Nola ikusi zein aplikaziok kontsumitzen duten datu gehien Android-en | Androidea\nNola jakin zein Android aplikaziok kontsumitzen duten datu gehien\nOhikoena hori da erabiltzaileek mugikorreko datu plana dute mugarekin. Beraz, muga hori lortzen denean, zure Internet moteldu egiten da edo diru gehiago ordaindu behar duzu. Zure tarifa edozein dela ere, garrantzitsua da gure Android telefonoan mugikorreko datuekin egiten dugun erabileraren gaineko kontrola izatea. Batez ere aplikazio bakoitzaren kontsumoa.\nMugikorreko datuen kontsumoa handia duten aplikazioak badaude. Beraz, kontuan izan hau eta kontrolatu zeintzuk gehien kontsumitzen duten zure Android telefonoan. Jarraian, hau aurrera eramateko pausoak erakusten dizkizugu.\n1 Kontrolatu datuen erabilera\nKontrolatu datuen erabilera\nGauza ona da gure Android telefonoan aplikazioek egindako datu mugikorren erabilera kontrolatu dezakegula ezer instalatu beharrik gabe. Lehenetsia, datu mugikorren atalean gure kontsumoa kontrolatu dezakegu uneoro. Oso funtzio erosoa, telefonoarentzako garrantzi handiko datuak eskaintzen dizkiguna. Zer egin behar dugu?\nBehar dugu joan gure Android telefonoaren ezarpenetara. Bertan, sarera eta Interneteko atalera joan behar dugu, nahiz eta izena ezberdina izango den daukazun telefonoaren eta markaren arabera. Baina guztietan mota honetako atal bat aurkitzen dugu. Sartu eta han gure telefonoan datuen erabilera erakusten digun atal bat bilatzen dugu.\nZenbait telefonoetan datuen trafikoaren kudeaketa eta antzeko izenak deitzen dira. Berdin egingo dugu datu mugikorren kontsumoa ikusteko gai izan denbora tarte jakin batean izan duguna. Datu gehien kontsumitu duten Android aplikazioak zeintzuk diren ikusi ahal izateaz gain. Informazio asko dirudi, guretzat oso erabilgarria den arren.\nDatuen erabilerari edo datuen kudeaketari buruzko atalean, denbora tarte batean izan dugun kontsumo osoa aurkitzen dugu. Nahi izanez gero, egunero, astero edo hilero ikusi ahal izango dugu. Beraz, oso datu zehatzak ditugu Android-en datuen erabilera kontrolatzeko. Beste atal bat dago, aplikazioen arabera kontsumoa ikus dezakegunez, aldi horretan datu gehien kontsumitu dutenak ikusi ahal izateko.\nNormalean, zerrenda kontsumo handienetik txikienera ordenatuta dago. Aukeratutako aldian datu gehien kontsumitu dituzten aplikazioak ikusiko dituzu lehenik. Horrela, kontsumo horri buruzko ideia garbia dugu.\nAgian Androiden aplikazio horien kontsumo datuak egiaztatzean, bada zure arreta erakarri duen bat, datuen kontsumo handia dela eta. Garrantzitsua da hautatutako denboran aplikazio bakoitzarekin egin dugun erabilera kontuan hartzea. Orduz geroztik datu mugikorren kontsumoa ez da uste bezain handia izan.\nBaina garrantzitsua da gehiegi kontsumitzen duen aplikazio bat dagoela, behar baino gehiago, antzematen badugu neurriak hartzea. Android-en telefono gehienen artean badugu aukera hori datu gutxiago erabiltzea ahalbidetzen du. Ezarpenen barruan, normalean konexio automatikoak izeneko atala dago (izena aldatu egin daiteke markaren arabera) eta bertan mugikorreko datuen erabilera murriztu dezakegu atzealdean.\nAldea ez da izugarria izango, baina guretzat baliagarria izan daitekeen laguntza da. Batez ere erabiltzen jarraitu nahi ditugun aplikazioak badaude. Zure telefonoan gehiegi kontsumitzen duen aplikazioren bat baldin badago, kontuan hartu beharko zenuke zuretzat erabilgarria den, hala ez bada, Android telefonotik berehala ezaba dezakezu.\nBehar dugu ere egiaztatu aplikazioak natiboki gordetzeko aukera duen. Gero eta aplikazio gehiagok dute modu hau, beraz, zure Android telefonoan datuen kontsumoa murrizten saiatzeko beste modu ona izan daiteke.\nAzkenean, konponbide ona izan daiteke a erabiltzea telefonoan datu mugikorren erabilera kontrolatzen laguntzen duen aplikazioa. Beraz, aplikazio hauek kontrolatzen lagunduko dizu. Aukera ona dugu Egiaztatu datuen erabilera lehenago aztertu dugu berrikuspen honetan.\nArtikuluaren bide osoa: Androidea » Tutoretzak » Nola jakin zein Android aplikaziok kontsumitzen duten datu gehien\nDeskargatu Google Pixel 3-ren horma-paperak


LANTZEKO INAUTERIA | Nafarroako Dantzen Atlasa\nMielotxin jaia (40. hamarkadan).\nInauterietako igande, astelehen eta asteartea.\nUrtero. Ihauterien ospakizunak.\nLantzeko Kale jira\nOstatua, herriko karriketatik barna eta frontoia.\nPartaideek ibilbide ezberdinak burutzen dituzte egunen arabera. Igande, astelehen eta astearte goizez, Ostatutik irten eta frontoian amaitu.\nLantzeko inauterietako pertsonaiek ikuskizunaren amaieran ospatu egiten duten dantza da zortzikoa. Hiru testuinguru ezberdinetan dantzatu egiten da: ostatuan (mozorrotu eta karriketara irten aurretik), ikuskizunaren bukaeran (goizetan nahiz arratsaldekoetan) eta Miel Otxin erre eta gero. Aldi berean Miel Otxinek herriko karriketatik barna burutzen duen ibilbidea zortzikoaren doinuekin batera egiten denez, dantzaren baitan dagoela ere onartu daiteke, nahiz eta bukaerako dantza adierazgarriena ...irakurri gehiago\nLantzeko inauterietako pertsonaiek ikuskizunaren amaieran ospatu egiten duten dantza da zortzikoa. Hiru testuinguru ezberdinetan dantzatu egiten da: ostatuan (mozorrotu eta karriketara irten aurretik), ikuskizunaren bukaeran (goizetan nahiz arratsaldekoetan) eta Miel Otxin erre eta gero. Aldi berean Miel Otxinek herriko karriketatik barna burutzen duen ibilbidea zortzikoaren doinuekin batera egiten denez, dantzaren baitan dagoela ere onartu daiteke, nahiz eta bukaerako dantza adierazgarriena izan. Honakoa hau astearteko arratsaldean gertatzen delarik.\nIbilbidea Santa Cruz karrikatik elizara iritsi aurretik, ezkerrera jo, San José karrika hartzeko, handik "Karaikoetxea"-ra iritsi arte, geroago ostatura zuzenduz. Handik, ezkerretara frontoira doaz zortzikoa dantzatzen den eremura. Igande eta astearte arratsaldean aldiz, konpartsak ez doa ostatutik frontoira zuzenean, hasierako ibilbide beretik jarraitu egiten du eta "Goltxipenea"-tik ezkerretara doa, San Jose karrikatik zuzenean frontoira iristeko.\nAskaria eta meriendaren ostean, eta ganbaran mozorrotu aurretik, herriko gazteek txistuaren doinuaz lagunduta aipaturiko zortzikoa dantzatu egiten dute. Mozorrotu eta gero ostatutik irten eta Santa Cruz karrikatik behera abiatu egiten dira elizarantz. “Arozarena” etxera iristean bertze mozorro batzuk zain daude, aldez aurretik "Arginenea" etxetik abiatu direnak. Arotzak ingude, mailu, kurrika eta pertza bat txingarrez eta zenbait ferraz orniturik daude. Txoko honetan zaldikoa ferratuko dute. Elizara iristean konpartsak ezkerrerat doa, San José karrikatik ibilbide irregular bat trazatuz, herriaren bertze aldera iristeko. Bertan arotzak (Santa Cruz karrikatik, bakarrik, igo egin direnak), "Karaikoetxea"-n zaldikoa berriz ferratuko dutelarik. Ibilbidean barna, zaldikoak bertze pertsonai ospetsua, Ziripot, etengabe lurrera botatzen saiatu egiten da, zaldi baten lauhazka eta irrintziak imitatzen.\nDesfilea bukatzean, pertsonai ezberdinak mozorroak kendu eta Miel Otxin ostatuan gorde egiten dute. Astearteko arratsaldean (igandekoa ihauteri txikian), Miel Otxinen akabera da, bere exekuzioa, ondoren erreta izan arte. Une horretantxe txatxoak sutearen inguruan Lantzeko zortzikoa dantzatzen dute.\nZortzikoa dantza zirkularra da, erlojuaren orratzen kontrako noranzkoan dantzatu egiten dena, zeinetan mozorroturiko pertsonaiak parte hartzen duten: txatxuak. Koreografikoki bi zatiz osaturik dago.\nFrankismoak inauteriak debekatu egiten ditu 1937 geroztik. Hala ere 1944. urtean J.Mª Iribarren, J. Esteban Urangarekin batera eta seguruenik Ignacio Baleztenaren laguntzarekin, baimen berezi bat eskuratuko dute Lantzeko inauteria berriz ospatzeko, beti ere dokumentatzeko asmoekin. Hurrengo urteetan herriko gazteek berreskuratzen saiatuko diren arren ez dute berriz ere baimenik lortuko. 1964. urtean, Julio Caro Barojak ikertuko du Lantzeko inauteria herrian bertan eta bere anaia Píok filmatuk...irakurri gehiago\nFrankismoak inauteriak debekatu egiten ditu 1937 geroztik. Hala ere 1944. urtean J.Mª Iribarren, J. Esteban Urangarekin batera eta seguruenik Ignacio Baleztenaren laguntzarekin, baimen berezi bat eskuratuko dute Lantzeko inauteria berriz ospatzeko, beti ere dokumentatzeko asmoekin. Hurrengo urteetan herriko gazteek berreskuratzen saiatuko diren arren ez dute berriz ere baimenik lortuko. 1964. urtean, Julio Caro Barojak ikertuko du Lantzeko inauteria herrian bertan eta bere anaia Píok filmatuko du lehendabiziko aldiz NODO delako albistegirako. Material hori erabiliko dute urte batzuk beranduago (1970. urtean) Navarra. Las cuatro estaciones filmazioaren neguaren partean txertatzeko. Horrez geroztik urteoro ospatzen jarraitu da.\n1936ko gerra baino lehenago, haurrak txatxuaz mozorrotu egiten ziren eta inauteri egun handien aurreko igandean beren inauteria ospatzen zuten. 80. hamarkada geroztik inauterietako igandean berean txikiak ateratzen dira kalera, gazteek astelehen goizean eta iluntzean eta astearte goiz eta arratsalde gauez modu berean egiten dutelarik. Egun horietan zehar, eta mozorrotzen hasi aurretik ostatuan zortzikoa dantzatzen dute.\nHasiera batean eta tradizioari segituz gizon gazteen jaia bazen ere, duela zenbait urte bai gizon adindu bai emakumezkoek ere, parte hartzen dute.\nZortzikoa dantzatzen dutenak txatxuak izaten ohi dira. Horietako batek Miel Otxin panpina gainean eramaten du karriketatik barna dantzatzen aritzen delarik. Tradizionalki herriko gazteak izaten ziren mozorrotu egiten zirenak. Zortziko dantza gizonezko dantza izaten zen, bereziki gazteena, baina plazan pertsona adindu batzuk ere elkartu egiten zitzaizkien. Emakumezkoen parte hartzea aldiz berantiarragoa izan da, hala ere aditzera eman zigutenez, mozorroaz baliatuz aspalditik parte hartu ohi dute. Gaur egun aldiz, txatxuez emukume nahiz gizonezkoak mozorrotu egiten dira.\nArotzak, Zaldiko, Ziripot. Ibilbidearen bukaeran, eta arestian aipatu bezala, pertsona adindu batzuk ere parte hartzen ohi dute dantzan.\nInauteriak berak Nafarroako Interes Kulturaleko Ondarea izendapena du.\nIbilbide osoan 45 minutu inguru.\nNavarra Cuatro Estaciones 1964. Lantzeko inauteria.\nRaices RTVEko dokumentala 1974. urtekoa.\nLantz inauteria 2008 E. Monesma Pyrenne.\nTxatxoak: Gizonezkoak nahiz emakumezkoak izan, antzeko janzkera daramate, hots, ez dago sexu ezberdintasunik. Printzipioz ez dago arau esturik materia, kolore eta abarrekin, ez dira beraz nabarmengarriak. Garrantzitsuena mozorrotua egotea da: jantzi zahar, koloredun oihalak, eguraldiari egokituriko oinetakoak, aurpegia zapi edo mihise batez ezkutatu eta hori bai, kapela edo txano bat buruan daramatela. Kono–formako txanoak nagusitu egi...irakurri gehiago\nTxatxoak: Gizonezkoak nahiz emakumezkoak izan, antzeko janzkera daramate, hots, ez dago sexu ezberdintasunik. Printzipioz ez dago arau esturik materia, kolore eta abarrekin, ez dira beraz nabarmengarriak. Garrantzitsuena mozorrotua egotea da: jantzi zahar, koloredun oihalak, eguraldiari egokituriko oinetakoak, aurpegia zapi edo mihise batez ezkutatu eta hori bai, kapela edo txano bat buruan daramatela. Kono–formako txanoak nagusitu egiten dira, kolore anitzeko paper edo telazko zerrendez apainduak. Makilak edo erratzak eramaten dituzte.\nArgazki zaharrenetan egiaztatu daitekeenez, izaraz, errezelekin edo eta ohe–estalkiekin jantzitako txatxoak ezagutu dira. Azken hamarkadatan estanpaturiko ehunak, kolore bizidunak nagusitu eta orokortu diren arren.\nArotzak: Zaku oihalez estaliak janzten dira (arpillera edo marregakoa), baita zapatak ere. Landa munduko tresneria edo lanabes ezberdin zintzilikaturik eramaten dituzte, horrez gain, metalezko ontzi edo saski batean ikatz txingarrak garraiatzen dituzte, eta ferratzaileen tresneri propioarekin doaz, hots, mailuak, sardeak edo makilak eta zenbait ferra.\nZiripot: Mozorroa xumea da, marregako zaku batzuekin eraturiko buzo antzeko bat barnean doan pertsonaren hankak eta gorputza estaltzeko. Gaztearen gorputza eta arpillerazko zakuaren arteko tartea iratzez betetzen da, honela pertsonai potolo eta handi bat itxuratuz. Potoloa denez ezin ongi ibili, honengatik makila batez baliatu egiten da mugitzeko.\nZaldiko: Zaldi bat imitatu egiten duen pertsonaia bat da. Sorbaldatik uhalen bitartez eskegita, zaldi baten burutxo eta isatsadun zurezko armazoi bat darama. Gainontzeko pertsonai asko bezala marregazko ehunez jantzita doa, nahiz eta bere mozorroaren azpitik kotoi urdinezko prakak ikusgai izan, galtzerdi zuriz inguratuak. Oinetan botak eta buruan lastozko txanoa.\nGarapena: Txatxuen mozorroa aldatu egin da denborarekin. 1964. urtean bertan Diario de Navarran agertzen den albistean herriko zahar batek azaltzen du ongien: "Lehen ez ziren hainbertze maskarik jartzen. Mozorratzen ginen, bai, baina basa erara, ez jauntxoen antzera. Larruak janzten genituen, larru aunitz bizkarrean eta besoetan. Jaietarako basurderik hoberenak larrutzen genituen eta bildotsak eta orkatzaren bat ere. Bururako karetarik ez, gu hauek (gazteak) baino kristauagoak ginen eta neskek prestatzen ziguten zetazko oihalak eramaten genituen. Horren gardenak zirenez zulorik egin gabe ikusten genuen" (DN, 1964-02-11, p. 16). Txatxuen mozorro "berria" orokortu den bezala, kono–formako txanoa (Miel Otxin daramanaren antzekoa) ere orokortu egin da. Arotzenak, Miel Otxin eta zaldikoenak aldiz ez dute aldaketa nabarmenik izan.\nHasiera batean panpina osoa erretzen bazen ere, duela zenbait urtetik hona, bere burua gorde egiten dela aipatzekoa litzateke.\nGaur egun, txistularia Fermin Garaikoetxea da.\nTxistua, danbolina eta atabala.\nLantz. Zortziko (Fanfarrea)\nIribarrenek 40. hamarkadan Jesús María Román akordeoilaria aipatu egiten du, gazteen dantzaldirako. Burutu zen berreskurapen eta filmaziorako, Francisco Cilveti Baquedano Iruñeko Udaleko txistularia eta José Sumalde danbolin-jolea agertu ziren (azkeneko honek 40 urte lehenago herrian egona zen), Lantzeko txistularia zena, Fermín Martikorena, dolua zela-eta parte hartzerik ez bait zuen izan. Ordutik aurrera, kanpoko txistulariak izango dira nagusi: hasiera batean Eugikoa eta gerora Arizkungo Maurizio Elizalde, zendu zen arte.\nTxistulariak kontratatzea herriko gazteen ardura zen, eta hauek gogoan zuten gutxienez behin (ez zuten oso argi gerra aurretik edo 1944. urte berean), gaitero bat doinu-jole izan zutela.\nKultur Ondasun deklaraziorako buruturiko elkarrizketak gazte eta zenbait adinduei.\n- (1965): El Carnaval. Ed. Taurus. Madrid, 1979.\nMikel Ozkoidi, Karlos Irujo (2009): Carnavales de Lantz - Ituren - Zubietako inauteriak.ISBN 9788423531417.\nUrbeltz Navarro, Juan Antonio (1978). Dantzak. Notas sobre las danzas tradicionales de los Vascos. Lankide Aurrezkia-Caja Laboral Popular. Jakin Argitaletxea. Bilbo, 1978.\nLantz herriko Udal errolda\nEugenio Monesmaren bideoa.\nNavarra cuatro estaciones 1. zatia.\nNavarra. cuatro estaciones 2. zatia.\nDantzan.com Raíces dokumentala.\nNafarroako Kultur Ondarearen deklarazioa materiarik gabekoa 2009. urtekoa (BOLETÍN Nº 68 - 2009ko ekainaren 3a ) eta irakurri gehiago\nNafarroako Kultur Ondarearen deklarazioa materiarik gabekoa 2009. urtekoa (BOLETÍN Nº 68 - 2009ko ekainaren 3a ) eta Interes Turistikoko festaren deklarazioa 2011. urtekoa (BOLETiNA Zbk 57 – 2011ko martxoaren 23a).\nAhozkoa eta artxiboak.\nBelaunaldiz belaunaldi gazteen artean.\nBermaturik dago herrian erabat errotua baitago. Gainera legalki Nafarroako gobernuak egin dituen Ondasun deklarazioa eta Interes Turistikoko festarena, kontutan izan behar dira.\nEz ditugu, ez aldaketarik, ez eta jarraipena kolokan jarri dezaketen elementurik somatzen.\nArazorik gabe eta gainera herritarrek gero eta barneratuago dute.\nBideragarria eta indarrean dago.\nEz dira arazorik antzematen.


EAJ-PNV Gipuzkoako Batzar Nagusiak: EAJ-PNV-K EKIMENAK EGINGO DITU KRISIARI AURRE EGITEKO ETA EKONOMIA SUSTATZEKO.\nEAJ-PNV-K EKIMENAK EGINGO DITU KRISIARI AURRE EGITEKO ETA EKONOMIA SUSTATZEKO.\nJeltzaleen batzarkide taldearen bozeramaile Markel Olanok salatu du, Bilduk PIGRUG hondakinen plangintzaren inbertsioak egin gabe jarraituko duela eta, gainera, hondakinak tratatzeko azken faserako beste plangintzarik izan gabe jarraitzen duela.\nGipuzkoako Foru Aldundiaren 2014.urterako aurrekontuak beste izapide bat pasa du gaur Gipuzkoako Batzar Nagusietan. Izan ere, foru diputatu guztiek azaldu dute banan bana euren arloetako aurrekontua eta batzarkideen galderei zein zalantzei erantzun diete. EAJ-PNV batzarkide taldearen bozeramaile Markel Olanoren ustez, Bilduren aginteko Foru Aldundiak ez du ez proiektu ez ideia zehatzik ekonomia sustatzeko: “Diputatu nagusi Martin Garitanok eta Berrikuntzako, Landa Garapeneko eta Turismoko foru diputatu Jon Uriguenek ez dute aurkeztu krisiari aurre egiteko neurririk. Beraz, EAJ-PNVk aurrekontuei zuzenketa egingo die eta ekimenak egingo ditu Gipuzkoan krisiari aurre egiteko eta ekonomia sustatzeko”.\nHorren harira, Olanok segidakoa esan du: “EAJ-PNVk arlo honetan aurrekontuari zuzenketak egingo dizkio, izan ere, gipuzkoarron kezkarik nagusiena da krisiari aurre egitea, ekonomia sustatzea eta enplegua sortzea. Gainera, bai langileen bai enpresaburuen iritziz, Bilduren aginteko Foru Aldundiak ez du kontuan hartzen gipuzkoarron kezka eta arazo nagusiena, hain zuzen ere, krisia eta enplegua. Hortaz, Markel Olanoren ustez, Foru Aldundiak ez du lidergorik krisiari aurre egiteko: “Oso garrantzitsua da erakunde batek aurrekontua izatea egoera zailari aurre egiteko; baina aitzitik, Bilduk ez du ez ekimenik, ez planik egin Gipuzkoako egoera zailari aurre egiteko”.\nEra berean, jeltzaleen batzarkide taldearen bozeramaileak Bilduren aginteko Foru Aldundiaren kudeaketa beste hainbat arlotan ere kritikatu du: “Esaterako, hondakinen kudeaketan Bilduk berdin jarraitzen du. Ez ditu egingo PIGRUG hondakinen plangintzan aurreikusitako inbertsioak – gogoan izan, PIGRUG plangintza dela gipuzkoar gehienen oniritzia duen plangintza –. Bilduk egiten duen gauza bakarra da inposatzea eta pentsatu gabeko erabakiak hartzea eta, ondorioz, hondakinen kudeaketa kaos bat da”. Horrenbestez, EAJ-PNVren batzarkideak salatu du, Bilduk beste plangintzarik izan gabe jarraitzen duela hondakinak tratatzeko azken faseari ekiteko. Hau da, Bilduk errausketa-instalazioa gelditu du, baina ez du beste proposamenik egin.\nHalaber, jeltzaleen eledunak, gizarte politiken aurrekontuaren gainean mintzatu da: “Bilduk ez du egin ez plangintzarik, ez ekimenik, gizarte politiken gastua mantentzeko. Gainera, Gizarte Politikako departamentuaren aurrekontuak, besteak beste, segidako gabeziak ditu: zaharren egoitzetan plaza berri gutxi dago; ez du inbertsiorik egin zaharren egoitzetan plaza berriak egiteko; eta ez du hitzarmen berririk egin zahar-egoitza berriak hitzartzeko”. Gainera, Markel Olanok salatu du, Foru Aldundiak ez duela neurririk hartu itxaron zerrendak gutxitzeko eta, era berean, berririk ez dagoela inbertsioak egiteko atalean.\nBestalde, EAJ-PNV batzarkide taldearen bozeramaileari kezka sortu dio Bilduren hitzaldia: “Bilduren ustez, politikarik egokiena da ‘gizarte politikako gastuan inbertsioak egiten duen politika’”. Baina aitzitik, Markel Olanoren ustez, politika horrek ez du aberastasuna eta enplegua sortzen. Egoera zaila duten herritarrei lagundu behar zaie eta pobrezia erauzi behar da, eta, horretarako, ezinbestekoa da enplegua sortzea. Olanoren iritziz, EAJ-PNVri kezkatzen dio Foru Aldundiaren ekonomia-plangintzaren oinarria izatea mendekotasunaren gaineko diru-laguntak; izan ere, diru-laguntza horiek gehienez 833,96 eurokoak dira eta Donostia edo Azpeitia bezalako hiriguneetan agerian gelditu da diru-laguntza horiek ez direla garatu beharreko politikak.\nAzkenik, Olanok iragarkietarako aurrekontu-sailari buruz hitz egin du eta honakoa salatu du: “Iragarkiak eta ikerketak egiteko aurrekontu-sailak neurriz kanpokoak dira. Izan ere, Foru Aldundiak denbora luzea galtzen ari da ikerketak egiten eta, ondorioz, ez ditu martxan jarri aurreikusitako hainbat ekimen zein plangintza”.


armairua Emaitzak | Landa Ebanistería\nIberdrola dorreko bulegoak. Bilbo\nIberdrola dorrea: enpresetarako bulegoak. Estetika uniformea, pagoaren zura, kolore zuriak, listoi bertikalak eta argi-efektuak (erliebea emateko).\nNeguriko etxebizitza baterako dekorazio-proiektua\nUrt 1, 2012\nPago lakatuko zura Neguriko etxebizitza batean sukaldea eta sukalondoa zaharberritzeko eta jartzeko: zolarrian PVCzko lurra eta balantzako ateak.\nDekorazio-estudioa: SUBE CONTRACT Lanaren urtea: 2010 Lekua: Bilbo Erabilitako materialak: DEko taula lakatuak Finsa etxeko ehun-melaminazko barrualdeekin Fernández del Campo kaleko etxebizitza (Armairuak). Bilbo Argazkian bezeroarentzat berariaz diseinatutako...\nGazte-logela. Algortako etxebizitza batean\nGazte-logela baterako armairua ate lerragarriekin, zuriz lakatuta, molduratutako errodapi eratxikia eta aulki-babesa. DEko taulazko apalak eta sarrerako atea ere egin ziren.


Lurraldetasun (biologia) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nOtso batek bere lurraldearen mugak gernuz markatuz.\nEtologian, lurraldetasuna animalia batek bere espezie bereko animalien aurka defendatzen duen lurralde edo eremu fisikoari dagokion kontzeptua da. Animalia batek lurralde bat beretzat hartzen duenean lurraldetasun-senak garatzen du; hortik aurrera bere lurraldearen mugak sutsuki defendatuko ditu espezie bereko edozein inbaditzaileren aurrean.\nLurralde baten neurriak oso aldakorrak dira espezien arabera, eta zer ikusi handia dute janarien eskuragarritasunarekin: esaterako, ugaztun haragijaleek esparru zabalak behar dituzte ehizarako; jana eskura dutenek, aldiz, (landaretza ugari eskura duten belarjaleek, kasu) lurralde txikiagoak dituzte. Muturreko kasua arranoa bezalako hegazti haragijaleena da, kilometro askoren lurraldeak berenganatzen baitituzte (90 km. karratuaren ingurukoak).\nLurralde baten mugak argi markatzen ditu bere jabeak. Marka horiek ikusezinak dira sarritan: ugaztunek, adibidez, arrasto usaintsuak erabiltzen dituzte helburu horrekin (gernuz edo gorotzez adierazi ohi baitute haien jabetzako lurra; batzuetan haien guruinek jariatzen dituzten substantziak dira funtzio hori betetzen dutenak). Arra da lurraldea markatu eta defendatzen duena kasu gehienetan.\nLurralde baten jabeak portaera erasokorra hartuko du espezie bereko animaliaren bat bere lurraldean sartzean, baina ez du erasoko inbaditzailea beste espezie batekoa bada. Arrazoia argia da: beste espezie bateko animaliek ez dituzte jabearen zaletasun nutritibo edo sexualak, eta ez diote ez jana ezta emeak ere kenduko.\nAzpimarratu behar da bere lurraldean animalia asko indartsu eta erasokorrak direla, baina portaera hori desagertzen dela bere lurraldetik at daudenean, askoz otzanagoak bihurtzen baitira orduan.\nAnimaliak adaptazioaren arabera\nOrriaren azken aldaketa: 2 urtarrila 2020, 13:40.


“Uste dut elkarteak ezinbesteko lana egin duela“ - Concierto Económico Vasco | Ad Concordiam\n/“Uste dut elkarteak ezinbesteko lana egin duela“\nJosé Rubí Ad Concordiam Elkarteko Zuzendaritza Batzordeko presidentea eta\nBizkaiko Foru Aldundiko Ogasun eta Finantza Saileko idazkari orokor teknikoa.\nAd Concordiam Elkartearen 20. urteurrena den honetan, kontuan hartuta zu izan zinela Bizkaiko Foru Aldunditik sortzaile eta sustatzaileetako bat eta Elkartearen eguneroko martxarekin guztiz lotuta jarraitzen duzula, baloratuko al zenuke Elkarteak bere ibilbidean zehar bete duen eginkizuna? Zure ustez, bete al du sortu zenean zehaztu zen helburua?\nElkarteak guztiz ezinbestekoa den lan bat egin duela iruditzen zait. Beti pentsatu izan dut euskal administrazioek garatu beharreko jarduera esanguratsuenen artean egon beharko litzatekeela Ekonomia Ituna sustatu, hedatu eta dibulgatzea eta, beraz, beren ekintza-planaren parte izan beharko litzatekeela, une oro. Hainbat arrazoi ikusten ditut horretarako. Alde batetik, Ekonomia Ituna da euskaldunok historikoki izan ditugun eskubideen adierazpenik garrantzitsuena, gaur egun oraindik ere gozatzen jarraitzen dugun eskubideena, hain zuzen ere. Bigarrenik, Itunaren araubideak, zerga-federalismoko finantza-sistemen ikuspegitik, ezaugarri berezi batzuk ditu, nazioartean beste inon ez bezalakoak. Eta, azkenik, zoritxarrez, daukagun informazioaren arabera, euskal herritarren artean Itunaren gaineko ezagutza nabarmen hobetu daiteke, bai ikuspegi kuantitatibotik, bai kualitatibotik. Aurreko mendeko 20ko hamarkadan arduradun politiko euskaldun batek esaten zuen bezala, "ezin da maitatu ezagutzen ez dena". Hori guztia dela eta, gure finantza-sistema bereziaren gaineko pedagogia instituzionalizatuta egon beharko litzatekeela iruditzen zait.\nZure bigarren galderari erantzunez, nire ustez Elkarteak bere aletxoa jarri du pedagogia eta dibulgazioko lan horretan, bai bertan lankidetzan aritzen diren hiru erakundeei esker (Bizkaiko Foru Aldundia, Euskal Herriko Unibertsitatea eta Deustuko Unibertsitatea), bai Elkarteko jardueretan laguntzen duten pertsonen lanari esker. Hala ere, lankidetza hori, gogo onez eta eskuzabaltasunez egiten den arren, ez da nahikoa. Beraz, erakundeen ardura da lan hori garatzea, edo, gutxienez, osatzea.\nZure ibilbide profesionalaren zati handi bat Ekonomia Itunarekin lotuta egon da eta, oraindik ere, halaxe dago. Zeintzuk izan dira, zure ustez, unerik garrantzitsuenak lekuko pribilegiatu moduan bizi ahal izan dituzun guztien artean?\nBizkaiko Foru Aldundira sartu nintzenean 1983. urtea zen, Bilboko uholdeak pasatu berri. Harrezkero, Itunak euskal instituzioei ematen dizkien gaitasunak negoziazioen bidez garatu izan diren une ia guztiak bizi ahal izan ditut zuzen-zuzenean. Are gehiago, negoziazio horietako askotan euskal ordezkaritzaren parte ere izan naiz lantaldeetan, Bizkaiko Foru Aldundiaren izenean. Niretzat hori ohorea eta plazera izan da. Urteotan guztietan, poztasun une asko egon dira, bai eta kezkaz eta larritasunez betetako beste batzuk ere. Garrantzitsuenak iruditzen zaizkidan horiek aukeratu behar banitu, gure erakundeen gaitasun arauemailea areagotu dutenak azpimarratuko nituzke (1990. urtean, Sozietateen gaineko Zergan, eta 1997. urtean, Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zergan). Mugarririk esanguratsuena, nola ez, egungo Itunaren (2002koa) negoziazioa izan zen, bertan indarraldi mugagabea aitortu baitzitzaion Itunari. Ziurgabetasuneko uneen artean, bestalde, Auzitegi Gorenaren 2004ko abenduaren 9ko epai famatuaren ondorio negatiboak aipatu beharko lirateke, eta, nola ez, Europar Batasuneko Justizia Auzitegiaren 2008ko irailaren 11ko epaiaren bidez hartutako irtenbidea. Izan ere, azken horrek berariaz aitortu zuen Itunak erkidegoko araudia betetzen zuela. ECOFINeko lantaldeetan euskal ordezkariak sartzeko lortu zen adostasuna ere gogora ekarri nahiko nuke, euskal zerga-administrazioen asmorik errepikatuenetako bat burutu ahal izan baitzen. Azkenik, Ekonomia Itunaren Batzorde Mistoan adostasun bat lortu da, foru-erakundeek zorraren bidez finantzatzeko aukera izan dezaten. Adostasun hori bereziki garrantzitsua iruditzen zait, batez ere garai hauetan, kontuan hartuta aurrekontuen diziplina eta egonkortasuna baliatu izan dituela Estatuko administrazioak eskumen hori ukatzeko.\nLege-mailako kontzeptuak edo formulazio komunak alde batera utzita, esango zeniguke zer den zuretzat Ekonomia Ituna?\nDefinizio tekniko eta legezkoetatik harago, lehen galdera erantzutean aurreratu dizut, nolabait, zeintzuk diren Itunean gehien baloratzen ditudan adierazpenak. Lehenik eta behin, Euskadira lotuta dagoen izaera historikoa nabarmendu nahiko nuke. Izan ere, Ituna eskubide eta eskumen batzuen adierazpena da, baina, gaur egun aplikatzen den arren, gure historiaren barren-barrenera murgildu beharra dago haren jatorria ulertzeko. Ezaugarri horrek berebiziko balioa ematen diola uste dut, nahiz eta batzuek alderdi hori baliatzen duten zaharkituta dagoela-eta kritikatzeko. Bestetik, nazioartean indarrean diren zerga-federalismoetako edozeinekin ezin hobeto homologa daitekeen finantza-sistema da, baina, era berean, bakar eta ezberdin bihurtzen duten ezaugarriak dituena: alde bakarreko arriskua eta erantzukizuna, hain zuzen. Horrez gain, nazioartean begira eta begira ibilita ere, ez duzu aurkituko sistemarik non eskualde-mailako erakunde batek bere baliabide propioekin finantzatzen duen estatu zentrala. Badago beste ezaugarri bat ere, berezi bihurtzen duena: itundutakoa dela, hau da, diseinatu eta aplikatzen orduan, ezinbestekoa dela Euskadiko eta Estatuko erakundeen artean adostasuna lortzea. Ezaugarri hori da, hain zuzen ere, gure Elkartearen (Ad Concordiam) leloan azpimarratu nahi izan duguna, adostasuna, hitzarmena eta konkordia Ekonomia Itunaren nortasunaren funtsezko parte direla nabarmenduz.\nEgungo demokraziako Ekonomia Itunaren negoziazioen zati handi bat aurrez aurre bizi izan duen teknikari banaketako bat ere bazara. Hori horrela, zein iritzi daukazu Itunaren gaineko negoziazioei buruz?\nNire ustez, Euskadiko eta Estatuko administrazioen arteko negoziazio-prozesuetan, Ekonomia Itunaren gaineko bi kontzepzio guztiz kontrajarri daude. Alde batetik, administrazio euskaldunen iritziz, Itunak zerga-administrazio osoaren izaera ematen die bere erakundeei, bai araudi-mailan, bai zergak aplikatzeko orduan. Bestetik, Estatuko administrazioaren aburuz, Ituna araubide pribilegiatu bat da, hots, araubide komunaren salbuespen bat, eta, beraz, modu murriztailean interpretatu behar da. Bi ideia kontrajarrien arteko talka horren ondorioz, negoziazioak konplikatuak dira, eta, beraz, euskal erakundeei eskumenen bat aitortzen zaien bakoitzean, lagapen onartezin moduan ulertzen da. Erabaki guztiak alde biko foro paritarioetan itundu behar direnez, eremu teknikoko adostasunak lortzea zaila da, eta, hori dela kausa, bulkada "politikoak" dira bidea markatzen dutenak. Badago beste aurreiritzi bat ere negoziazioak zailtzen dituena: Estatuko mugez harago doan edozein gai "nazioarteko harremanak" deritzen horren barruan sartzen direla ulertzen da, eta, hortaz, estatuaren eskumen esklusibo bilakatzen da. Azken aldian, arazo hori da Ekonomia Itunak aitortutako gaitasunak era egokian garatzeko oztopo handienetakoa, zergak aplikatzeko orduan. Izan ere, zerga-egitateak geroz eta gehiago gertatzen dira nazioz gaindiko harremanetan, eta nazioarteko akordioak geroz eta beharrezkoagoak dira.\nNire kasuan, Foru Aldundiko arduradun politikoak eduki izan ditut bete nire ondoan, bai eta erakundeko pertsona konprometituz osatutako talde bikain baten babesa ere. Horiek guztiek laguntza izugarria eman didate negoziazio-prozesuetan parte hartzeko orduan.\nZure ustez, ba al dago alderik zergen hitzarmenen gainean eta finantza-sistemen gainean egiten diren negoziazioen artean?\nBai, aldeak daudela iruditzen zait. Lehenik eta behin, nahiz eta ez den esanguratsuena, negoziazioren denborak ez dira berdinak izaten batean eta bestean. Zergei buruzko negoziazioetan, estatuko administrazioak hartutako erabakiek izaten dute eragina, zerga-figura berriak sortzen baitira eta adostu egin behar baitira. Halakoetan, gainera, zergak aplikatzeko orduan nahiz lotura-puntuak aplikatzean agerian geratzen diren beste arazo batzuei irtenbideak aurkitzeko ere aprobetxatzen da. Bestalde, finantza-harremanetan, negoziazio-prozesua aldian-aldian jartzen da martxan. Izan ere, kupoa, Itunak berak ezartzen duen bezala, bost urtean behin negoziatu behar da. Bosturteko lege horien indarraldian zehar, halaber, gai batzuk planteatzea suerta daiteke, konpondu beharrekotzat jotzen badira.\nHala eta guzti, ordezkaritza bakoitzak ogasunen gainean dugun kontzepzio ezberdinean datza, nire ustez, alderik garrantzitsuena, lehen ere azaldu dudan bezala. Zergen arloan foru-araubidea eta araubide komuna elkarren eskutik doazenez, Estatuko administrazioak itunen arloan planteamendu bat egiten duen bakoitzean, araubide komuneko autonomia-erkidegoen sistema hartzen du erreferentziatzat, eta, beraz, helburua beti da ahalik eta gutxien aldendu gaitezela azken horren egoeratik. Azken urteetan gertatu dena aztertuz gero, aise ikusiko duzu negoziazioa Autonomia Erkidegoen Finantzaziorako Lege Organikoko sisteman lagatako zerga-figurei buruzkoa bada, helburua, adierazi dizudan bezala, honako hau dela: lotura-puntua eta gaitasun arauemailea ez daitezela aldendu lagatako zergen gainean aldarrikatzen den horretatik. Aitzitik, Autonomia Erkidegoen Finantzaziorako Lege Organikoko sistematik kanpoko zergak badira, helburua gaitasun arauemailerik ez lagatzea da. Kupoan, bestalde, estatuko negoziatzaileek sistema hori pribilegiotzat jotzen dutela entzun behar dugu behin eta berriz. Ondorioz, helburua beti da Euskadik gehiago ordaindu dezala, beste edozein ideiaren gainetik.\nNewsletter honetako beste elkarrizketatua Andoni Montes da, EHUko Ekonomia Itunaren Dokumentazio Zentrora sartu berri den ikerlari gaztea. Zentroa ondo ezagutzen duzu, Bizkaiko Foru Aldunditik ere bere jarduerekin lotuta egon baitzara. Zein sinergia sortzen dira Ad Concordiam eta Zentroaren artean? Zein espaziotan batzen zarete eta zentzutan bereizi?\nAd Concordiam Elkartearen jarduerak Zentroak garatzen dituen horien osagarri direla esango nuke. Zentroak, funtsean, interesdunei bitartekoak, dokumentazioa eta informazioa eskaintzen dizkie lan akademikoetarako edo ikerketetarako. Bestalde, Ad Concordiam Elkarteak dibulgazio-lana egiten du batez ere, eskaintzen duen informazioak beste herritar batzuengana iristea baitu xede. Alde batetik, oinarrizko informazioa eman nahi die, ulertzeko modukoa, lehenengo aldiz Ekonomia Itunera hurbiltzen diren horiei. Halaber, Itunaren gaineko ezagutza urria dutenei informazioa osatzen ere laguntzen du. Bestalde, egunean eduki nahi ditu bi administrazioen koexistentziarekin egunero aritu behar diren profesionalak. Horretarako, informazioa ematen die justizia-auzitegien edo administrazio-organoen epaiei buruz, Arbitraje Batzordeko ebazpenei buruz, edo, are, Itunaren gaineko doktrina zientifikoari buruz.\nDibulgazio-lan horretan, noski, biok bat egiten dugu. Hala, elkarlan estuan aritzen gara, konferentziak, jardunaldiak nahiz mintegiak antolatzen Ekonomia Itunaren historiari, diseinuari edo aplikazioari buruzko gaietan.\n20 urte bete ditu. Zein une nabarmenduko zenuke Ad Concordiam-ekin bizi izan dituzun guztien artean?\nElkartea martxan egon den 20 urteen barruan hainbat une interesgarri egon dira, baina horietako bat azpimarratu beharko banu, zalantzarik gabe hasierara jo beharko nuke, hori sortzeko ideia piztu zen unera, artean 1981eko Itunaren indarraldia amaitzen ari zela. 2001ean, "Foru Ogasunaren 500 urte" erakusketa diseinatu eta martxan jarri genuen. Hala, Bizkaiko Lurralde Historikoa, bertako herritarrak eta erakundeak prestatu nahi genituen, arrakasta-berme egokiekin, une hartan aurrean genuen berrikuntza-prozesuari aurre egiteko. Era berean, herritarrek Ekonomia Itunaren oinarrizko garrantziaren gaineko kontzientzia berreskuratu zezaten ere saiatu ginen. Esperientzia oso atsegina izan zen, baita dibertigarria ere, besteak beste El Cajón taldeko kideen lanari esker. Sortzaileen talde horrek, izan ere, forma atsegina eta ulergarria eman zien normalean herritarrei helarazteko zailak izaten diren gaiei. Oraindik ere, laguntasun handia daukagu beraiekin.\nEta, azkenik, Ekonomia Itunaren eremuan zein gurari ikusi nahiko zenuke beteta zure etapa profesionala amaitu baino lehen?\nEkonomia Itunaren erronka gaur egun nazioartean dagoela esango nuke. Ibilbide bat hasi dugu, ECOFINeko lantaldeetan euskal ordezkariak sartuta, baina ibilbide hori hasi baino ez da egin. Foru-ogasunei eskubidea aitortzen zaiela ikusiko nahiko nuke, hau da, naturaltasunez sartu eta parte hartzen dutela nazioartean, eta, bereziki, Europan garatzen ari den zerga-ordena berria eraikitzeko prozesuan. Nago zaila izango dela nire nahia betetzea, ez ezinezko helburu bat iruditzen zaidalako, ezpada lorpen handiak prozesu luze eta neketsuen emaitza izaten direlako. Ondorioz, bide horretan nire aletxoa jarri izanarekin konformatuko naiz.


Errododendro - Wikipedia, entziklopedia askea.\nErrododendroa (antzinako grezieraz: ῥόδον, rhódon "arrosa" eta δένδρον déndron "zuhaitz") edo azalea Ericaceae familiako Rhododendron generoko espezieei ematen zaien izen arrunta da.\nErrodoendro nagusia Rhododendron ferrugineum da, baina 1.000 errododendro-espezie inguru daude; Rhododendron lapponicum eta Rhododendron myrtilifolium, esaterako.\nLoreak gorri-beltzak edo arrosa kolorekoak dituzte, oso ikusgarriak. Hostoek lantza-itxura dute, eta oso gogorrak izaten dira. Landare apaingarri gisa erabiltzen dira; Europako, Ipar Amerikako eta Asiako lurralde menditsuetan eta Himalaian, batez ere, ugariak dira.


Ehun bat jendek hartu zuen parte Donibane Garazin Euskal Argentina elkartearen 2009ko Biltzarrean\nEuskal Argentina elkartearen biltzarraren ondotik Donazaharreko Mendy ostatuan egin zen, usaian bezala, elkartasun bazkaria\nArrakastaz egina du bere Urteko Biltzarra, usaian bezala Donibane Garaziko Herriko Etxean, Euskal Argentina elkarteak, esan nahi baita gehienbat Euskal Herrian eta Argentinan ahaideak dituzten presuna eta familiek osaturik bi herrion arteko lokarriak eta harremanak sakondu eta azkartzeko lan egiten duen Ipar Euskal Herriko elkarte honek. Elgarretaratzea martxoko ondarreko larunbatean egin zen, eta ondotik ahaidetasun bazkari bati ekin zitzaion Donapaleuko Mendy ostatuan. Monika Legartoren kronika Herria astekarian.\nMonika Legarto/Donibane Garazi. Martxoaren 29an Donibane Garaziko Herriko Etxean iragan da Euskal Argentinaren Urteko Biltzar Nagusia. Ehun bat jendek parte hartu dute. Pierra Lako presidentaren ongi etorriaren ondotik, urteko harat hunatak eta konduak xeheki aztertuak izan dira. Elkartearen helburuak zoin diren orroitarazi eta joan den urtean eraman ekintza garrantzitsuenak aipatuak izan dira :\n-Argentina eta Uruguaitik Euskal Herrira beren familia eta etxondoa aurkitu nahiz jiten zauzkigunen laguntzea. Aurten Leonat, Carlos eta Pedro jin zauzkigu. Elgarretaratze hauek zoin hunkigarriak diren salatu daukute lekuko batzuek, goraipatuz hemengo jendek eskaini ongi etorria.\n-Eginak diren genealogia ikerketa baliosak. Euskal Argentinaren partaide batzu geldi geldia ari baitira hortan. Hala nola Lucien Ruspil larzabaldarra. Orotara 17 ikerketa akulatuak izan dira gutiz gehienak Baxe Nabarre eta Xuberoan.\n-Kaskoin herrian araberako elkartek egiten dituzten biltzar edo ekitaldietan parte hartzea.\n-Etxeetan atxikiak izan diren Argentinako letra zaharren bilketa eta itzulpena.\n-Argentinako urteroko bidaia. 2008an hogoitabost presunek parte hartu dute La Platan iragan den Semana Vasca delakoan, ondoko bi astetan aldiz bakoitza zoalarik bereber edo berdin taldeka beren familietara edo gustuko lekuetara.\n-Behaskaneko Apeza deitutako artxibo zaharren ikerketak bururatuak direla erranik izan da. Orain emaitza hauek nola zabaldu da kezka handiena. Alabainan, Euskal Argentinak ahalgo gutti dauka hortarako. Frantxua Maitia Kontseilariak egin mintzaldi laburrean salatu du Paueko Kontseiluan bi egun barne diru kopuru berezi bat bozkatua izanen dela diasporaz arduratzen diren elkarteentzat. Euskal Herriraino hel baladi!\n-Maialen Irigoyenek Apeza jaunaren artxiboetaz bere Master diplomaren ardiesteko egin duen tesisa Donapaleuko Herriko Etxean aurkeztu zuela azpimarratua izan da.\n-Hilabeteko lehen ortzirale arratsalde guziz Donapaleuko Mediatekan Euskal Argentinak eskaintzen duen permanentziak arrakasta gaitza duela .\nUrteko bildumatik landa, aurten Argentinan ibili diren batzuen lekukotasunak entzun ditugu. Hala nola Georges Barnetche, Arnaud Mandagaran, Jean Louis Onagoity, Jean Baptiste Irigoin eta Pierre Salignonenak. Denak berdin interesgarriak eta hunkigarriak.\nAurten ere mintzaldiak ahal bezainbat euskaraz eginik izan dira, bat bateko itzulpena segurtatuz erdaldunentzat eta lehen aldikotz bidaian egin argazkiak ordinadore bidez paretan erakutsiak izan dira.\nHelduden urteko xedeak aurtengoen araberakoak dira. Ikerketetan jarraitzea, Argentina gaitzat duten ekitaldietan parte hartzea, artxiboen zabalketa eta urteroko bidaia. 2009ko Semana Vasca Bahia Blancan iraganen da. Bahia Blancako Euskal Etxeak duen kar eta fedea ikusiz pesta gaitza eta errotik euskalduna eskainiko daukutela segur gira. Pesta hau xuxen noiz iraganen den jakin bezain laster Euskal Argentinak jakin araziko dautzuete.\nBiltzarra bururatzeko, 1869an Uruguaitik Xuberora igorri letra zahar bat irakurtua izan da orduko enegu, lotsa eta ametsak aipatzen zituena. Gero, zintzur bustitze baten ondotik Donazaharreko Mendy ostatuan iragan da otordua giro hoberenean.\nEuskal Argentina elkarteak erakusketa, afari eta kontzertu batez ospatu du bere X. urtebetetzea Donazaharren\nEuskal Argentina elkarteak bere X urteurrena ospatuko du Donazaharren kontzertu eta erakusketa batekin


Rudolf De Rijk: Nederland'eko euskalduna\n2020ko abenduaren 06a\n1965eko irailaren 05a\nRudolf De Rijk, Nederlandeko euskaldunari elkarrizketa\nGaur, ZERUKO ARGIA'ra Nederland'eko euskaldun batekin izan degun alkar-izketa dakargu. Ta ez degu uste au esatekin iñolako utsik egiten degunik. Eusko-ele-dun bai da...\nIa ba da urte mordoxka bat Rudolf De Rijk Euskalerri aldera etortzen dala. Enda baita etorrera oietan gure erria ezagutzen saiatu ere. Nederlandar gazte onek, Amsterdam'en jaioa bera, euskera ta beste zazpi izkuntza dakizki: Nederlandera, prantzera, alemana, gaztelera, esperantoa ta azkenik ikasi duna, ebreotarra.\nJerusalen'dik Euskalerrira etorri da zuzenean azkenengo biaje ontan. Israel'en lau illabete igaro bai ditu ebreotarren izkuntzan egindako ikasketak sakontzen.\nGazte onek Amsterdam'go Unibersidadean egin zitun bere ikasketak, eta Unibersidade ortan bertan azkenengo bi urte auetan inbestigazioko lana egin du. Orain IparAmerikata dijoa bere ikasketak jarraitzeko asmoz, bañan ikusi, irakurri berak zer esaten digun. Egindako galdereeri ara zer erantzun dien. Guk, ez degu ezer ez erantsi ta ezda ere kendu, baizik berak esandakoa jarri degu.\nNolatan sortu zitzaizan euskeraganako zaletasuna?\nZuk neri olako galdera bat egitea ez da batere arritzekoa danak orixe galdegin oi didate ta. Esango dizut ba aspalditik izkuntza-zalea naukazula, ta orain zortzi urte asi nintzala "Lingüística general", deritzaiona ikasten. Jakintza onek nai ditu izkuntzaren legeoiturak aztertu. Beraz. asmo onekin dabiltzanari oso egokia zaie besteren antzik ez duan izkuntza bat ikastea. Olakorik pranko ba dira oraingo munduan: Japondarra, Ainua (1), Buruxaskia (2), ta abar. Nik euskera aukeratu, au gertuena zalarik, esku aldamenean nualako. Eta auxe arrigarria: nik eztakit zergatik, euskal kantak oien politak diralako, ala euskerak berak alako indarra dualako, bañan jakinai utsak eraginda asi banintzan ere, izkuntza onen ikasteari ekitean gero ta euskalzalegotzen ari zitzaidan biotza. Esan diteke, ba nere euskera ganako zaletasuna biotzak sortua dala.\nZe bitarteko erabili dituzu gure izkuntza ikasteko?\nLopez-Mendizabal'en "Gramática Vasca Abreviada" zan lenengoz eskuratu zitzaidan liburna. Bañan aita Zabala-Arana'ren « Gramática Vasca» izan da neri euskeraren ateak zabal-zabal iriki dizkidana Naiz eta liburu onetan, beste guzietan bezela, akats batzuk izan beta laburtxo batean gauzarik asko beronetik ikasi dedala aitortu bearko. Arrezkero eskutartean euki ditut beste amaiVa liburu, eta gaur euskera ikasten asiko banintz, Umandi' ren ``Gramática Vasca~ erabiliko nuke zalantzik bage. Jakiña, gramatikaren bidez bakarrik ezin liteke izkuntzarik ikasi. Eta esan bear det liburu aietatik baño euskera geiago ikasi dedala nobelak, antzerkiak eta abar irakurriz. Maixuak izan ditudan ikasleak askotxo dira ta lau bakarrik aipatuko dizkizut: Aita Manzisidor (G. B.), Don Nemesio Etxaniz, Yon Etxaide ta azkenik Luis Mitxelena janua.\nZein ikasi zenun lenen eta zein azkena dakizkizun izkuntzeetatik?\nAzkena: ebreotarren izkuntza zaar eta berria. Lenen ikasi nuana zein dala? Orixe bai galdera ederra egiten didazuna Mari Karmen! Lenen ikasi nuan izkuntza amagandik ikasitakoa, holandesa alegia. Gero, amaika urte nitualarik asi nintzan ingelesa ikasten eta ordutikan beste batzuk ere ikasi.\nIkasterakoan zutzat zailtasun geiena izan ditun izkuntza zein da?\nIzkuntza geiago ikasteko asmorik bai al dezu?\nErromatarren eta greziatarren izkuntzeen berri zerbait jakiñarren, oiexek orain dakizkidan baño askoz obeto ikasi bearrean naukazu.\nIzkuntza auek, zertarako balio izan dizute?\nGaldera oni eztiot erantzunik eman bearrik, guztien bixtan baitago izkuntza bat baño geiago jakitea aberastasun aundia dala.\nEsperanto'ari buruz zeozer esan nai al diguzu? Izkuntza onek indarrik artuko ote du?\nEsperantoa degu munduko erri guzien artean erabilia izateko Zamenhof'ek asmatutako izkuntza. Naiz eta gizon batek asmatua izan benetako izkuntza da ori, bañan ez det uste zearo indartuko danik, beste arrazoi batzuen artean zaillegia dalako. Ogeitabi konsonante ditu, pentsa zazu! Au jende guziak ikasteko geiegitxo da. Gramatikaren aldetik ere, gaztelerazkoa ta ingelesakoa baño errezagoa izanik, txino tarrak eta japondarrak eta abar ikasteko zaillegia da oraindik.\nGaurko munduan ikusten al dezu orrelako izkuntza baten bearra?\nGaurko mundua, berriz, izkun tza internazional baten oso bearrean dagola, nere aburuz, ezin uka ditekena daukagu.\nAmsterdam'eko unibersidadean egin dezun lanatzaz zeozer azalduko al diguzu?\nNik an egiten nituan inbestigazioko lanak "Lingüística Matemática" deritzaion jakintza saillari dagozkionak ziran. Izkuntza batetik bestera aldatu aal duten makiñeen gorabereekin badu lan onek zer ikusia.\nZer elburu du zu Ipar-Amerika joate orrek?\nAra joaten naiz Massachusetts nere jakiteak sakontzeko tokirik egokiena dalako. Gure egunetan, "Lingüística:, jakintza orretan trebeenak diranak Ipar-Amerika'n eta batez ere Massachusetts'eh arkitzen baitira. Askoren iritziz, Noam Chomsky ospetsua da gauza oietan munduko jakintsu guzien artetik geien dakiena, ta berauxe izango det irakasle.\nEuskera, Euskalerria, ta euskaldunetzaz zure iritzia emango al zenuke?\nEuskalzaletasuna ta zaarzalekeria, konserbatismoa alegia, gauza bera diranak iñork uste ez dezan, esango dizut ba dirala Euskalerrian gauza zaar pranko pixkanaka aldatu bear diranak, Ez gero galdetu neri zeintzuk diran aldatu bearreko gauza oiek. Arrotza naizenez gauza oien salatzea ez dagokit neri. Euskal gaztedi berak asma beza. Dana dala, gauza bat argi dago: munduko jakintsu guziak ikasi nai luketen izkuntza baztertzeak eztiola iñori ere aurrerapenik emango.\nEuskeraren etorkizuna nola ikusten dezu?\nOlako galdera bat egitea igarle dan bati egitea obe zenun noski. Ez det uste etorkizunean ezkutatuak diran goraberak jakiteko gauza naizenik. Nik dakidana, ordea, auxe bakarrik da: euskera galtzekotan, ez esan orduan kanpotarrak zapaldu egin dutela, euskaldan berberen erru osoaz gertatua izango baita. Badakizu zergatik? Euskal gurasoak nai izan ezkero, ez da munduan indarrik sortu, aien seme-alabak euskera aazten eragotzi edo galerazi aalko liekenik.\n"Zeruko Argia"'ren irakurleeri baste zeozer esan nai al diezu?\nBai ta pozik ere. Zorionak ematen dizkiet orren polita dan astekari bat irakurri aal dutelako. Eta "Zeruko Argia"'ri laguntza osoa emateko eskatzen diet. Au irakurri ta irakurrazi. Bañan ez ori bakarrik. Zuen idazlanak, ipuiak, bertsoak, kritikak eta abar astekari oni bialdu. Utsez eta akatsez josirik daudela? Ta zer? Zuzenduko diskizute. Ortarako astirik ez dunak, noizik bein karta bat beintzat egin bezaio «Zeruko Argia»'ri zein gauzak atsegin zazkioten astekari ontan eta zeiñek, ordea, oñik eztioten egiten. Olako eskutitzak "Zeruko Argia"'ri asko lagunduko baitiote. Eta nere ustez laguntza ori ondo merezia du.\n(1) Japondarra baño leen Japoi' en egiten zan izkuntza.\n(2) Izkuntza au India'ko mendi artean dagon leku eskutuenetako batean itzegiten da.\nMARI KARMEN GARMENDIA\nJakoba Errekondoren liburu berria salgai\n"Etxeko Landareak" liburua, loreak hobeto zaintzen ikasteko\nEskuratu "Lurra herriari deika" kamiseta eta bultza agroekologia mugimendua\nPorlanak 300 urteko historia estaliko du Donostiako Amaran\nAuzitegi Gorenak 3. gradua kendu die bederatzi politikari independentista presoei\nAna Murcia, Pasaiako Jabetze Eskolako dinamizatzailea eta militante transfeminista\n"Feminismoak barne har dezala euskararen alfabetizazioa"\nEskozia: independentziarako prest\nKapitalismoaren arrakalak - Burujabetzara bidean


ESKUALDEKO HIRI GARRAIOAREN GERALEKU BERRIAK TRINITARIOEN EREMUAN\nHasiera>Albisteak>ESKUALDEKO HIRI GARRAIOAREN GERALEKU BERRIAK TRINITARIOEN EREMUAN\nAldaketak astelehenean sartuko dira indarrean, eta beren xedea da EHGaren zerbitzua Trinitarioetako aldirietako aparkalekura gerturatzea\nHurrengo astelehenean indarrean sartuko dira Eskualdeko Hiri Garraioan Iruñeko Trinitarioen eremuko bi geralekutan egingo diren aldaketak. Hain zuzen ere, astelehenean indarra hartuko duten aldaketa horien helburua EHGaren zerbitzua Trinitarioetako aldirietako aparkalekura gerturatzea da.\nHartara, orain arte Gipuzkoako etorbidean zegoen geralekua (bidegurutzea Otsagabia kalerekin), Iruñerako noranzkoan, ordeztu egingo du handik metro gutxitara kokatuko den batek, Biurdana kalean, Kosterapeko pasealekuaren parean. Aldaketak 16. lineari (Aitzoain-Noain-Beriain), 17.ari (Multioa-Artiberri), 21.ari (Zirkularra, ekialdea: Hirigunea-Antsoain) eta N4 lineari (Paseo de Sarasate-Aizoáin) eragingo die.\nBeste alde batetik, astelehenean indarrean sartuko da geraleku berri bat Biurdana kalean, Kosterapeko pasealekuaren ondoan, Trinitarioetarako noranzkoan. Kasu honetan, 3. lineak (Zirkularra, mendebaldea: Hirigunea-Antsoain), 16.ak, 17.ak eta N4 lineak erabiliko dute.\nAldaketa horiek ez diete eragingo aipatutako linea horien ordutegiei eta maiztasunei.


La Hoya - Wikipedia, entziklopedia askea.\nLa Hoyako bizilekuaren irudiak, Binasperin (Araba)\nLa Hoya (Araba)\n42° 33′ 54″ N, 2° 35′ 11″ W / 42.565°N,2.5864°W / 42.565; -2.5864Koordenatuak: 42° 33′ 54″ N, 2° 35′ 11″ W / 42.565°N,2.5864°W / 42.565; -2.5864\nK. a. II. mende\nK. a. XV. mendetik k. a. III. mendera\nAlejandro Sampedro Martínez et al\nGoian, La Hoyako oin biribileko etxe baten maketa. Gasteizko Arkeologia Museoa. Behean, La Hoyako bizilekuaren irudia, Binasperin (Araba)\nBrontzezko irudia, La Hoyako maila zeltiberiarrean aurkitua, Binasperin (Araba). Gasteizko Arkeologia Museoa.\nLa Hoya izenez ezagutzen den herrixka edo aztarnategia Binasperiko udal-barrutian (Araba) dago, herri horretatik 700 bat metrora, lehen El Torreon zeritzan leku edo muinoan.\nHerrixka edo aztarnategi hori Alejandro Sampedro Martínezek aurkitu zuen, 1935ean. Lurra lantzerakoan, zeramika asko agertzen zela ikusirik, indusketak egiten hasi zen, eta antzinako herrixka baten aztarnak aurkitu zituen azpian. Hark Carlos Sáenz de Tejadari eta Alvaro Gortazarri jakinarazi zien aurkituen berri, eta horiek, indusketa sakonagoak egin ondoren, txosten bat atera zuten. Haiek jarri zioten La Hoya izena. Urte horiez gero ere indusketa asko egin da: 1950ean, Domingo Fernández Medrano, Máximo Ruiz de Gaona eta Basilio Osaba aritu ziren lan horretan; Gratiniano Nieto, handik bost urtera, eta Arabako Arkeologia Institutuko zenbait kide, Armando Llanos zuzendari zutela, 1973an. Dena den, parterik zaharrena ia ukitu gabe dago oraindik. Hala ere, La Hoya oso ezaguna da gaur, eta ez bakarrik Euskal Herrian.\nOrain arte egin diren azterketen arabera, lau hektarea inguru hartzen zuen herriak. Inguruko zelaiak baino 5 bat metro altuago dago, baina, 5 metro horietatik 3, mendeetan zehar pilaturiko hondakinez osatuak ditu. Harresiz inguratua zegoen, eta puska handia oraindik zutik da. Harresiaren oinean bada, halaber, saihetsik saihets igarotzen den aspaldiko bide bat ere; dirudienez, Binasperi aldea Errioxarekin, Nafarroako mendebalarekin eta Kantabriako mendiekin lotzen zuen.\nEuropako erdialdeko lehenbiziko talde horiek La Hoyara ailegatu eta urte batzuetara, beste talde batzuk iritsi ziren, K. a. XIII. mendean. Europako erdialdeko herriak ziren horiek ere. Azkeneko horiek Ebro ibaian gora sartu ziren, Aragoitik eta Nafarroatik barrena, jakitun batzuek diotenez, alde horietakoen antzeko etxe-egiturak (lauki-zuzenak) agertu baitira aztarnategiaren azpieneko mailan. Nolanahi ere, bertan lehendik bizi zirenekin bat egin, eta geroztik beroi izenez ezagutu den herria osatu zuten horiek.\nK.a. V. eta IV. mendeen bitartean, berriz, herri zeltak heldu ziren hegoaldetik, eta, indarrez edo bestela, La Hoya harturik, bertakoekin (zeltak horiek ere), arabarrekin bat egin zuten horiek ere. Horrela bizi izan ziren La Hoyakoak, dena utzi (noiz eta zergatik ez dakigu oraindik) eta norabait sakabanatu ziren arte. Zernahi dela ere, erromatarrak iritsi baino lehen gertatu zen hori, I. mendea baino lehen, alegia, ez baita horien mende egonda izango zen adina erromatarren aztarna aurkitu.\nLa Hoyak ere bazuen (badu), garai bereko beste bizigune askok bezala, bere harresia. Aurkitu diren harresi-atalen eta aztarnen arabera, hiru alditan egin zen gutxienez. Hasierakoak habez eta hesolaz egina zuen parte bat, mendebalekoa, eta harriz eraikia, ekialdekoa. Biak garai berekoak diren ala ez, ez da jakin ahal izan oraindik. Horiek baino eremu zabalagoa hartzen zuen gero eraiki zutenak. Honetan ere bi alde bereiz daitezke: ekialdeko parte osoa eta iparraldearen parte bat hartzen zuena, eta mendebaleko alde guztia eta iparraldearen parte bat hartzen zuena. Bi horma-errenkada ditu lehenengoak, harriz eta karez eginak biak, eta harri soilez betea, hormatik hormarako tartea. Teknika hobea nabari da bestean, zeltak sartuz gero eraiki bide zenean. Harri handiz eta horiei harri txikiagoz altxagarria ezarriz egina dago hori. Alde batzuetan, azpiko harkaitzari zimenduz erantsiak ditu oinarriak. Garai horretako harresia nahiko osorik dago oraindik. Leku batzuetan 3 metrorainoko altura du. Hegoaldeko partean bakarrik ez da harresi-aztarnarik aurkitu, baina, horma-barruti triangeluar bat agertu da, harresietako sarrera nagusia zaintzen zuen dorrearena edo, agian.\nHerriaren egituran ere bi alde bereiz daitezke: zeltiberiarren garaiari dagokiona, bata, eta horiek sartu baino lehen zuena, bestea. Zeltiberiarren garaian zer egitura zuen nahiko argi ikusten da aztarnategian, izan ere, hori baita gehien induskatu eta aztertu dena. Garai horretako herriak lau haizetara begira zituen kale nagusiak eta horien perpendikularrean edo sare-moduan antolatuak gainerakoak, alboetarakoak, alegia. Kale batzuk eta besteak ez ziren, hala ere, elkarren parean bukatzen edo hasten, kale nagusiaz bestaldean hurbilen zutena baino goraxeago edo beheraxeago baizik. Bestalde, baziren horietan alde batetik bestera zikindu gabe igarotzeko harri handi zabal batzuk ere, tarteka. Etxebizitzak, berriz, oinez lauki-zuzenak nahiz trapezoideak ziren, 16 metro inguru luze eta 5,50 metro inguru zabal. Hiru gela ohi zituzten, hesi modura gurutzatutako adaxkaz eta buztinez edo ohol hutsez banatuak.\nGela nagusia beste bien artean zuten, eta aurkitu diren aztarnen arabera, gela horretan, horma nagusiaren kontra, sua egiteko lekua. Harrizko oina zuten horma horiek. Oinetik teilatura bitartekoa, aldiz, habez eta buztinezko adreiluz bete ohi zioten etxeari. Teilatua bera habe txikiz eta belar edo ihiz estalia zuten; erlaitz zabalekoa eta bi isurkikoa gainera, gehienek. Erlaitz zabala izateak eta espaloietan agertu diren zenbait aztarnek, bestalde, biztanleek egunaren parte handi bat kalean ematen zutela adierazten dute.\nLa Hoyako zeramikazko kutxak –barrurantz zein kanporantz egindako ildaskez apainduak–. Gasteizko Arkeologia Museoa\nEtxeei buruz zenbait datu eman daiteke, hala ere. Bi alde bereiz daitezke antzinako herrian. Alde bateko etxeek horma zuzenak edo elkarri buruz angeluak eratuz lotzen zirenak zituzten; biribilean edo biribil samar eratuak, aldiz, beste aldekoek.\nGainontzean, horma nagusiak era bertsuan eraikiak zituzten zeltiberiarren garaikoek eta besteek, harrizko zokaloa oinean eta hesolaz edo habez eta buztinez betea, zokalotik gorakoa.\nZeltiberiarren garaikoetan ez diren bi elementu bereiz daitezke antzinako herrian ziren etxeetan. Esan bezala, harrizko zokaloak edo horma-oinak zituzten, baina zeramika-puska handi batzuk ere sartu ohi zituzten horietan; etxe-barruetako zorua ere, bestetik, buztinezkoa zuten, buztin zanpatu gogorrez eratua eta gorriz pintatua.\nLa Hoyako jendeak garai batzuetan eta besteetan zer bizimodu egiten zuen jakiteko garrantzi handia dute, halaber, zer ontzi- eta tresneria-mota erabiltzen zituzten aztertzeak ere. Molde, itxura, kalitate eta apaingarri-mota askotako ontziteria agertu da, baina agertu direnen artean, bi ontzi- edo zeramika-mota bereiz daitezke: antzinakoa edo aztarnategiko azpieneko mailan agertu dena eta gaineko mailan agertu dena. Aski zeramika zarpaila da azpieneko mailakoa, buztin ilun edo beltzez eta, pitza ez zedin, harri-koskorrak nahastuz egina; eskuz edo motel jiratzen zen tornuan moldatua eta hala-holako labeetan errea, berebat, oso kontuz landu eta leundutakorik ere azaldu den arren.\nEgituraz, oin eta lepo estukoak eta gerri eta aho zabalekoak dira horiek. Soka itxurako edo behatzak buztinean sakatuz egindako apaingarriak dituzte. Esan bezala, agertu da finago landutakorik ere; oro har, ontzi txikiak dira azkeneko horiek, edalontzi gisa erabiltzen zituztenak agian.\nBerezko kolorea horia ohi zuten, baina marra beltzez eta irudi geometrikoz apaintzen zituzten gero. Garai horretako ontzi eta tresneria asko agertu da: kopak, kazuelak, antoxinak edo orainago kutxen modura apaindutako zeramikazko kutxatilak, ehundegirako pisuak, txanpon gisa edo erabiltzen zituzten buztinezko bola txikiak, larruzko zakuak, labanak, eskuturrekoak, besteak beste. Horietako asko edo gehienak, bai buztinezkoak bai metalezkoak, bertan egiten zituzten, metala lantzeko moldeak ere agertu baitira.\nJan, berriz, garia, garagarra, basartoa, fruituak eta ezkurra, ardikia, behikia, zerrikia, eta orein-, ahuntz- eta basurde-haragia jaten zuten, batik bat. Jantziei dagokienez, ez da aztarnarik agertu, benetakorik behintzat, baina bai brontzezko gizon irudi bat, txanoz, jaka estu eta soineko-moduko batez jantzia. Irudi horietan, normalean erabiltzen zituzten jantziak irudikatu izango zituztela uste da.\nLa Hoyako biztanle haiek zer sinesmen-modu zituzten edo zer gauza gurtzen zituzten jakitea ere ez da lan erraza, izan ere, ez baita hori argi diezagukeen aztarna askorik.\nZenbait animaliari jaiera berezia ziotela esateko adina arrasto azaldu da, dena den: suge-irudiak, erabiltzen zituzten eskuturrekoetan; abelgorriak, hilarrietan eta jantziak lotzeko belarrietan; oreinaren adarrak, harresiaren oinarrietan.\nBurezurrari ere jaiera berezia zioten, itxura denez. Hala adierazten du, bederen, etxe baten barruan aurkitu den burezurrak eta beste zenbait lekutan agertu diren burezur-puska landuek, nonbait apaingarri gisa edo erabiltzen zituztenek. Zer sinesmen-modu zuten jakiteko hildakoei buruzko errituez baliatu nahi izanda ere, argibide gutxi lortuko genuke, ehortzitako gorpu batzuk azaldu diren arren, adin txikiko haurrenak baitira horiek, eta hilerririk ez baita orain arte aurkitu.\nEtxe barruan eta horma nagusiaren ondoan ehortzirik agertu dira gorpu horiek. Zenbaiten iritzian, ohitura horrek eragin zuen kristautasuna sartzean indarrean iraun zuen beste ohitura bat, bataiatu gabeko haurrak, kanposantura gabe, baserriko itaxurraren parean ehorztekoa. Helduen bost gorpu bakarrik aurkitu dira guztira; herriak jasan zituen erasoetakoren batean hilak ote diren uste da, kalean agertu baitira bostak: lepoa eta eskuineko besoa moztuta, bat, eta, harrapa ez ziezazkieten edo, inguruan zerri batzuk zituztela, beste bi.\n↑ Llanos, Armando (1975) «Excavaciones arqueológicas en el poblado de la Edad del Hierro de la Hoya, Laguardia (Álava)» Noticiario arqueológico hispánico (4): 273-288 ISSN 0211-1748.\n↑ Llanos, Armando (2005) Mil años en la vida en el poblado Berón de la Hoya, Laguardia-Álava Nafarroako Foru Aldundia ISBN 84-7821-625-1.\nMultimedia: Poblado de La Hoya\nOrriaren azken aldaketa: 5 abendua 2019, 16:40.


Kontzertu handietako hileroko banaketa ezartzen dugu\nDatorren ostegunean, urtarrilak 27, Autore eta Argitaratzaileen Elkarte Nagusiak Estatu Espainiarrean Kontzertu Handiek sortutako egile-eskubideei dagokien hileroko lehen banaketa egingo du.\nMugarri berri bat da gaur egungo Eraldaketa Digitalaren prozesuan honakoa, izan ere, kideen eskubideen kudeaketaren eta banaketaren arintasunari, eraginkortasunari eta gardentasunari dagokienez, orain arte ordainketa horiek hiru hilean behin egiten baitziren.\nHemendik aurrera, bazkideek, bai eta SGAEk elkarrekikotasun-akordioak dituen kudeaketa-erakundeek ere, Erakunde honek Kontzertu Handien eskubideak kobratu eta hurrengo hilabetean jasoko dituzte ordainsari horiek.\nHobekuntza nabarmen honek lehen planoan kokatzen du SGAE, Espainiako eta Europako lege-esparruetako kudeaketa kolektiboari buruzko egungo araudiari dagokionez, alegia.\nPaneuropear merkatu digitalaren control handiagoa\nSGAEk ezarritako neurri hau erakundeak eremu digitalean egile-eskubideen kontrolean emandako aurrerapenari gehitu behar zaio, duela gutxi BackOffice Music Services enpresarekin sinatutako testuinguruan.\nAkordio honen helburua musika-plataformetatik (Spotify, Google eta Apple) datozen eskubideen fluxua maximizatzea da. Honek Europa osoko merkatu digitalaren kontrol sakonagoa, diru-sarreren prozesuen trazabilitate eta optimizazio hobeagoa eta egile-eskubide digitalak gure bazkideen artean banatzea eragiten du.\nMusikaren industrian ia bi hamarkadatako esperientzia izanik, BackOffice Music Services enpresak 75 herrialdetan dihardu gaur egun, eta zerbitzu teknologikoak eskaintzen dizkie Latinoamerika, Asia edo Afrika osoko hogeita hamar bat egile-elkarteri eta ehunka argitaletxeri.\nBackOffice Music Servicesekin sinatzea beste aurrerapauso bat da SGAEk eskubide digitalen arloan egindako lanean. Helburu estrategikoa da erakundearentzat azken urteotan, eta emaitzak izan ditu bazkideentzat: 2020an, erakundeak 29,4 milioi euro banatu zituen, aurreko ekitaldian baino %90 gehiago, alegia, eskubide digitalen kontzeptuan.


Euskal Herrian, itsasaldeko klima atlantikoa eta klima mediterranearra dira nagusiak. Horren inguruan lau klima-eskualde bereizten dira: atlantikoa; mediterranear-kontinentala; atlantiko eta mediterranearraren arteko trantsiziokoa eta mendialdekoa. Itsasaldeko klima atlantikoa, bi ur-isurialdeak bereizten dituen banalerrotik Iparralderako lurraldeari dagokio: Bizkaia, Gipuzkoa, Nafarroako ipar-mendebaldea, Arabako iparraldea, Lapurdi, Nafarroa Behereko iparralde eta erdialdea eta Zuberoako iparraldea. Hezea eta euritsua da urte osoan; euri gehien udazken eta neguan egiten du. Itsasoaren eraginez, ez da tenperatura-aldaketa handirik izaten; udan batez beste 19-20 ºC, neguan 8 ºC eta urteko batez bestekoa 13 ºC-koa izaten da.\nKlima mediterranear-kontinentala, ur-isurialdeen banalerrotik Hegoaldera dauden lurrei dagokie: Nafarroako erdialdeko hegoaldea, Errioxa eta Arabako Mendebaldeko mendialdea. Lurralde horietan klima, oro har, mediterranearra da, baina klima kontinentalaren ezaugarriak ere badaude: uda lehorra da eta udatik negura eta egunetik gauera tenperatura-aldaketa handiak daude. Udaberria da urtarorik euritsuena, maiatza bereziki. Atlantiko eta mediterraneoko aire-masak sartzen direnean ekaitz bortitzak izaten dira. Uztailetik irailera bitartean euri gutxi izaten da; uda, berriz, luze, bero eta lehorra da. Urteko batez bestekoa 13-14 ºC-koa da; udan 24 ºC inguru eta neguan 4-5 ºC.\nTrantsizioko klimak, atlantikoaren zein mediterranearraren ezaugarriak ditu: Arabako Lautada eta Nafarroako erdialdeko Iparraldeko klima da. Tenperatura eta euri-kopurua aurreko bi klima-motei dagozkien balioen artean daude. Iparraldean, itsasotik hurbilago dagoen neurrian, Hegoaldean baino euri gehiago egin ohi du. Iparraldean negua da urtarorik euritsuena; Hegoaldean, berriz, euritsuena udaberria da. Udan, oro har, ez du euririk egiten. Urteko batez besteko tenperatura, 11-12 ºC bitartekoa da. Negua luzea eta hotz samarra izaten da. Mendialdeko klima, Nafarroako Ipar-ekialdean, Nafarroa Behereko eta Zuberoako Hegoaldean eta, oro har, 1.300 m-tik gorako mendialdeetan izaten da (Gorbeia, Aralar, Aizkorri). Negua luzea eta hotza (0-1 ºC batez beste) da. Abendutik maiatzera bitartean, euria eta elurra maiz egiten du. Udak, bero samarrak baina laburrak izaten dira. Halere zaila da eredu orokorra ematea, mendiaren kokapen, orientazio eta abarren baitan mikroklima desberdinak agertzen baitira.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Enpleguko eta Gizarte Politiketako Sailak eta Secot-enpresako senior boluntariotzak erretirorako trantsizioa sustatu eta boluntariotza bultzatuko dute (Gobernu Bilera 2019-03-12)\nEnpleguko eta Gizarte Politiketako Sailak eta …\n<img src="https://www.irekia.euskadi.eus/uploads/cover_photos/52740/original/fotoconsejo.jpg" style="max-width:100%" alt="" />\nBeatriz Artolazabal Enpleguko eta Gizarte Politiketako sailburuak hala proposatuta, Gobernu Kontseiluak, gaur, Artolazabalek zuzentzen duen sailak eta Secotek, enpresa-aholkularitzako senior boluntariotza batzen duen elkarteak, laster lankidetzako protokolo orokorra sinatzea onetsi du. Protokolo horren bidez, erretirorako trantsizioarekin eta egoera horretatik hurbil dauden pertsonen artean boluntariotza bultzatzearekin zerikusia duten jarduketen garapena sustatu eta bultzatuko da.\nBeatriz Artolazabal sailburuaren iritziz, interesgarria da Secoten eta Eusko Jaurlaritzaren arteko lankidetza, zahartze aktiboarekin eta dagoeneko erretiratuta dauden pertsonen arteko boluntariotzarekin zerikusia duten gaiak aztertzeko; izan ere, Secotek sustatzen dituen ekintzak bat datoz 2015-2020rako Zahartze Aktiboaren Estrategian eta 2017-2020rako Boluntariotzaren Euskal Estrategian jaso direnekin.\nProtokolo horren bitartez, esperientziak eta tresnak trukatuko dira eta bien intereseko proiektuak garatuko dira. Protokolo orokor horrek sinatzen denetik aurrera izango ditu ondorioak, eta urtebeteko indarraldia izango du. Dena den, aldeek, biek adostuta, urteko luzapena adostu ahalko dute, gehienez beste bi urtez.\nBeatriz Artolazabal: “euskal gizartea nabarmendu egiten da Europan, sektore ahulenei laguntzeko orduan duen espiritu solidarioagatik eta humanistagatik”\nBeatriz Artolazabalek extremadurar elkarteek Euskadiko kulturari eta kohesioari egiten dieten ekarpena nabarmendu du


servicio social – Sunu Buga Buga\npartekatu ideia bat\nsunu-n… gosaldu egiten dugu!\nbabestu tokiko irakasle bat\n"Gauza garrantzitsuak kaxoian geratzen dira" Afrikako esaera zaharra\nSunu Buga Buga - Hasiera\n/ zer egiten dugu\nZentro komunitarioa denez, komunitateko familiei gizarte-laguntza zerbitzua ere eskaintzen zaie. Munduko Haurren Federazioak eta beste dohaintza-emaile partikular batzuek ekartzen dizkiguten arropa, oinetakoak, higienerako produktuak eta arroza familien artean banatzen ditugu.\nBestalde, eskatzen zaigun guztietan eta gatazkak sortzen direnean, errespetu eta genero berdintasuna oinarri hartuta, elkar ulertzea egon dadin Sunuk bitartekari lanak egiten ditu. Elkartea beti irekita dago entzuteko eta komunitatean sortzen diren larrialdi guztietan laguntzeko.\nSunu Buga Bugan egiten diren jarduera guztiak, ikastetxe eta eskolako materiala barne, erabat doakoak dira, eta muturreko pobrezian bizi diren familiei zuzenduta daude.\nAldaketa asko egon dira, orain umeek egoteko leku bat dute, eta zentratuta daude kalean ezer egin gabe, noraezean, ibili beharrean. Pozik nago, umeek arropa eta eskola bezalako beharrizanak beteta dituztelako.\nKomunitatean bizi diren gehienek ez dute lanik. Bizirautea, janaria lortzea, gogorra da. Biziraupena eskuAk ahora doana da\nKomunitate osoa baina, bereziki, umeak aldatzen ari dira. Gainera, orain sendagaiak, oinetakoak… eskura ditzakegu. Leku honen sorkuntza eta egiten ari diren lana estimatzen ditut. Eta denok elkarrekin lan egin behar dugu.\nGanbian hazten elkartea\n"Etorkizuna gaur egiten duzunaren araberakoa da" Gandhi\n"Egunak ez du inoiz atzera egiten" Afrikako esaera zaharra\nParte hartu gurekin Ganbian


Turismo bulegoko irteerak\nEuskara/ TURISMOA/ Getaria ezagutu/ Bisita gidatuak/ Turismo bulegoko irteerak\nIbilaldi gidatua Getariako parte zaharreko kale eta eraikinetan barrena, bertako ondare arkitektonikoa ezagutzeko bide emango diguna, Juan Sebasti�n Elkanoren monumentua bisitatzea barne. Irtenaldia osatzeko, portura jaitsi etaitsasoratu egingo gara, itsasotik Getariako eta Zarauzko bista ederrekin gozatzeko.\nPaseo guiado por el casco hist�rico de Getaria atrav�s de sus calles y edificios, en un recorrido destinado a conocer su rico patrimonio arquitect�nico, y que incluir� la visita al monumento a Juan Sebasti�n Elkano. Para completar la salidadescenderemos al puerto y nos haremos a la mar, desde donde disfrutaremos de las hermosas vistas de Getaria y Zarautz\nInformazio gehiago EGUTEGIA / CALENDARIO (klikatu bertan)\nUrola Kosta eskualdea Gipuzkoako kostaldearen erdialdean kokaturiko bost udalerrik osatzen dute. Orio, Aia, Zarautz, Getaria eta Zumala nortasun bereziko herriak dira, eta mosaiko paregabea osatzen dute. Horrenbestez aniztasun aberatsa eskaintzen diote bisitariari; paisaiak, naturaguneak, parte zahar ikusgarriak eta tradizio ugari, eskualde gutxik bezala.Aurreko urteetako ekimenak arrakastatsuak izan dira, eta horrek ekimenetan parte hartu zuten enpresa eta erakundeak 2008. urterako bisita gidatuen proposamen berriak egitera bultzatu ditu, bisitariek Urola Kostako aislaren, kulturaren, naturaren eta gastronomiaren eskaintzatik onena ezagutzeko eta gozatzeko aukera izan dezaten. Bisita horiek egun eta ordu programatuetan eskaintzen dira, eta oro har egutegi erakargarri eta osoa osatzen dute 2008rako. Gida honek bisita horiei buruzko oinarrizko informazioa eskaini nahi du, eta nahi duenak informazio gehiago ere eska dezake udalerri bakoitzeko turismo-bulegoetan.Urola Kostak gure neurriko esperientzia berriak eskaintzen dizkigu, zalantzarik gabe gure jakin-mina aseko dutenak eta gure aisialdiaz ahalik eta ondoen gozatzea ahalbidetuko digutenak.\nBISITA GIDATUAK 2011


SURFILMFESTIBAL 11: PROGRAMAZIO AURRERAPENA - FILMAK - Surfilmfestibal - Donostia-San Sebastián\nAdventure No11 - Surfilmfestibal 11 por Surfilmfestibal11\nRockerrak VS Surflariak VS Modernoak\nSURFA, IKARA ETA ZIENTZIA-FIKZIOA Guardetxea, maiatzak 15, 19:30ean\nSurfilmfestibal 11 abian jartzeko, baldarkeria berria eta dibertigarria izango da Guardetxean, jaialdiaren leku kutunetako batean. Beldurrezko filmekin batera, azken orduko ezusteko gisa, Jack Colemanen SECRET SOUND UNDERGROUND azken filmaren estreinaldi europarra iragarri nahi dizuegu! Programazioa\nSurf Foto: Surfari buruzko argazkilaritza tailerrak\nSurfari aplikatutako argazkilaritza digital eta analogikoa lantzen dituen tailerra; Pacotwo eta Roke gure kostaldeko bi argazkilari aktiboenek emango dute. Doakoa eta guztientzako irekia, ez da aurretiazko esperientziarik behar. Info eta izen-emateak\nARTEA. Erakusketa Montes+Mugica NarrikaUno dendan eta NoColor galerian!Bi erakusketa izango dira Donostiako NoColor Galerian eta Montes+Mugica NarrikaUno dendan, eta itsasotik sortutako artearen ordezkari diren lau emakumezko sendoren obrak erakusgai jarriko dira: Inés Susaeta, Valentine Reinhardt, Pandora Decoster eta Daniela Garreton. .\nProposamen izugarria gune magiko batean, NarrikaUno dendan; dendak, halaber, ondare artistiko zabala du eta familiaren hirugarren belaunaldia arduratzen da hori aldarrikatzeaz, gaur egungo artistak programatuz. Informazioa eta datak\nDANIELA GARRETON NoColor galerian. 05.29-06.28\nEgun Donostian bizi arren, Daniela Txilen hasi zituen margolari lanak, 4.000 kilometroko kostaldea duen herrialdean, eta, horrenbestez, itsasoa berehala pasio bilakatu zitzaion. Bere lanak ozeanoarekiko sentitzen duen errespetu eta maitasun izugarria islatzen du, marra zehatz eta biziaren bidez. Informazioa eta datak\nBertako aparteko guztiei zabalik dagoen lehiaketa. Bidal iezaguzu zure film mega laburra, MINUTU 1ean konprimituta, maiatzaren 29a baino lehen. Bueltaxka, jaitsiera, hoditzar onenak, adrenalina huts eta leherkorra 60 segundotan bilduta! Gehiago hemen.\nSANTA CLARA ISLAND.08.06. DATA BERRIA!!!\nLuxuzko programazioa: Mikal Cronin-en, Laguna Beacheko surflariaren, kontzertua, eta Pacific Vibrations film zaharberrituaren kopia baten emanaldia, lehen aldiz Europan. John Seversonen film mitikoa 70eko hamarkada magikoaz eta psikodelia musikalaren eta surf ikuskizunaren arteko harremanaz mintzo da. Azkenez, Dj gaua: Ayo Silver\nBidaiatzea berraurkitzea da, berdin dio non, eta horixe egin dute Kepa Acerok eta Surfilmfestibalek “Adventure No 11” azken erokerian. Aurten jaialdiaren baldarkeriak egingo diren leku mitikoak aldarrikatzeko mockumentary bat da. Gisa honetan gatoz aurten, txano gorriak jantzita! Gehiaho MarGruesa\nEskerrak gure babesleei:\nKutxa Bank  www.kutxabank.es\nXsories.com  www.xsories.com\nAquarium Donostia-San Sebastián  www.aquariumss.com\nArgitaratze data: 2013 Maiatza 16


Debabarrenaren turismo eskaintza Madrilgo FITUR azokan — Debako udala\nDebabarreneko eskualdea FITURen da beste behin. Nazioarteko Turismo Azoka bihartik, hilak 17, igandera arte, urtarrilak 21, egongo da irekita. Ezbairik gabe, aukera paregabea izango da eskualdea eta bere eskaintza turistikoa promozionatzeko.\n38. edizio honetan, Euskadi-Basque Country standaren barruan, Euskal Kostaldearen txokoan, Debabarreneko erakargarritasunen berri emango zaie bisitariei: proposamen turistikoen gaineko informazioa, eskualdeko herriei buruzkoa… beti ere, noski, Debabarreneko baliabide turistiko nagusiena azpimarratuz: Euskal Kostaldeko UNESCO Geoparkea Mutrikuk, Debak (Debabarrena) eta Zumaiak, Urola Kostatik, osatua.\nHorren harira, nabarmentzekoa da Geoparkeak aurten ere presentzia bikoitza izango duela FITUR turismo azokan. Batetik, Euskadi-Basque Country-ko standean izango du lekua, eta bestetik, Europako UNESCO Geoparkeen Sareak edukiko duen berezko txokoan.\nDebabarreneko ordezkaritza bat Madrilgo azokara abiatuko da bihar: Debako eta Mutrikuko alkateak, Pedro Bengoetxea eta Jose Angel Lizardi; Geoparkeko gerentea, Leire Barriuso; eskualdeko turismo bulegoetako arduradunak, Jasone Galdona (Deba) eta Marta Amonarriz (Mutriku); Juan Angel Balbas, Debegesa Debabarreneko Garapen Agentziako zuzendari nagusia, eta Aitziber Cortazar, Debabarrena eskualdeko turismo arduraduna, besteak beste.\nDebabarrenak Gipuzkoa kostaldeko erakarpenen berri emango du\nFitur 2018 edizioan, Euskadi-Basque Country stand berean hainbat informazio gune ipiniko dira, Euskadiko barnealdea zein kostaldea bere osotasunean ezagutzera emateko xedez. Hala, azokara doazen bisitariek Euskadiko baliabide, produktu eta erakarpen turistikoen inguruko informazioa jaso ahal izango dute.\nGipuzkoa Kostaldeak berezko stand-a izango du, non berau osatzen duten lau eskualdeen berri emango den. Madrilgo nazioarteko azokaren 38.edizio honetan, Debabarrena eskualdea egongo da Gipuzkoako kostako baliabideen inguruko informazioa eskaintzen, bai publiko orokorrari baita sektoreko profesionalei ere.\nIturria: Debabarrena turismo


ANIMSA, Jasangarritasuna, Eraginkortasuna eta Efizientzia Sektore Publikoan – ANIMSA\nANIMSA, Jasangarritasuna, Eraginkortasuna eta Efizientzia Sektore Publikoan\nANIMSAK 2018KO EKITALDIKO KONTUAK AURKEZTU ZITUEN, 35.668 €-KO EMAITZA POSITIBOA LORTUTA.\nAkziodunen batzarrean, maiatzaren 7an, ANIMSAko (Asociación Navarra de Informática Municipal, S.A.) kudeatzaile Txema Aguinagak enpresako emaitza ekonomikoak aurkeztu zituen, baita 2018ko jarduketa eta lorpen nagusiak ere.\nANIMSAko kudeatzaileak nabarmendu zuen Administrazio Elektronikoa ez dela papera klik batengatik aldatzea, baizik eta prozesu konplexua dela, prestakuntza, lan egiteko “moduak” aldatzea eta herritarren artean hedatzea barnebiltzen dituena. Laguntza eta babesa funtsezkoak dira, beraz, eraldaketa horretan, eta ANIMSA enpresa, Nafarroako toki-entitateen jabetzakoa, aitzindaria izan da. ANIMSAren helburua da toki-entitateek baliabide guztiak modu egokian aprobetxatzea, haien bazkide teknologikoa baita, Administrazioaren eraldaketa digitala lortzeari begira.\nEraldaketa-prozesu horren baitan, 2018an zehar, ANIMSAk Nafarroako toki-entitateetako 1.058 pertsonari eman zien prestakuntza, eta erabiltzaileen 43.000 gorabehera baino gehiago artatu.\nTramitazio telematikoei esker, Iruñeko Udalari dagokionez adibidez, 2018an, herritarrek 191.336 ordu gutxiago igaro dituzte joan-etorrietan, eta Administrazioak 30.791 ordu berreskuratu eta beste zeregin batzuetarako bideratu ahal izan ditu.\nIkuspegi ekonomikotik, ANIMSAk 35.668 €-ko emaitza positiboa aurkeztu zuen 2018ko ekitaldiko kontuetan, 7 milioi euro baino gehiagoko aurrekontua exekutatuta. Ildo horretatik bertatik, enpresak egindako kudeaketari esker, Nafarroako toki-entitateek ia 90.000 euro aurreztu dituzte 2018an ANIMSAren bidez lizitatutako 16 kontratazioetan. ANIMSAren datu horiek baieztatzen dute beharrezkoa eta posiblea dela enpresa publikoetako finantza-baliabideen kudeaketa eraginkorra egitea.\n2018an zehar, 117 proiektu garatu dira; hona hemen nabarmengarrienak:\n“ANIMSAko hodei pribatua”. Funtsezko azpiegitura da, atxikitako toki-entitateetako zerbitzu teknologikoen erabilera kooperatibo eta jasangarria ahalbidetzen baitu, eta sendotu egin zen 2018an zehar.\n255 soluzio ezarri ziren e-administrazioa toki-entitate bezeroen artean hedatzeari lotuta (Erregistro elektronikoa, espedienteak kudeatzeko interface berria, egoitza elektronikoak, sinadura eta jakinarazpen elektronikoa, mugikortasuneko sinadura, etab.).\nIruñeko Udalaren webgune berria eta haren sektore publiko instituzionalaren gardentasun-atarien garapena, Open Source plataformaren gainean.\nSinadura biometrikoa Iruñeko Udalaren Erregistroan/Erroldan eta Zergapekoentzako Arretan.\nElkarreragingarritasuna beste administrazio publiko batzuetako soluzioekin (APODERA, NOTIFICA, Familia ugariak, Integrazioa NAOrekin, NAN Egiaztatzeko Zerbitzua eta bitartekaritza-plataformaren beste 9 zerbitzu).\nUdal-kudeaketako aplikazio informatiko hauek eboluzionatu dira modu transbertsalean toki-entitate guztietan.\nBEZa berehala hornitzeko plataformaren ezarpena (PLASI).\nPlusbalioen aplikazioaren egokitzapena 3/2019 Foru Legera.\nFaktura zuzentzaileak, ordejarritako gastuak eta abar jasotzea Faktura Elektronikoen Sarrera-gune Nagusitik (FACE).\nBatez besteko ordainketa-aldia kalkulatzea eta estatistikak egitea gardentasun-atarirako Kontabilitate Publikoaren aplikazioan.\nIbilgailuen gaineko zergaren akreditazio telematikoa (ATMV)Elkarlan-hitzarmena NASERTICekin Nafarroako Gobernuko Banda Zabaleko Planaren hedapena aprobetxatzeko.\nBelaunaldi berriko suhesiak erosi eta instalatzea segurtasun handiagoa bermatzeko eraso informatikoen aurka.\nInterneten nabigatzeko abiadura azkartzea, bai Iruñean, bai toki-entitateetan, komunikazio-kontratu berria oinarri hartuta.\nPosta elektronikoa hodeian zabaltzea 31 toki-entitateri; horri esker, sarbidea mugikortasunean eta gailu anitzetatik ahalbidetzen da.\nHardwareari mantentze-lanak egiteko kontratu berria, zerbitzuen segurtasuna sendotu eta gorabeherei erantzuteko gaitasuna handitzeko.\nEkipoen mailaz mailako birtualizatzea; horri esker, baliabideen eraginkortasuna handitu eta energia-kontsumoa murrizten da.\nEraldatze digitalerako proiektua aurkeztea Tuterako Udalari.\n7 akziodun berri: Orbara, Igantzi, Ziritza, Areso, Barasoain, Bidaurreta eta Mendialdeko Komunitatea.\nEta 6 toki-entitate bezero berri: Cabanillas, Areso, Lekunberri, Araxes Garaiko Mankomunitatea, Mendialdeko Mankomunitatea eta Auñamendiko Mankomunitatea.\n2016-2019 Plan Estrategikoaren adierazleen %88 bete dira.\nDelituak Prebenitzeko Programa ezarri da.\nAntolakuntzari dagokionez, lanpostuen deskripzioak eguneratu dira.\nBeste alde batetik, gardentasunarekin eta ustelkeriaren aurkako borrokarekin konprometituta dago ANIMSA. Hori dela eta, Delituak Prebenitzeko Programa (Corporate Compliance) egin eta ezartzen bukatu zuen 2018an, eta hori apustu garbia da entitatean delituak egitea saihestu eta sozietateko administratzaile eta zuzendarien eta sozietatearen beraren erantzukizuna prebenitzeari begira.\nNafarroako 175 toki-entitateri ematen die zerbitzua ANIMSAk, eta, harentzat, funtsezkoa da Eraldaketa Digitalaren erronkari aurre egitea, gure komunitatea osatzen duten toki-entitateen tipologia desberdinak aintzat hartuta. ANIMSAren apustua, beraz, eraginkortasuna eta efizientzia da, elkarlanetik abiatuta, bazter utzi gabe ez atxikitako entitate bakoitzaren berezitasunak, ez Nafarroako berezitasunak. Horrexegatik da enpresaren helburuetako bat ezein udal prozesu horretatik kanpo geratzea, zertarako eta eten teknologikoak ez gertatzeko Nafarroako toki-entitateen artean.


Euskaraldia, euskalduntasuna eta Bazara | Arizmendi ikastola\nIritsi da Euskaraldia, euskaraz bizitzeko eta gozatzeko garaia! EUSKALDUNTASUNA Arizmendi ikastolako pertsona-ereduaren ezaugarrietako bat da. Ikastola euskaraz sortutako eskola da, euskararena eta euskararentzat; herriarena herriarentzat. Hori guztia BAZARA batzordeak lantzen du, ikasle eta irakasleez osatutako foroa.\nBAZARAko ikasleen batzordeek hainbat ekimen egiten dituzte gazteen euskararen erabilera areagotzeko. Horren erakusgarri, herriko euskara elkarteetako Mari Karmen Arrieta eta Eñaut Zubizarretaren eskutik Almenekoo batxilergoko batzordekideek jasotako formazio saioa. Nola ez, azken aste hauetan Euskaraldiaren inguruko ekintzak prestatzen aritu dira.


Atez ateko hondakin bilketa Gipuzkoan, Katalunian, Italian (Argia astekaritik) - Zero zabor\nHasiera » Atez atekoa » Atez ateko hondakin bilketa Gipuzkoan, Katalunian, Italian (Argia astekaritik)\nAtez ateko hondakin bilketa Gipuzkoan, Katalunian, Italian (Argia astekaritik)\nAtalak: Atez atekoa, Gaikako bilketa\nArgia astekarian Urko Apaolaza hernaniarrak publikatu du “Atez ateko hondakin bilketa Gipuzkoan, Katalunian, Italian… Kolore askotako sistema” erreportajea. Tituluak iragartzen duenez, Atez Ateko sistema (Door-to-door, Porta à porta, Porte à porte, Racolta diferenziata Porta a porta, eta beste izen ezberdinez ezagutua) oso zabalduta dago mundu osoan, herri txikietan bezala hiri handietan. Gai honen beraren inguruan Hernanin Zero Zabor taldeak berrikitan informazioa eskaini zuen “Atez Atekoak balio du herri eta hiri handietarako?” artikulu laburrarekin, zeina publikatu baitzen Berria eta Diario Vasco egunkarietan.\nAtez ateko bilketa: Gipuzkoan, Katalunian, Italian… Kolore askotako sistema (Argia)\nErreportaje hau ilustratzeko irudia Italiako Rifiuti aldizkariko azalean atera da, baina berdin izan zitekeen Usurbilen sortua. Atez ateko zabor bilketak ez baitauka patenterik, mundu osoan barrena egiten da eta kamaleoi baten modura aldatuz doa, leku adina kolore, birziklatze tasa harrigarriak eraginez. Aurki hasiko dira Hernanin eta Oiartzunen hondakinak modu honetara biltzen.\nHernanin eta Oiartzunen ez da zabor kontenedorerik ikusiko laster kalean, Usurbilen iaz egin bezala, hondakinak atez ate biltzen hasiko baitira bi udalerriotan. Prozesua oso aurreraturik dago eta bilketa sistema berriak izango dituen zutabe nagusiak erabakita dituzte dagoeneko: egutegia, ordutegiak, tasak…\nOiartzungo kasuan arreta berezia jarri diote autokonposta bultzatzeari, udalerriaren auzoetako urbanizazioa dela-eta emaitza bikainak ateratzea espero baitute; dagoeneko 260 familiak eman dute izena konposta etxean egiteko. Hernanin, herritar eta merkatariekin azkeneko bilerak egin ostean, etxe atari bakoitzean hondakinak nola bilduko diren definitzen ari dira orain, eta laster emango du jakitera Udalak bere proposamena. Gainera, hasi dira sistema martxan jartzeko materiala erosten eta dena ondo bidean, udaberrirako hondakinak modu horretan kudeatzea espero dute. Hala ere, prozesua jadanik hasia da lehen emaitzak erakusten: inoiz baino gehiago hitz egiten da kalean eta herritarren artean sortzen dugun zaborraz eta birziklatzeaz.\nOiartzuarrek eta hernaniarrek hilabeteak daramatzate hondakinez eztabaidan eta bide luzea egin dute gai hori jorratzen. Dena den, bidea erosoago egin zaie Usurbilen aurretik urratu dutelako. Hona herri hartako goiz arrunt bat:\nGoizeko 9:00ak inguruan Usurbilgo zentroko kaleetan operarioak alde batetik bestera dabiltza hondakin organikoaren kubo txikiak banan-banan husten: “Organikoarekin normalean ez da batere problemarik izaten, plastikoekin jendea gehiago liatzen da” dio horietako batek. Ordu gutxi batzuk geroago ez da kalean zaborrik ikusten, eta kontenedoreek aspaldi utzi zioten paisaia itsusteari.\nUsurbilen 2009ko martxotik biltzen dituzte hondakinak atez ate eta emaitza ikusgarriak lortu dituzte: %23a birziklatzetik %82a birziklatzera pasatu dira. Hala ere, atez atekoa jarri zenetik sistemaren egokitasuna zalantzan jarri izan du zenbaitek, batez ere basura turismoari dagokionez; baina duela gutxi Udalak egindako inkesta baten arabera ehuneko oso txiki batek (%6,5) eramaten du maiztasunez zaborra inguruko herrietara, eta aldiz, herritarren %76,8 “ongi” edo “oso ongi” moldatzen da atez atekoarekin.\nEuskal Herrian Usurbilgo “erara” egin da ezagun atez ateko hondakin bilketa sistema, baina ez da berria gurean, Iparraldeko herri batzuetan jada biltzen baitira atez ate hainbat gai -plastikoak batez ere-. Hondakinak jatorrian separatzen aspaldi hasi ziren munduko hamaika bazterretan, deitu door-to-door, porte-à-porte, edo porta a porta. Kolore askotako atez atekoak daude, printzipio nagusi batek gidatzen dituelako: lekuan lekura moldatu beharra. Horretarako ezinbestekoa da erakundeen eta herritarren arteko elkarlana eta informazio trukaketa.\nSalernon ere “mobida” gunea\nHernanin atez atekoa martxan jartzeko bilera eta plenarioetan 1.120 lagun ibili dira -19.000 biztanletik- eta 45 pertsonako jarraipen batzordea sortu dute. Usurbilen parte hartze tasa dezente handiagoa izan zen arren, Izaskun Txintxurreta Hernaniko Ingurumen zinegotziaren ustez datuok ezin dira inolaz ere frakaso gisa hartu: “Nicola Foronik -parte hartze prozesuetan aditua eta Hernanikoaren dinamizatzailea- esan digunez jendea ez dago ohituta eta lortutako zenbakiak oso garrantzitsuak dira”. Bilerak zonaldeka (herrigunea, auzoak, landagunea…) eta sektoreka (merkatari, sagardogile, jubilatu, udal langile…) antolatu dira.\nHorietan, atez atekoari buruzko nozio orokorrez gain, adibide praktikoen bidez herritarrei erakutsi diete hondakinak ondo bananduz gero erreusa noraino murriztu daitekeen. Horrez gain, gune edo sektore bakoitzarekin zerikusia duten zalantzak eta proposamenak azaleratu dira bileretan. Esaterako, Hernani txotx garaian murgildurik dago jada: nola egin bateragarri herri kaxkoan asteburuetan izaten den jendetza eta portal ondoan hondakinak uztea? Atez atekoa jarri den munduko beste herrietan ere antzerako zalantza eta beldurrak sortu izan dira; eta kasu askotan haiek bilatutako soluzioei begiratzea besterik ez dago.\nItaliako Salerno hiria, askoz handiagoa bada ere (140.000 biztanle), Hernanirekin konparatu dezakegu nolabait. Salerno Napolitik 50 kilometrora dago eta hiri turistikoa da oso, bertikala eta dentsitate handikoa. CONAI birziklatze kontsortzioarekin elkarlanean atez atekoa jarri zuten hainbat auzotan 2008ko apirilean. Geroztik, sistema hiri guztira zabaldu da (57.000 etxebizitza eta 8.000 enpresa) eta %72ko birziklatze tasa lortu dute. 2009an Ecomondo nazioarteko saria eman diote hiriari, egindako lanagatik. Bada, Salernon ere arazoak dituzte Zona Movida deituriko merkataritza eta ostalaritza gunean eta horri aurre egiteko ordutegi eta egutegi bereziak prestatu dituzte gune horretarako, herritarren kooperazioa bultzatuz. Hain zuzen, halakoxe zerbait proposatuko dute Hernanin, festa garai berezietan ordutegia aldatzea arazoak saiheste aldera.\nAztiker enpresak egindako ikerketa baten arabera, hernaniarren kezka nagusienak usain txarrekin eta garbitasunarekin lotuta daude, eta horrez gain, galdetutako askok zalantzak agertu dituzte ea Hernani bezalako “herri handi batean” posible ote den atez atekoa jartzea. Hernanin Zero Zabor (HZZ) taldeak baina, ez du zalantzarik: “Izan herri txiki edo herri handietan”, atez atekoa mundu osoan erabiltzen da. Hondakinen kudeaketa burutsu baten alde egiten du lan HZZk eta ahalegintzen ari da atez atekoaren abantailak erakusten. Horren arira, munduko zenbait hiritako adibideak aipatu dituzte, horien artean Niort (60.000 bizt.) dago.\nFrantziako hiri hau aitzindaria izan zen hondakinen kudeaketan 90eko hamarkadan eta lehenengotakoa atez ateko sistema jartzen, Colvert izenez bataiatu zuten operazioaren bidez. Gaur egun ere holaxe jarraitzen du: astean behin biltzen dituzte hondakin organikoak atez ate, 120 litroko edukiontzietan. Niorten erraustegi bat jartzeko proiektua zegoen, baina herritarrez osatutako kolektiboen oposizioa aurkitu zuen parean. Azkenean, 2005ean bertan behera geratu zen proiektua, besteak beste, zabor kopuru txikia erraustea justifikaezina zelako.\nHernanin atez atekoa jartzea estrategikoa da errausketaren kontra daudenentzat. Izan ere, horrek demostratu lezake Gipuzkoako urbanizazio konplexuan ere posible dela sistema hori aurrera eramatea eta alternatiba dela Zubietako plantaren aldean. Debagoienako mankomunitateko herriak ere aztertzen ari dira atez atekoa jartzea eta Usurbilen herri bat baino gehiagotako ordezkariak izan dira bilketa nola egiten den bertatik bertara ikusteko. Sistemaren hedapen hori beste herrialdeetan ere gertatu izan da, Herrialde Katalanetan, esaterako, hamarnaka dira dagoeneko, eta Ingalaterran zabaltzen ari dira birziklatzeko hondakinak etxean jasotzeko doorstep izeneko zerbitzu publiko eta pribatuak.\nIngalaterran eta Italian\nIngelesak lotsatuta daude euren birziklatze tasarekin, Europar Batasunean azkenetako postuan egon baitira urte luzez. EBren birziklatzeari buruzko zuzentarauak betetzeko asmoz 2003an zaborren lege berria onartu zuen Parlamentuak eta horren arabera 2010 urterako herritar guztiei gutxienez bi hondakin mota etxetik bertatik jasotzeko zerbitzua eskaini beharko litzaieke.\nFriends of the Earth elkartearen arabera hondakinak jatorrian separatzea da gehiago birziklatzeko modurik eraginkorrena, baina oraindik asko dago hobetzeko doorstep zerbitzuetan eta aholku batzuk eman ditu: etxebizitza askotako eraikinetan neurriak hartzea bilketa ondo egiteko, ahalik eta gai ezberdin gehien biltzea, bilketa egunak zabaltzea, informazioa eskaintzea… Gisa honetan, zenbait lekutan lortu dute birziklatze tasa asko igotzea. Esaterako, Daventry-n (22.000 bizt.) 1999an etxebizitza guztiei eskaintzen zieten zerbitzu hori eta gaur egun Ingalaterrako birziklatze tasa altuenetakoa du; 2008ko abenduko inkesta baten arabera herritarren %81 gustora zegoen hondakin bilketarekin.\nDena den, italiarrak izan dira aitzindari Katalunian eta Euskal Herrian ezagutzen dugun atez atekoan. Monza hiriko Scuola Agrarian hasi ziren lehenik, 1980ko hamarkadan, hirietako parkeetan zaborra nola gutxitu ikertzen. Pixkanaka eskola hori erreferente bilakatu zen konpostaren eta hondakinen bilketaren arloan, eta egun, munduan ezaguna da Enzo Favoino eta Marco Ricci irakasleei esker. Bada, atez ateko bilketa azkar zabaldu zen Italiako hainbat hiritara 1993tik hasita, Monza edo Novara kasu, eta 1.800 herri baino gehiagotan erabiltzen da sistema hori daborduko, guztira 18 milioi lagunetik gora zerbitzatuz, %70eko birziklapen tasarekin. Adierazgarria da La Repubblica egunkarian Ettore Livinik Italiako zaborrei buruz idatzitako artikulua: Bilketa (in)diferentziatua: birziklatzen ez duen herrialdea. Kazetariak egin erradiografian Milan edo Salerno bezalako hiriak goraipatzen ditu, baina kontrara, gogorarazten du Erroman edota Italiako hegoaldean birziklapenak apenas gainditzen duela %10a.\nCampania eskualdean, adibidez, 1994an piztu zen Emergenza Rifiuti deitu zaiona eta zaborrekin zer egin ez dakitela egon dira denbora askoan, 2008ko Napoliko irudi tamalgarriak ikusi arte. Ematen du hiri horretan gauzak hasi direla nolabait bideratzen eta alternatiba bezala atez ateko bilketa hartu dute auzo batzuetan. 20.000 biztanle dituen Colli Aminei auzoan hasi ziren lehenik eta zerbitzuak ateratako nota 7,11 izan da herritarrei galdetu dietenean. Galdeketaren erantzunek agerian utzi dute, hala ere, asko dagoela oraindik hobetzeko: espazio falta, ASIA hondakin kudeaketa enpresarekiko konfiantza eza… eta abar.\nIzaskun Txintxurreta Hernaniko zinegotziak garbi dio: “Hondakinek ez dute kolorerik”. Hala ere, ematen du Gipuzkoako kasuan ez dela horrela eta Mankomunitate nahiz udaletako kolore politikoaren arabera ari direla aukeratzen bilketa eredu bat edo bestea. Gipuzkoako Hondakinen Partzuergoak zaborren errausketa hartu du soluzio final gisa. Aldiz, atez atekoa bultzatzeko arrazoi nagusietako bat da erraustegirik ez eraikitzea. Ideia kontrajarri horiek erakundeen arteko tira-bira ugari sortu dute. Esaterako, Usurbilen egitekoa duten konpost planta geldirik dago uneotan, Partzuergoak proiektua epaitegietara eraman duelako.\nKataluniako Porta a Porta udalerrien elkarteak ezinbesteko jotzen du kontsentsu politikoa atez atekoa aurrera eramateko: “Interes partidista duen edozein ‘gerra politiko’, modu baketsuan eta zentzudunean kontrarrestatu behar da” dio elkarteak bere manualean. Vilassar de Marren ondo dakite hori; udal gobernua eskuz aldatzean atez atekoa kendu baitzuten. Hala ere, Jordi Colomer orduko udal ingurumen teknikariaren hitzetan ez da egia gobernua galdu zutela atez atekoa jarri zelako: “Politika hori baino konplexuagoa da” esan du prentsara bidalitako oharrean. Colomer San Markos Mankomunitateko teknikari aholkularia da egun, eta azaldu duenez Herrialde Katalanetan atez ateko bilketa sistema jarri den herri guztietatik bitan baizik ez zaio eman kutsu politikoa gaiari: “errealitateak erakusten du, Katalunian kolore guztietako atez atekoak daudela”.\nUsurbilen alderdi bakarraren oposizioarekin jarri zen atez atekoa. Ondoren, herritar talde bat eredu horren kontra azaldu da, sinadurak bildu eta erreferenduma ere eskatu dute. Erreferendum hori otsailaren 26 eta 27an egingo da eta Xabier Mikel Errekondo alkatearen esanetan Udalak atez ateko sistema “konfirmatzea” du helburu: “Hau da benetako unea, bestela, orain arteko lan guztia zakarrontzira joango da”. Galdeketa berme guztiekin eta giro lasaian egitea klabeak izango dira azken emaitzetan. Italiako Argelato herrian (9.000 bizt.), atez atekoa martxan jarri ondoren, aldeko eta kontrakoak gogor mobilizatu ziren. Birziklatze tasa %79ra igo zen, baina paradoxikoki, 2008an erreferenduma egin zenean, sistema zaharrera itzultzeko aukerak irabazi zuen.\nGarestia ala merkea?\nArgelaton jendeak atez atekoaren kontra bozkatzeko arrazoietako bat izan zen “garestiegia” omen zela. Ekonomikoki begiratuta, Izaskun Txintxurretak azaldu du gutxi gorabehera tankeran geratzen dela kostua: “Biltzea garestiagoa da, batez ere pertsonalaren aldetik, baina birziklatutakotik ateratako diruarekin konpentsatu egiten da”. Baina zaborrak erraustea merkago ote da? Hain zuzen Katalunian eta munduko beste zenbait lekutan atez atekoa egiten hasi ziren erraustegiko tasak altuegiak zirelako udalentzat.\nEsaterako, Frantziako Alpeetako Miribel et du Plateau komunitatean (20.000 bizt.) iazko abenduaren 1etik hasi dira hondakinak jatorrian separatzen gehiago birziklatzeko; urtean 14.000 tona zabor sortzen da eta horiek erraustea “karga ekonomiko garrantzitsua da” bertako arduradunen esanetara.\nAtez ateko sistemak balio du herri eta hiri handietarako? (Berria eta Hernaniko Kronika)\nHernaniko Udalak etxeetako hondakinak atez ateko sistemaren bidez biltzea erabaki zuenetik, horixe da elkarrizketa askotan atera den kontua. «Usurbilen bai, herri txikia da eta. Baina Hernani askoz handiagoa da». Edo beste hau: «Blokeetan, jende asko bizi den lekuan, funtzionatuko al du?».\nArgi eta garbi esan behar da: atez ateko sistema mundu osoan erabiltzen da. Ingelesez Door-to-door waste collection deitzen zaiona bost kontinenteetan egiten da, hori bai, modu ezberdinean, baina egiten da bai herrialde aberatsetan eta bai pobreetan, izan herri txikietan edo hiri handietan. Hemen lagin bakan batzuk aipatuko ditugu, Hernanin udaberrian hasiko den atez atekoaren antzekoa egiten duten lekuetakoak.\nItalian atez atekoari deitzen zaio Raccolta differenziata porta a porta. Hau herri txiki askotan egiten da, baina guk hiri handi batzuk aipatuko ditugu, Hernaniren tamainakoak edo dezentez handiagoak: Monza (121.400 biztanle), Piossasco (17.000), Asti (75.800), Novara (104.000), Varese (81.000), Reggio nell’Emilia (166.000), Veneziako Dorsoduro auzoa (17.500), Turingo 5. eta 7. auzoak (190.000 biztanle denetara), Alessandria (94.000), Capannori (45.500). Erroman bertan (900.000 biztanle), 2010ean instalatuko da atez atekoa; dagoeneko Ciampino auzoan (38.900) martxan daukate.\nFrantzian, herri eta mankomunitate askotan egiten da atez atekoa. Hiri handietan, oraintxe hasi dira Bordeleko zentroko auzo batzuetan. Eta Niort hirian (60.400 biztanle) aspalditik ari dira.\nKatalunian atez ateko sistemarekin funtzionatzen duten herriek osatuta daukate elkartea: Associació de Municipis Catalans per a la Recollida Porta a Porta. Alde batera utzita txiki asko, handi hauetan ere egiten da: Gava (45.190 biztanle), Blanes (39.100), Canet de Mar (13.381), Esparreguera (21.451), Palau-Solia i Plegamans (13.916), Torredembarra (15.056)…\nEz dugu zerrenda luzatuko. Hernaniko gizon eta emakumeek, gazteek eta zaharrek, jakin behar dute atez ateko bilketa leku askotan egiten dela. Demostratuta dago: atez ateko sistema errauste planta baino askoz hobea da denon osasunarentzako, dirutan merkeagoa da… eta herritar guztiek egunero egiteko erraza.\nIbon Zapiain Leoz.\nHernani Zero Zabor taldearen izenean.\nEl PaP, también en ciudades grandes (Diario Vasco)\nDesde que el Ayuntamiento de Hernani decidió instalar el sistema Puerta a Puerta (PaP) de recogida de residuos, esta es una de las pegas que se han oído: “El PaP funcionará en Usurbil, pero Hernani es una localidad mucho más grande. O también: ¿Funcionará en un pueblo donde mucha gente vive en bloques de pisos?”.Pero digámoslo con claridad: El PaP está extendido en todo el mundo. Lo que en inglés se denomina ‘Door-to-door waste collection’ es conocido en los cinco continentes, eso sí, se materializa en distintas modalidades, pero se usa como recogida de residuos domésticos tanto en naciones pobres como en las desarrolladas, en pequeñas localidades y en grandes ciudades. Aquí citaremos algunas pocas, seleccionadas como muestra de entre las que realizan un PaP comparable al que se instalará en Hernani.\nEn Italia al PaP se le llama ‘Raccolta differenziata porta a porta’, y allí es utilizada en mucha localidades pequeñas y grandes. Citaremos algunas pocas, del tamaño de Hernani o mucho mayores: Monza (121.400 habitantes), Piossasco (17.000), Asti (75.800), Novara (104.000), Varese (81.000), Reggio Emilia (166.000), distrito Dorsoduro de Venecia (17.500), distritos 5. y 7. de Turin (190.000, entre los dos distrititos), Alessandria (94.000), Capannori (45.500). En la misma Roma (900.000 habitantes) se prevé instalar el PaP en 2010; pero ya de antes lo usan en el distrito Ciampino (38.900).\nEn Francia son muchas las localidades y mancomunidades que recogen los residuos clasificados con el PaP. Justo ahora comienza la aglomeración de Burdeos a ponerla en marcha en los distritos del centro. Y en la ciudad de Niort (60.400 habitantes) funciona desde hace años.\nEn Catalunya los pueblos y ciudades que funcionan mediante el PaP forman la Associació de Municipis Catalans per a la Recollida Porta a Porta. Ésta incluye muchas localidades más pequeñas que Hernani, pero también de dimensiones comparables o mayores: Gavà (45.190 habitantes), Blanes (39.100), Canet de Mar (13.381), Esparreguera (21.451)…\nLos hombres y mujeres de Hernani, jóvenes y mayores, deben conocer que el PaP es un sistema que funciona y muy bien en muchos sitios. Y que está demostrado: el PaP es mucho mejor que la Incineradora para la salud de todos, resulta más barata en costes… y es fácil de hacer para cualquier persona.