Куш (паччахьалла) — Википеди\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Куш.\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Кушиташ.\nКуш я Мероитийн паччахьалла — вайн эрал IX я VIII бӀешо хьалхарчу заманара IV бӀешо кхаччалц, хӀинцалера Суданан мехкан къилбаседа декъехь (Нубехь) хилла шира паччахьалла.\nВайн эрал IX — VIII бӀешо хьалха — 350\n← Керма паччахьалла\nАксуман паччахьалла →\nТармадалита Кушанийн паччахьалла.\nКоьрта йаззам: Керма (паччахьалла)\nКуш ю оьздангаллин а, политикин а когаметтаерг хьалхарчу Керма паччахьаллин, иза хилла Мисран ладаме мостагӀ, амма схьаяьккхира Тутмос I-чо.\nДуьххьарлера кхиина юкъараллаш хаало Нубехь, Мисран Хьалхара некъийн (вайн эрал 3100—2890 шераш хьалха) заманахь. Вайн эрал 2500 шо гергга хьалха мисархой къилбехьа гӀерта буьйлабелира, цаьргара бу Кушах болу хаамаш. И экспанси сацийра Мисран юккъера паччахьалла йожаро а, кушитийн бартхой болу гиксосаш тӀелатаро а. Керла паччахьалла хӀоттийначул тӀаьхьа, вайн эрал 1550 шо хьалха, мисран экспанси карлаелира, амма хӀинца царна дика кечам бина дуьхьало йира. Историкийн шеко ю, дуьхьало цхьацца гӀаланаш йира я ерриг цхьаьнатоьхна империно йира. Иштта къийсамаш бу дӀахьуш, паччахьалла кхоьллина меттигера бахархоша я Мисрара чуеина. ТӀелатар бахьнехь регион Тутмос I-чун куьйгакӀела, Мисран долаелира. Цуьнан эскаро гӀолоцура Ӏедалан цхьа могӀа гӀопаш бахьнехь. Нуби, Нилан доьалгӀа а, пхеалгӀа а тархаш тӀе кхаччалц, юкъатуьйхира Мисран, пхеа бӀешеран куьйгакӀела яхара пирӀунан сардалашна, церан даржах олура Кушан паччахьан кӀант. Керла паччахьалла йохарца вайн эрал хьалхара 1070 гергга шерашкахь, Куш хилира маьрша пачхьалкх, коьрта шахьар Напата а йолуш.\nКоьрта шахьар Напатехь йолу паччахьаллаНисйе\nКоьрта йаззам: Напата\nКушитийн еза тарх Гебель-Баркал\nВайн эрал 780—755 шераш хьалха Лакхара Нубин Мероэра Нилан кхоалгӀа тархе кхаччалц мохк цхьаьнатоьхна бара Аларан куьйгакӀела. Алара лорура кушитийн паччахьан некъий кхоьллинарг, шен когаметта болчара — XXV, Мисран кушитийн некъий. Паччахьалло совбоккхура шен Ӏаткъам, Аларан тӀаьхьа возу Каштан урхаллехь, къилба Мисрахь (Элефантина а, Фива а областашкахь) коьртехь бара. Каштас дийзийтара пирӀунан Такелот III-гӀачун цхьаьна цӀийх йолу йишин, Амонан зуда лоруш йолу Шепенупет I-чун, шен йоӀ Аменирдис I шен когаметтахилар дери дайта. Цул тӀаьхьа Фива яхара Напатан куьйгакӀела. Паччахьаллин Ӏедал уггаре чӀагӀделира Каштал тӀаьхьа хиллачу Пианхин урхаллехь, цуо яьккхира ерриг Мисар 20 шо долуш, йолийра XXV-гӀа некъийн юьхьиг.\nВайн эрал 671 шо хьалха ассирийхой Мисран тӀелетча, Куш юха а хилира Мисрах къаьстина пачхьалкх. Мисар куьйгакӀела яло гӀоьртина тӀаьххьара кушитийн паччахь хилла Тануатамон, амма вайн эрал 664 шо хьалха боккха иэшам бина цунна ассирихоша. Цул тӀаьхьа паччахьаллин Ӏаткъам Мисрахь лагӀбала болабелира, вайн эрал 656 шо хьалха сецира XXVI-гӀа некъий кхоьллина волу Псамметих I-чо , ерриг Мисар цхьаьнатуьйхира шен Ӏедал кӀела. Вайн эрал 591 шо хьалха мисархой Псамметих II-гӀачун куьйгаллехь тӀелетира Кушан, тарло, Кушан урхалча Аспелта Мисран тӀелата кечам беш хилла хила, цара талораш дина, ягийра Напата.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Куш_(паччахьалла)&oldid=6085819»


Банье (МагӀна) — Википеди\nБанье (фр. Bagneux (Marne)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — МагӀна.\nДозанашца йу ЭтгӀель-суьгӀ-Об, АнглуьгӀ, Бодман, Клель (МагӀна), ГгӀанж-суьгӀ-Об, Сен-Жуст-Соваж.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Банье_(МагӀна)&oldid=7811834»


Комбран — Википеди\nКомбран (фр. Combrand) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Де-Севр. Дозанашца йу Серизе (Де-Севр), Молеон (Де-Севр), Монтраве, Ла-Петит-Буассер, Ле-Пен (Де-Севр). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Комбран&oldid=6834785»


Продам Дачу Собаров в Виннице - Дома, дачи, коттеджи продажа Винница | UA-REALTYBUY-\nПродам Дачу Собаров в Виннице - Дома, дачи, коттеджи продажа в городе Винница - поиск объектов недвижимости по запросу\n1 к. 40 м. новостройка- Продажа квартир\nОднокімнатна квартира поділля, чорнова, автономне опалення, панорамний балкон, будинок здається весною, переуступка! 8поверх


Бистрофф — Википеди\nБистрофф (фр. Bistroff) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Мозель. Дозанашца йу Бериг-Вентранж, Гростенкен, Гесслен-Емерен, Арприш, Леллен, Ликсен-ле-Сент-Авольд, Виллер (Мозель). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Бистрофф&oldid=6706289»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 14 октябрь, 04:25.


Лахьан-бутт 01, 2014\nИбрагимов Лоьма (Канташ), нохчийн поэт, прозаик.\nВина де дара деношкахь нохчийн яздархочун поэтан, Канташ псевдоним лелаечу Ибрагимов Лоьмин. Иза декъалварца хьахаво Маршо Радионо а...\nХIинцачул 22 шо хьалха «Органехь» зорбане девлла цуьнан «Зиерийн зераш» цIе йолу хьекъалечу аларийн кочар. Цуц тIера ду хIара аларш, масала.\n«Иэхьана жIаьлийн ун кхеттачу стагана боьхачу хIуманах хьожа ца йогIу». «Боьршачу стеган стен амалш дахар хаздан лууш хуьлу».\n«Цкъацкъа вон амал ша вайна новкъа юй хиъча, дIаяха тохало. И вешан хиларна цунах къа а хетий, и дIайоьдийла ца лууш цунна хьестадала хIуьтту вай».\n«Наб кIезиг, ойла дукха ян луу стаг, кхиберш-м бийца а ца оьшура,- дахкана а хуьлу новкъа». «Халкъан бала тида Iедал шен балано ца дуьту».\n«ГIайгIа дикка лехча ирсан баьрччехь а карайо».\nИшта кхин дIа а. Iаламат дукха ду Лоьмийн цу могIарера, мух-мухха а доцу, «ойланийн литтанаш» херцадойтуш долу, ира аларш.\nДелахь а суна гергахь Ибрагимов Лоьма уггар хьалха, бIаьрго схьа ма-лоццу, дуьне-Iалам хаздеш, бос лепош лаьтта, бес-бесара зезагаш санна, нохчийн исбаьхьаллин литература маьIне а, чулацаме а еш схьавогIу байтанча ву. Со тешна ву дерг ду а олуш, хьакъболлу мах а ца хадош, йисинчех ю аьлла цуьнан кхолларалла. Яздинарг масех дош бен дацахь а цуо кхетам дIа лоций, ахкаме йоху ойланаш:\nМел чIогIа озийча а-оьмаран Iодара-\nМуьлхачу харцоно хьуна хIун дийр дара? -\nТIехIотта дисинарг дукха ца хилча.\nИбрагимов Канташ дуьххьала дIа байтанча хилла ца Iа- иза философица юххера гергарло а долуш, хьекъалда-байтанча ву, йийцарехь а доцуш, халкъан барта кхолларалла а евзаш, къоман амал а, синмехаллаш а евзаш. Мохк а, дуьне а довза а девзина, зе а зийна, цхьана а кепара яста къайле йисна а йоцуш санна, валар-висарх ойлане вуьйлу цуьнан синхааман турпалхо:\nМеттамотт биллина,меттан мотт Iамийна,\nIожаллин амало билгало кховдийча,\nСайн цIарх вон дика жамIате гулдина-\nЦхьа лаам бара сан кхочушбан йиш хилча.\nСайн вонийн йозалла белша тIе йиллина,\nДикано белла ницкъ гIодаха хуьйдина,\nСан гIатта ойла ю кIайн кисин меттара-\nДуьсуча дуьненах бIаьг буза тIаьххьара…\nГIатталахь гIаьттина гIоттучу малхаца,\nБераллин некъашца эвлайисте вера ву.\nОьмаро хьаькхна сиз къаьстачу гу тIера,\nГилгаме жилIалам бIаьрсица хьостур ду.\nВахалахь,умматан кешнашка вахана…\nХьомсара хиллачийн баьрзнаш тIе хIоьттина:\nДуьненна къинтIера со вала хьожур ву,\nИ сайна къинтIера со даккха хьожур ву…\nКанташан байталла евзаш тIех дика кхетало цуьнан синхааман турпалхо, шен сих-цIийх, дегIах, къасто йиш йоцуш, Нохчалла боху кхетам дIаийна, дуьненахь зеделла, цу хала, къиза деъначу дахарехь, диканах дог ца дуьллуш,къармазалла гойтуш чекхваьлла, вахчавелла дахарна тIера стаг хилар.\nСино хьоьххург дийца ондачех дог хилча.\nЦу даге хьажжина дуьнен тIе дош хилча,\nШа кхача деззачу и дош дIакхаьчча-\nЦхьаболчех хIун дора,цхьадолчух хIун дора?.\nСан цхьа хьашто а я Iалашо а яц Ибрагимов Лоьмийн хаарийн шорталла талла а, цо хIара ирташ тIехь а йолуш, оццул жарганаш ара а хецна, «Гоч» журналан редактор биста кхаччалц белхаш а бина, бохуш, хастамашца иза «вагарван». Суна тоаме ду, кхечара итттаннаш могIанашкахь, цхьа ойла кхала гIерташ далочу хенахь, цо церан мехха цхьана могIанехь лепадо исбаьхьаллин дош, «ишта а ала тарлуш хилла-кх хIара» бохучу ойланца, дешархо цец а вохуш.\nХила доьгIнарг хIун ца хилла? Хорша янза мила хилла?\nШен лаамийн да а хилла,хьан я хьаьнга хIун ца аьлла?.\nМаьлхан дуьне мерза диъна,коьрта ойла даго йиъна,\nБохург хилла.аьлларг хилла, хьенан мила коша вижна?\nВала воьжча, хIун ца хезна? Дахар токхуш ,хIун ца гина?\nЯ цагинарг дикне кхаьчна, лаьттан маьIиг хьанна яйна?\nИбрагимов Канташан дукха ю дахарх, валар-висарх ойланаш йойтуш, мича Iалашонца веъна со дуьнене, хIун хила догIу стеган коьртачех коьрта декхар бохучу а, кхечу а, адамна даима а хьалха лаьттинчу хеттаршна жоьпаш лоьху байташ.\nЦа лаьа кхин цкъа а дуьненчу вала,кхин цкъа а дуьнене со Iехавайта.\nЮьхьIаьржо йоцучохь – юьхьIаьржа хIитта, дуьненнал долу дог дуьненах къийла.\nIожаллех уьду са – сийдоцчу дийла, и дукхадезарах бехказвийла.\nЦа лаьа йиш-ваша мах белла эца, адмалла йоцучохь дог буйна леца.\nТIаккха алуур дац,доцу де лехьо, бертазчу къиношца маликаш делхо.\nТоъалчух тоам бан са доцуш говза, жималлехь елийна сайн нана елхо.\nДешан говзанчо, мет-меттара дош карош, яьстина даймехкан а, къонахаллин а , гIиллакх-оьздангаллин а теманаш. Царех кхиа а, хьаамечу, мерзачу синхаамийн теш хила луучо уьш еша еза…\nСхьагучу суьртехь, хийлабезамозийна а,вагийна а, хервина а, герга ийзийна а ву Ибрагимовн синхааман турпалхо. Стенна аьлча, цуьнан байталлехь тоьллачех тоьлла лара йогIу безаман лирика а. Ша муха хIун дуьйцу а хууш, хIора дош, дукха лерина «терзана» тIехь оза а узуш, балхабо цо безам.\nЦкъа суна эшнера хьан дегайовхо –\nСихалло са дуург, сих ца луш далхо.\nСовнаха ойланаш тIаьхьара яха,\nГенара сатийсам куьг кхоче баха.\nЦкъа суна хиънера хьан йилбаз хьаста –\nСан дукха хиллера цу сохьта къаста:\nДе эшна висначохь,юьхькIайча хIотта,\nДе тоьлла деанчохь, хьо сайха хIотта.\nЦкъа суна лиънера хьо дола ерзо,\nбIаьрсино эцале хьан куьцах марзо.\nСайчуьнца ца къуьйсуш, хьан дагца къийса,\nХовхаллин беркатан IиндагIе хийша.\nКанташан кхоллараллехь цхьа билгало ю коьртах юьйлуш – шо-шаре мел долу а цуьнан байталлехь хаало, исбаьхьалла лах а ца луш, маьIнийн тIегIа стигал Iаьрчашка хьала а доьдуш, ойлананкIорге ястаран доза шорлуш хилар. Цу декъехь тахана,нохчийн исбаьхьаллин литературехь даладеллачех цхьаъ ву аьлла хета Канташ.


Карарчу хенахь Iораяьхна парламентан а, мехкан куьйгалхочун а гIанташ дIалеца лаамболчу кандидатийн цIераш, жигара баьккхина харжамийн комитето шен болх а.\nКху шеран Охан-баттахь Кадыров Рамзанан Нохчийчоьнан урхалла ден хан чекхъяьллачул тIаьхьа, массо а политикийн, могIарерчу нехан а гонашкахь хеттарш хIуьттура: хIун хир ду-те кхи дIа?\nВуьсур-те Кадыров кхи дIа а шен даржехь, хIун дагахь ю-те Кремл?Путин,\nПутинна муьтIахь болчара, Кадыров хийцина, цуьнан метта хаон цуьнга кхочуш стагга а вац, бохуш кхаийкхадора.\nЦхьаболчу тергамчийн дегайовхо самаелира, тIаьххьарчу шарахь кес-кеста мехкан куьйгалхочо Путин юхьIаьржа хIиттаво дуьненна хьалха, цундела там бара цо и цамаго, бохуш.\nЗазадоккхучу-баттахь Путин Владимира шен омраца чIагIвира Кадыров Рамзан ханна Нохчийчоьнан куьйгалхочун декхарш кхочушдан, лаккхара мах а хадош цо динчу гIуллакхийн.\n«Кху тIаьххьарчу шерашкахь хьайн къоман хьашташ кхочушдина ца Iаш, хьо ерриг Оьрсийчоьнна вара сема, цундела со тешна ву, харжамашкахь ахь дакъалоцург хиларх», аьлла тIе а тухуш, там бира президенто Путин Владимира ша хIоттийначу Кадыров Рамзанна.\nЖигара баьккхина дIахьош бу махкахь харжамашна кечамаш.\nКарарчу заманчохь мехкан куьйгалхочун гIант къовса харжамийн комитето билгалваьккхина, чIагIвина 4 кандидат, Кадыров а лерича.\nМуьлххачу хиламна сема хуьлучу тергамчаша даредарехь, царех кханнан цIераш гонашлахь дикка евзаш а яц.\nМасала, Нохчийчуьрчу совдегарийн бакъонаш ларъен векалтан куьйгалхо Усманов Идрис хIинцца вийцареваьккхина зорбанашкахь боху цара.\nТкъа регионерчу «Нийсонан Оьрсийчоь» партин куьйгалхо Денильханов Султан а вац башха гIуллакхашкахь дика а, вуон а шен цIе яккхийтина.\nКоммунистийн партино КПРФ-но хьалхатеттина кандидат, Нохчийчуьрчу Юкъараллин Палатин куьйгалхо Батаев ГIайрсолта а дагахь ву мехкан урхалла дан лаам болчех.\nБатаевн куьйгакIел Юкъараллин Палатехь 5 шарахь болх бинчу бакъонашларъярхочуьнца Мальсагова Асетца зIе хилира Маршо Радион.\nМила ву Нохчийчоьнан урхалле кхача лаам хилла Батаев ГIайрсолта? Мегар дуй цунах къоман кхане тешон аьллачу хеттаршна иштта жоьпаш хазийра Асета.\nМалсагова Асет, бакъонашларъярхо\nМальсагова: «Батаев ГIайрсолта хьалакхоьсича шолгIачу дийнахь бен ца вогIур воцуш, веса стаг ву. Оцу 5 шарахь ас цуьнца болх бечу хенахь питанашший, ямартлонашший лелор бен нохчийн къомана цуьнах баьлла пайда бац. Батаев санна волчу куьйгалхочух вайн халкъ а, вайн мохк а Дала лардойла!»\nКадыров Рамзанца дарж къовсучу кандидатца, Юкъараллин Палатин хьаькамца Батаев ГIайрсолтица а хилира тхан, доцца нисделлехь а, дистхилар.\nБатаев: Цкъачунна сайн некъах лаьцна хаамийн гIирсашкахь Iорадаккха ца лаьа суна, хIара хьалхара процесс хIинцца бен йирзина а яц, масех де даьлча кийча хир ву со дийца айса дан леринчух. Дуккха а Iалашонаш а, кхидерг ду, тахана интервьюна кийча вац со.\nМаршо Радио: Мел шансаш ю хьан толам хьайгахь хир бу аьлла?\nБатаев: Ца хаьа. Къомо бийр бу шен харжам!\nГезгамашин-беттан 18-чу дийнахь Мехкан куьйгалхочун харжамаш дIабахьа кечамаш бечу Нохчийчоьнан харжамийн комитетан куьйгалхочуьнца Байханов Iумарца а тасаделира Маршо Радион къамел.\nБайханов: Махкахь дикка бовза а бевзаш, нахана дош а хеташ нах бу кандидаташ. Кадыров Рамзан санна бевзаш-м бац уьш!\nМила тоьлар ву, хьенан алсам шансаш ю суна ала ца хаьа, халкъо ша бийр бу шен къастам.


Цена галстука (скачать fb2) — Екатерина Серова\nЦена галстука скачать fb2\nЕкатерина Серова - Цена галстука краткое содержание\nЭдуард Шим, Энна Аленник и др., 1953\nАвтор Эдуард Шим, Энна Аленник и др.\nЕлена Благинина, Ольга Высотская и др., 1977\nАвтор Елена Благинина, Ольга Высотская и др.\nЕкатерина Серова, 2007


"Путин хоржучу хенахь хIунда ца бора талламаш?"\nМангал-бутт 08, 2018\nХIинжа-гIаларчу лоьмар 56 йолчу школана хьалха лаьтта экзаменаш дIаяла чудахначу берийн дай-наной\nДагестанерчу дешархойн наной дера бу, экзаменаш дIалучу хенахь шайн берех тIех лерина талламаш барна\nКху шарахь школа чекхъяьккхина дешархой дахначу оршотдийнахь историн, химин экзаменаш дIалуш бара. Дагестанехь 7 эзар беро къастийна и дисциплинаш. Химикел а жимма алсам бара историкаш (3 536). Карарчу беттан 1-чу дийнахь математикан экзамен дIаелларш 5 эзар гергга стаг вара.\nМехкан дешаран, Iилманан министралло дIахьедарца, республикехь ЕГЭ дIалуш ду дерриг а 12 эзар бер.\nЕГЭ а, ОГЭ а (9 класс чекхъяьккхинчара лург) дIаялийта видеокамерш, металл лоьху гIирсаш хIиттош, билгалъяьккхина 68 меттиг. Экзаменашна тIехь Iуналла латтош ву 5 эзар стаг.\n2001-чу шарахь ЕГЭ юкъаяьккхичхьана цунна гонах долу дийцарш тийна дац. Масала, Дагестанан дешаран, Iилманан министралло шайн сайте хIоттийначу хаттамца а догIуш, 349 стагах 192-ммо шайна цкъа а ца езна боху ЕГЭ.\nЭкзамен йоьдучу заманчохь 261 стагах 50-мма бинчу тергамца, "аудитори чохь аьтто бара мобилан телефонаш лело".\nКхин а 14 бахарехь, "шпаргалкаш лело а яра таро".\nТкъа 67-ммо дIахьедарца, "дешархошна бан а беш чукхоьхьура белхаш".\nШайн доьзалш экзаменера арабовлале хьоьжу ХIинжа-ГIалара цхьаболу дай-наной оьгIазе бара. ЕГЭ-хь тIехьожучара церан бераш шаьш дешначу "школан территори тIера арадаьхна ца Iаш", царна психолоин тIеIаткъам а цхьана бо, дийцина цара "Кавказ.Реалии" порталца хиллачу къамелехь.\n"Со-м кхета, цаьрца шога хила веза, - дуьйцу, шен вешин йоIана сагатдинчу гIаларчу психолога Лианас. - Амма оццул ницкъ муха бийр бу? Шайн гIуллакхе бахча а ца буьтуш, царна тIаьхьа хьаштагIа а ихина-кх уьш. ЛартIахь хIума дуй и, хIан?"\nШен кIанте мачийн чимчаргIаш шегга дIа ца доьхкуьйтуш, оцу экзаменашкахь тергамчаш болчара дихкина хиллер-кх аьлла, дийцина кхечу нанас.\nЦо бахарехь, цкъацкъа божаберашка когара пазаташ дIайохуьйту. Амма цхьабакъду, боху цо, ахча делларг чекх-м вер ву, цуьнан цхьа а шеко яц.\nДагестанан цхьана кIоштара ХIинжа-ГIала веанчу Iумара дийцира, ЕГЭ йоьдучу хенахь шайн школехь ток дIайоккхуш ламаст хиларх. Иштта, кийча белхаш тIехь болу бланкаш чу-ара кхоьхьучунна дала ахчанаш вовшахдеттарх а даредира цо.\n"Юьхь-юхьанца хIуманаш лелор дезаш яц со, - элира цхьана йоьIан нанас "Кавказ.Реалиин" корреспонденте. – Нагахь гIуллакх дийцина дуй, милла а чекхвер ву. Цундела я Васильевс а, я Путина а, я цхьаммо а Дагестанехь нисдан хIума дац".\nПутин Владимирх аьлча Раисат цIе йолчу зудчо дагалецира Оьрсийчоьнан премьер: "Суна хезна, школехь кIезиг баллаш йохуш язйина бахара Медведевс сочинени, ткъа тахана нехан бераш хьийзадо цо. Лакхарчу доьшийлашка кхаанаш даьхнарш ма эца аьлла Медведевс, цуьнга ала лаьара суна: тIаккха ахь хIунда до тхуна тIехь урхалла? Нийса ма дац и".\nЕГЭ дIалучу йоьIан нана ПатIимат юкъайолу къамелна: "Путинан харжамаш дIахьочу хенахь хIунда бацара и талламаш? ХIетахь хIунда ца хьуьйсура туалет чохь? Цхьана стага машен чу а хиина бюллетенешна куьйгашяздечу заманчохь хIунда ца бира машенах таллам? ХIинца стенна беш бу тхан берийн психикана тIеIаткъам? "\nОцу хьолехь берашна школе психологаш кхайкха безара аьлла хета дешархойн наношна.\nХIинжа-ГIаларчу лоьмар 56 йолчу школехь экзаменаш дIалучу шина дешархочунна вон хиллера, лоьраш тIе а балош.\nЛоьраш кхайкхинера вон хиллачу шина дешархочунна\n"Кавказ.Реалии" портало Дагестанан дешаран, Iилманан министралле телефон тоьхча, берийн а, церан дай-нанойн а психологина тIехь болх бан шаьш оцу дешархочо 9 класс яьккхина, экзаменаш лучу муьрехь дуьйлало элира.\nБерийн дайша-наноша шаьш еш хила тарло цуьнах IалагIож, царех а кхета мегар ду аьлла, тIе а тухуш.\nЭкзаменаш дIалучу хенахь дайша-наноша буьйцу бехкамаш, Дагестанан дешаран урхаллан говзанчаша бахарехь, Оьрсийчоьнан дешаран, Iилманан министралло арахецначу низамашкахь тIечIагIбина бу.\nДуьйцург ду, бераш металл лоьхучу гIирсах чекхдахар, дешархо хьаштагIа а цхьана улло тергамча а ваьккхина вахийтар, мобилан телефонаш лело ца магор.\nЭкзамен йоьдучу хенахь ток дIаяккхарх дерг хаьттича, министраллан векало дIахьедира, иштта ситуаци хIоттахь, хIора ЕГЭ дIалучу пунктехь дIахIиттийна генераторш ю шайн аьлла.\nДелахь а, "Кавказ.Реалиин" информацица, республикерчу ницкъаллийн структурийн белхахоша талламаш беш бу, экзаменашкахь къепе йохийна аьлла, яьржинчу информацин.\nАриклан авто Гаджиева Зульфия, гочйинарг Димаева Лиза\n"Оццул маьттаза хIуманаш лелош чкъор гIоттур ду нохчашлахь, ца моьттура"\nКадыровн гIовсо ца лакъийна cтаг, ткъа хьан вина Тепсуркаев сийсаз хууш дац


3A MIDINEB МАСКА ДЕТСКАЯ маска N1 3А Хелз Кер Италия в аптеках Беларуси ()\n3A MIDINEB МАСКА ДЕТСКАЯ (~) маска N1 (3А Хелз Кер, Италия), лат. - 3A MIDINEB mask pediatri\nМедтехника УП Магазин Оптика N3\n5.93 1 сегодня, 06:26\nБрест, пр-т Машерова, 80\n7.88 уточн. сегодня, 19:19\n9.95 1 сегодня, 18:06\n10.00 2 сегодня, 18:06\n10.66 1 сегодня, 18:26\n11.18 2 сегодня, 17:45


Манье (Лакха МагӀна) — Википеди\nМанье (Лакха МагӀна)\nМанье (фр. Magneux (Haute-Marne)) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Лакха МагӀна.\nДозанашца йу БгӀуссеваль, СомманкугӀ, ТгӀуафонтен-ла-Виль, ВальгӀе, Васси (Лакха МагӀна).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Манье_(Лакха_МагӀна)&oldid=7819384»


Мирни (Якути) — Википеди\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Мирни.\n123 квадратан километр\n↗34 836 стаг (2016)\nМирный (оьрс. Мирный) — Российн Федерацин гӀала, Якутин Мирнин улусан административан центр.\n5695 ↗22 000 ↗23 826 ↗30 462 ↗38 793 ↗39 400 ↘37 900\n↘36 900 ↘36 100 ↗36 500 ↗39 981 ↗40 000 ↘39 400 ↘38 700\n↘38 100 ↘37 500 ↘36 563 ↗37 188 ↗37 200 ↘35 478 ↘34 912\n↘34 652 ↘34 354 ↗34 836\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Мирни_(Якути)&oldid=8558149»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2022, 1 июнь, 00:47.


Юкелье — Википеди\n50°34′08″ къ. ш. 1°54′23″ м. д.HGЯOL\nЮкелье (фр. Hucqueliers) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-Франс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале. Дозанашца йу Бурт (Па-де-Кале), Прер, Бимон, Маненгем, Викенгем. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Юкелье&oldid=5196362»


Тиларчохь Iуьллучу Бапхоева Заирин гIуллакх листина Страсбургехь\nТиларчу яхана Iуьллучу Бапхоева Заирин гIуллакх листина Страсбургехь\nЕвроперчу адамийн бакъонашкахула кхело рогIера сацам тIеэцна, шега арз дина Бапхоева Хьава бакъ а хетна, цуьнан агIо а лаьцна цунна 20 эзар евро гIуда такха дезар тIедожийна меттигерачу Iедалшна. Уьш бехке лаьрра Бапхоева Хьаван йоI Заира заьIап ярна бехке берш билгал ца баьхна аьлла.\nБопхоева Заирин гIуллакх, шен акхаллийца билгалдаьлла ду, кхечу, кIоршме лоручарех. 2009 шарахь и кхиина йогIу йоI ядийна хилла меттигерачу жимчу стага. Иза шолгIачу дийнахь нанас ца йитина цIа ялийна цигара. ТIаккха дехоша, кхера а йина юха дIаелла ядийначу кIанте. оцу хена юкъан цуьнан гергарчарна а ца эшна иза.\nШина баттахь марехь ю бохуш чуьра ара а ца йоллуьйтуш латтийна иза. Цигара дарбан хIусаме кхаьчна цхьана хIуманах дIовш а даьлла. Таханалерачу дийнахь и йоI синкхетамехь а йоцуш, шен дегIан дола а ца далуш меттахь ю. БархIолгIа шо доладелла иза иштта йолуш.\nТахана ГIалгIайн махкахь Iедалан хьукматашкара гIо-накъосталла а ца хилла, европерчу кхеле иза дехнера Заирин нанас Хьавас. Токхун долчу гIудано цуьнан йоI меттаялаяхь тамаш бу, амма и гIуллакх юха таллар тIедужу меттигерачу низамхошна, аьлла дийцира адвокатан-бакъонашларъярхочун Гнездилова Ольган.\nЦу хьуокъехь цо иштта элира: «Халахеташ далахь а Европерчу кхелан харцо билгал а яьккхина, иза хийца ала бакъо бен яц. Амма иза кххочуш дар меттигерачу талламхойн карахь ду. Оха сатуьйсу и кхелан сацам кхочуш хила болабелча, и гIуллакх юха а листа долорг хиларна. Коьрта хало ю, оцу йоIан и хIума хиила ма хилнехь, таллам ца бина цунна дIовш стенах даьлла аьлла. ГIуллакх а долийна ца хилла цунна. Цундела дукхха а тоьшаллаш дайна. Уьш хIинца гулдан хала хира ду».\nАдвокатан Гнездилован хетарехь, тахана оцу гIуллакхан коьрта тоьшаллаш хан дIаялар бахьнехь дайна ду. Иза ца толлуш дитаран бахьанаш, цо бахарехь ду, гIалгIайн юкъараллехь доьзалера хIума нахал доккхуш ца хилар: «И санна хиламаш чIогIа кIоршме бу. Дукхачу хьолехь уьш хуьлу, ницкъаллйн структураша царна терго ца яр бахьанехь, хIунда аьлча, уьш доьзалан юккъера девнаш ду олий.\nКхузахь хилларг-м деккъа зулам ду. Дарбан хIусаме и йоI кхачийча, цуннна диагноз хIоттина хилла ца хуучу хIуманех дIовш даьлла аьлла. Цигахь оьшуш ма дара иза хIун дIовш ду къасто. Ша иза цхьаннахь а арайолуьйтуш ца хилла. Цхьанна а кепера аьтто ца хилла цуьнан яда а, я орца деха а. И хIума хила ма хилнехь талла дезаш ма хиллера».\nБапхоева Заира ша ядийна маре йигинчу меттера заьIап а йина цIаялаяр бахьан ду, иза цулла хьалха марехь хилла хилар. КIант стаг волчу шен кIант жеро ялийна хилар лайна ца хилла цуьнан нанас. Заирин ненец о телефон а тоьхна аьлла хилла ша хьан йоI юьтура яц хьуна шайгахь аьлла. Амма и хIума тахана дийца тамехь хеташ дац шинна а агIонна.\nЗуда ядор доьхкуш ду ГIалгIайчохь\nГIалгIайчохь юхаметтахIоттийна ФСБ-н белхахойн мемориал


"ГIалгIай – къизачу Рамзана хьийзош долу къам"\nМагасерчу гуламан жамI: гIалгIашна шех "бIоба" таръялийтинчу Кадыровс ша биллина шина къоманна юкъа\nШа-шена кхоьллинчу васто зен дохьу Кадыров Рамзаннна. Кху муьрехь цо хьийзо баьхначу гIалгIайх къахета догIу, олу наха Оьрсийчохь. Ткъа нохчий хьахочохь ца хьахош ца юьту Кадыровгара юьйлу шогалла.\nБутт бу нохчашний, гIалгIашний юкъа доза къастош къовсам иккхина. Тап-аьлла тийна Iа Нохчийчоь, гуламашкахь, кхеташонашкахь, Конституцин кхелехула кхерста ГIалгIайчоь. Юкъа-кара хаамаш баьржа, "Кадыровс ша вуьйр ву аьлла нохчийн латта тIехь гулам бан ваьхьина гIалгIа", "Кадыров кхаьчна ГIалгIайчу", олий.\nСоциалан машанашкарчу оьрсаша а, Кавказна юьстах дехачу кхечу къаьмнийн векалша а даздо "жима майра къам", яздо "федерацино кхоллалуш дечу боларх", "толаман истрех" лаьцна. Ткъа нохчех дукхаболучара боху цхьаъ: къуьйсучу меттигийн дай бу орстхой, ткъа уьш, де-факто бацахь а, берраш а санна нохчий ларало.\n"Кадыровца дузу массара а тхан къам. Стенна ца кхета дийца даьхнарш нохчийн латтанаш дуйла! Ас цкъа а ца тесна Кадыровгахьа кхаж, амма кху хьолехь иза бакъ-м ву. Магасерчу митинге ладоьгIча-м со а хуьлу ГIалгIайчоьнан лаьтта тIехь вехаш!" – мах хадабо хиламийн Нохчийчуьрчу Аптис.\n"Генара дIахьажча, тхуна го гIалгIай къизачу Рамзана хьийзош долу къам дуйла. Цуьнгахьа лаьтта сан ойла, иза гIийла го суна", боху Сибрехарчу Светланас.\n"Кавказ.Реалиино" бинчу хаттамо гойту Оьрсийчоьнан субъекташкара бахархой шайн дукхаллехь цхьа а позици а йоцуш бисинийла: лелачух бац кхеташ, дерг довза тоьу газеташа яздечун хьалхара могIа.\nШен махкахь иза ша ву Путин\nТверерчу журналистна Полухин Алексейна хетарехь, мохк шорбарца шен къоман иэсехь виса дагадеана Кадыровна.\n"Цунна [Нохчийчоьнан куьйгалхочунна] лиинчух тера ду шех лаьцна тIаьхьенаша ша машар, токхе хIоттийнарг, къам гомосексуалистех цIандинарг ву аьлла ца Iаш, мехкан доза а шординарг ву бохийла. Шен гIулчо гIовгIа йоккхур юйла ца хууш санна хьайина цо лаьттан проблема", боху Полухина.\nЦунна гарехь, федералан центро ша бина хилла сацам бу ГIалгIайчоьнан парламенте "тIечIагIбайтинарг", оцо баьхна гIалгай гуламе.\n"ХIинца Iедал шен цIе ларъеш хьийзар ду. Федераци юкъагIерташ а яцара, бохур ду. Нагахь санна ГIалгIайчоьнан конституцин кхело бина сацам Кадыровна ца тахь, лаьара Нохчийчоь ца гIоттийла. Парламент харц ю, конституцин кхело алахь, дIасабаха безар бу шайн-шайн цIа депутаташ", аьлла хета Полухинна.\nНохчийчоьнан парламентан спикер Дудов Мохьмад. ГIалгIайн муфти шеца ШарIан кхеле веха цуьнан кевне вахара Даудов кху муьрехь. Амма хIусаме ца витира цIийнан дайша.\n"Дерриг а къам охьатаIош хьийзачу" Нохчийчоьнан куьйгалхочунна дов до Кызылерчу йоккхачу стага Доржукай Аидас. Иза шек а яц къовсаме даьллачу лаьтта тIехь бехаш гIалгIай хиларх.\n"Даржашка хьалабаханчу наха шаьш юьхьIаьржа хIиттабо шайгарчу кураллица, адамах цабашарца. Цкъа а ца хилча санна, кIезиг йисина оьздангалла, нийсо, цундела юкъаралла хьоьгу оцу ниIматех. Гойту иза ГIалгIайчуьрчу суьрто", тешна ю Доржукай.\nЦхьаболчу "Кавказ.Реалица" къамел динчу нахана хета, Кадыровна куьйгах гIаж тоьхна иккхинчу хьоло, аьлла. "Шайн бакъонаш адамаша муха къовса еза гайтина ГIалгIайчоьно. Уггаре суна тайнарг ду наха Кадыровга цигахь "хьайн меттехь саца" алар. Хьалха иза дерриг а шена магош волу изавоккха хьаькам хетара нахана. ХIинца воьжна оцу локхаллера", боху Улан-Удэрчу вахархочо Номтоев Бориса. Цунна хетерехь, регионехь барт эгIийнарг ву ши стаг - Евкуров Юнус-Бек а, Кадыров Рамзан а.\nГIирмин аннексица дуьстира Кавказера хьал Москох цхьана IT-компанехь болх бечу Волнов Юрийс.\n"Эшийна къам кхузахь, кхеташ ду, гIалгIай бу. Дагахь а доцуш, цIеххьашха латта даьккхина цаьргара. Тоьлларг Кадыров ву. ГIалгIашкара латта даккхар ду Путинна ГIирма яккхар санна. Ойла а йина, дIахадийна латта. Ткъа халкъо иза ца лайна", кхетадо Волновс. Цунна хетарехь, оцу бахьанийца южур ю Кадыровн рейтинг.\n- Кадыровс хьовха, массо а нохчаша а лору къовсаме даьлла латта шайн. Историн бух а бу цаьргахь. Иза муха кхето деза тIаккха? – хоьтту "Кавказ.Реалиин" корреспонденто.\n- Иза ГIирма яккхарна оьрсий тIетар санна долу хьал ду. Аналоги ю юьззина, - къар ца ло Волнов.\n"ГIирмица лелийнарг" дагалецира тхоьца къамел деш Петарбухарчу Экономикан Лакхарчу школин аспиранто Воробьев Виктора а. "Шаьш Кавказехь массарел а беза буйла гайта гIертачу Нохчийчоьнан хьаькамаша хьаьстина а, кхерийна а (алссам хеза кхерам туьйсуш) еш лаьтта аннекси. ГIирма яьккхинчу Путина санна до цара къамелаш: шаьш цигахь массарел а лакхара ду боху. Иза ду гIалгIашна цатайнарг" – боху Воробьевс.\nЦунна шалхенаш го Кадыров Рамзанца: "оьрсийн маттахь дечу къамелашкахь машар а буьйцуш, нохчийн маттахь ша дечу къамелашкахь кхерамаш а туьйсу цо".\nОха динчу хаттаро гойту Воробьевс ла ца доьгIнийла цхьаболчу гIалгIаша нохчий сийсазбеш Магасерчу гуламехь баьхначуьнга.\nМехкдаьтта ца хьахош-м муха доьрзур дара!\nУльяновскерчу музыканто Павлов Михаила Кавказера ерриг "IалгIож" юзу мехкдаьттица. Цунна хетарехь, "цкъа а вузуш воцу Кадыров гIалгIайн мехкдаьттах Iабо гIерта Кремл".\n"ГIалгIайчоь IадIийр ю, мехкдаьтта доккху меттигаш цо Нохчийчоьнна дIалур ю, аьлла, барт бина Евкуровца Путина. Меца Кадыров вузо ма везий цуьнан. Амма доьналла долу гIалгIай реза ца хилла. Цундела иккхина дов", бохуш туьду Кавказера хьал Михаила.\nМузыкантна гарехь, массо а "кхийсина" Магасерчу гуламо: Путин а, Евкуров а. "Бакъду, цхьа Кадыров вац шек, цунна хаьа, Кремло некъ боккхур буйла, ахча шена латтор дуйла – хьанна атта ду шен карахь муьлххачу а минотехь тIера тIус дIаоьккхур болу граната кхаба?!" - элира цо.\n- Аьлча а, шеко йоццуш, латта гIалгIайн ду-кх?\n- Тайпанийн латтанех чIагIо йоллуш ала дац сан. Цкъачунна суна го протесташка бевлла гIалгIай, могIарчу нохчаша хIумма а ца боху цаьрга.\nИштта ю тхан Поповца хилла диалог.\nТIех тIетаIIош олуш а дац Петарбухарчу политолого Карягин Михаила ша бохург, цунна хетарехь, хилларг ду "лаьттаца йозу шира проблема корта боцуш листа гIортар".\n"Ши куьйгалхо къоман авторитетех дага ца ваьлла шаьш барт язбале. Иза дина хиллехь, протест сиха йоьрзур яра, тайпанийн хьалханчаша нах кхетор бара. Хьаькамаша базар лелайо историна гонах, иза нахана ца тов", боху Карягина.\nШа этнограф вац, цундела тIетаIIош ша хIумма а ца хIутту ала, ца хаьа шена, хьенан ду латта. "ХIораннан а шен бакъдерг ду. Кадыровс ницкъаша чекхдоккху Нохчийчоьнна пайде дерг. …Кадыровс нах дарбо. "30 машенахь вахана Кадыров ГIалгIайчу" аьлла бу газето яздечун корта. Дера доьшур ду наха-м и саннарг. Цо ша кхоьллина шена и васт", элира Карягина.


Гай бале долуш ду нохчийн полисхошна\nЛахьан-бутт 19, 2012\nОьрсийчоьнан полицин гIайгIа бу дилхалахь белхахой алсамбовлар\nБелхан меттиг стагера дΙаяккха йиш ю Нохчийчохь муьлххачу а хьакамийн, низамаша хьоьху бакъонаш а ца юьйцуш. Ишттаниг нисделла деношкахь некъан полицехь болх бечу кхаа стагца. Изза нислойла ду муьлххачу а белхахочуьнца, иза баккхийчу хьаькамийн бакъонехь а доцчу омранашца вуьззина ларавеш вацахь...\nРогIера мехкан белхий а кхайкхийна, цIаньян йолийна Соьлжа-гIалин Октябрь-кIоштера 20-гIа дакъа-куп олу меттиг. Мехкан куьйгалхочо дIакхайкхорца, 2013 шо тIедале дIадерза дезаш ду цигара белхаш - нехаш, кхаьллий, новкъа мел долу хIума дIадоккхуш, урамаш битаме далор а, сир-кир деш, керташ югIуш, хIусамаш йина йовлийтар а.\nШайн-шайна меттигаш дIаса а екъна, хIоккхал аьлла цIе а тоьхна, хIусамаш йогIа а, цIано ярна а декхарийла йина ю кIошташ а, министараллаш а. Цу маьхаза бечу балхах хьалха вуьтуш вац махкахь Iедалан балхахь волу цхьа а цхьаъ, ур-атталла некъан низам лардеш болу полисхой а.\nСоьлжа –гIалахь дIахьош долу цIанонан белхаш чоьхьарчу гIуллакхийн министаралло мел жоьпалле лору гойту аьлла хета кху деношкахь кхоъ низамхо балхара дIаваккхаро а. Уьш дIабахаран бахьана ду йиллинчу хенал уьш гIала дIакхача 15 минот тIаьхьабисар.\nБалхара вохийна кхуьй а Теркйистера ву . Уьш юха балха дIахIитта дегайовха хиларна церан цIерш ца йоху ас. Царалахь цхьаъ, балха тIехь дика лараваларна, буьйранчаша дина дуккха а совгIаташ а долуш, 12 шо ду некъан низам лардечу урхаллехь къахьоьгуш волу.\n«ДIа-м атта ваьккхи со, ас дуьйцург, леташ долчу жIаьлел башха тергал а ца деш, - боху цу кхааннах воккхаха волчо. - Тхуна и Соьлжа-гIала бIе сов чакхарма ма ю. Новкъахь чIург хуьйцуш хьеделла тхо, кхин минот яйина а яц. Цу тIе, шозза-кхузза а зIе а йиттина, тхо дIадогIуш ду-шуна, бохуш.\nЯан дог хиллачу чено кIорни ченала хьакхийна бохург ду аьлла хета низамхочунна шайца лелориг. Цо дийцарехь церан ур-атталла рапорт яздян а ца дезна. Уьш хьалххехь бертаза яздайтина, охьадехкина лаьтташ ду, цо дийцарехь.\nКхеторхьама аьлча, тахана, масала, полицин некъан урхалле стаг балха дIаоьцуш велахь, цо балха дIаэцийта яздина ца Iаш, со, хьенех-минех, сайн лаамехь балхара дIаволуш ву, олий, шолгIаниг а яздо рапорт, бухахь терахь а доцуш. Хьоьгара цхьа ледарло йоллушехь, хьаькамо буха терахь а дуьллий, хьан рапорт гучудоккху, низамаца нийса а догIуш, хьо хьайн лаамехь балхара дIаваьлларг веш. И ламаст кхузахь лелаш долу дуьххьара шо дац бохуш дуьйцу Соьлжа- гIаларчу цхьана низамхочо.\nНекъан низам лардечу белхошлах хала бен лела ца луш, дилхана берстина, гайла белхахой дукха бу, цара шайн догIмийн дола ца дахь, рапорташ охьаяздайта, аьлла мехкан куьйгалхочо. Цо и алар бахьанехь яздайтина цаьрга уьш бохуш дуьйцу кхечу полисхочо.\nМеттигерчу бакъонашларьярхоша даре а деш, и тайпа нийсадацарш, кIоршаме низамаш талхор Нохчийчохь могIарера гIуллакх ду. Хуучара дийцарехь, масийтта шо хьалха, Къилба ХIирийчохь тIом иккхича, цига баха ца лиинчех иттаннаш низамхой балхара бохийна, цу кепара бертахь а, бертаза а яздинчу рапортех пайда а оьцуш. Бохийна, Оьрсийчоьнан низамца могIарера низамхо, гIаролхо цига хьажор нийса доццушехь.\nИза а, кхин а, кхузахь лела морзахе, Оьрсийчоьнан низамца бIоста нисло хIуманаш Москох ца хаьа аьлла хетарш вуно кIезиг бу. Дукхахберш тешна бу, цигахь, Кремлехь, ца а хууш, кхузахь когга-м стенна буьйцу, са а ца доккху аьлла хетарш.\nБерстина милцой белхашкара бохош бу


Нохчийн кIант а леш, гIалат далийтина лор чуволла мегаш ву Норвегехь\nНорвегехь, Бергенерчу университетан Хёукеланн олучу дарбанан хIусамехь, болх беш волчу лоьро гIалат далийтар бахьана долуш веллера нохчийн къомах волу Оьрсийчуьра 6 шо долу кIант. И лор хIинца чуволла мегаш бу, хаам бо ТАСС агенталло, Норвегин телерадиокомпанина тIе а тевжаш.\nБолчу хаамца, полици хIинца а толлуш ю и гIуллакх.\nЛор галвалар бахьана долуш онкологин цамгар ловш волчу цу кIентан хье болх бечура сецнера кхушеран Марсхьокху-баттахь. Химин терапи еш цунна дотта дезаш хиллера шина тайпана молха: цхьана катетерца хьен чу, вукхуьнца пхонахула.\nДарбанан цIанан белхахочо, молха чохь долу ампулаш а хийцина, иза динера нисса бIостанехьа. И бахьана долуш, кома олучу хьоле ваьллера жима кIант. Кхин а масех де даьлча лоьраша сацам бира цуьнан хье белла аьлла, амма, дас-нанас дехар дарца, и жима кIант диагноз талла вигира Норвегин коьртачу гIала Осло\nОслорчу лоьраша а дира изза жамI. Цул тIаьхьа кIант дIаваьккхира нуьцкъала садоIуьйтучу аппаратана тIе тесначура. ГIадужу баттахь Норвегехь дехачу дас-нанас, Нохчийчу а вигина, дIавоьллира иза.\nХёукеланн дарбанан хIусамехь даре дина гIалат даьлла хилар. Цуьнан куьйгалхоша хаам бина цунах лаьцна махкарчу лоьрашна тIехьожучу сервисе. Цул тIаьхьа Норвегерчу дарбанан хIусамашкахь тIеэцна цу кепара процедураш еш молханаш лелоран керла кепаш.


Бусе (Орн) — Википеди\n48°38′48″ къ. ш. 0°05′25″ м. д.HGЯOL\n20,39 квадратан километр\n▲616 стаг (2018 шеран 1 январь)\nБусе (фр. Boucé) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Норманди регионехь. Коммунан департамент — Орн. Дозанашца йу Авуан (Орн), Сент-Мари-ла-Робер, Франшвиль (Орн), Ла-Ланд-де-Гу, Ле-Мений-Селлер, Сен-Совер-де-Карруж, Вье-Пон. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Бусе_(Орн)&oldid=6721840»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 15 октябрь, 02:02.


Ла-ЖубодьегӀ — Википеди\nЛа-ЖубодьегӀ (фр. La Jubaudière) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Пеи-де-ла-ЛуагӀ регионехь. Коммунан департамент — Мен а, ЛуагӀа а.\nДозанашца йу АндгӀезе, БеггӀоль-ан-Мож, Жалле, Ле-Ме-суьгӀ-ЕвгӀ.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ла-ЖубодьегӀ&oldid=7839281»


Лонжвель-сюр-Ду — Википеди\nЛонжвель-сюр-Ду (фр. Longevelle-sur-Doubs) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Бургунди — Франш-Конте регионехь. Коммунан департамент — Ду. Дозанашца йу Беталь, Ла-Претьер, Сен-Морис-Коломбье, Блюссанжо. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Лонжвель-сюр-Ду&oldid=6872255»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 20 октябрь, 22:42.


Олимпан цIе кхаьчна Соьлж-ГIала\nДечкен-бутт 28, 2014\nНохчийчоь-- Соьлж-ГIала Олимпан цIе йохьуш ю аьлла гулделла адам, 28Деч2014.\nСоьлж-ГIалахь лаккхарчу тIегIан тIехь, эзарнаш нах некъашца дIа а хIиттина, тIеэцна Олимпан цIе. Кхерамазаллан бахьанашца и цIе дIахьон йолу маршрут нийса ах яцйинера.\nЦхьа шо хьалха кечам бина долу и даздар, чекхдели, цхьанна а тайпан чолхалла а ца хуьлуш. Олимпийн и цIе дIахьочу некъашца а, уллерачу урамашца а, чIагIам бина, уьш къоьвлина лаьттара герзхой. Нахана гуччохь берш, тIеман барзакъ доьхна бацара, амма, гуш дара уьш а, низамхой буйла. Олимпийн цIе Iуьйрана 10 сахьт даьлча схьакхаьчнера Соьлжа-гIала.\nАэропортера дуьйна, иза кар-кара а луш, микрорайонерачу стадионе схьаеара, махкахь боьвзачу спортхоша а, политикаша а, юккъаралхоша а. Маршрут, 34 чакхарма яра доьххьара билгалъяьккхина. Амма, и цIе схьакхачале ши де хьалха, маршрут нийса ах яцйира, 16 чакхарман тIе. Иштта, 170 стаг вара хьалха билгалваьккхина и цIе, дIахьура йолуш, амма, церан терахь а, кIезгдира 77 стаганна тIекхаччалца.\nИ цIе дIахьош, цуьнга хьажа кечбинчу нехан терахь, бакъдерг дийцича, башха лах ца динера. Арахь, тIуьна а, гIора а йоллушехь, церан латта дийзира мел лаххара а, 3-4 сахьтехь. ДIасайоькъучу пресс-релизаш тIехь, дуьйцуш дара, нах шел ца балийта, царна довха чай а , кофе а латтора ю аьлла, амма, кхечанахь ца хаа, оцу эстафетийн тIаьххьара чакхарм йолчу меттехь, Тухачевского урамехь, церг тIе церг а ца тохалуш, шелбелла лаьттара нах.\nДIабаха а йиша яцара церан. ТIехьожуш, лаьттара, хIоранний хьакамаш, ца веънарг а, ва а веана дIавахнарг а дIаязош пхьарс кIелахь таьптар а долуш. Шелбелла, я кIордина дIабаханчарна хIун тIаIзар хира ду хууш дац. Биснарш лаьттара, вовшах къамелаш а деш.\nХьажархо: «Маьждиган хьалхахь а, Путинан а, Кадырован а проспектехула дIахьура ю и цIе. Кхин башха яц а ца йина и маршрут. Шу балхара дахкийна-м дац? Балхара дуккха а нах ма бу цара хьийзош. Тхан балхара берш, аэропорте бахнера оцу цIаран доьхьала. Цхьаберш стадионан кертахь бу. Цхьанахь дIаязбеш а бу уьш».\nСочи гIалахь хинйолчу Олимпиаде могIарера нохчий бохуьйтуш бацахь а, низамхой а, чолхечу хьолан министраллера белхахой а, бигна цига бохуш дийцира, хьажа веанчу цхьаммо. Уьш а , гIала чу а ца буьтуш, йистахо вахьховшийна элира цуо.\nХьажархо: « Сочи бахана вай нохчий бу хьуна. МЧС ю хьуна цига йигина. Сочи дIакхачале 2-3 чакхарма арахь майданехь вахьховшийна бу уьш, четарш а тоьхна. Вай низамхой а бу цигахь».\nИштта, луьш-олуш дIаделира и масех сахьт. Гуттара а шелбелларш, уллерачу туькан чу а боьлхий, юьхкучу телефонашка хьоьжура.\nЦу чуьрчу йохкархочо, арабохура нах, дукха гулбелла олий. Шаьш телефонашка хьовса баьхкина вукхара олура, кесст-кесста корехула цIе схьа-м ца кхаьчна теша цIе бохуш ара а хьожуш. Делкъхенахь схаькхечира иза а. Карахь йоккха ало а йолуш, ведда вогIург вара Соьлжа-гIалийн мэр Кадыров Ислам. Цуо иза, дIаелира, Нохчийчуьрчу Iедалан вице-премьер волчу Тумхаджиев Iисэ. Иза карлаьцча, цуьнгара даьлла диканаш дийца хIоьттира, микрофон чуьра цхъаъ.\nТумхаджиев Iисас и цIе, цхьа бIе метар дIаяхьча, дIаелира республика куьйгалхочуьнна администрацийн куьйгалхочуьнга Даудов Мохьмаде. Цуо а, шена агIора иза стадионе берте дIаяхьара. Цигара иза, караийцира, леррина цу гIуллакхан кхайкхинчу, оьрсийчоьнан йишлакхархочо Гурцкая Дианас.\nБIаьрса доцучу цуо иза жимма дIа а яхьана, дIаелира республика куьйгалхочуьнга Кадыров Рамзане. Ткъа, цуо шен рагIехь, цуьнах латийра, стадионехь лаьттачу боккхачу кеда чохь цIе. Цул тIаьхьа, ехха лаьттира, оцу дезчу денна лерина концерт. Соьлжа-гIалара и Олимпийн цIе, дукха хье ца еш, дIаяхьара беракеманца ГIалгIайн махка.


Березовка (Йоккха Глушицан кӀошт) — Википеди\n52°26′22″ къ. ш. 50°25′08″ м. д.HGЯOL\nБерезовка (Йоккха Глушицан кӀошт)\n83 стаг (2010)\nБерезовка картан тӀехь\nБерезовка (оьрс. Березовка) — Российн Федерацин Самарин областан Йоккха Глушицан кӀоштан юкъа йогӀу эвла.\nБахархойн дукхалла 83 адам леррана 2010 шарахь.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Березовка_(Йоккха_Глушицан_кӀошт)&oldid=4996949»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 24 май, 11:45.


42°04′09″ къ. ш. 48°17′45″ м. д.HGЯOL\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Дербент (маьӀнаш).\nВайн эрал VI бӀешо хьалха\nVI кхаччалц — Чор\nVIII кхаччалц — Дарбанд\nXII кхаччалц — Баб-аль-Абваб\nМКх - 69,63 км²\nхӀордйистан, барамера субтропикийн ахъекъа амалшца\n↗123 720 стаг (2018)\nлаьзгий, азербайджанаш, табасаранаш, даьргӀой, оьрсий, агулаш, эрмалой, ламанан жуьгтий, таташ, рутулаш, кхин а.\nДербе́нт (от гӀаж. دربند Дарбанд — «Къевлина (дихкина) кевнаш», азерб. Дәрбәнд, Dərbənd, Dəmir Qapı — «аьчкан кевнаш», даьргӀ. Чяли, лаьзг. Кьвевар, Цал, рут. Дербенд, таб. Цали, Дере-бент) — Российн къилбехьара Республика ДегӀастанара гӀала, лаьтта Йоккхачу Кавказан Табасаранийн лаьмнийн генаш тӀехь, Каспий-хӀорд йисттехь.\nДербентан кӀоштан административан юкъ (ша цунна юкъа а ца йоду). Республикин маьӀна долу гӀала, кхуллу гӀалин гуо статус йолу муниципалан кхоллам Дербент гӀала, ша цхьаьна нах бехачу меттигах лаьтташ йолу.\nХьалхара эвланаш кхузахь кхоллаелла борзанан муьрехь — вайн эрал 4 эзар шо чекхдолуш. Дуьххьара хьахийна Каспийн кевнаш — Дербентан уггаре шира цӀе — в.э. VI бӀешо хь.: иза даладо гӀараваьлла ширажелтойн географо Гекатей Милетийн. Таханлера гӀала йиллина 438 шарахь гӀажарийн гӀап санна, иза гу тӀехь лаьтта чӀагӀо (Нарын-гӀала) ю, цунна тӀера хӀодан тӀе боьду шиъ тӀулгийн пен, цара къовлура готта (3 км) меттиг хӀордан а, Кавказан лаьмнашна а юкъара, къилбехьара а, къилбаседехьара а гӀала ларйора цара.\n3 Дербентан 2000 шо кхачар даздар\n4 Дуьненаюкъара гӀуллакх\n8 Топографин карташ\nДербентан чӀагӀо Нарын-гӀала а, чӀагӀонна чуьра шира гӀишлош а.\nДербент схьадаьлла гӀаж. دربند Дарбанд — «Къевлина (дихкина) кевнаш», тайп-тайпана къаьмнаш тайп-тайпана цӀераш еллера цунна.\nШирачу желтошна а, румхошна а Дербент Каспийн я Албанхойн кевнаш дара, оцу цӀарца гӀала евза гӀажарийн а, шемин а III—VI бӀешерашкара хьосташкахь. Броневский Семёна яздина:«Дербент гӀала йоьгӀна и юкъаметтиг, евзаш яра ширачу заманахь, цкъа pillae Caspiae цӀарца, юха pillae Albaniae цӀарца, аьлчи а Каспийн а, Албанхойн а кевнаш.».\nУггаре ширачех цхьа цӀе — Верóй-пахр — «Гуьржийн хой». (юккъерагӀаж. Wērōy-pahr, шем. ܘܪܦܐܗܪܓ Wirōpahrg, арм. Իւրոյ Պարհակ Iwroy Parhak желт. Ιβηρες). Хьалхарчу эрмалойн хьосташкахь олуш хилла Čor/Čoł.\nХьалхара юккъерабӀешерийн Чоьхьара Кавказан авторша олуш хилла Чорин (Джорин) кевнаш, чӀагӀо, ЧӀогӀа гӀала, Чол, гуннийн кевнаш, наггахь хӀордан кевнаш я Дарубанди (დარუბანდი), ткъа византийнчара — Тзор, Тзур (Цур) чӀагӀо.\nТӀаьхьо, схьагарехь VI бӀешарахь дуьйна гӀажарша ала долийра гӀаланах Дербент (дер — некъ, бенд — дуьхьало, хой), ткъа шемахоша — Торайе кевнаш, Ӏаьрбоша — Баб аль-абваб (кевнийн кевнаш), Баб ал-хьадид (аьчкан кевнаш), гуьржаша — Дегвис кари (хӀордан кевнаш), монголаша — Кахулга (кевнаш), тюркаша — Демир капы (аьчкан кевнаш), оьрсаша — Дербент.\nШира историкаш дийцарехь, Албанус а, Кассы а эркашна юкъахь лаьтта Албана гӀала, таро ю Дербенд хила; эркаш Албанус — Самур ду ала, ткъа Кассы — Манас ю ала, уьш охьадоьду Буйнакан (Шири-ГӀала) а, Таркхин а юкъахула.\nДербентан цӀе хийцира Баб-аль-Абваб (аль-Баб) аьлла VIII бӀешо долалуш Ӏаьрбоша схьаяьккхинчул тӀаьхьа. Оцу цӀарца лелла Ӏаьрбийн историкан-географин литературехь. И цӀе яьржира цхьана хенан иранан а, тюркийн а литературехь. Ӏаьрбийн Халифат йоьхначул тӀаьхьа, шеш йолу пчхьалкхаш кхоллаелча, регионехь гӀаланах ала долийра хьалха санна, Дербент.\nДербент — Российн Федерацин уггаре къилбехьара гӀала ю. Лаьтта Каспий-хӀордан малхбузан бед тӀехь, Суходол эрк тӀехь, Рубас эркан хикхочен къилбаседехьа, Йоккха Кавказан лаьмнаш Каспий-хӀордан уггаре герга доьдучехь, кхо километр готта аренан аса бен ца юьсуш. Иза къовлуш, гӀало кхуллура Дербентан я Каспийн дехьаволийла. Дербентан а, Дербентан дехьволийлин а роль ширачу заманахь йоккха хилла, иза лаьтта стратеги нагӀора ладамечу а, топографин агӀора аьтту болчу а меттигехь, Малхбузен Европа а, Хьалхара Ази а уьйр ечу гӀарабаьллачу Каспийнйистан новкъахь.\nКоьрта йаззам: Дербентан климат\nДербентан климат — барамерачун тӀера ахъекъа субтропикийнчуьнга дехьаериг ю. Климатан Ӏаткъам бо Каспий-хӀордо, иза бахьнехь гуьйре еха а, йовха а хуьлу, ткъа бӀаьсте тӀехьаюьсу. Ӏа кӀеда ду, ло шарахь шина кӀирнах бен ца лаьтта, уггаре шийла бутт февраль бу. Аьхке еха а, йовха а хуьлу.\nШеран юккъера температура Дербентехь: +13,2 °C, февраль беттан юккъера температура +2,6 °C, июль беттан юккъера температура +25,2 °C (максимум +41 °C). Бовхачу муьран бохалла — 270 де ду. Йочанийн шеран юккъера барам 400 мм гергга бу; уггаре догӀанан бутт — октябрь. Шеран хӀаваан тӀуналлин юккъера дустаран барам — 69,5 %, мохан юккъера сихалла — 6,0 м/с.\nДербентан (барам 1981—2010 шерийн) климат\nХьост: ФГБУ "ВНИИГМИ-МЦД" (итал.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\nДербентан 2000 шо кхачар даздар[нисйе бӀаьра | нисйе]\nКоьрта йаззам: Дербентан 2000 шо кхачар даздар\n2012 шеран 21 ноябрехь Российн Президента Путин Владимира куьг яздина «Республик ДегӀастанера естан Дербент гӀ. йилларан 2000 шо кхачар даздарех» цӀе йолу № 1559 омарна.\n2015 шарахь Республика ДегӀастанера Дербент гӀ. 2000 шо кхачарна сацам бо:\n1. Российн Федерацин Правительство кховдина Республика ДегӀастанера Дербент гӀ. 2000 шо кхачар 2015 шарахь даздар тӀеэца.\n2. Российн Федерацин пачхьалкхан Ӏедалан меженашна а, субъектийн пачхьалкхан Ӏедалан меженашна а, меттигера шеш-шайна урхаллин меженашна а кховдо, кечам беш а, даздеш а Республика ДегӀастанера Дербент гӀалин 2000 шо кхачар дакъалацар.\n3. ХӀара Омар леладолу куьг яздинчу дийнахь дуьйна.\n2015 шеран 19 сентябран хан йиллина гӀалин 2000 шеран юбилей язйар. ЙогӀур ю 40 сов вакилат (5 эзар гергга хьаша) Российн тайп-тайпана регионашкара а, гергара а, генара а дозанал арахьара мехкашкара (Иранера, Туркойчуьра, Азербайджанера, Гуьржийчуьра, Кхазакхстанан).\nДуьненаюкъара гӀуллакх[нисйе бӀаьра | нисйе]\n2008 шарахь дуьйна Дербент гӀала Дерригдуьненан «Цхьаьнатоьхна ГӀаланаш а, Меттигера Ӏедал а» кхолламан Евразин регионан декъан (ЦГӀМӀ Евроазин регионан декъан) декъахо ю. 2004 шарахь ВКъКх гӀолоцуш кхоьллина Дерригдуьненан «Цхьаьнатоьхна ГӀаланаш а, Меттигера Ӏедал а» кхолламо» (ДКх ЦГӀМӀ) цхьаьнатуху 1000 сов гӀала а, дуьненан ассоциацеш а 136 махкара. Евразийн регионан декъан юкъайоду ЛПД мехкийн а, Монголин а меттигерачу Ӏедалийн 109 гӀала а, ассоциаци а.\n2003 шарахь ЮНЕСКОс къобал йина Дерриг дуьненан адамаллин тӀаьхье ламастан гӀишлош йолу Дербентан шира дакъа. Дербент Дерригдуьненан тӀаьхьенан гӀаланийн кхолламан декъахо (ДТӀГӀКх).\nПсков (2014), Росси\n↑ жӀай. Дербенд, агул. Дербенд, азерб. Дәрбәнд, Dərbənd, даьргӀ. Чяли, гӀум. Дербент, гӀазгӀум. Дарбант, таб. Дере-бент, Цали, татийн Дербенд, цахур. Дербенд\n↑ Под ред. Е. М. Жукова. Албания кавказская // Советская историческая энциклопедия. — М.: Советская энциклопедия(оьр.). — 1973—1982.\n↑ Подсчитано по базе данных муниципальных образований РФ на 2008 год (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\n↑ 1 2 Климат Дербента. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2014 шеран 1 ноябрехь.\n↑ Численность постоянного населения республики Дагестан по состоянию на 1 января 2018 года.\n↑ Семён Броневский. Общая географическая и историческая известия о Кавказе. Часть вторая. Москва. 1823. стр.-338. dlib.rsl.ru.\n↑ DARBAND – Encyclopaedia Iranica. www.iranicaonline.org. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Дагестанские азербайджанцы (Тюрки, Терекеменцы), историческом процессе. www.moidagestan.ru. Теллина 2016 шеран 18 июнехь.\n↑ Дагестанские азербайджанцы (Тюрки, Терекеменцы) — Turkish Forum. Теллина 2016 шеран 18 июнехь.\n↑ ОБ АДМИНИСТРАТИВНО-ТЕРРИТОРИАЛЬНОМ УСТРОЙСТВЕ РЕСПУБЛИКИ ДАГЕСТАН, Закон Республики Дагестан от 10 апреля 2002 года №16. docs.cntd.ru. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Документы. derbent.ru. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Мегаэнциклопедия Кирилла и Мефодия(ТӀе цакхочу хьажорг — истори).\n↑ Дербент. bse.sci-lib.com. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Семён Броневский. Общая географическая и историческая известия о Кавказе. Часть вторая. Москва. 1823. стр.-330 (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\n↑ Александр Абакарович Кудрявцев. Город, не подвластный векам. — Дагестанское книжное издательство, 1976. — 152 с.\n↑ АББАС-КУЛИ-АГА Бакиханов Гюлистан-и Ирам(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\n↑ Семён Броневский. Новейшия географическия и историческия известия о Кавказе, / Собранныя и пополненныя Семеном Броневским. - Москва : В типографии С. Селивановскаго, 1823. - c. 338 (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\n↑ В Дербенте начаты работы по очистке реки Суходол. Рамблер.Новости. Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2016 шеран 5 мартехь. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Указ о праздновании 2000-летия основания Дербента (оьр.). Президент России. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Указ Президента Российской Федерации от 21.11.2012 г. № 1559 (оьр.). Президент России. Теллина 2019 шеран 5 декабрехь.\n↑ Дербент «подружился» с Псковом (Фото) (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\nПахомов Е. А. О Дербентском княжестве XII—XIII вв.(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь. — Баку, 1930\nKettenhofen E., Darband(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь., Encyclopædia Iranica, 1994—2011.\nТопографин карташ[нисйе бӀаьра | нисйе]\nЛист карты K-39-61 Дербент. Масштаб: 1 : 100 000. Указать дату выпуска/состояния местности.K-39\nДербент Викиларма чохь\nДербент Викикерланаш чохь\nДербент Викигид чохь\nВикигидера Дербентан оьздангаллин тӀаьхьенан иэсийн исписка\nМуниципалитеты Республики Дагестан МО «город Дербент»(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Архивйина хьалхара хьостан чуьра 2014 шеран 15 октябрехь.\nОфициальный сайт города Дербент(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\nБизнес-портал Дербента (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\nОсада и взятие Дербента в 1796 году в воспоминаниях Варвары Ивановны Бакуниной (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь.\nАликберов А. К.. Баб ал-абваб (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь. // Ислам на территории бывшей Российской империи. Энциклопедический словарь. Выпуск 2. М.: Издательская фирма «Восточная литература» РАН, 1999.\n2000-летняя выдержка Дербента (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь. // Российская газета, № 6772 (201), 9 сентября 2015.\nПять причин поехать в Дербент (оьр.)(ТӀе цакхочу хьажорг — истори). Теллина 2020 шеран 29 сентябрехь. // Союзное вече, № (825), 14 января 2019.\nАдминистративан центр: ХӀинжа-гӀала\nГӀаланаш: Шури-ГӀала | Дагестански Огни | Дербент | Избербаш | Каспийск | Кизилюрт | ГӀизлар | Хаси-Эвл | Южно-Сухокумск\nГӀалийн гуош: Шури-ГӀала | Дагестански Огни | Дербент | Избербаш | Каспийск | Кизилюрт | ГӀизлар | ХӀинжа-гӀала | Хаси-Эвл | Южно-Сухокумск\nКӀошташ: Агулийн | Акхушан | АхцахӀан | Бабаюртан | БежтӀан | Ботлихан | Шури-ГӀалин | Гумбетан | ГӀунибан | Дахадаевн | Дербентан | Докузпарин | Казбековн | Кайтаган | Кхарабудахкентан | Каякентан | Кизилюртан | ГӀизларан | Кулин | Кумторкалан | Курахан | ГӀазгӀумкийн | Левашан | Магарамкентан | НогӀийн | Рутулан | Сергокалан | Сулейман-Сталан | Табасаранан | Тарумовкан | КӀляратӀан | Унсоколон | Харгабин | Хаси-Эвлан | Хиван | Хунзахан | ЦӀумадан | ЦӀунтӀан | ЧӀарадан | Шемалан | Ӏахвахойн | Ӏовхойн\nДербентан кӀоштан нах беха меттигаш\nФайл:Герб дерб. района.png\nМичуринан цӀарах эвла\nР217 «Кавказ» автоновкъан тӀера нах беха меттигаш (ДегӀастанан чохь)\nБаленан доменийн исписка\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Дербент&oldid=6765944»\n438 шарахь йехкина нах беха меттигаш\nРоссийн чагӀардоккху кӀошташ\nРоссийн историн нах беха меттигаш\nКавказан Албанин гӀаланаш\nДегӀастанан гӀалийн гуонаш\nДербентан кIоштан нах беха меттигаш\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 17 октябрь, 00:11.


Леш ду гΙиллакхаш, лекъаш бу мотт ... - Chechenews\nГлавная » Все Новости » Политика » Леш ду гΙиллакхаш, лекъаш бу мотт …\nШуьйра дийцаре до Нохчийчохь вайнехан Iадаташ. Амма тΙехула деш го и дийцарш. Кханенан жимма а ойла ечу вайнаха, даггара хала а хеташ, лазаме тIеоьцу гΙиллакхаш дайдалар а, лераме цахилар а. Цу хьокъехь дуьйцуш ю Соьлжа-гIалара яхархо, болх-некъ кегийрхошца а, берашца а бозабелла йолу хьехархо Чабаева Лайлаъ.\nЧабаева: «ГIиллакхаш тIера дIадевлла, аьлла, хета суна дуккха а хIуманаш. Хьалхалерчу кегийрхошна хууш хилларг хIинца кегийчарна аьттехьа а хууш дац. ДIадийцича а схьалоцуш а дац. Массанхьа а дийца чIогIа-м дуьйцу. Тхо кегий долчу хенахь, чIогIа дуьйцуш а дацара и. Тхайна гуш хилларг хир ду-кх иза оха лелош дерг.\nАьлла ма ду, хьайн масаллица бен чкъор нислур дац. Багахь цхьаъ дуьйцуш, лелош дерг кхин а долуш хилча. Цу масалца тIекхуьурш нислур бац. Хьалха баккхийчарна хьалха цизаьрга озар мел эхье дара. ХIинца нене а оьцийту, дега а оьцийту. Некъ битарр-м, хьала а,охьа а, дара. ХIинца хьуна тIехула ваьлла а дIагIур ву. КIезиг дисина гIиллакхаш. Хила-м хир ду уьш, амма кIезиг дисина».\nМаршо Радио: Кегийрхошкахь и кIезиг хилар, инкубаторехь кхиъча санна бераш хилар, ахь муха кхетадо?\nЧабаева: «Схьагуш долу суьрташ дуй, телевизион, интернет… Кегийчийн чкъор массо а телпон чохь доллуш ду. Ненан а, ден а царна низам дала, уьш кхетош-кхион хан ян а яц. Массо сихаллехь, хьаьдда-ведда, лелаш ву. Цхьа чолхе зама ма ю хIара.\nСуна схьахетарехь, доьзал, шайн хIусам чу а гулбина, царна хьехам беш дай бан а буй те, аьлла. Тахана 50 шераш долчу дайшна шаьш къона хета. И луьла бага а юллий, я юххе флеш дуьллий, лелаш уьш хуьлу. Нисбан безарш-м уьш барий. КIантана хIун масал го дех. ХIинца баккхийчарна шаьш бакхий буй а ца хаьа,ткъа кегийчарна хьала а, охьа а ца хаьа, уьш бакхий буй а,шаьш уьш лара безий а»\nГIиллакхаш дицделла догIуш хилар, нохчийн мотт ледара хаарца, тахана ненан мотт лераме цахиларца дузуш берш кIезиг бац. Школашкара дуьйна схьа, сий-пусар а деш,айбан а, болх байта а беза нохчийн матте, боху цхьаболчу хьехархоша. Иштачех ю Теркйистан кIоштара ненан меттан говзанча Магамадова Хьаваши.\nМагомадова: «Нохчийн маттаца доьзна ду, аьлла хета суна гIиллакхаш дайдалар. Школехь, масала, дено-дено, эшам хуьлуш, богIуш бу мотт. Сохьташ нохчийн меттан сохьташ, тIетохаран метта, дIадохуш ду.\nБерашна тоъал урокаш яла хан елхьара, литература йовзийта а, масалш далош дийца а, цхьа дика тIеIаткъам балур бара дешархошна. Официалехь дуьйцуш цхьаъ ду, ткъа нохчийн мотт тергал дIабеш бац. Доьзна ду дера-кх мотт а, гIиллакхаш а. ЛартIахь дIабийца шен ненан мотт хууш воцчун гIиллакх, оьздангалла лахара хир ма ду. Зеделла хIума ма ду иза».\nКъамел динарш боцуш, къоман кханенах дог лозуш мел болу бахархой тешна бу, къам нисдеш, иманехь кхетош-кхиош хьийзаш болчу Iедалдайша уггаре хьалха тергоне эца догIурш уьш дара аьлла : вайнехан гIиллакх -I адаташ а, нохчийн мотт а. Уьш дендан, цаьрга болх байта хьажо дезара, царна гергахь, ахча, йогIа езара гIишлош, зорбане яха езара оьшуш мел йолу киншкаш а.


Кадыровх "шайтIа" аларна кхин цхьаьнга а "къурд" алийтина. Иза Пермера ву\nПермь гIаларчу кхиазхочо Кадыров Рамзане дехна шена цунах ша "шайтIа" аларна къинтIеравалар. "Къурд" олуш яьккхина видео ю нохчийн инстарам-каналашкахула лелаш.\n"Массаьрга шалом, накъостий! Хьалхо хаам гинера суна Кадыровх, иза шайтIа хиларе терра, Инстаграмехула цхьамма "шайтIа"аларх лаьцна. Юха доьзал бара Кадыров къинтIера воккхуш. Суна нийса ца хета цара динарг. Нохчийчоьнан куьйгахо волчуьра дIавакха веза Кадыров нахаца иштта хиларна. Къаьсттина кхечу республикерчу нахаца, дагестанхошца. Официалехь боху ас: Кадыров Рамзан "шайтIа" ду", - аьлла йинера видео.\nАмма сихха дIаяьккхина шен пост жимчу стага, делахь а кхиина иза яржа машанашкахула. Ткъа хIинца ша яржийначу видеошкахь "шайтIа" ша-шех боху цо.\n"Хьоме доттагIий, ши де хьалха ас хьовсархой сайн агIон тIехь алсамбахархьама сийсазвинера Нохчийн Республикан куьйгалхо Кадыров Рамзан. Айса иза дешшехь дохковелира со, амма видео, халахеташ делахь а, дIасаяьржина. Даггара къинтIеравалар деха лаьа суна Кадыров Рамзане. Вуьззина къонах а, шен къоман лидер а ву иза. Со ду су ома-дарра шайтIа. Бехк ма билла суна, Рамзан Ахматович", - боху кхиазхочо.\nДеношкахь Кадыровс дош деллера бекхам бан шена ша динчу цхьана къамела буха "шайтIа" аьлла яздинчунна: "Ас дукха шайтIанаш хIаллакдина, хьо а хIаллавийр ву", - яздинера цо, и йоза диначунна "весет дита мегар ду", аьлла билгал а доккхуш.


Коммерси — Википеди\n▼5399 стаг (2018 шеран 1 январь)\nКоммерси (фр. Commercy) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Мез. Дозанашца йу Виньо (Мез), Шонвиль-Маломон, Евиль, Ланевиль-о-Рю, Лерувиль, Мений-ла-Орнь, Сольво. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Коммерси&oldid=6835138»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 19 октябрь, 07:19.


Кабель АВБШв-ХЛ 3х1,5 купить: Цена АВБШв-ХЛ 3х1,5. Кабель ГОСТ и ТУ, продажа оптом.\nКабель АВБШв-ХЛ 3х1,5\n-Кабель АВБШв-ХЛ 3х1,5Кабель АВБШв-ХЛ 3х1,5


С. Асламбеков: «ЦIийн тулгIе хьийзачу боданехь» - Chechenews\nГлавная » Все Новости » Политика » С. Асламбеков: «ЦIийн тулгIе хьийзачу боданехь»\n(трилогин шолгIа декъан кийсак)\nХIара, 500 агIо йолу тептар аса яздина, сайн деца АбусаIидаца, ненаца Зулайца болчу безамна а,\nтIекхуьучу тIаьххьенна эс дита а.\n«ЦIийн тулгIе хьийзачу боданехь» аьлла, цIе тиллина тептаро гойту хан ю, 1944-гIачу шара тIера, 1990-гIачу шаре кхаччалца йолу зама. Цу тIехь со гайта лерина ву, кху тIаьхьарчу хенахь вайнехан къам декъна долу бахьанин къайле. Иштта со тешна ву, цу сан гайтарах масала хилла, вайнах, шайн орамаца дуьйзиначунна сагаттадан буьйлалура бу аьлла.\nКху кийсак тIехь карон долчу эвхьаза дешнех, со, эхь-бехках воьхнарг ма лорийла аша.\nСемаIашкахь, аьчкан некъаца схьатеттина лаьтташ яра, бежанаш а, кхин долу киранаш лелош йолу вагонаш. Цхьацца йолчу вагонаш чохь аннех кечйина, тIекIала йина дIавуьжийла елахь а, дукхаха йолу вагонаш еса яра, чутесина чал, пенел совдаьлла хIума доцуш. Кхуза схьадалош долчу адаман, ши тоба яра: цхьаъ — зударийн, берийн, лазархойн, тIех баккхийчу нехан; шолгIаниг — божарийн. Иза нисделлера, божарий шен доьзалах къасторна. Хьалххе схьаялийна зударин, берин тоба, тIаьхьа тIебалийначу божарин тобанах кхетча, Iаламат йоккха гIовгIа эккхара станцехь. Зударша, бераша доьлхуш шайн дай, вежарий лоьхура, ткъа вуьш, доьзалашка мохь бетташ дIасхьауьдура ше-шениг лоьхуш.\nМимпин кIант Хьамид, Муслимаца гергалло лелош хиларна, церан доьзалаш вовшашна гергахь сецара. Цу бахьанина, тIаьхьо цхьана нисбелира уьш вагона чохь а.\nШи де хьалха, БугIан-юьрта стунцхой болчу бахана ваший, нуссий, арадохучу Iуьйранна цIа каьчна хиларе сатуьйсуш волу Абусалахь, уьш лаха вахана цхьанхьа а гуш вацара. Мимпи а яра сагаттадеш Соьлжа-ГIалахь а, ВаларгтIехь а вехачу шен пхеа кIантана, марехь йолчу йоIана, царех хилларг шена ца хаарна. ХIинца, кхузахь цуьнца вара виъ кIант, йоI, кхоъ нус, церан дейтта бер. Цул совнаха, кхузткъе пхиъ шо кхаьчна, цамгарца йолу марйиша а. Муслимаца вейтта стаг вара, царех итт бер а долуш. Муслиман доьзал а бара, халонан мур лан, хьалхе кечамаш бина Мимпес санна. Кхарел совнаха, кхин ткъаесна стаг вара цу вагона чохь кхаьрца цхьана. Уьш ШаIми-юьртара, Заки-юьртара, СемаIашкара кхаа-деа тайпанан, шишша-кхоккха нислуш къаьстина, пхеа доьзалера нах бара.\nТкъаесна дийнахь некъ беш, цхьацца бахьаница, бархI стаг кхелхира новкъахь. Лайх кошан барз беш, хийла бисара цу аьчкан некъа йистехь сил дукха безнарш, дахарехь бевзина хилларш. Мимпина гина гIан декхалуш санна, шан тIулгаш хилла вайнах, Iехка бисара цу новкъахь. Къаьстина хилла Абусалахь а, пхи-ялх де даьлча схьакхийтира шен доьзалах.\nМаьршачу дахарехь нехан бIаьрг бузош хилларг, пайдабоцучу волуш, ткъа сонта воцуш охьатаьIана, миска ваьхначуьнан дукхачу хьолахь сий айъалуш, меттигаш еара и хала некъ беш еъначу цу кIеззигчу хенан юкъахь. ТIебеаначу цу балано, зоьш дара адам. Стеган мах хадош болу, коьртаниг дара: собар, оьздалла, гIиллакх, къинхетам, цхьана дашаца аьлча, адамалла. Дуьненан хьесапе диллича, кIезга йолуш, адамин дахаре диллича тоаме хира боцучу цу хенан юкъахь, пхи-ялх меттиг нисъелира цу шийлачу новкъахь, вай хIинца йийцича тIаьхьено масала оьцура долуш.\nЦуьндела, юьтура вай цхьана юкъана, кIант вина паргIатаялла Зулай а. Iедало чувоьллина волу Абусалахь а. Шен а, вежарин доьзалашна рицкъ лохуш, Iуналла деш волу Муслим а. Карла доккхура вай, къам махкаха доккхачу дийнахь хилларг а, сибреха боьдучу новкъахь нисделларг а.\nИсс шо хьалха дара иза, СемаIашкара цIерпоштан станцехь, нах цIерабохачу дийнахь. Божарех хIун хилла ца хаарна, царна сагаттадеш Iаш йолчу Забина гира, берхIитта шо каьчна йолу йоI Малх-Аьзне тIаьхьа а хIоттийна, тIехъялла йоьдуш йолу Деши. Жимачохь дуьйна доттагIала лелийна, кхуьнан нийсархо яра иза.\n— Деши! Ва, Деши! — аьлла, кхайкхара цо цуьнга.\nЮхахьаьжначу Дешина, Заба евзира.\n— Ваттай, сан Дела! Заба яц иза? — олуш, юхаедда мараиккхара иза, шена тIаьхьа кхойкхучунна.\n— Заба! Ма доккха хIума даьлла хила деза вайгара. Дан мукъане а, хIун ду хIара? Со тIаьхьа кхуьуш ма яц, кху хуьлуш долучунна. Вай стенга дуьгуш ду кхара? — бохуш, хеттарш дора Дешис.\n— Деши! Вай, махках дохуш ду. Шун хIуманаш мичхьа ю? Тхойца саца еза шу шиъ, вайн божарех хуьлуш дерг къастталца мукъне а — элира Забас.\n— Iуьйранна, маьттаза мотт а буьйцуш «Арадовла!» бохуш, салташа тхо чехош, йоьхначу аса хьуна гушъерг бен тIехь а, я карахь а кхин хIума йоцуш, араялар нисделла тхойшинна. Кху йоIан ден ваша, Жима-КIант вайна ма-хаъара ГIалахь, мехкадаьтта доккхучохь болх беш ма вуй. Цунах хилларг а дац тхуна хууш. Айса хIун дийра ду ца хуаш, йисина со — элира, йиш йоьхначу Дешис, бIаьргаха даьлла хиш дIа а дохуш.\nДешин марзахойх, ши доьзал бен бацара ШаIми-Юьртахь бехаш. 1918-чу шарахь, ЦIонтарара лура воьлла веъна вара шина кIантаца ИсмаIал. ЧIирхоша, дукха хан ялале и ИсмаIал вийра. Буха висина шиъ кIант, цу юьртахь орам тосуш ваха висара. Царех воккхаха волчу вашас, Iалсолтан йоI Деши ялийра. Дуьххьара йиначу йоIан ши шо кхачаза дара, мар чу а воьллина, Деши ша цхьаъ юьсуш. ИбрахIимас, набахтичохь хан йоккхуш итт шо дIадаьлла, аравала бисина масех бутт а болуш, нахчашний гIазакхашний юкъахь хиллачу девнехь, ю а Iоьттина вийнера иза. Жеролла тIедоьжначу Дешин кхуьуш, йоI яра. Оьзда а, товш а хиларца, юьртахь билгала яллера иза. Цуьнан месин еха кIажар, дукха маьхкарша «сан елара хьо» бохуш сатийсар долуш, хаза яра. Куьйган цхьа ша сов бен, меттиг ца буьсура и кIажар лаьтта кхача. «Марвешина яло еза» бохуш, къайлаха цу йоIе безам болуш йолчу Забас, цкъа Муслиме элира:\n— Стаг! Жимчу-КIантана, ма дика йоI билгала яккхина аса. Реза хира варий техьа иза цунна?\n— Мила ю иза? Нус яц хьо? Хьан аьтто болуш ма ду, цунах дерг хаа — элира майрачо.\n— Iалсолтан Деши йоI, Малх-Аьзне ю-кха. Хьуна ма хаъара, Деши доттагIа ма юьй сан. Аса аьллачунна реза хира йолуш а ю. Муха хета хьуна и захало? — элира Забас, майрачуьнга.\n— Цу захалонна, ала хIума дац. Амма, цхьаъ ду-кха новкъа. Вайн Абусалахь кхин йоI езаш, цуьнга болчу безамо корта дIабаьхьина хилар — элира Муслимас.\n— Марха юьйци ахьа? Ма вайна оьшуш, пхьегIа яцара иза. Жима-КIант, цу тайнигах Iехавала везаш вацара. Шена тIаьхье кхио а, ша велча буха йиса а, накъост яра цо лаха езарг. ТIехуле хазахилар дац коьртаниг, деган хазалла ю мехаллениг — элира, цу захалонна резайоцучу Забас.\nМархица, Забина товш доцург, цуьнан кочалла яра. Дийнахь моситтазза духар хуьйцуш кечъяла лаар, шен хазаллех дозалла деш, нийсархошна тIехула хьежар дара, цунах цуьнан бIаьрг бадийтинарг. Цул совнаха, къастийна цхьаъ воцуш, жа санна кегийрахой шена тIаьхьа базабар дара, цу йоIах кхуьнан чам ца летарг.\nХIинца, Деши шеца сацо гIертар а, шаьш шинна юкъахь долу доттагIал совнаха, Малх-Аьзни шен кхин хила лаарца йолу шовкъ яра.\nИштта, гена йоцуш шайн чамданаш тIехь Iаш яра ши зуда, шайца маре яхаза йиъ йоI а йолуш. Царех цхьаъ хьалаэккхий, лаьтташ йолчу йоIана гонахьа хевзура сих-сиха. Уьш бара, ШаIми-Юьртара Къакъин а, цуьнан лулахо волчу Ахьмудан а зударий, церан кхиъна богlу маьхкарий. Буьйсанна, набарха даьккхина бер санна, гонахьа долчу хьолан мах хадо кхетам боцуш, йоьхна лаьттара кечъелла йолу Марха. Къурдйоьлла котам санна, хьомечу йоIана гонахь хьийзаш ерг яра, цуьнан нана Зараъ.\nЦу хенахь, СемаIашка юккъехула ялла, станце йолчу агIора хьалайирзира машинан колонна, «Студабэкар» олу машинаш тIебоьттина боьрша нах а болуш. И машинаш юха а тоьттуш, божарий охьабиссо болийра цу станцин майданахь.\nШен доьзал карийнарг сапаргIата даьлла а волуш, кароза верг йиш йоьхана, мохь бетташ дIасхьауьдуш вара цу майданахь. Масех го беш, жIаьлешца цхьана хIоттийна ха дара цу станцина гонахьа.\n— Мюси, ва Мюси! Вайниш, дIага лаьтташ бу хьуна. Со, Рохьман вуй хьожуш, и лаха воллу — аьлла, ваша вистхилале машина тIера чуиккхина, къайлавелира Абусалахь.\nОхьавоьссиначу Муслимас, шена улле нисвеллачу Iалавдига мохь туьйхира:\n— Хьамид мичахь ву? Шунаш, дIо кIайн кир тоьхначу вагонан уллехь бу ала цуьнга, тхайчаьрца цхьана — олуш.\n«Мусико! Ва Мусико!» бохуш, шена тIаьхьа кхойкхуш санна хийтира цунна, девзуш долу зудчуьнан аз. И аз, кхуьнан ден шича кIента хIусамненан, Лайсин аз дара.\n— Лайса! Хьо муха каьчна кхуза? Мичхьа ву Солса? — аьлла, кхо шега хаттар дича, шина беран куьйгаш лаьцана йолхуш лаьттачу несан, кхунна дала жоп дацара.\n— Яло соьца, йоьддушехь дуьйцар ахьа — олуш, «Джамалик» цIе йолчу кIентан куьг лоцуш, вагонаш йолчу агIора дIаведира Муслим.\nТlаьхьа едда йогIучу Лайсас, дийцира кхунна доцца. Ша кIира хьалха гIалара хьажахIотта юьрта еъна хилар а, ши бер доцург кхин хIума доцуш, ша цхьаъ йисина хилар а хоийтуш. Царех цхьаъ, ворхI шо кхаьчна кIант, шолгIаниг — пхийтта шо кхаьчина йолу йоI, Шумист яра.\nКест-кеста кхуссуш герзаш а долуш, юьхьлаьцначу жIаьлешка катухийтуш тIегулдина адам, вагонаш чулалла долийра салташа, божарий схьакхаьчина итт минот а ялале. Адамах йоьттина евлачу вагонан неIарх гIуй а буллуш, юьстаха туьттуш яра уьш, царех керла составаш кхуллуш. Цу Делан минутехь, и майда яссаелира. ТIаьхьабисна цхьацца болу нах, туьпан баххаш а бетташ, вагонаш йолчу агIора тIелоьхкура салташа.\nЦхьа жима стаг вара, гихь воллуш воккхастаг а волуш, жIаьло настарх еттачу кано схьаван ца вуьтуш, халла вогIуш. Иза гина Мимпин кIант Хьажи, и волчу агIора дIаведира. «Стой! Стрелять буду» бохуш, чапаханаш дIасхьа а тухуш туьпаш юьйлира, го биначарех волчу масех салтийчо. Дехьо лаьттачо урх дIахоьцуш, жIаьла тIехийцира кхунна, «Фас!» олуш. Хьажис дуьхьала ластийна буй, чухьаьдда догIучу жIаьлина нисса бага чукхийтира. Куьг юхадоккхуш вукхо шен иза Iаьвдича, кхеравеллачу Хьажис, жIаьлин лахара моччагIал лецира. Ша деш долчуьнан хьесап дан кхетам боцуш волчу кхо, шен куьйгах тасаделла жIаьла, тIелхаг санна хьовзийра ша а хьевзуш. Корта тIехула айадина хьийзош долу и жlаьла, кхул чIогIа кхераделла, цхьа боьха дарц детта доладелира, гонахьа лаьтта салтий а къахкош.\nДоьханчу хьолахь бохкуш болу нах и сурт а гина, цхьабосса аьлча санна белабелира. Хиллачух кхетаза болу зударий а, иштта церан бераш а, боьлхучуьра совцуш, боьлаш болчу дайшка хьаьжжиначохь бисара цхьана юкъана. Хиллачунна шаьш тIаьхьакхиача, церан белхар хIинца, деларца цхьана ийна дара. Цу хьоло бохийна салтий, меттабахкале аьлча санна, Хьажис ша хьийзош долу жIаьла дIахоьцуш, кхоьссина тlехула дIадахийтира. ТIаккха, воккхастаг гихь а волуш, вогIачу жимачу стагана гIодира цо, вагонаш йолчу агIора и чехка дIавадош. Ткъа, тапча яккхина волу эпсар герз туха ца хIоьттира, шечарна кхетарна кхоьруш хиллехь а, я кхин бахьана хIоьттина хиллехь а. Цу суьрто самукъадаьккхина, цхьа болу салтий а бара гIаддаха боьлуш.\n— Да-а-дала хьан делаI! Ша чане санна, дарц деттийта-кха ахьа оцу жIаьлига — бохуш, боьлура Хьажи вевзарш а, и ца вевзуш берш а.\n— ХIара дегI аса доккхуш, вайн Делора ца гина суна дарц кхетта жIаьла — элира, цхьана агIазах тера волчу стага.\n«Сталинна хууш яц, кху лахарчу Iедало лелош йолу хIара харцо», «Вай, юха цIа дуьгурду ма боху», «Вай арадахарна бехке берш, ламарой бу. Гитлерна, кIайн говр кечйина хилла боху цара», «ХIа-хIа, къоманна бале бевлларш, обаргаш бу. Уьш IадIийнехьара, гIазакхий-м вайга хIумма а дуьйцура долуш бацара», «Вайн къомалла сийдоцуш, къам хира дац, кху дуьненахь а» бохуш, шайна ницкъбеш верг бехке ца ван, и бехк шайна тIеэца кийча бара, цхьаболу лайн амал йолу, вайх схьабевлла нах.\nИза дара, тIаьхьарчу ткъа шарахь Советан Iедало «асар» деш, кхиийна долу «чкъор». ТIехьаьжча басна товш, шен ойла йолуш, доьналлийца билгалваьлла, я стаг тIаьхьа хуттара волуш кхетам, Iилма долчу нахах цIандинера и керла чкъор. Ткъа къам бехдеш долу бакъ асар, ша доллучохь дитанера цу Iедало. Делахь а, дикачу нахах къам нилха деш, шайна деза «керла чкъор» кхио гlертачу Iедало хьегна и къа, эрна хуьлура. ХIунда? «Асар» деш бисина, цу къоман орамо тIехь керла зIийдиг хоьцуш, гучадолу керла маргIал бахьана долуш.\nШи де делира мала хи доцуш, еллаза неI йолуш, СемаIашкара новкъа ялла цIерпошта дIаоьхуш. НеIарш йоьллуш яцахь а, сецар алсама хуьлара цуьнан. Наггахьа, нехан самукъадоккхуш, юханехьа некъ беш а нислора. Цунах кхаъ хуьлий, нах самукъане хуьлура. «Сталинна дIа а хиана, вай юха цIа дуьгуш ду» боху, хабарш хуьлура массо а вагона чохь дуьйцуш. Дукха хан ялале, и къамелаш эрана дина хилар хоийтуш, сибреха боьду некъ юхабора цIерапоштано.\nЦIаьнкъа юккъехь лаьтта, «буржуйка» олучу пешо луш йолу йовхо, херонаш йолчу цу вагонан оганах чекъбуьйлачу махо, ядайой тIепаза йойъура. Пхийтта шарера, ткъе пхеа шаре бевлла хан йолу кегийрахой ворхI кIантий, исс йоI яра цу вагона чохь. Цара, цхьацца бедарш этIийна яхначу бехчалгах, асанаш йоIуш тIергаш а еш, херонаш йолу и меттигаш дIакъевлира. Мелла а, йовхо хаалуш, малъеллера цу чохь, хьалха санна багара Iа йолуш йоцуш. Шовзткъа шарал тIехваьлла волу вейтта стаг воцург, вуьш дерш кегийра бераш дара.\nВагончохь шийла хиларал совнаха, дегIан хьашташ кхочушдан аьтто боцуш, холчахь бара нах. Кхин тоха са доцуш, хIорш бIарзбелла хьийзачу хенахь, эрна арахь цIерпошта сецира. НеIараш дIайоьллуш болчу салташа схьакхайкхира: «Вагонана итт метар юьстаха ваьллачунна, къастам боцуш цу меттехь тоьпаш тухура ю» аьлла.\nШайгахь пхьегIа йолучара, ло гуладира хин метта. Вагонаш чуьра охьадохуш дара, хьалхара декъий.\nИ нах дIабохка ойла йолуш болу божарий, салташка белаш, лоьмаш доьхуш бара. Иштта и хьал а долуш, ткъейха минот а ца яллера, шок а тоьхна, меллаша цIерпошта дIайолалуш.\nДена нанна а бохуш, гIазакхийн салташа сихдира адам. Цу эрна арахь, дIадохказа декъий дисаро цецбаьхина нах, хIун дан деза ца хууш маьхьарий а детташ, боьхана дIасхьауьдура. Хе лаьттачу салташка дехарш дора цара, церан карахь долуш санна и гIуллакх. Зударий а бара, боьлхуш маьхьарий а хьоькхуш, вагона чуьра аралелха гIерташ. Цхьаъ вогIура ведда, дlайолаеллачу цIерпоштана тIекхиа гIерташ, марахь доллуш ненан дакъа а\n— Брось, свою вшивую кралю! Кому говорю брось! Ну с сука, погоди! — олуш, топ туьйхира цу салтийчо, цуьнан хьаж лоцуш хьажийна.\nДакъа марахь а доллуш ведда вогIург, цу хьажюккъе дIаьндарг кхетта охьавуьйжира. Иштта, масех стаг вийра салташа, цу дийнахь тоьпаш а етташ. Гергарчу нехан декъий дIа ца духкуш буха дисаро, инзардаьккхиначу цу нехан кхетамо тIеоьцуш дацара, шаьш а хилар уьш санна кхерамечу хьолахь. И сурт гиначу зударашка маьхьарий девлира, бераш доьлхура, божарша къурдаш а деш буйнаш къуьйлура. Амма, дан хIума-м дацара, церан цхьанне а.\nМимпин кIента, шо кхаьчна йолу йоI, пехийн лазар кхеташ цомгуш хилира. Забин ши шо кхаьчна кIант а вара кIелависна дагаро хьийзош. ТIера духар беркъа хиларна шелвелла, йовхарш кхетта Лайсин кIант а, и дагар совдаьлла харцлуьйш вара хIинца.\nКхузткъе итт шо кхаьчана СемаIашкара ГIама, хиллачулла а тIе, гIелвинера цуьнан лазаро.\n— Хьажи! — олуш, цкъа кхайкхина кIант шена тIе а валийна, цуьнга вистхилира иза:\n— Хьажи! Ахьа, вай цIера дохучу дийнахь дина вошалла дан, йоккха къонахалла оьшу, «ас-со» бохуш волчу стаганна а. Дела реза хуьлда хьуна. Сан дехар ду хьоьга, хьо айхьа ахьа ларавар. Муьлххачу а дас са тосу, шен кIант нах болчу нахаца гергорло лелош хилахьара олий — аьлла, лаг таIош къурд а бина, кхин дош ца алалуш, бIаьргах хи даьлла висира ГIама.\nВаха шена йисна хан кIезга юйла хууш волу воккхастаг, бухавуьсучу кIентан ойла еш вара даима. И къамел хезаш Iуьлла Муслим хьала а айъалуш, воккхастагана тIехилира.\n— ГIама! Ахьа, хьайн са дуучух тера хета суна. Дала мукъалахь, хьуна гIоле хира ю. КIантана а, ма гаттаде са. Тхуна хьо, тхайн да санна хета, я хьан кIант а ца хета тхайн вежаралла хийра. Цхьа гергара нах ма ду вай — олуш, воккхастеган са тедан гIоьртира иза.\n— Дела реза хуьлда шуна. Тхайн гергарчу нахах тхо къаьстинехь а, шеко йоцуш царелла гIолехьа шу ца хиллехь, кхин шуьгара кIезигалла гина яц суна. Къоналло а, гIора ца хиларо а, юткъаеш хилла-кха цкъа аьрха хилла и ойла а, болат санна хилла и дог а дашадеш — олуш, дIатийра ГIама.\nЦамгаро, сихо еш хьовзийна долу бераш, де-буьйса далале кхелхира. Делкъал тIаьхьа цIерпошта сецича, лайн борзах каш доккхуш дIадоьллира хеназа делла и кхо бер. Суьйренга таьIича, ГIама а чIагIвелира.\nЗударшца доьзна дерг экам хиларна, божарий дукха хьолахь дIабуьйшура, я букъ а берзабой Iара, хьаштагlна билгала йиначу меттигана генабовлий. Амма Малх-Аьзний, Асмаъий коьртаха яллера массарна хIума ца яарца а, вуьшта къийлалуш хиларца а. Муслиман йиша Асмаъ, тIех сов къийлаелла ахкаргаш лилхина, жаннаш болхбечуьра севццера. Настараш а, кхин йолу меженаш йистина, тIера босбайна, лоралла лелон аьтто боцуш, гуш лаьтташехь леш яра и йоI. «Дакъаза ма яла хьо», «Хьан метта яла со» бохуш йоьлхуш, гонахьа хьийзара цуьнан нус Заба, иштта кхин болу зударий а.\nЙоI оьздангаллех йоьхча, и ловр доцуш хиллачу Мимпес, Малх-Аьзнега а дира дехар:\n— ЙоI! ХIара цхьаъ-ам, хIаллак хиллера вайн. Ахь мукъане а, шад бастахьа тховса, кхоам бу-кха хьан — элира цо, бIаьргах даьлла хи, дIа а доккхуш.\n«Я, Везан Дела! Кху цIена жовхIарин, кху оьзда синойн, хIун бехк бу техьа? Кхара хIара бала хьеггалла, хIун къа ду техьа, тхуна ца хууш кхара шайх латийнарг? Хьайн кхел юхуш яцахь, кху Iазапах паргIат бахахьа хIорш, бехьа къинхетам, ва Веза Дела!» бохуш Деле доьхуш, доIанаш деш яра йоккхастаг массо а ханна.\nВагонан, аьчкан чкъургаша «кIонс тIох-тIах» бохуш деш долу тата, чохь Iоьхкучара еш йолчу йовхарашца цхьана ийна, хезаш йолу и гIовгIа ца лерича, кхин долчунна тийна дара, нах дIабийшиначу цу вагона чохь.\nХьасан Iуьллачу соне, бIаьрг а бетташ Iара Малх-Аьзне. Ойлано хьоьстуш, цуьнан йоьлуш йолчу беснеш тIехулла охьаIийдалора, цу Iаьржачохь кхечарна гуш доцу бIаьрган хиш.\n«Сан безам. Сан Хьасан. Хьуна ца хаьа, суна хьо везавеллий. Хуар а дац. Сан дог кийрара схьадала гIерта, хьо суна тIех-сов везарна — бохура цо, шен дагахь, — Ма хала бу, дагахь дерг дийца йиш йоцуш бfont-size:12.0pt;font-family:/spanолу, и quot;Times New Romanspan style=span style=къайлаха болу безам.span style= Марж дуьне яI!» олий, доккха са а доккхий, юха а шен ойлане ладоьгIура цо. «Ма Iаьржа ю кху чохь? Хьасанана наб кхетта. Хала ду цунна. Да цомгуш ву, карахь даа рицкъ ца хиларна ийзалуш, юьхьIаьржа ву иза кхечарна гергахь. Муслиман, Мимпин доьзалаш тхойца бацахьара, хIун дийра дара оха? Къакъин, я Ахьмудан дикане сатийсар долуш хилча, ма хала дара, цара сагIина белла а, даарах цхьа цинц бала. Зараъ? Дийнахь, «яа хIума яц» бохуш, даима йоьлху. Цо а, цуьнан йоIа а цIезо санна шайн моччагIалашца болх бо, и сирла сахиллалца. Марха? Хьакха санна яжар долуш ю, оьздангаллех цхьа а, хьаса бисна бац цуьнца. «ДегIан хазалло шен айъана сий, хама боцуш хийцана цо, гайна безначу томах, дегIана езначу паргIатонах» элира цунна, кху деношкахь Забас. И буьрса дешнаш, сайна тIаьхьа тIе ца олийтуш, ялар гIолехьа ду суна. Ялар? Ялар.\nЦул тIаьхьа хин дерг, хIу ду техьа? Кхин сатоха ницкъ бац, хетарехь кийра галабаьлла сан. Ялар? Iожалла? Ма хьалхе кхечи-кха иза суна тIе. Ткъа Хьасан? Мама? Сан хьоме нана. Со елча-м, хьайн дахар нисдан йиш йолуш, паргIата хира яра хьо. Сан нана, ткъе берхIитта шо бен ма ца кхаьчна хьан. Дада вийна а даьлла, ялх шо. Ма дуьне ца диа-кха ахьа а. Со йина ши шо далале, итт шо хан тоьхна сибреха вахийтара вайн Дада. И итт шо чекхдолуш, нахчий, гIазакхий набахтехь вовшаха леттачохь вийна иза. ХIу дер ткъа, Дела кхел иштта хилла-кха. Мама! Хьо кхин йоккха а яц, керла доьзал боло. Ткъа аса хIинца, сайн сий а дайъана, хьо юьхьIаьржа муха хIоттора ю? ХIа-хIа! Малх-Аьзне гур яц шуна, Мархас санна шен сий дайъана. Дицлура дац-кха, цу дийнахь хилларг-ам. Хьажахь, и «хьарса гIазакхий», хIара хьакха а лаьттарица, юххера дIа а ца йолуш.\nСоьга, и шен хьакхийчух тера болу бIаьрг а теIош, арахь нишка хиъна Iаш йолчу Мархин агIора, корта а лестош къежара иза. Цу дийнахь и вийча, Iебар яцара со. Муьжги! ХIа-хIа, мостагIа! Гура яц хьуна со, сайн дегIан сийдайъана. Нахчийн йоI гур яц шуна, пайдабоцачу ялла. Тхо шадерш а дац, Мархех тера. Асмаъ? Асмаъ леш йоллу. ТIаьххьара къахьоьгуш ю иза. Цо а ца дайъара, шен йоьIан сий» бохуш йолчу цу йоIас, и тайпа ойла шен дагахь сецайора, ехачу месех йина шен чIаба буйнахь а къуьйлуш. ТIаьххьаре а, кIажар дIахийцира Малх-Аьзнес, кIант Iуьллучу соне хьежо шен бIаьрг аш сецна а долуш. «Оьздачу, гIиллакх долчу йоIехь ду, ийманан догIа. Цуьнан сий башламал лекха ду.\nДуьненчохь и мел еха а, кхана и Далла дуьхьала яхча а, сийлахьчу тIегIане тIехь хира ю иза» нанас бохуш, кхиийначу цуьнан ойлано, шена тIе куьг кховдор, дика доцийла хууш йолчу Малх-Аьзнега бохура: «Бусалба вежарин бIаьрг бодуш, мостагIашна луарг хьох долуш, хьан дегIан чархано ахьа бохург ца деш, осалалла гойтачулла а, хьо кечло елла дIаяла, хIай яхь йолу нахчийн йоI!». «Ахьа нигат де иштта: «Дела хьан дуьхьа, цу къизачу керстанан хьалха, хьан лай болчу сан бусалба вежарин сий айъархьама, тIеоьцу-кха аса хIара къа. Хьан Iазапах кхоьру со. Хьоьга доьху аса, гечдехьа суна ва Везан Дела! Хьоьгара сайна къинхетам хиларе, ахьа суна гечдаре сатуьйсу аса. ГIазотан новкъа даккхахьа, ас-сайна ден дерг» олуш хьастало хьо Малх-Аьзне, цу Везачу вайн АллахIана. Дела, къинхетаме ву хьуна» бохура, йоIан сапаргIата даккха гIерташ йолчу ойлано.\nIуйранна, маьлхан серло чукхеташ, чохь сирлаелира.\n— Ва-а! Аьзне-е! ХIун ди ахьа!? — олуш, цIеххьана баьллачу махьаро самабохуш хьала лилхиначарна, ирча сурт гира.\nЧIагIвеллачу дена, гонахьа хьийзаш волу Хьасан, паргIатваьлла хан еъча, Малх-Аьзнега къайлаха бIаьрг тухуш хуьлура даима иза. Дена уллохь дIатаьIана волу Хьасан, и мохь а хезна хьалаиккхича, хиллачух ша кхетча пенехьа вирзира. ЙоI евзиначу кху пхеа дийнахь, цхьана агIора серла даьлла хилла дуьне, макхделара хIинца цу кIантана а. Кийрара узар болуш, оганах буй туьйхира цо, буй биначу цу куьйгах цIий дIа а тосийтуш.\nМалх-Аьзне пенаца кхозуш яра, шен хазачу кIажарца логах хорам а бина. Цуьнан когашкахь Iуьллуш яра, дог гIелделла йолу нана Деши. Дашоца варкъ диллича санна хаза, нехан бIаьрг хьоьстуш хилла и еха кIажарш, хIинца дуткъачу логах го боккхуш, муьшан метта хьалайихкина яра «скобанах» тосуш шад а бина. Оьздангаллах йоьхна, дегIан сий ца дойъуш, хьайбан хьесапе йирзина мостагI ца кхардавеш, гергарчу нахана тIехтохам ца буьтуш, дозала дан бахьана дитира цу йоIас. Шен жимачу дагчохь кхаьбна хилла и мерза безам, байлахь бисира цуьнан. Шена тIе куьг кховдор Iесалла юй хаарна, хаддаза Деле шена гечдар доьхуш дIаяхначу цу Малх-Аьзнес, доккха масала дитара шена тIаьхьа. Цу кепара къахьоьгуш йоллу, яхьйолу и Асмаъ а, делкъа-хан хуьллуш дIаелира. Къоман тIаьхье кхио томехь йолу нахчийн яхьйолу и ши йоI, цIен-къорза истанга кIелахь Iуьллуш яра, «новкъаяла» кечъелла.\nЦIерпошта сецира. Вагонан неIарш а йоьллуш, маьхьарий детташ лелара хе лаьтта салтий, биснараш составан йохалла ши могIа беш, цуьнан шина агIора дIахIиттина, ха деш лаьттара.\n— Есть умершие? Давайте быстро, вынесите труппы. Стоянка сорок минут — бохуш, мохь беттара «хьаьрса салтийчо».\nЦарна хаьара, кхелхинарш тахана дукха хира буьйла. Ши де хьалха, нир-ун кхетийта шаьш деллачу дааро биначу белхан жамIа дар а, иза зер а мехалла долуш гIуллакх дара церан.\nТахана, схьагуладан деза декъий дукха дуйла шайна хаарна, тIаьхьара вагонан чуьра нах охьабехира салташа и болх цаьрга байта дагахь.\n— Устинов! Отцепляй последний вагон, чтобы потом прицепить к следующему составу. Пусть собирают свои труппы. Я дам соответствующее распоряжение Начальнику станции — олуш, омра дира цIерпоштан коменданто, шен гlоьнча волчу майоре.\nОхьадохуш долу декъий, сал беш тIекIелдохкуш, схьа гуладайтира цара чехка. Массанхьара, схьахезаш дара зударин белхарш. Де, дийне мел долу, совдуьйлуш дара лешболчу нехан декъий. Дуьххьарчу дийнахь санна боьхана боцуш, шаьш дан дезарг хууш бара, кху деноша дукхаза кийра мерцина болу вайнах.\nКхаьргахь болу бала кIезга болуш санна, гIазакхийн салтий а гIертара забарш лелон цу нахаца.\n— А ну Ваня, дай огня под ноги, вон тому гусю. Пусть станцует нам лезгинку — аьлла, салтийчуьнгара схьаэцна, когаш кIела автомат туьйхира кеп хиллачу эпсаро, дегIана лекха волчу цхьана нахчийчунна.\nЦIеххьана, шен когаш кIела цо герз тоьхча, кхералуш кхоссавелира и пекъар, шен коьртара куй а божош. Цунах самукъа даьллачу салташа, маситтазза герз кхоьссара и пекъар хьовзош. Схьагуладина декъий, сал бина тIекIел дехкича, тIевахана цхьана воккхастага, доIийна куьйгаш хьала айъара. Пекъар хьовзийначарех волу цхьана салтийчо, цу воккхастеган когаш кIела автомат туьйхира, беламе сурт карла даккхархьама. Амма воккхастеган цхьа а меже, меттаха ца хьайра. Шен доIа, паргIата чекх а доккхуш «Ами-и-ин!» элира цо. «Амина» олуш, гонахьа болчу наха шайн куьйгаш юьхьах хьаькхира.\nЦу тIехь тоам хилла, Iен дагахь бацара вуьш. ТIевахана шина салтийчо, лахахь юьстаха Iуьллу йоккхастеган гужаме дакъа, нехан декъех биначу холанна боьххье доккхуш, цу тIе хаийра цара. «ГIов!» аьлла, гонахьа лаьтта салтий белабелира. ЧIенги кIела хIоттийна куьг а, букара хьевзина букъ а болуш, хиъна Iачохь са даьлла, меженаш гIорийча санна лацаелла яра цу йоккхастеган.\n— Харитон! Объявляю тебе благодарность за рационализаторство. Выдать ему двести грамм спирта, за придуманный надгробный памятник, достойное этому поганому народу — элира, тIевеанчу эпсаро.\n— Служу Сталину и Советскому Союзу — олуш, честь делира салтийчо.\nАдам тийна лаьттара, цу йоккхастеган дакъе а хьоьжуш. Дукхаха болучеран бIаьргаш, хих дуьзанера. Царех цхьаберш летта, бала кийча бара цу минутехь. Амма, уьш сецош дерг кхин дара, доладан накъост воцуш, байлахь дуьсура долу шайн бераш а, зударий а. Боьлуш болчу салтийн бен гIовгIа йоцучу цу арахь, тийна лаьттачеран лергашна хезира, девзуш долу халхаран йишца дагIу вотанан аз. Цецбевлла салтий, цхьана юкъна дIатийра. Доккха, йоьза тас шен коьрте хьала а айъана, и вота етташ верг вара Хьасан. Го боккхуш волавелла, шена гонахьа йолу меттиг, паргIата яккхира цо. Юхахиллачу наха, го бира декъий гуладинчу цу майданахь. Тхьамданан меттиг дIалаьцча санна лаьтташ бара, декъех бина и хола а.\nВота етташ, юкъахь лелачу Хьасанана тIе а волалуш, тIараш туьйхира цу меттехь гучуваьллачу Абусалахьас. Абусалахь гина, самукъадаьллачу Хьажис а туьйхира, цунна юххе дIахIуттуш даггара тIараш. Цул тIаьхьа, дукхаха болу кегийрахоша цхьатерра тIараш тухуш дакъа лецира, шайн оьгIазе бIаьргаш салтий болчу агIорхьа а къерзадеш. ТIаьххьаре а, шегара тас юьстах а кхоссина, халхаре ког шаршабеш волавелира Хьасан. Кхечу и тас хьалаэцана юкъахь йисина вота дIайолийра.\nЧIенгий кIела куьг а хIоттийна, Iаш йолчу йоккхастеган юьхь елалуш санна хетаделла, даггара тIараш туьйхира кIенташа. ТIулгаш текхош, дистина догlу Орга санна цкъа болар сиха дой, тIаккха лахене кхаьчначул тlаьхьа\nтийна техкаш долчу Теркан хих тарлой, махо ловзош долу дай пиллаг санна, халхаран шовкъо гонна хьийзавора Хьасан. Шен халхарца цо кхайкхам бора: «ОхьатаIа йиш яц вайн, кху балина хьалха! Кху гаурна гойтура вай, вайн деган локхалла!» бохуш йолу ойла, адаман дегнашка кхачаеш. «Орс-тох» бохуш, деш долчу цу халхаро, мостагIин дегнаш шелдинера, кхуллуш церан даге иштта ойла: «ХIу дойъуш хIаллак дар бен, хIара къам къардан, дисина хIума дац кху дуьненахь» аьлла. И кхерам гаурна дагчу тесинехь а, гонахьа лаьттачарна юкъахь карабора, къарбала кийча берш а. Лай хилла а, хIара дуьне дезаш берш. Цхьаммо элира:\n— Вай, халха дуьйлучохь-ам дацара.\n— Иштта а, вайца оьгIазе болу кху гIазакхийн, вайца болу цабезам совбаккха гIерта хIорш. Нахана зулам дан гIерта — элира шолгIачо.\n«Кхин хIу совялла, оьгIазло гарна кхоьру шу? Кхин хIу совдала, зулам ду хилаза дисинарг?» аьлла диначу хаттарна, церан хира дацара хьуна дуьхьала дала жоп. Цаьрга хеттарш-ам дийра дара ахьа, амма кхин хила пайда-м бацара.\nЕха, кIайн маж йолуш волу воккхастага, массарна а хезаш элира:\n— Вита. Халха валийта и кIант. Маржа, сан жималла яI! Тешана ву со тахана, вайн амал йохаян, вайн турпал къам къардан, кху дуьненахь кхин ницкъ ца хиларах — олуш, тIараш туьйхира цо а даггара.\nАбусалахь схьакхетта, цунах самукъадаьллачу Муслиман мелла а, йиша елла бала байбеллера хIинца. ЦIерпоштан коьртехьа йолчу вагонан чуьра, кху метте кхача гlерташ маситтаза вагонаш хуьйцуш, чIогIа къахеганера Абусалахьас.\n— Со яла хьан делаI! Ва-а, Жима-КIант! Хьо вац иза? Ма чIогIа сагаттадира ахьа тхан. ХIара хьан ваша, хьуна сагаттадеш, сара санна вакъавелла дIаволуш ма-лаьттара. Хаза-ЙоI а, яха вайн дIа. Дала гечдойла цунна. Ма чIогIа, сатийсира цо хьоьга: «Со ялале, гура вац техьа суна, сан жима ваша» олура цо, кест-кеста. Ма дукха дара цуьнан, хьоьга дийца дезаш — бохуш, йоьлхура Заба, Абусалахьан коьрта тIехула, беранна санна куьг а хьоькхуш.\nЧохь болучара, Абусалахье йишех кадам бира. Массаьрга маршалла хаьттиначул тIаьхьа, метта еъначу Дешига, йоIах кадам бира Абусалахьас а.\n— Абусалахь! Хьуна хуучух тера дац, пхоьалгIа дакъа дIахьажийна охьа тахана: Iалавдин йоI, Лайси ворхI шо кхаьчина кIант, хьан вешин кIант Шамал а кхелхина. Дала, эхартан пайда бойла вайна цунах. Асмаана а, Дела къинтIера волийла — олуш вистхилира, Мимпин воккхаха волу кIант, Шепаъ.\nЦу станцехь хIора вагона чу, ши ведар кIорий, биъ мор дечиг делира. Цул совнаха, жаржах дина ши булка гIорийна бепаг а дара делла. Шовзткъе пхийтта стагана, шина дийне довла, тоийта дезаш дара, дастаделча хи санна тIуьна долу и бепаг.\nШина дийнахь, неI ца йоьллуш дIаихира цIерпошта, кест-кеста сацар а хуьлуш. Гурьев-гIалал тIехдевлича, цхьа жимачу разъездехь, эрана арахь сацийра и цIерпоштан состав.\n— Выходите! Стоянка пять минут — элира, кхарна ха деш волчу «хьаьрса салтийчо», арара гIуй дIа а боккхуш.\nЦхьангехь, цхьа тIадам хи доцуш, де-буьйса даьллера. Дагаро, тиларча воьдачу хьола тIе ваьккхина волу ГIамас, мала хи доьхура массо а ханна. Дена дала хи доцуш, холчахIоьттина хилла Хьасан, сурил а эцана, араведира вагонан неI дIайоьллушшехь. ТIегIорта аьтто боцуш, жIуга йинера крантан гонахьа, хи эца гIертачара. Шовзткъа гIулч дехьа, «запасной» некъаца салтий а, церан поварш а бара хи оьцуш, шолгIачу крант гонахьа гула а белла. Хьасан, цу агIора дIаведира.\n— Стой! Стреляю! Ух ты, ш-шакал басурманский — олуш, цхьа-шина салтийчо чаппаха дIасхьатуьйхира шайгарчу тоьпин.\nАмма, шайн накъосташна кхетарна кхоьруш, герз ца тухуш цунна тIаьхьа хаьвдира уьш. Хи оьцуш воллу салтий, белш тоьхна дIавожийра Хьасанас. Гонахьа берш метта бахкале, чехка шен сурил хих а юьзина, вагонаш йолчу агIора юхаведира кIант. ТIаьхьа бевдда богIучарех къаьхкаш, нацкъара раз дIаведира иза.\n— Ах ты, сука черно… ! Ну гад, мы давно приметили тебя. Шакал! — олуш, букъсурт лоцуш автомат туьйхира салтийчо.\nШолгIачо, тIевахана коьртана хьажош, пхоьазза йолу топ йожийра кIантана. И сурт а гина, тIехьевддачу Абусалахьна, Хьажина, ШепаIан кIантана Хьуьсайнина дуьхьала герз туьйхира, дехьо хе лаьттачара. Абусалахьан пхьаьрсана чов еш чекхъелира дIаьндарг. Шен ден вешина хьалха нисвеллачу Хьуьсайнна а кхийтара, аьрру варо лоцуш шолгIа дIаьндарг. Иза охьавоьжча, зударашка маьхьарий девлира. Баккхийрачу наха а деттара маьхьарий :\n— Юхадовла сиха! Ма дайта, цаьрга шаьш хIаллак — бохуш.\nМинот ялале, цIерпошто шок туьйхира, адамашна вагонаш тIеховша дезий хоийтуш.\nХьуьсайнан дехьий-сехьий пхьаьрсаш лоцуш, юханехьа ведара Хьажий, Абусалахьий. ДIасхьадаржийна куьйгаш а долуш, сурилан чуьра охьаIийдалуш долчу хин тIадамашка хьаьжжийначохь диллина бIаьргаш а долуш, цу эрна арахь ша Iилла висара, яхьйолу нахчий кIант Хьасан.\nКIантах хилларг ца хиара, цу хенахь лазаро кхетамчуьра ваьккхина волчу ГIамина. Кхин метта ца вогIуш, буьйса юкъал тIехялча, дIавелира иза. ШолгIачу дийнахь, делкъал тIаьхьа эрна арахь, лайх дIабоьхкира рогIера белла нах. Царна юкъахь вара воккхастаг ГIама а.\nАсламбеков Сулейман (Хьамзат)\nВ Германии заговорили о конфискации недвижимости российских олигархов в случае агрессии РФ против Украины


Ла-Бениссон-Дье — Википеди\n46°09′00″ къ. ш. 4°02′44″ м. д.HGЯOL\nфр. La Bénisson-Dieu\nЛа-Бениссон-Дье (фр. La Bénisson-Dieu) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ОвегӀнь — ГӀона — Альпаш регионехь. Коммунан департамент — ЛуагӀа.\nДозанашца йу Меле (Сона а, ЛуагӀа а), БгӀиеннон, Ноаи.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Ла-Бениссон-Дье&oldid=7838678»


Виллетт-ле-Доль — Википеди\n47°02′53″ къ. ш. 5°29′41″ м. д.HGЯOL\n▼775 стаг (2019 шеран 1 январь)\nВиллетт-ле-Доль (фр. Villette-lès-Dole) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта БугӀгунди — ФгӀанш-Конте регионехь. Коммунан департамент — ЖуьгӀа.\nДозанашца йу Доль (ЖуьгӀа), КгӀиссе (ЖуьгӀа), ПагӀсе (ЖуьгӀа).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Виллетт-ле-Доль&oldid=7820501»


Кадыров Ахьмад (аьрру агIор), Кадыров Рамзан (аьтту агIор)\nНохчийн школашкарчу программи юкъаяхийтина мехкан куьйгалхочун дех лаьцна книга. "Серлоно серлабаьккхина некъ" - иштта цIе ю, лакхарчу классашкахь Iамочу книгин. Жайнин автор ву, йиллинчу хьосташкахь яздарца, хIинццалц йохка-эцар лелийна, чоьхьарчу гIуллакхийн белхахо.\nНохчийн пачхьалкхан телевизионехь сюжетан авторо дийцарца, книги тIехь довзуьйту Кадыров Ахьмада политикехь а, динехь тIаьхьа дитинчух. Регионерчу массо а школашка кхачийна книгаш.\n"Бераша леррина ладоьгIу хьехархочуьнга, хеттаршна жоьпаш а луш", - чIагIдо журналисто сюжетехь. Цо билгалдоккху, кху шеран Гезгамашин-баттахь школан программи юкъа яхийтина хиларх книга, Оьрсийчоьнан историна тIетоьхна материл санна.\nНохчийн телехьожийлехь гайтинчу проектан инициатор ву боху Эдилов Амруди, республикерчу чоьхьарчу гIуллакхийн министраллан экономикан кхерамзаллина а, коррупцина а дуьхьало латточу Урхаллан хьаькам. Цо дуьйцу, маца, муха кхоллаелира шен книга язъян идея. Цо бахарехь, 2019-чу шеран Зазадокху-баттахь ойла йинера цо, Кадыровца кхеташо хиллачул тIаьхьа.\nЭдиловс юьйцу кхеташо хиллера Нохчийчоьнан Конституцин денна лерина дIаяьхьнарг. ХIетахь Кадыров Рамзана долийра шен къамел, ша америкхойн "Игра престолов" кино хьажарх лаьцна. Цунна хетарехь, Ичкерин истори ю цу чохь гайтинарг.\n"Цигахь [в сериалехь] ворхI паччахьалле бекъало уьш, вайн а яра дуккха а паччахьаллаш а, дукха а бандаш а. Луург - вовшах летара, шайна луъучу юкъагIуртура, мехкан урхалхочун маьршша вижа йиш яцара буса", - дIахьедира Кадыровс.\nИ дерриге а, Кадыровна хетарехь, цуьнан дас юкъара даьккхина ду.\n"Нагахь санна, хьехархоша школехь дуьйна, берийн бошмашкара дуьйна цхьа минот, шиъ, кхоъ, пхиъ мукъна а йойъуш хилча оцу некъах лаьцна дуьйцуш, вай таханене муха кхаьчна, тахана вайн долчух дийцахьара, тIаккха кхетам хир бара церан", - элира Кадыровс.\nДешаран материал а кхоьллина, Нохчийчоьнан куьйгалхочун лаам кхочушбан араваьллачу Эдилов Амрудих лаьцна информаци кIезиг ю интернетехь. Цуьнан куьйгакIелара ю кху шарахь зорбане яьлла "Коррупцина дуьхьалолатторехь низамаш дохор: масаллин, дикаллин характеристика" аьлла артикл. Йиллинчу хьосташкахь кхин цуьнан цIарах белхаш бац.\nИнтернетехь карийначу жамIашца, изза цIе йолу стаг Соьлжа-ГIалахь йохка-эцар лелийна ву. Пачхьалкхан реестрехь билгалдаьккхина ду, бизнесхочо Эдилов Амруди Ибрагимовича шен бизнес дIакъевлина 2015-чу шарахь аьлла.\nЭкономикан кхерамзаллин Урхаллан куьйгалле хIоттийна иза 2018-чу шарахь Чиллан-баттахь, цул а хьалха, нохчийн чоьхьарчу гIуллакхийн министро бахарехь, "кеп-кепарчу лаккхарчу даржашкахь белхаш бина ву, ша оьзда, хьекъале, хIайтъаьлла куьйгалхо санна гайтина ву".\nИштта, къаьстина, Эдилов Кадыров Рамзанан юьртахо хилар а, парламентан депутатан Эдилов ИбрехIиман воI хилар а.\nНохчийчоьнан куьйгалхочо тIаьхьарчу хенахь гуш-хезаш хуьйцуш бу лакхарчу даржашкахь болу нах. Цу даржашка хIиттош бу цо коьртачу декъана шен доьзалера а, ткъа иштта шен да Кадыров Ахьмат республикан куьйгалхо волуш дуьйна шайна муьтIахь хилла а нах.


Коломбье (ЭгӀо) — Википеди\n▲2684 стаг (2019 шеран 1 январь)\nКоломбье (фр. Colombiers) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀо.\nДозанашца йу Безье, Леспиньян, Монтади, Ниссан-лез-АнсегӀуьн.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Коломбье_(ЭгӀо)&oldid=7836455»


Анализ крови на антитела к хламидии: цена в Сочи\nАнализ крови на антитела к хламидии класса G (IgG) - 0% 995 руб. 995 руб.\nАнализ крови на антитела к хламидии класса M (IgM) - 0% 995 руб. 995 руб.\nАнализ крови на антитела к хламидии класса A (IgA) - 0% 995 руб. 995 руб.


КАЗАНЬ + ЙОШКАР-ОЛА | Дискавери\nЗаявка на тур: КАЗАНЬ + ЙОШКАР-ОЛА\nГлавная » Туры » Автобусные туры на майские праздники » КАЗАНЬ + ЙОШКАР-ОЛА\nПРОГРАММА ТУРА: 1-й день 30.04.2021 Выезд из Орла (ТЦ "Европа" (парковка);\n2-й день 01.05.2021\n3-й день 02.05.2021\n4-й день 03.05.2021\nДО СВИДАНЬЯ, КАЗАНЬ! И ДО НОВЫХ ВСТРЕЧ! 5-й день 04.05.2021