Батукаевн хьокъехь дIахьедар дина гIиргIизойн хиллачу президенто\nГIиргIизойчоьнан хиллачу президента Атамбаев Алмазбека дIахьедар дина, криминалан авторитет Батукаев Iазиз бакъо йоцуш маьршаваьккхина аьлла, кхело бинчу сацаман хьокъехь. Экс-президентан адвокато Жоошев Замира даржийна цуьнан дIахьедар.\nБатукаев маьршаваккхаран Iалашо яра Бакиев Жанышан ГIиргIизойчу экстрадици яйта лаам хилар, йа бехкзуламан гIуллакхан материалашкахь а, йа тешийн дийцаршкахь а лаца хIума дац, коррупцица доьзна, йа цхьа кхин зуламан Iалашонца дина ду, аьлла Атамбаевс.\n"Суна 11 шо хан тоьхна, иза ГIиргIизойчу валош, пачхьалкхан къоман кхерамзаллин комитетан операцина тIетарна а, цIий Iанийна зуламхо билггал жоьпе озорна а. Ткъа Батукаевн хьокъехь айдинчу бехкзуламан гIуллакхца Жээнбеков Сооронбайн режимо Бакиев Жанышна а, цуьнца цхьаьна хиллачарна а тIе ца кховдуьутуш статус елла", - хета Атамбаевна.\nБишкекерчу Первомайскан кIоштан кхело Мангал-баттахь набахтехь даккха 11 шо а, ши бутт а хан кхайкхийра Атамбаев Алмазбекана, цуьнан бахам схьа а боккхуш. Цул сов, экс-президентера дIаяьхна цунна елла хилла пачхьалкхан мидалш а, орденаш а, сийлахь цIераш а.\nБатукаев Iазиз, низамца а доцуш, маьршаваккхар коррупцица доьзна ду аьлла, гIиргIизойн 19 хьаькамна дуьхьал бехкзуламан гIуллакхаш долийна. Царах 14 стаг резахиллера шайн лаамехь тоьшаллаш дан, таллам дIабахьа аьтто бан.\nГIиргIизойн исторехь уггар дукха дуьйцучех ду ала тарлуш ду "Батукаевн дов". Полицин релизо бахарехь, 451 тептарх лаьтташ ду бехктакхаман гIуллакх. Жоьпе ийзочу нахалахь ву президент хилла Атамбаев Алмазбек а, хилла могашаллин министр а, шераш хьалха даккхий гIуллакхаш карахь лелла кхин а массех стаг а. Ткъа дов айдайтинарг ю Жогорку Кенеш – парламент.\nТоьшаллаш дала талламчашна тIе цаварна, президент хилла Атамбаев Алмазбек лаца Iедало ерриг а полици а тIехь гIаттийра. Масех дийне елира иза лоцуш Кой-Ташехь ницкъаллин структураша дIаяьхьна леррина операци.


ПагӀсе-суьгӀ-СагӀт — Википеди\n▼2084 стаг (2019 шеран 1 январь)\nПагӀсе-суьгӀ-СагӀт (фр. Parcé-sur-Sarthe) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — СагӀта.\nДозанашца йу Авуаз, Солем (СагӀта), Вион (СагӀта), АгӀтезе, Ле-Баель, ДуьгӀей, Луай, МаликогӀн-суьгӀ-СагӀт.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ПагӀсе-суьгӀ-СагӀт&oldid=7829468»


1. Cesar Canario 1 0.33\n2. Kevyn Aguilar 1 0.33\n1. Carlos Kamiani Felix 3 1\n2. Julio Fajardo 1 0.33\n3. Garcia L. 1 0.33\nСанарате 50% (1) 0 0 0 0 50% (1)\nИстапа 20% (1) 20% (1) 0 0 40% (2) 20% (1)\n12.09.2020 Мунисипаль Гватемала-Сити 5:0 Санарате 06.09.2020 Санарате 1:1 Сакачиспас 30.08.2020 Гуастатоя 1:1 Санарате 15.03.2020 Антигуа 2:1 Санарате 11.03.2020 Санарате 1:0 Сикинала\n08.03.2020 Санарате 2:1 Михко 01.03.2020 Комуникасьонес 2:2 Санарате 23.02.2020 Санарате 2:1 Кобан Империаль 16.02.2020 Малакатеко 0:3 Санарате 12.02.2020 Санарате 1:2 Истапа 09.02.2020 Гуастатоя 2:1 Санарате 05.02.2020 Санарате 0:0 Мунисипаль Гватемала-Сити 01.02.2020 Шелаху 1:1 Санарате 29.01.2020 Санарате 1:0 Санта-Люсия Коцумалгуапа 26.01.2020 Санарате 1:2 Антигуа 17.01.2020 Сикинала 1:0 Санарате 15.12.2019 Антигуа 0:0 Санарате 12.12.2019 Санарате 0:0 Антигуа 08.12.2019 Кобан Империаль 1:0 Санарате 04.12.2019 Санарате 2:1 Комуникасьонес\n12.09.2020 Истапа 1:1 Комуникасьонес 05.09.2020 Шелаху 2:1 Истапа 30.08.2020 Истапа 3:1 Малакатеко 15.03.2020 Малакатеко 1:1 Истапа 11.03.2020 Истапа 2:1 Антигуа\n08.03.2020 Гуастатоя 2:0 Истапа 01.03.2020 Истапа 0:1 Мунисипаль Гватемала-Сити 22.02.2020 Шелаху 0:0 Истапа 15.02.2020 Истапа 6:2 Санта-Люсия Коцумалгуапа 12.02.2020 Санарате 1:2 Истапа 09.02.2020 Истапа 2:2 Сикинала 05.02.2020 Михко 5:1 Истапа 02.02.2020 Истапа 2:2 Комуникасьонес 29.01.2020 Кобан Империаль 0:0 Истапа 26.01.2020 Истапа 1:0 Малакатеко 19.01.2020 Антигуа 1:2 Истапа 08.12.2019 Сикинала 0:1 Истапа 04.12.2019 Истапа 1:0 Санта-Люсия Коцумалгуапа 30.11.2019 Кобан Империаль 1:0 Истапа 27.11.2019 Истапа 4:1 Санарате\n12.02.2020 Санарате 1:2 Истапа 27.11.2019 Истапа 4:1 Санарате 18.09.2019 Санарате 2:1 Истапа 01.05.2019 Санарате 2:1 Истапа 02.03.2019 Истапа 4:1 Санарате\n07.10.2018 Санарате 3:3 Истапа 04.08.2018 Истапа 4:1 Санарате 14.05.2017 Истапа 5:0 Санарате 10.05.2017 Санарате 2:0 Истапа 16.11.2016 Истапа 2:0 Санарате\n1. Мунисипаль Гватемала-Сити 3 2 1 0 8 - 2 7\n2. Кобан Империаль 3 2 1 0 5 - 3 7\n3. Шелаху 3 2 0 1 5 - 5 6\n4. Комуникасьонес 3 1 2 0 6 - 4 5\n5. Истапа 3 1 1 1 5 - 4 4\n6. Депортиво Ачуапа 3 1 1 1 6 - 5 4\n7. Антигуа 3 1 1 1 3 - 3 4\n8. Санта-Люсия Коцумалгуапа 3 1 0 2 2 - 3 3\n9. Малакатеко 3 1 0 2 4 - 6 3\n10. Гуастатоя 3 0 2 1 4 - 5 2\n11. Санарате 3 0 2 1 2 - 7 2\n12. Сакачиспас 3 0 1 2 3 - 6 1


Ле-ТгӀонке (ЭгӀ) — Википеди\nЛе-ТгӀонке (фр. Le Tronquay) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.\nДозанашца йу Ла-Е (Сен-МагӀитим), КгӀуази-суьгӀ-Андель, Ла-Феи (Сен-МагӀитим).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ле-ТгӀонке_(ЭгӀ)&oldid=7814788»


Мур-Сент-Езеб — Википеди\n45°04′17″ къ. ш. 5°03′05″ м. д.HGЯOL\n▲3210 стаг (2018 шеран 1 январь)\nМур-Сент-Езеб (фр. Mours-Saint-Eusèbe) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Овернь — Рона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — Дром. Дозанашца йу Роман-сюр-Изер, Женисье, Пейрен (Дром). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Мур-Сент-Езеб&oldid=5175247»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 20:10.


1 Важно: Правила партнёрства (шаблон заявки внутри) Wanderer [ Тема 1 Page 1 Тема 1 Page 2 Тема 1 Page 3 … Тема 1 Page 12 ]\n344 2454 Вчера 22:48:34 Martha Cajun\n2 crossfeeling Wanderer [ Тема 2 Page 1 Тема 2 Page 2 Тема 2 Page 3 … Тема 2 Page 7 ]\n195 656 Вчера 22:57:22 PR\n3 blind faith Martha Cajun\n0 2 Вчера 22:47:23 Martha Cajun\n4 Brighton. Когда тайное станет явным Martha Cajun [ Тема 4 Page 1 Тема 4 Page 2 ]\n38 129 Вчера 20:47:44 PR\n5 KINGSCROSS Martha Cajun\n1 10 Вчера 15:39:01 PR\n6 MIRRORcross Chasey Lain\n12 117 Вчера 13:47:27 PR\n7 CROSS REALITY Martha Cajun [ Тема 7 Page 1 Тема 7 Page 2 ]\n30 102 2019-04-24 20:25:55 PR\n8 |Самая Сверхъестественная Ролевая Игра| Martha Cajun [ Тема 8 Page 1 Тема 8 Page 2 Тема 8 Page 3 Тема 8 Page 4 ]\n110 466 2019-04-23 21:36:21 PR\n9 funeral rave Chasey Lain\n3 348 2019-04-23 14:39:19 PR\n10 Novacross Chasey Lain\n27 80 2019-04-23 08:40:23 PR\n11 | Three Generations: I would rather die | Martha Cajun [ Тема 11 Page 1 Тема 11 Page 2 Тема 11 Page 3 ]\n60 287 2019-04-22 12:24:15 PR\n12 REVOLT Chasey Lain\n11 40 2019-04-22 11:31:54 PR\n13 Marvelbreak Martha Cajun [ Тема 13 Page 1 Тема 13 Page 2 Тема 13 Page 3 ]\n79 324 2019-04-20 19:00:03 PR\n14 ONE PERCENT Chasey Lain\n16 231 2019-04-18 19:12:35 PR\n15 Triumvirate: Devil Within Martha Cajun\n11 61 2019-04-17 19:43:27 PR\n16 TimeCross Martha Cajun [ Тема 16 Page 1 Тема 16 Page 2 ]\n32 362 2019-04-16 17:56:17 PR\n17 ACADIA Martha Cajun\n27 164 2019-04-15 17:00:52 PR\n18 GLASS DROP Chasey Lain\n4 27 2019-04-15 11:12:15 PR\n19 RED BUS Chasey Lain [ Тема 19 Page 1 Тема 19 Page 2 Тема 19 Page 3 ]\n73 254 2019-04-14 19:30:05 PR\n20 HP Luminary Martha Cajun [ Тема 20 Page 1 Тема 20 Page 2 ]\n43 178 2019-04-11 06:17:42 PR\n21 The cursed creatures Wanderer\n19 180 2019-04-10 15:53:07 PR\n22 Maple Syrup Martha Cajun\n4 32 2019-04-09 16:44:15 PR\n23 HOGWARTS. PHOENIX LAMENT Martha Cajun [ Тема 23 Page 1 Тема 23 Page 2 ]\n39 150 2019-04-09 12:34:09 PR\n24 Manhattan Nicolas Brown [ Тема 24 Page 1 Тема 24 Page 2 Тема 24 Page 3 ]\n81 633 2019-04-05 11:18:35 PR\n25 uniROLE Martha Cajun [ Тема 25 Page 1 Тема 25 Page 2 Тема 25 Page 3 … Тема 25 Page 7 ]\n191 550 2019-04-03 18:10:33 PR\n26 Henrietta: altera pars Nicolas Brown [ Тема 26 Page 1 Тема 26 Page 2 ]\n39 157 2019-04-02 14:27:56 PR\n27 Sagitta Chasey Lain\n6 20 2019-04-02 10:01:29 PR\n28 Arkham Chasey Lain\n13 78 2019-04-01 10:42:36 PR\n29 Click Martha Cajun\n3 24 2019-02-28 13:43:00 PR\n30 Actus Fidei Martha Cajun\n2 15 2019-02-11 01:30:16 PR


Продам собрания сочинений Ахматовой, Цветаевой, Бродского, Ницше, Мандельштама. (646) 243-4482\nПродам книги. (347) 578-3474


Искусственный камень Маркхот купить в Краснодарском крае\nХарактеристики камня Маркхот\nУпаковка: 0,5 м2, 12 кг, 16 шт.\nМаркхот 106, 163, 164, 185 - 720 руб.\nМаркхот 1 - 600 руб.\nМаркхот 101 - 620 руб.\nМаркхот 140 - 650 руб.\nНаименование: Искусственный камень Маркхот


Лем (Сона а, Луара а) — Википеди\n46°39′05″ къ. ш. 3°42′57″ м. д.HGЯOL\nЛем (Сона а, Луара а)\nЛем (фр. Lesme) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, Луара а. Дозанашца йу Гарна-сюр-Энжьевр, Сен-Мартен-де-Ле, Бурбон-Ланси, Витри-сюр-Луар. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Лем_(Сона_а,_Луара_а)&oldid=6865231»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 20 октябрь, 16:41.


Сен-Жермен-дю-Бель-Эр — Википеди\nСен-Жермен-дю-Бель-Эр (фр. Saint-Germain-du-Bel-Air) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — Ло. Дозанашца йу Конкоре (Ло), Фрессине (Ло), Монтамель, Пейрий, Сен-Шамаран. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-Жермен-дю-Бель-Эр&oldid=5184606»


О, САМОЙ БОЛЬШОЙ И КРАСИВОЙ СОБАКЕ! НЕМЕЦКИЙ ДОГ ! - Страница 10\nавтор DOGALAND в Пт Июл 04, 2014 12:39 am\nавтор DOGALAND в Ср Авг 06, 2014 10:46 am\nВОТ ЕЩЕ ОДИН НАШ РЕБЕНОК\nавтор Плюшкина:) в Ср Авг 06, 2014 11:40 am\nавтор DOGALAND в Вт Авг 19, 2014 11:47 pm\nклассик дог шанталь\nавтор DOGALAND в Вт Авг 19, 2014 11:56 pm\nавтор DOGALAND в Вт Авг 19, 2014 11:58 pm\nавтор DOGALAND в Ср Авг 20, 2014 12:02 am\nавтор DOGALAND в Ср Авг 20, 2014 12:04 am\nавтор DOGALAND в Ср Авг 20, 2014 12:06 am\nбьюти лайф прада\nавтор DOGALAND в Ср Авг 20, 2014 12:07 am\nавтор DOGALAND в Ср Авг 20, 2014 12:08 am\nавтор Ведьма в Ср Авг 20, 2014 1:27 pm\nУ вас есть щенки?\nавтор DOGALAND в Пн Сен 08, 2014 12:30 am\nДа,щенки есть,есть еще подрощеная девочка немецкого дога,воспитаная учасвствовала в выстовках. Интерисует звоните 8914 134 59 35


Зидан: Суна дукхаеза Оьрсийчоь а, цуьнан къам а\nМадридерчу «Реалан» коьртачу тренеро Зидан Зинедина Оьрсийчоь а, цуьнан къам а шена дезаш хилар хаийтина, яздо «Лента.ру» интернет-портало. Шен фанаташна баркалла а олуш, иштта вистхилла иза: "Суна даим езна Оьрсийчоь а, оьрсийн къам а, оцу пачхьалкхца мел доьзнарг а деза суна. Сайн карьерехь даим хаалора суна Оьрсийчуьрчу сайн фанатийн гIолацар».\nЗиданна хетарехь, тIаьххьарчу 25 шерачохь Оьрсийчоь исбаьхьа пачхьалкх хилла дIахIоьттина. "Наггахь кхочу со цига, сайн мукъа хан нисъелча. Петарбухахь а хилла со, цигахь а долу сан самукъа", - аьлла тренера.\n2018-чу шарахь Оьрсийчоьно тIелоцур йолчу Дуьненан футболан чемпионатехь дIахьур йолчу матчийн цхьа дакъа Соьлжа-гIалахь дIадахьаре сатуьйсура Нохчийчоьнан куьйгалхочо Кадыров Рамзана. ХIинцале дуьйна цуьнан цIе гIараяккха гIерташ, дуьненна а бевза футболах ловзархой кхойкху цо. Амма царна уггаре а чIогIа ган лууш хилла Францера футболан ветеран Зидан Зинедин реза ца хилла Нохчийчу ваха.\nШа цига воьду боху Нохчийчура Iедалан сайта тIехь хилла хаам харц бира цо шен доларчу вебсайта тIехь.


450 гергга мухIажир кIелхьарваьккхина Италин хIордан дозанхоша\nИталин дозанхошна экипажо тесна дитина киралелон хинкема карийна шайн бердан йистехь. Цу тIехь хилла 450 гергга стаг, шайна юкъахь зударий а, бераш а долуш. И нах мичара бу толлуш ду Iедалш. Ловзабаьлла хIор а болуш, Италин бердан дозанхой беркеманца тIехевшина цу кеманна. Цара дIатакхийна дуьгуш ду иза порте.\nIедалан векалша дийцарехь, Сьерра-Леонеy байракханна къеллахь догIуш долу кема Итале новкъа даьлла хилла Туркойчура. Ткъа шайн ягориг чекхяьлча кеманан экипаж едда цу тIера.\nИ тайпаниг шолагIа хуьлуш ду цу меттехь кху тIаьхьарчу 3 дийнахь. ГIуран-беттан 30-чу дийнахь Грецин Корфу гIаренна уллехь карийнера Молдовера киралело хинкема. Цу тIехь хиллера 850 гергга Шемара а, Иракъера а бевдда нах. Италхоша уьш дIабигина шайн Сицилерчу цхьана порте.\nЦхьаьнакхеттачу Къаьмнийн Организацин мухIажирашкахула йолчу урхалло далочу терахьашца, цхьана Лахьан-баттахь хIордан кеманашца Итале кхаьчна 160 эзар бакъо йоцуш болу мигранташ, Греце кхаьчна 40 эзар стаг.


Иль-де-ФгӀанс — Википеди\n48°51′07″ къ. ш. 2°19′03″ м. д.HGЯOL\n12 012 квадратан километр\n▲12 262 544 стаг (2019 шеран 1 январь)\nИль-де-Фра́нс (фр. Île-de-France, МФА(Франц.): [il də fʁɑ̃s]), йа Парижан регион, — Францин историн мохк а, регион а, даьтташ йу Парижан бассейнан йуккъера декъа тӀехь, Сена, МагӀна, Уаза эркийн йуккъехь. Иль-де-ФгӀанс (центр йу Париж) — французузийн пачхьалкхан буьйра бу.\nИль-де-ФгӀанс (фр. маттера гочдича — «Францин гӀайре») цӀе схьайаьлла франкийн «liddle Franke» (фр. Petite France); «Жима Франци». 1715 тӀера 1814 кхаччалц «Иль-де-ФгӀанс» цӀе йара йара гӀайрено ХӀиндин океан чохь болу Маврики гӀайренан.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Иль-де-ФгӀанс&oldid=7592084»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 16 январь, 17:44.


Маржанийн гӀайре — Википеди\nХьаьжа Маржанийн гӀайре романах лаьцна\nМаржанийн гӀайрен масала, Яп гӀайренех цхьа гӀайре\nМаржа́нийн гӀайре́ — тропикан асанера океанаш а, хӀордаш а чуьра гӀайренаш деш йолчу организмийн дахаран гӀуллакх бахьнехь кхолладелла гӀайре. Маржанийн гӀайре хӀоз кепара я лан кепара делахь атолл олу. Дукхаха долу маржанийн гӀайренаш Тийна океан чохь ду.\n1 ГӀайре кхолладалар\n2 Маржанийн гӀайренийн масалаш\nГӀайре кхолладалар[нисйе бӀаьра | нисйе]\nМаржанийн гӀайренаш кхоллало гӀайренаш кхуллу организмаш беш болу болх бахьнехь. Коьрта гӀайренаш кхуллу организмаш ю маржанийн полипаш а, киран хинбецаш а, ткъа иштта маржанийн гӀайренаш кхуллуш дакъа лоцу кхин хӀордан организмаш (моллюскаш, губкаш, фораминифераш, цхьацца баьццара хинбецаш).\nМаржанийн полипаш шайн дахарехь а, балхехь а кхуллу кальцевитан турба, цунах маржан олу. Оцу турбан тӀехь дукха хан ялале тӀейолу йоьӀан полип, цуо ца йита тарло ша коьллинарг. Ткъа цуо шен киран турба йичи, иза тӀелетар ю кхоьллинчун турбана. Иштта кхоллало маржанийн гӀайре. Полипаш елчи, киран турба юьсу, цунна тӀелета кхин полипаш.\nМаржанийн гӀайренийн масалаш[нисйе бӀаьра | нисйе]\n↑ Карасаев А. Т., Мациев А. Г. Русско-чеченский словарь. — М.: Русский язык, 1978. — 728 с.\n↑ КОРАЛЛОВЫЕ РИФЫ (оьр.). Энциклопедия Кругосвет. Энциклопедия Кругосвет. Теллина 2018 шеран 31 мартехь.\nКоралловые рифы и острова // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.\nТӀапломан гӀайре (ГӀайренийн Ӏад, Архипелаг)\nМаржанийн гӀайре (Атолл, Гайот)\nНах беха гӀайренаш\nКхин долу гӀайренаш\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Маржанийн_гӀайре&oldid=2837167»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2018, 25 декабрь, 00:10.


Лии (ЭгӀ) — Википеди\n49°24′24″ къ. ш. 1°34′01″ м. д.HGЯOL\nЛии (фр. Lilly) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.\nДозанашца йу Бофисель-ан-Лион, Бокантен, ФлегӀи-ла-ФогӀе, МогӀньи.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Лии_(ЭгӀ)&oldid=7816072»


Сен-ЖегӀмен-де-КлегӀфей — Википеди\nСен-ЖегӀмен-де-КлегӀфей (фр. Saint-Germain-de-Clairefeuille) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ОгӀн.\nДозанашца йу КгӀуазий (ОгӀн), Жине, Мений-ФгӀоже, Ле-МегӀлегӀо, Нонан-ле-Пен.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-ЖегӀмен-де-КлегӀфей&oldid=7836640»


ФегӀ — Википеди\n▲8302 стаг (2019 шеран 1 январь)\nФегӀ (фр. Feurs) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — ЛуагӀа.\nДозанашца йу Валей (ЛуагӀа), Шамбеон, Сиван, Клеппе, Понсен (ЛуагӀа), Сен-ЛогӀан-ла-Конш, Са-ан-Донзи, Сальвизине.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ФегӀ&oldid=7843544»


Хьехархочун дикал – дуне мел латт — Сердало\nХьехархо! Массанена а цхьа ший хьамсара шийна гарга хеташ дош да из. Из дош цIаккха а дицлуц адама, къаьстта дикача хьехархочо шийх алийтар хIаьта а. Доккха дукъ да хьехархочун тIалаттар. Цун керттера декхар да, дунен тIа латташ долча гIулакхех, ше хьалхадоахача Iилмах бола кхетам лакха болаш, хьаькъал долаш, бер хилийтар. Цунга хьежжа, ший Даьймехкацара безам, Iалам лорадар, адамашца тарлуш ваха хар из доацаш кхы а дукха декхараш да хьехархочо кхоачашде а дезаш, цо хьалдизанза дарг а доацаш.\nЦудухьа, бераш мичча тайпара дале а, уж шоайла къеста цадеш, цаI дукхагIа везаш, вож гоама волаш хила йиш яц хьехархо, из ишта хуле, бераша дIаэцаргда цунгара из во гIулакх. Бераша дика зув воккхагIчо леладер, цо мел дер, къаьстта хьехархочо дер нийса хета берашта. Цудухьа, дика оагIо мара шийгара бIаргаяйта мегаргьяц хьехархочо. Нагахь санна цо ше хьалхадоаккхача Iилмал совгIа адама юкъе хиланза даргдоаца лерхIамаш, нахаца леладе деза гIулакхаш берашта дIахьехе, царех бизза къаман къонгаш хургба.\nБерий доттагIа ва ала мегаргдолаш, хIара дешархо дукхавезаш, массанеца а цхьатарра дика, цхьан оамалах волча хьехархочун дукхача хIаман мах ба. Уж моргаш наггахьа мара нийслуц, вай мехка а дерригача доккхача дунен тIа а. Бакъда, нийсбелча балхара дIабахийтац уж ишкола болхлошал. ЛерхIам а беш, лора а беш лелабу цар уж. ХIана аьлча цу моргача хьехархоша дешархой кхебаьча а цаIеш, тIехьле цар кхеендаь.\nИштачарех хьехархо хета сона Сурхо тIарча №2 йолча ишколе болх беш йола Налганаькъан Хьамзата Роза. Ше цу ишколе чуяьлчахой берашта эрсий мотти литератураи хьехаш я из. Дукха а безаш, яша а яшаш бу цо ший болх. Ишколе ше хьехар эрсий мотт бале а, ший цIагIа а, вешта урокаш йоацача хана а гIалгIай мотт бувца Розас.\nЦкъар, цун балха хьаькъе дувцале хьалха, юххьанца ше дунен чу яьлчахой цо хьабенача наькъах лаьца дувцаргда аз. ХIана аьлча шийгахьа пайда болаш я Розай вахара оагIонаш. Царех цхьаяраш хьоахаергья вай дIахо.\nНалганьакъан Хьамзата Роза яьй 1959 шера, Казахстане. Сибаре дахьийта кхойтта шу доаккхаш хиннача вай къаман нах цIабаьхкача, тIехьагIо 1963 шера баьхкаб цун даи нанеи Сибарера цIа. БоагIашше уж баха хайшаб МагIалбике Картофельная, яхача городке. ХIаьта из ха дика дагайоагIаш я Роза:\n— Тхо цIадаьхка, даха Картофельни дIадахача хана наггахьа гIалгIа мара вахацар цига, дукхагIа гIаскхий бар цу метте баьхараш. Бакъда, вахача сага вахаре эшаш бола кхоачам болаш бар цига: газ, хий, свет, иштта кхыдар а. Цудухьа, цига ваха хьавера тха да, — йоах Хьехархочо шоаш цIабаьхка ха дагаухаш.\nДеша яхай Роза 1967 шера МагIалбикан №6 йолча ишколе. Тахан а дика цIи йоаккхаш я из ишкола. Цига цо дийшад 10 класса яьккха чакхъяллалца. Ше дешаш йолча ишкола дешара шерашкахьа дика дешаш, хьехархошта дукхаезаш чакхъяьнний Роза.\nШе ишкола яьккхача дIахо а деша чам хул къонача йиIий. ХIаьта ишколера яьннача шера ца а йодаш, тIадоагIача 1978 шера Нохч-ГIалгIайчен Паччахьалкхен университете филологен факультета литературни отделене деша отт из. Цига дешаш йолаш ши курс яьккха кхоалагIча курсе хьал чу ма яьлланге а, Сурхо тIарча Дошакхлоша зоахалол а хьадий, царга дIа а яле, цига маьре йода Роза 1980 шера бIаьстан юххье.\nМаьре яхача шера апрель бетта цу юртарча №2 йолча ишколе балха арайоал из, юххьанцарча класса хьехаш. Из дешара шу чакхдаьлча цо дIахо заочно дешаш а йолаш эрсий мотти литератураи хьех йоккхагIйолча классашка. Цу хана денз уж ши урок хьехаш хьайоагIа Роза. Ала деза, Розас ше болх беш йолча укх 38 шера 5-11 классашта хьехаш я, аьнна.\nАз аьлар, тхьовра волалуча хана, ше хьехар эрсий мотт бале а гIалгIай мотт во хац Розайна аьнна. Цун ший бахьан да. Цох лаьца ше дувца хьехархочо:\n— 10 классе гIалгIай литература хьехар мара, кхы гIалгIай мотт хьийхабац тхона ишколе. Бакъда, цIагIа дас чIоагIа теркам лоаттабаьб тхона цу гIулакха. Дас а нанас а гIалгIай мотти, гIулакхи, Iадати хьалхалоаттадора тхона массанена а, бакъда дешара гIулакх цIенхашта леладайтар. 5 вошеи 5 йишеи да тхо даьи наьнеи. Ший хана, цIихезача йоазонхочо гIалгIай мотт хьийха, вай къаман мотт дика ховш вар тха да, цудухьа, лаьрххIа теркам бора цо цу гIулакха. Цунга хьежжа пхеаш йоахар аз гIалгIай литературах. Нана ше дийша яцар тха, бакъда, тхо ханнахьа деша дIадохийташ, дешара чудаьхкача лерттIа цIагIара дешара болх байташ къахьегар цо тхоца. Са вахара наькъашкахьа сона сийрда никъ биллараш са даи нанеи ба, — йоах Розас, ший дешара ханаш дагаухаш.\nИшколе деша ягIача хана а дIахо университете а дика дешаш чакхъяьннай Роза. Из ха дагаухаш дIахо дувца цо:\n— Хьехархой дика бар тха, сай хьинарах дийшадац аз а е кхычар а. Хьехархоша лакхача боараме къахьегар бахьан долаш деша аьттув баьннаб са ишколе а университете а. Сайна хьийхараш дагабехача чIоагIа тоам хул сона. Дега гарга, хьамсара хьехархой бар уж дукхагIа мел бараш. Цар йистхилар, безаме, хьехаме, хьаькъале, кхетаме дар. Цу моча хьехархоша тIехьле кхею. Иштта болх бе беза, аьнна хета сона карарча хана къахьегаш болча хьехархоша а, — йоах дIахо Розас, вай кхоане иразе хьалкхер догдоахаш.\n1980 шера денз къахьегаш болх беш йола Роза ишколе массанена а дукхаезалу. ХIаьта 1993 шера ший урокаш хьехаш йолаше цун болх лу завуч. Из болх бу цо 2000 шерага кхаччалца. Бакъда цу 2000 шера цу шоай ишкола кулгалхо балха дIатIайода Роза, из болх бу цо 2003 дешара шу чакхдаллалца.\nИшкола завуч йолаш а, кулгалхо йолаш а уж балхаш деш ше яле а Розас дIа а цахецаш ший урокаш лелаю. Фу бахьан дар из, аьнна шийна хьалхашка хаттар оттадича, бераш дукха деза шийна, йоах хьехархочо.\nТахан ший болх дукха а безаш, хьинаре къахьегаш я Роза. Бераш дукха дезарал совгIа из хьехархо яха дош, цун кхоачам, лерхIамаш, сий дукхадеза цун. Хье хьехархо хиларах дехке яьнна хIама дий хьа, аьнна аз деннача хаттара кIезига раьза йоацашо жоп делар Розас:\n— Сона дага а доагIаш вIалла енаяц сога из ха. ЧIоагIа дика болх ма бий из хьехархо яхар. Хьона бIарга а гуш, хьа бIаргашта кIалха хьалкхувш Iа кхетам дIалуш болча дешархоех тIехьагIа, эздий говзанчаш, пхьараш е дика хьакимаш хилча мел чIоагIа дог гIоздоал. Сона-м массабола дешархой эздий хилча бакъахьа хета, бакъда, сайчарел дикагIа дешархой хулийтаргбацар аз. Тахан аз дIахьийхар кхоана цар хьагойтаргда. Эрсий мотт, литература хьехарал совгIа, гIулакх, оамал, эздел иштта кхыдараш а айса царна хьалха даха деза аьнна хеташ я со, нагахь санна, уж халкъа накъа барга айса сатувсе, — йоах Розас шийна дукха беза шийдешархой бувцаш.\nВай бераш миштад, кхетам болаш е боацаш, аьнна хаьттача дIахо Розас йоах:\n— Вай хьадаьча тайпара хургда вай бераш. Пластелина бедах дича мо да уж, Iа царех дIаделлар дIалоац цар оамал, эздел, гIулакх долаш да вай бераш, бакъда дешара сов тIера дац. Цу хьаькъе бола бехк дукхагIа дай ноаной ба. ЦIагIа къахьега деза цар шоай берашца. Цул совгIа, дукха цIагIа Iа вай бераш деша хьа а цадоагIаш. Саг йодача, йоагIача, мовлат дешача, е хьаша веча, нус даьцIа йоде, йоI-йиша даьцIа йоагIе моллагIа цхьа бахьан хилча цIагIа Iа уж. Нагахь санна, уж цахилча дIагIоргдолаш из гIулакх дале цIагIа ма дита шоай бераш, аьнна дехар дергдар аз тхоай дешархой даьшка ноаношка. Вай бераш вай кхоане йолга а ховш, къахьегаш хила деза вай дерригаш цхьана, — дай ноаной а хьехархой а. Дукхача хIаман дIатIехьа кхе дезаш да вай, цунга хьежжа, тIатеIIа, хьинаре къахьега деза массане а, — йоах Розас вай кхоане иразе хилар догдоахаш.\nИшкола кулгалхочо чIоагIа доаккхалду Роза шоай ишколе болх беш йолаш. ХIана аьлча, цох тийша дитар тешаме хиларах тийша я из.\n— Со укхаза балха хьаяле дуккха хьалха денз болх беш хьайоагIаш я Роза. Со укхаза балха енача дийнахьа денз ший ханнахьа балха хьа а йоагIаш цхьан метте гIалатло йоацаш, бизза ший болх кхоачаш а беш саг я из. Ший урокал совгIа кхы а эшача метте массаза дакъа лоацаш къахьегаш хул из. Се балха йолчара тIераяьнна дIа-хьа яха со нийсъелча, се укхаза йолаш санна хеташ хул со из укхаза кIал хилча. ХIана аьлча, моллагIа хьаьша воагIаш, е цхьа балха гIулакх нийсде дезаш моттиг хилча шийна дIатIадилла гIулакх тешаме чакхдоаккхаш саг я из. Кхувш йоагIача вай тIехьен чIоагIа сагота я Розаз. Ший низ кхоачар хьа а деш къахьега цо. Дешархой хьацаухаш цIагIа Iеш хилча даьшка ноаношка телефон етташ дешара шоай бер тIехьа ма дита яхаш къахьегаш хул из. Цун нийса-м хургба хьехархой, бакъда цул дикагIа хургба аьнна оалалургац сона. Йизза хьехархо я из, — йоах, Ишкола кулгалхочо Йовлой Хаде.\nМукъа йолча хана мукъамга ладувгIаш я Роза. Ше ишколе деша ягIача хана денз, масса тайпара йола мукъама оагIо хоза хеташ хьайоагIа из. ДукхагIа мел йола мукъама чоалхаш йовзаш а я из. Цунга хьежжа шийна дукхаезаш а я цун царех цхьаяраш.\nТIехьарча 5-6 шера Роза болх беш я эрсий метта уроках ЭГЭ дIаялара йолча комиссе доакъашхо йолаш. Ший балха тIа хьинаре къахьегар бахьан долаш баркал оалаш дуккхаза белгаляьхай Роза. Цунна еннай массехка грамота, диплом. Цул совгIа I996 шера (отличник народного просвещения) яха еза цIи а еннай Хьехархочоа.\nВай даьша яхад: «Дикача сагах алар ийша дац, лакхача гаьна мух ийшабац», «Саг оамалах вовз говр боларах йовз», «Сага ший йоаккха къаман юкъе ший цIи». уж деррига кицаш Налганаькъан Хьамзата Розайна даьхача санна да.\nИраз долаш яхийла из укх дунен тIа.\n← ЦIена ваьха саг\nПочему не стоит доверять рассылкам в WhatsApp →


Аннвиль-Амбурвиль — Википеди\nАннвиль-Амбурвиль (фр. Anneville-Ambourville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Сен-Маритим. Дозанашца йу Бервиль-сюр-Сен, Бардувиль, Дюклер, Енувиль, Ле-Мений-су-Жумьеж, Сен-Мартен-де-Бошервиль, Ивиль-сюр-Сен. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Аннвиль-Амбурвиль&oldid=6665588»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 1 октябрь, 22:39.


8500 руб. УЛЬЯНОВСКАЯ ДВЕРЬ ЛАУРА ДУБ БЕЛАЯ ЭМАЛЬ ДО | ПЕНАЛ (КАССЕТА, КОРОБ) ДЛЯ РАЗДВИЖНЫХ ДВЕРЕЙ\n8500 руб. УЛЬЯНОВСКАЯ ДВЕРЬ ЛАУРА ДУБ БЕЛАЯ ЭМАЛЬ ДО\nУЛЬЯНОВСКАЯ ДВЕРЬ ЛАУРА ДУБ БЕЛАЯ ЭМАЛЬ ДО


Асадан ницкъаша дIаьвше герз лелийна бохучух ца теша Лавров\nШемахь дIаьвше герз лелор толлуш хиллачу инспекторша яздинчу рапорто цхьа а шеко ца йитина иза динарш Асад Башаран ницкъаш хиларх аьлла дIахьедар дина Францин арахьарчу гIуллакхийн министро Фабиус Лорана.\nОьрсийчоьнан арахьарчу гIуллакхийн министрца Лавров Сергейца шен хилла цхьанакхетар дIадирзича цо журналисташна хьалха вист хуьлуш элира, иза иштта хилар гойтуш ю Димашкъехь хиллачу лелхийтарийн техникан билгалонаш аьлла.\nШен агIора Лавровс дIахьедар дина, шена хьалха санна иза гIаттамоша йина провокаци хета аьлла. Цо дийцарехь, дуьненаюкъарчу инспекторша кечдинчу рапорто кхоччуш жоьпаш ца делла и кхераме герз лелор хьокъехь.\nМассанхьачул кIезиг зуламаш ден регион ю Нохчийчоь - "Новые Известия"\nКхаъ оьцуш лаьцна техникуман бахаман доладархо\nТоьках кхачо яр меттахIоттийна Нохчийчохь\nБайкал ларбийр бу Кадыровн суьрто\nДепутат Шеин: Оьрсийчоьнан картина тIера яйна Нохчийчоь\nДотацеш еллачу регионашна юкъахь 3-чу меттехь ю Нохчийчоь\n4 стаг лазийна Котар-Юьртана гергахь некъахьовзамехь


Сент-Уан-де-Мембре — Википеди\nСент-Уан-де-Мембре (фр. Saint-Ouen-de-Mimbré) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Луаран латтанаш регионехь. Коммунан департамент — Сарта. Дозанашца йу Сен-Виктер, Ассе-ле-Буан, Fresnay-sur-Sarthe[d], Фие (Маме гуо), Сент-Обен-де-Кудре, Сен-Жермен-сюр-Сарт. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сент-Уан-де-Мембре&oldid=5188117»


КгӀеси-ла-Шапель — Википеди\n48°51′32″ къ. ш. 2°54′27″ м. д.HGЯOL\n▲4713 стаг (2019 шеран 1 январь)\nКгӀеси-ла-Шапель (фр. Crécy-la-Chapelle) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сена а, МагӀна а.\nДозанашца йу Санси-ле-Мо, Тижо, Вилье-суьгӀ-МогӀен, Вуланжи, БулегӀ, Куи-Пон-о-Дам, Куломм, ГегӀагӀ (Сена а, МагӀна а), Мезонсель-ан-БгӀи.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=КгӀеси-ла-Шапель&oldid=7834923»


Каврон-Сен-Мартен — Википеди\n50°24′59″ къ. ш. 1°59′50″ м. д.HGЯOL\nКаврон-Сен-Мартен (фр. Cavron-Saint-Martin, фр. Cavron-l'Unité) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале. Дозанашца йу Лебьез, Ла-Лож, Оффен (Па-де-Кале), Вамберкур, Вамен, Конт (Па-де-Кале), Уби-Сен-Лё. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\n↑ 1 2 http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=7315\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Каврон-Сен-Мартен&oldid=5162828»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 06:06.


АгӀзийегӀ-Невиль — Википеди\nАгӀзийегӀ-Невиль (фр. Arzillières-Neuville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МагӀна.\nДозанашца йу Блез-су-АгӀзийегӀ, Клуа-суьгӀ-МагӀн, Жиньи-Буьсси, Монсе-л'Аббе, НогӀгӀуа (МагӀна), Ле-ГӀивьегӀ-АнгӀуьель, Сен-ШегӀон (МагӀна), Сен-ГӀеми-ан-Бузмон-Сен-Жене-е-Иссон.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=АгӀзийегӀ-Невиль&oldid=7807988»


МонфогӀ-ле-Женуа — Википеди\n▼2931 стаг (2019 шеран 1 январь)\nМонфогӀ-ле-Женуа (фр. Montfort-le-Gesnois) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — СагӀта.\nДозанашца йу ЛомбгӀон, СулитгӀе, КоннегӀгӀе, Сен-КогӀней, Сен-МагӀс-ла-БгӀиегӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=МонфогӀ-ле-Женуа&oldid=7823573»


Тимур Дзейтов — Магас. Людмила Мархиева — Магас. Денал дола къонахо дораду хьа сий Мехкаг1а боалалба хьа моастаг1ий. Хасбулат Рахманов и Магас — Ты моя. Магас и Грозный стали городами — Побратимами.\nDan Crary — St.\nАйна Гетагазова listen online. Music\nГонахьа лоамаш дото мо лепа. Айна Гетагазова — Са Г1алг1айче. ДТП Магас — Назрань. Т1оа сеге ааына къувкъе а делхе а дог1а, Са боча Магас,со хьега хьог1а. Са маьлха г1алахьо дошо хетта. Айна Гетагазова — Магас Bluetech — Hanuman 2. Radical Face — Welcome Home 3. Вести Недели — Операция по задержанию Магаса. Айна Гетагазова — Фаьра хьазилг.\nАйна Гетагазова Джинури\nМагаса хьестаеш дека илли! Lattashta t1emashka dallada DOHC. Людмила Мархиева — Магас IrazuIrazu bahalba tries. ДТП Магас — Назрань. Магас и Грозный стали городами — Побратимами. Мадина Евлоева — Магас mp4. RU — Тимур Дзейтов — Магас. геетагазова\nСа хуллаш хьазилгаш Магасе 1еха. Машаре хьежалба Магасе малх. Дизайн — Проект светомузыкального плоскостного фонтана в г.\nD1alatsa Illan Hyo SholzhaG1alme. Denal dale konaho dorado ha SEA Mehkag1a boalalba ha moastag1y.\nАйна Гетагазова — Магас. Д1алаьца иллай хьо Шолжа, Г1алме.\nБо дуст набоядам дигар бор нишаст! Magas baud nik bezamo heha. Людмила Мархиева — Магас Трибуны «Магаса» на турнире M — 1 Challenge Gonaha loamash doto mo Lepa. Людмила Мархиева — Магас. Nelly — Say Now 3. Авторалли «Магас — » Ингушетия. Хьай Даьхе да волаш вахалахь, г1алг1а! Айна Гетагазова — Магас На этой странице находится текст песни Айна Гетагазова — Магаса также перевод песни и видео или клип.


ВагӀенн-ле-Макон — Википеди\n46°16′14″ къ. ш. 4°48′20″ м. д.HGЯOL\nВагӀенн-ле-Макон (фр. Varennes-lès-Mâcon) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, ЛуагӀа а.\nДозанашца йу КогӀмогӀанш-суьгӀ-Сон, ГгӀиеж, ШентгӀе, КгӀеш-суьгӀ-Сон, Макон, Вензель (Сона а, ЛуагӀа а), Loché[d].\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ВагӀенн-ле-Макон&oldid=7817855»


Се (Алансон округі) — Википеди\n48°36′17″ къ. ш. 0°10′17″ м. д.HGЯOL\nСе (Алансон округі)\n40,31 квадратан километр\n▲4193 стаг (2018 шеран 1 январь)\nСе (Алансон округі) (фр. Sées) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Орн. Дозанашца йу Ноф-су-Ессе, Ону-сюр-Орн, Бельфон (Орн), Ле-Буйон, Шаюе, Ла-Шапель-пре-Се, Ла-Феррьер-Беше, Масе (Орн), Невиль-пре-Се. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Се_(Алансон_округі)&oldid=5183572»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 04:12.


Кавказан раса — Википеди\nКавказан ра́са (кхин а олу евразийн я Европин) — Сийлахь-Йаккхий географин къайленаш елларан мур кхачале Европехь, Хьалхарчу Азехь, Къилбаседа Африкехь, маьӀ-маьӀӀехь Йуккъерчу Азехь, Къилбаседа а, Йуккъерчу а ХӀиндехь йаьржина йолу раса; тӀаьхьа — ерриг нах бехачу континенташкахь. ЧӀогӀа шуьйра кавказан раса охьахиира Къилбаседа Америкехь а, Къилба Америкехь а, Къилба Африкехь а, Австралехь а. Дуьнен тӀехь уггар йоккха раса ю (дуьненан 40% гергга бахархой).\n1 Амале сипташ\n2 Бухара тобанаш\n4 Терминийн истори\n4.1 Кавказан раса\n4.3 ЙуккъерахӀордан раса\nАмале сипташ юкъадогӀу, уггар хьалха, ортогнатан юьхь, иза хаъал хьалхайолу анасизан экъанехь. Месаш нийса я хьийзина, дукхах дерг кӀеда (масала къилбаседахойн), бӀаьргаш шуьйра ду, мара йуккъера барамера я чӀогӀа боккха лекха дукъ долуш, балдаш дуткъа я барамехь стомма, чӀогӀа я йуккъера барамехь юьхь я дегӀан тӀаьхь чо бахбаларан. Шуьйра тӀара а, ког а. ЦӀуокан бос, месаш а, бӀаьргаш а бес-бесара: къилбаседа тобан чӀогӀа сирла, ткъа къилбан а, малхбален а популяцийн чӀогӀа Ӏаьржа.\nКоьрта йаззам: Кавказан расан антропологин тайпанаш\nЕвропера сирлачу аматерниш географин бекъабалар.\n1 % кӀезиг,\nШирачу типологин классификацин йукъайогӀу нордийн, йуккъерахӀордан, динаран, фалийн, альпийн, малхбален-балтийн, лаппоноидан, кхин а бухара тобанаш (йоьзна авторан классификацех).\nЕвропера историн хьалхарчу муьрехь, хила тарло, кхин а бухара расаш хилла хилар. Иштта, тӀаьххьара ша банле Къилбаседа Африкехь баьхна мехтоидаш, уьш тера бу лакхарчу палеолитан муьрерчу европин кроманоидех.\nМалхбузен, Йуккъера, Къилба Европехь а, Къилбаседан Африкехь а:\nПонтийн бухара тайпа\nМалхбален Европехь а, Азехь а:\nКаспийн бухара тайпа\nКавказан раса таханлерачу вариантехь хилла яьлла голоценал тӀаьхьа.\nУггар тарлуш долу хетарг ду, йоккхачу кавказан расин коьрта масса схьаяьлла ареал, цхьайолу къилба-малхбузен Азин, ткъа иштта Къилба Европин а, къилбаседа Африкин кӀошташ, шуьйрачу областан юкъахь хилар. Кавказоидин дайн ареал, хила тарлуш ю, цхьайолу Хьалхарчу Азин ломан кӀажойн амал йолу областаш а, ткъа иштта, маьӀ-маьӀӀехь ЙуккъерахӀордан йисттера екъа кӀошташ. Кхузара кавказоидийн дайн аьтту бара баржа массо а агӀонашка, тӀехь-тӀехьа дӀалоцуш ерриг Европа а, къилбаседа Африка а.\nЕвропин бахархойн сийна бӀаьргаш шуьйра баьржина бара мезолитан муьрерчу таллархойн-лахьорхойн а, амма цӀуокан сирлачу пигментацех жоп луш йолу ген, чӀагӀъелира 100%-ан декъехь борзан бӀешарахь.\nКавказоидашна юкъахь къаьста ши га — къилбаседан а, къилбан а. Царна юкъара башхаллаш хьакхало коьртаниг цӀоукан пигментацех, бӀаьргех, месех. Оцу шина генна юкъахь деха йуккъера меттиг йолу къаьмнаш. Советийн этнограф а, историн Ӏилманийн доктор а волчу Н. Н. Чебоксаровс 30-гӀачу шерашкахь йийцира шен ойла, къилбан кавказоидаш, юкъара варианташ а, къилбаседан кавказоидаш юьхьанца дуьйна таьӀна-пигмент йолу бахархойн тӀаьххьарчу депигментацин жамӀ гойту. Къилбан кавказоидаш лаьтта схьабовларан тайпана уллехь, къилбаседачарал.\nКавказан раса (лат. Varietas Caucasia) — термин кховдийна немцойн антрополого Блуменбах Фридриха XVIII бӀешарахь. Блуменбах царна юкъатоьхна Европин къаьмнаш (финнаш, мажарой, туркой боцурш), ткъа иштта къилбан а, хьалхарчу а Азин, къилбаседа а, къилбаседа-малхбален а Африкин бахархой. ЦӀе схьаяьлла, Блуменбаха Кавказ адам схьадаьлла меттиг лорундела.\nТаханлерачу Ӏилманан хета адам Кавказера схьадаьлла бохуш йолу Блуменбахан гипотеза («эстетикан» бух тӀехь йолу) харц, хӀунда аьлча, адам тайпана Homo, ткъа иштта таханлерачу тайпана Homo sapiens схьадалар Африка хета.\nТахана термин Caucasian ингалсан маттахь чӀагӀделла официалан термин хилла кавказоидаш билгалбеш (масала, лелайо раса билгалйоккхуш IAFD хаамийн базехь).\nӀилманан термин «европеоид» (инг. Europoid, нем. Europide) кхоьллина шина дашах «европа» а, суффикс «-оид» а, цуьнан маьӀна «тера» бохург ду.\nXIX бӀешарахь иэдарах лардархьама немцойн талламхочо Ф. Мюллера кховдийра кхин термин — йуккъерахӀордан раса (нем. Mittelländische Rasse), хӀунда аьлча, цунна юкъара къаьмнаш кхаьчнера шайн кхиарехь лакхарчу тӀегӀане Дуьненаюкъара хӀордан бердашца. И термин оцу хенахь тӀеийцира дукхаха болчу этнологаша (Пешель, Гельвальд, кхечара а), XIX бӀешо чекхдолуш аратеттира Ӏилманан белхашкахь Блуменбаха термин, амма хӀинца оцу маьӀнехь лелайо кхин а йоккхачу хӀиндо-йуккъерахӀордан расан доккха декъан маьӀнехь.\n↑ Раса Европеоидная Архивйина 2017-09-11 — Wayback Machine // Большой медицинский словарь\n↑ Кавказан раса — йаззам бу Большой советской энциклопедии чуьра.\n↑ 5.5.3.Продолжение - Европа и Передняя Азия Архивйина 2016-09-10 — Wayback Machine // Богатенков Д. В., Дробышевский С. В. Антропология\n↑ Человеческие расы, Человеческие расы ЕВРОПЕОИДНАЯ РАСА. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2012 шеран 18 октябрехь. Теллина 2012 шеран 30 сентябрехь.\n↑ Происхождение европеоидов., Происхождение европеоидов РАННИЕ МИГРАЦИИ И РАСОВАЯ ЭВОЛЮЦИЯ HOMOSAPIENS. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2012 шеран 18 октябрехь. Теллина 2012 шеран 30 сентябрехь.\n↑ Кавказская раса // Малый энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 4 томах. — СПб., 1907—1909.\nAnthropologica.net Архивйина 2020-09-19 — Wayback Machine\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Кавказан_раса&oldid=7993219»\nТӀаьххьара хийцам бина 2022, 5 май 10:38\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 5 май, 10:38.


Абаза-ХIабла — Википеди\n44°22′15″ къ. ш. 41°38′20″ м. д.HGЯOL\n(Абаза-Хабль дӀасахьажийна кхузе)\nабаз. Абаза ХIабла\nгӀебарт.-чергаз. Абазэ Хьэблэ\n577 стаг (2010)\nАбаза ХIабла картан тӀехь\nАба́за-ХIа́бла (абаз. Абаза ХIабла, гӀебарт.-чергаз. Абазэ Хьэблэ) — Кхарачой-Чергазийн республикан Адыге-ХӀаблан кӀоштан эвла. «Грушкински юьртан меттиган» муниципалан кхолламан юкъайоьду.\n7 Сахьтан аса\nЭвла лаьтта Адыге-ХӀаблан кӀоштан малхбузан зонан къилба-малхбузан декъехь, Большой Щеблонок эркан шинне а берда тӀехь. КӀоштан центран Адыге-ХӀаблан 21 км малхбузехьа ю, Черкесскан къилбаседа-малхбузехьа – 34 км.\nДоза ду эвланийн латташца: Грушка малхбалехь, Ново-Урупски малхбузехь.\nЭвла лаьтта республикан ломан кӀажошкара хьун-аренан зонехь. Меттиган рельеф шунаш долу меттиг ю тулгӀене аренашца. Эвлан мехкан юккъера локхаллаш 652 метр ю хӀордан тӀегӀан тӀера хьала.\nЛаьттан чкъор къастало бес-бесара хиларца. Ду хьалхара кавказан а, ломан кӀажойн а Ӏаьржа латта. Хин тогӀенашкахь байн латтанаш ду.\nГидрографин маша коьртаниг гайтина Большой Щеблонок эрко, лаьттан кӀоргехь доцучу лаьттан бухара хиш а.\nКлимат барамера-йовха. Шеран юккъера хӀаваан температура бакъхьара ю, +9°С гергга. Июлан юккъера температура +20°С, юккъера январан температура −2°С. Максимум температура кхача тарло +40°С, минимум охьаяла тарло −32°С. Вегетацин мур бахло 210 дийне кхаччалц. Шеран йочанийн юккъера барам бу 700 мм шарахь. Церан коьрта дакъа догӀу майра июль кхаччалц болчу муьрехь. Ӏай а, бӀаьста а дукха хьолахь хьоькху малхбален а, къилбаседа-малхбален а мехаш, церан сихалла 20-30 м/с кхочу.\nЭвла йиллина 1921 шарахь Эльбурган эвлара мухажирша. Топониман цӀе гочйо «абазойн эвла».\n1929 шарахь юкъатоьхна керла коьллинчу Грушкински сельсоветан.\nабазинаш 559 96,9 %\nкхин берш 18 3,1 %\nберриш 577 100 %\nФельдшерийн-акушерийн пункт — ур. Первомайски, 39.\nЮьртан оьздангаллин цIа — ур. Первомайски, 36.\nДин[нисъе бӀаьра | нисъе]\nЭвлахь цхьаъ маьждиг ду.\nУрамаш[нисъе бӀаьра | нисъе]\nЭвлахь шиъ бен урам дац\nАул Абаза-Хабль на официальном сайте КЧР\nКоды ОКАТО — Абаза-Хабль\n↑ 1 2 Численность постоянного населения территорий КЧР по окончательным данным Всероссийской переписи населения 2010 года. Архив йина хьалхара хьостан чура 2014 шеран 10 октябрехь. Теллина 2014 шеран 10 октябрехь.\nАдыге-ХӀаблан кӀоштан нах беха меттигаш\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Абаза-ХIабла&oldid=4703559»\n1921 шарахь ехкина нах беха меттигаш\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 20 февраль, 23:20.


NGC 5793 — Википеди\nNGC 5793, MCG-03-38-038, IRAS F14565-1629, IRAS 14566-1629, GSC 06168-00345, PGC 53550, 2MASX J14592480-1641365, 6dFGS gJ145924.8-164137, PSCz Q14566-1629, HIPASS J1459-16a, LEDA 53550, INTREF 629\n3512 километр в секунду\n14ч 59м 24,807с\n−16° 41′ 36,55″\nNGC 5793 — Дохкаллин а, седарчийн гуламийн а керла юкъара каталогехь ягарйина галактикаш.\nWikiSky-da NGC 5793: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Водород α, X-Ray, Астрофото, Харита, Изображение\n↑ NGC/IC (English). NGC 5793.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=NGC_5793&oldid=5060470»


МалагIча меттал ду оаш дукхагIа къамаьл — Сердало\nДукхагIча даькъе ГIалгIайче бахараш гIалгIай болаше а, шоай къаман мотт кIезигагIа бувц гIалгIаша шоайла къамаьл дIа-хьа дувцача хана. Оаха зийнад, тIехьарча хана метта хьаькъе Гос Думе айдаь хаттар дувцаш а доашхаш а хулаш дола дукхагIдоа вIашагIкхетараш из айдаьча наха шоай къаман меттал ца а дувцаш эрсий меттал дувцаш. Дукха ба интернете багIачарех метта хьал дувцача хана из эрсий меттал яздеш. Цудухьа оаха лаьрхIар вай мехкахошта хьалхашка, малагIча меттал ду оаша къамаьл, аьнна хаттар оттаде.\n– ГIалгIай мотт сай гаргарча нахаца бувц аз. Эрсий мотт бувц се деша яхача хьехархошца.\n– Сайна ма могга гIалгIай меттал дувц хьожа со къамаьл, сай нанас лебаь сай наьна мотт из боландаь.\n— Аз дукхагIа эрсий мотт бувц, сай берашка а из мотт мара бувцийтац, хIана аьлча эшаш бац из е сона а е са берашта а. Вай дIадувце а хьадувце а нах башха ба, цар шоай лоIам бар ду. Нагахьа санна Iомабинза баргбоацача лагIа тIа вай мотт отте, тIаккха Iома а баь из бувцаргба аз. ХIаьта хIанз со цунга хьаштъяц.\n— Мах баь варгвац вай метта. ГIалгIай меттаца дувзаденна да са вахар. ГIалгIай мотт вайна даьша йита, цхьаккха хIаманца оза йиш йоаца ганз я, цар лебаь мотт.\n– ГIалгIай мотт, хIана аьлча из са наьна мотт ба.\n— Аз гIалгIай мотт мара бувцац, сона дукхабез сай къаман мотт яхаш вай леларах из бакъдац. ХIана аьлча аз а кхыболча наха а эрсий мотт бувца дукхагIа. воай мотт дукхабеза яхаш вай ювцар харцо йолга ховргда, вай къамах болча наха гIалат доацаш къамаьл де а, язде а ховргдолаш шоай бераш дукхагIа малагIа мотт Iомабе дIачутела хьежача. Сона байнаб нах, эрсий мотт Iомабайта а, ингалсий мотт Iомабайта а, Iарбий мотт Iомабайта а шоай бераш деша доагIадеш. Бакъда, сона вайнавац ший берага гIалгIай мотт Iомабайтардухьа къаьста хьехархо а оттаваь цунна хьехаш саг. Шоашта вайнавале ала.\nДукхагIча даькъе эрсий метта дувц аз къамаьл сайна из дIабувцаш аттагIа доландаь.\n— ДукхагIча даькъе эрсий мотт аз бувце а, сона гIалгIай мотт дукхабезац аьлча бакъдац. Дукха-м кхы а хIамаш деза, бакъда кхайкамаш дар мара воай метта дукха тIера дац вай. Вай сагот-м дац вай мотт дIабаьннабар аьнна, е баха бисабар аьнна. Нагахьа санна нанна бакъахьа хете, бераша из бувцаргба, ца хете бувцаргбац. Ишта хила йиш яцар, кертаца бе беза вай болх.\n– ГIалгIай, меттал сайна бовзачарца, гонахьарчарца ду аз къамаьл. ХIаьта эрсий меттал, дича ца доалача метте ду. Масала деша ягIача, е кхыча къаман нахаца эрсий мотт бувц безаш хул са.\n— ДукхагIйолча хана аз эрсий меттал ду къамаьл. Са чIоагIа безам бар цIенна сай гIалгIай мотт ха а, из бувца а. Амма, сайна нийса из дIабувца ца харахи, вай мехка дукхагIболча наха эрсий меттал мара къамаьл деш цахиларахи аз а дукхагIа эрсий меттал ду къамаьл.\n← Шин книжко чулаьца дуне\nБераши ахкан малхи →\nТретий шахматный штурм\nLa Sorella – монахиня


ГIалгIайчохь дIалаьцна жигархо Нальгиев Мохьмад\nЗазадокху-баттахь протестийн митингехь дакъалацарна полисхоша дIалаьцна Нальгиев Мохьмад. Зорбанаша хааме даккхарца, кху баттан 2-чохь дуьйна лоьцуш бу республикехь жигархой. Хьалхарчу исс дийнахь дIавигира 40 вахархо.\nБайначу беттан 26-чу дийнахь Магасехь митинг хIоттийра, ГIалгIайчоьнан куьйгалхочуьнна дарж охьадиллар тIе а дожош. ШолгIачу дийнахь протестхой дIасалахка болийча тасадаларш хилира гулбеллачийн полисхошца.Талламан комитетан информацица, 10 ницкъахочунна чевнаш хиллера.\nЮристан Беков Мохьмадан хаамна тIе а тевжина, оршотан сарахь Iорадаьккхина Нальгиев лацарх "МБХ медиа" хьостано.\n"ОВД-инфо" хьостано яздира, де хьалха жигархочунна гIуда тоьхнера митингехь хиларна аьлла. Оцу юкъанна, полицино тIе ца витина Нальгиевна адвокат, аьтто ца балийтина цуьнан гергарчийн шайн кIантаца зIе таса.\nIедалан белхахочунна дуьхьал ницкъбина аьлла, бехкевина лаьцнарг, цуьнан цIийнах а, хьоьвсина, иза дIавигинчул тIаьхьа. "ФортангаORG" ТГ-канало хаамбарца, Нальчикехь латтош ву Нальгиев.


Йоккхачу самонца, цхьа элп гал ца долуьйтуш, низамана гIароллехь лаьттачу прокуратуро, кест-кеста, бехк токхаман гIуллакх а долош а, долонза а кIадбоцчу хIуманна а жоьпе ийзабо бахархой.\nТIаьххьара ишта жоьпе озийначех цхьаъ ю яхархо Ахмадова Iайшат. Цунна бехке дуьллуш ду Оьрсийчохь нажжаз йинчу, талорхойн цхьаьнакхетар лоручу ДаIиш тобанан символика интернет машанехь яржор.\nПрокуратуран хьостано гIардаккхарца, цунна дуьхьал гIуллакх а долийна кховдийначу бехкаца, цунна 2 эзар соьман барамехь гIуда тоха тарло я 15 де-буьйса набахтехь даккхийта а мега.\nДиъ шо хьалха Кемерово кIоштан кхело экстремизман кхайкхам-чулацам болуш лерина иллиалархочун Муцураев Тимуран эшарш бахьанехь прокуратуран белхоша само яр бахьанехь, Нохчийчохь таIзарш динарш ши-кхоъ хилла ца Iа.\nУьш сецор а, царна тIеIаткъам бар а могIарера а гIуллакх а хилла дIахIоьттина кхузахь.Бала безачу могIарерчу нахана тамаше хетарг а, цаьрга кхета цалург а ду, ког баькх-баьккхинчохь комаьршша низамаш талхош а, тIе когаш беттачу суьртехь дуй те аьлла, хьоьшуш хилар тидамза а дуьтуш, мехкан прокуратура ши куьг хаьдча санна Iар.\nМасала, кху бовш болчу ГIуран-баттахь, цхьанна-м юххера я генара гергара хиларг доцург, кхин бехке боцу чот йоцуш дукха бахархой лецна ницкъаллин структураша, партал Iаш низамхойн урхалла а йолуш.\n«Шайн лаамехь» гуламашка а хIуьттуш наха шаьш махках баьхнарш а, бохуш берш а бийца а ца оьшу. Цхьаболчу тергамхошна хетарехь, Оьрсийчохь прокуратуран белхой а, Iедалехь берш а цхьаьна дIа а божабелла бертахь «къахьоьгуш» бу.\nВуьшта аьлча, боху цара Iедалехь болчаьрца бертахь а боцуш Оьрсийчохь низамхоша болх бойла дан а дац. Ишта хьажам болчех ву соьлжагIалахо Асланбек.\nАсланбек: «Кху Оьрсийчохь Iедална реза а боцуш прокуратураша болх хир яц. Шаьш бохург ца дахь, Iедалхоша царна алапа лур а ма дац. Iедална мегаш дерг прокурорана мегаш ду-кх, дацахь цунна а ца мега. Нохчийчохь а ду изза дIо-о коьртехь,урхаллехь а ду изза.\nНизам лардеш гIароллехь бу хIорш-м аьлла хан кесталгIа йогIур ю аьлла суна-м ца хета. Хенахь гур долуш хIума дац иза. Кхечанхьа хIуъу а делахь, кху Нохчийчохь хуьлийла лаьар-кх суна нийсо а, бакъо а».\nДукха бахархой тешарехь, хIинцалера Iедал Кремлан урхаллехь мел ду, Оьрсийчохь барта дийцарал сов, нийсонан, бакъонан бух тIехь низам дахаре а дерзийна, маьрша, синтеме зама йогIур ю ала хала ду.\nПрокуроран Чайкин кIентий «LSDU3" а, «IFYAU9" а


Германи -- МухIажирш Гамбургехь, 4Гез2013\n„Немцойн Гуантаномо“, „МухIажаршна таIзарш дар“,“ „ТIебаьхкинчарна гIелонаш яр“, „РогIераниг мила ву?“ - иштта зевне ю кху деношкахь зорбане буьйлучу немцойн коьртачу хаамийн гIирсийн артиклийн цIераш. Хуьлуш ма-хиллара, журналисташна Iедалан белхахошна чул а хьалхох гучуяьллачу цу гIовгIанечу IалагIожан сибат дан а ду вуно ирча: хехочун белхан униформа йоьхна волу цхьа стаг ву лаьттахь, букъа тIехьа дихкина куьйгаш а долуш, Iуьллучу таьIначу басахь чкъор долчу жимчу стеган коьрта тIе ког а хIоттийна лаьтташ, немцойн WDR телевизионан белхахойн каракхаьчначу сарташна тIехь. Уллохь чинчIара хиина Iаш кхин цхьаъ хехо ву.\nИ сарташ дан а ду мацах, шераш хьалха, Iамеркахойн салташа Гуантаномо цIе йолчу шайн базерчу тIеман набахтехь бусулбачу тутмакхашна тIехь латтийна хилла къизаллаш дагайохкуьйтуш. Ткъа Германехь хIинца мухIажарийн шайх „хIаймаш“ олучу юкъараIойлашкахь хехоша гIелонаш йинарш а, гарехь, бусулба хиларо и Гуантаномоца болу бустам кхин а чIагIбо.\nТкъа хилларг боккъал а хIун ду? Муха нисделла дуьненчохь уггаре а тоьллачех социалан система а, мухIажаршна Iуналла даран кхерчаш а, цаьрца болх бан Iамийна говзанчаш а болчу Германехь и тайпа къепедацарш? Муха кадаьлла мухIажарийн юкъараIойлийн хехойн, кхечу белхахошна а, Iедалийн векалшна а ца хууш, цу кхерчашкахь Iачарна гIелонаш ян? Мел дукха бу теша цу хехойн къизаллийн закъалташ хилларш? Ткъа уггаре а коьртанарг- лаьцний куьгбехкенарш, кхел йийр юй царна?\nГезгамашин 28-чохь WDR телеканалан Westpol цIе йолчу программехь дуьххьара бийцаре бира и чамбоцу хилам. Журналисташа дийцарехь, Къилбаседа Рейн-Вестафалли цIе йолчу лаьттарчу Эссен гIаларчу мухIажарийн юкъараIойлахь дIатарбина болу тайп-тайпанчу пачхьалкхашкара тIебаьхкинчу наха латкъамаш бинера цаьрга, шаьшна цу кхерчан гIаролаша гIелонаш йо, аьшнаш а до шаьш цара, аьлла.\nЖурналисташа къайлаха бинчу талламаша гучудаьккхинера, и къепедацарш лелийнарш цхьаьна жимчу SKI цIе йолчу фирман белхахой хиллийла, ткъа шен рогIехь и жима фирма Германи мел ю массо а мухIажарийн юкъараIойлаш ларйар шен карахь долчу European Homecare фирмина куьйгакIелахь хиллийла. Иштта гучуделира, цу фирмехь болх беш волу виъ стаг мухIажаршна тIехь харцонаш а, гIелонаш а лелорна декъахилар. ХIинца и виъ бехке веш ву мухIажаршна кхераме чевнаш ярна.\nАла дашна, царех шиъ хIинцале а поличхошна дика вевзаш хилла ву – корт бахош долу молханаш дохка-эцар а, летарш а бахьана долуш. Цул совнаха, полисхоша дIаболийначу талламашкахь къастор ду, цу виънел совнаха, цхьа а хиллий теша мухIажарийн юкъараIойларчу къепедацаршкахь декъа бохург. Цу Iалашонца, бIеннашка юкъараIойлин бахархошка хеттамаш дIаболийна Iедалхоша.\nАмма Эссенерчу мухIажарийн кхерчаш лелийна ца Iа SKI фирмано балха эцначу хехоша шайн талораш. Иштта генайоцуш Iуьллучу Бурбах цIе йолчу жимчу гIалахь а йиттина хилла цара тайп-тайпанчу пачхьалкхашкара тIебаьхкинчу юкъараIойлин бахархошна.\nМуьлхарчу пачхьалкхашкара билгал гIелонаш лан дезна болу мухIажарш бу бохург Iедалхоша цкъачунна хоуьйтуш дац. Журналисташна гучудаларехь, цу нахах цхьаберш Шемара орамаш болуш бу. Иштта, мел кIезга а, кхин цхьа алжирхо а ву.\nТIаьхьарчу шерашкахь къаьстина дукха Нохчийчуьра мухIажарш Германе дIакхелхина хиларна, вайнах -м бац техьа цу гIелонийн закъалташ хиллачийн могIаршлахь аьлла хаьттира Маршо радионо Берлинехь вехачу немцойн-кавказхойн доттагIаллин юкъараллин куьйгалхойх цхьаъ волчу Душуев Рахьмане. Цуо иштта дийцира цу хьокъехь.\nДушуев: “Схьагучу суьртехь Шемара нах болчух тера ду уьш. Вайн махкахошца и санна хIума, тхуна хаарехь, нисделла дац. Нохчи меллаъ бевзаш бу кхузахь, вайн гIиллакхаш а, амалш а евза. Цундела и тайпа хIума вайчаьрга ца дуьйцу. Нис-м ло вайнаха юккъехь болуш цакхеташамаш, дукхахьолехь кхуза тIебаьхкинчу бусулба пачхьалкхашкарчу нахаца, дин тIехь дар-дацарш хуьлий. Амма иза мотт ца хаарца а, вовшах нийса ца кхетарца а доьзна хуьлу”.\nЦу юкъана расизман орамашна тIехь деш долу зуламаш вуно экама а, лазаме а тIеоьцучу немцойн юкъараллехь а, Iедалхойн могIаршлахь а йоккха IалагIож яьккхина мухIажарийн юкъараIойлахь хехоша нахана таIзарш деш хилла бохучу костано. Лерина гулйиначу пресс-конференцехь Къилбаседа Рейн-Вестафалли лаьттан прокуратурин, кхелан а, полицин векалш бисхилира цу хьокъехь. „И тайпа сурташ боккъал а Гуантаномохь даьхнарш гичахьана суна гина дацара“, - элира цу лаьттан полисхойн декъан президент волчу Рихтер Франка, массо а къепедацарш толлург хиларх а, бехкеберш жоьпе озорг хиларзх а тоьшалла а деш.\nИштта телевизионехула хиллачун хьокъехь вистхилира Германин чоьхьарчу гIуллакхийн министр Егер Ралф а. „И зуламаш бухера дуьйна схьа оха толлур а ду, и саннарг цкъа а кхин ца хилийта къа а хьоьгур ду“, - элира цо.


БуьффагӀ — Википеди\n47°02′12″ къ. ш. 5°49′29″ м. д.HGЯOL\nБуьффагӀ (фр. Buffard) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Ду.\nДозанашца йу Льель, ГӀенн-суьгӀ-Лу, Шампань-суьгӀ-Лу, ПогӀ-Лене.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=БуьффагӀ&oldid=7817603»


Пахаев Мовлди. Нохчийн меттан алфавит хьеян мегар дац. - 19 Февраля 2012 - Нохчийн меттан дош тидаран дошам\nЗорба » Пахаев Мовлди. Нохчийн меттан алфавит хьеян мегар дац.\nАса дуккхаза а леррина ешна «Х1инцалерчу нохчийн меттан графикин проблемаш» ц1е йолу статья а, цунна гонаха йоьдуш йолчу дискуссин материалаш а.\nСтатьях дерг аьлча, цу т1ехь юьйцуш йолу проблемаш йолуш ю. Иттаннаш шернашкахь евзаш ю и проблемаш нохчитйн меттан хьехархошна. Комиссино билгал ма - даккхара, дуьйцуш долчу элпаша «нохчийн меттан хандешнийн спряженин а, ц1ердешнийн легадаран а системехь.., аьзнийн хийцадаларан башхаллаш ган новкъарло» еш хилар а шеко йоцуш ду. И проблема а хьехархошна дукха хенахь дуьйна дика евзаш ю. И новкъарлонаш оьрсийн алфавитан бух т1ехь нохчийн алфавит т1эцчахьана йолуш ю(1938 ш).\nЦул совнаха афавита юкъара я, яь, ю, юь «д1адахаран» проблема цхьаболчу дешархоша шаьш деша буьйлалушшехь «д1айоккхуш» ю. Нохчийн меттан хьехархошна дика бевза и тайпа дешархой. Юьхьанцарчу классашкахь (деа шарахь), цул т1аьхьа лакхарчу классашкахь, хьехархоша ма язде бохушшехь, х1оразза а и г1алаташ нисдешшехь, оцу тобанна юкъабог1учу дешархоша йа, йаь, йу, йуь яздо. Хенан йохаллехь цхьаберш нийса яздан буьйлало. Цуьнан шен бахьана ду. И бахьана берийн, вай тидаме оьцуш боцчу, баккхийчарна бу – бац а ца хуучу, я дош а ца хетачу, цхьана а беран цхьатера боцчу, синх1оттамах (психологически особенности) дозуш ду. (По восприятию информации дети делятся на «слушателей», «зрителей» и «деятелй»). Вай буьйцуш болу дешархой хьалхарчу тобанна юкъабог1у. Оццул нуьцкъала, барамал «сов» (?) ду церан «хазар». Иза я дешархойх, я вайх а дозуш дац. Еххачу заманахь берийн синх1оттаман башхаллаш (особенности психихологи) евзаш волчу хьехархочой, дешархочой беш болчу балхо дешархочун синх1оттам хийцарца («хазар» лахдаларца, «гар», «къахьегар» совдаларца) бен ца волу дешархо нийса яздаран новкъа. Хета тарло, и тайпа хийцамаш лакхахь далийначу бахаьанашна а ца бича ца бовлу аьлла. Делахь а, кхузахь ала дог1у, вай юьйцучу тобанна юкъадог1учу берийн барам дешархошна юкъахь к1зиг хилар, «зрительшций», «деятельшций» буьстича.\nСан сайн а дуккхаза а ойла кхоллаелла, буйцуш болчарех цхьаболу хийцамаш бича дика хир дара, аьлла. Делахь а дешархошна алфавит, йоза, дешар 1амаран долуш долчу зеделлачо тешийна, и хийцамаш бан мегарг цахиларх.\nЯ. яь, ю, юь, ё (т1аьххьарниг, вай хьеха ца деш дитчхьана, статья т1ехь нийсса билгалдаьккхина мА- хиллира, цхьанна а, «ёлка» яздеш бен, дагадог1уш а, новкъарло еш а дац. Изза аьлла дита дезаш ду ы. щ а. Лаахь а, ца лаахь а бохуш делахь, и шиъ д1адаккхарца чекхъялийта еза реформа, алфавит тояр).) И элпаш д1адахаро алфавит мел парг1атйоккху гуш ду статья т1ехь ялийначу таблице мА – хьаьжжина: 2 – 3 процент хир ю иза. Комиссино тидаме эцаза дисина, оцу кепарчу хийцамо (я. яь. ю, юь, ё метта йа, йаь, йу, йуь, йо яздаро) боккхачу барамехь дешархоша (дешархой боцчара а) яздеш долу йоза а, цуьнца цхьаьна дешархойн хин долу г1алаташ а сов дохург хилар.\nОцу элпаша, статья т1ехь билгал ма- даккхара, «нохчийн метан хандешнийн спряженин а, ц1ердешнийн легадаларан а системехь аьзнаш хийцадаларан башхаллаш ган новкъарло еш, коьртачех йолчу грамматически классан категорица дуьхьалонаш кхуллуш хилар» а шеко йоцуш ду. Делахь а иза а флфавит хийца бахьана дац. Хьехаран процессехь и новкъарлонаш д1яхар хала а, чохе а х1ума дац. Ц!ердешнийн классаш а, хандешнийн спряженеш а юьйцучу хенахь, 1фминарг карладоккхуш а, г1алаташна т1ехь болх беш а, хьехархоша дешархойн тидам т1ебохуьйту оцу элпаша шишша аз билгалдеш хиларна, йовзуьйту цара кхуллуш йолу новкъарлонаш.\nКомиссин логикица, аргументашца хьаьвсича, лакхахь далийнарш алфавитехь хийцамаш ца бан тоъал бахаьанаш дацара, кхин цхьа х1ума дацахьра. Ши аз билгалдеш долу элпаш оьрсийн маттахь а ду, алчи а, вай оьрсийн (кириллицин бух т1ехь йолчу) алфавита т1ера схьаэцна ду.\nХхууш ма – хиллара, школехь хьалхарчу классехь нохчийн меттан а, оьрсийн меттан алфавиташ 1амор цхаьна (параллельно) д1ахьош ду.\nХ1инца ялх шо кхаьчначу берийн кхетамца (гарца, хазарца) хьовса г1уртур вай ишттачу суьрте. Оьрсийн метан урокаш. Урокийн тема: Ши аз билгалдеш долу элпаш. Методически лехамаша хьехархочунна т1едиллина ду и тема иштта хьеха: «Подумайте, дети, что будет с русским языком, если мы будем писать йа, йу… Если мы слышим рядом звуки й, а, то обозначаем эти два звука буквой я. Если рядом мы слышим звуки й, у, значит слово пишем с буквы ю…» Нохчийн маттахь изза аьзнаш уллехь лаьтташ хилча, х1ун яздан деза, я х1ун яздийр ду ялх шо долчу дешархоша, муха кхето беза дешархой оьрсийн маттахь и аьзнаш цхьна элпаца билгал х1унда доху, ткъа нохчийн маттахь шина элпаца х1унда яздо. Вай юьйцучу реформано нохчийн а, оьрсийн алфавит, йоза, дешар, меттанаш 1амор долчунна т1е а чолхе, эшаме дийр ду дешархошна. Оцу белхан хьу шернашкаь д1аер яц..\nЯ, ю элпашна т1ера ц1е йолалуш болу дешархой яздан а 1амале, шайн ц1е маца муха язъян еза а ца хууш буьсур бу. Юьхьанцарчу классашкахь хьехархоша яздо тетрадийн мужулта т1ера йоза. Цхьана тетрадаш т1ехь царна шайн ц1ераш цхьана элпаца, вукхарна т1ехь шина элпаца язйина гур ю (Яха, Юсуп, Йаха, Йусуп…).\nБерийн синх1оттаман башхаллашка хьаьжча, уьш лакхахь бийцина «слушательш» хилла ца 1а. Царна юкъахь «зрительш» а, «деятельш» а бу. Церан информаци (хьоьхуш дерг д1алацар, цунах кхетар, йоза яздар) шайн – шайн башхаллаш йолуш ду. Цхьаболчу дешархоша нохчийн а, оьрсийн а маттахь я, ю яздийр ду, ткъа вукхара шина а маттахь йа, йу элпаца билгалдохур ду изза аьзнаш… Керланаш ца кхоьлличи а, юьхьанцарчу классшкахь долчу берийн проблемаш инзаре дукха ю.\nИсторически гуш йолчу заманахь (нохчийн, оьрсийн меттан алфавиташ цхьана бух т1ехь мел ю) нохчийн меттан алфавит хьеян мегар дац (алфавитан бух хийца беза бохург дац иза).1илманчаша, журналистаща, яздархоша юьйцурш шайна гуш йолу проблемаш ю. Вай уьш яц ца боху..\nАлфавитан реформа юьйцучу хенахь, уггара хьалха тидамехь латто деза, коьртачу декъана алфавит оьшуш дерш 5 – 6 шо долу бераш хилар.\nОцу проблеме х1ора 1илманча, яздархо, журналист, хьехархо хьажа веза бернийн синх1оттамехула, берийн б1аьргашца, берийн хазарца, церан кхетамца. Уггара хьалха уьш хьовса беза хьалхарчу клаасашкарчу дешархойн синх1оттамехула: кхузахь буьллуш бу йоза – дешар 1амаран бух.\n(Со ч1ог1а цецваьккхинчарех дара, нохчийн метан цхьаболу хьехархой (!) хьалхатоьттучу реформина реза хилар. Жимма ойла йича, со кхийтира: нохчийн алфавит зайлйозанан бух т1е яккха еза, аьлчи а «реза хуьлчу» баьхна хьехархой т1аьххарчу ткъа шарахь нохчийн алфавитана а, маттана а гонаха дуьйцуш долчу дийцарша).\nМел ойла йичи а сурт ца х1утту, «революционни» йоцчу кепара, я эволюционни кепара, алфавитехь хийцамаш муха бийр бу, «вайн х1инца лелаш долчу йозанца язйина» нохчийн меттан а, литературин а учебникаш а, хрестоматиш а, берашна лерина йолу исбаьхьаллин литератрура а «ца йойъуш». Хьалха сана яздар цхьана заманна могуьйтур ду бахахь, оцу балхо проблемаш д1а ца йоху, алсамйоху, кхин а чолхе йо. Алфавита т1ехь буьйцуш болу хийцамаш бешшехь, учебникащна а, хрестоматешна а, дешархойн йозанан белхашна а т1ехь г1алташ хуьлий д1ах1утту я, яь, ю, юь яздар.\n. Таханлерчу алфавит т1ера буьйлалуш бу вайн къоман исторехь цкъа а ца Хилла кхиамаш. Нохчийн маттахь йолу литература, искусство, метан 1илма, нохчийн маттаца болх беш йолу интеллигенции: яздархой, 1илманчаш, хьехархой, журналисташ, артисташ,.. - дерриге а, массеран некъ таханлерчу алфавит т1ера д1аболабелла бу. Цхьанна а ала дац, шеен кхиарехь тахана йолчу алфавито шена эшам бина аьлла.\nСтатья т1ехь бохучунна т1е а доьг1на, нохчийн йозанан истори нохчийн къам йоза ца хууш дисинчу муьрех лаьтташ ю (д1адаььллачу б1ешеран 60 – 80 – г1ий шераш юкъарадаьхча), ала мегар долуш ю. Алфавитца доьзна дацахь а, статья т1ехь далийначу, нохчийн къам йоза доцуш дисинчу шерийн муьрашна т1етоха мегар ду д1адаханчу б1ешеран 1944 – 1960 – г1а, 90 – г1ий – 2001 – рий шераш. Х1инца алфавит хийцахь (я хийцамаш бахь, бен а дац), цунна т1ахьа бог1у мур а т1етоха дезар ду оцу историна.\nПахаев Мовлди, Йоккха Атаг1а.\nКъастар: Статьяш | Хьовсна: 2402 | Т1едаькхна: Иса_Балаев | Тегаш: нохчийн элпаш, чеченский алфавит, кирилица, Пахаев Мовлди, алфавит


Кавказера Республикаш Оьрсийчоьнах ДIакъастар Къобалдо Националисташа\nОьрсийчоь -- Оьрсийчура националистийн тобанийн декъашхой "Оьрсийн марш" дIахьуш бу Москох, 04Лахь2011\nГIуран-беттан 11-чу дийнахь Москох Манежная олучу майданахь къепедацарш хиллачулла тIаьхьа чолхе даьлла Оьрсийчохь къаьмнийн юкъаметтигашца доьзна долу хьал. Оьрсийчоьнан президенто Медведев Дмитрийс зуламаш дина болу нах жоьпе озор бу бохуш чIагIонаш йо.\nТIкъа Оьрсийчоьнан премьер-министар Путин Владимир цхьанакхетна Москох дуьхьалонан акциш дIаяьхьна болчу фанатийн векалшца. Къилбаседа Кавказера схьаваьлла волчу жимачу стага вийна волчу Свиридов Егоран кошана тIе зезагаш а дехкина Путина, цхьамоггIа националисташна товр долу дIахьедар а дина цо.\nЦу доллучо а бахьана даьккхина Нохчийчоь а, ГIалгIайчоь а, Дагестан а Оьрсийчоьнах дIакъастийча дика хир дар аьлла, къамелаш доло.\nОьрсийн националистаца, Национал-демократин боламан куьйгалхойх цхьаъ волчу Феоктистов Дмитрийца къамел дира цу хьокъехь Маршо Радионо.\nМаршо Радио: ГIура беттан 11-чу дийнахь Москох Манежная олучу майданахь къепедацарш хилира, эзарнаш адамаша дакъа а лоцуш. Кавказана дуьхьала оьзда доцу маьхьарий диттина ца Iаш, цу наха йиттира шайна цигара бу аьлла, хеташ болчу нахана. Хьо а, хьан накъостий а барий цу къепедацаршкахь дакъа лоцуш?\nФеоктистов: Со цигахь вара тергамхо санна. Со дакъа лоцуш вацара. Со хьуьлуш долчуьнга хьоьжуш вара. Со вара цигахь. Вара.\nМаршо Радио: ТIкъа хIу дара цигахь хилларг? Москох милицин хьаькамца къамел дан хьалхаваьлла волу стаг туьтамIаьжиг йоьллина хилар бахьана долуш, кхеташ дацара и нах муьлаш бу. Бакъду иза, цхьа а шеко а йоцуш цхьа хIума дара.\nНагахь иза я нохчий а, суьлий а, я кхечу Къилбаседа Кавказерачу республикера схьаваьлла волу стаг хиллехь, цуьнца къамел а деш лаьттара вацара милицин инарла. Тоххура, хьарча а вина, набахтийна чукхоьссина хир вара иза.\nМуьлаш бара и нах? Уьш баккъалла а футболан фанаташ бара, я экстремисташ бара, я националисташ бара?\nФеоктистов: Дьуххьара дуьйна цу майданахь гудбелла бара массо а боламийн векалш, ма-дарра аьлча. Вуьштта аьлча, цигахь националисташ а бара, фанаташ а бара, тIкъа иштта националистийн ойланаш йолу цхьаьна а боламанна а, вовшахтохараллана а юкъахь боцу нах а бара.\nДерриг а, хилларг а- тIом а, ОМОН-ах тасадалар а, летарш а - дIадоладелира, хетарехь, питантIера. ХIунда аьлча и питанана тесна йолу минот тIекхаччалц, латар хиллалц, цигахь дерриг а хуьлуш дара машаран митинган кепехь, машаран акцин кеп а йолуш.\nМаршо Радио: Путин Владимира и къепедацарш хиллачулла тIаьхьа фанаташца цхьаьна а кхетна, цхьамоггIа дIахьедарш дира. Цо дуьйцург нийса хIума дара. Амма тесна кхерам хьакхалуш бара Оьрсийчоьнна йистехь бехаш болчу нахах.\nРегистрацин яран низамаш то дан дезар ду вай, нагахь махкахь къаьмнашна юкъахь барт ца кара бахь бохуш, вара иза. Ахьа муха мах хада бо Путина йохуш йолчу гIулчийн? Иза шайна тIехIоьттина аьлла, хетий хьуна? Цунна хезна аьлла, хетий хьуна, шаьш сатуьйсуш дерг хIу ду бохург?\nФеоктистов: Церан йиш яц жоп ца дала цу хиламашна. ХIунда аьлча, цаьрна хилларг «шок» ю, иза хир ду моьттуш а бацара уьш, со цуьнах тешна ву. ХIунда аьлча церан реакци дукха моха еанчу нехан санна яра, къаьсттина хьалхарчу деношкахь. Мухха далахь а, сан ала йиш яц уьш тхоьгахьара боьвлла, цара низамаца догIург кхочуш дан доладаллалц.\nТIкъа и хьал хIоьттира вийна волу Егор боху жимастаг фанатийн цхьанакхетараллана юкъахь хилла хилар бахьана долуш. Цундела хиира иза вийна хилара. ТIкъа цу кепара нах байар иттаннаш а, бIаьннаш а хуьлуш ду кхузахь, амма уьш ца хууш дуьсу.\nЦундела, суна хетарехь, хIа-хIа, уьш ца бевлла тхоьгахьара. Мелхо а уьш кхерабелла бу. ТIкъа дукха хан йоццуш хилла долу Путинан фанаташца хилла долу цхьанкхетар, иза беламе хIума ду шен чулацамехь. ХIунда аьлча, хIинца фанаташ уггара ган а гуш болу кхерам бу Путинан режимана.\nМаршо Радио: ТIкъа, нийса дарий цо вийна волчу фанатан коша тIе зезагаш дахкар? Хьалха дуккха а бевзаш болу нах байича, тергал а ца беш ма-битара цо уьш. Иза хIун ала лууш вара цу кепара?\nФеоктистов: Кхузахь масийтта верси ю. Уггара хьалхарниг карарчу хенахь вайн махкахь яьржина йолу верси ю, и акци Путинна накъосталла деш вовшахтоьхна акци ю бохург.\nМедведевца цо къовсучу хенахь хилла ю бах иза. Со баш тешаш вац цуьнах. Суна хетарехь, иза адам дIатедан гIортар ду, тхо а шоьца ду шуна аьлла, тхуна иза ша-дерриг а хууш ду шуна аьлла. Амма уггара беламе дерг ду иза ша-дерриг а цара дIахьуш йолчу политикан тIаьхье хилар.\nТIкъа уьш кошанна тIе бахаро юхавалор вац и стаг а, я кхин болу байинарш а. Цундела аса цуьнан мах хада бо иза дукха мах боцу вон йина пиар хилар санна.\nМаршо Радио: Националисте къечу къомах болчу нахана хетачух лаьцна хаттар беламе хеталахь а, хоттур ду аса хьоьга. Путина лаьцна йолу позици бахьана долуш, хIун ойланаш хир ю аьлла, хета хьуна Къилбаседа Кавказера схьабевлла болчу нехан.\nФеоктистов: Аса иштта эра дара. ГIура-беттан 15-чу дийнахь хилла долу, цаьрна дуьхьала хилла долу тасадаларш а, цаьрна дуьхьала хилла йолу акциш а, хIинца лелаш долу эладиттанаш а и дерриг а оьшуш дац диаспорашна, со цуьнах тешна ву. Диаcпораш цхьанна дуьхьала лаьтташ яц.\nУьш дуьхьала ю муьххачу а девнна. Фанаташ а бу конфликташна дуьхьала. Тхо а ду конфликташна дуьхьала. Тхуна иза оьшуш дац. Тхуна оьшуш бац урамашкахь тIом, я цу тайпа долу кхин долу хIума а.\nТхуна лууш дерг низам массерна а цхьаъ хилар бен кхин хIумма а дац, цхьаьнге а беш озабезам а боцуш.\nМаршо Радио: ТIкъа шуна, националисташна хIун дан деза аьлла, хета махкахь хIоьттина долу хьал цхьана хорша дерзо? Кавказахошка хаьттича цара дийра дерг-м кхеташ ду.\nЦара-м гулам дIабахьа беза къоманf юкъахь лоруш болу нах а гулбина аьлла, эра дара. Амма цу кепара ламасташ доцучу оьрсашца и гIуллкх муха чекхдоккхур ду хууш дац. Цундела шуна хIун аьлла хета? ХIун дан деза?\nФеоктистов: Ма-дарра аьлча, суна сайна хеташ дерг иштта ду. Аса иза сайн накъосташца дийцаре а дира, тахана а дийцаре дийра долуш а ду оха иза сарахь.\nСо тIех сов тешна ву политикан дехарш деш акци йеза аьлла, энерги яйа ара а ца довлуш, могIарера дуьхьалонан акци а йоцуш, политикан дехарш а долуш хилла йезаш ю иза. Цу дехарехь аьлла хир ду хIу а, муха а деза тхуна аьлла.\nОьрсийн юкъараллин боламерачу а, Оьрсийн Васт олучу боламера а, Оьрсийн гражданийн кхеташо олучу вовшахтохаралло а Москох и хиламаш хиллачулла тIаьхьа масийтта де дьалча дIахьедар тIеэцна.\nЦу тIехь оха масийтта цу кепехь дехар дина Iедалшка. Цаьрна юкъахь цхьацца конституцина тIера артикалш хийцар а ду. «Э» цIе йолчу экстремизмана дуьхьала йолчу центран метта этникан зуламийн тобанашца къийсам латторан тоба кхоллар а ду. Кхин а цхьамоггIа дехар а ду.\nСуна хетарехь, тхоьга вовшахтохалур яра и тхайна хетарг дIакхайкхор Iалашонца лерина йолу акци. Бакъдерг аьлча, иза суна сайна хетарг ду. Соьга билггала алалур дац и акци хир ю я яц.\nМаршо Радио: Кхузахь ала деза. ХIара интервью дIаязйина дукха хан ялалае хаам кхечира, Москохарчу милицин урхалло сацам бина этникан бух тIехь кхоллайелла йолчу зуламхойн тобанашца къийсам латтор Iалашонца леррина тоба кхолларца доьзна долу хаттар дийцаре дан аьлла.\nПутина элира шен дезар ду Оьрсийчурча яккхийчу гIаланашка богIуш болу нах совцо низамаш тIеэца аьлла. Аша лоьхург изза ма-ду? Шу а ма ду Оьрсийчу кхечу къомах болу нах бахкарна дуьхьала? Шу муха хьоьжу цу гIуллакхе?\nФеоктистов: Тхан боламехь иза коьртаниг дац. Иза оха къийсам латточу политико кхоьллина йолу тIаьхьалонаш ю. Иза цу политикан цхьа гайтам бу. Иза тхан болам хиларан Iалашо а яц.\nНагахь цара иза дахь а, иза низамаца болх беш хилахь а, коррупцица доьзна а ца хилахь (со цуьнах чIогIа шеко йолуш ву) иза дика ду. Амма со кхоьруш ву цуьнах пайда оьцур бу оппозицин жигархошна а, реза боцучу бахархошна а духьала къийсам латтош бохучух.\nМаршо Радио: Новый регион олучу интернет сайто шен агIонна тIехь хаттар хIоттийна, шуна муха хетар дара Оьрсийчоьнах Кавказера кхо республика ГIалгIайчоь а, Дагестан а, Нохчийчоь а дIакъастийча аьлла.\nКхузахь тIе тидам бохуьйтуш ду 74 % дакъа лаьцна болу нах и республикаш дIакъаста лууш хилар. Къилбаседа Кавказера схьабоьвлла болу нах вежарий а бу, цаьрца цхьаьна даха деза вай аьлла, хеташ бу кхо процент ца кхоччуш цу талламехь дакъалаьцна болу нах. Ахьа муха жоп лур дара цу хаттарна?\nФеоктистов: Со дуьхьала хир вацара, со агIонча ву ала а мегар ду, цхьаъ дан а хьожур вара со цу хаттарх лаьцна ерригкъоман референдум вовшахтухуш а, дIахьуш а хилча. ХIунда аьлча, сихха уьш дIакъаста йеза аьлла хеташ-м вац со.\nДелахь а, цхьа а ирча бохам а ца го суна уьш дIакъастахь, дерриг а къомо сацам а бина. Амма суна хетарехь, цкъа дуьххьара цу республикийн статус хийца йезара, цигахь хIинца йоцуш йолу конституцин къепе а хIоттош.\nЦигахь хоьвшина Iаш бу меттигера жима паччахьаш. Цара шайна луург а до, шайна хеттачу кепехь а до цара иза. Ткъа тIаьххьара дина долу шарIан низам Оьрсийчоьнан федерацин низамелла а лакхара ду аьлла, долу дIахьедар муха тида деза?.. ТIаккха хаттар кхоллало... Дахийша шу шайн пачхьалкхехь, шайн низамашца аьлла.\nМаршо Радио: Ткъа цу республикашкахь бехаш болчу нахана луур ду аьлла, хетий хьуна Оьрсийчоьнах дIакъаста?\nФеоктистов: Кхузахь коьрта хаттар хир ду и референдум муха дIахьура ю бохург. Нагахь санна, иза нийса а, демократин чулацам болуш а хилахь, со цецвера вац цу республикашкарчу къаьмнаша шайна маьрша хила лаьа аьлла, кхаж тосург хиларх.\nНагахь санна, хIинца Оьрсийчохь харжамаш а, референдумаш а дIахьуш ма-хиллара и референдум дIахьахь, жамI вайна хIинцале а хууш ду. ХIунда аьлча Кавказерачу республикашкара элиташ лууш ю Оьрсийчохь кхин дIа а шаьш дисийта, шаьш яккхийн экономикан гIоленаш оьцундела цу гIуллакхах. И гIоленаш коьртачу декъана цаьрна шайна хуьлуш ю.\nМаршо Радио: Советан Iедал долчу хенахь оцу кепара, хул а ца деш, националисташ арабовлуш ца хиллехь а, къаьмнашка цабезам хилар хьулдина дацара. ТIкъа хIинца оццула ир хIунда делла и хаттар? ХIун хилла кху тIаьхьарчу заманахь?\nФеоктистов: Цкъа далахь, Ельцин волчу заманчохь, Советан Iедал доьхначулла тIаьхьа даьллачу 10 шарахь, нахана коьртаниг дара хенах бовларца доьзна долу хаттар. Иза цхьатерра мехала дара массо а Оьрсийчоьнан территорина тIехь дехаш долчу къаьмнашна а, халкъашна а.\nЦхьа а айина каста яцара махкахь. ТIкъа Путин Iедале веача... Кавказ дIатейеш ю а, Кавказах туристийн Макка йеш ю а аьллачу лозунгашца ма-веарий иза Iедале, церан дийзира Кавказ а, Кавказера къаьмнаш а хьала айа. Иза ша-деррриг а IаьIира 10 шарахь. Цхьацца лелхарш дуьйла делла дуккха а хан яра. Дагадаита аша Кондопогехь 2005-чу шарахь хилларг.\nХIинца Москох а, кхи а дуккха а лелхарш ду. Иза ша-дерриг а миграцин политикан жамI ду. Вуьшта аьлча, Оьрсийчу хьаьдира цхьаммо а Iуналла деш йоцу Iовраш. Цхьа а ма-ваций миграцина дуьхьала. Массо а лууш ву цунна регламент йеш хилийта а, цунна Iуналла деш хилийта а.\nТIкъа хIинца тхан дозанаш схьадиллина ду, тхо долчу массо а чуоьхуш бу, муьлаш а бу ца хуу нах. Уьш коррупци йолчу системехь бехаш хуьлу. Церан Iар а ду цу коррупцино юкъйинчу системехь. Цунделла цхьамоггIа гIоленаш ю цера, низамаш бохург деш болчу меттигерачу бахархойн йоцуш йолу.\nМаршо Радио: ТIкъа Оьрсийчоьнан конституцино бакъо ма-ло хIора а вахархочунна шайн пачхьалкхехула дIасалела. ТIкъа цунна хIу дийра ду вай?\nФеоктистов: Цундела кхоллало Кавказера кегийра нах Москох богIуш бу аьлла, хабар даьржича хIоьттинарг санна долу хьал. ГIуран-беттан 15-чу дийнахь Москох бекхам бан кегийрахой богIуш бу аьлла, интернетехь хаамаш баьржича, хаттар хIоьттира цаьрна дуьхьало ян йеза, нагахь иза бакъ далахь аьлла.\nТIаккха кхолладелира и хаттар, уьш Оьрсийчоьнан махкахой бу, церан бакъо а ю маьршша дIасалела, тIаккха иза муха дийра ду аьлла... Кхузахь, цхьа шеко а йоцуш, ларлуш политика дIаяхьа йеза чоьхьарчу миграцех хьакхалуш йолу. Иза кIорггера дийцаре дан дезаш долу хаттар ду.\nЦкъа дуьххьара тхо лууш ду и проблемаш йицаре яйта хьул а ца йеш, массерна а гойтуш. Цигахь гуш хир ду хIун дан деза диаспорашна а, къаьмнийн вовшахтохараллашна а, пачхьалкхан структурашна а, махкахойн институташна а юкъахь дийцарш дIахьуш.\nТIаккха цхьаъ дийца мегар ду цуьнах лаьцна. ТIкъа тахана цхьацца хIуманашг хьалха-м тоьттур ду ахьа, амма церах хIора а хIума прожект бен хир яц.\nМаршо Радио: Шун тоба дукха йоккха яцахь а, аша дуьйцург хезча дагтIе даьтта хьакхнача санна хеташ дуккха а нах хир бу шу санна ойланаш йолуш болу. Цу нехан цIарах хIун эра дара ахьа Къилбаседа Кавказехь бехаш болчу нахе, ша аьлча нохчашка?\nФеоктистов: Дерг аьлча, суна чIогIа дика хийтира дукха хан йоццуш ГIалгIайчоьнан президенто Евкуров Юнус-Бека дина долу къамел. Цо далийра дика а долуш шира кавказахойн киц.\nХьо тIе хиинарг хьена варда ю а хьажий, цу стеган зурма лакхъа аьлла, дара иза. Тхо кийча ду муьлхха а къам лара, тхо кийча ду церан куьлтуран ламасташ лара. Тхо цIкъа а ца хилла кхечу къоманна дуьхьала даьлла долу къам санна.\nТхо даиман а хилла хьаша тIеэца кийча а, бепиг юьхк йекъа кийча а, хьеший баьхкича хаза хеташ а. Амма тхуна луург а, оха тIедилларца доьхуш дерг а цхьаъ ду. Оха доьха вайн юкъарчу цIа чохь юкъарчу низмашца дахар а, иза коьртаниг дар а.\nХIара интервью дуьххьара эфирехь хилла ГIуран-беттан 26-чу дийнахь 2010 шарахь.


Цхьанатоьхначу Штаташкахь шегахьа болх беш хилла итт шпион лацаран хьокъехь ша дезачунна тIехь ойла еш ю Оьрсийчоь. Ший а – Кремл а, шпионашна болх белла йолу Оьрсийн Арахьарчу Талламан Урхалла а дуьхьала ю, шпионийн гIуллакх тIехула цхьа а коммент ян. Оьрсийн лаккхарчу Iедалх, цкъачунна вистхилларг, веккъа цхьа, оьрсийн арахьарчу гIуллакхийн министр Лавров Сергей бен вац. Израилехь визит дIахьуш волчу Лавровс Iоттар а еш элира, ша Цхьанатоьхначу Штаташка дехар дина, хилларг хIун ду кхетаде аьлла.\nЛавров Сергей: Х1ун ду мила ду ца дийцина тхоьга, дийцарх догдохуш-м ду тхо. Соьга тахана алалур дерг х1ун ду аьлчи, иза дан хаьржина йолу киртиг, ч1ог1а говза хаьржина ю.\nМаршо радио: Амма и говзалла стенна тIехь ю ца кхетийра оьрсийн министро – я, оьрсийн президент Медведев Дмитрий Iамеркера дIа ма-ваххана дера я, шпионаш лацар, оьрсийн а, Iамеркан а юкъаметтигаш толуччу хенахь нисделлий дера.\nЦхьанатоьхначу Штатийн Iедалша оршот дийнахь официала кепара дIахьедар дира, шаьш бохийна, вуно лерина дIанисбина хилла оьрсийн шпионийн гуо, аьлла. Оцу шпионашна тIехь хилла политикан хьосташ оьрсашкахьа дахар а, оьрсийн Iедална оьшу маьIне информаци гулъяр а.\nИтт шарахь сов талламаш бинчул тIаьхьа, Цхьанатоьхначу Штаташкарчу Талламан Федералан Бюроно сацам бира, оьрсийн президентан кхиаме визит чекхяьлла масех де а далале, шпионаш лаца. Цхьанатоьхначу Штатийн цхьа моггIа гIаланашкахь лецна бу уьш – Нью-Йорк а, Монклейр а, Нью Джерси а, Арлингтон а. Лаьцначарга бехк кховдийна, арахьарчу Iедална низамехь боцу болх барна. Цунах догIу лаккхара таIзар, набахтехь доккхуш долу пхи ду. Амма, цкъачунна уьш бехке ца бина шпионаж лелорна.\nЦул сов, лаьцначарах исс стаге кходийна бехк, ахчанаш цIандарца боьзна бу. И тайпа зулам динчунна, Iамеркан низамо йоккха хан кхайкхайо – ткъеха шо набахтехь даккхар.\nЦхьанатоьхначу Штатийн Талламан Федералан Бюрон хьесапехь, шпионаш бу боху нах информаци лоьхуш хилла Iамеркан заррат герзех а, гIажаршца Вошингтоно дIакхоьхьучу политикех а, Коьртачу Талламан Урхаллин куьйгалхойх а, конгрессменах а лаьцна информаци.\nIамеркан хаамийн гIирсаша дийцарехь, Цхьанатоьхначу Штаташка бахкале, оцу наха меттанаш Iамийна ца Iаш, хаамаш дIабохьуьйту къйалаха шрифт лелон говзалла караерзийна а хилла.\nЦхьаболчу эксперташна хетарехь, хIокху муьрехь лаа гIарадаьккхина дац шпионийн гIуллакх. Оцу хьокъехь вистхуьлуш, Москох туп тоьхначу тIеман эксперто Гольц Александр элира:\nГольц: Гуш ду Федералан Талламан Бюроно и г1уллакх, эшахь а аьлла, латтош хилла хилар. Мел лаххара а, 2003-чу шарахь дуьйна царна т1ехьа бевлла лелаш хилла уьш. Шайн президенте Обама Бараке оьрсашца ларлуш хила веза ала лууш болу политикан ницкъаш бу Цхьанатоьхначу Штаташкахь. И ду-кха иза ша-дерриг а.\nМаршо радио: Амма, кхечу эксперташна хетарехь, Медведевин визит чехк а ялийтина, шпионаш лацар, политикица доьзна хIума дац. Советан заманахь КГБехь болх а бина, хIинца Британехь вехачу Гордиевский Олега а бакъдо иза.\nГордиевский: Масех шарахь царга хьоьжуш хилла хиларе терра, иза зорбане даккха лууш бара уьш еххачу хенахь. Цара бина болх эрна бан там бара, шпионаш д1абаха тарлора. Цундела, цара Обамера пурба даьккхинера и хаам зорбане баккхийта. Оьрсийчоьнца нисъечу юкъаметтигех лаьцна аьлчи, цуьнан доьзна х1умма а дац. Оьрсийчоьнца йолу юкъаметтигаш шийла юьсуш ю.\nМаршо радио: Iамеркехь оьрсийн шпионийн маша лацарца доьзна къамелаш деш дагадоуьйту, 1957-чу шарахь Нью-Йоркехь вевзаш волу советан шпион Абель Рудольф лацар. Шен иштта цIе яьккхинера, кIорггера къайлавахийтина хиллачу Фишер Виллис ша лоцуш. 1962-чу шарахь иза хийцира, Советан пачхьалкхехь чудаийтинчу Iамеркан кеманна урхалла динчу пилотца, Поуэрс Гаьрица.


Вье-Конде — Википеди\n50°27′34″ къ. ш. 3°34′06″ м. д.HGЯOL\n▲10 465 стаг (2019 шеран 1 январь)\nВье-Конде (фр. Vieux-Condé, фр. Vieux-Nord-Libre) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — НогӀ.\nДозанашца йу Перювельз[d], Конде-суьгӀ-л'Еско, ФгӀен-суьгӀ-Еско, ЕгӀни (НогӀ), Одоме.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Вье-Конде&oldid=7822265»


Купить Подушка круглая Авиньон голубой в интернет-магазине Домалетто. Отзывы, размер, цвет.\nГлавная / Каталог / Декоративные подушки / Круглые / Подушка круглая Авиньон голубой\nПодушка круглая Авиньон голубой\nПодушка круглая Авиньон\nЧехол на стул Авиньон бежевый\n1 чехол на стул


Савиньи-ан-ГӀевегӀмон — Википеди\n46°38′03″ къ. ш. 5°25′16″ м. д.HGЯOL\n▼1137 стаг (2019 шеран 1 январь)\nСавиньи-ан-ГӀевегӀмон (фр. Savigny-en-Revermont) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Сона а, ЛуагӀа а.\nДозанашца йу БогӀепегӀ-ан-БгӀесс, КугӀлау, Кондамин (ЖуьгӀа), МальгӀе (ЖуьгӀа), Бонно, БофогӀ (ЖуьгӀа), Фласе-ан-БгӀесс, Сажи (Сона а, ЛуагӀа а), Ле-Фе, Beaufort-Orbagna[d].\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Савиньи-ан-ГӀевегӀмон&oldid=7833114»


Подшипник генератора ГАЗ TRIALLI бол./мал.\nПодшипник генератора ГАЗ TRIALLI бол./мал.\tАртикул CA 724\nКод - х8672\nРемень поликлиновой 4PK965 CHE...\n1 844 руб\tВ корзину\nРолик натяжителя ГАЗ (ЗМЗ 405,...


Лараме хьехархой, даггара декьаладо шу шайн корматталин денца! Баркалла шуна шаьш хаьржиначу балхана доза доцуш тешаме хиларна. Могшалла, ирс, аьтто шортта хуьлда шун дахарехь!


КлегӀфужегӀ — Википеди\n48°48′23″ къ. ш. 0°41′48″ м. д.HGЯOL\nКлегӀфужегӀ (фр. Clairefougère) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ОгӀн.\nДозанашца йу ГӀуьлли.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=КлегӀфужегӀ&oldid=7835794»


Караганда (KZ) — Актогай (KZ) ~ 248 км\nнасіння сафлору кільк. машин: 99\nЧапай (KZ) — Челябінськ (RU) ~ 1130 км\nнасіння соняшника кільк. машин: 9


Паринье-л'Евек — Википеди\n47°51′02″ къ. ш. 0°06′29″ м. д.HGЯOL\n▼1075 стаг (2018 шеран 1 январь)\nПаринье-л'Евек (фр. Parigné-le-Pôlin) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Луаран латтанаш регионехь. Коммунан департамент — Сарта. Дозанашца йу Геселар, Ивре-ле-Полен, Серан-Фультурт, Роезе-сюр-Сарт. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Паринье-л%27Евек&oldid=5178226»


ШеннебгӀен — Википеди\n48°40′47″ къ. ш. 0°46′54″ м. д.HGЯOL\nШеннебгӀен (фр. Chennebrun) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ.\nДозанашца йу АгӀмантьегӀ-суьгӀ-АвгӀ, Болье (ОгӀн).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ШеннебгӀен&oldid=7847551»


АРСАНОВ САЬIИД-БЕЙ (1889 – 1968)\nНохчийн исбаьхьаллин литература, къоман культура кхиорехь, Нохчийчохь йоза-дешар даржорехь ХХ бIешеран хьалхарчу эхехь Iаламат доккха гIуллакх дина Арсанов СаьIид-Бейс. Мехала ю цуьнан кхолларалла. Къоман литературехь йоккхачу эпически жанрехь чекхъяьлла йолу произведени – роман дуьххара Арсанов СаьIид-Бейс язйина.\nЧолхе а, хала а хилла яздархочун дахаран, кхоллараллин некъ. Арсанов СаьIид-Бей вина 1889 шеран 2-чу октябрехь Нохчийчохь, Жимачу АтагIах, ахархочун Арсанбекан доьзалехь. ЧIир тIеяр бахьана долуш юьртах вала дезна Арсанбекан. Шен доьзалца Владикавказе кхелхина а вахна, цигарчу дашший, детий доккхучу заводе балха хIоьттина иза. 1905 шарахь Россехь белхалой меттахбевлла, революцин болам болабелча цу юкъа вахна Арсанбек. Революцин боламехь дакъалацарна 1907 шарахь паччахьан Iедало лаьцна Сибрех вахийтина иза.\nСаьIид-Бейс Владикавказехь 4-шеран училище чекхъяьккхина. 1907 шарахь Баку гIалахь цхьана гIишлошъяран организацин конторехь коперовальщикан, чертежникан болх бина. Цул тIаьхьа Одессе а вахна, цигара электротехнически училище чекхъяьккхина, дешарца цхьаьна болх а беш. Юха цIа а вирзина, цхьана муьрехь Владикавказехь болх бина, «Терек» газетаца юххера уьйр а латтош. 1910-чу шарахь Петербургерчу политехнически институте деша воьду Арсанов СаьIид-Бей. Кхузахь революционни ойла йолчу студентащца цхьаьна вара СаьIид-Бей. Политически демонстрацешкахь дакъалацарна чувоьллина иза. Ши бутт чохь а баккхийтина, Вятски губерни ссылке хьажийна. Цигара вада аьтто а баьлла Варшаве а, цул тIаьхьа дозанал дехьа Германи а кхочу иза. Цигахь цхьана машинаш ечу заводехь слесаран а, монтеран а белхаш бина цо. Студентийн гIаттамашкахь виллина дакъалоцуш а хилла иза. Арахьа дуккха а хало, гIело лайна цо, амма дуьне а, адамаш а довзарехь мехала хан хилла иза яздархочунна. Хьалхара империалистически тIом болабелча, Росси юха вогIу Арсанов СаьIид-Бей. ЦIа вирзинчул тIаьхьа 1917-1921 шерашкахь Иркутски университетехь доьшу цо. Колчакан кIайчу эскаршна дуьхьал бинчу тIемашкахь дакъалоцуш а хилла иза.\n1921 шарахь кхайкхина Нохчийчу схьавалаво Арсанов СаьIид-Бей, идеологически болх дIабахьарца доьзна гIуллакхаш тIедохку цунна. Арсанов СаьIид-Бейс белхаш бина тайп-тайпанчу серлонан, бахаман, партийни учрежденешкахь. Доккха гIуллакх дина цо Нохчийчохь йоза-дешар даржорехь.\nНохчийн дуьххьарлера газета арахецаран гIуллакх тIедиллина Арсанов СаьIид-Бейна. Корматалла вовшахтохараллин оьшу болх дIабахьа дезна. Цу тIехь Арсановна, Нохчийчу а веана, дика гIо дира хIетахь Ростовехь «Советский Юг» газетан редакцехь балхахь хиллачу Александр Фадеевс. Оьрсийн гоьваьллачу яздархочунна даггара баркалла аларца хьахайора Арсанов СаьIид-Бейс и хан. 1923-чу шеран 23-чу апрелехь, Арсанов СаьIид-Бей редактор а волуш, араелира «Советская автономная Чечня» газетан дуьххьарлера номер. ТIаьхьо, «Серло» цIе а йолуш, нохчийн маттахь арахеца долийнчу оцу газетан доккха маьIна хилла къоман литературий, культурий кхиорехь.\nЦул тIаьхьа Москва балха дIавуьгу Арсанов СаьIид-Бей. Цхьана муьрехь Кремлерчу Оружейни палатехь Iилманан секретарь Iийна иза, тIаккха масех шарахь ВЦИК-ан Президиумехь Нохчийчоьнан векал а хилла.\nОцу хенахь Нохчийн областан партин органашкахь болх беш нохчийн кIезиг хилла. Дуьххьара Нохчийн обкоме балха хIоттийна веккъа цхьа нохчи – Авторханов Iабдурахьман, орготделан заведующи. Цо гIайгIабарца обкоме дIаэца болийна нохчийн къомах болу белхахой. Иштта обком партин культпропотделан заведующи хIоттийна Арсанов СаьIид-Бей. Оцу хьокъехь яздина шен дагалецамашкахь Авторханов Iабдурахьмана.\nПартин ЦК-н тидамехь хилла лаккхара дешар а дешна, кIорггера хаарш а, доьналла а долу Арсанов СаьIид-Бей. Тайп-тайпана жоьпаллин гIуллакхаш тIедохку цунна. 1933-чу шарахь иза хьажаво Колыме, пачхьалкхан органашка балха. Цигахь шина шарахь райисполкоман председателан болх бо цо. 1935-чу шарахь Нохчийчу цIа вогIу иза. Нохч-ГIалгIайн меттан, историн Iилманан-талламан института директор хIоттаво Арсанов СаьIид-Бей. Кхузахь цо доккха гIуллакх дина нохчийн, гIалгIайн меттанаш а, истори а Iилманца таллар вовшахтохарехь. Леррина тидам тIебохуьйту къоман барта кхолларалла гулъярна а, иза зорбанехь арахецарна а.\n1937-чу шеран 3 октябрехь Арсанов СаьIид-Бей НКВД-ан белхахоша, лаьцна чу а воьллина, буржуазни националисташна гIо деш хилла аьлла, бехке а вина, Сибрех вахийтина. ТIаьхьа, яздархочуьнан цхьа а тайпа бехк цахилар билгал а доккхуш, мукъа витина.\nНохчийн къам махках даьккхинчу хенахь, шовзткъалгIий – шовзткъеитталгIий шерашкахь яздархочо Казахстанехь халкъан образованехь болх бо. Республика метта а хIоттина, цIа дирзинчул тIаьхьа, 1957 шарахь Нохч-ГIалгIайн республикин Яздархойн Союзан правленин председатель хаьржина иза. Цу даржехь болх бина Арсанов СаьIид-Бейс 1959 шеран март баттахь пенсе ваххалц.\nАрсанов СаьIид-Бейн произведенеш дуьххьара зорбане евлла 1924-чу ш. Цу хенахь «Советский юг», «Известия» газетийн агIонаш тIехь кест-кестта арадовлу цуьнан дийцарш, очеркаш, статьяш. ТIаьхьо Арсанов СаьIид-Бейн произведенеш арайийлина «Красная новь», «Народный учитель» цIерш йолчу журналаш тIехь а. Арсанов СаьIид-Бейн цIарца дозаделла ду къоман литературехъ романан жанр кхоллаялар. 1930 шарахь «Революция и горец» журналан кхаа номерехь зорбатуьйхира яздархочуьнан йоккхачу эпически произведенин дакъош. Цул тIаьхьа цхьа шо даьлча нохчийн маттахь «Ши тIаьхье» цIе а йолуш араелира и роман. 1930 шарахь зорбанехь араяьлла Бадуев СаьIидан «ПетIамат» цIе йолу чекхъяккхаза йисина роман а.\nЦу тайпана, Бадуев СаьIид а санна, къоман литературехь романан жанр йолорхо ларалуш ву Арсанов СаьIид-Бей а. Билгалдаккха деза, Бадуев СаьIид юьззина чекхъяьлла роман язъян ца кхианехь, Арсанов СаьIид-Бейс эпически йоккхачу форманан берриге а лехамашна жоп луш йолу роман нохчийн, гIалгIайн литературашкахь дуьххьара язйина хилар. «Маца девза доттагIалла» цIе йолчу романан хьалхара вариант ларалуш ю «Ши тIаьхье». Турпалхойн васташ даржош, сюжетан зIенаш тIеюзуш, идейно-исбаьхьаллин чулацам кIаргбеш болх бина автора шен произведени тIехь. «Маца девза доттагIалла» роман араяьлла 1956-чу шарахь Алма-Атахь. ХIХ бIешо чекхдолучу – ХХ бIешо долалучу муьрехь Нохчийчоьнан юкъараллин дахаран социальни хьелаш гайтина романехь.\nОцу хенахьлерчу дахаран суьрташ эпически шуьйра а, кIорггера а дехкина. Тайп-тайпанчу географически меттигашкахь кхочушхуьлу гIуллакхаш, дуккха а исторически хиламаш бу романан чулацамехь. Къинхьегаман халкъо, тайп-тайпанчу къаьмнийн векалша паргIатонехьа латто къийсам гайтар ду романехь коьртаниг. Къаьмнашна юкъахь интернациональни доттагIалла кхолладаларан а, иза чIагIдаларан а хьелаш гайтина автора. Шина чкъурах бу романан турпалхой: Арсбий, цуьнан могIарера бершший; Беной, цуьнан нийсархой. Царах хIор чкъор а шайн хенаца догIуш, шайн амалшца, лехамашца гайтина. Дегайовхонца кхоьллина Арсбин, Джабраилан, Джон, ТIатIашан, церан накъостийн васташ. Цаьргахула гайтина адамийн ойланехь хуьлуш болу хийцамаш. Дахаран, шайна гонах гуш долчуьнан социальни маьIна дан Iема уьш. Арсбин кхетам кхиарехь мехала яра цуьнан Ивашинца а, Ульяшеваца хилла уьйраш. Романехь дикачарах ду зударийн васташ: Хедижат, Селима, Ульяшева. Боккхачу деган лазамца, амма царах воккхаверца гайтина уьш автора. Ша-тайпана хьежамаш бу авторан кегийрхошка: Бенога а, цуьнан накъосташка а. Сирла хиндерг царах доьзна лору автора.\nЯздархочо шуьйра пайдаэцна шен романехь халкъан барта кхоллараллех. Цунна кIорггера евзара нохчийн фольклор. Арсанов СаьIид-Бейс гулйина, зорбанехь арахецна къоман барта кхоллараллин шиъ сборник. Шен къастамаш бу «Маца девза доттагIалла» романехь халкъан барта произведенех пайдаэцаран. Фольклоран битамаша гIо до авторна къоман ламасташ, г1иллакхаш, оьздангалла йовзийта, адамийн ойланехь дерг гучудаккха, церан лаамаш, сатийсамаш гайта, халкъан дахаран къеггина долу суьрташ дахка. Джабраилан иллеш, Селимас шен шина йоIана дуьйцу туьйранаш, хабарш романан хиламех къасталур доцуш дIаийна ду. ДуххьалдIа барта произведенеш текстана юкъаялорца кхачалуш яц романан барта кхоллараллица йолу уьйраш. Яздархочун идейни, исбаьхьаллин Iалашонаш кхочушъярехь шайн маьIна ду церан. Романна цхьа ша-тайпа аьхналла а луш, йоьшуш волчунна исбаьхьаллин Iаткъам бан гIо до цара.\n«Маца девза доттагIалла» романан шолгIачу книги тIехь болх беш вара яздархо. Цхьа кIеззиг долу дакъош зорбанехь ара а девллера. Схьахетарехь, революци хиллачул тIаьхьа вайн махкахь керлачу дахарехьа къинхьегамца къийсам латтор гайта дагахь хилла яздархо романан шолгIачу книги тIехь. Амма шен Iалашо кхочушъян ца кхиъна иза.\nАрсанов СаьIид-Бейн «Серебристая улыбка» цIе йолу книгина зорбатоьхна 1965 шарахь. Ткъе иттех шо хьалха ша болх бинчу Колыма а вахна, хIетахь ша лелла меттигаш гина, цигарчу адамашца цхьаьнакхетарш а хилла, цIа веъча, арахецна яздархочо и книга. Оцу мехкан буьрсачу хазаллех, цигарчу адамийн хьуьнарех дуьйцу яздархочо шен барамца йоккха йоцчу книги тIерачу дийцаршкахь, очеркашкахь.\nАрсанов СаьIид-Бей гоьваьлла яздархо вара, цуьнан произведенеш Нохчийчохь евзина ца Iаш, йоккхачу советски пачхьалкхехь а евзуш а, лоруш а яра. Мехала хазна йиллина цо дукхакъаьмнийн литератури юкъа. Яздархочух, цуьнан кхоллараллех лаьцна алссам материалаш, статьяш арайийлина цIеяххана девзаш долчу журналаш тIехь «Дружба народов», «Дон», «Новый мир» кхечарна а, центральни газетийн агIонаш тIехь а. Яздархочун «Маца девза доттагIалла» роман маситтазза зорбатоьхна оьрсийн а, нохчийн а меттанашкахь Алма-Атахь, Москвахь, Соьлжа-ГIалахь. Цуьнан дийцарш, очеркаш арайийлина дуккха а меттигашкахь, изданешкахь а.\nАрсанов СаьIид-Бейн дахаран некъ хедира 1968-чу шеран 12 июлехь. Яздархо кхелхинчул тIаьхьа, 1969 шарахь, араяьлла «О близком и далёком» цIе а йолуш, коьрта долчу декъана зорба тохаза хиллачу произведенийн книга. Цу тIехь дийцаршца, очеркашца цхьаьна зорбатоьхна дара «Маца девза доттагIалла» романан шолгIачу книгина яздархочо лерина хилла дакъош а.\nКхузахь, цуьнан дукхахайолчу произведенешкахь санна, гIиллакх-оьздангалла, къонахалла, доьналла долуш бу книгин турпалхой. Масала, райисполкоман председатель Диас, заводан директор Бено, кхиберш а.\nОьрсийн маттахь язйина Арсанов СаьIид-Бейс шен произведенеш, амма чулацамца, идейно-исбаьхьаллин къастамашца нохчийн къоман литературин произведенеш ю уьш. Арсанов СаьIид-Бей шен дахар, исбаьхьаллин похIма къоман литература, культура кхиорна дIаделлачарах ву.\nАрсанов СаьIид-Бейн зорбанехь арайийлина произведенеш\nШи тIаьхье. Роман. Оьрсийн маттера гочйина Х. М. Яхшаатовс. Соьлжа-ГIала, 1931. Маца девза доттагIалла (Романан дакъош) // Ленинан некъ. 1957. 18 июль — 12 дек., №№ 6, 7, 9, 11, 15, 61; 1958,. 22. 29 янв. №№ 8, 19. Маца девза доттагIалла. Гочйина. Х. Исмаиловс, Б. Чалаевс. Роман. Грозный, 1960. Къеггина гайта вайн заманан турпалхо. «Ленинан некъ», 1965. 15 январь. Дахаран бакъдерг. Дийцар // Ленинан некъ. 1968. 29 май. Берзалой Iедал. Дийцар // Ленинан некъ. 1968. 2 июнь. Нана. Дийцар // Ленинан некъ. 1968. 15 май.\nДержи крепко свое сердце. (Главы из романа «Держи крепко свое сердце») //Грозненский рабочий. 1930. 22 май — 8 июнь. Аул и люди (Главы из романа «Держи крепко свое сердце») // Революция и горец. 1930. № 1. С. 70-78; № 2. С. 63-69. За невестой, Земли ему (Главы из романа «Держи крепко свое сердце»).«Революция и горец», 1930, № 8, стр. 67-72. 905-й год (Отрывок из романа «Держи крепко свое сердце») // Грозненский рабочий. 1935. 22 — 29 сент. Расправа в тюрьме. Главы из романа «Держи крепко свое сердце» // Грозненский рабочий, 1935, 2-6 окт. Суд (Отрывок из романа «Когда познается дружба»). // Къинхьегаман байракх. 1956. 17 май. Когда познается дружба (Отрывок из одноименного романа) // Грозненский рабочий. 1957. 26 февр. Слово о матери (Отрывок из романа «Когда познается дружба») // Грозненский рабочий. 1960. 17 нояб. Когда познается дружба. Роман. Алма-Ата, 1956. Когда познается дружба. Книга 1. Грозный, 1960.. Когда познается дружба. Роман. Грозный,1963. Ононди. Рассказ // На Севере Дальнем. 1964. № 2. Серебристая улыбка. Очерки и рассказы. Грозный, 1965. О верном друге. Роман. М., 1968. О близком и далеком. Рассказы и очерки. Грозный, 1969. Избранное. Когда познается дружба. Роман. М., 2009.\nПросмотров:3794 Чеченская литература\nПросмотров:6438 Чеченская литература


УтгӀо — Википеди\n50°42′14″ къ. ш. 1°35′38″ м. д.HGЯOL\n▼13 378 стаг (2019 шеран 1 январь)\nУтгӀо (фр. Outreau) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале.\nДозанашца йу Булонь-суьгӀ-МегӀ, Екиан-Плаж, Ле-ПогӀтель, Сент-Етьенн-о-Мон, Сен-ЛеонагӀ (Па-де-Кале), Сен-МагӀтен-Булонь.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=УтгӀо&oldid=7842332»


Живри-ан-Аргонн — Википеди\nЖиври-ан-Аргонн (фр. Givry-en-Argonne) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Марна. Дозанашца йу Ла-Невиль-о-Пон, Ле-Шателье (Марна), Ремикур (Марна), Сен-Мар-сюр-ле-Мон. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Живри-ан-Аргонн&oldid=6787580»


Кхалсага кхел ювца книжка -\nКхалсага кхел ювца книжка\nСона хеташ, йоазонхой эггара чIоагIагIа сий де дезараш кхалнах ба. Вай исбахьален литература кхолладелча денз, цар бокъо яккха гIерташ, ширдаьннача Iаьдалашца къовсам лоаттабеш, хьабаьхкаб гIалгIай прозаикаш, поэташ, драматургаш. Вайна дика дагайоагIа Мальсагов Зоврбика «ЙоI йодаяр», Мальсагов Оарцхой «Салихьат», Базоркин Идриса «Тамара» яха пьесаш, Гойгов Iаддал-Хьамида «Лоаман йоIа дайна гIа», Кодзоев Iийсай «Шаше боккхий нах» яха дувцараш, кхыдола йоазош. Цу лостамагIа даим къахьегаш хиннарех ва халкъа йоазонхо хинна Боков Ахьмад а. Укх шера 60 шу дуз, «Райхьант» яха цун книжка арадаьннача хана денз. Цох иштта цIи тиллар бахьан да, книжка юкъе цу тайпарча кхалсага цIи йола дувцар хилар. Хетаргахьа, цу тIара эггара лоархIамех дола йоазув лаьрхIад Боковс хьоахадаьча дувцарах, иштта ца хилча, кхыйола цIи тулларгьяр цо ший кердача книжках.\nФу дувцаш да белгалдаьккха дувцар? Цу тIа ювц да-нана доацаш йиса гIалгIай йиIиг. Хоза а оамалца а йолаш, кхувш йоагIар из, ворхI класс а яьккха, дIахо деша лерхIаш яр Райхьант школе, ший ханарча берашца. Бакъда даь-веший Хьадисеи йиIига уйлаши вIашагIкхетача яцар. Дешара хьа а яьккха, цIагIа Iохоайир цо веший-йиIиг. Кастта, цунга хIама ца хоатташ, маьре дIа а елар, наьна цаI мара воацача зIамигача сагага. Дешарца безам болаш йолча Райхьанта, ше мукъа йолча хана, книжкаш дешар. Цун лергашта хозаш хиннар дар: «Книжка деша енай хьо укхаза?» Цу тайпара дешаш аргдараш тахан а кIезига бац вайна юкъе. Фуд книжка дийшача, цIенна эхь тIадоагIаргдола хIама да из? Иштта новкъа хул вай заман наха кхалнахагара телефонаш. Маьре яхача сагагара телефон мара дIайоаккхаш а моттигаш нийсъеннай, аьнна, хезад сона хийла. Нагахьа санна цо из харцахьарча моттиге етташ ца хилча, сенна новкъа я из телефон. Наьнаца, даьца, йишийца къамаьл де безам боацаш малав вайх? Ше да, цо из кагийча нахага етте, маьре яхачул тIехьагIа царца безам бувце. Из ловргдац эггара сабарегIа а эздийгIа а волча зIамигача сага. Райхьант иштта мича яр, ший мара тешаме а йолаш, цIагIа книжка дешар цо, цунца цхьаккха хьарамле а яцар. ХIаьта а из ловш вацар цун мар.\nЦхьан дийнахьа хьаьшашца арабаьннача цIагIарча нахага корах хьахьежаш лаьттай аьле: «НаIалт хилда хьа ворххIе даьна!» – оал цунга мара. Иштта а кхохкаденна латтача Райхьанта дег тIа детта цIи лотаеш дола даьтта хул цу дешаех. «Дутаргда аз шун цIа!» – оал нускала. Иштта арахьежаш латтар вайнаьха эзделца доагIаш да е дац? Сона хеташ, Райхьанта укхаза даьр нийса дар ала йиш яц. Цо из дир ше маьре яха фусам шийна ца езандаь, цунцара дог шелденнадаь, цул совгIа, зIамига а яр из, деррига ха-довза ха яцар цун. Нускала цу тайпара гIалат далийта хилча, маьр-нанас, маьр-йишас хозача Iанарца хьехам бе безар, шоай дезалхо хинна, цIагIа хьачуена лелача къонача кхалсагá. Берашха йоI хьайоалайича, хьайна езача тайпара саг хьае еза цох, цох лета а ца леташ, даьна а ца бехкаш. Шедар хьехамца де деза. Цу тайпара моттиг нийсъелча, фу де деза дика гойташ да вай къаман «Ала йоIага, хаза несийна», «ТIаьда болаш хьовзабе саьрг» яха кицаш. Кагбе йиш яц из «саьрг», тIаккха дезал бохаргба. Иштта ехар ший фусамах Райхьант а.\nДIахора вахар шийна хеттача тайпара дIанийсдир йоIа. Из ях ший наьна тайпах волча сага Хьасанеи цун сесага Совдатеи коа, цар къаьстта цунна тоъаргдолаш цIалг лу Райхьанта. Цкъа Хьасан цамогаш хиннача, цунна маха тоха а дарба де а ух Мария Алексеевна яха лор. Райхьант езалу цу эрсий кхалсага, цудухьа, цунна дикадар хилар ловш, медицински школе дешархой дIаэцаш хиларах бола хоам бешийт гIалгIай йоIага. Цига деша а яхе, балха говзал Iомайийя, больнице балха йода из. Дуккхача кагийча наха езалургйолча тайпара саг яр из, цудухьа еза а елар Райхьант цхьан палате дарба деш уллача Султан яхача зIамигача сага. Цун дегIацара эздел, гIулакх хоза хийтар йоIа. Кхыча дешашца аьлча, вIаший безабелар уж. ХIаьта укх дувцара турпал йолча Товсаре лерхI из ший гаргарча сага йоалае. Цох бIаргтоха болх Бексолтеи Сулеймеи. Укхаза хов тIеххьарчоа, из ший хинна сесаг йолга, из юха цIаяр ловш а хул из, бакъда цох хIама хилац. Оалаш ма хиллара, цкъа «дийна хIама нийса хоттаденнадац». Райхьанта юхь йиц ший хиннача гIожача маьра, цул совгIа, цунна кораваьв шийца товргвола, ше езаш вола зIамига саг Султан. Из вийрза, больницера араваьлча, шоай кхелаш вIаший хотта лерхIаш ба уж.\nКнижка арадаьнна 60 шу дале а, таханарча вай кагийча нахаи мехкараштеи чIоагIа эшаш да аьнна хет сона из йоазув. Цо дуккхача хIаман уйла яйт, ший цIагIа хьачуена кхалсаг лархIа, цун сий де Iомаву, уж кхалнах дIахийца лелаш боацилга, шоай да-нана, хьабаьнна моттиг, йиша-воша, шуча-мохча долаш болга довзийт. Цхьаццаболча кхалнаха а (цу даькъе маьре бахарашта а) зене хургдацар из дешар. Укхаза цхьа масал дагадох сона. Со хьехаш волча школе, йоккхагIйолча классе яр цхьа йиIиг. Ше раьза хургйоаца моллагIа хIама кIаьнка аьлча, цо аьннар во, ийрча хIама деце а, эггара бIехагIболча меттаца бегвоаккхар, човхавора цо из. КIаьнк ше фу дича бакъахьа да ца ховш, вехе вусар. Цу тайпара аргIанара моттиг нийсъелча, аз цу йиIига хьехар дир. Маьре яхачул тIехьагIа, цо цу тайпара хIама маьрага е маьрцIаьшка оале, цигара моттиг цун йохаргйолга кхетадайташ дар са хьехар. ДIахо а цхьан-шин шера цу классе хьехаш хилар со, кхы хазанзар цунгара тоам боацаш дола къамаьл. Цхьаькха цхьа моттиг дагайох укхаза. Классе Iохувшаш дола гIанд къайса, тугаш вIашкадетташ боахкар кIаьнк-йиIиг. Дов латарга дала мегаш а дар, со юкъевахавецаре. Кастта боккха хургба, дезалера моллагIа цхьа хIама къайсача, уж латаргбац оалилга дац. Цхьанне хьаькъал ца хилча, са ца техача, дезал бох. Геттара дика дар шаккха оагIув хьаькъал долаш хилча, тIаккха-м цу тайпара къовсам баккха дага а дохаргдацар царна.\nВай таханарча йоазонхоша а чIоаггIа теркалъе езаш тема я аьнна хет сона Боков Ахьмада ший книжка тIа моцагIа хьоахаяь хиннар. Карарча хана а чIоагIа эшаш дар цу тайпара, вай заман чоалханеча моттигашца дувзаденна книжкаш. Масала, цхьабола маIанах ба кхалсаг, машена ко лаьца, цу тIа IотIаха бокъо йолаш яц, аьнна хеташ. Цхьаькхаш ба, зIамига йиIигаш гимнастике ахийта мегаргьяц аьнна хеташ. Цхьан хьакима, 4-5 шу даьннача гимнастике ухача йиIигах наха хаза йиш йоацаш дола во дош аьлар. Аз чIоагIа тамаш йир цу сагах, зIамигача берах мишта оалалу цу тайпара хIама? Цул совгIа, телефоний дош а ира латташ да тахан. Йоазонхой бокъо яц уж хIамаш ца зе гIерташ, бIаргаш дIакъувла. Шоай йоазошца гIо деш хила беза уж, наха юкъе, къаьстта кхалсагаи маIача сагаи юкъе, барт беча даькъе. Из мишта де деза вайна хьехаш да Боков Ахьмада «Райхьант» яха книжка.\n← Хоададаь дIадаккха деза из у\nНОВЫЙ ШАГ НА БОЛЬШОМ ПУТИ →


Жузеннекур — Википеди\n48°11′02″ къ. ш. 4°58′45″ м. д.HGЯOL\n11,87 квадратан километр\n▲215 стаг (2018 шеран 1 январь)\nЖузеннекур (фр. Juzennecourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Лакха Марна. Дозанашца йу Блези, Коломбе-ле-Дёз-Эглиз[d], Жиянкур, Лашапель-ан-Блези, Lavilleneuve-au-Roi[d], Сексфонтен. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Жузеннекур&oldid=5162375»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 05:29.