Badok | Soinu Eleak: Oier Aranzabal (Lou Topet)\nOier Aranzabal, Lou Topet taldeko abeslaria, kazetaria, kultur eragilea, bidaiaria eta abenturazalea, AEB eta Kubaz aldi berean liluratuta eta aktibismo politikoaren aldekoa… Zaletasun anitz, ikuspegi zabal eta jarrera kritiko zorrotzeko pertsona. Soinu Eleak-en ohiko abesti zerrendatik abiatuz beste mila eztabaidagaietara zabaldu zaigu elkarrizketa. Baina funtsean kezka bera nagusitzen da: euskal musika eta kulturaren egoera eta etorkizuna…\nOier Aranzabal (Zarautz, 1988), musikaria, kazetaria, kultur eragilea…\n1.- “THE NIGHT THEY DROVE OLD DIXIE DOWN” (THE BAND, ‘The Band’, 1969)\nOIER ARANZABAL: Nash, Stills & Young izan al daiteke?\nBADOK: Ez, baina gertu zabiltza. Talde mitikoa da hau ere, The Band.\nO.A.: Aiba! The Band!! Noski! The Last Waltz filma zoragarria iruditzen zait baina ez daukat beraien diskorik. Bat bera ere ez, eta harritzekoa izan daitekeen arren, orain dela oso gutxi arte ez ditut ezagutu. Nire gustu musikala, hein handi batean, nire osaba Kalisek eta izeko Mertxek gomendatu eta pasatu dizkidaten diskoen gainean eraiki dut. Bilbon, nire ikasle garaian, kontzertu pilo batera eramaten ninduten. Gero nire kabuz aurkitu ditut gauzak, noski, baina osaba-izebei asko zor diet.\nBADOK: Garbi dago Lou Topet-en abesti eta bertsioek americana deritzon eta The Band-ek horren ederki pertsonifikatzen duen estilo horren kutsu handia dutela eta horren inguruan galdetu nahi nizun. Alegia, amerikar musikarekiko grina nondik datorren jakin nahi nuke.\nO.A.: Esandakoa, osaba-izeben eragina da. Amerikar kulturak orokorrean liluratzen nau, musika, zinema eta literaturak. Azken batean denok jaso dugu bere eragina eta AEBek azken 50 urteetako musikaren bilakaeran izan duten garrantzia ukaezina da. Afrika, Irlanda, Frantzia eta hainbat herrialdetako etorkinei esker han sortu zen doinu eta erritmo nahasketa horrek lilura handia sortarazi dezake oraindik.\nBADOK: Treme telesaila ikusi duzu?\nO.A.: Ez, baina gomendatu egin didate.\nBADOK: Amerikar sustraidun musikaren maitale batentzat erabat gomendagarria da. Inoiz izan zara AEBtan?\nO.A.: Bai, New York-en. Egia esan, ez dakit zein punturaino den amerikar kulturaren adierazle, ez baitauka zerikusi handirik gainontzeko hiri eta estatuekin. Baina, edozein modutan, maiatza edo ekain aldera berriz ere neska-lagunarekin joango naiz ekialdeko kosta autoz zeharkatzeko. Miamira hegazkinez bidaiatuko dugu eta handik Chicagora joango gara, New Orleans eta Nashvilletik igarota. Hor bai ezagutuko ditugula benetako AEBak!\nBADOK: Kazetari bezala eta pertsonalki joera politiko ezkertiarra erakusten duzu. Nola uztartzen duzu ikuspegi hori estatubatuar kulturarekiko grinarekin? Askok kontraesan moduan ikusten dute hori. Neronek, AEBetan bost urtez bizi izan bainintzen, hango kultura eta gizartearen hainbat ezaugarri biziki maite ditut. Baina etengabe azalpenak ematen ibili behar izaten dut, ustezko kontraesan hori ezeztatzeko.\nO.A.: Niretzat ere ez dago batere kontraesanik. AEBak oso ezkertiarrak izan baitaitezke, baldin eta nondik begiratzen duzun. Urrunago joan gabe, hor da Pete Seeger, martxoaren 26an Loraldia jaialdiaren barnean Bilboko Arriagan eskainiko dugun kontzertuaren protagonista. Bere 14 abesti moldatu ditugu, eta banda osoaz gain, Joserra Senperenaren laguntza izango dugu. AEBez ikaragarri dakigu eta aldi berean ez dakigu deus, informazioa oso sinplifikatuta iristen baitzaigu, eta han, egon, kristoren mugimendu ezkertiarra dago, oso indartsua. Ezkutatuta dago, ordea. Agian, Alderdi Demokrataren gerizpean gordetzen delako edo ez dakit. Baina bere garaian, eta komunismoa estigmatizatua ez zegoenean, askoz ageriagoa zen. Ilf eta Petrov-en La América de una planta liburuak umore handiz azaltzen du joan den mendeko 20-30eko hamarkadetan estatubatuar askok komunismo sobietarrarekiko zuten lilura. Irakurgai oso gomendagarria da diodana ulertzeko. Dena dela, Alderdi Demokrataren azken primarioetan, Bern Sanders-ekin, konplexurik gabeko ezkertiarrak bere burua apur bat erakutsi du berriz ere. Pete Seeger horren adierazle zen. Oroitzen nola jo zuen Obamaren kargu hartzean? Ba hori, badituzte guk erabat ulertzen ez ditugun jokaerak. Oso interesgarria da dena, miresmen sakona sentitzen dut eta interes handia daukat gehiago ezagutzeko.\n2.- “REVELATOR” (GILLIAN WELCH, ‘Time (The Revelator)’, 2011)\nO.A.: Gustatu bai, baina ezagutu ez…\nBADOK: Gillian Welch du izena. Asko dira americana musika oso kontserbadoretzat jotzen dutenak, bilakaerarik ez duen estilo musikala dela eta batere arriskurik hartzen ez duela leporatzen diote. Gillian Welch oso gustukoa dut, baina sustraiei sendoki heltzen dien artista da eta batzuren ikuspuntutik jarrera immobilista edota aspergarria izan daiteke hori. Zein da zure ikuspuntua?\nO.A.: Ez dakit, ez dut uste musika estilo bat berez kontserbadorea izan daitekeenik. Agian musikari jakin bat edo abesti bat bai, baina ez musika estilo bat bere baitan. Onartzen dut batzuetan pasa egin daitezkeela bere sentsibilitate ageri eta penak kontatzeko joera horrekin. Baina niri era honetako musika, arretaz entzutekoa eta ez horrenbeste dantzatzekoa, gustatu egiten zait. Americana etiketa bat da soilik eta ez dut uste Lou Topeti erabat egokitzen zaionik gainera. Baina garbi dago lasaitasunez aritzeko joera badugula, eta geure musika ez dela oso dantzagarria. Aspergarria den ala ez? Hori gustu kontua da. Nik izugarri gozatzen ditut gitarra eta ahotsean soilik oinarritutako hezur-haragizko pieza horiek. Nire ustez, maila handiko artistak daude americana etiketaren aterkipean, istorioak oso ondo kontatzen dakiten abeslariak. Eta ez da batere erraza horrelako abestiak egitea, kontatzen duzunak egiazkoa behar du izan, bestela pikutara zoaz. Zineman eta beste jarduera artistikoetan ere barne mundu hori kontatzeko gaitasuna duen jendea miresten dut.\nBADOK: Batzuetan bilakaerarik ez duen estiloa dela esaten da ere…\nO.A.: Baliteke, baina rock musikaren munduan ez dut bilakaera nabarmenik inon ere ikusten. Eta berez, ez dut uste derrigorrez gauza txarra denik.\nBADOK: Bilakaera ere ez da beti positiboa edo aberasgarria. Americana-tik mugitu gabe, apaingarri gehiegi erantsi nahi izaten dutenean, sarritan emaitza kaxkarragoa izaten da eta oso abesti hanpatu eta hutsalak ateratzen zaizkie. Gillian Welch-en musika, bere izaera oinarrizko eta gordin horretatik, askoz gehiago komunikatzeko gai da. Egiazkoa da.\nO.A.: Guztiz ados nago, eta zera esango dizut gainera: Damien Juradoren zale amorratua naiz eta Viktoria Eugeniara bera entzutera joan nintzenean Moby Dick teloneroa —ordura arte ezagutzen ez nuena— askoz gehiago gustatu zitzaidan Jurado bera baino. Damienek saioaren bukaeran hiruzpalau kantu abestu zituen gitarra soilez. Doinuotan bakarrik sartu nintzen benetan kontzertuan. Bandarekin jo zituen aurreko abesti guztietan deseroso sentitu nintzen, ez nuen sinetsi.\nBADOK: Egia horren bilaketan eta adierazpenean bilakaera musikala ez da helburu nagusia beraz.\nO.A.: Ez ba. Istorio berriak kontatzean datza berritasuna, eta gauzarik zailena. Zer daukazu munduari esateko? Zergatik da garrantzizkoa? Galdera horiei erantzutea da zailena.\n3.- “CAN CHAN” (BUENAVISTA SOCIAL CLUB, ‘Buenavista Social Club’, 1997)\nO.A.: “Chan Chan”, Compay Segundo da…\nBADOK: Kubako musika gustukoa duzula irakurri dut hor nonbait. Nondik dator zaletasun hori?\nO.A.: Etxetik etorri zait zaletasun hau ere. Aita oso Kubazalea baita. Ni ere zoratuta nago Kubarekin. Hiru aldiz izan naiz jada irlan: 2006an gurasoekin, 2013an lagun batekin, eta azkeneko aldiz iazko udan, neska-lagunarekin. Musika grina maite dut, baita Kubako bizimodua ere. Eta bere historia. Oso egoera ekonomiko txarrean biziraun arren, beren aberastasun kulturala ikaragarria da. Eta edozeinek dasta dezake kultura hori. Edozein pertsona joan daiteke taberna batera eta puntako musikari bat jotzen ikusi. Habanan gauero daude emanaldiak eta musikariak. Eta adi jazz munduko eliteari, klubetik klubera errotazioan ibiltzen baitira.\nBADOK: Aipatzeko moduko gustuko artistak?\nO.A.: Benny Moré itzela da, Nico Saquito, baita Ibrahim Ferrer edo Omara Portuondo ere. Buenavistako guztiak. Azken bidaian, Ray Fernandez ezagutu genuen, Joseba Sarrionandiaren laguna da eta komunista izanagatik ere, abesti oso kritikoak egiten ditu. Kuba ere ez baita uste dugun bezain sinplea, ez da kontrako eta aldeko pertsonetara mugatzen, bi ertzen artean aberastasun eta aniztasun handia dago. Roberto Fonseca pianista mundiala da eta Yissy bateria jotzaile gazteak ahobete hortz utzi nau. Hala ere, nire penarik handiena da Compay Segundo inoiz ikusi ez izana.\nBADOK: Abesti honen bitartez, ikuspegia ireki eta Lou Topet-etik kanporantz begiratu nahi izan dut. Crowdfunding-a aipatu nahi nuke. Abesti bat gutxiago-ren sorreran berebiziko garrantzia izan duela dirudi eta elkarrizketetan behin baino gehiagotan azaltzen da gai hau. Finantziazio bide bezala dituen onurak alde batera utzita, “komunitatea” sortzeko duen gaitasuna interesatzen zait. Lou Topet-entzat “komunitate” hori sortu eta elikatzea garrantzitsua dela iruditzen baitzait. Hala da?\nO.A.: Bai, ez dakit komunitate hitza erabiltzerik dagoen, baina bada jende talde bat gure inguruan. Gure kontzertuak ikustera Euskal Herriko punta batetik bestera mugitzen den jendea eta gurekin zuzenean emailez kontaktatzen duena. Multzo txikia da noski, baina egon badago eta oso garrantzitsua da guretzako. Crowdfunding-en parte hartu zuen jendearen kontaktua daukagu eta hurrengo diskorako ziurrenik beraiekin harremanetan jarriko gara berriz ere.\nBADOK: Beraz, lortu duzuela esan daiteke orduan.\nO.A.: Bai, jendearengana iristea oso zaila den arren. Ez da batere erraza zuk egiten duzun hori pertsona jakin bati gustatzea, gustatzeko, lehenengo entzun egin behar duelako eta, gaur egun, nekez gertatzen da hori. Guk zerbait lortu dugu, txikia eta xumea, baina bada zerbait. Hego Euskal Herriko lau hiriburuetan aurkeztu dugu diskoa, eta jende kopuru polita bertaratu zen saio horietara. Jende hori zaintzen saiatzen gara.\nBADOK: Crowdfunding-a oso erabilia izan da azkenaldi honetan musika munduan..\nO.A.: Bai, hala da. Azken disko honetan dena geure kasa egin dugu. Lehenengo diskoa ekonomikoki ez zen oso ondo atera, baina Abesti bat gutxiago oso ondo saldu da. Tirada txikia egiten ikasi dugu behintzat eta oro har, oso gustura geratu gara. Ukaezina da, hala ere, auto-ekoizpena izaki, ekoizpena, grabaketa, banaketa, promoa eta dena zure kabuz egiteak izugarri nekatzen duela. Musikari askok egin izan du hori noizbait, baina askok utzi egin dute. Nahiago izaten dute ardura hori beste bati eman. Arazoa zera da ordea, zure lan hori eman diezaiokezun eta profesionalki kudeatu dezakeen inor ez dagoela. Ez dago ez azpiegiturarik ezta dirurik ere. Euskal musikaren erreferente asko galdu egin ditugu gainera eta ETB neurri handi batean errudun dela deritzot. ETBk musika erabat alboratu du eta ateak itxi egin dizkio. Gure telebista kate publikoak ez dauka ezta musika saio bat bera ere. Non entzun behar da gure musika orduan? Tabernetan ez dutela jarriko badakigu. Interneten entzutea posible da noski, baina jendeak gugana iritsi behar du, gure bandcampera, eta eskaintza erraldoiaren erdian ikusgarritasuna lortzea ez da erraza. Lehen, ETBk erreferente batzuk ematen zizkigun denoi, eta ezin da ahaztu ETB denona dela. Literaturak bere saiotxoa behar duen bezala musikak ere behar du berea. Ezin dut ulertu. Mila aldiz nahiago dut 50.000 entzule eta euskal musika jartzen duen irrati bat, Justin Bieber jarri eta 200.000 entzule dauzkan irrati bat baino. Frantzian, adibidez, kuota bat aplikatzen dute musika frantseserako. Badira moduak euskal musika pittin bat gehiago zaintzeko, eta zerbait egin beharko genuke zentzu horretan. Mikel Urdangarinen proiektu batean ibili naiz azkenaldi honetan eta nire ilobei erakutsi nienean, ez zuten Mikel ezagutzen. Nola da posible hori? Nolabaiteko gure mainstream-aren parte da Mikel, azken batean! Arazo larria ikusten dut hor. 20 edo 30 urte barru egongo ote da euskal musikaren erreferenterik? Txosnetan Kortatu eta Negu Gorriak jartzen jarraituko al dugu?\nBADOK: Zer proposatuko zenuke?\nO.A.: Nik ultimatum bat planteatuko nuke. Musikariok elkartu eta dekalogo bat idatzi beharko genuke minimo batzuk eskatuz. EITB eta Eusko Jaurlaritzak minimo horiek beteko ez balituzte, geure musika erabiltzea debekatu beharko genieke. Badakit oso jarrera oldarkorra dela, baina nik ez dut beste biderik ikusten. Neurrien artean kuota bat ezartzearena egon liteke, adibidez. Azkenean, gazteek ateratzen duten ondorioa zera da, gaztelaniaz edo ingelesez abestu behar dela entzun zaitzaten. Horrek sutan jartzen nau. Euskal Herria musikarentzat nolabaiteko oasi bat izan da urte askotan. Musikarekiko grina eta gogo handia egon da beti, eta badago oraindik ere, baina orain indar hori bideratzeko kanalak falta zaizkigu. Nolabaiteko euskal musikaren “elite” berri bat sortzen ez badugu, energia hori galdu egingo da azkenean.\n4.- “THE NEIGHBOURS” (JONATHAN RICHMAN, ‘Action Packed’, 2002)\nO.A.: Abesti polita da baina ez dut ezagutzen.\nBADOK: Jonathan Richman, amerikar kantagile bat da. Oso abesti (itxuraz) sinple eta ederrak egin izan ditu eta egiten jarraitzen du. 70eko hamarkadako Modern Lovers taldearen garaitik gaur arte.\nO.A.: Nola iritsi zinen beregana?\nBADOK: ETBk 80ko hamarkadaren bukaera aldera noizean behin jartzen zuen zuzeneko grabaketa baten bidez izan zela uste dut. Erabat liluratzen ninduen. Bere abesti sinple eta zoragarri horiek bertsioetarako oso egokiak dirudite. Abesti bat gutxiago diskoaren liburuxkan Harkaitz Canok dioenez, bertsio bat abesti berri bat egitea bezain sorkuntza lana izan daiteke, eta doinuen hitzak euskaratzerakoan izandako zailtasunak eta erabilitako “trikimailuak” kontatzen ditu modu oso argigarri eta aldi berean dibertigarriz. Hala ere, zeure abestiak idaztea planteatu al zara inoiz?\nO.A.: Lehenengo diskoan badago nik idatzitako abestiren bat eta Amaia Iturriotzekin elkarlanean egindako beste bat. Baina lehen esan dizudan bezala errespetu handia ematen didan gauza da, zer kontatu eduki behar baituzu lehenik eta behin. Edozein modutan, nire erronka hurrengo diskorako nire letrak idaztea da. Eta diskoa abesti bilduma moduan aurkeztea, ez disko-liburu ezta disko kontzeptuala ere, bilduma hutsa. Rafa Rueda oso barnean sartu da taldean eta indar handia izango du disko berri honetan.\nBADOK: Zer moduz Rafarekin?\nO.A.: Oso ondo, kristoren pertsona eta musikaria da. Fina, eta oso ondo moldatzen da edozein gauzatara. Mikel Urdangarinekin lanean ikusi dut azkenengo aldiz eta flipatu egin dut bere gaitasunekin, egiten duenagatik eta egiten ez duenagatik ere, zeren batzuetan zure burua atzera botatzen eta isiltzen jakin behar baita. Egoa alde batera uzten. Musikari onek hori egiten dute. Joserra Senperena ere batzuetan desagertu egiten da baina, era berean, hor dago beti. Rafak asko lagundu eta irakatsi digu. Lehen diskoko abestiei bigarren bizitza bat eman die eta batzuetan berriz grabatzeko gogoa sartzen zaigu.\nBADOK: Zer moduz moldatzen zara abestiak idazteko, erraztasunez ateratzen zaizkizu?\nO.A.: Ez naiz oparoa. Ideiak tarteka etortzen zaizkit. Berez, Abesti bat gutxiago liburuan esaten den bezala, abesti berri bat eta bertsio bat egitearen artean ez dago ezberdintasun handirik. Abestia da zuregana etortzen dena eta zuk hura etxekotzen jakin behar duzu. Bestela ez du ezertarako balio. Lou Topet-en soinua, hein handi batean, nire gabezien ondorioz lortu dugu, oso sinplea da. Baina gurea da, hori da Lou Topet, eta horri esker komunikatzen ditugu gure ideiak. Musikaren alkimia da, askotan musikariak berak hitzez ere azaltzen jakiten ez duen magia moduko hori. Musikarien artean sortutako eta izoztutako une hori mundura askatzen duzunean ez da jada zurea eta entzuleen belarrietan beste zerbait bihurtzen da. Abestiak grabatzeko garaian estudioan hartzen dituzun erabakiak betirako gelditzen dira hor, eta ezin duzu jakin une horretan erabaki horrek izango duen garrantzia eta zein punturaino definituko duen abestia.\nBADOK: Baina aldi berean buelta gehiegi ematen baldin badizkiozu freskotasuna galdu dezakezu… Etorkizunean abesti horrekin zer pasa daitekeen pentsatzen hasten bazara blokeatu egin zaitezke, ezta?\nO.A.: Hori da, naturalki eman behar da moldaketa eta aukeraketa prozesu hori, baina ez da erraza oreka puntua aurkitzea. Talde batzuk oso garbi dute era jakin bateko soinua nahi dutela euren diskoentzat eta gero agian ezinezkoa da. Egoera ezberdinetara moldatzen jakin behar duzu.\n5.- “HIGADURA” (SAIOA, ‘Natura’, 2013)\nnatura by saioa\nO.A.: Ezaguna egiten zait baina ez dakit zer den. Une bat emadazu. Temazo bat da, e? Lotsa ematen dit nor den ez jakiteak. Perlak agian?\nBADOK: Ez, ez dira Perlak. Gauza da egileak zuzenean oso gutxi jo duela. Saioa du izena eta Natura diskotik aukeratu dut “Higadura” abestia.\nO.A.: Ah bai! Saioa! Matrioshka Heart diskoa ezagutzen dut hobeto baina Natura ere diskotzarra da, oso musikari onekin grabatua gainera. Zuzenean behin ikusi dut, Getarian, Anarirekin batera. Natura grabatu aurretik izan zen. Gero diskoa entzun nuen eta asko gustatu zitzaidan, baina zuzenekorik eman ez zuenez deskonektatu egin nuen. Matrioshka Heart bandcampen aurkituta iritsi zait.\nBADOK: Abesti bat gutxiago diskoan, gustuko duzuen artista sorta bati omenaldia egin nahi izan diozue eta haien abestiak “okupatu” eta zuenganatu. Aldi berean, Canok dioen bezala, edan duzuen ur hori opa eta erakutsi nahi diguzue. Aipu horren bitartez artista horien zaleen klub edo taldeko kide sentiarazi nahi gaituzue. Hein batean, musikari ezagun smarrak dira gehienak, baina badirudi euskal taldeen artean musika honek ez duela benetan oihartzun edo eragin handirik. Diozunez, nekez aurkitzen dituzue atzoko eta gaurko taldeen artean zuen antzekorik. Zergatik uste duzu gertatzen dela hori?\nO.A.: Egia esan ez dakit non esan nuen hori, baina baliteke hala izatea. Lasaitasunez entzuteko aproposa den musika gutxi egiten da edo ez da lurrazalera ateratzen, behintzat. Badira talde batzuk noski: Ruper Ordorika, Bide Ertzean, Anari, Physis Vs Nomos, Aguxtin Alkhat… baina ez dago gauza handirik. Txosna giroko musika gailentzen da, ska taldeak eta antzekoak asko dira orain, eta ez zait gaizki iruditzen, ez daukat ezer musika horren aurka, baina hala da, musika lasaiak ez du leku handirik. Berriz ere, kanal faltak eragin handia duela iruditzen zait. Era honetako musika jotzeko plazak topatzea zaila da ere. Baldintza duinak eskaintzen dituzten aretoak, kultur etxeen zirkuitutik at, geroz eta gutxiago dira. Eta kontuz honekin, inor ez da aberasten euskal musikan. Beno, hori esatea ere gehiegizkoa da, ia inor ez baita musikatik bizitzen. Guk ez dugu honetatik bizi nahi, ez gara profesionalak, baina banda bat gara eta gastu batzuk dauzkagu eta baldintza duin minimo batzuk eskatzen ditugu. Gero, berbena taldeek 2.500 euro kobratzen dituzte, eta ondo deritzot, ez diet diru hori kendu nahi, noski ezetz, baina besteek zergatik ez? Gu bezalako talde batek 2.000 euroko katxe bat eskatzen badu burutik jota dagoela ematen du. Udal batek aurrekontu hori bere irismenetik kanpo dagoela esaten badizu, zeren bila ari dira?\nKontu konplikatua da eta gainera, Euskal Herrian egur asko banatzen da, batik bat diru kontuen inguruan. Baina tira, artistak nonbaitetik bizi beharko dira, ala? Edo beste lanbide bat baldin badaukate —gehiengoak hala du— bere jardueraren truke sari duin bat jaso beharko lukete gutxienez. Gai honetan ez dugu zuzen jokatu, eta guztioz ari naiz. Jendeak bertako taldeak diru kontuengandik kritikatzen ditu, katxe altuak dituztela leporatuz, eta gero Wilco edo Tom Waits ikusteko dirutzak ordaintzeko prest gaude. Kontraesan handi bat dugu hor. Paperezko Kontzertuak, kontraesan horren harira sortu genituen, erreferente bat sortzeko asmoz, non bertako artistak eta nazioartekoak tartekatzen saiatu garen, beti katxe berbera ziurtatuz. Bizpahiru alditan ez ezik saio guztiak sold out izan dira. Zaila da, baina posible da, hori da mezua. Kontzeptua sortu behar da, lan asko egin eta jendea fidelizatu, eta horrela emaitzak lortzen dira.\n6.- “YOU’RE A BIG GIRL NOW” (THALIA ZEDEK, ‘You’re a big girl now’, 2002)\nO.A.: Hau ere ez dut ezagutzen, ziur nintzen %80a ez nituela asmatuko, baina tira, banekien nora nentorren, kar kar…\nBADOK: Sufritzera… kar kar. Thalia Zedek da.\nO.A.: Diskoko azala ikusita ezaguna egiten zait, noizbait entzun dudala esango nuke.\nBADOK: Come taldean aritu zen hasIera batean eta aspalditik bakarlari moduan aritzen da, nahiz eta orain dela gutxi E izeneko banda paralelo bat martxan jarri duen. Folka eta gitarra elektriko sutsuak intentsitate emozional eta dotorezia handiz nahasten ditu. Artista handia da, eta oraingo honetan Bob Dylan-en bertsio bikaina eskaintzen du. Horri lotuta, Harkaitz Canok zera aipatzen du: “abeslariaren gezur puntua. Abesten duen bitartean abestia berea egiten duela sinetsi”. Zuk ez dituzu Tweedy, Hiatt edo Billy Bragg-en bizitzak bizi izan, baina haiei buruz asko dakizula esango nuke eta ez musikaz bakarrik. Identifikazio pertsonalaz ari naiz. Artista horietako bat edo beste pertsonalki ezagutzen duzula uste dut gainera. Noraino iristen da identifikazio puntu hori edo adiskidetasun puntu hori eta nondik dator?\nO.A.: Denok dauzkagu miresten ditugun artistak eta nolabait pertsonalki ezagutzen ditugunaren sentsazio hori ere. Nire kasuan, Jeff Tweedy da bereziki miresten dudana. Wilcoren Sky Blue Sky diskotik datorkit zaletasuna. Hura izan zen entzun nuen lehenengoa eta zepo baten moduan harrapatu ninduena. Tweedyk azken diskoa bere emazteari eskaini zion, minbiziaz jota zegoela, eta nire ama minbiziaz hil zenez, diskoa klabe horretan entzun eta irakurri nuen. Oso indartsu eta hunkigarria egin zitzaidan noski.\n7.- “DRIVE (FADE INTO)” (MARISSA NADLER, ‘July’, 2014)\nO.A.: Oso abesti polita iruditzen zait hau ere, baina oraingoan ere ez dut ezagutzen. Zein da bere izena?\nBADOK: Marissa Nadler da. Kazetari bezala galdetu nahi nizuke orain. Horregatik, nire papera betetzeko asmoz gomendio moduan iradoki nahi izan dizut kantu hau. Galdera zera da: zein da, eta zein izan beharko luke, kazetariaren rola egungo gizarte superkonektatu eta mikroargitarapenez betetako honetan? Bai orokorrean baita musikaren alorrean ere. Eztabaida oso zabala da, noski, baina zure ikuspuntua jakin nahi nuke, oso interesatuta bainago gai horretan. Zeuk ere buelta asko eman dizkiozula badakit, eta batik bat, kazetaritzak gizartean duen ardurak kezkatzen zaituela.. Honekin lotuta, zuen diskoari buruzko kritika txarrik ez duzuela jaso esaten zenuen elkarrizketa batean. Mundu pittin bat endogamiko batean ez ote gara bizi musikaren inguruan?\nO.A.: Hala da, nire beste kezka handietako bat da hori. Are gehiago, ni arazoaren parte naizela ametituta, noski. Argitalpen ezberdinetarako idatzi izan dut kazetari moduan eta dilema bat da niretzako. Kazetaritzak krisi gehigarri bat bizi du beste industria guztiek bizi duten ohikoaren gainean. Eta funtsean, bigarren krisi hori, musikarekin gertatu den gauza berbera da. Euskarri krisia. Lehenago dirua zegoen lekuan orain ez dago dirurik. Orain dela 20 edo 30 urte Abesti bat gutxiago bezalako disko batentzat 500eko tirada bat egin beharrean 3.000 aleko bat egingo genuke eta dena salduko litzateke. Gaur egun urrezko diskoak zozkatu egiten dira. Egunkariei gauza bera pasa zaie, lehen paperezko egunkariak saltzen ziren eta hori zen egitura guztiaren euskarri ekonomiko nagusia, publizitatearekin batera, baina orain ez dira saltzen. Beraz, hor nolabaiteko krisi bikoitz bat dago eta bere eraginez ikaragarrizko aldaketak ematen ari dira. Ni nahiko erradikala naiz kazetaritzaren kontu honekin eta erregulazio falta handia dagoela deritzot. Jendea asko ikaratzen da bi hitz hauek —kazetaritza + erregulazioa— esaldi berean entzuten dituenean, baina niretzako oso garrantzitsua da kazetaritza zer den definitu eta hori defendatzea. Denak ezin du izan kazetaritza, kode deontologikoak beharrezkoak dira. Badakit hor daudela, bai, baina inork ez die kasurik egiten. Sistematikoki hausten dira egunero, eta okerrena da ez dagoela ondoriorik. Hori ez da posible.\nMuturreko proposamena dena publikoa egitea litzateke, eta niretzako, une honetan, kalitate handieneko hedabideak publikoak dira, nahiz eta PP izan gobernatzen duena. Hemendik lau urtera agian ez du PPk aginduko eta hor jarraituko dute hedabide horiek. Gutxienez kontrol publiko bat dute eta kalitate minimo bat bermatzen du horrek. Baina gaur egungo hedabide gehienak handikien eskuetan daude, eta beraiekin dirua galtzen duten arren, zerbaitegatik daude bere eskuetan, interes handiak daude atzean. Edozein erara eta muturrera joan gabe ere, badira erdibideko aukerak, gaur duguna baino askoz hobeak direnak eta esploratu egin behar liratekeenak. Hedabideek jendarte demokratikoaren berme izan behar lukete, ez oztopo.\nBADOK: Proposamen zehatzik baduzu?\nO.A.: Justiziak alor bat izan behar du kazetaritzari dedikatuta, beldurrik gabe, orain daukagun egoera askoz okerragoa baita. Gezurra berariaz publikatzea zigortu behar da. Aldizkari batean pertsona bakar batek zenbateko jabetza eta kontrola izan dezakeen ere erregulatu egin beharko litzateke. Erresuma Batuan erregulazio gehiago dago. Hemen Konstituzioko oinarrizko eskubideak dira muga bakarra, hortik aurrera ezer ez, eta kode deontologikoak paper bustia dira. Ez baitira inoiz betetzen. Okerrena zera da, panorama hau normaltzat onartu dugula. Oso gauza larria da hori.\n8.- “BAGA BIGA HIGA” (EL HIJO, ‘Soltero Negro’, 2011)\nO.A.: We Are Standard ez da ba izango? Berriki, Mikel Laboaren bertsio bat egin dutela entzun dut eta..\nBADOK: Ez, bertsio hau zaharxeagoa da. Tipoa ez da euskalduna, madrildarra da. Abel Hernandez du berezko izena eta EL Hijo artistikoa. Oso bertsio ona da, nire ustez. “Errepikapena da talentuaren ama” dio Canok liburuan, “gauza ezberdinak egiten saiatzea bezain ona izan daiteke aldiro gauza berbera egiten saiatzea, alkimisten antza, behin eta berriro gauza bera, logikaren kontra, emaitza ezberdin baten peskizan”. Erabat ados nago horrekin, eta oso ikuspuntu interesgarria iruditzen zait. “Errepikapena zerbait pasa arte, etengabezko bariazio ñimiñoak, abesti guztiak, doinu guztiak, pertsona guztiak ez ote gara pertsona eta istorio eta doinu beraren bariazioak”?\nO.A.: Hala da, helburua ezin da beti zerbait berria asmatzea izan. Berez eta nahi gabe ere, zure diskurtsoa zure bilakaera pertsonalarekin batera berrituko da. Benetako gakoa, nahi duzuna edo behar duzuna egitean datza. Baina berritasuna berritasunagatik egiteak ez dauka zentzurik edo baliorik niretzako. Berritasuna bertutetzat daukat baina ondorio bezala, ez helburu bezala. Fermin Muguruza, adibidez, niretzako berritzaile handia izan da eta oso ausarta ere, eta egur dezente jaso behar izan du horregatik. Musikari oso ausartak daude gure inguruan.\nBADOK: Era berean, errepikapen horren barnean, kontzertu bakoitza, emanaldi bakoitza ezberdina izaten saiatzen zarete eta emaitza fresko eta berriak ateratzen… Oso eskertzekoa da. Nola lantzen dituzue zuzenekoak?\nO.A.: Zuzenekoa asko zaintzen dugu. Ez dugu jo nahi, jotze hutsagatik. Aretoaren baldintzak eta proposamena tentuz begiratzen ditugu eta giro aproposa sorrarazten saiatzen gara. Abesti bat diskotik kontzertura asko alda daiteke, azken honetan askatasun handiagoa baitago.\n9.- “LA ALEGRÍA DE VIVIR” (RAFA BERRIO, ‘Diarios’, 2013)\nO.A.: Rafa Berrio! Kafe Antzokian ikusi nuen, erabateko estilo “loureedianoaz”, eta pilo bat gustatu zitzaidan.\nBADOK: Oraingoan Harkaitz Cano, aurrekoan Jon Benito. Idazleen ekarpena garrantzitsua da Lou Topetentzat. Hortik dator Rafa Berrioren aukera. Hitzak lantzeko duen gaitasunetik abiatuz, Paperezko Kontzertuekin eta Garoa liburu-dendarekin duzun lotura ekarri nahi nuen mahaira.\nO.A.: Bai, Garoaren proiektua oso interesgarria da. Bere inguruan jende ugari biraka duen mundua. Liburu-denda bat baino gehiago izatea lortu dugu, literaturaz gain, jarduera ezberdinak uztartuz: antzerkia, musika… Mundutxo horren barnean garbi geratu da artistak zeinen bakarrik dauden. Garoaren ateak zabaltzean eta gonbita luzatzean ehunka etorri dira gugana. Lagun asko egin ditugu, eta hemen bai, komunitate eder bat sortu dugu. Kulturan energia sortzaile handia dago baina plazarik ezean hil egiten da indar hori. Oso gauza politak atera dira eta oso pozik gaude. Lorpen handia dela uste dut. Paperezko Kontzertuak harroen sentiarazten nauen gauza da gaur egun. Garaipentxo pertsonal eta orokorra da.\nBADOK: Nondik sortu zen ideia?\nO.A.: AEBetatik, NPR irrati publikoak antolatzen zituen saio batzuetatik hain zuzen ere. Noticias de Gipuzkoa-ko Kultura saileko Juan G. Andresek proposatu zigun ideia. Hasieran, musikariei planteamendua aurkeztean zoratutzat hartzen ninduten: “10 euro kontzertuko, 30 euro hiru kontzertu, liburu-denda batean? Ez da posible”. Baina lau urteren ondoren hemen gara eta bizirik gaude.\n10.- “NEVER ENDING HAPPENING” (BILL FAY, ‘Life Is People’, 2012)\nO.A.: Ahotsa ezaguna egiten zait.\nBADOK: Jeff Tweedyrekin erlazionatuta dago.\nO.A.: Tweedyk ekoitzitako disko bat da, baina ez dut egilearen izena gogoratzen.\nBADOK: Hala da, bai. Bill Fay du izena. Jeff Tweedyrekin lotuta dago abestia, berak ekoitzi baitzuen Bill Fay-ren itzulera hau. Zure beste aktibitate bat aipatu nahi nuke: politika. Horretarako erabat “apolitikoa” eta oso izpirituala den abestia aukeratu dut, kar kar. Baina tira, oso interesgarria iruditu zait Osoigo ekimena. Martxan dihardu oraindik?\nO.A.: Orain Argentinan zabalduko da Osoigoren adar berria. Orain dela gutxi autonomo bihurtu naiz eta sormenera dedikatzea da nire helburua, kazetaritza eta musikara. ZuZeuko erredakzioa koordinatzen dut, Garoan ere jarraitzen dut, neurri txikiagoan bada ere, eta Osoigon ere. Osoigorako ideia, Zarauzko udalean lanean nengoela sortu zen. Bertan nahiko erreta bukatu ondoren eta Garoan hasi nintzenean alderdi teknologikoa eta marketina lantzean, gabezia nabarmena sumatzen genuen politika munduan. Hori dela eta, teknologiaz probestu nahi genuen nolabaiteko fiskalizazio politiko bat bultzatzeko. Etsitzea izaten da errazena, baina gu politikarien munduan makulua sartzera ausartu ginen eta zeozer lortu dugu. 600 politikok eman dute izena guztira. Katalunian saiakera bat egin genuen eta Euskal Herrian ere baina hemen ez dugu lortu aurrera ateratzea.\nBADOK: Zuen bertsio eta abestietan baduzue karga politikoa. Musika-politika binomioa beti izan da polemiko samarra, baina emaitza oso indartsuak eman ditzakeela uste dut. Non da politika Lou Topet-en?\nO.A.: Niri mugimendu hipsterra eta apolitikoa ez zait batera gustatzen. Pasotismoari gorroto diot, kolaborazionismoa bihurtzen delako azken batean. Baina aktibismorako bide bakarra ez da abestien hitzetan gobernuarengan kaka egitea edo punki izatea. Bizitzarekiko jarrera bat izatea da gakoa. Badira musikariak hitz bereziki esplizitu eta korrosiboak egiten ez dituztenak baina gero oso jarrera integroa dutenak. Baina bestalde, onartu beharra dago, estatu mailan musikan politizazio nabarmena eman den neurrian, hemen Euskal Herrian despolitizazio bat eman dela…\nBADOK: Egia da hori. Non da politika egungo euskal taldeetan?\nO.A.: Nik uste dut beste era batera ulertzen hasi behar dugula. Jende oso politikoa dago. Beste era batera lantzen da. Ni saiatzen naiz anbiguoa ez izaten eta aldarrikapen batzuk nireak egiten baina Euskal Herrian jende asko desmotibatuta eta desmobilizatuta dago. Bere burua independentistatzat izan arren kalera adieraztera ateratzen ez dena. Proiektuen falta dugu. Eta denok gara horren erantzule. Hemen oso sutsuak izan gara eta orain beste fase batera pasa behar dugu. Gizarte bezala heldutasun batera iritsi behar genuke eta planteamendu berri bat egin. Nire kasuan, Estatu bat sortzearen aldetik ari naiz hitz egiten, noski. Hor lan asko dago egiteko, independentismoa betiko klixeekin lotuta egon ez dadin. Hori da proiektuaren muina. Inork ez nau konbentzitu oraindik independentziaren alde ez egiteko, baina nola konbentzituko ditut nik besteak? Oso konplikatua da. Baina herri bezala desegin ez gaitezen itxaropen berriak behar ditugu. Bakoitzak bere alorrean, musikan, kazetaritzan, edo beste edozein lanbidetan, pixkanaka eraiki behar dugu itxaropen hori. Denon artean.\nEguneratu Badok aplikazioa, jakinarazpenak jasotzeko\nETIKETAK:AnariBide ErtzeanFermin MuguruzaLou TopetMikel LaboaMikel UrdangarinOier AranzabalPerlakPhysis versus NomosRafa RuedaRuper OrdorikaSaioa


...rben; eta, bestetik, auzo barruan eta Beizamarako bidean autoak abiadura handian ibiltzea ekiditeko neurriak hartuko...\nIntuizioari bideak zabaltzea izan da Gorputitz-en erronka nagusia. Donostiara ...\nInprobisazioa da dantzaren bide berria marka dezakeen ezaugarria. Zer geratzen da gainontze...\n...k uztartzen ditu. Forsythe estatubatuarrak landutako bide berritzaileei jarraitzen die San Martinek berak, nahiz bere...\nMikel Arze bilbotarrak eta Patxi Araujo iruindarrak. Egilea(k) EROSTARBE, Gorka. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (5)\n... hasi zen Roxy Music taldearekin, gero beste bide eta garapen batzuk hartu eta ambient musikaren aitzindari i...\n...mentu musikaletatik haratago zihoan. Soinuaren beste bide batzuk arakatzen ari zen.\n...ta sortzaile, eta biek dute arte garaikidearen bide eta molde berrien inguruko eta soinu artearen gaineko kezka...\n.... Airean dauden soinu partikula horiek beste modu, bide edo formatu batean bistaratzea zen asmoa. Kasu honetan ura ...\n... ikusiko dugu. Beraz, ikus genezake soinuaren bidez oso forma zehatzak sor ditzakegula.\n...t oinarrizko zerbitzutzat jotzea,,eta,,ondorioz,, bideaamoztuudieehornitzaileeiihalakoobereizketakkegiteko..Halere,...\nZerain: Paisaia kulturala auzolanean bizi. Egilea(k) EIZAGIRRE, Estitxu. Argia, Komunikazio Biziagoa, S.A.L 2010 (3)\n...gokitzea da: “Antzinako lanekin lotzen bazen ( bideak konpondu, azpiegitura handien mantentzea edo erretako baser...\n...> eredua: Espainiako Gobernua (Nekazaritza Ministerioaren bidez) egiten ari den proiektu eta herri eredugarrien zerrendan, ...\n...k etengabe jarraitu du hori sustatzen, batzarren bidez. Errekondok herritarren benetako parte-hartzea aldarrikatu ...\n#'Bidegorria ez da kapritxoa, behar bat da'. Egilea(k) UZTARRIA. , Uztarria Komunikazio Taldea 2016 (3)\n...xaren antolatzaileek, "oinez ezin delako ibili, bidea dagoen bezala eta dagoen trafikoarekin. Jendearentzat arris...\n...bihurtu da". Bidegorririk ezean, "oinezkoentzako bide seguru bat eskatzen dugu, gutxienez. Edo espaloi zabal bat,...\n...skubideen alde lanean zabiltzatenok. Gutun honen bidez, Poitiers-Vivonneko espetxean bizi dugunaren berri eman nah...\n...ndu ezean, beste borrokaldi batzuei emango genioke bide. Euskal Preso Politikoen kolektiboa osatzen dugun kideon es...\n#'Gorriz pintatu' dute Urrestillarako errepidea, bidegorria eskatuz. Egilea(k) UZTARRIA. , Uztarria Komunikazio Taldea 2016 (1)\n...arteko errepide zatiaren bazterrak. Bidegorri faltan, bidea gorriz pintatu behar! izenburuarekin, bideo hau zabaldu dut...\n#'Lanean ala jolasean' ari zen ez zekien gizonaren bizitzaren zertzeladak, argitara. Egilea(k) UZTARRIA. , Uztarria Komunikazio Taldea 2016 (3)\n...rantzesenak amets asko egia bihurtu ditu eta bide horretaz gozatu du, eta horrela aitortu du gaurko aurkezpen...\n...sko ikasi dudalako zuengandik", berriro ere bidean lagun izan dituenei zuzenduz. "Askoz jende gehiagorekin ego...\n...u, eta horrela aitortu du gaurko aurkezpenean. Bidea, ordea, ez du bakarrik egin eta, horrela, bidelagun izan di...\n...helduko diogu datorren urteetan ere", esan du. Bide horretan, "ekarpen garrantzitsua" egin dute batzordean sart...\n...en", datuek "agerian" uzten dutela "egiteko bide luzea" dagoela oraindik: "Ozen salatu nahi dugu oraindik er...\n...atzeko (batez ere gazteen artean, hezkuntzaren bidez). Internetek eta sare sozialek horrelako ekimen bateratuak ...\n...ali dio elkarteak Bilboko Udalari. "Elkarrizketaren bidez adostasuna" bilatuko duela iragarri du elkarteak, baina "em...\n% 52 igo da EAEn ordainketak atzeratzen dituzten enpresen kopurua. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2010 (1)\n...rrela, larri dabiltzan enpresei lanean jarraitzeko bidea errazten zaie, gaur Gasteizen Francisco Javier Aibar Gizart...\nZERGA BILKETA EAE-NZerga bilketa bide onetik doa. Urtarriletik apirilera arte 4.114 milioi euro b...\nZERGA BILKETA ZENBAT IGO DEN GIPUZKOANUrtea bide onetik hasi dute ogasunek. Otsailera arte, Gipuzkoak 653 mi...\n%2,5 eta %3 arteko interesak jasoko dituzte Eroskiren Finantza Ekarpenen eta Obligazioen jabeek. Egilea(k) KORTABARRIA, Leire. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (1)\n...ukea onartu zuten, eta beste batzuek, aldiz, bide judizialetik jarraitzea erabaki zuten.\n%28,2ko audientzia, finalaren atariko 'El Conquistador' saioak. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2010 (2)\n... nabarmenak gogoratuz. Halaber, ikus-entzuleen botoen bidez aukeratutako publikoaren lehiakiderik kuttunena emango da j...\n...> 22:00etan ETB-2n eta www.eitb.com-eko streaming-aren bidez.\n%28ko sozietate zerga onartu dute Gipuzkoan, PPren abstentzioari esker. Egilea(k) GOIKOETXEA, Jakes. Berria, Euskal Editorea SM 2008 (2)\n... urrats bat» da «aberastasuna banatzearen aurkako bidean».\nSugetzar eta gurutze bide. Hala deitu zion Markel Olano Gipuzkoako diputatu nagusiak ...\n...iren Gobernuz Kanpoko Erakundeei emandako laguntzen bidez, Amerika, Afrika eta Asian 72 proiektu lagunduko dituzte.\n%54 Prostata azterketa maiztasunez egiten duten gizonak. 9 Bilbotik Loiuko aireporturako bidea, minutuan.. Egilea(k) EZEZAGUNA. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (2)\n...o aireportuarekin lotuko duena, metroaren hirugarren bideari jarraipena emanda. Ia bi kilometro -1.875 metro- izango da ...\nBilbotik Loiuko aireporturako bidea, minutuan. Artxandako tunela zulatzen hasi ziren atzo, Bilb...\n%71 Hizkuntzak ikasteko aukera ematen duten Nafarroako enpresak. %15 Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako hoteletako sarreren jaitsiera. %70 Psikiatrarenera arazo fisikoekin joaten diren lagunak. 50 Nafarroan herenegun eta atzo izandako suteak.. Egilea(k) EZEZAGUNA. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (1)\n...astera bideratutako jarduerak. Lingua Enpresa programaren bidez sustatzen dituzte.\n%90 Ahoko minbizia gainditzeko aukerak begiko azterketaren bidez. 68 Gasteizko haur eskola batek hartuko dituen haurrak, 2010ean.. Egilea(k) EZEZAGUNA. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (1)\n...Ahoko minbizia gainditzeko aukerak begiko azterketaren bidez. Espainiako Ahoko Kirurgia eta Maxilofazial Elkarteko presi...\n... konpromisoak biak. Eta, aldi berean, bere bide berria lantzen hasi zen, irakasle gisa: EUTGn euskal saioa ...\n''30 prototipo ezberdin jaso ditugu dagoeneko''. Egilea(k) AZURMENDI, Eneko. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (3)\n...ra proposamenak jasotzeko erabiltzen ari diren bideak edo lan-lerroak, Aitor Orobengoa Isea kooperatibako kideare...\n...> ideia desberdinak jasotzen ari da lantaldea, bide ezberdinak erabiliz. Zehazki, hiru dira proposamenak jasotz...\n... horien izena edukitzera", dio Orobengoak.Hiru bide hauetatik jasotako prototipo guztiak batu egingo dira eta d...\n...Denboraldia Europa atzean utzita amaituko da, Asiarako bidean. Bertan, Jokin Etcheverriak Taiwan eta Kerala, Indiako hego...\n''Egungo familia ereduarekin ezin dugu Euskadiko hurrengo belaunaldia bermatu''. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2009 (2)\n...rte igaro dira Hirukidek kide ugariko familien aldeko bidea hasi zuenetik. Nola laburtuko zenuke azken hamarkada?Egun, ...\n...doren, oztopo gehiago jartzen dizkiete. Oraindik bide handia daukagu zentzu honetan.\n''Energia berriztagarrien kontratazio publikoan aurrera egitea' eskatu du Irabazik'. Egilea(k) IRIONDO, Julen. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (1)\n...arekin zerikusirik ez duten enpresa merkaturatzaileen bidez".\n''Erabakitzeko prest gaudela ikusiko da''. Egilea(k) MADERA, Ubane. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (1)\n...> da Euskal Herrian erabakitze eskubidea gauzatzeko bidean, Euskal Herriko erakundeetara, eragileengana, Legebiltzarre...\n...e, tokiko hedabideen arteko elkarlanak sendotze bidea segituko du, besteak beste, txikienendako edukiak partekatu...\n...gelditu ziren. Saiatu gara bakoitza bere bide kreatiboa jorratzen. Esan nion bakarra izan zen testuak ira...\n...>Izugarri gustatzen zaizkio Bilbo guztiak. Etxerako bidea disfrutatzen du, supermerkatu zaharrak, betiko tabernak, tx...\n...ezberdina da. Boligrafoarekin ez da atzera biderik, eta horrek berbak kontrolatzera eramaten zaitu. Idatzi aur...\n...zimilakoen artean 12.a zuten-, baina beheranzko bidean labandu eta amildu egin zen. Kolpe gogorra izan zen Aretxab...\nEra berean, jendarte parekidearen bidean, Jabetze Eskolak "eraldaketarako gune" bat eskaintzen duela...\n...ak, hasten den momentutik amaitzen denera arte bide bat egiten du, eta beste horrenbeste lortu dute Oñatz dantz...\n''Kilimanjaroko gailurra egin nuen, 66 urterekin''. Egilea(k) AZURMENDI, Eneko. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (2)\n...ten saiatu nintzen, baina Altsasutik aurrerako bidea menditik egin nuen, errepidetik gogorra zelako. Bigarren al...\n...n, errepidetik gogorra zelako. Bigarren aldian, bide guztia mendiz egin nuen. Hirugarrenean, gogorra izango zela...\n''Kinka larrian' da eskubaloi saileko zuzendaritza batzordea'. Egilea(k) OÑATE, Iker. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (1)\n..., egitura "kinka larrian" dagoela jabetuta. Horren bidean, ba, lagundu gura duen orori zuzenduriko deialdi irekia egi...\n''Lanpostuak mantentzea ardatz hartuta, bideragarritasun plan berria' exijitu dio Arrasateko Udal Gobernuak Edesa Industriali'. Egilea(k) MADERA, Ubane. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (3)\n...>, "borondate eta konpromiso irmoa" erakutsi ditu bide horretan "Euskadiko instituzio ezberdinekin elkarlanean ari...\n... eta langileen kaleratzea "ekiditeko aukera eta bide guztiak aztertu, jorratu eta agortzea".\n...rtako langileen kaleratzea ekiditeko aukera eta bide guztiak aztertu, jorratu eta agortzea "eskatu dio Edesa Ind...\n''Oposizio eraikitzailea egitearen aldekoak gara''. Egilea(k) BELOKI, Imanol. , Goiena Komunikazio Taldea 2017 (2)\n...tea. "2018ko aurrekontuak prozesu parte hartzaile baten bidez egiteko konpromisoa ere hartu zuen EH Bilduk, eskoriatzarre...\n...e, eta, hasiera ona izan ez bazen ere, bide onetik doazela azpimarratu dute. Hala, oposizio eraikitzail...\n...zen, horregatik eskatu zutela -behar diren bideak erabilita- komiteko ordezkari bat bertan egotea haien eskae...\n...Bestalde, adierazi du gainontzeko taldeekin elkarlana bide onetik doala: "Esan beharra dugu dagoeneko Udaleko gainontz...\n...ari eman dio Ukan Berrikuntza saria 20 urteko bidean berrikuntzaren “bonbilla beti piztuta” izan duelako. Publiz...\n...meinua eskatzeko ekimena. www.puntueus.org webgunearen bidez, 25.000 atxikimendu inguru bildu ditu hilabete gutxitan. Do...\n...>lehen, baita ekarpen ekonomikoa ere. Ondo bidean, lehen webguneak ekainaren 12an izango dira martxan. Hain z...\n...ango da erabilgarri. Urratsez urrats egingo dute bidea. Lehen fasean, 90 eragile aitzindarik izango dute .eus dome...\n...>. Gure bideko beste geltoki bat, eta zu ere bide horretako konplize egin nahi zintuzkegu. Dastatu tanta bako...\nHitz eta esaldiak esateko modu eta soluzio bideak aurkeztu ditu Euskadi Irratiko "Faktoria"n, ez galdu elkarr...\n'2011ko hauteskundeetan beste edozein bezala bakarka joango gara'. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2009 (1)\n...na, argi utzi du beste behin Urizarrek, " bide politiko eta baketsuak erabiltzen dituztenak soilik, izango...\n...ktorea da narratzailea. Itsasoko dortoka txiki baten bidea da: Floridan jaio eta Golkoaren korronteekin iparralde ...\n...> arte. Atlantikoa eta Afrika gurutzatuko ditu bidean. Bidai luzea da eta arrisku asko izango ditu. Sargazo itsas...\n...endeak (ni bezalakoak), libre utzi beharko lieke bidea gazteei, ikerketa berriak egin ditzaten. Nik horretarako di...\n'2016: Obama's America', Obamaren aurkako dokumentala. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2012 (3)\n...arrastoari jarraituz. Ahoz aho lortu dute promozio biderik onena.\n...ichael Mooreren filmen bertsio kontserbadorea izateko bidea hartzen ari da.\n...gnostiko lasterra eta bestetik tratamenduak egiteko bidea erraztea". Daniel Zulaikak Vienara Test azkarren programa e...\n...en dira: %65a gizonezkoak dira. Sexu harremanen bidez transmititzen da gehienbat.\n'40.000 ibilgailu desbideratuko liratezke saihesbide berriarekin'. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2010 (2)\n...guratzear dela baieztatu du Eneko Goya, Gipuzkoako bide azpiegituretarako diputatua. "Faktoria"n egin dioten elkarr...\n...oru araua. Testua idazten ari direla onartu du bide azpiegituretarako diputatuak eta txostenean bi ordain-puntu...\n...>Balio hori zordunak aurkeztutako tasazio baten bidez finkatu behar da; tasazioa tasatzaile homologatu batek ziur...\n'500 urte eta gero Nafarroa bizirik' festan parte hartzeko aukera. Egilea(k) ARRIZABALAGA, K.. El Diario Vasco, Sociedad Vascongada de Publicaciones, S.A. 2012 (2)\n..., eta horrela ezinezkoa egiten zaigu zein den bide egokia erabakitzea.\n'ALAKRANA'-REN BAHIKETA. 'Alakrana'-ko marinelak, aske. Atunontziko 36 marinelak onik daudela jakinarazi du Zapaterok. Seychelleetarako bidean dira, eta etzi etxean espero dituzte. Egilea(k) SARASOLA, Ainhoa. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (7)\n...residenteordeak ere nabarmendu du «Justiziak bere bidea» egin behar duela. Erantsi du fiskala eta epailea «legearen...\nUrriaren 31. Espainiako Gobernuak negoziazioak bide onetik zihoazela esan zuen.\nJustiziak «bere bidea»\n...onik daudela jakinarazi du Zapaterok. Seychelleetarako bidean dira, eta etzi etxean espero dituzte\n... gobernuburuak. Somaliako kostaldetik Seychelle irletarako bidea hartu zuen Alakrana-k, Espainiako bi fragataren zaintzapean...\n.... Garbi dugu halakorik berriro ez geratzeko bidea ez dela itsasontzietan militarrak eramatea».\n«Amaitu da marinelen gurutze bidea. Gobernuaren, diplomaziaren eta justiziaren astakeriaz bete...\n'ALAKRANA'-REN BAHIKETA. Alkateek negargarri aritu direla egotzi diete bi gobernuei. Euskal arrantzaleen herrietako udalen arabera, «mespretxu nabarmenaz» jokatu dute Gasteizek eta Madrilek marinelen senideekin. Egilea(k) ASENSIO, Maite. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (2)\n...tziaren bahiketaren harira sortutako krisi kabinetearen bidez edota Pilar Unzalu sailburuaren bidez mantendu izan da komu...\n...krisi kabinetearen bidez edota Pilar Unzalu sailburuaren bidez mantendu izan da komunikazio hori.\nBehin Alakrana-ko arrantzaleak etxerako bidean jarrita, Espainiako Gobernuari oposizioko alderdien kritika...\n'ALAKRANA'-REN BAHIKETA. Bahiketa amaitzeko «legezko bide guztiak» aztertzen ari da Madril. Espainiako Gobernuko presidentearekin eta Espainiako Auzitegi Nazionalekoarekin bildu dira 'Alakrana'-ko marinelen senideak. Egilea(k) ASENSIO, Maite; SARASOLA, Ainhoa. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (4)\n...nik eman nahi izan Atzerri ministroak. Baina bide horiek beti «legearen barruan» egongo direla, eta «Zuzenbid...\nBahiketa amaitzeko «legezko bide guztiak» aztertzen ari da Madril\n...ehenbailehen bukatzeko Espainiako Gobernua «legezko bide guztiak» aztertzen ari dela esan zuen Moratinosek, eta horr...\n...proposamena Alakrana atunontziaren bahiketa konpontzeko bideetako bat izan daiteke, baina ez bakarra. Izan ere, itsaslapurren...\n...ematen du aurrera, hobeto usaintzeko. KLAUDIA k bidea ixten dio, zakarkeriarik gabe, natural.


Txinako kautxuzko lokarrien fabrikatzaileak eta hornitzaileak - Zhonggao\nHasiera > Produktuak > Gomazko lokarria\nGure Gomazko lokarria guztiak Txinan egindakoak dira, ziur egon zaitezke gure fabrikako produktuak erosteko. Zhonggao Txinako Gomazko lokarria fabrikatzaile eta hornitzaile profesionalen artean dago. Gure fabrikatik prezio merkearekin eros ditzakezu. Gure produktuak pertsonaliza daitezke. Informazio gehiago nahi izanez gero, jarri gurekin harremanetan.


Negoziatzeko borondatea exijitu diogu Osakidetzari gaurko mahai sektorialean | LAB SINDIKATUA\nZerbitzu Publikoak Osasungintza Negoziatzeko borondatea exijitu diogu Osakidetzari gaurko mahai sektorialean\nNegoziatzeko borondatea exijitu diogu Osakidetzari gaurko mahai sektorialean\nZortzi hilabete eta gero mahi sektoriala deitu gabe, gaur izan dugu bilera. Lehenengo eta behin, deialdiaren formak salatu behar ditugu, oso berandu jaso dugulako deialdia eta gai- ordena, ia prestatzeko denborarik gabe. Bestaldetik, gai-ordenaren lehenengo puntuan Osakidetzak jaso egin du negoziatzeko eskaintza. Aurrekoetan ere honelaxe egin du, baina iruzur hutsa izan da eta “negoziatzeko” gutxi eskaini digu. Izan ere, urte hauetan guztietan Osakidetzak negoziazio kolektiboaren eskubidea behin eta berriro urratu du eta inposaketaren bidetik jo. Gaur egun, bide beretik doa eta, adibidez, Urdulizko zenbait zerbitzu berriki pribatizatu egin ditu, langile eta sindikatuei inolako azalpenik eman gabe.\nGuk negoziazio erreala aldarrikatzen dugu eta Osakidetzari oinarrizko 5 puntuko negoziazioa mahai gainean ipini genion aurreko legintzaldian. Bost puntu horiek berresten ditugu: 1. Lan baldintzen akordio berria, 2. Enplegu plana, 3.Kontratazio akordio berria, 4. Euskarari errespetua , eta 5. Pribatizaziorik ez. Bost puntu hauetan jasotzen dira urteotan ezarritako murrizketa, eskubide urraketa eta pribatizazio horiek guztietan atzera egiteko aukera.\nGaurko mahai sektorialean Osakidetzak egin duen negoziazio proposamenak gure eskaera batzuk jasotzen ditu, hala nola EPE berriak eta formatoa aldatu; kontratazio akordio berria edo lan-baldintzen akordioa berria. Baina ez du jasotzen euskararen gaia eta pribatizazioena ere (soilik aipatzen da martxan ipintzea “externalizazio” batzorde bat). Osakidetzari jakinarazi diogu guretzat pribatizazioen kontua marra gorria dela.\nGakoa da benetako negoziazio aurrera eramateko asmoa. Osakidetzako zuzendaritzak negoziatzeko borondatea badauka, LABek bertan hartuko du parte. Honela ez bada eta iruzur berri baten aurrean bagaude, urte hauetan bezala, LAB aurrean izango dute, osasun publikoa eta kalitatezko lan-baldintzak borrokatuz.


Tokugawa Ietsuna - Wikipedia, entziklopedia askea.\nTokugawa Ietsuna (japonieraz: 徳川 家綱?, 1641eko irailaren 7a-1680ko ekainaren 4a) Tokugawa shogunerriko laugarren shoguna izan zen. Ietsuna, Tokugawa Iemitsuren seme nagusia, eta, beraz, shogunerriaren sortzailea izan zen Tokugawa Ieyasuren birbiloba zen.\nEdoko gaztelua, 1641eko irailaren 7a\nEdoko gaztelua, 1680ko ekainaren 4a (38 urte)\n1 Haurtzaroa (1641-1651)\n2 Shogunerriko erregeordetza (1651-1663)\n3 Bakufu Botereagatik borroka (1663-1671)\n4 Ietsuna shoguna (1671-1680)\nTokugawa Ietsuna 1641ean jaio zen, Tokugawa Iemitsuren eta bere ohaideetako baten semea zelarik. Garai honetan, bere aita shogunak, kristauen aurkako neurri zorrotzak hartu zituen 1637ko Shimabara matxinadaren ondoren.\nShogunerriko erregeordetza (1651-1663)Aldatu\nTokugawa Iemitsu 1651 hasieran hil zen, 47 urterekin, eta, beraz, Ietsuna, urte horretan bertan shogun izendatua izan zen. Adin nagusikoa izan arte, bost erregeordek gobernatu zuten bere tokian: Sakai Tadakatsu, Sakai Tadakiyo, Inaba Masanori eta Matsudaira Nobutsuna izan ziren garrantzitsuenak.\nBakufu Botereagatik borroka (1663-1671)Aldatu\n1663an amaitu zen erregeordetza ofizialki, baina, erregeordeek, oraindik, herriaren kontrola mantentzen zuten izatez, askotan, euren izenean lan eginez.\nIetsuna shoguna (1671-1680)Aldatu\nBere agintaldian, Japoniako historian garrantzi askorik gabeko gertaerak izan ziren. 1679an, Ietsuna gaixotu egin zen, eta, beraz, bere oinordekoa zein izango zen eztabaidatzen hasi zen. Sakai Tadakiyok, Go-Sai Enperadorearen semea proposatu zuen hurrengo shogun bezala. Tokugawa klaneko kideek, berriz, Tokugawa Tsunayoshiren alde egin zuten, Iemitsu shogunaren semea eta Ietsunaren anaia txikia zena.\nIetsuna 1680an hil zen, eta hil ondorengo Genyūin izena jaso zuen.\nTokugawa Iemitsu Shoguna\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Tokugawa Ietsuna


Neuvy (Loir-et-Cher) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nPatrick MARION (2014-2020)\n47° 33′ 47″ N, 1° 36′ 10″ E / 47.5631°N,1.6028°E / 47.5631; 1.6028Koordenatuak: 47° 33′ 47″ N, 1° 36′ 10″ E / 47.5631°N,1.6028°E / 47.5631; 1.6028\nNeuvy (Loir-et-Cher) (Frantzia)\nNeuvy (Loir-et-Cher) (Loir-et-Cher)\nBauzy, Bracieux, Chambord, Dhuizon, Thoury eta Tour-en-Sologne\nNeuvy Frantziako udalerri bat da, Loir-et-Cher departamenduan dagoena, Centre eskualdean. 2013an 325 biztanle zituen.\n2007an Neuvy udalerrian erroldatutako biztanleak 325 ziren. Familiak 127 ziren, horien artean 36 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 32 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 47 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 172 etxebizitza zeuden, 137 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 26 bigarren erresidentzia ziren eta 9 hutsik zeuden. 167 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 137 etxebizitza nagusietatik 107 bere jabearen bizilekua ziren, 22 alokairuan okupaturik zeuden eta 9 doan lagata zeuden; 2 etxek gela bat zuten, 11 etxek bi zituzten, 38 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 55 etxek bost zituzten. 100 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 70 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 63 etxetan bat baino gehiago zituzten.\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 206 ziren, horien artean 160 aktiboak ziren eta 46 inaktiboak ziren. 160 pertsona aktiboetatik 148 lanean zeuden (84 gizon eta 64 emakume) eta 12 langabezian zeuden (5 gizon eta 7 emakume). 46 pertsona inaktiboetatik 16 erretiraturik zeuden, 13 ikasten zeuden eta 17 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Neuvy udalerrian 133 unitate fiskal zeuden, 310 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.940 euro zen.\n2007an zeuden 15 komertzioetatik, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 3 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.\n2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 2 margolariak ziren eta 2 zurginak.\n2000. urtean Neuvy udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.\nBauzy (3,0 km)\nBracieux (4,7 km)\nDhuizon (5,1 km)\nThoury (7,6 km)\nTour-en-Sologne (8,1 km)\nChambord (8,4 km)\nMontrieux-en-Sologne (9,3 km)\nCrouy-sur-Cosson (9,8 km)\nMultimedia: Neuvy (Loir-et-Cher)\nBNF: 15259434t (data)\nOrriaren azken aldaketa: 6 urtarrila 2020, 22:24.


EITBra bisita | Gandabosten bloga\nLos cinco sentidos. Saioa, Ane, Asier B, Alex, Nera, Maider. »\nPosted mayo 20, 2010 by gandabost in Argazkiak, txangoak.\t23 comentarios\nPosted by Marina Ozalla on mayo 21, 2010 at 3:30 pm\nEITBra joatea oso dibertigarria izan da, oso ondo pasatu dut jokoa egiten eta camiseta oso polita da,\nbeste egun batean joan behar gara!!!!!!!\nPosted by Gaizka Naharro on mayo 21, 2010 at 3:42 pm\nNi oso ondo pasatu nuen EITB-en. Jokua polita iruditu zitzaidan. Ez nekien 600km zeudela EITB osoan, benetan harrigarria. Asko gustatzen zait kamiseta.\nPosted by Marina Ozalla on mayo 21, 2010 at 3:51 pm\nEiteben ez daude 600km , Eitben 600km kable daude.\nPosted by Asier Benito eta Oier Menica on mayo 21, 2010 at 4:06 pm\nGuk oso ondo pasatu dugu EITBen eta jokua oso interesgarria izan da guretzat\nPosted by Paula G. on mayo 21, 2010 at 5:46 pm\nNiri asko gustatu zait EITB-ra joatea. Oso ondo pasatu nuen jokuan jolasten.\nKamiseta oso polita da.\n¡¡¡¡Berriz bueltatu behar gara!!!!\nPosted by Andrea Barranco on mayo 21, 2010 at 7:05 pm\nNiri oso interesgarria iruditu zitzaidan. Eta harrituta gelditu nintzen jakitean zenbat km kable zeuden eta zenbat pertsona lan egiten zuten. Ez nuen imaginatzen hain handia!!\nagur guztioi eta musu asko.\nPosted by Saioa Gorostiaga 5.b on mayo 21, 2010 at 7:23 pm\nKaixo Miren, Itxaropena eta Eguzkiñe.\nNire oso interesgarria iruditu zait ETBra joatea gauza asko ikasi ditut eta gainera nire izeko ikusi nuen.\nIkasi dut 600.000 kilometro kable daudela…. eta pila bat gehiago\na….. eta jokua primeran egon zen !!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!\nPosted by Elene Arenas on mayo 21, 2010 at 8:39 pm\nNiri asko gustatu zitzaidan den dena, baina gehiena zenbat km kable zeukan 600.000km.\nGainera, Ana Urrutia ikusi genuen.\nEspero dut berriro joatea ze dena oso polita eta dibertigarria izan zen.\nPosted by Iraide Elejaga on mayo 22, 2010 at 7:37 am\nNiri asko gustatu zitzaidan EITBra joatea.Ez nuen imaginatzen hain handia eta bez 600 km kable daudela.Jokuas aparte oso dibertigarria izan zela, ere radioaren estudioan sartzan oso ondo dago.Eta hori saloia manegatxen dutena internet,telebista eta radioa oso lusea da.\nAgur eta muxu handi bat gustientzako.\nPosted by Mikel 5.c on mayo 22, 2010 at 8:13 am\nNik oso ondo pasatu nauen famosoak ikusiten,baina oberena hamaiketakoa izan zen.Ja,ja,ja!!!!!!\nPosted by Mikel 5.c on mayo 22, 2010 at 8:14 am\nAgur musu bat!!!!\nPosted by ane solis on mayo 22, 2010 at 11:27 am\njejeje se barregarria mikel!!!nik bebai oso ondo pasatu nuen eiteben eta jokua oso debertigarria zen eta kamiseta bai polita!!!\neta eitebe 1en platoa ze txikia!!! telebistan handiagoa dirudiii!!!!eta denboraldiaren platoa ori bai txikia eta oso berdea!!!jejeje.\nargaskiak oso ondo atera dira gainera!\nPosted by Beñat Garrido on mayo 22, 2010 at 3:07 pm\nNik oso ondo pasatu nuen EITB-en kamisetak oso politak ziren eta jokua oso dibertigarria zen ekilibrio ona euki behar duzu ez jauzteko irletatik, eta ni pentsatzxen nuen baino handiago izan zen eta kableak ez nekien egongo zela etxe bat kable oren luzehera dutenak.\nPosted by julen legarreta on mayo 22, 2010 at 3:51 pm\nNik uste dut oso dibertigarria izan dela EITBera joatea.Argazki asko atera genituen, eta denak oso politak dira.\n!Aupa gandsegi eta aupa baskonia!\nPosted by Andere Fuentes Balado on mayo 23, 2010 at 4:50 pm\nkaixo andereño Eguzkiñe:\nNire ustes EITB oso dibertigarria izan da eta nire lehenengo aldia izan da irratia ikustea barrutik eta entsutea.\nOso arrituta geratu naiz Manu Maritsalar ikusi dudanean.\nArgaski pilobat egin ditugu .\nkamiseta gustatu zait eta jokua dibertigarria izan da.\nEITB kanpotik ez dirudi ain handia baina barrutik oso handia da, eta platoa etxean askos handiagoa dirudi baina oso txikia da.\nPosted by Bingen Jauregi on mayo 23, 2010 at 8:19 pm\nAutobusean oso ondo pasatu genuen hitz egiten. EITB kanpotik txikia ematen du baina barruan sartzen zarenean oso handia dirudi. Jokoan datu asko ikasi genituen adibides:\nIrratiaren asmatsailea Gillermo Marconi zela …\nAgur eta bihar arte!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!\nPosted by Eider Elorriaga on mayo 24, 2010 at 6:22 am\nEITB ko bidaia oso polita eta oso interesgarria uzan da. Autobusean nik argazki makinarekinegon naiz nire lagunekin jolasten eta hitzegiten berebai.\nLehenengo San Masera joan ginen oso goiz heldu ginelako. Eta argazkiak egin genituen. Gero ya EITB ra joan ginen eta beste argazki batzuk atara ginen.Barrura sartu ginenean beste argazki bat atara ginen. Aulak, radioan sartu ginen entzutera, ……………………………………………………….\nHori guztia ikusi eta gero joan ginen aula batera jolastera joko batera, eta niri oso dibertigarria irudi zitzaidan.\nOso ondo pasatu nuen eta jolasean ari ginela gure andereño Eguzkiñe argazkiak ateratzem egon zen. Eta ya azkenik bete aula batera joan ginen ikustera, eta aula horretan, eguraldia ematen zuten, …………………………….\nBueno niri askop gustatu zait EITB ko bidaia.\nPosted by Jon Zamalloa on mayo 24, 2010 at 6:00 pm\nOso ondo pasatu nuen EITBn, baina espero nuen baino handiagoa izan zen. Baina guk ikusten duguna telebistan eta hangoa ze ezberdina, ezta?\nPilo bat ikasi genuen.\nPosted by Jon Gorostiaga on mayo 25, 2010 at 4:27 pm\nOso ondo egon da EITB era joatea.Jokua polita izan zen .\nHarrituta geratu nintzen 600 Km kable daudela jakitean.\nPosted by josu on junio 2, 2010 at 2:11 pm\nPosted by josu on junio 2, 2010 at 2:09 pm\negonda nengoen baina ez nituen ainbeste gauza ikusi\nPosted by Ainhoa Basterra on junio 6, 2010 at 2:14 pm\nEITB barrutik oso polita zen. Oso esperientzia ona eukin genuen. JEJEJEJEJEJEJEJEJE\nPosted by Begoña Cordero on junio 9, 2010 at 8:31 am\nNiri asko gustatu zitzaidan EITB-ra joatea . Gehien gustatu zitzaidana jokua izan zen, oso dibertigarria iruditu zitzaidan, gainera neska oso maja zen eta gureki jolastu zuen . Harritu nintzen EITB-k 600 km kable zituela eta 400 ordenagailu zituela . Gero irrati grabaketa batera joan ginen…


iPadaren fabrikako bi aldeak • ZUZEU\nDuela urtebete Appleren iPada fabrikatzen dituzten Txinako langileek bizi zituzten lan baldintza negargarriak aipatzen nizkizuen, Foxconn enpresakoak hain zuzen. Momentuz, bi kazetarik bakarrik izan dute aukera Shenzheneko produkzio planta (Txinako hegoaldean) bisitatzeko. Rob Schimtz izan da horietako bat eta fabrikaren “erradiografia” bat egiteko aukera izan du, GKEek salatutako egoeraren guztiz bestelakoa.\nAppleren tableta fabrikatzen den Foxconnen Shenzheneko produkzio plantak hiri bat dirudi: 240.000 langile ditu eta horietako 50.000 han bertan bizi dira. Otordu azkarreko jatetxeak, bankuak, kafeak, janari dendak, tenis pistak, gimnasioak, bi igerileku erraldoi eta abar dituzte. Enpresak milioiak inbertitu ditu langileentzako zerbitzuetan.\nLangileen batez besteko adina 18-25 urte bitartekoa da eta horietako %99 behe mailako langileak dira, Shenzhenera iritsiak Txina alde batetik bestera zeharkatu ostean, hien jaioterriak utzita etxera dirua bidaltzeko helburuarekin.\nEguenan 14 dolar irabazten dituzte eta urte pare baten buruan soldata bikoiztu egiten da.\nLana aspergarria eta nekagarria da, hala ere, egunero, ehunaka pertsonak ilaran itxaroten dute fabrika kanpoan lan eske. Bideoa grabatu zen egunean 500 lan-eskatzailetik gora –horietako asko nekatuta, beren jaioterrietatik egindako bidaia luzearen ostean— iritsi ziren, Foxconnen lan egiteko esperantzarekin.\nEta egunero errepikatzen da gauza bera, zergatik? Txinatarren arabera, Foxconn da herriko beste fabrikekin alderatuta lan baldintza onenenetakoak eskaintzen dituena. Enpresak milioiak inbertitu ditu langileentzako zerbitzuetan, kirol instalakuntzetan, adibidez. Eta Txinako beste fabriketan ez bezala, garaiz ordaintzen dute.\nDena den, langile askok Shenzhen uzten ari dira etxera bueltatzeko lanera. Foxconnek joera honi heldu dio eta bere fabrika berriak Txinako barnealdean eraikitzen hasi da, bere langile gehienak datozen tokietatik gertuago egon daitezen.\nDena den, guztiak oso polita dirudien arren, bere alde iluna ere badu: zenbait langile lan egitera behartuak izan dira nahiz eta gaixorik egon, beste batzuei ez dizkiete aparteko orduak ordaindu nahi eta faboritismoak oso ohikoak dira ikuskatzaileen artean. Duela urtebete, bi GKEk bertako langileen lan baldintza txarrak salatu zituzten.\nArtikulu osoa irakurri nahi baduzue (ingelesez): Marketplace.org\nApple, ipad, Lan baldintzak, txina\n3 pentsamendu “iPadaren fabrikako bi aldeak”-ri buruz\nJorge 2012-04-19 11:11\nGustura zaudete poltxikoan iPhonea edo, motxilan iPada duzuen\nassar 2012-04-19 16:50\nBaina zergatik eduki dezake norbaitek goikoa bezalako iruzkin iraingarriak egiteko beharra?\nJorge 2012-04-19 17:15\nEi, ei, ei. Ze irain??? Hitz joko bat zen. 🙂


Vitoria-Gasteizko Udalaren web-orria - Renacimiento. Teatro Principal Antzokia\nRenacimiento. Teatro Principal Antzokia\nEguna: 2021/10/16, hasiera ordua: 19:30, amaiera ordua (gutxi gorabehera): 21:00\nhttps://www.youtube.com/watch?v=fNIG0U38AyA(Beste leiho batean irekiko da)\nRenacimiento lanak gure demokraziako une ikonikoak ditu oinarrian; hau da, 50 urte baino gutxiagoko aldia. Paisaia honek, batzuetan modu leunean eta beste batzuetan grafikoan, gure historiako azken urteak berregiten ditu. Baina ez berriro epaitzeko; baizik eta beste toki batetik behatzeko eta, agian, gure historia demokratikoaren haurtzaroan bakarrik gaudela jabetzeko.\nAntzokia da gizarteak bere buruari, bere zauriei eta bere iluntasunei aurre egiten dion tokia. Eta, aldi berean, ospakizunerako gunea ere bada, oraindik giza topaketa, erreala eta benetakoa,\nposible den eta munduan bakarrik ez zaudela sentitu ahal izateko oasi bitxia. Beti sentitu izan dugu dualtasun horren deia. Horregatik, Espainiako eskuin muturrak berreskuratutako «Errekonkista» kontzeptuaren aurrean, hemen «Berpizkundea» kontzeptua ekarri dugu. Modu xaloan eta naifean, bihar berriro esnatu nahiko dugula gogorarazten digu.\nSorkuntza: La Tristura\nAntzezleak: Roberto Baldinelli, Alván Prado, Mundo Prieto, Emilio Rivas, Marcos Úbeda\nEkoizpena: Teatros del Canal, Thèâtre de Liège, Noorderzon/Grand Theatre Groningen, Ayuntamiento de Madrid, & La tristura\nSolasaldia antzezpena bukatutakoan. Gonbidapenak irailaren 28tik aurrera.\nOnline erosketa(Beste leiho batean irekiko da) irailaren 28tik aurrera (10:00)\nAbonamendu irekiak erosteko hitzordua eskaku daiteke\n'Una historia de amor' Antzerki Jaialdiaren inaugurazioa\nNazioarteko 46. Antzerki Jaialdia


Zalantzak - GARA\nXabier Etxaniz Rojo 2010/4/8\nBatzuetan beraiek jokatzen duten moduan jokatu nahi nuke, beraien ziurtasunak eduki nahi nituzke. Batzuetan oreka popatik hartzera bidali nahi nuke. Batzuetan neure buruari ezarritako mugak suntsitu nahi nituzke. Haatik, zalantzak ditut.\nGure alaba Garazik zera esan zidan orain dela gutxi, berak bazekiela non zegoen Jon, kartzelan egona zela, handik ihes egitea lortu zuela, eta harrezkeroztik Intxaurrondon zegoela. Zertan ez zekien, ordea. Garazik zazpi urte ditu eta auskalo zer-nolako bertsioak entzun dituen ikastolan Jon Anzaren heriotzaren gainean. Gero «Jon erail dute» zioten afixak ikusi zituen eta galdetu egin zidan.\nZergatik hil dute? Nola hil dute?\nEz nintzen erantzuteko gai izan.\nNik nire bertsioa daukat Jon Anzaren heriotzaz. Ezin dut esan eta ezin dut idatzi, baina debekua arlo publikoari baino ez dagokio. Arlo pribatuan nire egia daukat, eta ez dago barne ministrorik kontrakoa sinetsaraziko didanik. Zoritxarrez, hortxe bukatzen dira nire ziurtasunak han eta hemen ikusten ditugun kartelez Garazirekin hitz egiteko garaian.\nZoritxarrez, lurralde batean bizi gara non hitzak terroristak edo iraultzaileak izan daitezkeen, non semantika bera gatazkaren partea den. Eta zalantzak ditut, ez baitakit zein den semantikarik egokiena, ez baitakit zeintzuk diren erabili behar ditudan hitzak.\nMaitasunaren kasuan ez dut dudarik, baina... zilegi al da nork bere gorrotoak eta ezin ikusiak ondorengoengan ereitea?


Grafenoarekin argia kontrolatzen\nIQFR-CSIC, ICFO eta nanoGUNE zentroetako zientzialariek lortu dute grafenotan argia harrapatzea eta gordetzea; hala, lortu dute karbono-atomoen geruza bat izatea etorkizun handieneko aukera nanometroen eskalan informazio optikoa prozesatzeko, eta, orobat, detekzio optiko eta optoeletroniko ultra-azkarretarako.Espainiako ikerketa-taldeek lortu dute lehenengo aldiz ikustea grafenotan —atomo bateko lodierako karbono-atomoen geruza bat— nanometroen eskalako doitasunarekin gidatutako argia. Aspalditik fisikari teorikoek iragarritako zerbait erakutsi du ikuste horrek: hain zuzen ere, grafenoa erabilita posible dela argia harrapatzea eta manipulatzea oso modu eraginkorrean, informazio optikoa prozesatzeko eta detekzio ultra-sentikorrerako plataforma berri gisa ikusita grafenoa. Hiru osagairen sinergiak ekarri du emaitza ikusgarria: IQFR-CSIC (Madril) zentroko proposamen teorikoa, ICFO (Bartzelona) zentroak grafenoaren nanofotonikan eta nanoelektronikan duen espezializazio maila, eta nanoGUNE (Donostia) zentroa aditua izatea maila esperimentalean. Eta aste honetan argitaratu dituzte emaitzak Nature aldizkarian, Kaliforniako UCSDko Dmitry Basov-en taldearen antzeko beste lan batekin batera.Grafenoak dituen propietate liluragarrien artean, erakusten duen portaera optiko paregabea da aipagarriena. Zehazki, propietate optiko interesgarriak aurreikusi dira argia plasmoi deritzenei akoplatzen zaien kasuetarako (grafenoko eroapen-elektroien “itsasoaren” izaera ondulatorioko uhinak). Aldiz, lan honen aurretik ez da inoiz aurkitu plasmoi horien zuzeneko ebidentzia esperimentalik. Arrazoia da grafenoaren plasmoien uhin-luzera —tamaina, alegia— ohiko mikroskopio optikoek ikus dezaketen tamaina txikiena halako 10etik 100era aldiz txikiagoa dela. Orain, ikertzaileek grafeno-plasmoien lehen irudiak erakutsi dituzte. Horretarako, eremu hurbileko mikroskopio bat erabili dute; halako mikroskopioetan, punta zorrotz batek tamaina nanometrikoko argi-foku bihurtzen du argi-izpi bat, eta lortutako argi-foku horrek eragiten du plasmoiak sortzeko behar den momentua (“bulkada”). Era berean, punta sentikorra da plasmoien presentziarekiko (1. irudia). Rainer Hillenbrand-ek, nanoGUNEko taldeko buruak, honela azaldu du: “Ikusi eta sinistu! Egin ditugun eremu hurbileko irudi optikoak dira grafenoko plasmoiak —higitzen direnak eta finko daudenak— existitzen direlako behin betiko froga, eta halakoen bidez uhin-luzera ñimiñoa zuzenean neur daiteke”.Ikertzaileek erakutsi dutenez, grafenoaren plasmoiak erabil daitezke argia modu elektrikoan kontrolatzeko, transistore batean elektroiekin egiten denaren antzera. Halako aplikazioek, ezinezkoak gaur arte beste material batzuetan dauden plasmoiekin, bideragarri bihurtzen dituzte nanometroen eskalako kommutadore optiko efizienteak, eta halako kommutadoreek aukera ematen dute kalkuluak elektrizitatearekin egin beharrean argiarekin egiteko. “Gure lanarekin, erakutsi dugu grafenoa aukera paregabea dela egungo mikro-txipetan gertatzen diren abiadurako argiaren modulazioarekin lotutako arazo teknologiko handiak ebazteko”, azaldu du IQFR-CSIC taldeko buru Javier García de Abajok. Gainera, bolumen ñimiñoetan argia harrapatzeko gaitasun horrek nanosentsoreen belaunaldi berri bat agertzea eragin lezake, eta hainbat aplikaziotarako erabil litezke halakoak: medikuntza, biodetekzioa, eguzki-zelulak eta argi-sentsoreak, eta, orobat, informazio kuantikoaren prozesadoreak. Emaitza horrek ikerketa-eremu bat irekitzen du, dudarik gabe, eta bide bideragarri bat eskaintzen du argia modu ultra-azkarrean sintonizatzeko; gaur arte pentsaezina zen hori. Frank Koppends ICFO taldeko buruak honela laburtzen du aurkikuntza: “Grafenoa material paregabea da eta, plasmoiekin lotuta, berria; nanoelektronikaren eta nanooptikaren eremuen arteko benetako zubia”.\nGrafeno-plasmoien nanobisualizazio optikoa. Goian: ikuste-metodoaren eskema. Lagina zeharkatzen duen laser batek argiztatzen duen punta batek grafenoaren plasmoiak kitzikatzen ditu. Detektatzeko, puntak birbidalitako argia jasotzen da. Behean: grafenoaren irudi optikoa; grafeno-plasmoien interferentzia erakusten du patroiak.\nFull bibliographic informationErreferentziak: Optical nano-imaging of gate-tunable graphene plasmonsJianing Chen, Michela Badioli, Pablo Alonso-González, Susokin Thongrattanasiri, Florian Huth, Johann Osmond, Marko Spasenovi?, Alba Centeno, Amaia Pesquera, Philippe Godignon, Amaia Zurutuza, Nicolas Camara, Javier García de Abajo, Rainer Hillenbrand & Frank KoppensDOI: 10.1038/nature11254Parte hartu duten institutuak: Nanobisualizazio optikoa: CIC nanoGUNE Consolider (Donsotia), CFM-CSIC-UPV/EHU (Donostia), Neaspec GmbH (Martinsried, Alemania), Ikerbasque (Bilbao)Nanofotonika eta optoelektronica, grafenoarekin: ICFO (Bartzelona)Teoria: IQFR-CSIC (Madrid)Grafenoaren sintesia: Graphenea (Donostia), Toursko Unibertsitatea (Tours, Frantzia) eta CNM-IMB-CSIC (Bartzelona)


Maialen Chourraut zoriondu dau Bingen Zupiriak Tokion irabazitako zidarrezko domineagaitik - bizkaie.biz\nBizkaie! 2021-07-30 08:09 Kirola\nPozik eta eskertuta agertu da Basque Team-eko piraguistea komunikabideen aurrean.\nEtxera bueltan Donostian eskaini dau bere lehenengo prentsaurrekoa Maialen Chourrautek Kultura eta Hizkuntza Politikako sailburu Bingen Zupiriagaz batera. Agerraldian Basque Team-eko koordinatzaile Olatz Legarzak eta Xabier Etxaniz Maialen Chourrauten entrenatzaileak be parte hartu dabe.\nLasarteko palisteak eta Basque Teameko bekadunak, martitzenean zidarrezko dominea irabazi eban Tokioko Joko Olinpikoetako eslalon piraguismoko K1 finalean. Aurretik Londresen brontzezko dominea eta Rion urrezkoa irabazitakoa da Chourraut.\nPozik eta eskertuta agertu da komunikabideen aurrean Basque Teameko piraguistea eta etxekoakaz ospatu eta gozetako gogoa dauela azpimarratu dau.\nBestalde, Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politikako sailburu Bingen Zupiriak Lasarteko piraguistearen lana zoriondu eta aurreratu dauenez, Usurbilen, Oria ibaian, Orbeldi urtegiaren inguruan, ur bizien kanala egiteko proiektua mahai gainean dauka Eusko Jaurlaritzeak.\nEuskadiko eta Gipuzkoako piraguismoko federazinoek bultzatu eta Gipuzkoako Foru Aldundiak eta Eusko Jaurlaritzeak babestuko daben proiektua da. Lanak 2022. urte hasieran hasiko dira eta 2023an amaitzea aurreikusten da. Zupiriak aurreratu dauenez, kanalari Maialen Chourraut-en izena jartea proponiduko deutse Jaurlaritzeak gainontzeko erakundeei Chourraut maila handiko kirolaria da, mitoa be bada dagoeneko eta uste dogu benetan izen aproposa dala ur bizien kanalerako.


Bilboko euskara - Wikipedia, entziklopedia askea.\n(«Bilboko euskera» orritik birbideratua)\nBilboko euskara, Bizkaiko hiriburuaren euskal hizkera jatorrizkoa da, mendebaleko euskara edo bizkaieraren aldaera dena. Bilboko euskara hiriaren erdigunean, Zazpikaleetan, ohiko hizkuntza izan zen Erdi Arotik XIX. mende hasieraraino. XIX. mendean zehar, ordea, gaztelania gailendu zen Bilboren erdigunean, nahiz Bilboko erdara hark euskarazko hainbat hitz eta eragin gorde zituen. Bilboko jatorrizko azpi-euskalkiak bizirik segitu zuen hiriaren periferiako nekazari auzo batzuetan, eta azken hiztunak gune horietan iraun dute XXI. mende hasieraraino. Iñaki Gaminde ikertzaileak hiru gunetan topatu ditu: Bilboren Errekaldeko mendialdean, Larraskitu izeneko auzoan, bestetik Begoña partean (Mahatserri aldean), eta azkenik Bilbo eta Arrigorriaga arteko Buia auzoan. Hiru gune hauek elkarrengandik banatuta daude eta beren artean badira hizkera mailako alde txikiak (Begoñan eta Larraskitun euskarari euskerie esaten diote, Buian berriz auskerie).\nKoldo Zuazoren arabera, Bilboko jatorrizko euskara Nerbioi ibarrean egindakoaren antzekoagoa da (Arakaldo, Arrankudiaga, Arrigorriaga, Basauri, Ugao eta Zaratamoko hizkerak), Txorierri edo Uribe Kostakoa baino. Bilbon, zer esanik ez, jatorrizko euskaldun horiez gain hiriaren erdigunean bizi diren euskaldun asko ere badira, Bizkaiko (eta urrunagoko) herrietatik iritsiak edota ikastolan, eskolan edo euskaltegian hizkuntza ikasi duten euskaldunberriak. Izatez, Begoña, Larraskitu eta Buia aldeko jatorrizko euskal hiztunak dozena gutxi batzuk dira gaur egun, gehienak adinekoak, eta horien aldean askozaz ugariagoak dira beste etorki bat duten Bilboko euskaldunak. Horregatik, gaur egun Bilbon entzun litekeen euskara era askotakoa izaten da (euskara batua, Bizkai aldeko zenbait azpi-euskalki, etab).\n1 Bilboko euskalkia denboran zehar\n1.1 XVI-XVIII. mendeetan\n1.2 Gaztelaniaren bilbotar dialektoa (XIX-XX. mendeak)\n1.3 Begoña, Larraskitu eta Buiako azken lekukoak (XX. mendean)\n1.4 Ordezkatze prozesua eta biziberritze ahaleginak XX. mendean\n2.4 Bertsolaritza, literatura eta musika\n2.6 Euskararen Etxea\nBilboko euskalkia denboran zehar[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nXVI-XVIII. mendeetan[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nJose Maria Sanchez Carrion "Txepetx" hizkuntzalariaren arabera, "aspaldidanik Bilbo euskara landuaren plaza izan da".\nEuskaraz dagoen atsotitz bildumarik zaharrena, 1596. urtean argitaraturiko Refranes y Sentencias liburua da. Joseba Lakarrak egindako ikerketaren arabera bilduma hori Bilbon osatu zela dirudi, bertako azpi-euskalkiari dagozkion hainbat ezaugarri ageri baititu. XVI. mende amaierako Bilboko euskararen adibide gisa, beraz, Refranes y Sentencias bildumako esaera batzuk ipin litezke, nahiz esaera zaharrak izanik zenbait ezaugarri arkaiko zituzten, baita beren garairako ere:\n« - Luki kume, azeri (64) »\n« - Izekoa edo llobea, eztakit zein dan obea (154) »\n« - Uler ezak lenago, ta itz egik geroengo (194) »\n« - Su bako etsea, gorputz odolbagea (237) »\n« - Gizonok oro buru baltz, andra duztiok buru zuri (245) »\nMende erdi geroago, 1653. urtean, Rafael Mikoleta bilbotar elizgizonak Modo breve de aprender la lengua Vizcayna izenburudun liburuxka idatzi zuen, euskara ikasteko metodo labur bat (nahiz ez zen argitaratzera iritsi). Liburu horrek erakusten duenez, ordurako Bilboko euskarak galdu egin zuen s/z eta ts/tz txistukarien arteko bereizketak (Refranes y sentencias bilduman nahiko ondo mantentzen zena). Hola, Bizkai aldean gaur egun hain ohikoa den "seseoa" Bilbo aldean sortu zela dirudi, eta bertatik inguruko eremu euskaldunetara zabaldu zela geldiro geldiro. Refranes y sentencias bildumako beste ezaugarri arkaiko batzuk ere galdu egin ziren Mikoletaren garairako. Hona Mikoletaren liburuko pasarte batzuk, bi zaldunen arteko elkarrizketa bati dagozkionak:\n« Don Joane: Nondik isan ditu orren mesede orrek tapizok?\nDon Peru: Jauna, Flandesik etorri sirea[n].\nDon Joane: Angoak-edo dira pinturok edo erretratuok?\nDon Peru: Batzuok, seren besteak dira Italiarik etorriak.\nDon Joane: Esku ederrenak dira. Seinbaten ebe[n] berorek eskritori au?\nDon Peru: Balio daue[n] baxin geiago: berrogei dukat.\nDon Joane: Selango sureskoa da?\nDon Peru: Sur gorri au da Habanako kaobea, baltz au ebanua, ta suria marfila. »\nRefranes y sentencias bildumak eta Mikoletaren lanak erakusten dutenez, Bilboko pertsona eskolatu batzuk euskara idatziz jasotzeko interesa izan zuten XVI-XVII. mendeetan. Geroago ere, Bilbon sortutako jatorrizko beste hiztun batzuk euskaraz idatzi zuten XIX. mende hasieran, adibidez Juan Mateo Zabala fraileak edota jaiotzez okondarra zen Jose Paulo Ulibarri, umetan Bilboren aldameneko herrira, Abandoko elizatera (gaur egun Bilbo), bizitzera joan zena. Nolanahi ere, Bilboko elitea erdaldunduz joan zen denboran zehar, eta joera hori Bilboko herritar apalen artera zabaldu zen. XIX. mende hasieran, Juan Antonio Mogelek zioenez, Bilbon ohikoa omen zen euskara-gaztelania arteko mordoiloak entzutea kalean, eta horren adibide gisa honako esaldia ematen zuen: ene! ara toroa plasan mansania jaten. Luze gabe Bilboko Zazpikaleetako herritar gehienak erdaldundu egin ziren, baina behinolako beren hizkuntzaren arrastoa beren gaztelanian geratu zen.\nGaztelaniaren bilbotar dialektoa (XIX-XX. mendeak)[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nEmiliano Arriaga eta beste autore batzuek Bilboko gaztelania bereziaren lekukotzak bildu zituzten XIX. mende amaieran. Erdara horren adibide ezagun bat, hein batez estereotipatua, Una ronda de barregarris izeneko kantua da. Hona ahapaldi bat:\n« ¡Ené, qué risas te hisemos\nal pasar por la Sendeja!...\nChalos y todo nos hiso\ndesde el balcón una vieja. »\nHola, bilbotar petoen (txinboen) erdaran ohikoa zen "seseoa" (Bizkaiko euskaldunen artean bezala), baita euskarazko hitzak eta esamoldeak baliatzea edo moldatzea ere beren gaztelanian (haser chalos adibidez, 'txalo egin'). Bilbotar erdaldunek erabiltzen zituzten euskal jatorriko berba gehienak Bilbo aldeko euskaratik hartutakoak ziren. Hona horietako batzuk: achur, amaiquetaco, arlote, bustina, cacati, carramarro, chalo, chimino, chimbo, chiquito, chirloras, chocholo, furrustada, gangarra, ichulapico, iñurri, jaunchu, larri, moscorra, quiliquili, saguchu, sapaburu, saran, sensumbaco, sirimiri, urrecha.... XX. mendean zehar Bilboko erdararen ezaugarri horietako asko galduz joan ziren gaztelania estandarragoaren fabore. Baina berba berezi batzuk oraindik ere entzun litezke Bilbo aldean.\nBegoña, Larraskitu eta Buiako azken lekukoak (XX. mendean)[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nBilboko Karmele Kortajarena hiztunaren testigantza. Euskal Herriko Ahotsak proiekturako egindako elkarrizketa, ahozko ondarea jaso eta zabaltzeko. Bilboko euskararen testigantza bakarrenetako bat.\nBilboren XX. mendeko hazkunde urbanoak inguruko nekazari eremuak irentsi bazituen ere, Bilboko udalerriaren mugen barruan, mendialdeko hiru nekazari gunetan, jatorrizko euskal hiztun gutxi batzuk iraun dute XX. mende osoan, gaur egun arte. Batetik, Begoña edo Mahatserriko toki batzuetan aurki litezke, Otxarkoaga aldean batik bat (Arbolantxa, Santo Domingo-Egirleta eta Azkarai). Bestetik Errekalde auzoko mendialdean, Larraskitu deritzon inguruan (San Justo, Bentabarri eta San Roke guneak alegia), Pagasarri mendiaren bidean daudenak. Eta azkenik Bilboko Abusu auzoa eta Arrigorriagako herrigunearen artean Buia edo Buja, Buiagoiti, Seberetxe eta Irusta aldean. Hona, lagin gisa, hiru gune horietako hiztunei Iñaki Gamindek grabatutako pasarte batzuen transkripzioa, behinolako Bilboren gainean ari direla:\n« Buiako lekukotza: Tranbidxe ta sera be egote san, autobus bet egote san Algortara dxoateko, sera, ara jentie dxoate san bigerren, edo maixuek-eta dxoaten sien ta urteten auren an Gran Vian eta dxoaten sien, tranbidxek ederto, tranbidxek Begoñara. Begoñekoa paseta san gure Plasa Elitikatik, andik paseta san Begoñekoa. Esetu su tranbidxe? »\n« Larraskituko lekukotza: Errekalden bai, orti danak labrantzak, Eskurtzen danak labrantzak. [...] Egon san jardin bet, Gordonis, kallie, a egon san itxite, palatue ta ifiñite kristelak, eta an egon sien Nabarro, orren koñetu bet, an barruen, an egon sien madarixek eta danak, eta egon sien eta bixiten iru, an soloak, andik gora, danak soloak, bai sarratute ormiegas »\n« Begoñako lekukotza: Se oiñ Otxarkoagan da, baie len gure elixie Begoñakoa ixen da, ni an bautisite an eskondu te dana an in nitzen, Begoñen. »\nLehen begiratuan XX. mendeko lekukotza hauetako euskarak Mikoletaren liburuan eta Refranes y sentencias bilduman ageri denetik nahiko desberdina dirudi. Izan ere Bilbo aldeko euskarak, beste hizkera askok bezala, aldaketa fonetiko eta bestelako ugari izan ditu mendeetan barrena. Hala ere jarraitasunak ere antzeman litezke XVI-XVII. mendeetako Bilboko euskararen eta XX. mendekoaren artean. Horretarako aski da garai horietan guztietan dokumentatu diren oinarrizko hitz batzuk zerrendatzea, eta zer mantendu den eta zer aldatu den ikustea. Zerrendako berba eta forma hauetako asko ohikoak dira Bizkai osoan eta are Euskal Herriko beste euskalki batzuetan ere. Beste batzuk soilik Bilbo aldean edo gertuen dauden eskualdeetako euskalkietan entzun litezke (batez ere Txorierri, Nerbioi ibar, Arratia eta Orozko aldean). Izenak artikuluarekin jaso dira, bokal elkarketek sortzen dituzten aldaketa fonetikoak hobeto ikusteko:\n"Refranes y Sentencias" (XVI. mendean) Rafael Mikoleta (XVII. mendean) Begoña, Larraskitu, Buia (XX. mendean) Euskara batuan\neguzkia eguskia eguskixe (La), eguskidxe (B, Bu) eguzkia, ekia\nirargia irargia iretargidxe (Bu), itargidxe (B), itargixe (La) ilargia\nerurra erurra edurre elurra\nleia, izotza leia leixe (La), ledxe (B), laidxe (Bu) leia, izotza\neuria euria eurixe (La), euridxe (B), auridxe (Bu) euria\nberarra berarra bedarra belarra\nlukia, azeria lukia, azebaria lukixe (La), lukidxe (B, Bu) lukia, azeria\ntxarria, urdea txarria txarrixe (La), txarridxe (B, Bu) txerria, urdea\ntxakurra, ora txakurra txakurre txakurra, ora\ninurria inurria iñurridxe (Bu), iñaurridxe (B) inurria\naita aita aite (La), aitte (B, Bu) aita\nanajea anajea anajie (La), anaidxie (Bu) anaia\n- amandrea amandrie (La) amama, amona, amatxi\nllobea llobea llobie iloba, biloba\nseîâ, umea seiña señie, umie seina, umea, haurra\nulea ullea ullie (B), ulie (Bu) ilea\nbegia begia begixe (La), begidxe (B, Bu) begia\ngarria garria garrixe (La), garridxe (B, Bu) gerria\nuzena usena usena (La), ixena (Bu) izena\nbarria barria barrixe (La), barridxe (B, Bu) berria\nzaarra, zarra sarra sarra zaharra\ntxipia txikerra txikerra txikerra, txikia, tipia\nandia andia andixe, andidxe (Bu) handia\nduztia, guztia dustia, gustia gustixe (La), gustidxe (B, Bu) guztia\nberba egin, itz egin berba egin berba (e)in berba egin, hitz egin, mintzatu\nostu ostu ostu ostu, lapurtu, ebatsi\nbetatu betetu betatu (La), bete (Bu) bete\neroan, eraman eroan eroan eroan, eraman\nifini, ibini imini ifiñi, imiñi ipini, jarri\nOrdezkatze prozesua eta biziberritze ahaleginak XX. mendean[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nEuskararen ordezkatze prozesua Bilbon aspaldian hasi bazen ere, gaztelania XIX. mendean nagusitu zela esan liteke. 1898rako, orduko Euskalzale aldizkariaren arabera, hiritarren laurdena bakarrik euskalduna zen, horien artean sartuz ez soilik Bilbo bertan sortutakoak, baita beste herri batzuetatik iritsiak ere. Miguel de Unamuno idazle eta filosofo bilbotarra egoera horretaz jabetzen zen, eta bere moduan interpretatu zuen: "El vascuence no puede acomodarse a la vida moderna (...) Bilbao hablando vascuence es un contrasentido (...) El vascuence se extingue (...) Enterrémosle santamente". Garai hartan abian zen industrializazioak eta inmigrazioak gazteleratze prozesua azkartu baino ez zuten egiten.\nUrte haietan, beste alde batetik, zenbait euskaltzalek, euskara biziberritzeko ahaleginak egin zituzten. Batetik Resurreccion Maria Azkue aipatu beharra dago: lekeitiarra zen sortzez, baina laster Bilbon kokatu eta euskararen aldeko ekimen mordoa bultzatu zuen bertatik: Bilboko Institutu Probintzialean euskara katedrako irakaslea izan zen hogeita hamar urtez, euskarazko zenbait aldizkari sortu zituen (besteak beste aipaturiko Euskalzale), euskara ikasteko metodoak idatzi,etab. Garrantzia berezia izan zuen Euskaltzaindiaren sorrerak 1919. urtean, Azkue buru zuela hain zuzen. Akademiaren egoitza ere Bilbon kokatu zen. Bestetik Sabin Arana eta berak sortutako EAJ alderdiaren ekimenak aipatu behar dira. Aranak hizkuntzaren estatusa hobetu nahi zuen, baita korpusa arautu ere. Horretarako hizkuntza eredu garbizale bat bultzatu zuen, Lecciones de Ortografía del Euzkera Bizkaíno eta Deun-ixendegi euzkotarra idatziz, besteak beste. Aranaren euskara eredua ("euzkerea") eragin handikoa izan zen Gerraurrean bere alderdikideen artean, batez ere Bizkaian. Nolanahi ere, Azkueren eta Aranaren euskara ereduek sarritan tupust egiten zuten, eta ugariak izaten ziren batzuen eta besteen jarraitzaileen arteko eztabaidak eta liskarrak, ortografia, hizkuntzaren batasuna eta antzeko gaien inguruan. Aldiz denak bat zetozen euskara sozialki bultzatzeko asmoan. Alde horretatik Aranaren ideologiak bultzatuta Bilboko sabindar gazte talde batek euskara ikasteari ekin zion, eta 1911. urtean Euzkeltzale Bazkuna izeneko elkartea sortu zuten. Elkarte horrek Euzko Deya izeneko aldizkaria argitaratu zuen euskara hutsez 1916-1922. urteetan, baita beste zenbait liburu eta testu ere. 1920. urteko Bilboko errolda ofizial baten arabera badakigu une hartan euskara zekitela Bilboko biztanleen %20'8ak (orduko ehun mila biztanleetik hogei mila inguruk). 1929 eta 1936 urteen artean Bilbon Euzkerea kultur aldizkaria argitaratu zen eta 1937an Eguna, euskara hutsezko lehen egunkaria.\nGerraurrean euskararen alde egindako ekimenak frankismoak eten zituen. Industrializazioa eta inmigrazioa ere suspertu egin ziren. Nolanahi ere, frankismo urte haietan Bilbon euskararen aldeko ekimen berriak jarri ziren abian. Gabriel Arestiren ekarpena azpimarra daiteke, besteak beste, literatura arloan egindako lan ugariekin (Harri eta Herri moduko poesia bilduma, adibidez, 1964an). Euskara batuaren mugimenduak ere, urte haietako Bilbon izan zuen gune garrantzitsu bat, Aresti bera estandar berriaren sustatzaile nagusietako bat izanik, eta Imanol Berriatuak zuzendutako Anaitasuna aldizkaria, plataforma garrantzitsu bat. Ikastolen mugimendua garai hartan hasi zen suspertzen eta Bilbon zenbait ikastola sortu ziren. Euskal kantagintza berriaren baitan Bilbon Oskorri taldea sortu zen 1971an.\n2001eko datuen arabera, Bilboko biztanleriaren %15.32 zen euskalduna eta %21.15 ia-euskalduna edo izateko bidean: 51.302 elebidun, 71.189 elebidun hartzaile eta 212.485 erdaldun elebakar.\nUrte horretako inkesta horren arabera, 15.303 bilbotarrek euskara ama-hizkuntza zeukaten, 8.353 pertsonak euskara eta gaztelania, 304.443k gaztelera bakarrik eta 6.877k beste batzuk.\nEuskaraz hitz egiteko gaitasuna, asko handitu da hirian azken urteotan, batuaren hezkuntza zabalduz joan den heinean. 1981ean %6.38 baino ez zen euskaraz zekiten pertsonen kopurua. Dena den, adinaren arabera ezberdintasun handiak daude, 15 urtetik beherako umeen artean euskaldunen kopurua %40 inguru da, baina 40 eta 60 urte bitarteko pertsonetan ez da %5era ere iristen.\nEuskal Herriko Ikastola Konfederazioaren barruan, hiru zentro daude Abusu, Txurdinaga ("Kirikiño") eta San Adrian ("Urretxindorra") auzoetan. Santutxun, berriz, ibilbide luzea du "Karmelo" ikastolak.\nHelduen hezkuntzari dagokionez, euskaltegi sare zabala dago hirian, hala AEKkoak (Indautxu, San Inazio ("Larrako"), Zazpikaleak ("Lizardi"), Deustu ("Matxintxu"), Iralabarri ("Urtats"), Zorrotza eta Santutxu), nola HABEkoak (Zazpikaleak ("Bilbo Zaharra"), Abando ("Gabriel Aresti", "Juan Mateo Zabala", "Ulibarri", "Mondragón Lingua" eta "Bai&Bye"), Indautxu (Labayru), Matiko, eta Deustuko Unibertsitatea).\nEuskara elkarteek gainera auzoetan egindako lana nabarmentzekoa da, 1980ko hamarkadatik gertatutako susperraldiaren adibide direla. Hauexek dira hiriko elkarte nagusiak:\n"Asapala Kultur Elkartea" (Mahatserri): "Berton" aldizkaria kaleratzen dute.\n"Berbaizu Euskara Elkartea" (Deustu): "Prest!" aldizkaria.\n"Lizardi Mintza Taldea" (Zazpikaleak).\n"Zenbat Gara" Kultur Elkartea (Abando): Kafe Antzokia zabaldu zuten Abandon 1995ean, eta denborarekin hiriko euskaltzaleen topagune nagusi bilakatu da. Halaber, "Bilbo Hiria Irratia" emititzen dute, hiriko euskarazko irrati elebakarra dena.\n"Zorrotzako Euskal Txokoa" (Zorrotza): "Zorrotz-Morrotz" aldizkaria.\nBertsolaritza, literatura eta musika[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nSakontzeko, irakurri: «Bilboaldeko idazleak» eta «Bilboaldeko musika taldeak»\nBertsolaritzak hiriburu bizkaitarrean oihartzun handia izan du historikoki, izan ere Bizkaiko Bertsolari Txapelketaren finala bertan antolatu dute 15 aldiz azken 2007 arte. Bestalde, Santutxuko bertso-eskolak ibilbide luzea du, eta hortik atera dira Arkaitz Estiballes eta Urtzi Urrutikoetxea moduko bertsolariak.\nLiteratura mailan, XX. mendeko euskarazko idazlerik berritzaile eta eraginkorrenetarikoa bilbotarra dugu, Gabriel Aresti alegia. Azken hamarkadetan ugari dira hiriko seme-alabak zein hiriarekin lotura estua dutenak arlo honetan nabarmentzekoak: Andolin Eguzkitza, Patxi Iturregi, Manu Ertzilla, Luigi Anselmi, Andres Urrutia, Juan Ramon Madariaga, Paddy Rekalde, Lutxo Egia, Goizalde Landabaso, Asel Luzarraga, Julen Gabiria, David Tijero, Unai Elorriaga eta Urtzi Urrutikoetxea.\nAzkenik, folk musika arloan aipatzekoak dira Oskorriren taldekideak eta Ibon Koteron moduko musikariak. Pop-rockean, bestela, Zea Mays, Idi Bihotz eta Kloratita taldeak eta hiriburuarekin lotutako Rafa Rueda, Txuma Murugarren eta Anje Duhalde abeslariak.\nAuzoetako aldizkarien artean Mahatserriko "Berton", Deustuko "Prest" eta Zorrotzako "Zorrotz-Morrotz" ditugu, alde batetik. Bestetik, "Bilbo Hiria Irratia" katea eta Bilbotik emititzen duen "Bizkaia Irratia" azpimarratzekoak dira. Azkenik, 2009an emititzen hasiko den Ibaizabal Telebista aipatzekoa da.\nEuskararen Etxea[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nEuskararen Etxea euskarari buruzko gune espezializatua da, Bilboko San Ignazio auzoan dagoen eraikin batean kokatua. 2004an zabaldu zen.\n"Euskara Bilbon: azterketa soziolinguistikoaren laburpena". Bilboko Udala, 1991.\nKoldo Zuazo, "Euskalkiak, Herriaren lekukoak". Elkar, 2003.\nIñaki Gaminde, "Bilbotarron euskararen zuzuan". Asapala Kultur Elkartea, 2004.\nAitor Zuberogoitia & Pedro Zuberogoitia, "Bertan Bilbo. Bizkaiko hiriburua eta euskara: XX. mendeko historia". Bilboko Udala, 2008.\nJoseba Andoni Lakarra, Refranes y Sentencias (1596), Ikerketak eta edizioa. Euskaltzaindia. 1996, Bilbo.\nJon Juaristi, El chimbo expiatorio. 1999, Madril.\nAngel Zelaieta (ed.) Rafael Mikoleta, "Modo breve de aprender la lengua vizcaina" (1653).\nMikel Xabier Aizpuru & Karmele Zarraga, "Hizkuntzaren eremuak. Bilboko euskaldunak 1920. urtean", Bidebarrieta aldizkaria, 22, 2011.\nMikel Aizpuru, "1920ko ezohizko estatistika: Bilboko euskaldunen kopurua, jatorria eta bizilekua", Euskonews, 609, 2012.\nUnai Brea, "Bilbotarrez ari dira batzuk oraindik. Bilboko jatorrizko hizkera", Argia aldizkaria, 2004.\nXabier Kintana. Bilbao, euskararen bizitzan. Euskaltzaindian sartzeko hitzaldia.(1994) \n↑ «Ahotsak.eus, Euskal Herriko hizkerak eta ahozko ondarea» www.ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-06-27.\n↑ «Bilbon esnea saltzen - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-06-27.\n↑ Kintana, Xabier (1994) Bilbao, euskararen bizitzan. X. Kintanaren Euskaltzaindian sartzea Euskaltzaindia.\nAhotsak.eus webguneean Bilboko grabazioak (Hizlariak: 14; Zintak: 18; Pasarteak: 194; Transkribatutakoak: 2; Audioak: 18; Bideoak: 176)\nOrriaren azken aldaketa: 25 maiatza 2019, 10:55.


Txosnak lekuz aldatuko dira, jaien arimak bere horretan dirau - Leioa - Hiruka.eus\nTxosnak lekuz aldatuko dira, jaien arimak bere horretan dirau\nUnai Brea 2019-06-18 17:02\nBerrikuntza handi bat egongo da aurten Leioako sanjuanetan: aspaldiko partez, lekuz aldatuko dira txosnak, herriaren erdi-erdian egoteko ametsa oraingoz beteko ez badute ere. Bertako egitaraua indartzeko ere ahalegin berezia egin du txosna-batzordeak.\nAldapan segituko dute Leioako txosnek, baina askoz malda txikiagoan. Hainbatetan saiatu ostean, txosna-batzordeak lortu egin du azken urteetan ezagun egin den osasun-etxearen atzeko gune latzetik alde egin eta erosoago batera joatea. Zehazki, udaletxearen inguruan egongo dira aurten txosnak, Sarrienarantz doan errepide berriko biribilgunean. Hor ere aldapa dago, baina inolaz ez gune zaharrekoa bezain malkartsua. "Txosnalarien lana zailtzen zuen hark", diote batzordeko kideek. Udalak, oraingoan, ez du agertokirik ipiniko, eta horren ordez txosna-gunekoa erabiliko du zenbait ekitalditarako.\nKokagune zaharra uzteko helburua bete dute, baina ez dute lortu gura luketen behin betiko lekura ailegatzea. "Lauzpabost urte barru Sabino Aranara hurbiltzea espero dugu", diote batzordekoek, "urbanizazio-aldetik bertan egongo den aldaketa handiak Leioako bizitzaren erdigune bihurtuko du ingurua, eta helburua hor egotea da".\nBaina horiek etorkizuneko kontuak dira, eta 2019ko sanjuanez berba egitea dagokigu orain. Ekainaren 20tik 24ra izango dira jaiak (egitarauak aurreko asteetan egindako zenbait ekitaldi jaso ditu baita ere, ekainaren 15eko Antzinako Eguna barne), eta horrek esan gura du iaz baino gau bat gehiagoz gozatu ahal izango dela aurten. Eta gauei dagokienez, apustu handia egin dutela aldarrikatzen du txosna-batzordeak. Su Ta Gar nabarmentzen da, zalantza barik gune horretan eskainiko diren kontzertuen artetik.\nUrtez urte klasiko izaera lortu duen ekitaldia azpimarratu beharra dago: Akelarrea. "Txosna-guneko eskaintzarik politenetakoa da, eta eskualde osoan gure programazioa erreferentziala izan dadin lagundu duen emanaldietako bat". Umeentzako ikuskizuna egunez aldatzea izan da beste erabaki bat. Lehen domeka arratsaldez egiten zen, "jaiak amaitzeko zorian zeudela", eta oraingoan barikura eroan dute, txokolate-janaren ostera.\nAzken urteetan arrakasta izan duen beste ekitaldi bati ere eutsiko diote: kuadrillen plater irekia. Hau da, kuadrilla bakoitzari txosnara sartu eta bere musika ipintzeko aukera ematea. Hori bai, txosna-batzordeak ezarritako baloreei begirunez jokatuta. Hau da, ez da hitz sexistarik, xenofoborik edota arrazistarik onartuko.\nLeioako San Juan jaien eta beste festa askoren egitarauen berri izateko, deskargatu gure app-a, doakoa da!