"Kontuz, Euskaltzaindia ahultzen bada euskara bera ahultzen da". Noticias de Gipuzkoa\n"Kontuz, Euskaltzaindia ahultzen bada euskara bera ahultzen da"\n2005etik Jean Haritschelarren lanari jarraipena eman dio Andres Urrutiak (Bilbo, 1954). Euskaltzainburuak ez du indarrik galdu eta gogotsu ager-tzen da erronka berrien aurrean. Modernizazioaren bidean jarri du Akademia Urrutiak. Hori, behintzat, ez dio inork ukatuko\n- Domingo, 21 de Octubre de 2012 - Actualizado a las 05:26h\nAndrés Urrutia. (Pablo Viñas)\ndonostia. Zuhurra, zorrotza, atsegina, berbakoa... Ondo ezagutzen dutenek horrela deskribatzen dute Urrutia, baina laudorioak bazterrean utzi eta euskaltzainburuak gurago du beharraz aritu ("argazki gutxiago eta lan gehiago"). Bere burua promozionatzeko ez afanik ez beharrik ez duen notario eta maisuak ("ez naiz batere presidentzialista") hauspo berria eman dio Akademiari azken urteotan, XXI. mendeak eskatzen duen erritmoari erantzunez. Orain, Euskaltzaindiak beste lau urterako agintaldia eman dio; 2005ean hasitako bidea berresteko eta zabaltzeko erabiliko du.\nZazpi urte daramatzazu euskal-tzainburu lanetan. Zein da zure balantzea?\nBalantzean aktiboak eta pasiboak daude. Uste dut kudeaketa lana ona izan dela. Jakina, bide hori hobetu beharra dago. Ari gara zeregin horretan eta beste batzuetan ere bai. Esaterako, Akademiaren zereginak ezagutarazten eta gizarteak berak ulertzen eta estimatzen dituen gauzak egiten, hau da, hiztegiak, atlasak, jardunaldiak... Beste alde batetik, instituzioekin harremanak findu eta areagotu ditugu. Erakunde publikoek jakin behar dute Euskaltzaindia euskararen zaindari nagusia dela. Beraz, kontuz: Euskaltzaindia ahultzen bada, euskara ahultzen da. Aldi bat itxi zen 2005ean. Aro berri baten aurrean gaude orain?\nHaritschelarrek egindako lana sendotzera heldu nintzen Euskaltzaindiara, sekulako lana egin zuelako berak, garaian garaikoa. Eta gu ere horretan gabiltza, garaian garaiko lana egiten. XXI. mendera egokitu behar dugu Akademia, eta horretan funtsezkoa izango da abian jarri dugun Plan Estrategikoa. Komunikazioa erraztu behar dugu, bai, baina alde bietatik. Hau da: gugandik gizartera eta gizartetik guregana. Horretan webgunea dugu tresnarik eraginkorrena. Gaur etorkizuneko Euskaltzaindia dugu buruan.\nPlan Estrategikoa aipatu duzu. Zertan lagunduko dizue horrek?\nUrte gogorrak datoz. Krisialdia bazter guztietara hedatu da eta gure lana eta ardura da Euskaltzaindia gero eta hobeto kudeatzea, euro bakoitza zertan inbertitzen dugun ondo neurtzea. Horretan lagunduko digu 2011n abiatu genuen Plan Estrategikoak, hau da, Akademia dinamizatzen, gestioa doitzen, zerbitzuak arintzen. Zorrotz ibili behar dugu eta ahaleginduko gara orain arteko bideari eusten.\nHaritschalarren agintaldian hasitako proiektu batzuk ere gauzatu dira.\nBai. Orotariko Euskal Hiztegia eta Euskararen Herri Hizkeren Atlasa gauzatu dira eta orain aberastu egin behar ditugu eta jendeari eskaini, egungo teknologiak baliatuz. Horiek ez baditugu erabiltzen jai daukagu. Hiztegigintzan ere pauso galanta eman dugu Euskaltzaindiaren Hiztegiarekin. Ez da azken pausoa, jakina, baina garrantzitsua izan da. Zentzu horretan Lexikoaren Behatokia ere aberasten ari gara. Eta Iker sailean egiten diren publikazioak beste akademia batzuetan egiten direnekin konpara daitezke.\nEuskararen normalizazioan ere badu zeresanik Euskaltzaindiak.\nIzango ez du, bada! Normalkuntzan berebiziko ardura eta erantzukizuna du Akademiak. EAEn, Nafarroan zein Iparraldean. Eta hor erakutsi behar dugu badagoela erakunde bat euskararen bandera baino ez daukana eta ideologia guztien gainetik defendatzen duela bandera hori. Ba-tzuek ez dute hori ondo ulertzen, baina saiatuko gara konbentzitzen. Euskaltzaindiaren aspaldiko irudi sepia 'astindu' duzue?\nNik uste dut neurri batean lortu dugula. Eta zuzendaritza berriarekin helburu hori gero eta hurbilago daukagu. Jende gaztea eta prestua sartu da eta horrek ekarriko ditu ondorioak. Gizartearen erritmora egokitu behar dugu, baina ez da erraza aspaldiko inertziak baztertzea. Edonola ere, horretan ari gara buru-belarri. Ea kolore tanta batzuk jartzen ditugun gurean, sepia hori ordezkatuz (barreak).\nAktiboak eta pasiboak aipatu dituzu. Gaur egun Euskaltzaindiak ez du zorrik. Hori bada aktibo aparta.\nKostata lortu dugu eta lortu dugunean hara zer datorren, krisialdia. Azken urteotan kudeaketa sistema aldatu dugu, Akademia profesionalizatuz. Baikorra naiz eta nik uste dut gestio berri honek, optimizazio honek, krisialdia gainditzen lagunduko digula. Hori bai, minimo ba-tzuk behar ditugu.\nHorrekin arduratuta zaudete?\nZelan ez. Murrizketa gogorrak izan ditugu, batez ere Madriletik datorren diru-kopuruan. Hor %50 jaitsi digute. Kezkatuta gaude, baina horrek ez die batzordeei eragingo. Langileak mantendu nahi ditugu, proiektu nagusiek aurrera egingo dute, baina funtzionamendua doitu behar dugu eta proiektuak garai berrietara egokitu.\nMurrizketak agindu ostean, zer nolako harremana duzue Administrazio publikoekin?\nBadakigu administrazio desberdinak egoera zailean daudela, baina gu saiatuko gara behar duguna eskatzen eta eskuratzen. Jaurlari-tzatik etorri zaigun ezustea ez dugu ulertzen, eta errespetu osoz esan diegu hori. Jarraituko dugu lanean, ea konbentzitzen ditugun.\nErrekurtso bat jarri diozue Jaurlaritzari murrizketak direla eta.\nDesadostasunak ditugu, baina errespetuarekin jokatu dugu. Aldebakarreko erabaki horren kontra erre-kurtsoa jartzeko eskubidea daukagu eta hori baino ez dugu egin mo-mentuz. Hala ere, etengabe negoziatuko dugu, hori baita gure zereginetako bat. Aldiz, aldundiek ondo baino hobeto ulertu dute Euskaltzaindia funtsezkoa dela eta beraien laguntzak garrantzitsuak dira oso.\nMezenasgoaren legeak mesede galanta egingo lioke Akademiari...\nDuda barik, baina hori motel doanez, bestelako bideak esploratu beharko ditugu. Hori bai, estuasunak pasatuko ditugu ondorengo urteetan. Gizarteak jakin behar du euskara lerro gorritan dagoela eta erakunde publikoek ere jakin behar dute hori. Euskarak lehentasunetako bat izan behar du gure gizartearentzat eta politikoek erantzunen bat eman beharko diote egoera honi.\nLorpenetara bueltatuz, Tolare baserrian zabaldu duzuen egoitza berria ere ez da nolanahikoa.\nHori aktiboan sartuko dugu, bai. Guretzat garrantzitsua izan da Gipuzkoako ikerketa taldeak zentru horretan biltzea, beraiei azpiegitura duin bat eskainiz. Araba eta Iruñea indartzeko asmoa ere badugu, baina momentu honetan Iparraldeak arduratzen gaitu. Hango egoera larria da, euskara ahul ikusten dugu; baina ikusten dugu baita ere badirela ekimenak, badela gogoa, eta Euskaltzaindiak badu zeresanik eta zereginik hor. Oso zaila da, baina gure presentzia areagotu behar dugu, batez ere Iparraldean eta Nafarroan. Zentzu horretan, gure-tzako mugak ez dira existitzen.\nBeraz, normatibizazioa eta normalkuntza, biak helburu.\nBai, hori da. Euskalgintzako jendearekin batera egin behar dugun lana da normalkuntzarena, eta horretan ahalegindu behar dugu.\nNolakoa da beste Akademia ba-tzuekin duzuen erlazioa?\nHarreman onak ditugu, ez bakarrik Espainiako, Galiziako edo Kataluniako akademiekin. Nazioartean gero eta gauza gehiago egiten ditugu eta horra jo beharra dago ondorengo urteetan, gurea bezalako errealitate linguistikoak dituztenen arrimura. Kontrastea oso garran-tzitsua da: esaterako, iaz okzitanoekin izan ginen, oraintsu Holandan izan naiz, frisioekin... Badaukagu zer erakutsi eta zer ikasi.\nBost emakume euskaltzain ditugu. Akademian ere emakumea bere lekua hartzen ari den seinale?\nJakina. Meritu handiko euskaltzainak direlako sartu dira eta aurrerantzean ere izango da halakorik. Guk ez dugu kuotarik aplikatu. Formazio handiko emakumeak ari dira euskalgintzan eta Euskaltzaindia horren ispilu ere bada. Normaltasun osoz ikusi behar dugu hori.\nLa nueva directiva aporta frescura a Euskaltzaindia\nUn diccionario por una palabra


Getariako Udalak, Llançako Udalarekin batera, Isabel Etxeberria Gorriti omendu du - Artzape\nGetariako Udalak, Llançako Udalarekin batera, Isabel Etxeberria Gorriti omendu du\nHunkigarria benetan gaur eguerdian Llançako (Kalalunia) Plaza Nagusian Isabel Etxeberria Gorritiri (Donostia, 1915) egin dioten omenaldia. Getariako eta Llançako udalek egin nahi izan dioten aitortza bat izan da. Bertan, bi udaletako ordezkariez gain, Aranzadi Zientzia Elkarteko Juantxo Agirre Mauleoan idazkari nagusia eta Ione Zuloaga ikerlaria egon dira. Horrez gain, senitartekoak eta bere ikasle izandako herritar ugari bertaratu dira ekitaldira.\n105 urte izan arren, bizipoz, indar eta alaitasun ikaragarria duen emakumea da Etxeberria, ikusi ezean sinestu ezin daitekeena. Magisteritzako ikasketak egin zituen, zientzietan espezializatuta, eta bizitza guztian zehar irakasle lanetan aritu da. Bigarren Errepublika garaian, zehazki 1937ko irailaren 11n, Getariara lekualdatu zuten, eta ondorengo hiru urtetan zehar, arrantzaleen kofradian zegoen eskolako irakaslea izan zen. Getarian egon ostean, Gabiriara (Gipuzkoa) bidali zuten, eta 1943 arte bertan egon zen klaseak ematen. Urte amaieran, gobernu frankistak irakasleak postuetan kokatzeko konkurtsoa egin ondoren, gaur egun bere bizileku izaten jarraitzen duen kataluniako herri txikira, Llançara, lekualdatu zuten.\nGaurko ekitaldiaren ondoren, ARTZAPEk Etxeberriarekin hitz egiteko aukera izan du eta eskertza hitzak besterik ez ditu izan guztientzat: “Sentitzen dudana ezin da adierazi… barrua dena beteta dut. Eskerrik asko besterik ez zait irteten”. Irakaskuntzaren inguruan galdetuta, “umeek beti gogoratzen dute txikitatik maisuek erakutsitakoa” esan digu, eta “bihotzez ematen dena bihotzean gordetzen da”, gaineratu du.\nMemoria historikoan beste aurrerapauso bat\nOmenaldian, Francesc Guisset Llançako alkateak Aranzadi Zientzia Elkarteak, Getariako Udalarekin batera, egin duen lana azaldu du: “1936 eta 1945 urteen artean errepresio frankista jasan eta Getariako herriarekin nolabaiteko lotura izan zuten pertsonen inguruko datuak biltzen dihardute; jasotako istorio desberdinen artean dago Etxeberriarena”.\nEtxeberriari aurreskua dantzatu ondoren, Haritz Alberdi Getariako alkateak ere hartu du hitza, eta “gaur hemen egotea plazer bat eta ohore bat” dela aitortu du. “Txapela kentzen dut horrelako jarreren eta balioen aurrean: niretzat oso garrantzitsua da euskerarekiko eta herri umilarekiko izan duzun maitasun hori, edo hezkuntzarekiko izan duzun konpromisoa”.\nAmaitzeko, Juantxo Agirrek Aranzadi Zientzia Elkarteko idazkari nagusiak egiten ari direna memoria historikoa ez, demokratikoa dela argitu du. “Guk zenbait printzipio defendatzen ditugu; errepublikaren eskutik zihoazen demokrazia eta giza eskubideen defentsa”.


Kintesentzia (kintaesentzia) – Gizapedia\nAntzinako Greziako filosofian, kintesentzia edo kintaesentzia (latinezko quinta essentia hitzetik, "bosgarren esentzia") natura ustez osatzen duen bosgarren elementu edo substantzia bat da, sua, lurra, ura eta haizearen ondoren, elementu horien artean osaturiko hutsuneak ustez betetzen duena. Terminoa Erdi Aroan erabili zen lehen aldiz, alkimiak lau elementuen teoria bereganatu zuenean, horrekin batera kintesentzia edo bisgarren elementutzat eter izeneko substantzia hartuz, ustez Lurraz gaindiko unibertsoa betetzen zuena, argizagien artean, haizea baino arinagoa eta argia hedatzeko ahalmena zuena. XIX. mendean frogatu zen argia hutsean hedatu daitekeela eta beraz eterraren eta horrekin kintesentziaren inguruko teoriak guztiz baztertu ziren. Dena den, hedaduraz, egun kintesentzia zerbaiten mamia, funtsa edo eredu garbiena adierazteko ere erabiltzen da.\nKoherentzia eta inkoherentzia\nDiskurtso edo teoria bati buruz, koherentzia dagoela edo diskurtsoa (edo dena delakoa) koherentea dela esaten da, diskurtsoa osatzen duten adierazpenak logikoki loturik eta erlazionaturik daudenean, adierazi nahi denarekin…


Zirujau plastikoek bisturi-turismoa deritzonaren arriskuaz ohartarazi dute | Consumer\nZirujau plastikoek bisturi-turismoa deritzonaren arriskuaz ohartarazi dute\nEz dira fidatzen turismoa eta kirurgia nahasten dituzten bidaia-paketeetan egindako esku-hartze batzuen kalitateaz eta segurtasunaz.\nKirurgia Plastikoaren, Konpontzailearen eta Estetikoaren Espainiako Elkarteak (SECPRE) ohartarazi die kirurgia estetikoko operazio bat egin nahi dutela “bisturi-turismoa” delakoaren arriskuaz, eta ez dutela konfiantzarik turismoa eta kirurgia nahasten dituzten bidaia-paketeetan egindako zenbait esku-hartzeren kalitatean eta segurtasunean.\nSECPRek Espainian lan egin nahi duten pertsonei informazioa ematea aholkatzen die, medikuak ebakuntza hori berme guztiekin egiteko gaitzen duen espezialitateko titulua duela egiaztatzeko.\nHorri dagokionez, adierazi du gaur egun turismo medikoko handizkariek sustatutako eskaintzak aurki daitezkeela Interneten. Horietan, pakete kirurgiko eta turistikoak saltzen dira, itxuraz ekonomikoa den kopuru batean. José Manuel Pérez-Macías SECPREko presidentearentzat, turismo mota horren kostuak “ikaragarri merkeak” dira, eta ez datoz bat merkatuko prezioekin.\nAdibidez, AEBetan baimendutako bular-inplanteak. o Europak 900 euroko kostua du gutxienez, ebakuntza-gelako eta kirurgia-egonaldiko gastuez gain. “Prezioa jaistea, beraz, pazientearen segurtasuna jaistearekin lotuta dago”, dio Pérez-Macíasek. Haren iritziz, gainera, ebakuntza osteko ekintza bezain garrantzitsua da, eta nekez jarraitu ahal izango zaio ebakuntzatik egun gutxira hegazkinez ehunka kilometro egiten dituen gaixo bati.\nbisturi peligro-eu turismoa


Eusko Jaurlaritzak akordioa proposatu dio Escrivá ministroari Ukrainako familiek etxebizitza-parkea erabiltzeko aukera desblokea dadin - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus\nDokumentua gaur goizean aurkeztu zaio Ukrainako Jarraipen Mahaiari, eta Ministerioari igorriko zaio, adostu eta onar dadin\nZehar Errefuxiatuekin erakundea hasi da herritarren elkartasunaren bidez eskainitako bizitegi-baliabideak kudeatzen\nCaritasek Azken Sarea Indartzen programaren laguntza ekonomikoak tramitatu ditu 271 familia-unitaterentzat, 200.000 eurotik gorako zenbatekoarekin\nEusko Jaurlaritzak akordio-proposamen bat prestatu du, eta Inklusio, Gizarte Segurantza eta Migrazio Ministerioari bidaliko dio. Akordio-proposamen horren bidez, beren herrialdearen inbasiotik ihesi Euskadira iritsi diren ukrainarrak hartzeko etxebizitza-parkea desblokeatu nahi da. Dokumentuak zazpi puntu ditu; lehenengo puntuan, “irizpide orokor gisa” jasotzen da gure autonomia-erkidegoan “gizarteratze-prozesuak hasi dituzten familia eta pertsona ukrainarrei bertan bizitzen jarraitzea ahalbidetu” behar zaiela, “gizarteratze-prozesu horiek gaizki amaitu ez daitezen”. Eta adierazten du Nazioarteko Babes Harrerako Sistemara (SAPIT) sartzeko prozesuak bizkortu behar direla eta prozesu horren faseen arteko progresioa malgutu behar dela.\nEra berean, proposamenean jasotzen da Ukrainako familiei etxebizitzak eskuratzeko aukera erraztu behar zaiela, nahiz eta familia horiek sistema ofizialean izena eman ez duten. Eusko Jaurlaritzak esku artean dituen zenbatespenen arabera, Euskadira iritsitako pertsonen bi heren ez daude Nazioarteko Babes Harrerako Sistemaren barruan, harrerako euskal familiekin bizi baitira. Testuak 3. puntuan berariaz jasotzen du behar-beharrezkoa dela “2. fasera zuzenean sartzeko aukera gaitzea, baita Nazioarteko Babes Harrerako Sistemaren zentroetara sartu ez diren eta aldi baterako nazioarteko babes-estatutua duten errefuxiatuentzat ere, baldin eta, errotze-txosten baten bidez, egiaztatzen bada gizarte-integrazioarekin lotzen diren tramiteak hasi edo bete direla, hala nola, erroldatzea, eskolatzea, prestakuntza-enpleguko jarduerak, jarduera-komunitarioetarako integrazioa edo osasun-tratamenduetarako sarrera”.\nEusko Jaurlaritzak, akordio-proposamenaren laugarren puntuan, aditzera ematen du euskal erakundeek Espainiako Gobernuarekin elkarlanean jardungo dutela eta beren parke publikoko etxebizitzak eskainiko dituztela. Eta bosgarren puntuan zehazten du elkarlanean arituko dela “errefuxiatu horiek birkokatu edo birbanatu behar direnean, autonomia-erkidego batera etorritako errefuxiatuen pilaketagatik edo plaza gutxiegi izateagatik”. Horretarako, bizitegi-plazak erreserbatuko dira Nazioarteko Babes Harrerako Sistemak beste autonomia-erkidego batzuetatik hona bideratzen dituen pertsonentzat.\nSeigarren eta zazpigarren puntuetan aipatzen da Espainiako Gobernuak “larrialdi humanitarioari” erantzuteko lagatako baliabide horiek itzultzeko konpromisoa duela, behin krisia gainditu denean edo baliabide horiek jada erabiltzen ez direnean; era berean, akordioak instrukzio espezifiko baten bidez bideratzeko konpromisoa ere jasotzen du.\nProposamena gaur aurkeztu zaio Ukrainako Jarraipen Mahaiari. Mahai hori Eusko Jaurlaritzako zenbait sailek, Estatuko Gobernu Ordezkaritzak eta hirugarren sektoreko erakundeek osatzen dute, eta Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako Saila da mahaiaren buru. Dokumentuak bertaratutako pertsonen babesa jaso duenez gero, Escrivá ministroari igorriko zaio, balora eta onar dezan.\nAkordio-bide horrez gain, Eusko Jaurlaritza herritarren elkartasunaren bidez lortutako bizitegi-baliabideak bideratzen hasi da errefuxiatuak@euskadi.eus postontziaren bidez —Zehar Errefuxiatuekin erakundeak kudeatzen ditu baliabide horiek—.\nIldo horretan, Mahaiak aditzera eman duenez, postontzi horretan 1.960 eskaintza jaso ziren, eta 414 lan-fitxa gauzatu dira. Horietatik 68k etxebizitza-eskaintza espezifikoak edo bizitegi-baliabideak dira.\nZehar Errefuxiatuekin elkarteak azaldu duenez, gaur egun, Nazioarteko Babes Harrerako Sisteman ez dauden, hau da, Estatuko sistematik kanpo dauden 25 eta 30 familia-eskaera artean dituzte mahai gainean. Gaur egun, horietako zortzi arrakastaz kudeatu dira, eta gainerakoak hirugarren sektoreko erakundeekin koordinatzen ari dira, horietan bizi daitezen.\n200.000 euroko laguntzak, Azken Sarea Indartzen programan\nBestalde, Azken Sarea Indartzen programako laguntza ekonomikoak emateko prozesuaren berri ere eman zaio jarraipen-mahaiari. Laguntza horiek ISURI funtsean jaso dira eta Cáritas Euskadik kudeatzen ditu.\nIldo horretan, jakinarazi da Ukrainatik etorritako familia-unitateen 605 laguntza-eskaera jaso direla, nahiz eta kaltetuak askoz gehiago diren. Horietatik, 271 familia-unitatek jada jaso dituzte laguntzak, guztira 203.762 euro. Laguntzak atzeraeraginez ematen ari dira Euskadira iritsi direla egiaztatzen den egunetik.\nJASOTAKO ESKARIAK (datu metatua, tramitatutako eskarian barne)\nJADA LAGUNTZAK JASO DITUZTEN BIZIKIDETZA-UNITATEAK\nEMANDAKO ZENBATEKO OROKORRA


La Vijanera, Kantabriako inauteri ikusgarria Eibarren — dantzan.eus\nHemen zaude: Hasiera › Komunitatea › Kezka dantza taldea › La Vijanera, Kantabriako inauteri ikusgarria Eibarren\nLa Vijanera, Kantabriako inauteri ikusgarria Eibarren\nLarunbat honetan, irailak 14, Kantabriako Silio herriko La Vijanera inauteri ikusgarria Eibarren izango da. Eibarko Kantabriako etxeak irailean antolatu ohi dituen festetan parte hartzera etorriko da Silioko inauteria.\nInauteri ikusgarria da La Vijanera. Urtarrileko lehen igandean ospatzen da, eta mozorro harrigarri eta ederrez betetako festa erraldoia izaten da Silion egun horretan. Ituren eta Zubietakoen tankera harrigarria duten Zarramaco izeneko joaldunak dira La Vijanerako mozorroetako batzuk.\n75 mozorro desberdinek parte hartzen dute La Vijaneran, horietako asko hainbat inauterietan (baita Eibarko koko-dantzetan ere) aurkituko ditugun arketipoekin bat datozenak: "Dantzari zuriak" edo "Danzari blanco" izenekoa, Hartza, La Pepa, Madama, Los Guapos, Zorrocloco...\nEuropako inauterietako arketipo ezagunen adibide zoragarria osatzen du La Vijanerak.\nOso gutxitan ikusi ahal izaten da La Vijanera bere herritik kanpo, eta beraz, ez ohiko aukera dugu Eibarren, Europa osoko inauterizale eta ikertzaileen arreta eskuratu duen inauteria herrian bertan ikusteko.\nIrailaren 14an, larunbatean, arratsaldeko 18.00etan Eibarko erdiguneko kaleetaan izango da La Vijanera inauteria eta kalejira bukaeran, Txantxazelain egingo dute koplen irakurketa.


Eusebio talde-buru - Ahotsak.eus\nEusebio talde-buru
Eusebio talde-buru jarri zuten eta ordutegi normalean jarraitu zuen lanean. Horrela zegoela, soldadutza garaia iritsi zen. Soldadutzako baimen aldietan ere lanera joaten zen. Ulma kooperatiba sortu zenean, Kurtzetxon, bertan bazkidetzeko aukera izan zuen.
\nHizlaria(k): Palacin Bueso, Eusebio\nBideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan ONA-130-026 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus\nEusebio talde-buru jarri zuten eta ordutegi normalean jarraitu zuen lanean. Horrela zegoela, soldadutza garaia iritsi zen. Soldadutzako baimen aldietan ere lanera joaten zen. Ulma kooperatiba sortu zenean, Kurtzetxon, bertan bazkidetzeko aukera izan zuen.\nData: 2010(e)ko abuztuaren 13a\nGaia(k): Lantegiak » Ekonomia eta industria » Gipuzkoako lantegiak » Debagoieneko lantegiak , Ekonomia eta industria » Lan-baldintzak , Ekonomia eta industria » Langileen arteko harremana eta langile-mugimenduak , Ohiturak eta bizimodua » Soldadutza\nSoldadutzarako deia gurasoak hil zirenean\nZilarrezko duroak zapatetan ezkutatuta\nLehengo prezioak eta jornalak\nHiru anaien artean aurrera\nFuncor kooperatiban lanean


Distanzia prebentzioa | Mancomunidad de Servicios Sociales de Base de la zona de Etxarri Aranatz - Echarri Aranaz, Trabajo Social, Asistenta social\nDakizuenez, deskonfinamenduaren lehen fase honetan handitu egin da Nafarroa osoan mugitzeko aukera, bai eta senideak eta lagunak bisitatzeko, eta leku publikoetan, etxeetan, taberna eta jatetxeetako terrazetan biltzeko aukera ere. Era berean, hainbat\ndenda, zerbitzu eta kirol- edo kultura-gune ireki dituzte. Oro har, gehienok espero genuen neurria da, eta pozik hartu dugu aurrez aurreko kontaktuak berreskuratzea ahalbidetzen duelako. Dena den, ikusi da nolabaiteko nahasmena eta kutsatzeko beldurra eragiten ari dela jendearengan. Hala ere, gure ustez, bi sentimendu horiek arindu daitezke gizarte gisa prebentzio-esparru bat sortuta.\nGure ustez, bada neurri bat guztiz barneratu gabe daukaguna, 2 metroko segurtasundistantzia mantentzea, hain zuzen. Distantzia hori da kutsatutako pertsona batek hitz egitean, eztul egitean edo doministiku egitean zabaltzen dituen tantatxoek egiten duten\ndistantzia. Distantzia hori gordetzea ezinbestekoa da kutsatzea prebenitzeko, eta ez du besteekiko komunikazioa oztopatzen. Horri dagokionez, mesedez saiatu zaitez honako hauek betetzen:\nGorde distantzia hori kalean, parkeetan, lorategietan … Ibil zaitez jende gutxi dagoen lekuetan.\nGorde tarte hori mahaietan, bai eta taberna eta jatetxeetako terrazetako mahaien artean ere.\nZurekin bizi ez direnekin etxe batean elkartzen bazara, gorde 2 metroko distantzia hori mahaiak eta eserlekuak jartzeko orduan.\nKoronabirusaren transmisioa prebenitzea erronka kolektiboa da oraindik ere.\nErronka honekin bat egiteko eskatzen dizuegu. Horretarako, errespetatu itzazu prebentzio-neurriak, eta mezu hau eta horrekin batera doan infografia zabaldu whatsappez eta beste sare batzuen bidez.\nGoza Bizi Lakuntzan, uztailaren 23an. Ordua: 21:00\nGoza Bizi Arbizun, uztailaren 24an. Ordua: 20:30\nGoza Bizi Unanu, uztailaren 25ean. Ordua: 20:30


Hamabi kirolari, Euskal Pentatloi Txapelketan lehiatzeko prest - Uztarria (Azpeitia)\n2019ko abu. 29a, 10:22\nPentatloian parte hartuko duten kirolariak eta txapelketaren antolatzaileak. Ikusi haundiago | Argazki originala\nArrakastatsua izan zen 28 urte eta gero iaz berreskuratu zuten Euskal Pentatloi Txapelketa, eta aurtengoak ere hala izateko itxura guztiak ditu; izan ere, iazko edizioan bost kirolarik parte hartu zuten, eta aurtengorako hamabik eman dute izena. Dagoeneko probarako prestaketa lanetan murgilduta dira kirolari guztiak, eta atzo egin zuten txapelketaren aurkezpena plazan. Iazko lehiakideetatik lauk –Xabier Zaldua txapeldunak, Luis Txapartegik, Aratz Mugertzak eta Jon Gisasola Zelai V.ak– berriz parte hartuko dute proban, baita beste zortzi kirolari hauek ere: Kepa Peñagarikano azpeitiar pilotari ohia, Xabier Orbegozo Arria V.a, Joxean Olaskoaga Aizperro, Iñaki Errazkin, Jagoba Otaegi, Joseba Otaegi, Beñat Amade eta Osmane Drame.\nHainbeste kirolarik eman dutenez probarako izena, bi zati izango ditu aurtengo lehian: lehen saioa irailaren 7an, larunbatez, izango da, 18:00etan hasita, Azpeitiko zezen plazan, eta hamabi kirolariak lehiatuko dira. Horiek 100 kiloko harriari hamar jasoaldi egin beharko dizkiote, 400 kiloko harriarekin plaza bat egin beharko dute giza proban, aizkoran kanaerdiko bat eta 45 ontzako enbor bat ebaki beharko dituzte, 50 kiloko bi txingarekin hiru plaza gauzatu beharko dituzte, eta bukatzeko, lasterka kilometro bat osatu beharko dute plazari bueltak emanez. Saio horretatik denbora onena egiten duten sei kirolariak sailkatuko dira finalera.\nFinala irailaren 21ean, zapatua, izango da, Azpeitiko zezen plazan, 22:00etatik aurrera. Hitzordu horretan are proba gogorragoak egin beharko dituzte kirolariek; izan ere, 100 kiloko harriari hogei jasoaldi egin, 400 kiloko harriarekin bi plaza osatu, hiru kanaerdiko ebaki, 50 kiloko bi txingarekin sei plaza egin eta korrika hiru kilometro osatu beharko dituzte. Bi saioetan, Gipuzkoako Herri Kirol Federazioko kideak arduratuko dira kirolarien denborak-eta hartzeaz, eta hango lehendakari Jose inazio Saizarrek azaldu duenez, "gauzak txukun egiten" saiatuko dira. Hark, gainera, proban inskribatu diren parte-hartzaileen kopurua azpimarratu du, pozarren direla adierazita. "Federazioa alferrikakoa litzateke kirolaririk gabe, eta ea datorren urtean ere halako erantzuna izaten duen probak".\nAtzoko aurkezpenean izan ziren Euskal Pentatloiaren bigarren edizioan parte hartuko dute hamabi kirolarietatik hamaika, eta horiez gain, bertan izan ziren Gari Etxeberria txapelketaren koordinatzailea ere. Etxeberriak eskerrak eman zizkion proba lagundu duten etxe guztiei eta Azpeitiko Udalari, "izugarrizko" laguntza jaso dutelako horiengandik. Egoitz Arruti Azpeitiko Udaleko Kirol batzordeburuak, berriz, hainbeste urtez egin ez zen proba bat berreskuratzearen garrantzia azpimarratuta, txapelketa Azpeitian egitea "ohorea" dela adierazi zuen: "Azpeitia erreferente izan da herri kiroletan, eta bidea urratzen segitu behar dugu". Haren esanetan, ikuskizun "paregabea" izango da Euskal Pentatloiarena, eta herritarrei hitzordura bertaratzeko deia egin zien zinegotziak.\nKanporaketarako nahiz finalerako sarrerak hitzordu horien egunetan salduko dituzte zezen plazako leihatilan. Saioak hasi baino ordu eta erdi lehenago zabalduko dituzte; hau da, 16:30ean hilaren 7an, eta 20:30ean irailaren 21ean. Kanporaketako sarrerak hamabost eurotan eskuratu ahal izango dira, eta aldiz, hogei eurotan finalerakoak. ETBk zuzenean emango du kanporaketako lehia.\nGabiriko Pablo | 2019-08-29 : 12:46\nBiyona Diva ZaTZaiZKiT,\nPeru buatxabal Bizkaia.\nBidebide Alkideba Aburuza,


- Azpitituluak euskaraz\nBehean daukazu Zwiki sistemaren laguntza testu ofiziala.\nLaburbilduz, wiki orri bat edo lotura bat sortzen da bi letra larri dituen hitz bat idatziz gero, hala nola DvdRip adibidez. Bi letra larri dituen hitz berri bat sortuz gero, halanola HahagTyabah? horri galdera ikurra agertzen zaio, eta ikur horretan klikatuz gero editatu daiteke. (Kasu honetan ez egin klik ikurrean, adibide gisa utzi dugulako hemen)\nHorrez gain, hemengo idazketa modua da Testu Egituratua delakoa, arau sinple batzuekin. Gainera, Url konpletoak bere horretan lotura bihurtzen dira eta Html soila ere idatz daiteke. Irudiak agerrarazteko, kargatu beste toki batean adibidez http://www.argazkiak.org gunean, eta hango html kodea pegatu hemengo orrietan.\nThis help page corresponds to Zwiki version 0.35.0 and its standard skin.


KORONABIRUSAK ZERBITZU PUBLIKOAREN IZAERA ITZULI DIO EUSKAL TELEBISTARI | Behategia\nKORONABIRUSAK ZERBITZU PUBLIKOAREN IZAERA ITZULI…\nMarijo Deogracias Horrillo — NOR Ikerketa Taldea, EHU\nAudientzien jokoan jarduteari utzi eta gizarteari zerbitzua eskaintzeko saiogintzari ekin dio telebista publikoak. Audientzien lehia galduta, baliteke egindako apustu horrek bestelako onurak ekartzea euskarazko kateari. Euskarazko kanal biak (ETB1 eta ETB3) ari dira etxealdian zehar saio berriak eskaintzen, eta beste hainbat egoerak eskatzen duen konfinamendu neurrietara egokitu dira. ETB2k ez bezala, euskarazko kanal nagusiak zazpi telebista saio berri estreinatu ditu etxealdiak iraun bitarteko denboraldian; zortzigarrena, ETB3n. Gainera, beste hiru saio egokitu dira; ez dira bertan behera laga eta etxetik aritzeak dakarren limitazioetatik harago, ETB1eko ohiko hiru saio hauek eutsi egin diote asterokoari: Ur Handitan, Herri Txiki, Infernu Handi eta Gure Kasa. Euskarazko telebistari, zerbitzu publikoa den aldetik, herritarren onurarako zerbitzua izatea dagokio eta sortze proiektuan jaso zenez, hezkuntza-sistema osatzea eta euskara eta euskal kultura sustatzea eta zabaltzea dira horietako xede bi; herritarrei informaziorako eta parte-hartze politikorako baliabide bat eskaintzea, ahaztu barik (5/1982 Euskal-Irrati telebistaren legea). Artikulu honen helburua da, beraz, konfinamenduan zehar euskarazko kateak egin duen apustuaz hausnartzea, batez ere euskarazko telebista kanalaren eskaintza faltak eta gehiegizko errepikak audientziaren kaltetan izaten ari diren honetan. Eta agerikoa denean, aspaldi hasitako telebista publikoarekiko atxikimendu soziala gero eta txikiagoa dela (Zallo, 2010).\nAlarma egoera ezarri zenetik euskarazko telebistaren audientzia are eta gehiago jaitsi dela zioen Josu Amezagak hemengo beste sarreratako batean. Kantar Mediaren audimetriak agerian lagatzen zuen hori: euskal hiztunok ere euskaraz ez diren kateak hautatu ditugula egunotan gehiago. Eta esaten zuen: «Egongo da euskaldunen jarrerari leporatzen dienik; bai eta euskarazko telebista eskaintzaren ahulezia edo pobrezia seinalatuko duenik ere». Bada, alarma egoeratik hona, eta audientziak audientzia, euskarako telebista publikoaren parrilla ez da lehen bezain «pobrea». Bai, desagertu egin dira zuzeneko kirol emankizunak eta berreskuratu dituzte grabatutako txirrindulari frogak, futbol partidak eta bestelakoak, baina batez ere asteburuetan izaten ziren. Beraz, egindako aldaketak ez dira tarte horiek ordezkatzeko izan. Are, esan daiteke inoiz ez duela euskarazko kanalak hainbeste saio sortu hain denbora tarte laburrean; eta nago, zati batean behintzat, audientzia galtzeko arriskurik gabe saio berriekin ausartzeko eta esperimentatzeko garaia dela aldarrikatu izan dutenek ere aitortu beharko dutela hori.\nERA GUZTIETAKO SAIOAK\nAdinberri, Eztabaidan egunero, Go!azen Etxean, Etxekoak, Barre Librea, Berbalapiko (maiatzaren 18tik aurrera, arratsaldero, Ilaski Serranok aurkeztuta), Gure Kasa Prime Time (maiatzaren 21etik aurrera, ostegunero) eta Bitartean Etxetik Ikasten telebista saioak berriak dira; alarma egoeran sortuak eta parrillaratuak. Entretenimendua, batetik, eta zerbitzu publikoa, bestetik. Eta targeta ere, anitza: hirugarren adinekoei zuzenduta dago Adinberri saioa eta gaztetxoentzat Go!azen Etxetik; baina gainerakoak, publiko zabalari zuzendutakoak dira. Klaudio Landak berehala ekin zion Gure Kasa-k halabeharrez utzi beharra izan zuen ordutegi tartean Eztabaidan egunero saioari; aktualitateari, koronabirusari, zuzenean lotutako saioa, solasaldiarekin eta baita herritarrek bidalitako «galdera, kezka edo esperientzia» partekatzeko aukera eskainiz, whatsapp bidez.\nFikzioa ere faltan bota izan da euskarazko kanalean denbora luzez. 2016an izan zen ETBren azkeneko seriea: Eskamak Kentzen. 2019ko abenduan, ETBko zuzendariak iragarri zuen hiru serie estreinatuko zituela euskarazko kateak: «fikzio soziala». Ihesaldia izan zen lehenengoa, %2,1eko batez besteko ikusle kuotarekin (Urkizu, 2019) eta besteen zain iritsi da COVID-19a. Bada, fikzioaren basamortu horretan, etxealdia oinarri hartuta pantailara ekarri dute Euskal Herriko edozein etxetan egunotan bizi den errealitatea. Astean behin, asteazkenetan, eskaintzen du ETBk Pausoka ekoiztetxearen seriea. Umorezko telesaila da, baina hain justu «jende arruntaren etxeetan gertatzen diren istorioak kontatzen» dituelako (Manias, 2020) horrek ere badu zerbitzu publikotik.\nBaina berritasunez gainera, beste hainbat saiok asmatu dute konfinamendura egokitzen eta moldatu egin dituzte euren asteroko emankizunak. Hala gertatu da Ur Handitan, Herri Txiki, Infernu Handi eta Gure Kasa saioekin. Berrasmatu egin behar izan dira, kalera ateratzeko debekuari eta platoan publikoa izateko ezintasunari alternatibak bilatuz (etxetik aritu dira aurkezleak, bideo-deiez baliatu dira saioak osatzeko, aurreko grabaketekin jolastu dute…). Hiru targeti zuzendutako saioei eutsi diete; hala, Ur Handitan Etxetik, Etxe Txiki, Infernu Handi eta Zuen Kasatik Gure Kasara bihurtu dira saioak, hirurak ere astean behin: martitzen, eguen eta domeketan, hurrenez hurren. Moldatze horrek ekarri du bestelako irudiak ohikotzen joatea telebistan: bideo-deiak. Bai aurkezleak baita elkarrizketatuak ere bakoitza bere etxetik bere ordenagailuaren bitartez aritzen dira elkarrekin, sarritan irudiaren kalitatearen kaltetan, baina teknologiak ahalbidetzen duen heinean, gertutasun horri eutsiz. Hori ere azpimarragarria da; izan ere, telebistaren ohiko jardunean aldaketa handia eta bapatekoa ekarri du. Eta berdin gertatu da audientziak helarazitako bideoen emisioekin. Ugaritu egin den baliabidea da, mugikortasuna mugatu denetik gehiago. Hala, irudiaren kalitatearen gainetik lehentasuna irudiak erakustea da (Masip eta Micó, 2008) Dickinsonek (2008) deitutako «video illustration» delakoa: agerkari digitalen ikus-entzunezkotze prozesuan erabili izan den bideo mota. Alegia, kazetariaren off ahotsik gabe, giro soinuarekin (edo barik) uneko irudiak erakusten dituzten bideo laburrak, ahalik eta esku hartzerik txikienarekin.\nHorrez gainera, beste telebista saio berezi bi sortu dira konfinamenduarekin zuzenean lotutakoak: Haurrak: kalea gurea da eta Imajinaezinetik hizketan erreportajeak. Lehenengoan, Izaskun Moyano hainbat guraso eta seme-alabekin jarduten da etxealdi osteko kaleratzearen inguruan eta bigarrenean, berriz, Fermin Etxegoien 20 euskal herritar ezagunekin mintzo da osasun larrialdiak ekarriko duenaren, utziko digunaren, inguruan. Bigarren honetan elkarrizketa guztiak egin dira pantaila bidez, bideo-deiak egiteko aplikazioen bitartez.\nETBren zuzendaritzak euskarazko kanalean egin ditu programazio aldaketa nabarmenenak. Zortzi telebista saio berri, beste hiruren moldaketa emisioari eusteko eta erreportaje berezi bi konfinamenduan zehar ekoitzitakoak. Euskaraz izan da saio berrien eskaintza bakarra —ETB2n aldaketa bakarra egon da: 360º saioa estudioko elkarrizketa saio bihurtzea, kaleko elkarrizketak egiteko zailtasunagatik— eta hori azpimarratzekoa da, ez baita euskarazko kanala izaten ETBren lehenengo apustua: aurrekontu handiena gaztelerazko kateak dauka, albistegirik luzeenak gazteleraz dira eta promo gehienak bigarren kate horretan egiten dira. Sormen gaitasunaren aldetik esperimentu polita izaten ari da, batez ere aurrekontuak bera izaten segitzen duelako, baina behingoagatik zerbitzu publiko izaera «berreskuratu» nahi duela dirudi. Aintzat hartzeko apustua da hori. Izan ere, 2008ko krisiak gogor jo zuen telebista publikoen finantzazioa eta, ondorioz, kalitatea nabarmen jaitsi zen. Gainera, hemen bertan irakur daitezkeen beste hainbat artikulutan nabarmendu bezala, audientziak inoiz baino eskaintza zabalagoa dauka eta «publiko horrek eduki eta interakzio pertsonal gehiago bilatzen du» (Marzal eta Zallo, 2016: 2). Interakzio horren bila ari ote da ETB1en eskaintza berria?\nOrain dela 20 urte plazaratutako EiTBren lehenengo plan estrategikoaren laugarren helburua izan zen «Euskarazko informazioa eta entretenimendua gehitzea telebistan, irratian eta Interneten» (Larrinaga, 2019: 274). ETB1en zortzi telebista saio berriak batez ere entretenimendua gehitzera datozen arren euskarazko telebistara, ikusteko dago apustua salbuespena den ala geratzeko etorri den. Batez ere, osasun krisiaren ondorioetako bat izango baita krisi ekonomikoa eta, agintari publikoen tentazioa izan daiteke, beste behin ere, euskarazko telebista kanalaren aurrekontua murriztea, eta sarriegitan ahazten da ikus-entzunezko zerbitzu publikoa beharrezko tresna dela kultura identitatea indartzeko eta berrikuntza eta aldaketa soziala sustatzeko (Marzal Felici eta Zallo Elgezabal, 2016: 5).\nAhalegina egin du euskarazko telebista kateak konfinamenduaren garaian; akaso, eta hasieran aipatu bezala, hain denbora laburrean inoiz egin duen ahaleginik handiena. Aldiz, audientzia datuek ez diote esfortzuari erantzun. Horren aurrean, galdera ireki bi: egindako apustua ausarta izanda ere, ez zaio erakargarri audientziari? Ala beranduegi da jada batzuek amaitutzat ematen duten euskarazko telebista katea biziberritzeko? Oraingoz, apustu berri bati ekin dio euskarazko telebista publikoak. Ez dadila alferrik izan.\nAmezaga, J. (2020): «Euskarazko telebista krisi betean», <https://behategia.eus/euskarazko-telebista-krisi-betean/>.\nBERRIA – Manias, M. (2020): «Etxekoak», <https://www.berria.eus/paperekoa/1879/035/002/2020-05-08/etxekoak.htm>.\nBERRIA – Urkizu, U. (2020): «’Ihesaldia’-k %2,1eko batez besteko ikusle kuota izan du», <https://www.berria.eus/albisteak/175360/ihesaldia-k-21eko-batez-besteko-ikusle-kuota-izan-du.htm>.\nEuskal-Irrati Telebista Herri-Erakundea sortzeko Maiatzaren 20ko 5/1982 Legea, <https://www.legegunea.euskadi.eus/eli/es-pv/l/1982/05/20/5/dof/eus/html/x59-contfich/eu/>.\nDickinson, A. (2008): «Defining newsaper video: Video Illustration», <http://digidickinson.net/2008/01/04/defining-newsaper-video-video-illustration/>.\nLarrinaga, A. (2019): Euskal Telebistaren sorrera, garapena eta funtzioa euskararen normalizazioaren testuinguruan, Doktore tesia, UPV/EHU, <https://addi.ehu.es/bitstream/handle/10810/33206/TESIS_LARRINAGA_LARRAZABAL_ASIER.pdf?sequence=1&isAllowed=y>.\nMarzal, J. eta Zallo, R. (2016): «Introduction: Regional public television in the face of the digital society», Communication & Society 29 (4), 1-7 or.\nMasip, P. eta Micó, J. (2008): «Recursos multimèdia en los cibermedios españoles. Análisis del uso del vídeo en El País.com, El Mundo.es, La Vanguardia.es y Libertad Digital», Trípodos, <https://revistas.unav.edu/index.php/communication-and-society/article/view/35802/30441>.\nZallo, R. (2010): «Salvar la televisión pública vasca», <https://sinpermiso.info/textos/salvar-la-televisin-pblica-vasca>.\nPreviousPrevious post:EUSKARAZKO TELEBISTA KRISI BETEANNextNext post:COVID-19 ETA ZIENTZIA: EUSKARAZKO PRENTSA ESPEZIALIZATUAREN EKARPENA


Munduak elkarlotuz, gure eskola eraldatuz - Kaidara\nAutorea: Carmen Mª Rodríguez Muñoz\nGaiak: Giza eskubideak eta oinarrizko gizarte eskubideak, Migrazioak eta kulturartekotasuna\nHartzaileak: 10 eta 12 urte, Hezitzaileak eta hezitzaileak\nHizkuntza: Gaztelako, Portugesa\nMunduak elkarlotuz proposamenaren markoan, ikastetxe jakin batean irakasten diren hezkuntza-maila denetan garaturiko ikastegi proiektuaren proiektua aurkeztuko digu esperientzia honek. Proiektuan denak inplikatu dira: ikasle-irakasleak, gurasoak, kanpoko pertsona batzuk eta Guadalinfo-ko (gizartea suspertzeko eta udal berrikuntza bultzatzeko sare sozial andaluziarra) arduraduna.\nEsperientzia honen helburua, batetik, hainbat mailatan elkarrizketa interkulturala, elkarlana eta informazio eta komunikazioaren teknologiekiko lana jorratzea da; bestetik, migrakuntzekin loturiko gaietan sakontzea, horien zergati eta ondorioei helduz, migrazio-prozesuen eta horien testuinguruen arteko lotura aztertuz eta, era berean, gizabanakoaren eta gizataldearen egintza eta jokabide eraldatzaileak sustatzea.\nEsperientzia hau El Escorial-en (Madril), 2010eko urriaren 30etik azaroaren 1era arte eginiko Herritargo Globalerako Hezkuntzako IV. Mintegian aurkeztu zen eta horren memoria Kaidara-n dago eskuragarri.\nNor den nor arma-negozioan\nAbenduaren 30eko bideoa


Euskara ikasteko diru-laguntzen eskaera epea zabalik - Azkoitia - Maxixatzen.eus\nEuskara ikasteko diru-laguntzen eskaera epea zabalik\nMaxixatzen.eus 2016-05-03 12:04\nEuskara ikasteko diru-laguntzen eskaera epea zabaldu du Udalak, euskaraz komunikatu ahal izateko egiten ari diren ikasleen esfortzua txalotu nahi duelako laguntza hori emanez. Eskaerak egiteko epea irailaren 30ean amaituko da.\nEuskaltegietan edota barnetegietan dabiltzan ikasleek egin dezakete eskaera, eta baita ikastaro trinkoak burutzen ari diren edota autoikaskuntza bidez ikasten ari direnek ere.\nUEU, EHU eta HIK HASIren Uda Ikastarotako diru-laguntzak\nUEU, EHU eta HIK HASIK antolaturiko uda ikastaroetarako ere laguntzak bideratu dira. Udalak matrikularen kostuaren %75a ordainduko die ikasleei, langabetuei, 14.000 eurotik beherako errenta duten pertsonei edota erretiratu edo pentsiodunei. Langileei kostuaren %25a emango zaie. Edonola ere, laguntza ez da 150 eurotik gorakoa izango.


Gibela | Osasun Naturalaren Hiztegia\nZer da gibeleko gaixotasuna? Gibeleko gaixotasunen inguruko informazioa\nClifford Urriaren 3, 2019\nZer da gibeleko gaixotasuna?\nGibelak funtsezko papera du zure gorputzaren prozesu askotan. Barneko organorik handiena da eta zure sabelaldeko eskuinaldean dagoen saihetsen azpian dago.\nEtxea gibeleko garbiketa\nErabat posible da gaixotasun guztiak sendatzea, ilea berreskuratzea, eskoliosi zuzena, MS sendatzea, hortzak birsortzea, organo guztiak birsortzea, infekzio guztiak sendatzea, hezurrak birsortzea, hezurrak hautsi berritzea erabat bezala, kisteak eta tumoreak disolbatu, begiak eta ikusmena birsortu. Prozesu hauen blokeoa gibela izan daiteke.\nJanice Alexander Uztaila 5, 2019\nZer dira gibeleko kaltearen sintomak?\nGibeleko kalte sintomak ez dira beti erraz hautematen.\nGibela gorputzeko organo garrantzitsuena garbitzeko, sendatzeko eta desintoxikatzeko orduan. Ehunka lan dauzka aldi berean eta gehiegizko tratu txarrak jasaten dituen organo harrigarria da.


01 Martxoa 2016 | EBB\nIragan abenduaren 21az geroztik gaur arte, muturreko planteamenduetan oinarritutako ariketa politikoaren, mugimendu taktikoen eta jarrera politiko handizkatuen lekuko izan gara. Horren guztiaren emaitza denok ezagutzen dugun porrota izan da, eta porrot horrek eragotziko du bihar Pedro Sánchez hautagaiaren inbestidura bozketak aurrera egitea.\nBozketa horretan ezezko botoa emango dugu. Ez dugu bat egiten, oro har, alderdi ezberdinen arteko elkarrizketa bideratzeko erabili diren moldeekin, eta gure etsipena adierazteko beharra sentitzen dugu EAJrekin ez delako egin PSOEk akordioa lortu duen beste alderdiekin egin den ahalegina, ez intentsitatean ezta borondate politikoan ere. EAJk negoziaketa prozesuan ‘euskal agenda’ txertatzeko adierazi duen asmoak ez du hautagaiaren eta bere taldearen behar besteko gutxieneko erantzuna jaso. Euskadirekiko konpromisorik ezaren erakuslerik onena da ia ehun minutuko hitzaldian behin ere ez duela euskal auzia aipatu. Hasiera batean elkarrizketarako erakutsi zen jarrera ona, aintzat hartzen eta estimatzen duguna, ez da geroko fase erabakigarrian berretsi. Seguruenik, beste indarrekin aurretiaz lortutako akordioek eragotzi diete gurekin negoziaketa askeagoari ekin ahal izatea.\nEdozein kasutan, EAJk zabalik uzten ditu elkarrizketa, negoziaketa eta, egingarria balitz, akordiorako ateak. Gure esperientzian oinarrituta, apaltasun osoz uste dugu martxoaren 5etik aurrera aldi politiko berria ireki beharko litzatekeela, porrot egin duen honek sostengu izan dituenez besteko oinarri politikoen gainean eraikia. ‘Marra gorri’ gutxiago izan beharko lituzkeen oinarriak, hitz egiteko borondate handiagoarekin, prentsaurreko gutxiagorekin eta aurretiaz elkarren artean paper gehiago trukatuta. Eta, batez ere, gaur egun –gustuko izan ala ez– espainiar Estatuari planteatzen zaizkion arazoak ukatu eta baztertu gabe, herrialde egituraketari dagokionetik hasita.


Alavabus eta Eskualdeko Garraioaren webgune eta bidaien planifikatzaile berria. - alavabus\nnull Alavabus eta Eskualdeko Garraioaren webgune eta bidaien planifikatzaile berria.\nAlavabus eta Eskualdeko Garraioaren webgune eta bidaien planifikatzaile berria.\nApirilaren 4tik aurrera, Alavabus eta Eskualdeko Garraioaren webgune berri bat jarri da abian, https://www.alavabus.eus domeinu berriarekin batera. Bertan, foru-garraioaren marka eta irudia indartzeaz gain, Alavabus-aren zerbitzuari eta eskualdeko garraioari buruz eskura jartzen den informazioa sinplifikatzen da.\nWebgune honetan, Alavabuseko eta Eskualdeko Garraioko lineak integratzen dituen espedizio-planifikatzaile bat ere estreinatuko dugu. Planifikatzaile horri esker, erabiltzaile batek azkar eta intuizioz eskuratu ahal izango ditu ibilbide eta ordutegi onenak, eta dagozkion txartelak erosi edo erreserbatu ahal izango ditu. Horrela, erabiltzaileei garraiobide bat edo gehiago nola konbinatzen diren aurkeztuko die, bidaia hori Alavabusen bakarrik, Eskualdeko Garraioarekin bakarrik edo azken bi hauen konbinazio batekin bakarrik egin daitekeen kontuan hartu gabe.\nAzkenik, eta webgune eta planifikatzaile berria martxan jartzearekin batera, Play Store (Android) eta Apple Store plataformen bidez Alavabus-en aplikazio mugikorraren eguneraketa banatuko da, berrikuntza horiek guztiak barne hartzen dituena, planifikatzaile berria barne. Horrela, aurreko bertsioan ez bezala, Alavabus-eko txartelak erosi eta erreserbatzeaz gain, Eskualdeko Garraioa erreserbatu ahal izango da.


"Mimo handiz prestatzen ditut otzarak, astero, hurbiletik elikatzea posible dela erakusteko" - Garai - Anboto.org\n"Mimo handiz prestatzen ditut otzarak, astero, hurbiletik elikatzea posible dela erakusteko"\nAitziber Basauri 2019-10-06 10:00\nOrtu txiki bat landuz hasi zuen bidea Ana de la Mazak, orain lau urte, eta apurka-apurka proiektua gorpuztea lortu du. Sasoiko produktua landatzeko, 1.000 metro koadroko ortua du Garaiko Goierri auzoan, eta fruta-arbolak landatu ditu. Urrian, Garai Kontserbak izenagaz produktua merkaturatuko du, Durangoko eta Iurretako denda txikietan. Bertako eta sasoiko produktuekin otzarak prestatu eta saltzen ditu.\nNoiztik egiten dituzu kontserbak?\n16-18 urtegaz lehenengo saiakera egin nuen ortua lantzeko, lagun talde bategaz, Derion, janaria guk geuk lortzeko amets hori betetzeko. Gerora, hiru lagun elkartuta, berriro egin genuen lurra lantzeko apustua. Proiektu polita sortu genuen Erandion.\nGarai Kontserbak enpresa sortu berri duzu orain. Erronka handia izan da.\nBai. Txikiak gara eta apustu handia izan da. Orain arte, etxerako edo lagunentzat egin ditut kontserbak eta marmeladak, eta orain, merkaturatu egin gura ditut. Harrera ona dutela ikusita, saltoa egin gura nuen. Osasun berme guztiak lortu ditut eta ahal dudan neurrian asetuko dut eskaria. Duten harrera ikustea da orain erronka, eta denbora eta etekinak ekonomizatzea.\nOtzarak prestatu eta saltzen dituzu.\n12 familiak osatutako sare txikia dut. Mimo handiz prestatzen ditut otzarak, astero, eta gure inguruan ekoizten diren ahalik eta produkturik gehien eskaintzea dut helburu, hurbiletik elikatzea posible dela erakusteko.\nHorretarako, ekoizle sare bat lotu duzu.\nBai. Ortuan landatzen ditudan barazkiekin, egindako kontserba eta marmeladekin batera, Iurretako ogia, Abadiñoko arrautzak, Mallabiko pasta agroekologikoa eta Garai garagardoa eskaintzen dut otzara osatzeko. Jaeneko (Andaluzia) olioa ere bai.\nSagar zukuak. Tomateek eta Ibarrako piperrek ere oso harrera ona dute. Negurako, elikadura emari oso ona dira kontserbak. Neguan, brokolia, azalorea, porruak eta gutxi gehiago eskaini daiteke. Udako ortu jeneroa, ostera, oso oparoa da, koloretsua, eta oso aukera ona kontserbak, ozpinetakoak, zukuak eta abar egiteko. Ortua laborategi bat da; lan piloa egin daiteke, eta probak egin behar dira.\nOrtua bizimodua duzu lanbide baino gehiago?\nBai. Hurbileko batek behin esan zidan hemengo azken nekazaria izango naizela. Pena ematen dit. Gaurko nekazariok bizitza modernoaren beste betebehar batzuk ditugu eta korrika gabiltza. Zaila da. Baina oso pozik nago. Asko ikasi dut eta bizimodu honek asko aberastu nau.\nBada, kontsumo taldeak geroago eta zabalduago daude.\nKontzientziazio maila polita dago gazteen artean. Baina bizitza modernoa hor dago. Kontsumo taldea naturaren zikloetara egokitu behar da. Kontsumitzailea ohitu egin behar da. Bestalde, ez dago ekoizle nahikorik eskaria asetzeko. Itxaron-zerrenda dut, eta gura nuke otzara gehiago banatu, jende gehiagok hurbiletik jaten duela ikusteagatik, ahalegin hori egiten dela ikusteagatik. Baina ortuak ez du hainbesterako ematen. Ortua ez doa bizitza modernoaren erritmora.


Apirila, liburuen hila ! ¡Abril, el mes de los libros!\nPublicado el 6 abril, 2017 por gabihernandez2014\nApirilaren 2an, Hans Christian Andersen danimarkar idazlearen omenez, Haur Liburuaren Nazioarteko Eguna ospatzen da Mundu osoan. Urtero haur eta Gazteen Liburuen Elkarteak herrialde bat aukeratzen du egunaren babeslea izateko. Honek bere herrialdeko idazle bat eta ilustratzaile ezagun bat hautatzen ditu mundu osoko haurrei bidaltzen zaien mezua eta kartela egin dezaten. Aurtengo mezua Sergey Makhotin errusiar idazleak idatzi du eta kartela Mikhail Fedorov marrazkigileak.\nEl día 2 de abril, en memoria del escritor danés Hans Christian Andersen, se celebra el Día Internacional del Libro Infantil. Cada año se elige a un país y este selecciona a un escritor/a y a un ilustrador/a para que elaboren el mensaje y el cartel que se distribuye por todo el mundo.El mensaje de este año es del escritor ruso Sergey Makhotin y el cartel del dibujante Mikhail Fedorov.\nHazi gaitezen liburuekin\nMezu osoa irakurtzeko egin klik ondorengo loturan: Haur Nazioarteko Liburuaren eguna.\nBasket Ibaizabal Saskibaloia Gandasegin: “Taldea da jokalaririk hoberena”.\n“Taldea, taldea”– erantzun zuten jokalariek eskolako ume batek “zein den jokalaririk hoberena” – galdetu zienean. Basket Ibaizabal Saskibaloia taldeko kideak izan ziren Gandasegi eskolan, atzo, 6. mailako ikasleekin berbetan.\nKoordinatzaileak (Ibon Lopez de Letona) , entrenatzaileek (Estitxu Ibarretxe eta Aritz Duro ) eta sei jokalarik( Achiri Ade- Estatu Batuetakoa-, Berta Dalmau- Kataluniakoa-, Claudia Aponte- Paraguaikoa-,Araia Peña- Gernikakoa-, Ainara Ramasco eta Miren Aguirregoikoa, Galdakaoztarrak), solasaldi goxoan taldearen berri eman ziguten. “Kiroletan, bizitzan bezala, helburuak lortzeko ahalegindu behar gara. Talde kiroletan, talde lana egin behar da. Denok batera jo behar dugu helburuak lortzeko. Gure lehenengo helburua ondo jokatzea zen. Hori lortuta, gorago jotzeko unea heldu da”.\nNork bere burua aurkeztu eta bakoitzaren ibilbidea ( non jaio, zein herritan eta taldetan jokatu, …) ezagutzeko aukera izan genuen. Emakume kirolari profesionalen bizi modua: ikasketak, lana eta kirola aldi berean egitearen zailtasunak; etxetik kanpora joan behar izatea, elkarrekin bizi izatea … horretaz guzti horretaz mintzo zuten Ibaizabalekoek.\nEgun Galdakaoko taldea bigarren mailan dago eta pasa den larunbateko partida irabazi ondoren Katalunian jokatuko behar izango du asteburu honetan “Joventut les Corts” taldearen aurka. Irabaztekotan Play off-eko ligan sartuko dira. Liga horretan zortzi talde izango dira bi taldetan antolaturik. Talde bakoitzeko lehenengo biek azken kanporaketa jokatuko dute irabazleak lehenengo mailara igoko delarik.


Elhuyar Zientzia Azokan izena emateko epea zabalik da\nActualizado 25/09/2019 14:53 CET\n- @FOKU / ARITZ LOIOLA - Archivo\nElhuyar Zientzia Azoka ekimenean izena emateko epea ireki dute asteazken honetan. Izen-ematea doakoa da eta https://zientzia-azoka.elhuyar.eus/eu/register_view webgunean egin behar da. Zientzia Azokaren ekimen nagusia Bilbon egingo da, 2020ko maiatzaren 9an, Elhuyarrek jakinarazi duenez.\nZientzia Azoka Elhuyarren ekimen bat da. Euskal Herriko gazteek garatutako proiektuen azoka da, eta ikerketa zientifikoa eta garapen teknologikoa barrutik bizitzeko antolatzen du Elhuyarrek.\nZientzia hezkuntza formalaren osagarri izateko eta oinarrizko eta zeharkako gaitasunak landuz STEAM (Science, Technology, Engineering, Arts and Mathematics) arloetan sakontzea du helburu, gazteen zientziarekiko eta teknologiarekiko interesa eta motibazioa piztearekin batera, ekintzailetasuna eta sormena bultzatuz.


11/13 makroepaiketari buruzko batzar informatiboa Ibarran - - Tolosaldeko ataria\n11/13 makroepaiketari buruzko batzar informatiboa Ibarran\nAinhoa Muñagorri 2019-05-27 12:26\nBerriki jakin dugu euskal presoen aldeko jardunean aritu izan diren 47 herritarren aurkako epaiketa Irailaren 16an hastekoa dela. Guztira, 601 urteko espetxe zigorrak eskatzen dizkiete.\nAuziperatuta dauden kideetako bat Ibartarra da: Jon Mintegiaga Oiarbide “Minde”. Fiskalak 15 urteko eskaera egin du beretzat.\nAuziperatuen artean aurkitzen da ere, egun Urnietan bizi den Jesus Mari Aldunberri Urkizu “Kudu” Elduaindarra. 13 urte t’erdiko eskaera fiskala du gainean.\nMinderen senide, lagun eta gertukoak kezka handiz jaso dugu berria, eta eskariaren tamaina ikusita, gaia herritarrekin eta eragileekin partekatzeko beharra sentitu dugu.\nAhatik, makroepaiketa berri hau, Ibarrako auzi huts bat edo afera lokala izateaz harago, eskualdean eta Euskal Herrian ere, eragina izango duen auzi bat dela uste dugu. Horregatik, etorriko diren dinamiketan parte hartzera deitzen ditugu ibartarrak zein Tolosaldeko herritarrak. Elkartasunaren mezua eta injustiziaren aldarria lau haizetara zabaltzera.\nEpaiketaren nondik norakoak zehatzago azaltzeko, batzar informatibo bat burutuko genuke Ibarrako Kultur etxean, Ekainaren 5ean, asteazkena, arratsaldeko 19:00etan. Ibarrako herritarrak nahiz eskualdekoak, guztiak gonbidatuta zaudete.\nBertan elkar ikusiko dugulakoan.\nSenide eta lagunak


Negua Artisautza Josteko Josteko hasiberriak\nNola brikolajea beroak egin\nLaguntza izozteak neguan hozten saihesteko, eskuak atsegina eta txigorra mantenduz, bi eskuak berotzen dituzunean, aire zabalean bero mantentzen lagunduko dizuten bitartean. Ez bakarrik erraza egiteko, DIY sinple honek opari ideia merke bat egiten du, 1.00 $ baino gutxiagorako.\nSentitzen den 1 orrialdera\nHaria sentituaren kolore berekoan\nNola egin Brikolajea Bero Beroak: 1. urratsa\nHasteko, 3,5-4 cm inguruko paper zati txiki bat hartu eta erdi tolestu. Paper tolestuan bihotz erdi bat marraztu arkatz batekin. Bihotz forma guraizeak moztu.\nJarri bihotz-bihotz bat sentitutako zati batean eta bihotz-bihotz arrastoak bi aldiz erabili arkatz bat erabiliz.\nNola Brikolikarako Eskuz beroak egitea: 2. urratsa\nGuraizeak erabiliz bi ebaki bihotz moztu.\nNola Brikolajea Handitzeko Kalabazinak egitea: 3. urratsa\nJarri bi ebaki bihotzez bata bestearen gainean. Sentitzen den kolorearekin bat datorren haria erabiltzea, hari bat haririk gabeko orratz bat haria da. Bi ertzetako bi ertzak elkartu, baina 1 hazbeteko zabalera zabaleko atal txiki bat utzi arroz bete ahal izateko.\nNola egin brikolajea bero-beroak: 4. urratsa\nJarri inbutu bat bihotzaren atal irekian eta sentitu bihotz arroz arroz arroz behera bota arroza behera. Jarraitu arroz gehituz bihotz arroza guztiz beteta.\nBihotz-bihotzez beteta dagoenean bihotzeko bihotz osoa elkartzen dute.\nHondoaren puntuak bihotzaren ertzean ezkutatzeko ondoan, orratzak atzera eta aurrera ateratzen dira kanpoaldeko ertzetan. Honek sentitutako zuntzak zertxobait mugitu eta puntadunak ezkutatuko ditu.\nNola Brikolajea Handitzeko Kalabazinak egitea: 5. urratsa\nErrepikatu urratsak 1etik 4ra arte, bi eskuko bero-beroekin amaitzeko, bi esku bietarako. Esku-berogailuak mikrouhin labean erabiltzeko 20-40 segundotan, epela beroa da eta zure poltsikoetan edo eskularruetan jarri zure esku atsegin eta gozoak eguzkitsu mantentzeko. Ziurtatu mikrouhinetik eskuz beroak grabatzeko kontuz ibili behar dituzula, mikrouhinen ondoren beroa izan dezaten.\nEskuz beroak berrerabili daitezke, beraz, beti hotzetan sartu aurretik hozteaz gain, ziurtatu.\nNola brikolajea beroak egin: 6. urratsa\nOpari ideia azkar bat biltzeko brikolajea eskuz berniz bi bernizekin batera eta mikrouhin-argibideak idatzi paper xaflen batean.\nNola egin Dog Bone Formako Neck Pillow\nSukaldeko eskuoihal zintzilikarioak - Potholder eta Toallanak Proiektua garbitzeko erraza\nEskuz Katea Stitch bat josten\nJoseba Yo-yo pailazo bat lotu zure oihalezko zapatak erabiltzea\nTxirbilezko orratzezko puntuzko puntua\nCanfield Solitaire nola jokatu


Pierra Lako, Euskal Argentina elkartea eta Iparralde-Argentina harremanak, Norma Riosen aburuz — Euskal Kultura\nHemen zaude: Hasiera → Albisteak → Pierra Lako, Euskal Argentina elkartea eta Iparralde-Argentina harremanak, Norma Riosen aburuz\nNorma Ríos, Buenos Aires. Azken urteetan ohikoa bihurtu da Iparraldeko lagunak ikustea Argentinako Euskal Asteetan. Horrela izan da ere azken edizioan, Rosarion, Santa Fe probintzian. Orduan euskaldun taldea aurrena Montevideora heldu zen, urriaren 21ean, eta 26ean abiatu ziren Rosario aldera, Euskal Asteko azken hiru egunetan parte hartzeko. Ondotik, Buenos Airesera joan ziren bidaiariak eta handik lau haizetara sakabanatu ziren: batzuk turismoa egitera eta beste zenbait senitartekoen bila. Horien artean hainbatek lehen aldiz ezagutu zituen aurrez aurre Argentinako ahaideak.\nIpar Euskal Herrian egoitza duen Euskal Argentina elkarteko kideak dira bidaia honetako protagonistak eta urtero egiten dute txango hau, elkartearen eta Argentinako euskaldunen arteko zubiak eraikitzen jarraitzeko asmoz. Elkarteak Nafarroa Behereko Izuran du egoitza, eta Argentinako eta Uruguaiko euskaldunen artean elkartekideen senitartekoak topatzea du helburu nagusia.\nEuskal Argentina 1997an sortu zen, Pierra Lako --gero elkarteko presidente izango zena-- Argentinara heldu zenean, bere osabaren eta aitaren lorratzei jarraiki. Lakoren aita Argentinan bizi izan zen gaztetan, Buenos Aireseko Rawson herrian, harik eta Euskal Herrira itzuli zen arte, ezkondu eta bertan familia sortzeko. Ahaideen bila, Pierrak osabaren semea, Ricardo Lako lehengusua eta argentinar sendi zabala aurkitu zituen. Poza hain izan zen handia, handik aurrera egoera berean zeuden Iparraldeko beste lagunei ere familia bilatzen laguntzea erabaki zuela. Horrela sortu zen Euskal Argentina.\n[Elkar ezagutu zutenetik, Ricardo (ezker) eta Pierra Lako (eskuin) lehengusuak ia urtero biltzen dira Argentinan (argazkia Norma Rios)]\nHarrez geroz, ia urtero bueltatzen da Pierra, Euskal Argentinako hamarnaka lagunen gidari, sendia eta bereziki Ricardo lehengusua ikustera. Ricardo gizon oso gogotsua da eta 85 urterekin idatzi zuen bere lehen liburua: "Dios, Naturaleza, Sistema, Hombre". Bertan maitasunez aipatzen du bere aitaren sorterria, Nafarroa Behereko Jutsi.\nRicardok festa handi bat antolatzen du beti Pierra agurtzekoi, eta 50 lagundik gora bildu izan ditu mahaiaren inguruan, argentinar erreki tipikoaz gozatuz. Argentinan bizi da ere Leonie bere ezkonarreba, baxenafartarra bere ere, Mendibekoa, gaztetan Argentinara etorri eta familia bertan sortu eta hazi duena.\nElkarteko diruzain Beñat Minondo lagunarekin batera, Pierrak urtero lortzen du familia gehiago biltzea. Horrela gertatu da Patxika Alfaro, Beñat Chaubadindeguy, Arnaud Mandagaran eta beste askoren kasuan. Eurekin batera, elkartearen bitartez urte hauetan lagun asko egin ditugu: Kepa Etchandy argazkilari baionarra, Herria aldizkariko zuzendari Emile Larre, Alexander eta Bernadette Bordagarai kantariak...\n[Beñat Minondo, Ricardo Lakoren iloba eta semea, Pierra, Ricardo eta Jean Lako, beste lehengusu bat (argazkia IparraldekoEE)]\nBereziki azpimarratu nahi dut Pierra Lakok Argentinari dion maitasuna, izan ere, bertan bizi baita bere sendiaren eta lagunen parte oso kutun bat. Hori dela eta, 1998an Mar del Platako Euskal Asteko itxiera ekitaldian, Argentinako euskaldun andana baten aurrean, Pierrak bertso eder batzuk bota zituen, euskaraz, gure herrialdeari eskainiak.\n[Mar del Platan ezagutu zuen lehen aldiz Pierrak Argentinako Euskal Aste Nazionalen giroa eta emozioa. Irudian, Emile Larre, Betty eta Alberto Ospital , Mariana Fernandez Castelli, Norma Rios eta beste zenbait lagun]\nErreleboa Euskal Argentinan\nAurten Pierra lasaiago itzuli da Argentinara, elkartearen zuzendaritzaren lekukoa Monika Legartok hartu diolako. Legarto senitartekoak Argentinan aurkitu dituen beste euskaldun bat da, eta Pierrak bezala, ederki ezagutzen du immigrazioaren mundua eta Iparraldeko milaka emigrantek bizi izan dituzten istorioak, beti antzekoak eta beti desberdinak. Bere ere Argentinan izan da hainbat alditan eta gure herrialdeko euskal gizataldeekin harreman gero eta sakonagoa du.\n[Monika Legarto, Euskal Argentina elkartearen presidente berria eta Pierra Lako, elkartearen sortzaile eta sustatzailea (argazkia IparraldekoEE)]\nAsko eta asko dira urte hauetan zehar guregana heldu diren pertsonak, denak ilusio eta amets askorekin, batzuek senitartekoen helbide eta datu zehatzekin, eta beste zenbait abiapuntu bezala dokumentu bakarra baino ez zutela. Asko pozarren itzuli dira Euskal Herrira, itsasoaz bestalde familiaren zati bat aurkitu dutelako; beste batzuk, aldiz, atsekabez, etxera sekula itzuli ez zen senitarteko haren edo bere ondorengoen berririk topa ezinik.\nPozez hartu ditugu denak gurean, Buenos Airesko Iparraldeko Euskal Etxean. Abegitsu harrera egiten saiatu gara, gure gonbidatuak izan dira, elkarrekin afaldu dugu eta une ederrak bizi izan ditugu. Bisitari hauetako askorekin harreman estua mantentzen dugu eta urteetan zehar adiskidetasun zintzoa sortu da.\n[Pierra eta Monika Iparraldeko Euskal Etxeko lagunekin, Frantxua Juanikotena bankarra ere kantari. Juan Carlos Ibarrola, Agustin Errotabehere gibelean eta Norma Rios aitzinean, besteak beste (argazkia IparraldekoEE)]\nHorrela berritzen dira urtero Argentinaren eta Iparraldearen arteko harremanak, urrian Euskal Argentinak gure euskal etxera egiten duen bisitarekin. Horregatik urtero gogotsu izaten gara euren zain, euren ametsak, ilusioak eta kezkak elkarrekin bizitzeko prest, eta urtero gure euskal etxea enbaxada txiki bat bihurtzen da, itsasoz bestalde Iparraldeko euskaldunak etxean bezala hartzeko.\nPierra Lako eta Beñat Minondo Iparraldeko Euskal Etxean, argentinar elkarteko lagunekin, euretako bat iritzi artikulu honen egile den Norma Rios EEko idazkariarekin (argazkia IparraldekoEE)


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Azaroaren 14a, Diabetesaren Munduko Eguna\nPaziente diabetikoaren Euskal Osasun Sistemaren radarrean\nEuskadin kronikotasunari aurre egiteko estrategia\nMellitus Diabetesa da herri garatuetan, besteak beste, Euskadin, gehien hedatu den gaixotasun kronikoetariko bat da. Horregatik, bere agerpena prebenitzea, inpaktua murriztea, konplikazioen hazkundea murriztea eta pertsonen bizi-kalitatea hobetzea gure osasun-sistemarako lehentasunezko erronka da. Helburu horrek honako beste honekin bat egiten du: "Euskadin kronikotasunaren erronkari aurre egiteko estrategia", Eusko Jaurlaritzaren Osasun eta Kontsumo Sailaren diseinupean. Aipatu estrategia XXI. Mendeko pandemia osatzen duen patologia kroniko multzo oso bati ezarri ahal zaio.\nEstrategia horrekin Euskal Osasun Sistemak eraldatu nahi da, kronikotasunaren fenomenoak berari lotutako pertsonengan sortzen dituen beharrizanei erantzuteko asmoz: pazienteak eta beraiek zaintzen dituztenak; osasun-langileak; eta herritarrak oro har.\nEuskal Autonomia Erkidegoko osasun-atentzio publikoan emandako aldaketa jasaten duen lehenengoetariko bat da eta izango da euskal paziente diabetikoa. Gainera, dagoeneko hasi da bereganatzen proiektu estrategikoei aurre egiteko erabilitako ikuspegia: udalerriaren araberako ikusmoldea; prebentzioa eta sustapena; pazientearen autonomia; alta ondoko zainketak; teknologia berrien laguntza; sistema beharrizan berriei egokitzea; eta profesional klinikoek berrikuntza laguntzea.\nPaziente diabetikoa gure sistemaren radarrean etengabe egoten hasi da.\n260.000 diabetiko Euskadin.\nEspainian, herritarren %12a 2. motako diabetesak jota dago. Honako datua Euskal Autonomia Erkidegora estrapolatu daitezke. Horren arabera, gure Autonomia Erkidegoan 260.000 lagun inguru diabetikoak dira.\n18 urtetik gorako Espainiako biztanleriaren %12ak 2. motako diabetikoa da, di@bet.es azken datuei erreparatuz. Halaber, horietariko %4ak ez daki jota dagoenik. Gainera, herritarren %11 diabetesaren atarian dago. Horren arabera, espainiar herritarren laurdena diabetesak jota dago edo egon daiteke.\nIkerketaren emaitzek baieztatzen dutenez, diabetesa, gizentasuna eta hipertentsio arteriala elikadura egokia eta jarduera fisikoarekin lotuta daude, prebentzio-metodo gisa.\nHezkuntzak eta prebentzioak berebiziko funtzioa betetzen dute eta Diabetesaren Munduko Egunaren kanpainarako ardatz nagusia dira.\nEstrategia eta Diabetesa.\nEuskal Osasun Sistemak diabetesaren prebentzio eta tratamenduari era integralean ekiten dio eta Euskadin kronikotasunaren erronkari aurre egiteko Estrategian txertaturik. Era honetan, diabetikoek, gaixo kronikoak diren neurrian, diabetesa euren biziarekin bat etortzea ahalbidetuko duten zerbitzu sanitario multzo osoa dute dagoeneko eskura.\nBiztanleriaren targeting-a eta estratifikazioa: EHAEko eremu txikietan eta hiru hiriburuetan hilkortasunaren banaketa lehenengoz deskribatzen duen Hilkortasun Atlasa landu da. Hilkortasunaren patroi sozioekonomikoa balioestea ahalbidetzen duten erroldako adierazle soziodemografiko nagusien banaketaren mapak barne hartzen ditu Atlasak. Izan ere, sexu bietako hilkortasun osoak, hala nola eragile zehatz batzuek, adierazle sozioekonomikoek jarraitu duten banaketa geografiko bera izan dute: horrela, diabetesa dela eta, emakumeengan hilkortasuna nabarmenagoa izan da gizarte-egoera ahuleko eremuetan. Ikerketa honek, geografikoki ongi zehaztutako irizpide irmoen bitartez, kokapen geografikoaren edo baldintza sozioekonomikoen arabera diabetesa duen biztanleriari edo arriskukoari osasun-, prebentzio- eta autolaguntza-politikak aplikatzea ahalbidetuko du, baliabide sozio-sanitarioak eta emaitzak optimizatuz.\nOsasunaren Prebentzioa eta Sustapena: Kronikotasunak dakarren erronkak osasunaren sustapenerako estrategia integrala ezartzea eskatzen du, ariketa fisikoa, dieta orekatua eta tabakoa erretzeari uztea barne hartuz. Xede-biztanleriaren %58ak 2. motako diabetesa izateko duen arriskuaren murrizketan datza diabetesa duten pertsonekin egiten den ekintza. Programa batekin indartzen da prebentzioa, profesionalak hitzordu batean pertsona jakin bat arriskuan egon daitekeen antzeman dezan. Galdetegi labur eta sinple batez baliatuz egiaztatu ahalko da arriskua altua den, eta hala izanez gero, analisiak egin ahalko zaizkio, hala nola, bizitza estiloan aldaketak egin edo gaixotasuna garatzeko arriskua ekiditeko taldeko heziketa saioak egin.\nErrezeta elektronikoa: kontsultara joan gabe errezetatu ahalko dira botikak, eta zuzenean farmazian jaso.\nEra berean, hainbat botika aldi berean hartzen dituzten gaixo kronikoek, diabetikoak kasu, medikamentuak hobeto erabil ditzaten programa bat garatu da. Esku-hartzeak gaixoa izango du xede eta norbere zaintza sustatuko da, atxikipena eta hartzen dituen botiken inguruko informazioa hobetuz. Helburu orokorra medikamentu ugari hartzen dituzten diabetesa duten gaixoen osasuna hobetzea da, medikazioa egokituz eta osasun-baliabideak modu eraginkorrean erabiliz, atentzio maila ezberdinetako profesional sanitarioen elkarlana lagunduz.\nLehen fasean, eta metodologia fintze aldera, diabetes mellitus duten gaixoak aukeratu dira ikerketaren xede-taldetzat. Programa diabetes mellitus I eta II duten diabetesa duten gaixoei zuzentzen zaie, EHAEan bizi direnak, 40 urtetik gorakoak eta 4 botika edo gehiago hartzen dituztenak. Hasteko, Osakidetzako Lehen Mailako Atentzioko 4 Osasun-eskualdetan ezarriko da programa.\nLehen Mailako Atentzioa izango da ekintza eremua eta profesional parte-hartzaile bakoitzak eginbehar zehatzak izango ditu, Lehen Mailako Atentzioko esparrutik farmazeutikoek integratuak eta kudeatuak izan beharko direnak.\nZerbitzu Sanitarioen Kanal Anitzeko Zentroa: Telefono bitartez egingo diren kontsultek egoera larrien kudeaketa erraztuko dute, gaixoa lekuz aldatzea ekidinez. Bide batez, telemedikuntza bidezko etxeko atentzioko zerbitzua eskainiko zaio (urrutiko ebaluazio eta telemetria sistemak eta hainbat gailu, diabetikoak etxetik erabiliko dituenak eta konstanteak urrutitik behatu eta kontrolatzeko aukera emango dutenak).\nKronikotasunaren arretarako erabakigarria da proiektu hau, gaixo diabetikoek behar duten intentsitate ahuleko etengabeko kontaktua izateko lanabesa baita. Halaber, egoera larrietan gaixoa lekualdatzea ekiditen duen telefono bidezko kontsultak barne hartzen ditu.\nGaur egun, gaixo diabetiko talde pilotu bat telemonitorizatzen ari da, honako ezaugarri hauek dituztenak: diabetesaren hasiera, kortikoideak, intsulina bonbak, irisgarritasuna eta haurdunaldiko diabetesa.\nEra berean, Uribe-Kostako Eskualdean diabetesaren kudeaketa hoberako programari atxikitako 50 pazienteri jarraipena egiten ari zaie erizaintzako call-centre bidez egiten zaizkien deiak direla medio.\nAktibatutako eta Konektatutako Gaixoen Sarearen sorkuntza Gaixo Kronikoen Elkarteek hartutako Web 2.0 teknologien bidez.\nDiabetesa duten gaixoek web 2.0 bat izango dute, diabetesaren lan-taldeak eraiki duena. Heziketarako edukiak barne hartzen ditu, hala nola, gaixoen taldeak osatzeko funtzionalitateak, mezularitza, gaixoen eta profesional sanitarioen elkarrekintza, neurketen deskarga etab., laster erabilgarri izango dena.\nGaixo Aktiboa: lehen fasean 2. motako diabetesa duten gaixoen formazioa hasi da. Helburua gaixoek beren gaixotasunaren kontrol handiagoa hartzea da, honek osasun pertsonalaren emaitzetan eta asistentzia-zerbitzuekin dituen harremanetan ondorioak ekarriko dituelako ustean. Osakidetzako profesionalek eta Stanford-eko Unibertsitateko irakasleengandik formazioa jaso duten hainbat gaixo kronikok ematen dituzte ikastaroak (Stanford-eko unibertsitatea aitzindaria eta erreferentea da eritasunen auto-kudeaketarako metodologiak garatzen). Aldez aurretik prestatuak eta hautatuak izan diren gaixo kronikoak beste pazienteei formazioa emango dietenak izatea da xedea.\nErizaintzaren Eginkizun Berriak: Aurrez aipatutako proiektuek gaixo diabetikoen beharrizanak asetzeko erizaintzan eginkizun berriak ezartzea eskatzen dute. Zehazki, Kanal Anitzeko Zerbitzu Zentroak call centre delakoan zaintzan egongo den erizaina izango du, eta gaixo diabetikoen urrutiko jarraipenerako Lehen Mailako Arretan egongo den "loturako" erizaina. Era berean, "gaixo aktiboak" II motako diabetesaren erizain "hezitzaileen" laguntza etengabea izango du.\nAipatutako zerbitzu guztietan gaixoen erantzukizun konpartitua ezinbestekoa da, haiek baitira beren osasunaren eta ongizatearen kontrol aktiboa hartu behar dutenak. Baina kontrol hori, Euskadin, prebentzioaren eremura zabaltzen da, izan ere, Kronikotasunaren Estrategiak barne hartzen ditu kroniko guztien osasunaren esparru osoa orokorrean, eta diabetikoena zehazkiago.


Biriketako minbiziak behera egiten du gizonezkoetan, baina gora egiten du emakumezkoetan | Consumer\nBiriketako minbiziak behera egiten du gizonezkoetan, baina gora egiten du emakumezkoetan\nUste da emakumeen kopurua izugarri handituko dela hurrengo urteetan\nBiriketako minbiziaren eragin gordina (gaur egun, gizonezkoek jasaten duten lehen minbizi-mota da, eta hirugarrena, emakumezkoek) murriztu egin da azken 30 urteetan (43 eta 27/100.000 biztanle artean), eta handitu egin da emakumeetan (2,7tik 4,1/100.000 arte), Granadako Elurretako Ama Birjina Ospitaleko osasun-arloan egindako azterketa baten arabera.\nAzterketa hori Martín Carrasco eta Romero Ruiz doktoreek egin dute, eta Neumosurren 38. Kongresuan aurkeztuko da. Kongresua Granadan izango da hilaren 22tik 24ra, eta 2010eko emaitzetan oinarritzen da: “biriketako neoplasien beherakada orokorra iradokitzen du, gizonezkoen populazioaren beherakadari eta emakumeen egonkortzeari buruzkoa”. Hala ere, beste herrialde batzuen eta beste kasu batzuen ikuspegi epidemiologikoek iradokitzen diete lan honen egileei “ikusgarria izango dela hurrengo urteetan biriketako minbizia emakumeengan”. Izan ere, Estatu Batuetan, bularreko minbiziaren gainetik, minbiziagatiko heriotza-eragile nagusia dela ohartarazi dute.\nLana Granadako Virgen de las Nieves Ospitaleko osasun-arloko biriketako minbiziari buruzko diagnostiko-datuen konparazioan oinarritu da. 450.000 biztanle inguru ditu, eta horietatik %51,2 emakumeak dira. Lehen datuak 1979tik 1989ra bitartekoak dira, eta bigarrenak 1990etik 2010era bitartekoak. Serie horien arteko konparazioan, biriketako minbiziak emakumeengan duen eragina handitu egin da, eta gizonetan, berriz, behera.\n“Emaitzak interpretatzea zaila da; izan ere, emakumeen eta gizonen biztanleria zahartzeak eragin handiagoa izan dezake adineko gaixoetan, baina urteko tasa gordinek lagundu egiten dute gizonezkoetan behera egiten eta emakumezkoetan gora egiten, eta azken 30 urteetan emakumeen tabako-kearen eraginpean egotearekin duen korrelazioa areagotzen”, adierazi dute ikerketaren egileek.\nSerieen konparazioak erakusten du, halaber, adenokartzinomaren tumore-motak gora egin duela, oro har, bai gizonezkoetan, bai emakumezkoetan, baina bereziki garrantzitsua da emakumeen artean duen eragina. Autoreek ondorioztatu dute erretzeko ohitura dela biriketako minbizi gehienen erantzulea biztanlerian, eta azpimarratu dute emakumezkoan minbizia goizago eta tabakoaren eraginpean dagoela.\nbirika hombres-eu incidencia-eu minbizi mujeres-eu


George Stephenson - Wikipedia, entziklopedia askea.\nWylam (en) , 1781eko ekainaren 9a\nTapton House (en) , 1848ko abuztuaren 12a (67 urte)\nberezko heriotza: Pleuresia\ningeniari zibila, asmatzailea, ingeniari mekanikoa, railway engineer (en) eta locomotive designer (en)\nGeorge Stephenson (Wylamen, Northumberland, Erresuma Batua, 1781ko ekainaren 9a - Tapton-House, 1848ko abuztuaren 12an hil zen). Britainiar asmatzaile hau lurrunezko lokomotoraren diseinatzailea da eta 1829an lehen tren-makina eraiki zuen, burdinbideen historiari hasiera emanez.\n1.1 Ezkontzak eta seme-alabak\n2 Lehen urratsak zientzian\n3 Lana eta asmakuntzak\nGeorge Stephenson 1781eko ekainaren 9an jaio zen Wylamen, Northumberland (Britainia Handia). Meatzari baten semea izanik, haurtzaroan behiak gobernatzen zituen eta 18 urte arte ez zuen irakurtzen ikasi. Ondorengo urteetan zapatari, jostun eta erlojugile ere izan zen eta, 1804an, Killingswortheko meategian sartu zen itsu geratutako aitaren ordez.\n1802an, George Frances Hendersonekin ezkondu zen eta, 1803an, lehen semea izan zuten, Robert Stephenson izena hartuko zuena.\n1806an, alaba bat izan zuten, Frances, ama eta alaba hil ziren erditzerakoan.\n1820an, Stephenson berriz ezkondu zen, oraingoan, Elizabeth Hindleyrekin, baina 1848an, berriro alargundu zen George.\n1848an, George hirugarren aldiz ezkondu zen, oraingoan Hellen Gregoryrekin eta batera egon ziren 67 urterekin hil zen arte.\nLehen urratsak zientzian[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nBerehala hasi zen asmakuntza ezberdinak egiten. 1810ean, inguruko nekazari batek matematika, mekanika eta biologia apur bat irakatsi zion eta 1812rako makinen arduradun egin zuten. 1813an, John Blenkinsopek, meategiko gerenteak, diseinatutako ikatza garraiatzeko erabiltzen zen gurpil gaineko lurrunezko galdera zaintzean, lurrunarekin txundituta geratu zen.\nLana eta asmakuntzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\n1814an, Stephensonek Blücher eraiki zuen; Napoleonen gerratan nabarmendu zen prusiar mariskal baten ohorez deitu zion horrela. BIenkinsopen makinak gurpil horzdunak zituen eta karrilen alboetako kremailerarekin engranatzen ziren; Blücherrak, berriz, irtengunean zituzten gurpilak zituen eta karril leunean zebilen, abiadura handiagoa ahalbidetuz. Blücherra 1814an hasi zen lanean Killingworthen.\nHilabeteak eman zituen George Stephensonek makina hura aldatzen eta hobetzen eta, azkenean, lortu zuen nahi zuena: lurrun injekzioa behar zuen. Horrela, Blücherraren tximiniatik irteten zen lurruna injekzio hodira bultzatzen zuen. Lurrunak airea hartzen zuen eta honek labearen surgadura emendatzen zuen, abiadura eta potentzia handiagoak lortuz.\n1821 eta 1825 artean, trenbidearen eraikuntzan ari ziren Stockton eta Darlington artean zegoen 39 km-ko tarte batean zuzendu zuen. Tren-makinaren lehen diseinu-lanak makinen sorkuntzara mugatu ziren. Meategietako ikatza garraiatzeko erabiltzen zen eta, 1823an, Newcastleen fabrika bat zabaldu zuen bere produkziorako.\nLokomozioan izan zuen arrakastagatik, 1826an bidaiari eta zamarako ferrokarrilaren ingeniari izendatu zuten. Berak eta bere seme Robertek makina iraultzaile bat diseinatu zuten: The Rocket. Ur galdara bat zuen eta ura lurrun bihurtzen zen suzko kutxak berotutako kobrezko 25 hodiak ukitzean. 40 km/h-ko abiadura lortu zuen. Stephensonen fabrikaren eraikierak tren materilaren britainiar eta europar industriaren hasiera markatu zuen.\nLiverpool eta Manchester arteko ferrokarrilaren inagurazioa 1850eko irailaren 15ean izan zen eta 50.000 ikusle baino gehiago bildu zituen Liverpooleko makina patioan. Kainoiarekin tiro egin zuten eta 8 lokomotora -haien artean Rocketa- hasi ziren ibiltzen. Lehenengoa Northumbrian lokomotora zen eta Georgek berak gidatzen zuen.\nNorthunbrianeko bagoietako bidaiarien artean, jende ospetsua zihoan, besteak beste, Wellingtongo dukea, lehen ministroa eta Waterlooko heroia, edo ferrokarrilaren aldeko porrokatua zen Paul Esterhazy printzea, Austriako enbaxadorea zena, edo William Huskisson, Parlamentuan Liverpooleko ordezkaria zena.\nProzesioak aurrera egin zuen inongo arazorik gabe Liverpooletik 30 km-tara zegoen Parskiden geratu zen arte, ura eta erregaia behar baitzuen. Trenetako bi, North Star eta Phoenixek izenekoak Northumbrian aurreratu zuten beste trenbide paralelo batetik.\nEsterhazy printzea eta Huskisson luzanga, hankak luzatzera atera ziren. Wellingtongo dukeak Parlamentuko kidea agurtu zuen eta bere gorriz eta urrekolorez tapizatutako bagoiko atea ireki zuen. Huskissonek eskua luzatu zion eta biak hitz egiten ari ziren Rocketaren traka-traka entzun zenean. Stephensonek gidatutako Rocket lokomotora ziztu bizian zihoan alboko karriletik eta abiadura eta potentzia gainditu zituen.\nGeorge Stephensonen Rocketa\nEsterhazy printzea txikia eta argala zen eta aupaka altxatu zuten pozaren pozez. Huskisson, aldiz, 60 urteko agurea zen eta ezin mugiturik zegoen. Saiatu zen salbatzen, baina trenbidera erori zen Rocketa iristen zen unean, izterra zanbatuz eta oihu ederrak aterarazi zizkion oinazeak\nOdol jarioari ekidin nahian, lekuko batek torkinete bat egin zion zapi batekin. Stephenson argi ibili zen eta Northumbrianeko karroak askatzeko agindu zuen; horrela egin zuten eta lehenengoa ez beste guztiak libre geratu ziren. Hantxe kokatu zuen Huskisson eta berriro ekin zion makinari, lurruna erruz, 24 km-tara zegoen Manchester kanpoko Eccleserantz. 25 minututan iritsi zen, sekula baino azkarrago, baina Huskisson arratsalde hartan bertan hil zen. Ferrokarrilak egindako lehen heriotza izan zen.\nHurrengo goizean, Liverpooletik atera zen Manchesterrerantz zihoan bidea hartuz eta lehen tren hark 130 bidairi zeramatzan gainean.\n1840 urterako, Britainia Handiak 2.414 km-tako trenbidea zuen eta XIX. mende bukaerarako, ferrokarrila mundu guztian hedatzen ari zen.\nFerrokarrilaren aita kontsideratzen da eta Britainia Handia, Belgika eta beste herrialde batzuen tren proiektuetan aholkulari izan zen.\n1838an, Chesterfield ondoko Tapton etxera erretiratu zen, Derbyshiren. Bere etxeak North Midlandeko trenbideari egiten zion so eta hain gogoko zituen trenak ikus zitzakeen. Azken urteak, baratzean eman zituen lanean eta, 1848ko abuztuaren 12an, hil zen, 67 urte zituenean.


Aiaraldea, kantu kontari - Aiaraldea - Aiaraldea.eus\nAitor Aspuru Saez 2020-12-05 09:00\nIzar Mendigurenek sortu ditu letrak eta Igon Olaguenaga eta Egoitz Uriartek, aldiz, doinuak. / Aiaraldea.eus\nK@ntu k@ntari Aiaraldean CD-liburua sortu du Kokoriko Hezkuntza Faktoriak. Eskualdeko 9 herrietako abestiak, istorio eta ilustrazioak barne hartzen ditu argitalpenak. Abenduaren 18tik aurrera egongo da lana salgai.\n10. urtemuga dela eta, egitasmo berria aurkeztu du Aiaraldea Ekintzen Faktoriak: K@ntu k@ntari Aiaraldean liburu-diskoa. Eskualdeko 9 udalerrietako gertaerak kantu bihurtu dituzte, historiako pasarteak jasota batetik. Bestetik, abesti bakoitza ilustrazio eta testu batekin hornitu dute.\nHala, tokiko kontuak eta kantuak bildu dituzte lanean. Lana abenduaren 18an aurkeztuko da jendaurrean, ekitaldi publiko baten bitartez.\nKolaborazio ugari bilatu dituzte lanean. Abestien letrak Izar Mendiguren Cosgaya bertsolariak sortu ditu, eta musikaren doinu guztiak Igon Olaguenaga eta Egoitz Uriartek konposatu dituzte. Dena den, ahotsak jartzerako orduan kolaboratzaileen zerrenda luzea izan da: Aiala Mendieta, Irati Mendiguren, Malen Atxa, Jurgi Ibarretxe, Xabier Basterra, Igon Olaguenaga, Egoitz Uriarte, Flor Inza, Igor Arzuaga, Ibon Koteron, Gurene Grande, Okher eta Mikel Barros. Estilo aldetik oso anitza da musika, baita kontakizunak ere.\nEgitasmoaren helburua tokiko historia zein ondarea euskaraz eta kultur pieza ezberdinekin transmititzea izan da. Horren adierazle da sortzaile andana biltzea. "Pandemia garaian abiatutako proiektua izan da, eta beraz, asko mugatu gaitu horrek jendearen inplikazioa eskatzerako orduan", adierazi du Igon Olaguenaga konposatzaileak. Egoitz Uriartek, istorioen araberako erritmo motak aukeratu dituztela azpimarratu du. 10 abesti eta istorioko bilduma Ekonomatuan egongo da salgai abenduaren 18tik aurrera, eta aurresalmenta abian da internet bidez www.ekonomatua.eus webgunean. CD-liburuak 15€ balioko ditu, baina Aiaraldea Ekintzen Faktoriako bazkideek 10 euroren truke eskuratzeko aukera izango dute.\nTokiko ondarea nagusi\nAbesti bakoitzean herriko balio edo gertakizun bat nabarmentzen saiatu dira. Izar Mendiguren Cosgayaren hitzetan, hitz eta musika jokoz josia dago lana: "Euskarazko onomatopeia asko sartu ditut letretan. Saiatu naiz euskararen bizitasuna eta jolaserako amuak eskura jartzen". Kantu bakoitzak gertaera bati egiten dio erreferentzia. Laudioko abestian sorginak dira protagonistak; Amurriokoan Mariaka indartsua; Orozkokoan Kirikiñausiak, Okondokoan suaren bueltan dantzatzeko ohitura; Urduñakoan Aduana eta mugak; Artziniegan Artearen garrantzia; Arakaldon Esparteroren erreketa eta Arrankudiagan Eguen Zuri.\nGainera, Eider Garcia diseinatzailearen ilustrazioek jantzi dituzte herri bakoitzari zuzendutako kontakizunak.\nHala, Anuntxi Arana, Jose Angel Aramendi, Joseba Egiguren, Xabi Zalbide, Julene Onaindia, Felix Mugurutza, Nekane Otsoa, Aketza Merino, Txomin Eguiluz eta Jabi Aspururen narrazioekin egingo du topo irakurleak.Aiaraldean, kantari aritzeko kontu ugari daudenaren seinale.


Lehen Hezkuntza 6-12 urte | Colegio Jesuitinas Donostia Ikastetxea\nEzagutzaren sustraiak indartzen\nHaurraren garapenerako etapa garrantzitsua da hau; haurtzarotik, aurre-nerabezarorako jauzia. Jesuitinasen, ikaslea gertutik jarraitzen dugu ,eta horregatik, garrantzitsua da guretzat, familiekin harreman estua eta etengabea izatea.\nOhiturak, trebeziak eta ezagutzak bereganatuz, gure haurrek euren sormena garatuko dute. Era berean, eskolan lantzen ditugun baloreek gizartearekin konpromezua izaten lagunduko diete eta baita autonomiaz jarduten ere. Horrekin guztiarekin, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzan segurtasunez aritzea nahi dugu.\nTalde kooperatiboak, proiektuak, PBL-ak, paletak, pentsamendu errutinak eta trebeziak, EntusiasMAT programa eta orokorrean, Askotariko Adimenetan oinarritutako metodologia da etapa honetako ikaskuntza prozesuaren oinarria.\nHoward Gardner-en Askotariko Adimenen teorian oinarrituz, 9 adimen mota identifikatzen dira: adimen linguistikoa, logiko- matematikoa, ikus- espaziala, naturalista, intrapertsonala, interpertsonala, musikala, espirituala eta gorputz- zinestesikoa. Ikasleen aniztasuna kontuan hartuta eta ekintza desberdinen bidez, adimen bakoitza landu eta garatu nahi da.\nProiektuetan, PBL-etan, paletetan,.... oinarritutako ikaskuntza\nBakoitzaren bizipenak eta gerturatzen gaituen ingurua oinarritzat hartuz, ezagutzak eta konpetentziak barneratzeko metodologiak dira. Horiekin, ikasleek oinarrizko ezagutzak eta konpetentziak barneratuko dituzte.\nEmandako egoera edo arazo bati konponbidea bilatzeko, ikasleak modu autonomo eta arduratsuan jokatzea nahi dugu. Era berean, eginbeharrak planifikatzeko, egituratzeko eta burutzeko gaitasuna garatzea du helburu lanerako metodologia honek. Irakasleok gidari izango gara prozesu honetan guztian ikasketa esanguratsua izan dadin.\nEsperientzia soziala eta akademikoa dira ikasketa kooperatiboaren oinarria. Ikasleek informazioa trukatzen dute elkarrena artean, eta euren eginahalak baldintzatuko du ikasketa.\nIkasleak euren kabuz ikas dezaten bultzatuko ditugu eta, era berean, euren ikaskideek ere lorpenetan inplikatzea nahi dugu.\nIkaskuntza kooperatiboari buruzko informazio gehiago.\nPentsamenduaren Kultura eta Errutinak\nDinamika hauek, kasleei egoki pentsatzen irakasten diete, baita pentsamendua sortzen, arrazoitzen eta hausnartzen ere.\nEUSKARA: D EREDUA, horrela ikasleek euskara maila oso ona lor dezakete.\nINGELESA: gero eta garrantzi gehiago.\nARTS & CRAFT (Hezkuntza Artistikoa)\nSCIENCE 3. eta 4. mailan hiruhileko unitate bat\nSOCIAL SCIENCE osorik ingelesez\nLACUNZA - Eskolaz Kanpoko Jarduera gisa ikastolan bertan\nIngeleseko murgiltze linguistiko kanpamentua\nGure hezkuntza berritzeko bidean urratsak ematen jarraitzen dugu eta teknologia berriak gure ikasleen ikaskuntzan integratuta daude.\nDigitalizazio-prozesu bat finkatu dugu Lehen Hezkuntzako ikasgeletan, non gure ikasleek programa eta aplikazio informatikoak modu progresiboan, seguru eta bizigarrian erabiltzen dituzten.\nGure ikasleek kirol eta kultur jarduera ugari ikusi ahal izango dituzte, beren prestakuntza osatzeko eta beren eskola-esperientzia aberasteko.\n[ Ikusi: Eskolaz Kanpoko Jarduerak ]\nElkarbizitza Positiborako Programa\nEtapa honetako ikasleek autonomia handia dute dagoeneko eta gatazkak konpontzeko gaitasuna izan ohi dute. Hau guztia, Hezkuntza Emozionalaren, Golden 5 programaren eta tutoretzen bidez lantzen da, baita “Bitartekaritza” saioetan haiek aktiboki jardunez (Bitartekaritza Elkarbizitza Positiboaren Programan txertatua dugu).\nEtapa bakoitzak bere beharretara egokitutako instalazioak ditu.


Poliziaren gehiegikeriek hainbat euskal herritarren heriotza eragin dute azken urteetan zehar, zigorgabetasuna lagun izanik\nAurreneko teoriaren babesleen iritziz, legea hausten dutenak zorrotz zigortu behar dira, beraz, poliziaren errepresioa beharrezko ikusten dute. Bakoitza bere ekintzen jabe dela sinesten dute.\nBigarrenaren aldekoek, berriz, delitua legez definitu behar dela dioten arren, lege haustea arrazoi psikologoko, sozial zein bestelakoengatik eraginda izan litekeela sinesten dute. Horregatik, poliziek delitua egin duen pertsona horren jokaera ulertzeko ahalegina egin beharra daukate. Herriarekin bat egindako polizia izan beharko luke, prebentzioa lehenetsiz. Epaitegietan ere, garbi ikusten dute lege haustearen baldintzak kontuan hartu beharko liratekeela.\nBada poliziak beste funtzio bat betetzen duela dioenik ere. Alegia, estatuaren boterearen indar errepresiboak direla. Sistemaren iraupena eta garapena bermatzeko erreminta. Beraz, poliziaren gehiegikeriak estatuak berak babestu eta prestatzen ditu, bere momentuko interesak mantendu ahal izateko. Horren adibiderik ez da falta Euskal Herrian; herritar asko hil dira poliziaren errepresio eta gehiegikeriaren eraginez.\nBati baino gehiagori 1978ko San Ferminak etorriko zaizkio gogora. German Rodriguez hil zuen poliziak zezen plazara bortizki sartuta. Egun batzuk beranduago, Joseba Barandiaran hil zuen poliziak Donostian, gertaerak salatzeko manifestazioan.\nGas potoarekin aurpegia erreta\nMikel Iribarren larri zauritu zuen Espainiako poliziak 1991ko abenduan, bertatik bertara botatako gas poto batekin. Bizi osorako ondorioak eragin zizkion horrek. 459 egun behar izan zituen osatzeko eta, ordutik, % 37ko elbarritasuna dauka. Ebakuntza asko egin behar izan zizkioten, oinez ibiltzen berriz ikasi, eta, egun, epilepsia dauka horregatik, baita orbanak aurpegian ere. Testigu batzuen arabera, bi metrotatik bota zioten potoa. Gainera, lurrean konorterik gabe zegoela eta potoko kearen eraginez aurpegia erretzen ari zitzaion bitartean, ez zioten lagundu.\nIribarrenek kalte ordaina jaso behar zuela ebatzi zuen Espainiako Auzitegi Gorenak 1998an, baina 2003an baliogabetu egin zuen neurria. Gainera, Espainiako poliziak uko egin zion ke potoa bota zion polizia zein izan zen zehazteari. 2008an, baina, Estrasburgoko auzitegiak Espainia zigortu zuen gazteari tratu “jasanezin eta umiliagarria” emateagatik. Baita prozesu judizialaren luzapenagatik ere. Aurrekaririk gabeko epaia izan zen hura.\nIribarrenena gertatu eta bi urtera, Iruñean bertan, Mikel Ayensa, Juantxo Molina, Cesar Perez eta Txuma Olabarria zauritu zituen poliziak gomazko pilotekin zein jipoiekin. Olabarria koman egon zen pilota batek emandako kolpearen ondorioz, eta garuneko lesio iraunkorrak eragin zizkion. Urte horretan, 77 urteko Alejandro Gorraiz hil zuten, Iruñeko Alde Zaharreko etxe batera ke poto bat botata.\nBi urtera, 1995ean, Rosa Zarra hil zuten gomazko pilota batekin. Bezperan, Donostiako Anoeta parean ehunka herritar elkartu ziren, Tolosako hilerrian Lasa eta Zabalaren senideen aurka izandako bortizkeria salatzeko. Haien alboan, ETAk orduan bahituta zeukan Jose Maria Aldai enpresaria askatzeko eskatzen ari ziren beste herritar batzuk. Aurrenekoei gogor oldartu zitzaizkien ertzainak. Inguru hartan, gertatzen ari zenaz ohartu ez ziren pertsona edadetu batzuk zeuden, tartean Rosa Zarra. Ertzain batek oso gertutik egin zion tiro sabelera; handik ospitalera eraman zuten, eta bertan hil zen zortzi egunera.\nGarai hartan Juan Mari Atutxa zen Eusko Jaurlaritzako Herrizaingo sailburua. Bere esanetan Ertzaintzak ez zuen zerikusirik izan gertakarian. Pilotaren kolpea “zirkunstantziala” izan zela esan zuen. Zarrari urte batzuk lehenago giltzurrunaren transplantea egin ziotelako hil zela azaldu zuen. Haren ebakuntzan parte hartu zuen Donostiako Ospitaleko mediku batek, ukatu egin zuen gertaera hori. Hasteko, azaldu zuen “oso ongi” ezagutzen zuela Zarra giltzurrunaren transplanteagatik. Herrizaingo Sailetik emandako bertsioa baieztatzeko ez zegoela frogarik ere azaldu zuen gero. “Zoritxarrez, jakinekoa da Rosa osasuntsu zegoen emakumea zela pilotakada jaso aurretik, eta jaso eta zortzi egunera hil egin zela”.\nHeriotza gertatu aurretik familiak salaketa jarri zuen, besteak beste pilota kolpearen egilea identifikatzea eta zigortzea eskatuz. Donostiako Probintzia Auzitegiak Herrizaingo sailburuaren tesia bere egin, eta auzia artxibatu zuen.\nRosa Zarraren aurretik beste hiru lagun hil ziren pilotakaden ondorioz Euskal Memoria fundazioak egindako bilduma batek dioenaren arabera: 1973an Jose Luiz Aristizabal eta Isidro Susperregi hil zituzten Donostian. 1977an, berriz, Luis Santamaria, Iruñean.\nNafarrete eta Cabacas\nUrtebete baino gutxiago pasa da Ertzaintzaren pilotakada baten ondorioz izandako azkeneko hilketatik. Iazko apirilaren 5ean Athleticen partida baten ondorengo istiluetan zauritu zuen Ertzaintzak Iñigo Cabacas, 28 urteko Basauriko bizilaguna. Gomazko pilota bat bota zioten burura, eta buru-hezurra hautsi zion. Garunean kalte handiak eragin zizkion, eta lau egunera hil zen.\nAstebete lehenago greba orokorra izan zen eta, orduan ere, gazte bat zauritu zuten ertzainek, lau metroko distantziatik gomazko pilota bat botata. Kolpearen ondorioz lurrera erori zen Xuban Nafarrete gasteiztar gaztea eta, han zegoela, grebako esku-orriak ahoan sartu eta jipoitu egin zuten. Zainketa Intentsiboen Unitatean egon behar izan zuen, eta ondoren, hiru hilabeteko errekuperazioa jasan. Inor gutxik jo zituen bi kasuak kasualitatetzat.\nRodolfo Ares Herrizaingo Saileko sailburua zenak, hasiera-hasieratik baztertu zituen bi gazteen senideek aurkeztutako bertsioak. Cabacasen kasuan, Bilboko alkate Iñaki Azkunak adierazi zuen ez zela deklarazioak egiteko momentua. Premiazko udalbatzarra egitea ere eskatu zion Bilduko udal taldeak, “heriotza salatzeko, familiarekiko elkartasuna adierazteko, gomazko pilotak erabiltzeari uko egiteko eta erantzukizuna eskatzeko”, baina ez zuen onartu. Cabacasen senide eta lagunek Aresek “gezurrak besterik ez dituela esan” uste izaten jarraitzen dute.\nXuban Nafarreteren kasuan, Aresek hasiera-hasieratik ukatu zuen gomazko pilotak eraginda zauritu zela gasteiztarra. Haren arabera, eroritako baten ondorioz hartu zuen min gazteak. Nafarreteren aitak gezurretan aritzea egotzi zion sailburuari, baita dimititzeko eskatu ere, semea pilotakadaren erruz zauritu eta erori zela adieraziz. Nafarretek Ertzaintzaren aurka jarritako salaketa artxibatzea erabaki zuen epaileak urtarrilean, hura eta beste bi lagun desobedientzia egotzita auzipetuz.\nDuela sei urte ere izan zen antzeko kasu bat. Sona handia izan zuen 2007ko Kontxako estropada egunak, Ertzaintzak gogor egin baitzuen amnistiaren aldeko manifestazio baten aurka. Jabal Bober Dimako gazte bati aurpegian haustura eragin zion pilotakada batek. Hedabideetan salatu zuen gazteak gertatutakoa, eta handik egun batzuetara inputatu egin zuten, istiluetan “aktiboki” parte hartzea leporatuta.\nRemi Ayestaran “ertzaintzaren errepresioak hil” zuen. Hala salatu zuten bere senide eta lagunek. Euskal preso politikoen aldeko ekimenek jasaten dituzten etengabeko erasoen biktima izan zen. Bihotzekoak jota hil zen 2009ko uztailean. Ayestaran Vilabonako alkateordea zen orduan. Hileko azken ostirala zenez, presoen aldeko ekimena zegoen antolatuta. Hura hasi behar zen ordurako, ordea, herria poliziaz bete zen eta, hori ikusita, ekimena bertan behera uztea erabaki zen. Ondoren, herriko gazte asanbladak antolatutako kontzertu batzuk ikustera joan zen Ayestaran hainbat lagunekin batera.\nErtzain bat Ayestaran zerbait hartzen ari zen txosnara hurbildu zen, eta galderak egiten hasi zitzaion: “Nahiko ondo jotzen du taldeak, ezta ba Villabonakoa izango?”. Ayestaranek ez zekiela erantzun zion. “Baina, zu Villabonakoa zara ezta? Jakin beharko zenuke hemengoa al den. Ala ez?”, jarraitu zuen ertzainak. Zinegotziak “ez dakit” erantzun zion berriz. “Beraz, Villabonakoa zara, talde hori hemen jotzen ari da, eta ez dakizu bertakoa den ala ez; hortaz, zer zara, tontoa?”. Zinegotziak berdina erantzun zion: “Ez dakit ba”. Ertzainak nahikoa ez eta honakoa galdetu zion: “Baina ze esaten ari zara, ez dakizula tontoa al zaren edo ez zaren?”. Zinegotziak, berriro ere “ez dakit ba” erantzun zion.\nBertatik aldentzea erabaki zuen alkateordeak, ibai aldera joanez. Gaizki sentitzen hasi zen, eta inguruan zegoen lagun bati laguntza eskatu bezain pronto erori zen lurrera. Ospitalera eraman arren, ezin izan zuten ezer egin haren bizia salbatzeko.\nAsko dira poliziaren gehiegikeriaren adibideak Euskal Herrian, hemen aipatutakoak baino askoz gehiago. Jendartearen kontrolerako tresna direla uste dute askok, LAB sindikatuak kasu: “Neurrigabeko indarkeria erabiltzea bulegoetan diseinatzen den herritarren aurkako errepresio estrategia da”.\nNazio Batuen Erakundeak ezarrita dauzka Legea betearazten duten funtzionarientzako jokabide-kodea eta Legea betearazten duten funtzionariek indarra eta su armak erabiltzeari buruzko oinarrizko printzipioak. Horren helburua, mundu guztiko poliziaren jarrera “egokia” lortzea da. Bertan dioenaren arabera, susmagarri batekin indarra salbuespenez baino ezin lezakete erabil poliziek, gainontzeko bitartekoek emaitzarik ematen ez diotenean bakarrik. Legez kanpoko manifestazioetan, adibidez, ez daukate indarkeriarik erabiltzerik. Erabiltzekotan, gutxieneko indarra erabili beharko lukete, beti ere, legez eta neurriz.\nSu armak hilgarriak direnez, ez direla erabili behar diote NBEko kodeak eta printzipioek. Gainontzeko norbanakoentzat “mehatxu” diren pertsonen atxilotze kasuetan soilik erabili ahal omen dira. Hark erresistentzia erakutsiko balu eta beharrezkoa balitz bakarrik erabili litezke, beti ere poliziek aldez aurreko ohartarazpenak eginez. Poliziak norbait zaurituko balu, “jazarritako pertsonen biziaren eta osasunaren alde” jokatu beharko lukete, osasun zerbitzuei eta zaurituaren senideei deituz. Teoriatik praktikara egon ohi diren amildegien adibide argia dugu honakoa.


Ostatuetako okupazioa ia 2019an adinakoa izan da abuztuan - Zarautz - Zarauzkohitza.eus\nOstatuetako okupazioa ia 2019an adinakoa izan da abuztuan\nAmaia Urbieta 2021-10-03 09:00\nUdako denboraldiaren balorazio "positiboa" egin du Turismo Sailak. Besteak beste, bisitarien jatorria, horien interesak eta ostatuen okupazioa aztertu dituzte.\nAzken bi asteetan udako denboraldiko datuak jasotzen aritu dira Turismo Bulegoko teknikariak, eta horien inguruko zehaztapenak eman ditu Ixidor Larrañaga Turismo zinegotziak prentsa ohar bidez.\nBere arabera, 14.000 bisitari pasatu dira uda sasoiko hiru hilabeteetan turismo bulegotik. "Ia 2019ko kopuru bera".2020arekin alderatuta, %75ekoa izan da igoera. Gainera, bisitari katalanen kopurua igo izana nabarmendu du. Turismo bulegoak jasotako bisitarien %29,17 katalanak izan dira, eta kopurua igo egin da 2019az geroztik.\nTurismo bulegora jotzen duten bisitariek Zarautzi nahiz eskualdeari buruzko informazioa eskatzen dute, Larrañagaren arabera. Zehatzago, mendi ibilbideen, familian egiteko ekintzen, udako ekitaldien nahiz Iparraldera joateko baldintzen inguruko informazioa eskatu dute askok.\nAzkenik, zinegotziak azaldu du "errotazio handia" egon dela herriko ostatuetan. "Kantzelazioak eta azken orduko erreserbak izan dira nagusi eta, orokorrean, egonaldiak motzak izan dira. Hala ere, beste kasu batzuetan ohi baino estantzia luzeagoak ere izan dituztela adierazi digute". Uztailean herriko ostatuen okupazioa %71,32koa, 2019an baino baxuagoa, izan dela jakitera eman du udalak, baina abuztuan %92,75era iritsi da, ia 2019ko datuetara. Iraileko datuak oraindik ez dituzten arren, Turismo departamendak aurtengo udako okupazioaren inguruko "balorazio positiboa" egin du.


Avengers: Endgame - Txetxu Urkijo - Aiaraldea.eus\nTxetxu Urkijo 2019-06-09 10:24\nJatorrizko izenburua: Avengers: Endgame Zuzendaria: Anthony eta Joe Russo Gidoilaria: Christopher Markus, Stephen McFeely (Komikia: Jim Starlin) Aktoreak: Robert Downey Jr., Chris Evans, Mark Ruffalo… Herrialdea: AEB Iraupena: 181 minutu Ekoizpen-urtea: 2019\nAste honetan, “Avengers: Endgame” (2019) Anthony eta Joe Russoanai amerikarren azken pelikula nahi dizuet gomendatu.\nHasteko superheroien komikietako mundua oso erakargarria zaidala aitortu behar dut. Hala eta guztiz ere, zazpigarren arteak mundu hau pantailaratzen ez du asmatu, nire iritziz behintzat. Ez, behink behin, Marvel unibertsoko pertsonaien inguruko lanak egiten hasi arte. Ez noa esaten denak lan bikainak direnik, ezta hurrik emen ere! Baina, planteamendu antolatu bezain ausrta egin dutela aitortu behar zaie. Bere garaian arrisku handiko apustua egin zuten, ondo baino hobeto atera zaiena.\nGauza asko daude lan honen inguruan esateko, baina, duda barik, bota dakiokeen lorerik handiena luzea ez dela egiten esatea da. Kontuan izanda hiru orduko pelikula batez ari garela, ez dago batere txarto.\nClevelanden munduratu ziren anaiok hainbat lan dituzte borobilduta telebistarako, bai eta pantaila erraldoian ikustekoak ere. Azken hauen artean Marvel unibertsoari dagozkionak dira aipagarrienak, inolako zalantzarik gabe: “Avengers: Infinity War” (2018), bereziki.\nHau bezalako ekoizpen erraldoi batean zaila da oso antzezle zehatz baten jarduna nabarmentzea. Alde batetik, hainbatetan sekuentzien ikusgarritasunak haien lana estaltzen duelako eta, bestetik, aktoreen zerrenda amaiezina delako. Azken puntu honen inguran, oso zaila den oreka bat lortu egin dutela aitortu behar zaie behintzat.