Ҡартатаһы һәм ҡаһарман ауылдаштары рухына арнала » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Рубрикалар » Бөйөк Еңеүгә 71 йыл » Ҡартатаһы һәм ҡаһарман ауылдаштары рухына арнала\nҠартатаһы һәм ҡаһарман ауылдаштары рухына арнала\nБөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына ҡарата Баймаҡ районының Йәнйегет ауылында бик үҙенсәлекле акция үткәрелгән. Ауылға ингән ерҙәге боролошта артиллерия орудиеһы урынлаштырылды.\nҺәйкәлде ҡороу, уны урынлаштырыу менән Йәнйегет ауылында тыуып үҫкән Фаил Әбүбәкиров етәкселек итә. Уға ауылдаштары – иретеп йәбештереүсе Фирғәт Әминев, Нәзир Мәхийәнов һәм Наил Рафиҡов ярҙам итә.\nФаил Илгиз улы әйтеүенсә, проект Бөйөк Ватан hуғышында һәләк булған ауылдаштарына һәм ҡартатаһы – 112-се Башҡорт атлы дивизияһының танкка ҡаршы 45 миллиметрлы орудие расчеты командиры Әхмәт Мәхмүт улы Әбүбәкировтың яҡты иҫтәлегенә бағышлана. Яугирҙың һуңғы төйәге Украинала – ул Дебальцево янындағы Петровское ауылында һәләк булған.\nҺәйкәл ошо арала эшләнеп бөтәсәк. Орудиены постаментҡа ҡышҡыһын кран ярҙамында күтәргәндәр. Уның ике яғындағы блоктарға байраҡтар ҡуйыласаҡ, Йәнйегет ҡаһармандарының исемдәре яҙылған таҡтаташ та урын аласаҡ.\nӘйтергә кәрәк, орудие заманында был төбәктә төҙөлөргә тейеш тимер күпер таяуының тимер-бетон плитаһына ҡуйылған. Хәйбулла районындағы карьер-рудниктарҙан табылған мәғдән поезда Сибай тау-байыҡтырыу комбинатына оҙатылырға тейеш булған. Ләкин Советтар Союзы юҡҡа сыҡҡас, ниәт тормошҡа ашырылмаған. Тимер-бетон ҡулса, блок-плиталарҙы Йәнйегет, Татлыбай ауылдары янында һаман да осратырға мөмкин.\nСығыу ваҡыты 28-03-2015, 10:40 | Ҡаранылар: 760\nЙәнйегет погрансылары үҙ-үҙҙәрен данланы\nЙәнйегет ауылында мәсет\nҺуғыш һәм тыл ҡаһармандарына арнала


Өфө ҡалаһында йәшәүсе Виктория Попковаға ярҙам кәрәк! - Bash.News\nӨфө ҡалаһында йәшәүсе Виктория Попковаға ярҙам кәрәк! https://bash.news/news/77641_f_alaynda_jshse_viktoriya_popkovaa_yaram_krk\n31 июл 2018, 00:17\nМарт айында уға киҫкен миелоид лейкозы диагнозы ҡуйыла. Өс тапҡыр химия терапияһы үтә. Виктория Попкованы Израиль клиникаһы табиптары дауаларға әҙер. Ҡыҙҙы аяҡҡа баҫтырыуға ҙур күләмдә аҡса талап ителә.\nВиктория Попковаға табиптар палатанан сығырға рөхсәт итмәй. Шуға ла ул әсәһенә хәлен телефон аша ғына һөйләй. Ул үҙен насар тоя. Ә ярты йыл элек көтмәгәндә ауыр сиргә тарый. Ҡыҙ башта башҡа тиҫтерҙәре кеүек әүҙем социаль тормош алып барған, лекцияларға йөрөгән. Әммә йыш һыуыҡ тейҙереп ауырыған, быуындары һәм тубыҡтары һыҙлауға зарланған. Тәүге анализларҙы 13 дауаханала тапшыралар. Терапевт лекйкоциттарҙың саманан тыш юғары булыуына иғтибар итә һәм гематологҡа консультацияға ебәрә. Пункция эшләгәндән һуң, киҫкен миелоид лейкозы диагнозы ҡуйыла.\nЕлена Попкова,Виктория Попкованың әсәһе: «Израиль клиникаһына эләгеү өсөн беҙгә 6 миллион ярым һум аҡса күсерергә кәрәк. Әлеге ваҡытта был сумманы йыйырға тырышабыҙ. Фатирҙы һаттыҡ, инстаграмм һәм башҡа социаль селтәрҙәргә иғландар урынаштырҙыҡ. Халыҡ ярҙам ҡулы һуҙа.»\nВиктория Попкованың әсәһе ҡыҙын аяҡҡа баҫтырыу өсөн төрлө клиникаларға мөрәжәғәт итә. Әлеге ваҡытта ҡыҙына түләүле медицина ярҙамын күрһәтеү өсөн фатирын һатҡан, еңел автомобилен дә һатыуға ҡуйырға йыйына. Шулай ҙа ҡыҙын Израилдә дауалау өсөн яңғыҙының ғына хәленән килмәй.\nЕлена Попкова, Виктория Попкованың әсәһе: «Рәсәй институттары беҙгә ярҙам итә алмай. Израилдә дауаланыу өсөн 22 миллион һум тирәһе аҡса кәрәк буласаҡ.»\nБашҡортостан һаулыҡ һаҡлау министрлығында Виктория Попкованы Дмитрий Рогачев институтына ебәрергә вәғәҙәләгәндәр, унда баланы аяҡҡа баҫтырыу икеле булған хәлдә берҙән-бер юл 22 миллион һумлыҡ сығым талап иткән Израиль клиникаһына ғына өмөтләнергә ҡала. Һеҙ экранда күргән иҫәпкә Виктория Попкованы һауыҡтырыуға аҡса күсерә алаһығыҙ. Мәрхәмәтле булайыҡ!


Башҡортостан үҫешенә тос өлөш индергән кешеләр | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n02 августа 2019 — 18:22 ГТРК «Башкортостан»\nРеспублика етәксеһе Радий Хәбиров бер төркөм хеҙмәт алдынғыларына дәүләт наградалары тапшырҙы. Улар араһында һаулыҡ һаҡлау, төҙөлөш, иҡтисад, мәҙәниәт, сәнғәт, спорт һәм матбуғат өлкәһендә намыҫлы эшләгән 64 һөнәри оҫтаһы бар.\nЗа кадром. “Алдындағы фиҙәҡәр хеҙмәте өсөн” ордены менән 2 кеше бүләкләнде. Салауат Юлаев орденын йөрөтөүселәр иһә тағы етәүгә артты. Халыҡтар араһында дуҫлыҡ һәм хеҙмәттәшлекте нығытыуға ҙур өлөш индергәне һәм республиканың иҡтисадын үҫтереүҙәге ҡаҙаныштары, дәүләт төҙөлөшөндә күрһәткән хеҙмәттәре өсөн “Халыҡтар дуҫлығы” ордены 4 кешегә тапшырылды. Салауат ҡалаһынан Рәфит Вәлиевҡа Рәсәйҙең атҡаҙанған физик культура хеҙмәткәре исеме бирелде, ул иһә үҙ сиратында Радий Хәбировҡа Сочи ҡалаһының олимпиада факеленың моделын бүләк итте. Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың почет грамоталары, республика башлығының рәхмәт хаттары, атҡаҙанған хеҙмәткәрҙәр исеменә ғалимдар, табиптар, уҡытыусылар, журналистар, волонтерҙар, йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре лайыҡ булды. Башҡортостандың дәүләт наградаһы — Салауат Юлаев ордены менән Башҡортостан ауыл хужалығы министрлығының бүлек етәксеһе урынбаҫары, хәрби хәрәкәттәр инвалидтарының йәмәғәт ойошмаһы ағзаһы Рафаэль Исхаҡов бүләкләнде. Афған ветераны күптәр өсөн өлгөлө шәхес. Әүҙем спорт менән шөғөллөнеү уға йәшәргә дәрт өҫтәй һәм тағы ла яңы үрҙәр яуларға рухландыра.


Борайҙа таланттар балҡыны\nСмотр-конкурс яңы таланттар асты\nБорайҙа хеҙмәт коллективтарының «Таланттар балҡышы» үҙешсән сәнғәт смотр-конкурсының гала-концерты үтте. Смотр-конкурс ойошмалар, предприятиелар, учреждениелар араһында мәҙәни һәм эшлекле элемтәләрҙе тергеҙеү маҡсатында ойошторолдо. Быйыл ул икенселәйгә үтте һәм Рәсәйҙә — Ирекмән, Башҡортостанда Ғаилә йылына арналды. Ҡатнашыусылар күп булғанлыҡтан, сара ике көнгә бүленде.\nГала-концертта район үҙәге учреждениелары, ойошмалары һәм предприятиеларының ижади коллективтары сығыш яһаны. Һөҙөмтәлә 1-се мәктәп һәм Эске эштәр бүлегенә I урын бирелде. Иң юғары бүләк — Гран-приға Балалар ижады йорто коллективы лайыҡ булды. «Иң яҡшы ир-егет тауышы» номинацияһында — Рөстәм Солтанов (Эске эштәр бүлеге), «Иң яҡшы ҡатын-ҡыҙ тауышы» номинацияһында район дауаханаһынан Сулпан Шафиҡова еңде. Фаягөл Таһирова («Росгосстрах») «Смотр-конкурсты асыу» номинацияһында Диплом менән бүләкләнде. «Иң юғары башҡарыу оҫталығы» өсөн район дауаханаһынан Раушан Исламов билдәләнде.\nМилли үҙенсәлекте, жанрҙар төрлөлөгөн сағылдырған хор, вокаль, фольклор, театр коллективтарының, бейеү, инструменталь ансамблдәренең, оркестрҙарҙың ижади марафоны 19 октябрҙән 29 ноябргә тиклем барҙы. Унда барлығы 26 хеҙмәт коллективы сығыш яһаны. 800 кеше ҡатнашлығындағы 150 концерт номерын 2700-ҙән ашыу тамашасы ҡараны.\nСмотр-конкурс ҡатнашыусылар өсөн дә, район халҡы өсөн дә ысын халыҡ байрамы булды.


Ирҙәр яңғыҙы ҡалырға ярата, үҫмерҙәр - компьютер клубтарында ваҡыт үткәрә\nФотолары гәзит биттәрен һәм урамдарҙағы стендтарҙы биҙәүсе\nкешеләр - улар ҡайҙа юғала "Эшкә тип китте һәм ҡайтманы... ", "Үҙ машинаһында туғандарға юлланды, әммә унда барып етмәг ән...", "Магазинға сығып китте һәм әлегә тиклем уның ҡайҙалы ғын белеүсе юҡ..." Республиканың эске эштәр органдарына көн дә\nуртаса алғанда 13 - 17 ошондайыраҡ йөкмәткеле ғариза килә. "БАШвестъ" гәзите хәбәрсеһенә әйтеүҙәренсә, әлеге ваҡытта республика милицияһы эҙһеҙ юғалған 400 кешене эҙләй. Быйылғы йылдың ун айы эсендә ике мең ярым самаһы кешене эҙләү тураһында иғлан бирелгән.\nПрактика күрһәтеүенсә, иң йыш юғалыусылар - ирҙәр. Ғәҙәт тә улар йә эсергә ярата, тәғәйен йәшәр урыны юҡ, социаль көнкүреше яйға һалынмаған, улар хатта юғалмай ҙа - туғандары н иҫкәртергә онотоп, үҙҙәре, әйтәйек, аҡса эшләү юлын эҙләп сығып китә. Ҡатыны менән талашҡандан һуң ир кеше бер аҙға\nяңғыҙ ҡалырға теләп, туғандарының борсолоуы тураһында уйла п та бирмәйенсе "юҡҡа сыҡҡан" осраҡтар ҙа булғылай.\nИкенсе урында балалар һәм үҫмерҙәр тора. Күпселек осраҡта улар балалар йортонда йәки имен булмаған ғаиләләрҙә тәрбиәләнеүселәр. Был балалар берәҙәк тормошона тартылыусан була һәм уларҙың ата - әсә йортонан йәки дәүләт учреждениеһынан китеүе даими рәүештә ҡабатлана. Нигеҙҙә бер үк кешеләрҙе эҙләргә тура килә. Нормаль ғаиләләрҙәге балаларға килгәндә, башлыса балалар баҡсаһына йөрөү йәшендәге сабыйҙар юғала. Күп осраҡта улар тиҙ арала табыла.\nӘммә быйыл барлыҡ өфөлөләр алты йәшлек Андрюшаны\nэҙләүҙәрен күҙәтте. Ул юғалып дүрт ай үткәндән һуң баланың кәүҙәһе йылғанан табылды - малай боҙ аҫтына китеп һәләк булған. Ә был осраҡ тирәләй ниндәй генә хәбәрҙәр йөрөмәне.\nХалыҡ араһында иң таралған "версия" уның органдарын һатыу өсөн урлағандар тигән хәбәр булды. Башҡорт милицияһының оператив - эҙләү бүлегендә ете йәшлек ҡыҙ менән булған хәлде хәтергә төшөрҙөләр. Уның ата - әсәһе ҡыҙҙары юғалыуы тураһында ғариза менән мөрәжәғәт итә. Икенсе көнө иһә беренсе синыф уҡыусыһы мәктәптә "икеле" алғандан һуң, оялыпмы, ҡурҡыпмы - өйөнә ҡайтмайынса, подъезда ҡуныуы асыҡлана.\n14 - 17 йәшлек үҫмерҙәр йышыраҡ юғала. Һуңғы арала уларҙы компьютер йәки уйын клубтарында табалар. Был йорттарҙың\nкүбеһе тәүлек әйләнәһенә эшләй һәм үҫмерҙәр ҡайһы ваҡытта бында көндәр буйы ғына түгел, аҙналап та йәшәй! Романтик рухтағы тарихтар ҙа булғылай, әлбиттә. Мәҫәлән, Өфөлә 14 йәшлек ҡыҙ юғала. Ата - әсәләре уны эҙләп хәлдән тая, ә\nмилиция ҡыҙҙы имен - һау килеш таба: баҡһаң, ул үҙенең "Ромеоһы" менән Сибайға оләсәһенең хәлен белергә киткән.\nАртабан "сиратта" психик ауырыуҙар, шулай уҡ өлкән йәштәг е, хәтерен юғалтып яфаланыусылар һ. б. килә.\nӘгәр өҫтә һаналған категорияға инмәгән кешеләр юғалһа, милиция беренсе сиратта криминаль йәки бәхетһеҙ осраҡ версияһын тикшерә. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, йыш ҡына был дөрөҫлөккә тап килә. Һуңғы ваҡытта, оператив - эҙләү бүлеге начальнигы Марат Ғиззәтуллин әйтеүенсә, таксистар һәм үҙ машинаһында пассажирҙар ташыусыларҙың юғалыуы үҙе бер бәләгә әйләнгән. Ғәҙәттә енәйәтселәрҙең күҙе автомобилгә йәк и аҡсаға төшә. Башта улар пассажир ҡиәфәтендә машинаға ултыр а, һуңынан кеше булмаған урында водителдән "ҡотола" (ҡыҙғанысҡа ҡаршы, йыш ҡына мәңгелеккә) һәм автомобилде ҡыуып алып китә.\nӘйткәндәй, машиналы кеше юғалһа, уны шунда уҡ федераль\nэҙләүгә иғлан итәләр. Балиғ булмағандар менән дә шундай уҡ\nхәл. Ҡалғандары башта урындағы эҙләү органдарында иҫәптә тора.\nТәртип һаҡсыларының тағы бер баш ауырыуы - йәш ҡатындар. Әммә сексуаль хеҙмәтләндереү өсөн ҡыҙҙарҙы көсләп мәжбүр\nитеүҙәре тураһында раҫланған факттар юҡ, тип белдерҙеләр милицияла.\nКүптән түгел милицияға бер әрмән ҡатыны мөрәжәғәт итеп, ҡыҙының юғалыуы хаҡында белдергән. Һуңыраҡ ҡыҙҙы милли\nйола буйынса кейәүе урлауы асыҡлана. Әсәһе күҙ йәштәрен түккәндә, ҡыҙ һөйгәне менән һин дә мин йәшәп ятҡан.\n- Ҡыҙҙар аҡса эшләргә юлланһа ла, үҙ теләктәре буйынса. Ғәҙәттә Төркиәне, Египетты һайлайҙар, һуңынан туғандары уларҙың юҡҡа сығыуын белдереп ғаризалар яҙа, - тип һөйләй Марат Ғиззәтуллин. - Беҙ уларҙы эҙләйбеҙ, табабыҙ, ә ҡыҙҙарҙ ың ҡайтырға теләмәгәндәре лә булғылай.\nМаньяктарға килгәндә, бөгөнгө көндә республикала улар юҡ, тип ышандырҙылар беҙҙе (күҙ теймәһен). Һуңғы йылдарҙа кеше урлау осраҡтары ла булғаны юҡ икән. Бына законһыҙ рәүештә иркенән мәхрүм итеү осрағы булған: криминаль элементтар үҙ - ара мөнәсәбәттәрен асыҡлаған. Ә инде аҡса талау маҡсаты менән законһыҙ рәүештә иректән мәхрүм итеү осрағы була ҡалһа , эшкә шунда уҡ ойошҡан енәйәтселеккә ҡаршы көрәшеүселәр\nҺәм, ниһайәт, милиция тарафынан эҙләнеүселәрҙең айырым категорияһы - йәшеренеп ятыусы енәйәтселәр. Быйыл ундайҙарҙың һаны өс мең ярым булған. Әлеге ваҡытта 800 - гә яҡыны иректә ҡала.\nКешенең юғалыуы тураһында ғаризаны ниндәйҙер насар хәл булыуы мөмкинлеген тойомлау менән яҙа алаһығыҙ. Мәҫәлән, ирегеҙ бер ваҡытта ла төнгә ҡалмай торғайны, ә бер көн килеп эштән ҡайтманы, кеҫә телефоны ла яуап бирмәй. Һеҙҙең\nғаризаны ҡабул итергә тейештәр. Эҙләүгә ҡасан тотонасаҡтары\nинде икенсе һорау. Оператиив - эҙләү бүлегендә әйтеүҙәренсә милициянан барлыҡ ғариза һәм материалдар прокуратураға йүнәлтелә, ун тәүлек дауамында уларға юридик баһа бирелә. Кешенең юғалыу факты буйынса йә енәйәт эше ҡуҙғатыла, йәки инде ҡуҙғатылмай.\n- Әммә был кешене эҙләмәйәсәктәр тигәнде аңлатмай, - ти Марат Ғиззәтуллин.\nБеренсе сиратта, тәртип һаҡсылары барлыҡ айнытҡыстарға,\nдауаханаларға, милиция бүлектәренә, мәйетханаларға шылтыратып белешә, шулай уҡ Өфө Эске эштәр идаралығының бәхетһеҙ осраҡтар бюроһына мөрәжәғәт итә. Был бюрола юл - транспорт авариялары, янғын, башҡа төрлө бәхетһеҙ осраҡтарҙың билдәһеҙ ҡорбандары тураһында мәғлүмәт йыйыла. Ә йткәндәй, тәүлек әйләнәһенә эшләүсе был бюро хеҙмәтләндереүе менән һәр кем файҙалана ала.\nАртабан милиция арсеналында - киң мәғлүмәт сараларына иғландар биреү.\n- Уның буйынса шылтыратыуҙар күп була, һәм береһе лә иғтибарһыҙ ҡалмай, - ти Марат Ғиззәтуллин.\nҠайһы ваҡыт экстрасенстарҙың ярҙамына ла мөрәжәғәт итергә\nтура килә, тип таный әңгәмәсем - улар ҡайһы ваҡыт дөрөҫ эҙ\nалырға ярҙам итә.\nЗакон буйынса хәбәрһеҙ юғалған кеше биш йыл дауамында эҙләүҙә тип һанала. Был ваҡыт эсендә табылмаһа инде, уның вафат булыуы таныла.\n- Хәбәрһеҙ юғалғандарҙы эҙләү проблемаһы беҙҙә һәр саҡ айырым контролдә тотола, - ти Марат Ғиззәтуллин. - Бөгөнгө\nкөнгә был йәһәттән хәл тотороҡло, илдең башҡа төбәктәре фонында бер ҙә насар күренмәйбеҙ.


Административ үҙәк — Башҡорт Википедияһы\nАдминистратив үҙәк — беренсе, икенсе йә өсөнсө кимәл административ берәмектең (өлкә, край, автономиялы республика, провинция, штат, департамент һәм башҡалар) рәсми төп ҡалаһы. Административ үҙәктә, ҡағиҙә булараҡ, дәүләт власы һәм урындағы үҙидаралыҡ органдары урынлаша:\nтерритория башлығының (губернатор, префект, башлыҡ) резиденцияһы;\nтерриториаль закондар сығарыу органы (урындағы парламент);\nтәғәйен дәүләт министрлыҡтары һәм ведомстволары подразделениеларының идаралыҡтары начальниктары.\nАдминистратив үҙәктең уны башҡа тораҡ пункттар менән бәйләгән инфраструктураһы, идаралыҡ функцияларын башҡарыу өсөн етерлек иҡтисади, мәҙәни һәм кадрҙар потенциалы була. Шунлыҡтан күп илдәрҙә ғәҙәттә төбәктәге иң эре ҡалалар административ үҙәк булып тора. Шул уҡ ваҡытта административ үҙәктең был административ-территориаль берәмеккә инмәүе лә ихтимал. Мәҫәлән, Мәскәү, Санкт-Петербург, Киев һәм Минск улар төп ҡалаһы булған өлкәләргә ҡарамай, ҡала округтары хасил иткән Ырымбур һәм Новосибирск шул исемдәге райондарға инмәй.\nБойондороҡһоҙ суверен дәүләттең рәсми төп ҡалаһы баш ҡала тип атала.\nРәсәй Федерацияһында [үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nРәсәйҙең федератив ҡоролошо уны бер нисә федераль округҡа бүлә. Һәр округтың административ үҙәге («баш ҡалаһы») бар, унда федераль власть органдары, судтар, иҡтисад һәм сәнәғәт үҙәктәре тупланған. Һәр административ үҙәктә Рәсәй Президентының ошо федераль округтағы тулы хоҡуҡлы вәкиллеге бар. Властың бындай үҙәкләштерелгәнлеге округ «баш ҡалаһын» бүтән ҡалаларҙан айырып тора. Күпселек осраҡта административ үҙәктәр — айырыуса үҫешкән социаль-иҡтисади инфраструктуралы халҡы миллиондан ашыу булған ҡалалар:\nСанкт-Петербург — Төньяҡ-Көнбайыш федераль округтың административ үҙәге;\nНовосибирск — Себер федераль округының административ үҙәге;\nЕкатеринбург — Урал федераль округының административ үҙәге;\nТүбәнге Новгород — Волга буйы федераль округының административ үҙәге;\nДондағы Ростов — Көньяҡ федераль округтың административ үҙәге;\nПятигорск — Төньяҡ Кавказ федераль округының административ үҙәге.\nРәсәй Федерацияһында «Рәсәй Федерацияһында урындағы үҙидаралыҡты ойоштороуҙың дөйөм принциптары тураһында»ғы федераль закондың "Төп терминдар һәм төшөнсәләр" тигән 2-се статьяһында уға ошондай билдәләмә бирелә:\n«Ауыл биләмәһенең, муниципаль райондың, ҡала округының административ үҙәге — урындағы традицияларҙы һәм электән килгән социаль инфраструктураны иҫәпкә алып билдәләнгән һәм Рәсәй Федерацияһы субъекты законына ярашлы тейешле муниципаль берәмектең вәкәләтле органы урынлашҡан тораҡ пункт».\nРәсәй Федерацияһы субъекттарының административ үҙәге булараҡ ҡалаларҙың статусы урындағы ҡануниәт менән билдәләнә.\nМәскәү һәм Ленинград өлкәләренең административ үҙәге билдәләнмәгән, әммә ғәмәлдә Мәскәү һәм Санкт-Петербург административ үҙәк һанала, шул уҡ ваҡытта был ике ҡала РФ-тың айырым субъекттары ла булып тора.\nСССР-ҙа[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nРайон үҙәге — райондың үҙәге (райондың административ үҙәге)\nАдминистратив үҙәк — өлкәнең, автономиялы өлкәнең, автономиялы округтың йәки крайҙың үҙәге.\nТарихи сәбәптәр буйынса СССР-ҙа бөтә союздаш республикаларҙың административ үҙәктәре һәм РСФСР, ГССР, ҮзССР-ҙың автономиялы республикаларының административ үҙәктәре, был бик үк дөрөҫ булмаһа ла, «баш ҡала» тип йөрөтөлә.\n↑ Правовой статус города — административного центра субъекта Российской Федерации 2009 йылдың 2 май көнөндә архивланған.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Административ_үҙәк&oldid=861014 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 13:00 18 ғинуар 2019 үҙгәртелгән.


Башҡортостанда 47,6 гектар урман янғындан зыян күргән // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда 47,6 гектар урман янғындан зыян күргән\n17:10, 17 июня 2013 Йәмғиәт\nҺуңғы өс көн эсендә, 14-16 июндә, Башҡортостанда ете урман янғыны теркәлгән, уларҙың дөйөм майҙаны 8,6 гектар тәшкил иткән.\nБР Урман хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәте етәксеһе Айбулат Ғәйнуллин хәбәр итеүенсә, дүрт ғәҙәттән тыш хәл Бөрйән урман хужалығында теркәлгән, уларҙан 8,1 гектар майҙан зыян күргән. Әүжән, Дүртөйлө һәм Туймазы урман хужалыҡтарында берәр янғын сыҡҡан.\n— Бөгөнгө көнгә ете янғындың бишәүһе һүндерелгән. Әүжән һәм Бөрйән урман хужалыҡтарындағы янғындар таралыуҙан туҡтатылған, — тип хәбәр итте Айбулат Ғәйнуллин. – Әүжән урман хужалығында сыҡҡан утты һүндереү өсөн хужалыҡ белгестәре, «Әүжән урманы», «Бөрйән урманы» дәүләт унитар предприятиелары, шулай уҡ Башҡортостандың Урман янғындарын иҫкәртеү һәм һүндереү үҙәге хеҙмәткәрҙәре йәлеп ителгән.\n2013 йылдың янғын хәүефе миҙгеле башланғандан алып республиканың урман фондында 17 янғын теркәлгән. Уларҙан зыян күргән майҙан бөгөнгө көнгә 47,6 гектар тәшкил итә.\n10 июндән республиканың урман фонды биләмәһендә айырым янғынға ҡаршы режим индерелде.\nБР Урман хужалығы министрлығының диспетчер идараһы пункты тәүлек әйләнәһенә эшләй. Урман һағының «тура линия»һы телефоны: 8(347)262-40-39 йәки 8-800-100-94-00 (бөтә телефондарҙан да шылтыратыу бушлай).


Эшләмәй аҡса алырға теләүселәр күпме\nпәнҗешәмбе, 23 ноябрь 2017, Казан вакыты 02:59\nЭшһеҙҙәргә пособие күләмен арттырыуҙы ҡайһы бер аналитиктар ҡаш биҙәйем тип күҙ сығарған тигән мәҡәлгә оҡшата.\nПособиены арттырыу эшһеҙҙәр һаны артыуға килтергән. Баҡтиһәң, элек иҫәпкә тормағандар ҙа хәҙер эшһеҙ икәнен рәсми теркәй башлаған. Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы мәғлүмәттәренән күренеүенсә, 2008-се йыл аҙағында республикала 26 мең эшһеҙ рәсми иҫәптә торһа, пособие артыу менән улар бер-ике айҙа 37 меңгә еткән. Йәғни эшһеҙҙәрҙең күбәйеүен хеҙмәт баҙарындағы хәлдәр менән бәйләргә ярамай. Мәҫәлән, әле байтаҡ ширҡәттәр хеҙмәткәрҙәр йыя. Әйтәйек Нефтекама милицияһында 26 эш урыны бар.\nМәғлүмәт өсөн. 2009-сы йылдың 1 се ғинуарынан эшһеҙлек буйынса пособие күләме 4 мең 900 һумға тиклем арттырылды. Республикала Урал коэффициентиы менән бергә ул 5 мең 635 һумға барып баҫа.\nШул уҡ ваҡытта ҡайһыбер сығанаҡтар хәбәр итеүенсә, республикала эш урындары тәҡдим иткән ширҡәттәр һаны кәмей бара. Өфөлә һәр кесаҙна вакансиялар йәрминкәһе үтә. Был юлы унда бары 9 эш биреүсе генә ҡатнашты.\nБыйыл республикала Агроснәғәт комплексын кадрҙар тәьмин итеүҙә яңырыштар бар. Әлеге ваҡытта Башҡортостан парламентында юғары уҡыу йорттарын тамамлаған йәш белгестәрҙе эшкә урынлаштырыу буйынса ҡанун проекты ҡарала. Унда вуз бөткән студенттарға 100 мең һумлыҡ ярҙам аҡсаһы һәм ауыл хужалығында билдәле бер ваҡытҡа тиклем эшләгәне өсөн ҡаҙна иҫәбенән 5 меңдән 10 меңгә тиклем эш хаҡы түләү нығытыла.\nАуыл хужалығына белгестәр йәлеп итеүҙең бындай ысулы әлбиттә йәш кеше өсөн отошло күренә. Шулай ҙа йәштәр араһында әйт ауылым, ҡайҙа һуң моң тип Өфө урамында йырлап йөрөүҙе хуп күрәләр.


Пластик шешәләр менән һаҡ булығыҙ! Зыянлы… » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек» | Официальный сайт газеты Йэшлек\nГазета "Йәшлек" » Һаулыҡ һаҡлау » Пластик шешәләр менән һаҡ булығыҙ! Зыянлы…\n26.08.2019 Пластик шешәләр менән һаҡ булығыҙ! Зыянлы…\nПластик һауыттар тормошобоҙҙа ҙур урын биләй. Һыу шешәләре, быяла банка урынына ла шулар ҡулланыла, бөтә аҙыҡ-түлек тиерлек шул пластик һауыттар менән сығарыла. Хәҙер быяла шешәне бик һирәк файҙаланабыҙ. 1,5 литрлыҡ һыу һауыттарына нимә генә ҡоймайҙар: һөт тә, ҡайнатма ла, хатта эҫе сәй ҙә… Күптәребеҙ уларҙың сәләмәтлек өсөн бигүк файҙалы булмағанын аңлай ҙа бит. Әммә шул һауыттарҙан ҡотола алмайбыҙ. Бөтә донъяны баҫып алып бара. Һәр пластик та төрлө кимәлдә химикаттар бүлеп сығара.\nҒәҙәттә, шешәләрҙең этикеткаһында уларҙың ниндәй пластиктан эшләнеүе күрһәтелгән була. Шуға иғтибар итергә кәрәк.\nРЕТ йәки РЕТЕ (инглиз телендә)\nБер тапҡыр ғына ҡулланырға яраҡлы шешәләр. Ҡабат-ҡабат файҙаланғанда, эсендәге шыйыҡлыҡҡа кешенең гормональ балансына йоғонто яһаусы ауыр металдар һәм матдәләр бүлеп сығарыуы ихтимал.\nПЭТ – донъяла иң йыш ҡулланылыусы пластмасса. Уның бер тапҡыр ғына ҡулланыуға тәғәйенләнеүен оноторға ярамай! Әгәр ҙә уға яңынан һыу ҡойғанда, организмға әллә күпме бактерия эләгеүе ихтимал.\nHDP йәки HDPE\nБик яҡшы пластик. Бер ниндәй ҙә зарарлы матдәләр бүлеп сығармай, тип әйтергә мөмкин. Белгестәр тап шундай һауыттағы һыуҙы ғына һатып алырға кәңәш итә. Хәүефһеҙ ҙә, экологик яҡтан да зарарһыҙ, уны тулыһынса яңынан эшкәртеп була. Пластиктың был төрө ҡатыраҡ һәм уны күберәк һөт, кер йыуыу сараларын һаҡлау өсөн ҡапсыҡтар, уйынсыҡтар, һауыт-һаба эшләү өсөн ҡулланалар.\nБыл материалдан әҙерләнгән һауыттар кешенең гормональ балансына кире йоғонто яһаусы ике төр хәүефле химикат бүлеп сығара. Йомшаҡ һәм һығылмалы пластиктан әҙерләнгән һауытта, ғәҙәттә, көнбағыш майы һәм балалар уйынсыҡтары һаҡлана. Күп кенә ҡулланыу тауарын шундай ҡаптарға тултыралар. Унан сантехника өсөн торбалар һәм деталдәр әҙерләйҙәр. PVC-тың башҡаларға ҡарағанда ҡояш нурына һәм көн торошона һиҙгерлеге юҡ. Унан йыш ҡына тәҙрә рамдары, баҡсаға һыу һибергә шлангтар әҙерләйҙәр. Шуға ҡарамаҫтан, эксперттар яҡшыраҡ вариант булғанда уны һатып алыуҙан тыйылырға кәңәш итә.\nБыл пластик шешәләр һәм пакеттар етештереүҙә ҡулланыла. Унда һаҡланған һыуға химик матдәләр бүленеп сыҡмай. Йәғни эсендә һыу булғанда ғына хәүефһеҙ! Ә бына аҙыҡ-түлек магазинында бындай пакеттарҙы һатып алырға кәрәкмәй, сөнки аҙыҡ-түлек менән бергә йөрәк өсөн бик тә хәүефле химикаттар ҙа һатып алыуығыҙ бар.\nБыл пластик аҡ төҫтә йә үтә күренмәле була. Унан сироптар һәм йогурт өсөн ҡаптар әҙерләйҙәр. Полипропилен эҫегә бирешеп бармаусанлығы өсөн яҡшы баһалана. Ҡояшта йылынһа ла иремәй. Сәләмәтлек өсөн сағыштырмаса хәүефһеҙ.\nҠәһүә стакандарын етештереүҙә файҙаланыла. Әммә йылынғанда хәүефле химик берләшмәләр бүлеп сығара.\nПолистирол арзан, еңел һәм пластиктың ныҡ ҡына төрө. Шуға ҡарамаҫтан, ул эҫе аҙыҡты һәм эсемлектәрҙе һаҡлау өсөн тәғәйенләнмәгән.\nИкенсе төрлө әйткәндә, махсус билдәләре булмаған пластмасcа. Пластиктың иң хәүефле төрө. Һыу шешәләре һәм аҙыҡ-түлек контейнерҙары етештереүҙә ҡулланыла. Поликарбонаттан етештерелгән һауытта аҙыҡ-түлекте йә һыуҙы һаҡлау ҡәтғи рәүештә тыйыла. Бисфенол – А – эндокрин системаһын юҡҡа сығарыусы билдәле матдә. Ул эстроген гормондарын етештереүҙе тотҡарлай.


Башҡортостанда тәүлек эсендә коронавирус йоҡтороуҙың 31 осрағы асыҡланған // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n16:34, 17 сентября 2020 Йәмғиәт\nҺуңғы тәүлектә Башҡортостанда коронавирус йоҡтороуҙың 31 осрағы теркәлгән, тип хәбәр иттеләр республика Һаулыҡ һаҡлау министрлығынан.\nПандемия башланғандан алып төбәктә бөтәһе 8 317 сирле асыҡланған.\nХәҙер яңы коронавирус инфекцияһын йоҡторған 31 пациент стационарҙа дауалана, уларҙың берәүһе – ауыр хәлдә. Ә 477 кеше амбулатор шарттарҙа дауалана.\n«Тәүлек эсендә 28 пациент һауыҡҡан, пандемия башланғандан алып йәмғеһе 7 777 кеше дауахананан сығарылған, — тип белдерҙеләр ведомствола. — COVID-19-ҙан вафат булыуҙың яңы осраҡтары теркәлмәгән. Мәрхүмдәр һаны элеккесә 32 кеше тәшкил итә».\nҺуңғы тәүлектә 91 кешегә дауахананан тыш пневмония диагнозы ҡуйылған, 78 пациент һауығып сыҡҡан.


Өфөлә йәш эшҡыуарҙарҙың төбәк конкурсына йомғаҡ яһалды\n30 ноябрҙә «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» конкурсантам Башҡортостан данын өмөтлө йәштәр яҡлаясаҡ. Төбәк конкурсында 30 йәшкә тиклемге 203 эшҡыуар көс һынашҡан. Улар араһынан 54 -е төбәк этабына үткән. 15 проект араһынан биш номинация буйынса биш конкурсант һайлап алынды. Улар араһында социаль эшҡыуарлыҡ, йыл эш биреүсеһе, йыл етештереүсеһе, Йыл асышы һәм шәхси өлөш индереүселәр билдәләнде. Төбәк еңеүселәренә Йәштәр сәйәсәте һәм һәм спорт министрлығының махсус дипломдары һәм бүләктәре тапшырылды.\nЭшҡыуарлыҡ өлкәһендә уңыш ҡаҙаныусы Айҙар Рамаҙанов,Татияна Рябова, Антонина Петренко, Виталий Шведов һәм Дамир Ғәлиуллиндар теүәл ике аҙнанан Мәскәүҙә үтәсәк «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» конкурсында үҙ проекттарын яҡлаясаҡ. «Һин –эшҡыуар» федераль прораммаһы сиктәрендә үткәрелгән конкурста ҡатнашыусы йәштәр киләсәктә бөгөн яулаған еңеүҙәрҙән тағы ла һөҙөмтәлерәк итеү маҡсаты ҡуя.\nДамир Ғәлиуллин, «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» төбәк конкурсы еңеүсеһе /Нефтекама ҡалаһы/: «Рәсәй конкурсында ҡатнашыу бик яуаплы. Йәштәр араһында был ярышты ойоштороусыларға рәхмәт. Ил күләмендәге конкурста ла һынатмаҫбыҙ һәм республикаға артабан да файҙа килтерербеҙ тип уйлайым».


ГӘЛСӘР ТАУЫШЫ МЕНӘН ТАҢ ҠАЛДЫРА\nОпера сәнғәтендә Диләфрүз исемле тағы бер йәш йондоҙ ҡалҡып килә. Һәм был йондоҙҙоң яҡташыбыҙ булыуына һѳйѳнәбеҙ. Диләфрүз Сабитова—Сибай ҡыҙы. Әлеге ваҡытта ул Мәскәү ҡалаһында йәшәй. Шундай мѳләйем, гүзәл башҡорт ҡыҙы Рәсәй сәхнәләрен генә түгел, Европа сәхнәләрен дә яулай. Сибай дәүләт филармонияһының 20-се ижад миҙгелен асҡан кѳндѳ гәлсәр тауышлы Диләфрүздең сығышы сибайҙар күңеленә лә хуш килде. Ә беҙ иһә яҡташыбыҙ менән яҡындан танышыу маҡсатында уның янына ашыҡтыҡ. Диләфрүздең ҙур ҡалалағы тормошо һәм сәнғәт ѳлкәһендәге уңыштары менән ҡыҙыҡһындыҡ.\n—Диләфрүз, сәнғәткә юлды нисек башланың?\n—Алты йыл Сибай музыка мәктәбендә Гѳлнара Вәкил ҡыҙы Кѳҫәпҡоловала флейта класында шѳғѳлләндем. 1995 йылда Заһир Исмәғилев исемендәге республика конкурсында лауреат булдым. Ҡаланың 7-се мәктәбендә 9-сы класты тамамлағас, Ѳфѳ сәнғәт училищеһына барырға ниәтләнем. Был ҡарарымды ата-әсәйем дә хупланы. Унда хор-дирижерлыҡ бүлегендә талантлы педагог Н.Ю.Йосоповала сәнғәт серҙәрен тәрәндән үҙләштерҙем. Студент саҡта уҡ Ѳфѳ дәүләт опера һәм балет театрында эшләнем, хорҙа йырланым.\n—Тимәк, опера театры һиңә оло сәхнәгә юл асҡан…\n—Ысынлап та шулай. Уҡыу менән генә күп нәмәне яулап булмай. Беҙҙең курста уҡыусы егет-ҡыҙҙар тап ошо театрҙа ҡанат нығытты ла инде. Күптәребеҙ театр сәхнәләрендә үҙ урынын таба алды. Шулай ҙа мин училищены тамамлағас, театрҙа ҡалырға ашыҡманым. Сибайға ҡайтып, 6-сы мәктәптә бер йыл музыка уҡытыусыһы булып эшләнем. Һарытау дәүләт консерваторияһының вокал кафедраһына уҡырға индем. Унда уҡыған йылдарымда ла Һарытау опера һәм балет театрында эшләнем. 21 йәшемдә яңғыҙ йырлай башланым.\n—Диләфрүз, ә Мәскәүҙе яулауың нисегерәк булды һуң?\n—Консерваторияны тамамлағас, бары тик Мәскәү тураһында уйланым. Сѳнки остазым—доцент Н.Б.Белосточная миңә ҙур ѳмѳттәр бағланы. Тәүге йылда бик ҡыйын булды. Бер йыл эшем булманы. Шулай ҙа үҙ аллы шѳғѳлләндем. Был йәһәттән Һарытауҙан күсеп килгән таныш педагог М.В.Ханецкая ярҙам итте. Мәскәүҙе икәүләп яуланыҡ тиергә була. Тағы ла уҡырға кәрәклекте аңланым һәм Галина Вишневская исемендәге йыр үҙәгендә йыр башҡарыу оҫталығымды камиллаштырҙым. Шундай бѳйѳк йырсыла бер йыл ғына уҡыу бәхете эләкте. Мәскәүҙәге остазымды һуңғы юлға оҙатҡас, профессор Анатолий Лошакта шѳғѳлләндем. Унда ике йыл уҡығас, опера үҙәге солисткаһы була алдым. Әлеге ваҡытта «Евгений Онегин» операһында Татьяна партияһын башҡарам.\n—Диләфрүз, белеүебеҙсә, тынғыһыҙ тормош алып бараһың, бик күп урындарҙа булғанһың, уңыштарың да етерлек…\n—Әгәр ҙә мин маҡсаттарыма ирешәм, уңыштар яулайым икән, быларҙың барыһы ѳсѳн дә атай-әсәйемә, апайҙарыма рәхмәт! Әсәйем Зәйтүнә Сабитова ҡаланың балалар поликлиникаһында 40 йыл шәфҡәт туташы булып эшләй, һаулыҡ һаҡлау алдынғыһы. Атайым 46 йыл Башҡортостан баҡыр-кѳкѳрт комбинатында эшләне. Ул бик һоҡланғыс, изге күңелле кеше. Беҙгә—ѳс балаға матур тәрбиә бирҙеләр.\nОстаздарымдан уңдым. 2008 йылда Халыҡ-ара дельфия уйындары лауреаты, 2010 йылда Волгоградта үткән «Орфей» конкурсында 1-се премия лауреаты булдым. Дүрт тапҡыр «Алтын битлек» фестивалендә ҡатнаштым. 2013 йылда Польшала халыҡ-ара вокалистар конкурсында ҡатнашып, беренсе дәрәжә дипломға лайыҡ булдым. Германияла гастролдә булдыҡ. Шулай уҡ Рәсәйҙең бик күп ҡалаларында сығыш яһағаным бар.\nОпера йырсыһына талаптар кѳслѳ. Оҫталыҡ дәрестәрендә ҡатнашыу мѳһим. Бѳтә донъя опера примаһы Мирелла Френи, Моцартеум университеты профессоры Зальцбургский, Дрезден театры йырсыһы Элизабет Вильке үткәргән оҫталыҡ дәрестәре миңә профессиональ йәһәттән тағы ла үҫергә ярҙам итте.\n—Сибай филармонияһында, яҡташтарың алдында сығыш яһау ниндәй тәьҫораттар ҡалдырҙы?\n—Мин сығыш яһап ҡына ҡалманым, миҙгел асыу концертының тамашасыһы ла булдым. Бик оҡшаны. Бигерәк тә вокалист ир-егеттәрҙең профессиональ оҫталыҡтарына һоҡландым. «Сибай» ансамбленең бейеүҙәрен бик яратып ҡараным. Сибайҙа мәҙәни тормош гѳрләп тора. Ә мәҙәниәт йәнле булған ерҙә халыҡ та матур йәшәй. Яҡташтарыма изге теләктәр генә теләйем.\n—Диләфрүз, һиңә лә бар яҡташтарың исеменән бары тик матур теләктәр еткерәбеҙ. Яңынан-яңы уңыштар, еңеүҙәр, йондоҙло сәғәттәр, гүзәл йәшлек теләйбеҙ!\nҺүрәттә: Диләфрүз Сабитова әсәһе менән.


«Юлдаш» FM105.5 :: Хәбәрсе яҙмалары\nБаш бит » Архив » Хәбәрсе яҙмалары\nКөрәш майҙанында имгәнгән батырҙар. 08.07.2012\nЕйәнсура районынан Илгиз Ғафаров үҙ ғүмерендәге иң оло көрәш - тулы ҡанлы йәшәү өсөн көрәштә еңеп сығыр, тип ышанабыҙ!\nҺибелгән ынйылар 02.07.2012 |\nБеҙҙекеләр - сит илдә. 03.06.2012\nДонъяла Рәсәй туристары отошлоларҙан һанала. Бүтән ил вәкилдәренә ҡарағанда, улар аҡсаны 3 тапҡыр күберәк сарыф итә, сәйәхәттәргә йөрөй, ҡиммәтле СПА-комплекстарға бара, прокатҡа автомобиль һайлай, курорт биләмәһендәге кибеттәрҙә бик күп тауар һатып ала.\nСит ил, уның кешеләре, тарихы, мәҙәни мираҫы менән танышыу форсаты булыу – яҡшы күренеш. Әммә башҡа дәүләткә ял итергә юлланған ватандаштарыбыҙ тураһында күңелһеҙ хәбәр алыу – насар.\nЕңеүселәр - Көҫәпәй, Ҡырыҙас, Ишбулды. 23.05.2012\nЭскелек проблемаһын хәл итергә ынтылыу, халыҡты сәләмәт тормошҡа әйҙәү маҡсатында республикабыҙҙа «Айыҡ ауыл» конкурсы уҙҙы. Уға Башҡортостандың төрлө төбәктәренән 99 ауыл ҡушылды.\nКонкурсты йомғаҡлау сараһынан репортажды Зөһрә Арсаева әҙерләне.\n"Беҙ үлемдән көслөрәк" 06.05.2012\nИкенсе Бөтә Донья һуғышы йылдарында нацист Германияһы биләмәләрендә, өсөнсө Рейхтың союзник-дәүләттәрендә 14 меңдән ашыу концлагерь эшләй. Фашист башкиҫәрҙәре тотҡондарҙы крематорий мейестәрендә яндыра, газ камераларында тонсоҡтора, аслыҡтан интектерә. Әсирҙәрҙә ҡот осҡос тәжрибәләр уҙғарыла. Концлагерҙарҙа доньяның 30 иленән 20 миллионға яҡын кеше ыҙа сиккән, уларҙың һәр бишенсеһе балалар.\n"Беҙ үлемдән көслөрәк" тапшырыуында Бөйөк Ватан һуғышы ветерандары, фашист концлагерҙары тотҡондары – Вәли Бикташев һәм Жәүит Кузеев иҫтәлектәре яңғырай.\nРеспублика ҡаҙаныштары - илебеҙҙең баш ҡалаһында. 30.04.2012\nМәскәүҙә үткән Башҡортостан көндәренән репортаж.\n"Чернобыль - йөрәк яраһы". 26.04.2012\nБөгөн Чернобыль фажиғәһендә һәләк булыусыларҙы иҫкә алыу көнө.\nҺыу аҫты Флоты, Һыу аҫты кәмәһе, Экипаж, Автономка… Был ябай һүҙҙәр генә түгел, матростар өсөн изге һәм бөйөк төшөнсәләр… 08.04.2012\nҺуңғы һулыштарына тиклем фажиғә эҙемтәләре менән көрәшеп, Ут һәм Һыу стихияһына ҡаршы тора алмай, кәмәләре менән мәңгелеккә океан төбөнә китеүсе диңгеҙселәргә, илебеҙ именлеге өсөн һыу аҫты флотында хеҙмәт итеүҙе һайлаусыларға, офоҡҡа бағып, уларҙы ярҙа көтөүселәргә бағышлана…\n"Мөғжизәгә килә ышанғым". Радиофильм. 18.03.2012\nМәшһүр композитор, Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре Салауат Низаметдиновҡа - 55 йәш! Кисә Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрында уның "Тормош геометрияһы" тип аталған операһы ҡуйылды.\nБатырҙар юлы. 12.02.2012\nДанлыҡлы 112-се Башҡорт атлылар дивизияһы һәм легендар командир Миңлеғәле Шайморатовтың яу юлы.


- 2007 йылда ете процентлы кәртәне үтеп Дәүләт Думаһына инербеҙ һәм үҙ фракциябыҙҙы булдырырбыҙ тип ышанам, - тип белдерҙе "Башинформ" мәғлүмәт агентлығында үткән матбуғат\nконференцияһында "Рәсәй пенсионерҙар партияһының" үҙәк советы рәйесе Игорь Зотов.\nҺаны буйынса илдә икенсе урын биләүсе партия лидеры өс көнлөк сәфәрен Башҡортостан менән танышыуға һәм партия эшмәкәрлегенә арнаны. Кисә Өфөлә үткән Ғәҙеллек көстәре форумын партияның Башҡортостандағы төбәк бүлексәһе ойошторҙо.\n- Форумда беҙҙең адресҡа ярайһы уҡ күп тәнҡит һүҙҙәре яңғыраны, әммә эшлекле конструктив тәҡдимдәр ҙә етерлек булды, - тине Игорь Львович. Форумда ҡатнашыусылар пенсионерҙарҙы социаль яҡлау проблемаларын тикшерҙе, ә\nпартияның бурыстары нәҡ өлкән йәштәге кеше хоҡуҡтарын яҡлауға йүнәлтелгән. Башҡорт "пенсионерҙары" тағы ла республикала хоспистар булдырыу, торлаҡ - коммуналь реформа проблемаларына ҡағылышлы киҫкен һорауҙарҙы күтәреп сыҡты.\n- Пенсион тәьмин ителеш тураһында берҙәм закон мотлаҡ кәрәк, әлбиттә, - тип раҫланы Игорь Зотов һәм РПП ирешергә тейеш булған тағы бер нисә ориентир һәм алымды билдәләне. - Беҙҙең эшмәкәрлек бөгөнгө ҡоролошто кире ҡағыуға түгел, ә дәүләттең закондар сығарыу һәм башҡарма эшмәкәрлегенә етди ү ҙгәрештәр индереүгә йүнәлтелә. Беренсе урынға халыҡтың социаль йәһәттән аҙ яҡланыусы ҡатламы - пенсионерҙар, инвалидтар, һуғыш һәм хеҙмәт ветерандары, хәрби пенсионерҙарҙың мәнфәғәттәрен күҙәтеү ҡуйыла. Беҙҙең барыбыҙҙы ла, шул иҫәптән бөгөнгө йәштәрҙе лә киләсәктә пенсия көтөүен оноторға ярамай.\nПартия яҡлыларҙың күплеге тураһында уның төбәк бүлексәләр е һаны буйынса фекер йөрөтөргә мөмкин, Рәсәй Федерацияһының 82 субъектында 136 мең кеше иҫәптә тора. Пенсионерҙар партияһының төбәк бүлексәһе етәксеһе Александр Сидякин әйтеүенсә, республикала партияға 1200 - ҙән ашыу кеше ингән.\nРәсәй пенсионерҙары партиялары яҡын арала ойошторорға планлаштырған акциялар илдә яуаплы йәмғиәт төҙөү өсөн файҙалы булыуы ихтимал. Миҫал өсөн "Хәрби пенсионерҙар тағы ла сафта" йәки "Ярлылыҡҡа ҡаршы марш" проекттарын ғына алайыҡ. Һәм партияның республикалағы төбәк бүлексәһенә лә был йүнәлештә ҙур роль бирелә. Беҙҙең төбәктең үҙенсәлекле булыуында шик юҡ.\n- Бында һеҙҙең кешеләрҙең күҙҙәре үҙәк Рәсәйҙә йәшәүселәр\nменән сағыштырғанда икенсерәк, шәфҡәтлерәк балҡый, - тип Башҡортостандан алған тәьҫораттары менән уртаҡлашты Игорь


Иглин районында дзюдо буйынса ярыштар үтте\n2001-2009-сы йылдараҙа тыуған спортсылар ҡатнашлығында үткән турнир Бөйөк Еңеүҙең 71 йыллығына арналды. Барлығы 120-нән ашыу спортсы үҙ көсөн һынап ҡараны.\nУлар араһында майҙан хужаларынан тыш, Өфө, Бөрө һәм Нуриман районы вәкилдәре лә бар ине. Йәш спортсыларҙың оҫталығын абруйлы судьялар, шул иҫәптән Элина Мәсәләмова ла баһаланы. Уны Иглин районының ғорурлығы тип әйтергә мөмкин. Әлегә ваҡытта яҡташыбыҙ дзюдо буйынса Рәсәй йыйылма командаһы ағзаһы. Турнирға килгәндә, үҙ ауырлығы үлсәмендә Иглиндан Данил Ғилметдинов еңеү яуланы. Уға быйыл ни бары ете йәш тулған.


Шулай итеп, бер аҙ маҡташып, бер аҙ көлөшкәс, ул «Зәйнәб!» тине лә йылмайҙы. Уның әйтә биреп, көлөп ҡуйыуына мин дә оялып киттем.\n– Нәрҫә әйтергә теләнең? – тиеүемә, көлә-көлә:\n– Хатта ҙур вопрос, – ти ул. – Һин яуап табырһыңмы: ни өсөн беҙ гел бергә йөрөнөк һәм йөрөйбөҙ, бер-беребеҙҙе туғандан артыҡ риғәйә ҡыла, ҡәҙерләйбеҙ, ниңә аҙ ғына осрашмаған бер генә көн дә беҙҙе борсой?\nБыға хәтле күңелдә бер аҙ уянһа ла, телгә алыныр, тип уйланмаған һорауҙың килеп тыуыуы ғәжәберәк тойолдо, ләкин ниңәлер шул уңайһыҙландырҙы. Ул өҫтәп:\n– Йә, Зәйнәб, яуап тап! – тине.\nМин уңайһыҙлыҡтан ҡотолоу өсөн:\n– Ниңә, йәштән бергә өйрәнгәнбеҙ, һаман шул ғәҙәт буйынса йөрөйбөҙ. Күңелдә туғанлыҡ, дуҫлыҡ урынлашып ҡалған. Һине үҙ туғаным кеүек күрәм. Шунан башҡа бер нәрҫә лә юҡ, – тинем. Ул көлдө.\n– Юҡ шул, Зәйнәб! Беҙ тәүҙә балаларса дуҫ инек. Бергә уйнарға, туғандарҙай дуҫ булырға өйрәткәндәр, беҙ туғандар кеүек үҫтек. Һуңғы ваҡыттарҙа, бынан ике йыл элек, ул дуҫлыҡ йәшлек хисенә, йәшерен мөхәббәткә әйләнде. Белһәң ине, Зәйнәб, миңә уны белгертмәй һаҡлау, әүәлгесә ғади иптәшең булып йөрөү шул хәтле ауыр булды, шулай ҙа мин һаҡланым. Шул минуттарҙа һинең артыҡ ғади, балаларса ихлас, үҙгәрмәй ҡалыуың ул ялҡынды йөрәктә генә һаҡлата алды. Мин һинең дә йөрәгеңдә йәшерен ялҡын барлығын, шуға күрә үҙеңде артыҡ ғади, етди тоторға тырышҡаныңды тоя инем. Ысынлап та, ул шулай булды ла. Йәшерен мөхәббәт менән ғазапланыуыбыҙҙы тойоп та, бер-беребеҙгә һиҙҙермәҫкә тырышып, һиҙҙереүҙән ҡурҡып ғазапландыҡ. Инде барыһы үтә, улар ҙа аяҙ көндө йәшенләп яуған ямғыр һымаҡ ашығып, әллә ҡайҙарҙа юғалды... Беҙ ғади туғанлыҡты, дуҫлыҡты һаҡланыҡ... Дөрөҫ, саф тойғо, туғандарса яратышыу беҙҙең дуҫлыҡты һаҡланы. Беҙ хәҙер йәшерен мөхәббәттән яныусы түгел, бәлки, үҙебеҙҙең ныҡлыҡ арҡаһында бер-берен һынаған, холоҡ, фекер килешеүе аша яҡын иптәштәр генә булып ҡалғанбыҙ. Бер-беребеҙгә яҡынбыҙ, шуға күрә һаман бергәбеҙ, – тип һүҙен тамамлауға бөтөн тирә-яҡ тынлыҡҡа сумды.\n– Бәлки, шулайҙыр ҙа!.. Һин әйткән балалыҡ дуҫлығының йәшерен һөйөүгә әүерелеп киткән ваҡыттары ла, бәлки, булғандыр. Ләкин беҙ бит тышҡы ғади мөғәмәләгә, һөйләшеүҙәргә аҙ ғына ла үҙгәреш, аҙ ғына ла икенсе юл менән китеү, икенсе төҫ биреү кеүек нәрҫәләрҙе булдырманыҡ. Йөрәктә булып та, тышҡа сыҡмағанын онотоп, ҡәҙимге күренештә һаҡланған улар. Беҙ – балалыҡ дуҫтар, беҙ – бер-берен артыҡ дәрәжәлә яратҡан ике туған. Шуға күрә элек тә, хәҙер ҙә бергәләп кенә яуап бирәйек тә – ул бөтһөн. Киләсәк, бәлки, беҙҙе мәңгелеккә бергә булмаҫлыҡ хәлгә килтерер. Кем белә, бәлки, мәңгелеккә осрашмаҫлыҡ юлдар беҙҙе айырыр. Тормош бит ул...\nУл минең һүҙгә ҡушылғанлығын белгертер өсөн, һүҙһеҙ генә: «Шулай шул...» – тип ҡуйҙы. Тирә-яҡты ҡаплаған ҡалын тынлыҡ тағы ла ҡалынайған, ҡараңғыланғандай булды...\nБер нисә минут һүҙһеҙ оҙатылды. Баштар түбән эйелгән хәлдә, күп уйҙар ағышы үтте.\n– Бөтөн ерҙә үлек тынлығы. Инде ярты төн үткәндер ҙә, бар кеше рәхәтләнеп йоҡлай торғандыр... – тип әкрен генә үҙ алдына һөйләнгәне мине уятҡандай булды. Ултырған ерҙән һикереп торҙом. Ул да баҫты, һалмаҡ ҡына атлап, тышҡа сыҡтыҡ. Ул:\n– Зәйнәб, бик күп ултырғанбыҙ, ахырыһы. Ҡара әле, беҙҙең былай ултырыуҙан әллә ниндәй насар мәғәнәләр аңлаған, әллә ниндәй уйҙар уйлаған кешеләр ҙа барҙыр. Һәр хәлдә улар егет менән ҡыҙҙың шул тиклем саф күңел менән йөрөй алыуына ышанмаҫ. Ә беҙгә улар уйлағанды уйлау ҙа үлем алдындағылай ауыр нәрҫә. Ә улар уны белмәй...\nБыл ваҡыт беҙ ҡапҡа төбөнә барып еткәйнек инде. Бер нисә минут ҡапҡаға һөйәлеп, тирә-яҡҡа ҡараған хәлдә һүҙһеҙ торғандан һуң:\n– Ярай, хуш! Бар тәбиғәт йоҡлай, беҙ ҙә йоҡлайыҡ, – тине лә әкрен генә ҡайтып китте. Мин дә инеп йоҡларға яттым.\nҠырҙа, бесән эше араһында үтте көндәребеҙ. Кистәрҙе бергә ваҡ-төйәк әңгәмәләр менән үткәрҙек. Ул ҡайтырға сыҡҡанда болоттар араһында ай нурҙары уйнай, тик түңәрәк ай аҙ ғына күренеп тора ла тағы болоттарға инеп юғала. Бер ҡараңғы, бер яҡты булып, ер өҫтө күңелһеҙ күренеш аҫтында ҡала. Ул:\n– Төн ниндәй матур. Зәйнәб, айҙың 15-се көнө. Төн аяҙ булһа, тышта йөрөрбөҙ, йәме, – тине.\nАй болоттар араһынан аяҙ урынға сыҡты. Беҙ уның аяҙ урында – зәңгәр күктә йөҙгәнен ҡарап торорға булдыҡ. Ул:\n– Беҙ, ана, алдындағы ҡалын ҡатлаулы ҡара болоттарға инеп юғалғанын ҡарап торайыҡ, ә унда ингәс, тиҙ сыҡмаҫ, таңға хәтле болоттар араһында йөҙөр, – тип өҫтәп ҡуйҙы.\nБеҙ айға ҡараныҡ, ул алтын шарҙай бик тиҙ тәгәрәп болоттарға инеп юғалды. Күк йөҙө ҡараңғыланды. Беҙ ҙә үҙ өйҙәребеҙгә таралдыҡ.\nКөндәр яланда бесән эштәре менән үтте. Эшләп арыған тән кис иртәрәк ятып йоҡларға теләй.\nТаң менән кемеһелер баҙарға, кемеһелер эшкә таралып бөтә. Мин дә иртә тороп, ат алып килергә киттем. Эйек буйлап байтаҡ барғас, аттарҙы табып алып ҡайттым. Көн болотло, эшкә барырға ашығам. Мин ҡайтыуға кәбән һалырға әйтелгән кешеләр килгән. Тамаҡ туйҙырғас та, эшкә сығып киттек. Беҙ барып етеүгә бөртөкләп ямғыр күҙҙәре төшә башланы. Ямғыр үткәнсе күбәләр аҫтында ултырҙыҡ. Ямғыр үтеп, күбәләр бер аҙ кипкәс, эш башланыҡ. Төш етеүгә саҡ бер кәбән һалып ҡайттыҡ. Кис тағы ямғыр яуырға әҙерләнде.\nКиске ниәт буйынса, иртә менән эшкә барырға уйлаһаҡ, бөтөн күкте ҡалын болоттар ҡаплап алған. Ямғыр бөртөктәре өҙлөкһөҙ ҡойолоп ҡына торалар. Тәбиғәткә шул хәтле асыу килә, һис бер нисек тә эшләп булмай, ләкин ни сара? Тәбиғәтте еңеп булмай әле. Эшләрлек хәлгә килмәне. Нишләргә? «Ҡайҙа барырға инде?» – тигән уй баштан үтте. Өйҙә торғо килмәй.\nАна, минең һөйөклө дуҫым килә. Ул:\n– Зәйнәб, йә ат егеп, бер яҡҡа сығып китәйек, барыбер эш эшләп булмай, – ти.\n– Әйҙә, сейәгә.\n– Дауай барабыҙ.\nКүңел ашҡынды. Шулай ҙа мин тиҙ генә күнгем килмәне. Был ямғырҙың көн дә барыуын, йөрөүҙең өҙлөкһөҙ булыуын уйланым. Ләкин уның артыҡ ысын күңелдән әйтеүенә, барам тиһәң, ат егәм, тип ҡат-ҡат килеүе, шулай уҡ өйҙәге апайымдың да бик бараһы килеп, минең алып барыуымды көтөүе риза булырға күндерҙе.\n– Үҙегеҙ генә барығыҙ, – тип ҡараһам да, улар минһеҙ ҡуҙғалырға теләмәне. «Барайыҡ» тигән һүҙҙе ысҡындырыуым менән, улар ҙа йәһәтләп йыйынырға тотондо. Ат егеп, алты кеше ултырып, сығып киттек. Күрше-тирә ҡыҙыҡһынып ҡарап ҡалды. Ауылды сығыу менән аттар текә йөрөш менән юрта башланы. Юл күңелле уйын-көлкө, гармун тауыштары менән сорналды. Ул гармун уйнай, мин йырлайым. Ә дилбегә тотоусы иптәш аттарҙы күңелле юртыу менән алға ҡыуалай. Тиҙ арала Һаҙ исемле иҫке ауылды һәм Ҡолосай тигән ауылды үтеп, тауҙарға үрләнек. Барабыҙ, ләкин беҙ төбәп кенә барыр билгеле урын юҡ. Тик шаяра- уйнай һаман алға барабыҙ.\nЕр бысраҡ, ҡояш байышынан бер-бер артлы ҡара болоттар күтәрелә. Беҙ һыу буйына төшөп, аттарҙы ашатырға ла, кис бер ауылға барып ҡунып, унан юл башларға булдыҡ.\nҠолосай (Колошай) тигән урман төбөнә ултырған алама ғына башҡорт ауылының арғы осона, урман тирәһенә, бер бәләкәй түбәләс башына барып туҡтаныҡ.\nБәләкәй генә йылға ағып ята. Беҙ шул түбәләс башындағы кәбән төбөнә туҡтап, аттарҙы ашарға ебәрҙек. Ә иптәштәр ҡайһыһы утын йыя, ҡайһыһы һыу килтерә, кемеһелер ут яғып, тамаҡҡа бешерергә әҙерләнде. Һаман да болотло, ямғыр күҙҙәре төшкөләп ала. Миңә ниңәлер, көн йәмһеҙерәк булғанғамы, артыҡ күңелле күренмәй. Улар тамаҡҡа әҙерләгәнсе, кәбән төбөнә ятып йоҡлап алдым.\nКөн кисләне, аш өлгөрҙө. Кәбән төбөндә ултырып, күмәкләп ит ашап, тамаҡ туйҙырыу ҙа, бер яҡтан, ҡыҙыҡ ҡына кеүек булып китте.\nКис ҡайҙа ҡуныу мәсьәләһе һәр кемдең башынан йүгерҙе. Барыһы ла Һаҙ ауылына барып ҡунмаҡ була. Мин йөрөргә теләмәүем хаҡында әйтеп, аттар менән еңгәй һәм ағай шул Һаҙ ауылында ҡунһындар, ә беҙ, дүртәү, бында ҡалайыҡ, үҙҙәре иртәгә бында килерҙәр, тинем. Улар күнде. Ат егеп китергә булғастар, минең апай менән дуҫҡайҙың һылыуы, бүренән ҡурҡабыҙ, ҡалмайыҡ, тип, мине барырға димләп, күңелләндерергә йәки ҡурҡытырға тырышып, төрлө һүҙҙәр һөйләп ҡараны. Мин дә аҙыраҡ бүренән ҡурҡһам да, бер әйткән һүҙемдән ҡайтырға, ҡурҡҡанды белдерергә уҙа алманым. Улар китте. Беҙ дүртәү кәбән төбөндә бөтөн әйберҙәр менән ҡалдыҡ. Минең аҡыллы дуҫҡайым төрлө һүҙҙәр һөйләп, һеңлеһен дә, апайымды ла йыуатты ла, кис ҡунырға ҡыуыш әҙерләне. Ҡыуыш түбәһенән – күк, ал яғынан бөтөн урман юлы күренә. Матур ҙа, әҙерәк күңелгә ҡурҡыу һала торғандай булып, көн ҡараңғыланғандай.\nУл бик оҙаҡ гармун уйнаны, мин йөрәктәге әллә ниндәй әрнеү, ашҡыныуҙар менән гармунға ҡушылып йырланым. Дуҫымдың күктәргә ҡараған хәлдә ялҡынлы дәрт менән күкрәгенән ағылған гармун тауышы уның саф күңеле, аҡылы хаҡында миңә тағы бер ҡат һөйләй кеүек булды.\nМин уның усын, ҡулдарын ҡыҫып, һин ниндәй аҡыллы, саф күңелле минең фәрештәм, тиәһем һәм биттәренән һөйәһем килде. Ләкин ярамай, бәлки, ул сафлыҡҡа зарар килтереү булыр ине. Беҙ шул хәлдә бер аҙ ятҡандан һуң йоҡларға уйланыҡ. Ул да гармунын һалды ла тынды. Мине лә йоҡо баҫты. Күк ҡара болот менән ҡапланған булһа ла, араһынан күренгән ай артыҡ ҡараңғыларға бирмәне. Күңелдә ҡурҡыуҙың әҫәре лә юҡ. Уның һеңлеһе, шулай уҡ апайым да һаман бер аҙ ҡурҡалар.\nМин уларҙы йыуаттым да йоҡлап киттем. Улар:\n– Йоҡлама әле, Зәйнәб, – тип бер нисә мәртәбә әйтһәләр ҙә, йоҡо үҙенекен итте. Тик таңға яҡын ниңәлер уяндым. Күҙҙе асып тороп ултырҙым. Төн шундай матур, ҡалын болоттар әллә ҡайҙарға юғалған. Асыҡ күктә алтын шар – ай йөҙә, урман өҫтө һарғылт нур менән биҙәлгән. Мин: «Их, матур ҙа һуң урман төнө!» тинем. Минең тауышҡа улар ҙа уянды. Ул:\n– Зәйнәб, бөгөн бергә үткәргән таң – айҙың 15-се көнө, – тине.\n– Шулай шул, – тинем. Таңды һалҡын һауа урап алғанға тиҙерәк урыныма яттым. Тиҙ арала йоҡо тағы үҙ ҡосағына алды. Уянып китһәм, ҡояш сығыр ваҡыт еткән, офоҡ ҡыҙғылт нурға сумған. Көн аяҙ, матур. Күңел күтәренке, рухлы булып уяндым. Йырлағы килде. «Ашҡаҙар» көйөн бөтөн күңел менән һуҙып ебәрҙем. Минең тауышҡа өсөһө лә уянды. Янымда ятҡан апай менән уның һеңлеһе – урындарында. Төн, йоҡо, ҡурҡыу-ҡурҡмау тураһында бер аҙ һөйләшеп, көлөшөп алдыҡ.\nТегеләр килгәнсе сәй ҡайнатырға булдыҡ. Сылтырап аҡҡан бәләкәй генә йылғала рәхәтләнеп йыуынғандан һуң ут яғырға теләгәйнек, һыҙғылаған шырпы кисә һыуланған, һыҙылмай – ут юҡ. Бер аҙ көлөшөп алдыҡ. Ул: «Әйҙә, көтөүселәргә барып, шырпы килтерәм», – тип саҡырым ярымдай ергә йүгерҙе. Тиҙ арала боролоп килде. Үҙе миңә утын әҙерләп бирҙе. Сәй ҡайнаттым, ул гармунда уйнаны. Дүртәүләп бик күңелле генә итеп сәй эстек.\nҠояш яҡшы уҡ күтәрелде, ысыҡ кипте. Ағайымдар һаман килмәй. Беҙ көн үткәреү өсөн уйнап-көлдөк, йырлап-бейенек. Улар саҡ килде.\nТау битләүен ҡаплап түшәлеп ятҡан ҡалын урмандарға табан киттек. Күп тә үтмәне, урман сите буйлап, муйыл ағастары беҙҙе ҡаршыланы. Емеш йыйыуға артыҡ ҡыҙығыуым булмағанлыҡтан, ағас баштарындағы муйыл тәлгәштәрен ботап төшөрөү, тиреүселәр янына килтереү, ҡайсаҡ арлы-бирле тирешеү менән ҡәнәғәтләндем.\nЯрты көн үтте. Ҡап-ҡара муйыл бөртөктәре. Аттарҙы егеп, сейәгә киттек. Сейәлектәге тәпәшәк кенә ағастарға хайран ҡалдым. Беренсе мәртәбә күреүем. Ҡайһыһын тирергә белмәй, ысынлап та, ошо сейәме, тигән уй баштан йүгерҙе. Уңған сейә ағастары бигерәк матур күренә шул.\nЙүгереп йөрөп бер аҙ сейә йыйҙыҡ та ҡайтып киттек. Сейә ағастары һаман да бер кем теймәгән кеүек ултырып ҡалды. Юл ғәҙәттәгесә күңелле үтте. Бөгөн ямғыр яумағанға юл да матурланған. Ул шул хәтле ҡыҫҡа тойолдо, хатта күргәндәрҙе бер ҡат баштан үткәрергә лә мөмкин булманы. Беҙ ҡайтып етеүгә ҡояш тауҙарға инеп юғалды.\n(Дауамы. Башы 1-2-се һандарҙа.)


Иң яҡшы кер йыуыу порошогы асыҡланған\n20 Июль 2019, 13:56\n“Роскачество” ведомствоһы туғыҙ илдә балалар өсөн етештерелгән порошоктарҙың 22 төрө буйынса тикшереү үткәрҙе.\nПродукция 44 төрлө күрһәткес буйынса баһаланған, тип хәбәр итә “Известия” гәзите. Һөҙөмтәләрҙән күренеүенсә, “Ушастый нянь” порошогы иң яҡшыһы тип табылған. Продукцияның бөтә төрҙәре лә хәүефһеҙ, интоксикация һәм аллергия реакцияһын тыуҙырмай, тип билдәләнде. Йыуғандан һуң бер әйберҙең дә ныҡлығы, размеры үҙгәрмәгән.\nӘ таптарҙы бөтөрөүҙә “Аистенок”, “Ушастый нянь”, Free Time, Meine Liebe һәм Tide порошоктарының тәьҫирле булыуы асыҡланған.\nАвтор: Д. ҒӘБДРӘХИМОВА.


Яңы дуҫ. Гүзәл Ситдиҡова - Wikisource\nЯңы дуҫ. Гүзәл Ситдиҡова\nИжад итеү ваҡыты: 2010. Нәшер ителгән: 2012, декабрь. Сығанаҡ: Аҡбуҙат, 12-2012 • Хикәйә\n- Розеткаға моронон тыҡҡан да, ток һуҡҡан, - тип аңлатты Асман.- Моронон тартып алам тигәнсә тәпәйҙәре янған. Күпме әйтһәм дә тыңламаны, хәҙер ята ана ауырып. Ярай тотош янып китмәне.Ток һуҡты.\nRetrieved from "https://wikisource.org/w/index.php?title=Яңы_дуҫ._Гүзәл_Ситдиҡова&oldid=353802"\nThis page was last edited on 29 April 2013, at 04:29.


Ваҡытында уҡылған намаҙ - сауаплы | Әбйәлил - Абзелил\nӘбйәлил - Абзелил > Доғалар һәм намаҙ > Ваҡытында уҡылған намаҙ — сауаплы\nТәсбих тартыу һәм намаҙ »\nВаҡытында уҡылған намаҙ — сауаплы\nМосолмандарға биш ваҡыт намаҙ фарыз ителгән. Фарыз — үтәуе мотлаҡ булған ғәмәл. Һәр намаҙҙың ваҡыты билдәле: мәҫәлән, иртәнге намаҙҙың ваҡыты таң беленә башлағандан алып ҡояш ҡалҡа башлағанға тиклем.\nБолотло, йонсоу көндәрҙә, ҡышҡы буран мәлдәрендә ҡояштың ҡалҡыуын күреү мөмкин булмағанда, ни эшләргә? Ғалимдар намаҙ ваҡыттарын сәғәткә ҡарап билдәләүгә өлгәшкән. Миҫал итеп, былтырғы йылдың, йәғни 2002 йылдың, 1 июнен алайыҡ. Ҡояш ул көндә Өфөлә 5 сәғәт 47 минутта ҡалҡты. Бында инде йәйге ваҡытҡа күсеү сәбәпле ваҡыттың 1 сәғәткә алға күсерелеүе лә иҫәпкә алынған.\nИртәнге намаҙҙың ваҡыты таң беленә башлаған мәлдә инә, тигәйнек. Ҡояш ҡалҡырҙан 1 сәғ. 40 минут элек таң беленә башлай. Шулай итеп, былтыр 1 июндә иртәнге намаҙ ваҡыты иртәнге 4 сәғәт 07 минутта ингән.\nКалендарҙың бәғзеләрендә иртәнге намаҙ ваҡыты ҡояш ҡалҡырҙан 1 сәғәт 30 минут элек инә, тип күрһәтелә. Бында хата эҙләргә кәрәкмәй. Пәйғәмбәребеҙ заманында иртәнге намаҙҙы, бер аҙ яҡтырғас, кеше бер-береһен (яҡында ултырған кешене) танырлыҡ яҡтылыҡ булғанда, уҡый башлағандар. Шуға күрә намаҙҙы һуңлатыу хәүефе юҡ. Етмәһә, иртәнге намаҙ ике рәҡәғәт сөннәт намаҙынан, ике рәҡәғәт фарыз намаҙынан тора.\nНамаҙ ваҡыты ҡояшҡа ҡарап билдәләнә. Ғәрәп илдәрендә, ямғыр яуыу осрағы йылына ике, өс, уҙа барһа, биш, алты тапҡыр ғына булған ерҙәрҙә, әлбиттә, намаҙ ваҡытын ҡояшҡа ҡарап билдәләү ҡатмарлы мәсьәлә түгел. Ә беҙҙә айҙар буйы көндәр болотло тора. Ҡояштың күренеүе бик һирәк булған осраҡтар күп. Шунлыҡтан, ғалимдарҙың иҫәпләүе (һүҙ дин ғалимдары хаҡында бара) буйынса, сәғәткә мөрәжәғәт итергә тура килә.\nТәүлектең яҡты мәлендәге (ҡояш ҡалҡҡандан һуң) уҡылған беренсе намаҙ — өйлә. Әүүәл һүҙен (йәғни тәүге) ғәрәпсәнән үҙгәртеберәк ҡулланыу, тип аңлата ғалимдарыбыҙ «өйлә» һүҙен. Өйлә намаҙы ҡояш күктәге иң юғары нөктәгә етеп (Зиниткә етеп), көнбайыш тарафҡа әҙ генә ауыша башлаған саҡта инә. Өфөлә өйлә ваҡыты ҡышҡы ваҡыт буйынса 13 сәғәт 30 минутта инә. Ә йәйге ваҡытта иһә 14 сәғәт 30 минутта инә. Өйлә ваҡыты икенде ваҡыты ингәнгә ҡәҙәр дауам итә.\nИкенде намаҙы ваҡытын календарҙарҙың бәғзеләрендә ҡояш байырҙан 1 сәғәт 30 минут элек инә, тип билдәләйҙәр.\nҒәмәлдә уны былай асыҡларға мөмкин. Өйлә ваҡыты ингәндән алып ҡояш байыған саҡтағы ваҡыттың күпме икәнен билдәләп ҡарайыҡ. Былтыр икенсе июлдә, ҡояш Өфөлә 22 сәғәт 43 минутта байыны. Өйлә ваҡыты 14 сәғәт 30 минутта инде. Тимәк,өйлә ваҡыты ингәндән алып, ҡояш байығанға тиклем 8 сәғәт 13 минут аралыҡ бар. Шул 8 сәғәт 13 минутты өскә бүләбеҙ. 2 сәғәт 40 минут самаһы килеп сыға. Өйлә менән ҡояш байыған ваҡыт араһында 2/3 өлөшө — өйләнеке, 1/3 өлөшө икенденеке була. Тимәк, 2 июндә икенде ваҡыты 20 сәғәт 03 минутта инә.\n2 июндә икенде ваҡыты 20 сәғәт 03 минутта инде былтыр, тигәйнек. 14 сәғәт 30 минутта өйлә намаҙы ваҡыты ингәйне. Тимәк, өйлә намаҙын уҡыу 14 сәғәт 30 минутта ла мөмкин һәм 20 сәғәт 03 минут еткәнгә тиклем, 5 сәғәт 33 минут дауамында үҙең өсөн уңайлы мәлдә намаҙға баҫырға мөмкин булды. Шулай итеп: «Намаҙ уҡырға ваҡытым юҡ», «Эштә намаҙ уҡыу өсөй шарттар юҡ!» — тип зарланырға йәки һылтанырға һис кенә лә сәбәп ҡалмай.\n«Ваҡытында уҡылған намаҙ» тигән төшөнсәне ҡайһы берәүҙәр намаҙ ваҡыты инеү менән намаҙға баҫыу, тип аңлай. Улай түгел. Әле килтергән миҫалға тағы бер тапҡыр мөрәжәғәт итәйек. Былтыр 2 июндә өйлә ваҡыты, 14 сәғәт 30 минутта инеп, 20 сәғәт 03 минутҡа тиклем дауам иткәйне. Ошо аралыҡта, йәғни 14 сәғәт 30 минуттан алып 20 сәғәт 03 минутҡа тиклемге арала, уҡылған намаҙ ваҡытында уҡылған намаҙ һанала. Ә инде: «Ваҡытында уҡылған намаҙ — сауаплы», — тибеҙ икән, ҡаза ҡылып уҡылған намаҙға ҡарағанда, ваҡытында уҡылған намаҙҙың сауаплыраҡ икәнен аңлайбыҙ.\nКалендарҙарҙың ҡайһы береһендә: «Икенде намаҙы ҡояш батырҙан 1 сәғәт 30 минут элек инә», — тип билдәләй. Икенде намаҙы өсөн был мәғлүмәттең зыяны юҡ. Ә бына өйләне шул ваҡытҡа тиклем ҡалдырып уҡыу дөрөҫ һаналмай, сөнки, әле килтергән миҫалдағыса, былтыр 2 июндә икенде намаҙы ваҡыты 20 сәғәт 03 минутта инде. Ә ҡояш 22 сәғәт 43 минутта байыны. Сәғәт ярым тигән сама менән самалаһаҡ, өйлә ваҡыты 21 сәғәт 13 минутҡа тиклем дауам иткән булып сыға.\nЭта запись написана автором Назир Сабитов, 29.06.2017 в 01:00, и размещена в категории Доғалар һәм намаҙ. Следите за ответами на эту запись с помощью RSS 2.0. Вы можете написать комментарий или разместить обратную ссылку на своем сайте.


Pp Нисек Уйнай, Покер Онлайн, 2020 - Покер ИЕ ярҙамсыһы. Кәңәшсе Онлайн еңеү өсөн!\nPp Нисек Уйнай, Покер Онлайн, 2020\nШунда уҡ кем дә булһа башҡа\nСөнки һуңғы бер нисә йыл Күберәк C-уйынса, уға һыу Өҫтәргә мөмкин булһа, беҙ булғас, Ни өсөн яҡшы булыр pppoker Күҙәтеү яһар өсөн, яҙаБыл күп йәһәттән бәйле булһа, Был бик насар тип платформа Уйынсылар күп-был шул, бер Кем ставкалар эшләп килә. PP нюанс poker беҙ барлыҡ Мәғлүмәт тәҡдим итә. Азия бүлмәләрен, ундағы мөхиттә үҙеңде Бик күп төрлө була: был Лоббийы pokerclubspel инеп булмай, telefoonapp Ғына, һәм был яҡшы өҫтәмә. Был турала ентекләберәк был мәҡәләне уҡыу. Pppoker Клубы - был уйынсы әлеге Һайлау мөмкинлеге биреү өсөн шарттар Ярашлы төрлө хеҙмәттәр менән уйнай. Йәғни уйынса, ҡасан керә ул Вестибюль, клуб һайлау тәҡдим итә ала. Настроить аҙаҡ һайларһың, ә һуңынан Таблица булмай, уйнау өсөн. Шуның өсөн, клуб ағзаһы булһа, Ҡуллана аласыз pppoker-агент, һеҙҙең Менән һәм улар араһында аралашсы Булып тора покер-палубала карап кун. Бынан тыш, улар һеҙгә ярҙам Да итер, теркәргә тура киләсәк Өсөн һеҙ йәғни ҡытайҙа был Ябай түгел, сөнки контексҡа. Бынан тыш, бер ниндәй ҙә Проблема тыумай менән индерелгән йәки Сығарған сара түгел. Шулай булғас рфоп үткәреү-эре Рәсәй ҡалаларына анализ өсөн артығын Ла асыларға һәләтле, тип, бер Нисә БДБ уйынсылар өсөн иң Уңайлы вариант. Был ысул бик популяр түгел, Әммә, дөрөҫөн һәм мәғәнәгә эйә Түгел, сөнки азия һәм көсһөҙҙәр Өсөн уйынсыларҙың иң pppoker покер Уйнарға килә. Клуб яңы өҫтәп һеҙҙең өсөн, Бүлмә булмаһа, уны ҡулланыусылар өсөн Бөтә уңайлы булһын өсөн эшләгән. Һезгә һайларға кәрәк булһа, һеҙҙең Өсөн бер ниндәй өҫтәл клубы Өсөн уйнап, ниндәй сикләү, ниндәй Тибындағы уйындары покер. Чип смотря, комиссия һәм комиссия. Дөйөм алғанда, был-яҡшы аҡса Эшләү ысулы, әгәр уйынсы тик Һеҙҙең менән идара итә алмай, Клуб өсөн выдать яңы pppoker. Казино һәм реклама акциялары бонустар Һеҙ табан аласыз, шулай уҡ, Бының өсөн стимул. Әгәр һеҙ үҙ ваҡытында тотонорға Ниәтләй, тырышлыҡ тороуын күрһәләр ҙә, Булдыра өсөн club pppoker. Иғтибар, һыу инергә тип ppp-Бүлмә менән генә мөмкин булған Покер мобиль яйланма, компьютер ҡулланыу Тәҡдим клиенттар беҙ һеҙҙе, һеҙ Уны ҡуйырға тейеш йә ҡуллана Аласыз эмулятор Android, iOS йәки Компьютер үҙе әйбәтерәк һәм уның менән. Шулай булмай мөмкин Inzetgroottes башҡа Була, сөнки улар бер-береһенә Терәлеп өҫтәлгә ҡуйыр өсөн, һеҙ Унда уйнарға мөмкин тиклем ставка Менән 20 тиндән 10, ә Өҫтәлдә булған өсөн шулай уҡ Һәүәҫкәрҙәр һәм профессионалдар өсөн уйын Йәғни ставка 5 долларға тиклем, Хатта бер нисә долларға һәр Йөҙ тапҡыр һәм һеҙ ҡулланырға мөмкин.\nБар бер нисә Pppoker клубы, Шулай уҡ турнирҙа ҡатнашты, унда Һеҙҙе ҡабул итә ала.\nКлубына нигеҙ һалыуы менән үҙ Ҡағиҙәләре һәм шарттары уйларға кәрәк.\nӘммә иң таралған форматтар ике Pppoker: фриролл клубы һеҙ табан Аласыз, һеҙ, йәғни уйын башлана, Майҙандарында уйын үткәреү өсөн аҡса Сарыф итмәй, унда ҡуйылған.\nФриролл-яңы клуб турниры яҡшы Тура килә өсөн, уйынсыларҙы йәлеп Итергә тырыша. Ә хәҙер беҙ һеҙгә һөйләп, Һеҙҙе эштән нисек poker pp Менән башланды. Бер нисә минут эсендә теркәлгән Һуң, һеҙ табырға мөмкин, әммә Һеҙ шулай уҡ алырға бөтә Клубтарҙың инеүе мөмкин, һәм һеҙ Баҙарҙағы ағымы менән барыу һәм Аҡса ағымы ауыр булды. Беҙ күберәк деталдәргә эйә булыуы, Был һеҙҙең өсөн. Ҡуллана аласыз скачать Pppoker officiГ Android"The Rum өсөн веб-сайттар. Указ рәсәй, ул, әйткәндәй, рус Теленә тәржемә ителә бит. ПК pppoker һеҙ үҙегеҙ генә Түгел, әммә скачать һәм, әгәр Кәрәк һеҙҙең пользовательский версия махсус Рәсми түгел. Һеҙ аласыз скачать һәм уның Программа менән тәьмин итеү өсөн Веб-сайттар менән генә бүлмә Өсөн, скачать на телефон уларҙы Үҙе, онота алмайым, тип браузер Бүлмәһе юҡ. Кушымталар өсөн ios ҡарап, Android, Windows Phone, нисек килеп өсөн Смартфон, планшеттар өсөн дә шулай. Был яҙма менән түгел Pppoker Рәсми сайтта веб-сайттар. Профиль булдырыу өсөн, һеҙгә кәрәк Булһа икән веб-ҡушымталар. Бәлки, һеҙ ошоно яҙығыҙ һәм Төймәгә баҫығыҙ. Ҡайһы берҙә был Pppoker-БДБ Теркәү өсөн недоступная-покер, агенты Һеҙҙең аккаунт булдырыу һәм ярҙамы Менән генә мөмкин. Был агент, уларҙың ярҙамын файҙаланыусылар Азия ғәмәлгә инә бүлмәләренә. Иҫкәрмә: бер нисә иҫәп яҙмаларын Булдырыусылар өсөн һеҙ һайлаған poker pp. 1 таблица күсеп профиль һеҙ Генә мөмкин булған. Шуға күрә, артыҡ әгәр сездә Буласаҡ бер многострочный покер профиль Бар йәғни, уны файҙаланыуҙы рөхсәт Итмәү өсөн, төрлө булғаны өсөн Өҫтәл профиль.\nТеркәлгән бүлмә, талғын уны атыу Өсөн кәрәк - әгәр һеҙ үҙ Аҡсаһы файҙаланылған.\nНастроить һеҙҙең үҙен шәхес раҫлау Өсөн һеҙгә үҙенең шәхси ҡарары. Һеҙ нисек йәшәй ала, аҡса Һәм башҡа pppoker, уның өсөн Яҡшы булған тикшереү өсөн теркәлгән Эшләргә тейеш һуң: аҡса иҫәбенә Индереү pppoker һеҙ нисек була? Йәки табыш? Был процесс шундай ябай түгел, Башҡа бүлмәләр нисек теләһә, һеҙҙе Ул агент булһа, ул булырға Тейеш алһын өсөн, ярҙам итергә, Һеҙҙең бөтә международных тамамланырға тейеш. Мәҫәлән, әгәр сездә бар, һәм Улар һеҙҙең аҡса pppoker индерергә Теләүселәр, йәғни һезгә генә кәрәк Яҙып системаһына эйә булыуын, бында Һеҙ аҡса сығарырға теләй ине, Үҙ ырыуы һәм нисек яҙыу ҡоралы. Әлегә ишков контингент стилендә булып, Уларҙың реаль аҡса менән алмаштырыу Кәрәк ине һеҙгә. Йәғни Г©© © н агент Һәм башҡа ding, ул быны эшләй. Файҙаланыусыларҙы асыҡлау бик ҡатмарлы булыуын Аңлап, мөмкин тиклем аҡса сығарып Pppoker. Күпселек клубтарҙа америка доллар һәм Евро уйнай. Әммә урындар өсөн ҡытай юань Һәм рупия башҡа донъя валюта видео. Онота алмайым, тип, был сумманың Минималь депозит pppoker - $ 200. Был шуның менән бәйле күп, Тип, ҙур аҡса менән бик Күп йорттар һаны өҫтәлде. Pppoker ябай ысулы зарабатывать аҡса-Был һеҙҙең аккаунт агенты булып Өсөн, һеҙ һәм аҙ аҡса Эшләй ала, әгәр телисез, һеҙ Ни өсөн кәрәк комитеты мөхәррире Булып эшләй. Ярҙам PPPoker, теләһә ҡайһы проблеманы Тиҙ арала хәл итергә мөмкинлек Тыуыуы менән һеҙ камерспел проблемалар Барлыҡҡа килә.\nМенән элемтәгә керергә хеҙмәте ярҙам Итеү өсөн, һеҙҙең ярҙам итеү Буйынса, электрон почта хеҙмәтенә мөрәжәғәт Итеү кәрәк булһа, запросҡа тулыраҡ Мәғлүмәт һеҙҙең өсөн яуап биреп, Уны аңлата, зинһар, скриншоты өҫтәп, Әгәр сездә бар улар.\nВежливый һәр саҡ яҡшы булғас, Хеҙмәткәрҙәре менән аралаша белеүе ярҙам итә. Онотманы, хат яҙыу инглиз телендә Яҙылған һәм шулай булырға тейеш Тип, уның менән һеҙ ҙә Танышығыҙ һымаҡ булған, һеҙ элемтәгә Керә аласыз кешеләр менән, һеҙ Улар вафат булғас, уның өсөн Яҙылмаған ысулдары бар. Тиҙҙән яуап килә, ярҙам поржен Ҡасан булһа ла, бер нисә Сәғәт ПП яуап булды-мөмкин Булған покер бирә. Ҡайһы бер осраҡтарҙа эшкәртеүҙең запрос Нисә көн торорға мөмкин. Pppoker шул уҡ бүлмәлә уйындар Һеҙҙең фикерләр тураһында күберәк белергә Мөмкинлек бирә, һәм был уйынсылары, Мәҫәлән, һеҙ үҙегеҙҙең, шулай булғас, Һеҙ яҡшы аңлайбыҙ, тип, һеҙ, Кәрәк pppoker уйнай.\nPppoker тураһында ыңғай фекер һәм Мәғлүмәт нигеҙе булып, кешеләр менән, Улар өҫтәл киңерәк һайлауға эйә Булһа, үҙен бәхетле һәм шарттарын Һайларға үҙ уйынын күҙәтеп булды.\nБынан тыш, был йомшаҡ крем, Айырым иғтибар менән ҡарай: һөйләү Һәм pokies, тип, ярҙам һеҙҙең Менән уйнап, уны файҙалы булыу Мобиль кушымталар, һәм был ябай Интуитивно лоббийы әлбиттә, һәм шулай Уҡ күп параметрҙарҙы көйләп мөмкинлеге-Күп башҡа. Шулай ҙа, әгәр һеҙҙең фикерләр Pppoker, һеҙ ҡарағыҙ булһа, һеҙ Шулай уҡ аласыз булырға кире Фикерләр, табырға. Terugtrekkingsproblemen уйынсыны күҙәтә бара һәм Ҡыйынлыҡтар килеп агент ҡулланыла.\nАҡса булмағас ҡайһы бер уйынсылар Менән бәреп төшөрөлә һәм шулай Уҡ протестантлыҡҡа ҡараған белмәһә лә, Реаль ставкаһы сумма ниндәй клублы булдыҡ.\nБарсучелло:"әшнәләре кеүек күп ишетергә Покер пеппокер аңлатмаһы буйынса,"эксперименталь Уның бүлмәһендә уйнай башлай.\nБарыһы ла шулай ти, һәм, Азиат, балыҡ, шуға күрә мин Ҡарап хәл итә. Шуның тураһында әйтеп тораһы ла Түгел инде, тип, һөйөүселәр бар, Клуб күп беренсеһендә менән, уның Шул тиклем ҙур була-ваҡыты Менән аҡса эшләй. Сөнки мин әйтәм: һеҙ аңлаһын, Тип таба һәм балыҡҡа бай Һәм йомарт булмаһын, ул бүлмә. Тик бына төп проблемалар менән Эҙләү, эҙләп табыу өсөн һеҙ Дөрөҫ клубы. Һәм, әлбиттә, был сумманың минималь Депозит һәм 200 доллар тәшкил Уйынсылары күпселек өсөн трагедия булды, Әммә башларға кәрәк аңлаһын, тип Эшләргә кәрәк, pppoker өсөн уйнай. Губка: бүлмә яҡшы, - тинем мин Одержать һәм күберәк! Әлбиттә, тәржемә эше менән булған Сәйер һәм агент әгәр һеҙ Ҙә теләһәгез, һеҙ, яҡшы булыр Ине,-тип тағы ҡарау өсөн! Әммә мин ысынлап pppoker барыһына оҡшаны. Бында бик күп кеше менән Өҫтәл менән донъя бөтә, тип Бик ҡиммәтле. Уға ҡушылып мин генә ҡала, Ә уртаса кимәлдән түбән! Ғөмүмән, класс программа менән тәьмин Итеү, яҡшы һәм европала әгәр Һеҙ, йәғни мөмкин тиклем юл Үтәсәк бөтә команда клиенттарға ярҙам Өсөн, тиҙ арала хәл итә!"Теоретически, эйе, һеҙҙең вано бүлмә Pppoker клуб үҙенең тәүге еңеүен Яуланы һәм депозит һәм эшләү Өсөн өҫтәл табырға мөмкин. Әммә ғәмәлдә был-һай-һай, Бараһы ла: күпселек талап клуб, Уйынсылар өсөн аҡсаның бер өлөшө Иҫәбенә инә.Һәм итә, һәр осраҡта ла, Аҡса булмаған депозит иҫәбенә төшөрөлгән Һеҙгә үҙе менән алмай, һеҙгә Кәрәк, һеҙгә 200 доллар аҡса Банкының депозит иҫәбенә. Шулай булғас, нисек яһарға, һеҙҙең Өсөн мөмкин сгег ppoker клубы"Эшләй, күп кеше өсөн ҡыҙыҡлы, Был мәҡәләлә беҙ ошо һорауҙарға Яуап биргән"Нисек настроить clubsysteem Ppoker a уйын".\nҺеҙ, бәлки, үҙ клубының булдырыу, Был бик ябай.\nЕтерлек күләмдә йыйырға күпкә ҡатмарлы Уйынсы өсөн клубҡа уңышлы эшләй. Бынан тыш, ҡайһы бер кулланыусылар:"Был клуб өсөн законлы Pppoker бармы?Эйе, эйе, әгәр клуб ҡушыласаҡ Һәм һеҙ, 2020 йылда нигеҙ Һалынған, закон менән проблемалар булманы түгел. Был бүлмәлә внутриигровой магазины булды, Унда төрлө pokeraccessoires һеҙ эйә Булып, һеҙ уны һатып алаһығыҙ, Әммә уйынсы статистикаһы һәм башҡа Шулай һәм был, ысынлап та, Иң мөһиме, был өлкәлә бер Еңеү яуланы.Have булып stats һеҙгә конкуренттар Алдында өҫтөнлөк сездә бар: таныштар Һеҙҙең менән кимәлен, үҙенсәлектәрен, тактикаһын Һәм башҡа күптәр.\nPPPoker һатып алыу мөмкинлегенә эйә Булыр өсөн, һеҙҙең өсөн һатып PPPoker бриллиант һеҙ тейеш, һеҙҙең Ярҙам менән түләргә һайлағы дербетов Карталар qiwi, ECOCARD, JCB, mastercard, American Express, visa йәки Bitcoin MasterCard.Һәм һеҙ уны һатып алаһығыҙ Diamonds pppoker, улар шунда уҡ Һатып алырға була һуң ул Саҡта, һеҙ аккаунтына ебәрә.\nкарталары Кеҫә Иң Яҡшы TrekstrategieГ"Онлайн-Покер,\nकाय आहे निर्विकार आणि काय पर्याय\nupoker ярҙамсы программа покер старс pppoker сайты pppoker теркәлгән покер ярҙам покер программаһы подсказчик покер калькулятор скачать бушлай pokerbanda kkpoker club vegas pppoker boom скачать өҫтәмә компьютер pppoker


Алда - имтихандар\n31 Май 2018, 12:19\nРайонда Берҙәм дәүләт имтихандарына әҙерлек барышы менән район мәғариф бүлегенең баш белгесе Руслан Ибраһимов таныштырҙы.\n- Рәсәй Федерацияһының 2012 йылдың 29 декабрендәге 273-сө Федераль Законына, 2013 йылдың 26 декабрендәге 1400-сө һанлы бойороғона, Башҡортостан Республикаһының 2013 йылдың 1 июлендәге 696-сы һанлы законына, Башҡортостан Республикаһы Мәғариф министрлығының 201 йылдың 29 декабрендәге 1553-сө һанлы бойороғона ярашлы, Күгәрсен районында берҙәм дәүләт имтиханын һәм башҡорт теленән берҙәм төбәк имтиханын ойоштороу һәм үткәреү маҡсатында саралар планы раҫланды.\nУның сиктәрендә берҙәм дәүләт имтиханы һәм берҙәм төбәк имтиханында ҡатнашыусыларға, уларҙың ата-әсәләренә (законлы вәкилдәрен) имтиханды үткәреү һорауҙары буйынса мәғлүмәт биреү ҡаралған. Шулай уҡ ошо мәсьәлә буйынса мәктәп буйынса дөйөм ата-әсәләр йыйылыштары үтте. Район гәзитендә имтиханды ташырыу тәртибе менән даими таныштырып торабыҙ. Райондың мәғариф бүлегендә “Ҡыҙыу линия” эшләй, 2-16-14 телефоны буйынса шылтыратып, үҙҙәрен ҡыҙыҡһындырған һорауҙарға яуап ала ала. Мәғариф бүлегенең рәсми сайтында Берҙәм дәүләт имтиханы һәм берҙәм төбәк имтиханын үткәреүгә ҡағылған бүлек алып барыла.


ЮНЕСКО ойошмаһына 70 йыл\nТарихи дата айҡанлы бөгөн Өфөлә хәйриә концерты үтте.\nБашҡортостанда ЮНЕСКОның комитеты 1998 йылда асыла. Әлеге ваҡытта республикала ойошманың асссоциацияланған 27 мәктәбе бар, өс вузда ЮНЕСКОның кафедралары эшләй. Комитет мәғарифты үҫтереү, мәҙәни ҡомартҡыларҙы һаҡлау, милләт-ара татыулыҡты нығытыу буйынса даими эш алып бара. Мәҫәлән, ойошма «Урал батыр» эпосын төрлө телдә һөйләүселәрҙең конкурсын ойоштора. Байрам концерттары ла төрлө милләт халыҡтары ҡатнашлығында үтә. Ғәзиз Әлмөхәмәтов исемендәге республика гимназия-интернатының «Арман» фольклор-этно төркөмө ағзалары фекеренсә, бындай саралар башҡа халыҡтарҙың мәҙәниәте менән танышырға ярҙам итә, дуҫлыҡ күперҙәре һала.\nБөгөн дә бер сәхнәлә башҡорт, рус, ҡаҙаҡ, ҡырғыҙ, испан йыр-көйҙәре яңғыраны, бейеүҙәре күрһәтелде. Ҡаҙаҡ егете Ильяс Сағынбек әйтеүенсә, башҡорттар менән ҡаҙаҡтар араһында оҡшаш сифаттар күп, шуға күрә Ильяс Башҡортостанға уҡырға килгән. Концертта ул тамашасыларҙы тыуған телендә йырлап һөйөндөрҙө.


“Сал сәслеләр бигерәк бәхетлеләр, Сал сәслеләр, һеҙҙән көнләшәм” » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » “Сал сәслеләр бигерәк бәхетлеләр, Сал сәслеләр, һеҙҙән көнләшәм”\n“Сал сәслеләр бигерәк бәхетлеләр, Сал сәслеләр, һеҙҙән көнләшәм” 21.08.2015 // Йәмғиәт\nИхлас һәм дәртле Әбйәлил ветерандарына һоҡланып туймаҫлыҡ! Район, республика кимәлендә уҙғарылған төрлө ярыш, фестиваль, һабантуйҙарҙа һәр саҡ тәүгеләрҙән булып сығыш яһай, башҡаларға үрнәк күрһәтә, тормошҡа йәм өҫтәй улар.\nМай сүлмәге тышынан билдәле, тиҙәр. Райондың ветерандар советы рәйесе Ансар Төлкөбаевтың һәр эште тәрәндән төшөнөп, оҫта ойоштора белеүе – уңышлы хеҙмәттең төп нигеҙе. Мәҫәлән, күптән түгел өлкәндәр Өфөгә сәйәхәт ҡылып, йәшлек эҙҙәренән үтте, саммиттар уңайынан яңыртылған урындарҙы күрҙе, яҡташтары, Советтар Союзы Геройы Таһир Кусимовтың бюсына сәскә һалды, 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы һәм республиканың Хәрби дан музейҙарының бай экспонаттары менән танышты.\n“Тимер ат” шәп!\nТаңғы сәғәт алты. Йәйҙең һуңғы көндәрен хәтерләткәндәй, бер аҙ һалҡынса һауа автобустың тәҙрәләрен боҫлап та өлгөргән. Төрлө ауылдан килгән өлкәндәр иҫәнләшә-иҫәнләшә автобус эсенә инеп урынлаша. Район хакимиәте башлығы Рим Сыңғыҙовтың тырышлығы менән Магнитогорск ҡалаһынан сәйәхәт өсөн һорап алынған уңайлы автобусты күптәрҙең тәүгә күреүе, ахырыһы: ҡыҙыҡһыныусан ветерандар салон эсен бер нисә ҡат урап сыҡты, һәр нәмәне тотоп ҡарап, һоҡланыуын белдерҙе. “Тимер ат”тың шәплеген һынағас, барыһы ла үҙ урынына ултырҙы. Ҡуҙғалдыҡ.\nӘбйәлилдең тигеҙ һәм көҙгөләй юлдарынан сәңгелдәктә бәүелгәндәй үтелде. Белорет тауҙарына үрелгәндә иһә аҡһыл томан, күккә олғашҡан мәғрур ҡарағайҙар бер-бер артлы хәйерле юл теләп оҙатты кеүек. Тирә-яҡтың матурлығын күҙәтеп барған ветерандар дәртле йырҙарын һуҙып ебәрҙе. Эй дәртле, сәмле лә һуң әбйәлилдәр!\nҺоҡландылар ҙа, ғорурландылар ҙа\nБына шулай йырлап килеп төштөк Өфөгә. Өлкәндәрҙе баш ҡаланың Киров районындағы ветерандар советы рәйесе Рәшит Фәйзрахманов менән баш ҡалалағы Әбйәлил ветерандары советы етәксеһе Мәүлит Фәттәхов ҡаршы алды. Унан ҡунаҡтар ҡорға йыйылды. Өфөләге бер нисә ветерандар советы етәкселәре, “Ветеран Башкортостана” гәзитенең баш мөхәррире Светлана Беллендир менән осрашыу бик фәһемле булды. Өлкәндәр үҙҙәрен борсоған мәсьәләләрҙе тикшерҙе, кәңәшләште, фекер алышты.\nУнан өлкәндәр күптән түгел донъя кимәлендә сәйәси һәм иҡтисади майҙанға әүерелгән тарихи урынға килде. Инәйҙәр ҡайһы аралалыр башҡорт милли кейемен кейеп, селтәр-ҡашмауын тағып, биҙәнеп тә алған. Ана, уларҙы ҡаршыларға Өфөлә йәшәгән яҡташтарынан бер төркөм дә килгән. Ҡымыҙы, йыуасаһы, йыр-моңо ла әҙер үҙҙәренең. “Яҡташтар” ойошмаһы етәксеһе Тәслимә Таһирова, уның урынбаҫарҙары Илүзә Ғәйнуллина, Зөһрә һәм Вәкил Фәйзуллиндар, мәңге йәш, дәртле Азия Кусимова менән Альбина Исхаҡова һәм башҡалар райондаштарын күреүгә ифрат шат ине. Бына Әбйәлил делегацияһын ШОС һәм БРИКС саммиттары үткән Конгресс-холл бинаһына саҡырҙылар. Экскурсоводтың һөйләгәндәре, тарихи ваҡиғаның шаһиты булған залдарҙы күреү, сараның төп документтарына ҡул ҡуйылған өҫтәлдәр янында ултырып ҡарау – барыһы ла өлкәндәр күңелендә онотолмаҫ тәьҫорат ҡалдырҙы.\n– Шатлығыбыҙҙың сиге юҡ, – тине Ансар Төлкөбаев. – Мөһим сараға республика етәкселегенең ныҡлы әҙерләнгәнен яҡындан күрҙек. Конгресс-холдың эсендә барыһы ла төптән уйланылып, халҡыбыҙҙың тарихына бәйле эшләнгәненә һоҡландыҡ та, ғорурландыҡ та.\nАртабан “Ватан” этно-ауылына юл алдыҡ. Халҡыбыҙҙың тарихын, бөгөнгөһөн үтә ҡәҙерләп, ата-бабабыҙҙың изге ҡомартҡыларын күҙ ҡараһындай һаҡлаған, боронғо йолаларға тоғро әбйәлилдәргә бында айырыуса оҡшаны. Тирмәләрҙе ҡарап сыҡҡас, ҡыуанысын йәшерә алмайынса, тап үҙҙәренсә тыпырҙатып бейеп тә алдылар. Уларға майҙандағы башҡалар ҙа ҡушылып китте.\nОшолай бил яҙып алғас, өлкәндәр Салауат Юлаев һәйкәленә табан һалынған текә баҫҡыстарҙан “һә” тигәнсе күтәрелде. Йәмле Ағиҙелдең матурлығына һоҡланды, милли батырыбыҙға дан йырланы улар. Кемдер ҡыуанысынан бер аҙ илап алһа, икенселәре, йәшлек йылдарын хәтергә алып, күҙ йәшен һөрттө.\nБаш ҡаланың милли биҙәгенә әүерелгән “Ете ҡыҙ” фонтанын да урап үтмәне ҡунаҡтар. Һәйкәлдең матурлығына хайран ҡалып, уға оҙаҡ ҡарап торҙолар. Ҡурайсылар “Ете ҡыҙ” көйөн уйнап ебәргәс, тәрән кисерештәр бер аҙ таралғандай булды. Дәртле инәйҙәр был юлы ла юғалып ҡалмай, рәхәтләнеп бейергә төшөп китте. Милли бейеү сәнғәтенең аҫыл өлгөһөн сағылдырған был композиция ҡунаҡтарҙы оҙаҡ йылдар үҙенә саҡырһын, ҡыуандырһын, һоҡландырһын тигән ихлас теләген белдерҙе әбйәлилдәр.\nАртабан делегация Дим биҫтәһенә юл алды. Бындағы 112-се Башҡорт кавалерия дивизияһы музейының директоры – Әбйәлил ҡыҙы Илүзә Ғәйнуллина. Ул яҡташтарына ифрат бай йөкмәткеле экскурсия ойошторҙо. Ҡунаҡтар һәр сәхифәне йотлоғоп тыңланы. Ҡайһы берәүҙәр данлы дивизияла яу юлы үткән туғандарының фамилияһын тапты, яҡындары хаҡында белешмә алды.\nАртабан Зөһрә Фәйзуллина сценарийы буйынса әҙерләнгән “Тере хәтер” исемле кисә ойошторолдо. Әбйәлил районының – 85, Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналған был сараны асып, музей директоры Илүзә Ғәйнуллина әбйәлилдәрҙең Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында күрһәткән батырлыҡтары хаҡында бәйән итте, уларҙың һәр йәһәттән тырыш, берҙәм булыуын билдәләне, Өфөлә йәшәгән һәм эшләгән яҡташтары хаҡында ҡыҫҡаса мәғлүмәт бирҙе. Ысынлап та, ситтә лә һынатмай был төбәк халҡы, бер-береһенә ярҙамлашып, бәләкәй Ватанын хәстәрләп ғүмер итә. Шуға бер генә миҫал: әлеге делегация Әбйәлилдең аҫыл ир-уҙамандарының береһе, район Советы депутаты Мирхәт Рәжәповтың ярҙамы менән барлыҡ шарттары булған, уңайлы йортта ял итте.\nҺәр осрашыу –\nИкенсе көн “Ләлә” мәсетенә сәфәрҙән башланды. Иман йортона барыһы ла ҙур теләк менән килеп, әрүахтар рухына аят уҡытып, ғибәҙәт ҡылып, ҡыуанышып сыҡты.\nАртабан ветерандар Еңеү паркында Советтар Союзы Геройҙары Александр Матросов менән Миңлеғәле Матросовтың һәйкәленә сәскә һалды, яуҙа һәләк булғандарҙы бер минут тынлыҡ менән иҫкә алды.\nХәрби дан музейы ла өлкәндәрҙең күңеленә хуш килде, онотола барған хәтирәләрен яңыртты. Ауыр һуғыш осорона тура килгән бала сағын хәтеренә төшөргән ветерандарҙың күңеле йомшарҙы, Афған, Чечня һуғыштарында һәләк булған һалдаттарҙың ғәзиз әсәләрен уйлап, йөрәктәре телгеләнде.\nАртабан ҡунаҡтар Совет районында урынлашҡан “Аҡсарлаҡ” балалар спорт-һауыҡтырыу лагерына юлланды. Уларҙы был биләмәнең ветерандар советы рәйесе Валерий Шәрипов, хакимиәт вәкиле Кәүсәр Фәррәхов, лагерь етәкселеге һәм балалар ҡаршыланы. Күркәм аралашыу төшкө табында, унан клубтағы концертта дауам итте. Дуҫлыҡ күпере ныҡ булыр, ике район араһындағы бәйләнеш өҙөлмәҫ тигән ниәттә таралышты барыһы ла.\nЛагерҙа ял иткән балаларҙы күреп, пионер булған осорон хәтергә төшөргән, шул уҡ ваҡытта ейән-ейәнсәрҙәрен һағыныуын тойған өлкәндәр ҡайтыу теләге менән автобусҡа инеп ултырыша ла башланы. Әммә уларҙы 7-се балалар музыка мәктәбендә йәнә бер осрашыу көтә ине. Уҡыу йортона яҡташтары, Аһылай ауылы егете Айрат Ғайсин етәкселек итә. Композитор Айрат Рәшит улы өлкәндәрҙе ихлас ҡаршы алып, мәктәп менән таныштырҙы, йырҙарын бүләк итте.\nСәйәхәттә дәртле йырҙары менән оҙатып йөрөгән Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Ямал Исхаҡова, шулай уҡ Ансар Төлкөбаев, Тәслимә Таһирова, Илүзә Ғәйнуллина, Мәүлит Фәттәхов, Мирхәт Рәжәпов, шәфҡәт туташы Гөлниса Солтанова һәм башҡаларға ҙур рәхмәтле әбйәлил ветерандары.\nӘлеге сәфәр аша бар республикаға мәҙәниәтлелеген, берҙәмлеген, дәртлелеген күрһәтте беҙҙең ветерандар. Иң мөһиме – йөрәк йәш булһын, күҙҙәрҙә осҡон һүрелмәһен, ти улар. Өлкәндәр һүҙе – аҡылдың үҙе тигәндәй, әйткәндәре – һабаҡ, фәһем, ҡылған ғәмәлдәре өлгө булырлыҡ, башҡарған эштәре сәм уятырлыҡ. Әбйәлилдәрҙең был башланғысы башҡа район ветерандарын да, һис шикһеҙ, ҡуҙғатып ебәрер. Өлкәндәрҙең күркәм осрашыуҙары артабан да дауам итһен, күңелдәрҙе байытһын, йөрәктәрҙе йәшәртһен!\nРайон: Асҡар – Өфө – Асҡар.


Вәсилә Ғабдулхаҡ ҡыҙының ижади профессияһы\n5 Октябрь 2018, 17:03\nРәсем төшөрөү, сигеү, кулинария, сәскә һәм йәшелсә үҫтереү – былар- ҙың барыһы ла Вәсилә Фәтхетдинованың мауығыуы ғына түгел, ә эше лә. Ул Х. Фәтҡуллин исемендәге Дыуан-Мәсетле мәктәбендә йорт хужалығы, рәсем һәм донъя художестволы мәҙәниәте дәрестәрен алып бара.\nСығышы менән Йыланыш ауылынан. 11 бала тәрбиәләнгән ҙур татыу ғаиләлә үҫкән. 69-сы Һатҡы һөнәрселек училищеһының художество-графика бүлексәһен тамамлағандан һуң Белорет ҡалаһындағы ит комбинатында художестволы биҙәүсе булып эшләгән. Бер ни тиклем ваҡыттан тыуған яҡтарына ҡайтып, Дыуан-Мәсетле мәктәбенә секретарь булып урынлаша һәм шул уҡ ваҡытта “Оҫта ҡулдар” түңәрәген алып бара.\n– Миңә балалар менән эшләү шул тиклем оҡшаны, шуға күрә уҡытыусы булырға ҡарар иттем. Ләкин минең педагогик белемем юҡ ине, – ти ул.\nҠыйыу Вәсилә Ғабдулхаҡ ҡыҙы, инде 28 йәштә булыуына ҡарамаҫтан, Мәсәғүт педагогия училищеһына уҡыр-ға инә, бер үк ваҡытта технология кабинетында лаборант булып та эшләй. Артабан ситтән тороп Башҡорт дәүләт педагогия университетының художество-графика факультетын тамамлай.\n23 йыл эш стажына эйә булған тәжрибәле педагог заманса техникала эшләү күнекмәләренә эйә, яңы уҡыу программаларын үҙләштереүҙе дауам итә, заман менән бергә атлау өсөн барыһын да эшләй. Сөнки тап уның дәрестәрендә сәнғәткә, ижадҡа һөйөү тәрбиәләнә. Йорт хужалығы буйынса шөғөлләнә торған кабинетта ғәҙәти булмағанса йәмле, эш өсөн кәрәкле нәмәләрҙең барыһы ла бар: теген машиналары, электр плитаһы, үтек, үтекләү өсөн махсус таҡта. Бында ҡыҙҙар ашарға бешерергә, тегергә, бәйләргә, сигергә өйрәнә.\nЙыл һайын Вәсилә Ғабдулхаҡ ҡыҙының конкурстар һәм олимпиадалар призерҙары һаны арта. Йәш тәбиғәт һөйөүселәрҙең “Башҡортостан – тыуған төйәгем” республика фотоконкурсы призеры Нәргизә Моратшина – уҡытыусының айырым бер ғорурлығы. Ә үҙе ул район милли костюмдар конкурсы һәм “Мәсетле оҫтаханаһы” төбәк-ара конкурсының ҡорама тегеү номинацияһы буйынса призеры.\nЫсын мәғәнәһендә мауыҡҡан, ижади, үҙ һөнәрен һәм уҡыусыларын сикһеҙ яратыусы Вәсилә Фәтхетдинова һәр ваҡыт мәктәптең генә түгел, ә ауылдың да ваҡиғалары үҙәгендә ҡайнай. Райондан ситтә йәшәүсе ауылдаштары бөтә ваҡиғалар тураһында хәбәрҙар булып торһон өсөн “Класташтар” сайтында ул “Дыуан-Мәсетле” һәм “Йыланыш” төркөмдәре булдырған. Буш ваҡытында фото, видео төшөрөргә ярата, заказ буйынса тегә, маникюр яһай, сәс киҫә, хатта теген машиналарын йүнәтә.


Барыҫ йылы — Башҡорт Википедияһы\nБарыҫ йылы - мөсәлдең Һыйыр йылынан һуң, Ҡуян йылынан алда килә торған өсөнсө йылы\nМөсәл - бик күп Азия илдәрендә, төрки халыҡтарҙың байтағында файҙаланылған 12 йыллыҡ цикллы йыл иҫәбе. Йылдарға 12 хайуан исеме бирелгән (Аждаһанан башҡа) һәм 12 йылға бер ҡабатланып та тора. Григориан календары буйынса Барыҫ йылы 1998, 2010 йылдарға тура килгән. Киләсәктә 2022, 2034 йылдарҙа Барыҫ йылы буласаҡ.\nҠайһы бер халыҡтарҙа Юлбарыҫ йылы тип тә атала.\nБашҡорттар Ислам ҡабул иткәс, Ай календарын файҙаланыуға күскән, әммә мөсәл менән файҙаланыуҙы ла дауам иткән. Башҡорттар быуаттар дауамындағы тәжрибәнән сығып, йылдың нисек килерен билдәләгән, әммә йыл сифаттарын кешегә күсереп, күрәҙәлек итмәгән.\nҺынамышта[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nБарыҫ йылы барын сәс, һис булмаһа тары сәс.\nБарыҫ йылы — байлыҡ \n↑ Башҡорт теленең һүҙлеге. 2 томлыҡ. — Мәскәү, 1993. — 1-се том, 117-се бит.\n↑ Мәҡәлдәр һәм әйтемдәр (Башҡорт халыҡ ижады) — Өфө, 1980. −420-се бит\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Барыҫ_йылы&oldid=864527 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 14:40 7 февраль 2019 үҙгәртелгән.


Иҙрис (Ҡыйғы районы) — Башҡорт Википедияһы\n55°22′23″ с. ш. 58°52′06″ в. д.HGЯO\nИҙрис (Ҡыйғы районы)\nБыл терминдың башҡа мәғәнәләре лә бар, ҡарағыҙ: Иҙрис.\n80 236 810 008\n80 636 410 116\nИҙрис (рус. Идрисово) — Башҡортостандың Ҡыйғы районындағы ауыл. Арыҫлан ауыл Советы (Ҡыйғы районы составына инә. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 197 кеше. Почта индексы — 452511, ОКАТО коды — 80236810008.\nАуыл советы үҙәгенә тиклем (Арыҫлан): 15 км\nЯҡындағы тимер юл станцияһы (Һилейә): 31 км\nИҙрис ауылы Ҡыйғы йылғаһы ҡушылдығы Обуховка йылғаһы буйында, район үҙәге Үрге Ҡыйғы ауылынан көньяҡ-көнсығышҡа табан 18 километр һәм Һилейә (Силәбе өлкәһе) тимер юл станцияһынан төньяҡҡа табан 31 километр алыҫлыҡта урынлашҡан.\nИҙрис ауылына Троицк өйәҙе Әйле улусы башҡорттары үҙҙәренең аҫаба ерҙәрендә нигеҙ һала. Рәсми ҡағыҙҙарҙа ауыл 1786 йылдан алып билдәле.\nИҙристе халыҡ телендә Ҡыйғы башы ла тиҙәр. Әйле ырыуына ҡарай. Аймаҡтары: бурҙай, биксәнтәй, ҡыҙылбай, ҡарабай, ҡомой, моңҡай, сүмәй, әкембәт. Тамғаһы — ай. Әйле улусына ингән. Ҡыйғы йылғаһы баш алған ергә иң тәүҙә кем килеп ултырғаны әлегә билдәһеҙ. Тарихсы Әнүәр Әсфәндиәров буйынса, 1795 йылдағы V рәүиз материалдарында Иҙрис Әйле ауылдары араһында күрһәтелмәгән.\n1920 йылда 89 йортта 483 кеше иҫәпкә алынған. Ошо уҡ йылда йәнәштәге Ҡурғашйылға ауылынан 7, Шүләменән — 1 ир-егет күскәне теркәлгән, Ишәле ауылына — 1, Әбдрәзәҡ ауылына — 3, Туғыҙлыға 4 ир заты күсеп киткән.\nИҙрис ауылында 1816 йылда 20 йорт иҫәпләнгән, уларҙа 100 кеше йәшәгән. 1834 йылда 30 йортта 160 башҡорт иҫәпкә алынған, 1859 йылда 200 кеше һәм 26 йорт иҫәптә торған.\nМалсылыҡ, игенселек, умартасылыҡ менән шөғөлләнгәндәр. 1835 йылда төҙөлгән мәсет була.\n1842 йылда 200 кешегә 53 сирек көҙгө һәм яҙғы ашлыҡ сәселгән, 32 ихатала 182 ат, 54 һыйыр, 55 һарыҡ, 25 кәзә булған.\nXIX быуат аҙағында Иҙрис шулай тасуирлана: Ауыл Ҡыйғы йылғаһы ярындағы битләүҙә урынлашҡан… Йылға тирмән ҡороу өсөн яраҡһыҙ. 43 йорт-ихата бар. Ер биләмәһе (надел) рәүиз иҫәбендәге 107 кешегә 2 урындан алынған. Ауыл янында 10,5 дисәтинә ерҙе биләгән. 1861 йылдан ерҙе ҡабаттан бүлгәндәр. Ауылда бер ихата бөтөнләй мал аҫырамаған. Сабынлыҡтар — 1000 дисәтинә хәтле һыуһыҙ үҙән, 75 дисәтинә тикле — һаҙамыҡлы. Урман 2 урында: 1-сеһендә — йәш ағас һәм ҡыуаҡлыҡтар (140 дисәтинә), 2-сеһендә — төҙөлөшкә һәм утынға яраҡлы ағас (3400 дисәтинәнән ашыуыраҡ). Халыҡ хужалыҡ мәнфәғәте өсөн лапы, ауған ағасты ҡуллана. Урман буйындағы 1-се участкала мал көтөлә. Бөтә йорт-ихата (42-нең 40-ы) сабынлыҡтарын (120 дисәтинә) дисәтинәһен 45 тингә һәм һөрөнтө ерен (100 дисәтинә) дисәтинәһен 50 тингә ҡуртымға бирә\nӨйҙәр Ҡыйғы йылғаһының ике яғында ла урынлашҡан булған. Ҡыйғы йылғаһы менән Ҡараңғы йылға араһындағы уйһыу урында ҡырау иртә һәм йыш төшкәнлектән, аръяҡтағылар уң битләүгә күскән.\n1865 йылда Иҙрис Рауил тигән икенсе исем менән теркәлгән. 34 йортта 185 кеше йәшәгән.\n1906 йылда шулай уҡ мәктәп теркәлгән.\nБәләкәйерәк Йәмйылға, Шоңҡар һәм тиҫтәләгән-тиҫтәләгән шишмә Ҡыйғыбашҡа килеп ҡушыла. Рәсми мәғлүмәттә «йылға тирмән ҡороу өсөн яраҡһыҙ» тиелһә лә, йылға быуылып, тирмән ҡоролған. Күмәк хужалыҡ мәлендә оҙаҡ йылдар ҙур ғына умарталыҡ тотолған.\nӘлеге ваҡытта Иҙрис ауылында Арыҫлан урта мәктәбе филиалы — башланғыс мәктәп, балалар баҡсаһы, фельдшер-акушерлыҡ пункты, Мәҙәниәт йорто, китапхана бар.\nИҙрис ауылында башҡорттар йәшәй (2002)\n1906 йыл 290\n1920 йыл 26 август 483\n1939 йыл 17 ғинуар 363\n1989 йыл 12 ғинуар 263\n2002 йыл 9 октябрь 205\n2010 йыл 14 октябрь 197\nМинһажев Ғималетдин Минһаж улы (1889 йылдың 21 майы — 1955 йылдың 19 сентябре) — актёр, драматург, театр теоретигы, БАССР-ҙың халыҡ артисы (1935), РСФСР-ҙың атҡаҙанған артисы (1944), РСФСР-ҙың халыҡ артисы (1949).\nБәҙретдинов Сәлимйән Миңләхмәт улы (3.05.1950) — башҡорт яҙыусыһы, журналист. Филология фәндәре кандидаты (2010). БАССР-ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1990), Башҡортостан Журналистар союзы (1988) һәм Башҡортостан Яҙыусылар союзы (2000) ағзаһы. Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге (1996) һәм Муса Мортазин исемендәге (1996) премиялар лауреаты.\nБәҙретдинов Вәлиәхмәт Миңләхмәт улы (19.02.1953) — педагог, журналист, тәржемәсе, сәйәсмән, йәмәғәт эшмәкәре. Башҡортостан Республикаһының 2-се саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты (1999—2003).\nЛатипов Ғәлим Хатип улы (1904—?) — Бөйөк Ватан һуғыштарында ҡатнашыусы.\nХәйбуллин Ғәзимулла Ғәйнулла улы (12.08.1927—16.09.1995) — 1969—1992 йылдарҙа Өфө ҡалаһындағы «Гидравлика» заводы токаре. Башҡорт АССР-ының VII саҡырылыш Юғары Советы депутаты (1967—1971) Социалистик Хеҙмәт Геройы (1971).\nЯруллин Ғималетдин Минһаж улы (19.09.1957) — башҡорт матбуғаты эшмәкәре, журналист. 2003—2017 йылдарҙа «Сельские узоры» республика аграр журналының директоры (баш мөхәррире). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған матбуғат һәм киң мәғлүмәт хеҙмәткәре (2014).\nҒималетдин Минһажев урамы (рус. Гималетдина Мингажева (улица)\nӨсҡайын, Бөрҙөгәнтау, Мәңрәүтау, Остотау\nУрмандар: Шыбаҡ, Бәләкәйшар, Олошар, Йүкәлешар, Балаһар, Ҡара Ҡыуаҡ, Умарталыҡ, Баланлы Ҡыуаҡ, Ялтыр\nШишмәләр: Йәмйылға, Шоңҡар\nИҙрис (Ҡыйғы районы) // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.\nКарта д. Идрисово. Улицы\n↑ Иҙрис (Ҡыйғы районы) // Башҡорт энциклопедияһы. — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9.\n↑ ЦГИА: Ф. 172. Оп. 1. Д. 25. Л. 59.\n↑ МИНГАЖЕВ Гималетдин Мингажевич 2017 йылдың 13 ғинуар көнөндә архивланған.\n↑ * Внеклассное мероприятие " Страницы истории Месягутовского педагогического колледжа"\n↑ Карта д. Идрисово. Улицы\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Иҙрис_(Ҡыйғы_районы)&oldid=1135937 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 10:07 17 май 2022 үҙгәртелгән.


Атына күрә – санаһы, заманына күрә – балаһы\n27 Ноябрь 2010, 16:49\n«Йәшлек» ҡунағы Факил Сәлих улы МЫРҘАҡАЕВ – тыумышы менән Миәкә районының ҡаран ауылынан. Дүрт тиҫтәгә яҡын йыл матбуғат өлкәһендә хеҙмәт итә. Бөгөн "Башҡортостан" гәзитенең баш мөхәррир урынбаҫары. Уның матбуғат эшендәге, әҙәбиәттәге тынғыһыҙ хеҙмәте мәшһүр яҡташы Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге әҙәби премия менән билдәләнде. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Факил Мырҙаҡаев "Тынғыһыҙ малай" һәм "Яҙмыш фалы – йәшлектә" китаптары өсөн Башҡортостан Республикаһының Һәҙиә Дәүләтшина исемендәге дәүләт премияһына лайыҡ булды. Күркәм юбилейын билдәләгән көндәрҙә уҡыусыларыбыҙға яҙыусы менән әңгәмә тәҡдим итәбеҙ.\nҡаты шелтә ғүмерлек һабаҡ булды\n– Журналист булыу ижадта, яҙыусылыҡ эшендә ярҙам итәме, әллә, киреһенсә, ҡамасаулаймы?\n– Уның ярҙамы ла, ҡамасаулауы ла барҙыр инде. "Совет Башҡортостаны" гәзитендә эшләгәндә халыҡ шағиры Рәми Ғарипов: "Бар һөнәрҙән ауыр һүҙ эше", – тип юҡҡа ғына яҙмағандыр. Үҙ тәжрибәмдән сығып, шуны әйтә алам: журналист һөнәре йыйнаҡлыҡҡа, ваҡыттың ҡәҙерен белергә, иң мөһиме – иғтибарлы булырға өйрәтә. Көн дә сыҡҡан гәзит һинең мыштырлағаныңды көтмәй, командировканан йөрөп ҡайтҡас та материалды тапшырырға кәрәк. Бигерәк тә ауыл хужалығы бүлегендә эшләһәң... Мин гәзитебеҙҙең ауыл хужалығы бүлегендә ун йыл хәбәрсе булдым. Үткән быуаттың 70 – 80-се йылдарында партия өлкә комитеты ауыл хужалығына ҙур әһәмиәт бирҙе. Журналистар иртә яҙҙан ҡара көҙгә тиклем райондарҙан ҡайтып инмәй торғайны. Миңә лә баҫыу юлдарын күп тапарға, малсылыҡ фермаларында йыш булырға тура килде.\nМәҡәләләрҙе төндә яҙырға ғәҙәтләнгәнмен, берәү ҙә ҡамасауламай. Редакцияла иһә үҙ әйберҙәрең менән ултырырға ваҡыт ҡалмай, үҙ хәбәрселәрҙең мәҡәләләрен эшкәртергә кәрәк. Беҙҙең үҙ хәбәрселәр иһә ул заманда ете төбәктә эшләй ине.\n"Иғтибарлы булырға өйрәтә" тигәндән, бер ваҡиға иҫкә төштө. 1975 йылда, гәзиттә тәүге йыл эшләгәндә, "Хат юлға саҡыра" рубрикаһында сыҡҡан мәҡәләмдә партия район комитеты бүлек мөдирҙәренең вазифаларын бутағанмын. Шул арҡала редакцияла оло ғауға ҡупты, үҙемә ҡаты шелтә сәпәнеләр. Был миңә ғүмерлек һабаҡ булды. Башҡаса ундай тупаҫ хаталарҙан Хоҙай араланы.\nЯҙыусылыҡ эшендә хәбәрсе булыуҙың файҙалы йоғонтоһо бар, тип иҫәпләйем. Командировкаларға йөрөү, кешеләр менән аралашыу ҡайһы берҙә яҙыласаҡ әҫәрҙәрҙең геройҙары менән дә осраштыра. "Һайлау", "Оҙайлы сәфәр" повестары, "Юлдағы осрашыуҙар" шәлкеменә ингән хикәйәләр ана шулай тыуҙы.\n– Әҫәрҙәреңде оҙаҡ һәм ауыр яҙаһыңмы? Сөнки балалар өсөн повестарыңды ҡайта-ҡайта ҡабат эшләгәнеңде беләм...\n– Төрлөсә була. Миҫалға "Имгәк" повесын килтерәм. Был әҫәрҙе бүленә-бүленә йыл буйы яҙҙым. Төп герой Мусаның образы мин теләгәнсә килеп сыҡмай ҙа ҡуя. Һөҙөмтәлә әҫәрҙең өс-дүрт варианты барлыҡҡа килде. Күрәһең, эшкә тулы әҙерлек менән тотонмағанмындыр. Башта ҡулдан яҙам, әҫәр "бешеп" еткәс кенә компьютерға индерәм. Көнөнә өс бит текст яҙһам – был минең өсөн оло ҡыуаныс. ҡараламаларҙы һаҡламайым, сөнки почергымды үҙемдән башҡа "эт тә танымай". Берҙән-бер һаҡлаған ҡараламам – "ҡиблалар буталғанда" повесы, уны әҙәм танырлыҡ хәрефтәр менән аҡҡа күсергәнмен. Әҫәрҙе компьютерға индергәс тә, эш дауам итә, күңелдә теге йәки был персонаждың холоҡ-фиғелен көслөрәк асыҡлаусы деталдәр тыуа, кәрәк тип тапһам, уларҙы ла өҫтәп ҡуям. Әҫәрҙе яҙып бөткәс, уны "онотоп" торорға тырышам. "Онотоп торам" тиһәм дә, иҫтән сыҡмай инде ул яҙған әйберең, гел күңелдә йөрөй. Аҙна-ун көн үткәс, яңынан уҡып сығам. Тәнҡит күҙлегенән. Әҫәрҙәге бөтә персонаждар ҙа уҡыусыны ышандырамы? Ышандырмаһа, яңынан эшкә тотонам. "Күңел ҡошом" повесында Эдик образы менән шулай килеп сыҡты. Уның битарафлығының сәбәбен асыу өсөн яңы эпизодтар индерергә тура килде. "Хушлашыу вальсы" повесына өҫтәмә бүлек индереп, Искәндәрҙең образын тулыландырҙым. Әҫәремде редакцияға тапшырғас, уны мөхәррирләүселәрҙең дә кәңәштәренә ҡолаҡ һалам. ҡайһы берҙә бик урынлы кәңәш бирә мөхәррирҙәр! Үҙең беләһең, Зөһрә, "Йәншишмә" гәзитендә баҫыласаҡ "ҡайын һуты" повесындағы Эдгар образы хаҡында һинең менән дә, Зөбәржәт Миңлебаева менән дә күпме бәхәсләштек! (Көлә).\nТәүге китабын баҫмаға 13 йыл буйы тәҡдим итмәй\n– Әҫәрҙәреңдә күберәк үҫмерҙәр һәм йәштәр темаһына мөрәжәғәт итәһең. Бының сәбәбе нимәлә?\n– Мин әҙәбиәткә өлкәндәр өсөн яҙылған хикәйәләр һәм повестар менән килдем. Улар "ҡамғаҡ" һәм "Аҙашҡан болан балаһы" тигән китаптарға тупланған. Үҫмерҙәр һәм йәштәр өсөн яҙа башлауымдың сәбәбен асыҡлау өсөн алыҫта ҡалған 1975 йылға әйләнеп ҡайтыу урынлы булыр. Йәғни минең "Совет Башҡортостаны" гәзите редакцияһында эш башлаған осорға.\nШтатында тиҫтәләрсә хеҙмәткәр, Матбуғат йортоноң тотош бер ҡатын биләгән редакция, гөр килеп эшләп ултырған заманса типография менән танышҡас, күңелемдә балалар өсөн әҫәр яҙыу теләге тыуҙы. Нимә ул гәзит? Уны ҡайҙа, кемдәр сығара? Тәүге гәзиттәр ҡасан сыға башлаған? Улар башта ниндәй булған? Бөтә кеше лә мәҡәләләр яҙа аламы? Ошо һәм шуға оҡшаш башҡа һорауҙарға яуап бирергә тейеш ине ул әҫәр. Киләсәктә йәш хәбәрселәрҙең айырылмаҫ юлдашына әйләнәсәк был әйберҙе яҙҙым да… һалып ҡуйҙым. 13 йыл үткәс, ҡайтанан эшләнем. "Йәш хәбәрсе" 1993 йылда Башҡортостан китап нәшриәтендә айырым китап булып баҫылып сыҡты. Үҙем жанрын "Журналист дәрестәре" тип билдәләгәйнем, Яҙыусылар союзына ағза булып ингәндә миңә фатиха биргән Булат ағай Рафиҡов китапты: "Йәш хәбәрсе тураһында мауыҡтырғыс повесть", – тип атаны.\n"Аҡтүш-Пират һәм Рөстәм менән Марат" тигән повесты яҙырға иһә "Аманат" журналының ул саҡтағы баш мөхәррире Камил ағай Яйыҡбаев "ҡотортто". Үҙемдең дә балалар тормошонан берәй ҙур ғына әҫәр яҙыу уйы юҡ түгел ине. Сираттағы ялға сығыу менән, бар эшемде ташлап, өҫтәл артына ултырҙым. ҡыҙым Нурияға арнап яҙылған был повесть 1996 йылда "Аманат" журналында баҫылды.\nӘҫәрҙең нигеҙендә үҙем шаһит булған ваҡиға ята. Автобуста командировканан ҡайтып киләм. Мин дә, башҡа пассажирҙар ҙа йоҡомһорап бара. Көтмәгәндә салонды яңғыратып бер эт өрөп ебәрмәһенме! Пассажирҙар бер-береһенә ҡарашты, автобусҡа бер кем дә эт менән инмәгән кеүек ине лә баһа. Сер тиҙ асылды: артҡы рәттә ултырған малай сумкаһынан көсөк килтереп сығарҙы ла ғәйепле төҫ менән атаһының күҙҙәренә баҡты. Малайҙың һүҙҙәренә ҡарағанда, ул көсөктө автовокзал янынан табып алған икән.\nМине, бөтәһенән элек, балаларҙың эскерһеҙлеге әсир итә. Бала күңеле – аҡ ҡағыҙ, тиҙәр бит. Ана шул аҡтан-аҡ, пактан-пак күңелдәренә нимә яҙа балалар? Әҫәрҙәремде ҡағыҙға төшөргәндә шуны күҙ уңынан ысҡындырмаҫҡа тырышам. Йәнә "атына күрә – санаһы, заманына күрә – балаһы" тип әйтәләр. Хәҙерге заман балаһы бер уҡыу менән генә мәшғүл түгел. Уның күңелен әүрәтерҙәй әйберҙәр һанап бөткөһөҙ. Йомшаҡ күңеллеләре яңылыш юлға ла баҫып ҡуя. "Яҙмыш фалы – йәшлектә" повесының төп геройы Динисты алайыҡ. ҡалала үҙ иркендә йөрөп өйрәнгән, физик эштең ни икәнен дә белмәгән, үҙ көсө менән бер тин аҡса эшләп тапмаһа ла, уны уңлы-һуңлы туҙҙырған үҫмер, эшһеҙлектән интегеп урам тапай торғас, наркомандар ҡулына барып эләккәнен һиҙмәй ҙә ҡала. Наркотик алыу өсөн урлашыуға тиклем барып етә. Замана шауҡымына бирелеп, Инсаф та ("Хушлашыу вальсы") уйындан уймаҡ сығара: үҙе белем алған мәктәпкә шартлатҡыс һалынған тип шылтырата. Уларҙың икеһе лә аҙаҡ үкенеүен-үкенә, тәүбәгә килә. Яҙыусы булараҡ бурысым шулдыр тим: әҫәрҙәремдә геройҙарымдың эске кисерештәрен, күңел донъяһын яҡтыртырға, ҡатмарлы уй-кисерештәрен уҡыусыларға еткерергә ынтылам.\n– Кеше бүтәндәргә шатлыҡ, изгелек килтермәйенсә тулыһынса бәхетле була алмай. Һинең бөтә әҫәрҙәреңә лә тиерлек ошо фекер һалынған. Төп геройҙарың ҙур шәхестәр ҙә түгел, ә матурлыҡты күрә белгән, изге күңелле ябай кешеләр. Был фекерҙе махсус рәүештә шулай үткәрәһеңме, әллә һинең үҙеңде уратып алған донъя, мөхитең шулай булыуынан килеп сығамы?\n– Буласаҡ геройҙарымдың тормошон, нимәләр менән ҡыҙыҡһыныуын, нисек йәшәүен төрлөсә асыҡларға тырышам. Хәҙер йәш быуын бик мәғлүмәтле. Мәктәптәрҙә уҡыусылар менән осрашҡанда уларҙың килеш-килбәтенә, кейем-һалымына, сәс-башына, үҙҙәрен нисек тотоуҙарына, бер-береһе менән аралашыуҙарына, телефондан һөйләшеүҙәренә иғтибар итәм. Яҡшы ғәҙәтмелер, насармылыр: туҡталышта транспорт көткәндә, автобуста барғанда үҫмерҙәр менән бергә тура килһәм, һиҙҙермәй генә уларҙы күҙәтәм, ҡылыҡтарын өйрәнәм.\nӘҫәремде яҙырға тотонор алдынан, теге йәки был һорауҙы асыҡлау өсөн, белгестәргә лә мөрәжәғәт итәм, махсус әҙәбиәтте лә өйрәнәм. "Яҙмыш фалы – йәшлектә", "Хушлашыу вальсы", "ҡайын һуты" повестарын яҙғанда шулай булды. Яңы әҫәреңде баҫтырыр алдынан балаларға һәм уҡытыусыларға уҡытып алыуҙың да файҙаһы бар, минеңсә. Уларҙың фекерҙәре, тәҡдимдәре минең өсөн бик әһәмиәтле, сөнки балаларҙы уҡытыусыларҙан да яҡшыраҡ белгән, аңлаған кеше юҡ. Был йәһәттән мин уңдым. Илеш районы Үрге Йәркәйҙәге 1-се гимназияның башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Ғәлимә Ғәлиева әҫәрҙәремә баһа биреп кенә ҡалмай, улар буйынса уҡыусылары менән әңгәмәләр, кластан тыш уҡыу дәрестәре, китап уҡыусылар конференциялары үткәрә. Уларҙың бер нисәһендә үҙемә лә ҡатнашырға, һорауҙарына яуап бирергә насип булды.\nТәржемә тел байлығын өйрәнеү өсөн кәрәк\n– Һин рус телендә ижад иткән башҡорт яҙыусыларының, Рәсәйҙең рус, башҡа милләт яҙыусыларының әҫәрҙәрен башҡортсаға ауҙарыу менән дә шөғөлләнәһең. Рустарҙы башҡортсаға тәржемәләүҙең мохтажлығы нимәлә – хәҙер бөтәһе лә русса уҡый бит? Шәхсән һиңә нимә бирә тәржемә эше?\n– Тәржемә тел даръяһын байҡау, тел байлығын байытыу, өйрәнеү өсөн кәрәк. Тәржемә эшендә "Китап" нәшриәтенең заказдарын да үтәргә тура килгеләне. Сергей Аксаков исемендәге премия лауреаты Валерий Ганичевтың хикәйәләрен, татар әҙибәһе Нәбирә Ғиматдинованың повестарын, яҡташым Азат Мағазовтың трилогияһын башҡортсаға ауҙарҙым. Дәреслектәр ҙә тәржемә иткәнем бар. Рус әҙиптәренең әҫәрҙәрен башҡортса тәржемә итергә кәрәк, тигән фекерҙәмен. Талха Ғиниәтуллинды ғына алайыҡ. Уның Мәскәү нәшриәттәрендә нәшер ителгән китаптары менән бөтә уҡыусылар ҙа, айырыуса ауыл ерендә йәшәүселәр, таныша алмай, сөнки Мәскәүҙә сыҡҡан китаптар бөтә китапханаларға ла таратылмай, ә Әмир Әминев тәржемәһендә Талха Ғиниәтуллиндың повестарын теләгән бер кеше уҡый алды һәм ала, нәшриәттә дәүләт заказы менән сыҡҡан китаптар тотош Башҡортостанға тарала.\n– Әҙәби ижадтан тыш, һин бына нисә йыл инде башҡортса йыртма календарҙар, һүҙлектәр, "Фәһемле фекерҙәр донъяһында", "Батыр хаҡында һүҙ", "Тарих шаңдауы", "Үлемһеҙҙәр" кеүек йыйынтыҡтар төҙөү менән мәшғүлһең. Был эштәргә тотоноуға нимә этәрҙе? Яҙыусы кеше өсөн ваҡытты күп ала торған, түҙемлек, тәфсирлек талап иткән мәшәҡәтле шөғөл бит юғиһә...\n– Мин Башҡорт дәүләт университетының филология факультетында ситтән тороп уҡыным. Башта диплом эшен әҙәбиәт буйынса яҡларға йыйынғайным, һуңынан телгә өҫтөнлөк бирҙем. "Башҡорт телендә ауыл хужалығы терминдары" тигән темаға диплом эше яҙып, "отлично"ға яҡланым. Үткән быуаттың 70-се йылдарында ауыл хужалығына ҡараған терминдар ныҡлап өйрәнелмәгәйне. Журналистар ҡулында 1964 йылда сыҡҡан берҙән-бер дөйөм русса-башҡортса һүҙлек кенә бар. Терминдарҙы кем нисек теләй, шулай алып йөрөттө. Был хәл айырыуса руссанан башҡортса тәржемә итеп сығарылыусы район гәзиттәрендә ныҡ күҙәтелде. Диплом эше яҙғанда терминдарҙы берәмтекләп йыйып, уларҙы башҡорт әҙәби тел нормаларына яраҡлы итеп бирҙем. Гәзиттә лә бер нисә мәҡәлә баҫтырҙым. Башҡортостан Республикаһы ҡарамағындағы Терминология хеҙмәте тарафынан раҫланғандан һуң, шул терминдар ике тапҡыр китап булып сыҡты. Һүҙлектәрҙең тәүгеһенә 7500-ҙән ашыу термин индерелде, икенсе баҫмала уларҙың һаны 11 мең 300 самаһына етте.\nМин гәзит-журналдарҙы, китаптарҙы ҡулыма ҡәләм тотоп уҡырға ғәҙәтләнгәнмен. Үҙемә оҡшаған фекерҙәрҙе билдәләп барам, күсереп тә алам. Тупланған "хазина"ны күҙҙән үткәргәс, был байлыҡҡа башҡаларҙың да иғтибарын йүнәлткем килде. Башҡа шундай уй төштө: рус телендә ниндәй генә афоризмдар китабы юҡ, ә ниңә башҡорт яҙыусыларының афоризмдар йыйынтығы булмаҫҡа тейеш? Һөҙөмтәлә, 2003 йылда "Фәһемле фекерҙәр донъяһында" тигән китап һатыуға сыҡты. Тиҙҙән уҡыусылар башҡорт яҙыусыларының афоризмдарынан төҙөлгән икенсе китапты ҡулына аласаҡ. Китаптар бер-береһен ҡабатламай, авторҙары бер үк булһа ла (араларында яңылары ла бар, әлбиттә), быныһы өр-яңы афоризмдарҙан тора.\nХалҡыбыҙҙың арҙаҡлы азаматы – ҡаһарман Салауат Юлаевтың тыуыуына 250 йыл тулыу, Башҡортостандың үҙ ирке менән Рәсәй дәүләтенә ҡушылыуының 450 йыллығы, Бөйөк Еңеүҙең 65 йыллыҡ юбилейы беҙҙең "Башҡортостан" гәзитендә киң яҡтыртылды. Мин махсус рубрикалар алып барҙым. Гәзиттә баҫылған материалдар һуңынан китап булып сыҡты.\n– Өлкән ҡәләмдәштәрең араһынан кемдәрҙең ниндәй әҫәрҙәре оҡшай?\n– Өлкән тигәндән, үҙебеҙ ҙә олоғайҙыҡ инде, Зөһрә. Мостай Кәрим, Ноғман Мусин, Рәшит Солтангәрәев, Талха Ғиниәтуллиндарҙың әҫәрҙәре менән күптән таныш булһам да, ваҡыт тапҡанда ҡат-ҡат уҡыйым. Рәшит ағайҙы остазым тип иҫәпләйем. "Ағиҙел" журналында баҫылған бөтә повестарыма ла ул фатиха бирҙе. Бүләк иткән китаптарын ҡәҙерләп һаҡлайым. "Оло юлдың туҙаны" китабына: "Факил мырҙама, әле үҙен тереләй күрмәҫ борон уҡ яҡын иткән ҡәләмдәшемә ихтирамына ихтирам менән яуап итеп Рәшит ағай. 22 октябрь 1995 йыл. Яңы әҫәрҙәр көтәм һинән", – тип автограф биргән.\nҒөмүмән, "Китап" нәшриәтендә донъя күргән китаптарҙы, гәзит-журналдарҙа баҫылған әҫәрҙәрҙе, ул проза булһынмы, шиғриәтме, драматургиямы, публицистикамы, уҡып барырға тырышам. Быуындаш ҡәләмдәштәрем әҫәрҙәренә айырыуса иғтибарлымын. Әйткәндәй, Гөлнур Яҡупованың "Ағиҙел" журналында баҫылған "ҡатындар" трилогияһының тәүге ике китабы йотлоғоп уҡыла!\n60 тигән үрҙе яулағанда ла әсәй кәрәк икән\n– Түбәләр күккә тейерлек иң бәхетле һәм ҡанаттар ҡайырылырлыҡ, йәнде тетрәндерерлек мәлең ҡасан булды?\n– Тормошомдоң иң бәхетле мәле – ейәнемде тәүләп ҡулға алып һөйгән көнөм. Иң бәхетһеҙе – әсәйемде ер ҡуйынына һалған көн. Аллаға шөкөр, әсәйем яҡты донъяла 96 йыл йәшәп күсте баҡыйлыҡҡа. Бер быуатҡа яҡын ғүмер... Шулай ҙа барыбер әсәйһеҙ донъяның бер сите китек... Алтмыш тигән үрҙәрҙе яулағанда ла әсәй кәрәк икән.\n– Ейән, әсәй тураһында һүҙ сыҡҡас, үҙеңдең ғаиләң менән дә таныштырып үт инде.\n– Улыбыҙ Камил да, ҡыҙыбыҙ Нурия ла Өфөнөң 20-се башҡорт гимназияһында уҡыны, Башҡорт дәүләт университетында юғары белем алды. Нурия мәктәпте алтын миҙалға, вузды ҡыҙыл дипломға тамамланы. Үҙ белгеслектәре буйынса эшләйҙәр. Камил – ғаиләле, әйткәнемсә, ейәнебеҙ – күңел ҡыуанысы. ҡатыным Динә Ғәйнелбаян ҡыҙы – Зәйнәб Биишева исемендәге "Китап" нәшриәтендә Башҡортостан халыҡтары әҙәбиәте бүлеге мөдире. Бер-беребеҙҙең эше менән ҡыҙыҡһынып, ярҙамлашып йәшәйбеҙ. Тәьҫораттар, кисерештәр – уртаҡ. Динә үҙе лә яҙыша – хеҙмәттәштәре, китап нәшерләү хаҡында һүрәтләмәләре ваҡытлы матбуғатта сыға килә. Уның "Китап: Рухиәт шәжәрәһе" йыйынтығы "Рәсәйҙең иң яҡшы китаптары – 2010" бәйгеһендә лауреат исеменә лайыҡ булды. Был республикабыҙ өсөн дә, нәшриәт өсөн дә, беҙҙең ғаилә өсөн дә – мәртәбәле күренеш.


Рубрикалар » Страница 214 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Рубрикалар » Страница 214\nРубрикалар // 7-09-2010, 10:31\nБешкән картуфты тәмләткестәр һалып иҙергә. Аҙаҡ целлофан пакетҡа тултырып, бер осон киҫеп, ябай ғына түңәрәктәр һығып сығарырға ла, өҫтөнә ике яғы ла ҡыҙҙырылған түңәрәк колбасаны, шунан түңәрәкләп киҫелгән помидорҙы, йәшел һуған, шаҡмаҡлап туралған сыр һалырға, петрушка, тоҙ һибеп, 10 – 15 минут духовкала бешереп алырға....\nРубрикалар / Хәтер // 4-09-2010, 17:45\nАльпинистарҙың Тянь-Шань тауындағы Еңеү түбәһенә артылыуы хаҡында гәзитебеҙҙә яҙғайныҡ инде.\nУлар араһында беҙҙең яҡташтарыбыҙ ҙа булып, Башҡортостан флагын иң бейек нөктәгә ҡаҙарға ниәтләгәйнеләр. Маҡсаттарына ирештеләр, тик кирегә юлланғанда 7000 метр бейеклектә тотҡарланалар. Үкенескә күрә, экспедицияның бер нисә ағзаһы һәләк була. Кислород етмәүҙән мейеләре шешенгән, ти табиптар. Үлеүселәр араһында Өфө егете Кирилл Мохов та бар. Уның иптәштәре һөйләүенсә, бергә бик күп үрҙәрҙе артылғандар. Кирилл һәр ваҡыт маҡсатҡа ынтылыусан, ярҙамсыл булған....\n2 сентябрҙе лә оноторға ярамай\nРубрикалар / Хәтер // 4-09-2010, 17:43\nИкенсе Бөтә донъя һуғышы – кешелек тарихында тәрән эҙ ҡалдырған ҡанлы ваҡиға. Унда булған 73 дәүләттең 62-һе ҡатнашҡан. Хәрби хәрәкәттәр өс ҡитға биләмәһендә, дүрт океан һыуында барған....\nРубрикалар // 4-09-2010, 13:00\nБеҙ ришүәтселеккә шул тиклем күнегеп бөткәнбеҙ, хатта бөгөнгө тормошта бүтәнсә булыуы ла мөмкин түгел кеүек. «Бына улым университетҡа уҡырға инде әле», – тигәнгә шунда уҡ: «Ә күпме түләнегеҙ?» – тигән һорау менән яуап ҡайтаралар. Әйтерһең дә, ғәҙәти күренеш. Ата-әсәләрҙең ҡайһы берҙәре лә аҡса түләүҙәрен инҡар итмәй, хатта ғорурлыҡ менән: «50, 150, 180, 200 мең һумды сығарып һалырға тура килде», – тип әйтеп ҡуя. Ата-әсәһенең кеҫәһенән сығарып һалынған аҡсаның ҡәҙерен белһә ине лә бит студент егет йәки ҡыҙ... Тик һәр саҡ улай түгел шул. Улар араһында үҙ көсө менән тырышып уҡып йөрөүселәр менән бер рәттән уҡыуға еңелерәк ҡарағандары ла етерлек. Һуңғылары бай, стипендияға ҡарап ятмайҙар, тимәк, шулай булғас билдәләрҙең дә ниндәйе булһа ла ярай. Тик ҡуйһындар ғына. Ә бының өсөн йәнә лә аҡса кәрәк. Ә суммаһы инде уҡытыусынан, ниндәй фәндән имтихан йә зачет биреүеңдән, уҡыу йортонан тора....\nАралашыу емешле булһын\nРубрикалар // 4-09-2010, 12:59\nРубрикалар // 4-09-2010, 12:44\n– Ялға тыуған яҡтарына ҡайтҡан күп халыҡ, йәйге отпускылары тамамланғас, Себер тарафтарына ашыға, шуға күрә лә поезға билет юҡ. Мин эшкә китә алмай ултырам, һин үҙ машинаңда Түбәнге Вартаға алып бара алмаҫһыңмы икән, хаҡын килешер инек?...


27 октября 2015 — 15:10\nБалҡан дәүләттәре миграция мәсьәләһен хәл итеү өсөн берлектә эшләргә һөйләшеп килеште. Брюсселдә үткән кәңәшмәлә Сербия, Македония һәм Албания сик буйы хеҙмәтен көсәйтергә һәм гуманитар ярҙам күрһәтеүҙе киңәйтергә кәрәк тигән ҡарарға килде. Миграция көрсөгөн сәйәсмәндәр иү етди һынауҙарҙың береһе тип иҫәпләй.\nБөтә Донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы эшкәртелгән итте-бекон, колбаса һәм сосискаларҙы һаулыҡ өсөн зараралы аҙыҡ-түлек исемлегенә индерҙе. Улар йөрәк-ҡан тамырҙары, онкологик ауырыуҙарға килтереүе ихтимал.\nКанадала Тымыҡ океан яры буйынса круиз судноһы һәләкәткә осраған. 5 кеше һәләк булған. Фажиғә сәбәптәре билдәле түгел. Ҡотҡарыу операцияһында вертолеттар һәм яр буйын һаҡлау кораблдәре ҡатнаша.\nОмскийҙа төҙөлөш краны юлға йығылған. 4 кеше һәләк булған. Яҡынса мәғлүмәттәр буйынса, сауҙа комплексын төҙөү майҙансығында кран Тойота һәм Газель машиналарына ҡолай. Енәйәт эше ҡуҙғатылған. Фажиғә сәбәптәре асыҡлана.