Fidantza kontratu - Wikipedia, entziklopedia askea.\nFidantza kontratu sinple edo arrunt baten eredua.\nFidantza kontratua berme pertsonaleko hitzarmen bat da, zeinaren bitartez fidantzarekin fidatzailea hirugarren baten ordez zerbait ordaintzera edo betetzera behartzen den, hirugarren horrek hori egiten ez duen kasuetan. Erantzuleak era solidarioan nahiz subsidiarioan erantzungo du hartzekodunaren aurrean, zordunaren ordez, betebehar nagusia duena, zordunak betetzen ez duen kasuetan behartua geratuz.\nFidantza hartzekodunaren bermea da, ezin baitaiteke existitu baliozko betebeharrik gabe. Azken batean, fidantzak bermatzen duen obligazio nagusiaren aurretiazko existentzia suposatzen du. Fidatzailea, beraz, hartzekodunaren onuran, betebehar baten zordun bilakatzen da, betebehar nagusiak hartzekodunari sortzen dion interesa asez.\n2 Jatorria eta bilakaera historikoa\n2.1 Erromako zuzenbide klasikoan: berme pertsonal erromatarra\n2.2 Justinianoren Zuzenbide Erromatarrean\n2.3 Kodifikazio Aroan\n3 Funtzio ekonomiko eta soziala\n5 Fidantza kontratuaren eraketa\n5.1 A) Elementu pertsonalak: subjektuak\n5.1.1 Fidantza- kontratuko aldeak\n5.1.2 Gaitasuna, orokorrean\n5.2 B) Elementu errealak: obligazio bermatua\n5.3 C) Elementu formalak\n6 Fidantza motak\n6.1 Fidantzaren oinarrian dagoen kausa\n6.2 Arautzen duen zuzenbidea\n6.4 Bermatutako obligazioa\n7 Efektu juridikoak\n7.1 Fidantzaren efektu juridikoak hartzekodunaren eta fidatzailearen artean\n7.1.1 Eskusio- onura: fidatzaileari betetzea galdatzea\n7.1.2 Banaketa onura\n7.1.3 Salbuespen aurkagarriak\n7.2 Fidantzaren efektu juridikoak zordunaren eta fidatzailearen artean\n7.2.1 A) Ordainketa egin baino lehen dituen eskubideak\n7.2.2 B) Ordainketa egin eta gero dituen eskubideak: fidatzaileak zordunaren aurka dituen akzioak\n8 Kontratuaren iraungipena\n9.1 Fidatzaileen pluraltasun arrunta\n9.3 Fidatzaile kideen arteko erlazioak\n9.4 Fidatzaile kideen eta zordunaren aurkako erlazioak\n9.5 Fidantzakidetza iraungitzea\n12 Fidantza- kontratua nazioartean\n13 Ohar terminologikoa\nZentzu zabalean fidantza deitzen zaio obligazio bat betetzeko erabiltzen den mailegatutako edozein bermeri. Baina zentzu hertsi batean, fidantza berme berezi bat da non hirugarren batek zordunaren betebeharra betetzea erabakitzen duen zordunak betetzen ez duen kasuetan.\nLaburbilduz, honela defini dezakegu: kontratu bat zeinaren bitartez hirugarren pertsona batek, hartzekoduna eta zorduna ez denak, bere burua behartzen duen obligazio bat modu subsidiarioan betetzera, alegia, zordunak betetzen ez duen kasuan.\nFidantza kontratua bermezko kontratu bat da, behar nagusi bat betetzen dela ziurtatzen saiatzen dena, hain zuzen.\nBermeak pertsonalak edo errealak izan daitezke hirugarren batekin hartutako konpromisoaren arabera. Lehenengoak fidantza kontratua osatzen du, eta bigarrenak bermezko kontratu, hipoteka eta antikresia, baita beste adierazpen modernoago batzuk, hala nola, lekualdatzerik gabeko bermeak eta hipoteka higigarria.\nHitz egiten ari garena ondo ulertu ahal izateko oso garrantzitsua da bi baldintzen arteko bereizketa egitea, askotan nahasi egiten direlako: erantzukizuna eta bermea. Obligazio baten ez betetzea ematen denean hartzekodunak obligazio horri derrigorrez betetzea eskatu ahalko du, eta zordunaren ondareagatik baliokidea izango den balioa lortzea. Hau da gure ordenamendu juridikoak erantzukizunaren inguruan ezartzen duen sistema orokorra, hartzekodunarentzat berme bat suposatzen duena. Baina bermea zentzu tekniko eta espezifikoan ez da sortzen erantzukizunaren sistema orokorra aldatzen den arte hartzekodunak duen segurtasuna handitzeko bere interesa betetzen dela ikustean.\nBermea eta erantzukizuna kontzeptu desberdinak izateaz gain, betetzen dituzten funtzioak ere desberdinak dira. Izan ere, erantzukizunean zorduna bere betebeharrak betetzera lotuta gelditzen da; bermean, berriz, hartzekodunak bere interesa beteko den segurtasuna handiagoa da.\nJatorria eta bilakaera historikoaAldatu\nErromako zuzenbide klasikoan: berme pertsonal erromatarraAldatu\nZuzenbide Erromatar Klasikoan fidantzagatik pertsona bat besteren zorraz arduratzen da berezko ondarearekin. Fidantza ez da kontratu bat zehazki, hots forma juridikoa, baizik eta helburu ekonomiko soziala, baliabide juridiko desberdinekin lortzen dena.\nGarai honetan zuzenbide erromatarrean garrantzi handiko kontratu bat zegoen stipulatio deitzen dena: ahozko garantia kontratua. Honela definitzen zen: kontratu bat zeinaren bitartez pertsona bat (fidatzailea) obligazioa betetzera behartzen den beste pertsona batek (zorduna), obligazioaren subjektu pasiboak, obligazioa betetzen ez duen kasuetan.\nHiru berme mota zeuden garai honetan:\nSponsio: kultuan aritutako pertsonek ospatutako promesari zegokion ñabardura erlijiosoekin.\nFideipromissio: aurrekoaren eboluzioa da, eta aurreko kontratu bera ospatzea posible zen baina atzerritarrekin eta onurak barneratzen dituzte fidatzailearentzat.\nFideiussio: Justinianori esker sortua, zeinak beste onura batzuk gehitu zituen fidatzaileen alde. Fidatzaileak hartzekodunari aukera ematen zion lehenengo zordunaren atzetik joateko.\nJustinianoren Zuzenbide ErromatarreanAldatu\nJustinianoren Zuzenbide Erromatarrean fidantza erromatarraren eboluzioa ematen da. Eboluzio hau kalitate juridikoan eman zen hobekuntzaren fruitua izan zen, baita garatutako gizarte baten eskaeren ondorioz, non berme pertsonalak lehen mailako papera betetzen zuen.\nAkordioak forma zorrotz eta formala zuen, ondorengo baldintzekin:\nSolemnia verba deritzotenak.\nBi alderdien aldibereko presentzia.\nNobaziorik inoiz ez produzitzea (kontratu bat beste bategatik ordeztea, lehena baliogabetuta).\nLuzamenduko interesengatik zigorra handitzea eskatu ahal izatea.\nKodifikazio Aroan, Erdi Aroko juristek, erromatarrekin alderatuz, ez zituzten aurrerapen handiak lortu, eta ez zituzten guztiz bere egin Justinianok egin zituen aldaketak.\nHemen eman ziren aldaketa handienak XIII. eta XIX. mendeetako juriskontsultuek egin zituzten, ordura arte zegoen guztia sistematizatuz, argituz eta ordenatuz. Honela, Kodifikazioa sortu zen, gaur egun bermeen eta zordun-solidaritateen inguruan dagoen erregulazioaren oinarriak finkatuz.\nFidantzaren inguruan hitz egitean, kontratu batez hitz egiten dugu, non fidatzaileak onuradun edo hartzekodunarekin konpromisoa hartzen duen, zordunak ordaintzen ez duen kasuan betebehar hori betetzeko. Honela, segurtasuna eskaintzen du kontratuan ezarritakoa adostutako forman eta denboran beteko baita.\nFidantza- kontratu baten bidez onuradunari eskaintzen zaiona zera da, zordunak hartu dituen obligazioak beteko dituen ziurtasuna. Izan ere, fidatzaileak fidantza eman zezan lehenik zordunak dokumentazio jakin batzuk aurkeztu behar ditu bere kaudimen ekonomikoa eta baita bere ahalmen tekniko, moral eta legezkoa frogatzeko.\nBestalde, zordunari obligaziodun solidario baten babesa, hau da, pertsona fisiko bat zeinak fidantza baino balio handiagoa duen ondasun higiezin bat duen, eskatuko zaio.\nBeharrezkoa den fidantza- kontratu mota eta bere ezaugarriak kontuan izanik, hau kontratatzeak onura desberdinak ekar ditzake. Batez ere, kostu gutxiko berme bat dela, eta fidatutakoak ez du bere kreditu-lerroa blokeatzen.\nFidantza bat kontratatzeak beharrezko ziurtasun juridikoa eskaintzen du negoziazio bat egin behar denerako, bere ez betetzeari larritasuna kenduz, hau gertatzen den kasuetarako.\nBestalde, gizartean ekonomikoki oso garrantzitsuak dira, izan ere, fidantzek kreditu emateak bizkortzen dituzte, baita salerosketa kontratuen ordainketen betetzeak ere.\nFidantza kontratuak honako ezaugarri hauek ditu:\nBerezitasun honek, fidantza diziplinaren ezaugarri garrantzitsuenak jasotzen ditu.\nFidantza hartzekodunaren berme den heinean, ezin daiteke existitu baliozko betebeharrik gabe. Azken batean, fidantzak bermatzen duen obligazio nagusiaren aurretiazko existentzia suposatzen du. Fidatzailea, beraz, hartzekodunaren onuran, betebehar baten zordun bilakatzen da, betebehar nagusiak hartzekodunari sortzen dion interesa asez.\nEsan liteke fidatzailearen betebeharra zordun nagusiaren isla dela: fidantza lotura honekin soilik jaiotzen da, eta era berean bermatutako erlazioen pausuak jarraitzen ditu. Gainera, zordunaren betebeharrekin batera desagertzen da.\nOsagarritasuna arrazoi funtzionalagatik justifikatzen da: ezin da zalantzan jarri, fidantzaren bigarren maila konfigurazioak berme funtzioa betetzen duela betebehar nagusia existitzen eta denboran irauten duen bitartean.\nHala ere, behar nagusiak esperimenta ditzakeen gorabehera guztiak fidantza erlaziora eramango balira, nabaria litzake, translazio oso horrek berezko berme hori ahultzea dakarrela. Hau da, bere segurtasun eta eraginkortasun maila jaisten du. Horregatik, bilatzen dena bermatutako hartzekodunaren posizioa indartzea denean, ohikoa izan ohi da fidantza erlazioaren osagarritasun maila hori beheratzea.\nBetebehar fideiusorioaren izaera osagarriari hasieran zuen izaera absolutua kentzen zaio, eta berme pertsonaleko forma berriak sortuz, osagarritasunaren zurruntasuna saihesten dutenak.\nFidatzailea bigarren maila batean egongo da, eta soilik erantzungo du zordunaren atzetik eta bere akatsean, bi ikuspegitik: 1) Fidatzailea hirugarren bategatik betetzera edo ordaintzera behartzen da “honek egiten ez duenean”; 2) Geroagoko une betearazlean, fidatzailea ezin da ordaintzera behartu lehenago “zordunaren ondare guztien eskusioa” egin gabe.\nBere berezko efektuak produzitzeko alderdiek beren baimena elkarrekiko adierazi behar dute. Baimena ezin da ulertutzat eman, beharrezkoa da berariazko eran agertzea, eta nabaria izatea.\nFidantza aldebakarrekoa da fidatzailearentzat soilik ezartzen dituelako betebeharrak.\nFidantza kontratuaren eraketaAldatu\nA) Elementu pertsonalak: subjektuakAldatu\nFidantza- kontratuko aldeakAldatu\nKontratutik sortzen den fidantzaren kasuan, ezinbesteko aldeak izango dira (obligazio nagusiaren) hartzekoduna eta fidatzailea, hauek izango dira eta obligazio fideiusorio honen subjektuak. Orohar, bermatua izan den zorduna ez da kontratu honetako alderdi izango. Salbuespen bezala, zordunak eta fidatzaileak, euren arteko akordio bidez ere adostu ahalko dute; nolanahi ere, azken akordio hori hartzekodunak onartu behar du. Ondorioz, kasu guztietan ezinbestekoa da fidantza erlazioaren eraketa eman dadin, fidatzaile eta hartzekodunaren elkartze subjektiboa.\nSubjektuen ikuspuntutik, nork bere burua obligaziopean jartzeko gaitasun orokorra izan behar da fidantza eratzeko. Fidatzaileak betebeharrak bereganatzeko gaitasuna izan behar du.\nHala ere, emantzipatutako adin txikikoari dagokionez, nahiz eta horrek ezin duen dirua maileguan hartu, printzipioz, ez da fidatzaile izateko debekua jasotzen; hortaz, adin txikiko emantzipatu gabea fidatzaile izan daitekeela baiezta genezake. Hala ere, fidantzaren bitartez ondasun higiezinak kargatzeko edo dirua maileguan hartzeko debekua urra daitekeen heinean, emantzipatuari ezingo zaio ahalmen hori aitortu.\nAdostutako fidantzen kasuetan, fidatzaileak gaitasuna izatearekin nahiko izango da. Baina, (legez edo probidentzia judizial bidez) pertsona bat fidatzaile bat aurkeztera behartuta badago, honek gaitasun orokorra izateaz gain, bermatzen duen obligazioaz erantzuteko nahikoa kaudimen izan beharko du. Aldi berean, pertsona hau kaudimen gabe bihurtzen bada, hartzekodunak ukanbeharrak betetzen dituen beste fidatzaile bat izendatu dadila eskatu dezake (salbu berak itundu bazuen aurreko fidatzaile horren izendatzea).\nB) Elementu errealak: obligazio bermatuaAldatu\nNahiz eta praktikan gehienetan diruzko obligazioak bermatzeko erabiltzen den fidantza, obligazio guztiak, edozein dela ere honen objektua, izan daiteke fidantzagarri.\nObligazio fideiusorioaren elementu objektiboa, teknikoki, fidatzaileak hartutako konpromisoa da. Baina honek izaera osagarria duen heinean, berme obligazio hau zehazteko eta honen hedapena mugatzeko, beharrezkoa izango da obligazio nagusia (bermatzen ari dena) aztertzea.\nEzin daiteke fidantzarik izan baliozko obligaziorik gabe. Bistan denez, ondorio hori osagarri izaerari buruzko printzipioaren aplikazioa besterik ez da; horren ondorioz, betebehar bermatua deuseza bada, betebehar fideiusorioa ere deuseza izango da. Nolanahi ere, kasu batzuetan, betebehar bermatua sortu duen kontratua deuseza dela adierazi arren, fidatzailea ez da betebeharretik erabat askatzen eta fidantzak iraun egiten du.\nFidatzaileak zor duen prestazioa, nahiz eta berbera ez izan, ezin izango da zordun nagusiak bete behar duenaren izaera desberdinekoa izan.\nObligazio fideiusorioaren eratze tituluak honekiko zenbatekoaren zehaztasuna jaso dezake, zehaztuz fidatzaileak zer zenbateko eta nola konprometitzen duen zordunak bere gain hartutako inguruabarrekiko. Baina zehaztasun hau ematen ez denean, fidatzaileak zordunak bere gain hartutako konpromisoa errepikatzen duela ulertuko da: horrenbestera obligatzen da eta zehaztasun berekin. Gainera, fidatzaileak bere gain hartutako obligazioaren kostua ez da zehaztu behar hura eratzen den momentuan, baizik eta hau betetzen den momentuan.\nFidantza arrunt edo zehaztugabearen kasuetan aditzera ematen da obligazio fideiusorioa obligazio nagusia, osagarriak direnak (hitzartutako interesak…) eta sortutako kostu judizialak bezain beste izatera iritsiko dela. Honek ez du inolako forma bereziren betekizuna galdatzen.\nAlabaina, bermearen ahalmenaren inguruko zehaztea egon denean, bi egoera bereizi daitezke:\nFidatzaileak bere burua obligazio nagusia baino gutxiagora konprometitu bazuen, edo hau zehaztapen faboragarriekin egin zuenean, haren konpromisoa esplizitu egindako horretara mugatuko da; adibidez, obligazio nagusiaren erdia bakarrik fidantzatzen denean.\nFidatzaileak, in duriorem causam¸ bere burua obligazio nagusiaren zenbatekoa baino gehiagora obligatzen badu, bere obligazioa, deuseztasun partzial baten ondorioz, zordun nagusiaren mugetara murriztuko da.\nEra berean, bihar- etziko zorrak bermatzeko fidantza eman daiteke, nahiz eta horien zenbatekoa ezaguna izan ez; baina ezin izango zaio fidatzaileari ezer erreklamatu, zorra likidatzen ez den bitartean.\nPraktikan, kreditua jasotzea aurreikusirik edo proiektaturik egonda, kreditu horren bermea ematen da sarritan. Kasu horietan, obligazio bermatua oraindik izan gabe, fidantza harremanak sortzen dira. Hori dela eta, erasgarritasunari buruzko printzipioa apurtzen dela esan ohi da; hala ere, argi dago bermeak eragina izango duela betebehar nagusia sortzen denean eta sortzen denetik.\nC) Elementu formalakAldatu\nFidantzaren aldeko presuntziorik ez dago eta berariazkoa izan behar da. Hortaz, fidatzailearen borondatea modu sinesgarrian agertu behar da, hori ezin delako presumitu eta ezin delako bertan jasotakoa baino haratago zabaldu. Borondate hori argia izan behar da; dena den, horrek ez du esan nahi borondate aitorpenak forma solemnea izan behar duenik, ezta aitorpen hori forma zehatzari helduz egin behar denik ere. Formaren askatasun printzipioa aplikatu behar da. Azken puntu honetan ñabardura bat egin behar da, izan ere, nahiz eta fidantza zibilak inongo forma berezirik ez galdatu, fidantza merkantila idatziz jaso beharko da, eta ukanbehar hau betetzen ez bada ez du ez balio ez efektu juridikorik izango.\nFidantza, beste instituzio juridiko asko bezala, irizpide ezberdinen arabera modu desberdinetan klasifikatua izan daiteke. Normalean, gehien erabiltzen diren irizpideak dira:\nFidantzaren oinarrian dagoen kausaAldatu\nHaren oinarriaren arabera, fidantza izan ahalko da: (a) aske edo espontaneoa: norbaitek beste pertsona baten zorraren fidatzaile gisa jartzen duenean bere burua, honek fidatzaile bat izendatzeko aurretiazko behar formalik izan gabe; (b) zor dena edo beharrezkoa: aurretiazko fidantzatzeko behar bat dela eta, ematen denean bermea.\nAdostutako fidantza hartzekodunaren eta fidatzailearen arteko fidantza- kontratutik eratortzen da, eta hura eratzeko eta baliozkotzeko ez da beharrezkoa zordunaren adostasunik. Gerta daiteke zorduna fidantza- kontratuaren aurka agertzea, edo horren existentzia ez ezagutzea.\nBeharrezkoak diren fidantzen eremuan, alde batetik, legezko fidantza dago, hura legearen xedapenaren eskutik eman denean (tutorearen eta usufruktudun edo gozamendunaren kasuetan hauen obligazioak bermatzeko erabiltzen den bezala); eta bestetik, fidantza judiziala dago, probidentzia judizial baten bidez epaile batek hirugarren bati ezartzen diona; alegia, legeak epaileak eta auzitegiak ahalduntzen ditu, prozeduraren alderdi den zordunari fidantza era dezala eskatzeko\nHala ere, azpimarratu behar da obligazio hauek formalki haien iturri materiala borondate pribatuan dutela, eta ez legean edo probidentzia judizialetan bertan, izan ere, fidantza, pertsona baten gain karga edo obligazio batzuk egon daitezen, ez da eratuko pertsona horrek fidatzaile bezala lotzea onartzen ez badu.\nArautzen duen zuzenbideaAldatu\nFidantza klasifikatzeko, hura arautzen duen ordenamenduko eremuaren irizpidea ere erabili daiteke. Hau, azken batean, fidantzaren izaera osagarria dela eta, fidantzatutako obligazioa arautzen duen eremu bera izango da orohar. Irizpide hau aplikatuta, fidantza izan ahalko da: (a) fidantza zibila, bermatutako obligazioa izaera zibilekoa denean; (b) merkataritza arloko fidantza, honek objektu merkataritzako kontratu bat bermatzea duenean, nahiz eta fidatzailea ez izan merkatari; eta (c) administrazio fidantza, fidantza partikular batek Administrazio Publikoarekiko dituen kontratu erlazioetako obligazioen betetzea bermatzeko erabiltzen denean. Edozelan, aipatutakoetatik erregimen juridiko zabalena arlo zibilean izango dugu; hau aplikagarri izango da merkataritza eta administrazio fidantzen eremuetan ere hauetako arauketa bereziak aurreikusten ez dituen puntuetan.\nFidatzailearen balizko ordainsariaren aldetik, fidantza kostuzkoa edo dohainekoa izan ahalko da. Ordainsaria ez da presumitzen fidantzan, hau da, fidantza izaeraz dohainekoa izango da. Beraz, figura hau bermatzaile altruistaren inguruan sortzen da, normalean familiarteko, lagun, kide edo ezaguna izango delarik, fidatzaile izatea onartzen duena modu doakoan inongo kontraprestaziorik gabe. Hala ere, egun ohikoak dira bermatzaile profesionalak: ordainsaria izango duen fidantza zerbitzuak eskaintzen dituzte banku eta bestelako finantza instituzioek; azken hauen adibide dira Elkarrekiko Berme Sozietateak, SGR deiturikoak.\nKostuzkoa ala dohainekoa izanda, fidatzaileak zorra ordaintzen duen kasuetan beti izango du zordunari ordaindutakoa itzultzeko akzioa. Hala ere, errenboltsorako akzio horrez gainera, fidantza kostuzkoa bada, zordunaren zorra fidatzailearen ondarearekin bermatzeagatik, azken horri gehigarria ordainduko zaio.\nBermatu den edo nagusia den obligazioa behatuta, bitan banatu daiteke:\nFidantzaren hedaduraren arabera, fidantza izan ahalko da: (a) zehatza edo mugatua, fidatzaileak bere burua zordunak baino gutxiagora obligatzen duenean eta honen helmena zehaztuta uzten denean fidantzaren eratze tituluan; edota (b) zehaztugabea edo mugagabea, zenbatekoaren gaineko mugarik ezarri ez denean.\nBestalde, fidantzaren menpe jartzen den obligazioaren izaera nagusia edo osagarria hartu daiteke kontuan. Ikuspegi honetatik, desberdindu ahalko dira: (a) fidantza normala edo arrunta, zordun nagusiaren obligazioa sendotzen den kasuan; edo (b) fidantza bikoitz edo azpifidantza, zordun berriaren konpromisoa aurretiazko fidantza bat bermatzeko erabiltzen denean.\nFidatzaileak hartzekodun nagusiaren aurrean duen posizio edo hurrenkeraren arabera, bereizketa hau egiten da: (a) fidantza subsidiarioa, bermatzaileak zordunaren ez- betetze kasuaren aurrean obligatzen duenean bere burua; eta (b) fidantza solidarioa, fidatzaileak bere burua zordunaren hurrenkera berean obligatzen duenean.\nErantzukizun maila edo ordena berean dauden fidatzaile kopuruaren arabera, izan daiteke: (a) fidantza pertsona bakarrekoa, fidatzaile bakarra badago; (b) fidantza aniztasuna, hainbat pertsonek, bakoitzak modu autonomoan, zor bera (edo honen zati bati) erantzutera behartzen dutenean haien burua; edo, (c) fidantzakidetza bat, hainbat fidatzaile batera agertzen badira zor beraz erantzutera (haien artean modu mankomunatu edo solidarioan izan).\nFidantzaren efektu juridikoak hartzekodunaren eta fidatzailearen arteanAldatu\nFidantza- kontratutik zuzenean eratortzen diren efektuak dira:\nHartzekodunaren obligazioak. Hartzekodunak fidantzaren prezioa edo ordainsaria ordaindu beharko du honen existentzia itundu denean, eta hartzekoduna eta ez zorduna denean hau ordaintzera obligatu dena.\nFidatzailearen obligazioak. Fidatzaileak obligazio nagusiaren aurrean erantzun beharko du zordunak egiten ez badu.\nFidatzaileak erabili ditzakeen onurak.\nEskusio- onura: fidatzaileari betetzea galdatzeaAldatu\nEskusioaren onurak suposatzen duena da ezingo dela fidatzailea behartu hartzekodunari ordaintzera, aurretiaz hartzekoduna ez bada zordunaren ondasun guztien aurka joan, alegia, ez badu zordunaren ondasun guztien eskusioa egiten. Hortaz, hartzekodunak fidatzaileari ordainketa galdatuko balio zordunari baino lehen, hartzekodunaren aurka eskusio-onura jarriko du, aldi berean, adieraziz zordunaren ondasunen artean zein diren diru bihurtu eta zorraren zenbatekoa ordaintzeko beste direnak.\nHala izatekotan, hartzekoduna zabarra izan bada aipatutako ondasunen eskusioa egitean, hartzekodunak, ondasun horien neurrian, zordunaren kaudimengabezia jasan beharko du.\nDena den, hartzekodunak egin dezakeena da zorduna eta fidatzailea aldi berean baina subsidiarioki judizialki demandatu. Horrela, kasu horretan ere, fidatzaileak bakarrik erantzungo du zordunaren ondasunen eskusioa egin eta gero.\nAldiz, ezingo da eskusioaren onura erabili, hurrengo kasuetan:\nFidatzaileak esanbidez eskusioari uko egiten dionean.\nZorduna eta fidatzailea erantzule solidarioak direnean.\nZordunaren porrot edo konkurtso kasuetan.\nZorduna ezin denean epaiketa bidez demandatu Espainiako estatuaren barnean.\nBanaketa onura, hainbat fidatzaile diren kasuetan, hartzekodunari bere erreklamazioa denen artean banatzeko fidatzailekide bakoitzak duen eskubidea da. Honen jatorria zuzenbide erromatarrean dago, eta fidatzailekide hauetako bati zor osoa ordaintzea eskatuko balitzaio, beneficium divisionis delakoa eskatu ahalko luke, hau da, hartzekodunari akzioa denen artean banatzea eskatzea. Eskubide honen erabilera orduan, eskusio onurako arauketa erabiliko da analogiaz.\nOro har, fidatzaileak jar ditzake, hartzekodunaren aurka, zordun nagusiari dagozkion eta zorrari dagozkion salbuespen guztiak (fidantza negozioaren baliozkotasun eza, zorra iraungi duten kausak…); baina ez zordunaren salbuespen pertsonal hutsak. Hortaz, aurretik aztertu dugunez, fidatzaileak ezingo ditu salbuespen gisa jarri zordunaren gaitasunarekin lotuta daudenak.\nFidantzaren efektu juridikoak zordunaren eta fidatzailearen arteanAldatu\nFidatzaileak zordunaren aurka zorraren ordainketaren aurretik dituen eskubideak eta honen ondoren dituenak bereiziko ditugu:\nA) Ordainketa egin baino lehen dituen eskubideakAldatu\nFidantzaren prezioa edo ordainsaria adostu eta zordunaren kargu jarri den kasuetan, hura eskuratzeko eskubidea du.\n“Estaldura akzio” deiturikoa dagokio fidatzaileari. Horren bidez, zordunaren aurka jo dezake, ordaindu aurretik ere, haren fidantza ordeztuz edo honen gaineko berme bat ezarriz, hartzekodunaren prozedimenduen eta zordunaren kaudimengabezia arriskuaren aurrean. Estaldura akzioa ondorengo kasuetan eman daiteke:\nFidatzailea epaiketan demandatua izan denean ordainketa egiteko.\nPorrot, konkurtso edo kaudimengabezia kasuan.\nZordunak betebeharra duenean epe zehatza igaro ondoren fidatzailea fidantzatik askatzeko, eta epe hori bete bada.\nZorra galdagarria denetik aurrera, betebeharreko epea igaro delako.\nHamar urte igaro ondoren, betebehar nagusiak mugaegun zehatzik ez duenean, salbu eta betebehar horren izaeraren arabera hori ezin denean azkendu, ez bada hamar urtetik gorako epean.\nKasu horietan guztietan, fidatzaileak ordainketa egin behar izatea ekidin nahi du (zordunak ordainketa egin dezala lortuz) edo, hala dagokionean, ordainketa egin behar izatekotan, ordaindutakoa berreskuratuko duela ziurtatzen duen neurriren bat har dadin nahi izango.\nB) Ordainketa egin eta gero dituen eskubideak: fidatzaileak zordunaren aurka dituen akzioakAldatu\nOrdaintzen duen fidatzailea zordunaren hartzekodun bilakatzen da. Ondorioz, zordunaren aurkako errenboltsorako akzioa edo ordaindutako kredituan subrogatzeko aukera izango du.\nErrenboltsorako akzioak bere baitan honako kontzeptu hauek jasotzen ditu:\nZorraren kopuru osoa, interesak barne.\nKopuru horren legezko interesak, zordunari ordainketaren berri eman zaionetik, nahiz eta hartzekodunarentzat interesik sortu ez.\nFidatzaileari eragin zaizkion gastuak, horrek ordainketa-agindua jaso eta zordunari horren berri eman eta gero.\nKalte-galerak, horiek bidezkoak direnean.\nErrenboltsorako eskubidea egongo da nahiz eta fidantza zorduna jakinaren gainean egon gabe eman izan.\nFidatzaileak aukeratu ahal izango du, errenboltsorako akzioa egikaritu beharrean, hartzekodunak zordunaren aurka zituen eskubide guztietan subrogatzea. Subrogazioan, fidatzaileak hartuko lituzke hartzekodunaren eskubide eta betebehar guztiak; hortaz, hartzekodunaren jarrera hartuko luke oso- osorik, antzinatasun eta erantsi berberarekin eta, hala denean, kreditu nagusiak zuen izaera pribilegiatuarekin.\nHala ere, subrogaziotik kanpo uzten dira eskubide txit pertsonalak eta besterendu ezinak eta kuantitatiboki, fidatzaileak ezin du, subrogazioaren bidez, hartzekodunari ordaindutakoa baino zenbateko handiagoa eskuratu.\nFidatzaileak berak aukeratu behar du aipatutako akzioetatik bata ala bestea nahi duen. Bestetik, konponbide hori emateak legezko eta zuzeneko izaera du. Eta, azkenik, fidatzaileak aukeratutako akzioa egikaritu eta gero, bestea egikaritu ahal izango du ondoko kasuan bakarrik: ordaintzeak eragin dizkion kalte guztiak lehenengoarekin kobratu ez dituenean.\nBestalde, fidatzaileak zorduna demandatuz gero, fidatzaileak galdatzen dion erantzukizunaren aurrean, zordunak honako salbuespen hauek aurkaratu ahal izango dizkio:\nFidatzaileak ordainduko balu zordunari ordainketaren berri eman gabe, zordunak fidatzailearen aurka erabili ahal izango ditu ordainketa unean hartzekodunaren aurka jarri ahal zituen salbuespen guztiak.\nZorra epekakoa bada, eta fidatzaileak zor hori ordaintzen badu mugaeguna heldu baino lehen, ezin dio zordunari ordainketarik eskatu epea agortu arte.\nFidatzaileak ordaintzen badu zordunari horren berririk eman gabe, eta hark ere, ordainketaren berri ez izateagatik, ordainketa errepikatzen badu, fidatzaileak ez du inolako akziorik izango zordunaren aurka, baina bai hartzekodunaren aurka.\nFidantzaren iraungitze-kausak hauek dira:\nOro har, obligazio nagusia betetzen denean;\nObligazio nagusiaren hirugarren baten ordainketa bidez (zorduna edo fidatzailea ez dena).\nZor den ondasunaren kontsignazioa gauzatzen delako (zainpean/ gordailupean uztea).\nZorraren barkatzearen bidez. Hartzekodunak bere eskubideari uko egitearen ondorioz.\nZor den ondasuna galtzeagatik.\nHartzekoduna eta zordunaren eskubideen nahasketarengatik.\nFidantza- kontratuan ematen diren supostu bereziak;\nHartzekodunak, zorraren ordainean eta bere borondatez, ondasun higiezin bat edo beste edozein efektu onartzen badu, fidatzailea aske geratuko da, nahiz eta gero horiek ebikzioz galdu.\nHartzekodunak zordunari ematen dion epeen luzapenak, fidatzailearen adostasunik gabe.\nFidatzaileak, hartzekodunaren egitate baten ondorioz, ezin badu subrogatu haren eskubide, hipoteka edo pribilegioetan.\nFidantza batean posible izango da fidatzaile bat baino gehiago egotea, eta hauek zordun berdinaren obligazioa hartzekodun berdinarekiko beteko dela bermatuko dute. Beraz, fidantzakidetza osatuko duten pertsona anitz egongo dira eta zordun berdinaren berme izango dira, hartzekodun berdinaren aurrean.\nFidatzaileen pluraltasun arruntaAldatu\nFidantza fidatzaile anitzengatik osatuta dago. Fidatzaile bakoitzak zorraren zati batengatik erantzungo du, bakoitzak bermatu duen ehunekoagatik, alegia.\nObligazio bakarra egongo da eta haren fidatzaileak pertsona anitz izango dira, pertsona bakoitzak ko-titulartasun pasiboa izango du obligazio fiduziario berdinarekiko eta bakoitzak bere zatiarekiko.\nArau orokorrez, solidaritatea ituntzen ez den bitartean, fidatzaileak dagokion zorraren zatiagatik, soilik, erantzuten du, era mankomunatuan.\nSolidaritatea ituntzen bada, fidatzaile bakoitzak zor osoarengatik erantzun beharko du berari hala eskatzen badio hartzekodunak.\nEra berean, hartzekodunak zuzenean fidatzaile bakoitzari dagokion zatia eska diezaioke eta fidatzaileetako batek erantzuten ez badu, bermatu gabe geldituko litzatekeen zati horrengan gainontzeko fidatzaileek erantzun beharko dute era proportzionalean bakoitzak erantzuten duen zor nagusiaren ehunekoaren arabera.\nArrazoi horregatik, hartzekodunak zor guztia betetzea galdatuko balio fidatzaile bati, hark banaketaren onura erabili ahal izango du salbuespen gisa. Onura hori eskusio-onura iraungitzen den kasu berdinetan amaitzen da.\nFidatzaile kideen arteko erlazioakAldatu\nZor osoa ordaintzen duen fidatzaileak beste fidatzaile kideei erreklama diezaieke bakoitzak proportzioz ordaindu behar duen zatia.\nFidatzaileetako bat kaudimengabe geratzen bada eta ondorioz ezin badu erantzun berari dagokion zatiarengatik, horren zatia guztiei gehituko zaie proportzio berean, guztien artean zati hori ordainduz.\nAkzio hori eman dadin, fidatzaileak ordaindu egin behar izan du, ordainketa epaiketan galdatu zaiolako edo zordun nagusia konkurtso egoeran jarri denean.\nFidatzaile kideei egiten zaien eskaera horren aurrean, ordainketa egin duen fidatzailearen aurka, bakoitzak hartzekodunaren aurka izango zituzkeen salbuespen berberak jarri ahalko dituzte.\nFidatzaile kideen eta zordunaren aurkako erlazioakAldatu\nFidatzaile bakoitzak duen erantzukizunaren neurrian, zordunaren aurka errenboltsorako zein subrogaziorako eskubideak izango dituzte. Zordunarengatik erantzun duen fidatzaileak, aipatutako akzioak edukiko ditu zordunaren aurka bere ondasunak berreskuratzeko.\nHartzekodunak fidatzaileetako bat askatzen badu besteen adostasunik gabe, askatze hori probetxugarria da guztientzat, askatua izan den fidatzaile horri dagokion neurrian.\nBaimena ematekotan, ulertu behar da zor osoa eta hasierakoa fidatzaile gutxiagoen artean banatua geratzen dela. Hala ere, baimena ematen ez duten kasuetan, nahiz eta fidatzailea askatua geratu zor nagusia ordaintzetik, fidatzaile kideren batek kaudimengabezia jasatera behartuta egoten jarraituko du.\nAzpifidantzaren bitartez pertsona bat fidatzaile baten ordez obligazioa betetzera obligatzen da, beti ere zordunak eta fidatzaileak betetzen ez badute.\nAzpifidantzan, fidatzaile nagusiari beste fidatzaile bat ezartzen zaio. Egoera horretan, azpifidatzaileak eskusio-onura erabili ahal izango du, hartzekodunari galdatuz berari betetzea galdatu baino lehen, zordunaren eta, subsidiarioki, fidatzaile nagusiaren ondasunen eskusioa egitea.\nFidantzakidetza kasuetan, kaudimengabezian deklaratutako fidatzaileak azpifidatzailerik balu, hark erantzungo du beste fidatzaileen aurrean, hark erantzun behar zuen neurri berean.\nRetrofidantza fidantza mota bat da. Honen bidez, fidatzailearen alde ezartzen den bigarren fidantza bat izango da bermatuko duena fidatzaileak bere ondasunak berreskuratzeko. Hau aplikatuko da obligazio nagusiaz erantzun behar duen kasuetarako.\nFidantza- kontratua nazioarteanAldatu\nEspainiako Kode Zibileko IV. Liburuko “De las Obligaciones y Contratos”, XIV. Tituluko “De la Fianza”, I. Kapituluan “De la naturaleza y extensión de la Fianza” aurkitu dezakegu: 1822. artikulua eta hurrengoak.\n1822. artikuluak horrela dio: “Fidantzaren bidez, norbaitek betebeharra du, hirugarrenaren ordez, zerbait ordaindu edo betetzeko, hirugarrenak hori egiten ez badu. Fidatzaileak betebehar solidarioa badu zordun nagusiarekin batera, liburu honen lehenengo tituluko hirugarren kapituluaren laugarren atalean xedatutakoa beteko da”.\nFrantzian, Code civil (Code Napoléon) III. Liburuko “Des différentes manières dont on acquiert la propriété”, XIV. Tituluan aurkitzen da: “De la fiducie”, 2011. artikulua.\nPortugalen, Código Civil Português, II. Liburuko “Direito das obrigaçoes”, I. Tituluko “Das Obrigaçoes em geral”, VI. Kapituluko “Garantias especiais das obrigações”, II. Sekzioan arautzen da: “Fiança”, 627. artikulua.\nItalian, Codice Civile IV. Liburuko “Delle oblbigazioni”, III. Tituluko “Singoli contratti”, XXII. Kapituluan arautzen da: “Della fideiussione”, 1936. artikulua.\nAlemanian, Bürgerliches Gesetzbuch edo BGB-en jasotzen da, II. Liburuko “Recht der Schuldverhaltnisse”, VIII. Sekzioko “Einzelne Schuldverhältnisse”, XX. Tituluan: “Burgschaft”, 765. artikulua.\nArtikulu honetan aipatzen den fidantza ez da nahastu behar errentamendu kontratuan eman daiteken fidantza edo gordailu kontzeptuarekin.\nFidantza, ohiko erabileran, abal izenaren bidez ere ezagutzera eman daiteke.\n↑ 1931-, Díez-Picazo, Luis,. (<2001>). Sistema de derecho civil. (9a. ed., reimp. argitaraldia) Tecnos ISBN 8430936696 PMC 431226230.\n↑ Manuel., Albaladejo,. (2004). Derecho civil / 2, Derecho de obligaciones.. (12a ed. argitaraldia) Edisofer ISBN 848949391X PMC 54520918.\n↑ PÉREZ GURREA, R.. (2011). «La fianza como forma de garantía personal: su régimen jurídico y su regulación en la contratación internacional» Revista Crítica de Derecho Inmobiliario (728) ISSN 0210-0444 ISSN 0210-0444.\n↑ GULLÓN BALLESTEROS, A. (1989). «Onerosidad y gratuidad en la fianza convencional» La Ley (3) ISSN 0211-2744 ISSN 0211-2744.\n↑ Real Decreto de 24 de julio de 1889 por el que se publica el Código Civil.. .\n↑ (PDF) Frantziako Kode Zibila. .\n↑ (PDF) Portugaleko Kode Zibila, 47344 Dekretu- Legea. .\n↑ Italiako Kode zibila, 1942ko martxoaren 16ko ERREGE-DEKRETUA, Codice Civila onartzen duena. .\n↑ Kode zibil alemaniarra, BGB. .


on 2016 Maiatza 02\nElgoibarrek markagailuan aurrea hartzeko aukera izan zuen penalti bidez, baina Xubanen oin luzeek bisitarien gola ekidin zuten. Beste aldean, Mikel Arzalluzen golak abantaila eman zion Anaitasunari atsedenaldiaren aurretik\nErasokor hasi zuen neurketa taldeak, Oñatin galdutako puntuak etxean lortzeko amorru biziz, eta lehen minutuetan aukera asko sortu zituen Igor Quindosen taldeak. Atsedenaldira iritsi aurretik Elgoibarrek penaltia izan zuen alde, baina Xuban atezainaren oin luzeek atearen erdi-erdira egindako jaurtiketa gelditzea lortu zuten. Minutu gutxi barru, berriz, Anaitasunak aurrea hartu zuen. Area ertzeko falta jaurtiketan Aramendik zutoinera bidali zuen baloia, baina aldaratzea Mikel Arzalluzek jaso zuen Anaitasuna aurretik jartzeko. Bigarren zatian, Mendizabal zelairatu zen Mikel Arzalluzen ordez eta 55. minutuan lurretik bi eta hutsekoa egin zuen. Golaren ostean asko erlaxatu zen Anaitasuna, baina ez zuen gehiegi sufritu taldeak, nahiz eta aurkariek zutoina jo zuten jokaldi batean.\non 2016 Apirila 25\nEtxekoek korner jokaldi batean egindako gol goiztiarrari erantzuteko zailtasunak aurkitu zituzten uneoro gureek eta punturik gabe itzuli ziren Oñatiko Azkoagain futbol zelaitik\nZortzigarren minutuan egin zuten gola oñatiarrek eta Anaitasunarentzat nahia eta ezina bihurtu zen Oñatiko neurketa. Baloiarekin ideia askorik gabe jardun zuten gureek lehen zatian, baina bigarrenean gauzak aldatu eta goitik behera nagusitu ziren berdegunean. Aukerak sortzea, baina, asko kostatu zitzaien Igor Quindosen mutilei eta ondorioz denboraldiko bosgarren porrota jaso zuten.\non 2016 Apirila 18\nAnderrek egindako bi golek Ohorezko Mailan lider jarraitzeko baimena eman zioten Anaitasunari\nAtzetik dituen aurkarien garaipenak ezagututa zelairatu zen Anaitasuna Txerloiako berdegunera, baina Anaitasunak garesti du bere postua, beste hiru puntu batu eta Liga amaitzeko neurketa bat gutxiagorekin lider jarraitzen baitute Igor Quindosen mutilek. Erritmo moteleko neurketa izan zen, bereziki lehen zatian, eta taldeari asko kostatu zitzaion ohikoa duen joko bizia egitea. Hala ere, atsedenaldira iritsi aurreko jokaldian Ander azti ibili zen atzelariei bizkarra hartu eta Anaitasunaren aldeko gola egiteko. Bigarren zatian goizo egin zuen bigarren gola taldeak, berriz ere Ander taldeko golegilearen eskutik, baina hogei minuturen faltan bisitariek aldea murriztea lortu zuten zorte handiko jokaldi batean eta ondorioz asko estutu zen neurketa.\non 2016 Apirila 10\nLehen zatia amaitu aurretik Real Unionek jokalari bat galdu arren, Anaitasuna ez zen irundarren ate aurrea zulatzeko gai izan bigarren zatian nahiz eta aukera garbi batzuk izan zituen\nMarkagailuak erakusten duenaren aldean, partida orekatua izan zen. Real Unionek lortu zuen garaipena benetan engainagarria izan zen, Anaitasunaren area ingugura iritsi ziren ia guztietan gola egitea lortu baitzuten. Orain arte gorrixek sufritu ez zuten lerroan, geldikako jokaldietan, asko sufritu zuten gureek eta etxekoek modu horretan bi gol lortu zuten.\nGaraipena Orion Anaitasuna sendo baten eskutik\non 2016 Apirila 04\nLehen zatian aukera gehiago egin arren, bigarren zatian gehien sufritzen ari zirenean iritsi zen Anaitasunaren lehen gola eta hortik aurrera lan bikaina eginda hiru puntu garrantzitsu batu zituen Anaitasunak Orion\n24. jardunaldian atzeratuta gelditu zen partida jokatu zuen atzo Anaitasunak. Ordukoan zelaiaren egoera txarra eta eguraldi kaskarra medio, bi taldeetako ordezkariek partida bertan behera uzteko erabakia hartu zuten. Atzo jokatu zuten neurketa Orion eta taldeak garaipena lortu du Getariako KETA taldearen aurka. Sendotasun handia erakutsi zuen taldeak getariarren aurrean eta bigarren zatian Mikel Arzalluzek lortutako bi golek Gipuzkoako Ohorezko Mailako liderrak izaten jarraitzeko balio izan zuten, orain atzetik den Tolosak baino sei puntu gehiagorekin eta Real Union eta Mutriku baino zortzi gehiagorekin.\nOiartzungo atezainak Anaitasunaren garaipena ekidin zuen


Sakanako Mankomunitatea Munduko Arrozak Altsasun - Sakanako Mankomunitatea\nMunduko Arrozak Altsasun\nIazko arrakasta ikusirik, Altsasuko jaietan II. MUNDUKO ARROZAK ekimena ospatuko da irailaren 18an, goizeko 11:00etan Zubeztia plazan.\nMunduko han eta hemengo toki anitzetako pertsonek elkar ezagutzeko parada, norberak berezkoa duena plazaratzeko aukera, parte-hartzeko tartea, hausnarketarako tartea, desberdinak baino berdinagoak garenaz ohartzeko bidea izan nahi duen “jai” honek, iazkoa berritu, osatu eta hobetu egin nahi du.\nIaz bezala, goizeko 11:00etan hasita, Senegal, Maroko, Gambia, Altsasu eta beste hainbat tokitan arroza eta beste jaki batzuk nola prestatzen diren ikusteko aukera izanen da. Eta prestaketen ondoren , dastaketa txiki bat eskainiko da. Horrekin batera beste hainbat ekimen izanen dira henna tailerra, musika, sentsibilizaziorako eta hausnarketarako tartea, sorpresaren bat…\nBaina gero eta altsasuar gehiagoren parte-hartze zuzena sustatu nahi dugu ekimen honetan. Horregatik egun horretan zuek ere parte-hartzea nahi genuke nahi duzuen moduko arroza edo beste jakiren bat prestatuz. Ondoren bazkari bat eskainiko zaie parte-hartzaile guztiei. Han bildutakoak elkar ezagutzeko aukera ederra izanen dugu.\nHorretarako deitu 648070710 telefonora, eta osatu parte-hartzearekin, berez aberatsa den eguna.\nAltsasu anitza delako, jaso agur koloretsu bat\nSakanako Mankomunitateko Immigrazio Zerbitzua\nErantzunak desaktibatuta daude Munduko Arrozak Altsasun sarreran\n← Kontu kontari hitzaldi-lantegia\nXXIII. Bizikleta eguna. Sakana bizikletaz ezagutzen →


Baina bada lan oraino\nBaionako bestetako erasoen aurkako talde feministak eman die hasiera Baionako besta alternatiboei, egin lana eskertuz, badela lan azpimarratuz; agerikoa gelditu den lana besta ofizialean izan da, non Jean-Marie Bigard izan baita protagonistetako bat, emazteak iraintzen dituen txisteengatik ezaguna.\nATZEKOZ AURRERA. Xan Bidegain. Musikaria\n«Maite dut Baiona festa giroan ikustea»\nBidegainentzat berezia da gaur Willis Drummondekin Baionako besten karietara emanen duen kontzertua, izugarri prezatzen baititu bestak, eta, gainera, bestetan gustukoen duen plazan baita, Patxan.\nPhoenix eta The Black Madonnak estreinatuko dute Biarritz en Ete\nJaialdiak lehen edizioa izanen du asteburu honetakoa. Miarritzeko Milady hondartza du bilgune. Euskal Herritik, Lumi, Belako eta Kepa daude, baina, nagusiki, Frantziako taldeak ariko dira\nErrobiko festibala bihar hasiko da, Itsasun. Igandera arte, ohi bezala, hainbat artista gonbidatuko dituzte, goizetik arratsera kasik etendurarik gabeko animazioak izateko. Siuxen kulturak leku berezia izanen du jaialdian\nAtxikitze zentroa eta haren politika ahalkegarria salatu dute\nIheslarien alde eta haien kontrako politiken aurka, 200 bat pertsona bildu dira Bizik deitu martxan\n'Gaur 1966. Euskal artea frankismoaren garaian' estreinatu du Euskal Erakustokiak. Zortzi artistaren lanak erakusteaz gain, orduko giroa azaltzeko ahalegin pedagogikoa egin dute\nErbiak ez du gehiago korrika eginen\nJoan den mendea zeharkatu duen zinema zuzendaria, kazetaria eta idazlea hil da, 92 urtetan; Deuseztatze esparruei buruzko 'Shoah' dokumetal monumentala utziko du, historia egin duen obra.\nTobera baten tonuarekin\n'Zonbat diru hainbat miru' komikia kaleratu dute Pantxix Bidartek eta Leo Saint Arromanek. Sai bihurtu diren euskaldunen munduari bazterreko so ironikoa eskaintzen diote


Talde elkar-eragileak 2.zikloan.\nBerriro ere, guraso batzuen laguntzari esker, talde elkar-eragileak burutu ditugu. Ederki pasaz gauza ezberdinak ikasi ditugu!\nMila esker Saroi, Alaitz, Monika eta Amaia!\n2020/01/31 herrira begira\n"Bertsoa nora, zapiak hara" ederra joan da\nTalde elkar-eragileak 2.zikloan\nPasa den urtarrilaren 22an talde elkar-eragileak egin genituen. Oso ondo pasatu genuen! Eskerrik asko Urko, Mila, Jaione eta Aratz!


INSPIRA proiektuaren bigarren edizioa aurkeztu da • ZUZEU\nINSPIRA proiektuaren bigarren edizioa aurkeztu da\nNesken artean bokazio zientifiko eta teknologikoak sustatzea du helburu\nDeustuko Unibertsitateak uztailaren 3an aurkeztu du INSPIRA proiektuaren bigarren edizioa. Proiektua Deustuko Unibertsitateak bultzatua da, Elhuyarren eta Innobasque-ren laguntzarekin; Bizkaian, Gipuzkoan eta Araban garatuko da proiektua, hiru foru-aldundien babesarekin.\nEkimen hau bide-urratzailea da, eta neskengan bokazio zientifiko eta teknologikoak sustatzea du helburu. Horretarako, sentsibilizazio- eta orientazio-ekintzak egiten dituzte, ikerketa-, zientzia- eta teknologia esparruetako emakume profesionalen laguntzarekin. Lehenengo aldia da STEAMak (Science, Technology, Engineering, Arts and Maths) bultzatzeko talde-mentoringa erabiltzen dela.\nPrentsaurrekoan parte hartu dute Teresa Laespada Bizkaiko Foru Aldundiko Enplegua, Gizarteratzea eta Berdintasuna Sustatzeko Saileko diputatuak, Asier Perallos Deustuko Unibertsitateko Ingeniaritza Fakultateko dekanoak, Leire Bilbao Innobasqueko zuzendari nagusiak eta Leire Cancio Orueta Elhuyarreko zuzendari nagusiak, bai eta mentoreetako batek (Intertek-eko Izaskun Mentxaka) eta proiektuaren lehen edizioan parte hartu zuten bi ikaslek ere: Iurretako Maiztegi Herri Eskolako Uzuri Cedielek eta Bilboko Maristas El Salvador ikastetxeko Izarok beren esperientzia kontatu zuten.\nLehen edizioan, 17 mentore izan ziren, eta 11 ikastetxetako 200 bat neskak hartu zuten parte. Bigarren edizio honetan, berriz, 113 mentorek, 43 ikastetxek eta 1.075 neskak hartuko dute parte.\nEuskal ikasleen artean, baina, bereziki, nesken artean, bokazio zientifikoak eta teknologikoak sustatzeko jaio zen INSPIRA. Formazio teknologikoa egiten duten ikasleak gero eta gutxiago dira, eta nesken artean nabarmenagoa da beherakada hori. Unibertsitateko ikasleen artean emakumeak % 54,3 badira ere, titulazio teknikoetan, hala nola Arkitekturan edo Ingeniaritzan, % 26,4 baino ez dira.\nInguruko emakume teknologoen erreferentziak erakustea.\nNeska eta mutilek STEAMeko lanbideak ezagutzea.\nIkusaraztea lurraldearen garapenean emakume eta gizonek hartzen dutela parte.\nTeknologiako ikasketen inguruan sentsibilizatu eta orientatzea.\nEmakume teknologoak azaleratu eta ikusgai jartzea.\nGai honen inguruko estereotipoak agerian jartzea eta ikasketak aukeratzerakoan eraginik izan ez dezaten lan egitea.\nbokazioak, generoa, hezkuntza, ikasleak, neskak\n2017ko hogeita seigarren astea (Txiorik Onenak)\nZer duzu buruan “INSPIRA proiektuaren bigarren edizioa aurkeztu da”-ri buruz\njoseba garcia 2017-07-04 13:21\nNeskak bakarrik? Baina zer da sexismo hau? Negozioa ala?


Zein zen Xaxurre?\nHemen zaude: Sarrera » Herri aldizkaria » 2008 » Urtarrila » Zein zen Xaxurre?\nDanborradako karrozan Juan Gurrutxaga ‘Txokolo’ eta Sebastian Errasti ‘Xaxurre’ omenduko dituzte. Txokolo nahiko ezaguna da. Baina nor zen Xaxurre?\nUrrestillan jaio zen Sebastian Errasti Xaxurre, Atxaran baserrian, 1883ko uztailaren 27an, eta gazte zenetik izan zuen musikarako zaletasuna, Imanol Eliasen Azpeitia 500... (azpeitiarrak eta herriarekin bat eginak) liburuan jartzen duenez.\nMusikako lehen pausoak Urrestillan zeuden apaizen eskutik eman zituen, eta Donostian ikasi zuen solfeoa gero. Dultzaina jotzen abila zen; Inazio Mari Unanue urrestildarrak erakutsi zion, eta Matxinbenta eta Nuarbe auzoetan eta Urrestillan bertan ez ezik, Albiztur, Azkoitia, Andoain, Legorreta eta Azpeitian bertan makina bat jaialditan hartu zuen parte.\nMusika eskola. 1923an ezkondu zen, Toribia Salaberria markinarrarekin, eta 1926an Azpeitira etorri bizitzera. Musika Eskola jarri zuen martxan Xaxurrek, eta herritar ugari pasatu zen handik. Musika jotzeaz gain, instrumentuak ere egiten zituen, trebetasun berezia zuelako.\nMusika Bandako kide izan zen, eta flauta, bajoa, bonbardinoa, klarinetea eta abar jotzen zituen. "Buruan jartzen zitzaiona aurrera eramateko gai zen, eta Loiola auzoko baserrietako gazteekin txaranga bat osatu zuen, zenbait irteera eginik, eta beraietako bat Iruñera", dio Eliasek Xaxurrez Azpeitia 500... (azpeitiarrak eta herriarekin bat eginak) liburuan.\nEgitekoak. Ez zen, ordea, musikatik bakarrik bizi. Iturzaeta altzari fabrikan lan egiten zuen. Tailan ere aritzen zen, ordulariak konpontzen zituen —musika tresnez gain—…\n1959ko azaroaren 11n hil zen, Azpeitian. Aurtengo sansebastianetan omendu egingo dute, haurren danborradako karrozan, Azpeitiko Musika Eskolak 25 urte bete dituela-eta.\nDanbor hotsen aurrean Maider Zendoia\n"Herrian baserrietan laguntzarik gabe jende asko bizi da" Arantxa Aldalur\nZein zen Xaxurre? Arantxa Aldalur\nIraurgi hiri berrira? Enekoitz Esnaola\nHeziketa paraleloa Maider Zendoia\nFernando Zubiaurre: "Azpeitian ez atera larre-behirik edo adar bakarrik..." Enekoitz Esnaola\nIrakasleak ikasle Maider Zendoia


Garcia Oñateren ustezko erasotzaileak ukatu egin du PPko kidea kolpatu izana - Gasteiz - Alea.eus\nGarcia Oñateren ustezko erasotzaileak ukatu egin du PPko kidea kolpatu izana\nErredakzioa 2021-09-13 14:15\nAnder Garcia Oñate PPko militantea, Bea Fanjul alderdikidearekin. / Argazkia: @andergarciao\nGorroto delitua aztertuko duen epaiketan, gaur deklaratu dute lekukoek, Ander Garcia Oñatek eta ustezko erasotzaileak. Azken horren bertsioaren arabera, ez zuen Garcia kolpatu eta ez zekien PPko kidea zenik ere.\nIrailaren 4ko gertakarien harira, PPko kide Ander Garcia Oñateren aurkako ustezko erasoa gorroto delitu gisa ikertzen ari da epailea, Fiskaltzak proposatuta. Astelehen honetan, ahozko epaiketarekin batera, Ander Garcia Oñateren, ustezko erasotzailearen eta lekukoen bertsioak entzuteko aukera iritsi da; lehen aldiz, gainera, Ertzaintzak atxilotutako 20 urteko neskaren kasuan.\n2019an Legutioko alkategai izandako Ander Garcia Oñate PPko afiliatuaren arabera —hedabide gehienek zabaldu zutenez eta gaur berak berretsi duenez—, larunbateko 22:00ak aldera gertatu zen dena: ustez, "PPko militante izateagatik" ukabilkada bat eman zion neskak, "fatxa", "aberaskume" eta "gora ETA" oihukatuz, Florida kaleko dantzaleku baten atarian. Alderdi Popularreko kideak Ertzaintzari deitu zion orduan, eta hainbat patruila bertaratu ziren ustezko erasotzailea atxilotzeko.\nOso bestelakoa izan da neska gazteak gaur emandako bertsioa. Bere deklarazioaren arabera, ez zuen Garcia Oñate kolpatu eta ez zekien PPko kidea zenik. Hala ere, iraindu zuela onartu du, besteak beste, "aberaskume", "fatxa" eta "putaseme" deituz. Azaldu duenez, duela lau urte, orduan adingabe zen Garcia Oñateren argazki bat zabaldu zen neskaren inguruan: beso bat altxatuta zuen, faxisten agurra egiten; horregatik deitu omen zion "fatxa", betiere neskaren bertsioaren arabera.\nFiskaltzak aurkeztutako kargu berrien ostean, Gasteizko 2. zenbakiko Instrukzio Epaitegiak albo batera utzi zuen aurreikusitako epaiketa azkarra, eta, azkenean, gorroto delitu batengatik auzipetu dute emakume gaztea.\nHorrek instrukzio-fase batez eta ondorengo ahozko epaiketaz osatutako prozedura arrunta aktibatzera behartu du epaitegia. Gainera, ustezko erasotzaileak eskaera fiskal handiago bati egin beharko dio aurre, kartzela zigor —urtebete eta hiru urte artean— zein isunei dagokienez; nolanahi ere, aurrekaririk ez duenez, ez luke kartzelara joan beharko.\nDeklarazioak hartuta —telematikoki deklaratuko duen lekuko batena salbu—, epaileak azken erabakia hartu beharko du orain. Fiskaltzak, bere aldetik, gaztea gorroto delitu batengatik auzipetzeko apustua mantendu ala kargua delitu arin batera jaistearen artean erabaki beharko du.\nGorroto delitu gisa epaituko dute PPko kide baten aurkako ustezko erasoa\nErredakzioa ira 07 Gasteiz\nPPko kide Ander Garcia Oñateren aurkako ustezko erasoa gorroto delitu gisa ikertuko du epaileak, Fiskaltzak proposatuta. Epaiketa azkarra be...\nGazte bat atxilotu dute PPko kide bati eraso egitea leporatuta\nErredakzioa ira 06 Gasteiz\n"Fatxa" oihukatu eta ukabilkada bat eman ziola salatu du Ander Garcia Oñate PPko kideak.


Ingurumen Departamentuak zuraren legez kanpoko merkataritzari buruzko informazio-kanpaina hasi du sektoreko enpresa eta establezimenduentzat\nmedio ambiente inicia campana informativa comercio ilegal madera empresas sector\nIngurumen Departamentuak zuraren legez kanpoko merkataritzari buruzko informazio-kanpaina hasi du sektoreko enpresa eta establezimenduentzat asteartea, 2018.eko otsailak 13\nNafarroan arazo hau detektatu ez bada ere, ekimenak indarrean dauden arau eta kontrolei buruzko orientazioa ematen du\nZura ustiatzen, Nafarroan. ( irudia handitu )\nNafarroako Gobernuak, Landa Garapeneko, Ingurumeneko eta Toki Administrazioko Departamentuaren bitartez, zuraren legez kanpoko merkataritzari buruzko informazio-kanpaina hasi zuen joan den astean, sektoreari lotutako enpresa eta establezimenduentzat. Nafarroan arazo hau detektatu ez bada ere, ekimenak indarrean dauden arau eta kontrolei buruzko orientazioa ematen du.\nZehazkiago esanda, 500 gutun bidali dira arau horien eraginpean egon litezkeen beste horrenbeste enpresatara, hainbat sektore barne hartuz, hala nola, zura lantzen duten enpresak, zurezko jostailuak saltzen dituzten establezimenduak edota altzarien inportatzaileak. Gutun horietan, indarrean dauden arauak aipatzeaz gain, hainbat agiri-eredu erantsi dira, baldin eta jasotzaileek, eragile gisa, bidezko ardura-sistemaren bat izan eta urtero aitorpen arduratsua aurkeztu behar balute.\nKanpainaren barnean, kontrolak eginen dira, dokumentalak nahiz bertatik bertarakoak, EBeko merkatura zura edo honen deribatuak lehendabiziko aldiz komertzializatzen dituzten eragileen artean. Dibulgazioa Nafarroako Gobernuak eta ADEMANek (Nafarroako Zurgintzako Enpresarien Elkarteak) zuraren produktuen komertzializazioari atxikitako betebeharrak argitzeko elkarrekin landu duten grafiko honekin osatu da.\nNafarroan arazo honen aztarnarik aurkitu ez bada ere, Nafarroako Gobernuak lankidetzan dihardu estatuko eta nazioarteko erakundeekin legez kanpoko jarduera horri aurre egiteko. Horren harira, Europar Batasunak, iruzurrezko merkataritza-mota hau saihesteko asmoz, FLEGT (basogintzako legeak, gobernantza eta merkataritza bideratzeko programa) lizentziei buruzko Erregelamentua garatu eta abiarazi du, baita baso-produktuen merkataritzaren legezkotasunari buruzko EUTR Erregelamentua (European Union Timber Regulation) ere, zuraren legez kanpoko merkataritzaren aurka borrokatzeko. Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2010eko urriaren 20ko (UE) 995/2010 Erregelamentua da zuraren eta honen produktuak merkaturatzen dituzten eragileen betebeharrak finkatzen dituen berariazko legeria.\nEspainian, araudi hau zuraren eta honen produktuen komertzializazioaren legezkotasuna bermatzea xede duen abenduaren 4ko 1088/2015 Errege Dekretuaren bitartez egituratu da. Nafarroan, Foru Exekutiboko Ingurune Naturalaren Zerbitzuari atxikitako Plangintza Estrategikoko Atala da araudia aplikatzeko agintari eskumenduna.\nNafarroako zuraren % 80 ziurtatuta dago\nNafarroan, 287.121 hektareak baso-kudeaketa iraunkorraren ziurtapena dute, eta ondorioz, mobilizatzen den zuraren % 80 ziurtatuta dago. Honek lehiatzeko abantaila handia ematen dio beste eskualde batzuen aurrean, eta ingurumenaren, ekonomiaren nahiz gizartearen ikuspegitik basoak iraunkortasun-irizpideen arabera kudeatzen direla bermatzen du.\nKudeaketa-mota honi esker, zura baliabide berriztagarria izatea lortzen da, ingurumenaren osasunari eutsiz, karbono atmosferikoa finkatuz, habitatak eta espezieak zainduz eta gizarteari aisialdirako eta gozamenerako esparru egokiak eskainiz.


Diputazioak 1.150 plaza eskainiko ditu Udalekuetarako - Artikulua - ORAIN Gipuzkoa\nDiputazioak 1.150 plaza eskainiko ditu Udalekuetarako\nGipuzkoan, 7 eta 13 urte bitarteko 1.150 ikaslek parte hartuko dute, uztailak 1 eta 29 bitartean.\nMartxoak 14an Udalekuetarako inskripzio epea irekiko da. Gipuzkoan, 7 eta 13 urte bitarteko 1.150 ikaslek parte hartuko dute, uztailak 1 eta 29 bitartean.\nArabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako foru aldundiek batera antolatzen dute Udalekuen kanpaina, zeinaren bidez askotariko programak, ludikoak eta hezitzaileak, eskaintzen zaizkien Euskal Autonomia Erkidegoko haurrei eta gazteei.\nAurten hiru lurraldeetako 7 eta 13 urte bitarteko 4.642 ikaslek parte hartuko dute. Gipuzkoako Foru Aldundiak 1.150 plaza eskainiko ditu, zeinen %5-a hezkuntza behar bereziak dituzten umeentzat izango den.\nInstalazioak eta ekintzak\nInstalazio hauek jarriko ditu lurralde historiko bakoitzak Udalekuak 2018eko kanpainarako:\n- ARABA: Zuhatza, Barria, Valderejo.\n-BIZKAIA: Gorliz, Lapurreketa, Lurraska, La Arboleda, Lekeitio, Meakaur, Galdames, Zugarramurdi, Legasa.\n- GIPUZKOA: Orio, Zarautz, Hondarribia, Segura, Zestoa.\nKanpainaren barruan eskaintzen diren ekintzek baserri eskoletan egiten diren ingurumen arloko jarduerak, kirol jarduerak eta jolas jarduerak barneratzen ditu. Aurten, gainera, bi instalazio berri gehitzen dira: Sastarrain (Zestoa) eta kolonia teknologikoak Hondarribian.\nInstalazio bakoitzeko ekintza guztiak Diputazioko liburuxkan eta web-orrian kontsulta daitezke.\nTxanda eta plazen banaketa\nZazpi eta hamar eguneko txandak eskaintzen dira.\nHizkuntza ereduka, 4.642 guztirako plazetatik, 4.332 euskaraz dira eta 310 bi hizkuntzetan.\nAdinka, 7-8 urte bitarteko 473 plaza, guztiak euskaraz; 9-11 urte bitarteko 2.455 plaza, 2.275 euskaraz eta 180 bi hizkuntzetan; eta 12-13 urte bitarteko 1.714 plaza, 1.584 euskaraz eta 130 bi hizkuntzetan.\nPreinskripzioa eta zozketa\nGipuzkoako preinskripzio epea martxoaren 14tik 26ra izango da.\nJardueretan parte hartuko duten umeen kopurua ahalik eta handiena izan dadin, lekuen esleipenean lehentasuna emango zaie aurreko urteetako kanpainetan parte hartu ez zutenei.\nAzken 4 urteak hartuko dira kontuan, taldeei zozketarako zenbakiak esleitzeko.\nAurtengo kanpainan, ordainketa-kuota progresiboak aplikatuko dira. Parte-hartzaile bakoitzak ordaindu beharreko kuota 2016. urteko errenta-aitorpenaren arabera kalkulatuko da.\nFamilia ugariei, Gizarte Larrialdietako laguntzaren jasotzaileei, kide guztiak langabezian dituzten familiei eta familia gurasobakarrei emandako hobariak mantendu egiten dira.\nOrdainketa era hauetako batean egin daiteke:\n- Udalekuetako web-orriaren bitartez. (aurretiko izen-ematea egin duzun atalean).\n- Kutxazainetan: “ordainagirien ordainketa” aukera erabiliz.\n- Banketxeetako on-line zerbitzuen bidez.\n- Edozein sukurtsaletan.\n2 zatikako ordainketa eskainiko da, hurrengo kasuetan ezik:\n- 50 euro baino gutxiagoko kuotetan\n- Ekainean banatzen diren plazetan.\nGipuzkoako Aldundiaren eskaintzaren informazioa jasotzeko, bide hauek erabil daitezke:\n-Web orria: www.gipuzkoangazte.eus/udalekuak\n-Telefonoa: 943 44 59 80\n-Bulegoa: Gipuzkoako udaletako zenbait bulego.


Clara Jan�s-ekin berbetan (elkarrizketa) - Karlos del Olmo - EIZIE\nHemen zaude: EIZIE » Argitalpenak » Senez » Senez 41 (2011) » Clara Jan�s-ekin berbetan (elkarrizketa) - Karlos del Olmo\n2010eko abenduaren 3an, Oiartzunen, EIZIEko kide batzuk Clara Jan�s poeta itzultzailearekin elkartu ginen, J.M. Lekuonak Clarari eskuz euskaraturiko Emblemas liburuaren edizio faksimile komentatua aurkeztera. Bazkarian izandako aldarte ederraren segida moduan bazkalostean Clararen eta aldizkari honen zuzendariaren arteko autuaren transkripzio orraztu eta euskaratua doa, hainbat sari eskuraturiko poeta eta itzultzaile batek poesia itzultzearen gainean esplikatutako ikaskizun ezinago interesdunaren lekuko, bidegile batek ebakiriko basabide eder bezain nekezkoaren erakusle. Beranduagoko liburu aurkezpena eta Lekuonari eginiko omenaldia, dagoeneko, euskal literaturaren eta itzulpengintzaren historia osatzera igaro dira. Poesia itzultzea zen den, ausaz, Clarak gaztelaniara ekarritako Rumiren Rabaiyat idazlaneko poemako zati batez ere azaldu liteke: "Arnasaldi bakoitzean heldu egin naiz, hostailatu./ Oinkadaz oinkada lakio izan naiz, izan naiz hazi". Eta, aurrerago, "Nigandik, izena besterik ez da geratu, eta den-dena huraxe da".\nCLARA JAN�S: Ezusteko handia izan zen; ez nuen halakorik espero, inola ere. Eta poz handia ere bai; izan ere, hain natural sortu zen kontua� Zoragarria iruditzen zait Juan Mari Lekuonak liburu bat hartu eta liburu horren beraren gainean itzulpena egin izana. Pribilegioa dela ere pentsatu nuen, espainiar egile gutxik izango zutena, ziurrenik.\nCLARA: Erabateko naturaltasunez. Berehala eman nuen baietza, noski. Ondo iruditu zitzaidan, halaber, Menchu Guti�rrezen marrazkiak ateratzea, eta faksimile edizio bat izatea. Dena oso natural joan da, inolako arazorik gabe.\nCLARA: Aurkezpenerako poemak hautatzeko eskatu zidatenean, osorik irakurri nuen liburua, eta, egia esan, gustura irakurri nuen. Liburu horri zerbait falta zitzaiola iruditu izan zait beti. Poema bakoitza irudi batekin argitaratu nahi izan genuen, Aciatoren Enblemetan bezala. Menchu Guti�rrezi eskatu nizkion marrazkiak; lagun mina nuen eta ondo ezagutzen nituen haren marrazkiak. Berak ere poesia idazten zuen. Menchuk ez zidan ez baietz ez ezetz esan, egia da, baina nik baiezkotzat hartu nuen. Azkenean, nik poemak idatzi nituen, baina berak ez zituen marrazki guztiak egin. Beraz, erabaki nuen eginda zituen marrazkiekin argitaratzea. Beti pentsatu izan dut liburuari zerbait falta zitzaiola, baina, orain, berriro irakurri dudanean, asko gustatu zait. Oso gauza bereziak dituela iruditzen zait, eta, jakina, norberak idazten duenaren barruko gauzak ere baditu. Gero ahaztu egiten dira, eta konturatzen zara lehendik ere esan duzula, noizbait, orain pentsatzen ari zaren hori bera.\nCLARA: Ez. Oso gutxitan berridazten dut idatzitakoa, behin eta berriro begiratzen baititut. Ondo daudela erabaki arte, ez dut bakerik izaten: ezabatu, hasi berriro� Oro har, ez dut ezer berridazten. Hautaketa egin behar badut, badakit zein hautatuko dudan, baina berridatzi� hori ez.\nKARLOS: Has gaitezen alderdi biografikoarekin. Nolatan bukatu zenuen Iru�ean ikasten? Garai hartako zer oroitzapen dituzu?\nCLARA: Amaren zorroztasunak eraman ninduen Iru�era. Hau da, Bartzelonako Unibertsitatean nengoenean, 17-18 urte nituela, asko gustatzen zitzaidan gauez irtetea, portuan ibiltzea� Ez nuen inolako gaiztakeriarik egiten, egia da, baina ama oso zorrotza zen, eta hamarretan etxean egotea nahi izaten zuen. Halako batean, gehiegi irteten nintzela iruditu zitzaion, eta esan zidan: �Iru�ean egingo duzu matrikula, eta han zentzatuko zaituzte�. Ez ninduten zentzatu, noski; alderantziz. Ardi beltz asko ginen han, eta denak elkartu ginen.\nEsperientzia ezin hobea izan zen. Atsekabetuta nenbilen orduan. Rom�nicas karrera egiten ari nintzen Madrilen, eta Iru�ean ez zegoen halakorik; beraz, Historia egin behar izan nuen. Gero, zorionez, Rom�nicas jarri zuten, eta aldaketa egin nuen; bien bitartean, Historia ikasi behar. Ikasgai batzuk oso gustukoak nituen; Erdi Aroko historia, esate baterako. Hain gustukoa nuen, ezen irakasleak pentsatzen zuen Erdi Aroko historia ikasiko nuela, eta bekak-eta eskaintzen zizkidan; baina, ordurako, literaturaren bidetik jo nahi nuen. Eskolan piper egin, Iru�era joan, eta idatzi egiten nuen. Oso interesgarria izan zen. Hor hasi nintzen benetan idazten. Prosari ekin nion garai hartan. Idazten nuen poesia ordurako, baina prosak erakartzen ninduen gehien.\nIru�eak bazuen beste abantaila bat, zoragarria: hamar minutuan, mendian zeunden. Ez zegoen inolako arriskurik. Asko paseatzen nuen: ibai bazterrean, mendian�; herrixka asko ezagutu nituen. Zoragarria izan zen alde horretatik. Eta, nolabait, askatasuna eman zidalako ere bai. Neure buruari esaten nion: �Hemen nago, baina nik ez dut Historia ikasi nahi; beraz, barruak agintzen didana egingo dut�. Amari kontra egiteagatik, batez ere. Amak ez zuen susmatu ere egin gauzak ez zirela gertatzen ari berak pentsatu bezala.\nHurrengo urtean, zorionez, Modernas jarri zuten, eta hala hasi nintzen ingelesa ikasten eta irakurtzen. Ezra Pound, Eliot eta abar ingelesez irakurtzen ematen nuen eguna. Asko irakurri nuen, poesia batez ere, eta asko zabaldu zen nire ikuspegi literarioa. Alde horretatik, hasieran pentsatu baino askoz ere onuragarriagoa izan zen Iru�ea; askatasuna eman zidan, aldatzearen askatasuna, irtetekoa. Hori guztia nahastu egiten zen, ekintza intimoa baita idazketa niretzat, neurri handi batean. Kalean paseoan nenbilela hasi nintzen poesia idazten. Nik han jarraitzen nuen, eta ibiltzeak eta paisaiak berak idaztera bultzatzen ninduten. Zentzu horretan, Iru�eak eragin handia izan zuen nigan.\nCLARA: Bizpahiru hilabete neramatzan ingelesa ikasten. Liburutegi batean japoniar N� antzerkiarekin topo egin nuen, Ezra Pundek eta Yeatsek itzulia, eta osorik itzultzea erabaki nuen. Pentsa non hasten diren nire lehenengo itzulpenak: Ezra Poundek itzulitako japoniar antzerkia ingelesetik gaztelaniara itzultzen.\nCLARA: Itzulpen esperientzia� Badakit oso gazterik izan nuela, baina zehazki ez dakit noiz, egia esan. Ez dut gogoratzen era horretako esperientziarik eskolan. Poetika, bai, bagenuen, baina itzulpen esperientziarik ez dut gogoan. Lehen aipatutako esperientzia hura oso ona izan zen� Itzultzea baino askoz ere gehiago izan zen. Ordurako gustukoa nuen japoniar mundua, baina ikaragarri murgildu nintzen itzulpenaren bidez, N� antzerkia oso gauza serioa baita. Orduz geroztik, era askotako gauzak egiten hasi nintzen. Esango nuke hura izan zela lehena.\nCLARA: Sorkuntza poetikoa balitz bezala, jakina. Horregatik uste dut jo izan dudala beti poesia itzultzera. Edo oso lan lirikoak itzultzera, nire gustuko lanetara. Ordainduko didatenagatik kezkatu gabe, noski, itzulpenari behar dudan denbora guztia eskaini ahal izateko. Orain, adibidez, lau edo bost urte daramat ia sei mila bertsoko lan bat egiten: Farid Uddin Attar-en Txorien hizkuntza, sufismoaren obra klasiko bat. Lan horretan, ez naiz diruaz kezkatu, eta oraindik ez diot inori proposatu argitaratzeko. Bertsotan ari naiz itzultzen, eta hiru mila eta laurehun bertso baino gehiago egin ditut. Ondo geratzea da nire helburua; doinuarekin asmatzea, behin eta berriro irakurriz� eta, ahal dela, egiten dituzten hitz jokoak egitea. Beti ezin da, ordea. Hori dut nik kezka nagusia. Horrelakoa izaten da itzulpen esperientzia niretzat, beti.\nCLARA: Irakurri ditudanen artean, aipatu dizudan lehena, Ezra Poundena, funtsezkoa da. Nik egindakoen artean, berriz� Jakina, Holan itzultzen hasi nintzenean, itzela izan zen, oso zaila. Eta Durichen itzulpena ere aipatu beharra daukat; benetan zaila izan zen, lan asko egin behar izan nuen, eta oso ondo irten zen. Gero, bestelako gauzei ekin nien, ez nire alorrekoei. Adibidez, turkiar batekin Ilahn Berken liburu baten itzulpena egin nuen; berak ere ezin zuen sinetsi liburuari buruzko galderarik egin ez izana. Galileako itsasoa zuen izenburua. Oso liburu barrokoa zen, oso konplexua, eta nik zalantza bakarra nuen: F izeneko poema baten izenburua. Zer ote da F hori? Baina hain argi zegoen� ez zegoen zertan galdetu. Eta, gero, azken itzulpenetako bat, Rilkeren Poemak gauean. Ahizparekin batera itzuli nuen, germanista baita bera. Lan hark ere ilusio handia egin zidan.\nKARLOS: Aipatuko al diguzu, itzulpena dela-eta bizi izan duzun une zail edo saminen bat? Edo zeure burua zeure mugen aurrez aurre jarri duzun uneren bat�\nCLARA: Beti dituzu zure mugak aurrez aurre. Oso ohituta nago nire mugekin jardutera. Gainera, hizkuntza askorekin ausartzen naiz, baina erabat sinetsirik ez ditudala inoiz menderatuko. Adibidez, Holanen lana txekieratik itzultzeko, harekin hitz egin ahal izateko, egunean hamar orduz jardun nuen ikasten. Bi urteren buruan, harekin hitz egiteko gauza izan nintzen, eta itzultzen hasi nintzen. Hainbeste zailtasunen aurrean, galderak egiten hasi nintzen; ez txekiar bakar bati, bi edo hiruri baizik, eta bakoitzak azalpen bat ematen zidan. Orduan konturatu nintzen zertan den kontua. Tentu handiz jardun behar da, beti aurkituko baituzu punturen bat ezin iritsiko duzuna. Eta Holan asmatzaile handia zen. Gauzak galdetzen nizkion, eta berak esaten zidan: �Zeuk asmatu, ondo egingo duzu-eta, seguru�.\nPersiera, berriz, ez nuen hain serio hartu� Egunean ordubete eskaintzen nion, bi urtez edo. Rumiren Rubaiyat itzultzen ari nintzenean ikasi nuen hobeto, nirekin itzultzen ari zenetako batek Rubaiyat guztien transkripzio fonetikoa eginarazi zidalako. Badakizu zer den hori? Behin transkripzioa eginda, badakizu hizkuntza nola dagoen osatuta. Orduan, lan hartan murgildu nintzen, eta mutil hura tematu zen nik persiera ikas nezan. Ikasten hasi nintzen, eta ederki ikasi nuen, orain persieraz irakurtzeko gai bainaiz. Bokaletan ere ez dut huts egiten (persieraz ez dituzte bokalak idazten). Eta ikus dezaket nola egiten duen jolas poetak hitz batekin, noiz errepikatzen duen, zer egitura ematen dion� Izan ere, gerta daiteke, poetak zerbait errepikatuta ere, beharbada nirekin lanean ari denari ez zaiola interesatzen errepikatzea, eta ez du errepikatzen. Inportantea da irakurri ahal izatea, nahiz eta dena ulertu ez. Txekierarekin bezala gertatzen da hemen ere. Antzinako persiera itzultzen ari zara, eta laguntzen ari zaizunak beharbada ez du ulertzen. Halakok zer esan nahi duen bilatu beharra dago. Lan erantsi bat da, nolabait, baina ez dit axola, pazientzia handia dut.\nHalako zerbait gertatzen zitzaidan txineratik itzultzean, ez baitakit ondo txineraz. Wang Weiren liburu bat itzuli nahi nuen, eta txineraz badakien pertsona batekin hasi nintzen lanean. Bera itzultzen ari zela, nik, halako batean: �Seguru al zaude adjektibo hau hor dagoela?� �Ez, nik jarri dut, halakoa lortzeko�. Alegia, intuizioa eta atzean dagoena asmatzeko gaitasuna jartzen dira martxan, eta nik erabili egiten ditut. Huts egin dezaket, bai, baina hori gizatiarra da.\nCLARA: Bi gauzak dira egia. Poesia ezin da itzuli, noski, asko oinarritzen baita hitzean. Hor dugu Mallarm�ren definizioa: �Bertsoa hitzez osatua dago�. Baina, gero, begira: joan nintzen Istanbulera poesia sinposio batera, eta Turkiako poeta handienetako batek, Daglarcak, definizio hau bota zuen: �Hitzak desagertzean geratzen dena, hori da poesia�. Eta hortik abiatuta, ulertzen dut zergatik itzul daitekeen poesia. Hori ere egia da. Bada beste alderdi bat, hala ere: ez badugu itzultzen, ez gara gauza askotaz jabetzen.\nKARLOS: Zer itzulpen egingo zenuke gustura, baldintza ideal guztiak izango bazenitu? Itzultzaile guztiok dugun amets hori�\nCLARA: Leonardo Da Vinciren zerbait, adibidez. Ez margolaritzari buruzko lanak, alegoriak baizik; oso interesgarriak dira. Hasia naiz, eta testu horiek ere gaiztoak dira� ez ditut hitz guztiak ulertzen.\nCLARA: Adibidez, ni ez naiz izan Holan gaztelaniara itzuli duen lehena, bada Forbelskik itzuli eta Guillermo Carnedok orraztutako itzulpen bat, Carlos Barralek argitaratua; baina, tira, uste dut nik eman ditudala ezagutzera Holan eta beste txekiar poeta batzuk. Poes�a del Oriente y Mediterr�neo bildumaren zuzendari gisa gauza interesgarri asko atera ditut argitara. Oraindik orain, esate baterako, Li Qingzhaoren lana kaleratu da; bera da, gaur egun, txinatar emakumezko poeta garrantzitsuena. Urtarrilean aurkeztuko dugu. Ari naiz gauzak egiten, baina mugak ere badira, salmentaren mende baitago dena. Dena den, poliki-poliki, ari dira saltzen.\nKARLOS: Arte Ederren urrezko domina eman zizutenean, Clara Jan�s itzultzaile gisa ere kontuan hartu zela iruditzen al zaizu?\nCLARA: Bai, noski; baina baita lanak sinatu gabe uzteko ere. Benetan ogibidea ateratzeko zirenak, eta ikaragarri kaskarrak iruditzen zitzaizkidala. Best-sellerren bat�\nKARLOS: Itzultzea trasbasea al da? Inoiz esan duzu poesia, zuretzat, trasbase moduko bat dela�\nKARLOS: Adibidez. Edo kultura batetik beste kultura batera�\nCLARA: Tira� Zentzugabea iruditzen zait.\nKARLOS: Zu bezalako itzultzaile baten kasuan, hainbat alorretan jardun duzula kontuan hartuta, hau da, idazketa dramatikoaren alorrean, biografian, kritika literarioan, memorietan, edizio filologoetan� Zertan lagundu dizute alderdi horiek guztiek? Zenbateraino eskaini dizkizute itzulpenerako baliabideak? Zer alde ikusten dituzu idazketaren sorkuntza prozesuaren eta itzulpen prozesuaren artean? Itzulpen prozesuan, esate baterako, ezagutzen duzun testu batetik abiatzen zara, eta poesia idazten duzunean zeure esperientzietatik abiatzen zara.\nCLARA: Dena dago zeure esperientzien baitan. Bizitzen duzuna, irakurtzen duzuna, amesten duzuna� edo beste edozer. Beraz, denak laguntzen du denean. Izan ere, horrek pertsonari laguntzen dio, eta pertsona da idazten duena.\nCLARA: Sortzaileak dira, noski, baina ez dakit hitz hori egoki erabilita dagoen. Itzulpena hitza ere� ezagutzen dugun hitz hori da, ez? Testu bat hizkuntza batetik beste hizkuntza batera eramaten dugu, eta horri esaten diogu itzulpena. Adibidez, behin baino gehiagotan entzuten dut irratian esaten dutela �Halako sinfonia, halakok itzulia��. Ez, jauna, hori interpretazio bat da. Horrek badu bere hitza. Noski, pianista batek era batera interpretatuko du, eta beste batek beste era batera. Orduan, dagokion hitza itzulpena da, nire ustez.\nCLARA: Bai, erabat. Neuretzat itzultzen nituen gauzak, ez bakarrik N� antzerkiari dagozkionak, baita beste gauza batzuk ere, japoniarrak asko, eta gorde egiten nituen. Gero, eskaintza bat iritsi zitzaidan. Berez sortu zen: errumaniar batek esan zidan errumaniar emakume batek Shakespeareren biografia itzuli nahi zuela gaztelaniara, Mihnea Gheorghiuren Shakespeareren bizitzako eszenak, norbaiten laguntzarekin. Lan hori proposatu zidan, eta hori izan zen egin nuen lehenengo itzulpena; eta izugarri gozatu nuen, oso lan ederra da. Gero, W. Golding irakurtzen ari nintzela, haren itzulpen bat proposatu nion editore bati, eta onartu egin zuen. Lan handia eman zidan, baina egin nuen. Hortik aurrera, gauzak eskatzen zizkidaten, edo nik proposatzen nituen, baina oso prozesu geldia izan zen.\nCLARA: Asko ikasi dut, urte asko egin ditudalako lanean. Esapide bera desberdin sortzen da hizkuntza bakoitzean: gaztelaniaz ere batera sortzen da, txekieraz beste era batera, italieraz beste era batera� Itzultzen ari zarenean, herri baten burua aztertzen eta ikertzen duzu, eta hori da niretzat ederrena. Txekierak aditz errepikakorrak ditu, aditz puntualak, eta persierak, aldiz, batere ez halakorik. Buruak nola diharduen ikasten duzu; izan ere, burua da gehien liluratzen nauena. Etengabe egiten dut azterketa hori. Eta horrek asko laguntzen du, ikusten baituzu balio ez duten estereotipo ugari dagoela. Hitz bera era askotara itzul daiteke gaztelaniaz. Egokiena bilatu behar da. Hori da garrantzitsuena, burua hor jartzea, beste buru batek nola funtzionatzen duen ikusteko, eta trasbase hori nola gertatzen den ikusteko.\nCLARA: Hori norberaren izaeraren araberakoa da. Gauza horietara eramaten zaituen bulkadaren araberakoa. Niretzat, gehiago ezagutzea eta jakitea da bulkada nagusia. Gozamenaz gainera. Poesiak plazera ematen du. Hori egia ote den galdetzen diot neure buruari batzuetan. Baina begira, lehengo egunean Dylan Thomas irakurtzen ari nintzela, hark ere gauza bera esaten duela ikusi nuen. Plazera sentitzea da onena, eta, niretzat, ezagutza da plazerik handiena. Ikaragarria da itzulpegintzan gertatzen dena: beste zerbaitetan sartzen ari zara, oso desberdina, hartaz jabetzen zara, zeure egiten duzu� ikuspegi ia biblikotik ezagutzen duzu.\nCLARA: Lehentxeago aipatu dizut: bada ezagutza ia bibliko bat. Maitasun baten metafora da. Norberak bere gorputzean, bere gogoan� duenean oinarrituriko maitasuna.\nCLARA: Ez dakit zer testuingurutan esango nuen, baina egia da menderatzen ez ditudan hizkuntza horietan �esate baterako, arabieran�, beste pertsona batekin egiten dudala lan beti, eta hori oso polita da, konpartitu egiten duzulako. Barru-barruko zerbait konpartitzen duzu, eta hizkuntza ere halakoxea da, eraldaketa bat. Beraz, era batera edo bestera, bakardadetik urruntzen zaitu, eta, beharbada, horregatik gustatzen zait horrenbeste.\nCLARA: Oso harreman ederra izan zen. Uste dut 1972an ezagutu nuela Chillida, Madrilen, gaur egun desagertua den galeria batean egindako lehenengo antologikoan. Inauguraziora joan nintzen, eta, han, Moskun erbesteratuta egon zen lagun batekin egin nuen topo, Soledad Sancharekin. Alberto eskultorearen koinata zen. Aurkeztu gintuen, eta arratsalde hartan luze hitz egin genuen hirurok. Bazen han izugarri gustatzen zitzaidan eskultura bat, alabastroan inprimatutako behe-erliebe bat. Galeria oso gertu neukanez, goizetan erosketak egitera joaten nintzenean, eskultura ikustera hurbiltzen nintzen. Askotan topatu nuen Chillida, bakarrik, eta askotan hitz egiten genuen sorkuntzari buruz. Sentitzen zuen guztia kontatu zidan berak, nola esperimentatzen zuen, eta mintzaldi haiekin elkarrizketa bat egiteko baimena eskatu nion. El Urogallo aldizkarian argitaratu genuen. Elkarrizketa hartan, jende askori errepikatu ohi zionari buruz hitz egin zidan: lehenbizi, lurrin moduko bat sentitzen zuela, eskultura iristen zen arte; gero, materiala hautatzen zuela�\nHandik pare bat urtera, ni Parisen nintzela, lan bat egin nuen, eta hark aipatutako gauza bera sentitu nuen nik ere, lurrinaren kontu hura: lana hurbiltzen zela, eta kaiolan sartutako lehoi baten antzera egoten zinela, etortzen zen arte. Hori da egin nuen lehenengo gauza kantatua, Holani eskainia. Eta pentsatu nuen: �Chillidari aipatu behar diot�. Holanentzat oso liburu handia egin nuen, eskuizkribu guztiekin, marrazkiekin� Eta Chillidarentzat, berriz, liburu txiki-txiki bat egitea bururatu zitzaidan, hura ere eskuz idatzia eta sokaz lotua; eta zinta bat, nire ahotsarekin. Eta bidali egin nion. Gero, Madrila itzuli nintzen, eta, behin, deitu egin zidan. Chillidak deitu zidan, pentsa; txundituta nengoen. Honela esan zidan: �Madrila joatekoa naiz serigrafia bat izenpetzera, eta hitz egin beharko genuke. Nik zure liburuaz hitz egin beharko nuke�. Hala, serigrafiak izenpetzen ari zen goiz batean, harengana hurbildu nintzen; serigrafiak pasatzen nizkion nik, 200 bat izango ziren; eta esan zidan: �Liburu bat egin behar dugu eman didazun horrekin; proposamena egingo dut�. Gauza da Donostiara etortzeko eskatu zidala, maketaz hitz egitera. Gero, ez omen zitzaion maketa gustatzen� Eta horrela, urteak igaro ziren. �Egizu maketa, baina ez lehengoa bezalakoa�, ze, kotoizko ehun batekin egin nuen nik maketa, eta hondatu egiten zen. Beste oihal bat bilatzeko eskatu zidan, eta olanazko oihal bat aurkitu, eta maketa egin nuen. Elkarrekin egoten ginenetan hari buruz jarduten genuen, baina ez genuen lortzen ondo geratzea. Nik, hala ere, gauzak bidaltzen jarraitzen nuen, ikusten bainuen haietaz hitz egiten genuela, nirekin beti zoragarri egoten zela, gure artean elkarrizketa sortzen zela. Pentsatu nuen: �Tira, adiskidetasun harreman bat sortzeko balioko du honek, beharbada; ez da gutxi�.\nBaina 19 urte igaro ziren, eta Miramarreko Antologikoa antolatu zutenean, katalogo bat bidali zidan, eta pentsatu nuen: �Joan beharra daukat hori ikustera�. Bere estudiora eraman ninduen, Zabalagara, eta berriro ere berak: �Zerbait egin behar dugu, baina utz dezagun hura alde batera; zuk, bidali gauzak�. Halaxe egin nuen, eta, azkenean, Madrila egindako beste bidaia batean, esan zidan: �Nire grabatuak ikusi eta poemak idaztea, horixe nahi dut zugandik. Prest ditut xaflak�. A zer ezustekoa! 19 urte pasatuak ziren, eta berriro ere beste horrenbeste gerta zitekeen, baina ez nintzen kezkatu. Handik gutxira, prest zeukan dena. Esan zidan: �Begira, bidaltzen didazun guztia gustatzen zait; beraz, berdin zait argitaratu gabea den, argitaratua den, nahi duzuna. Zatoz hilabetez Donostiara, papera ikusiko dugu��. Hilabete horretan, nire burua lanean hasi zen, eta La indetenible quietud idatzi nuen, Chillidaren lanari buruz. Orduan, Chillidaren sorkuntza lana beste era batera ulertzen hasi nintzen, beste era batera uztartu nituen gauzak. Izugarria izan zen. Poemekin Donostiara iritsi nintzenerako, berak estudioan zituen grabatuak. Poemak ahots gora irakurtzen hasi nintzen, eta esan zidan: �Nola izan zara hori idazteko gai, ez zara-eta inoiz hemen izan?�. Oso polita izan zen. Eta azkenean, kaleratu zen liburua. Poz handia hartu nuen, sorkuntza prozesuan Chillidaren buruan zer gertatzen zen ulertu ahal izateko balio izan zidatelako urte haiek guztiek. Hasiera batean lilura besterik ez zen, ez nekien beste ezer.\nCLARA: Ez dakit� Izan ere, nik idatziak nituen haren lanari buruz beste hainbat gauza, baina bestelako zerbait idatzi nuen, eta, bistan denez, askoz ere hurbilagoa. Serie bat egin nuen, Vivir lanean dagoena, Chillida izenekoa, eta han, Lurra da izenburuetako bat, buztina zelako, alabastroa� material guztiak. Aldiz, La indetenible quietud lanean ez. Oso bestelakoa zen. Grabitatearen zentzua, argiaren abiaduraren zentzua, erlatibitatea� dena zegoen han, eta baita ipuinak ere. Artean ikusi gabe nituen gauza asko. Asmatu nuen lan horrekin; hala uste dut, behintzat. Bera oso gustura zegoen.\nKARLOS: Itzulpen prozesuari dagokionez, eskulanaren aldetik, nola itzultzen du Clara Jan�sek?\nCLARA: Ez dut beti berdin jarduten. Txekieratik itzultzen dudanean, hiztegiak eta atril bat izaten ditut. Beti eskuz, eta koadernoekin, oharrekin� Errepasatu egiten dut, ordenagailura eramaten dut, eta mila bider begiratzen dut. Baina portugesetik itzultzen dudanean, adibidez �Ramos Rosa itzuli dut, asko gustatzen zait�, bestela jarduten dut. Trenean banoa, esate baterako, itzultzen ematen dut bidaia osoa, hiztegirik gabe; apuntatzen dut zer hitzekin izan dudan zalantza, eta gero hitz horiek begiratzen ditut. Ez da beti berdin izaten. Persieraren kasuan, berriz, mutil batek laguntzen dit. Nik neure testua dut eta berak berea, persieraz. Ingelesa-persiera hiztegi bat erabiltzen dugu, gaztelaniazkoa oso txarra baita, eta gero ingelesa-gaztelania�


«Boluntario izateko nahikoa da gogoa eta ilusioa izatea»\n24 urria, 2017 Gazteak 1322\nNerea del Barrio (Zumarraga, 1988) Gurutze Gorria estatu mailan egiten ari den ‘Con V de Voluntariado’ sariketaren bigarren edizioan saritua izateko aukeratua izan da Gazteak atalean. Sariak bost ataletan banatuko dira: Gazteak, Ekimena, Gainditzea, Sustapena eta Beteranotasuna. Datorren urriaren 27ra arte dago botoa emateko aukera Gurutze Gorriaren Facebookean.\nNoiz hasi zinen Gurutze Gorriarekin elkarlanean?\nBoluntario bezala, modu profesionalean 2011n hasi nintzen, baina aurretik Gurutze Gorriko haurra izan nintzen. Hau da, Gurutze Gorriaren Gaztea sailean antolatzen ziren aisialdi taldean parte hartzen nuen. 8 urterekin hasi nintzen. Bizitza guztia daramat Gurutze Gorriarekin harremanetan.\nGaur egun zer da egiten duzuna?\nGoierri garaiko Gurutze Gorriko Gazteria saileko zuzendaria naiz. 8 eta 12 urte bitarteko haurrentzako ekintzak prestatzen ditugu. Jokoaren bitartez, Gurutze Gorriaren hainbat balio transmititzen saiatzen gara. HIESa, genero biolentzia, drogak… bezalako gaiak lantzen ditugu beraiekin. Lehen sorospenetako saioak egiten ditugu, eta bisitak ere bai, Gurutze Gorriaren delegazioa eta anbulantziak ezagutu ditzaten, adibidez.\nZenbat boluntariok eta haurrek osatzen duzue gaur egun taldea?\nGuztira 8 bat boluntario aritzen gara, baina jendea behar dugu gure ekimenak aurrera eramateko. Haurren kopurua asteburuaren araberakoa izan ohi da, baina 30 bat elkartzera iritsi gara.\nOrain, hamabostean behin egiten ditugu saioak. Larunbat arratsaldeetan 16:00etatik 18:00etara elkartzen gara. Urtarrilari begira 12 eta 16 urte bitarteko gazteekin beste talde bat osatu nahi dugu, baina horretarako boluntarioen beharra daukagu.\nEdozein. Nahikoa da 16 urte beteta izatea eta gogoa eta ilusioa izatea. Niri boluntario izateak izugarrizko asebetetzea eman dit. Lana da, baina haurrekin bi orduz egon eta ederki pasa dugula ikusteak dena balio du. Boluntariotzak bueltan asko ematen du.\nNola jakin zenuen sariketarako hautatua zinela?\nKasualitatez. Sorpresa handia izan zen hasieran, egia esan, ez nuen espero. Estatu mailan asko gara Gaztea sailean la-nean gabiltzanak. Sorpresaren ondoren, Urretxu, Zumarraga eta Legazpiko haurren alde hainbeste urte lanean eman eta gero oso harro nago. Jada ez zait axola sariketa ez irabaztea, hautagaitza bera nahikoa da niretzat.\n« Ile motots solidarioak behar dira\nSorkuntza dibertsio bihurtuta »


Bildu eta Podemosek lagapen eta elkarrizketa gehiago eskatu dituzte - Noticias de Gipuzkoa\nBildu eta Podemosek lagapen eta elkarrizketa gehiago eskatu dituzte\nIriartek lehendakariari aurpegiratu dio azarotik berarekin bildu izana eta ezinezkoa iruditzen zaio ideia guztiak txarrak izatea\nBILBO – Lehendakariak atzo itxi zuen erronda, Miren Gorrotxategirekin (Elkarrekin Podemos-IU) eta Maddalen Iriarterekin (EH Bildu) izandako bi topaketekin. Biek batera eskatu zioten Eusko Jaurlaritzari jarrera aldatzeko eta bere proposamenei erantzuteko, eta uste dute orain arte ez duela horrelakorik egin. Bileraren ondoren, ordea, Gorrotxategik uste zuen aldaketa bat egon zitekeela, lehendakariak bide berriak irekitzeko beharra jakinaraziko zielako sailei.\nGorrotxategik "topaguneak" sortzeko eskatu zion Legebiltzarrari, besteak beste, eta Eusko Jaurlaritza bere taldearekin harremanetan jartzeko eskatu zion, izapidetzen ari diren zazpi lege-proiektuetako bati buruz hitz egiteko. "Oposizio arduratsua gara, eta lankidetza-lana ezinbestekoa da, baina ez gaude inola ere planteatzen zaigun edozein gauza onartzearen mende. Erantzukizunak ez du mendekotasunik esan nahi", esan zuen. Era berean, Urkullurekin aztertu zuen Madrilgo Erkidegoaren egoerak koalizioko Espainiako Gobernuan izan dezakeen eragina. Gorrotxategik, hori bai, esan zuen ez dagoela arrazoirik PSOErekiko koalizioa arriskuan dagoela pentsatzeko.\nIriartek, bestalde, "amore eman eta hitz egiteko" beharra azaldu zion Urkulluri, EAJ-PSE gehiengo absolutua "ezin delako tresna izan haren atzean ezkutatu eta autokritika saihesteko". Gainera, kezkaturik agertu zen kutsadura handitzeaz eta txertaketa azkartzeko eskatu zuen. Europako funtsei buruzko proposamena eman zion Urkulluri, Eusko Jaurlaritzarekin "bat datozen" batzuk ikusten baititu, eta Estatuari eta Europari laguntzeko eskaini zuen. Urkulluri esan zion azarotik ez zela harekin bildu. "Ezinezkoa da gure proposamen guztiak txarrak izatea" esan zuen.\nBalance “positivo” de los seis primeros meses.\n¡Vivan los sosos!.


IKASTEKO KOOPERATU KOOPERATZEN IKASI (IK-KI)\nIrakaslegoa metodologia kooperatiboa formakuntzarekin jarraitzen du, pixkanaka pixkanaka eguneroko lanean txertatuz.\nHeziketa emozionala programa, Gizarte eta Hiritar Balioak izeneko arloan txertatzen dugu, gutxienez astean saio bat eskainiz. Hezkuntza-prozesuak garapen emozionala sustatzea du helburu, oinarrizko osagarri gisa. Ikasleak ezagutza eta konpetentzia emozionaletan trebatzea da gakoa, bizitza pertsonal eta profesional arrakastatsua izan dezaten, eta ongi-izatea —osasunari eta bizikidetzari dagokionez— lor dezaten.\nAtalak: Heziketa Emozionala


13. Oinarrizko Azpiegiturak - Mondraberri\n13. Oinarrizko Azpiegiturak\n1. Ur hornidura: altako ur hornidura egiten da Aretxabaletako herrian dagoen Urkulu urtegitik; edukiera du 10 hektometro kubiko eta ura hornitzen dio Debagoiena eskualde osoari.\nSare orokorrak du 8 km luze eta lau urteko plan bat egiten ari da, helburu hauek dituena:\n· Lortzea sare bat (saretua) ia udalerri osoan, hornidura alternatiboa izateko aukera egon dadin.\n· Sektorizatzea udalerria eta kontsumoak kontrolatzea sistema informatiko baten bidez.\n· Sare orokorra berritzea %80 inguruan.\n2. Saneamendu integrala: Deba errekako hodi biltzailearen proiektua bukatu dute, Eskoriatza, Aretxabaletako saneamendua eta erreka horretara Arrasaten isuritakoa biltzeko. Hondakin urak arazteko estazioa izango den tokiraino eramaten ditu ur zikinak, eta inbertsioa izan da 10,3 milioi euro.\nUne honetan Epeleko EDAR eraikitzen ari da Conferación Hidrográfica del Norte de España erakundea, eta horrekin saneamendu ziklo integrala bukatuko da; bukatzeko epea 2009an.\nObra horien bidez lortuko da Aramaio, … eta Deba errekak errekuperatzea Bergararaino.\n3. Arrasateko baserrietako azpiegiturak hobetzeko jarraipena: Errepideen eta ura hornitzeko planak gauzatu eta gero, saneamendu programa bati ekingo diote, eta hor aztertuko dute baserrietan zer aukera dagoen Deba eta Aramaioko hodi biltzaileetara lotzeko, hobi septikoen alternatiba moduan.\n4. Energia elektrikoa hornitzeko sarea: Arrasateko sare bat du udalerri osoan zabalduta, Iberdrolarena. Arrasateko Udala aztertzen dabil sare propio bat sortzea bere instalazio edo eraikinak hornitzeko.\n5. Naturgas: Etxeko eta industria gasaren hornitzailea da udalerrian, industrialdeak lotzen dituen altako sare orokor baten bidez eta Uriben eta Zaldibarren dauden erregulazio eta ERM neurrien bi estazioren bidez, bajako eran banatzen duena etxeko kontsumorako.\n6. Telekomunikazioak: Gaurko egunean bi operadore dago herrian: Telefonika eta Euskaltel. Telefonika, nahiz eta sare analogiko bat eta zuntz optikoko sare bat eduki, konektaturik ditu berezo onenak azken horretara, eta gainontzekoak ADSL sistemaren eta sistema analogikoaren bidez.\nEuskaltelek, berriz, zuntz optikoko sarea du hedaturik Kataideko nodo zentrotik. Oraindik ez du bukatu sarbidea auzo guztietara eta, batez ere, Santa Teresa, Musakola auzoak eta Alde Zaharra falta dira.


Joxemartin Apalategi Begiristain - Wikipedia, entziklopedia askea.\nAtaun, 1949ko otsailaren 17a\nBilbo, 2006ko otsailaren 8a (56 urte)\nantropologoa, unibertsitateko irakaslea, ez-fikzio idazlea eta saiakeragilea\nJoxemartin Apalategi Begiristain (Ataun, 1949 - Bilbo, 2006) gipuzkoar elizgizon eta ikertzailea.\n1969an filosofiako ikasketak egin zituen Donostiako Apazgaitegi Nagusian. Soziologiako lizentziatura lortu zuen Paris VIII Unibertsitatean, 1972an. 1980an, Filosofiako lizentziatura Valentziako Unibertsitatean lorturik, 1984an Kultura Antropologian doktoregoa eskuratu zuen, Euskal Herriko Unibertsitatean. Tesia Julio Caro Barojaren zuzendaritzapean egin zuen, Jose Migel Barandiaran mahaiburu zela. 1981. urteaz geroztik, euskal eta atzerritar kulturen antropologoa eta irakaslea izan zen EHUn. 1984tik 1985era Paueko Unibertsitatean irakatsi zuen. 1984an, zuzendarikide gisa, Teresa del Valle eta Joanne Crawfordekin batera egin zuen lan ikerketa-proiektu batean, Eusko Ikaskuntzaren Jose Migel Barandiaran beken lehen deialdian. 1994an, lehen saria lortu zuen Lekeitioko Euskal Herriko Bideoa lehiaketan Manuel Lekuona: 1894/1987 bideoarekin. Barandiaran Joxemiel liburu-bildumaren sortzaile eta zuzendaria izan zen Haranburu Altuna argitaletxean. 1989an Barandiaran Fundazioaren zientzia-batzordeko kide izendatu zuten. Eta 1990ean Pertsona eta Sozietatea bilduma sortu zuen Elkar argitaletxean. 1991tik 1993ra Eusko Ikaskuntzaren Gipuzkoako lehendakariordea izan zen, eta, Jose Migel Barandiaran hil ondoren, zuzendaritza-taldekoa izan zen. Argitaratutako lanen artean daude: Introducción a la historia oral. Kontuzaharrak (1987), Antropologia hirian, Bilbon (1987), Antropologia berria. Ahozko herri produkzioa. Ataungo herria, auzoak (1988) eta Hiru etnografiazko galdeketa elikapenaz: Gasteizen, Meñakan, Zumaian (1988).\nISNI: 0000 0000 8352 191X\nBNF: 120693956 (data)


Espetxeak gaixotzen gaitu | Borroka Garaia da!\nEspetxeak gaixotzen gaitu\nPosted by saretik 04/11/2015\nHIESaren aurkako egunean, ohikoak izaten dira gaitza pairatzen dutenen gaineko zaintza eta elkartasun adierazpenak. Elkartasun hori baztertu gabe, hausnarketa sakonagoa egitera behartzen gaitu errealitateak; interes ekonomiko, sozial eta politikoak gidatuta ezkutuan mantentzen diren arazoak mahai gainean jarri nahian.\nOzen salatu nahi dugu, Espainiako Gobernuak, HIESa erabiltzen duela arma politiko eta ekonomiko bezala. Eta espetxeetan, temati ari dira erabilera kriminal horretan, Ibon Iparragirre Ondarroako preso politikoaren aurka. Administrazio publikoak, Ibonen egoeraren jakitun badiren arren, justiziaren ezarpenetik haratago doan mendeku politika ari dira inposatzen. Osasun baldintzak oker daitezen bere esku dagoen guztia erabiltzen du Gobernuak, Ibon etengabeko torturapean mantenduz eta bere senide nahiz gertukoen kontrako sententzia inposatuz. Sistemaren kontra disidentzia darabiltenen aurkako birus baten erabilerak, eta egoerak dakarren gogortasunaren ondorioz presoei buru gaixotasunak eragiteak, nazioarteko akordio guztietatik urruntzen du -berriro eta beste behin ere-. Espainiako gobernua. Ibon Iparragirreren berehalako eta baldintzarik gabeko askatasuna exijitzen dugu. Eta disidente sexual garen heinean, disidente politikoak ere bagarenez, estatuaren errepresioa pairatzen dutenekin gure elkartasun iraultzailea berrezten dugu. Amnistia osoa da -bere esanahi eta ondorioekin- baldintza ukaezina.\nHIESa eta espetxeak, bateraezinak diren bi elementu dira. HIESak gaixotu egiten du, baina espetxea da hiltzen duena. Edozein baldintzatan ere, espetxeen izaerarekin, helburuekin eta ondorioekin bat ez gatozela argi adierazi nahi dugu. Izaera esplotatzailea duelako, heteropatriarkatuaren normen arabera eraikia eta burgesiaren beharretara moldatua. Preso dagoenaren jendarteratzea duelako helburu, baina ez digutelako esaten zer suposatzen duen jendarteratze hori edota zergatik dauden -ustez- jendartetik kanpo. Eta ondorio larriak dituelako pertsonengan, eta onura handiak estatuarentzat; justizia, konponketa eta oroimenarekin zer ikusirik ez dutenak. Disidentzia sexualarentzat -baita politiko zein sozialarentzat ere-, espetxea, egungo “demokrazia” ereduen paradigmarik handiena da. Espetxea da leku bakarra non botereak, bere benetako neurriz gaineko aurpegia erakusten duen, eta bere morala justifikatzen duen lekua. Jendartea bera da bere barnean ematen diren ekintza antisozialen erantzule bakarra, eta ez dago hori aldatuko duen borrero edo epailerik ere. Espetxeen eraisketa aldarrikatzen dugu. Era berean, ezin dugu ahaztu Atzerritarrentzako Barneratze Zentroen bidegabekeria: Migranteak kontzentrazio eremuetan konfinatzen dituen gobernuak, ezin du justiziaren inguruko ikasgairik eman, ezta kalean bakea aldarrikatu.\nHeteropatriarkatua, aditua da erretorikak eraikitzen; inposaketa bat dena desiragarriaren itxuraz apaintzen. Eta egunerokotasunean zapalkuntza suposatzen duen horretara ohituak gara. Heterosexualitatearen erregimen politiko horren barruan eraikia izan den kapitalismoak ere horretaz aprobetxatu eta hornitu egiten da, parasitoak bezala. Eta HIESaren erabilera ekonomikoa ukaezina da egunerokotasunean, espetxeetan eta herrialde txirotuetan egiten den erabilera politikoaz aparte. Urtero, enpresa farmazeutikoak, milioika euro jasotzen dituzte langileriaren soldatetatik, HIESaren kontrako botikak asmatzeko eta ekoizteko. Baina gerora, enpresa horiek botiken gaineko patenteak ezartzen dituzte, herritarren kontura poltsikoa gehiago betez, eta botikak ordaintzeko dirurik ez daukatenei hiltzera kondenatuz. Gobernuek eta Osasunerako Mundu Erakundeak, horren erantzule zuzenak dira, osasun eskubideak multinazionalen diruzaletasunera baldintzatzen dituztelako. Horregatik, enpresa farmazeutikoen botiken patenteen desjabetzeak exijitzen ditugu. Prozedura hori aurrera ateratzea posiblea dela erakusten digute hainbat kasu nabarmen munduan zehar. Eta horrek adierazten digu, aukera politikoa dela gobernuak hartutakoa. Horregatik adierazten dugu, gure aldarria ere politikoa dela: osasunaren komertzializaziorik ez! Era berean, heteronorma inposatzen jarraitzeko eta disidentzia sexualaren asimilazioan sakontzeko medikuntzaren erabilera gogor salatu nahi dugu.\nKomertzializazio horren parte izan nahi ez dutenak ere, kriminalizazioa jasaten dute. Horren adierazle garbia da Ibon. Horregatik, berriro adierazten dugu, gure gorputzarekin nahieran aritzeko eskubidea dugula; administrazio publikoak ezin dutela erabaki hori zigortu, ez eta Ibonen kontrako euren jarrera kriminala justifikatzeko erabili. Espainiako gobernuak, honetan ere, Euskal Herriaren gehiengoa duela kontra adierazi dezakegu harrotasunez, eta mimaturiko elementu fanatiko gutxi batzuk bakarrik dituela alde. Errealitate hori ezagutzera ematea da\nAzaroaren 28rako gure helburua; Ibonen askatasunaren alde, HIESaren erabilera politikoaren kontra.\n#kitzikan Bilboko amnistiaren aldeko manifestaziora atxikitu da. Espetxeen eraisketa helburu. A28 Bilbo ta gero Ondarroara: #ibonetxera\n— Kitzikan UribeKosta (@uk_kitzikan) October 30, 2015\nPosted in: Euskal HerriaTagged: espetxeak, hiesa, ibon ondarrurePermalinkUtzi iruzkina\n← Vuelve el terrorismo a Donostia\nKortxoenea y el lobby hilobi →