Республикала балалар анимацияһы конкурсы иғлан ителде // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\nРеспубликала балалар анимацияһы конкурсы иғлан ителде\n16:45, 16 августа 2016 Мәҙәниәт\nӨФӨ, 2016 йыл, 16 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.\n«Йәнле һүрәттәр» балалар анимацияһы фестивале барышында балалар анимация студиялары һәм 18 йәшкә тиклемге теләгән һәр кем өсөн конкурс иғлан ителгән. Рус йәки башҡорт телендәге фильм (русса субтитрҙар менән) 15 минуттан артмаҫҡа тейеш. Әгәр ҙә фильм бер нисә сериянан торһа, конкурсҡа бер генә серия ҡабул ителә. Эштәрҙе ҡабул итеү 2016 йылдың 20 сентябренә тиклем дауам итә. Фестиваль тураһында тулыраҡ мәғлүмәтте «Бәйләнештә»ге төркөмдә табырға мөмкин.\nФильмға һылтанмаларҙы bashkinosoyuz@gmail.com адресы буйынса ебәрергә кәрәк. Хатта фильмдың, анимация студияһының, етәксенең, уҡыусыларҙың исеме, мәктәп күрһәтелергә тейеш.\n8 апрелдә, Рәсәй анимацияһы көнөндә, «Родина» кинотеатрында «Йәнле һүрәттәр» фестивале асылды. Май һәм июнь айҙарында балалар анимация студиялары етәкселәре һәм теләгән һәр кем өсөн фестивалдең кураторы, рәссам һәм режиссер Айгөл Байрамғолова оҫталыҡ дәрестәре ойошторҙо. Фестивалде коммерцияға ҡарамаған ойошмалар өсөн республиканың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы грантына Башҡортостан Кинематографистар союзы үткәрә.


Курбан Бердыев: «Өфө» менән уйнауы һәр ваҡыттағыса ауыр» // Спорт | новости башинформ.рф\n16:03, 19 октября 2018 Спорт\nФото: «Рубин» футбол клубы\nКурбан Бердыев: «Өфө» менән уйнауы һәр ваҡыттағыса ауыр» Фото: «Рубин» футбол клубы\n20 октябрҙә «Нефтсе» стадионында Рәсәй Премьер-лигаһының 11-се туры матчы була. «Өфө» Ҡазандың «Рубин»ын ҡабул итә. Ҡунаҡтарҙың баш тренеры Курбан Бердыев осрашыу ауыр булыр, тип иҫәпләй. «Өфө» менән уйнауы һәр ваҡыттағыса ауыр. Дисциплиналы команда, айырыуса оборонала, контр һөжүмдә һәйбәт уйнай», — тине «Рубин»дың баш тренеры клубтың матбуғат хеҙмәтенә.\nКурбан Бердыев әйтеүенсә, Сергей Томаров командаһына ҡаршы майҙанға Игорь Коновалов һәм Ибрагим Цаллагов сыға.\nБашҡортостан менән Татарстандың футбол дербийы шәмбе Өфөлә уҙа. Өфө ваҡыты буйынса киске 7-се яртыла башлана. Билеттарҙы стадион кассаларында һәм онлайн алырға мөмкин.\nТеги: футбол, Рәсәй Премьер-лигаһы, Курбан Бердыев, Рубин


Республикала эшһеҙҙәр аҙая\nЙыл дауамында республикала ваҡытлыса 37 меңдән ашыу эш урыны ойоштороласаҡ. Был уҡыу йорттарын тамамлаусы йәштәр араһында эшһеҙлек мәсьәләһен бөтөнләй тиерлек хәл итәсәк.\nХөкүмәт премьер-министры урынбаҫары Фидус Ямалетдинов билдәләүенсә, республика хеҙмәт баҙарының төп күрһәткестәре шул турала һөйләй. Быйылғы ҡатмарлы шарттарҙағы эш тә шуны күрһәтә - бар социаль партнерҙарҙың берҙәм эшмәкәрлеге хеҙмәт баҙарын көйләргә мөмкинлек бирә.\nХалыҡты эш менән тәьмин итеүгә ярҙам буйынса программа сиктәрендә үткән 8 ай эсендә 72 меңдән ашыу кеше эшкә урынлашҡан. 8 меңдән ашыу эшһеҙ һөнәри уҡыуҙар үткән. Был программанан тыш, республикала Хеҙмәт баҙарында көсөргәнешлекте кәметеү буйынса өҫтәмә саралар программаһы ла тормошҡа ашырыла.\nЙәштәрҙе эш менән тәьмин итеү буйынса эшмәкәрлеккә республикала айырыуса ҙур иғтибар бирелә. Уҡыу йорттарын тамамлаусылар һәм предприятиелар араһында стажировка үтеү буйынса килешеүҙәр төҙөлә. 2 мең ҡыҙ һәм егет 349 ойошмала һөнәри белемен камиллаштырасаҡ. Фидус Ямалетдинов Йәштәрҙе эшкә урынлаштырғанда килеп тыуған ҡайһы бер аңлашылмаусанлыҡтарға ла иғтибар итте.\nУфадан Тимур Сафин Токиода көмеш медаль алды


Өфөләге йәрминкәләрҙә картуфтың бер килограмы 18 һумға һатылды // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nӨфөләге йәрминкәләрҙә картуфтың бер килограмы 18 һумға һатылды\n12:27, 16 октября 2017 Иҡтисад\nӨфөләге йәрминкәләрҙә картуфтың бер килограмы 18 һумға һатылды Фото: Өфө хакимиәте\nӨФӨ, 2017 йыл, 16 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ольга Мортазина/.\nӨфөнөң Киров районындағы йәрминкәлә Башҡортостандың 32 районы етештереүселәренең продукцияһы тәҡдим ителде. Әлшәй районынан ғына аҙыҡ-түлек тейәлгән 42 йөк машинаһы килде.\n81,4 тонна картуф килтерелде, уның бер килограмы 18-20 һумға һатылды. Һуғандың бер килограмын — 15-20, кишер, сөгөлдөрҙө — 20, кәбеҫтәне 10-18 һумға һатып алырға мөмкин ине. Умартасылар йәрминкәлә 4,2 тонна бал тәҡдим итте һәм уны, төрөнә һәм сифатына ҡарап, бер килограмын 350-600 һумға һатты.\nЙылы һауа торошон иҫәпкә алып, йәрминкәлә һыуытҡыстары булмаған ябай кәштәләрҙә ит һәм һөт ризыҡтарын һатыу тыйылды, тип иҫкә төшөрҙөләр мэрияла.


Фекерләшеү:Ҡазан — Башҡорт Википедияһы\nБыл йүнәлтмә мотлаҡ һаҡланырға тейеш. «Ҡаҙан» һүҙен яҙып эҙләүселәр тапһын өсөн кәрәк. --Рөстәм Нурыев (әңгәмә) 11:24, 30 сентябрь 2015 (UTC)\n1 Яҙылышы тураһында фекер алышыуҙар\n1.1 Ҡаҙан → Ҡазан\n1.2 2017 йылдың 27 ноябрендә асылған тема Ҡазан → Ҡаҙан\nЯҙылышы тураһында фекер алышыуҙар[вики-тексты үҙгәртергә]\nВикипедия:Исемен үҙгәртеүгә/Архив/2015#Ҡаҙан → Ҡазан битенән күсермә. 2015 йылда тамамланған фекер алышыу. Фекерегеҙҙе яҙыу өсөн яңы тема башлауығыҙ һорала.\nҠаҙан → Ҡазан[вики-тексты үҙгәртергә]\nРиза. Һүҙлектәрҙә тапманым, Башҡорт энциклопедияһына ярашлы.--Ryanag (әңгәмә) 04:29, 31 март 2015 (UTC)\nРиза. Согласно БЭ. Категория:Ҡаҙан тоже к переименованию.--Ykt www (әңгәмә) 04:47, 7 июнь 2015 (UTC)\nУважаемые! Пора уже определиться с названием. Ҡаҙан или Ҡазан? Также надо объединить и удалить дубль-категории. --Ардах18 (әңгәмә) 22:03, 20 август 2015 (UTC)\nРиза: Миңә ҠаЗан тигәне оҡшай, ҡаҙан менән бутамаҫҡа.--Саган (әңгәмә) 05:19, 30 сентябрь 2015 (UTC)\nИкеләнәм Радиола яңылыҡтарҙа һуңғы арала Ҡаҙан тиҙәр, шул дөрөҫө шулай, күрәһең Assele (әңгәмә) 10:28, 20 сентябрь 2015 (UTC)\nӘлбиттә төрлөсә ҡулланыла, мәҫ. Татарстандың көнсығышындағы төп башҡорттарҙа Ҡаҙан тиҙәр. Әммә төп атаманы барыбер билдәләр кәрәк, категорияларҙа ла буталсылыҡ. --Ryanag (әңгәмә) 03:42, 24 сентябрь 2015 (UTC)\nРиза Радионың сәнғәт институтын бөткән алып барыусылары теле барыһы өсөн дә өлгө тип әйтеп булмай, әлегерәк булған контроль юҡ, филфакта уҡыған Әхәт Мортазин да күп ваҡыт «ҡыйыш» һөйләп ебәрә. Икенсенән, бында фекер алышыуҙа башҡорт теленең көньяҡ һөйләше вәкилдәре генә өҫтөнлөк итә, шуға ла уларҙың «Ҡаҙан»ды яҡлауы ғәжәп түгел. Шундай уҡ ҡараш менән заманында республиканың төнъяҡ-көнбайышында һәм көнбайышында йәшәүсе милләттәштәрҙе ситкә типтек бит инде, башҡорт теле һәм башҡорттар Башҡортостандың көньяғында ғына, тип. Бөгөн ул төбәк халҡы башлыса үҙен татарға индерә, тәү сиратта һөйләш теленән сығып. Аҙашыуҙан арынып үҙ асылына ҡайтыусылар күп түгел. Һәр кемдең үҙ фекере булһа ла, әҙәби телдә, гәзит-журналдарҙа, халыҡтың төп өлөшө һөйләшендә үткән быуатта нығынғанса «Ҡазан» тип алырға кәрәк. Һөйләшеүҙе артабан дауам иткән һайын фекерҙәр артыу арҡаһында буталсыҡ һәм аңлашылмаусанлыҡ ҡына буласаҡ. --Айсар (әңгәмә) 04:59, 30 сентябрь 2015 (UTC)\nАйсар, ХХ быуат урталарында диалектологтар төньяҡ-көнбайыш диалектында Ҡаҙан тип әйтелә тип теркәгәндәр, хәҙер бәлки башҡасалыр. Гөлшатҡа: Өфөнөң атамаһы татар теленә урыҫтарҙан барып ингәндер тип уйлайым, ә бына Аҙнаҡайҙы татарҙар үҙҙәренсә Атнакай тимәй бит инде — Азнакай тиҙәр. --Ryanag (әңгәмә) 09:54, 30 сентябрь 2015 (UTC)\nҠазан Ҡаҙан Икеләнеүселәр\n"Әлфиә Аҡбутина: Ул һәр ваҡыт Ҡазан йөрөнө, шунан Башҡортостан гәзитенең элгәрге баш мөхәррире Кинйәбаев, ҡаҙан тигән һүҙҙән алынған, Ҡаҙан була ул, тип беҙгә шулай яҙырға ҡушты. Ул киткәс, яңынан Ҡазан тип яҙа башланыҡ. Энциклопедияла ла Ҡазан. Ғөмүмән, бүтәнбер ерҙә лә Ҡаҙан тигәнде күргәнем юҡ." Марат Дауытов: Былай интернетта һәм ғәзиттәрҙә ҠАҘАН тип яҙыла бит Assele: Икеләнәм Радиола яңылыҡтарҙа һуңғы арала Ҡаҙан тиҙәр, шул дөрөҫө шулай, күрәһең\n"Айсар: Элек-электән Ҡазан булды. Союз тарҡалғас ҡына ""Ҡаҙан"" тип ҡулланыусылар осрай башланы." Загир Кульмухаметов: Минең дә Ҡаҙан тип әйткәндәрен генә ишеткәнем бар Чудак: Татарауыл\nRyanag: Һүҙлектәрҙә тапманым, Башҡорт энциклопедияһына ярашлы. Илмир Ишбаев: Беҙҙә Ҡаҙан тип әйтәләр.\n"YKT www: Согласно БЭ." "Гульшат Сулейманова:Татарҙар Өфөнө Уфа тиҙәр.Бер ҙә башҡортса нисек әле, уларға оҡшармы, тип тормағандар. Башҡортса Казань Ҡаҙан була."\nАйнур Кужахметов: Минең уйымса Ҡазан була. Һүҙлектәрҙә тапмаҫһығыҙ, сөнки Ҡазан/Ҡаҙан тураһында ғалимдар ныҡ бәхәсләшә, әлегә уртаҡ фекергә килә алмайҙар. "Гөлдәр Камалова: Гөлшат менән мин дә килешәм)))"\nБЭ: Башҡорт Энциклопедияһындағы 8 мәҡәлә Ҡазан исемле. "Кунсылыу Кутлубаева:Бөтә версиялар араһында ҡаҙан тигәне ысынбарлыҡҡа нығыраҡ оҡшай.Ысын тарихты беҙ белеп тә етмәйбеҙ.Һәр хәлдә татар милләте тарих сәхнәһендә яңы ғына ьиерлек пәйҙә булған.Ә ҡаланың тарихы тәрәндәрәк.Ҡайһылыр сығанаҡта, ул боронғо башҡорт ере итеп күрһәтелә.Ҡаҙан һүҙе күп төрки халыҡ телдәрендә бар.Урталағы хәрефе генә төрлөсә.Ә мәғәнәһе, шул ҡаҙан инде.Беҙҙеңсә ҡаҙан.Гөлшат апай әйткәнгә ҡушылам"\nЛуиза Сәмситова - Ҡаҙан һүҙен ҡабул итә алмайым, минеңсә, Ҡазан булырға тейеш. Рашида Гизатуллина:Гөлшат м-н Көнһылыу әйтһә, әйтәләр улар!Мин дә риза ошо фекер менән!\nКлара Аглиуллина - БЭ-ның терминология комиссияһында ҡаралды һәм Ҡазан тип алынды. Республиканың терминология комиссияһына мөрәжәғәт итһәгеҙ ҙә шул уҡ яуап аласаҡһығыҙ, сөнки унда ла шул уҡ кешеләр. Морат Солтан: Ҡаҙан\nФирҙәүес Хисаметдинова: Ҡаҙан\nҮҙгәртергә. Төп мәҡәлә һәм категория Ҡазан исемле булырға тейеш. Ҡаҙан һүҙен ҡулланыусылар булыу сәбәпле Редрикт битен ҡалдырырға. Төп мәҡәләнең исемен үҙгәртеү алдынан икенсе мәҡәләләрҙең эстәлегендә Ҡаҙан һүҙен Ҡазан һүҙенә алыштырып сығырға, эске һылтанмаларҙы төҙәтергә. --Рөстәм Нурыев (әңгәмә) 06:26, 30 сентябрь 2015 (UTC)\nЭшләнде --Рөстәм Нурыев (әңгәмә) 09:10, 4 октябрь 2015 (UTC)\n2017 йылдың 27 ноябрендә асылған тема Ҡазан → Ҡаҙан[вики-тексты үҙгәртергә]\n2017 йылдың 27 ноябрендә «Вконтакте» социаль селтәрендә асылған фекерҙәр күсерелде. --Рөстәм Нурыев (әңгәмә) 11:50, 27 ноябрь 2017 (UTC)\n*Сальман бөгөн 11:22: Иптәштәр, күрше республиканың баш ҡалаһының атамаһы ҠаҘан тип яҙыла, "Киске Өфө", "Йәшлек" һ. б. баҫмалар күптән инде шулай тип, йәғни Ҙ хәрефе менән яҙа. Сөнки ул атама КОТЕЛ һүҙенән алынған. Шуның өсөн ҡаланың уртаһында ҙууур һәйкәл-ҡаҙан ҡуйып ҡуйғандар. Бында бер ниндәй ҙә хилафлыҡ юҡ. Шул уҡ ваҡытта Татарстанда татар грамматикаһына беҙҙең баш ҡалабыҙҙың атамаһы ӨФЕ тип алынған булыуға ҡарамаҫтан (һис юғында, Ҡаҙан - Өфө юлы буйындағы юл күрһәткестәрендә бер нисә урында ӨФЕ тип яҙылғанын былтыр үҙ күҙҙәрем менән күрҙем), Башҡортостандағы татар телле баҫмалар ҙа, радио ла беҙҙең баш ҡалабыҙҙы, урыҫсалап, УФА тип атарға һис тә тартынмай. Ә беҙ бит, урыҫсалап, КАЗАНЬ тип яҙырға йыйынмайбыҙ.\nГөлшат Сөләймәнова 14:25: Ҡазан мәҡәләһенең исемен Ҡаҙан тип үҙгәртер кәрәк. Милли-мәҙәни ҡорҙа Сәлмән Яруллин яҙып сыҡты: «Шулай дөрөҫ була. Бында һөйләшеүҙәр булып алды ла бөттө. Улар Өфөнө уфа тиҙәр, ә беҙ татарса Ҡазан тибеҙ. Ҡаҙан тек Ҡаҙан!»\nЗайтуна Нигаматьянова 14:32: Ҡазанды төҙәттем. Унда Ҡазан ханлығы тағы әллә нимәләр бар. Барыһын да үҙгәртергәме?\nРөстәм Нурыев 14:46: Ул яҡҡа - был яҡҡа етенсе ҡат алмаштырла шай. Ул турала бер нисә тапҡыр фекер алышыу булды инде. Ҡайҙалыр бар. Бындай бәхәсле үҙгәртеүҙәр тәҡдимен Викиның үҙендә яҙырға кәрәк.\nЗайтуна Нигаматьянова 14:50: Мин гел ҡаҙан тип яҙам, шунан кемдер Ҡазан тип яҙҙы ла, шулай китте. Үҙгәртә башланым да, туҡтап ҡалдым, фекерләшеү булған шул. Бында тағы бүрәттәргә көнләшеп ҡуям, һүҙлектәре лә, энциклопедиялары ла юҡ, орисс эшләһәләр ҙә, эшләмәһәләр ҙә, үҙҙәренсә яҙырға була, ә беҙгә бер хатаны төҙәтер өсөн тотош орисс эшләргә, еще шуны , һүҙлек менән БЭ дөрөҫ яҙмаған тип, ғалимдарға раҫларға кәрәк.\nZufar Salikhov 15:03: Ҡаҙанды → Ҡазан тип үҙәгәртеү тураһындағы фекер алышыу битенә һылтанма күрһәтә.\nРөстәм Нурыев 15:13: Бына бит, бурный ғына булған.\nЗайтуна Нигаматьянова 15:13: мы обсудили, и я решил булған) фекерҙәр ике яҡты ла яҡлай).\nРөстәм Нурыев 15:15: тауыш биреүҙә тик Риза. мин ул фекер алышыуҙа йомғаҡ ҡына яһаным шай. Элекке фекер алышыуҙа: Клара Аглиуллина - «БЭ-ның терминология комиссияһында ҡаралды һәм Ҡазан тип алынды. Республиканың терминология комиссияһына мөрәжәғәт итһәгеҙ ҙә шул уҡ яуап аласаҡһығыҙ, сөнки унда ла шул уҡ кешеләр.», тигән. Тимәк рәсми ҡабул ителгәне Ҡазан.\nЗайтуна Нигаматьянова 15:23: Сальман бөгөн 11:22: Иптәштәр, күрше республиканың баш ҡалаһының атамаһы ҠаҘан тип яҙыла, "Киске Өфө", "Йәшлек" һ. б. баҫмалар күптән инде шулай тип, йәғни Ҙ хәрефе менән яҙа. Сөнки ул атама КОТЕЛ һүҙенән алынған. Шуның өсөн ҡаланың уртаһында ҙууур һәйкәл-ҡаҙан ҡуйып ҡуйғандар. Бында бер ниндәй ҙә хилафлыҡ юҡ. Шул уҡ ваҡытта Татарстанда татар грамматикаһына беҙҙең баш ҡалабыҙҙың атамаһы ӨФЕ тип алынған булыуға ҡарамаҫтан (һис юғында, Ҡаҙан - Өфө юлы буйындағы юл күрһәткестәрендә бер нисә урында ӨФЕ тип яҙылғанын былтыр үҙ күҙҙәрем менән күрҙем), Башҡортостандағы татар телле баҫмалар ҙа, радио ла беҙҙең баш ҡалабыҙҙы, урыҫсалап, УФА тип атарға һис тә тартынмай. Ә беҙ бит, урыҫсалап, КАЗАНЬ тип яҙырға йыйынмайбыҙ.\nРөстәм Нурыев 15:23: Ә Ҡаҙан тип атау - точно ОРРИС була. Ғалимдар бәхәсләшеп бөтһөн, Ҡазан түгел ә Ҡаҙан тигән фекергә килһен, шунан үҙгәртербеҙ.\nЗайтуна Нигаматьянова 15:24: атамаларҙы рәсмиләштергән ғалимдарҙың хатаһын төҙәттереү өсөн Орисс кәрәк бында. Улар уны үҙгәртмәйәсәк. Йәшлектә эшләгәндә Терминология комиссияһында Ураҡсин студентты талип тип алмайбыҙ, студент булып ҡала, тип сығыш яһаны, йәнәһе лә, талибан хәрәкәте менән ауаздаш, улай ярамай итд итп. Реплика яҙҙым, сөнки элекке студент тигән атаманы тап уның етәкселегендәге һүҙлектә талип тип үҙгәрткәндәр. ике редакцияла шулай сыҡҡан. Ә талибандар тап талиптар -студенттар хәрәкәт башлағандан ьалибан тип алынған да инде. так что, ғалимдар ҙа беҙҙең кеүек үк кеше, улар ҙа хаталана, әммә хаталарын төҙәтмәйәсәктәр.\nРөстәм Нурыев 15:31: Тағы бер тапҡыр әйтәм. Фекерҙәрегеҙҙе Википедияла яҙығыҙ. тауышҡа ҡуйығыҙ. арбитраж саҡырығыҙ. мин ҡыҫылмайым. ә википедиянан ситтә фекерләшеп, бәхәсле темаларҙа тиҙ генә төҙөтә башлау урынлы түгел. был осраҡта процедурный тәртип һис шикһеҙ үтәлергә тейеш. бәхәсле осраҡта тимәксемен.\nЗайтуна Нигаматьянова 15:33: Шуға тиҙ генә туҡтаным бит. Ә былай мин үҙемде-белә-белгәнемдән Ҡаҙан тип яҙам :). Поисковиктан ҡарайым, тв, радио, гәзиттәр - барыһы ла Ҡаҙан тип яҙа)))))\nРөстәм Нурыев 15:39: Гугл = Ҡаҙан - 13500, Ҡазан - 12400, Яндекс = Ҡаҙан - 5000, Ҡазан - 12000, БашВики = Ҡаҙан - 96, Ҡазан - 892.\nЗайтуна Нигаматьянова 15:42: Ҡазан, ярай, ғалимдар менән бәхәсләшеп булмай, татарҙар үҙҙәре ҡаҙандан алынған ти икән, ҡаҙан башҡортса ҡазан булһын. бәлки, берәй ғалим кандидатский яҙыр, шунан һуң үҙгәртербеҙ. Шуға әйтәм бит, бүрәттәр беҙгә ҡарағанда бәхетлерәк, тип. Һүҙлектәре лә, энциклопедиялары ла юҡ, 20-се йылдарҙа башҡорттар яңы һүҙҙәр уйлап тапҡан кеүек, үҙҙәре уйлап сығара ла, Терминология комиссияһы аша үткәрә.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Фекерләшеү:Ҡазан&oldid=764426 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 12:19 30 ноябрь 2017 үҙгәртелгән.


Материалы за 12.12.2017 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Материалы за 12.12.2017\nЯңылыҡтар таҫмаһы // 12-12-2017, 07:00\n«Аҙна һайын – бүләк!» конкурсында был аҙнала салат һауыттарын Әбйәлил районының Хәлил ауылынан Ғәлиә ҒӘЛИМОВА отһа, Салауат районының Мөрсәлим ауылынан Кәримә МӘЗИТОВАҒА сынаяҡтар йыйылмаһы эләкте.\nЕңеүселәргә призды алыу өсөн паспорт, СНИЛС, ИНН күсермәләре кәрәк. Үҙегеҙ килеп ала алмаған осраҡта, редакцияға балаларығыҙҙы йәки таныштарығыҙҙы ебәрергә мөмкин.\nБәйге декабрь аҙағына тиклем дауам итә. Гәзиткә яҙылыу тураһындағы квитанцияғыҙҙың күсермәһен тиҙерәк ебәрергә ашығығыҙ. Ә инде «Республика Башкортостан» дәүләт унитар предприятиеһы уйнатҡан ҡиммәтле бүләктәргә лә эйә булғығыҙ килһә, «Йәшлек» менән район гәзитенә яҙылған квитанцияғыҙҙың да күсермәһен редакцияға ебәрергә онотмағыҙ....


Өфөлә буласаҡ һалдат һәләк булған\nБашҡортостан хәрби комиссариатында йәнә ғауға. Был юлы Саҡырылыш үҙәгендә Дыуан районынан хәрби хеҙмәткә саҡырылған Константин Сафонов атлы егет һәләк булды. Рәсми фараз буйынса, уның мейеһенә ҡан һауған.\nТабиптар әйтеүенсә, ул ауылда һалдат оҙатыу кисәһендә хәмерҙе артығыраҡ тейәгән булған. Дыуандағы пунктта егет башҡа тиҫтерҙәре менән дә һуғышып та өлгөрә.\nТикшереү барышында Константин Сафоновтың баш ауырыуҙары яфаланыуы билдәләнә.Мәрхүмде уның тыуған яғында ерләгәндәр. Константин Сафонов ғаиләләге бишенсе, төпсөк бала.\nЙәрмәкәй районында ла һалдат оҙатыу кисәһе фажиғәле тамамланған. Ҡунаҡҡа йыйылған 30-лап кешенең береһе буласаҡ һалдаттың эсенә бысаҡ ҡаҙаған. Уны табиптар ҡотҡарып ҡалған. Барыһы ла иҫерек булғанлыҡтан ыҙғыш сәбәбен бер кем дә аныҡ ҡына әйтә алмаған.\nӘле республикала әрме йәшендәге 42 мең кешенең 29 мең самаһы саҡырыу комиссияларына килеп комиссия үткән, 8 мең 900 самаһы егет әрмегә саҡырылған. Был юлы 6 мең 600 егет һалдат кейеме кейәсәк. Йәғни Башҡортостанда 2 мең запас бар.


Ринат Биктуғанов: Уҡы, ҡыбырла, тормошҡа ҡыуан! | Bashkort 2.0\nӘлеге көндә Норвегияла йәшәүсе Ринатты күптән беләм. Ул һәр саҡ асыҡ йөҙлө, мөләйем, изге күңелле егет. Ринат тырыш һәм маҡсатына ирешеүсән, бер урында тик тормай — эшләргә лә, уҡырға ла өлгөрә, белемен һәр саҡ камиллаштырып тора. Беҙҙең геройыбыҙ үҙенең киләсәген дә яҡшы күҙаллап, уға табан ҡыйыу аҙымдар менән бара. Тиҙҙән Ринат тормошонда тағы ла бер мөһим аҙым яһаясаҡ – иртәгә, 16 август, һөйгәне Лилиә менән законлы никах көндәре. Шундай тулҡынландырғыс мәл алдынан Ринат беҙгә Норвегиялағы тормошо, хыялдары тураһында һөйләне, сит илдә уҡырға йәки стажировкаға барырға теләүселәргә кәңәштәрен бирҙе.\nЙәшәгән урыны: Конгсберг ҡалаһы, Норвегия.\nТыуған урыны: Ҡырмыҫҡалы районы, Сәхәй ауылы.\nЙәше: 23 йәш.\nБелеме: Санкт-Петербург дәүләт политехник университеты, бакалавр; Кюменлааксо өҫтәмә фәндәр университеты (Университет прикладных наук Кюменлааксо), Финляндия, бакалавр; әлеге көндә Санкт-Петербург дәүләт политехник университеты магистратураһы студенты.\nЯратҡан китабы: «Граф Монте-Кристо», Александр Дюма.\nЯл өсөн иң яҡшы урын: Ҡырмыҫҡалы районы, Сәхәй ауылы.\nТормош ҡағиҙәһе: «Уҡы, ҡыбырла, тормошҡа ҡыуан!»\nРинат, һин әлеге ваҡытта нимә менән шөғөлләнәһең?\nСтажировка утәм – Норвегияла инженер-конструктор булып эшләп йөрөйөм. Шул уҡ ваҡытта Санкт-Петербург дәүләт политехник университеты магистратураһының 2-се курсында белем алам.\nНорвегияла ҡасандан бирле йәшәйһең? Ни өсөн унда барырға булдың?\nНорвегияла 2014 йылдың февраленән бирлемен. Сит илгә күсеүемдең сәбәбе – Норвегия-Америка нефть-газ компанияһының Санкт-Петербургтағы филиалына эшкә төшөп, был компанияның мине Норвегияға бер йыллыҡ стажировкаға ебәреүе.\nНорвегиянан беренсе тәъҫораттырың ниндәй ине?\nБында бигерәк ныҡ тыныс һәм матур.\nСит илдә ниндәй ауырлыҡтар менән осрашырға тура килә? Һин нисек уларҙы еңеп сығаһың?\nБында бер ерҙә лә ҡарабойҙай таба алмайым һәм рәхәтләнеп тәмле аш ашап булмай. Ә саҡ ҡына етдирәк булғанда – ул норвеж теле менән ҡыйынлыҡтар, сөнки өлкәндәрҙең күбеһе бында инглиз телендә һөйләшергә теләмәй. Йыш ҡына магазиндың кассаһында инглизсә һораһаң да улар үҙ телендә яуап ҡайтаралар. Яйлап шулай итеп норвеж телен дә өйрәнеп киләм.\nСит илгә сығып киткәс эске күңелеңдә нимәләр үҙгәрҙе?\nНиндәйҙер ҡәтғи үҙгәрештәр булманы. Бәлки мин быға тиклем Европаның икенсе ҡалаларында оҙаҡ ваҡыт ҡына йәшәп алғанғалыр. Бында мин үҙемде тынысыраҡ һәм уңайлыраҡ тоям.\nРинат, Норвегиялағы йәшәү кимәле тураһында әҙерәк һөйләп китһәңсе.\nНорвегия — 5 млн халҡы булған бәләкәй ил. Йәшәү кимәле буйынса иң яҡшы ҡалалар исемлегенә ине, бәлки беренсе урында тора тип тә әйтергә мөмкин. Уртаса эш хаҡы – 5 000 евро, уның өстән бер өлөшө һалым булып китә. Һалымдар бында юғары һәм прогрессив рәүештә һанала. Әгәр ҙә кеше 10 000 евронан ашыу килем ала икән, тимәк шуның 55%-ын һалым итеп түләргә тура киләсәк. Юридик берәмеккә һалынған иң юғары һалымдың кимәле — 80%. Һалым ни тиклем юғары булмаһын, уны түләргә йәл түгел, сөнки бында ул барыбер яҡшы медицина, мәғариф, юлдар йөҙөндә халыҡҡа кире ҡайта. Бында халыҡ ҡатламдарға бүленмәй: байҙар ҙа, ярлылар ҙа юҡ, тик урта хәллеләр генә. Һәр ғаиләнең (әгәр ҙә ир ҙә, ҡатын да эшләй икән) өй, автомобиль һатып алырға мөмкинселектәре бар. Ғәҙәттә ике бала тәрбиәләйҙәр. Күптәрҙең ҙур булмаған яхталарымы, кәмәләреме, йәиһә тауҙар араһында йәки фьорд эргәһендә коттедждары бар. Балаларын үҙ аллы итеп, пенсияға сыҡҡас (67 йәштә), бындағы халыҡ Испаниянан торлаҡ һатып алып, ялҡытҡыс көҙгө көндәрҙән шунда барып ял итә.\nНорвегия халҡы рәсәйлеләрҙән, башҡорттарҙан нимәһе менән айырыла?\nНорвеждар бер ҡасан да һинең йөҙөңә ҡарап һинең турала нимә уйлағандарын әйтмәйәсәктәр. Был тормоштоң бөтә өлкәләренә ҡағыла — эштә булһынмы, йәиһә таныштар, дуҫтар йыйлышҡанда ла. Норвегияла декрет ялына ҡатындың түгел, ә ир-егеттең китеүе ғәҙәти күренеш һанала.\nРинат, һин донъяның тағы ла ниндәй илдәрендә ниндәй маҡсаттар менән булғаның бар?\nФинляндияла 9 ай буйы икенсе диплом программаһы буйынса уҡыным, АҠШ-та 3 ай булдым, Германияла тел өйрәнеү курсына 10 көнгә барып ҡайттым. Шулай уҡ турист булып Финляндия, Норвегия, Литва, Латвия, Бөйөк Британия, Төркиә, Эстония, Швеция илдәрендә булғаным бар.\nҺин нисек уйлайһың, уңышҡа өлгәшер өсөн диплом алыу мөһимме?\nМинең фекеремсә, ниндәй булһа ла белем, шул уҡ ваҡытта юғары белем алыу һәр саҡ мөһим, бында тәрән мәғәнә бар. Әммә диплом алыу һәм белем алыу тигән мәғәнәләрҙе бутарға ярамай. Норвегияла эш хаҡы кимәле һинең дипломыңа ҡарап билдәләнә – бакалаврҙыҡымы әллә магистрҙыҡымы.\nШуға ҡарамаҫтан, бер генә лә бөйөк уңыш тарихы диплом менән бәйләнмәгән, әммә дипломдың булыуы уңышҡа табан юлды ныҡ ҡына ҡыҫҡартыуы мөмкин.\nРинат, яҡындарыңды, тыуған йортоңдо, илеңде һағынаһыңмы?\nӘлбиттә, бик ныҡ һағынам.\nБашҡортостанға йыш ҡайтып торһыңмы?\nБашҡортостанға йылына өс тапҡырҙан да кәмерәк ҡайтмаҫҡа тырышам.\nНисек уйлайһың, сит илдә йәшәү өсөн кешелә ниндәй һыҙаттар булырға тейеш? Ниндәйҙер әҙерлек кәрәкме?\nХәҙерге ваҡытта “толерантлыҡ” тигән төшөнсә популяр булып китте. Минең өсөн ул икенсе халыҡтың мәҙәниәтен, ғөрөф-ғәҙәттәрен, тормош рәүешен хөрмәт итеп, үҙеңдең мәҙәниәтеңде көсләп ҡыҫтырып, уларҙыҡын этәргесләмәү тигәнде аңлата. Шуға күрә сит илдә ошо төшөнсәне иҫтә тоторға кәрәк тип уйлайым.\nҺин ниндәй телдәрҙе беләһең?\nБашҡорт, татар, урыҫ, инглиз, төрөк телдәрен беләм.\nРинат, һин кемдән өлгө алаһың, һинең өсөн кем герой?\nМинең геройҙарым – ул тормоштоң төрлө этабында мине уратып алған, минән көслөрәк кешеләр.\nСит илдә уҡырға, стажировка үтергә теләгән егет-ҡыҙҙарға ниндәй кәңәштәр бирер инең?\n1. Уҡығыҙ. Белемһеҙ һеҙ сит илдә бер кемгә лә кәрәк түгелһегеҙ.\n2. Ҡыҙыҡһыныусан булығыҙ, сит ил компаниялары тураһында белешеп тороғыҙ.\n3. Иң мөһиме — теләк!\nРинат, киләсәктә һин үҙеңде ниндәй илдә күрергә теләр инең?\nҮҙемдең киләсәгемде мин өс этапҡа бүлер инем:\nЙәшлек йылдары – ул үҙ ғаиләм тыуғандан алып (ул быйылғы йылдың 16 авгусында барлыҡҡа киләсәк) минең буласаҡ балаларымдың мәктәп йылдарына тиклем. Был осорҙо мин һөнәрем буйынса бик төплө тәжрибә алыр һәм башҡа мәҙәниәт менән байыр өсөн сит илдә үткәрер инем, мәҫәлән Норвегияла. Ни өсөн балаларымдың мәктәп йылдарына тиклемге осор тиһегеҙме? Сөнки мин уларҙың Рәсәйҙә уҡып, үҙ тарихын һәм мәҙәниәтен белеп үҫеүҙәрен теләйем.\nҒаиләле кеше, ултыраҡ тормош – был осорҙо мин Рәсәйҙә, Санкт-Петербургта үткәрергә теләр инем. Миңә илебеҙҙең башҡа ҡалаларынан айырылап торған был ҡала бик оҡшай.\nӘүҙем пенсионер – был осорҙо мин Сәхәй ауылында булып, донъяның теләһә ниндәй өлөшөнә барырға мөмкинселеккә эйә булып йәшәргә теләйем.\nҮҙеңдең ғаиләң тураһында һөйләп үтһәңсе?\nМинең ғаиләм – атайым, әсәйем, апайым, ҡустым һәм минең кәләшем. Асыҡлаңҡырап әйткәндә, минең ата-әсәйем Әнүзә һәм Нәзим Өфө ҡалаһында 2007 йылдан алып йәшәйҙәр, быға тиклем 20 йыл Ҡырмыҫҡалы районы Сәхәй ауылында тормош көттөләр. Атайым инженер-электрик булып эшләй, әсәйем декрет ялында. Минең апайым Ғәлиә минән 4 йәшкә оло, ҡустым Динар – 21 йәшкә кесерәк. Кәләшем Лилиә Өфө ҡалаһының Дим районынан булыуына ҡарамаҫтан, беҙ уның менән беҙ 5 йыл элек Санкт-Петербургта таныштыҡ.\nҺинең яратҡан шөғөлдәрең?\nСпорт, бигерәк тә тау саңғыһы, футбол һәм баскетбол. Мине кәләшем тағы ла бер бик шәп шөғөлгә ғашиҡ иттерҙе – ул сәйәхәт итеү.\nРинат, һин үҙеңә ниндәй маҡсаттар ҡуяһың?\nКөн һайын үҫешергә, тик яҡшы яҡҡа үҙгәрергә, бер урында тапалмаҫҡа. Был тормошомдоң һәр өлкәһенә лә ҡағыла.\nМин һәм минең яҡындарым теләгән ваҡытта донъяның ниндәй булһа ла нөктәһенә бара алһын өсөн финанс, физик һәм әхлаҡи яҡтан мөмкинселектәрембулыуын теләйем. Һәм әлбиттә, юғарылағы киләсәктә ҡайҙа булырға теләйем тигән һорауға яуабымды тормошҡа ашырырға.\nРинат менән Лилиәнең тормоштағы иң бәхетле мәлдәренең береһе — законлы никахтарына бер генә көн ҡалып бара. Мин уларға иртәгә тыуасаҡ көндөң онотолмаҫлыҡ хәтирәләргә бай булыуын теләйем. Бер-берегеҙҙе яратып, хөрмәт итеп, бәхетле йәшәгеҙ! Ышанам: Ринат үҙенең ҡуйған маҡсаттарына ирешәсәк, сөнки уның янында ҡанатландырып, дәртләндереп тороусы Лилиәһе буласаҡ.


11 Июнь , 13:00\nИсмәғил ҒИМРАНОВ Хикәйә – Эх-х, егеттәр, егеттәр! Ҡатыным аҙҙы бит, бөтөнләй аҙҙы. Аҙыр шул, үҙем ғәйепле булғас, теҙгенде тота белмәгәс, кәрәктә лә, кәрәкмәгәндә лә үҙен йәлләгәс…\nОшондай көлкө хәлгә тарыуым, йәмәғәт, сынаяҡ йыуыуҙан башланды. Берҙән-бер көн ҡатыным усын миңә һоноп күрһәтте лә:\n– Йәнекәйем, ҡара әле, ни эшләп боҙола икән ошо бармаҡтарым? – тип һораны.\n– Дауаханаға барып табипҡа күрһәтеп ҡара.\n– Унда булдым мин. «Һыуҙан һаҡлан! Бигерәк тә һыуыҡ һыуҙан!» – тинеләр. Һөртөнөргә май дарыуы бирҙеләр. Аҙнанан ашыу һөртәм, әммә һис бер үҙгәреш юҡ. Ә-ә, туҡта әле, һиңә үтенесем бар. Ҡулдарым йүнәлгәнсе, ҡашығаяҡты йыуып тор әле!\n– Уныһын ғына эшләрмен, – тип ризалаштым.\nАна шул ваҡыттан алып ҡашығаяҡ йыуыу минең бурысҡа әүерелде лә ҡуйҙы. Ғәмәлдә, уныһы пустяк әле ул, йәмәғәт. Бер аҙ ваҡыт уҙыуға, ҡатыным тағы инәлде бит, әй:\n– Иҙәндең туҙанын һөртөп кенә сыҡ әле! – ти. Үҙе күҙҙәрен мөлдөрәтеп миңә төбәгән. Бисәкәйем нисектер йәлкә булып китте. «Үҙе эшләй алмағас, ифрат ҡыйынһырайҙыр инде», – тигән уй ҙа уҙҙы башымдан. Шунан һуң ни, мин ахмаҡ, әллә кемдәй маҡтаныбыраҡ әрмелә иҙән йыуған саҡтарҙы түкмәй-сәсмәй һөйләп бирҙем.\n– У-у, улайһа, һиңә нисек йыуырға икәнен аңлатып тороу кәрәкмәй икән! Эйелгең килмәһә, ана, теге сепрәкле швабра менән иҙәнде сылат та сепрәгеңде бороп ҡорот, сылат та – иҙәнде ышҡып, сепрәгеңде бороп ҡорот! – тип өйрәтә.\n– Һи-и, уныһын ғына беләм, әрме закалкаһы онотолмаған, – тип ризалашам.\nШулай итеп, иҙән йыуыу бурысы ла миңә йөкмәтелде.\nБер ваҡыт ихтирам итеп йәшәгән ҡатыным асыулыраҡ тауыш менән:\n– Тауҙай йыйылған кер ята. Исмаһам, кер машинаһында шуларҙы әйләндереп элер инең балконға, – тимәһеңме. – Эй-й, ошо бармаҡтарым ыҙалата бит, ҡәһәрең. Хәҙер ултыр инде кеше көнөнә ҡалып, инәлеп. Белеп торам, миңә ҡаршылашмаһаң да, эстән генә көйөп йөрөйһөң. Бер уйлаһаң, инәлмәй ҙә булмай шул, үҙем эшләй алмағас…\n– Юҡҡа һайрап башымды ҡаңғыртма әле. Быға ҡәҙәре ни әйтһәң дә үтәй килдем… Минең үҙемдең дә эштәрем етерлек. Ә бармаҡтарыңа килгәндә, шөкөр ит – йүнәлделәр ҙәһә. Ниңә һаман килештереп ултыраһың?\n– Ана, ана, ҡайһылай төрттөрә, ә…\nҮҙемде шулай тәнҡитләне лә әллә иларға, әллә, йәнәһе лә, мин уны һаман йәлләмәйем тигән мәғәнәлә инәлтеп алырға ниәтләп, төпкө бүлмәгә инеп бикләнде.\nӘ мин яңғыҙ ҡалып үҙ уйҙарыма сумдым: «Әлегәсә көнөнә өс мәртәбә ҡашығаяҡ йыуам. Сәй ҡайнатам, бутҡа йә аш бешерәм. Кәрәк-яраҡҡа магазинға йөрөйөм, гаражға картуф, еләк-емеш ҡайнатмаларын алырға сығам».\nҒөмүмән, ҡатынҡайым миңә һалынды ла ҡуйҙы. Һәләк оҫта хәйләләргә өйрәнеп алды. Ә мин алъюҫыҡтан һемәйә бирәм. Тимәк, мин намыҫсан кеше түгелмен. Ярамаған эш был! Хурлыҡ! Нисек тә бер әмәлен табып, ҡотолорға кәрәк. Юҡһа, тора-бара бөтөнләй бөлөүең ихтимал. Булыр, булыр, булмаҫ тимә, бындай ҡатын менән. Мөхәббәт тип кенә кеше үҙен бөлдөрөргә тейеш түгел. Вәт тәк, ағай-эне. «Ир намыҫы тапалмаһын, һатылмаһын, киреһенсә, һаҡланһын!» – тигән һығымтала туҡталдым. Дөрөҫмө, юҡмы – уныһын ваҡыт күрһәтер…


«Китап» нәшриәтендә Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Зәйнәб Биишеваның башҡорт һәм рус телдәрендә «Дуҫ булайыҡ» повесы донъя күрҙе. Тиражы – 5000 дана. Ҙур форматта нәшер ителгән яңы баҫма сағыу һүрәттәр менән иллюстрацияланған.\nЯҙыусы, филология фәндәре докторы, профессор, М. Өмөтбаев, З. Биишева исемендәге премиялар лауреаты Тимерғәле Килмөхәмәтов китапҡа баш һүҙ яҙа.\nКитап ошо көндәрҙә һатыуға сыға. Хаҡы – 350 һум.\nҺеҙҙең ҡулығыҙҙа Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Зәйнәб Биишева тарафынан ижад ителгән ғәжәйеп бай йөкмәткеле, мауығып уҡырлыҡ, фәһем алырлыҡ «Дуҫ булайыҡ» исемле китап.\nЗәйнәб Биишева – әҙәбиәттең бөтә жанрҙарында ла бына тигән әҫәрҙәр яҙған күренекле прозаик. Уның иң ҙур әҫәре – «Бер ғүмерҙең тарихы» тигән трилогияһы «Кәмһетелгәндәр», «Уяныу», «Яҡтыға» романдарын үҙ эсенә ала. Улар Мәскәүҙә рус телендә баҫылып сығып, төрлө милләт кешеләренең яратып уҡыған китаптарына әүерелде. Эйек йылғаһы (яҙыусының бала саҡтары үткән ер) Һаҡмарға ҡарай аҡҡан кеүек, Зәйнәб Биишева ижады күп милләтле совет (Рәсәй) әҙәбиәтенә барып ҡушыла.\nЗәйнәб Биишева – оҙайлы тормош юлы үткән яҙыусы. «Бер ғүмерҙең тарихы» тигән трилогиянан тыш, «Сәйер кеше», «Уйҙар, уйҙар», «Көнһылыу», «Дуҫ булайыҡ» повестары, «Ҡайҙа һин, Гөлниса?», «Далала таң» хикәйәләре, «Мөхәббәт һәм нәфрәт», «Һөнәрсе менән Өйрәнсек» хикәйәттәре, «Тылсымлы ҡурай», «Нәҙер» пьесалары, «Салауат аманаты» поэмаһы, күп шиғырҙары, тәнҡит һәм публицистик мәҡәләләре, «Үткән юлдар, уҙған йылдар... » исемле автобиографик яҙмалары бар.\nҮҫмер балалар тормошон сағылдырған «Дуҫ булайыҡ» повесы рус, шулай уҡ башҡа күп телдәрҙә баҫылып сыҡты, төрлө милләт балаларының яратып уҡыған әҫәренә әүерелде. «Кирәй Мәргән», «Ел-ел арбам», «Бәхет ҡыҙы» әкиәттәрен дә кескәйҙәр һәр ваҡыт үҙ китабы тип иҫәпләй.\n«Дуҫ булайыҡ» повесы 1952 – 1954 йылдарҙа яҙылған. Үҫмер балалар, мәктәп уҡыусылары өсөн тәғәйенләнһә лә, был әҫәрен яҙыусы айырыуса етдилек, яуаплылыҡ менән ижад иткән тип әйтергә кәрәк. Повестың күп әҙәби сифаттары шул хаҡта һөйләй. Тәүҙә иң шәп һандар иғтибарҙы тарта: әҫәр яҙыу ике йыл дауам иткән. Повеста бөтәһе 28 бүлек. Балалар һәм үҫмерҙәр әҙәбиәте өсөн был, текемләп, тәфсилләп яҙылған, эҙмә-эҙлекле композицион ҡоролошло, бер-береһен үҫтереп, дауам иттереп килеүсе өс тиҫтәгә яҡын бүлектән бер бөтөн булып ойошҡан киң тармаҡлы, иркен һулышлы, хәрәкәтсән ынтылышлы эпик полотно барлыҡҡа килгән.\nӘҫәр үҙәгендә ике герой – Юлдаш менән Ҡыҙырас. «Ауылда тәүге кис» исемле беренсе бүлектә улар – дүртенсе класты тамамлап, бишенсегә күскән малайҙар. Икеһе ике яҡтан: Юлдаш Ишембай ҡалаһынан, Ҡыҙырас – Октябрьскийҙан. Уҡыуҙар тамамланып, каникул башланғас, йәйен ял итергә тип, атайҙары уларҙы ауылға өләсәйҙәренә алып ҡайтҡан. Бер ауылда, күрше ике ғаиләлә ял көндәрен башлап ебәрә малайҙар.\nӘ әҫәр аҙағында улар – өлгөргәнлек аттестаты алған үҫмер егеттәр.\nОшо биш-алты йыл арауығында Юлдаш менән Ҡыҙырастың башынан үткән ваҡиғалар барышында яҙыусы, хәтергә һеңеп ҡалырлыҡ ҡыҙыҡ һәм ҡыҙғаныс хәл-күренештәрҙе күргәҙмәле тасуирлап биреп, үҫмер малайҙарҙың аңлы һәм белемле кеше булып етешеүен күҙ алдына баҫтыра. Малайҙарҙың бер-береһенә үҙ-ара мөнәсәбәтендә лә, тирә-йүнгә ҡараш-бәйләнештәрендә лә киң мәғәнәле тәрбиәүи мәсьәлә-мәғәнәләр төҫмөрләнә. Ошо нигеҙҙә әҫәрҙең тәрбиәүи-эстетик әһәмиәте һәм тәьҫире барлыҡҡа килә.\nЮлдаш менә Ҡыҙырас ял итергә килеп төшкән өләсәйҙәр ауылы донъяның хайран хозур ере икән: яҡында ғына – күгелйем Талҡаҫ күле, ҡаршыла ғына – Ирәндек тауы, тирә-яҡ йәшел урман менән ҡапланған.\nӘ кешеләре ниндәй! Сәлмән бабай йырлай, Хәмит ағай ҡурай тарта. Юлдаштың өләсәһе Зөләйха әбей, Ибраһим, Хәсән бабайҙар– әүрәткес һүҙ оҫталары. Уларҙың һөйләгәнен тыңлап, Юлдаш тылсым донъяһына сумып, ҡайҙа баҫырға, ни эшләргә белмәйсә, албырғап ҡала. Ишеткән, тыңлаған һүҙ-хәбәр араһынан Зөләйха инәйҙең «Уртаташ утрауындағы алтын хазинаһы» әкиәте малайҙарҙы айырыуса шаҡ ҡатыра. Кистән йоҡларға ятҡас ишеткән ошо әкиәт иртәгеһен таң атҡас Юлдаш менән Ҡыҙырасты, әйтерһең дә, бөтөнләй яңы, икенсе донъяға кергән кеше шикелле итә.\nМалайҙар ғәжәпкә ҡала. Зөләйха инәйҙең һөйләгәне әкиәт тиһәң – ысын кеүек, ысын тиһәң – әкиәт һымаҡ.\nДөрөҫө лә шулай. Талҡаҫ күле – бар. «Уртаташ» утрауы – бар. Былары – ысын бит. Ә бына утрауҙа алтын барлығы – әллә ысын, әллә уйҙырма. Ул алтынды, имештер, төндә генә күрергә була икән, ти. Ҡом араһынан ай нурында һары төҫтә ялтырап күренеп ята икән, ти.\nИшеткәнде, аптыратҡанды үҙ күҙҙәре менән күрергә теләп, кәмәлә йөҙөп малайҙар «Уртаташҡа» килә. Ҡояшлы аяҙ көн. Ошо утрауҙа улар төндө көтөп алырға тейеш. Теге алтын тигән хазина төндә айҙың яҡты нурында ғына ялтырап күренсәк бит... Оҙон көн башлана. Тәүҙә балыҡ ҡармаҡлайҙар. Асыҡҡас, балыҡ таҙартып усаҡта көйҙөрөп ашайҙар. Бер саҡ күк болотлай, ел йүгереп үтә. Ямғыр күҙе төшә. Күл өҫтөндә тулҡындар күренә. Ҡыҙырас, ҡото осоп, ҡайтырға ашҡына башлай. Әйҙә, тиҙерәк бул, ҡайтайыҡ, тип, өтәләнеп, кәмәгә һикерә. Улар ҡаршы яҡ ярға ҡарашып кәмәне ишә. Ел шәбәйгәндән-шәбәйә, аҡ башлы тулҡындар кәмәне бәүелтеп уйната. Күл өҫтөндә ғәрәсәт башлана. Юлдаш, кәмәне тулҡынға ҡаршы тоторға тырышып, бөтә көсөнә ишә. Ҡыҙырас иһә, курткаһы менән бөркәнеп, кәмәнең башына барып бөршәйеп ята. Кәмә, етенсе тулҡын бәреп ныҡ сайҡалған саҡта, ул һыуға тәгәрәп төшә. Тулҡындар менән көрәшеп, Юлдаш тырышып-тырмашып кәмәгә күтәрелә. Һуңынан Ҡыҙырасты эҙләп табып кәмәгә ала. Булған был хәлде Юлдаш менән Ҡыҙырас бер кемгә лә һөйләмәй. Икеһе лә эстән үҙ алдына уйлана. Ҡыҙырастың Юлдашҡа асыуы килә: «Ерле юҡты уйлап сығарып, «Уртаташҡа» ҡыҙыҡлы сәйәхәт ойоштороп, мажара яһатты»,– ти. Үҙенең шулай ҡурҡаҡ йән булып сығыуына, ғәрәсәт ҡупҡас, тиҙ үк ҡаушап төшөүенә, ышанысһыҙ кеше хәленә ҡалыуына үртәнә. Хәҙер Юлдаш бик маһайыр, уға түбәнһетеп ҡарар, бөтөнләй өндәшмәҫ инде тип уйлай.\nӘ Юлдаш үҙенсә ҡайғыра: өләсәһенә, күрше-тирәләге ағай-бабайҙарға кәңәш итмәйенсә, башбаштаҡланып сәйер сәйәхәт ойоштороп йөрөүе өсөн, үҙҙәрен үлемесле һәләкәткә юлыҡтыра яҙғаны өсөн көйөнә.\nПовестың башында уҡ киңәйтеп тасуирланған ошо ваҡиға әҫәрҙең шәп идея-тематик йөкмәткеһен төҫмөрләтә. Нимә яҡшы, нимә насар? Юлдаш менән Ҡыҙырастың Талҡаҫ ваҡиғаһындағы холоҡ-ҡылығы уҡыусыла үҙенән-үҙе ошо һорауҙы тыуҙыра. Юлдаш – яҡшы малай, ышаныслы дуҫ, ә Ҡыҙырас – насар малай, ышанысһыҙ юлдаш. Бына ошо фекер артабанғы бүлектәрҙә яңынан-яңы ваҡиғалар ағышында үҫтерелә, киңәйтелә бара.\nМалайҙар икеһе лә үҙ юлын үҙенсә дауам итә. Юлдаш яҡшынан яҡшыға табан атлай. Ҡыҙырас үҙ холҡон ҡыуа, насарҙан насарға, киреләнгәндән-киреләнә бара. Хатта ул класташтарынан бер үҙе пионерға алынмай йөрөй. Шулай ҙа уны малайҙар, ҡыҙҙар бөтөнләй ташлап ҡуймай. Ҡыҙырастың күңеленә иң кәрәкле асҡыс-һүҙҙе уҡытыусыһы Ғәбит ағай таба: «Тырышһаң, һин бөтә нәмәне булдыра алаһың, – тип баҫалҡы ғына мөрәжәғәт итә ул. – Мин ышанам һиңә, Ҡыҙырас… Һин үҙгәрерһең… » - ти.\nУҡытыусыһының бөтөнләй көтөлмәгәнсә һүҙен ишеткәс, башынан йомшаҡ ҡына һыйпауын татығас, Ҡыҙырас сикһеҙ һөйөнөс кисерә, кирелеген бөтөрөп, яҡшы Ҡыҙырас булырға тырышыу юлына баҫа. Үҫмер кешене, һәм ғөмүмән кешене, дөрөҫ юлға баҫтырыу, рухландырыу өсөн, тимәк, уны тәнҡит итеү генә түгел, хуплау, кәңәш биреү һүҙҙәре лә бик кәрәк икән. Балалар һәм үҫмерҙәр психологияһын бик яҡшы белә яҙыусы. Был тәбиғи ҙә: Зәйнәб инәй тормош иптәше Ғәзиз ағай менән әсә-ата булараҡ өс ул тәрбиәләп үҫтергән. Тельман, Юлай, Дарвин аҡыллы, тырыш, эшһөйәр егеттәр булып үҫкән. Юғары уҡыу йорттарында белем алып, ғаилә абруйын, Биишевтар юғарылығын һаҡлап һәм үҫтереп йәшәүсе шәхестәр булып танылған.\n– Уҡы, тырыш, эшлә! Фәндә, хеҙмәттә яңы юғарылыҡтарға иреш. Бығаса күрелмәгән, һыналмаған яңы бейеклектәрҙе ас! Үҙ заманыңа торош итерлек кеше бул. Иң мөһиме – һәр ерҙә, һәр ҡасан, ниндәй шарттарҙа ла кеше булып, ысын кеше булып ҡал.\nБыл һүҙҙәрҙә яҙыусының әҫәре аша уҡыусының аҡылына һәм күңеленә еткерергә теләгән иң мөҡәддәс маҡсатлы әйтеп бирелгән: тыуған илеңә, туған халҡыңа, заманыңа торошло кеше булып йәшәү. Мәшһүр яҙыусы Зәйнәб Биишеваның йөрәк һәм аҡыл көсө, илһамлы ҡәләме менән йән өрөлгән «Дуҫ булайыҡ» повесы – бәхетле һәм оҙон ғүмерле әҫәр. Илленсе йылдар башында ижад ителеп, тәүге тапҡыр донъя күргән был повесты инде нисәмә-нисә быуын балалар һәм үҫмерҙәр уҡып кинәнес кисергән, аҡыл байытҡан.\nХәҙер бына егерме беренсе быуат уҡыусыһы ҡулына ала был һоҡланғыс бай йөкмәткеле, уҡымлы китапты.\nЗәйнәб Биишеваның сағыу әҙәбиәт баҡсаһына рәхим итегеҙ, ҡәҙерле дуҫтар!


Cабыйҙарға әсәйҙәрсә, туғандарса ихлас һөйөү кәрәк » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Рубрикалар » Cабыйҙарға әсәйҙәрсә, туғандарса ихлас һөйөү кәрәк\nCабыйҙарға әсәйҙәрсә, туғандарса ихлас һөйөү кәрәк\nӘсә күңеле – балала, бала күңеле – далала, тигән әйтем һәр саҡ дөрөҫлөккә тап килеп етмәй. Ғәзиз балаһын балалар йортона ташлап киткән кәкүк әсәйҙәрҙең күңеле балалалыр, тип уйлап булмай һис тә. Ә бына ошондағы сабыйҙарҙың күңелдәре – әсәләрендә. Ҡасан да булһа килер, минең көткәнде белмәйҙер генә әле, мотлаҡ килер, тип уйлай улар.\nЯҙмыштары еңел түгел бында эләккәндәрҙең. Төрлө сәбәптәр – әсәләрҙең туң бәғерле булыуы, фажиғәләр ҙә килтергән уларҙы бында. Әлеге тормоштарына өйрәнеп тә бөткән инде улар, шаяндар, хатта бәхетле лә кеүектәр, яратҡан тәрбиәселәре бар. Әммә күңелдәренән әсәләре килеүгә өмөттө йолҡоп алып ташлап буламы ни? Ул һағыш ҡараштарына күскән. Ошо яңғыҙлыҡ тойғоһон уларҙың йөрәгендә саҡ ҡына кәметеү өсөн булһа ла күпме көс түгергә тура килә тәрбиәсегә. Ай-һай, ҡатмарлы яҙмышлы балалар менән эшләүе еңел түгелдер. Әммә бер саҡ шундай мәл башлана – уларһыҙ тормошоңдо күҙ алдына ла килтермәй башлайһың. Вожатыйҙар мәктәбендә уҡыған саҡтағы уҡытыусыларым да – шундай кешеләрҙең өлгөләре. Шул тиклем иҫ киткес йылылыҡ һәм һөйөү менән балалар тураһында һөйләүҙәре миндә лә лагерға барып эшләп ҡарау теләге уятты. Әммә балалар менән аралашыу ҡыҙыҡлы ғына түгел, ғәйәт ҡатмарлы ла. Иртә таңдан төн ҡараңғыһына тиклем йүгерәһең, ә яуаплылыҡтың ҙур булыуы тағы ла нығыраҡ арыта кеүек. Балалар йортонан килтерелгән балаларҙың күбеһе бик тыңлап та бармай. Әммә уларға күңелеңдең бер өлөшөн булһа ла бүләк итәһең икән, яуапһыҙ ҡалдырмаясаҡтар. Рәхмәттәре урғылып йөҙҙәренә сыға, күҙеңә ҡарап торалар, бер туған апайҙары күреп һырылалар. Вожатый, тәрбиәсе күңеленә күп кәрәкме – үҙеңде шул мәлдә бик бәхетле итеп тояһың.\nШ. Хоҙайбирҙин исемендәге 1-се республика балалар йортонда уҙғарылған «Йыл тәрбиәсеһе» конкурсы ошо изге һөнәр эйәләренең «иң-иң»дәрен асыҡлау өсөн ойошторолғайны. Әммә был һөнәрҙә «иң-иң»дәр булыуы мөмкин түгелдер. Сөнки улар балаларға үҙ күңел йылыһын йәлләмәй бүлеп биреүсе, уларҙың яҙмышын ҙур йөрәктәренә һыйҙырыусы тәрбиәсе исемен йөрөтә. Ысынлап та, кемгәлер өҫтөнлөк биреүе беҙгә – ябай тамашасыға ла, баһалама ағзаларына ла ҡыйын булды. Сөнки һәр тәрбиәсенең бала күңеленә үҙ юлын таба белеүе, уларға ҡарата ихлас һөйөүе һоҡландырырлыҡ ине. Һәр береһе талантлы, йыр-бейеүгә оҫта, һәйбәт психолог, һәр ситуациянан сыға белеүсе, бала йәнле тәрбиәсе. Йәш кенә булһалар ҙа, арыу уҡ тәжрибә туплап өлгөргәндәр, тәрбиәселәренә ҡарата һөйөүҙәре балаларҙың көслө алҡыштарында ла сағылды.\nДинә Ҡәҙербаева, Рәсимә Тоҡомбәтова, Әлиә Рылкова, Айгөл Биғәнәкова, Марат Ғилманов кеүек йәш тәрбиәселәр менән бергә Динә апай Ханова ла ҡатнашты бәйгелә. «Ул бер ҡасан да кешегә бойоғоп ултырырға ирек бирмәй. Һәр саҡ бер ҡыҙыҡ килтереп сығара, балаларҙың да, ололарҙың да күңелен күтәрә белә», – ти уның хаҡында коллегалары. Ысынлап та, техник сәбәптәр буйынса барлыҡҡа килгән бушлыҡты ла көләмәстәре менән тултырҙы, балаларҙы ла, ололарҙы ла рәхәтләнеп көлдөрөп алды. Ә йәштәргә хатта һүҙ ҙә юҡ. Һәр конкурсҡа яуаплы ҡарап, ентекле әҙерләнгәндәр, ижади ҡараштары тойолоп тора. Үҙҙәре менән таныштырыу, педагогик ситуация, билдәле шәхестәрҙең һүҙҙәренең мәғәнәһен асып биреүсе бер-ике минутлыҡ ҡына доклад һәм ижади конкурста улар үҙҙәрен балалар психологияһын аңлаған тәрбиәсе итеп кенә түгел, ә төрлө яҡлап талант эйәһе итеп тә күрһәтте. Ҡайһыһы – спортсы, ҡайһыһы – бейеүсе, ә ҡайһыһы әле генә сәхнәнән төшкән ысын артист тиерһең. Эштәренә тәрбиәләнеүселәрен дә оҫта йәлеп иткәндәр. Иң өлкәндәренән алып иң кескәйҙәренә тиклем бөтәһе лә ихлас ҡатнашты байрамда. Ә сәхнәгә иң бәләкәй сабыйҙарҙы эйәртеп Марат килеп сыҡҡас, илауҙан күҙҙәре шәмәреп бөткән оло апайҙар кеүек, мин дә күҙ йәштәрен тыя алмай ултырҙым. Балалар йортонда ярты йыллап ҡына эшләһә лә, тәжрибәһе ҙур егеттең. Ул Ҡара диңгеҙ буйында урынлашҡан «Орленок» лагерында дүрт йыл эшләп ҡайтҡан (әйткәндәй, Марат Ғилманов тураһында «Йәшлек» гәзитенең 30 октябрь һанында яҙылып сыҡҡайны инде). Ә уға тиклем Дыуан районының «Әй» санаторийында өлкән вожатый булып эшләй Мәсәғүт педагогия колледжын тамамлаған егет. Тап шунда 1-се балалар йорто тәрбиәләнеүселәре менән таныша ла уларҙы үҙ итеп тә өлгөрә. Шуға ла тыуған яғына Краснодар крайындағы «Орленок» лагерынан ҡайтып барышлай уҡ балалар йортона инеп һөйләшә лә, күп тә тормай, ошонда эш башлай. «Шул тиклем дә ябай, кешелекле, ярҙамсыл, талантлы егет», – ти уның тураһында тәрбиәселәр. Үҙенең һәр сығышы ла ентекле уйланған, бүтәндәргә лә ярҙам итә, байрамдың ойоштороусыһы ла ул. «Һәр бер эшкә йөрәк йылыһын һалып» тигән педагогик девизына тоғро Марат. Уның төркөмөндә 14 – 16 йәшлек балалар тәрбиәләнә. «Улар беҙгә атайыбыҙҙың исеме менән түгел, ә, ағай, апай, тип өндәшә. Балаларға ошо туғанлыҡ йылыһын тойоу мөһим бит. Беҙ уларҙың ауыр яҙмышлы балалар икәнен һәйбәт аңлайбыҙ һәм һәр береһенә айырым иғтибар бүләбеҙ», – ти Марат.\nБалалар йортонда үткән конкурста Марат Ғилманов еңеүсе тип табылды һәм 14 мартта республика кимәлендә үтәсәк бәйгегә юллама алды. Динә Ҡәҙербаеваны «Мәғариф отличнигы» исеменә тәҡдим итәсәктәре тураһында белдерҙе балалар йорто директоры Фәнисә Бәҙретдинова. Һәр тәрбиәсегә төрлө номинация бирелде. Әммә иң мөһиме – сәхнәлә яуланған еңеү түгел бит, ә уларҙың балалар күңеленә юл таба белеүе.\nЮлай КӘРИМОВ фотолары.\nСығыу ваҡыты 22-02-2011, 10:10 | Ҡаранылар: 2520\nУларҙың киләсәге яҡты буласаҡ\nТәрбиәсе яҡты ҡояш кеүек, күңелеңде наҙлап йылыта\nБалалар йорто тәрбиәселәре конкурсы үтте\nЙөрәгенең йылыһы барыһына ла етерлек\nҠорбанлыҡ урлыҡ менән килмәгәнме? Тикшерегеҙ\nКүп балалы бәхет\nТормош үҙе йәшәргә өйрәтә


Туғандарыбыҙға беҙҙә барыһы ла оҡшаны » «Йәшлек» гәзите\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар архивы » Туғандарыбыҙға беҙҙә барыһы ла оҡшаны\n20.08.2011 Туғандарыбыҙға беҙҙә барыһы ла оҡшаны\nБаймаҡ районының хозур тәбиғәтле Талҡаҫ күле буйында бына бер нисә йыл инде балаларҙың «Орленок» йәйге һауыҡтырыу лагеры эшләп килә. Ошо лагерь базаһында республиканың «Башҡортостан халыҡтары» программаһы буйынса «Ҡурай сәскәһе» этномәҙәни-лингвистик лагеры ойошторолған. Бында тыуған ере – Башҡортостандан ситтә йәшәгән милләттәштәребеҙҙең балалары йыл да ял итә. Быйыл да Ырымбур, Силәбе, Пермь, Санкт-Петербург, Магнитогорск, Ҡаҙан һәм башҡа тарафтарҙан килгән башҡорт балалары үҙҙәренең йәйге каникулын ата-бабаларының тыуған төйәгендә үткәрә.\n«Темәс» тарихи-мәҙәни үҙәге саҡырыуы буйынса «Ҡурай сәскәһе» лагерында ял итеүсе бер төркөм бала Баймаҡ районының тарихҡа бай иң ҙур ауылдарының береһе – Темәстә ҡунаҡта булды. Осрашыу ауылыбыҙҙың тарих һәм тыуған яҡты өйрәнеү музейынан башланды. Экспонаттарға бай, бик күп тарихи документтар тупланған Темәс музейының кесе ғилми хеҙмәткәре Линира Лаврентьева балалар менән ошо ерлектә ғүмер итеүсе башҡорт халҡының бай тарихына мауыҡтырғыс сәйәхәт ҡылды.\nБорон-борондан һәр башҡорт ауылының үҙ оҫталары булған – ҡурайсылар, йыраусылар, тимерселәр, итекселәр, тегенселәр, быйма баҫыусылар һәм башҡалар. Улар үҙ һөнәренең оҫталыҡ серҙәрен юғалтмай, быуындан-быуынға тапшырып, һаҡлай килгән.\nҠунаҡ балалар ауылдың оҫталары һәм һөнәрмәндәре менән тарихи-мәҙәни үҙәктә ойошторолған фәһемле осрашыуҙа ла ҡатнашты. Алтын ҡуллы, һәр эшкә лә маһир гүзәл заттарыбыҙҙың береһе – Яңылбикә апай Ғарифуллина үҙенең сағыу ҡул эштәренән торған бай күргәҙмә әҙерләгәйне. Ҡунаҡтарға ул үҙе теккән милли кейемдәр, түшелдерек, янсыҡтар, бәйләгән түшәктәр, биҙәкле ойоҡбаш, бейәләйҙәр, сигелгән ҡулъяулыҡтар һәм селтәрле салфетка, косынкалары тураһында бик матур итеп һөйләп, оҫталыҡ серҙәре менән бүлеште. Мәғәфиә Ғәниеваның ынйы-мәрйендәрҙән генә торған, үҙ ҡулдары менән эшләгән ҡупшы биҙәүес әйберҙәре берәүҙәрҙә һоҡланыу, икенселәрендә ҡыҙыҡһыныу уятты.\nХалҡыбыҙҙың милли уйын ҡоралы ҡурайҙың килеп сығыу тарихы, уның төрҙәре менән ҡунаҡтарҙы ауылыбыҙҙың билдәле ҡурайсыһы Марат Бикбирҙин таныштырҙы. Ирәндек буйында үҫкән оҙон ҡурай үләнен ҡырҡып алып килеп, унан ҡурай эшләп күрһәтеп, халыҡ көйҙәрен уйнап, күңелдәрҙе әсир итте. Күберәк ҡатын-ҡыҙҙар яратып уйнаған музыка ҡоралдарының береһе – ҡумыҙ хаҡында ҡунаҡтарға Хәлимә апай Расүлева һөйләне, башҡорт көйҙәрен оҫта сиртеп, ҡумыҙҙың үҙенсәлекле моңона сорнаны. Әйткәндәй, Яңылбикә һәм Хәлимә апайҙар Мәләүез ҡалаһында үткән ҡумыҙсылар бәйгеһендә район ансамбле составында гран-при алып ҡайтҡайны.\nМилли эсемлегебеҙ ҡымыҙ, уның төрҙәре, дауалау үҙенсәлектәре, эшләү ысулдары, башҡорт тоҡомло аттар тураһында ауылыбыҙ ағинәйе Гөлнара апай Ҡотлоғәлләмова бай йөкмәткеле сығыш яһап, һүҙе аҙағында ҡунаҡтарҙы баһадирҙар эсемлеге менән ихлас һыйланы. Йәнгә шифа, тәнгә сихәт өҫтәүсе эсемлек балаларға бик оҡшаны.\nТемәс ауылында шиғри күңелле, йыр-моңға ғашиҡ, бар яҡлап һәләтле кешеләр бик күп. Шуларҙың береһе – 80-гә яҡын шиғыр авторы, халҡым, ерем, тип янып йәшәүсе сәсәниә Асия апай Бикбова әсә теленең бөйөклөгө, әһәмиәте, ата-бабаларыбыҙҙан ҡалған изге төйәктең ҡәҙере тураһында уй-фекерҙәрен балалар менән уртаҡлашты һәм үҙенең «Телем» исемле шиғырын күңелдәргә үтеп инерлек итеп һөйләп ишеттерҙе.\nБашҡорт халҡының бейеү өлгөһө менән ҡунаҡтарҙы Темәс музыка мәктәбенең хореография бүлеге уҡыусылары Илһөйәр Салауатова менән Лиана Буранбаева таныштырҙы.\nУларҙың, бәләкәй булһалар ҙа, башҡорт ҡыҙҙарына хас нәзәкәтлелек, һығылмалыҡ менән өҙә баҫып бейеүе ҡунаҡтарҙы әсир итте. Римма Вәлиева ейәнсәре Резана менән баянда, скрипкала башҡорт халҡының бейеү көйҙәрен уйнап, ҡунаҡтарҙың күңелен күтәрҙе. Ата-бабаларыбыҙҙың йәшәү рәүешен, тарихын, йыр-моңдарын, байрамдарын, кәсептәрен һаҡлап, йәш быуынға еткереүсе оҫталарҙың, һөнәрмәндәрҙең сығыштарын ҡунаҡтар йотлоғоп тыңланы, үҙҙәрен ҡыҙыҡһындырған һорауҙарға яуаптар алды, иҫтәлеккә фотоға төштө.\nОсрашыу аҙағында барыһы ла ауылыбыҙҙың уңған ғаиләһе, бик күп йылдар умартасылыҡ менән шөғөлләнеүсе Фәрит ағай Йосоповтың өйөнә юлланды. Бында ҡунаҡтарҙы хужабикә Рәшиҙә апай алсаҡ йөҙ менән ҡаршы алды. Балалар Йосоповтарҙың баҡсаһында урынлашҡан умарталарҙағы бал ҡорттарының тормошо менән танышты, махсус аппаратта бал һығып ҡараны. Йомарт хужабикә балаларҙы хуш еҫле бал менән һыйлап оҙатты. Темәс ауылында ойошторолған осрашыуҙан улар туған халҡының тормошо, йәшәйеше, теле, мәҙәниәте, милли кейемдәре, биҙәүестәре, уйын ҡоралдары, байрамдары, милли эсемлектәре, йыр-моңдары, бейеүҙәре тураһында бик күп файҙалы һәм ҡыҙыҡлы бай мәғлүмәт туплап, йылы хушлашты.\nН. ҠОЛМЫРҘИН фотоһы.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - КҮҢЕЛ ТЫНЫСЛЫҒЫ НИМӘЛӘ? - 2020 - Мәҡәләләр\nКҮҢЕЛ ТЫНЫСЛЫҒЫ НИМӘЛӘ?\nБыл ваҡиғаға байтаҡ ваҡыт үтһә лә, йыл һайын Яңы йыл алдынан иҫкә төшмәй ҡалғаны юҡ.\nБайрам алды көндәре - һәр кемдең күңелле мәшәҡәтле осоро. Яҡындарға бүләк әҙерләү, табынға - һый, ҡунаҡтарға күстәнәс алыу кеүек хәстәр менән йүгергеләгән ваҡыт. Сиратта тороу күптән онотолһа ла, халыҡ артыҡ ығы-зығыһыҙ ғына ҡулындағы һатып алынасаҡ әйберҙәрҙең исемлеген барлай.\nШул саҡ сираттағыларҙың иғтибарын йәлеп итеп, ишекте шар асып, йылҡылдап торған ҡара төлкө тиреһенән тегелгән тун кейгән сибәр ханым килеп инде. Кешенең күплеген күреп, кире сығырға уҡталғайны, мине күреп, туҡталды. Күптәнге таныштарбыҙ беҙ. Бер ваҡытта институтта уҡыныҡ. Мәктәптә оҙаҡ тотҡарланманы ул. Тормош иптәше менән үҙ эшен асып, тиҙ арала алып-һатыу эшенең яйына төшөнөп, киң ҡолас йәйеп эшләне лә китте юғары белемле педагог. Ең һыҙғанып эшләргә бәләкәйерәк типме, бер нисә йылдан ҙурыраҡ ҡалаға күскәйнеләр. Әле әсәһен күрергә, байрам менән ҡотларға килеүе икән, магазинға күстәнәс алырға ғына һуғылған.\nТәүҙә ул бизнес өлкәһендәге уңыш-ҡаҙаныштары менән уртаҡлашты. Эшһөйәр, әүҙем, егәрле кешенең эше ҡайҙа ла алға бара инде: баш ҡалала бер нисә сауҙа нөктәһе асҡан, тиҫтәнән ашыу кешегә эш урыны булдырған.\n- Тик үҙебеҙҙең милләттәштәрҙе генә эшкә алдым. Улар ышаныслы. Алдашыу, мутлашыуҙы ла белмәй, - ти ул. - Кеше менән дә ипле, итәғәтле.\nАҡса кешене боҙа, тиһәләр ҙә, танышымдың телһөйәр, илһөйәр булып ҡалыуы һоҡландырҙы. Бала-сағаһы имен, хәләле лә эшендә лә, өйөндә лә ярҙам итергә ашыҡынып тора. Бер һүҙ менән әйткәндә, бөтәһе лә ал да гөл! Шулай ҙа бизнес-вумендың күңелен ниҙер өйкәгән кеүек, үҙен тынысһыҙ тота, һөйләгән һүҙе лә ашыҡ-бошоҡ...\n- Дөрөҫөн әйткәндә, бер, күп тигәндә, ике сәғәткә генә килдем. Бынан бер нисә йыл элек йортҡа бурҙар төшкәйне. Шунан ҡурҡып ҡалдым шикелле. Ҡот ҡойҙормайынса булмаҫ, ахырыһы, - тип шаяртырға тырышты ул, әммә ысынтылап хафаланғаны асыҡ күренә ине. - Әсәйҙе генә түгел, ирҙе лә, балаларҙы ла күргән юҡ хәҙер. Һәр беребеҙ төрлө ерҙә сабабыҙ ҙа сабабыҙ. Шөкөр, теләгәнем бөтәһе лә алдыма килде: диңгеҙҙә лә ял иттем, сит илдә лә булдым, ике ҡатлы йортом да бар. Тик күңелгә нимәлер етмәй барыбер. Ҡартаям, ахыры, һуңғы ваҡытта ошолай йәшәү мәғәнәһе, тормош асылы тураһында уйға биреләм дә китәм...\nКинәт кенә урыҫ яҙыусыһы Лев Толстойҙың "Ильяс"ы иҫкә төштө. Бизнес-ледиҙың ваҡыты самалы булыуға ҡарамаҫтан, уның да хәтеренә төшөрөргә маташтым.\n...Ҡасандыр етеш, мул тормошта йәшәгән герой ғүмер ҡояшы офоҡҡа яҡынлашҡан мәлдә байлығы юҡҡа сығып, башын ялсылыҡҡа һалғас ҡына бәхетен таба. Был бәхетте хикәйә геройы Ильяс һәм уның ҡатыны бына нимә тип аңлата: "Беҙ бай инек, әммә тынғылыҡ белмәнек. Һөйләшергә лә, намаҙ уҡырға ла, йән тураһында уйланырға ла ваҡытыбыҙ булманы. Берәй нәмәбеҙ юҡҡа сығып ҡуймаһын тип, йоҡо белмәнек, шик-шөбһәгә төшөп, гөнаһлы булдыҡ. Ә хәҙер һөйләшергә лә, йән тураһында уйланырға ла, ғибәҙәт ҡылырға ла ваҡыт бар".\nБәхет төшөнсәһен нисек аңлағандарын, ә иң мөһиме, был ике бәндәнең бәхетте нисек табыуҙарын аңлатырға тырышҡан яҙыусы. Һуңғы һүҙҙәремде танышым ишеттеме-юҡмы, һаубуллашыуын белдереп, ҡыҫып ҡосаҡланы ла, ашығыс аҙымдар менән машинаһына ыңғайланы...\nКЕШЕЛЕК ЮЛДАН ЯҘА...\nШайтан ендәрҙе саҡырып алған да: "Беҙ кешеләрҙе камиллашыуҙан тыя алмайбыҙ. Уларға уҡырға, белем эстәргә, атай-олатайҙары аҡылына таянырға ла ҡамасаулап булмай. Ырыу-ара бәйләнештәре барлыҡҡа килгәс, беҙ улар менән идара итә алмаясаҡбыҙ. Әммә беҙ уларҙың ваҡытын урлай алабыҙ. Бының өсөн улар һәр ваҡыт нимә менән булһа ла мәшғүл булырға тейеш. Шул ваҡытта улар артабан камиллаша алмаҫ", - тигән.\n- Бының өсөн нимә эшләргә тейешбеҙ? - тип һораған ендәр.\n- Аңын, уйын, бар булмышын ваҡ-төйәк менән тултырыу өсөн төрлө ысул уйлап табығыҙ. Иң мөһиме, матди байлыҡҡа ынтылырға кәрәклегенә ышандырығыҙ. Кешене күп аҡса эшләргә, ҙур килем алыу хыялы менән йәшәргә, машина, фатир һатып алырға ҡотортоғоҙ. Ресторанға, кафеға йөрөр, ҡиммәтле кейем һатып алыр, йортона зиннәтле ремонт яһар, уны модалы мебель менән йыһазландырыр өсөн ҙур эш хаҡы алырға икәнлеккә инандырығыҙ. Матди байлыҡҡа ынтылыштары булғанда инде уларға атай-олатайҙар белеме лә кәрәкмәй, камиллашыу теләге лә булмаясаҡ.\nБалаларын тәрбиәләргә ваҡыттары булмаһын өсөн ҡатындарын эшкә йөрөргә, ә ирҙәрен аҙнаһына 6-7 көн, көнөнә 10-12 сәғәт эшләргә кәрәклегенә ышандырығыҙ. Балаларының иртәнән кискә тиклем урамда насар компания менән йөрөүенә булышлыҡ итегеҙ. Шул саҡта уларҙың уҡығылары ла килмәҫ, изгелек көтөргә лә кәрәкмәҫ. Һөҙөмтәлә ғаилә тарҡалыр, ә беҙ уларға ҡайғыһын "йыуырға" булышлыҡ итербеҙ.\nТелевизор, компьютер артында күберәк ултырһындар өсөн төрлө ысул уйлап табығыҙ, көнө буйы эшләп торһон улар. Һәр магазинда, ресторанда ныҡ тауышлы, мәғәнәһеҙ, һүҙе иҫтә ҡалмаҫлыҡ йырҙар яңғырап торһон. Был уларҙың аңына блок-кәртә ҡуйыр һәм ырыу менән берҙәмлеген емерер. Кафе өҫтәлдәренә күп итеп журнал-гәзит һалығыҙ. Тәүлек әйләнәһенә уларҙың мейеһенә һәр төрлө яңылыҡ һәм реклама менән һөжүм итегеҙ. Почта йәшниктәрен реклама, почта буйынса тауар яҙҙырып алыу өсөн каталогтар һәм бушлай тауар, хеҙмәт, ялған өмөт тәҡдим иткән башҡа төрлө мәғлүмәт менән тултырығыҙ.\nИрҙәрҙе тышҡы матурлыҡ - иң мөһиме, икәнлегенә ышандырыр, үҙ ҡатындарынан ҡәнәғәт булмаһын өсөн журналдарҙа, телевизорҙа ябыҡ, матур моделдәрҙе күрһәтегеҙ. Ирҙәрен яратырға ваҡыты ҡалмаһын өсөн ҡатындарының һәр ваҡыт арып йөрөүенә булышлыҡ итегеҙ. Әгәр улар иренә һөйөүен бүләк итмәһә, улар уны ситтән табасаҡ. Был инде ғаилә емерелеүгә килтерәсәк!\nДини байрамдарында уларҙы байрам мәшәҡәте менән арбағыҙ. Балаларына уларҙың әһәмиәтен аңлатмаһын өсөн телевидениенан концерттар, иҫерек мәжлестәр күрһәтегеҙ. Хатта отпускынан да арып ҡайтһындар... Тәбиғәткә сығып, уның матурлығын күрмәһен, ҡоштар, йылғалар тауышын тыңламаһын өсөн уларҙың иғтибарын һәр ваҡыт нимәгә булһа ла йәлеп итегеҙ. Күңел асыу урындарына, паркка, спорт сараларына, уйынға, концертҡа, киноға ебәрегеҙ! Йыһандан көс алырға ваҡыттары булмаһын өсөн уларҙың тормошон ығы-зығы менән тултырығыҙ. Тиҙҙән улар, аҡса һәм эше арҡаһында һаулығын, ғаиләһен юғалтып, тик үҙенә генә ышанып эш итә башлаясаҡ. Был мотлаҡ шулай буласаҡ!" - тип аңлатҡан шайтан. Ендәр, ҡыуанышып, ҡушҡандарҙы үтәргә керешкән. Шайтандың ниәте бойомға аштымы икән? Был хаҡта үҙегеҙ уйланығыҙ!..\nЯҙылған: 26.12.20 | Ҡаралған: 964


Башҡортостан 24 телеканалында «Башҡортостан» киностудияһы көнө ойошторолдо | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nӘмир Абдразаҡов исемендәге «Башҡортостан» киностудияһы быйыл үҙенең 30 йыллығын билдәләй. Ошо айҡанлы Башҡортостан 24 телеканалында «Башҡортостан» киностудияһы көнө ойошторолдо. Республика халҡы көн дауамында киностудия төшөргән фильм, йәнһүрәттәр ҡарай алды. Шулай уҡ Рәсәй медиаүҙәгендә киностудия ижадсылары ҡатнашлығында тура эфирҙа матбуғат конференцияһы уҙҙы. Ҡыҙыл келәмле юл, тантаналы музыка. Әйтерһең, билдәле кинопрокат тантанаһы. Башҡортостан 24 каналы тематик көндәр ойоштороуын дауам итә. Был юлы Телеүҙәк киностудия ижадсыларын үҙ бинаһында йыйҙы. Радио һәм телевидение эфирҙары ҡунаҡтары киностудия хеҙмәткәрҙәре һәм билдәле актерҙар. Башҡортостан 24 каналында киностудия көнө иртәнге «Доброе утро, руспублика» һәм «Хәйерле иртә, республика» тапшырыуҙары менән башланып китте. Тура эфир студияһында Башҡортостан киностудияһы етәксеһе Юнир Әминев менән режиссер Вилүрә Иҫәндәүләтова Башҡорт киноһының үҫеш юлы, уның бөгөнгөһө һәм киләсәккә маҡсаттары менән бүлеште. Телевидение һәм радио эфирҙарынан тыш, Рәсәй медиаүҙәгендә киностудия ижадсылары ҡатнашлығында тура эфирҙа матбуғат конференцияһы уҙҙы. Башҡорт киноһына битараф булмаған һәр кем ҡыҙыҡһындырған һорауҙарын киностудия хеҙмәткәрҙәренә һәм актерҙарға юллай алды. Режисерҙар ижади пландары менән уртаҡлашты, әҙерләнәсәк проекттары менән таныштырҙы. Башҡортостан киностудияһы хәҙер төрлө йүнәлештә эшләй, кинопрокат менән дә шөғөлләнә. Ошо даирәне киңәйтеү киностудия эшмәкәрлеге өсөн яңы мөмкинлектәр асасаҡ, тип белдерҙе киностудия етәксеһе Матбуғат конференцияһынан һуң ҡунаҡтарға телеүҙәк бинаһы буйлап экскурсия ойошторолдо. Тамашасылар иһә Башҡортостан 24 каналында көн дауамында башҡорт киностудияһы фильмдарын һәм йәнһүрәттәрен ҡарай алды. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, Башҡортостан 24 каналында тематик көндәр йыл аҙағынаса дауам итәсәк. Иң ҡыҙыҡлы эфирҙар, осрашыуҙар алда әле.


Порно Онлайн Уйындар Транс: Секс Браузер Бушлай Транссексуал-Уйын\nПорно онлайн уйындар транс: хәҙер туранан-тура теркәлгән!\nҺуңғы ваҡытта тупик бармы һеҙҙең туранан-тура нәтижәһе була, был урын бик аҙ интернет, унда иң яҡшы порноигра транссексуальный алырға мөмкин? Ярай, хужалары кеүек онлайн-порноигра трансвеститский, мин һеҙгә иң яҡшы китапхана исеме генә теләйем һеҙгә сәләмләү һәм рәсми рәүештә үҙен теләр инем, уларҙы наслаждаться. Әллә күргәс, мин тағы август 2015 йылдарҙа ошо берләшмә ойоштороуҙа, асыҡтан-асыҡ ниәте менән ул тере мин быны мөмкин тиклем оҙағыраҡ һаҡлай., Исеме булмауы мин асыҡ күрҙем, ул был жанрға бар, һәм белә, әгәр мин дөрөҫ тип яллаған кешеләр, ваҡытты бик яҡшы үткәрә ала икән, булдырыуҙан тыш, иң яҡшы уйын тип һанайым мин был ваҡытта бөтә жанрҙарҙағы: трансвеститский секс-уйын. Рәсми рәүештә иғлан итә һәм бөгөн бында мин һеҙҙе сәләмләүемә шатмын, иҫ киткес һәм наслаждаться уйындар һеҙҙең беҙгә инә алманылар. Беҙ күпте кисергән, бик күп исем плюс юлында эшләй, уларҙың барыһы транссексуальный иш менән туранан-тура бәйле., Шуға күрә, был күренеш булһа, хәҙер ҙә үҙенең туранан-тура иҫәп яҙмаһы булдырҙы, һыу инеп алыр өсөн онлайн-транссексуал порноигр өсөн, йә уҡыуын дауам итә: мин һеҙгә туп-тулы күҙәтеү бирелгән, һеҙҙе көтә таба ала эсендә, был һәм башҡа файҙалы мәғлүмәт менән бәйле.\nХәйер, был бик сәйер күренер, бәлки, беҙгә инеп ирекле берләшмәләренең ниндәй эш биреүсе ә беҙ, кем теләй эскә инә. Был сәбәбе ябай: беҙ тел эсендә мөмкин тиклем күберәк булһа, кеше ни тиклем күберәк, шул тиклем күңелле. Был ысулды һыу инеп ҡабул ҡарашҡа, беҙ был яҡтан бик аныҡ булыуы менән беҙҙе көтөп яҡшыртыу. Был хәл нисек? Ярай, төп тәүшарт булып тора, йәғни, әгәр һеҙ риза түгел, тип таба эсендә, һеҙ ҙә дауам ҡулланырға онлайн-порноигра трансвеститский., Бер уйын командаһының шундай дәрт, нисек Path Exile of һәм Отложить of League: ике уйында иҫ киткес, башҡа уйынсылары менән уйнаны һәм тулыһынса түләү кәрәклеге уларҙың ике элек беҙ унда мотлаҡ финанс ярҙам сифатын туранан-тура ысулдар үтә. Реклама бик күп порноигр трансвеститский эсендә һеҙгә интернет табып, улар барыһы да бик ненавязчивый, китапхана исеме өсөн беҙгә яҡлап үҫергә ярҙам итә. Проект иғәнәләре туранан-тура йәки һеҙ шулай уҡ аласыз яһарға, вариант булараҡ, беҙҙең береһе һатып внутриигровый микро-международных., Иғтибар, сөнки бер нәмә лә юҡ бында тип аталған "түләү, еңеү яулар өсөн": уйын тамамланғас, һеҙ түгел сикләнгән йәки башҡа итеп ваҡытында сикләнгән булһа, улар һеҙҙе теләгән еңеү яуланы. Беҙҙең китапханала ошо исем бөтөнләй ябай һәм косметика һатып алыу мәжбүри үҙгәрештәр өҫтәне.\nБорсолма, сөнки ҡайһы бер көтөү аҡлан эсендә һеҙгә уйын түгел? Беҙ иң иҫ киткес булды икән, тип урынынан тыш, туплау өсөн бер нисә ҙур булмаған, әммә оҙон релиз, беҙ киткән юлдарға хәл кеүек исеме буйынса тәҡдимдәр күп булды. Дөрөҫөн әйткәндә, тимәк, риза буласаҡ, әгәр һеҙ бер уйында беҙҙең, ябай скачать башҡа, улар беҙҙә бар, һеҙҙең өсөн. Бында өҫтөнлөктәр була, һеҙ мотлаҡ тип табам тип артыҡ исем менән 25-нә тап һеҙ бик ҡыҙыҡһына., Беҙ конкуренция киңлегендә иң ҙур өлөшө ошо мәжбүр замолчать-трансвеститский уйындары өсөн бик күп, уларҙы беҙ кешеләр өсөн эшләйбеҙ, уларға бында церебраль. Мин ышанам, мин ҡасандан һөйләнем, улар беҙгә үлем ҡото включается тиклем даими яңы ынтылыш иҫ киткес уйнай, уйнамай көн һеҙҙең өсөн унда көн, аҙна артынан аҙна, ай артынан ай. Ағымдағы графигы ғәҙәттә, беҙгә, тимәк, беҙ йыл һайын алты яңы уйын сығарып, әммә ул һәр ваҡыт үҙгәрә өсөн асылды, һәм беҙ ҡайтанан беҙҙең ваҡыт көтөп ала., Шулай уҡ мине иҫкә алырға тейеш, тип айырым уйын һәр эсендә 100 %-ы беҙҙең өсөн платформа эксклюзив: тимәк, һеҙ уларҙың күберәк бер ҡайҙа ла таба алмай улар һеҙҙән башҡа саралары һәм интернет уйнай. Әгәр телисез икән, наслаждаться-се тыш, онлайн порно транс уйын тәҡдим итә ала тип, эскә ингән һеҙ тейеш, – башҡа юл юҡ!\nГрафик йондоҙ итеп\nИң мөһим әйберҙәрҙең береһе, уйын сексуаль трансвеститский эш ҡасан етә, - был тәьмин итеү өсөн иҫ киткес графикаһы бөтөнләй күренмәй. Флоп титул һеҙ, ысынлап та ла эшләй ала, әгәр ул кеше көтөргә тура түгел, матур тел наслаждаться уйындар булһа, ул яҡшы уйнаны, тик был тағы ла мөһим, бирелә,-тип дәртләндереп обдает. Етерлек, тип әйтеү менән 65% беҙҙең бюджет, графика барып, беҙҙе һайлауға бик матур булды һеҙҙең өсөн уйындар, ауыҙ итеү., Движок unity ҡуллана, күрһәтә, беҙ, өлкәндәр өсөн был бөтөнләй мөмкин фантастически ише уйындар һаман да күренә, әгәр улар дөрөҫ һәм модель етештерелә. Ҡурҡыныс белдереүсе, импульс шул тиклем юғары күтәреп, беҙҙең уларҙы наслаждайся алиһә трансвеститский һүрәтләнә. Текстураһы урында тире, һәм секс-движок, һис шикһеҙ, был бизнесты яҡшы. Наслаждайся был һеҙҙең шулай булғас, бер ваҡытта алда кеүек: был уйыны һәм эксклюзив уйындары өсөн генә түгел!\nИҫ киткес уйын өсөн тағы ла күберәк әйберҙәр транс онлайн порно\nйәғни, мин әлегә тиклем тикшереү, - был айсбергтың башы һүҙҙәр-һүҙҙәр: һәм беҙ яңы стандарттарҙа ҡуйылған индустрияһы ә күрһәтергә теләйбеҙ, - тип, үҙ-үҙенә ышана, һеҙ был өлкәлә эшләгән әйберҙәр етә әҙәмгә. Был ваҡытта беҙҙең уйынды нисек булһа ла, яҡшы һәм ваҡыты, шулай булғас, әгәр яңғырай кеүек был нәмә, бәлки, был һеҙҙе ҡыҙыҡһындырыр, үҙенең аккаунты булдырылған һәм бөгөн киҫәге ала ғәмәле үҙе өсөн. Исегездә тотоғоз, бында иҫәп яҙмаһы булдырҙы 100% бушлай: артығын ниндәй, бер ниндәй ҙә сюрприздар., Ғәҙәттә, аҡса түләргә кәрәк өйөмдәре һеҙҙең өсөн ала, йәғни бында тәҡдим ителгән, әммә һуңғы бер нисә йыл беҙҙең өсөн, ысынлап микротранзакция сәйәсәте дивидендтар килтерә: беҙ хәүефһеҙ һәм уңайлы финанс, һәр хәлдә, полдесятилетие на – барыһы ла түләргә туҡтаһа әгәр!\nШуның өсөн һеҙгә ҙур рәхмәт, һеҙ килгәс бөгөн онлайн-порноигры транссексуал өсөн: беҙ ышанабыз, һеҙ оҡшаған икән, тип, икенсе яҡтан ҡушыла. Бәхетле һәм фап-ты үҙ ғәйрәтен!


فَسُبْحَانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ (83) Священный Коран  2018 йылдың 10 май көнөндә архивланған.\n(Йәсин сүрәһе 83 аяттан тора. Мәккәлә ингән. Исеме хаҡында фараздар әҙ түгел. «Йә сиин» — йә инсан, тип тә аңлаталар. Имештер, «Йәсин» - ул Мөхәммәд Пәйғәмбәр исемдәренең береһе. Йәсин сүрәһе ул – Ҡөрьәндең йөрәге, тип әйтәләр. Йәсин — иң мәшһүр сүрәләрҙең берһе.)\n1. Йәсин. (2) Хикмәт тулы Ҡөрьән менән ант итәм, (3) (эй, Мөхәммәд) һин, һис шөбһәһеҙ, Пәйғәмбәрҙәрҙең береһе булдың. (4) Һин тура юлдан бараһың.\n5. Был Ҡөрьән — һәр ваҡыт еңеүсе, ярлыҡаусы (Аллаһ) тарафынан индерелгән Китап. (6) Аталары (Ҡөрьән менән) киҫәтелмәгән, үҙҙәре наҙанлыҡ эсендә ҡалған ҡәүемдәрҙе (Ҡиәмәт көнөндәге яза менән) киҫәтеү өсөн индерелде. (7) Дөрөҫө шул, уларҙың күбеһенә (вәғәҙә ителгән) һүҙ (яза биреү) хаҡ булып сыҡты. Сөнки уларҙың күбеһе иман килтермәне. (8) Хаҡтыр, Беҙ уларҙың муйындарына шундай бығау ҡыршауҙары һалдыҡ, ул ҡыршауҙар уларҙың эйәгенә саҡлы терәлеп тора. Хәҙер инде уларҙың башы-танауы юғарыға ҡарап ҡатҡан.\n10. Киҫәтһәң дә, киҫәтмәһәң дә, улар барыбер иманға килмәҫ. (11) Һин бары тик (Ҡөрьәнгә) йөҙ тотҡан һәм сикһеҙ мәрхәмәтле ярлыҡаусыға (Аллаһҡа ысын күңелдән) бөйөк хөрмәт күрһәтеүсе кешеләрҙе генә киҫәтә (иманға өндәй) алырһың. Бына шундайҙарҙы һин уларҙың ярлыҡау аласаҡтарын һәм бик тә шәрәфле әжерҙәр менән бүләкләнәсәктәрен әйтеп шатландыр.\n69. Беҙ (Пәйғәмбәргә) шиғыр өйрәтмәнек. (Шиғыр сығарыу) уға килешмәй ҙә. Ул (һеҙгә килтергән) Китап өгөт-нәсихәт һәм (Аллаһтың киҫәтеүле) әмерҙәрен еткереүсе берҙән-бер Ҡөрьән булыр. (70) Эсендә йәне булғандарға (киләсәктә буласаҡ язалар тураһында) хәбәр бирер өсөн. Кәферҙәргә вәғәҙә ителгән язаның, һис шикһеҙ, киләсәген раҫлар өсөн (Ҡөрьән индерелде). (71) Беҙ уларға ҡөҙрәтебеҙ менән малдар бирҙек. Шул малдарға улар хужа булды. Шуны ла күрмәҫ дәрәжәләме ни улар? (72) Беҙ (ул хайуандарҙы) уларға хеҙмәткә ҡуйҙыҡ. Ҡайһы берҙәренә атланып, йөк төйәп йөрөһөндәр, ҡайһы берҙәрен һуйып ашаһындар, тип. (73) Уларҙан (хайуандарҙан) күпме файҙа күрәләр һәм улар (һөттәренән) эсемлектәр яһайҙар. Шулай ҙа улар шөкөр итмәй. (74) Улар Аллаһты инҡар итеп, үҙебеҙгә ярҙамдары тейер тип, башҡа Илаһтар (һындар, боттар) уйлап сығарҙы. (75) Ләкин уларҙың ул яһалма Илаһтары бер нисек тә ярҙам итә алмаҫ. Улар (һындар, йәки Аллаһҡа тиңләштерелгән заттар) үҙҙәре лә (Ҡиәмәттә яуап тотар өсөн) өйөрҙәре менән ҡаршыма килеп баҫасаҡ. (76) (Эй, Мөхәммәд) улар һөйләгәндәр һине хафаға һалмаһын. Хаҡтыр, Беҙ уларҙың йәшертен теләктәрен дә, йәшермәйенсә ҡылғандарының барыһын да белеп торабыҙ.\n83. Һәммә барса милекте әмерендә тотҡан Аллаһтың даны ни ҡәҙәр ҙә бөйөктер. Барығыҙ ҙа уның хозурына ҡайтарыласаҡһығыҙ .\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Йа_Син_сүрәһе&oldid=1053590 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 05:35 10 август 2021 үҙгәртелгән.


Митюшинский — Башҡорт Википедияһы\nМитюшинский (ҡайһы бер сығанаҡтарҙа шулай уҡ урыҫса Митюшино тип тә күрһәтелә) — хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Салауат районының 20-се быуаттың 70-се йылдарында бөткән тораҡ пункты. Утар, артабан ҡасаба итеп тә телгә алына. Элек Башҡорт АССР-ының Мәсәғүт кантоны Мырҙалар улусы составында булған.\nТораҡ пункты Йүрүҙән йылғаһының һул яҡ ярында урынлашҡан булған. Географик координаттары: киңлеге 55°23′27″N (55.390925), оҙонлоғо 57°53′54″E (57.898289). Арҡауыл ауыл Советына ҡараған, унан ике саҡрым алыҫлыҡта урынлашҡан булған. Яҡындағы Күҫәләр ауылынан алыҫлығы бер саҡрым самаһы. 1970-се йылдарҙа Митюшинский биләмәһе ғәмәлдә Күҫәләр ауылының бер урамына әйләнә, һәм, хәҙер ҙә шулай ҡалып, «Митюшинский урамы» булып аталып йөрөтөлә.\n1920 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәренән күренеүенсә, утарҙа башлыса рус милләте вәкилдәре көн иткән. Йорт-ҡуралы хужалыҡтар һаны 23 (биш йылдан һуң, йәғни 1925 йылда— 24) булып, уларҙа бөтәһе 132 кеше йәшәгән, шул иҫәптән ир-аттар — 50, ҡатын-ҡыҙҙар — 82 кеше булған.\nТорама пунктына 19-сы быуат аҙағында (аныҡ дата тураһында мәғлүмәт юҡ) Йүрүҙән йылғаһының ҡаршы ярында урынлашҡан Арҡауыл янындағы Габовка атмалы бәләкәй генә рус ауылында (хәҙер Арҡауылдың бер урамы) йәшәгән Митюшин фамилиялы крәҫтиән нигеҙ һалған. Ул Йүрүҙәндең ҡаршы ярындағы башҡорт ауылы Күҫәләрҙән бер саҡрым тиерлек алыҫлыҡта, текә генә яр башына өй күтәрә, хужалыҡ ҡаралтылары төҙөй һәм шулай айырым үҙ ғаиләһе менән тормош көтә башлай. Утарҙы ошо Митюшин исеме менән атап алып китәләр.\nОлоларҙың һөйләүе буйынса, һуңыраҡ Митюшин Арҡауыл ауылында үҙ кибетен асып ебәрә.\nБашҡортостан ауылдары тарихына арналған хеҙмәттәрендә ғалим Әнүәр Әсфәндиәров Митюшинский утары тураһында мәғлүмәт бирмәй.\n1961 йылда рус телендә нәшер ителгән «Башкирская АССР. Административно-территориальное деление. На 1 янаря 1961 года. Издание четвертое» тигән белешмә-китапта Арҡауыл ауыл Советы составында «п. Митюшинский» күрһәтелгән. Уның район үҙәгенән 33 километр, ауыл Советы үҙәгенән 2 километр, яҡындағы тимер юл станцияһы Кропачёвтан 58 километр алыҫлыҡта урынлашыуы яҙылған. Күрһәтелгән датаға ҡасабала 60 кеше йәшәгән, улар - рустар. 1972 йылдың 1 июленә булған мәғлүмәттәрҙе сағылдырған ошондай уҡ белешмәнең алтынсы баҫмаһында шулай уҡ Митюшинский ҡасабаһы бар. Унда рустар йәшәүе һәм үрҙә әйтелгән алыҫлыҡтарҙан башҡа бүтән мәғлүмәт бирелмәгән. 1981 йылда донъя күргән ошондай уҡ китапта Митюшинский күрһәтелмәгән.\nЯҡын-тирәләге ауыл халҡы һөйләүенсә, Митюшинский утарында йәшәүсе рустар 1970-се йылдарҙа башлыса Силәбе өлкәһенең Эҫем, Минйәр, Әшә ҡалаларына һәм улар тирәһендәге ауыл-ҡасабаларға күсенеп бөткән. Айырым ғаиләләр күрше Арҡауылда һәм райондың ҡайһы бер башҡа ауылдарында ла төпләнгән.\nГоловин Алексей Степанович (1.01.1912—5.05.1981), Бөйөк Ватан һуғышы яугиры, уҡсылар бригадаһының айырым саңғысылар батальонының отделение командиры. Советтар Союзы Геройы (1943). Салауат районының почётлы гражданы.\n↑ Башҡорт энциклопедияһы — Головин Алексей Степанович (Тикшерелеү көнө: 31 март 2021)\nНаселенные пункты Башкортостана — Уфа: Китап, 2002. — Т. 3: Башреспублика, 1926. — 400 б.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Митюшинский&oldid=1026450 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 19:10 1 апрель 2021 үҙгәртелгән.


Гранттар ярҙам итәсәк\n6 Август 2018, 20:42\nАуыл хужалығы кооператорҙарына өс миллион һумға тиклем бушлай ярҙам күрһәтәсәктәр\n2018 йылдың 8 июнендә сыҡҡан 254 дoкyмент ҡарары тарафынан яңы ойошҡан hәм ғәмәлдә булған ауыл хужалығы кооперативтарына бушлай гранттар бyленеү Тәртибе раҫланды.\nФевраль айында уҡ республикала БР Авыл хужалығы министрлыгы ойошторған ауыл кооперацияларының актив ҡатнашыусыларын асыҡлау буйынса мәғлүмәти кампания уҙҙы. Барлыҡ райондарҙа ла тиерлек кооперативтар булдырыу буйынса инициатив төркөмдәр барлыҡҡа килгән.\nБына беҙҙең районда ла өс миллионлыҡ грант алыу конкурсында өс йүнәлеш (һөт, умартасылыҡ hәм ит) буйынса дүрт инициатив төркөм ҡатнашасаҡ.\nБеҙ конкурста ҡатнашыусылар тураһында район хакимиәте башлығы урынбаҫары, ауыл хужалығы идараһы начальнигы Ғәзинур Мөхәммәт улы ХИСМӘТОВТАН тулыраҡ һөйләүен һораныҡ.\n— Был грант ауылда йәшәүселәргә йыhаз, техника hәм табышлыраҡ ауыл хужалығы етертереүҙе кәрәк булған каркас модульле конструкциялар һатып алырға мoмкинлек бирәсәк. Мәҫәлән, элек колхоздар ваҡытында ҙур сәнәғәт һыуытҡыстары бар иде, ә бөгөн улар булмау сәбәпле, беҙҙең халыҡ hәм фермерҙар бушҡа тиерлек үҙ хеҙмәте һөҙөмтәһенән тиҙерәк «ҡотолорға» мәжбүр.\nГрант иҫәбенә мини һөт ҡабул итеү пнкттары урынлаштырырға, йәшелсә һаҡлау урындары, фасовкалау-тoроy цехтары hәм ауыл хужалығы продукцияларын тормышҡа ашырыу буйынса ваҡлап һатыу магазиндарын асырға була.\n— Был конкурста кем ҡатнаша ала? Фермерҙармы йәки шәхси ярҙамсы хужалыҡ тотоусылармы?\n— Конкурста фермерҙар ҙа, шулай уҡ шәхси ярҙамсы хужалыҡ тотоусы кешеләр ҙә ҡатнашырға хоҡуҡлы. Бынан тыш, инициатив төркөмгә шәхси эшҡыуарҙар ҙа ҡушыла ала — ваҡлап һатыу сауҙа объекттары хужалары, йәмәғәт тукланыу (кафе, ашхана) объекттары хужалары, транспорт ойошмалары.\nҠыҫҡаһы, етештереүҙә, һаҡлауҙа, транспортировкалауҙа, эшкәртеүҙә hәм ауыл хужалығы продукцияһын һатыуҙа туранан-тура hәм ситләтеп ҡатнашыусыларҙың барыһы ла.\n—Ҡабаттан «әҙерләү конторалары» эшләйәсәкме?\n—Эйе, шулай дип әйтергә лә була, был «әҙерләү конторалары» элекке кеүек дәүләткә түгел, ә конкурсанттар исемлегенә индерелгән инициатив төркөм ҡатнашыусыларына ҡараясаҡ.\n— Ә конкурсҡа ғаризаны нисек бирергә? Ҡайҙа мөрәжәғәт итeргә? Һәм ниндәй ваҡытҡа тиклем документтар ҡабул ителәсәк?\n— Конкурсҡа эләгеү өсөн минимум биш ҡатнашыусы кәрәк. Улар билдәләнгән формала протокол төҙөргә, бер вәкил һайлап алырға hәм уларға йыһаздарҙан нимә кәрәк икәнен хәл итeргә тейеш. Шунан һуң беҙгә район ауыл хужалығы идараһына мөрәжәғәт итергә һәм тултырыу өсөн кәрәкле формалар ала ала. Бынан тыш, әлеге проектты тормышҡа ашырыуҙа Республика операторы булып Өфө ҡалаһы Ауыл хужалығы министрлығы бинаһының 5-нче ҡатында урынлашҡан БР Ауыл хужалығы консультацияһы yҙәге тора. Теләге булған hәр кеше был ойошмаға мөрәжәғәт итә hәм 8 (34729) 2-93-71, 291-26-67 телефондары буенса yҙен ҡыҙыҡһындырған һорауҙарына яуап ала ала.\nДокументтарҙы ҡабул итеү сроктары тураһында актуаль һорауҙарҙы hәм тулыһынса консультацияны 8 (34743) 2-20-03, 2-13-55 телефондары буйынса ала алаһығыҙ.\nВладимир СМОЛОВ әңгәмәште


2013 йылда төбәктә 11 600-ҙән ашыу яман сир менән ауырыу осрағы асыҡланған // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n2013 йылда төбәктә 11 600-ҙән ашыу яман сир менән ауырыу осрағы асыҡланған\n14:53, 4 февраля 2014 Йәмғиәт\n2013 йылда Башҡортостанда тәүге тапҡыр онкологик сир диагнозы ҡуйылғандарҙың һаны 11 689 кеше тәшкил итте, был 2012 йыл күрһәткесенән ҙурыраҡ — 10 953. Шуға ҡарамаҫтан, сирләү ошо уҡ кимәлдә ҡалған һәм 100 мең кешегә 287,8 сирле тура килә, тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығында үткән матбуғат конференцияһында Республика онкология диспансерының баш табибы Руслан Солтанов.\n— Сирләгәндәрҙең дөйөм һанынан беренсе урында элеккесә һөт биҙҙәрендәге яман шеш – дөйөм асыҡланған яман шеш осрағы иҫәбенән 12,3 процент, икенселә – үпкә рагы – 11,4 процент, өсөнсө урында – тире рагы – 9,1 процент, — тип һандарҙы килтерҙе Руслан Солтанов.\nУның әйтеүенсә, онкологик ауырыуы булған республиканың 59 процент кешеһе биш һәм унан күберәк йыл йәшәй, онкологияла ул һауыҡҡан критерий тип иҫәпләнә.\nРеспублика онкология диспансерында 77 мең кеше иҫәптә тора, өҫтәүенә, республика буйынса ҡарағанда Өфөлә уртаса яман шеш менән сирләү бер нисә тапҡырға күберәк һәм 100 мең халыҡҡа 322,9 сирле тура килә. Тәү сиратта ул сирҙе диагностикалау мөмкинлеге менән бәйле.\nОнкология диспансерының баш табибы даими рәүештә профилактик тикшеренеүҙәр, диспансеризация үтергә саҡырҙы.\n— Әгәр беҙ табиптарға бармаһаҡ, әгәр билдәле бер осор менән тикшеренеү үтмәһәк, тимәк, әлбиттә, яман шеш сире башланыуын тәүге стадияларҙа асыҡлау мөмкин түгел, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Руслан Солтанов.\nРеспубликала дөйөм сирләгәндәрҙең һанынан 47 проценты сирҙең башланғыс стадияларында асыҡланған. Республика онкология диспансерының баш табибы иҫәпләүенсә, был байтаҡ ҙур һан.\nРеспубликаның кадрҙар потенциалы һәм онкология хеҙмәтенең яҡшы тәьмин ителеше дауалауҙы юғары кимәлдә үткәрергә мөмкинлек бирә. Республика онкология диспансерының белгестәре онкологияла ҡулланылған бөтә төр дауалау алымдарын үҙләштергән.\nӨфөлә Ядро медицина үҙәге асыу тураһында һөйләгәндә, уның рәсми атамаһы – ПЭТ-үҙәк (позитронно-эмиссионная томография) онкология диспансерының баш табибы, функциональ үҙәк эшләргә әҙер, тип хәбәр итте. Әлеге ваҡытта документ-рөхсәт биреү системаһы буйынса эштәр бара. Беренсе пациенттарҙы ағымдағы йылдың апрелендә ҡабул итеү планлаштырыла.


Яңы йылға - татлы бүләк\nАта-әсәләргә балалар өсөн печенье, кәнфит, зефир һәм ҡаҡ һатып алырға кәңәш ителә.\nЯңы йыл алдынан Роспотребнадзор байрамғә татлы бүләктәр һайлау буйынса үҙ кәңәштәрен бирҙе. Улар ведомство сайтында донъя күргән. Белгестәр составында аҙыҡ-түлек өҫтәмәләре, консерванттар булмаған кондитер эшләнмәләре һайларға кәңәш итә.\nУлар шулай уҡ арахис һәм өрөк төшөнөң аллергия үҙенсәлектәре хаҡында иҫкәртә. Бынан тыш, балаларға составында алкоголь күләме 0,5 проценттан артып киткән карамель һәм кондитер ризыҡтары ашарға кәңәш ителмәй. Шуға бәйле. ведомствола печенье, кәнфит, зефир һәм ҡаҡ һатып алырға кәңәш итәләр.\nӘгәр уларҙың эсендә уйынсыҡ бар икән, ул тейешенсә төрөлгән булырға тейеш. Шулай уҡ ата-әсәләрҙә тәм-томдар, балалар кейемдәре һәм уйынсыҡтарҙың сифатына ҡарата шик тыуһа, Роспотребнадзорҙың территориаль идаралығы ҡайнар линияларына мөрәжәғәт итергә саҡыралар.


Шпинат – витаминдар ҡаҙнаһы\n2 Июль 2020, 17:33\nШпинатты сей килеш тә, бешереп тә ашайҙар. Ул йәшелсә, ит, ярмалар менән дә килешә. Ҡышҡылыҡҡа туңдырып, тоҙлап, киптереп һаҡлайҙар. Һутын ризыҡҡа төҫ биреү өсөн ҡулланырға мөмкин. Был йәшелсә (эйе, йәшел тәмләткес үлән түгел, йәшелсә ул) тиҙ өлгөрөүе менән отошло. Уны йыл дауамында бер нисә тапҡыр сәсергә мөмкин. Ҡайһы бер илдәрҙә шпинатты бик ҙурлап үҫтерәләр, күп ҡулланалар, беҙҙә иһә артыҡ әһәмиәт бирмәйҙәр. Ә бит ул аҡһымға, витаминдарға, минераль матдәләргә бай. Шпинатта калий, магний, тимер, фосфор, йод, А, В, С, В1, В2, В9, D, Р, Е, Н, РР, К витаминдары бар.\n500 грамм шпинат, 6 ҡалаҡ өйөп он, 2 ҡалаҡ үҫемлек майы, 1 йомортҡа, 150 миллилитр ҡатыҡ (кефир), ярты балғалаҡ аш содаһы, тәменсә тоҙ, ҡыҙҙырыр өсөн үҫемлек майы кәрәк.\nКүрһәтелгән ингредиенттарҙан ҡамыр әҙерләйбеҙ. Аҙ-аҙлап шпинатты ҡушып, блендерҙа туғыйбыҙ. Майлы табала ике яғынан ҡыҙҙырабыҙ.\n500 грамм шпинатҡа 45 грамм йөҙөм, 25 грамм эрбет (кедр) сәтләүеге, 2 киҫәк аҡ икмәк, 2 тырнаҡ һарымһаҡ, 3 ҡалаҡ зәйтүн майы, тәменсә тоҙ, борос кәрәк.\nЙөҙөмгә ҡайнар һыу һалып, 10 минут самаһы тотабыҙ ҙа һарҡытабыҙ, ҡоротабыҙ. Икмәкте шаҡмаҡлап турайбыҙ һәм зәйтүн майында 1-2 минут ҡыҙҙырып алабыҙ. Ваҡ итеп туралған һарымһаҡты ҡыҙҙырабыҙ, эрбет сәтләүеге ҡушабыҙ. Шпинат һалабыҙ ҙа 1-2 минут ҡыҙҙырабыҙ. Бөтәһен бергә ҡушып, тәменсә тоҙ, борос, зәйтүн майы ҡушып бутайбыҙ.\n200 грамм шпинат, 200 грамм тоҙланған һөмбаш (лосось) балығы, 200 грамм йомшаҡ сыр, 3 йомортҡа, 40 грамм он, 2 тырнаҡ һарымһаҡ, 1 ҡалаҡ лимон һуты, тәменсә тоҙ, борос, йәшел тәмләткес үләндәр кәрәк.\nЙыуып ҡоротолған шпинат, йомортҡа һарыһы, он, тоҙ, борос, иҙелгән һарымһаҡ һалып, блендерҙа болғатабыҙ. Йомортҡа ағын 4-5 минут блендер менән туғыйбыҙ. Шунан уны алдан әҙерләгән ҡатнашмаға аҙ-аҙлап ҡушабыҙ.\nҠамырҙы, махсус ҡағыҙ йәйелгән табаға һалып, өҫтөн тигеҙләйбеҙ ҙә 180 градус эҫелектәге мейескә ҡуябыҙ. 8 – 10 минут бешерәбеҙ. Бер аҙ һыуытабыҙ. Йәшел тәмләткес үләндәр ҡушылған йомшаҡ сырҙы яғабыҙ, нәҙек итеп ҡырҡылған балыҡ киҫәктәрен һалабыҙ ҙа лимон һутын бөркөп сығабыҙ.\nУрайбыҙ ҙа бер нисә сәғәткә һыуытҡысҡа ҡуйып торабыҙ.\n500 грамм шпинат (яртылаш башҡа үләнде ҡушырға мөмкин), 100 грамм сыр, 500 грамм он, 300 миллилитр һыу, тәменсә тоҙ, борос, үҫемлек майы, аҡ май кәрәк.\nОнға семтем тоҙ, һыу һалып ҡамыр баҫабыҙ ҙа, таҫтамал менән ҡаплап, 15 – 20 минутҡа ултыртып торабыҙ. Шунан уларҙы тигеҙ өлөштәргә бүләбеҙ ҙә йәйәбеҙ. Ҡамырҙың бер яртыһына шпинат, сыр, тоҙ, борос һалып әҙерләнгән эслекте һалабыҙ ҙа, икенсе яртыһы менән ҡаплап, ситтәрен бөрөп ҡуябыҙ. Көлсә йәйенке булырға тейеш. Ҡыҙыу майлы табала ике яғынан ҡыҙҙырабыҙ.\n500 грамм шпинат, 100 грамм йәшел һуған, 4 йомортҡа, 2 стакан он, ярты стакан һыу, тәменсә тоҙ, үҫемлек майы кәрәк.\nОнға 2 ҡалаҡ үҫемлек майы, һыу һалып ҡамыр баҫабыҙ ҙа 1 сәғәткә йылы урынға ҡуйып торабыҙ. Йыуып ҡоротолған шпинатты (яртылаш ҡуҙғалаҡ ҡушырға мөмкин), һуғанды турайбыҙ һәм бер нисә минут ҡына майлы табала ҡыҙҙырып алабыҙ. Бешкән йомортҡаны турап ҡушабыҙ. Ошо эслек менән ғәҙәттәгесә бәлеш яһайбыҙ ҙа 180 градус эҫелектә мейестә бешерәбеҙ.\n1 тотам шпинат, 1/3 стакан баҙам (миндаль) сәтләүеге, 4 ҡалаҡ аҡ май, 1 баш һуған, 2-3 тырнаҡ һарымһаҡ, тәменсә тоҙ, борос кәрәк.\nТабаға майҙы һалып иретәбеҙ. Уға ваҡ итеп туралған һуған, һарымһаҡ, тоҙ, борос өҫтәп, бер нисә минут ҡыҙҙырабыҙ. Йыуып киптерелгән шпинатты һалып бер нисә минут ҡыҙҙырабыҙ. Баҙам сәтләүеген ҡоро табала ҡыҙҙырабыҙ. Барыһын бергә ҡушып, блендерҙа болғатабыҙ.\nФайҙалы ниғмәттәр менән туйынып, сәләмәтлектә һәм күңел көрлөгөндә йәшәйек, дуҫтар!\nМәҡәләнең тулы вариантын журналдың 6-сы (2020) һанында уҡығыҙ.


Мәҡәлә «Башҡортостан ҡыҙы» журналында баҫылған, 2012 й.\nАлманы һаулыҡ һәм матурлыҡ емеше тип атаусылар бик хаҡлы. Алманың яңы өҙөлгәненең дә, киптерелгәненең дә, мейестә бешерелгәненең дә файҙаһы әйтеп бөтөргөһөҙ ҙур. Унда А, В1,В2, В3, В6, В9, С, Е, Н, РР витаминдары күп. Бигерәк тә В6 витамины йәки пиридоксин организмда матдәләр алмашыныуында ҙур әһәмиәткә эйә. Ул, мәҫәлән, оҙайлы ваҡыт антибиотиктар ҡабул иткән кешеләргә, йөклө ҡатындарға бик кәрәк. Был витаминдың етмәүе мейе эшмәкәрлегенә һәм ҡан әйләнешенә кире йоғонто яһай.\nАлмала Менделеев таблицаһының байтаҡ элементтары бар: тимер, калий, кальций, магний, натрий, фосфор, йод, баҡыр, никель һәм башҡалар. Натрий ҡан баҫымын һәйбәтләй, нервы, мускул күҙәнәктәрен нығыта. Бынан тыш, аш һеңдереү ферменттарын әүҙемләш¬терә, һыу алмашыныуын яҡшырта. Калий иһә ҡандағы кислота-һелте тигеҙлеге өсөн «яуаплы», бөйөр, йөрәк мускулдары эшмәкәрлеген яҡшырта. Магний нервы системаһын көй¬ләй, углеводтар алмашыныуында ҡатнаша.\nЙыш ҡына, мәҫәлән, ашҡаҙан эсәк-эшмәкәрлеге боҙолғанда, аш¬ҡаҙан йәрәхәте булғанда һәм башҡа ҡайһы бер сирҙәрҙән яфаланғанда, табиптар алманы бешереп ашарға кәңәш итә. Сөнки бешкән алманың файҙаһы яңы өҙөлгәненән ҡайтыш түгел. Бешкән алма – эс ҡатҡанда яҡшы дарыу. Ул организмдағы на¬сар холестеринды ҡыуыусы пектинға ла бай. Шеш барлыҡҡа киле¬үенә ҡаршы үҙенсәлеге лә билдәле. Шулай уҡ бешкән алманы дисбактериоздан дауаланғанда ашау яҡшы. Бынан тыш, ҡорһаҡҡа операция яһағандан һуң аш эшкәртеүҙе яйға һалғанда ла тәҡдим итәләр.\nҺомғолораҡ булырға теләүселәргә лә алманы бешереп ашау кәңәш ите¬лә. Сөнки ундағы калий организмға аш тоҙо менән инеп, май ҡатламында артыҡ шыйыҡлыҡтың тупланыуына булышлыҡ иткән натрийҙы «ҡыуа». Бешерелгән алманы йыш ашау бит тиреһен тигеҙләй, ваҡ йыйырсыҡтарҙы яҙа.\nӘле алманың әсе һәм ҡаты сорттары – мейестә бешереү өсөн иң ҡулай төрө өлгөргән саҡ. Иҫ китмәле файҙалы был һыйҙы әҙерләү бик тиҙ һәм ябай.\nДуховканы 180 градусҡа тиклем йылытырға. Бешкән саҡта тышы ярылмаһын, тиһәгеҙ, бер аҙ емеш һутында йәки шәкәр сиробында тотоп алырға мөмкин. Алмаларҙың уртаһын алырға. Урталағы соҡорона йәнегеҙ ни теләй, шундай эслек (эремсек, ҡыҙыл эремсек, сәтләүек, йөҙөм, ҡарағат һәм башҡалар) һалырға һәм духовкаға ҡуйырға. Ҙурлығына һәм ҡатылығына ҡарап, алманы духовкала 15-35 минут тоторға. Бешеп сыҡҡанда ул артыҡ йомшаҡ та, бик ҡаты ла булмаҫҡа тейеш. Өҫтәлгә һыуына төш¬кәс, бал йәки шәкәр ҡомо (йә онтағы), йә булмаһа, емеш-еләк сиробы һибеп ҡуйырға.\nСығанағы — «https://ba.wikibooks.org/w/index.php?title=Мейестә_бешкән_алма&oldid=10680»


Башҡортостанда производствола 28 үлем осрағы теркәлә - Bash.News\nЛ.Герш Эти свободные бабочки. Спектакль ГАРДТ РБ\nБашҡортостанда производствола 28 үлем осрағы теркәлә\nБашҡортостанда производствола 28 үлем осрағы теркәлә https://bash.news/news/86971_bashortostanda_proizvodstvola_28_lem_osray_terkl/?lang=bash\n26 дек 2018, 11:23\nБашҡортостанда йыл башынан алып производствоға бәйле 28 бәхетһеҙ осраҡ теркәлә. Уҙған йыл менән сағыштырғанда, был ике тапҡырға әҙерәк. Был хаҡта Ғаилә, хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министры вазифаһын башҡарыусы хәбәр итә.\nСтатистикаға ярашлы, производствола үлем осраҡтары ике тапҡырға кәмегән. Уҙған йылда ошондай 58 осраҡ теркәлә. Бынан тыш, йәрәхәттәр алыу ҙа кәмей. Уҙған йылда был күрһәткес- 102-не тәшкил итһә, быйыл- 83.\nМинистр вазифаһын башҡарыусы билдәләүенсә, ҡайһы саҡта эш биреүселәр, производствола теркәлгән бәхетһеҙ осраҡтарҙы йәшерә. 2018 йылда дәүләт хеҙмәт инспекцияһы тарафынан 26 осраҡ теркәлә. Уҙған йылда - 52.\nӨфө-Яңы Абҙаҡ поезы апрель башына тиклем йөрөйәсәк\n21:06, 07 дек\nӨфөлә республиканың экология һәм аграр мәсьәләләре ҡаралды\n23:01, 06 дек\n15:44, 06 дек


Үҙе лә ҡартаймай, кешене лә ҡартайтмай\n4 Ғинуар 2019, 12:41\nБар донъяны ап-аҡҡа күмеп ҡар яуған. Әйтерһең дә тирә-йүн аҡлыҡтан, паклыҡтан, сафлыҡтан ғына тора. Красноусол ауылында йәшәүсе Альфира Низам ҡыҙы Әмирова ла кеше йөрәгенә үҙенең ҡыҙыҡлы ролдәре, көлкөлө йырҙары, шаян бейеүҙәре аша йылмайыу бүләк итеп, күңел күтәренкелеге бөркөп йәшәгән кеше.\nАльфира Әмирова йәмле Ташбүкән ауылында тыуып үҫкән. Әсәһе Мәрйәм башланғыс кластар уҡытыусыһы булһа, атаһы Низаметдин ағай яу юлы үткән кеше, балта оҫтаһы, йорт әйберҙәре лә эшләй, тальян гармунда оҫта уйнай, бейей ҙә. Был ғаиләлә 6 бала үҫә. Улар төрлө һөнәр эйәләре. Күп балалы, татыу ғаиләлә буй еткергән ҡыҙ тыуған ауы-\nлында 8-се класты тамамлағас, Стәрлетамаҡ мәҙәниәт-ағартыу училищеһына уҡырға керә. Әсәһе башта ризалыҡ бирмәй, ҡыҙының үҙе кеүек уҡытыусы булыуын теләй. Атаһы үҙенә оҡшаған балаһының ошо һөнәрҙе һайлауына ҡыуанып, күктең етенсе ҡатында осоп йөрөй. Өс йыл уҡып хореограф һөнәрен алған йәш ҡыҙ йүнәлтмә буйынса Балтас районы мәҙәниәт һарайында методист булып эш башлай. Күпмелер эшләгәс, Ғәлинур Мостафа улы Ишмөхәмәтов уның һәләтен күреп районға ҡайтарта. Тыуған яғына илһамланып ҡайтҡан йәш ҡыҙ башкөллө эшкә сума. 39 йыл район мәҙәниәт һарайында эшләһә, шуның 30 йылын директор вазифаһында була. Хаҡлы ялға сыҡҡас та ҡул ҡаушырып тик ултырмай, сәнғәт мәктәбендә балалар менән дә эшләп ала.\n- Бәләкәй сағымда күрше Нурислам ағай гармунын күтәреп керә лә, бейетә торғайны. Бейергә әсәйем дә өйрәтте. Украин бейеүен унан өйрәндем. Ауылдашым Әмир Йәнтүрин ағайға рәхмәтлемен, ул баянын 3 йылға миңә биреп ҡуйҙы ла, шунан баянда уйнарға өйрәндем. Сәнғәт илаһи бер көс бит ул. Ҡыйын саҡтарҙа әллә эште алыштырырғамы икән тип уйлайым да, һуңынан әлдә ташламағанмын тип ҡуям. Ҡыйынлыҡ килә лә китә, яратҡан эш күңелгә дауа. Элек мәҙәниәтте халыҡҡа еткереү өсөн уңайлыҡтар булманы, шулай булһа ла мамыҡ шәлдәрен ябынып тамашаларға халыҡ эркелеп килә ине, - тип үҙенең үткәндәрен кисә генә булған һымаҡ иҫкә ала Альфира Низам ҡыҙы.\nТормош һынауҙарын да кисерергә тура килә Альфира Низам ҡыҙына. Әммә яҡты күңеле, алсаҡлығы, тура һүҙлелеге уны һәр саҡ тура юлға әйҙәй, матурлыҡ тыуҙырта. Шулай булмаһа, бер концертта 5-6 бейеү бейеп, етмәһә йырлап тора алыр инеме?! Сәхнәлә эстән өҙөлһәң дә, тышҡа сығарырға ярамай шул. Тамашасыны алдап булмай, улар һине үҙҙәре күреп, ишетеп баһа ҡуя. Ул үҙен сәхнәлә етеҙ, оҫта, ихлас тотоуы менән дә тамашасыларҙы ла ҡанатландырып, бар мәшәҡәттәрен оноттороп йәшәткән кеше.\nУның йырлаған “Умартасы һөйгәнем”, “Өс егет”, “Аяғымда сандалий”, “Гөлнәзирә”, “Әйтергә микән, әйтмәҫкә микән”, “Ҡара мыйыҡ” шаян йырҙары әле лә тамашасылары күңелендә һаҡлана. Бейеү буйынса белгес булараҡ, төрлө милләт бейеүҙәрен дә оҫталыҡ менән, күңел биреп башҡарҙы. Драма коллективының төп көсө булараҡ, Т.Миңнуллиндың “Гөргөри кейәүҙәре”ндә – Кәтринә, Н.Асанбаевтың “Рәйсә менән Фәйзи”ендә Гөлниса, Ә.Атнабаевтың “Законлы никах менән”, Ә.Мирзаһитовтың “Әсәләр көтәләр улдарын” һәм башҡа спектаклдәрҙә сағыу образдар тыуҙырҙы.\n- Район буйлап концерттар, спектаклдәр ҡуйып йөрөй торғайныҡ. Бер саҡ шулай концерт ҡуйып, йөк машинаһында ҡайтып барғанда Ташлы менән Мәндем араһында бензин бөтөп ултырҙыҡ. Йән-яҡта ҡара урман, һәр кемгә тиҙерәк ҡайтып етергә кәрәк. Альфира Низам ҡыҙы шофер менән кире йәйәү Мәндемгә барып, бензин алып килделәр. Шундай саҡта бөтә мәсьәләне ул шаярыу ҡатыш тиҙ генә хәл итә торғайны. Унан күп нәмәгә өйрәндек, ылыҡтыҡ. “Ялҡын” агитбригадаһын ойоштороуға ул күп көс һалды. Республика фестиваль, смотрҙарында, Мәскәү, Ҡазан ҡалаларында ла сығыш яһарға тура килде, - тип бергә эшләгән саҡтарын йылы хәтирәләр менән һөйләп үтте коллегаһы Зәйтүнә Зәйнешева.\nОйоштороу һәләтле, йәш көйөнә етәкселек эшен үҙ елкәһендә тартҡан Альфира Низам ҡыҙы ике балаһына матур тәрбиә биреп, уҡытҡан өлгөлө әсә лә. Улы Альберт ҡатыны Рәсимә менән Ишембай районы Ҡарайған ауылында йәшәйҙәр, балалар үҫтерәләр. Ҡыҙы Альбина кейәүе Фуат менән Красноусолда өс бала үҫтереп йәшәп яталар. Бөгөнгө көндә Альфира Низам ҡыҙының 2 бүләсәре бар. Тормош иптәше Әбдрәхим ағай менән уларҙы ҡаршы алып, оҙатып өләсәй бурысын да яратып башҡара.\nАльфира Низам ҡыҙы үҙе лә ҡартаймай, кешене лә ҡартайтмай торған кеше. Әле лә “Хазина” төркөмөндә үҙенең бай тәжрибәһен башҡаларға өйрәтеп, күңел биреп йөрөй. Киләсәктә лә һаулыҡта, ағинәй ролендә донъяны аҡлыҡҡа солғап йәшәргә яҙһын.


Иҡтисади үҫешкә юл\n8 Апрель 2019, 12:33\nБилдәле булыуынса, республика Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров ҡала һәм район етәкселәренә һәр кесаҙна төбәккә инвесторҙарҙы йәлеп итеү, уларға уңайлы инвестиция мөхите булдырыу һәм эшҡыуарлыҡ өсөн отошло шарттар тәҡдим итеү маҡсатында урындарҙа һәр аҙнала «Инвестиция сәғәте» үткәреү бурысын ҡуйҙы.\nСибай ҡалаһы хакимиәтендә үткән тәүге «Инвестиция сәғәте»ндә ҡала хакимиәте башлығы Рөстәм Афзалов, уның иҡтисади эштәр буйынса урынбаҫары Наил Әбелғужин, иҡтисади үҫеш, инновация һәм инвестиция буйынса бүлек мөдире Ирина Ирназарова һәм эшҡыуарҙар ҡатнашты.\nРөстәм Афзалов белдереүенсә, власть һәм инвесторҙар, эшҡыуарҙар һәм бизнес-инкубатор вәкилдәре менән асыҡтан-асыҡ һөйләшеү бик мөһим. Етәкселәр иң беренселәрҙән булып һөт етештереү буйынса махсуслашҡан «Экопром» һәм «Технострой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттәре етәкселәре менән фекер алышты. Инвестиция күләме 40 миллион һум тәшкил итә һәм 50 кешегә эш урыны булдырыу көтөлә.\nБаймаҡтар был сараның файҙаһы, һис шикһеҙ, ҙур буласаҡ тип билдәләй. Улар беренсе сарала өс инвестиция проектын ҡараны.\nБаймаҡ районы хакимиәте башлығы вазифаһын башҡарыусы Фәнис Әминев әйтеүенсә, йүнселдәр тәҡдим иткән проекттарҙың береһе ауыл ерендә ағас эшкәртеүгә бәйле булһа, ҡалғандары төбәккә башҡа тармаҡтар буйынса килем килтереү маҡсатын ҡуйған.\n«Инвестиция сәғәте»ндә проекттарҙы тормошҡа ашырыу буйынса аныҡ ваҡыт билдәләнде, артабан тейешле хеҙмәттәргә мөрәжәғәт итеү бурысы ҡуйылды.\nЙылайыр районындағы «Инвестиция сәғәте»ндә район хакимиәте башлығы Илгиз Фәтҡуллин, Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты рәйесе урынбаҫары Азамат Fәлин, банк вәкилдәре, эшҡыуарҙар ҡатнашты.\nСарала ҡаралыуға тәҡдим ителгән проекттарҙың икеһе лә төбәктең иң ҙур байлығы—урманға бәйле булды: «ЙылайырСоюзЛесПром» һәм «Леспром-М» йәмғиәттәренә ҡағылышлы мәсьәләләр ҡаралды.\nУларҙың тәүгеһенә эшен артабан киңәйтеү, үҫтереү өсөн заманса урман етештереү техникаһы, яңы ҡорамалдар һатып алыуға дәүләт ярҙамы талап ителә. Икенсе йәмғиәт етәкселегенең ағасты тәрән эшкәртеү буйынса завод төҙөү теләге бар. Уларға ер тәҡдим ителде, шулай уҡ сеймал өсөн диләнкә кәрәклеге билдәләнде. Икенсе һорау Урман хужалығы министрлығында ҡаралғас, аныҡ яуап биреләсәк.\nШулай уҡ Иван-Ҡыуалат ауылынан йәш эшҡыуар икмәк бешереү цехы асыу буйынса үҙ һорауҙарын бирҙе. Белгестәр уға кәңәштәрен еткерҙе.