Призлы урынға лайыҡ “Позитив”\n9 Июнь , 13:51\nӨфө районы Михайловка мәҙәниәт йортоноң “Позитив” үҙешмәкәр халыҡ театры Флорид Бүләковтың “Әбейҙәр кейәүгә сыҡты” комедияһын күрһәтеп, 3-сө дәрәжә лауреат дипломы менән бүләкләнде. Спектаклдә Абдулла ролен башҡарған Илмир Йәлиевҡа “Иң яҡшы ир-егет” роле өсөн диплом да бирелде\nБелоретта «Алтын тирмә-2022» милли театрҙарҙың төбәк-ара фестивале уҙҙы. Быйыл проектта Башҡортостан, Татарстан, Удмурт республикаларынан, Силәбе, Ҡурған өлкәләренән 18 ижади коллектив ҡатнашты. Улар араһында Өфө районы Михайловка мәҙәниәт йортоноң “Позитив” үҙешмәкәр халыҡ театры Флорид Бүләковтың “Әбейҙәр кейәүгә сыҡты” комедияһын күрһәтеп, 3-сө дәрәжә лауреат дипломы менән бүләкләнде. Спектаклдә Абдулла ролен башҡарған Илмир Йәлиевҡа “Иң яҡшы ир-егет” роле өсөн диплом да бирелде.\n- Театр - тормошобоҙ хаҡында уйланыу, уны анализлау йәһәтенән яҡшы алым. Унда йәшәйешебеҙҙең ысынбарлығы көҙгөләге кеүек сағыла. Әлеге фестиваль кеүек сара театр хәрәкәтенең йылдам үҫешә бик шәп йоғонто яһай. Был сара мәлендә Башҡортостандың «халыҡ» һәм «өлгөлө» үҙешмәкәр театр коллективтары ағзалары менән аралашыу ҙа күңелдә тик яҡты тәьҫораттар ҡалдырҙы. Районыбыҙҙа халыҡтың ошо сәнғәт төрө менән ҡыҙыҡһыныуына ла ҡыуанып бөтә алмайбыҙ. Изге йолаға әйләнгән фестивалдең һөнәри кимәле арта бара, унда ҡатнашыусылар ҙа йылдан-йыл күбәйә. Күңелдәрен, оҫталыҡтарын һалып ролдәрен башҡарған һәүәҫкәрҙәргә рәхмәт. Беҙҙең “Позитив” тың призлы урын яулауы лайыҡлы, - тип һөйләне режиссер Марина Букарева.\n© 2020 Сайт издания "Иэйгор" Копирование информации сайта разрешено только с письменного согласия администрации.


8:49, 19 августа 2010 Сәйәсәт\n2010 йылдың 18 авгусында Башҡортостан юлдаш телевидениеһы каналында тура эфирҙа БР Президенты Рөстәм Хәмитов менән һөйләшеү ойошторолдо. Өфөләге 250-45-00 телефоны буйынса студияға шылтыратып, республика башлығына һорау бирергә мөмкин ине. Шулай уҡ тура эфир "Спутник FM" һәм "Юлдаш" радиостанцияларында тапшырылды.\nПрезидент менән телекүперҙәр аша ла аралашырға мөмкинлек булды. Республикала ике күсмә телевизион станциялар эшләне – береһе Өфөлә Салауат Юлаев һәйкәле янындағы майҙанда, икенсеһе Әлшәй районы Иҫке Аҡҡолай ауылында.\nТеги: БР Президенты, телекүпер


Беҙҙең йышлыҡтар | «Ашҡаҙар» радиоhы сайты\nҠәҙерле дуҫтар! «Ашҡаҙар» радиоһы Өфөлә 66.68 МГц йышлығында һөйләй, ә интернет киңлектәрендә беҙҙе Ер шарының һәр тарафында тыңлай алаһығыҙ.\nӘ һеҙ беҙҙе ҡайҙа тыңлайһығыҙ?\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2017-03-22 21:19.\nЯр Саллы башҡорттары беҙ. Интернет аша тыңлайбыҙ. Бик ҡыҙыҡлы темалар. Әле яҡташым,ҡорҙашым Сурина Сәрүәрҙе рәхәтләнеп тыңланык.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шб, 2017-02-11 19:24.\n...һәр кем тыңлай алһын...\n"Ашҡаҙар" һәр кем тыңлай алырлыҡ тулҡында тапшырылһа икән! Бар кеше лә интернет юҡ бит...\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2016-08-10 19:46.\nҠасан Әбйәлилдә булаһығыҙ?\nМатур йырҙар, йөкмәткеле тапшырыуҙарҙы Урал аръяғылар үҙ телендә ҡасан ишетерҙәр?\nАвтор Moderator, яҙған датаһы шш, 2016-08-16 10:14.\n...теләк һәм интернет кәрәк...\nИнтернет селтәрендә "Ашҡаҙар" радиоһын Урал аръяғында ғына түгел, Ер шарының төрлө төбәгендә тыңларға була. Бының өсөн теләк һәм интернет булыуы ғына шарт. Шул уҡ һеҙ әйткән Урал яръяғындағы Баймаҡ районында йәшәүсе байтаҡ тыңлаусылар "Ашҡаҙар"ҙы Smart-телевизорҙар аша тыңлай. Һеҙ ҙә берәй сараһын табырһығыҙ һәм "Ашҡаҙар" менән бергә ҡалырһығыҙ, тигән ышаныстабыҙ.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы йм, 2014-08-15 11:37.\nБаймаҡ ҡалаһындағы вышка боҙолоу сәбәпле Сибай, Әбйәлил,\nБаймаҡ ҡалаһындағы вышка боҙолоу сәбәпле Сибай, Әбйәлил, Баймаҡ, Хәйбулла халҡы "Ашҡаҙар" радиоһын тыңлай алмай. Башҡорттар иң күп йәшәгән төбәктә мәсьәләне кисекмәҫтән хәл итергә кәрәк.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шб, 2013-07-27 09:59.\nМин «Ашҡаҙар»ҙы бөтә ерҙә лә тыңлайым!\nБик яҡшы, күңелгә йән өрөүсе радиоканал. Мин һеҙҙе бөтә ерҙә лә тыңлайым!\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы кс, 2013-06-27 17:46.\nҺеҙгә ҙур рәхмәтлемен\nБисмиллааһир рахмаанир рахиим. Матур тапшырыуҙар алып бараһығыҙ. Бөгөнгө көндә иман, дин, әхләҡ, спорт темаһына тапшырыуҙарығыҙ бик кәрәк.\nИзге юлдарға баҫтырған өсөн «Юлдаш» һәм «Ашҡаҙар» радиоларына сикһеҙ рәхмәтлемен. Һеҙгә бәхет, сәләмәтлек теләйем.\nНефтекаманан Хәлит ағай.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы кс, 2013-06-06 10:11.\nСалауатта «Ашҡаҙар»ҙы нисек табырға?\nСалауатта «Ашҡаҙар»ҙы тыңлап булмай. Нисек табырға уны? Ике йыл инде тыңлай алмайым. Элегерәк табып була ине, хәҙер бер нисек тә тота алмайым.\nАвтор Moderator, яҙған датаһы кс, 2013-06-06 10:13.\nХөрмәтле тыңлаусылар! «Ашҡаҙар» радиоһы Өфөлә 66,68 мГц йышлыҡтарында һөйләй. Республика халҡы, Рәсәй төбәктәрендә йәшәүселәр һәм Ер шарының төрлө тарафтарына таралған яҡташтарыбыҙ беҙҙе интернет киңлектәрендә тыңлай ала.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2013-04-03 11:45.\nУчалылар көтөп, көтөк булып бөттө:(\nУчалы районында ҡасан тапшыра башлайһығыҙ?\nЙыл ярым үтте инде, көтөп-көтөп көтөк булып бөттөк инде :(\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2013-04-03 11:43.\nРадионы машинала һәм радиоалғыстарҙа тыңлап булмай, сөки ҒM диапозонында тапшырылмай. Киләсәктә был диапазонға күсәһегеҙме?\nАвтор Moderator, яҙған датаһы шр, 2013-04-03 11:51.\nҒM 66,68 МГц йышлығында тыңларға мөмкин\nБеҙ ҒM 66,68 МГц йышлыҡтарында ла һөйләйбеҙ. Радиоалғыс ошо киңлектәге йышлыҡтарҙы ала торғандарҙан булһа, тыңларға мөмкин.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2013-03-06 10:15.\nХөрмәтле «Ашҡаҙар» коллективының ҡатын-ҡыҙҙары!\nРөхсәт итегеҙ Һеҙҙе яҡынлашып килгән ҙур байрам, 8 март, халыҡ-ара ҡатын-ҡыҙҙар байрамы менән тәбрик итергә. Һеҙгә сәләмәтлек, бәхет, шатлыҡ, йән һәм күңел тыныслығы, һәр бер килгән көн һеҙгә бәхет алып килһен. Эшегеҙҙә һәм тормошоғоҙҙа ҙур уңыштар теләйем.\nИң изге теләктәр менән Хәлит ағай. Нефтекама.\nРәхмәт матур йырҙарығыҙ һәм тапшырыуҙарығыҙ өсөн.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы йш, 2013-03-03 10:49.\nӘлмәт ҡалаһында тыңлайбыҙ!\nТатарстандың Әлмәт ҡалаһында йәшәйбеҙ. «Ашҡаҙар»ҙы интернет аша тыңлайбыҙ. Күңелгә май булып яғылып ҡына торған моңло башҡорт йырҙарын иптәшем дә, ҡайным менән ҡәйнәм дә бик оҡшаталар.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы йм, 2013-02-22 12:06.\nРәхмәт матур тапшырыуҙарығыҙ һәм йырҙарығыҙ өсөн!\nБайрам менән, «Ашҡаҙар» коллективы!\nРәхмәт матур тапшырыуҙарығыҙ һәм йырҙарығыҙ өсөн. Сәләмәтлек, бәхет, шатлыҡ һәм йән тыныслығы теләйем.\nНефтекама, Хәлит ағай.\nАвтор Moderator, яҙған датаһы йш, 2013-02-24 12:09.\n«Ашҡаҙар» радиоһын тыңлаусы барлыҡ ир-егеттәрҙе ҡотлайбыҙ!\nХөрмәтле Хәлит ағай! Һеҙҙе һәм «Ашҡаҙар» радиоһын тыңлаусы барлыҡ ир-егеттәрҙе байрам менән ихлас ҡотлайбыҙ. Иҫәнлек-һаулыҡ, ғаилә бәхете һәм донъя именлеге теләйбеҙ.\nКиләсәктә лә беҙҙең тулҡындарҙа ҡалығыҙ! Яҙышып тороғоҙ.\nИхтирам менән «Ашҡаҙар»ҙар!\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы йм, 2013-02-15 12:55.\nСезне тыңлағанда жан ял итә...\nМин сезне Нефтекамада интернет аша тыңлыйм. Бик яҡшы канал. Сезне тыңлағанда жан ял итә, куңел тынычлана. Сезгә зур рәхмәт шундый канал оештырган очен. Сезнең коллективҡа сәләмәтлек, бәхет һәм шатлыҡ телимен. Эшегездә зур уңышлар теләп ҡалам, Нефтекамадан Хәлит ағай.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2012-12-26 00:04.\nЖуково ауылында интернет аша тыңлайым...\nЖуково ауылында (Өфөнөң Дим биҫтәһе эргәһендә) «Ашҡаҙар» радиоһын тотоп булмай. Күберәк интернет аша яҙмалар тыңлайым. Тапшырыуҙар йөкмәткеле. Бер ултырып тыңлағанда әллә күпме, бер ҡайҙа ла ишетмәгән ҡыҙыҡлы мәғлүмәт яңғырай. Рәхмәт!\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шр, 2012-11-14 13:49.\nТаиландта «Ашҡаҙар»ҙы тыңлап ял итәм…\nӨфөлә тыңлағаным юҡ ине. Бына Таиландта тыңлап ял итәм. Бик шәп!!!\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы шб, 2012-11-03 23:07.\nУчалыла ни өсөн ишетелмәйһегеҙ???\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы кс, 2012-10-25 13:17.\nРәхмәт! Шәп канал, әммә йышлыҡтарҙың әҙ булыуы күңелде ҡыра. Ошо мәсьәләне күтәреп сығырға ине.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы кс, 2012-10-04 10:41.\nПРАГА, БРНО, МЮНХЕН, УЛЬМ, БИБЕРАХ\nБер тәҡдимем бар ине һеҙгә: «Ашҡаҙар» радиоһын … тыңлайҙар тигәндә Прага, Брно, Мюнхен, Ульм, Биберах ҡалаларын да өҫтәгеҙ әле, зинһар өсөн!\nСөнки минең Германияла – Ульм, Биберах, Мюнхен ҡалаларында тыңлағаным бар. Ҡыҙым Таңсулпан «Ашҡаҙар»ҙы Германияла тыңлай, мин Брно ҡалаһында тыңлайым. Австрияла ла тыңлайҙар. Ғөмүмән, интернет аша күңелегеҙгә ятҡан радионы тыңларға мөмкин, Ер шары бик бәләкәй бит!\nИхластан уңыштар теләп, Миләүшә Ҡолмөхәмәтова.\nАвтор Ҡунаҡ, яҙған датаһы кс, 2012-10-04 10:38.\nМин һеҙҙе Өфөлә рәхәтләнеп тыңлайым!!!


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ЯБАЙ ТАМАША ТҮГЕЛ, Ә РУХЫБЫҘ САҒЫЛЫШЫ ЛА БЫЛ УЙЫНДАР - 2016 - Мәҡәләләр\nОшо көндәрҙә БР Мәҙәниәт министрлығы, Республика халыҡ ижады үҙәге һәм Ҡырмыҫҡалы районы хакимиәте халҡыбыҙҙың онотола башлаған атлы һәм йәйәүле уйындарын тергеҙеү, пропагандалау маҡсатында Ҡырмыҫҡалы районының Тауһеңер ауылы янында тәүге тапҡыр "Уйын" Республика халыҡ байрамы ойошторҙо.\n- Башҡорт халҡының һыбайлы һәм йәйәүле спорт төрөнә ингән уйындарын туплап, өйрәнеп, ошолай халыҡ алдына сығарыу үрнәге - тәүге тапҡыр, - тип һөйләне БР мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова, - Был эштең маҡсаты - милли мәҙәниәтебеҙҙе үҫтереү, халыҡсанлыҡты, тәүмәҙәниәтте ҡайтарыу, спортты һәм сәләмәт тормошто пропагандалау. Уйлап ҡараһаң, халыҡ ошондағы уйындарҙың ҡайһы берҙәрен белмәй ҙә бит. Мәҫәлән, таш ырғытыуҙы ҡайҙа күргәнебеҙ бар? Әле барыһының иғтибарын яулаған "Ылаҡ", ҡыҙ ҡыуыу, уҡ атыуҙар һәр һабантуй күренеше лә түгел. Әлегә был башланғыс ҡына. Киләсәктә был проекттар тағы ла ҙурыраҡ һәм киңерәк масштабта йәйелдерелеп, матур бер йолаға әүерелер, тип өмөтләнәбеҙ... Ысынлап та оло йыйын ине был. Халыҡ һаны, һәр береһе айырым бер ауылдай булып урынлашҡан тирмәләр, аш-һыу нөктәләре, күргәҙмәләр, балалар майҙансыҡтары, сауҙа урындары шул тирәне гөжләп торған ҡырмыҫҡа иләүенә әйләндергән. Уйын майҙанында теге йәки был төрҙә көсөн һынап ҡарарға самалаусылар шөғөлләнә. Көрәш балаҫының мөйөшө һайын берәр ҡуй бәйләп ҡуйылған, улар хужаларын көтөп, күндәм генә баш һалып тора. Арыраҡ бәйге шауҡымын тойоп ярһыған арғымаҡтар тыныслана алмай үрәпсей. Улар, ҡупшы баштарын алаҡандатып, бер-береһенә кешнәшеп ауаз ебәрә лә, әллә нисә урындан шундай яуап алып, тағы ла нығыраҡ ҡуржып ер сапсый. Был күренеш тамашасыға ла йоғонто яһамай ҡалмай, уларға ла аттарҙың ярһыулығы, уйын ҡомары күсә.\nЕтәкселәрҙең сәләмләүенән, уңышлы, имен уйындар теләүенән һуң, ярыштар башланып китте. Башта халыҡты "аһ" иттереп аттар бейене! Эйе, яңылыш уҡымайһығыҙ, еңелсә башҡорт көйөнә бер тигеҙ баҫып бейегән аттарҙың ҡылығы хайран итте. Уларҙы быға өйрәтмәгәндәр, улар быны үҙҙәре белә кеүек тойолдо хатта. Унан Учалы һәм Ҡырмыҫҡалы районы егет-ҡыҙҙары егетлектә һынашты. Тамашасы алдынан елеп килгән аттар өҫтөндә ниндәй генә трюктар яһаманы улар, сит ил киноларындағы каскадерҙарың ары торһон. Ысынлап та, борон ат өҫтөндә йөрөгән һәр башҡорт һуғышсыһы ошондай һәләткә эйә булһа, ниндәй таҫыл һәм саялыҡ булған уларҙа. Ә инде был бәйгелә ҡыҙҙарҙың да ҡатнашыуы күренешкә икеләтә сағыулыҡ өҫтәне. Уларҙың береһе, ат белгесе Нәйлә Булатова әйтеүенсә, борон башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары өсөн атҡа менеп һыбай сабыу бер ни тормаған. "Үҙемде белә-белгәнемдән аттарға ғашиҡмын, "ат ене" ҡағылған миңә. Әле башҡарған трюктарҙың күптәрен бала саҡта уҡ эшләй ала инем. Бөгөнгө көндә бала әсәһе булыуға ҡарамаҫтан, был шөғөлөмдө ташламайым", - ти сая ҡыҙ.\nТамашасы йыйылғансы, милли көрәш буйынса төп ярыш үткәйне. Шуға ла улар алдында алдынғылыҡҡа сығыусы ике батыр алышты. Учалы бәһлеүәне ғәйрәтле булып, ҡарар күҙҙе ҡурҡытһа ла, Ҡырмыҫҡалы исеменән көрәшеүсе донъя чемпионы, спорт мастеры Артур Зөлҡәрнәев йәшлеге менән алдырҙы. "Беҙҙең затта әллә нисә быуын көрәшселәр килә. Атайым, ағайым көрәшсе. Көрәш - беҙҙең халыҡтың төп көс һынашыу ысулы, ул ғәйрәт һәм сослоҡто сағылдыра. Бөгөнгө балаҫта мин үҙемдән ауырлығы күпкә ҙур булған көрәшсе менән бил һынаштым. Бында көс менән алдыра алмаҫымды аңлағас, мин сослоҡ һәм йылғырлыҡты ҡулландым", - ти Артур.\nИке тәгәрмәсле арбала уҙышыу бер аҙ ят уйын булғанғамы, унда ҡатнашыусылар һаны ла күп булманы. Бында ат менән генә түгел, арба менән дә идара итә белеү оҫталығы талап ителә. Финишҡа беренсе булып елеп килеп инеүсе чемпионға 63 йәш тип иғлан итеүҙәре беҙҙә ҙур ҡыҙыҡһыныу уятты һәм еңеүсене эҙләп таптыҡ. Ул Венер Батталов булып сыҡты: "Миңә 63 йәш, шуның 40 йылын ошо спорт төрө менән шөғөлләнәм. Бығаса һыбай ҙа ярышҡаным булды. Ауыл кешеһе булараҡ, атһыҙ, этһеҙ йәшәгәнем юҡ. Мине әлеге ваҡытта халыҡта аттар һаны кәмеүе борсой. Был байрамдың ойошторолоуы ат спортының әһәмиәтен үҫтерә - маладистар! Тик бына арбала йүгереү юлы ғына тарыраҡ булды..."\nУҡ атыуҙа мәргәнлеген төрлө райондарҙан килгән уҡсылар һынаны. "Любизар - Төньяҡ Амурҙары" хәрби-тарихи клуб ағзалары уларҙы бәйге алдынан ярышҡа әҙерләгән. Уҡ атыусыларҙың янын алып, атып ҡараныҡ. Дөрөҫөрәге, ҡарамаҡсы булғайныҡ, ян керешен асырлыҡ та көс булмай сыҡты. Тимәк, мәргән уҡсы булыу өсөн дә кәмендә ике-өс йыллыҡ тәжрибә кәрәк. Әйткәндәй, 15 июлдә Ғафури районы Имәндәш ауылында "Мәргән уҡсы" Республика фестивале үтәсәк һәм был спорт төрөнә башланғыс һалынмаҡсы, сөнки әлегә ул бары тик һанаулы ғына кешеләрҙең фиҙаҡәрлеге менән йәшәп килә. Был байрамда иң мәргән уҡсы тип танылған Әбйәлил егете Раушан Хәсәнов та үҙ аллы шөғөлләнеүен әйткәйне. "Һәр ауыл малайының бәләкәйҙән уғы була бит инде, мин дә бала саҡтан уҡ атып үҫтем. Ул саҡта был уйындың спорт төрө икәнлеген белмәй ҙә инек. Әле сабырлыҡ, көс, күҙ үткерлеге, беләктәр таҫыллығы һәм һалҡын ҡанлылыҡ талап иткән бер арбағыс әүрәү итеп күрәм уны", - ти ул.\nУйында беҙ бығаса күреп өйрәнмәгән ҡыҙ ҡыуыу, ылаҡ, таш ырғытыу кеүек ярыштар ҙа булды. "Ылаҡ"та ике һыбайлы төркөм кәзә өсөн талашты. Ҡайһы яҡ иң беренсе булып кәзәне майҙанда урынлаштырылған ҡаҙанға төшөп ятырлыҡ итеп ырғыта - шул еңеүсе. Был уйын халыҡты бәйгегә ҡарағанда ла нығыраҡ ҡыҙыҡһындырҙы. Киләсәктә "Ылаҡ"ты ялан буйлап сабышып йөрөп уйнаһалар, тағы ла мажаралыраҡ булыр ине.\n"Борон иң көслөләр, иң мәргәндәр, сәсән теллеләр, оҫта йырсылар, бейеүселәр йыйындарға йыйылып, үҙ-ара бәйге ойошторған. Был сара шул матур йоланы тергеҙеү маҡсатынан үткәрелде. Әлегә республиканың 6 районын ғына саҡырҙыҡ, тотош Башҡортостанды йыйһаҡ, "Уйын" өс көн, өс төн барыр ине, моғайын. Халыҡ байрамында бейеүгә һәм ат спортына баҫым яһалды, сөнки башҡорт атһыҙ, ҡурайһыҙ, йырһыҙ, бейеүһеҙ булмай. Ат тураһында һүҙ әйтеп тороу ҙа кәрәкмәй, ул халҡыбыҙ менән бер рәүеш, бер бөтөн булып йәшәй. Элек тә атһыҙ тора алмаған башҡорт бөгөн дә телефон, төрлө гаджеттар ваҡытында ла атһыҙ йәшәй алмай, быны "Уйын" да раҫланы. Ат тояғы тауышы, башҡорт бейеүендәге тыпырлауҙар башҡорттоң йөрәген аса, рухын күтәрә.\nЯңы уйындар килеп сыҡты, бөрйән, ҡатай башҡорттары ташты бейеклеккә ырғытһа, бында бәйгеселәр алыҫлыҡҡа ырғыттылар. Баймаҡта, Учалыла атта һыбай төрлө трюктар эшләү йүнәлеше үҫешә башланы, бына хәҙер уларҙың рәтен ҡырмыҫҡалылар тулыландырҙы.\nУҡтан атыу беренсе тапҡыр ошондай ҙур кимәлгә сыҡты. Уҡ, ат менән үҙебеҙҙе бөтөн донъяға танытҡан башҡорттар бит әле беҙ, үҙебеҙҙең тамырҙарыбыҙҙы барлау, тарихыбыҙҙы иҫкә төшөрөү өсөн дә бындай байрамдар кәрәк", - тине тамашаның режиссеры, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәкәре Рәйес Низаметдинов та. Әйткәндәй, ойоштороусылар был байрамды киләсәктә лә ҡабатлау мөмкинлеген күҙ уңында тота.\nБелеүебеҙсә, был байрамда тамашасы ролендә 20-нән артыҡ ил вәкиле лә булды. Баш ҡалабыҙға суд приставтарының Халыҡ-ара конференцияһына килгән белгестәр башҡорт уйындарын ҡарап кинәнде. Аңлашылыуынса, уларҙың күптәре бындайҙы тәүге тапҡыр күреп, хайран булып ултырҙы. Һүҙ - ҡунаҡтарға:\nФрансуаза АНДРИЕ, Франция: Төрки халыҡтар тураһында киноларҙа ғына күргәнем бар ине. Шундай сағыу, сюжетлы, йөкмәткеле сара булды был. Ат өҫтөндәге кешеләргә ҡарап һоҡландым. Уйындарҙа халыҡтың темпераменты, хатта бер аҙ ҡырағайыраҡ ҡанлы булыуы ла сағыла. Уйын өсөн дә шундай физик әҙерлек кәрәк булғас, ни эшләп был милләт сәләмәт һәм көслө булмаһын!\nГантулга НАВААН, Монголия: Беҙҙә июлдә "Ир-егеттең өс уйыны" тигән милли ярыштар байрамы үтә. Бында уҡ атыш, көрәш һәм бәйге инә. Күрәм, һеҙҙә лә ошо уйындар төп күренеш булып тора. Күп нәмәләрҙе сағыштырып ултырам, оҡшашлыҡтарын да, айырмалыҡтарын да аңғарам. Беҙҙә бәйгелә ат өҫтөнә ун йәшкә тиклем малайҙар ғына ултыртыла, бында йәш айырмаһы юҡ икән. Шулай уҡ көрәштә лә батырҙар ауырлығына, йәшенә ҡарап бүленмәй, кем кем менән булһа ла, һуңғы еңеүсе тороп ҡалғансы, бил һынашалар. Башҡорттарҙың милли уйындарын шулай онотмай, тотош байрам итеп ололауҙары бик хуп, бик мәслихәт.\nУрмас ТАРХОО, Эстония: Башҡортостанға тәүге тапҡыр аяҡ баҫыуым, башҡорт милләте менән дә тәүге танышыуым. Өфө ҡалаһын һоҡланып ҡарап сыҡтым. Бөгөнгө байрамдың халыҡтың милли уйындарынан тороуын аңлаттылар. Беҙҙә был ярыштарҙың бер төрө лә юҡ. Беҙ футбол, хоккей уйындарын тамаша ҡылырға яратабыҙ. Был уйындар күпкә ҡыҙығыраҡ, минеңсә.\nУйын уйнап кинәнде был көндө халыҡ. Аллаға шөкөр, уйнаһаҡ - үҙ уйындарыбыҙ, йырлаһаҡ - йырҙарыбыҙ, һыҙҙырһаҡ - ҡурайыбыҙ, ашаһаҡ аш-һыуыбыҙ бар. Берәүҙән дә һорарға, өйрәнергә, үтескә алырға түгел. Бары тик шуларҙы йәшәтер һәм киләһе быуындарға тапшырыр рух ныҡлығы ғына булһын. Ошоно уҡ раҫланы Ҡырмыҫҡалы районы муниципаль район хакимиәте башлығы Фәнзил Сыңғыҙов та: "Бындай саралар ҡунаҡтар өсөн генә түгел, ә халыҡ өсөн, айырыуса йәш быуын өсөн ойошторола. Йәштәр белһен, күрһен, өйрәнһен, киләсәк быуындарға тапшырһын өсөн. Бөгөн беҙ ҡараған уйындар ябай тамаша ғына түгел, унда беҙҙең халҡыбыҙҙың тарихы ла, йолаларыбыҙ ҙа, рухыбыҙ ҙа сағыла. Улар беҙгә быуындан-быуынға тапшырылып килеп еткән, хәҙер инде беҙ үҙебеҙ уларҙы йәш быуынға рухи мираҫыбыҙ итеп тапшырабыҙ..."\nЯҙылған: 28.06.16 | Ҡаралған: 973


Баймаҡ районы муниципаль район хакимиәте башлығының социаль мәсьәләләр һәм кадрҙар сәйәсәте буйынса беренсе урынбаҫары итеп үткәрелгән конкурс һөҙөмтәләре буйынса Йәндәүләтов Илһам Миңлеғәле улы тәғәйенләнде.\nАвтор: Һаҡмар | Ваҡыты: 23:58 Комментариев нет:\n“Күлтабан” МУП-ы: тәүге аҙымдар ышаныслы\nЯңы ойошторолған предприятие уңышлы эш башланы\nАлдынғы механизатор Әғзәм Мәүлетҡолов (уңда)\nсәсеүсе Фәнил Ғәлин менән.\nБилдәле булыуынса, бынан бер нисә йыл элек Күлтабан ауылында заман талаптарына яуап бирерлек ҡеүәтле производство – 1280 баш малға иҫәпләнгән мегаферма төҙөлөшө башланғайны. Быйыл, ниһайәт, уның беренсе сиратын төҙөү эштәре тамамлана. Эре производствоның эшен координациялау маҡсатында бында “Күлтабан” МУП-ы ойошторолдо һәм районда тағы бер ҙур предприятие барлыҡҡа килде.\n3D ФОРМАТЫНДАҒЫ КИНО ҠАРАП БУЛАСАҠ\nБаймаҡ ҡалаһындағы берҙән-бер “Ирәндек” кинотеатрына күптән инде капиталь ремонт талап ителә. Бинаның тейешле талаптарға яуап бирмәүе, ҡыйығынан һыу үтеүе сәбәпле, стеналары һәм түбәнең ҡарайыуы күптәргә мәғлүмдер. Ҡараңғылыҡ хөкөм һөргән бинаны мәҙәниәт усағы тип атау ауыр. Һәм бына, ниһайәт, проблемалар хәл ителеү өҫтөндә: Баймаҡ ҡалаһының 75 йыллығын ҡаршылау маҡсатында ҡабул ителгән махсус программаға ярашлы, кинотеатрҙы реконструкциялау ҡаралған. Мәҙәниәт усағында ниндәй эштәр башҡарыласаҡ? Ниндәй үҙгәрештәр буласаҡ?\nАвтор: Һаҡмар | Ваҡыты: 23:54 Комментариев нет:\n“ХАЛЫҠ УНИВЕРСИТЕТЫ”НА РӘХИМ ИТЕГЕҘ!\n2011-2013 йылдарға “Халыҡ университеты” республика маҡсатлы программаһын бойомға ашырыу сиктәрендә Баймаҡ районы һәм Баймаҡ ҡалаһы буйынса хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау идаралығы бүлеге оло йәштәге граждандарҙан түбәндәге йүнәлештәр буйынса белем алыу өсөн ғаризалар ҡабул итә:\n“Компьютерҙа эшләү нигеҙҙәрен өйрәнеү”, “Инглиз телен өйрәнеү”, “Ғаилә психологияһы нигеҙҙәрен өйрәнеү”, “Шәхси гигиена һәм дауалау физкультураһы нигеҙҙәрен өйрәнеү”. Уҡыуҙар үткәреү урыны – белем биреү йорто булған һәр ауылда һәм ҡалала, 15-20 кешенән торған уҡыу төркөмө тупланыу менән;\n“Емешселек-йәшелсәселектә заманса технологиялар” – уҡыуҙар үткәреү урыны – Баймаҡ ҡалаһындағы 105-се һөнәрселек лицейы һәм Урғаҙа ауылындағы Баймаҡ ауыл хужалығы техникумы;\n“Хоҡуҡи белем” – Өфө яғыулыҡ-энергетика колледжының Баймаҡ филиалы;\n“Финанс ярҙам” – Урғаҙа ауылындағы Баймаҡ ауыл хужалығы техникумы.\nҒаризалар Баймаҡ ҡалаһы, Тыныслыҡ урамы, 1 (203-сө бүлмә) адресы буйынса Баймаҡ районы һәм Баймаҡ ҡалаһы буйынса хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау идаралығы бүлегендә һәр айҙың 1-нән 25-енә тиклем дүшәмбе, шишәмбе, шаршамбы көндәре ҡабул ителә.\nБелешмәләр өсөн телефон: 3-18-81.\nТ. ДЕНИСОВА, Баймаҡ районы һәм Баймаҡ ҡалаһы буйынса хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау идаралығының бүлек начальнигы.\nАвтор: Һаҡмар | Ваҡыты: 23:52 Комментариев нет:\nРОСРЕЕСТРҘА – ЯҢЫ ХЕҘМӘТ\n2012 йылдың 23 авгусынан Башҡортостан Республикаһы буйынса дәүләт теркәүе, кадастр һәм картография федераль хеҙмәте идаралығында төрлө һорауҙар менән мөрәжәғәт итеүселәр өсөн яңы хеҙмәт төрө индерелде. Хәҙер идаралыҡ күсемһеҙ милеккә, уның менән алыш-биреш итеүгә хоҡуҡтарҙы дәүләт теркәүе үткәреүҙе туҡтатыу йәки кире ҡағыу тураһында граждандарға sмs-хәбәр ебәрә. Был хеҙмәт Башҡортостан Республикаһында йәшәгән һәр кемгә күрһәтелә.\nТеркәүгә документтар пакеты тапшырғанда граждандар үҙҙәренең телефон номерҙарын ҡалдыра һәм хоҡуҡи экспертиза үткәреү процесында теркәүҙе туҡтатыуға ҡаршылыҡтар килеп тыуһа йәки кире ҡағыуға нигеҙ булһа, был хаҡта ғариза биреүсегә автоматик рәүештә sмs-хәбәр ебәрелә.\nБыл хеҙмәт төрө айырыуса ниндәйҙер сәбәптәр буйынса хоҡуҡтарҙы йәки алыш-биреш итеүҙе теркәү туҡтатылғанда бик отошло. Ғариза биреүсе дәүләт теркәүе үткәреү өсөн килеп тыуған ҡаршылыҡтарҙы оператив хәл итеүгә тотонасаҡ.\nОшоноң менән бәйле, дәүләт теркәүенә ғариза биргәндә үҙегеҙҙең мобиль телефон һандарын дөрөҫ күрһәтергә онотмағыҙ.\n“ДУҪЛЫҠ” ЭСТАФЕТАҺЫ ТАМАМЛАНД\nОшо көндәрҙә Белорет ҡалаһында “Дуҫлыҡ” эстафетаһы акцияһының йомғаҡлау сараһы уҙҙы. Унда муниципаль район хакимиәтенең йәштәр эштәре буйынса секторы мөдире З.Р. Яҡшығолова етәкселегендәге делегация ҡатнашты. Эстафета символы булған статуэтка ҡабаттан беҙгә әйләнеп ҡайтты. Әйткәндәй, май айында старт алған был акцияны БР Йәштәр сәйәсәте һәм спорт министрлығы балалар һәм йәштәр ойошмалары, муниципаль район хакимиәттәре менән берлектә ойошторҙо. Акцияның төп маҡсаты – йәштәр араһында толерантлыҡты һәм милләт-ара татыулыҡты пропагандалау.\nКеше малы йәл түгел...\nХәҙерге шарттарҙа, бигерәк тә бер нисә йыл рәттән килгән ҡоролоҡ мәлендә, мал көтөүе ауырға төшә. Шуға күрәлер инде, хатта ауылдарҙа ла, һыйыр-һарыҡтың һаны кәмей бара. Әммә күп ғаиләләр өсөн мал көтөү – ғаиләһен ҡарауҙың төп ысулы икәнлеген дә оноторға ярамай. Хужабикәләр ҡалған һөт-ҡаймағын һатып, аҡса эшләй. Кешеләрҙең мал һуйып балаларын уҡытыуы йәки яңы уҡыу йылына әҙерләүе лә билдәле.


11 Март 2019, 16:27\nCаим ағай, тәҙрә артында, төнгө ҡараңғыла, шаҡай буранының ҡайта-ҡайта урап килеп моңһоу көй һуҙыуына ҡолаҡ һалды. Баҡсалағы емеш ағастарының, ергә ята яҙып, бөгөлөп-һығылыуы ла күҙенә салынды. Әйҙә, көрт күмһен үҙҙәрен, тип уйлап алды ир кеше, киләһе һыуыҡтарҙа бирешмәҫкә шәп булыр.\nОшо баҡсала Венераһы менән яҙын уйнап-көлөп йәшелсә ултыртыуҙары, көҙөн емеш йыйыуҙары күҙ алдына килде. Баҡсаны буш тотманылар, помидор-ҡыярынан тыш тағы әллә нәмәләр үҫтерҙеләр. Сейә, алма ла бик уңа ине. Сәскәләре һуң, сәскәләре! Бар тирә-яҡҡа йәм биреп торҙо. Бүлбеләрен, көҙҙән ерҙән ҡаҙып алып, үҙе мөгәрәпкә индереп һала ине Саим ағай.\nЯратып донъя көттөләр. Сөнки күңелдәрендә мөхәббәт йәшәй ине. Тәүге осрашыуҙарын иҫенә төшөрһә, һаман да йөрәге тулҡынланып тибә башлай Саим ағайҙың...\nЙөрәген балаларға бирҙе\nВенера Әхтәмйән ҡыҙына бик күп нәмәгә өлгөрөргә кәрәк була шул. Иҫәнгилде мәктәбенә ҡырҡ биш йыл ғүмерен арнай ул. 1969 йылдан алып башланғыс кластарҙы уҡыта, аҙаҡ, Ырымбур педагогия институтын тамамлағас, балаларға тарих белемен бирә башлай. 1976 йылдан мәктәп директоры урынбаҫары вазифаһын намыҫлы башҡара. Башҡорт теле һәм әҙәбиәте буйынса белемен камиллаштыра, башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыларының Александровка районы берекмәһен етәкләй. «Туған тел дәрестәренең һөҙөмтәлелеген күтәреү юлдары» тигән мәсьәлә буйынса эшләүсе юғары категориялы педагог, тел бәйгеләрендә өлкә кимәлендә еңеүсе уҡыусылар әҙерләй. Уҡытыусы яҙмышындағы иң ҙур ҡаҙаныштары ла, ауырлыҡтары ла тап башҡорт телен уҡытыуы менән бәйле уның. Сит өлкәлә йәшәгәс, ҡаршылыҡтар ҙа булып тора. Хатта, башҡорт теле нимәгә кәрәк ул, тигән һорауҙар ҙа ҡаты ғына ҡуйыла. Олимпиадаларҙа балалар еңеү яулай башлағас, ышанырға теләмәүселәр ҙә табыла. Өндәшмәй, бәхәскә инмәй, үҙ юлынан бара уҡытыусы. Уҡытҡан балалары районда, Ырымбурҙа, хатта Өфөлә призлы урындар ала.\nТынғыһыҙ уҡытыусы, бай тәжрибәһен йомарт уртаҡлашып, башҡорт теле буйынса асыҡ дәрестәр үткәрә. Төрлө кимәлдәге ғилми-ғәмәли конференция, семинар, бәйгеләрҙә ҡатнашып, Башҡортостан уҡытыусылар белемен камиллаштырыу институты ғалимдарының иғтибарын йәлеп итә. Александровка районында «Йыл уҡытыусыһы – 1995» конкурсында еңә, Ырымбур өлкәһендә «Йыл уҡытыусыһы – 1995» бәйгеһендә III дәрәжә дипломға лайыҡ була. 1996 йылда Сибай ҡалаһында үткән «Йыл уҡытыусыһы» ярышында «Дәрес» номинацияһында II урын яулай һәм Башҡортостан Республикаһының Мәғариф министрлығы Маҡтау ҡағыҙына эйә була. Шул уҡ йылда Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов уға «Башҡортостандың атҡаҙанған уҡытыусыһы» тигән маҡтаулы исем кенәгәһен тапшыра. 2002 йылда йәнә «Йыл уҡытыусыһы» исемен яулап, Башҡортостан һәм Ырымбур өлкәһе Мәғариф министрлыҡтары Маҡтау ҡағыҙҙарынан тыш, Ырымбур өлкәһе Закондар йыйылышы рәйесенең Рәхмәт хаты менән бүләкләнә...\n...Башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусылары иңенә ғәйәт ҙур яуаплылыҡ төшә. Глобалләшеү һөҙөмтәләренә туған телдәрҙең ҡулланылыштан сыға барыуына ҡаршы алғы сафта көрәшеүсе яугирҙәр, тиергә була. Әлбиттә, был тәңгәлдә яҙыусы, шағирҙарҙың да йоғонтоһо көслө. Тик мәктәптә һәр бала күңеленә көн һайын башҡорт теленә ҡарата һөйөү һәм ҡыҙыҡһыныу уятыусы – ул, шикһеҙ, уҡытыусы. Башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы баланың донъяға ҡарашын, уның фекер йүнәлешен барлыҡҡа килтерә. Ғүмерлек һабаҡ бирә. Ә күпме ҡаршылыҡтар тыуа улар алдында! Мәктәптәрҙең эреләтелеүе, балаларҙың район үҙәктәренә, ҙур ауылдарға уҡырға күсеүе (ә унда уҡыу башлыса рус телендә) иң тәүҙә башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыуҙың нигеҙен ҡорота. Ауылдарҙың киләсәге телһеҙ маңҡорттар ҡулына ҡалмаҫ, мәҙәни усаҡтар һүнмәҫ, тип ышаныс менән әйтер алдынан да йөҙ ҡат уйлап алырға тура килә. Ә сит өлкәләрҙәге милләттәштәребеҙҙең балалары туған телде нисек өйрәнә икән һуң, тигән һорау һуңғы йылдарҙа тағы ла ҡырҡыуыраҡ тора.\nЭйе, уҡытыусы шәхес булғанда ғына ошондай ауырлыҡтарға ҡаршы бара ала. Ундай заттарҙы барлыҡ булмышы менән остаз, тиҙәр. Зыялылыҡ, аҡыл, юғары тәрбиәлелек, итәғәтлелек, йылылыҡ бөркөлөп тора уларҙан. Ырымбур өлкәһе Иҫәнгилде ауылында ҡырҡ биш йылдан ашыу балалар уҡытҡан Венера Әхтәмйән ҡыҙы Агишева тап шундайҙарҙан ине.\nМәҡәләнең тулы вариантын журналдың 2-се (2019) һанында уҡығыҙ.


Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының Башҡортостан идаралығы хеҙмәткәрҙәре үҙ ғүмерен хәүеф аҫтына ҡуйыусыларҙы һаҡ булырға саҡыра. Бигерәк тә йылға-күлдәрҙә балыҡ ҡармаҡларға яратыусылар, йылғаның бер ярынан икенсеһенә сығыусыларға ҡағыла.\nИнтернет киңлектәрендә урын алған бындай видеояҙмаларҙың иҫәбе һаны юҡ. Шуға ҡарамаҫтан халыҡ яҙғы боҙ аша ла йөрөй, машина менән идара итеүҙән дә баш тартмай. Халыҡты боҙға барыуҙан тыйырға хоҡуғыбыҙ юҡ, ләкин аңлатыу эштәре алып барырға тырышабыҙ, ти бәләкәй суднолар буйынса дәүләт инспекторы Наил Бакиров.\nБаш ҡаланың Инорс биҫтәһендә йәшәүселәргә Ҡариҙел йылғаһының икенсе ярына сығыуҙы бер ни күрмәй. Бының өсөн халыҡтың хатта, үҙҙәре билдәләнгән һуҡмағы ла бар. Был ғына түгел ҡарғиҙәрҙә елдерәләр. Тап хәүефһеҙлек ҡағиҙәләрен дөрөҫ үтәмәү арҡаһында күптән түгел Кушнаренко районында өс кеше боҙ аҫтына китте.\nБигерәк тә халыҡ яҙғы боҙ өҫтөндә балыҡ ҡармаҡларға ярата. Хәүефле, әммә бер үк ваҡытта табышлы ла урындарҙы һайлай улар.\nБалыҡсылар әйтеүенсә, әлеге ваҡытта боҙ ҡырҡ-илле сантиметр тирәһе. Яҙғы боҙ яҫтыҡтай булһа ла ышанма, тигән тапҡыр халыҡ мәҡәлен улар яҡшы белә. Үҙҙәре менән бергә хәүефһеҙлек әйберҙәрен йөрөтә. Шулай ҙа, яратҡан шөғөл ҡазаға әйләнмәһен өсөн Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы халыҡты һаҡ булырға саҡыра.


26 Март 2019, 16:38\nАғымдағы йылдың 18-27 мартында район биләмәһендә “Бурыслы” профилактик операцияһы үтә.Уның барышында район эске эштәр бүлеге хеҙмәткәрҙәре түләнмәгән штрафтарҙы тикшерә һәм уларҙың булыуы асыҡланһа, РФ КоАП-ының 20.25-се статьяһы 1-се бүлегенә ярашлы, административ материал төҙөлә.\nБурыслыларҙы асыҡлау буйынса эш махсус операциялар ваҡытында ғына түгел, ә даими алып барыла. Шуға күрә хоҡуҡ боҙоусыларға, үҙҙәренә артыҡ мәшәҡәт тыуҙырмай, штрафтарҙы ваҡытында һәм үҙ иректәре менән түләргә кәңәш итәбеҙ. Штрафтарҙы үҙ ваҡытында түләмәгәндә, административ яуаплылыҡ янай һәм материалдар судҡа ебәрелә. Ә был үҙ сиратында штрафтың ике тапҡырға артыуына (1 мең һумдан да кәм түгел) йәки 15 тәүлек административ ҡулға алыу йәки 50 сәғәткә тиклем мәжбүри эштәргә йәлеп итеүгә килтерә. Суд ултырышы алдынан ғына штрафты түләү яуаплылыҡтан ҡотҡармай.\nБәйләнеш өсөн административ ҡануниәтте башҡарыу инспекторҙары: 2-22-10 телефонына, йәки өлкән инспектор вазифаһын башҡарыусы, полицияның өлкән сержанты Ринат Рәфит улы Хөснөтдиновҡа мөрәжәғәт итергә (адрес: Красноусол, Калмыков урамы, 16/1, 2-се ҡат, 2.11-се кабинет).


Германияның Оберхоф ҡалаһында үткән ярышта Чудов тағы ла еңеүселәр баҫҡысына күтәрелде. Уның менән ғорурланабыҙ һәм с тарттарын күҙәтеүҙе дауам итәбеҙ.\nРәсәй спортсыларының еңеү эстафетаһынан һуң, Чудовтың көйәрмәндәре ҙур тулҡынланыу һәм борсолоу менән киләһе стартты көттө. Ни өсөн борсолоуҙары аңлашыла - атыу һөҙөмтәләре нисек булыр Тиҙлеккә килгәндә, был йәһәттән\nМаксимдың проблемалары юҡ.\nХәүефләнеүҙәр тәүге атыу ваҡытында уҡ тормошҡа ашты. Чудов өс тапҡыр сәпкә яҙа атты. Спринтта ике тапҡыр яҙа атыу ҙа биатлонсыны бер ниндәй проблемаһыҙ алдағы ун спортсы\nиҫәбенән төшөрөп ҡалдырырға һәләтле, призерлыҡ тураһында\nһүҙ ҙә булыуы мөмкин түгел...\nӘммә, бәхеткә ҡаршы, йылы һәм еүеш Оберхофта был көндө\nкүптәрҙең мәргәнлеге шәптән булманы. Бөйөк Бьорндален да сәпкә дүрт тапҡыр яҙа атып, мәрәйҙәр буйынса һуңғы - 30 - сы урынға "лайыҡ" булды...\nИкенсе атыу ярышын Чудов хатаһыҙ үткәрҙе һәм бар көсөнә\nфинишҡа йүнәлде. Унда дүртенсе урынға эләгеү өсөн спортсыға\nни бары өс секунд ҡына етмәй ҡалды. Һөҙөмтәлә Максим етенсе\nурында, унан алда - алтынсы һәм етенсе урындарҙы бик үк көс лө\nһаналмаған итальяндар - Де Лорензи һәм Виллермоз биләне. Еңеүҙе иһә Николай Круглов билдәләне.\nКиләһе стартта, эҙәрлекләү уҙышында, Чудовтың лидерҙарға һөжүм йәһәтенән биләгән позицияһы уңышлы булды. Ул Кругловтан һуң 32 секунд үткәс стартҡа баҫты. Хәҙер барыһын да мәргәнлек хәл итергә тейеш.\nУҙыш лидеры Круглов тәүге атыуҙа бер тапҡыр хата ебәрҙе. Немец Грайс та бер штраф әйләнәһе үтергә тейеш. Виллермоз үҙенең итальян булыуын раҫланы һәм, сәпкә дүрт тапҡыр яҙа атҡандан һуң, призлы урын өсөн көрәштән сыҡты. Рәсәйлеләр - эҙәрлекләүселәр Максим Чудов, Иван Черезов һәм Дмитрий Ярошенко мәргәнлектәрен юғалтманы һәм бергә йүгереүҙәрен дауам итте. Дүрт урыҫ егете артынан өс тапҡыр олимпия чемпионы исемен яулаусы Михаэль Грайс сапты.\nАртабан снайперҙарға уңыш йылмайҙы, тип әйтергә булды. Круглов башҡаса хата ебәрмәне. Грайс һәм Черезов дүрт тапҡыр\nсәпкә яҙа атып, пьедестал өсөн көрәшеүселәр исемлегенән\nҠалған ике призлы урын өсөн көрәште Ярошенко һәм Чудов дауам итте. Максим бер тапҡыр сәпкә яҙа атты, әммә өсөнсө атыу алдынан Дмитрийҙы ҡыуып етеүегә иреште. Был өлөштә бөркөттәрҙең икеһе лә берәр хата ебәрҙе. Ниһәйәт, һуңғы уҡталыу барыһын да хәл итергә тейеш. Чудов уны таҙа итеп үтә\nалһа - беренсе урын өсөн көрәшеү мөмкинселеге лә булыр ине. ..\nӘммә ошо урында ул хата ебәрҙе. Ике тапҡыр сәпкә эләккәндә н һуң, оҙаҡҡа һуҙылған пауза яһаны, унан һуң тағы бер тапҡы р сәпкә тейҙерҙе, тик артабан бер патрон яҙа китте. Алданыраҡ йүгергән Ярошенконың мөмкинселектәре артты. Чудов үҙенең тиҙлеге һәм көсөн файҙаланып уны ҡыуып етте, ләкин артта ҡалдыра алманы. Ярай инде, өсөнсө урын да насар түгел. Өҫтәүенә Максим өс рәсәйленән торған еңеүсе трио иҫәбенә лә инде. Олег Чернов.


Светлана Чураева - Журнал Агидель\nГрафоман менән ҡыҙыҡай\nБыл китапта бар кешеләр, урын-ваҡыт һәм ваҡиғалар – ып-ысындар. Ҡай бер фекерҙәр һәм һығымталар ғына автор тарафынан өҫтәлгән. Шулай кәрәк булды. Бер исем дә ғәйепһеҙҙәрҙе аҡлау маҡсатында үҙгәртелмәне, сөнки Аллаһы Тәғәлә ғәйебе булмағандарҙы һаҡлауҙы үҙенең күктәрҙәге бурысы тип һанай.\n«Марта, шапылдама, ултырғысты ҡыйшаңлатма, ҡабаланма, аяғың менән шайтан саҡырма, өҫтәлгә терһәкләнмә, көмрәймә, сәйгә шәкәрҙе күп һалма, йылы ыштан кейергә онотма, ят кешеләр менән һөйләшмә, юҡ-бар бытылдама!» – һәр иртәнең ун тыйыуы былар. Йөҙәрләгән «ярамай»ҙарҙың тәүге тиҫтәһе. Тап шулар был болғансыҡ донъяла тормошҡа бер аҙ йүнәлеш бирә. «Шапылдама, ҡыйшаңлама…» – ошо ялыҡтырғыс өгөттәр көйөнә күпме йылы ыштан туҙҙырылған. Ә тормош үә донъя һаман үҙгәрешһеҙ ҡала килә, хатта ыштандар ҙа ҙурайыуҙан туҡтаған инде хәҙер.\nМарта һәр иртәне ултырғыста бәүелеүҙән башлай ҙа, шәшкегә ике ҡалаҡ шәкәр һалғандан һуң өсөнсөгә лә үрелә…\n– Осонма, хыялый, – тип тыя әсәһе, махсус бәке менән йәтеш кенә итеп алманы ҡабығынан әрсеп.\nЛәкин Марта осонмай ҙа, хыялланмай ҙа – ниндәй хыял булһын? Нимә тип хыялланырға? Ул әсәһенең асыуына тейергә тырышып сәйен шөбөрләтә, ҙур йомшаҡ башмаҡтар кейгән аяҡтарын киң болғанлап, «шайтан саҡыра». Был башмаҡтарҙы атаһы Баҡынан алып ҡайтҡайны.\nУлар – әсәле-ҡыҙлы ике ҡарсыҡ – кескәй генә аш бүлмәһендә шулайтып ғәҙәти көндәрен башлай.\nУлар тураһында бер кем дә әкиәттәр уйлап сығарып ултырмаҫ. Был икәү ошо аш өҫтәлен уратҡан кескәй донъянан ситкә сығып, ете диңгеҙ аръяғына сәфәр ҡылғандары юҡ. «Борон-борон заманда» тигән әйтем дә улар өсөн түгел – стеналағы сәғәттәре көн дә, сәғәт һайын тын текелдәп, уҡсалары бер яйға әйләнеп тик тора.\nКеше йөрәктең нисек эшләгәнен күрмәй, донъяның нисек әйләнгәнен белмәй. Шуға ла Марта менән әсәһе бөгөнгө һоҡланғыс иртәне лә ғәҙәттәгесә генә ҡаршыланы. Ҡыҙы аяҡ ослап баҫып, осаһына йылы ыштан эләктергәнсе, әсәһе өгөтөн дауам итә торҙо: «Һуңлайһың, трамвайҙар тағы туҡтап торалыр!»\nӘ мин был арала ҡыҙыҡай менән графомандың, әкиәттәгесә, оҙон-оҙаҡ йәшәп, бер көндә әхирәткә күсеүҙәре тураһында тарихты бәйән итә торайым.\nКүңелһеҙ башланған бер көндө шағир Мәннәновҡа Ғайса пәйғәмбәр һуғылды.\n– И-эх, Мәннән, – тине Изге зат. – Ҡыйынмы һиңә?\n– Ҡыйын, Ғайса бабай, – тине ул йәшермәй. Шағир был ваҡытта, ҡоҫҡоһо килеүен баҫыр өсөн, тәҙрәне асып ҡына тәмәке көйрәтә ине. Ҡунаҡтары ҡайтып киткән, дуҫтары хырылдап йоҡлай. Береһе, Хәйеров, башы менән йомшаҡ сүп һауытына терәлгән, ә икенсеһе, иҙәнгә һуйлайып, бер үҙе ике бүлмәгә йәйрәп ята.\n– Тыуған көнөм, Ғайса бабай, – тип аңлатҡан булды Мәннән сәйер был күренеш сәбәбен. Был бысраҡ донъяға килеү көнөн билдәләүҙең ни тиклем мәғәнәһеҙ икәнлеге хаҡында һөйләргә теләгәйне ул пәйғәмбәргә. Күңел асырға түгел, иларға кәрәк тәһә. Әсәһе иҫән саҡта тыуған көндәр ҙә башҡасараҡ үтә ине. Шунан һуң Еҙем буйындағы ожмах донъяһын ҡалдырып, ошонда күсергә тура килде. Унда, бейек ҡуйы үләнле, урман-таулы илдә Илдар Мәннәнов исемле малай ялан аяҡ йөрөй торғайны, һәр йәнлеккә, бөжәккә лә үҙе ҡушҡан исем менән өндәште. Ошолар хаҡында ентекләп һөйләргә ине лә, тик бына хәле генә юҡ, тел дә әйләнмәй.\nХәйер, Аллаһ илсеһе шағирҙы һүҙһеҙ ҙә аңлап тора.\n– Йәнең сирле һинең, – тип аңлатты аҡыллы пәйғәмбәр.\nМәннәнов төпсөгөн тәҙрәнән сиртеп осорҙо, уныһы йондоҙҙай атылып, ергә төшөп етмәҫ элек һүнеп ҡуйҙы.\n– Теләк телә, – тине Изге.\n– Бер ниндәй теләгем юҡ, Ғайса бабай, ғәфү ит.\n– Улайһа, минең көймәмә ултыр, – тип тәҡдим яһаны йомарт пәйғәмбәр. – Мин һине шағирҙар еңел йәшәгән ергә алып китәм.\n– Рәхмәт, – тине Илдар һәм тәҙрә аша сығып, Аллаһтың алтын көймәһенә атланы…\n– Алдағанмы ни һине теге дуңғыҙ? – тип мөңгөрләне Хәйеров дуҫы, Мәннәнов дауаханала күҙҙәрен саҡ асып, иртәнге осрашыуы хаҡында һөйләп бирә алғас.\n– Юҡтыр, – тип яуапланы Илдар, бер аҙ уйланып ятҡас. – Уның көймәһе булмаһа, мин осоп төшөп онталыр инем. Күрәһең, пәйғәмбәр абзый кире уйлағандыр, алып бармаҫҡа уйлаған мине шағирҙар рәхәт йәшәгән ергә...\n– Мәннәнов бара алмай, – тине баш мөхәррир үҙ-үҙенә. Тап ошо ваҡытта Марта, ғәҙәттәгесә, сәғәтенә ҡарап алып, икенсе ҡулы менән бәҙрәфтәге бауҙы тартты ла һыу ағыҙып ебәрҙе. Был ваҡытта ул үҙен яңы көндө башлаусы карап капитаны ла, кисәге көн менән хушлашыу салютын бирергә ҡул иҙәүсе генерал да итеп тоя. Кисәге көнөң ағып киткән һымаҡ ошо торба эсенә тығылып шаулаған һыу ташҡыны менән – әйтерһең дә, әләм менән ҡапланған табут тантаналы рәүештә крематорий ауыҙына инеп китә. Ә алда – яңы көн, яңы офоҡтар.\nЛәкин бөгөн «капитан»дың кәйефе юҡ ине, шуға ла тантаналы салют урынына сәйер пышылдау килеп сыҡты. Һыу иһә, үҙ ҡанундарына ярашлы, өҫтән аҫҡа тәртипле генә ағып китеп, бурысын атҡарып ҡуйҙы. Әлбиттә, ҡаҙна бәҙрәфе өйҙәге һымаҡ түгел, шулай ҙа эш – эш инде, Марта редакцияға ваҡытында йөрөй, тик бына бәҙрәф теләге генә ҡай саҡ һуңғараҡ булып китә лә, кәйефте боҙоп ҡуя. Тик бөгөн был саҡ ҡына һуңлау эсендә бер ниндәй ҙә яңылыҡ булманы, иртәнге ғәмәлдәр үҙ яйы менән башҡарылды. Үҙ ваҡыты менән Бөрөнән бер иҫәүән шылтыратты:\n– Барыһы ла тәртиптә, – тине алйот. – Хыялмандар тәһәрәт алып, эшкә әҙерләнә. Путин һәр ваҡыт поста, уға иртәнге ашҡа тиклем полк табибы ярҙам итеште. Ә мин япа-яңғыҙым иблистәр менән алышам. Дүрт мең йыл буйына инде шулай.\nБыл иҫәүән үҙен алйот тип атағандарын яратмай.\n– Мин – иҫәүән! – тип ҡысҡыра ул әллә меңенсе тапҡыр. – Беҙ, иҫәүәндәр, ерҙе иблистән һаҡлайбыҙ әле, тик беҙ әҙәйә барабыҙ, ә иблистәр һаны ерҙә 54 процентҡа еткән! Етмәһә, йыһандан да һөжүм итеп торалар. Мөхәббәттә һәм һуғышта барыһы ла аҡылһыҙ, тик ғүмер бит – тауыш түгел, уны тота һалып өҙөп булмай.\nОшоларҙы әйтеп бөткәс, алйот әҙәм әҙәпле генә итеп хушлашты ла, тиҙ арала тағы ла шылтыратырға вәғәҙә биреп, трубканы һалды. Марта ла трубканы һалды һәм унға тиклем һанай башланы – «ун» тигәндә ул яңынан шылтыратып өлгөрә торғайны.\n– Ҡыҫҡаһы, мин бер нәмәне аңланым, – тип дауам итте алйот, ҡабаттан бәйләнеш булдырылғас. – Әгәр ҙә кешене алйот тип гел тылҡып торһаң, тиҙҙән үҙеңде алйоттар рәтенә индерәсәктәр. Ә мин бынан ҡурҡмайым, сөнки бының өсөн үлтерә лә алам, бер ни булмаясаҡ. Ә хәҙер һеҙ ҡурҡмағыҙ – һеҙҙең менән иблис һөйләшәсәк.\nМарта ҡурҡмай, сөнки белә: иблис һүҙҙе ҡыҫҡа тота.\n– ЫАЭУ! – тип тамуҡ киҫәүеләй ажғырҙы иблис. Уға, күрәһең, кеше тамағы сығарған тауыштар килешле түгел, шуға ул тауышын бер аҙ көйләп ала. – АУЭ!..\nТрубкала тауыш көйләнгән арала Марта яңы ҡулъяҙманы асып һалды. Шайтан теге оста буталыбыраҡ китте ахыры, кинәт нәҙек кенә тауыш яңғыраны:\n– Ҡыҙыҡайғынам, уян, уян!\n– Иблистәр нисек кенә иблисләнмәй? – тип аңлатты был үҙгәреште алйот. – Өсөнсө донъя һуғышы кәрәк, бөтә кешелеккә ҡаршы. Ярай, хәйерле көн, беҙ Путин менән постабыҙ әле.\nОшо һүҙҙәрҙән һуң Марта эшкә тотона ала. Ҡаршыһындағы президент менән премьер портреттарына ҡарап уйланып алды, өҫтәлгә беркетелгән ҡәләм ослағыста өйөрөлтөп сығарып, беҙҙәй ҡоралын ап-аҡ ҡағыҙ өҫтөнә һалып ҡуйҙы. Һәм бәҙрәфкә йүнәлде… Эйе, эштә барыһы ла үҙ яйы менән бара. Өйҙә лә тәртип. Ике төймәсек дарыу – бәләкәй һәм ҙурыраҡ – аш алдынан. Тағы берәү – ашағандан һуң. Йомортҡа Анкхар гимнастикаһы буйынса һулышты көйләгәнсе бешеп сыға. Трамвайға тиклем юл – дүрт йөҙ ун биш аҙым…\n«Трамвай» һүҙенә еткәс, Марта уңайһыҙлыҡ тойғоһо кисерҙе лә, был тойғо тиҙ үк арала ғорурлыҡҡа әйләнде. Сөнки ҡыҙ бөгөнгө көндөң сәйерерәклегенең серен асыҡлай алды. Трамвайҙа бит бәлә – ямаҡайланған!\nТап шулай – ямаҡайланған, был әҙәби булмаған һүҙҙе башҡаһына алмаштырып та булмай. Элек трамвай бөтөнләй икенсе ине бит.\nИртәнсәк атаһы уның танауын өкө ҡауырһыны менән ҡытыҡлай торғайны.\n– Ир-тә, ир-тә, – тип иркәләп кенә өндәшә ул. Марта көлә лә, танауын усы менән ҡаплай:\n– Өкөләр иртәнсәк йоҡларға ята!\n– Ә ҡыҙыҡайҙар күҙҙәрен аса!\n– Асмайҙар, асмайҙар! – Ҡыҙыҡай күҙҙәрен сытырҙатып йома, әммә атаһы күтәреп үк ала ла өҫкә сөйә.\n– Ҡурҡам, ҡурҡам! – тип көлә Марта һәм ярым асыҡ күҙ ҡабағы аша үргә баға – түшәмгә йыраҡмы әле? Бәлки, улар йыһанға уҡ осоп бараларҙыр?\nУнан, әсәйҙең ун «ярамай»ынан һуң, аталы-ҡыҙлы урамға сабалар. Алдарында оҙон юл ята. Ул бик киң, ике яҡлап ап-аҡ ҡаялай өйҙәр теҙелгән, улар артында – урман. Алыҫта-алыҫта ҡыңғырауын сыңлатып трамвай йөрөп тора.\nЮлға сыҡҡас, атай менән Марта, дейеү йә машина һымаҡ, танауҙарынан бәҫ сығара башлай.\n– Минең төтөн күккә етә! – тип ҡысҡыра атаһы. – Танауымдан!\n– Дөрөҫ түгел! Минең шарфым бар!\nАтаһының оҙон аяҡтары эре аҙымдар яһай, Марта улар араһында йүгерә. Береһен ҡыуып етеүгә, ул икенсе аяғын күсереп өлгөрә.\n– Һин бик шәп бараһың!\n– Ә һин өҙәңгегә тотон.\nӨҙәңгегә йәйәүле һуғышсының тотоноп атлауы тураһында Марта белә, ул атаһының кеҫәһенә йәбешеп ала. Ә трамвай көткәндә ул атайҙың аяҡтары араһына йәшеренеп тора. Йыраҡтан матур ғына күренгән был үҙйөрөшлө арба, яҡынайған һайын ҡот осҡос тауышлы ғифриткә әйләнеп, быуындарҙы ҡалтырата. Уның эсенә атай менән генә ҡурҡмай инергә мөмкин. Эстән иһә трамвай хәүефле түгел, матур ҙа, йыйнаҡ та. Ишектәре үҙҙәре асылып-ябылып бара. Ауыҙы юҡ, ләкин тауышы бар тәне буйлап тигеҙ яңғырап сыға. Ул күп итеп кешеләр тейәп алып, тиҙлектән ҡалтырана-ҡалтырана, бер ниҙән ҡурҡмай алға елдерә. Ултырғыс тотҡалары ялтырап тора, ә стеналары – боҙҙан. Бейәләйҙе сисеп, бармаҡ осо менән тейһәң, түңәрәк тишек асыла ла унда төрлө күренештәр барлыҡҡа килә башлай.\nҺәм һәр ваҡыт Мартаның күңелен елкендереп, трамвай тантана менән иғлан итә:\n– Балалар донъяһы!\nБыл донъяла әбей менән бабай йәшәй. Атаһы уларҙы ҡыҙыҡ итеп «ҡарттар» тип атай. Марта килгән ваҡытта улар онло ағас һандыҡты асалар. Ып-ысын ҡош ҡанаты менән һепереп алалар, ахыры – бабай ҡамыр баҫҡанда әбей ҡанат тотоп тора. Шунан улар Марта хөрмәтенә «Наполеон» тигән кеше исемле бәлеш бешерәләр. Ҡыҙыҡай аяҡтарын болғай-болғай ултырғыста ултыра. Уның танауы өҫтәл ситенә саҡ тейеп тора, шунан уға бар өй күренә.\nБына олатай кескәй генә тимер мискә сығара…\nШап! – Оло бысаҡ ҡапҡасты телеп ебәрә.\nШоп! – Кескәй тишектән ҡуйы һөт ағып сыға, унан да татлыраҡ бер ни юҡ донъяла. Мартаның тәмлекәстәр менән ауыҙы тулы, кире килеп сыҡмаһын өсөн, телен саҡ-саҡ әйләндереп әйтә ала:\n– Атай, ожмах ошолай буламы?\nАҙаҡ бабай бик оҙаҡ итеп ағас уҡлау менән май бешә, ә әбекәй…\n– Әбекәй, ултырығыҙ!\nБөгөн Мартаға трамвайҙа урын бирҙеләр. Әзмәүерҙәй егет үҙенең киң күңеллелегенән балҡый ине. Әрһеҙлек түгел, иҫәрлек булды шикелле был.\n– Нисә йәш һеҙгә, йәш кеше? – тип әҙәпле генә һораны Марта.\n– Беҙгә… Ун туғыҙ…\n– Миңә, әйтеүегеҙсә, һеҙҙең өләсәйегеҙ булыр өсөн, урта мәктәптең урта кластарында әсәй булырға кәрәк ине!\nЕгет кеше албырғап ҡалды, унан һораны:\n– Ултырырға теләмәйһегеҙме?\nБына ошондай бәндәләр менән йөрө инде трамвайҙа.\nӨләсәһе менән олатаһында Питер ҡушаматлы һөйләшә белгән бесәй йәшәй. Асыуы килгәндә ул былай тип мырылдай: «Мәғәнәһеҙ!» «Ҡыҙыҡ түгел!» Ҡайтырға йыйынғанда Марта бесәйҙе лә үҙҙәренә ҡунаҡҡа саҡыра. Тик Питер барырға теләмәй. «Моғайын, ул трамвайҙа йөрөргә яратмайҙыр», – тип фараз итә Марта. Дөрөҫ уйлаған икән. Бер тапҡыр атаһы бесәйҙе уларға алып ҡайтты. Өйҙә Питер шунда уҡ шкаф аҫтына кереп боҫто ла, тик ыҫылдап ҡына ятты.\n– Трамвайҙан һуң шулай ул, – тип аңлатты атай кеше. – Үтер әле.\nТик үтмәне, бесәй үҙе ҡайҙалыр сығып ҡасты, абайламай ҙа ҡалдылар.\n– Әйҙә, барып ҡарайыҡ, “Балалар донъяһы“на ҡайтып еттеме икән? – тип бик оҙаҡ үтенде Марта, тик атаһы ниңәлер ишетмәмешкә һалышты. Шунан һуң ҡыҙыҡай атаһын әллә күпме тартҡыслап, трамвай зыңғырлаған яҡҡа әйҙәп ҡараны, тик бушҡа ғына. Ул үҙе лә әбей менән бабайҙы һағына ине бит – хатта илағанын да күреп ҡалды Марта. Әммә «Балалар донъяһы»на улар башҡаса йөрөмәнеләр. Ә бер тапҡыр атаһы трамвай юлдарының һүтеп ырғытылыуы тураһында хәбәр алып ҡайтты.\n– Ә ҡулса хәҙер ҡайҙа һуң? – тип ҡыҙыҡ һорау бирҙе әсәһе. Атаһы ҡул ғына һелтәне – ҡулса тигән нәмә кире ҡайтмаҫ яҡтарға олаҡтырылған, тигәнде аңғартты шулай.\nӘ Мартаны әсәһе эргәләге балалар баҡсаһына йөрөтә башланы.\nБаҡсала Марта Балалар донъяһын һағынып бер булды. Бер көн көндөҙгө йоҡо ваҡытында ул серле ил тураһында Саша тигән малайға һөйләне. Малай бик телдәр булып сыҡты һәм ул Донъя ҡабат йәнләнеп, баҙыҡланып китте, бихисап һорауҙар аша асығыраҡ төҫмөрләнә башланы.\n– Ә уйынсыҡтар бармы унда? – тип төпсөрләнеләр тиҫтерҙәре һәм ауыҙҙарын асып тыңланылар.\n– Ҙу-ур магазин! Донъяның бөтә уйынсыҡтарын йыйһаң да, ундағынан әҙерәк булыр.\nУйлап сығармай ине Марта. Күптән, бик күптән өләсәһе уны үҙҙәренең тәҙрә төбөндәге шул кибеткә алып ингәйне. Иң тәү күргәне – хәс тә Питерға оҡшаған, ҡап-ҡара, йомшаҡ һәм ҙур бесәй булды. Ҡыҙыҡай уны ҡоласы еткән тиклем ҡосаҡлап алды ла, ишеккә табан һөйрәй башланы. Өлкәндәр ҡысҡырып көлөштөләр, өләсәһе өлтөрәп йүгергеләне, аҙаҡтан шулай ҙа алып ҡайтышты. Йәл, ул бесәй барыбер ҡарттарҙың он һандығы өҫтөндә ултырып ҡалды: әсәйең бындай ҙур уйынсыҡты өйҙә тоторға рөхсәт итмәҫ, тип аңлатты атаһы.\n– Унда ҡуйыртылған һөт тә күпме? – тип төпсөндөләр балалар.\nТрамвай йөрөмәгәс, «Балалар донъяһы»на йәйәүләп кенә барып етеп булалыр, тигән фекергә килде Марта. Унда ул ожмахтың ни икәнен дә белмәгән иптәштәрен дә алып барырға ниәтләне. Марта алдан төштө, шау-гөр килгән балалар уның артынан төштө. Ҡыуанысы ҙур ине ҡыҙыҡайҙың. Бында аҙашыу мөмкин түгел, белә ул: тыҡрыҡты ғына үтәһе лә, унан трамвайға тиклем ете тапҡыр йөҙәр аҙым һанайһың.\nТуҡһан дүртенсе аҙымда кемдер һөрән һалды:\n– Атас! Тәрбиәсе!\nАсыулы йөҙлө апай йүгереп килеп Мартаны эләктерҙе:\n– Ҡайҙа! Ҡайтығыҙ! Артҡа!\nОжмах тураһында хыялланып барған ҡыҙға был һүҙ «тамуҡҡа» кеүек яңғыраны... Был балалар бер ҡасан да кибет тулы уйынсыҡтарҙы күрмәҫ, ҡош ҡанатынан һепертке тотҡан өләсәйҙе, ҙур бысаҡ менән кескәй мискәнән донъялағы иң тәмле һөттө ағыҙған олатайҙы ла белмәҫ!\nМартаны иптәштәренең үпкә ҡатыш йәлләткес ҡараштары уратты. Йәшәп ҡара ошондай мәсхәрәнән һуң!.. Ул асыулы һәм иламһыраған тәрбиәсе ҡулынан терһәген тартып алды ла, юл уртаһына ятты, ҡулдарын ҡаушарҙы, күҙҙәрен сытырҙатып йомдо.\n– Тын алма, – тип бышылданы Саша. Әлбиттә, үләм тигәс тын алмайҙар ҙа инде. Ышаныслыҡ өсөн ул менән танауҙы, ауыҙҙы томаларға мөмкин булыр ине лә, тик улай бигерәк йәмһеҙ килеп сыға.\nӨйҙә йәмһеҙерәк килеп сыҡты – әсәһе Мартаны бысраҡ күлдәге өсөн бер нисә көн әрләне.\nӨфөлә хәҙер «Балалар донъяһы» урынында – «Макдональдс».\nМарта ҡулъяҙмаға текләне. Бында, әлбиттә, баштан уҡ «ДеL » тигән тамға һалырға була – кәрзингә, тигәнде аңлата ул.\nМатур хәрефтәр менән баш ҡуйылған:«Мартаға әкиәттәр».\nӘкиәт! Мартаға! Мыҫҡыл бит был. Уға бер иҫәрҙең яҙмаларын тотторҙолар ҙа, үҙҙәре аҫтыртын ғына көлөп ултыралар. Тәүге юлдары уҡ эт ашамаҫлыҡ бит. Марта түҙмәне, күрше өҫтәл артында ултырған Булкинға ҡысҡырып уҡып ишеттерҙе.


" Верона майҙанында яңғыҙ егет фигураһы. Был Монтекки ға иләһенән Ромео. Ул мөхәббәт хаҡында хыяллана. Хыялдар һәм аң латып булмаған һағыш әсирлегендәге Ромео" булып тамашасылар алдына килеп баҫты Илдар Маняпов. Һәм "Шекспирҙы нисек һүҙһе ҙ уйнарға мөмкин Оркестр үҙе өсөн яңы булған Сергей Прокофь ев музыкаһын уйнай алырмы" - һорауҙары үҙенән - үҙе юҡҡа сы ҡты.\nПремьера ваҡытында залда буш урын булманы, ҡайһы берәүҙәр\nбалетты баҫып ҡараны һәм шуға ла шат булды. Һәр бер тамашас ы спектаклде күңеле аша үткәрҙе. "Браво" тип ҡысҡырыуҙар төп\nпартияны башҡарыусы Гөлсинә Мәүлекәсова ( Джульетта) һәм Ил дар Маняповҡа ( Ромео) ғына түгел, Тибальтҡа ( Башҡортостанд ың атҡаҙанған артисы, халыҡ - ара конкурс лауреаты Денис Зәй нетдинов), Меркуциоға (Дмитрий Кожемякин) һәм башҡаларға ар налды.\nИке сәғәттән ашыу барған тамаша күңелде арбай, мауыҡтыра,\nәсир итә. 40 йылдан һуң өр - яңынан сәхнәләштерелгән балетт ың тиҫтәләгән кешеләрҙең тынғыһыҙ ижади емеше икәнлеген онот мау зарур, сөнки бейеү теле менән генә йөрәктәге хистәрҙе, у й - кисерештәрҙе тамашасының күңеленә еткереү - уғата ҡатмар лы, шул уҡ ваҡытта нескә мәсьәлә.\nҺәм, әлбиттә, Сергей Прокофьевтың Өфөлә 40 йыллап ишетелм әгән көйҙәре тамашасылар өсөн яҡшы бүләк кенә түгел, тетрәне ү ҙә булып торҙо. Һәр гениаль әйберҙең тетрәндереүе аңлашыла .\nРоберт Лютер, бөгөнгө балетты ҡуйыусы дирижер, Прокофьев музыкаһын нескә һәм лирик тип атаны һәм өфөлөләрҙе бындай ҡи ммәтле бүләккә эйә булыуҙары менән ҡотланы.\nШамил Тереғолов "Ромео һәм Джульетта"ның Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры репертуарында быға тиклем булмауын е тди юғалтыу тип атаны.\n- Прокофьевтың көйҙәре иҫ киткес, шуға күрә бындай спекта клдең репертуарҙа булмауы мөмкин түгел, - тине ул.


Ауыр яҙмышлы, ижади балҡышлы » «Йәшлек» гәзите\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар архивы » Хәтер » Ауыр яҙмышлы, ижади балҡышлы\n02.07.2011 Ауыр яҙмышлы, ижади балҡышлы\nҺеҙҙең иғтибарға күренекле совет яҙыусыһы Йәүҙәт Ильясовтың һуңғы көндәре хаҡында уның тормош иптәше Анна Яковлевна Мигловец менән булған әңгәмәне тәҡдим итмәксебеҙ. Ул Ташкентта 2006 йылда баҫылған.\nБыл әңгәмәгә мин интернет селтәрен байҡап ултырғанда осраҡлы рәүештә барып эләктем тип әйтергә лә була. Улай тиһәң, Үзбәкстанда ғына түгел, СССР-ҙа бик күптәрҙең яратҡан яҙыусыһына әйләнгән яҡташыбыҙ Йәүҙәт Илъясовтың яҙмышы күптән ҡыҙыҡһындыра ине. Уның 1952 йылда беҙҙең гәзиттә, ул ваҡытта «Ленинец – Ленинсы»ла әҙәбиәт бүлеге мөдире булыуы ла иғтибарыбыҙҙы йәлеп итте. Яҙыусының тарихи һәм бер үк ваҡытта мажаралы китаптары күптәрҙең, бик күптәрҙең өҫтәл китабына әйләнгән. Интернеттағы күп фекерҙәр шул турала һөйләй. Уны «беҙҙең осорҙоң легендар яҙыусыһы, даһийы» тип нарыҡлайҙар.\nМилица тигәндең фекерен тулыһынса килтерәм: «Беҙҙең аранан иң шәптәрҙең китеүе бигерәк йәл. Йәүҙәт Хәсәнович әле тере булһа, күпме яңы әҫәре менән һөйөндөрөр ине. Уның әҫәрҙәре менән минең тормошомдағы иң ҡәҙерле хәтирәләрем бәйләнгән. Бынан егерме йыл элек уның «Стрела и солнце» тигән романы ҡулыма килеп эләкте. Дөрөҫөрәге, тарихи әҙәбиәткә һөйөүемде белеп, ирем бүләк иткәйне. Бер тынала уҡып сыҡтым һәм яҙыусының зирәклегенә, образлы фекерләүенә хайран ҡалдым. Картиналарҙы ул ҡойоп ҡуя. Ул көндәрҙә мин шул китап менән йәшәнем. Иң мөһиме шул: романдың һуңғы битен япҡан көндө мин үҙемдең ауырлы икәнемде белдем. Тағы шуға ла ҡәҙерле был әҫәр, мин уны күҙ алмам кеүек һаҡлайым. Һуңынан Йәүҙәт Ильясовтың башҡа романдарын да уҡып сыҡтым һәм яҙыусының оҫталығына, талантына һоҡланыу артҡандан-артты ғына. Ниндәй генә әҫәрен алма, ундағы ваҡиғалар кинола барған кеүек. Бына кемдең әҫәрҙәрен экранға сығарырға кәрәк!»\nБыл комментарий аҫтына киносценарист Сергей Кузьминых «Заклинатель змей» һәм «Башня молчания» әҫәрҙәре буйынса кино төшөрөргә йыйыныуҙары хаҡында хәбәр итә. Әле инвесторҙар йәлеп итеү менән мәжғүлдәр икән. Алда телгә алынған әҫәр хаҡында: «Бөйөк Хәйәм тураһында яҙыу бик ауыр һәм мөмкин дә түгел, шикелле. «Заклинатель змей» һәм «Башня молчания» әҫәрҙәрендә автор Хәйәмдең үтә лә ҡатмарлы күңел торошон дөрөҫ аңлай һәм асыҡ та, ышандырырлыҡ итеп тә бирә ала. Был повестары менән Йәүҙәт Ильясов Ғүмәр Хәйәмгә генә түгел, үҙенә лә һәйкәл ҡуйҙы», – тип яҙҙы үзбәк ғалимы, профессор Шаислам Шамухамедов.\nЫсын һәм шәп яҙыусы булған яҡташыбыҙ, башҡорт егете.\nӘңгәмәгә иғтибар йүнәлтәйек. Ул ҡыҫҡартып бирелә.\nТуғыҙ тиҫтәһен тултырып килгән Анна Яковлевна Бөйөк Ватан һуғышы ветераны һәм инвалиды. Ул иренең фажиғәле вафатына утыҙ йыл үтһә лә һаман да Ташкентта, яҙыусы менән ун дүрт йыл ғүмер кисергән ике бүлмәле фатирында көн күрә. Йәшәү шарттары ҡыуанырлыҡ түгел, фатир таҙа һәм бөхтә итеп йыйыштырылған. Хужабикәнең төп байлығы – яҙыусы иренең хаттар, ҡулъяҙмалар, монографияларҙан торған күләмле архивы, китаптары һәм Йәүҙәттең үҙ ҡулдары менән эшләгән картиналары. Уларҙы ул бик ҡәҙерләй, китаптарҙы – целлофанда, архив материалдарын йоҙаҡлы һандыҡта һаҡлай.\nАнна Яковлевна – Йәүҙәт Ильясовтың өсөнсө һәм һуңғы ҡатыны.\n– Беренсе ҡатыны уны төрмәгә ултырта, Йәүҙәт йыл ярым ултырып сыға, икенсеһе уны фатирһыҙ һәм мөлкәтһеҙ ҡалдырып ҡаса. Минең менән осрашҡанда ул ауыр хәлдә ине. Үҙен көскә терелтеп, аяҡҡа баҫтырып алдым. Йәүҙәттең дүрт балаһы – өс ҡыҙы һәм улы бар. Өлкән ҡыҙы ла вафат инде хәҙер. Үкенескә күрә, беҙҙең уртаҡ балаларыбыҙ булманы – берҙән, йәшем үтеп бара ине һәм ул да ныҡ эсте, – тип һөйләй Анна Яковлевна Мигловец. – Ҡарт көнөмдә шулай яңғыҙым. Улай тиһәң, Йәүҙәтем миңә һәр көн килә...\nРәсми фараз буйынса, яҙыусы Ташкенттағы Волгоград урамындағы (хәҙер Ғафур Ғуләм исемендәге парк) күлдә һыу ингәндә батҡан, ҡыҫҡаһы, бәхетһеҙ осраҡ. Тик Анна Яковлевна элек тә, бөгөн дә, Ильясов батып үлмәгән, ә уны үлтерҙеләр, тип бара. Был һүҙҙәрҙе ныҡлы ышаныс менән әйтә.\n– Ҡуйсы әле, һыуҙа ул балыҡ һымаҡ йөҙә ине, рәхәтләнеп һыу инергә яратты, – ти ул. – Эскән сағы булһа, һыуға яҡын да бармай торғайны. Ә ул июнь көнө (фажиғә 1982 йылдың 19 июнендә була) бөтөнләй эсмәгәйне. Мәйеттең йөҙөн асып ҡарағанда битендә ҙур күк урынын күрҙем – ишкәк менән һуғып иҫенән яҙҙырғандар ҙа, һуңынан, ярға сығарып, быуғандар. Миндә судмедэкспертизаның аңлатмаһы бар, унда, үлем сәбәбе – асфиксия, тиелгән.\nТол ҡатындың фекеренсә, үлтереүҙең сәбәбе – Ильясовтың ҡабатланмаҫ таланты һәм уға көнләшеүселәр, плюс ул ваҡыттағы Үзбәкстан компартияһының Генераль секретары Шәрәф Рәшидовтың яҙыусыны күрә алмауы.\n– 1981 йылда Йәүҙәт баҫылып, арып ҡайтып инде. Йөҙө ап-аҡ. Рәшидов үҙенең авторы хеҙмәтенән баш тартҡан (Генсек үҙе күренекле яҙыусы ла булып иҫәпләнде, тик уның өсөн башҡалар яҙған) һәм, ул минең уның өсөн эшләүҙе теләй, тип һөйләне. Ильясов уның өсөн романдар яҙырға тейеш була инде. Йәүҙәт тәҡдимдән ҡырҡа баш тартҡан, шуның өсөн ғүмере менән түләне лә инде. Ошо хәлдән һуң уны бер нисә тапҡыр үлтерергә маташтылар. Мин уны үлтереүҙәрен белдем һәм был турала асыҡтан-асыҡ әйтә килдем. Шуға миңә ҡурҡытыуҙар йыш булды. Бер мәл урамда, ҡараңғы урында, бер ир муйыныма бау һалды. Йүгереп килеүсе әхирәтем ҡотҡарып ҡалды, уның, нишләйһең, ҡәбәхәт, тип ҡысҡырыуына был ир, ох, белмәйһең, был ҡатын ҡалай ҡиммәт тора, тип ысҡындырған.\nҮлтереүҙең сәйәси сәбәпле булыуын яҙыусыны күмергә бер кемдең дә килмәү факты ла аңлата, ти Анна Яковлевна.\n– О-o... уның күпме дуҫы, танышы булды, Үзбәкстандың бөтә Яҙыусылар союзы. Хушлашырға бер кем килмәне! Ҡурҡҡандар, күрәһең. Моргтан Йәүҙәтте улы Джангар менән алып сыҡтыҡ һәм икәүләп ерләнек. Күренекле яҙыусылар ерләнгән зыяратҡа уны ҡуйырға рөхсәт бирмәнеләр. Үзбәктәр үҙҙәрен данлаған яҙыусыһына бына шундай «хөрмәт» күрһәтте...\nЯҙыусының 60 йыллығына Яҙыусылар союзы ул йәшәгән йортҡа рус һәм үзбәк телендә таҡтаташ ҡуйған, үлгәндән һуң илдең төп дәүләт премияһын бирергә лә йыйынғандар. Бирмәгәндәр, ә тол ҡатыны хаҡында бөтөнләй онотҡандар...\nИльясовтың уникаль архивы менән ике бүлмәле фатиры кемгә ҡалыр? Бөгөнгө көндә Анна Яковлевнаны ошо ғына һорау борсой, сөнки уның вариҫтары юҡ.\nАуыр яҙмышлы, шул уҡ ваҡытта ижади балҡышлы булған яҡташ яҙыусыбыҙҙың ғүмере.


Хәбәрҙәр: Төркиә: һөйләшеүҙәр еңел булмаясаҡ.\nТөркиә: һөйләшеүҙәр еңел булмаясаҡ.\nПарламент һайлауҙары һөҙөмтәләре иғлан ителгәндән һуң, Рәжәп Тайип Эрдогандың Төркиәнән президент республикаһы яһау планы юҡҡа сыҡты. Әгәр президент үҙенең нисек идара итеүе хаҡында халыҡтың фекерен белергә теләгән булһа, Эрдоган өсөн әлеге һайлауҙар- ҙур уңышһыҙлыҡ.\nУның сәйәси көсө- Ғәҙеллек һәм үҫеш фирҡәһе- 2011 йыл менән сағыштырғанда, 3 миллионға кәмерәк тауыш йыйҙы. Ә иң мөһиме- уның фирҡәһе парламентта 70 урынды һәм Эрдоган күнегеп киткән абсолют күпселекте юғалтты. 2002 йылдан бирле тәүге тапҡыр Ғәҙеллек һәм үҫеш фирҡәһе парламент менән бер үҙе генә идара итә алмаясаҡ. Эрдогандың ышаныслы вәкиле- премьер-министр Әхмәт Дауыт улы- Ғәҙеллек һәм үҫеш фирҡәһе тарихындағы иң ҙур еңелеүҙең шаһиты булды. Йәкшәмбе кис ул үҙенең яҡлылар алдында фирҡәнең еңеүе тураһында белдерҙе. Әммә киң мәғлүмәт саралары яҙыуынса, был- Пирр еңеүе, ул власть алып килмәй.\nӘлеге һайлауҙар йәнә бер мөһим үҙгәреш алып килде: парламентҡа тәүге тапҡыр курдтар яҡлы уң көстәр- Халыҡтарҙың демократик фирҡәһе инде. Уның башлығы Сәләхетдин Тимерташ өсөн һайлаусыларҙың 13 проценты тауыш бирҙе, йәғни улар парламентта 80 урынға эйә булды. Тимерташ идара итеүсе фирҡә менән коалицияға инеүҙән баш тартты һәм президент республикаһы мәсьәләһен оноторға мөмкин тип белдерҙе.\nШулай итеп, Төркиә билдәһеҙлек осорона аяҡ баҫты. Сәйәсмәндәргә хөкүмәт төҙөргә кәрәк, ә был иһә фирҡәләр араһындағы ябай булмаған һөйләшеүҙәр тигән һүҙ. Хәҙер бөтәһе лә Ғәҙеллек һәм үҫеш фирҡәһе башлығы Әхмәт Дауыт улы үҙен нисегерәк тотор икән тип көтә, оппозиция менән ул уртаҡ тел таба алырмы, яңы хөкүмәт парламенттың ышанысын ҡаҙана алырмы. Был мәсьәләләрҙе хәл итеү өсөн, Әхмәт Дауыт улының 45 көнө бар. Әгәр килешеү булмаһа, Эрдогандың ваҡытынан алда парламент һайлауҙарын тәғәйенләргә хоҡуғы бар, уны 3 айҙан һуң уҙғарырға кәрәк буласаҡ.\n/Пирр еңеүе- еңелеүгә бәрәбәр еңеү/


Республикала лингвистик гимназиялар асыла\nБашҡортостанда 2024 йылға тиклем ошондай 12 белем усағын асыу планлаштырыла. Был турала бөгөн Башҡорт теле уҡытыусылары съезында Мәғариф министры вазифаһын башҡарыусы Айбулат Хажин белдерҙе. (а1)\nБашҡорт телен уҡытыу заманса булырға тейеш\nШулай тип белдерҙе Республика етәксеһе Радий Хәбиров. Ул Бөтә Рәсәй башҡорт теле уҡытыусылары съезында сығыш яһаны. (а1)\nСарала республика мәктәптәре педагогтарынан тыш, Санкт-Петербургтан Ханты-Манси автономиялы округына тиклем Рәсәйҙең төрлө төбәктәренән вәкилдәр ҡатнаша. Форумға 600-ҙән ашыу делегат килгән. Съезд "Торатау" конгресс-холында асылды. Тантанан һуң делегаттар Өфө мәктәптәрендә оҫталыҡ дәрестәре ҡараны.\n12 апр, 00:13\nБашҡорт теле уҡытыусылары бер майҙанда\nӨфөлә туған тел уҡытыусыларының Бөтә Рәсәй съезы башланды.\nБашҡортостанда мәғариф сәғәте үткәрелде\nБыл аҙнала тәүге тапҡыр Мәғариф сәғәте ойошторолдо. Һорауҙар ысынлап та күп. Уҡытыу аҙнаһын биш көнлөк итеп ҡалдырыу тураһында ҡарар сығыу менән был өлкәлә һорауҙар тағы артты. Әммә, республика етәкселегенең позицияһы ҡәтғи – бер фәнгә лә хилафлыҡ килтермәй биш көнлөк уҡыу аҙнаһына күсеү.\n07 апр, 01:25\nСтәрлебаш районының сығарылыш синыф уҡыусылары Берҙәм дәүләт имтиханын үҙ мәктәптәрендә тапшырасаҡ\nБашҡортостан етәксеһе Радий Хәбиров ҡушыуы буйынса Стәрлебаш районының сығарылыш синыф уҡыусылары Берҙәм дәүләт имтиханын үҙ мәктәптәрендә тапшырасаҡ. Был проблема бөгөн тәүге тапҡыр ойошторолған Мәғариф сәғәтендә күтәрелде.\n05 апр, 00:01\n04 апр, 22:38\nБашҡортостанда Милли мәғариф идаралығы булдырыла\nӘле ошоға бәйле проект әҙерләнә. "Ведомство ҡарамағындағы яңы идаралыҡта эшләргә тейешле 15 белгескә юғары һөнәри талаптар ҡуйыла”, - ти Мәғариф министры вазифаһын башҡарыусы Айбулат Хажин. (а1) (к1)\n04 апр, 14:35\nБөтә Рәсәй башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыларының съезына республика төбәктәрендә әҙерлек саралары башланды\nӘбйәлил районында ла делегаттар һайлау буйынса тәүге ултырыш үтте. Сара башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыларын ғына түгел, ғөмүмән, телдең киләсәге өсөн борсолған балалар баҡсалары тәрбиәселәрен дә бергә йыйҙы. Осрашыу сиктәрендә төбәк мөғәллимдәре дәүләт теленә бәйле докладтар менән сығыш яһаны. Милли мәғариф, уҡыу-уҡытыуҙағы мәсьәләләр тикшерелде.\n03 апр, 23:46\n10-12 апрелдә Өфөлә башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыларының I Бөтә Рәсәй съезы үтәсәк\nРеспубликаның 100 йыллығы уңайынан ойошторолған сара “Торатау” конгресс-холында уҙа. Съезда Башҡортостанда һәм Рәсәй субъекттарында башҡорт телен өйрәнеү, уны һаҡлау һәм үҫтереү мәсьәләләре ҡараласаҡ. Ике көн дауам иткән сараға Саха-Яҡут, Ырымбур, Һамар, Силәбе өлкәләренән, Ҡаҙағстан, Ҡырғыҙ республикаларынан һәм Кавказдан ҡунаҡтар килер тип көтөлә.\n03 апр, 23:05\nҒафури районы Табын ауылында коррекция мәктәбе асылды\nМәктәп 2000 йылда төҙөкләндерелә башлай. Әммә корпусты файҙаланыуға тапшырыу кисектерелеп килә. Табын халҡы социаль селтәрҙәр аша Радий Хәбировҡа мөрәжәғәт итә.\n02 апр, 14:05\nПедагогтар Өфөгә килә\nКиләһе аҙнала Башҡортостанда Беренсе Бөтә Рәсәй башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусылары съезы уҙғарыла. Был көндәрҙә район һәм ҡалаларҙа делегаттар һайлана.\n02 апр, 11:31\nБаймаҡ районы мәктәптәрендә башланғыс синыфтар 1 апрелдән 5 көнлөк уҡыу системаһына күсте\nКиләһе уҡыу йылынан да ошо эш режимы һаҡлана. Каникул осоронда уҡытыу пландары төҙөлөп уҡыу графигына төҙәтмәләр индерелде. Бындай ҡарар ата-әсәләрҙең рөхсәте һәм анкета һорауҙарына яуап алынғандан һуң ҡабул ителгән. Һәр бер үҙгәреш,бигерәк тә мәғариф өлкәһендә, ул төплө уйланылған булырға тейеш, ти белгестәр.\n01 апр, 23:37\nБилдәле ғалим, философия һәм иҡтисад фәндәре докторы Хәлил Барлыбаев 75 йәшен билдәләне\nОшо уңайҙан "Башҡортостан" дәүләт концерт залында юбилей кисәһе үтте. Сарала ғалимдың уҡыусылары, төрлө йылдарҙа бергә эшләгән хеҙмәттәштәре, яҡындары ҡатнашты. Тема дауамы беҙҙең сайтта.\n01 апр, 23:09\nУҡыу йылының һуңғы сиреген башланғыс синыфтар биш көнлөк уҡыу режимында башлай\n1-4 класс уҡыусылары биш көнлөк уҡыу аҙнаһына күсә. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, был тәҡдимде “Үргә ос” беренсе мәктәп форумында Башҡортостан башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров индерҙе. Республика етәксеһе әйтеүенсә, шәмбене балаларҙың ата-әсәләре менән бергә үткәреүе яҡшыраҡ.\n01 апр, 23:07\nБашланғыс кластар 5 көн уҡый\nБөгөндән 1-4 кластар яңы уҡытыу системаһына күсте. “Мәсьәлә буйынса ата-әсәләр менән фекер алыштыҡ. Тәҡдим хуплау тапты”, - ти Баймаҡ районы мәғариф бүлеге етәксеһе Илдус Зәйнуллин. (а1)\n01 апр, 15:53\nКеше хоҡуҡтары буйынса совет ағзалары туған телде өйрәнеү мәсьәләһенә иғтибар итте\nКеше хоҡуҡтары буйынса совет ағзалары бер нисә уҡыу йортонда дәүләт теле булараҡ башҡорт теленең бөтөнләй иңҡар ителеүен күреп хоҡуҡтарҙың боҙолоуын билдәләне. Республика етәксеһе лә ил баш ҡалаһынан килгән ҡунаҡтарҙан был фекерҙе көтмәгәйне. Ғәҙәттә беҙҙе саманан тыш баҫым яһап уҡытаһығыҙ тип шелтәләйҙәр, ә һеҙ, киреһенсә, ныҡышмалыҡ етмәй тип аптыраттығыҙ, тине Радий Хәбиров.\nАғиҙел ҡалаһында айти-үҫеш үҙәге асылды\nАғиҙел ҡалаһында йәшәүсе балалар һәм үҫмерҙәр роботтар, заманса конструкциялар һәм осоу ҡоролмалары төҙөй башлаясаҡ. Башҡортостандың 100 йыллыҡ юбилейы айҡанлы ҡалала АЙТИ-үҫеш үҙәге һәм балалар технопаркы асылды. Йәш инженерҙарҙы ҡотларға Мәскәүҙән һәм Өфөнән дә ҡунаҡтар саҡырылды.\n30 мар, 22:05\nБашҡорт энциклопедияһының етенсе томы донъя күрҙе\nОшо уңайҙан китаптың исем туйы үтте. Яңы том өҫтөндә эш тиҫтә йыл самаһы дауам итә. Үҙенә күрә ҙур күләмле хеҙмәт булып тора. Сөнки энциклопедияны сығарыуҙа төрлө өлкә фән белгестәре ҡатнаша. Материалдар тарихи факттарҙан тыш, төҫлө һүрәттәр менән дә байытылған.\n29 мар, 22:29\nТуймазыла халыҡ-ара фәнни-ғәмәли конференция үтә\nТуймазы ҡалаһында бөгөн мәктәп уҡыусылары һәм студенттар араһында халыҡ-ара фәнни ғәмәли конференция үтә. Форумға тиҫтәнән ашыу илдән эштәр ҡабул ителгән.\n29 мар, 07:05


Мәләүез районында Ҡамбулат ауылы тергеҙелә // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nМәләүез районында Ҡамбулат ауылы тергеҙелә\n11:00, 9 ноября 2012 Сәйәсәт\nБашҡортостанда 1992 йылда бөтөрөлгән ауыл ҡайтанан тергеҙелә. Республика Дәүләт Йыйылышының Урындағы үҙидара һәм йәмәғәт берләшмәләре буйынса комитеты ултырышында «Башҡортостан Республикаһының Мәләүез районында географик объект булдырыу тураһында»ғы закон проекты тикшерелде.\nҠамбулат ауылына 1730 йылда нигеҙ һалынған. 1795 йылғы бишенсе ревизия мәғлүмәттәре буйынса, ауылда 11 йорт булған, уларҙа 73 кеше йәшәгән. Ҡамбулат әлеге Мәләүез районы Ергән ауыл советының иң боронғо ауылдарының береһе булып тора. 1956-1966 йылдарҙа ауыл әүҙем үҫешә, унда йәшәгән кешеләрҙең күпселеге яңы йорттар һалып сыға. Ул ваҡытта унда ике йөҙгә яҡын кеше йәшәй. Үткән быуаттың 70-се йылдарында байтаҡ кешеләр Ергән һәм Йомаҡ ауылдарына күсеп китә. 1992 йылда Ҡамбулат ауылы район Советы президиумы ҡарары менән теркәү иҫәбенән алына. Бөгөн ауыл халҡы умартасылыҡ, баҡса үҫтереү, ҡош-ҡорт, мал аҫрау менән шөғөлләнә. Шулай ҙа улар ауыл статусы булмағанлыҡтан шәхси хужалыҡтарын хосуси милеккә күсерә алмай.\nҠамбулат ауылында халыҡ һаны артыу һәм ауылды үҫтереү йәһәтенән яңы мөмкинлектәр барлыҡҡа килеү сәбәпле, шулай уҡ халыҡ фекерен иҫәпкә алып, Мәләүез районы муниципаль район Советы тарихи исемен ҡайтарыу, Ҡамбулат ауылын тергеҙеү һәм уға ауыл статусы биреү тураһында башланғыс менән сығыш яһаны.\nБР Дәүләт Йыйылышының Урындағы үҙидара һәм йәмәғәт берләшмәләре буйынса комитеты был закон сығарыу башланғысын хупланы һәм уны республика парламенты Президиумына тикшереүгә йүнәлтергә ҡарар итте.\nТеги: бр дәүләт йыйылышында,ҡануниәт


«Бейеү яһалмалыҡты яратмай» » «Йәшлек» гәзите\nГазета "Йәшлек" » Мәҙәниәт һәм сәнғәт » «Бейеү яһалмалыҡты яратмай»\n19.02.2011 «Бейеү яһалмалыҡты яратмай»\nРуслан Сөләймәнов Стәрлетамаҡ бейеү театры солисы. Коллективта ул ойошторолған көндәрҙән алып эшләй. Күренекле хореография оҫталары Йылайыр районының Матрай ауылында тыуып үҫкән егетте баҫҡанында ут сәсеп, осҡон уйнатҡан һәләтле бейеүсе тип таныһа, тамашасы уны ихласлығы, таланты өсөн үҙ итә. Әйткәндәй, төбәк һәүәҫкәр бейеүселәргә бай булһа ла, Руслан – профессиональ сәхнәлә бейегән берҙән-бер бейеүсе.\n– Руслан, һүҙҙе бала сағыңдан башлайыҡ. Нисә йәштә бейей башланың?\n– Өс малай үҫтек, мин – уртансыһы. Әсәйем Любовь Марковна – украин ҡыҙы, Воронеж яғынан. Атайым Сәлмән Хәйбулла улы менән өлкәнең педагогия академияһын тамамлап, ауылыбыҙға уҡытырға килгәндә танышҡан. Килен булып төшкән ерендә атайыбыҙ менән хәҙер инде дүрт тиҫтә йылдан ашыу башҡорт йолаларын, телен үҙ итеп донъя көтә. Бейергә атайым өйрәтте. Ул үҙе гел генә үҙешмәкәр концерттарҙа ҡатнаша торғайны. Атайыма бейеү ене, моғайын, олатайымдан ҡағылғандыр – ул әрмелә хеҙмәт иткәндә Сызрандәге хәрби ансамблдә бейегән. Яҡшы хәтерләйем, урыҫ бейеүҙәрен бик шәп башҡара ине. Ҡунаҡ йыйылһа, алдан уҡ әҙерләп ҡуйылған ялтыр туфлиҙарын кейеп алып, бейергә төшөп китә. Атайым ике йәш айырмаһы булған ағайым менән мине: «Кеше алдында оят булмаһын, бейей алмай тормағыҙ», – тип, көсләп тигәндәй өйрәтте. Шунан әкренләп түңәрәктә шөғөлләнә башланым. Һоҡланғыс бейеү оҫтаһы Йәүҙәт Бикбирҙин менән осрашыуым бөгөнгөләй күҙ алдымда. Ул беҙгә 1989 йылда Ишмулла Дилмөхәмәтовтың йыйынын үткәрер алдынан «Ҡурай» композицияһын ҡуйғайны. Мәктәпте тамамлап, тура Стәрлетамаҡ мәҙәниәт техникумына юл тотһам да, мотлаҡ бейеүсе булам, тигән уй юҡ ине.\n– Бейеүсе булмаһаң, ниндәй һөнәрҙе һайлаған булыр инең?\n– Яҙа баҫып, аяҡты һындырып ултырған бер яҙ нәҡ себеш моронлаған мәлгә тура килде. Шулай ҡаҙ бәпкәләрен көткән саҡта үҙ аллы баянда уйнарға өйрәндем. Билдәле ҡурайсы, талантлы педагог Нурғәле Кейекбирҙин серле музыка ҡоралының нескә серҙәренә төшөндөрҙө. Ул – ҡурайҙы үҫтереүгә күп көс һалған шәхестәрҙән. Әнис Әптикәев, Марсель Сәйетов, Илшат Солтанов, Солтан Гәрәев, Азамат Асаинов, Илгиз Исламғолов кеүек оҫталарҙың барыһы ла – уның уҡыусылары. Ниндәй йүнәлеште һайлай алмай аҙапланғанда кемдер берәү, баянсыға уҡыһаң, бейеүҙе алып бара алмаясаҡһың, ә бейеүгә барһаң, баянда ла уйнарһың, тип кәңәш бирҙе. Шуға күрә, бейеүсе булмаһам, моғайын, музыкант булыр инем, тим.\n– Стәрлетамаҡта бейеү театры асылыуы күңелдә ниндәй яҡты уйҙар ҡалдырҙы икән?\n– Беренсе курста уҡығанда Хәлил ағай Ишбирҙин Стәрлетамаҡҡа бейеү театры асырға килде. Класс етәксебеҙ Рәлиф Хафиз улы Сафиуллин беҙҙе – Иҙел Дауытов, Марсель Шәйәхмәтов, Салауат Сәйғәфәровты һәм мине Хәлил ағайға күрһәтте. Шулай башланды бейеү театрындағы тормош. Көнө-төнө бейеү залынан сыҡмай шөғөлләнәбеҙ. «Юғалып» торған саҡта техникумда Рәлиф ағайыбыҙ төп таяныс була белде.\nИҫләһәң, ҡыҙыҡ... Эшкә урынлашҡас, хеҙмәт кенәгәһе асып, икенсе категория балет артисы, тип яҙып ҡуйҙылар. Беҙ бала-саға булғанбыҙҙыр инде, етәксебеҙҙән: «Хәлил ағай, нисек инде, беҙ бейейбеҙ, шуның өсөн аҡса ла аласаҡбыҙмы ни?» – тип аптырап һорайбыҙ. Сәхнәгә атлығып торғас, бейеүҙе эш тип һанамағанбыҙҙыр инде. Остазыбыҙҙың һәр хәрәкәтенә, һәр һүҙенә иғтибарлы булдыҡ. Тәүге бейеүебеҙ – «Ирәндек бөркөттәре» менән Рәшиҙә Туйсинаның алтын юбилейына килеп, Өфө тамашасыһы алдында сығыш яһаныҡ. Был беҙҙең өсөн ҙур ҡаҙаныш булып тойолдо.\n– Дандан башығыҙ әйләнмәнеме?\n– Шул мәлдә баш әйләнһә, беҙ остазыбыҙҙың да, үҙебеҙҙең дә ҡомарҙы һүндерер инек. Дөрөҫөн әйтергә кәрәк, беҙҙе башта бигүк үҙһенмәүселәр ҙә булды. Башҡорт бейеүен дөрөҫ бейемәйһегеҙ, тип тәнҡитләй торғайнылар. Шул уҡ ваҡытта, тотош илдә үҙгәртеп ҡороу башланған ул йылдарҙа, Хәлил ағай ижад иткән бейеүҙәр тамашасы күңеленә сәм, рух өҫтәне. Халыҡ бигерәк тә тарихи бейеүҙәрҙе яратып ҡабул итте. Ҡыҫҡаһы, көслө темперамент, тәрән хис һалынған бейеүҙәребеҙ аша тамашасыбыҙҙы таптыҡ, үҙебеҙҙе таныттыҡ. 1991 йылда шөғөлләнә башлаһаҡ та, бейеү театрының исем туйын бер йылдан һуң ғына үткәрҙек. Бер йыл буйы залдан сыҡмай бейенек, программа әҙерләнек.\n– Бейеү – тамашасының күңеленә үтеп ингән, хатта оҙон нотоҡтарҙы алмаштырыусы сәнғәт, тигән фекер менән килешәһеңме?\n– Ысынлап та, бейеү яһалмалыҡты яратмай. Бейегәндә уй-кисерештәр, хис-тойғолар ташҡын кеүек урғылып сыға. Үҙем профессиональ бейеүсе булһам да, милләтенең хореографияһын тик ошо халыҡ вәкиле генә еренә еткереп башҡара ала, тигән ҡараштамын. Техник йәһәттән алдырһа ла, үҙенсәлекле колоритты бирә алмаясаҡ ул. Беҙҙең бейеүҙәргә мең йыллыҡтар төпкөлөнән килгән ҙур тарих һалынған. Бейеү теле менән әйтелгән фекер йөрәктәргә барып етә, күңелгә ята. Халҡыбыҙ бейеүҙәре – мәңгелек моң, һүнмәҫ илһам, ҡайнар дәрт сығанағы ул.\n– Бейеү сәнғәте күп көс талап иткән һөнәрҙер?..\n– Бейеүҙе яратһаң ғына эшләп булалыр, тип уйлайым. Бейеүҙе үҙ итмәгәндәр беҙҙә оҙаҡ тотҡарланмай. Хәрби хеҙмәттән һуң Мәскәү мәҙәниәт институтында белемемде камиллаштырҙым. Башҡортостандан утыҙ биш кеше биш йыл уҡып ҡайттыҡ.\n– Аңлауымса, әрмелә лә бейеүҙән айырылмағанһың?\n– Йыл ярым Волга буйы хәрби округының йыр һәм бейеү ансамблендә хеҙмәт иттем. Әле был коллективты, үкенескә күрә, Урал округы бейеү һәм йыр ансамбле менән берләштереп, Екатеринбургҡа күсерҙеләр. Тимәк, бейеүсе егеттәр бөгөн ошонда хеҙмәт итә ала. Минең менән нәҡ шулай булды: 1993 йылда Һамарға конкурсҡа барған cаҡта, әрмегә ваҡыт етеп килә, тип, ансамблдең етәксеһе Анатолий Михайлович Хохлов менән осраштым. Мәғлүмәттәремде ҡалдырҙым. Һуңынан ансамблдән беҙҙең военкоматҡа үтенеснамә ебәрҙеләр. Бейеүҙе өҙмәү беҙҙең һөнәр кешеләре өсөн бик ҡулай. Сөнки бейемәһәң, оҫталыҡ онотола. Әрмелә өйрәнеп ҡайтҡан бейеүҙәрҙең барыһын да техникум студенттарына өйрәттем.\n– Ғаиләң менән дә таныштырһаңсы?..\n– Ҡатыным Гүзәл – эшемдә төп таяныс. Ул һөнәре буйынса уҡытыусы булһа ла, мәғариф системаһында эшләмәне. Театрға костюмер булып урынлашты ла, ошонда ҡалды. Ике бала үҫтерәбеҙ. Улым Раушан – һигеҙенсе, ҡыҙым Гөлназ беренсе синыфта уҡый. Улым музыка мәктәбенә йөрөй, баянда, гитарала уйнай. Бәләкәйҙән беҙҙең репертуарҙағы бөтөн бейеүҙәрҙе белһә лә, нишләптер бейеүгә барғыһы килмәне. Ҡыҙым ҡалабыҙҙағы «Антре» бейеү коллективында шөғөлләнә.\nБейеүҙән башҡа йәнә бер шөғөлөм бар. Филармония базаһында уҡ сәхнә өсөн ситектәр, туфлиҙар, балеткалар тегеү буйынса оҫтахана астым. Әлеге шөғөлдө етәкселәребеҙ ҙә бик хуплай. Эште башлаған саҡта колодкалар, тегеү машиналары менән ярҙам иттеләр.\n– Тауарҙарығыҙға ихтыяж ҙурмы?\n– Бик кәрәкле тауар. Дөрөҫөн әйтергә кәрәк, ситектәрҙе бейеүсе генә килештереп тегә алалыр. Бының өсөн махсус уҡып сығыу, ательела эшләп тәжрибә туплау ғына аҙ. Беҙ, йәғни мин, ҡатыным һәм йәнә өс егет был шөғөл менән ике йыл булышабыҙ. Филармонияларға, ансамблдәргә заказ буйынса тегәбеҙ. Әйтәйек, бөгөн Сибай филармонияһының бейеү коллективы, Ишембай районының «Берғамыт» ансамбле бейеүселәренең аяғында – беҙ теккән ситектәр. Ҡаҙан коллективтарынан, Санкт-Петербург, Мәскәү, Стәрлетамаҡ студенттарынан, республикабыҙҙың башҡа ҡалаларынан да заказдар йыш була.\n– Шулай ҙа был эшкә тотонорға нимә этәрҙе?\n– Әйтеүе ҡыйын. Дөрөҫөрәге, бер ҙә хәтерләмәйем... Тәүҙә үҙебеҙҙекеләр өсөн генә тегә башлағайныҡ. Был өлкәләге оҫталарҙан дәрестәр алдым. Материалдарҙы Киров, Ярославль өлкәһенән алабыҙ. Ҡыҙыҡһыныуым буйынса Мәскәүҙә ойошторолған күргәҙмәләргә йөрөргә тырышам. Моделдәрен үҙем эшләйем. Әле беҙ ҡәҙимге камиллашҡан, сәхнә аяҡ кейемдәрен өс тулылыҡта теккән оҫтахана иҫәпләнәбеҙ.\n– Бейеүсе булараҡ, ниндәй проблема күңелеңде борсой?\n– Башҡорт бейеүе – халҡыбыҙҙың иң ҙур хазинаһы. Мәҙәни мираҫыбыҙҙы һаҡлау, халҡыбыҙҙың аҫыл бейеүҙәрен быуындан-быуынға тапшырыу төп бурысыбыҙ булырға тейеш. Был йәһәттән тарихи бейеүҙәргә йән өрөп халыҡҡа ҡайтарған ижадсыларға рәхмәт әйтке килә. Бейеү сәнғәтендә талантлы балетмейстерҙар күп түгел. Улар хатта һанаулы ғына. Үҙ йүнәлештәре, үҙ ҡараштары булған бейеү оҫталарының күберәк булыуын теләйем. Ә булғандарына үҙ мәлендә ярҙам итеп, ижади шарттар булдырып, һәләттәрен, мөмкинлектәрен үҫтерергә кәрәк.\nБейеүселәрҙең эш хаҡы ла бик түбән. Мин «ҡасан да булһа, сәхнә кешеләренә хас фанатизм бөтөп ҡуйыр» тип ҡурҡам. Беҙ гастролдәр менән Грецияла, Бельгияла, Голландияла, Төркиәлә булдыҡ, уларҙың тормошо, сәнғәте хаҡында ла хәбәрҙарбыҙ. Уйымса, уларҙың сәнғәте ныҡ артта ҡалған. Сәнғәттәрен аҡса ярҙамында тоталар. Беҙҙә иһә, шөкөр, ғорурланырлыҡ миҫалдар күп. Һәр ауылда бейейҙәр, мәшһүр башҡарыусылар ҙа етерлек. Ошо ҡиммәттәрҙе юғалтмай һаҡларға, сәнғәткә йәштәрҙе күберәк йәлеп итергә, ҡыҙыҡтырырға кәрәк, тип уйлайым.\n– Кешенең бейеүендә тотош фәлсәфә ята, темперамент сағыла, тип әйтеүҙәре дөрөҫмө?\n– Ул бейеүсенән дә тора. Бына, мәҫәлән, мин бейеүҙә балетмейстерҙың характерын бирергә тырышам. Бейеү ҡуйыусы үҙенең талантын өйрәтә, ә һин уны тамашасыға еткерәһең. Кем нисек аңлай һәм ҡабул итәлер инде. Кемдәргәлер тыныс, икенселәргә ялҡынлы, дәртле бейеүҙәр оҡшай. Йәнә лә тамашасы артисты үҙ кимәлендә күрергә теләй. Һәр кем үҙ зауығынан сығып ҡабул итә. Күңелемә Йәнғәле Вахитов, Йәүҙәт Бикбирҙин, Хәлил Ишбирҙин, Риф Ғәбитов, Рифҡәт Саттаровтарҙың бейеүҙәре яҡын. Уларҙың ижады һис кенә лә бер-береһен ҡабатламай. Һуңғы йылдарҙа Сулпан Асҡарова ла уңышлы ғына ижад итә.\nБейеүҙән тыш, ҡыуаныс кисерһәм дә, күңелһеҙләнһәм дә ҡулыма баян алам, пианинола уйнайым. Мәжлестәрҙә булғанда бейеүгә төшөүселәрҙе күҙәтергә яратам. Ә бейеү һала торған оҫталығым юҡ.\n– Стәрлетамаҡ бейеү театры сығышы тамашасыны һис ялҡытмай. Бының сере ниҙә?\n– Төп сере бейеүгә һалынған хискә һәм энергетикаға бәйлелер, моғайын. Беҙҙең менән гел юғары профессиональ оҫталар эшләне. Әлеге етәксебеҙ – Башҡортостандың халыҡ артисы, Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты Риф Ғәбитов артистарға бик талапсан. Уның юғары мәҙәниәтле булыуы, артисҡа һис ҡасан да тауыш күтәрмәүе һоҡландыра.\n– Бейеү арыта, аяҡты бөтөрә, тиҙәр...\n– Буш һүҙ. Даими шөғөлләнһәң, һәр саҡ үҙеңде формала тотһаң, һығылмалы булһаң, проблема юҡ. Бейеү арытмай, көтөү генә талсыҡтырыуы мөмкин. Сәхнәгә сығып, киреһенсә, энергия алаһың. 2006 йылда баш ҡалала үткән биатлон буйынса чемпионат еңеүселәрен ҡотлап, Ленин майҙанында сығыш яһаныҡ. Кавказ халҡы бейеүен башҡарғанда аяҡтың һеңере өҙөлдө. Бер йыл бейей алманым, тромбылар килеп сыҡты. Халыҡ медицинаһы буйынса ҡатыным дауалап аяҡҡа баҫтырҙы. Бүтән бейеүселәр кеүек үк, барыбер бейеүгә кире ҡайттым.\n– Ялдарҙы нисек үткәрәһегеҙ?\n– Йәй ауылға ҡайтып, бесән сабабыҙ, гастролдәргә сығабыҙ. Юл төшкәндә, автобусҡа тейәлеп, хет, егерме кеше килеп төшһөн, һәр беребеҙҙең тыуған йортонда ашын бешереп, мунса яғып көтөп торалар. Коллектив менән бер ғаилә булып йәшәйбеҙ, тимәксемен.\n– Һинеңсә, тормош матурмы?\n– Тормош бик матур, йәшәүе ҡыҙыҡ. Кемдер, кеше донъяны үҙгәртә алмай, үҙеңде үҙгәртеп кенә донъяға матур биҙәктәр өҫтәй алаһың, тигән бит. Шуның кеүек тормошҡа зарланып йәшәүҙән файҙа юҡ. Үҙ көсөңә ышанырға, матур йәшәргә ынтылырға кәрәк. Бер нәмәне оноторға ярамай: кем яманлыҡ эҙләй – насарҙы таба, яҡшылыҡты күрә белгән – матурлыҡҡа ирешә. Был, ысынлап та, шулай. Яратҡан эшем, өҙөлөп торған ғаиләм бар, атай-әсәйем иҫән-һау. Минең өсөн иң ҙур бәхет шул. 19 мартта филармонияла ижади кисәмде үткәрергә ниәтләнәбеҙ. Был көн дә, моғайын, матур кисерештәргә бай бейеү байрамы булып иҫтә ҡалыр, тип өмөтләнәм.\nРәйлә КҮСЕМХАНОВА әңгәмәләште.


Атай, Аҡбай, Тыр-тыр, диктор... » Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы\nАтай, Аҡбай, Тыр-тыр, диктор...\nМәҡәләгә исем итеп алынған ошо дүрт һүҙ әңгәмәсемдең бөтә тормош юлын асып һала һымаҡ. Ул – әлеге көндә “Рәсәй-Башҡортостан” радиоһының алыштырғыһыҙ алып барыусыһы. Телевидениебыҙ тарихында иң оҙон ғүмерле герой – Тыр-тыр булып ун ете йыл буйы “Сәңгелдәк” тапшырыуҙарын да биҙәне. Гөлшат менән Азаматтың иғтибарлы атаһы Өфөләге башҡорт театрҙарында эшләгәнендә ниндәй генә сүрәттә тамашасы алдына баҫманы. Бигерәк тә Туфан Миңнуллиндың “Ауыл эте Аҡбай” әҫәрендәге роле хәтергә уйылып ҡалған.\nУға мин электән һоҡлана инем. “Сәңгелдәк” тапшырыуына саҡырылған минутына ихлас йылмайып килеп инә, күңел һалып төшә лә, эш тамамланыу менән, юҡ та була. Геройы Тыр-тыр шкафта йәшәгәс, тапшырыу һуңында балалар менән хушлаша ла шунда инеп китә. Бер мәл бәләкәй ҡыҙым, уны уйлап ултырғандыр инде, бахыр Тыр-тыр, шкафы эсенә тасын ҡуйырға ла урыны юҡ, ҡалайтып йыуына икән, тип ҡуйғайны... Тыр-тырҙың батманында уны яратҡан балаларҙан килгән йөҙәрләгән хат әле лә ҡәҙерләп һаҡлана.\n“Сәңгелдәк” геройынан айырмалы рәүештә, Фирҙәт Ғәлиев ҡалыптарға, диуарҙарға күнеп йәшәй торған кеше түгел. Һәр башҡорт арыҫланына хас азат рухына һәм дыуамаллығына маҡсат йүгәндәре кейҙереп, алдан күҙаллаған хыялына ла ирешә белә ул. Тап ошо аҡылы уны уңышлы иткәндер, тием. Сөнки күпме бына тигән тәрбиәле, эшкә талымһыҙ, һыу һөлөгөләй егеттәребеҙҙең тотороҡлолоҡ һәм сама белеү тигән сифаттарға илтифат итмәй, биленләп, бәхеттәрен яҙлыҡтырыуҙарын күреп, әрнергә тура ла килгәне бар, үкенескә ҡаршы. Үҙеңә ситтән ҡарай белеү, ҡыйыулыҡ һәм итәғәтлелек ата-әсәһе тәрбиәһенәндер. Өйҙә һуғыш-талаш түгел, әрләшеү ҙә күрмәй үҫә ул.\n– Шулай ҙа булды бер осраҡ. Атайым нимәгәлер кәйефһеҙ ҡайтты. Өнһөҙ генә сәй эсеп ултырҙылар ҙа, әсәй, етте һиңә, тип сәйнүкте алға этә биреп ҡуйҙы. Бә-әй, был нимә булды икән, тип оҙаҡ көйәләнеп йөрөнөм шунан һуң. Ғауға күреп үҫмәгәс микән, үҙем дә ғаиләлә тауыш күтәреүгә барып еткәнем юҡ. Хәлде күберәк шаярыуға йә төрттөрөүгә борам. Хәҙер балаларым да үҙем менән шулай аралаша.\n– Ғаиләгеҙ хаҡында ентекләберәк һөйләп китһәгеҙ ине?\n– Кәләшем – Яр Саллы ҡалаһынан. Өфөлә сәнғәт институтында уҡып йөрөгәндә таныштыҡ. Дөрөҫөрәге, былай булды. Әрме хеҙмәтен тултырып ҡайттым да, элек йәшәгән ятағыма килдем. Ниәт – уҡыуҙы дауам итеү. Ҡыҙҙар менән аралашыуға һыуһап ҡайтҡанмын, бер һылыуға күҙем төштө. Фәриҙә ине ул, буласаҡ музыка белгесе, урыҫ телендә генә һөйләшкән ҡалала үҫкән татар ҡыҙы. Кем, ҡайҙан тип уйлап тороу юҡ инде, ғашиҡ булдым. Уҡып бөтөп, эшкә урынлашҡас, өйләнештек.\nАуылыма алып ҡайттым да, әсәйем менән икәүһен генә өйҙә ҡалдырып, бесәнгә киттек. Кәләш бәшмәккә барырға уйлағандыр инде: “У Вас гөмбә есть?”– тип һораған. Ярты сәғәт төрлөсә төшөндөрөп ҡараһа ла, әсәйем килененең нимә белешкәнен аңламаған. Йәремдең күңеленә уйылып ҡалған хәл булды ул. Күрәһең, шунан һуң, бергә йәшәгәс, телде өйрәнергә кәрәк, тигән ныҡлы ҡарарға килгәндер. Ҡатын-ҡыҙ һығылмалыраҡ бит инде ул. Мин уға, беҙҙеңсә һөйләш, тип, ғүмерҙә лә өҫтәлгә һуҡманым, үҙем ғаиләмдә туған телемдә һөйләшкәс, уның нисек итеп башҡортсаға күсеүен аңғарманым да шикелле. Йыл да йәйге ялдарҙы ауылда үткәреүебеҙ ҙә ярҙам иткәндер, бәлки. Ә балаларға баштан уҡ талапты ҡаты ҡуйҙым. Урамда хет инглиз телендә аралашығыҙ, уныһында эшем юҡ, ә өйҙә беҙ башҡортса һөйләшәбеҙ, тинем. Шөкөр, “Сәңгелдәк” тапшырыуҙарында ла ҡатнаштылар. Азамат бәләкәй Тыр-тыр булып уйнаны. Мостай Кәрим исемендәге 158-се башҡорт гимназияһында уҡынылар. Ҡайһы саҡ, һирәк осраусы боронғо һүҙҙәрҙе ҡулланып, мине аптыратып та алалар. Әлеге көндә икеһе лә студент. Ҡыҙым – Санкт-Петербург ҡалаһында, Алла бирһә, бер юлы менеджер, иҡтисадсы һәм ойоштороусы һөнәренә эйә буласаҡ. Улым Өфөлә, БДУ эргәһендәге юридик колледжда уҡып йөрөй.\nҒаиләбеҙ менән ултырып, йыш ҡына һөйләшеп алабыҙ. Хыялдар һәм маҡсаттар тураһында. Балаларҙың фекеренә лә мотлаҡ ҡолаҡ һалам. Яңыраҡ улыма, бына һиңә колледждан һуң бер йыл уҡырға керер өсөн әрмегә бармау мөмкинлеге бирелә бит, файҙаланабыҙмы шуны, тим. Улым: “Юрист һөнәре менән яҡшы эшкә урынлашып китәм тиһәң, әрме мотлаҡтыр ул”,– тине. Уның алдан самалап эш итергә тырышыуы оҡшай, уйлайбыҙ инде хәҙер. Апайының берҙәм дәүләт имтихандарын биреү өсөн күпме көс түгеүен, төндәрен йоҡламай әҙерләнеүен күҙәтеп йөрөнө лә, миңә ундай һынауҙар кәрәкмәй, тип, колледжға барырға булды. Унда яҡшы өлгәшкәндәрҙе БДУ-ға имтиханһыҙ алалар, шуны ла уйлайҙыр. Ә ҡыҙым үҙемә оҡшап яндырайыраҡ, ниндәй эш, йомош ҡушылһа ла, йырып сыға торған кеше.\nҒөмүмән, һөйгәнем, балалар минең тормошомда һәр саҡ беренсе урында торҙо, әле лә шулай. Ғаилә менән күберәк бергә була алыу, йә уларҙы һәйбәтерәк тәьмин итеү хаҡына, уңышлы эшләп йөрөгән эшемде алмаштырып, икенсе эшкә күскәнем дә булды. Балалар бер-бер артлы ғына тыуғас, ҡатыныма декрет ялында оҙағыраҡ ултырырға тура килде. Уның ҡарауы, Гөлшат менән Азамат балалар баҡсаһына бергә киттеләр, дуҫ һәм серҙәш булып үҫтеләр. Ә хеҙмәт юлымды 1989 йылдың 1 сентябрендә ишектәрен асып ҡына тороусы Милли йәштәр театрында башланым, күп тә үтмәй спектаклдәрҙә төп ролдәрҙә сығыш яһай инем инде.. Иртән сығып китәм, репетиция бөткәс, төшкә ҡарай кәрәк аҙыҡ-түлекте тейәп ҡайтып инәм. Бәләкәстәрем менән булам да, киске сәғәт алтынсы китһә, кире эшкә йүгерәм, спектаклдән һуң ғына бушайым. Ғаиләлә “мал” табыусы миндер , ир-ат һунарсы бит тәбиғәттән. Гастролдәргә сыҡҡанда ла, бына был кәләшкә оҡшарға тейеш, тип һауыт-һабаһын да, кейемен дә ала торғайным.\nБалалар саҡ ҡына ҙурая төшкәс, кәләш менән икебеҙҙең үҫеш йәнәш китте. Шуныһы ҡыҙыҡ: 1997 йылда, 33 йәшемдә, миңә Шәйехзада Бабич исемендәге дәүләт йәштәр премияһын тапшырҙылар, фатир асҡысы тотторҙолар, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы тигән исемгә лайыҡ булдым. Фәриҙә кандидатлыҡ диссертацияһын яҡланы. Шунан, 2005 йылда, мин– Башҡортостандың халыҡ артисы, ә ҡатыным филология фәндәре докторы булып китте. Бына шулай, бер-беребеҙҙе аңлап, терәк булып, тормошта ла, эштә лә тигеҙ киләбеҙ, үҫәбеҙ. Ҡатынымдың яңыраҡ ун өсөнсө китабы донъя күрҙе. Америкала нәшер ителгән “Кто есть кто” тигән энциклопедияға исемен индереүҙәре хаҡында хат, диплом килде. Ул да минең кеүек эшенә мөкиббән киткән, ҡайһы саҡ: “Әйҙә, тиҙерәк ҡайт, өйҙәгеләр ас”, – тип шаярып әрләп тә алам.\nҒаиләлә һауыт-һаба шылтырамай тормай, тиҙәр, ул, ысынлап та, дөрөҫ. Әле күпме йәшәп-йәшәп тә, бер-беребеҙҙең ҡарашты ҡабул итмәгән саҡтар була. Сөнки һәр кемдең аш-һыу, тәрбиә һәм башҡа мәсьәләләрҙә үҙ фекере бар. Тик беҙҙең аралашыу инде икенсе юғарылыҡта, бер-беребеҙҙе тыңлағандан һуң, ул үҙенекен, мин үҙемдекен әйтеп, барыбер ҙә һәр нәмә ғаилә файҙаһына хәл ителә.\nБаяғы Атай, Аҡбай, Тыр-тыр, диктор тигәнемә аҫыл йәр һәм халҡымдың хөрмәтле ир-уҙаманы ла ул Фирҙәт Ғәлиев тип өҫтәргә генә ҡала.\nДонъя күсәрен иңгә һалған шундай ир-егеттәребеҙ барҙа яҡты көнгә өмөтөбөҙ ҙур, рухыбыҙ ағасының ҡеүәтенә ышанысыбыҙ ныҡлы. Таяныслы, арҡалыбыҙ. Күсәрҙе тотоп тороусыһы булһа, Ер шарын гүзәл зат үҙе лә зыр әйләндерә ул, шулай бит, ҡәҙерле уҡыусыларыбыҙ?!


Олимпиада яңылыҡтары » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Спорт » Олимпиада яңылыҡтары\nБиатлон буйынса Рәсәй йыйылма командаһы етәкселеге Сочиҙа ҡатнашасаҡ спортсыларҙың исемлеген теркәне. Ир-ат командаһы составында – Антон Шипулин, Дмитрий Малышко, Евгений Устюгов, Алексей Волков, Евгений Гараничев һәм Александр Логинов. Тимофей Лапшин запас биатлонсы булып барасаҡ. Ҡатын-ҡыҙҙарҙан – Ольга Зайцева, Ольга Вилухина, Екатерина Шумилова, Ирина Старых, Яна Романова һәм Екатерина Глазырина, запаста – Галина Нечкасова.\nРәсәй йыйылма хоккей командаһы составына эләккән «Динамо» (Мәскәү) уйынсыһы Сергей Соин, йәрәхәт алыу сәбәпле, төп бәйгенән мәхрүм ҡалды. Уның урынын НХЛ-дың «Каролина» клубында сығыш яһаған билдәле һөжүмсе Александр Семин биләйәсәк. 29 йәшлек хоккейсы быға тиклем Рәсәй командаһы составында уңышлы сығыш яһап, күптәрҙең һөйөүен яулап өлгөргәйне инде.\nКонькиҙа фигуралы шыуыуҙан билдәле спортсы, Олимпия уйындары чемпионы Евгений Плющенко, Рәсәй командаһы етәкселеге кәңәшмәһенән һуң, Сочи олимпиадаһында ҡатнашыу хоҡуғын яуланы. Сөнки күптән түгел уҙған Рәсәй беренселегенең һайлап алыу турнирында ул үҙенән күпкә йәшерәк Максим Ковтунға еңелеп, күптәрҙе һағайтҡайны. Шулай итеп, тәжрибәлерәк Плющенкоға ышаныс белдерелеп, Рәсәй чемпионы уйындарға запас булып барасаҡ.\nСығыу ваҡыты 24-01-2014, 11:35 | Ҡаранылар: 867\nСочиға барасаҡ Олимпия составы билдәле булды


Йылайыр районында иң яҡшы Ҡыш бабай исеменә 40-тан ашыу әкиәт персонажы көс һынашты // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nЙылайыр районында иң яҡшы Ҡыш бабай исеменә 40-тан ашыу әкиәт персонажы көс һынашты\n11:02, 28 декабря 2011 Йәмғиәт\n27 декабрҙә Йылайыр ауылында тәүгә «Аждаһа йылы» тип аталған Ҡыш бабайҙар парады үтте.\nБайрамда райондың предприятие, ойошма, учреждение һәм барлыҡ 13 ауыл биләмәһе вәкилдәре ҡатнашты. Иң яҡшы Ҡыш бабай исеменә 40-тан ашыу әкиәт персонажы көс һынашты, еңеүсегә Яңы йыл төнөндә Йылайыр халҡын байрам менән ҡотлау мөмкинлеге биреләсәк.\nСара сиктәрендә иң яҡшы әҙерләнгән байрам өҫтәленә конкурс ойошторолдо. Кискә тиклем дауам иткән матур байрамда теләгән һәр кем ҡатнаша алды.\nТеги: яңы йыл, ҡыш бабайҙар парады


Хоҡуғы мираҫ: иҫәп-хисап һәм түләүҙәр - хеҙмәте-йәмғиәткә - Франция онлайн юристар!\nХоҡуғы мираҫ: иҫәп-хисап һәм түләүҙәр - хеҙмәте-йәмғиәткә\nһеҙ шәхсән бурысы\nИҫәп-хисап өсөн күсемһеҙ милеккә һалым суммаһы, бер нисә аҙымДобавления инвентаризация һуң вафат булған мөлкәтте кире ҡаға һәм бурыстарын билдәләргә кәрәк, ниндәй өлөшө күсемһеҙ милек, уға ҡарап һеҙ. Һалым шкалаһы ҡулланыла һеҙҙең яҡтан, әҙәп алдында сапты. Ниһайәт, ҡайһы бер осраҡта, ташлама ала аласаҡ.\nҒариза биргән ваҡытта һалым түләү, срокта түләү шарттарын ҡараны, әммә һеҙҙең һорауҙарға мөмкин.\nҺеҙ тейеш билдәләне, таҙа активтары, йыйылған һалым, мөлкәткә исемлеге билдәләнде е. вафат булды (актив), һуңынан бурысы списывать (пассив). Әгәр мөлкәтен юғалтҡан, баһалау шкалаһы буйынса актив менән билдәләнде.\nяр буйын күл буйында һәм урын)\nБашҡа осраҡта, милек, уларҙың баҙар хаҡы буйынса баһаланды көнө-тоно үлем булыр.\nШулай булыуға ҡарамаҫтан, билдәле бер ҡағиҙә бар, ҡайһы бер актив баһалап, уларҙың характерына бәйле.\n(meublants мебель, сәнғәт әйберҙәрен, ҡиммәтле ҡағыҙҙарын, дебиторский бурыс, etc.). Шулай уҡ субсидия күләме уның хаҡының 20 объекттарында үткәреләсәк. б.), төп йәшәү урыны булып торасаҡ, шулай уҡ төп урынды биләй, уның үлем көнө әгәр йәшәү сифатын: расчленение осраҡта милек хоҡуғы, мал-мөлкәте узуфрукт яланғас һәм хаҡын баһалау, тапшырыу менән шкала буйынса баһалай. Узуфрукт араһында мөлкәтте бүлеү мөмкинлеге һәм хаҡы белә ню-расчленение осраҡта хужаларының милеккә хоҡуғы булған. Бүлә ҡайһы бер бурыстар ҡабул итеү (500 ситтә ерләү сығымдары булмағас, хаҡы һуңғы ауырыу, ул тағы ла һүнеп, etc.), башҡа юҡ (бурыстың, үлем килгәнгә тиклем өс айҙан ашыуыраҡ ваҡытта, әгәр ҙә кире иҫбатлай, кредиторҙарына бирергә, бурыс васыят танылған, һ). Бурыстары, улар һеҙ аҡса бүлеүҙе һорап, киҫем булырға тейеш. добавления инвентаризация, күр мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза килә.\nИнструкция, мираҫ хоҡуғы мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза формаһын һәр аҙымға ентекле иҫәп-хисап, иҫәп-хисап, миҫал килтерәм.\nТәртип кәрәк һәр вариҫы һәм тәүге иғәнә өлөшөн иҫәпкә алып вариҫы билдәләргә мөмкин. Һеҙ аласаһы һеҙҙең мираҫ өлөшө ташламалар менән файҙаланып, атап әйткәндә, туғанлыҡ менән ҡараған, һеҙ вафат була. Мөлкәте бер өлөшө наноситься сапҡан һуң, ниндәй түләнгән һалымдың прогрессив шкалаһын билдәләү хоҡуғына ярашлы: һеҙ килгән яҡтан, һалым йыйылған, ломтик ҡулланылған һалым ставкаһы һәм уларҙың һәр береһе буйынса бүленә. Һалым органына иҫәпкә иғәнә, тип уның ризалығын вафат булғас, йәшәү һәм ташламалар сумманы иҫәп-хисап өсөн ташламаларға хоҡуғы була, ул һеҙгә мираҫ хоҡуғы түләй ала. ҡуллана аласыз, шарттарын бүлеп, иғәнәләр суммаһы тигеҙ, танылған йәмәғәт ойошмаһы менән дәүләт файҙаһына эшләгән ваҡытта алты ай эсендә вафат булып, урындағы властың, йорт йәки уларҙың.\nБыл хоҡуҡты тормошҡа ашырыуға тәҡдим симулятор мираҫының яҡынса баһаланып, үлгәндән һуң, уның яҡындары ҡалманы.\nОшо моделде башҡарыусыларҙың өсөн, милеккә хаҡтар һеҙ белергә тейеш, һеҙҙең түләү күләме һәм уларҙың өлөшөнән мираҫ тәшкил итә, шулай уҡ бурыстың суммаһы ҡалдырып, мәрхүмә булған.\nКүсемһеҙ милек бер өлөшө һалым органдары шкалаһы ҡулланыла, улар һеҙгә ҡайтып, алдан бүлеп кәметеү өсөн: инструкция, мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза ентекле формаһы, мираҫ хоҡуғы һәр аҙымды иҫәпләп, иҫәп-хисап, миҫал килтерәм.\nһөҙөмтәлә ул туғанлыҡ дәрәжәһе иҫәпкә алыу усыновление ябай: мираҫлыҡ хоҡуғы, шул ваҡытта ҡарап билдәләнә натураль туғанлығы, кешеләр араһында хаҡ буйынса йәки, атай-әсәй түгел. Шуға ҡарамаҫтан, буласаҡ тыш (әгәр бәлиғ булмағандар уллыҡҡа уллыҡҡа үлгән мәлдә, 1 бала уллыҡҡа никах ҡатын, etc.). Инструкция, мираҫ хоҡуғы мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза формаһын һәр аҙымға ентекле иҫәп-хисап, иҫәп-хисап, миҫал килтерәм.\nәгәр ейәне мираҫлы, мираҫтан баш тартҡан йәки ата-әсәһенең береһе вафат инде сөнки, улар йөҙ 000 субсидия алыу, улар араһында уртаҡ. Инструкция, мираҫ хоҡуғы мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза формаһын һәр аҙымға ентекле иҫәп-хисап, иҫәп-хисап, миҫал килтерәм. Мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза бланкы мөрәжәғәт ентекле, һәр аҙымды иҫәпләп хоҡуғы миҫалдар һәм эҙмә-эҙлелеге. ата-әсәһен туғанға йәки туғанын уның урынына бер ҡасан мираҫ (инде вафат булған йәки мираҫҡа баш тартыу), алыу субсидия күләме 932 ун биш шарттарҙа ул мөмкин. ҡасан туғанға йәки туғанының ата-әсәһенә мираҫ итеп үҙ урынына (инде вафат булған йәки мираҫҡа баш тартыу), алыу мөмкин булған шарттар, уның тиҙлеге 35. Инструкция, мираҫ хоҡуғы мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза формаһын һәр аҙымға ентекле иҫәп-хисап, иҫәп-хисап, миҫал килтерәм. Инструкция, мираҫ хоҡуғы мираҫты ҡабул итеү тураһында ғариза формаһын һәр аҙымға ентекле иҫәп-хисап, иҫәп-хисап, миҫал килтерәм. 159 субсидиялар инвалидтарҙың хоҡуғына эйә конкрет була, улар менән башҡа төргәкләү. Һеҙ шкалаһы ҡулланыла мираҫ өлөшөнән һуң, һәр осраҡта һеҙҙе пошлинаһы түләү буйынса ташламалар алырға мөмкин. Иждивенец һеҙҙе ташлама яһарға мираҫ өсөн, утыҙ беренсе декабрҙән тиклем 2016 йылда асыла. Мәрхүм менән туғанлығығыҙҙы һалым суммаһын кәметеүҙе вкарьере менән местоположение, һеҙ: мәҫәлән, атаһынан мираҫ әгәр һеҙ һеҙҙең менән, өс балаһы һәм һеҙ, һеҙҙең өсөн ташлама ала 610 3-балалар. Әгәр һеҙ изувечивать һуғышы (илле инвалидтар, кәм тигәндә), һеҙ ала алаһығыҙ. 305 илле түләү күләме ташламаларға хоҡуғы булған. Үлгән вариҫтың вариҫы сифатында йәки, әгәр һеҙ азат, мираҫ һеҙ һалым түләргә тейеш булған.\nҺеҙгә аҡса түләй.\nмираҫ итеү хоҡуғын формаларҙы ала, һәм билдәле бер шарт булғанда, ҡаҙнаға ҡиммәттәрен.\nМинистр рөхсәт ителмәй, һәм әгәр хоҡуҡтары буйынса түләүҙәрҙе һәр хәлдә, ун 000 тигеҙ, дәүләт бүләк түләнә.\n(илтеп сәнғәт әҫәре, китап коллекционирование йәки был әйберҙең, булыуына айырата ҡыҙыҡһыныу, ҡайһы бер биналар йәки ҡайтарылыу, ҡыҫылып Консерваторияһы зонаһында урынлашҡан. Окисланыу тәҡдиме лә рөхсәт ителә, әгәр товар тәҡдим итә түләп, биш йыл эсендә төҙөп булыуына ҡарамаҫтан, ҡыҙыҡһынған кеше. Һеҙ түләү срогы һорап, ғариза яҙған хат тураһында правопреемство оҙатып, бирә, тәҡдимдәр индереү гарантияһы (күсемһеҙ милекте залогҡа биреү, мәҫәлән), һәм проценттарын түләү. Предприятие тапшырған осраҡта, билдәле бер шарттар булғанда хоҡуғын тартып алабыҙ. һеҙ биш йыл дауамында түләйбеҙ, ә һуңынан был ваҡытта бүленгән ун йыл дауамында һуғышты туҡтатабыҙ. Миләүшә йәки плюс номер: түләүле хеҙмәттәр хаҡы беркетелгән номерына шылтыратырға, кеҫә йәки стационар телефон менән.\nБүлгән һәм бәхәскә, ғаилә


Бер тулҡында күңелдәр\n26 Сентябрь , 16:10\nМәҙәниәткә, сәнғәткә һөйөү был ике йөрәкте осраштырып ҡауыштырған. Бөгөн М.Кәрим исемендәге Милли йәштәр театрында хеҙмәт иткән Аида һәм Мөсәлим КҮЛБАЕВТАР ғаиләһенә юлландыҡ.\n«Бөтә спектаклдәрҙең һүҙҙәрен ятлап бөтә инем, гастролдәргә лә йөрөнөм», – тип хәтерләй Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Аида Күлбаева бала сағын. Әсәһе – Башҡортостандың халыҡ артисы, Сибай театры актрисаһы Зифа Баязитова янында, «сәхнә артында», үҫә ул. Ошо мөхит уның бар булмышына һеңгәндер – Аида үҙен сәхнәнән тыш күҙ алдына килтерә алмай. Игеҙәк һеңлеһе Әлиә лә ижадҡа мөкиббән, әле ул «Тамыр» балалар каналында эшләй.\nХәрбиҙәр ғаиләһе булһа ла, Күлбаевтар китапҡа, әҙәбиәткә, мәҙәниәткә тәрән хөрмәт менән ҡарай. Мөсәлим ағалары юлынан китмәй, мәктәптән һуң тарих факультетына бара. Ситтән тороп уҡыусыларға эш урынынан белешмә килтереү мотлаҡ кәрәк булғас, Нальчик драма театрына монтажсы булып эшкә урынлаша. Был хәл осраҡлы рәүештә генә килеп сыҡһа ла, бала саҡтан гитарала уйнап, төрлө сараларҙа ҡатнашып йөрөгән егеткә бөтөнләй үк ят булмай мәҙәниәт донъяһы. Артабан унда тауыш режиссеры, музыка бүлеге етәксеһе, режиссер булып хеҙмәт итә. Яҙмышын мәҙәниәт менән бәйләргә ныҡлы ҡарар итеп, Мәскәүгә, Б.В.Щукин исемендәге театр училищеһына, йүнәлә. Диплом спектаклен ҡуйырға Стәрлетамаҡ рус драма театрына килә. Артабан ошонда уҡ художество етәксеһе итеп эшкә саҡыралар. «Тәү аяҡ баҫыу менән Башҡортостан күңелемә ятты. Тәбиғәтенә, ҡурай моңона, оҙон көйгә ғашиҡмын. Был сихри моңдо спектаклдәр ижад иткәндә йыш ҡулланам», – ти Башҡортостандың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, Ш. Бабич исемендәге йәштәр дәүләт премияһы лауреаты, М.Кәрим исемендәге Милли йәштәр театрының художество етәксеһе Мөсәлим Күлбаев. Әйткәндәй, һөйләшергә тартынһа ла, башҡорт телен дә аңлай, үҙ итә ул. «Шайморатов генерал» – иң яратҡан йыры.\n«Бер урында эшләүебеҙ оҡшай миңә, – ти Аида. – Бер-беребеҙҙе ярты һүҙҙән аңлайбыҙ. Икебеҙ ҙә эштән бушамаған саҡтарҙа әсәйем, туғандарым бала ҡарарға ярҙамлашты».\nЭйе, туғанлыҡтың ҡәҙерен белә Күлбаевтар. Йәйге отпускыларын, ғәҙәттә, ғаилә башлығының тыуған яғында – Ҡабарҙы-Балҡар Республикаһында үткәрәләр. Эльбрус тауына күтәреләләр, Чегем шарлауығына баралар, ҡайнар шишмәләрҙә ҡойоноп, сәләмәтлектәрен нығыталар. Каштан, әстерхан сәтләүегенең ҡала-ауыл урамдарын тултырып үҫеп ҡойолоп ултырыуы ҡыҙыҡ тойола башта.\nОҡшашлыҡтар байтаҡ булһа ла, айырмалыҡтар күберәктер. Һәр халыҡтың – үҙ ғәме, ғөрөф-ғәҙәте. Был яҡтарҙа ир туғандар алдында балаңды шаштырып маҡтау ҙа, әрләү ҙә хупланмай, хистәрҙе ят күҙҙәргә күрһәтеү ҡабул ителмәгән. Ололарға ихтирам көслө. Бүлмәгә ир-ат килеп инһә, ул бәләкәс бала булһа ла, баҫып ҡаршылау кәрәк. Табындарҙа бер-береһенә айырыуса иғтибарлылар, кемдер һүҙ һөйләһә, башҡалар хөрмәтләп тыңлай. Ир-ат өҫтәлдең бер яғында ултырһа, ҡатын-ҡыҙ икенсе яртыһында урын ала. Беҙҙә ҡунаҡ-мәжлестәрҙә йырларға яратһалар, уларҙа бейеү өҫтөнлөк итә. Аш-һыуҙы ҡатын-ҡыҙ әҙерләй, әммә табынға йәш егеттәр ташый. Уларҙы «шапа» тип атайҙар.\nТиҙ әҙерләнгән бәлеш\n300 грамм ләүәш көлсәһе, 200 грамм эремсек, 100 – 150 грамм сыр, 3 йомортҡа, 1 стакан ҡатыҡ (кефир), 3 тырнаҡ һарымһаҡ, тәменсә тоҙ, борос, йәшел тәмләткес үләндәр, майларға үҫемлек майы кәрәк.\nЙомортҡаны һытып туғыйбыҙ. Тоҙ өҫтәгәс, тағы туғыйбыҙ һәм эремсек ҡушабыҙ, болғатабыҙ. Иҙелгән һарымһаҡ, борос, ҡырғыстан үткәрелгән сыр, ҡатыҡ, ваҡ итеп туралған йәшел үләндәр һалып бутайбыҙ. Эслек әҙер.\nЛәүәш көлсәһен кәрәкле ҙурлыҡта ҡырҡабыҙ. Табаны майлайбыҙ ҙа көлсәне сит-ситтәре күтәрелеп торорлоҡ итеп урынлаштырабыҙ. Өҫтөнә эслек һалабыҙ. Таба ҙурлығындағы ләүәш киҫәге менән ҡаплайбыҙ. Эслек менән көлсәне шулай ҡатлап һала барабыҙ. Иң өҫтөн ләүәш менән ҡаплайбыҙ ҙа майлайбыҙ. 180 градусҡаса эҫетелгән мейестә ярты сәғәт бешереп алабыҙ. Өҫтөн йәшел тәмләткес үләндәр менән биҙәйбеҙ.\nСырҙың төрлөһөн алырға мөмкин, брынза, ҡаты сыр, хатта ҡорот һалһаң да була.\nЛәүәш көлсәһе, картуф, брынза сыры, үҫемлек майы кәрәк.\nКартуфты бешереп әрсейбеҙ. Сырҙы, картуфты ҡырғыстан үткәрәбеҙ һәм бутайбыҙ. Ләүәште ҙур булмаған киҫәктәргә бүләбеҙ. Көлсәгә ошо ҡатнашманы һылап урайбыҙ. Майлы табала ике яғынан ҡыҙартып алабыҙ.\nРизыҡ тоҙлоҡ менән тәҡдим ителә. Ул ҡаймаҡҡа йә айранға иҙелгән һарымһаҡ, тоҙ, борос ҡушып болғатып эшләнә.\nБындай тоҙлоҡто бөтә әйбергә лә ҡушып, хатта бәлеште лә шуға манып ашайҙар.\nМәҡәләнең тулы вариантын журналдың 9-сы (2021) һанында уҡығыҙ.


Белорет районындағы ташландыҡ хәлдә ҡалған юл күҙәтеүсе орган тарафынан контролгә алынды - Bash.News\nБелорет районындағы ташландыҡ хәлдә ҡалған юл күҙәтеүсе орган тарафынан контролгә алынды\nБелорет районындағы ташландыҡ хәлдә ҡалған юл күҙәтеүсе орган тарафынан контролгә алынды https://bash.news/news/106965_beloret_rajonynday_tashlandy_xld_alan_yul_ktese_organ_tarafynan_kontrolg_alyndy\nБалалар өсөн хәүефле экстрим. Бер нисә көн элек беҙҙең каналда Белорет районы Егәҙе һәм Баҡый ауылдары араһындағы юлдың ташландыҡ хәлдә булыуы тураһында сюжет эфирға сыҡҡайны.\nУнда урман сәнәғәте хужалығынан ҡалған юлдың оҙаҡ йылдар дауамында ремонт күрмәүе тураһында хәбәр ителде. Шунлыҡтан төбәк халҡы, шул иҫәптән район үҙәгендәге мәктәп уҡыусылары ыҙа сигергә мәжбүр. Аҙна һайын Белореттан ҡайтыусы балаларҙы Егәҙе ауылында УАЗик көтөп тора. Мәктәп автобусынан төшөү менән балалар таҙа кейемдәрен иҫкеһенә алыштыра. Бигерәк тә, аяҡта оҙон ҡуңыслы итек булыу мөһим.\nУҡыусыларҙың хоҡуҡтары боҙолоу осрағы буйынса Белорет район-ара прокуратура хеҙмәткәрҙәре тикшереү үткәргән. Асыҡланыуынса, Баҡый ауылынан 6 бала аҙна һайын ҡалаға йөрөп уҡырға мәжбүр. Әммә белем алыу йәш быуынға ҙур ҡыйынлыҡтар менән бирелә. Иң төп сәбәп- 30 километр оҙонлоғондағы юлдың насар хәлдә булыуы. Шуға ла күҙәтеүсе орган судҡа мөрәжәғәт иткән.\nРегина Батталова, Башҡортостан прокурорының киң мәғлүмәт саралары һәм йәмәғәтселек менән бәйләнеш буйынса ярҙамсыһы: “Автомобиль юлының ике километр оҙонлоғондағы участка тейешле талаптарға яуап бирмәй. Ошо сәбәпле Белорет район-ара прокуратура судҡа мөрәжәғәт итте. Был мөрәжәғәт урындағы хакимиәткә хәүефле юлды ремонтлауҙы талап иттерә. Суд ҡарарының үтәлеше күҙәтеүсе орган тарафынан контролгә алынды”.\n“ПОЛИЭФ” предприятиеһында авария осрағы буйынса енәйәт эше ҡуҙғатылды\n13:26, 23 окт\nБашҡортостанда балыҡсы һыуға батып үлгән\n13:13, 15 окт\nБөгөн Өфөнөң Таһир Күсимов урамындағы күп ҡатлы йорт фатирында янғын сыҡҡан\n20:55, 14 окт