Берийн дуьненаюкъарчу денна лерина\n26 ноября в 16:30 (2009 г.)\nДаздарш хилира 20-чу ноябрехь Зорбанан цІийнан актови зала чохь Нохчийн Республикан арахьарчу зІенийн, къоман политикин, зорбанан, хаамийн министерствон дІадолорца уьш вовшахтоьхнера оцу министерствон арахьарчу зІенийн департаменто. Дика човс хилла, даздарш говза дІадаьхьира вай юьйцучу департаментан гуманитарни отделан куьйгалхочо Хасилова Мадинас. Шайн наношца цхьаьна даздаршкахь дакъалецира дуккха а бераша, шайна юкъахь заьІап бераш а долуш. Цхьадолу заьІап бераш шайн гІудалкхашкахь дара хьовсархойн цхьана могІаре дІанисделла, самукъадаьлла гуш. Берийн а, церан нанойн а къаьсттина самукъаделира «Грозный» телевиденехь «Могаш-маьрша» передача дІахьош йолу Газалапова Зараъ шен артисташца сцени тІехь гучуяьлча.\nШаьш санначу бераша хІоттийна концерт доккха совгІат санна тІеийцира кегийчу хьовсархоша.\nИллеш, эшарш локхуш цхьаьнакхетарехь дакъалаьцначарна юкъахь бара Израилов Идрис, Садулаева Камета, Садулаева Лариса, Абуева Хьава, Мунашев Адам. Нохчийн пачхьалкхан университетан студентийн «Овация» театр яра берашна лерина шайгара совгІат дохьуш еана. Цара хаза, беламе жима спектакль гайтира.\nКонцерт дІайирзича Хасилова Мадинас совгІатана марзаллаш чохь йолу тІоьрмигаш делира хІора берана.\nДоккха хазахетар хилла гуора бераш. Мадинас дош делира, хІора шарахь Берийн дуьненаюкъара де иштта, билгалдоккхур ду аьлла.


Суна хаан лаьара, шайн махках бевлла, Европехь болчу зударша коьртахь йовлакх ца лелор муха догIу динца? Масала, Францехь долчу законаца балха а, доьшучу меттиге а коьртахь хIума лело йиш яц. Со йисина зуда ю, доьзал бу, тахана хIоттаделлачу хьолаца со бен болх бан таро йолуш ситуаци яц чохь. Болх цабеш Iайла а яц. Коьрта йовлакх тиллахь, со дIаяккха бахьана карор ду. ХIун дича нийса ду ас?\nБаркалла, жоп дала таро хилахь. Дала аьтту бойла хьан!\nЛераме йиша! Къинхетаме а, хьекъале а волчу АллахIа парз дина тIедожийна ду бусалба зудчунна ша хийра божарий болчу метте арайолуш хилча бусалба духар лелор.\nБусалба духар – иза ши куьг а, юьхь а йоцург, кхийолу ерриге меженаш, дерриге дегI дIакъовлуш, хьулдеш долу духар ду. Иштта дегI хьулдеш хиларал совнаха, тIелетта хила а ца деза иза, чекх са гуш хила а ца деза, божарийн духарх тера хила а ца деза. Iаишас, Дела реза хуьлда цунна, дийцина, Абубакаран йоI Асмáъ, Дела реза хуьлда цаьршинна, цхьана дийнахь Пайхамар волча – АллахIера салават а, салам а хуьлда цунна – чуеанера аьлла, тIедуьйхина духар дуткъа, чекх са гун духар а долуш. ТIаккха Пайхамара – АллахIера салават а, салам а хуьлда цунна – цунах дIа а вирзина: «ХIай Асмáъ! Зуда, хIора баттахь ламазана цIена ца хуьлучу хьоле кхаьчначул тIаьхьа (кхиъна яьллачул тIаьхьа), цуьнан дегIа тIера хIара а, хIара а бен ган мегаш дац» - олуш, шен ши куьг а, юьхь а билгалйина хилла.\nТIаккха, лераме йиша, нагахь санна: 1) ахь болх ца бича йа хьуна, йа хьан берашна хуьлуш лан лур доцу доккха зен а делахь, шун дахар талхор долу зен делахь, шун могшаллийна хуьлуш зен делахь, 2) йа ла́н чIогIа хала хир йолуш хало хIуттур йолуш хьал делахь, 3) Iедалан болх боцург хьуна кхин бан болх бацахь, 4) хьо йоцург кхин болх бан таро йолуш хьал а дацахь, 5) йа кхечу агIор хьуна кхи рицкъа хила аьтту а бацахь – тIаккха магадо Iелам-наха коьртара йовлакх дIадаккхар, хIунда аьлча иза кхин дан хIума доцуш виссинчух тера хуьлу дела. Вуьшта аьлча, къе елла хIума яа магочу хьолехь йолчу зудчунна мегаш хуьлу бусалба духар лар ца дар, и хьал духатоха оьшшучул, и тIехIоьттина хьал дIадаллалц йолчу ханна.\nЦундела, нагахь санна хьан хьал лакхахь хьахийначу билламашца догIуш делахь, хьуна мегар ду коьртахь йовлакх ца лело къаьсттина айхьа болх бечу меттехь, и тIехIоьттина хьал дIадаллалц йолчу хенахь. Хьой хьайн балха метте дIакхаччалц йовлакх хила деза хьан коьртахь, белхан меттиг чохь дIадаккха мегар ду ахь иза. Нагахь санна корта ах дIакъовлуш хир йолчу кепара хIума лело йиш елахь, берриг корта дIа а ца бостуш, иштта лело еза ахь.\nХьайн ма-хуьллу кхин болх лаха а беза ахь, Iедалан болх а боцуш, хьайн сийлаллин духар лело аьтту болуш болу болх, тIаккха оцу вукху балхара дIа яла а еза хьо.\nАхь даим дагахь латто а деза, иштта айхьа коьртара йовлакх дIадаккхар къаьсттина хьал дуй, даим долу хьал доций. Хьуна дицдала ца деза цкъаъа, хьайн хьал, кхин дан хIума ца хиларна, ца ваьллачу денна къиэ елла хIума юуш волчуьнан хьолах тера хилар, хIаллак ца хилархьама хьакха юуш волчуьнан хьолах тера хилар, и хьал даим латта йиш ца хилар. Лекха хинволчу АллахIа аьлла: [Бакъдолуш, (АллахIа) хьарам йина шуна къиэ елла хIума а, цIий а, хьакхин жижиг а, АллахI воцуш кхечуьнан доьхьа йийнарг а; ткъа хьашто гатвинчо иза кхаьллича, шена оьшучул сов а ца во́луш, (Делан) дозанал тIех а ца во́луш – ишттачунна тIехь къа дац; бакъдолуш АллахI гечдийриг а ву, къинхетам бийриг а ву]. (Сурат «Ал-Бакъарат», 173 айат).


Юкаменски — Википеди\n57°53′08″ къ. ш. 52°14′02″ м. д.HGЯOL\n4092 стаг (2010)\nЮкаменское картан тӀехь\nЮкаменское (оьрс. Юкаменское) — Российн Федерацин Удмуртин Юкаменскан кӀоштан юкъа йогӀу эвла.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Юкаменски&oldid=5012001»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 25 май, 09:23.


Двери Вилла / Стекло сатин и рис. Р1 - Магазин\n> Двери>Межкомнатные>Межкомнатные двери Новый стиль>Двери Вилла / Стекло сатин и рис. Р1\nДвери Вилла / Спл...


Иза даим халкъан иэсехь хир ву » Нийсо-Дагестан\n06.11.2019 90 0 niyso\nДаймехкан сийлахь-боккхачу тIаме воьдуш, цуьнан вуьрхIитта шо бен дацара. Хала а, къиза а хиллера цуьнан бераллин а, кхиазхочун а хан, амма халонаша вахчийна, къонахчун амал шегахь йолуш, кхиъна вогIу жима стаг вара иза. Ханпаша Нурадилов. Тахана цуьнан цIе ерриге а Россехь а, цуьнан дозанал арахь а евзаш ю. Иза майра тIемало, Даймохк ларбеш, шен са дIаделла башха турпалхо ву. МостагI вайн махка веача, бехк боцу адамаш: бераш, зударий, баккхий нах къизаллица хIаллакбеш, церан хIусамаш йохош, шена гича, тIаме ваха аравелира Ханпаша. Шен декхар мостагIчунна дуьхьал тIаме хIоттар лерира цо.\nТIеман декъехь хIораннан шен болх а, декхарш а ду. Шега схьаделла муьлхха а гIуллакх кхочушдеш, ша низам долуш а, тIахъаьлла а тIемало санна гайтира Ханпашас. Иза дукха хан ялале пулеметан расчете хIоттаво. Кхузахь гойту цо шен дуьххьарлера докккха хьуьнар: мостагIашца хиллачу цхьана тасадаларехь масех бIе фашист воь майрачу нохчийн кIанта. Командованис иза билгалвоккху, цунна бIаьхаллин хьуьнарш гайтарна совгIаташ ло, пулеметан расчетан командир хIоттаво. Кхин дуккха а хуьлу майрачу кIентан мостагIашца тийсадаларш, амма цхьана а меттехь ледарло ялийтина, вухаваьлла меттиг ца гайтина цо. Цунах лаьцна тIеман газеташ тIехь цу хенахь яздора: «Кавказан аьрзу», «Башха пулеметчик», «Майра турпалхо», иштта цу кепара кхин дуккха а. Иза хьакъ вара шех лаьцна иштта яздан. Цунна кхерам ца хаалора, шен пулеметаца уггаре а халачу меттехь каравора иза. Сталинград яккха немцойн фашисташ тIелеттачу хенахь Ханпаша а, иза санна болу майра турпалхой а бахьана долуш, мостагIашка схьа ца яккхаелира и гIала. Дукха башха советски тIемалой кхелхира Сталинград ларъеш хиллачу тIемашкахь, цигахь кхалхар хилла Ханпашин а. Ша тIом бинчу шина шарахь 920 немцо вийна цо, пулеметни 7 расчет схьаяьккхина, 12 мостагI йийсаре а валийна. Кхин хIун хьуьнарш гайта дезара бакъволчу тIемалочо Даймехкан дуьхьа ша бечу тIамехь? Советски Союзан Турпалхочун цIе ялийтрахьама доьазза кехаташ кечдира Ханпашас тIом бинчу дивизера командованис. Амма хIоразза а цхьацца бахьаница уьш дIатоттура. Эххар а цунна и цIе елира (кхелхинчул тIаьхьа). Харцонаш вайн къомах болчу тIемалошца чIогIа лелийна цу хенахь а, цул тIаьхьа а. Делахь а нийсо даим тоьлур ма ю, и ца тола йиш а ма яц. Турпалхочун цIе яйъа гIиртинарш юьхьIаьржачу хIиттира, бакъдерг туьйлира.\nВайн махкахь ирсе а, машарен а хан хилийтархьама, вайн адамаш лоллехь а, баланехь а ца бахкийтархьама, шен къона дахар дIаделира Нурадилов Ханпашас, иза 20 шо а кхачаза вара кхелхачу хенахь. Сталинградана (хIинца Волгоградана) уллехь Букановская станицехь д1авоьллина ву и башха турпалхо.\nВайн махкахь Ханпашин цIе йицйина яц, цуьнан цIарах ярташ а, урамаш а, школаш а, Нохчийн къоман театр а ю.\nНохчийчоьнан бахархоша хазахетарца тIеийцира Соьлжа-ГIалина юккъехь, Кадыров Ахьмад-Хаьжин цIарахчу урамна юххехь йолчу скверехь Нурадилов Ханпашина лерина хIоллам (памятник) хIоттор. ТIекхуьучу тIаьхьенашна шайн къоман турпалхо вовзар, цунах долу иэс цаьргахь латтор, цуьнан сий дайтар – иштта Iалашо йолуш а, махкахошна а, генара баьхкинчу хьешашна а Ханпашех лаьцна дерг довзийта а хIоттийра иза Республикин куьйгалло.\n2018-чу шеран 9-чу майхь Нурадилов Ханпашина лерина хIоллам схьабиллира. Лекхачу постамента тIехь лаьтташ ву башха турпалхо, цунна тIехьа цуьнан тешаме пулемет а ю. Майра бIаьхо хIинца а вай лардан дIахIоьттича санна ву ша лаьттачу меттехь.\nХIара сквер а Ханпашин цIарах ю. Кхузахь гуттар а ловзуш бераш, садоIуш Iаш баккхийнаш а бу, юххерачу Мехкадаьттан университетан студенташ а хуьлу кхузахь Iаш шайн мукъачу хенахь. ТIехволург, соций, леррина хьожу хIолламе, ойлане волу. Турпалхочух лоций дика а, баркалле а ойла кхоллало цуьнан даг чохь.\nХанпаша Нурадилов гуттар а нехан иэсехь ву, иза а, цо гайтина хьуьнарш а вай а, тIекхуьучу тIаьхьено а цкъа а дицдийр дац.


Хохлома сахарница 110х120 арт. 101887 - купить в интернет-магазине русских сувениров NashiPodarki\nХохлома сахарница 110х120 арт. 101887


Интернетехула дахарх ловзу Кадыров Рамзан\nЗазадоккху-бутт 18, 2013\nКадыров Рамзанан Instagram сайта тIера агIо\nНохчийчоьнан куьйгалхочун Кадыров Рамзанан белхан гIирс бу интернет. Цо нахаца социалан машанехула леладечу гергарлонех дара «Кавказан узел» цΙе йолчу интернет-газетан корреспондентца Кириленко Анстасияца Маршо Радионо дина къамел.\nХIокху цхьана баттахь Нохчийчоьнан куьйгалхо Кадыров Рамзан дукхаъчу цхьанакхетаршкахь шен карарчу смартфон чу хьоьжуш, иза пIелагшца дIа-схьа тоьттуш го меттигерчу хаамийн арахецаршкахь. Сбербанкан куьйгалхо Греф Герман веана, цуьнан зорбан-конференци йоьдучу хенахь а собар тоьучух тера дацара Нохчийочьнан куьйгалхочунна, ша дукха хан йоцуш схьайиллинчу Инстаграм чу а ца хьожуш ах сахьт даккха.\nОцу сервисехула махкахошца уьйранаш а латтош, жигара болх бан волавелла иза. Инстарамехула масех де хьалха керла министр а хIоттийна цо. Ханна жима волу Тамаев Iарби хIинцачул тIахьа жоьпаллехь ву Iедаланний, юккъаралланний уьйранаш латторца.\nЦхьа киIра хьалха, Нохчийчу кхайкхина бара Оьрсийчуьра а, дозанал арахьара а журналисташ. Оцу тобанца яра "Кавказский узел" сайтан корреспондент Кириленко Анастасия а. Цо тидаме диллира, шена оцу цхьанакхетарехь гира, Кадыров Рамзан мел воьлла шена марзделлачух, аьлла.\nКириленко: «Хаамийн гIирсийн форум йоьдучу хенахь Кадыровс шен смартфон тIера бIаьрг ца боккхура. Гуш дара, иза социалан машанехь Iаш вуй. Гарехь, иза Инстаграм яра. Наггахь цо шен гIоьнча кхойкхура, цхьаъ хоттуш. Оцу "Инстаграм" сайта чохь наха дукха дехарш деш хиларна, цо леррина стаг билгалваьккхина и болх бан. Оцу сайтехь цо шен телефонан ноьмер а гIаръяьккхина шега дехарш дечараьргара хаамаш схьаэца. Амма, верриг а аьлча санна, цуьнга Инстаграмм чу яздеш ву».\nНахаца Инстаграммехула тIекIаре хилар а, царна белхан меттигаш нисъяр а дика ду, амма интернетах болх а бина вахар дика дац, боху журналиста Кириленко Анастасияс.\nКириленко: «Цуьнга дукха дехарш кхаьчна нахера, шаьш балха хIиттор доьхуш. Журналистийн форум йоьдучу хенахь арахьарчу зIенийн департаментан куьйгалхочо Хаджимурадов Iисас белхан меттигаш ца хиларх лаьцна жоп луш, вела а велла, элира, и бала дIабоккхуш гIо дийр ду Инстаграмо, аьлла. Маситта минотехь дийцира цо, кегийчу наха республикан куьйгалхочуьнга дехар дича, цо уьш балха хIиттийна, аьлла. Гуш ду, къомах Кадыров Рамзанан дог лозуш хилар, амма и баланаш иштта листар хIокху 21-чу бIешера чохь беламе ду».\nЖурналиста Кириленко Анастасияс билгалдоккху кавказхоша шуьйра пайда оьцуш хилар социалан машанех. МогIарерчу шен махкахойх оцу тIехь къаьсташ вац Нохчийчоьнан куьйгалхо а, боху цо.\nКириленко: « Кадыровгахь ша-шех вокхавар а ду къаьсташ. Иза гуш ду цо Инстаграмме дохкучу суьрташца - говрашца а, котам кIорнешца а тIехь. Иза даима а ву ньюсмейкер. Иза хууш ду. Цуьнан Инстаграм Оьрсийчоьнан хаамийн гIирсаша тидаме эцна ца Iаш, кхечу пачхьалкхашкарчу наха а эцна. Кавказхошна марзделла оцу социалан машанехь шайн суьрташ дахка, машенашна хьалха, жовхаршца, дешица, герзашца шаьш гайта.Кадыровна дозанал арахьара реза боцуш комментареш язъйо. Мухха а елахь а, диалог йолуш ю. Иза дика ду ала мегар ду, вон ду олучул».\nКъилбаседа Кавказ тергонехь латтайо, масала, Livejournal сервисо. Цигара, куьйгалхой кесста-кесста богIу Къилбаседа Кавказе хьошалгIа. Шина-кхаа дийнахь лаьмнашкахь детина а, кхаьрзина а жижигаш а дуий, къоьжачу лаьмнийн баххьаш букъ тIехьа долуш, суьрташ а дохий, дIабоьлху.\nМеттигерчу блоггершлахь дукха бу Кадыровх лоций яздийраш, амма хIара ю ала, Iедалан агIор цхьанна а тайпа критика яц еш, хьаькамаш хестабо массара.\nIедалан куьйгалхойх лаьцна аьлча, Кадыровна мел луьйш волчо а, даре деш хIума ду могIарерчу нахаца иза уьйр йолуш хилар, амма, изза олийла дац, боху Кириленко Анастасияс, Оьрсийчоьнан куьйгалхочух Путин Владимирх. Цо хIокху 15 шарахь, ша президент мел ву а, лачкъош ду шен доьзалх а, шех а лаьцна дерг.\nКириленко: Путинан берийн юьхь-сибат а дац девзаш. Цуьнан зорбан-секретара Песков Дмитрийс, дуккхаза дийцина, иза цуьнан бакъо ю, бохуш. Цхьа хаам баьржинера, Путинан йоIа блог йолийна, аьлла. Иза дукха сиха дIакъевлира. Иза маре яхана аьлла хаам баьржича, Къилба Кореяхь меттигера журналисташ Iедалша хьийзийра. Иза къаьмнийн менталитетан башхаллаш ю.\nКавказера куьйгалхой шайн къаьмнашна мелла а герга бу. Иза а уьйр ма ю. Ткъа Путинах ас оппозицийн амалехь эр ду: иза а, цуьнан го а ханна Iедалехь бу, цундела царна шайн кхерамазалла Iалашъян лаьа, архаш шайгара дIайовлахь, шайгара бахам гучубалахь нахехь оьгIазло кхиарна кхоьру. Цундела Путинна шен дахарх ца дийцар гIолехьа хила а мега».\nЦхьана Нохчийочоьнан куьйгалхочо Кадыров Рамзана пайда эцна а ца Iа социалан машанех. Лулара гIалгIайн куьйгалхо Евкуров Юнус-Бек а ву ма хуьллу шен болх интернетехула бовзийта гIерташ. Цу тIехь болх беш массийта белхахо ву цуьнан.\nНохчийчу хьошалгIа а веана, ХIинжа-ГIала ша дIа ма вахханехь, Инстаграм схьайиллина Дагестанан куьйгалхочо Абдулатипов Рамазана а. Цу чу диллина цо ша Кадыров Рамзан волчохь даьккхина сурт.\nИнтернетах ловзу Кадыров


Каменкан кӀошт (Пензин область) — Википеди\n53°11′ къ. ш. 44°03′ м. д.HGЯOL\nКаменкан кӀошт (Пензин область)\n2174 квадратан километр\n↘57 141 стаг (2016)\nКаменкан кӀошт (оьрс. Каменский район) — Пензин областан муниципалан кӀошт.\nАдминистративан центр — Каменка.\n44 450 ↗75 493 ↗75 762 ↘71 495 ↘68 158 ↘65 683 ↘61 012\n↗62 322 ↘62 120 ↘61 200 ↘60 163 ↘59 050 ↘58 230 ↘57 141\n↑ Всесоюзная перепись населения 1970 года. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2012 шеран 3 февралехь. Всесоюзная перепись населения 1970 года\n↑ Всесоюзная перепись населения 1979 года. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2012 шеран 3 февралехь.\n↑ Всероссийская перепись населения 2010 года. Численность и размещение населения Пензенской области. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2014 шеран 20 июлехь. Теллина 2014 шеран 20 июлехь.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Каменкан_кӀошт_(Пензин_область)&oldid=5855029»


Каляпин Игорь: Нохчийн юкъаралла дийна ю бохучух шеко ю сан\nГIуран-бутт 05, 2013\nФранци -- Адамийн бакъонаш ларъярна ПАСЕН совгIат делла Каляпин Игорьна, 23Деч2011\nНохчийчохь тахана хоьттинчу хьолах лаьцна дуьйцуш ву Оьрсийчура «Адамашна ницкъ барна дуьхьал йолчу комитетан» куьйгалхо Каляпин Игорь.\n«Адамашна ницкъ барна дуьхьал йолчу комитет» Оьрсийчура Iедалшца йоьзна йоцу вовшахтохаралла ю, адамийн бакъонаш ларйечу сферехь болх беш йолу. Карарчу хенахь цуьнан статус ю регионийн юкъара юкъараллан вовшахтохаралла аьлла. Цуьнан штаб-хусам ю Лахарчу Новгородехь, ткъа цуьнан векалаллаш ю Марий-Эл Hеспубликехь а, Башкортостанехь а, дакъа ду Оренбургехь.\n2009-чу шарахь дуьйна Нохчийчохь болх беш ю адамийн бакъонашларъярхойн мобилан тоба. Цу юкъахь жигара дакъалоцуш бу Адамашна ницкъ барна дуьхьал йолчу комитетан белхахой. Церан куьйгалхо Каляпин Игор баханчу баттахь хилла Нохчийчохь. Цигарчу хьолах лаьцна дийцира цо, Маршо Радионна ша еллачу интервьюхь.\nКху деношкахь Оьрсийчоьнан президенто Путин Владимира даржах мукъаваьккхира 8 бутт хьалха Оьрсийчоьнан Талламан комитетан Нохчийчухула йолчу урхаллан куьйгалхо хIоттийна волу Бобров Сергей. И тема яра оха дуьххьара хьахийнарг.\nКаляпин Игорь: «Со къоьруш ву, кху 8 баттахь Бобров кхиира, хьалха иза деш ма хиллара, цхьадолу гIуллакхаш хIул а дина Iийр волу талламан комитетан куьйгалхо ша хир воций хаийта. Цо гайтира, халха иза хуьлуш ма хиллара, шена тIе куьг дахьа мегаш доцу нах хир боций. Тхан юристаш гIо а деш толлуш долу, адамаш дар бахьана долу схьадиллина долу масийтта бехк-такхаман гIуллакх схьаэцча, уьш эвсара талла долийра Бобров веача.\nЦарах цхьа гIуллакх толлуш дIалаьцнера хьа ван мегар дац бохуш Нохчийчохь лелош волу цхьа стаг. Иза вара «кадыровцы» олучу нехах стаг... Кхин цкъа а боху аса. Суна ца хаьа Бобров даржера дIаваккхаран бахьана. Амма со кхоьруш ву иза доьзна хила мега аьлла, иза цу кепара маьрша лелар долуш хъиларца.\n2010-чу шарахь Оьрсийчурча безаш болчу адамийн бакъонашларъяръоша леррина кехат яздинера цу хенахь Оьрсийчоьнан президент волчу Медведев дмитрийга. Цу тIехь дуьйцуш дара Нохчийчохь адамаш хьизош берш коьртачу декъана чоьхьарчу гIуллакхийн министерствон белхахой бу аьлла.\nЦу кехатан авторшна юкъахь вара Каляпин Игор а. Амма цу хенахь дуьйна хийцаделла хIумма а дац. Оьрсийчоьнан Талламан комитето Нохчийчхь беш болу болх хьалха а бацара дIоггара эвсара, хIинца иза кхоччуш саца мегаш бу аьлла хета Каляпин Игорна.\nКаляпин Игорь: «Цигахь цара деш дерг хьалха а дацадIоггара эвсара, нисса дIа аьлча. Делахь а Талламан комитет Леденев волуш, къаьсттина Бобров куьйгалхо волуш, ша цхьаъ бен федералан орган яцара, эр вай, Кадыровн доттагIий ду шаьш бохучу ницкъаллийн структурашкахь лаккхарчу даржашкахь болчу нахана новкъарло еш йолу.\nТкъа цу нахаца къамелаш динчул тIаьхьа довш дара адамаш, иштта эр адара аса. Дуккха а истореш ю цхьатерра йолалуш йолу. Цу масийтта полицин дакъойн белхахоша стаг дIалоца, цуьнца къамелаш до, цул тIаьхьа стаг вов.\nЦу тайпа историш вуно дукха ю. И гIуллакхаш талла хьажира Талламан комитет. Къьсттина жига иза дан долийра инарла Бобров волуш. Цундела и полицин хьакамаш даиман а Талламан комитетах ларбала безаш хилара. ТIаьхьарчу хенахь бехк-такхаман гIуллакхш дара цигахь схьадоьллуш.\nТкъа цу гIуллакхийн фигуранташ хуьлуш бара оцу полицин тобанийн белхахой. Бакъ ду! ХIинца, гарехь, Талламан комитет цигахь хIинца ша хиллачу кепехь йолчура дIаер ю".\nХьо Нохчийчохь болх беш волу масийтта шо ду. Муьлхачу агIор хийцаделла аьлла хета хьуна цигарчу бахархойн дахар? Дахар тоделла ала мегар дуй цигахь?\nКаляпин Игорь: 5 Хаий шуна, цу хаттарна цхьаьна маьIанца жоп далалур дац. ХIунда аьлча, карарчу хенахь Нохчийчохь долчу Iедало I0 хьалха адамаш эзарнашкахь, лаххара а бIеннашкахь, дойуш дара аьлча, иза бакъду - бомбанаш кIеллахь а, эскархоша барам боцуш къизаллаш лилийна а, иштта да кхин а.\nИза бакъду. ХIинца иза, дац дера. ХIинца цхьа а тIемаш республикан территори техь дIахьош дац. Ткъа, Далла хастам бу, маьрша бахархой цу тIемашкахь бойуш бац. Иза бакъду! Республика коьртачу декъана юхаметтахIоттийна хилар иза а бакъду.\nБакъдерг дийцича, акцент гIаланаш санна цIенош дарна йина ю, бахархойн хIусамаш а, экономика а а меттахIитторна йина яц. Иза-м дитахь, доьхна хIума дацара. Мухха далахь а республика юхаметтаIхоттош ю. Ткъа цхьана агIор иза дика ду берриг а Нохчийн Республикан бахархошна.\nАмма, 10 шо хьалха, журналист санна болх беш хьо волуш, хьан аьтто бара... эвла вахча бахархой кхоьруш бацара хьоьга муьлхха а проблемах лаьцна дийца. Масала, Оьрсийчоьнан эскархоша шайна луъург лелорах лаьцна а, шайн хIусамаш эскарша йохийна хиларх лаьцна а, зачистка дIахьош бехк боцу нах лeцна хиларх лаьцна а иштта да кхин а.\nХIинца хьоьца къамел цхьаммо а дийр дац. Цуьнан бахьана проблемаш ца хилар дац, адамаш массо а агIор кхерийна ду. Нохчийчохь лаьтташ массо а агIор кхерам хиларан атмосфера ю. Массо а кхеташ ву, нагахь ахьа тахана карарчу хенахь йолчу нохчийн администрацех, я, Дала ларвойла, Кадыров Рамзан Ахмадовичах вониг алахь, кхана буса уьш дабуьгур бу, цул тIаьхьа цIа богIур боцу къамел дан».\nХьо цIавирзича Нохчийчоь хьахош меттиг нислой хьан Оьрсийчурча бахархошца?ХIун ойла ю церан тахана цигахь лаьттачу хьолах лаьцна?\nКаляпин Игорь: «Хаий шуна, цигара нах Нохчийчоьнах лаьцна цхьана а кепара хьажар доцуш хила гIерташ бу. Цу тайпа проблеман регион хилар дицдан гIерташ бу уьш. И проблемаш, ма дарра аьлча, нохчийн проблемаш ца хилар, и проблемаш Оьрсийчоьнан хилар, оха и режим кхоьллина хилар, тхан Iедало цигахь Кадыровн администраци хIоттийна хилар, терроризмаца къийсам дахьош иза ца хилча йолуш яц бохуш.\nНах къадбелла оцу темах. Царна ца лаьа Нохчийчоьнах лаьцна кхин хIумма а хаза. Царах дукъахберш вочу агIор ойла йолуш бу нохчех, кхечу агIор йолчул а. Цуьнца цхьаmна цхьа а безам бац церан нохчийн темехь. Массо а къадвелла цуьнах. Цуьнах лаьцна кхин хаза ца лаьа царна».\nНохчийчохь тIемаш доьлхуш къасттина шолгIа кIиза тIом боьдуш адамаша сатийсамца хоьттург дара маца девр ду шаьш паргIата бохург. Муьлхха а хьал мацца хийцалой а, хийцало. Сатуьйсийла ю цигахь дахар дIанислур ду аьлла. Хун дан деза наха? Маца хир ду иза?\nКаляпин Игорь: "Суна ца хаьа хIун дан деза. Ца хаьа. ХIунда аьлча, суна хетарехь, тохар дина нохчийн юкъараллана, цуьнан дилханна. Нохчийн стаг кхетар ву аса дуьйцучух. Иза ламастан юкъаралла яра, ша тайпа юкъаралла яра. Цуьнан дилханна, цуьнан гIиллакхашна, ламасташна, отуш тохар дина. Цу юкъараллан дегIан дIаьахкаш аьтта ю тахана. Уьш хIаллак йина ала а мегар ду.\nИ юкъаралла тахана екъайелла ю, хер елла ю. Цигахь хIаллак дина ду, я харцхьа даьхна ду цу юкъараллан чулацам кхуллуш долу дерриг а нохчийн ламасташ.\nСуна ца хаьа мегар ду-дац нохчийн юкъаралла, цхьацца адамаш дац аса дуьйцурш, аса юьйцург доккхачу элпаца хьахош йолу Юкъаралла ю, иза яц ала. Суна ца хаьа иштта дийца мегар ду, я дац. Амма цу хьокъехь шеко ю сан. Гой шуна, нохчочунна ницкъ беш воллу нохчо 15 шо хьалха ирча гIенахь а хала дара суна дуьхьал хIотто.\nСуна дагадогIу шолгIа Нохчийчура тIом боьдуш\nдукхха а нохчаша дийцина. Оьрсийчура эскарш кху чура арадевлча, Оьрсийчоьнан Федерацина юкъахь Нохчийчоь хилахь а, нохчийн низамаш лардон органаш гучуйовлахь, дерриг а дIадоьрзур ду, цхьа а харцонаш хир яц. Нохчочо цкъа а ницкъ беш хьийзор вац нохчо, нохчийчо цкъа а хьийзор вац нохчо, дина доцу зулам дина хиларна къера хила бохуш, дийцара цара.\nНохчочо цкъа а харц тоьшаллаш вовшахдеттар дац нохчочунна дуьхьал иза, террорхо ву аьлла, дукха дика иза террорхой воций а хууш бохуш, дийцара цара.\nТкъа хIинца вайна гуш ду и дерриг а хуьлуш. Иза хуьлуш ду Оьрсийчоьнан леррина сервисийн белхахоша цхьа а лоцуш дакъа а доцуш. Кхин да и дерриг а кхиамца деш берш шаьш нохчий бу шайн махкахошна тIехь. Цара иза до медалкийн дуьхьа, алапан дуьхьа, чинан дуьхьа а, даржийн дуьхьа а. Цара иза жимма а ледар ца до тIом боьдуш уггаре а вочу Оьрсийчоьнан эскаран векалша деш хиллачул а».\nЦара иза до, эр дара аса, кхин а къиза а, кхин а ямартлоца а кхин а башха, нохчийн менталитет шайна хууш хиларх пайда а оьцуш, мила хьена гергара ву а хууш, муха Iаткъам бан беза а хууш. Иза, баккъалла а боьха а ду, баккъалла а ирча а ду тахана Нохчийчохь хуьлург».\nАса сих-сиха ойла йора. Нохчашна тIехIоьттинарг кхечу луларчу къаьмнашна техIоьттинехь, цара хIун лелор дара те олий?\nКаляпин Игорь: «Хаий шуна, суна хетарехь, чогIа хиларан доза ду муьлххачу а стеган а, муьлххачу а юкъараллан а, муьлххачу а юкъараллан чархан а. Нохчийн юкъаралла дуьхьал тийсаелла. Иза дуьхьал тийсаелла цхьана хенахь Оьрсийчоьнан империна. Цул таьхьа дуьхьал тийсаелла Советан Iедалшна. Иза хиллехь а, хьалха санна йиса аьтто баьллера цуьнан.\nСо кхоьруш ву, цу хиллачу шина тiамах а, карарчу хенахь цигахь йолчу режимах а нохчийн юкъаралла хьалха ер яц аьлла. И юкъаралла кхоччуш вовшахъяьлла ю. Иза атомаш санна дIасаяьлла ю. Иза тахана ша-ша лаьттачу адамашна тIеяьккхина ю. ТIехула тIе нах вовшен коча тесна а бу.\nСо ца ваьхна 30-чу шерашкахь, со цу хенахь дуьненчу валанза вара Москох. Суна ца гина Сталинан террор. Амма аса цу хенахь лаьцна книжкашкахь дешнарг иза гIийла IиндагI ду, тахана Нохчийчохь хуьлучуьнан.\nЦхьа а цхьаннех а тешаш вац. Массо а, массерах а кхоьруш бу. Нохчийн къомехь хилла долу тоьлла долу гIиллакхаш болх беш дац. Болх беш дерш ду харцхьаха даьхна долу церан метт лелош долу хIуманаш.\nМасала, полисхоша дIалоцу 7 шо долу кхиазхо. Цара цунна бехке дуьллург ду тIемалошна мотт ца тохар. И бахьана долуш полицин белхахо вийна, ткъа полицин белхахой цхьа доьзал хиларна, шаьш цунна чIир кхайкхайо олу. 17 шо долу и жима стаг шаьш вуьйр ву олу чIир оьцуш, шайн полисхо вийна дела. Цул таьхьа и 17 шо долу кхиазхо тIепаза вов. Ткъа цу полисхоша сийсазаллица дIахьедар до шаьш, къамел а дина, иза дIахецна олий.\nИза ду-кх нохчийн Iадатах хилларг, хIара хьахийнарг схьаэцча. Кхин а оцу наха адамашна ницкъ а беш, адамаш а дойуш дуьйцуш дерг цкъа Оьрсийчоьнан бехк-такхаман кодекс хуьлу, юха шарIан низам хуьлу, я нохчийн Iадаташ хуьлу. Царна башхалла а дац хIуъа а дийцича а, шаьш деш долу луьра зуламаш бакъдан аьтто баьлчхьана, ца Iебаш долу шайна ахча а, хьаькамалла а дезар бакъдан аьтто баьлчхьана.\nКхин цигахь, баккъалла а аьлча, хIумма а дац. Цигахь цхьа а терроризмаца къийсам дабахьар дац, баккъалла а аьлча. Цигахь цхьа а гIайгIа яц Оьрсийчоьнан Федерацин кхерамазалла хилахьара аьлла еш. Иза дац цигахь. Цигахь ца Iебаш ахча а, хьакамалла а дезар ду».\nОццул декъаза хьал хилча цхьа а вац те цигахь Оьрсийчоьнан политикан куьйгаллина иза гайта аьтто болуш а, лаам болуш а, нохчашца хуьлчуьнан бала бацахь а, Оьрсийчоьнан пачхьалкхан бала болуш пачхьалкхан нах шаьш хеташ нах ма хуьлий?\nКаляпин Игорь: «Суна цу тайпа нах цигахь гина. Суна билггала хаьа цигара хьал довзуьйтуш хилар. Со цхьа а шеко а йоцуш тешаш ву инарлин-прокурор а, Талламан комитетан куьйгалхо а, Путин а, Володин а баккъалла а йолу информаци шайга кхочуш ву бохучух.\nСуна иза хила мега аьлла ца хета, суна иза билггала хууш ду. Нохчийчоьнан прокуратурехь а, Талламан комитетехь а, чоьхьарчу гуллакхийн министраллехь а, ФСБ-хь а нах бу куьйгалхошка баккъалла а йолу информаци луш.\nОцу ирча хiуманех, харцонех, шайна луъург лелорах лаьцна а цара дуьйцуш хир ду шайн рапорташкахь. Аьлча а, Суна хаа цара иза дой. Суна гина и рапорташ. Халахеташ делахь а, гарехь, вайн куьйгаллана, аса буьйцурш пачхьалкхан политикан куьйгалхой бу, хета иштта бен кхин хIума леладойла дац аьлла.\nЦарна хета иза 3-гIчу нохчийн тIеман метта, я Къилбаседа Кавказехь терроризм латтийтаран метта хIума ду. Цхьанна, гарехь, хетачух тера ду, цу кепарxe терроризмаца цу тайпачу кепашца къийсам латто оьшуш а, мегар а ду аьлла. Сун иза иштта ца хета».


МеньегӀ-ан-БгӀе — Википеди\n49°45′49″ къ. ш. 1°22′56″ м. д.HGЯOL\n▲937 стаг (2019 шеран 1 январь)\nМеньегӀ-ан-БгӀе (фр. Mesnières-en-Bray) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Сен-МагӀитим.\nДозанашца йу Байоле, БуьгӀ-ан-БгӀе, КгӀуадаль, ФгӀель, Луьси (Сен-МагӀитим), Сен-МагӀтен-л'ОгӀтье.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=МеньегӀ-ан-БгӀе&oldid=7820664»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 7 февраль, 20:51.


Евр-ла-Виль — Википеди\n48°08′45″ къ. ш. 2°19′35″ м. д.HGЯOL\n26,77 квадратан километр\nЕвр-ла-Виль (фр. Yèvre-la-Ville) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Центр — Луаран атагӀа регионехь. Коммунан департамент — Луаре. Дозанашца йу Естуи, Буи-ан-Гатине, Буан (Луаре), Курсель (Луаре), Дадонвиль, Живрен, Ла-Невиль-сюр-Эссонна. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Евр-ла-Виль&oldid=5161067»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 7 октябрь, 03:45.


Пьеррерю (Эро) — Википеди\nПьеррерю (фр. Pierrerue) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — Эро. Дозанашца йу Казедарн, Себазан, Ферриер-Пуссару, Прад-сюр-Верназобр, Сен-Шиньян. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Пьеррерю_(Эро)&oldid=5180545»


О Муза! я у двери гроба!.. » Школьная библиотека


800 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях) на сегодня, сколько стоит 800 USD в KRW - Alpari\nПеревести 800 Долларов США USD в Южнокорейские воны (Кореи) KRW\nУзнайте сколько стоит 800 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях). Перевод 800 Долларов США с помощью онлайн конвертера валют Alpari.\n1 USD = 1197.03 KRW\n1 KRW = 0.00083 USD\nГрафик изменений курса 800 Долларов США к Южнокорейской воне (Корее)\nДинамика стоимости 800 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n88 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n38 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n65 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n132 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n5000 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n800 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n54 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n100000 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n53 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n62 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n71 Доллар США в в южнокорейских вонах (кореях)\n47 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n1 Доллар США в в южнокорейских вонах (кореях)\n95 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n57 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n44 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n56 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n250 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n89 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n16 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n48 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n36 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n10000 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n19 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n74 Доллара США в в южнокорейских вонах (кореях)\n320 Долларов США в в южнокорейских вонах (кореях)\n41 Доллар США в в южнокорейских вонах (кореях)


Ле-ГӀепо — Википеди\nЛе-ГӀепо (фр. Les Repôts) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — ЖуьгӀа.\nДозанашца йу ФонтенбгӀуь, КугӀлау, БогӀепегӀ-ан-БгӀесс, СайнагӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ле-ГӀепо&oldid=7813564»


Гияк (Жиронда) — Википеди\nГияк (фр. Guillac) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Жиронда. Дозанашца йу Люгеньяк, Деньяк, Грезияк, Ножан-е-Постьяк. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Гияк_(Жиронда)&oldid=6747846»


Адамаша адамаш диина гIайре\nНарыман мохк. Тутмакхаш, 1930-гIа шераш.\nНазино юьртара трагеди. Оьрсийчоьнан XX бIешарера къиза сурт. Паччхьалкхо шен набахтешкахь латтийначу Iазапах тоьшалла. 1933-чу шеран бIаьста Обь хица лаьттачу гIайри тIехь мацалла велла пхи эзар гергга тутмакх. Царех цхьа дакъа диина вукху декъо. Наха гулдинчу ахчанах тутмакхийн хьомара хIинца килс ю юьллуш Назинохь.\nРеволюци тоьлча йоьхна хилла паспортан система меттахIоттийра Советан Iедало 1930-гIачу шерийн юххьехь. Иза юкъайоккхушехь леца болийра гIаланашкахь "паспортан раж" йохийна нах. Кампани йолийнарг яра Пачхьалкхан Цхьаьнатоьхна Политикан Урхалла (ОГПУ). Сибрех кхин а 3 миллион бахархойх юза Iалашо яра Компартин.\nЯгода Генриха хIоттийна, Сталина къобалйина, Политикан Бюроно низаме ерзийна, кхочуш ян йолийра Сибрех, Казахстане, Геранчу Малхбале нах хьийсабе план. Болх дIабахьар шена тIедиллинчу милицино кисинахь паспорт мел доцург вуьгура урамера лоций. Лецнарш, хьелий дIасалелочу вагонаш чу а буттий, кхачабора Новосибирске, цигара – хинкеманашца Обь хица хьала, охьа.\nНазино юьрта боьду хин-некъ\n1933-чу шеран бIаьста Назинорчу бахархошна гира шайн юьрта йистехула доьдучу Обь тIерачу гIайри тIе дIагулбина нах. Тиша дара царна тIера духар.\n"Шу стенна далийна кхуза? – Хаьттира оха цхьана кIанте. Цо жоп делира: "ХIуманна а ца далийна. Со Москох студент вара. Мукъаденошкахь цигахь еха дейиша йолчу воьдуш. ДIа а кхаьчна, дейишин неI етта со волалушшехь, еъначу милицино дIавигира. Сайца паспорт дац аьлла лецира". (Назино юьртарчу Былина Феофилин дагалецам)\nЦкъа иза Новосибирске ваханера, базара кхечира. ЦIеххьана гобира милицино, карахь документаш доцучаьрца дIавигира\n"Новокузнецкера Сальников Кузьма Антонович (вина 1911-чу шарахь) шахтехь болх беш вара, ши бер а, зуда а дисира цIахь. Базара ваханера иза. Гобира, лийцира паспорташ шайца доцурш. Берраш а – зударий, бераш, божарий – бурамца Назинорчу гIайри тIе охьабехкира. Юуург ца лора. Мацалло балелецира нах. ГIайренна уллехула шаьш тIехбовлуш, гIаролхоша бепиг кхоссар доцург, юуург яцара луш. Катоьхна бепиг схьалаьцнарг тоьлура, цалаьцнарг – меца вуьсура. Вада воьллачунна тоьпаш тухура. Сальниковн аьтто белира гIайри тIера вада. Хих а ваьлла, нахана тIекхечира иза. Веддачул тIаьхьа белхаш бира цо колхозашкахь". (Усть-Тым юьртарчу Панова Верин дагалецам)\n"Тайп-тайпана нах бара цигахь. Паспортизаци йоьдучу заманахь милицино Томскехь лецна, балийра уьш. Томскера прокурор а веанера. Цуьнан ши кIант а хиллера лаьцна, кхуза валийна. Нах шайца паспорташ а доцуш арабовлура, катухий, лоцура милицино. Оцу прокуроро-м дIавигира шен ши кIант". (Алексея Вогулькинан, Назинорчу вахархочун дагалецам)\nНазино а, гонахарчу ярташка а яхара 1980-чу шерашкахь "Мемориал" юкъараллан Томскерчу декъера экспедици - Кандыба Николай, Шахтарин Георгий, Фаст Вильгельм. Бахархоша дийцира шайна дайшкара, наношкара хезнарг.\n– 1989 шеран аьхка дара иза. Томскехь хинкема а лаьцна, къилбаседанехьа некъ болийра оха, - дуьйцу Шахтерин Георгийс. – Назино юьртанна дуьхьаларчу гIайри тIе тхо диссича, лекхачу бацалахь схьагуш дацара хIумма а. Делахь а, лелларг хууш долчу тхох хорша юьйлира. Тхуна хезнера кхузахь 1933-чу шарахь льттинчу Iазапах лаьцна. Иза хууш воцчунна-м ю хIара Сибрехан хаза маьIиг, тайна Iалам.\n- Назинорчу бахархошка хиттинчаралахь шу дуьххьара ду. Оцу хенахь дийна хилла цхьаболу тешаш. Атта дарий цаьрга мотт бастийта?\n- Хала дацара. Цара лаа а лууш дуьйцура. Советан заманахь Александровский кIоштахь лелла Iаламат инзаре хIума ма ду иза. ГIайрех "Людоед" ("Адамаш дуург"), "Смерть-Остров" ("Iожалла-ГIайре") олу цигахь массара а.\nНазинохь 1933-чу шарахь мацалла беллачу тутмакхийн хьомара хIоттийна жIар\n"Тхан хIусамехь веана стаг тIеоьцу чоьнаш яра. Колхозо декхаредора тхо вогIург тIелаца. Цигонаш баьхкича – уьш а тIеоьцура. Ас квитанцеш яздора, маца, мила веана, колхозо тхуна ахча охьадуьллура. Лецна балийнарш а нислора оцу нахалахь. Цкъа Iожалла-ГIари тIера цхьа йоккха стаг а кхечира тхоьга. Иза тутмакх йина ялийнера. Зудчун когаш пхьидарчий а йоцуш бара. Ас хаьттича, цо элира: "Iожалла-ГIайри тIехь дIахедийна сан уьш, дIа а хедийна, еттина йиина". Дерриг а дилх дIадаьккхинера. Цундела когаш шеллуш яра йоккха стаг, царех горгамаш а хьерчийна лелара. Йолалуш яра. Хеталахь а, къена яцара иза-м – 40 шарал сов хир дацара". (Назино юьртарчу Былина Феофилин дагалецам)\n– Уллехь лела и къизалла муха тIеоьцура шун юьрто?\n– Шек а йоцуш. Наха мангалш беттара, юьртан бажа, хих болий, цига бажа боьдура. Массарна а хааьра цигахь хIун ду. Массара а дуьйцура, цигахь адамаш дуу бохуш. Тхан юьртахошна иза цхьана заманахь лелларг бен а дац.\nЭкспедицига юьртарчу Панова Марияс динчу къамелера.\n– ГIайри тIехь адамаша адамаш диина бохуш ма дуьйцу?\n– Дера диина. Зударий диттах а боьхкий, накхош дIахедош хилла, пхьидарчий дIахедош хилла.\n– Когий пхьидарчий?\n– ХIара, хIара кIеда меттигаш?\n– Цигара жижигаш дуура?\n– Цара, цIергахь а кхорзуш, дуура. Мацалла яра, кхетий хьо, мацалла.\n"Уьш хьан ларбора, ца хаьа суна, цхьаьнхьа а ца бохуьйтура, болх ца бойтура, яа хIума а ца лора. Тхан керт яра, доккха ков а долуш. Ков къовла стенна оьшура? Кхо доьзал бехара кертахь, бежана дацара, хIумма а яцара тхан… Цундела ков а ца къовлура. Iуьйранна араваьлча, кертан йистонца Iохкуш шортта декъий хуьлура, ког баккха меттиг йоцуш. ГIуркхаш санна, Iохкура. Тхо бераш, чохь хевшина Iа, уьш корах чугIерта: леш ву, гIо дайша, охьавужу – дIавели". (Усть-Тым юьртарчу Наумов Александран дагалецам)\nПаспорташ шайца цахиларна лецнарш боцуш, рецидивисташ-зуламхой а бара тутмакхашлахь. Царех мелла а гIорадерш бара дуьххьара адаман жижигах чам баьккха буьйлабелларш.\nАлександровск-Ваховон комендатуран белхахочуьнгара, гIаролхочуьнгара Карагодин Андрейгара даьккхина даре ду Томскерчу "НКВД-н талламан набахти" олучу музейн фондашлахь. ГIайри тIехь ша болх бина 50 шо даьлча дийцина цо шена цхьа тутмакх левечу меттехь хезнарг:\n"Уллерчу чоьнаш чохь Сибрехан лагеран (Сиблаг) комисси яра. Шогга аз делира: "Охьаховша!", лебан болийра нах. Со кхийтира, гIайри тIехь хилларш буйла лебеш.\n–Дийцал, Гвоздев, бакъ дуй ахь цомгушчийн, лешболучийн цергаш яьхна бохург?\n– Бакъ ду.\n– Стенна яьхна?\n– Деши беттанаш гулъеш.\n– Томканах хийца. Цигаьрка оза ма лаьий. Вахтераша хIора дашо цергах синаркийн бетта чохь томка лора, цигаьрка ян дийнна газета а лора.\n–Кхетта… Дукха ехарий ахь цергаш?\n– Оьшшучул ехира-кх. Гулъеш-х вацарий со. Томканах хуьйцура ас, айса а узура, накъосташна а лора.\n– Дика ду. Кхетта. ХIинца ахь дийцал, Углов. Бакъ дуй ахь адаман жижиг диина бохург?\n– Бакъ дац. Ас доIаххий, дегнашший бен ца дуура.\n– Муха дуура, ма-дарра дагалацал.\n– Ас хIун дуьйцур ду? Шашлык санна, дуура-кх. Диттах сара боккхура, шампур йора, цунна тIе а дузий, цIергахь кхорзура-кх.\n– Хьенан жижиг дара ахь дуург? Беллачийн я дийначийн?\n– Стенна дууш ду беллачийн. Къеелла хIума яц иза? Ас я белла а, я дийна а боцурш хоржура. Ши-кхо де далале дIакхочур вуйла гуш хуьлура. Цунна вала атта хир дара-кх. Хан токхучул, кхин а шина-кхаа дийнахь бала ловчул".\nНазинера Iазап гIарадалаза дуьсур дара – мила тешар ву боданечу бахархойх? – нагахь санна шен лаамца хилларг талла Величко Василий ца волавеллехь. Нарымехь партин комитетехь инструктор хилла иза. 1933 шарахь цо Назино юьртанна гергахь лаьттинчу Iожаллин набахтех лаьцна, меттигерчу бахархошкара тоьшаллаш а дохуш, яздина, кехат дахьийтира Сталине, Новосиберскерчу куьйгалхочуьнга Эйхе Роберте, Нарымерчу хьаькамашка. Ткъа ша хьаннашкахь эха шарна къайлавелира.\nВеличко Василийн кехат. 1933-гIа шо.\nЦо цхьайтта агIонтехь яздина и кехат, Iорадаьлла 1994-чу шарахь. ("Спецпереселенцы в Западной Сибири" (Новосибирск. 1994)\nВелочкон кехато йоккха гIовгIа эккхийтина хилла Москох, Компартин куьйгаллехь. 1933-чу шеран гурахь Назино Сиблагера комисси еъна талла. Бакъ дуйла хиина Величкос яздинарг. Кехатан автор партин инструктор волчуьра дIаваьккхина. Цунах тIаьхьа журналист хилла, тIом бина Берлине кхаччалц. Къахьегна журналистикехь, арахецна массех книга, амма Назинорчу Iожалла-ГIайренах дош яздан а ца ваьхна.\nДаьржина догIу Обь. Хина буха яхана Iожалла-ГIайре.\n- 1933-чу шарахь лаьттина Iазап иэсехь дисийта лаьа тхуна. Оха нахера ахча а лахьийна, килс ян йолийна стохка. Бехк а боцуш хIаллакбинчийн хьомара. ГIайри тIехь йоьгIначу жIар хьалха зезагаш дохку оха хIора шарахь. Амма кхушара аьтто ца белира – хи дистина, гIайри бухахь ю цкъачунна, - дийцира журналисташка дукха хан йоццуш Назино юьртан администрацин куьйгалхочо Штатолкин Валерийс.


Самурайн амалш ю нохчийн аьлла хета Японерчу журналистана\nЖурналист Цунеока Шамил. Вена, 31.05.2016\nЖурналист Цунеока Шамил (Коцуке) Японерчу Нагасаки гIалахь вина а, вехаш а ву. Нохчийчохь 1999-чу шарахь ша лаьцна доттагI Венехь а карийна, цига кхаьчна иза кху деношкахь. Маршо Радион корреспонденто Эрсно Казбека къамел дира цуьнца, видекамера а латийна.\nЦунеока Шамил Нохчийчохь шолгIа тIом марсаболуш Соьлж-ГIалахь хилла ву. Японин зорбанан гIирсаша а дуьйцура нохчий террорхой бу бохуш оьрсийша дуьйцург. Цундела бакъдолу сурт ган дагахь кхаьчна хилла журналист Цунеока тIеман кIуьрехь йоллучу Соьлж-ГIала.\nЦунеока: «1999-чу шарахь Японехь дуккха а гойтура Нохчийчура хиламаш. Оьрсйчоьнан пропаганда яра цигахь дIахьош. ХIора хаам беш дуьйцура Оьрсийчоь ю терроризмана дуьхьал лаьтташ бохуш. Цо террорхошна дуьхьал дIахьош операци ю аьлла.\nХаамашкахь дуьйцура оьрсийша шаьш герз деттарш террорхой бен бац бохуш. Маьрша бахархой бойуш бац бохура цара. Иза тера дара тахана цара Шемахь дечух. ТIаккха со Соьлж-ГIала вахара. Соьлж-ГIалахь болх беш ши-кхо жима дарбанан хIусам бен яцара. Со вахара цига. Цигахь суна хиира 80 процент чевнаш йина нах маьрша бахархой хилар. 20 процент бен бацара тIемалой».\n20 шо ду ша журналист волу, амма Оьрсийчу кхаччалц ша террорхо вуй хиина дацара шена бохуш кхин дIа а дуьйцу Цунеокас.\nЦунеока: "Ткъа шо ду со журналист болх беш волу. 2003-чу шарахь Оьрсийчура Интерфаксо сох лаьцна яздинера, Цунеока Шамил, Цунеока Коцуке журналист вац, иза дуьненаюкъарчу террорхойн тобанан декъашхо ву аьлла. Со журналист ву. Амма Путинна ца тов со журналист хилар".\nЦунеокас дийцарехь, иза ОвхIанистанехь а, Палестинехь а кхечу конфликташ йоьлхучу меттигашкахь а хилла. Амма Нохчийчохь санна къиза тIом гина бацара шена боху цо.\nЦунеока: "Со ОвхIанистанехь хилла ву, Палестинехь а хилла со. Кхин а тIемаш боьлхучу меттигашкахь а хилла со. Амма дуьххьара гинера суна оццул чолхе меттиг, инзаре вон меттиг. Со инзаре цецваьлла вара. Юха хан яьлча, юха а гIоьртира со Нохчийчу ваха. Амма Нохчийчура лаьмнашкахь оьрсийн десант яра. Церан база яра цигахь. Сан аьтто ца белира цига кхача".\nНохчийн тIемалой Шема бахана аьлла хезна ша цига кхаьчча шена гина сурт а дуьйцу Цунеокас.\nЦунеока: "Шемахь хилла со. Цигахь дуккха тIемалой бу. Цара шаьш салафиташ ду олура, нагахь уллохь Iаьрбой хилча. Амма Iаьрбой уллохь цахилча нохчий вовше луьш хуьлура, хьо ву вахабит, со вац вахабит бохуш".\nНохчий а, шен махкахой а цхьана тера нах бу боху Цунеока Шамила.\nЦунеока: «Суна хетарехь, нохчийн менталитет чIогIа тера ю тхан менталитетах. Японехь хьалха самурайш хилла. Самурайн низам чIогIа тера ду нохчийн Iадатах. Нохчашна хета баккхий нах лара беза, зударий лара беза, уьш ларбан беза аьлла, гIийла нах ларбан беза аьлла. Бусулба шарIа санна ду иза, амма жимма кхин ду. Тхо долчохь а бу гIурт. Якудзаш бу тхан. Нохчашна юкъахь дукха йоккха мафи ю».\nЕрриг а Цунеока Шамилан видеоинтервью шун ган аьтто бу кхун интернет сайт тIехь.


Гроффлье — Википеди\n50°23′05″ къ. ш. 1°36′57″ м. д.HGЯOL\n▲1514 стаг (2018 шеран 1 январь)\nГроффлье (фр. Groffliers) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале. Дозанашца йу Вертон, Вабан, Берк (Па-де-Кале). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Гроффлье&oldid=6764154»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 16 октябрь, 23:05.


ШемигӀе-ле-Годен — Википеди\n47°55′42″ къ. ш. 0°00′54″ м. д.HGЯOL\n▲993 стаг (2019 шеран 1 январь)\nШемигӀе-ле-Годен (фр. Chemiré-le-Gaudin) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — СагӀта.\nДозанашца йу Сулинье-Фласе, Ла-Суьз-суьгӀ-СагӀт, КгӀанн-ан-Шампань, ФегӀсе-суьгӀ-СагӀт, Луланд, Менье (СагӀта), ГӀоезе-суьгӀ-СагӀт.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ШемигӀе-ле-Годен&oldid=7847438»


Инье (МоьгӀт а, Мозель а) — Википеди\nИнье (МоьгӀт а, Мозель а)\nИнье (фр. Igney) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МоьгӀт а, Мозель а.\nДозанашца йу ФулькгӀе, АменонкугӀ, ОтгӀепьегӀгӀ, АвгӀикугӀ, Гонье, ГӀепе.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Инье_(МоьгӀт_а,_Мозель_а)&oldid=7833162»


01.05.2019 Юрий Сидорук 0 Comments\n← Может ли болеть низ живота из-за геморроя?\nЧем и как снять боль при геморрое? →


Фе (Орн) — Википеди\n48°39′34″ къ. ш. 0°24′30″ м. д.HGЯOL\n▼71 стаг (2018 шеран 1 январь)\nФе (фр. Fay) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Орн. Дозанашца йу Сент-Гобюрж-Сент-Коломб, Сент-Аньян-сюр-Сарт, Ферриер-ла-Веррери, Маерю, Планш. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Фе_(Орн)&oldid=5192410»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 14:47.


Мелла а ладоьгIаш Iан лаам кхуллу дешан говзанча ву суртдиллархо Пашаев Абу\nСурдиллархо Пашаев Абу.\nКегийрхой, кхиазхой кхетош-кхиорехь, кхайкхича мичхьа дIа а воьдуш, жигара дIакъалоцу суртдиллархочо Пашаев Абус.\nМахкахь дика вевзаш суртдиллархо, хьехархо, дешан говзанча ву Пашаев Абу. Чечанахь вина а,кхиъна а волчу Абу кхолларалла евзаш ю дозанал арахьа а. Цуьнан цхьадолу суьрташ, «Цивилизин гериг» масала, дакъалаьцна ду Парижехь дIабехьначу гайтамехь. Дуьненна а вевзачу суртдиллархочо Шемякин Михаила Майкопехь дIаехьначу конкурсехь дакъалаьцначу 400 суьртах Пашаевн ши сурт «Бала», «Зов» финале кхаьчна.\nЦуьнан шен суьртийн гайтам хилла мосуьйттаза а Соьлжа-гIалахь. Пашаев Абу авангардизм, сюрреализм, экспрессионизм олучу хатI –жанрехь болх беш ву. Хьолах ца кхуьург, ойланехь кIаргвала ца гIоьртича, атта дуьхе а кхуьур воцуш, цуьнан суьрташ цкъадолчунна кхета хала ду, стенна аьлчи кхоллархочуьнан васташ , кIорге а йолуш, вуно маьIне ду. Цара, мах а хадош, хьажархо ойлане а воккхуш, гойту зама а, цу замана шатайпаналла а.\nПашаев Абу мел вевзачара даре а деш, цуьнан дуккха а дикачу агIонех цхьаъ ю иза даима а «куьг кхочех» хилар, каро атта хилар, кхайкхинчу метте, шен суьрташ «пхьарс кIел а духкий», ваз а ца луш, леррина машен яхийта а ца оьшуш, дIакхочуш хилар. Иза кураллин хьаса боцуш, кхето атта могIарера стаг а, дог дика адам а ду.\nНохчийн а, дуьненан а исбаьхьаллин литература дика евзаш, ненан мотт тIех дика хууш кхоллархо а ву Абу. ТIамо Iовжийна, цуьнан кIуьрлахь «вахчавелла» хиларе терра, (Абун шен чуьра вийна эскархоша воккхах волу ваша а, вешин кIант а), цуьнан суьрташлахь кIезиг васташ дац тIеман лазам гойтуш.\nХIинцца аьлла ма хиллара, «Абу хьо оьшура, ван йиш елахь, кхача хьажахьара хьо» аьлчи, кIадо йоцуш дIакхочуш ву иза, мичча а, гена хиларх, бIо ца къажош. Цу декъехь, кегийрхой а, кхиазхой а кхетош кхиорехь, нохчийн мотт царна хазбарехь, дукха кхоллархой хир бац махкахь Пашаев санна шовкъе къахьоьгуш.\nМукъа хан елахь а и вогIу аьлчи дуккха а дешархой-кхиазхой а, хьехархой а дIа а гулбелла цхьаьнакхетар дIадехьна Теркйист кIоштан Iелин юьртан 2-чу ишколехь. Шен суьртех дуьйцуш, ша кхоьллина васташ довзуьйтуш, авторо йийсаре бинера ладогIархойн тидам, амма къаьсттина лерса хьоьстуш, цуьнан шорталла а гойтуш, бекабора цо ненан мотт. Пашаев Абу ву шен кхолларалла а йовзуьйтуш, дахарх а, заманах а, вайнаха лайначух а дуьйцуш.\nПашаев Абу: « ХIоккхеххьа вайн дайн бахар а, вай лайнарг а гайта гIоьртина-кх со. Ас хIара цхьаъ билгалдоккху ас. Куьйра ду ас гайтинарг. ХIара чурт ду, хIара кIудал ю. ХIара оцу куьйранан ког бу. Кху меттехь вай хIинцца аьллачунна тIедогIуш ду. Куьйра санна чохь дахар долуш волу стагга цуьнан чаккхе чIогIа дакъазьялла…Шен чохь машар лаха беза…Кхокха. КIудал. Хи. Нана. Йиша…ХIара шаьлта, лаьттах тоьхна… И хьалатоьхна хи санна.. Мехкадаьтта.\nХIара-м мехкадаьта дара бохуш вай кхехкира… Кху агIор хIун дара-м ца хаьа. Цигахь цкъа сендаллалц кхехкира, юха Iарждаллалц, юха кIелдиссалц. Цундела грипп санна, кхо элп долу лазар дара даьржина. Лаьмнийн раьгIнаш йохийна, яржийна. Iалам а цецдаьлла…ХIаваъ кIуьрехь шадерг. Ша кIур боьллуш гайтий хьуна бах соьга цхьана суртдиллархочо. КIур суна дукха гина,-элира ас,ас санна дика кIур ахь буьллур бац. Стенна аьлчи сан дахар дерриге а кIур бара.\nХIара диттан юьхк ю. Хьулла дехьа цхьа шиъ а ду хелха дуьйлуш. Кху меттехь сингаттам а бу хьийзаш. Аре а ю. Аьрзой бала бу… Зезаг а ду «ас сайн лазам сайна чохь хьулбира» аьлла. Заза, зезаг. Хелха мел вийлахь а, мел самукъане делахь а. Цхьанхьа боху-кх. «Вочунна кечло хьо, диканиг деъча хаалур дац хьуна». И бохург дац шуна даима а гIайгIане хила…\nТIам цхьаъ бен стенна бац, куьг а цхьаъ?.. Ницкъ цакхачар ду-кх. Ишта нисбелла-кх билламаш… Суна гина сурт ду-кх, тIама юкъахь со висча. Лазийна кхокха а, ишта вочу хьолехь узарш деш цициг а. ТIаккха а цу кхокханах къахеташ санна, цу цициго доладора цуьнан, ларбора кхокха. Акхарошкахь гора-кх къинхетам… Къинхетам боцуш хьалакхуьуш волчу стеган дахар ирсе хуьлийла а дац.


Кевиллон — Википеди\n49°25′09″ къ. ш. 0°57′12″ м. д.HGЯOL\nКевиллон (фр. Quevillon) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Сен-МагӀитим.\nДозанашца йу Сен-МагӀтен-де-БошегӀвиль, БагӀдувиль, Кантеле (Сен-МагӀитим), Сен-ПьегӀгӀ-де-Манневиль, Валь-де-ла-Е.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Кевиллон&oldid=7835278»


Амии (Сена а, МагӀна а) — Википеди\nАмии (Сена а, МагӀна а)\nАмии (фр. Amillis) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сена а, МагӀна а.\nДозанашца йу Водуа-ан-БгӀи, Ботей, Шаи-ан-БгӀи, ШевгӀуь, Даньи, Жуи-ле-Шатель, МагӀоль-ан-БгӀи (Сена а, МагӀна а), Beautheil-Saints[d].\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Амии_(Сена_а,_МагӀна_а)&oldid=7809474»


Неизвестен - Абай кара создер слова назедания 29 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!! - слушать онлайн, скачать mp3, текст песни, видеоклип на песню Неизвестен - Абай кара создер слова назедания 29 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!!\nНеизвестен - Абай кара создер слова назедания 29 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!!\nНа этой странице вы можете найти казакша олендер 2014, текст песни Неизвестен - Абай кара создер слова назедания 29 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!!, видеоклип и слушать онлайн.\nНазвание песни: Абай кара создер (слова назедания) 29 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!!\nВершины Кавказа -песня души\nПЕСНИ, ПЕСНИ, О ЧЁМ ВЫ КРИЧИТЕ?)))))))))))ЕСЕНИН\nBlack Eyed Peas - Let's Get It Started (Clean)\nMonty- Нас замыкали берега. Полностью моё исполнение.\nМАКИ МНЕ НЕ БОЛЬНО\n- Виктор Николаевич Макаров - Песни, песни, о чём вы кричите (слова С.Есенин музыка Г.Улетова?)\n- Kurt Cobain - Rape Me (вот почему люблю больше иностранную музыку, поскольку не так явно можно понять слова песни, прочитав перевод этой песни афффигела)))) ну ниче она все равно мне нравиться если не\n- мУЗаРТ (казхст.группа) - Ардайым жанымдасын..да я русская и люблю казахские песни..и что здесь такого?\n- Monty - Нас замыкали берега , голову долбил Перегар, перегородили города Каратая дни , кара кара каратая дни Караванами за нами годы идут Трудно правда но труд оправдан нам Путь порадовал по парабалам Пап\n- Неизвестен - Абай кара создер (слова назедания) 10 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!!\n- Неизвестен - Абай кара создер (слова назедания) 1 !!! Казах, Казахи, Казахское, Казахи, Казак, Казакта, Казахстан, Казахские песни, Казакша олендер, андер, ан!!!\nMRV ака DJ ★★★★★ Five Stars - Glamory Lounge Lux 2 (Лаунж, Релакс)\nПро Баку - Дарыхдым ала лап)))))))))\nнаггетсы мираторг приготовить в микроволновке\nласки женской уретры видео


Шато-Шинон (Виль) — Википеди\n47°03′52″ къ. ш. 3°55′56″ м. д.HGЯOL\nфр. Château-Chinon (Ville)\n▼1926 стаг (2018 шеран 1 январь)\nШато-Шинон (фр. Château-Chinon (Ville), фр. Chinon-la-Montagne) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Ньевр. Дозанашца йу Шато-Шинон (Кампань), Сен-Илер-ан-Морван. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\n↑ 1 2 http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=8637\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Шато-Шинон_(Виль)&oldid=5195156»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 17:49.


ЛуьтзельбугӀ — Википеди\nЛуьтзельбугӀ (фр. Lutzelbourg) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Мозель.\nДозанашца йу Данн-е-КатгӀ-Ван, ДаннельбугӀ, ГагӀгӀебугӀ, АнгӀидогӀфф, Уьльтеуз, ФальсбугӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ЛуьтзельбугӀ&oldid=7817626»


Махариши Махеш Йоги\nЭнциклопедия Йоги. Йога - способ жизни на земле. > История, Школы, Учителя > Авторитеты и персоналии > Махариши Махеш Йоги (1917- 2008)


Ас салам алейкум! | magas.ru\nРадужная Втр, 11/08/2009 - 14:27\nC4 Пнд, 10/08/2009 - 15:28\nМиллионер Я Пнд, 10/08/2009 - 14:17\n))))))ва алейуум ассалам\nPайка Пнд, 10/08/2009 - 07:52\nWestNik Пнд, 10/08/2009 - 06:42\nВа 1алейкум сСалам\nFantaGiro Пнд, 10/08/2009 - 03:09\nВа алейкум ас-салам варахматуллах.\nLaura Вс, 09/08/2009 - 20:38\nТхо д1адоахкх цх1а бахьан,хьей фу дахьаш ений дувцал тхуг 1аржа б1арьгаш дар))))\nЧерноглазая Пнд, 10/08/2009 - 00:25\nШо довз аьнн ений со,если можно))хьо малий дувцал?)))\nLaura Втр, 11/08/2009 - 14:35\nСо а укхаз къун чан б1архьежаш сей са мукъ доакхаш яг1аш нани екх)))\nЧерноглазая Втр, 11/08/2009 - 18:51\nНани яц хьом,кха ма ала ишт))\nGGG-PRO Пнд, 10/08/2009 - 00:43\nХъо Черноглазая яц))))) хъо по ходу, черноглазый ва и то в том случаи если в твоем нике хоть часть правда)))\nЧерноглазая Пнд, 10/08/2009 - 08:31\nЕр ч1оаг1 къамаьл ма дий,сом черноглазая е (((\nGarfield Вс, 09/08/2009 - 20:10\nNasi_v_adidase Вс, 09/08/2009 - 19:53\nВа Аллекум Ассалам\nАктриса Вс, 09/08/2009 - 19:47\nВа алейкум ассалам!!Хьам дац,д1алел!!Шо фу деш да?\nЧерноглазая Вс, 09/08/2009 - 19:58\nДаьр дац хьам деш тхоъ, д1алел цхьа б1ахьан!Фу леладу оаш ухч хьадувцал?)))\nGGG-PRO Вс, 09/08/2009 - 20:18\nХъуг хъежаш даг1ар тхо)))))Ма дукх гейни хъо хъаена ца йоалаж)))


Реффанн — Википеди\nРеффанн (фр. Reffannes) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Де-Севр. Дозанашца йу Болье-су-Партене, Шантекор, Клаве, Сен-Лен (Де-Севр), Воссеру, Вотеби, Les Châteliers[d]. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Реффанн&oldid=5181510»


Шато-дуь-ЛуагӀ — Википеди\n47°41′36″ къ. ш. 0°25′05″ м. д.HGЯOL\n▼4567 стаг (2018 шеран 1 январь)\nШато-дуь-ЛуагӀ (фр. Château-du-Loir) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — СагӀта.\nДозанашца йу Фле (СагӀта), ВувгӀе-суьгӀ-ЛуагӀ, Диссе-су-КугӀсийон, Луьсо (СагӀта), Монтабон.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Шато-дуь-ЛуагӀ&oldid=7846940»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 8 февраль, 08:51.


Кулинария: Как можно оригинально приготовить яйца\nКак можно оригинально приготовить яйца\nКак можно оригинально приготовить яйца:\n1. Яйца в луковых кольцах\n2. Яйца в кольцах из сладкого перца\n3. Яйца в беконе\n4. Яйца в хлебе\n5. Яйца в булочках\n6. Яйца в помидоре\n7. Яйца в картофеле\n8. Яйца в авокадо


Омон-Обрак — Википеди\n44°43′22″ къ. ш. 3°17′02″ м. д.HGЯOL\nОмон-Обрак (фр. Aumont-Aubrac) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — Лозер. Дозанашца йу Ле-Бессон, Римез (Лозер), Жаволь, Сен-Совер-де-Пейр, Ла-Шаз-де-Пейр, Фо-де-Пейр. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Омон-Обрак&oldid=5177135»


Вро — Википеди\nВро (фр. Vraux) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Марна. Дозанашца йу Ле-Гранд-Лож, Еньи, Ольне-сюр-Марн, Жувиньи (Марна). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Вро&oldid=6745030»


Бакъоларъярхочун вешина а, Нохчийчохь лаьцна латточу цуьнан нанна а дуьхьал бехкзуламан гIуллакхаш даьхна\nДечкен-бутт 31, 2022\nНуьцкъаша Нохчийчу дIайигина, цул тIаьхьа 15 дей-буьйсий тоьхна латточу бакъоларъярхочун Янгулбаев Абубакаран нанна Мусаева Заремина а, вешина ИбрахIимна а дуьхьал бехктакхаман гIуллакхаш даьхна.\nТеррораш дан кхайкхамаш барна бехкево Янгулбаев ИбрахIим, хаамбина Baza телеграм-канало. Каналан хаамашца, гIуллакх хьакхаделла IАДАТ телеграм-каналан ширачу постех. Экспертизано чIагIдарца, Янгулбаев администратор волчу IАДАТ-н тексташкахь Умаровс, Басаевс, Масхадовс, кхинболчу террорхоша а лелийнарг къобалдеш билгалонаш ю.\nИштта, Baza телеграм-каналан информацица, Мусаева Заремина дуьхьал айдина бехкзуламан гIуллакх "Iедалан векална дуьхьал ницкъбаккхарна" аьллачу артиклехь. Лахара Новгородера бертаза, молханаш а, когахь мачаш а йоцуш Соьлжа-ГIаларчу полисхойн декъе ялийначу зудчо, полицин версица, цигахь хилла ницкъхой сийсазбина, мохь хьоькхуш.\nОцу заманчохь, ТIехьа-Мартанарчу меттигерчу декъан полисхочо цунна протокол хIотточу заманчохь, цо дийцарехь, аьтту куьйгаца цуьнан аьрру беснех ка тоьхнера, ткъа ша юхайоккхуш бетах мIараш тийсира. Цо лелийнарг полисхочун дахарна йа могушаллина кхераме ницкъбар лерина. Оцу артикло итт шаре гергга хан кхачайо.\nЯнгулбаев Абубакаран гергарчарна дуьхьал бехкзуламан гIуллакхаш дахарх тIечIагIйина информаци яц Кавказ.Реалиин. "Iазапашна дуьхьалояран Комитетан" а аьтто ца хилира хаам зорбане боккхучу заманчохь информаци бакъян.\nНохчийчуьрчу чоьхьарчу гIуллакхийн министраллан белхахой ду шаьш аьлла, бовзийтина нах Лахарчу Новгородера ЯнгулбаевгIеран хIусамчу лилхинера Дечкен-беттан 20-чохь. Курхалла лелорца доьзначу гIуллакхехь тешаш санна ледан нуьцкъаша суьдхо лаьттина Янгулбаев Сайди а, цуьнан хIусамнана Мусаева Зарема а дIадига бакъо лун кехаташ дара церан карахь. Янгулбаев Сайди суьдхочун статусехь хиларо иза хьаван бакъо ца ло, цундела цхьа Мусаева лецира цара.\nТIаьхьо мехкан информацин а, зорбанан а министро Дудаев Ахьмада хаамбира, Мусаевана чохь яккха 15 дей-буьйсий хан тоьхна полисхочунна тIелатарна а, иза аьшнашварна а бехкейина аьлла.\nЛачкъийна йигичхьана бакъйолу информаци яц хоуьйтуш инсулинах йоьзна диабет цамгарца йолчу Мусаева Заремех лаьцна. Цунна тIе буьтуш бац адвокаташ.\nЕвроберто Оьрсийчоьне кхайкхамбина, Мусаева Зарема дIахеца аьлла. Европан Кхеташонан Парламентан ассамблейн гуламехь а тIедожийна иза маьршаяккхар.


Сен-Жермен-ле-Гаяр (Манш) — Википеди\nСен-Жермен-ле-Гаяр (фр. Saint-Germain-le-Gaillard) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Манш. Дозанашца йу Гровиль, Пьеррвиль (Манш), Ле-Пье, Кеттето, Ле Розель, Ле-Врето. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-Жермен-ле-Гаяр_(Манш)&oldid=5184641»


Сильвана Де Мари. Последний эльф (аудиокнига) скачать бесплатно без регистрации\nСильвана Де Мари. Последний эльф (аудиокнига) скачали 402 раз


Адама Султана Олхазаран сайт "Динул-Ислам" - Хаттаршна жоьпаш - Азан дича деш долу доIа\nАссаламу Iалайкум! Cа ваш Азан дича деш долу доIа (тасбихь) дезара-кх.\nДела реза хуьла хьуна.. Дала Шен хаза хинболу къинхетам бойла вайх!\n«Бусалба стеган гIап» цIе йолчу жимчу жайни тIехь деана ду азан дечу хенахь аьлча дика долу зикр а, доIа а. Цигара схьа дуьйцур ду вай уьш, хIора доIанца хьадис а хьахош:\n«15. Азан деш (молла кхойкхуш) хезча деш долу зикр.\n1. (22) Азан деш хезча, и деш волчо ма-аллара цунна тIаьхьара ала деза, «Хьаййа Iалассолáт, хьаййа Iалалфалáхь» аьлча: «Лá хьавла ва лá къуввата иллá биллáхI» ала деза хIоразза. Цуьнан маьIна: «Ницкъ а бац, гIора а дац АллахIера бен» бохург ду.\nИза иштта алар деана Имам Муслима дийцина долчу масийтта хьадисехь.\n2. (23) Азан деш волчо : «АшхIаду ан лáилáхIа иллаллáхI» олуш хезча, иза цуьнца ала а аьлла, хIара кхин а тIе аьлча дика хир ду:\n"Ва ана ашхIаду ан лá илáхIа иллллóхIу вахьдахIý лá шарúка лахI, ва анна Мухьаммадан IабдухIý ва расýлухI. Роди́ту биллáхIи роббан, ва бимухьаммадин росýлан, ва бил-ислáми дúнан".\nИмам Муслима дийцинчу хьадисехь деана ду, азан деш хезча и дешнаш аьллачунна цуьнан къиношна гечдийр ду аьлла.\n3. (24) Азан деш волчунна ша тIаьхьара аьлла ма-ваьлла, Пайхамарна – Делера салават а, салам а хуьлда цунна – салават дуьллур ду.\nИмам Муслима дийцина цу хьокъехь иштта хьадис: «Шайна азан деш хезча аш олийла азан дечо ма-аллара долу дешнаш. ТIаккха суна салават дуьллийла аш, бакъдолуш суна цхьа салават диллинчунна АллахIа итт салават дуьллур ду. ТIаккха суна «васи́лат» доьхийла аш, бакъдолуш иза АллахIан лайшна юкъара Цуьнан цхьана лайна бен хила йогIуш йоцуш меттиг ю, и лай со хиларна дог а доху ас. Ткъа суна и «василат» дехначунна (къемат дийнахь сан) шафаIат хир ду».\nТкъа уггар деза салават «ИбрахIиман салават» аьлла девзаш дерг ду, Пайхамара – Делера салават а, салам а хуьлда цунна – шен умматана хьехна долу салават ду: «АллóхIумма солли Iалá Мухьаммад, ва Iалá áли Мухьаммад, камá соллайта Iалá ИбрóхIúма ва Iалá áли ИбрóхIúма, иннака хьамúдун мажúд. АллóхIумма бáрик Iалá Мухьаммад, ва Iалá áли Мухьаммад, камá баракта Iалá ИбрóхIúма ва Iалá áли ИбрóхIúма, иннака хьамúдун мажúд».\n«Йа АллахI! Мухьаммадах Хьайн къинхетам бе Ахь, хазчу хасторца хаставе Ахь иза, цуьнан охIлунах а Хьайн къинхетам бе Ахь, Айхьа ИбрахIим хесторе терра, цунах а, цуьнан охIлунах а Айхьа къинхетам баре терра, баккъалла а, Хьо хастам бан хьакъ долуш а, Веза а ву. Йа АллахI! Мухьаммадна а, цуьнан охIлунна а Хьайн беркат а, ниIмат а ло Ахь, Айхьа ИбрахIимна а, цуьнан охIлунна а даларе терра, баккъалла а, Хьо хастам бан хьакъ долуш а, Веза а ву».\n4. (25) ТIаккха хIара доIа дийр ду:\n"АллóхIумма робба хIáзихIид-даIватит-тáммахI, вассолáтил-къóимахI, áти Мухьаммаданил-васúлата валфадúлахI, вабIасхIу макъóман махьмýданиллазú ваIадтахI, иннака лá тухлифул-мúIáд".\n«Йа АллахI! ХIокху кхачаме долчу кхайкхаран Дела, дечу ламазан Дела, Мухьаммадна “василат” а, “фадилат” а луо Ахь, Айхьа цунна лур ю аьлла ваIда йина йолчу хастамечу меттехь гIаттаве Ахь иза. Баккъалла а, Ахь Айхьа йина ваIд йоха ца йо-кх».\nИмам Бухарийс дийцинчу хьадисехь деана ду, азан динчул тIаьхьа иштта и доIа динчунна къемат дийнахь Пайхамаран – Делера салават а, салам а хуьлда цунна – шафаIат хир ду аьлла.\nЧекхдевли «Бусалба стеган гIап» тIера доIанаш.\nИ доIанаш дийцинчул тIаьхьа Имам Нававийс – Дала къинхетам бойла цунах – аьлла: «ТIаккха (цу доIанал тIаьхьа), эхартан а, дуьненан а шена луъу хIума доьхуш доIа дийр ду цо».\nИштта и доIа дар дуьйцуш долу хьадисаш далийна цул тIаьхьа Имам Нававийс, «Азан динчул тIаьхьа доIа дар» аьлла цIе а хIоттийна:\nАллахIан Элчано – Делера салават а, салам а хуьлда цунна – аьлла: «Азанна а, къаматна а юкъахь дина долу доIа юхатухуш дац». ХIара хьадис дийцина Абу Давуда а, Тирмизийс а, Насаийс а, Ибнус-Суннийс а, кхиболчара а. Тирмизийс аьлла: «Дика, нийса хьадис ду иза». Тирмизийс шен «Джа́миI» цIе йолчу жайни тIехь «ДоIанийн жайна» аьлла хIоттийначу цIарца оцу хьадисан хIара совнаха долу дешнаш дийцина: «Асхьабаша аьлла: «ХIун ала оха тIаккха, хIай АллахIан Элча?». Цо аьлла: «Дуьненахь а, эхартахь а шаьш массо вонах лардар деха АллахIе».\nЦхьана стага аьлла хилла: «ХIай АллахIан Элча! Азан дийриш дозаллехь тхоьл лакхара хуьлу-кх!». ТIаккха АллахIан Элчано – Делера салават а, салам а хуьлда цунна – аьлла: «Ца эрриг ала ахь а, тIаккха хьой ваьллачул тIаьхьа (хьайна луъург) деха (Деле), ахь дехнарг лур ду хьуна». Абу Давуда дийцина иза, гIийла ду а ца аьлла цо иза.\n«Сунан Аби Давуд» тIехь «ДжихIадан жайна» цIе йолчу дакъана юкъахь дийцина ду нийсачу иснадаца, СахIл ибн СаIдера схьа – Дела реза хуьлда цунна – АллахIан Элчано – Делера салават а, салам а хуьлда цунна – элира аьлла: «Ши (доIа) ду духатухуш доцуш: (ламазе) кхайкхам бечу хенахь дина доIа а, тIом чIагIбелла эскарш вовшах хьаьрчачу хенахь динарг а».\n АллахIана герга вуьгуш йолу Iамал а, ялсаманехь йолу еза меттиг а ю иза.\n Массо адамел веза хиларан дарж ду иза.\n Имам Ан-Нававий, «Ал-Азка́р», 32.


ВОЛИНСЬКА ОБЛ.,ГОРОХIВСЬКИЙ Р-Н,М. ГОРОХIВ, ВУЛ. ШЕВЧЕНКА, Б.29


Абазой — Википеди\n~ 68 000\n43 341 (багарбина 2010)\n36 919 (багарбина 2010)\nАбазойн кӀошт: 14 808 (2010)\nЧеркесск: 10 505 (2010)\nАдыге-Хаблан кӀошт: 4827 (2010)\nМалокарачаевскан кӀошт: 3373 (2010)\nУсть-Джегутан кӀошт: 2252 (2010)\nСтаврополан мохк Ставрополан мохк:\n3646 (багарбина 2010)\nХанты-Мансийн автономин гуо — Югра:\n422 (багарбина 2010)\n418 (багарбина 2010)\n318 (багарбина 2010)\nКраснодаран мохк Краснодаран мохк:\n279 (багарбина 2010)\nЯмал-Ненцойн автономин гуо:\n236 (багарбина 2010)\nМоскохан область Москохан область:\n139 (багарбина 2010)\nРостовн область Ростовн область:\n112 (багарбина 2010)\n12 000 (мах хадор)\n355 (багарбина 2011)\n128 (багарбина 2001)\nМайкопан культура, Дольменан культура, Цебельдинан культура\nАбхазхойн-абазойн бухара тоба:\nАдыгаш (адыгийн бухара тоба):\nАбазойн къоман байракх\nАбазой (абаз. Аба́за) — Кавказан орамерачу къаьмнех абхазхойн-адыгийн тобанера цхьа къам ду. Европеоидан расан понтийн бухара тайпанах къам ду.\n3.1 Андрей апостол\n3.2 Абазги а, церан паччахьалла а\n3.3 XVI бӀешо\n3.4 XVIII бӀешо\n3.5 XIX бӀешо\n4 Ламасташ а, гӀиллакхаш а\n4.1 Ламастан духар\n5 Самукъане факташ\nРоссийн Федерацехь карарчу заманахь беха, гулахь — Кхарачой-Чергазийчоьн 13 эвлахь. Кхин а абазой беха Адыгей махкахь, масала тахана беха Уляп эвлахь масех доьзал.\nЦӀе (этноним) абаза (абазги) а, оцу этносан тобана юкъадогӀуш хилла тайпанаш а, карайо антикан авторийн кхолламашкахь вайн эрал V бӀешо хьалха дуьйна. Масала, ширагрецин историка Геродота (вайн эрал V бӀешо хьалха) шен ширачу дуьненан картин тӀехь Понта Эвксинан хӀордан бердашца дехачу къаьмнийн йаззам юкъахь, кораксашца, колхашца цхьаьна могӀарехь, яздо кхин а тайпа абасгаш. Абазойн меттан талламхочо А. Н. Генкос оцу хьокъехь яздира: «Термин абаза чӀогӀа шира ду, юкъара мотт а, оьздангалла а цхьаьнатоьхна гулдаран маьӀна ду цуьнан…».\nАбазойн историн шира мохк — таханлера Абхазин мохк бу. Тамин (абазойн субэтнос) тайпа даьхна Доккха Лабан тогӀечухула и латташ Российн империн юкъатоххалц.\nАбазой лингвистика агӀора уггар герга бу Абхазашна, амма царна алссама Ӏаткъам бина адыгаш а, церан оьздангалло а. Абхазхойн гӀиллакхаш кӀезиг ду, адыгийнчулла.\nДинехь болу абазой — бусалба-сунниташ бу.\n2010 шарахь нах багарбаран терхьашца абазойн дакъа кӀошташкахула:\nАбазойн МКӀ Кхарачой-Чергазийчоь 86,8\nАдыг-Хаблан МКӀ Кхарачой-Чергазийчоь 29,8\nЧеркесскан ГӀКХ Кхарачой-Чергазийчоь 8,2\nМалокарачаевски МКӀ Кхарачой-Чергазийчоь 7,8\n2010 ш. нах бехачу меттигашкарчу абазойн барам:\nЧеркесск гӀала 10 505\nПсыж эвла 6 717\nКрасни Восток юрт 3 142\nУсть-Джегута гӀала 2 254\nКубина эвла 2 789\nИнжич-Чукун эвла 2 468\nЭльбурган эвла 2 230\nШира-Кувинск эвла 1 194\nАпсуа эвла 890\nКара-Паго эвла 648\nАбаза-Хабль эвла 559\nКерла-Абазинск эвла 530\nТапанта эвла 484\nКерла-Кувинск эвла 422\nКойдан юрт 372\nАдыге-Хабль эвла 346\nГрушка кӀотар 181\nЭркин-Шахар юрт 175\nКарачаевск гӀала 144\nЭрсакон эвла 150\nХабез эвла 122\nПервомайски юрт 103\nКисловодск гӀала 1 473\nСтаврополь гӀала 569\nНевинномысск гӀала 264\nЕссентуки гӀала 119\nПятигорск гӀала 98\nМоскох гӀала 318\nНальчик гӀала 271\nРоссийн Федерацехь болхбеш бу Абазойн-абхазхойн этнос кхиоран дуьненаюкъара цхьанакхетам «Алашара» Пиетарбухехь центран офис йолуш, Черкесскехь а, Сухумехь а шайна долу дакъош а долуш. Кхолламан президент — Экзеков Мусса Хабалевич — предприниматель, меценат, юкъараллин гӀуллакххо.\nМотт[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Абазойн мотт\nАбазойш буьйцу Къилбаседакавказан доьзалера абхазхойн-адыгийн тобанера абазойн мотт, цуьнан шиъ меттадакъа ду — тапантин (литературин меттан бух бу иза) а, ашхаруан а. Йоза кириллицин бух тӀехь. Российн дукхаха болчу абазошна хаьа кхин а гӀебартойн-чергазийн (адыгийн) а, оьрсийн а меттанаш.\nЛингвистикица абазой бекъадо йоккха шина тобанна: тапанта (ашуа) а, ашхаруа (шкаруа), цара изза цӀе йолу шайн меттадакъа леладо.\nПхи эзар сов шо хьалха «абаза» этносан истори йола а елла, кхиа а кхиъна абхазийн а, адыгийн а этносийн историци цхьаьна.\nКоьрта йаззам: Абхазин истори\nКоьрта йаззам: Адыгийн истори\nАндрей апостол[нисйе бӀаьра | нисйе]\nВайн эран I бӀешарахь — килсано дийцарехь, сийдолчу Андрей апостола 40-гӀачу шарахь вайн эран кхайкхийна керста дин ломан къаьмнашлахь: аланашна, абазгашна, зикхашна.\n60-гӀа шераш дуьйлалуш, хӀинца чекхдаьллачу XX бӀешеран, советийн Ӏилманчо Г.Ф. Турчанинова шен накъосташца, Кавказан уггар шира йозан иэс Ӏамош (Майкопан йоза, жамӀ дира, теша а бира, и йоза къамел а доцуш цӀе йолуш ду ашуйн (шира абхазхойн = абазойн = убыхийн). И силлабийн йоза ду абазойн, абхазхойн, убыхийн дайшан, цхьаьна хенахь шайх ашуй олуш хиллаболчу, ткъа шайн мохк Ашуй. Вайн эрал III бӀешо хьалха и пачхьалкх яьржинера Ӏаьржа хӀорд тӀиера къилбехахь хӀинцалерачу Майкопе кхаччалц къилбаседехь, Кубань хил дехьаялара къилбаседа-малхбузехь, Фазис (Риона) хил къилба-малхбалехь. Вайн эрал хьалхара II эзар шо долалуш ашуйн йоза чудаьхьна ширачу Финики цига бухкуш хиллачу ашуйн лайша, чӀагӀделла цигахь протобиблин (псевдоиероглифан) йоза хилла. Иштта кхетадо Ашуйн а, аьлчи а ширачу Абазин, Финикийн коьрта шахьаран Библан а йоза тера хилар. Ашуйн йоза бух хилира Библехь шайн финикийн йоза кхуллуш. Шен рогӀехь финикийн йозанах бух хилира латинин йозанна, ткъа латиничух, вайна ма-хаъара, схьаевлла дуьненан дукха абаташ. Г. Ф. Турчаниновс бинчу талламо гайтира, цуо «колхидийн» ду баьхна, цуьнан маьӀна финикийн йозанца а доккхуш хилира меттигера йоза, кхоьллина Къилбаседа-Малхбузан Кавказехь. И йоза кхоллархой хилла абазойн, абхазхойн, убыхийн шира дай. Абазойн маттахь Ашуя «ХӀордйист» бохург ду, ашуйш — ХӀордйистан бахархой бу. И шира цӀе — Ашуя йисина Къилбаседакавказера абазошна-тапанташна. "Абхазаш хӀинци а олу шайн историрера цхьаьна тайпанчу абазойх — ашәуаа (ашвуа), ма-дарра «ашу нах». ХӀокху гипотезан дуьхьал гуьржий хилла ца Ӏаш, цхьаболу адыгийн автораш а бу.\nАбазги а, церан паччахьалла а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nII-чу бӀешарахь историно билгалъяьккхина пачхьалкх (олалла) — Абазги. VIII бӀешарахь историно билгалъяьккхина пачхьалкх — Абазгийн паччахьалла, алсама евза «Абхазхойн паччахьалла» цӀарца. Цхьацца историн заманашкахь Абхазехь абазой алсама хуьлура церан гергарчу абхазел а. Юьртабахамехь лело латта цатоарна, абазой кхаа тулгӀенца, тайп-тайпанчу историн муьрашкахь кхелхира Чергазийчу шайн гергарчу адыгийн махка.\nК. Стала даладо дийцарш, цуо дийцарехь абазой кхалхар хилира ламхадорашкахула КӀайн хин а, Теберда хин а яккъашкахула. Оцу маршрутийн топонимика хӀинца этимологи йолуш ю абхазхойн-абазойн меттанийн бух тӀехь.\nXVI бӀешо[нисйе бӀаьра | нисйе]\nОьрсийн тептарш (автор ца вевза) дийцарехь, 1552 шарахь Москоха Иван Грозница барт а бина, ГӀирман ханна духьал тӀеман-политикин союз ян, еира чергазийн дуьххьара векалалла, царна юкъахь вара абазойн эла Езбозлуков Иван а.\nXVIII бӀешо[нисйе бӀаьра | нисйе]\n1762 шо — Истамбулера французийн консуло Клод-Шарль Пейсонела яздина -\nАбазой, Чергазийчоьнан а, Гуьржийчоьнан юкъарачу меттигехь деха къам ду. Уьш бекъало, чергазий санна, масех тайпана, урхалла до элаша. Тайпанашна юкъахь гуттаренна а тӀемаш ду. Абазойн дин ду пантеизмаца ийна керсталла; тӀаккха а халкъо лору шеш цӀена керстанаш. Портас оцу пачхьалкхе шайн эла хӀоттаво, абазойн эла олу цунах, амма цуьнгахь дарж доцур Ӏедал дац. Элин резиденци Сухумехь ю. Коьрта хьаькамалла оцу меттигехь ӀаьржахӀордйистан пашегахь ду, амма абазой къера бац цунна а, туркойн эланна а, ницкъо бен уьш къарбийр бац. Кубанан сераскир наггахь тӀелета царна, кегийра даьхни, говраш, лайш схьа а бохуш. Оцу пачхьалкхехь ю шиъ коьрта порт — Сухум а, Кодош а.\nXIX бӀешо[нисйе бӀаьра | нисйе]\nXIX бӀешарахь абазоша йийкъира адыгашца а, абхазашца оьрсийн-кавказан халонаш а, цуьнан зуламийн тӀаьхье а.\nКоьрта йаззам: Кавказан тӀом\nФрагмент. 1836 шо, 8 февраль. Хадсон Джеймса — инарла-лейтенанте Тэйлор ХӀостерте. … «… абазой Ставрополан тӀелатарх»\nОццу ноябрь беттан чеккхенгахь чергазаша-абазойша шайн ницкъаш гулбира, шайн махка чулелхачу ӀаьржахӀордан гӀалагӀазкхашна а, оьрсийн регуляран дакъошна а дуьхьала лата. Абазой чулилхира Ставрополе, «Кавказан правительство» олучеран коьрта шахьре, шайца дӀавигира 1700 тутмакх, 8000 корта даьхни, кхин а. 300 стаг тутмакхех — Ставрополехь лакхарчу даржера нах бу: эпсарш, совдегархой, банкираш. Хилла царна юкъахь лакхарчу даржера тӀемахо, инарла, дийцарехь; иза йийсар вира шен штабаца цхьаьна. ХӀара хӀокху шарахь шолгӀа тӀелатар ду Ставрополан дина. Хьалха цара лецира 800 тутмакхь. ХӀара шолгӀа тӀелатар а чекхбелира чергазийн буьззина толам болуш, оьрсаша кечам а бинера царна дуьхьала.\nКоьрта йаззам: Чергазийн мухажаралла\nХалахетахь а, Хадсонера Тэйлоре документ харцахьадаьккхина ду.\nАбазойн тӀехьенаш, оьрсийн-кавказан тӀом чекхбаьлчи российн байӀатдинарш беха Кхарачойн-Чергазийчохь (эвланаш лакхахь йийцина).\nАбазойн тӀехьенаш - мухажирш беха дозанал арахьа, царех адыгашца цхьаьна «чергазий» олу. Турцера чергазийн диаспоршна юкъахь Шемара, Израилера, Мисрара, Урданера, Ливиера абазой 24 эзар гергга стаг ву. Дукхаха берш царех, шайн мотт бицбина, туркойн а, Ӏаьрбийн а меттанашка дехьабевлла, цхьаьна декъо яйина абазойн цӀераш а, фамилеш а, ийна туркошца а, Ӏаьрбашца а, цуьнца цхьаьна шеш схьадовларан билгалчу тайпанех йолу иэс латтайо таханлера де хӀотталца а.\nЛамасташ а, гӀиллакхаш а[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта болх — даьхнийлелор, оцу юкъахь дӀалохкуш а, кхин а латталелор. Охана дан кечдора уггар хьалха цӀийнан уллора лаьттан дакъош, цига атта дара белхан гӀирс бахьа. И болх болалора Ӏай дуьйна: дакъош цӀандора тӀулгех, бухдахара дитташ. Лаьмнашкара латтанаш лело аьтту боцуш дара. Ладаме болх бара абазойн бошмашлелор а. Оханан латта цӀаннош, акха стоьмийн диттех а, коллех а куьг ца Ӏоттара. Коьртаниг уьш дара акха Ӏаж, кхор, стеш, муьстаргаш, бочбӀар. ЦӀенош а, бахаман гӀишлош а гуттаренна а стоьмийн дитташна юкъахь хуьлура.\nДоккха маьӀне роль яра накхаршлелоран — уггар ширачех абазойн белхах. Мезах цара кечдора мерза, «вахош, Ӏовдалвоккхуш» долу малар. Корматалла — аьчкан пхьеран болх, тӀаргӀа а, цӀуока а кечъяр. Абазойн генара дуьйна яра кхиина хӀусамера корматаллаш, уьш шайн доьзаллехь екъна яра. Иштта, тӀаргӀа а, цӀуока а зударийн декхар дара, ткъа дечиг а, эчиг а, тӀулг а кечбар — божарийн болх. ТӀергӀах дора вертанаш, дуткъа маша а, цӀахь лело бедар ян стомма маша а, истангаш, мангал куьйнаш, доьхканаш, мачаш, бӀегӀиган кога юхарш, тайп-тайпана юьйцина хӀуманаш. Кхиина яра цӀоканхойн, дабагӀахойн а корматаллаш. ЦӀуоканех тегара кетарш а, куьйнаш а, неӀарех йора мачаш а, китанаш а, нуьйранаш а, говран дуьрстанаш а. Кхакха — цӀуоканхочун коьрта гӀирс бу. Сийлахь бара аьчкан пхьераш. Цара дора, тодора мангалш, маьрсаш, шаданаш, аьчкан белаш, ленаш, говран гӀирсан аьчкан дакъош, зӀенаш, уьрсаш, тукарш, кхин дӀа а. Дукхаха болу аьчкан пхьераша герз дора. Герз (тоьпаш а, шаьлтанаш а, уьрсаш а) цара кечдора детийца, дешийца, Ӏаржъеш огура. Иштта болчу пхьерех, дагархой (дешийн, детийн пхьар) хуьлура. Герз дар абзойн генара ламаст хилла схьадогӀу. Пхьераш пхенаш (хрихыц) дора. Герз дарца цхьаьна, абазойн пхьераша тайп-тайпанчу колибрера даьндаргаш йора. Дагархойн болх ширачех пхьола ду абазойн. ТӀахъаьлла пхьераш собарца бора тайп-тайпана кепара гӀирсаш: зударийн а, божарийн а доьхканаш, мухарш, кочаухку хаздерш (туьтеш, кулонаш), чӀагарш, хьолкъаш. Массо а зударшна лерина хаздерш, чӀогӀа хаза кеп йолуш дара, хьолаца кечдина а дара. Ламастан социалан кхоллам — юьртийн юкъараллаш, бакхий а, кегий а доьзалаш, патронимиш. Эвланаш екъалора патронимин купашка, аренашкахь — гулахь, лаьмнашкахь — бен кепара. Ширачу заманара цӀа — горга, дуьйцина хуьлура, дара иштта деакӀуо, цхьаъ я шиъ гӀат йолу, зӀарех дина дерш а; XIX бӀешо чекхдолуш абазой буьйлабелира поппар лело, кибарчигийн цӀенош а, дечигах дина а, аьчкан я гераган тхевнаш а болуш цӀенош а дора. Ламасталлин кертахь цхьаъ я масех цӀа хуьлура, царна юкъахь хьешан цӀа а хуьлура, царна гено бахаман гӀилош (божалш) дора. Абазойн историн бӀешерийн йохаллехь, Къилбаседа Кавказера кхин къаьмнаш санна, юкъадаьхна къоман даарийн ша-кепара ассортимент, юург яран а, яаран а низам. Абазой ширачу заманера дуьйна латта, даьхний, зӀакарадаьхний лелош хилла, иза гойту церан къоман даарша, царна юкъахь коьрта меттиг дӀалоцу – уьстагӀан, бежанан, зӀакардаьхнийн жижиго, ткъа иштта шурех а, ораматех а дина даарш. Абазойн дукха ду даарш зӀакардаьхнийн жижигах. Котаман я москалан жижигах до къоман даар квтIужьдзырдза (ма-дарра: «котам жижиг берамца»). Абазойн даарш лаьттаха кхуьу а, даьхнийн а ламастан сурсатийн бух тӀехь ду, алсама даьхнийн махьарш лелайо, налха а, хьелийн даьтта а, тӀо а, етта шура лелайо. Тухуш йолу чамбийригех, абазойш, кхечу къилбаседакавказан къаьмнаш санна, лелабо дукхах дерг аьхьна цӀиен бурч, аьтна кӀонцерг (саьрмасекх) туьханца, иэйина якъийна бецаш — коьртаниг оччам а, хьожа йогӀу буц а. КӀуочу берамех абазойш лелабо муьстачу шурех, тӀонах, цӀиен бурчах, аьтта кӀонцергах туьханца дина берамаш. Даьржина ду гӀийлавахоран малар бахсыма (мохса). Абазойн халкъан бартакхоллар ладаме дакъа ду синмехаллин оьздангаллин. Абазойн боккха безам бу чӀегӀардигашна, лору уьш адам тайпа кӀелхьарадаьккхинчарах. Цамагадо чӀегӀардагийн бенаш дохо, хӀунда аьлчи иза чӀогӀа доккха къа лору. ЦӀа чудеанчу чӀегӀардиго доьзална ирс-аьтту беана лору, цамега цунна зулам хилийта. ЧӀегӀардигах лаьцна дийцар ду. Ширачу заманахь ворхӀ корта болу саьрмако дӀасахьажийна дуьненан массо а маьӀӀе тайп-тайпана дийнаташ а, олхазарш а, сагалматаш а хаархьама стенан жижиг ду мерза. ЧӀегӀардиган дуьхьала кхетна лаьхьа, иза адаман цӀий уггар мерза ду ала сиха бара саьрмаке. ЧӀегӀардиго шен шеко ю аьлла лаьхье багагӀаттаяй церг гайта аьлла. Лаьхьо багагӀаттийча зӀок тоьхна мотт баьккхина. Оцу хенахь дуьйна лаьхье мотт ца бийцало, шуш алар доцург. Цундела кхераме хабар дӀа цакхечира саьрмакан. Адамаш кӀелхьара девлира. Абазой тешарехь пхьид — догӀан хаамхо ю, иза цкъан а ца юьй. Ткъа говр абазойн фольклорехь (туьйранашкахь, дийцаршкахь) тамашийна хьолаш делла ю, муьлххачу хенахь а дена кхерам тӀебеачи гӀоьнна йогӀу. Абазойша ларйина мехала туьйран эпос. Цунна чудогӀу тайп-тайпана туьйранаш. Туьйранашкахь хуьлу дуьненан а, кавказан юкъара а сюжеташ. Уггар гӀарадаьлларг — Наьртийн эпос. Туьйранашкахь даиман а тоьла дика а, нийсо а, ткъа зулам шеко йоцуш оьшу. Абазойн туьйранийн эпосан коьртачех цхьа тема ю — къинхьегаман тема. Кхолларан, паргӀата къинхьегам эшаршка буьллу. Нуьцкъала беш болу болх таӀзар а, наьӀалт а ду. Дика турпалш бу говза Ӏуй, ахархой, таллархой, тегархой. Дукхаха долу туьйранаш чекхдовлу дешнашца:«…цул тӀаьхьа ирсе баха хевшира уьш». Абазойн фольклорехь боккха меттиг бу хабарийн (бакъ хаамаш болу дийцарш), кицанийн. Халкъехь хазахетеш ду хӀетал-металш. Цхьаьна могӀанехь халкъан бартакхолларца йоккха роль ловзийна абазойн ламасталлин-хӀусаман оьздангаллин музыкин а, хелхаран а фольклоро. Абазойн музыкин гӀирсех хаам бина XIX бӀешеран йозанан хьосташ. Билгалабина бу абазой самукъадоккхуш хилла шина агӀора дечиг-пондур, «бецан зурма». Ширачу музыкин гӀирсаш юкъахь бу: дечиг пондур (мышIкъвабыз), шина агӀора Ӏад хьокху пондур (апхьарца), арфах тера гӀирс - анду, тоьпан чӀижаргӀах йина зурма (кIыжкIыж), дечиган кӀаркӀар (пхьарчIакь). Абазойн уггар шира гӀирс хилла зурма а, шедаг (ацIарпIына) а. Амалехь ду шеран циклца доьзна ламасташ а, гӀиллакхаш а. Ӏалашйина фольклор: наьртийн эпос, тайп-тайпана туьйранийн, эшарийн жанраш. Дукха генарчу заманера дуьйна халкъо эшарш йоху. Абазойн халкъан эшарийн кхоллараллийн тайп-тайпана жанраш ю. Халкъан эшарш къастало бес-бесарчу теманашца: белхан эшарш, ахархойн белхан эшарш, ловзарийн, ламасталлийн, сийлаллин, хелхаран, эпосийн, лирикин, забарийн, историн турпалашна тийжаран эшарш, лирикан тийжаран эшарш, ткъа иштта тайп-тайпана берийн эшарш а.\nЛамастан духар[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Абазойн къоман духар\nКоьрта йаззам: Чоа\nXIX бӀешеран хьалхарчу декъехь абазойн массо а духар цӀахь деш дара шайн тӀергӀах а, кӀадих а: шогачух (шарбал), дуткъачу машанах (чоа). Хьалдолчу нехан бен ницкъ цакхочура эцначу кӀадих бедар тега. Бедаран кӀадица къасталора хьалдолу нах а, элий а. Духаран иза я важа бесо гойтура социалан марка. Къегина бесаш элийн лорура. Къинхьегамхоша лелайора шогачу кӀадех тегна таьӀна бедар.\nБожарийн духар хилла чухулаюху бедарх (ц1ахьц1ац1а), барзакъах лаьтташ. Барзакъна юкъайогӀу коч (асы), тӀехулаюху хеча (айква), башлакх (къапталь), чоа (к1вымжвы).\nЧухулаюху бедаран гӀирс хилла цӀахь дуьйцина кӀади. Тегарца чухулаюху коч туникакепара хилла, накхан тӀехь йиллина а йолуш, кач гӀаьттина а болуш. Нуьйдарчий накхан юккъехула я аьтту агӀора хилла. Кач къовлуш хилла кегийра нуьдарчийн могӀанца я ветнашца. Кучан юх хечин чуюллуш хилла. Чухулаюху хеча тоьгуш хилла нийсса охьа, лахахь гатлуш хечин когаш болуш. Чухулаюху кучан тӀехула гӀовтал юхуш хилла. ГӀовталан хилла лаьтташ болу аьхна кач, дӀатосуш хилла накхан юккъера гӀадаюккъе кхаччалца. Накхан тӀехь а, агӀонаш тӀехь лахахь а кисанаш тоьгуш хилла. Пхьош деха деш хилла нуьйдарчий а йоцуш ка тӀехь гатталуш. Хьалдолчу цӀийнарчу божарша бесарчу я кӀайн эцначу кӀадих тегна гӀовталш лелош хилла, ахархоша — Ӏаьржачу я мокхачу цӀахь дуьйцинчу кӀадих тегна.\nДухар тӀехула чоа духуш хилла. Чоан дохалла а, иза тегна гӀирс а цуьнан ден тароне, тӀегӀане хьажжина хуьлуш хилла. Масала, лакхарчу тӀегӀанера божарша Ӏидан чоа тоьгуш хилла эцначу кӀадих 15-20 см голел охьадолуш. ХӀора дийнахь лелориг, кхин а говрахь лелаш, талла воьдуш духа чоа дуккха а доца хилла. Чоан букъ дийна тегна, хьалхара ши тӀам гӀодаюккъе кхаччалц тӀелетта, лахахь дӀасабахна хуьлуш хилла. Чоан пхьош тоьгуш хилла нийса, лахахь шорлуш, дохалла куьг хьулдеш. Пхьоша лахара дакъа хьалакарчадора. Чоан кач кхо са берг санна биллина хилла. Чоан хьалхара ший а тӀам накхан юккъера гӀадаюккъе кхаччалц ветанашца дӀатесна хуьлуш хилла.\nЧоан накхан тӀехь шине а агӀора киснаш тоьгуш хилла бархӀ-итт могӀа а боккхий ирхнехьа, ша-кепара бенаш бой (хӀазыртара). Царна чу бустамаш хӀиттош хилла. Бустамийн тӀассарчий дешийций, детийций кечдеш хилла — тароне хьожжий. Бустамаш вовшахтосуш хилла паргӀата охкийначу детийн зӀенца. Чоан кӀурзбиллина детийн эӀанаш тийсина наьӀардоьхк (мъа) доьхкуш хилла. Абазойн элех болчу божарийн духаран цахила йишйоцу дакъа хилла шаьлта. ГӀовталан туран наьӀардоьхка доьхкуш хилла, иза кечдина хилла шайна тӀе тур а, шаьлта а уллу цӀеста а, детин а маӀаршца. Абазоша лелийна «кама либо бебут» тайпана шаьлтанаш, кхин тӀе хӀайкалан метта а лелош хилла уьш.\nТурех, тароне хьаьжжина, мехала дара Мисар болатан тур, я килич (туркойн тур), я гаддарэ (иранийн тур). Беречун духаран дакъа хилла секха Ӏад пхенаш чудохку Ӏад-баттаца. Абазоша шайца гуттаренна а лелош хилла жима урс, иза бахамехь лелош хилла, амма гуш лелош цахилла, хӀунда аьлчи духаран дакъа цахилладера. Дезачу божарийн духарех хилла верта (уапӀа) а, башлакх (башлыкъ) а. Вертанаш хилла Ӏаьржа, сира, кӀай, шера а, чо болуш а. КӀайн верта лелош хилла элийн доьзалаш, ахархоша — Ӏаьржа а, сира а, дикка доца а. Божарша коьрта тохкуш хилла Ӏаьржа я мокха куй, бохь кӀадин а болуш (чӀвашвахъылпа).\nУггар яьржина божарийн кога юхург — бӀегӀиган я тӀаьрсиган пезагаш.\nЗударий духар лаьтташ хилла чухулаюху бедарех (цӀахьцӀацӀа), кучах (ъахвтан), тӀехула юху тӀемаш долу еха коч (шарбал\_\_бурса ъахвтан). Иштта ехачу кучах абхазаш олу «абырса цкы».\nЧухулаюху бедар къаьсташ хилла божарийнчух кучан хьорканашка кхаччалц йолчу йохаллийца. Тоьгуш хилла басмех.\nБилгалчу хенахь (9-12 шо) йоьӀан, луларчу адыгаш санна, тоьгуш хилла корсет (дуфакь, кванчыюа, айшыс). Корсето йоьӀа хаза куц деш хилла, накхош кхиарна новкъарло еш хилла. Абазоша, луларчу къаьмнаша санна — масала хӀираш, лорура, зударийн хазалла юткъа гӀодаюкъ, кегий накхой, еха чӀабанаш хилча. Корсет тоьгура стоммачу шалха тоьхначу кӀадех я буха кӀади тегна тӀаьрсигах. ЧӀогӀа хилийта цунна чу дечиган, аьчкан я даьӀахкан эӀанаш йохкуш хилла. Корсет маре яххалца лелош хилла.\nЧухулаюху куча тӀехула коч юхуш хилла. Кучан хӀоьттина кач, деха пхьош хилла. Ӏидан кучан пхьош гуттар дахдеш хилла, куьйга тӀекхочуш шорлуш а хилла. Иштта, абазойн зударийн духаран масийтта чкъор долуш пхьош хилла а ца Ӏаш, уьш чӀогӀа говза кечдеш а хилла. Васт къовлар дерзош хилла тайп-тайпана йовлакхаш.\nОцу куча тӀехула йоха таро хилла, шийло хилча, кхин а йоца йина коч — божарийн гӀовталах тера. Зударийн гӀовтал, божарийчух къасто, юх тегаршца я дешийн тайца.\nӀиданашна куча тӀехула юхуш хилла еха хьорканаш тӀекхаччалц, тӀемаш болу коч (бурса ъахвтан) бархатах (диба ъахвтан) я дарех (чыльа ъхватан). Тегарца коч чоанах тера хилла. Киснаш цахилла, къаьсташ пхьош хилла: гӀеххьа долчу дезчу денна тоьгуш хилла кучамаш бухарчу кучан пхош гуш; дукха даккхийчу деношна — пхош куьга тӀекхаьччи сацош хилла, юьххье дешийн тайнашца я дарийн тайнашца тегрш дой. Накхана тӀиера охьа коч кечйора хазачу тегаршца. Тишъеллачу куча тӀиера тегарш схьа а дохий керлачу кучан тӀетоьгаш хилла — иштта нанош шайн тӀехьенашка дӀадуьгуш хилла уьш.\nЗударийн духар кечдеш хилла алссама аксессуарашца, дуккха а шорта чергазийн духарехьчул. Иза бахьнехь духар дазлуш хилла тӀетегна детийн чоьтех — доьхка шуьйра хилла, дукха хьолахь нийса а, ах беттан кепара а. Ювелиран гӀирсаш дукхах дерг детех беш хилла. Деший лелош хилла цхьацца хӀуманна дешийн хи дилла. Детий, деший хӀумнаш шен хене хьожжий лелош хилла. Абазойн йоьӀан, зудчун корта кечбарца, коьрта тиллинчу хӀуманца мел хан ю, схьаялар, марехь ю, яц хаалуш хилла. Зудаберийн месаш шиъ чӀаба а йой дӀайоьхку, коьрта дарийн йовлакх (чылькӀас) туьллуш хилла. Марейоьдург хилча цунна коьрта куй (хьхъылпа — дешийн куй я разныхъылпа — детийн куй) туьллуш хилла. И куйнаш хилла кхаа кепара. Хьалхарниг — цилиндран муцӀара бохь болуш. ШолгӀаниг — цилиндран гоьрга бохь болуш. КхоалгӀаниг — муцӀара бохь хадийна. Беккъа куй цкъан а лелош цахилла: иза тӀехула къовлуш хилла йовлакхца я кочахъхьарчоргца, тӀемаш белаш тӀехула тӀехьа а кхуьйсий.\nЗудаберийн куй лелабора хьалхара бер дуьнен тӀедаллалц, цул тӀаьхьа зудчо коьрта кхоъ са болу йовлакх (хъарпхьа) туьллура месаш хьулӀеш.\nЗударийн когаюхург пезагаш а, кӀархаш а хилла. Уьш тоьгура тӀаьрсигах, кечдора бес-бесарчу кечдаршца ког айалучахь а, агӀонаш тӀехь а. Абазойн ламастан духар, билггала денна духург, дукха лаьттира. Ӏидан духар хийцадала доладелира XX бӀешо долалуш. Хийцамаш юьхьанца хьакхалора духаран а, мачийн а цхьацца декъех.\nСамукъане факташ[нисйе бӀаьра | нисйе]\n1073 шо — Абазойн иконашйохкурш а, дешийн пхьераш а дакъалецира Киевн-Печерийн лавран килсийчу сурташ дохкуш.\nАбазой XIX бӀешарахь\nКъона абазойн зуда. Суртдоккхург Ф.Ордэн. 1897 ш.\nДарыква-кыт эвлара ловзар. XIX бӀешеран юкъ.\nЙоӀ Химсада а, эла Лоов а, XIX бӀешеран чеккхе.\nБибаркт (хӀинца Эльбурган) эвлара абазойн хьоладайн зударий\n↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Итоги Всероссийской переписи населения 2010 года в отношении демографических и социально-экономических характеристик отдельных национальностей\n↑ 1 2 3 4 5 Итоги переписи населения 2010: Национальный состав населения городов и районов КЧР в разрезе наиболее многочисленных национальностей\n↑ 1 2 Joshuaproject. Abaza\n↑ Население Абхазии: Перепись 2011 г.\n↑ 1 2 3 4 Кунижева Л. З., Смирнова Я. С. Абазины // Народы и религии мира: Энциклопедия / Гл. ред. В. А. Тишков, Редкол.: О. Ю. Артёмова, С. А. Арутюнов, А. Н. Кожановский и др.. — М.: Большая Российская Энциклопедия, 1998. — С. 19. — 928 с. — ISBN 5-85270-155-6.\n↑ Афасижев Т. И. Мой аул: Вехи истории. — Майкоп : «Аякс», 2002. — 382 с., с илл.\n↑ Афасижев Т. И. Аульская хроника: годы, люди, события. — Майкоп : «Аякс», 2004. — 397 с.\n↑ Тхайцухов Михаил Сем. Абазины на Северном Кавказе и в Турции (XVIII - XX вв.). — АВТОРЕФЕРАТ ДИССЕРТАЦИИ НА СОИСКАНИЕ УЧЕНОЙ СТЕПЕНИ ДОКТОРА ИСТОРИЧЕСКИХ НАУК. — Москва: МГУ, 2005.\n↑ База микроданных Всероссийской переписи населения 2010 года.\n↑ К 450-летию заключения военно-политического союза России и Черкесии(ТӀе цакхочу хьажорг)\n↑ О захвате черкесами военного корабля, нападении абазин на Ставрополь\n↑ История христианства на Северном Кавказе Архивйина 2014-12-19 — Wayback Machine\nАбазины // Этноатлас Красноярского края / Совет администрации Красноярского края. Управление общественных связей ; гл. ред. Р. Г. Рафиков ; редкол.: В. П. Кривоногов, Р. Д. Цокаев. — 2-е изд., перераб. и доп. — Красноярск: Платина (PLATINA), 2008. — 224 с. — ISBN 978-5-98624-092-3.\nАбазино-Абхазская национальная сеть «Abazashta.com» Архивйина 2020-08-08 — Wayback Machine\nСоюз абазинской молодежи «Шарпны» Архивйина 2019-03-09 — Wayback Machine\nБольшая российская · Большая советская (1 изд.) · Брокгауза и Ефрона · Энциклопедический лексикон · Britannica (онлайн)\nХьажа иштта: Российн кӀезигбарамера къаьмнийн могӀам\n10 млн сов стаг\n1 - 10 млн стаг\nГӀезалой • Украинхой • Башкираш • Чувашаш • Нохчий • Эрмалой\n500 эзар - 1 млн стаг\nЖӀайхой • Мордва • Кхазакхаш • Азербайджанаш • даьргӀой • Удмурташ • Марийш • ХӀирий • Белорусаш • ГӀебартой • ГӀумкий\n200 эзар - 500 эзар стаг\nЯкуташ • Лаьзгий • Буряташ • ГӀалгӀай • Немцой • Узбекаш • Тувахой • ГӀирман гӀезалой • Коми-зырянаш • Кхарачой • Цигонаш • Таджикаш\n100 эзар - 200 эзар стаг\nГӀалмакхой • ГӀазгӀумкий • Гуьржий • Жугатий • Молдаванаш • Корейш • Тепсарой • Адыгейш • Балкхарой • Туркой • НогӀий • Киргизаш\n30 эзар - 100 эзар стаг\nКоми-пермхой • Грекаш • Алтайхой • Чергазий • Хакасаш • Карелаш • Полякаш • Ненцой • Абазой • Язидаш • Эвенкаш • Туркменаш • Рутулаш • Агулаш • Литовхой • Ханташ\n10 эзар - 30 эзар стаг\nЦийш • Болгараш • Курдой • Эвенаш • Финнаш • Латышаш • Эстонхой • Чукчаш • Вьетнамхой • Гагаузаш • Шорхой • Цахураш • Мансеш • Нанайхой • Абхазаш • Ассирийой • Трухменаш\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Абазой&oldid=6536192»\nВикипеди:Къам кеп тӀехь хьосташца раса йолу йаззамаш\nЭтносийн испискаш йолу йаззамаш\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 29 август, 06:58.


Дагестанан лаьмнашкарчу ярташкахь коронавирус эшорах. Эвларчу лоьран дийцар\nДагестанерчу Хуна цIе йолчу эвлахь фельдшеран-акушеран пунктан (ФАП) куьйгалхочух ю Гасанова Аидех лаьцна, яздо "Настоящее Время" телеканало. Цо доладеш ю вархI лаьмнашкара эвла. Шен "Нива" машенахь кхочу иза оцу ярташка.\nДийнахь а, буса а болх бечу Аидина коронавирусан ун даьллера, хала текхира цо лазар, хIетте а, юха а шен балха араяьлла иза.\n"Бакъдерг дийцича, медик хила аьттехьа а дагахь яцара со. Махачакалахь 16-чу школехь 10 класс чекхъяьккхира ас, университетан экономикан факультете деша яха лаам бара сан. Ненан со цхьаъ бен яцара, юха а ойла йира охашиммо, пхеа шарахь университетехь ас доьшучу хенахь, нана ша хир ю-кх аьлла, - дагалоьцу Аидас. - Ткъа юккъера доьшийла шина шарахь а, итт баттахь а чекхйоккху. Цу тIе, экономист - юьртахь бан таро йолу болх ма бац. Иштта ойла а йина, лоьрийн доьшийле яхара со. Делахь а, хIинца йоккхайоь со сайн балхах".\nШен белхан накъосташца цхьана лекхачу лаьмнашкарчу бархI юьртарчу бахархойн хьашташ кхочушдо Аидас.\nШийтта шо хьалха ""Жигули олу машен ийцира цо, юха паргIат ламанийн некъаш тIехула дIасалела "Нива" машен ийцира. Тоххара-м гIаш лела дезара цуьнан, буьйсаанна гIо эшначунна тIейоьдуш шен цIийндега дIакхетаяр а доьхуш.\nМассеран а аьлча санна, шен пациентийн диагнозаш евза цунна: "Вехаш а, дIаязвина а 576 стаг ву тхан. Ткъа хIинца, аьхкенца, дуккха а нах бу тIебаьхкина. Царах 250 стаг даим а кхузарчу бархI эвлахь вехаш ву. Аьхка дукха нах хуьлу, 700 гергга - садаIа цхьана ханна догIу бераш а, баккхийнаш а".\nЯрташкахь бан белхаш бац, цундела кегийрхой гIаланашка дIаоьху, дукхахберш юьртабахамехь къахьега дезаш хуьлу.\nДукха хьолахь цуьнца доьзна хуьлу кхунна тIеоьхучу пациентийн латкъамаш а: "Доккхачу декъанна, цIийн таIам совбаьлла хуьлу, йа аллерги хуьлу, йа стим Iеттош хуьлу, фурункулаш, я кегйина, чуьрайилина меженаш нисло".\n30 сов шо ду Аида ФАП-ехь болх беш йолу. Оцу заманчохь коронавирусан пандемин хьесапехь хьал гина дацара цунна.\n"100 процентана тешна дара, тхо долчу иза кхочур яц аьлла. Юьхьанца коьртачу лоьро схьагулдира тхо кхеташоне. Хьал иштта а ду, массо а хIумана шу кийча хила а деза элира цо. Оха информаци дIакхачийра цуьнга, тхайгахь чумах Iалашвен мел барзакъ ду хоуьйтуш. Парацетамол а йийкъира тхуна. Коьртачу лоьро элира, шайн чоьтах тIеюха бедар эца шайна, вирусах лардала. ТIаьхьо аша чекаш схьаелчхьана, шаьш мах дIалур бу аьлла. 50 метар киса делира тхуна, шайна масканаш а тега аьлла. Тхуна ца хаьара, хьал оццул тиша хир дуйла", - дагалоьцу Аидас.\nДуьххьара ун даьлла нах гучубевлча, Аида кхийтира, юьртан некъаш дехка деза аьлла. Юьртдега дехар дира цо.\n"Юьртдеца хиллачу къамелехь ас дIахьедира, чуй-арий хехкалуш машенаш ю, цо сан са дуу аьлла. Пост хIоттон ойла хилира тхан. Дийнахь шозза хаамаш дIакхачабора оха, чубогIучу а, дIаоьхучу а нахах а, дагарш лаьттачех а", - дуьйцу Аидас.\nСадаIа йиш а йоцуш, къахьега дезара. ХIора денна шен накъосташца цхьана ярташкарчу хIусамех чекхйолура Аида: "Цхьа хьере график яра тхан. ЦIа доьлху тхо, телефон туху: кхуза дуьйла олий. 24 сахьтехь девдда лелара тхо".\nОцу хьелашкахь болх бечу Аидех а къаьстира коронавирус.\n"ГIалара еаенера цхьаъ, цIийн Iаткъам лакхара бу шен бохура цо. ТIаккха тхо дахара иза йолчу. ДIа ладоьгIча иза хиллера са а ца даIалуш. Махачкалахь итт дийнахь цомгаш Iиллина хиллера иза. Иштта ун даьллера суна цуьнгара. Иза йолчу чубахана нах а бара. Юьртахь ма-хиллара, цхьаъ веача, ахь мел дукха бага леяхь а, шайна хеттарг до-кх. Наха тIе ца дуьту, аьхь мел дукха ларло бахарх а, - дуьйцу Аидас. - Массаьрга а телефонехула хаамаш дIасакхехьийтира ас, дехарш дора: чуьра ара ма довлахьара бохуш. Ас девнаш дохушшехь, иза еана хиллера-кх.\nХIинца кIоштахь хьал мел а лахделла, цхьана эшшарехь ду. Ханна некъа тIехь хIоттийна хилла пост а дIаяьккхина, юьртара нах мел а меттабогIуш бу: "КIоштахь белла нах дукха бацара, Дела къинхетамца. Шайн дегIаца кхечу кепара а лазарш хилла нах бу-кх дукха хьолахь белларш".\nКхин а цхьана пхеа шарахь мукъна а болх бан лууш ю Аида. Шен метта дIахIоттон стаг а воцуш ФАП йита дагахь яц иза. Цундела сатуьйсу цо, ша хийца хьакъболу нах бахкаре юьрта.\n"Сан коьрта принцип муха ю хьуна аьлча, ас дийриг дукха деза суна, сайн дика жамIаш хила а лаьа суна. Цхьанхьа яхана, ас гIо кхачадахь, тIаьхьо сайга телефон а тоьхна: "Со гIолехь ву" аьлча, тов суна".


Соьлжа-ГIаларчу СИЗО-но Мусава Заремина молханаш ца оьцу\nМангал-бутт 20, 2022\nДиабет а, кхиндолу лазарш бахьана долуш массочу ханна молханаш мийла дезаш йолу Мусаева Заремина оьшуш долу молханаш дIакхачадо, амма уьш оьцург лоьрийн санитаран дакъа дац, арахьара нах бу.\nМусаеван кIентий Янгулбаев ИбрахIим а, бакъоларъярхо Янгулбаев Абубакар а воьзна йолчу нохчийн оппозицин 1ADAT телеграмерчу канало дIахьедина цунах лаьцна.\n"Ненера кехаташкара цуьнан лач тоьшаллаш кхочура соьга, амма хIинццалц билггала иза хууш дацара цунна", - билгалдаьккхина Янгулбаев Абубакара.\n1ADAT-а тидам бо, СИЗО-хь цунна молханаш латтон оьшучул ахча дац, цундела "официалан акташкахь СИЗО-н белхахоша молханаш шайша оьцу, бохуш яздо, амма баккъала а цара уьш кхечу маьршачу нахе оьцуьйту".\nХьалхо Кавказ.Реалиина еллачу комментарехь Янгулбаев Абубакара шен ненан хьолана тоьар долуш санна мах хадийра, амма билгалдаьккхира, СИЗО чохь латторо цуьнан лазарш чолхечу хьоле доху. Масала, цо бахарехь, кхелан кхеташонашкахь дакъа ца лоцу Мусаевас, шена дIасалела хала хиларна.\nДечкен беттан 20-хь Нохчийчоьнан Чоьхьарчу гIуллакхийн министраллин (МВД) белхалой Мусаева Заремин а, кхелахо лаьттина хиллe Янгулбаев Сайдин а Нижний Новгородерчу петар чу а лилхина нуьцкъаха Мусаева Соьлжа-ГIала дIийигира, теше санна хеттарш дан. Цкъа дуьххара Мусаевана кхело 15 дей-буьйсий туьйхира чохь даккха, полисхочунна тIелатарна а, иза сийсазварна а аьлла, цул тIехьа цунна дуьхьал бехктакхаман гIуллакх диллира - протокол хIотточу юкъанна полисхочунна тIекхетта ницкъ бина аьлла, бехке а еш.\nЛачкъийна ши кIира даьлча бен дуьххьара Мусаева Заремана тIекхача аьтто ца белира адвокатан. Чохьлаттон сацамбеш кхел йоьдучу юкъанна Мусаева кхетамчуьра яьлла яра.\nКадыровхой ЯнгулбаевгIарна тIаьхьбовлар 1ADAT телеграмера канал лелорца доьзна ду.


Соьлж-ГIалахь штурм йоьдучу хенахь яьккхинчу видеон турпалхо схьакарийна Нохчийчохь (+видео)\nГоьяллачу видео тIехь 1994-чу шеран ГIуран-беттан 31-чохь Соьлж-ГIалахь йоьдучу штурмах бегашца комментареш йинарг схьакарийна Нохчийчохь журналисташна. Иза ву, оцу заманчохь 20 шо хилла Алиев Эдгар.\n"Кхо сахьт дисна Керла шо тIекхача. ГIала яккха гIерта, цкъа схьайоккху гIала, юха ца йоккху, карайогIу, юхало- кхетар а вац. ХIара дерриг а ма кIордийна", - боху видео тIехь жимчу стага. Лелхийтарш "Керлачу шеран салюташ" ю боху цо.\n"Чечня Сегодня" агенталле видеон турпалхочо дийцарехь, нохчийн телехьожийлан операторо Межидов Рамзана дIаязйина видео ю иза Люксембурган урамерчу (карарчу хенахь Орзамиевн) цIа чохь. ШолгIа тIом боьдучу 1999-чу шарахь вийна Межидов.\n"Уггар а хьалха сайн ненан ойла йора ас, - дагалоьцу Алиевс. - Тхан цIийнан бухарчу ларми чохь яра иза, со цунна тIекхача везаш вара. 1994-чу шеран ГIуран-беттан 31-чохь делкъал тIаьхьа жигара тIемаш болийра Соьлж-ГIалахь. Жимма уьш дIателлалц Iара со, сайн нанна тIекхача. Ткъа Рамзан шен дейиша йолчу воьдуш вара.\n1995-чу шеран Дечкен-беттан 1-чу дийнахь тхан уьйтIа кхечира, уьдуш со а, Рамзан а. ХIоьттина юькъа дохк а яра. ТIом а мел а лахбеллера. Танкан гIовгIа яра схьахезаш Люксембурган урам болалуччохь. Дохк латтарна ца хаьара цхьанна а, танкаца муьлхачу агIор тохарш долор ду".\nСоьлж-ГIалахь вехаш ву Алиев Эдгар карарчу хенахь. Цуьнан йижарий а, ваша а дозанал а арахьа беха.\nМежидовс яьккхина видеоматериал, иштта, Алиев юкъахь волуш гIалахь штурм йоьдучу дийнахь йина видео а цхьана дIаяккха гIортира эскархой. Шаьш тоьпаш тухур ю бохуш, кхерамаш а тийсира цара, дуьйцу Алиевс. Амма, эххар а юхаелира видеокамера.\nAssociated Press агенталло Нохчийчохь тIом боьдуш яьккхина 4 видео бахархошна хьажа дихкина Нальчикерчу гIалин кхело кху деношкахь. Журналистийн материалаш "къизалла яржош" ю боху сацамо, хаамбира "МБХ медиа" ресурсо.\nХьажа доьхкучу видеорепортажашлахь ю 1995-чу шарахь федералан эскархой йийсаре беш гойту материал а. Нохчийн тIемалоша лаьцна волчу ГРУ-н майора Морозов Игора шеца а, ша санна йисарехь болчаьрца а "цецваллал дика бу" шаьш лецнарш боху. Оцу видеоне Ютубехула хьажна ши миллион гергга стаг.\nКхелан сацамо бахарехь, оцу видеоша "нах низамна дуьхьал зуламаш даре кхойкху", уьш бахьанехь хила тарло "социалан, экономикан зенаш", цара талхайо "Конституцино низамечу пачхьакхехь адамашна луш йолу бакъонаш".


Буари-Нотр-Дам — Википеди\nБуари-Нотр-Дам (фр. Boiry-Notre-Dame) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале. Дозанашца йу Амблен-ле-Пре, Монши-ле-Пре, Пельв, Реми (Па-де-Кале), Саи-ан-Остреван, Вис-ан-Артуа. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Буари-Нотр-Дам&oldid=6718846»


Сен-ПьегӀгӀ-де-Кутанс — Википеди\n49°02′09″ къ. ш. 1°26′57″ м. д.HGЯOL\nСен-ПьегӀгӀ-де-Кутанс (фр. Saint-Pierre-de-Coutances) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Манш.\nДозанашца йу Кутанс, БгӀиквиль-ла-Блуетт, КугӀси (Манш), НикогӀ, Orval-sur-Sienne[d], Соссе (Манш).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-ПьегӀгӀ-де-Кутанс&oldid=7840460»