Бын Iужъур гъэбэжъу — Адыгэ макъ\nБын Iужъур гъэбэжъу\nСабыим нахь тхъагъуи, нахь шIагъуи зи щымыIэу, хъярым ипчъаблэ ащ къытфызэIуихэу, кIэлэцIыкIухэмрэ хьайуанхэмрэ такъыкъуанэу, ахэм апае дунаир зэтетэу тинахьыжъхэм бэрэ аIоу зэхэсхыгъ. ЫкIи ар зэрэшъыпкъэм седжэнджэшыщтыгъэп.\nСыда пIомэ, къэралыгъом къырыкIощтыр, инеущырэ мафэ зыфэдэ хъущтыр бэкIэ зэлъытыгъэ тикIэлэцIыкIухэр ары тищыIэныгъэ тфэзыгъэдахэрэр, ткIуачIэ къезыгъэблырэр, къиныгъохэр зэпытэзыгъэчырэр, лъапсэ уиIэмэ, шъхьапэ зэрэуиIэщтыр зэхэтэзыгъашIэрэр.\nСабый щхы макъэм сыкIэдэIукIмэ,\nЧIылъэм имафэ нахь фабэ сфэхъу.\nГушIом къыхэкIэу нэр зиуцIыргъурэм\nТыгъэр щышIэтэу ынэгу къысщэхъу.\nШъэбэгъэ IэшIур гум къыщетаджэ,\nЯщхы мэкъамэу псынэкIэчъ къабзэм\nЩыIэкIэ дахэу пшысэм хахъыкIрэм\nШIум, лIыгъэм сабыйхэр фещэ.\nТихэгъэгу кIасэ насып къэкIуапIэм\nИпчъэIу зафэ ицIыкIухэр Iуещэ.\nАу насып тхьапшмэ атемыфагъэу\nЯсабыигъо нэпскIэ щыугъа?\nХьалыгъу такъырыр пкIыхьлъэгу афэхъоу,\nНэ цIыкIухэр лъаIоу Iэ тхьапш щэигъа?\nЗы чIылъэ щэпсэух, къафепсрэр зы тыгъ,\nГугъэпIэ IэшIухэр гум зыдиIыгъ.\nАдэ сыд пае ящыIэныгъэ\nМы усэр сикъэлэмыпэ къыпыкIыным ыпэкIэ сегупшысагъ цIыф насыпынчъабэ дунаим зэрэтетым, ежьхэм аIэкIэ ахэм янасып зэрэпаупкIыжьырэм. Анахь тын лъапIэр — сабыир Тхьэм къызэраритырэм ахэр къызхигъэшхъожьхэрэп, гъогу пхэнджэу зытехьагъэхэм къытезыщыжьыщт, яакъыл къэзыгъэущыжьыщт амалым елъэпэкIаох, зыфыщыIэхэри амышIэу, Тхьэри апыкIыжьыгъэу, гунахьыбэ агъахъэзэ ягъашIэ къахьы.\nАдэ ахэм къапыхъорэ сабыйхэу ны-тыхэм яIэшIугъэрэ ягукIэгъурэ икъоу зэхэзымышIагъэхэм сыдэущтэу ящыIэныгъэ зэпыфэра? Тхьэм къырипэсыгъэ насып Iахьым хэти IокIэ. Нымрэ тымрэ зытеунэхъогъэ гъогум зыр рэкIо, ны-тыхэр зышъхьарымытыжьхэмрэ кIэлэцIыкIу ибэхэмрэ зыщаIыгъхэрэм адрэр чIэфэ. Нахь насыпышIохэм янасып къехьы гукIэгъурэ Iэдэбрэ зэрылъ унагъом щапIунхэу.\nИваненкэхэм яунэгъо зэгурыIожьэу зигугъу къэсшIыщтыр ахэм зэу ащыщ. Мы бын-унэгъо Iужъум непэкIэ сабый 21-рэ щапIу. Тхьэм Филиппрэ Верэрэ сабыиплI къарипэсыгъ. Пшъэшъэ нахьыжъэу Сари, ащ къыкIэлъыкIорэ Лизи Адыгэ къэралыгъо университетым щеджэх, Эммануил я 9-рэ классыр, Аленэ я 6-рэ классыр къаухыгъ.\nИваненкэхэм яунагъо сыдигъуи цIыфкIуапIэу щытыгъ. Яныбджэгъухэр ядэжь зэ къэкIуагъэхэу Хьакурынэхьэблэ еджэпIэ-интернатым чIэсхэм ащыщхэр гъэмафэрэ ядэжь зэрэщагъаIэхэрэр, илъэси 8 зыныбжь Надя Голуб кIэлэцIыкIу ибэхэм атегъэпсыхьэгъэ унэу Мыекъуапэ дэтым зэрэщаIыгъыр къараIуагъ. Джащыгъум Сарэ илъэси 4, Лизэ илъэси 2 ныIэп аныбжьыгъэр. Зэшъхьэгъусэхэм псынкIэу ищыкIэгъэ тхылъхэр агъэхьазырхи, Наде апIунэу аштагъ. Пшъэшъэжъыер гурыт еджапIэм чIагъэхьагъ. Апэрэ классым исыгъэ Наде еджэнри, тхэнри, лъытэнри къыфэкъиныгъ, ишIэныгъэхэмкIи илэгъухэм ауж къинэщтыгъ. Зыгорэ къыдэмыхъу зыхъукIэ ащ зызэкIоцIигъанэти, «сфэшIыщтэп» ыIощтыгъ. Ау Верэ ащ ыуж икIыщтыгъэп, еджэным ар нахь зэрэригъэгушIущтым ренэу пылъыгъ.\nНаде ышыпхъухэм лъэшэу афэзэщыщтыгъ, ахэм ягугъу бэрэ къышIыщтыгъ. Арти, зэшъхьэгъусэхэм пшъэшъэжъыер Хьакурынэхьаблэ дэт еджэпIэ-интернатым ащэу, ышыпхъуищ рагъэлъэгъоу, анахьыкIэу Тане гъэпсэфыгъо лъэхъанымрэ мэфэкIхэмрэ ядэжь къащэу аублагъ. Илъэс 11 зыныбжьыгъэ, я 2-рэ классым джыри исыгъэ шыпхъу нахьыкIэр ыужкIэ ядэжь къащэжьыгъ. Гъэмэфэ мэзищ зыгъэпсэфыгъом Верэ пшъэшъэжъыем дэгъоу дэлажьи, я 2-рэ, я 3-рэ классхэм япрограммэ ригъэкIуи, илэгъухэм афэдэу бжыхьэм я 4-рэ классым ригъэхьагъ. ЫужкIэ Тане гурыт еджапIэри, колледжри, Мыекъопэ технологическэ университетри къыухыгъэх, джыдэдэм шъхьафэу мэпсэу, илъэси 3 зыныбжь шъэожъые иI.\nТане имызакъоу, Голуб зэшзэшыпхъухэу Кати, Насти, Сергеий Иваненкэхэм яунагъо щапIугъэх. Кате пщэрыхьакIу, Насте — модельер, Сергей автомеханик сэнэхьатыр аIэ къырагъэхьагъ, шъхьафэу мэпсэух.\nСергей апIунэу къызаштэм илъэс 17 ыныбжьыгъ. Бысымгуащэр ащ нахьи зэрэнахьыжъыгъэр илъэси 10 ныIэп. Ау ащ игъэсэни, ипIуни лIым ыпшъэ зэрэрилъхьажьырэр ишъхьэгъусэ къызыреIом, тIэкIу нахь къэIэсагъ. А илъэс дэдэм Иваненкэхэм шъэожъыеу къафэхъугъэм Эммануил фаусыгъ.\nМы унагъом етIани зы шъэожъые къыхэхъуагъ. Голубхэм джыри шы зэряIэр, зипсауныгъэ пыч фэхъугъэхэм ар зэращыщыр зэшъхьэгъусэхэм амышIэу охътэ шIукIае кIуагъэ. Илъэси 4 зыныбжьыгъэ Валерэ къызахьым зекIошъущтыгъэп, изэхэшIыкIи мэкIагъэ. Верэрэ Филиппрэ ащ гукIэгъоу, шIулъэгъоу пагъохыгъэм, массажхэм, медицинэ фэIо-фашIэу рашIылIагъэхэм яшIуагъэ къэкIуагъ. ТIэкIу-тIэкIузэ зекIуакIи, гущыIакIи ащ зэригъэшIагъ, я 8-рэ классыр мыгъэ къыухыгъ.\nКIымафэ горэм чъыIэшхуагъэти, псэупIэ гъэнэфагъэ зимыIэ цIыфхэм хьадэгъур къазэралъыIэсырэм фэгъэхьыгъэ къэбархэр радиоми, телевидениеми зэпымыоу къатыщтыгъ. Голуб зэш-зэшыпхъухэр янэ-ятэхэу хэкIитэкъупIэр зипсэупIагъэхэм къарыкIощтым зэригъэгумэкIыхэрэр зэшъхьэгъусэхэм зызэхашIэм, Краснодар дэт реабилитационнэ гупчэм къащарагъэIэзэнхэу ахэр ащагъэх. Ау мэзэ заул ныIэп ахэм афэкъудыигъэр, зэсэгъэхэ щыIакIэм шIэхэу фагъэзэжьыгъ. Бэ темышIэуи кIалэхэм ятэ идунай ыхъожьыгъ. Ащ ыуж илъэсрэ ныкъорэ нахь темышIагъэу ахэм яни инсульт къеуагъ.\nСабыйхэри ягъусэхэу Иваненкэхэр ренэу кIэупчIакIо сымэджэщым кIощтыгъэх. Бзылъфыгъэр къызычIатхыкIыжьми ядэжь къащи, ылъэ теуцожьыфэ нэс мэзи 9 къыдекIокIыгъэх, документхэр фагъэпсыгъэх. ЦIыф фэдэу агъэпсэу ашIоигъуагъ, ау Татьянэ зэсэгъэ хэкIитэкъупIэм ыгъэзэжьыгъ. ЫужкIэ лыгъу-лыстышхор ылъакъо къегуауи, етIани сымэджэщым чIэфагъ, нэжъ-Iужъхэр зыщаIыгърэ унэм ар раты ашIоигъоу бэрэ ыуж итыгъэх. Джыдэдэм Татьянэ ыкъо нахьыжъэу Сергей кIэлъырыс.\n2007-рэ илъэсым Верэрэ Филиппрэ къафэхъугъэ пшъэшъэжъыем Алена фаусыгъ. Ащ ыуж илъэсищ тешIагъэу илъэс 16 зыныбжь Лизэ Иваненкэхэм яунагъоу зэгурыIоныгъэрэ нэхъойрэ зэрылъым щыпсэоу ыублагъ, ау ыныбжь илъэс 18 зэрэхъоу шъхьаф зишIыгъ. Ащ ышыпхъоу илъэс нахь зымыныбжьыгъэри Иваненкэхэм апIугъ, джыдэдэм Альбинэ я 3-рэ классыр къыухыгъ.\nВалерэ иIэ дагъохэм афэдэ зиIэ Свети мы унагъом щапIугъ. Пшъашъэм я 9-рэ классыр къеухы, техникумым чIахьэ, сурэтышI сэнэхьатыр ыIэ къыригъахьэ шIоигъу.\nЦIыфхэм ялъэIу афагъэцакIэзэ, ыужкIэ Ирини, Максими, зэшхэу Сергеий, Ростислави Иваненкэхэм яунагъо щапIу-гъэх. Иринэ джыдэдэм илъэс 19 ыныбжь, техникумыр къыухыгъ, псэолъэшIынымкIэ мастер, Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым чIахьэ шIоигъу, шъхьафэу мэпсэу. Сергей ыныбжь илъэс 18 зэхъум унэ къыратыгъэу шъхьафэу мэпсэу. Ростислав а 1-рэ классыр, Максим я 6-рэ классыр, Кристинэ я 5-рэ классыр, Руслан я 3-рэ классыр, Артем я 2-рэ классыр къаухыгъ.\nИваненко зэшъхьэгъусэхэм орденэу «Родительская слава» зыфиIорэр къазэрафагъэшъошагъэр, ыпкIэ хэмылъэу транспорткIэ зекIонхэу кIэлэцIыкIухэм фитыныгъэ зэряIэр, къатитIоу зэтет унэр зыщагъэпсыгъэ чIыгу Iахьыр къаратынымкIэ Мыекъуапэ имэр ишIуагъэ къызэригъэкIуагъэр, ны мылъкури хагъахъуи, ежьхэм яахъщэкIэ унэр зэрагъэпсыгъэр бысымгощэ нэгушIом къысфиIотагъ.\n«КIэлэцIыкIу 21-р «тянэкIэ» къыоджэныр насыпыгъэшхоба?» сIуи сызеупчIым, Верэ шъабэу IугушIукIи, Сергей закъо ахэмытэу, адрэхэр зэкIэ а цIэ лъапIэмкIэ къызэреджэхэрэр, «сэсые-оуиекIэ» сабыйхэр зэрэзэхимыдзырэр джэуапэу къыситыжьыгъ.\nАдыгэ гущыIэжъэу «Бын Iужъур гъэбэжъу» зыфиIорэм купкIышхоу кIоцIылъыр нахь зызэхэсшIагъэр Иваненкэхэм яунагъоу тынчыгъорэ зэгурыIоныгъэрэ зэрылъым сызехьэр ары. Гъогу зэхэкIыпIэм дэжь ны-тыхэм къыIуанэгъэгъэ, зинасып гъогу аузэнкIыжьырэ кIэлэцIыкIухэр зэрапIурэмкIэ, щыIэныгъэм чIыпIэ гъэнэфагъэ ахэм щаубытыным зэрэфэбанэхэрэмкIэ псэпэшхо зэрагъахъэрэр, а Iофыр зэрэмыпсынкIэр бысымгуащэм зыфыхэсэгъэпсым, зэрихабзэу, IущхыпцIыкIи, сыд фэдэрэ Iофи уегугъузэ, ппсэ хаплъхьэзэ бгъэцэкIэн зэрэфаер, хьалыгъугъэжъэнри Iоф къызэрыкIоу зэрэщымытыр, сабыйхэм узэрадэулэурэм ипэгъокIэу Тхьэр къызэрэотэжьыщтыр къысиIуагъ.\nЯбын-унэгъо Iужъу дэтхъэжьхэу, хъярыр къябэкIэу илъэсыбэрэ щыIэнхэу бысымхэм сафэлъаIуи, зэрэгъэчэф мэкъэшхор къызыдэIукIырэ щагум сыфэмыяхэу сыкъыдэкIыжьыгъ.\nСледущая Санкт-Петербург фагъэшъошагъ


Начално училище "Отец Паисий" - село Драговищица\nНУ "Отец Паисий" НУ "Отец Паисий" - Мост между поколенията\nЗа нас Ръководство Преподаватели ЛИЧНИ ДАННИ Прием на ученици\nУчилищни столова и закусвалня\nПодробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта. Подробно описание на проекта.


ФэгъэкIотэнэу яIэхэр — Адыгэ макъ\nПенсием зыныбжь екIолIагъэхэм ахалъытэхэрэм (предпенсионеры) 2019-рэ илъэсым ищылэ мазэ и 1-м къыщыублагъэу фэгъэкIотэнхэр яIэ хъугъэ. Ахэм ахахьэхэрэр пенсием кIонкIэ илъэситф къызыфэнагъэхэр ары.\nПенсие системэм фэгъэхьыгъэ хэбзэгъэуцугъэм къызэрэщыдэлъытагъэмкIэ, мы купым хахьэхэрэм диспансеризациер акIуным пае ялэжьапкIэ къызэтенэу IофшIэгъу мэфитIу аштэн фитых. Ащ пае IофшIэпIэ чIыпIэр къязытыгъэм лъэIу тхылъ фатхын ыкIи мафэхэр зэдагъэнэфэнхэ фае.\nХэбзэIахьхэм ятынкIи фэгъэкIотэнхэр яIэх. ГущыIэм пае, чIыгу Iахьэу сотки 6 нахьыбэ мыхъурэм пае хэбзэIахь атыщтэп, ау ащ къехъурэм тефэрэр къафалъытэщт. Джащ фэдэу зы унэе псэупIэрэ зы фэтэррэ иIэмэ, тIумэ язырэм пайи хэбзэIахьыр ытыщтэп.\nСубъект пэпчъ мы купым хахьэхэрэм апае фэгъэкIотэн тедзэхэр егъэнафэх. Адыгеир пштэмэ, бзылъфыгъэу илъэс 55-м, хъулъфыгъэу — 60-м зыныбжь нэсыгъэр IофшIэным иветеранэу е ахэм арагъапшэхэрэм ахахьэмэ, мазэ къэс ахъщэ тын къыфэкIощт, ыпкIэ хэмылъэу цэхэр аригъэшIынхэу фитыныгъэ иI, транспортым пае хэбзэIахьэу къытефэрэм ипроцент 50-р ары ытыщтыр.\nЦIыфым пенсием ыныбжь зэрекIолIагъэр къыушыхьатыным пае лъэIу тхылъыр шIокI имыIэу ытын фаеу щытэп. НахьыбэрэмкIэ хэбзэIахьхэмкIэ къулыкъуми, республикэм ихэбзэ гъэцэкIэкIо органхэми, IофшIэпIэ чIыпIэхэр къэзытыхэрэми электроннэ шIыкIэм тетэу тхылъхэр къызIэкIагъахьэх.\nПенсиехэмкIэ фондым ащ фэдэ къэбар IэкIэмылъэу къычIэкIыгъэмэ, ежь ышъхьэкIэ екIолIэн фаеу хъущт. IофшIэпIэ чIыпIэр къезытыгъэм отчетыр игъом къымытыгъэмэ ары ащ фэдэ къызхэкIырэр. Аущтэу хъугъэмэ, цIыфыр ПенсиехэмкIэ фондым е МФЦ-м екIуалIэмэ хъущт, почтэм ифэIо-фашIэхэр е электроннэ шIыкIэр къызфигъэфедэнхи ылъэкIыщт.\nУшъхьагъу гъэнэфагъэ щымыIэу IофшIапIэм къыIуагъэкIын фитхэп. Ыныбжь пенсием зэрекIолIагъэм пае къыIузгъэкIырэм е IофшIапIэм зымыштэрэм пшъэдэкIыжь ыхьынэу Уголовнэ кодексым къыщыдэлъытагъ.\nПенсием ыныбжь екIолIагъэу IофшIэпIэ чIыпIэр чIинагъэмэ, пособиеу къыратыщтыр адрэхэм аратырэм нахьыбэу УФ-м ихэбзэгъэуцугъэ щыгъэнэфагъ.\nПредыдущая Зы мафэр тIукIэ къафалъытэщт\nСледущая Сэнэхьатыр, шIулъэгъур…


Сомэ миллиарди 4,2-рэ пэIуагъэхьащт — Адыгэ макъ\nСомэ миллиарди 4,2-рэ пэIуагъэхьащт\nАдыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат ПАО-у «Россети Кубань» зыфиIорэм игенеральнэ пащэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ Борис Эбзеевым зэIукIэгъу дыриIагъ.\nРеспубликэм иэлектросетевой комплекс хэхъоныгъэ ышIынымкIэ шъолъырымрэ компаниемрэ зэрэзэдэлэжьэнхэ алъэкIыщтым иIофыгъохэм лъэныкъохэр атегущыIагъэх.\nIофтхьабзэм хэлэжьагъэх республикэм ивице-премьерэу Сапый Вячеслав, Адыгеим иофициальнэ лIыкIоу Краснодар краим иадминистрацие ипащэ дэжь щыIэ Александр Наролиныр, АР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу Шэуджэн Заур, Адыгеим мылъку зэфыщытыкIэхэмкIэ и Комитет итхьаматэу Ирина Бочарниковар, ПАО-у «Россети Кубань» зыфиIорэм игенеральнэ директор иапэрэ гуадзэу Эдгар Армаганян, мы компанием икъутамэу Адыгэ электрическэ сетьхэмкIэ пащэу Рустам Магдеевыр.\nКъумпIыл Мурат зэIукIэгъум пэублэ псалъэ къыщишIызэ, республикэм иэлектросетьхэм ягъэкIэжьын мэхьанэшхо зэриIэр, лъэпкъ проектхэм ыкIи къэралыгъо программэхэм шIуагъэ къатыныр ащ бэкIэ зэрепхыгъэр хигъэунэфыкIыгъ.\n— Республикэм тапэкIи хэхъоныгъэ ышIынымкIэ мэхьанэшхо зиIэр тищыкIэгъэ инфраструктурэр гъэпсыгъэныр ары, анахьэу энергетическэ комплексым епхыгъэр. Мы лъэныкъомкIэ IофшIэнышхо дгъэцэкIагъэ, ащкIэ УФ-м и Правительстви къыддыригъэштагъ. Джы ПАО-у «Россети Кубань» зыфиIорэм зэпхыныгъэ дытиIэу мы инвестиционнэ программэр щыIэныгъэм щыпхырыщыгъэным тыпылъын фае, — къыIуагъ Адыгеим и ЛIышъхьэ.\nЭнергокомпанием шIуагъэ къытэу республикэм Iоф зэрэщишIэрэр, мы аужырэ уахътэм чIэнагъэу ышIырэр нахь макIэ зэрэхъугъэр, блэкIыгъэ илъэсым мыщ фэдэ иуахътэ егъэпшагъэмэ, энергиеу къытIупщырэм мыгъэ проценти 7,8-рэ зэрэхэхъуагъэр Борис Эбзеевым къыхигъэщыгъ.\nНепэрэ мафэм ехъулIэу подстанциехэу «Адыгейская» ыкIи «Кужорская» зыфиIохэрэр агъэцэкIэжьых. Апэрэм кIуачIэу иIэр кВ 110-м, ятIонэрэм кВ 35-м нагъэсыщт. 2022-рэ илъэсым энергетикхэм джыри объекти 6 агъэкIэжьынэу агъэнафэ. А IофшIэным къыхеубытэх подстанциехэу «Черемушки» ыкIи «Северная» (кВ 110-рэ), «Инэм», «Комбизавод», «Тульская», «Садовая» зыфиIохэрэр. 2023-рэ илъэсым кВ 110-рэ кIуачIэ зиIэ «ИКЕА-м» иподстанцие, ащ къыпэIулъхэ чIыпIэхэм ярыкIуапIэхэр агъэцэкIэжьынхэу рахъухьагъ. Джащ фэдэу вольт ин зэрыкIощт линиякIэу «Новая-Западная-2» зыфиIорэр ашIынэу ары. Мы лъэбэкъухэм яшIуагъэкIэ 2023-рэ илъэсым ехъулIэу энергокIуачIэу щыIэхэм МВА 245-рэ къахэхъощт.\nИлъэсищым къыкIоцI мы лъэныкъом инвестициеу къыхалъхьащтыр сомэ миллиарди 4,2-рэ мэхъу.\n— ДгъэцакIэхэрэ проектхэм яшIуагъэкIэ шэпхъэшIухэм адиштэрэ электроэнергиер шъолъырым щыпсэухэрэм аIэкIэхьащт, ащ дакIоу инвесторхэм ыкIи предпринимательхэм амалышIухэр аIэкIэлъ хъущт, — къыIуагъ Борис Эбзеевым.\nЗэгурыIоныгъэ азыфагу илъэу Iоф зэрэзэдашIэрэм фэшI КъумпIыл Мурат «Россети Кубань» ипащэхэм афэрэзагъ.\nЗэIукIэгъум къыдыхэлъытагъэу гъэцэкIэжьын кампанием изэхэщэн иIофыгъохэм, энергетикэм ипсэуалъэхэр бжыхьэ-кIымэфэ лъэхъаным зэрэфагъэхьазырхэрэм, нэмыкIхэм атегущыIагъэх.\nКъумпIыл Мурат энергетикхэм шъхьафэу анаIэ тыраригъэдзагъ поселкэу Яблоновскэм ыкIи къутырэу Гавердовскэм дэжь щыт дачэхэм электричествэм икъэтынкIэ гумэкIыгъохэр зэряIэхэр, ащ епхыгъэу цIыфхэми закъыфагъазэ. «Россети Кубань» илIыкIо къызэриIуагъэмкIэ, мы лъэныкъомкIэ Iофхэм язытет нахьышIу шIыгъэным акIуачIэ рахьылIэщт.\nСледущая Адыгеим и ЛIышъхьэ пшъэрылъхэр афишIыгъэх


Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь. Чтобы видеть ссылки пожалуйста войдите, или зарегистрируйтесь.\nДобавлено: 04 авг 2012, 14:52\nДобавлено: 10 янв 2015, 10:54\nДобавлено: 07 апр 2017, 08:41\nНавьё последние фотки Аньки


Мыгъэ нахьыб — Адыгэ макъ\nБжыхьэ дзэ дэщыгъор чъэпыогъум и 1-м Адыгеим щырагъэжьагъ ыкIи ар тыгъэгъазэм и 31-м нэс кIощт. Iофтхьабзэр республикэм зэрэщылъыкIуатэрэм, федеральнэ гупчэм къафигъэуцугъэ пшъэрылъхэр гъэцэкIэгъэнхэмкIэ Iофыгъоу зэшIуахыхэрэм къазыщытегущыIэгъэхэ пресс-конференцие Адыгэ Республикэм идзэ комиссариат щыкIуагъ.\nАщ хэлэжьагъэх дзэ комиссариатым ипащэу Александр Авериныр, кIалэхэр дэщыгъэнхэмкIэ ыкIи ухьазырыгъэнхэмкIэ отделым ипащэу Алексей Санташовыр, дзэ-врачебнэ комиссием ипащэу Руслъан Мамаевыр, къэбарлъыгъэIэс амалхэу республикэм итхэм ялIыкIохэр.\nАлександр Авериным пресс-конференциер къызэIуихызэ, адрэ илъэсхэм ялъытыгъэмэ, мыгъэ дащын фаеу къафагъэнэфэгъэ нэбгырэ пчъагъэр бэкIэ нахьыбэ зэрэхъугъэр хигъэунэфыкIыгъ. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, къулыкъур зыхьынэу къызтефэрэ нэбгырэ мини 2,5-рэ фэдизмэ бжыхьэм къяджэщтых, ау мы уахътэм ехъулIэу ахэм ащыщэу 313-мэ джыри макъэ арагъэIун алъэкIыгъэгоп. УФ-м ухъумэнымкIэ и Министерствэ иунашъокIэ Адыгеим щыщ ныбжьыкIэ 730-мэ къулыкъур ахьыщт, хабзэ зэрэхъугъэу, ахэр чIыпIэ зэфэшъхьафхэм ащэщтых. Мыгъэ апэрэу Темыр флотым нэбгыри 10 агъэкIощт ыкIи зыдащэщтыгъэхэ чIыпIэхэм Къырым къахэхъуагъ.\nНыбжьыкIэу дзэм ащэщтхэм япсауныгъэ изытет медицинэ комиссиехэу район пэпчъ ащызэхэщагъэхэм ащауплъэкIу. Iофтхьабзэм къызэрэщыхагъэщыгъэмкIэ, гъэтхэ дзэ дэщыгъом изэфэхьысыжьхэр блэкIыгъэ илъэсым ебгъапшэхэмэ, пчъагъэм къыкIичыгъэп, макIэу хэхъуагъ ыкIи процент 76-м къулыкъу ахьыным фэхьазырхэу алъытагъ. Арэу щыт нахь мышIэми, анахь къахагъэщыхэрэм ащыщых къупшъхьэ-лъынтфэ, лъы къекIокI, кIэтIый узхэр.\nКомиссариатым иIофышIэхэм зэрагъэунэфыгъэмкIэ, дзэ къулыкъум зыщызыдзыехэрэм япчъагъэ мыгъэ зэхапшIэу нахь макIэ хъугъэ. АщкIэ зишIуагъэ къакIоу алъытэрэр дзэ-патриотическэ пIуныгъэм ылъэныкъокIэ Iофтхьабзэхэр бэу еджапIэхэм зэращызэхащэхэрэр ары.\nДзэ къулыкъум имэхьанэ зыкъегъэIэтыгъэным, ныбжьыкIэхэм ар ашIогъэшIэгъоныным фытегъэпсыхьэгъэ Iофтхьабзэу «Дзэм къулыкъу щызыхьыщтым и Маф» зыфиIорэр мы илъэсым чъэпыогъум и 25-м зэхащэщт. Ар мэфэкI шIыкIэм тетэу рагъэкIокIыщт. ГъэцэкIэкIо хабзэм иорганхэм, чIыпIэ зыгъэIорышIэжьыпIэхэм ялIыкIохэр, дзэм иветеранхэр, къэшъокIо купхэр, къулыкъум ащэщтхэм яIэхьылхэр хэлэжьэщтых.\n2018-рэ илъэсым зэхащэгъэ гъэтхэ дзэ дэщыгъом къыфэбгъэзэжьмэ, аныбжькIэ къулыкъу ахьынэу къызытефэрэ нэбгырэ мини 3-м ехъу чIыпIэ комиссариатхэм къякIолIагъэх, ахэм ащыщэу ныбжьыкIэ 600-р дзэ къулыкъум ащагъ, ащкIэ республикэм пшъэрылъэу къыфагъэуцугъэр гъэцэкIагъэ хъугъэ. Къулыкъум кIуагъэхэм ащыщыбэхэм дзэ-учетнэ сэнэхьат зэрагъэгъотыгъ, нэбгырэ 65-мэ апшъэрэ гъэсэныгъэ яI.\nДзэ дэщыгъо кампаниер Адыгеим сыдигъуи зэрифэшъуашэу зэрэщызэхащэрэр республикэ комиссариатым ипащэ къыIуагъ. Хабзэ зэрэхъугъэу, мы илъэсым ибжыхьэ дзэ дэщыгъуи шапхъэхэм адиштэу зэрэрагъэкIокIыщтыр, пшъэрылъэу къафагъэуцугъэхэр шIокI имыIэу зэрагъэцэкIэщтхэр къыкIигъэтхъыгъ.\nНэужым журналистхэм упчIабэ къатыгъ. Ахэр анахьэу зыфэгъэхьыгъагъэхэр: къулыкъум зыщызыдзыехэрэм зэрадэзекIохэрэр, мыгъэ кIэу дзэ дэщыным къыхэхьагъэхэр, ныбжьыкIэхэм япсауныгъэ изытет адрэ илъэсхэм зэратекIырэр, чIыпIэу зыдэкIощтхэр ежь яшIоигъоныгъэкIэ къыхахын алъэкIымэ, нэмыкIхэри. Дзэ комиссариатым иIофышIэхэм игъэкIотыгъэ джэуапхэр упчIэхэм къаратыжьыгъэх.\nПредыдущая Анахьыбэу хэхъоныгъэхэр зышIырэ лъэныкъу\nСледущая ШIэныгъэр цIыфым фэлажьэмэ…


Гъэхъэгъэ дэгъухэр ашIыгъэх — Адыгэ макъ\nГъэхъэгъэ дэгъухэр ашIыгъэх\nРедактор 06.12.2016 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nУрысые общественнэ организациеу «Урысыем июристхэм я Ассоциацие» зыфиIорэм и Адыгэ шъолъыр отделение мэфэкI зэIукIэшхо джырэблагъэ иIагъ. Адыгэ Республикэм изэхэт юрисдикцие ихьыкумхэр загъэпсыгъэр илъэс 94-рэ зэрэхъурэм ихэгъэунэфыкIын ыкIи юристым и Мафэ ипэгъокIэу Iофтхьабзэр зэхащагъ.\nНепэрэ уахътэм ехъулIэу Урысыем ишъолъыр пстэуми Ассоциацием иотделениехэр ащызэхэщагъэх. Адыгеим ар 2007-рэ илъэсым икIэух щагъэпсыгъ ыкIи джыдэдэм итхьаматэр ЛIыхьэтыкъо Аскэр. Ар етIани Ар-м и Конституционнэ хьыкум итхьамат.\nТоржественнэ зэIукIэр къызэIуихыгъ ыкIи зэрищагъ ЛIыхьэтыкъо Аскэр. Пэублэм 2016-рэ илъэсым Адыгэ шъолъыр отделением ышIэгъэ IофшIэным изэфэхьысыжьхэм ар къатегущыIагъ. Ипсалъэ къызэрэщыхигъэщыгъэмкIэ, нэбгырэ 300-м ехъу Ассоциацием непэ хэт, ахэр IэпэIэсэныгъэ ин зыхэлъхэу, шIэныгъэ дэгъу зыIэкIэлъхэ юристых. Ар къагъэшъыпкъэжьыным ыкIи лъытэныгъэ къафашIыным фэшI емызэщыжьхэу Iоф ашIэ, къэралыгъом социальнэ-мэхьанэ зиIэ Iофыгъохэу щызэшIуахыхэрэм чанэу ахэлажьэх.\nАссоциацием ыпашъхьэ пшъэрылъ ыкIи мурад шъхьаIэхэр итых. Къэралыгъо органхэм, общественнэ организациехэм аготэу Iоф адешIэ, зэхэтхэу конференциехэр, «Iэнэ хъураехэр», зэдэгущыIэгъухэр, семинархэр зэхащэх. Джащ фэдэу урысые законодательствэм хэхъоныгъэ ышIыным иIофыгъохэм ахэплъэ ыкIи цIыфхэр юридическэу зэрэрагъэджэщтхэм ыуж ит.\n— Мы уахътэм ыпкIэ хэмылъэу юридическэ IэпыIэгъу цIыфхэм зыщаратырэ гупчи 7 республикэм ит, — къеIуатэ ЛIыхьэтыкъо Аскэр. — Ащ фэдэ чIыпIэхэр Адвокатскэ ыкIи Нотариальнэ палатэхэр зычIэт унэхэм ащыIэх. Ахэм ямызакъоу, Адыгэ къэралыгъо ыкIи Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетхэм «юридическэ клиникэхэр» къащызэIуахыгъэх. Апшъэрэ курсхэм арысхэ студентхэм кIэлэегъаджэхэр ягъусэхэу IэпыIэгъу зищыкIагъэхэу къяуалIэрэ цIыфхэм яшIоигъоныгъэ афагъэцакIэ.\nКъэбарлъыгъэIэс амалхэм зэзэгъыныгъэ Ассоциацием адыриIэу Iоф адешIэ. Шъолъыр отделением информационнэ портал Интернетым щыриI.\n«Урысыем июристхэм я Ассоциацие» и Адыгэ шъолъыр отделение 2017-рэ илъэсым пшъэрылъэу зыфигъэуцужьхэрэми тхьаматэр кIэкIэу къатегущыIагъ.\nНэужым юридическэ шIухьафтынэу Ассоциацием ыгъэнэфагъэм илауреатхэм торжественнэу защыфэгушIогъэхэ Iахьыр аублагъ. Едзыгъо зэфэшъхьафхэмкIэ къыхагъэщыгъэхэр: Трахъу Аслъан (АР-м и Апшъэрэ хьыкум итхьамат), Аулъэ Светлан (АР-м и Адвокатскэ палатэ ивице-президент), Анна Казаковар (Мыекъопэ къэлэ адвокатхэм яколлегиеу «Эгида» зыфиIорэм иадвокат, Александр Лобода (АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм икомитет итхьамат), ТIэтIыжъ Анзор (следственнэ ГъэIорышIапIэу АР-м щыIэм иследователь), Елена Курбановар (Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым икафедрэ ипащ).\nАщ имызакъоу, Адыгеим июридическэ сообществэ ищыIэныгъэ, Урысыем июристхэм я Ассоциацие иIофшIэн, цIыфхэм яфитыныгъэ ыкIи яшъхьафитыныгъэ къэухъумэгъэнхэм, юрист сэнэхьатым имэхьанэ зыкъегъэIэтыгъэным зиIахьышIу хэзышIыхьэхэрэм ащыщхэми щытхъу тхылъхэр афагъэшъошагъэх.\nIофтхьабзэм икIэухым Ассоциацием кIэу къыхэхьэгъэ нэбгырэ заулэмэ удостоверениехэр ЛIыхьэтыкъо Аскэр аритыжьыгъэх.\nПредыдущая «ШIэжьым сыригъэрэу сыкъекIокIы…»\nСледущая Апэрэу зыгъэфедэхэрэм Адыгеир ащыщ


Лъэпкъыр зэрыгушхорэ тхэкIошху — Адыгэ макъ\nЛъэпкъыр зэрыгушхорэ тхэкIошху\nЫпэрапшIэу, Исхьакъ, уимэфэкIкIэ — уныбжь илъэс 90-рэ зэрэхъугъэмкIэ сыкъыпфэгушIо. ЗэчыишIоу узэрэщытым, Iофым пIэ зэрекIурэм яшIуагъэкIэ пшъхьи, хэку гупсэми, адыгэ лъэпкъми щытхъушхо къафэпхьыгъ. Творческэ гъэхъэгъэ инэу уиIэхэм афэшI щытхъуцIэхэмрэ тынхэмрэ къыпфагъэшъошагъэх, Урысыем IофшIэнымкIэ и ЛIыхъужъыцIи къыпфаусыгъ.\nУипсауныгъэ зыпкъ итэу, творческэ гупшысакIэхэм узылъащэу непэ укъытхэтышъ, ТхьэмкIэ шыкур. ЛIэшIэгъуныкъом къехъугъ коллектив шIагъом пэщэныгъэ зыдызепхьэрэр. Унэгъо дахи, Iахьыл-благъэхэри, ныбджэгъуби уиI. Къош республикэхэм, тилъэпкъэгъухэр зыщыпсэурэ IэкIыб къэралыгъуабэмэ дахэу къащыппэгъокIых. Уитхылъхэр дунаим тет хэгъэгубэмэ абзэкIэ зэрадзэкIыжьыгъэх.\nСиунагъуи, Дзыбэ лIакъори уимэфэкIкIэ къыпфэгушIох. Тхьэм уигъашIэ кIыхьэ ешI! О цIыфхэми, уилъэпкъи, хэгъэгуми урящыкIагъ.\nЯ 50-рэ илъэсхэм акIэхэм адэжь Улэпэ гурыт еджапIэм джыри сычIэсыгъ. Урысыбзэмрэ литературэмрэкIэ тезыгъаджэщтыгъэр зэкIэми тикIасэу, кIэлэегъэджэ хьалэмэтэу Зотов Валентин Петр ыкъор ары. Тикъуаджэ дэс кIэлэцIыкIубэмэ ащ литературэмрэ тхылъхэмрэ шIу аригъэлъэгъугъэх. Ахэм ащыщыбэмэ Адыгэ кIэлэегъэджэ институтыр къаухыгъ, урысыбзэмрэ литературэмрэкIэ кIэлэегъэджэ сэнэхьатыр аIэ къырагъэхьагъ.\nТикIэлэегъэджэ кIасэ МэщбэшIэ Исхьакъ иусэхэм бэрэ къытфяджэщтыгъ. «Мы кIалэр зэчыишIу, иIофхэр дэгъоу зэпыфэщтых», — къытиIощтыгъ ащ. УсэкIо цIэрыIо ыужкIэ хъущт КъумпIыл Къадырбэчрэ ащ иныбджэгъоу Къыздырмыш Казбекрэ зы хьаблэ къыздытесыгъэх. Ахэм усэхэр атхыщтыгъэх. Тэ, а хьаблэм тесыгъэ кIэлэцIыкIухэм, ахэм яусэхэм, МэщбэшIэ Исхьакъ иусэхэм, ащ итхылъхэм къахэхыгъэ пычыгъохэм бэрэ къытфяджэщтыгъэх. Къоджэдэсхэр тихьаблэ «усэкIо хьаблэкIэ» къеджэщтыгъэх. Джащыгъур ары МэщбэшIэ Исхьакъ итворчествэ нэIуасэ сызыфэхъугъэр.\nЯ 60-рэ илъэсхэм институтыр къызысэух нэуж Адыгэ автоном хэкум ипартийнэ-хъызмэт актив сыхагъэхьагъ. Джащыгъум ащ хэтыгъэх хэкум ипартийнэ, советскэ пащэхэр, творческэ интеллигенциемрэ культурэмрэ ялIыкIохэр. Ащ фэдэ къулыкъухэм ахадзыщтыгъэхэр осэшхорэ лъытэныгъэ инрэ зыфашIыщтыгъэхэр ары. КПСС-м ихэку комитет зэрэхэтыгъэм, хэку Советым идепутатэу зэрэщытыгъэм ялъытыгъэу МэщбэшIэ Исхьакъ ренэу мы советым хэтыгъ. А хэку Советым епхыгъэхэм ащыщыбэхэр, Исхьакъи ахэм зэрахэтэу, Краснодар краим иактиви хахьэщтыгъэх.\nIофыгъо зэфэшъхьафхэмкIэ ащ хэкуми, крайми псалъэу къащишIыгъэхэм сэ мызэу, мытIоу сядэIунэу хъугъэ. Тэ, партийнэ- советскэ къулыкъушIэхэм, псалъэу къэтшIыхэрэм ахэр атекIыщтыгъэх, ахэм жьы акIэтыгъ, зытегущыIэрэ Iофыгъохэм кIэ горэхэр ренэу къахалъхьэщтыгъэх.\nСыгу къэкIыжьы краим иактив изэхэсыгъохэм ащыщ горэм квартал планхэр зэрагъэцэкIагъэм щытегущыIэхэзэ, былымхъунымкIэ планхэр зэриукъуагъэхэм фэшI Адыгеир щыбзэм щыкIагъэкIы зэхъум, хэкум лэжьыгъэу къэралыгъом ритын фаемкIэ планхэр егъэхъугъащэу зэрэзэхагъэуцуагъэм ар зэрепхыгъэр Исхьакъ къызэриIогъагъэр. Тащыщ горэми къыфэмыIошъурэр ащ къыIогъагъ. Хэкум ащ ипсалъэ ыужкIэ ишIуагъэ къекIыжьыгъагъ.\nТазыфагу ныбджэгъуныгъэ земылъми, ар зэрэцIыф чаным, хэкумрэ хэгъэгумрэ шIулъэгъуныгъэу афыриIэр зэрэгъунэнчъэм сащыгъозагъ. ИлъэсипшI заулэкIэ узэкIэIэбэжьымэ, къухьэу «Вокруг Европы» зыфиIорэм тисэу сишъхьэгъусэрэ сэрырэ Нидерланды тыкIонэу, ащ ит адыгэ къоджэ цIыкIу горэм тыщыIэнэу хъугъагъэ. Ахэр дахэу къытпэгъокIыгъагъэх. Адыгэхэм Урысыем щыIакIэу щыряIэм фэгъэхьыгъэ упчIэхэр бэу къызэрэтатыгъэм нэмыкIэу, «Исхьакъ сыдэущтэу щыта, ишIугъуа?» аIозэ ахэр къытэупчIыщтыгъэх. КъытпэгъокIыгъэхэм МэщбашIэм итхылъэу «Бзыикъо зау» зыфиIоу адыгабзэкIэ ыкIи инджылызыбзэкIэ тхыгъэхэр аIыгъыгъэх. Къоджэдэсхэм ащыщхэр мыдэеу адыгабзэкIэ гущыIэщтыгъэх ыкIи еджэщтыгъэх.\nЯ 90-рэ илъэсхэм Урысыем политикэ Iофхэр бэу щызэтырихьэгъагъэх. Джащыгъум Адыгеир Краснодар краим къыхэкIыжьи, Адыгэ Республикэ щыIэ хъугъагъэ. А Iофыгъохэм зыщатегущыIэрэ зэIукIэхэм ар чанэу зэрахэлажьэщтыгъэр дэгъоу къэсэшIэжьы. А лъэхъаным тхакIор СССР-м и Апшъэрэ Совет идепутатэу щытыгъ. Ащ итхылъэу «Мыжъо шъхьал» зыфиIорэм илъэтегъэуцо Краснодар и Къэралыгъо филармоние щыкIогъагъ. А лъэхъаным сэ Адыгеим илIыкIоу краим сыщыIагъэшъ, къэсIон слъэкIыщт а лъэтегъэуцомрэ тхылъым зэрэтегущыIагъэхэмрэ Краснодар дэсхэри, Адыгеим хьакIэу къикIыгъэхэри нахь зэпэблагъэ зэрашIыгъагъэхэр.\nКраснодар краим игубернаторэу Вениамин Кондратьевыр якIэщакIоу МэщбэшIэ Исхьакъ къызыщыхъугъэ къуаджэу Шъхьащэфыжь культурэмкIэ и Унэ дэжь лъэпкъым итхэкIо цIэрыIо исаугъэт 2015-рэ илъэсым щагъэуцугъ. Республикэм илIыкIо купэу ТхьакIущынэ Аслъан зипащэр, Краснодар краим икъалэхэмрэ ирайонхэмрэ къарыкIыгъэхэр саугъэтым икъызэIухын тегъэпсыхьэгъэ Iофтхьабзэм хэлэжьагъэх. Краим игубернатор ары ар къызэIузыхыгъэр. Адыгэ лъэпкъым щытхъушхо къыфэзыхьыгъэ тхэкIо цIэрыIом игъэхъагъэхэм ар къазэракIэкIуагъэр, Краснодар крайми, Адыгейми арысхэм МэщбэшIэ Исхьакъ шIу зэралъэгъурэр, зэралъытэрэр нэрылъэгъу къытфэхъугъ. ГучIэ шъыпкъэм къиIукIырэ ащ фэдэ гущыIэхэр бэп зэрэзэхэпхырэр.\nУрысыем и Президентэу Владимир Путиным Кремлым хэт Екатерининскэ залым 2019-рэ илъэсым ижъоныгъуакIэ хэгъэгум итын анахь лъапIэр МэщбэшIэ Исхьакъ къыщыритыжьыгъ. Урысые Федерацием IофшIэнымкIэ и ЛIыхъужъыцIэ къыфагъэшъуашэ зэхъум Адыгеим илIыкIо купэу КъумпIыл Мурат зипащэр, Къэбэртэе-Бэлъкъарым и ЛIышъхьэу К. В. КIуакIор, Къэрэщэе-Щэрджэсым и ЛIышъхьэу Р. Б. Темрезовыр щыIагъэх. Исхьакъ сызэрэригъэблэгъагъэм тетэу сэри а Iофтхьабзэм сыхэлэжьагъ.\nХэгъэгум и Президент тын лъапIэр къыритыжь зэхъум, МэщбэшIэ Исхьакъ иIофшIагъэхэм осэшхо къафишIыгъ, тхакIом зэчыишхо зэриIэр, адыгэ литературэм имызакъоу, урысые литературэми иIахь зэрэхишIыхьагъэр, цIыфхэм язэкъогъэуцонкIэ, лъэпкъ зэфыщытыкIэхэр Урысыем нахьышIу щышIыгъэнхэмкIэ итворчествэ мэхьанэшхо зэриIэр къыхигъэщыгъ.\nМэщбэшIэ Исхьакъ псэлъэ чъэпхъыгъэу ащ пигъохыжьыгъэр Iофтхьабзэм хэлэжьагъэхэм агу рихьыгъ. Урысыем ис лъэпкъхэм языкIыныгъэ гъэпытэгъэн, хэгъэгум фэшъыпкъэнхэ зэрэфаем фэгъэхьыгъэ псалъэу ащ къышIыгъэм фэдэ Кремлым джырэ нэс щымыIугъэу къысщэхъу.\nЫпшъэкIэ къызэрэщысIуагъэу, Исхьакъ бэшIагъэ зысшIэрэр, ау нахь зэпэблагъэ тызыхъугъэр, ныбджэгъуныгъэ тазыфагу илъы зыхъугъэр мы аужырэ илъэси 10 — 13-р ары. Апэрэ чэзыоу ар зэпхыгъэр итворчествэ зэрэсигонэсыр ары. ИцIыфыгъэкIи ар угу римыхьынэу щытэп: цIыфхэм ыгу зэрафызэIухыгъэр, шъхьэихыгъэу зэрадэгущыIэрэр, ахэм IэпыIэгъу афэхъуным ренэу зэрэфэхьазырыр пчъагъэрэ слъэгъунэу хъугъэ.\nМэщбэшIэ Исхьакъ итворчествэ зэрэщытэу пштэмэ, анахьэу сикIасэр ащ иусэхэр ары. Ащ иусэ хьалэмэтхэу шIулъэгъум, ным, хэгъэгум, чIыопсым афэгъэхьыгъэхэр гум хэпкIэх.\nМэщбэшIэ Исхьакъ итхылъ пстэуми сяджагъэу сфэIощтэп, ау ащ ироманхэу «Мыжъо шъхьал», «Бзыикъо зау», «ГъэритIу», «Илъэс фыртынэхэр», «КъохьапIэмрэ къокIыпIэмрэ» зыфиIохэрэм ыкIи нэмыкIхэм сигуапэу сяджагъ.\nАнахьэу сыгу рихьыгъэр ироманэу «Айщэт» зыфиIорэр ары. Образхэм якъызэIухынкIэ, лъэпкъ хабзэхэр дэгъоу зэришIэхэрэмкIэ, лъэпкъым шIоу хэлъыр зэкIэ тхылъеджэхэм алъигъэIэсын зэрилъэкIырэмкIэ МэщбэшIэ Исхьакъ чыжьэу лъыкIотагъ.\nА тхылъым техыгъэ фильмыр шIэхэу зэрагъэуцущтыр, республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурати, Адыгеим и Президентыгъэу Шъэумэн Хьазрэти ащкIэ IэпыIэгъу зэрэхъухэрэр лъэшэу сигуап.\nКъызыхэкIыгъэ лъэпкъыр зимыкIэсэ цIыф щыIэпщтын. Ау ащ гъогоу къыкIугъэр, иблэкIыгъэ, инепэрэ мафэ нахь куоу пшIэ къэс шIулъэгъоу фыуиIэми нахь хэхъо. Культурэ, шэн-хэбзэ хьалэмэтхэр зимыIэ лъэпкъ щыIэп. МэщбэшIэ Исхьакъ фэIэпэIасэу ахэр къызэритхыхьэрэм тхылъеджэ пэпчъ тилъэпкъ лъытэныгъэу, уасэу къыфишIырэр къеIэты. Шъхьэихыгъэу къэсIон слъэкIыщт Исхьакъ итхыгъэхэм яшIуагъэкIэ лъэпкъэу сыкъызхэкIыгъэр нахь лъэшэу шIу слъэгъу зэрэхъугъэр, ащ ыпашъхьэ пшъэдэкIыжьэу щысхьырэми нахь зэрэхэхъуагъэр.\nПредыдущая ПэIудзыгъэ шIыкIэм тетэу яIофшIэн лъагъэкIуатэ\nСледущая Хьыкум ветеранхэм я Совет хэтыщтхэр агъэнэфагъэх


Къэралыгъо мэхьанэ зиIэ маф — Адыгэ макъ\nКъэралыгъо мэхьанэ зиIэ маф\nАдыгэ Республикэм икъэралыгъо суверенитет фэгъэхьыгъэ Декларациер зэраштагъэр АР-м и Къэралыгъо Совет — ХасэкIэ мэхьэнэ ин зиIэ хъугъэ-шIагъэхэм ащыщ.\n1990-рэ илъэсым ичъэпыогъу мазэ и 5-м народнэ депутатхэм я Адыгэ хэку Совет изимычэзыу зэхэсыгъо РСФСР-м хахьэрэ Адыгэ автономнэ Советскэ Социалистическэ Республикэ гъэпсыгъэ зэрэхъугъэр къыщаIуагъ. Адыгеим зыми емыпхыгъэу, ежь-ежьырэу хэхъоныгъэхэр ышIынхэу фитыныгъэ иIэ зэрэхъугъэр народнэ депутатхэм яхэку Совет ия V-рэ зэхэсыгъоу 1991-рэ илъэсым имэкъуогъу мазэ и 28-м иIагъэм щагъэпытэжьыгъ. Нэужым, бэдзэогъум и 3-м, Урысые Федерацием и Апшъэрэ Совет Адыгэ автономнэ хэкур Советскэ Социалистическэ Адыгэ Республикэ шIыжьыгъэным фэгъэхьыгъэ закон ыштагъ.\nАпэрэ зэIукIэгъум идепутатхэм республикэ ныбжьыкIэм иегъэжьапIэхэр законхэмкIэ гъэпытэгъэнхэм мымакIэу Iоф дашIагъ. ГущыIэм пае, Адыгэ Республикэм и Апшъэрэ Совет инароднэ депутатхэм ястатус, министрэхэм я Кабинет, хэбзэIахь ыкIи бюджет системэм, нэмыкIыбэхэм афэгъэхьыгъэ хэбзэгъэуцугъэу аштагъэхэр субъектым игъорыгъоу хэхъоныгъэхэр ышIынхэм афэIорышIагъэх.\n— Къэралыгъо суверенитетым фэгъэхьыгъэ Декларациер цIыфым шъхьафитэу хэхъоныгъэ ышIынэу, иныдэлъфыбзэ ыгъэфедэнэу фитыныгъэ къезытырэ политикэ-правовой актэу плъытэн плъэкIыщт. А лъэхъэнэ къиным депутатхэм аштэгъэ тхылъым субъектым инеущырэ щыIакIэ зыфэдэщтыр къыгъэнэфагъ. Декларацием адыгэ лъэпкъым ыкIи нэмыкI лъэпкъыбэу Адыгеим щызэдэпсэухэрэм ятарихъ джыри зы нэкIубгъуакIэ къыщызэIуихыгъ. Ар зэкIэми зэфэдэу политическэ, экономическэ, этническэ, культурнэ фитыныгъэхэр зэряIэхэм ишыхьат ыкIи зыпкъитыныгъэ, лъэпкъ зэгурыIоныгъэ илъыным фытегъэпсыхьагъэу щыт, — къыIуагъ АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм и Тхьаматэу Владимир Нарожнэм.\nСледущая Тимур Барчо отметил важность поправок в Конституцию для патриотического воспитания молодежи


Псым иIэшIугъэ гъунэнчъ | Адыгэ Макъ\nДжырэблагъэ Гавердовскэм дэт тхылъеджапIэм щызэхащэгъэ Iофтхьэбзэ гъэшIэгъонэу псым имэхьанэ фэгъэхьыгъагъэм тыхэлэжьэн амал тиIагъ. Нафэ къызэрэтфэхъугъэмкIэ, псым шъэфыбэ, къэбар гъэшIэгъоныбэ пылъэу къычIэкIыгъ.Iофтхьабзэм пшъэрылъ шъхьаIэу иIагъэр – псэмрэ щыIэныгъэмрэ псыр ягъэпшагъэу зэрэщытыр, ар щымыIэмэ, цIыфыр зэрэмыпсэушъущтыр, зэрифэшъуашэм тетэу икъэбзагъэ къэухъумэгъэныр.\nГавердовскэ гурыт еджапIэу N18-м ия 7-рэ класс икIэлэеджакIохэу къырагъэблэгъагъэхэм тхылъеджапIэм иIофышIэу Тамара Ковалевам къыгъэхьазырыгъэ тхыгъэу «Озера — голубые глаза планеты» зыфиIорэм къафеджагъ. ЩыIэныгъэмкIэ псым мэхьанэу иIэр, псауныгъэм зэрешIушIэрэр ащ къыщыриIотыкIыгъ. Джащ фэдэу псым шIэжь зэриIэр, псэ зыпытхэ ыкIи псэ зыхэмылъхэ псыхъохэу пшысэхэм къахафэхэрэми шъыпкъагъэ горэхэр зэрахэлъхэр ныбжьыкIэхэм къафаIотагъ.\nНэужым дунаим тет хыкъум гъэшIэгъонхэм нэIуасэ защыфэхъугъэ видео-зекIом еплъынхэ амал яIагъ. КIэлэеджакIохэм ашIогъэшIэгъон дэдэ хъугъэр щынагъо къэзытхэрэ хыкъумхэу дунаим тетхэм афэгъэхьыгъэ къэгъэлъэгъонэу тхылъеджапIэм къыщызэIуахыгъэр ары. Ежь ныбжьыкIэхэми Урысыем ит псыуанэхэм, Iэзэгъу псынэкIэчъхэм афэгъэхьыгъэ къэбар гъэшIэгъонхэу къагъэхьазырыгъэхэм къяджагъэх. Глобусым ыкIи географическэ картэм ахэр къызэрэхагъотэщтым чанэу Iоф дашIагъ.\nХэзгъэунэфыкIымэ сшIоигъу Iофтхьабзэр псынкIэу, гъэшIэгъонэу зэрэкIуагъэр. ШIэныгъэ ащ еджакIохэм зэрэхахыгъэми щэч хэлъэп.


Адыгэ орэдым зеIэты — Адыгэ макъ\nАдыгэ орэдым зеIэты\nРедактор 26.11.2019 КУЛЬТУРЭР, КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nАдыгэ орэдым икъэIонкIэ зэнэкъокъу республикэм и Къэралыгъо филармоние щыкIуагъ.\nРеспубликэм культурэмкIэ иминистрэ игуадзэу, Урысыем, Адыгеим, Ингушетием культурэмкIэ язаслуженнэ IофышIэу ШъэуапцIэкъо Аминэт зэхахьэм къыщиIуагъ адыгабзэм изэгъэшIэн, игъэфедэн, шэн-хабзэхэр къэухъумэгъэнхэм афэгъэхьыгъэ зэнэкъокъоу зэхащагъэм илъэси 8 — 14 зыныбжь еджакIохэр зэрэхэлажьэхэрэр.\n2014 – 2021-рэ илъэсхэм культурэм хэхъоныгъэ ышIынымкIэ программэм къыдилъытэрэ Iофтхьабзэхэм зэнэкъокъур ащыщ. ПэшIорыгъэшъ зэIукIэгъухэр районхэм, къалэхэм ащызэхащагъэх. ТекIоныгъэр къыдэзыхыгъэхэр кIэух зэнэкъокъум хэлэжьагъэх.\nАдыгэ Республикэм культурэмкIэ и Министерствэ, республикэм лъэпкъ культурэмкIэ и Гупчэ филармонием щызэхащэгъэ зэнэкъокъум еджэкIо 60 хэлэжьагъ, адыгэ шъуашэр кIалэхэм, пшъашъэхэм ащыгъэу орэдхэр къаIуагъэх. Лъэпкъ гупшысэр искусствэм щыпхыращынымкIэ, тарихъымрэ шэн-хабзэхэмрэ нахьышIоу ашIэнхэмкIэ шъуашэу къызщалъэрэм мэхьэнэ гъэнэфагъэ зэриIэр зэнэкъокъум къыщылъэгъуагъ.\nКIэлэеджакIохэр ныбжьэу яIэм елъытыгъэу куп зэфэшъхьафхэм ахэтыгъэх. «Синан», «Абдзахэмэ яорэд», «Си Къэсэй», «ХьапакIэм иорэд», нэмыкIхэу лъэпкъ искусствэм щашIэхэрэр зэхэтхыгъэх. Тхьабысымэ Умарэрэ Жэнэ Къырымызэрэ яюбилейхэр мыгъэ зэрэхэдгъэунэфыкIыхэрэр зэхэщакIохэм къыдалъытэзэ, кIэлэеджакIохэм къаIощт орэдхэр къызэрэхахыгъэхэр шIушIагъэкIэ афэтэлъытэ.\nЗэнэкъокъур зезыщэгъэ журналистэу Беданыкъо Замирэ къызэрэхигъэщыгъэу, кIэлэеджакIохэм ясэнаущыгъэ къызэIуахынымкIэ, искусствэм нахь куоу щылъыкIотэнхэмкIэ орэд пэпчъ пIуныгъэ мэхьанэу иIэм зыкъеIэты.\nЖэнэ Къырымызэрэ Сэмэгу Гощнагъорэ зэдаусыгъэ орэдэу адыгэхэм яшэн-хабзэ фэгъэхьыгъэр зэхахьэм дахэу щыIугъ. Хьакъунэ Заремэ игущыIэхэм атехыгъэ орэдхэм узыIэпащэ. Чэтыум ехьылIагъэр кIэлэцIыкIум къыIо зыхъукIэ ыныбжь, щыIэныгъэм еплъыкIэу фыриIэр, нэмыкIхэри къыдэолъытэх. Къэлэкъутэкъо Динарэ, Гъонэжьыкъо Фатимэ, Пчэнэшэ Заринэ, фэшъхьафхэм ным, шIулъэгъу къабзэм афэгъэхьыгъэ орэдэу къаIуагъэхэр гум «щэчэрэгъух», искусствэм тамэу щагъотыгъэм зеушъомбгъу.\nЩэлбай Дамир зэхахьэхэм ахэлажьэу Кощхьаблэ, Мыекъуапэ, нэмыкIхэм ащытлъэгъугъ. Адыгэ шъуашэр дахэу зэрехьэ. Орэдым хэлъ гупшысэр къызэIуехы, къашъом «хилъэсагъэу» гущыIэхэр зэхэугуфыкIыгъэхэу къызэрэтлъигъэIэсыхэрэм уегъэгушхо. Гран-прир ащ фагъэшъошагъ. ИскусствэхэмкIэ Кощхьаблэ икIэлэцIыкIу еджапIэу Хьагъэудж Мыхьамэт ыцIэ зыхьырэм зыщегъасэ, пащэр КIэдэкIой Азид.\nТэхъутэмыкъое районым къикIыгъэхэ Къэлэкъутэкъо Динарэрэ Темрыкъо Бэлэрэ апэрэ чIыпIэр къыдахыгъ, ШъэуапцIэкъо Асыет кIэлэеджакIохэр егъасэх.\nКультурэм и Унэу Джэджэхьаблэ дэтым композиторэу Нэхэе Аслъан ыцIэ ехьы. Ащ зыщызыгъэсэрэ Гъонэжьыкъо Фатимэ апэрэ чIыпIэр фагъэшъошагъ, пащэр Бэрзэдж Светлан.\nКрасногвардейскэ районым культурэмкIэ и Унэ иIофышIэу Виктория Куканьчиковам ыгъэсэрэ Абэсэ Долэт апэрэ чIыпIэр къыдихыгъ.\nАнсамблэм хэтхэу орэд къэзыIохэрэм язэнэкъокъуи гъэшIэгъонэу кIуагъэ. ЛIыпсэкъо Маринэрэ Окъ Рузанэрэ апэрэ чIыпIэр къыдахыгъ. Тэхъутэмыкъое районым икъуаджэу Афыпсыпэ кIэлэеджакIохэм зыщагъасэ, пащэр КIакIыхъу Нухь. Чэтэо Азэматрэ КIуашъэ Рэмэзанрэ апэрэ чIыпIэр афагъэшъошагъ, пащэр Мэкъэо Светлан.\nОсэшI купым хэтыгъэх Адыгеим щашIэхэрэ орэдыIохэу Нэгъой Маринэ, Мамхыгъэ Маринэ, Хъут Рустам, нэмыкIхэри. Зэнэкъокъур рагъэжьэным ыпэкIэ Хъут Рустамрэ Мамхыгъэ Маринэрэ адыгэ орэдхэр къаIуагъэх. Зэфэхьысыжьхэм къапкъырыкIырэ гупшысэхэр щыIэныгъэм дештэх. Мамхыгъэ Маринэ зэрилъытэрэмкIэ, зэнэкъокъум ишIуагъэкIэ кIэлэеджакIохэм яшIэныгъэхэм ахагъэхъуагъ, яIофшIэн нахь дэгъоу зэхащэнымкIэ кIэлэегъаджэхэри амалышIухэм зэдягупшысагъэх.\nАщ фэдэ зэнэкъокъухэр гущыIэгъу тызыфэхъугъэ кIэлэеджакIохэм ашIогъэшIэгъоных, ягуапэу хэлэжьагъэх.\nТыгъэр тшъхьащытэу чIыр къекIокIыфэ адыгэ лъэпкъыр дунаим тетыщт, иорэд лъагэу зиIэтызэ гъашIэм щыжъынчыщт.\nПредыдущая 24 Kasım anneler günü\nСледущая Зэтырагъэуцонхэм тыщыгугъыщт


Тилъэпкъ шхыныгъохэмкIэ Адыгеир зэлъаригъэшIагъ | Адыгэ Макъ\nТилъэпкъ шхыныгъохэмкIэ Адыгеир зэлъаригъэшIагъ\nХьалыгъумрэ къуаемрэ егъашIэми адыгэхэм яшхыныгъоу щыт. Ижъым къыщегъэжьагъэу адыгэ къуаем иихын ягуфэбагъэ халъхьэзэ адыгэхэм зэшIуахы ыкIи а хэбзэшIур къыткIэхъухьэрэ ныбжьыкIэхэм лъагъэкIуатэзэ лIэшIэгъухэр къырэкIох.\nАдыгэ къое шъыпкъэр IэкIэ ашIы, пцелыч уфэ-упцIэм хэфыкIыгъэ матэмкIэ ар рахы, ащ ишIуагъэкIэ къуаем теплъэ гъэнэфагъэ иIэ мэхъу. Мы гъэщыр ашIыным пае чIыпIэ хэхыгъэ-хэм ащагъэхъухэрэ чэмхэм къатырэ щэ къабзэр агъэфедэ. Ащ къыхэкIыкIэ шIуагъэу иIэмкIэ адыгэ къуаер нэмыкIхэм къахэщы.\nАдыгэ къуаер республикэм ибренд. Дунаим къое зэмылIэужыгъо минищ фэдиз къыщыдагъэкIы. Ахэм ащыщэу зыпэпшIын щымыIэ адыгэ къуаем идэгъугъэкIэ ыцIэ лъагэу зэрэIугъэм уимыгъэгушхон плъэкIырэп. Тиреспубликэ имызакъоу, адыгэ къуаер нэмыкI къэралхэми бэшIагъэу ащызэлъашIагъ. Специалистхэм зэралъытэрэмкIэ, дунаим къое лъэпкъыбэу щашIырэм адыгэ къуаер идэгъугъэкIэ апэрэхэм ащыщ. Республикэм игугъу дахэкIэ языгъэшIыхэрэм ар зэу зэращыщым щэч хэлъэп. Ащ тырэгушхо.\nИжъыкIэ къуаджэ пэпчъ къоеихыным фэкъулэе бзылъфыгъэ IэпэIасэхэр дэсыгъэх. Ахэм «Къуаем игуащэкIэ» яджэщтыгъэх. Адыгэ къуаем хашIыкIых къояжъэр, хьалыжъожъыер, хьаку-хьалыжъор, нэмыкIхэри. Адыгэ къое закъор ары бгъэжъэн плъэкIырэр. ХьакIэхэу Адыгеим къеблагъэхэрэр апэрэу къызыкIэупчIэхэрэр зиIэшIугъэкIэ зэлъашIэгъэ адыгэ къуаер ары.\nАрышъ, ижъыкIэ къыщегъэжьагъэу адыгэ къуаем мэхьанэу ратыщтыгъэм непи къыщымыкIэу ищыкIэгъэ уасэр фашIы, къыткIэхъухьэхэрэ ныбжьыкIэхэм адыгэхэм яшэн-хэбзэ дахэхэр лъагъэкIотэнхэм фестиваль-зэнэкъокъур фытегъэпсыхьагъэу щыт.\nКъэIогъэн фае илъэс къэс адыгэ къуаем ифестиваль Адыгэ Республикэм зэрэщыхагъэунэфыкIырэр. Тиреспубликэ ирайонхэм щэм хэшIыкIыгъэхэ гъэщхэр къыдэзыгъэкIыхэрэ IофшIапIэхэу арытхэм ялIыкIохэр, предпринимательхэр, фермерхэр ыкIи унэе хъызмэтшIапIэ зиIэхэр ащ къырагъэблагъэх. Фестиваль-зэнэкъокъум адыгэхэм ямызакъоу, лъэпкъ зэфэшъхьафхэм къахэкIыгъэхэри ашIогъэшIэгъонэу къекIуалIэх. Район пэпчъ къарыкIыгъэхэ лIыкIохэм «Лъэпкъ щагу» зэIухыгъэхэр къагъэхьазырых, хьакIэхэу фестивалым къекIолIагъэхэр ахэм къарагъэблагъэхэзэ, адыгэ къуаер зэрэрахырэр къафаIуатэ. Нэрылъэгъоу а чIыпIэм къуаер щырахызэ, ащ иIэшIугъэ зыфэдэр ауплъэкIун амал араты. Джащ фэдэу адыгэ къуаем хашIыкIыхэрэ къояжъэр, хьалыжъожъыер, хьаку-хьалыжъор, нэмыкIхэри «Лъэпкъ щагу» пэпчъ щаупщэрыхьых. Адыгэ къуаем иихын нахь фытегъэпсыхьагъэхэр къыхагъэщых, ахэм осэшIу афашIы.\nIоныгъом и 22-м станицэу Дахъом адыгэ къуаем ифестивалэу щыкIощтым хэлэжьэщт Фэдз щыщэу, унэе хъызмэтшIапIэу «Мерэм» зыфиIорэм ипащэу Мерэм Бислъан. Интернетым иамалхэмкIэ Бислъан икъэбар чыжьэу зэрэIугъэм щэч хэлъэп. Къуаем иихын, игъэхьазырын нэмыкIэу Бислъан пщэрыхьаным фэкъулаеу щыт. Адыгэ Республикэм имызакъоу, Урысыем ичIыпIэ зэфэшъхьафхэм ащызэхащэхэрэ Iофтхьабзэхэм, фестивальхэм Бислъан арагъэблагъэ, адыгэхэм ялъэпкъ шхыныгъохэм нэIуасэ ащыфешIых. Хъулъфыгъэм иIэпэIэсэныгъэ бэмэ зэлъашIагъ, ар къеушыхьаты федеральнэ телеканалым ижурналистхэм Бислъан ипщэрыхьакIэ гу къылъати, ащ фэгъэхьыгъэ къэтын зэрэтырахыгъэм.\nЕжь Бислъан къызэриIуагъэмкIэ, джыри цIыкIузэ къоеихыным ишъэфхэм янэ ащигъэгъозагъэу щытыгъ ыкIи ащ фэкъулаеу ыгъэсагъ. Анахьэу бзылъфыгъэхэр арыми къоеихыным пылъхэр, Бислъан ащ теукIытыхьэрэп, ыгу зыфэщэгъэ Iофым гухахъо хегъуатэ.\n— Пщэрыхьаным сыфэкъулай, — къыIуагъ Мерэм Бислъан. — Мыщ ыпэкIи нэмыкI къэралыгъохэм якъое лъэпкъхэм ащыщхэр зэрэрахыхэрэм нэIуасэ сыфэхъугъэу щытыгъ. Дунаим щызэлъашIэрэ къуаер ипхыным зыпари къин хэлъэп, ащ дакIоуи иIэшIугъэкIэ адрэхэм апэпшIын плъэкIыщтэп. Ар зытехъухьэрэми лъапсэ имыIэу щытэп, гуфэбагъэу адыгэхэм ахэлъым ыкIи хьакIэхэм уасэ афашIэу зэрапэгъокIыхэрэм ар ишыхьат.\n— Адыгэ къуаем ифестиваль изэхэщэн икIэщакIоу турист агентствэу «Горы удовольствия: Адыгея» зыфиIорэм Iофтхьабзэм сыхэлэжьэнэу сыригъэблэгъагъ, — еIо Бислъан. — БэшIагъэу мы агентствэм Iоф дэсэшIэ. ДэкIыгъо Iофтхьабзэхэу зэхищэхэрэм, мастер-классхэм сахэлажьэ. Адыгеим зекIоу къакIохэрэм лъэпкъ шхыныгъохэм нэIуасэ афэшIыгъэнхэм, къуаем иихын къэбарэу пылъым щыгъэгъозэгъэнхэм мыщ фэдэ Iофтхьабзэхэр фэIорышIэх. Район пэпчъ «Лъэпкъ щагу зэIухыгъэхэр къыгъэлъэгъощтых. Ахэм шхыныгъо зэмылIэужыгъохэр къыращэлIэщтых. Кощхьэблэ районым сэ сыщыщ, ащ ыцIэкIи фестивалым сыхэлэжьэщт, ахэм лы гъэгъугъэр афэсыупщэрыхьыщт.\nАщ нэмыкIэу Кощхьэблэ районым фестивалэу щыIэщтым къое лъэпкъэу «мацареллэр» зэрэхахырэ шIыкIэр нэрылъэгъоу Бислъан къыщигъэлъэгъощт. Ащ зэрилъытэрэмкIэ, адыгэ къуаер бэмэ рахыщт, арышъ, мы къое лъэпкъым иихын цIыфхэр нэIуасэ фишIыхэмэ ашIогъэшIэгъонынэу мэгугъэ.\n— Сэ нахьыбэу сызыпылъыр тыгъэкIэ агъэгъурэ мэтэ къое пытэр ары, — еIо Бислъан. — Мыщ зыпари къыщымышIэу бэрэ щэлъы. Мы къое лъэпкъыр тIэкIу нэмыкI шIыкIэкIэ рахы. Европэми, нэмыкI къэралыгъохэми къуаехэр зэращашIыхэрэм, ахэм хэубэн зэфэшъхьафэу ахалъхьэхэрэм защызгъэгъозагъ. Сэри а шIыкIэр адыгэ къуаемкIэ сыуплъэкIунэу сыфежьагъ. ЗэкIэмкIи къое лъэпкъи 5 сэгъэхьазыры, ахэм джатэм (пожитник) ичылапхъэ, губгъопхъэр (тмин), мятэр, Грузием къыщыкIырэ «уцхо-сунели» зыфаIорэр, лавандэр ахэсэлъхьэх. Мы къое лъэпкъхэу хэубэнхэр зыхэлъхэр лъэшэу цIыфхэм агу рихьхэу къыкIэупчIэх, ащэфых.\nБислъан къызэриIотагъэмкIэ, Фэдз, ящагу хэушъхьафыкIыгъэ гъэгъупIэ щыриIэу къуаехэр ащ щырехых ыкIи щегъэгъух. Ащ зэрилъытэрэмкIэ, къое IэшIу ипхыным фэшI щэм идэгъугъэ мэхьанэшхо иI. Щэ дэгъур, къабзэр зыдэщыIэр къуаджэр ары. Ежь Мерэмхэм яунагъокIэ чэмхэр яIэх, ащ нэмыкIэу ягъунэгъухэми, къоджэдэсхэми щэр къащащэфы. Бислъан ышхэри дэгъоу къыдэIэпыIэх, янэ имызакъоу, ежьми къуаер рехы, зэхелъхьэ, егъэгъу. Къуаем иихын псынкIэми, ащ игъэгъун охътабэ ехьы. Къабзэу, къуаем чагъэ имыIэу, жьы дэмыхьэу бгъэгъуным пае ренэу ар зэбгъэзэкIын, зэпыплъэкIыхьан фае. Къуаем чагъэ е гъуанэ зыфэхъукIэ шIоир дэхьэ ыкIи мэкIоды. Арышъ, зэрищыкIагъэу ащ упылъын фае. Къуаем ихъурэягъэкIэ нахь ин къэс нахь IэшIу мэхъу цIыкIум нахьи.\nМы къое лъэпкъхэм язэхэлъыкIэ Бислъан ары апэу АдыгеимкIэ къэзыугупшысыгъэр. Iофтхьабзэхэу, фестивальхэу тиреспубликэ ыкIи тигъунэгъу Краснодар краим ащызэхащэхэрэм арагъэблагъэ. Ахэм къуаер ащыIуигъэкIынымкIэ амал дэгъухэр иIэх.\nБислъан къызэриIуагъэмкIэ, адыгэхэм ыпэкIэ агъэфедэщтыгъэ онджэкъым фэдэ ежьми ышIыгъэу ащ мэтэ къуаер щегъэгъу. Ар пхъэ пыхэфэ сапэкIэ плъыжьэу зэрагъэгъурэм фэдэп. Хьакум ычIэгъ машIор чIэтэу IугъоикIыпIэм къуаер телъэу егъэгъу. Бислъан зэрилъытэрэмкIэ, а шIыкIэр бэкIэ нахьышIу ыкIи псауныгъэмкIэ нахь дэгъу. Сыда пIомэ пхъэ пыхафэкIэ агъэгъурэм цIыфым ипсауныгъэ зиягъэ екIырэ веществоу къыпыкIырэр нахьыб.\n— Мы къое лъэпкъхэу згъэхьазырхэрэр санэ зышIыхэрэм лъэшэу агу рехьы, хэубэнхэр зыхэлъ къое пытэр санэм дэгъоу декIу. Анахьэу Анэпэ районым, Къырым, Геленджик, Тамань къекIыхэшъ, сщащэфы. АдыкIэ хабзэу щыIэмкIэ, сэнашъхьэ ежь иеу къэзыгъэкIырэм ащ санэ хишIыкIын ыкIи лицензие къызыдихыкIэ ар шъхьафитэу ыщэн фит. Арышъ, а лъэныкъохэм бэмэ санэ ащашIы, арэу зыхъукIэ къуаер зыщэфынэу щыIэри макIэп. Ащ нэмыкIэу къалэхэу Абрау Дюрсо, Тамань, Къырым, Северскэ районым, нэмыкIхэми ащызэхащэхэрэ Iофтхьабзэхэм ренэу сахагъэлажьэ. Джащ фэдэу къоджэ туризмэм Iоф дэзышIэхэрэ агентствэхэм зэпхыныгъэ адысиI. Гастрономическэ дунэе фестивалэу Москва щыкIуагъэм зэхэщакIохэм сырагъэблагъи, ащ сызэрэхэлэжьагъэр лъэшэу сигуапэ хъугъэ. Мы Iофтхьабзэр дунаим тет къэлэ анахь ин 17-мэ ащыкIуагъ, ахэм Москва ащыщ. Сэ ащ Адыгеир къыщызгъэлъэгъуагъ, адыгэ шхыныгъохэм яупщэрыхьынкIэ мастер-класс къыщыстыгъ. ЗэхэщакIохэр къысэлъэIухи, адыгэ къуаем зэкIэ шхыныгъоу хэпшIыкIышъун плъэкIыщтхэр язгъэлъэгъугъэх, афэсыупщырыхьыгъ. ГущыIэм пае, къояжъэр зэрэпшIыщтыр, къуаер бгъэжъэн зэрэплъэкIыщтыр язгъэлъэгъугъэх. Федеральнэ телевидением ар тырихыгъ ыкIи къыгъэлъэгъожьыгъ.\nМыщ дэжьым къэIогъэн фаер зы — адыгэ къуаер Урысыем зэрэщызэлъашIагъэм дакIоу, Мерэм Бислъан тарихъым зэрэхэхьагъэм щэч хэлъэп.\nТапэкIэ Бислъан гухэлъышхохэр зыдиIыгъых. Адыгэхэм ялъэпкъ шхыныгъохэмкIэ зэрэдунаеу Адыгеир зэлъаригъэшIэнэу фай. АщкIэ егъэжьэпIэ дэгъухэр иIэх. Гухахъо хигъуатэу зыпылъ Iофыр зэрэфаем фэдэу лъигъэкIотэнэу, гу кIуачIэу иIэм къыкIимычынэу, игухэлъышIухэр къыдэхъунхэу Бислъан тыфэлъаIо.


Социальнэ таксим икъулыкъу — Адыгэ макъ\nСоциальнэ таксим икъулыкъу\nЛъэпкъ проектэу «Демография» зыфиIорэм игъэцэкIэн хахьэу тиреспубликэ щыпсэухэрэм, джащ фэдэу сэкъатныгъэ зиIэхэм ыкIи IэпыIэгъу зищыкIагъэхэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыгъэнымкIэ Адыгеим Iофыгъо макIэп щызэшIуахырэр.\nГущыIэм пае, Адыгеим щыпсэухэрэм ящыIэкIэ амалхэр нахьышIу шIыгъэнхэм ыкIи сэкъатныгъэ зиIэхэм зыпари пэрыохъу къафэмыхъоу социальнэ инфраструктурэм ипсэуалъэхэр къызфагъэфедэнхэ алъэкIыным фэшI, цIыфхэм социальнэ фэIо-фашIэхэр афэзыгъэцэкIэрэ Комплекснэ гупчэм хахьэу зэкIэ муниципалитетхэм социальнэ таксим икъулыкъухэр ащызэхащэщтых.\nАР-м IофшIэнымкIэ ыкIи социальнэ хэхъоныгъэмкIэ и Министерствэ къызэритырэмкIэ, мыщ ыпэкIэ мы къулыкъум иIофшIэн Мыекъопэ закъу зыщызэхэщэгъагъэр. Практикэм къызэригъэлъэгъуагъэмкIэ, мы фэIо-фашIэр бэмэ къызфагъэфедэ ыкIи зэкIэ районхэм мыщ фэдэ къулыкъухэр ащыгъэпсыгъэнхэмкIэ ар щысэшIу хъугъэ. «Социальнэ такси» зыфиIорэм цIыфхэр къызэрэкIэупчIэхэрэр къэзыушыхьатырэр заявкэу къатыхэрэм япчъагъ ары. ГущыIэм пае, гъэрекIо Мыекъуапэ щыIэ къулыкъум нэбгырэ мин 1,5-м ехъумэ яфэIо-фашIэхэр афигъэцэкIагъэх.\nСоциальнэ таксим икъулыкъу къызфэзыгъэфедэхэрэр сэкъатныгъэ зиIэхэу курэжъыем исхэр ыкIи зипсауныгъэ зэтезыгъэ цIыфхэр арых. Ахэр зезыщэрэ машинэхэр сэкъатхэм афытегъэпсыхьагъэх, хэушъхьафыкIыгъэ дэкIояпIэхэр ахэт.\nКъулыкъум иводитель ипшъэрылъ хахьэ сэкъатныгъэ зиIэ цIыфыр машинэм итIысхьан ыкIи икIыжьын хъумэ зэрифэшъуашэу IэпыIэгъу фэхъуныр. Зипсауныгъэ зэтезыгъэ цIыфхэм хэушъхьафыкIыгъэ фэгъэкIотэныгъэхэр яIэхэу зэращэх.\nУнашъоу щыIэм къыпкъырыкIыхэзэ, цIыфыр таксим зэрежэгъэ ыкIи ащ къыкIугъэ километрэ пчъагъэм ялъытыгъэу фэIо-фашIэхэм ауасэ агъэуцу. ГущыIэм пае, такъикъ 15-рэ таксир цIыфым ежагъэ хъумэ ыпкIэ Iихыщтэп, ау зэрежагъэр такъикъ 15-м къызехъукIэ, зы такъикъ пэпчъ соми 3,10-рэ атыщт, зы километрэ гъогууанэм сомэ 12,30-рэ тефэ.\nСоциальнэ таксир къызфэбгъэфедэным фэшI цIыфхэм социальнэ фэIо-фашIэхэр афэзыгъэцэкIэрэ гупчэм идиспетчерскэ къулыкъу ителефон утеон фае.\nПредыдущая ГъогурыкIоныр щынэгъончъэным пай\nСледущая Мэзаем зимэфэкIхэр


AdygBusiness: Илъэсым апэрэ мазэхэм Адыгэ Республикэм къыщыдагъэкIыхэрэм хагъэхъуагъ\nИлъэсым апэрэ мазэхэм Адыгэ Республикэм къыщыдагъэкIыхэрэм хагъэхъуагъ\nАдыгэ Республикэм мэкъу-мэщымкIэ и Министерствэ къызэритырэмкIэ, гъомылэпхъэшI хъызмэтшIапIэу мы илъэсым иапэрэ мэзитIу къыдагъэкIыгъэр, блэкIыгъэ 2019-м джащ фэдэ уахътэм егъэпшагъэмэ, нахьыбэ хъугъэ,- джащ фэдэу Адыгэ Макъэм къетхы.\nКъуаеу е ар зыхэлъэу къашIыгъэр тонни 2,97-рэ мэхъу. Ар блэкIыгъэ илъэсым ищылэ ыкIи мэзэе мазэхэм къашIыгъэм нахьи процент 13-кIэ нахьыб. Джащ фэдэу тхъоу къыдагъэкIыгъэр процент 48-кIэ, хэтэрыкI ыкIи пхъэшъхьэ-мышъхьэ гъэщтыгъэхэр процент 40-кIэ нахьыб. Лы тонн мини 4,4-рэ (проценти 8-кIэ нахьыб) хъызмэтшIапIэхэм къатIупщыгъ, щэм хэшIыкIыгъэ гъомылапхъэхэр тонн мини 3,6-рэ мэхъу (процент 30,4-кIэ нахьыб), IэшIу-IушIоу къашIыгъэр тонни 4,57-рэ (процент 47,4-кIэ нахьыб), тыгъэгъазэм хашIыкIырэ дагъэу тонн мини 4,63-рэ къыдагъэкIыгъ (фэди 2,4-кIэ нахьыб).\n2019-рэ илъэсым иапэрэ мэзитIу къатIупщыгъэм егъэпшагъэмэ, фэдитIукIэ нахьыбэу псыр къыдагъэкIыгъ, ар литрэ ныкъо зэрыт бэшэрэб мин 994-м ехъу, псы къабзэу къатIупщыгъэр тонн мин 614,2-рэ мэхъу. 2020-рэ илъэсым пынджым икъыдэгъэкIыни Адыгеим щырагъэжьэжьыгъ. Щылэ ыкIи мэзэе мазэхэм пстэумкIи тонн мини 4,6-рэ къатIупщыгъ.\nА мэзитIум хъызмэтшIапIэхэм проценти 4,8-кIэ нахьыбэу къыдагъэкIыхэрэр IуагъэкIыгъ. Ар сомэ миллиарди 3-рэ миллион 630-м ехъу ауас.\nМы уахътэм, коронавирусым къиныгъохэр къыхьыгъэхэ нахь мышIэми, Адыгэ Республикэм игъомылэпхъэшI IошIэхэм къызэтемыуцуагъэхэу Iоф ашIэ.


Ищытхъу къыгъэнагъ — Адыгэ макъ\nГунэе Мустафа Мурат ыкъор Адыгеим дэгъоу щашIэщтыгъэ. 1932-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу 1988-рэ илъэсым нэс советскэ, партийнэ ыкIи мэкъумэщ IофшIэнхэм пшъэдэкIыжь зыпылъ IэнатIэхэр ащигъэцэкIагъ. Пэщэ ыкIи зэхэщэкIо дэгъугъ, мэкъу-мэщым хэшIыкIышхо фыриIагъ, цIыфхэм ишIогъэшхо аригъэкIыгъ.\nДжыри заор къемыжьэзэ, Адыгеим илэжьакIохэм пшъэрылъ къафагъэуцугъагъ — хэкур хэхъоныгъэ зиIэ шъолъыр ашIынэу, мэкъумэщ хъызмэтым, промышленностым, экономикэм закъегъэIэтыгъэнэу, псэупIэхэр зэтегъэпсыхьэгъэнхэу. Мы пшъэрылъхэр щыIэныгъэм щыпхырызыщыгъэ пащэхэм Мустафа Мурат ыкъор зэу ащыщыгъ. ИцIыкIугъом къыщыублагъэу хьалыгъум уасэу иIэр ышIэу къэтэджыгъ ыкIи щэIэфэ мэкъумэщ хъызмэтым иIофышIэхэм, джащ фэдэу чIыгулэжьхэм шъхьэкIэфэныгъэшхо афыриIэу къыхьыгъ.\n1932-рэ илъэсым къыщегъэжьагъэу 1939-рэ илъэсым нэс Мустафа къоджэ советым итхьаматэу, парткомым исекретарэу, колхозым итхьаматэу, Тэхъутэмыкъое райисполкомым итхьаматэу Iоф ышIагъ.\nЗаом илъэхъан Советскэ хэгъэгур шъхьафит ашIыжьыным фэшI типартизанхэм лIыхъужъыныгъэу зэрахьагъэм фэдэ ныбжьи дунаим щалъэгъугъэп. Фашистхэр зэхаукIагъэх, мэшIокухэр, зэпырыкIыпIэхэр, щэхэр зычIэлъ IыгъыпIэхэр къагъэуагъэх. Гунэе Мустафа партизан отрядэу «За Родину» зыфиIорэм хэтыгъ. Пшъэрылъэу къыфагъэуцугъэр ренэу щытхъу хэлъэу ыгъэца-кIэщтыгъ. Нэмыц шъофыр зэпичызэ лагъымэр къауи, уIэгъэ хьылъэхэр тещагъэхэ хъугъагъэ.\nЗэо илъэсхэм лIыблэнагъэрэ лIыхъужъыныгъэрэ къызэрэзхигъэфагъэм фэшI Хэгъэгу зэошхом иорденэу я 2-рэ шъуашэ зиIэр, медальхэу «За отвагу», «За оборону Кавказа», «За победу над Германией» зыфиIохэрэр къыфагъэшъошагъэх.\nЗаом илъэхъан нэмыцхэм Адыгеим чIэныгъэшхо рагъэшIыгъ. ПсэупIэхэр ахъункIэщтыгъэх, мэкъумэщ хъызмэтыр, промышленностыр, псэолъэшI IофшIапIэхэр, къалэхэр, чылэхэр, къутырхэр зэхагъэтэкъогъагъэх. Джащыгъум хэкум ипащэ ыкIи цIыфхэм пшъэрылъ къафашIыгъагъ охътэ кIэкIым къыкIоцI хъызмэтшIапIэхэр агъэпсыжьынхэу, экономикэм зыкъегъэIэтыжьыгъэнэу, цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ нахьышIу шIыжьыгъэнэу. Хэкум ицIыф лэжьакIохэм ялъэкI къагъэнагъэп. Лэжьы-гъэр зыщашIэщт чIыгур нахьыбэ ашIыгъ, былымхъуным, джащ фэдэу лэжьыгъэу ыкIи щэу къахьыжьыхэрэм хагъэхъуагъ.\nЛъэпкъ мэкъу-мэщым ыкIи экономикэм изыкъегъэIэтыжьынкIэ иIахьышIу зэрэхишIыхьагъэм афэшI, 1947-рэ илъэсым Кощхьэблэ райисполкомым итхьаматэу М. Гунаим Лениным иорден ыкIи орденэу «Щытхъум итамыгъ» зыфиIохэрэр къыфагъэшъошагъэх.\n1954 — 1956-рэ илъэсхэм Мустафа Тэхъутэмыкъое райком партием иапэрэ секретарэу Iоф ышIагъ. Ащыгъум колхозхэм, совхозхэм, IофшIапIэхэм япащэхэу IэпэIэсэныгъэшхо зиIэхэр агъэнэфэгъагъэх. Ахэм яшIуагъэкIэ продукциеу къыдагъэкIырэм хэпшIыкIэу хэхъогъагъ.\nМ. Гунаир Адыгэ хэтэрыкIхэмкIэ овощной совхозым идиректорэу агъэнэфагъ. Зэо- уж илъэсхэр къиныгъэх. Продукцием икъыдэгъэкIын хагъахъозэ экономикэр къаIэтын фэягъэ. Ащыгъум совхозым Iоф щызышIэщт специалистхэм, механизаторхэм, хэшIыкI икъу фызиIэ IофшIакIохэм ащыкIэщтыгъэх. IофшIэныр къиныгъэ, нахьыбэм IэкIэ Iоф ашIэщтыгъэ.\nОхътэ кIэкIым къыкIоцI Мустафа кадрэхэр зэтыригъэпсыхьагъ, хэтэрыкI культурэм икъэгъэкIынкIэ комсомольскэ-ныбжьыкIэ звеноуи 5 зэхищагъ, Катя Мокляковскэм извено ичIыгу гектар 17-м хэтэрыкI тонн 48-рэ къырихыгъ. КъэгъэлъэгъонышIухэр зэряIэхэм фэшI КПСС-м икрайком изэIэпахырэ Быракъ Плъыжьыр къафагъэшъошагъ.\nКъагъэкIыхэрэм япчъагъэ хагъэхъонымкIэ ыкIи продукциер ащэнымкIэ ящыкIэгъэ амалхэр яIэхэ хъугъагъэ. Илъэс къэс гектар 300-м помидорхэр, щыбжьыир, къэбаскъэр, нэшэбэгур, нэмыкIхэри щалэжьыщтыгъэ. Совхозым Москва ыкIи Ленинград пасэу къагъэкIыгъэ хэтэрыкI тонн 200 — 300 аригъащэщтыгъ.\nЧылэпхъэ къэгъэкIыными чIыпIэшхо совхозым щиIыгъыгъ. Илъэс къэс къалэу Краснодар дэтыгъэ «Сортсемовощ» зыфиIорэм чылэпхъэ тонни 4 — 6 совхозым фыригъащэщтыгъ. Джащ фэдэу совхозым илъэс къэс къэралыгъом сэрнэшъхьэ тонни 100 ыкIи пхъэшъхьэ-мышъхьэ тонни 120-рэ арищэщтыгъ. 1958-рэ илъэсым поселкэу Инэм гектар 48-м чъыгхатэ щагъэпсыгъ. Илъэс зэкIэлъыкIохэм совхозым ращыти, Адыгэ консервышI комбинатым хэтэрыкI тонн мини 10-м нэсэу аригъащэщтыгъ.\nАщ нэмыкIэу былымхъуными къэгъэлъэгъон инхэр щашIыгъагъэх. Былымышъхьэхэм, къащырэ чэмхэм япчъагъэ хагъэхъуагъ. Былым лъэпкъышIухэм япчъагъэ нахьыбэ ашIыгъ. ХъызмэтшIапIэм илъэныкъохэм зэкIэми совхозым иIофышIэ анахь дэгъухэм Iоф щашIагъ. Мустафа Мурат ыкъом социальнэ Iофхэм, ныбжьыкIэхэм лъэшэу ынаIэ атыригъэтыщтыгъ. Клубыр аригъэшIыжьыгъ, ащ чIэтыщт музыкальнэ Iэмэ-псымэхэр афычIигъэуцуагъэх. Совхозым щагъэпсыгъэ стадионым районым, хэкум ифутболистхэр щызэдешIэщтыгъэх.\nМэкъумэщ гъомылапхъэхэм якъыдэгъэкIынкIэ гъэхъагъэхэр зэряIэхэм фэшI совхозым иIофышIэхэм мызэу-мытIоу районым ыкIи хэкум щызэIэпахырэ Быракъ Плъыжьыр къафагъэшъошэгъагъ.\nМустафа ишъхьэгъусэу Кърымхъан УФ-м изаслуженнэ кIэлэегъадж, Лениным иорден къыфагъэшъошагъ, зэгурыIохэу илъэс мыпсынкIэхэр къызэранэкIыгъэх. Мустафа иIофхэм ишъхьэгъусэ ренэу ащыгъуазэщтыгъ ыкIи иамал къызэрихьэу IэпыIэгъу къыфэхъущтыгъ. Къинри гушIуагъори зэдагощызэ щыIэныгъэ гъогу дахэ къакIугъ. Зэшъхьэгъусэхэм пшъэшъитIурэ зы кIалэрэ зэдапIугъ: Розэрэ Сарэрэ кIэлэегъаджэх, Алик — псэолъэшI.\nЗаом ыкIи зэоуж илъэсхэм районым, хэкум илъэпкъ хъызмэт зыкъегъэIэтыгъэным ыкIи ащ хэхъоныгъэ егъэшIыгъэным зиIахьышхо хэзышIыхьэгъэ цIыф шIагъом икъэбар Инэм щыпсэухэрэм ашIэнэу, поселкэм иурам горэм Гунай Мустафа Мурат ыкъом ыцIэ фаусынэу бэхэр къыкIэлъэIух.\nПредыдущая ЛIыхъужъныгъэр зыщыбэм текIоныгъэр къыщыдахы\nСледущая ШIэныгъэлэжь, ны гукIэгъу, ныжъ насыпышIу


Рэмэзанэ иорэдхэр — Голос Адыга\nОрэдым гур егъэшIу, къиныр пшъхьарещы. Ащ ищыс зэошхом илъэхъан такъикъ зыгъэпсэфыгъохэм дзэкIолIхэм орэдыр зэрагъэжъынчыщтыгъэр; пщынэ е баян Iапэм IэпэIасэр зэратеIабэу, мэкъэмэ жъынчэу къыхыригъэщырэм гур ыгъэшIоу гугъэ нэфыр бгъэгум къызэрэщигъэущырэр. Арыба, усакIоу Жэнэ Къырымызэ «Орэдыр о зигъэгъус, орэдыр о зигъэкIас, зигъусэр насыпышIощт, зикIасэр гушIом хэтыщт» зыкIиIуагъэр.\nОрэдыр икIэсагъ ыкIи ищыIэныгъэ дэхагъ Адыгэ Республикэм культурэмкIэ изаслуженнэ IофышIэу, АКъУ-м искусствэхэмкIэ и Институт хор дирижированиемкIэ икафедрэ идоцентыгъэу, композиторэу Сихъу Рэмэзанэ Хъанджэрые ыкъом.\nРэмэзанэ иорэдхэр псынкIэх, гум къекIых ыкIи лъэIэсых, бгъэгум дэлъыр мэкъамэм зэфэдэкIэ щызэхэошIэ. Ежь композиторыр цIыф къызэрыкIо хьалэлэу, зафэу, гуихыгъэу зэрэщытыгъэм фэдэх иусыгъэхэри. Сихъум музыкэмкIэ хэлъ зэчыир, сэнаущыгъэр пасэу къэнэфэгъагъ. Ау анахьэу орэдышъохэр хихыхэу, гущыIэхэри ахилъхьажьэу зыригъэжьагъэр дзэ къулыкъур къыухи, Мыекъопэ музыкальнэ училищым щеджэ зэхъур ары.\nСихъу Рэмэзанэ иорэдхэр адыгэ тхакIохэу, усакIохэу МэщбэшIэ Исхьакъ, Нэхэе Руслъан, Кощбэе Пщымафэ, Ю. Крючковым, Къуекъо Налбый ягущыIэхэм арылъых, ежь композиторми «Ным иорэд», нэмыкIхэм ахэлъ гущыIэхэри, орэдышъори афишIызэ ытхыгъэх. Хэта зэхэзымыхыгъэхэр «Черкеска», «Налмэс», «Адыгэ пшъашъэхэр», «Сят», «Си Абхъазие» зыфиIорэ орэдхэр. Хэгъэгу зэошхом зятэ хэкIодагъэм ыгу щыхъэрэ- щышIэрэр, ныбжьырэ лыуз-гуузыр шъобжэу къызэрэтенагъэр Къуекъо Налбый къыщиIуагъ усэм, композиторэу Р. Сихъум гучIэ макъэр къызыхэIукIырэ мэкъамэр фишIыгъ.\n— Уятэ плъэгъумэ пшIэжьына?\nЛIы сыхъугъэу къысэупчIыгъэх:\n«Сятэ слъэгъумэ сшIэжьына – сыцIыкIугъ.\nСысабыеу зэо машIом ар екIугъ.\n«Тят» зэсIон симыIэжьэу,\nКъэмыкIожьыгъэм ипсэхэчъэу сыкъэнагъ…»\nЛирическэ орэдхэм ямызакъоу, Рэмэзанэ хорым пае произведениехэр ытхыгъэх: «Си Адыгей», «СилъэпIэ чIыпIэ гупсэр», «Си Абхъазие», нэмыкIхэри. Къэшъо мэкъамэм илъ орэдхэу «ШIулъэгъу зэфакIу», «Си Блэщэпсын», «Удж», «НыбжьыкIэ къашъу», «Къэбэртэе къашъу», «Сэмэркъэу къашъу» зыфиIохэрэр ыусыгъэх. Ахэми къащыуцугъэп, фортепианэм пае музыкэр ытхыгъ, спектаклэхэу «Насыпым игъогу», «Дэхэбаринэ ихьакIэщ», «Псэлъыхъохэр», нэмыкIхэми апае ыусыгъэх. Ежь итхыгъэхэр зыдэт сборникэу «Оры сэ синасыпыр», «Мы чIыгур сэ шIу сэлъэгъу» ыкIи орэдкъэIонымкIэ, дирижированиемкIэ научнэ-методическэ IофшIагъэхэр къыгъэнагъэх.\nМузыкэм, орэдым, къашъом Рэмэзанэ афэщэгъэныр къызыщежьагъэр иун, икъуадж, ихэку кIасэу Адыгеир ары. Дэхагъэм гукIэ зылъищэу игъашIэ къыхьыгъ. Иадыгэ лъэпкъ искусствэ итворчествэкIэ Сихъум ыгъэбаигъ. Рэмэзанэ тыгъэгъэзэ мазэм 1938-рэ илъэсым Кощхьэблэ районым ит къуаджэу Блащэпсынэ къыщыхъугъ. Къоджэ гурыт еджапIэр къызеухым, районым культурэмкIэ и Унэ щызэхащэгъэгъэ къэшъокIо ансамблэм ипэщагъ. 1958-рэ илъэсым ГИТИС-м чIэхьагъ, ау щыIэкIэ амалэу имыIэм къыхэкIэу иеджэн ащ щылъигъэкIотэн ылъэкIыгъэп. Дзэ къулыкъур къыухи Адыгэ хэкум къызегъэзэжьым, Мыекъопэ музыкальнэ училищым щеджагъ, ащ ыужыIоу, 1974-рэ илъэсым, Адыгэ къэралыгъо кIэлэегъэджэ институтым имузыкальнэ-кIэлэегъэджэ факультет къыухыгъ. Анахьэу Р. Сихъум итворчествэ зыкъызыщызэIуихыгъэр лъэпкъ творчествэм и Унэ Iоф зыщишIэгъэ уахътэр, 1968 – 1978-рэ илъэсхэр ары. Гудэчъыгъо лъэшэу а илъэсхэм къеблыгъэм лирическэ орэдхэр, къэшъо мэкъамэхэр, орэд пшIы пчъагъэр къыкIэкIуагъ. Рэмэзанэ гъэшIэшхо иIагъэп, илъэс 65-рэ ыныбжьэу дунаим ехыжьыгъ, бын-унэгъо дахэ къыщинагъ – ишъхьэгъусэу Симэ, ыпхъоу Саидэ ящыIэныгъэ музыкэм епхыгъ, икIали цIыфышIу, къорэлъф-пхъорэлъфхэм дахэу зыкъаIэты.\nКомпозиторэу Сихъу Рэмэзанэ орэдыр икIэсагъ, ищыIэныгъэ шъыпкъагъ. Ахэм ащигъэшIуагъ Адыгеир, иадыгэ лъэпкъ; имузыкэ зэфэдэкIэ лъэпкъ нэшанэр хэгощагъ. Сихъу Рэмэзанэ кIэн лъапIэ лъэпкъ искусствэм къыхигъэнагъ, имузыкэ гум къинэжьырэмэ ащыщ.\nСледущая Мин 50-м нахь мымакIэу


Автор Тема: Помогите оценить монеты (Прочитано 3766 раз)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (189.42 кБ, 1326x1140 - просмотрено 275 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (191.81 кБ, 1262x1243 - просмотрено 227 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (23.31 кБ, 468x402 - просмотрено 175 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (22.58 кБ, 534x441 - просмотрено 184 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (21.02 кБ, 416x428 - просмотрено 186 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (20.14 кБ, 402x415 - просмотрено 172 раз.)


Щысэ зытырахын яI | Адыгэ Макъ\nЩысэ зытырахын яI\nАвтор: Редакция\t/ 24.08.2018\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, СПОРТЫР\t/\nПсауныгъэм игъэпытэн фэгъэхьыгъэ Iофыгъохэр кIэлэцIыкIухэм, ныбжьыкIэхэм ашIогъэшIэгъоных. Тренер-кIэлэегъаджэхэр, ны-тыхэр япащэхэу Адыгэ Республикэм истадион зэIукIэгъухэр щэкIох.\nУрысыем физкультурэмкIэ ыкIи спортымкIэ иотличникэу Евгений Хабибулиным Адыгэ Республикэм испорт еджапIэу N 1-м Iоф щешIэ, атлетикэ псынкIэм кIэлэеджакIохэр фегъасэх.\n— Стадион дахэ тиIэ хъугъэ, тиреспубликэ иIэшъхьэтетхэм тафэраз, — къеIуатэ Евгений Хабибулиным. — КIэлэеджакIохэм физкультурэр, спортыр ашIогъэшIэгъоных. Чемпионхэр дгъэсэнхэр типшъэрылъ шъхьаIэхэм ахэтэлъытэ, арэу щытми, кIэлэцIыкIухэм, ныбжьыкIэхэм псауныгъэр агъэпытэн зэрэфаем мэхьэнэ ин етэты. ЗэкIэ тикIэлэеджакIохэр хэгъэгум ичемпион зэрэмыхъущтхэр тэшIэ. ЦIыфышIу хъунхэм, щыIэныгъэм фэгъэхьазырыгъэнхэм тыпылъ.\nНикита Павельевыр метрэ 1500-рэ ыкIи 3000 къэзычъыгъэхэм янэкъокъугъ. Къыблэм изэIукIэгъухэм я 4-рэ чIыпIэр къащыдихыгъ. Софья Поповар Къыблэм изэнэкъокъу зыхэлажьэм, пэрыохъухэр къызэранэкIыхэзэ метрэ 400-р къэзычъыгъэхэм ахэтыгъ. Пшъэшъэжъыем джэрз медалыр къыфагъэшъошагъ.\nАлина Новик спорт еджапIэм къэкIонэу зыригъэжьагъэр бэшIагъэп. Атлетикэ псынкIэр шIогъэшIэгъон, спортым хэгъозагъэхэм щысэ атырехы, тренерым едэIу. Зэлъыпытэу гъогогъуищэ къалъэхэрэм яIэпэIэсэныгъэ хагъахъо. А. Новик къызэрэтиIуагъэу, спортышхом зыIэпищагъ.\nАнахь цIыкIухэр янэ-ятэхэм, яIахьылхэм ягъусэхэу стадионым щытлъэгъугъэх. Метрэ 30 — 50 къачъыным фэшI гуетыныгъэу къахафэрэм уегъэгушхо. Ащ фэдэ зыплъэгъукIэ, тикIэлэцIыкIухэм янеущрэ мафэ нахьышIу зэрэхъущтым уицыхьэ телъыщт.\nСурэтхэм арытхэр: кIэлэеджакIохэм, кIэлэцIыкIухэм япсауныгъэ агъэпытэ.


Бзылъфыгъэхэр агъэшIуагъэх — Адыгэ макъ\nБзылъфыгъэхэм я Дунэе мафэ ехъулIэу Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэм ищытхъу тхылъхэр лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ гъэхъэгъэ инхэр зиIэ бзылъфыгъэхэм афагъэшъошагъ.\nIофтхьабзэм ипэублэ АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм идепутатхэм ацIэкIэ бзылъфыгъэхэм къафэгушIуагъ Парламентым и Тхьаматэу Владимир Нарожнэр.\n— Лъытэныгъэ зыфэтшIырэ тибзылъфыгъэхэр, мэфэкI дахэу къэблагъэрэм фэшI сыгу къыздеIэу сышъуфэгушIо. Непэ тиреспубликэ ищыIэныгъэ илъэныкъо пстэуми чанэу шъуахэлажьэ. Гуетыныгъэ фышъуиIэу Iоф зэрэшъушIэрэм ишIуагъэкIэ тиреспубликэ нахь дахэ, зэтегъэпсыхьагъэ мэхъу. Псауныгъэ пытэ шъуиIэнэу, шъуигухэлъышIухэр къыжъудэхъухэу, шъуиунагъохэм зэгурыIоныгъэрэ мамырныгъэрэ арылъэу шъущыIэнэу шъуфэсэIо.\nИлъэсыбэ хъугъэу шIуагъэ къытэу гъэсэныгъэм иIоф зэрэфэлажьэхэрэм, къыткIэхъухьэрэ ныбжьыкIэхэм яегъэджэнкIэ ыкIи япIункIэ гъэхъагъэхэр зэрашIыгъэхэм афэшI Мыекъуапэ дэт гимназиеу N 5-м тарихъымкIэ икIэлэегъаджэу Наталья Боровиковам, Мыекъуапэ дэт лицееу N 19-м ипащэу Ирина Никитченкэм нэужым АР-м и Къэралыгъо Совет — Хасэм ищытхъу тхылъхэр афагъэшъошагъэх. Псауныгъэр къэухъумэгъэнымкIэ илъэсыбэ хъугъэу шIуагъэ къытэу, IэпэIэсэныгъэ ин хэлъэу Iоф зышIэхэу, СПИД-м пэшIуекIогъэнымкIэ Адыгэ республикэ гупчэм иврач шъхьаIэу Людмила Мартьяновамрэ, Мыекъопэ къэлэ поликлиникэу N 3-м иврач шъхьаIэу Елена Макрищевамрэ агъэшIуагъэх.\nЗэкIэмкIи лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ анахь къахэщыгъэ бзылъфыгъэ 14-мэ Адыгэ Республикэм и Къэралыгъо Совет — Хасэм ищытхъу тхылъхэр аратыгъ. Илъэсыбэ хъугъэу шIуагъэ хэлъэу гъэсэныгъэм иIоф фэлэжьэрэ нэбгыритIумэ зэрафэразэхэр къизыIотыкIырэ тхылъхэр афагъэшъошагъэх.\nПредыдущая ЧIыфэхэр къызатыжьынхэ фэе пIалъэхэр афагъэнэфагъэх\nСледущая Пытагъэ хэлъэу укъекIолIэн фае


Автор Тема: 5 рублей 2009г (Прочитано 2806 раз)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (860.78 кБ, 2976x1632 - просмотрено 139 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (121.78 кБ, 1000x664 - просмотрено 78 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (28.33 кБ, 395x400 - просмотрено 102 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (32.92 кБ, 400x400 - просмотрено 106 раз.)\nВы не можете просматривать изображения. Пожалуйста, зарегистрируйтесь или войдите (30.43 кБ, 400x396 - просмотрено 102 раз.)


Гъэмэфэ-бжыхьэ охътэ зэблэкIыгъом ыужыIокIэ, фэбэ гопэгъу мафэхэу тыгъэр зыщыцакъэщтыгъэри тIэкIу IукIотыгъэхэу, бжыхьэри тынч дэдэу, ицыхьэ зытелъыжьэу къытфэкIо. ЕтIанэ дунаир къэучъыIэтагъэу, ощх шъабэхэм ехьыжьагъэхэу зэпыу ямыIэу, мэфэ реным е чэщ реным къещхэу, шыблэми пчыкIэми дунаир агъэкъутэжьэу, жьыбгъэ «шъхьэ псынкIэми» зихъумэ-зилъэу, тыдэ щылъи щыIи ыутхыпкIэу зыритэкъухьэзэ бжыхьэ шъыпкъэм зыкъытегъашIэ…\nМыгъэрэ бжыхьэр гъэрекIорэм фэдахэп: джы нахь зыгъэгусалэу, тыгъэри фэмакIэу, жьышхо чъыIэми нахь къытфыригъэшIагъэмэ, гъэрекIо бжыхьэр шъабэу, гъушъэу, тыгъэпсэу, гоIоу зыпкъ итэу тыгъэгъэзэ — апэрэ кIымэфэ мазэм нэс, кIуагъэ. Мы илъэсым бжыхьэр нахь зэтеIубэгъэ-зэхэушъэфагъ, къызкъухищтыр къэшIэгъуай. Ауми Iоныгъо мазэм зэокIышхо иIагъэп — ощххэмкIэ баигъ, анахьэу Мыекъуапэ бэрэ къыщещхыщтыгъ. КъыхэкIыгъ гупчэ урамхэу машинэ зекIуапIэхэри зэрахэтэу, къуашъокIэ уащызекIоным фэдэу, лъэгуанджэм къэсэу псыр ащыуцоу.\nТызхэт чъэпыогъу мазэм иапэрэ мэфипшIым илъэсым зэ къыхэфэрэ гъэжъыер къытфэкIуагъ: къэфэбагъ, тыгъэр гушIубзыу; ощххэри жьыбгъэри гупсэфыгъэх; уашъор къаргъо, жьыр къабзэ, шъабэ. Дунаим уеумэхъы — нахь благъэу зебгъэпкIылIэ пшIоигъу. Рэхьат гупсэфэу чIыопсым хэгощагъэм хэпшIыкIэу уегъатхъэ. Чъыгхэм ятеплъэ дахэ: апсэ цыпэ зыхэлъ тхьапэхэр — шхъуантIэхэу, гъожьхэу, шэплъ-плъыжьышъохэу — нэм фэплъыхэрэп; ауми ахэм алъэгу ыкIи лъэсгъогухэм, ащ ыпаIокIэ щыIэгъэ жьышхом ыутыныжьыгъэ тхьапэхэр зэмышъогъубэу, ошэкурэу ателъ; шъыпкъэ, къалэр зэралъэкIэу «агъэкъабзэ», ау жьыбгъэм «IипшI пыт!» Щэч хэлъэп, мы мафэхэм, зэрэхабзэу, хьакIэ лъапIэу, гум ешIушIэу, гъэжъыеу къытфэкIуагъэм итыгъи, ифаби, иошIу-гушIубзыуи, ибзыу чэчэ макъи, ижьы IэшIуи гум екIух. А тхьамафэр джаущтэу ыкъудыинщтын, цIыфхэми, джыри зэ, мэфэ фабэхэм гъэжъыем гу ащафэн, агуи ашъуи хэхъон.\nЕджэныр зикIасэхэм апай\nУсэхэр езбырэу зэжъугъашIэх, шъубзэ джащыгъум нахь къытIэтэщт. КIэлэцIыкIухэр! Мыхэр шъощ паех:\nЗыгу цIыкIур зишIулъ,\nЗылъэ цIыкIур зимажь,\nЧъыгы жьаум чIэмыхь,\nХьакIэ къихьи мытэдж,\nЕкIошъэхи псы ешъу,\nШъуаер кIыеу еукI,\nЦыгъор шIуеу къекъуз.\nНыбыдзыщэм иIэшIугъэ къыдежьагъэу,\nНыдэлъфыбзэр гъэшIэ лъагъом къыбдытехьэ.\nПлъышъо пчъагъэу, дунаишхор зэхэпшIагъэу,\nГупшысабэ уигущыIэхэм зэрахьэ.\nПчэдыжь тыгъэм инэбзыи фэдэкъабзэу,\nКъегъэнэфы, уегъэфабэ ныдэлъфыбзэм,\nИдэхагъэ фэогъадэ бзыумэ абзэ,\nАу игъыбзэ гур ефызы, уесты нэпсэу.\nЛъэпкъ тарихъым инэкIубгъохэм атетэу,\nЛъэгъо кIыхьэу, хъугъэ-шIагъэхэм уахещэ,\nЛъэуянэу узынэсрэр ыгъэпытэу,\nШIэныгъэшхом илъэгапIэ бзэм уфещэ.\nГум ихъыкIи, нэм ылъэгъуи – пстэуми апсэ\nПызгъэкIагъэу, щызыгъэIагъэр о убзэ.\nХэтрэ лъэпкъи егъэлъапIэ ныдэлъфыбзэр,\nЗигъэгъус о ренэу нафэу, зафэу убзэ.\nАдыгэмэ хабзэу ахэлъымкIэ, нахьыжъым лъытэныгъэ фэпшIын, бгъэлъэпIэн фае. Нахьыжъым къыIорэм зи хэмыIухьэу уедэIущт, зыгорэм гу лъыуегъатэмэ, уфэразэу «тхьауегъэпсэу» епIожьыщт. Ащ уенэкъокъужьы зыхъукIэ, дэеу угъэсагъэу ары къызэрагурыIощтыр.\nНахьыкIэхэр мытэрэзэу, емыкIу хэлъэу мэзекIохэмэ, нахьыжъым къыуиIощт (къыуигъэшIэжьыщт) узэрэзекIон фаер. ГущыIэм пае, нахьыжъым игущыIэ зэпыууты хъущтэп, джащ фэд, ыпашъхьэ ущышIыкIэеныр, лъэшэу угущыIэныр емыкIу. Нахьыжъым нахьыкIэр епхъэшэкIэу – тесыхьэмэ, ар мыгъасэ ыкIи мыдаIо.\nНахьыжъым къыуиIорэр зи хэмыIухьэу псынкIэу бгъэцэкIэн фае, — «сыфаеп, уахътэ сиIэп» зыфиIохэрэр къекIурэп.\nНахьыжъым ебгъуохэрэп, гъогу раты; игъогупэ зэпачырэп, о узгъэгумэкIырэм нахь Iофышхо ащ иIэн ылъэкIыщт, арышъ, укъэуцунышъ, блэбгъэкIыщт.\nIанэм анахь чIыпIэ гупсэфэу иIэм нахьыжъыр агъэтIысы, шхэ зыхъукIи анаIэ тырагъэты. Тыдэрэ чIыпIи – гъогум, автобусым, нэмыкI машинэхэм чIыпIэ щафагъэшъуашэ, унэм е IофшIапIэм, е троллейбусым ихьэми, фэтэджых. Нахьыжъым лъыджэхэрэп, укIэхьанышъ, удэгущыIэщт. Ащ укIыгъоу зыгорэм удэкIомэ, исэмэгубгъукIэ ууцущт, унаIэ тет зэпытынэу, шIоигъор фэпшIэщт.\nНахьыжъ – нэнэжъ-тэтэжъхэр зэрыс унагъохэм сабыйхэр ащынасыпышIох, ахэм яшIулъэгъу-гукIэгъу мыухыжькIэ, кIэлэцIыкIухэр апIух, агъасэх; Iэдэб ахэлъэу, Iуш дэдэхэу, цIыфыгъэр къябэкIэу къэтэджых. Сыда ар зымыуасэр?!\nСыдэущтэу унэр уушъэщта?\nЗы лIы горэм кIэлищ иIагъ, унакIэ гори аригъэшIыгъэу чIэсыгъэх. КIалэмэ яIушыгъэ зэригъашIэмэ шIоигъоу яупчIыгъ:\n— Шъуащыщэу хэта мы унэр къэзыушъэн къэзыгъотышъущтыр?\nАнахьыжъыр ежьи, шы къыщи унэм зырегъэуцом, къогъупэ закъо нахь ыубытыгъэп.\nЯтэ къеплъи къыриIуагъ:\n— Унэр пфэушъагъэп.\nАзыфагу къифэрэр ежьи лъыхъуагъэ, гупшысагъэ. ЕтIанэ мэкъу кухьэ къыщи унакIэм зыретакъом, ызыныкъо нахь ыушъэн ылъэкIыгъэп. Ятэ ащи риIуагъ:\n— Ори уушъагъэп.\nЯщэнэрэм делэIу-делашъоу игугъу ашIыщтыгъ. Ащ ятэ зыфиIуагъэр фэгъэцэкIэнэу хэти гугъэщтыгъэп. Ау щыт нахь мышIэми, ащи риIуагъ. Арыти, бэрэ мылъыхъоу, шэф остыгъэ цIыкIу горэ унэм къырихи ригъэуцуи, пчыхьэпэ мэзахэ хъугъэу хигъэнагъ. Остыгъэр зыкIегъанэм, мо унэшхом нэфынэр изы къышIыгъ.\nЯтэ къеплъи, ыIуагъ:\n— Унэр зыушъагъэр оры, сикIал!\nСледущая Тишъолъыр къызэрашIэжьырэмэ яз


Щылэ мазэм и 13-р — урысые печатым и Маф — Адыгэ макъ\nРедактор 13.01.2020 03.02.2020 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nАдыгэ Республикэм ижурналистхэу, къэбар жъугъэм иамалхэм яIофышIэхэу лъытэныгъэ зыфэтшIыхэрэр!\nСэнэхьат зэфэшъхьаф зиIэхэу мы мэфэкIыр тихэгъэгу щыхэзыгъэунэфыкIыхэрэм зы Iоф зэдагъэцакIэ – Урысыем ичIыпIэ пстэуми къэбарыкIэхэр алъагъэIэсых.\nЖурналистхэм, редакторхэм, тедзапIэхэм яIофышIэхэм яшIуагъэкIэ тызщыпсэурэ чIыпIэри, тиреспублики зыгъэгумэкIырэ Iофыгъохэм япхыгъэ къэбархэр мафэ къэс къытIэкIахьэх, хэгъэгуми, дунаими къащыхъухэрэм ащыгъуазэ тэхъу.\nЦIыф жъугъэхэм еплъыкIэ гъэнэфагъэ яIэнымкIэ, тиреспубликэ уасэу къыфашIырэм зыкъегъэIэтыгъэнымкIэ къэбар жъугъэм иамалхэм мэхьанэшхо яI. Социальнэ-экономикэ зэхъокIыныгъэшIухэм, цIыфхэм ящыIэкIэ-псэукIэ зыкъегъэIэтыгъэным ахэр афэIорышIэх.\nСледущая Iэжэ къечъэхыпIэхэм шъуащысакъ!\nÖnceden alınan tedbirler daha da ağırlaştırıldı


Республикэм социальнэ ыкIи экономикэ хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэм — Адыгэ макъ\nУФ-м и Правительствэ и Тхьаматэу Михаил Мишустинымрэ АР-м и ЛIышъхьэу КъумпIыл Муратрэ тыгъуасэ зэIукIэгъоу зэдыряIагъэр шъолъырым непэ иIофыгъо шъхьаIэхэр, социальнэ ыкIи экономикэ хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ программэу 2024-рэ илъэсым нэс телъытагъэр пхырыщыгъэ зэрэхъурэр ары зыфэгъэхьыгъагъэр.\n— Непэ мары республикэм имэкъумэщ хъызмэтшIэпIэ пэрытхэм ащыщ тыщыIагъ, адыгэ къуаер къызэрашIырэр зэдгъэлъэгъугъ, нэужым гъэсэныгъэм иучреждениеу лъэхъаным диштэу гъэпсыгъэм тыкIогъагъ. Ар зэхэщагъэ зэрэхъугъэм фэшI сышъуфэраз. Адыгеир къэралыгъо IэпыIэгъу зэратырэ субъектхэм ахэхьэ, хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ хэушъхьафыкIыгъэ программэм къыдыхэлъытагъэу сомэ миллиард илъэс къэс къыфэкIо. Арышъ, а программэр пхырыщыгъэ зэрэхъурэр тшIэным мэхьэнэ ин иI, — къыIуагъ Михаил Мишустиным.\nКъумпIыл Мурат Адыгеим ынаIэ къытыригъэтэу, Iофыгъоу иIэхэм атегущыIэнхэу амал къызэраритыгъэм фэшI Правительствэм ипащэ «тхьауегъэпсэу» риIуагъ.\n— УФ-м и Президенти Правительствэми хэушъхьафыкIыгъэ программэр республикэм щыпхырытщын амал къызэрэтатыгъэм пае лъэшэу тафэраз. Апэрэ илъэсым ащ социальнэ псэуалъэхэр хэгъэхьэгъэнхэм тэркIэ мэхьэнэшхо иIагъ. ТапэкIэ, программэм къыщыдэлъытагъэу, инфраструктурэм епхыгъэ проектышхохэм Iоф адэтшIэн гухэлъ тиI, — къыIуагъ КъумпIыл Мурат.\nАР-м и ЛIышъхьэ программэм ишIуагъэкIэ реабилитационнэ гупчэ ыкIи цэхэм зыщяIазэхэрэ поликлиникэ зэрашIыгъэхэр къыIуагъ. Унэшхоу квадратнэ метрэ мини 5,5-рэ зэрылъыр республикэм икъэлэ шъхьаIэ ирайонэу анахьыбэ зыщыпсэурэ «Черемушкэм» щагъэуцугъ. Ащ нэмыкIэуи Мыекъуапэ кIэлэцIыкIухэм апае поликлиникэ, поселкэу Яблоновскэм культурэм и Унэ, Инэм гъэпсэфыпIэ гупчэ охътэ благъэм къащызэIуахыщтых.\nАР-м и ЛIышъхьэ хэушъхьафыкIыгъэ программэм къыдыхэлъытагъэхэм къатегущыIэзэ, республикэм икъэлэ шъхьаIэ ипаркэу псыхъо нэпкъым Iутыр зэрагъэкIэжьыщтыми игугъу къышIыгъ. ПстэумкIи ащ сомэ миллион 405,7-рэ пэIухьащт, 2022-рэ илъэсым аухынэу ары зэрэщытыр. Ау ащ иархитектурэ хахьэрэ бассейным игъэцэкIэжьын пае ахъщэ тедзэ ящыкIагъ. УФ-м и Правительствэ ипащэ ахъщэу зыщыкIэхэрэр къатIупщынэу финансхэмкIэ Министерствэм пшъэрылъ фишIыщтэу ары къызэриIуагъэр.\nМихаил Мишустиным Мыекъуапэ ыкIи Мыекъопэ районым ащыпсэухэрэр псэу зэшъощтхэр къаIэкIэзгъэхьащт псырыкIуапIэм ишIын охътабэ темышIэзэ аухыныр шIокI зимыIэ Iофэу зэрэщытыр къыкIигъэтхъыгъ. Республикэм ипащэ къызэриIуагъэмкIэ, ар километри 129-рэ мэхъу, IофшIэнхэр гъунэм рафылIагъэх, илъэсэу къихьагъэм иапэрэ квартал имыкIызэ аухынэу ары зыуж итхэр.\nЗэIукIэгъум икIэухым Михаил Мишустиныр гухэлъ пстэур къадэхъунэу къафэлъэIуагъ, республикэр кIэщакIо зыфэхъугъэхэм зэкIэми министерствэхэмрэ ведомствэхэмрэ зэрахэплъэщтхэр къыкIигъэтхъыгъ.\nАдыгеим социальнэ ыкIи экономикэ хэхъоныгъэхэр егъэшIыгъэнхэм фытегъэпсыхьэгъэ хэушъхьафыкIыгъэ программэр энергетикэм иинфраструктурэ гъэпсыгъэным, инвестиционнэ проектхэр пхырыщыгъэнхэм, мэкъумэщ хъызмэтым ыкIи туризмэм зягъэушъомбгъугъэным, бизнес цIыкIум ыкIи гурытым хэхъоныгъэхэр ягъэшIыгъэнхэм афэIорышIэ.\nПредыдущая Мэкъумэщ хъызмэтым щылажьэхэрэм аIукIагъ\nСледущая Михаил Мишустиныр адыгэ къуаер къызщыдагъэкIырэ заводым щыIагъ


Мылъкушхоу ятІэм хэшІыкІыгъэ хьакъушыкухэм арылъыр\nАрышъ, Тхьэм ынэшІу щыфэныгъэкІэ мы Іофыр тэ тпшъэ къырилъхьагъэшъ, тыгу дгъэкІодырэп. 2Гъэбылъыгъэ емыкІу Іофхэми зафэдгъазэрэп. ТхьагъэпцІыгъэкІэ тызекІорэп, Тхьэм игущыІэхэри зэІыдгъахьэхэрэп. Ау шъыпкъагъэр зэрафэдгъэнафэрэмкІэ цІыф пстэуми агухэмкІэ тызэрадэным Тхьэм ыпашъхьэ тыщыпылъ. 3Ау къэбарышІоу дгъэІурэр мынафэмэ, кІодыпІэм игъогу тетхэр ары зыфэмынафэр. 4Шэйтанэу мы дунаем итхьэм шІошъхъуныгъэ зимыІэхэм агухэр нэшъу ышІыгъэх. Арэущтэу зыфишІагъэр Христосэу Тхьэм фэдэ къабзэу щытым ищытхъушхо ехьылІэгъэ къэбарышІум инэфынэу ахэмэ къатепсырэр амылъэгъуныр ары. 5Къэбарэу цІыфхэм ядгъэІурэр зэхьылІагъэр тэрэп, Исус Христос Зиусхьанэу зэрэщытыр ары нахь. Тэри Исус игъогу тызэрэрыкІорэм пае тыкъышъуфэлажьэ. 6Сыда пІомэ «ШІункІыгъэм нэфынэ къыхэрэкІ»,* ыІоу зыІуагъэ Тхьэм инэфынэ тыгухэм къаридзагъ. А нэфынэм Тхьэм ищытхъушхоу Христос ынэгу къыхэщырэр зыфэдэр тегъашІэ.\n7Ау мы мылъкушхор тэ, ятІэм хэшІыкІыгъэ хьакъушыкъухэм фэдэхэм, тыгухэм арылъэу тиІ. Арэущтэу зыфэхъугъэр лъэкІыныгъэшхо зиІэр Тхьэр арэу, тэрмырэу нафэу хъуныр ары. 8Лъэныкъо пстэумкІи чІыпІэ зэжъу тыраубытагъэм фэд, ау тыдэкъузагъэу щытэп. ТшІэщтыр\n4:6 ШІункІыгъэм нэфынэ къыхэрэкІ – еплъ Пегъымбар Мусэ апэрэ тхылъэу ытхыгъэм 1:3.\nтшІахэрэп, ау тыгу дгъэкІодырэп. 9ЦІыфхэм къин тагъэщэчы, ау Тхьэм тизакъоу тыкъигъанэрэп. ЧІыгуми тытырадзэ, ау тыкІодырэп. 10Тэ тпкъыхэм ахэлъэу Зиусхьан Исус илІэныгъэ къетэхьэкІы зэпыт, Исус ищыІэныгъэ тпкъыхэмкІэ нафэу къэлъэгъоным пае*. 11Сыда пІомэ тыщыІэ пэтэу Исус тызэрэфэлажьэрэм пае, лІэныгъэр къытшъхьащыт зэпыт, Исус ищыІэныгъэ тпкъыхэу лІэщтхэм зэрахэлъыр нафэу къэлъэгъоным пае. 12Арэущтэу лІэныгъэр тэ къытхэлъэу Іоф ешІэ, ау щыІэныгъэр шъо къышъухэлъэу Іоф ешГэ.*\n13«ШІошъхъуныгъэ сиІэти, сыкъэгущыІагъ», Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм арыт.* Ащ фэдэ шІошъхъуныгъэ тэри тиІэу, тыкъэгущыІэ, 14сыда пІомэ Тхьэу Зиусхьанэу Исус лІагъэхэм къахэзыгъэтэджыкІыжьыгъэм Исус тыгухэм арылъэу тэри тыкъигъэтэджыжьынышъ, шъо тышъуигъусэу ежьым ыпашъхьэ тызэрэригъэуцощтыр тэшІэ. 15Мыр зэкІэ зыфэхъурэр ишІуагъэ шъо къышъокІыныр ары. Арэущтэу Тхьэм ынэшІу щыфэныгъэ цІыф нахьыбэмэ анэс къэс, цІыф нахьыбэми ищытхъушхо ашІыщт, илъытэныгъэшхо къагъэлъагъозэ.\n16Арышъ, тыгу дгъэкІодырэп. Тпкъыхэр кІодыхэ зэпытми, Тхьэм мафэ къэс тыгухэм арылъыр егъэкІэжьы зэпыт. 17Сыда пІомэ джы гузэжъогъу макІэу ыкІи кІакоу тызхэтым шІугъэу къыхэкІырэр гузэжъогъоу тызхэтым фэмыгъэдэшъун щытхъушхоу мыкІодыжьыщтыр ары. 18Арэущтэу цІыфхэм Іофэу алъэгъушъухэрэм тяплъырэп, Іофэу амылъэгъушъухэрэм тяплъы нахь. Сыда пІомэ Іофэу алъэгъушъухэрэр кІодыжьыщтых, ау Іофэу амылъэгъушъухэрэр мыкІодыжьхэу къэнэжьыщтых.\n4:10 Исус ищыІэныгъэ тэ тпкъыхэмкІэ нафэу къэлъэгъоным пае – тэ тыпсаоу зэрэщытым Исус псаоу зэрэщытыр къегъэлъагъо.\n4:12 лІэныгъэр тэ къытхэлъэу Іоф ешІэ, ау щыІэныгъэр шъо къышъухэлъэу Іоф ешІэ – ащ къикІырэр: тэ апостолхэм Христос ехьылІэгъэ къэбарышІур зэрэдгъэІурэм пае, таукІынкІи мэхъу, ау шъо а къэбарышІур зэрэшъодгъэІурэм пае, мыкІодыжьын щыІэныгъэ шъогъоты.\n4:13 Тхьэм игущыІэ тхыгъэхэм арыт- еплъ Сэбур (Псалтыр) 116:10 (урыс библиемкІэ 115:1).


Home » Adyghe » 03 Luke » 12\nposted by derDaniel on Mon, 06/14/2010 - 09:24\nДжащыгъум цІыфхэм хэуцуапІэ амыгъотыжьэу, купышхо мин пчъагъэкІэ къызызэІокІэхэм, Хьисэ апэу игъогу рыкІохэрэм ариІоу къыублагъ:\n–Фарисейхэм ятэджэпсэу янэпитІугъэ шъуфэсакъ. 2 Къэмылъэгъожьынэу чІэухъумагъэу зи щыІэп, цІыфхэм къамышІэнэуи гъэбылъыгъэу зи щыІэп. 3Ащ къыхэкІыкІэ, мэзахэм щышъуІуагъэр мэфэ нэфынэм цІыфхэм зэхахыжьыщт, унэ кІоцІым шъущыІушъашъэу тхьакІумэм ишъуІуагъэри унашъхьэхэм атетхэу къыщаІотэжьыщт.\n4–Ау сэ шъосэІо, синыбджэгъухэр, пкъыр зыукІхэу ащ нэужым ащ ехъу зи зышІэн зымылъэкІхэрэм шъуащымыщын. 5 Ау шъо шъузщыщынэн фаер сэ шъозгъэлъэгъущт: ЗиукІырэ ужым, джэхьнэмым хэзыдзэжьынэу тетыгъо зиІэр ары шъузщыщынэн фаер. Ары, шъосэІо, ащ шъущыщын. 6Бзыу цІыкІуитфыр чапычитIукІэ* ащэрэба? Ау щытми, ахэмэ ащыщэу зи щымыгъупшэжьэу Тхьэм ыгу илъ. 7Ау шъо шъушъхьэ тет шъхьац налъэ пстэури лъытагъэ. Шъумыщын, бзыубэхэм анахьи шъо шъуанахь лъапІ.\nМэссихь игъогу рыкІохэрэм узэращыщыр цІыфхэм ябгъэшІэныр\n(Маттэ 10:32-33; 12:32; 10:19-20)\n8– Сэ шъосэІо, сэ ЦІыф Лъэпкъым ы Къо* сигъогу рыкІохэрэм зэращыщыр цІыфхэм апашъхьэ хэтми къыщызыІорэр, сэри ар сигъогу рыкІохэрэм зэращыщыр Тхьэм имэлэІичхэм апашъхьэ къыщысІощт. 9 Ау хэтми сэ сигъогу рыкІохэрэм ащыщэу цІыфхэм апашъхьэ щызымыІорэр, сэри ар сигъогу рыкІохэрэм зэращымыщыр Тхьэм имэлэІичхэм апашъхьэ щысІощт. 10 Хэтми ЦІыф Лъэпкъым ы Къо гущыІэ Іае фэзыІорэм фэгъущт, ау Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ зыгъэпцІырэм фэгъущтэп.\n11 –Синэгогухэм шъузаратыкІэ, хэку пащэхэмрэ тетыгъор зиІэхэмрэ апашъхьэ шъузыращэкІэ, «Сыдэущтэу зыдгъэхыен?» шъуІоу, ыкІи «Сыда тІощтыр?» шъуІоу шъумыгумэкІ; 12сыда пІомэ къэшъуІон фаер а сыхьатым Тхьэм ы Псэ ЛъапІэ шъуигъэшІэшт.\nЛІы баеу акъыл зимыІэм ехьылІэгъэ гъэсэпэ тхыдэр\n13ЦІыф купышхом хэтэу лІы горэ Хьисэ къелъэІугъ:\n–Дин гъэсакІу, тэ тятэ къыкІэныжьыгъэ мылъкур сэ сшы къыздегъэгощ.\n12:6 чапыч – арапыбзэкІи тыркубзэкІи «хъурышэ» мэхъу.\n12:8 ЦІыф Лъэпкъым ы Къо – еплъ 5:24.\n14 –Шъузэрэгощыщт шІыкІэр къышъосІонэу хэта сызыгъэуцугъэр?– риІожьыгъ Хьисэ. 15 ЕтІанэ цІыфмэ ариІуагъ:\n–Шъуфэсакъ! Сыд фэдэ нэйпсыягъэ къызыхэшъумыгъаф, сыда пІомэ цІыфым сыд фэдиз мылъку иІэми, ар ищыІэныгъэ епхыгъэпышъ ары.\n16ЕтІанэ Хьисэ зы гъэсэпэ тхыдэ афиІотагъ:\n–ЛІы бай горэм ичІыгу лэжьыгъабэ къыхэкІыгъ. 17Арэущтэу зэхъум, ышъхьэ фиІожьэу къыублагъ: «Сыда сшІэщтыр? Сэ силэжьыгъэхэр зэрыслъхьан зи сиІэп».\n18– ЕтІанэ къыІуагъ: «Мырэущтэу сшІэщт. Сикъакъырхэр скъутэнхэшъ, нахь инхэу сшІыжьынхэшъ, сигъажъорэ симылъкурэ зэкІэ ахэмэ арыслъхьащт. 19ЕтІанэ сэ зэсІожьыщт: Илъэсыбэ пфырикъун Іаджи уиІ. Зыгъэпсэф, шхэ, ешъу, зыгъатхъ!»\n20– Ау Тхьэм къыриІуагъ: «О акъыл зимыІэ цІыф! Мы чэщ дэдэм о ппсэ хэсхыжьыщт. Мы бгъэтІылъыгъэхэр хэт къызыфэнэжьыщтыр?»\n21 – Ежь ышъхьэ пае мылъушхо зыугъоеу, ау Тхьэм ыдэжькІэ мылъушхо зимыІэм джары къехъулІэщтыр.\n(Маттэ 6:25-34, 19-21)\n22– Арышъ шъосэІо,– ариІуагъ Хьисэ игъогу рыкІохэрэм, – «Сыда тшхыщтыр?» шъуІоу, шъуищыІэныгъэ пае шъумыгумэкІ. «Сыда тщыгъыщтыр?» шъуІоу, шъупкъы паий шъумыгумэкІ. 23ЩыІэныгъэр гъомылэм нахьи нахь лъапІ, пкъыри щыгъыным нахьи нахь лъапІ. 24 Къуалэхэм шъуяплъ: Ахэмэ чылапхъи апхъырэп, лэжьыгъи къахыжьырэп. Конхэри къакъырхэри яІэхэп, ау щытми Тхьэм къареты. Шъо бзыухэм анахьи бэкІэ шъуанахь лъапІ! 25 ГумэкІынымкІэ хэта шъо шъуащыщэу зы Іэнтэгъу фэдиз нэмыІэми икІыхьагъэ хэзыгъэхъон зылъэкІыщтыр? 26Ащ фэдэу мэкІэ тІэкІур зышъумылъэкІыкІэ, адрэ къэнагъэ пстэуми апае сыда шъузкІэгумэкІырэр?\n27– Къэгъагъэхэм якъэкІыкІэ шъуеплъ. Ахэр лажьэхэрэп, ци аджырэп, ау сэ шъосэІо, ежь пачъыхьэу Сэлмэн* сыд фэдизэу дахэу кІэракІэщтыгъэми, ахэмэ\n12:27 пачъыхьэ Сэлмэн – Сулиман ары. Илъэхъан ыдэжь ар пачъыхьэ пстэуми анахьи нахь баеу щытыгъ. Еплъ Пачъыхьэхэм якъэбархэр зэрыт апэрэ тхылъым (3-я Царств) 10:23.\nащыщэу зыгорэми фэдэу гъэкІэрэкІагъэу щытыгъэп. 28А уцэу губгъом непэ итэу неущ хьакум радзэжьыщтыр Тхьэм арэущтэу зигъэкІэракІэкІэ, ащ нахьи бэкІэ нахьыбэу шъо шъуигъэкІэрэкІэщт, шъо шІошъхъуныгъэ зимакІэхэр! 29Шъо шъушхыщтымрэ шъузэшъощтымрэ ауж шъуимыт ыкІи шъуафэмыгумэкІ. 30Сыда пІомэ ащ фэдэ Іоф пстэури ары дунаим тет лъэпкъхэр зылъыхъухэрэр. Ахэр зэрэшъуищыкІагъэр шъу Ятэ лъапІэ ешІэ. 31 Ау ыпэ рапшІэу Тхьэм и Тетыгъошхо иІофхэм ауж шъуит, етІанэ адрэ къэнэгъэ Іофхэри къышъуІэкІэхьащтых.\n32– Шъумыщын, шъо куп тІэкІур, сыда пІомэ шъу Ятэ лъапІэ и Тетыгъошхо къызыскІэ, тетыгъо къышъуитынэу игуап. 33 Шъуихьапщыпхэр шъущэхи, ахъщэр тхьамыкІэхэм яшъут. Жъы мыхъужьын ахъщалъэхэр зыфэшъушІых, нахь макІэ мыхъужьын мылъкушхо уашъом щызэжъугъэгъот. Ащ дэжьым тыгъуакІо горэ а мылъкушхом щекІолІэшъущтэп, хъунэхэми ашхыщтэп. 34Сыда пІомэ шъуимылъкушхо зыдэщыІэм шъугухэри щыІэщтых.\n35 –Шъо шъуицыякІэхэр дэупкІагъэхэу, шъуиостыгъэхэри хэгъэнагъэхэу хьазырэу шъущыт. 36ЦІыфхэу зитхьаматэ нысащэм къикІыжьыным паплъэхэу, къэлапчъэм къызэрэтеоу фыІузыхынэу хьазырэу щытхэм афэдэу шъущыт. 37Тхьаматэр къызыкІожьыкІэ, унэІутхэу мычъыехэу ыкІи сакъыхэу къыгъотыжьхэрэр сыхьатмафэ ежьагъэх. Шъыпкъэр шъосэІо, ицыякІэ диупкІэнышъ, Іанэм пигъэтІысхьащтых, ежьыри къэкІонышъ, ашъхьэщытыщт. 38Чэщныкъом дэжь е нэфшъэгъо атэкъэІогъум дэжь тхьаматэр къэкІожьыгъэу, а унэІутхэр мычъыехэу ыкІи сакъыхэу къызигъотыжьхэкІэ, ахэр сыхьатмафэ ежьагъэх. 39Ау мыр зэжъугъашІэ: Унэр зием тыгъуакІор къызыкІощт сыхьатыр ышІэщтыгъэмэ, чъыещтгъэп, иуни къыригъахьэу илъыр рыригъэтыгъукІыщтгъэп. 40Шъори шъухьазырын фае, сыда пІомэ ЦІыф Лъэпкъым ы Къо къэкІожьынэу шъузымыгугъэрэ сыхьат горэм дунаим къэкІожьыщтышъ ары.\n41 –Зиусхьан,– къыІуагъ Петрэ, –мы гъэсэпэ тхыдэр тэщ пае къэпIуагъа, хьауми цІыф пстэуми апае къэпІуагъа?\n42– Хэта адэ, зэхэшІыкІыныгъэ зиІэу, зыщыгугъышъунэу унэзехьэу тхьаматэм унэІутхэу иІэхэм пащэ афишІыщтыр игъом яшхын аритынэу?– къыІуагъ Зиусхьаным. 43 –А унэІутыр сыхьатмафэ ежьагъ, итхьаматэ къэкІожьыгъэу, арэущтэу ышІэу къызигъотыжькІэ. 44 Шъыпкъэр шъосэІо, тхьаматэм имылъку зэкІэ а унэІутым ыІэ рилъхьащт. 45 Ау а унэІутым «Сэ ситхьаматэ шІэхэу къэкІожьыщтэп», ыгукІэ ыІоу, адрэ унэІутхэм, бзылъфыгъи хъулъфыгъи, яоу ыкІи ешхэу, ешъоу, уташъоу зиублэкІэ, 46 а унэІутыр зымыгугъэрэ мафэ горэм ыкІи зыщимышІэрэ сыхьат горэм итхьаматэ къэкІожьыщт. А унэІутыр укІыкІаеу ыукІыщт, шІошъхъуныгъэ зимыІэхэм къиныгъэ зыщадищэчын чІыпІэми ыгъэкІощт.\n47– Ау итхьаматэ зыфаер ышІэщтыгъэ пэтми, унэІутэу зызымыгъэхьазырыгъэм, е тхьаматэр зыфаер зымыгъэцэкІагъэм утыныбэ къытефэщт. 48 Ау итхьаматэ зыфаер зымышІэу, утын зифэшъуашэ зышІагъэм нахь утын макІэ къытефэщт. Тхьэм бэ зэритыгъэм бэ ытыжьынкІи къыщыгугъыщт, бэ зыІэ рилъхьагъэми нахьыбэкІи къыщыгугъыщт.\nЗы унэм зэдисхэр зэрэзэмызэгъыщтхэр\n49– ЧІылъэм машІо есыдзыным пае, сэ сыкъэкІуагъ. А машІор зэхэнагъэемэ, сыдэу сыгопэщтыгъ! 50ЦІыфхэм Іаеу сэ саумэхъын* фаеу щыт, ар охъуфэ инэуи сэгумэкІы! 51 Зэзэгъыныгъэ чІылъэм къыфэсхьыным пае, сыкъэкІуагъэу шъогугъа? Хьау, сэ шъосэІо, зэмызэгъыныгъэ къэсхьынэу ары нахь, 52 сыда пІомэ джы щегъэжьагъэу, зы унэм ис нэбгыритфыр лъэныкъуитІоу зэрэгъэхъущт: щыр тІум пэуцущт, тІури щым пэуцущт. 53ЛъэныкъуитІоу зэрэгъэхъунхэшъ, тыр къом пэуцущт, къори тым пэуцущт, ныр пхъум пэуцущт, пхъури ным пэуцущт, гуащэри нысэм пэуцущт, нысэри гуащэм пэуцущт.\n12:50 саумэхъын – еплъ 3:3.\nМы лъэхъанэм инэшанэхэм къарыкІырэр зыгурыжъугъаІу\n54– Тыгъэ къохьапІэмкІэ ошъуапщэ къытехьэу шъулъэгъумэ, «Ощх къещхыщт», занкІэу шъоІо, арэущтэуи мэхъу,– ариІуагъ Хьисэ цІыф купышхом. 55 –Къыблэ лъэныкъом къикІырэ жьыбгъэри къепщэ хъумэ, «Фабэ дэдэу хъущт», шъоІо, арэущтэуи мэхъу. 56Шъо нэпитІу зиІэхэр! ЧІылъэмрэ уашъомрэ ятеплъэ къикІырэр къыжъугурэІо, мы лъэхъанэм инэшанэхэм къарыкІырэр сыд пае къыжъугурымыІора?\nО уидэогъу узэрешІужьыным ыуж ит\n57 –Сыд пае шъо шъушІэн фаер шъор-шъорэу зэхэшъумышІыкІыра? 58ГущыІэм пае, о уидэогъу уригъусэу хьыкумышІэм* ыдэжь узыкІокІэ, гъогум шъурыкІозэ, узэрешІужьыным ыуж ит. Армырмэ уидэогъу хьыкумышІэм ыпашъхьэ уригъэуцощт, ащи хьапс ухъумакІом уІэкІилъхьащт, хьапс ухъумакІоми хьапсым учІидзэщт. 59Сэ осэІо, аужырэ чапычыр отыжьыфэ, хьапсым укъычІэкІыжьыщтэп.


Экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм фэIорышIэщт | Адыгэ Макъ\nАвтор: Редакция\t/ 17.05.2017\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР\t/\nПроектэу «Адыгэ Республикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм и Стратегие фэгъэхьыгъ» зыфиIорэм иятIонэрэ стратегическэ сессие тыгъуасэ Мыекъуапэ къыщызэIуахыгъ. Ащ хэлажьэх рес-публикэм игъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъухэм япащэхэр, муниципа-литетхэм ялIыкIохэр, бизнесым хэщагъэхэр, нэмыкIхэри. Стра-тегическэ сессием икомандэ пэщэныгъэ дызэрехьэ Леонтьевскэ гупчэм и Консорциумэу — AV Group-м игъэIорышIэкIо директорэу, проектым ипащэу Алексей Крыловскэм.\nАдыгеим социальнэ-экономическэ хэхъоныгъэхэр ышIынхэм и Стратегиеу илъэс пчъагъэм телъытагъэм изэхэгъэуцон АР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ и Министерствэ фэгъэзагъ. Мы документ шъхьаIэм къыдыхэлъытагъэх республикэм тапэкIэ хэхъоныгъэхэр ышIынхэмкIэ анахь мэхьанэшхо зэратыщтхэр, пшъэрылъ гъэнэфагъэхэр, социальнэ-экономическэ сферэмкIэ регионым гумэкIыгъоу иIэхэр дэгъэзыжьыгъэнхэм ыкIи зыпкъитыныгъэ илъыным илъэныкъохэр.\nСтратегием игъэпсын иапэрэ едзыгъо 2016-рэ илъэсым аублагъ. Ащ пае республикэм ит субъект шъхьаIэхэм алъэныкъокIэ анкетирование зэхащагъ. Анкетэм лъэныкъо зэфэшъхьафхэмкIэ упчIэхэр итыгъэх, ахэм джэуапхэр къаратыжьынхэ ыкIи ащ хэлажьэхэрэм ежьхэм япредложениехэр къахьынхэ амал яIагъ. Ащ хэхьэх: Стратегием къыдыхэлъытагъэу анахьэу анаIэ зытырагъэтын фэе лъэныкъохэр, гумэкIыгъохэр, инвестиционнэ проектхэр, зэнэкъокъу шIыкIэм шIуагъэу къытырэр, нэмыкIхэри. ГущыIэм пае, мэхьанэшхо зиIэ экономическэ комплексхэм, отраслэхэм хэхъоныгъэхэр ашIынхэм, инфраструктурэр зэтегъэпсыхьэгъэным фэIорышIэщт инвестиционнэ проект заулэ анкетированием хэлэжьагъэхэм къаIон фэягъ. Джэуапэу къатыжьыгъэхэм ауж специалистхэм зэфэхьысыжьхэр ашIыгъэх, анахьэу анаIэ зытырагъэтыщт лъэныкъохэр агъэнэфагъэх.\nАР-м и Премьер-министрэ игуадзэу Сапый Вячеслав Iофтхьабзэм пэублэ псалъэ къыщишIызэ, Адыгеим и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат ыцIэкIэ къэзэрэугъоигъэхэм шIуфэс къарихыгъ. Стратегием игъэпсын къыдыхэлъытагъэу республикэм иэкономикэ хэхъоныгъэхэр ышIынхэмкIэ амалэу IэкIэлъхэр 2016-рэ илъэсым зэраушэтыгъэхэр ыкIи проектым игъэцэкIэн иятIонэрж едзыгъо мы илъэ-сым зэрэрагъэжьагъэр, ащ бэкIэ зэрэщыгугъыхэрэр вице-премьерым къыIуагъ.\n— АР-м и ЛIышъхьэ ипшъэрылъхэр пIэлъэ гъэнэфагъэкIэ зыгъэцэкIэрэ КъумпIыл Мурат къызэрэхигъэщыгъэу, Стратегиеу къыхэтхырэм елъытыгъэщт шъолъырым социальнэ-экономическэ хэхъоныгъэхэу ышIыщтхэр, арышъ, ащ мэхьанэшхо еттын фае. Тэ пшъэрылъ шъхьаIэу тиIэр зыпкъ итэу Iоф зышIэщт, шIуагъэ къэзытыщт стратегие тиIэныр ары, — къыIуагъ Сапый Вячеслав.\nАР-м экономикэ хэхъоныгъэмкIэ ыкIи сатыумкIэ иминистрэу Олег Топоровым къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, экономикэм иIофыгъохэм язэшIохын фэгъэзэгъэ координационнэ Совет Адыгеим щызэхащагъ. Джащ фэдэу предпринимательствэ цIыкIум ыкIи гурытым яшIуагъэ арагъэкIынымкIэ фонд зэхащагъ. Промышленностым IэпыIэгъу фэхъугъэнымкIэ фондым иIофшIэн шIэхэу ыублэщт. РеспубликэмкIэ мэхьанэшхо зиIэ псэуалъэхэм ащыщ Адыгеим щашIырэ АгроБизнесИнкубаторыр, ащ игъэпсын ыкIэм фэкIо. Министерствэм ипащэ къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, джырэ уахътэм щыIэ Стратегием Iоф зэришIэрэр зэхафыгъ. Зэфэхьысыжьхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, экономикэм, социальнэ сферэм, нэмыкI лъэныкъохэмкIи регионым къэгъэлъэгъон дэгъухэр иIэх. Ау ащ дакIоу гумэкIыгъохэр, унаIэ зытебгъэтын фаехэри щыIэх. Ахэр дэгъэзыжьыгъэнхэмкIэ, хэкIыпIэу щыIэхэр гъэнэфэгъэнхэмкIэ Iофтхьабзэу зэхащагъэм ишIуагъэ къэкIонэу министрэм ылъытагъ. Адыгеим щыпсэурэ цIыфхэм щыIэкIэ-псэукIэу яIэр нахьышIу шIыгъэным, экономикэм хэхъоныгъэхэр ышIынхэм ыпшъэкIэ зигугъу къэтшIыгъэ Стратегиер фэIорышIэщт. Ары республикэм ипащэхэм пшъэрылъ шъхьаIэу зыфагъэуцужьырэр.


СтудентымкIэ IэпыIэгъушху — Адыгэ макъ\nРедактор 30.11.2017 30.11.2017 КЪЭБАРЫКlЭХЭР\nУрысыем иапшъэрэ еджапIэхэм непэ студент миллиони 5 ащеджэ, ахэм ащыщэу мин 243-р IэкIыб къэралыгъохэм къарыкIыгъ.\nСыдрэ уахъти студентымкIэ стипендием мэхьанэ иIагъ. Унэгъо фэшIыгъэм къикIыгъи, зигъот мэкIэ унагъом щыщ ныбжьыкIи ащ кIэупчIэх, къызатыщт мафэм ежэх.\nМы мафэхэм материалыр згъэхьазыр зэхъум, Мыекъопэ къэралыгъо университетым стипендиехэм сакIэупчIэнэу сыкIуагъэу, «Расчетный отдел» зытетхэгъэ пчъэIупэм сыIутэу ныбжьыкIэ купэу ащ чIэхьанэу щытым ыIорэм сядэIунэу хъугъэ. Стипендиеу якартэхэм къарыхьагъэр ашIомакIэу ахэр къэкIуагъэх. Зы студентым адрэм реIо: «Ори сыда, тыгъуасэ сомэ мини 6 уикартэ къыпфырагъэхьагъэба?» «Къысфихьагъ, ау ар щыIэжьэп, шэмбэт-тхьаумафэхэм сыщыIэн фаеба?» къыриIожьыгъэти, згъэшIэгъуагъэ. «Сомэ мини 6-м нэмыкIэу джыри икартэ къихьанэу студентыр ежэмэ, шыкурба» сIуагъэ сыгукIэ. ЕтIанэ Iофым зызыщысэгъэгъуазэм, ащ бгъэшIэгъон зэрэхэмылъыр къызгурыIуагъ.\nНепэ Урысыем анахь стипендие макIэу щатырэр сомэ 1484-рэ мэхъу. Ау студентхэм ягъот бэкIэ ащ нахьыб. Хэгъэхъонхэр апэрэ курсым къыщегъэжьагъэхэу къаратых. ЕГЭ-мкIэ баллыбэ изыгъэкъугъэхэм (балл 250-рэ къэзыхьыгъэхэм) стипендиитIу къахьы. НэмыкIхэри къыхахъохэзэ, гущыIэм пае, Сыбыр федеральнэ университетым истудентхэм непэ сомэ мин 20-м нэс къызэратыхэрэр ахэтых. Анахьэу анаIэ зытырагъэтыхэрэр мэкъумэщ машинэхэм яшIын пылъ еджапIэхэм ачIэхьагъэхэр арых. Финанс университетым чIэсым илъэсым зэ Iахьтедзэу сомэ мин 300-м къыщегъэжьагъэу 400-м нэс къыратын алъэкIы.\nУнэе фондхэр Урысыем итых апшъэрэ еджэпIэ 75-мэ ястудентхэм яшIуагъэ арагъэкIэу. Ащ фэдэу магистратурэм истудент 500-мэ мазэ къэс а фондхэм сомэ мин 15 зырыз къареты.\nЗисэнэхьат космосым езыпхыхэрэм Юрий Гагариным ыцIэкIэ щыт стипендиер къараты.\nОлимпиадэхэм ыкIи урысые зэнэкъокъу зэфэшъхьафхэм ащытекIуагъэхэу УФ-м гъэсэныгъэмрэ шIэныгъэмрэкIэ и Министерствэ испискэ хэтхэм стипендием сомэ мин 20 мазэ къэс Iахьтедзэу игъусэу къараты. Ащ фэдэ грантхэр къэзыхьыхэрэр апшъэрэ еджапIэм бюджет ахъщэкIэ щеджэхэрэр ыкIи зиоценкэхэр дэгъухэр арых.\nЗэнэкъокъоу «Умник-сириус» зыфиIорэм игрант къаратын алъэкIыщт студентхэм яшIэныгъэ-ушэтын IофшIэнхэмкIэ агъэфедэнэу. Ар къэзыхьын зылъэкIыщтхэр студентхэу информационнэ технологиехэм, биотехнологиехэм, медицинэм, приборыкIэхэм ыкIи аппарат комплексхэр къэугупшысыгъэнхэм апылъхэр арых. А грантыр сомэ мин 500 мэхъу.\nДжы тэ тиапшъэрэ еджапIэхэм зафэдгъэзэн.\n— Непэ апшъэрэ еджапIэхэм стипендие зэфэшъхьафэу 13 студентхэм ащараты, — еIо егъэджэн-методическэ гъэIорышIапIэм ипащэу Наталья Чудесовам. — А зы студентым зы стипендиеп, заулэ къыхьын ылъэкIыщт. Ащ тетэу дэгъоу еджэрэ студентым сомэ мини 10, 15-м нигъэсышъущт.\nКъэралыгъо академическэ стипендиер сомэ 2450-рэ мэхъу. Ар Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетымкIэ нэбгырэ 1153-мэ щараты. Зыхэгъэхъогъэ академическэ стипендиер сомэ 3065,5-рэ мэхъу. Ар студенти 116-мэ араты.\nАпэрэ курсым къычIэхьагъэхэмкIэ зыхэгъэхъогъэ академическэ стипендиер сомэ мини 8 зэрэхъурэр. Тэ тиуниверситеткIэ ащ фэдэ стипендие нэбгырэ 19-мэ ятэты. Ахэр къычIахьэхэ зэхъум ушэтынхэр дэгъоу зытыгъэхэу, балл 250-рэ къэзыхьыгъэхэр арых.\nКъэралыгъо социальнэ стипендиер сомэ 3675-рэ мэхъу. Ар студент 534-мэ къахьы. Мы стипендиер зытефэхэрэр зянэ-зятэхэр зимыIэжьхэр, сэкъатныгъэ зиIэхэу апэрэ ыкIи ятIонэрэ купхэм ахахьэхэрэр, Чернобыль къыщыхъугъэ тхьамыкIагъом шъобж хэзыхыгъэхэр, Семипалатинскэ полигоным ядернэ ушэтынхэу щыкIуагъэхэм зиягъэ якIыгъэхэр ыкIи нэмыкIхэр арых.\nЗыхэгъэхъогъэ социальнэ стипендиер сомэ 9452-рэ мэхъу. Ар нэбгыри 127-мэ къараты. Ректорым ыцIэкIэ щыт стипендиер сомэ 7350-м нэсы. Ар студенти 10-мэ афагъэшъуашэ. Факультетхэми ежьхэм стипендие агъэнафэ. Ар сомэ 4900-рэ мэхъу. Ащ фэдэ стипендие нэбгыри 9-мэ ятэты. Студент дэгъухэр факультетым къыщыхахых, етIанэ ахэм афэгъэхьыгъэ лъэIу тхылъхэр ректорым рахьылIэх…\nАдыгэ Республикэм истипендие сомэ 7200-м нэсы. Ар тиапшъэрэ еджапIэкIэ къызэратырэр студенти 10.\nЕджэнымкIэ, спортымкIэ, научнэ-ушэтын ыкIи общественнэ IофшIэнхэмкIэ гъэхъагъэхэр зиIэхэм зыхэгъэхъогъэ къэралыгъо академическэ стипендие араты. Ар я 2 — 3-рэ курсхэмкIэ сомэ 6000, я 4 — 6-рэ курсхэмкIэ сомэ 8600-рэ мэхъу. Ащ фэдэ стипендие нэбгыри 135-мэ араты.\nУФ-м и Президент ыцIэкIэ агъэуцурэ стипендиер сомэ 7000 мэхъу. Ар тэ тиеджапIэкIэ нэбгыритIумэ афагъэшъуашэ. Ар къараты модернизацием мэхьанэшхо зиIэ илъэныкъохэм ыкIи Урысыем иэкономикэ гъэхъагъэ езыгъэшIын зылъэкIыщт научнэ-ушэтынхэр зышIыхэрэ студентхэм ыкIи аспирантхэм.\nУФ-м и Правительствэ истипендие сомэ мини 5 мэхъу. Ар нэбгыри 4-мэ къараты. Ар къызыфагъэшъуашэхэрэр студентхэу ыкIи аспирантхэу непэ къэралыгъомкIэ мэхьанэ зиIэ лъэныкъохэмкIэ ушэтынхэр зышIыхэрэр ары.\nПредыдущая ИIофшIагъэ ащыгъупшэрэп\nСледущая Адыгеим нэбгырэ 600-мэ щатхыгъ


Францием ищыIэныгъэ рипхыгъэми… — Адыгэ макъ\nНатIэкъо Заур Францием гъэсэныгъэ щызэригъэгъотыным, Мыекъуапэ щыпсэухэрэм анахь якIэсэ хьалыгъугъэжъапIэ къызэIуихыным икIэлэгъум егупшысэщтыгъэп, ау ежь иунаеу бизнес иIэным сыдигъокIи кIэхъопсыщтыгъ. Ар Мыекъуапэ къыщыхъугъ, щапIугъ. Гурыт еджапIэу N-у 22-р къызеухым Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ университетым, ащыгъум институтыгъ, экологиемкIэ ифакультет туризмэм епхыгъэ сэнэхьатыр щызэригъэгъотынэу чIэхьэгъагъ.\nА уахътэм МКъТИ-м зиушъомбгъущтыгъ, IэкIыб къэралхэм яеджапIэхэм зэпхыныгъэхэр адыриIэхэу, ахэм ястудентхэр мыщ щеджэнхэу къагъакIощтыгъэх, тэтыехэр ежьхэм адэжь кIощтыгъэх. Заур анахь дэгъоу еджэхэрэм зэращыщыгъэм къыхэкIэу, ащ фэдэ студент зэхъожьыным къыхиубытэнэу хъугъэ. ГъогогъуитIурэ Германием щыIагъэу, ящэнэрэу Францием агъэкIуагъ…\nДжа кIогъур ары Заур ищыIэныгъэ нэмыкI гъогу тезыщагъэри, мы къэралыгъом ищыIэныгъэ езыпхыгъэри.\n— Франциер сыгу хэпкIагъэу, сымыгъэзэжьымэ сыщымыIэшъущтэу къысшIошIэу сыкъэкIожьыгъагъ, — къеIуатэ ащ. — Ащ сыщеджэнэу, Iоф щысшIэнэу ыкIи къэнагъэм сыщыпсэунэу теубытагъэ сшIи, къыкIэлъыкIорэ илъэсым згъэзэжьыгъагъ.\nПариж дэт университетэу «Val-de-Marne» зыфиIорэм экономикэмкIэ ифакультет чIэхьажьи ари дэгъу дэдэкIэ къыухыжьыгъ. Джыри Мыекъопэ къэралыгъо технологическэ институтым щеджэзэ французыбзэр зэригъэшIэнэу ыуж зэрихьагъэр Францием зэкIом къышъхьапэжьыгъ, ащ изэгъэшIэни лъигъэкIуати, непэ урысыбзэм нахь мыдэеу рыгущыIэн ылъэкIынэу хъугъэ.\nУниверситет ужым Париж иаэропортэу Францием иапэрэ президентыгъэу Шарль-де-Голь ыцIэ зыхьырэм Iоф щишIэнэу Iухьагъ. Мыр къэралыгъуабэ зэзыпхырэ дунэе аэропортышхоу зэрэщытыр къыдэплъытэмэ, адыгэ кIалэм ащ Iоф зэрэщишIагъэр бгъэшIэгъонэу щыт. Ежь Заур ащ Iухьанэу зэрэхъугъэм къытегущыIэзэ, инасып къыхьыгъэу ары зэриIорэр, зыпарыми ишIушIэгъэшхо хилъагъорэп.\n2006-рэ илъэсым къыщыублагъэу 2012-рэ илъэсым нэс ащ Iутыгъ. Нэбгырабэ зыкIэхъопсырэ IофшIэнэу ыгъэцакIэрэм охътабэ тырегъэкIуадэми, къин къыфэхъущтыгъэп, пытэу коллективми хэуцон ылъэкIыгъагъ, гухахъуи хигъуатэщтыгъ. Арэу щытми, ежь иунэе Iоф зэхищэныр ыгукIэ зыдиIыгъ зэпытыгъ. Сыдми зы Iоф горэ къызэIуихымэ хъунэуи арэп ышъхьэ илъыгъэр. Франциеу илъэс пчъагъэм зыщыпсэурэм ыцIэ чыжьэу зыгъэIугъэхэм ащыщ хьалыгъугъэжъэным ежьыри зыIэпищагъэу, ащ зыфигъазэмэ шIоигъуагъ.\n2012-рэ илъэсым джыри зэ Заур ищыIэныгъэ нэмыкI шъыпкъэу зызэрихъокIыгъ. Аэропортэу зыIутыгъэм къыIукIыжьи, зыкIэхъопсырэ Iофым ыуж ихьагъ. Францием сэнэхьат щызэмыгъэгъотыгъэу хьалыгъугъэжъапIэм Iоф щыпшIэнэу уаштэщтэп, хьалыгъуи уагъэгъэжъэщтэп. Заур французскэ гастрономием иапшъэрэ еджапIэу «Ferrandi» зыфиIорэм щеджэнэу къыхихыгъ. Анахь агъэлъапIэу, нэбгырабэ чIэхьанэу зыкIэхъопсырэ ыкIи зэкIолIэрэ еджапIэу ар щыт, Париж зыдэтыр. Ащ чIэхьэгъуае хъугъэ. Уахътэр ымыгъакIоу IофышIэ зыштэн хьалыгъугъэжъапIэ къинкIэ къыгъотыгъ, чэщ-зымафэм щыщэу сыхьат 14 — 16 ащ щылажьэзэ сэнэхьатым дэгъу дэдэу зыщигъэгъозагъ.\nКъин ылъэгъугъэми, рихьыжьэрэр ыкIэм нигъэсын, игухэлъхэм теубытагъэ хэлъэу якIолIэн шэнэу иIэр пстэумэ атекIуагъ. ЕджапIэм чIэхьагъ ыкIи дэгъу дэдэкIэ къыухыгъ. Ащ къычIэкIыхэрэр IэкIыб къэралхэм Iоф ащашIэнэу арагъэблагъэх. Заур ежь нэмыкIэу джыри нэбгыри 9-мэ къыдаухыгъ, дипломхэр къызаратыжьхэм егъэблэгъэ тхылъхэри къадыратыгъагъэх.\n— Францием сэ сыфаеу сыкIогъагъэ нахь мышIэми, а уахътэм сыгу Мыекъуапэ къэсыдзыжьыгъагъ, — ыIуагъ ащ. — Лъэшыщэу къэIуагъэу къызшIошIын щыIэнкIи хъун, ау сыкъызщыхъугъэ къэлэ цIыкIоу сянэ-сятэхэр, сигупсэхэр, синыбджэгъухэр зыдэсхэм сыкъыфэзэщыгъагъ. ЕтIани, зыгорэм Iоф фэсшIэнэу сыфэягъэп, сэ сибизнес ыуж сихьанэу сызэгоутыщтыгъ.\nЗаур ишъхьэгъусэу Алис француженк, Париж къыщыхъугъ, щапIугъ, щеджэнэу ыкIи щыпсэунэу гухэлъ иIэу мы къэралыгъом зегъэзэжьыр ары къызызэрэщагъэхэр. Ащыгъум зэгорэм Адыгеим къызэдагъэзэжьынэу хъуным тIумэ язи егупшысэщтыгъэп, ау уахътэр зытешIэм, Заур ыгу ихэку цIыкIу къыгъэзагъ. Алис ишъхьэгъусэ ыуж къихьи Адыгеим къэкIуагъ. 2014-рэ илъэсым къыщыублагъэу Мыекъуапэ щэпсэух, сабыищ зэдапIу.\nНатIэкъо Заур ыгъэпсыгъэ хьалыгъугъэжъапIэу «Жак Андрэ» зыфиIорэм хьаджыгъэм хэшIыкIыгъэ гъомылэпхъэ зэфэшъхьафхэмрэ IэшIу-IушIухэмрэ къыщашIых. ХьалыгъугъэжъапIэр «пекарня полного цикла» зыфаIорэм фэд, продукциер зыхашIыкIыщтыри, ыкIоцI далъхьащтыри, нэмыкIэу рахьылIэщтыбэри ежьхэм ежь-ежьырэу къашIых, къыдагъэкIырэри а чIыпIэ дэдэм щыIуагъэкIыжьы, ущышхэн плъэкIынэуи щыт.\nЦIыфыбэ зэуалIэу, зэкIэми зэлъашIэхэрэм пекарнер ащыщ. ИкIэлэегъэджагъэу, мы сэнэхьатым фэзгъэсагъэм ыцIэ фиусыжьыгъэу ары къызэрэтиIуагъэр.\n— Уикруасанхэр Францием зэрэщашIырэ шIыкIэ дэдэм тетэу ори къыдэогъэкIыха? — теупчIыгъ Заур.\n— ЗэкIэ къыдэдгъэкIырэр Францием шIыкIэу щагъэфедэхэрэм адиштэнхэм тыпылъ, — ыIуагъ ащ. – Ау етIани тэ тадэжь нахь агу щырихьырэри къыдэтэлъытэ. ГущыIэм пае, Францием круасанхэм зыпари акIуацIалъхьэрэп. Аущтэу пшIымэ, мыщ щыIукIырэп.\nЗаур хьалыгъугъэжъэ сэнэхьат зэригъэгъоти, ибизнес ыгъэпсыгъэ къодыеп. Ар мы Iофым илъэгапIэхэм анэсыгъ, хьалыгъум, хьаджыгъэм хэшIыкIыгъэ гъомылапхъэхэм ятехнологие хэшIыкI ин фызиIэ специалистэу, зиеплъыкIэ къыдалъытэу, зэупчIыжьыхэрэм ясатыр хэуцуагъ. Ащ ишыхьат «Пищевая индустрия» зыфиIорэ Дунэе форумым къыдыхэлъытагъэу хьалыгъугъэжъэнымкIэ я VII-рэ чемпионат мыгъэ къалэу Красноярскэ зыщызэхащэм ащ ижюри зэритхьамэтагъэр.\nФранцием, Германием ыкIи Урысыем мы лъэныкъомкIэ гъэхъэгъэ инхэр ащызышIыгъэхэр зыхэхьагъэхэ жюрим тичIыпIэгъу кIалэ пэщэныгъэр дызэрихьанэу зэрагъэнэфэгъагъэм тырэгушхо, гухахъо зыхигъуатэу, икIэсэ Iофэу зыпылъым зиушъомбгъунэу тыфэлъаIо.\nПредыдущая ЫкIэм рафылIагъ\nСледущая Интернетыр щынэгъончъэным пае


Лъапсэ зиIэм шъхьапи ыгъотыщт. » Адыги.RU - Новости Адыгеи, история, культура и традиции адыгов (черкесов)\nАдыги - Новости Адыгеи, история, культура и традиции » Статьи » Культура » Лъапсэ зиIэм шъхьапи ыгъотыщт.\nЛъапсэ зиIэм шъхьапи ыгъотыщт.\n15:23, 20 февраль 2019\nъапсэ зиIэм шъхьапи ыгъотыщт. Анахь лъэпкъыжъэу дунаим тетмэ ащыщэу адыгэм ылъапсэ лIэшIэгъумэ куу дэдэу ахэхьэ. Лъэпкъ тарихъым икущэрэхъ шъхьаси, къэгъази имыIэу ыпэкIэ лъэкIуатэ. Зэманым лъэпкъышхоу щыIагъэм гушъхьэлэжьыгъэ куурэ кIэн байрэ къыпкъырыкIыгъ. Гукъао нахь мышIэми, къытэкIугъ уахътэ тишэн-зекIокIэ шIагъомэ икъоу уасэ афэтымышIэу, тыбзэ пыдзыкI тшIэу. Ау непэ лъэпкъым зиужьыжьыным фэшIкIэ, бжьыпэзехьи, шIэныгъэлэжьи, сатыушIи, хъарзынэщ лэжьакIуи, мэкъумэщышIи, кIэлэегъаджи – зэкIэхэмкIи тиIахьышIу хэтлъхьан фай. Пшъэрылъэу тиIэмэ апшъэ кIорэр лъэпкъым изэтегъэуцожьынрэ икъэухъумэнрэ тызэрэфэлэжьэн фаер ары ыкIи таужкIэ къэкIрэ лIэужхэм щысэтехыпIэ тафэхъузэ адыгагъэр агуи апси зэрахэтлъхьан фаер. ЦIыфым гушъхьэлэжьыгъэу хэлъыр, ащ игупшысэ зыфэдэр, иакъыл зынэсрэр анахьэу къызэрэпшIэщтымэ зыкIэ ащыщ жабзэу\nъапсэ зиIэм шъхьапи ыгъотыщт. Анахь лъэпкъыжъэу дунаим тетмэ ащыщэу адыгэм ылъапсэ лIэшIэгъумэ куу дэдэу ахэхьэ. Лъэпкъ тарихъым икущэрэхъ шъхьаси, къэгъази имыIэу ыпэкIэ лъэкIуатэ. Зэманым лъэпкъышхоу щыIагъэм гушъхьэлэжьыгъэ куурэ кIэн байрэ къыпкъырыкIыгъ. Гукъао нахь мышIэми, къытэкIугъ уахътэ тишэн-зекIокIэ шIагъомэ икъоу уасэ афэтымышIэу, тыбзэ пыдзыкI тшIэу. Ау непэ лъэпкъым зиужьыжьыным фэшIкIэ, бжьыпэзехьи, шIэныгъэлэжьи, сатыушIи, хъарзынэщ лэжьакIуи, мэкъумэщышIи, кIэлэегъаджи – зэкIэхэмкIи тиIахьышIу хэтлъхьан фай. Пшъэрылъэу тиIэмэ апшъэ кIорэр лъэпкъым изэтегъэуцожьынрэ икъэухъумэнрэ тызэрэфэлэжьэн фаер ары ыкIи таужкIэ къэкIрэ лIэужхэм щысэтехыпIэ тафэхъузэ адыгагъэр агуи апси зэрахэтлъхьан фаер.


еутэкIыгъ - это... Что такое еутэкIыгъ?\n1. ударился, -лась, -лось\nЩалъэр пчъэм еутэкIыгъ\n2. сталкивался, -лась, -лось, столкнулся, -лась, -лось\nАр ащ бэрэ еутэкIыгъ\nСмотреть что такое "еутэкIыгъ" в других словарях:\nеолIагъ — (еуалIэ) лъым. 1. стукнулся, лась, лось ЕутэкIыгъ ЫIэнтэгъукIэ еуалIи, шъхьангъупчъэ апчыр хиутыгъ 2. встречался, лась, лось, обращался, лась, лось с ним Ащи ар еолIагъ, ау зи къыфишIагъэп 3. столкнулся, лась, лось РаIуагъэм еолIагъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nетIэугъ — (етIэу) лъым. ударился, лась, лось головой ШъхьэкIэ еутэкIыгъ Ышъхьэ кIэсэным етIэугъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nзэутэкIыгъэх — (зэутэкIых) лъым. ударились друг о друга Зыр адрэм еутэкIыгъ МашинитIур зэутэкIыгъ Машинэм гъучIэу илъхэр зэутэкIхэзэ мэкъэшхо апэIукIы … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nнатIэ — (натIэр, натIэхэр) лоб Напцэмрэ шъхьацымрэ азыфагу илъыр ары НатIэкIэ еутэкIыгъ ЫнатIэ тефагъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nтакъ — межд. употребляется для обозначения стука Такъ ыIоу еутэкIыгъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nтIакъ — межд. указывает на стук ТIакъ ыIоу еутэкIыгъ ТIакъ макъэ къэIугъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ\nIууагъ — лъым. наскочил, а, о Ыцэ еутэкIыгъ Ощыцэр гъучIыIунэм Iууагъ … Адыгабзэм изэхэф гущыIалъ