Bobby Sands, 25.urteurrena | euskaljakintza\nBobby Sands, 25.urteurrena\nBy jgarcia on 2006(e)ko maiatzak 24 in orokorra\n25 urte bete dira Bobby Sands, Ipar Irlandako borrokaren ikur nagusienetekoa hil zenetik. Robert Sands, Bobby Sands izenez ezaguna, 1954an jaio zen protestante gehiengoa zuen Belfasteko auzo batean. Urte batzuk beranduago, bere familiak etxetik alde egin behar izan zuen protestateen etengabeko erasoengatik.\n1972ko Igande Odoltsuko gertaeren ondoren (britaniar soldaduek 13 zibil katoliko hil zituzten), Ipar Irlandako gatazka armatuari hasiera eman zitzaion. Gatazka honek 3200 hildako eragin zituen hurrengo urteetan. Urte hartan bertan sartu zen Sands Iran; 18 urte eskas zituen. Handik gutxira atxilotu eta kartzelara sartu zuten suzko armak legez kanpo edukitzeagatik eta bahiketa saiakera batengatik. 4 urte preso eman ondoren kaleratu eta 6 hilabete baino ez zituen kalean egin. Ekintza armatu batean parte hartzeagatik kartzelara bueltatu zen 1976an. 14 urteko zigorra ezarri zioten. Urte hartan, IRAko presoei estatus politikoa ukatu zitzaien.\n1981eko martxoaren 6an, Sandsek gose greba bati hasiera eman zion kartzelako egoera salatzeko eta, batez ere, estatus politikoa berreskuratzeko. Apirileko hausteskundeetan, gainera, parlamentario aulkia lortu zuen eta honek egoera zailean ipini zuen Margaret Thatacherren gobernua. Grebak eragin mediatiko handia izan zuen eta Irlandako gatazka lau haizeetara zabaldu zen. Honek britaniar gobernuarekiko presioa igoarazi zuen baina, hala ere, gobernuak ez zuen atzera egin eta giza eskubideak ukatzen jarraitu zuen.\nGose greba bertan behera uzteko eskari asko jaso arren, Bobby Sandsek ez zuen amore eman. Katoliko sutsua zenez, azken igurtzia jaso eta 1981ko maitzaren 5ean hil zen 66 egun gose greban eman ondoren. IRAko eta INLAko beste 9 kidek ere bide bera jarraitu zuten eta protestan hil ziren. Ondorioz, IRAk greba bertan behera uzteko agindu zien bere kideei.\nAsier eta ni uda honetan egon gara Ipar Irlandan eta segituan ikusten da bertako jendeak eroitzat duela Bobby Sands. H blokeko martiriak bezala ezagutzen dira protestan hildako militanteak eta edozein kale izkinatan topa daiteke beraien ausardia goraipatzen dituzten muralak.\nView all posts by jgarcia →\nPunk, rock’n’roll & reggae matxinada, PADDY REKALDE\nOne Response to Bobby Sands, 25.urteurrena\naalvarezdeeulate 2006(e)ko maiatzak 26 at 1:32 pm #\nEsan didatenez bake prozesuaren barnean mural mordoxka bat kendu egin behar dituzte. Antza denez muralak bake prozesuan oztopo izan daitezke eta lealisten auzoetako asko kendu egingo dituzte.\nGogoratzen al aiz, Jokin, martxa lealista hura ikusi genianen albergea bueltan Belfast Hegoaldeko barrio lealistan sartzen ari gintuala gogorarazten zian mural-zahar hura? beldurra ematen zian ezta?\nustekabean 2019(e)ko abuztuak 25\nartaburu 2019(e)ko abuztuak 24


Mari Luz Esteban: «Feministok arrakasta dugu, baina kontuz arrakastarekin» | Kultura | Berria\nMari Luz Esteban. Antropologoa eta idazlea\nIbilbide luzea du Estebanek Euskal Herriko mugimendu feministan eta akademian, eta talaia horretatik aztertu du egungo abagunea. Baina beste gogoetagai bat ere ekarri nahi du: zahartzea.\n«Zahartzen ari naiz, eta zahartzaroa oso presente dago nire kezketan». 60 urte bete berri ditu Mari Luz Esteban antropologo eta idazleak (Pedrosa de Valdeporres, Espainia, 1959); azaro hasieran mugimendu feministak Durangon eginiko jardunaldietan ospatu zuen urtemuga, eta egun gutxira Andrezaharraren manifestua poesia liburua aurkeztu zuen. Zahartzeari buruzko gogoetak eraman ditu poemetara, bere lanen ardatza galdu gabe: feminismoa.\nZahartzeaz hitz egin nahi zenuen; zergatik poesiaren bidez?\n2017an, mintegi bat antolatu genuen Marienean [Basauriko emakumeen etxea]: Konplexurik gabe. Nola jarri zahartzaroa agenda feministan. Oso ondo atera zen, eta orduan erabaki nuen horri buruz idaztea, baina ez nuen argi ikusten nola. Saiakera bat idazteak prozesu luzea eskatzen du; irakurtzea, ikertzea, eta nik nire inpresioez aritu nahi nuen. Eta poesiak aukera eman dit bestela sakontzeko, esperimentatzeko. Iruditzen zait zerbaiten gainean arreta jartzeko modu bat dela poesia: autore batzuek diote pentsamendua oso automatizatuta dugula, eta poesiak hori apurtzen duela. Beraz, hortik jotzea erabaki nuen. Nahiko argi nuen manifestu bat egin nahi nuela, nahiz eta manifestu poetikoa ez den hain erraza, eta lehen partean nire bizitzako emakume batzuk berreskuratu ditut.\nEmakume horiek neskazaharrak dira; bestelako eredu batzuk ikusarazi nahi izan dituzu?\nZer ezinegonek eragin dizute zahartzeaz hitz egiteko premia?\nEz da hainbeste ezinegona, baizik eta kezka: horretaz hitz egin eta pentsatu gura dut, ez bakarrik nire prozesu pertsonalaz. Iruditzen zait uko egiten diogula zahar gisa identifikatzeari, eta, ondorioz, uko egiten diogula hitz egiteari zer den zahartzea, adibidez, feminista batentzat, pertsonalki zein mugimenduarentzat; politikoki eta sozialki hutsune handia dago. Pentsatu behar dugu: Euskal Herriko feminista asko zahartzen ari gara; horrek zer ematen eta kentzen dio mugimenduari?\nNola zahartu nahi duten pentsatzen hasi behar dute feministek?\nTira, hasi gara, baina gutxi hitz egiten dugu; eta, orokorrean, ematen du besteei buruz ari garela. Ez daukagu presente gu zainduko gaituztela, ezta gure gurasoen zaintzaz ari garenean ere: gu ez gaude hor. Nik neuk ez dut hainbeste hausnartu nola nahi dudan zaindua izan, nolabait ere, denbora edukiko dudalakoan hori bideratzeko; baina gauza batzuk ondo pentsatu behar dira aurrez.\nZahartzea bera ere aldatzen ari da: egun ez da orain 30 urte bezalakoa, eta 30 urte barru ere ez da izango egun bezalakoa.\nBaina ez dakigu nola zahartuko garen. Simone de Beauvoirek zioen zahartzea dela bizitza osoan lantzen duzun zerbait, ez bat-batean etortzen den zerbait, eta zahartuko garela gu geu garen bezala. Gure zahartzaroa aktiboagoa izango da? Segun gaixotasunak. Konpartituagoa? Ematen du baietz: adiskide sareak ditugu... Baina, momentuz, inprobisatzen ari gara.\nBikotekiderik gabe edo bakarrik bizitzeak eraginik al du kezka horretan? Alegia, nola bideratu zaintza hori?\nLagunak aktibatzen dira. Horretan baditugu esperientziak: bikotekiderik gabeko lagunak gaixotu direnean, zaintza intentsiboa behar izan denean ere, lagunak aktibatu gara, sareak muntatu ditugu, txandak antolatu... Bikotean bazaude, batzuetan lagunak ez dira hainbeste aktibatzen, hain justu, bikotekidea duzulako.\n«Andrezaharraren subjektua» aldarrikatu duzu. Zertan datza zure manifestua?\nAdierazpen bat da: andrezaharraren figura politiko-poetikoa sortu nahi izan dut, horretaz pentsatzeko gonbidapen gisa. Figura hori anizkoitza da: ez da emakume bakarra, baizik eta inguruan ikusten ditudan emakume askoren fusio bat; eta andrezaharrak dei bat egiten dio inguruari, modu diskretu batean —izkina batean jarri dut idazten, ez agertoki batean, islatzeko emakume zaharren errealitateak ez daudela agerian—, hausnartzeko eta hitz egiteko, aldi berean, auzitan jarriz hainbat estereotipo eta aurreiritzi zahar. Ez dut andrezaharra idealizatu nahi izan, ezta negatibizatu ere.\nBeste liburu bat ere baduzu eskuartean: Feminismoa eta politikaren eraldaketak gaztelaniara eta katalanera itzuli berri dizute. Lisipe bilduman argitaratu zenuen 2017 hasieran. Indarrean daude orduko gogoetek?\nAreagotu egin dira. Feministok arrakasta daukagu, baina kontuz arrakastarekin. Badaude zalantza batzuk, zer egingo den kalean agertu den indar handi horrekin: Durangoko jardunaldietan asko aipatu zen antolakuntza premia. Eta ea zer erreakzio datorren, ea eskuinarekin zer gertatzen den.\nAzken urteetan asko eztabaidatu da militatzeko moduez: feministak edonon daude, baina ez beti mugimenduan, eta talde autonomo feministek dirudiena baino gihar gutxiago dute.\nMartxoaren 8aren inguruan ari dira asanbleak sortzen, eta mugimendua pixka bat zabaldu dugu, baina zaila da emakumeak taldeetara erakartzea, besteak beste, jadanik adiskide taldeak direlako asko. Beraz, modu berriak sortu beharko ditugu inplikatzeko. Bestetik, antolatuta ez daudenen indarra aprobetxatu behar dugu, eta forma eman: batzuek agian ez dute gura talde batean egon, baina euren arloan zerbait egin nahi dute, eta ez dute beti babesik.\nHala ere, ez dakigu oso ondo zergatik eta nola aldatzen diren gizarteak. Gure hipotesi nagusia da —eta horretan gaude— antolatu behar garela, neurriak proposatu... Baina gizartea aldatzeko modu asko daude, eta batzuk agian ez ditugu ikusten. Askotan pentsatzen dugu antolatuta ez dauden feministak ez direla ezer egiten ari hitzaldietan entzuten dutenarekin, baina ez dut uste hala denik: zerbait aldatzen egongo dira beren lagun taldean, lantokian, kirol klubean... Agian horretaz zerbait gehiago jakiteak gako batzuk emango lizkiguke. Eta gero, aliantzak egin behar dira; adibidez, komunikabideetako feministekin aliantza potoloak dauden bezala, beste arloetakoekin ere bai. Batez ere, arazo bat etor daitekeelako: oso gutxi baldin bagaude antolatuta, nola zabalduko dugu eztabaida? Nork hartuko ditu erabakiak?\nEztabaidatzeko denborari buruz ere badago kezka: antolakuntza eta logistika lanek itota daudela talde feministak, hausnartzeko astirik gabe.\nEz da bakarrik feminismoan gertatzen, baizik eta gizartean oro har: badirudi zenbat eta gauza gehiago antolatu, orduan eta hobeto goazela. Inertzia handiak daude hor, eta askotan ez diogu denbora eskaintzen modu antolatuan guztion artean eztabaidatzeari. Metodoak ere moldatu beharko genituzke: sarri denborarik gabe geratzen gara taldean irakurtzeko, hitzaldien ostean eztabaidatzeko... Baina ez dut uste soilik denbora falta denik. Hitz egitearen kultura aldatu da. Kontu emozionalak ere nahasten dira: debate batean norbaitek esaten badizu zure iritziaren kontrako zerbait, «mindu egin nauzu»; ez dakigu nola kudeatu desadostasunak eta nola hartu besteen iritziak. Halere, debatetik eta tentsiotik ez dugu ihes egin behar.\nZuk zeuk askotan aldarrikatu duzu deserosotasuna...\nHori da. Feministok gatazka probokatzen dugu, beraz, gatazka horretan bizi behar dugu; ez gara lasai biziko, ez bizitza pertsonalean, ez sozialean. Hori kudeatzen jakin behar dugu, jakinda tarteka hanka sartuko dugula. Gatazketatik asko ikas daiteke.\nAnonimotasuna eta kolektibotasuna galtzen ari al dira?\nBai, kolektibotasuna batez ere. Batetik, badago adituen kultura, izarrena, feminismoan ere eragiten duena; eta bestetik, komunikabideetan zaila da jakintza kolektiboa erakustea, sinadurak lehenesten direnean. Horretaz hausnartu egin behar da: nola orekatu jakintza kolektiboa eta emakume batzuek egiten dituzten ekarpen garrantzitsuak.\nAdituen kultura aipatu duzu, eta izarrak. Zu ez al zara haietako bat?\nTira, izarra... Ezaguna naiz, eta horretaz hitz egiten dut ni ere inplikatuta nagoelako eta kezkatzen nauelako. Ez da erraza, baina hor gaudenok pentsatu behar dugu nola indargabetu hori guztia: ni, neure mailan, saiatzen naiz orekatzen noiz hitz egiten dudan publikoki eta noiz ez, zenbat aldiz agertzen naizen hedabideetan, gai batzuen inguruan nik eman behar ote dudan iritzia ala ez... Eta garrantzitsua iruditzen zait aztertzea nola bururatu zaidan niri ideia bat: sarri, batekin eta bestearekin hitz egin ostean, idazten hasten naizenean bueltatxo bat baino ez diot ematen, baina ideia bera prozesu horretan dago. Inoiz esan didate Lisipeko liburuan izen asko aipatu ditudala, eta ni kontrakoak harritzen nau; hori bada modu bat erakusteko nondik datozen baten sinadurapean argitaratzen diren ideiak, eta ezagutza kolektibizatzeko.\nFeminismoa moda bihurtu da?\nSegur aski, bai, baina ez nuke esango hori denik gure arriskurik handiena. Oraingo egoera prozesu luze batetik dator: emakume asko zeuden diskonforme bizi izandakoarekin, eta momentu batean hainbat fenomenok agerian utzi dute hau ez dela jasangarria. Jauzi bat izan da: emakume askori feminismoak adierazi die haien intuizioa egia dela, gertatzen zaiena ez dela normala. Eta hor kontzientzia hartze bat gertatu da, ez hainbeste moda bat. Izan ere, oraindik moda hori ordaindu egiten da: ez da erraza feminista izatea leku askotan. Ondo hartzen zaituzten lekuetan ere, feminista bazara ez duzu hitz egiten gai unibertsalez, baizik eta «emakumeen kontuez».\nNola ikusten dituzu gizonak?\nEz dakit orokortu daitekeen. Batzuk lasai daude, gurekin batera prozesua egiten, gure alboan; gutxiengo bat dira, dena den. Beste batzuk despistatuta daude: ikasi dute diskurtso bat, feminismoa aldarrikatzen dute, baina ez dute barneratu horrek zer esan nahi duen, eta gauza batzuk egin gura dituzte euren rola galdu gabe. Eta beste batzuk daude kontra, eta erreakzio hori segur aski areagotu egingo da: modu berriak sortuko dira feminismoari aurka egiteko, ez derrigorrez bortitzak. Izatez, nik oso modu sotilak ikusten ditut inguruan: iruzkinak, ukitu paternalistak... Adi egon beharko dugu, ez baita izango lasaia: halako goraldiek erreakzioa dakarte.\nIndarkeriaren alorrean, zer eztabaida irekiko du sexu bortizkeriaren edo indarkeria matxistaren inguruko eztandak?\nOnurak eta kezkak ikusten ditut. Onuren artean dago Euskal Herriko feministek dugun paktua: indarkeriaz hitz egiten dugunean, indarkeria guztiez ari gara, izan tortura, izan bikote harremanetan gertatzen direnak. Hortaz, indarkeria izan da modu bat lehenago josten zailak ziren gaiak josteko. Arriskuen artean, esango nuke kontuz ibili behar dugula dena indarkeria gisa izendatzearekin, eta hausnartu behar dugula zer egin bortizkeriak orain hedabideetan duen presentziarekin; etengabe agertzen baitira erasoak eta hilketak, eta lorpen bat da, baina ez gara aztertzen ari zer ondorio dituen. Azken urteetako kontzientzia hartzea hortik dator neurri batean, baina ardura kolektiboa dugu horrekin beste zerbait egiteko, indarkeriara ez mugatzeko, beste gai batzuei buruzko eztabaidak sustatzeko.\nBorroka armatuaren osteko aro politikoaz ere jardun zinen liburuan. XXI. menderako itun feminista aipatu zenuen; zer da?\nDurangoko jardunaldietan argi geratu da Euskal Herriko feminista guztiak bat eginda gaudela: gure artean desadostasun batzuk izan arren, talde guztiak han izan ginen, eta gai guztiak dauzkagu mahai gainean. Eta Euskal Herriko historia, gatazka barne, guztion gaia da edo izan behar da. Uste dut horretara goazela: gai guztiak dira gureak, feministok zer esana dugu denetan, baita gatazka armatuaren ondorioetan ere; eta hori Euskal Herriko feminismoa batzeko modu bat da edo izan daiteke. Bizitzak erdigunean esaten dugunean, berdin hartzen dugu kontuan Sara Majarenas, zahar etxeetako langile bat edo migratzaile bat.\nEuskararen erabilera ere horrekin lotuta dago?\nBai. Mugimendu feminista euskararen alde egiten ari den guztiak erakusten du Euskal Herrian txertatze bat. Inguruko erdaldunek oso erraz onartu dute euskarak presentzia hori behar duela, eta beste arlo batzuetan ez da hain erraza izan. Hor ikusten dut itun berri bat, eta harro nago.


Oihane Perez arrolapetarrak irabazi du Bizkaia Kopa Trailaren bigarren proba - Busturialdeko Hitza : Busturialdeko Hitza\nOihane Perez arrolapetarrak irabazi du Bizkaia Kopa Trailaren bigarren proba\nAtzo Lemoizen lehiatu zuten bigarren proba, eta gernikarrak bi ordu, hamar minutu eta 25 segundotan burutu zuen 20 kilometroko traila. Trail Team Bizkaiako Lorena Guinaldo sailkatu zen bigarren, Perezengandik bost minutu eta 23 segundora. Egurre K3 taldeko Ainhoa Garnika helmugaratu zen hirugarren, bi ordu, 23 minutu eta 46 segundoko denboragaz. Gizonezkoen trail luzeko garailea Hanot Etxebarria izan zen. Trail Team Bizkaiko korrikalariak ordu bete, 43 minutu eta hemeretzi segundoko marka ezarri zuen. Alde estuagoa egon zen mutiletan. Izan ere, bere atzetik minutu bat eta hamar segundora sailkatu zen Sondikako kirol taldeko Mikel Monasterio. Etxebarriaren taldekide Imanol Egiak osatu zuen podiuma; irabazlearengandik bi minutura heldu zen helmugara. Bestalde, Basati taldeko ordezkaritza egon zen mendi bizikleta proban, tartean Javi Goitia irabazlea. Gernikarrak hamar segundoko aldeagaz irabazi zion Aitor Muguruza bigarren sailkatuari. Ordu bete, 25 minutu eta hamazazpi segundotan amaitu zuen Goitiak. Garri_Bikes taldeko Jose Garrido sailkatu zen hirugarren postuan, Goitiarengandik 38 segundora. Basatiko Antton Sanchez podiumetik hurbil geratu zen; Goitiak baino 58 segundo gehiago behar izan zituen proba amaitzeko. Halaber, Basatiko Egoitz Egiartea eta Lander Aretxederreta seigarren (01:28:41) eta zazpigarren (01:30:48) sailkatu ziren, hurrenez hurren. Bizkaia Kopa Trail Martxoaren 18an Arrietan lehiatutako probagaz hasi zuten aurtengo Bizkaia Kopa Traila. Lemoizkoaren ostean, Morgan lehiatuko dute hurrengoa, maiatzaren 20an (domeka). Udako atsedenaldiaren aurretik, Loiun izango da laugarren proba, ekainaren 17an. Irailaren 9an Trapagaranen lehiatuko dute bosgarren proba, urriaren 14an Zamudion izango da seigarrena, eta azaroaren 4an Lekeition lehiatuko dute azken aurreko proba. Abenduaren 16an Diman argituko da zeintzuk diren aurtengo Bizkaia Kopa Trailaren irabazleak.


Antikapitalistak: “Muturreko zentroa eta abstentzioa, emoziorik gabeko hauteskundeetan” | Mondraberri Arrasateko Ataria\nHasiera Albisteak Antikapitalistak: “Muturreko zentroa eta abstentzioa, emoziorik gabeko hauteskundeetan”\nIgor Urizar arrasatearrak, Antikapitalistak erakundeko ordezkari gisa, hauteskundeen inguruko balorazioa egin du, herri mailan eta erkidego mailan.\nArgazkia: Mondraberri artxiboa.\nMuturreko zentrua eta abstentzioa, pultsorik gabeko kanpaina eta emoziorik gabeko hauteskundeen laburpen.\nAbstentzioa %47-an kokatu da. Hau da, herritarren erdiak uko egin diote bozka eskubideari, partaidetza baxuena EAE-ko hauteskundeen historian eta azken hamarkadako joera baieztatuz.\nGertakari honen arrazoiak alde batetik azken hilebeteotan bizi izan dugun osasun krisi larrian daude, COVID19 positiboen igoera hauteskunde egunaren atarian, jende asko etxean geratuz kutsadura arriskuaren ondorioz. Beste aldetik, egutegiak ere izan du zer esanik, udara izanez herritar ugari oporretan bait zegoen. Baina batez ere ezin dugu arrazoi politikoa alde batera utzi: ezkerraren gaitzustea eta gaitasun eza PSE-EE sozioliberalen babesarekin EAJ-ren hegemoniak eratzen duen “muturreko zentrua”-ri proiektu alternatibo sinegarria kontrajartzeko. Klase popularren aldetik ezkerretiko alternatiba erreal bezala ikusi daitekeen proiekturik ezean, asko etxean gelditu dira.\nGaltzaile handia Elkarrekin Podemos izan da, faktore anitzetan oinarritzen den erabateko porrotarekin. Naiz estatuan edo erkidegoan, errejimenarekiko haustura alternatiba izateari uko egin dio eta PSOE-ren menpean ezarri da, egoera honen adierazle nagusia estatuko koalizio gobernua izanik. Edonolako proposamen eta programa rupturistak alboratu ditu eta alderdiaren lurraldekotasuna eta inplantazioa oso ahulak dira Euskadin, beste lurraldeetan aula izanda, hemen are ahulagoak. Akats estrategiko larriak burutu zituen EAJ-PSE tandem-aren aurrekontu neoliberalak onartzean edota errejimenaren alderdiekin eta patronalarekin bat egitean greba orokorraren auzian. Langileria eta mugimendu sozialekin zituen erro finak guztiz deuseztatu ditu. Euskadirako proiektu, erreferente, diskurtsu edo proposamen bereizturik gabe eta klase popularrei arrotz egiten zaien hautagaitza aurkeztuta, zituen hautesleen erdia baino gehiagok utzi egin ditu. Egun, ez du inongo ilusiorik sortzen.\nEHBilduk igoera lortu du izugarriko abstentzio testuinguruan. Bozka zenbakitan haztea lortu duen alderdi bakarra eta eserlekuetan hazkunde handiena izan duena. Elkarrekin-en erorketaren zati bat bereganatu du eta aldi berean tradizionalki inguruan dituen sektoreak mobilizatzea lortu, M15 zikloaren baitan desilusioan edo beste aukera batzuetan zeudenak.\nArduraz ikusten dugu igoera honek eragin duen triunfalismoa, kontuan izanez ezker abertzalearen emaitza hoberenetatik urrun gelditu direla. 25.000 bozken igoerak, zati baten Elkarrekin-en galeratik ateratakoa (hala ere esan beharra dago seguruenik azken hauen 50.000 boto baino gehiago abstentziora joan direla), bere posizio instituzionalak areagotzen ditu baina motz gelditzen da EAJ eta PSE-k eratzen duten muturreko zentruaren indartzearen aurrean.\nAipatutako klase popularren zati handi baten desafekzioak, ezkerreko herriarena, errealitate bat da eta EHBilduko zuzendaritza ere arduratu beharko luke honek. Kanpainan azaleratu duten nahaste estrategikoa kezkagarria da, ezkerreko tripartitoa aipatzen zuten bitartean abertzaleen arteko akordioa ere eskatuz. Posible ikusten ahal du EHBilduko zuzendaritzak nazio akordio bat burutzea kapital eta euskal burgesiaren ordezkariekin? Emaitzen irakurketan aipatu dute 45 urtetik berakoetan indar bozkatuena izan direla eta koalizioak defendatzen dituen balioak gero eta gehiago herrialdearen balioak direla (hainbat alditan errepikatu duten esaldia azken egunotan). Hitz hauek orain dela ez asko Podemos-eko zuzendariek egiten zituzten adierazpenak gehiegi gogorarazten dizkigute, gaur egun ezerezean gelditu direnak.\nHistoriak behin eta berriz irakatsi digu ez dela lineala, ezta indarren hazkunde mekaniko eta graduala. Azken finean, euskaldunon errealitatea muturreko zentrua beste 4 urtez pairatu beharra da, eta hauek datorren krisian jazarri nahiko diguten kudeaketa neoliberala.\nPP+Cs eta Vox-en eskuin muturrak emaitza txarrak izan ditu. 50.000 boto baino gehiagoko galera izan dute eskuin espainolistek, partaidetza baxuak Araban Vox-en ordezkari bat eragin duen arren. Zarata egingo du, baina epe motzean ez du entzule ugaririk izango Euskadin. Hori bai, askoz erabilgarriagoa izango zaio eserlekua Ebro azpian. Hala ere, Alderdi Popularrari ez dio ongi irten eginiko biraketa ultrak, 50.000 bozka eta 4 eserleku utzi baititu bidean.\nErrejimen honekin hautsi nahi duen ezkerraren eginbeharrak indarrean jarraitzen dute eta inoiz baino premiazkoagoak dira. Euskal burgesiaren klase alternatiba errealaren eraikuntza.\nEuskal Herriko herri eta auzoetatik, baina baita estatuko beste herri eta langileriekin aliantzak ehundu eta borroka eta mobilizazioak koordinatzea gai dena. Modu erradikal batean alternatiba demokratikoa, feminista, ekosozialista, soberanista eta internazionalista. Edo alternatiba hori artikulatzeko gai gara; mugimenduei eta borroka prozesu errealei lotua, bidezidor insituzional estuak zabaldu eta gaindituz, bidea jende eta tradizio anitzekoekin eginez… edo muturreko zentrua akatzeko aukerak urriak izango dira. Hau da Antikapitalistak erakundeak bultzatzen duen proposamena.\nErkidego mailan bezala, abstentzioa izan da lehena Arrasaten, partaidetza Euskadin baino pixkat altuagoa izan den arren (%55’3). Osasun krisiaren egoerak atzera bota du jende asko (eta egunak aurrera doazela arrazoi guztiarekin) baina datuak ikusita ezkerretik egon dira jario handienak. Abstentzio handi honek datuen irakurketak distorsionatzen ditu eta botoen jeitsiera eserlekuen igoerarekin eman dela kasu batzutan. Hala ere, irakurketa politiko erabilgarriaren mesedetan, ezkerreko gehiengoa proiektatzearen alde, bozken igoera-jeitsieraren bidez irakurriko dira.\nArrasaten EHBildu izan da garaile nabarmen. Objetiboki, faktore anitz kontra izanik (partaidetza baxua, post-pandemia eta ezkerraldetik desmobilizazioa) 244 bozka gehitu ditu, 2016-an baino %7 gehiago. Alderdiak ez du Gipuzkoan izan hazkunderik hoberena eta halere Arrasaten lurradeko media baino gehiago haztea lortu du.\nEAJ-PNV-k 228 bozka utzi ditu bidean eta lehenengo postua EHBilduri laga dio. Batzokian zalantzak zabalduko dira zeren dinamika aldatzaile izan liteke eta 8 urteren ondoren testigua ezker abertzale instituzionalari bueltatuko litzaioke alderdi bozkatuen bezala. Hala ere, jeltzaleek Gipuzkoan orokorrean izan dituzten emaitzak hobetu dituzte Arrasaten, ia puntu erdi hobe (6’7-ko jeitsiera izan dute bozka zenbakietan lurrandean eta 6’3 udalherrian) eta gainera ikuspegi historiko baten, jeitsieraz at 8 urte aurretik irabazitako esparru asko finkatu dutela dirudi.\nPSE ondo mantendu da eta aldaketa gutxien izan dituen indarra da. 4’3-ko jeitsiera izan du botoetan, 50 papeleta besterik ez ditu utzi testuinguru zail batean. Abstentzioaren logikaren aldi berean gobernuko alderdi handi eta “erabilgarri” bezela saltzea lortu du bere burua, estatuko koalizioaren ekimenari etekina ateraz (Unidas-i gertatu zaion kontrakoa).\nElkarrekin Podemos koalizioak danbateko handiena eraman du bozka mailan (878 gutxiago, %54’8-ko jeitsiera), Gipuzkoako mediatik pixkat hobeago. Ezkerretik desagertu diren botoen maila handia, abstentzioa alde batera utzita, Elkarrekin esparrutik erori dira. Hauteskundez hauteskunde tendentziak ez dira bat ere itxura onekoak eta horrela jarraituz hurrengo udal hauteskundeetan eman daitekeen paradoja da, lehen indarra ezkerrekoa izan arren, gehiengorik ez lortzea jeltzale eta “sozialisten” aliantza medio.\nPortzentaietara begiratuz, Alderdi Popular eta Ciudadanos-en akordioak eramandu galera handiena. 356 boto galtzeak %59’2-a bidean uztea suposatu die. Gipuzkoan izan duten baino galera nabarmenagoa (%56’2). Arrasaten nabarmena da eskuin muturreruntz doazen diskurtsuak ez daukatela non errotu. Gauza bera Vox-ekin zorionez; estatuko hauteskundeetan (Euskadikotara ez ziren Arrasaten aurkeztu) baino 58 boto gutxiago lortuz, 126-tik 68-ra.\nIkus daitekeenez, ezkerrak badu zertaz arduratu. Ezkerretiko estrategia instituzionalisten mugak agerian geratu dira, mobilizazio eta borrokarik gabeko udal gizarte baten testuinguruan oso posibilitate urriak bait daude eskuin kontserbadore eta liberalei eskua biurritzeko. Desmobilizazio egoera hau aldatzea ezker eraldatzailearen lehen mailako eginbehar izan beharko litzateke, instituzio ertsietan indar eta esfortzu antzurik xahutu gabe. Bai erkidego mailan eta baita Arrasaten, badago herria azpitik lotu eta mahai joko hau aldatu dezakeen gizarterik. Plurala eta demokratikoa izan beharko du derrigorrez, baina ezinbesteko izango dugu berehala eraikitzen hastea.\nAitor 2020-07-17 At 18:35\nAnimo Igor! Eutsi goiari!


Oarsoaldeko igerileku guztiak erabili ahal izateko proba pilotua bi hilabetez luzatuko da | Herribizia\nOarsoaldea eskualdeko Errenteria, Lezo, Pasaia eta Oiartzungo udalek eskaintzen dituzten kirol zerbitzu batzuk partekatzeko aukera aztertzearren, martxoan zehar udal horien instalazioetan egitekoa zen proba maiatzaren 31 arte luzatuko da. Beraz, guztira 3 hilabete iraungo du proba honek; hartara, azterketa zehatzagoa izango da, eta emaitza esanguratsuagoak emango dizkigu.\nAbonatuek igerilekuetarako sarbidea bakarrik izango dutela gogoratu dute udalek; ez dute aukerarik izango instalazioetan egiten diren igeriketa-ikastaroetan parte hartzeko, ez eta instalazioetako gainerako gune, erabilera eta jarduerez gozatzeko ere. Instalazioetara sartzeko, ezinbestekoa da abonatu-txartela erakustea.\nProba honen helburua eskualdeko herritarren beharrak eta erabilerak aztertzea da, haien interesei elkarrekin erantzun ahal izateko. Horretarako, 3 hilabete hauetan jasoko diren datuak uda partean aztertuko dira.


NORABIDEAZ GALDETU | Zuialde Herri Informazioa\nHauteskunde egunotako hitz eta idatzi ugari udazkeneko orbelaren pare geldi daitezke, haize guztien mende, baldin eta pisuzkoak izan eta norabide egokian hedatzen ez badira. Hitz betegarriak entzuten ditugu han-hemenka, baina boto-zenbaketatik harantzagoko norabidea ez zaigu, kasu askotan, argitu nahi. Eta horretan erreparatu beharko genuke, hain zuzen ere, botoa nori eman erabakitzerako orduan.\nDagoeneko susmatzen dugu boto joera nagusiak nondik nora joan daitezkeen. Inor gutxik jartzen du zalantzan, adibidez, Espainiako gobernuaren eta Estatuaren beraren euskarri txandatua diren PP eta PSE-PSOE alderdiek jipoi handia hartuko dutela berton, eta lehen postuetarako lehia EAJ eta EH Bilduren artekoa izango dela. Hori horrela bada, aldaketa sistemiko baten aukeran egon gaitezkeela esango nuke, are gehiago, hauteskundeen ondoren, bi indar garaileen arteko akordio sendoak lortuko balira. Gaurtik begira, horren itxaropenik bai?\nElkarren arteko lehia bizian dauden indarrek ez digute, konpetentzia honek dirauen bitartean, geroko aliantzen estrategia aurreratu nahi izango. Puntu bateraino ulergarria da. Bakoitzak bere programari eusten dio eta boto emaile ahalik eta gehien bere aldera erakartzen saiatzen da. Baina orain esaten edo isiltzen dituztenek ematen digute guri, hain zuzen ere, gero nola jokatuko duten asmatzeko aukera. PP eta PSE-PSOErekin hasteko, hauek biak galtzaile ikusten dute beren burua eta, zuzenean ala zeharka, biek aditzera eman dute gauza bera: nahiago luketela EAJ gobernurako bidean lagundu, EH Bildu agintean ikusi baino. Beraien aurreko ahaleginak (legez kanporatzeak, errepresioa eta gobernu konpartitua) porrotean amaitu direnean, EAJ ikusten dute EH Bilduk dakarren aldaketa sakona ekiditeko azken aukera. EAJk, bere aldetik, eskaintza hori profitatu nahi du eta «anbiguotasun kalkulatuan» kokatzen ditu bere egitasmoak. Eufemismoa berau, jakina.\nUrkulluren kanpaina guztia zerbait izan bada, kontzeptu kontrajarrien entsalada nahasia izan da. CiUko aliatu tradizionalak Kataluniarako erreferenduma eta Estatu propioa aldarrikatzen dituen unean, Iñigo Urkulluk hemen, kanpaina honetan eta egun gutxiren bueltan, proposatu digun guztia: indarrean den Estatutuaren transferentziak betetzea; Estatutu berria adostea; «Estatuago» bihurtzea (nor, zer?); nazioa Europan (nola?); «herri librea» Europan,… Hau da, independentziari disimuluz uko egiteko, gainontzeko formula posible guztiak aipatu, eta denak maila berean. Zer izango gara, orduan, laino artean? EAJren ahotik, behintzat, ezin jakin.\nBitartean, Artur Mas Kataluniatik gero eta argiago mintzatu da: esan duen azkena, Kataluniak ezingo duela iraun Estatu propioa izan gabe. Berton ere argitasuna behar dela eta, Laura Mintegik Estatu propioa Europan aldarrikatu du Euskal Herriarentzat.\nKrisiari aurre egin eta ekonomia bizkortzeko proposamenen artean ere, lainoa abailtzen da EAJren proposamenen gainean. Ongizate Estatuari eutsiko diotela esan, eta horrekin batera murrizketak iragarri (nolakoak, zertan ?). Dirurik ez dagoela, baina AHT azkartu egingo dutela, dirua aurreratuz (nondik, noiz eta nola berreskuratzeko?). EH Bilduk behintzat bere asmoak argi azaldu ditu: moratoria obra erraldoietan eta gizarte zerbitzuak indartu, politika fiskal berriez baliatuz.\nBotoa eman aurretik, norabideaz galdetu, arren.\nLA ERTZAINTZA EN LA CAMPAÑA


Gari & Josu Zabala, bi egunez berriro Hertzainak: irailak 25 eta 26an Euskalduna Jauregian • ZUZEU\nGari & Josu Zabala, bi egunez berriro Hertzainak: irailak 25 eta 26an Euskalduna Jauregian –\nIrailaren 26an Euskalduna Jauregian jotzekoak diren kontzerturako sarrera guztiak agortuta, bezperarako beste bat iragarri dute orain: salgai dira irailaren 25erako sarrerak.\nHertzainak punk-rock talde aitzindariaren lehen diskoa argitaratu eta 35 urtera, Josu Zabalak eta Garik, taldeko kantu egileak eta kantariak, joan den astelehenean kontzertu berezi bat iragarri zuten irailaren 26rako, Bilboko Euskalduna jauregian.\nIragarpenaren ondotik, gaur eman dituzte “Inun baino alaiagoa izanen da” ikuskizunari buruzko argibideak. Hertzainak taldeak plazaratu zituen sei lanetako dozena eta erdi kanta inguru hautatu eta kontzertu “errepikaezina” atontzen dabil oholtza gainera gonbidatu berezien laguntzarekin igoko den bikotea. “Bizitzak berriro elkartu gaitu, eta ospatu gura dugu”, adierazi dute gaurko agerpenean, orain urte erdi Arriaga antzokian elkarrekin kanta batzuk jo zituzten Garik eta Zabalak.\n“Nostalgia barik eta poz handiarekin” emango ei dute bi orduko zuzenekoa. Hertzainak izan zenaren behin betiko agur modura?\nIrailaren 26rako (20.30ean) sarrerak derrepente agortu dira, eta Bilboko Euskalduna jauregiak bigarren data bat iragarri berri du, irailaren 25erako. Dagoeneko salgai dira sarrerak (25-40 euro artean dira); agortzeko bidean doaz hauek ere.\nagurra, Bilbo, elkartzea, Euskalduna jauregia, gari, Hertzainak, josu zabala, kontzertua, ospakizuna


"Nicolas Guerendiain" Irungo Errepublikarrak - Memoria Iruten • Aurkezpena\nMemoria Iruten ekimenaren xedea da hainbat forotako ekarpenak bateratzea, memoria historiko ikasgeletara eramateko. Irakasleentzako lagungarri bat, testu-liburuetan behar bezain sakon lantzen ez diren gaiak lantzeko edo irakatsitakoa osatzeko. Ikasleentzako lagungarri bat, ikerketarako edo lanak prestatzeko materialen ekarpen bat baita, besteak beste.\nIrun eta Bidasoaldea funtsezko helburu gisa hartuta, espazio zabalagoak ere landu nahi dituen topagune bat. Izan ere, gaur egun dena dago lotuta, eta ezer ezin daiteke ulertu ingurutik isolatuta.\nIrungo Errepublikanoen Elkartean betidanik jakin izan dugu zer-nolako garrantzia duen iraganean gertatutakoak ezagutzeak oraina ulertzeko, baita zeinen funtsezkoa den hezkuntza ere, egungo haur eta gazteek iragana ezagut dezaten.\nIraganik gabe ez dago orainik, eta iraganeko egiarik gabe ez dago benetako ezagutzarik.\nBadakigu gertatutakotik denboran urrundu ahala, errazagoa dela ahanzturan erortzea. Horixe da, hain zuzen, oraina ulertzeko etsairik gogorrena.\nGaur egungo haur eta gazte askok, arrazoi asko direla medio, ez dakite zer gertatu zen gurean duela ez horrenbeste. Argi dago kasu askotan belaunaldien arteko arrakala bat egon dela. Horren ondorioz, ahanzturan geratu da gure historiaren oso zati garrantzitsu bat, eta ezinbestekoa da hura berreskuratzea.\nMemoria Iruten ekimenaren logoaren esanahia?\nIrule bat, txaratilan lihoa iruten. Emakumeei eginiko omenaldi bat, tradizioz ezagutza transmititzen baitute. Beren ofizioari esker errespetatuta eta askea den emakume bat. Gure tradizioen ikurra da, eta gure lurrean emakumeak izan duen garrantzi handiaren erakusgarri.\nMemoria iruteaz ari garenean, belaunaldiak transmisioaren hariaren bidez lotzeaz ari gara, iragana eta oraina elkartzeko.\nHari hori hautsi egin da, hainbat arrazoi direla eta. Francoren estatu-kolpearen ondoren, kontakizuna itxuragabetu zuten, eta gertatutakoa ezkutatu zieten hurrengo belaunaldiei.\nHortik sortzen da gure izena: Memoria Iruten. Iragana berreraikitzea, belaunaldiak lotzeko irutea, iraganeko gertakarien kontakizunaren bidez oraina ulertzen lagunduko digun hari baten bidez, etorkizuna ondo ikasitako memoriaren ondorioa izan dadin.


Digitarte, Real Uniónen babesle berria – Real Unión Club\nReal Unión-Valladolid Promesas igande honetako partida atzeratua\nJuper Bat enpresak Real Unión-Valladolid Promesas partidako baloia emango du\nAmaieran ihes egin ahal izan duten hiru puntu\nReal Unión Club - Real Valladolid Promesas\nDigitarte, Real Uniónen babesle berria\nReal Unión eta Digitarte akordio batera iritsi dira eta Gipuzkoako enpresa klubaren babeslea izango da.\nHernaniko Ibaiondo industrialdean dago, eta inprimaketa digitaleko zein euskarri zurruneko lanetan espezializatuta dago. Horrez gain, koadernaketa, laser-grabatua edo ijezketa ere lantzen ditu, formatu txiki eta handian.\n“Irtenbide grafikorik onena bilatzen dugu gure bezeroen diseinuetarako. Etengabeko berrikuntza, kalitate gorena eta azkartasuna preziorik onenean, horiek dira gure bereizgarriak. Guretzat harro egoteko modukoa da proiektu berri honekin bat egin ahal izatea. Real Unión aldatzen ari da. Oso azkar egiten ari da, bistan da instalazioetan gertatu diren aldaketei begiratzen badiegu, adibidez, baina oinak lurrean dituela ari da, proiektu sendo batekin, finkatu nahi duena, denboran zehar hazten joateko. Eta hori gure filosofiarekin bat datorrelako gustatzen zaigu”, adierazi du Bittor Hereza Digitarteko arduradunak.\n“Gaur egun, Real Unión bezalako erakunde baten kudeaketan, komunikazioa ezinbestekoa da. Teknologia berrien, Interneten eta sare sozialen munduan bizi gara. Eta diseinu on batek izan dezakeen inpaktu bisualak garrantzi handia hartzen du. Zentzu horretan, Digitarte bezalako erreferente baten eskutik joateak lasaitasuna ematen digu. Sektoreko profesional handiak dira. Gainera, Bittor eskualdekoa da, Real Uniónen jarraitzaile sutsua, eta klubarekin kolaboratu du lehenago”, adierazi du Igor Emery Real Unióneko Administrazio Kontseiluko presidenteak.


Juan Garmendia Larrañaga (Eusko Ikaskuntza-Caja Laboral Saria, 2001) - Euskonews\n(Eusko Ikaskuntza-Caja Laboral Saria, 2001) Josemari Velez de Mendizabal\nZ Juan Garmendia Larrañaga.\n(Argazkia: Rafael Maturana)\norionekoa izan naiz, Juan Garmendia Larrañaga sakon ezagutu dut eta. Sarritan esaten diot, beraren gaineko bizitzaz berak beste dakidala nik ere. Ez da hainbesterako, jakina, baina hamar urte baino gehiagoz astean birritan ordu erditxoko elkarrizketak aukera paregabea eskaintzen du solaskidearen nortasunean murgil egiteko, eta horixe gertatu zait niri. Beraz, ezin naiteke kexa, Juanek nigan izan duen konfiantzaz eta, jakina, luzatu didan adiskidantzaz.\nAurrekoa esanda, Juan Garmendia Larrañaga askoz pertsona interesgarriagoa dela adierazi nahi dut ere, bere idazkietan ageri duen irudia baino. Eta tolosarraren idazkietako zerrenda luzean begiradatxoren bat bota duenak badaki haren lanetan denetariko nolakotasunak aurki dakizkiokeela egilearen bizitza oparoari. Hala ere, gure gizonaren bizitza-egitura are bikainagoa dugu, espero genezakeena baino. Bizitzaren arrago aberatsean moldatua, heziketa teoriko hondar sendoarekin, Juan Garmendia Larrañaga euskal langilearen erakuspen jarraikiak garbi asko utzi du azalean noraino hel daitekeen ikerketa lanetan zintzo arituz gero.\nTolosak seme-alaba handiak eman ditu euskal esparrura eta argienetakoa Juan dugu. Oparoa, gainera. Izan ere, ikerketa lanari buru belarri heldu zionetik ezin zenbatu ahala ekarpen eder eskaini dizkigu, maisuki menderatzen duen estilo erakargarriaz baliatuta. Ez dut zerrenda emango, beste nonbait aurki baitaiteke Juan Garmendia Larrañagaren Lan Osoen bilduma. Baina, aurrera baino lehen azpimarratu nahi nukeena beste hau da, ikerketa lan guztiak - teorian apalena izanik ere- gogotsu eta ardura guztiarekin burutu dituela Juanek, den-denei garrantzia eman dielarik, bere baitan garbi baitzegoen katea luzea dela ikerkuntza, eta zehazkizunik txikiena ezinbesteko zubi bihur zekiokeela hurrengorako.\nBere tolosatartasuna salgai ez duen gure laguna 1.926ko uztailaren 12an jaio zen eta bere jaioterrian eman du bizitza osoa. Oronozen, maristekin emandako urtebetea ezik Juan Garmendia Larrañagak Tolosan izan du bere lan egoitza eta handik irradiatu ditu etengabe ahaleginak, Euskal Herri osora heldu delarik. Patxadaz aritzen jakin izan du. Datua fidagarria izan zitekeela frogatu arte ez du sekula garbira pasatu. Denboraren gaineko Juanen kontzeptua ez da izan - zorionez bere ikerlanen kontsumitzaileentzat!- XX mendeko bigarren aldiak gehienon baitan markatzen zuen abiaduraren kideko. Juan bolondres galdu da Erronkariko arro harkaiztsuetan, Aramaioko baserririk altuenean, Zalduondoko gari soloetan edota Bedaioko bide sastrakatsuetan. Bere apunteetarako datu garbiaren bila abiatzen zenean zintzotasunak zuen lehentasuna, erlojuak marka zezakeen erritmoaren gainetik.\nJuan etnografoa da. Baina ez du ahaztu nahi kondairagile gisa ere aritu dela. Bere lanak, dena den, antropologo, folklorezale, hizkuntzalari eta - oro har- euskal kulturarekin identifikatuta sentitzen diren guztiongana iristen da, erraz asko. Maisurik argienengandik edan du kultura doktrina eta hori, nahita ez, igarri egiten zaio Juani bere idazki guztietan. Zorroztasunaren legeaz izenpetzen ditu bere ekarpenak. Jose Miguel Barandiaran, Koldo Mitxelena, Julio Caro Baroja, Jorge Oteiza, XX mendeko euskal kultura eta zientziako izarrik dirdiratsuenak ondoan izan zituen Juan Garmendia Larrañagak, behar izan zituenean. Ez zioten laguntza ukatu eta horren zioa tolosarraren izaera erakargarrian aurki genezake. Maisu... eta adiskide izan zituen! Juan Garmendia Larrañaga Eusko Ikaskuntza-Caja Laboral Saria jasotzen Juan José Goiriena de Gandariasen eskutik, ezkerraldean Juan José Ibarretxe eta Juan María Otaegi . (Argazkia: Rafael Maturana)\nGorago nioen moduan, Garmendia Larrañaga bere burua janzten joan da urteetan barrena. Sendi negozioaren ezkutuetatik abiatuta unibertsitate aulkirainoko ibilbideak gizakume jakintsu baten erretratua eskaintzen digu. Baina, bitxia bada ere, Juanek ez du bere burua inoren artzaintzat ezta besteren artaldeko arditzat hartzen. Euskal kulturako giza argi-dorre erraldoiek markatutako soloetan Juanek berak bakarrik sartu du goldea. Ez du esan nahi besteen lana gutxiesten duenik. Ez da hori. Baina berak garden ikusten du ez zuela talde lanerako balio, eta horrela aritu izan balitz burutu duenaren laurdenera ere ez zatekeela ailegatuko. Ikerlari bakartia izan da Juan, goiko erpinera berezko merituez heldu dena.\nTolosako hiriak Seme Kuttuna izendatu zuen Juan Garmendia Larrañaga 1.998an. Urte berean Eusko Ikaskuntzak, Caja Laboralarekin batera, Kurrikulum Onena Saria eskaini zion. Euskaltzaindiko Ohorezko Euskaltzaina dugu eta baita Eusko Ikaskuntzako Ohorezko Kidea. Euskal Herriko Adiskideen Elkarteko Kidea da eta beste hamaika golardo eta errekonozimenduzko goi aipamenak jaso ditu, 1.950ean euskal kulturaren aldeko jardunean abiatu zenetik.\nBaina, horiezaz gain, nik esango nuke Juan Garmendia Larrañagak beste sari bat ere jaso duela, bere kurrikulumean inon ageri ez dena: euskaltzaleen eskerrona. Juanen ikerketa lanak gustura irakurri dituztenena, Juanen azalpen magistralak hitzaldietan entzun dituztenena, irratietako uhinen bitartez Juanen ikasgaiak entzutera ohituta daudenena, bere ikastola/institutu/fakultateko irakasleak agindu lan baterako datuaren bila edozein egunetan Juanen etxera telefonoz deitzen duen gaztearena, galdera bitxiren bat egiteko Juan kalean gerarazten duen ezezagunarena, eta abar. Berak badio hala izango da, hots, ez dela inoiz ez artzain ezta ardi ere izan. Baina seguru nago, Juanek jarraitzaile ugari dituela; asko, izen-abizenekin; gehienak, batere zalantzarik gabe, Juanen eskuzabaltasunari esker euren kultura motxila aberastu duten anonimoak. Lotutako artikuluak MenuaGAIAK Aurreko Aleetan Inicio > EM 266 > Gaiak -->\nBarandiaran Ayerbe, José Miguel de Caro Baroja, Julio Garmendia Larrañaga, Juan MITXELENA ELISSALT, Koldo OTEIZA EMBIL, Jorge


28 Urria | Kongresua\nKongresuko Euskal Taldeak 58 zuzenketa erregistratu dizkie Lanbide Heziketa ordenatzeko eta integratzeko Lege Egitasmoaren artikuluei. Hezkuntza eta Lanbide Heziketa gaietarako bozeramaile jeltzale Josune Gogospek bere gogobetetzea adierazi du testuak kongresuan daraman izapidetze prozesuarekin, idazteko orduan Euskadiko eredua erreferentetzat hartu delarik. Hala ere, jeltzaleek zuzenketa batzuk aurkeztu dituzte Legea hobetzen jarraitzeko, Euskadiko Hezkuntza sistemaren esperientziaren bideari jarraituz eta Euskadiko erakundeek esparru honetan dituzten eskuduntzak babestera begira.\nEuskal Taldeko diputatu andre Josune Gorospek garrantzi handia eman dio Lege honi, bere aburuz Lanbide Heziketa “gakoa” delako “produkzio sistemaren, enpleguen eta Hezkuntza sistemaren eraldaketaren erronkari heltzeko orduan”. Ildo beretik diputatu jeltzaleak azaldu duenez “Euskadik denbora darama eraldaketa honetan, ikasketa metodo berriak abian jarriz, bai eta antolatzeko eredu berriak ere, eraldaketa digital erradikala eginez, Lanbide Heziketa Duala indartuz eta nazioartekotzearen aldeko apustua eginez. Eredu arrakastatsua da Europako Batzordeak ere erreferentetzat hartu duena”.\nEuskal Taldeak aurkeztu dituen 58 zuzenketen artean daude euskal erakundeen autogobernuari buruzkoak. Halaber, zuzenketak aurkeztu dituzte Prestakuntza Kontratuaren edo Prestakuntza Bekaren aurreikuspenari buruz, kasu bietan enpresak berak ordainduta eta Prestakuntza Dual intentsiboaren kasuan Lanbide Arteko Gutxieneko Soldatatik behera egongo ez den kopuruan, bai eta behar besteko lege aldaketak egin daitezela ikasketa-kontratua ez dadila mugatuta egon adina moduko parametroekin. Halaber, LOMLOEK LHko irakasleri teknikoan eragin duen egoerak EAJ-PNVren aburuz eskatzen du aldarazpen batzuk egitea LHko Goi Teknikari titulua duten pertsonek sektore zehatz batzuetan eskolak eman ahal izan ditzaten.\nAmaitzeko, Eusko Jaurlaritzak Lege honen izapidetze prozesuan izan duen inplikazioa eta egin duen ekarpena nabarmendu du. Izan ere, iragan 30ean Eusko Jaurlaritzaren Lanbide Heziketako Sailburuorde Jorge Arévalok Kongresuko Hezkuntza eta Lanbide Heziketa Batzordearen txaloak jaso zituen Eusko Jaurlaritzak testu honen inguruan eta Hezkuntza sistemaren etorkizunaren inguruan duen ikuskera azaltzeko agerraldian.\nOndorengo estekan kontsulta daitezke Euskal Taldeak Lanbide Heziketa ordenatzeko eta integratzeko Lege Organikoaren Proiektuari aurkeztu dizkion eta erregistratu dituen zuzenketak:


«Euskarazko hitzak soinuen mapak dira» - Amezketa - Tolosaldeko ataria\n«Euskarazko hitzak soinuen mapak dira»\nJon Miranda Labaien 2019-09-22 20:59\nXibarit argitaletxearekin 'BA edo munduen arteko oreka' liburua argitaratu du; Joseba Urretabizkaia tolosarraren argazkiekin osatu du argitalpena, eta Bixente Gorostidi amezketarrak itzuli du testua euskarara.\nTelebista munduan egin izan du lan Gorka Garmendia Aizpuruak (Donostia, 1968), eta duela zazpi urtetik hona Amezketan bizi da, Txindoki mendiaren magalean, eta Araitz bailaratik ez oso urruti. Bertan kokatu du eleberria, «lurraren mugan, aurrekoek BA esaten zioten leku hartan»\nNon du sorburua 'BA edo munduen arteko oreka' liburuak?\nBetidanik izan dut historia eta arkeologiarekiko zaletasuna, eta ikerketa asko eginda dauzkat Nafarroa aldean. Jende heldua elkarrizketatu izan dut eta istorio piloa jaso dut. Informazio hori guztia kanporatzeko beharra eta erantzukizuna sentitzen nuen, ikertutako guztia gal ez zedin. Urteotan ikusitako eta ikasitako guztiaren emaitza da liburua.\nGenero gisa, eleberria erabili duzu istorio horiek guztiak kontatzeko. Zergatik?\nHainbeste urtetako ikerketen ondoren, sumatu nuen euskarak gainerako hizkuntza aurre-indoeuroparren gisan funtzionatu behar zuela. Hori frogatu nahian ahozko tradizioa arakatzen hasi nintzen, elkarrizketak egiten, toponimoak begiratzen, garai hartako artxiboak aztertzen eta inguruko baserrietako ganbaretan zeuden objektu etnografikoak ikusten. Aitortu zidaten egindako lana, baina arkeologia edo hizkuntzalaritzan titulaziorik ez nuenez, ezin izan nuen ezer zientifikorik idatzi. Horregatik erabaki nuen liburua eleberri modura planteatzea, ez nuen hau guztia kontatu gabe geratzea nahi. Gertatu ziren gauzak dira, baina nobelan fikzionatuta ageri dira.\nBi pertsonaia nagusik daramate kontakizunaren haria: Jon Laboak eta haren amonak.\nBai. Eta biak dira elkarren antitesia. Amona zaharra da, euskalduna, herrikoa, erdi paganoa eta erritu zaharretan sinesten duena. Jon, berriz, gaztea da, erdalduna, hirikoa, erlijio zalea. Bi munduen arteko kontrastea adierazi nahi izan dut bi pertsonaiekin, eta nobelan zehar kontatzen dut nola bilatzen duten elkarren arteko oreka. Horretarako amonak bilobari aspaldiko garaietatik datorren sekretua pasatzen dio, belaunez belaun, emakumeek elkarri transmititu diotena.\nIntzako Maria da arbasoetako bat. Dokumentatuta dago emakume hori existitu zela?\nBai, jasota dago. Intzako Txorro baserrian sortutako emakumea zen, eta 1595eko sorgin prozesuko dokumentuetan ageri da neska gaztearen izena. 13 urte zituela eraman zuten Iruñera, 9 urteko ahizparekin eta 37 urteko amarekin batera. Zoritxarrez, ez ziren handik bueltatu, epaiketaren zain zeudela hil baitziren hango zeldetan.\nSorgina al zen Intzako Maria?\nLiburuan aipatzen dudan bezala, ez da sinetsi behar izan zirenik, baina ez da esan behar izan ez zirenik. Mariak Alli herriko Akelarre zelaiko erritu paganoetan parte hartu zuela aitortu zuen, eta horrela ageri da Araitz bailarako 1595eko sorgin prozesuko agirietan. Inkisizioak hori baliatu zuen nekazaritza munduko emakumeak gaiztoak zirela erakusteko, eta, besteak beste, tortura erabiliz, ama lurrari lotutako haien ezagutzak gure herri kulturatik betirako desagerrarazteko.\nJazarri zituzten emakume haiei guztiei errekonozimendu bat egin nahi izan diezu nobelan?\nBai. Eleberrian agertzen den amonak, Usabarrenako Grazianaren ahotik Intzako Mariaren berri jasotzen duela kontatzen da. Usabarrena baserria oraindik zutik dago Intzan. Ez dira duela hain aspaldiko kontuak, bospasei belaunaldi atzera egitea besterik ez dago; eta kontuan hartu guk, gutxienez, hiru ezagutu ditugula. Iruditzen zait emakume horiei errespetu handiagoa erakutsi beharko geniekeela. Gaur egun, atso zatarrak, erratz gainean hegan, garatxoz betetako sudur handiekin eta hortzik gabe irudikatzen ditugu, turistentzat prestatutako erakusleihoetan. Emakume hauek horrela iraintzeak ez al gaitu lotsarazten?\n'BA edo munduen arteko oreka' du izena liburuak. Zer da BA hori?\nBA bi munduen arteko muga da. Iluntasunaren eta argitasunaren arteko gunea da, gune magikoa. Hara bidaltzen du amonak Jon, mendez mende datorren boterearen jabe egin dadin, Txindokiko mari zulora, hain zuzen. Hildakoak daude ilunpean, eta, sinesmen zaharraren arabera, gurekin daude bizi garen artean, itzal moduan. Emakumeek soilik izan dute hildakoekin harremana eta haiek mantendu dituzte hainbat erritu, ia gaur arte. Garai batean, trikuharriak zeuden tokietara joanda hildakoei eskaintzak egiten zitzaizkien bezala egiten dira gaur egun, adibidez, Amezketako elizan. Beste dimentsio horretan hildakoak argia izan dezan, etxeko suarekin pizten dira argizaiolak bertan.\nEta, liburuaren azalerako aukeratu duzun katu beltza, zer dela eta?\nKatuak bi aldetara ikusteko boterea dauka, gauez eta egunez. Gauez ere ikusten duenez, iluntasunaren mundu horretarako sarbidea dauka. Hildakoek ematen duten babesaren sinboloa da. Baserrietan maiz egon da katu beltza, babesgarri bezala, zorte ona dakarren eta emankortasun irudi den animalia gisa. Emakumeek etxean katu beltza eta, gizonekoek, ganadua babesteko, ardi beltza artaldean. Gaur egun, berriz, zorte txarrarekin lotzen dituzte, azken mendeetan aurretik zetozen sinesmenak kamuflatzeko eta zigortzeko egindako ahaleginaren ondorioz.\nEsan duzu emakumeek katu beltza izaten zutela etxean eta gizonezkoek ardi beltza belazean. Emakumeak arlo pribatura mugatuta eta kondenatuta zeuden soilik?\nEmakumeak bi aldeetan ibiltzen ziren, baita arlo publikoan ere, baina erabateko nagusitasuna zuten barruko munduan. Hildakoekin komunikatu eta eguneroko bizitza argitu eta gidatzeko ahalmena zuten. Ahalmena, botere magikoa emakumeena zen, eta sinesmen pagano horretan egiazko sazerdotisak ziren. Gizonezkoek aitortzen zieten gaitasun hori eta estimatzen zuten pilatutako jakinduria.\nJakinduria horri esker biziraun ahal izan du gizakiak, diozunez.\nNola liteke, bestela, azken glaziazioan, hainbat giza espezie bukatu ziren garaian, hemengo Cromagnon gizakiek aurrera egitea? Garaitsu horretan erabaki zuten gizakiek, ibiltari izateari utzi eta kobazuloetan babestea. Ordukoak dira margolanak, erremintak eta suaren erabilera, baina, bereziki, emakumeen ahalmenean eta sinesmenean oinarritutako jendarte bat osatu zutela esango nuke. Emakumeek gizonezkoen mundua menderatu zuten, horretarako hizkuntza sakratua baliatuta.\nHizkuntza sakratu hori da Jonek eleberrian jasotzen duen ondarea. Euskara da?\nEuskara asko daude, hika, zuka edo berorika hitz egin dezakegu. Ez diegu berdin hitz egiten umeei edo animaliei. Bada beste euskara bat, sakratua, nik euskararen arima deitzen diodana, eta nire urteotako ikerlanaren ardatza dena. Defendatzen dut , gure hizkuntza Europa mailan dagoen zaharrenetakoa baldin bada, gainerako hizkuntza aurre-indoeuroparrak bezala, onomatopeikoa izan behar duela, kontsonante eta bokal bakoitzak bere horretan esanahia duela, Egiptoko, Babiloniako edo Mazedoniako hizkuntza zaharretan gertatzen den bezala. Euskarazko hitzak, niretzat, soinuen mapak dira.\nBai. Liburuan hitzen arimaz hitz egiten dut eta arbolaren adibidea aipatzen dut pasarte batean. Itsu batek soinua entzutearekin batera arbola ikus dezakeela esaten dio amonak Joni. Hitz hori entzunda muineko dardaraz jabetzen da itsua, eta badaki zertaz ari garen. A hizkiak bizi indarra edo arima esan nahi du, lehen pentsatzen baitzen gauza guztiek zutela arima; R hizkiak, berriz, gorputz batean harrapatua dagoela esan nahi du eta B-k, berriz, lurraren mugatik jaiotakoa dela. Arb- hizkiez hasten diren hitzak badaude oraindik gaztelaniaz, arboreo, arbusto... eta horrelakoak.\nZer esan nahi du horrek, euskara hitz egiten zela lehen, Iberiar penintsulan?\nEz derrigor. Gaur egungo gaztelania erromantzearen, latinaren, arabiarraren eta iberiarraren arteko nahasketa da. Ez dakigu euren artean zer nolako ahaidetasuna zuten hizkuntzek garai hartan, baina, pentsatzekoa da, hasiera onomatopeikoa izango zutela. Gertatzen da iberieraren arrasto asko galdu egin direla, eta euskara nahikoa osorik mantendu dela.\nHitzen arima deitzen diozun hori, non sumatzen da gaur egungo euskaran?\nHitz askok kantatu egiten dute, baina erne eduki behar ditugu belarriak entzuteko. Toponimo askotan gordetzen da arima hori, baina ez Euskal Herrian bakarrik. Niri erakutsi izan dizkidate Europako leku askotako toki izenak eta, han zer zegoen ezagutu gabe, gai izan naiz antzemateko erreka den, edo bailara edo hildakoak ehorzteko toki bat. Nola jakin dudan? Euskara dakidalako. Tartesikoa, zeltera edo iberiera bezalako hizkuntzak galdu egin dira, eta euskara da haiek itzultzeko erreminta bakarra gaur egun.\nHizkuntza aurre-indoeuropearrak aztertzeko, beste hizkuntza aurre-indoeuropear bat.\nBai. Horrela behar du. Nik uste dudana da, gaur egungo hizkuntzalaritzak latinean duela abiapuntua eta horrek ez duela balio euskara bezalako hizkuntza bat aztertzeko, oso bestelakoa baita oinarria. Mundu akademikoak ez du onartzen hori, teoria asko bertan behera botatzen dituelako. Iruditzen zait, euskaldunok konplexu asko ditugula, eta beti azkenekoari begiratzen diogula, konturatu gabe, esku artean altxor izugarria daukagunean.\nLiburua argitaratzeko, Xibarit argitaletxera jo duzu. Zergatik?\nEzagutzen nuen Joseba Urretabizkaiaren lana eta, tamaina honetako lan bat esku artean edukita, argi nuen berarekin argitaratu behar nuela. Edizio txukuna egin nahi izan dugu, detaileak zainduta. Ama lurraz hitz egiten da liburuan, eta horregatik iruditzen zitzaigun libururako erabilitako paperak ezin zuela hala-moduzkoa izan. Italiatik ekarritako birziklatutako paper berezia erabili dugu.\nUrretabizkaiak berak atera ditu argazkiak.\nBai. 40 argazki inguru dira, eta izugarrizko lana dago horren guztiaren atzean. Agertzen diren tokiak Araiz bailarakoak dira, Akelarre izeneko barrutian ere izan ginen, eta ateratako tresna guztiak XVI. mendekoak dira, baserrietako ganbaretan topatutakoak.\nZer gertatu zitzaizuen Urrizola izeneko parajean?\nUrrizola bidegurutze bat da eta Betelu, Intza eta Azkaratetik etorritako jendearen bilgunea zen garai batean. Gaur egun, ordea, sasiak hartuta dago eta hara iristeko laguntza eskatu genion Jose Mari Estanga Intzako artzainari. Gizarajoak ez zuen ulertzen zergatik genuen hainbesteko seta leku horretara iristeko. Azkenean, azaldu genion liburu bat osatzen ari ginela, sorginkeriaz akusatuta hil ziren emakumeak omendu nahi genituela, eta bazela bat hamahiru urterekin Txorro baserritik eramandakoa. Hori entzundakoan, isilik-isilik eraman gintuen toki hartaraino, eta argazkiak atera ahal izan genituen paraje horretan. Behin herrira bueltan ginenean, Estangak azaldu zigun Txorron jaiotakoa dela bera ere.\nBasoan beste sorpresa batekin egin zenuten topo.\nBai. Giro umela zen egun hartakoa, lainoa sartuta zegoen basoan, eta, bat-batean, usteldutako gaztaina enbor bat azaldu zitzaigun parez pare. Ezusteko galanta hartu genuen, giza irudi baten antza hartu geniolako enborrari.\nJatorriz gaztelaniaz idatzi duzu liburua eta gero euskarara Bixente Gorostidi amezketarrak itzuli du. Itzulpenean tokiko ñabardurak jaso al ditu?\nBai, eta asko eskertzen diot. Nik ez dut euskara nahi adina menderatzen eta Gorostidik itzulpen lana egin duenean bertako formak erabili ditu. Aberastu egin du lana.\nZenbat ale argitaratu dituzue?\n500 atera dira euskaraz, eta beste hainbeste gaztelaniaz. Hontza liburu dendan jarri dira aleak salgai, Donostian, eta Betelun, Araitz bailaran eta Amezketan banatu da liburua. Ia denak agortu zaizkigu, eta beste argitaraldi bat egin nahi genuke, akaso, eramangarriagoa.\nLan honek segida izango al du?\nBai. Modu batera jarraipena eman nahi genioke, oraindik era asko dagoelako kontatzeko, eta presazkoa da hori argitara ematea, betirako gal ez dadin.


Norman eta Sofa taldeen kontzertuak izango dira bihar Azpeitiko Orkatzen - Urola Kostako Hitza : Urola Kostako Hitza\nNorman eta Sofa taldeek kontzertuak eskainiko dituzte bihar, zapatua, Orkatz kultur elkartean. 22:30ean hasiko dira emanaldiak, eta sarrera doakoa izango da. Norman 2007an Eibarren sortutako rock taldea da, eta iaz kaleratu zuen hirugarren lana: Dorleak diskoa autoekoitzi zuten. Sofa, berriz, 2012an Zarautzen sortutako taldea da; taldekideak zarauztarrak eta zumaiarrak dira. Taldeak iaz argitaratu zuen Sofa II diskoa, Bonberenea Ekintzaken eskutik.


Nancy Pelosi demokratak hartu du Ordezkarien Ganberaren kontrola AEBetan | Mundua | Berria\nNancy Pelosi demokratak hartu du Ordezkarien Ganberaren kontrola AEBetan\nErrepublikanoen gehiengoak Senatuan duela bi aste onartutako neurrietan oinarrituz legeak aurrera atera eta AEBetako gobernua irekitzeko proposamen bat aurkeztu du.\nPelosi, irudiaren erdian, zorionak jasotzen. SHAWN THEW / EFE\nNancy Pelosik ezagun du Ordezkarien Ganberako eserleku nagusia. 2007 eta 2011 artean ere Kongresuko behe ganberako presidente izan zen. Demokratek berriro izendatu dute gaur, 218 boto emanda. Hartara, Senatua —goi ganbera— errepublikanoen kontrolpean gelditu da, baina Ordezkarien Ganbera, demokraten esku. 78 urte ditu Pelosik, eta politikari beteranoa da demokraten artean.\nDonald Trump presidenteak itxita dauka bere gobernua 2018ko urte hondarretik. Shutdown deitzen diotena da: aurrekontuak adostu ezean, aurrekontu horiei dagokien gobernuko zatia itxi egiten da. Literalki. Gobernuaren %25i eragiten dio egoerak, eta 800.000 langile publiko soldatarik kobratu gabe daude azkeneko asteetan, horietatik erdiek lanean jarraitzen dutela.\nGobernua berriz irekitzeko proposamen bat aurkeztu du Pelosik. Duela bi aste, Senatuak zenbait neurri onartu zituen. Errepublikanoei proposatu die, beraz, neurri horietan oinarrituz legeak aurrera atera, aurrekontuak onartu, eta gobernua irekitzea.\nTrump tematua dago Mexikoko hesiarekin, eta esana du aurrekontuetan hori finantzatzeko dirurik jarri ezean ez duela gobernua irekiko. Senatuak duela bi aste onartutako aurreproiektu horretan ez zen sartu hesiarentzako diru funtsik. Demokratek, hain justu, marra gorri gisa jarri dute gai hori, eta hesirako dirurik ez dutela onartuko berretsi du Pelosik gaur bertan.


Andy Ramos Gil de la Haza, blogaria eta jabetza intelektualean aditua den abokatua | Consumer\nAndy Ramos Gil de la Haza, blogaria eta jabetza intelektualean aditua den abokatua\nInterneteko pribatutasunari buruzko mundu mailako akordioa lortu beharko litzateke\nIrudia: Ildefonso Mayorgas\n"Norantz doa Jabetza Intelektuala XXI. mendean? Zein dira enpresen estrategiak? Zer diote erabiltzaileek? Hauek dira nire gogoetak". Horrela azaltzen du Andy Ramos abokatuak Interiuris blogaren edukia. Internet iritsi zenetik munduan gertatzen ari den aldaketa handia aztertzen du. Ramosek, gainera, podcast-ak argitaratzen ditu aldizka, gehiengoaren iritzi-korronteetan izena eman ordez, gai askori ñabardurak eskaintzea eta gehiengoei kontrakoak eramatea gustatzen zaio. Hala, kanona kontzeptu gisa defendatzen du, baina ez du egungo aplikazioa onartzen; Creative Commons lizentziak ulertzen eta txalotzen ditu, baina erabilera bereizi gabeaz ohartarazten du; eta ez da moralki epaitzen P2P partekatze-sareak, baina uste du sortzaileen eskubideak urratzen dituztela. Ramosek argudio interesgarri eta funtsatuetan oinarritzen ditu bere iritziak. Alderdi profesionalari dagokionez, hainbat enpresa eta erakunderi aholkuak ematen dizkie, hala nola Asturiasko Printzerriari, Sarearen lege-inguruneari buruz.\nerabiltzaileak intelectual-eu kanon kopiak sareak


Ziburun 5G antena instalatu nahi dutela ohartarazi dute | Pays Basque | KAZETA\nZiburun 5G antena instalatu nahi dutela ohartarazi dute\nLapurdiko elkarteen kolektiboak salatu duenez, Vinci, Free eta Ziburuko Herriko Etxeak konfinamendua baliatu nahi izan dute 33 metroko 5G antena bat ezkutuan inposatzeko. Sarean abiatu duten petizioak 20.000 izenpedura baino gehiago bildu ditu jadaneko.\nKazeta|12/05/2020|1 commentaire Mis à jour à:\nProiektuan egungo antena eta etorkizunean ezarri nahi dutena ikus daitezke.\nZiburun, Urruñako Oleta auzoranzko bidean A63 autobidea zeharkatzen duen zubi ondoan ezkutuko proiektua kudeatzen ari direla salatu du Lapurdiko elkarteen kolektiboak. Izan ere, Vinci, Free eta Herriko Etxeak konfinamendu garaia baliatu izanen lukete 33 metroko altuera lukeen 5G antena plantan emateko. Kezkaturik, petizio bat abiatu dute sarean eta jadaneko 20.000tik goiti izenpedura bildu dituzte.\nEkimenaren sustatzaileen arabera, aipatu zubia joan den urtarrilaren 6tik hetsirik da lanak direla eta. Konfinamendua hasi zenetik, konpainiek lanak gelditu behar izan dituzte eta bertarako sarrera debekatua da publikoarentzat eta trafikoarentzat. Alta, inguruko auzoek eremu horretan auto bat sartzen ikusi zuten apirilaren 26an, zubi erdian geldituz. Bertan informazio panel batek operadore anitzeko antenarako 33 metroko zutabe baten instalazioa iragartzen du. Lekura sartzerik ez denez, largabisten bidez irakur daiteke proiektua herriko etxean kontsultatzen ahal dela.\nSalaketan diotenez, Vinci, Free eta Ziburuko Herriko Etxeak ez dute informaziorik hedatu eta hautetsien gehiengoak ere tokiko aldizkaritik Internetez jakin ahal izan du proiektuaren berri. Gainera, lizentzia martxoaren 26an emana izan zen, publikatua izan aitzin eta konfinamendutik egun batzuetara. Egun berean, Bordagain gaineko jabego pribatu batean ere beste antena baten instalaziorako panel bat ezarri zutela ohartarazi du kolektiboak.\nOsasun eta ingurumenarekiko kezka\nDosierrak ikusi ondotik, 5G antenen hedapenari loturiko proiektuak direla baieztatu ahal izan du Lapurdiko elkarteen kolektiboak eta ondorioz, biztanleen eta beste espezieen osasunarekiko kezka agertu dute. "Nazioarte mailan ere, hiri eta herrialde nagusiek hedatze honi uko egin diete".\nAntza denez, zubi horretan, lehendik ere beste antena bat bada eta honen eragina ez diete sekula herritarrei ezagutarazi. Oraingo dosierrean azaltzen denez, desagertu beharko litzateke, baina datarik ere ez da ageri. Hortaz, auzoak kezkaturik dira orain bi instalazio izanen dituztelakoan.\nHori dela eta, konfinamendua baliatuz, biztanleen osasuna kaltetu dezakeen proiektu hau ezkutuan ezarri nahi dutela salatu du Lapurdiko elkarteen kolektiboak. Gisa berean, informazio eskasia deitoratu du, panelak publikoarentzat sartzea debekaturik den leku batean jarri izanagatik eta populakuntzari proiektuen eraginaz ikerketa bakar bat ere ez dutelako aurkeztu.\nPetizioan 5G instalazioak eztabaidatu gabeko interes ekonomiko eta teknikoetan oinarritzen direla adierazten dute. "Populakuntzaren babesa neurtu gabe aurkezturik, 5G osasunerako ondorioak ebaluatu aitzin ezartzen da", diote.\nBaimenak bertan behera uzteko deia\nHori guzia dela eta, kolektiboko partaide diren Ziburuko erdigune historikoko nahiz Bordagaingo babeserako elkarteek, Zibezbat elkarteak eta Sainte Therese-Preservee elkarteak epe horretan emaniko lanen baimenak bertan behera uzteko galdegin diote Herriko Etxeari.\nGisa berean, instalazio horiek inguruan izanen lukeen erradiazio eraginen azterketa bat eskatu dute, bai egun direnena, bai aurreikusiak direnena. Eta azterketa egin ondotik, gisako eraikuntzek Ziburu nahiz Donibane Lohizuneko ondare arkitektoniko eta paisajistikoa babesteko arauak betetzen dituzten ere begiratu behar dela diote sustatzaileek.


Zapatuan Gernikan hasiko da Plazara! gazteen bertso zirkuitua - Busturialdeko Hitza : Busturialdeko Hitza\nBigarren urtez, Bizkaiko bertsolari gazteei zuzendutako Plazara! bertso zirkuitua jarriko du martxan Bizkaiko Bertsozale Elkarteak. Lehenengo saioa Gernika-Lumoko Arrano tabernan izango da zapatuan, 18:30ean, eta herritarrei bertsoez gozatzeko deia egin diete antolatzaileek.\nBertaratzen direnek Janire Arrizabalaga eta Beñat Bilbao bertsolari gernikarren, Unai Mendibururen eta Maddi Askaiturrietaren bertsolarien bertsoekin gozatzeko aukera izango dute.\nSaioa Bizkaiko Bertsozale Elkarteak bertsolari gazteak plazaratzeko martxan jarritako Plazara! ekimenaren baitan kokatzen da. Gazteentzako bertso zirkuitua eskaintzea da asmoa, gazteen “plazaratzean eragiteko” eta beraien arteko “saretzea eta talde izaera indartzeko”.\n27 gazte eta sei saio. Eskualdez eskualde antolatutako zirkuitua da honakoa, eta eskualde bakoitzaren ardura da saioa prestatzea eta antolatzea. Hain zuzen ere, Busturialdeko parte hartzaileena izango da lehen saioa antolatzeko ardura.\nBizkaiko Bertsolari Elkarteak jakinarazi duenez, 1996 eta 2003 urte artean jaiotako 27 gaztek eman dute izena, eta sei saiotan banatu dituzte bertsolariak. Aurtengo zirkuitua sei eskualdetik pasatuko da beraz, eta hilabetean saio batez gozatzeko aukera izango dute herritarrek.\n2020an jaio zen Plazara!, baina bertan behera utzi behar izan zuten itxialdiaren eraginez, eta iaz, lehenengoz egin zuten. Busturialdean, Muxikako Ariatzako eskolan aritu ziren bertsotan.


2011/04/01 Echeazarra Escudero, Leyre - Farmazian lizentziatua eta Neurozientzia arloko ikertzailea\n2011/02/01 Ruiz-Agundez, Igor - DeustoTech Computing, Deusto Institute of Technology. Deustuko Unibertsitatea\nDirua, ondasunak eta zerbitzuak trukatzeko oinarrizko baliabidea, faltsutzearen aurka babestua izan da betidanik, ezkutuko zenbait segurtasun-neurri erabiliz. Euro-billeteek, zehazki, faltsutze-asmoari aurre egiteko EURion konstelazioa dute euren barnean.\nSendatuko al da, lurzoru-medikua?\n2011/01/01 Epelde, Lur - NEIKER-Tecnaliako ikertzailea\nGarbisu, Carlos - NEIKER-Tecnaliako ikertzailea\nGure medikuak gaixotasunak diagnostikatzeko odol-analisiak egiten dituen gisara, lurzoruak pazientetzat hartuta, oso baliagarria izan liteke haien osasuna aztertzeko zenbait parametro neurtzea. Izan ere, lurzoruak sistema biziak dira, oinarrizko funtzioak aurrera eramateaz arduratzen diren organismo-multzo itzelez osatuak. Haiek gaixotuz gero, arriskuan jartzen dira lurzoruen funtzioak eta ekosistema-zerbitzuak. Zorionez, bada terapia bat lurzoruak sendatzeko kostu ekonomiko baxua, ingurumenarekiko begirunea eta gizartearen aldetik harrera ona dituena: fitorremediatzea.\n"Elhuyar", "Elhuyaw", "Elhuyww" bereizi: Semiordenak\n2010/12/01 Indurain Eraso, Esteban - Analisi Matematikoa saileko katedraduna eta Matematika mintegiko burua\nAbrisqueta Usaola, F. Javier - Askatasuna BHI institutuko Matematika irakaslea eta NUPeko Analisi Matematikoa sailean irakasle laguna\nInterneteko bilatzaile batean "Elhuyaw" (sic) idatziko bagenu, berehala "Agian 'Elhuyar' idatzi nahi izan duzu" mezua aterako litzaiguke eta, ondoren, "Elhuyar ...\nHegaldia: jauzi ebolutiboen paradigma\n2010/11/01 Alberdi Estibaritz, Antton - Biologia-ikaslea\nGizakiak aspaldidanik miretsi izan duen gaitasuna da hegan egitea. Kristo aurreko 400. urtean Arkitas egurrezko uso hegalaria eraikitzen saiatu zenetik, egungo hegan egiteko tresneria moderno eta sofistikatuetaraino iritsi gara. Bide horretan, ordea, ez da izan gizakirik bere gorputzaren indar hutsez hegan egitea lortu duenik. Gure inguruaren erabateko kontrola lortu dugula uste dugun garaian ere, gora begiratu, eta airea laztantzen duten animalia horien gaitasunaz gozatzea besterik ez zaigu gelditzen.\nPotentzia-bihurgailuen diseinu-prozesuan, simulazioa bidaide\n2010/10/01 Ibarra Basabe, Edorta - EHUko Elektronika Aplikatuko Ikerkuntza Taldeko (APERT) ikertzailea\nOrmaetxea Gardoki, Enekoitz - EHUko Elektronika Aplikatuko Ikerkuntza Taldeko (APERT) ikertzailea\nAndreu Larrañaga, Jon - EHUko Elektronika Aplikatuko Ikerkuntza Taldeko (APERT) ikertzailea\nIñigo Kortabarria Iparragirre - APERT ikerketa-taldea. Bilboko Ingeniaritza Eskola (EHU)\nSimulazioa oso bidaia-lagun aproposa da potentzia-bihurgailuak eta horien kontrolatzaileak diseinatzerakoan. Diseinuaren lehenengo faseetan, ordenagailu bidezko simulazioak du garrantzia, horri esker sistemaren portaerari buruzko iragarpenak egin baitaitezke prototipoa eraiki aurretik. Ondoren, bihurgailua denbora errealean simulatuz, posible da kontrolaz arduratuko diren dispositibo elektronikoak muturreko egoeretan frogatzea prototipo fisikoa arriskuan jarri gabe, edo diseinu-prozesua azkartzea, prototipatze azkarreko kontrolaren bidez. Artikulu honetan, aukera horietaz guztietaz arituko gara.\nFisikako eta kimikako Nobel saridunak nazismo-garaian\n2010/07/01 Aranberri, Ibon - Kimikan doktorea\n"Gure zientziak ezin badu judurik gabe aurrera egin, hurrengo urteetan ez dugu zientziarik egingo". Hau da Max Planck fisikariak Hitlerrengandik jaso zuen erantzuna, juduak administraziotik botatzeak ekarriko zituen eragozpenak Führer ari aipatu zizkionean eta, ondorioz, Alemaniak goi-mailako fisikari, kimikari, biologo eta matematikari asko galduko zituela gogoratu zionean. Erantzun horrek argi azaltzen du zenbaterainokoa zen Hitler-en arrazakeria zientziaren ikuspegitik ere.\nErrorea "h"-z ala "h"-rik gabe?\n2010/04/01 Alberdi Celaya, Elisabete - Matematikan lizentziatua eta doktoregaia\nHizkuntza batzuetan soinua dauka; beste batzuetan, ez. Euskaraz, hotz denean hor egon arren, sentitu bai, baina ez da entzuten. Haizeak euskaraz badauka, eta, haren ziztua entzuten den arren, ez da "h"-rik aditzen. Erroreak euskaraz ez darama, baina matematikeraz eraman dezake. "H"-ak, izan ere, matematiketan ere badu bere funtzio isila.\n‹‹ Aurrekoak 1 2 ... 17 18 19 20 Hurrengoak ››


"Voices of transition" dokumentala - Ekologistak Martxan - Euskal Herria\nMundu mailan gertatzen ari den lurren higaduraren erantzulea nekazal industria da. Aldaketa klimatikoa eta baliabide naturalen xahuketa gehituz gero, Ipar Globaleko jendarteek ere goseteak pairatuko dituztela aurreikus daiteke. “Voices of transition” filmak krisialdi garai hauek aldaketarako aukerak ere badirela azaltzen du.\nFrantzian nekazariek eta ikerlariek ekosistemek imitatzen dituzten nekazal teknikak potentzial handikoak direla frogatzen dute.\nIngalaterran Trantsizio Hiriak mugimendua garatzen ari da, eta hiri ortuek bultzada handia hartu dute, tokian tokiko erresilientzia indartzearekin batera.\n1990an Sobietar Batasuna erori zenean eta Estatu Batuek blokeo ekonomikoa Kubari ezarri zionean, kubatarrek “petrolioaren gailurrak” edo bapatean petrolio oso gutxirekin bizitzea zer zen jakin zuten, bai eta konponbide berriak asmatu zituzten, elikagaietan haien burua aski izateko puntura.\nNoiz: Abenduaren 4an 19:00etan\nNon: Ekoetxea, c/pelota kalea 10- Bilbon.\nSinopsia – http://voicesoftransition.org/about/synopsis)\n← Elkarrataratzea azken asteetan AHTaren inguruan izan diren gertakariak salatzeko Fracking-aren alde agertuko da Urkullu gaur →


Asteon zientzia begi-bistan #299 - Zientzia Kaiera\nSARS-CoV-2 birusa detektatzeko CRISPR-en oinarritutako diagnostiko azkarreko tresna azkar bat proposatu dute; emaitza 45 minutu inguruan ematen du, RT-PCR proben antzeko zehaztasunarekin. Elhuyar aldizkariak azaldu du COVID-19 gaitza duten 36 pazienteren eta bestelako arnas gaixotasunak dituzten 42ren laginak hartu dituztela. Kasu positiboetan, %95eko zehaztasuna lortu zuten, eta negatiboetan, berriz, %100ekoa.\nCOVID-19 gaitza detektatzeko testez hitz egiten ari gara egunero baina Berrian Ana Galarragak esaten digun moduan, hauek mugak aurkezten dituzte. Smriti Mallapaty ikertzaileak Nature aldizkarian dio testen ahalmenari balio handiegia eman zaiola, eta txikiegia haien mugei. Zeintzuk dira, hortaz, muga hauek? Halere, ez dugu ahaztu behar testak ezinbesteko tresnak direla jakiteko zenbat hedatu den eta nori eragin dion pandemiak.\nTestez gain, maskarak izan dira gizartearen kezka nagusia. Zer dakigu bere erabilerari buruz? Horiek erabiltzea beharrezkoa al da? Zenbat mota daude? Denok eskuragarri izango ditugu? Berrian honen ingurukoak.\nEta ildo honi jarraiki, artikulu honetan maskara motak eta horiek egiteko erabiltzen diren materialez mintzatu dira. Oro har, bi maskara mota daude: kirurgikoak eta babes-maskarak. Horiez gain, baina, beste batzuk aipatzen dira: maskara higienikoak eta etxean egindakoak. Ez galdu horiei buruzko azalpen argigarriak!\nDenok gaude konfinamendu hau noiz bukatuko den zain. Bada Osasunaren Mundu Erakundeak (OMEk) bere irizpideak argitaratu ditu transmisio komunitarioko agertoki iraunkor batetik transmisio txikiko agertoki batera igarotzeko. Artikulu honen bidez, Miren Basarasek bildu dizkigu irizpide horiek. Ez galdu!\nMiren Basarasek artikulu honetan galdera bat planteatzen digu: benetan prestatu gara eta neurriak aldez aurretik hartu dira pandemia hipotetiko horri aurre egiteko? Hain justu, iazko irailean OMEk eta Munduko Bankuko aditu-talde batek txosten bat kaleratu zuten eta bertan ohartarazi zuten osasun larrialdi global baten arriskuaz. Oro har, bertan azaltzen zen ez dagoela nahikoa egiturarik hurrengo pandemia hilgarriari aurre egiteko.\nNoiz arte iraungo du urruntze sozialak? Ez dakigu neurri honek zenbat iraungo duen baina badirudi luzarorako joango dela. Halaxe dio Harvard institutuko ikertzaile batzuek lan batean: aurreikusten dute 2022 arte derrigorrezkoa izango dela koronabirus berri honen transmisioa gainditu ahal izateko. Berrian informazio guztia.\nBizi dugun pandemiak ondorio psikologikoak utziko dituela esan dute adituek. OMEk ere ohartarazi du “leku guztietan artatu beharko dela jendearen buru osasuna: lanean, eskoletan, gizarte zentroetan…”. Pandemiak ekar ditzakeen ondorio psikologikoak hondamendi eta gerretakoekin parekatu ditu gainera. Testu honetan, Maite Elizondo psikologoaren eta Iñaki Markez eta Blanca Morera psikiatren hausnarketak aurkituko dituzue.\nSARS-CoV-2 birusa eta tabakoaren artean harremana dago Pitié Salpêtrière Parisko ospitalean egindako ikerketa baten arabera. Hipotesi moduan argitaratu dute: tabakoa erretzea aldagai babeslea da COVID-19aren aurrean. Ikertzaileen ustez, giltza nikotina izan daiteke. Izan ere, SARS-COV-2 birusak erasotzen dituen zelula askok nikotinaren errezeptoreak dituzte. Berrian irakur daiteke.\nJose Antonio Lozano BCAM Matematika Aplikatuen Euskal Zentroko zuzendaria elkarrizketatu dute Berrian. Antza lantalde berezi bat sortu dute eta UPV/EHUrekin eta Ikerbasquerekin elkarlanean ari dira Eusko Jaurlaritzakoek erabakiak informazio gehiagorekin hartu ahal ditzaten. Haren esanetan, bi lan dituzte: “Alde batetik, epe motzera begira aurreikusten saiatzea, ea zenbat jende ospitaleratu beharko den eta zenbatek egon beharko duten zainketa intentsiboetako unitateetan [ZIU]; bestetik, luzera begira, eredu makroago bat edukitzea, ikusteko gaitzak nola eboluzionatuko duen eta gobernuaren neurriek nola eragiten duten kutsatuen kopurua”.\nMunduan zehar egin diren hainbat ikerketak ondorioztatu dute COVID-19ak kutsadura gehien duten hirietan duela eraginik latzena. Berriako testu honetan, egin diren azterlanen emaitzak irakurtzeko parada izango duzue. Adibidez, Harvardeko Unibertsitateko T.H.Chan Osasun Publikoko Sailak egindako ikerketa baten arabera, PM 2,5 partikulen kutsadura gehien duten Ameriketako Estatu Batuetako hirietan ari da koronabirusa jende gehien hiltzen. Europan egindako azterlanak ere ondorio berdinera iritsi dira. Ez galdu!\nAzken hilabete hauetan birusak bilakatu dira gure bizitzaren erdigune. Egoera honi jarraiki, Koldo Garcia genetikariak birusei buruz dugun iritzi negatibo hori zokoratu du eta gugan bizi diren birusak izan ditu mintzagai honetan. Hasteko, biroma osatzen duten birusak hiru talde handitan sailka daitezkeela aipatu -erretrobirus endogenoak, zelula eukariotoen birusak eta bakteriofagoak-, eta horiei buruz hitz egin digu. Aukera polita duzue ikusteko gugan bizi diren birus batzuk garrantzitsuak direla, adibidez, gure mikrobiota osasuntsu mantentzeko.\nPandemia honek ekarri dituen gaiak eta arloak askotarikoak izan dira. Horien artean, eta animaliei dagokienez, pangolinak eta saguzarrak aipatu dira. Koldo Garciak bi animalia hauek hizpide hartuta, euren genetikaz mintzatu zaigu, beste ertz batetik, alegia, ikuspegi osoa izan dezagun.\nZer da zitokinen ekaitza? Immune-sistemaren gehiegizko erreakzio bat da. Garciak azaltzen digunez, bertan zelula txuriek kontrolik gabe ekoizten dituzte zitokinak deitzen diren molekulak. Eta prozesu horretan zein genek hartzen du parte? Erantzuna, artikulu honetan.\nCOVID-19 pandemiak behartu gaitu historian jazotako beste pandemia eta epidemia ugari gogoratzera. Garciak testu interesgarri batzuen bitartez, HIESa, Ebola eta Kolera aurkeztu dizkigu. Aukera paregabea duzue historian atzera egiteko! Ez galdu!\nEuropako bost estatutan –Espainian, Frantzian, Alemanian, Italian eta Erresuma Batuan– egindako inkesta batek gurasoek txertoekiko duten jarrera aztertu dute. Emaitzen arabera, Espainiako gurasoak dira txertoekiko konfiantza handiena dutenak (%94). Tartean, Alemania (%88), Italia (%87) eta Erresuma Batuko (%86) gurasoak daude eta azkenik, Frantziako gurasoak (%73). Elhuyar aldizkarian topatuko dituzue xehetasun gehiago.\nGizakiok hitz egiteko behar ditugun bide neuronalak uste zena baino lehenago garatu zituzten primateek. Orain arte uste zen duela 5 milioi urte sortu zela konexio hori baina orain badirudi duela 25 milioi urte sortu zela ikerketa batek aditzera eman duenez. Ikertzaileentzat harrigarria izan da aurkikuntza hori. Elhuyar aldizkarian xehetasunak.\nOrain dela gutxi egindako azterlan batek duela 5.500 eta 3.000 urte artean Europan bizi ziren gizabanakoen genomak eta egungo europarrenak konparatu ditu. Bertan, oinarri genetikoan aldaketa gehien eta gutxien izan duten funtzioak identifikatu dira. Halaber, funtzio hauetan parte hartzen duten aldaera genetikoak hartu dira kontuan. Testu honetan funtzioetako batzuk azaltzen dira adibide gisa, gure giza espeziaren bilakaera ikusteko.\nTina Negus zoologoak (Erresuma Batua, 1941) hamabost urte zituenean teoria zoro bat proposatu zuen: organismo konplexuen bizitza frogatzen zuen Charnia masoni fosil bat aurkitu zuen baina fosil hori bizia oraindik existitzen ez zen garaikoa zela gaineratu zuen, hau da, Kanbriarraurreko arokoa zela esan zuen (beranduago egiaztatu zen Ediacararra garaian izandako bizimodua zela). Baina ez zen hemen bukatu istorioa. Izan ere, urte batzuk beranduago, fosil hori jada ez zegoela jabetu zen. Nork hartu zuen Negusek aurkitutako fosila? Emakume zientzialari honen ingurukoak artikuluan.\nOrain arte ikusitako supernobarik argitsuenaren berri eman dute; SN2016aps izenekoa argitsuena, energetikoena eta masiboena da, aurkitzaileen arabera. Testuan azaltzen diguten moduan, supernoba batek egiten duen eztanda halako hamar izan da oraingoa eta jatorrizko izarraren tamaina gure Eguzkiarena halako 50-100 izan dela uste dute.\nArgitalpen-data: 2020/04/26 · Atala: Dibulgazioa, Zientzia begi-bistan


«Estralurtarra nintzen, ene erradikaltasuna bakana baita funtzio publikoan» | «Estralurtarra nintzen, ene erradikaltasuna bakana baita funtzio publikoan» – iparraldekohitza\nabendua 29, 2019\nItzaletik bertzeentzat lanean ari den indar ikusezin bat da Grenie. Ausardiaren etiketa bildu zuen determinismoari aitzi egin ziolarik; deitura frantsesak markatu bide logikoari uko eginez. Azeriaren diskrezioz, bide berrien urratzailea da.\nAña-Mari Grenie – Miarritzeko mediatekako langile ohia\nAña-Mari Grenie miarriztarrak (Lapurdi, 1954) ez zekien Euskal Herrian sortu eta bizi zenik. Bertze herri bat deskubritu zuen helduarora heltzean. Orduan, tokiz batere higitu gabe, Frantzia utzi eta hain agerian ez zen herri horren alde aritu da geroztik borrokan. Itzaleko guduka, betiere. Euskal errefuxiatuen aldeko gose greba behin betiko metamorfosia izan zen Grenierentzat. Orduan «atipikoa» izan zena, «zorionez», ez da haboro hain izaki bitxia: belaunaldi berriei «esker» baitira orain miarriztar euskaldunak.\nGrenie, miarriztar izen tipikoa?\nEnegana jin zara ez naizelako hain arrunta. Ez baitira ehun enea bezalako curriculuma dutenak. Baina ez naiz bakarra: gu aitzin izan baitira sekulako lana egin dutenak, Jakes Abeberri, konparazione.\nNola bizi zen abertzale ez zen Grenie hura?\nEz nintzen batere kontziente Euskal Herrian bizi nintzenik. Pentsa, Irun eta Lezoko [Gipuzkoa] familiaren bisitatzea, guretzat, Espainiara joatea zen. Euskalduntasunarekin neukan lotura bakarra La Côte Basque-n [euskal kosta] bizi nintzela! Folklore hutsean gelditzen zen. Hemen euskalduna atzeratua zen, «paysan» [laborari], nahiz eta gure etxean horrela ez ikusi.\nEuskararen itsaso urdin eta zabalera murgildu zinen. Nola?\nEuskarazko kurtsoetan parte hartzea proposatu zidaten lizeoan, baina errusiera izan balitz ere, berdin onartuko nukeen. Euskarari dagokionez, aitak beti sostengatu izan gaitu. Errespetu handia zuen, Grenie deitura baldin bazuen ere.\nFrantxoa Salaberri kalonjeak eman zizkigun klaseak. Elizako kantu anitz nekizkien.\nLizeoko kurtso horiekin aski izan zitzaizun?\nEz! Bide luzea izan da, orduan ez baitzen ez AEKrik ez deus. Beharbada zazpi aldiz egin dut lehen urratsa! Kur-kur. Ez, arrailerian ari naiz.\nErrefuxiatuek laguntza ikaragarria ekarri zidaten: Pili Garmendia nafarrak euskara irakasten zidan esku batean niniari jaten ematen zion bitartean! Lehergailua ezarri zioten etxean, baina, uroski, ez zuten hil. Hemengoek, laguntza handia ekartzen bazuten ere, ez zuten ulertzen zergatik nuen euskara ikasten: «Grenie deitura duzu!», erraten zidaten, mespretxuz. Gainera, ene euskara «espainola» zela erraten zidaten. Garai hartan oso ikasle guti ginen. Hala, luzaz egona naiz euskaraz mintzatzera ausartu gabe, ez bazen euskal errefuxiatu politikoekin.\nZerk zintuen abertzaletu?\nEuskara ikasten hasteak eta Burgosko auziak sentsibilizaturik, gauzak biziki fite abiatu ziren: Euskal Herria existitzen hasi zen enetzat. Politikaz interesatzen hasi nintzen. Frantzia euskal errefuxiatu politikoen kontrako neurri administratibo batzuk hartzen hasi, eta haiek urruntzen hastea izan zen ene mobilizatzeko gakoa.\n1972ko urriaren 31ko tokiko prentsaren arabera, San Martin elizan gose greba abiatu zuten zazpi gaztek. Tartean zure izena. Ez zenituen 18 urte baizik.\nBaionako gose grebaren sostenguz, toki anitzetan egin zen bezala, guk gurea abiatu genuen eskatzeko euskaldunei Euskal Herrian bizitzeko eskubidea ematea, eta euskal errefuxiatuen kontrako neurriak ezeztatzea, hots, kanporatzea eta obligaziozko bizilekua ematea. Gose greba hura eskandalua izan zen, gure familiak zinez ezagunak baitziren. Horrekin batera, sostengua ere errezibitu genuen. Euskal mugimenduak segitzeko gakoa izan zen niretzat, betiere nehongoetan sartu gabe: gomita ukanagatik ere ez bainintzen oraindik prest sentitzen.\nErrefuxiatuen aldeko borroka nola saretu zenuten?\n1984ko Hazparneko Berria trinketeko biltzarra biziki garrantzitsua izan zen enetzat: besteak beste Patxi Nobliak parte hartu zuen; esplikatu ziguten euskal errefuxiatuak zeinen kinka txarrean ziren. Ordura arte Frantziak beti ukatu zituen Espainiaren estradizio eskaerak. Baina errefuxiatuak mehatxatuak zituzten, Mitterand eta Gonzalez presidenteen arteko tratuarengatik. Batzarretik landa errefuxiatuen aldeko hamahiru komite sortu ziren; horietatik, herri koordinazioa gelditu da Baionan: Errefuxiatuen Sostengu Komitea (ESK).\nErrepresioa zabaldu zen orduan. Nola?\nBai, ordura arte IKren inguruko jendea atxilotu zuten, eta lagundu zuen jendearekin hasi ziren: Ondikola, Gimon, Totorika eta bertze anitz; aterpetzeagatik lehenik, militanteak izateagatik gero. Ehunka preso izan ziren. Hala, haiek ere sostengatu behar ziren: horrela zen sortu EPSK, Errefuxiatu eta Presoen Sostengu Komitea. Manifestaldiak antolatzen genituen kasik aste guziez, segur aski sobera, baina ezin zen deus egin gabe gelditu.\nGisa berean, Gure Irratian Presoen Oihartzuna emankizuna animatzen nuen, presoen berriak emateko. Gure lana zen egoera salatzea, jendea sentsibilizatzea, hautetsiengana joatea, ez baitziren ohartzen giza eskubideak urratuak zirenik, euskaldunen eskubideak ez zirela errespetatzen.\nFrantses legeak ere ez ziren betetzen: deportazioak egiten baitziren justiziatik batere pasatu gabe. Zuzenean mintzatuz jendea harritzen zen. Hamabost urtez aritu naiz EPSKn buru-belarri lanean.\nLanetik kanpoko obra zen.\nBitxikeria zen: batzuentzat, estralurtarra nintzen, ene erradikaltasuna bakana baita funtzio publikoan. Herriko etxeko langilea nintzen. 1991n abertzaleak herriko etxeko gehiengoan sartu zirelarik, Jakes Abeberriren lehen laguntzailea bilakatu nintzen. Abeberri norbait garrantzitsua izan da ene bizian, adiskide handia, nahiz eta ez garen beti ados izan politikoki. Beste molde batez begiratu ziguten.\nNori zitzaion soa aldatu?\nHerriko kontseiluan sartuz kanbiatu zen abertzale eta militanteekiko begirada. Aldaketa handiak gertatu ziren, hala nola Miarritzeko ikastola izan zen herriko etxeak ordaindutako eraikin batean egiten zen lehena Iparraldean. AEK-k ere eraikin berria ukan zuen, euskarazko lehen haurtzaindegia… Militantea izan naizen denbora guzian, euskara kurtsoak ere eman ditut, AEK aitzin eta gero ere.\nKartzela hurbiletik pasatu zitzaizun.\nEz naiz preso izan, baina 1992an Frantxoa Garat apezaren arrastatzeaz baliatu nahi izan zuten eni informazioa ateratzeko; horregatik, polizia etxerat deitu ninduten: oroitzen naiz Abeberrik ninduela eraman bere jantzi elegantean… Bestalde, presoen bisitan asko izan naiz, hamar urtez hilabetero; horrek ere markatu du ene bizia. Haietako batean bista galdu nuen buruko odol kolpearen ondorioz. Pentsatzen dudalarik Xixtorren [Frederic Haranburu] familiak 30 urte baino gehiago daramatzala kartzelaldia pairatzen…\nOraindik ere militatzen segitzen duzu?\nBatez ere Bake Bidean ari naiz; ahal dudan guzia egiten dut bake prozesua aitzina joan dadin, presoak askatzeko eta herri honek bere bidea segi dezan justizian, jendearen eskubide kultural eta politikoak errespetatuz.\nMartxoko herriko bozei begira, Miarritzeko abertzaleek beren zerrenda dute, baina bertze batzuek Didier Guillaume oraingo frantses laborantzako ministroaren kandidaturaren alde egiten dute. Zer diozu?\nKarikatura bat da! Gu entseatzen gara zerrenda bakar bat osatzen abertzaleen artean gure balioak defendatzeko. Miarritze, maleruski, aldatzen ari da, inmobiliarioan bada sekulako presioa, eta gazteak behartuak dira kanpora joatera bizitzera, kosta osoan bezala. Hor da drama handiena. Ministroa sostengatzen dutenek ez dute kolektiboki egin: hor beren postua ari dira negoziatzen. Guk beti programa bat negoziatuz adostu izan dugu beste gehiengo batean sartzeko, baina beti talde lana izan da.\nMiarritzeko mediatekako euskal funtseko langilea izan zara zure karrerako azken urteetan. Nola bizi izan duzu euskaldun gisa?\nEgun guziez euskaraz egin daitekeen tokia da Miarritzeko mediateka. Irakurleen kluba dugu, eta, gainera, Marikita Tanburin eta Maialen Etxegoienek sortu zuten idazteko tailerra dinamizatzen nuen, eta zinez giro berezia eta alaia zen, sormenez betea. Egia erran, ez nuen sinesten gai ginenik hain gauza anitzak sortzeko. Gozatu ditut zortzi urteak. Irakurtzeko gogoa piztea zen ene helburua, eta besteei entzunez lortzen da. Guti leitzen da orokorki, eta euskaraz are. Garai batean atipikoa izan naiz, baina orain ez naiz gehiago: atzematen baitituzu hemen sortu eta euskaraz ari direnak. Ugutz Robles gurutzatzen dudalarik, hunkitzen da euskaraz entzuten nauelarik, zeren eta frantses ttipi bat ezagutu baitzuen etxera etortzen zelarik bisitan.


naiz: hedabidea zara - «Prest gaude», presoen eta haien senideen eskubideen aldeko manifestazioa Bilbon\n«Prest gaude», presoen eta haien senideen eskubideen aldeko manifestazioa Bilbon\nMilaka eta milaka lagunek presoen eta haien senideen eskubideak errespeta daitezen aldarrikatu dute Bilbon, Sarek antolatutako manifestazioan.\nJarek lau urte ditu, ehunka kilometro egin ohi ditu aita ikusi ahal izateko. (Info7 irratia)\nBea Talegon aurten espetxean hil den Kepa del Hoyoren Peru semearekin. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nMotxiladun umeak izan dira eguneko protagonistak. (SARE)\nIzar eta Sara Majarenas gogoan gaurko mobilizazioan.\nKontxi Ibarreta, Sara Majarenasen ama senideen artean. (Marisol RAMIREZ | ARGAZKI PRESS)\nPorrotx, motxiladun umeen abanderatua gaur. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nLarriki gaixo diren presoen senideak manifestazioaren buruan. (LAB\nMirentxinen furgonetak joan dira gaur ere buruan. (Luis JAUREGIALTZO | ARGAZKI PRESS)\nPankartak nahikoa lan izan du jende artean aurrera egiten. (Marisol RAMIREZ | ARGAZKI PRESS)\nEuripean joan da gaurkoa... (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nMobilizazioaren burua. (ARGAZKI PRESS)\nBoluntarioek erruz egin dute lan, euria izan arren. (Aritz Loiola | ARGAZKI PRESS)\nEdurne Brouard, Rosa Rodero eta Joseba Azkarraga manifestazioaren hasieran.\nAutonomia kalearen irudia. (ARGAZKI PRESS)\nAiretik hartutako irudia, manifestazioaren hasieran. (ARGAZKI PRESS)\nAutonomia kalea manifestazioa hasterako lepo bete da jendez.\nManifestazioaren gastuei aurre egiteko diru biltzen boluntarioak aritu dira. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nForo Sozialeko ordezkariak, tartean Agus Hernan, gaurko mobilizazioan. (SARE)\nJoan Tarda (ERC) eta Jon Iñarritu (EH Bildu) diputatuak. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nANCren ordezkaritza manifestazioan. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nKataluniar banderak manifestazioan. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\n«Llibertat presos politics» Kataluniako eta Euskal Herriko aldarriek bat egin dute gaur. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nRafa Diez aspaldiko partez Bilbon, gaur David Fernandezekin. (Luis JAUREGIALTZO | ARGAZKI PRESS)\nJerome Gleizes, Parisko Udaleko Osoko bilkurara bake prozesuaren aldeko mozioa eraman zuen berdeetako kidea Anaiz Funosas Bake Bideanekoarekin. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nAndeka Larrea, Nagua Alba y Lander Martinez de Elkarrekin Podemos con Arkaitz Rodriguez (Sortu) al inicio de la marcha.\nJosu Juaristi eurodiputatua, Jasone Agirre eta Mikel Otero legebiltzarkideekin. (SARE)\nMaddalen Iriarte eta Arnaldo Otegi.\nBloke internazionalista. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nBea Talegon eta Kike Amonarriz azken testua irakurtzen. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nMotxiladun umeen ahotik izan da lehen hitz hartzea manifestazio amaieran. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nUdaletxe parean, manifestazioaren amaieran. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nMaialen Lujanbio. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nPankartaren burua manifestazioaren amaieran. (Aritz LOIOLA | ARGAZKI PRESS)\nAterkiak protagonista. (Marisol RAMIREZ | ARGAZKI PRESS)\nEguraldia goibel, baina irria nagusi Areatzan\nLa sécurité du G7 se prépare


"Makila hartu-eman honek irudikatzen du proiektu baten jarraipena" - Noticias de Gipuzkoa\n"Makila hartu-eman honek irudikatzen du proiektu baten jarraipena"\nm. aranburu 23.12.2020 | 01:02\nLeire Artola, Beasaingo alkate makila Aldasorok eman ondoren.\nbeasain – Beasaingo lehen emakumezko alkatea da dagoeneko Leire Artola. Atzo 19.00etarako bi minutu faltan hasi zen Beasaingo Udaleko urteko azken Udalbatza. Aitor Aldasoro, orain arteko alkatearen kargu uztea burutu zen, eta Artola alkateordeak hartu zuen agindu makila.\nUdalbatzak ohiko dinamika mantendu zuen, eta hasieran gai ordenean zeuden puntu guztiak aztertu, eztabaidatu eta bozkatu zituzten. Galde erreguen ostean izan zen alkatetzaren aldaketaren unea, eta Aldasorok zinegotzi karguari uko egitearekin amaitu zen saioa.\nPublikoan zeuden senitartekoak eta aurpegi ezagunak. Joseba Egibar, EAJko eusko legebiltzarkidea eta Gipuzko Buru Batzarreko presidentea bertaratu zen, Artola eta biak familiartekoak dira eta.\nAldasororen kargu uztearekin hasi zen. "Eskerrak orain arteko alkate guztiei, erakutsi didatenagatik. Alderdiari, jarri duen konfidantzagatik; eta Beasaingo Udaleko langileei, bide honetan alboan izateagatik. Uste dut emozioetan bustitzen garela herrigintzara dedikatzen garenok, eta emozio horretan garbi edukitzea garrantzitsua da zertara gatozen hona: zerbitzu bat ematera". Ia 18 urteko udal politikagintzari amaiera Aldasorok, Udalbatzara gerturatu ziren guztien txaloak jasota.\nKargu uztearen ostean alkate berria aukeratzeko unea iritsi zen, bozketa bidez, 17 zinegotzientzat. Hamarrek Artolaren aldeko apustua egin zuten, eta hala berretsi zen. Alkate berriak karguari zin egin, eta Aldasorok orain bost urte hauetan eskuetan izan duen aginte makila hartu, eta eman egin zion.\nHonek ere esker oneko hitzak izan zituen nagusi, ideia garbiarekin: "makila hartu-eman honek irudika-tzen du proiektu baten jarraipena. Hastapena 2011n izan zuen, eta erronkak baditugu betetzeko". Oposizioari ere eskuak zabaldu zizkion, eta herritarrengana ere zuzendu zen: "beasaindarrek behar dutenerako eta behar dutenean, hemen izango nauzue". Alderdiari, taldeari eta Aldasorori eskertu zien orain arte alboan izana.\n"Ohorea" da Beasainen lehen emakumezko alkatea izatea; berdintasunaren hastapenak direla azaldu zuen. Azken hitzak, emozioz: "gogoan izan nahi dut nire aitta. Duela sei hilabete hil zen, eta guk txikitatik etxeko sukaldean politika berarekin eta berarengatik jardun izan dugu".


Palau Nacional (Bartzelona) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nPalau Nacional (Bartzelona)\nArtikulu hau Bartzelonako Jauregi Nazionalari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Jauregi Nazionala».\nPalau Nacional eraikinaren ikuspegia Maria Cristina etorbidetik ikusita. Irudi gehiago\nKataluniako Arte Museo Nazionala 1934\n1929 Barcelona International Exposition (en) 1929 - 1929\nEnric Catà (en)\nPere Domènech i Roura (en)\nPalau Nacional eraikina (euskaraz Jauregi Nazionala) Kataluniako Bartzelona hiriburuan dagoen Montjuïc mendian dagoen jauregia da. 1929ko Bartzelonako Nazioarteko Erakusketa zela eta, 1926-1929 urteen artean eraikia zen. 1934 urtetik aurrera, bertan Kataluniako Arte Museo Nazionala kokatua da.\nBestalde, jauregiaren aurrealdean Montjuïceko Iturri Miragarria eta Quatre Columnes zutabeak dauzka.\nJauregi Nazionalaren aurrealdeko xehetasuna\nBarnealdeko areto handia\nBartzelonako Jauregi Nazionalaren eraberritzeari buruzko artikulua irakurgai (Katalanez)\nOrriaren azken aldaketa: 30 azaroa 2019, 13:11.


#A10 Mertxe Aizpurua (EHBildu): "Guri ematen ez zaigun bozka eskuinera joango da zuzen-zuzenean" - Usurbil - Noaua.eus\n#A10 Mertxe Aizpurua (EHBildu): "Guri ematen ez zaigun bozka eskuinera joango da zuzen-zuzenean"\nNoaua Aldizkaria 2019-11-02 20:00\nAbstentzioak eskuinari mesede egingo diola ohartarazita, azaroaren 10eko hauteskundeetan bozka ematera deitu du EHBilduren Madrilgo Diputatuen Kongresurako Gipuzkoako zerrendaburu Mertxe Aizpuruak, koalizioak larunbat iluntze honetan frontoian egin duen kanpaina hasierako ekitaldian.\n"Erabaki baietz!" aldarria eta hautagaien irudia zeramatzan kartelak eskutan zituela, azaroaren 10eko Espainiako Gorteak berritzeko hauteskunde kanpaina hasierako ekitaldia ospatu du Usurbilgo EHBilduk larunbat iluntze honetan frontoian.\nMadrilgo Diputatuen Kongresurako koalizioaren zerrendaburu eta Usurbilgo alkate ohi Mertxe Aizpuruak parte hartu du hitzorduan. Azaroaren 10ean bozkatzera deitu ditu herritarrak. "Guri ematen ez zaigun bozka eskuinera joango da zuzen-zuzenean", ohartarazi die frontoian bildutakoei.\nEta Aizpuruaren esanetan, "eskuinak badakigu zer dakarkigun Euskal Herriarentzat. Atzerapauso bat izango da, eta beraz halako luxurik ezin dugu onartu".\n"Denbora gutxian asko aurreratu dugu"\nApirileko hauteskundeen errepikapenaren aurrean egon arren, "gauzak asko aldatu dira sei hilabeteotan". Gaineratu duenez, "aurrera egin dugu". Batetik, EHBilduk ordezkaritza bikoiztu duela azpimarratu du, Diputatuen Kongresuan 2tik 4 ordezkari izatera eta Senatuan ordezkari bakarra izatetik bi izatera igaro da koalizioa azken hilabeteotan. "Gehiago izan ginen" baita zioenez, maiatzean ospaturiko udal, foru eta Europako hauteskundeetan. "Horrek esan nahi du denbora gutxian asko aurreratu dugula eta hori eskertzekoa da". Azaroaren 10ean, "marka hori berrestea eta handitzea tokatzen zaigu orain", adierazi du Usurbilgo alkate ohiak.\nUdaberrian Kataluniako ERC alderdiarekin hasi eta gerora herri ezberdinetako indar subiranistekin sustatu duten elkarlana ere nabarmendu du. Elkarlan horren isla izan da berriki eragile guztiok adostu duten Llotja de Marreko ituna. "Halako harrotasun puntu bat badugu eta horrekin guztiarekin goaz Madrilera oraingoan".