Fokuak (FK) - Deadly Is the Female (Joseph H. Lewis, AEB, 1950, 87') - | Tabakalera - Donostia / San Sebastián\nHome Cultural project Fokuak (FK) Fokua: Zinemaren historiak. Santos Zunzunegui Deadly Is the Female (Joseph H. Lewis, AEB, 1950, 87')\nDeadly Is the Female (Joseph H. Lewis, AEB, 1950, 87')\n19:00 Aurkezpena: Santos Zunzuneguiren eskutik.\n20:00 Deadly Is the Female (Gun Crazy), Joseph H. Lewis, AEB, 1950, 87'\nKritika zinematografikoaren bilakaerarako erabakigarria izango zen hamarkada batean, Cahiers du cinéma aldizkariak, zalantzarik gabe hainbat hamarkadaz pentsamendu zinematografikoaren bilakaera markatu zuenak (horrez gainera, zinemagile garrantzitsuen mintegi handia izan da, beste argitalpenek ezin izan duten moduan; Nouvelle Vagueren nukleo gogorrean pentsatu besterik ez da egin behar), bi ale berezi argitaratu zituen estatubatuar zinemari buruz zituen iritziak zabaltzeko. André Bazinek sortutako hilerokoak bandera borrokazalea jaso zuen. Bi aleek, 1955eko Eguberrietan (55. alea) eta 1963ko Eguberrietan (150-151. alea) argitaratu zirenek, hurrenez hurren, izenburu bera zuten (Situation du cinéma americain) eta Orson Welles gurtu zuten (lehenak maisuari berari eginiko eskaintza batekin "zinema estatubatuarra ez litzateke orain dena izango hura gabe"; eta bigarrenak, berriz, aurkibidea baino lehen Kenoshako artistaren karikatura bat jasoz). Gainera, azalean une historiko bakoitzeko izar zinematografikoen argazki bana zituzten, Marilyn Monroe eta Jane Fondarenak, hain zuzen (azken hori, gainera, elkarrizketatu egin zuten, garai berrien ikur gisa).\nHizpide izan behar dugu, ordea, askotariko materialarekin batera, bi aleek estatubatuar errealizadoreen hiztegiak jasotzen zituztela. Hiztegi horrek, 1955eko alean, filmografiak eta 60 zinemagileri buruzko ohar laburrak jasotzen zituen; 1963-64an, aldiz, 121 zinemagilerenak (are zehatzago esanda, 120 gehi 1; izan ere, aldizkariko errealizadoreek irakurleei proposatu zieten "arrotza" zein zen erabakitzea). Bi hiztegiek eranskin bana zuten, eta horietan, beste errealizadore batzuen izenak "zerrendatzen" ziren, kritikarien arreta merezi zutenetatik kanpo zeudenak, askotariko arrazoiak tarteko. Lehen aleko baztertuen kategoriak errepasatuz gero, hauek aurkituko ditugu, besteak beste: "hildakoak", "erretiratuak", "ospe faltsua dutenak" eta "langileak". Eta, jakina, "esperantza desengainatuak". Hain zuzen ere, hor agertzen zen Joseph H. Lewis (1907-2000). Apenas zortzi urte geroago argitaratutako alera jotzen badugu, pentsa genezake zuzendari horrek zinema estatubatuarrean izan duen egitekoa birpentsatu egin zutela. Nahikoa zen, ordea, eskaini zitzaion iruzkineko testua irakurtzea gauzak nondik nora zihoazen jakiteko. Iruzkina B.T. delako batek sinatu zuen, hiztegiaren amaieran agertzen zen erredaktoreen identifikazioaren arabera, Bertrand Tavernier-ek. Kritikari hori, hala ere, ez zen Cahiers aldizkariko nukleo gogorrekoa. Gauza bera gertatu zen gero bere zinemarekin, ez baitzuten asko preziatuko berrogeita hamarreko "gazte turkoen" aldizkariaren lema jaso zuten oinordekoek. Testua laburra denez, osorik aipa dezakegu:\n"Teknikari distiratsuegia; esan dezakegu, zuzendari handiaren konplexua duena: uste du gaia ez dela inoiz duina berarentzat eta dena objektiborik eta errailik gabeko kamera-maltzurkerien eta travellingen zorakeria dela. Gusturago, kontu guztiak eginda, western ahulean: hamabost eguneko filmatzea, kaligrafo bat baretzeko eta, despitez bada ere, kontatu behar duenean arreta jartzera behartzeko gutxiegi direnak.\nEta hala ere… Kasu honetan, kritika anglosaxoiak egingo zuen zinemagile bereziaren ebaluazio xehakatuagoa (dena den, obra-kopuru mugatu bat aztertu zen ia beti). Alabaina, ikuspegi irekiagoa lortu zuen “film ahul” horietako batek (ez zen western motako film bat izan; kasu honetan, Frantziako kritikariek “noir” izendatu zuten generokoa izan zen). Hain zuzen, B serieko film gisa ezagutzen direnen esparruko obra batek eskuratu zuen. Sorkuntza-espazio horretan (hori da hitza, zehatz-mehatz) egin zuen bere zinema-lan guztia Joseph H. Lewis zinemagileak, etorkizunean kasu-azterketa bihurtuko zenak.\nLewisen eta Gun Crazyren ibilbidea ulertzeko, obra osoaren oinarrian dagoen humusa hartu behar da aintzat. Hain zuzen, Poverty Road izeneko lurraldea izan zen, zinema estatubatuarra hainbat hamarkadaz indarrean egon zen eredu ekonomiko eta estetiko eta urbi et orbe edo munduko ikusleen iruditegiko konfiguratzaile nagusi bihurtu zuten konpainien oligopolioak (The Big Five: MGM, Fox, Warner, Paramount eta RKO; The Little Three: Universal, Columbia, United Artists) kontrolatzen zuen industria hartan, posizio itxaropentsua bilatzen zuten zinemagintzako negozio-talde txikiak biltzen zituen kaleari erreferentzia egiten diona. Enpresa txikiak ziren, eta Ameriketako Estatu Batuetako zinema zabaldu eta hegemoniko bihurtu zuten produktuen osagarriak eskaintzen zituzten. Hori guztia gela ilunetarako asistentziak beherakada dramatikoa izan zuen urteetan gertatu zen; joan zen mendeko hogeita hamarreko hamarkadan 110 milioi ikusle zituen zinemak AEBn, eta, aldiz, ozta-ozta hirurogeita hamar milioi berrogeita hamarreko hamarkadaren hasieran. Gauzak horrela, estudio handiek filmak modu bakarrean egiten zituztelarik, zinema ulertzeko beste modu bat garatzen joan zen paraleloan, hasiera batean Major edo konpainia handiek muzin egiten zuten ikusleei plus bat eskaintzeko beharrari lotuta egon zena. Masco, Republic eta Monogram (zeinari Jean-Luc Godardek bere lehen luzemetraia eskatu zion) konpainiak, besteak beste, estudio handietako kategoria berezietan lehiatzen ziren. Famatuena RKO konpainia handian beldurrezko film laburrak sortzeko unitatea izan zen, Val Lewton zuzendari izan zuena. Horien guztien xedea zen erregai zinematografikoa ematea Majorsek beren estreinaldi handietarako erabiltzen zituzten “programa bikoitzetarako” (sarrera bat, bi film). Goian aipatutako ikusleen galera gorakorrari aurre egiteko antidoto gisa sortu ziren, hain zuzen.\nB serieko film baten definizio azkar eta pragmatiko batek hainbat gauza azpimarratu behar ditu, ezinbestean: hasteko, batez ere “genero” motako obrak direla (westerna, beldurrezkoa, zientzia-fikziozkoa, “noir” motakoa etab.), ez dituztela inoiz 80 minutu gainditzen (egokiagoa litzateke 60 eta 70 minutu bitartekoa izatea) eta filmak grabatzeko epeak, gehienez ere, hiru asteko iraupena izan behar duela, erlatiboki ezezagunak diren aktoreekin, eta, nola ez, produkzio-kostu baxuarekin. Laburbilduz, arin eta merke egindako obrak ziren (hortik dator ingelesezko quickies izena). Horrek guztiak berekin dakar mota horretako produktuek ez zutela errentagarritasuna bilatzen, baizik eta laguntzen zuten A motako filmaren errentagarritasuna handitzea; izan ere, B motako filmagatik forfait bat ordaintzen zuten filma proiektatzen zutenek, eta, aldiz, A motako filmetan, diru-sarreren ehuneko jakin bat jasotzen zuten trukean. Hain zuzen, ondorio paradoxikoak izan zituen kostu baxu horrek: zinemagileak derrigortuta zeuden eskaintzen zitzaizkien aukera sortzaileei zukua ateratzera, eta, beraz, eremu horretan jardun zuten zinemagileek askotan egin zuten bere Martin Scorseseren formula hau: “zenbat eta diru gutxiago, orduan eta askatasun gehiago”. Horrek berekin ekarri zuen (Scorsesek jarraitzen du hizketan) zinemagile batzuek ezusteko egoera horretan aukera bikaina aurkitu zutela beren zinemagintzarekiko sentsibilitate berezia adierazteko, ahaztu gabe estudioek filmen alderdi artistiko guztien kontrol zorrotza egiten zutela testuinguru horretan.\nInguruabar zail horietan mugitzen ziren King anaiak (Frank, Maurice eta Herman) begien bistako arrazoiengatik “B filmen errege” ezizena jaso zutenak. Arrakasta nabarmena izan zuten Dillinger (Max Nosseck, 1945) filmarekin, eta ondoren aurrekontu ñimiñoko westernak jo eta ke egin zituen eta Columbia Pictures estudioarentzat egindako My Name is Julia Ross (1945) izeneko thriller labur-labur batekin bere talentua erakutsi zuen zinemagile batekin egingo zuten topo.\nEl demonio de las armas obraren abiapuntua filmaren izenburu berdina zuen (Gun Crazy) kontaketa labur bat izan zen. 1940an agertu zen Saturday Evening Post izeneko egunkarian, McKinlay Cantor idazle onaren eskutik. Idazkiaren estiloa gehiago zen “retroa” garaikidea baino, eta idazleak berak bihurtu zuen idazkia filmerako gidoi. Hainbat gertakari izan zirela bide, pelikulako kredituetan Millard Kaufman izena agertu zen azkenean; hori bai, izen horren atzean blacklisted edo zerrenda beltzean zegoen Dalton Trumbo zegoen, eta hari egozten zaio filmaren behin betiko narrazio-egitura.\nFilmak literaturan mendez mende eta ordura arte zineman ia hirurogeita hamar urtez jorratutako maitale jazarrien beste bertsio bat kontatzen du. Istorio tragiko honetan, haurtzarotik armek liluratzen duten Bart (John Dall) pertsonaia dago, eta ferietako barraketan tiro-erakusketak eginez ozta-ozta bizi den neskato ingeles batekin (Laurie, Peggy Cummins aktore ahaztezinak interpretatuta) topo egitean “alde ilunera” eramango du zaletasun horrek. Hortik aurrera, femme fatale (“noir” generoaren bereizgarrietako bat) estilotsu baten eta kide liluragarri horren amaraunetik ihes egin ezinik dabilen gizonezko pertsonaia baten arteko topaketa eszenaratzen da. Esaldi honek oso ondo sintetizatzen ditu amodiozko, biolentziazko eta heriotzazko istorio horren atzeko arrazoietako batzuk: “elkarrekin egongo gara, armak eta munizioak bezala”. Ameriketako Estatu Batuetako istorio tipikoa da, gutxienez, elkar osatzen duten bi arrazoigatik: batetik, armek eguneroko bizitzan eta, are gehiago, Ameriketako Estatu Batuetako herritarren iruditegi kolektiboan duten rolagatik, zeina filmak krudelki erakusten duen; eta, bestetik, bata bestearen atzetik datozen gertakari biolentoen atzean ez dagoelako filmeko protagonistari “amets amerikarra” lortzea eragozten dion dirua eskuratzeko zailtasunari aurre egiteko matxinada erradikaletik haratago doan ezer. Amesgaizto bihurtutako istorio estatubatuarra.\nHorrexegatik da hain garrantzitsua filma guk osagarri gisa aurkeztu ditugun hainbat genero-egituratan kokatzea: film noir deritzon horretan, noski, baina baita gertakariak noiz jazotzen diren aintzat hartuta (joan den mendeko berrogeiko hamarkadan) itxaroteko modukoa den western generoaren barruan ere. Harreman hori berresteko bi ohar emango ditut jarraian. Bartek eta Lauriek tiratzaile gaztearen tiro-erakustaldi batean egingo dute topo, feriako barraka batean. Nola ez, Laurie “cowboy” estiloan jantzita dago eta Colt zahar bat darabil tirorako. Baina hori ez da benetan garrantzitsua dena; izan ere, ezinbestekoa da Barten eta Laurieren arteko harremana sortzeko filmean erabilitako estrategia: neskatoak kamerari zuzen-zuzenean begiratuta destatu eta egingo du tiro. Kontraplanoan Bart ikusiko dugu, irribarretsu eta liluratuta. Edwin S. Porter zinemagilearen Asalto y robo al tren film sortzailetik berrogeita bost urte igaro eta gero, badirudi, azkenik, bidelapurren buruaren azken planoak dagokion tokia aurkitu duela diegesiaren barruan film honi esker. Azkenik, integrazioaren lagin sinboliko bihurtu da istorioan bere tokia aurkitzen ez zuen subjektibotasun ibiltari eta zaharra. Eta ezagun zaizkigun efektuak izan ditu. Arraroa egin behar al zaigu testuinguru “historizista” honetan pertsonaia gazteen lehen lapurreta garrantzitsuan “cowboy” jantzita agertzea? Filmaren logikak dimentsio bikoitz batean kokatzen du: batetik, letra xehez idatzitako historian (Ameriketako Estatu Batuetako zinemaren eta, oro har, zinemaren historian), eta, bestetik, letra larriz idatzitako Historian, hau da, Ameriketako Estatu Batuetako historian, zeinetan biolentzia eta armak sortzezko DNAren parte diren.\nHonaino iritsita, goazen Gun Crazyren muina osatzen duten hiru lapurreta-eszena nagusiak aztertzera. Lehenengoa, berriki aipatu dugun hori, film osoko eszenarik zirraragarriena da. Zehazki, Hampton Building and Loan-en egindako lapurretan da (hamaika orrialde zituen gidoian eta hamaika plano grabatzea zegoen aurreikusita), zeina hiru minutu eta erditik gorako iraupeneko plano-sekuentzia baten bitartez ebatzi zen. Lewisek ikuslearentzat hautatutako ikuspuntuak (“gertatzen ari dena hemendik ikustea nahi dut”) Bartek eta Lauriek beren okerkeria gauzatzeko lapurtu duten Cadillac autoko atzeko eserlekuan kokatzen gaitu. Bart eta Laurie aurreko eserlekuetan daude, eta denak autoaren barruan gaudela, hiri txikian sartu eta banku baten ondora iritsiko gara. Bertan geratuko dute autoa. Bart autotik atera eta eraikinean sartuko da, eta Lauriek inguruak zainduko ditu. Polizia bat agertuko da, eta horrek autotik ateratzera eramango du emakumea. Banku barruko alarmak jotzen duenean (guk kanpoaldea bakarrik ikusten dugu, hasiera batean haizetako-garbigailutik eta, gero, eskuineko leihatilatik), kolpatu eta konorterik gabe utziko du polizia. Bart itzuli eta autora igotzen denean, haiekin batera aterako gara hiritik.\nEsan dezagun labur-labur: Al final de la escapada (A bout de souffle, Jean-Luc Godard, 1959) Monogram Pictures konpainiari eskainia egon daiteke, baina baita, beharbada, Lewisen filmari ere. Nahikoa da Godarden lanari begiratu azkar bat botatzea ikusteko auto batetik eta auto barrutik filmatzeko modu horrek (autoa da Ameriketako Estatu Batuetako funtsaren funtsa) argi eta garbi bete izan duela Godarden hirurogeiko hamarkada arrakastatsuko iruditegia. Horrez gain, Lewisek Peggy Cumminsen aurpegiari eta gorputzari so egiteko erabiltzen duen begirada (“hain erakargarria, hain arriskutsua” zirkuko espektakuluan iragartzen duten bezala) ez dago Godardek bere lehen luzemetraian Jean Sebergi begiratzeko erabiltzen duenetik urrun. Halaber, argi eta garbi ikusten da maisu frantziar-suitzarrak bigarren lapurretako (Rangers and Growers Exchange bankuan) eszenan izan duen eragina: lehenengoan, mugimendu hedagarria erabili zuen, eta bigarrenean (ezkontzako eta eztei-bidaiako eszenak ere kategoria honetakoak dira), aldiz, eszena trinkotzera bideratutakoa. Plano gutxi eta ezegonkorrak erabiltzen dira (ez da kasualitatea momentu horretan saiatuko dela Laurie norbait lehenengoz hiltzen filmean), eta jantziak (betaurreko beltzak, zorroak besapean, beroki luzeak eta keinu itxuragabetuak) ez dira jada anakronikoak, baizik eta ikaragarri modernoak. Sistolea eta diastolea, hedapena, uzkurdura. Filmaren arnasketak erritmo berezian konbinatuko ditu bi mugimenduak.\nLogikari jarraikiz, hirugarren lapurretak arestian aipatutako bi mugimenduen arteko sintesia izan behar du (eta da). Armour Meat-Packing Co. enpresan nomina ebasteko egindako lapurretaren eszena askoz ere landuago dago, hala iraupenari nola ikonografiari dagokionez. Nahikoa da sabaitik abelburuak zintzilika dituen hiltegian barna maitaleek egiten duten ihesaldia gogoratzea. Oraingo honetan, bi konnotazio daude: bata, Lauriek bi pertsona hil dituela, eta, bestea, are nabarmenagoa dena, beren ibilbide kriminala gainbehera datorrela. Eszenaren bukaeran, kamera berriro ere dago autoaren atzeko eserlekuan kokatuta, eta, horrela, maitaleek krimenaren eszenatik alde egiten dutela, lapurreten zirkulua ixten da zehaztapen formalei dagokienez.\nHain zuzen, filmaren amaieran biderkatu egingo dira filiazio bisualak, eta horrek herrialdeko zinemaren ibilbide artistikoan kokatuko du filma. Nola utzi alde batera El último refugio (High Sierra, 1941) filmaren amaiera Lewisek beren-beregi hautatu badu poliziaren azken jazarpenerako Walsh-ek bere protagonistaren heriotzarako ihesaldia ebazteko forma berdina? Halaber, Barten arreba etxera itzultzen delako eszenak They Live By Night (Nicholas Ray, 1948) filmaren ikonografiatik edan du, eta nola ez entzun Solo se vive una vez (You Only Live Once, Fritz Lang, 1937) filmaren oihartzunak azken irudi samingarrietan? Beranduago, Ameriketako Estatu Batuetako zinemak berriz ere heldu zion gai horri hirurogeiko hamarkadako oinarrizko film batzuetan, besteak beste Bonnie eta Clyde filmean (Bonnie and Clyde, Arthur Penn, 1967), zeinetan biolentziaren zakarkeria lehen planora itzuli zen. Bide batez, gutxienez bi izenburu iradokitzaile izan dituen zinemako obra bati buruz hitz egiten ari garela aprobetxatuta, Ameriketako Estatu Batuetako beste film handi baten izenburua erabil genezake El demonio de las armas filmaren inpaktua eta liluragarritasuna hiru hitzetan laburtzeko: Kiss Me Deadly.\n Urte batzuk geroago, bi aleek berredizio-faksimilea izan zuten.\n Hirurogeiko hamarkadako ale bikoitzak, gainera, ekoileen hiztegi bat ere jaso zuen.\n B. T., “Lewis, Joseph H.”, Cahiers du cinema, 150-151 zk., 1963ko abendua - 1964ko urtarrila, 142.-143. orr.\n Frantziako intelligentsiarekin bidezkoak izateko, ez dugu bazter utzi behar zenbait autorek, Ado Kyrouk, adibidez, 1953ko Le surréalisme au cinéma lanean jada aipatu zutela “revolte folle” izendatu zuenaren bidean zihoan film bat.\n Besteak beste, Agente especial (The Big Combo, 1955) aipatu ohi da zinema beltzaren aldaera berantiar gisa; garai hobeak izan zituen Philip Yordan-en gidoi lausoa izan zuen, gutxi konbentzitzen zuen aktore-talde bat eta John Alton-en argazki zuzendaritza zeina, filmeko onena izan arren, ez baitzen nahikoa orokorrean hain ahula zen material horri tinko eusteko.\n 1932an abiarazi zen prozesua, eta hiru urte geroago indarrean zegoen AEBetako zinemen % 85ean. B seriearen gainbehera agerikoa zen jada 50eko hamarkadaren hasieran, eta, neurri handi batean, 1948ko anti-trust legeak eragin zuen; izan ere, Majorsak beren zinema-aretoak uztera derrigortu zituzten, eta horrek konpainien integrazio bertikalaren amaiera ekarri zuen berekin. Aldi berean gertatu zen telebistaren gorakada, bere gain hartu baitzuen produkzio mota hori.\n Hollywooden ondo baino hobeto dakiten bezala, gertakariak mito bihurtzen direnean inprimatzen da mitoa: lehenengo gidoi luzeegi eta ahul batez hitz egiten da, ondoren Trumbok behar bezala moztu eta “egokitu” zuena. Gai horretan sakontzeko Jim Kitsess-en Gun Crazy (Londres, BFI, 1991) monografia dokumentatua kontsulta daiteke.\n Komenigarria da puntu honetan gogoraraztea filmak bi izenburu eta bi estreinaldi izan zituela: lehenik, United Artistsek banatu zuen 1950eko urtarrilean Deadly is the Female izenburupean (programa bikoitza eman zuten Storm over Wyoming Lesley Selander zuzendariaren westernarekin batera), eta urte bereko abuztuan estreinatu zen berriro ezagun zaigun bigarren izenburuarekin.\n Eztei-bidaian, bikoteak hanburgesetan gastatzen ditu azken dolarrak. Jatetxeko zerbitzariak tipula gehigarria nahi duten galdetzen dienean, Bartek “bai, noski” erantzuten du, baina “nickel bat gehiago balio du” jakinarazten dionean, “ba ez jarri” ihardesten dio.\n Jim Kitses, Op. Cit., 47. or.


Portada Kapitalismoaren aurrean... herrien arteko ideien kontrabandoa! 2013\nEkainaren 9an Zazpi Katun ospatutako Kubatar jaian Komite Internazionalistak-ek antolatutako zozketaren zenbaki sariduna ezagutzera eman zen.\nZenbaki sariduna hau da: 0236\nMila esker zozketan parte hartu duzuen pertsona guztiei\nAzken zazpi egunak bizitasun handikoak izan dira Komite Internazionalistak erakunderako. “Kapitalismoaren aurrean...Herrien arteko ideien kontrabandoa” jardunaldiak gauza ugari irakatzi dizkigute. Alde batetik jardunaldi hauetan argi geratu da interes handia dagiela kapitalismoaren aurrean dauden alternatibak ezagutzeko. Jende ugari pasatu da Zirika lokalatik eta parte hartu du hitzaldietan galderak eta iritziak emanez. Beste aldetik, hitzaldiak ematera etorri diren pertsonekin kontrabandoko ideiak eta barreak elkartrukatzeko aukera izan dugu eta honek elkarterako eta bertan gauden pertsonentzako aberasteko aukera ezinobea izan da.\n"Kapitalismoaren aurrean...Herrien arteko ideien kontrabandoa" jardunaldien azken ekimenak Larunbatean eta Igandean eman ziren. Bizitasun handiko asteburua izan da. Larunbatan EHNE nekazal sindikatuak emandako tailerrarekin hasi zen. Power point baten bidez Patxik elikadura burujabetza zer den eta zergatik hain garrantzitsua den azaldu zuen. Esperientzia hau egunero gure bizitzan praktikan jartzea beharrezkoa dela aipatu zuen. Aurkezpen honen ondoren bazkari herrikoia izan zen. Bertan elikadura burujabetza praktikan jarri zen Euskal Herriko produktuekin egindako bazkari baten bidez. 33 pertsona agertu ziren entsalada eta oilasko ezinobea dastatzeko eta gozatzeko. Eguna gauean Zazpi Katun egindako jai Kubatarrarekin amaitu zen. Ehundaka pertsona ondoratu ziren "La jodedera" taldea ikusteko. Dantza eta parranda izan ziren gauko protagonistak. Giro ezinobea sortu zen Zazpi Katun eta festa 1:30ak arte luzatu zen.


2020-2035 plana - Gipuzkoako Hitza\n2021, apirilak 02 Sailkatugabeak 93\nGipuzkoako oztopoak iragazkortzeko plan gidaria-n Gipuzkoako sei ibai arroetan esku hartzea jasotzen da. 228 oztopo kendu edo leundu nahi dituzte, ibaien konektagarritasuna handitzeko.\nEgoera, arroz arro\nBidasoko arroa. Bost espezie migratzaile nagusiak —kolaka, izokina, lanproia, aingira eta amuarraina— kontserbatu izan dituen arro bakarra da Bidasokoa. Planean, Jaizubia errekan dauden lau oztopotan esku hartzea jasotzen da, errekasto osoa iragazkortzeko. Erreka horretan arrain hiruarantza ere badago, mehatxatuen Euskadiko katalogoan sartua.\nOiartzungo arroa. 21 oztopotan esku hartuko dute: bederatzi Oiartzun ibaian daude; beste bederatzi, Sarobe errekan, eta hiru, Karrika errekan. Yurrita errotaren presa txikia da oztopo nagusia, nahiz eta izokinaren familiakoek hura gainditzea lortzen duten. Oztopoa iragazkortu nahi dute. Karrika erreka iragazkortzea, berriz, bisoi europarrarentzat eta muturluzearentzat izango da onuragarria, batez ere.\nUrumea arroa. Hamabi oztopotan esku hartuko dute: horietako zazpi Urumea ibaian daude; hiru, Añarbe ibaian, eta bi, Tolarieta errekan. Planaren arabera, lehengoratzeko potentzial ekologiko handiena duen ibaietako bat da, Hernanitik gora oso gutxi dagoelako urbanizatuta, eta balio handiko 20 km ibai daudelako, Nafarroan beste 23 km-rekin lotzen direnak. Arrainek arazoak izan ohi dituzte ibilgu nagusian dauden presa txikiak gainditzeko. Tolarieta errekastoko jarduketei esker, berriz, izokina bertan sartzea, gorantz joatea eta ugaltzea lortu nahi dute. Añarbeko presaren eta Añarbe II zentral hidroelektrikoaren presaren iragazkortasuna ere biltzen ditu planak.\nOria arroa. 114 oztopori egingo zaie aurre Oriaren arroan: 29 Oria ibaian daude, eta gainerakoak, ibaiadarretan. Orain arte egin dituzten lanei esker, izokina berriro sartu da arroan. Aurrerantzean egingo dituztenak batuta, ibaiaren ardatza ia iturbururaino iragazkortu nahi dute. Erreken konektibitatea ere handituko dute, eta amuarrainak izango dira onuradun nagusiak, gaur egun elkarren artean loturarik ez duten populazio handiak baitaude.\nUrolako arroa. Aingirarentzat ez beste espezie migratzaileentzat erabat iragazgaitza da, eta, konektagarritasunaren ikuspuntutik, okerren dagoen ibaia. 39 oztopotan esku hartuko dute, planaren arabera —horietatik 22 ardatz nagusian daude—. Ibaiaren ardatza ia iturbururaino iragazkortzea da asmoetako bat. Helburuen artean daude Granadaerreka errekastoa iturbururaino iragazkortzea eta Ibaieder eta Errezil ibaiak lotzea ere, amuarrainentzat eta bisoi europarrarentzat duten balioagatik.\nDebako arroa. 38 oztopotan lan egingo dute: hemezortzi ardatz nagusian daude, eta jarduketek ibaia 40 kilometrotan iragazkortzea ekarriko dute, Arrasateraino. Egiaztatu dute aingira, itsas amuarraina eta kolaka daudela arroan. Oztopoak kentzea aingirarentzat izango da mesedegarria batez ere, gaur egun arroaren goiko aldean gutxi baitaude. Ubera, Angiozar, Arantzazu eta Oñati ibaiei dagozkien iragazkortasun jarduketak, berriz, amuarrainentzat dira onuragarriak bereziki.


Disko berriaren aurkezpen emanaldia\nEuskara/ BERRIAK/ Berriak/ Berriak/ Disko berriaren aurkezpen emanaldia\nTOKIA: GETARIAko ELIZAN\nEGUNA: MAIATZAREN 7a\nORDUA: GAUEKO 22:30etan\nITXAROPENA diskoa Patxi Saiz\nPatxi Saizek euskal kantu tradizionalean eta kantautoreen tradizioan oinarritzen den hamaika kantuz osatutako ITXAROPENA izeneko disko berria dakarkigu. Izan ere, jorratzen diren gai guzietan itxaropena baita kantuen xede nagusia.\nPatxi Saiz: ahotsa gitarra. J.Luis Aranburu: akordeoia eta teklatua.\nJosu Salegi: oboea eta baxua.\nAmaia Aranaga: biolina eta 2.ahotsa


JOSEPH CONRAD / IÑAKI IBAÑEZ (ITZULTZAILEA)\nEleberri labur hau 1898-1899an idatzi zen, eta, lehenik atalka argitaratu ondoren, 1902an plazaratu zen liburu gisa. Egileak gaztetan Belgikaren mendeko Kongon egindako bidaian hartzen du inspirazioa, Leopoldo erregeak ustiaturiko kolonia hartako krudelkeria salatzeko. Marlow marinelak egindako ibilbidearen kontakizunaren azpian, berriz, giza emozioei buruzko azterketa konplexu bat garatzen da, Conraden gai obsesiboetako batzuk azaltzen dituena, hala nola gizakiaren bakardadea, haren borroka izadiaren indar kontrolaezinen aurka, kezka moralak…\nIrudi trinkozko deskribapenetan oinarrituz, eldarnio eta haluzinaziozko mundu batera garamatza, giro itogarri batean. Aurrerabidearen ideia zalantzan jartze horrek eta anbiguotasun horrek bihurtzen dute nobela hau XX. mendeko literaturaren aitzindari, abiaburuko abentura hutsa gainditurik.


2020-2021 ikasturtearen inguruko informazioa - Jesuitak Donostia\nOrain arte bidali dizkizuegun hainbat komunikazioetan aurreratu dizuegun bezala, 2020-2021 ikasturtearen prestakuntzari begira, batez ere, bi helburu zehatz hartu ditugu kontuan:\n-Gure ikasleen kalitatezko hezkuntzarako eskubidea bermatzea.\n-COVID-19aren hedapenaren prebentzioa hezkuntza-komunitatean.\nEgun hauetan, diseinatu dugun lan-plangintzari azkeneko ukituak ematen ari gatzaizkio eta familiekin ospatzen ari garen bileretan, oso ekarpen interesgarriak jasotzen ari gara zuen aldetik eta hori, benetan, eskertzekoa da.\nBien bitartean, zuekin lehendik ere partekatu dugun eta zuen interesekoa izan daitekeen informazioa jaso dugu:\n-2 urtekoen Egokitze-aldia.\n-Haur Hezkuntza eta Lehen Hezkuntza antolatzeko plana.\n-Bigarren Hezkuntza eta BATXerako jarraibideak.\n-Sarrerak eta irteerak ikastetxera.\nGogoratzen dizuegu, ikasturte honek gure hezkuntza-komunitatearen ahalegin berezia eskatuko duela eta, beraz, garrantzi handia duela, besteak beste, prestatu dugun plangintza ongi ezagutzea eta bertan azaltzen diren arauak bete eta errespetatzea.\nDokumentu horiek eta bidean sor daitezkeen berriak eguneratzen joango gara.\nOngi-etorri 2020-2021 ikasturtera!\nKOMUNIKATUA 2020 / 06 / 12


Inteligentzia kolektiboa kontsumoa bermatzeko - Bizkaiko Hitza\nInteligentzia kolektiboa kontsumoa bermatzeko\n2018, abuztuak 03 Bizkaia 259\nO. Cabello Elorriaga\nDatu zehatzik ez badago ere, etxeetan batez ere txorrotako ura kontsumitzen dela dio Bilbo Bizkaia Partzuergoko kudeatzaile Pedro Barreirok. Gainera, eguneroko kontsumorako guztiz egokia dela azpimarratu du, “inolako zalantzarik gabe”.\nBilbo Bizkaia Partzuergoak berak kudeatzen dituen uren kalitatea bermatzeko zuzentarau guztiak betetzen dituela baieztatu du partzuergoko kudeatzaileak, eta uren kalitatea bermatzen dutela eguneko 24 orduetan, urtean 365 egunetan.\nEusko Jaurlaritzako Osasun Sailak aztertzen ditu urak; Barreirok dio urtean 10.200 ur lagin eramaten dituztela laborategira.\nBizkaiak, gehienbat, Zadorratik (Araba) —%60— eta Orduntetik (Burgos, Espainia) —%18— edaten du, eta ur horiek kontrolatzeko, urtegietako eta ibai erroetako uren kalitatea kontrolpean dutela adierazi du Barreirok: “Tratatu egiten ditugu, eta edateko ur bihurtu. Era berean, ur biltegietan, antolamendu sarean eta kontsumitzaileen kaniletan ere kontrolatzen du ura partzuergoak, kalitatezkoa dela ziurtatzeko”.\nBermeak handiak dira, baina botilako uraren kontsumoa oraindik ere handia da. Etxeetako kontsumoak behera egitea, hala ere, ez dago zuzenean botilako ura edatearekin lotuta. Barreiro eta Diez bat datoz kontsumoa murriztu izana aldaketen eta kontzientziazio maila handiaren eraginez gertatu dela.\nBarreirok azaldu duenez, “gaur egun etxeko tresna elektrikoak efizienteagoak dira, gutxiago kontsumitzen dute, eta erabiltzaileek ere uraren erabilpen arduratsuagoa egiten dute orain”.\nIritzi berekoa da EHUko irakasle Joserra Diez. “Gero eta ur gutxiago kontsumitzen da iturritik; datuek hori diote. Eta asko murriztu da, batez ere, bi modutara: batetik, norberak kontsumitzen duen ura, eta, bestetik, gure sistemen efizientzia askoz hobea delako. Erreka, urtegi edota akuiferoetatik hartzen dugun urean galerak egon daitezke gure etxera heldu bitartean. Batzuk ezagunak dira edo neurketan aurreikus ditzakegu, baina beste batzuk ez daude kontrolpean, gure sistemak ura galdu egiten duelako, eta ez dakigu nondik. Sistema bat efizientea dela diogu baldin eta %18tik behera galtzen badu”. Hala ere, Bizkaiko zenbait lekutan ur galerak prametro normaletatik kanpo daudela dio Diezek. Busturialdeko kasua ezagutzen du, eta, hark dioenez, azpisistema batzuetan uren galera %40 inguruan dago. “Beraz, gero eta ur gutxiago kontsumitzen dugu, baina, aldi berean, ez dakigu zenbat galtzen dugun, ezta nondik ere”.\nBeraz, herritarrek ura modu arduratsuagoan kontsumitzen badute ere, Bizkaiko sistemetan zer hobetu badago, kontsumo datuek behera egin dezaten. Bestalde, erabilpen egokiak ura optimizatzea ekar dezakeela uste du Diezek. “Gaur egun, ur garbiaren heren bat ekoizpen prozesuetan gastatzen da; enpresek erabiltzen dute ur hori beren produkziorako, baina ez dute behar”. Besteak beste, kaleak garbitzeko makinek darabilten ura ere garbia izaten dela dio irakasleak, eta kalitatezko ura xahutzea dela deritzo.\nAraba, Bizkai eta Gipuzkoako urak kudeatuko dituen partzuergo bakarra dute asmo agintariek. Dekretua idatzita dagoela dio Diezek, eta bateratu gura dutela. Teknifikazioa ekarriko du horrek, baina lekuan lekuko aukerak galtzea. “Busturialdeak, kasurako, badu bere urak kudeatzeko eta baliatzeko aukera”, dio. Horixe da, hain zuzen, Bilbo Bizkaia Partzuergoaren barruan ez dagoen eskualde bakarra.\nEtorkizunean etor litekeen ur eskasiari aurre egiteko modua ikusten du Diezek tokian tokiko urak kudeatzean, baina lehendabizi kontzientziazioa behar da. Quebeceko eredua gogoan, Aquaresponsabilty terminoa erabili du. Inteligentzia kolektiboa zaintzea ere ezinbestekoa da, Diezen iritziz. Klima aldaketari nola aurre egin jakiteko, adituen laguntza beharrezkoa da, eta erabakiguneetan egon beharko liratekeela dio. “Nahitaez, badakigu lehorte handiak, edo zaparrada izugarriak helduko direla, une batez bada ere gure ur bilketak hondatuko dituztenak. Hori ikusirik, geure buruari galdetu behar diogu nola aurrea hartu egoera horri. Hori da inteligentzia kolektiboa”, azaldu du.\nBi ardatz aipatu ditu EHUko irakasleak: azpiegiturak eta baliabideak zaintzea batetik, eta heziketa bestetik. Azken horretan, erabilera ez ezik, uraren kudeaketaren ardura dutenak heztea ere ezinbestekoa dela dio. “Nazioarteko araudia ezagutzen dute? Hezita daude? Adituen parte hartzea bermatu behar da erabakiak hartzeko, eta erronka handia da hori”.


Kaskartzera - - Tolosaldeko ataria\nIker Ibarluzea 2020-10-23 06:59\nEguna giro lasaiarekin hasiko badugu ere, orduek aurrera egin ahala kaskartu egingo da.\nGoizean hego-mendebaldeko haizearekin hodeiak eta ostarteak eta giro atsegina izango ditugu. Eguerditik aurrera ordea, haizeak ipar-mendebaldera egin, zerua estali eta euritara joko du. Zaparradak ez dira mardulak izango, baina arratsaldea ezatsegin xamarra geratuko da. Termometroek behera egin eta ez dira 18-19 gradutik pasako.\nGiro eder eta sanoa izango dugu bihar. Goizean behe-lainoa agertuko da, baina behin hau altxa ostean zeru urdina nagusituko da egun osoz. Arratsaldean goi-hodeiren bat edo beste azalduko da, baina trabarik egin gabe eguzkiari. Haizeak goizean hegotik ahul joko du; arratsaldean hego-mendebaldera egin eta zakartu egingo da, bolada zakarrak utziz, batez ere, mendi inguruetan. Termometroek gora egin eta balio altuenek 20-21 graduan joko dute goia.


Juan Hurtado: «Eskrima elkarte bat Usansolon? Zergatik ez! Ez dut inoiz horretan pentsatu» | BINKE\nJuan Hurtado: «Eskrima elkarte bat Usansolon? Zergatik ez! Ez dut inoiz horretan pentsatu»\nJuan Hurtado, eskrimako Euskadiko txapelduna\n«Uste baino handiagoa da Euskal Herrian eskrimak duen zaletasuna»\nJuan Hurtado Pérez\nEskrimaren eredu bat da Usansolon bizi den Juan Hurtado madrildarra; eskrimako maisua da RFEEren bitartez eta goi-mailako eskrimalaria izan da hainbat urtez, gaur egun Gasteizko «Sala de Armas de Vitoria» eskolan ari da irakasle. Hamaika txapelketa irabazi ditu Hurtadok, besteak beste: munduko 20 kopa junior kategorian, munduko 10 kopa kategoria absolutuetan eta beste hainbat urrezko domina entrenatzaile lanetan.\nTESTUA: Beñat Armentia Arriandiaga eta Jon Gomez Garai\nEz esan urteko lehenengo elkarrizketatuak ez duenik fokoa beragan jartzea merezi: eskrimako Euskadiko txapeldun berria da, madrildarra da baina orain sei urtetik Usansolon bizi da. Eta hori gutxi balitz, euskaraz ere ondotxo moldatzen da! Datozen lerroak batzeko solasaldi osoa euskara hutsean egin dugu eskrima munduan eredu den madrildar batekin. Akorentzat ezezaguna den kirolera hurreratu eta maskara metaliko horren atzean dagoena ezagutzeko ekarri dugu, urtarrileko azalera, Juan Hurtado eskrimalaria.\nEuskadiko eskrima txapelduna Usansolon. Ez da izango ba hemen asko praktikatzen delako! Ez, egia esan. Baina Madrilen jaio nintzenez, han aukera gehiago izan nituen. Hamar urte nituela, eta kirol batzuk ezagutu ostean, eskrimaren iragarki bat ikusi nuen aldizkari batean.\nArin konbentzitu zintuen iragarkiak ba! Ezpatarekin jolastea eta «hiru mosketeroen» antzeko filmak gustuko nituenez… probatzera animatu nintzen! Eta orain arte! (barreka) Ordutik 25 urte igaro dira! Gaur egun, Gasteizko eskrima talde batean —Sala de Armas de Vitoria, SAARVI-n— egiten dut lan entrenatzaile Euskal Herrira etorri nintzenetik.\nEskrimatik bizi daiteke, beraz? Gasteizko eskrima talde batean irakasle izateko lan-eskaintza egin zidaten orain sei urte, eta ez nuen birritan pentsatu.\nEta horregatik bizi zara Usansolon? Tira, ez nuen birritan pentsatu Euskal Herrira etortzea eta Usansolon bizitzea, nire bikotekidea bertakoa delako. Bi arrazoi hauengatik erabaki nuen hona etortzea bereziki, eta ez naiz jada duela urte batzuk hartutako erabakiaz damutzen, ezin hobeto tratatu naute hona iritsi naizenetik.\nBeso luzea duzu Juan, horrek lagundu ala oztopatu egiten du lana? Lagundu, zalantza barik. Eskriman aritzean, gero eta altuago eta gero eta beso luzeagoa izan, orduan eta distantzia handiagoa mantenduko duzu aurkariarekin.\nTenisean adituak direnek esaten dute Rafa Nadal hain ona baldin bada, hein batean ezkerrerakin jokatzen duelako dela. Zu zer zara, eskuina ala ezkerra? Ezkertia, zorionez! (barreka) Eta bai, gurean ere zerikusia du ezkerrarekin edo eskuinarekin jokatzeak.\nZuri ere lagundu egiten dizu beraz? Orokorrean, bai. Aurkariari oztopatu egiten diozu lana, ezkerrarekin jokatzera ez dagoelako ohituta. Baina ezkertiok eskuinarekin bagaude jokatzera ohituta, ordea. Nahiz eta orain ezkerti eta eskuinen arteko maila nahikotxo parekatu den, nazioarteko txapelketetan finalera iristen diren gehienak ezkertiak dira.\nJaka eta sablea kable eta konektore batzuekin duzula ikusten da. Zergatik? Eskrima betidanik izan da «modernoen» kirola (barreka). Kableez aparte, tresna elektroniko gehiago ere erabiltzen dira «tocado» edo aurkariak ezpatarekin ukitu zaituela egiaztatzeko. Mugimenduak ziztu bizian egiten direnez eta gorputzaren atal batzuek ez dutenez balio, beharrezkoak dira. Are gehiago, eskrima futbola baino lehenago hasi zen bideo-arbitrajea txapelketetan erabiltzen. Zelan ez dugu ba esango kirol modernoa denik! (barreka)\nZelan azalduko zenioke zer den eskrima, ezagutzen ez duen bati? Ez da erraza azaltzeko. Uste dut kirol hau ondo ulertzeko ezinbestekoa dela praktikatzea, baina ezeren gainetik hiru ezaugarrirekin laburtuko nuke kirola bera: estrategia, bizitasuna eta esfortzu fisikoa. Jendeak ez du kirol honek dakarrenaren berri, eta maiz entzun izan dut askoren ahotik erraza dela, baina oker daude. Ikuslearen lekuan jarri eta konplexutasunik ez duela badirudi ere, eskrimarekiko ikuspuntua erabat aldatzen da behin maskara jantzita: teknika, denboraren hautematea edota norberaren ekintzekiko kontrola dira, besteak beste, kontuan hartu beharreko puntu batzuk, eta ez dira batere errazak.\nEskriman gerritik gora bakarrik jokatu behar da? Ez, sable modalitatean bakarrik. Tradizio batetik dator hori: sablea zalditeriak erabiltzen zuen arma zen, eta horregatik modalitate honetan gerritik gorako aldean baino ezin dezakezu jo.\nArgitu gaitezan, zeintzuk dira kirol honek dituen modalitateak? Hiru modalitate daude eskriman: ezpata, florete eta sablea. Bakoitzak bere arma eta bere arauak ditu. Guztiz ezberdinak dira haien artean!\nEta zu sablean aritzen zara, zertan oinarritzen da zehazki beste modalitateekin aldenduta? Sablea azkarren modalitatea da; erasoak defentsarekiko lehentasuna du, eta aurkaria sablearen edozein alderekin ukitu dezakegu. Honek arintasuna exijitzen du, atakeak oso arinak direlako. Florete modalitatean ere erasoak lehentasuna du, baina ezpataren puntaz bakarrik jo daiteke aurkaria, eta bere bularrean edo bizkarrean. Ezpataren kasuan, gorputz osoan jo dezakegu aurkaria, puntaz ere bai, baina ez dago lehentasunik: lehenago ukitzen duenak aurkaria, puntua irabazten du.\nEskrimako txapelketetara itzultzea erabaki duzu aurten. Zelan ba? Aspaldi hartu nuen txapelketen erretiroa, eta besteak entrenatzera eskaintzen dut orain nire jarduna, baina ez dut gezurrik esango: txapelketei berriz ekitea kapritxo bat izan da. Hein batean burugogorkeria bat ere.\nAiba! Eta hori? Hainbat izan dira urte hauetan lortu ditudan dominak eta irabazi ditudan txapelketak, baina apalategia biribiltzeko Euskadiko txapelketa irabazi behar nuela uste nuen, aspalditik soinean neraman arantza zen hau: dominen artean txapela bat falta zen! (irribarretsu)\nArantzatxoa kenduta, zelako esperientzia izan da? Bizitakoa hitz bakarrean laburtu beharko banu, zoragarria izan dela esango nuke. Pozik nago lortutako emaitzarekin! Parte hartu nuen azken txapelketatik jada urte batzuk pasa badira ere, nire zorionerako, oraindik onena emateko eta kirol arloan helburuak lortzeko gai naizela erakutsi didalako txapel honek.\nZenbateko oihartzuna du eskrimak Euskal Herrian? Askoren ezusterako izango bada ere, uste baino handiagoa da Euskal Herrian kirol honek duen zaletasuna eta bazter desberdinen artean dagoen konpetentzia. Egia da, hala ere, eskrimak bere baitan dituen modalitate desberdinak medio, toki bakoitzean hauetako bat izan ohi dela nagusi.\nHara! Euskaldunen artean ere desberdintasunak daude? Bai, Donostian, esaterako, sablea da gehien praktikatzen dena. Bilbon aldiz, sablea baino, floretea da arrakastarik handiena duena, eta Nafarroan edo Iparraldean berriz, ezpatak. Gurean, SAARVI taldean, modalitate honekiko nik dudan ezagutzagatik, sablea da gehien lantzen duguna.\nGaldera inozo bat: zergatik ibiltzen zarete karramarroen antzera? Modu honetan «guardia» jarrera mantentzen dugulako! (barreka) Prest egoteko eta ekintzak askoz arinago egiteko aukera ematen dizu.\nAskok usteko du agian eskrima kirol elitista dela. Zuk ere hala uste duzu? Iritzi hori tamalez nahiko zabalduta dagoela esango nuke. Baina orain dela urte asko eskrimak guztion eskura egon nahi zuenez, birmoldaketa egin genuen, zabalkunde gehiago eman… Eta denborarekin aurreiritzi horien aurka egin ahal izatea espero dut.\nUste al zenuen eskrimaz bizi ahal izango zinenik? Uff! Galdera zorrotza da hori! (irribarretsu) Oro har, eskrimaz bizitzea oso zaila dela esango nuke; nahiz eta bokazio handia egon, gutxi dira lortzen dutenak. Gehienek beste lan batekin uztartu behar dute. Horregatik ni zorioneko sentitzen naiz!\nMaskara, sablea, jaka elektrifikatua… ez da ba praktikatzeko kirol merkea izango! Gezurra dirudien arren, merkea da! Ikasleak praktikatzen hasteko gainera ez du ekipamendurik erosi behar, taldeak uzten baitio. Gerora, gustura jarraituz gero, bere ekipamendua erosteko aukera izango du. Ez da oso garestia, baina gainera erositako horrek urte luzerako balioko dizu!\nAmaitu baino lehen, Juan, Madrilekoa zarela esan duzu… baina solasaldi osoa euskara hutsean egiten ari gara. Hona etorri aurretik ere argi nuen euskara ikasi behar nuela, eta hala egin ere. Madriletik Usansolora iritsi eta gutxira ekin nion gogo handiz lehen euskara klaseak jasotzeari euskaltegian, hutsetik.\nSei urtetan gai zara euskaraz aritzeko. Zorionak! Zelakoa izan da bidea? Gogorra izan zait hizkuntza ikastea, ez dizuet gezurrik esango. Baina oso aberasgarria izan da niretzat. Harro nago hartutako erabakiaz! Oraindik kosta egiten zait lortu dudan mailan sinistea… Baina orain euskalduna naizela esan dezaket! (irribarretsu)\nNoizko eskrima elkarte bat Usansolon? Ez dut inoiz horretan pentsatu! (barreka) Baina futbolak indarra duen mundu honetan, pozgarria litzateke eskrima eskola berria sor daitekela jakitea eta bizirik urte luzez irautea! Baina… nork daki! Momentuz ez dut inorekin horren inguruan berbarik egin! •\nTximelarre Goikoa zergatik da «Kapi»?\nBihar, martitzena, itxi beharko dute Galdakaoko eta Usansoloko tabernek berriro


Egunkaria aurrera » Sors: “Azkenean, EAEko autonomia zalantzan jartzen ari da fiskaltza”\nEgunkaria-ko auzi ekonomikoa luzatu daitekeelako kezka du Joxe Mari Sors auzipetuak (Errenteria, Gipuzkoa, 1951). Enpresaria da, eta auzia ondo ezagutzen du.\nEnpresa arrunt batek bezala jokatu zuen Egunkaria-k zerga eta diru laguntzei dagokienez?\nBai. EAEko kasuan behintzat, euskara hizkuntza gutxitua delako ematen dizkiete enpresei diru laguntza publikoak, enpresak etekinak dituen edo ez begiratu gabe. Egunkaria-k etekin batzuk izan zituen, baina laguntzak ez balitu, kiebra joko zukeen. Gainera, Egunkaria-ri ezin zion Jaurlaritzak nahi adina diru eman, legez ehuneko horrenbesteko muga bat baitago. Egunkaria-k muga horrekin iraun zuen, garbi beti, eta urtetik urtera ditu iturri propio handiagoak zituen. Hori batetik. Bestetik, enpresa batean arduradunek bere entitatearen alde egin behar dute, onurak ateratzeko. Iruzurrik egiteke, BEZa eta zerga sistema interpretatu egin behar ditu, interpretatzeko modukoak baitira. Egunkaria-k hori egiten zuen, beste edozein enpresak bezala, eta diru kontuak aurkezten zituen bere akziodunen batzarrean, baita Gipuzkoako Ogasunean ere —Gipuzkoan zuen egoitza—. Ondoren, Egunkaria-ren datuak aztertu zituen Ogasunak, eta han deliturik ez zegoela esan zuen.\nFiskaltzak zergatik ez du hori aintzat hartzen?\nGuardia Zibilak-eta pentsatzen dute euskara babestu behar bada instituzioek babestu behar dutela, euskarako proiektuek publikoak izan behar dutela, eta izaera juridikoz publikoa ez den proiekturik baldin badago, Guardia Zibilak dio egitasmo hori ETArena dela. Euskal industria kultural ez-publikoa kriminalizatzeko egiten du. Fiskalaren helegiteak Guardia Zibilaren teoria hori jasotzen du. Badirudi Guardia Zibilak idatzi diola helegitea.\nOrain ezin dute ETArekin lotu Egunkaria, 2010eko absoluzio epaiagatik.\nBaina euskalgintzako enpresen aurka segitzeko interesa dute, eta horri forma bat eman diote orain. Lehen ETArekin nahasten zuten Egunkaria. Orain bestelako hitzak erabiltzen dituzte; enpresa sarea, adibidez. Egunkaria-k edozein enpresa taldek bezala jokatu zuen, barnean zenbait enpresa izanda -banaketakoa, editorea…—, eta gero enpresen arteko kontsolidazioak merkatu prezioetan oinarrituta egiten zituen, garbi. Fiskalak-eta diote kontabilitate hirukoitza-eta zituela, susmoa zabaldu nahian. Azken batean, Guardia Zibilaren teoria da: dirua dago, ETAk dirua du, diru mugimendu bat egon dela justifikatzeko enpresa bat aurkituko dugu, eta, ahal bada, enpresa hori euskal kulturakoa izan dadila. Egunkaria hautatu zuten. Baina hau guztia orokorragoa da.\nHemen, azkenean, EAEko automomia zalantzan jartzen ari da fiskaltza. Diru laguntzen eskumena Jaurlaritzak du; Jaurlaritzak esan zuen guztia legez egin zela, baina fiskaltzak hori ukatu egiten du, eta epaiketa egin nahi du. Beraz, orain honela gaude: frogatu zen ETA eta Egunkaria-ren artean harremanik ez zegoela, Jaurlaritzaren eta Gipuzkoako Ogasunaren aldetik frogatu zen Egunkaria-k iruzurrik ez zuela egin, Donostiako Zigor Auzitegiko epaileak auzi ekonomikoa itxi egin zuen, baina fiskalak guztia baldintzatu du, helegitearekin auzia epaiketara bidean jarrita.\n« Aurrerabiderako ondorioak Formalitatea »


Industries & Design Diseinu eta Materialen Berrikuntza\nPublished 2015/11/09 2017/10/17 by nvl\nBiDCk Industries & Design jardunaldiaren beste edizio bat antolatu du azaroaren 24an. Aurtengo gai nagusia diseinu eta materialen berrikuntza izango da. Hauek dituzten aplikazio ugariak eta sortzeko, ekoizteko eta kontsumitzeko eretan duten eragina dira zenbait adituk bilera honetan jorratuko dituzten gaietariko batzuk.\nJardunaldiak, produktuen diseinuan bereizgarri legez materialen aplikazioan adituak diren nazioarteko espezialisten esperientzia erakusteaz gain, Italiako diseinu eta materialez hitz egiterakoan erreferentzia diren bi enpresa ezagutzeko aukera emango du: Cassina eta Oikos.\nData: 2015eko Azaroaren 24a · Lekua: Azkuna Zentroko Jarduera Osagarrien Eraikina 2\n16:00 – 16:30: Izenak egiaztatzea\n16:30 – 16:45: Ekitaldiaren aurkezpena\n16:45 – 17:10: Berrikuntza eta materialak teknologia enpresa eragileetan – Michele Caniato – Material ConneXioneko Presidentea\n17:10 – 17:35: Berrikuntza, materialak eta sormena: italiar diseinuaren esperientzia – Emilio Genovesi – Material ConneXion Italiako CEOa\n17:35 – 18:00: Berrikuntzaren estetika: materialak eta soft ezaugarriak – Giulio Ceppi arkitektoa, diseinugilea eta Politecnico di Milano-ko irakaslea\n18:00 – 18:25: Cassina-ren historia, italiar diseinuaren maisu-lanak – Rodrigo Rodriquez, Material ConneXion Italiako presidentea, Material Connexion Bilboko presidentea eta Fedrerlegno Arredo-ko presidente ohia\n18:25 – 18:50: Oikos, kolorea eta langaia arkitektura iraunkorrerako, Roberto Lugaresi – Oikos Salmenta Zuzendari Orokorra\n18:50 – 19:15: Galderen txanda\n19:15 – 19:30: Amaiera\nBerrikuntza eta materialak teknologia enpresa eragileetan\nMichele Caniatok diseinu eta materialen berrikuntzari buruzko ikuspegia ematen digu, beren berrikuntza-estrategia baliabide biotan oinarritu duten merkatuko enpresa liderren kasuak aztertuz.\nBere txostenean azaltzen duenez diseinu eta material egokiak aukeratzeak zuzeneko inpaktua eduki dezake baltzu baten emaitzen kontuan eta joera berria sortu.\nMichele Canniato – Material ConneXioneko Presidentea\nMichele Caniato arkitekto eta diseinugilea Material ConneXion eta Culture + Commerce enpresetako presidentea da.\nDiseinu ona kalitatezko negozio bihurtzeko gaitasunak aukera eman dio hainbat diseinugile eta enpresarekin lan egiteko: Fred Segal, Philippe Starck, Target, Yves Behar, Sami Hayek, Kravitz Design, Lualdi, Molteni, SBE…\nBere azken erronketako bat Material ConneXion mundu osoan zabaltzea izan da, liburutegiak New York, Bangkok, Bilbo, Daegu, Milan, Skövde eta Tokion zabalduz.\nBerrikuntza, materialak eta sormena: italiar diseinuaren esperientzia\nMaterialak erabili eta goreneko adierazpide fisiko eta estetikora eramateko gaitasuna Italiako diseinu, arkitektura eta enpresen arrakastaren gakoetako bat da. Emilio Genovesik bere hausnarketa eta benetako adibideen bitartez enpresa egiteko eta proiektuen garapena egiteko ikuspegi original eta estrategikoa erakusten digu.\nEmilio Genovesi – Material ConneXion Italiako CEOa\nDiseinu estrategiko, arkitektura, moda eta berrikuntza irekian aditua, bereziki irakaskuntzarekin, oro har, eta berariaz unibertsitate ondoko trebakuntzarekin lotutako gaiak interesatzen zaizkio.\nHaren lanaren ardatza kultura arloko unibertsitate eta enpresen kudeaketa, nazioarteko hezkuntza proiektuen zuzendaritza eta ikerkuntzarako nazioarteko sareak, batez ere Europa eta Ekialde Urrunaren artean, sortzea izan da.\nBerrikuntzaren estetika: materialak eta soft ezaugarriak\nMaterialen nolakotasuna diseinatzeko eta aplikatzeko arlo berriak ezartzeko aktiboki aztertu eta kudeatu behar dira ezaugarri teknikoen eta alderdi estetikoen arteko oreka.\nProduktuen diseinuak aintzat hartu behar ditu zehaztapenak negozioaren ikuspegitik, parametro sentsorialak eta kultura aukerak. Soilik ikuspegi anitz hau kontuan hartuz gara daiteke erabiltzaileei esperientzia sentsoriala eskainiko dien kalitate berriko produkturik.\nZenbait hamarkadatako esperientziaren ostean materialek gure oharmenean nabarmenki eragin dezaketela azter eta erakuts dezakegu, eta gure errealitate artifiziala birdefinitzeko tresnarik onenetakoak dira.\nGiulio Ceppi arkitektoa, diseinugilea eta Politecnico di Milano-ko irakaslea da. Haren jarduera nagusia diseinu sentsoriala eta teknologia eta material berrien garapena da.\nCassina-ren historia, italiar diseinuaren maisu-lanak\nCassina erreferentziako enpresa da Italiako altzarien sektorean, diseinuak bere estrategian beti izan duen garrantziarengatik eta bere joera berritzailearengatik; esate baterako 60ko hamarkadan sofak ekoizteko era eraldatu zuen poliuretanozko bitsa asmatu zuen.\nMaterialen azterketa; ehun, larru eta zuren katalogo zabala; eta xehetasunei arreta ematea dira enpresa honen ezaugarria. Gaur egun amerikar talde handi baten barruan dago baina gaur egun ere munduan Italiako diseinuaren liderra da.\nRodrigo Rodriquez, Material ConneXion Italiako presidentea, Material Connexion Bilboko presidentea eta Fedrerlegno Arredo-ko peresidente ohia\nBere lanbide-hasieratik diseinugintzan diharduen Rodrigo Rodriquez-ek honako karguak ditu: Forza Projects Ltd, design contract furniture-ko presidentea; Material ConneXion Italia Srl-ko presidentea; Material ConneXion Bilboko presidentea; Antares Iluminación S.A., FLOS Group-eko zuzendaritza kontseiluko kidea; A.I.P., Italiako Industria Politiketarako Elkarteko presidenteordea; SIEXPO, Sustainability and Innovation for EXPO 2015eko presidentea; U.E.A., Union Européenne de l’Ameublement-eko ohorezko presidentea; Jury for the Quality Seal Design for All-eko kidea eta Prize Dedalo Minosse for Commissioning an Architectural work-eko epaimahaikidea.\nOikos, kolorea eta langaia arkitektura iraunkorrerako\nOIKOS italiar enpresak barruko zein kanpoko azalerak estaltzeko eta apaintzeko produktuak ekoizten ditu eta munduko arkitektorik onenekin lan egiten du.\nEzaugarri nagusi bi ditu baltzuak: tradizio dekoratibo eta sormen-artisautzaren eta berrikuntzaren artean ezartzen duen lotura, eta garapen iraunkorrarekiko protokoloak betetzea.\nRoberto Lugaresi – Oikos Salmenta Zuzendari Orokorra\nBolognako Università degli Studi-n ekonomia eta merkataritzan lizentziatua, Roberto Lugaresik zenbait Udaletan lan egin du (besteak beste Erroma, Bartzelona eta Malaga) leheneratze-proiektuetan, material eta koloreak aukeratzerakoan lantalde teknikoei laguntza emanez. Hizlaria izan da hainbat mintegi eta biltzarretan, gai nagusia arkitekturaren berriztaketa eta garapen iraunkorra izanik.\nOikoseko Arkitektura Ataleko zuzendaria izan da mundu osoan eta, ondorioz, oso ondo ezagutzen ditu hainbat merkatu eta joera orokorren ikuspegi argia du.\nPrevious Post Gurpileko motorra


Mugarik gabeko pailazoak Tunisiaren eta Libiaren arteko mugako errefuxiatuentzat arituko dira | Consumer\nMugarik gabeko pailazoak Tunisiaren eta Libiaren arteko mugako errefuxiatuentzat arituko dira\nGKEak hainbat jarduera egingo ditu errefuxiatuak bizi izan dituzten esperientzia traumatikoak ahaztarazteko.\nMugarik Gabeko Pailazoak (PSF) hamar eguneko ikuskizun- eta jarduera-birari ekin dio apirilaren 24tik maiatzaren 3ra, Tunisiako Shousha errefuxiatu-eremuan, Libiako mugatik 12 kilometrora. GKEak azaldu zuenez, ekimen honen helburua da haur eta helduei laguntzea mendian hilabete luzeak egoten zain, eta egun batzuetan ahaztea Libian zein errefuxiatuen jatorrizko herrialdeetan bizi izandako indarkeria-esperientzia traumatikoak, “jazarpenagatik eta gerragatik ere ihes egin zutenak”.\nShoushako Mugarik Gabeko Pailazoen jarduerak kanpalekua banatuta dagoen sektoreetako hainbat ikuskizunetan oinarrituko dira, eta, aldi berean, formatu txikiko jarduerak egingo dira txikienentzat, ACNURek “Haurrentzako gune seguruak” izenekoetan programatutako jardueren esparruan.\nLehenengo jarduera-egunean, taldeak hiru jarduera egin zituen haur-talde desberdinentzat, eta tailer bat egin zuen ACNUReko boluntarioekin, haurrekin jarduerak egiten laguntzen baitute. Agendan, emakumeentzako, 55 urtetik gorako pertsonentzako eta kanpalekuetako eskoletako ikasketa-taldeetan sartzeko zailtasunak dituzten adin txikikoentzako jarduera espezifikoak ere sartzen dira. “Helburua da landa-eremuko ia biztanle guztiek Mugarik Gabeko Pailazoen jarduera eta jardueretan parte hartzea”, adierazi zuen GKEak.\nACNURek eta Mugarik Gabeko Pailazoek elkarrekin lan egiten dute duela bi hamarkada baino gehiagotik errefuxiatu eta desplazatuekin. Errefuxiatuentzako NBEko Agentziarekin lankidetzan, PSFko taldeek espedizioak egin dituzte Kongoko Errepublika Demokratikora, Boli Kostara, Libanora, Siriara, Jordaniara eta Kolonbiara.\ndesplazatuak errefuxiatuak indarkeria kanpamendu persecución-eu


Vitoria-Gasteizko Udalaren web-orria - HAPOE Armentia_Aurretiko galdeketa publikoa\nArmentia menpeko toki erakundean Gasteizko Hiri Antolamenduko Plan Orokorraren Berrikuspen partzialari buruzko aldez aurreko herri-galdeketa\nNoiz: 2017ko maiatzaren 15era arte\nNola: Posta elektronikoz\n2017ko apirilaren 12ko akordioak hasiera eman zion Berrikuspen partziala tramitatzeari, eta Herritarrek Parte-hartzeko programan aurreikusten den arabera, herri-galdeketarako epea ireki egin zen, hala nahi zuten herritarrek, antolakundeek eta elkarteek, ondoren azalduko diren alorrei buruzko iritziak eta ekarpenak egin zitzaten.\nPerretxin errekaren korridore ekologikoa etenda geratuko da eskuin aldeko ertzean, herria zeharkatzen duen bidean (Armentia 2 Gauzatze Unitatean) aurreikusita dauden 5 etxebizitzekin.\nEl Caseron jatetxearen eta zaldi-eskola zaharraren artean dagoen parke publiko txikiaren kalifikazioa bizitegi lurzoru gisakoa da (Armentia 1 Gauzatze Unitatea), baina herritarrek ez dute halako kalifikaziorik nahi, dagoen bezala geratzea nahi dute.\nEkipamendu publikoak sakabanatuta daude eta tokirik gabe. Herria hazten ari da eta ekipamenduak modu desordenatuan egiten joan dira, tamaina txikiagoari dagokion herri baten beharkizunei begira.\nTokian egin izan diren lagapenek, trukeek eta eraikuntzek sortu duten errealitate fisikoa ez dator bat hainbat bizitegitarako lursail, bide eta espazio publikoren kalifikazio eta mugekin.\nBideetako sekzioa handitzeko, behar ez diren nahitaezko lagapenak egin behar izaten dituzte lursail askok bertan eraiki nahi badute. Horren adibidea da bolatokiaren lursaila: planeamenduan aurreikusitako lagapena eginez gero bolatokia kendu egin beharko luke, nahiz eta bideak sekzioa handitzeko egiazko beharrik ez izan.\nEl Caseron jatetxea eta haren aparkalekua dauden lursailek bizitegi-lursailen kalifikazioa dute, eta hori bateraezina da bertan egiten duten ostatu-hotel erabilerarekin.\nb) Hori onesteko premia eta egokitasuna\nBerrikuspen partziala egin da hala eskatu duelako Armentiako administrazio batzarrak, azaldutako arazoak errealak direlakoan eta haien konponketa zenbait eta gehiago geroratu, are handiagoa izango da arazoak larriago bihurtu edo konponbidea oztopatzea dakartzaten esku-hartzeak sortzeko arriskua.\nc) Berrikuspen partzialaren helburuak\nPerretxin errekaren inguruko korridoreari jarraipena ematea, korridore ekologiko gisako zerbitzua emateko bezainbesteko zabalerarekin.\nEkipamenduak berrantolatzea, taldeka jarrita eta zentralizatuta.\nPlaneamendua herriko beharkizun errealetara eta errealitate fisikora egokitzea.\nd) Posible diren bestelako konponbideak, dela arauak bitarteko, dela halakorik gabe.\nEsandako helburuak hirigintza antolakuntzatik bakarrik irits daitezke, eta horien formulazioa baztertu, gauzatu edo geroratu egin daiteke, eta azken kasu horretan bidali daiteke edo ez, gaur egun tramitazio fasean dagoen Hiri Antolamenduko Plan Orokorra berrikusteko.\nArmentia menpeko toki erakundean HAPOren zati baten berrikuspena (izapidetzen ari da)\n1990ko HAPOren Testu Bateratua\nSalburua eta Zabalganako HJP\nHirigintzako dokumentuak egiteko gidak\nSalburuko Santo Tomás 9. sektoreko RU.L.4 etxadiaren Azterlan Xeheari behin betiko onespena eman zaio\nSanta Maria Katedraleko Plan Zuzentzailearen mugaketa aldatzeko, Erdi Aroko Hiriguneko Birgaitze Integraturako Plan Bereziaren 15. xedapen-aldaketari behin betiko onespena eman zaio\nErdi Aroko hiriguneko Birgaitze Integraturako Plan Bereziaren 17. aldakuntzari, , UEPEL S-1 doitzeko, hasierako onespena eman zaio\nTomas Zumarraga Dohatsuaren kaleak, Euskal Herria Bulevarrak eta AUOk definitzen duten etxadiko Azterlan Xeheari hasierako onespena eman zaio\nLasarteko legar-hobien inguruan, azpiegitura hidraulikoen sistema orokor bat definitzeko HAPOaren aldaketari behin-behineko onespena eman zaio\nIndustriarekin lotutako OR-11, Santo Tomas Ibaiaren plazan, ordenantzan erabileren bateragarritasunaren inguruan egin nahi den HAPOaren aldaketari behin-behineko onespena eman zaio\nHirigintzako dokumentuak idazteko erreferentzia-gidak egiteko prozesuari ekin diogu


The Movement eta Buster Shuffle taldeen boloa izango dugu Jimmy Jazzen opor ostean | El Correo\nZurekinThe Movement eta Buster Shuffle taldeen boloa izango dugu Jimmy Jazzen opor ostean\nThe Movement eta Buster Shuffle taldeen boloa izango dugu Jimmy Jazzen opor ostean\nKontzertua irailaren 6an izango da, 21:00ak aldera\nPAUL PICADO Jueves, 22 agosto 2019, 20:57\nThe Movement eta Buster Shuffle taldeen boloa izango dugu Gasteizko Jimmy Jazz aretoan irailaren 6an. Aretoko ateak 20:30ean irekiko dituzte eta kontzertua 21:00ak aldera hastea aurreikusita dago. Kontzerturako sarrerak hemen eros daitezke. Online erosiz gero, 16,5 euro balio du sarrerak; leihatilan, berriz, 18 euro.\nThe Movement Danimarkako taldea da, eta mod-rock delako estiloa erabiltzen dute, zenbait talderen eraginez, hala nola The Jam, The Who eta The Clash. Kontzertu guztietan dotore jantzita aritzen dira, eta hori da hain zuzen taldearen bereizgarrietako bat.\nTaldearen izenari dagokionez, diotenez, alde batetik, jendea bere musikarekin eta energiarekin mugiaraztea nahi dute, eta bestetik, langile-klasearekin eta faxismoaren aurkakotasunarekin oso lotuta dago. Horrela, bere helburu nagusia belaunaldi berriek faxismoari eustea eta haren aurka borrokatzea da.\nBestalde, Buster Shuffle taldea Londreskoa da, eta 2 Tone talde gisa hartzen dute. Hainbat musika-estilo bateratzen dituzte, besteak beste cockney Ska, pop reta rock and rolla. Horrela, kantetan Specials, Madness, Blur, Supergrass edo Chuck Berry talde ezagunen eragina hautematen da. Kontzertuetan dibertsioa eta showa nagusi dira.\nHasi zirenetik hainbat urte igarota, Europako jaialdirik garrantzitsuenetakoetan parte hartu dute, eta talde ospetsuen talde gonbidatu gisa ere aritu dira, hala nola Blockheads, Dropkick Murphys, Madness edo Lee «Scratch» Perry.\nAchtung Babies, U2-ren tributu taldearen kontzertua izango dugu irailean, Gasteizen Iñigo Urkullu Lehendakariak Share egitasmoa aurkeztuko du Vatikanoan


NPLD sare europarraren Batzar Nagusia Bilbon | Patxi Baztarrika\n← Elebiden iaz tramitatutako kexen %97, konponduta edo konpontze bidean\nHAKOBAren bilera Gasteizen →\nPublicada el 2016/05/26 por Patxi Baztarrika\nHizkuntza Aniztasuna Sustatzeko Sare Europarra (NPLD) bere urteko Batzar Nagusia ospatzen dabil egunotan, Bizkaiko hiriburuan eta Iruñean. Gaur Bilbon ekin zaio Batzar Nagusiari, arratsaldean Nafarroako hiriburura joateko, eta bihar emango zaio bukaera Bilbon berriz ere bi eguneko batzar honi. Prentsaurrekoa nik neuk, NPLDko presidente eta Hizkuntza Politikarako sailburuorde legez, eta NPLDko zuzendari Meirion Prys Jones-ek (Gales) eskaini dugu.\nPrentsaurrekoan ere, NPLDko presidenteorde Peggy Heikkinen (Finlandiako suediarren biltzarreko partaidea) egon da, Valentziako Generalitateko Hizkuntza Politikarako eta Eleaniztasunaren Kudeaketarako zuzendari Rubén Trenzano, Sabrina Rasom (Trento probintziakoa), Bizkaiko Foru Aldundiaren Euskara eta Kulturako foru diputatu Lorea Bilbao eta Nafarroako Euskarabidea Euskararen Institutuaren zuzendari kudeatzaile Mikel Arregirekin batera.\nNPLDk Europako Hizkuntza Aniztasunerako Ibilbide Orria helburu nagusi batekin prestatu zuen: Europako Batasunak hizkuntza aniztasunarekin hartutako konpromisoa berrestea, eta Europan hitz egiten diren hizkuntza guztiak babesa eta sustapena behar duten balio komuntzat hartzen direla ziurtatzea.\nIbilbide Orri hau Europako Batzordearen ordezkaritza baten aurrean aurkeztu zen iazko azaroan, eta, hainbat hilabete lehenago, Europako Parlamentuan. Duela bi aste, Europako Kontseiluaren Hizkuntzen Kartaren arduradunen aurrean aurkeztu zen, baita ere, dokumentu garrantzitsu hau. Europako Hizkuntza Aniztasunerako Ibilbide Orria zabaltzen jarraitzeko ahalegina da, hain zuzen ere, NPLDk bere buruari ezarri dion lan-ildo nagusietariko bat, eta primizia bat emango dizuet gaur zabalkunde horrekin lotua: uztailaren 11n hitzordua dugu, Bruselan, Europako Batzordeko Hezkuntza, Kultura, Gazteria eta Kiroleko komisario Tibor Navracsics jaunarekin.\nBadugu beste albiste garrantzitsu bat. Espainiako Gobernuaren Industria Ministerioaren ekimen baten ondorioz, maiatzaren 5ean eten egin zen ETBren euskarazko emisioen harrera Nafarroan. Ekimen hori, NPLDren ustez, bete-betean doa Europako Hizkuntzen Kartaren letra eta izpirituaren aurka. Horregatik, Eurokartaren Adituen Batzordeari gutuna bidali diot, NPLDren izenean eta Zuzendaritza Batzordearen adostasunaz. Gutun horretan, Eremu Urriko edo Eskualdeetako Hizkuntzen Europako Kartaren Adituen Batzordeari jakinarazi diogu Espainiako Gobernuaren Industria Ministerioak ETBren emisioak Nafarroan eteteko eman duen agindua.\nNPLDko zuzendari Meirion Prys Jones-ek esan du: “Sare hau apustu bat izan zen. Apustu egin nahi izan genuen Europako hizkuntza planifikazioaren eztabaidarako foro baten alde. 2007an sortu zen eta, harrez geroztik, asko hazi gara. Sare honi esker, gobernu, erakunde, elkarte… ezberdinen arteko eztabaidarako espazio bat sortu dugu. Hemen gaudenok ez genuen lehen elkar ezagutzen eta, NPLDri esker, batak eta besteak egiten dugun lana ezagutu dezakegu orain”. Eta gehitu du: “Mundu mailan egiten diren hizkuntza planifikazioak aztertzen baditugu, ikusiko dugu egiten den hizkuntza planifikazio onena Europan egiten dela. Are gehiago esango nuke. Hizkuntza planifikaziorik onena NPLD sarean ematen da. Hemen daude hizkuntza planifikazioan munduko espezialistarik hoberenak”.\nAtzo arratsaldean ospatu zen Bilbon Hizkuntza Aniztasuna Sustatzeko Sare Europarraren (NPLD) Zuzendaritza Batzordea. NPLD Sarearen presidente legez gidatu nuen bileran, besteak beste, Sarearen egiturarekin, barruko arautegiarekin, aurrekontuekin, plan estrategikoekin… zerikusia duten gaiak landu ziren.\nBestalde, gaur eta bihar NPLD Sare Europarraren Batzar Nagusia elkartuko da bere urteko bilera egiteko eta bere eskumenekoak diren zenbait gaien gainean erabakiak hartuko ditu, Zuzendaritza Batzordeak atzoko egunean gai hauek aztertu ondoren. Besteak beste, barruko araudiarekin, aurrekontuekin eta epe labur, ertain eta luzean egingo diren ekintza planekin zerikusia duten gaien gainean erabakiak hartuko dira gaur eta bihar.\nNPLD sarea bere garapenerako estrategikoki oso garrantzitsua den momentu batean dago gaur egun. Izan ere, bere egoitza Cardiffetik Bruselara mugitu du, bere estruktura Europar Batasuneko zentro administratibo eta politikoetara hurbiltzeko. Honela, bere helburuetako bat da, besteak beste, 2015eko urrian Europako Batzordearen aurrean aurkeztutako Europako Hizkuntza Aniztasunerako Bide Orria sustatzea eta zabaltzea. Aipatu Bide Orriaren difusiorako egin den programaren barruan, duela bi aste Eremu Urriko Hizkuntzen Europako Kartaren arduradunei aurkeztu nien Bide Orria bera.\nGainera, egunotan Bilbon antolatu diren bileretan landuko diren gaiei dagokienez, Europako erakundeetan Bide Orria zabaltzeko egin den lan agendak leku garrantzitsua dauka. Sarearen Batzar Nagusia biltzen den bakoitzean egiten den bezala, oraingoan ere Sareak hizkuntza politikarekin zerikusia duten gaiak jorratzen dituen mintegi bat antolatu du. Oraingo mintegian, eta ‘Komunikabideak, sare sozialak eta IKT-ak euskaraz’ titulupean, hizkuntza gutxituek IKT-etan duten presentzia eta etorkizunarekin zerikusia duten gaiak landu eta landuko dira. Aipatzekoa da mintegia bi zatitan banatu dela: bata Bilbon eta, bestea, Iruñean. Bizkaiko hiriburuan, nik ireki dut mintegia gaur goizean. IKTetan euskararen presentzia eta erabilera areagotzeko Eusko Jaurlaritza garatzen ari den politiken errepaso bat eskaini dut. Hala ere, nire aurretik, Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kultura sailburu Cristina Uriartek ongi etorria eman die Sareko kideei.\nNire interbentzioa bukatuta, Euskararen Aholku Batzordeko IKT Batzorde-ataleko zuzendari eta Mondragon Unibertsitateko irakasle Maite Goñik hartu du hitza. Goñik, IKTetan euskararen erabilera sustatzerako orduan garatu behar diren ekimenetaz eta lehentasunetaz hitz egin du. Honetarako, IKT Batzorde-atal Bereziak garatu duen eta Euskararen Aholku Batzordeak aho batez onartu zuen ‘Euskarazko IKTak: gomendioak herri-aginteentzat’ dokumentua aurkeztu dio Sareari.\nGoñiren interbentzioaren ostean, mahai inguru bat antolatu da honako gai honekin: ‘Euskarazko komunikabide digitalak’. Mahai inguru honetan, Lontzo Sainz-ek (eitb.eus), Pello Urzelaik (Berria) eta Eneko Azkaratek (Goiena) parte hartu dute eta komunikabide digitaletan euskarak bizi duen errealitateaz hitz egin eta eztabaidatu dute.\nMintegiaren lehen zatia eta gero, eta prentsaurrekoa bukatutakoan, Batzar Nagusiak bere agendarekin jarraitu du. Honela, besteak beste, Valentziako Generalitateak eskubide osoko kide (Full Member) izateko egindako eskaerari erantzuna eman zaio. Gaurtik aurrera, beraz, 14 dira eskubide osoko kideak.\nNafarroako Gobernuaren gonbidapena jaso ondoren, arratsaldean NPLDko Batzar Nagusia Iruñera mugitu da mintegiari bertan jarraipena emateko, eta Uxue Barkos presidenteak harrera egin digu Sareko kideoi\nGaur arratsaldean, eta Nafarroako Gobernuaren gonbidapena jaso ondoren (Gobernua ere NPLDko kidea da), NPLDko Batzar Nagusia Iruñera mugitu da mintegiari bertan jarraipena emateko. Nafarroako Gobernuko euskara sustatzeko institutu Euskarabideak lurralde horretan euskara sustatzeko garatzen ari diren politiken berri eman du, IKTetan eta komunikabideetan garatzen ari direnei arreta berezia eskainiz.\nMintegiaren atal hau bukatuta, Nafarroako presidente Uxue Barkosek harrera egin digu NPLDko Sareko kideoi. Harrera honetan, Barkos presidentearen interbentzioaz gain, NPLDko zuzendari Meirion Prys Jones-ek, eta Nafarroako Gobernuko Herritarren eta Erakundeen Harremanetarako sailburu Ana Ollok hartu dute hitza.\nBihar NPLD Sarearen Batzar Nagusiaren bigarren egunari hasiera emango zaio. Beste kontu batzuen artean, IKTetan aditu eta Euskararen Aholku Batzordeko IKT Batzorde-ataleko kide Gorka Juliok hitzaldia eskainiko du.\nHizkuntza Aniztasuna Sustatzeko Sare Europarra (NPLD, ingelesez) hizkuntza konstituzionalez, eskualdeetako hizkuntzez edota estatu txikietako hizkuntzez osatutako sare europarra da eta eleaniztasun inklusiboa sustatzea du helburu. Mota askotako hizkuntzak hartzen ditu barruan: maila europarrean eta estatu mailan ofizialak diren hizkuntzak, —irlandera edota suediera, adibidez—, maila erregionalean partekatutako ofizialtasun erregimenean erabiltzen direnak —euskara, galesera, katalana…— eta babes gutxiago dutenak —bretainiera eta okzitaniera, beste batzuen artean—. Nahiz eta heterogeneoak izan, NPLDko hizkuntza erkidego guztiek helburu komun bat duten hizkuntza txiki edota ertainak ordezkatzen dituzte. Helburu hau da Europako hizkuntza guztiak aintzat hartzen dituen eleaniztasun inklusiboa sustatzea eta, euren estatusa edozein delarik ere, hizkuntza guztiek garapenerako eta aurrera egiteko aukera izatea.\nNPLD sarea 2007an sortu zen eleaniztasunaren esparruan ahots europar bat izateko beharrak eraginik. Gaur egun, eskubide osoko 14 kide —gehien-gehienak gobernu erregionalak, organismo publiko erregionalak edota estatu gobernuak (Irlanda) dira— eta 22 kide asoziatu ditu—Europako zenbait herrialdetako unibertsitateak edota eremu urriko hizkuntzen sustapenean lan egiten duten elkarteak—. NPLD sareak aurrera eramango duen lana Europako Hizkuntza Aniztasunerako Bide Orriak markatzen du. Bide orri honen helburu nagusia da Europar Batasunaren hizkuntza aniztasunaren aldeko konpromisoa berrestea eta, segurtatzea, aldi berean, Europan erabiltzen diren hizkuntza guztiak laguntza eta sustapena behar duten balio komun bezala kontsideratu daitezela.\nNPLDren Batzar Nagusia Bilbon ari da egiten gaur eta bihar.\nNPLD sarearen Batzar Nagusia erakunde eta hizkuntza ezberdinetako ordezkarien bilgune da.\nHausnarketa garrantzitsuetarako gune ezin aproposagoa da NPLD sare europarraren Batzar Nagusia.\nNafarroako Gobernuak gonbidatuta, arratsaldean NPLDren Batzar Nagusia Iruñera mugitu da, eta bertan Uxue Barkos presidenteak egin digu harrera.


Luke 5 (Basque (Navarro-Labourdin): New Testament) - České uživatelské rozhraní\n12 Eta guertha cedin hura hiri batetan cela, huná, guiçon sorhayotassunez bethebat ethor baitzedin: eta ikussi çuenean Iesus, bere buruä beguitharte gainera egotziric othoitz ceçan hura, cioela, Iauna, baldin nahi baduc, chahu ahal neçaquec.\n13 Eta Iesusec escua hedaturic hunqui ceçan hura, cioela, Nahi diat, aicén chahu. Eta bertan sorhayotassuna parti cedin harenganic.\n14 Eta harc mana ceçan nehori ezlerrón: baina ohá, diotsa, eracuts ieçoc eure buruä Sacrificadoreari, eta presenta eçac eure chahutzeagatic Moysesec ordenatu duen beçala hæy testimoniagetan.\n15 Eta harçazco proposa gueroago aitzinago hedatzen cen, eta gendetze handiac biltzen ciraden ençutera, eta bere eritassunetaric harçaz senda litecençát.\n16 Baina bera retiratua cegoen desertuetan, eta othoitz eguiten çuen.\n17 Eta guertha cedin egun batez hura iracasten ari cela, phariseuac eta Legueco doctorac baitzeuden iarriric, cein ethor baitzitecen Galileaco eta Iudeaco eta Ierusalemeco burgu gucietaric: eta Iaunaren verthutea cen hayén sendatzeco.\n26 Eta icidura batec har citzan guciac, eta glorificatzen çutén Iaincoa: eta bethe citecen beldurtassunez, erraiten çutela, Segur ikussi ditugu egun nehorc vste etzituqueen gauçác.\n27 Eta gauça hayen buruän ilki cedin, eta ikus ceçan publicano Leui deitzen cembat, peage lekuan iarriric, eta erran cieçón, Arreit niri.\n28 Eta hura gauça guciac vtziric iaiqui cedin, eta iarreiqui içan çayón.\n29 Eta eguin cieçón banquet handibat Leuic bere etchean, eta cen publicanoezco eta berce hequin mahainean iarriric ceudenezco compainia handibat.\n30 Eta hetaric Scriba eta Phariseu ciradenéc murmuratzen çuten haren discipuluen contra, cioitela, Cergatic publicanoequin eta gende vicitze gaichtotacoequin iaten eta edaten duçue?\n31 Eta ihardesten çuela Iesusec erran ciecén, Osso diradenéc eztute medicuren beharric: baina gaizqui daudenéc.\n32 Eznaiz ethorri iustoén deitzera, baina bekatorén, emendamendutara.\n36 Guero comparationebat-ere erran ciécen, Nehorc eztrauca eratchequiten abillamendu berri baten pedaçua abillamendu çar bati: ezpere berriac ethencen du: eta çarrarequin ezta accordatzen berritic den pedaçua.\n37 Eta nehorc eztu eçarten mahatsarno berria çahagui çarretan, ezpere mahatsarno berriac çathituren ditu çahaguiac eta bera issuriren da, eta çahaguiac galduren dirade:\n38 Baina mahatsarno berria çahagui berrietan eçarteco da: eta biac beguiratzen dirade.\n39 Eta ezta nehor çaharretic edaten duenic, bertan berritic nahi duenic: ecen erraiten du, Çaharra hobe da.


teatro vasco archivos - Page 3 of 187 - Eskena\n19 martxoa, 2022 by admin_eskena\n“FAKE. TRAMPANTOJO” – (GOPEGI)\nGabon Zahar gaua da. Lucía eta Celia, ahizpak; Xabier, Celiaren senarra; Pablo, Lucíaren semea; eta Uxue, bere lehengusina; denak, gelditzen zaien bizitza osoaren lehen eguna dela ospatzen ari dira. Baina ospakizun hau begiari tranpa bat baino ez da. Amama, benetako kanpaien aurretik ohera eramateko plantak egiten ari baitira. Baina behin amama lo dagoela, guztiak benetan diren bezala joka dezakete. Eta momentu hortan bertan hasten dira arazoak. "Fake" anglizismo bat da eta gaur egun eremu digitalean erabiltzen da faltsua edo errealitatearen kopia bat izanik, egiazko bezala erakusten den orori erreferentzia egiteko. Begiari tranpa, aldiz, norbaiti, benetan ez dena erakutsi nahian egiten zaion tranpa edo iruzurra. Gezurra gure kondizio bilakatu da. Zenbat eta gehiagotan kontatu gezur bat gure buruari, gero eta gehiago sinisten dugu berau egia dela, eta hori da gezurretan okerrena. Egia da ihesi doana. Fitxa artistikoa Egilea: David Caiña Itzulpena: Maria Urcelay … [Irakurri gehiago...] about “FAKE. TRAMPANTOJO” – (GOPEGI)\n18 martxoa, 2022 by admin_eskena\nSARRERAK EROSI - LA TARARA SanFran auzoan bizi da Rosa, haur biolinista. Liszt eta jada hilda dauden beste musikagile batzuk ikusten dituela uste du, eta horiek biolina jotzen laguntzen diotela. La Tararak, gauez lan egiten duen prostitutak, lagunduko dio mamuen aurkako borrokan. Rosa helduak eta Rosa haurrak elkarrekin egingo dute topo, sekretu baten inguruan joan-etorrian dabiltzan oroitzapenen artean: sute bat, errautsak eta babes-geruza bat bezala zabaltzen den ahanztura. Halako batean, tiradera batean aurkitutako maitasun-gutunek haurraren oroimen hautsia leheneratuko dute. Musikaz eta edertasunez beteta dagoen haurrak ez zeukan izuarentzat lekurik gordeta bere baitan. Josi Alvarado Alacanteko egilearen testuak 2019ko SGAEren Ana Diosdado I. antzerki-saria irabazi zuen. Sentsibilitate eta dotorezia handiko testua da, idatzita dagoena baino gehiago adierazteko gai dena, emozioa darien isiluneen bidez musika transmititzeko gai dena. Testuak thriller bokazioa du, eta poesiaren … [Irakurri gehiago...] about “LA TARARA” – ERMUA ANTZOKIA – (ERMUA)\nSARRERAK EROSI - ANTONIA Memoria informazioa atxikitzeko eta borondatez berreskuratzeko gaitasuna da. Zergatik gogoratu? Zertarako gogoratu? Zein memoria desagertzen da nire esku artean? Zer ahaztuko dut? Nork ahaztuko nau? Zer gertatzen da burmuin horrek gaitasun hori galtzen duenean? Horiek dira idazle batek bere buruari egiten dizkion galdera batzuk, pixkanaka, gaixotasun arraro baten ondorioz bere oroimena galtzen ari denean. Garunean egoerak, pertsonaiak, ahotsak nahasten dira, muturreko denborak elkartzen dira, liburu bat itxi eta iragana, oraina eta etorkizuna elkartzen direnean bezala, etorkizunik badago eta oraina existitzen bada. Bakarrik daki iragana izan dela ahaztu nahi ez duena, zeren eta ahaztea bere nortasuna galtzea baita. Pieza egilearen garuneko ebakidura bat da, eta bertan hainbat ahots ikusiko dira: berea eta bere senideena, bereziki bere amona Antoniarena, bera hazi zuena, eta bere osaba aitona, diktaduran hil zena, eta Antoniak bere amonak asko hitz egiten … [Irakurri gehiago...] about “ANTONIA” – SALA MODELO ARETOA – (ZARAUTZ)\nSARRERAK EROSI - MI HIJO SÓLO CAMINA UN POCO MÁS LENTO Mia ezinbesteko emakume bat da, beste asko bezala; ezinbestekoa bere etxeko eguneroko bizitzan. Bere deabruen aurka borrokatzen du, ama, aita, alaba eta senar "disidente" bat zaintzen dituen bitartean, baina norbaitengan jartzen badu bere indarra, bere seme Brankorengan da, pixkanaka mugikortasuna galarazten ari zaion izen gabeko gaixotasun bat baitu. Gaur, Brankok 25 urte bete ditu, eta bere familia "akastunak" (gaur "disfuntzional" deituko genioke) festa bat prestatu dio. Hori izango da abiapuntua inoiz garrantzitsua izan zenaz eta gure arreta guztia merezi duenaz hitz egiteko, umorez, xalotasunez eta zintzotasun basatiz: oroimena, familia, denboraren joana, desberdina dena onartzea, gaztetasuna, maitasuna, beldurra, bakardadea, edertasuna, abandonua, eromena, gaixotasuna... Bizitza. … [Irakurri gehiago...] about “MI HIJO SÓLO CAMINA UN POCO MÁS LENTO” – TORREZABAL KULTUR ETXEA – (GALDAKAO)\n“EL CANDIDATO” – ESCUELA DE MUSICA DE SESTAO – (SESTAO)\nLehendakari hautatu berria inbestidura-ekitaldirako hitzaldia prestatzen ari da; azken orduan, ordea, arazo larri bat sortuko zaio. Izan ere, ekitaldia eta hitzaldia eman beharrak aurpegian tik arraro, barregarri eta aguanta ezina eragin dio hautetsiari. Kendu ezina. ekitaldi nagusia izorratzeko arriskua dago. Arazoa bideratzeko psikiatra bat ageriko da eta ondorioz, bien artean berriketaldi dibertigarri eta nahasgarri bat sortuko da. Zer du bakoitzak ezkutatzeko? Zein dira bakoitzaren benetako motibazioak? Atzera begiratuta, bizitzan zerk ekarri ditu dauden lekura? Eta batez ere, bata zein bestea, euren eginkizunetan bokaziodunak al dira? Iker Galartza eta Zuhaitz Gurrutxaga dira Ramon Madaularen komedia honen protagonista, Begoña Bilbaoren zuzendaritzapean. … [Irakurri gehiago...] about “EL CANDIDATO” – ESCUELA DE MUSICA DE SESTAO – (SESTAO)\n“YO, LA PEOR DEL MUNDO” – HERRIKO ANTZOKIA – (ELGOIBAR)\n1695. Santa Paula komentua izurriteak jo du. Sor Juana Ines de la Cruzi ez zaio asko falta hiltzeko. Haren ahizpek Elizari aurre egitea aurpegiratzen diote. Aitorleak gizakiak Jainkoa baino maiteago izatea aurpegiratzen dio. Juanak galdetzen dio bere buruari merezi ote zuen denari eta denei aurre egitea libre izateko emakume eta idazle gisa. Musika, umorea, melodrama erromantikoa, tragedia, eta amaiera bat zeinarentzat ikus-entzuleek baizik ez baitute erantzuna. Fitxa Egilea: Antonio Muñoz de Mesa Zuzendaria: Olga Margallo Jatorrizko musika: Iñaki Salvador Aktoreak: Ugaitz Alegria, Nerea Gorriti, Ylenia Baglietto, Ana Pimenta/Dorleta Urretabizkaia, Itxaso Quintana Jantziak: Lola Trives Eszenografia: Marcos Carazo Argiztapenaren diseinua: Xabi Lozano Koreografia: Maitane Zalduegi Konpainia: Vaivén Producciones … [Irakurri gehiago...] about “YO, LA PEOR DEL MUNDO” – HERRIKO ANTZOKIA – (ELGOIBAR)


Margoak :: Gonzalo Etxebarria\nGonzalo Etxebarria (Bilbo, 1954) Debara itzuli da. Duela 40 urte Jorge Oteizak sortutako Debako arte eskolan sartu zen Etxebarria, ordurako Oteizak taldea utzita zuen arren. 1981ean ihes egin behar izan zuen Etxebarriak eta orduz geroztik Ipar Euskal Herrian bizi da. Sortzaileentzat ihesa emankorra omen da. Eta orain emankortasun horren emaitza ikusteko aukera dago artistak bi urtez eskola izan zuen herrian, Santa Maria elizaren klaustroko inguru paregabean. Orain dela hamar urte antolatu zuten lehenengoz klaustro horretan margo erakusketa. Udako egun beroetan arkupe gotikoa erakusketa itzal freskoan gozatzeko aukera ematen du. Baina gaur eguraldi goibela dago, grisa eta hotza.\nEtxebarriaren lana gris eta hotz aztertu nahi duen ikusleak espresionismo abstraktuaren ezaugarriak aipa ditzake, bereziki espresionismo alemaniarraren eragina izango du kontuan (1970eko hamarkadan ere Debako eskolako Ibarrolak, Sistiagak, Zumetak , Mendiburuk…, elkarri eragiteaz gain, eragin ukaezina jaso zuten Alemaniatik) edo egilea arrazionalismoa eta kaosa bateratzen saiatzen dela azalduko du. Baina Etxebarriak berak esana duenez, ez du maite bere margoei buruz azalpen xeheak ematea. Ikusleak bere obra ulertzea ez da derrigorrezkoa. Erreakzioa bilatzen du publikoarengan, erreakzio hori edozein dela ere, ikusleak zerbait sentitzea nahi du, hunkitzea.\nSanta Maria elizan sartu, ezkerrera jo eta margolariak emandako askatasun horrekin iritsi gara klaustrora. Tamaina orotako koadroen koloreek atentzioa ematen dute: gorriek, berde ilunek, hori ia fosforeszenteek… Atentzioa eta berotasuna. Kolore horiek kontraste nabarmena egiten dute elizaren hormekin eta artistak ibilbidearen hasieran erabili zituen eta gaur ere koloreekin nahasten dituen zuri-beltzekin. Eta kontrastea beste hainbat mailatan antzematen da.\nTamaina eta formatuen arteko aldea ere handia da. Koadro handienek hormako zutabe arteko espazioa betetzen duten bitartean, margo txiki karratu nahiz biribiletan begia xehetasunetara joaten da. Margo handienak maiz lerro horizontal batek zeharkatzen ditu, zerua eta lurra bereiziz, nolabaiteko paisaiak sortuz. Eta, hortaz, abstrakzioaren eta figuratibismoaren kontraesana sortzen da, bisitari xalo honen begietan behintzat. Eta formak asmatzera jolastu daiteke ikuslea, hodeietan formak bereizten aritzen garen moduan. Pertsonaia mozorrotua ikusiko du batean, begi bat, itxita, bestean, lerro hori oker bizia tximista irudituko zaio, eta ur auzi berdea antzemango du beste margo batean. Ala basoa da? Berdin dio. Ziur ondokoak beste zerbait ikusiko duela. Sentsazioak helaraztea da kontua.\nZerua, erakusketaren kontrasteekin bat egin nahiko balu bezala, garbitu egin da eta arkuen xaretatik eguzki izpi ahul batzuk sartu dira. Argia aldatzen ari da eta ikuslearen pertzepzioa ere bai. Erakusketa honen agertokia ez baita neutroa, Gonzalo Etxebarriak bizitoki eta lantoki duen Zuberoa harentzat neutroa ez den bezala. “Ene lanetan beti da zerua eta lurra, Zuberoa, eta kaosa. Eta azarea, eta borroka, gestazioa, apokalipsia… Hori da ene intentzioa. Hori da ene margoetan ikusten dudan mundua”.\nKanal hauetan artxibatua: Pintura | Deba


2021 Abuztua | España\nEstás aquí: Home > Bizi-Hitza > 2021 Abuztua\nNor da handiena, boteretsuena, irabazlea gizartean, elizan, politikan edo merkatuan?\nGaldera honek harremanak gainditzen ditu, erabakiak markatzen ditu eta estrategiak zehazten ditu. Logika hori erabiltzen dugu – konturatu gabe ere –, agian inguruan ditugunei emaitza positiboak eta eraginkorrak ziurtatzeko nahiarekin.\nHemen, Mateoren Ebanjelioak, Jesusen dizipuluak aurkezten dizkigu, zeruetako erreinuaren iragarpena jaso ondoren, Jainko-herri berriaren protagonista izateko baldintzak jakin nahirik: «Nor da handiena?».\nErantzuna emateko, Jesusek bere ustekabeko keinuetako bat egiten du: ume bat hartu eta jendearen erdian jartzen du. Eta keinu hori hitz argi hauekin laguntzen du:\n«Beraz, haur hau bezain txiki bihurtzen dena, hori da Jainkoaren erreinuan handiena».\nLehiakorra eta autosufizientea den mentalitateari, Jesusek gizarteko elementurik ahulena alderatzen dio, defendatzeko eta harro egoteko zereginik ez duena, guztian besteen esku dagoena eta besteen laguntzan berezko konfiantza duena. Baina kontua ez da jarrera pasibo bat onartzea eta proposatzaileak eta arduratsuak izateari uko egitea, baizik eta borondate eta askatasun ekintza bat betetzea. Jesusek eskatzen duena da txikiak egin gaitezela, asmoa eta ahalegina eskatzen du norabidea modu erabakigarrian aldatzeko.\nHonela sakondu zituen Chiara Lubichek haur ebanjelikoaren ezaugarriak: «[…] Haurra bere aita eta amarengan konfidantzaz abandonatzen da: beraien maitasunean sinesten du. […] Benetako kristauak, haurrak bezala, Jainkoaren maitasunean sinesten du, zeruko aitaren besoetan jaurtitzen du bere burua, Harengan konfiantza mugagabea jartzen du. […] Haurrak guztian daude gurasoen eskuetan […]. Gu ere, “haur ebanjelikoak”, gauza guztietan gaude Aitaren eskuetan: […] guk eskatu aurretik ere badaki zer behar dugun, eta eman egiten digu. Jainkoaren erreinua bera ere ez da konkistatzen, baizik eta dohain bezala hartzen da Aitaren eskuetatik».\nChiarak, gainera, azpimarratzen du aita haurrarentzako guztia dela eta harengandik ikasten duela dena. Era berean, «”haur ebanjelikoak” dena Jainkoaren errukian uzten du, eta iragana ahaztuta, bizitza berri bat hasten du egunero, Espiritu beti sortzailearen iradokizunei irekia. Haurrak ez daki bere kabuz hitz egiten ikasten; norbaitek irakastea behar du. Jesusen dizipuluak […] Jainkoaren Hitzetik ikasten du dena, Ebanjelioren arabera hitz egin eta bizitzeraino».\nHaurrak aita imitatzeko joera du. «Era berean, “haur ebanjelikoak” […] denak maite ditu, zeren Aitak “zintzoentzat eta gaiztoentzat ateratzen baitu eguzkia, eta zuzenentzat eta zuzengabeentzat isurtzen euria” (Mt 5, 45); maitatzen lehena da, Berak oraindik bekatariak ginenean maitatu gintuelako; dohainik maitatzen du, interesik gabe, zeruko Aitak hala egiten duelako».\nKolonbian, Vicente eta bere familia pandemiaren probatik pasatu dira, berrogeialdi zorrotz batekin. Honela idazten du: «Etxeratze-agindua hasi zenean, egunerokotasuna kolpetik aldatu zen. Nire emazteak eta bi seme zaharrenek unibertsitateko azterketak prestatu behar zituzten, eta txikia ez zen urrutitik ikastera ohitzen. Etxean inork ez zuen besteaz kezkatzeko astirik. Kaos hau lehertzeko zorian zegoela ikusirik, Ebanjelioaren gure “bizitza berrian” maitasunaren artea praktikan jartzeko aukera nuela ulertu nuen. Sukaldea jaso, bazkaria prestatu eta otorduak antolatzen hasi nintzen. Ez naiz sukaldari aditua, ezta oso ona ere garbiketa egiten, baina horrek antsietatea murrizten lagun zezakeela ulertu nuen. Noizbehinkako maitasun ekintza bat bezala hasi zena, luzatu egin zen hilabeteetan zehar. Beren zereginak amaitu ondoren, familiako gainerako kideak garbiketaz, arropaz eta etxeaz arduratu ziren. Elkarrekin ikusi dugu Ebanjelioaren hitzak egiazkoak direla, eta maitasun sortzaileak iradokitzen duela gainerako guztia nola antolatu».\n C. Lubich, 2003ko urria Bizi hitza: Ciudad Nueva 402 zbkia (2003/10), 22. Orr.


Albisteak - Zein tamainako oilasko alanbrea erabili behar dut?\nOilasko alanbrea hainbat neurritan dago.Neurgailuak alanbrearen lodiera dira eta ez zuloaren tamaina.Zenbat eta zabalera handiagoa izan, orduan eta meheagoa izango da alanbrea.Esate baterako, 19 galdarreko kablea ikus dezakezu, hari honek gutxi gorabehera 1 mm-ko lodiera izan dezake.Bestela, 22 Gauge alanbrea ikus dezakezu, gutxi gorabehera 0,7 mm-ko lodiera izan daitekeena.\nSarearen tamaina (zuloaren tamaina) 22 mm-ko nahiko handitik 5 mm-ko oso txikia da.Aukeratzen duzun tamaina, eremu batean edo kanpoan eduki nahi dituzun animalien araberakoa izango da.Esate baterako, arratoiak eta beste karraskariak oilaskoetatik kanpo mantentzeko alanbre-sareak 5 mm ingurukoa izan beharko du.\nAlanbrea ere altuera desberdinetan dago, normalean zabalera gisa aipatzen da.Berriz ere animaliaren tamainaren arabera, behar den altuera zehaztuko da.Oiloek, noski, ez dute hegan egiten, baina hegoak erabil ditzakete altuera irabazteko!Lurretik pertzara koipeko teilatura joan eta gero hesiaren gainetik segundotan!\n1 metroko oilasko alanbrea da zabalerarik ezagunena baina zaila da aurkitzea.Normalean 0,9 m edo 1,2 m-ko zabaleretan aurkitzen da.Hori, noski, behar den zabalerara moztu daiteke.\nBeti gomendatzen da teilatu moduko bat izatea oilategi batean, teilatu sendoa edo oilasko alanbrez egindakoa izan.Harrapariak, azeriak adibidez, eskalatzaile onak dira eta edozer egingo dute euren harrapakinetara iristeko.


Abestearen onurak – Zaria Koru Eskola\nTalde bateko kide izatearen sentimendu handia sortzen du. Elkarrekin abesten dugunean, bihotzeko frekuentziak ere sintonizatzen dira. Sozializazioa, integrazioa eta errespetua sustatzen ditu. Oso ona helduentzat, eta zoragarria haurrentzat.\nZoriontasunean laguntzen du\nKantatzeak endorfinak sortzen ditu, plazer sentimendua sortzen dutenak, eta oxitozinak, efektu lasaigarriarekin. Gogo-aldartea nabarmen hobetzen da taldean abestu ondoren, eta energiaz beteta sentitzen zara. Ez duzu inoiz probatu?\nEstresa murrizten du\nAntsietatea gutxitzen du eta bizi-kalitatea handitzen du. Taldean abesteak meditazio kolektiboaren antzeko ondorioak ditu, eta bakardade- eta depresio-sentimenduak gutxitzen ditu. Abestu dutxan, autoan, baina abestu!\nGorputzarentzat onuragarria da\nKantatzean askoz sakonago arnasten duzu, eta horri esker zure birika-gaitasuna hobetzen da, baita odolaren zirkulazioa eta oxigenazioa ere. Kantua zure gorputzeko goiko trenak egiten duen jarduera aerobikoa da, baita eserita abesten duzunean ere.\nBaita garunarentzat ere bai\nTaldean abesteak gure eguneroko jarduera gehienak baino lan handiagoa eginarazten dio garunari. Matematikarako gaitasuna, memoria, hizkuntza-trebetasunak, hizkuntzak ikastea eta hitzik gabeko arrazoiketa hobetzen ditu.\nEmozioak kanalizatzeko, bideratzeko tresna ezin hobea da ahotsa.\nSeme –alabei lagundu\nKantuak haurren ikasteko trebetasunak hobetzen ditu. Oro har, koruetan abesten duten haurrek errendimendu hobea lortzen dute, pentsamendua eta arrazoiketa, irakurketa, arreta, konfiantza eta autoestimua hobetzen baitituzte.


Zizareen tratamendua etxean, zer errezeta helduentzako | Gune ofiziala Clean Forte\nZizareen tratamendua etxean\nJende askok, helmintiasia susmatzen duenean edo diagnostikoa egiaztatzen denean, ezkutatzen hasten dira. Gaixotasuna "lotsagarritzat" jotzen da, gizarteak uste baitu osasun-egokietan bizi diren gizarte-geruza kaltetuen ordezkariak bakarrik zizareak gaixotzen direla. Hala ere, parasitoei ez zaie interesatzen pertsonaren errenta-maila edo gizarte-egoera zeinen gorputzean kokatzen diren. Eta eguneroko bizitzan zizareak izateko arriskua oso handia da.\nHelminthiasiak nazka eta iseka eragiten ditu, beraz, jende askok ez du azterketara eta droga tratamendura jotzen, baina etxean arazo delikatua kentzea erabakitzen du, batez ere etxean zizareak kanporatzeko nahikoa herri erremedio daudelako.\nNola sendatu zizareak etxean?\nMedikuntza tradizionalak osagai arsenal ikusgarria du parasitoak kentzeko. Etxean zizareentzako erraz erabil daitezkeen erremedio naturalak gure arbaso urrunek erabili zituzten industria farmakologikoa guztiz garatu gabe zegoen garaian.\nJakina, etxeko erremedioek ez dute parasitoak sendatzeko % 100eko bermerik ematen, baina osagai naturalak seguruak dira eta gehienetan haurdun dauden emakumeentzat, gaixotasun kronikoekin eta haurrentzat erabil daitezke.\nZizare lau eta biribilen zati garrantzitsu batek hesteak aukeratzen ditu bere habitat gisa, eta, beraz, ken ditzakezu parasitoentzat jasangaitza den ingurune batekin betez. Kasu honetan, "betetzea" modu ezberdinetan egin daiteke.\nEnemak etxean zizare biribilak eta lauak kentzeko modu frogatua dira. Prozedura guztiz kaltegarria da gorputzarentzat, beraz, askotan haur txikientzat erabiltzen da. Konposizio berezietako enemek ez dute "gonbidatu gabeko gonbidatuak urruntzen", baizik eta hesteetatik "garbitu" gorputzerako toxikoak diren zizareen hondakinak.\nBaratxuri-esnearen enema edo sendabelarren bildumako enema bat hiru aldiz jartzen da hiru eguneko maiztasunarekin. Gehienez 7 baratxuri ale handi gehitu behar dira litro likido bakoitzeko, eta lehenik eta behin ondo txikitu behar da. Esnean edo belar dekokzioan, gatz apur bat gehi dezakezu, eta horrek etxean zizareak kentzen laguntzen du. Likidoak (esnea edo dekokzioa) 36 °C-ko tenperatura izan behar du. Enema bat eman diezaioke heldu bati zein haur bati.\nEtxeko erremedioak zizareak\nParasitoentzako metodo eraginkorra, etxean erabil daitekeena, baratxuri tintura da. Metodoa oso ezaguna da. Tibetar monjeengandik etorri zen gurera. Konposizioa etxean zizareak sendatzeko eta iraupenerako elixir gisa erabiltzen da. Infusioak toxinak hesteak garbitzen ditu, toxinak kentzen laguntzen du, prozesu metabolikoak hobetzen ditu. Nahasketa bihotzeko gaixotasunak saihesteko modu bikaina da. Erremedio unibertsalak sendatzeko propietate askoz gehiago ditu. Baina emaitza eraginkorra lortzeko, ohiko erabilera beharrezkoa da. Aldi berean, tinturak zizareak azkar "urruntzen ditu" eta etxean erraz prestatzen da.\nParasitoak dituzula susmoa baduzu, hartu kilogramo baratxuri eta 200 gr. janari alkohola. Nahastu baratxuri txikitua alkoholarekin eta infusioa leku ilun batean bi astez. Iragazi tintura, baratxuri-grueltik garbituz, utzi leku ilun batean beste aste batez. Etxeko zizareen tintura prest dago. Bai, erremedioa prestatzeko denbora pixka bat behar da, baina hura hartzearen ondorioz, zizareetatik azkar berreskuratu zaitezke. Droga honela hartzen da: urdaila hutsik hartzen da, tanta batekin hasita, dosi bakoitza tantaz tanta gehituz. Egunean zehar, konposizioa hiru aldiz edan behar duzu. Hau da, dosia egunean hiru tanta handitzen da, 25 tantara iritsi arte. Hau da dosi bakarrerako onartzen den gehienezko zenbatekoa. Alkoholak eta baratxuriak urdailean duten efektu oldarkorra neutralizatzeko, esnearekin edatea gomendatzen da. Eta perrexilak eta aleak usain desatsegina "hiltzen" lagunduko dute. Erremedio hau helduentzat bakarrik da egokia, eta tratamenduaren ikastaroa urtean behin hilabetekoa da.\nTipula gordinak etxean zizareak kentzen laguntzen duen erremedio bikaina da. Metodoa helduentzat diseinatuta dago, haurren tratamendurako oldarkorregia izango baita. Errezeta erraza da: arratsaldean, tipula handi bat birrindu. Bota 200 gr gruel. Ura irakiten eta goizera arte utzi. Hasi hurrengo egunean konposizioa hartuz. Horretarako, hartu urdaila hutsik biak eta likidoak. Tratamendua etxean egiten da astebetez. Ez da gomendagarria hitzorduak saltatzea.\nSardinzar porridge etxean zizareak kentzeko modu eraginkorra da. Errezeta hau da: sardinzar gazi handi bat haragi-errote batetik pasa, arrautza baten gorringo gordina gehitu, 50 gr. artatxikia eta baratxuri buru bat, aurretik zuritu eta fin-fin txikituta. Osagaiak ondo nahastu behar dira, bota esne hotza. Masak krema garratz lodiaren koherentzia izan behar du. 50 gr-ko konposizioa hartzea gomendatzen da. astean hiru aldiz egunean. Etxean zizareak kentzeko modu eraginkorra da, hau da, parasitoen tratamenduan kontraindikatuta dagoena, adibidez, haurdun dauden emakumeak.\nAzkar urruntzen ditu zizareak enema kafea gehituta. Berehalako kafe naturala ur epeletan diluitzen da 3 koilarakadako proportzioan. koilara litro bakoitzeko. Irtenbidea ez da haurrentzat egokia, hesteetako mukosaren narritadura eragin dezakeelako. Kafearen enema etxean zizareen erremedio gisa 2 egunez behin erabili behar da hilabete erdiz.\nGainera, etxean zizareen tratamendua intxaur-zatiketak erabiliz egiten da. Produktua prestatzeko, partizio lehor 2 koilarakada eta baso bat ur irakiten beharko dituzu. Osagaiak nahastu eta ordubetez infusitzen dira. Etxeko tratamendua zizareak egunean bi aldiz edalontzi erdiko infusioa erabiltzea da. Tratamenduak bi astez irauten du.\nEtxean zizareak azkar sendatzeko ajenjo mingotsa tincture lagunduko du. 100 gramo belar lehorra alkohol jangarri batekin isurtzen da. Erremedioa astebetez azpimarratu behar da. Metodo hau helduentzat bakarrik da egokia. Medikuntza 20 tanta hartzen da otorduak baino lehen egunean hiru aldiz.\nZizareak eraginkortasunez tratatzen dira belar bilduma bat antihelmintiko gisa erabiltzen baduzu. Proportzio berdinetan, zentauroa, valeriana, elekanpanoa, urki-begiak, San Juan zurdoa, ajenjoa eta tansy nahastu behar dira. Medikuntza tradizionalaren metodo ezaguna da, gure arbasoek belaunaldiz belaunaldi transmititua. Bilketa ur irakinarekin isurtzen da 2 tbsp proportzioan. belar koilarakada ur edalontzi batean. Eskatu, estutu. Etxean tratamendua 4 egunez jarraian egiten da: 50 gr-ko tintura edan besterik ez dago. egunean zehar hainbat aldiz.\nKalabaza haziekin tratamendua ere onartzen da haurrentzat. Produktua guztiz segurua da guztiontzat. Kalabaza haziek zapore ona dute eta ez dute bigarren mailako efekturik. Zuritutako hazi gordinak xehatu, eztiarekin nahastu. Urdaila hutsean hartu behar dira egunean bost aldiz gutxienez 2-3 koilarakada. koilara. Substantzia hori kantitate nahikoan kontsumitzen duena zizarez sendatuko da. Kalabaza haziekin dekokzio bat ere egin dezakezu. Horretarako, 3 koilarakada. zuritutako hazien koilarakada bota 200 gr. esnea, gehitu baratxuri txikitua (1-2 ale) eta 20 gr. (st. koilara) tansy flowers. Errezetak irakinaldi hori guztia erregulatzen du 2-3 minutuz. Hartzeak 50 gr izan behar ditu. astean hiru aldiz egunean.\nZizareentzako etxean egindako errezeta labur gehiago:\nEdan azenario-zukua eztiarekin eta limoiarekin urdaila hutsik hainbat egunez.\nEtxean zizareen sendabide eraginkorra azenario birrinduarekin esne zopa da.\nEtxean zizareak egiteko metodo ona kokoa erabiltzea da. Kokoa hautsita dago, esne eta mami guztia jan behar da. Tratamendua goizean egiten da urdaila hutsik.\nHeldu batek zapore desatsegina duen droga bat ere erraz har dezake, orduan zailagoa da umeekin. Etxean zizareak urrun ditzakezu zure haurrari limonada baratxuriarekin eskainiz.\nUdareak etxean zizareak azkar sendatzen lagunduko du, eta aste osoz jan behar dira goizean urdail hutsean haziekin batera.\nHurrengo bidea ortiga dekokzioa da (farmaziako ortiga 2 koilarakada ur irakinetan 200 g bakoitzeko), astean edalontzi erdi bat egunean hiru aldiz edan behar duzuna.\nSorrel hostoak urdaila hutsik parasitoak kanporatzeko modu bikaina dira.\nOndo laguntzen zizareak pomegranate azala. Edalontzi erdi bat zuritu ur irakinarekin bota. Nahasketa infusioa denean, urdaila hutsik hartu behar da koilaratxo batean egunean hiru aldiz.\nBakoitzak bere kabuz erabakitzen du zizareak etxean tratatu edo espezialista baten laguntza bilatu. Etxean sendatzearen aldekoa bazara, ez ahaztu medikuari kontsultatzea edozein metodo herrikoi erabili aurretik. Automedikazioak konplikazio larriak ekar ditzake. Goian zerrendatutako desparasitatzeko erremedio askok kontraindikazioak izan ditzakete. Etxean zizareen tratamendua kontu handiz egin behar da.\nGizakietan helmintiasia tratatzeko metodoak\nGiza gorputzetik zizareak kentzeko moduak: parasitoen infusio eta enema errezeta eraginkorrak, pilulak hartuz helburu terapeutiko eta profilaktikoetarako.\nZizareak gizakietan - nola kendu zizareak gizakietan, tratamendu metodoak\nSeinaleak eta sintomak presentzia zizareak giza gorputzean, metodoak kentzeko parasitoak sendagaiak eta folk erremedioak, prebentzio-gomendioak.


Informatika - Osaraba\nIrailaren 10ean eta 12an Araba ESIko 50 profesional baino gehiago, Osanaiaren erreferenteak, bildu ziren pazienteen zainketaren planifikazioa, historia klinikoaren erregistroa eta arretaren jarraipena hobetzeko asmoz.\nOncoSafety, kimioterapia tratamenduetan erroreak saihesteko Araba ESIko teknologia berria\nMartxoan, OncoSafety teknologia ezartzen hasi zen Araba ESIko Eguneko Ospitale Onkologikoan. Medikamentuen emate segururako aplikazio informatikoa da, eta arrisku handiko tratamenduetan erroreak gertatzeko aukerak murrizten ditu.\nAraba ESIk pazienteen historia klinikoko konstanteen irakurketa-iraulketa jarri berri du martxan\nAraba ESIko Informatika Zuzendariordetza “ohean bertan” bizi-konstanteak aldi berean neurtu eta erregistratzeko bide ematen duten monitoreak jartzen hasi da. Berrikuntza teknologiko hori asistentzia sanitarioaren eraginkortasuna eta segurtasuna bermatzeko jarri dute martxan IKT bidez (Informazio eta komunikazio teknologiak).\nAUO-K martxan jarri du bideoak eta bideo-hitzaldiak transmititzea ordenagailuetara areto nagusitik\nArabako Unibertsitate Ospitaleak (AUO) Txagorritxu egoitzan estreinatu du informatika-sarearen bidez bideoak transmititzea Osakidetzako sareko edozein ordenagailutara, eta bestaldetik, bideokonferentziak areto nagusian. Koloneko minbizian gongoil zelatariari buruzko jardunaldiak jarri zituen “martxan” tresna interesgarri horiek ekainaren 12an.