Garrantzitsua da gailu elektronikoen erabilerarako neurriak hartzea. Argazkia: Pixabay\nPasahitzen, WhatsApp kontuen zein banku-kontuen lapurreta-saiakerek gora egin dute azken hilabeteotan. Zibersegurtasun Zerbitzuen S21Sec enpresak argitaratzen duen Threat Landscape Report sei hilez behingo txostenak agerian utzi duenez, ziberdelituen igoera nabarmena izan da, iaztik. Izan ere, ingeniaritza sozialarekin lotutako iruzur-mekanismo horien tranpan erortzea erraza da, horrelako erasoen aurrean sentsibilizatuta ez dauden pertsonentzat, bereziki.\nZibersegurtasunaren kontzeptua Interneten edo sareen segurtasunarekin dago lotuta. Horregatik, Internetek betidanik ahuleziak izan dituen arren, era esponentzialean gora egiten ari dira, gehiago erabiltzen dugun heinean. Igor Unanuek S21Sec enpresan lan egiten du, CTO gisa. Azaldu duenez, Interneten zenbat eta erabiltzaile eta aplikazio gehiago egon, mehatxuak orduan eta gehiago haziko dira. Hala, "segurtasuneko gorabeherak ere areagotu egiten dira". Haren hitzetan, "zibersegurtasuna beharrezkoa dugu egoerari aurre egiteko". Pertsona askok, oraindik, "ez dute kontuan izaten iritsi zaien mezua iruzurra izan daitekeela, eta okerreko aplikazioak instalatzen dituzte, segurtasun-neurririk ezarri gabe".\nZibergaizkileek, sarritan, ahulezia horiek aprobetxatzen dituzte. "Gaizkile-taldeak" izan ohi dira, eta "spam, phishing, vishing edo smishing bezalakoak jaurtitzen dituzte era masiboan, isilpeko informazioa infektatu edo horretarako sarbidea izateko". Infekzioak horrelako erasoekin hasten dira, ondoren sarean zehar hedatzeko. Hain zuzen, eremu horretan jarduten du S21Sec enpresak, zibersegurtasunerako konponbideak eskaintzen baititu. "Badira arriskua eta ahuleziak txikiagotzeko bideak, konexio seguruagoak izan ditzagun baimenduko dutenak eta geure datuak babestuko dituztenak".\nZiberdelinkuentzia, negozio bilakatuta\nUnanuek azaldu duenez, "zibergaizkileen motibazio garrantzitsuenetako bat dirua da, beraz, Internet bidezko salerosketen areagotzeak ziberrerasoen areagotzea dakar". Hala, banku-datuen lapurretari esker egindako salerosketek irabazi ekonomikoak ekartzen dizkiete.\nInterneten hastapenetan, "segurtasun-arazoak norberaren balioa erakusteko saiakera izaten ziren", eta ez zuten datuetatik etekinik edo dirurik ateratzeko helbururik. Sarritan, hackerrek "ikasteko, ahuleziak deskubritzeko, zerbait frogatu zein aldarrikatzeko, edo harrotasunagatik" egiten zituzten horrelako erasoak.\nGaur egun, azpimarratu du Unanuek, "interes ekonomikoa duten gaizkile-taldeek menperatzen dute mundu hori". Negozio antolatua dago, eta denetarik aurki daiteke bertan; lapurtutako datuen, txartelen edo isilpeko informazioaren salmenta, zein malware-a eta Interneteko delituetarako zerbitzuak saltzen dituzten dendak, Dark Web delakoan.\nErabiltzaileentzako hezkuntza digitala\nInterneten eta gailu elektronikoen erabileraren bizkortzeak erabiltzailearen formakuntza eta sentsibilizazioa behar ditu, paraleloan. Baliteke zibersegurtasun-sistemak nahikoa ez izatea eta, erabiltzailea hezi ezean, "katebegi ahulenak katea apurtuko du beti". Unanuerentzat, giza hutsegitea da segurtasun-gorabehera horiek eragin ohi dituen "faktore garrantzitsuenetako bat". Sistema teknologikoak ezegonkorrak izan daitezke eta ahultasunak izan ditzakete, baina "pertsonok egiten ditugun akatsek datuetarako sarbidea errazten diote zibergaizkileari". Herritarrak ez gaude, berez, erabat babestuta, "horregatik, arreta handiz jokatu behar dugu Interneteko teknologiak erabiltzen ditugunean, mundu ez-birtualean egiten dugun bezalaxe".\nS21Sec enpresako teknologia-zuzendariak adibide bat erabili du kontzeptua argitzeko: "ohituta gaude etxeko edo autoko atea ondo ixten, lapurretarik gerta ez dadin, baina, sarritan ikusi dugunez, pertsonek ez dituzte neurri berdinak hartzen Interneteko saio eta sarbideekin". "Garrantzitsua" da gailu elektroniko eta aplikazioen erabilerarako neurriak hartzea, horietan dugun informazioa pertsonala, isilpekoa edo kritikoa izan daiteke eta. Hori dela eta, Unanuek "saioak ixtea, pasahitz egokiak erabiltzea eta edonor gure datuetara sar dadin saihesteko neurriak hartzea" gomendatu du.\nGehienetan, neurri horiek kontuan izatea ez da erraza ez automatikoa izaten, eta horregatik, heziketa, formakuntza eta zibersegurtasunaren inguruko sentsibilizazioa "gako" bilakatu dira.\nLapurreta-saiakeren aurrean, Ertzaintzak gomendatu du iristen zaigun estekarik ez jarraitzea jatorria egiaztatu gabe, baita sartzen garen URLen jatorria egiaztatzea ere (domeinua egoki erregistratuta egon behar da).\nAplikazioak biltegi ofizialetatik kanpo ez deskargatzean ere jar dezake erabiltzaileak arreta. Era berean, aplikazioek aurkezten dizkiguten baimenak aztertzea gomendagarria da, horiek onartu baino lehen. Izan ere, gehiegizko baimenak aplikazioak jakitera ematen duena baino gehiago egiten duenaren seinale izan daitezke, eta informazio-bilketa prozesu ezkutuak dituenaren seinale.\nBirus batek gailua infektatuz gero, konpainia telefonikoarekin harremanetan ipintzea posible da, SMSak desaktibatu ditzan. Horrela, horiek gehiago zabaltzea saihestuko du, baita faktura handiak ekidin ere.\nBirus edo troiarra desinstalatzerik ez badago, gailua berrasieratu daiteke, fabrika-balioetara itzularaziz. Hori egitean galdutako datuak berreskuratzeko, infekzioaren aurretik egindako segurtasun-kopia batetik berrezarri beharko lirateke.\nEraso informatikoak gaur


2020-03-24 - Irutxuloko Hitza : Irutxuloko Hitza\nMaskarak josi eta josi\nOsasun arazoak eta babesteko materialak lortzeko zailtasunak direla eta, hainbat herritar mobilizatu dira beren gaitasunez baliatuz beharrei erantzuteko.\n92 pertsona dira Donostian koronabirusarekin kutsatutakoak\n17 positibo gehiago egon dira astelehenetik asteartera. EAEko hirietatik bosgarrena da Donostia kutsatze kopuruetan.\n"Guztia pasa ondoren iraun dezakeen egoera psikologiko eta emozional bat da konfinamendua"\nSaioa Otegi Apaolaza psikologoarekin hitz egin dugu, konfinamenduak gizartearen osasun mentalean izan ditzakeen ondorioak azaltzeko eta horiei aurre egiteko hainbat gomendio emateko.\nMilitarrak Donostian mobilizatu dira Norteko geltokia desinfektatzeko\n40 etxegabe Uba aterpetxera mugitu dituzte Atanoko jende kopurua arintzeko\nOsasun langileentzako prebentzio materiala sortzen ari dira Tabakalerako Hirikilabsen, 3D inprimatzaile bidez\nUdalak jendearen tenperatura neurtzeko sei kamera termiko erosiko ditu\nAlokairu sozialeko etxebizitzetako errentak eteteko eskatu dio EH Bilduk Etxegintzari\nSanto Tomas Lizeoko bertsolaritza ikasleentzat bideo interaktibo batzuk prestatu dituzte


Errepresaliatuen itxaropenari, herri bultzada : Bidasoko Hitza\nUrtero urtarrilean Bilbo eta Baionako kaleak hartzen dituzten manifestazio erraldoien lekukoa, Euskal Herriko 238 herrik hartu dute aurten. Bidasoan, Hondarribiak eta Irunek egin dute bat Sare Herritarrak Bidea gara lemapean deituak zituen manifestazioekin. Erantzuna, handia. Irunen 400 lagun bildu dira eta Hondarribian 195 lagun. Irunen, Mirentxingo gidarien furgoneta batek zabaldu du manifestazioa.\nBeste herrietan egindako irakurketa bera egin dute Bidasoko bi herrietan ere. Gaurkoan, irudi ederra sortu dela Euskal Herriko luze zabalean esan dute, eta zoriondu bat egin duten eta antolaketa lanetan aritu diren guztiei: “Hemen gaude beste urte batez, aldarri beraren bueltan”.\nGaurko manifestaziora bildutakoen aniztasuna agerian jarri dute ondoren: “Irten gara kalera, nor bere eran, bakoitza bere ideiak soinean eta norbere sentipen eta bizipenak altzoan, baina bide berberaren baitan: Etxerako, elkarbizitzarako eta bakerako bidean”. Ezberdinak elkarrekin lanean ikustea pozgarria dela esan du, “elkar ulertzea, elkar entzun eta hitz egitea; aurrera pausu ugari eman dira, enpatia eta giza eskubideak oinarri. Bizipen anizteko norbanakoen ahaleginari, alor sindikal, instituzional, sozial eta politikorik etorritako adostasun eta akordioek egin diote ekarpena. Elkarbizitzarako nahia agerian utzi dugu, herri gisa aurrera egiteko gogoarekin batera”.\nHorretarako, ordea, ezinbestekotzat jo dute salbuespeneko espetxe politika behin betiko amaitzea, “ezinezkoa baita aurrera egitea, oraindik, hainbeste sufrimendu sortzen duen egoera hau aldatu gabe. Ezinezkoa da aurrera egitea, senideak, eta bereziki haurrak eta adineko pertsonak zigortzen dituen urruntze politika egoera hau aldatu gabe; ezinezkoa da, larri gaixo diren presoak espetxean egoera biziki larrian mantenduz, edota etxeratze prozesua ahalbidetzen duen gradu progresioa ukatuz”.\nFrantzia eta Espainiako estatuei begira jarri dira ondoren eta itxaropen bide berriak zabaldu direla esan du. Horren adibide, Frantziako Estatuak Xistor Aranburu baldintzapean aske utzi izana, eta Espainiako Estatuak egin dituen euskal presoen lekualdatzeak eta gerturatzeak jarri ditu: “Nahikoa izan ez arren, aukera badela, bidea badela erakusten digu honek, eta guk aukera baliatu nahi dugu bide hori finko bilakatzeko. Horregatik gaude gaur hemen, oraindik badugulako zer ibili, baina badugulako ere ibiltzeko bidea. Gu gara horretarako bermea, gu gara bidea”.\nSei eskaera zehatz egin dituzte kalera atera direnek gaur. Euskal presoen euskal herriratzea, urruntze politikarekin behingoz amaitu eta senideei ezartzen zaien zigor erantsia eten dadin; gradu progresioa ahalbidetzea, preso guztiek jarraitu beharreko birgizarteratze eta etxeratze prozesua egin dezaten; larri gaixo dauden presoen etxeratzea dagokien artatzea senideen babes eta konfiantzako medikuaren jarraibideekin egin ahal izateko; adinez nagusiak diren presoen etxeratzea, euren osasuna eta bizitzeko eskubidea lehenetsiz; aita, ama, edo biak espetxean dituzten motxiladun haurrek gurasoekin bizitzeko duten eskubidea errespetatzea—Bidasoan motxiladun haur bat dago Iratxe Sorzabalena— hala nola, preso diren pertsonek guraso izateko duten eskubidea bermatzeko neurriak hartzea; azkenik, Frantziako Estatuan betetako zigor urteak Espainian Estatuan ezarritako zigorrean kontuan hartzea, zigorren batuketa eginaz.\nEgindako eskaera guztiak, oinarrizkoak, eta gaurko mobilizazioarekin beste pausu bat eman dute marraztutako bide horretan: ” Milaka lagun batu gara herriz herri, bizipen anitzeko pertsonak, pentsamendu ezberdinekoak, minak eta esperantzak barnebiltzen ditugunak, baina guztiak ere, gogo eta nahi berarekin elkartu gara: bidean aurrera egitea, etxerako, elkarbizitzarako eta bakerako bidean aurrera egitea”.


Nolakoa izango litzateke kartetelekin eginiko abesti bat? Bi dimentsiotan agertutako talde bat? Doinu baten emozioa? Notak kolorezko abesti batean bustitzea?\nBBK Live jaialdian zehar Salan 45 artista eredugarri desberdinen 45 obra hartzeko aukera aparta izan dugu. Kartel desberdinen gaineko erakusketa desberdina, erreferentziazkoa.\nDesberdina eta sormen handikoa, BBK Live jalaidiaren bederatzigarren edizioan esku hartu duten taldeen gainean burmuin berrien sormenak ekarritako diseinuak, ikuspegi bereziarekin. Jarri itzazu zure begiak dantzan Printing Hopekin.\nUdako beste abestia


Jose Manuel Peláez 'Pendo', CR Aresen entrenatzaile berria\nEntrenatzaile galiziarra Mugardos eta Mera bezalako taldeetan aritu ostean iritsi da Eusko Label Ligara\nAlberto Hermo 'Eclise'-k ez duela jarraituko iragarri ostean, CR Ares lanean hasi da Galiziako traineruaren arraunaren maila goreneko bigarren urteko proiektua gidatuko duen norbait topatzeko. Eta laster aurkitu du. Jose Manuel Pelaez 'Pendo' CR Areseko senior traineruko entrenatzaile berria izango da.\nAresetik 5 kilometro eskasera, Mugardosen, egin du entrenatzailearen ibilbide gehiena. Bertako traineruaren buruan, 2015ean Eusko Label Ligara igotzeko playoffetarako sailkatzea lortu zuen.\nMiguel Ángel Ruiz Camus Kaiku Vusara\nMerkatuaren beste berrietako bat Miguel Angel Ruiz Camus Kaiku Vusara iritsi izana da. Astillero entrenatu eta aurten Santurtzi Transportes eta Grúas Aguadoko tostetan CaixaBank Koroa lortu ostean, galiziarrak beste erronka bati ekingo dio, 'Bizkaitarra' arraunaren eliteari itzultzea. Prestatzailea Kaiku Vusako arraunlaria izan zen, bi etapatan, eta 2012an Eusko Label Liga irabazi zuen bertan.


Errekaleor babestera deitu ditugu langileak | LAB SINDIKATUA\nEkintza Soziala Politika publikoak Errekaleor babestera deitu ditugu langileak\nErrekaleor babestera deitu ditugu langileak\nGasteizko ELA, LAB, ESK eta STEILAS sindikatuek eta Martxoaren 3ko elkarteak agerraldi bat egin dute gaur Errekaleorren, proiektu autogestionatuaren defentsan. Hain zuzen ere, langileak Errekaleor babestera deitu dituzte. Ildo honetan, Errekaleor Bizirik ekimenak manifestazio bat egingo du larunbatean Gasteizen, 17:30ean, Andra Mari Zuriaren plazatik abiatuta.\nGaiztezko agerraldi bateratuan irakurritako adierazpena:\nErrekaleor langile-auzo izan zen hastapenetan. Gertutik nozitu zuen 1976an Gasteizen izandako langileen borroka.\nBitxia da ikustea garai berean bat eginda eremu eta borroka berberak. Lehenago langile mugimendua bizimodu duin baten aldeko borrokan ikusi genuen lekuan, Errekaleorreko auzokideak helburu beraren aldeko borrokan ari dira orain, batera.\nEgun auzo gaztea da Errekaleor, bizi-bizia, bizimodu duin eta burujabe baten aldeko apustua egin duena.\nAuzolana, duintasuna, aniztasuna, begirunea, norbanakoaren autonomiaren sustapena eta elkartasunaren gainean eraikitzen ari dira elkarbizitza.\nSindikalgintzan ere gure egiten ditugu balio horiek, langileen antolaketa sustatzen dugunean, eguneroko borrokei aurre egiteko. Enplegu suntsiketari, etekinak handitzearren eragindako lan baldintzen okertzeari, eskubide-murrizketei edota zerbitzu publikoen defentsari behin eta berriz egin behar baitiegu aurre. Aberastasunen banaketa gero eta bidegabeko baten aurka, garapen jasangarri baten alde, emakumeen eskubideen defentsan eta aniztasuna aldarrikatzen duten borrokei ere gogor eutsi beharrean aurkitzen gara. Ezarri nahi diguten sistema honen aurkako borrokak, azken batean.\nHorrexegatik, espekulatzaileen mesedetan eta kapitalismorik basatiena ezarriz, udal gobernuak auzoa eraitsi nahi duela adierazi duelarik, langileei Errekaleor babestera dei egiten diegu, herrien aurka gehien dutenen interesen defentsan ari den sistemaren alternatiba argia. Kapitalaren interesak pertsonen bizitzen gainetik jartzen dituena.


Mendebaldea eta disonantzia kognitiboa – Euskal Herria ★ Donbas Elkartasun Komitea\nMendebaldea eta disonantzia kognitiboa\nPsikologian, disonantzia kognitiboa gertatzen da pertsona baten ideia, sinesmen eta jarreren arteko talka gertatzen bada, adibidez, gatazkan dauden bi pentsamendu mantentzeagatik edo norberaren baloreei kontra jartzen zaion portaera izateagatik. Bestela esanda, pertsona batek inkonpatibilitate kognitiboa duten bi pertzepzio baditu aldi berean, orduan bere jarreretan inpaktua izan dezakete ideia eta sinesmen berriak sortuz edota lehentasunak aldatuz, betiere bere kontraesanak gutxitu eta ahal bada desagerrarazteko asmoarekin.\nDisonantzia kognitiboarekin Mendebaldeak nazioarteko politikan duen moral bikoitza estali baino lurperatu egiten du. Jakina da Putin deabru bat dela eta errusiarrek umeak jaten dituztela, baina hori ez da nahikoa, batez ere arazo “txiki” batzuekin topo egiten denean: frogak. Ukrainako krisian eta gerran Mendebaldeak kontakizun (ipuin) bat sortu du bere demokrazia eta giza eskubideen aurkako jarrera justifikatzeko, hain zuzen ere hor dago disonantzia, balore horiek baitira defendatzen omen dituenak.\nMaidaneko manifestarien parte garrantzitsu batek Europan azkeneko hamarkadetan ikusi ez den biolentzia eta sinbologia faxista erabiltzen zituela? Maidanen masakrea gertatzen dela? Janukovitx errudun. Gertakariak pasatu eta bi aste beranduago, elkarrizketa pribatu batean Estoniako kanpo harremanetarako ministroak EBko kanpo gaietarako arduradunari adierazi zion hipotesi sinesgarriena zela frankotiratzaileak Maidaneko oposizioko sektore bat izatea eta gainera, gobernu kolpista berriak ez zuela ikertu nahi. Gero hamarnaka informazio eta dokumental etorri dira bertsio hori babestera, besteak beste, Alemaniako telebista publikoak eginikoa. Urtebete pasatu da eta orain BBCk onartu behar izan du, ezin zela Janukovitxi errua botatzen jarraitu, bestela bere sinesgarritasuna hondoratu egingo litzateke, baina diskurtso berria prestatu du: frankotiratzaileak Errusiaren zerbitzura zeuden. Negargarria.\nFrankotiratzaileen afera horrek Janukovitx derrigortu zuen 2014ko otsailaren 21ean akordio bat sinatzera oposizioarekin. Bitartekariak Frantzia, Polonia eta Alemania izan ziren. Ordu gutxi batzuetan oposizioak akordioa hautsi eta parlamentua okupatu zuen. Ehun diputatu baino gehiagok ihes egin zuten eta presidentea legearen kontra kargugabetu zuten indarrez. Gobernu berrian besteak beste Svoboda alderdi faxistaren ordezkariak zeuden, urtebete lehenago Europar parlamentuak kondenatu zuen alderdia.\nOdesan Maidaneko jarraitzaile batzuek 40 pertsona baino gehiago erre eta erail zituzten. Bestalde, Kievek deszentralizazio eskaerak ukatu, erabakitze eskubide prozesuak jazarri eta inbasio gerra bat hasi zuen Donbass eskualdean. Kolpistek hasi zuten gerra autonomia eta sezesio eskaeren kontra. Bitartean, Baltikoko herrialdeetan sorgin ehizan daude barneratuak: Estonian italiar europarlamentari ohi bat atxilotu eta deportatu zuten konferentzia bat eman ez zezan. Lituanian eta Letonian kable bidezko telebista kate baten emisioa ezabatu zuten; politikari abertzale lituaniarrak atxilotu edo epaitegietan salatu dituzte beren iritzi politikoengatik, eta Lituaniak polizia berezia sortu du, besteak beste, administrazio publikoak eta enpresa pribatuak presionatzeko iritzi politiko zehatz batzuk dituzten langileak kaleratzeko. Izan ere, John Frederick Charles Fuller-rek azaldu bezala, “demokraziaren indar nagusia ez da bestearekiko amodioa, baizik eta gainontzeko tribu, frakzio eta nazioekiko gorrotoa”.\nPrev Dan-ek bere familia maite du (Andoni Lubaki)\nNext Banderisten krimenak Bielorrusian


Lurrun tren makinen izendapena (II/IV) Burdinbideak\nLurrun tren makinen izendapena (II/IV)\nHiztegia 2021ko ekainaren 17a\nTankedunen lurrun lokomotorren barruan badira beste lurrun lokomotorra batzuk bereziak direnak; Begiratu beheko irudian. Badirudi galdararen gainean estalki bat edukitzea; arbalda, basta, txafla…\nBegiratu nolako forma duen gaineko estruktura; ez da besteak bezalaxe, hau da , zilindroduna baizik eta badauka horrelako arbalda zaldi montura balitz bezala. Kasu hauetan izendapen arruntari gehitzen diogu S hizkia Saddle adierazi nahi du ingeleseraz. Orduan irudian duguna da 0-6-0 ST, 0-6-0 Saddle Tank. Azpeitiako euskal burdinbidearen museoan badugu horrelako lurrun tren makina, Espinal izenekoa. Kasu honetan errodajea 0-4-0 ST. Tankedunak diren lurrun makinen artean beste hizkia erabiliko dugu P. P honek Pannier esan nahi du, beraz 0-6-0 Pannier Tank lurrun tren makina. Eskuinean ikus dezakegu horrelako lurrun tren makina eta, jakina, gure burdinbidea museoan badugu ere horrelako lokomotorra, Maite du izena. Zer esan nahi du Pannier? Euskaraz alportxa, zakuto edo izango litzateke. Kasu honetan ur biltegia ez dago galdara inguratuz baizik eta galdararen bi aldeetan. S eta P hizkien aparte beste hizkiak ere erabiliak izaten dira tanke motako lurrun tren makinetan. F hizkiak adierazi nahi du Fireless. Ze adierazten nahi du? Jakingo dugunez lurrun tren makina “arrunta” gauza da mugitzeko erabiltzen duen lurruna bere kabuz sortzeko, ura berotzen.\nBaina beste lurrun lokomotorrek ez dute fogoia. Beraz biltegi batekin hartzen dituzten konprimitutako lurruna gasolindegia balitz bezala; lurrundegia akaso? Beste hizkia A izango litzateke non A hizkiak aire konprimatua. Lurrun garabietan ere erabiltzen dugu C (Crane), beraz, CT.\nBeraz ikusi ditugu lurrun tren makinen bi moldaketa: bata tender batekin lotuta lokomotorra, hauek dira, lurrun tren makina tenderdunak eta bestea non tren makina eta tenderra lotuta daudela. Baina ba dago hirugarren mota bat non tenderra lotuta dagoela lokomotorrari baina modu desberdinean, giltzatutako moduan. Ha u gertatzen da Engerth non tenderra giltzatuta edo birakaria dela. Nola adierazi horrelako lurrun tren makina.\nLurrun lokomotorrak 0-8-0 notazioa dauka. Beraz tenderduna balitz 0-8-0 /4. Tankeduna balitz notazioa 0-8-4T izango litzateke. Eta kasu honetan, Engerth sistema dela adierazteko bi modutan egin ditzakegu: Bata 0-8-4T Engerth sistemakoa esatea edo 0-8-4T. Azken hau nire proposamena baino ez da. Azpeitiako euskal burdinbidearen museoan badugu horrelako lokomotorra, Euzkadi izenekoa.


Ausa - Gaztelu ibilbidea PR-Gi 2004 - Goierri Turismo\nPublished by Goitur on 16 July, 2020 16 July, 2020\nIbilbide honek Ausa-Gaztelu mendiaren puntan dauden gotorlekuaren aztarnetara gerturatuko gaitu, Larraitzeko aisialdi gunetik ez oso urrun eta, bide batez, beste garai batzuetara ere bai. XIII. mendean eraiki zen gotorleku itxurako egitura hau, zelatari edo zaindari postu bat zen Gaztelako eta Nafarroako erresumen arteko mugan. Artxiboko dokumentuetan ageri denez, azienda nafarrak bazkatzen ziren garai haietan Aralarko barrutietan, eta Gaztelako indarrak sartzen ziren haiek bahitzera. Talaiatik, adarren soinua baliatuz, abisua ematen zen aziendak bildu eta toki lasaiago batzuetara erretiratzeko. Panoramika zoragarria da.\nInformazio guztia Gipuzkoako Foru Aldundiaren ibilbideen orrialdean ikusi


Hizkuntza Eskolako ikasturtea 193 lagunek hasi dute\n2018/10/11, Osteguna - 08:22\nHizkuntza Eskolaren Azkoitiko gela desplazatuetan 193 lagunek hasi dute 2018-19 ikasturtea. Hizkuntzak ikasteari ekin diotenen artean 101 emakumezko eta gizonezkok ingelesa hautatu dute maila ezberdinetan. Eskolan B1.1, B1.2 eta B2 mailak eskaintzen dira ingelesean. B2 taldea da jendetsuena 56 lagunekin.\nNobedadeen artean, aipatzekoa da aurtengo ikastaro eta tituluen eskaintza. Izan ere, alemanean A1 mailari A2 gehitu zaio eta estrainekoz, frantseseko eskolak ematen hasi dira, A1 mailan.\nHirugarren autobus bat ipiniko du Udalak Elosurako\n2018/10/10, Asteazkena - 14:22\nEguraldi ona dagoela iragarrita ikusita, Udalak hirugarren autobus bat jartzea erabaki du ostiralean Elosuko Mendi Ganadura joan nahi dutenentzat. Aurreko urteetan bi autobus txiki ibili ohi dira bueltaka eta puntako orduetan ilarak sortu ziren iaz. Horregatik, aurten hiru izango dira bueltaka ibiliko diren autobusak.\nGoizeko 9.00etatik iluntzeko 20:30era eskainiko da zerbitzua. Lehenengo autobusa goizeko 9:00etan irtengo da Eroski txiki aurretik eta azkena Elosutik Azkoitira, 20:30ean.\nUrtebetean zabortegira bideratutako bolumen handiko hondakinak erdira jaitsi dira\norrialdea: 8 / 492


'Elkano, lehen mundu bira' Malagan estreinauko dabe - bizkaie.biz\nBizkaie! 2019-03-05 13:17 Zinemea\nMartiaren 23an proiektauko dabe Ángel Alonsok zuzendutako filma.\nÁngel Alonso zuzendaria, filmeko Magallaes eta Elkano pertsonaien alboan (argazkia: Dibulitoon) | Ikusi handiago | Argazki originala\nDibulitoon etxeak asmo handiko proiektua ipini dau martxan, Juan Sebastian Elkano getariarrak XVI. mendean lehenengo mundu birea emon ebaneko gorabeherak marrazki bizidunetan kontetea, ume, gazte eta familientzako film luze baten. Ganera, euskerazko eta gaztelaniazko bersinoak ditu. Egitasmoa aurrera doa, eta dagoeneko badakigu noz ikusi ahal izango dan Elkano, lehen mundu bira/Elcano y Magallanes, La Primera Vuelta al Mundo.\nLehenik eta behin, Malagako Zinema Jaialdian egingo dabe erabateko estreinaldia, martiaren 23an. Jaialdi horrek badauka estreinaldi berezien atala, eta bertan sartu dabe Elkanoren inguruko euskal filmaren proiekzinoa. Bestetik, zinema-areto komertzialetan ikusteko pixka bat gehiago itxaron beharko dogu: Garagarrilaren 12an izango da estreinaldi komertziala.\nHain zuzen be, udan beteko dira 500 urte Juan Sebastian Elkano getariarrak munduko bireari ekin eutsala Sevillan, Fernando Magallaesek gidatutako espedizinoan. Bidaian gorabehera ugari izan zituen, tartean Magallaesen heriotzea, eta munduari bueltea emonda Espainiako kostaldera heldu ziranean, Elkano zan espedizinoaren burua. Munduari emondako lehenengo bira osoa egin eban getariarrak, beraz.\nIstorio latz hori marrazki bizidunetara egokitu dau Dibulitoon produkzino-etxe gipuzkoarrak. Detaile batzuk bigundu egin ditue eta Elcano protagonistea benetan baino gazteago agiri da, era horretara umeak eta familiak erakarteko.\nÁngel Alonsok zuzendu dau Elkano, lehen mundu bira, José Antonio Vitoria eta Garbiñe Losadaren gidoian oinarrituta. Soinu bandan, Euskadiko Orkestra Sinfonikoak, Donostiako Orfeoiak eta La Oreja de Van Gogh taldeak hartu dabe parte. Euskerazko bersinoa Barton Films etxeak banatuko dau, eta gaztelaniazkoa, Filmaxek.


Bilboko berbalagun: 2009-05\nberbalagun gazteenak geldirik egon ezinik\nBegira, begira!Irudi honetan sakatuz gero, gure berbalagun “martxosoenak” ikusiko dituzue. Ezin ukatu gure gaztetxuek badauzkatela dibertitzeko ideia paregabeak:\nHau Pittu Hau konpartsaren kohete galanta egiten lagundu zuten Inauterietan atera ahal izateko. Hori, bai!Azaldu behar diguzue nora bidali zenuten!Eta, are garrantzitsuagoa! Nor bidali zenuten barruan!\nSukaldaritzan ere trebatu izan dira, eta sekulako pizza eta pastel gozoak prestatu omen dituzte. Hurrengoan utzi zatitxo bat guretzat! Edo pasatu errezeta guk egin ahal izateko!\nEderki gazteak! Segi horrela! Ez dezatela esan aurtengoa bezalako negu gorrietan ezin dela ezer egin!\nBizkaiko ikastolen jai arrakastatsuaren eguna. Eguzki begire ikastolaren eguna. Galdakaoko euskaltzaleen eguna. Euskaltzale guztien eguna.Euskararen eguna...\nEz duzula entzun oraindik aurtengo abestia?\nEz duzula oraindik ikusi zelako arropa polita atera duten?\nEZ DAKIZULA JOANGO ZAREN?\nEz dago aitzakiarik! Hemen dituzu Ibilaldiaren web orri ofizila eta egitarauaren link-ak. Azter itzazu ondo, ez duzu zalantzarik izango! Gerizpetik eguzki begire!\nUEUko ikastaroetan %50eko deskontua berbalagunoi\nAurten Udako Euskal Unibertsitateak 38 ikastaro ezberdin eskainiko ditu Eibar, Baiona eta Iruñeko egoitzetan. Euskara praktikatzeko aukera paregabea da hau, izan ere ikasleen eta irakasleen artean herrialde guztietako jendea elkartzen da, horietako batzuk euskaldun zaharrak besteak berri-berriak. Gainera euskarazko klaseak jarraitzea ez da hain zaila, terminologia akademikoa nahiko antzerakoa da hizkuntza guztietan.\nAurten gainera euskararen praktikantea bazara, hau da berbalagun edo mintzalagun egitasmoetako partaidea bazara, matrikulan %50eko deskontua izango duzu.\nDeskontua izateko zer egin behar da? Oso erraza, matrikula egin aurretik bidali guri mezu bat esanez nongo egitasmoan zabiltzan eta guk baieztatu ostean matrikula egin. Mezua helbide honetara bidali: praktikatu@aek.org zure izen-abizenak eta parte hartzen duzun herriaren izena aipatuz.\nIkastaroen inguruko informazioa hemen\nMintza Eguna, mingaina dantzatzen dugunon eguna\nLaugarrenez ospatuko da Mintza Eguna aurten, non eta Gasteizen. Mintzapraktika\negitasmoetan parte hartzen duten milaka lagunei eskainitako eguna da, uda\naurretik Topaguneak, Euskara Elkarteen Federazioak, antolatzen duen bilkura\nhandia, Euskal Herri osoko Mintzalagun, Berbalagun, Solaskide, Mintzakideak\nEkainaren 6an Gasteiz mingainak dantzatzen jarriko ditugu eta Euskal Herriko\nmingain dantzazaleak gonbidatuak daude.\n11:00etan: Ongi etorria eta hamaiketakoa Matxete plazan\n12:00etan Ibilaldi gidatua, Gasteiz ezagutzen.\n13:30ean Kalejira: Alde Zaharretik eta Landatxoraino.\n14:00etan Bazkaria Landatxon. (20 euro)\no Menua: Patea, Paella, Oilasko “pilotak” eta solomoa, postrea, kafea + kopa\n15:30ean Sari banaketa.\n16:00etan Erromeria Erdizka Lauetan taldeak gidatua.\nIzena eta dirua emateko azken eguna: maiatzak 23 (ostirala)\nhau pittu hau eguna\n13:00etan: poteo musikatua: trikitrilariak, albokariak, panderojoleak...\n14:30etan BERTSO BAZKARIA


Arrano arrantzaleak Urdaibain: jarraipena izango duen istorioa - Deia\nArrano arrantzaleak Urdaibain: jarraipena izango duen istorioa\nNahiz eta hiru txitoak hil, 'Roy' eta 'Landa'k gidatutako berreskuratze proiektuak aurrera darrai\nimanol fradua/ gautegiz arteaga 27.06.2021 | 01:16\nMilaka kilometroko migrazioa egiten dute arranoek. Goian, Bird Centereko Edorta Unamuno eta Jose Mari Unamuno. DEIA\nMilaka kilometroko migrazioa egiten dute arranoek. Goian, Bird Centereko Edorta Unamuno eta Jose Mari Unamuno.\nOrain dela hamar urte baino gehiago hasi ziren amets bati forma ematen. Bai Gautegiz Arteagan kokatutako Urdaibai Bird Center delakoa osatzeari, batetik, eta baita arrano arrantzaleak berreskuratzeari ere. Pausoz pauso emandako bilakaera izan da, lehenik Urdaibaiko padura biziberrituz eta ostean arranoak gurera ekarriz. 60 kume izan ziren bost urtetan, horietatik zenbait bueltatu direlarik Afrikarako migrazio-prozesuaren hilkortasun-tasari izkin eginez. Dena doa geldo, hala ere. Natura bera. Hala ere, ekimenak jomuga garran-tzitsua izan du aurten, hiru txita jaio ostean. Eta nahiz eta askok mendeetan zehar Kantauri kostaldean jaio-tzea espero izan –hiru kume ziren habian, bat zuria–, ez da posible izan, naturak "bere legedia" marka-tzen duelako. Porrota? "Ez. Inondik inora ere ez", diote Urdaibai Bird Centerretik.\nAzkeneko hilabetean emandako arrano arrantzaleen txitoen jaiotzek –eta heriotzek– oinarria dute 2013an ekin zion proiektuan. Aitor Galarza buru zelan, eta Aranzadi elkarteak gidatutako Urdaibai Bird Centerreko espezialistek lagunduta –Aldundiaren eta Eusko Jaurlaritzaren babespean–, Eskoziako 60 hegazti ekarri zituzten Urdaibaiko hezeguneetara. "12 urtero, bost urtetan zehar", zehazten dutenez. Habi artifizialetan jarriak, "guk ematen genien jaten, bi hilabetetan". Helburua "Urdaibai bere sorterri" egitea zen. Hala ere, horietako gutxi batzuk bueltatu ziren. "Kontutan izan behar da hainbat arrisku shiestu behar dituztela euren Afrikarako migrazio-prozesuan". Ez da batere lan erreza Gambia, Senegal edota Ginea Bissautik itzultzea. Milaka eta milaka kilometrotan handiak dira zailtasunak. Bueltatu direnen artean da Roy arra –ekimenaren laguntzaile den Highland Foundationeko Roy Dennisen omenez horrela deitua–. Azken urteetan beti bueltatu da. Baina ezin izan zuen bikotea sortu. Landa heldu zen arte". Frantzia jatorrikoa, berreskuratzen proiektu baten parte da arrano arrantzale hau.\nEskoziatik heldutako gaztea. DEIA/ UBC\nBikotea Urdaibain kokatu ostean, "iazkoan gertatu zena", istorioak kapitulu berria ireki zuen. Posible zen Urdaibain arrano arrantzalea jaiotzea, Erreserba Biosferan eta baita Kantauriar itsasoko hezeguneetan ere. "Aurtengoan gertatu den kontua da. Roy lehendabizi iritsi zen. martxoaren 24ean, zehazki, Landa egun batzuk beranduago, martxoarren 30ean. Eta azkar hasi ziren euren habia txukuntzen, elikatzen, kopulatzen... Urte bat nagusiago izanik, Urdaibai Bird Centerreko arduradunek bazenekiten gertutako zena: arrautzak izango zituztela. "Baina naturaren menpe egiten dugu lan. Eta ezin ditugu gauzak egindakotzat eman". Hala ere, "duela hainbeste urte espero genuen poza" eman zieten arrano arrantzaleek: lehen arrautzak ageri ziren, apirilean. Ordurako kamera bat jarria zen, internet bidez hegaztien egunerokoa lau haizeetara zabaltzeko. Harrera izugarria izan zen, Euskal Herriko, Estatuko eta nazioarte mailako hainbat ikusle pantailaren aurrean batuz.\nHala ere, oraindik albiste hobeagoak espero ziren. Maiatzaren 30ean gertatu zen, lehen jaiotzekin. Bi txito, zehatz-mehatz. Oraindik ere beste sorpresa bat zegoen itxaronaldia: hirugarren txitoa, ekainaren 2an jaio zena. Eta zer nolako sorpresa gainera... zuria zen. "Arrano arrantzale txita albino bat jaio da guztion begi aurrean!!! erabat zuria", zioten Urdaibai Bird Centerretik. Munduan ezagutzen zen lehena, bere biziraupena kolokan zen hala ere. Eta ez bakarrik bere anai-arrebak baino zenbait egun beranduago jaio zelako, baizik eta itsua zela ematen zuelako. "Denok jakitun izan behar gara txita albino baten biziraupena erronka handia izango dela eta ez dela erraza izango... egia esan basa-faunaz ari garela argi izan behar dugu, eta etorkizuna latza izan daitekelakoan gaude", ziotenez orduantxe. "Kasu honetan Urdaibai Bird Centeretik egin dezakegun gauza bakarra naturari bere bidea egiten uztea da". Hala egin zuten adituek hurrengo egunetan, zeinetan arrano arrantzale bikoteak ongi betetzen zituen bere lanak. Txitoak elikatu eta babestu, inolako deskantsurik hartu gabe.\nJaioberritako arrano arrantzalea. DEIA/UBC\nDena zioan ondo, baina Urdaibai Bird Centerreko ornitologoek behi eta berriz errepikatzen zuten "naturaren mepe" zirela. Eta hala gertatu zen. Lehendabizi Zuri hil zen, ekainaren 5ean. Eta ekainaren 18an uzandako ekaitzek beste txito biak, nagusiagoak zirenak, hil zituen. Gautegiz Arteagan kokatutako zentrotik jakinarazitakoaren arabera, "unerik kritikoenean zeuden. Tamaina handia zuten dagoeneko, eta horrek zaildu egiten zion amari beraiek estaltzea eta gainera garai honetan oraindik lumatu gabe zeuden, izan ere euritik eta hotzetik babesten dituen lumajea gutxi gorabehera 30 egunera har-tzen bait dute". Gertaera "ez da batere arraroa mundu naturalean. Arrano arrantzaleen txitoen % 50 inguru hil egiten dira bizitzako lehen asteetan, eta hirugarren astea da kritikoena. Emearentzako, bere bizi-tzan ugaltzeko lehenengo aldia izan da, eta honek ere ugalketa-arrakastan eragiten du". Txiten heriotza "naturaltzat" hartu zuten, "bizitzaren zikloaren atal baten modura. Kasu honetan, benetan harrigarria eta desberdina izan dena, gure etxeetatik fenomeno natural horren zuzeneko lekuko izan garela izan da".\nUrdaibai emite en directo la cría del águila pescadora.


Kanten kantoia - Aretxabaletako tabernetan asko kantatzen zen\nAretxabaletako tabernetan asko kantatzen zen
Bere ustez, Goroeta inguruan gutxi kantatzen zen. Aretxabaletara jaisten hasi zenean, behin nagusiagoa zela, harritu egin zen Aretxabaletan asko abesten zelako. Euskal abestiak, eta abar. Tabernarik taberna.
\nHizlaria(k): Patxi Goikolea Zabala (1933)\nBere ustez, Goroeta inguruan gutxi kantatzen zen. Aretxabaletara jaisten hasi zenean, behin nagusiagoa zela, harritu egin zen Aretxabaletan asko abesten zelako. Euskal abestiak, eta abar. Tabernarik taberna.\nInformazio gehiago: Aretxabaletako tabernetan asko kantatzen zen


Gimnasioen lehia ez da fitnessa bakarrik\nGimnasio baten lehiakide nagusia jada ez da aurreko espaloikoa. Ezta online fitness eskaintza lehergarria ere. Zenbait analistaren arabera, lehia kanpotik dator. Zehazki, kirol outdoorra eta aisialdi aktiboa. Mehatxua edo dibertsifikatzeko aukera?


Autoenplegua eta enpresen sormena sustatzea 2021 - Bizkaia.Eus\nAutoenplegua eta enpresen sormena laguntzea eta aurreko bi urteetako Autoenplegu Foru Dekretuen esleituek izan diren enpresen jarraitasuna laguntzea.\nEnpresa-proiektuak sortu eta abian jartzeko aholkularitza.\nEnpresa kontsolidaziorako laguntzak.\nneurria: udaletako enplegua eta tokiko garapena sustatzeko zentroak. Fundazioak, elkarteak eta irabazteko asmorik gabeko beste erakunde batzuk eta Euskal Autonomia Erkidegoko unibertsitateak.\nneurria: langabezia; enplegu-hobekuntza, non lan-kontratuak ez duen gainditzen hitzarmenez ezarritako lanaldiaren %40; edo ABEEE baten edo EEE baten mende dauden pertsonak, prestakuntza eta aholkularitzako I. neurriaren bitartez enpresak abian jarri dituztenak (sozietate- eta zerga-helbidea Bizkaian dutenak).\nneurria: langabezia; enplegu-hobekuntza, non lan-kontratuak ez duen gainditzen hitzarmenez ezarritako lanaldiaren %40; edo ABEEE baten edo EEE baten mende dauden pertsonak, prestakuntza eta aholkularitzako I. neurriaren bitartez, jardunean dauden enpresak eskuratzen dituztenak (sozietate- eta zerga-helbidea Bizkaian dutenak).\n34/2019 eta 18/2020 Foru Dekretuen kargura diru laguntzaren esleituak izan diren entitateak, betiere hurrengo ekintzak egin badituzte; marketin plana, digitalizazio ekintzak, prestakuntza gastuak eta Laguntza tekniko espezializatuko zerbitzuak kontratzeko egindako gastuak, aipatutako entitateen jarraipena eta kontsolidazioa laguntzeko helburua badute\nBizkaiko Foru Aldundiaren 77/2021 Foru Dekretua, maiatzaren 25koa. zeinaren bidez dirulaguntzak emateko 2021eko ekitaldiko oinarri arautzaileak ezartzen eta deialdiak onartzen baitira ekintzailetzako ekimenak sustatzeko: autoenplegua, enpresa-transmisioa eta enpresa-kontsolidazioa. (1,6 KB)\n1. neurriaren laburpena: Enpresa-proiektuak sortu eta abian jartzeko aholkularitza (186 KB)\n2. neurriaren laburpena: Enpresak sortzeko eta martxan jartzeko laguntzak (231 KB)\n3. neurriaren laburpena: Enpresa-transmisiorako laguntzak (639 KB)\n4. neurriaren laburpena: Enpresa kontsolidaziorako laguntzak (418 KB)\nEnpresa-proiektuak sortu eta abian jartzeko aholkularitza:\nEskaerak aurkezteko epealdia ekainaren 7an hasiko da, 8:00etan, eta ekainaren 18an amaituko da, 13:30etan.\nEskaerak aurkezteko epealdia irailaren 6an hasiko da, 8:00etan, eta urriaren 1ean amaituko da, 13:30ean.\nEskaerak aurkezteko epealdia ekainaren 7an hasiko da, 8:00etan, eta urriaren 1ean amaituko da, 13:30etan.\nLangabetuek eta bazterketako arriskuan daudenek enpresak sortzea eta autoenplegua sustatzea 2021


Saltar a navegación, búsqueda\tCopyleft eta amankomun kulturala: iraultza digitala jabego intelektualaren kontra ficha en castellano para las coordinadoras del programa\nLaburpena: Hitzaldi hau edonori zuzendua dago. Bertan copyright, copyleft eta iraultza digitalarekin eman diren aldaketen berri emango da jabego intelektualaren kontrako gatazken ikuspegitik. Nor da ezagutzaren jabe? Nola aurre egin eguneko SGAE eta antzeko lobby eta potere taldeei? Zer da software askea eta nola lortu du Microsof erraldoia buruz bera jartzea? Zein da sareko teknopolitika askearen jatorria eta etorkizuna? Hitz-gakoak: copyleft, copyright, ezagutza librea, jabego intelektualaren kontrako gatazkak\nGomendatutako ezagutzak: Estruktura/edukia: Metodologia: aurkezpen arrunta eta eztabaida/galderak\nVersión para imprimir\tEnlace permanente\tEsta página fue modificada por última vez el 16:25, 24 abr 2008.\nEsta página ha sido visitada 8.532 veces.


Ikusi jantokiko menua\nPolítica de cookies Utilizamos cookies propias y de terceros para mejorar la experiencia de navegación, y ofrecer contenidos y publicidad de interés. Al continuar con la navegación entendemos que se acepta nuestra Política de cookies.\nAdin tartea: 0-100\nPartaideak: banaka edo familian\nBeharrezko materiala: tablet, mugikor edota ordenagailua,\nJarraibideak: Eguzki-lorearen kondairak, Euskal herriko arbasoen beldurrak uxatzeko, amalurrak sortutako lorearen istorioa kontatzen du.\nKondaira zahar batek dio, giza bizitzaren lehenengo garaietan, iluntasunak inbaditzen zuela gure lurra. Iluntasunak beldurtuta, gizakiak amalurrarengana jo zuten, espiritu txarrak, deabrua eta iluntasunean ezkutatzen ziren gaitz txar guztiak uxatzeko. Ama lurrak gizakiei laguntzeko bere alabetako bat sortu zuen “Ilargi Amandrea”. Horrela sortu zen gaur egun ezagutzen dugun gaua.\nGizakiek, Ilargiaren argia eskertu zuten, baina ez zen nahikoa. Horregatik, berriz ere, Amalurrarengana jo zuten argitasun gehiagoren eske. Horri erantzunez, beste alaba bat sortu zuen “Eguzki Amandrea”. Horrela jaio zen gaur egun ezagutzen dugun egun argia.\nEra horretan, gizakiak egun argiz lasai bizitzea lortu zuen, baina gaua iristean, berriz ere deabru, espiritu txar e.a. beldurrak agertzen ziren. Horregatik, berriz ere, Amalurrarengana jo zuten babes eske.\nOrduan, Amalurrak lore bitxi ikusgarri bat oparitu zien “Eguzkilorea” egun argiaren ikur zena, baina argi propiorik ematen ez zuena. Baina nola babestuko digu gaueko deabru, jentil eta espiritu txarretatik, argirik ematen ez badu? Amalurrak sekretu bat erakutsi zien:\nZuen etxeko ateetan jarri behar duzue, horrela gaueko izaki beldurgarriak gauetan beraien gordelekuetatik ateratzean, eguzkia dela pentsatuko dute eta uxatu egingo dira. Babesturik biziko zarete, bai egunez eta baita gauez!!\nOrdutik, Euskal Herriko gizakiak Amalurrak emandako laguntzari esker, babesturik bizi dira.\n< Aurrekoa Hurrengoa >\nMahi-Mahi Etxean-era bueltatu\nGure nobedadeen harpidedun egin nahi duzu?\nHezkuntza zentro batean lan egiten duzu?\nUps. Zerbait ez doa ondo. Mesedez, zure helbide elektronikoa ondo idatzi duzula egiaztatu.\nEU Aviso Legal


«Gatazka egoeran dauden lurraldeak: gaitasunak sendotzeko eta bizi-alternatibak eraikitzeko ikerketa, prestakuntza eta ekin-tza» proiektuaren parte da liburu hau. Xedea da faktore transnazio-nalek hiru lurraldetan duten eragina aztertzea. Lurralde horietan, be-ren etorkizuna autonomiaz erabakitzeko gaitasuna mehatxupean dago kanpo-eragileen jardueraren ondorioz. Horrez gain, horietan dauden gaitasunak nola indartu proposatzen du liburuak, alternatiba propioak definitzea eta eraikitzea posible izateko.\nKontsultatu ``Gatazka egoeran dauden lurraldeak``


Artelanek indarkeria edertu ezin dutenean | Kultura | Berria\nArtelanek indarkeria edertu ezin dutenean\nMargaret Harrisonen 'Sexuaren, klasearen eta indarkeriaren arteko harremanak' atzera begirako erakusketa jarri dute Bilboko Azkuna zentroan. 2018ko urtarrilaren 14ra bitarte izango da ikusgai\nHugh Hefner Playboy aldizkariko zuzendariaren irudiagatik itxi zuten Harrisonen lehen erakusketa. MARISOL RAMIREZ / ARP\nEgun bat besterik ez zuen iraun Margaret Harrison artistaren (Wakefield, Erresuma Batua, 1940) bakarkako lehen erakusketak. Bertan ziren artelanak «lotsagarriak» zirelakoan berehala itxi zuen Poliziak, 1971n. Hautsak harrotu zituen bertan bildutako artelanen edukiak: Hugh Hefner Playboy aldizkariko zuzendaria untxiz mozorrotuta eta kortsearekin margotu zuen Harrisonek Bunny Boy lanean, eta titiekin, zakila izar formadunarekin eta zapata takoidunekin pintatu zuen Captain America. Ogitartekoen irudi ugari ere jarri zituen ikusgai Good Enough to Eat izeneko seriean. Emakumeak ziren ogi arteko jakiak margolanetan. «Gizonak irudikatu nituen ordura arte publizitatean eta pornografian andreek hartzen zuten toki berean». Arte feministaren aitzindarietako bat da Harrison, eta 1970eko hamarkadatik hona sortu dituen lanak bildu dituzte Bilboko Azkuna zentroan Margaret Harrison. Sexua, klasea eta indarkeriaren arteko harremanak erakusketan. 2018ko urtarrilaren 14ra bitarte izango da ikusgai.\nKalean zegoen mugimendua arte galerietara eraman zuen Harrisonek 1970eko hamarkadan. «Boteredunen menpeko espazioak hartzeko saioa izan zen, nolabait». Gizarte mugimendu bizia zegoen Erresuma Batuan, eta 1970eko Munduko miss andreen edertasun lehiaketa ekarri du gogora; nola joan zen ekitaldiaren aurka protesta egitera, eta nola epaitu zuen kazetari batek. «Egun handia izan zen. Alison Fell lagunarekin joan nintzen; bonbillak jarri zituen bularrean, eta mahukan etengailua zeraman, titiburuak piztu eta amatatzeko. Nik, berriz, plastiko beltza soinean jarri, eta titiburu laranjak margotu nituen». Kazetariei begira geratu da Harrison. «Badakizue zer esan zidan zuen lanbide bera zuen batek? Itsusia nintzelako ari nintzela protesta egiten».\nAktibismoa du Harrisonen lanak ardatz, eta argi dio testuinguru soziopolitikoari lotutako artea egin duela hasieratik. Betiere, begirada feminista oinarri hartuta: hark egindako lanek etengabe salatzen dute sexuaren eta klasearen zapalkuntza eta emakumeen kontrako indarkeria sinboliko nahiz fisikoa. Homeworkers (1977) eta Rape (1978) lanak dira horren adibide. Etxean egiten ziren lanen baldintzak salatzeko sortu zuen Homeworkers (etxeko langileak) artelana.\n1975ean, Erresuma Batuan, Soldata Berdintasunerako Legea onartzean abiatu zuen etxe langileei buruzko ikerlana artistak. Orduko andreen baldintzak erakusteko eskularruak, paparreko orratzak, botoiak, lan ordutegien taulak edota fabrikatzaileek langileei emandako diru sarien paperak jarri zituen Homeworkers artelanean, milaka emakumeren esplotazioa agerian uzteko.\nRape (bortxaketa) lanean, berriz, emakumeen kontrako indarkeriarik gordinena erakutsi zuen. «Zazpi gizonek bortxatutako andre baten kasuari buruzko egunkari zatiak erabili nituen artelana osatzeko. Emakumeak gertakaria salatu eta kasua auzitara eraman zuen arren, egoerak ez zuen hobera egin»; haren ondoan beste kasu bat margotu zuen Harrisonek: «Errusiako emakume batek, bi gizonek bortxatu ondoren, bi-biak mozkortu eta drogatu zituen, gerora zikiratzeko».\n1978an jendaurrean aurkeztu zuen estreinakoz Rape artelana, Londresko Serpentine aretoan, baina, edukiaren indarra ikusita, ostentzeko saioa egin zuten museoko kideek berehala. «Serpentinen doakoa zen sarrera, eta Hayward galeriara eramatea pentsatu zuten, hara sartzeko ordaindu egin behar zelako eta uste zutelako herritar gutxiagorengana iritsiko zela horrela». Kontrakoa lortu zuten, ordea, eta eragin nabaria izan zuen sorkuntzak iritzi publikoan. «Bi andreren kasuak erakutsi besterik ez nuen egin; horregatik, beti esaten dut ni ez naizela nire artelanen heroia, lanen atzean dauden emakume horiek guztiak baizik».\nGreenham Common Women's Peace Camp-ean oinarritutako Common Reflection (2013) lana ere jarri dute ikusgai Bilboko erakusketan. 1981ean, NATO Ipar Atlantikoko Itunaren Erakundeak AEBetako misilak Erresuma Batuetara eramateko erabakiaren aurkako protesta egin zuten hainbat emakumek aireko armadak Greenhamen zuen base militarrean: 70.000 emakume ere bildu ziren protestak iraun zuen bitartean. Andre horiei guztiei omen egiteko, kanpamentuaren irudikapena egin zuen Harrisonek, hesi zati batean. Greenhamen egindako ekintzetako batean, ispiluak hartu, eta basean islatu zituzten emakumeek. Ekintza hori gogora ekartzeko, artelanari ispilu erraldoi bat jarri dio aurrean Azkuna zentroko aretoan.\nArtista feministak azken hamarkadan egindako lanetan ohikoa da ispiluen erabilera. Hari horri tiraka, Virginia Woolf idazleak Gela bat norberarena (1929) liburuan idatzitako hitzak izan ditu Harrisonek gogoan: «Mende hauetan guztietan, emakumeak ispilu izan dira, gizonaren tamaina naturala bikoiztuta islatzeko gaitasun magikoa eta zoragarria izan duten ispiluak».


Zarauzko Idazleak - Anjel Lertxundi - Goiko kale\nAnjel Lertxundi estilista bat da, gure gaurko narratiba sortzaileak dauzkan estilista oso gutxitako bat; bakarra behar bada. Eta hori guztiz garrantzitsu da. Estiloa eta hizkuntzaren moldatze egoki, beharrezkoa, azken finean bat dira: nobelak, ipuiak, poemak «egin» egin behar dira, eta ez «bota». Lertxundi egiten saiatzen da: artista bat da.\nXabier Lete (Zeruko Argia, 1973-11-25)\nAstarrain ibaia Euskal Herriko ibai guztiak bezalakoa zen orain urte batzuk. Ez zen luzea. Zabala ere ezin izan hain menditsua dugun herri honetan. Baina gardena genduen. Bihotza zabaltzen zait, eta mila poz-jariotan irekitzen, hau gogoratzen dudanean. Zerbait gardena dela esatea zail egiten zaigun garai nahasi hauetan —egungo Astarrain ikusi besterik ez dago— tamalgarria deritzat Astarrain eder hartaz hitz egiteari. Haren ertzetako baserrietan sortua da hainbat abesti. Bertsolaritzaren loreak Astarraingo ildoan Lebiatan berri bezala jaio, eta bertsolarien begiak liluratzen zituenean; amuarrainetan jardundako gure oin bustien dantza bizkorren garaietan; ipar-haizeak gure eztarrietako hitza borobiltzen zuenean.\nGaurko Astarrain honek gorroto biziko tximista dakar bere uretan. Trena hegaletik zihoakion. Gaur bezala. Baina hegaletik zihoakion baita baratze oparoen lur aberatsa ere. Hegaletik zihoakion mahatsondoaren txakolinaren mozkor gozoa. Hegaletik, beti bihotzetik, joan zaio herriaren kordea.\nBukolkeria hauek ez dute sentidurik gure bizitza sumendi baten ikaretan kulunkatzen ari zaigun garai hautsi hauetan.\nBaina orduan ere ez. Gerra oraindik odolean zuenean ekarri ninduen amak eta, odolak odol, gerra daramat nere bihotzean ere. Aitak itxaropen baino fede gehiagoz ekin zion lanari. Senide ugari ginen, eta aitaren bazkalondoko sagarraren azalak jan behar izaten genituen. Horregatik-edo maite dut orduko Astarrain gardena. Eta haren inguru gardenagoa.\nAstarrain itsasoratzen den haran hertsian eraiki dute nere herria. Arrantzale herria, nahiz eta ni baserri ttipi, eta ttipitasunean behartsu, batean jaioa izan. Kaia ibaiaren ezker aldeko golko tipi batean dago eta nere herriko kaleak Astarraingo hildoan hasten dira, ze ura baita gure jaio-berritako lehen laguna. Eta jostailua. Zumea bezala bihurtzen dira nere herriko kaleak gure arrantzaleen bizileku zigortuetan. Atzerritarrak ez du kale horietako gizonen begietan irakurtzen ikasiko. Agur luzeetan bustitako begi horiek ikusi dute anitz sendi hautsirik! Heriotzak itxaropenaren zirrara ebagitzen duenean bakarrik itzaltzen dira nere herritarren begietako argiak.\nEta gorago, itsasoa eta mendia bere haizetan estutu eta maitemintzen diren txokoan eraiki zuten behin baserri bat. Oso zaharra da, eta sarritan pentsatua dut berritzeko une tristea ere iritsia duela, baina zenbat nahigabe nere aitona baserri zahar haren jabe izan gabe.\nTalai-mendiren hegal batetan eraikia dago, eta haren bizkarrak itsasoaren muxu bigunenak eta ekaitz indartsuenak jasan behar izaten ditu, haren begiak Astarraingo ildoko harri borobilekin jolasten diren bitartean. Gaur larrosak eta liliak zaintzen dituzte atarian, baina ni haurra nintzenean bi intxaurrondo sendo zeuden gela guztietako leihoetatik baserriko bizitza ezkutuenean sartu nahirik. Udako igande arratsaldeetan hantxe egoten ginen guztiak, intxaurrondoaren kerizpean. Haurrok intxaurrondo batetik zintzilik zegoen kolunpio zahar batean jolasten ginen, eta gerritik belaunetaraino jeisten zitzaidan zirrara gozoa. Gurasoak eta osabak mahai baten inguruan biltzen ziren musaldi baten lasaigarrian. Sagardo bonbil bat izaten zuten igandero mahai gainean, eta guk ere jaten genuen Goiherritik ekarritako gazta gogorra.\nEta gauza da kolunpioan kulunkatuta jaioa naizela itsasoaren eta mendiaren amodien txokoan, eta zainez zain galtzen ari naizela amodio gozo honetan.\nKolunpioaren zirrara sentituaz egin nahi nuke lo. Etzan, eta heriotzaren ilunpean murgildu. Mila zigorren txistua dabilkit inguruan, eta ohea estuegia zait. Gorputza askatzen doa, zartatzen. Maindireak tolestatu, armarioan sartu, eta ohe biluziaren gainean.\n—Orain lasai ninteke, ama. Ez zaitut itoko.\nIzerdiak nahigabetzen nauen tristuraren ordu biluzi honetan ez dut nere begiak liluratuko lituzkeen Astarrainik. Zikindu zitzaigun gure herriaren bekatu zabalenean, sakonenean, eta gaur nere ohearen ertzeko amildegi beltzean gogoratzeari ekin diodanean, nere barneko Astarrain lehorrak murgildu nau mila zurrunbuilotan.\nMendian erori eta belar bihurtuko banintz, itsasoan erori eta ildoko arraultze borobilen antzeko harri izatera iritsiko banintz, ohetik jaiki, pijama txoko batetara bota eta nadin betiko zurekin.\nBaina Astarrain berriak sortzen dira nere zainetan, eta konturatu gabe murgiltzen naiz betiko joan zitzaizkidan kale estu haietako haizetan. Zezen zauritu bat bezala nabil gora eta behera bizitzaren azken gorriak adarreratu nahian, baina zezen-plaza honetan ez dago eguzkirik eta gosea dute begiratzen nauten begiek.\nKontuak aski garbi azaldu ditut. Ez du mundurik merezi nere kezka eten honek, eta horregatik-edo gogoratzen dut gaur goizean ikusi dudan haur herrena. Lagunek, zakur gaiso bat bezala xaxatzen zuten.\nHaur guztiak haren inguruan «herrena» hitzaren ritmo hautsian.\n—Korrika apustu bat...\n—Ez, ez. Ni bakardadearekin jolasten naiz.\n—Korrika ez, baina herrenka ote?\n—Ez, ez. Ez dizuet esanen. Bakardadea da nere laguna, eta beti dut nerekin.\nEta bakea. Mila margotan iritsi zait lasaitasuna. Konturatu naiz, nere oroimen herrena, ametsa errealitatearekin nahasten den muga urdinean zintzilika nuela.


XIII. mendea - Wikipedia, entziklopedia askea.\n(«XIII. mende» orritik birbideratua)\nXII.a - XIII.a - XIV.a\n1200koa 1210koa 1220koa 1230koa 1240koa1250koa 1260koa 1270koa 1280koa 1290koa\nAlauitak (Aliren oinordekoak) Maroko hegoaldeko Tafilalet oasian kokatu ziren.\nMalitik etorritako gizataldeek hausatarrak Islamera bihurtu zituzten.\nZiur asko Jolof Inperioa eratu zen.\nTutsi artzainak Ruanda ekialdean kokatzen hasi ziren, zegoeneko hutu lantzaileak eta pigmeo ehiztariak bizi ziren eskualdea. Mendeak igaro ahala, tutsiek nagusigoa ezarri eta hutuak mendeko hartu zituzten.\nKiloa merkataritza postu persiarraren gailurra.\n1270: Zortzigarren Gurutzada Tunisian, Luis IX.ak gidatua\nAnasazi kultura, iparraldetik etorritakoa, ekialdeko Pueblo kultura guztietan nagusi izan zen (1200-1400). Adobezko horma garai eta sendoak eraiki zituzten herrixkak babesteko, agian Apatxe tribu nomadengandik.\nAngrok erregearen agintaldia Singosari-n (Java).\nPasai sultanerria sortu zen Sumatra iparraldean, lehen indonesiar erresuma musulmana.\nJaponiako shogunak lehen harremanak izan zituen Yeso uharteko ainuekin (Hokkaidōn).\nMongolen Inperioaren hedapena eta gailurra, batez ere mende hasieran Gengis Khani esker.\nGurutzadak: bosgarrena (1215-1221), seigarrena (1227-1229), zazpigarrena (1245-1254) eta bederatzigarrena (1270-1271).\nLaugarren Gurutzada (1198 - 1204) eta Konstantinopoliseko Latindar Inperioaren.\nGurutzada Albitarra (1209-1229) Frantzia iparraldeko baroi katolikoek Languedoc konkistatu zuten. Hasieran, Inozentzio II.ak konkista hau babestu zuen, kataroen heresia amaiarazteko.\nAndaluzia betikoaren errekonkista (1224-1248): Fernando III.ak, Gaztelako eta Leongo erregeak Jaén, Sibilia eta Kordoba konkistatu zituena.\n1212: Navas de Tolosako gudua\n1300: Bilbo hiribildua fundatu zen.\nSamoatarrek independentzia lortu zuten Tu'i Tonga inperiotik.\nGengis Khan (1162-1227) mongoldar buruzagia\nAntso VII.a Indartsua (1194–1234) Nafarroako errege\nTibalt I.a Koblakaria (1234–1253)\nTibalt II.a Gaztea (1253–1270)\nHenrike I.a Gizena (1274–1305)\nGiotto (1267?-1337) margolari eta arkitektoa\nDante Alighieri (1265-1321) idazlea\nSan Tomas Akinokoa (1225/1226-1274) idazle eta filosofoa\nMarco Polo (1254-1324) bidaiaria\nSan Frantzisko Asiskoa (1182-1226) erlijiosoa\nOrriaren azken aldaketa: 15 abendua 2019, 17:06.


"Irailean urtero goaz gure jaioterrira, festak ospatzera" - Araba - Alea.eus\n"Irailean urtero goaz gure jaioterrira, festak ospatzera"\nMirian Biteri 2020-10-19 07:00\nKontxi Beltran de Gebarak hamabi urte zituen "kalteordain eskasa jaso" eta derrigortuta Garaion zuten etxea utzi behar izan zutenean.\n"Oso txarto pasa genuen, gehienbat gurasoek". Gogoan du, gainera, garai hartan amama gaixorik zegoela eta idien gurdi gainean koltxoi bat bota eta horrela eraman behar izan zutela Garaiotik Ozetara: "Horrelako baldintzetan eraman behar izan genuen; oso gogorra izan zen. Bestalde, Gasteizera joan beharrean, Ozetara joan ginen amama bertakoa zelako eta jaioterrira itzuli nahi zuelako, eta han ere nekazariak izaten jarraitu genuen".\nUrtegia eraikitzean, Garaio hustu bazuten ere, urak ez zituen etxebizitzak hartu, eta hortaz, bertan jarraitzeko aukera izango zutela uste du. "Orain gutxira arte, amaren lehengusu batzuk bertan bizi izan dira. Agintariek nahi izan balute, gu ere Garaion bizitzen jarrai genezakeen, baina antolakuntza oso txarra izan zen", gaineratu du Beltran de Gebarak.\n"Agintariek nahi izan balute, gu ere Garaion bizitzen jarrai genezakeen, baina antolakuntza oso txarra izan zen"\nJaioterrian bizi izandakoaren oroitzapen onak baino ez ditu: "Gure etxean ez genuen argindarrik, ezta urik ere, baina oso zoriontsuak ginen". Horrekin batera, bertako bizilagunek zuten harreman berezia ere azpimarratu nahi izan du Beltran de Gebarak: "Oso herri txikia zen, oker ez banago bederatzi bakarrik bizi ginen han, eta genuen harremana oso berezia zen; familia bat bezalakoa ginen. Beti bata besteari laguntzeko prest", gogoratu du.\nGaraio uztean, batzuk Gasteizera lekualdatu behar izan ziren; Beltran de Gebara eta Eraña familiek, berriz, Ozeta aukeratu zuten. "Harremana izaten jarraitzen dugu", esan du. Are gehiago, azaldu du urtero, irailean, Garaion bertan garai hartako herritarrak elkartzen direla festak ospatzeko: "Bertako larreetan meza eta musika izaten dugu. Aurten, pandemiagatik ezin izan dugu egin, baina datorren urtean, ez dugu hutsik egingo", adierazi du.\n"Aurten, pandemiagatik ezin izan dugu egin, baina datorren urtean, ez dugu hutsik egingo"\nBestalde, pozik agertu da inguruneko memoria berreskuratzeko martxan jarritako ekimenekin. "Oso pozgarria da. Asko sufritu genuen eta bizitakoa ezin dugu ahaztu eta ez dugu ahaztu nahi ere", nabarmendu du Beltran de Gebarak.


Elur isilgarria | Nafar periferiatik\n2008(e)ko ekainaren 23a\nHezur eta haragizkoak garenez irakurle guztiok, geure geografia eta historia pertsonaletatik, geure bizipen, kezka eta interesetatik, gure zilborretik neurri batean, irakurtzen dugu beti irakurtzen duguna. Hala, Orhan Pamuk-en Elurra eleberri honetan eta bazterturiko Kars hirian murgiltzean, ezin izan nuen gogotik baztertu gure nafar periferia honetan bizi gaituen hainbat sentsazio. Aldeak alde, zer erranik ez. Otsailaren 10ean argitaratu nuen Berrian beheko iruzkin hau.\nElurra, mara-mara eta isilean, uniformatzaile eta isilgarria. Mugaldean bazterturiko hiri bat, Kars, Ararat mazizoaren inguruetan, Turkia osoko arazoen isla: laizismoa eta islamismoa, mendebalde zaletasuna eta tradizionalismoa, nazionalismo anitz kaxa itxi batean… Elurteak estaliriko agertoki horretan, estatu-kolpe jakobino teatral bat, antzokian bertan eta telebistako kameren aurrean hasia, aktore batek bultzatua, hiru egun iraunen duena, atxiloketa, tortura eta hilketen parafernalia osoarekin, baina biztanle gehienek antzezlana izanen balitz bezala ikusiko dutena. Elurtu, izoztu, bakartu eta isilduriko hiri galdua dugu Kars, ez dago tragediaren berririk mugaldeko bazter horretatik kanpo.\nHirian, tragediako protagonistengandik aparte, lekuko bat dago, Elurra eleberriko Ka protagonista alegia, bertakoa jaiotzez, baina Alemanian erbesteratua hamabi urte duela, Istanbula itzuli berria eta, kazetari gisa, Karsa etorria hauteskunde kanpaina batez eta neskato belodun batzuen suizidio harrigarriez erreportaje bat egitera. Kazetari bainoago poeta dugu Ka, ospe oneko poeta, aitortua, profetak ez bezala, baita bere jaioterrian ere. Ospe horrek emanen dio aukera hiru egun horietan batzuekin eta bertzeekin hitz egiteko, bitartekari lanean jarduteko borrero edo biktima diren alde desberdinetakoen artean.\nBertzalde, maitemindurik dugu protagonista, bi planotan -politiko eta pertsonala- eraiki delarik eleberria, hain ongi loturik bata bertzearekin non ulertezinak izanen bailitzaizkiguke plano bateko bizipenak bertzekoetatik at. Lekuko, bitartekari, maitale jeloskor, mendebalde zale baina tradizionalisten sentimenduekiko begirunetsu, sentibera dugu Ka; alta, horren guztiaren gainetik, poeta da, etorrera handikoa, bere bizipen guztiak idazgai bihurtzen dituena. Sufritu, sufritzen du Kak, baina lasaitu ere poemak lortzen baditu. Izatez, poeta gogoetatsu eta hotza dirudi, elur maluten kristal-egituraren antzekoa ikusi nahi du bere burua, egitura horren simetria hotzean kokatzen ditu bere poema guztiak: Turkiako arazoen sinbolo isilgarria baldin bada elur geruza, elurraren barnea dugu poetaren izaeraren sinbolo.\nEz ditugu poemak ezagutzen, galdu baita haiek jaso zituen azal berdeko koadernoa. Haien inguruan Kak berak egindako hainbat gogoeta baizik ez dugu ezagutuko, narratzaile orojakileak ekarririk; Orhan narratzaileak, orojakile, nola ez?, berak lortu baititu ohar horiek eta zenbait gutun, berak arakatu artxibategiak eta berak bildu dituelako Karekin ibilitako lagun anitzen testigantzak, Ka bere lagunaren bizitzaz eta gorabeherez idazteko asmoz. Orhan, dudarik ez, Pamuk bera dugu, Hitchcock bezala bere obran sartzen delarik, diskretuki hasieran, gero eta sarriago eleberria aurrera joan ahala, azkeneko atalean protagonista nagusi izateraino, eleberri osoan Ka izan den bezala. Orhan, bada, Karen isla, amaieran; Ka, bere aldetik, Pamuken isla, eleberriaren enborrean.\n2006ko Nobel saridunaren bermea du liburuak autoretzaren aldetik. Euskal bertsioak ere Monika Etxebarria eta Fernando Reyren lana du berme, jakin-gose gelditzen bada ere irakurlea zein hizkuntzatatik ekarri duten: turkieratik ez, noski; gaztelaniaz eta frantsesezko bertsioak ibili dituztela pentsatu beharko. Luzera, pertsonaia ugari eta gertakari korapilatsuak gorabehera, irakurterraza da denbora linealean garaturiko eleberri hau, oso interesgarria hain hurbil izan eta hain urrun sentitzen ditugun jendeen kezka eta ikuspuntuak ohikoa baino begirada zorrotzago batekin ikusteko.\nPamuk, Orhan: Elurra.\nItzultzaileak: Monika Etxebarria eta Fernando Rey. Jatorrizko izenburua: Kar.\n← Ez adiorik\nAutore bat pertsonaia bila →\n2 thoughts on “Elur isilgarria”\n2008(e)ko uztailaren 9a at 12:22\nItaliera, frantsesa eta gaztelania erabili dituzte batez ere.\n2008(e)ko uztailaren 9a at 20:24\nMila esker informazioagatik. Berdin erran zidan ahoz lagun batek, kritika argitaratu eta gutxira.\nZein hizkuntza edo hizkuntzetatik euskaratu zuten eleberria aipatu baldin banuen, ez zen izan gaizki iruditzen zaidalako jatorrizkoa ez den hizkuntza batetik euskara ekartzea; zeharka, bertze kontu zenbait adierazi nahi nuen: alegia, argitaletxeek eman beharko lioketela balizko irakurleari horri buruzko informazioa (begirune kontua), eta bizpahiru hizkuntzetako bertsioez baliatzeak ez diola ezer kentzen itzulpen bati (alderantziz: balio erantsia ematen dio horrek).


Izan zaitez Ekoirakurlea!\nGaurkoa bezalako mundu egun baten helburua Garapen Jasangarria ziurtatuko duen hezkuntza sustatzea da. Gure planetako bizi kalitatea hobetzeko, ohitura, jarrera, sentsibilitate eta jokaera ezberdinen bidez.\nAgenda 2030 ekimena ardatz duen Ekoirakurleak kanpainarekin, ingurumen hezkuntza sustatu nahi dugu. Hain zuzen, gure mundua aldatuko duten garapen iraunkorrerako helburuak biltzen ditu Agenda 2030 izenekoak.\nKontzientziazioa eragingo duten irakurketak gomendatzen dizkizugu, aldaketa kartelen bidez bultzatzen dugu, aldaketarekin bat egiten dugu gure manifestuaren bidez, eta haur, gazte nahiz helduei aldaketaren hazi izango diren ekintza txikiak egiteko erronka proposatzen diegu.\nEzagutu gure kanpaina eta Ekoirakurle izan zaitez!\nMundu iraunkorrerako eta etorkizun berderako bidea egiten ari gara, hezkuntzaren indarra erabiliz. Begikok ikasgelan eta familian parte hartzen du, irakurtzea guztion ekintza baita bizi osoan zehar, eta edonon izan beharko luke bere lekua.\nZer dakizu... Elena Odriozola ilustratzaileari buruz?\nEmakumeak Begiko ditugu\nEzagutzen ez dituzun 5 emakume zientzialari


Franz von Bayros - Wikipedia, entziklopedia askea.\nZagreb, 1866ko maiatzaren 28a\nViena, 1924ko apirilaren 3a (57 urte)\nmargolaria, artista eta ilustratzailea\nFranz von Bayrosen marrazki erotikoa.\nFranz von Bayros, baita ere Bayrosko Markesa bezala ezaguna (Zagreb, 1866ko maiatzaren 28a - Viena, 1924ko apirilaren 3a) ilustratzaile eta marrazkilari austriarra. Bere lanetan erotismoa landu zuen eta horregatik arazo handiak izan zituen. Dekadentismo mugimenduko partaidea izan zen.\nNoble espainiar baten semea, Zagreb jaioa, hamazazpi urtez Vienako akademian sartu zen. Vienako nobleziarekin erlazionatzen zen, besteak beste, Johann Strauss (semea); haren alabaorde Aliciarekin 1896an ezkondu zen. 1890an Eugen Felix (1836-1906) erretratistarekin ikasi zuen et, ondoren, Gottfried Seelos (1829-1900) paisaien margolaria. 1897an Munichera joan zen bizitzera; 1904an hiri horretan bere lehenengo erakusketa irekiko zuen eta arrakasta handia lortu zuen. 1904tik 1908 arte von Bayros ikasten Frantzian eta Italian egon zen. 1911an, bere lanen erotismoa zela eta, Alemaniatik alde egin behar izan zuen. 1924ean garun odoljario baten ondorioz hil egin zen.\nHaren lan ezagunena eta polemikoa Erzählungen vom Toilettentische (euskaraz "Apaingelako ipuinak"). Han agertzen ziren marrazkiak garairako oso probokatzaileak ziren: harreman sexualak, lesbianismoaren eszenak, zoofiliakoak, masturbazioak, sadomasokismoa, pederastia, e.a.  Von Bayrosek bi mila margolan inguru egin zituen. Haren estiloa morbosoa eta probokatzailea zen baina, aldi berean, fina.\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Franz von Bayros\nMultimedia: Franz von Bayros\nBNF: 11890716v (data)\nOpen Library: OL301412A\nOrriaren azken aldaketa: 28 maiatza 2019, 14:57.


GKEen proiektuak babestea, nola izan solidarioak pertsonen etorkizunarekin | Consumer\nGKEen proiektuak babestea, nola izan solidarioak pertsonen etorkizunarekin\nFunts-eskasiak zalantzan jartzen du GKEen proiektu batzuen jarraitutasuna, baina herritarrek lagundu dezakete horiek mantentzen\nKrisiak murriztu egin ditu GKEen fondoak proiektuak hasteko, baina batzuetan, beste batzuen jarraitutasuna arriskuan jarri du, emaitza arrakastatsuak erakutsi dituzten beste batzuen jarraipena. Nola eragotzi? Herritarrek badute gakoa. Artikulu honetan zazpi proiektu nabarmentzen dira, ekimen original baten bidez lagundu dezaketenak: obra bat babestekoa. Banaka edo taldean, lankideekin, lagunekin edo senideekin, denon artean lagun daiteke hileko ekarpen batekin, proiektu bat finantzatzeko nahikoa.\nGKEen proiektu bat zergatik babestu\n“Obra bat babestea” Cesal GKEaren ekimen originala da. Beste era batera arriskuan egongo liratekeen zazpi proiektu indarrean mantentzeko animatzen du. Arrazoia sinplea da. “Krisialdia iritsi zenean, zenbait proiektu eta errealitate mehatxatu egin ziren baliabide-eskasiagatik edo nazioarteko lankidetzatik datozen funtsen jarraitutasun faltagatik”, azaldu du José Fernándezek, Cesaleko Kanpo Harremanetako eta Sentsibilizazio Saileko zuzendariak.\nProiektu horiek sostengu “iraunkor eta jarraitu” baten mende daude, ez da amaierarik aurreikusi haientzat. Hori dela eta, onuradunek aita-amabitxiak bilatzen dituzte, “munduari bere zerumuga zabaltzen duen abentura” izan dadin.\nNola aurkez daiteke proiektu bat?\nProiektu bat banaka edo taldeka apadriza daiteke, hainbat lagunen, senitartekoen edo ikaskideen eta lanaren artean.\nParte hartu nahi duten herritarrek banaka edo taldeka egin dezakete. Hainbat lagun, senitartekoak, lankideak edo klasekoak elkartu daitezke, denon artean diru-kopuru txiki bat emateko, aukeratutako proiektuari eusteko. “Harrera-etxeak, eskolak, baliabide gutxiko herrialdeetako lanbide-heziketako zentroak”, gehitzen du Fernándezek.\nObra bat aukeratu ondoren, zenbateko bat aukeratzen da. Proposatutako proiektuetako bat izan ezik (urtean 500 euro gutxienez), gainerakoek 500 euroko gutxieneko dohaintzak eskatzen dituzte obra batekin elkarlanean aritzeko; 1.500 euro, berriz, sendotzeko; eta 3.000 euro proiektua apadrizatzeko. Une honetan, funts publikoak eta pribatuak murriztu egin dira, eta “argiago dago inoiz ez dela parte-hartze ekonomiko puntualaren rola, konpromiso iraunkorra baizik”, adierazi du Fernándezek.\nSei hilean behin, aita-ama pontekoek proiektuen informazioa jasotzen dute, txosten deskribatzaile eta fotografikoa, proiektuaren bilakaera zehazten duena. Dokumentazio hori osatzeko, urteko memoria instituzionala, hileroko buletin digitala eta dagozkion kenkari fiskalak lortzeko dohaintzen ziurtagiria osatzen dira.\nApadrizatzeko zazpi proiektu\n1. Liman, Perun, hezkuntza-laguntzako zentroa. Zentro hori 2003an ireki zen, eta 6 eta 13 urte bitarteko 150 haurrentzako eta haien familientzako lekua izan zuen. Helburua eskola-adinean dauden haurrei laguntzea da, errendimendu gutxirekin eta ikasteko arazoak dituztenekin, besteak beste, desnutrizioa, familia-indarkeria edo haurren lan-kasuak. “Muturreko pobrezia, isolamendua eta aukerarik eza”, esan du Cesalek, alde honen ezaugarria.\nLan-taldeari, elikagaiei eta jarduera eta tailerretarako behar diren baliabideei emango zaizkie ekarpenak.\n2. Giza garapenerako zentroa, Itaguá, Paraguai. Zentro honetan, “legearekin eta gizarte-bazterkeriaren arriskuarekin gatazkan dauden 180 gazte”, azaldu du Cesalek, eta hezkuntza-aukerak eta prestakuntza-aukerak hobetuko ditu. Ikastetxea tailerrak eta eskolak osatzen dute lehen eta bigarren hezkuntzako ikasleei prestakuntza emateko, baita ikasketak utzi zituzten eta orain lanbide bat ikasi nahi duten gazteentzat ere.\nZentroak 2011. urtetik aurrera funtzionatzen du, eta hori jasaten duten aita-amabitxiak irekita mantentzen eta dozenaka ikasle trebatzen lagunduko dute.\n3. Harrera etxea Kampalan, Ugandan. Hiesa dela-eta 60 haur eta nerabe umezurtzentzat espazio hori eraikitzeak aurrez aurre dagoen muturreko ahultasuna murrizten du. Hemen zainketak, arreta eta babesa jasoko dituzu.\nAita-amek egindako ekarpenak etxeko oinarrizko ekipamenduan eta haur eta hezkuntzako materialean inbertituko dira.\n4. Maputoko garapen komunitarioko zentroa, Mozambike. Bostehun gazte inguruk izango dute zentro honetan trebatzeko aukera, 2011ko martxoan irekia. Ordutik, “auzoko gazteen eta haurren topagunea” da, eta 14 eta 20 urte bitarteko ehunka neraberen prestakuntza sozio-profesionala jasotzen dute. Baina, lanerako orientazioaz gain, ingeleseko eta informatikako ikastaroak edo joskintza-tailerrak, egunero 400 haurrentzako gosaria ematen zaie eta arratsaldean arreta ematen zaie etxeko lanekin laguntzeko.\nGosariak eta ikastaroak mantentzeko erabiliko dira dohaintzak.\n5. San José eskola, Hondurasen. 2010ean, Teguzigalpa baliabide gutxiko 92 familia Maria Jose Kokalekura joan ziren bizitzera. Bertan, lau gela, osasun-modulu bat eta kirol-kantxa bat dituen eskola bat dago.\nEmaileek urtean 500 euro emango dituzte gutxienez, hezkuntza-materialak 60 haurrek ordaindu ahal izateko. Material horiek eskolara joan ahal izango dira, eta, laguntzari esker, kalitatezko hezkuntza jasoko dute.\n6. Puerto Príncipe, Haitiren elikadura-zentroa. Haitiri eragin zion lurrikarak, oraindik ere, ondorioak ditu herritarrentzat. Urtean 1.400 haur baino gutxiago, haurdun dauden emakumeak eta ama bularreko haurrak hartzen ditu urtean. Baina bere lanak harago doaz, tailerrak ematen baitira eta emakumeei nutrizioari eta higieneari buruzko ezagutzak irakasten baitzaizkie.\nApadrinen kuotek zentro irekia mantenduko dute.\n7. Dominikar Errepublikako prestakuntza zentroa. Gizartetik baztertuak izateko arriskuan dauden 300 gazte bitarte, “eremu behartsuenetako batean” bizi direnak, pobrezia-maila handia dutenak, zentro horretara joan ahal izango dira. Bertan, elektrizitateari, elektronikari eta ostalaritzari buruzko prestakuntza ematen da, eta informatika-tailerra eta erabilera anitzeko aretoa eskaintzen dira.\nDohaintzei esker, zentroa irekita egongo da, ehunka gazterentzat etorkizunerako aukera gisa.\nbazkide ong emaile ong nazioarteko garapen-lankidetza ONG-eu


"Egiak eraikitzeko moduak krisi larrian daude, eta jendea helduleku berrien bila dabil" : Irutxuloko Hitza\nHamabietan bermuta: FIto Rodriguez\n"Egiak eraikitzeko moduak krisi larrian daude, eta jendea helduleku berrien bila dabil"\n‘Fake News-ak, ez dira atzo goizekoak’ saiakera liburua argitaratu du Fito Rodriguez EHUko irakasleak. Gezurraren erabileraren inguruko hausnarketa egin du obra labur bezain sakonean.\nEgia izeneko auzoa aukeratu duzu elkarrizketarako. Nahita egin duzu?\nEgia auzoa benetakoa da, eta atzean daukana ezkutatzen du. Egiak askotan ez digu ikusten uzten zertarako esaten den. Ez zergatik, baizik eta zertarako.\nZer ezkutatzen du auzo honek?\nAuzo hau trenbidearen beste aldean dagoena da. Errekaren beste aldean dagoena. Auzo honetan bizi dira gerra galdu zutenak, langile eta arrantzale txiroak. Hain zuzen, Egia kalearen jarraipena Karmengo Amaren kalea da, hemen arrantzale asko bizi zirelako. Hemen, adibidez, abertzaletasunen artean, jeltzaleen aldeko jende gutxi zegoen, baina bazeuden Eusko Ekintzakoak. Nolabait, Egiak segida eman dio horri bere historian zehar. Aurreko hauteskundeetako emaitzak ikusten baditugu, EH Bilduk Zubietan, Igeldon eta Egian irabazi zuen.\nEta zergatik Basarri taberna?\nAuzoko giro euskalduneko tabernetako bat da, aspaldikoa. Duela urte batzuk nire kuadrillako hiru lagunek hartu zuten, Joxe Marik, Aitorrek eta Kintxok, eta orain azkenak bakarrik jarraitzen du hor. Horregatik, ni ez naiz ari pintxo bat jaten, ‘kintxo’ bat baizik.\n‘Fake News-ak ez dira atzo goizekoak’ dio liburuaren tituluak; zergatik argitaratu orain, orduan?\nAspalditik nenbilen istorio horrekin. Ahozkotasuna ez da soilik bertsolaritza, askoz gehiago da: esamesak, bolo-boloak, zurrumurruak… Eta 80ko hamarkadatik aurrera ahozkotasunari loturiko fenomenoak aztertzen aritu naiz.\nFuntsean, informazioa ez da informazioa soilik. Jendeak ez ditu datuak gogoratzen, istorioak baizik. Hortaz, datuak ‘formatu’ egin behar dira; istorio batean kokatu, alegia. Guk sinesten ditugunak istorioak dira, eta informazio bat ematen dugun aldiro, istorio bat saltzen ari gara.\nHau ez da soilik hedabideetan planteatu daitekeen gauza bat: gure mundua ulertzeko egitura oso bat da. Eta egitura hori fikziozkoa da, sorkuntza literario bat delako. Izan ahoz ahozkoa, prentsakoa edo gaur egun sareetan ematen dena.\nIstorio horietan, izan zurrumurruak edo ‘fake news’-ak, jendeak mundua ulertzeko moduak bilatzen dituela diozu. Jendeak hori nahi al du? Azalpen bat, faltsua izan arren?\nGizakiari hutsuneak izua sortzen dio: Horror vacui. Heldulekuak behar ditugu gertatzen zaizkigun gauzak ulertu ahal izateko, eta helduleku horiek desberdinak izan dira historian zehar: filosofia, erlijioa… Ilustraziotik aurrera planteatzen dena da helduleku edo ‘egia’ horiek aparatu juridikoak sortzen dituela. Marlaskak esango lukeen modura, egia ebazpen bat da.\nOrain, ordea, ideia hori ere kolokan dago. Izan ere, mundializazioak justiziaren monopolioaren erorketa ekarri du, eta baita egia juridikoena ere. Egiak eraikitzeko moduak krisi larrian daude, eta jendea helduleku berrien bila dabil.\nEgia gudu-zelai bat dela esan izan duzu: gailentzen diren egiak dira zabaltzen direnak.\nEgia boterearen azalpen bat da. Jainkoak, eliza katolikoaren bidez, «ni naiz egia» esaten duenean, botere ekitaldi baten aurrean gaude.\nNik planteatzen dudana da egiaren genealogia bat egin beharko genukeela: Nork zabaldu du hori? Zertarako? Zergatik une horretan?\nNork sortzen ditu ‘fake news’-ak?\nGure garunak berak fake news-ak sortzen ditu. Memoria txarra, ulermen arazoak, nahasmenak… Askotan informazio okerrei eusten diogu, eta hori zabaldu egiten dugu.\nSareko albiste horien atzean nor dagoen? Ez dira pertsonak, makinak baizik, eta albiste horiek guri buruz jasotako informazioa erabiliz sortzen dituzte. Gizon zuri, heterosexual, donostiar eta realzalea bazara, zure araberako istorioak sortuko dizkizute.\nEta nola egin diezaiokegu aurre horri?\nAurre egin baino, eskaintzen digutena aprobetxatu dezakegu. Fake news sortzaile horiek analizatzaile sozialak dira, eta egiten duten lanari esker, gizartea nolakoa den ikusi dezakegu. Datu pila bat ematen dizkigute.\nInork ez du publikoki onartuko pertsona arrazista denik, baina gizarte batean zabaltzen diren albiste faltsuak aztertuta, bertakoek benetan zer pentsatzen duten jakin dezakegu, eta hor eragiteko aukera izango dugu. Horregatik, adierazle edo sintoma izateaz gain, fake news-ak terapiarako bidea ere direla diot.\nSare sozialetan albiste bat zabaltzen dugun aldiro, informazio horri gure sinesgarritasuna ematen diogula azaltzen duzu. Horrek ardura bat eskatzen digu denoi.\nPartekatzen duguna informazio pribilegiatua dela kontsideratzen dugu, eta horrekin konprometitzen gara gure ingurukoen aurrean. Horregatik dira hain arriskutsuak Facebook eta Whatsapp, informazioen zabalpena gertukoen artean ematen delako. Zabalpena pertsonen arteko harreman horretan zimendatzen da, eta sartu zaitez gero hori desmuntatzera…\nKazetarion kasuan ardura hori handiagoa da. Hedabideek beste modu batera jokatu izan balute, Angel Berruetak agian bizirik jarraituko lukeela diozu liburuan.\nKazetaritza ez da gertatutakoaren bertsio bat erreproduzitzea, testuinguru bat eskaintzea baizik. Adibide bat jarriko dut. Aurten 40 urte beteko dira Guardia Zibilak Gladys del Estal erail zuenetik. Garaiko polizien bertsioaren arabera, hil zuten pertsona terrorista venezuelar bat zen.\nGladysen gurasoak Egiakoak ziren, gerra galdu zuten horietakoak. Aita kontzentrazio-esparru frankista batean sartu zuten, eta irten zenean, familiak Venezuelara egin zuen ihes. Alaba han jaio zitzaien, eta urte gutxira, auzora bueltatu ziren. Bueno, ba kontua da polizak zioela Gladys terrorista venezuelar bat zela, aipatu dudan testuinguru hori guztiz alde batera utziz.\nHor sartzen da kazetarien lana. Ez bakoitzari bere iritzia emateko mikrofono bat eskaintzea, baizik eta testu bat bere testuinguruarekin aurkeztea.\nAdierazpen kazetaritza oso hedatua dago, ordea.\nFoucaultek L’ordre du discours (Diskurtsoaren ordena) izeneko lezioa eskaini zuen agenden existentziari buruz hitz egiteko. Azaldu zuen agendak daudela, hau da, gauza batzuez hitz egin beharra dagoela. Horiek dira boterearen egiak, eta beste gauza batzuez ezin da hitz egin. Hortaz, egiak ordena batzuen arabera eta muga batzuen menpe daude sailkatuta, eta hortik ateratzea lan nekeza da. Beste balizko munduak ezinezkotzat jotzea, hori da botereak bilatzen duena.\nHAMABIETAN BERMUTA. Ardo beltza eta atun milorria.\nNon. Basarri taberna (Egia).\nPrezioa: 3,40 euro.


Tortura Nafarroan: Gutxienez 600 pertsona izan dira torturatuak\nPublikatuta: 2017/02/13 16:55 (UTC+1) Azken eguneratzea: 2021/07/01 13:15 (UTC+2)\nEuskal Memoriak orain arte bildutako datuen arabera, azken 50 urteotan gutxienez 600 nafar izan dira torturatuak.\nBelaunaldi ezberdinetako torturatuen agerraldia. Argazkia: EiTB\n54 tortura salaketa zenbatu dituzte EAEn eta Nafarroan, 2015ean\n'Erakundeek bortxa polizialaren ondorioak ikertu behar dituzte'\nNafarroan izan diren tortura kasu guztiak ikertzeko beharrezkoak diren “neurri eraginkorrak” hartzeko eskatu diote torturatuak izan diren hainbat herritarrek Nafarroako Gobernuari.\nAgerraldian 60ko hamarkadatik aurrera torturak jasan dituzten belaunaldi ezberdinetako pertsonek hartu dute parte eta Elias Antonek hartu du hitza.\n“Bizikidetza normalizatzeko eta erabatekoa izateko, ezinbestekoa da torturaren bide ilunari argia jartzea”, esan du.\nGarai politiko ezberdinetan Polizia ezberdinek “tortura beti erabili” dutela, baina inoiz ez dela aitortu gogor kritikatu du. “Tortura beti ezkutatu eta isilarazi egin dute Estatuko botereek eta horrek bi aldiz egiten gaitu biktima, torturatuak izan garelako eta jasandakoa aitortzen ez zaigulako”, gaineratu du.\nNafarroako Gobernuaren Bake eta Bizikidetza Zuzendaritzak oraingoz ez duela urratsik eman salatu dute.\n“Torturatuak izan garen pertsonentzako laguntza iragarri zuten eta poztu egin ginen horregatik, baina oraingoz inor ez da gurekin harremanetan jarri, gure testigantzak, egoera eta beharrizanak ezagutzeko”, deitoratu du.\nIldo horretan, Euskal Memoriak azken urteotan egindako ikerketa lana goraipatu du. Elkarte horren arabera, gutxienez 600 pertsona torturatu dituzte Nafarroan azken hamarkadetan, “eta milatik gora izan daitezkeela uste da”.\nElias Antonek Euskal Memoriarekin harremanetan jartzeko dei egin die torturak pairatu dituzten herritarrei, euren kasuak argitara ateraz.\n“Ezinbestekoa da egia ezagutzea, aitortza eta erreparazioa, baita berriro gertatuko ez denaren bermea”, azpimarratu du.


Iñigo egon da gurekin - - Goiena.eus\nIñigo egon da gurekin\nJokin Zubiria 2016-04-22 08:40\nErtzaintzaren omenaldia tarteko, apirilaren 16an gertu izan dugu Iñigo Arrasaten.\nOspakizuna aitzakia, agertu dira Barne Saileko funtzionarioak, eta mandatariei men eginez ekin diote festari. Ze ospakizun izan duten! Ez zaie inguruko tabernetako poteorik ere falta izan. Ze ohore, arrasatearrok Iñigo ondoan izan dugula.\nArrasateko gobernuko zinegotziek ez dute aukera galdu gala guztiak jantzi eta ekitaldiari zegokion itxura eta planta emateko. Noizbait Gasteizko Parlamentuan diputatu izateko esperantzaz muxuak hemen, aurreskuak han, militar agurrak ondokoari, irribarre profilaktikoak kameraren aurrean...\nHalere, zenbait arrasatearrok ere izan genuen Iñigo gurekin. Ez Urkullu abizenduna, baina bai bizkaitarra. Gureak ez du 80. urteaurrenik ospatuko. 2012ko apirilaren 9tik ez baititu 29 urteak gaindituko. Gure udalak agurtzen dituen zaunkari autonomikoetako batek jaurtitako gomazko pilota batek erail zituen Basauriko gaztearen ametsak.\nIñigo, gogoan zaitugu.


AIAKO HARRIA PN ETA KBE, ETA LAU HAIZETAKO PARKEKO IBILBIDE GIDATUAK HASIKO DIRA - Oarsoaldea Turismo\nAbuztuan hasi eta urria bitartean 3 ibilbide gidatu ezberdin eskainiko dira.\nHonela, ibilbideen eskaintza "Lau Haizeta Parkea eta bere monumentu megalitikoak" izeneko bisita gidatuarekin hasiko da aurten. Datorren larunbatean, abuztuak 1, goizeko 10:00etan eskainiko da elebitan. Sanmarko gotorlekutik hasiko da bisita.\nBestalde, orain dela hiru urte egindako aurkikuntzek berebiziko interesa eman diete "Aizpitarte haitzuloetako bisita" gidatuari, baita beren sarrera mugatu ere. Aurkitutako grabatuek gure arbasoen bizimoduari buruz dugun ezagutza sakontzen dute, antzinatasuna, erabilitako teknika eta euren kontserbazioa direla medio, ezohizkoak. Bistaren iraupena 1,5 ordukoa da.\nIrteera gidatuen eskaintza "Añarbe Baso Erreserba" bisitarekin osatzen da. Irteera honetan, paisaia irekiez gozatzeko aukeraz gain, Malbazarko eta Pagosardeko hezeguneetan aurkitzen den fauna, flora eta euren berezitasunak ezagutzeko aukera izango da. Ibilbideak aparteko pagadietan sartuko gaitu eta baso hauen bioaniztasuna ezagutuko dugu. 4 orduko iraupena izango du ibilbide honek.


Igandean Zumaian jokatuko dute Olaizola II.a-Urrutikoetxeak eta Bengoetxea VI.a-Mariezkurrena II.ak - Zumaia - 2020-01-12 - Baleike.eus\nIgandean Zumaian jokatuko dute Olaizola II.a-Urrutikoetxeak eta Bengoetxea VI.a-Mariezkurrena II.ak\nBaleike 2020-01-09 12:20\nEskuz binakako pilota txapelketako partida izango da, eta aurrez beste partida bat jokatuko da. Udal zinegotziek erabaki dute herritarren artean zozkatzea antolatzaileek eurei emandako 15 sarrerak. Ostiralera arte eman daiteke izena zozketan.\nIgande honetan, urtarrilak 12, jokatuko da binakako txapelketa profesionaleko partida Aitzuri pilotalekuan, arratsaldeko 17:00etan. Olaizola II.a-Urrutikoetxea eta Bengoetxea VI.a-Mariezkurrena II.a bikoteek elkarren aurka jokatuko dute. Aurrez, Agirre-Eskiroz eta Arteaga II.a-Urretabizkaia bikoteen arteko lehia egongo da.\nSarrerak salgai daude sarean 25-30 eurotan (kudeaketa gastuak gehitu behar zaizkio prezioari) eta partidaren egunean ere Aitzuriko leihatilan eskuratzeko aukera egongo da, prezio berean (kudeaketa gasturik gabe).\nSarrerak zozkatuko dituzte\nBestalde, partidaren antolatzaileek udal ordezkariei eskainitako 15 sarrerak herritarren esku jartzea erabaki dute udal agintariek. Hori, zozketa bidez egingo dute. Herritarrek kiroldegian eman beharko dute izena parte hartzeko. Zozketa ostiralean egingo da, arratsaldeko 19:00etan, eta ordura arte parte hartzeko aukera dago.


Lanbidea: Ostalaritza arloko enpresaria\nAtentatuaren data: 16/08/1985\nAtentatuaren lekua: Castellón de la Plana\nErrudunak: Henri Parot, condenado a 29 años de prisión y a pagar una indemnización de 20 millones de pesetas. Jacques Esnal, autor material, y Jean Parot, condenados en Francia a cadena perpetua. José Luis Arrieta Zubimendi, condenado en rebeldía por el Tribunal Criminal de París y muerto en la clandestinidad en Toulouse.\n1985ko udaberrian, zenbait egunkaritan Gilbert eta Clément Perret anai frantsesak agertu ziren. Bai Frantziako justiziak baita ETAtik hurbil zeudenek anaiak gerra zikinarekin zerikusia zutela esan zuten. Informazio horien arabera, Perret anaiak eta Jean-Pierre Chérid OAS izeneko erakunde bateko kidean ziren (Organisation de l’Armèe Secrète). Erakunde horrek Aljeriako independentziaren aurka borrokatzen zuen eta GAL erakundearekin lotura zuen.\n1985ko abuztuaren 16ko 15.15ak aldera, ETAko talde mugikor bateko hiru kide Castellóko aeroklubera hurbildu ziren. Han, Perret anaiak pizzeria baten jabeak ziren. Terroristek Clément aurkitu zuten mahai bateko bezeroekin zegoenean eta 19 aldiz tiro egin zioten. Berehala hil zen. Terroristen tiroek 19 urteko zerbitzari bat, Miguel Palenques Sanahuja, hanka batean zauritu zuten.\nClément Perret Aix-en-Provencen jaio zen, Frantzian. Benicassimen bizi zen emaztearekin. Hamahiru hilabeteko semea zuten. Castellóko hilerrian dago ehortzita.


Oso eztei-oturuntza berezia da Txarriboda, Hika Teatroak Antzerki Aroa zikloaren barruan Iturramako Civivoxean taularatuko duen antzezlana | Ayuntamiento de Pamplona\nEmanaldia 20:00etan hasiko da, eta sarrerak salgai daude 8 euroan www.pamplonaescultura.es eta www.pamplona.es webguneetan eta Civivoxetan\nTxarriboda da Hika Teatroak ostiralerako proposatzen duen lana, kabaret-kontakizun basatia, non itxurak zein jakinduriak araua hausteko bide ematen baitute, oso pertsonaia bereziak dituen ezkontza bitxi batean. Emanaldia 20:00etan hasiko da, eta sarrerak salgai daude 8 euroan www.pamplonaescultura.es eta www.pamplona.es webguneetan eta Civivoxetan.\nMireiak eta Imanolek bikote ezin hobea osatzen dute. Gaur ezkontza-eguna dute eta pozez gainezka daude. Zeremonia egin da, eta emaztegaiaren aitak –Patxi Bilbao Ipertrolako handi-mandiak– antolatu eta ordaindu du eztei-oturuntza, festa benetan handia. “Gaur txerrien antzera jan, edan eta dantza egitea nahi dut!”. Hitz horiekin eginen die harrera aretoa mukuru betetzen duten gonbidatuei. Guztiak bertan daudela dirudienean, ordea, Txusa azalduko da, gizon gorputzean bizi den emakumea.\nTxusa Imanolen aitaren azken bikotea izan zen hura hil artean. Mireiak gonbidatu du ezkontzara. Emakumea atsegin du eta aukera polita iruditu zaio Imanolek Txusa hobeto ezagutu eta bere aitarena gainditu ahal izateko. Baina ezuste hau beste askoren hasiera besterik ez da izanen, eta ezkontza behar zuenak “txarriboda” izaten amaituko du. Obraren idazlea eta zuzendaria Agurtzane Intxaurraga da, eta antzezleak Sandra Fernández Agirre, Patxi González, Iñigo Aranbarri, Kepa Errasti, Juanjo Otero eta Iñaki Maruri.\nAntzerki engaiatuko hiru hamarkada\nHIKA Teatroa Donostiako konpainia bat da, eta ia hiru hamarkadako ibilbidea du agertokietan. Agurtzane Intxaurraga zuzendari-lanetan aritzen denean, ekoizpenek izaera sozial nabarmena izaten dute, eta beti saiatzen dira ikusleengan zalantza sortzen etengabe. Ikuskizunek eszenografia minimalista eta kontzeptuala dute, istorioak oso modu poetikoan kontatzen dira, estetika nabarmenduz, non musika eta argia oso garrantzitsuak baitira. HIKA Teatroaren proiektu guztiak euskaraz sortzen dira, konpainiak gaztelaniazko bigarren bertsio bat eskaini ohi badu ere, lanak nazioan eta nazioartean bultzatu eta aurkezteko.\nHika Teatroaren lan-ibilbidean zehar, hainbat sari jaso ditu konpainiak antzerki-muntaketengatik. Gau arabiarra antzezlanak muntaketa eszenikorik onenari emandako saria jaso zuen Haroko Garnacha Jaialdian, 2015ean, eta urte berean euskal ekoizpenik onenari emandako Ercilla saria lortu zuten. Antzezlanaren protagonista Itziar Ituñok eta Agurtzane Intxaurragak aktore protagonista eta taldeko aktorerik onenari emandako sariak lortu zituzten, hurrenez hurren, Errioxako Garnacha Antzerki Lehiaketa Nazionalaren XVI. edizioan. Aitarekin bidaian, Groau!, Ixa eta Ai, ama! lanekin euskarazko testurik onenari emandako MAX saria lortu zuten 2010, 2005, 2004 eta 2003an, hurrenez hurren.


Gabonetan irekitako ikastetxeak | Consumer\nHainbat ikastetxek ateak ireki dituzte Gabonetako oporretan, familia eta lana uztartzeko\nEgilea: Marta Vázquez-Reina 2008-ko abenduak 12\nAbenduaren 23tik urtarrilaren hasiera arte, ehunka mila ikaslek beren eguneroko erritmoa hautsi dute eskolako oporrengatik eta, horrekin batera, gurasoena. Gabonetan, seme-alabek bi aste irauten dute, eta gurasoek, berriz, astebete. Nor arduratzen da adingabeez gainerako egunetan? Heldu batzuek opor-egunak hartzea erabaki dute, baina guztiek ezin dituzte hartu. Lana eta familia bateratzea are zailagoa da. Irtenbide bat Gabonetan irekitako zentroen programak dira, urtero herrialdeko hainbat udal eta erakunde publiko gaitzen dituztenak.\nAbenduaren 23an, irteera-kanpaia entzungo da Espainiako ikastetxe gehienetan, eta hurrengo urteko urtarrilaren 8ra arte itxiko dituzte ateak. Bi gurasoek lan egiten duten familientzat arazo larria da itxiera hori, etxeko txikienen kargu egiteko irtenbide alternatiboak bilatzera behartzen baititu. Duela urte batzuetatik hona, udal-erakundeek, erakunde autonomikoek edo ikastetxeek berek ematen dizkiete gauzak.\nErakunde horiek oporraldietan ikastetxeak irekitzeko hainbat programa antolatzen dituzte, familiei beren seme-alabak beren ikastetxera edo beste ikastetxeetara joateko aukera ematen dietenak lanegun horietan. Bertan, jolas- eta aisialdi-jarduerak egiten dira, eta, horiei esker, eguna dibertigarria da haientzat.\nHaur eta Lehen Hezkuntzako oporrak\nOporretan programa horietan parte hartzen duten ikastetxeak zabalik daude udalerrian erroldatuta dauden ikasle guztientzat.\nIkastetxeak irekitzeko programa gehienak oporren egun guztietan egiten dira, jaiegunetan eta asteburuetan izan ezik. Haur eta Lehen Hezkuntzako 3 eta 12 urte bitarteko haurrek hartzen dute parte. Programa horietan parte hartzen duten ikastetxeek ez dituzte beren ikasleak bakarrik onartzen, baizik eta udalerrian erroldatuta dauden eta bi gurasoek lan egiten dutela frogatu behar duten ikasle guztiak.\nHala ere, udan irekitzeko programetan bezala, baldintza horiek betetzeak ez du lanpostu bat bermatzen. Zerbitzu horren eskaera oso handia da hiri askotan; izan ere, udalek edo komunitateek hein batean edo osorik diruz laguntzen dutenez, familientzako alternatiba ekonomikoenetako bat dira.\nZentro irekiak oporretan\nAragoin, ikastetxe bakoitzak bere tarifak ezartzen ditu: 0,10 eta 0,62 euro artean orduko.\nAragoi: Aragoiko 75 ikastetxek hartuko dute parte aurtengo Gabonetan Hezkuntza Departamentuak sustatutako ikastetxeen irekiera-programan. Haur eta Lehen Hezkuntzako ikasleak Huescako, Teruelgo eta Zaragozako 21 udalerrietako ikastetxeetara joan ahal izango dira, 8:00etatik 15:00etara. Ikastetxeek beren jardueren eskaintza diseinatzen dute eskola kontseiluaren barruan, eta horrek ziurtatzen du hezkuntza proiektuak bakoitza kokatzen den testuingurura egokitzen direla. Ikastetxe bakoitzak 0,10 eta 0,62 euro arteko tarifak ezartzen ditu orduko. Ikastetxe batzuek jantokiko zerbitzua dute.\nAsturias: Oviedoko Udalak lau ikastetxe ireki zituen hirian. Haur eta Lehen Hezkuntzako ikasleentzako jolas- eta hezkuntza-jarduerak antolatzen dituzte. 170 familiak baino gehiagok lortu dute plaza bat edizio honetan, eta aurrekoak baino eskaera gehiago jaso ditu. Izena emateko epea azaroaren amaieran bukatu zen, baina abenduaren erdialdean oraindik ere onartzen ziren plaza libre batzuetarako eskaerak. Matrikularen kostua 15 eurokoa da, goizeko zortzi eta erdietatik arratsaldeko ordu bietara. Jantoki zerbitzua behar dutenek 28,88 euro ordaindu beharko dituzte eta ordu eta erdi geroago aterako dira, hiru eta erdietan.\nGaztela eta Leon: Hezkuntza Sailak hitzarmenak egin ditu udalekin aurtengo Gabonetan komunitateko ikastetxe batzuen ateak irekitzeko. Haietara Haur Hezkuntzako edo Lehen Hezkuntzako bigarren zikloko ikasketak egiten ari diren ikasleak joan daitezke, haien gurasoek oporretan familia eta lana bateratzeko beharra egiaztatzen badute. Zentroak 8:00etatik 15:00ak arte egoten dira irekita, eta gutxieneko ordutegia 10:00etatik 13:00etara da. Zerbitzua Hezkuntza Sailak finantzatzen du. Hala ere, ikastetxe bakoitzak ahalmena du zerbitzu osagarrien tarifak ezartzeko, hala nola jantokia edo gosaria.\nMadril, hiria eta probintzia: lana eta familia bateratzeko neurrien artean, Madrilgo Udalak 1.260 plaza deitu ditu Haur eta Lehen Hezkuntzako ikasleak Gabonetan irekita egongo diren 21 ikastetxeetara joan daitezen. Programak hezkuntza, gizarte eta kultur jarduerak eta aisialdikoak egiteko zerbitzua eskaintzen du, 7:30etik 15:30era. Ikasleek Madrilen erroldaturik egon behar dute eta biek lan egin behar dute. Matrikula 39,20 eurokoa da eta 12 eurokoa jantokiko beka duten erabiltzaileentzat.\nInformazioa jasotzeko biderik azkarrena udaletako hezkuntza sailetara jotzea da.\nErkidego horietaz gain, Espainiako udalerri askok irekitzen dituzte ikastetxe batzuk Gabonetan. Esate baterako, Granadak lau ikastetxe irekiko ditu Gabonetako oporretan, 9:00etatik 14:30era. Goizeko gela izango da 7:30etik aurrera, eta jantokia, berriz, 15:15 arte. Familiei zerbitzu honen berri emateko, aukera azkarrena udaletako hezkuntza sailetara jotzea eta dagokion informazioa eskatzea da.\nBeste aukera batzuk: ludotekak, hiri kanpamentuak eta lantegiak\nUdal ludotekak: udal batzuek, Gabonetan adiskidetzeko erraztasunak eskaintzeko asmoz, adin txikikoei laguntzeko kanpainak edo programak jarri dituzte abian hiriko udal ludoteketan. Logroñon, adibidez, 350 plaza eskainiko ditu 4 eta 11 urte bitarteko haurrentzat abenduaren 26tik 30era eta urtarrilaren 2tik 4ra bitarteko zazpi udal ludoteketan. Jardueraren kostua 7 eurokoa da (3,5 euro familia bereko kide bat baino gehiago badira) eta ordutegia 7:55etik 15:05era bitartekoa da. Bestalde, Pozueloko Udalak (Madril) doako plazak ditu udalerrian erroldatuta dauden 2 eta 10 urte bitarteko haurrentzat, Gabonetan goizeko (8:00etatik 14:30era) edo arratsaldeko (15:00etatik 20:00etara) udal ludotekara joan daitezen.\nHiri kanpalekuak: bestalde, udal askok eskaintzen diete udalerriko haurrei Gabonetako Kanpalekuak, eta horietan zehar hainbat kirol eta aisialdi jarduera antolatzen dira 3 eta 12 urte bitarteko ikasleentzat. Oro har, jarduera horiek Udalaren kirol instalazioetan edo horiek hartzeko irekitzen diren ikastetxeetan egiten dira. Azken kasu horretan, ikastetxeek berek jakinarazten diete gurasoei jarduera abian jarri dela. Madrilgo Udalak, FEAPSrekin sinatutako hitzarmen baten bidez, hiri-kanpaleku bat antolatu du eskola-adinean adimen-ezgaitasuna duten haur eta gazteentzat.\nAdiskidetze tailerrak: Oviedoko Udalaren proposamena herriko bederatzi gizarte etxetan garatzen da eta 6 eta 12 urte bitarteko haurrei zuzenduta dago. Tailerrak 08:30etik 14:00ak arte izango dira. Izena emateko epea abenduaren 21ean bukatuko da.\nikastetxeak ludoteca-eu Navidad-eu