Ғаилә үтәй алмаҫлыҡ бурыс бармы икән? » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » On-line яңылыҡтар » Ғаилә үтәй алмаҫлыҡ бурыс бармы икән?\nҒаилә үтәй алмаҫлыҡ бурыс бармы икән?19.12.2017\nҠала мәҙәниәт үҙәгендә физик мөмкинлектәре сикләнгән балаларҙы тәрбиәләүсе ғаиләләр араһында «Тормош - сикһеҙ!» тип аталған конкурс ойошторолдо.\nЯрышта ете ғаилә көс һынашты. Мөмкинлектәре сикләнгән балаларҙың ярыш сәме, дәрт һәм көс тойоп килеүҙәре үҙе үк ҙур еңеү.\nСарала ҡатнашыусыларҙы район хакимиәте башлығының социаль сәйәсәт буйынса урынбаҫары Зөһрә Гордиенко сәләмләне:\n- Мөмкинлектәре сикләнгән балалар өсөн аралашыу һәм иғтибарҙан да мөһимерәк нимә бармы икән? Яңғыҙ түгел икәндәренә инаныу өсөн ауыр тормош хәлендә ҡалған ата-әсәләргә лә бындай осрашыу мөһим. Күңел төшөнкөлөгөнә бирелмәйенсә, алдығыҙға маҡсаттар ҡуйыу тулы ҡанлы тормош менән йәшәргә ынтылыш бирә. Иң мөһиме - өмөтөгөҙ һүнмәһен.\nТәүге этапта һәр ғаилә үҙенең «Визитка»һы менән сығыш яһаны, һуңынан әкиәт-тамаша ҡуйҙылар, Өсөнсө этапта әсәләр үҙҙәренең оҫталығы менән уртаҡлашты. Милли ризыҡтар әҙерләгәндә йырлап-бейеп тә ебәрҙеләр, теге йәки был аҙыҡ төрө тураһында әкиәт тә һөйләп ишеттерҙеләр. Тәмлекәс менән ҡунаҡтарҙы һыйлағас, әсәйҙәр отҡорлоҡта, зирәклектә һынау тотто, үҙ-ара ярыштар уҙғарҙы. Дүртенсе этап «Атайҙарҙың ҡулынан бөтә эш тә килә» тип аталды. Экология йылы булараҡ, уларға өйҙә сыйырсыҡ оялары эшләп килтерергә ҡушылғайны. Атайҙар был конкурсҡа бик етди әҙерләнгәндәр, һәр береһе үҙенең фантазияһын эшкә ҡушып, «өйгә эшен» намыҫ менән башҡарған. Уларҙың тырышлығын жюри ағзалары юғары баһаланы. Һуңғы этап спорт менән бәйле булды. Бында айырыуса Ғәлиндар ғаиләһе әүҙемлек күрһәтте.\nИлсе ауылынан Зифа Баязитова һәм Данил Мортазиндың ижади эштәре күңелдәрҙе бик тетрәндерҙе. Әсә ҡыҙын ҡурсалаусы фәрештә ролендә, ҡыҙы әсәһенә булған йылы хистәрен белдереп, йыр башҡара һәм улар бергәләп атайҙы саҡыралар. Атай кеше ҙур ҡурсаҡ тотоп сыға һәм «Әлдә һеҙ бар әле, донъяла!» йыры менән сығыш яһай.\nКонкурс барышында филармония артистары, «Алтынай» балалар ансамбле тама-шасыларҙы йыр-моң менән дәртләндереп торҙо.\nКонкурсҡа йомғаҡ яһау ваҡыты ла яҡынлашты. «Ижади ғаилә» номинацияһын ҡалала йәшәүсе Сафиндар алды. Ғаилә башлығы Илфир Учалы тау-байыҡтырыу комбинатында хеҙмәт итә. Тормош иптәше Гөлнара менән Дмитрий һәм Дана исемле балалар үҫтерәләр.\n«Креатив ғаилә» номинацияһы Лилиә һәм Артур Ғиләзевтарға эләкте. Ғаилә башлығы «Урал таштары» йәмғиәтендә эшләй. Ғаиләлә Эмин һәм Эмиль исемле иге-ҙәк малайҙар тәрбиәләнә. Елена һәм Руслан Мостафиндар «Спорт һөйөүсе ғаилә» тип танылды. Улар һәр буш минуттарын үҙҙәренең һөйөклө ҡыҙҙары Диана һәм Дарина менән үткәрергә яраталар. «Ғаилә ҡиммәттәрен һаҡлаусы ғаилә» номинацияһына Фирдания һәм Рифҡәт Сәләховтар эйә булды. Улар икеһе лә тау-байыҡтырыу комбинатында эшләйҙәр. Конкурсҡа улдары Рамаҙан менән килгәндәр. Рәмилә һәм Тимур Әһлиуллиндар «Дуҫ ғаилә» тип танылды. Марсель һәм Эльвина исемле балалар үҫтерәләр. Әдилә һәм Данис Ғәлиндар «Үҙенсәлекле ғаилә» тип билдәләнде. Улар икеһе лә тау-байыҡтырыу комбинатында хеҙмәт итә. Ярышҡа ҡыҙҙары менән килгәндәр. Мортазиндар «Ғаилә оҫталығы» номинацияһына һәм Гран-приға лайыҡ булды. Ғаиләлә Гүзәлиә исемле ҡыҙ бала тәрбиәләнә.\nӘүҙем, талантлы балалар береһе лә буш ҡалманы. Район хакимиәте, мәҙәниәт бүлеге, ҡала мәҙәниәт үҙәге уларға бүләктәр әҙерләгәйне. «Берҙәм Рәсәй» партияһы китаптар бүләк итте. Йылы, ҡанатландырғыс һүҙҙәргә, йыр-моңға бай булды сара.\n- Физик мөмкинлеге сикләнгән ҡыҙ һәм малайҙар тиҫтерҙәре кеүек актив тормош алып барырға теләй һәм уларҙың быға тулы хоҡуғы бар. Бындай конкурстар тәү сиратта улар тиҫтерҙәре менән иркен аралаша алһын өсөн ойошторола.\nШуны ла билдәләргә кәрәк, йәмғиәткә яраҡлаштырыуҙа сәнғәттең роле баһалап бөткөһөҙ ҙур. Физик мөмкинлеге сикләнгән балаларҙы берләштереүгә, ижади һәләттәрен асыуға йүнәлтелгән, үҙ-ара аралашырға өйрәткән саралар ҙа әһәмиәтле.\nБалаларға күңел йылыһын өләшкән, мәрхәмәтле саранан ситтә тороп ҡалмағандарҙың барыһына ла рәхмәтлебеҙ, - ти конкурсты ойоштороусыларҙың береһе «Изгелек бүләк ит» ойошмаһы етәксеһе Регина Абзалова.\nӘйткәндәй, 23 декабрь көнө «Изгелек бүләк ит» ойошмаһы балаларға Яңы йыл иртәлеге ойошторасаҡ.\nИзгелек бүләк иттеләр\nМәҙәниәт һәм ял паркында яңғыраған дәртле музыка тауышы әллә ҡайҙан уҡ ишетелә. Уның эргәһенән тыныс ҡына үтеп булмай, һәр кем ҡыҙыҡһыныуын еңә алмай... Тотош уҡырға


Татарстан көйәрмәне Никлас Сведбергтың күҙенә лазер менән яҡтыртҡан | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n29 февраля 2016 — 15:20\nАҡ Барс менән Салауат Юлаевтың уйыны ваҡытында көйәрмәндәрҙең береһе юлаевсыларҙың ҡапҡа һаҡсыһы Никлас Сведбергтың күҙенә лазер менән яҡтыртҡан.Беҙҙең баш тренер Игоь Захаркин был хәлде иғтибарһыҙ ҡалдырманы. Тәртипһеҙ көйәрмәндәр Татарстан хоккей клубының абруйын төшөрә тине ул. Үткән уйында еңелгәндән һуң Салауат Юлаев клубының тренерҙар штабы команда составына әллә ни үҙгәрештәр индермәгәйне. Тәүге шайбаны Линус Умарк индерҙе. Сергей Соин иһә иҫәптә нығытып ҡуйҙы. Беренсе осорҙа уҡ юлаевсылар ике гол менән Аҡ барс хоккейсыларын психологик яҡтан һындырҙы. Иҫәп 4 кә бер. Беҙҙең файҙаға. Юлаевсылар иртәгә лә еңһә, Аҡ Барс төшөп ҡала.


Өфөлә экологик айлыҡ башланды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфөлә экологик айлыҡ башланды\n17:50, 8 сентября 2014 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2014 йыл, 8 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Екатерина Соколова/.\nӨфөлә санитар таҙартыу, төҙөкләндереү һәм йәшелләндереү буйынса экологик айлыҡ башланды. Ҡала хакимиәтенән хәбәр итеүҙәренсә, айлыҡ сиктәрендә аҙна һайын баш ҡаланың предприятиелары һәм ойошмалары араһында «санитар йомалар» ойоштороласаҡ. 27 сентябрҙә өфөләр дөйөм ҡала өмәһенә сығасаҡ.\nЭкологик айлыҡ 10 октябргә тиклем дауам итәсәк.\nТеги: экология,ҡала хужалығы,шәмбе өмәһе


Рәсәй халҡы хәҙер Башҡортостанды ҡурай иле булараҡ та яҡшы белә\nРеспубликаны милли музыка ҡоралы аша данлауҙа Саҡмағош районындағы һөт заводы ҙур өлөш индерә. Көн һайын предприятие илдең төрлө тарафтарына 150 тонна самаһы продукция оҙата. Шәхси инвестор ҡулына тапшырылған һөт заводы һуңғы йылдарҙа биналарҙы төҙөкләндереүгә һәм ҡайтанан йыһазландырыуға 1 миллиард һумдан ашыу аҡса йүнәлткән. Яҡын киләсәктә тағы ла шунса сама инвестиция йәлеп итеү ҡарала.\n«Ҡурай иле» бренды аҫтында сыҡҡан һөт ризыҡтарын республикала тәмләп ҡарамаған кеше ҡалмағандыр. Улай ғына ла түгел, Саҡмағошта етештерелгән продукция хәҙер илдең иң алыҫ төбәктәренә лә оҙатыла. Әйтәйек, кефир һәм йогурттарҙы Ҡырымдың сауҙа нөктәләрендә лә осратырға мөмкин. Башҡортостан тауары сифатлы һәм үҙенсәлекте булыуы менән һатып алыусыларҙың иғтибарын йәлеп итә.\nБөлгөнлөккә төшкән предприятие бынан бер нисә йыл элек яңы һулыш менән йәшәй башлаған. Шәхси эшҡыуар биналарҙы төҙөкләндереүгә һәм яңы ҡорамалдар һатып алыуға 1 миллиард һум самаһы инвестиция йәлеп иткән. Әле лә завод ҙур төҙөлөш майҙанын хәтерләтә. Атап үткәндә, киләһе йылға яңы линия сафҡа инәсәк. Зауыҡ менән биҙәлгән ПЭТ һауыттар продукцияның үҙҡиммәтен кәметергә мөмкинлек бирер, тип көтөлә.\nЕтештереү ҡеүәттәрен арттырыу менән бер рәттән, завод етәкселеге таҙартыу ҡоролмаларын киңәйергә лә иҫәп тота. Бының өсөн 300 миллион һумға тиклем инвестиция һалыу ҡаралған. Шулай уҡ заманса ҡаҙанлыҡ һәм яңы цехтар асыуға 500 миллион һумға яҡын аҡса йәлеп ителәсәк.\nАуыл хужалығы өлкәһендә тормошҡа ашырылған иң ҙур инвестиция проекттарының береһе республика хужалыҡтары өсөн дә отошло. Көн һайын предприятие техникаһы яңы һауылған һөттө заводҡа килтереп кенә тора. Йәғни, хужалыҡ етәкселәренә сеймалды нисек алып барырға тип баш ватаһы түгел. Шуға ла бындай предприятиеның булыуы күрше райондар өсөн дә әһәмиәтле.\nУңышлы эшләп килгән предприятие халыҡты эш менән тәьмин итеүгә ҙур өлөш индерә. Бөгөн ул 300 хеҙмәткәрҙе йәлеп иткән. Завод тулы ҡеүәтенә эшләй башлау менән тағы ла 200 урын барлыҡҡа килер тип көтөлә. Шулай уҡ завод быйылғы миҙгелдә «Салауат Юлаев» клубына Гагарин Кубогы өсөн көрәшергә ярҙам итәсәк.


Башҡортостанға «Һаулыҡ һаҡлау» милли проекты сиктәрендә туғыҙ мобиль фельдшер-акушерлыҡ пункты ҡайтарылды - Правительство Республики Башкортостан\nБашҡортостан район, ҡалаларына «Һаулыҡ һаҡлау» милли проекты сиктәрендә алынған туғыҙ мобиль фельдшер-акушерлыҡ пункты һәм дүрт «ашығыс ярҙам» автомобиле оҙатылды. Медицина учреждениелары баш табиптарына өр-яңы автомобиль асҡыстарын Рәсәйҙең һаулыҡ һаҡлау министры Вероника Скворцова һәм төбәк етәксеһе Радий Хәбиров тапшырҙы.\nМобиль комплекстар заманса медицина ҡорамалдары менән йыһазландырылған. Улар халыҡ һаны 100-ҙән ашмаған һәм урында медицина хеҙмәтләндереү мөмкинлектәре булмаған ауылдар өсөн тәғәйенләнә. Мобиль ФАП-тар Бөрө, Красноусол, Кушнаренко, Мәсәғүт, Үрге Йәркәй, Туймазы, Благовещен, Раевка үҙәк район дауаханаларына һәм Өфөнөң 21-се дауаханаһына тапшырылды. Ашығыс медицина ярҙамы автомобилдәре Ишембай, Бәләбәй, Салауат һәм Октябрьский үҙәк дауаханаларына оҙатылды.


Башҡортостан Рәсәйҙә йәйге ялдың иң популяр 10 йүнәлеше иҫәбенә инде // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостан Рәсәйҙә йәйге ялдың иң популяр 10 йүнәлеше иҫәбенә инде\n14:07, 16 января 2018 Йәмғиәт\nФото: Ләйлә Аралбаева\nБашҡортостан Рәсәйҙә йәйге ялдың иң популяр 10 йүнәлеше иҫәбенә инде Фото: Ләйлә Аралбаева\nӨФӨ, 2018 йыл, 16 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Әлфиә Әғлиуллина/.\nБашҡортостан Рәсәйҙә йәйге ялдың иң популяр 10 йүнәлеше иҫәбенә инде. Tvil.ru отпуск өсөн торлаҡты ҡуртымға алыу сервисы 2018 йылдың йәйендә ял итеү өсөн иң популяр урындарҙы билдәләне.\nОшо йылдың 15 ғинуарына отелдәргә һәм йорттарға алдан бронь һалыуҙы анализлау йомғаҡтары буйынса 1 июндән 31 авгусҡа тиклем йәшәү өсөн рейтинг төҙөлгән. Был исемлектә Калининград өлкәһе, Байкал һәм Кавказ Минераль Һыуҙары курорттары тәүге урындарҙы биләй.\nСервис мәғлүмәттәре буйынса, Башҡортостанда туристар йәйгеһен Яҡтыкүлдә ял итеү өсөн уртаса ете төнгә бронь һала һәм йәшәү өсөн тәүлегенә 3,2 мең һум түләй.\nПопулярлыҡ буйынса Яҡтыкүл йәй көнө Рәсәйҙә ял итеү өсөн иң популяр 10 йүнәлеш исемлегендә алтынсы урынды биләй.\nТәүге унау иҫәбендә:\n1. Кисловодск (Ставрополь крайы) — 2,5 мең һум/ 7 төн\n2. Пятигорск (Ставрополь крайы) — ике мең һум/ 14 төн\n3. Зеленоградск (Калининград өлкәһе) — 2,9 мең һум/ 8 төн\n4. Листвянка (Иркутск өлкәһе) — өс мең һум/8 төн\n5. Ессентуки (Ставрополь крайы) — 1,6 мең һум/ 14 төн\n6. Яҡтыкүл (Башҡортостан Республикаһы) — 3,2 мең һум/ 7 төн\n7. Байкальск (Иркутск өлкәһе) — 4,3 мең һум/ 8 төн\n8. Осташков (Тверь өлкәһе) — 4,8 мең һум/ 10 төн\n9. Лахденпохья (Карелия Республикаһы) — 4,5 мең һум/ 8 төн\n10. Таганрог (Ростов өлкәһе) — 2,2 мең һум/ 12 төн.\nТеги: туризм, йәйге ял, Яҡтыкүл


Ятып ҡалғансы – атып ҡал\n2 Октябрь 2018, 11:35\nГәзиттә хәбәр итеүебеҙсә, 29 сентябрҙә “Красноусол” шифаханаһы биләмәһендә ғәҙәти (традицион) йәйәнән атыу бу-йынса республика ярыш-фестивале булып үтте. Ул 1813-1814 йылдарҙа Рәсәй армияһының сит илдәрҙәге походтарының һәм 1812 йылғы Ватан һуғышының 206 йыллығына арналған “Төньяҡ амурҙары – 1812 йылғы Ватан һуғышында башҡорт яугирҙары” рес-публика хәрби-тарихи реконструкцияһы фестивале тип аталды.\nЫсын мәғәнәһендә ҙур байрамға әүерелгән сара Красноусолда, былтыр ра-йон мәҙәниәт һарайы алдындағы майҙанда “Төньяҡ амурҙары”на арнап асылған мемориаль комплекс янында тантаналы шарттарҙа башланды. Ра-йон мәҙәниәт һарайы һәм “Мәргән уҡсы” ойошмаһы ҡурайсылары берлектә башҡорт халҡының милли гимнына әйләнгән мәшһүр “Урал” көйөн яңғыратты. Сарала ҡатнашыусыларҙы район хакимиәте башлығы Рәмил Бохаров, БР һыбай килеш һәм традицион йәйәнән атыуҙы үҫтереү буйынса “Мәргән уҡсы” автономлы коммерция булмаған ойошма директоры Юлай Ғәлиуллин сәләмләне. Юлай Рифҡәт улы шулай уҡ бәйгене уҙғарыуҙа ярҙам ҡулы һуҙған хакимиәт башлығы Рәмил Бохаровҡа, “Красноусол” шифаханаһы директоры Фаяз Мәжитовҡа, билдәле эшҡыуар Хәннән Ишмырҙинға (“Алтын башаҡ”) Рәхмәт хаттары тапшырып үтте. Һәм ярыш-фестивалдә ҡатнашыусыларҙың барыһына ла төбәп: “Ятып ҡалғансы, атып ҡал”, тигән теләген еткерҙе. Балаларҙың “Быҙыбыт” өлгөлө халыҡ бейеүҙәре ансамбленең бәләкәстәр төркөмө башҡарыуындағы “Башҡортостан гөлдәре” бейеүе сараға үҙенсәлекле биҙәк өҫтәне. Үҫеп килеүсе йәш быуында патриотик рух тәрбиәләүҙә әһәмиәтле был сарала район үҙәге мәктәптәре уҡыусылары ла ҡатнашты.\nҠотлауҙарҙан һуң һәйкәлгә сәскәләр һалынды. Күмәкләп фотоға төшкәс, артабан ярышта ҡатнашыусы уҡсыларҙы “Красноусол” шифаханаһында сәмле бәйгеләр көтә ине.\nУҡсылар ярышында ҡатнашыусылар шифахананың “Старт” бинаһы алдында тигеҙ саф булып теҙелде. “Мәргән уҡсы” автономлы коммерция булмаған ойошма етәксеһе Юлай Ғәлиуллин ярыш шарттары һәм баш судья – БР Йәштәр сәйәсәте һәм спорт министрлығы вәкиле, юғары категориялы тренер Аркадий Минаев һәм уға ярҙам итәсәк уҡсылар төркөмдәре кураторҙары (Красноусол башҡорт гимназия-интернаты уҡыусылары һәм студенттар), судьялар менән таныштырҙы. Биш төркөмгә бүленгән бәйгеселәр исемлеге барланды.\nЯрыш 5 этаптан торҙо, һәр этаптың айырым атамаһы булып, сәптәр шифахана биләмәһенең әйләнә-тирәһе буйынса урынлаштырылғайны. Уҡсылар төркөм-төркөм булып ошо этаптарҙы үтте. Бынан тыш махсус приздар өсөн айырым уҡ атышы ла ойошторолоп, бәйге чемпиондары билдәле булды.\n-Уҡ атыуҙы яҙғыһын башта ирем башланы, ә үҙем унан һуң ғына атырға өйрәнеп, тәжрибәм булмаһа ла былтыр һеҙҙә "Төньяҡ амурҙары"на мемориаль комплекс асыу уңайынан "Красноусол" шифаханаһындағы Күрпәс бей һәйкәле эргәһендә Күрпәс бей призына уҙған уҡ атыусылар бәйгеһендә тәүгеһенән ҡатнашырға йөрьәт иттем. Нескәлектәрен ныҡлы төшөнөп, иң аҙаҡ ҡайтып киттем һәм өйрәндем, быйыл, ниһайәт, үҙебеҙҙә үткән бәйгелә еңеүсе булдым. Беҙгә ул-ҡыҙыбыҙ ҙа ҡушылып, хәҙер ғаиләбеҙ менән был шөғөлгә тотоноп киттек. Бик ҡыҙыҡлы, мауыҡтырғыс шөғөл ул, әҙ генә буш ваҡытыбыҙ булдымы, күмәкләшеп ҡырға үҙебеҙҙең мәргәнлегебеҙҙе һынап ҡарарға сығабыҙ. Башҡалар менән аралашабыҙ, ярышып атышабыҙ, төрлө ер-һыуҙарҙы күреп, бауыр аҫтынан ел үткәреп йөрөп ҡайтабыҙ. Иптәшем иһә фанатҡа әйләнде, быйыл ғына ла ул Төркиәлә, Ҡаҙағстанда, Ҡырғыҙстанда уҙған уҡсылар ярыштарына барып ҡайтты, - тине бәйгелә 3-сө урын яулаусы Лилиә Низаметдинова тәьҫораттары менән уртаҡлашып.\nОйоштороусылар иһә ярыш-фестивалде уҙғарыуҙа тос ярҙам күрһәткән район хакимиәтенә, “Красноусол” шифаханаһы етәкселегенә, шәхси эшҡыуарҙар – Хәннән Ишмырҙинға (“Алтын башаҡ”), Рөстәм Солтанкирәевкә (“Башҡорт ҡурайы” ЯСЙ-е, Өфө ҡалаһы), Рәмил Хәсәновҡа (“Балаҫтар”, Стәрлетамаҡ ҡалаһы), БР Уҡтан атыу Федерацияһы судьяларына, Өфөләге Олимпия резервы мәктәбе ирекмәндәренә, уҡсыларҙы тәмле аш-һыуҙары менән һыйлауҙы ойошторған Красноусол ауылы Ағинәйҙәре ойошмаһына (етәксеһе - Мәрхәбә Собханғолова), Ф.А.Яҡупов исемендәге хәрби хәрәкәттәр һәм сик буйы ғәскәрҙәре район ветерандар советтарына, шулай уҡ Ҡурғашлы ауылы имамы, сик буйы ғәскәрҙәре ветераны Ришат Сөләймәновҡа ҙур рәхмәт белдерә.\n“Төньяҡ амурҙары - 1812 йылғы Ватан һуғышында ғафуриҙар ҡатнашҡанмы?” тигән һорауға сараны ойоштороусыларҙың береһе – сик һаҡсылары–ветерандарының урындағы бүлексәһе етәксеһе Ришат Шаймарҙанов асыҡлыҡ индерҙе. “Батыр” клубы тәрбиәләнеүселәре фәнни-тикшеренеү эштәре башҡарған, эҙләнеүҙәр шуны күрһәткән, 2000-дән ашыу яҡташыбыҙ ҡатнашып, 120-ләбе “Парижды алған өсөн” миҙалы менән бүләкләнгән. Ғафури районында барлыҡҡа килгән 3 полктың һәр ҡайһыһында 540 кеше булған . Ул "Стәрлетамаҡ 7-се кантоны" тип аталған. КБГИ-ның 11-се класс уҡыусыһы Камил Шаймарҙановтың эҙләнеү эше районда, республикала ғына түгел, Бөтә Рәсәй конкурсында 1-се урын менән баһаланған.\n“Мәргән уҡсы” ярыш-фестивален ойоштороусылар ошондай бәйгеләрҙе йылдың-йылы сентябрь аҙағында уҙғарыуҙы традицияға әйләндерергә ҡарар итеп, ҡәнәғәт булып таралышты.


Рөстәм Хәмитов Башҡортостандың Торлаҡ күҙәтеүе буйынса дәүләт комитеты коллегияһында сығыш яһаны // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРөстәм Хәмитов Башҡортостандың Торлаҡ күҙәтеүе буйынса дәүләт комитеты коллегияһында сығыш яһаны\n10:34, 30 марта 2015 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2015 йыл, 30 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Илья Спиридонов/.\n27 мартта Өфөлә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов республиканың Торлаҡ һәм төҙөлөш күҙәтеүе буйынса дәүләт комитеты коллегияһында сығыш яһаны. Ултырыш барышында ведомствоның 2014 йылдағы эшмәкәрлегенә йомғаҡ яһалды һәм алдағы осорға өҫтөнлөклө бурыстар билдәләнде.\n– Кеше өсөн иң мөһиме – уның йәшәгән йорто, ғаиләһе, яҡындары. Әгәр ҙә өйҙә йылы, ҡоро һәм яҡты, ҡала, район үҙәге, ауыл төҙөк, ял итеү һәм спорт менән шөғөлләнеү өсөн шарттар тыуҙырылған икән, төбәктә йәшәү кимәленең юғары булыуы хаҡында һөйләргә мөмкин, – тине төбәк етәксеһе. – Әммә йыш ҡына кешеләр байтаҡ аҡса түгеп, ипотека алып, бурысҡа батып, эшләнеп бөтмәгән торлаҡ һатып ала, батареялар йылытылмай, бер айҙан түшәмдә ярыҡтар барлыҡҡа килә, ихата төҙөкләндерелмәгән һәм башҡалар. Ошо етешһеҙлектәр кешеләрҙе бөтә инстанцияларға ялыу яҙырға, ғәҙеллек талап итеп судтарға йөрөргә мәжбүр итә.\nРөстәм Хәмитов һүҙҙәренсә, шул уҡ кәмселектәрҙе бюджет аҡсаларына төҙөлгән социаль, инфраструктура объекттарында ла күрергә мөмкин. Хатта рөхсәтһеҙ башланған төҙөлөш осраҡтары ла бар.\nРеспублика етәксеһе төҙөлөш өлкәһендә контроль-күҙәтеү эшмәкәрлеген ойоштороу алымдарын үҙгәртергә кәрәклеген билдәләне.\n– Торлаҡ һәм төҙөлөш күҙәтеүе буйынса дәүләт комитетының заказсыларҙы һәм подрядсыларҙы раҫланған нормативтарға ярашлы эшләргә мәжбүр итеү өсөн бөтә вәкәләттәре лә бар. Закон рөхсәт иткән тәьҫир итеү сараларын ҡулланырға, штраф һалырға, кәрәк булһа, төҙөлөштө туҡтатырға хоҡуҡлы, – тип белдерҙе Рөстәм Хәмитов.\nТөбәк Башлығы торлаҡ өлкәһендә күҙәтеү эшмәкәрлеген камиллаштырыу кәрәклеген дә билдәләне.\n– Кешеләр ғәҙел рәүештә лайыҡлы тормош шарттарын булдырыуҙы талап итә. Тарифтар йылдан-йыл арта, ә хеҙмәттәрҙең сифаты түбән кимәлдә ҡала, – тине Рөстәм Хәмитов. – Күп фатирлы йорттарыбыҙҙың яртыһына тиерлек капиталь ремонт талап ителә. Милекселәрҙең ҡатнашлығынан тыш был проблеманы хәл итеү мөмкин түгел. Бер нисә йылдан кешеләр торлаҡ фонды хәленең яҡшырыуын тойорға тейеш. Ләкин был коммуналь хужалыҡтағы һәр участкалағы эшкә яуаплы ҡараш булдырыуға, уны оҫта ойоштороуға бәйле.\nКамиллаштырыу идара итеүсе компанияларға лицензия биреү өлкәһен дә урап үтмәйәсәк. Торлаҡ-коммуналь хужалыҡ өлкәһендә йәмәғәт контроле системаһы ла әүҙем үҫешергә тейеш.\nТеги: төҙөлөш,торлаҡ-коммуналь хужалыҡ,бр башлығы


Филевский йорто (Таганрог) — Башҡорт Википедияһы\n47°12′52″ с. ш. 38°56′02″ в. д.HGЯO\nФилевский йорто (Таганрог)\nАдресы Ростов өлкәһе, Таганрог ҡалаһы, Греческая урамы, 78\nТаганрог, Греческая урамы, 78\nФилевский йорто — Ростов өлкәһенең Таганрог ҡалаһындағы бер ярым ҡатлы йорт. Төбәк әһәмиәтендәге мәҙәни мираҫ объекты. 1992 йылдың 18 ноябрендәге 301-се һанлы ҡарар.\nАдресы: Таганрог ҡалаһы, Греческая урамы, 78.\nРостов өлкәһе Таганрог ҡалаһының Греческая урамындағы 78-се һанлы бер ярым ҡатлы йорт 1866 йылда төҙөлгән. Йорт теш табибы Григорий Александрович Вальтер аҡсаһына төҙөлгән. Уның һорауы буйынса Греческая урамында 64-се (хәҙер 78) йортто төҙөргә проект төҙөлә. Төҙөлгән йортонда Вальтерҙар ғаиләһе оҙаҡ йәшәмәй, уның төҙөлөп бөткәнен көтмәй күсеп китә. 1870-се йылдар башында сауҙагәр Цысаренко вариҫтары йортҡа хужа булалар, һуңынан унда тимер юлдар инспекторы Николай Юлианович Майер йәшәй. Ул үҙенең ҙур картиналар коллекцияһы менән билдәле кеше. Уның атаһы Мария ҡатын-кыҙҙар гимназияһында рәсем уҡытыусыһы була. Ул шулай уҡ 4 класлы училищелә техник һыҙым уҡытыусыһы булып эшләй.\n1870-се йылдар уртаһында йорт Гобято дворян ғаиләһенә күсә. Чиновник Николай Гобято, урыҫ армияһы генерал-лейтенанты, миномет уйлап табыусы Леонид Николаевич Гобятоның атаһы, 1874—1886 йылдарҙа йорт хужаһы була.\nУнан һуң йортто инженер технолог Александр Богданович Нентцель (1890—1898), ә унан һуң — статский советник ҡатыны Вера Матвеевна Филевская (1906—1915) һатып ала.\nБыл йортта шулай уҡ Таганрогтың почетлы кешеһе, Мария гимназияһының тарих һәм география уҡытыусыһы, тарихсы, ҡаланың 200 йыллыҡ юбилейына баҫып сығарылған «Таганрог ҡалаһы тарихы» китабының авторы, Павел Петрович Филевский йәшәй.\nЙорт фасадының хәҙерге биҙәлеше архитектор проектлағандан ныҡ айырыла.\nГоризонталь буйынса ете тәҙрәле бер ярым ҡатлы йорт иртә классицизм стилендә төҙөлгән. Инеү ишеге бинаның һул өлөшөндә яһалған. Йорт ихатаһына инеү декоратив тимер рәшәткәле һәм колонналы тимер ҡапҡа аша, ул уң яҡта.\nИкенсе ҡаттың тәҙрәләре өҫтөндә кәрниздәр яһалған. Ҡыйығында антефикстар (һыу ағымын ситкә ебәреү өсөн ҡуйылған вертикаль пластиналар, декоратив биҙәк ролен дә үтәй) урынлашҡан.\nБина төбәк әһәмиәтендәге тарих һәм мәҙәниәт ҡомартҡыһы.\nТаганрог Греческая урамы, 78\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Филевский_йорто_(Таганрог)&oldid=661508 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 10:13 15 март 2017 үҙгәртелгән.


Республикала 20 кеше бәшмәк менән ағыуланған // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРеспубликала 20 кеше бәшмәк менән ағыуланған\n9:48, 22 сентября 2017 Йәмғиәт\nРеспубликала 20 кеше бәшмәк менән ағыуланған Фото: Андрей Старостин\n?Ф?, 2017 йыл, 22 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.\n2017 йыл башынан Башҡортостанда 20 кеше ҡырағай үҫеүсе бәшмәк менән ағыуланған. Билдәһеҙ һәм ашарға яраҡлыға оҡшаған бәшмәктәрҙе ашау ағыуланыу сәбәбе булған. Иң йыш ағыуланыу осраҡтары Өфөлә һәм Өфө районында теркәлгән, тип мәғлүмәт килтерҙеләр Башҡортостан буйынса Роспотребнадзор хеҙмәтендә.\n2016 йылда 41 кеше ағыуланған.\nТөп бәшмәк менән ағыуланыу билдәләре уларҙы ашағандан һуң 1,5-2 сәғәттән барлыҡҡа килеүе ихтимал. Ул иһә баш ауыртыу, күңел болғаныу, ҡоҫоу, тәүлегенә 10-15 тапҡырға ҡәҙәр эс китеү (диарея) менән ныҡ итеп эс ауыртыу.\nТик таныш булған һәм юлдан, магистралдәрҙән, тораҡ пункттарынан алыҫ ятҡан урындарҙан ғына бәшмәк йыйырға мөмкин, тип иҫкәрттеләр ведомствола. Иң яҡшыһы бәшмәкте кәрзингә йыйыу – уларҙа яңы килеш оҙағыраҡ һаҡлана. Бәшмәкте һабағы менән киҫеп алырға кәрәк. Бәшмәктәрҙе оҙаҡ һаҡларға ярамай, ямғырлы һәм еүеш көндө улар тиҙерәк боҙола. Эшкәртелмәгән бәшмәктәрҙе бер нисә сәғәт дауамында һыуытҡыста йәки һалҡын урында һаҡларға мөмкин.\nБәшмәктәрҙе һигеҙ йәшкә тиклемге балаларға бирергә ярамай, оло йәштәгеләргә, йөклө һәм имеҙеүсе ҡатындарға ла кәңәш ителмәй. Ағыуланыу билдәләре булғанда шунда уҡ табипҡа мөрәжәғәт итергә кәрәк.


Ғалата башняһы — Башҡорт Википедияһы\nҒалата башняһы (төрөк.төр. Galata KulesiGalata Kulesi, грек. Πύργος του Γαλατά, Christea Turris ( Христос башняһы — латинса)}) — Истанбулдың Европа өлөшөндә Ғалата районындағы бейек ҡалҡыулыҡта урынлашҡан. Ҡала үҙәгендәге бөтә ерҙән тиерлек күренеп тора. Башняның бейеклеге — 61 метр, диаметры — 9 метр, диңгеҙ кимәленән бейеклеге — 140 метр. Башня ҡала символдарының береһе булып һанала.\nИ.К. Айвазовский. Айлы төндә Ғалата башняһы. 1845\nБеҙҙең эраға тиклем V быуатта уҡ был тирәлә башня булғанлығы билдәле. Генуялылар был төбәкте византийҙарҙан талап ала ла ошонда колония нигеҙләй, 1341 йылда уның тирәләй оборона диуарҙары күтәрә башлай. 1348—1349 йылдарҙа ҡалҡыулыҡ башына беҙҙең көндәргә тиклем килеп еткән башняны ултыртып ҡуя. Ул саҡта ҡоролма «Иисус башняһы» тип атала һәм диңгеҙселәр, сауҙагәрҙәр өсөн ориентир була. Оборона диуарҙарының һәм йырындарының ҡайһы бер өлөштәре беҙҙең көндәргә тиклем һаҡланған. Үҙенең ысын исемен башня Ғосман империяһы осоронда ала. Солтан Мәхмәт, көмбәҙҙе алып ташлатып, башняны 6,8 метрға тәпәшәйтә. Солтан Морат III идара иткәндә (1574—1595) башня обсерватория сифатында файҙаланыла. 1632 йылда башня тарихта беренсе осоштарҙың таяныу нөктәһе булып хеҙмәт итә. Раҫланыуынса, Һезарфен Әхмәт Челеби тигән ғалим ҡулдан эшләнгән ҡанаттарҙы тағып башнянан һикерә һәм, Босфор аша осоп үтеп, ҡаланың Азия өлөшөнә уңышлы ғына барып төшә. Бының өсөн ул солтан тарафынан бүләкләнә, ә һуңынан Алжирға һөрөлә.\n1791 йылда башня реконструкциялана, бейеклеге 45 метр тәшкил итә. 1832 йылғы реконструкция өҫкө яғына ҡағыла: күҙәтеү майҙансығы барлыҡҡа килә. Унда тәүлек әйләнәһенә көн-төн күҙәтеү алып барған ҡарауыл ҡаланың Алтын Мөгөҙҙөң төньяғындағы өлөшөндә янғын-фәлән сыҡмағанмы, тәртипһеҙлектәр башланмаймы икәнен ҡарап тора.\n1875 йылда башняның тышҡы йөҙө әлеге күренешенә яҡынлаша. 1964—1967 йылдарҙа башня реставрациялана, конус рәүешендәге көмбәҙ эшләнә. Һуңыраҡ башняға лифт ҡуялар.\nӘлеге ваҡытта башняның өҫкө яғында ресторан, төнгө клуб һәм күҙәтеү майҙансығы урынлашҡан. Музей объекты булып тора.\n↑ De Amicis, Edmondo Galata // Constantinople (1878) — New York and London: G. P. Putnam's Sons, 1894. — Б. 60. — 326 б.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ғалата_башняһы&oldid=1002739 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 09:09 18 ғинуар 2021 үҙгәртелгән.


Өфө өс байрамға әҙерләнә // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфө өс байрамға әҙерләнә\n9:23, 9 июня 2010 Йәмғиәт\nӨфө Ҡала көнөн, Рәсәй көнөн һәм Салауат Юлаев көндәрен байрам итеүгә әҙерләнә. Байрам алдынан республиканың баш ҡалаһында бер нисә рәсми һәм мәҙәни-тамаша саралары планлаштырылған.\n10 июндә, мәҫәлән, Салауат Юлаев һәйкәленә сәскәләр һалыу тантанаһы үткәреләсәк. Бынан һуң Салауат Юлаев исемендәге майҙанда “Беҙ бергә” байрам программаһы башлана.\n11 июндә Ҡала мәҙәниәт һарайында «Интернет-Өфө 2010» сайттар конкурсының финалы үткәрелә. Ошо уҡ көндө Нижегородка биҫтәһендәге “Йәдкәр” мәҙәниәт йортонда — «Бәхет хаҡында йырлай Өфө» күңел асыу программаһы, ә Яңы Черкассы ҡасабаһындағы «Заря» мәҙәниәт йортонда «Өфө – Башҡортостан Республикаһының йөрәге» концерт программаһы ойошторола. Төп байрам саралары иһә ҡалала 12 июнгә билдәләнгән.


Абҙаҡ (Учалы районы) — Башҡорт Википедияһы\nАбҙаҡ (Учалы районы)\n↘500 кеше (2010)\nАбҙаҡ (рус. Абзаково, икенсе атамаһы Кинйәкәй) — Башҡортостандың Учалы районындағы ауыл. Абҙаҡ ауылы Мансур ауыл Советына ҡарай. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 500 кеше. Почта индексы — 453713, ОКАТО коды — 80253849003.\n5 Ревизия материалдарында\nРайон үҙәгенә тиклем (Учалы): 38 км\nЯҡындағы тимер юл станцияһы (Шартым): 18 км\nАбҙаҡ(Кинйәкәй) ауылы Уй йылғаһы ҡушылдығы Ҡаҫмаҡты йылғаһы буйында, район үҙәгенән төньяҡҡа табан 38 км һәм тимер юл станцияһы Шартымдан төньяҡҡа табан 18 км алыҫлыҡта урынлашҡан.\nНуғай даруғаһы Ҡаратабын улусы башҡорттары үҙҙәренең аҫаба ерҙәрендә Кинйәкәй ауылына нигеҙ һалған. Был атама менән ауыл 1737 йылдан билдәле булған. Риүәйәт бәйән иткәнсә, хәҙерге Вознесенка (Учалы районы) ауылы урынында төпләнгән булалар. XVIII быуат аҙағында баҡыр ятҡылыҡтарын үҙләштереү менән бәйле, Кинйәкәй халҡы яңы урынға күсергә мәжбүр булған. Бынан тыш, Кирәбе һәм Шартым менән бер рәттән, Кинйәкәй баҡыр руднигы билдәле булған. Ҡаратабын ырыуына ҡараған Абҙаҡ ауылында 1795 йылда XIX быуатта 20 ихата иҫәпләнгән, унда 80 кеше йәшәгән.\n1859 йылғы X рәүиз мәғлүмәттәре буйынса ауылдағы 31 хужалыҡта 215 кеше йәшәгән. 1920 йылға 48 йортта 260 кеше йәшәгән. Ауылда Абҙаҡтың улы 1791 йылғы Рәхмәтулла, ейәндәре Зәйнулла (уның улы Ғиззәтулла) һәм Ғәйнулла йәшәгән. Абҙаҡтар — ярым күсмә халыҡ. XIX быуаттың 40-сы йылдарында 220 кешенән торған 40 йортта 222 ат, 97 һыйыр, 250 һарыҡ һәм 97 баш кәзә иҫәпләнгән. 1866 йылда 31 йортта 196 кеше йәшәгән. 1900 йылда 243 кеше иҫәпләнгән. Малсылыҡ, игенселек менән шөғөлләнгәндәр. Мәсет булған.\nАуылда урта мәктәп, балалар баҡсаһы, фельдшер‑акушерлыҡ пункты, клуб, китапхана бар.\n1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 243\n1920 йыл 26 август 260\n1959 йыл 15 ғинуар 257\n2002 йыл 9 октябрь 490\n2010 йыл 14 октябрь 500 249 251 49,8 50,2\n2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, халҡының күпселеге — башҡорттар (99 %).\n1859 йылда Абҙаҡ ауылында ла рәүиз (ревизия) үткәрелә һәм уның материалдары Башҡортостандың Милли архивында һаҡлана.\nСәйфуллин Шамил Шакамал улы (20 июнь 1920 йыл (ҡайһы бер сығанаҡтар буйынса 1923 йыл) — 6 декабрь 1998 йыл) — 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы яугиры, гвардия өлкән сержанты. Ике тапҡыр Ҡыҙыл Йондоҙ ордены кавалеры.\nЛоҡманов Илнур Флүр улы (7 май 1983 йыл) — драма артисы, йырсы, 2005 йылдан Мостай Кәрим исемендәге йәштәр театры актёры. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы (2018). 1991—2000 йылдарҙа Абҙаҡ мәктәбендә уҡыған.\nАратау урамы (рус. улица Аратау)\nАртель урамы (рус. Артельная улица)\nИрәндек урамы (рус. улица Ирандыкская)\nТаулы урам (рус. Нагорная улица)\nС.Юлаев урамы (рус. улица С.Юлаева)\n↑ Абҙаҡ (Учалы районы) // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.\n↑ «Йөрәгемде тыңлап йәшәйем» «Башҡортостан» гәзите, 25.05.2018\nАбҙаҡ (Учалы районы) // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Абҙаҡ_(Учалы_районы)&oldid=1142760 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 09:55 18 июнь 2022 үҙгәртелгән.


«Йәшлегемә ҡайтам әле!» » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек» | Официальный сайт газеты Йэшлек\nГазета "Йәшлек" » Мәҙәниәт һәм сәнғәт » «Йәшлегемә ҡайтам әле!»\n19.03.2011 «Йәшлегемә ҡайтам әле!»\n«Яҙ, яҙ, яҙ килә! Ергә мөхәббәт килә!» Яҙ еткән һайын Рөстәм Ғиззәтуллин башҡарған йырҙың һүҙҙәре иҫкә төшә һәм күңел шатлыҡҡа төрөнә. Рөстәм Ғиззәтуллин – республикабыҙҙа иң популяр йырсыларҙың береһе. Уның йырҙары радио тулҡындары аша, дискотекаларҙа яңғырай. Концерттарында иһә йәштәр түҙеп ултыра алмай, бейергә төшөп китә.\n20 мартта Нефтселәр мәҙәниәт һарайында яратҡан йырсыбыҙ баш ҡала тамашасыларын тағы ла үҙенең дәртле йырҙары менән һөйөндөрмәксе. Тамашасылар яратып өлгөргән йырҙарынан тыш, унда өр-яңы йырҙар ҙа яңғыраясаҡ. Рөстәм Ғиззәтуллиндың репертуарындағы йырҙың һүҙҙәре менән «Йәшлегемә ҡайтам әле» тип атала концерт программаһы. Унда Айҙар Хәмзин, Салауат Әйүпов, Руслан Зөлҡәрнәев кеүек һәләтле йырсыларҙың да ҡатнашыуы көтөлә.\nРөстәм Ғиззәтуллиндың һәр тамашаһы – үҙе бер шоу. Был юлы ла тамашасыларҙы төрлө отоштар һәм бүләктәр көтә. Үҙенең концертына ул балалар йорто тәрбиәләнеүселәрен дә саҡырған. ҡыҫҡаһы, күңелле, дәртле ял көтә һеҙҙе, дуҫтар.


Республиканың көньяғында янғын сығыу хәүефе арта | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n06 августа 2018 — 15:51 ГТРК «Башкортостан»\nБөгөндән 8-се августҡа тиклем республиканың көньяғында янғын сығыу хәүефе арта. Әлегә Бөрйән урмансылығы биләмәһендә бер ут сығыу осрағы теркәлгән. Ут 3 гектар самаһы майҙанды ялмап алған. Урында 10 берәмек махсус техника һәм ике тиҫтәгә яҡын янғын һүндереүсе эшләй. Янғын сығыу сәбәптәре асыҡлана.


«Формула 1» ярыштарында ҡатнашыусы Өфө егете Даниил Квят Рәсәй водитель таныҡлығын алыуға өлгәште\nГлобаль селтәрҙә автоуҙышсының имтихан тапшырыуын һүрәтләүсе видеояҙма урынлаштырылды. Даниил Квят 12 йәшенән Рим ҡалаһында йәшәгәнлектән уның Рәсәй водителдәр таныҡлығы булманы. Егет был етешһеҙлекте бөтөрөргә иҫәп тотҡан. Формула 1 уҙышсыһы имтихандың теория һәм ғәмәли өлөшөн уңышлы тапшыра. Иҫке генә ВАЗ менән идара иткәндә ул инспекторҙы хайран ҡалдыра. Һынауҙы Даниил уңышлы тапшырған.


«Кроношпан» — «экологик монстр» түгел, ә заманса предприятие» // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\n«Кроношпан» — «экологик монстр» түгел, ә заманса предприятие»\n16:16, 2 декабря 2013 Сәйәсәт\nБашҡортостан Президенты «Өфө» журналында баҫылған интервьюла «кроношпан ғауғаһына» баһа бирҙе.\n— Талаштар һәм конфликттар асылда иһә емергес. Тик был осраҡта һөҙөмтәләр мәҡәлдәге кеүек – «яҡшыһыҙ яман булмаҫ, яманһыҙ яҡшы булмаҫ». Инвесторҙар объекттарҙы төҙөгәндә ябайлаштырылған алымдарға юл ҡуйылмаясағын аңланы. Республика территорияһында төҙөлөш һәм тәбиғәтте һаҡлау ҡануниәтен боҙоп булмай, — тип белдерҙе Рөстәм Хәмитов.\nРеспублика башлығы әйтеүенсә, хәҙер инвесторҙар документтарҙы тәртипкә килтерә, бөтә һығымталарҙы ала, шул иҫәптән экологик та, шул саҡта конфликт бөтөргә тейеш.\n— Ҡалала йәшәүселәр «Кроношпан» — «экологик монстр» түгел, ә яҡшы заманса предприятие буласағына инанасаҡ, ул меңләгән кешегә яҡшы эш һәм хеҙмәт хаҡы алыу мөмкинлеге бирәсәк. Бынан тыш, урман хужалығын тәртипкә килтереп буласаҡ, — тип ышаныс белдерҙе Президент.\n«Өфө эргәһендә һәм республикала кеше өсөн зыянлы һәм хәүефле бер ниндәй ҙә производство төҙөлмәйәсәк. Бөтә ҡарарҙар етди тикшереүҙәр үткәреп һәм йәмәғәтселек фекерен иҫәпкә алып ҡына ҡабул ителәсәк», тип белдерҙе Рөстәм Хәмитов.\nШул уҡ ваҡытта республика етәксеһе, бөтә ҡабул ителгән ҡарарҙар үтәлергә тейеш, тип иҫәпләй. Һәм бында яҡлауҙарға юл ҡуйылмаҫҡа тейеш.\nТеги: бр президенты,кроношпан


Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыуҙы яҡтыртыуға конкурс иғлан ителде // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыуҙы яҡтыртыуға конкурс иғлан ителде\n12:36, 28 января 2010 Йәмғиәт\n2010 йылғы бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыуҙы яҡтыртыуға конкурс иғлан ителде. Конкурс Рәсәйҙең барлыҡ федераль округтарында ла алып барыла. Конкурста ҡатнашыусыларҙың төп бурысы – Рәсәй граждандарына халыҡ иҫәбен алыуҙың мөһимлеген һәм актуаллеген аңлатыу, һәм был сарала ҡатнашыуға халыҡты мөмкин тиклем күберәк йәлеп итеү. Етди сараға ни бары бер нисә ай ҡалған, һәм ошо арала рәсәйлеләргә халыҡ иҫәбен алыуҙың үҙе тураһында, алымдары, үткәреү ҡағиҙәләре, халыҡ иҫәбен алыусыларҙың эш шарттары хаҡында хәбәр итеү мөһим.\nАкцияны ойоштороусы “МедиаСоюз” әйтеүенсә, конкурс һәйбәт журналистарҙы билдәләү өсөн генә уҙғарылмай. Уның ярҙамында аудиторияға халыҡ иҫәбен алыу кеүек ҙур проект тураһында күләмле мәғлүмәтте еткерергә кәрәк. Халыҡ иҫәбен алыуға илебеҙҙең һәр гражданын йәлеп итергә кәрәк, ә журналистар конкурсы быға мотлаҡ булышлыҡ итәсәк.\nКонкурс бар федераль округтарҙа үткәрелә. Теләге булған һәр мәғлүмәт сараһы конкурста ҡатнаша ала. Конкурсты округтарға бүлеп үткәреүҙе ойоштороусылар һәр округтың халыҡ иҫәбен алыуға тәьҫир итәсәк үҙенә күрә объектив һәм субъектив спецификаһы булыуы менән аңлата.\nҠатнашыусыларҙы алдан билдәләмәйенсә конкурс бер турҙа үткәрелә. 2010 йылдың 1 ғинуарынан 30 октябренә тиклем баҫмала донъя күргән йәки эфирға бирелгән материалдар ҡабул ителә. Уларҙы биш номинацияла баһалайҙар: халыҡ иҫәбен иң яҡшы яҡтыртыусы төбәк матбуғат баҫмаһы, төбәк радиостанцияһы, төбәк интернет сараһы, телеканал һәм айырым номинация – төбәк матбуғат баҫмаһы хәбәрсеһенең иң яҡшы материалы. Дөйөм премия фонды 4,3 миллион һум менән иҫәпләнә. Конкурс йомғаҡтары 2010 йылдың 30 ноябренә тиклем иғлан ителәсәк.\nКонкурс положениелары менән Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу сайтында танышырға мөмкин, адресы: http://perepis-2010.ru/konkursy/ .\nТеги: конкурс, халыҡ иҫәбен алыу


Мутлашыусылар халыҡты алдай » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Мутлашыусылар халыҡты алдай\nМутлашыусылар халыҡты алдай 29.01.2019 // Йәмғиәт\nҠулланыусыларҙың Дәүләт хеҙмәте селтәрендә шәхсән мәғлүмәт ҡалдырыуы – ғәҙәти хәл, сөнки был сайттар ышаныслы һанала. Быны портал хакимиәте лә, мәғлүмәт хәүефһеҙлеге өлкәһендәге эксперттар ҙа раҫлай. Әммә мутлашыусыларҙы был туҡтатмай, улар, киреһенсә, төрлө юлдар аша ҡулланыусыларҙың шәхси кабинеты паролдәрен ҡулдарына төшөрөп, иҫәптәрҙән аҡса урлай.\nБерҙәм дәүләт хеҙмәттәре порталы үҙенең Facebook сайтындағы рәсми сәхифәһендә мутлашыусыларҙың, рәсми сайтҡа арҡаланып, төрлө e-mail йә смс-хәбәрҙәр таратыуы тураһында хәбәр итә. Бындай хаттар эсендә вирус программаһы булыуы мөмкин. Кешенең ниндәйҙер түләнмәгән бурысы, штрафы, милеккә арест һалынған булыуы һ.б. хаҡында хәбәр килә һәм теүәлерәк мәғлүмәт алыу өсөн һылтанма буйынса күсергә тәҡдим ителә. Артабан ҡулланыусынан пароль һорайҙар. Был мутлашыу төрө “фишинг” тип атала, енәйәтсенең маҡсаты – логин һәм пароль аша, СНИЛС, паспорт, ИНН һәм башҡа мөһим мәғлүмәттәрҙе ҡулға төшөрөү.\nУлар рәсми порталдарҙың игеҙәк-сайттарын эшләп тә халыҡты алдай. Шундай уҡ дизайн, интерфейс һәм адресты күреү ҡулланыусыла рәсми сайтҡа инеүендә шик тыуҙырмай, шуға күрә ысын логин һәм пароль ҡулланып, шәхси кабинетыңа ингән саҡта, бөтә мәғлүмәттең мәкерле ниәтле кеше ҡулына эләгеүен көт тә тор.\nПортал аша мутлашыуҙың икенсе популяр төрө – ҡулланыусыларҙан туранан-тура аҡса таптырыу. Берҙәм порталдың Livejournal селтәрендәге рәсми сәхифәһендә хәбәр ителеүенсә, енәйәтселәр үҙҙәрен портал хеҙмәткәрҙәре тип таныштырып, түләү мәсьәләһендә һорауҙары килеп сыҡҡан ҡулланыусылар менән бәйләнешкә инә. Улар сайтта техник эштәр алып барылыуы тураһында хәбәр ебәрә һәм шулай итеп “ярҙам” тәҡдим итә. Күрһәтелгән реквизиттарға ҡулланыусы үҙ ҡулы менән аҡса күсерә.\n-Дәүләт хеҙмәттәре порталының паролен үҙегеҙҙән башҡа бер кем дә белмәһен;\n-пароль яҙғанда сәхифәнең адресын һәр саҡ тикшерегеҙ: Берҙәм порталдың адресы: www.gosuslugi.ru;\n-смс-хәбәр йә электрон хат аша килгән таныш булмаған һылтанмалар буйынса күсмәгеҙ. Дәүләт хеҙмәттәре порталының электрон адресы: noreply@gosuslugi.ru. СМС-хәбәрҙәр gosuslugi йә 0919 һанынан ғына килә.\n-онлайн рәүештә штраф һәм дәүләт пошлиналарын бары тик сайттың үҙе аша түләгеҙ. Үҙҙәрен портал хеҙмәткәрҙәре тип таныштырған кешеләр тәҡдим иткән реквизиттарға бер ҡасан да аҡса күсермәгеҙ.\n-түләнмәгән бурыс йә штраф хаҡында хәбәр килгән осраҡта, мәғлүмәтте порталдағы шәхси кабинет аша йә иһә дәүләт органдарына, мәҫәлән, ЮХХДИ-ға мөрәжәғәт итеп тикшерегеҙ.\nАвтор: Сәриә КӘБИРОВА\nТотош уҡырға 389\nБаланды төрлө ысул менән һаҡлап, ҡулланып була. Был емеш халыҡ медицинаһында киң файҙаланыла. Һеҙгә...


Район мәҙәниәт йорто хеҙмәткәрҙәре Дипломлы булды\n18 Декабрь 2019, 11:57\n16 декабрҙә район мәҙәниәт йорто хеҙмәткәрҙәренә Диплом тапшырыу тантанаһы уҙҙы. “Художество етәксеһе, мәҙәниәт һәм сәнғәт учреждениеһының етәксе урынбаҫары” һөнәре буйынса – И. Ямалиев, А.Шәйәхмәтов, Ю.Иштуғанов, “Тауыш режиссеры, яҡтылыҡ рәссамы” һөнәре буйынса В. Фәтҡуллин Дипломға лайыҡ булды. Район мәҙәниәт йорто директоры Илнур Вәлиев барыһын да ҡотлап, яңы ижади үрҙәр теләне.


БР Милли музейында Башҡортостандың халыҡ рәссамы Рәмил Килмәмәтовтың юбилейға арналған күргәҙмәһе асылды // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\nБР Милли музейында Башҡортостандың халыҡ рәссамы Рәмил Килмәмәтовтың юбилейға арналған күргәҙмәһе асылды\n12:49, 11 сентября 2014 Мәҙәниәт\nӨФӨ, 2014 йыл, 11 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.\nБР Милли музейында Башҡортостандың халыҡ рәссамы, Салауат Юлаев исемендәге БР Дәүләт премияһы лауреаты, РФ һәм БР атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Рәмил Килмәмәтовты ҡотланылар.\nМузей залдарының береһендә билдәле фоторәссамдың 65 йәшенә арналған «Йылдар аша, аралар аша» персональ күргәҙмәһе ойошторолған. Күргәҙмәгә ижад осороноң төрлө йылдарында Башҡортостан райондарында һәм ҡалаларында, Рәсәйҙә һәм сит илдәрҙә төшөрлгән 140 фотоэше сығарылған.\n— Минең күргәҙмәлә уҙған быуат һәм бөгөнгө көн күрһәтелгән. Заман ҡапма-ҡаршылығын, кешеләрҙең элек тә, хәҙер ҙә яҡшы, матур һәм күңелле булып ҡалыуҙарын күрһәтергә теләнем. Нығыраҡ өлкән быуын кешеләрен яратам, уларҙы мин «ата-әсәйемдең быуыны» тип йөрөтәм. Улар ауырлыҡтар аша үткән, һуғышты, аслыҡты һәм һыуыҡты күргән. Өлкән быуын тураһында күберәк һөйләргә теләйем, сөнки әгәр бөгөн ошоно эшләп өлгөрмәһәк, улар китәсәк. Республика тарихы өсөн уларҙы һаҡлап ҡалдыраһы килә. Был кешеләр бөгөн дә бик матур, уларҙың һәр йыйырсығы – ул йәшәгән Заман эҙе — тип һөйләй Рәмил Килмәмәтов.\nЮбилей экспозицияһында Башҡортостан һәм Рәсәй фотосәнғәтенең алтын фондына ингән «Башҡорт аттары тураһында йыр», «Һабантуй», «Миңә яҡын Ер», «Еңеү һалдаттары», «Ҡышҡай-ҡыш», «Көньяҡ Урал», «Йолаларҙы һаҡлаған ер», «Дуҫымдың күҙҙәре күргән Иран», «Боден күле өҫтөндәге фажиғә» кеүек төрлө тематик циклдарҙан торған эштәр бар.\n— Фотосәнғәттә төрлө йүнәлештәр бар. Көнбайышта һәр саҡ формалы ижадты яраттылар, ә беҙҙең фотоларҙа иң мөһиме – идея һәм йөкмәтке. Мода артынан ҡыумайым, минең ижади ҡарашым: дөрөҫлөк, дөрөҫлөк һәм тағы ла бер тапҡыр дөрөҫлөк, — тип айырып әйтте Рәмил Килмәмәтов.\nЮбилярҙы Башҡортостандың Мәҙәниәт министрлығы, республика райондары хакимиәттәре, БР Республика халыҡ ижады үҙәге вәкилдәре, уның хеҙмәттәштәре, дуҫтары һәм ижадын хөрмәт итеүселәр ҡотланы.\nБР Милли музейында күргәҙмә октябргә тиклем эшләйәсәк, һуңынан Өфө дәүләт иҡтисад һәм сервис университетына күсәсәк, аҙаҡтан уны республиканың Благовар, Салауат, Ҡыйғы, Стәрлебаш райондары халҡы күрәсәк.\nРәмил Килмәмәтов – Республика халыҡ ижады үҙәгенең фотокинобүлек мөдире, Рәсәй Федерацияһының Фоторәссамдар союзы идараһы секретары, Рәсәй Фоторәссамдары союзының Башҡортостан бүлеге рәйесе, Башҡортостан Республикаһының Фоторәссамдар союзы идараһы рәйесе (1992-2004 йылдарҙа). Рәсәйҙә генә түгел, яҡын һәм алыҫ сит илдәрҙә лә Башҡортостан һәм Рәсәй фотосәнғәтен үҫтереү һәм пропагандалау эшенә тос өлөш индергән. Уның автор фотокүргәҙмәләре Мәскәүҙә, Санкт-Петербургта, Астанала, Бакула, Минскиҙа, Истамбулда, Анкарала, Каирҙа, Римдә, Парижда, Дрезденда, Берлинда, Бернда, Далянда уҙа. 1990 йылдан алып уҙғарылған, «Башҡортостан — Тәбиғәт. Кеше. Мәҙәниәт» халыҡ-ара акцияһын ойоштороусы һәм уның алмаштырғыһыҙ етәксеһе, ТӨРКСОЙ илдәре фоторәссамдарының Халыҡ-ара ижади лабораторияһында ҡатнашыусы. Бик күп миҙалдарға һәм дипломдарға эйә.


Иң тәмле, иң татлы бал йәрминкәһе | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Иң тәмле, иң татлы бал йәрминкәһе\nИң тәмле, иң татлы бал йәрминкәһе\nХалҡыбыҙ боронғо кәсептәрен онотмай. Умартасылыҡ менән шөғөлләнеүселәр йылдан-йыл арта. Күңел биреп эшләгәндә ул - юғары килем сығанағы. Үҙәк баҙар биләмәһендә ойошторолған бал йәрминкәһе ошоно дәлилләне.\nСарала ҡатнашыусылар балдың һәр төрөн тәмләп ҡараны, самауыр сәйе эсте, концерт ҡараны, үҙенә оҡшаған бал өсөн тауыш бирҙе. Бынан тыш, бал ҡорто продукцияһын һатып алыу мөмкинлеге тәҡдим ителде.\nИке тиҫтә йылдан ашыу ошо шөғөлгә тоғро Ринат Тимерәев быйыл һатыуға йүкә, сәскә балы килтергән. “Яҡшы килем сығанағы ғына түгел, һаулыҡ өсөн дә яҡшы умартасылыҡ”,- ти ул.\nЗөһрә һәм Ришат Сәғитовтар хаҡлы ялға сыҡҡас шөғөлләнә башлаған. 6 йыл эҙләнеү, тәжрибә туплау һөҙөмтәһеҙ үтмәгән, уларҙың үҙ һатып алыусылары барлыҡҡа килгән. “Хаҡты үтә юғары ҡуймайбыҙ. Ҡортсолоҡто үҫтерәм тиһәң, нәҙекәйбилдәр һымаҡ уңғанлыҡ кәрәк”, - ти улар.\nПрограммаға ярашлы, бал йәрминкәһендә төрлө конкурс үтте. Бал һатып алыусылар сараны ойоштороусыларға тәмле лә, файҙалы ла ризыҡ алыу мөмкинлеге өсөн рәхмәт белдерҙе. Ҡатнашыусылар төрлө номинацияларҙа билдәләнеп, иҫтәлекле бүләккә лайыҡ булды.\nСәскә балының өс литрын 1-1300 һумға, йүкәнекен 1600-1800 һумға алырға була ине.


22 Июнь 2020, 16:23\nБынан 79 йыл элек 22 июнь таңында фашистик Германия ғәскәре бер ниндәй иҫкәртеүһеҙ Советтар Союзына һуғыш башлай. Дүрт йыл дауам иткән Бөйөк Ватан һуғышы 27 миллиондан ашыу яугир ғүмерен алып китә. Беҙҙең райондан ғына дәһшәтле һуғышта 13 меңдәш ашыу һалдат ҡатнаша, шуның яртыһы тыуған яғына әйләнеп ҡайта алмай, яу ҡырында ятып ҡала. Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында күрһәткән ҡаһарманлыҡтары, батырлыҡтары өсөн 13 миллион совет һалдаты орден-миҙал менән бүләкләнә, 11 мең яугир (Башҡортостандан - 278) Советтар Союзы геройы тигән исемгә лайыҡ була, ошо 11 мең яугирҙың 9-ы беҙҙең райондан. Хәтер һәм ҡайғы уртаҡлашыу көнөндә бөтә ил Бөйөк Ватан һуғышы ҡаһармандарының, тыл ветерандарының батырлығы алдында баш эйә. Беҙҙең районда ла “Ҡайғылы әсә” обелискыһына сәскә һалып, яу ҡырында ятып ҡалғандарҙы бер минутҡа тын ҡалып, иҫкә алдылар. Кискеһен иһә “Хәтер шәме” акцияһы була.


Торлаҡ-коммуналь хужалығы төпһөҙ ҡалъя тип яҙа беҙгә Благовещенда йәшәүселәр\nҠаланың Першиндар урамы, 4-се йорттоң фатир хужалары хеҙмәтләндереүсе ойошма һәр эш өсөн уларҙан өҫтәмә аҡса талап итә тип зарлана. Ә ремонттың сифатын әйтеп тораһы ла түгел. Халыҡ хатта, 2013 йылға тиклем, капиталь төҙөкләндереү булғансы, йәшәү шарттары яҡшыраҡ ине тип хәтерләй. Идарасы ойошма иһә йорттағылар коммуналь уңайлыҡтар өсөн түләмәй тип аңлата. Дөйөм бурыс миллион һумдан ашыу тәшкил итә.\nТатьяна бүлмәһендәге үңәҙҙе тиҫтә йылға яҡын бөтөрә алмай. Ниндәй генә сара ҡулланмайым, нисек кенә буяһам да ҡотолорлоҡ түгел, тип зарлана ҡатын. 18 квадрат метрҙа ул тормош иптәше һәм ике балаһы менән йәшәй. Бүлмәлә һәр ваҡыт тынсыу булғанға Татьяна сабыйҙарының һаулығы өсөн боросола.\nТатьяна Баранова, Першиндар урамы, 4-се йортта йәшәүсе: «Бер нисек тә ҡоромай был стеналар. Инде нимә эшләргә лә белмәйбеҙ. Иң мөһиме балаларҙың һаулығы ҡаҡшамаһын инде бындай шарттарҙа йәшәүҙән».\nҒаилә элекке ятаҡта йәшәй. Бындағы шарттар ҡот осорлоҡ ти урындағылар. Шул уҡ ваҡытта ай һайын 2-3 мең һумлыҡ коммуналь түләүҙәр квитанциялары килеп тора. Ә инде берәй нәмә йүнәтергә кәрәк булһа, беҙҙән тағы аҡса йыялар тип аптырай халыҡ.\n2013 йылда бинала капиталь ремонт булған. Ләкин уның сифаты һорау тыуҙыра. Эйе, торбалар алмаштырылған, ләкин электр сымдары күп урындарҙа бер ниндәй ҙә изоляцияһыҙ ҡалыуын дауам итә, уларға һыу эләккәс күңелһеҙ осраҡтар булғылай.\nЙәйгеһен ихатала асфальт түшәлгән. Уның өсөн дә урындағы халыҡтан аҡса түләткәндәр. Уртаҡ ҡарар буйынса тип аңлатһалар ҙа күпселек фатир хужалары ризаһыҙлыҡ белдерә.\nӘ бына йорт советы рәйесе аңлатыуынса, асфальт түшәү буйынса ҡарар дөйөм нигеҙҙә ҡабул ителгән. Тик йыйылышҡа бер нисә кеше генә килгән.\nРимма Шәрипова, Першиндар урамы, 4-се йорт советы рәйесе: «1984 йылда төҙөлгән бина хәҙер инде тыштан да емерелә башлаған. Уның эргәһендә йөрөүселәр ғүмерен хәүеф аҫтына ҡуя тиергә лә була».\nӘлеге ваҡытта йорт ҡаланың «Жилкомсервис» ойошмаһы ҡарамағында. Бында аңлатыуҙарынса, фатир хужаларының бөтәһе лә коммуналь уңайлыҡтар өсөн ваҡытында түләп бармай.\nЙортта йәшәүселәр, уңайлыҡтар түләүҙәргә тап килмәй тип бурыс туплай, ә хеҙмәтләндереүсе ойошма, финанс етмәгәнлектән, ваҡ-төйәктән башҡа бер нимәне лә төҙөкләндерә алмай. Шулай итеп, сикле ҡуласа барлыҡҡа килә түгелме? Ә бит ике яҡ та бурыстарҙы һәм хеҙмәттәрҙе еренә еткереп үтәһә, бәлки, тормоштары ла еңелерәк булыр ине.


Торлаҡ-коммуналь хужалыҡ: 1 июлдә Башҡортостанда коммуналь хеҙмәттәр өсөн хаҡтар арта // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n26 март, Шишәмбе\nӨфөлә Ҡыуатов исемендәге Республика клиник дауаханаһының яңы поликлиникаһын төҙөү 2,1 миллиард һумға төшә\n9:10, 21 июня 2018 Иҡтисад\nТорлаҡ-коммуналь хужалыҡ: 1 июлдә Башҡортостанда коммуналь хеҙмәттәр өсөн хаҡтар арта Фото: автор\nӨФӨ, 2018 йыл, 21 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.\nБашҡортостанда, бөтә илдәге кеүек, 1 июлдән торлаҡ-коммуналь хужалыҡ хеҙмәттәренә тарифтар арта. Республикала йәшәүселәрҙең был өлкәгә сығымдары уртаса 5,9 процентҡа күтәрелеүе билдәле инде.\nШулай итеп, һандарға. Һыуыҡ һыу тәьминәте хеҙмәттәре өсөн кубометрға 23,77 һум урынына 25 һум (1,23 һумға күберәк) түләргә тура килә, һыу таратҡыс өсөн хеҙмәт хаҡы 23,82 һумдан 29,78 һумғаса (5,96 һумға күберәк) күтәрелә.\nЙылытыу 2057,45 һумға ҡәҙәр ҡиммәтләнә, ул алданғынан 79,13 һумға күберәк.\nЭлектр плиталары булған йорттар өсөн электрға киловатт өсөн 2,01 һум урынына – 2,11 һум; электр плиталары булмаған йорттарға киловатт хаҡы 2,87-дән 3,01 һумғаса артҡан.\nТеги: торлаҡ-коммуналь хужалыҡ хеҙмәттәренә тарифтар


Айырымланып өйөбөҙгә сыҡҡан мәл. Ул-был итеп ҡасан бешергәнеңсә тип, ҡәйнәм йылы ғына оло икмәк бешереп һалды. Үҙебеҙҙең өй, үҙебеҙсә ҡыйналабыҙ хәҙер, тип ҡыуанып йөрөйбөҙ. Тик күсенгәс кенә нимәбеҙ бар, ә нимәбеҙ юҡ икәнен тойҙоҡ. Түрбашта бигерәк тә етешһеҙлектәр. Икмәк бешерә торған форма (дүрткел буханка) табам бар, ә бына ҡоймаҡ ҡойорға, картуф фәлән ҡыҙҙырыр-быҡтырыр табам юҡ икән. Әсәйҙән дә, ҡәйнәмдән дә таба бүлеп биреүҙәрен һорарға ҡыймай, бергилке баҙар ҡыҙырҙым.\nҮзбәктәрҙең сепрәк-сапраҡ һатҡан сағы ине. Табалманым тәки.\nҮҙеңдә ни булмаһа, шуға мохтажлығың һиҙелә. Ҡытырҙатып тороп, төбөнә йәбештереп картуф ҡыҙҙырғы килә. Таба юҡ. Усҡа һалып бешереп булмай шул. Эмаль тәрилкәне лә таба урынына һынап ҡараным))) Юҡ, бармай.\nҠайным ҡаҙ тауыҡтарына ем һоҫоп һалған һауыттың элекке таба икәнен шәйләгәйнем. Йәй ине, шуларҙы ипләп кенә алып ҡайтып, ауыҙын йырғансы ҡом һәм көл менән ышҡып йыуып таба эшләп алдым. Ҡап-ҡара таба, тәрбиә күргәс ней, ап-аҡҡа әйләнде лә ҡуйҙы. Үҙе еңел, алюмин икән дә баһа. Ҡайнымдың ҡул көсө төшкәнме, табам бер аҙ оҙонсараҡ форма алған. Тыумыштан шулай булмағанлығы күренеп тора)) Булһын, улай ғына хан ҡыҙында ла була инде ул, тинем дә, "дефект"ҡа күҙ йомдом.\nКөҙ етте. Ҡаҙ майында картуф быҡтырып сәй эсергә йөрөһәк, ҡайным килеп инде. Ул саҡта ҡолағы һаҡ, донъя хәлдәрен һөйләшә-гәпләшә сәй эсә башланыҡ. Картуфымды маҡтай-маҡтай ашай, ә мин ҡурҡып ултырам))) Табаһын танып ҡуймаһа ярар ине, тим. Йәтеш таба нимә инде ул! Төбөн тығырлатып тороп тырнайҙар.\nӘллә ҡалаҡ тотоп таба төбөн тырнарға ынтылған улыма табаны яҡынлатам тип аңғарып ҡалдымы, бер мәл табамды яй ғына өйрөлтә бирҙе лә ҡайным, теге "дефект"лы ерҙәрен таныпмы: "Аһ, исмаһам, бынау ерен төҙәрә һуғып бирһәң ней булған", - тип иптәшемә өндәшеп ҡуйҙы.\nМинең таба тип әйтерме тип сыҙамай урынымдан тороп, икенсе эшкә әүрәгән булып киттем. Һин дә мин һүҙҙе икенсегә бороп ултыра биргәс, ҡайным рәхмәттәрен әйтеп ҡайтып китте.\nБер нисә көн үткәс, ҡайным тағы ла бер һыңар "донъя ҡараһына" сумған алюмин таба тотоп килеп инде)))\n- Килен, ҡәйнәң яңы нәмә алһа, иҫкеһен сығарып бырғай торған холҡо бар бит. Бына һеҙҙәге табаның пары. Быныһы лүтшерәк. Мә, йыуып йышып ал, - тине. - Иҫке аласыҡ иҙәнендә арыуыҡ пасуҙа ултыра саңға батып, барыбер ярылып әрәм булып бөтә, эшкингәндәйе булһа, ҡарап ал, ҡәйнәңә ҡарама, - тигән булды тағы.\nШулай парлы табалы булып киттем.\nКүпте күргән һырлы төплө табала картуф мотлаҡ төбөнә йәбешеп, ҡыҙарып, кетерләп бешә торғайны. Ә ул төптө ашар өсөн беҙҙә һәр саҡ ҡалаҡтар алышы була торғайны...\nБөгөн юҡтан ғына ошо тәүге әлүмин табаларым иҫкә төштө. Үҙемдең сослоғом менән лар төбөндә ятҡан табаларға икенсе ғүмер биреүемде әллә ни күрҙем.\nТаба ғына түгел, был тормошта оло мәғәнәгә эйә бик күп әйберҙәр бар. Ғәҙәттә беҙ уларҙы күрмәйбеҙ, һанламайбыҙ, мөһимлеген аңламайбыҙ...\nДонъя малы, әйбер хаҡында ғына түгел һүҙем...


пәйғәмбәр | Әбйәлил - Абзелил\nЗаписи с меткой пәйғәмбәр\nПәйғәмбәрҙе ﷺ төштә күрер өсөн салауаттар\nМөхәммәд пәйғәмбәрҙе ﷺ йоҡлағанда төштә күрер өсөн аҫта салауаттар килтерелә. Һәр иманлы мосолмандың изге Пәйғәмбәребеҙҙе ﷺ төшөндә күрергә теләге барҙыр. Ләкин уны ﷺ төштә күреү һәләте үҙебеҙҙә уға ﷺ ҡарата булған мөхәббәттең һәм тоғролоҡтың кимәленә бәйле. Аҡһаҡалдар һәм ғалим кешеләр үҙ тәжрибәләре нигеҙендә, ғәмәлдәре һәм игелектәре ярҙамында пәйғәмбәребеҙҙе ﷺ төштәрендә күреү бәхете тураһында яҙып ҡалдырғандар. Әлбиттә Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ төшөбөҙгә инһен тиһәк, тәһәрәтләнеп ике рәҡәғәт намаҙ уҡып, тәүбә итеп, Аллаһҡа һәм Пәйғәмбәребеҙгә ﷺ салауаттар һәм сәләмдәр әйтеп, Рәсүлүллаһыны ﷺ төштә күрергә ниәтләнеп йоҡларға ятыр кәрәк.\nПәйғәмбәребеҙҙең ﷺ бер хәҙисендә әйтелә:\nمَنْ رَآنِي فِي الْمَنَامِ فَسَيَرَانِي فِي الْيَقَظَةِ, وَلَا يَتَمَثَّلُ الشَّيْطَانُ بِي\n«Мән раани фиил мәнәәми фәсәйәрәнии фиил йаҡаҙа үә ләә йәтәмәҫәлү шайтаанү биһи». тулыһынса ошонда уҡығыҙ...\nпәйғәмбәр салауат салауаттар төш\nӘбйәлил - Абзелил > пәйғәмбәр


Милли проекттар иғтибар үҙәгенән төшмәй\n23 Ғинуар 2020, 11:00\nУҙған аҙнала Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров Дөйөм Рәсәй Халыҡ фронтының Башҡортостан бүлексәһе етәкселәре менән осрашып, республикалағы мөһим проблемалар тураһында һөйләшкәйне. Шул иҫәптән Рәсәй Президентының Мөрәжәғәтнамәһен тормошҡа ашырыу, ФАП-тар торошон контролдә тотоу ҙа бар ине.\nБөгөн иһә Халыҡ фронтының етәкселәре, координаторҙары һәм әүҙемселәре менән Башҡортостан Башлығы Хакимиәте етәксеһе Александр Сидякин, Хөкүмәт Премьер-министрының беренсе урынбаҫары – Хөкүмәт Аппараты етәксеһе Илшат Тажетдинов, Башҡортостан Башлығы Хакимиәте етәксеһенең урынбаҫары Урал Килсенбаев осрашты. Һөйләшеү Башҡортостанда өҫтөнлөклө милли проекттарҙы тормошҡа ашырыуға арналды.\n– Бөгөнгө аралашыу ике яҡ өсөн дә бик файҙалы. Беҙ үҙебеҙҙең яҡтан башҡарылған эштәр тураһында һөйләһәк, һеҙ уны тормошҡа ашырыуҙы контролдә тотаһығыҙ, – тине Александр Сидякин.\nИлшат Тажетдинов иһә бик ентекле итеп республикала һәм илдә тормошҡа ашырылған милли проекттар тураһында һөйләне. Һәр береһенә айырым туҡталып, шул йәһәттән башҡарылған эштәр тураһында әйтте.\n– Бөтәбеҙгә лә билдәле булыуынса, Владимир Путиндың май указдары, икенсерәк итеп әйткәндә өҫтөнлөклө милли проекттар илдә 2019 йылдан башлап 2024 йылға тиклем ғәмәлдә буласаҡ. Был маҡсатта Рәсәйҙә 25,7 триллион һум аҡса бүленгән. Башҡортостанда милли проекттарҙы тормошҡа ашырыу өсөн 173,2 миллиард һум аҡса бүленә. Уларҙың барыһы ла кешенең тормошон яҡшыртыу, иҡтисадты үҫтереү, ғүмерҙәрҙе һаҡлауға тотоноласаҡ, – тине Илшат Тажетдинов.\nИлшат Азамат улы һәр милли проектҡа айырым туҡталды. Уның маҡсаттары, йүнәлештәре, тотоноласаҡ аҡса күләме тураһында һөйләне.\nДөйөм Рәсәй Халыҡ фронтының Башҡортостан бүлексәһе ағзалары өсөн был аралашыу бик файҙалы һәм ҡыҙыҡлы булды. Һәр проект буйынса бында координаторҙар бүленгән, улар был йүнәлештәге эште бөгөндән башлаясаҡ.


ЯҢЫ ЙЫЛ КАНИКУЛЫ ФАЙҘАЛЫ ҮТТЕ\nОҙайлы Раштыуа каникулынан һуң яңы кѳс-дәрт менән эште башлап ебәрҙек. Ҡыш уртаһында рәхәтләнеп ял итеп алыу, әлбиттә, бик килешә. Күптәр уны файҙалы, ҡыҙыҡлы итеп үткәрергә тырыша, бәғзеләр киреһенсә йорт эштәрен күберәк башҡарып ҡалыуҙы маҡсат итеп ҡуя. Ә беҙҙең гәзит уҡыусыларыбыҙ Яңы йыл каникулын нисек үткәргән икән? Ошо һорау менән бер нисә кешегә мѳрәжәғәт иттек.\nНаил Исҡаҡов, Сибай ҡалаһы ҡала округы Советы депутаты, ҡала баҙары директоры:\n—Ғаиләбеҙ менән спорт яратабыҙ. Шунлыҡтан Яңы йыл каникулын күберәк асыҡ һауала, спорт менән шѳғѳлләнеп үткәрергә тырышабыҙ. Быйыл да уны файҙалы һәм ҡыҙыҡлы итеп үткәреү маҡсатында Әбйәлил районындағы «Яҡтыкүл» тау-саңғы базаһына юлландыҡ. Рәхәтләнеп саңғыла шыуҙыҡ. Ҡатыным Гѳлнара, улыбыҙ Эдуард, ҡыҙыбыҙ Камила ла ошо спорт тѳрѳн үҙ итә. Сәләмәт тормош алып барған ғаиләләр күберәк булһын, тигән теләктәмен.\nНажиә Хәйбуллина, эшҡыуар:\n—Яңы йыл байрамы алды, шулай уҡ Раштыуа каникулы—эшҡыуарҙар ѳсѳн тынғыһыҙ осор ул. Ял кѳндәрен оҙаҡҡа һуҙып булмай. Сѳнки сауҙа эше ял кѳндәрендә лә туҡтамай. Шулай булыуға ҡарамаҫтан, туғандарыбыҙға, дуҫтарыбыҙға иғтибар бүлергә тырышабыҙ. Баймаҡ районының Ярат ауылында йәшәүсе әсәйем менән атайымды, ҡайным менән ҡәйнәмде ҡунаҡҡа саҡырҙыҡ. Иптәшем менән алдан уҡ бүләктәр әҙерләнек. Балаларыбыҙҙы ла үҙенсәлекле бүләктәр менән ҡыуандырҙыҡ. Йылдағыса ғаиләбеҙ менән Иҫәндәге ял базаһына барып ҡайттыҡ. Саф һауала рәхәтләнеп ял иттек.\nАйрат Низам улы Йыһаншин, «Башҡорт баҡыры» йәмғиәте инженеры:\n—Яңы йыл—балалар ѳсѳн генә түгел, ә ололарға ла мѳғжизәле, матур байрам. Тәүҙә коллективта бер-беребеҙҙе ҡотланыҡ. Ҡатыным, ейәнсәребеҙ менән бик матур табын ҡорҙоҡ. Ысын байрам булһын тип ҡыҙыҡлы уйындар ойошторҙоҡ, йырлаштыҡ, матур теләктәр әйтештек. Ейәнсәребеҙ беҙгә шиғырҙар һѳйләне. Ял кѳндәрендә Баймаҡ районының Түбә, Ҡаратал ауылдарында йәшәүсе туғандарыбыҙҙы ҡотлап ҡайттыҡ.Үҙебеҙгә Учалы районынан ҡунаҡтар килде.\nБылтыр үҙенең 90 йәшен билдәләгән ҡәҙерле әсәйем Ғәлимә Латып ҡыҙын да иғтибарҙан ситтә ҡалдырманыҡ. Яңы йылдың каникулын яҡындарым менән файҙалы итеп үткәреүемә бик шатмын.\nГѳлдәниә Исрафилова, медицина хеҙмәткәре:\n—Хѳкүмәт тарафынан бирелгән оҙайлы ҡышҡы ял кѳндәрен ашҡынып кѳтѳп алабыҙ. Яңы йыл алды ығы-зығыһынан һуң рәхәтләнеп ял итәбеҙ. Ҡунаҡҡа йѳрѳштѳк, ауылға ҡайтып килдек. Ялымдың бер кѳнѳн рәхәтләнеп үҙебеҙҙең фильмдарҙы ҡарап үткәрҙем. Ғаиләмә кѳн дә тиерлек тәмлекәстәр бешерҙем. Ҡыҫҡаһы, минең быйылғы ял кѳндәрем бушҡа үтмәне.\nМиләүшә Сыңғыҙова, хеҙмәткәр:\n—Яңы йылды ғаиләбеҙ менән тыныс шарттарҙа, матур итеп ҡаршы алдыҡ. Йылдағыса күмәк итеп ҡунаҡ саҡырмағас, бер мәшәҡәте лә булманы. Раштыуа каникулында ла рәхәтләнеп ял иттем, ѳс кѳн тормаҫтан кино ҡараным. Балалар ауылға ѳләсәһенә ҡунаҡҡа киткәс, йортомдо таҙалап алдым. Бер кѳнѳмдѳ ит үткәреп, күп итеп билмән, кәтлит кеүек ризыҡтар әҙерләп туңдырыуға арнаным. Балалар ауылдан килгәс, тауҙа шыуырға барып килдек.\nЗәниә Юнысова, БДАУ-ның Урал аръяғы филиалы бухгалтеры:\n—Быйылғы Яңы йыл каникулдарын, ғѳмүмән алғанда, ғаиләбеҙ, туғандарыбыҙ, дуҫтарыбыҙ менән бергә бик күңелле үткәрҙек. Ял кѳндәре күп һымаҡ булһа ла уҙғаны һиҙелмәй ҙә ҡалды, сѳнки һәр бер кѳнѳбѳҙ байрам кеүек булды. «Абҙаҡ» тау-саңғы комплексына барып саңғыла, тюбингтарҙа шыуып ҡайттыҡ. «Шифа» ял лагерында ла булдыҡ, унда ла тауҙа шыуып, күңелле ял иттек. Ауылға барып ҡайны-бейемемде, туғандарыбыҙҙы ҡотлап килергә лә ваҡыт бүлдек. Шулай уҡ ғаиләбеҙ традицияһын боҙмай, Яңы йыл ялында Магнитогорск ҡалаһындағы аквапаркка барып, йәйҙе лә иҫкә тѳшѳрѳп алдыҡ. Һүҙемде йомғаҡлап, Ат йылы шулай бѳтәбеҙ ѳсѳн дә күңелле кѳндәр алып килеүен һәм һәр бер ғаиләгә лә мул, имен тормош бүләк итеүен теләйем.\nЗемфира ҒИРФАНОВА әңгәмәләште.


MILLIET: Майҙандан Кемдер – түрәлеккә, ә кемдер – төрмәгә йәки Украина оппозицияһын еңеү менән ҡотлайҙар\nМайҙандан Кемдер – түрәлеккә, ә кемдер – төрмәгә йәки Украина оппозицияһын еңеү менән ҡотлайҙар\nУкраинаның элекке Премьер-министры Юлия Тимошенко иреккә сығыу менән “Евромайҙан”ға ашыҡты. Хәҙер ул ҡолас ташлап илде яңыртыуҙа ҡатнашмаҡсы. Шулай ҙа Хөкүмәт башлығы урынына күрһәткәс, исемен һыҙып ташлаған, тиҙәр. Президент вазифаһына ла дәғүә итмәҫ, моғайын. Ул былай ҙа бөтмәҫ ҡыуаныс кисерә, үҙен азат иткән Юғары Радаға рәхмәт уҡыйҙыр.\nАмериканың ҡабатланмаҫ “терминаторы” (шул исемдәге фильмдың төп геройына һылтанам – авт.), бер аҙ Калифорния штаты губернаторы ла булып эшләп алған Голливуд “йондоҙо” Арнольд Шварценеггер украиндарҙы еңеү менән ҡотлаған. Интернет селтәрендәге “Твиттер” аша яҙған хаты килеп еткән. Әйткәндәй, актер Украина граждандарының демократия өсөн “тыныс көрәш”ен тәүгә генә хупламай.\nАмерика шәхесе нимә, беҙҙән дә ҡотлауҙар бар. Юҡ, әлегә башҡорттарҙан түгел, ә күршеләрҙән. “Европа Украинаһы беҙҙең, Ҡазан татарҙары, өсөн дә өлгө булып хеҙмәт итер. “Евромайҙансы”ларҙың ҡаһарманлығына, хәүефкә ҡарамайынса үҙ хоҡуҡтарын яҡлауҙарына һоҡланабыҙ… Ҡорбандарҙың ғаиләләренең ҡайғыһын уртаҡлашабыҙ. Уларҙың исемен урам-майҙандарға, мәктәп-вуздарға биреүҙе тәҡдим итәбеҙ”, – тип яҙған Татар ижтимағи үҙәге (ТОЦ) рәйесе Рәфис Кашапов менән уның туғаны, Киевтан сәйәси эмигрант Нәфис Кашапов. Был тәңгәлдә минең фекерҙәрем артыҡтыр. http://www.ye02.ru/news/pl/9240-mayandan-kemder-trlekk-kemder-trmg.html\nАвтор: MILLIET на 21:09


Ләйсән Мәзитова, "Тамыр" балалар һәм үҫмерҙәр телеканалы режиссеры: Һәр "Шаяниум" миндә ҡаршылыҡлы фекерҙәр, хис-тойғолар ҡалдыра. Быйыл да мин командаларҙың сығышын күңелем елкенеп, ихлас бирелеп ҡараным, башҡорт балаларының юмор донъяһында рәхәтләнеп сәйәхәт иттем. Ф. Мостафина исемендәге 20-се Ҡала башҡорт гимназияһынан "ХХ централ" командаһының сәйәси темаға ни тиклем оҫта шаяртыуын ишетеп, халҡыбыҙҙың, туған телебеҙҙең киләсәгенә битараф булмаған йәш быуын үҫеп килеүенә һөйөндөм. Бигерәк тә балаларҙың һәр нәмәгә ҡарата үҙ фекере булыуы ҡыуандырҙы.\nШул уҡ ваҡытта ҡайһы бер етешһеҙлектәрҙе күреп, улар өсөн көйөнөп тә ултырҙым. Мәктәп уҡыусыһы булған саҡта, бәлки, тәнәфестәрҙә мин дә иптәштәремдән ҡаты көлгәнмендер. Әммә әлеге финал уйынында ҡатнашыусы ҡайһы бер командаларҙың үҙ иптәштәрен йәберләп, ҡыйырһытып, шунан көлкө тыуҙырырға тырышыуы миңә оҡшаманы. Мәҫәлән, М. Кәрим исемендәге 158-се Башҡорт гимназияһының "Кендектәр" командаһы үҙенең һәр уйынсыһынан, "Пышка" ашханаһы Дианаға 148 бәлеш инвестициялаған", тигән юҫыҡта көлөп сыҡты. М. Исҡужин исемендәге 136-сы Башҡорт лицейы уҡыусыларынан торған "Һупайлы дәрүиштәре" командаһы конкурстың видеояҙма өлөшөндә Радик Юлъяҡшиндың тормош юлын төшөрөп, уның башын ашҡа тығыуы менән "айырылды". Бына бындай көсләү сәхнәләре балалар юморында урын алырға тейеш түгел, минеңсә. Сөнки "Шаяниум" балаларҙа әхлаҡи тәрбиә, мәҙәни ҡиммәттәрҙе һанлауға нигеҙ һалыу өсөн дә хеҙмәт итергә тейешле бәйге.\nМарсель Байдәүләтов, "Юлдаш" радиоһы продюсеры: "Шаяниум" шаяндар һәм отҡорҙар бәйгеһе башҡорт юморын, телен һаҡлау өсөн ойошторолған сара булараҡ, үҙ ролен тулыһынса теүәл башҡара, тип уйлайым. Сөнки уйында ҡатнашыусы командалар араһында башҡорт теле дәүләт теле булараҡ өйрәнелгән мәктәп уҡыусылары ла башҡортса бик лайыҡлы кимәлдә сығыш яһаны. Саф башҡортса яңғыраған шаяртыуҙар ни тиклем ҡолаҡҡа ятышлы, йөрәккә май булып яғылыуын бөгөн залда ултырыусы барлыҡ тамашасылар ҙа тойғандыр. Шуға күрә, командалар телмәрҙәрен шымартыу өҫтөндә артабан да эшләүен дауам итһен, тип теләйем. Башҡорт КВН уйындарында киләсәктә билдән түбән юмор ғына түгел, русса һүҙҙәр ҙә урын алмай башлар, тигән өмөттәмен.\nФидан Ҡолмөхәмәтов, "Башҡорт асыҡ КВН лигаһы"ның беренсе миҙгел уйындарында Гран-при яулаусы: Мин элек бөгөн Гран-при яулаусы "Ҡыҙыҡ-мажор" командаһы составында уйнаным, уға исемде лә мин ҡушҡайным. Ул ваҡытта берәй ҡасан үҙем жюрила ултырырмын, ә минең тәүге командам шул тиклем юғары кимәлгә күтәрелер, хатта иң юғары баһа яулар, тигән уй башыма ла инеп сыҡмағайны. Әлеге "Шаяниум"да Ғ. Әлмөхәмәтов исемендәге республика гимназия-интернатының "Ҡыҙыҡ-мажор" командаһы уйынсылары үткер көләмәстәре, балаларға ғына хас эскерһеҙ юморҙары менән генә түгел, ә артислыҡ һәләттәре менән дә күңелде арбаны. Тимәк, бәләкәс квнсылар араһында башҡорт юморын артабан да үҫтерерҙәй лайыҡлы алмаш үҫеп килә. Тик бер нисә йыл рәттән сығыш яһап, көслө позиция биләп өлгөргән командаларға ҡаршылыҡ күрһәтерҙәй яңы төркөмдәрҙең финал уйындарына сыға алмауы ғына бер аҙ күңелемде ҡырҙы. Һәр ярышҡа хас булған, бәйгене бәйге иткән конкурентлыҡ тигән күренеш "Шаяниум"да йылдан-йыл кәмей бара, тип иҫәпләйем.\nБыйылдан башлап "Шаяниум" бәйгеһендә еңеүсе командалар "Башҡорт асыҡ КВН лигаһы"ның Юниор-лигаһында уйнаясаҡ. Балаларға ижади яҡтан үҫергә, сәмләнергә яңынан-яңы мөмкинлектәр асылып тора әле. Һүҙҙең йомғағында "Шаяниум" шаяндар һәм отҡорҙар бәйгеһенең еңеүселәре менән таныштырабыҙ:\nIII урын - Мостай Кәрим исемендәге 158-се Башҡорт гимназияһының "Кендектәр" командаһы;\nII урын - Фатима Мостафина исемендәге 20-се Ҡала башҡорт гимназияһының "ХХ централ" командаһы;\nI урын - Республика башҡорт лицей-интернатының "Башҡорттар.ru" командаһы;\nГран-при яулаусы - Ғәзиз Әлмөхәмәтов исемендәге республика гимназия интернатының "Ҡыҙыҡ-мажор" командаһы.\n"Иң яҡшы ир-егет роле" номинацияһында Нурлан Сабитов ("Башҡорттар.ru"), ә "Иң яҡшы ҡатын-ҡыҙ роле"ндә Филүзә Рәшитова ("Ҡыҙыҡ-мажор") билдәләнде.\nЯҙылған: 17.03.14 | Ҡаралған: 1593


Башҡалала 11-19 декабрҙә «Бурыслы» операцияһы үтә - Bash.News\nБашҡалала 11-19 декабрҙә «Бурыслы» операцияһы үтә\nБашҡалала 11-19 декабрҙә «Бурыслы» операцияһы үтә https://bash.news/news/86099_bashalala_1119_dekabr_burysly_operaciyay_t\nӨфөлә 11 - 19 декабрҙә «Бурыслы» операцияһы үтә. Полиция, һәр административ штраф ваҡытында түләнергә тейеш, тип иҫкәртә. Был хаҡта республика буйынса Эске Эштәр министрлығының матбуғат хеҙмәте хәбәр итә.\nПрофилактик сараға участка уполномоченныйҙары, патруль хеҙмәте, миграция һорауҙары буйынса бүлек хеҙмәткәрҙәре, балиғ булмағандар эше буйынса инспекторҙар йәлеп ителгән. 2018 йыл башынан алып, штрафты ваҡытында түләмәгәндәре өсөн, 6351 кеше административ яуаплылыҡҡа тарттырыла. Уларҙың 4333-ө ун биш тәүлеккә тиклем иректән мәхрүм ителә.\nБилдәләп үтергә кәрәк, штрафты ваҡытынды түләмәгән осраҡта, бурыслыға икеләтә күләмдә штраф ҡабаттан һалыныуы ихтимал. Шулай уҡ, ун биш тәүлеккә тиклем иректән мәхрүм итеү йәки илле сәғәткә тиклем мәжбүри эшкә йәлеп итеү мөмкин.\nКиләһе өс көндә йылы була\n18:36, 18 июн


«Арарат» футболсылары Башҡортостан кубогын яуланы\n«Динамо» стадионында уҙған финал уйынында баш ҡала командаһы Өфө районының «Старт» клубын ҡабул итте.\nБыйылғы кубок республика футбол федерацияһының тәүге рәйесе Александр Кондояниди исемен йөрөттө. Осрашыуға килгәндә, ул «Арарат» командаһының тулы өҫтөнлөгө менән үтте. Һөҙөмтәлә улар дәғүәселәр ҡапҡаһына биш туп индереүгә өлгәште. Ә инде Жуков ауылы футболсылары бер гол менән яуап ҡайтара алды. Шулай итеп «Арарат» клубы тәүге ынтылыштан уҡ Башҡортостан кубогына лайыҡ булды. Әйткәндәй, был командалар республика чемпионатыныда ла тәүге ике урынды бүлешә.


Вахта ысулы менән эшләгән хеҙмәткәрҙәр «Стройгазконсалдинг торба үткәргес» компанияһынан эш хаҡы ала алмай\nИюндән бирле эшселәргә әле бер тин аҡса түләнмәгән. Эшселәр беҙҙең редакцияға мөрәжәғәт итте.\nБөгөн түгел, иртәгә түләйем, тигән буш һүҙҙәргә эшселәр хәҙер инде ышанмай. Кемдәрҙер ярты йыл, икенселәре дүртәр ай бер тин дә эш хаҡы ала алмай йонсой. Алданыусылар араһында өс бала атаһы Фидаил Нурисламов та бар. Ир яңы уҡыу йылына кейем-һалым, уҡыу-кәрәк яраҡтары һатып алыр өсөн себергә эшкә китә. Һөҙөмтәлә кредитҡа бата.\nНи өсөн компания етәксеһе эш хаҡы түләүҙән баш тарта? Өфөләге филиалға мөрәжәғәт иттек, бухгалтер аҡсаны төп офис күсерергә тейеш, әле тотҡарлыҡтар килеп сыҡты, тип аңлатырға тырышты.\nАлданыусылар араһында беҙҙең республика вәкилдәре генә түгел. Рәсәй буйынса уларҙың һаны биш йөҙҙән ашыу. Илвир Усманов та ғаилә бюджетын яҡшыртыу маҡсатында алыҫ себергә юлланған. Ауыр йөк машинаһы водителе ситтә йөрөүҙән бер ниндәй ҙә файҙа күрмәгәс, эштән үҙ теләге буйынса китә. Әле ул да түккән көсө өсөн тейешле хаҡты түләүҙе талап итә.\nАлданыусылар «Стройгазконсалтинг торба үткәргес» компанияһында ғына түгел, Нефтекама егеттәренә «ТОПЭК» асыҡ акционерҙар йәмғиәте лә ярты йылдан ашыу аҡса түләмәй. Компанияның эшсе төркөмгә ике миллион һумдан ашыу бурысы бар.\nЕтәксе аҡса түләйҙән баш тартмай, тик төрлө сәбәп табып, мутлашыуын дауам итә.\nНисек тә булһа йүнен табырға тырышҡандарҙы төп башына ултыртмаһындар ине. Бының өсөн эшкә урынлашыусыларҙың үҙҙәренән дә иғтибарлы булыу талап ителә.\nКүптәр эш таба алмағас, себергә китеп вахта ысулы менән эшләргә мәжбүр. Тик оҙон аҡса артынан ҡыуғандарҙы унда бер кем дә көтөп тормай. Намыҫһыҙ етәкселәр арҡаһында эшселәр, киреһенсә, бурысҡа батып ҡайтып төшә.


Фаил Абдраҡов иҫтәлегенә композиторҙар конкурсы Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына бағышланасаҡ // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\nФаил Абдраҡов иҫтәлегенә композиторҙар конкурсы Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына бағышланасаҡ\n17:35, 23 января 2015 Мәҙәниәт\n6 февралдә Мәләүездә Фаил Абдраҡов иҫтәлегенә һәүәҫкәр композиторҙарҙың республика конкурсы үтә. Быйыл ул Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 70 йыллығына арнала.\nФаил Абдраҡов (1950-2010) — һәүәҫкәр композитор, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре. Уның йырҙарын республика артистары башҡара, улар халыҡ араһында ла бик популяр.\nКонкурста өс йәш категорияһы буйынса һәүәҫкәр композиторҙар ҡатнаша. Ике номинация ла ҡаралған: инструменталь жанр һәм вокал жанры. Бәйгелә ҡатнашыусылар ике әҫәр тәҡдим итергә тейеш. Хәрби-патриотик темаға яҙылған әҫәрҙәргә өҫтәмә балдар ҡаралған.\nЖюри составында профессиональ композиторҙар эшләй. Иң яҡшы әҫәрҙәр авторы тип танылған конкурсант Фаил Абдраҡов исемендәге Гран-приға лайыҡ буласаҡ.\nОйоштороусылары — Башҡортостандың Мәҙәниәт министрлығы, Республика халыҡ ижады үҙәгенең Күмертау филиалы, Мәләүез районы хакимиәтенең Мәҙәниәт идаралығы, Мәләүез Ҡала мәҙәниәт һарайы.\nТеги: конкурстар,композиторҙар конкурсы


Зоопарктың яңы ағзалары | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nЗоопарктың яңы ағзалары\n06 сентября 2018 — 16:09 ГТРК «Башкортостан»\nТәбиғәттә әгәр ҙә арыҫландар һәм тигрҙар ике йылға бер көсөкләһә, баш ҡалалағы зоопаркта улар икенсе йыл рәттән тоҡом арттыра. Хәбәрсебеҙ Ләйсән Тимербулатова зоопарктың яңы ағзалары менән танышып ҡайтты.\nИнә тигр Сима зоопаркка килеүселәргә сабыйҙарын күрһәтеп маҡтана. Маҡтанырға хаҡы ла бар – тәбиғәт ҡанундарына ҡаршы килеп, ул икенсе йыл рәттән көсөкләй.\nИректә йәшәгән хайуандарға ҡарағанда ситлектәге йыртҡыстар ике тапҡырға оҙағыраҡ йәшәй һәм балалары ла теүәл үҫә.\nТигр балалары үҙҙәрен яҡшы тоя, һөт имәләр, уйнайҙар. Тиҙҙән зоопарк хужалары хайуандарҙы күрергә килеүселәргә уларҙы һыйпарға ла рөхсәт итәсәк. Дүрт тигр балаһынан бер аҙнаға ғына иртәрәк тыуған арыҫландарҙы әле үк яратырға һәм улар менән фотоға төшөргә мөмкин.\nБер айҙан — яй ярымдан ит тәмен белгән арыҫлан балаларын ситлектә генә күрә алырһығыҙ. Ике ай тулғандан һуң улар тешләшә башлай, ти зоопарк директоры Армен Хачатурян. Яңы донъяға килгән тигр, арыҫлан балаларына ҡушамат һайлайҙар. Әлегә тик береһенең генә исеме бар.\nБер йәшлек үҫмер тигрҙар һәм арыҫландарҙы айырым ситлектәргә күсереп ултыртыу хәстәре менән яна хужа. Әгәр ҙә ерҙе ҡуртымға алыу килешеүен оҙайтыуға ирешә алһа, киләһе йылда ла Өфө халҡы тағы бер тапҡыр мөғжизәле кренеш шаһиты була алыр.


Башҡортостанда торлаҡтың баҙар хаҡы аталды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда торлаҡтың баҙар хаҡы аталды\n9:30, 28 декабря 2017 Йәмғиәт\nБашҡортостанда торлаҡтың баҙар хаҡы аталды Фото: Олег Яровиков\nӨФӨ, 2017 йыл, 28 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.\nБашҡортостандың Торлаҡ күҙәтеүе буйынса дәүләт комитеты республиканың беренсел һәм икенсел торлаҡ баҙары хаҡтарын атаны.\nҺуңғы мәғлүмәттәр буйынса, «Бөтә фатир өлгөләре» категорияһында беренсел баҙарҙа дөйөм торлаҡ майҙанының уртаса бер квадрат метры 51,9 мең һумға тиерлек етә, икенсел баҙарҙа — 48,8 мең һум.\nТөбәктә беренсел торлаҡ баҙарында уртаса сифаттағы фатирҙарҙың бер «квадраты» 48,2 мең һумға баһалана, яҡшыртылған сифаттағы фатирҙар – 56,9 мең һумға яҡын.\nИкенсел торлаҡ баҙарында типлаштырылған фатирҙарҙың бер квадрат метры уртаса 48 мең һум тора. Яҡшыртылған сифаттағы фатирҙар ҡиммәтерәк тора – бер «квадраты» 51,2 мең һумдан юғары. Түбән сифаттағы фатирҙар осһоҙораҡ – квадрат метры 43,7 мең һум.\nТеги: торлаҡ, фатирҙар, хаҡтар


Эттең урыны ҡайҙа?\n21 Ғинуар 2018, 19:36\n“Әгәр кеше этте үҙенең ер биләмәләрен йәки мал-тыуарын һаҡлау, һунар итеү маҡсатында түгел, ә башҡа ниәт менән тотһа, уның ҡылған изге ғәмәлдәренең бер өлөшө тартып алынып торасаҡ”, – тиелгән бер хәҙистә...\nЭт күңеле – бер һөйәк, тиҙәр. Шулай булһа ла, был йән эйәләрен ҡаты-ҡото менән алдаштырып, онотҡанда бер күҙ һалып аҫрау һис тә дөрөҫ түгел. Хәҙистәрҙә әйтелеүенсә, йорт хайуандарын бәйҙә тотоп, аҙыҡ табып ашарға мөмкинлек бирмәй, астан үлергә мәжбүр иткән кешенең йәне ожмахҡа инмәйәсәк.\nЭт тотоуҙың тағы ла бер нисә мөһим ҡағиҙәһе бар икәнен онотмағыҙ. Үҙебеҙ ҡулға эйәләштергән һәр нәмә – мал, ҡош-ҡорт, эт, бесәй, тутыйғош һ.б. – өсөн яуаплылыҡ тойорға өйрәтә дин. Этең бәйҙән ысҡынып, күршеңдең тауығын ашаған икән, был – һинең ғәйебең.\n“Әгәр кеше этте үҙенең ер биләмәләрен йәки мал-тыуарын һаҡлау, һунар итеү маҡсатында түгел, ә башҡа ниәт менән тотһа, уның ҡылған изге ғәмәлдәренең бер өлөшө тартып алынып торасаҡ”, – тиелгән бер хәҙистә. Тимәк, ошо юҫыҡтан ҡарағанда, хәҙер киң таралған күренеш – этте матурлыҡ өсөн көтөү – һис тә дин ҡанундарына тап килмәй.\nТағы бер хәҙис бындай хайуандарҙы өй эсендә аҫрарға ярамауы хаҡында иҫкәртә. “Эттәр һәм йән-ле нәмәләрҙең рәсемдәре булған өйгә фәрештәләр инмәҫ”, – тиелгән унда. Шуға ла эт йәшәгән йортта намаҙ уҡыу тыйылған. Әгәр эткә тейһәң, тәһәрәтең боҙола – уныһы ла хәтерегеҙҙә ҡалһын.\nЙыртҡыс хайуандар синыфына ҡарағас, эттең ите лә, йөнө лә, шайығы ла харам. Шулай ҙа ҡайһы бер дин әһелдәре уның тиреһен яҡшы итеп эшкәртелгән хәлдә намаҙлыҡ сифатында ла файҙаланырға мөмкин тип һанай. Хәҙистәрҙең береһендә: “Эт ялаған ҡашығаяҡты ҡулланыр алдынан ете мәртәбә йыуығыҙ, тәүгә сайҡатҡанда хатта ҡом менән ышҡығыҙ”, – тип өйрәтелгән.\nҺис бер ваҡытта ла йән эйәләренә ҡарата уҫаллыҡ, аяуһыҙлыҡ ҡылмағыҙ. Үҙен уратҡан мөхиткә, шул иҫәптән йәнлектәргә лә һаҡсыл, шәфҡәтле мөнәсәбәттә булмағандар Аллаһ Тәғәләнең шәфҡәт-лелегенән мәхрүм ҡала. Быны төшөндөрөү өсөн йәнә хәҙистәргә мөрәжәғәт итәйек. Мөхәммәт ғәләйһис-сәләм сәхәбәләргә: “Бер кеше юлда китеп барғанда ныҡ сарсаған да, ҡоҙоҡ күреп ҡалып, шунда төшөп һыу эскән. Өҫкә күтәрелгәс, ҡараһа, шунда бер эт һыуһыҙлыҡтан әрһерәп, телен оҙон итеп сығарған килеш йыш-йыш тын алып йөрөй икән. Хатта әҙ генә еүеш булып ятҡан тупраҡты ҡапҡылай, ти. “Был хайуан да минең һымаҡ уҡ сарсаған”, – тип уйлап ҡуйған мосафир һәм, ҡоҙоҡҡа кире төшөп, күн итегенә һыу тултырып алып менгән дә, эткә эсергән. Изге күңеллелеге өсөн Аллаһ Тәғәлә был кешенең барлыҡ гонаһтарын ғәфү иткән”, – тип һөйләгән. “Эй, Аллаһ Рәсүле! Беҙҙең йәнлектәр өсөн дә Раббыбыҙҙан мәрхәмәт көтөргә хаҡыбыҙ бар-мы ни?” – тип һорағандар. Бәйғәмбәр ғәләйһис-сәләм: “Һәр йән эйәһе өсөн рәхмәткә өмөт итә алаһығыҙ”, – тигән.


жүктеу 247.05 Kb.\nөлшемі 247.05 Kb.\nЭҙләнеү-тикшеренеү эше Тема:« Башҡорт аты – халҡым ҡото » Секция:Башҡорт теле һәм әҙәбиәте\nЭҙләнеү эшенең актуаллеге.\nАттарҙың да була иң –иңдәре\nИң ҡыйыу ат\nИң ғәжәп ат\nИң ябыҡ ат\nИң үлемесле ат\nИң ҡырағай ат\nЕр ә н.\nК ү к.\nАт һеҙҙең өсөн нимәне белдерә\nҠушымта Ат тураһында мәҡәлдәр\nАвтор: Миннигулова Гульфия,11 лет\nЯңауыл ҡалаһы лицейы муниципаль бюджет дөйөм белем биреү учреждениеһы\nТема:« Башҡорт аты – халҡым ҡото »\nСекция:Башҡорт теле һәм әҙәбиәте\nБашҡарҙы: Яңауыл ҡалаһы лицейының\n5-се б класы уҡыусыһы\nМиңлеғолова Гөлфиә Рәфил ҡыҙы\nФаршатова Әлфиә Әнүәр ҡыҙы\nЯңауыл – 2015\nИнеш өлөш 3\nI. Халҡым ғорурлығы- башҡорт аты 4- 5\n1.1.Аттарҙың иң-иңдәре 5\nII. Атттарҙың халыҡ ижадындағы урыны 6-8\nҠулланылған әҙәбиәт 11\nБашҡорт аты – халҡым ҡото башҡорт аттары! Үҙҙәренең сыҙамлы, аҡыллы булыуҙары менән башҡа аттарҙан айырылып тора. Улар – беҙҙең ғорурлығыбыҙ. Башҡорт аты — Көньяҡ Урал өсөн эндемик аттар тоҡомо. Ҡырҡа континенталь климат шарттарында йыл әйләнәһенә тибенлектә йөрөргә өйрәнгән урындағы дала һәм урман тоҡомдарынан килеп сыҡҡан. Башы ҙур, тура ҡабырғалы, киң маңлайлы. Ҡыҫҡа ҡалын муйынлы, түбән мундалы, киң тура арҡалы, түбән осалы. Башҡорт аты XVII-XVIII быуаттарҙа киң таралған булған. Өфө һәм Ырымбур губерналарында үрсетелгән, Пермь, Ҡазан һәм Һамар губерналарында һәм Көнбайыш Себерҙең почта юлдарында осраған. 8 сәғәт эсендә ял итергә туҡтамай һәм ашатмай 120-140 км юлды үтеп булған башҡорт өслөләре (тройка) киң билдәле булған.[2 ]\nЭҙләнеү эшенең актуаллеге. Беҙ ҡатмарлы техника дәүерендә йәшәйбеҙ. Көндән-көн башҡорт халҡының ярҙамсыһы - аттарҙың һаны ҡыҫҡара бара. Хәҙер ауылдарҙа ла уларҙы осратыуы ауыр, шулай ҙа ат –кешенең тоғро дуҫы,ярҙамсыһы булып ҡала.\nЭшебеҙҙә башҡорт атының килеп сығышын, халыҡ ижадында аттың урынын билдәләүҙе маҡсат итеп ҡуйҙыҡ.\nМаҡсатыбыҙға ирешеү өсөн ошондай бурыстар алдыҡ:\n-ат һүҙенең килеп сығышы;\n-уның халыҡ ижадында тотҡан урынын асыҡлау.\nЭҙләнеү эшемдең объекты булып башҡорт аты тора.\nЭҙләнеү предметы: аттың йәшәү рәүеше,уның ҡылыҡтары,халыҡ ижадында аттың роле.\nЭҙләнеү эшебеҙҙең гипотезаһы : хәҙерге ваҡытта ла башҡорт аты актуаллеген юғалтмай.\nЭш барышында түбәндәге эҙләнеү-тикшеренеү алымдарын ҡулландыҡ:\n1)аңлатмалы,мифологик һүҙлектәргә,синонимдар һүҙлегенә байҡау яһау;\n2)аттың халыҡ ижадында ҡулланышын тикшереү;\n3) йәштәштәр менән социологик тикшереү үткәреү.\nЭҙләнеү эшенең планы.\nҠатнашыусыларҙың йәше :11-12 йәш.\nҮткәрелеү урыны: Яңауыл ҡалаһы лицейы.\nҮткәрелеү ваҡыты: 01.09.2014-30.11.2014\nПрактик әһәмиәте.Был эҙләнеү эшен башҡорт теле һәм әҙәбиәте дәрестәрендә, кисәләрҙә ҡулланырға була.\nХалҡым ғорурлығы- башҡорт аты\nБашҡорт аттары ҡырағай шарттарында йыл әйләнәһенә көтөүлектә йөрөү хәлендә барлыҡҡа килгән. Башы ҙур, маңлайы киң, муйыны йыуан, ҡыҫҡа, мундаһы түбән, арҡаһы яҫы, тура, арт һаны бер аҙ һалынҡы. Башҡорт ғәскәре ойошторолғанда, башҡорт аты ҡулланылған, Рәсәй алып барған бөтә һуғыштарҙа рус армияһы башҡорт аты менән тулыландырылған.\nБашҡорт халҡында атланып йөрөргә менге аттар, санаға, арбаға егергә екке аттар һәм айырым яу аттары - яу сабырға әҙерләнгән аттар булған. Яу толпарҙары хәрби походтарҙа хужаларына тоғро иптәш һаналған. Башҡорт яугирҙарының дошмандарға ҡаршы алыштарҙа яулаған еңеүҙәрендә башҡорт аттарының көслө, ғәйәт сыҙамлы булыуы ла ҙур роль уйнай. Башҡорт аты 1812 йылғы Ватан һуғышында юғары баһа алған.Башҡорт ғәскәре ойошторолғанда, башҡорт аты ҡулланылған, Рәсәй алып барған бөтә һуғыштарҙа рус армияһы башҡорт аты менән тулыландырылған. Француз генералы де Марбо үҙенең иҫтәлектәрендә былай тип яҙған: “...башҡорт һыбайлылары өсөн бер ниндәй юл да кәртә була алманы. Улар һағыҙаҡ күсе кеүек һис көтмәгән яҡтан килеп сығыр ине. Уларҙы ҡыуып етеү бик ауыр ине”. Ғалим П.И. Рычковтың яҙыуынса, башҡорттар аттарын йәйен дә, ҡышын да тибендә далала йөрөткән.Ҡар нисек кенә ҡалын булмаһын, башҡорт аттары тояҡтары менән сапсып тибенеп, ҡар аҫтынан үҙҙәрен туйындырырлыҡ туң үлән тапҡан. Ҡышын егеүгә файҙаланған аттар өсөн бесән әҙерләнгән.Этнограф Руденко "Башкиры" тип аталған китабында:"Иң бай башҡорт 3–4 мең баш йылҡы тотһа, иң ярлыһы 20–30 баш йылҡыға хужа",— тип яҙған.\nКүренекле башҡорт яҙыусыһы Яныбай Хамматовтың “Төньяҡ амурҙары” романында ла башҡорт атлы полктарының ҡаһарманлығы тасуирлана, башҡорт аты башҡорт яугирының айырылғыһыҙ һәм тоғро юлдашы икәнен күрәбеҙ. Хәрби белгестәр башҡорт атын ҡыйыулығы һәм тәүәккәллеге, тырышлығы һәм идара итеүгә еңеллеге, хужаһына ышаныусанлығы, шулай уҡ оҙаҡ ваҡыт шәп сабып һәм йылдам юрғалап барыуға һәләтлелеге (ә был һыбайлыға мәргән атырға һәм ҡылыс менән оҫта эш итергә мөмкинлек бирә) кеүек сифаттары өсөн юғары баһалағандар. Башҡорттар бындай йөрөшкә сыҙамлы аттарҙы махсус күнекмәләр ярҙамында тәрбиәләгәндәр. Башҡорт аты талымһыҙ, сыҙамлы, һыбай йөрөүгә лә, йөк артмаҡлағанда ла, еккән хәлдә лә юғары эш һәләтлегенә эйә. Соҡор-саҡырлы юлдарҙа ла 700-1000 кг йөк һөйрәй ала. Кәүҙәһенең оҙон булыуы арҡаһында йөрөшө тигеҙ, һыбайлыны тиҙ арытмай, шуға күрә оҙаҡ ваҡыт һыбай йөрөгәндә уны башҡа тоҡомло аттарҙан өҫтөн күргәндәр. Күп үрсем биреүе, һөтлө булыуы менән айырылып тора.\nӘҙәбиәттә лә һәм ысынбарлыҡта ла , тарихта ла төрлө сифаттары буйынса танылған аттарҙың иң-иңдәре бар. Иң мөғжизәле ат - башҡорт халҡының бөйөк эпостарындағы Аҡбуҙат. Ул - ҡолағын беҙҙәй ҡаҙаған, ялын ҡыҙҙай тараған, ҡарсыға түшле, муйыны бер ҡоласлы, йүгереклеге һыналған, ҡуш йөрәкле яралған, елһә, ҡоштай елпенеп, тояғы ергә теймәгән, ел дә ҡыуып етмәгән, өҫтөндәге батырын яуҙа ташлап китмәгән толпар. Иң ҡыйыу ат - боронғо иң ҙур донъя империяһы батшаһы Александр Македонскийҙын Буцефал ҡушаматлы аты. Ул бер нәмәнән дә ҡурҡмаған. Үҙ күләгәһенән генә өркөр булған... Иң вазифалы, түрә ат - Рим императоры Гай Калигуланың аты. Был атҡа, хужаһының бойороғо буйынса, сенатор дәрәжәһе бирелә. Иң ғәжәп ат - күренекле яҙыусы Корней Чуковскийҙың геройы - Айболит табиптың дуҫы Тянитолкай - Тарттаэт. Ул - ике башлы. Иң сағыу ат - француз яҙыусыһы Александр Дюма геройы - мушкетер Д' Артаньян аты. Ул көҙгө ҡайын япрағы кеүек, һап-һары төҫтә була.\nИң ябыҡ ат - испан әҙибе Сааведра Сервантестың «Дон Кихот»ындағы Росинант. Ул тире тарттырылған һөйәктәрҙән генә тора, дүрт аяғына ла аҡһай. Иң мәкерле ат - Троя аты. Риүәйәт буйынса, ахейҙар Трояға ҡаршы һуғышҡанда, уның ҡапҡалары ҡаршыһына ағас ат килтереп ҡуя. Атты ҡала халҡы үҙе ҡапҡанан алып инә. Ағас аттың эсенә яугирҙар ултыртылған була. Улар төндә, ҡапҡаларҙы асып, ҡалаға ғәскәр индерә. Шунан был аттың яманаты тарихта ҡала. Иң үлемесле ат — Кенәз Олег аты. Кенәз үлгән атының баш һөйәге эсендә ятҡан йылан сағыуынан вафат була. Иң бәләкәй ат - рус әкиәттәрендәге Горбунок - Көмрөкәй. Ул өс ҡарыш бейеклектә, дөйәнеке кеүек, ике үркәсле. Иң ҡырағай ат - Пржевальский аты. Тарпанға оҡшаш ат элек Джунгария сүллектәрендә йәшәй, хәҙер зоопарктарҙа ғына бар.\nАтттарҙың халыҡ ижадындағы урыны\nБашҡорт атһыҙ йәшәй алмай. Уны ул йәненән артыҡ күрә. Борон-борондан башҡорт атлы халыҡ булып танылған. Ат уны туйындырған, кейендергән, яуҙарға алып сапҡан. Ер шарында башҡорт аты тояғы баҫмаған ҡитғалар бармы икән? Башҡорт халҡының ауыҙ-тел ижадында аттарға бик күп һәм мөһим иғтибар бүленгән. Яҙыусыларыбыҙ, сәсәндәребеҙ, шағирҙарыбыҙ аттар тураһында күп яҙған. Улар тураһында мираҫ итеп күпме йыр,мәҡәл,йомаҡ ҡалдырған ҡаһарман халҡым минең. Эҙләнеү эшебеҙ буйынса биш йөҙҙән артыҡ мәҡәл-әйтем ,тиҫтәләгән йомаҡ,йыр,әкиәт тикшерҙек. Башҡорт мифологияһында Толпар — һыуҙан йәки океандар башланған ерҙән сыҡҡан әкиәттәге тылсымлы, ҡанатлы ат. Был исемгә дәрт, атлығыу, уҡталыу, өйөрмә, ҡойон, илһамланыу, ҡанатланыу, күтәрелеү кеүек мәғәнәләр һалынған. Аҡбуҙат, күк ҡанатлы аты, башҡорт халыҡ эпосы "Урал-батырҙа" мөһим роль уйнай.Башҡорт халыҡ риүәйәттәрендә (Аҡһаҡ ҡола , Ҡара юрға , Бишҡолон , Ҡуҙыйкүрпәс менән Маянһылыу , "Алпамыша") башҡорт аты — башҡорт батырының тоғро юлдашы. Башҡорт аттарына күп төҫлөлөк хас. Туры (гнедой) һәм ҡара-туры (темно-гнедой), ҡара ат (вороной), ҡола (саврасый), аҡ ҡола (буланый), һары ат (соловый), ерән ат (рыжий), көрән (бурый), күк ат (серый), саптар (игреневый), сысҡанһырт (мышастый) ала ат (пегий), сыбар ат (чубарый), бурыл ат (чалый). Башҡорт атын һөйләп тә, яҙып та аңлатып булмай, тик һиҙемләп кенә тояһың нескәлеген. Төҫтәренә ҡарап, дөйөм бер ҡағиҙәгә буйһонмаһа ла, аттарҙың фиғел-холҡон бер йүнәлешкә һалырға тырышҡан боронғо башҡорт. Был түбәндәге әйтемдәрҙә асыҡ сағыла.\nТуры. Туры турһыҡ тотмаҫ, туҫтаҡка төшөр, йәғни ҡыҙыу, турһығың да эйәрҙән өҙөлөп төшөп ҡалыр, һөҙөмтәһе — эҫе һыуға төшөрһөң, йәнәһе.\nҠара. Ҡараға ҡот бир. Тимәк, китәсәк тә китәсәк.\nЕрән. Ерәнгә ер әҙ. Сап та сап...\nҺары. Һарыла барһаң, һарһылтып бар. Бик ҡыҙыу түгел, йырлап барырлыҡ.\nҠола. Ҡола ҡолатмаҫ. Тимәк, ҡабаланмаҫ, һөрөнмәҫ, юҡ-барға өркмәҫ.\nКүк. Күкте үп, ярат. Тимәк, наҙлы, иркә.\nБурыл. Бурылды бүре алмаҫ. Йылғыр, һиҙгер мәғәнәһендә.\nСаптар. Саптар бар — ат бар.\nКөрән. Көрән барҙа көрәк кәрәкмәҫ. Йәғни күберәк эш аты. Ер эшкәртеүгә ҡулай.\nМәҡәлдәрҙең ҡайһы берҙәрен ҡарап үтәйек. Борон-борондан мал\nаҫыраусылыҡ менән көн иткән башҡорт халҡының афористик ижадында\nхеҙмәттең был тармағын сағылдырған мәҡәлдәрҙең күп булыуы тәбиғи.\n«Малһыҙ — донъя һанһыҙ», «Мал аҙығы — йән аҙығы, мал асыуы — йән\nасыуы» тигән мәҡәлдәр аша халыҡ тормошонда малсылыҡ хеҙмәтенең\nроле ни тиклем ҙур булғанлығы күҙ алдына баҫа.\nМәҡәлдәр буйынса башҡорт халҡының элек ниндәй мал аҫырағаны,\nҡайһы малға ниндәй мөнәсәбәттә булғанлығы ла бик асыҡ сағыла:\n“Йылҡы — малдың батшаһы”, “Аты-туны бар кешелә Алпамыша көсө\nбар” “Аты бар — арыҫлан”, “Аты барҙың ҡанаты бар, һыйыры барҙың\nһыйы бар”, “Атлы ерҙә ир үлмәҫ”.\nЙомаҡтарҙы ҡарап үтәйек. «Йомаҡ» атамаһы башҡорт халҡында йомоу һүҙенән килеп сыҡҡан, йәғни йомаҡ- ул уйҙы йомоп ,йәшереп әйткән фекер. Татар халҡында ул «табышмаҡ» тигән исем менән йөрөй һәм «тамырын табыу» тигән һүҙ менән аңлатыла. Татар фольклорында ла 20-се быуат баштарына тиклем табышмаҡ менән бер рәттән йомаҡ атамаһы ла киң ҡулланылған. Табышмаҡ атамаһы әзербайжан,төрөкмән, уйғыр,алтай, ә йомаҡ - ҡаҙаҡ, ҡарағалпаҡ,ҡумыҡ телдәрендә ҡулланыла. Рус фольклористикаһы иһә “загадка” һүҙенең килеп сығышын “гадать” һүҙенән сығып аңлата.\nа)Тимерсе лә түгел,\nБалта оҫтаһы ла түгел,\nҮҙе ауылда беренсе эшсе.\nб) Дүрттер уның аяғы.\nТаштан ҡаты тояғы һ.б.[6 ,105]\nӘкиәт – халыҡ ижадының киң таралған жанры. Ҡобайырҙар, хикәйәттәр, легендалар, йырҙар һәм башҡа жанрҙағы әҫәрҙәр менән бергә әкиәттәр башҡорт халыҡ ижадының бай мираҫын тәшкил итә. Башҡа жанрҙарҙағы кеүек үк, әкиәттәрҙә лә халыҡтың үткән замандарҙағы тормош-көнкүреш үҙенсәлектәре, көрәше, матур киләсәккә ынтылыштары, ҡанатлы хыялдары сағылған. Шуға ла донъяла әкиәтһеҙ халыҡ булмағандай, әкиәт ишетмәй үҫкән кеше лә юҡ. Ололар ҙа, кеселәр ҙэ әкиәт тыңларға әүәҫ. Билдәле булыуынса, күп кенә күренекле яҙыусыларҙың, сәнғәт эшмәкәрҙәренең бала саҡта әкиәт тыңлауҙары уларҙың ижади һәләтлектәрен асырға булышҡан, нәфис һүҙҙең тәмен татырға өйрәткән. Башҡорт халыҡ әкиәттәрендә ат образы күп ҡулланыла.Ул ел дә еткермәҫ шәп сабыусы, күҙ асып йомғансы теләгән ереңә алып барыусы ярҙамсыл итеп һүрәтләнә. (“Алпамыша”, “ Алтынҡойорҡ-Көмөшъял”, “Йәш һунарсы” һ.б.)\nБашҡорт аты ҡыйыу, тәүәккәл, тырыш, түҙемле, тыңлаусан, хужаһына ышаныусан, ѳйрәтеүгә тиҙ күнегә. Тап ошо сифаттары ѳсѳн ул хәрби хеҙмәттә юғары баһаланған. Башҡорт яугирҙарының дошмандарға ҡаршы алыштарҙа яулаған еңеүҙәрендә башҡорт аттарының көслө, ғәйәт сыҙамлы булыуы ла ҙур роль уйнай. 1812 йылғы Ватан һуғышынан һуң башҡорт яугирҙары «Төньяҡ амурҙары» тигән исем менән тарихҡа инә. Аты булһа, башҡорт яугиры алдындағы бөтөн урман, тау-таш, тәрән кисеүҙәрҙе үтеү, боҙло-ямғырлы көндәрҙә лә дошман менән алышыу, башҡа ауырлыҡтарҙы еңеп сығыу бер ни тормаған. Шуныһы ҡыҙыҡлы, йылҡы ите - башҡорттарҙың иң яратҡан ризығы , унда холестерин юҡ тиерлек икән .Шуға ла сәләмәтлеккә лә шифаһы ҙур. Ул ғына ла түгел: аттар дарыуҙар яһауҙа туранан-тура ҡатнаша. Бактериология институттарында донор аттарҙың ҡанынан гангрена - тәндең үлекләүе, столбняк - һеңерҙәр тартышыу, дифтерия - балаларҙың тамаҡ сире, ботулизм - аҙыҡтан ағыуланыу кеүек ҡурҡыныс сирҙәргә ҡаршы дарыуҙар эшләнә. Башҡорт халҡының милли эсемлеге –ҡымыҙ тураһында күптәр белә. Бѳгѳнгѳ кѳндә башҡорт ҡымыҙы һәм аты бренд булараҡ күптән бѳтә ил буйынса танылыу яуланы. Башҡорттарҙа ҡымыҙ бешеү серҙәре ныҡлы һаҡланып, быуындан быуынға тапшырыла килә. Башҡорт тоҡомло бейәләр һөтөнән эшләнгән ҡымыҙ айырыуса сихәтле сифаттарға эйә. Үҙенең иҫтәлектәрендә яҙыусы, яҡташыбыҙ Сергей Аксаков былай тип яҙа: “Яҙ етеп ер асылғас, туғай-болондар хуш еҫле йәшеллек менән ҡапланғас та ҡышҡыһын ябыҡҡан аттар тиҙ генә көрәйеп ала һәм башҡорттар ҡымыҙ әҙерләү эшенә тотона. Бер аҙҙан йәш балаларҙан алып ҡарыуы ҡайтҡан ҡарттарға тиклем был шифалы эсемлекте эсә башлай. Аҙ ғына ваҡыт эсендә оҙон һалҡын ҡышты аслы-туҡлы үткәреүҙән барлыҡҡа килгән ауырыуҙары һыпырып алдандай юҡҡа сыға. Кешеләрҙең ябығыуҙан һурыҡҡан йөҙҙәре тулыланып, йәшәреп китә. Хатта сабыйҙарҙың, йәштәрҙең генә түгел, ҡарттарҙың бит остарына алһыу төҫ ҡуна”. Эшебеҙҙе башҡарғанда аттарҙың миллион йылдар элек булыуы һәм тән төҙөлөшө менән эткә оҡшаған булыуҙары аптыратты. Аттарҙың халыҡ ижадындағы урынын да асыҡланыҡ. Ат тураһында биш йөҙләп мәҡәл, әйтем таптыҡ, тиҫтәләгән йомаҡҡа , әкиәткә, халыҡ йырына күҙәтеү яһаныҡ. Класташтарым менән тәҡдим ителгән таблица буйынса йомаҡ төҙөп ҡараныҡ .\nУны ҡушымтала күрергә була .\nШулай уҡ анкета үткәрҙек.Анкетала 20 уҡыусы ҡатнашты.\n1.Хайуандар тураһында китаптар уҡырға яратаһығыҙмы?? (эйе – 100%,юҡ- 0% )\n2. Ниндәй хайуан кешенең дуҫы була ала? (эт– 30 % , ат- 50%,\n3 .Аттарҙың үҙ холҡо буламы икән? (эйе – 80%)\nХәҙерге техника заманында кешегә ат кәрәкме икән?( юҡ – 18%, эйе – 82%)\nНи өсөн кәрәк тип уйлайһығыҙ?\nҮҙегеҙҙең хужалыҡта ат булыуын теләр инегеҙме? (эйе– 80%)\nАт һеҙҙең өсөн нимәне белдерә? тигән һорау барыһын да ҡыҙыҡһындырҙы. 20 уҡыусы ҡатнашты.Шуларҙан 10 уҡыусы –тоғро дуҫ,5 уҡыусы –ярҙамсы,6 уҡыусы-көс,2 уҡыусы-һалдат,9 уҡыусы- матурлыҡ тип белдерҙе.\nАлдағы йылдарҙа ла эшебеҙҙе дауам итергә уйлайбыҙ.\n1.Аксаков С.Семейные хроники. Издательство: Эксмо. г. Москва. 2007\n2.Башҡорт халыҡ ижады.11-се том.Өфө:Китап, 2008.\n3. Галин С. Башҡорт халҡының ауыҙ-тел ижады-Өфө,Китап,2004.-180-204-се б.\n4.Н.Иҫәнбәт. Отҡанға мәҡәл,тапҡырға табышмаҡ.Казан, Китап,1973. -3-18-се б.\n5..Родной Башкортостан:учебник для 6 класса/АзнагуловР.Г.,Аминева Ф.Х.,Галлямов А.А.-2-е изд.-Уфа; Китап,2008.-с.63-75\n6.Татар халыҡ ижады.Табышмаклар.Казан;Татарстапн китап нәшриәте,1997.105-106-сы б.\n7.Әкиәт –хыял асҡысы,йомаҡ- зиһен асҡысы -Өфө: Китап,2007.\nАт тураһында мәҡәлдәр\nАты булһа, ҡамыты табылыр.\nАлтын эйәр атҡа тейер, эйәһе белмәҫ, ат белер.\nАлама атҡа менгәнсе, югер кеше күргәнсе.\nАҡһаҡ булһа ла, үҙ атың булһын\nАйғыр ҡалдырһаң, юнлеһен ҡалдыр, ҡусҡар ҡалдырһаң,\nАлашаны атҡа һанама.\nАлтмыш ҡолон ат булмаҫ.\nАндыҙлы ерҙә ат үлмәҫ,\nАтлы ерҙә ир үлмәҫ.\nАрғымаҡ менгән арымаҫ.\nАрыҡ атҡа ҡамсы ла йөк.\nАрыҡ атҡа менгәнсе, аяғыңа мен.\nАт айында һыналыр.\nАт алғансы, тай ҙа мал.\nАт аҙғыны тайға эйәрер, ярлы малы байға эйәрер.\nАт аҙғыны тай була, ир аҙғыны бай була.\nАт — байҙа.\nАт күрмәгән ат күрһә, саба-саба үлтерер,\nТун күрмәгән тун күрһә, ҡаға-ҡаға туҙҙырыр.\nАтлыға тай менһә лә килешә.\nАҫылһыҙ атҡа менһә, атаһын танымаҫ.\nАт айында, ир йылында һыналыр.\nАт барҙа бейә сапмаһын, ир барҙа ҡатын алға сыҡмаһын.\nАт булыр ҡолондоң түше яҫы килер,\nАт иренле, ир моронло килһен.\nАт кешнәшеп ҡолонон табыр.\nАт ҡаҡҡанды тай ҡаҡҡан, ир ҡаҡҡанды мир ҡаҡҡан.\nАт менән ҡатындың башын ҡаты тот.\nАт тартмаһа, арба бармаҫ\nАт тоҙға килә, кейәү ҡыҙға килә.\nАт тояғын тай баҫа.\nАт урынына ишәк бәйләмә.\nАт яманы тай менән уйнар, әҙәм яманы бала менән уйнар.\nАт яманы тай менән уйнар, ҡатын яманы бай менән уйнар.\nАтаһыҙҙы ул итмә, инәһеҙҙе ҡыҙ итмә.\nАттан ала ла тыуа, ҡола ла тыуа.\nАттан төшөп, ишәккә менмәйҙәр.\nАттар һыу эскәндә, тайҙар боҙ ялай.\nАтты ауыҙлыҡ өйрәтә.\nАтты өйрәтә белмәһәң, сығынсы булыр\nАтты һыйпап өйрәтәләр.\nАттың шәбе — кешелә, ҡатын шәбе күршелә.\nАттың юрғаһын, бисәнең уңғанын ал.\nАты икәүҙең аяғы тынмаҫ, ҡатыны икәүҙең ҡолағы тынмаҫ.\nАтым бар тип атланма, ҡатыным бар тип маҡтанма\nАтына күрә арбаһы.\nАтына күрә санаһы, заманына күрә балаһы.\nАтың ашамһаҡ булһа — уңдың, ҡатының ашамһаҡ булһа —\nАтың барға ҡыуанма, атаң барға ҡыуан.\nАтың барҙа ер таны, атайың барҙа ил таны.\nАтың булһа, теҙгенен ҡыҫҡа тот.\nАтың насар булһа ла, ҡатының яҡшы булһын.\nАтың насар булһа, һатып ҡотолорһоң;\nЭтең насар булһа, атып ҡотолорһоң;\nҠатының насар булһа, нисек ҡотолорһоң?\nАтың яман булһа, һатып ҡотолорһоң;\nАға-энең яман булһа, ҡасып ҡотолорһоң;\nҠатының яман булһа, нисек ҡотолорһоң?\nАт алмаҫ борон югән эҙләмә.\nАт арығын маҡтама, арғымаҡтан тай уҙыр.\nАт аяған ат менер, тун аяған тун кейер.\nАт аяғынан һимерер.\nАт баҫмайым тигән еренә өс баҫа.\nАт башы менән уйнағансы, атаң башы менән уйна. 846. Ат башы тотҡан арымаҫ.\nАт булмағанда, ишәк тә ярай.\nАт йәлләгән ергә ҡарар, ҡош йәлләгән күккә ҡарар.\nАт ҡартайһа — һуғымлыҡ.\nАт — менгәндеке, тун — кейгәндеке.\nАт санала беленер.\nАт тапҡансы ишәк мен.\nАт тапҡансы эйәр тап.\nАт тапһаң, эйәр табыла.\nАт тирләһен, сирләмәһен.\nАт тояғы сабата түгел, тишелһә, ямап булмай.\nАт холҡона таянма.\nАт хурлаған тай менер, тай хурлаған таяҡ менер.\nАт юрғалар, эйәһе дан алыр.\nАт яҡшыһы аранда.\nАт яҡшыһы алға сығыр, алға сыҡҡан данға сығыр.\nАтҡа — һоло, машинаға — май.\nАтҡа ышанма: ат, кем менһә, шуныҡы.\nАтланһаң үҙ атыңа атлан, кеше аты тиҙ арыр.\nАтлы тәртә төҙәтер, атһыҙ кәртә төҙәтер.\nАтлының аяғы ла арымай, туны ла туҙмай.\nАтты айһыҙ маҡтама.\nАтты ат һаҡлай.\nАтты сыбыртҡы менән ҡыума, һоло менән ҡыу.\nАттың даны егет ҡулында.\nАттың күрке ял булыр.\nАттың саяһы — юрға.\nАттың хаҡы оло, айғырҙың даны оло.\nАтһыҙ ир — ҡанатһыҙ ҡош.\nАтһыҙ ир — ҡулһыҙ кеше.\nАтһыҙ кеше — затһыҙ кешө,\nАты бар — арыҫлан.\nАты бар атланмаҫ, эйәре бар атланыр.\nАты бар — батыр, аты юҡ — ятыр.\nАты барҙың дуҫы бар.\nАты барҙың ҡанаты бар\nАты булһа, ҡамыты табыла.\nАты барҙың ҡанаты бар, һыйыры барҙың һыйы бар.\nАты-туны бар кешелә Алпамышаның көсө бар.\nАтым яҡшы тип, сыбыртҡыңды ҡуйма. 886. Атың арыһа, абруйың китер.\nАтың арыһа, үҙеңә үпкәлә.\nАтың барҙа арыш сәс.\nАтың булһа, арымаһын.\nАтың булһа, ил таный.\nАтың юғалһа ла, югәнең ташлама.\nАу аула, ауылда тор.\nАшаған аттың теше аҡ.\nБайтал бейә булғансы, башыңа сал инә.\nБайтал менһәң — ҡолон юҡ,\nҺауым мал екһәң — ҡымыҙ юҡ.\nБейә куп булһа, ҡолон күп.\nБейә менһәң — ҡолон юҡ, һаумал эсһәң, ҡымыҙ юҡ.\nБейә һаумаҡ — ут йотмаҡ,\nҠымыҙ бешмәк — йән сыҡмаҡ.\nБейәһенең серен эйәһе белер.\nБәләкәй атты маҡта, оло атты ек.\nҒәйрәт — атлыла.\nДалаға ебәргән атыңа ышанма.\nЕгә белгән айғыр егер.\nЕккән атың елдәй булһын.\nЕкмәһәң дә, ат яҡшы.\nИке бейә — ил ашы,\nӨс бейә — болаҡ башы,\nБер бейә — юҡтың ҡашы.\nИр ҡанаты ат була.\nИрҙең юлдашы ла ат, моңдашы ла ат.\nЙылҡы — малдың батшаһы.\nЙылҡы — данлыҡ, ҡуй — байлыҡ.\nЙылҡы ҡолондан үҫер.\nЙыуаш ат юнләүгә яҡшы.\nКешәнле атың — бар атың,\nКешәнһеҙ атың — юҡ атың.\nҠолон аҫыраһаң, ат менерһең.\nЯбыулы атта ял ҡалыр,\nЯл ҡалмаһа, йән ҡалыр.\nЯҙға сыҡҡан атты яуҙан да йәлләмә,\nКөҙгә кергән атты кейәүеңә лә бирмә\nИр — ат, ҡатын — арба.\nИр аты менән, ҡатын ире менән маҡтаныр.\nИр балаға ат кәрәк, ҡыҙ балаға — ҡанат.\nҠатын ҡанаты — ир, ир ҡанаты — ат.\nЯҙғы айғыр ятҡан ерҙән кешәннәй.\nЯҡшы ат ирҙең данын сығарыр.\nЯҡшы аттың башы ҡашҡа.\nЭйәһенә күрә бейәһе.\nЯман ат эйәһен ҡартайтыр.\nЯман айғыр өйөрсәк.\nЯңғыҙ ағас сана булмай,\nҮгеҙҙе маҡта, атты ек.\nҮҙ атыңды һынар өсөн кеше атына ултыр.\nЯңғыҙ бейәнән һаба тулмай,\nАт юҡ аранда, ҡайғы юҡ буранда.\nАт яҡшы ла, ел ҡаршы.\nАйғыр малға ни етә, йөрей белгән кешегә?\nТыуған илгә ни етә, ҡәҙерен белгән кешегә?\nАйғыр өйөрөн ташламаҫ.\nЯбаға тайҙы хурлама: яҙға сыҡһа, ат булыр;\nЙәш егетте хурлама: уҡыһа, илгә баш булыр.\nАҙғын ат тайға эйәрер, әрһеҙ кеше байға эйәрер.\nАт кешнәшеп, һалдат һөйләшеп дуҫлашыр.\nАт ҡәҙерен сапҡан белер, мылтыҡ ҡәҙерен атҡан белер\nЯман атты ял баҫыр, яман илде яу баҫыр.\nАт аҙғыны тайға эйәрә, ир аҙғыны ҡыҙға эйәрә.\nАт айғырланһа, үҙ башына була.\nАт алһаң, арба кәрәк, ҡатын алһаң, бары ла кәрәк.\nАт алһаң — ауылың менән, ҡыҙ алһаң — ырыуың менән\nАт алһаң, баш менән түш ал, ҡыл алһаң, ҡабаҡ менән ҡаш ал.\nАт алһаң, яҡындан ал, ҡатын алһаң, алыҫтан ал.\nАт матуры — арҡанда, ҡыҙ матуры — тарханда.\nАт менән ҡыҙҙы ауылдан алма.\nАт урлаған бур булыр, ҡыҙ урлаған хур булыр.\nАт эҙләгән яуға юлығыр, ҡыҙ эҙләгән туйға юлығыр.\nАттың аҫылына атлан.\nАтына күрә тәртәһе.\nАҡрын барған аттан уҙған,\nЙүгереп барған тайҙан ҡалған.\nАҡылһыҙ егет —ауыҙлыҡһыҙ ат,\nЙүнһеҙ егет — йүгәнһеҙ ат.\nАлты ҡабып ир туйһын, алтмыш ҡабып ат туйһын.\nАлтын башлы ҡатындан баҡыр башлы ир артыҡ.\nАт ат эҙенән йөрөр.\nАт баҫҡан эҙенән ҡайтмаҫ.\nАт арыҡлыҡта, егет ғәриплектә һыналыр.\nАт ҡартайыр — майҙан ҡартаймаҫ, егет ҡартайыр — заман\nАт типкеһен ат күтәрер.\nАт тоҙ тип ҡартайыр, егет ҡыҙ тип ҡартайыр.\nАт әйләнеп өйөрөн табыр, ир әйләнеп төйәген табыр.\nАт яҡшыһы арҡанда, ир яҡшыһы — тарханда.\nАтты ҡамсы үлтерер, ирҙе намыҫы үлтерер.\nАтың барҙа юл таны, аҡылың барҙа ир таны.\nАҙбары бар, аты юҡ.\nАйыу ҡыуып — ҡуян тотҡан.\nАт бар — арба юҡ, ҡаҙан ҡайнай — ярма юҡ.\nАты булһа, ҡамыты булмай.\nАты юҡ, кәртә төҙәткән.\nАтын алдырғас, ҡапҡаһын бикләгән.\nАтын юғалтҡан, югәнен эҙләй.\nАт алғансы, һарайың әҙерлә.\nАт алһаң, арба кәрәк.\nАт алһаң, ауылыңдан алма.\nАт алһаң, ауылына тартыр.\nАт алһаң, һынап ал; аҡса тапһаң, һанап ал.\nАт алыу — ҡатын алыу түгел (уңмаһаң, ташлап булмай).\nАт һатһаң, ауылың менән, ауылың менән булмаһа, бүрегең\nменән кәңәш ит.\nАт, эйәһенә килгәс, аҡһамаһын. 2600. Ат яҡшыһы санала беленә, ир яҡшыһы баҙарҙа беленә.\nАтты ҡамытҡа үлсәп алмайҙар, ҡамытты атҡа үлсәп алалар.\nАтты югәненән башҡа һатмайҙар.\nАты юҡ арба һатыулашҡан.\nАт ҡәҙерен атлы белмәҫ, аш ҡәҙерен ашлы белмәҫ.\nАт ҡәҙерен белмәгәнгә йәйәүлек бирер язаһын,\nАш ҡәҙерен белмәгәнгә аслыҡ бирер язаһын.\nАт — әҙәмдең ҡанаты, аш — кешенең ҡеүәте.\nАш ҡәҙерен эт белмәҫ.\nАтһыҙ өй булһа ла, .ашһыҙ өй булмаҫ.\nАты-туны бар кешелә алпамыштың көсө бар,\nТамағы туҡ кешенең тәңрелә ни эше бар?\nАт ҡәҙерен белмәгән теҙгенен тотоп ултырыр,\nТун ҡәҙерен белмәгән яғаһын тотоп ултырыр.\nАт менмәгән ат менһә, саба-саба үлтерер,\nТун кеймәгән тун кейһә, ҡаға-ҡаға туҙҙырыр.\nАт яҡшыһы — ала тояҡ, тун яҡшыһы — төлкө аяҡ.\nАтҡа баҡма, тунға баҡ, эсендәге йәнгә баҡ.\nАтһыҙға ат ектермә, тунһыҙға тун тектермә\nАлыҫ юл атты һынай, ауыр юл ирҙе һынай.\nАрбалыға юлдаш булма, юрғалыға юлдаш бул.\nАрбаңа ҡарап йөк һал, атыңа ҡарап юлға сьгк.\nАрыҡ атҡа ҡурйын да ауыр.\nАс ҡалмаған аш ҡәҙерен белмәҫ, йәйәү йөрөмәгән ат ҡәҙерен\nАт арымаһа, аҙыҡтан.\nАт арымаһа, сана арымай.\nАт аяғын ҡыҙғанған ылауҙан ҡотолмаҫ.\nАт доға менән йөрөмәй, дуға менән йөрөй.\nАт — егеттең юлдашы.\nАт йөрөп юл ала.\nАт ҡолағы һаҡ булыр.\nАт тартмай — һоло тарта.\n. Ат яҡшы булһа, юл ҡыҫҡа була.\nАт яҡшы түгел, ем яҡшы, ем өҫтөнә дим яҡшы.\nАтҡа ышанып, арбала йоҡлама, аҙаштырһа, үпкәһе үҙеңә.\nАтҡа эйәр йөк булмаҫ.\nАтлы йәйәүлегә юлдаш түгел.\nАтлы йәйәүлегә юл бирмәҫ.\nАтлыға йәйәүле юл бирер.\nАтың арыҡ булһа, көн күп.\nАтыңа ҡарап юлға сыҡ.\nАтың арыһа, үҙеңә үпкәлә\nАтың барҙа елеп ҡал, яҡшыларҙы күреп ҡал!\nАтың һимеҙ булһа, юлың ҡыҫҡа булыр.\nАты һимеҙ, юлы тигеҙ.\nАты — һигеҙ, юлы — тигеҙ.\nАяғым — ат, ҡулым — ҡамсы, менермен дә сабырмын\nАтаң менән маҡтанма, атың менән маҡтан.\nАтаһының аты бар, инәһенең туны бар — иҫәүәнгә ни ҡайғы?\nАт айғырланһа, башына була.\nАт етмәҫ ергә дан етер.\nАт үлер — тояғы ҡалыр, әҙәм үлер — даны ҡалыр.\nАт йүгерек түгел, күңел йүгерек.\nАтты ҡамыты югертә, ирҙә намыҫы югертә.\nАттың бары толпар булмаҫ, ҡоштоң бары шоңҡар булмаҫ.\nАтың арыһа — абруйың китер, ҡарының асһа — ҡәҙерең китер.\nАтлағыһы килмәгән ат тәртәгә тибә.\nЮгерек ат туҡлығын белдермәҫ, йомарт юҡлығын белдермәҫ.\nЯҡшы ат алыҫтан алдыра.\nЯҡшы аттың йөрөшө тигеҙ, яҡшы кешенең холҡо тигеҙ.\nАлтмыш көн ат булғансы, алты көн айғыр бул.\nАрғымаҡ алын бирмәҫ.\nАрғымаҡ ат юл башлар,\nАҡыллы егет ил башлар,\nБатыр егет яу башлар,\nСәсән егет дау башлар.\nАрғымаҡ һыйпау һөймәҫ, алаша маҡтау һөймәҫ\nАт аҫылы юртаҡ, өрәгәс эт ҡурҡаҡ.\nАт булһа, майҙан табыла, ат булмаһа, майҙан ябыла.\nАт дағаһыҙ булмаҫ, батыр яраһыҙ булмаҫ.\nАт кәбәндән ҡурҡмаҫ.\nАт менән ишәк ярышмаҫ.\nАт үлер — эт көлөр.\nАт үлеме эткә туй.\nАт үлер — дағаһы ҡалыр, батыр үлер — даны ҡалыр.\nАт үлер — майҙан ҡалыр, егет үлер — дан ҡалыр.\nАт үлһә, майҙан ҡалыр4\nАт үлһә, эйәре ҡалыр\nАт сапҡанда беленер.\nАт тешенән билгеле, егет түшенән билгеле.\nАт юлда һынала, егет яуҙа һынала.\nАт яҡшыһы тауҙа, ир яҡшыһы яуҙа беленер.\nАттың даны егет ҡулында, егеттең даны үҙ ҡулында.\nАт тураһында йомаҡтар\n1.Тимерсе лә түгел,\n2. Дүрттер уның аяғы.\nТаштан ҡаты тояғы.\nИке ҡолағы ҡайсы,\nУны белмәгәндең һыртына-ҡайыш ҡамсы.\nТарта ла тарта,\nУл тартҡан һайын табыш арта.\n5.Дүрт аяҡлы йүгерә,һигеҙ аяҡлы ҡыуа ,етә алмай.(ат һәм сана)\n6. Атайҙан да дәү,\nӘсәйҙән дә дәү.\nУл хәтәр көслө,\nНыҡ оҙон сәсле…\nЙомаҡ ҡойҙом бит.\nЙә, әйт, яуабын тап.\nШуны ла белмәй…\nУл ни… теге… ат!\n7.Беҙҙең өс дуҫыбыҙ бар:\nӨсөнсөһө йорт һаҡлай.(ат,һыйыр,эт)\n8.Йыуаш ятыр,өндәшмәй генә тотор.


07:26, 28 декабрь 2021 версияһы\n385 байт өҫтәлгән , 6 месяцев назад\n07:14, 28 декабрь 2021 версияһы (төҙәтеү)\n(→Ололар өсөн нәсихәт)\n07:26, 28 декабрь 2021 версияһы (төҙәтеү) (кире алырға)\nРизаитдин Фәхретдинов бигерәк тә туғандар менән араларҙы боҙоп ҡуйыуҙан ҡурҡырға өйрәтә. Оло туғандарығыҙҙы хөрмәт итегеҙ, кеселәре тураһында ҡайғыртығыҙ, улар ата-әсәгеҙҙән ҡала иң яҡын кешеләрегеҙ, тип яҙа ул китабында. «Ҡулығыҙҙа булған әйбер менән туғандарығыҙҙы ҡыҙыҡтырып ҡаратып ҡуймағыҙ, уларға ла өлөш сығарығыҙ. Һәр ваҡыт уларға шәфҡәтле булығыҙ»,- тип донъя малы өсөн туғандар менән ыҙғышыуға юл ҡуймаҫҡа өндәй.\nБелем алыу һәм һөнәр үҙләштереү тураһында Ризаитдин Фәхретдиновтың: «Мөбәрәк динебеҙгә зарар килтермәҫлек, әхләгегеҙҙе боҙмаҫлыҡ һәм белгәндәрегеҙ менән тәкәбберләнмәҫлек шарт менән нимә генә булһа ла уҡығыҙ, нимә генә булһа ла өйрәнегеҙ һәм ни булһа ла белегеҙ. Былар өсөн һис кем алдында ғәйепле булмаҫһығыҙ һәм бер ваҡытта ла үкенмәҫһегеҙ. Бәлки һеҙ ата-әсә, бөтә ҡарындаштар һәм ҡәбилә, ҡәүем һәм милләт өсөн олуғ шәрәф эшләнгән һәм бөйөк ядкәр ҡалдырған кеше булырһығыҙ», — тигән нәсихәте бөгөн генә хәҙерге заман балаларына төбәп яҙылған кеүек яңғырай<ref name=" Нәсихәттәр. Риза Фәхретдиновтың нәсихәттәре хаҡында. Сәриә Сәлихова">[https://kitaptar.bashkort.org/storage/files/%D0%9D%D3%99%D1%81%D0%B8%D1%85%D3%99%D1%82%D1%82%D3%99%D1%80.pdf Нәсихәттәр. Риза Фәхретдиновтың нәсихәттәре хаҡында. Сәриә Сәлихова]</ref>..\nР.Фәхретдинов һүрәтләгән ҡайһы бер этикет ҡағиҙәләре бынан йөҙ йыл элек мосолмандар өсөн яҙылғанлыҡтан [[Европа]] ҡағиҙәләренә ҡайһы ваҡыт тап килмәүе лә күҙәтелә. Мәҫәлән, ул ҡунаҡҡа йөрөгөндә бер аҙ һуңлап барығыҙ, тип өйрәтә (һәм беҙҙең халыҡ һаман да ошо ғәҙәтен ташламай). Автор ҡыҙ балаға эске кейемегеҙ өсөн киндер туҡыманы үҙегеҙ туҡыһағыҙ, һәйбәт булыр, тигән фекерҙе лә яҙып үтә. Уның эшләп тапҡан аҡсағыҙҙы атайығыҙға һаҡларға биреп ҡуйығыҙ тигән нәсихәтен бәлки бөгөн дә берәйһе үтәй торғандыр, ләкин күпселек был талапты үтәмәй икәне барыбыҙға ла билдәле.\nhttps://ba.wikipedia.org/wiki/Махсус:Сравнение_версий/1103625 ҡабул ителгән