Яратҡан һөнәре илһам өҫтәй\n27 Июль , 09:36\nУҡытыусы – изге һөнәр. Талантлы белгес үҙ белемен башҡаларға бирә, ауырлыҡтарҙы еңергә өйрәтә, бала күңелен аңлай белә. Ул мәктәптә генә түгел, урамда, өйҙә лә, бар ерҙә лә уҡытыусы. Балаларға мәктәптә белем биреп кенә ҡалмай, бынан тыш та тәрбиә, әҙәп, тормош ҡанундарын аңлатыусы ул. Бөгөнгө геройым - рухлы, шәп башҡорт ҡатын-ҡыҙҙарының береһе... Ул яҡшы уҡытыусы ғына түгел, ә яғымлы әсәй ҙә, оҫта хужабикә лә. Һүҙем Гөлнара Кәримова тураһында.\nГөлнара Әнүр ҡыҙы Мәләүез районының Яңауыл ауылында тыуып үҫә. Мәктәптән һуң Башҡорт дәүләт университетының башҡорт филологияһы һәм журналистика факультетында уҡып, уны уңышлы тамамлай, һәм хеҙмәт юлын Өфөлә Рәми Ғарипов исемендәге гимназияла башлай. Тик тыуған яғын һағыныу көсө үҙенекен итә – ғаиләһе менән Мәләүезгә ҡайтып төпләнә. Аҙаҡ БДУ-ның Сибай филиалында уҡып, «Башланғыс кластар уҡытыусыһы” дипломын ала. «Бәләкәстәр менән эшләүе - минең өсөн үҙе бер асыш, отпуск ваҡытында уларҙы һағынып көн дә иҫкә алам“, – тип фекере менән бүлеште.\nБөгөн Гөлнара апай Восточный мәктәбендә балаларға белем бирә, район, республика кимәлендә уҙғарылған төрлө конкурстарҙа, сараларҙа ҡатнашып, уның уҡыусылары һәр ваҡыт призлы урындар яулай. “Мәктәбебеҙҙе тәжрибәле, шул уҡ ваҡытта һәр кемгә иғтибарлы, ихтирамлы Радик Миңлеғәлим улы етәкләй. Эргәмдә - тырыш, үҙ эшен һәйбәт белгән хеҙмәттәштәрем. Класыма инһәм, өмөтлө күҙҙәре менән балалар ҡаршылай”, - тип илһамланып, ҡыуанып һөйләй Гөлнара апай үҙенең эше һәм коллегалары тураһында.\nӘ өйҙә инде ул хәстәрлекле әсәй, уңған хужабикә. Ярты һүҙҙән аңлап торған тормош иптәше Рәис ағай менән бер-береһен ихтирам итеп, тырышып донъя көтәләр, балалар тәрбиәләйҙәр. Икеһенең дә күңеленә ятҡан эше бар.\nОло улдары ҡулына диплом алып, һөнәре буйынса Йомағужа гидроэлектрстанцияһында атаһы менән бергә тырышып эшләп йөрөй, Ислам быйыл 11-се класты тамамлай, ә бәләкәстәре Данияр етенсе класҡа бара.\nТормош булғас, төрлө хәлдәр була. Гөлнара апайға ла был донъяла әсеһен дә, сөсөһөн дә татырға тура килгән. “Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, атай-әсәйем инде арабыҙҙа юҡ. Әсәйебеҙ ете йыл коляскала ултырҙы, ҡартайып балалар ҡулына ҡалғас, һәр беребеҙҙә ваҡытлыса йәшәп китә ине. Урыны һәр саҡ түрҙә булды, барыбыҙ ҙа уның күңелен ҡулдан килгәнсә күрергә тырыштыҡ. Беҙгә, балаларына, рәхмәттәр әйтеп, фатихалар яҙған дәфтәрен иң ҡәҙерле ҡомартҡы итеп һаҡлайбыҙ. Әсәйебеҙҙе сабый бала урынына оҙаҡ йылдар ҡараған апайыбыҙ Әлфиәнең генә яҡты донъянан китеп барыуы һаман да йөрәкте һыҡрата,” - ти әсенеп Гөлнара Әнүр ҡыҙы.\n“Һуңғы бер нисә йыл ураҙаға инәм, уны ҙур байрамдай көтөп алам, быйыл ун беренсе класта уҡыған улым Ислам да ураҙа тотто. Ваҡытым барҙа Ҡөрьән китабын, әсәйемдән ҡалған аяттарҙы алып, күңелемә тыныслыҡ табам. Гәзит-журнал уҡырға яратам, һәр мәҡәләнән борсоған һорауҙарға яуап табам. Рәис менән “Башҡортотстан ҡыҙы”, “Сөйөмбикә” журналын, “Киске Өфө”, ”Көнгәк” гәзитен көтөп алабыҙ. Ғаиләмә төрлө тәмлекәстәрҙе - ваҡ бәлеш, башҡа төр бәлештәр, ҡоймаҡты - ҙур теләк менән бешерәм. Киләсәккә ҙур пландар ҡормайым, тормошҡа ашмаҫтай маҡсаттар ҡуймайым. Барыһы ла Хоҙай ҡулында, - тип фекерен дауам итте Гөлнара апай. - Минең өсөн иң мөһиме – балаларымдың һаулығы. Иртә таңдан Хоҙайҙан улдарыма, яҡындарыма оҙон ғүмер, сәләмәтлек, тормош юлдарында миһырбанлы, мәрхәмәтле, иманлы булыуҙарын һорайым. Аллаға мең шөкөр, ашайым тиһәң, өҫтәлебеҙ тулы ризыҡ, йәшәргә өйөбөҙ, кейергә кейемебеҙ бар. Бөгөнгө матур етеш тормошҡа ҡыуанып, булғанына шөкөр ҡылып, яҡындарым менән йәшәйем. Илебеҙ Башҡортостан тағы ла үҫһен, уңыштарға ирешһен, донъяла тыныслыҡ булһын.”\nКиләсәккә бына шундай яҡты өмөттәр, пландар менән янып йәшәй Гөлнара Әнүр ҡыҙы. Һөйләшкән, аралашҡан арала ла унан ниндәйҙер бер сихри көс, йылылыҡ, сафлыҡ бөркөлә, ихласлығы, ябайлығы менән үҙенә тарта. “Афарин, Гөлнара апай!” - тип әйтергә генә ҡала. Бар теләктәрен, уйҙарың изге, киләсәккә ҡорған пландарың тормошҡа ашһын! Хоҙай тарафынан бирелгән һәләтең тағы ла юғарыраҡҡа сөйөп, уҡыусыларыңдың уңышына һөйөнөп, яҡындарың, балаларың менән бергә оҙаҡ йылдар йәшәргә, милләтеңә, илеңә хеҙмәт итергә насип булһын!


Өфөлә юл хәүефһеҙлеге дәүләт инспекторҙарының экстремаль хәлдәрҙә машина йөрөтөргә әҙерлеге тикшерелде\nЮл-патруль хеҙмәте инспекторҙары аварияларһыҙ машина йөрөтөү курсы үтте. Ҡыуыу һәм юғары тиҙлектә идара итеү, машинаны туҡтатыу һәм полиция боролошо алымдарын өйрәнде.\nЮлдарҙа көтәлмәгән хәлдәр аҙым һайын осрап тора. Юл хәүефһеҙлеге дәүләт инспекторҙарының тәжрибәһендә бындай осраҡтар етерлек. Аварияһыҙ машина йөрөтөү курстарында полицейскийҙар ауыр шарттарҙа машина йөрөтөү оҫталығын үҙләштерҙе. Бының өсөн ҡатмарлы трасса һайланған. Полицейскийҙар уҡыуҙары Максимовка ауылының автодромында тәжрибәле инструкторҙар етәкселегендә үтте.\nИлдар Йосопов, ЮХХДИ идаралығының айырым батальоны өлкән инспекторы: «Бындай уҡыуҙар һәм практик күнекмәләр юл-патруль хеҙмәтендә бик мөһим. Юлда көтөлмәгән хәл булыуы ихтимал. Хоҡуҡ боҙоусыларҙы эҙәрлекләгәндә үҙеңде шунда уҡ ҡулға алып, тейешле маневр эшләп өлгөрөргә кәрәк».\nТайғаҡ юлда машина йөрөтөүҙең үҙенсәлектәре - шыуыу, ситкә күсеү, тайыу һәм боролоштарҙы үтеү. Патруль машиналары алдында киҫкен хәлдәр күрһәтелеп уларҙан аварияһыҙ ҡотолоу юлдары тәҡдим ителде. Юл хәүефһеҙлеге инспекторҙары белдереүенсә ,бындай белем һәм практик күнекмәләр транспорт менән тулы ҡала кварталдары эсендә хоҡуҡ боҙоусыларҙы тотҡанда ярҙам итә. Курстарҙы тамамлаусыларға махсус танытма тапшырыласаҡ.


Проза » Страница 3 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Әҙәбиәт » Проза » Страница 3\nӘҙәбиәт / Проза // 4-12-2017, 12:24\n– Сәғәт нисә икәнен беләһегеҙме?!...\nӘҙәбиәт / Проза // 1-11-2017, 09:47\n– Ғәҙелшин, коллективҡа егерме биш йыл хеҙмәт итәһең. Ә эшләгән кешене ҡәҙерләй беләбеҙ беҙ, һинең ғаиләгә өс бүлмәле фатир бирергә булдыҡ. Асҡысын иртәгә телевидение, радио, гәзит журналистары алдында тапшырырбыҙ, – тип шаҡ ҡатырҙы ул....\nӘҙәбиәт / Проза // 31-10-2017, 10:00\nТәрән бит ул, киң бит ул......\nӘҙәбиәт / Проза // 7-09-2017, 14:08\nКеше күп түгел. Сират алдым да, тирә-йүнде күҙәтәм. Шунда минән алдараҡ килгән ике ҡатындың һөйләшеүенә иғтибар иттем....


4 Февраль 2019, 18:54\n“Йылайыр һөтө” ЯСЙ-һы 2018 йылда халыҡтан, крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарынан, Йылайыр районы һәм күрше ике райондың ауыл хужалығы предприятиеларынан һөт һатып алыу эшен уңышлы ғына алып барҙы. Шулай уҡ әҙер һөт продукцияһы менән балалар учреждениеларын һәм сауҙа нөктәләрен дә тәьмин итеүҙе лә дауам иттек.\nАуыл хужалығы тауар етештереүселәре араһында “Аҡҡужин И.С.”, “Бәхтиәров Н.Ғ.” һәм “Әптикова К.А.” крәҫтиән (фермер) хужалыҡтары яҡшы һөҙөмтәләр күрһәтеп эшләй.\nХалыҡтан һөт йыйыуҙа, һәр ваҡыттағыса, Яманһаҙ ауылынан Ф.И.Ҡәйепов беренсе урында килә. Ул Һултантимер һәм Яманһаҙ ауылдарын хеҙмәтләндерә. Икенсе урында – Суртанүҙәк ауылынан Н.У.Теләүкәев, өсөнсө урында – Һынташ ауылынан Р.С.Алсынова.\nҺөт йыйыу эшендә Ҡашҡарҙан Рәйлә Ишутова, Сәләх ауылынан Рәмилә Рәмова, Матрай ауылынан Мәүлиҙә Сараевалар оҙаҡ йылдар инде яҡшы күрһәткестәргә өлгәшеп эшләй. “Сапожников М.А” крәҫтиән (фермер) хужалығы һөттө үҙе лә етештерә, уны халыҡтан йыйыуҙы ла яҡшы ойошторған.\n“Йылайыр һөтө” ЯСЙ-һы директоры.\nҺүрәттә: “Йылайыр һөтө” ЯСЙ-һында оҙаҡ йылдар намыҫлы хеҙмәт иткән лаборанттар Зөлфиә Яҡупова менән Зөлфиә Кәйепова.


ВИЧ-инфекция — Башҡорт Википедияһы\nВИЧ-инфекция – кешенең иммунитетын ҡаҡшатыусы вирус, СПИД-ҡа килтерә.\nҠыҙыл таҫма — ВИЧ-инфекциялы кешеләр менән яуаплылыҡты уртаҡлашыу билдәһе\n2 Йоғоу юлдары\n3 Хәүефле төркөм\n4 Ҡасан барлыҡҡа килгән\nВИЧ (вирус иммунодефицита человека) – йоғошло сир, кешенең иммун системаһын зарарлай, юҡҡа сығара. Иммунодефицит вирусы организмдағы һаҡланыу системаларының йәшәү өсөн мөһим күҙәнәктәрен үлтерә һәм организм төрлө ауырыуҙарға, инфекцияларға ҡаршы тора алмай. ВИЧ-инфекцияның һуңғы осоро СПИД ауырыуы тип атала. Ауырыуҙың организмы төрлө инфекцияларҙан һәм шештәрҙән һаҡланыу мөмкинлеген юғалта, икенсел, нормаль иммун статуслы кешеләргә хас булмаған оппортуник сирҙәр барлыҡҡа килә.\nВаҡытында табип ярҙамы күрһәтелмәгәндә, оппортуник сирҙәр кешегә йоҡҡандан һуң 9-11 йылдан һуң (вирустың төрөнә ҡарап) үлемгә килтерә. ВИЧ-инфекцияның һуңғы осоро - СПИД ауырыуы - менән сирләүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо 9 айға яҡын. Вирусҡа ҡаршы терапия ҡулланылған осраҡта ауырыу 70-80 йыл йәшәй ала.\nВИЧ-инфекцияның үҫеше төрлө факторҙарға бәйле, шул иҫәптән иммун системаһының статусына, кешенең йәшенә: өлкән йәштәгеләрҙә, йәштәр менән сағыштырғанда, сир тиҙерәк үҫеш ала. Шулай уҡ ул вирустың штаммына ла бәйле, кешенең нисек туҡланыуы ла мөһим роль уйнай, тағы ла терапия айырым урын алып тора. Медицина тәрбиәһенең етешмәүе, башҡа йоғошло ауырыуҙар менән сирләү, мәҫәлән, туберкулез менән ауырыған осраҡта, сир тиҙ арала организмда үҫеш ала.\nСирҙең тышҡы билдәләре юҡ, шуға ла кешенең йөҙөнә генә ҡарап, ВИЧ менән ауырыуын билдәләп булмай. Ауырыу төрлө анализдар биргәндән һуң, махсус лабораторияларҙа тикшереүҙәр үткәс кенә асыҡлана. Иммунодефицит вирусы кеше ҡанына эләккән осраҡта, иммун системаһы һаҡланыу өсөн ҡаршы тәнсәләр (антитела) эшкәртеп сығара башлай. Был ҡаршы тәнсәләрҙе (ВИЧ-инфекцияны) тик махсус лабораторияларҙа иммуноферментлы анализ ярҙамында билдәләйҙәр.\nВирус кешелә була тороп та, ҡаршы тәндәр аҙ булыу сәбәпле, ВИЧ-ты билдәләү өсөн үткәрелгән тест кире һөҙөмтә бирергә мөмкин. Сирҙең үҫешендәге был осор «серонегатив тәҙрә» тип атала. Шик тыуған осраҡта, 3 – 6 айҙан һуң ҡабаттан тикшереү уҙғарыу мотлаҡ.\nАуырыуҙың икенсе кешегә йоғоу сығанағы булып ВИЧ менән зарарланған кеше тора. Ул бер ниндәй ҙә сир билдәләре булмаған вирус йөрөтөүсе булыуы ла мөмкин. Вирустың енси юл, ҡан аша, сирле әсәнән ҡарындағы балаға йоғоу юлдары асыҡланған. ВИЧ-инфекцияһы организмға система, катетер һәм башҡа ҡорамалдар ҡулланғанда; донор ҡаны биргәндә, бер нисә кешенең (мәҫәлән, наркомандарҙың), бер үк шприц менән ҡулланғанда; әсәнән балаға күкрәк һөтө имеҙгәндә күсә ала. Вирустың төп йоғоу юлы - енси бәйләнеш. Енси партнерҙарҙы йыш алмаштырыу ВИЧ йоғоу хәүефен күпкә арттыра.\nХәүефле төркөмгә енси партнерын йыш алмаштырыусылар, гомосексуалдар, бисексуалдар, наркомандар, аҙ таныш йәки ят кешеләр менән енси бәйләнешкә инеүселәр, фәхишәләр, гемофилия менән сирләүселәр инә.\nСирҙең бер ниндәй тышҡы билдәһе лә юҡ. Кеше ауырыу эләктереп тә, СПИД осорона тиклем бер нисә йылдар дауамында ғәҙәти тормош менән йәшәргә һәм үҙенең сирле икәнлеген белмәҫкә лә мөмкин. ВИЧ-инфекцияһының төп билдәләре: 38 градусҡа тиклем тән температураһы күтәрелеүе, айҙан ашыу биҙгәк тотоу; муйында, терһәк бөгөмөндә, ҡултыҡ аҫтында лимфатик төйөндәрҙең бер үк ваҡытта ҡабарыуы; ауыҙ, тән һәм енес ағзаларының лайлалы тиресәһе йыш ҡына эренләүе; оло ярауҙың оҙаҡҡа (1 айҙан ашыуға) боҙолоуы; төнөн тирләү; тәндә ҡабаттан герпетик сыбыртма сығыуы; туҡланыу режимын үҙгәртмәүгә ҡарамаҫтан, тән ауырлығы төшөүе, ҡанда лейкоциттар, лимфоциттар, трамбоциттар кәмеүе, анемия – аҙ ҡанлылыҡ, тиҙ арыусанлыҡ. Был сир йәш, тир, төкөрөк, (был шыйыҡсаларҙа вирус бик әҙ күләмдә), һауыт-һаба, китап, кейем-һалым, көнкүреш әйберҙәре аша йоҡмай. Һурыусы бөжәктәр - себен, серәкәй, талпан тешләүе ҡурҡыныс янамай.\nВИЧ-инфекцияның үҙен генә алғанда, үлемесле түгел. Ул кеше организмындағы Т-лейкоциттарҙы - бары тик бер төрлө күҙәнәктәрҙе генә зарарлай. Тик был күҙәнәктәр кеше иммунитеты өсөн бик мөһим, улар зарарланһа, организм төрлө инфекцияларға ҡаршы тора алмай башлай. Шул сәбәпле ВИЧ – инфекциялы кешенең һаулығына үпкә ялҡынһыныуы, яман шеш, гепатит, туберкулез, кандидоз, токсоплазмоз һәм башҡа ауырыуҙар хәүефе янай. Наркотиктар, эскелек, тәмәке лә булған ғына иммунитетты юҡҡа сығарырға һәм сирҙең үҫешенә булышлыҡ итә.\nҠасан барлыҡҡа килгәнҮҙгәртергә\nВИЧ – кешенең иммунитетын ҡаҡшатыусы вирус - 1980 йылдарҙа барлыҡҡа килә. Белгестәр билдәләүенсә, маймылдан кешегә күсә. 1981 йылғы пандемияла 25 миллиондан ашыу кеше һәләк була. СПИД кешенең иммунитетын ҡаҡшата. Был сирҙән дарыу булмаһа ла, тейешле препараттар ҡулланыу ВИЧ-тың СПИД-ҡа әүерелеүенә юл ҡуймай.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=ВИЧ-инфекция&oldid=922370 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 3 декабрь 2019 в 19:10\nБыл бит һуңғы тапҡыр 19:10 3 декабрь 2019 үҙгәртелгән.


Шайморатов ҙурыраҡ баһаға лайыҡ » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Рухиәт » Шайморатов ҙурыраҡ баһаға лайыҡ\nДанлыҡлы 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһының легендар командиры, генерал-майор М.М. Шайморатовтың исемен мәңгеләштереү мәсьәләһе бер мине генә түгел, бөтә Башҡортостан халҡын борсой. 2013 йылда уның батырҙарса һәләк булыуына 70 йыл тулыу уңайынан яҡташыбыҙға Герой исемен биреүҙе һорап, 100 меңгә яҡын ҡултамға йыйып, Рәсәй Президенты В.В. Путинға мөрәжәғәт ебәрелгәйне.\nПрезидент, беҙҙең мөрәжәғәткә яуап итеп, Алкин ҡасабаһында урынлашҡан хәрби часҡа данлыҡлы генералыбыҙҙың исемен биреү тураһында Указға ҡул ҡуйҙы. Был һәйбәт, әлбиттә, ләкин был ғына аҙ. Өфө урамдарының береһенә Генерал Шайморатов исемен биреп, һәйкәлен урынлаштырырға кәрәк. Бының өсөн, минеңсә, Әй урамы тап килә.\nБеренсенән, Белорет – Өфө һәм Ырымбур – Өфө юлдарынан килгән пассажирҙар ағымының күбеһе ошо урам аша үтә. Тимәк, уны баш ҡалабыҙҙың көньяҡ ҡапҡаһы тип әйтергә була. Икенсенән, Салауат Юлаев проспектынан боролоп, юл үткәргес аша Әй урамына ингән ерҙә уның һәйкәлен ҡуйыу өсөн бик һәйбәт урын бар. Был һәйкәл Салауат Юлаев һәйкәле кеүек бик алыҫтан күренеп, ҡунаҡтарҙы үҙенә әйҙәп, баш ҡалабыҙға йәм биреп торор ине.\nОшо тәҡдимде быға тиклем дә күтәреп сыҡҡайным инде. 2014 йылда мине Башҡортостан радиоһына тура эфирға саҡырғайнылар. Шунда был фекеремде әйттем. Икенсе тапҡыр 2016 йылда Ҡоролтайға хат яҙып ебәрҙем. Һөҙөмтәлә “Өфөлә М.М. Шайморатов исемен йөрөткән урам бар” тигән яуап килде. Баҡтиһәң, баш ҡалабыҙҙың Черниковка биҫтәһенең төпкөлөндә бер нисә ябай ғына ауыл өйөнән торған бәләкәй генә тыҡрыҡ Генерал Шайморатов исемен йөрөтә икән. Минеңсә, был уның исемен мәңгеләштереү түгел ул.\nӘлбиттә, аңлайым, бындай эште башҡарып сығыу өсөн байтаҡ сығым талап ителәсәк. Был йәһәттән дә тәҡдимем бар: республикабыҙҙа “Генерал Шайморатов” фондын ойошторорға һәм, махсус иҫәп асып, “Башҡортостан”, “Кызыл таң”, “Республика Башкортостан” гәзиттәре аша ярҙам итеүҙәрен һорап, халыҡҡа, ҙур предприятиеларға махсус хат менән мөрәжәғәт итергә кәрәк. Минеңсә, был сараға күптәр шатланып ҡушыласаҡ. Үҙем, мәҫәлән, пенсия аҡсамдан ун мең һумды бөгөндән сығарып һалырға әҙермен. Әйткәндәй, быйыл М.М. Шайморатовтың тыуыуына 120 йыл тула. Мәсьәләнең ыңғай хәл ителеренә өмөтөм ҙур.\nАвтор: Фиҙат ЮНЫСОВ


Гәрсистең файҙаһын күрегеҙ!\n15 Июль , 09:00\nҠоро гәрсис порошогын көнкүрештә бихисап маҡсатта ҡулланырға мөмкин: иҙән, һауыт-һаба йыуыу, һәр төрлө таптарҙы бөтөрөү, тире, сәс матурлығы өсөн, баҡсала ашлама сифатында һәм башҡалар.\nҺауыт-һаба йыуыу. Гәрсис порошогы һалҡын һыуҙа ла ныҡ майлы һауыт-һабаны таҙартыу сифатына эйә. Ул тулыһынса тәбиғи, экологик йәһәттән саф продукт, шуға күрә зыяны ла юҡ.\nКер йыуыу. Керҙе ҡул менән йыуған осраҡта 50-100 грамм тирәһе гәрсис порошогын ярты тас йылы һыуҙа иҙеп, ныҡ бысранған, майлы, таплы кейемдәрҙе алдан ебетергә ҡуйығыҙ. Машина менән йыуған осраҡта гәрсисте кер араһына һибегеҙ йәки аҙ ғына йылымыс һыуҙа ебетеп, кер өҫтөнә ҡойоғоҙ.\nТап бөтөрөү. Кейемдәге тапты тәүҙә ҡоро гәрсис менә ышҡығыҙ, артабан бутҡа рәүешендә иҙелгән гәрсис һылап, ярты сәғәт самаһы һалып тороғоҙ һәм йылы һыуҙа йыуып алығыҙ. Кизе-мамыҡ туҡымалағы таптарҙы ауырыраҡ сығара, ә башҡа төрлө туҡыма өсөн был – бик һөҙөмтәле сара.\nБаҡсала ҡулланыу. Ҡарышлауыҡ, бетсә, үрмәксе талпаны, кәбеҫтә ҡортонан ҡотолоу өсөн 100 грамм порошокты 10 литр һыуҙа иҙеп һиптерегеҙ. Тупраҡты төрлө ҡоротҡостарҙан арындырыу өсөн ҡоро гәрсисте бөжәктәр тупланған ергә һибергә кәрәк.\nМатурлыҡ өсөн. Майлы сәсте гәрсис менән йыуыу бик яҡшы һөҙөмтә бирә. Бының өсөн һыулы сәс төбөнә гәрсис иҙмәһе һылап, күпмелер ваҡыт көтөргә кәрәк. Гәрсис баштағы ҡыуаҡты ла яҡшы бөтөрә.


Кукуруз йәнә баҫыу “батшабикәһе”нә әйләнерме? » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Кукуруз йәнә баҫыу “батшабикәһе”нә әйләнерме?\nКукуруз йәнә баҫыу “батшабикәһе”нә әйләнерме? 27.11.2015 // Йәмғиәт\nАлтмыш йылдан һуң Рәсәй хөкүмәте йәнә кукурузды иҫкә төшөрҙө. “Хрущевтың ҡарары дөрөҫ булған. Әммә уйлап эш итергә кәрәк, элекке кеүек бөтә баҫыуҙарҙы кукуруз менән ҡаплап алырға түгел, ә уңыш бирерҙәй төбәктәрҙе һайларға кәрәк, сөнки ит һәм һөт етештереүҙә уның файҙаһы ҙур”, – тине Рәсәйҙең ауыл хужалығы министры Александр Ткачев күптән түгел.\nӨлкән быуындың, кукуруз икмәген, колбасаһын ашай торғайныҡ, тигәне хәтерҙә уйылып ҡалған. Ысынлап та, уҙған быуат урталарында СССР-ҙа кукуруз “биҙгәге” башлана. 1956 йылда Мәскәүҙә кукуруз буйынса Бөтә Союз семинары үтә. Хрущев уны илде туйҙырасаҡ икенсе икмәк тип рәсми рәүештә иғлан итә. “Иптәштәр, кукуруз – колхозсыларҙың ҡулындағы танк. Ул беҙгә аҙыҡ-түлек өлкәһендәге көрсөктө йырып сығырға ярҙам итәсәк”, – тип сығыш яһай генераль секретарь һәм был культураны Ҡаҙағстандан Таймырға ҡәҙәр сәсергә кәрәклеген әйтә.\nСССР-ҙа кукуруз сәсеүлектәре 1954 йылда 3,5 миллион гектар тәшкил итһә, 1960 йылға ул 28 миллион гектарға, йәғни үҙләштерелгән сиҙәм ерҙәр күләменә етергә тейеш була. Днепропетровскиҙа һалҡынға сыҙамлы сорттар уйлап табыу өсөн Бөтә Союз ғилми-тикшеренеү институты ойошторола. Селекция эшенә һәм агротехник сараларға илдең вуздары, Тимирязев исемендәге Мәскәү ауыл хужалығы академияһы ғалимдары йәлеп ителә.\nӨҫтән команда булғас, яҡшы булып күренеү өсөн ниндәй генә аҙымға бармайҙар. Хатта арыш, бойҙай үҫтергән иң уңдырышлы ерҙәргә лә кукуруз сәсеп бөтәләр. Климатҡа ла, уны эшкәртеү өсөн ауыл хужалығы инфраструктураһының булыу-булмауына ла ҡарамайҙар. Был эшкә комсомолдар дәррәү күтәрелә. Ҡайһы бер урындарҙа хатта уны “комсомол культураһы” тип тә ебәрәләр. Мәктәп һайын уҡыусылар бригадаһы төҙөлә, биология дәрестәрендә улар яңы үҫемлекте ныҡлап өйрәнә, йәйен баҫыуҙарҙа практика үтә. Әлбиттә, күпте күргән өлкәндәр быға шикләнеп тә ҡарай.\nБыл осорҙа күпләп ултыртыу өсөн һалҡынға сыҙамлы орлоҡ булмай. Ҡара тупраҡһыҙ ерҙәргә йылылыҡ яратҡан “Молдавия” сорттарын сәсәләр, һуңғараҡ насар сифатлы сит ил орлоҡтарын да бураҙнаға һала башлайҙар. Бары Украинала, Молдавияла, Төньяҡ Кавказда ғына Американан алынған сорттарҙы сәсәләр.\n1956 йылда Үҙәк Комитеттың беренсе секретары Никита Хрущев ит һәм һөт ризыҡтары етештереү буйынса “Американы ҡыуып етергә һәм уҙып китергә” тигән саҡырыу менән сығыш яһай. Тиҙ һәм шәп уңыш бирә торған кукуруз сәсеүлектәрен бығаса булмағанса арттырыу тәҡдим ителә. 1957 –1959 йылдарҙа техник һәм мал аҙығы культуралары иҫәбенә кукуруз баҫыуҙары яҡынса утыҙ процентҡа арттырыла. Бер аҙҙан “баҫыу батшаһы” бөтә илде баҫып ала. Бер нисә йылдан Хрущев АҠШ-тың Айова штатында билдәле фермерҙың баҫыуында була. Рокууэл Гарста әфәнде юғары уңыш бирә торған гибрид кукурузы үҫтергән. Ил башлығы АҠШ тәжрибәһен ҡулланырға саҡыра. 1959 йылдан кукуруз баҫыуҙары йылдам арта. Әгәр 1956 йылда 18 миллион гектар тәшкил итһә, 1962 йылда 37 миллионға етә ул. Хатта йылылыҡ яратҡан һәм емешләнә алмаған үҫемлекте Вологда өлкәһенә ҡәҙәр төньяҡ төбәктәрҙә лә үҫтерәләр. Мәҫәлән, 1953 – 1960 йылдарҙа ғына Көнбайыш Себерҙә кукуруз сәсеүлектәре 2,1 мең гектарҙан 1,6 миллион гектарға тиклем еткерелә. Әйткәндәй, һан сифатты арттырмаған – игенгә был осорҙа уртаса 7,2 мең гектар ғына ҡалдырыла. Уңыш та түбән була – гектарынан 7,5 центнер ғына тәшкил итә. Мал аҙығы өсөн үҫтерелгән кукуруз уңышы, әлбиттә, һәйбәтерәк була: уңыш күләме дүрт тапҡырға арта, гектарынан 100 центнерға етә. Әммә ҡара тупраҡһыҙ ерҙә ғәҙәти күп йыллыҡ үләндән уңыш ике-өс тапҡырға ҡыйбатыраҡҡа төшә.\nБер үк ваҡытта АҠШ-тан, Канаданан кукуруздың гибрид сорттары һатып алына, улар Төньяҡ Кавказда, Украинала, Молдавияла уңышлы үҫтерелә. Әлбиттә, үҙебеҙҙең сорттарға ҡарағанда илле процентҡа күберәк уңыш биреүе менән ота. Һөҙөмтәлә был төбәктәрҙә малсылыҡ нығына, уларҙы аҙыҡ-түлек менән тәьмин итеү яҡшыра.\nКукуруз икмәге, колбасаһы, таяҡсалары, киҫәксәләре барлыҡҡа килә. Ошо үҫемлеккә арналған фильмдар донъя күрә, йырҙар, шиғырҙар ижад ителә. 1956 йылда “Кукуруз” тигән айлыҡ журнал сыға башлай. Ул тулыһынса ошо культураға бағышлана.\nӘммә 1960 йылда, хаҡ артыу сәбәпле, Америка һәм Канаданың орлоғон һатып алыу туҡтатыла. Хәҙер Төньяҡ Америка технологияһы буйынса яҡшыртылған үҙебеҙҙең сорттарҙы сәсергә ҡарар итәләр. 1964 йылда сәсеүлектәрҙең күбеһе һәләк була, уңыш насарлана. Шулай итеп, алдан әҙерлекһеҙ башланған кампания тиҙҙән үҙен һиҙҙертә. Илдә икмәк өсөн иген етешмәй. Аҡ бойҙай икмәге күп төбәктәрҙә кәштәләрҙән юғала, ә ҡара икмәккә кукуруз, борсаҡ онон ҡушып бешерәләр. 1963 йылда СССР һуғыштан һуң тәүге тапҡыр игенде ситтән һатып ала. Әлбиттә, был культураны үҫтереүгә әҙерлек булмай тиерлек. Беренсенән, кукуруз йылы ярата, икенсенән, уны ашлау, туҡландырыу өсөн минераль матдәләр юҡ. Насар эшләүселәрҙе йыйылыштарҙа тикшерәләр, күп етәкселәрҙе вазифаһынан бушаталар, совхоз, колхоз рәйестәрен партиянан сығаралар.\n1964 йылда Леонид Брежнев власҡа килгәс, кукуруз үҫтереү тулыһынса тиерлек ҡыҫырыҡлана, хатта ҙур уңыш биргән төбәктәрҙә лә уның сәсеүлектәре бөтөрөлә. 70-се йылдарҙа ул Төньяҡ Кавказда ғына үҫтерелә. Шулай ҙа ошо культураның юғары уңышы уны үҫтереүҙең файҙалы икәненә дәлил була. 1980 – 1990 йылдарҙа кукурузды йәнә сәсә башлайҙар. Хәҙер инде ул иген өсөн Ҡара тупраҡлы зонала, Урта Волга буйында, Көньяҡ Уралда, шулай уҡ Алыҫ Көнсығышта (Амур өлкәһе, Приханкай уйһыулығы) үҫтерелә.\nБөгөн йәнә кукуруз хаҡында йыш һөйләйҙәр. Рәсәйҙең Ауыл хужалығы министрлығы был культураны етештереүҙе арттырыу һәм 2020 йылғаса 25 миллион тоннаға еткереү хаҡында һүҙ алып бара. “Бөтә донъя халҡы уның ҙур файҙа биреүен күптән аңланы. Уға еткән культура юҡ, гектарынан 15 – 20 тоннаға ҡәҙәр уңыш бирә. Беҙгә эшмәкәрлегебеҙҙе ошо юҫыҡҡа йүнәлтергә кәрәк”, – тип бара белгестәр.\nӘле Рәсәйҙә кукуруз 4 миллион гектар майҙанда үҫтерелһә, шуның 2,5 миллион гектары игенгә китә, 1,54 миллионы силосҡа һалына. Киләсәктә сәсеүлектәрҙе арттырыу өсөн сифатлы орлоҡ мәсьәләһен хәл итергә кәрәк. Мәҫәлән, мал аҙығына – 30, иген өсөн 100 мең тонна самаһы орлоҡ талап ителә. Әлегә илдә 86 мең тонна орлоҡ сәселә, шуның 56 проценты – үҙебеҙҙеке. Быйыл Рәсәй орлоғоноң тоннаһы 60 – 80 мең һум торһа, ситтән һатып алынғаны –180 – 200 мең һум самаһы.\nБөгөн илдә 24 кукуруз заводы 60 мең тоннаға ҡәҙәр орлоҡ етештерә. Уларҙы яңыртып ҡорғанда, был һанды 90 мең тоннаға тиклем еткерергә мөмкин. Бынан тыш, илдә 25 миллион тонна самаһы кукуруз алыу өсөн йәнә өҫтәмә рәүештә 2 миллиард һумлыҡ 3,4 мең сәскес, 51 миллиард һумлыҡ 8,5 мең комбайн һатып алырға кәрәк буласаҡ.\nБыл йәһәттән республикала хәлдәр нисек тора һуң? Быйыл Башҡортостанда 86,4 мең гектар майҙанды кукуруз баҫыуы тәшкил иткән. Ул силосҡа тип 48 районда үҫтерелә. Ә иген өсөн үҫтерелгәне 4,6 мең гектар (5,3 процент) ерҙе биләй. 2012 йылдан сәсеүлектәр биш тапҡырға артҡан.\nАуыл хужалығы эшсәндәре байрамында республика Башлығы Рөстәм Хәмитов кукуруз майҙанын арттырыу бурысын ҡуйҙы.Ошо көндәрҙә Ауыл хужалығы министрлығында йәнә республикала кукуруз үҫтереүгә арналған семинар-кәңәшмә үтте. Унда республика Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Илдар Тимерғәлин бөгөн агросәнәғәт комплексын үҫтереү өсөн был культура майҙанын арттырыу зарурлығын билдәләне. Әлбиттә, барлыҡ эшмәкәрлекте фән менән бергә алып барғанда ғына ниндәйҙер һөҙөмтә, уңыш көтөргә мөмкин. Сараға ошо өлкәлә хеҙмәт иткән фән әһелдәренең саҡырылыуы ла ҙур әһәмиәткә эйә ине. Ауыл хужалығы фәндәре докторы, профессор, Рәсәй Фәндәр академияһы академигы Владимир Сотченко кукуруз гибридтары хаҡында бәйән итте, һәр сорттың үҙенсәлеге хаҡында һөйләне һәм уйлап эш итергә саҡырҙы. Мәҫәлән, Башҡортостанда “Машук-171”, “Катерина”, “Ньютон” сорттарына өҫтөнлөк биреү кәрәклеген әйтте.\nАуыл хужалығы фәндәре докторы, профессор, “Премикс” йәмғиәте етәксеһе Анатолий Солдатовтың сығышы ла сарала ҡатнашыусыларға фәһемле булды. Ул малсылыҡта юғары һөҙөмтәгә өлгәшеү, һөт күләмен арттырыу йәһәтенән кукуруздың файҙаһы хаҡында һөйләне. Мәҫәлән, “500 ферма” республика программаһында ҡатнашҡан предприятиеларҙың күпселеге бөгөн улар менән тығыҙ эш итә һәм ҙур күрһәткестәргә өлгәшә.\nСарала биш йыл эсендә ашлыҡҡа республикала кукуруз майҙандарын – 20 мең гектарға, силос әҙерләү өсөн 160 гектарға тиклем арттырыу бурысы ҡуйылды. Әлбиттә, район етәкселәренә етди бурыс йөкмәтелде. Һәр төбәк 1 декабргә ҡәҙәр талапты үтәү юлдары хаҡында Ауыл хужалығы министрлығына мәғлүмәт бирергә тейеш.\nХәлил САФИН, Башҡортостан Фәндәр академияһының ағза-корреспонденты, ауыл хужалығы фәндәре докторы, профессор:\n– Ысынлап та, кукуруздың малсылыҡтың һәр тармағы өсөн файҙаһы ифрат ҙур булыуы күптән дәлилләнгән. Шуға ла был идея ҡыуандыра. Климат тура килмәгәнлектән, кукуруз орлоғо республикала етештерелмәй, уны Краснодарҙан, сит илдән һатып алабыҙ. Технологияларҙы дөрөҫ ҡуллана белгәндә, был үҙен аҡлай.Тәү ҡарауға ҡиммәтерәк тойолһа ла, гектарға бүлә башлаһаң, арпанан, арыштан осһоҙораҡ килеп сыға.\nРадик РАФИҠОВ, Ауырғазы районының “Урожай” ауыл хужалығы кооперативы рәйесе:\n– Беҙ бығаса кукурузды силос өсөн генә ҡулландыҡ. Ике йыл элек игенгә сәсә башланыҡ. Үҙен аҡлай. Юғары сифатлы һөт алыр өсөн ул һис алыштырғыһыҙ ризыҡ. Әлбиттә, йылылыҡ яратҡан культуранан уңыш алыу өсөн уны иртәрәк сәсеп, һуңыраҡ алырға кәрәк, йәнә киптергестәрҙең булыуы мөһим. Был осраҡта гектарынан 60 –70 центнер уңыш алыу әллә ни ауырлыҡ тыуҙырмаясаҡ.


Ҡыҙыу мәл етә » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Яңылыҡтар » Ҡыҙыу мәл етә\nҠыҙыу мәл етә 11.07.2018 // Яңылыҡтар\nРеспублика Хөкүмәтендә Премьер-министр Рөстәм Мәрҙәнов рәйеслегендә оператив кәңәшмә булды. Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары, ауыл хужалығы министры Илшат Фазрахманов “Мал аҙығы әҙерләү эштәре барышы һәм техниканы 2018 йылғы механизацияланған баҫыу эшенә әҙерләү тураһында”ғы доклад менән сығыш яһаны.\n— Төбәктә малды уңышлы ҡышлатыу өсөн бер шартлы башҡа кәмендә 30 центнер аҙыҡ берәмеге (бесән, сенаж, силос) әҙерләргә кәрәк, — тине вице-премьер.\nТимәк, ауыл хужалығы предприятиеларындағы һәм крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарындағы мал һанын иҫәпкә алғанда, 750 мең тонна бесән, 1 миллион 700 мең тонна сенаж, 1 миллион 600 мең тонна силос һәм 700 мең тонна иген фуражы әҙерләү шарт.\nИлшат Фазрахманов әйтеүенсә, мал аҙығы әҙерләү кампанияһы былтырғыға ҡарағанда әүҙемерәк бара, әммә июнь айында һауа температураһының түбән булыуы арҡаһында тейешле күләмде йыйып еткермәү хәүефе бар. Ауыл хужалығы предприятиеларында әле аҙыҡ әҙерләү эше ике сменала ойошторолған, сенаж тәүлек әйләнәһенә тыңҡыслап тапала. Бесән әҙерләүҙең тәүге этабын йылдамыраҡ тамамлап, икенсе тапҡыр сабыуға төшөргә кәрәк. Бының өсөн ҡатмарлы минераль ашламалар индереләсәк.\n— Ауыл хужалығы ойошмаларында иген йыйыу комбайндарының әҙерлеге 87 процентҡа етә, — тине министр. — Йыл башынан алып республикалағы ауыл хужалығы етештереүселәре тарафынан 50 комбайн һатып алынған, тағы ла 60 техникаға килешеү төҙөлгән. Шуға күрә төбәк аграрийҙары техник йәһәттән тулыһынса тәьмин ителгән тиергә мөмкин.


25 декабря 2018 — 18:09 ГТРК «Башкортостан»\nИндонезияла цунми сәбәпле кәм тигәндә 334 кеше һәләк булған. 3 мең кеше йәрәхәтләнгән, 60-ы хәбәрһеҙ юғалған. Бик күп биналар емерелгән, кешеләр әле һаман имен урындарға эвакуациялана. Белгестәр фекеренсә, тейешле хеҙмәттәр цунами тураһында алдан хәбәр итһә, һәләк булыусылар ҙа аҙ булыр ине. “Роскосмос” етәксеһе Дмитрий Рогозин Рәсәйҙең Индонезияға ярҙам итергә әҙерлеге тураһында белдерҙе.\nКраснодар крайында электропоездың ике вагоны рельстан сыҡҡан. Йәрәхәтләнеүселәр урындағы дауаханаға килтерелгән. Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы мәғлүмәттәренә ҡарағанда, поезд китеп барғанда тау ишелгән.\nБоевиктар һөжүме арҡаһында Ҡабулда 28 кеше һәләк булған. Уларҙың күбеһе дәүләт хеҙмәткәрҙәре. Ҡабулда министрлыҡ янында шартлатҡыс ҡуйылған автомобиль шартлаған. Шунан һуң ҡоралланған кешеләр ведомство биләмәһенә инеп атыша башлай һәм 350 кешене аманатҡа ала. Террор төркөмсәләренең береһе лә әле яуаплылыҡты үҙ өҫтөнә алмаған.\nМәскәүҙең Еңеү музейында “Иҫке яңы йыл” тип аталған боронғо яңы йыл биҙәүестәре күргәҙмәһе үтә. Унда 500 экспонат ҡуйылған.


Йондоҙнамә (9 – 15 май)\n8 Май , 21:00\nЙондоҙҙар юл күрһәтә, әммә яҙмышың үҙ ҡулыңда тип киҫәтә...\nИң мөһим эштәрегеҙҙе ваҡтарынан айырырға тырышығыҙ. Юҡ-бар менән маташып, иң кәрәгенә иғтибарығыҙ етмәүе мөмкин. Бының өсөн тәжрибәгеҙ етерлек, кәңәш бирерлек кешеләр ҙә юҡ түгел. Йомала һис көтмәгән яҡшы хәбәр килер.\nҺыуғояр ( 21.01 – 19.02)\nХәлегеҙ, кәйефегеҙ һәйбәт булыр. Уртаҡ тел таба, башҡаларға фекерҙәрегеҙҙе еткерә белеүегеҙ бөтөн эшегеҙгә булышлыҡ итер. Элек бөтөнләй ҡатнашмаған кешеләрҙе лә ышандыра алырһығыҙ хатта. Төп эш урынығыҙҙа ниндәйҙер үҙгәрештәр көтөлә, буғай.\nБалыҡ ( 20.02 – 20.03)\nАҙна араһында һис тә уйламаған хәлдәргә осрауығыҙ ихтимал. Иң тәү сиратта, һеҙҙән түҙемлек талап ителә. Был бигерәк тә шаршамбыға ҡағыла, сөнки ул көндә кем менәндер һүҙгә килешеүегеҙ бар. Ваҡыт үткәс, һеҙҙең хаҡ булыуығыҙ раҫланыр.\nҠуҙы ( 21.03 – 20.04)\nКөндәр һәйбәт килер. Борсолорғка сәбәп юҡ һымаҡ. Иң ҡатмарлы эштәр ҙә көтөлмәгәнсә яҡшы барыр. Шишәмбелә уңайлы мәлдәр килтерер, башығыҙҙа өмөтлө фекерҙәр тыуыр. Был арала бәғзеләр элек боҙолған мөнәсәбәттәрҙе яңынан тергеҙә алыр.\nБуға ( 21.04 – 21.05)\nБыл көндәрҙә бик һаҡ эш итергә ҡушыла. Шишәмбелә ваҡиғалар тиҙ үҙгәреүсән буласаҡ, шулай ҙа ашыҡмаҫҡа тырышығыҙ. Бәғзеләр бөтөнләй таныш булмаған мәсьәләләргә осрар, бәлки. Ҡайсаҡ иңегеҙгә яуаплылыҡ алырға ла тура килер.\nИгеҙәктәр ( 22.05 – 21.06)\nАҙна башындараҡ аралашыуҙа ҡыйынлыҡтар килеп сығыуы бар. Юҡ-барға иғтибар итмәһәгеҙ, барыһы ла һәйбәт булыр. Шаршамбынан һуң көндәр бик уңышлы көтөлә. Ниндәйҙер бик мөһим һәм кәрәкле эште тулыһынса тамамларһығыҙ.\nҠыҫала ( 22.06 – 23.07)\nҮткән ваҡиғаларҙан һуң бер аҙ көс-хәл йыйырға мөмкинлек булыр. Иң ашығыс эштәр менән генә булышырға кәңәш ителә. Шишәмбелә яҡшы хәбәрҙәр ишетерһегеҙ, бәлки. Улар яҡын кешеләрегеҙгә ҡағыласаҡ. Аралашыуҙар файҙалы буласаҡ. Бәғзеләр менән элек булған дәғүәләр яйлап онотолор.\nАрыҫлан ( 24.07 – 23.08)\nОсорҙоң бигүк файҙалы башланмауы ла ихтимал. Буш һөйләшеүҙәр күбәйер. Ниндәйҙер мөһим эшкә яуаплы кешене таба алмаҫһығыҙ. Был ығы-зығы ваҡытында ситтәрәк тороуығыҙ хәйерле. Кесе йома уйламағанса уңышлы үтер.\nҠыҙ ( 24.08 – 23.09)\nАҙна ауыр ғына булмаҡсы. Бар кеше менән дә уртаҡ тел таба белеүегеҙ һәр саҡ ярҙам итер. Кесе йомала бик яуаплы эш менән булышырһығыҙ, шикелле. Уны уңышлы ғына башҡара алырһығыҙ.\nҮлсәү ( 24.09 – 23.10)\nБыл арала үҙаллы эш итергә тырышығыҙ. Кеше кәңәштәре йыш ҡына ҡапма-ҡаршы булыуы бар. Үҙегеҙҙең дә аҡыл-тәжрибәгеҙ етерлек бит. Ҡайһы бер элекке уй-фекерҙәрегеҙгә әйләнеп ҡайтыу ҙа ҡамасауламаҫ. Әле уларҙы бойомға ашырыу өсөн уңайлы мәл.\nСаян ( 24.10 – 22.11)\nШишәмбе-шаршамбыла әүҙем булығыҙ. Был көндәрҙә һиҙелерлек уңыштарға өлгәшеүегеҙ бик ихтимал. Ҡайһы бер яҡшы таныш нәмәләрҙе икенсе төрлөрәк күрәһегеҙҙәер, бәлки. Эштәрегеҙгә ҡыҫылырға теләүселәр ҙә табыр. Уларға рәхмәт әйтеп, үҙегеҙсә эшләгеҙ.\nУҡсы ( 23.11 – 21.12)\nАҙнаның тәүге яртыһы бер аҙ мәшәҡәтлерәк булыуы көтөлә. Һеҙҙең тирәләге бәғзе кешеләрҙең ҡылыҡтары аптыратыуы ла мөмкин. Артын күрһәткән кешеләр ҙә табылыр һымаҡ. Кесе йомала яҡшы хәбәрҙәр ишетерһегеҙ. Яңы мөмкинлектәр ҙә асылыр.


Радий Хәбиров Чехияның Рәсәйҙәге илсеһе Витезслав Пивонька менән осрашыу үткәрҙе\n12 Март 2019, 13:05\n11 мартта Республика Йортонда Башҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров Чехия делегацияһы менән осрашты. Делегацияны илдең Рәсәйҙәге Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы илсеһе Витезслав Пивонька етәкләй.\nОсрашыуҙа Чехияның ауыл хужалығы министры урынбаҫары Павел Веселы, шулай уҡ Башҡортостан вице-премьеры — ауыл хужалығы министры вазифаһын башҡарыусы Илшат Фәзрахманов ҡатнашты.\nЯҡтар иҡтисадта һәм социаль өлкәлә артабан хеҙмәттәшлек итеү йүнәлештәрен тикшерҙе.\nАтап әйткәндә, һүҙ Башҡортостандың Чехияға оҙатҡан сәнәғәт тауарҙары исемлеген киңәйтеү хаҡында барҙы. Үҙ сиратында, Чехия Республикаһы Башҡортостанда ауыл хужалығы технологияларын һәм аҙыҡ-түлек сәнәғәтен үҫтерергә әҙер.\nБерлектәге проекттарҙы тормошҡа ашырыуҙа үҙ-ара ҡыҙыҡһыныуҙар билдәләнде. Ошо маҡсатта йылдың икенсе яртыһында Башҡортостанға Чехия бизнесының вәкәләтле делегацияһы килеүе ихтимал.\nБынан тыш, туризм, мәғариф һәм мәҙәниәт өлкәһендә үҙ-ара эш итеү мөмкинлектәре тикшерелде. Әлеге йүнәлештәрҙә тәжрибә алмашыу өсөн Өфөлә Чехия Республикаһы көндәрен уҙғарырға тәҡдим ителде.


Башҡортостандың төбәк операторы күп ҡатлы йорттарҙы төҙөкләндереүҙе дауам итә\nБыйыл программа сиктәрендә республикала 600-гә яҡын бинаны рәткә килтереү ҡаралған. Уларҙың күбеһендә эш теүәлләнгән. Баш ҡалала бөгөн капиталь төҙөкләндереүҙән һуң 5 йорт тапшырылды.\nРенат көн дә төшкө ашты өйөнә ҡайтып ашарға күнеккән. Тормош иптәше эштә булғанға, тамаҡты ла үҙе хәстәрләй. Элегерәк, йортта электр сымдары иҫке булыу сәбәпле, сәйнүк менән микротулҡынлы мейесте бер үк ваҡытта эшләтеп булмай ине, ти ул. Патрондар көсөргәнештән атылып сығыр булған.\nРенат Бохәрмәтов, йортта йәшәүсе: «Төшкө ашҡа ҡайтһаң, ашарға йылытыу бәләгә әйләнә торғайны. Тәүҙә микротулҡынлы мейесте йылытаһың, һуңынан сәй ҡайнатаһың. Ә ваҡыт һанаулы, тиҙ генә ҡапҡылап эшкә йүгерергә кәрәк».\nӘле фатир хужалары был бәләнән ҡотолған. Капиталь төҙөкләндереү программаһына ингән йортта ремонт үткән. Электр сымдары тулыһынса яңыртылған, бинаның тышы ҡабаттан һыланып, буялған. Үҙгәрештәргә торлаҡта йәшәүселәр шатланып бөтә алмай. Капиталь төҙөкләндереү Башҡортостандың төбәк операторы фонды тарафынан алып барыла. Йыл дауамында ойошма төҙөкләндереүгә мохтаж йорттарҙы билдәләй. Ә эште тәү сиратта нимәнән башларға кәрәк икәнлеген халыҡ үҙе хәл итә. Программа сиктәрендә күп ҡатлы йорттарҙың ҡыйығын, фасадын рәтләү, инженер һәм электр селтәрҙәрен яңыртыу ҡаралған. Был йорт та капиталь төҙөкләндереү программаһана инеүгә ирешкән. Хәҙер бында йылы һәм һыуыҡ һыу менән тәьмин итеү һәм канализация торбалары тулыһынса алмаштырылған. Сереп бөткән коммуникациялар урынына яңы пропилен торбалар үткәрелгән. Был рәүешле инженер селтәрҙәре мәсьәләһе кәмендә 50 йылға хәл ителгән. Быйыл программа буйынса республикала 500-ҙән ашыу йортто төҙөкләндереү ҡаралған. Төбәк операторы эштәрҙе ваҡытында тамамларға вәғәҙә итә. Объекттарҙы махсус комиссия ҡабул итәсәк. Илфат Кинйәбаев


Википедияға булған дәғүәләргә яуап » Башҡортостан гәзите\n"Башҡортостан гәзите" » Ҡоролтай тауышы » Википедияға булған дәғүәләргә яуап\nДонъяла киң билдәлелек яулаған интернет энциклопедияһы “Википедия”ға йәмәғәтселектең иғтибары артыу менән бергә уға белдергән дәғүәләр ҙә күбәйә бара. Ун ике йыллыҡ тәжрибәле белгес булараҡ, дәғүәләр сәбәбенә төшөнөргә, проект ҡағиҙәләренә таянып, уларҙы хәл итергә йәки хәл итеү юлдарын аңлатырға тырышам, сөнки күп осраҡтарҙа ризаһыҙлыҡ нигеҙе Википедияла түгел, ә ул ҡулланған мәғлүмәт сығанаҡтарының бәхәсле булыуында һәм дәғүәселәрҙең был бәхәсте беҙ хәл итергә тейеш тип уйлауында. Википедия асылын аңлап етмәүҙән, ҡәҙимге баҫма сығанаҡтар менән тиңләүҙән тыуа ундай дәғүәләр. Шуға күрә төп тәғлимәттәрҙе йыш осраған ризаһыҙлыҡтар аша аңлатып үтергә булдым.\n1-се дәғүә: “Сейле-бешле мәҡәләләрҙе ниңә Википедияға ҡуяһығыҙ?”\nЯуап: Википедия “постмодерация” ҡағиҙәһе нигеҙендә эшләй. Тулайым алғанда, Википедия тамамланған проект түгел, айырым мәҡәләләр генә тамамланған була ала. “Сейле-бешле” мәҡәләләрҙе мөхәррирләү дауам итә, был эш бер ни тиклем ваҡытҡа, хатта бер нисә йылға һуҙылырға мөмкин. Тәжрибәле википедистар тамамланмаған мәҡәләләр нәшер итмәй. Яңы башлаған мөхәррирҙәр шулай яҙышырға өйрәнә.\nХәл итеү юлы: “Сейле-бешле” мәҡәләгә “Тамамланмаған мәҡәлә” ҡалыбын ҡуйығыҙ. Тамамланмаған мәҡәләләрҙе мөхәррирләүгә күберәк кеше йәлеп итегеҙ. Ирекмән мөхәррирҙәр рәтен тулыландырығыҙ.\n2-се дәғүә: “Википедияла дөрөҫлөккә тап килмәгән мәғлүмәт яҙылған. Ниңә хатаны инҡар итмәйһегеҙ, дөрөҫлөктө иҫбатламайһығыҙ?”\nЯуап: Википедия – икенсел сығанаҡ, башҡа абруйлы сығанаҡтарға һылтанған, уларҙа яҙылған мәғлүмәткә нигеҙләнгән мәҡәләләр нәшер итә. Беренсел сығанаҡтарҙа дөрөҫ булмаған мәғлүмәтте инҡар итеү, дөрөҫлөктө иҫбатлау менән википедистар шөғөлләнмәй. Ҡапма-ҡаршы фекерҙәргә нигеҙләнгән бәхәсле мәҡәләләр уртаҡ ҡарашлы булырға тейеш.\nХәл итеү юлы: Дөрөҫлөккә тап килмәгән мәғлүмәт тураһында дәғүәгеҙҙе беренсел сығанаҡҡа ебәрегеҙ. Ҡапма-ҡаршы фекерҙәргә нигеҙләнгән бәхәсле мәҡәләләр буйынса фекер алышырға абруйлы белгестәрҙе саҡырығыҙ.\n3-сө дәғүә: “Википедияның хакимдары популяр йәш яҙыусы тураһындағы мәҡәләмде юйҙы!”\nЯуап: Һеҙ һәм уның уҡыусылары ғына белгән “популяр йәш яҙыусы” тураһында башҡа абруйлы сығанаҡтарҙа мәғлүмәт юҡ. Һеҙ Википедияны беренсел сығанаҡ итеп ҡулландығыҙ, ә улай ярамай. Википедияға башҡа абруйлы сығанаҡтарға һылтанған мәҡәлә генә тәҡдим итергә.\nХәл итеү юлы: “Популяр йәш яҙыусы” тураһында абруйлы сығанаҡтарҙа мәғлүмәт баҫылғандан һуң ғына Википедияға мәҡәлә яҙығыҙ.\n4-се дәғүә: “Википедияға гәзиттә (журналда) сыҡҡан мәҡәләмде ҡуймайһығыҙ!”\nЯуап: Википедияла гәзит мәҡәләләре нәшер ителмәй, унда энциклопедия тәртибендә яҙылған мәҡәләләр ҡуйыла. Гәзиттә баҫтырылған мәҡәләгә эстәлеге тура килгән Википедия мәҡәләһенән һылтанма яһарға мөмкин.\nХәл итеү юлы: Йөкмәткеһе тура килгән Википедия мәҡәләһенән үҙегеҙҙең мәҡәләгеҙгә һылтанма яһағыҙ. Мәҡәләгеҙҙе “йәмғиәт милке”нә күсереп, “автор милке”нең матди өлөшөнән баш тартһағыҙ, Викидәреслек йәки Викикитапхана проектына тейәгеҙ.\n5-се дәғүә: “Һеҙ – халыҡ дошманы! Сит ил проектына хеҙмәт итәһегеҙ!”\nЯуап: Донъяның һәр ҡитғаһында йәшәгән 300-гә яҡын милләт телендә Википедия бүлеге бар. Улар араһында туған телебеҙҙәге бүлектең абруй яулауы башҡорт халҡына, башҡорт теленә мәртәбә генә өҫтәй. Сит илдә Википедияның техник өлөшө — серверҙар ғына тора, ә эстәлеген башҡорт телен белгән һәм белергә теләгән ирекмәндәр тултыра.\nХәл итеү юлы: Википедияла яҙышмау өсөн сәбәп эҙләмәгеҙ, ә халҡыбыҙ, туған телебеҙ мәнфәғәтен ҡурсалау яйын табығыҙ! Рәсәйҙә серверҙар ҡуйҙырыу өсөн проектҡа матди ярҙам итегеҙ.


«Вся Уфа» директоры Алина Сөләймәнова Өфө ҡала хакимиәте башлығының урынбаҫары итеп тәғәйенләнде - Bash.News\n«Вся Уфа» директоры Алина Сөләймәнова Өфө ҡала хакимиәте башлығының урынбаҫары итеп тәғәйенләнде\n«Вся Уфа» директоры Алина Сөләймәнова Өфө ҡала хакимиәте башлығының урынбаҫары итеп тәғәйенләнде https://bash.news/news/85558_vsya_ufa_direktory_alina_sljmnova_f_ala_xakimite_bashlyyny_urynbaary_itep_tjenlnde\nАлина Сөләймәнова Өфө ҡала хакимиәте башлығының урынбаҫары итеп билдәләнде. Ул йәмәғәтселек менән бәйләнеш һәм мәҙәниәт һорауҙары менән шөғөлләнәсәк. Алина Сөләймәноваға үҙ вазифаһын бушатҡан ҡала хакимиәте башлығы урынбаҫары Сынтимер Баязитовтың да ҡайһы бер вәкәләттәре күсәсәк.\nАлина Сөләймәнова бынан өс йыл элек телеканал директоры итеп тәғәйенләнә. Уға тиклем, ул «Времечко» программаһын алып бара. Алина Сөләймәнова Бөтә Рәсәй халыҡ фронты штабына ингән, Өфө ҡала советы депутаты.\nСөләймәнова Алина Наил ҡыҙы- билдәле тележурналист, «Вся Уфа» телеканалы директоры, ҡала советы депутаты.1976 йылда Өфөлә тыуа, БДУ-ның журналистика факультетын тамамлай.


Август ҡыҙы » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Әҙәбиәт » Август ҡыҙы\nАвгуст айының үҙенә генә хас һөйкөмлөлөгө бар. Бер яҡтан, урман-ҡырҙар тулып емеш-еләк өлгөрә, шул уҡ ваҡытта күҙҙең яуын алыр сәскәләр ҙә төҫ ташламаған. Көҙ яҡынлашыуын белдереп, иртәле-кисле һалҡын һауа өрөп ебәрһә лә, көндөҙҙәрен ҡояш барыбер ҡайнар. Ә август төнөндә генә була торған йондоҙҙар туйы кемдең генә күңелен иләҫ-миләҫ итмәҫ?!\nШағирә һәм журналист Зөһрә Ҡотлогилдина – август ҡыҙы. Һәм был уның булмышында ла, ижадында ла асыҡ сағыла.\nЗөһрә Ҡотлогилдина ғүмере буйы балалар гәзитендә эшләй. Ошо уңайҙан «Кешене урын биҙәмәй, кеше урынды биҙәй» тигән әйтем иҫкә төшә. Студент ҡына сағынан үҙен ҡабул иткән редакцияға 30 йылдан ашыу тоғро ҡалып, бер ҡаҙанда ҡайнай. Ошо йылдар эсендә гәзиттең исеме генә түгел, есеме лә үҙгәрҙе, илдә етәкселәр генә түгел, ижтимағи ҡоролош та алмашынды. Ә ул сабыр һәм тыйнаҡ ҡына итеп балаларға донъяны танырға, йәшәү асылын аңларға өйрәтә, эшенең йәмен һәм тәмен тойоп хеҙмәт итә. Үҙ һөнәреңә, маҡсатыңа һәм хыялдарыңа тоғролоҡ бөгөнгө заманда бик һирәк осрай торған сифат, ҡыҙғанысҡа ҡаршы.\nЗөһрә Ҡотлогилдина – танылған хәбәрсе һәм публицист булыу менән бергә бик күп һәләтле журналист тәрбиәләп биргән уҡытыусы һәм остаз да. Башҡортостанда журналистарҙы ике урында әҙерләйҙәр: БДУ-ла һәм «Йәншишмә» гәзите редакцияһында. Айырма шунда: университетта уларҙы төркөмләп сығарһалар, редакцияла берәмләп, бөртөкләп әҙерләйҙәр. Йырсыларҙы уҡытҡан кеүек. Зөһрә Ҡотлогилдинаның йәш хәбәрселәр мәктәбен үткән бик күптәр бөгөн республикабыҙ баҫмаларында төптән егелеп эшләй, Башҡортостан журналистикаһының йөҙөн билдәләй.\nЮбилярҙың шиғриәте – айырым бер донъя. Унда төп урынды әсә образы алып тора. Миңә ҡалһа, башҡорт шиғриәтендә әсәйҙәр тураһында унан да матурыраҡ яҙған кеше юҡ һымаҡ. Ул һүрәтләгән образда беҙ үҙ әсәйебеҙҙе таныйбыҙ, уға ҡарата әйтеп тә еткерә алмаған хис-тойғоларыбыҙҙы табабыҙ. Йылылыҡ, яғымлылыҡ тоябыҙ. «Аһ, минең дә әсәйем бәйләп биргән шәлем бар бит, ҡарасы, әсәй бәйләгән бирсәткә лә туҙмаған әле». Ошондай ябай ғына деталдәр аша шағирә уҡыусы күңеленә күпер һала һәм шиғриәт донъяһына алып инә. Ә был донъяла нисектер күңелең бөтәйеп, тынысланып ҡалғандай булаһың. Уның шиғырҙары уҡып сыҡҡандан һуң да бик оҙаҡ ҡолаҡта «яңғырап» тора, күңелдә моң булып ағыла.\nМоң тигәндән, Зөһрә Ҡотлогилдина һүҙҙәренә Салауат Низаметдинов һәм башҡа композиторҙар яҙған йырҙарҙы кемдәр генә яратып тыңламаған да, кемдәр генә яратып йырламаған икән. «Күҙҙәремә ҡара», «Ялан сәскәләре», «Кәкүк», «Һандуғасың булам, тимә...» кеүек бик күп популяр йырҙар башҡорт эстрадаһының классикаһына әүерелде. «Күҙҙәремә ҡара»ны беренсе булып башҡарыусы Айһылыу Солтанова, алыҫ Финляндияла йәшәһә лә, шағирә менән бәйләнешен өҙмәгән. «Зөһрә Ҡотлогилдина нескә нағыштар менән ҡатын-ҡыҙ асылын сағылдырырға һәләтле», – ти ул. Йырсы әле яңыраҡ ҡына шағирәнең ете шиғырына йыр яҙған.\nӘйткәндәй, З. Ҡотлогилдинаның йырҙары әле икенсе һулыш кисерә, уларҙы йәш башҡарыусылар яңыса яңғырата, заманса ритмдарға һала.\nЗ. Ҡотлогилдинаның публицистикаһы ла танһыҡ, һыуһағанда бер йотом һыу кеүек. Тормошта булып торған, беҙ күрә йөрөп тә иғтибар итмәгән күренештәр тураһында яҙа ул. Ябай ғына нәмәләрҙә тәрән мәғәнә күрә, бәләкәй генә күренештәрҙән оло һығымта яһай. Шуның менән уҡыусы күңеленә уй һала, ғәм һәм сәм уята.\nЮбилярҙың ике публицистик китабы донъя күрҙе. Шуның һуңғыһына туҡталып китмәү мөмкин түгел. «Һуғыш балалары – тарих яралары» тыл ветерандарының иҫтәлектәренән тора. Унда бер генә уйлап сығарылған ваҡиға ла, бер генә яһалма образ да юҡ. Һуғыш темаһы ҡабалан, урыҡ-һурыҡ эшләгәнде яратмай. Ул туҡтауһыҙ эҙләнеү, эҙмә-эҙлелек, аҡыл һәм күңел көсө талап итә. Һәм, ғөмүмән, был темаға осраҡлы ғына килмәйҙәр. Ул йылдар буйына күңел төбөндә йөрөгән хәтер, изге иҫтәлектәр һәм ҡәҙерле кисерештәрҙән хасил була. Уға тотоноу өсөн «өлгөрөргә» кәрәк.\nЯҙыусы Рәшит Солтангәрәев китапты: «Изге генә түгел, күҙгә күренгән тарихта ҡалыр эш», – тип атаған. Һәм яңылышмаған. Был, ысынлап та, күҙгә күренер, Башҡортостан журналистикаһының кимәлен билдәләй алыр хеҙмәт. Бындай хеҙмәтте рухи яҡтан камил булған, үҙенең эске донъяһына хыянат итмәй йәшәгәндәр генә яҙа ала.\nЗөһрә Ҡотлогилдина үҙен был донъяға килтергән август айы шикелле. Ул үҙенең уҡыусыларына күңел байлығын йомарт өләшә. Хис-тойғолар менән тулған шиғырҙар яҙа. Матбуғатта әленән-әле тос фекерҙәрҙән торған мәҡәләләр менән сығыш яһай. Күңелендәген таратҡан һайын, өләшкән һайын үҙе байый бара. Сөнки урамдағы бер инәйҙең хәлен белешеп уҙыуҙан да йәм таба. Балалар йортонда көн күреүсе етемде барып ҡыуандырыуҙан да үҙен бәхетле тоя. Күңел халәте уның шундай. Ошо булмышын ғүмере буйы һаҡлап ҡала алыуы үҙе бер матурлыҡ.\nӘ тышта әле август айы ғына. Өлгөрөп бешкән емештәр менән бергә сәскәләр күҙҙең яуын ала. Иртәле-кисле һалҡындарға кем иғтибар итһен?! Ә көндөҙҙәрен ҡояш барыбер әле ҡайнар. Ә төндәрен күк көмбәҙен балҡытып йондоҙ ямғыры яуа! Тәбиғәттең ошо ғәжәйеп миҙгеле шикелле шағирә киләсәктә лә мул һәм сағыу ижады менән уҡыусыларын ҡыуандырыр, тип ышанабыҙ.\n«Мөхәббәттә юҡ ул өҙәрем…»\nМөхәббәттә юҡ ул ҡон ҡайтарыу.\nБула икән, тимәк, һөйөү түгел.\nТаң ысығы төҫлө саф тойғоно\nҠан итә алмаҫ үлеп һөйгән күңел.\nМөхәббәттә юҡ ул хәйер һорау.\nҠанатлы хис зәңгәр күктәр өсөн,\nТүбәнлеккә төшмәҫ һөйгән күңел.\nҺинең менән донъям теүәл минең,\nЕңдән тартмай ығы-зығылар.\nВаҡлыҡтарҙан күңел юғарыраҡ,\nБейегерәк зәңгәр һауалар.\nҺинең исем менән сәләм бирәм\nҺәр көн сыҡҡан ҡояш нурына,\nИзге йоҡо теләп оҙатамын\nТереклектең ерҙә барына.\nУйҙарымда тик һин булғанға бит\nМин ҡанатлы, осам ҡош кеүек.\nЯндарымда һулышыңды тойһам,\nЭштәрем дә тора гел көлөп.\nҺүтер йомғаҡ, сисер йомаҡһың һин,\nКөн дә аса торған яңы сер.\nТик мин һиңә лайыҡ йыр яҙа алмам,\nҺин бит үҙең миңә моңло йыр.\nЭй, был халыҡ\nУңған сағын күрмәһә лә,\nТуңған сағын күрәләр.\nКөлгән сағын күрмәһә лә,\nБөлгән сағын күрәләр.\nЙырлағанын күрмәһә лә,\nҺөйөнгәнен күрмәһә лә,\nҺөйөшкәнде күрмәһә лә,\nЯрашҡанды күрмәһә лә,\nҺыйлы сағын күрмәһә лә,\nҠыйлы сағын күрәләр.\nЯҡшы яғын күрмәһә лә,\nШаҡшы яғын күрәләр.\nШатланғанын күрмәһә лә,\nЕңгән сағын күрмәһә лә,\nҮлгән сағын күрәләр.\nНимә ул яратыу?\nЯратыу – ул бер-береңдән\nКүҙеңде ала алмау.\nИркә ҡараштарың менән\nКүңел хистәрен яулау.\nЯратыу – ул һөйгәнеңә\nЙондоҙҙар өҙөп биреү.\nЕрҙән түгел, һауаларҙан\nҠанатһыҙ осоп йөрөү.\nЯратыу – ул бер-береңде\nНаҙға күмеп иркәләү.\nШул наҙҙарһыҙ йәшәй алмау,\nТанһыҡ ҡанмау, гел теләү.\nЯҡын күреп, ҡәҙерләү.\nБер-береңһеҙ ҡалыр көнгә\n–\tШатлыҡ нимә?\n–\tРух осошо –\nКөтөп алған осрашыу.\n– Һағыш нимә?\n– Рух илауы –\n– Ғазап нимә?\n– Рух иңрәүе –\nҒүмер буйына көтөү.\n– Ҡайғы нимә?\n– Рух үлеме –\nБашҡортостан, тиһәм, баш осомда\nБейек тауҙар, зәңгәр һауалар.\nҠояш аҫтындағы үләндәре\nТәнгә шифа, йәнгә дауалар.\nБашҡортостан, тиһәм, ер өҫтәре\nИшелеп тә үҫкән игендәр.\nКиләсәктең орлоҡтарын сәсә\nБаҫыуҙарҙа уңған, иң-иңдәр.\nБашҡортостан, тиһәм, ер аҫтары\nАлтын менән тулған көмөшкә.\nШундай ерҙә йәшәү бәхеттәре\nНасип булған беҙҙең өлөшкә.\nХоҙай биргән һынауҙыр\nХоҙай беҙгә балаларҙы\nНисек бағып үҫтергәнде\nБарыһын күреп беләлер.\nҺынауҙар беләккә түгел,\nТөшә йөрәккә генә.\nЯңылыштар һәм хаталар\nАҙаҡ кәрәккә бирә.\nХыял, ышаныс, өмөттө\nАҡлар тиеп көтәбеҙ.\nБала күсермә түгел дә\nБер үк яҙмыш үтергә.\nУлар тейеш беҙҙән һәйбәт,\nХоҙай беҙгә һынамаҡҡа\nБирәлер ул баланы.\nҺынау үтһәң – кеше булыр,\nЙә йөрәгең яраһы.\nИңдә – иҫтәлек,\nТөндә – төштә тик.\nҺүҙһеҙ генә көй,\nХәтер – тотош өй.\nБер илап алһа,\nМең тапҡыр көлә.\nМең илаһа ла,\nМең дә бер көлә.\nҺөртә юл саңын.\nБыл – ирле ҡатын.\nСығыу ваҡыты 27-08-2011, 13:03 | Ҡаранылар: 2225\nГеройҙары – тыуған яғында\n«Ялҡынланып янаһың бар, Көл-күмергә ҡалаһың бар»\nһуғыш балаларына һәйкәл булырлыҡ китап\n«Иң серле ҡаҙаныш, уңышы – Ул кеше! Беҙ – Алла ижады…»


Ғәбделхәмит I — Башҡорт Википедияһы\n(Ғабдул-Хәмит I битенән йүнәлтелде)\nСирияла һәм Мореяла баш күтәреүселәргә ҡаршы көрәштә ҡайһы бер уңыштар Рәсәй тулыһынса үҙ ҡарамағына алырға ниәтләгән Ҡырымды юғалтыуҙы ҡаплау алмай. 1787-се йылда Рәсәй менән ҡабаттан һуғыш башлана. Был һуғышта 1788-се йылдан Австрия ла ҡатнаша. Әммә Австрия императоры Иосиф II тулыһынса Бөйөк Екатерина II яғында була һәм уның Ҡырымға еңеүле һөжүменә булышлыҡ итә. 1788-се йылда Рәсәй Очаков ҡалаһын тартып ала.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ғәбделхәмит_I&oldid=531533 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 08:56 25 сентябрь 2015 үҙгәртелгән.


Башҡорт дәүләт университетында II Матбуғат фестивале үтә\n17 Апрель 2018, 16:37\n20 апрелдә Башҡорт дәүләт университетының журналистика бүлегендә II Матбуғат фестивале үтә. Журналистика кафедраһы мәғәриф, ижади һәм интерактив аспекттарҙан торған бай йөкмәткеле программа әҙерләгән.\n«Берләшкән двигателдәр эшләү корпорцияһы – Өфө моторҙар эшләү производство берекмәһе» асыҡ акционерҙар йәмғиәте корпоратив коммуникациялар идаралығының йәмәғәтселек менән элемтә буйынса белгестәре студенттарҙы матбуғат релиздары яҙырға өйрәтәсәк. Башҡортостан буйынса Эске эштәр министрлығының мәғлүмәт һәм йәмәғәтселек менән бәйләнеш бүлеге етәксеһе Максим Родионов енәйәти күрһәтмәле яңылыҡтар әҙерләү һәм енәйәти эштәрҙе мәғлүмәти оҙатыу үҙенсәлектәре хаҡында һөйләйәсәк.\n«Истоки» гәзитенең баш мөхәррире, шағир, яҙыусы, блогер Айҙар Хөсәйенов «Гәзит йәки блог?» тип исемләнгән һүҙ көрәштереү майҙансығында эшләйәсәк.\nБашҡортостандың Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары агентлығы етәксеһе урынбаҫары Артур Вәлиев НТВ, СТС, «Беренсе канал» кеүек телеканалдарҙа, шулай уҡ Ҡытай телевидениеһында эшләү тәжрибәһе менән уртаҡлашасаҡ. Шулай уҡ студенттар тележурналист һәм хоккей комментаторы Азамат Моратовтың ижади оҫтаханаһына күҙ һала аласаҡ.\nГәзитте нисек табышлы итергә? Был турала Учалы мәғлүмәт үҙәге директоры, гәзиттең тәжрибәле баш мөхәррире Фәнисә Таһирова менән осрашыуҙа һүҙ барасаҡ.\n«Спутник ФМ» радиостанцияһы алып барыусыһы Яна Сотникова менән интерактив, Башҡортостан юлдаш телевидениеһы алып барыусылары Лилиә Ҡурамшина һәм Фаягөл Дәүләтйәрова менән ижади осрашыу күҙалланған.\nКафедра мөдире Рәшиҙә Мәһәҙиева һүҙҙәренсә, студенттар үҙҙәрен фотохәбәрсе һәм теле, видеооператор ролендә һынап ҡарай аласаҡ. Матбуғат фестивале тамамланғас фотоотчет менән күргәҙмә ойоштороу күҙаллана.


Һалымдарҙы ваҡытында түләмәүселәргә суд приставтары өйөнә килә\nӨфөнөң Ленин районында һалым түләмәүселәргә ҡаршы рейд үтте. Суд приставтары һалым хеҙмәте инспекцияһы вәкилдәре менән берлектә бурысы йөҙ мең һумдан ашҡан адрестар буйынса йөрөнө. Түләмәүселәрҙең күбеһе - ҡиммәтле автомобиль хужалары. Ведомство вәкилдәре уларҙың мөлкәтенә арест һала һәм сит илгә сығыуҙы тыя. Былтыр мәҫәлән, меңгә яҡын кешенең сит илгә сығыуы сикләнгән.


Торатау сеймалға эшкәртелмәйәсәк - Bash.News\nТоратау сеймалға эшкәртелмәйәсәк https://bash.news/news/85712_toratau_sejmala_eshkrtelmjsk\nИзге тау тирәләй барған күп йыллыҡ бәхәскә нөктә ҡуйылды. "Башҡортостан сода компанияһы"на сеймал алыу өсөн Ҡуштау файҙаланыласаҡ. "Коммерсант" баҫмаһы хәбәр итеүенсә, был турала вице-премьер Дмитрий Козак, Радий Хәбиров һәм БСК етәкселеге ҡатнашлығында үткән кәңәшмәлә килешелгән. Компромисс ҡарар хаҡында беҙҙең сайтта.\nТоратау ҡуйынында ҡурай моңдары меңәр йылдар, быуаттар ғына түгел, мәңге яңғырар тип ышанғы килә. Шартлатмаясаҡтар. Эшкәртелмәйәсәк ул. Күптән көтөп алынған яңылыҡ. Ишембайҙар өсөн генә түгел, тотош республика халҡына. Изге тау, әүлиәләр төйәге ниһайәт, ил кимәлендә лә яҡлау тапты. "Башҡорт сода компанияһы"на сеймал алыу буйынса Ҡуштау тәҡдим ителде.\nЗөфәр Тимербулатов, социология фәндәре кандидаты: “Әлбиттә, яңы етәксегә был мәсьәләне хәл итергә ауыр тура килде. Торатау ҡаласаҡ. Әммә халыҡ мәнфәғәте лә бар. Бында ике яҡ бар һәм ҡарар кәрәк. Минеңсә, Ҡуштау буйынса ҡарар – компромисс”.\n"БСК" команияһында сеймал тәьминәте мәсьәләһе киҫкен тора - әлеге ваҡытта эшкәртелгән Шахтауҙың запастары 4 йылға ғына етәсәк. Предприятие етәкселеге сираттағы эзбизташ сығанағы булараҡ тап Торатауға ғына дәғүәһен белдергәйне. Әммә тәҡдим халыҡ яғынан да яҡлау тапманы. Башҡортостанда йәшәүселәр берҙәм булып, тәбиғәт ҡомартҡыһын һаҡлап ҡалырға өндәне.\nЭльвира Айытҡолова, Дәүләт Йыйылышы-Ҡоролтай рәйесе урынбаҫары: “Был бәхәс, көрәш барышында халыҡ берләште. Киләсәк быуынға Торатауҙың тороуы мөһим”.\nМәрйәм Бураҡаева, яҙыусы, Салауат Юлаев ордены кавалеры: “Торатауҙың исеменә генә иғтибар иткән саҡта ла, халыҡ уны мәңге торһон тигән фекер һалып атағаны беленә. Беҙ бөтә географик атамаларға иғтибарлы булырға тейешбеҙ. Ул буштан-бушҡа килеп сыҡмаған”.\nАйырыуса һаҡланған тәбиғәт биләмәләре статусына эйә Торатау менән Йөрәктауға ҡул һуҙылмаясаҡ. "Башҡорт сода компанияһы" компромисс килешеүгә килеп, предприятиела ике меңдән ашыу хеҙмәт урынын да һаҡлап ҡала. Киләһе йылдан уҡ тап ошо күләмдә эшсе ҡыҫҡартыла башларға тейеш булған. Хөкүмәттә хәбәр итеүҙәренсә, Ҡуштауҙы эшкәртеү менән бергә, унда рекультивация эштәрен дә атҡара барыу ныҡлы күҙәтеүгә алынасаҡ. Быға тиклем "БСК" етәкселеге Ҡуштауҙың химик составы производство өсөн оптималь түгел, тип белдергәйне.Ҡуштау Ишембай районында, Стәрлетамаҡтан 18 километр алыҫлыҡта урынлашҡан. Уның эргәһендә биш ауыл биләмәһе, тау саңғыһы комплексы, ял йорто бар.


Бына шундай ҡыйыу ирҙәр бар!\n12 Май , 08:05\nТуғыҙынсы ҡаттағы фатирҙың тәҙрәһе ситенә бәләкәй бала, ҡото осоп, бар көсөнә йәбешкән...\nБыл видеояҙма менән интернет һәм социаль селтәрҙәр тулды. Хәл Ҡаҙағстандың Нур-Солтан ҡалаһында булған.\nВидеоға тыныс ҡына ҡарап булмай. Туғыҙынсы ҡатта урынлашҡан фатирҙың тәҙрәһе ситенә йәбешеп бәләкәй бала тора. Сабыйҙың 2019 йылғы икәнлеге билдәле. Ул бына-бына ысҡынып ергә ҡолар кеүек. Шул саҡта һигеҙенсе ҡаттағы фатирҙың тәҙрәһенән ҡыйыу ир-егет килеп сыға һәм, үҙенең ғүмерен хәүеф аҫтына ҡуйып, баланы ҡотҡарырға килә башлай. Ҡото осҡан сабый бар көсө менән тәҙрә ситенә йәбешкән, шуға ир уны тиҙ генә тартып ала алмай. Бер аҙ ваҡыттан ғына саҡ-саҡ ысҡындырып, үҙенең фатирына индереүгә өлгәшә.\nКүренеүенсә, был фатирҙың тәҙрәләре бик уңайһыҙ асыла, ҡотҡарыу эшенә ҡамасаулай ғына. Әммә ҡыйыу ирҙе был туҡтатмай. Аҫта ла кешеләрҙең баланы тоторға әҙер торғаны күренә.\nҺуңғараҡ асыҡланыуынса, өс йәшлек бала өйҙә яңғыҙы ҡалған булған. Ул уйынсыҡтарын тәҙрә төбөнә өйгән һәм шунда баҫып тәҙрәгә менгән.\nБыл саҡта 37 йәшлек Сабит Шонтакбаев тигән кеше эшкә китеп барған булған. Йорто янында кешеләрҙең күп икәнлегенә иғтибар иткән һәм тәҙрәлә торған баланы күргән. Ул, һис уйлап тормай, күршеләренә йүгереп ингән һәм баланы ҡотҡарған.\nҠыҙғанысҡа ҡаршы, тыш йылытыу менән ошондай хәлдәр беҙҙә лә арта. Бәләкәй балаға тәҙрә аша сығып ҡолау өсөн бер минут ваҡыт та етә. Күп осраҡта бындай хәлдәр бик аяныслы тамамлана. Шуға күрә балалы йортта уяулыҡты бер ҡасан да юғалтырға ярамай икәнлеген онотмағыҙ.\nВидео:Социаль селтәрҙәр / uz.sputniknews.ru


Их, һин, ҡараҡаш! » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек»\nГазета "Йәшлек" » Махсус биттәр » Их, һин, ҡараҡаш!\n07.11.2018 Их, һин, ҡараҡаш!\n“Ҡара ҡашлы, ҡара күҙле, был бит башҡорт ҡыҙы”, – тип йырлана киң билдәле бер йырҙа. Ниңә был йырҙан башланы, тиһегеҙме? Хәҙерге модалы ҡаштар тураһындағы фекерем менән бүлешмәксемен.\nКүптән түгел ауыл мәктәбенең сығарылыш кисәһенән фотолар ҡарап ултырҙым. Мәктәпте тамамлаусы ҡыҙҙарҙың ҡаштары хәс тә Брежневтыҡы кеүек. Кавказ һәм көньяҡ халыҡтары ҡыҙҙары көнләшеүҙәренән сәстәрен йолҡоп бөтөр, билләһи.\nБына инде өс йыл тирәһе йәш ҡыҙҙарҙың “ҡаш ҡотороуы” дауам итә – ҡуйы һәм ҡалын итеп һөрмә тарталар һәм 10 – 15 йәшкә олораҡ күренәләр. Минең менән күптәр килешер, ҡыҙҙар барыһы ла йөҙгә бер иш һымаҡ. Мәҫәлән, үҙебеҙҙең “Һылыуҡай” конкурсын алайыҡ. Быйылғы гүзәлкәйҙәрҙең үҙенсәлеген дә, йөҙ һыҙаттарын да иҫтә ҡалдыра алманым, сөнки ҡап-ҡара ҡуйы итеп һыҙылған яһалма ҡаштар барлыҡ матурлыҡты юя, йәшлек гүзәллеген юҡҡа сығара. Ҡайҙа ул элекке янып торған ҡарашлы, таҙа, сәләмәт күренгән ҡыҙҙар-йондоҙҙар?\nКисә сауҙа үҙәгендә “Броу-бар” тип яҙылған ергә барып индем. Баҡһаң, бында ҡаштарҙы ипкә килтерәләр икән. Үҙен броу-мастер тип атаған оҫта, үҙе әйтмешләй, ни бары 800 – 1500 һумға ҡаштарға яҡшы буяу, ҡына менән матур төҫ һәм форма бирә, коррекциялай икән. Ай-һай, хәҙерге матурлыҡ индустрияһында аҡса һурыу өсөн нимә генә уйлап табылмай. Керпектәр белгесе – лэшмейкер, сәс буяусы – колорист, парикмахер – стилист, тырнаҡ – нейлмастер… Бына ҡайҙа ул бизнес! Ә был хеҙмәттәр өсөн хаҡтарҙы күрһәгеҙ, сәсегеҙ үрә торор.\nӘлбиттә, һәр заманда ла төрлө мода килеп тора, юғалып тора. Бигерәк тә йәштәр араһында. Йәбештерелгән керпектәргә өйрәнеп бөттөк тигәндә, йыһандан күренеп торорлоҡ итеп ҡашты ла яһалмаландырҙыҡ. Ирендәр күптән инде бүлтәйеп тора. Бөгөн косметологияла иң таралған процедура – ирендәргә гиалурон кислотаһын ҡаҙатыу, баҡһаң. Сөнки ирендәр бер аҙ өйрәк суҡышына оҡшап торорға тейеш – мода артынан ҡыуыусы ҡайһы бер гүзәл зат уны ҡыуа торғас, уҙып уҡ китә.\nБыға тиклем асыҡ йөҙлө йәш ҡыҙҙарҙан сафлыҡ, яҡшы энергия бөркөлһә, бөгөнгө һылыуҡайҙар бер иш ҡурсаҡтарға әйләнде. Социаль селтәрҙәр ҡурсаҡтары араһынан нисек итеп берҙән-бер, башҡаларҙан айырылып торғанды осрата икән егеттәр?\n…Ҡыҙҙар матурлыҡ стереотибына эйәреп, сибәр булыуына ышанып, көндән-көн ҡуйыраҡ, яһалмараҡ итеп ҡаш һыҙа. Бер-береһен ҡаштарҙы нисек итеп тағы ла ҡуйыраҡ, ҡалыныраҡ итеп һыҙыу серҙәренә төшөндөрә, кәңәштәр бирә. Яңы заман, яңы мода, яңы матурлыҡ нормалары…\n18.02.2019 - Махсус биттәр Мамыҡ ҡына юрғаным...\n18.02.2019 - Махсус биттәр Йондоҙнамә (18-24 февраль)\n17.02.2019 - Махсус биттәр Йәй буйына петуния сәскә атһын тиһәгеҙ\n16.02.2019 - Махсус биттәр “Ҡатын-ҡыҙ асылын юғалтмайыҡ...”\n15.02.2019 - Махсус биттәр 811 көн һәм төн...\n15.02.2019 - Махсус биттәр Ҡышын әсе борос үҫтерегеҙ\n15.02.2019 - Махсус биттәр "Йондоҙло табын" - Рита ҠАРАСУРИНА\n14.02.2019 - Махсус биттәр Еңеүҙәрең алда булһын, һылыу!\n11.02.2019 - Махсус биттәр Көҙгө уңыштың нигеҙе – орлоҡта\n11.02.2019 - Махсус биттәр Ярһыған саҡта нимә эшләрең билдәле түгел шул...\n11.02.2019 - Махсус биттәр Йондоҙнамә (11-17 февраль)\n10.02.2019 - Махсус биттәр Хан һыйы – тултырма


Көрсөк осоронда торлаҡ төҙөлөшөндә өлөшләтә ҡатнашып алданыусылар тағы ла артырмы?\nҠыҙғанысҡа, һорау бөгөн дә көнүҙәк. Баш ҡалала бер нисә компания йортто закондарҙы боҙоп төҙөй . Йәғни, уларҙың күптәренең төҙөлөшкә рөхсәте юҡ. Закон буйынса бындай торлаҡ һүтелергә тейеш. Ә ғәмәлдә, ошондай йорттарҙа фатир алып күптәр аҡсаһыҙ һәм милекһеҙ ҡала\nДамир Сөләймәнов Өфөнөң «Юл-Ай» торлаҡ комплексында төҙөлөүсе йорттан өс бүлмәле фатир һатып ала. Ләкин ул ваҡытында файҙаланыуға тапшырылмай, объектта төҙөлөш эштәре туҡтатыла. Фатир хужалары пикетҡа сыға.\nБөтә бәлә төҙөлөш башлау өсөн ҡала хакимиәтенең рөхсәте булмауҙа. Тейешле документты йорт нигеҙен һала башлағанға тиклем юлларға кәрәк булған. Ләкин төҙөлөш ойошмаһы, ҡала хакимиәтен төҙөлөш алып барырға ирек бирмәүҙә ғәйепләй. Ойошма суд артынан судҡа йөрөп рөхсәт ҡағыҙы ала.\nЛинар Минғазов, Торлаҡ комплексының пиар менеджеры: «Ҡала хакимиәтенә рөхсәт алыу өсөн ниндәй генә документ алып барһаҡ та, улар ваҡытты һуҙҙы. Бер нәмә лә аңлатмайҙар. Төрлө сәбәп табалар. Закон буйынса рөхсәт ҡағыҙын 10 көн эсендә бирергә тейештәр, ә беҙҙә ул 8 айға һуҙыла. Рәсәйҙә күп кенә торлаҡты рөхсәтһеҙ төҙөй башлайҙар ҙа, эш барышында рөхсәт алалар».\nЫсынлап та, элек Рәсәйҙә ойошмалар рөхсәтһеҙ төҙөлөш башлап, документты һуңынан ала ине. Ләкин хәҙерге заманда был законһыҙ тип иҫәпләнә. «Юл-Ай» торлаҡ комплексы суд ярҙамында, рөхсәт алһа ла, торлаҡ әлегә файҙаланыуға тапшырылмаған. Ойошма рөхсәтһеҙ йорттар төҙөүен дауам итә. Был юлы ла улар документты тәүге ысул менән алырға уйлай, күрәһең...\nВладимир Барабаш, Өфө ҡала хакимиәте вәкиле: «Литер 6 йортон төҙөүгә рөхсәт бирергә тигән суд ҡарары юҡ. Был йорт менән хәл икенсерәк, ер документтары ла рәсмиләштерелмәгән. Ләкин төҙөлөш ойошмаһы ул йортта фатир һатыуын дауам итә, кооператив булдырылған. Тимәк, фатир хужаһы бар яуаплылыҡты үҙенә ала. Беҙ берәүгә лә, алығыҙ йә иһә алмағыҙ тип әйтә алмайбыҙ. Шуны аңларға кәрәк, әгәр ҙә объект менән берәй нәмә булһа, фатир хужаһына бер ҡайҙан да ярҙам булмаясаҡ».\nРәсәйҙә рөхсәтһеҙ төҙөлгән йорттарҙы һүтеү осраҡтары бар. «Юл-ай» торлаҡ комплексы тәүге осраҡта, суд аша рөхсәт ала алһа ла, был юлы килеп сыҡмауы ихтимал. Һөҙөмтәлә фатир һатып алыусыларға бер кем дә ярҙам итә алмаясаҡ. Өфөлә тағы ла бер ойошма тейешле документтарһыҙ йорт төҙөй башлаған. Төҙөлөшкә рөхсәте булмаһа ла унда фатирҙар һатыуға ҡуйылған. Көрсөк осоронда фатир һатып алыусыларға иғтибарлы булырға кәңәш итә белгестәр.


Үҙемде ярата башлағас... » журнал Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы журналы\nТөшөнкө кәйефте, рухты күтәреү өсөн һәр кемдең үҙ ысулдары бар. Бөйөк актер һәм режиссер Чарли Чаплиндың исемен ишетеү менән үк йылмайғы килеп китә. Ә уның һәр саҡ юғары кәйефтә йөрөү һәм тирә-яғындағыларҙың да күңелен күтәреү өсөн үҙ ысулдары булған. Үҙенең бер телмәрендә бына нимә һөйләй ул.\n«Үҙемде ярата башлағас, шуны аңланым: һағыш һәм ғазаптар үҙең инанған хәҡиҡәткә ҡаршы килеп йәшәүеңде иҫкәртеүсе билдәләр икән. Бөгөн мин бының «Ысынбарлыҡ» тип аталғанын беләм.\nҮҙемде ярата башлағас, шуны төшөндөм: кешене үҙенең теләктәрен үтәргә мәжбүр итеү ҙә бик рәнйетә ала. Мәле етмәгән бит әле, кеше әҙер түгел, ә ул кеше – мин үҙем. Бөгөн быны «Дөрөҫлөктө таныу» тип атайым.\nҮҙемде ярата башлағас, мин башҡаса йәшәргә ынтылыуҙан туҡтаным. Шул саҡ үҙемде уратып алған һәр нәмәнең мине үҫергә әйҙәгәнен күрҙем. Бөгөн мин быны «Өлгөргәнлек» тип йөрөтәм.\nҮҙемде ярата башлағас, мин һәр саҡ кәрәк ерҙә, кәрәк ваҡытта йөрөүемде, барыһының да тап мин теләгәнсә барғанын аңланым, шуға юҡҡа борсолоуҙан азатмын. Хәҙер быны «Үҙ-үҙеңә ышаныс» тип нарыҡлайым.\nҮҙемде ярата башлағас, мин үҙ ваҡытымды урлап, тормошҡа ашмаҫ ниәттәр менән йәшәүемдән туҡтаным. Бөгөн мин үҙемә тик ҡыуаныс һәм бәхет килтергән, күңелемә ятҡан нәмәләр менән шөғөлләнәм. Быны үҙем белгәнсә һәм үҙем теләгән ваҡытта башҡарам. Инде мин быны «Ябайлыҡ» тип йөрөтәм.\nҮҙемде ярата башлағас, һаулығыма зыян килтергән аҙыҡтан, кешеләрҙән, әйберҙәрҙән, хәлдәрҙән ҡотолдом. Мине түбәнгә табан һөйрәгән һәм үҙемдән алыҫҡа алып киткән нәмәләрҙән азат мин хәҙер. Тәүҙә быны сәләмәтлегеңде ҡайғыртыу тип йөрөтһәм, бөгөн «Үҙ-үҙеңде яратыу» тип атайым.\nҮҙемде ярата башлағас, мин һәр саҡ хаҡлы булырға маташыуҙан туҡтаным. Шул мәлдән алып хаталарым кәмей барыуын тоям. Хәҙер бының «Баҫалҡылыҡ» икәнлеген аңланым.\nҮҙемде ярата башлағас, үткәндәр менән йәшәүҙән һәм киләсәк өсөн хафаланыуҙан ҡотолдом. Бөгөн мин тик әлеге мәл менән генә йәшәйем. Хәҙер көн һайын йәшәйем һәм быны «Ғәмәлгә ашырыу» тип атайым.\nҮҙемде ярата башлағас, мин аҡылымдың мине көйһөҙләндерә алыуын, бынан сәләмәтлегем ҡаҡшай барыуын күрҙем. Аҡылды һәм йөрәкте берләштереп эш иткәндә инде улар минең иң яҡын кәңәшсемә әйләнде. Бөгөн был бәйләнеште «Йөрәк аҡылы» тип нарыҡлайым.\nҮҙең йә башҡалар менән бәхәстәрҙән, бәрелеш, ҡапма-ҡаршылыҡтарҙан ҡурҡыу кәрәкмәй. Хатта йондоҙҙар ҙа бәрелешә, уларҙың бәрелешенән яңы донъялар барлыҡҡа килә. Бөгөн бының «Тормош» икәнлеген беләм».\n«Бәхет – һәр саҡ көтөлмәгән ҡунаҡ...»\nБашҡаларҙың холҡонда, үҙен тотошонда кәмселектәр эҙләмәгеҙ. Ошо уҡ һыҙаттар үҙегеҙгә лә хас түгелме, абайлағыҙ әле?\nҺәр мәлдең, һәр хәлдең яҡшы яҡтарын табырға тырышығыҙ. Күкте ни тиклем болот ҡаплаһа ла, ҡояш ерҙе йылытыуын һәм яҡтыртыуын дауам итә бит.\nЭш башлағанда, гел һәйбәткә юрағыҙ. Уйҙарығыҙ яҡшыға ғына көйләнһен. «Мин быны булдыра алмайым» тигән һүҙбәйләнеште онотоғоҙ. Хәйер, ҡулығыҙҙан килгәндең барыһын да эшләп, аныҡ һөҙөмтәләргә ирешә башлаһағыҙ, ул һүҙҙәр үҙенән-үҙе телегеҙҙән китер.\nБер урында тапанмағыҙ, көн дә нимәгәлер өйрәнергә тырышығыҙ. Бөтәһен дә белеп бөтөп булмай, әммә туҡтауһыҙ камиллашырға кәрәк. Камиллыҡтың сиге юҡ – шуны иҫтә тотоғоҙ.\nҮҙегеҙгә ҡарата яҡшы мөғәмәләлә булығыҙ. Үҙ-үҙен яратмаған кешенең йөрәген, күңелен башҡаларҙың ҡайнарлығы йылыта алмаҫ. Киреһенсә, үҙ баһаһы түбән булғандарҙы үҙ маҡсатында ҡулланырға әүәҫтәр ҙә юҡ түгел.\nКешеләрҙе аңларға өйрәнегеҙ. Хәлдәрҙе баһалап, мәсьәләләрҙең төрлө сиселештәрен табып ҡарағыҙ. Тик яҡшы ғына йәки тик насар ғына кешеләр әкиәттә генә була, ә тормошта иһә һәр кешенең күңелендә бер ни тиклем йомшаҡ айыу ҙа, яуыз бүре лә, ҡурҡаҡ ҡуян да, хәйләкәр төлкө лә йәшәй. Тормош хаталар аша ла өйрәнелә бит.\nКүңелегеҙгә ятҡан шөғөлдәр һайлағыҙ. Йәнде йылытҡан эш дәрт тә, дарман да өҫтәр.\nТик яҡшыны, яҡтыны уйлау – бәхетле кешене башҡаларҙан айырып тороусы төп үҙенсәлек.


15 Август 2019, 18:58\n“Урындағы башланғыстарға булышлыҡ итеү” программаһы (ППМИ) Башҡортостанда 2014 йылдан эшләп килә. Программаның төп маҡсаты – ауыл ерендә территорияларҙы төҙөкләндереү буйынсапроекттарға конкурс нигеҙендә республика бюджетынан субсидиялар бүлеү. Билдәле булы-уынса, беҙҙең район был программаны тормошҡа ашырыу буйынса әүҙемдәр иҫәбендә тора. Уның нигеҙендә районда юлдар төҙөкләндерелде, мәҙәниәт йорттары ремонтланды, балалар һәм спорт майҙансыҡтары булдырылды, тракторҙар һәм янғын һүндереү техникаһы алынды, урамдар яҡтыртылды һ.б. Бөгөн дә был өлкәлә ҙур эштәр алып барыла.\n“Урындағы башланғыстарға булышлыҡ итеү” программаһы (ППМИ) Башҡортостанда 2014 йылдан эшләп килә. Программаның төп маҡсаты – ауыл ерендә территорияларҙы төҙөкләндереү буйынса\nпроекттарға конкурс нигеҙендә республика бюджетынан субсидиялар бүлеү. Билдәле булы-уынса, беҙҙең район был программаны тормошҡа ашырыу буйынса әүҙемдәр иҫәбендә тора. Уның нигеҙендә районда юлдар төҙөкләндерелде, мәҙәниәт йорттары ремонтланды, балалар һәм спорт майҙансыҡтары булдырылды, тракторҙар һәм янғын һүндереү техникаһы алынды, урамдар яҡтыртылды һ.б. Бөгөн дә был өлкәлә ҙур эштәр алып барыла.\nБәрҙәш ауылы халҡы ППМИ-ла тәүге тапҡыр ҡатнашмай. Мәҫәлән, быға тиклем ауылда ошо программа ярҙамында үҙәк урамға асфальт түшәлгән, күмәк ял итеү урыны булдырылған. Ә был аҙнала бәрҙәштәр тағы бер ниәттәрен бойомға ашырҙылар – Бәрҙәш ауылында Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан ауылдаштарына бағышланған яңы һәйкәл астылар.\nАуылдағы иҫке һәйкәл үткән быуаттың 70-се йылдарында уҡ ҡуйылған булған. Ныҡ иҫкергән. Тап ошо факт бәрҙәштәрҙе дөйөм йыйылышта һәйкәлде яңыртыу проектына өҫтөнлөк биреүгә этәргән. Һөҙөмтәлә, был эштә инде тәжрибәле Бәрҙәш халҡы район һәм ауыл биләмәһе хакимиәттәре ярҙамында тиҙ арала кәрәкле документтар йыйып, проект әҙерләп, аҡсалата өлөштәрен индеп тә ҡуялар. Һәм бына, бер йылдан, эштәре емеш тә бирҙе: 14 август көнө Бәрҙәш ауылында һәйкәлде асыу тантанаһы үтте. Әйтергә кәрәк, проектты тормошҡа ашырыуға республика, район бюджеттарынан һәм бәрҙәштәрҙең иғәнәһенән дөйөм алғанда 700 мең һумдан ашыу аҡса тотонолған.\nҺәйкәлде асыу тантанаһына бәләкәй баланан алып өлкәненә тиклем ҡулдарына сәскә тотҡан бар ауыл халҡы йыйылды. Бәрҙәштәрҙе был ваҡиға менән ҡотларға район хакимиәте башлығы И.Л.Фәтҡуллин да килде. Сараны Бәрҙәш ауыл биләмәһе хакимиәте башлығы С.Н.Трофимов асып ебәрҙе. Ул, тәү сиратта, проектты бойомға ашырыуҙа әүҙем ҡатнашҡан ауыл халҡына, бағыусыларға, ситтә йәшәгән, әммә ярҙам итеү мөмкинлеге тапҡан ауыл-\nдаштарына ҙур рәхмәтен белдерҙе. Район етәксеһе Илгиз Лирман улы Фәтҡуллин сығышында был сараның әһәмиәтен билдәләп үтте.\n– Бөгөнгө һәйкәл асыу тантанаһы – тарихи ваҡиға. Тап ошондай проектты һайлағанығыҙ өсөн һеҙҙең алда баш эйәм. Күп йылдар үткәс тә ошо һәйкәл беҙҙең балаларға, ейән-ейәнсәрҙәребеҙгә кемдәрҙең беҙгә аяҙ һәм тыныс күк йөҙөн бүләк иткәнен хәтерләтеп торасаҡ, – тине ул.\nШунан И.Л.Фәтҡуллин менән С.Н.Трофимов һәйкәлгә сәскәләр бәйләме һалдылар. Уларға ауыл халҡы ла ҡушылды. Артабан барыһы ла ошо таш плитаға исемдәре яҙылған яугирҙәрҙе бер минут тынлыҡ менән иҫкә алдылар.\nТантаналы сарала бәрҙәштәр һәйкәл асыу ваҡиғаһынан алған тәьҫорттары менән бүлешә алдылар. Мәҫәлән, ауылдың өлкән йәштәге хөрмәтле инәй-олатайҙары О.И.Максимова, А.И.Максимова һәм В.И.Андреев район һәм ауыл биләмәһе хакимиәттәренә, ауылдаштарына рәхмәт һүҙҙәрен еткерҙеләр. Бәрҙәш ауыл биләмәһе ветерандар советы рәйесе С.Бусарева һәйкәл Бөйөк Еңеүҙең 75 йыллығына ҙур бүләк булыуын билдәләп үтте. Йәштәр исеменән ауыл мәктәбе уҡыусыһы С.Филиппова, йыйылыусыларҙы ошо иҫтәлекле ваҡиға менән ҡотлап, шиғыр уҡып ишеттерҙе. Ә байрам аҙағында һәйкәл янында район кимәлендәге тарихи ваҡиғаның иҫтәлеге итеп, күмәкләп фотоға төштөләр.\nСара тамамланғас та бәрҙәштәр таралышырға ашыҡманы. Форсаттан файҙаланып, район хакимиәте башлығы И.Л.Фәтҡуллин һәм Бәрҙәш ауыл биләмәһе хакимиәте етәксеһе С.Н.Трофимов ауыл халҡы менән “йәнле диалог” форматында йыйылыш үткәрҙе. Халыҡ район етәксеһенә үҙҙәрен борсоған һорауҙарын бирә алды. Мәҫәлән, бәрҙәштәрҙе намыҫһыҙ кешеләрҙең урманға сүп-сар ташлауы, ҡарауһыҙ йөрөгән мал, урамдарҙы яҡтыртыу, төҙөлөш сүп-сарын сығарыу кеүек мәсьәләләр борсоуы асыҡланды. Илгиз Лирман улы, һәр һорауға ентекле һәм тулы яуап ҡайтарып, килеп тыуған мәсьәләләрҙе хәл итергә яуаплы органдарға урында уҡ күрһәтмәләр бирҙе. Осрашыу аҙағында район хакимиәте башлығы Бәрҙәш халҡына тағы бер тапҡыр матур байрам ойошторғандары өсөн рәхмәт әйтеп, иң яҡшы теләктәрен еткерҙе.\nЗ. Һиҙиәтова фотоһы.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ИНГЛИЗ ТЕЛЕНДӘ АРАЛАШЫУ МӘКТӘПТЕҢ ҮҘЕНДӘ - 2016 - Мәҡәләләр\nИНГЛИЗ ТЕЛЕНДӘ АРАЛАШЫУ МӘКТӘПТЕҢ ҮҘЕНДӘ\nЙәмле йәй айҙары етеүен түҙемһеҙләнеп көтөп алған мәктәп уҡыусылары өсөн мауыҡтырғыс каникулдар мәле килеп етте. Быйыл Башҡортостандың 2680 лагерында 329 мең бала һаулығын нығыта, яңы дуҫтар табып, күңелле ял итә ала. Бынан тыш, белем биреү усаҡтарының үҙҙәрендә лә уҡыусыларҙың ялдарын файҙалы итеп ойоштороу өсөн шарттар тыуҙырыла. Мәҫәлән, Ф. Мостафина исемендәге 20-се ҡала башҡорт гимназияһында, йылдағыса, "Ҡурай" лагеры һәм Америка-Башҡорт интерколледжының "ACCESS/ДОСТУП" халыҡ-ара гуманитар белем биреү программаһы лагеры асылды.\n"Ҡурай" лагеры быйыл тағы ла 120 уҡыусыға йәйге каникулдарын файҙалы, күңелле итеп үткәреү мөмкинлеге бирәсәк. Был лагерға 1-7 синыф уҡыусылары йөрөй. Лагерҙы асыу тантанаһында һары, ҡыҙыл, йәшел, күк төҫтәге галстуктар тағып килгән һәр отряд үҙе менән таныштырып сыҡты. "Ҡояшҡай", "Дуҫлыҡ", "Шаяндар", "Йылмайыу" отрядтары девиздарын ҡысҡырып әйтеп, йыр йырлап ишеттерҙе. Шул арала "Ҡурай" лагерына икенсе тапҡыр килгән Арыҫлан Әлибаев менән әңгәмәләштек. "Бында рәхәт, күңелле, бик күп яңы дуҫтар табырға була. Театрға, киноға, парктарға йөрөйбөҙ. Күмәкләшеп уйнайбыҙ, һикерәбеҙ, йырлайбыҙ, бейейбеҙ - дуҫтар менән шулай үҙебеҙҙең мәктәптә үк рәхәтләнеп ял итәбеҙ", - тип икенсе тапҡыр ошо лагерҙа ял итеүенең сәбәбен аңлатты ул. Әйткәндәй, быйыл лагерға йөрөүселәрҙе Өфө ҡалаһының иң матур парктары, Ботаник баҡса, Башҡорт дәүләт ҡурсаҡ театры һәм М. Кәрим исемендәге Йәштәр театры, кинотеатрҙар көтә. Балалар башҡорт фильмдары, йәнһүрәттәре менән дә танышасаҡ һәм үҙҙәре лә фильм төшөрөп ҡараясаҡ. Яҙыусылар һәм шағирҙар менән ижад кисәләре, спорт ярыштары, "Һабантуй" байрамы, "Лагерь һылыуҡайы" һәм "Лагерь батыры" конкурстары, "Симфония төнө" һәм башҡа ҡыҙыҡлы саралар ойоштороласаҡ.\n- Балаларҙың ялын файҙалы итеп ойоштороуҙан тыш, лагерь ҡалала үҫкән балаларҙы башҡорт мөхитенә ылыҡтырыу, рухи тәрбиә биреү, үҙ-ара баш-ҡортса һөйләшергә күнектереү кеүек маҡсаттарҙы ла күҙ уңында тота. Улар башҡорт халыҡ мәҡәл-әйтемдәрен иҫкә төшөрә, йомаҡ ҡойорға өйрәнә. Һәр көндән алған тәьҫораттарын, уй-фекерҙәрен белдереп, башҡортса инша яҙалар. Оялсан, тыйнаҡ ҡына балалар киләһе уҡыу йылына һәләттәрен үҫтереп, ҡыйыуланып килә, - ти "Ҡурай" лагерының әһәмиәте, файҙаһы тураһында уның етәксеһе Гөлгөнә Зәйнетдинова.\nӘ бына Америка-Башҡорт интерколледжының "ACCESS/ДОСТУП" халыҡ-ара гуманитар белем биреү программаһы буйынса шөғөлләнгән уҡыусыларҙың йәйге лагеры балаларҙың инглиз телендә һөйләшә белеү кимәлен яҡшыртыу маҡсатында булдырылған. Был программаның төп әһәмиәте шунда: балалар йыл буйына инглиз теле буйынса өҫтәмә дәрестәрҙә алған белемдәрен практикала ҡулланырға өйрәнә. Сөнки улар үҙ-ара һәм вожатыйҙар, уҡытыусылар менән ял осоронда тик инглизсә генә аралаша. Бының өсөн Америка-Башҡорт интерколледжы етәкселеге махсус рәүештә АҠШ-тан уҡытыусылар саҡыра. Мәҫәлән, быйыл Патрик Бейкер, Ирина Подбережна һәм Кэтрин Шрёдер исемле йәш уҡытыусылар йәйге ялдарын башҡорт балалары менән бергә үткәрергә ризалашҡан. Ф. Мостафина исемендәге 20-се ҡала башҡорт гимназияһының инглиз теле уҡытыусыһы Диана Закирова әйтеүенсә, уҡыусылар сит ил вәкиленә русса йә башҡортса һүҙ ҡуша алмай һәм инглизсә аралашырға мәжбүр була. Был инде үҙ сиратында уға оялсанлығын, ҡаушауын еңеп, инглизсә һөйләшә башларға, телмәрен шымартырға мөмкинлек бирә. Артабан юғары уҡыу йорттарына ингәндә, тормошта инглиз телен яҡшы кимәлдә белеүҙең ярҙамы тураһында әйтеп тораһы ла түгел. Ғөмүмән, беҙҙең гимназияны тамамлаған балаларҙың инглиз телен белеү кимәле юғары булыуын күптәр билдәләй. Әйткәндәй, Рәсәйҙә "ACCESS/ДОСТУП" халыҡ-ара гуманитар белем биреү программаһы матди яҡтан мөмкинлектәре сикләнгән балаларға инглиз телен өйрәтеүгә йүнәлтелгән. Ике йыл дауамында инглиз теле буйынса өҫтәмә дәрестәрҙә шөғөлләнеү һәм лагерҙа йөрөү бушлай атҡарыла\n- Беҙҙең "ACCESS/ДОСТУП" халыҡ-ара гуманитар белем биреү программаһында шөғөлләнгән балалар рәхәтләнеп инглиз теленең нескәлектәренә төшөнә, лагерҙа аралашырға өйрәнә, тренингтар, конкурстар, уйындар һәм төрлө саралар уларҙың һәләттәрен асырға йүнәлтелә. Быйыл тәүге тапҡыр Өфө буйлап гид менән экскурсия ойошторабыҙ. Ул бөтә мәғлүмәтте лә тик инглизсә генә һөйләйәсәк. Башҡортостан һәм инглиз телендә аралашҡан сит ил халыҡтарының мәҙәниәте, тарихы, йолаларын сағыштырып, төрлө мауыҡтырғас дәрестәр үткәрергә ниәтләйбеҙ. Йылдағыса, педагогтар өсөн дә, уҡыусыларға ла файҙалы ял булмаҡсы, - ти Америка-башҡорт интерколледжы директоры Вячеслав Швайко лагерь эше тураһында.\nЙәйге ялды уйнап-көлөп, күңелле үткәрергә хыялланған балаларҙың теләктәрен тормошҡа ашырыуға күп көс һалған Ф. Мостафина исемендәге 20-се ҡала башҡорт гимназияһы етәкселегенең эшен юғары баһаламай мөмкин түгел. Сөнки бына ун ике йыл дауамында был лагерҙарҙа ял иткән балаларҙың ата-әсәләренән рәхмәт һүҙҙәре ишетеп торабыҙ. Бигерәк тә инглиз телен яҡшы белеүҙең әһәмиәтен аңлаған уҡыусылар "ACCESS/ДОСТУП" халыҡ-ара гуманитар белем биреү программаһы буйынса шөғөлләнә алыуҙарына ҡыуана. Ни өсөн тап 20-се ҡала башҡорт гимназияһы уҡыусылары өлөшөнә төшкән был бәхет? Был һорауға Америка-Башҡорт интерколледжы етәксеһе Вячеслав Швайко мотлаҡ: "Башҡорт телен белгән балалар инглиз телен яҡшыраҡ, еңелерәк үҙләштерә", - тигән яуап бирәсәк.\nЯҙылған: 27.06.16 | Ҡаралған: 730


Элекке ферма яңырыу кисерә » Табын\nЭлекке ферма яңырыу кисерә\n30 ноября 2018 йыл | Ауыл хужалығы\n"Агролэнд” ЯСЙ-е (етәксеһе – В.Прохоров) ра-йонда малсылыҡ эшмәкәрлеге менән шөғөлләнеүсе предприятиеларҙың береһе. Предприятиеның һөтсөлөк фермаһы Архангелка ауылында урынлашҡан. Ферма танымаҫлыҡ булып үҙгәреш кисергән. Биналарҙың тышҡы яғы, ҡыйығы заманса материалдар, профнастил менән көпләнгән. Әле бында 170 баш ҡыҙыл сыбар тоҡомло һыйыр малы аҫрала. Шулай уҡ 100 баш аттары (88 баш ҡымыҙ йүнәлешендәге бейәләрҙе Ейәнсура районынан һатып алғандар) һәм шунса уҡ бал ҡорто умарталары бар.\nҺөтсөлөк фермаһы мөдире Андрей Владимирович Гапонов беҙҙе ихлас, күтәренке кәйефтә ҡаршы алды. Шулай булмай ни, бер нисә тапҡыр бөтөүгә, шулай уҡ тергеҙеүгә дусар булып, йәнә яңынан үҙ эшмәкәрлеген башлаған был ферма уңышлы, һөҙөмтәле эшләй. Үҙе етәкләгән коллектив һәм эшмәкәрлектәре хаҡында ла ихласлап таныштырҙы. Һөт етештереү тотороҡло килеш ҡала бында. Барлығы 3 һауынсы: Любовь Сәйетбатталова, Ирина Сандалова, Елена Анисимова, ә Нуриҙә Аҡбулатова уларҙы алмаштырып эшләй. Малсылар Виктор Костин, Александр Әхмәтйәнов, Сергей Подоплелов һауын һыйырҙарын, быҙауҙарҙы Геннадий Ткачев, Станислав Анисимов, Игорь Пелепеев тәрбиәләй. Аттарҙы һәм ҡолондарын (39 баш) ҡарауҙы һәм көтөүҙе Радик Ильясов менән Юрий Тимофеевҡа йөкмәтеп ҡуйғандар. Умартасы Әхтәм Хисамов, слесарь Михаил Беляев, ҡарауылсылар Сергей Дублистов, Николай Матвеев та дөйөм эшкә үҙ өлөштәрен индерә.\nМалдар ҡураларға инеп, ферма ҡышҡы шарттарҙа эшләй башлаған. Бының өсөн ҡуралар һәм кардалар, тиреҫ сығарыу ҡоролмаһы ремонтланған, транспортер, һөт үткәргестәрҙе яңыға алыштырғандар. Ферманың бер бинаһы, йәғни 120 баш малға иҫәпләнгән элекке һыйыр һарайы реконструкцияланып, хәҙер унда таналар урынлаштырылған. Йыл башынан ферма буйынса һәр һыйырҙан уртаса 4 меңдән ашыу һөт һауып алынған.\nҺыйырҙың һөтө - телендә, тигән хәҡиҡәтте яҡшы аңлап эш итәләр бында. Шуға ла мал аҙығы етерлек күләмдә тупланған. Һәр шартлы мал башына 35 центнерҙан ашыу аҙыҡ тура килә. Һимертеү төркөмөндә 65 баш башмаҡ аҫрала. Дәүләткә юғары сортлы һөт һатыуын һаталар, әммә һатып алыу хаҡтарының бик түбән – литрын 19 һум менән ҡабул итеүҙәренә зарланалар. Бөгөнгө көнгә һөт ҡабул итеү заводтарының был предприятиеға 300 мең һумдан ашыу бирәсәге йыйылған. Бында умартасылыҡ менән дә шөғөлләнәләр, был тармаҡ та хужалыҡҡа ярайһы ғына табыш килтерә. Эш хаҡы иҫәбенә бал алыу-сылар ҙа бар.\nӘлеге мәлдә малдарҙы туҡландырыу ҡышҡы рационға күсерелгән, малдарға 20 килограмм иҫәбенән сенаж, иртәле-кисле дөйөм 5 килограмм иҫәбенән фураж, ә һауын һыйырҙарға өҫтәп 3-әр килограмм бесән бирелә. Шулай уҡ Стәрлетамаҡтан шәкәр сөгөлдөрө һарҡындыһы ла ташыла. Сенажды Әхмәт ауылы янындағы соҡорға тултырһалар, бесән, фураж, силос ышыҡҡа, ангарҙарға урынлаштырылған.\nПредприятие етәкселеге ситтән килеп эшләүселәр өсөн торлаҡ мәсьәләһен дә хәл иткән, ферма йәнәшәһендә бина төҙөтөп, бер нисә кеше бында йәшәр урын тапҡан.\nАндрей Владимирович пландары менән дә уртаҡлашты. Мал һанын арттырырға уйлашалар. Киләсәктә йылҡы малы һөтөнән ҡымыҙ етештереү, бутағысы менән малдарға аҙыҡ таратыу ҡоролмаһы һатып алыу пландары менән йәшәйҙәр.\nБына шулай, ферма коллективы алға оптимизм менән ҡарап эш итә.


6 Июль 2019, 11:03\nХәйруллиндар ғаиләһенең ҡулға алыныуы тураһындағы яңылыҡ бөтә республиканы ғына түгел, илде тетрәндерҙе. Бик күптәр дыуамал ҡатындың яҙмышы менән ҡыҙыҡһына, уның тураһындағы яңылыҡтарҙы көтөп кенә тора ине бит. Һәм бына финал...\nУл күптәр көткәнсә килеп сыҡманы... Хәтерләйһегеҙме икән, был туралағы яңылыҡ билдәле булғас та, интернетта халыҡтың күпселек өлөшө Луиза яҡлы булыуын белдергәйне. Уның был ҡылығын хуплаусылар, уларҙың тотолмауын теләүселәр, ысынлап та, бик күп булды. Әле һуңғы яңылыҡ билдәле булғас, интернет йәнә “шартланы”.\n“Юҡ, ышанмайым, тотолмағандарҙыр”, “Бөгөнгө көндөң иң күңелһеҙ яңылығы”, “Йәл, бик йәл”, “Мин шок хәлендә, урлағас-урлағас, ниңә нығыраҡ йәшенмәҫкә?”, “Ниңә алыҫҡараҡ ҡасманылар икән”, “Тапҡан йәшенер урын”, “Тере булыуҙары шатландыра, күршеләре һаттымы икән”, “Улар тураһында мәғлүмәтте биреп, берәүгә миллион һум эләкте инде”, “Эх, Луиза, беҙ һиңә ышана инек...”, “25 йыл ипотека түләгәнсе, биш йыл ултырып сығыу хәйерлерәк”... һәм башҡа комментарийҙар менән тулды интернет.\nШулай уҡ уны хупламаусылар ҙа юҡ түгел. “Йәтеш булды”, “Шәп булды, хәҙер оҙаҡ ваҡыт яҡтылыҡ күрмәҫ”, “Бур төрмәлә ултырырға тейеш”, “Балалары йәл, уйланмаған аҙымы менән уларға насар эшләне”, “Аҡса табылмаған. Биш йылға ултырыр ҙа, ике бала әсәһе булараҡ алдан сығыр. Аҡса ла янда ҡала, үҙе лә тиҙ арала иреккә сыға” тип яҙҙы улар.\nЛуизаны был ҡылығы өсөн яҡларғамы, әрләргәме, быны һәр кем үҙе хәл итә. Ә беҙ уның һәм балаларының иҫән-һау булыуы өсөн ҡыуанайыҡ. Һуңғы көндәрҙә бит береһенән-береһе ҡурҡынысыраҡ күҙаллауҙар менән тулғайны интернет. Баш иҫән булһа, ҡалғаны булыр ул.\nӘ шулай ҙа: “Эххх, Луиза...” тип әйтке килә...


Стресс сыныҡтыра ғына » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек» | Официальный сайт газеты Йэшлек\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Стресс сыныҡтыра ғына\n23.09.2019 Стресс сыныҡтыра ғына\nБөтә кешеләргә хас бер үҙенсәлек бар: ул – стресҡа дусар булыу, икенсе төрлө әйткәндә, беҙҙең организмдың тормоштағы хәлдәргә үҙенсә яуап биреүе. Стресты, йәғни көсөргәнеш кисереүҙе, кешенең ҡарасҡыһы, тип тә әйтәләр. Ә бына организмдың был торошоноң ҡайһы саҡ файҙалы булыуы хаҡында күптәр белмәй. Зарары ‒ төрлө ауырыуға килтерһә, файҙаһы – кешене ижади эшләргә булышыуы, тормош ауырлыҡтарына сыныҡтырыуы. Доктор Бенсабат стрестан нисек һаҡланыу тураһында бер нисә кәңәш биргән.\nӨйҙә лә , эштә лә башҡа кеше булып күренергә, кемдәргәлер оҡшарға тырышмағыҙ. Үҙегеҙгә нимә кәрәген, тормошоғоҙҙо нисек тәртипкә килтерергә кәрәклекте, нимәгә ирешергә теләүегеҙҙе асыҡлағыҙ. Был маҡсаттарға ирешә алырһығыҙмы ‒ беренсе сиратта шунан сығып эш итегеҙ.\nКөн дә башҡара торған эшегеҙҙе, көндәлек йәшәйешегеҙҙе төрләндерергә кәрәк. Хәл итеп булмаҫтай проблемаларға осрағанда, уларҙы теләһә ниндәй юлдар менән йырып сығырға тырышмағыҙ. Сөнки ҡайһы саҡта сәләмәтлек хаҡына «тауҙы урап уҙыу» яҡшыраҡ һәм файҙалыраҡ.\nЭске хистәрегеҙ ташып торғанда, уларҙы тышҡа сығарыуҙан ҡурҡмағыҙ, кәрәк икән, ултырып илағыҙ. Кире энергияны үҙ эсеңә йыймаҫҡа кәрәк. Файҙаһыҙ низағтарҙан һәм мөнәсәбәт асыҡлауҙарҙан һаҡланығыҙ.\nПроблемаларға алыҫтан күҙ ташлағыҙ, уларҙың мөһимдәрен генә һайлап алырға тырышығыҙ. Әйләнә-тирәләге кешеләрҙән күңелегеҙ һыуынмаһын өсөн уларҙан сиктән тыш күп нәмә талап итмәгеҙ. Үҙегеҙҙә булғандың ҡәҙерен белегеҙ, булмағанына үкенмәгеҙ.\nКүңелһеҙ мөнәсәбәттәргә инмәҫкә, энергияғыҙҙы күп ала торған кешеләрҙән ҡасырға кәрәк. Үҙ иңегеҙгә сиктән тыш күп йөк алмағыҙ, әммә шул уҡ ваҡытта артығыраҡ эшләүҙән дә ҡурҡмағыҙ. Үҙ халәтегеҙ менән татыу йәшәгеҙ. Ваҡыттығыҙҙы әрәмгә уҙҙырмауығыҙ яҡшы. Башҡаларҙың да мәнфәғәттәрен дә ихтирам итегеҙ. Йылмайығыҙ, спорт менән дә шөғөлләнегеҙ, гел генә хәрәкәттә булығыҙ.


Һуғыш ветерандары өсөн республика клиник госпиталенең яңы бинаһы төҙөләсәк - Bash.News\nҺуғыш ветерандары өсөн республика клиник госпиталенең яңы бинаһы төҙөләсәк https://bash.news/news/116303_uysh_veterandary_sn_respublika_klinik_gospitalene_yay_binay_tlsk/?lang=bash\n13 фев 2020, 23:16\nТабиптар әйтеүенсә, ғәмәлдәге медицина учреждениеһы дауаланыуға мохтаж барлыҡ пациенттарҙы ла һыйҙыра алмай. Бында Бөйөк Ватан, Афған, Чечен һуғышы ветерандары, эш урынында йәрәхәт алыусылар ҙа мөрәжәғәт итә. Республика башлығы медицина учреждениеһындағы бүлектәрҙә булды, бында йыл һайын 2 меңгә яҡын кеше дауалана. Госпиталдә дауалау комплекслы рәүештә алып барыла, медицина учреждениеһы заманса ҡоролмалар менән йыһазландырылған.\nРадий Хәбиров госпиталдә дауалау сифатын юғары баһаланы. Бында һауығыуға өмөтөн өҙгән кешеләр аяҡҡа баҫтырыла, тине Республика башлығы. Эш сәфәре барышында госпиталде яңы бинаға күсереү хаҡында ла һүҙ барҙы. Ул Затон биҫтәһендә урын алыр тип күҙаллана. Баш табип әйтеүенсә, заманса объект дауалау сифатын яңы кимәлгә күтәрәсәк. Ә Өфөләге корпустарға килгәндә, уларға ремонт яһалған, шарттар яҡшы.\nДауалау, реабилитациялау сифаты хаҡында һүҙ сәләмәтлек сәғәтендә лә барҙы.Кадрҙар ҡытлығын бөтөрөүгә килгәндә, муниципаль берәмек башлыҡтарына медицина вуздары студенттары менән шәхсән эшләргә ҡушылды. Бынан тыш, алдынғы тәжрибәләрҙе үҙләштереү хаҡында ла һүҙ барҙы. Әле Башҡортостан делегацияһы Австрияға эш алымдарын өйрәнергә йыйына. Өфөнән Тель Авивҡа тура авиа рейс та асыласаҡ, Израиль медицина буйынса донъяла лидер, тине Радий Хәбиров. Ә ауыл мәктәптәрендәге стоматология кабинеттарын 1 мартҡа тиклем асыу бурысы ҡуйылды. Кәңәшмәлә билдәләнеүенсә, һуңғы ваҡытта райондарҙа медицина учреждениеларын һаҡлап ҡалыу буйынса мөрәжәғәттәр күп.\nҺуғыш ветерандарының республика клиник госпиталенә эш сәфәре һәм сәләмтәле сәғәте хаҡында тулыраҡ репортажды яңылыҡтарҙың киске сығарылышында ҡарағыҙ.


15 Февраль 2021, 17:00\nСИБАЙ ҠАЛАҺЫНДА ЙӘШӘҮСЕ РАФАЭЛЬ РАМАҘАН УЛЫ МУЛЛАГИЛДИН—АФҒАНСТАНДА ИНТЕРНАЦИОНАЛЬ БУРЫСЫН ҮТӘГӘН ЯУГИР. ӘММӘ БЫЛ ХАҠТА УЛ ҺӨЙЛӘРГӘ ЯРАТМАЙ. —Беҙҙең хәрби часть унда 1979 йылда һуғыш башланғас та индерелде. 5 ай буйы мәхшәр эсендә булдыҡ. Быуындарыбыҙ ҙа ҡатмаған килеш ут аҫтына барып инеү ҡурҡыныс ине, әлбиттә. Йәшлек менәндер инде үлемде бөтөнләй уйламаныҡ. Тиҙерәк ҡайтыу теләге көслө булды,—тип хәтерләй ғәрәсәтле йылдарҙы Рафаэль Рамаҙан улы.\nСИБАЙ ҠАЛАҺЫНДА ЙӘШӘҮСЕ РАФАЭЛЬ РАМАҘАН УЛЫ МУЛЛАГИЛДИН—АФҒАНСТАНДА ИНТЕРНАЦИОНАЛЬ БУРЫСЫН ҮТӘГӘН ЯУГИР. ӘММӘ БЫЛ ХАҠТА УЛ ҺӨЙЛӘРГӘ ЯРАТМАЙ.\n—Беҙҙең хәрби часть унда 1979 йылда һуғыш башланғас та индерелде. 5 ай буйы мәхшәр эсендә булдыҡ. Быуындарыбыҙ ҙа ҡатмаған килеш ут аҫтына барып инеү ҡурҡыныс ине, әлбиттә. Йәшлек менәндер инде үлемде бөтөнләй уйламаныҡ. Тиҙерәк ҡайтыу теләге көслө булды,—тип хәтерләй ғәрәсәтле йылдарҙы Рафаэль Рамаҙан улы.\nРафаэль Муллагилдинға ғинуар айында 64 йәш тулған. Ул Баймаҡ районының Семеновск ауылында тыуған. Ата-әсәһе алтын йыуыу фабрикаһында эшләгән. Улар ете балаһына—2 улы һәм 5 ҡыҙына матур тәрбиә биреп, оло тормошҡа аяҡ баҫырға ярҙам итешкән. Бер туғандар үҙ-ара саҡырышып, әле лә татыу йәшәй.\nРафаэль 8-се класты тамамлағандан һуң, Өфө автотранспорт техникумына уҡырға инә. Ҡулына диплом алған белгес Баймаҡ автотранспорт предприятеһында автомобилдәрҙе ремонтлау буйынса мастер булып хеҙмәт юлын башлай. Тәжрибә туплауға уны әрме сафына саҡырталар. Калининградта мотоуҡсылар хәрби часына эләгә. Күп тә тормай Афғанстанға ебәрәләр.\nСтудент булған кеше—йәшлекте, һалдат булғаны тормошто татып белә тигәндәй, 20 генә йәшендә һуғышты үҙ иңендә татый ул. Имен-һау тыуған яҡтарына ҡайтыуына әрмегә ҡәҙәр күҙ һалып йөрөгән Сибай ҡыҙы Клара менән ныҡлап дуҫлашып китә һәм күп тә тормай өйләнешәләр. Муллагилдиндарҙың тормоштарын йәмләп бер-бер артлы Ринат, Гүзәл һәм Лилиә тыуа. Бәхет эҙләп сит тарафтарҙа ла йөрөп ҡарайҙар, әммә ата-әсәләренең һүҙен тыңлап Сибайға ҡайтып төпләнәләр. Ғаилә башлығы комбинаттың автотранспорт цехында, аҙаҡ рудникта эшләй. Ҡатыны ғүмере буйы төҙөлөшкә тоғро ҡала. Балалары ла ата-әсәһенең йөҙҙәренә ҡыҙыллыҡ килтермәй, һәр береһе тормошта үҙ урынын таба.\nӘлеге ваҡытта Гүзәл ғаиләһе менән Өфөлә йәшәй. Ринат Сибайҙа, бәләкәстәре Сочила тора.\nБәлә ағас башынан түгел, кеше башынан йөрөй. 33 йыл бер-береһен аңлап йәшәгән ғаилә парының бер ҡанаты ҡайырыла: оҙаҡ ауырығандан һуң Клара Хәсән ҡыҙы баҡыйлыҡҡа күсә. Ҙур юғалтыуҙы барыһы ла ауыр кисерә. Балаларына, ейән-ейәнсәрҙәренә әүрәп көн иткән ир баҡсалағы күршеһе Людмила Ғилемханова менән бергә йәшәргә ҡарар итә. Украинанан сик һаҡсыһы булған иренә эйәреп килгән Людмилаға ла сит-ят ерҙә яңғыҙ ҡалыу еңелдән булмай. 2 ҡыҙы, улы ла эйәле-башлы булып киткәс, олоғайған көндө сөкөрләшеп сәй эсергә, баҡса эштәрендә булышырға тип Рафаэль менән йәшәй башлай.\nРафаэль һәм Людмила сәләмәт йәшәү рәүеше алып бара, көндә паркка йәйәү атларға сығалар. Йәйҙәрен гөрләтеп йәшелсә-емеш үҫтерәләр. Людмила әҙерләгән тауыҡ бәлешен, борщтарҙы тәмләп ашарға ярата Рафаэль. Хәҙер инде ҡатынын бишбармаҡ бешерергә лә өйрәтеп алған.\n—Донъялар тыныс торһон, һуғыш сыҡмаһын. Тыныслыҡ булһа, ҡалғаны үҙебеҙҙең ҡулда,—ти Рафаэль Рамаҙан улы.


Өфөлә «Башҡорт полктары 1812 йылғы Ватан һуғышында» фестиваленә әҙерләнәләр // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\n11:38, 17 августа 2017 Мәҙәниәт\nӨФӨ, 2017 йыл, 17 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.\nКүргәҙмәлә билдәле рәссамдарҙың һүрәттәре, Башҡортостан Республикаһы Милли архивынан документтар, башҡорт полктарының хәрби-тарихи костюмдары, хәрби ҡоралланыу атрибуттары тәҡдим ителәсәк.\nПрограммала Өфө йәйәүлеләр полкының күрһәтмәле сығыштары, ҡурай, сепрәк ҡурсаҡ, башҡорт ҡатын-ҡыҙҙарының «Селтәр» күкрәккә таға торған биҙәүестәрен эшләү, башҡорт халыҡ бейеүҙәре буйынса оҫталыҡ дәрестәре. Балалар өсөн башҡорт халыҡ уйындары һәм балалар художество ижады майҙансыҡтары эшләйәсәк.\nФестиваль-күргәҙмәне ойоштороусылар – Рәсәй һәм Башҡортостан Мәҙәниәт министрлыҡтары, Республика Хәрби Дан музейы, Өфө йәйәүлеләр полкы.\nИнеү бушлай. Сара Комаров урамы, 7 адресы буйынса иртәнге сәғәт 11-ҙә башлана. Тулыраҡ мәғлүмәт менән сараның рәсми сайтында танышырға мөмкин.\nТеги: 1812 йылғы Ватан һуғышы


Күп тармаҡлы хужалыҡ | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Күп тармаҡлы хужалыҡ\nКүп тармаҡлы хужалыҡ\nБаймаҡтан Гөлнара менән Рәмил Байрамғоловтарҙы районда ғына түгел, ә Урал аръяғы төбәгендә лә иң уңышлы эшләүсе фермерҙар булараҡ беләләр. Уларҙың крәҫтиән-фермер хужалығы ҡошсолоҡ, үҫемлекселек тармаҡтары менән уңышлы шөғөлләнә, йылдан-йыл үҙенең ҡеүәттәрен арттыра бара, техник потенциалды яңыртыу, производство объекттары төҙөү йүнәлешендә маҡсатлы эш алып бара.\nЫсынлап та, был фермер хужалығы төбәктә ҡошсолоҡ тармағы киң үҫеш алған, хужалыҡтар, предприятиелар, шәхси секторҙың ышаныслы партнеры булып танылған ҡеүәтле эшҡыуарлыҡ субъекттарының береһе. Бөгөн был хужалыҡ заманса технологиялар нигеҙендә произвоствоны ойоштора, үҙ продукцияһы менән Урал аръяғы райондары, күрше Силәбе һәм Ырымбур өлкәләре халҡын тәьмин итә. Предприятиеның Беренсе Этҡол ауылында үҙенең ҡаҙ фермаһы уңышлы эшләй, унда 7 мең баш ҡаҙ аҫрала.\nБыйыл да “Г.З. Байрамғолова” КФХ-һы халыҡты сифатлы продукцияһы менән ҡыуандырҙы, “Бушлай 100 ҡаҙ бәпкәһе” проектын йәнә иғлан итте. Гөлнара Зәйнулла ҡыҙы һәм Рәмил Рауил улы меценатлыҡ өлгөһө күрһәтергә лә мөмкинлек таба, халыҡ мәнфәғәтен ҡайғыртып эшләй. Был фермер хужалығы “Һаҡмар” гәзитенең ысын мәғәнәһендә дуҫы һәм терәге булып тора, матбуғатҡа яҙылыу осоронда ҙур ярҙам күрһәтә.\nҺуңғы йылдарҙа предприятие үҫемлекселек тармағы буйынса ла махсуслаша һәм яҡшы һөҙөмтәләргә өлгәшә. Производствоны тейешле кимәлдә ойоштороу, баҫыу кампанияларын тейешле технологиялар нигеҙендә үткәреү өсөн хужалыҡтың бөтә мөмкинлектәре бар. Бында техник потенциал йылдан-йыл нығына, ул юғары етештереүсәнле заманса техника менән тулылана. Быйыл 567 гектарҙағы иген культураларынан яҡшы уңыш үҫтереп алынды.\nНыҡышмалы хеҙмәт – уңыш нигеҙе, тип юҡҡа ғына әйтмәйҙәр. Бындай ҡаҙанышҡа Гөлнара менән Рәмил Байрамғоловтар тырыш хеҙмәттәре арҡаһында өлгәшә.


Башҡортостанда йыл аҙағына тиклем 13 дәүләт унитар предприятиеһы хосусилаштырылырға тейеш\nӘле дәүләт ҡарамағында 40 предприятие иҫәпләнә. Киләһе ике йылға хосусилаштырыу программаһы бөгөн хөкүмәт ултырышында ҡаралды\nРөстәм Хәмитов әйтеүенсә, киләһе ике йылда дәүләт мөлкәтен хосусилаштырыу һәм хужалыҡ итеү объекттарының идара итеү формаһын үҙгәртеү төбәк ҡаҙнаһына йыл да өс миллиард һумдан ашыу табыш килтерә ала. Шулай ҙа хосусилаштырыуҙың төп маҡсаты килем алыу түгел, ә предприятиены аяҡҡҡа баҫтырырлыҡ хужалар билдәләү. Был эште дәүләт мөлкәтенең хаҡын кәметмәй, асыҡ формала эшләү мөһим, тине республика башлығы.\nДәүләт унитар предприятиеларын хосусилаштырыу ил башлығы мөрәжәғәтенә ярашлы башҡарыла. Әгәр 2014 йылда республикала дәүләт ҡарамағындағы 165 предприятие иҫәпләнһә, быйыл улар 40-ҡа ҡалған. Киләһе өс йыллыҡ программа буйынса тағы ике дәүләт унитар предприятиеһы, 17 республика ҡатнашлығындағы хужалыҡ объекты һәм 80-дән ашыу күсемһеҙ милек шәхси ҡулдарға күсергә тейеш.\nЕвгений Гурьев, Башҡортостан хөкүмәте премьер-министры урынбаҫары, ер һәм мөлкәт мөнәсәбәттәре министры: «Хосусилаштырыуҙы тулыһынса һатыу тип аңларға кәрәкмәй. Предприятиеларҙың идара итеү формалары үҙгәрәсәк. Улар йә акционерҙар йәмғиәтенә, йә яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттәргә үҙгәртеләсәк».


Рөстәм Хәмитов Федераль власть органдары коллегияһын етәкләйәсәк // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nРөстәм Хәмитов Федераль власть органдары коллегияһын етәкләйәсәк\n11:41, 23 ноября 2010 Сәйәсәт\nБашҡортостанда Федераль власть органдары коллегияһы ойошторола. Уға республика территорияһында эшләүсе хоҡуҡ һаҡлау, күҙәтеү, контроллек итеүсе һәм башҡа федераль власть органдарының территориаль подразделениелары етәкселәре инә. Яңы кәңәшмә органын Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов етәкләйәсәк, тип хәбәр итә төбәк башлығының матбуғат хеҙмәте.\nРеспублика Хөкүмәтендәге кәңәшмәлә билдәләүҙәренсә, Башҡортостанда федераль һәм республика власть органдары, асылда, дөйөм бурыстарҙы хәл итеп, тығыҙ бәйләнештә эшләргә тейеш. Коллегия ултырыштары барышында федераль ведомстволар компетенцияһындағы киҫкен мәсьәләләр ҡараласаҡ, Башҡортостандың социаль-иҡтисади һәм стратегик үҫеше туранан-тура уларҙы хәл итеүгә бәйләнгән.\nКоллегия республикала дәүләт бурыстарын федераль һәм төбәк мәсьәләләренә айырып ҡарау практикаһын тамырынан бөтөрөү маҡсаты менән төҙөлдө. Рөстәм Хәмитов фекеренсә, уларҙың иң мөһимдәрен бергәләп хәл итергә кәрәк.\n«Башҡортостанда эшләүсе федераль ведомстволар һәм республика власть органдары төбәгебеҙҙең инвестициялар йәлеп итеүсәнлеген күтәреү өсөн барыһын да эшләргә тейеш. Бының өсөн беҙгә һәр органдың айырым аҙымдары дөйөм эшкә ҡамасауламаһын өсөн үҙ-ара килешеп эш итергә кәрәк», — тине Рөстәм Хәмитов.


Ата-бабалар мираҫын һаҡлайбыҙ\n7 Июль 2020, 19:35\nҠаланың “РЕСО-Мед” медицина страховкалау компанияһының урындағы етәксеһе Наталья Вәхитова - башҡорт теленә ғашиҡ яҡташтарыбыҙҙың береһе. 40 йыл элек үҙенең тормош юлын башҡорт ир уҙаманы, Башҡортостандың атҡаҙанған врачы һәм атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Күмертау ҡалаһының Почетлы гражданины Ришат Вәхитов менән бәйләгәс, яйлап башҡортса һөйләшергә өйрәнә һәм уға ғашиҡ була.\nҮзбәкстанда, Заравшан ҡалаһында тыуып үҫкән йәш ҡыҙ, 8-се класты тамамлағас, ата-әсәһенең тыуған яғына, Күмертауға, ҡайта. Педагогия колледжында, аҙаҡ тау-механика техникумында белем ала. Буласаҡ тормош иптәше менән танышыуы ла осраҡлы ғына килеп сыға. Заводта эшләп йөрөгән Наташа дауаханаға мөрәжәғәт итә. Хирург Ришат Рәҡип улы менән аралашыуы шулай башлана. Мыҡты кәүҙәле ир-егеттең буй-һынына, холҡона ғына түгел, киң күкрәгенән урғылып сыҡҡан башҡорт халыҡ йырҙарын башҡарыуына, өҙҙөрөп баянда уйнауына ла ғашиҡ була украин ҡыҙы. Русса бер һүҙ белмәгән ҡәйнәһе менән (бәлки, тәрән аҡыллы инәй аңламағанға ла һалышҡандыр) башҡорт телендә һөйләшеп, йөрәгенә юл таба. Әйткәндәй, Ришат Рәҡип улының бер туған еңгәһе Екатерина Петровна ла (никах уҡытҡандан һуң уны Кәримә тип нарыҡлайҙар) башҡортсаны һыу кеүек эсә, йырларға ярата. “Башҡорт теленең моңо бар, йырҙары аңлатып бөтөрмәҫлек рәхәтлек, дәрт өҫтәй, йәнде таҙарта. Тағы ла бер нәмәгә иғтибар итәм: башҡортса белгән бала бер ҡасан да ата-әсәһенә, ололарға әр һүҙе әйтмәйәсәк, сөнки был һүҙҙәр ҡолаҡты түгел, күңелде, йөрәкте яра”, - ти Наталья Валентиновна.\nИғтибар иткәнегеҙ бармы, беҙҙең халыҡ икенсе милләттән кәләш алһа йәки кейәүгә барһа, аралашыу өсөн “өлкән ағай”ҙың телен һайлай. Улай ғына түгел, уның бөтөнләй милли тойғоһо юҡҡа сыға, башҡортлоғонан ояла башлай. Милли рух тигән төшөнсә лә бар бит әле. Һәр кем үҙенең эске донъяһында йәшәй, уйлай, фекер йөрөтә. Башҡорт мәҡәл-әйтемдәрен, йырҙарын белмәйенсә, ул нисек башҡорт булһын? Ришат Рәҡип улы Мәләүездә баш врач вазифаһында эшләгән осорҙа улдары Илшат менән Илнур гимназияла, аҙаҡ Күмертауҙа республика политехник лицей-интернатында белем ала.Ҡалала тыуып үҫкән йәштәрҙең саф үҙ телендә һөйләшкәнен күреп, күптәрҙең “күҙе маңлайына менә”, тип әйтһәң, бер ҙә хаталанмаҫмын. “Бер уйлаһаң, тел өйрәнеүҙең бер ауырлығы юҡ. Өйҙә аралашһаң, башҡортса радио-телевидение тапшырыуҙарын тыңлаһаң, милли мөхиткә инеп китәһең”, - ти ул.\nНаталья Валентиновна талантлы ырыуы тураһында ғорурланып һөйләй. “Башҡортостандың халыҡ шағиры Рауил Бикбаев - иремдең ике туғаны, илһөйәрлек тураһындағы шиғырҙарын яратып уҡыйбыҙ, ҡайным да шиғри йәнле ине, ҡәйнешем Рифат та - ижад кешеһе”- ти ул. Вәхитовтар нәҫелендә телгә, сәнғәткә булған һөйөү, халҡыбыҙҙың икһеҙ-сикһеҙ рухи байлығы быуындан-быуынға рухи хазина булараҡ тапшырыла.\nРишат Вәхитов, Башҡортостандың атҡаҙанған врачы һәм атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Күмертау ҡалаһының Почетлы гражданины:\nМилли рух тигән төшөнсәнең юҡҡа сығып барған осоронда йәшәйбеҙ.\n“Туған телем туйҙырмай, тип тамағымды\nЯт телдә тултырам тип табағымды.\nҠул һелтәне, төкөрҙө туған теленә,\nШуға уның теле лә юҡ һәм иле лә”,- тип яҙғайны ҡасандыр Рамазан Шәғәлиев ундайҙар тураһында.\nТел - милләттең иң ҡәҙерле хазинаһы. Тел белеү ул - байлыҡ, аҡыл, ҡорал һәм ғорурлыҡ. Кешенең мейеһе һәр саҡ эшләргә тейеш. Үҙ телеңдә шиғыр уҡырға, оҡшағанын ятларға мәҡәлдәрҙе иҫтә ҡалдырырға кәрәк. Шул саҡта инсульт кеүек ауырыу урап үтә, сөнки ҡан мейенең бар өлөштәрен дә тәьмин итә.


Тәбиғәт менән бер тулҡында\n23 Декабрь 2019, 16:45\nҠала тарихи-крайҙы ѳйрәнеү музейында Башҡортостан Республикаһы ойошторолоуҙың бер быуатлыҡ юбилейына арналған фотокүргәҙмә асылды. Сараның рәсми ѳлѳшѳндә “Объективта - йәнле тәбиғәт” исемле фотоконкурсҡа йомғаҡ яһалып, иң шәп фотоһәүәҫкәрҙәр билдәләнде.\n- Йыл башында Йәш натуралистар станцияһы, тарихи-крайҙы ѳйрәнеү музейы һәм ҡаланың рәссамдар союзы менән берлектә, тыуған яҡ тәбиғәтенә мѳкиббән ғашиҡ фотоһәүәҫкәрҙәр араһында уҙыш иғлан иткәйне. Дүрт миҙгелде үҙ эсенә алған фотомарафон ғинуар айынан декабрь башына тиклем барҙы. Конкурста йәмғеһе 53 кеше ҡатнашты. 179 фотоһүрәт ѳс йәш категорияһында һәм “Тәбиғәттең йәмле урындары”, “Ғәжәп кадр”, “Тәбиғәт хикмәттәре” кеүек номинацияларҙа баһаланды. Жюри ағзалары составында музей хеҙмәткәрҙәре, мәғариф белгестәре һәм рәссамдар союзынан Александр Борисович Минин булды. Ул шулай уҡ ярыштың бағыусыһы, дәртләндереүсеһе булараҡ та сығыш яһаны, - тине Йәш натуралистар станцияһы етәксеһе Нәсимә Шәриф ҡыҙы Иҫәнғәлина.\nТыуған ерҙең гүзәллеген, йәнлек-ҡоштарының тѳрлѳлѳгѳн мәңгеләштергән фотоһүрәттәрҙә Ватаныбыҙға ҡарата мѳхәббәт, ихтирам тойғолары ярылып ята. Һәр эш үҙенсәлеклеге, йәнлелеге, мәғәнәүи тәрәнлеге арҡылы ғәжәп ҡыла. Томанлы иртәләр, айлы тѳн, мѳғжизәле тауҙар донъяһы иһә үҙенең сихрилеге менән арбай. Айырыуса гран-при яулаған Елена Перминованың, призлы урындарға лайыҡ булған Денис Хәмитов, Илсур Бирғәлин, Виктория Шәмсетдинова, Илья Күсербаев, Юлиә Мѳхәмәтдинова, Таһир Мансуров, Наталья Родионова, Зѳһрә Түлебаева, Вадим Бирғәлин, Рәзилә Моратшина, Ксения Горбунова, Егор Федоров, Наил Шакиров, Нурзидә Мѳстәҡимова һәм башҡаларҙың фотоһүрәттәре иғтибарҙы йәлеп итте.\nКонкурста ҡатнашырға йѳрьәт ҡылған һәүәҫкәрҙәрҙәрҙе Йәш натуралистар станцияһы етәксеһе Нәсимә Иҫәнғәлина, музей директоры Миләүшә Фәхретдинова, район мәҙәниәт идаралығы начальнигы Ирек Иҫәнғужин тәбрикләне. Барлыҡ еңеүселәргә һәм ҡатнашыусыларға Дипломдар, грамоталар, сертификаттар һәм иҫтәлекле бүләктәр тапшырылды.\nБай эстәлекле фотокүргәҙмәне ай дауамында, йәғни 17 ғинуарға тиклем (1 ғинуар - ял кѳнѳ) барып күрергә мѳмкин.


Ҡала биләмәһен төҙөкләндереү ҡағиҙәләрен боҙоусыларға илле мең һумдан алып штраф янай\nӨфөнөң Совет районы хакимиәтенең административ комиссия ағзалары төҙөлөш эштәре барған участкаларға рейд уҙғарҙы. Әйтәйек, Кадомцевтар урамында яңы ғына күтәртелгән бина тирәләй төҙөлөш ҡалдыҡтары, ҡуптарылған асфальт һәм сүп-сар өйөлөп ята. Төҙөлөш объектының ҡоймаһы ла емерек хәлдә, тейешле нормаларға тап килмәй.\nБынан тыш, майҙансыҡта йөк машиналарының тәгәрмәстәрен йыйыу өсөн пункт булдырылмаған. Рейдты ойоштороусылар төҙөүселәр менән туранан-тура аралаша алманы, теркәлгән тәртип боҙоуҙар буйынса компания етәкселегенә хат ебәреләсәк, артабан штраф күләме тураһында ҡарар сығарыу күҙаллана. Әйткәндәй, былтыр 16 төҙөлөш предприятиеһы ошондай уҡ административ яуаплылыҡҡа тарттырыла, быйыл күпкә аҙыраҡ. Шулай ҙа баш ҡаланың административ комиссияһы ағзалары әйтеүенсә, йәйгә ҡарай тәртип боҙоусылар тағы ла артасаҡ.\nСтанислав Филиппов, Өфө ҡала хакимиәтенең административ комиссияһы вәкиле: «Төҙөкләндереү ҡағиҙәләрен үтәмәүсе юридик шәхестәргә 50 меңдән йөҙ мең һумғаса штраф ҡаралған. Административ комиссия уның күләмен үҙе билдәләй. Төҙөлөш компаниялары етәкселеге күп осраҡта үҙҙәрен аҡлап, был талаптар хаҡында белмәнек тип бара. Икенселәр тирә-яҡты тәртипкә килтереү өсөн аҡса юҡлыҡҡа һылтана».