць драўлянымі ручкамі з пяром металічным. Зручна ім пісаць. Прыгожы почырк у вучняў, каліграфічны. І чарніліцы сталі “неразлівайкі” са шкла, фаянсу. З’явіліся сшыткі з прамакаткамі. Такімі ручкамі пісалі яшчэ вашы бабулі і дзядулі. Завіталі мы з чамаданчыкам да маёй добрай знаёмай, якая зараз ужо бабуля, а тады была яшчэ толькі першакласніцай і вучылася выводзіць свае першыя літары ў сшытку. (Дарэчы, са з’яўленнем паперы людзі заўважылі, што лісты, каб не рассыпаліся, можна сшываць. Так нарадзіўся сшытак.) У школе сярэдзіны ХХ стагоддзя былі спецыяльныя заняткі — чыстапісанне. У той час трэба было абавязкова пісаць разборліва, чыста, крэмзаць не дазвалялася. Гэта сапраўднае мастацтва — каліграфічнае пісьмо. Пашукайце, можа, у вашым дамашнім архіве ёсць старыя паперы, напісаныя рукой дзядулі або прадзядулі. Разглядвайце прыгожа напісаныя літары і здзіўляйцеся! Асабіста мне мая знаёмая падарыла свой школьны сшытак. Я рады, што магу паказаць яго вам, і ўпэўнены, што ён вас уразіць!\nВось і завяршаецца наша вандроўка па гісторыі пісьменства на Беларусі. Вярнуліся мы з вамі ў сучаснасць. Дарэчы, пакажыце, калі ласка, чым вы зараз пішаце ў школе? Ну, я так і думаў! Шарыкавая ручка яшчэ не выйшла з ужытку і пакуль дамінуе сярод прыладаў пісьма. Ужо звыш 40 гадоў мы выкарыстоўваем у жыцці шарыкавыя ручкі. З’явіліся гелевыя ручкі, а зараз мы адпраўляем электронныя лісты, і ў кожным доме ёсць камп’ютар або электронны планшэт.\nЯ крыху стаміўся. Трэба адпачыць. Але толькі для таго, каб падрыхтавацца да новага падарожжа! Цікава было б даведацца, у чым насілі свае школьныя прылады старадаўнія менскія шкаляры! Думаю, мы з чамаданчыкам абавязкова пазнаёмімся з яго даўнімі продкамі — торбамі, партфелямі… і, хто ў цябе яшчэ сваякі, чамаданчык? А на тым бывайце, шаноўныя сябры! Я з вамі развітваюся да наступных цікавых экскурсій па часе і прасторы!\nГаліна Мікалаеўна Якшук метадыст музей тэатралізаваная экскурсія Цэнтр мастацкай творчасці дзяцей і моладзі экскурсавод\nЗ тегами: Галіна Мікалаеўна Якшук метадыст музей тэатралізаваная экскурсія Цэнтр мастацкай творчасці дзяцей і моладзі экскурсавод\nПапярэдняя: Аўтобусны тур у глыб Палесся\nНаступная: Рэальная карысць рэальнага музея


Папа Францішак: Адцягнем у бок камень, што замыкае нас у сабе | Krynica.info\nУвечары 26 сакавіка Папа Францішак за Велікоднай вігіляй у ватыканскай базыліцы ахрысціў пасла Паўднёвай Карэі ў Італіі і яго жонку, а таксама яшчэ 10 неафітаў з Італіі, Албаніі, Камеруна, Індыі і Кітая.\nЦэнтральнае месца ў пасхальнай гаміліі пантыфіка занялі евангельскія жонкі-міраносіцы, а таксама апостал Пётр, якому спачатку словы пра Уваскрэсенне любага Настаўніка падаліся пустой надзеяй. “Устаўшы, ён пабег да магілы і вярнуўся адтуль ўзрушаным”, – нагадаў Папа Францішак словы Пісання, падкрэсліўшы, што “Пётр абраў надзею”. «Так і мы, падобна Пятру і жонкам-міраносіцам, не зможам знайсці жыццё, застаючыся сумнымі, пазбаўленымі надзеі і замкнёнымі ў саміх сабе. Адкрыем Госпаду нашыя запячатаныя грабніцы, каб у іх вайшоў Ісус і дараваў жыццё”, – растлумачыў Папа, паведамляе Радыё Ватыкана.\n“Першы камень, які трэба адкаціць сёння ноччу – гэта адсутнасць надзеі, якая замыкае нас у саміх сабе. Няхай пазбавіць нас Гасподзь ад гэтай жахлівай пасткі: ад хрысціянскага жыцця без надзеі, калі людзі жывуць так, быццам Гасподзь не ўваскрос, а цэнтрам жыцця з’яўляюцца нашыя праблемы», – абвесціў пантыфік.\nПуцін спазніўся на аўдыенцыю да Папы Францішка на гадзіну


Рамонт дашчаных падлог\nАд доўгай эксплуатацыі падлог і няправільнага сыходу за імі дошкі часткова зношваюцца, асабліва ў месцах інтэнсіўнай хадні. Акрамя таго, паміж дошкамі ўтворацца вялікія шчыліны, часам дошкі пачынаюць "хадзіць" - прагінацца і т. д. Такія крысы патрабуюць рамонту - перестилки.\nСамы просты спосаб перестилки складаецца ў тым, каб дошкі памяняць месцамі, т. е. зношаныя паставіць да сцен, дзе варта мэбля, а ад сцен - у месцы інтэнсіўнай хадні. Для гэтага дошкі адрываюць і расчышчаюць беражкі. Пажадана таксама іх пагабляваць і отфуговать. Дошкі складаюць беражкамі, недакладнасці выпраўляюць, дамагаючыся шчыльнага прымыкання беражкоў дошак паміж сабой. Дошкі пазначаюць і пачынаюць насцілаць ізноў так, як гэта было апісана пры настилке новых падлог, не забываючы пакінуць зазор паміж падлогай і сценамі.\nБывае, што дошкі прагінаюцца. Чыннікам могуць быць рэдка выкладзеныя бэлькі або лагі пры занадта тонкіх дошках. У гэтым выпадку паміж бэлькамі або лагамі трэба ўмацаваць "падмогі" у выглядзе сухіх дошак таўшчынёй не меней 40 мм. Мацаваць іх варта вельмі трывала і строга на адным узроўні з бэлькамі або лагамі.\nКалі дадаюцца нядосыць сухія новыя дошкі, то насланыя крысы рассыхаются: паміж дошкамі ўтворацца вялікія шчыліны. Такія крысы варта перестелить, шчыльна гуртуючы дошкі. Як і пры настилке новых падлог, дошкі варта прыбіваць цвікамі часова, а па заканчэнні мінімум года адарваць і настелить ізноў.\nЗа час зімовага ацяпляльнага сезону дошкі падлогі добра прасыхаюць, таму перестилку лепш весткі да канца ацяпляльнага сезону, бо за лета дошкі падлогі ўбяруць у сябе досыць вільгаці. Перестилая крысы, трэба добра агледзець бэлькі і лагі. Пры неабходнасці іх выраўноўваюць.\nКалі вялікая частка дошак моцна зношаная, але перестилку варта весткі так. Тыльныя бакі дошак габлююць, і яны становяцца асабовымі. Абзы фугуюць. Дошкі складаюць паміж сабой, правяраючы шчыльнасць прилегания беражкоў. Падрыхтаваныя і пазначаныя дошкі пачынаюць насцілаць ізноў. Бо іх укладваюць зношаным бокам уніз, пад іх прыходзіцца падкладаць руберойд, шчыльны кардон, кліны, якія трэба абавязкова мацаваць цвікамі.\nЧысцейшыя дошкі, т. е. без сучков, сколаў і іншых дэфектаў, насцілаюць у пакоях, а з дэфектамі - у калідорах, напаўцёмных і цёмных памяшканнях.\nНярэдка пры рамонце падлог дошкі не гуртуюць, т. е. не перестилают, а ўстаўляюць у шчыліны паміж імі рэйкі. Трэба пазбягаць такога рамонту: тонкія рэйкі выпадаюць, намокая, задзіраюцца, а высыхаючы, трэскаюцца.\nПры перестилке старых, зношаных дошак часам прыходзіцца ўжываць таўсцейшыя дошкі. У гэтым выпадку іх прыходзіцца ссякаць супраць бэлек або лаг, каб пасля кладкі яны былі на адным узроўні са старымі. Калі выкарыстаюць больш тонкія дошкі, то пад іх падкладаюць кардон, толь, руберойд (але не трэскі!).\nЧасам шчыліны паміж дошкамі замазваюць рознымі складамі, як-то: цэментавым растворам з клеем, полумасляной або алейнай шпатлёўкай, абкітоўкай. Такі рамонт недаўгавечны: праз невялікі прамежак часу абкітоўка пачынае руйнавацца, асабліва калі дошкі хоць бы трохі прагінаюцца.\nСкончыўшы рамонт, крысы можна афарбаваць, але абавязкова фарбамі, прызначанымі для падлог. За афарбаванымі крысамі патрабуецца меншы сыход.\nПрылада і рамонт грунтавых і дашчаных падлог\nпрылада і рамонт грунтавых і дашчаных падлог, агульныя звесткі\nпрылада грунтавых падлог\nпрылада дашчаных падлог\nвыраб і ўсталёўка ліштвы


Публікацыі па тэме «крыжы» | Новы Час\nПра знікненне крыжоў Свабодзе паведаміў адзін з лідараў пікетавання рэстарацыі «Поедем, поедим», сустаршыня БХД Павел Севярынец.\nГенеральная пракуратура Беларусі адказала на запыт Дзяніса Івашына з патрабаваннем здзейсніць праверку законнасці правядзення будаўніча-мантажных працаў на тэрыторыі гісторыка-культурнай каштоўнасьці 1-й катэгорыі «Месца згубы ахвяраў палітычных рэпрэсіяў 1930-40 гг. ва ўрочышчы Курапаты».\nУ Курапатах знеслі металічныя крыжы, што стаялі ўздоўж МКАД (фота)\nУ Курапатах знесьлі ўсе металічныя крыжы, што стаялі ўздоўж Мінскай кальцавой дарогі. Фотарэпартаж ад svaboda.org.\nТадэвуш Кандрусевіч пра сітуацыю ў Курапатах: Я моцна ўзрушаны, што здымаюць крыжы\nЗнішчэнне курапацкіх крыжоў выклікала розгалас у Беларусі і за яе межамі. Сваё абурэнне гэтым перадусім выказваюць прадстаўнікі розных рэлігійных канфесій. Мітрапаліт Мінска-Магілёўскі, арцыбіскуп Тадэвуш Кандрусевіч лічыць гэта знявагай крыжа, пра якую нельга маўчаць, сказаў ён у інтэрв'ю «Радыё Рацыя».\nСудзяць Ніну Багінскую і Паўла Севярынца\nУ судзе Мінскага раёна пачаўся разгляд спраў Ніны Багінскай і Паўла Севярынца, затрыманых у Курапатах 5 красавіка.\nМарзалюк назваў знос крыжоў у Курапатах упарадкаваннем перад Вялікаднем\nГісторык Ігар Марзалюк лічыць, што гэтыя крыжы — «банальная палітычная правакацыя». Ён выказаў здзіўленне, што яны прастаялі цэлы год. «Гэта не месца палітычных рэпрэсій, бо расстрэлы адбываліся ў глыбіні ляснога масіву. І тая тэрыторыя, пра якую мы кажам, ніякага дачынення да месцаў расстрэлаў не мае», піша «Еўрарадыё».\nПартыя БНФ асудзіла акт дзяржаўнага вандалізму ў Курапатах\nСойм Партыі БНФ 6 красавіка прыняў палітычную заяву наконт сітуацыі ў Курапатах.\nАбаронцы Курапатаў заклікаюць да мабілізацыі\nАбаронцы Курапатаў заклікаюць усіх 7 красавіка пасля малітвы на плошчы Свабоды сабрацца ля народнага мемарыяла.\nПра знішчэнне крыжоў у Курапатах пішуць па ўсім свеце\nАртыкулы пра знішчэнне крыжоў у Курапатах апублікаваныя ў розных СМІ па ўсім свеце — ад «Украінскай праўды» да Washington Post.\nУ Мінску пахавалі правы чалавека разам з салідарнасцю і надзеяй\nУ Мінску каля Нацыянальнай бібліятэкі пахавалі правы чалавека, салідарнасць і надзею.


Згодна з думку вопытных букмекераў, раскручаная букмекерская кантора здольная прыносіць прыбытак ад бізнесу на ўзроўні 10-12%. Зрэшты, заўсёды ёсць магчымасць павялічыць дадзены паказчык ў выгадную бок. Улічваючы вельмі вялікія абароты грашовых сродкаў, ідэю адкрыць букмекерскую кантору можна назваць па-сапраўднаму выгаднай ініцыятывай.\nПрынцып працы букмекерскіх кантор\nКалі разглядаць асаблівасці дзейнасці букмекераў сцісла, то можна адзначыць, што асноўны ўпор тут робіцца на штодзённым ўстанаўленні пэўнай лініі катыровак. Такім чынам, будучым спартыўным падзеям прысвойваюцца свае каэфіцыенты, згодна з якім гульцы могуць вызначаць магчымыя сумы выйгрышу.\nШто ўяўляе сабой добрая букмекерская кантора? Як адкрыць такі бізнэс і прыцягнуць дастатковую колькасць кліентаў? Для гэтага буйныя знакамітыя букмекеры імкнуцца ўлічваць максімальную колькасць спартыўных спаборніцтваў, на якія можна рабіць стаўкі. Асноўная маса букмекерскіх кантор прапануе гульцам розныя ўзроўні ставак, у тым ліку элітныя, якія не абмяжоўваюцца четырехзначными значэннямі. Аднак пачаткоўцу ў гэтай сферы пажадана пачынаць з абазначэння мінімальных ставак, што дазволіць сфарміраваць уяўленне аб магчымых абарачэннях сродкаў.\nЯк адкрыць букмекерскую кантору: франшыза\nЯк і любы іншы від бізнесу, адкрыццё букмекерскай канторы пры выхадзе на рынак мае патрэбу ў ацэнцы ўзроўню прамых канкурэнтаў, фарміраванні асноўных прынцыпаў працы, распрацоўцы эфектыўнай лініі дзейнасці, правядзенні якаснай рэкламнай кампаніі. Акрамя іншага, не выключаецца неабходнасць прыцягнення цэлага штата вопытных аналітыкаў.\nУсё вышэйзгаданае цягне за сабой немалыя выдаткі. Таму больш рацыянальным рашэннем можа стаць інвеставанне стартавага капіталу ва ўжо раскручаную сетка букмекерскіх кантор і прасоўванне ўласнага бізнесу ў выглядзе франшызы. На пачатковым этапе такая ініцыятыва можа запатрабаваць ўнясення аплаты за прадастаўленне буйным букмекеры абноўленых ліній катыровак. Аднак для большасці пачаткоўцаў гэта не складае ніякай праблемы.\nЯк адкрыць філіял букмекерскай канторы? Размясціць яго можна на самай абмежаваным па плошчы прасторы. Адзіным абавязковай умовай для паспяховага вядзення бізнесу ў гэтай сферы з'яўляецца наяўнасць месца для працы мэнэджара, добрага манітора і кампутара, а таксама абсталявання для сачэння за ходам спаборніцтваў і змяненнем каціровак. Усё гэта папросту можна змясціць у даволі цесным памяшканні плошчай не больш за 5 м2.\nКаб адкрыць букмекерскую кантору, патрабуецца:\nзаключэнне дагавора з уладальнікам ліцэнзіі;\nнаяўнасць папер аб атрыманні статусу індывідуальнага прадпрымальніка;\nякая пацвярджае дакументацыя ад ўладальніка арандаванай памяшкання;\nпланы з БТІ.\nНе жадаючы займацца пошукам памяшкання і лішняй папяровай цяганінай, шматлікія пачаткоўцы прадпрымальнікі імкнуцца зразумець, як адкрыць букмекерскую кантору ў інтэрнэце. Але нават у такім выпадку для атрымання права весці дзейнасць ад імя ўладальніка ліцэнзіі спатрэбяцца дакументы як мінімум ад трох уладальнікаў будучага таталізатара.\nМногія маладыя букмекерскія канторы імкнуцца абмежавацца прыцягненнем толькі аднаго мэнэджара, які займаецца сачэннем за каціроўкамі і прыёмам ставак. Аднак для арганізацыі пазменна працы лепш наняць некалькіх супрацоўнікаў.\nЯк адкрыць букмекерскую кантору "Фонбет" або набыць статус любы іншы франшызы? Пры дасягненні пэўных поспехаў і выхадзе на больш салідны, якасны ўзровень варта падумаць наконт фарміравання ўласнага штата прафесійных спартыўных аналітыкаў. Патрабуецца гэта, перш за ўсё, для дакладнага вызначэння сваёй лініі букмекерскай. У выніку каэфіцыенты букмекерскай канторы стануць яшчэ больш прывабнымі для гульцоў.\nСабраць каманду аналітыкаў можна, прыцягваючы супрацоўнікаў, якія валодаюць значным вопытам працы ў дадзенай сферы і жадаюць сысці ад прамых канкурэнтаў. Калі стратэгія развіцця маладой канторы прадугледжвае рух менавіта ў такім напрамку, то прыйдзецца індывідуальна дамаўляцца аб акладзе кожнага асобнага аналітыка, так як у дадзенай сферы не існуе устояных расцэнак.\nЗамест выдаткаў на прыцягненне шырокага персаналу невялікія франшызы раскручаных букмекерскіх кампаній аддаюць перавагу марнавацца на спецыялізаванае праграмнае забеспячэнне. Неабходныя праграмныя пакеты можа прапанаваць любая буйная букмекерская кантора. Як адкрыць філіял і атрымаць неабходны праграмны пакет, можна таксама даведацца ў буйнога букмекеры пры падпісанні адпаведнага дагавора.\nУ цяперашні час існуе цэлая маса разнастайных прапаноў наконт продажу праграмнага забеспячэння для вядзення бізнесу ў букмекерскай сферы. Аднак большасць з іх мала чым адрозніваецца адзін ад аднаго.Што тычыцца фарміравання каэфіцыентаў, то іх папросту можна ўзяць у іншых кантор. Як правіла, пры атрыманні праграмнага пакета ад ўладальніка ліцэнзіі даводзіцца аддаваць працэнт з сумарнага абароту, які ў большасці выпадкаў складае каля 20% у месяц.\nРэклама і прасоўванне\nЯкім чынам раскручваецца маладая самастойная букмекерская кантора? Як адкрыць сапраўды перспектыўны бізнэс? Эфектыўнай можа стаць арэнда рэкламных пляцовак на раскручаных інтэрнэт-рэсурсах, размяшчэнне рэкламы на ўласных профільных сайтах, яе дэманстрацыя на стадыёнах, іпадроме, у спартыўных барах, у любых месцах, дзе падобны спосаб раскруткі патэнцыйна здольны даць жаданы вынік.\nКошт раскруткі букмекерскай канторы і выдаткі на правядзенне рэкламнай кампаніі шмат у чым залежаць ад якасці самой рэкламы, маштабу прасоўвання бізнесу і цэн на тыя ці іншыя спосабы прыцягнення ўвагі патэнцыйных кліентаў.\nАрганізацыя заробку на стаўках праз інтэрнэт\nНе варта забываць, што пры адкрыцці букмекерскай канторы глабальная сетка можа стаць калі не асноўным, то дастаткова прыбытковым крыніцай даходу. У цяперашні час зусім не абавязкова арганізоўваць фізічнае прадстаўніцтва уласнай кампаніі для заробку на стаўках. У інтэрнэце існуе дастатковую колькасць гатовых скрыптоў для арганізацыі сайтаў падобнай скіраванасці. Таму часцяком досыць усяго толькі адшукаць дасведчанага праграміста, які здольны справіцца з задачай арганізацыі сістэмы прыёму ставак.\nНаколькі прыбытковай можа стаць букмекерская кантора? Як адкрыць такі бізнес? Заробак на стаўках можна арганізаваць, нават валодаючы зусім нязначным капіталам, асабліва калі рабіць гэта ў выглядзе франшызы або партнёрскай праграмы. Асабліва прывабнай і да таго ж найменш затратнай выглядае ініцыятыва з арганізацыяй букмекерскай канторы ў інтэрнэце. Канчатковае рашэнне залежыць толькі ад маладога прадпрымальніка.\nМаскоўскі абласны дзяржаўны тэатр лялек быў створаны выдатным чалавекам. Сёння ў яго рэпертуары толькі дзіцячыя спектаклі. Маленькія гледачы любяць тэатр лялек. Пра яго спектаклях водгукі выключна станоўчыя.Гісторыя тэатраМаскоўск...