Adizki motak [Sareko Euskal Gramatika]\nIkus ditzagun honako aditz hauek:\nMiren etxetik zetorren\nMiren kalean ikusi genuen\nKoldo errenka dabil\nJon gero sartuko da\ndendari horrek egin dezake nahi duzuna\nzu ere hori ikusteko gai izango bazina…\nAdibide horietan zenbait aditz ageri dira: zetorren, ikusi genuen, dabil, sartuko da, egin dezake, izango bazina…\nAditz horien sailkapen moduko zerbait egiteko, hola bereiziko ditugu adizkiak: batzuetan aditz nagusia ageri da bere laguntzailea duela ondoan. Hori gertatzen da ikusi genuen, sartuko da, egin dezake eta izango bazina adizkiekin. Ikusten denez, bi hitzetan ageri dira aditzak hor: batek ematen dio “eduki semantikoa”, esanahia, eta besteak ematen du aldiaren, pertsonaren, moduaren… informazioa. Informazio hori laguntzaileak (genuen, da, dezake, bazina) ematen digu. Informazio mota horren atal bat aditz nagusiak ere bil dezake. Izan ere, aditz nagusiak biltzen du aspektuari (gehien bat) dagokion informazioa: -T(Z)EN, -TU, -TUKO, esaterako.\nGoian jarritako adibide horietako beste batzuetan, ordea, adizkia bakarra da, ez du inguruan beste aditz “nagusirik”: zetorren, dabil, … Adizki horien berezitasuna zein da? Bada, forma horrek berak bakarrik biltzen duela informazio semantikoa (“etortzea”, “ibiltzea”), eta perifrastikoetan laguntzaileak ematen duen aldiari eta pertsonari buruzko informazioa. Hori guztia forma bakarrean bildurik ageri da. Aurreko sailekoak ez bezala, hauei “aditz trinko” esaten diegu.\nAditz sistema azaltzeko zailtasunak\nLau aditz laguntzaile euskara batuan\nEuskalkietan aditz laguntzaile gehiago\nBeraz, hori da egiten dugun lehenbiziko sailkapena:\nAditz perifrastikoetan bada beste sailkapen mota bat ere. Dagoeneko aipatu dugu: aditz multzoan (aditz perifrastikoetan) aditz “nagusia” eta “laguntzailea” bereizten dugu. Laguntzailea nagusiak duen makulu bezalako zerbait da: etorri da eta joan da esaten badugu, bietan da laguntzailea ageri da, baina aditz multzo horren eduki semantikoa ez dago laguntzailean, baizik partizipioan.\nBeraz, adizki perifrastikoen barruan egiten dugun bigarren sailkapena ondokoa da:\nEuskal aditzaren sistema azaltzea ez da kontu erraza: besteak beste, orain arte esandako horiek guztiak hartu behar dira kontuan. Eta beste gauza asko ere. Hori dela eta, azalpen bat baino gehiago eman daiteke. Eta hemen berean bi azalpen mota ematen ditugu. Azalpen “klasikoa” dei daitekeenak, EGLU-II argitaratu zenetik eman izan denak, baditu zenbait huts, batzuen ustez, eta han bildutako zenbait sailkapen mota ez dira, beharbada, egokienak. Hemen, hortaz, bi sailkapen (eta, garrantzitsuago, bi azalpen) aurkezten ditugu. Batak, “Eduki semantikoan oinarritua” deitu dugunak, azalpen berria proposatzen du. Eta bestea, EGLU-IIren tradizio formalari jarraitzen diona baina sailkapen ezberdina proposatzen duena, “Oposizio kontzeptuan oinarritua” izendatu dugu.\nAditz sistema azaldu nahi dugunean, eta formari behatzen badiogu, berehala konturatzen gara, “laguntzaile” deitzen dugun aditz horrek berez aditz mota bat baino gehiago erakusten duela. Beste hitzetan esateko: “laguntzaile” hitzak laguntzaile bat baino gehiago ezkutatzen du. Ez hori bakarrik: laguntzaile horietako batzuk aditz nagusi bezala ere gauzatzen dira:\nhori Mikel da\nJon arratsaldean etorri da\nHor, bi adibideetan da ikusten dugu. Batean bakarrik (beraz, aditz nagusi bezala, “izan” aditza) eta bestean beste aditz nagusia duela aurretik (“etorri” aditza). Berdin gertatzen da beste honekin ere:\nindar handia du\ngezurra esan du\nHor ere du forma ageri da bietan. Batean nasgusitasun osoa du, eta ez du beste aditz nagusi baten beharrik eduki semantikoaz hornitzeko. Bigarren adibidean, ordea, “esan” aditzak darama berarekin eduki semantiko hori. Zein da orduan, “indar handia du” horretan ageri den du horren partizipioa, “esan” aditzaren parekoa litzatekeena. Berehala esango dugu ukan dela. “Ukan” aditza ez da euskalki guztietan erabiltzen, baina “izan” ageri den testuinguru berean agertzen da erabiltzen duten hiztunen mintzairan:\nAmeriketan da / Ameriketan izango da\nindar handia du / indar handia ukanen du\n“Ukan” zuzenean erabiltzen ez duten hiztunei galdetuz gero zer aditz dagoen du horren atzean, “eduki” dagoela esango lukete:\nindar handia edukiko du\nHolako gauzak kontuan harturik, EGLU-IIk eta beste gramatikari batzuek proposatu izan dute orain arte hemen aipatu ditugun laguntzaileetan bi aditz daudela: izan eta *edun. “Da” edo “naiz” bezalako adizkien azpian “izan” dagoen bezala esango genuke “du” edo “dugu” bezalako adizkien azpian “*edun” dagoela. Paralelismoa erraz egiten da:\nAdizki horretan, dakargu adizkian, berehala bereizten dkitugu morfema hauek: d-a-kar-gu (hura-orain-ekarri-guk). Bada, hor informazio hori baldin bada, nola informazioa izango dugu beste adizki honetan?\nHor ere gauza bera egin daiteke, morfemak bereiziz: d-u-gu. Eta hortik ateratzen dute gramatikariek *edun dagoela hor azpian (jakina, aditz laguntzaileak, erabileraren erabileraz, irregularrago gertatzen dira). Baina nola “*edun” forma hori ez den inoiz ere ageri, izartxo bat jartzen diogu aurretik, eta hola adierazten dugu hori litzatekeela forma horiei legokiekeen partizipioa, baina berez gramatikariek egindako eraikin teorikoa dela, izan litekeenaren hipotesia, eta ez dugula horren lekukotasunik inon ere aurkitu.\nHori dela eta, “ukan” eta “eduki” hartzen ditugu aditza nagusi gisako formatzat, ez aditz laguntzailearen oinarrizko forma gisa. Baina hori hala baldin bada, zer egin beste forma hauekin?:\nHolakorik gerta baledi\neuria egin baleza…\nZer dira hor “baledi” eta “baleza”? Horiek ere “izan” edo “*edun” ote dute azpian?\nEz; nola esan dugun “dugu” bezalako adizki baten azpian *edun dagoela erroan, hala esan behar dugu, antzeko argudioak erabiliz, “baledi” adizkiak *edin bezalako zerbait duela azpian, eta “baleza” adizkiak, ostera, *ezan bezalako zerbait. Hortaz, orain denak lerroan jarririk, badakigu parentesi artean ageri diren aditzak direla, nahiz horietarik bakarrik izan erabiltzen dugun benetan partizipio aske gisan:\nAmeriketan izan da (izan)\nkalean agurtu dugu (*edun)\nhalakorik gerta baledi (*edin)\neuria egin baleza (*ezan)\nHori da ondorio bat. Beste ondorioa da aditz horiek, izan-en (eta *edun-en) kasua kenduta, benetan laguntzaile bezala bakarrik ageri baldin badira, nekez erabil daitezkeela aditz nagusi gisa; hots, nekez erabil daitezkeela bakarrik, bakarrik ageriko balira egiazko aditz nagusiak izango bailirateke. Horregatik oso eztabaidagarriak dira “hala bedi” edo “hala bitez” bezalako esaldiak, hor “hala izan bedi” (= “hala biz”) edo “hala izan bitez” (= “hala bira”) erabili beharko baikenituzke, laguntzaile gisa bakarrik.\nEuskara batuan erabiltzen dugun laguntzailearen sistema lau aditz horietan oinarritzen da: hortik sortutako adizkiek osatzen dute. Eta bakoitzak bere tokia hartzen du: esaterako, “edin “subjuntibozko” formetan erabiltzen dugu, eta izan “indikatiboetan”. Beste bi aditzak ergatiboarekin batera ageri dira. Gero, gainera, adizki horiek -KE har dezakete, adizki modalak sortuz horrela (izan: etorri da / etorri dateke; *edun: ikusi du / ikusi duke; *edin: etor baledi / etor daiteke; *ezan: ekar baleza / ekar lezake). Adibideetan ikusten denez, gainerako adizkiak BA- aurrezkia erantsirik sortzen dira. Hau guztia aurkezpen honen azpiko ataletan azaltzen da.\nKontua da, ordea, aipatu lau aditz laguntzaile horiek ez direla euskaraz erabiltzen ditugun bakarrak. Lau aditz horiek ageri dira Euskal Herriaren erdialde zabalean. Bazterretan, ordea, batez ere mendebalean (bizkaieraz) eta ekialdean (zubereraz), baina ez han bakarrik, badira beste laguntzaile batzuk, aski erabiliak:\nAdizki perifrastiko horietan ageri diren laguntzaileak honako hauek dira (haiei legozkiekeen aditzak parentesi artean jartzen ditugu)\nderautzut (*edun+ -ra-)\nBeraz, hor ikusten da nola dagoen gaur egun laguntzailearen kontu hau euskaraz: sistema konplexua da, eta konplexua segitzen du izaten, euskara batuak hori nolabait ere soildu baldin badu ere. Ondoko ataletan azaltzen da hau guztia.\nEuskal aditz laguntzaileafen inguruan material gehiago hemen aurki daiteke\nEuskara Institutua, EHU, "Adizki motak", Sareko Euskal Gramatika (SEG), www.ehu.eus/seg


Obra txikiak eta zerbitzuak - ORDIZIAKO UDALA - Results from #72\nObra txikiak eta zerbitzuak\t 2012.12.21\nObra txikiak eta zerbitzuak\t 2012.11.07\nHurrengo hilabeteetan Iturrioz eraikuntzak enpresak Agarre bidea berritzeko lanak burutuko ditu. Ondorioz, Lazkaibar kalean barrena zama handiko ibilgailuak ibiliko dira. Horregatik kale horretatik igarotzerakoan arreta handiagoa izatea eskatzen zaizue.\nHonekin batera, jakinarazten da lan hauek irauten duten bitartean skate parkea itxita egongo dela oinezkoen sarbidea itxita baitago.\nSortuko diren eragozpenak ulertuko dituzuelakoan.


Ipar Euskal Herriko bost elkarte batu dira Euskaltzaleen Topagunera | Euskal Herria | KAZETA\nIpar Euskal Herriko bost elkarte batu dira Euskaltzaleen Topagunera\nEuskara elkarteak biltzen dituen Euskaltzaleen Topaguneak maiatzaren 6an biltzar nagusia egin du Hendaian. Zazpi elkarte berri batu dira erakundera, horien artean, Amikuze, Baiona, Biarritz, Larresoro eta Izturitzekoak.\nEuskaltzaleen Topaguneak ostiralean Hendaian egin zuen bere biltzar nagusia. (Topagunea)\nAmikuzeko Zabalik, Baionako Biltxoko, Biarritzeko Mintzalasai, Larresoroko Ote Lore eta Izturitzeko Artetxea elkarteak Euskaltzaleen Topaguneko kide dira maiatzaren 6tik aitzina. Haiekin batera, Iruñeko Laba eta Zumaiako Larraina ere Euskal Herriko euskara elkarte ezberdinak biltzen dituen erakundearekin bat egin dute maiatzaren 6an. Topagunean biltzar nagusia egin du Hendaiako Ondarraitz zelaiko gelan.\nGogora ekarri behar da Hendaiako Mintzaian izan zela sarera lotu zen Ipar Euskal Herriko lehen elkartea, 2020an, hain zuzen. Orain sei dira eta Topaguneak jakinarazi duenez, beste zenbait elkarterekin harremanetan dira sarea osatzen segitzeko.\nFederazioa sortu zenetik 25 urte bete dira aurten eta oso «berri garrantzitsu eta pozgarri» gisa baloratu dute Topaguneko arduradunek urtemuga honetan Euskal Herriko «lurralde guztietan» presentzia lortu duen erakundea bihurtzea.\nEuskaraldia eta Kongresua\n2022 urterako bi helburu nagusi zanen ditu federazioak: euskaltzaleen aktibazioa eta karriketan euskararen normalizazioaren aldeko dinamikak emendatzea. Hala, azaroaren 18tik abenduaren 2ra ‘Hitzez ekiteko garaia’ lemapean iraganen den Euskaraldiaren hirugarren edizioa dute begiz jota. Helburu horiei erantzuteko, aurtengo Kudeaketa Planean jaso dituzten kultur, aisialdi, sentsibilizazio, mintzapraktika eta aniztasun arloko egitasmoek ere garrantzitsuak izanen dira.\nTopaguneak mende laurden honetan bi kongresu egin ditu eta ostiraleko biltzar nagusian 2023an hirugarren eginen dutela erabaki zuten. Hala, «azken hamar urteetan Euskaltzaleen Topaguneak eta euskara elkarteek egindako ibilbidea aztertu eta hurrengo urteetarako erronken inguruan gogoeta» eginen dute.


Badok | Azaletik (V): Esango al luke poligrafo batek…?\nAzaletik (V): Esango al luke poligrafo batek…?\n‘Denbora da poligrafo bakarra’ (Berri Txarrak, Only in Dreams, 2014). Azalaren egilea: Joseba Elorza.\nArgazki digitalak, irudi digitalak ez du arimarik, ez du bizitzarik, ez da zahartzen, ez dio erasaten denborak. Arrakalarik ez, ertz horiturik ez, papera falta du; datarik ez atzean, ez izenik, ez leku izenik, argazkikoei memorian leku bat egiteko modurik ez, ifrentzua falta du. Argazkia hor dago, nahi adina zabal daiteke, ordenagailuan gorde, poltsikoan eraman aspaldian erabili ez dituzun telefono zenbakiekin batera, nahi duzunean begiratu, baina ezin ukitu inoiz. Mamu hutsa da.\nZein dira aurpegirik ikusten ez diegun gizon hori eta emakume hori?\nZurezko egitura izango zuen etxeak seguru asko, etxaurrea ere hala du, eta leihoa, aterik ez da ikusten; izarak daude kanpoan esekita lehortzen, zapiak, toaila. Kanpoan daude gizona eta emakumea ere. Denak zuri-beltzean. Iraganekoak dira. Bizirik egongo ote dira gaur, 2014ko urrian? Non ote zegoen etxe hori? Zergatik bizi ote ziren etxe horretan? Erosi egingo zuten, errentan hartuta biziko ziren han? Zertan egiten ote zuten lana? Izan ote zuten seme-alabarik? Bizirik egongo ote dira gaur?\nBeste guztia koloretan dago, koloreak hotzak izanagatik. Zuri-beltzeko gizon eta emakumearen azpiko belarra, atzean ikusten diren mendiak, zerua bera urdin-gris-zuri, denak dira hotzak. Denak, leherketa batek eragindakoa dirudien su eta ke zirimolak izan ezik. Istripu bat, bonba bat, pintura fabrika baten eztanda? Zer gertatu ote da?\nBikotea lasai dago etxe atarian, lehortzen jarritako izaren babesean, ez zaie nabari urduritasunik, larritasunik. Mendiez bestaldeko leherketak ez ditu harrapatu. Ez da haraino iritsiko beroa. Baina ez diegu ikusten aurpegirik, ez dakigu suak zer argitu duen haien begietan. Zer sentitu ote dute? Azkartu ote zaie bihotza? Igo ote zaie tentsioa? Estutu ote zaie arnasa?\nEsango al luke poligrafo batek eztanda horrek zer eragin izan duen euren bizitzan?\nEsango al luke poligrafo batek ederra iruditu ote zaien suzko bola hori?\nEsango al luke poligrafo batek zenbat mamu kabitzen diren baten bizitzan?\nEsango al luke poligrafo batek ez naizela mamu bat?\nAzaletik (I): Itoizen tipografia\n‘Denbora da poligrafo bakarra’ (Berri Txarrak, 2014)\nAzaletik (X): Iraganaren irudia\nAzaletik (XVIII): ‘Chi’\nETIKETAK:azaletikBerri TxarrakDenbora da poligrafo bakarraDiskoakJoseba ElorzaOnly in Dreams


Gizarte babesaren ehunekoa Europar Batasunaren oso azpitik dago\nELAren azterketa bulegoak publiko egin duen txosten batek jasotzen duenez, Hego Euskal Herriko gizarte babesaren ehunekoa Europar Batasunaren oso azpitik dago. Gainera, tartea gero eta handiagoa da.\nMikel Noval eta Xabi Zabala izan dira txostena aurkeztu duten lagunak. "Gizartea babesteko sistema arau jakin batzuen multzoa da, erakunde baten edo batzuen laguntzaz, gizarte-prestazioak eta haien finantzaketa kudeatzen duena. Aberastasunaren banaketa zuzen baterako erabat beharrezkoa da politika publikoen erabilera egokia izatea. Sistemak eragiten dituen desberdintasunak murrizteko tresna garrantzitsua da beraz gizarte babesa. Horregatik bideratzen diren baliabide ekonomikoak aztertzea nahitaezkoa iruditzen zaigu".\nAzterketa bulegoko kideek azpimarratu dutenez, informe honetan eskeinitako datuak eta administrazioek saltzen diguten diskurtsoa ez datoz bat. "Hego Euskal Herriko gizarte babesera eskeinitako BPGren ehunekoa Europako herrialdeena baino askoz baxuagoa da. Horretaz gain, bideratzen den aberastasunaren zatiaren bilakaera aztertzean, ikusi dugu gero eta txikiagoa dela kopuru hau".


Eroski eta Lantegi Batuak erakundea lankidetzan ariko dira garapen soziala eta jasangarritasuna sustatzeko - Lantegi Batuak\nLantegi Batuak / Prentsa oharrak / Eroski eta Lantegi Batuak erakundea lankidetzan ariko dira garapen soziala eta jasangarritasuna sustatzeko\n‘Naia’ proiektuaren bidez, zeina Lantegi Batuak erakundeak kudeatuko duen, entsalada eta berdura sorta berri bat merkaturatuko du kooperatibak, %100 ekologikoa\nEROSKIk oraintsu berritu ditu osasun eta iraunkortasun arloko konpromisoak, non elikadura arduratsuaren eta jasangarriaren alde egiten duen. “EROSKIn lanean ari gara produktu ekologikoak merkaturatzeko, gure nahia delako elikadura jasangarria eskaintzea eta gure prozesuek, dendek eta produktuek ingurumenaren gain daukaten eragina murriztea. Gaur egun 1.500 produktu ekologiko ditugu, eta ildo horretan lan egin nahi dugu, beharrizan guztietarako aukera ekologiko bat gutxienez eduki arte”, adierazi du Alejandro Martinez Berriochoak, EROSKI Fundazioko Osasun eta Iraunkortasun arloko zuzendariak.\nLantegi Batuak erakundeak, bestalde, oso garrantzitsua deritzo EROSKIk eskaini dion aukerari, bere produktuak haren dendetan saltzeko modua izango baitu. “Lantegi Batuetan ilusio berezia daukagu proiektu honetan, bereziki Eroskiren eskutik joango garelako. Naia proiektuan lan aukerak sortzen ditugu ezgaitasunak dituzten pertsonentzat, bai gure baratzeetan eta bai gure prozesatze plantan ere; horrekin, lan egonkortasuna sustatzen dugu pertsona horientzat eta inguru osasungarri bat sortzen dugu, haien ongizatearen onerako”, azaldu du Txema Francok, Lantegi Batuak erakundeko zuzendari nagusiak.\nElikadura jasangarriagoa sustatzeko arrazoiak ez dira ingurumen arlokoak bakarrik, arrazoi sozialak ere badira tartean. Inguru hurbileko garapen sozial eta ekonomikoaren aldeko apustua ere egiten du EROSKIk, baita tokiko enplegua eta aberastasuna sustatzearen aldekoa ere. “Banaketa enpresa gisa, harreman hurbila dugu tokian-tokian nekazaritzako elikagaiak ekoizten dituzten hornitzaileekin, haiei babesa emateko gaude, eta gizarte eragileak garen heinean, inplikatu egiten gara gure jardun eremuko gizartearekin, kulturarekin eta elkartasunarekin, eta sortu zenetik bideratzen dugu enpresa gisa ditugun irabazien zati bat inguru hurbilera”, adierazi du EROSKI Fundazioko Osasun eta Iraunkortasun arloko zuzendariak. Naia proiektuak bete-betean bat egiten du kooperatibak darabilen filosofia horrekin. “Gure lurra da gure inspirazioa. Gurekin lankidetzan ari diren ustiategiekin batean, arreta handiz ekoizten ditugu elementu %100 ekologikoak, ENEEK erakundeak egiaztatuak. Prozesatzeko garaian, ekoizpen teknikarik jasangarrienak erabiltzen ditugu eta zaindu egiten ditugu gure berduren zaporeak eta testurak”, azaldu du Txema Francok.


Autonomia pertsonala sustatzeari eta mendetasun-egoeran dauden pertsonak zaintzeari buruzko abenduaren 14ko 39/2006 Legearen 15 artikuluak autonomia pertsonala sustatzeko eta mendetasuna duten pertsonak zaintzeko zerbitzuen katalogoa ezartzen du, besteak beste telelaguntza-zerbitzua. Bestetik, 22. artikuluan, telelaguntza-zerbitzua zer den definitzen da, etxez etxeko laguntza-zerbitzutik bereizita dagoen zerbitzua edo horren osagarria izan daitekeela zehazten da, eta egoitzako laguntza-zerbitzurik jasotzen ez duten pertsonei eskainiko zaiela adierazten da, baldin eta arreta eskaintzeko banan-banako programan hala egiteko adierazi bada.\nGizarte Zerbitzuei buruzko Legearen abenduaren 5eko 12/2008 Legearen 22. artikuluan, Gizarte Zerbitzuen Euskal Sistemaren prestazio eta zerbitzuen katalogoa ezarri da, eta horren definizioa eta ezaugarriak lege-testuaren 21. artikuluan jaso dira.\nKatalogo horretan, honako sailkapen hau jaso da: lehen mailako arretako gizarte-zerbitzuak, bigarren mailako arretako gizarte-zerbitzuak eta prestazio ekonomikoak. Lehen mailako arretako gizarte-zerbitzuen barnean telelaguntza-zerbitzua hartu da, besteak beste.\nLege-testuaren 23. artikuluak zera adierazten du, Eusko Jaurlaritzak prestazio eta zerbitzuen kartera egingo duela 22. artikuluan araututako katalogoari jarraiki, eta, ildo horretan, katalogoaren barnean hartutako zerbitzu eta prestazio ekonomiko bakoitzari dagokionez karterak gutxienez zehaztu beharreko alderdiak ezartzen ditu.\nGainera, 26.2 artikuluan zera ezarri da, erregelamendu bidez ezarriko direla bai prozedura motak -prozedura arrunta eta presako prozedura aurreikusi beharko dira-, bai eskaerarekin lotutako prozedura-berezitasunak, instrukzioa -balorazioa, diagnostikoa eta orientazioa bereziki- eta ebazpena. Era berean, prozedurako fase bakoitzean errespetatu beharreko epeen ezaugarriak eta Administrazioaren isiltasunaren ondorioak arautuko dira.\nBestalde, Gizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legearen 40. 1 artikuluak ezarri duenez, Eusko Jaurlaritzak gizarte-zerbitzuen arloko erregelamenduak egiteko ahalmena izango du, eta bereziki, ondokoak dagozkio: gizarte-zerbitzuak antolatzea, eta horretarako, zentro nahiz zerbitzuen baimentzeak, erregistratzeak, bateratzeak, homologazioak eta ikuskaritzak arautzea, eta, baimena lortzeko eta funtzionatzeko, baliabideen aldetik, funtzioen aldetik eta langileen aldetik bete behar diren baldintzak arautzea; Gizarte Zerbitzuen Euskal Sistemaren prestazio eta zerbitzuen kartera egitea eta onartzea; eta doakoak ez diren zerbitzuak eta prestazioak finantzatzeari dagokionez, erabiltzaileen partaidetza ekonomikoari buruzko irizpide orokorrak arautzea.\nGainera, Gizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legearen 40.3 artikuluak Eusko Jaurlaritzaren esku uzten du Eusko Jaurlaritzaren zuzeneko ekintzaren barnean hartutako prestazioak eta zerbitzuak betetzea, telelaguntza adibidez.\nGizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legeak, komunitatea oinarri duen ikuspegiaren araberako arreta-eredua finkatu du, pertsonak bizi diren ingurunean geratzeari lehentasuna emanez Eredu horri jarraiki, premia, eskaera eta itxaropenei erantzun egokia eman nahi zaie pertsonaren ikuspegi integral batetik abiatuta, hau da, pertsona bere ingurunean kokatuz eta arretaren jarraipena bilatuz.\nTestuinguru horretan, telelaguntza oinarrizko zerbitzutzat jotzen da, etengabe bilakatzen ari dena eta erabiltzaileak bere etxean geratzeko aukera izan dezan bermatzeko funtsezkoa dena. Informazio eta Komunikazio Teknologietan oinarritutako sistemak erabiltzen dira horretarako, eta bizimodu independenterako konponbideak bilatzen dira, zainketa eta autonomia pertsonalari loturiko alderdiak sustatuz.\nLasaitasuna eta segurtasuna ematen die erabiltzaile eta senitartekoei, denbora gehiena bakarrik ematen duten pertsonei edo ohiko arrisku-egoeretan egon daitezkeenei bereziki.\nHorrenbestez, Ekonomia eta Ogasuneko sailburuak eta Enplegu eta Gizarte Gaietako sailburuak batera proposatuta, Euskadiko Aholku Batzorde Juridikoarekin bat etorriz, eta 2011eko ekainaren 28an eginiko Bilkuran Jaurlaritzaren Kontseiluak aztertuta eta onartuta, ondokoa\nDekretu honen xedea telelaguntza-zerbitzuari dagozkion alderdiak arautzea da, Gizarte Zerbitzuen Euskal Sistemaren prestazio eta zerbitzuen karteran bildu beharrekoak.\n2. artikulua.- Definizioa.\nDekretu honen xedeetarako, telelaguntza gizarteari laguntzeko eta gizartean esku hartzeko zerbitzu teknikoa da, lehen mailako arretako gizarte-zerbitzuen testuinguruan kokatua, erabiltzaileei, telefono-linearen bitartez eta komunikazio- eta informatika-ekipamendu espezifiko bati esker, etengabeko arretako zerbitzua edukitzeko aukera ematen diena, eguneko 24 orduetan eta urteko egun guztietan, larrialdiko edo gizarte-premiako egoerei erantzun egokia emateko bereziki prestatuta dauden pertsonen ardurapean.\n3. artikulua.- Eremua.\nEusko Jaurlaritzaren mendeko telelaguntza-zerbitzu publikoaren eremua Euskal Autonomia Erkidegoaren lurraldeari lotzen zaio.\n4. artikulua.- Zerbitzua emateko modalitatea.\nEusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Sailari dagokio telelaguntza-zerbitzu publikoa ematea. Zerbitzu hori beren zerbitzuen zuzeneko kudeaketaren bitartez eman daiteke, edo Euskal Autonomia Erkidegoaren sektore publikoan bitarteko propiotzat hartu diren erakundeen bitartez, edo bestela sektore publikoaren kontratuen araudi erregulatzailearen barnean hartutako zeharkako kudeaketaren bitartez.\n5. artikulua.- Helburuak.\nTelelaguntza-zerbitzuak honako helburu hauek ditu:\n1.- Autonomia mugatua dutelako edo gizartean isolatuta geratzeko arrisku-egoeran daudelako etxean zein etxetik kanpo presako arretaren eta/edo ohiko zein etengabeko gainbegiratzearen premia izan dezaketen pertsonak ohiko familia- eta gizarte-ingurunean geratu eta integra daitezen erraztea, egoitza-zerbitzuetara jo beharrik izan ez dezaten.\n2.- Laguntza-sareekiko etengabeko harremanaren bitartez, erabiltzaileei laguntza integrala eskaintzea, haien bizi-kalitatea hobetzeko eta etxean autonomia- eta segurtasun-sentimendua indartzeko.\n3.- Gizarte beharrizaneko edo larrialdiko egoeretan berehala esku hartzeko aukera ematea.\n4.- Erabiltzaileen zainketaren ardura hartzen duen gizarte- eta familia-inguruneari laguntza eskaintzea.\n6. artikulua.- Zerbitzua finantzatzeko eredua.\nTelelaguntza zerbitzua Autonomia Erkidegoko aurrekontu orokorren eta erabiltzaileen diru-ekarpenaren bitartez finantzatuko da.\n7. artikulua.- Zerbitzuaren edukia.\n1.- Telelaguntza-zerbitzuak honako prestazio hauek edukiko ditu gutxienez:\na) Telelaguntza-ekipoak instalatzea, abian jartzea, mantentzea eta konpontzea, ekipo horiek erabiltzaileen etxeetan erabilera-lagapeneko erregimenean utzita.\nb) Erabiltzaileei ahozko informazioa ematea gailu teknologikoen erabileraren eta ezaugarrien inguruan, idatzizko erabilera-jarraibideak ere haien esku jarriz.\nc) Larrialdiko egoeretan (osasun-larrialdiak, lapurretak edo suteak, adibidez) berehalako erantzuna ematea; horretarako, etengabeko konexioa izango da Larrialdiak Koordinatzeko Zentroekin (SOS-Deiak), eta baliabide komunitario egokiak mobilizatuko dira edo bertatik bertara arreta emateko zerbitzua abian jarriko da zaintza pertsonal ez-sanitarioak eskatzen dituzten bestelako egoeretarako.\nd) Telefono bidez erabiltzaileen aldizkako jarraipena egitea, erabiltzaileen egoera etengabe gainbegiratzeko.\ne) Erabiltzaileentzat erabilgarri izan daitezkeen gizarte-baliabideei buruzko informazioa ematea, eta, hala badagokio, gizarte-arretako oinarrizko baliabideetara bideratzea.\n2.- Telelaguntza-zerbitzuak telealarmako komunikazio-gailua integratuko du, telefono-linearen bitartez eta ekipamendu informatiko espezifiko bati esker, erabiltzaileei etengabeko arreta-zerbitzu bat edukitzeko aukera emango diena, 24 ordu egunean eta urteko egun guztietan.\nArreta-taldearen eta premia-egoeran dagoen pertsonaren arteko kontaktua aktiba daiteke bai azken horrek eskatuta, bai zerbitzuaren eskaerari jarraiki, baldin eta zerbitzuko arduradunek arrisku-egoera bat gertatzen ari dela ikusten badute.\n3.- Telelaguntza-zerbitzuak beste zenbait gailu eta teknologia bil ditzake, hala nola:\na) Alarma pasiboak eta teknikoak, telealarma-sistemari konektatuak:\nIngurunea kontrolatzeko sentsoreen edo larrialdi pertsonaleko egoerak detektatzen dituzten gailuen bitartez, alarma automatikoki aktibatzeko aukera ematen dute, baldin eta erabiltzailea arrisku-egoera batean egon daitekeela detektatzen badute.\nb) Telelaguntza mugikorra:\nTelealarma-sistemari konektatutako lokalizaziogailuak, narriadura kognitiboa duten pertsonen batetik besterako ibilaldiak eta espazio- eta denbora-desorientazioa gainbegiratzeko aukera ematen dutenak.\n8. artikulua.- Telelaguntza-zerbitzuaren baliabideak.\nJardunak antolatzeko, telelaguntza-zerbitzuak honako hauek eduki beharko ditu:\n1.- Harremanetarako zerbitzu bat, instalatutako gailuen bitartez aktibatuko dena gizarte-beharrizanaren edo larrialdiaren ezaugarriak zehaztuko dituena, dagokion larrialdi-sistema ohartarazteko.\n2.- Datuak erregistratzeko zerbitzu bat, pertsona identifikatzeko eta pertsonaren gizarte- eta osasun-aurrekariak ezagutzeko aukera emango duena.\n3.- Arreta pertsonaleko zerbitzu bat, beharrezkoa den kasuetan premia gertatu den tokian bertaratuko dena eta pertsonari zuzeneko arreta bermatuko diena.\n9. artikulua.- Hartzaileak.\nHonako profil sozial hauek dituzten pertsonak joko dira telelaguntza-zerbitzu publikoaren hartzailetzat:\n1.- 65 urtetik gorako pertsonak:\na) Eskumeneko organoaren administrazio-ebazpenaren bidez onartuko mendetasun-egoeran daudenak.\nb) Mendetasun-arriskuan daudenak, Dekretu honen Bigarren Xedapen Gehigarrian ezarritakoaren arabera, mendetasun-egoera balioesteko organoaren irizpenaren bitartez egiaztatua.\n2.- Bakarrik bizi diren 75 urtetik gorako pertsonak.\n3.- Adimen-desgaituak izaki, eskumeneko organo baten administrazio-ebazpenak onartutako mendetasun-egoeran dauden pertsonak.\n4.- Desgaitu fisikoak izaki, eskumeneko organo baten administrazio-ebazpenak onartutako mendetasun-egoeran dauden pertsonak.\n5.- Desgaitu sentsorialak izaki, eskumeneko organo baten administrazio-ebazpenak onartutako mendetasun-egoeran dauden pertsonak.\n6.- Diagnostikatutako buru-gaixotasuna izaki, eskumeneko organoaren administrazio-ebazpenaren bitartez onartutako mendetasun-egoeran dauden pertsonak.\n7.- Gizarte-isolamenduko arriskuan izaki, telelaguntza-zerbitzuaren bitartez bete litezkeen premiak detektatu zaizkien pertsonak. Kasu horietan beharrezkoa da oinarrizko gizarte-zerbitzuak dagokion txostena ematea.\n10. artikulua.- Zerbitzuan sartzeko betekizunak.\nTelelaguntza-zerbitzuaren eskatzaileek, jarraian zehaztutako betekizunak bete beharko dituzte zerbitzuan sartzeko:\nHorri dagokionez, Gizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legearen 3. artikuluko 1. eta 2. paragrafoetan ezarritakoa beteko da.\n2.- Betekizun pertsonalak edo familiarrak:\nAurreko artikuluan adierazitako profil sozialetako bati lotzeaz gain, telelaguntza-zerbitzuaren erabiltzaileak honako hauek bete beharko ditu:\na) Etxean telefono-linea bat edukitzea, horren ezaugarriek telelaguntza-ekipoaren eta arreta-zentroaren artean elkarreragitea ahalbidetu behar dutela aintzat hartuta.\nb) Interesdunak, edo, hala badagokio, interesdunarekin bizi den senitartekoak edo ohiko zaintzaileak, telelaguntza-ekipoa behar bezala erabiltzeko gaitasuna edukitzea.\n3.- Artikulu honen 1. eta 2. ataletan jasotako betekizunak ez ezik, interesdunak honako erraztasun eta baimen hauek ere eskaini behar ditu:\na) Larrialdi-egoera batean etxera jotzen duten baliabide komunitarioetako langileei etxean sartzeko aukera ematea, behin langile horiek beren burua behar bezala egiaztatu ondoren.\nb) Gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duten Eusko Jaurlaritzaren Sailaren langileei edo, hala badagokio, Eusko Jaurlaritzaren telelaguntza-zerbitzua garatzen duen erakunde esleipenduneko langileei, etxean sartzeko aukera ematea, behin bisitaldiaz ohartarazi ondoren eta beren kondizioa behar bezala egiaztatu ondoren, ekipoak instalatu, mantendu eta kendu behar dituztenean, baita zerbitzua ematea eragin duen egoeraren jarraipeneko eta egiaztapeneko jardunak egin behar dituztenean ere.\nc) Interesdunak prezioa ordaintzetik salbuesteko eskatzen badu, Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen sailari baimena ematea kontsultak egin ditzan eta eskatzailearen ekonomia- eta zerga-egoerari buruzko datuak dagokion zerga-administraizoari eskatu diezazkion.\nd) Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloan eskumena duen Sailari baimena ematea, horrela badagokio, kontsultak egin edota datu eta txostenak eskatu eta eman diezazkien ondokoei: Osakidetza Euskal Osasun Zerbitzuari edo osasunaren arloko beste instantzia batzuei, larrialdiei aurre egiteko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako Zuzendaritzari eta telelaguntza-zerbitzua kudeatzeko nahitaezkoak diren gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duten administrazioei.\ne) Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloan eskumena duen Sailari baimena ematea, horrela badagokio, interesduna bizi den udalerriko oinarrizko gizarte-zerbitzuei zerbitzuan sartzeko eskaeraren espedientea eta telelaguntza-zerbitzuak erabiltzailea dela-eta garatutako jardunei buruzko informazioa eskuratzeko aukera emateko, zerbitzua emateko beharrezkoa den neurrian, betiere.\n11. artikulua.- Zerbitzuaren erabiltzaileen eskubideak.\nTelelaguntza-zerbitzuak eratutako prestazio teknikoak jasotzeko eskubidea izango dute telelaguntza-zerbitzuaren erabiltzaileek, Dekretu honetan aurreikusitako baldintzetan, Gizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legearen 9. artikuluan eta aplikatzekoa den gainerako araudian jasotakoaren arabera.\n12. artikulua.- Zerbitzuaren erabiltzaileen betebeharrak.\nGizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legearen 10. artikuluan bildutako gizarte-zerbitzuen erabiltzaileen eskubideez eta aplikatzekoak diren gainerako arauez gain, erabiltzaileek honako betebehar espezifiko hauek izango dituzte:\n1.- Sistemarekin bateragarria den telefono-linea jardunean edukitzea, hala badagokio beharrezkoak diren gestioak eginez linea hori hornitzen duen enpresaren aurrean.\n2.- Telelaguntza-ekipoa behar bezala erabiltzea, egoera onean kontserbatuz.\n3.- Ekipoaren funtzionamendu egokia ziurtatzeko aldizkako probak egiten laguntzea.\n4.- Telelaguntza-zerbitzuaren prezioa ordaintzea, baldin eta prezio publikoa nahitaez ordaindu behar badute. Aurrekoa gorabehera, baldintzak betetzen dituen inor ez da inola ere telelaguntza zerbitzua jaso gabe geratuko diru-arrazoiengatik.\n13. artikulua.- Eskaeren aurkezpena: modua, tokia eta dokumentazioa.\nInteresdunek edo interesdunen ordezkariek aurkeztuko dituzte eskaerak, gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako zuzendariaren Ebazpenak onartutako eredu normalizatuari atxikiz, Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratuko dena.\nEskaerak Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Zuzendaritzari bidaliko zaizkio, eta, dokumentazio osagarriarekin batera, Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 38.4 artikuluan aurreikusitako bitartekoetako bat erabiliz aurkeztu ahal izango dira.\na) Eskatzailearen eta, hala badagokio, haren legezko ordezkariaren Nortasun Agiri Nazionalaren edo Atzerritarraren Identifikazio Zenbakiaren fotokopia. Eskabidea bide presentzialaz aurkeztu bada, ez da aurkeztu beharko, baldin eta eskabide-ereduan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako Zuzendaritzari baimena ematen bazaio Barne Ministerioan nortasunari buruzko datuak egiaztatzeko. Agiri hori ez da aurkeztu beharko, ezta ere, eskabidea bide elektronikoz aurkeztu bada eta eskatzailea onartutako ziurtagiri elektronikoa erabiliz identifikatu bada.\nb) Pertsona eskatzailearen errolda-ziurtagiria edo -papera, eskatzailearen bizileku berean erroldatuta dauden pertsona guztien zerrendarekin. Ez da aurkeztu beharko, baldin eta eskabide-ereduan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako Zuzendaritzari baimena ematen bazaio Estatistikako Institutu Nazionalean edo dagokion udalean dagokion konprobazioa edo egiaztapena egiteko, telematika bidez zein bestelako bitartekoen bidez.\nc) Eskatzailearen osasun-txartelaren fotokopia. Ez da aurkeztu beharko, baldin eta eskabide-ereduan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako Zuzendaritzari baimena ematen bazaio eskumena duen administrazioan konprobazioa edo egiaztapena egiteko, telematika bidez zein bestelako bitartekoen bidez.\nd) Osasun-fitxa, dekretu honen I. eranskinean jasotako ereduari lotuko zaiona. Familia-medikuak beteko du fitxa hori, eskatzailearen osasun-egoera, eta, hala badagokio, patologiei buruzko diagnostikoak eta dagozkien tratamenduak jasota.\ne) Txosten soziala, dagokion oinarrizko gizarte-zerbitzuak emandakoa, telelaguntza-zerbitzuaren bitartez bete daitezkeen premiak jasotzen dituena, dekretu honen 9. artikuluko 7. paragrafoan aurreikusitako kasuetan. Dekretu honen II. eranskinean jasotako ereduari lotuko zaio txostena.\nf) Telelaguntza-zerbitzuaren prezioa ordaintzeko banku-helbideratzea egiteko dokumentua. Prezioa ordaintzeko salbuespena onartzen bada, aurkeztu diren banku-datuak ezeztatu egingo dira.\ng) Telelaguntza-zerbitzuaren preziotik salbuestea edo hobaria ematea eskatzen duten interesdunek gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako sailburuaren Aginduan adierazitako dokumentazioa aurkeztu beharko dute, beren gaitasun ekonomikoa zehazteko. Lege horren bitartez, erabiltzaileek telelaguntza-zerbitzu publikoaren finantziazioan duten parte-hartze ekonomikoa arautzen da.\nh) Familia Liburua edo Liburuak (fotokopia konpultsatua), zeinetan familia-unitateko kideak agertzen baitira. Familia Liburua aurkeztu ezean, familia-unitateko kideen jaiotze-agiriak (originalak edo fotokopia konpultsatuak). Agiri hauek prezio publikotik preziotik salbuesteko eskatzen bada bakarrik aurkeztu beharko da. Euskal Autonomia Erkidegoko Izatezko Bikoteen Erregistroko inskripzioaren kasuan, erregistro horretako inskripzioaren ziurtagiria ez da aurkeztu beharko, baldin eta, eskabidea sinatuz (eskabide ereduaren 14. puntua) Eusko Jaurlaritzako Gizarte Zerbitzuen Zuzendaritzari baimena eman bazaio erregistro horretako inskripzioaren konprobazioa edo egiaztapena egiteko.\n14. artikulua.- Bitarteko elektronikoen bidez harremanak izateko eskubidea.\nDekretu honetan jasotzen diren prozedurak eta jarduerak direla-eta, herritarrek Euskal Autonomia Erkidegoko Administrazioarekin harremanak bitarteko elektronikoen bidez izateko duten eskubidea bermatuko da.\n15. artikulua.- Espedientea izapidetzea.\n1.- Behin Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Zuzendaritzak 13. artikuluan aipatzen diren eskaera eta dokumentazioa jaso ondoren, ebazpena emateko oinarritzat hartuko diren datuak zehazteko, ezagutzeko eta egiaztatzeko beharrezko instrukzio-egintza guztiak egingo dira.\n2.- Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen zuzendaritzari aurkeztutako edo bidalitako eskaera osatu gabe badago edo eskatutako dokumentuetako bat falta bada, zuzendaritza horrek eskatzaileari eskatuko dio, Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 71.1 artikuluan ezarritakoa betez, hamar egun balioduneko epean falta konpontzeko eta nahitaezko dokumentuak aurkezteko, eta ohartarazi egingo dio, halakorik egin ezean, eskaera bertan behera utziko dela, 30/1992 Legearen 42. artikuluan jasotakoari jarraiki.\n16. artikulua.- Ebazpena.\n1.- Administrazio-espedientea bideratu, eta, hala badagokio, nahitaezko entzunaldi-izapidea gauzatu ondoren, gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako zuzendariak ebazpena emango du prozedurari amaiera emateko. Ebazpena bi hilabeteko gehienezko epean jakinaraziko da, eskaera gizarte-zerbitzuaren arloko eskumena duen Eusko Jaurlaritzako Zuzendaritzan sartzen den egunetik zenbatzen hasita.\n2.- Ebazpen hori arrazoitu egin beharko da, eta honako hauek gauzatuko ditu:\na) Eskatzaileari telelaguntza-zerbitzuan alta ematea onartu, edo, hala badagokio, ukatu egin zaiola adieraziko du.\nb) Alta ematearen aldeko ebazpena izanik, zerbitzua jasotzeko eskubidearen titularra den erabiltzaileak ordaindu beharreko prezio publikoa adieraziko da, baita ordainketa-betebeharraren hasiera-data ere.\nc) Ukatzeko ebazpena bada, aldiz, ukatzearen arrazoiaren edo arrazoien berri emango du.\n3.- Telelaguntza-zerbitzuan alta eman eta gero, eskatzailearen etxean instalatuko du 15 egun naturaleko epean, jakinarazpen egunetik zenbatzen hasita.\n17. artikulua.- Administrazio-errekurtsoa.\nTelelaguntza-zerbitzua ematea onartzeko prozeduraren Ebazpenak ez du administrazio-bidea agortzen, eta interesdunek ebazpen horren aurka gora jotzeko errekurtsoa aurkeztu ahal izango diote Gizarte Gaietako sailburuari, hilabeteko epean jakinarazpenaren egunaren biharamunetik zenbatzen hasita.\n18. artikulua.- Presazko prozedura.\n1.- Herri Administrazioen Araubide Juridikoaren eta Administrazio Prozedura Erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legeko 50. artikuluan xedatutakoaren arabera, interesdunaren premia larriari erantzuteko premiazko izapidetzearen prozedura aplikatzea erabakitzen bada, prozedura arrunterako ezarritako epeak erdira murriztuko dira.\n2.- Kasu horietan telelaguntza-ekipoa 3 egun balioduneko epean instalatuko da, aldeko ebazpena ematen den egunetik zenbatzen hasita.\n19. artikulua.- Administrazioaren isiltasuna.\nGehienezko epea igaro eta berariazko ebazpena jakinarazi ez bada, interesdunak eskabidea baietsi dela ulertu ahal izango du.\n20. artikulua.- Zerbitzu-ematearen amaiera.\n1.- Telelaguntzaren zerbitzu-ematea honako kasu hauetan amaituko da:\na) Zerbitzuaren erabiltzaileak zerbitzuari uko egiten badio.\nb) Zerbitzuaren erabiltzailea hiltzen bada.\nc) Zerbitzuaren erabiltzailea egoitza batean modu iraunkorrean sartzen bada.\nd) Erabiltzaileak bizilekua aldatzen badu Euskal Autonomia Erkidegotik kanpoko udalerri batera.\ne) Erabiltzaileak Dekretu honen 12. artikuluan jasotako betebeharrak betetzen ez baditu.\nf) Zerbitzuaren erabiltzaile-kondizioa onartzea eragin zuten zirkunstantziak aldatzen badira, erabiltzailea telelaguntza-ekipoa behar bezala erabiltzeko ezinduta geratzen bada edo horretarako zailtasun larriak sortzen bazaizkio, esaterako.\n2.- e) eta f) paragrafoetan jasotako kasuetan, erabiltzailea zerbitzuan baja eman aurretik entzunaldiko izapidea gauzatu beharko da nahitaez, bajaren arrazoiak eta alegazioak aurkezteko epea adieraziz.\n21. artikulua.- Ekipoen jabetza.\nTelelaguntza-ekipoak Eusko Jaurlaritzaren jabetza izango dira, eta Eusko Jaurlaritzak zerbitzuaren erabiltzaileei lagako dio erabilera baja gertatu arte, une horretan telelaguntza-ekipoa Eusko Jaurlaritzari itzuliko zaiolarik.\nLehenengoa.- Prozeduren araubide iragankorra.\nDekretu hau indarrean hasi aurretik hasi ziren eta oraindik ebazteke dauden prozedurei, une oro, Dekretu honetan ezarritakoa aplikatuko zaie.\nBigarrena.- Dekretua indarrean hastean telelaguntza-zerbitzuaren erabiltzaile direnen eskubideak.\n1.- Dekretu hau indarrean hastean Arabako Foru Aldundiaren, Bizkaiko Foru Aldundiaren, Gipuzkoako Foru Aldundiaren edo Vitoria-Gasteizko Udalaren telelaguntza-zerbitzuaren erabiltzaile diren pertsonek Eusko Jaurlaritzaren telelaguntza-zerbitzua baliatzen jarraitzeko aukera izango dute, dekretu honetan zerbitzua emateari dagokionez aurreikusitako baldintzetan, dekretu honen 9. artikuluan jasotako hartzaile-profilari lotu edo ez. Ildo horretan, dekretu hau indarrean hastean jarraipenerako, agenden kudeaketarako eta egin beharreko jarduerak oroitzeko etxean aldizkako bisitaldiak jasotzen dituztenek prestazio horiek jasotzen jarraituko dute.\n2.- Dekretu hau indarrean hasten denean, zerbitzuaz baliatzen ari diren pertsonek ez dute telelaguntza-zerbitzuaren finantziazioan duten parte-hartze ekonomikoaren proportzioa igo beharrik izango, beren baliabide ekonomikoen mailan gerta litezkeen aldaketetatik erator zitezkeen igoerak izan ezik.\nLehenengoa.- Abenduaren 28ko 249/2010 Dekretua aldatzea. Dekretu horrek Euskal Autonomia Erkidegoko Administrazioak eta honen erakunde autonomoek prezio publikoen bidez ordaindu ditzaketen zerbitzu eta jardunak zehazten ditu.\nEranskineko 8. puntua, Enplegu eta Gizarte Gaietako Sailak prezio publikoak zein zerbitzurengatik kobratu ditzakeenari buruzkoa, aldatu da, eta honela geratu da:\n«8.- Enplegua eta Gizarte Gaiak:\n- Matrikulak: mintegiak, kongresuak, jardunaldiak eta kurtsoak.\nBigarrena.- Mendetasun-arriskuaren egoera.\nGizarte Zerbitzuen Euskal Sistemaren esparruan hartzaileen artean mendetasun-arriskuan dauden pertsonak biltzen dituzten gizarte-zerbitzuen xedeetarako, pertsona bat egoera horretan dagoela hartuko da aintzat baldin eta apirilaren 20ko 504/2007 Errege Dekretuak -edo hori ordezkatzen duen arauak- onartutako mendetasuna balioesteko baremoa aplikatuta gutxienez 23 puntu lortzen baditu eta I. mailako mendetasuna badagoela aintzat hartzeko ezarritako 25 puntuko gutxienekora iristen ez bada.\nLehenengoa.- Telelaguntza-zerbitzuaren prezio publikoaren zenbatekoa zehaztea.\nEusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen sailburuaren agindu batez zehaztuko dira ba telelaguntza-zerbitzuaren prezio publikoaren zenbatekoa bai Gizarte Zerbitzuei buruzko abenduaren 5eko 12/2008 Legeko 57. artikuluan xedatutakoari jarraituz aplikatu behar diren salbuespen eta hobariak ere. Agindu horretan zehaztuko dira, halaber, prezioa ordaintzeko modua eta epeak.\nGizarte Zerbitzuen arloko eskumena duen zuzendariaren Ebazpenaren bitartez, Dekretu honen eranskinetan bildutako ereduak aldatzeko aukera izango da.\nDekretu hau 2011ko uztailaren 1ean hasiko da indarrean.\nMARÍA GENMA ARÁNZAZU ZABALETA ARETA.\nI. ERANSKINA, EKAINAREN 28ko 144/2011 DEKRETUArena\nTELELAGUNTZA-ZERBITZU PUBLIKOAN ALTA HARTZEKO BETE BEHARREKO OSASUN-FITXA.\nTxostena egin duen medikuaren izen-abizenak:\n" Telelaguntza-zerbitzuaren eskatzailearen izen-abizenak\n" Osasun-arazo nagusiak:\n" Ohiko medikazioa:\n" Batetik bestera ibiltzeko gai:\nn Bakarrik edo laguntza-produktuarekin: n Makilarekin n Eskorgarekin n Gurpil-aulkian\nn Beste pertsona baten laguntzarekin\n" Gaitasun kognitiboa:\nn Narriadura kognitibo arin-ertaina\nn Narriadura kognitibo larria-oso larria\n" Arrunta edo eskasia arina\n" Eskasia ertaina edo larria, egokituta\n" Erabateko eskasia\n................................., .....................(e)ko ............................aren ..............(a)\nII. ERANSKINA, EKAINAREN 28KO 144/2011 DEKRETUARENA\nTELELAGUNTZA-ZERBITZUAREN BIDEZ ERANTZUN DAITEZKEEN BEHARRIZANAK BALIOZTATZEKO GIZARTE-TXOSTENA\nTxostena egin duen gizarte-langilearen izen-abizenak\nTelelaguntza-zerbitzuaren honako eskatzaile honi dagokionez:\nIzen-abizenak: NAN zenbakia:\n1. Erabiltzailearen bizikidetza-egoera eta gizarte- eta familia-harremanen eredua\nA) n Bakarrik bizi da\nn Norbaitekin bizi da\nBizikidetza-unitatearen osaera, interesdunaren bizilekuan izena emandako pertsona guztien erroldatze-ziurtagirien bitartez egiaztatua:\nIzen-abizenak. Ahaidetasuna (baldin badago) Jaiotze-data\nB) Bakarrik egoten da:\nn Ia goiz osoa n Ia arratsalde osoa n Ia gau osoa\nC) Familia-inguruneko pertsonekiko harreman-gradua:\nn Ona n Egokia n Txarra n Harremanik ez\nD) Gertuko senitartekoren bat hil al zaio azken urtean?\nn EZ n BAI. Zehaztu lotura:\nE) Senitartekoekin egoten da? Bisitatzen dute?\nn Egunero n Astean behin n Hilean behin n Noizean behin n Inoiz ez\nF) Lagunekin egoten al da?. Bisitatzen al dute?\nn Egunero n Astean behin n Hilean behin n Noizean behin\nn Inoiz ez\nG) Zein maiztasunarekin irteten da kalera?:\nH) Etxean denboraldi luzerik ematen al du inoren bisitarik jaso gabe?\nn Bai n 3 egun n astebete n hilabete\nAurrekoa ikusita, eta aurkeztutako datuak egiaztatu eta ebaluatu ondoren, Eusko Jaurlaritzan gizarte-zerbitzuen arloko eskumena duen Sailari honako hau jakinarazi diogu\nn Erabiltzailearen zenbait premia telelaguntza-zerbitzuaren bitartez bete daitezkeela uste dugu.\nn Ez dugu uste erabiltzaileak telelaguntza-zerbitzuaren bitartez betetzeko moduko premiarik daukanik.\n..................................... , ........................(e)ko ................................aren ................(a)


Aldapako San Fermin jaietan hondakinak biltzeko zerbitzu berezia | Mancomunidad de la Comarca de Pamplona\nAldapako San Fermin jaietan hondakinak biltzeko zerbitzu berezia\nOstegunean, hilak 21, bilketa pneumatikoko buzoiak kenduko dira Navarreríako plazan, eta 25ean, astelehena, kokatuko dira berriz\nAldapako San Fermin jaiak direla-eta, 22a eta 24a artean, ostiraletik igandera, egingo diren ekitaldiak ongi garatzea errazteko, Iruñerriko Mankomunitateak, beste urte batez, hondakinak biltzeko zerbitzu berezia jarriko du martxan.\nHartara, ostegunean, hilak 21, bilketa pneumatikoko buzoiak kenduko dira Navarreríako plazan, eta 25ean, astelehena, kokatuko dira berriz. Jaiek irauten duten bitartean, bizilagunek gertuen dituzten buzoietara eraman beharko dituzte hondakinak, Aldapa kalean, Navarrería eta Curia kaleen arteko elkargunean, eta Navarrería kalearen 35.ean, Katedralaren ondoan.\nAtez ateko bilketa, saltokietarako\nBeste alde batetik, beste urte batzuetan ez bezala, ez dira edukiontziak kokatuko Navarreríako plazan eta atez ateko hondakin bilketarako zerbitzu berezia jarriko da abian saltokietarako, ohiko zerbitzua indartuko duena.\nOstegunetik igandera, 21a eta 24a artean, hondakinen frakzio desberdinak saltoki bakoitzaren atean utzi beharko dira, eta bilketa zerbitzuek egunean bitan jasoko dituzte, ordutegi hauen arabera:\nOntziak: poltsa horietan, 07:00etan eta 15:30ean.\nGainerakoa edo errefusa: ongi itxitako poltsetan, 07:00etan eta 15:30ean.\nPapera eta kartoia: tolestuta eta pilatuta, 07:00etan eta 15:30ean.\nGai organikoak: ontzi marroian, 15:30ean eta 23:00etan.\nBeira: ohiko ontzian. Ostegun eta ostiralean, 15:30ean; eta larunbat eta igandean, 07:00etan eta 15:30ean.\nHondakinak beste ordutegi batzuetan bota behar badira, merkatariek alboko kaleetako buzoiak erabili ahal izango dituzte. Kasu horretan, Mankomunitateak nabarmendu nahi du garrantzitsua dela poltsak ongi ixtea, dagokien buzoietan botatzea eta lurrean ez uztea.\nBilketa honi buruzko edozein zalantza argitzeko, IMren 948 423 193 telefono zenbakira deitu daiteke. Aste honetan, Mankomunitateak gutunak bidali dizkie bizilagunei eta merkatariei, bilketako zerbitzu berezi honi buruzko argibide guztiak emateko.\nAldapako San Fermin


Lan heriotzen aurrean pauso bat aurrera emateko ordua da; arduradunak seinalatzea eta ordain dezatela exijitzen dugu | LAB SINDIKATUA\nLan Osasuna Idazkaritza Prekarietatea Hiltzailea Lan heriotzen aurrean pauso bat aurrera emateko ordua da; arduradunak seinalatzea eta...\nLan heriotzen aurrean pauso bat aurrera emateko ordua da; arduradunak seinalatzea eta ordain dezatela exijitzen dugu\nJoan den astean Gasteizen izandako lan heriotza salatzeko mobilizazioaren atarian jaso dugu berria: beste langile bat hil da Araban; Murgako Zorroza Gestion de Residuos enpresan, hain zuzen ere. 14 langile hil dira aurten Euskal Herrian, eta 2 daude desagertuta. Odolusteak ez du etenik, eta erakundeek beste alde batera begiratzen jarraitzen dute.\nGaur, otsailak 25, langile baten heriotzaz hitz egin behar dugu berriz. Istripua atzo jazo zen arratsaldeko 17:30ak aldera Murgako Zorroza Gestion de Residuos enpresan. Behargina 4 metroko altueratik erozi zen lanean ari zen bitartean, Gurutzetako ospitalera eman zuten, baina zaurien ondorioz gaur hil da.\nSalatu beharra dugu, 2020. urtean, istripu hilgarriak ikaragarri handitzen ari direla, lan egiteagatik 14 langile hil dira Euskal Herrian, hauetatik 4 Araban. Honetaz gain, ezin ahaztu Zaldibarren bi langilek 19 egunez desagertuta jarraitzen dutela.\nLangile honen heriotzaren arrazoiak ikertzea eskatzen dugu, baita ere lan baldintzak, lan erritmoak eta abar.\nLangileon lan baldintzak gero eta prekariagoak dira, patronalak bere irabaziak langileen osasun eta bizitzaren aurretik jartzen dituelako. Administrazioak, Lan Ikuskaritzak eta Fiskaltzak ezin dute ezikusiarena egiten jarraitu. Pausu bat aurrera emateko ordua da, arduradunak seinalatzea eta ordain dezatela exigitzen dugu. Langabeziaren jaitsieraz hitz egiten duen bitartean, prekarietatea erabiliz langileak hiltzen jarraitzen dute.\nLan istripuak ez dira kasualitatez ematen. Erantzuleak dituzte, eta horrela izanik, instituzioei eta gainontzeko eragilei lanean ematen ari diren istripuak ekiditeko beharrezkoak diren politika errealak martxan jar dizaten eskatzen diegu.\nLABen lanean eta borrokan jarraituko dugu langileon eskubide, segurtasun eta osasunaren alde. Horregatik, dei egiten diogu langile klaseari azken istripua salatzeko deituko diren mobilizazioetan parte hartzera.\nBihar, 12:00etan, euskal gehiengo sindikalak deituta, elkarretaratzea egingo dugu Murgako Zorroza Gestion de Residuos enpresaren aurrean.\nLan istripuak lan harremanen, prekarizazioaren, lan arautegiaren eta azpikontratazioaren emaitza dira\nJaurlaritza prest al dago lan istripuen egiturazko arazoa agenda politikoan kokatzeko?\nLan heriotzek ez dutela etenik salatu dugu


topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila" topic_facet:"Lanbide Heziketa" topic_facet:"Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua)" topic_facet:"Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila" topic_facet:"Industria-robotika (Modulua)" topic_facet:"Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila" topic_facet:"Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" author_facet:"Euskadi. Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa Saila" format:"eBook"\nProposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Lanbide Heziketa Proposatutako gaia: Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) Proposatutako gaia: Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Industria-robotika (Modulua) Proposatutako gaia: Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Egilea: Euskadi. Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa Saila Formatua: Liburu elektronikoa\nAutomatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Elektrizitatea eta Elektronika (Lanbide Arloa) 1 Elektrizitatea eta automatismo elektrikoak (Modulua) 1 Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio Mekanikoko Sistema Automatikoen Programazioa (Modulua) Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Gehiago ... 1 Fabrikazioaren Automatizazioa (Modulua) Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Industria-robotika (Modulua) 1 Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) 1 Lan giroko harremanak (Zeharkako Ikasgaia) Lanbide Heziketa 1 Linea Automatizatuen Eroapena eta Mantentze Lanak (Modulua) Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekatronika Industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Muntaia- eta mantentze-lan elektriko/elektronikoak (Modulua) 1 Produkzioko Sistema Automatikoen Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) Sistema Elektrikoaren eta Elektronikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Sistema Hidraulikoaren eta Pneumatikoaren Muntaia eta Mantentze Lanak (Modulua) 1 Sistema automatizatuak (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


"Bizitza tunel barrutik ikusita" kampainari bultzada berria | Retinosis Retina Begisare\n/“Bizitza tunel barrutik ikusita” kampainari bultzada berria\n“Bizitza tunel barrutik ikusita” kampainari bultzada berria\nDatorren otsailaren 29an, astelehena, ospatzen den Gaixotasun Arraroen Nazioarteko Eguna dela-eta, Retinosis Gipuzkoa Begisarek “Bizitza tunel barrutik ikusita” deritzon kanpaina abian jarri du. Funtsean, ikusmenaren galera geldo eta mailakatua erakartzen duen gaitz hau ezagutera emateko helburuarekin jaio da ekimen hau. Bertan, eta bideo formatuan, Erretinosi Pigmenarioak eragindako pertsonek duten ikusmen motaren simulazio bat jaso ez ezik, hainbat gizon-emakumek beren lekukotza pertsonalak ere eskaintzen dituzte. Azken finean, ezezaguna den gaixotasun honen ezagutza hedatzea lortu nahi da.\nBai sare-sozial baita autobus-geltokietan ere ikus daitekeen eta kanpainaren muina den irudi txundigarriak, gaixotasun hau pairatzen duten gizon-emakumeek dituzten zailtasunen eta balizko tratamendu baten bilaketan ikerketa bultzatzeak duen garrantziaren inguruan gizartea sentsibilizatu nahi du.\nErretinosi Pigmentarioa gaueko itsutasuna eta “tuneleko ikusmena” deritzona erakarri eta modu mailakatuan itsutasunera bide egiten duen eta erretinari eragiten dion gaixotasun bat da. Gaixotasun arrarotzat kontsideratzen den gaitz honek 3.500 pertsonatik bati eragiten dio. Gaur egun, Gipuzkoan diagnostikaturiko 200 kasu baino gehiago daude.\nOinordetzaz transmititzen den eta oraindik sendabiderik ez duen gaitza dela kontuan harturik, eragindako pertsonek ikerketa arloan ematen ari diren aurrerapausuetan oinarritzen dituzte beren itxaropen guztiak. Alor honetan lanean diharduten zentruetako bat Biodonostia Ikerketa Institutua da, izan ere, gaixotasun honen eragile diren mutazio genetikoen identifikazio-lanetan ari da burubelarri.\nIkusgarritasuna biderkatzeko asmoz, kanpainaren irudia Donostiako autobus-geltokietan argitaratu da. Gainera, irudiak daraman QR kodeak Retinosis Gipuzkoa Begisareren web-orrialdean (www.begisare.org) argitaraturik dagoen eduki guztira zuzentzen du. Web-orrialdea bisitatzen dutenek Erretinosi Pigmentarioa duten lau gizon-emakumek beren eguneroko bizitzaren inguruan eskaintzen duten lekukotza entzun ahal izango dute.


MGEPeko goi mailako heziketa zikloetako ikasleak Enpresa eta Ekimen Sortzaileen ferian beraien lanak aurkezten - - Goiena.eus\nMGEPeko goi mailako heziketa zikloetako ikasleak Enpresa eta Ekimen Sortzaileen ferian beraien lanak aurkezten\nGoi Eskola Politeknikoa 2019-07-29 09:51\nOtsailak 14an, MGEPeko 49 ikaslek, denak ere Goi Mailako Lanbide Heziketako bigarren mailako zikloak ikasten ari direnak, EIE moduluaren baitan (Enpresa eta Ekimen Sortzailea), Tknikak Eibarren antolatzen duen Azokan parte hartu zuten. Bertan, ikasle hauek, 12 talde ezberdinetan banaturik, kurtso honetan zehar Ikas venpresa-Urratsvbat metodologiaren baitan lantzen joan diren negozio-ideien proiektuak azaldu zituzten.\nHauen arten, besteak beste ondorengoak zeuden: web orriak sortzea, ileapaindegietan hitzorduak kudeatzeko aplikatiboa, 3D piezak neurrira ekoizteko zerbitzua edota futbol partiduetan epaile lanetan gizakiak aritzearen ondorioz sortzen diren akatsak murrizteko sistema bat.\nHona hemen ikasleak azokan beraien lanak aurkezten zeuden tarteko argazki bilduma bat:\nArgazkian agertzen diren Fabrikazio mekanika diseinuko ikasleak laser bitarteko inpresioak diseinatzen dituen enpresa bat sortzeko lana aurkeztu dute bertan.\nMekatronika industrialeko ikasleak etxeko negutegietan pentsatu dute, eta sistema bat sortu dute non negutegien tenperatura programatu daiteke, eta baita noiz komeni den landareak ureztatzea. Bestetik argazkiko ASIR, Sareko Informatika sistemen administrazioa, informatikako ikasleak ordenagailuen kanpo itxurak diseinatzen duen enpresa baten lana aurkeztu dute\nAzkenik ASIR, Sareko Informatika sistemen administrazioa, informatikako ikasleak web orriak garatzen dituen enpresa bat sortzeko lana egin dute.


Moduzko perpausak [Sareko Euskal Gramatika]\nJuntadura eta komunztadura\nBaita… ere + aditz jokatua\nPerpaus osagarriak eta erlatiboak\nModuzko eta denborazko perpausak\nHarridurazko perpaus batean -eN?\njarriz / jarriaz\nnahi ezta / nahi ezik\nJarriz/jarriaz. Zer irizpide erabiltzen dira forma (gerundio) hauen arteko aukeraketa egiteko?\nEz da ezagutzen irizpide jakinik bien arteko bereizketa sistematikoa egiteko balioko ligukeenik.\nEGLU VI-2 liburukiak (289. or.) hau dio: “Gaur egungo zenbait idazlek, tradizioan ongi finkaturiko erabileraz gain, batzuen ustez hain gomendagarriak ez diren beste molde batzuk ere agertzen dituzte, -eLARIK morfemaren kasuan batez ere:\n- Leihotik erori zen, hanka hautsi zuelarik.\nZer esan nahi du horrek, Euskaltzaindiak ontzat ematen dituela horrelakoak edo honelakoak?\n- Arratsaldean hodeiak ugarituko dira, egunaren bukaeran euri pixka bat egin dezakeelarik.\nGalderan jaso diren bi esaldiak ez dira egokiak, ez baldin bagara, lehendabizikoaren kasuan, berezko esanahiaz (denborazkoaz) ari. Izan ere, zuzena litzateke esaldi hori ondorengoaren baliokide gisa: Leihotik erori zen, hanka hautsi zuenean. Bestelako balioa duen kasuetan, ez dira egokiak bi esaldi horiek.\nNahi-ren gerundialen artean nahian dago. Horren ezezkoa nahi ezta da. Eta nahi ezik?\nNahi ezik ere erabil daiteke, literatura-tradizioko adibide ugariek argi erakusten duten bezala. Hona batzuk:\nBañan ikusten zaitut erantzun nai ezik (Bilbao, 101)\nAitortu nai ezik ere, Iainkoak ezagutzen du giza-barrena (Orixe, Aitorkizunak, 244) : Esturasun gabe, arnas onean dijoa, orduz-leen iritxi nai ezik (Mokoroa, 11). : Esaten dute orain plazara jotzen duala jendeak, Irabazirik ez dan tokian artu nai ezik nekeak (Basarri, 92).\nEuskara Institutua, EHU, "Moduzko perpausak", Sareko Euskal Gramatika (SEG), www.ehu.eus/seg


Hemen zaude: Energia • Infografiak • Birgasifikazio-instalazioa • Birgasifikazio-instalazioa\nBizikletaren erabilera hirian\nPedalei eragiteko laguntza duen bizikleta\nHidrogenozko erregai pilak\nKontsumo gutxiko lanpara\nA) Horrelako gas-hobi naturalean ateratzen da gasa. Itsasoan zein lehorrean egon daiteke, eta 3.000-3.500 metro inguru zulatzen da. Lehorreko gas-hobietan, zenbaitetan, 5.000 metrorainoko zulaketak egiten dira.\nB) Ekoizle herrialdeetan kokatutako likidotze-instalazioa. Instalazio honetan gasa likido bihurtzen da tenperatura kriogenikoan, zero absolutu inguruko tenperaturan, hain zuzen.\nC) Teknologia aurreratua darabilten metano-itsasontziek garraiatzen dute gas natural likidotua (GNL) tenperatura kriogeniko konstantean kontsumo-gunetara.\nD) Behin helmuga-instalaziora helduz gero, birgasifikazio prozesuari ekiten zaio, gas likidotua bere egoera natural bihurtzeko, hau da, gas-egoera.\nGas naturalaren erreserbak munduan


Babesa Archivos - Page 3 of 133 - Petronor\nJortxi eta Gotz “Egunean behin” APParen asteko sariaren irabazleak\nJortxi izan da joan den astean, abenduaren 16tik 22ra, egiten ziren 10 galderak erantzun dituen jokalaririk onena eta azkarrena. Hori dela eta, asteko saria jasoko du, Petronorren babesaz: gau bat, afaria, gosaria eta bi lagunentzako spa zirkuitua Artzentaleseko Amalurra hotelean. Jokoan parte hartu duten 58981 lagunen artean opari hau ere zozketatu da, eta Gotz izan da irabazlea.\nBilboko Koralak Gabonetako kontzertua eskainiko du Muskizen\nBilboko Koral Elkarteko abesbatza mistoak Gabonetako kontzertua eskainiko du abenduaren 13an, Muskizko Meatzari Aretoan, arratsaldeko 20:00etan.\nNerea Monek abentura biziko du The Legend Escape Room-ean\nNerea Mon da The Legend Escape Room-eko abenturaren irabazlea, eta lau lagunekin batera gozatu ahal izango du.


San Milixan jaia hasteko gertu - Leintz gatzaga - Goiena.eus\nSan Milixan jaia hasteko gertu\nMirari Altube 2006-11-09 12:26\nDomekan, azaroak 12, ospatuko dute gatzagarrek San Milixan jaia. Artisauen postuak, taloak eta bonboiak, Bihurri aizkolaria eta erakustaldiak gatz museoan antolatu dituzte. Aurten, baina, goizez bakarrik izango da jaia, 10:00etatik 15:00etara.\nGatza hartu dute ardatz aurten, eta suak eta txokolateak egingo diote lagun San Milixan egunean. Ohiturari jarraituz artisauak izango dira Gatzagako pilotalekuan. Aurreko urteetan baino gutxiago etorriko dira, baina norberak ekoiztutako produktuak ekarriko dituzte: zilarrezko bitxiak; egurrezko jostailuak; opil, gozoki eta pastelak; euskal buztingintzaren produktuak; xaboi naturalak eta beste hainbat. Iaz lehenengoz egon ziren Nafarroako Latasa anaiak aurten ere hurreratuko dira Gareseko piperrik goxoenekin. Hainbat mota ekarriko dituzte: pikillo, piko, bola\neta bertan erreta eraman ahal izango dute hurreratutakoek. Artisauen postuekin batera Sorginak emakume taldeak talo txosna jarriko du, eta barrua berotzeko talo goxoak eskainiko dizkigute. Taloak, baina, ez dira izango jateko bakarrak; izan ere, bonboiak egongo dira dastagai, gatzezko bonboiak. Herritarrek gatza jaso dute etxean gatz ureko iturritik jasotako urarekin. Gatz horrekin bonboiak egingo dituzte Oñatiko Klax txokolate elkartekoek.\nEguerdian, bestalde, Ernesto Ezpeleta Bihurri aizkolari eibartarraren gorabeherak jarraituko dituzte San Migel plazara etorritakoek. Lodiera handiko enborrekin egiten du lan Bihurrik eta domekan ere erakustaldi polita eskainiko du: "3 metro dituen enborra moztuko du, eta gero motozerrarekin irudiren bat egiteko asmoa dauka", esan digu Jon Sasiain kultura zinegotziak.\nGatz ekoizpena museoan\nGatzaga herria eta gatza elkarrekin doaz eta bata ez da ezer bestea barik. Horren erakusgarri da Eugenio Otsoa gatz museoa, eta San Milixan jaietarako bertako dorla egokitzea erabaki zuen Udalak. Orain arte ere azaltzen zuten gatzaren prozesu guztia museoan baina gatza ekoizteko modurik ez zeukaten. Horregatik ataletan banatutako dorla jarri dute, eta azpian sua egingo diote. Bertako iturrian jasotako urarekin gatza zela ateratzen den erakutsiko dute hemendik aurrera, eta domekan izango dute herritar zein kanpotarrek ikusteko lehenengo aukera.


Hasiera - Nire Osasun Auzoan\nFOTOVOZ MUGIBIL PROIEKTUA – Jarduera fisikoa\n“Jarduera fisikoa eta hiri-segurtasunaren sustapena auzoak hobetzeko: zientzia herritarraren proiektu partehartzailea Bilbon”\nOsasungarriak ez diren bizi-ohiturek lotura estua dute bai gaixotasun kardiobaskularren agerpenarekin zein obesitatearekin. Aurretiazko ikerketek erakutsi dute hiriko faktoreek eta auzoen ezaugarriek eragina dutela bizilagunen osasunean eta jarduera fisikoaren praktikan. Testuinguru desberdinetan ere emaitzak berdinak dira.\nProiektu honen helburua Bilboko maila sozioekonomiko desberdineko hiru auzoetako hiri-inguruneko faktoreak aztertzea da. Faktore hauek jarduera fisikoaren praktikarekin, segurtasun herritarrarekin eta auzotarren osasunarekin estuki lotuta daude. Helburua lortzeko asmoz, diagnostiko komunitario bat egingo da, Photovoice Partaidetza-Ekintza Ikerketa metodologia erabiliz.\nIkerketaren emaitzak 2022. urtean zehar aztertu eta partekatuko dira. Hala, Bilboko herritarrek ateratako ondorioetan oinarrituz, hiri-ingurunea hobetzeko proposamenak bilduko dira.\nPARTE HARTU NAHI DUZU? Idatzi info@mibarriosaludable.com helbidera. Proiektuaren berri emango dizugu, eta hainbat sariren zozketan sartuko zara.\nHelburua: inguruneko faktoreek biztanleen bizi-ohituretan eta osasuna hobetzeko zaintzan nola eragiten duten aztertzea.\nIkerketa-ildoak: hiri osasuna, osasun publikoa, zientzia herritarra, elikadura eta jarduera fisikoa.\nBizilagunen osasunean eragina duten auzoetako arazoei irtenbidea bilatzeko hiri-ikerketa gakoa da.\nHainbat ikerketen arabera, bizi garen eta lan egiten dugun tokiak jarraitzen ditugun bizi-ohituretan eragin zuzena dauka, eta horren ondorioz, baita populazioaren obesitate mailetan ere. Auzoetan aurkitutako ezberdintasun sozioekonomikoek populazioaren osasun mailan eragin dezake, beraz, auzoen eta bizilagunen ezaugarriak aztertzea ezinbestekoa da diagnosi komunitarioa burutu ahal izateko eta zaurgarriagoa den populazioaren egoera hobetzeko erantzun posibleak bilatzeko.\nEuskal Herriko Unibertsitatetik (UPV/EHU), Erizaintza eta Osasun Sustapenerako Ikerketa Taldeak “Auzo osasuntsuak” ekimena martxan jarri du, hiritarren partaidetza sustatzeko bere komunitatearen ahultasun eta sendotasunen ezagutza handitzeko xedearekin, eta horrela, gizabanako, familia eta komunitateen bizi-kalitatea hobetzeko konponbide praktikoak aurrera eraman ahal izateko.\nFOTOVOZ BILBAO PROIEKTUA – Elikadura\n“Bilboko hainbat auzoetako bizilagunen elikadura-ingurunearen eragina osasunean: herritar parte-hartze ekintza ikerketa”\nBilboko hainbat tokitan nola bizi eta elikatzen den aztertzea izan zen 2017an burututako ikerketa honen helburua. Aurretiazko azterlanek erakutsi dute bizilekuak, lantokiak eta maila sozioekonomikoak eragina dutela elikaduran, eta, beraz, baita biztanleriaren obesitate mailan.\nIkerketa metodologia kualitatiboa erabili zen, parte-hartze ekintza motakoa, eta testuinguru sozioekonomiko desberdinetako (altu, erdi eta baxu) Bilboko hainbat auzotako bizilagunek parte hartu zuten. Horrela, herritarrak berak dira ingurunean duten errealitatea aztertzeko eta osasunarekin erlazionatu ahal izateko ikertzaileak.\nOsasun Publikoaren arloan berrikuntza handiko azterketa mota hau Estatu mailan egin den bigarrena izan da, Madrilen egindakoaren ereduari jarraituz. Aurreko lanak Villaverde auzo pobreetako elikadura-ingurunea aztertu zuen, eta eragin sozial eta mediatiko handia izan du.\nFAAVVB-aren HIRITARROK aldizkarian FOTOVOZ-ari buruzko albistea argitaratuta dago\nElkarrizketa Radio Popular\nFotovoz Bilbao Herri Irratian\nBarrio bakoitzeko informazio-bilerak\nDeustuko San Pedro departamenduko, Uribarriko eta San Frantzisko auzoko auzoekin bat egingo da urriaren 3an, 4an eta 5ean, hurrenez hurren. Barrio bakoitzeko udal auzitegien zentroak\nHirigintza eredu sendagilea, BERRIAn\nElkarrizketa Bizkaia Irratian: Inguruneak gure jateko ohituretan zerikusia dauka\nAurengo urtetik Euskal Herriko Unibertsidadeko Erizaintza sailak ikerketa taldea dauka eta Euskal Herriko Unibertsitatearen diru laguntza baten bidez egin da ikerketa hau Bilboko Deusto, Uribarri\nFotovoz-aren Aurkezpena Jardunaldian\nArgazki-Erakusketa: Fotovoz Bilbao Hiritar-Proiektua\nUztailak 4-12 , Bizkaia Aretoan!! Argazki-erakusketaren hasiera 4an eta azken errekomendazio politikoen eskura ematea\nCADENA SER: proiektuaren ondorioak-abuztuaren 11an\nEl correo (2018-07-03): FOTOVOZ BILBAO proiektuaren ondorioak\nRadio Popular (2018-07-06)\nFOTOVOZ BILBAO proiektuaren argazki-erakusketa ikustera etorri dira\nBilboko Udalaren hainbat politikariek herritarren elika-inguruneari buruzko perzepzioak kontuan hartu izan dituzte. Mila esker interesa handia izateagatik eta gure argazki-erakusketa bisita egiteagatik!!!\nAuzoen buruzko goizeko informatiboak (La SER- Bizkaia) 2018-08-13\nFOTOVOZ BILBAO argazki-erakusketaren inaugurazioa (Bizkaia Aretoa, Uztailak 4, 2018)\nFotovoz proiektuari buruzko elkarrizketa, Berria egunkarian, 2018ko abuztuaren 28an\nIkusi pdf. formatuan\nHitzaldia OSALDE Osasunerako Euskaldun Foroan (2018ko martzoaren 2-3an)\nSER irratian: "a vivir que son dos días"\nhttps://www.mibarriosaludable.com/wp-content/uploads/2018/10/006RD010000000330106.mp3 Lekuaren arabera, horrela jaten duzu!!!\nAmets Jauregik berba egiten Fotovoz proiektuari buruz!! https://www.mibarriosaludable.com/wp-content/uploads/2018/10/AMETS-JAUREGI-.mp3\nJeitsi pdf. formatoan\n'Auzotik auzora elikadura ohitura ezberdinak daude Bilbon' - Amarauna Saioan, Euskadi Irratian (2018-11-10)\n‘Auzotik auzora elikadura ohitura ezberdinak daude Bilbon’ – Amarauna Saioan, Euskadi Irratian (2018-11-10)


Gaur zortzi - Carmen Gisasola - 111 Akademia\nIzenburua: Gaur zortzi\nIdazlea: Carmen Gisasola\n2014/07/14 2:55 pm\nLehenengo idazlana izateko, ez dago txarto. Agian, estiloa ez dauka oso landuta, baina ezin da ukatu nahiko aberatsa dela baliabideetan eta esamoldeetan. Etxetik alde egin duen alabak utzi dion hutsune lazgarria kontatzen dio ama batek kartzelan dagoen preso bati modu sinesgarri batean. Borroka armatua dago istorioaren erdigunean, baina batez ere maitasuna, amorrua eta etsipena dira idazleak islatzen dituenak ama horren bitartez, gehien maite duena bat-batean desagertu delako.\n2014/04/24 2:04 pm\nCarmen Gisasolaren lehen idazlana heldu zaigu eta ez zait guztiz ase. Nahiz eta laburra izan, asko kostatu zait liburua amaitzea eta, une batzuetan, aspertu ere aspertu naiz. Ustekabea amaiera izan da; oso ona izan dela onartu behar dut eta horrek adierazten dit Gisasola izan daitekeela jarraitu behar diodan idazlea. Beraz, adi egoteko Carmen Gisasolarekin, nahiz eta bere lehen liburua ez gomendatu irakurle askori.


10 aholku janaria ez botatzeko eta haurrak kontsumo arduratsuan hezteko | Consumer\nZure seme-alabei janaria xahutzen ez erakusteko eta kontsumitzaile kontziente, jasangarri eta solidarioak izaten erakusteko eskolarik onena da.\narabera: Astelehena, 2020ko irailaren 28a\nJan dezakezun baino janari gehiago erosteak edo hondatzen uzteak tona elikagai botatzea dakar. Zehazki, Espainiako Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioaren (MAPA) arabera, pertsona bakoitzak 25 kilo xahutzen ditu urtean. Baina, gainera, beste jarrera batzuek ere eragina dute, hala nola etxea produktu kimiko gehiegirekin garbitzeak ura zikintzen du, eta merkealdietan galtza gehiago erosteak ere badu eragina: ur asko gastatzen da, tindagaiengatik eta gas-isurketengatik kutsatzen dena ahaztu gabe. Hiru jarrera baino ez dira, baina oso adierazgarriak, etengabe egiten duguna eta, adituen arabera, mugatu egin behar dugu kontsumitzaile arduratsuak izan nahi dugun. Are gehiago, gure seme-alabek izaten ikas dezaten nahi badugu. Artikulu honetan janaria botatzearen arriskuak azaltzen ditugu, kontsumo arduratsua zer den, eta haurrak ohitura iraunkorretan hezteko aholkuak ematen ditugu.\nStop zarrastelkeriari: kontsumo iraunkorraren aldeko apustua\n2019an, Espainiak 1.352 milioi kilo janari eta edari alferrik galdu zituen, Espainiako Nekazaritza, Arrantza eta Elikadura Ministerioaren Espainiako etxeetako elikagai-hondakinen kuantifikazio-panelaren arabera. Etxeetako elikagai-xahutze horrek ondorio garrantzitsuak ditu, ez soilik kontsumitzailearen poltsikoarentzat. Garrantzitsua da jakitea, Elikadura eta Nekazaritzarako Nazio Batuen Erakundeak (FAO) Elikagaiak Galdu eta Alferrik Galtzeari buruzko Nazioarteko Kontzientziazio Egunean, elikagaiak galdu edo alferrik galtzen direnean, “horiek ekoizteko erabilitako baliabide guztiak alferrik galtzen direla, ura, lurra, energia, eskulana barne”.\nElikagaiak xahutzeko garroak, gainera, ingurumenera iristen dira eta degradatzen laguntzen dute. Adibidez, mundu osoan alferrik galtzen den janari guztia “planetako hirugarren co2-igorle handiena da”, Ecodes garapen jasangarriaren aldeko erakundearen iturrien arabera.\nJanaria botatzeko ohiturari beste praktika kontsumista batzuk gehitzen badizkiogu, irizpiderik gabe erostean eta botatzean oinarrituak, baliabideak agortzea eta aztarna ekologiko izugarria lortzen dugu. Horregatik, kontsumo arduratsua ezartzea komeniko litzateke. Zer da? Jarrera bat da. Andaluziako Juntako Kontsumo Zuzendaritza Nagusiak adierazi duenez, “kontsumo kontziente eta kritikoa egin behar da, bai produktu bat erostean edo zerbitzu bat kontratatzean, bai baliabideak modu eraginkorrean erabiltzean”. Kontsumitzaile arduratsua zara, zure eskubideak ezagutzeaz gain, produktuak edo zerbitzuak erostean gizarte- eta ingurumen-irizpideen arabera jokatzen baduzu. Hala, “planeta honetan bizi direnen bizi-kalitatea hobetzen eta ingurunean ahalik eta eragin txikiena bermatzen” lagundu ahal izango duzu, iturri berberek adierazi dutenez.\nAlferrik ez galtzeko eta kontsumo arduratsuan hezteko aholkuak\nKontsumo arduratsuak bi maximo ematen dizkie haurrei: “gutxiago kontsumitu eta botatzea, eta modu iraunkorragoan”. Baina aholku gehiago ere eman ditzakezu:\n1. Janaria ez botatzen irakasten du\n2019an, Espainiako hamar etxetatik zortzik erosi zituzten produktuak bota zituzten, erabili gabe, MAPAren datuen arabera. Elikagaiak alferrik ez galtzeko, garrantzitsua da haurrei erositakoa edo platerean jartzen dena jaten erakustea. Ahaleginean, zenbait ekimenek lagundu dezakete, hala nola “janari itsusia” mugimenduak, itxuraz janaririk ez botatzea bultzatzen baitu. Eta etxean botatzeaz gain, produktuen %20 baserrietan botatzen dira arrazoi estetikoengatik. Gure seme-alabei “fruta edo barazki itsusia” erosten eta jaten irakatsi behar diegu, eta berme eta propietate guztiak dituzten elikagai horiek aprobetxatu.\nJanaririk ez botatzea helburu duten aplikazioetan ere erregistra zaitezke. Gero eta establezimendu gehiagok bat egiten dute Too Good To Go eta Ni las Migas aplikazioekin, besteak beste. Aplikazio horiei esker, jatetxeek edo negozioek janari-soberakinei irtenbidea eman diezaiekete; bestela, zaborretara iritsiko lirateke. Elikagai horiek dagokien aplikazioan erregistratutako erabiltzaileentzat daude eskuragarri, prezio merkeagoan eta kontsumitzeko egoera ezin hobean.\n2. Prestatu horiekin soberako errezetak\nHaurrei asko gustatzen zaie gurasoekin sukaldean aritzea. Aukera horretaz baliatu eta soberako errezetak egin ditzakezu, hemen edo hemen aurki ditzakezunak bezalakoak. Oraindik hondarrik geratzen zaizu? Ez bota! Jateko aprobetxatu ezin dena konpostajerako berrerabil daiteke, zabor organikoa baratze eta lorategietarako ongarri ekologiko egoki bihurtzen duen sistema.\n4. Edukalak jolasean\nBeste ekimen bat Consumópolis eskola-lehiaketa da, Espainiako Gobernuak hainbat autonomia-erkidegorekin elkarlanean antolatzen duena. Andaluziako Juntak azaldu duenez, "ekimen ezin hobea da, jokoaren bidez, eskola-umeen artean kontsumo arduratsuko ohiturak bultzatzeko". Mutilek hainbat proba eta etapa gainditu behar dituzte, eta, horri esker, ia konturatu gabe eta modu naturalean ikasten dute eguneroko bizitzan kontsumo arduratsua egiten. Era horretako ekimen ludikoak edukiak barneratzeko modu bikaina dira.\n5. Gutxiago kontsumitzen irakasten du\nErosketa egitean, zure semea hezi dezakezu, Kontsumo de Andaluziak dioenez, “zer den ezinbestekoa eta zer ez” zalantzan jarriz. Horretarako, ideia ona da erosketa planifikatzea: zerrenda bat egitea, asteko menuaren arabera erosketa bat egitea…\n6. Produktu iraunkorrak erostea\nModu iraunkorrean kontsumitzeko hezi behar da. Erosketak egitean, erakutsi zure txikiei produktuak beren prezioaren eta kalitatearen arabera aukeratzen, baina baita ingurumena errespetatzen dutelako ere. Nola? Hona hemen adibide batzuk:\n7. Egin protagonista umea\n8. Keinu errazen ahalmena irakasten du\n9. Erakuts iezaiezu itxoitearen garrantzia\n10. Kontsumo solidarioagoa\nZer gertatuko da ohiturak aldatzen ez baditugu? Nuria Millánek, Vivo Sano Fundaziotik, adierazi du "ondorioak jasaten ari gara". Gehiegi erosten jarraitzen badugu, eta nondik datorren begiratu gabe, "zalantzarik gabe larriagotu egingo da klima eta kutsaduraren arazoa". Ondorio nagusiak, epe luzera izan ditzaketen ondorioak, bi dira:


Montevideotik: “Vaya Semanita”-ren sketch batean Francok Espainia “konpontzeko” irtenbidea azaltzen du\nHome Gizartea Politika Montevideotik: “Vaya Semanita”-ren sketch batean Francok Espainia “konpontzeko” irtenbidea azaltzen du\nUrr 23, 2017\nMontevideo.com Uruguaien gehien bisitatzen diren webguneetariko bat da. Herenegun, larunbatean, 2015ean Vaya Semanita-k bota zuen sketch bat biltzen zuen, honetan Franko diktadorea, Francomania-ren “buru” agertzen da, oso ezaguna den programa baten antzera: Bricomania.\nHonetan, askatasunak Espainiako Erreinuan eragindako mina konpontzeko irtenbidea azaltzen du. Adierazi dugun bezala, hau 2015ean argitaratu zen, diktadorearen heriotza egunarekin bat etorriz (20A). Baina humorezko sare sozialek, gaur egungo gaia izanik, atzokoan berreskuratu zuten.\nErreinuko gobernanteek edonolako kontseilurik beharko luketeelakoan….\nMontevideo.com – 21/10/2017 – Uruguay\nPrevious articleBilbo-Mosku-Buenos Aires. “Gerrateko Euskal Ume” baten historioa\nNext articleLehendakaria The Guardianen: Espainia – Katalunia arteko krisia “Europar Gaia” da eta hizketan konpontzen da\nIkurrina edo Kataluniako bandera eragiteak kartzelara eraman diezazuke Eskozian


Euskarabildua jardunaldiak datuen zaintza eta pandemiak eragindako egoeran teknologia burujabetzak egin ditzakeen ekarpenak izango ditu hizpide — Langune\nTeknologia digitalek menperatzen duten munduan, non itxuraz dena gardena den, askotan ez dugu gailuen atzean ezkutatzen den logika ikusten. Gu konturatu gabe egunero-egunero datuak sortzen ditugu eta datu horiek kasu gehienetan mundu mailako multinazional handien esku uzten ditugu. Hau horrela da erabilera eremu desberdinetan, bai maila pertsonalean, profesionalean, hezkuntzaren eremuan… Ez daukagu gure datuen gaineko kontrolik eta ez dakigu gure datuak dituzten horiek zer egingo duten datu horiekin, zertarako baliatuko duten Datuen sortzaileak gara, baina ez datu horien burujabeak.\nCovid 19aren pandemiak eragin duen egungo egoerak teknologiaren eta pribatutasunaren arteko arazoa muturrera eraman du. Txina muturreko eredu gisa ageri zaigun arren, herrialde guztiek eduki dute proiekturen bat edo beste teknologiaren bitartez pandemia kontrolatzeko: Singapur, Vietnam, AEB, Italia, Alemania, Israel, Hego Korea, Espainiako eta Fantziako Estatuak… Eta asko izan dira neurriak aplikatzearen alde zein kontra agertu diren herritarrak eta erakundeak. Laborategi handi bat izan da pandemia, datuen kudeaketak berebiziko garrantzia izan duen laborategia.\nUste dugu lehendabizi gaia ulertu egin behar dela eta gure esku egon daitezkeen aukerak ezagutu eta aztertu.\nHorregatik, aurten urriaren 29an Donostiako San Telmo museotik egingo den eta online bidez jarraitu ahalko den Euskarabildua jardunaldiak bi gai uztartuko ditu: pandemia garaian agerian geratutako datuen zaintza eta horren aurrean teknologia burujabetzak egin ditzakeen ekarpenak.\nBesteak beste honako galderei erantzun nahi die jardunaldiak:\nSortzen ditugun datuak zertarako erabiltzen dituzte erraldoi teknologikoek?\nZuzenbide Estatuaren ikuspegitik zein erabilera eman dakioke herritarren datuei? Pribatutasunak zer leku hartzen du?\nSalbuespen egoeran hartu diren neurriei, jarraipenik emango zaie? Zein aukera eta arrisku berri irekitzen ditu?\nHerritarrek zer egin dezakegu datuen kontrol publiko bat lortzeko?\nTeknologia burujabetzaren ikuspegitik sortu al ditzakegu bide gardenagoak eta demokratikoagoak datuen kudeaketarako? Eta teknologia/aplikazio berriak sortzeko?\nHezkuntzak zer paper bete dezake guzti honetan? Zein da hezkuntza eta teknologiaren arteko egoera gaur egun eta norantz goaz?\nEuskal Herri kanpoko hiru hizlari izango dira aurtengo Euskarabilduan:\nBartzelonako Unibertsitateko irakasle eta Eticas Research & Consulting-eko kide Gemma Galdón-ek emango du hasierako hitzaldia\nData Justice Lab-eko kide Javier Sanchez-ek datuen erabilera eta justizia sozialari buruz hitz egingo digu.\nExistitzen diren alternatibak ere ezagutuko ditugu Dabne kooperatibako Marga Padillaren bidez.\nAzkenik, ‘Teknologia burujabetza hezkuntzan: Gaur egungo panorama, alternatibak eta aurrera begirako erronkak’ mahai-inguruan Argiako Mikel Garciak, Elgoibarko Makina Erreminta Institutuko Pedro Arreitunandiak eta Hezkuntzan ere Librezaleko kide Diana Francok parte hartuko dute.


Idoia Trenor: «Estatuak eta Elizak izenak arautzea ez da kasualitatea» | Gizartea | Berria\nIzenen genero marka. Idoia Trenor. Bilgune Feministako kidea\n«Estatuak eta Elizak izenak arautzea ez da kasualitatea»\nHaurraren izenak «ongi identifikatu» behar du pertsona, legearen arabera. Arauaren arrakalak baliatuta izenaren genero markarekin hauts daitekeela erakutsi dute.\nBilgune Feministako kide batzuk eta inguruko zenbait lagun ama izan ahala, konturatu ziren arazoak zituztela haurrei nahi zuten izena jartzeko. Orduan ekin zioten izenen sexu-genero markaren inguruko hausnarketa egiteari. Zenbait urteren ostean, gaiari «praktikoki» heltzeko garaia zela erabaki zuten, eta horrela hasi ziren gida liburua idazten. Lanketa horren fruitu da Izena eta Izana Ezbaian gida. Idoia Trenor da Bilgune Feministak Emaginekin batera argitaratutako liburu praktikoaren egileetako bat.\nZein irakurketa egin duzue Euskaltzaindiak argitaratu berri duen agiriaren inguruan?\nAgerikoa da izenen kontu honek eztabaida piztu duela gizartean. Badaude izendegi horren araudiaren aurkako zenbait iritzi, eta Euskaltzaindiak bere burua zuritu behar izan du, zertan oinarritzen diren azaldu behar dutelako; haienari heldu behar diotelako. Ez da lehen aldia horrelako agiri bat ateratzen dutela. Azken finean, justifikatu egin behar dira gizartearen aurrean.\nIdatziak zera dio: «Erabaki proposamenak egiteko hiztunen erabilera aztertzen dugu. Ez gara eztabaida politikoetan sartzen». Baina, ikuspegi feminista batetik, pertsonala politikoa da.\nGuk feminismotik beti diogu pertsonala politikoa dela. Eremu pribatuan, etxekoan eta intimoan gertatzen dena ere politikoa da, baduelako eragin soziala. Hizkuntza arauak ere politika dira. Agian hori da euskarari gertatzen zaiona; ez da auzi politikoa, eta horregatik lantzen da modu «epel» batean. Euskararena eta hizkuntzarena auzi politikoa dela aldarrikatu beharko genuke, eta merezi duen arreta eskaini.\nNola sortu zen Izena eta Izana Ezbaian gida praktikoa osatzeko ideia?\nBilgune Feministako zenbait kide ama izan ziren, eta haurrari izena jartzeko erregistrora joaterakoan zenbait arazorekin egin zuten topo: ez zieten uzten izen mistoak edo genero markarik gabeko izenak jartzen. Interesa piztu zitzaigun, eta gaia jorratzeko Idurre Eskisabelengana jo genuen, tesina horren inguruan idatzi baitzuen. Haritik tiraka, gaia modu sakonagoan lantzea erabaki genuen eta praktikoki jorratzea hobetsi. Liburuxkarekin geure inguruan «arazo» horiek dituenari baliabideak eskaini nahi dizkiogu, ematen ez badu ere, zirrikituak egon, badaudelako araudian.\nEuskaltzaindiak gizon-emakumeen izenen bereizketa legeen bidez justifikatu du, baina zuek araua desobeditzeko zirrikituak aurkitu dituzue.\nEuskaltzaindiak men egiten dio, hala derrigortuta, Espainiako legediari. Baina bada deigarria den beste gauza bat ere. Bere justifikazioan, legeaz gain, gizartean errotuta dagoen arau sozial hegemonikoari men egiten diola aipatzen du. Horretan ez zaie arrazoirik falta. Sexu-genero sistema dikotomikoa erabat txertatuta dago geure gizartean. Guk liburuxkarekin hori azaleratu nahi izan dugu, eta aipaturikoaren kontzientzia piztea izan da gure asmoa. Sexu-genero sistema hori apur bat deseraikitzea eta horren inguruko hausnarketa abiatzea izan da gure helburua. Izenak arautzen dituen legearen interpretazioa oso anbiguoa da eta horretaz baliatu gaitezke geure bidea irekitzeko.\nHegemonikoa den sexu-genero sistema aipatu duzu. Euskarak izen arruntetarako genero markarik ez badu ere, izenek balio sinboliko handia daukate bereizketa hori egiterako unean.\nIzugarria da izenek bere baitan gordetzen duten esanahiek zein nolako iruditegia sortzen duten. Idurrek ongi azaltzen du hori. Izenetik abiatuta haurrarengan eta inguruarengan eraikitzen den iruditegia oso indartsua da. Izenak sinbolo sistema bat dira eta horren bitartez balio batzuk, klasea, historia... transmititzen dira. Estatuak eta Elizak historian zehar izenak arautzea ez da kasualitatea.\nAdituen arabera, izena komunitate batean pertsona bat zer den esateko hitza da. Baina, ez badakigu gizona edo emakumea den, hankaz gora jartzen da sexu-genero binomioan oinarritutako sistema hori. Horregatik uste dut Euskaltzaindiak sistema hori mantendu nahi duela, eta horregatik esaten duela euskaraz ez dagoela izen mistorik; nahiz eta ikerketa batzuek onartzen duten izen mistoak egon direla.\nIdurre Eskisabel ikertzaileak, hala ere, dio Euskaltzaindia hein handi batean gizartearen isla dela.\nAdos nago. Baina dauden pentsamendu berrien aurrean itxitasuna adierazten du, eta erabiltzen dituen argudioak ez dira oso pisuzkoak. Feminismotik esaten dugu «naturazko» gizon-emakumeen arteko desberdintasunarekin hautsi behar dugula. Zergatik ez utzi zirrikitu bat izendegiaren bitartez hori deseraiki eta bide berri bat jorratzeko?


Martes, 17 de Diciembre de 2019 10:01\nNoticia publicada en Conecta Bidasoa,el lunes día 16 de Diciembre de 2019.\nIrungo EH Bilduren zuzenketak udal\nKoalizio subiranistak 21 zuzenketa aurkeztu dizkio aurrekontu proiektuari\n“justizia soziala eta gizarte orekatu bat helburu”\nBriones eta Melida. / Irungo EH Bildu\nKoalizio abertzaleko zinegotziek adierazi dutenez, “Gure zuzenketak egoera gutxituan dauden arloetara bideratuta daude, beti justizia soziala eta gizarte orekatu bat helburu dutela.”\nHori dela-eta, Irungo EH Bildurentzat “ garrantzia handia duten eta azken urteotan era sakonean landu” dituzten gaien gaineko zuzenketak aurkeztu dituzte: Etxebizitza, energia, merkataritza txikia, gazteria, berdintasuna, euskara eta memoria historikoaren gaineko “neurri zehatzak” zehazki .\nGai horietaz gain, “Kulturari dagozkionak eta herritar eta elkarteen eskaera zehatzei erantzuten dizkioten” zuzenketak ere aurkeztu dituztela adierazi du talde ezkertiarrak “aurrekontuak hobetzeko helburuarekin”. Hala, aste honetan bertan, EH Bilduk bere zuzenketak aurkeztuko dizkie udal gobernuari eta oposizioko gainontzeko alderdieei.\n– Etxebizitzari dagokionez, «behin baino gehiagotan aipatu dugu ez dugula zilegi ikusten jabego publikoa esku pribatuetara igarotzea. Hori dela-eta, Alarde eremuan eraikiko diren etxebizitza guztiak publikoak izan daitezen, urte anitzeko partida aurkeztu dugu. Partida 2023 urtera arte luzatuko litzateke, 4.750.000 euroko guztirako kopuruarekin (2020 urtean 750.000 euro)».\n– «Etxebizitza eskubidea era jasangarri eta arduratsu batean bermatzearren, ezinbestekoa ikusten dugu hutsik dauden etxebizitzen kopurua eta kasuistika ezagutzea. Horretarako, Irungo etxebizitza hutsen azterketa eta inbentariari dagokion jarraipena emateko 91.000 eurko partida aurkeztu dugu».\n– Emigrazio eraikinari dagokionez, «bere erabilera eta barne banaketa parte hartze prozesu baten bidez egin dadila eskatzen dugu. Eta prozesu horretatik ateratakoa gauzatzeko partidak aurkeztu ditugu».\n– «Iparralde etorbidea eta Maritxu Anatol kaleen artean dagoen Miren Nekane eremuaren erabilpena aztertzeko 33.000 euroko partida aurkeztu dugu. Gure taldearen iritziz, bertan gazteei zuzendutako bizitokiak egin daitezke, ezagunak baitira gazteeek etxebizitza duinak eskuratzeko dituzten zailtasunak. Eremu horretan ere, hiriko elkarteen esku egongo liratekeen guneak eraikitzea proposatzen dugu».\n– Legearen arabera, udalek bigarren salmentan jartzen diren babeseko etxebizitzak erosteko lehen aukera dute, baina Irungo udalak ez du eskubide hori gauzatzen. «Eskubide hori gauzatzeko 750.000 euroko partida eskatzen dugu».\n– «Gure taldearen aspaldiko eskaera da energiaren zerbitzu berdea sortzearena: 2011-2015 legegintzaldian gaia mahai gainean jarri genuen, 2015 urteko haustekundeen herri programan eskatu genuen eta urte horretako aurrekontuetan gaia txertatzen saiatu ginen. Zinez uste dugu orain baldintza guztiak ematen direla Irunen eman behar den trantsizio ekologikoaren lidergoa hartuko duen zerbitzua sortzeko. Horretarako 150.000 euroko partida sortzea eskatu dugu».\n– Udal gobernuak aurkeztutako aurrekontu proiektuan merkataritzari bideratutako partida jasotzen da. «Baina Irungo merkatalgune txikiek bizi duten egoera zailari aurre egiteko, beharrezkoa jotzen dugu partida handitzea, eta baita hauek emateko erabiltzen diren irizpideak aldatzea. Hala, partida 175.000 eurotan handitzea eskatzen dugu, horietatik 100.000 euro K-biziak zaharberritzeko partidan eta gainontzeko 75.000 euroak merkatari eta merkatarien elkarteentzako aktibitateetarako partidan».\n– Gazteria arloak garrantzia handia du, «eta udalak garrantzia handiagoa eman diezaion eskatu dugu, horretarako teknikari bat kontratatuz. Honetara bideraturako 60.000 euroko partida sortzea eskatu dugu».\n– «Emakumearen etxea sortzeari behingoz ekin behar zaiola deritzogu. Horretarako beharrezkoa ikusten dugu prozesua koordinatuko duen teknikaria kontratatzea eta hori dela-eta 60.000 euroko partida sortzea eskatu dugu».\n– «Euskarari merezi duen garrantzia eta beharrezkoa duen indarra eman nahi diogu aurkeztu ditugun bi zuzenketen bidez: Irungo ikastetxeetan euskara erabilera bultzatzeko 50.000 euro eta Loidi bekaren ikerketaren txostenak jasotzen dituen gabeziak betetzeko 20.000 euro».\n– Irungo udaletik azken urteotan memoria historikoa landu izan den arren, aurrera eramandako lanek ez dute behar bezalako jarraikortasunik izan talde honen irititziz. “Hori dela-eta, aurrekontu proiektuan jasotakoari 200.000 euroko gehikuntza prosatzen diogu”.


Haurrentzako jolasekin hasiko dira San Pedroak | El Diario Vasco\nAlto-urolaHaurrentzako jolasekin hasiko dira San Pedroak\nHaurrentzako jolasekin hasiko dira San Pedroak\nMus txapelketa. Aurten ere ez da faltako Santa Lutzia auzoko San Pedro jaietan. / GALILEA\nArratsaldean emango zaie hasiera gaur jaiei eta bihar egun handia ospatuko dute, ekintza ugarirekin\nMIRYAM GALILEAEZKIO. Viernes, 28 junio 2019, 00:11\nArratsaldeko 16:30ean hartuko dute ekitaldiek martxa gaur arratsaldean, aurtengo San Pedro jaiei hasiera emanez eta bi egunetan zehar ederki pasatzeko aukera izango dute adin guztietako herritarrek.\nTxikiekin giroa pizten hasi eta arratsaldeko 18:30ean auzoko tabernetatik pintxo pote musikatua egingo da. Arratsaldeko azken orduan txapelketa desberdinak hasiko dira: futbolina eta musa.\nAzken urteetan arrakastaz aurrera eraman den futbolin txapelketa izango dugu aurten ere arratsaldeko 20:00etatik aurrera Anduaga Etxean; eta bestetik, ohikoa den Mus txapelketa 21:30ean hasiko da.\nGauean festarekin jarraitu nahi dutenek, afaltzeko ogitartekoak erosteko aukera izango dute Ganbara Guraso Elkartearen eskutik, eta 23:00etan Mugi Panderoa taldearen kontzertua eskainiko da, eguna borobilduz.\nJaietako egun handia ospatuko dute bihar ezkiotarrek. Goizeko 11:00etan meza nagusia ospatuko da elizan, Ezkio eta Itsasoko Izazpe abesbatzaren parte hartzearekin. Eta jarraian Gabiriako Goruntz dantza taldearen saioa plazan. Ohitura jarraituz, luntx herrikoia egingo da karpan. Bazkaltzen amaitu eta arratsaldeko 17:30ean jarraituko du egitarauak, puzgarriak eta futbolin txapelketaren finala izango ditugularik. Jarraian, Ezkioko festatan aurrera eraman izan zuten bezala, Herri Kirol desafioa hasiko da. Amaitzerakoan, Toka Txapelketa ospatuko da Santa Lutzian.\nEta eguna borobiltzeko eta baita auzoko jaiak behar bezala amaitzeko ere, bihar herri afaria izango da Santa Lutziko plazan. Giroa alaitzeko Iñaki eta Elorza trikitilariak izango dira afal ondoren. Eta goizaldean, bingo eta txokolatea ere ez dira faltako aurtengo San Pedro jaiak behar bezala agurtzeko.\nSagardo Festarekin hasiko dira ostiralean aurtengo Madalenak


Eusko Jaurlaritzak Euskadiko Justizia Leheneratzaile ereduaren onurak aurkeztu ditu Diputatuen Kongresuan - Justizia Administrazioa Euskadin\nEusko Jaurlaritzako Lan eta Justizia Sailaren Justizia Zuzendari eta Helduen Justizia Zerbitzuaren Arduradun Roberto Moreno Alvarez, Diputatuen Kongresuko Justizia Batzordean egon da aste honetan, ohiko sistema judizialaren eredu osagarri den Justizia Leheneratzaile ereduaren onurak azaltzen.\nHitzaldian, Roberto Morenok Justizia Leheneratzaile arloan Euskadin izandako esperientzia positiboaren berri eman die diputatuei; Justizia mota hau, 2007tik Bitartekaritza Judizialeko Zerbitzuaren bitartez Eusko Jaurlaritzak bultzatutako ohiko Zigor-arloko Justizia ereduaren osagarri da. Roberto Morenoren hitzetan, Euskadin “Justizia Leheneratzaile prozesuetan inplikatutako pertsona gehienek esandakoaren arabera, euren adierazpenak norbaitek entzuten dituen lehenengo aldia izan da; bestalde, justizia arloko langileek, motibazio gehiagorekin egiten dute lan eta egindakoak asebete egiten dituela adierazi dute”.\nJustizia Leheneratzailearen onura nagusia, biktima sistema judizialaren zentroan jartzea da; era horretara, egindako kaltea konpontzeko aukerak ahalbidetzen dira, bai lege aldetik, bai eta batik bat, arlo moral eta emozionalean. Hori da, hain justu, ohiko Zigor-arloko Justiziarekiko duen aldea. Izan ere, Roberto Morenok adierazitakoaren arabera, Justizia Leheneratzaileak delitua pertsona zehatz baten aurka egin dela lehenesten du; Zigor-arloko Justizian, aldiz, delitua arau juridiko baten aurkako erasoa da, eta biktima printzipala Estatua da. Nolabait esateko, “egindako kaltea ordaintzetik, egindako kaltea konpontzera”pasatu da.\nEusko Jaurlaritza Justizia Leheneratzailearen Europako Foroan eskubide osoko kide da; erakunde hau 2000. urtean sortu zen eta Europako oinarrizko erreferentea da arlo horretan. 2014an Roberto Moreno Foro horretako Adituen Batzordeko kide izendatu zuten, eta harezgero, Justizia Leheneratzaile eredua estatuan ezartzeko egiten du lan, “kalitatezkoa eta herritarren zerbitzura” dagoen Justizia eredua garatzeko helburuarekin.\nEusko Jaurlaritzako Lan eta Justizia Sailaren Justizia Zuzendari eta Helduen Justizia Zerbitzuaren Arduradun Roberto Moreno Alvarezek, Justizia estrategia nazionalaren ikerketa eta definizioa helburutzat hartuta, Diputatuen Kongresuko Justizia Batzordean emandako hitzaldia (bideoa).\nEusko Jaurlaritzako Helduen Justiziaren arduradun Roberto Morenok Diputatuen Kongresuan emandako hitzaldiaren testu osoa (2017ko azaroak 7).\nAuzitegi Barruko Bitartekaritza zerbitzua.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Dekretua, Euskal Autonomia Erkidegoko nekazaritza, elikagai eta arrantza alorren ikerketa, garapen eta berrikuntzarako laguntzei buruzkoa (Berriker programa). (2013-10-07(e)ko Kointseiluan hartutako erabakia)\nNEKAZARITZA, ELIKADURA ETA ARRANTZA SEKTOREEN IKERKUNTZA, GARAPEN ETA BERRIKUNTZA ARLOKO LAGUNTZA BATERATZEKO BERRIKER PROGRAMA\nEkonomiaren Garapen eta Lehiakortasun Saileko estrategiaren oinarrizko habeetako bat da ikerkuntzaren, garapen teknologikoaren eta prozesu-, produktu- eta merkatu-berrikuntzaren bidez ezagutza lortzea, besteak beste, nekazaritza, elikadura eta arrantza sektoreen lehiakortasuna areagotzeko. Horixe bera jaso da I+G+b jarduerak sustatzearen bidez nekazaritzako elikagaien lehiakortasuna areagotzeko planetan: Elikagaien Industriaren eta Kalitatearen Plan Estrategikoa eta Egurraren Sektoreko Plan Estrategikoa.\nEstrategia horri gehitu behar zaio Berriker laguntza-programa. Jaurlaritza diseinatzen ari den programaren bidez, bi ikuspegi desberdinetik eta bi laguntza sistema desberdinen bidez ikerkuntza, garapen teknologikoa eta berrikuntza bultzatzen eta sustatzen zituzten bi arau bateratuko dira.\nEkonomiaren Garapen eta Lehiakortasun Sailaren arabera, behin egoera eta arauek behar zituzten aldaketak aztertuta, onuradunentzat mesedegarria da bi laguntza-lerroak programa bakar batean biltzea, ikerkuntzako, garapeneko eta berrikuntzako laguntza guztiak barne hartzeko. Estrategikoki, askoz ere egokiagoa da berrantolaketa hori, herritarrek bete beharreko prozedurak errazten dituelako; azken batean, herritarrak beraiek dira administrazioaren sustapen-jardueren onuradunak.


Berbalagunak ere on-line egiten direlako – Egizu elkartea\nBerbalagunak ere on-line egiten direlako\nTopiko honi buruz berba egin dugu askotan. Berbalagunak beti geratzen omen gara tabernetan, kafe eta garagarado artean. Baina, ez, lagunok, ez da horrela. Friki internetzaleak ere bagara berbalagunak, ikusi bestela SKYPE bidez lotzen diren berbalagunen kasua. Berdin dio Rio de Janeiron egon, zein Sartagudan; Aulestin zein Idahon bizi.\nBerbalagun taldeen funtzionamendu berbera dute, bakarrik ordenagailu aurrean geratzen direla, eta SKYPE programaz baliatzen dira taldeka berba egin ahal izateko, lasai euskara erabiltzeko.\nOrain dago zabalik epea izena emateko, eta euskaraz ondo moldatzen diren berbalagunak behar dituzte taldeak egiteko. Animatzen bazara, badakizu, etxetik ere berbalaguna!\nEgizu Getxo Euskaldun elkartea2009-11-24T16:03:09+01:002009-11-24|berbalagunok, egizu|0 Comments


La cólera, Santiago García & Javier Olivares - Donostia Kultura\nLa cólera, Santiago García & Javier Olivares\nJuan Manuel Diaz de Guereñuk gaztelaniaz zuzendutako komiki-solasaldian, Santiago García (Madril, 1968) eta Javier Olivaresen (Madril, 1964) La cólera (Astiberri, 2020) komentatuko dugu.\nSantiago Garcíak, kazetaritzan lizentziaduna eta geroago Artearen Historian lizentziaduna, komikigile eta itzultzaile gisa hasi zuen bere ibilbide profesionala. 2003an bere gidoiak idazten hasi zen "Artículo 20" aldizkarian eta 2004an bere lehen albuma argitaratu zuen, El Vecino. Artearen Historian egin zuen doktore-tesia La novela gráfica (Astiberri, 2010) liburu teorikoa argitatzeko balio izan zitzaion. 2018an Javier Olivaresekin egin zuen Las Meninas Eisner sarietarako izendatu zuten eta baita David Rubinekin batera egin zuen Beowulf komikia.\nJavier Olivares, ilustratzailea eta komikigilea, 1980ko hamarkadan hasi zen Madriz aldizkarian, eta ordutik hainbat aldizkaritan, El País Semanal, El Mundo, Boston Globe..., uztartu ditu bere lana eta haurrentzako zein helduentzako liburuen ilustrazioa. Santiago Garcia gidoilariarekin batera El extraño caso del doctor Jekyll y mister Hyde eta Las meninas argitaratu ditu, besteak beste.\nLa cólera, Homeroren Iliadako Akilesen istorioan oinarritzen da, baina haratago doa: Dardaneloetako itsasarteko hondartza batean zenbait astez iraun zuen gizon baten amorruaren istorioa da. Europako zibilizazioaren lehen historia.