Kartak banatuta, berriz ere | Politika | Berria\nKartak banatuta, berriz ere\nKanpaina amaituta, bihar izango dira Espainiako Kongresurako eta Senaturako bozak. Ez dago argi emaitzek blokeo egoera gainditzeko balioko ote duten\nBilboko Areatzan egin zuten atzo jeltzaleek kanpaina amaierako ekitaldia. MARISOL RAMIREZ / FOKU Tamaina handiagoan ikusi\nGotzon Hermosilla, Joxerra Senar -\n2019ko azaroak 9 - Bilbo Iruñea\nKartak ostera ere banatu eta joko berriari ekitea erabaki zuen Pedro Sanchez Espainiako jarduneko presidenteak herritarrei hauteskundeetara deitzera deliberatu zenean. Atzo amaitu zen hauteskunde kanpaina, eta, orain, alderdi politikoak zain daude, bihar nolako kartak egokituko zaizkien jakiteko.\nIkusteko dago jokaldi horretatik zer aterako den, baina bi zalantza nagusitu dira kanpainan: deialdi berriak hauspo handiagoa emango ote dien denboran atzera egin nahi duten indar politikoei, eta emaitzek balioko ote duten blokeo egoera gainditzeko. Bihar hasiko da argitzen panorama.\nEAJ: Espero gabeko bultzada\nOhi bezala, Bilboko Areatzan egindako ekitaldiarekin amaitu du EAJk hauteskunde kanpaina. Ez dago aldatzeko arrazoi askorik: jeltzaleak une gozoan daude, nagusi hiru herrialdeetan —botoetan eta botere instituzionalean— eta inkestek goranzko joera iragartzen diete. Baldintza horietan, arrazoizkoa da ohiko jokamoldeei eustea.\nGainera, kanpaina honetan espero gabeko bultzada iritsi zaie, inor gutxik suma zezakeen lekutik iritsi ere: Voxetik. Alderdi ultraeskuindarraren bozeramaileen mehatxu eta irainek eta Aitor Estebanek Ivan Espinosa de los Monterosi agurra ukatuta egindako jokaldi abilak kanpaina erdia egin diote EAJri. Ez da inongo sekretua Voxek Euskal Herrian sortzen duen arbuioa: bere burua haren arerio zuzentzat aurkeztea lortzen duen alderdiak asko du irabazia. Eta, oraingoan, EAJri eginda etorri zaio hori. Jeltzaleek esan dute oraingoan zazpigarren diputatuaren bila doazela, eta ez dira urrun ibiliko.\nEH BILDU: Erabakigarriak izan guran\nKanpainan, EH Bilduk nabarmendu nahi izan du abagune honetan abertzaleek —eta orobat Espainiaren menpeko nazioetako gainerako subiranistek— eragiteko aukera handia izango dutela, eta beharrezkoa dela indarrak batzea balantza alde batera edo bestera desorekatzeko eta olatu atzerakoiari aurre egiteko. Bide horretan, Llotja de Marren beste indar subiranistekin izenpetutako ituna aktibo garrantzitsua izan daiteke, hauteskundeetatik harago ere.\nBost diputatu lortzea arrakasta handia izango litzateke EH Bildurentzat; hiru ateratzeak, berriz, zapore mingotsa utziko lieke koalizio subiranistako kideei. Arazoa da bi emaitza horien artean boto gutxi batzuk baino ez direla egongo. Nafarroan bezala, Araban ere lehia estua egongo da Iñaki Ruiz de Pinedo Madrilera bidali ahal izateko. EH Bilduk bere ohiko boto emaileak mobilizatzen asmatzea izango da gakoa.\nPSE-EE: Soa gobernuan jarrita\nBilboko Arriaga antzokian amaitu du PSE-EEk kanpaina, eta han entzundako mezuak ez dira asko desberdindu PSOEk Espainian hedatutakoetatik. Kanpainan ere, PSOEren uberan aritu da PSE-EE, eta bere egin ditu haren mezu eta argudioak: «gobernu progresista» lortzea da lehentasuna, eta gainerako alderdiek proposatzen duten blokeoaren aldean, PSOEri gehiengo zabalagoa ematea da horren berme bakarra.\nIkusteko dago helburua lortzen duten eta Pedro Sanchezek hauteskundeetara berriz deituta egindako apustuak arrakasta ote duen. Inkesten arabera, badirudi Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan sozialisten emaitzak oso antzekoak izango direla, apirilekoekin alderatuta. PSE-EErentzat ez litzateke albiste txarra, beheranzko bolada luze batetik zetozela kontuan hartuta, baina, Sanchezen asmoetarako —inoren menpe egon gabe gobernatu ahal izatea—, ez lirateke oso lagungarri suertatuko.\nELKARREKIN PODEMOS: Inkesten aurka borrokan\nAurreikuspen guztien arabera, Elkarrekin Podemosek nozitu beharko ditu hauteskundeak berriz egin beharraren ondorioak, eta inkesta gehienetan beheranzko joera iragartzen diete. Beharbada horregatik, Bizkaiko zerrendaburu Roberto Uriartek lehen eta Pablo Iglesiasek geroago «maileguan» eskatu diete botoa EAJren eta EH Bilduren ohiko boto emaileei. EAJtik eta EH Bildutik etorritako botoekin lortu zuen Elkarrekin Podemosek lehenengo indarra izatea EAEn 2016an, baina gauzak asko aldatu dira geroztik. Zalantzak gutxi balira bezala, Bizkaian Mas Pais aurkezteak kalterik ekarriko ote dion ere ikusteko dago.\nPP: Haizea alde\nOharkabe antzean igaro da PPren kanpaina Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan, aurreko bozetan diputaturik lortu ez izanak eta oraingo zerrendaburuen profil apalak zamatuta. Baina Espainiako politikaren logikak agintzen du PPren euskal boto emaileen jokabidean, eta Espainian PPk gora egiteak isla izan dezake hemengo emaitzetan ere.\nNAVARRA SUMA: PSOE baldintzatu nahirik\nNafarroako Gobernua lortzeko helburuan porrot egin zuen Navarra Sumak, baina, hauteskundeetara berriro deiturik, beste aukera bat eman dio Pedro Sanchezek. Apirilaren 28ko zein oraingo kanpainan, Espainiako eta Nafarroako politika lotu nahi izan ditu, eta argi utzi diote Pedro Sanchezi bere inbestidura errazteko prezio politikoa Nafarroa izango dela. Txibiteren gobernua haustea du xede nagusi.\nKanpainan, bere kritiken jomugan jarri du PSOEko hautagaia: besteak beste, euskal nazionalistekin ituna egitea eta Espainia eta Nafarroa hautsi nahi izatea aurpegiratu diote. Mobilizazioa giltzarri izango dela jakinik, euren boto emaileen sumina hauspotu dute. Printzipioz, apirilean bezala bi diputatu lortzea egingarria da. Mehatxu nagusia Vox eskuin muturreko alderdia da. Beste kontu bat da astelehenetik aurrera PSOE baldintzatzea lortuko ote duten.\nPSN-PSOE: Mobilizatzeko deia\nEz dira fio. Inkesta batzuek iragartzen diete bi diputatu lortuko dituztela berriz, eta beste batzuek, galdu egingo dutela EH Bilduren mesedetan. Moncloara iristeko diputatuak galdu ordez irabaztea behar duenez, apirilaren 28an botoa eman zieten 94.000 herritarrei mobilizatzeko etengabeko deia egin diete sozialistek.\nMobilizazio horren bila, Nafarroa eta Espainia lotu nahi izan dituzte. Eskuinak egin duen bezala, baina kontrako zentzuan. 24 urteren ondoren, lehendakaritza lortu du PSNk udan, eta apustu horren garrantzia azpimarratu du Nafarroan. «Ez dadila inor etxean geratu. PSOE babestu behar da, Nafarroako Gobernua sendotzeko», aldarrikatu du Santos Cerdan hautagaiak. Ziurtatu du Nafarroa ez dela truke txanpon izango, baina Sanchezek ez zuen erabat argitu auzi hori.\nEskuin muturraren mehatxua ere astindu du PSNk boto emaileak mobilizatzeko asmoz, eta Unidas Podemosen arrantza tokira ere bota du sarea, Espainiako blokeoaren erantzule gisa aurkeztuz.\nUNIDAS PODEMOS: PSOE estutzeko asmoz\nNafarroako zerrendaburua, Ione Belarra, pisuzko pertsona da oraintxe Unidas Podemosen barruan. Koalizioaren mezua gehienbat PSOE estutzera zuzendu du, koalizioaren aldeko botoa Espainian gobernu aurrerakoi bat lortzeko «berme bakarra» dela aldarrikatuz eta sozialistak oraingoan PPrekin koalizio gobernua osatzen saiatuko direla salatuz. Mezu horrekin, aurreko bozetan beste alderdietatik lortu duten botoa erakarri nahi dute berriro, baina gobernua osatu ez izanak boto ihesa eragin dezake. Apirilean, 68.000 boto lortu zituen, eta, 2015 edo 2016ko bozekin alderatuta, diputatu bat galdu zuen. Maiatzean boto ugari galdu zituen, eta, horregatik, Espainiako esparru politikoan jarri du indarra. Bere programa soziala azaltzeaz gain, Madrilen gobernua osatu ez izanaren arrazoiak azaltzea egokitu zaio. Belarrak arriskuan ikusten du Nafarroako Gobernua, PSOEk eskuinera joz gero.\nEH BILDU: Diputatua lortzea xede\nApirilaren 28an, 406 boto eskasera geratu zen; orain, PSNri aldea murriztu eta Bel Pozuetak diputatu akta lortzea du helburu. Bien artean egon daiteke berriz lehia. Horregatik, EH Bilduk mobilizaziorako etengabeko deia egin du kanpainan, Baietz lelotik hasita. Desmobilizazioa gazteen artean zabaldu daitekeela jakinik, hor jarri du azpimarra.\nNafarroan jokoan dagoenaren erakusle, Iruñeko Labriten amaitu dute kanpaina Arnaldo Otegik eta Bel Pozuetak. Kataluniako egoera eta Espainiako Estatuak emandako erantzuna oso presente egon dira. Horregatik, aldarrikatu dute demokrazian atzera egitea edo aurrera egitea dagoela jokoan. Bigarren aukera horri begira, Espainiako Kongresuan indar independentistek indar eta presentzia handia izatea ziurtatu nahi du EH Bilduk, eta Nafarroak bere ekarpena egin dezake. Mobilizazio horri begira, ez du zalantzarik izan boto baliagarrirako deia egiteko.\nGEROA BAI: Nafarroara begira\nBoto ihes handia du Espainiako hauteskundeetan. Boto emaileetako batzuek nahiago dute beste alderdiak babestu edo abstenitu. Joera hori desaktibatzen saiatu da Geroa Bai, batik bat Nafarroaren interesak defenditzeko aukera onena direla azpimarratuz. Arreta Nafarroan jarriz, maiatzeko emaitzetatik gertuago geratzea du xede. Ustekabe handia litzateke diputatua lortzea.\nGotzon Hermosilla, Joxerra Senar


Pasaiako portuko presidenteak dimisioa eman du | Ekonomia | Berria\nPasaiako portuko presidenteak dimisioa eman du\n«Autonomia falta» eta «presio mediatikoa» argudiatu ditu Felix Garziandiak. Azpimarratu du portuaren etorkizuna ziurtatuta dagoela.\nMerkantzien garraiorako barku bat Pasaiako portuan Juan Herrero (Efe) Tamaina handiagoan ikusi\nFelix Garziandia Pasaiako Portuko Agintaritzako presidenteak dimisioa eman du, «autonomia falta nabarmena» argudiatuta. Dimisio horri Cesar Salvador portuko zuzendariarena gehitu behar zaio; uztailaren 17an egindako batzarrean jakinarazi zuen.\nGarziandiak ostegun honetan eman du bere erabakiaren berri, gutun baten bidez. 2018ko urtarrilean izendatu zuten portuko agintaritzako buru, eta ordutik bere lana aurrera eramateko «zailtasun asko» izan dituela azpimarratu du; «bereziki, giza baliabideen arloan».\nGarziandiak adierazi duenez, langileen egitura «zaharkitu» batekin egin zuen topo, lan hitzarmenetik kanpo zegoena, eta azaldu du horrek lantaldean «doikuntzak» egitera behartu zuela zuzendaritza, «edozein enpresatan bezala».\nGarziandiak salatu du bere jarduna «mediatizatua» egon dela une oro, «politikoki, barrutik eta kanpotik». «Horrek ekarri dit, ikuspegi pertsonaletik, oso eraso desatseginak jasan behar izatea, hala nola existitzen ez den laneko jazarpen baten salaketa, zeinak balio izan duen nire lintxamendu mediatikoa bilatzeko eta nire kaleratzea eskatzeko».\nGarziandiaren esanetan, 2018ko urtarrilean agintera iritsi zenean, Pasaiako portua «ia erabateko paralisi» batean zegoen, «kanpo portua eraikitzeari uko egin eta gero eta lonja berria egiteko lanen porrota dela eta». Bi urte eta erdi geroago bere kudeaketak «ageriko emaitzak» eman dituela azpimarratu du. «Funtsezko bi alorretan urratsak egin ditugu: oinarrizko azpiegituretan inbertsioak egin ditugu (kaiak, biltegiak, lonja), eta lortu dugu etorkizuneko proiektu bat definitzea eta martxan jartzea, lehen aldiz urte askotan».\nArazoak arazo, Pasaiako portuak etorkizun handia duela adierazi du, eta berari agindutako hainbat lan amaitu dituela. «Portua birkonfiguratzeko inbertsio plan bat daukagu, balioztatuta eta gauzatzeke. Horrek guztiak portuaren bideragarritasuna bermatu behar du».\nUrte hasiera zaila izan du portuak. Espainiako Garraio Ministerioaren arabera –Pasaiako Portuko Agintaritzak ez ditu datuak publiko egiten–, urtarriletik ekainera, salgaien trafikoa %16,9 jaitsi da 2019ko aldi berarekin alderatuta. Bilboko portukoa baino askoz handiagoa ( %6,82) da hori. Erorikoa esanguratsua izan da autoen garraioan (-%31) eta burdina eta txatarrarenean (-%13)


Egunkaria aurrera » «Ez ahaztu»\n2020, abuztuak 1\n(Joan Mari Torrealdai hil da) Egunkaria-ren aurkako epaiketaren hasieraren bezpera da, 2009ko abenduaren 14a; Andoainen (Gipuzkoa) daude bost auzipetuak, Martin Ugalde kultur parkean: Txema Auzmendi, Xabier Oleaga, Martxelo Otamendi, Joan Mari Torrealdai eta Iñaki Uria. Prentsaurrekoa eman dute, eta Madrilera eramango dituen autobusean sartzera doaz. Haiek agurtzera azaldu dira 50en bat kide. «Itzuliko gara, itzuliko gara». Torrealdaik esan die itzuliko direla. Lehenago, azaldu du berriz ere «behartuta» eta «gogoz kontra» doazela Madrilera, 2003ko otsailaren 20ko itxiera operazioan bezala, baina «burua goian». Itzuli ziren, itzuli zirenez: absoluzioa (2010eko apirilaren 12a). Orain Torrealdai joan egin da: gaur zendu da, minbizi baten ondorioz. Haren obra geratu da.\nEpaiketaren lehen egunean deklaratu zuen Torrealdaik, beste auzipetuek bezala. «Absoluzioa gutariko bakoitzarentzat eta denontzat, absoluzioa Egunkaria-rentzat. Ez dugu beste emaitzarik ontzat emango», esan zuen epaimahaiaren aurrean, Espainiako Auzitegi Nazionalean. ETAko kide izatea, diruz laguntzea edo erakunde armatuaren dirua zuritzea leporatuta, bost auzipetuen aurka hamabi eta hamalauna urteko kartzela zigor eskaerak egin zituzten herri akusazio Dignidad y Justicia eta AVT elkarteek. Fiskaltzak kasua artxibatzeko eskatu zuen urtebete lehenago. Euskaldunon Egunkaria-ren itxiera garaian, hango Administrazio Kontseiluko lehendakaria zen Torrealdai —eta Jakin-eko zuzendaria, 1977tik—, eta, zehazki, hamalau urteko espetxealdia eta hamabosteko inhabilitazioa galdegin zuten haren kontra. Akusazio guztiak ukatu zituen Torrealdaik ere: «Gurea kristalezko etxea zen. Ez genuen ezer ezkutatzen, ez genuelako ezer ezkutatzeko».\nHarrituta agertu zen Egunkaria-k ETA finantzatzen zuela egozten zietelako. «Baina nola egingo genuen hori, hilaren amaierara iristeko gai ez baginen!». Era berean, ukatu egin zuen berak ere zentimorik jaso izana Administrazio Kontseiluan aritzeagatik. Absurdoa iruditzen zitzaion auzi hura ere: «Aktore izan nintzen, 1960-1970eko hamarkadetan, euskararen bateratze prozesuan; akusatuak izan ginen ETAkoak izateaz, H-a ETAren sinboloa zela eta euskara batua marxista zela eta. Gaur egun azalpen horiek hutsalak dira, eta, Egunkaria-ren kasuan, perspektiba historikoarekin, gauza bera gertatuko da».\nEuskararen aldeko militantziak batzen zituen egitasmoko kideak, haren hitzetan, eta «obsesionatuta» zegoen kazetaren pluraltasuna, autonomia eta independentzia zaintzearekin, epaimahaiari azaldu zionez. Argi zeukan: bestela, ez zuen parte hartuko edo segituko proiektuan.\nEgunkaria-ren itxierako gaua: guardia zibil ugari Torrealdairen etxera ere, Usurbilen (Gipuzkoa), goitik behera armatuta; bertan dira Torrealdairen seme-alabak —hamar eta hamabi urtekoak—, eta metrailetekin apuntatu dituzte guardia zibilek. Egoerak markatu egin zuen: «Oso gauza izugarria izan zen; izugarria, seme-alaben aurpegian mina ikustea. Ni hor bertan lur jota geratu nintzen». Erasoa ez zen horretan geratu: «Gero nire materialen xahutzea etorri zen. Bilduta neukan material guztiaren bortxaketa. Milaka orri sakabanatu egiten zituzten, klipetatik atera egiten zituzten, desordenatu egiten zituzten… Une batean, idazkari judizialak esan zidan ‘zenbat paper duzun!’, nire errua izango balitz legez». Gehiago: «Lur jota segitzen nuen; hiru egun eta hiru gau zutik eduki ninduten, lo egin ezinik, paretaren kontra. Deklaratzera eramaten ninduten, ez dakit zenbat denboraz. Batzuetan azkar. Jo egiten ninduten. Plastiko bat erakutsi zidaten eta belarriraino eraman zidaten, mehatxu eginez».\nGuardia Zibilaren esku bost egun inkomunikatuta egin ostean, Torrealdai, Uria, Oleaga, Auzmendi eta Xabier Alegria baldintzarik gabe espetxeratzeko agindu zuen Juan del Olmo Auzitegi Nazionaleko instrukzio epaileak. Urte bereko martxoaren 14an utzi zuen aske Torrealdai, Auzmendirekin batera, hamabina mila euroko bermepean. Joxe Azurmendi pentsalariak epaiketan esan zuen lagunarekin egon zela espetxetik atera zenean. «Hunkituta al zegoen?», galdetu zion Torrealdairen abokatu Felix Cañadak Azurmendiri. «Negarretan zegoen, hiru orduz hitz egiten aritu zen, nik ahoa zabaldu gabe… Torturatu egin zutela esan zidan, baina amak [emazteak] erabaki zuela ezer ez esatea, haurrengatik…». Kartzelatik irten ostean, Torrealdaik tratamendu psikiatrikoa jaso behar izan zuen; «gutxienez, urtebetez; eta gero, noizean behin».\nOperaziotik hamabi urtera eman zuen atxiloaldiko —«infernua»— testigantzaren berri lehen aldiz jendaurrean: Baionako jardunaldi batzuetan, 2015eko apirilaren 11n. Dokumentu bat azaldu zuen, urte berean datatutakoa: «Usurbil, 2015.02.20. Atxiloketaren 12. urteurrena». Epaiketaren zain egondako urteak, epaiketa bera eta horrek guztiak ekarritako ondorioak ere esplikatu zituen Baionan, eta albiste bat eman: hezur-muineko minbizia zeukala. «Prozesu guztia izan da tortura: fisikoa eta psikologikoa. Eta horren guztiaren ondorioak orain ari naiz pairatzen. (…) Ez naiz sendagilea eta ez dut frogarik aurkeztuko. Nire minbiziak erroak non dituen, ordea, nik garbi dut, eta nire psikiatrak ere bai». Imanol Kerejeta zen haren psikiatra, eta berretsi egin zuen azalpena.\nAmaiera, 11 urte pasara\nBaionako testigantza eman zuenerako amaitua zegoen Egunkaria-ko auzi ekonomikoa ere: 2014ko urriaren 14an, Gipuzkoako Lurralde Auzitegiko 3. sekzioak artxibatu egin zuen. Han ere bazegoen auzipetua Torrealdai, beste zazpi kiderekin batera. Egunkaria-n auzipetuta izandakoek ekitaldi bat egin zuten handik hiru egunera, Martin Ugalde kultur parkean, eta Torrealdaik egin zuen hitzaldia. Eskerrak eman zituen, eta eskaera bat egin: «Ez ahaztu».\n2010-2-1, Egunkaria-ren itxierako epaiketan, Torrealdairen azken hitza: «(…) Bi gauzatxo gehitu nahiko nituzke. Zazpi urte gure onetik kanpo pasatu ditugu, gure zeregin kulturaletik kanpo. Sozialki behartuta gure errugabetasuna demostratzen, ETAko kide edo laguntzaile izateko etengabeko susmopean. Bizitzeko gogorra izan da. Epairik gabeko zigor bat da. Birgaitzeko eskatzen dizuet. Gugatik, gure familiengatik, eta euskaragatik beragatik. Gogoratu nahi dizuet gaur egun gizonen batez besteko adina 77 urtekoa dela: hamar urte gelditzen zaizkit, eta nire familiarekin bizi nahi ditut, hark behar bainau, eta nire artxiboekin, behar baititut. Espero dut justizia egingo duzuela eta errugabetzat joko gaituzuela. Eskerrik asko entzuteagatik».\n77 urterekin hil da Joan Mari Torrealdai.\n« BERRIAren gehigarria Joan Mari Torrealdairi buruz Joan Mari Torrealdai hil da »


#igerrak_50DA, irabazleak - 54. Durangoko Azoka - Kulturaren Plaza\nIgerrak, Euskal Instagram Komunitateak, eta Durangoko Azokak elkarlanean antolatutako “#igerrak_50DA” lehiaketaren sari nagusiak badu dagoeneko izena, @unartemedio erabiltzailearena, hain zuzen ere. Zornotzako Barnetegiaren eskutik, euskara ikastaro trinko batekin saritu dugu lehiaketako argazki onena.\nSaridun gehiago ere izan ditugu, ordea; Azokak iraun duen egun bakoitzeko bat. Jarraian, egunez egun zozketa bidez “gou! by EROSKI” esperientziak lortu dituzten erabiltzaileak:\nAbenduak 4: @arkkuso\nAbenduak 5: @siertxo\nAbenduak 6: @anestraat\nAbenduak 7: @gudamendi\nAbenduak 8: @_gautxori_\nOrotara, 286 argazki dituzue #igerrak_50DA traolarekin Instagramen ikusgai. Dozenaka begiradek osatutako mosaikoa 50. edizioa islatuz. Mila esker parte hartu duzuen guztioi! Zorionak @unartemedio eta gainerako sarituei!


Eskolaz kanpoko jarduerak | Orioko Herri Ikastola\nBertsolaritzan, batukadan eta antzerkian murgiltzeko aukera eskaintzen da\nHitzekin eta hizkuntzarekin jolas egiteaz gain Euskal Herriko ondare kultural den bertsolaritza saioak egiten dira Errikotxiaren eskutik. Saio hauek eguerditan izaten dira bai LHko ikasleentzat baita DBHkoentzat ere. Adinaren arabera osatzen dira taldeak eta astean saio bat izaten dute.\nMusika eta erritmoa landuz, perkusiozko instrumentu desberdinak ezagutuz eta joz, eguerditan egiten den ekintza da. Ikastolako areto nagusian egiten da. Ekintza hau LHko ikasleentzat izaten da eta ikasturte amaieran Ikastola egunean emanaldi eder bat eskaini ohi dute.\nEkintza hau ere eguerditan egiten da Ikastolako arteo nagusian. Dramatizazioa ardatz hartu eta komunikazio berbala zein ez berbala landuz eramaten da aurrera ekintza hau. Adinaren arabera antolatzen dira taldeak. Talde hauek ere ikasturte amaieran emanaldi bat egiten diete Ikastolako familiei.


3.03.- FAMILIENTZAKO DIRULAGUNTZAK, EAEko UDALERRIETAKO UDAL-KIROLDEGIETAKO BAZKIDE KUOTA (BANAKAKOA EDO FAMILIAKOAK) ORDAINTZEKO\nUrteroko udal-dirulaguntzak ematea familiei, Aiaran erroldatuta dauden pertsonek Euskal Autonomia Erkidegoko edozein kiroldegitako bazkide izateko gastuak ordain ditzaten, hala banaka nola familia gisa.\n- Aiaran erroldatuta egotea jardueran izena emateko epean, diruz lagunduko den ikastaroa hasi baino sei hilabete lehenagotik, gutxienez, etenik gabe.\n- Foru Ogasunarekin eta Gizarte Segurantzaren Diruzaintza Nagusiarekin zorrik ez izatea, eta Aiarako Udalaren diru-kutxako ordainketak egitea.\nAdingabeen kasuan, laguntza eskatzen duena diruz lagunduko den jarduera egingo duen adingabearen aita, ama edo legezko tutorea izango da.\n- “3.03 EAEko kiroldegietan bazkide-kuotak ordaintzeko dirulaguntzaren eskaera”, behar bezala betea. (I. eranskina).\n- Eskatzailearen NANaren kopia edo, adingabeen kasuan, jarduera egingo duen adingabe onuradunaren aita, ama edo legezko tutorearena.\n- Dirulaguntzarekin ordaindu nahi diren kuotak familienak badira edo zaintzapeko adingabeek egingo duten jarduera baterako dirulaguntza eskatzen bada, familia-liburuaren fotokopia edo adingabearen legezko zaindaritza ematen duen ebazpena aurkeztu beharko da.\n- Gizarte Segurantza eta Foru Ogasunarekiko betebeharrak ordaindu izanari buruzko ziurtagiria, administrazio eskudunak emana, edo eskatzaileak sinatutako baimena, Udalak ziurtagiri hori eska dezan (IV. eranskina).\n- Jarduera egiten den udalerriko Udalaren ziurtagiria; bertan, jarduera hori egiteagatik ordaindu behar den tasa edo tarifa agertuko da, eta adieraziko da zein den udalerri horretan erroldatuta daudenek ordaindu beharreko tarifa eta zein udalerri horretan erroldatuta ez daudenek ordaindu beharrekoa.\n- “3.03 EAEko kiroldegietan bazkide-kuotak ordaintzeko dirulaguntzaren eskaera” inprimakia\n- "0.02 Ordezkaritza idatzia", inprimakia.\n- Udal-dirulaguntzen emakida arautzen duen ordenantza orokorra, Aiarako Udalak onetsia\n- EAEko udal-kiroldegietan bazkide-kuotak (banakoenak nahiz familienak) ordaintzeko familientzako dirulaguntzak arautzen dituen ordenantza..


Lehengo gizarte-bono elektrikoaren onuradunak diren pertsonek urrira arteko epea dute eskaera berritzeko - KontsumoBIDE-Kontsumoko Euskal Institutua\nEnergia Ministerioak luzatu egin du dokumentazioa aurkezteko epea, apirilaren 10ean amaitu behar baitzen hasierako epea\nAurreko araudiaren arabera lehengo gizarte-bono elektrikoaren onuradunak diren pertsonek sei hilabete gehiago dituzte, urrira arte, araudi berriak ezartzen dituen baldintzak betetzen dituztela frogatzeko. Energia, Turismo eta Agenda Digitalaren Ministerioak hasieran eman zuen epea (apirilean amaitzen zena) sei hilabetez luzatzea erabaki du 897/2017 Errege Dekretua, urriaren 6koa indarrean jarri ostean; izan ere, kontsumitzaile kalteberaren, gizarte-bonuaren eta etxean energia elektrikoa duten kontsumitzaileak babesteko beste neurri batzuk arautu dira errege dekretu horren bidez.\nGizarte-bonoa deskontu bat da, eta horri esker kontsumitzaileek onurak lor ditzakete ohiko etxebizitzaren faktura elektrikoan, baldin eta 10 kW edo gehiagoko potentzia kontratatzen badute, Kontsumitzaile Txikiarentzako Borondatezko Prezioaren (KTBP) tarifa hitzartzen badute eta araudian ezarritako betekizunak betetzen badituzte. 2017ko urrian indarrean jarri den gizarte-bono elektriko berriari esker, jende gehiagok eskuratu ahal izango ditu argiaren fakturaren deskontuak, bonua eskuratzeko irizpideetako bat familiaren diru-sarrerak baitira.\nOrain arte, kontsumitzaile talde oso zehatzek baino ezin zuten eskatu: 60 urtetik gorakoak oso baldintza zehatzetan, familia ugariak eta kide guztiak langabezian zituzten familia unitateak. Araudi berriaren arabera, aldiz, onuradunak gehiago izan daitezke eta, familia ugariez eta pentsiodun zehatz batzuez gain, erreferentzia nagusia diru-sarrerak dira.\nSartu gure blogan eta ezagutu gizarte-bono berria eskatzeko beteharrak edo kontsultatu gure webgunean pobrezia energetikoaren kontrako beste neurri batzuk.


Martxoak 8, urteroko aldarria\nHemen zaude: Sarrera » Herri aldizkaria » 2004 » Martxoa » Martxoak 8, urteroko aldarria\nUrtero bezala, emakumearen nazioarteko eguna dela-eta ekitaldiak antolatu dituzte Udalak eta Izarraizpeko Sorginek\nMartxoaren 8a egun seinalatua da mundu guztiko egutegietan; izan ere, emakumearen nazioarteko eguna ospatzen da. Ez da seinale ona izaten urtean egun bat bakarra izatea zerbaitez gogoratzeko, baina egun horretan behintzat normalean iristen ez diren lekuetara iristen da oihartzuna.\nEgun horretan, emakumearen eskubideak aldarrikatzen dira, berdintasunerako eskubideak. Izan ere, nahiz eta XXI. mendean sartuta egon eta berdintasunean bizi garela pentsatu, oraindik asko falta da benetazko berdintasunera iristeko.\nZenbat emakume ikusten ditugu eraikuntzan lanean? Zenbat empresaburu? Zenbat kiroletik bizitzen? Horrelako galdera asko daude, baina ondorengo asteetan ahaztu egiten dira.\nEKITALDIAK. Emakumearen nazioarteko eguna dela medio, herriko zenbait taldek ekitaldi edo ekintzak antolatu dituzte. Horrela, Udaleko Gizarte Zer-bitzuak hitzaldiak eta mahainguruak antolatu ditu. Mahain-guru horietako batean, herriko zenbait emakume kirolari izango dira beren iritziak eta bizipenak azaltzen eta eztabaidatzen.\nBeste aldetik, Izarraizpeko Sorginak Taldeak, urtero bezala kartel lehiaketa bat antolatu du. Horretaz gainera, beste ekitaldi batzuk ere antolatu dituzte egun horretarako: sagardotegi batera irteera, esate batera- ko.\nBeraz, Azpeitian ere ez dira faltako ekitaldiak martxoaren 8an. l


Lehen atxikimenduak Aramaion etorkizuneko erregairako - Aramaio - Goiena.eus\nLehen atxikimenduak Aramaion etorkizuneko erregairako\nJokin Bereziartua Lizarazu 2014-11-14 09:00\nMartitzen iluntzean egin zen lehen bilera eta deituta zeuden ia bizilagun guztiak bertaratu ziren.\nBiomasa Aramaioko etorkizuneko erregaia izateko bidean aurrerapauso garrantzitsua eman da asteon, sentsibilizazio kanpainaren hasierarekin. Hasi dira Ibarran bizi diren herritarrekin bilerak, Udala hasi da aramaioarren lehen inpresioak jasotzen: "Oso ondo joan zen lehen bilera, parte-hartzeari dagokionez ia %100era heldu ginen. Hau da, deituta zeuden ia bizilagun guztiak gerturatu ziren", azaldu du ingurumen teknikari Jon Toñak.\nProiektuaren aurkezpen orokor baten egin zuten bi taldetan banatuta, euskaraz batzuendako eta gazteleraz besteendako.\nGalderendako tartean "kezka logikoak" gailendu ziren, Toñaren arabera: "Egungo gas propanoaren fakturarekin alderatuz murrizketa zenbatekoa izango zen galdetu ziguten, besteak beste. Egin diren ikerketen arabera, estimazioa da %30 merkeago irtengo litzatekeela. Baina estimazio bat da, atxikimenduen menpe ere badagoena".\nSinadurak, kalkuluak egiteko\nProiektuak, bideragarria izan dadin, aramaioarren inplikazioa eta atxikimendua behar ditu orain: "Bileraren amaieran orri bat sinatzeko eskatu genien; garbi esan genuen ez dela kontratu bat, baizik eta gertu egongo ziren herritarrekin kalkuluak egiteko asmoen deklarazio antzeko bat. Sarean egongo direnen estimazio bat. Gure harridurarako, gehienek unean bertan sinatu zuten. Oso pozik gaude horregatik", azaldu du Toñak. Lehen bi saioak egin dituzte asteon eta azaroaren 26ra bitartean beste bost bilera egingo dituzte, kaleen araberako egutegi bat adostu ostean. Hau da, zazpi taldetan banatu dituzte Ibarrako bizilagunak.\nUdalarendako legealdi honetako "proiektu estrategikoa" da biomasarena; aspalditik ari dira lanean erakundeekin diru-laguntzak lortzeko eta Euskal Energiaren Erakundearekin, adibidez, harremana ona da. Horrez gain, handia izan da Euskal Herrian zein Estatuan proiektuak piztu duen interesa.\nIzan ere, proiektua gauzatzen bada, Aramaio lehen herria izango litzateke herri-gune oso baterako –hasieran Ibarran jarriko da– energia iturria biomasa izaten.\nAramaioko Udala: "Biomasaren alde lanean jarraitzeko konpromiso sendoa dugu"\nJokin Bereziartua Lizarazu 2014 abe 05 Aramaio\nJoan den astean amaitu zen biomasa proiektuaren sentsibilizazio eta informazio kanpaina. Proiektuak hiru helburu zituen Udala lanean buru-belarri j...\nBiomasa proiektuak aramaioarren atxikimendua behar du orain\nJokin Bereziartua Lizarazu 2014 aza 11 Aramaio\nBiomasa proiektuaren gainean herritarrak informatzeko sentsibilizazio kanpaina hasiko du gaur Aramaioko Udalak. Ibarrako 50 bat etxebizitzetako biz...


Jaurlaritzaren web orri berria, aldi baterako enplegu publikoko lehen 163 lan poltsak sarean kudeatzeko | El Correo\nZurekinJaurlaritzaren web orri berria, aldi baterako enplegu publikoko lehen 163 lan poltsak sarean kudeatzeko\nJaurlaritzaren web orri berria, aldi baterako enplegu publikoko lehen 163 lan poltsak sarean kudeatzeko\nGazte bat, ordenagailuan bilaketa egiten. / Fotolia\nUztailaren 1ean martxan jarriko den zerbitzua «jauzi kualitatiboa» da lan poltsen kontsultan eta kudeaketan, bai euskal administrazio publikoarentzat, bai hiru eremu horietan aldi baterako enplegu publikoa eskatzen duten 57.000 pertsonentzat\nE.C. Lunes, 17 junio 2019, 23:17\nEusko Jaurlaritzak web orri berria jarriko du abian uztailaren 1etik, euskal administrazio publikoaren lan poltsak kudeatzearekin zerikusia duten izapide guztiak sarean kudeatzeko. Atari berria gaur egun Euskadiko Administrazio Orokorrean, Justizia Administrazioan eta Segurtasunean (ez Ertzaintza) dauden 163 lan poltsekin abiatuko da.\nHala ere, Josu Erkoreka Jaurlaritzako bozeramaileak aurreko ostiralean Eusko Legebiltzarreko kontrol saioan zehaztu zuenez, Lakuako Gobernuaren helburua da pixkanaka jardun eremua zabaltzea eta euskal sektore publikoko erakunde guztiek erabili ahal izatea webgunea, hala nahi badute, langileak hautatzeko eta hutsik dauden postuak betetzeko prozesuak kudeatzeko.\nGaur egun, ia 57.000 pertsonak eman dute izena aipaturiko 163 lan poltsetan: Euskadiko Administrazio Orokorrean 114 lan poltsa eta 27.515 pertsona; Justizia Administrazioa lau lan poltsa eta 20.599 pertsona; Segurtasunean (ez Ertzaintza) 45 lan poltsa eta 8.445 pertsona.\nWeb zerbitzu berria «jauzi kualitatiboa» da lan poltsen kontsultan eta kudeaketan, bai euskal administrazio publikoarentzat, bai hiru eremu horietan aldi baterako enplegu publikoa eskatzen duten 57.000 pertsonentzat. Giza baliabide eta material ugari aurrezten du, eta horrela, admninistrazioa eta zerbitzu publikoaren eraginkortasuna hobetu egiten dira, aurrerantzean, 163 poltsa horien izen-emate, kontsulta eta kudeaketa sarean egin ahalko baita, urteko 365 egunetan eta eguneko 24 orduetan. Edozein gailutatik egin ahalko da, baldin eta Interneterako konexioa badu, ataria erabat erabilgarri egongo baita mugikorretatik eta tabletetatik.\nUztailaren 1etik aurrera, lan poltsan daudenek hainbat gauza egin ahalko dituzte denbora errealean, besteak beste, datu pertsonaletara eta harremanetarako datuetara sartu eta horiek eguneratu; enplegu bilaketarako lehentasunetara jo eta aldatu; poltsetako egoera simulatu, aurretik zenbat pertsona dauden eskuragarri jakiteko, lehentasunen eta hizkuntza eskakizunaren arabera; poltsa bakoitzerako eginiko kontratazioen xehetasuna kontsultatu.\nGainera, ataria etengabe egongo da bilakatzen eta hobetzen, urtea amaitu aurretik zerbitzu gehiago eman ahal izateko, hala nola lan eskaintzak jaso eta onartzea, erreklamazioak eta errekurtsoak aurkeztea, curriculum vitae zabaltzea, zerrenden birbaremazioetara jotzea edota desgaitasunen bat egiaztatzea.\nAtzotik, Eusko Jaurlaritzak informazio gutunak bidaliko dizkie 163 lan poltsetan izena eman duten ia 57.000 pertsonei, uztailaren 1etik aurrera atari hori erabilgarri egongo dela jakinarazteko.\nJosu Erkoreka, Gobierno Vasco, Euskera


Añorga, Oroimena, Historia - OndareBizia\nAdierazgarriak dira Añorgatarrak proiekturako irudi hauek, Añorgako kolonia industrialaren garaiko oroitzapenak eta historia jasotzea helburu hartuta bildutakoak.\nLangileen etxebizitzen atzean auzotarrentzako gune bat zegoen saltokiekin eta beste zerbitzu batzuekin eta, alde batean, ekonomatu bat ere. Une honetan era guztietako gogoetak datozkigu burura, eta indar handiagoa hartzen dute, guretzat eta baita proiektu hau gauzatzen laguntzen ari direnentzat ere, urteotan entzuten eta biltzen aritu garen kontakizun, bizipen eta oroitzapen guztiek.\nHemendik gutxira, lan honen emaitza hauek aurkeztuko ditugu: bigarren dokumentala, Añorgatarrak II, fabrikaren inguruko lanaren memoriari eskainia, eta hainbat añorgatarren kontakizunak eta oroitzapenak jasotzen dituen argitalpen bat, eraikin horiek, erortzeko zorian daudenak, bizirik zeuden garaira eramaten gaituena.\nComienza el derribo de las viejas casas de Rezola para reencauzar la regata\n← Elegante Eguna, Parte Hartzeko Proiektua\nOndarebizia DEAC Jardunaldietan →


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Eusko Jaurlaritzak Euskotrenen unitate berriak aurkeztu ditu\nEusko Jaurlaritzak Euskotrenen unitate…\nEusko Jaurlaritzak Euskotrenen unitate berriak aurkeztu ditu\n\nEusko Jaurlaritzak Euskotrenen unitate berriak aurkeztu ditu Iturria: Irekia\n\n\n\n\n\n\nEusko Jaurlaritzak tren garraioaren alde egindako apustua, “laster kaleratuko den” Euskadi 2020 Trenbide Planean islatuko da\nEusko Jaurlaritzak, Euskotrenen 30 tren berri aurkeztu ditu, teknologian, fidagarritasunean, iraunkortasunean eta ergonomian tren sektoreko berrikuntza teknologikorik aurreratuenak barne hartzen dituen sail berria. Joera modernoetan oinarritutako kanpo eta barne diseinua du, eta Donostialdeako Metroaren linea berrian erabiliko dira. Patxi López lehendakariak ekitaldi honetan parte hartu du. Bertan, unitate berrien maketa bat aurkeztu da, eskala errealean, eta erakusketa ibiltari baten barruan 8 udalerri bisitatuko ditu. “Gobernu hau, tren arloari dagokionez, azkenaldiko apustu handienetako bat egiten ari da, eta apustu hori Euskadi 2020 Trenbide Planean islatuko da”, azpimarratu du.\nPatxi López lehendakariak, Eusko Jaurlaritzak tren garraioarekiko duen konpromisoa nabarmendu du, eta adierazi du hori, “laster kaleratuko den” Euskadi 2020 Trenbide Planaren aurkezpenean islatuko dela. “Gobernu hau, tren arloari dagokionez, azkenaldiko apustu handienetako bat egiten ari da, eta apustu hori Euskadi 2020 Trenbide Planean islatuko da”, azpimarratu du lehendakariak. Lópezek behin eta berriz nabarmendu du garrantzitsua dela Euskadik “intermodalitatea sustatzen duen, eta energia kontsumoa eta hirietako auto pilaketak murrizten dituen garraio publikoaren sistema bat” edukitzea. Gainera, lehendakariak tren garraioaren alde egin du, izan ere, “eragile ekonomiko bat izango da, enplegua sortzen duena eta balio erantsia duena, Euskadiri lurralde kohesioa emango dio, eta Espainiako gainerako lekuekin eta Europarekin lotuko gaitu”, azpimarratu du.\nAlderdi Ederreko lorategietan aurkeztu dira Euskotrenen unitate berriak; irudi berria dute eta etorkizunean Donostialdeako metroaren linean erabiliko dira. Patxi López lehendakariarekin batera, ekitaldi honetan izan dira Iñaki Arriola Garraio sailburua, Markel Olano Gipuzkoako diputatu nagusia eta Odón Elorza Donostiako alkatea.\nZerbitzura pixkanaka gehitzen joango diren 30 unitate dira, eta 201 milioi euro inbertitu dira horietan. Unitate berri hauek, Euskotrenen irudi berri bat izateaz gain, segurtasun eta diseinuari dagokienez, azken teknologiak dituzte. Ekitaldian, unitate horien eskala errealeko maketa bat erakutsi da. Maketa honek 8 euskal udalerri bisitatuko ditu, erakusketa ibiltari baten barruan.\nBere hitzaldian, lehendakariak azaldu du Eusko Jaurlaritzak tren garraioa “zeharo eraldatu” nahi duela eta aldaketa hori “Euskotrenen irudi berria baino gehiago” dela, “gure tren sistemaren modernizazioa da, unitateetan hasten dena eta euskal trenbide sare osora iristen dena”. “Merkatuaren bilakaeraren ikuspuntuek, mugikortasunaren beharrek eta gizarteak ingurumen arloan dituen eskakizunek, trenak etorkizuneko garraio moduen arloan duen zeresan handia erakusten dute”, adierazi du.\nAbangoardia berrikuntza teknologikoan\nIñaki Arriola Garraio sailburuak, gaur, unitate berriak aurkeztuz emandako pausoa “Euskotrenen historian mugarri berri bat” dela adierazi du, izan ere, enpresa hau “nazioarteko tren sistemaren abangoardian” kokatu dute. Arriolak esan du tren sistemaren aldeko apustu honek, eta zehazki, Donostialdeako metroaren aldekoak, “Eusko Jaurlaritzak Gipuzkoarekiko duen konpromisoa” erakusten dutela, eta honen garapen soziala eta ekonomikoa Eusko Jaurlaritzarentzat “lehentasun bat” dela.\nEuskotrenen 30 unitate berriek, teknologian, fidagarritasunean, iraunkortasunean eta ergonomian tren sektoreko berrikuntza teknologikorik aurreratuenak barne hartzen dituzte eta joera modernoetan oinarritutako kanpo eta barne diseinua dute Unitate bakoitzak lau bagoi ditu, eta 214 bidaiari eraman ditzake eserita, gehienez ere orduko 100 kilometroko abiaduran. Bagoi bakoitzaren barnealdea oztoporik gabe diseinatu da, bidaiariak erraz mugi daitezen. Horien kostua 201 milioi eurokoa izan da eta pixkanaka ezarriko dira; 2011ko otsailean hasi eta 2014an amaituko da prozesua. Modelo berria etorkizuneko Donostialdeako Metroan hasiko dira erabiltzen, Donostia eta Irun bitartean, eta espero da urtean 18 milioi bidaiari eramatea.\nkortea_lehendakaria_euskotr... behera kargatu (0 Byte)\nintervencion_lehendakaria_e... behera kargatu (0 Byte)\nintervencion_odon_elorza_in... behera kargatu (0 Byte)\nintervencion_i_aki_arriola_... behera kargatu (0 Byte)\ntotala_lehendakaria_euskotr... 20 MB\nmaster_lehendakari_euskotre... 90 MB\ntren01.jpg 500 KB (jpg)\ntren02.jpg 700 KB (jpg)\ntren03.jpg 500 KB (jpg)\ntren04.jpg 500 KB (jpg)\ntren05.jpg 500 KB (jpg)\ntren06.jpg 600 KB (jpg)\nEusko_Jaurlaritzak_Donostia... 500 KB (application/pdf)\nEuskoTreneko unitate berriei buruzko erakusketa Irunera iritisi da\nTreneko unitate berriak martxan jarri zirenetik urte bat igaro ondoren, Lasarte-Hendaia linea da bidaiariek ondoen ikusten dutena


Lurralde antolamendua, hirigintza planeamendua, erregistroak, landaguneak eta zerbitzu sareak, dirulaguntzak...\nErpin geodesikoen sarea\nDoitasuneko nibelazio sarea\nEuskadiko GNSS erreferentzia estazioen sarea\nErreferentzia topografikoen hiri sarea\nLanda herriguneak eta zerbitzu sareak\nInteres publikoaren adierazpena\nHirigintza Intereseko Elkarteak\nBizikleta bideak eta ibilbide berdeak\nOrri hauetan eskaintzen diren agiriak zabalkundekoak baino ez dira; beraz, ez dute inongo balio juridikorik. Helburu juridikoetarako, Aldizkari Ofizialetan argitaratutako testuak kontsultatu behar dira eta egiaztagiriak eskatu finkatutako izapideen arabera.\nArabako Foru Aldundiko webgunean argitaratutako informazio geografiko digitala arlo publikoaren informazioa izango da, eta modu librean eta doan erabili ahalko da merkataritza erabilerarako ez denean, baldin eta datuen jatorria eta jabetza aipatzen bada.\nMerkataritza erabilerak (onura ekonomikoa badakar edo merkataritza jardueraren bat egiteko oinarri bada) merkataritza erabilerako baimena edukitzea eskatzen du, non jasoko diren bertako datuen erabileraren edukia, mugak eta baldintza ekonomikoak.\nArabako Foru Aldundiaren titulartasunaz gain informazio geografiko digitalak beste titular bat badauka, eskubide horien legezko titularraren baimena beharko da edonola erabiltzeko.\nWebgunean argitaratuta ez dagoen informazio geografikoa eskuratzeko, Arabako Foru Aldundiak kasuan-kasuan onartzen dituen tasak ordaindu beharko dira.


EUSKADI.-Bangladesh.- Gutxienez 25 lagun desagertuta daude beren ontzia beste baten kontra talka egin ondoren\nCHANDPUR (BANGLADESH), 20 (EUROPA PRESS)\nGutxienez 25 langile desagertuta daude zihoazen arrantza-ontzia atzo arratsaldeko lehen orduan Meghna ibaian hondoratu eta gero, Dhashani zonaldean, Krishna barrutiko Poliziaren buruzagi Pada Royk baieztatu duenez.\nRoyk azaldu du Sabbir-1 arrasta-ontziak 50 langile zeramatzala eta beste ontzi batekin talka egin ondoren hondoratu zela. 25 lagunek igeri eginez kostaldera iristea lortu zuten, baina beste 25 desagertuta daude, The Daily Star egunkari bangladeshtarrak jakinarazi duenez.\nAlurbazar zonaldean ibaian egin beharreko lana bukatu ondoren, biktimak lotan zeuden istripua gertatu zenean. Tokiko urpekariek bi motor-ontziren laguntzarekin hasi zuten salbamendu-operazioa istripua gertatu eta 12 ordura, baina oraindik ez dituzte ez biktimak ezta ontzia ere berreskuratu.\nDiver Jahangir tokiko arduradunetako batek esan du ez dela gaur arte posible izan biktimak aurkitzea, uraren sakonera 60 oinera arte iritsi daitekeelako eta istripuaren tokia ilunegi zegoelako gauez.\nPabna barrutiko Kanon izeneko bizirik atera den langileetako batek adierazi duenez, istripua istant batean gertatu zen, nahiz eta Jamal lankideak alarma eman zuen bi ontziek talka egingo zutela ohartaraziz. Geroago, gehienak ibaira jauzi egin eta ibaiertzera igeri eginez heltzen saiatu ziren, baina besteek ezin izan zuten jauzi egin lotan zeudelako, azaldu du Kanonek.


Espetxe politika nola aldatu | Politika | Berria\nEspetxe politikari buruz atzo arratsaldean egindako mahai inguruan Miren Ortubai (moderatzailea), Adela Asua eta Julian Rios. ENDIKA PORTILLO / FOKU\nEspainiako espetxe politikari buruzko eztabaida mahai gainean dago ETAk desegiteko erabakia hartu zuenetik, eta gero eta gehiago dira politika horretan aldaketak egiteko beharra aldarrikatzen duten gizarte sektoreak. Eztabaida horri heldu dio Fernando Buesa Fundazioak ere, mintegi batean. Biktimak eta espetxe politika: esperientziak eta etorkizuneko erronkak lelopean, atzo eta gaur ari dira egiten jardunaldiak, Gasteizen.\nGizarteratze politikak, euskal presoen gradu aldaketak eta espetxe onurak hizpide izan zituzten atzo arratsaldeko mahai inguruan. Adela Asua EHUko Zigor Zuzenbideko katedraduna, Julian Rios abokatu eta irakaslea eta Jose Luis de Castro Espaniako Auzitegi Nazionaleko Zaintza Espaitegiko epailea gonbidatu zituzten gaiaz solastatzeko —De Castrok ezin izan zuen han egon, eta bideo batean grabatu zuen bere ekarpena—.\nAsua eta Rios bat etorri dira bi ideiatan: batetik, presoen hainbat oinarrizko eskubide urratzen dituela egungo espetxe politikak, eta, bestetik, euskal presoei ezin zaiela exijitu autokritika egitea gradu aldaketak eta espetxe onurak lortu ahal izateko.\nEtorkizun «hobea» eraiki nahi bada eta indarkeriazko aroari «amaiera duina» eman nahi bazaio, gizarteratze politika egokiak martxan jarri behar dira kartzelatik irteten diren pertsonentzat, Asuak nabarmendu duenez: «Eskubidea dute gizarteratzeko, giza duintasunagatik». Haren esanetan, presoen espetxe zigorrak mugatu behar dira, eta estatuak baliabideak eskaini behar ditu askatasuna berreskura dezaten.\nAlabaina, gizarteratzeko bidea egin nahi duten preso askok oztopoak topatzen dituztela salatu du Asuak, eta aipatu zuen horietako bat dela eragindako saminaren aitorpena egitea. Gogoratu du legean ez dagoela jasota baldintza moduan, eta, beraz, presoari hori exijitzen zaionean «trabak» jartzen ari zaizkiola gizarteratzean. Legearekin ez du bat egiten eskaerak, justiziaren esparrutik at dagoen eremu bat da, eta hori ezin da baldintza gisa jarri preso bati espetxe onurak emateko, Asuaren ustez.\nBiktimari eginiko kaltea konpontzen duen «justizia lehenaratzailearen» esparruan kokatu du Asuak autokritika hori. Ohiko justiziarekiko «modu paraleloan» doan justizia da hori, «zauriak sendatzeko baliagarria» izan daitekeena, baina ez duena lekurik zigor zuzenbidean, ohartarazi duenez.\nBestalde, Riosek euskal presoen aurka ezartzen den «mendeku» politika salatu du, bakartzea, sakabanaketa, gaixorik dauden presoak espetxean mantentzea eta gradu aldaketen ukazioa adibide modura jarrita. Azken horri helduta, gogoratu du euskal preso gehienak lehen graduan daudela, erregimen itxi batean, salbuespeneko neurri gisa, eta horrek espetxe legedia garatzea eragozten diela. «Erregimen itxi batean egunero 20-21 ordu egoteak eromena eragin dezake». ETA deseginda, preso gehienak lehen graduan mantentzeko arrazoirik ez dagoela ohartarazi du.\nBakea eraikitzeko modu bakarra da «legea zorrotz» aplikatzea, Riosek azpimarratu duenez. Besteak beste, ezinbestekotzat jo du urrunketa amaitzea «giza loturak sendotzeko», eta indarkeria alboratu duten presoei gradu aldaketa eta baimenak ahalbidetzea. Gainera, presoek ez ezik, estatuak ere eragindako samina onartu beharko luke bizikidetza bermatzeko, haren ustez.\nOso bestelako ikuspuntua eman du De Castro epaileak. Adierazi du ETAren desegiteak ez duela berez esan nahi presoek hautsi egin dutenik erakunde armatuaren helburuekin, ez eta haien «arrisku» maila desagertu denik ere. Nolanahi ere, gogoratu du espetxe bakoitzeko Tratamendu Batzordearen esku dagoela preso bakoitzaren gradu aldaketa eskaerak aztertzea, eta kasu bakoitza banan-banan aztertuta hartzen dituztela erabakirik «egokienak». Presoek onurak lortzeko, gainera, delituzko erakundearekiko harremanak etetea eta indarkeriari uko egitea ezinbesteko baldintzak direla esan du.\nEtxerat elkarteko ordezkaritza bat egon zen atzo Fernando Buesa fundazioaren jardunaldietan, entzule modura. Patricia Velez eta Gorka Garcia Sertucha kideak han izan ziren. Agus Hernan Foro Sozial Iraunkorreko koordinatzaileak, berriz, sare sozialen bidez balioa eman dio Etxerat-en pausoari, eta «elkarbizitza eraikitzeko» neurritzat jo du.\nSara Buesak «autokritika» eskatu die presoei


...> fruitu lehor batzuetan ere: gaztainak eta txufak.\nAutore-sukaldaritza kongresuak omenaldia egingo dio txuletari. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2010 (1)\n...earekin, hirugiharrarekin, baratzeko produktuekin, txufa eta perretxikoekin.\nEdari begetalak: ordezko arrakastatsuak. Egilea(k) CONSUMER. Consumer, Eroski S. Coop. 2015 (2)\n... batzuek izaten dutelako esnearen proteina (adibidez, txufa hortxata batzuek).\nHortxatari, adibidez (tuberkulu batetik dator, txufatik hain zuzen), azukre dezente eransten diote.\nTuberkulua: batata, patata, txufaNone\nFrutaren garrantzia, haur eta helduengan | Azido oxalikoa | Emakumeentzako azukre kopuru egokia | Gurina eta margarinaren arteko aldea | Fruitu lehorrak eta burdina. Egilea(k) CONSUMER. Consumer, Eroski S. Coop. 2009 (1)\n...an izaten dituzte 100 gramo bakoitzeko (kakahueteak, txufak, intxaurrak, hurrak).\nHortxata freskoaren sarea. Valentzian egindako hortxata ekologikoa Internet bidez saltzen hasi da Antton Monforte bizkaitarra. Eta espero zuena baino erantzun hobea izan du Euskal Herritik. Egilea(k) ETXEBERRIA, Idoia. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (11)\n...Ura eta kanabera azukrea badituzte. Erakutsi diegu txufa nola landatu, eta esne begetala izango dute!�.\n�Kuban txufa landatzen ere bagabiltza, hango Gobernuarekin�. Musu truk. ...\n...>zen: hirugarren solairua, igogailurik gabe! Txufa etxeko dutxan garbitzen genuen...�, oroitu du irriz.\n� Txufa tuberkulu bat da, lur azpian ateratzen da�, belarraren tank...\n...i handitu da. 50 lagunek egiten dute lan, txufaren bueltan.\n...tradizioa, eta haiek ekarri zuten penintsulara�. Txufa birrinduari ura eta azukre pixka bat gehituta lortzen da ho...\n...ritxoan, eta hantxe egiten du hortxata. Ekologikoki. Txufa landatu, batu, eraldatu eta saldu egiten dute. Kalean, gurd...\n...ainera, irina eta olioa egiten ere ari dira txufarekin. Eta esportatzen hasi dira. Lepokoak eta belarritakoak ere ...\n.... Lepokoak eta belarritakoak ere egiten dituzte txufarekin. www.monorxata.com webgunean ikus eta eros daitezke denak.\nEuropan Valentzian bakarrik landatzen da txufa, Monfortek dioenez. Hortxata freskoa hiru egunetan txartu e...\n.... Laguntzeko. �Esne falta dute. Guk bagenekien txufa basati irteten dela, eta txerriei ematen zietela jateko. Ur...\n...an osagarri bezala eta behi puzka zerealekin. Postrean txufa zopa eta erretako anana eskaini zituzten, baina Ilargi harr...\nNaturatik edalontzira. Egilea(k) GARCIA, Adrian. Berria, Euskal Editorea SM 2012 (1)\n...bat harago joan nahi izan zuten, eta txufa esnea etxean egiteko tresna sortu zuten. Ezustekoa ondoren ...\nPatxi Lopezek euskal sukaldaritza jarri du berrikuntzaren adibide. Egilea(k) ERREDAKZIOA. , Euskal Irrati Telebista 2010 (1)\n...> menuak, tartean legatza lanpernekin, olioa perlekin, txufa zopa mangoarekin eta piña erre izozkia.


LifePak CR2 desfibriladore kanpoko kanpoko automatikoa\nSalvaVidas proiektua\tKatalogoa Ikusia 14825\nErabilera erraza izateko diseinatutako desfibriladore\nDesfibriladore LifePak CR2 diseinatuta dago desfibriladore erraz batean erabili izan da, gailua programa Administrazioa DEA zara oraindik zentro bat da, eta probatzeko auto DEA beraz desfibriladore bakoitzaren egoera kontrolatu jarraipena dezakezu ditu, bidaltzen gailu baten esku-hartzearen datuak mediku eta ospitaleetako zerbitzuei.\nLifePak CR2 automatikoa edo erdi-automatikoa desfibriladore modua\nDesfibriladore automatikoa eta erdiautomatikoa, gailua erabiltzeko prest dagoen autotestarekin. Kanpoko desfibriladoreak biktimarengandik gertu eta erabiltzeko prest badaude soilik eraginkorrak dira. Desfibriladorearen etengabeko mantentzea kardioprotektatutako espazioa izatearen funtsezko atala da, LifePak CR2 mantentze kostu txikia duen desfibriladorea da.\nBere core barruko administrazio zara oraindik programaren bidez desfibriladore The, monitoreak kanpoko desfibriladore direnean datuak mugikorren sare bat edo WiFi konektatuta dagoenean, horren bidez, gertakariak posible ohartarazten duten erabilgarritasuna desfibriladore ohar egoerari eragin diezaioke guztiz automatikoak dira, eta horrek murrizten du lana eta kostua desfibriladoreen mantentzea, eta desfibriladoreen erabilgarritasuna eta eraginkortasuna areagotzen ditu.\nEz al da AED non egon beharko lukeen?\nHaririk gabeko konektibitatea bihotz-atxiloketaren atal bakoitzaren ikuspegi orokorrarekin berrezarri daiteke. Nahiz eta pazientearen ardura duten pazienteak prestatu, gaixoaren ECG egunkariaren inguruko xehetasunak izango dituzte. Pasarte bat igaro ondoren, informazio guztia gaixoaren laguntza-txostenean modu errazean transmititu eta integratu ahal izango da, DEAk zuzenean datuak eskuratu gabe.\nLifePak CR2 desfibriladoreak etengabeko RCPrako euskarriarekin biziraupen tasa handitzen du\nLifePak CR2 desfibriladoreak erabiltzeko argibideak ematen ditu eta cprINSIGHT analisiaren teknologia berria sartzen du. Behin BBB hasten zarenean, cprINSIGHT teknologia automatikoki aztertzen eta alta, eta horrek nabarmen etenaldiak murrizten bularrean compressions eta are jauziak kanporatzea erabakitzen badu erritmoa dela ez-shockable beharra detektatzen. CPR gehiago esan nahi du odolaren zirkulazioa hobea eta bizirik irauteko aukerak handiagoak izatea.\nCR2 kanpoko desfibriladore bat da, ECG erritmoaren analisian bularreko konpresioak ahalbidetzen dituena, horrela CPR eta desfibrilazioaren arteko etenak murrizten dira. Erritmo hunkigarria hautematen bada, CR2-k energia-kolpe eskalagarriak eta indartsuak ematen ditu erabiltzailearen erabakirik hartu gabe. Erreferentziako proben bidez gailentzen denez, CR2 guztiz automatikoak erreskatatzailea zentzuzkoa da: bizitza salbatzea.\nNahiz eta trebakuntza gutxien duten erabiltzaileek LifePak CR2 desfibriladore bat azkar erabili dezakete 2 urratsetan:\nEstalkia ireki eta gaixoaren bularra ezagutzeko\nPull heldulekua eta jarri elektrodoak\nGutxieneko trebakuntza duen erreskate batentzat larrialdi baten erdian esku hartzea erabatekoa izan daiteke.Kasu hauetan, kanpoko desfibriladore bat erabiltzea ahalik eta sinpleena izatea ezinbestekoa da konfiantza pizteko. Beste desfibriladore batzuk erabiltzeko zailak izan daitezke edo erabiltzaileek CPR eten behar dute probetan zehar, LIFEPAK CR2 desfibriladoreak grafiko sinpleak, ahots bidezko abisuak eta funtzio automatizatuak erabiltzen ditu erabiltzaileek berpizteari begira zentratzen laguntzeko.\nLifePak CR2 desfibriladorearen ezaugarri bereziak\nBizitza salbatzea uste duguna baino errazagoa izan daiteke, LifePak CR2 desfibriladorearekin.\nFase diseinatu grafiko ikusgarriekin eta erraz jarraitzeko.\nPrestakuntzarik gabe eta erabiltzaileek argi eta garbi jakingo dute nola hasi.\nQUIK-STEP ™ elektrodoak Irten zuzenean zure baseetik, kokapen paralelo azkarragoa lortzeko.\nCPRINSIGHT ™ analisi teknologiak Erritmo desbigrilagarriak identifikatzen ditu bularreko konprimituetan zehar, etenaldiak beharrik gabe.\nMetronome eta CPR gidaliburua Etengabeko erritmoa ezartzen du eta erabiltzaileek modu gidan islatzen dute, teknika hautematen eta zuzentzen bada beharrezkoa bada.\nClearVoice ™ teknologia Atzeko argiaren zarata hautematen du bolumena doitzeko eta zure argibideak beti argiak izan daitezen.\nGehienezko energia erabilgarria 360 Jra arte, deskarga eraginkorragoak behar izanez gero.\nBi hizkuntzen artean aldibereko elebiduna aldatzen baduzu gailua erabiltzean.\nLIFEPAK TOUGH ™ IP55 ingurune zorrotzenetarako sailkapena.\n8 urteko bermea 8 urteko berme baten babesarekin.\nDEA / DESA kanpoko desfibriladore alokairuan edo erosketa moduan, LifePak CR2 desfibriladoreen salmenta berme guztiak eta iraungitze datak eguneratuta.


Amaren aurreko arropan aurreztea: egin zuk zeuk! | Consumer\nAmaren aurreko arropan aurreztea: egin zuk zeuk!\nInternetek baliabide interesgarriak eskaintzen ditu ohiko arropak amaren aurreko arropa bihurtzeko haurdunaldian erabili ahal izateko\narabera: Astelehena, 2013ko martxoaren 04a\nIrudia: Jeremy Burgin\nAma aurreko arropa murriztu daiteke eta, are gehiago, kendu. Sarean hainbat ideia daude, emakumearen ohiko jantziak eta gizakiarenak berriz erabiltzeko eta haurdunaldirako egokitzeko. Artikulu honek aukera batzuk biltzen ditu prakak doitzeko, ama aurreko gonak sortzeko modua eta blusak, soinekoak eta neurrira egindako kamisetak dirurik gastatu gabe edukitzeko.\nAma aurreko arropa: prakak nola egokitu\nBeharbada, galtzak izango dira amaren gorputzera gehien egokitu behar duen jantzia. Arazo nagusia da tripa hazi ahala, gerria zabaldu egiten dela, eta hiru edo lau hilabetean ezinezkoa dela galtzak ixtea konprimituta sentitu gabe.\nPreaurreko galtzak arazo hori konpontzen dute hainbat doikuntza-sistemekin, hala nola, kinturilla hedagarriak ojoiekin edo lika-gehigarriak gerritik abiatzen diren eta tripa gordetzeko. Maña pixka batekin eta Interneten dauden zenbait baliabiderekin, ohiko galtza galtzak sar daitezke.\nGaltzak dira etorkizuneko amaren gorputzera gehien egokitu behar duen arropa\nCreate Studio blogak haurdunaldian prakak doitzeko aukera erraz eta ekonomikoa proposatzen du. Azaldu xeheki texar arrunt bat nola egokitu, tripa ez konprimitzeko. Teknika honen bidez, praken zingilillaren aurreko aldea mozten da, eta, ordez, lika-kamiseta zahar batetik ateratako pieza elastiko bat jartzen zaio.\nHori da, hain zuzen ere, jostura on line tailerraren proposamena, La Pantana: prakak bi banda elastiko xume ditu alboetan.\nErnaldia aurreratuago dagoenean, gerri osoa oihal elastiko batez ordezkatu beharko da, konpresioa are gehiago gutxitzeko. Bideo honetan, konponketa erraz hori nola egin azaltzen da pausoz pauso.\nAmaren aurreko gonetarako patroiak\nHaurdunaldian erabiltzen ez den edozein gona ere erabil daiteke galtzak egiteko. A patchworkworld blogak grafikoki zehazten du prozesua.\nBeste ideia bat galtza bakero bat gona aurreama polita bihurtzea da, Homemade by Jill webgunean iradokitzen dutenez.\nEtxeko amaren aurreko arropak galtzak haurdun daudenentzako gona bihurtzeko aukera ematen zuen\nAukera bat da ama aurreko gona bat diseinatzea bere oihal gogokoenarekin. Pandiellirakurtzen blogak elastiko-ebakinekin egindako modelo dibertigarriak proposatzen ditu.\nMake Baby Stuff webguneak gona erraz baten patroiak ditu, eta haurdunaldiko etapa guztietara egokitu daiteke gerri korapilotsu bati esker.\nBlusak, jantzi eta kamisetak etorkizuneko amentzat\nIrudia: Kimberly Jones\nHaurdunaldian bularraren eta barrearen bolumena igotzean, ama eroso sentituko da, blusak, jantziak eta ohi baino elastiko lasaiagoak erabiliz.\nLehenengo hilabeteetan, baliteke jantziak erabili ahal izatea, batez ere, ehun elastikoak edo diseinu gutxiago dutenak. Baina, pixkanaka, arropa horiek deserosoak izan daitezke.\nOrduan, irudimenera jo eta ahalik eta gehien aurrezten saiatzen gara armairuan dauden jantzietatik, nahiz eta bikotekidearenak izan, Trapezando blogean azaltzen den bezala, gizon alkandora bat gizonezkoentzako alkandora baten bidez nola osatu azaltzen duena.\nHomemade by Jill-en beste aukera sinple bat da kamiseta normal bat aurre-ama bihurtzea.\nAlida Makes bloga errotiko aldaketa batekin harago doa: kamiseta zabal eta lasaia transformatzen du haurdunaldirako.\nAma aurreko janzkiak hauek bezalakoak dira haurdun dagoenean.\nHaurdunaldian arropa gutxiago gastatzeko beste ideia batzuk\nBikoteko edo anai-arreba bateko arropa erabiltzea. Blusa edo kamiseta maskulinoa -baina tamaina egokikoa, barrigia gordetzeko neurrikoa- aurreko jantzi polita izan daiteke, bularrean gerriko xume bat duena.\nLagunei eta senitartekoei arropa eskatzea. Ama aurreko jantziak gutxi higatzen dira, eta gehienak ez dira baliagarriak haurdun ez daudenean.\nOsagarrien alde egitea, aurreko modeloei ukitu desberdina emateko. Fular, lepoko edo gerriko batek erabat alda dezake jantzia eta ez dirudi hain aspergarria denik.\namaren aurreko arropa arropa aurreztu ekonomiko eta haurdun hazlo tú mismo-eu joskintza patrones-eu\nAnaia berria adoptatzean zure semea jeloskor ez jartzeko aholkuak\nFamilia hazi egin da: zer egin anaia berriarengatik jeloskortasunak agertzen direnean\nNola jakin aita edo ama izateko prest nagoen


Erregistro eta agiri ofizialetan, jatorri euskalduneko deiturak euskal grafiara egokitzea. Adibidez: Echeverría, Arteche edo Aguirre idaztetik; Etxeberria, Artetxe edo Agirre idaztera.\nErregistro ofizialetan deiturak erdal ortografiaz jasota dituzten pertsonek.\nJaiotza-agiri literala. Bake epaitegian eskatu behar da. Pasaiatik kanpo jaioa izanez gero, bi aukera daude: norberak jaiolekuan eskatu edo Pasaiako bake epaitegian eskatu (egun batzuk itxaron beharko da orduan).\n18 urtetik beherako seme-alaben grafiak ere aldatu nahi badira, haiei dagozkien agiri hauek aurkeztu behar dira:\nNAren agiria. Ez badute, nahikoa da Familia-liburuarekin.\nSan Pedroko Bake Epaitegia\nPasaiako Bake Epaitegia\nHelbidea: Herriko plaza 3, Pasai San Pedro.\nOrdutegia: 09:00-14:00 (astelehenetik ostiralera).


Oposizioak bat egin du Waderen kontra Senegalgo bozen atarian - Mundua - Berria\nOposizioak bat egin du Waderen kontra Senegalgo bozen atarian\nGaur egingo dute presidentetzarako bozen bigarren itzulia; presidenteak ziurtzat jo du hirugarren garaipena\n«Ez daude bi aukera, bat bakarra baizik: irabazi egingo dut. Ez dauka zentzurik beste hipotesi bat planteatzeak». Abdoulaye Wade Senegalgo presidenteak ziurtzat jo du gaur egingo dituzten presidentetzarako bozen bigarren itzulian irabazi egingo duela. Lehen itzulian gehiengo osoz irabaziko zuela uste zuen, eta ez zela bigarren bozketa bat egiteko beharrik egongo. Oker zegoen presidentea, botoen %34,81 eskuratu baitzituen. Orain ere oker dagoela uste dute adituek, Macky Sall hautagaiak presidenteak baino irabazteko aukera gehiago dituela baitiote. Batik bat, lehen itzulian lehiatik at geratu ziren gainontzeko hamabi hautagaiek Sallen alde egin dutelako.\nOposizioaren emaitzak bat eginda, bozen %65 inguru lortu zuten lehen itzulian. Wadek uste du, baina, orduan botoa ematera joan ez ziren herritarrek babesa emango diotela. Bost milioi herritar daude botoa ematera deituta, eta otsailaren 26ko bozketan parte hartzea %48koa baizik ez zen izan. Hauteskundeen aurreko liskarrei bota die parte hartze txikiaren errua Wadek, baina orain bere alde egingo dutela azaldu du. Horrez gain, oposizioko Idy4president koalizioko buru Idrissa Secki boza eman ziotenen %80k bere alde egingo dutela dio, baita sozialisten hautagai Ousmane Tanor Dieng babestu zutenen %70ek ere. «Bi hautagai horien jarraitzaileak nigana etorri dira, eta, malko artean, bigarren itzulian nire alde bozkatuko dutela esan didate, Senegalen segurtasuna hobekien bermatzen duena naizela uste dutelako».\nPresidenteak uste du lehen itzulian gehiengo absolutuz irabazi ez badu «atzerriko propagandaren errua» dela. «Ez dute nik irabaztea nahi, ez bainaiz beraien zerbitzura dagoen beltz bat. Euren zerbitzura egongo diren beltzak nahi dituzte, eta ni Senegalen defendatzailea naiz, baita Afrikarena ere», adierazi du.\nGarai batean aliatu izan ziren gaur aurrez aurre arituko diren bi politikariak. Waderen lehen ministro izan zen Sall 2004tik 2007ra, baina presidentearekin haserretu eta gero alderditik kanporatu zuten: orduan bere alderdi propioa sortu zuen. Harrezkeroztik, oposizioan aritu da lanean presidentearen kontra.\nSallek ere baikor amaitu du hauteskunde kanpaina, irabazteko aukerak dituela uste baitu. Lehen itzulian bozen %26,58 eskuratu zituen —Wadek baino zortzi puntu gutxiago—, baina orain, atzean geratu diren hautagai guztien babesa eskuratuta, emaitza iraultzea espero du. Dena den, ohartarazi du «herritarren nahia aldatzeko ahaleginak» egon daitezkeela, iruzurraren mamua berpiztuz. Oposizioak, hain zuzen ere, Waderi iruzurra egitea leporatu zion 2007ko hauteskundeetan, eta orain ere emaitzak manipulatzeko gai dela salatu dute. Sallek bozen gardentasuna bermatzeko laguntza eskatu dio nazioarteari.\nAtzerritik 5.000 behatzaile baino gehiago iritsi dira Senegalera hauteskunde garbiak egiten dituztela ziurtatzeko. Olesegun Obasanjo AB Afrikako Batasuneko behatzaileen burua eta Nigeriako presidentea bi hautagaiekin bildu da aste honetan, eta «Senegalgo demokraziaren tradizioa» mantentzeko eskatu die. Thijs Berman EB Europako Batasuneko behatzaileen misioaren buruak ere demokraziaren arauak errespetatzeko eskatu die bi aldeei. «Waderen porrota saihestezina da. Ez dugu onartuko senegaldarren botoak lapurtzea», ohartarazi du Sallek. Garaipena eskuratuz gero oinarrizko produktuen prezioak txikituko dituela hitz eman die herritarrei.\nUrteetan egonkortasunaren oasia izan da Senegal Afrika mendebaldean. 2000. urtean demokraziaren sinbolo gisa heldu zen Wade presidentetzara, eta sozialisten 40 urteko agintaldiari amaiera eman zion bozak irabazita. Orain, hirugarrenez izan nahi du presidente, konstituzioak bi agintaldiko muga ezartzen badu ere. Legea hautsiz herrialdearen egonkortasuna jokoan jarri duela salatu du oposizioak.\nWadek berak bultzatu zuen 2001ean herriak bozkatu eta onartu zuen legedi berria, eta bertan gaineratu zuen bi agintaldiko muga herrialdeko presidentearentzat. Waderen hitzetan, baina, 2001etik —konstituzio berria indarrean jarri zutenetik— behin bakarrik aurkeztu da presidentetzara, eta orain «bigarrenez» aurkezteko eskubidea duela dio. Senegalgo Konstituzio Kontseiluak ontzat eman zuen Waderen hautagaitza urtarrilaren 27an, eta herrialdeko giroa gaiztotu zuen erabaki horrek.\nHauteskunde kanpaina, hain zuzen ere, gatazkatsua izan da. Oposizioak kalera jo du Waderen hautagaitza erretira dezatela eskatzeko. «Boterean betikotu nahia» leporatu diote presidenteari. Gazteak izan dira, batik bat, protestetan parte hartu dutenak, eta presidenteak errepresio gogorrarekin erantzun du. Soldaduen eta manifestarien arteko liskarretan zortzi lagun hil dira. AI Amnesty Internationalek errepresioa salatu du eta adierazi du oposizioko buruak, ekintzaileak, kazetariak eta herritarrak atxilotu, beldurtu eta torturatu egin dituztela kanpainan.\nBestalde, presidentea bere seme Karim Waderi herrialdearen gidaritzan bere lekukoa hartzeko bidea egiten ari dela salatu du oposizioak. Lau ministerio garrantzitsu ditu Karimek bere esku. Herritarrek protesta egiteko arrazoietako bat izan da semeari herrialdearen gidaritzan tokia egin nahia.\nHorrez gain, MFDC Casamanceko Indar Demokratikoen Mugimenduko matxinoek erasoaldia egin dute eta Senegalgo armadako soldadu bat hil dute hegoaldeko Casamance eskualdean, eta beste lau zauritu dituzte, gutxienez. Armadako iturriek jakinarazi dute hainbat matxino hil direla erasoan. MFDCko indarrak atzera egin dutenean hainbat arma atzean utzi behar izan dituzte, eta armadaren esku geratu dira horiek. Gaur eskualdean bozak egitea saihestu nahi dute matxinoek.\nEskualdearen independentzia aldarrikatzen du MFDCk 1982tik. 2004an su-etena sinatu zuen gobernuarekin, baina azken hilabeteotan liskarrak berpiztu dira. Urritik, 30 lagun inguru hil dira.


Julenneren Sindromea: junio 2007\nPoztu nintzen atzo, Jesus bizilagunaren ojuak deskansilloan entzunda gaueko 02:00tan esnatu eta nerekin ohean etzeundela ikusi nuenean.\nMozkor galanta zeraman, astean behin harrapatzen duen horietako bat eta ohitura bihurtzen ari den protokolo errepikakor batean bere etxeko atearen zerrailan giltza ezin sarturik zebilen bitartean, ginebrak eragindako eroaldi momentu haren izkutuko entzule izan nintzen berriro ere. Bere bakarrizketak beti dira bortitzak. Munduak bakarrik utzi duen indibiduo baten birao madarikatu galduak. Baina ni orain hilabete batzuk dira ondoko atean bizi naizela eta orduzgeroztik bere bizitzaren antzutasunaren testigu harritua bihurtu naiz.\nOraingoan zu izan zinen bere kexen jomuga. Elkar gurutzatu al zerate noizbait eskaileretan? Behin ta berriz errepikatzen zuen lepoa moztuko zizula. "A ese euskaldun!" esaten zuen, bere bizilagun politarekin larrua jotzen ibiltzeagatik. "Con mi vecina! con mi vecina que es guapísima!" garraxi egiten zuen. Hasieran izu batean maindire azpitan sartuta nere ohetik desagertu eta batbatean beheko pisuko bikotearen ohearen erdian agertu nahi izan nuen baina gero, "que es guapisima" eta ez "que está buenísima" esaten zuelako zerbait lasaitzea lortu nuen. Eta horrela jarraitu zuen, alkoholaren hatzak zapaltzen duen "rewind" - "fordward" jolas horretan esaldi berdinak etengabe errepikatzen zure lepoa behin moztu ondoren berriro ere moztutzeko. Giltza sartzea lortu zuenerarte.\nDena den badira aste batzuk beste neska bat ari dela bizitzen frenteko pisuan. Zorte pixka batekin, harek ere mutilak gonbidatzen ditu etxera eta horrela bada, zure lepoa salbu egon ahal zitekeen. Ni asko poztuko nintzateke, izan ere lepo beltzaran eta fin hori muxukatzea nere ezpainek azkenaldi honetan duten jolasik gogokoena data. Noiz etorriko zara pelikula ikustera?\njulennek bidalita 5:57 p. m.tan 3 iruzkin


erratzuko kontuak: mayo 2016\nBaztan eta 1.Karlistada: 1836 - 6.kap. Lainoa\nBaztan eta 1. Karlistada: 1836 –\n6 kap. Lainoa\nOrokorki karlistek segitzen dute “holako” iniziatiba izaten Espainia aldean, bon, kontrolatzen zituzten dermioetan , porrotak ( errateko Bilbaoko setioa) izan arren. Konparazionez, urte honetako abenduan Gomez jeneralak (karlista) Amurriotik (Araba) 3.500 boluntariorekin Penintsula osoa korritu zuen , hiriburu batzuk hartu (Oviedo, Leon,Palencia, Segovia, Caceres, Albacete, Cordoba, Almansa), Gibraltar parean geratu, ingelesek kainonak erakutsi eta buelta etxera, 4.500 kilometro giristinoen dermioetan zeharkatzen soldadurik galdu gabe. Bidenabar, Mendizabalen desamortizazioa proklamatu zen.\nHego Euskal Herrian erran daiteke frentea nolabait finkatu dela. Hiriburuak (Iruñea, Bilbao, Donostia eta Gasteiz) liberaleen eskuetan dira baita Ebroko dermioak ere. Ekialdean, iduzki aldean, Luzaiderako errege-bidea izanen da muga. Honek ez du erran nahi marra hauetarik haratago karlistak ez zirela ibiltzen baina paraje horietan kontrola finkoa ez zuten.\nBaina gu, Baztan.\nErran behar dugu orduko liburuetan eta egunkarietan Baztani buruz ia ez dagoela informaziorik. Baztan lainopean galdua gelditu zen. Berri bakarrak noizpait egunkarietan leitzen ahal dira eta gehienak (oro) interesatuak. Maiz “omen, se dice, on dit, …”. Hortaz kasu gehienetan eta batez ere zenbakiak ematen dituztelarik, ez dira sinestekoak. Hori bai, Baztango giroa nolakoa zen ikusteko, uste dugu argi adierazten dutela eta hortaz erabiliko dugu informazione hori.\nEgoera Baztanen? Gerra zakarra, zuzena ez da izanen eta hola lau urtez, beharrik, baina ez da izanen bake goxoa: bada kontrol politiko bortitza, liberalak direnek susmopean, hortaz Erratzun (herri liberalena) sarekadak izanen dira, badira desertoreak, oroitu gure mugak Frantziarako ateak direla; desertoreak izatekotan, haien gurasoek preso edo multa pagatu behar; odol zerga, lebak, mutil gazteak bildurrez bortxaz gerrara igorriko zituztela, bertze batzuk gogoz ganen ziren; frantsak Gobernuaren alde edo bederen neutralak dira; karlistak nerbiostuak zeren noiznahi giristinoak (tiradores, txapelgorris) agertzen ahal dira eta herriek, denek, karlistek eta liberalek, mantendu behar armada karlista “raciones” eta “raciones” ematen.\nHemendik aitzinat erran dugunez, gerrarendako informazionea bakarrik egunkarietakoa da, periodiko gehienak liberalak edo haien aldekoak direnez, interesatuak. Gerratik aparte, Udaletxeko paperak ditugu ikusteko, nolabait, nolakoa zen baztandarren bizimodu arrunta, zeren Baztan, instituzionea, badabil, gerra batean izan arren.\nKonparazionez, maistruek kobratzen dute,naski, klaseak ematen ari direlakotz.\nIlbeltzak 04 Como maestro de primeras letras... Zigako maistru bezala, adierazten dut Baztango tesoreroak, Juan Jose Echenique, pagatu didala urteko saria, 6 ¼ dukat. Sinatua: Miguel Jose de Ganbalenak.\nIlbeltzak 30 Confieso yo el maestro de primeras letras, Almandozko maistrua, Baztango tesoreroak urteko saria 6 ¼ dukat, pagatu didala. Sinatua: Lorenzo Iturraldek.\nIlbeltzak 31 Maestro de primeras letras, Erratzuko maistrua, hartu dut pasa den urteko saria: 103 erreal fuerte 21 marabedi. Sinatua: Juan Esteban Orgambidek.\nEta hilabete honetan, egun ez dago argi, La Sentinelle-k dio ...pasa den gauan, Erratzu eta Etxalarreko herrietan paratu dituzte un grand nombre (aunitz) de proclamations (proklamiak) Erreginaren alde...\nEta Erratzuko maistrua kobratzen ari den egun berean Elizondoko karlisten buruarendako karta bat: Karlisten poliziak dio, edo hobekio, eskribitzen dio Oñatetik (Gipuzkoa) : “De Real órden... jakinarazten dizugu nola Erresuma horretan Erratzuko herrian harpatu dituztela varios impresos subversivos fijos en las puertas de una posada, eta herri hori izaten, beretako ditugun berrien arabera, desafecto a la justa causa del Rey N.S., hobea duela horko korporatzioneak kasu egin, erreprimitzeko el germen revolucionario de sus habitantes.”...\nBerri honek, bere sinplirekian, erakusten du karlisten kontrola “zilorune” zela, zein errexa dela muga zeharkatu eta Erratzuko Ostatuko atean paskinak jarri, baita nola gobernuak ez bakarrik armaz , propagandaz ere gerra nahi du irabazi eta etsaia ahuldu.\nEta proklamiak ? Eskuaraz. Ez dugu seguru segitzen duena izan zela Erratzun aipatzen dena baina badakigu urte hasieran liberalek banatu zutela karlisten dermioetan. Nafarrako/Bidasoako mintzairaz dago. Badira bertze bertsioneak erdaraz, gipuzkeraz eta bizkaieraz.\nOtsailan gaude. Lehen egunetan, Madrilgo egunkari batean (Revista Española)\nixtorio arraro bat agertzen da: Iruñetik diote nola Iruñean bertan … bizpahiru pertsona preso hartu dituzte, haien artean sarjentu bat , zeren deskubritu baitzen hilarazi nahi zituztela Orenseko Mayor bat eta D. Llanos Teniente Koronela. Susmatzen da sobornatuak izan zituela Zugarramurdi batek , orain ziudadelako kartzelan dagoena Elizondoko fortina bandonatu zuelakotz Frantziara gateko.\nZugarramurdi hori gure Don Ramon Zugarramurdi da, Iruñeko Ziudadelan preso utzi genuela pasa den urtean Elizondotik expantarena egin zuenetik. Epaitua izanen zen bi hauziengatik: Elizondoko kaserna abandonatzeagatik eta Orenseko Erreximentuko Mayorra (bere kontra aritu zena) hiltzea saiatzeagatik.Bietarik libre suertatu zen preso atxiki zutenetik 19 hilabete beranduago. Hondarrean Fiscal Militar-a izatera ailegatu zen.\nBalleko Etxea badabil, eta Junta ez izan arren jendeak eskaerak aurkezten ditu.\nOtsailak 4 & 5.\nJarola jauregiko jabeak , Don Andres\nBorda, dio nola “por orden del pretendido Gobernador de la casa-fuerte bere etxeko arboletatik puska haundi bat ebaki ziotela egurra egiteko eta argudiatzen du afera horrek benefizioa Baztango Udalarendako suposatu zuela zeren bertzenaz Gobernadoreak egur hori eskatuko liokela Baztani eta honek herriei. Gauza horietaz guzietaz eskatzen du Udalak kalkula dezala zenbat karga egur zirela eta berak Elbeteri pagatu behar dion kontribuzionetik deskonta diezaiola.\n* Udalak dio kalkula daitezela eta udal komisionatuek hori egin ondoren, diote 720 karga egur kalkulatzen dituzte sartu zirela a la caserna o guarnicion o fuerte.(Ikusten denez , guk bezala, ez zekiten nola deitu La Misericordiako etxea)\nMartin Jose Echandi jaunak, Zigakoa, bere etxea Iraberriberea, dio nola orain dela 4 urte Berroa aldean , han duen borda baten ondoan, lur sail bat zuela etxi gabe eta orain etxi egin nahi duela.\n* Udalak dio Erbereako komisioneak ikus dezala hala baden , para tener la correspondiente escritura .\nBatzuek negozioak eta baten bat pausa lekura. Hilko da zauri batez, Francisco Ignacio Bicondoa, Elizondokoa, 5º Bat. de Navarrako boluntarioa: herido en acción de guerra distante del pueblo, 22 urteko mutila, gurasoak Pedro eta Mª Ignacia.\nEta prentsak, zer dio? Dena nahasi (gaur egun intoxikatzen erranen genuke). La Sentinellek dio Baigorritik , Otsailak 13an, nola Cordova jenerala (liberala) handik (Baionatik) pasa dela bere Estado Nagusia-rekin, nola gaua Garazin eman zuela eta Arnegin barna bertze aldera pasatuko zela. Eta hiru egun beranduago, berri bera:\nAldudetik, 16an, diote atzo (15ean), Cordova jenerala Lakarrara (Nafarroa Beherean) gan zela Harizpekin solasteko. Gaur Lakarra utzi ondoren Garazira gan da eta handik Luzaide eta Orreagara. Bere dibisioneko puska bat Baztanera pasa dela non herri batzu artean, Erratzu, okupatu zuten. Gezurra, leienda urbana.\nEdo egun berean eta egunkari berak errana: Otsailak 16, La Legion Francesa (frants mertzenario liberalak) ailegatu zela Ultzamara gehi D. Santiago Mendel Vigo, Guardia Realeko bi batailon eta 200 zaldiekin. Aseguratzen zuten tropa hauek (8.000 gizon), esperoan zirela Baztanen sartzeko, baino 18an Iruñera gana zirela.\nOraindik ez dira Baztanen agertu Erreginaren tropak, hainbertze aldiz anunziatu arren, bakarrik txapelgorri batzu Elizondoraino sartu direla eta baten bat detenitu dute baino gero libre uzteko, diote.\nHarizpe bere herrian, Baigorri.\nDena den, notizia guzi hauek adierazten dute nolakoa zen aliantza hispano-frankoa, nola ofizial espainiarrak lasai ibiltzen ziren bertze aldean, nola Jean Isidore Harispe ( Baigorriko Joanes Harizpe, Konbentzioko eta Frantzesteko gerretan Nafarroa Garaian ibilia zena eta orain mariskala dena) zen Frantziako interlokutorea, nola gobernuko tropak noiznahi karlisten dermioetan sartzen omen zirela, balentriak egiten (Elizondon, Erratzun sartzen...), armada gubernamentala goresten. Propaganda.\nMartxoan gara, eta Udal Etxea lanean ari da: Martxoak 8. Eskaera nahasia:\nMicaela Yrigoyen andreak, alargun arizkundarra, eskatzen du Lizarran dagoen Junta Gubernativa de Navarra-ri Baztango alkateak ordainketa bat onar dezala: Eta hemen istorioa. Bere semea Jose Mª Ardanz-ek Espainiako armadara Baztani tokatzen zaion kupoan gatea onartu zuen, kobratzen 20 pesos partitzeko tenorean eta 100 peso bi urte beranduago litzentziatzekotan. Baino, hara, hogei egun faltatzen zitzaizkiolarik libratzeko, Frantziara desertatu egin zuen eta Legion Extranjeran, Argelen, egon zen. Momentu honetako gerra hasi zelarik, Nafarroara etorri zen eta Exto Real de Navarra en cuio Batallon 5º fue colocado... tiro batez Mendigorrian hil zuten.\nHil baino lehen paper bat utzi zuen non adierazten baitzuen Baztango udalak zor zizkiola 90 peso eta bera hiltzekotan 75 ½ bere amarendako eta gelditzen zirenak Martin Goyenecherendako zirela.\nHonendako Baztango alkateak zioen haren semeak tratua ez zuela bete, baina amak dio nola ez zutela sustitutorik paratu, Udalak ez zuen kalterik hartu eta gainera, faborez, 20 egun bakarrik huts egin zituela. Are gehiago, ha fallecido en defensa de los derechos del Rey N.(uestro) S.(eñor).\n*Junta Gubernativa de Navarra: Estella 12 de Marzo de 1836 (lau egun beranduago!) Siendo cierto... lo satisfaga el valle en 20 dias.\nPagatu zioten baino ez hain fite: Lehen partea 4 duros españoles y 16 franceses hasta hoy 30 de Abril de 1836.\nMartxoak 30 La Sentinelle-k dio nola Baztango bi lagun izan dira eramanak Lizarrako kartzelera Elizondoko Udal Etxeko atean karlistek paratua zagoen bando bat urratu zutelakotz...\nDoikebe karlistek Lizarran zuten beren tribunalak eta kartzelak. Baztandar hauek ez dira bakarrak harat gan zirenak. (Pena Lizarran ez dagoela berririk honi buruz).\nJunta General del dia 9 de Abl de 1836…\nAlkatea Julian Zozaya (Lehen 4 hilabetetan, Juan Luis Echeverria)\nArizkun Nicolas Meaca Azpilkueta Juan Ramon Michelena\nErratzu Ignacio Yrungaray Elbete Santiago Etulain\nElizondo Juan Cruz Sarratea Gartzain Juan Jose Yrungaray\nLekaroz Juan Bautista Larregui Irurita Matias Aicinena\nOronoz Martin Lorenzo Lasarte Arraioz Francisco Bengoechea\nZiga Juan Gabriel Perurena Aniz Miguel Jose Iturralde\nBerroeta Jose Domingo Gaztelu Almandoz Juan Martin Garay\nBaztangoiza: Juan Antonio Garay, Miguel Felipe Aguirre eta Francisco Larregui. Elizondo: Francisco Yrivarren, Manuel Casajus eta Juan Andres Meoqui.\nErberea: Pedro Agustin Miguelena eta Juan Jose Indart.\nBasaburua: Juan Josef Aguerrebere eta Juan Aguerrebere.\nLehenbizi diote nola azken hilabete hauetan ez direla errebisatu herrien eta udalaren arteko kontuak eta deliberatzen dute alkateak izenda ditzala errebisoreak lan hori egiteko, lehenbaitlehen.\nYtem jendeen eskaerak:\nBanka. Frontoia, Udaletxea eta karrika.\nJuan Bidabere jaunak, Bankakoa, bere etxea Bidaberea, eta Amayur Bidart jaunak, Aldudekoa, diote nola iaz ikatza egiteko eskatuak eta pagatuak zituzten loteak Istauz aldean, denbora txarrarengatik ez zutela dena erabili eta erabili ez zutenen ordez eskatzen diote baimena Arpegorri aldean arbolak mozteko, pagatzen behar badute ere.\n*Udalak bakarrik nota hartzen du.\nJuan Bautista Inda jaunak, Odolagako ostatuko maisterra dio nola orain artio berak Udalari pagatu dizkiola bere kontribuzioneak eta dio nola Almandozeko alkatea etorri zaio erraten Almandozi zegokiola zerga horiek. Galdegiten du nori dagokion.\nUdalak erantzuten dio oraindik Almandozi egiteko.\nRecibi bat: Jose Domingo Echenique jaunak, arizkundarra, dio nola kobratu duen Masarendako ( MASA = Bortziri+Malerreka+Baztan+Bertiz) egin dituen lan batzuengatik eta lan hauek 186 erreal fuerte suposatzen zituztela.\nMartin Arrambide jaunak, Aldudekoa, dio nola egur exkasia dutela bere herrian eta bagondo bat eskatzen du egurra egiteko Baztango dermioetan, naski behar dena pagatzen.\n* Udalak: no ha lugar.\n1834. urtean herrietako alkateak izan zirenak dagokien saria ( 2 dukat) ez zieten pagatu. Egia da Maiatzean sartu zirela alkate bezala eta hortaz, bederen, dagokien partea paga diezaietela.\nUdalak: Quando haya fondos.. Hala ere dokumento batean agertzen da nola bakoitzari 2 dukat eman zizkioten.\nFermin Arbeloa jaunak dio nola 1832. urtean (gerra hasi baino lehen) alkatearen aginduz (D. Martin Luis Echeverria) Belaun eta Azaldegi aldean egon zela koadrila (7 lagun) batekin formando el cordon sanitario para impedir la epidemia colera morbo. Dio nola han eman zituztela 9 hilabete eta ez zutela dena kobratu. Hortaz eskatzen dute kobratzeko falta zaiena zeren miseria gorrian/enteramente escasos baitira.\n*Ez dakigu Udalaren erantzuna.\nElizako atea. Erratzu\nApirilak 09 Berriz jendea preso hartzen, eta Erratzun gainera.\nLa Pharek (Baionako egunkaria) dio Erratzun, Baztango herria, karlistek hamabi pertsona preso hartu zituztela Elizatik atera zirelarik . Lehenik Elizondora eramanak izan ziren eta handik Lizarrara, gerra kontseiluan epaituak izateko.\nNor ziren? Zertaz? Liberalak zirelakotz edo haien semeek desertatu zutelakotz?\nHalaber diote nola 5º Batailona gaur goizean, Apirilaren 11n (?), Elizondora ailegatu zela non berehala hasi zen desertoreak bilatzen baino bat bakarrik harpatu zutela Arizkungo plazan. Batallon honen burua Echeverria da, Elizondoko alkate ohia. Omen, Luzaiden sartzea nahi dute. Dirudienez karlistak ari dira tropak biltzen Baztango inguruetan.\nAldi berean komentatzen dute nola nafar asentistak (asentista: armadarendako bazkaria biltzen zuena) dauzkatela beren almazenak herrietatik aparte (3 edo 4 lekoetara/orduetara) eta herrietara tropak hurbiltzekotan, ez dutela esperatzen eta herrietan “hartzen”dutela behar dutena, horrek suposatzen duenarekin, herriak flakatu eta tropak gaizki hornituak egotea.\nApirilak 16 La Sentinellek dio nola Urdazubin txabola bat enpalizada batekin Erreginaren tropek eraiki zutena karlistek kasatu dutela. Notizia honek ez du zentzurik. Urdazubi karlisten eskuetan zagoen.\nHalaber diote nola Baztango herriek ezin dutenez eskatzen zaizkien “razioneak” eman, kontribuzione bereizi bat ezarri zaio Baztani, 1.600 erreal egunero, Urdazubiri 1.108 erreal eta 112 erreal Zugarramurdiri. (Zifrak, asmatuak gure ustez)\nLehenago erran dugunez , hondar bi berriek adierazten dute nola karlistek erdiesten dute behar zuten dirua: kontribuzionez edo bahiketaz.\nDoikebe borda horren ondoan hil zuten Sagastibelza\nMaiatzak 5 Notizia : Don Miguel Sagastibelzak, Baztanen hainbertze denbora eman zuena Elizondo setiatzen eta bidenabar baztandarren bat hilarazten, Donostia setiatzen, Comandante General de Guipuzcoa, zaldiz zihoazelarik tiro bat buruan hartu zuen ( The English Legion bere parean doikebe agertu zen). Bere soldaduek herrestan eraman zuten bere gorpua para que no fuese ultrajado. Leitzan, bere herrian , ehortzi zuten.\nRusiara (Leitzara?) eraman dute\nzurezko kotxean. (zioen bertsolari anonimo batek)\nMaiatzak 13 Baztanen, prentsak dio, afusilatu dituzte bi soldadu 5º Batailonekoak, astokeriak (differentes esceses) egiteagatik. Elizako liburuetan ez da deus agertzen.\nEgun berean La Sentinelle-k kontatzen du txapelgorri batzuk Amaiurren agertu direla, hango dermioetan karlistak egon arren, apez bat eta herriko ostalaria preso hartu dituztela eta ez dituzte libre utzi erreskate gorra ordaindu artio. (Hau sinesgarriagoa da:Txapelgorriak bertzealdetik etortzen ziren, “secuestro express”, haiendako dirua lortu eta buelta).\nMaiatzak 14 Le Pharek dio Cristobal Goñi, kaboa, Andres Goresti, Fermin Saldias eta Juan Miguel Rey, 5º Batailoneko soldaduak, Elizondon zirenak, Aldudera 12 eta 13 arteko gauan desertatu omen direla arma eta bagagekin , prest Erreginaren alde borrokatzeko. Garazira eramanak izan direla. Soldadu hauek diote 5º Batailonean eri aunitz badirela eta eskasia haundia. Zazpi hilabetetan bakarrik 12 pezta kobratu dituztela. Etsituak daudela eta deserzio aunitz esperatzen dela.\nHolako berriak sistematikoak izanen dira.\nAzken egun hauetan karlisten partida batzu jarri dira mugako dermioetan deserzioak eragozteko.\nJunta General de Tabla del dia 24 de mayo de 1836…\nLehenbizi lurrak neurtzeko Erbereko komisionatua hil denez, bere ordez Juan Bautista Aguerrebere, Iruritakoa eta Aguerreberea bere etxea, izendatzen dute.\nYtem, jakinaren gainean egonez herri (Elizondo) honetako almazenean ez dagoela ogirik para suministro a las partida de inutiles (?), berehala bil zaiela herrietan , errepartoz, 50 erregu gari alkatearen esku uzteko...\nAlmandoz, Berroeta, Aniz eta Zigako herriek diote nola lehenago bazen zurezko zubi bat Aniz eta Ziga arteko bidelasterrean eta nola zubi hau ondatu baitzen bere momentuan. Hala ere diote nola ur haundia etortzen delarik, errege-bidetik pasa behar dutela eta horrek denbora gehio suposatzen duela edo bertzenaz se tienen que quitar el calzado, hortaz diote ia Udalaren kostura zubi hori konpontzen ahal zen.\nLa Sentinellek dio Maiatzaren 21eko atsaldean 5º Batailona Elizondora ailegatu zela. Doikebe Hernani aldera gan behar ziren.\n5º Batallon-de-Navarra baztandarrez osatua zagoenez (ez osoa, naski), normalki Baztanen agertzen da.\nMaiatzak 27 Iruritako alkateari karlistek 500 makilkada eman zizkioten “por ciertas expresiones que había vertido”. Zinez 500 eman zizkioten?\nCarlos V.k leba orokorra agindu du (odol zerga) eta hortaz karlistek kontrolatzen duten herri guzietan mutilen zerrendak egiten ari dira. Agindu hau errepikatuko da noizenbehinka eta erakusten du nola hornitzen zen karlisten armada: boluntarioak baino gehio “behartuak” ziren, hortaz hainbertze desertore.\nEkainak 07 Diote 7º Bat. Burutainen dagoela, 2º eta 3º Lantzen, 8º Elizondon eta 5º Arizkunen.\nBerri honek erakusten du non zagoen karlisten muga ekialderat begiratzen.\nEkainak 10 Dia 10 de Junio de 1836 hil zuten alevosamente algunos facinerosos pasatzen ari zelarik Belate aldean, ARLUZ deitzen den dermio ondotik, D. Juan Geronimo Echeverria, Almandozko 22 urteko mutila.. eta mendi berean bere gorpua egun batzu beranduago harpatu ondoren, ehortzi zuten...\nAste pare bat beranduago Frantziako prentsan agertuko da azken hilketa hau. Eta nola ez, manipulatua: On assure que quelque-uns de ces derniers (chapelgorris) ont assessiné à Belate le frère de don Martin Louis Echeverria. Gezurra, biak Echeverria zirenez...\nEkainak 11 Diote nola 8º Batailloneko buruzagi bat, D.Agustin Pouver, desertatu zen eta hortaz bere batailoneko aunitzek gauza bera egin dutela, batzuk bertze aldera pasatzen eta bertze batzuk beren etxeetara bueltatzen, gisa honetan desegiten 8º batailona.\nLehenago erran dugunez, berri honekin erraten ahal zen: Zer berri? Zaharrak berri.\nEkainak 12 La Sentinellek dio nola Baztango udalak eta ondoko herrikoek hartu dutela agindua debekatzen bertze aldera inor pasatzea ez badu “pase” bat Elizondoko komandanteak emana . Neurri hau denei dagokie, andrei eta gizonei 7 urtetik gora.\nEkainak 16 La Sentinellek dio (Ainhoa Ekainak 10) Elizondon ospitala inbalidoekin egin dutela eta dagoeneko 70 badirela.\nLeba aitzinerat doa. 17 eta 50 urte tarteko gizon guziak (ezkonduak eta alargunak barne) deituak izan dira.\nEkainak 26 La Sentinelle-k dio nola maiz txapelgorrien partida ttikiak Iruñetik ateratzen dira chargés d'expeditions secrètes pour les provinces insurgées... jende potentea bahitzeko edo zergak biltzeko eta deskubrituak izatekotan... ces petites bandes se refugierent sur le territoire français, nondik aise pasatzen ahal dira giristinoek kontrolatzen dituzten lekuetara...\nUztailak 23 Fue afusilada Elizondoko herri honetan por sentencia aprobada por el General Don Francisco Garcia (karlista), Juana Mª Ibero, natural de Salinas de Oro/Jaitz , bere senarra Valentin Legarra, Lizarrakoa. No testó. Bere gorpua lurperatua izan zen parrokia honetako kanposainduan. Sinatua : Juan Nicolas Echeverria.\nAndreak ere. Espia? Hogeita bigarrena.\nUztailak 31 Egun seinalatua karlistendako: Nafarroako batailon guziek paga hartu dute, soldaduek hilabete batekoa eta ofizialek bi hilabetekoa.\nUztaila eta Abuztua Elizondoko Libro de Defunciones-en boluntario karlistak agertzen dira, hor nonbait (Esteribarren, Uxuen,Linzoainen..) kolpatuak. Honek adierazten du karlistek ospitala Elizondon zutela.\nJunta General Extraordinaria del dia 12 de Septiembre de 1836…Elizondon eta Udaletxeko etxean eta salaren barnean… bildu ziren…\nLehenbizi diote nola Erratzuko biztanle batzuek eskatu dutela baimena en la comunidad del valle gaztainak erauzteko, eta udalak deliberatzen du denei baimena emateko pagando lo que sea justo.\nYtem, nola San Migeleko Junta berehala izanen denez, gastuak ebitatzeko, suspenditzen dutela. Alkateak erabaki dezala bertze noizpait egin behar baden.\nYtem, diote nola Aldudeko batzuek baimena eskatu duten iratzeak egiteko haran honetako dermioetan, han non baztandarrek ez baitute egiten. Deliberatzen dute enkargatzea Francisco Xavier de Amorenari hala izan dadila, berak lekuak markatzen eta epeak jartzen, egokia dena de contado pagatu ondoren.\nYtem, alkateak dio nola bildu behar baitirela 600 erregu gari/ogi razione tropari emateko con urgencias.\nJuan Martin Yrigoyen jaunak, Erratzukoa eta Aldakotxeko bordako maisterra, dio\nnola aurten gaztain zitua ona izan dela Aritzakungo mendietan eta nola familia haundia duenez baimena eskatzen du Gorraun aldeko gaztaineritik gaztainak biltzeko, dagokion prezioa ordaintzen.\n*Udalak: Eskatzen duen bezala, egokia dena pagatzen.\nFermin Yriarte jaunak, Erratzukoa, dio nola Aritzakungo errekan , Latadiko Behereko bigarren bordaren ondoan, badirela Baztango gaztainondo batzu eta nola berak ez du gaztainik , baimena eskatzen du leku horretan bildu ahal izateko.\nJuan Echeberria jaunak, Erratzukoa, dio nola Aritzakunen, mindaitze zaharraren ondoan gaztaineri komunala badela eta nola bere etxeak ez du holakorik, baimena eskatzen du leku horietako gaztainondoak erauzteko.\nIrailak 21 Prentsak dio karlistek nahi dutela Elizondo gotortu 400 soldaduko goarnizione batekin. La Miresikordia berriki martxan?\nIrailak 29 On nous écrit de la frontiere le 29 septembre\n… fortifikatzeko lanak segitzen dituzte Landibarren, Urdazubiko auzoa, aktibitate haundiarekin, herriko jendea behartuak izan dira beren zamariekin eta karruekin. Zugarramurdin antzeko lanak ari dira egiten.\nJunta General Extraordinaria del dia 26 de Nov. de 1836…Elizondon eta Udaletxeko etxean eta salaren barnean… bildu ziren…\nLehenbizi diote nola Junta-Gubernativa-de-este-Reyno-de-Navarraren aginduz ausente direnen ondasunaren inbentarioa egiten ari direla, para apoderarse de ellos. Honetako Udalak kontsideratzen du kalte haundia izanen dela herriendako eta hortaz deliberatzen dute se haga una energica representacion a la Junta adierazten nolako galerak izanen dituela Baztanek, zeren hurrengo banaketetan/repartos, ausente direnek ez lukete pagatuko orain artio bezala eta herri guziak, Baztanek, pagatu beharko zuen haien partea.\nFrancisco Loperena jaunak, Elizondoko cirujano titular conducido (herriak kontratatua) dio nola ari da ez bakarrik Elizondoko jendea zaintzen, baita Nafarroako Ejercito Realekoak ere. Berak ez da kexatzen zeren movido de un noble sentimiento de humanidad gustoz egiten du lan hori. Hala ere eskatzen du ia udalak se digne recompensar en parte...\nUdalak: egunero bi erreal. Lehen ordainketa helduko zen urteko Otsailan.\nAzaroak 14 Eta urtea akitzeko, La Sentinellek dio nola 14aren atsaldean Elizondon 40 zaldiekin buruzagi bat agertu zerrenda batekin non baitziren 100 izen, Baztango aberatseneak, eta gau horretan preso hartu eta Lizarrako kartzelera eramanak. Honek jendea harrifikatua utzi du zeren ez baitakite zertaz baina suposatzen da haiengandik dirua lortzeko dela. Ez dirudi fidegarria denik berri hau.\nLaburbilduz: Karlisten armada nolabait bortxaz osatzen zen (liberalena, kintoz) eta hortaz desertore aunitz. Dirua lortzeko edo herrietatik “razioneak” lortzen eta dirua biltzen eta liberalak zigortzeko, hauek preso hartu eta haien dirua xurgatu.\nAbenduak 14 Notizia : Mina , bertze izenez Espoz y Mina edo Francisco Espoz Ilundain eta Lekarozko harakina eta su-emailea, Barcelonan hil zen. Sabel minbiziz. Nafarroak, bere ekintzez harro, mausoleum bat Katedralean eskeiniko dio. Beharrik mazona zela bertzenaz barnekaldean ehortziko zuten!\nA SU ESCLARECIDO HIJO\nDON FRANCISCO ESPOZ Y MINA\nJunta General del dia 27 de Dic. de 1836…\nLehenbizi diote nola juntero batzuek zegozkien bi urte bete dituztela karguan eta berriak jarri beharko direla.\nYtem diote zer deliberatu duten, Lekarozko komisionatuekin batera , kontribuzionei buruz: Erabaki dute konpontzea la rebaja que corresponde a los capitales de las casas quemadas de Lecaroz. Diote nola pasa den urteko Martxoaren 14an erre zituzten hogeita hiru etxe, horietarik seik ez dute ningun capital contribuyente eta bertze hamazazpiren capital contribuyente se rebaja dos terceras partes. Bi heren horiek Baztango herri guzi artean banatzen da baita erabaki ere, hori hamar urtez eginen dela. Lekarozen erre ez zituzten etxeak ere sartzen dira banaketa horretan,\nZenbat suposatzen zuen laguntza horrek? 420 erreal fuerte 24 mrs. Baztango indar guzian bakoitzari tokatzen zaio:\nY es lo que aproba la Junta y ordeno su cumplimiento.\nYtem diote nola 1832. urtean (gerra hasi baino lehen) onartu zenez ordenantza berrietan, 24., 25., 55. eta 56. kapitulen arabera lugerria lortu nahi zutenendako, edo borda berriak eraikitzeko, zaharrak berritzeko edo landatu landu gabeko etxiturak edo larraskak ( hondar hitz hau “larrasca” eskribauari eskapatu zaio!!) badute/zuten epe bat lan hauek betetzeko, bertzenaz deretxo hori galtzen ahal dute. Hala ere, kontutan izaten eguneko egoera, los trastornos de la guerra, eta nola interesatuek gastu haundiak izan dituzte eta dituztela, ikustean ez direla prest gastu gehiagotan sartzeko, erabakitzen dute lan horiek burutzeko epea luzatzea, bi urtez, gaurko egunetik kontatuak.\nGeronimo Zelayeta jaunak, Azpilkuetakoa eta Goienetxea bere etxea, eskatzen du lur puska bat, su demarcación, ardiborda bat egiteko Aizkoz aldean.\n* Udalak: eskatzen duen bezala, komisioneak marka dezala.\nBicente Barreneche jaunak, Azpilkuetakoa, Bizarronea bere etxea, dio baimena eskatzen duela Aizkoz aldean borda bat egiteko.\nJosef Aguirre jaunak, Azpilkuetako , Elizakotxea bere etxea, dio nola ardiborda berri bat egin nahi duela Aizkoz aldean eta horretarako baimena eskatzen duela.\n* Udalak: Como lo pide, el señalamiento por comision.\nFrancisco Barreneche jaunak, Azpilkuetakoa, Labakia bere etxea, dio nola ardiborda berri bat egin nahi duenez Aizkoz aldean, baimena eskatzen duela.\n* Udalak: Komisionera, dagokiona pagatzen.\nGabriel Larregui jaunak, Azpilkuetakoa, Istebenea bere etxea, dio ardiborda bat Aizkoz aldean egin nahi duela eta baimena eskatzen duela.\n* Udalak: eskatzen duen bezala, komisioneak seinala dezala.\nMatiasa (???) Yribarren andreak, Arizkungoa, Salaberriko etxekoandrea, dio nola ardiborda bat egin nahi duela Alkurruntz aldean eta dagokion baimena eskatzen du.\nGoienetxea/Gontxea. Arizkun. Landa etxea.\nJoaquina Guerendiain andreak, Arizkungoa, en representazion de la casa Goyenechea, dio azienda sartzeko borda bat Aritzakungo Goramarro ondoan egin nahi duela eta horretarako dagokion baimena eskatzen du.\nFrancisco Ignacio Cordoba jaunak, Azpilkuetakoa, Migeltonea bere etxea, dio ardiborda bat egin nahi duela Atxuela aldean eta horretarako baimena eskatzen duela.\n*Udalak: eskatzen duen bezala, komisioneak marka dezala.\nKasu honetan Erratzuko alkateak egiaztatzen du Paulino Otondo jaunak, Martieneko etxekojauna, otso bat harrapatu zuela haren arteetan. Non? Meaka aldeko lepoan, camino que cruza los de Urritzate, Eguiluzu y Ernaley. Abenduaren 31an, sariaren erdia pagatu zioten: 7 ½ peso.\nTesoreroak erakusten dituen 1836. urteko kontua\nCargo: hau da, Udalak kobratzen duena.\nLehenik pasa den urtean sobran gelditzen dena 2.909\nBaztango ostatuen alokairua 6.500\nOrabideako errota: Infernuko errota\nOrobideako errotaren erdia, bertze erdia Zugarramurdiri dagokio 732\n540 erreal 36 bagondoengatik, bakoitzak 15 erreal fuerte\nPattarraren alokairua, hauen artean Zigako Maestro de niños.\nDerechos municipales Belaten kobratuak 3.957\nDerechos municipales Artesiagan kobratuak 501\nElizondoko harakindegia 2.608\nPor arrendamientos de los frutos decimales del Barrio de Zurauren que paga a este Valle y su bailio correspondiente al plazo que se venció por San Juan y año. 144\nOtsondoko lepoko etxea/Casa del Puerto de Maya, epea betetzen San Martin egunean. 41\nBakiola etxearen alokairua, erdizka Urdazubiko Monasterioarekin.\nSarako bati, Juan Dibiruburue/Dibiroubere Olaskoberean egurra ikatza egiteko kontuarengatik. Erran behar zitzaion 10 urteko epea akitu zaiola. 96\nEzin kobratu Zugarramurdiri iratze eta oteen alokairua, censos perpetuos, luberrien urtekoak, Monasterioaren erreditoak eta censos perpetuos.\nGauza bera Odolagako Bentarena eta Herreria Vieja etxearena.\nOrohar 18.454 erre fuerte\nData: pagatu, ordaindu, eman.\nLehenik Liburgoiti eta Liburbeitiko errekak garbitzeagatik. 26\nMaistruen soldata 841\nOrabideako iguraina/costiero = guarda juramentado. 220\nJuradoen soldata 289\n206 erreal Juan Domingo Echenique eta Martin Gortari-ri, al primero por gastos y jornales en el viaje a Estella en donde estuvo acompañando a los alcaldes de Vera y Santesteban en comision del Valle y por levantar un cadaver en el termino propio del Valle y proximo a Urdax. 206\nA Marcos Irisarri, Escrno. Real, por derechos que devenga en la recepcion de la informacion sumaria recibida contra Agustina de Dolagaray, natural de Garzain, la que fue conducida de estas carceles a las de Estella. 159\nPara los Srs relatores, Eguzquiza, Escrno y demas que comprende el pedimiento relativo a la causa criminal ventilada contra Bernardo Goñi, vecino de Oronoz, sobre varios robos efectuados en este Valle. 367\nPor socorro y carcelage del mismo Goñi dados al alcaide de la carcel de Estella. 111\nAl alcalde de Azpilkueta por haber mandado y entregado en la inclusa de Pamplona una niña de padres incognitos. 48\nA Micaela de Yrigoyen, viuda de Ardanz. 143\nElbeteko ostalaria, han Junta de Regidores 1835.urtean egin zutena, haien bazkaria prestatzeagatik. 56\nMaestro Apotecario: Don Nicolas Frias, parte bat berari eta hil zenez, bertze partea bere alargunari. 880\nEskribanoari, Jose Antonio Echeberz 621\nAlkate Juan Luis Echeverria. 2.000\nTeniente alcalde Martin Jose Zubiria. 160\nAlkate: Julian Zozaya, en diferentes epocas... para gastos que le han ocasionado y los que le van ofreciendo. 9.910\nLuisa Arozena, viuda de Sala, a los suplimientos hechos durante la alcaldia de J.L.Echeverria en las Juntas Generales y particulares... 1.861\nOrain arte 17.001 erreal fuerte\n(Falta da datu geiho, pena).\nEta honek guzi honek, zer erran nahi du ? Ardibordak eraikitzen direla, ostatuak alokaitzen direla eta ardoa baita pattarra ere edaten zela, zergak Belaten eta Artesiagan kobratzen direla, hau da, trafikoa bazela, oteak !! baita iratzeak saltzen direla, Iparraldekoekin negozioetan ari zirela, kargodunek kobratzen dutela, baten batek gaiztokeriak egiteagatik kartzelara eramana izan dela, baten batek bere alaba abandonatu duela, alargunek dagokien partea kobratzen dutela, Elizondon harakindegia badela,hau da, gerran egon arren, Baztanen biziak darrai. Errateko, Erratzun 44 haur sortu ziren, 23 lagun hil eta 6 bikote ezkondu ziren.\nPublicado por ballarena en 4:53 No hay comentarios: