Далей Тэхналагічная сінгулярнасці: Як выжыць у пост-правоў эры\nДалей Тэхналагічная сінгулярнасці:\nЯк выжыць у пост-рацыю эры\nАддзялення матэматычных навук\nСан - Дыега дзяржаўны універсітэт\n(C) 1993 па Вернор Виндж\n(Даслоўна капіраванне/Пераклад і распаўсюджванне дадзенага\nартыкула цалкам на любым носьбіце, калі гэта\nДадзены артыкул была для VISION-21 Сімпозіум\nПры падтрымцы NASA Lewis Навукова-даследчы цэнтр\nі Агаё інстытут аэракасмічных, 30-31 сакавіка 1993 года.\nАкрамя таго, вымаемыя з НАСА тэхнічных дакладаў\nсервер у якасці часткі НАСА CP-10 129.\nЗлёгку змененая версія з'явілася ў\nЗімовы 1993 пытанне аб _Whole Зямлі Review_.\nНа працягу трыццаці гадоў, мы будзем мець тэхналагічныя\nсродкі для стварэння звышчалавечыя інтэлекту. Неўзабаве пасля гэтага,\nчалавечыя эпохі будзе завершаны.\nЦі з'яўляецца такой прагрэс можна пазбегнуць? Калі не пазбегнуць, можа\nПадзеі кіравацца, каб мы маглі выжыць? Гэтыя пытанні\nдаследаваны. Некаторыя магчымыя адказы (і некаторыя іншыя\n_What З'яўляецца Singularity? _\nПаскарэнне навукова-тэхнічнага прагрэсу была цэнтральнай Асаблівасцю гэтага стагоддзя. Я лічу, у дадзенай працы, што мы на краі змены супастаўныя з ростам чалавечага жыцця на Зямлі. Дакладнае прычынай гэтага змены з'яўляецца непазбежным стварэнне з дапамогай тэхналогіі асоб з больш чым чалавечы інтэлект. Ёсць некалькі спосабаў у якой навука можа дасягнуць гэтага прарыву (і гэта яшчэ адна. Прычына, па якой упэўненасць, што падзеі будуць адбывацца): Аб развіцці кампутараў, якія "прачнуцца" і нечалавеча разумны. (На сённяшні дзень больш за ўсё спрэчак у вобласці А. І. ставіцца да ці можам мы стварыць чалавечыя эквівалентнасці ў машыне. Але калі адказ будзе "так, мы можам", гэта значыць сумневаў, што істоты разумней можа быць пабудаваная неўзабаве пасля гэтага. Аб вялікіх кампутарных сетак (і звязаных з імі карыстальнікаў) можа "абудзіць да" як нечалавеча інтэлектуальныя асобы. Аб Камп'ютэр/чалавечага інтэрфейсу можа стаць настолькі інтымнае, што карыстачы можа разумна разглядацца нечалавеча разумны. Аб Біялагічная навука можа знайсці спосаб палепшыць прыродныя чалавечага інтэлекту.\nПершыя тры магчымасці ў значнай ступені залежыць ад паляпшэння камп'ютэрнага абсталявання. Прагрэс у кампутарнай тэхнікі вынікаў дзіўна ўстойлівы крывая ў апошнія некалькі дзесяцігоддзяў . Абапіраючыся галоўным чынам на гэтую тэндэнцыю, я лічу, што стварэнне большага, чым чалавечы інтэлект будзе адбывацца на працягу наступных трыццаці гадоў. (Чарльз Плат  указаў А. І. энтузіястаў былі прад'яўлення прэтэнзій як гэта на працягу апошніх трыццаці гадоў, толькі таму я не вінаваты ў двухсэнсоўнасці адносна часу, дазвольце мне больш канкрэтна:. Я буду здзіўлены, калі гэта падзеі да 2005 года або пасля 2030 года.) Якія наступствы гэтай падзеі? Калі больш, чым чалавечы інтэлект нясе прагрэс, што прагрэс будзе значна больш хуткім. На самай справе, здаецца, няма прычыны, чаму прагрэс сам па сабе не мяркуе стварэнне яшчэ больш інтэлектуальныя асоб - на ўсё яшчэ кароткай часовай шкале. Лепшая аналогія, што я бачу, з эвалюцыйным мінулым: Жывёліны могуць адаптавацца да праблем і робяць вынаходніцтвы, але часта не хутчэй, чым натуральны адбор можа рабіць сваю працу - свет выступае ў якасці яго ўласнага трэнажора ў выпадку натуральнага адбору. Мы, людзі маюць магчымасць засвоіць свету і паводзінаў ", што калі" ў нашых галовах, мы можам вырашыць многія праблемы тысячы разоў хутчэй, чым натуральны адбор. Зараз, шляхам стварэння сродкаў для выканання гэтых мадэлявання пры значна больш высокіх хуткасцях, мы ўваходзім у рэжым, радыкальна адрозніваецца ад нашага чалавечага мінулага, як мы, людзі з найнізкіх жывёл. З чалавечага пункту гледжання гэта змена будзе выкідваць ўсе папярэднія правілы, магчыма, у імгненне вока, экспанентны уцякалі за любую надзею на кантроль. Рэалізацыя праектаў, якія раней лічыліся можа здарыцца толькі ў "мільён гадоў" (калі наогул), хутчэй за ўсё, адбудзецца ў наступным стагоддзі. (У рабоце , Грег Бир малюе карціну асноўных змяненняў, якія адбываюцца ў лічаныя гадзіны.) Я думаю, што гэта справядліва назваць гэта падзея асаблівасць ("Singularity" для мэт гэтага артыкула). Гэта кропка, дзе нашы мадэлі павінны быць знішчаныя і новыя правілы рэальнасці. Як мы бліжэй і бліжэй да гэтай кропцы, яна будзе маячыць шырэй і шырэй над чалавечымі справамі да паняцце становіцца звычайнай з'явай. Але калі ён, нарэшце, здараецца, што ўсё яшчэ можа быць вялікім здзіўленнем і вялікім невядомым. У 1950-я гады было вельмі мала, хто бачыў гэта: Стэн Улам  перафразаваць Джона фон Нэймана, як кажуць: адзін размова з цэнтрам на ўсе паскарае тэхнічны прагрэс і змяненні ў рэжыме чалавечага жыцця, якая дае з'яўленне набліжаюцца некаторыя істотныя асаблівасць у гісторыі гонкі, за якой чалавечых справах, як мы іх ведаем, не можа працягвацца.\nФон Нэйман нават выкарыстоўвае тэрмін асаблівасць, хоць і здаецца ён усё яшчэ думае нармальных прагрэсу, а не стварэння звышчалавечыя інтэлекту. (Для мяне, superhumanity сутнасць Singularity. Без гэтага мы хацелі б атрымаць лішак тэхнічнага багацця, ніколі не засвойваецца (гл. ).) У 1960-х гадоў было прызнана, некаторыя з наступстваў звышчалавечыя выведкі. IJ Добра піша : Хай ultraintelligent машына быць вызначана як машына, якая можа нашмат перасягнуць усе інтэлектуальнай дзейнасці любой хто якім бы разумным. Паколькі канструкцыя машын з'яўляецца адным з гэтых інтэлектуальнай дзейнасці, ultraintelligent машына магла дызайн яшчэ лепш машыны, там будзе тое несумненна будзе "разведка выбуху", і розум чалавека застанецца далёка ззаду. Такім чынам, першы ultraintelligent машына _last_ вынаходствы, што чалавеку трэба ўсё зрабіць, пры ўмове, што машына паслухмяная дастаткова, каб сказаць нам, як трымаць яго пад кантролем.... Яна з'яўляецца больш верагодным, чым няма, што на працягу ХХ стагоддзя, ultraintelligent машына будзе пабудавана, і што ён будзе апошнім вынаходніцтвам, што чалавеку трэба зрабіць. Добрае захапіў сутнасць збеглых, але не мае на яго самых трывожных наступстваў. Любая разумная машына падобнага ён апісвае не будзе "прыладай" чалавецтва - больш, чым людзі інструментаў трусаў ці Малінаўкі або шымпанзэ.\nПраз 60-х і 70-х і 80-х гадоў, прызнанне катаклізму распаўсюджвання    . Магчыма, гэта было пісьменнікаў-фантастаў, якія лічаць, першыя канкрэтныя наступствы. У рэшце рэшт, "жорсткі" пісьменнікаў-фантастаў, тыя, хто спрабуе пісаць канкрэтных гісторый пра ўсё, што тэхналогія можа зрабіць для нас. Усё больш і больш, гэтыя пісьменнікі адчувалі непразрыстыя сцены праз будучыні. Калі-то, яны маглі бы такія мільёны фантазій гадоў у будучыні . Цяпер яны ўбачылі, што іх самыя руплівыя экстрапаляцыі ў выніку непознаваемое... ў бліжэйшы час. Аднойчы, галактычных імперый магло здацца пасля правах вобласці. Зараз, на жаль, нават міжпланетных з іх. А як наконт 90-х і '00s і '10s, як спаўзанне да краю? Як падыход Singularity распаўсюду праз чалавечае светапогляд? Нейкі час яшчэ, агульнай крытыкі машыны мудрасць будзе мець добрую прэсу. У рэшце рэшт, пакуль мы не абсталяванні, магутны, як чалавечы мозг гэта, верагодна, дурное думаць, што мы будзем у стане стварыць чалавечы эквівалент (ці больш) выведкі. (Існуе надуманых магчымасць таго, што мы маглі б зрабіць чалавека з эквівалент менш магутнае апаратнае забеспячэнне, калі былі гатовыя адмовіцца ад хуткасці, калі б мы былі гатовыя пагадзіцца на штучнае істота, якое было літаральна павольна . Але значна Больш верагодна, што распрацоўка праграмнага забеспячэння будзе складаны працэс з удзелам многіх няўдалых спробаў і эксперыментаў. Калі так, то прыбыццё самасвядомасцю машын не адбудзецца да заканчэння развіцця апаратных сродкаў, якія значна больш магутным, чым прыродныя абсталяванне людзей ".) Але з цягам часу, мы павінны ўбачыць больш прыкмет. Дылема адчуваецца пісьменнікаў-фантастаў, будзе ўспрымацца ў іншых творчых пачынаннях. (Я чуў, ўдумлівы камічных пісьменнікаў кнігі турбавацца пра тое, як ўражлівы эфект, калі ўсё бачнае можа быць выраблена тэхнічна звычайнай справай.) Мы ўбачым аўтаматызацыі замяніўшы ўсё вышэй і вышэй ўзроўню рабочых месцаў. У нас ёсць інструменты прама зараз (сімвалічнай праграмы матэматыка, CAD / CAM), што вызваляе нас ад самай цяжкай нізкага ўзроўню. Ці, па-іншаму: праца, якая па-сапраўднаму прадуктыўным з'яўляецца вобласць стабільна менш і больш элітныя долю чалавецтва. У бліжэйшыя асаблівасці, мы бачым, прадказанні _true_ тэхналагічная беспрацоўе, нарэшце, спраўдзілася.\nІншым прыкметай прагрэсу асаблівасць: самі ідэі павінны распаўсюджвацца ўсё хутчэй, і нават самыя радыкальныя хутка стане звычайнай справай. Калі я пачаў пісаць, здавалася, вельмі лёгка прыдумаць ідэі, якія дзесяцігоддзямі прасочваюцца ў культурным прытомнасці, зараз час выканання больш падобная на васемнаццаць месяцаў. (Вядома, гэта можа быць проста мне страты маім уяўленні, як я старэю, але я бачу эфект у іншых таксама.) Як і шок у сцісканай вадкасці, Singularity набліжаецца як мы паскорыць праз крытычную хуткасць. І тое, што аб прыбыцці Singularity сябе? Што можна сказаць пра яго фактычнага з'яўлення? Так як яна ўключае ў сябе інтэлектуальную ўцякаюць, ён, верагодна, адбываюцца хутчэй, чым які-небудзь тэхнічнай рэвалюцыі бачылі да гэтага часу. Аблогі падзея, верагодна, будзе нечаканым - магчыма, нават зацікаўленых даследчыкаў. ("Але ўсе нашы папярэднія мадэлі былі кататонической! Мы былі проста налады некаторых параметраў....") Калі сетка досыць распаўсюджаная (у усюдыісных ўбудаваных сістэм), то можа здацца, што нашы экспанаты ў цэлым раптам прачнуўся. А што адбудзецца, месяц ці два (ці праз дзень або два) пасля гэтага? У мяне ёсць толькі аналогіі, каб паказаць на: рост чалавецтва. Мы будзем у эпоху пасля заканчэння "Чалавек. І для ўсіх маіх нястрымнай тэхналагічнага аптымізму, часам мне здаецца, я быў бы больш камфортна, калі б я быў у дачыненні да гэтых падзей трансцэндэнтных ад адной тысячы гадоў выдаліць... замест дваццаці. _Can Singularity пазбегнуць _ Ну, можа быць, гэта адбудзецца не на ўсіх: Часам я спрабую ўявіць сабе прыкметы, якія мы павінны чакаць, каб убачыць, калі асаблівасць не развівацца. Ёсць шырокае прызнанне аргументы Пенроуза  і Серл  у дачыненні практычнасці машыны мудрасць. У жніўні 1992 года, думаючых машын карпарацыя правяла семінар для расследавання пытанне "як мы будзем будаваць машыны, што думае" [Thearling]. Як можна здагадацца з назвы семінара, удзельнікі былі не асабліва падтрымлівае аргументы супраць машыннага інтэлекту. У самой справе, было дасягнута агульная згода, што розум можа існаваць на небіялагічны субстратаў і, што алгарытмы маюць важнае значэнне для існавання розумаў. Тым не менш, было шмат спрэчак аб Raw Power абсталявання, якое прысутнічае ў арганічных мазгі. Меншасць лічыць, што найбуйнейшыя 1992 кампутараў на працягу трох парадкаў велічыні сілы чалавечага мозгу. Большасць удзельнікаў пагадзіліся з ацэнкай Моравеца , што мы ад дзесяці да сарака гадоў ад апаратнага парытэту. І яшчэ не было іншага нацыянальнага меншасці, які паказаў на  , і выказаў меркаванне, што вылічальныя кампетэнцыі асобных нейронаў могуць быць нашмат вышэй, чым прынята лічыць. Калі так, то нашы цяперашнія апаратныя кампутар можа быць столькі, колькі _ten_ парадкаў менш абсталявання мы насіць з сабой у нашых галовах. Калі гэта праўда (ці ўжо на тое пайшло, калі Пенроуз або Сирл крытыкі справядліва), мы ніколі не маглі б бачыць Singularity. Замест гэтага, у пачатку '00s мы знайшлі б нашы крывыя прадукцыйнасці абсталявання пачынаюць выраўноўвацца - гэта выклікана нашай няздольнасці аўтаматызаваць складанасці праектныя работы, неабходныя для падтрымкі апаратнага крывыя трэнду. Мы б у выніку некаторыя _very_ магутнае абсталяванне, але без магчымасці правесці яго далей. Камерцыйная лічбавая апрацоўка сігналу можа быць дзіўным, даючы аналагавы знешні выгляд нават на лічбавыя аперацыі, але нічога не будзе ніколі "прачнуцца" і ніколі не будзе інтэлектуальнай уцякалі якая сутнасць Singularity. Гэта, верагодна, будзе разглядацца як залаты век... і яна таксама будзе канец прагрэсу. Гэта вельмі падобна на будучыню прадказвае Гюнтэр стэнты. На самай справе, на стар 137 , стэнты відавочна цытуе развіцця Transhuman інтэлект як дастатковая ўмова, каб зламаць яго праекцый.\nАле калі Тэхналагічная сінгулярнасці можа здарыцца, гэта будзе. Нават калі ўсе ўрада свету павінны былі зразумець, "пагроза" і быць у смяротным страху ён, прагрэс у дасягненні мэты будзе працягвацца. У фантастыцы, былі гісторыі законы забараняюць будаўніцтва "машыны ў форме розум чалавека" . На самай справе, канкурэнтная перавага - эканамічнай, ваеннай, нават мастацкія - кожнага загадзя ў аўтаматызацыі настолькі пераканаўчым, што прыняцце законаў, якія маюць або звычаі, якія забараняюць такія рэчы проста запэўнівае, што хто-то іншы атрымаць іх у першую чаргу. Эрык Дрекслер  падала ўражлівыя разуменне аб тым, як далёка тэхнічнага ўдасканалення можа ісці. Ён згодзен з тым, што звышчалавечыя інтэлекту будуць даступныя ў найбліжэйшай будучыні - і што такія прадпрыемствы прадстаўляюць пагрозу для чалавечай статус-кво. Але Дрекслер сцвярджае, што мы можам ўкласці такія Transhuman прылад у правілах ці фізічнае ўтрыманне такіх, што іх вынікі могуць быць разгледжаны і бяспечна выкарыстоўваць. Гэта ultraintelligent машыны IJ Добра, з дозай асцярогай. Я сцвярджаю, што заключэнне непарыўна непрактычна. У выпадку фізічнага утрыманьня: Уявіце, што вы абмежаваныя ў ваш дом толькі з абмежаваным доступам да дадзеных на вуліцу, да сваіх гаспадароў. Калі гэтыя думкі майстра ў памеры - кажу, - у мільён разоў павольней, чым вы, мала хто сумняваецца, што на працягу года (час), вы маглі прыдумаць "карысныя парады", якія дарэчы вас свабоднымі. (Я называю гэта "хуткае мысленне" форма суперинтеллект "слабых superhumanity". Такія "слаба звышчалавечыя" асобы, магчыма, запісаць у некалькі тыдняў па-за часам. "Моцная superhumanity" будзе больш, чым моцна падвысіць тактавую частату на чалавечага ўзроўню розуму. Цяжка сказаць дакладна, што "моцны superhumanity" будзе заўгодна, але розніца, як уяўляецца, глыбокія. Уявіце, сабака ўвазе на вельмі высокай хуткасці. б тысячы гадоў сабачага жыцця дадаць да любога чалавечага разумення ? (Зараз, калі сабака ўвазе былі спрытна перамантаваць і _then_ працаваць на высокай хуткасці, мы маглі б бачыць нешта іншае....) Большасць спекуляцый пра суперинтеллект здаецца, заснаваныя на слаба звышчалавечыя мадэль. Я лічу, што нашы лепшыя здагадкі аб пасадзе -асаблівасць свету можна атрымаць, думаючы аб прыродзе моцных superhumanity. Я вярнуся да гэтага пазней у артыкуле).\nІншы падыход да Drexlerian ўтрымання пабудаваць _rules_ ў розуме ствараецца звышчалавечыя сутнасці (законаў Азімава). Я думаю, што выкананне правілаў досыць строгім, каб быць у бяспекі будзе таксама вырабляць прылады, чыя здольнасць была відавочна саступае неабмежаванай версіі (і так чалавечыя канкурэнцыі будзе спрыяць развіццю гэтых больш небяспечныя мадэлі). Тым не менш, мара Азімаў з'яўляецца выдатным адно: Уявіце сабе, паслухмяная раба, які ў 1000 раз свае магчымасці ва ўсіх адносінах. Уявіце сабе істота, якое можа задаволіць усе Вашы бяспечнай пажадае (незалежна ад таго, што сродкі) і яшчэ 99,9% свайго часу вольнага для іншых відаў дзейнасці. Там будзе новая Сусвет, якую мы ніколі не разумеў, але напоўнены добразычлівы багоў (хоць адзін з _my_ пажаданні могуць стаць адным з іх). Калі асаблівасць не можа быць папярэджана ці абмяжоўваецца, так жа, як дрэнна можа пасля правах эпохі быць? Ну... даволі дрэнна. Фізічнага вымірання чалавечай расы з'яўляецца адной з магчымасцяў. (Або, як Эрык Дрекслер паклаў яго нанатэхналогій: Улічваючы ўсё, што такая тэхналогія можа зрабіць, магчыма, урада проста вырашылі, што яны больш не грамадзяне маюць патрэбу). Аднак фізічнае выміранне не можа быць страшная магчымасць. Зноў жа, аналогія: Падумайце аб розных спосабах, якімі мы звязаны з жывёламі. Некаторыя з грубай фізічнай злоўжывання непраўдападобным, але.... У свеце пасля правах там будзе па-ранейшаму шмат нішаў, дзе чалавечы эквівалент аўтаматызацыі б пажадана: ўбудаваных сістэм аўтаномнага прылады, самасвядомасцю дэманаў у ніжняй функцыянавання вялікіх sentients. (Моцна звышчалавечыя выведкі, верагодна, будзе таварыства розуму  з некаторымі вельмі кампетэнтныя кампанентаў.) Некаторыя з гэтых чалавечых эквівалентаў могуць быць выкарыстаны для не больш, чым лічбавай апрацоўкі сігналу. Яны будуць больш падобная на кітоў, чым у людзей. Іншыя могуць быць вельмі чалавечага тыпу, але з аднабаковым, _dedication_, што б змясціць іх у псіхіятрычную бальніцу ў нашу эпоху. Хоць ні адно з гэтых істот можа быць з плоці і крыві людзей, яны могуць быць бліжэйшым рэчы ў новую сераду, што мы называем чалавечым цяпер. (IJ Добрае што-небудзь сказаць пра гэта, хоць на гэтым познім рада можа быць спрэчным: добра  прапаноўваецца "Мэта-залатое правіла", якія маглі б перафразаваць як "Стаўцеся да сваіх падначаленых, як вы будзе разглядацца вашым начальства. "Гэта выдатна, парадаксальная ідэя (і большасць маіх сяброў не веру ў гэта), паколькі тэарэтыка-гульнявой выйгрышу так цяжка сфармуляваць. Але калі б мы маглі прытрымлівацца яму, у нейкім сэнсе, што маглі б сказаць што-то пра праўдападобнасці такога дабра ў гэтым свеце.) я сцвярджаў вышэй, што мы не можам прадухіліць сінгулярнасці, што яго прыход, непазбежным следствам людзі "натуральнага канкурэнтаздольнасці і магчымасці, закладзеныя ў тэхналогію. І ўсё ж... Мы ініцыятараў. Нават самыя буйныя лавіны выкліканыя дробязяў. Мы маем права ствараць пачатковыя ўмовы, каб усё адбылося такім чынам, што менш варожа, чым іншыя. Вядома (як з пачаткам лавіны), яно не можа быць ясна, што права кіруючых падштурхнуць на самай справе:\n_Другие Шляхі да Singularity: інтэлект Amplification_ Калі людзі кажуць аб стварэнні нечалавеча разумныя істоты, яны, як правіла, прадстаўляючы праект ІІ. Але як я ўжо адзначыў у пачатку гэтага артыкула, Ёсць іншыя шляхі да superhumanity. Камп'ютэрныя сеткі і чалавек-кампутар інтэрфейсы здаецца больш прызямлёныя, чым А. І., і ўсё ж яны могуць прывесці да Singularity. Я называю гэта кантрасны падыход выведкі узмацненнем (IA). І. А. з'яўляецца тое, што ідзе вельмі натуральна, у большасці выпадкаў нават не прызналі яго распрацоўшчыкі, які ён ёсць. Але кожны раз, калі нашы магчымасці доступу да інфармацыі і данесці яе да іншых паляпшаецца, у пэўным сэнсе мы дасягнулі больш, чым прыродны розум. Нават цяпер, каманда кандыдат чалавека і добры кампутар рабочай станцыі (нават па-за чыстых працоўных станцый!) Маглі б, верагодна, макс любы пісьмовы тэст інтэлекту ў існаванні. І вельмі верагодна, што І. з'яўляецца значна прасцей шлях да дасягненню superhumanity, чым чысты ІІ. У людзей, складаных праблем развіцця ўжо вырашаны. Будаўніцтва знутры самі павінны быць прасцей, чым высветліць, першае, што мы на самой справе і тое будаўнічыя машыны, якія ўсё гэта. І ёсць па меншай меры магчымыя прэцэдэнтам для такога падыходу. Кернс-Сміт  выказаў здагадку, што біялагічная жыццё, магчыма, пачалі, як дадатак да яшчэ больш прымітыўнай жыцця на аснове крышталічнага росту. Лін Маргуліс  зрабіла пераканаўчыя аргументы на карысць меркавання, што мутуализм з'яўляецца вялікай рухаючай сілай у эвалюцыі. Звярніце ўвагу, што я не прапаную, што А. І. даследаванні ігнараваць ці менш фінансавання. Што адбываецца з ІІ часта маюць прыкладання ў І.А., і наадварот. Я мяркую, што мы прызнаем, што ў навукова-даследчай сеткі і інтэрфейс ёсць што-то гэтак жа глыбокай (і патэнцыйных дзікіх), як штучны інтэлект. З гэтымі словамі разумення, мы можам убачыць праекты, якія не так непасрэдна прымяняцца як звычайныя інтэрфейсу і працы па праектаванню сеткі, але якія служаць для прасоўвання нас да асаблівасць ўздоўж шляху IA.\nВось некалькі магчымых праектаў, якія набываюць асаблівае значэнне, улічваючы пункт гледжання І. А.: Аб чалавек / кампутар каманды аўтаматызацыі: Вазьміце праблемы, якія звычайна лічацца чыста машыннага рашэнні (як ўзгорка узыходжання праблемы), і распрацоўваць праграмы і інтэрфейсы, якія прымаюць Перавага чалавека "інтуіцыі і наяўных апаратных сродкаў кампутара. Улічваючы ўсё bizarreness шматмерных ўзгорка узыходжання праблемы (і акуратныя алгарытмы, якія былі распрацаваны для іх рашэння), там могуць быць некаторыя вельмі цікавыя экспазіцыі і кантролю сродкаў, якія прадстаўляюцца ў чалавечым члена каманды. O Распрацоўка чалавека / кампутар сімбіёз ў мастацтве: Камбінат графічных магчымасцяў пакалення сучасных машын і эстэтычнай адчувальнасці чалавека. Вядома, было велізарная колькасць даследаванняў, у распрацоўцы сродкаў вылічальнай тэхнікі для мастакоў, як працоўныя зберажэнні сродкаў. Я прапаную, што мы відавочна імкнуцца да большай зліцця кампетэнцыі, што мы відавочна прызнаць сумесны падыход, што гэта магчыма. Карл Сімс  зрабіў выдатную працу ў гэтым кірунку. Аб Дазволіць чалавека / каманд кампутара на шахматныя турніры. У нас ужо ёсць праграмы, якія могуць гуляць лепш, чым амаль усе людзі. Але, як шмат працы было зроблена аб тым, як гэтая сіла можа быць выкарыстаная чалавекам, каб атрымаць што-то яшчэ лепш? Калі такіх каманд было дазволена па крайняй меры ў некаторых шахматных турніраў, яна магла б станоўчы ўплыў на даследаванні сярод іншага, што дазваляе кампутараў у турнірах былі для адпаведнай нішы ў ІІ. O Распрацоўка інтэрфейсаў, якія дазваляюць камп'ютэру і доступу да сеткі, не патрабуючы чалавечага быць прывязаным да адной кропцы, седзячы перад кампутарам. (Гэта адзін з аспектаў сярод іншага, што падыходзіць так добра з вядомымі эканамічнымі перавагамі, што шмат намаганняў, ужо выдаткаваў на гэта.) O распрацаваць больш сіметрычных сістэм падтрымкі прыняцця рашэнняў. Папулярныя даследаванні / прадукту вобласці ў апошнія гады сістэмы падтрымкі прыняцця рашэнняў. Гэта з'яўляецца адной з формаў І.А., але можа быць занадта сканцэнтравана на сістэмах, якія прароцкім. Наколькі праграма дае карыстачу інфармацыю, павінна быць ідэя карыстальнік дае праграме кіраўніцтва. O Выкарыстаньне лакальнай сеткі, каб зрабіць чалавечую каманд, якія сапраўды працуюць (гэта значыць, з'яўляюцца больш эфектыўнымі, чым іх кампаненты членаў). Як правіла, гэта вобласці "групавой", ужо вельмі папулярных камерцыйных пераследу. Змену пункту гледжання тут будзе разглядаць групавой дзейнасці, як спалучэнне арганізма. У нейкім сэнсе, гэтая прапанова можна разглядаць як мэта вынаходствы "Рэгламент работы" для такіх аперацый камбінацыі. Напрыклад, фокус-групы могуць быць больш лёгка падтрымліваць, чым у класічнай пасяджэнняў. Экспертыза асобных чалавечых членаў можа быць ізаляваная ад эга такія пытанні, што ўклад розных членаў арыентавана на каманды праекта. І, вядома, агульныя базы дадзеных могуць быць выкарыстаны значна больш зручна, чым у звычайных аперацый камітэта. (Майце на ўвазе, што гэта прапанова накіравана на каманду аперацый, а не палітычныя мітынгі. У палітычнай абстаноўцы, аўтаматызацыі, апісаныя вышэй, проста захаванне сілы асоб, якія прымаюць правілы!) Аб пралом ва ўсім свеце Інтэрнэт як чалавечае камбінацыя / станка. З усіх элементаў у спісе, прагрэс у гэтым ідзе хуткім і можа працаваць з намі ў Singularity, перш чым што-небудзь яшчэ. Улада і ўплыў нават сучасных Інтэрнэт значна недаацэнены. Напрыклад, я думаю, што нашы сучасныя кампутарныя сістэмы будуць ламацца пад цяжарам сваіх уласных складанасці, калі б не было краю, што USENET "групавы розум" дае сістэмнае адміністраванне і падтрымку людзей!) Вельмі анархіі ва ўсім свеце чыстага развіцця сведчыць аб яго патэнцыяле. Як падлучэння і прапускную здольнасць і памер архіва і прадукцыйнасці кампутара усё павялічваецца, мы бачым нешта накшталт  бачанне Лін Маргуліс "біясферы як дадзеныя працэсары прайграваюцца, але ў мільён разоў большую хуткасць і з мільёнамі чалавечых інтэлектуальных агентаў (сябе).\nПрыведзеныя вышэй прыклады ілюструюць даследаванне, якое можа быць зроблена ў кантэксце сучасных дэпартаментаў па інфарматыцы. Ёсць і іншыя парадыгмы. Напрыклад, вялікая частка працы ў вобласці штучнага інтэлекту і нейронных сетак выйграюць ад больш цеснай сувязі з біялагічнай жыцця. Замест таго каб проста спрабаваць мадэляваць і зразумець біялагічную жыццё з кампутарамі, даследаванні могуць быць накіраваны на стварэнне кампазітных сістэм, заснаваных на біялагічнай жыцця для кіраўніцтва або для забеспячэння функцый, якія мы не разумеем досыць добра, але для рэалізацыі на апаратным узроўні. Даўнюю мару навуковай фантастыкі мела месца прамая мозгу кампутарных інтэрфейсаў  . У самой справе, ёсць пэўная праца, што можна зрабіць (і было зроблена) ў гэтай вобласці: "Аб пратэзаванне канечнасцяў тэмы прамога камерцыйнага прымянення. Нерв да крэмнію пераўтваральнікі могуць быць зробленыя . Гэта цікава, бліжэйшы крок да прамых communcation. Аб Падобныя прамыя спасылкі ў мозг можа быць дасягальна, калі хуткасць нізкая: для чалавечага навучання гнуткасць, фактычныя мэты нейронаў мозгу, магчыма, не павінны быць сапраўды абраны. Нават 100 біт у секунду было б вельмі карысным для інсульту ахвяр, якія інакш былі б абмежаваныя кіраваны з дапамогай меню інтэрфейсу. Аб Падключэнне да аптычнай ствол мае патэнцыял для паласы прапускання 1 Мбіт у секунду або каля таго. Але для гэтага нам неабходна ведаць дробнамаштабных архітэктуры гледжання, і мы павінны паставіць велізарную сетку электродаў з вытанчанай дакладнасцю. Калі мы хочам, каб нашы сувязі высокай прапускной здольнасці, каб быць _В addition_ да таго, што шляхі ўжо прысутнічаюць у мозгу, праблема становіцца значна больш цяжкімі. Проста прыліпання сеткі з высокай прапускной здольнасцю прыёмнікаў ў мозг, вядома, не зробіць гэтага. Але выкажам здагадку, што з высокай прапускной здольнасцю сеткі прысутнічалі ў той час як структура мозгу была фактычна стварэнне, як эмбрыён развіваецца. Гэта прадугледжвае: O эмбрыёнаў Эксперыменты на жывёл. Я б не стаў разлічваць на поспех ІА ў першыя гады такія даследаванні, але дае развіваюцца мазгі доступ да складаным мадэлявання нейронных структур можа быць вельмі цікава людзям, якія вучацца як эмбрыянальнага мозгу развіваецца. У доўгатэрміновай перспектыве, такія эксперыменты могуць вырабляць жывёл з дадатковымі шляхамі сэнс і цікавыя інтэлектуальныя здольнасці.\nПершапачаткова я спадзяваўся, што гэтая дыскусія ІА б даць некаторыя выразна бяспечнага падыходу да Singularity. (У рэшце рэшт, І. дазваляе нашым удзелам у якім-то трансцэндэнтнасці.) Нажаль, аглядаючыся на гэтыя прапановы І. А., усё, што я ўпэўнены ў тым, што яны павінны ўлічваць, што яны могуць даць нам больш магчымасцяў. Але што тычыцца бяспекі... Ну, некаторыя з прапаноў трохі жудасны на твары. Адзін з маіх неафіцыйных аглядальнікаў адзначылі, што І. А. для асобных людзей, стварае даволі злавесную эліту. Мы, людзі, мільёны гадоў эвалюцыйнага багажу, што робіць нас сувязі канкурэнцыі ў смяротнай святла. Значная частка гэтай забойнай не могуць быць неабходныя ў сучасным свеце, той, дзе прайгралі ўзяць на сябе пераможцаў трукі і coopted ў пераможцаў прадпрыемстваў. Істота, якое было пабудавана _de novo_ можна было б зрабіць значна больш дабраякасных асобай аднаго з ядром на аснове ікол і кіпцюр. І нават эгалітарнай ўяўленне аб Інтэрнэце, які прачынаецца разам з усім чалавецтвам можна разглядаць як кашмар . Праблема не ў тым, што асаблівасць ўяўляе сабой проста праходзяць чалавецтва ад цэнтра дзіўна, але што яна супярэчыць некаторым з нашых найбольш глыбока укаранелыя паняцці быцця. Я думаю, што пільны погляд на паняцце моцнай superhumanity можна паказаць, чаму гэта так. _Strong Superhumanity і лепшае, што мы можаце задаць for_ Выкажам здагадку, мы маглі б адаптаваць Singularity. Выкажам здагадку, мы маглі б дасягнуць нашых самых экстравагантных надзей. Што ж тады б мы просім: што людзі самі сталі б свае пераемнікі, што ўсё, што адбываецца несправядлівасць будзе стрымлівацца нашы веды аб нашых каранях. Для тых, хто застаўся без змен, мэта будзе дабраякаснай лячэння (магчыма, нават даючы спыніцца-задніцы з'яўленне быць гаспадарамі богападобнымі рабоў). Гэта можа быць залатой стагоддзе, які таксама ўдзельнічае прагрэсу (overleaping бар'ер стэнты's). Неўміручасць (або па крайняй меры жыцця да тых часоў, як мы можам зрабіць сусвету выжыць  ) будзе дасягнута.\nАле ў гэтым яркіх і добрых свету, філасофскія праблемы самі сталі палохаць. Ўвазе, што застаецца на той жа магутнасці не можа жыць вечна, а пасля некалькіх тысяч гадоў яна будзе выглядаць як паўтараюцца завесы стужкі, чым чалавек. (Найбольш астуджэння карціна, якую я бачыў гэтага ў .) Каб жыць бясконца доўга, сам розум павінен расці... і калі ён становіцца досыць вялікі, і азіраецца..., Што спачуванне гэта можа мець з душой, што ён быў першапачаткова? Вядома позні час было бы ўсё арыгінал, але так значна больш. І таму нават для чалавека, Кэрнс-Сміт (або Лін Маргуліс) паняцце новага жыцця расце паступова з старой яшчэ павінны быць сапраўднымі. Гэтая "праблема" пра бессмяротнасць прыходзіць у значна больш непасрэдным чынам. Паняцце эга і самасвядомасці была асновай цвярозы рацыяналізм апошнія некалькі стагоддзяў. Але цяпер паняцце самасвядомасці знаходзіцца пад атакай з штучных людзей выведкі ("самасвядомасць і іншыя памылкі"). Узмацненне разведкі падрывае важнасць эга з другога боку. Пасля Singularity свету будзе ўключаць надзвычай высокую прапускную здольнасць сетак. Галоўнай асаблівасцю моцна звышчалавечыя асоб, верагодна, будзе іх здольнасць размаўляць з зменнай паласой, у тым ліку значна вышэй, чым словы або пісьмовыя паведамленні. Што адбываецца, калі часткі эга можа быць скапіяваная і аб'ядналіся, калі памер selfawareness можа расці або скарачацца, каб адпавядаць характары разгляданых задач? Гэтыя істотныя рысы моцнага superhumanity і Singularity. Думаючы пра іх, пачынаеш адчуваць, як па сутнасці дзіўна і незвычайна пасля правах эпохі будзе - _no як бы разумна і лагодна гэта даведзена да be_. З аднаго кута, бачанне падыходзіць многія нашы шчаслівыя мары: месца бясконцым, дзе мы сапраўды можам даведацца адзін аднаго і зразумець найглыбейшыя тайны. З іншага боку, гэта шмат, як у горшым выпадку я прадстаўляў раней у гэтым дакуменце. Што сапраўды пункту гледжання? На самай справе, я думаю, што новая эра проста занадта розныя, каб упісацца ў класічныя рамкі дабра і зла. Гэта кадр заснаваная на ідэі ізаляванага, нязменнае розумы звязаныя слабымі, нізкай bandwith спасылкі. Але _does_ пасля Singularity Свет, прыдатны з вялікімі традыцыямі змяненні і супрацоўніцтва, якая пачалася ўжо даўно (магчыма, нават да ўзнікнення біялагічнай жыцця). Я думаю, што _are_ паняцці этыкі, якія будуць прымяняцца ў такую эпоху. Даследаванні І. А. і высокай прапускной здольнасці сувязі павінны палепшыць гэта разуменне. Я бачу толькі пробліскі гэтага цяпер, у мэта-залатое правіла Гуда, магчыма, у правілы для распазнавання сябе ад іншых на аснове прапускной здольнасці злучэння. І ў той час як розум і самастойна будзе значна больш лабільны, чым у мінулым, многае з таго, мы цэнім (веды, памяць, мысленне) ніколі не павінны быць страчаныя. Я думаю, што Фрыман Дайсон ён мае рацыю, калі кажа : "Бог ёсць тое, што розум, калі ён выйшаў за межы маштаб нашага разумення."\n[Я хацеў бы падзякаваць Джона Кэрала з Сан-Дыега дзяржаўны універсітэт і Говарда Дэвідсана з Sun Microsystems для абмеркавання праект версіі гэтай працы са мной.] _Annotated Крыніц [і выпадковыя заклік да бібліяграфічныя даведкі] _  Alfvйn, Ханес, пісьмова як Улоф Джоеннесон, _The канца чалавекам? _, прэміі Кнігі, 1969 раней апублікаваны ў "Аповесці аб вялікай кампутар", баязлівы-McCann, у перакладзе з кнігай аўтарскіх 1966 Альберт Bonniers Forlag AB з ангельскім перакладам аўтарскіх 1966 года Віктар Gollanz, ТАА\n Андэрсан, Пол, "Каралі Хто Die", _If_ сакавіка 1962 года, стр.8-36. Друкуецца ў _Seven Conquests_, Пол Андэрсан, М. Ко, 1969.\n Барроу, Джона Д. і Фрэнк Дж. Типлер, _The Антропны космологического Principle_, Oxford University Press, 1986.\n Мядзведзь, Грег, "Blood Music", _Analog Фантастыка-Навука Fact_ чэрвені 1983. Пашыраная у раман _Blood Music_, Морроу, 1985\n Кэрнс-Сміт, AG, _Seven Ключы да Паходжанне Life_, Cambridge University Press, 1985.\n Конрад, Майкл _et al._, "На шляху да штучны мозг", _BioSystems_, vol23, pp175-218, 1989.\n Дрекслер, Эрык К., _Engines з Creation_, якары Прэса / Doubleday, 1986.\n Дайсон, Фрымен, _Infinite ва ўсіх Directions_, Harper & & Row, 1988.\n Дайсон, Фрыман, "Фізіка і біялогія ў адкрытай Сусвету", _Review сучаснага Physics_, том 51, pp447-460, 1979.\n Добра, IJ, "Спекуляцыі ў дачыненні першай Ultraintelligent машыны", у _Advances ў Computers_, тым 6, Франц Л. Alt і Морыс Рубінаў, EDS, РР31-88, 1965, М.: Свет.\n Добра, IJ, [Дапамажыце! Я не магу знайсці крыніца Мэта-залатое правіла Добра, хоць я ясна ўспаміны аб слуханні аб гэтым калі-то ў 1960-х гадоў. Дзякуючы дапамозе сеткі, я знайшоў спасылкі на шэраг звязаных з ім элементаў. Г. Гары Стайн і Эндру Хэйлі пісаў пра metalaw як могуць быць звязаныя з іншапланецянамі: Г. Гары Стайн, "як паводзіць сябе з іншапланецянамі... або ваш сусед", _Analog навукі Факт-Навука Fiction_ лютага, 1980, p39 -47.]\n Герберт, Фрэнк, _Dune_, Berkley Books, 1985. Аднак, гэты раман быў па частках у _Analog Фантастыка-Навука Fact_ ў 1960-х гадоў.\n Ковач, GTA _et al._, "Рэгенерацыя Микроэлектродные Array для перыферыйных нерваў Запіс і стымуляванне", _IEEE Здзелкі па биомедицинской Engineering_, V 39, N 9, стр. 893-902.\n А. Маргуліс, Лін і Dorion Саган, _Microcosmos, чатыры мільярды гадоў эвалюцыі ад нашых мікробнай Ancestors_, сустрэчы на вышэйшым узроўні кнігі, 1986.\n Мінскі, Марвін, _Society з Mind_, Сайман і Шустэр, 1985.\n Моравеца, Ганс, _Mind Children_, Гарвардскага універсітэта, 1988.\n Нивен, Лары, "Этыка Madness", _If_ красавіку 1967 г., РР82-108. Друкуецца ў _Neutron Star_, Лары Нивен, Ballantine Books, 1968.\n Пенроуз Р. Новы Mind_ _The імператара, Oxford University Press, 1989.\n Плат, Чарльз, прыватнае паведамленне.\n Расмусэн, С. _et al._, "Вылічальныя Connectionism ў Нейроны: Мадэль цитоскелета аўтаматаў Subserving нейронных сетак", у _Emergent Computation_, Стэфані Форэст, рэдактар, p428-449, MIT Press, 1991..\n Серл, Джон Р., "Minds, мазгі, і праграм", у _The Паводніцкія і мозгу Sciences_, т.3, Прэс Кембрыджскага універсітэта, 1980. Эсэ перадрукаваныя ў _The Mind's I_, пад рэдакцыяй Р. Дуглас Хофштадтер і Даніэль С. Деннет, Basic Books, 1981. Гэта перавыданне змяшчае выдатную крытыку эсэ Сирл.\n Sims, Карл, "Інтэрактыўныя Эвалюцыя дынамічных сістэм", мысленне Machines Corporation, Technical Report Series (апублікаваны ў _Toward Практыка аўтаномных сістэм: Працы Першай еўрапейскай Cnference па штучным Life_, Парыж, MIT Press, снежань 1991 года.\n Стейплдон, Олаф, _The Starmaker_, Berkley Books, 1961 (але ад наперад, верагодна, напісана да 1937)\n стэнты, Гюнтэр С., _The прышэсце Залатога Века. Выгляд Канец Progress_, Натуральная гісторыя Прэс, 1969\n Суэнвик Майкл, _Vacuum Flowers_, прадстаўлены па частках ў навуковай фантастыцы _Isaac Азімава Magazine_ сьнежня 1986. (?) -. лютага 1987 года перавыдадзены Ace Books, 1988\n Thearling, Курта, "як мы будзем. пабудаваць машыну, якая думае ", семінар на мысленне Machines Corporation. асабістага зносін.\n Улам С., Даніну Джон фон Нэйман, _Bulletin Амерыканскага матэматычнага Society_, том 64, № 3, частка 2 мая 1958 года, Р1-49\n. Виндж, Вернор, "Кніжны чарвяк, бяжы!", _Analog_ сакавіка 1966 г., РР8-40. перадрукаваныя ў _True імёны і іншыя Dangers_, Вернор Виндж, Baen Books, 1987\n. Виндж, Вернор, "сапраўдныя імёны", _Binary зоркі Колькасць 5_, Dell, 1981. Друкуецца ў _True імёны і іншыя Dangers_, Вернор Виндж, Baen Books, 1987\n. Виндж, Вернор, першае слова, _Omni_, студзень 1983, стар 10. </PRE>\nPublished (Last edited): 11-12-2012 , source: http://www-rohan.sdsu.edu/faculty/vinge/misc/singularity.html


Горацкія актывісткі наведалі Гдыню\nПа запрашэнні няўрадавых арганізацыяў Польшчы некалькі жанчынаў Горак наведалі прыморскую Гдыню, дзе сустрэліся з кіраўніцтвам гораду і прадстаўнікамі сацыяльных службаў. Прымалі візіцёраў Юліта Банаскевіч і Пётр Крахулец, даўнія сябры грамадскіх дзеячаў нашага гораду.\nСвежае паветра і шум прыбою не заміналі жанчынам сустрэцца з мэрам Гдыні, які на радасць прысутных распавёў, што да яго горадам кіравала жанчына. Кіраўнік муніцыпалітэту падзяліўся сакрэтамі сваёй работы, адзначыў дасягнутае, падзяліўся планамі.\nНаступным пунктам візіту стаў клуб “Інтэграцыя”, які аказвае падтрымку мясцовым інвалідам. Цікавай была і сустрэча з дэпутаткай гарадскога Савету (Сейму) па спорце. Жанчына прызналася, што асабліва не захаплялася спортам і толькі калі ўзначаліла гэты накірунак у Гдыні, зразумела ўсе перавагі здаровага ладу жыцця.\nУ Цэнтры Жуаны Хацук (дваццацігадовай дзяўчыны, якая ўжо таксама дэпутатка і вядомая на ўсю Гдыню грамадская актывістка) можна было даведацца пра тое, якая дапамога аказваецца дзецям з бедных сем’яў гораду. А пачалося ўсё толькі два гады таму, калі Жуана разам са сваім прыяцелем вырашыла стварыць цэнтр, у якім бы дзеці з маламаёмасных сем’яў маглі бавіць час пасля школы, рыхтаваць разам урокі і гуляць у спартовыя гульні.\nАпошнім пунктам вандроўкі стала гімназія №4, дзе школьнікі захапляюцца вандроўкамі па Еўропе. Цэлы год па суботах, калі няма заняткаў і кожны па жаданні можа наведаць школу, яны вывучаюць гісторыю і культуру краіны, у якую збіраюцца сёлета. Напрыканцы навучальнага году ўсе здаюць тэст, лепшыя едуць у вандроўку бясплатна. Гэтак, шкаляры ўжо наведалі Францыю і Італію, налета паедуць у Грэцыю.\nГорацкія актывісткі спадзяюцца, што ўбачанае можна будзе калі-небудзь рэалізаваць у Горках.


03 снежня 2020, 13:52\n3 снежня, Мінск /Кар. БЕЛТА/. Футбалісты "Краснадара" атрымалі першую перамогу ў групавым этапе Лігі чэмпіёнаў, адолеўшы ў пятым туры на сваёй арэне французскі "Рэн" - 1:0, паведамляе карэспандэнт БЕЛТА.\nУ першым тайме гульні ў Краснадары гаспадары мелі некалькі добрых магчымасцей для ўзяцця варот, але не змаглі іх выкарыстаць. Пасля перапынку гульня праходзіла па тым жа сцэнарыі, і на 71-й мінуце Маркус Берг усё ж паразіў вароты гасцей. Капітан "Краснадара" беларускі абаронца Аляксандр Мартыновіч правёў увесь матч. Дзякуючы гэтай вікторыі, краснадарская каманда набрала 4 ачкі і зарабіла пуцёўку ў плэй-оф Лігі Еўропы. У другім паядынку сустракаліся два клубы, якія ўжо забяспечылі сабе выхад у 1/8 фіналу Лігі чэмпіёнаў - іспанская "Севілья" ў сябе дома пацярпела разгромнае паражэнне ад англійскага "Чэлсі" з Лондана - 0:4. Становішча каманд у групе Е: "Чэлсі" - 13, "Севілья" - 10, "Краснадар" - 4, "Рэн" - 1.\nРэзультаты гульняў 5-га тура ў астатніх групах чэмпіёнскай Лігі:\nА - "Лакаматыў" (Масква) - "Зальцбург" - 1:3, "Атлетыка" (Мадрыд, Іспанія) - "Баварыя" (Мюнхен, Германія) - 1:1. Становішча каманд: "Баварыя" - 13 ачкоў, "Атлетыка" - 6, "Зальцбург" - 4, "Лакаматыў" - 3.\nВ - "Шахцёр" (Данецк, Украіна) - "Рэал" (Мадрыд, Іспанія) - 2:0, "Барусія" (Менхенгладбах) - "Інтэр" (Мілан, Італія) - 2:3. Становішча каманд: "Барусія" - 8, "Шахцёр" - 7, "Рэал" - 7, "Інтэр" - 5.\nС - "Порту" (Партугалія) - "Манчэстэр Сіці" (Англія) - 0:0, "Марсэль" (Францыя) - "Алімпіякос" (Пірэй, Грэцыя) - 2:1. Становішча каманд: "Манчэстэр Сіці" - 13, "Порту" - 10, "Алімпіякос" - 3, "Марсэль" - 3.\nD - "Ліверпуль" (Англія) - "Аякс" (Амстэрдам, Нідэрланды) - 1:0, "Аталанта" (Бергама, Італія) - "Мідцьюлан" (Хернінгу, Данія) - 1:1. Становішча каманд: "Ліверпуль" - 12, "Аталанта" - 8, "Аякс" - 7, "Мідцьюлан" - 1.\nF - "Барусія" (Дортмунд, Германія) - "Лацыа" (Рым, Італія) - 1:1, "Бруге" (Бельгія) - "Зеніт" (Санкт-Пецярбург, Расія) - 3:0. Становішча каманд: "Барусія" - 10, "Лацыа" - 9, "Бруге" - 7, "Зеніт" - 1.\nG - "Ювентус" (Турын, Італія) - "Дынама" (Кіеў, Украіна) - 3:0, "Ферэнцварош" (Будапешт, Венгрыя) - "Барселона" (Іспанія) - 0:3. Становішча каманд: "Барселона" - 15, "Ювентус" - 12, "Дынама" - 1, "Ферэнцварош" - 1.\nН - "Істанбул" (Турцыя) - "Лейпцыг" (Германія) - 3:4, "Манчэстэр Юнайтэд" (Англія) - "Пары Сен-Жэрмен" (Францыя) - 1:3. Становішча каманд: "Манчэстэр Юнайтэд" - 9, "Пары Сен-Жэрмен" - 9, "Лейпцыг" - 9, "Істанбул" - 3.\nСустрэчы заключнага тура групавога этапу пройдуць 8 і 9 снежня. У 1/8 фіналу чэмпіёнскай Лігі выйдуць па дзве лепшыя каманды з васьмі квартэтаў. Клубы, якія зоймуць трэція месцы, прадоўжаць выступленне ў 1/16 фіналу другога па рангу кантынентальнага турніру - Лізе Еўропы.-0-\nВенгерскія гандбалісты перамаглі бразільцаў на чэмпіянаце свету\nФОТАФАКТ: У Мінску праходзіць рэспубліканская ўніверсіяда па лёгкай атлетыцы\nФОТАФАКТ: У Гродне прайшлі спаборніцтвы сярод дзяцей і падлеткаў "Залатая шайба 2021"


КАЛЯДЫ Ў ЛАППЕЕНРАНТА - АДПАЧЫНАК - 2020\nКалядныя кірмашы, святочныя канцэрты і конкурсы для дзяцей, пачастункі для дарослых - Каляды ў Лаппеенранта ўжо пачынаецца.\nНа галоўнай вуліцы\nВядома, Каляды ў горадзе пачынаецца з масавых гулянняў. На вуліцы Олекса горада Лаппеенранта ў гэтым годзе будзе стаяць каля 20 намётаў, дзе можна будзе купіць вырабы ручной работы мясцовых рамеснікаў, а таксама паспрабаваць калядныя прысмакі і ўсякія святочныя дэлікатэсы. У такім рэжыме вуліца будзе працаваць з 15 па 23 снежня. Гэта першы год, калі адміністрацыя Лаппеенранта вырашыла правесці большую частку святочных мерапрыемстваў на гэтай вуліцы.\nТут жа, на галоўнай святочнай вуліцы можна будзе паглядзець інтэрактыўныя тэатральныя пастаноўкі, музычныя і танцавальныя выступы, частка з якіх будзе арганізавана студэнтамі Сайменского універсітэта прыкладных навук. І дарослым, і дзецям у гэтым годзе прапануюць паўдзельнічаць у майстар-класах па ўпрыгожванню калядных пернікаў і, вядома, сфатаграфавацца з Санта Клаўсам.\nНа Калядным вуліцы таксама можна будзе прагаласаваць за лепшага гноміка з васьмі фігурак, падрыхтаваных вучнямі пачатковых класаў школ Лаппеенранта.\nЧас працы каляднай вуліцы:\nпа буднях 10: 00-18: 00\nНядзеля 12: 00-16: 00\nРазам з Сантам\nСанта ў Лаппеенранта\nМногія мерапрыемствы, што не дзіўна, будуць звязаныя з Сантам. Так, 15 снежня, у апоўдні фінскі Дзед Мароз вымавіць святочную размова на вуліцы Олекса, а з двух дня ён пачне прымаць лісты і заказы на падарункі ў Цэнтральным парку. У суботу, 21 снежня, у гэтым жа парку ён працягне прымаць лісты з двух да чатырох дня. А яшчэ адна сустрэча з ім адбудзецца ў нядзелю на Каляднай вуліцы.\nТрадыцыйныя калядныя кірмашы, з якімі многія з вас ужо знаёмыя і якія праходзяць па ўсёй Фінляндыі, будуць таксама арганізаваны на Рынкавай плошчы і ў Крэпасці:\n30 лістапада - Калядны базар для ўсёй сям'і ў Доме Тасихина;\n7-8 снежня - Кірмаш ў Крэпасці (з 10 да 16 гадзін);\n14 снежня - Кірмаш Lions Club на Рынкавай плошчы (з 8 да 15 гадзін).\nТут вы зможаце купіць падарункі да зімовых святаў.\nНягледзячы на тое, што ўсе святочныя мерапрыемствы ў Лаппеенранта, прысвечаныя Калядам, будуць праводзіцца на фінскай мове, мы раім вам звярнуць асаблівую ўвагу на дзіцячую праграму: веданне фінскага ў гэтым выпадку неабавязкова, а задавальненне юныя наведвальнікі свята атрымаюць велізарнае:\n15 сьнежня: гульня па станцыях (з 13 да 16 гадзін) і заезд на цацачных конік (з 15 да 16 гадзін);\n20 сьнежня: Снежная дыскатэка (з 16 да 18 гадзін);\n21 сьнежня: гульня па станцыях (з 12 да 16 гадзін) і песенныя конкурсы для дзяцей (з 15 да 16 гадзін);\n22 сьнежня: гульня па станцыях (з 12 да 16 гадзін) і заезд на цацачных конік (з 14 да 16 гадзін).\nПарк зімовых забаў\nЯркім завяршэннем калядных гулянняў стане парк зімовых забаў Winter Action Park, дзе можна будзе пакатацца на санках, снегоходах і на сабачых запрэжках, зрабіць скульптуры са снегу і лёду і нават паабедаць ў традыцыйным фінскім чуме.\nПарк размешчаны побач з комплексам Holiday Club Saimaa ў рэгіёне Раух ў Лаппеенранта. Уваход у парк вольны.\nЗа каляднай праграмай іншых гарадоў сочыце ў нашых навінах: праграма Тампэрэ, кірмаш Тамперэ. Чакаецца інфармацыі і па іншых гарадах.\nГлядзіце відэа: DFS Makovička - 20. výročie (Студзень 2020).\nCopyright 2020 \_ Зялёны Гатэль \_ Каляды ў Лаппеенранта


Карпенка — Лукашэнку: Не прамахніся і ня стрэльні сабе ў лоб\n06 красавік 2015, 12:34\nГенадзь Карпенка стаіць каля мікрафону ў парлямэнцкай залі (архіўнае фота)\nРадыё Свабода публікуе фрагмэнты новай кнігі Сяргея Навумчыка «Дзевяноста пяты». У гэтым разьдзеле — пра падзеньне рэйтынгу Лукашэнкі, рост даверу да Пазьняка і дзеяньні прэзыдэнцкай адміністрацыі.\n22 лютага 95-га старшыня Вярхоўнага Савета Мечыслаў Грыб загадаў адключыць мікрафон у Зянона Пазьняка.\nСьпікеру не спадабаліся словы лідэра БНФ пра тое, што «у Ельцына рукі па локаць у крыві» пасьля ўвода войск у Чачню, і ня трэба было прымаць яго ў Менску з такім гонарам (назіральнікі адзначылі, што знакі павагі і меры бясьпекі ў сувязі зь візытам расейскага прэзыдэнта ў Менск прыкметна пераўзыходзілі тое, што рабілася ў часе візыту прэзыдэнта ЗША Біла Клінтана). Пазьняк расцаніў вынікі прыезду Ельцына як «захоп Расеяй беларускай дзяржавы».\nІ яшчэ лідэр парлямэнцкай апазыцыі сказаў, што «надышоў час ставіць пытаньне пра адказнасьць прэзыдэнта перад сваім народам і запускаць мэханізм адстаўкі».\nМагчыма, лёс Беларусі склаўся б іншым чынам, калі б замест адключэньня мікрафону старшыня Вярхоўнага Савета прыслухаўся да гэтай прапановы Пазьняка.\nНа той момант Лукашэнка даў дастаткова нагодаў, каб ня проста ўсумніцца ў ягонай здольнасьці абараняць інтарэсы незалежнай Беларусі — а зрабіць сур’ёзныя захады, каб спыніць імклівую, пазыцыя за пазыцыяй, здачу Беларусі Крамлю.\nНекалькімі месяцамі раней, увосень 94-га, я паставіў на сэсіі пытаньне аб стварэньні адмысловай парлямэнцкай камісіі для ацэнкі псыхічнага стану прэзыдэнта Рэспублікі Беларусь Аляксандра Лукашэнкі; прапанова не была падтрыманая большасьцю дэпутатаў. Але тыя крокі, якія рабіў новаабраны кіраўнік Беларусі (прычым зь першага дня свайго прэзыдэнцтва) не пакідалі сумневу: калі нешта ў дзеяньнях Лукашэнкі і можна патлумачыць нейкімі асаблівасьцямі псыхікі, дык гэта — прагу да ўлады^; а ўцягваньне ж Беларусі ў арбіту інтарэсаў Расеі было мэтанакіраваным і прадуманым працэсам.\n«Рэйтынг Лукашэнкі падае, а давер да Пазьняка расьце» — пад гэтым загалоўкам выйшла 18 студзеня 1995 г. інфармацыя ў газэце «Свабоды». «Вынікі сацыялягічнага дасьледаваньня красамоўна сьведчаць, што за апошнія месяцы рэйтынг прэзыдэнта Лукашэнкі зьнізіўся амаль удвая. Тым часам папулярнасьць Народнага Фронту і давер да ягонага лідэра Зянона Пазьняка ўстойліва растуць» — пісала газэта, спасылаючыся на апытаньне Беларускай сацыялягічнай службы «Грамадзкая думка». «Гэты праект ажыцьцяўляўся разам з рэдакцыяй „Советской Беларуссии“. Аднак пасьля зьмены кіраўніцтва газэты малаверагодна, што гэтыя зьвесткі будуць там надрукаваныя, — пісала „Свабода“. — Апытаньне праводзілася па прапарцыйна-квотавай выбарцы. Кожны раз апытваліся 1000 рэспандэнтаў у 55 населеных пунктах усіх абласьцей Беларусі. Выбаркай ахопленыя ўсе сацыяльна-дэмаграфічныя групы насельніцтва. Варта адзначыць той факт, што апошняе апытаньне было праведзенае ў пэрыяд 10-20 сьнежня — г. зн. яшчэ да зьяўленьня „белых плямаў“, пасьля якіх рэйтынг „галоўнага цэнзара“, на думку сацёлягаў, упаў зусім катастрафічна».\n(Меліся на ўвазе «белыя плямы» ў шэрагу газэтаў (у тым ліку і той жа «Советской Белоруссии»), калі па ўказаньню кіраўніка ўпраўленьня інфармацыі Аляксандра Фядуты — які, у сваю чаргу, выконваў распараджэньне кіраўніка прэзыдэнцкай адміністрацыі Леаніда Сініцына — з друку быў зьняты зачытаны на сэсіі Вярхоўнага Савета даклад дэпутата Апазыцыі БНФ Сяргея Антончыка аб карупцыі ў атачэньні прэзыдэнта. Усе дэпутаты ў Авальнай залі бачылі, як Лукашэнка выціраў сьлёзы. Але тое была хвілінная слабасьць: адразу пасьля выступу Лукашэнка распачаў жорсткі перасьлед Антончыка. Фядута падаў у адстаўку).\nЗа тыдзень да цытаванай публікацыі «Свабода» зьмясьціла інфармацыю з Берасьця, дзе таксама праводзілася апытаньне сацыялягічнай групай «Шчырасьць» на замову газэты «Брестский курьер». «Вынікі дасьледаваньня паказалі, што рэйтынг Лукашэнкі ўпаў амаль у 2 разы ў параўнаньні з папярэднім апытаньнем, якое праводзілася пасьля 100 дзён прэзыдэнцкага кіраваньня Лукашэнкі. У кастрычніку дзейнасьць прэзыдэнта цалкам ці з пэўнымі агаворкамі падтрымлівалі 46,4 % апытаных, а ў канцы году — 26%. Прычым толькі 6% (раней такіх было 12%) заявілі, што яны ва ўсім падтрымліваюць Лукашэнку» («Свабода», 11 студзеня 1995 г.).\nУ пачатку 95-га людзі яшчэ не баяліся выказаць сваю думку, парлямэнцкая апазыцыя, хаця і з куды большымі цяжкасьцямі, чым пры Шушкевічу-Кебічу, праводзіла сустрэчы з людзьмі на прадпрыемствах, ладзілі мітынгі. Кожныя выходныя дэпутаты БНФ выяжджалі ў рэгіёны. БНФ заключыў перадвыбарчае пагадненьне з дэмакратычнымі партыямі і падзяліў зь імі абсалютную большасьць акругаў, каб не ствараць канкурэнцыі паміж прыхільнікамі агульных падыходаў да незалежнасьці і дэмакратыі.\nУсё паказвалі на тое, што на выбарах Народны Фронт мае добрыя шанцы ўмацаваць свае пазыцыі ў Вярхоўным Савеце.\n«Катастрафічнае» (паводле сацыёлягаў) для Лукашэнкі падзеньне ягонага рэйтынгу відавочна паўплывала б на вынікі выбараў, і ў адміністрацыі прэзыдэнта гэта добра разумелі. Распачаліся затрыманьні дэмакратычных актывістаў, якія выходзілі на пікеты, узмацніўся ціск на іх па месцы працы. Выдавецтва «Беларускі Дом друку» адмовілася працягваць дамовы з незалежнымі газэтамі, што фактычна ставіла іх у паўлегальнае становішча.\nУ паездках па Беларусі мы штодня, і не адзін раз, чулі ад простых людзей: «Лукашэнка — харошы, але яму замінаюць». Спачатку я думаў, што гэта — вынік неглыбокага разуменьня сытуацыі, але потым пераканаўся, што такі, як бы сёньня сказалі, слоган, запускаўся ў народ адмыслова.\nНекалькі тыдняў ў пачатку 95-га Лукашэнка і сам ў публічных выступах нагнятаў сытуацыю, заяўляючы, што ўсе дрэнныя — Пазьняк, БНФ, журналісты, нарэшце, «стары» Вярхоўны Савет. Усё ішло да таго, што прэзыдэнцкая адміністрацыя пойдзе на нейкія радыкальныя крокі, якіх яшчэ не было ў незалежнай і зусім яшчэ нядаўна адносна дэмакратычнай Беларусі.\nІ такія заявы прагучалі — у выступе Лукашэнкі на сэсіі Вярхоўнага Сввета 21 сакавіка. Лукашэнка абвінаваціў Вярхоўны Савет у прыняцьці неканстытуцыйных законаў (што было няпраўдай), і запатрабаваў ад дэпутатаў скласьці дэпутацкія паўнамоцтвы «самастойна», паколькі, на ягоную думку, канстытуцыйны тэрмін паўнамоцтваў Вярхоўнага Савета быў вычарпаны. Варта заўважыць, што ў кастрычніку 1992 году Лукашэнка галасаваў супраць рэфэрэндуму аб датэрміновых выбарах і ніколі не падтрымліваў нашых прапановаў аб прысьпешваньні гэтых выбараў — пакуль быў дэпутатам. Зрабіўшыся прэзыдэнтам, ён убачыў у Вярхоўным Савеце орган, які стаяў на шляху да ўсталяваньня аўтарытарнага рэжыму. І трэба прызнаць, што тут Лукашэнка не памыліўся — якім бы ня быў Вярхоўны Савет паводле свайго складу, але ён мог (разам з Канстытуцыйным Судом) спыніць дыктатарскія памкненьні прэзыдэнта. І нават — чаго і запатрабаваў Пазьняк на сэсіі ў лютым — абвясьціць Лукашэнку імпічмэнт.\nПрыкметна, што ў сваёй прамове (як ён сказаў, «апошняй» перад гэтым складам Вярхоўнага Савета — тут ён таксама памыліўся), Лукашэнка запатрабаваў, каб перад складаньнем сваіх паўнамоцтваў дэпутаты ратыфікавалі беларуска-расейскі дагавор. Ніякія эканамічныя ці сацыяльныя законы Лукашэнку не цікавілі; дамова з Расеяй — перш за ўсё.\nПраз два дні, 23 сакавіка, Лукашэнка выступіў на сэсіі яшчэ раз — у той дзень мы слухалі спавешчаньне старшыні КДБ Уладзімера Ягорава пра «лёзьненскі стрэл» (так званы замах на жыцьцё Лукашэнкі ў часе выбарчай кампаніі 16 чэрвеня 1994 года). Ягораў фактычна прызнаў, што сьледзтва нічога не дало. Гэта — афіцыйна, а неафіцыйна кожны ў Авальнай залі (у тым ліку і старшыня КДБ) ведаў, што Лукашэнка сам арганізаваў той стрэл па «мэрсэдэсу», які належаў Івану Ціцянкову.\nГенадзь Карпенка заявіў, што яшчэ да стрэлу ведаў з вуснаў Лукашэнкі, што «ім плянуецца інсцэніроўка». Лукашэнка, паводле словаў Карпенкі, заявіў, што «ён паспрабуе стрэліць у якую-небудзь частку цела і народ яго на ложку шпітальным вынесе ў прэзыдэнты. Я заявіў Аляксандру Рыгоравічу — Аляксандар Рыгоравіч, не прамахніся, не трапь у лоб».\nУ той жа дзень Лукашэнка абрынуўся з новай порцыяй абвінавачваньняў на дэпутатаў БНФ і на тых членаў парлямэнту, хто быў настроены да прэзыдэнта крытычна. Ён запатрабаваў разгледзіць пытаньне аб прызначэньні рэфэрэндуму аб наданьні расейскай мове статусу дзяржаўнай, зьмене сымболікі, інтэграцыі з Расеяй і праве прэзыдэнта распускаць парлямэнт.\nМы паспрабавалі блякаваць гэтую прапанову, і першае галасаваньне не дазволіла уключыць пытаньне пра рэфэрэндум у парадак дня сэсіі. Аднак потым было праведзена пайменнае галасаваньне (як заўважыў Станіслаў Шушкевіч, з парушэньнем Рэглямэнту Вярхоўнага Савета) , «за» выказаўся 171 дэпутат, і прапанаваны Лукашэнкам пункт быў унесены ў парадак дня.\nАле ідэя рэфэрэндуму пра «дзьвюхмоўе» мае сваю перадгісторыю.


Будзьма беларусамі! » Магічная мапа Жодзіна ад Уладзіміра Сіўчыкава\nПісьменнік і перакладчык Уладзімір Сіўчыкаў расказаў пра месцы, што вабяць, нягледзячы на незваротныя змены, – пра лёс ракі Жодзінкі, пра намоленае месца, дзе калісьці быў храм, ды пра ажыўленае водасховішча, якое заўжды прыцягвала жыхароў.\nНайбольшы стэрэатып пра Жодзіна палягае ў тым, што гэта малады горад аўтамабілебудаўнікоў. Між тым “Смалявіцкі інвентар” за 1643 год сведчыць, што паселішчу, знанаму раней пад назвамі Жодзіна Слабада, Жодынь, Багуслаў Поліс і іншымі, больш за 370 гадоў. Узнік ён па волі князя Багуслава Радзівіла ў чымсьці магічным чынам, але і згодна з тагачаснай горадабудаўнічай традыцыяй, на сутоках Жодзінкі і Плісы. Даў князь не толькі двум млынарам, але і іншым рамеснікам і гандлярам нечуваныя “слабоды” (“свабоды”) ад падаткаў аж на чвэрць стагоддзя, выдзеліў пад будаўніцтва 400 пляцаў!\nТолькі ў сталым узросце дазнаўся я, што дзяцінства маё прайшло, лічы, у самым гістарычным цэнтры. Паўз Жодзінку ляжаў шлях на гульні да недалёкай лесапасадкі і ў школу, яе марыў запрудзіць з сябрамі, каб сплаўляцца на плытах не раўнуючы як тыя Том Соер і Гекльберы Фін, пры ёй ля невялічкага вадаспадзіка пажарнага вадаёма жыў пенсіянер-чыгуначнік Давыдзенка, які расказваў дзівосныя гісторыі і частаваў проста райскай смокваю…\nАдносна нядаўна ўдалося ўсталяваць пры рачулцы памятны знак пра пачэсны ўзрост горада, а ў назве вуліцы, што пралягае паралельна, увасобіць імя заснавальніка Жодзіна. Паралельна, бо сённяшнія ўлады выпрасталі ледзь не ўсю Жодзінку, ператварылі яе ў глыбокую і роўную канаву.\nІ ўсё ж такі я веру, што рэчка, якая дала гораду імя, адродзіцца, вернецца да свайго спрадвечнага жыцця.\nПасля таго, як задушылі паўстанне Кастуся Каліноўскага, на месцы Петрапаўлаўскага ўніяцкага храма расійскія карнікі заклалі на каменным падмурку драўляную праваслаўную царкву, асвечаную ў гонар Арханёла Міхаіла.\nУ 20-я гады мінулага стагоддзя бальшавікі царкву тую разрабавалі і ператварылі ў зернясховішча, а нанова адкрылі яе немцы ў 1942 годзе.\nСастарэлы айцец Яўген Зубовіч яшчэ паспеў ахрысціць мяне ў ёй патаемна, і ў тым самым 1958 годзе яго перавялі ў іншае месца. Новы святар праслужыў нядоўга: неўзабаве камунякі царкву зачынілі зноў, разабралі, а бярвенні ад яе перавезлі ў Плісу і збудавалі там клуб. Казалі старажылы, што як разбіралі храм, дык знявечыўся, стаў калекам адзін з вандалаў, што ў званіцы знайшлі рэвальвер часоў Першай сусветнай вайны, а ў аканіцы – схованку з пачкам нямецкіх акупацыйных марак.\nА вось гісторык і краязнаўца Алесь Каралёў, брат знакамітага вучонага Міхася Ткачова, папраўдзе адшукаў на царковішчы некалькі напаўзакінутых магіл, а ў 1980-м – і скарб старадаўніх манет, сярод якіх была дацкая марка 1618 года!\nЦарковішча пад старасвецкімі ліпамі здавён ёсць месцам намоленым, а праз тое застаецца не толькі адным з месцаў супакаення, але і месцам прыцягальнай, спакойлівай сілы. Сцяжына паўз яе даўно не вядзе да храма з крыжам, затое доўга прыводзіла да чыгуначнага вакзала і да храмаў дзіцячых цудаў – да дзіцячай бібліятэкі, што мясцілася ў колішнім доме святара, і да вельмі папулярнага, а немалы час і адзінага кінатэатра “Юнацтва”.\nНеверагодна, але бярвенні ад колішняга храма вярнуліся ў Жодзіна. Іх паводле легенды нібыта нельга спаліць, а належыць закапаць, пахаваць, нібыта наўцоў.\nМімаволі згадваецца на царковішчы, асабліва ў трагічныя дні нашай гісторыі, і абраз “Маці Божая ахвяраў Чарнобыля”, напісаны Алесем МаRа і асвечаны святарамі розных канфесій на сталічнай плошчы Свабоды, бо месціцца ён сёння ў цэнтры іканастаса жодзінскай Свята-Архангела-Міхайлаўскай царквы, што адрадзілася пры старых могілках.\nВадасховішча на Плісе ўтварылася, калі ў пачатку 50-х гадоў збудавалі колішнюю Смалявіцкую ДРЭС, і заўсёды аказвала на жодзінцаў магічны, прыцягальны, магнетычны ўплыў.\nУсё лета можна было купацца, катацца на лодках, здабываць аер, вадзяны арэх ці лілеі, праседжваць на беразе з вудамі або з эцюднікам…\nНават узімку ў найлепшыя гады вадасховішча не замярзала, бо проста ў рэчку праз берагавую насосную з цыркуляцыйнымі вадаводамі, якія ў прастамоўі зваліся “брызгалкай” і “бурлілкай”, інжынеры-“чарадзеі” надумаліся скідаць адпрацаваную пару і гарачую ваду!\nЦяпло даўно ўжо ашчаджаюць, і электрастанцыя цяпер завецца Жодзінскай цеплаэлектрацэнтраллю. “Брызгалка” з яе абсалютна ўнікальнай сістэмаю труб ужо колькі гадоў як парэзаная на металалом. Разабраны драўляны басейн, дзе трэніраваліся плыўцы і ватэрпалісты, а таксама агароджа “жаботніка”, а гарадскі пляж выглядае малалюдным нават у спякотныя дні.\nДый і ўсё вадасховішча не выглядае цяпер ажыўленым і гаманкім, як было гэта даўней.\nПрынятыя драконаўскія законы, паводле якіх нават гумовую надзіманую лодку трэба рэгістраваць, а дзеля гэтага везці яе ажно ў Барысаў! Таму ні папулярных колісь прагулачных лодак, ні нават пласкадонак з рыбалоўцамі на рацэ не згледзіш.\nАжыўляецца роўнядзь толькі тады, калі спраўджваюцца дзіцячыя гульні ў індзейцаў, калі выбіраюцца трэніравацца спартоўцы адной з наймацнейшых у краіне вяслярскіх школ – байдарачнікі і канаісты, якіх суправаджае часам і трэнерская маторка.\nЗатое як гіганцкі абеліск жыццесцвярджальна ўзвышаецца па-над вадасховішчам і пасёлкам энергетыкаў выносісты, фаласападобны комін электрацэнтралі – самы выразны архітэктурна-будаўнічы гарадскі элемент.\nНе губляе сваёй вабнай, крыху жудаснай красы і вадаспад пры плаціне, які разбіваецца ў пырскі пад мостам, па-ранейшаму, хоць і закутая ў бетон, бруіць непадалёк крыніца вадою неверагоднай смакаты.


"Орша" зноў перамагла "Дзвіну"\nФутбольны клуб "Орша" згуляў яшчэ адзін таварыскі паядынак супраць віцебскай "Дзвіны".\nМатч прайшоў у Віцебску. Аршанцы пачалі сустрэчу актыўна, і ў першай палове двойчы дамагліся поспеху - 2:0 на карысць нашай каманды. Зрэшты, даволі хутка гаспадары знайшлі ключы і да нашай брамы - 2:2. "Орша" не здалася і працягнула свае атакі, у выніку было забіта яшчэ некалькі галоў.\nВынік матчу - 4:3 на карысць "Оршы". Двойчы вызначыўся нязменны бамбардзір "сіня-белых" апошніх гадоў Мікалай Кітаёў, яшчэ па адным голе запісалі на свой рахунак Волкаў і Ушынскі.\nУ планах нашай каманды згуляць яшчэ некалькі таварыскіх матчаў цягам бліжэйшых тыдняў.


Характарыстыка Машэкі ў творы "Магіла Льва"\nХарактарыстыка Машэкі па творы Янкі Купалы "Магіла Льва"\nВобраз Наталькі ў творы "Магіла Льва"\nАдкуль паходзіць назва Магілёў\nНапэўна, кожны чалавек хоць раз у жыцці чытаў паэмы. Паэма — вялікі вершаваны, часцей сюжэтны твор, які расказвае пра важныя падзеі, апявае моцныя характары і перадае глыбокія перажіванні аўтара і яго герояў. Нядаўна я прачытаў цудоўную паэму Янкі Купалы “Магіла Льва”. Машэка — галоўны герой, які мне вельмі спадабаўся. Таму пра яго і пойдзе мая гаворка.\nАпісанне Машэкі пачынаецца з трэцяй глаўцы. Адразу можна ўбачыць, што Машэка з дзяцінства быў дужы:\nАсілкам гэтакім ад роду\nМашэка быў у сваёй радні, -\nДзіцём нясці ўжо мог калоду,\nЯкой трох сталых - не маглі.\nАсілак меў цудоўны характар: “нікому крыўды не рабіў”, “як бы ягнём, патульны быў”. Проста заглядзенне, а не чалавек! Але сустрэў ён каханую дзяўчыну, ад якой і набраўся бедаў.\nДзяўчыну, у якую закахаўся Машэка звалі Наталькай. Ведаў Машэка яе з дзяцінства. З дзяцінства і закахаўся. Закахаўся так, што\nМашэка гэтакі асілак,\nШто рваў дзярэўе з каранём,\nУ руках яе стаў як апілак:\nЯго забрала хараством.\nПраз доўгія гады кахання яны вырашылі ажаніцца. Але ў іх не было грошаў на вяселле. І Наталька сказала: "Едзь! Штось заробішь к жаніцьбе". І Машэка не мог не паслухаць каханую і паехаў. А праз гады апынулася, што Наталька ажанілася з багатым панам.\nМашэка, не ведаючы што парабляць, падаўся ў разбойнікі. Канешне гэта няправільна, але я магу яго зразумець. Калі Наталька пакінула Машэку, тым самым яна пакінула пабітым яго сэрца. Ён назаўсёды страціў сэнс свайго жыцця…\nПраз нейкі час сустрэў Машэка на дарозе Натальку. Пачалі яны зноў жыць разам. Але не было ўжо ў Наталькі такога кахання. І аднойчы, калі Машэка спаў, яна забіла яго.\nХоць Машэка і быў злодзеем, людзі, паважаючы яго, насыпалі магілу, дзе і пахавалі асілка. Назвалі пахаванне “Магілай льва”, а гору – Машэкавай. А вакол гары вырас горад, які і сення завецца Магілеў.\nТвор Янкі Купалы “Магіла Льва” — адна з найлепшых паэм, якія я прачытаў!\nЗмест строны: Калі быў надрукаваны зборнік Купалы "Жалейка"? Аналіз верша Янкі Купалы "Там" З якой мэтай быў напісаны зборнік "Жалейка" Сачыненне па творы Янкі Купалы "А хто там ідзе?" Вобраз будучыні ў вершы Купалы "Чаго нам трэба" Калі быў надрукаваны зборнік Купалы "Жалейка"? У 1908 г. выходзіць з друку першы паэтычны зборнік Я. Купалы «Жалейка», вершы якога ствараліся на са...


Пад адным дахам | Лепель. Лепельский край. Районная газета\n18.09.2012 621 Admin Комментариев нет\nВелеўшчына ляжыць як блін, на роўным пляцы, удалечыні ад бойкіх шляхоў, у чыстым полі, хоць сабе і ў аддаленым акружэнні перадзапаведніцкіх лясоў. У вёсцы пераважна выкапалі бульбу і пустымі засталіся агароды, пашэрхла летняя квецень, напужаная калі яшчэ не замаразкамі, то ўжо даволі халоднымі начамі. І толькі ля мясцовай школы кветкам на клумбе як усё роўна цяплей. Так і гараць яны па-ранейшаму яркім багатым росквітам.\n— Вядома, цяплей, — усміхаюцца тутэйшыя настаўнікі. — Атмасфера ў нас такая — цёплая.\nЯно і праўда. Можна нават і не заходзіць. Дастаткова зірнуць на будынак Велеўшчынскай пачатковай школы-сада, які больш падобны на казачны церамок: адразу агортвае ўтульная, хатняя цеплыня. Здаецца, вось-вось пабачыш дымок у коміне і ў печцы, на загнеце — пахучыя дранікі засквірчаць на патэльні…\nА ў сярэдзіне будынка і сапраўды штосьці хатняе і вясковае. Не важна, што ў гэты вясковы побыт ювелірна ўманціраваўся гарадскі санвузел, затое ў другой палове, дзе месціцца дзіцячы садок, цётка Жанна вунь нейкія прысмакі на куханьцы ў каструлях памешвае. Яна табе што хочаш згатуе: і боршч апетытны зварыць, і дранікі спячэ.\nА ў гэтай палавінцы — школа. Невялічкая, пачатковая, малакамплектная, але ж якая простая, утульная, свая. Усяго сем вучняў, дый то першы клас пакуль пры садку займаецца. Тры класныя пакойчыкі, адзін з якіх у адначассе выконвае ролю і настаўніцкай, і кабінета дырэктара, і бібліятэкі. Якая там бібліятэка — стэлаж з кнігамі, самымі неабходнымі для вучобы і агульнага развіцця дзетак. І камп’ютар ёсць. Мэбля ў класах дасталася школцы ў спадчыну ад яе папярэдніцы — Велеўшчынскай базавай, якая калісьці была ў старым драўляным будынку. Новы цагляны будынак пачатковай школы вырас гадоў дзевяць таму. У той час вучняў было ці не ўдвая болей. У асобным пакойчыку месціцца невялічкая ўтульная сталовая, дзе акурат хапае месца нешматдзетнай, але дружнай школьнай сям’і.\nНастаўнікамі тут Таццяна Мацкевіч (узначальвае школу і выкладае матэматыку), Таццяна Тухта і Вольга Цюрына. Выкладчык фізкультуры працуе па сумяшчальніцтве. Гэта зранку яны настаўнікі —урокі вядуць, а пасля абеда — земляробы. На прышкольным участку шчыруюць. Як і на кожным сапраўдным сялянскім падвор’і, расце і бульбачка, і ўсё-ўсё, ад агуркоў да цыбулі. У кожнага настаўніка свае градкі, якія трэба старанна даглядаць, каб восенню мець поспех не толькі на педагагічнай, але і на хлебаробскай ніве. Зрэшты, я сказаў бы, што ніва адна. Настаўнік у вёсцы — заўсёды педагог, ці “сее разумнае, добрае, вечнае” ля класнай дошкі, ці прывучае дзяцей да працы на школьным агародзе. А яшчэ ж і сад яблыневы — пяць дрэўцаў. З яблыкаў смачны вітамінны кампот, дзецям вельмі падабаецца. А лішкі можна і здаць. Школа павінна зарабляць грошы.\nТолькі пачаўся навучальны год. Правялі ўрачыстую лінейку, напамінам пра якую стаіць на падаконніку букет яркіх восеньскіх кветак. Амаль не падвяў. Але ж і жывучыя асеннія астры! У школе рыхтуюцца да свята першакласнікаў “Мы школьнікамі сталі” — будуць спяваць песні, вершы чытаць, падводзіць вынікі адаптацыйнага курсу. Будзе весела і цікава.\nДзіцячы садок у Велеўшчыне знаходзіцца праз сценку ад школы, і хаця сценка тая капітальная, ды капітальная і дружба між гэтымі дзвюма ўстановамі, якія фактычна зліліся ў адну, маючы аднаго кіраўніка і ставячы адзіныя мэты. Ніколі яны не дзяліліся, не адасабляліся, не варагавалі. Вось і зараз рыхтуюцца прывітаць першакласнікаў ды павіншаваць іх са школьным дэбютам. Балазе першакласнікі, як мы ўжо казалі, займаюцца на базе садка.\nЗаходжу да малышоў. Тыя акурат даядаюць суп і кашу з катлетамі, прыгатаваныя цёткай Жаннай. Збіраюцца на пасляабедзенны сон.\nЖанна Дзямко — не дылетант у кухарскай справе. Грыміць каструлямі на кухні ўжо шмат гадоў, па сваёй кухоннай частцы навучальнага працэсу яна чараўніца. Ну, а па частцы дашкольнай педагогікі іншыя майстры — выхавальніца Ала Дабравольская і яе памочнік Марыя Садоўская.\nДзень у садку пачынаецца з ранішняй зарадкі. Тут увогуле фізічна здароваму выхаванню надаюць вялікую ўвагу. Летам то спартландыя, то дзень здароўя. Спаборнічаюць дзеці. Бацькі цікавяцца, чым займаюцца ў садку іх нашчадкі, дапамагаюць ім вырабляць розныя цацкі. Ірына Пшонка, даярка, у вольны час наведвае заняткі ў садку і актыўна падключаецца разам з дзеткамі да пошуку загадак і прыказак, пашыву лялек і касцюмаў, так неабходных для сцэнічных імпрэзаў, якія ладзяць там.\nУ кутку для практычных заняткаў з рознымі слоікамі, бутэлечкамі, каробачкамі дзеці вучацца гаспадарыць. Практыкуюцца ролевыя гульні — у бальніцу, цырульню, дом, бібліятэку і г.д. У пакоі адпачынку можна пазмагацца ў шашкі, пабудаваць дом з кубікаў і нават пазнаёміцца з правіламі дарожнага руху.\nВось так і жывуць пад адным дахам у Велеўшчыне малакамплектная пачатковая школа і дзіцячы садок — дружна, хораша, цікава. Дзіцячы церамок у цэнтры глыбіннай вёсачкі прыдае ёй жывучасці, каляровай аздобы, упрыгожвае Велеўшчыну. А спакой гэтай дружнай сямейкі пільна вартуе бусел, які звіў сабе гняздо непадалёку. Ёсць такая прыкмета — буслянка ля хаты прыносіць шчасце яе гаспадарам. Хочацца верыць, што шчасце надоўга затрымаецца ў цераме ля буслянкі.\nНа здымках: заняткі ў пачатковай школе вядзе Вольга Цюрына; шашкі ў садку — любімы занятак дзяцей; повар Жанна Дзямко.\n← Большой экран городского масштаба\nВылучаць кандыдатаў у дэпутаты будуць і рэспубліканскія грамадскія аб’яднанні? →


Кіраўнік Беларусі не выключае яшчэ некалькіх раўндаў перамоваў з Расеяй аб «балючых пытаннях». Пра гэта піша БелТА.\n13 снежня падчас наведвання Беларускага дзяржаўнага медычнага ўніверсітэту Аляксандр Лукашэнка нагадаў, што першы этап адбудзецца 20 снежня на нефармальным саміце ЕАЭС у Санкт-Пецярбургу.\n«Затым, магчыма, трэба будзе яшчэ некалькі раўндаў перамоваў з Расейскай Федэрацыяй па балючых пытаннях», – сказаў ён.\nДа канца году Аляксандр Лукашэнка плануе сустрэцца з прэзідэнтам Расеі Уладзімірам Пуціным і з прэм’ер-міністрам краіны Дзмітрыем Мядзведзевым. Калі сустрэча з кіраўніком РФ адбудзецца 20 снежня, то з прэм’ерам – «дзесьці ў пераднавагоднія дні». Пры гэтым Мядзведзеў можа прыехаць у Менск.\n7 снежняПуцін і Лукашэнка не выйшлі да журналістаў пасля інтэграцыйных перамоваў у Сочы. З прэсай размаўлялі чыноўнікі і дыпламаты. Эксперты па-рознаму камэнтуюць гэтую цішыню. Палітычны аглядальнік Аляксандр Класкоўскі лічыць, што Масква дацісне Менск. Але ёсць і тыя, хто называе непадпісанне дарожных карт інтэграцыі «правалам» Расеі.\nНа 20 снежня ў Менску запланаваныя пратэсты супраць інтэграцыі з РФ.\nТэгі: Аляксандр Лукашэнка, Беларусь-Расея, Дзмітрый Мядзведзеў, інтэграцыя – 2019, Расея, Уладзімір Пуцін