Egungo euskal ipuingintzaren historia - Gaiak - Euskonews\nBerri Euskal Herriko Unibertsitateak bere Euskal Literatura Sailean Egungo euskal ipuingintzaren historia delako ikerketa eta artikulu sorta aurkeztu du. Lan hori Jon Kortazar literatura katedradunak zuzentzen duen Euskal Literaturaren Historia ikerketa proiektuaren emaitza da. Ale honetako zuzendaria Alvaro Rabelli irakaslea izan da. Bertan Iñaki Aldekoa, Ur Apalategi, Miren Billelabeitia, Ibon Egaña, Iratxe Retolaza eta Javier Rojo irakasleek ere parte hartu dute. 1983 eta 2003. urteen artean argitaratutako hogeita bat ipuin liburu aztertu dituzte ikerlariok, eta, horrez gain, Rabellik idatzitako sarrera zabala —ia ehun orrialdekoa— eskaintzen dio liburuak irakurleari. Ikertutako idazleak eta lanak honako hauek dira: Joseba Sarrionandiaren Narrazioak (1983); J.M Iturralderen Dudular (1983); Inazio Mujika Iraolaren Azukrea belazeetan (1987); Koldo Izagirreren Mendekuak (1987); B. Atxagaren Obabakoak (1988); Edorta Jimenezen Atoiuntzia (1990); Mikel Hernandez Abaituaren Bazko arrautzak (1993); Juan Gartziaren Itzalen itzal (1993); Pello Lizarralderen Sargori (1994); Pako Aristiren Autoestopeko ipuinak (1994); Arantxa Iturberen Lehenago zen berandu (1995); Anjel Lertxundiren Piztiaren izena (1995); Patxi Iturregiren Haize kontra (1996); Xabier Montoiaren Gasteizko hondartzak (1997); Harkaitz Canoren Telefono kaiolatua (1997); Javier Cilleroren Hollywood eta biok (1999); Jose Luis Otamendiren Euri kontuak (1999); Karlos Linazasororen Ez balego beste mundurik (2000); Iban Zalduaren Traizioak (2001); Ixiar Rozasen Sartu, korrontea dabil (2002) eta Jokin Muñozen Bizia lo (2003). Liburuoi eskainitako artikuluetan lan hauen berrirakurketa proposatzen da, gaurko ikuspegiz eta begiradaz egindako berrirakurketa alegia. Izan ere, ikerketa talde honen asmoa euskal literaturaren historia aztertzea bada ere, azterketa hori, esan bezala, gaurko talaiatik egiten dute, bai liburu honetan, bai aurrekoetan, eta bai oraindik ikerketa alde honek datozen urteotan argitaratuko dituen hurrengoetan ere. Gure ipuingintza garaikidearen zer-nolak aztertzen dituen lan honetan ikerketa taldeak ez du kanona alde batera utzi eta, ipuingintzari dagokionez, kanonak eman dituen liburuak aztertzera jo du (Narrazioak, Azukrea belazeetan, Obabakoak, Gasteizko hondartzak, Traizioak...) Beste alde batetik, baina, lanak nolabaiteko kronologia bati jarraitzen dio eta kanon nagusitik kanpoko lanak ere aztertu ditu, beti aniztasunari eusteko asmoz.\n1983 eta 2003 urteen artean argitaratutako hogeita bat ipuin liburu aztertu dituzte ikerlariok, horien artean Inazio Mujika Iraolaren Azukrea belazeetan (1987).\nBeharbada aurreko lanetan ez bezala, sarrerak, ez bakarrik artikuluek planteatzen duten hogei urte horietako ipuinaren historia, baizik eta askoz atzera jo eta ia gure ipuingintza garaikidearen historia osoa eskaintzen du. Izan ere, antologiak antologia, eta monografikoak monografiko, gutxi izan dira euskal ipuingintza hain zabal hartu duten lanak. Hau da, gure ipuingintza literarioaren historia osoa oraindik egin gabe dago eta Egungo euskal ipuingintzaren historia delako hau gure ipuingintzaren gaineko ikasketen aitzindaria baino ez da. Horrela izanik, Rabelliren sarrerak hiru ildo nagusi ezartzen ditu: ipuinaren gaineko teoria, ipuinarekiko harrera eta euskal ipuin garaikidearen definizioa eta bilakaera sorreratik gaur arte. Ipuin teoriari dagokionez, XIX. mendeaz geroztik ipuin literario modernoaren kontzeptua azaltzeko asmoz erabili izan diren teorizazio ildoak birpasatzen ditu Rabellik. Besteak beste, Poe, Quiroga, Bosch eta Cortazar ipuingile entzutetsuak ipuinaren definizioa ematen ahalegindu izan dira. Haiei sor zaie hain iheskorra den genero honi nolabaiteko azalpena eman izana; hau da, haren izaera eta ezaugarriak agerian utzi dituzte. Narratiba eta fikzionalitatea, luzera, sortzeko eta jasotzeko bakantasuna, eraginaren intentsitatea, ekonomia, trinkotasuna eta zehaztasuna dira ipuin literario modernoaren definizioa eman nahiz gehien aipatu izan diren ezaugarriak. Era berean, gogora ekartzen ditu ipuina genero gisa kokatzeko zailtasunak eta eztabaidak. Ildo horri jarraituz, Rabelliren esanetan ipuina narratiba laburraren azpigenero heteroglosiko eta hibrido batean kokatu behar genuke, bere ezaugarri behinena gutxi gorabeherako luzera izaki. Beste era batera esanda, ipuina ez da narratiba laburraren genero bakarra, izan badira narratiba laburrari dagozkion bestelako generoak, ipuin kategoria ez dutenak. Bere luzerari dagokionez, ipuina ipuin luzetik mikroipuinera doa eta bere baitan bestelako generoen eraginak erraz onartzen ditu, hibridaziorako eta esperimentaziorako joera handia azaltzen du. Hala ere, askotan uste denaren kontra, ipuinak lortzen duen intentsitatea dela eta, genero honek zerikusi handiagoa du poesiarekin eleberriarekin baino. Liburuaren sarreran aipatzen den bezala, esandako horrek eraman beharko gintuzke ipuinak eleberriarekiko daukan ustezko morrontzaren ideia behingoz baztertzera. Hain zuzen ere, harrera da sarrerak ukitzen duen beste gai bat. Horretan, nabarmentzen dira genero honen inguruko kontraesanak, besteak beste, gurean oraintsu arte izan den teorizazio eta ikerketa falta, sistema literarioaren partez askotan izan den arreta eza, eleberriaren menpeko generoa dela behin eta berriro ikusi nahi izatea, eta kontrara, generoak eman dituen ageriko lorpen eta emaitza bikainak.\nInguruabar teorikoak alde batera utzita, Egungo euskal ipuingintzaren historia liburuaren sarrerak, esan bezala, euskal ipuin garaikidearen gainbegirada zabala eskaintzen du, sorreratik gaur arte. Horretan bi aro nagusi nabarmentzen dira gure ipuingintza literariorako. Lehenengo aro bat, XIX. mendetik XX. mendearen erdialdera arte. Aro horretan, euskal narratiba sortu ahala, tradizio idatzizko ipuinaren hasiera dugu, betiko ipuin tradizionalaren ondoan, gehien bat ahozkoa zenaren ondoan. Tradizio horretan ohiturazko ipuinak XX. mendearen erdialdera arte iraun zuen, gure ipuingintzarako estetika bakar gisa. 50eko hamarkadaz gero euskal literaturan izandako aldaketen testuinguruan kokatzen du Rabellik ipuin garaikidearen benetako sorrera. Sorrera gorabeheratsua, salbuespenak salbuespen, garaiko aldizkarien orrialdetarako mugatzen baitzen. Horrela, sorrera horren aitzindariak, besteak beste, Jon Mirande, Gabriel Aresti, Jean Etxepare, Martin Ugalde eta Nemesio Etxaniz aipatzen dira.\nIxiar Rozasen Sartu, korrontea dabil 2002an argitaratutako liburua aztertutako liburuen artean dago.\nTestuinguru horretan ikusi behar dugu modernotzat jotzen dugun lehenengo ipuin-bilduma, Martin Ugaldek Venezuelan argitaratu zuen Hiltzaileak (1961) liburua. Baina, ez zen izango 70eko hamarkadara arte ipuinak aldizkarietako orrialdetik bildumen argitalpenetara igarotzen ikusten ditugunean. Sasoi horretan beste mugarri esanguratsu bat ezarri behar da gure ipuingintzaren historian, Anjel Lertxundiren Hunik arrats artean (1970). Lertxundiren lan horrek generoarekiko kontzientzia zabaltzen du. Harrez gero, ipuin-bildumen argitalpenak ugaritzen hasi ziren. Generoak ekin zion gure literaturan ibiltzeari, berandu baina arin. Gauzak horrela, Rabellik lau unetan banatzen du euskal ipuinaren garapenaren ibilbidea: 70eko esperimentalismoa, 80ko eztanda, 90eko finkatzea eta gaur egungoa. Rabelliren esanetan, 70eko ipuin-bilduma eskasetan oraindik zalantza-balantza dabilen generoa antzematen da, bere mugak ez daude behar bezala zedarrituta, nagusi dira esperimentazio narratiborako jotzen duten testuak, sarri askotan gogoeta eta kronikaren artean dabiltza, eta oro har, narratibatasun gutxiko ipuinak dira garai hartakoak. Orduko liburu garrantzitsua Mikel Zarate bizkaitarren Ipuin antzeko alegi mingotsak (1975) dugu. 80ko hamarkada, aldiz, erabat bestelakoa suertatu zen ipuinerako. Liburuak azaltzen digun bezala, 80koa ipuinaren hamarkada izan zen. Hain zuzen, 83. urtearen inguruan benetako eztanda gertatzen da. Eztanda horren lehenengo mugarria Joseba Sarrionandiaren Narrazioak (1983) izan zen, eta gailurra, dudarik gabe, Bernardo Atxagaren Obabakoak (1988) lan hibridoa. 80ko hamarkadako eztanda gerta zedin, hainbat faktorek bat egin zuten: idazleek hartu zuten generoarekiko kontzientziak, Pott taldeko idazleek bezala; nazioartean ere ipuingintzak arrakasta eta ospe handia lortzeak; narrazio lehiaketak ugaritzeak; euskal eskolatik testu txikien eskaera handitzeak; literatura aldizkarietan generoaren aldeko lanak; argitaletxeen apustuak bildumen alde eta idazle gazteen alde, eta, azkenean, zenbait libururen arrakasta sonatuak irakurle berriak erakartzeak. Hamarkada horretan estetika narratibo guztiak antzemangarriak badira ere, benetako ekarpena Hegoamerikatik zetorren errealismo fantastikoarena izan zen, estetika horretan eman baitziren gure ipui-bildumarik onenak.\nHurrengo hamarkadan estetika horrek ez zuen hainbeste garrantzia, eta era guztietako errealismoak nagusitu ziren. Errealismoaren hamarkada izan zen. Baina, baita gure eleberri handien hamarkada ere izan zen. Horrek aurreko hamarkadan hain arrakastatsua izandako ipuingintza bigarren maila batera zokoratu zuen narratibaren alorrean. Hala ere, 90eko hamarkadaren lehenengo urteetako krisialdia gaindituta, euskal ipuinak finkatzeari ekin zion. Idazle berriak irten ziren plazara, estetikak ugarituz joan ziren, emakume idazleen presentzia nabarmentzen hasi zen, genero literarioen eragina handitu zen eta ipuin laburrak edota mikroipuinak ezagunagoak hasi ziren. Horiexek dira gainera gaurko ipuingintzan dirauten ezaugarriak. 90eko eta milurte berriko euskal ipuingintzaren paradigma Xabier Montoia eta Iban Zalduaren lanak ditugu.\nEgungo euskal ipuingintzaren historia liburu honek gure narratibaren alde aberats bat erakusten digu, genero autonomo bat, sarritan eleberriaren aurretik ibili izan dena, genero koloretsua eta askotarikoa.


Solariumak: arautzeko legea urratzen dute | Revista - Part 2\nMakina horietako filtroek B motako erradiazio ultramoreak (larruazalarentzat arriskutsuenak) suntsitzen dituztela eta A motakoak (brontzeatzen dutenak) iragaten uzten dituztela egia da; baina UVB izpiak arrisku handiagokoak badira ere, UVA izpiek ere badute arriskurik: larruazaleko zuntz elastikoetan dute eragina eta asko hartzen direnean epe luzera azalaren zahartzea eta minbizi-aurreko lesioak sortarazten dituzte. Beste aldetik, urteen poderioz (edo matxurarik izaten badute, edo behar bezalako mantenua egiten ez bazaie), makina horietako filtro babesleen eraginkortasuna ahulduz doa eta gure osasunarentzat biziki kaltegarriak diren UVB horiek geroz eta gehiago emitituko dituzte.\nMelanoma (larruazaleko minbizi mota bat) da mundu zabaleko populazioan gehien ugaltzen ari den tumorea. Adituen ustez, melanomaren diagnostikoen ugaltze hori, geroz eta pertsona gehiagok eguzkitan edo brontzeatzeko makinen UVA izpietan denbora asko ematearen ondorio da.\nJabetze sozial eskas horren arrazoietako bat, izpi ultramoreek eragiten dituzten kalteak brontzeatze saioan bertan agertu ordez, epe luzera nozitzen direla izan liteke. Dena den, larruazalaren une jakin bateko ezaugarriak aldatu egin daitezke, bizitza osoan pairatu dituen erasoaldien munta eta kopuruaren arabera, erradiazio ultramoreen eragina metagarria baita, izaeraz.\nJoan den martxoan CONSUMER-eko teknikariek, bezero plantak eginez, erabilera publikorako brontzeatze kabinak dituzten 130 establezimendu bisitatu zituzten, bi helburu erdiesteko: batetik, erabiltzaileari eskaintzen zaion zerbitzuaren kalitatea ezagutzea eta, bestetik, indarrean dagoen arautegia erabat betetzen duten egiaztatzea. Madrilen hamar establezimendu bisitatu zituzten teknikoek; beste horrenbeste hurrengo hirietako bakoitzean: Bartzelona, Valentzia, Bilbo, Malaga, Coruña, Donostia, Gasteiz, Iruñea, Murtzia, Cadiz, Alacant eta Logroñon.\nAztertu ziren establezimenduak hauek izan ziren: brontzeatzeko berariazko 39 areto, 54 estetika zentro, 8 gimnasio eta brontzeatzeko aparatua duten 29 ile apaindegi.\nIkerlan honetatik atera dugun lehendabiziko ondorioa hau da: solariumen jarduera arautzen duen legea (1002/2002 Errege Dekretua) 2003ko urtarrilaz geroztik indarrean dagoen arren, brontzeatze artifiziala eskaintzen duten zentro horietako gehien-gehienek ez dituzte zuzendu Administrazio espainiarrari berariazko legeria hori sortarazi dioten praktikak.\nSektorean nagusi den profesionaltasun eskasa, UVA izpiek sortarazten dituzten kalte eta arriskuez behar bezain ongi jabetu erabiltzaileak jabetu ez izana eta indarrean aresti sartu den araua betetzen ari den ez kontrolatzea egungo egoera irregularra ulertzeko egiazko aitzakiak dira: egoera kezkagarria da, dudarik gabe, erabiltzaileen osasuna ondore larriak paira ditzakeelako epe luzera.\nHerritarren osasuna kalte dezakeen eta estetika pertsonalarekin lotua dagoen modako fenomenoa topatu dugu bidean, ostera ere: argaltasuna kosta ahala kosta, piercing eta tatuajeak, etc.\nErradiazio ultramoreen bidez larruazala brontzeatzeko aparatuen salmenta eta erabilera arautzen du legeak, UVA izpiak hartzearen eragin kaltegarriak gogoratzen ditu eta brontzeatze zentroei hainbat obligazio betearazten dizkie: irradiazioaren intentsitatea mugatzea, horrelako izpietara egotearen ondorioez bezeroei informazioa ematea, zentro horietako enplegatuei lanbidezko berariazko prestakuntza hartzea eta autonomi erkidegoko agintariei brontzeatzeko aparatuei aldizkako mantenua eginarazten die.\nCONSUMER-ek eginiko ikerlanak agertu dituen datuak erabatekoak dira: azterturiko zentroetatik %7,7k (130etatik 10ek bakarrik) gainditu dute proba; gainerako %92,3k (120 zentro, guztira), ez. Horiek ez ezik, establezimenduen %67k (87 zentro) nota orokorra “oso gaizki” atera du.\nEgoera on samarreko hiriak Bartzelona (azterturiko 10 zentroetatik lauk gainditu dute proba) eta Malaga (bi zentrok) dira. Ondotik Cadiz, Madril, Valentzia eta Murtzia datozkie (azterketa zentro bakar batek gainditu du hiri bakoitzean). Gainontzeko hirietan -13tatik zazpitan, alegia- CONSUMER-ek bisitatu dituen zentro guzti-guztiek “gutxiegi” kalifikazioa atera dute.\nDerrigor eman beharreko informaziorik ez\nNahitaez jakinarazi behar den informazioa (bai kartelen bitartez azaltzekoa, bai establezimenduetako pertsonalak hitzez eman behar duena) ez agertzea da “gutxiegi” kalifikazio jeneralizatuaren arrazoi behinena. Bezeroari ematen zaion aholkularitza (horrelakorik ematen denean, noski) eskas-eskasa da beti.\nUVA izpiak hartzeak osasunarentzat izan ditzakeen arriskuak eta brontzeatze saioan hasi aurretik hartu beharreko neurriak jasotzen dituen agiria (nahitaez entregatu beharrekoa, arautegiaren arabera) lau establezimendutatik batean bakarrik entregatzen zaio erabiltzaileari. Bestetik, establezimenduen %82k funtsezko prebentziozko protokoloa (erabiltzailearen larruazalaren fototipoaren egiaztapena, alegia) oker bete zuen. Zentro gehienetan sakontasun eta profesionaltasun gutxiegiz egiten da: ez zaio galdetzen bezeroari nolako larruazala daukan, nolako arazoak izan dituen; haren aurpegiari so egin eta berehala brontzeatzeko kabinan sartzen dute enplegatuek.\nArautegiak berariaz debekatzen du UVA izpiak hartzeagatik osasunarentzat eragin mesedegarriak (sendatze edo prebentziozkoak) aipatzea baina bisitatu diren establezimenduen %18k urratu egiten dute legea, UVA izpiek horrelako eragin onuragarriak dituztela iragartzen baitute bertako karteletan.\nJoan aurreko orrira: « Solariumak: arautzeko legea urratzen dute\nJoan hurrengo orrialdera Irregulartasuna nagusi »


Artzain Eguna - Egitaraua -\nAzoka bereziak Artzain eguna\nArtzain Eguna - Egitaraua -\tApirilak 3, Asteazkena\n9.00 Ahari eta ardien erakusketa-lehiaketa Garagartza plazan.\nEusko Labela duen esne bildotsa burruntzian prestaketa Garagartza Plazan\n11.00 Artaldeak igaroko dira gune Historikoaren barrena.\n11.15 Idiazabal gaztaren denboraldi berriaren aurkezpen ofiziala, Udaletxeko Batzar aretoan. Ana Larrañaga FITUR Nazioarteko Turismo Azokako zuzendariak ebakiko du gazta berria.\nAldez aurretik NESTOR BASTERRETXEA artista omenduko da, eta gazta kalitatearen eta erregulartasunaren sariak emango dira.\n11.30 Gazta egitea eta mami dastaketa, Garagartza plazan.\n11.30 Eusko Labela duen burruntzian erretako esne bildotsaren dastatzea, Garagartza plazan, ASPANOGI, Gipuzkoako Haur Minbizidunen Gurasoen Elkartearen alde.\n12.15 Ile-mozte erakustaldia, Garagartza Plazan.\n13.00 Lehiaketen garaikur-banaketa, garagartza Plazan.\n18:00- Arabar Errioxako ardoak eta Getaria, Bizkaia eta Arabako Jatorri Izendapeneko txakolinen dastatze gidatua Idiazabal Gaztaz lagunduta. Hazi Fundazioaren eskutik Mikel Garaizabal enologo eta sommelierrak gidatua. Izen ematea ezinbestekoa da D´elikatuzen edo 943882290 telefonoan. Plaza mugatuak.\nGoizean asteroko ohiko feria egingo da, gazta-salmentarako eta Goierriko artisautza-produktuen saltokiak jarriko dira eta trikitilariek eta dultzaina-joleek alaituko dute herria.\nINFORMAZIO GEHIAGO:- Feria, orokorrean: Jesus Mari Lariz (Ordiziako Udaleko feria teknikaria). Tel 649 93 90 30- Idiazabal Jatorrizko izendapena 945 28 99 71- D´elikatuz Zentroa: 943882290\nORDIZIA- ARTZAIN EGUNA\n2011KO APIRILAK 27, ASTEAZKENA\nDatorren apirilaren 27an egingo da Ordizian 2011ko feri berezien egutegiari hasiera emango dio Artzain Eguna. Artzainak eta gazta dira protagonista goiz horretan. Besteak beste, Idiazabal gaztaren denboraldi berriaren aurkezpen ofiziala izango da, Larrabetzuko ‘Azurmendi’ jatetxeko Eneko Atxa sukaldariaren eskutik. Jardunaldiak, gainera, honako ekintza hauek eskainiko ditu: 2.000 bat ardi igaroko dira herrian barrena, gazta egiten ikusteko zuzeneko ikuskizuna izango dira eta, hauekin batera, gazta salmenta, burruntzian erretako arkumea, bertako artisautza, ile-mozte erakustaldia, ahari eta ardien erakusketa-lehiaketa, latxa ardien lehiaketa morfologikoa, eta trikitilari, eta dultzaineroen musika.\nOrdiziako Udalak honako erakunde hauekin batera antolatu du azoka: Enirio-Aralarko Mankomunitatea, Mendiko Artzaintza Lan Taldea, Artzain Gazta, ELE Latxa-ardiaren Gipuzkoako Elkartea, Idiazabal Gaztaren Jatorri Izendapena, eta Ordiziako Idiazabal Gaztaren Kofradia .\nGoizean goiz ekingo zaio egunari, Plaza Nagusian eta inguruetan egingo den asteroko azoka izango da protagonista. Horrez gain, gazta, Goierriko produktu eta Gipuzkoako artisauen saltokiak jarriko dira.\nGaragartza Plazan, 9:00etan hasita, latxa arrazako 50 bat artzainen ardien erakusketa eta aharien lehiaketa eta salmenta egingo da. Bertan, 200 buru inguru izango dira ikusgai, zalantzarik gabe, Euskal Herriko erakusleiho garrantzitsuena gai horren inguruan, kalitate eta kopuruz Euskal Herriko bakarra. Bi motako buruak ekarriko dira lehiaketa-erakusketa horretara: latxa mutur-gorriak eta latxa muturbeltzak. Aralarko larreetara igotzen diren artzainek izango dira animali gehien ekarriko dituztenak, baina izango dira, aldi berean, Ernio, Izarraitz, Gabiria, Azpeitia, Donostialdea eta abarretara igotzen direnetakoak ere. Latxa muturbeltzetan Urbia, Elgoibar, Legazpi, Ordizia, Zerain, Oñati, eta abarretako artzainek ahari bikaineko loteak ekarriko dituzte.\nLatxaren lehiaketa morfologikoa izango da, animali horien arraza estandarra puntuatuko da bertan, ardi latxaren hautapen-eskeman sartu gabeko animalien aukeraketan. Era berean, hautapen-eskemako animaliak morfologikoki puntuatuko dira, baina genealogia-balioa izango da lehentasunekoa (gurasoak, kumeak), morfologiaren gainetik. Garagartza Plazan gazta egingo da eta zuzenean ikus ahal izango da, gaztetxoenentzako ekintza izango da nagusiki eta artzain pare batek egingo dute.\nGoizeko 11.00ak aldera, garai batean artaldeak negu partea bukatzen zenean mendira joateko herri barrutik igarotzen ziren bezala, Ordiziako Herri Zaharretik barrena ibiliko dira. Gaur egun, garraioak ematen dituen aukerei esker ahaztua dugun pasadizoa bizi ahal izango dugu. Lau artzainen beste horrenbeste artaldeek zeharkatuko dute herria. Dena den, Aralarko larreak ofizialki maiatzaren lehen egunetan irekiko dira.\n11:15etan, Ordiziako Udaletxeko Batzar aretoan, Eneko Atxa sukaldariak gazta gaztea ebakiko du. Aldez aurretik, Jesus Oleaga Elorriagari omenaldia egingo zaio eta gaztaren erregulartasun-kalitate sariak banatuko zaizkie Ordiziako Otatza baserriko Joseba Insausti artzainari eta, zazpigarren urtez, Sunbillako Luis Vicente Larrarteri.\nGoiz guztian zehar Garagartza Plazan 32 arkume burruntzian prestatuko diru Karlos Ibarrondok. 11.30etatik aurrera arkume pintxoak salgai jarriko dira eta bildutakoa Aspanogi, Gipuzkoako Haur Minbizidunen Gurasoen Elkartearentzat izango da. Inguru honetan ere, ardiei ile-mozteko bi moduak erakutsiko dira: eskuz eta makinaz.\n- Feria, orokorrean: Jesus Mari Lariz (Ordiziako Udaleko feria teknikaria). Telefonoa: 649 93 90 30\n- Idiazabal Jatorrizko izendapena: 945289971\n- Ardi lehiaketak: Ekain (ELE) 608 37 83 88 / Juan Manuel Erasun (Lurgintza) 609 43 12 65\n- Omendua: Jesus Oleaga Elorriaga (945 246853/945 223310)\n- Gazta ebakiko duen sukaldaria: Eneko Atxa (944558866)\nHistoria laburraIdiazabal Gaztaren XIX. aurkezpenaKanpaina datuakNazioarteko sariakSaridun guztiak\tAurtengo diptikoa


LIBURUAK 4 — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Mispillibar / LIBURUAK 4\nJon Etxabe 2020/04/03 10:45\nAmek ez dute. Katixa Agirre / Azken patriarka. Najat El Hachimi / Bihotza nora, zu hara. / Susana Tamaro / Egunaren hondarrak. Kazuo Ishiguro / Epailea eta haren borreroa. Friedrich Dürrenmatt / Erran gabe doa. Maddi Zubeldia / Esnearen kolorea. Nell Leyshon / Etxeak eta hilobiak. Bernardo Atxaga / Fakirraren ahotsa. Harkaitz Cano / Gaizki ulertua. Iréne Nèmirovsky / Gauez harrizko zubipearen azpian. Leo Perutz / Hariak. Yoseba Peña / Hezurren erretura. Miren Agur Meabe\nAmek ez dute. Katixa Agirre\nBi seme-alaba txiki hil dituen ama eta ama izan berri den idazle baten inguruan dabil kontakizuna:. hiltzailea epaitu eginen dute eta idazleak liburu bat idatziko du gaiaz.\nHiltzaile bilakatzearen nondik norakoak, infantizidioa: iritziak eta historia.\nEmakumearen haurdunaldiari buruzko gogoeta kilikagarriak, amatasuna, haurdunaldia, erditze inguru fisiko eta psikologikoak, zailtasunak, zesarea, intseminazioa, une horietako emakumearen bizipen eta burutapenak, umea haztearen zailtasun, poz, asperdura,nekadura eta beldurrak, ezkor eta pozkor, kastitatea: ama-birjinak, fideltasuna,\nIdazteari buruzko gogoetak\nBestelako eta mota askotako gogoeta laburrak egiten ditu, ihesean bezala edo sakonago: ospitaleak, epaiketa, epaileak…\nEsaldi eta paragrafo laburrez idazten du, lerro eta tarte ezberdinetan banatuz sarri.\nLiteratura ukitu finak ditu.\nSuspense puntua ere badu.\nGogoko ditu zita eta izen ingelesak, kultura kutsuagatik edo gogoko dituelako.\nEz nau ase baina gustura irakurri dut.\nLortzen du “irakurlea lokaztea”.\nAzken patriarka. Najat El Hachimi\nBi zatitan idatzita.\nMarokon gauzatzen da lehen zatiaren kontaketa, Riff lurraldean; Bartzelona inguruan bigarrena\nFamilia baten leinuko azken patriarkaren bizitzaren inguruan dabil batez ere lehen zatian, umaroa, gaztaroa, emigrazioa, ezkontza,familia…: pertsona ezohiko bat da, aldarte aldaketa bortitzak ditu, jauzika dabil bere baitan zein besteekiko harremanetan, bai bere herrian bai etorkin bezala atzerrian; emakumeekiko ia obsesioa du eta horrek markatzen du bere jarrera eta bere jarduera.\nBigarren zatian patriarkaren alabak hartzen du protagonismoa: neskatoa nerabe, neska eta emakume bihurtzen joango da atzerrian, bere zailtasun guztiekin.\nPatriarkaren alaba da narratzailea: oparitu zioten koaderno batean idazten dituela dirudi bere oroimen eta burutapenak.\nBi mundu eta kultura kontrajarriak, arabiarra eta europarra, daude aurrez aurre jarrita, elkarrekin baina nahastu gabe.\nPertsona askoren galeria: pertsona xumeak dira, ia marjinalak batzuk, pobreak.\nEmakumeei eta beraiekiko harremanei buruzko hausnarketak hartzen du kontakizunaren leku nagusi bat, horrekin batera Marokoko herritxo bateko bizimoldea, ohiturak, esaerak… mila zertzelada: hango gizartean txertatzen zaitu.\nGai asko hausnarketarako, mila zertzelada kontakizunaren zehar: herri bateko bizitza, ohiturak: ezkontza, etxeko bizimoldea, erditzea, orgasmoa, Espainiara emigrazioa lan bila. maitasuna eta maitemintzea, sexua, emakumea arabiarren kulturan, Europarekin kontrastea, amaren rola, familiaren nolakotasuna…\nEmakumearen menpekotasuna, gizonaren gailentasuna, eta arraren sexu-menpetasuna dira nabarmenak.\nAmets edo misterio giroa darie pasarte askori.\nPertzonen barnean dabil, mila galderetan kiribilduta.\nTragikoa sarri, gizakiaren miserien bilduma dirudi.\nIstorio latza eta gordina, trukulentoa ere sarri.\nArabiarren emakumeekiko jarrera aske eta aldi berean gailena izugarri latza da: ez dakit hala den, baina hala bada… Oso argazki beltza marrazten du.\nSuspense puntua ere sortarazten du eta ezusteko amaiera bitxiarekin bukatzen da.\nGarunetan dabilzkion berekiko hizketaldiak dira, ez inorentzako esanak, barne-hizketak.\nKapitulu oso motzez osatua dago liburua, pasarte ezberdin bat da kapitulu bakoitza.\nEstilo berezia du, irudiengatik, esaldiengatik, gordintasunagatik, pertsonen baitan dabilelako,…\nBigarren zatian joko eta jolas kilikagarria, esanguratsua eta orijinala egiten du hiztegiko hizkiekin, kapituluen amaieran hizkiei sinbolismoa ematen die eta zeharkako errealitate bat erakusten dute.\nKronologikoki artez doaz kapituluetako kontakizunak, baina ez daude zuzenean bata bestearekin lotuta, aurrera jauzika bezala doa, tarteka atzerakoa egiten badu ere.\nIrudiak darabiltza usu pertsonak et egoerak deskribatzeko.\nErraz irakurtzen da, estiloagatik ez ezik, kontakizunagatik ere.\nHitz ezohikoak moldatzen ditu itzultzaileak: husgune,…\nAberatsa da esaldi eta esamoldeetan.\nErrepikakor samarra ere bihurtzen da azkenerako, kontakizuneko zenbait edukietan eta kontakizun moldean ere.\nBeste giza mundu bat biziarazten dizu, bertan murgiltzen, nolabait ezaguna zitzaizuna baina hemen gordin, askoz gordinago, agertzen zaizuna.\nBihotza nora, zu hara. Susana Tamaro\nDrama bat den istorioa, oso gogorra da, harreman eta pertsonen baitan bisturi batekin bezala dabil.\nAmona batek bere kanpoan den ilobari idazten dizkion gutunak.\nAmona, alaba eta iloba dira protagonistak, edo kontakizunaren gaia.\nAdin ezberdinei buruzko hausnarketa aparta.\nAmatasuna, bizitzako kontraesan sakoneko zirimolan dabil.\nEtenik gabeko gogoetak, zurrunbilo batean bezala, luzatu gabe baina aldi berean sakon.\nEtsigarria da, hitsa, mingotsa, agian errealista delako, eta bakoitzak geure barnean amildegi bat daramagulako.\nPizgarria eta aldi berean goibela.\nGai zenbait: ametsak, adin ezberdinak, bizitzaren zikloak, umaroa, gaztaroa, munduaren zergatia, elkarbizitzako harremanen langak, pertsonen barne zirrikituak, bakardadea, gorrota, patua, aurreko bizitza, emakumea, feminismoa, eboluzioa, zuhaitzak, psikoanalisia, bihotza-arrazoia, hitza-gogamena, emakumea-gizonezkoa, gorrotoa-mina-ezereza, erlijioa-jainkoa, begitartea-identitatea, aita ezagunik gabeko alabak, genetika-hezkuntza, gizartearen historiari begirada orokor bat, etorkizuna, 2000. urtea.\nHobekien ezagutzen duen munduan omen du inspirazioa idazleak: norbere kanpo gai bila ibiltzea dela uste dut idazle askoren akatsa, bizi ez dituen gaiak, arrotz zaion estiloan idaztea, horregatik landuegia, hotza eta artifizial kutsukoa ateratzen zaio egina.\nIrudi eta alderatzen kitzikagarriak dakartza.\nParagrafo luze asko egiten ditu.\nIdazkera xumea du, zuzena, irakurterraza.\nItzultzailea ez da korapilatzen hitz hautatu eta esaldi korapilatsuetan.\nIntrigadun eleberri bat baino gogotsuago eta irrikatuago hartzen dut liburua gogoetotan murgiltzeko,\nIngalaterrako maiordomo baten oroitzapen eta gogoetak: bat egiten du eta bidaia gogoetarako aitzakia bat besterik ez da bidaia.\nPertsonaiaren pentsamenduen munduan edo labirintuan dabil.\nIngalaterrako handikien bizimoldea, jauregietako bizimoldea: maiordomo eta gainerako zerbitzarien bizimoldea…, horren inguruan mundu gerra ondorengo politika giroa eta politikagintza, Ingalaterran egin zen nazioarteko konferentzia bat ere zehatz aipatzen du, herriaren rola politikan, demokrazia, duintasuna…\nHandikien garaiko morroi eta etxeko zerbitzarien mundu berezian sartzen zaitu.\nPertsonak zehatz deskribatzen ditu, ukitu zehatzak emanez.\nIngalaterrako zenbait lurraldeko deskribapena ere bada hein batean: Somerset konderrikoak, Hego Ingalaterran.\nDibertigarria ere badira, bitxiak behintzat, maiordomoei buruzko buruiritziak, morrontasuna.\nUsu darabiltza diminutiboak.\nEstilo berezia du, irakurleari hizketan bezala ari da.\nEgitura ezberdin asko du, ez dakit itzultzailearen meritua den eta jatorriko testuak behartutakoa.\nOso aberatsa egin zait literatura aldetik.\nIzenak aditz bihurtu, izenei emaniko ukitu ezberdin bat, esanahia zehazteko asmatu edo moldatutako hitzak diruditenak, aldi berean esaldia laburtuz.\nHiztegi aberatsa du, baina izen ulerterrazak dira, gutxi erabiliak.\nEpailea eta haren borreroa. Friedrich Dürrenmatt\nBernan eta inguruan kokatzen du kontakizuna eta tokiz-toki eta kakez-kale dabil ibilbideak zehaztuz, zenbat zehaztasun emanez: mahastiak, eguraldia…\nGaizkia erakargarria egiten da: enigma bat da.\nEzinbestekoak dira krimenak, zoriak ere ezinbestean zigortuak?, ala gizakiaren arazo korapilatsuak eraginak dira, eta horregatik geratzen dira zigorrik gabe gehienak: hori litzake liburuaren ardatza: hiltzailea eta poliziaren arteko dema, ongia eta gaizkia: liburuaren ardatza\nIronia darabil usu, zeharka azalduz kritika, ezkor: egunkariak, ejertzitoa, idazleak, filosofoak, politikoak, negoziaketak, polizia, industria eta industrialariak eta beraien eragina politikan, Berna...\nItzultzaileak asko azpimarratzen ditu edukiok sarreran, baina liburuan bertan oso azalekoak dira adierazpenok, zeharka bezala pertsonaien ahotan, lausotuta bezala geratzen dira, indarge, egon hor dauden arren.\nTarteka pertsonaia eta egoeran sakontzen du, ukitu bizia emanez, tarteka hitz edo esaldi batez soilik.\nBadira hitz etzan batzuk, zentzuei nik ez dieten arrazoirik ikusten horrela azpimarratzeko.\nEsaldi laburrez idatzia, elkarrizketa askorekin, eta atal laburretan banatua, oso erraz irakurtzen da.\nNire buruari galdetzen diot zergatik ote den Suitzako idazlerik famatuena.\nEz dit ezer eskaini denbora-pasarako tartetxo arin batzuk baizik.\nDibertimendu bat da irakurketa, besterik ez.\nErran gabe doa. Maddi Zubeldia\nFamilia bateko 5 pertsonaia eta hobiratuaren amoranteak bisita egiten dute sarri hilobira eta han bere barnea husten.\nPertsonaia bakoitzaren bakar-solasaldiak dira et beraiei buruzko gogoetak\nBada gogoeta franko kontakizunean, baina norberaren egunerokoak dira, eta ez dizu ez gogoan ez barnean ezer harrotzen.\nFamilia bateko harremanen ateko zurrunbiloan dabil.\nHainbat gai ezberdin, genero indarkeria tartean.\nIdazlea pertsonaien barnea sartu nahi du, tolesduretan dabil, baina azalean geratzen da irakurlea, kontakizunean, hunkitu gabe.\nPertsonaia bakoitzaren hilobira bisita kapitulu ezberdin bat da.\nPertsonaiak ondo marraztuta daude.\nEgitura aldetik berezia eta erakargarria da.\nIrudi asko darabil eta honek ematen dio kutsu ezberdin bat.\nSuspense eta intriga puntua du, baina bukaeran indarra galtzen du, irakurlearen jakin-mina lausotu egiten da, bukaera logikoa du, baina ez du indarrik.\nTarte erotikoak ere sartzen ditu.\nMaila ohikotik gorakoa da, ukitu eta giro ezberdin bat ezartzen dio kontakizunari.\nGiro arretatsu batean sarrarazten zitu, erakarri.\nEz du zer handirik eskaintzen.\nEsnearen kolorea. Nell Leyshon\nXVIII. gizaldian kokatua.\nBaserri bateko lau alabetako bat da protagonista, esne kolorekoa du ilea.\nBere azken urteko historia kontatzen du, tolesdura gabe, pentsatzen eta sentitzen duena azalduz.\nProtagonista pertsonaia primitiboa da, bere-berenez hitz egiten duena, ikasi gabea, logika soilik darabilena, instintuz.\nBaserriko eta baserriko bizitza eta giro latz bortitza, hasierako apez-etxeko giro findua, irakurtzen eta idazten ikasi zuenekoa, ondorengo bortxakeriak eta bukaera.\nSexua, lizunkeria eta bortxaketa dira azken interesgunea, irrika sartzen duena.\nKilikagarriak badira lehen hiru laurdenak, latza du bukaera.\nBerezko sena eta molde itxuraldatua aurrez aurre.\nBizitzako mila zertzelada, xamurrak batzuk, gordinak besteak, han hemen barreiatuta.\nBizitzari buruzko filosofia ezberdinak, egunerokoak oratuak.\nLau zati ditu kontakizunak, lau urtaroak: urtaro bakoitza bizitzako zati ezberdin bat da..\nMaiuskularik gabe idatzita dago, puntua da darabilen zeinu ortografiko bakarra.\nEsaldi labur laburrak darabiltza, lerro ezberdinetan banatuak, elkarrizketak-eta inolako berezitasunik gabe datoz.\nArraroa egiten da irakurketa hasieran, hain itxura nahasiagatik, baina azkenez erraz eta naturaltasun osoz irakurtzen da.\nKontakizuna berezia da, azken zati ezustekoarekin, baina batez ere idazkera da deigarria, pertsonaiari eta istorioari berari datxekiona.\nIa bere kabuz ikasten du idazten, gutxieneko baliabidez, eta horren ondorioa da liburuak darabilen estiloa.\nHerri-herriko elkarrizketa xumeak, inolako filtrorik gabekoak.\nIdazkera leun batez, bihotza kizkurtuta uzten duen liburua.\nSei ataletan banatuta dago liburua.\nIstorio ezberdinak, bizitzako zati edo taupadak da atal bakoitza.\nAtal bakoitzean pertsona, herri eta toki izenak errepikatuz doa kontakizuna, nolabaiteko batasuna ematen dio liburuari, baina atal bakoitzak bere nortasun edo izaera propioa du, izenek eta idazkerak nolabaiteko lotura eta osotasuna ematen badio ere kontakizunari: ez nioke nobela deituko.\nPertsonaien gogoeta sentipenetan katramilatzen da.\nEguneko bizitzatik hurbil dabil beti, egunerokoan murgilduta.\nNahiko aspaldiko giro eta garai batean murgiltzen zaitu.\nHalako ukitu kritiko kutsuko gogoetak egiten ditu kontakizun eta deskribapenetan, sozial eta politika munduari buruzko gogoeta laburrak ere asko dira.\nKirol gaiak, errime darabiltza.\nMahoistak aipagarri ditu, agian ezker muturreko sinbolo gisa.\nUkitutako zenbat gai: eliza, artzainak, soldaduska, El Pardo, atezainak, txoriak, tortura, polizia galdeketak, politikoak, indarkeria, erailtzea, talde iraultzaileak, telebista programa, ospitaleak, zahar-etxeak…\nDeskribapen eta kontaketa oso zehatzak deskribapenetan.\nTarteka hitz berri bat, ahanzturatik ateratakoa bezala, txalkor izan da umetatik soilik ezagutzen nuena.\n“sierra”, “majada”, gaztelerazko hitzak darabiltza itzultzen ibili gabe, uneko girora hurbilduz.\nJolas egiten du frantses abestien letrekin, sarriak dira frantseseko hitzak ere.\nFarfail lana da liburu osoa, baina batez ere 4. atala, egoerak, pertsonak, iragana, oraina, eta iruditakoak gakorratzez bezala kiribilduak.\nEz puntu eta ez komaz egindako paragrafoen antza du 4. atalak, egoerak, pertsonaiak, gogoetak eta gertaerak jarraian jarri eta nahastuz.\nUkitu erakargarriak ditu esamoldeetan, irudietan, adjetiboeta…\nParagrafo laburrak eta esaldi motzak: irakurketa erraza egiten da.\nArraroak egiten dira zenbait esaldi: “eliza herriko teilatuen gainean”, gailentzen dela esateko.\nIrakurketa lasai batera bultzatzen zaitu, lasaigarria baita.\nGozamena da irakurketa, baina aldi berean ideia, egoera, gertakizunen eta kontaera berdintsuaren eraginez mantso doa kontakizuna, sarri motel, astun samarra bilakatzen da, kolorgetu bezala egiten da irakurketa.\nEz nau bete.\nFakirraren ahotsa. Harkaitz Cano\nImanol kantariaren biografia eleberri itxuran: ume, gazte, Parisen, Euskal Herrian, Madril, Torrevieja, heriotza.\nImanol da fakirra, eta bere ahotsaren inguruan doa kontakizuna.\nKantari bezala hasiera, gorakoa, gailurra, oienekoa, gainbehera eta bukaera.\nAldi berean aldi horretako ETAren inguruko eta barneko gorabeherak eta kantariaren bilakaera politikoa, borrokari eta hilketei buruzko iritzi ezberdinak, 68ko maiatza.\nEgoera politikoaren bilakaera aldi luze horretan, Euskal Herriko azken urte luzeetako giro politikoaren isla.\nMusika eta musikarien mundua luze, zabal eta sakon jorratua.\nDiktaduratik hasi eta Franko hil ondoren bilakaera politikari buruzko burutapenak etenik gabe, gogoetarako mila hari mutur eskainiz\nPertsonaien, baina batez ere Imanolen barne labirintuan dabil sigi-saga, biluztu egiten du kantaria.\nMota guztietako iritziak, batzuk ertz-ertzekoak, baina duda ikurra uzten dizuenak.\nGogoeta uholdea, horregatik zatika eta mantso irakurri beharrezko kontakizuna, bakoitzaren vademekun bezala erabili daitekeena.\nIrabiagailu batean sartzen zaitu, gogoeta kontaezina sartzen dizu kaskezurrean, iritziok ia eho eta mamurtu ezinik uzten zaitu.\nZuzen esan baino iradoki egiten du, esaldi labur maisuki borobildutakoz.\nNarratzaile bat da, alanbre baten gainean bezala dabil ez alde batera ez bestera eroriz, alde bietara kinoak eginez…\nNorberaren ahalaren norakoa eta iraupena hartu dezake kontakizunak.\nPertsonaia ezberdin askoren aipamenak, batez ere musikarienak: Paco Ibañez,…\nGai kontaezin pila: batzuk etorri ahala bezala gaiari lotuta, labur, beste batzuk kontakizunen bati lotuta, sarrera edo girotuz bezala.\nZenbait gai: San Sebastian, artea, ispilua, abeslari baten bilakaera, ahotsa fintzea, kantaera lantzea, iheslarien bizimoldea Parisen, biolentzia, militanteen harrera aldaketak, kontraesanak, barne mundua, libertarioa, abestiak-entzuleak, kantak, Donostia, ahotsa, musikarien arteko giroa, ETAren ekintzak, iraultza, kemena, erantzukizuna…\nLiteratura fina eta literaturarako ekarpen bat egin nahi duela dirudi, bigarren helburu nagusi bezala, irabazi duen fama ondoren hori egitera behartuta bezala, famak behartuta lez; agian hori da bere idazkera jada bere hezur-mami dena.\nLaborategiko idazkera dirudi, pentsatuegia, idaztea artelan bihurtuta: koadro eta estatua bat begiratu, miretsi, baina ulerzaila gertatzen zaizun bezalakoa.\nBaina ez du artifizialtasun kutsurik uzten.\nEsaldi laburrez idatzita dago, esaldi dotore landuz, erraz eta gustura irakurtzen da, baina bere baitan gordetzen duena ulertu eta mamitzea da arazoa.\nTarteka egiten ditu perpausa luzeak, orrialde osokoak edo gehiago, batez ere gai zehatz baten inguruan ari denean.\nEstrategikoki errepikatzen ditu gertakizunak, esaldiak, izenak, zitak, irudiak… lotura eta batasun bat emanez kontakizun osoari.\nFlash ezberdinak lotuz bezala doa kontakizuna.\nKomatxo artean sartzen ditu esaldi pila denean, pertsonaiek erabilitako gogoetak dira asko edo gehienak, beste zenbait agian beste nonbaitetik hartutakoak, edo idazleak bizitasuna emateko baliabide bat, estilo propio bat bezala.\nHistoriaren ardatza ez da korapilatsua, baina bide horretan sartuko da mila eta bi bidezidorretan.\nAtaltxo horiek banaka hartu, aztertu, gogoetatu eta gozatu.\nLasai irakurtzeko liburua, kontakizunagatik baino gogoetengatik, aldi hartako hainbat eta hainbat era guztietako zehaztasunengatik, eta, nola ez, idazkeragatik, esaldiak, hiztegi eta aditzaren erabileran dituen ekarpenengatik.\nLiteratura ariketa bat nagusituko bailitz sentipena utzi dit.\nGaizki ulertua. Iréne Nèmirovsky\nMaitasun istorio bat: gizon ezkongai aberats izandakoa eta emakume ezkondu aberatsa maitemindu eta harreman zailak biziko dituzte, gaizki ulertu batek emango dio etena harremanari.\nBukaera tristea, eta goibela ematen dio istorioari.\nMaitasunari buruzko hausnarketa errealista eta ezkorra.\nMaitasunaren zirrikitu eta bihurguneak, ifrentzuak, txanpon-alde kontrajarriak.\nEmakumeari buruzko iritzi eta irudi ezkor etsia, menpekotasuna: gezurtiak, ahulak, gizonaren esanera, menpekotasuna…\nBiarritz, Hendaia Hondarribian lehen zatian, eta Parisen gero kokatzen da kontakizuna.\nHainbat gogoeta eta hausnarketa interesgarri kontaketaren zehar.\nNabaria da pertsonaien barne tolesgunetan sartzeko ahalegin, elkarrizketa, deskripzio eta giroaren bidez.\nNabaria da egitura literarioak borobiltzeko ahalegina, esaldiak dotoretze nahia, baina zerbait falta zaio, ukitu erakargarri hori, gozagarria egingo duen puntu berezi hori… ez dut tximeleta aurkitu.\nDeskribapenak nagusitzen dira, bai pertsonei bai tokiei buruzkoak, betegarri itxura hartzen diet, edo literatura egin nahia, idazteko plazera.\nSarriak dira konparaketak, esanahia argituz, agian ariketa literario ahaleginean.\nBerezia edo arraroa egiten zait zenbait adjektiboren erabilpena, zaila egiten zait hainbat adjektibo hitz horrekin lotzea: haize baldarra… ez dakit jatorrizko testuak eraginda ala itzultzailearen zera den.\nEsanahi zehatzagoa ematen die izen edo hitzei atzizkien bidez, izen-hitzaren erabilera ezberdina darabil.\nIzen konposatuak egiten ditu usu.\n“Azterketa psikologiko eta sozial zorrotza”, hala dio epilogoan, eta hala da.\nGauez harrizko zubipearen azpian. Leo Perutz\n15 istorio labur, 16. gizaldi inguruan kokatuta arren gaurkotasuna ere darie.\nGaraiko enperadore eta juduez ari da, maitasun istorio bitxi bat ere argituz joango da.\nEnperadorearen izaera, jokamoldea… gorteko giroa… errukirik gabe deskribatzen ditu\nIkuspuntu ezberdinetatik begiratuz ari da juduei buruz: judu auzoa, bizi-maila, izatasuna, erlijioa…\nPraga inguruan dabiltza istoriook, Bohemia lurraldean.\nGizarteari eta gizakiari buruzko gogoeta sakon asko dator kontakizunean.\nGorteetako bizimoduren eta ondo-bizien argazki gordina.\nPresente dago Bohemia lurraldeko historia.\nAntzerakotasun handia dute Atxagaren “Etxeak eta hilobiak” eta liburu honek, beste norbaiten nobelan ere aurkitu dut jite bera: kapitulu bakoitzean istorio independente bat kontatzen da, baina nolabaiteko osotasun bat du: gizarte mailaketak, ezberdintasunen giro antzerakoak, pertsonaiak kapitulu zein istorio ezberdinetan errepikatzeak, xehetasunak kontatzeak, zitak, bertako leku eta bestelakoen jatorriko izenak jartzeak, umore ukituak… lotura ematen dio liburu osoari: guzti horretan ikusten diet nolabaiteko antzerakotasuna lan biei.\nAzkenaurreko kapituluak ematen dio nolabaiteko batasuna liburuari, argitzen du ere kapitulu bakoitzeko zenbait zirrikitu.\nAzkenaurreko kapitulu horretan borobiltzen du judu-auzoko giroa, erlijioaren dotrina bera ere.\nPoesia ukitua du, umore puntua ere ez zaio falta, kritika sena…\nHitanoa darabil txakurren arteko elkarrizketan: bitxia da bestela ere kapitulu osoa.\nBada ere bertso kadentzia duen kapitulu bat, erakargarria, itzulpen bikaina dirudi.\nBerorika ere ari da tarteka, apaizei eta apaizoi egiten genien eta ziguten garaiak gogaraziz.\nAditz forma ezberdin aberatsa darabil elkarrizketetan.\nIrudiek ematen diete indarra pertsonaiei zenbait tartetan.\nHerriko esaldi pila dakartza, errefrauen tankera dutenak.\nErrefrauak eurak ere ugariak dira.\nOso gutxi entzun – irakurtzen diren hitzak, hautsa kendu dio hiztegiari itzultzaileek.\nEz dakit nolakoa den jatorrizko lana, beraren eta itzulpenaren arteko sinbiosia, ze eragin duen itzulpenean, baina itzulpen aparta iruditu zait.\n“trangadera”, haurtzaro-nerabezarotik entzun-irakurtzen ez nuen hitza.\nOso gustura irakurtzen da, jakin-mina sortarazten du azken aldera.\nHariak. Yoseba Peña\nHiru zatitan banatuta dago: Espainiako gerra zibilaren aurretikoa, gerra garaia, eta gerra bukatu ondorengoa.\nSaga baten kontakizuna da, familia horretako pertsona ezberdinen gorabeherak.\nGarai luze hartako kronika sozial eta politikoa.\nGerra aurretikoan zegoen giro politikoa erakusten du: karlistak, errepublikanoak, jeltzaleak… gerra garaiko hilketak, bakoitzaren harrerak, Euskara batua, bahiketak, hilketak, 70ko hamarkada…\nGerra ondorengo jarrera, bizipenak, gehiegikeriak, elkarbizitza zaila, pobrezia, ikastolen sorrera.\nAzken zatian Frankismoaren azken aldia eta ondorengo urteak: Txiki eta Otaegi, atxiloketak, kale-giro bortitza, Euskara, iheslariak, errefuxiatuak, eskolak, bahiketak, EE.PNV, Suarez, kartzela, miliak, polimiliak, epaiketak…\nZati bakoitzak protagonista ezberdin bat du, hiruretan emakumea.\nFikzioa arren kontakizuna, erabat errealitatean oinarrituta dago, gertakizun zehatzak elkar lotuz bezala doa istorioko aldi bakoitzean, izen pila, ezagunak, gertakizun ezagunak emanez.\nKontakizun mingotsa da, garratza, kritikoa, ezkorra….\nKontakizun aldetik niri ez dit ezer berririk eskaini, ezagunak ez ezik bizi izandakoak ere baitira giroa eta gertakizun berdin edo antzerakoak.\nIradoki egiten ditu, herri gehienetan gertatutako egoera eta jasandako bizipenak baitira.\nZarautzen kokatzen ditu lehen bi zatiak, bukaera ere,, toki izenak behintzat bertakoak dira.\nOso azaletik kontatzen ditu, pasadan bezala, gertakizun batetik bestera jauzika, zabalegia da ikuslea hunkitzeko.\nEgoera eta gertakizun izugarri latzak kontatzen ditu, baina ez dute drama-sentipenik sortarazten, ez du ikuslea istorioan sarrarazten.\nGarai eta giro hura ezagutu ez dutenentzat izan daiteke baliagarria nolabaiteko iritzi orokor bat jasotzeko, agian hori da egilearen helburua.\nIritzi asko ematen ditu, baina oreka gordeaz bezala.\nEsaldiak sartzen ditu, erruz, herritik jasotakoak agian, herri kutsua dutenak behintzat: nik uste hori dela liburuaren bereena behintzat, literatura-ekarpen nagusia.\nEsamolde bitxiok ematen diote berezitasun bat.\nZati batzuk salbu, kartzelako zenbait batez ere, hotzegia da, zerbait falta zaio, ukitu erakargarri edo bereizgarri bat, ez dut aurkitu tximeletarik liburuan.\nIrakurterraza da, esaldi eta paragrafo laburrak egiten ditu.\nEstilo bizia da, oso abila da idazten, oso landua du estiloa.\nMila eztabaida eta hausnarketarako ataka zabaltzen eta eskaintzen du\nHezurren erretura. Miren Agur Meabe\nBizitzaren koadro zabal bat osatzen duten puzzle bateko atalak edo teselak, ez dituzu lotu behar nobela batean bezala, hor geratzen dira geruza batek biltzen zaituela\nUkitu erakargarriak aurkitu ahal dira zenbait hitz eta esaldietan\nGogoeta erakargarriak, asko, hausnarketarako bidea emanez; kateatuta datoz burutapenak, segidan…\nBadira errepikatzen diren gai-egoera-mamuak, agian barne bizipenen arrasto bat bezala: idaztea, liburua bera, katua, arratoiak, Miramar-a, itsasoa, Lekeitio, harremanen etetea, eskola, gaztaroa, ametsak, frantsesa, bidaiak, erresidentziak, hotelak, bakardadea, denda…\nIrribarretxoa era eragiten du.\nUkitu propio bat ematen saiatzen da bai hitzetan bai esaldietan, jite propio du.\nZita asko, autoreak, tituluak, testu zatiak… ez du baina jakintsukeria kutsurik.\nSarriak dira irudiak, konparaketak, sinboloak, parabolak… esanahia zehaztu argitu eta borobilduz.\nHautsak kendu dizkio hiztegiari: agian hori da liburuaren helburuetako bat literatura aldetik\nHerri-hizketako hainbat hitz eta esaldi jasotzen ditu: tautik…\nHitz asko egokitzen ditu, hitzari zehaztasun bat emanez, aditz bihurtuz,…\nBi hitzekin hitz bakarra egokitzen du sarri, ulerterrazak dira hitzok, baina bitxia edo arraroa egiten zaizu, ezohikoa.\nGaztelerako hitzak ere sartzen ditu egoki datozkionean.\nIdeia edo gauza-izen nolakoa ezberdin azaldu nahia\nEzohiko hitzak aukeratzen ditu sarri: bizitegi…\nNire haurtzaro eta gaztetako hainbat hitz gogarazi dit: erretura…\nBeste garai bateko erretorika edo hitz parrasta, beste garai bateko bizimodua... dibertigarria eta oasi bat izan daitezke\nNekatuxe ere uzten zaitu irakurketak, hainbat hitz ezohiko lotu nahi horrek\nNaturaltasuna falta zaio, laborategi batera bezala zaramatza irakurketak, esparru lasaigarri batera baino.\nBizitzarekin egiten duzu topo, hausnarketarako bidean, txatalak bildu eta zuretzako jantzi bat egiten duzu, ez dut uzte erretzekoak direnik txatalok, hor daude barne geruza bat bezala.\netiketak: Liburuak 4


Orona's Green – energia-eraginkortasunarekiko konpromisoa igogailuetan\nGure marka berdea izatea ez da kasualitate hutsa\nInguruneko ekonomiarekiko konpromisoa\nORONA da Ekodiseinuko ziurtagiria eskuratu duen munduko lehen igogailu-enpresa, ISO 14006 arauari jarraikiz.\nZiur gaude erronka hau lehiarako alde bat, estrategikoa, dela alderdi guztietatik: gizartea, ingurumena eta ekonomia\nJasangarritasunarekin dugun konpromisoaren isla da, osoko ikuspegitik, eta ikuspegi estrategikotik, gure balioen eta Oronaren proiektu sozio-enpresarialaren etorkizuneko konpromisoarekin bat etorriz.\nORONAn, gizarterako orientazioa dela eta, inguruko jarduera sozialei laguntzeko ekarpen ekonomikoa egiteaz gain, beti maiuskulaz idazten dugu Bezero; izan ere, gure kulturan eta balioetan barneratua dago konpromiso zorrotza izatea etikarekin, errespetuarekin eta Bezeroaren nahiak zehatz-mehatz betetzearekin. Gainera, konpromiso hori aberasteko, sentikortasun berezia dugu ORONAk gizarteari eskaintzen dizkion produktu eta zerbitzuen diseinu unibertsalean (design for all) erronka gehigarri bat dakarren erabiltzaile-multzoarekin. Gure ikuspuntua beti da edozein erabiltzaile nolabait mugatzen edo desgaitzen duten inguruak ahal den heinean saihestea\nZerbitzu-jarrera. ORONAn Bezero letra larriaz idazten da.\nEtikarekiko eta errespetuarekiko konpromisoa\nBezeroaren nahiak bikain betetzea\nEdozein erabiltzaile nolabait mugatzen edo desgaitzen duten inguruak ahal den heinean saihestea\nORONA osatzen duten langileen %90ak prestakuntza-programetan parte hartu du\n745.250 euroko inbertsioa egin da prestakuntzan\n25.929 ordu prestakuntzari eskainiak\nEnplegu jasangarriaren eta kalitatezkoaren sorrera\nParte-hartzeko, integrazioko politiken eta aukera-berdintasuna sustatzen duten politiken bultzada\nOHSAS 18001 ziurtagiria, osasuna eta segurtasuna\nMundu Itunera atxikita dago ORONA\nInstalazio berdeak: Espainiako langune guztiek ISO 14001 ziurtagiria dute.\nHobekuntza handia hondakin astunak birziklatzeko aukeran\nCOEPC - Hezkuntzarako eta Kooperatiba Sustapenerako Nahitaezko Ekarpena\n2016an, ORONAK 353.030€ jarri ditu azterketa eta ikerketetarako zentroak sustatzeko eta kultura-, prestakuntza- eta gizarte-alorretako jarduerak babesteko, bai eta Hirugarren Munduko herrialdeetan kooperatibak sortzeko proiektuetarako ere. Urtetik urtera ekarpen handiagoa egitea dugu helburu.\nORONArentzat, etekinek ez dute zentzurik gizarteari ere etekinik ez badiote ekartzen.\nORONAk etekinen ehuneko bat bideratzen duekintza solidarioak, hezitzaileak eta kulturalak sustatzera lan egiten duen autonomia-erkidegoetan, eta garapen bidean dauden herrialdeetarako lankidetza-proiektuak ere finantzatzen ditu.\nORONA Mundukide Fundazioa GKEaren bazkide sortzailea da.\nMundukide Fundazioa n1999an sortu zen, lankidetza unibertsala gauzatzeko, eta, horretarako, garapenerako lankidetza-proiektuak sustatzen ditu herrialde eta kolektibo pobretuekin.\nMUNDUKIDEren bazkide sortzaileetako bat da ORONA. Erakunde horren eginkizuna da hegoaldeko herriekin batera lan egitea, esperientziak, baliabideak eta lanerako jakintza partekatuz eta alderdien garapena (autogestionarioa eta osoa) bultzatuz, horretarako kooperatiben lan-munduko elkartasuna martxan jarrita.\nMUNDUKIDEren balioak ondorengoak dira:\nPrestakuntza-programak, laguntza teknikoa eta erakundeak sendotzea, talde edo kolektibo finkatuei bideratuak, lankidetzaren ideologiarekin bat datozenei, eta, nolabait, Fundazioaren laguntza eskatu dutenei.\nBeste jarduera batzuk ere egiten dira; adibidez, kooperatibak sortzen eta garatzen laguntzen diegu Hegoaldeko herrialdeetan lankidetzaren arloan lan egiten duten erakundeei. Esperientziak trukatzen ditugu, eta ikasleek praktikak egiten dituzte Hegoaldeko herrialdeetan.\nOrona`s Green-ek, gainera, energia-eraginkortasunarenarloen garatzen diren jarduerak hartzen ditu, eta gure erakunde osoan zabaltzen da:\nAzpiegiturak eta produktuak\nKontsumo txikiko sakagailua\nEskailerako argiaren kontrola\nAutomatikoki argitzea kabina\nEraginkortasunez gidatzeko ikastaroak mantentze-lanetako teknikarientzat\nAuto eta motor elektrikoak txertatzea ORONAren mantentze-lanetako ibilgailuen artean\nISO 14001 ingurumen-ziurtagiria Espainiako langune guztietan\nEnergia-ikuskaritzak gure produkzio-zentroetan\nEnergia-kontsumoak monitorizatzeko eta kontrolatzeko proiektua.\nJasangarritasun-irizpideak txertatzea eraikinen diseinu-fasetik hasita.\nDistrict heating hotz eta beroa sortzeko, erabat berriztagarria dena: geotermia, biomasa, eguzki-energia termikoa, xurgapena\nEstalki fotovoltaikoa, elektrizitatea produzitzeko\nInstalazioen monitorizazioa eta kontrola. Erabileraren eraginkortasuna\nLEED eta BREEAM ziurtagiriak eraikinetan\nMugikortasun jasangarriaren plana\nBerrikuntza-espazio erreferentea Europan, enpresaren, unibertsitatearen eta ikerketaren parte-hartzearekin. Arkitektura jasangarria: LEED eta BREEAM ziurtagiriak eraikinetan


Euskarazko kultura eta publiko euskaldunak - Euskal kultura 2020\nNire ustez, Ipar Euskal Herrian jende euskaldun asko ez dago sentsibilizatua euskararen garrantziarekin. Jendea jabetu behar da Europako hizkuntza zaharrena Ipar Euskal Herrian galtzeko dagoela, gazteek ez dutela ikasten eta erakundeak, arduratuta baleude euskararen garrantziaren inguruan kanpaina publizitarioak behar lituzkete.\nGainera, udaletxe euskaltzaleak egon badaude Iparraldean, zergaitik ez dute euskara bultzatzen beraien esparruan nahiz eta hizkuntza ofiziala ez izan ? Kartelak, inprimakiak e.a ?\nGauza asko egin daiteke euskararen inguruan, kanpainak, datu soziolinguistikoak erakutsi, gazteei informazioa bidali euskarari buruz etxeetara e.a..\nBatez ere hau erakundeek bideratu beharko luketete, adibidez Herriko Etxeek\nNork: Gaizka.2006/03/22 10:31:00.229 GMT


'Cowork'-a: Lanerako eta elkar ezagutzeko gunea - Oñati - 2017-11-06 - Goiena.eus\nOihana Elortza 2017-11-03 13:42\nOlakua auzoko dorretxean egokitu du udalak 'cowork' gunea.\nOñatiko Olakua dorreko lehen solairua ekintzaileak elkartu eta euren proiektuak elkarren arteko laguntzarekin gauzatzeko gunea izango da astelehenetik aurrera. Beheko solairuan, berriz, formakuntza eskaintzeko gunea egokituko dute.\nEkintzaileendako gunea izango da datorren astetik aurrera Olakua dorreko lehen solairua. Sei mahai daude, baina proiektura batzen diren herritarrek eurek aukeratu ahal izango dute lan egiteko ordutegia, eta, hala, hamabi lagunendako tokia ere egon daiteke hor.\nOlaburu eta dorrea\nProiektua martxan jartzen laguntzeko Olaburu zentroa ere badu Udalak herriko ekintzaileendako. Azpiegitura horrek negozioa martxan jartzeko lokala eskaintzen dio interesatuari, alokairu baten truke. Olakua dorreko cowork guneak, baina, beste xehetasun bat du. "Elkarlana sustatzeko gune bat da eta ez da mugatzen proiektuaren hasierara. Esaterako, dagoeneko lanean ari diren autonomoendako tokia ere badago hemen. Espazio partekatu bat da, elkar ezagutzeko eta proiektuak gauzatzeko. Gune batek ez du bestea baliogabetzen, osagarriak dira Olaburu eta Olakua dorreko cowork gunea", azaldu du Unai Kortabarriak, Udaleko Enplegu teknikariak.\nBi erabiltzaile motari zuzendutako espazioa izango da Olakua dorrekoa, Kortabarriak esan duenez: "Enpresa bat sortu barik ideia bat buruan duen ekintzailea, batetik, eta alta emanda dagoen autonomo profesional bat, bestetik".\nEskaerak jaso eta Enplegu batzordeak onartu ostean kontratuak sinatuko dira, eta baldintzak ezberdinak izango dira. Ordutegia, esaterako, partekatua edo osoa izan daiteke eta horrek ere baldintzatzen du prezioa. Orain arte bi lagunek egin dute gunea erabiltzeko eskaera, baina izena emateko eperik ez dago, edozein momentutan egin daiteke. "Oinarrietan puntuazio handiagoa dago jasota oñatiarrendako, baina kanpokoek ere egin dezakete eskaera", zehaztu du Enplegu teknikariak.\nCowork gunean sei mahai eta Internet konexioa daude. Ekintzaileak berak eraman beharko ditu lanerako tresnak. Beheko solairuan erabilera askotariko gela egokitu dute; helburua da formakuntza saioak egitea han.\nInaugurazioarekin bat eginez, Udalak MUko Enpresagintza Fakultatearekin antolatutako ekintzak ere egingo dituzte datorren astean. Martitzenean, ekintzaileak elkartu, elkar ezagutu eta dituzten beharrei buruz elkarrekin hausnartzeko jardunaldia egingo dute fakultatean, 17:00etatik 19:30era.


Bi data-balioren arteko diferentzia kalkulatzen du. Bi egunen arteko egun kopurua ematen du.\nDAYS(2. data;1. data)\n1. data hasierako data da, 2. data amaierako data. 2. data 1. data baino lehenagokoa bada, emaitza zenbaki negatiboa izango da.\n=DAYS(NOW();"2010-01-01")): 2010eko urtarrilaren 1etik gaur arteko egun kopurua ematen du.\n=DAYS("1990-10-10";"1980-10-10"): 3.652 egun ematen du.


Wikiloc | Oihana (umeekin ) Ibilbidea Burlata, Navarra (España)- GPS track\nMendi Ibilaldiak (Mendi Ibilaldiak Ibilbide onenak Espainia tik → Nafarroa → Burlata )\nOihana (umeekin )\n3 ordu 50 minutu\nIkusita 387 aldiz, jaitsita 0 aldiz\nOhituragatik dugu ibilaldi batekin, baina autoak erabili gabe urte berria estreinatzea eta urte honetan, Oihana igotzea erabakitzen dugu. Elizgibela-kiroldegitiko ibilaldia hasi genuen, hau lekua delako gure ibilaldiak egiteko geratzen garen tokian. Gure herriko auzo zaharreko kaleetatik gabiltza, intxaustiagatik pasatuz, zubi zaharrera iritsi arte. Handik, aldapa handiagatik igo hasi ginen erripak-etarantz, tokira ur-gordailua dagoen.\nGora iristerakoan gozatu genuen handik, lokalizazioa gure etxeetako eta gure eskoletako eta gure herria inguratzen duten mendiekin bilatuz, ikusten diren bistekin. zur-hesiaren ondoan ibiltzen jarraitu genuen hura desagertu arte utzi gabe eta areta-sakanean dauden baratzeetarantz doan bidea hartu genuen. Jaitsi genuen, txabolak eta bere jabeek utzi duten zikinkeria ikusiz.\nArga ibaiko bidera berriro gehitu ginen eta gabiltza Arreren Trinitateko ermitaren ondoan, Atarrabia-lurretatik pasatuz, dagoen presagainerantz. handik Donejakue-bidetik ibiltzen hasi ginen, Oihana mendiko gailurrera igotzeko, bide bat zur-habeekiko eskuinerantz hartu arte. Igo ginen nahiko gorabeherarekiko pinudien arteko bide batetik bide zabalera, gailurreraino eraman zigunera, iritsi arte. Gailurrean dagoen gaztelua gosaldu genuen zaharraren hondamenetan, bistez gozatuz eta Uharte-rantz jaisten hasi ginen, gutunontzia handik gutxira aurkituz. Bere etxeen arteko herrian barritu ginen zubia bilatuz eta errepidea pasatuz ibaiko bidea berriro hartu genuen, ibaiko ertzetan bizi diren eta egun horretan oso aktibo zeuden animaliekin haluzinatuz, Burlatara iritsi arte.\n* Geldialdiko denbora: ordu bat:( argazkiak, itxaronaldiak, hamaiketakoak,.... )


Tolosa: Amarotz auzoko haurrentzat ekintzak dinamizatuko dituen taldea aurkeztu dute - Noticias de Gipuzkoa\nTolosa: Amarotz auzoko haurrentzat ekintzak dinamizatuko dituen taldea aurkeztu dute\n– m. san sebastian 23.11.2021 | 01:01\n'Guk Amaroztaurrak' egindako aurkezpena. Argazkia: N.G.\nTolosa – Guk Amaroztaurrak izenarekin, hainbat ekintza antolatu dituzte Tolosako Amarotz auzoan dagoeneko eta beste zenbait iragarri dituzte.\n"Ez da zerbait berria. Azken hamarkadetan, haurrentzako ekintzetan jarri izan dute fokua auzotarrek. Zor bat dugu beraiekin eta ez diegu huts egingo", adierazi dute aurkezpenean. Izan ere, auzoko zein inguruko eragile ezberdinek urteak daramatzate bertako haurrentzako ekintzak antolatzen, horien artean, Akerbeltz Espeleo Taldea, Hojarasca Kultur Elkartea, Intujai Teatro, edo Ghostbusters Euskadi. Eskerrak emateaz gain, aurrerantzean ere lankidetzan aritzeko eskaintza egin diete auzokideek.\nAmarozko haurrak pandemia garaian "ezinbesteko jarrera" izaten ari direla eta helduentzako "eredu" bihurtu direla azpimarratu dute eta auzoarekiko duten lotura nabarmendu dute. "Bertako haurra bazara, auzoa maite baduzu, ekintzetan parte hartzen baduzu edo jolastera edo senideak bisitatzera etortzen bazara, Amaroztaurra zara. Edozein haur izan daiteke Amaroztaurra".\nOrain hiru aste, Gau Beltza ospatu zuten auzoan eta datozen asteetako egitarau oparoa antolatu dute. Azaroak 28, iganderako, Oiartzunera txango gidatua antolatu dute Hojarasca elkartearekin. Oihanlekuko cromlecha eta Aiako Harriak Natur Parkea bisitatuko dituzte.\nBestalde, abenduaren 4an Birakabareta 21 ikuskizuna antolatu dute Topic-en. Zikloia jaialdiaren baitan, hainbat taldek parte hartuko dute: Pailaztana Junior (Amarozko an-tzerki taldeko haurrak), Pailaztana Klown Taldea (Amarozko klown taldea), Tolosako Numen dantza eskola eta Gorka Pereira, Imanol Suso eta Pablo Caceres (Zirkozaurre).\nGabonetan ere kultur ekintzak izango dira eta haurrentzako bi ikuskizun izango dira auzoan: Ka-ttalin Salaberry eta Jokin Irungarayren Elekaren ipuin sorta eta Nerea Ariznabarretaren eta Mariano Hurtadoren Bertoko eta urrutiko ipuinak. Aurrerago zehaztuko dituzte datak.


Erabakitzeko gaitasuna kendu gabe - Gipuzkoako Hitza\n2019, azaroak 29 Albisteak, Asteko Gaiak, gipuzkoa, Gizartea 654\nLaguntzaile pertsonala da Enrike Rangel. Alabaina, zaintzailetzat hartzen du jendeak, lan hori egiten duten gehienei gertatzen zaien bezala. “Alde handia dago, ordea, batzuen eta besteen artean”, dio. Desgaitasunak dituzten pertsonei bizimodu independentea izaten laguntzea da laguntzaile pertsonalen zeregina; alegia, desgaitasuna duen pertsonak bere erabakiak edo nahiak gauzatzeko laguntza behar badu, laguntza hori ematea, erabakia aldatu gabe edo haren ordez erabaki gabe. Eta etxeko eremura mugatu gabe, herritarren bizitza ere ez delako etxera mugatzen.\nGipuzkoan, 2004tik dago martxan aldundiaren bizitza independenterako programa, eta hark aitortu zuen estreinakoz laguntzaile pertsonalaren figura. 2006ko Nazio Batuen nazioarteko konbentzioak ere onartzen du, eta gaineratzen du desgaitasunak dituztenek eskubidea dutela non, nola eta zeinekin bizi erabakitzeko. Hain zuzen, eskubide hori bermatzeko, laguntzaile pertsonalak behar-beharrezkoak dira Elkarturentzat, Gipuzkoako Desgaitasun Fisikoa duten Pertsonen Federazio Koordinatzailearentzat. Eta, langile horiekin batera, faktore hauek ere ezinbestekotzat jotzen ditu bizimodu independentea izateko: etxebizitza duina, egokia eta irisgarria; gutxieneko diru sarrerak; laguntza produktuak; eta irisgarritasun eta diseinu unibertsala.\nHorri lotuta, ikerketa bat egin zuen elkarteak. Zenbait parametro neurtu zituen, tartean inklusio maila. “102 pertsonarekin egin genuen ikerketa, tresna ofizial bat erabilita, eta datu kezkagarria atera zen: egoitzetan zeudenetatik bakar bat ere ez zegoen inklusio egoeran”. Etxean bizi zirenen artean, %37,8koa zen tasa, eta etxean eta bizimodu independentearen programan zeudenen artean, %55,6koa. “Egoitzan, eguneroko beharrak aseta izaten dituzu, baina hori ez da inklusioa”. Europa iparraldeko herrialdeetan, esate baterako, badira zenbait urte jendea etxeetan egotearen aldeko hautua egin zutela, laguntza ekonomikoen bidez. “Hemen, diskurtsoetan bai, agertzen da jendeak etxean egon behar duela, baina, aurrekontuetan, apusturik handiena egoitzen alde egiten da. Eta badakigu apustu errealak aurrekontuetan erakusten direla”.\nDesgaitasuna duen pertsonak berak erabakitzen du zertan lagundu behar dion laguntzaile pertsonalak. Eta berak erabakitzen du zeinek lagunduko dion, etxez etxeko laguntza zerbitzuan ez bezala, langilearen kontratua desgaitasuna duen pertsonak egiten duelako, eta ez duelako udalak aukeratzen egokia iruditzen zaion pertsona. Hori berez horrela izanik ere, lege aldetik zenbait hutsune daudela esan du Rangelek. “Adibidez, Lanbiden ez gara laguntzaile pertsonal gisa agertzen. Iaz, bikote batek kontratatu ninduen bidaia baterako, eta kontratuan ezin izan zuten jarri laguntzaile pertsonala nintzela”. Etxeko langileen kontratua egin ohi zaie askotan, eta horrek esan nahi du soldata apalak dituztela, eta ez dutela langabezia saria jasotzeko eskubiderik. Ez dago sektoreko hitzarmenik. Halako langileren bat kontratatu nahi dutenek ere ez dute jakiten nora jo, ez dagoelako laguntzaile pertsonalen lan poltsarik. “Gure gremioa ezkutuan dago, eta gehiago balioetsi beharko litzateke, ezinbestekoak garelako pertsona horiek bizitza inklusiboa izan dezaten”.\nLaguntzaile pertsonalek izan beharreko prestakuntzak ere sortzen du eztabaida. Malkorraren esanetan, administrazioak ikuspegi nahiko paternalista izaten du. “Esaten du: ‘Nik zuri ematen badizut diru laguntza bat laguntzaile pertsonala izateko, nahi dut bermatu pertsona hori gai dela zu ondo zaintzeko. Guk diogu gu gai garela pertsona horiek prestatzeko, eta gainera ez dagoela gu baino hoberik horretarako”.\nAzaldu du laguntzaile pertsonalen zereginak askotan ez direla konplikatuegiak izaten: jana moztu, transferentziak egin, komunera lagundu, zinemara eraman, jatetxeren batera… Horregatik, eskatzekotan, oinarrizko prestakuntza eskatu behar dela uste du Malkorrak, ez hainbeste prestakuntza soziosanitarioa edo egoitzetarako eskatzen den prestakuntza. “Zer den bizimodu independentea, eskubideak, nolakoa izan behar duen desgaitasuna duen pertsonaren eta laguntzailearen arteko harremanak… Izatekotan, prestakuntza hori behar da”. Bat dator Rangel ere: “Desgaitasunen mundua unibertso bat da, oso sakona. Kasu bakoitza irakurtzen eta ulertzen jakin behar da”.\nElkartuk berrogei urte\nBerrogei urte bete ditu aurten Elkartuk, eta, urteurrenaren harira, nazioarteko kongresu bat egin zuen azaroaren 7an eta 8an; jorratu zituzten gaietako bat bizimodu independentea izan zen, huraxe baita, gaur egun, elkartearen aldarrikapen nagusietako bat, eta berrienetakoa. Enplegua, hezkuntza eta irisgarritasuna dira beste hirurak, eta 1978an egindako lehen kanpainan ere ageri ziren horiek. “Sakoneko mezuak hasierakoen nahiko antzekoak dira”, esan du Malkorrak. Elkartuk hasieratik izan du ikuspegi berezia: “Inoiz ez dugu defendatu guretzako espazio espezifikoak sortzea, hori ez da inklusioa”.\nSortu izan diren espazio berezi horien artean, enplegu babestua da kasurik argiena. Desgaitasunen bat duten eta lan egiten duten pertsonen %40k enplegu berezian lan egiten dute. “Eta ematen du gizartea pozik dagoela guk edonolako enplegua izanda”. Hezkuntzarekin egin du konparazioa. 1970eko hamarkadan, ikastetxe bereziak zeuden desgaitasun fisikoak zituzten pertsonentzat. Hurrengo hamarkadan, ordea, ikastetxe berezietatik arruntetara arteko trantsizioa egin zen. “Gaur egun, oro har, zentro arruntetan ikasten dugu, eta beharrezko baliabideak jartzen dira horretarako. Gizarteak gaur egun ez luke ulertuko guk zentro berezietan ikastea”.\nEnpleguan urrats hori falta dela nabarmendu du; are gehiago, gero eta handiagoa dela enplegu babestuan aritzen direnen proportzioa. “Normaltzat eta positibotzat hartzen da guk zentro berezietan lan egitea”. Nabarmendu du ez dela kasualitatea enplegu babestuaren eredua indartuz joatea, eta datu bat eman du: “Desgaitasuna duten pertsonen inguruko lan politiketan, Lanbidek enplegu babestura bideratzen ditu diru laguntzen %94″.\nEnplegu babestuaren helburua da jendea lanerako trebatzea, eta gero enpresa arruntetarako trantsizioa egitea. Trantsizio hori, ordea, oso gutxitan egiten da. Legearen arabera, 50 langiletik gorako enpresetan %2k izan behar dute kolektibo horretako langileak. Alabaina, neurri alternatiboak ere finkatu zituen araudiak. “Zeintzuk dira neurri horiek? Elkarteren bati donazio bat egiteko aukera izatea edo babestutako enpresa bat azpikontratatzeko aukera izatea. Azken batean, lan arrunta bermatu eta indartu beharrean, kontrakoa egiten dute”. Jakinekoa da enpresa arruntetan baino okerragoak izaten direla baldintzak enpresa babestuetan. “Gaur egun, oso ohikoa da esatea denok dugula enplegu duina izateko eskubidea; aldiz, ematen du guk lana edukitzeko eskubidea bakarrik dugula”.\nHirutik bat, baztertuta\nEnpleguan ez, baina hezkuntzan “kontzeptu gisa gutxienez” egin dela trantsizioa aipatu du Malkorrak, eta Elkartuk hori aipatu du urteotan izandako lorpenen artean. “Hezkuntza inklusiboa ez dago bermatuta, baina, kontzepzio gisa, ulertu du gizarteak”. Irisgarritasunean ere aurrerapauso handiak eman dira. Bide horretan, garrantzitsuak izan ziren 1981ean eta 1983an onartutako dekretuak, eta 1997ko irisgarritasuna sustatzeko legea. Dena den, arlo horretan ere lanean jarraitzeko beharra dagoela azaldu du. Izan ere, oraindik ere batzuek denda kanpotik egin behar izaten dituzte erosketak, ezin dutelako saltokira sartu edo taberna batera joan lagunekin, eta kanpoan geratu behar izaten dute. “Diskriminazio egoerak dira horiek, eta ez guk esaten dugulako, baizik eta nazioarteko konbentzioak ere hala definitu zuelako: irisgarritasunik eza diskriminazioa da”.\nKolektiboak eskubide eta aldeko lege asko lortu ditu berrogei urteotan. “Baina eskubide horiek ez daude erabat bermatuta. Eta aitortutako eskubideetatik benetako eskubideetara pasatzea da aurrera begira dugun erronka. Horretarako, guztien konpromisoa behar da: erakunde publikoena, gizartearena nahiz desgaitasunak dituzten pertsonena”. Izan ere, Malkorraren arabera, eskubideez baino gehiago, elkartasunaz hitz egiten da askotan; desgaitasunak dituzten pertsonak baliabideen erabiltzaile huts gisa hartzen dira, subjektu pasibotzat, eta hori ez da bidea. “Adibidez, ikusten dugunean diru bilketa bat pertsona bati gurpil aulki bat emateko, urduri jartzen gara. Urteak pasatu ditugu eskubideak defendatzen, eta lortu dugu pertsona batek gurpil aulki bat izatea eskubidetzat aitortzea”.\nBeste datu kezkagarri batzuk ere badaude oraindik. Kolektiboko jende asko pentsio ez kontributibo batekin bizi da, laurehun euro ingururekin. Hori diru sarrerak bermatzeko errentarekin osatzen dutenek ere 630 euro inguruko diru sarrerak bakarrik dituzte hilean. Foessa txostenaren arabera, desgaitasunak dituztenen herenak bazterketa egoeran bizi dira.\n+ Behar besteko zukurik ateratzen ez zaion programa


arquia APA aurreikuspen plan aseguratua\nAseguratu diru bat zure erretirorako, lortu errentagarritasun finkoa, eta aprobetxatu onura fiskalak.\nInberti itzazu erretirorako zure aurrezkiak Arquia APA (1) Aurreikuspen Plan Aseguratu berrian; bizi-aurrezte aseguru mota honek Aseguru baten abantailak eta Aurreikuspen Plan batenak uztartzen ditu.\nArquia APArekin, honako onura hauek edukiko dituzu:\nBermatutako finkoa bueltan lortu ahal izango dituzu.(2)\nLegeak aurreikusitako mugen barruan egindako ekarpenak ekitaldi horretako PFEZaren zerga-oinarritik kenduko dira; beraz, %49raino aurreztu ahal izango duzu zergetan. (3)\nBikotekidearen aldeko ekarpenak egin daitezke. Bikotekideren baten errentak, zerga-oinarrian sartu beharrekoak, 8.000 eurotik beherakoak badira beste bikotekideak egin ahal izango ditu ekarpenak (eta bere zerga-oinarritik kendu), urtean gehienez ere 2.000 euroko mugarekin. (4)\nAparteko ekarpenak (250 eurotik aurrera) edo aldizkakoak, konstanteak edo gorakorrak (50 eurotik aurrera) egin hautatu ahal izango duzu, pentsio planetarako aurreikusitako gehienezko zenbatekoekin. (5)\nErretiroa hartzeko unea iristen denean, dena batera, errenta moduan, edo modu mistoan (diruaren eta errentaren konbinazio moduan) berreskuratu ahal izango duzu zure dirua.\nAseguruduna hilez gero, onuradunek balio metatua gehi balio metatu horren %1,3 jasoko dute (gutxienez 25 euro eta gehienez 1.000 euro).\nGainera, zure Arquia APAra intsuldatu ahal izango dituzu beste erakundeetako aurreikuspen plan aseguratuetan edo pentsio planetan dituzun saldoak.\nEz itxaron azken momentura, eta kontrata ezazu zure Arquia Aurreikuspen Plan Aseguratua, PFEZaren hurrengo aitorpenean ahalik eta gehien desgrabatzeko.\n(1) Arquia Aurreikuspen Plan Aseguratua bizi-aurrezte asegurua da, Caja Ingenieros Vida, Compa��a de Seguros y Reaseguros, SAUrekin kontratatutakoa.\nBitartekaria: Arquiseguros, Corredur�a de seguros de la Caja de Arquitectos y de Asemas Mutua de Seguros a prima fija, S.A. Aseguruen eta Pentsio Funtsen Zuzendaritza Nagusiaren Erregistro Administratibo Berezian J-173 gakoarekin inskribatuta dago, eta Bartzelonako Merkataritza Erregistroan, 20723 liburukian, 111 folioan, B-11433 orrian. IFZ: A59697573. Erantzukizun Zibileko Asegurua eta finantza-gaitasuna ditu, uztailaren 17ko 26/2006 Legearekin bat etorriz.\n(2) Arquia APAren interes-tasa tekniko bermatua sei hilabetean behin zehaztuko da, baina ez da izango, inolaz ere, %1,25etik beherakoa urtean.\nAPAren gastuak %0,95era mugatuko dira urtean.\n(3) Indarreko lege fiskalen arabera. Kontsulta itzazu zure autonomia erkidegoko lege fiskalak, aplikagarri diren tasa marjinalak eta muga bereziak ezagutzeko.\n(4) Muga hauek orokorrak dira. Kontsulta itzazu zure autonomia erkidegoko lege fiskalak, aplikagarri diren muga bereziak ezagutzeko.\n(5) Gehienez ere ekarpenak 10.000 eurokoak izango dira urteko, lanaren eta jarduera ekonomikoen etekin garbien zerga-oinarriaren %30eko murrizketa mugarekin; 50 urtetik aurrera, ekarpenak 12.500 eurokoak izango dira gehienez ere urteko, lehen aipatutako etekin garbien zerga-oinarriaren %50eko murrizketa mugarekin. Gizarte aurreikuspeneko tresna guztiei aplikatuko zaizkie muga horiek, indarreko lege fiskalen arabera.


Batzorde feminista - Arkeogazte\nHome Batzorde feminista\nArkeogazteko Batzorde Feminista bertan parte hartu nahi duten bazkide guztiek osatutako talde ez mixto bat da. Helburua genero berdintasunetik arkeologia praktika libre bat eraikitzea da. Gure borroka nagusietako bat arkeologia lantzen den hezkuntza, eskola eta lan espazioetan jazarpenak, abusuak eta sexu erasoekin amaitzea da. Gure tresna nagusia jarraian aurkezten dugun protokoloa da, gure elkartearen estatutuetan dagoena eta elkartea osatzen dugun bazkide guztiak betetzen duena.\nKolektibo bateko kide bazara eta zuen protokoloa garatzen ari bazara, gurea kopiatu, aldatu edo moldatu dezakezue. Gurekin harremanetan jar zaitezkete. Gure esperientzia kontatuko dizuegu eta zuen prozesuan lagunduko dizuegu.\nArkeologiaren arloan ikaslea, ikertzailea, langilea edo boluntarioa bazara eta sexu jazarpen edo abusu edo sexu arrazoiagatik edo sexu erasoren bat jasan badituzu, jar zaitez gurekin harremanetan prest sentitzen zarenean. Zu entzuteko eta laguntzeko konpromisoa hartzen dugu. Protokoloa inplementatuko dugu eta ahal dugun guztian aholkatuko zaitugu.\nArkeogazteko Batzorde Feministarekin harremanetan jartzeko grace.arkeogazte@gmail.com helbidera idatzi. elbide hau emakumeek* kudeatzen dute eta jasotako mezu guztiak konfidentzialki tratatuko dira.\nARKEOGAZTEREN SEXU- EDO SEXUAGATIKO JAZARPENEN, ABUSUEN ETA\nERASOEN PREBENTZIORAKO ZEIN HORIEI AURRE EGITEKO PROTOKOLOA


2105eko sanferminetako programazioa | 459 ekitaldi guztira | Iruñeko Sanferminak | EITB\n450 ekitaldi baino gehiago aurtengo sanferminetan\nJoseba Asiron Iruñeko alkateak adierazi duenez, ikurrina erakusteko askatasuna egongo da.\nTxupinazoa Iruñeko Orfeoiak eta Veleta peñak bota dezakete\nEntzierroetarako hesia jartzen hasi dira Iruñean\n'Kilikon', aurtengo sanferminetako irudia\n2015eko sanferminetako programa ofizialak 459 jarduera izango ditu guztira, eta horietatik % 71 musikarekin lotuta egongo dira. Aurtengo berritasun gisa, gaiteroak arituko dira Gaztelu plazan txupinazoa jaurtitzeko ekitaldian. Foruen plazan kontzertuetara bideratutako gunea izango da, The Wailers taldearen parte-hartzea izanik guztien gainetik nabarmenena.\nBeste 82 ekitaldi umeekin eta familiartean gozatzeko pentsatuta daude, besteak beste, erraldoi eta buru handien agurra hilaren 14an udaletxe plazan. Jarduera hori aurreko urteetan izandakoa baino interaktiboagoa izango da.\nGuzti horrez gain, bederatzi piroteknia lehiatuko dira Su Artifizialen Nazioarteko Lehiaketan, guztien artean 6,2 tona lehergai zeruratuko dituzte.\nJoseba Asirón Iruñeko alkatearen hitzetan, programa hau "aldi baterakoa" izango da, eta horren harira gaineratu du datorren urteko sanferminetako programa egiteko prozesu parte-hartzaile bat irekiko dutela, gizarte-eragileen iradokizunak batzeko.\nTxupinazoari dagokionez, ekitaldian zehar ikurrina erakusteko askatasuna egongo dela jakinarazi du; izan ere, nola edo hala presente egongo omen da eraikinean.\nAlkateak azaldutakoaren arabera, Iruñeko Orfeoiko eta Veleta peñako ordezkariek batera botako dute aurtengo txupinazoa. Lehendabizikoek sortu zirenetik 150 urte bete dituztelako, eta bigarrenek, berriz, sanferminetan horren ezaguna den janzkera zuri eta gorria sortu zutenak izan zirelako.\nBukatzeko, Asironek nabarmendu egin du jaiak hasi orduko ardura nagusia eraso sexistak prebenitzea dela. Udaltzaingoak zorroztasunez begiratuko du holako jarrerarik gertatu ez dadin txupinazoan.


9.- Atzerrian aldi baterako (hauteskundeetan zehar) dauden eta botazio egunean Euskadin ez diren hautesleen posta arruntaren bidezko botoa\n(BOEn, 2007ko abenduaren 14ko 299. zenbakian argitaratutako 1621/2007 Errege Dekretuaren arabera).\nHautesleak bere egoitzari dagokion Espainiako Kontsul Erregistroan ez-egoiliartzat izena ematea, betiere, urtarrilaren 6tik eta Eusko Legebiltzarrerako 2009ko hauteskunde egunera (martxoaren 1a) bitartean atzerrian bada.\nErrolda Bulegoko Probintzia Ordezkaritzari atzerritik botoa emateko dokumentazioa eskatzea eta nork bere eskaera ematea ez-egoiliartzat dagokion Enbaxadako Kontsul Bulegoan edo Kontsul Sailean (urtarrilaren 6tik 31era).\nErrolda Bulegoko Probintzia Ordezkaritzak hautesleari dokumentazioa atzerriko egoitzara bidaltzea (otsailaren 3tik 9ra, eta hautagai zerrendak legez kanpo badaude, otsailaren 13tik 16ra).\nAtzerrian diren hautesleek posta bidezko botoa hauteskunde mahaira bidaltzea (otsailaren 4tik 26era, 2009-02-13ko Hauteskunde Batzorde Nagusiaren akordioz).\nPosta zerbitzuak mahaiei posta bidezko botoak ematea (martxoaren 1a).


Jokoak of Konektatu puntu\nKonektatu kolore bereko puntuak. Maila bakoitzerako beharrezkoak diren gutxieneko puntuak bete. Kontuz ibili, ez agortu mugimenduak!\n- Erronka handiko 36 maila baino gehiago\n- Bidean trebetasun berriak ikastea\n- Aurkitu gero eta zailagoak diren puzzle jokoak\nLines joko "zen" joko esperientzia abstraktua da, non formak funtzioa bezain garrantzitsua den. Jarri edo kendu puntuak marrazki bat betetzen duen lasterketa koloretsua hasteko. Lasterketan nagusi den koloreak irabazten du. Lines joko ezin hobea da joan-etorrian edo geldialdiko beste une labur batzuetan jolasteko. Jokatu saio bakar bat segundotan edo irabazi 20 partida jarraian irabazitako marra!\nJokoak Konektatu puntu: ziur asko inoiz duzun jokatzen little zinen, eta ez hain txiki, puntu konektatu polita irudi bat bistaratzeko. Beno, orain joko horiek guztiak batu sofan puntu zure etxean zure ordenagailuan jolastu ahal izango duzu. Behin duzun urratsak, play ziur zaletasuna eta aurkituko duzu gogor joko aldatzea da.


Catedral de Santa Maria - alavaturismo - web.araba.eus\nCatedral de Santa Maria - alavaturismo\nSanta Maria katedrala, herritarrek ‘Katedral Zaharra’ izenarekin ezagutzen dutena, Gasteizko, Arabako eta Euskadiko historia eta arte ondarearen bitxietako bat da, monumentu gisa duen berezko balioagatik, azken 700 urteetan hiriaren jaiotzaren eta bilakaeraren inguruko informazio baliotsuaren iturri izateagatik eta bisiten programa original eta sarituagatik.\nMuinoaren alderdi altuenean kokatzen da (bertan, jatorrizko hiria finkatu zen), Nafarroako erregeak, Antso VI.ak (‘Antso Jakitunak’) Nova Victoria izenarekin antzinako Gasteiz herrixkaren gainean, 1181. urtean sortutakoa, eta egungo hiriaren jatorria dena. 1862. urtean, Gasteizko elizbarrutia sortu zenean, katedral kategoria hartu zuen.\nGasteiztarrek ‘Katedral Zaharra’ izenarekin ezagutzen dute, Andra Maria Sortzez Garbiari eskainitako ‘Katedral Berriarekin’ ez nahasteko. Aipatu katedrala, estilo neogotikokoa, XX. mendean eraiki zen.\nEstilo gotikoko tenplua amaitu gabeko eliza gotorleku baten gainean eraikita dago eta Gaztelako Alfontso VIII. erregeak XIII. mendearen hasieran egindako Erdi Aroko defentsa sistema baten parte zen, biztanleriaren hazkundearen eta egoera estrategikoaren ondotik garrantzia irabazten ari zen gune bat babesteko.\nAlfontso VIII.ak iparraldeko hiri perimetroa hobeto itxi zuen eta harridura eragin zuen ekimen bat abian jarri zuen, asmo handikoa baitzen: xede bikoitza beteko zuen eliza handi bat eraikitzea: hiriaren defentsa hobetzea eta tenplu bat eraikitzea, horren tamaina kontuan hartuta, hasitako asmo handiko hiri proiektuari erantzuna emango ziona.\nLodiera handiko zenbait horma bereizgarri dituen eliza berriak batez ere defentsa funtzioak bete zituen, iparraldean hiriaren urbanismoa artikulatzen zuen harresi handi bat bailitzan. Beharbada harrigarriena da jatorrizko eraikuntza hori, ia osorik, kanpoan dagoela (zenbait kasutan 20 metrora arte).\nAlfontso VIII.ak hasitako obrak Alfontso X.aren garaian (1252-1284) erabateko proiektu aldaketa jasango du. Bigarren proiektu hori, jada gotikoa, aurrekoaren gainean gauzatuko da, bi fase handitan eta XIII. mendearen hirugarren laurdenetik XIV. mendearen amaierara arte igaroko den aldian zehar.\nBi fase garrantzitsu horien ondotik dauka tenpluaren barrualdeak egungo fisionomia.\nSanta Maria, ordura arte parrokia arrunta, 1498. urtean kolegio-eliza bihurtu zen, Gasteizko oligarkiak hiriari prestigioa emateko burututako eragiketa baten bidez. Historia gertaera horrek XV. mendearen amaieran eta hurrengo mende osoan zehar gauzatuko den gorespen eta edertasun prozesua azaldu eta justifikatuko du.\nEraikuntza jarduera, batez ere XVI. mendean ikaragarria da: eraiki zituzten dorrea, korua, Done Joanen kaperak, Andra Maria Sortzez Garbiaren kaperak, Kristoren aldarea, San Rokeren aldarea, San Markosena, Erregeena, San Bartolomerena, San Joserena, San Prudentziorena, Pietatearena; baita hilobiak ere, esaterako, Ortiz de Caicedorena, Cristobal Martinez de Alegriarena, etab.\nOndorengo mendeetan aldaketek jarraitu zuten, neurri txikiagoan, gaur egun ezagutzen dugun eraikina egiteko.\nXV. mendearen amaierako eta XVI. mendeko edertasun prozesua neurri handi batean tenpluak zituen egitura arazoen erantzulea da. Arazo horiek XX. mendearen hirurogeita hamargarren hamarkadan konpondu nahi izan ziren zaharberritze prozesu baten bidez. Lortu nahi zen xedea eskuratu beharrean, arazoak larriagotu zituen.\nLaurogeita hamargarren hamarkadaren hasierako sintomak bistakoak ziren: txintxor jausiak, pitzadurak nabe nagusiaren eta gurutzaduraren gangetan eta fabrikaren zona handien narriadura azken zaharberritze hori oinarri hartuta gauzatutako mantentze eta kontserbazio lanen urritasunaren aurrean.\nAdituek egoera aztertu zuten eta ondorioztatu zuten Santa Mariak aurri partzialaren bilakaera prozesu motela pariatzen zuela eta, beraz, pertsonen segurtasunerako nolabaiteko arriskua egon bazegoela. Hala, erakundeek 1994. urtean tenplua publikoarentzako itxi zuten eta osorik zaharberri zedin sustatu zuten.\nSanta Maria Katedrala Fundazioak (Arabako Foru Aldundia da burua Gasteizko Udalarekin eta Gasteizko Apezpikutzarekin batera) 2000. urtean zaharberritzeko asmo handiko proiektu bati ekin zion, eusteko eta deformatzeko mendetako arazoei konponbidea emateko. Gaur egun oraindik lan horiek diraute.\nLeheneratze prozesu horrek barne hartzen du, hasiera-hasieratik, publikoari irekitzeko jatorrizko proposamena, “Obretan eta irekita” izenburua duen bisita programa berezi baten bidez, estatu mailan eta nazioartean aintzatespena lortu duena –Europa Nostra saria (2002)– eta hainbat idazle, esaterako, Paulo Coehlo edo Ken Follet, liluratu ditu eta horien inspirazioa izan da.\nSanta Maria katedralean egiten diren bisita gidatuen izaera laburtzen duen izena horixe da. Izan ere, tenpluaren baitan egiten den ibilbidea obra bisita bat da. Kaskoa ere jarri behar da, baina beharrezko segurtasun neurriak biltzen ditu eta sorpresa asko eskaintzen dizkigu egunero-egunero aldatzen den proiektu bizia eta irekia baita.\n‘Katedral Zaharra’ egun tenplu bat baino zerbait gehiago da, historiaren, arkitekturaren, arkeologiaren, kulturaren eta artearen arloan gaikako espazio bat izan dadin, kontuan hartuta edukiak ikerketek aurrera egin ahala aldatzen direla. Eraikuntza honetan eusteko eta deformatzeko mendetako arazoen ondotik ahuldutako tenplu baten zaharberritze obrak jarrai daitezke.\nPrograma bakar bati esker, bisitariak prozesu ororen lekuko dira, programa horren ikuspegiagatik eta edukiengatik. Martxan dauden lanak ikusteaz gain, emozio eta adimen esperientzia desberdin batean ere parte har daiteke -bertan, eraikuntza historiko bat irakur eta uler daitekeen agiri bat ere badela antzematen da, dituen beste balioez bestalde.\nEmaten den arreta pertsonalizatua, azalpen historikoaren kaudimena eta arazoen eta konponbide zaharberritzaileen azalpen zehatza dira bisita horien ezaugarri.\nIbilbideak eraikuntza osorik, zimendatzetik dorrera arte, ikusteko aukera ematen du. Halaber, bisitak harresiaren kanpoko errondaren bidetik igarotzeko eta triforioa ikusteko aukera ematen du, azkenik, katedralaren arkupearen zaharberritzea ikusteko eta penintsula osoko XIV. mendeko portada onenetako baten tinpanoen lantzearen aparteko kalitatearekin gozatzeko.\nBi bisita mota egin daitezke: katedrala (iraupena 60 minutu) eta katedrala+dorrea (iraupena 75 minutu).\nBisita egiteko aurretik erreserbatu behar da. Erreserba telefonoz egin daiteke 945 255 135 edo Santa Maria Katedrala Fundazioaren web orrian.\nSanta Maria plaza z/g – 01001 Gasteiz\nBuruileria plaza (Katedralaren alboan), Gasteiz


Oharkabean pasatzen ez diren zaporeak, ezkutuko drainatzea bezala — Kanalizazioa eta drainatzea\nOharkabean pasatzen ez diren zaporeak, ezkutuko drainatzea bezala\nEskualde eta herrialde desberdinetatik bidaiatzeko esperientziarik onenetako bat zure janari gogokoenetako batzuk aurkitzea da.\nEntzun ere egin ez dituzun platerak, edo agian entzun dituzunak eta probatzeko irrikan zaudenak.\nBatzuetan, zapore exotiko horiek probatzea esperientzia ahaztezina izan daiteke, eta ez beti esamoldearen bertsiorik onenean, oraindik gogoratzen naiz Indonesian arrosa fosforito koloreko plater gelatinoso bat jan nuenean. Ez zitzaidan oso argi geratu zer zen, baina onartu behar dut nire ahosabaia ez zegoela prestatua testura eta zapore horretarako. Nekez irentsi nuen, eta urdaila alderantziz jarri zitzaidan.\nGlobalizazioarekin, kulturak nahastuz joan dira, eta Bergamo bezalako hirietan, mundu osoko zaporeekin goza dezakegu espazio bakar batean, "Cucine di Curno" edo Curnoko Sukaldean.\nBertako merkataritza gunearen ondoan dagoen gune berri bat da, non janari mota desberdinetako 17 establezimenduk 5 kontinenteetako elikagaiak jartzen dizkizuten eskura. Handitze honetan 500 aparkaleku berri ere gehitu dira.\nJanari areto berri horretara sartzeko gunean, oso oharkabean igarotzen den drainatze sistema bat instalatu da. Ia ez da nabaritzen.\nTestu honekin batera doazen irudietan ikus dezakezu?\nHarmonia bisuala eta estetikoa garrantzitsuak diren proiektuetan, ULMAren ezkutuko drainatzea aukera ezin hobea da, ura biltzeko sistema oharkabean igarotzea eta hiriko paisaiarekin mimetizatzea lortzeko modu erraza delako.\nDrainatze ezkutua, kanal batez eta sareta artekatu batez osatuta dago EN-1433 arauaren arabera, D-400 karga motaraino jasan dezakeena,. Honek esan nahi du egokia dela oinezkoentzako eta aparkalekuetarako, kasu zehatz honetan bezala.\nZuk ere drainatze sistema zure hurrengo proiektuan oharkabean pasatzea nahi baduzu, jar zaitez gurekin harremanetan hemen.\nNahiz eta ia ez ikusi, sistema hau instalatzeak ez du esan nahi bere ahalmen hidraulikoari uko egin behar zaionik. Instalatzen den modeloaren araberakoa izango da beti, baina bere emaria 150 eta 240 cm2/ml artekoa izango da.\nGuztira, 150 metro lineal baino gehiago instalatu dira MultiV kanalean, 150 metro zabalekoak, sareta artekatuarekin.\nEta erraz erauzten diren 16 erregistro akoplagarri, ezaugarri eta neurri berberekin eginak, drainatze sistema mantentzeko lanak erosoak izan daitezen.


Ayesta - Hortz Klinika\nASTEARTEA, ASTEAZKENA, OSTEGUNA\n943 316 921\nAyesta Hortz Klinika\nBertsolari Xalbador kalea, 18\nAyesta Hortz Klinika, Donostia hiriko Benta-Berri auzoan kokaturiko klinika bat da, eta odontologiako berezitasun guztietan zerbitzua emateko lan talde profesional eta instalazio egokiak ditu.\nKlinikak duen kabinete operatibo egiturari esker, kalitatezko zerbitzu ergonomikoak eta bezeroarekiko arreta pertsonalizatua ahal bideratzen du. Horrez gain, ortopantomografikoak eta zeharkako teleradiografiak egiteko, behar bezala islatuta eta kontrolatuta dagoen X- izpi gela esklusibo batez ekipatuta dago.\nGarbiketa arau zorrotzenak guztiz betetzen ditu eta kalitate ziurtagiria duten materialekin lan egiten da. Guzti honi esker, bezeroentzat guztiz egokiak diren zerbitzu esparru oso bat eskaintzea posible da.\nEuskal Herriko unibertsitate ondoan eta trafikoko bulegoan parean kokatuta dago, hori dela eta, edozein tokitik bertara gerturatzeko aukera paregabeak ditu; autobusez, metroz edo kotxez bertan dagoen aparkaleku publikoa erabiliz.\nZure irriabarra polit mantentzea da gure talde profesionalaren helburu nagusia.\n© 2021 Ayesta - Hortz Klinika


Emakumeen soldata %33,6 igo beharko litzateke gizonen soldatarekin parekatzeko | LAB SINDIKATUA\nIdazkaritzak Idazkaritza Feminista Emakumeen soldata %33,6 igo beharko litzateke gizonen soldatarekin parekatzeko\nEmakumeen soldata %33,6 igo beharko litzateke gizonen soldatarekin parekatzeko\nGehienentzat ezaguna ez bada ere, otsailaren 22an emakume eta gizonen soldata berdintasunaren aldeko eguna da. Egun honen leloak aipatutako berdintasuna, oraindik ere, lortzetik oso urrun gabiltzala erakusten dute datuek, tamalez. Emakume eta gizonen soldaten arteko arrakala ez da gauza berria, baina kezkagarriena da arrakala honek 2009tik hona gora egiten jarraitzen duela etengabe Nafarroaren kasuan, eta EAEren kasuan, azken urteetan apur bat murriztu bada ere, oraindik ere esanguratsua izaten jarraitzen du. Gaurko sistema kapitalista hetereopatriarkalak ezarri duen sexuen araberako lan banaketaren ondorioetako bat baino ez da. LABek txosten bat osatu du hainbat daturekin.\nAurreko urteko ekainean INEk kaleratutako azken datuetatik, 2014ko datuetatik alegia, hurrengoa ondoriozta daiteke: Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan, emakumeen urteko soldata gordina 7.489,45 euro gutxiagokoa izan zen, batez bestez, gizonezkoen urteko soldata gordinarekin alderatuz. Nafarroaren kasuan, emakumeek, batez bestez, 8.496,64 euro gutxiago jaso zuten gizonezkoekin alderatuz.\nHortaz, azken datuen arabera, Hego Euskal Herriko emakumeek, batez bestez, bere kide gizonezkoak baino 7.710 euro gutxiago irabazten dute. Beraz, emakumeen batez besteko soldatak %33,6a handitu beharko luke gizonezkoenarekin parekatzeko.\nEmakume eta gizonen soldaten arteko arrakala, gaurko sistema kapitalista hetereopatriarkalak ezarri duen sexuen araberako lan banaketaren ondorioetako bat baino ez da. Emakumeoi zaintza eta etxeko lanak egotzi izana, emakumeen lan merkaturatzea oztopatu, eta era berean lan merkatu horretan aitortza eta maila baxuagoko lanetara bideratu gaitu. Oraindik ere emakumeak gara, lan merkatuan lan baldintza prekarioenak eta ezegonkortasuna pairatzen dugunak. Lanaldi partzialen % 78,3a guk betetzen dugu, eta gure behin behinekotasun tasa %26,7koa da gizonezkoena % 21ekoa denean. Soldata ezberdintasuna ez da beraz emakumeok lan munduan jasaten dugun diskriminazio bakarra.\nDatuak erakusten duten moduan, emakumeak lan merkatura sartu izanak ez du ekarri zaintza lanen banaketa erantzunkide batetik, ezta lan merkatuan lan baldintzen parekatzea.\nEmakumeon lan baldintzak prekarioagoak izatea, gizonezkoek baino gutxiago kobratzeak, gure burujabetza ekonomikoa mugatu eta menpekoak bihurtzen gaitu, gure bizi baldintzetan eraginez. Egun pairatzen ditugun diskriminazio egoera hauek gainera, eragin eta ondorio kaltegarriak eragiten dituzte gure etorkizuneko erretiro zein langabeziako prestazioei.\nDiskriminazioarekin amaitzeko, politika feministetara jauzia\nGaurko egunek, eta egun hauetan publiko egiten ditugun datuek argi erakusten dute orain arteko berdintasun politiken porrota zein diskriminazioa gainditzeko dagoen borondate politiko eskasa.\nBada garaia sistema kapitalista hetereopatriarkalaren logikaren baitan kokatzen diren berdintasun lege, politika eta neurrietatik benetako politika feminista ausartetara jauzia emateko. Egungo sistemak ezarritako sexuen araberako lan banaketan eta gizon eta emakumeen arteko hierarkia harremanetan oinarritzen den jendarte zein lan harreman eredutik, emakume eta gizonen arteko harreman justu eta parekidetan zein lanaren aitortza integrala oinarri izango duen lan harreman eredu berrira trantsizioa egitea ahalbideratuko duten politika feministak behar ditugu. Ausardia eta borondate politikoa da instituzio, botere publiko zein agintari politikoei eskatzen dieguna, egoera honekin amaitzea benetan interesatzen bazaie.\nEmakume eta gizonen soldaten arteko alderaren inguruko txostena