Бехкечунна кхоччуш таIзар дан деза\n12 октября в 09:33 (2010 г.)\nКху деношкахь «Грозный-информ» агентствон студехь дIаяьхьначу горгачу стоьлехь дакъалецира Нохчийн Республикан культуран министра Музакаев Дикалус, республикан динан урхаллин куьйгалхочун хьалхарчу заместитела Куруев Валида, чоьхьарчу гIуллакхийн министерствон УГИБДД-н куьйгалхочун заместитела Сааев Iийсас, Нохчийн Республикан юкъараллин палатин арахьарчу зIенийн гIуллакхашкахула йолчу комиссин куьйгалхочо Умалатов Саламус, Нохчийн Республикехь адамийн бакъонаш ларъяран векаллин гIоьнчас Хакимов Iумарпашас, Нохчийн Республикан кегийрхойн гIуллакхашкахула йолчу комитетан куьйгалхочо Тагиев Мурада, дешаран а, Iилманан а министран заместитела Оздарбиев Рамзана. Цхьаьнакхетар дIахьош хиллачу «Грозный-информ» агентствон директора Мусаев Ражапа билгалдаьккхина ма-хиллара, дийца билгалдинера вайн кегийрхойн гIиллакх-оьздангаллин декъехь сагатдечу цхьамогIа гIуллакхаш. Юьхьанца къамел хилира къаьркъан маларх кхетта нах машен тIе ховшар бахьана долуш, новкъахь хуьлуш долчу зуламех лаьцна. Шен къамелехь Сааев Iийсас билгалдаьккхира, дIадаханчу шина шарчохь стаг вехна хилар бахьанехь цкъа бен бохам хилла цахилар. Къаьркъа малар цхьадолчу декъана дихкина хиларца доьзна ду иза.\n– Халахеташ делахь а, корта бахош йолчу кхечу тайпа хIуманах пайдаэцар кхуьуш догIуш ду вайн махкахь, – билгалдаьккхира I.Сааевс. – Стаг муьлхачу хьолехь ву къастош болу технически гIирсаш дIалуш бу тхан белхахошка. Амма мелла а чолхе хеташ ду тхуна наркологически диспансеро тоьшалла дарца доьзна долу гIуллакх. Делахь а тешна ду, цу декъехь долу хьал а толург хиларх. Цхьанна а агIор кхеташ дац маларх кхеттачу стага машенан урх каралацар. Галваьлларг нисвеш, хIорамма ша вол-волчохь болх беш ца хилахь, дикане сатийса меттиг хир яц вайна.\nЦхьаьнакхетар дIахьош волчо шена деллачу хаттарна жоп луш, дешаран а, Iилманан а заместитела Р.Оздарбиевс дийцира, дешархой некъан бохамах ларбархьама бечу балхах лаьцна. Кегийрхойн гIуллакхашкахула йолчу комитетаца цхьаьна некъан бохамах лардарехь кхетош-кхиоран болх дIахьо цара. Эрна а ца хуьлу иза, хIунда аьлча билггал гуш ду, новкъахь бераш лазор лахделла хилар. ГИБДД-н белхахоша шайн болх тобар а, водителийн дIасалелар тоделла хилар а хила тарло цуьнан бахьанаш.\n– Делахь а новкъахь бераш лазоран проблема массо а хенахь йолуш ю, – дийцира министран заместитела. – ХIунда аьлча, хIора дийнахь дIалуш ю машен лелоран бакъонаш. Тайп-тайпанчу бахьанашна массара а цхьатерра лар ца йо бакъонаш. Кхачам боллуш машен лелор карадерзаза хуьлу цхьаберш, я некъан бакъонаш ца хууш берш а бу. Халахеташ делахь а цу тайпа кхачамбацарш массо а хенахь хир долуш ду, амма цунна дуьхьал хаддаза беш болх хила беза.\n– Вай массо а машенаш тIехь лелаш ду, машенаш ца хилча дIай-схьай дахар а ца хуьлу, – тидаме ийцира шен къамелехь Хакимов Iумарпашас. – Массарна а ала мегар долуш некъан бакъонаш хаа а хаьа, амма уьш ларъеш берш кIезиг бу, уггар хьалха кегийрхошна юкъахь. ГИБДД-н а таро яц хIора стагана тIехь цхьацца белхахо а дIа а хIоттийна Iе. Шуьйрачу хаамийн гIирсашкахула Москвара схьакхайкхош ду жимачу машенахь волчо автобусана хьалхе яла езаш хилар. Я гIаш верг тIехвалийтар тIедуьллу машенахь волчунна, ур-атталла гIаш верг бакъо талхош велахь а. Ткъа къаьркъа а мелла машенан урх схьалоцуш верг соьга хаьттича нохчо вац. Цо дина зулам дIадерзорхьама юкъагIорта декхар дац лараме баккхий нах. Шена догIуш долу таIзар кхачамболлуш дан деза цунна Iедало.\nМузакаев Дикалус билгалдаьккхира, дIаяханчу заман чохь пхийттара ваьллачул тIаьхьа ша лелочу муьлххачу хIуманах, ша аьллачух хIора стага ша жоп дала декхар хилла хилар.\n– Къаьркъа малар-м ас дуьйцур а дац, – элира министра. – Шена лелийча ца тов долу хIума нахана лелош а ца хилла вайн дайша. Нохчалла бохуш хIума шеца делахь ваха атта а, дацахь хала а долуш хилла. Оьзда волчу стага къаьркъа мер дац, я мелча нахана юкъа а вер вац, шех нахана зулам а долуьйтур дац. Шен новкъа дIавоьдуш волчу маьршачу стагана тIе машен а тоьхна, иза вуьйш верг, террористал хIумма а тоьлуш вац.\nГIиллакх-оьздангалла, ийман долчу стагера вон хIума ца долу. Билггал хууш ду, тIом лайначул тIаьхьа къам телхаш хилар. Вайн къам дукха баланаш хьегна а ду, амма Делан къинхетамца дакъаза ца дала гIерташ схьадогIуш а ду вай. Вайн махкахь маьждиг доцуш цхьа а юрт яц, схьайоьллуш хьуьжарш а ю, бусалба динца нисбала гIерташ къахьоьгуш дуккха а нах бу. Сан кхетамехь, бусалба а долуш, нохчий вай хилахь, вайна юкъара вон мел долу хIума дIадер ду.\n– Дикачу хIуманан мах а хууш, нахана пайдехь долу хIума даржорехь массо а хенахь къахьоьгуш хилла бусалба нах, – дийцира Куруев Валида. – Иштта адаманна пайдехь хилийтархьама кхоьллина ю машен. Ца дийцича а хууш ду, дIаяханчу заманашкахь адамийн дIасалелар хала хилар. Тахана машен массо а агIор пайдехь а, ца хилча ца йолуш а хIума ю. Амма мел чIогIа пайдехь елахь а, иза лелош волу стаг кхетам чохь ца хилахь, зуламе йоьрзу машен, уггар хьалха шена а, юха нахана а. Къаьркъа мелча деш долу зулам ду вай хIинца дуьйцуш. Амма иза мелла ца хилча а, шен сонталла я куралла бахьанехь а до машенахь болчара зуламаш. Я машен сиха хаьхкича, самукъадолуш хиларна. Башха а дац бохам муьлххачу бахьаненна а боккху.\nКъаьркъа мелла зулам динчунна маслаIате ма гIо аьлла, тIедиллина ду тхуна Республикан Куьйгалхочо Кадыров Рамзана. Тхан урхаллин белхахой ишттачу метте баха а ца боьлху, бахнарш оха балхара дIа а бохур бу. Я ша Iелим стаг ву аьлла, тхуна ца хууш, ишттачу гIуллакхе лелаш верг а сацор ву оха, цу тайпа зулам дIадерзо иза лелаш велахь.\nХиллачу «горгачу стоьлехь» иштта дийцаре дира машенаш сиха хахкарца доьзна зуда ялош деш долу зуламаш. Я герз кхоссарца стаг лазош меттигаш а нисъелла. «Горгачу стоьлан» дакъалацархошна цу декъехь хетарг а цхьатерра дара. Бехказа ца волуьйтуш, шена догIуш долу таIзар дан деза цу тайпа зулам динчунна. ДIаяханчу заманахь зуда юьгуш боьлхучарна, низам латтош, хьалхаваьлла воккха стаг хуьлуш хилар билгалдаьккхира.\nКхидIа а тидаме ийцира оьздангаллах а бухий, цхьаболчу наха зуда ядош хилар. И тайпа хIума доккха зулам хилар билгалдаьккхира цхьаьнакхетарехь. Куруев Валида дийцарехь, уггар доккха гIийбат ду иза. ХIунда аьлча, стаг лачкъор санна хIума ду зуда ядор а. Зудчуьн сий дайъар а, цуьнан ден-ненан, йиша-вешин сий дайъар ду иза. Iедале а, зуьдчуьн гергарчу нахе бехкечунна деш долу таIзар, цхьамма новкъарло а ца еш, дайта деза аьлла хеташ бара «горгачу стоьлан» дакъалацархой.


Путинан комплиментех ларлуш яра Меркель\nЛахьан-бутт 20, 2012\nОьрсийчоь -- Оьрсийчоьнан президент Путин Владимир а, Германин канцлер Меркель Ангела а Кремлерчу цхьаьнакхетарехь, Москох, 16Лах2012\nОьрсийчу еъначу немцойн канцлера Меркель Ангелас деношкахь президентна Путинна товш доцу къамел дира, цуьнан бΙаьра а хьоьжуш. Цо бехкбоккхучу кепехь дΙакъадийра Оьрсийчохь Ιедало нахера маршонаш дIайохуш хилар. Амма шашаха кхолладелла дацара Кремлаца юкъаметтигаш иръялар оьшуш а йоцчу Европан дахарехь хьалхарчийн могΙарахь йолчу Германин куьйгалхочо дина дΙахьедар. Цуьнан шен бахьана дара.\nНемцойн-оьрсийн юкъаметтигаш, кху муьрехь санна, шийла хилла яцара тIаьхьарчу шерашкахь. ХIинца Оьрсийчу яхначу немцойн канцлеро Меркель Ангелас, и шело мелла а яшон гIерташ, гIулчаш ехира. Бакъду, ца яьлла цо йина йолу лохха критика а шен дарвалар хьул ца деш, тIеийцира Оьрсийчоьнан президенто Путин Владимира.\nШен кепехь Путинан комплиментех Iалашлуш яра ша канцлер а. "Хьо тоьлла стаг ю немцошлахь", - эккхийтира цкъа оьрсийн президента. "Тоьлла немцо ванне а вац, вац дуьнентIехь я тоьлла оьрси а" - дара жоп. Бакъонашца хIора стаг а хила догIу, кхечунна бале а воцуш, цхьабосса мехала бохург дара канцлеран дешнийн бухехь\nШина пачхьалкхан хIинцалерачу куьйгалхойн цхьанакхетаре тергамхой ладоьгIуш болу дикка хан яра. ТIаьхьарчу цхьана баттахь дIатуьйш дацара Германехь, Меркель Москох яха кечлучу муьрехь, цо цигахь хьахон декхар долу а, дийцаре даха дезаш долу а хеттарш билгалдохуш, немцойн Бундестаго вовшахтоьхна йолчу резолюцина гонаха гIевттина дийцарш.\nИ резолюци немцойн депутаташа, цкъа хьалха, вуно ирачу критикаца хIоттийнера, карарчу хенахь Оьрсийчохь адамийн бакъонаш хьешарца гIарадаьллачех цхьа а хIума юьстах ца дуьтуш. Амма немцойн арахьарчу гIуллакхийн министралла юккъе а гIоьртина, цу документа юкъара цхьаццадолу уггаре а ира дешнаш дIадахийтинера, шена критика йича ца мегаш хиларца гIараяьллачу Кремлан оьгIазло Германина тIе ца йозаялийта.\nКанцлера дан догIучу а, ткъа цхьанакхетарехь дендолчу а къамелийн проекташ немцойн журналисташа гIараяхар бахьана долуш, мелла а шина пачхьалкхана юккъехь ша-тайпа дипломатийн гIовгIа а иккхира. ХIунда аьлча, Германехь Оьрсийчоьнан политика емалъечех уггаре а вевзаш волу аналист Шоккенхоф Андреас (Бундестагехь Iедалехь йолчу немцойн Кериста-демократийн партин вицеспикер) шаьш официалан тIегIанехь кхин тIеоьцур вац, я цуьнца официалан юкъаметтигаш а лелор яц, аьлла, Кремло дIатеттина хиларна а, цул тIаьхьа немцойн агIоно и хIума бахьанехь керлачу гонехь Оьрсийчоьнан куьйгаллина критика йина хиларна а.\nИ дерриге а тидаме эцча, хьалххе кхеташ дара, Оьрсийчу боьду некъ немцойн канцлерна аттачех хир боцийла. Массо а ладоьгIуш вара Путинан, Меркелан вовшашца долчу дистхиларшка а, ур-аттала уьш вовшашка муха хьожу а, церан журналистийн видеокамерашна хьалха протоколца догIуш-ца догIуш хIун дара, вовшашка куьйгаш далар муха дIадоьду а лардеш.\nДелахь а, кхин хIара аьлла дарц ца хьаьвзаш дIадирзира Меркелан Москхох яхар, цхьаццаболчу немцойн тергамчашна хетарехь, дукха тIех кIеда а цо ша Путинна гайтарца иза мацахлерчу немцойн канцлерца Шредер Герхардца къовсаяла гIертий те, аьлла а хеталуш.\nХIетте а, дукхахболчу тергамчаша мукIарло до, Меркель мелла кIеда хиллехь а, оццул эвхьаза критика Путинна юхь-дуьхьала ян хIуттуш кху тIаьхьарчу шерашкахь Европерчу куьйгалхошлахь ваьлла а вац, бохуш. Цо, „Петарбухера диалог“ цIе йолчу форумехь гулбеллачарна хьалха ша Путинца цхьаьна йистхуьлуш, ца хьахош ца дитира, Оьрсийчохь адамийн бакъонаш хьешар Германино емал деш хилар.\nИштта канцлера билгалдаьккхира, килсанахь йиш лекхна аьлла набахте боьхкинчу Пусси Райот тобанерчу мехкаршна тоьхна хенаш шена а, ша куьйгалла дечу немцойн урхаллехь а тIех сов хеташ хилар а. Цо иштта элира, политикехь цхьа а цецвала оьшуш хIума дац, шина пачхьалкхо вовшашна критика яр, аьлла.\n„Схьахетарехь, Меркель кеста Оьрсийчохь модернизаци хир ю бохучух ца теша. Германехь а, цуьнан дозанел арахь а Меркела тоххарехь дIа а хаийтина, шена Путин президенталле юхавар муха хета. „Партнералла - модернизацин дуьхьа“, „Стратегикаллин юкъаметтигаш“, иштта дIа кхин а долчу айдаран хьаьркечу дешнашна тIера дIа а яьлла, хIинца цуьнан таро ю керлачу политике ерза, оьшучохь дош а олуш, керла экономикан юкъаметтигаш кхолла“, - иштта яздо цу хьокъехь вевзаш волчу немцойн аналитика Мантойфель Ингос.\n"Райнишер Пост" газетан редакцин артиклехь яздина ду, ур-аталла Меркель Ангелин а аьтто бер бац авторитаран куьйгалхочух Путинах „цIенчу хIух волу демократ“ ван, аьлла.\n„Маршо, Путинна хетарехь – иза махкахь къепедацарш ца хилар ду, ткъа критикалле юкъаралла цунна ца оьшуш йолу новкъарлонаш санна го. Цо иза шен Меркелца хиллачу цхьанакхетарехь хIинца юха а схьа а гайтира. Ткъа Меркелс хIун дийр дара? Иза кIеда шен резаяцар а хьахийна, IадIийра, гаррехь Оьрсийчоьнан президенто Пусси Райот тобан хьокъехь харцдерг аьлча а, юкъа а ца гIуртуш. Цуьнан метта цу махкаца экономикан юкъаметтигаш тояр хьалха а теттина“. Иштта яздо немцойн "Райнишер Посто".\nАмма иштта а дозанал арахьара шайна белшаш гIорторе Iемина а боцчу оьрсийн оппозицин боламийн куьйгалхошна немцойн канцлеро и гIийла критика яр а мехала хета. Оппозицин куьйгаллехь волчу Каспаров Гаррис, масала, хаамийн гIирсашкахула баркалла элира Меркельна, цо Путинан юьхьадуьхьал критика ярна.\n„Суна-м иштта, ма-дарра хIуманийн цIе а йоккхуш, бистхила баьхьа пачхьалкхийн куьйгалхой белла, дIабевлла, моьттура“, - элира Каспаровс, цуьнца цхьана, канцлеран дешнаш, деккъа цхьа дешнаш а хилла, дисахь, иза Кремло шен куьйгаш кхин дIа а адамийн маршонаш ехкарна дIадаьстина хиларан тоьшалла санна тIеоьцур ду, аьлла, тIе а тухуш.


Книга: Бхактиведанта Свами Прабхупада А.Ч., Абхай Чаранаравинда. Шримад Бхагаватам Восьмая песнь Сворачивание космического проявления ч 1 главы 1-12 с оригинальными санскритскими текстами русской транслитерацией пословным переводом литературным переводом и комментариями\nКнига: Бхактиведанта Свами Прабхупада А.Ч., Абхай Чаранаравинда «Шримад Бхагаватам Восьмая песнь Сворачивание космического проявления ч 1 главы 1-12 с оригинальными санскритскими текстами русской транслитерацией пословным переводом литературным переводом и комментариями»\nШримад Бхагаватам Шестая песнь Обязанности человека ч 2 главы 9-19 с оригинальными санскритскими текстами русской транслитерацией пословным переводом литературнымпереводом и комментариями «Шримад-Бхагаватам» (в переводе с санскрита — «Всепрекрасное повествование о Верховном Господе и Его преданных») записан примерно в третьем тысячелетии до нашей эры. В этом многотомном труде Шрила… — (формат: Твердая глянцевая, 496 стр.) Подробнее... 2013 578 бумажная книга


Лейк (гуо, Орегон) — Википеди\nЛейк (гуо, Орегон)\nЛейк (инг. Lake County) — АЦШ Орегон штатера гуо. Центр – гӀала Пейсли.\nинг. Lake County\n▲7829 стаг (2015)\nДешутс[d], Харни (гуо, Орегон), Уошо, Модок, Кламат (гуо, Орегон)\n21 648 квадратан километр\nNational Register of Historic Places listings in Lake County, Oregon[d]\nХӀокху терминан кхин а маьӀнаш ду, хьажа Лейк.\n7895 стаг ↘7882 стаг ↗7922 стаг ↘7785 стаг ↗7820 стаг ↗7829 стаг\nГуон майда 21,072 км².\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Лейк_(гуо,_Орегон)&oldid=5076944»\nТӀаьххьара хийцам бина 2020, 28 июль 13:05\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 28 июль, 13:05.


Камерана хьалха "къурд" аларо пайда бохьу аьлла хета нохчийн Iедалхошна\nГIадужу-бутт 04, 2021\nНохчийн вице-премьерна Умаров Джамбулатна хетарехь, нахана хьалха дIа а хIоьттина гечдар дехар эхье хIума дац, мелхо а, шен сица оьздангалла а, гIиллакх а хилар ду. И практика йоллу Оьрсийчохь яржо еза боху цо.\nНахана хьалха къинтIера ваккхар Нохчийчуьра схьадогIуш дац, иза доллу дуьненчуьрчу динашкахь лелош йолу практика ю. "Говорит Москва" радиостанцина еллачу интервьюхь дина оцу кепара дIахьедар вице-премьеро Умаровс.\n"Хьайгара даьлла боьханиг камераца дIаяздиний ахь, камерана хьалха дIахIоьттина хьайна къинтIера баха а беза. Нагахь санна, цо доггах гечдар дехнехь, Далла хьалха а, нахана гергахь а цIена ву иза", - аьлла цо.\nБен а дац, боху Умаровс, хуьлийла иза даггара лелаш, хуьлийла иза шалхо. Хьаькамо бахарехь, шен бехк тIелацар а, цунна дохковалар а "баккъал а адамалла" йолуш хилар ду.\n"Дешийша Библи, КъорIан, Тора. Дуьне кхоьлличхьана лартIахь болчу наха гечдар доьхуш ма хилла шегара хьаштдоцург даьллехь. Бен дац, хуьлийла цо иза камерана хьалха дIахIоьттина деш, йа ша цхьаъ. Оцу стагехь гIиллакх а, оьздангалла а хиларан билгало ю, цуьнан къера хилар", - дийцина Умаровс.\nНохийчоьнан бахархошка тайп-тайпанчу бахьанашца доьзна меттигерчу "Грозный" телеканалехула а, меттиегрчу хьаькамийн аккаунташкахь а кест-кеста гучуюьйлу гечдар доьхуьйту видеош. Дуккха а политикаша, юкъараллийн векалша емалйина практика ю иза, амма еха тахханалц.\nНохчийчуьра бахархой "аьшнаш бен" видеон терго йина Американ Цхьаьнатоьхначу Штатийн Комиссионо, дуьненаюкъарчу динан маьршонах 2021-чу шарахь зорбане яьккхинчу рапортехь. Талламчийн авторша хьехна Вашингтонна, Нохчийчоьнан зорбанан министрна Дудаев Ахьмадна дуьхьал санкцеш яха аьлла.\nШи де а ду Нохчийчу дIайигина бакъонашларъярхочун нана шен доьзалца зIене ца йолу\nCOVID-19 ун даьлларш алсамбевлла Оьрсийчохь юха а\nЯнгулбаевгIеран доьзална кхерамаш туьйсуш, вистхилла Кадыров Рамзан\n"Пхеа сахьтехь цIий дIаихна цуьнан". Шайн зуда хIаллакъяр таллийта хьийза гергарнаш


Дагестанхочуьнца коронавирус карийна Азербайджанерчу лоьрашна\nЧиллан-бутт 29, 2020\nАзербайджанехь коронавирус гучуяьлла дуьххьара. «Вестник Кавказа» («Кавказан хаамча») портало бечу хаамца, 1997 шарахь вина волу дагестанхо сацийна ГIажаройчоьнан, Азербайджанан доза хадош – ун кхетарца доьзна дарбан хIусаме хьажийна иза.\n«Кавказ.Реалиино» динчу хаттарна жоп луш, информаци цкъачунна тIе ца чIагIйина Дагестанан могашаллин министралло, аьлла, шега хаийтина дац оцу хьокъехь цкъачунна, шайн векалш зIене бевр бу Азербайджанца.\nКитиайрчу South China Morning Post газетан хаамна тIе а тевжаш, Маршо Радион оьрсийн сервисо даладо таханенна коронавирус кхеттачу нехан терахь – 85 эзар стаг. Велла карарчу ханна 2920 стаг. Ун алссам лела меттигаш ю Китай, Къилба Корея, Итали.\nОфициалан хьостанаша бахарехь, Оьрсийчу ца кхаьчна коронавирус. Японехь лазар кхеттачул тIаьхьа схьавалийна кхо стаг ву Казанерчу дарбан цIийнехь. Китайра Оьрсийчу цамгарца веана ши стаг а вара, и шиъ товелла, чIагIдо хьосташа.


Сен-Жан-де-Марсак — Википеди\n43°37′30″ къ. ш. 1°15′22″ м. д.HGЯOL\n26,4 квадратан километр\n▲1675 стаг (2018 шеран 1 январь)\nСен-Жан-де-Марсак (фр. Saint-Jean-de-Marsacq, фр. Pelletier-de-Marsacq) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Ланда. Дозанашца йу Жосс (Ланда), Пе (Ланда), Сент-Етьенн-д'Орт, Сен-Мартен-де-Енкс, Сен-Венсан-де-Тиросс, Собриг. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\n↑ 1 2 http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=32493\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сен-Жан-де-Марсак&oldid=5184358»


КгӀессан — Википеди\n▼1313 стаг (2019 шеран 1 январь)\nКгӀессан (фр. Creissan) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Окситани регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀо.\nДозанашца йу Себазан, ПуьиссегӀгие, КагӀант (ЭгӀо).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=КгӀессан&oldid=7834951»


Епс — Википеди\n50°27′17″ къ. ш. 2°17′45″ м. д.HGЯOL\nЕпс (фр. Eps) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта О-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Па-де-Кале.\nДозанашца йу Буаяваль, Монши-Кайо, Анвен, ЕстгӀуь (Па-де-Кале), Ешен (Па-де-Кале).\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Епс&oldid=7830966»


Трессон — Википеди\n47°54′11″ къ. ш. 0°34′26″ м. д.HGЯOL\n29,22 квадратан километр\nТрессон (фр. Tresson) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Луаран латтанаш регионехь. Коммунан департамент — Сарта. Дозанашца йу Мезонсель (Сарта), Евае, Монтрей-ле-Шетиф, Сен-Марс-де-Локне, Сент-Осман, Виллен-су-Люсе, Val d'Étangson[d]. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Трессон&oldid=5191320»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 13:43.


Сент-Уан-ан-БгӀи — Википеди\nСент-Уан-ан-БгӀи (фр. Saint-Ouen-en-Brie, фр. Saint-Ouen) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Иль-де-ФгӀанс регионехь. Коммунан департамент — Сена а, МагӀна а.\nДозанашца йу ОбепьегӀгӀ-Озуе-ле-ГӀепо, Бомбон, Ла-Шапель-Готье (Сена а, МагӀна а), Фонтенай (Сена а, МагӀна а), ГгӀанпуьи-Баи-КагӀгӀуа, МогӀман.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Сент-Уан-ан-БгӀи&oldid=7842990»


Reuters: гIажаройн дипломат Францехь теракт кечдеш хилла\nФранцехь теракт дан гIоьртина аьлла, Германехь лаьцна гIажаройн дипломат. Reuters агенталло хааме дакккхарца, оцу бехкашца Бельгехь лаьцна кхи а ши стаг, кхоъ лаьцна Францехь, царех ши] тIаьхьо маьршаваьккхира. ГIажаройн мухIажирийн дуьхьалонан кхеташонан съездехь эккхийтарш дан Iалашо хилла церан, чIагIдо полицино. Цу гуламехь дакъалоцуш хилла Iамеркан Цхьанатоьхначу Штатийн президентан Трамп Доналдан юрист Джулиани Руди а.\nПолисхоша дIалаьцна дипломат гIажаройн Венерчу векалтехь болх беш хилла, болчу хаамашца. Австрин арахьарчу гIуллакхийн министралло, цкъачунна цIарца вовзуьйтуш воцу векал, цунна кхачош йолчу бакъонех ваккхар тIедожийна.\nКхааридийнахь Вене ван веазш ву белхан хьокъехь ГIажарийчоьнан президент Роухьани Хьасан. Iамерко ТехIеранна тоьхначу санкцешна тIе ма тахьара бохуш, Европан пачхьалкхашка дехарш дора гIажаройн Iедалхоша. Дипломатна тIедехкина бехкаш бух боцуш ду аьлла ТехIеранехь.


Исламан медицинан говзанча Эльжуркаев Адам а, "хIумахуу" Успахаджиева Есимат а\nНохчийчуьра бахархой лецна, холмачалла лелош хилла аьлла, кхоллаеллачу шеконашца. Пачхьалкхъан "Грозный" телеканалехь юьхьяьхна лецна балийначеран. Дине диллича, церан болх мегаш цахиларх шаьш кхетош, къамел динчул тIаьхьа, чIагIо йина цара кхул тIаьхьа и гIуллакх ца лелон. Бехкаш бохуш, къамел дина цаьрца Соьлж-ГIаларчу бусалба дарба лелочу центран коьрта лоьра Эльжуркаев Адама. Цо чIагIдарехь, холмачалла лелочу царна аьрзнаш деш хилла меттигерчу бахархоша.\nОьрсийчоьнан низамашца а догIуш, Нохчийчоь дуьненан юкъаралла ю. Низамашкахь дихкина дац оцу кепара белхаш бар. Делахь а, оцо новкъарло ца йо нохчийн Iедалхошна дино могуьйтуш дац а бохуш, бозбуанчалаш лелош болу нах леца.\nНохчийчуьрчу пачхьалкхан телехьожийлехь кест-кеста Iорабоху "хIумахуурш". 2019-чу шарахь царех цхьаммо камерана хьалха дIахьедира, ша "дуьненчохь уггар а боьха хIума хиллера, шайтIанал а оьшуш", ша нийсачу новкъахь ца хиллера аьлла.\n2021-чу шеран Зазадокху-баттахь депутата Милонов Виталийс Пачхьалкхан Думе низаман проект кховдийра, маги а, халкъан дарбанаш а лелочарна дуьхьал бехкзуламан гIуллакхаш дахарх. Оцу артиклца кхаа шаре гергга хан кхачайо, нагахь санна, низамехь доцучу некъашца лелийначу дарбанех и стаг веллахь.\nМаги а, жинашца тайна нах хилар а Iилмано тIе ца дуьуту.\nХIумахуурш" Iорабахар дуккхазза а хьехийна Нохчийчуьрчу Iедало 2021-чу шеран Дечкен-баттахь а, Чиллан-баттахь а, дерриг а 2020-чу шарахь а. Палтасархой лецар долийра масех шо хьалха. Лецнарш дукха хьолехь видеокамерашна хьалха къера хуьлу шаьш харцо лелийна бохучунна.\n"Терроризмал а, наркоманел а кхераме" ду цара дийриг, олий гойту уьш дукха хьолехь.


Шаво-Куркур — Википеди\n49°00′13″ къ. ш. 3°55′47″ м. д.HGЯOL\n4,42 квадратан километр\nШаво-Куркур (фр. Chavot-Courcourt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Гранд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Марна. Дозанашца йу Мусси (Марна), Брюньи-Воданкур, Монтелон (Марна), Моранжи, Вине (Марна). ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Шаво-Куркур&oldid=5193919»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2020, 8 октябрь, 16:36.


Гонахье лораяра лоархIам — Сердало\nГонахье лораяра лоархIам\nДунен вахаре боккха лоархIам болаш хиннад массе а замалахь гонахьара Iалам: хий, лаьтта, фо, акха дийнаташ, хьунаш, баьцаш лораяр. Амма бакъда, хIанз санна цу деша ирал хиннаяц дIаяхача ханашка. Цудухьа вай Россе а дунен дуккхача мехкашка а тIаийцад экологи лораярах дола законодательстваш, вIашагIъехка болх беш я массайтта Iаламан паркаш, заказникаш, заповедникаш. Российски Федераце уж цхьа бIаьи шийтта я. ХIаьта вайцига а я «Аьрзи» цIи йола заповедник. Россе мел йолчар цIераш йоахаргъяц вай. Цхьабакъда, цу лоархIамеча гIулакха лаьрхIа тIаийца «Россе цIе книжка» долга белгалдергда вай. Цу тайпара документ да, Российски Федерацен кхыча субъекташка санна, ГIалгIай Республика а.\nВай мехка хадданза йоакхо ю хиш, лаьтта, фо цIена хилийтара, фу хада гарга дола дийнаташ лорадара, дIаяла гарга йола баьцаш, баьцовгIаш, гаьнаш, кIотаргаш меттаоттаяра. Цу хьакъехьа дIахьош я дукха Ерригроссийски экологически акцеш, цу даькъе Iилман конференцеш, симпозиумаш. Цул совгIа хадданза къахьег, вай заман белгалонца ди-денгара мел доал совьювлаш йола нувхаш чакхъяхара. КIуре-Юрта болх беш я, цу гIулакха лаьрхIа хьалъяь полигон. Цхьабакъда, уж нувхаш, ше ма дарра аьлча, цIаькха чакхъяьккхача бийдал хургъйола кечалаш Iокхувссараш дуккха а дукхагIа ба, уж гулъеш а дIайоахаш а леларел. Цудухьа вай бахархой экологически культура лакхъяра духьа, уж нувхаш къаьст-къаьста гулъяра Iалашо елга дIадоладаьд ГIалгIай Республике. Из дош Мехкдас Евкуранаькъан Юнус-Бека терко еш да.\nУкх дешаца бувзам болаш да эрсий къаман ер кица: «Нув хьекхача хилац цIена, нувхаш Iо ца кхувсача хул» яхаш. Цунна тоам беш, ала лов, вайцига уж нувхаш гулъяра, чакхъяхара гIулакх, лакхача Iилман боараме оттадаь хила деза, аьнна. Къаьстта теркам бе беза дохьаже йола батарейкаш, кхыйола кечалаш экологен бокъонаш лораеш гулъяра а чахъяхара а.\nВай республике ира латтача, хадданза терко е езача дешаех да, нувхаш, тIа мел кхаьчача Iокхувсар а, уж дIакховсара, нийсагIа аьлча, гулъяра къахьега ца ловчар уж, цIераш а етташ, йоагаяра. АргIа йоацаш моллагIа а хIама йоагаяр зене долга ховш да хIаранена. ХIаьта пластик, полиэтилен, пластмассаш йоагаяро Iалама: лаьттанна, фена, хина-деш дола зе Iалаьмате доккха да. ХIаьта из эггара хьалха дийнача халкъанна Iаткъаш да.\nГонахье цIена лелаярца бувзам болаш дукха кицаш да вай къаман а. Царех массехк хьадоаладергда вай: «Хи йист, наькъа йист, юрта йист цIена лелаелаш»; «ЦIенача беркат соц»; «ЦIенал – унахцIенон дIоагIа да». Халкъо дукха хана денз говзача аларашца белгалдаьча, вай дувцачун лоархIам Iалаьмате лакха ба вай замах. ХIана аьлча шоашкара зе хьадувла нувхаш совъялар бахьан долаш. Авторо укх дувцача дешах йоазонаш даьдар гIалгIай меттала (газет «Сердало»), эрсий меттала (газет «ГIалгIайче»). Дийцачох ала ловргдар, нувхаш (нийсагIа аьлча, бийдал) гулъярахи цох пайда эцара чакхъяхарахи динза даргдац аьнна хетарех масехк дош:\n1.Нувхаш, шо-шоай куцашка хьежжа, къаьст-къаьста гулъяр: пластик, полиэтилен, кхачах йисараш, каьхат, кизгах яьраш, автомобильни даьтташи коачалаши, экологически зене йола батарейкаш, гIишлош еча хьахиннараш, иштта кхы дIахо нувхаш лоархIаш мел яраш. Нувхаш, экологически зене хилара куц белгал а деш, къаьст-къаьста гулъяри чакхъяхари.\n2.Экологически законодательствос дIадехараш толхадича гаргалонца е бовзаш-безаш хиларца озабезамаш доацаш бехкевар беххктокхаме озар. Цунца цхьана, укх дувцача дешах дикка масалаш гайтачоа совгIат далар: баркал кхайкадар, ахчан е рузкъан дагалоаттама совгIат дар. Нахала ца вала, яхь дIа ца яла, моллагIчо а шийна теха гIод дIатокхаргда. ХIаьта шийна совгIат дIакхаьчар кхы а дикагIа, цу хьаькъехьа толамаш даха аьттув лохаш хургва.\n3.Экологически лоархIаме дола динза даргдоацараш кхоачашдеча кагирхой юкъеозар. Цар шоай хьинарца, низаца, маькарлонца гIо дергда гонахьара Iалам лорадара.\n4.Гонахье лораяра, Iалама деррига куцаш цIена хилийтара дешах хьехам луча дакъа лоацашхила беза, Iаьдала болхлой, дина викалаш, къоаной, дезалий даьй. Цу даькъе: телевидене, радио, «Интернета» социальни сетешка гIолла, кепайоазон изданей оагIонаш тIа, маьждигашка, нах вIашагIбетталуча моттигашка. Ер хIара сага декхар хинна латташ да.\n5.Йоахкалуш мел йола хIамаш: кхачах йисараш, дахча, гIаьнаш, каьхаташ, къаьстта санитарни а экологически а боарамаш лорадеш, дIаоттаеш моттигаш хилар. Уж йохкаенна яьлча, кхашка, сомий бешамашка дIатасса удобрени хургья.\n6.ГIишлон материалех оатаенна кирпишк, кизгаш, маркхалаш, бетон, лаьрххIача станокашца аьта а аьта, эшача (масала, никъ буллача балласт санна) дIайохийтаргья. Цу тайпара пайда эца аьттув ба, тишача гIишлоех хьаяьхача аьшка-бетонни конструкцеш вIашагIъяьхача. Царех лакха дикал йола арматура а хьаяккха аьттув хургба.\nIодийшачун терко а еш, хIаране къахьийгача, вай республикера экологически хьал дикка тоалургда. Арара хьатIабаьхкача наха вай мехка цIенал лоаттаергья аьлча, бакъдац. Цудухьа вай массане а дезача декхарех да, гонахьара хиш, лаьтта, садоаха фо, хьунаш, хьасташ, наькъаш, баьцаш цIена хилийтара къахьегар.\nЦхьаькха цхьа хIама да, укхаза белгалдинза даргдоацаш. Из да вай республикерча хIара вахархочун цIерах цхьацца га дIайогIа аьттув лахар. Ховш да, вайцига хIара шера керте бIаьш гаьнаш дIайогIалга. Дале, а сона ловра, уж дуккха а дуккхагIа хилар. Гурахьа дIаегIача дикагIа дIалатар гурахьа а йогIаш, бIаьсти дикагIа овла хецар-бIаьсти а йоагIаш, кхоачаш бе безар из болх. Къоаноша дийцачох, дIаяхача замалахь хьунаш боча лелаяьй. Кхатилла эшача йокъаенна Iоежар мара хьайоаккхаш хиннаяц. Цу хана цар оалаш хиннад: «Дийна га гIулакх доацаш ма хоадаелаш»; «ПхьегIаш е дика я шоана ураягIаш йокъаенна надж»; «Хьунашцара беркат лораделаш». Цу тайпара гонахьара Iалам лорадеш баьхаб вай даьй.\nТахан дунен лоархIам болча дешаех да акха дийнаташ лорадар, царех фу хада гарга дахараш меттаовттадар. Сакхетамо хьалацац, «сафари» оалача боараме чарахьал деча наха, цIера-хозама, дунен куралла доаду оакхарий телевизор чу гIолла гойташ хилар. Вай даьша дIаяхача замалахь цIаккха а буача кхачанна лаьрхIа е дарбанна лаьрхIа мара, герз тохаш хиннадац аькханна а оалхазара а. ХIаьта бIаьстангахьа ха дIалестача, цар кIоригаш хьахилча, царна новкъостал деш хиннад, тарлучох. Укхаза аланза далац, вай хана эзараш бола нах, шоай лоIамах, бойлахь диса, лозадаь а цамогаш хинна а дола оакхарий, оалхазараш, фордашкара дийнаташ хьа а лехаш, царна дарбаш а деш, уж шоаш дахача моттигашка дIахецаш къахьегаш хиларах. Дунен баркал а Iаьхартен маьл а хургболаш къахьегам ба из.\nВайх хIаравар, цу даькъе, тарлучох, къахьега декхарийла ва. Аьттув хилба хIаране, цу лоархIамеча даькъе беркате къахьега.\n← Балха гIулакха ГIалгIай Мехка баьхка хьаьший\nИшта хул юртара вахар →


Компреньяк (Лакха Вьенна) — Википеди\n45°59′31″ къ. ш. 1°16′29″ м. д.HGЯOL\nКомпреньяк (Лакха Вьенна)\n47,62 квадратан километр\n▲1847 стаг (2018 шеран 1 январь)\nКомпреньяк (фр. Compreignac) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Керла Аквитани регионехь. Коммунан департамент — Лакха Вьенна. Дозанашца йу Турон (Франци), Боннак-ла-Кот, Разе (Лакха Вьенна), Сен-Жуван, Сен-Парду (Лакха Вьенна), Сен-Сильвестр (Лакха Вьенна), Сен-Семфорьян-сюр-Куз, Saint-Pardoux-le-Lac[d]. ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Компреньяк_(Лакха_Вьенна)&oldid=6835512»\nХӀокху агӀонна тӀаьххьара хийцамаш бина: 2021, 19 октябрь, 07:32.


Ирина Корлия, Успех в кармане. Или как успешно овладеть любым иностранным языком – скачать fb2, epub, pdf, txt или читать онлайн\nУспех в кармане. Или как успешно овладеть любым иностранным языком\nЭта книга расставляет приоритеты в изучении иностранного языка, задает направление, дает инструкции, чтобы ваша яхта поплыла на всех парусах через океан знаний по иностранному языку к «заветному острову». Она содержит не только известное в оригинальном преподнесении, но и уникальные авторские теории.\nИрина Корлия, Успех в кармане. Или как успешно овладеть любым иностранным языком — скачать в fb2, txt, epub или pdf\nЧитать «Успех в кармане. Или как успешно овладеть любым иностранным языком» онлайн\nМетки: Ирина Корлия\nРубрики: Общая психология, Языкознание\nЕщё несколько книг Ирины Корлии


ПлангӀуь — Википеди\n48°30′30″ къ. ш. 4°47′01″ м. д.HGЯOL\nПлангӀуь (фр. Planrupt) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ГгӀанд-Эст регионехь. Коммунан департамент — Лакха МагӀна.\nДозанашца йу Жиффомон-ШампобегӀ, ДгӀуа, ЕклагӀон-БгӀокугӀ-Сент-ЛивьегӀ, ФгӀампа, La Porte-du-Der[d].\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ПлангӀуь&oldid=7831086»


Буасси-ан-Друе — Википеди\nБуасси-ан-Друе (фр. Boissy-en-Drouais) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта Центр — Луаран атагӀа регионехь. Коммунан департамент — Эр а, Луар а. Дозанашца йу . ГӀалин бахархой французаш бу. Официалан Французийн мотт бу.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Буасси-ан-Друе&oldid=6718877»


М.ОДЕСА, МАЛИНІВСЬКИЙ Р-Н ВУЛ. КОСМОНАВТІВ БУД. 32


Халкъан сица а, дахар-1ерехь а хила беза мотт - Новости - Гудермесская районная газета «Гумс»\nХалкъан сица а, дахар-1ерехь а хила беза мотт\n«Нохчийн къам дийна хиларан\nмокхазан чIагIо ю нохчийн мотт»\nМуьлхачу а пачхьалкхан хьал-бахам цуьнан лаьттах маьIданаш дукха хиларх доьзна ца Iаш, цунна чохь дехачу халкъийн меттанех, ламастех, гIиллакхех, оьздангаллах доьзна ду. И хьал-бахам цхьанхьа гулбелла меттиг Дала комаьршша Iаламан хазаллин дакъа шена делла Кавказ ю. Ширачу заманахь дуьйна Кавказехь дехачу къаьмнашлахь цкъа а тIом, дов а цахиларо гойту оцу къаьмнийн меттанаш маслаIате хиларал совнаха, царна юкъахь цхьана орамо чIагIдина вошалла а, доттагIалла а хилар. Диканиг, хазаниг, цIенаниг вовшашкара схьаоьцуш, шайх цхьанна тIелеттачу мостагIчух юкъара мостагI а веш, дика-вон цхьаьна дIадерзош, гергара мукъамаш долчу иллеша, эшарша лерса хьоьстуш, шовкъечу хелхарша дог-ойла иракарахIиттош, бертахь даьхна Кавказехь иттаннаш халкъаш. И дерриге а бакъдерш-тоьшаллаш вайга схьакхачийнарш оцу халкъийн меттанаш ду: ширачу йозанашкахь а (гуьржийн, эрмалойн), барта кхоллараллехь а. Мотт мел бу деха халкъан иэс, кхетам, амал, синмехаллаш а. Шен мотт дIатесча, бицбича, доьза дов халкъ. Доьза дайна а, доьзадаран а тIегIане кхаьчна халкъаш ду дуьненахь. Царах цхьадерш Кавказехь а ду…\nIилманчаша чIагIдарехь, xlopa шина кIиранчохь хIокху дуьненахь цхьа мотт леш бу. Беллачу маттаца леш ду дийнна къам а шен амалца, мехаллашца, Iep-дахаран башхаллашца. Мотт кхоччуш дийна лоруш бу, нагахь оцу маттахь лаххара а цхьа бIе эзар адам къамел дан хууш, и мотт буьйцуш делахь. Луларчу ДегIастанара Iилманчаш, бан ма-беззара талламаш бинчул тIаьхьа, Iожаллин киртиг тIехIоьтинчу шайн мехкан цхьадолчу къаьмнийн меттанашна орцахбевлла. ДIадаханчу бIешеран 50-чу шерашкахь дуьненахь а вевзачу нохчийн Iилманчо-профессоро Ю.Д.Дешериевс, меттанаш талла а теллина, монографеш язйира: «Бацбийский язык», «Грамматика хиналугского языка». Бацойн мотт (Гуьржийчоь, Земо-Алвани) гуьржийн мотт, гуьржийн къоман Iep-дахаран тIеIаткъам бахьнехь наггахь болчарна бен бийца ца хаьа. Цара буьйцург а, гуьржийн меттан боккха тIеIаткъам хиларна, керла кхин мотт бу, ала мегар ду. Хиналугийн мотт буьйцурш Азербайджанерчу Хиналург юьртахь бехаш хилла, ДегIастанарчу меттанашца гергарло а долуш. И мотт буьйцуш долу адамаш тахана каро хала ду. Вай лакхахь ма-аллара, бийца а ца бийцича, къомана эша а ца эшча, дIаболуш, леш бу мотт. Цхьацца бахьанашца доьза дайна Кавказера иттаннаш меттанаш, и меттанаш дийцина адамаш кхечу къаьмнех д1ауьйш, царах тарделла.\nМуха ду Нохчийчохь мотт ларбеш а, кхиош а динарг? Нохчийн мотт, литература а школашкахь хьехар муха ду хьаьвсича а гуш ду, вайн маттаца йолу уьйр-марзо мел ю, вайна вешан мотт мел хьашт бу. Меттан хьашто к1езиг ю юкъараллехь, 1ер-дахарехь а. Х1иттинчу хьелаша иштта д1ах1оттийна матте йолу хьашто. Iаматаш, хрестоматеш ледаро хиларна, хила деза хаарш а, говзалла а къоначу хьехархойн цахиларна, кхачаме дац нохчийн мотт а, литература а школашкахь хьехар. Программехь билгалйина исбаьхьаллин произведенеш белхан зиэделларг, дика хаарш долчу хьехархошна лерина ю, дика хаарш доцчу хьехархошна шайх лаьцна дийца, йийцаре ян, дахарца йоза хала хир долуш. Уьш еша каро а хала ду, берийн, хьехархойн а уьш еша лаам хилча а. Бакъду, царах цхьаерш «Орга» журналан агIонаш тIехь зорбане йохуш ю, амма и журнал шен рожехь ара цадаларна, тираж к1езиг хиларна а дIакхочуш дац xьexapxoшка. Цхьаболчу хьехархоша яздайтинарг а дац почтехула цаьрга д1акхачош. Цундела наггахь бен вац «Орга» доьшург. Ерриге а тираж «Орга» журналан цхьа эзар бен цахиларо а гойту, вайн мел бала бу нохчийн маттаца. «СтелаIад» журнал, «Даймохк» газет оццу бахьанашна дешар а ду иштта ледара. Бакъду, интернетехула доьшурш алсамо бу.\nНохчаша олуш хеза: «Вай цхьа-ши миллион хилла Iийр дац...» Нохчий дукха хиларх деш долу дозаллаш а дитина, «вай, тхо», – бохуш, бетта мохь а гIелбина, «тхо дерриге а ду нохчийн маттахь язъян, еша, ойла ян а хууш», – xlopa а нохчо ала йиш йолуш велахьара, иза дара дозалла дан хьакъдерг. Масех шо хьалха олура: «Тхоьга коммунистийн Iедал долуш нохчийн мотт ца Iамабойтура, цундела ца хаьа тхуна язъян а, еша а». Иза д1акхийкхо оццул ладаме бахьана дац. Коммунисташа де боххург а деш Iийна ду вай? Дера дац-кха... «Советан 1едал т1едог1уш…», – бохуш, 1ийна ма бу вайн дай, шаьш иза д1ах1оттадарх дийца а ца дуьйцуш, цуьнан тешнабехкаш гучубевлча. Хьелаш мухха хиллехь а, вешаниг а дицдина-кх вай, къаьсттина нохчийн мотт, дуккха а хаза г1иллакхаш, 1адаташ, ламасташ а. Нохчийн мотт Iамийнарш, гIиллакх-оьздангалла дийна латтийнарш, бусалба динца доьзнарг лардинарш шаьш дийриг, дуьйцург, кхайкхориг, хьоьхург пачхьалкхан законна б1останехьа дуйла хуъушехь, г1ел а ца луш, кхера а ца кхоьруш, къахьегна бу. Уьш бахьнехь бен лар ца делла къоман башхалла билгалйо цхьадерг. Хьалха а, хIинца а къоман мехаллаш ларйинчарна, ларъечарна хала ду. Цара, 1еламнаха, 1илманчаша, яздархоша, шайна хIумма а ца доьху. Уьш кханенна дита гIерта шаьш хала гулдинарг, лардинарг: Iилма, дахаран зиэделларг, къоман синмехаллаш, шайн дош, шайх аьндолу дика дош а. Царах масал оьцуш къахьоьгуш болчу вайн интеллигенцин векалша лардинарг ду тахана вайга кхаьчнарг. Иттаннаш шераш хьалха дуьйна нохчийн халкъан интеллигенцин векалша: А. Айдамировс, К. Чокаевс, М. Ахмадовс, Л. Абдулаевс, М. Бексултановс, 1. Вагаповс, С. Умархаджиевс, Р. Дадашевс, Хь. Умхаевс, 1. Арсанукаевс, Ш. Цуруевс, Хь. Бурчаевс, Хь. Юнусовс шайн статьяшкахь, интервьюшкахь … дуккха кхечара а чIагIдора: «Школашкахь нохчийн берашна хьехар, уьш дика кхетачу, царна хуучу нохчийн маттахь хила деза», – Iилманан бух болу бакъдерг. «Къоман тептар» романан автор волчу яздархочо Юсупов Iусмана сан шеца хиллачу къамелехь элира: «ДIадаханчу бIешеран 80-чу шерашкахь Башкирерчу школашкахь I-I0 классе кхаччалц дешархошна хьехар церан ненан маттахь дара. Церан хаарш ледара цахилар гойтург уггаре а хьалха цхьаъ дара: лакхарчу дешаран заведенеш чекхъяьхнарш церан дукха хилар. ЦхьамогIа шерашкахь оцу республикехь со болх а беш Iийна дела хаьа суна, кхетош-кхиор муха дIахIоттийна дара церан школашкахь. Матто къомана зиэн дина аьлла, дало масал да-м дац къаьмнийн Iер-дахарехь. Бакъду, шен маттанна херадаьллачу адамна, халкъанна а зиэн хуьлий-м хаьа вайна. Хьехар, кхетош-кхиор Дала синош кхуллуш оцу берашна беллачу маттахь хила деза. Нагахь кхечу маттахь хьехар дIахьахь, оцу берийн кхетамна бийриг эшам а, тешнабехк а бу». РФ-н, НР-н Конституцеша бакъо еллехь а, Нохчийчохь оцу декъехь долу хьал ледара ду. Юьхьанцарчу классашкахь нохчийн маттахь хьехар цахиларал а совнаха, юккъерчуй, лакхарчуй классашкахь нохчийн мотт а, литература а хьеха билгалдина сахьташ (урокаш) к1езиг ду. Иттех шо хьалха хиллачул а к1езиг ду нохчийн мотт, литература хьехаран сахьташ школашкахь, училищешкахь, университеташкахь а.\nВай лакхахь билгал ма-даккхара, боккха тидам тIебохуьйту луларчу ДегIастанахь къаьмнийн меттанаш Iаморна. Кхин цхьа хIума а ду шена тIе тидам бахийта безаш: ДегIастанан халкъан Гуламехь тIеэцначу законца бакъо ю шайн къоман мотт 1амо лаам болчу пхеа дешархочунна лерина класс схьаелла. СССР-пачхьалкх йолуш Къилбаседа-Кавказерчу цхьайолчу республикашкарчу школашкахь (масала: Адыгея) оьрсийн мотт, Нохч-ГIалгIайн республикехь санна, хьоьхуш бацара. Церан школашна лерина оьрсийн меттан Iаматаш, къаьмнийн меттанийн башхаллаш тидаме а оьцуш, хIиттийна яра. Цундела оцу республикашкара дешархой оьрсийн мотт дикахо хууш а, хаарш дика долуш а бара. Нохчийн маттана тIе а тийжаш хьоьхуш бацара Нохч-ГIалгIайчохь оьрсийн мотт, цундела берийн хаарш а дара ледара. Шайна хьоьхучух кхетар ледара хилла ца 1аш, шаьш халла 1амийнарг (кхета а ца кхеташ, дагахь 1амийнарг) хьехархочунна урокехь д1адийца оьрсийн мотт ледара бара церан. Цхьана классера (25-30 дешархочух) цхьаъ лакхарчу дешаран заведене деша вахавелча а хаза кхаъ кхочура дай-наношка, хьехархошка. Дешаран министерство Москва дIало отчеташ мухха хиллехь а, кхечу республикашца дуьстича, интеллигенцин дукхаллин барам уггаре а лахара бара Нохч-ГIалгIайн республикехь.\nТахана тайп-тайпана цIерш йолу институташ, университеташ дукха хиларна, студенташ а, дипломаш а дукха ду вайн республикехь, делахь а хаарш лахара долу «говзанчаш» алсамо бу. Уьш а, кхидолу а хаттарш гулдаларна, вайн меттан хьал вон хиларна, НР-н Президента Р.А.Кадыровс шен Указца «Нохчийн меттан Де» – дIакхайкхийна апрель беттан 25-гIа де. Нохчийн Республикин Парламентехь тIеэцна, Президента куьг яздина, тIечIагIдина «Нохчийн Республикерчу халкъийн меттанийн хьокъехь закон». Вайн республикерчу цхьайолчу школашкахь юьхьанцарчу классашкахь хьехар нохчийн маттахь дIадолийра (2009 шо), амма 20I0-чу шарахь и болх тидамза битарал а совнаха, лакхарчу классашкахь нохчийн мотт, литература а хьехаран сахьташ эшийна. Нохчийн меттан алфавитехь (графикехь), орфографехь (нийсаяздар) хийцамаш беш, леррина вовшахтоьхна комисси ю. Нохчийн меттан алфавитехь, нийсаяздарехь шаьш бан лерина хийцамаш (леррина кхоьллинчу комиссино) бовзийтина хаамийн гIирсашкахула. Хийцинчу алфавитан, нийсаяздаран проекташ ю зорбанехь араевлла. НР-н Iедалан векалшкара орца кхаьчна нохчийн маттанна. И орца кхачаме дуй-те, нагахь къоман (къаьсттина кегийрхойн!) шен маттаца уьйр-марзо хила ма-езза яцахь?\nПачхьалкхан тIегIанехь леррана хIоттийначу планаца нохчийн меттан сий-ларам хьалабоккхуш бан беза болх дIа ца хьахь, кхане кхин а сингаттаме хир ю. Тахана Нохчийчохь нохчийн мотт боллучу хьолехь бара ткъех шо хьалха ГIалмакхойн республикехь гIалмакхойн мотт а. Пачхьалкхан тIегIанехь бинчу балхо гIалмакхойн матте хьашто хуьлуьйту хьелаш кхоьллира, иза буьйцучарна, цунах пайдаоьцучарна билгалдина тайп-тайпана совг1аташ а долуш. Муха, стенна тIера дIадолийча, муьлха хьалха, хIун тIаьхьа дича, дика хир дара Нохчийчийчохь?\nЦхьанна а хаа йиш яц, вайна санна дика, вай вешан нохчийн мотт муха буьйцу, вай цуьнан сий-ларам мел бо а. Хууш ма-хиллара, юкъараллехь, пачхьалкхан тIегIанехь а хаамийн гIирсашкахь нохчийн мотт бийцар, цунах пайдаэцар а ледаро ду. Маса стаг ву тахана «СтелаIад», «Орга» журналаш, «Даймохк» газет доьшуш? Нохчийн маттахь зорбанера араевлла исбаьхьаллин произведенеш ешар муха ду вайн? Нохчийн маттахь ораматийн, сагалматийн а цIерш а йохуш, меттан мукъам а ларбеш, къамел деш маца хезна вайна? Нагахь дегIан цхьа меже таза йоцург заьIап лоруш велахь, шен мотт цахуурш заьIап синош долуш ца хуьлу?\nВайн къоман кханалера де тахана вайна хьалха кхуьучу берех а, кхиазхойх а, кегийрхойх а доьзна ду. Цара буьйцучу маттах, царна Iамочу, Iемачу гIиллакхех, церан оьздангаллах хир ду вайн халкъ. Цаьрга хьаьжна, церан хьекъалан, кхетаман мах а хадийна, эр ду къомах олуш дерг кхечу къаьмнийн векалша. Цундела, вайна чIогIа оьшу, кханенаш а ца йохкуш, тахханехь оцу мехалчу гIуллакхна бух кечбар, говзалла йолчу нахе болх а бойтуш. Тахана, дукха бацахь а, болуш бу нохчийн мотт хаза, ц1ена бийца хууш, нохчийн маттахь ойла йийраш, язъян хуурш. К1езиг хан ялахь, школашкахь нохчийн мотт, литература хьеха говзанчаш а боцуш диса кхерам бу хаалуш, школашкара хьал теллича.\nХетарехь, и гIуллакх уггаре а хьалха дIадоло деза доьзалехь аганан иллица, берийн бошмашкахь, юьхьанцарчу классашкахь, берашна лерина книгаш арахоьцуш. Аганан иллица, ненан маттаца ду нохчийн гIиллакхаш, оьздангалла, ламасташ. Ага нохчийн цхьайолчу хIусамашкара дIадаккхарца, дIадаларца дIадевлла дуккха а хаза гIиллакхаш, бIеннаш, эзарнаш иллеш, эшарш, мукъамаш. Xlopa ненан а шен илли, эшар, мукъам ма бу, цо бен ца локхуш, цуьнан сино бен ца кхуллуш. Тахана наггахь а хезаш бац нохчийн доьзалехь мукъам. Гуш дац ага а, гаьнгали а.\n…Нахе вахча, гонах хьожий,\nКхечу къаьмнех тардала гIертачу (я цхьаннах а тера ца хила гIертачу) къоман оьмар йоца хуьлу.\nМассо а хIума цхьана барамехь, низамехь а хилча, ларло къам, цуьнан мотт, гIиллакхаш, ламасташ. Халахеташ делахь а, тахана нохчийн маттах пайдаэцаран, бийцаран а (хаамийн гIирсашкахь, юкъараллехь а) хьал дог хьостуш а, бIаьрг белош а дац. Нохч-Г1алг1айн АССР-н телевиденехь, радиохь 1аламат дукха лерана кечйора передачаш. Юх-юха дуьйцуьйтуш, къамел шардой, г1алаташ д1адохий, д1аязйора передача. Цул т1аьхьа бен эфире ца йолуьйтура. Иштта терго латтайора йозанан маттана т1ехь а. Г1алаташ хуьлура, делахь а мелла а к1езиг хуьлура\nДегIан цхьа меже ца хилча, сакхте лору вай дегI. Халкъо иттаннаш шерашкахь шен дахарх чекхдаьккхина муьлхха а дика хIума вай дIатасахь, халкъ а хуьлу шен сица сакхт. Делахь-хIета, шен олуш аганан илли доцу халкъ сакхт лерина а ца Iаш, заьIап лара мегар ду. Бух ца хилча, бохь хила йиш яц.\nМотт, гIиллакх дIадаьлла халкъ, синош бен ца дуьсуш, мацах цкъа дара, бохуш, къамелаш бен ца дуьсуш, дIадолу, доь доцуш. Оцу aгlop хьаьжча, школа тахана халкъан меттан, гIиллакх-оьздангаллин пхьалгIа, хьоста, орам, лард хилла дIахIотта еза. Хьехархой шайн хааршца, говзаллийца, лаамца, юкъ йихкина, кийча хила беза халкъан и сийлахь гIуллакх дIакхехьа а, даржо а, чIагIдан а. Даймахке болчу безаман йовхо кхио а, дIало а кхерч хила беза школа, кхерчан йовхо латториг, ларйийриг хьехархо а волуш. Цо олучу дашах, буьйцучу маттах, цуьнан гIиллакхех, Iилманах доьзна ду къоначу чкъуран хиндерг. Шен къоман маттаца, гIиллакхашца зIе, уьйр, шовкъ-безам боцург кхераме ву шен къомана а, кхечу къаьмнашна а. Халкъ, мохк боцуш хила йиш юй-те адам? Халкъан поэто Л. Абдулаевс шен цхьана интервьюхь боху: «Суна мотт оьшу, олуш хьуна тамашийна хетар делахь а, махкал а чIогIа. Ненан маттанна аьхнабоцу мохк – иза мохк хилар а ца хета. Кхерчан йовхо гIийла хаало ишттачу махкахь. Букъ бохбал ерг йовхо яц, дог дохдал яцахь. Вешан маттаца долччул бен дац вай вешан цIахь, вешан къомах. Мотт шен дIахецча, къам – къам долчуьра дIадолу, махках духу. Къоман бен хуьлуш бац мохк».\nДоцца аьлча, вайн къоман маттаца йоьзна оьздангалла ю яржо езарг. Уггаре а хьалха чIагIъян еза нохчийн доьзалан лард. Доьзалан гIиллакхаш дIадевлча, доьзал боьхча, духуш ду къам. Доьзалехь ца ларбелла мотт, бехкамаш, гIиллакхаш юкъараллехь муххале а ца ларло. Юкъараллехь лардан уьш хила а ца хуьлу, доьзалехь дуьйна уьш ца лардинехь. Къоман синмехаллин кхерч бу доьзал, цуьнан бух латториг мотт а болуш.\nВайн цIена са, хаза гIиллакхаш, оьздангалла, эзарнаш шерашкара схьайогIу истори дуьненна а йовзуьйту гIирс (оьрсийн мотт) вайгахь ца хилахь, дукха жимачу гIайри тIехь дуьсур ду вай. Ша-шеца висина стаг бIарзло, ша-шеца дисина халкъ сингаттоне, сингаттаме хьаьвза. Дуьненан шорто вайгахь хир ю, нагахь вайниг лардеш, кхечеран дика а, вон а агIонаш а йовзуьйтуш, къона чкъор кхиадахь. Тахана вайн берашна хаза еза нохчийн эшарш, иллеш шайн ц1ахь, берийн бошмашкахь дуьйна. Цигахь дуьйна нохчийн бераш дIадуьйшуш, самадовлуш хила деза аганан иллин, эшаран мукъамца. Царна дуьйцурш хила деза вайн къоман туьйранаш, болийта беза къоман берийн ловзарех, мукъамех. Биэн а цахетар дIадолало шен халкъан а, мехкан а иллешна букъ тохарна тIера. Вайна дукха гина, французийн, ингалсан, немцойн эшарш лоькхуш хезча, гора а оьгуш, шовкъ йогIуш, амма шен къоман йиш лакха йолийча, лергаш чу потт хIуьтту нах. Поэтан А.Сулеймановн дешнаш оцу тайпанчу нахе аьлла ду: Даймехкан иллига\nМуьлхачу кхетош-кхиоран хьаьрмахь бу и болх леррана хIоттийначу программица дIахьош? Муьлхачу произведенешкара масалш а далош, дIахьош бу (бахьа ма-беззара) классал арахьара болх? Классал арахьара болх муха тухур бу цхьана низамехь вовшах, классехь бан безарг вовшахтоха а хила ма-езза Iаматаш ца хилча? Хууш ма-хиллара, литературо, историно кхиабо кхетам. Халахеташ делахь а, маттаца, литературица, историца кхетам кхиор ледаро ду цкъачунна. Сихха вон хIума ган, цуьнан мах хадо, иза вайн юкъараллера дIадаккха сихдалар дац вайн амалехь, кхечу х1умнаш т1ехь сихалла елахь а. ДIадаханчу бIешерахь дуьйна кхетош-кхиоран болх къоман гIиллакх-оьздангаллех боьзна дIацахIоттор бахьнехь, дийнна цхьа чкъор дешар-йоза ледара хууш, къоман амалца зIе йоцуш а кхиъна вайн.\nМотт хаар – вовшашка урам-новкъахь хьал-де хаттар хилла ца Iа. Мотт xaap – халкъана хьалха дIахIоьттина, сахьтехь, шина сахьтехь, оьшшучохь кица а далош, дустар а далош, нохчийн меттан бакъонаш а ларъеш, къамел дан хаар ду. Нохчийн меттан бен боцчу мукъамехь. Оцу тайпанчу къамеле, хазачу мукъамехь долчу иллига санна, ладугIу наха. Иштта динчу къамело шайн стаг вийнарг а вуьтуьйту, мел доккха дов а д1адерзадо. Бакъболу халкъан мотт, нохчийн мотт бу, бийца а, хьеха а безарг берийн бошмашкахь, школашкахь, хьуьжаршкахь, светски, исламан а университеташкахь. Дешнаш а, предложенеш а Iамийна ца Iаш, дешархойн сих, т1амарх д1аэйта беза халкъан мотт. Шайх масал эца хьакъболу нохчийн мотт буьйцу 1еламнаха Кадыров Хож-Ахьмада, Шахидов Адама, Тевсиев Бай-1елас, Ахмедов Анзора… 1аламат хаза нохчийн мотт буьйцура поэто А. Сулеймановс, З.Джамалхановс, М.Мачиговс.\nЭзарнаш халкъаш ду хIокху малх кхетачу дуьненахь шайн меттанаш а долуш. Царах цхьана маттаца, нохчийн маттаца, схьакхачийна вайга вайн дайша халкъан иэс, амал, гIиллакхаш. Цундела шен халкъан мотт цахуург гена ву шен халкъан диканна, а, вонна а. Ша лазаро хьовзийча беш болу узам, узар, даггара долу доIа, весет, синан мукъам, орца кхайкхар, гIенаш а хила деза нохчийн кIентийн а, мехкарийн а нохчийн маттахь. Царах цхьадерш хилла а кхочуш хир ду, нагахь вай НР-чу школашкахь йоьалгIачу классе кхаччалц мукъане а нохчийн маттахь хьехар дIахIоттадахь. Шайн кханенан ойла еш долу къаьмнаш шайн меттанаш лардеш ду. Вай хIунда дац нохчийн мотт хьехаран сахьташ школашкахь алсамдохуш, РФ-н, НР-н Конституцеша и бакъо вайна елла хилча?\nНохчийчоьнан Iеламнехан кхеташонан куьйгалхочо Х-А Кадыровс ша «Даймохк» газетана еллачу интервьюхь (20I0 шо, I8-гIа март, № 28) боху: «…Бусалба дино ца боху вайга Къуръан Iаьрбийн маттахь хилла алий а, Дела Элча (Делера салам-маршалла хуьлда цунна) Iарби хилла алий, шайн къоман хаза гIиллакхаш тасий дуьтуш, Iаьрбийн гIиллакхашна тIедерза. Ма дерза! Нохчий а долуш, бусалбанаш а долуш, вешан къоман хазачу гIиллакхашца дахар а, декъалхилар а лойла вайна вай кхоьллинчу Дала! Ненан мотт къоман йоцуш йиш йоцу хазна ю. Мотт, ненан мотт, байна долу, и бицбина долу адам мотт буьйцучу къомах херадолу. Дала белла вайна вешан мотт. Шен ненан мотт бицбинарг ийманах вухур вац, ала ваьхьар вацара со. ДоIа дар шена дезаш дерг Деле дехар ду. Ша хIун доьху а хууш, хазачу шен маттахь Далла хьаставелла, дехар тоьлаш хир ду. Вайн хьуьжаршкахь а, исламан институтехь а, университетехь а ненан мотт Iамабар, Iаьрбийн мотт Iамабар санна, лакхарчу тIегIан тIехь хила деза. Ша барта дуьйцург нийса, йозанца дIаяздан хууш Iеламстаг хилар доккха ниIмат ду».


Архивы Главная новость - Страница 797 из 826 - Chechenews\nГлавная » Все Новости » Главная новость (страница 797)\nФевраль 17, 2012 Комментарии к записи Чеченские муджахеды устроили российским оккупантам земной Ад отключены 130 Просмотров\nСо времен 1877 года, когда здесь под руководством местного предводителя Алибека Алдамова таким же образом били русских колонизаторов и местную милицию, Дуьра-лам не знал такого сражения и нашествия вражеских полчищ. И сегодня вершина покрыла себя новой славой, подвигом, мужеством вольных сыновей и дочерей, проявивших высокий дух и военное мастерство в неравных боях, продолжавшихся в течение пяти дней. Блестяще проведенная наступательная ...\nФевраль 17, 2012 Комментарии к записи Многотысячное полчище врага потерпело очередное позорное поражение отключены 91 Просмотров\nМноготысячное полчище врага потерпело очередное позорное поражение в ходе штурма горы Дуьра-Лам в Ножай-Юртовском районе 13 февраля. События продолжаются по сей день и счет потерям противника только растет. По предварительным данным, в общей сложности за три дня боевых действий численность погибших достигла 11 человек, еще порядка 17 получили ранения различной степени тяжести. Это по информации оккупационного режима, по данным же ...\nРоссия и Чечня: четыре века противостояния — преступление без наказания\nФевраль 16, 2012 Комментарии к записи Россия и Чечня: четыре века противостояния — преступление без наказания отключены 242 Просмотров\nЧасть 1. Факты, выявленные только несколькими международными гуманитарными организациями, проводившими самые поверхностные исследования состояния прав человека на территории Чеченской Республики Ичкерия с начала второй российской агрессии против Чечни в течение последних семи лет, а так же даже отдельно взятые свидетельства жертв и очевидцев произвола российской военщины при ведении боевых действий и на оккупированной территории, доказывают, что действия России представляют в ...\nФевраль 14, 2012 Комментарии к записи Караваны лжи отключены 93 Просмотров\nВо время встречи с австрийской шайкой, что на днях под прикрытием депутатских мандатов просочилась в оккупированную русскими колонизаторами Чечню, главарь марионеток Кадыров сказал: «Среди вынужденных переселенцев много молодых людей. Это здоровый генофонд нации, который обладает колоссальным потенциалом. Мы готовы сотрудничать с европейскими государствами». Необходимо обратить внимание на эти слова. Речь, прежде всего, о духовном и патриотическом потенциале, правильном представлении беженцев ...\nФевраль 13, 2012 Комментарии к записи Ламанхоша Маршо Даима а Лехна отключены 73 Просмотров\nДуьненан шолгΙа тΙом боьдучу юкъанна вайнаха дуьхьало йора Советан Ιедална, хΙаллакбора цуьнан эскархой, сатуьйсура Гитлера Кавказ мукъаяккхаре, боху дуккхаъчу оьрсийн энциплопедеша. Изза тахана а чΙагΙдо шен интернетерчу сайта тΙехь Оьрсичоьнан кхерамзаллин урхалло — ФСБ-но. Дуьстича, харцдерг бакъдолчул алсам нислахь а, цхьанна тΙехь харц яц нохчийн а, гΙалгΙайн а къаьмнаш сийсазде агΙо. Ма-торру йина шина къомо Ιедална духьало, тоьллачу Советан эскарийн ...\nФевраль 12, 2012 Комментарии к записи Хьайбах, 1944 Шо. Божална Чохь Вагийна 700 Нохчо (ВИДЕО) отключены 92 Просмотров\nХIумма а атта ца хилла Советан Iедалш ма хуьллу къайладахийтина а, хьахор дихкина а долчу зуламах лаьцна дийца. Ур-атталла и коммунистийн режим йоьхча а. Цуьнан метта хIоьттинчу керлачу оьрсийн Iедало йина а, еш а ю, адамаллина дуьхьала дина зулам гучудаккхарна новкъарлонаш. Хьайбахах лаьцна жайна арадаккха кечдечу хенахь Хьалха-Мартан кIоштарчу прокуратурехь болх бина волу Хадисов Муса тахана адвокатан болх беш ву. ...\nФевраль 10, 2012 Комментарии к записи Сибрех Хилла Вайнах Дагалуьйцуш Еха Эдитта отключены 88 Просмотров\nДIабохийна хиллачу вайнахаца Сибрех гергарлонаш лелийна дуккха а немцойн бу эххар а шайн даймахка юхабирзинчу Германин бахархошна юккъехь. 1944-чу шарахь вайнах дIабохийна Сибрех дIабахийтича бухахь царна карийра иштта масех шо хьалха махках баьхна болу немцой. Цу луьрачу шерашкахь вайнахана а, немцошна а юккъахь дуккха а доттагIаллин уьйраш кхоллаеллера. Карарчу хенахь Германехь ехаш йолу Фолькер Эдитта а ю Казахстанехь вайнахаца гергарло лелийначерах ...\nФевраль 9, 2012 Комментарии к записи Юккъерчу Азехь Санна Хьаьким Вазво Кавказехь а отключены 79 Просмотров\nЮккъерчу Азехь беха нах боьлла, шайн президентийн сурташ массо а маьIIехь хиларна – автобусийн социйлашна тIера урамашкахь кхозучу телаташна а, гIишлойн пенашна а тIекхаччалц. Назарбаев Нурсултанна ша-тайпа хIоллам хIоттош ю Казахстан. Таджикистанехь, шайн президенте «Хьайн Сийлалла» аьллий бен бист ца хуьлу. Юккъерчу Азера политикан културин дакъа-м дац те президент вазвар? Къилбседа Кавказехь муха лелаво хьаким? Вазвина… ХIора шеран коьртехь даздеш ...\nФевраль 9, 2012 Комментарии к записи Ичкерин Байракх Яра Шемарчу Протесташкахь Хьалаайина отключены 79 Просмотров\nIаьрбийн Пачхьалкхийн Лиган ойланца Шеман пачхьалкхан хьокъехь Цхьанакхеттачу Къаьмнийн Организацин Кхерамазаллин Кхеташоно кховдийначу резолюцина Оьрсийчоьно а, Китайно а вето кхайкхоро гIаьххьачул талхийна Малхбузенан а, Москохан а юкъаметтигаш. Цул сов, оцу сацамо харц билгало гайтина Шемахь цIий Iеночу, цу мехкан президентана Асад Башарна. Аналистийн хьесапехь иза кийча ву ницкъ бар кхин а эвсардаккха. Оццу хенахь, Шемахь жигара бевлла, хIинццалц, мелла а ...\nФевраль 7, 2012 Комментарии к записи Свидетель Березовский отключены 56 Просмотров\nЭмигрировавший олигарх держит в руках судьбу Путина Борис Абрамович Березовский — человек недюжинного ума, железной воли и неисчерпаемой энергии. Не раз ему удавалось, казалось бы, невозможное. Вот пришло ему как-то в голову, что неприметную серенькую мышку, преданно служившую крайне непопулярной президентской семье, непременно надо привести к власти в России. Бросился он разъезжать по стране и уговаривать губернаторов объединиться за несколько ...\nСтраница 797 из 826« Первая...770780790«795796797798799 » 800810820...Последняя »\nНОХЧИЙН ЛАТТА !


ОгӀжегӀ-ан-Бос — Википеди\nОгӀжегӀ-ан-Бос (фр. Orgères-en-Beauce) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта ЦентгӀ — ЛуагӀан атагӀа регионехь. Коммунан департамент — ЭгӀ а, ЛуагӀ а.\nДозанашца йу Луаньи-ла-Батай, Гийонвиль, КугӀбее, Фонтене-суьгӀ-Кони, Тие-ле-Пене.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=ОгӀжегӀ-ан-Бос&oldid=7827771»


Нохчийн мотт бицлуш лаьтта нохчашна\nНохчийт мотт базбаран де, 2016\nКест-кеста хьахало нохчашлахь шайн мотт шо-шаре мел долу гIеллуш, юкъахь буьйцучу меттанашлахь ненан матто шегара хьалхе дIахецна хиларх. Хьехорх хIумма а толлуш дац вайн меттан дахарехь. Цунах алсам пайдаоьцуш Iедал а, цуьнан хьукматаша а ца хилар хета говзанчашна бехке.\nНохчийчохь ламаст а хилла дIахIоьттина ненан меттан де даздеш яздархой,Iилманчаш, къоман духарца бохабелла,ишта я вуьшта маттаца бозабелла къахьоьгуш болу Iедалан белхой дIа а гулбина, царна совгIаташ дар, ненан маттах деза дуьйцуш,хастаме дешнаш хазор.Амма и Iаморехь,бацорехь,хIора шарна а эшам хилахь бен толуш хIумма а дац. Мелхо цунна пебеттачеран,и дош ца хетачеран могIарш дукълуш ду. Iедалехь белхашкахь, доьшийлашкахь, массо хьукхмат-урхаллашкахь нохчийн мотт мачин айранах тера, цхьа наггахь пайдаэца,эшча схьаоьцучу хIума санна, лахарчу тIегIанахь латтош хиларна, цуьнан бала кхочурш,цунах юкъараллехь мехала гIирс-герз дан хьаьгнарш дукха бац. Тахана дахаран бакъдерг ду – ур-аттал ишколе кховчаза цIахь кхуьучу бераша а уггар хьалха оьрсийн маттахь бен цIе ца йоккху,Iар-дахарехь оьшучу гIирс-коьчаллин а. Ненан маттах дезар дар, и юьхьарлацар оццул ледара доллушехь иза хестош бу,тезетахь зударийн тийжаш-белхар дагадоуьйтуш. Цхьаболчу яздархоша,хьахархоша,Iилманчаша иттаннаш шерашкахь далхош ду цуьнгара гIийла хьал,амма хезехь Iедалда а,я маьхкIамхо а вац.Цунна орцах вуьйлучех цхьаъ ву журналист,яздархо Юнусов Хьамзат. Цо ишта яздо интернет машанехь: « Со кхеттал хилчахьана дуьйцуш хеза,юьхьанцарчу ишколехь хьехар нохчийн матте дакха деза,бохуш. Цу декъехь….цхьацца гIулчаш яха а йолийнера,делахь а дийцаршна тIера билггалчу гIулкхашка довла я барт а, я ницкъ а, я ерриг юкъараллин лаам а ца тоьира. Делахь а Дала адамаш кхоьлличхьана…. схьадеъна бакъдерг цхьаъ ду: юьхьанца шен ненан маттахь дуьне довза дуьйладеллачу берийн иэсехь,дог-ойланехь, кхетамехь чIагIлуш,дерриге а дахарна дуьсуш дерг ду ша муьлхачу къомах ву хаар,и цкъа а муьлххачу хьелашка нисваларх а диц цадар; шен къомана цатам хинболчух ларвалар, къомах дозалла дар,…къоман гIиллакхаш,Iадаташ,ламасташ довзар…» Юнусов Хьамзата йозанехь маттах ялхийначу вуно чулацамечу ойланийн цхьа юьхк бен яц ас ялийнарг. Меттан говзанчаш, Iилманчаш боцуш ненан маттера вон хьал лазаме кхетало цхьаболчу могIарерчу бахархошка а. Иштачех ву Ножай юьртан кIоштера Iаднан. «Нохчий маттана нохчий оьшу. Шарахь цкъа йинчу кампанех мотт денлур бац. Сина мацалла йойуш вай буьйцу хьомечу маттана дика тIеIаткъам таро ерш хьекъале ца багIахь метан хьелаш дика дац».\nДаима мохь –цIогIанца нохчийн маттана орцах вийлинчех ву байтанча-гочдархо, меттан говзанча,цуьнгара хьал дийцарехь а доцуш,чуьра девзаш волу Хатаев Хьусайн. Цо ишта элира:\nХIинцца маттах къамел хазийна Хатаев ХЬусайн санна ойла кхобурш кху тIаьхьарчу шерашкахь вуно чIогIа алсамбевлла махкахь. Бакъду ,цунна ,нохчийн маттана гIо дан яккхий таронаш йоллушехь,маьхькIамхой сиха бац Iуьллучуьра мотт гIатто. Цхьаболчу тергамхоша церан парталалла шатайпа кхетайо. Iедалехь болх беш болчарлахь иттанна юкъахь цхьаъ каро а хала ду нохчийн маттахь яздан хууш а, и ненан мотт кхеталуш а. Цундела уьш сиха бац нохчийн мате гIоьналле куьг кховдо.


База собак Чихуахуа » ELBRENDA » Чихуахуа. Все о породе, питании, воспитании, здоровье самых маленьких собачек.\nБаза собак Чихуахуа » ELBRENDA


Оьрсийчоь, Дечкен-бутт 14, 2015\nКхаари-де 14 Дечкен-бутт 2015\nМила вара Сталин?\nКремлах доглозу куьйгалхой а бу Европехь\nФранцин президент Олланд Франсуа Оьрсийчоьнна дуьхьал керла санкцеш юккъеяхарна дуьхьал вистхилла. Цунна хетарехь, Украинерчу конфликтехь дикачу агIор хийцамаш хуьллушехь, тоьхна лаьтта санкцеш а юхаяха еза. Амма и ойла йоькъуш бац цуьнца кхиболу Европера куьйгалхой.\nНохчийчоьнна яздина а дац низам


16147 упоминаний канала\n13 Jul, 06:47\n12 Jul, 20:47\nКино Full HD 13 Jul, 19:00\n💣 ПРЕМЬЕРЫ 2020 💣\n🤩Губка Боб в Бегах\n❤После. Глава 2\nTelegram блокирует фильмы❗\n🤩ГУБКА БОБ В БЕГАХ🤩\n😍ПОСЛЕ. ГЛАВА 2😍\n🔥ГОРЯЧИЕ НОВИНКИ 2020🔥\nКино Full HD 13 Jul, 12:33\nКино Full HD 12 Jul, 19:10\nКино Full HD 11 Jul, 19:08


Оффе — Википеди\n49°43′05″ къ. ш. 1°06′01″ м. д.HGЯOL\n11,3 квадратан километр\n▼1852 стаг (2018 шеран 1 январь)\nОффе (фр. Auffay) — Францин гӀала-коммуна, лаьтта НогӀманди регионехь. Коммунан департамент — Сен-МагӀитим.\nДозанашца йу Бивиль-ла-БеньягӀд, КгӀесси (Сен-МагӀитим), КгӀопуь, Еглевиль-суьгӀ-Си, МонтгӀей-ан-Ко, Сен-Дени-суьгӀ-Си, Севи.\nХьост — «https://ce.wikipedia.org/w/index.php?title=Оффе&oldid=7829205»