19:26, 1 июль 2020 версияһы\n249 байт алынған , 1 год назад\n17:52, 1 июль 2020 версияһы (төҙәтеү)\n19:26, 1 июль 2020 версияһы (төҙәтеү) (кире алыу)\nОшоно ишетеүемишетеү менән мин класҡа йүгереп индем дә, китап-дәфтәрҙәремде алып, йүгереп сығып та киттем. Класташтар миңә аптырап ултырып ҡалдылар.\n– Мин Мея- Мей. Атам поляк, - тип миңә һырлығып, яурыныма ҡулын һалды ла: Һинең яратҡан ҡыҙың бармы? Армияға., Һуғышҡаһуғышҡа китәһеңме?- тип төпсөнә башланы.\n– Мин Ейәнсура! Мин -– Урта Муйнаҡтан! Был кеше эргәһенә мине алып бар, - тип ҡысҡыра һалдым.\n– Ну, вот, мо-ло-дец, солдат! Выдержал! Вынула твои осколки! – тип миңә пинцет менән эләктергән ҙур ғына осколок күрһәтә.\nҠыйынлыҡ менән генә күҙемде асып ҡараным.\n-\t– Может, возьмешь на память? Не надо? Бросаем! – тип, яраны эшкәртергә тотондытотондо.\nБер оҙон тимергә мамыҡ уратып, бинт менән һул аяҡты, һуңынан күкрәккә тиклем бәйләгәс, алып китергә ҡушты.\nКүҙ әҙерәк асылғайны инде. Машинаға һалдылар. Машина борты нышып тултырғандай, бик тығыҙ тейәнеләр! Ҡуҙғалдыҡ. Машинаның һәр һелкенеүе яраға һуҡҡандай, ныҡ ауырта! Ыңғырашыу – ҡысҡырыу, кемделер һүгеү... Шау-гөр киләбеҙ! Шофер нисек кенә булһа ла, һелкетмәҫкә тырыша.Уның радисвязе бар икән. Фашист самолетының хәрәкәте тураһында хәбәр итеп торалар. Шофер мөмкин тиклем тиҙлекте көсәйтеп урманға инеп ышыҡлана, кешеләрҙән тауыш-тынһыҙ ятыуын үтенә!\nТынлыҡ. Юғарынан разведчик - “рама”осоп үтә. Уның күрһәтмәһенән истребитель, бомбардировщиктар килә. Көтмәгәндә үтә лә яҡшы маскироваться иткән зенитчиктар залп артынан залп бирәләр! Көтөлмәгән урында зенит артиллерияһы утынан ялпылдап янып, уҡтай атылып береһе артынан икенселәре фашист астарының юҡ ителеүен күреп беҙ тауышланмай ғына ләззәт-йәм күрәбеҙ.\nТынлыҡ. Юғарынан разведчик - “рама” осоп үтә. Уның күрһәтмәһенән истребитель, бомбардировщиктар килә. Көтмәгәндә үтә лә яҡшы маскироваться иткән зенитчиктар залп артынан залп бирәләр! Көтөлмәгән урында зенит артиллерияһы утынан ялпылдап янып, уҡтай атылып береһе артынан икенселәре фашист астарының юҡ ителеүен күреп беҙ тауышланмай ғына ләззәт-йәм күрәбеҙ.\nБер саҡ минең тамаҡ шешетешеште! Тын алыуы ауырлашты. Воронкала ағыуланыуымдың сәбәбе бына көтмәгәндә көсәйҙе! Иҫтән яҙам. 11 көн бер ни белмә! Ятам. Врачтар минең ғүмерем өсөн көрәштеләр. Иҫкә килеп йәшәй башлағас, улар миңә былар тураһында һөйләйҙәр, ҡыуаналар.\nОшонан һуң ғүмерем буйы тауышымдың сикләнеүе, йырлай алыу оҫталығы, ҡурайҙа өзләп күкрәк менән уйнауҙан мәхрүм ҡалдым.\nБыл ерҙә хөрмәтле Юлай Ғәйнетдинов менән килешмәүем хаҡында әйтеп үтәйем. Ул әйтә: ҡурайсылар ике төргә бүленә, беренселәре өзләп күкрәк менән уйнағандары, икенселәре һыҙғыртып уйнаусылар, улар өзләмәй, күкрәк менән уйнамай! Улар инде ысын ҡурайсылар булып һаналмай уныңса. Бының менән мин ризалаша алмайым! Аҙмы ни ангина, башҡа төр тамаҡ ауырыуы кисереүселәр! Бигерәк тә беҙҙең быуат йәштәре! Ашау-йәшәү, техника ремонтлау туң, ҡара ерҙә, буран һыуыҡтары... Былар йәшәү өсөн ынтылыш шарттары, әммә ул саҡ һаҡланыу, ҡурай тураһында хис итеү ҡайғыһы юҡ! Шуға күрә, мин “икенсе сорт” ҡурайсыларҙы яҡлайым һәм йәлләйем! Тормош шарттары ҡурайҙа уйнауға бик ныҡ тәьҫир итә!\n– У него левый тазобедренный сустав разбит. Пока стараемся выдержать срок гипса, - тиҙәр ҙә үтә лә китәләр.\nСестралар ҙә бит йәп-йәш ҡыҙҙар! Уларға ла был күренеш ҡурҡыныс булғандыр. Уларҙы тиҙ тыйҙылар. Терһәктәремә таянып иҙәндәге гипсты ҡарайым. Уның һап-һары булып еүешлән, йомшаған соҡоронда ап-аҡ ҡара башлы ҡорттар ҡайнаша! Өнһөҙ кире яҫтыҡҡа яттым. Гипсты йүгертеп алып киттеләр.\nКүҙемде асҡанда иң беренсе йылмайышып миңә ҡарап торған врачтар:\n-\tЙоҡоң бөттөмө инде? – тиҙәр.\n-\tОбед ашарға ваҡыт. Ашарға килтерегеҙ. Бәлки, беҙҙең һалдат асыҡҡандыр...\n-\tНу, вот, бары ла яҡшы! Тағы нимә кәрәк? – тиҙәр.\nТағы ла гипс\nЕүеш таҫтамал менә “йыуындырғас”, иртәнге ашау: дөгөнән плов, емештәр, сәй. Мин өс көн, өс төн йоҡлағанмын, уятмағандар.\nҠара диңгеҙ һыуы рельстарҙан яҡын ғына! Динғеҙ тын, тулҡын ишетелмәй. Поезд ҡуҙғалды.\nСтепной, Икенсе Украин фронттарында һуғышта булдым. Ҡаты яраланғас, яраҡһыҙ тип һаналып Харьковтан 12 км алыҫлыҡта Дергачи, һуңынан Воронеж, Баку эвакуцион госпиталдәрендә булып, баку вонврачтар коллегия комиссиһы ҡарары менән I группа Бөйөк Ватан һуғышы инвалиды булып ике ҡултыҡ таяғына таянып, һул аяғымды һөйрәлдереп ҡайтырға сыҡтым.\nҺуңғы станция Сараҡташтан өйгә 40-45 км. Юлда нисек булһа ла, үткенселәргә эләгә-йәбешә киләм. Таныштар үтеп китә. Улар өйгә хәбәр иткәндәр инде. 1944 йылдың 1 апрель көнө колхоздың иң ышаныслы хайуаны –племенной айғырҙы егеп Сәфәрғәле абзыйымдың улы Әхмәҙғәле абзый ҡаршы сыға. Осрашабыҙ һәм ҡайтабыҙ. Ауылға еттек тигәндә айғыр ҡарға бата, бара алмай. Ҡар ҡалын. Эҫе. Ҡар эрей. Ахыры туғарып сананы ҡаршы алыусылар һөйрәп киттеләр, ә икенселәре айғырҙы ауылы индереү өсөн эт була, өсөнсөләре – минең менән. Костылдә атлап булмай. Бата. Мине күтәреп китмәк булалар ҙә, мин теләмәйем. Ярты километр арауыҡты ҙур ауырлыҡ менән үтеп, беҙҙең ишек алдына индек. Беҙҙең өй иң ситке, беренсе ине.\nАуыл осона бөтә ауыл халҡы йыйылған. Ҡайһы берҙәре илай, икенселәре йөҙөн йәшерә. Мин береһенә лә ҡалҡып ҡарамайым, сөнки һәр аҙымды ҡарап баҫырға кәрәк, бата.\nИшек алдында әсәй, һылыуым Фәүзиә, өләсәй - әсәйемдең әсәһе, Нәзирә, Нәфисә, Фәррах - өс бала солан тупһаһында ялан аяҡ, яланбаш миңә ҡарап торалар. Бында бер шау-шыу, илаш - көлөш, шатлыҡ кеүек тойғо юҡ. Әсәйем, шәп ҡайттыңмы, балам, тип көскә бышылданы ла, мине эйәртеп өйгә индерҙе. Күҙ асып йомғансы, килгән кешеләрҙең береһе ҡалманы. Таралдылар.\nӨй эсе ҡояштан ингәнгә ҡараңғы. Урындыҡта Шәмисламдың әсәһе Мәғүҙә инәй, Миңлеғәленең әсәһе Зәйнәп инәй Һәм Ғәлиәхмәттең әсәһе Йәмилә инәй ултыра. Барыла илай-илай арҡамдан һөйөп, сисендерешеп, таяҡтарымды алып ултырттылар тәҙрә янына. Был тәҙрәнән ауылдың икенсе осона тиклем урам, бөтәһе лә күренеп тора.\nӘсәй сәй әҙерләй генә башлағайны, барыһы ла һыпырылып сығып киттеләр. Туҡтаманылар сәйгә лә. Өләсәй, Әхмәҙғәле, өс бала өй кешенән бушағас, инделәр. Шәкәр-кәнфит юҡ. Ҡара сөсө икмәк, май. Шулайҙа донъяны онотоп күңелле итеп гөрләтеп-һөйләшеп, тәмләп сәй эстек. Сәй һуңынан өләсәйҙәр ҡатып киттеләр. Өй араһы ун-ун биш аҙым.\nКискә табан атайым килде. Ҡосаҡлап, арҡанан һөйөп, йөҙөн борҙо. Һөйләшер – һорашыр һүҙ бик аҙ. Тын. Ҡараңғы алдынан ҡайтып китте. Ул өй әтмәләп алған икән төрлө ағастан. Әбейе ситтән – Зөлкамал. Ул бик кеше йәнле, ирәбе, һәйбәт. Әсәй менән ҡатышып, дуҫ йәшәйҙәр икән.\nСисенеп йоҡлар ваҡыт. Аяғымда тимер ҡалпаҡлы сөйҙәр менән эшләнелгән немец ботинкаһы, яңы силғау. Ялтырап күн кеүек ҡатҡан мамыҡ (көпө) салбар, иҫке гимнастерка, иҫке һалдат кәпәсе.\nЭсендә бер нәмәлә булмаған буш вещмешок, ике ҡултыҡ таяғы. Бына ошолай ҡайтып индем өйгә. Таҙа эске кейем бирҙе әсәй. Кейенеп ятҡас:\n-\tОрхия еңгәй өйҙә юҡмы әллә? – тинем.\n– Орхия еңгәй өйҙә юҡмы әллә? – тинем.\n– Өйҙә... Ҡаты ауырып ята, - ти әсәй.\nҠаршы тауы төрлө төҫлө сәскәләр менән биҙәкләнгән ковер ябылған кеүек, күҙ яуын алып торған матурлыҡ, әммә уны күреп һоҡланыусы юҡ! Ауыр һуғыш бөлгөнлөгө баҫты..\nКолхозда председатель Түбәнге Муйнаҡтан Ирназаров Нәҙер, бригадир уның бер туған балдыҙы, беҙҙең урта Муйнаҡтан - Мәғрифә. Ат аҙ. Ябыҡ. Һыйыр-тана егеп тырматыу, һөрөү, ташыу. Эш бик яй, насар бара.\nОрхия еңгәм насарланды. Йәшәүенә өмөт ҡалманы. Бер көн иртән мин ҡаршы тауҙы аша төшөп Эңгерсе йылғаһы ярында ултырам. Бер – ике сәғәт үттеме-юҡмы Нәзирә һылыуым йүгереп төшөп, әсе тауыш менән;\n– Әһли абзый! – тип ҡысҡыра. Мин тиҙ генә тауыш бирәм. Эргәмә килде лә:\n– Ҡайт инде... Әсәйем үл-де! – тип үкһеп илай. Икәүләп илаша-илаша ҡайттыҡ.\n– Өйҙә йөрөй алған әбейҙәр килгән, уҡыналар, илайҙар... Күп тә үтмәне, ҡырҙа эштә булған бөтә бригада килеп тулды. Ауылда кем йөрөй ала, барыһы ла беҙҙең ишек алдында. Күбәйгәндән-күбәйәләр. Бөтә ауыл йыйылды! Бөтәһе лә илай-һыҡтай! Бөтә ауылдағы кеше илай!\n– Ниндәй таҙа, здарауай, көслө, эшкә тигәндә ирҙәрҙән артыҡ эшләгән, әрһеҙ, үҙен ҡыҙғанмай рыялһыҙ эшләгән әхирәтебеҙҙе, үрнәк булған балалар әсәһе, улар менән бергә ике әбейҙе тәрбиәләгән Орхияны! - ҡайһы берҙәре үкереп, өҙгәләнеп илашалар.\nҠаршы тауы төрлө төҫлө сәскәләр менән биҙәкләнгән ковер ябылған кеүек, күҙ яуын алып торған матурлыҡ, әммә уны күреп һоҡланыусы юҡ! Ауыр һуғыш бөлгөнлөгө баҫты...\n-\tӘһли абзый! – тип ҡысҡыра. Мин тиҙ генә тауыш бирәм. Эргәмә килде лә:\n-\tҠайт инде... Әсәйем үл-де! – тип үкһеп илай. Икәүләп илаша-илаша ҡайттыҡ.\nӨйҙә йөрөй алған әбейҙәр килгән, уҡыналар, илайҙар... Күп тә үтмәне, ҡырҙа эштә булған бөтә бригада килеп тулды. Ауылда кем йөрөй ала, барыһы ла беҙҙең ишек алдында. Күбәйгәндән-күбәйәләр. Бөтә ауыл йыйылды! Бөтәһе лә илай-һыҡтай! Бөтә ауылдағы кеше илай!\n-\tНиндәй таҙа, здарауай, көслө, эшкә тигәндә ирҙәрҙән артыҡ эшләгән, әрһеҙ, үҙен ҡыҙғанмай рыялһыҙ эшләгән әхирәтебеҙҙе, үрнәк булған балалар әсәһе, улар менән бергә ике әбейҙе тәрбиәләгән Орхияны! - ҡайһы берҙәре үкереп, өҙгәләнеп илашалар.\n-\tӘзә-йем-м ҡайтманы-ы-ы! – тип баҡырып иларға тотона.\nУл баланың шулайтып һөйләнеп илауы беребеҙҙе лә тыныс ҡалдырмай. Ул әрнеп илаған, әсәһен көнө буйы көтөп, хәҙер юҡһынып илауы үҙәкте өтә! Шул баламенән бергә беҙ бөтә өй эсе менән һыҡтап илашабыҙ! Был яҙмыштың шулай тигеҙһеҙ, ҡаты булыуынан әрнешәбеҙ!\n– Әзә-йем-м ҡайтманы-ы-ы! – тип баҡырып иларға тотона.\nМиңә хәҙер 75-се йәш, әммә ул баланың илаған тауышы, һүҙҙәре әле булһа ҡолаҡ төбөндә яңғырай!\n-\tМин эшкә әйткәндә, тыңламай ине, әйҙә үлһен! – тип үсәп әйтә икән бригадир Мәғрифә.\nИшеттем дә колхоз кәнсәһенә килдем. Председатель колхоза Нәҙер Ирназаров. Бригадир мәғрифә - билдәле Башҡортостандың, РФ-ның атҡаҙанған йырсыһы Мәғрифә Ғәлиеваның әсәһе ине. Башҡа кешеләр ҙә бар.\n-\tМине ошо минуттан бригадир тип һанағыҙ! Мәғрифә! Етте һиңә кешенән көлөү! – тинем.\nҺис ҡаршылыҡһыҙ риза булдылар. Ысындан да мин бригадирлыҡ эшен алдым. Иртә тороп бер бик ябыҡ атҡа атланам, костылдәрҙе тотам да бригадаға барам. Бригадир булып 10-15 көндәр эшләнемме-юҡмы. Ошо осорҙа иң тәү юҡты бар итеп ике ат-арба йүнләп, һәр бер кеше тәнендә сыпь белендеме, больницаға оҙатам, ҡайтарып алам. Үҙ әсәйемдә лә сыпь күренде. Шулай аруҡ кешене үлемдән ҡотҡарҙым. Тик Түбәнге Муйнаҡтан ғына йәш кенә ҡатын, минән бер йәшкә оло, сыпь менән ағыуланғанын бик һуң ишеттем. Орхия еңгәм кеүек үлде. Ошондай ағыулы башаҡ йыйған кешегә хөкүмәт таҙа онға алмаштыра башланы, ләкин һуң булды. Ас булһалар ҙа, ул башайҙарҙы йыйып тапшырыуҙан баш тарттылар.\n– Мин эшкә әйткәндә, тыңламай ине, әйҙә үлһен! – тип үсәп әйтә икән бригадир Мәғрифә.\n– Мине ошо минуттан бригадир тип һанағыҙ! Мәғрифә! Етте һиңә кешенән көлөү! – тинем.\nБер ҡайтып инеүемә, срочно кәнсәгә саҡырталар, тип ҡоттары осоп ултыралар! Кәнсәлә колхоз председателе, элгәреге бригадир Мәғрифә, бер ят кеше, тағы ла кемдер. Инеп иҫәнләштем. Бер кем өндәшмәй! Барыһы ла телһеҙ ҡалған икән! Сығырға тип, ишеккә ынтылдым. Шул саҡ:\n-\tМолокосос! Вредитель! Ҡыҙыу сәсеү эшен туҡтатып, саботаж яһап ятаһың! Хәҙер үк вредителлегеңә акт төҙөп судҡа бирәм, сволочь! – тип ташланды теге ят кеше.\n– Молокосос! Вредитель! Ҡыҙыу сәсеү эшен туҡтатып, саботаж яһап ятаһың! Хәҙер үк вредителлегеңә акт төҙөп судҡа бирәм, сволочь! – тип ташланды теге ят кеше.\n-\tЯрай! Судҡа бирһәгеҙ- яуабын табырмын! Тик бына ҡанға туҙып, астан үлгән кешеләр өсөн яуап бирә алырһығыҙмы? Мин дә судҡа бирәм! – тим.\n– Ярай! Судҡа бирһәгеҙ- яуабын табырмын! Тик бына ҡанға туҙып, астан үлгән кешеләр өсөн яуап бирә алырһығыҙмы? Мин дә судҡа бирәм! – тим.\nҮҙем костылдәрҙә саҡ торам. Әйтерһеңдә, кемдер мине сайҡай, һелкетә! Тирем аға! Боролоп сығып китеп кәнсә нигеҙенә ултырҙым. Башта бер төрлө уй ҙа, ҡурҡыу ҙа юҡ. Берәм-берәм колхозсылар сығып таралышты. Ҡайһы берәүҙәре минең янға ултырмаҡсы ине, ҡыуҙым.\nЭргәмә уполномоченный килеп ултырып:\n-\tҺинең турала бөтөнләй икенсе, ҡапма-ҡаршы нәмә һөйләп, вредитель итеп күрһәттеләр! Посевты юрый туҡтатҡан, срыв яһарға тырыша, тип аңлаттылар... Шуға күрә лә һиңә ҡаты һуҡлыҡтым! Һорашып-белешеп, дөрөҫөн белдем! Бик дөрөҫ эшләгәнһең, рәхмәт! Хәҙер тегеләрҙең үҙҙәренең кәоәген бирәм, - тип, инеп китте.\nШунан мине кире инергә саҡырҙылар. Юҡ, инмәйем, тим. Ташлайым был эште! Ҡат-ҡат саҡырғас, индем.\nПередовойҙа, наступлениела тәгәрәп үлгәндәрҙе күреп, ҡурҡҡан саҡтар булды! Ә бында... Врач булырға кәрәкмәй был ауырыуҙы белер өсөн! Беләген генә ҡарау ҙа етә! Тимгел – тимгел таптар сыҡтымы, дауалай һалыр кәрәк! Минең өсөн кеше ғүмере ҡиммәтерәк, тинем.\nБаяғыса мин яйлап бригадаға йөрөйөм. Сәсеү бара. Һуң булһа ла, сәстеләр.\n– Һинең турала бөтөнләй икенсе, ҡапма-ҡаршы нәмә һөйләп, вредитель итеп күрһәттеләр! Посевты юрый туҡтатҡан, срыв яһарға тырыша, тип аңлаттылар... Шуға күрә лә һиңә ҡаты һуҡлыҡтым! Һорашып-белешеп, дөрөҫөн белдем! Бик дөрөҫ эшләгәнһең, рәхмәт! Хәҙер тегеләрҙең үҙҙәренең кәоәген бирәм, - тип, инеп китте.\nӨй нигеҙендә уйланыу\nЯҙғы бер насар көн. Томан, һыуыҡ. Мин, әсәй, Фәүзиә һылыуым киске аш ашарға әҙерләнәбеҙ. Өй яртылаш ҡараңғы. Берәү ишек ҡаға... Әсәй барып ишекте асып ебәрҙе. Өйгә бер таныш булмаған ҡатын килеп инде. Кейгән кейеме лә бик йоҡа. Лыс һыу! Өҫтөнән шыбырлап һыу аға. Үҙе ныҡ өшөгән, ҡалтырана! Әсәй уға ҡоро кейем бирә һалып, урындыҡ түренә ултыртты. Сынаяҡты шалтырата - шалтырата, көскә бер сынаяҡ сәй эсеп, ашап алғас, был ҡатын ипкә ҡалды. Улай – былай һөйләшеп ултырғанда:\n-\tМәрхәбә! Мин Иҫәнғолдан ҡайтышлай... һеҙгә инермен тигәйнем. Көнө һыуыҡ килеп тороп” Һеҙгә көскә килеп еттем! Әһлиттиндең ҡайтҡанын ишеткәйнем... Ул да зәғифләнеп ҡайтҡан икән! Күрәйем бер юлы тигәйнем, - тигәс, әсәй уға аптырабыраҡ ҡарап ҡуйҙы.\n-\tМин Абзандан ары ауылдан... Әһлиттиндәр МТС –та эшләгәндә, улар менән минең ҡыҙым Нурия ла булғайны, - тине лә, сеңләп илап ебәрҙе, - хәҙер беҙҙең Нурия юҡ инде! Башай ашы ашап, ағыуланып, үлеп китте! Нурия бит минең бөртөк кенә ҡыҙым ине! Әһлиттинде яратып, бик йыш, һағынып һөйләр ине! Ул минән бер серен йәшермәне! Туғанлашырға яҙмаған шул!\n'''Өй нигеҙендә уйланыу'''\n– Мәрхәбә! Мин Иҫәнғолдан ҡайтышлай... һеҙгә инермен тигәйнем. Көнө һыуыҡ килеп тороп” Һеҙгә көскә килеп еттем! Әһлиттиндең ҡайтҡанын ишеткәйнем... Ул да зәғифләнеп ҡайтҡан икән! Күрәйем бер юлы тигәйнем, - тигәс, әсәй уға аптырабыраҡ ҡарап ҡуйҙы.\n– Мин Абзандан ары ауылдан... Әһлиттиндәр МТС –та эшләгәндә, улар менән минең ҡыҙым Нурия ла булғайны, - тине лә, сеңләп илап ебәрҙе, - хәҙер беҙҙең Нурия юҡ инде! Башай ашы ашап, ағыуланып, үлеп китте! Нурия бит минең бөртөк кенә ҡыҙым ине! Әһлиттинде яратып, бик йыш, һағынып һөйләр ине! Ул минән бер серен йәшермәне! Туғанлашырға яҙмаған шул!\nМагнитогорскиға килдем. Левый берегта Киров исемендәге поликлиниканы еңел табып килеп индем дә, дежур сестраға бөтә документтарҙы бирҙем. Уның менән бер генә һүҙҙә һөйләшмәнек. Документтарҙы уҡып сығып икенсе этажға күтәрелеп китте. 30-40 минуттан санитарҙар носилки менән килеп төштө. Мине тейәп өҫкә мендерҙеләр. Йыуындырып, кейендереп бер үҙемде палатаға һалып, ашарға килтерҙеләр. Арыған, йонсоған кеше мин сутканан артыҡ бер ни белмәй йоҡлағанмын. Уянып күҙемде асһам, ир врачмиңәйылмайыпврач миңә йылмайып ҡарап тора.\n– Ну, молодой человек! Вы очень долго и крепко спали! Мы не будили и не мешали! А теперь расскажи от начала до конца. Я готов слушать...\nМин фронт, ранение, госпиталь, ҡайтыу, тормош тураһында һөйләйем. Ул диҡҡәт менән тыңлай. 2-3 тапҡыр ҡыҫҡараҡ һөйләргә булһам, ул ҡабатлап һораша.\n-\tНу, вот! Вроде, мы с тобой знакомы, а теперь слушайся сестер, нянь, врачей! Ранение и болезнь серьезные. Сейчас начнут лечение, - тип күңелле генә сығып китте.\nЫсынлап та, мин бында оҙаҡ ятып, бик яҡшы таҙарып, төҙәлдем. Август аҙағы – сентябрь баштарында сыҡтым. Вокзалға килдем. Кинәт кенә уйымды үҙгәрттем: Әбйәлил район үҙәге Асҡар яҡын ғына. Шунда барырға булдым, фронтовой дуҫым ҡайтҡан булһа, уның менән осрашып ҡайтырға.\n– Ну, вот! Вроде, мы с тобой знакомы, а теперь слушайся сестер, нянь, врачей! Ранение и болезнь серьезные. Сейчас начнут лечение, - тип күңелле генә сығып китте.\n-\tӘйҙә, беҙгә эшкә паспорт өҫтәленә начальник булып кил, - ти.\nАптырап та ҡуйҙым. Унан ризалаштым.\n-\t– Улай булғас, иртәгә 9-ҙа бында бул, - тип ҡайтарҙы.\nНКВД – ға фәҡәт спецмедкомиссияынан үткәреп эшкә алалар, һаулығы ныҡ булғандарҙы ғына. Ә мин? Сатан. Ике ҡултыҡ тағы... Әллә асыҡ ғаилә тураһында һөйләшеүемме, начальник капитан Ғәзизов мине комиссияһыҙ эшкә алды. Үтә лә ҙур яҡшылыҡ эшләне! Бер бүлмәгә индек. Унда ике өҫтәл. Береһе буш. Икенсеһенең артында бер йәш ҡыҙ ултыра. Начальник:\n-\tБына был Тәҡиә Нәҙерғолова була, - тип таныштырҙы, - Ә бына был Әһли Сөләймәнов, бөгөндән паспорт өҫтәле начальнигы. Таныш булығыҙ. Өйрәт. Аръяғына үҙе лә өйрәнер, - тине лә сығып китте.\n5. Янгель зерносовхозы\n6. “Красная Башкирия” совхозы.\nМинең ҡайтып төшөү бер сенсация булды: теге “ҡотороҡ” ҡайтҡан тигән хәбәр таралып та китә. Үрге Муйнаҡ ауыл советына отмечаться итергә барам. Әйтерһең, зоопарктан хайуан киләме ни, сутылдашалар. Колхоз правлениеһына инеп: бына документтарым! Ҡарағыҙ! Уҡығыҙ! Белегеҙ! Кешеләргә аңлатығыҙ! Мин аҡылдан яҙған проходимец түгел! – тип өҫтәлгә һалдым. Кәнсәлә булғандар бөтәһе лә уҡып, белеп сыҡтылар. Ыл инде ғәйбәтселәрҙең ауыҙҙарын япты! Ун көн үткәс, Саракташ станцияһына колхоз бүлгән ылау менән оҙатып ҡуйҙылар. Мин Асҡарға ҡайттым.\nОшо тыңлаған көй миңә һенеп инде. Иҫтә ҡалды. Икенсе Этҡол мәктәбе уҡытыусылары менән “Ҡара йөҙҙәр” спектаклендә мин сәхнә артында ошо көйҙө скрипкала нәҙек тауышта уйнайым. Был көй, сәхнә күренеше халыҡҡа ныҡ тәъҫир итте. Бөтә зал мышнап иланы! Тамашасылар;\n– Ай-һай, беҙҙең уҡытыусылар артистарҙан артыҡ уйнаны! Йөрәк өҙгөс скрипка моңо әле булһа ҡолаҡта сыңлай... – тинеләр.\nСығанағы — «https://ba.wikibooks.org/wiki/Махсус:Сравнение_версий/20899»


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ОСОН ОСҠА ЯЛҒАРҒАМЫ, ЛАЙЫҠЛЫ ЭШ ХАҠЫ ТАЛАП ИТЕРГӘМЕ? - 2016 - Мәҡәләләр\nОСОН ОСҠА ЯЛҒАРҒАМЫ, ЛАЙЫҠЛЫ ЭШ ХАҠЫ ТАЛАП ИТЕРГӘМЕ?\nРеспублика уҡытыусыларының август кәңәшмәһе лә үтеп китте. Киләсәк быуынға белем биреү мәсьәләһенә яңыса ҡараш һәм мөнәсәбәт тураһында етди һүҙ алып барылды унда.\nБыл айырыуса Мәскәүҙән килеп, кәңәшмә эшендә ҡатнашҡан РФ мәғариф һәм фән министры урынбаҫары Л. Огородованың сығышында айырым-асыҡ әйтелде. Уның билдәләүенсә, киләсәктә мәғариф өлкәһендә "милли интеллектуаль мөмкинлектәрҙе үҫтереүгә" баҫым яһаласаҡ. "Кадрҙар әҙерләү" терминынан беҙ "интеллектуаль потенциал булдырыу"терминына яҡынланыҡ, сөнки милли хәүефһеҙлек тәьмин итергә бурыслы алдынғы, үҫешкән илдең кадрҙары булырға тейеш", тине ул.\nӘйткәндәй, һуңғы ике тиҫтә йыл эсендә генә лә Рәсәйҙе ташлап сит илгә сығып киткән талантлы ғалимдар һаны бер нисә йөҙ меңдән ашып киткән, тиҙәр. Бик күп сәбәптәр иҫәбендә эш хаҡының түбән булыуы иң мөһимелер ҙә, бәлки. Ә бит бая әйтеп кителгән милли хәүефһеҙлек хаҡында һүҙ барған саҡта, уның хаҡына бөтөн булған ресурстар хәрәкәткә килтерелергә, эшкә егелергә тейеш һымаҡ. Айырыуса бөгөн, Евросоюз, АҠШ менән көнсөллөк һәм ҡапма-ҡаршылыҡтар алҡымға килеп тығылған мәлдәрҙә. Үкенескә күрә, ҡайһы бер юғары даирәләрҙә был йәһәттән үтә тыныс мөнәсәбәт һәм хатта битарафлыҡ хөкөм һөрөүенә шаһит булырға тура килә. Был йәһәттән фекер ебе үҙенән-үҙе илдең "интеллектуаль потенциалын" булдырыусыларға - уҡытыусыларға барып бәйләнә, сөнки август йыйынынан 5 көн алда ғына улар эшмәкәрлегенә юғары кимәлдә башҡасараҡ төрлө "баһа" һәм "йүнәлеш" бирелде. "Баһа" тигәнебеҙ шундайыраҡ мәғәнәлә яңғыраны: "Мин йәш уҡытыусы сағымда лекциялар уҡыным, семинарҙар алып барҙым - һәр хәлдә, нисек булһа ла осон-осҡа ялғай ала инем". Кем һәм ни хаҡында һүҙ барыуы һәр берегеҙгә лә мәғлүмдер. Көнө-сәғәтендә үк интернет киңлектәрен, матбуғат саралары биттәрен айҡап сыҡҡан был һүҙҙәрҙе 3 августа "Территория смыслов" форумында Рәсәй Хөкүмәте башлығы Дмитрий Медведев Дағстан университеты уҡытыусыһының эш хаҡына ҡағылышлы һорауына яуап итеп әйтте. Ул заманда Д. Медведев үҙенең ни бары 90 һум эш хаҡы алыуы, ә шул уҡ ваҡытта милиция лейтенантының айлыҡ эш хаҡы 250 һум тәшкил итеүен дә яҡшы хәтерләй булып сыҡты.\nТимәк, илебеҙҙең "интеллектуаль потенциалын" булдырыусылар "нисек булһа ла шунда осон-осҡа ялғап" йәшәргә тейеш булып сығамы инде? Әле бөтәбеҙ өсөн дә нисек кенә ауыр осор булмаһын, заман башҡа - заң башҡа, тигәндәй, ил үҫеше барыбер ҙә бер урында тапана тип әйтеп булмайҙыр бит? Ул замандарҙа 90 һум эш хаҡы алған бәғзеләрҙең бөгөн айлыҡ эш хаҡы ярты миллионлап самаһы ла булыуы ихтимал бит әле. Кеше кеҫәһенә тығылғы килмәй, әлбиттә, тик шулай ҙа үҫеш кимәле хаҡында, нисек кенә теләһәң дә, уҡытыусы кеҫәһенән сығып фекер йөрөтөүе ауыр. Быныһына илтифат итмәҫкә лә булыр ине, тик эш шуның менән генә бөтмәне шул. Хөкүмәт етәксеһе уҡытыусы һөнәрен һайлауҙың һәр кемдең шәхси ҡарары булыуын, был юл менән мандымаған хәлдә аҡса эшләүҙең башҡа тиҙерәк һәм яҡшыраҡ юлдары барлығын иҫкә төшөрҙө:"... мәҫәлән, бизнес. Тик, аңлауымса, һеҙ бит ул юлдан китмәгәнһегеҙ? Шулай булғас..." Үҙегеҙ ғәйепле, тип әйтергә иттеме әллә премьер-министр? Юҡтыр, булмаҫ, ә бына аҡса эшләгегеҙ килһә, бизнесҡа китегеҙ, тигән кинәйәһе бөтәһенә лә яҡшы аңлашылды.\nЭйе, аҡса эшләргә оҫталар күп беҙҙә хәҙер, уның ниһенә аптырайһың. Көн дә бер губернаторҙы рәшәткә артына оҙатып ҡына торалар. Хәҙер инде уҡытыусы ла "бизнесҡа" китә алмаҫ! Сөнки Рәсәйҙә бизнес менән шөғөлләнеү өсөн кәмендә намыҫлы булыу кәрәкмәй. Тик был беҙҙең уҡытыусыларға ғына төҫ түгел, ниндәй генә замандар килеп тыуһа ла... Рәсәйҙә уҡытыусы әсә, ватан кеүек үк изге төшөнсәгә тиң. Бер ниндәй модернизация ла, инновациялар ҙа балаларға белем биреү менән бер рәттән, изгелек, намыҫ, кешелеклелек һәм илһөйәрлек тойғолары тәрбиәләүсе уҡытыусыны аҡса һуғыусыға, кеҫә ҡалынайтыусыға әүерелдерә алмаясаҡ. Бәлки, ысынлап та, ул тиклем үк менталитет ҡорбаны булыу килешеп тә етмәйҙер бөгөн? Сер түгел бит инде: уҡытыусыларҙың байтағы хәҙер репетиторлыҡ эше менән шөғөлләнә, шунһыҙ БДИ-ны тапшырып ҡара! Ләкин уны законлаштырыу һәм уның ҡайһы бер әхлаҡи яҡтарына ҡағылышлы был эшмәкәрлеккә бер төрлө генә ҡараш юҡ булһа кәрәк. Унан һуң, бөгөн уҡытыусы алдына ҡуйылған "отчет яҙыу" процедураһы, класс етәкселеге, дәфтәр тикшереү һәм башҡа шуның кеүек көндәлек ваҡ мәшәҡәттәр уға төп бурысынан тыш, аҡса эшләргә форсат ҡалдырыр микән? Юҡ инде, нимә генә тимә, әммә уҡытыусы үҙ эшен яратып һәм намыҫлы башҡарһын, ошо һөнәрҙе һайлағанына үкенмәһен өсөн ул лайыҡлы эш хаҡы алып эшләргә тейеш. Уның иғтибарын, иждиһатын, нисек итеп төп бурысынан тыш аҡса эшләргә, тигән һорау борсомаһын.\nУҡытыусыларға эш хаҡын арттырыуҙың тағы бер яғын онотмау фарыз власть әһелдәренә. Лайыҡлы эш хаҡы булдырғанда, мәғариф өлкәһенә күптән инде ҡоҙалай көтөлгән ир-егет уҡытыусылар ҙа килә башлаясаҡ бит! Бөгөн мәғариф өлкәһе алдына заманса технологиялар нигеҙендә, мәғлүмәтләштереү һәм электрон ысулдар менән эшләү бурысы ҡуйылған бер осорҙа, мәктәпкә, әлбиттә, ир-егет педагогтар һәм йәш кадрҙар кәрәк. Уҡытыуҙың заманса технологияларға нигеҙләнеү тейешлеген Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов та үҙ сығышында бик урынлы билдәләне: "Заманса йүнәлештәрҙе иҫәпкә алмаған мәғарифтың киләсәге юҡ. Уҡытыу процесын тәрән һәм системалы рәүештә мәғлүмәтләштермәй тороп, уның сифат кимәлен күтәреү мөмкин булмаған эш. Әлегә беҙҙә был эш тейешле әүҙемлеккә эйә түгел. Электрон белем биреү беҙҙә иҡтисад һәм социаль өлкәләге сифатлы үҙгәрештәрҙе хәрәкәткә килтереүсе факторға әүерелергә те-йеш. Бөгөн иһә беҙҙә электрон белем биреүҙе үҫтереү буйынса мәктәптәрҙең ни бары 13 проценты ғына шөғөлләнә..."\nУҡытыусыларҙың республика йыйынында ҡатнашҡан Мәскәү ҡунағы Л. Огородованың эш хаҡына ҡағылышлы вәғәҙәһе, бер яҡтан, киләсәктә яҡшыға өмөтләнергә нигеҙ бирә ул: "Артабан эш хаҡын төбәк буйынса уртаса кимәлдән 110-115 процентҡа арттырырға ниәтләйбеҙ. Үҫешкән илдәр тәжрибәһе күрһәтеүенсә, тап шундай эш хаҡы менән генә уҡытыусы һөнәренең абруйын арттырырға мөмкин", - тине бит ул. Ниһайәт, эштең асылын улар ҙа төшөнә башлаған, тип аңларғамы быны? Шулай була ғына күрһен ине...\nЯҙылған: 22.08.16 | Ҡаралған: 622


Материалы за Апрель 2010 года » Страница 34 » Архив газеты "Йәшлек"\n<--Закажите со скидкой купить виагру в Санкт-Петербурге и России.-->\nТашҡын әллә ни көслө булмаясаҡ Башҡортостан\nҮткән бер-ике йылда Башҡортостанда яҙғы ташҡын әллә ни көслө булманы. Дөрөҫөрәге, ул булманы, тип әйтергә мөмкин. Ниһайәт, быйыл йылғалар һәйбәт кенә ташыр, тип фаразлана. Былай тип яҙыуыбыҙ юҡтан ғына түгел. Тәбиғәттә бөтәһе лә камил бит – ташҡын ваҡытында йылғалар, ярҙар таҙарып ҡала. Ә таҙа һыу беҙҙең бөтәбеҙгә лә бик кәрәк.\nТик һыу баҫыр тип ҡурҡып китмәгеҙ. Дөйөм алғанда, ташҡын күп йыллыҡ уртаса кимәлдән уҙмаясаҡ, ти метеорологтар. Былтыр көҙ Ағиҙел йылғаһы бассейны төбөнөң дымлылығы норманан – 20, ә Өфө йылғаһында 15 процентҡа түбәнерәк булды. Ағиҙелдә боҙҙоң ҡалынлығы 40 – 70 сантиметр тирәһе, ә был инде нормаға бик яҡын. Ә үткән йылдың мартында йылғала боҙҙоң ҡалынлығы норманан 5 – 30 процентҡа түбәнерәк ине. Әйткәндәй, белгестәр, Һаҡмар йылғаһы ныҡ ҡына ташасаҡ, тип фаразлай. Унда һыуҙың норманан 30 – 45 сантиметрға юғарыраҡ күтәрелеүе ихтимал. Ағиҙел йылғаһында ҡышҡы һыу күп йыллыҡ күрһәткестәрҙән 10 – 25 процентҡа юғарыраҡ. Дим йылғаһы бассейны буйынса ҡар ҡатламында һыу запасының юғары булыуы асыҡланған.\nБандит ҡулға алынды Яңылыҡтар\nТеракттар, ҡораллы һөжүмдәр, бер ғәйепһеҙ кешеләрҙе атып китеү… Бындай хәл-ваҡиғалар илебеҙҙә йыш күҙәтелә башланы. Интернет мәғлүмәттәре ошондай темаларҙан «сәсәй» кеүек. Улар иҫәбендә – республиканың Октябрьский ҡалаһында булған хәл.\nБилдәле булыуынса, 23 мартта бер төркөм ҡораллы бандит магазин-складҡа һөжүм итә, ундағы хеҙмәткәрҙәрҙе яралай. Әйткәндәй, төрлө сығанаҡтар был бандиттарҙы тотоу операцияһын төрлөсә яҡтырта. Ҡалала йөҙәрләгән тәртип һаҡсыһы дежур итә. Милиция транспорты, юлдарҙы ябыу халыҡты хәүефкә һала, хатта БТР-ҙарҙы күреүселәр ҙә булған, имеш.\nШик аҫтына алынған енәйәтселәрҙең фотороботы һәр бағанаға эленә. Шул иҫәптә булған Бәшир Плиевты ғына ла бөтә республика буйынса эҙләйҙәр. Ул иһә, погонлылар ҡуйған ҡапҡанды еңел үтеп, Силәбегәсә барып етә. Әммә ҡасырһың чекистарҙан!\nДядя Степа хуплай, бүләкләй Әҙәбиәт\nКөлкө көнө алдынан Яҙыусылар ойошмаларының халыҡ-ара берләшмәһендә Марсель Сәлимовҡа Сергей Михалков исемендәге халыҡ-ара премия тапшырылды. Был юғары бүләккә күренекле башҡорт яҙыусыһы үҙебеҙҙең «Китап» нәшриәтендә сыҡҡан һайланма әҫәрҙәренең беренсе томы өсөн лайыҡ булды. Ул «Юмор һәм сатира» номинацияһында Рәсәйҙә «Йылдың иң шәп китабы» тип тә билдәләнгән. Әйткәндәй, был китап совет һәм Рәсәй әҙәбиәте классигы Сергей Михалковтың баш һүҙе менән асыла. «Мин уҡыусыларҙы күренекле башҡорт яҙыусыһының яңы китабы сығыу шатлығы менән ҡотлайым. «Белым по черному» китабына яҙыусының халыҡ яратып ҡабул иткән әҫәрҙәре ингән. Уларҙа автор бөгөнгө тормошто, бер ни йәшермәй, асыҡтан-асыҡ һүрәтләй, йәмғиәтте һәм кешелекте борсоған көнүҙәк етешһеҙлектәрҙе ҡыйыу рәүештә тәнҡитләй», – тип яҙа «Дядя Степа».\n– Сергей Михалков Башҡортостан халҡына, әҙәбиәтенә бик һәйбәт мөнәсәбәттә булды. Йыш ҡына «Янғантау»ға ял итергә килә торғайны.\nБашҡорт йәштәре иттифағының ҡаршылыҡ акцияларын туҡтатыу тураһындағы мөрәжәғәте Сәйәсәт\nЭйе, беҙҙең талаптарыбыҙҙың бөтәһе лә тулыһынса ҡәнәғәтләндерелмәгән әле!\nавторы: admin | 1 апреля 2010 | Фекерҙәр (1) | Тотош уҡырға


Башҡортостан юлдарында төҙөкләндереү эштәре әүҙем бара | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n25 мая 2020 — 18:37 ГТРК «Башкортостан»\nМиҙгел башынан Өфөлә генә 13 мең тонна асфальт түшәлгән. Башҡортостан башлығы ҡушыуы буйынса эштәр 15 июнгә тамамланырға тейеш. Юлға түшәр алдынан асфальт ҡаты һынау үтә. Әҙер өлгөләр юл-төҙөлөшө лабораторияһында тикшерелә. Иң тәүҙә һыу һеңдереү сифаты ҡарала. Был осраҡлы түгел, асфальттың тарҡалыуына тәү сиратта һыу булышлыҡ итә. Асфальттың эҫе менән һалҡынға сыҙамлығын тикшерер өсөн уны төрлө температура бирелгән пресс аҫтында тоталар. Өлгөләр буйынса ыңғай баһа бирелгәс асфальтты файҙаланырға мөмкин. Башҡаланың һәр районында юл соҡорҙарын бөтөрөү буйынса төҙөкләндереү эштәре бара. Ленин районында ихата юлдары тәртипкә килтерелә. Соҡорҙарҙы тәүҙә киңәйтеп ямарға уңайлы хәлгә килтерәләр.\nЙыл башынан Ленин районында юлдарға 2 мең тоннаға яҡын асфальт һалынған, 11 мең квадрат метрҙа соҡорло юлдар төҙөкләндерелгән. Октябрь районында соҡорҙарҙы ямау асфальт түшәүсе машина ярҙамында карта ысулы менән башҡарыла. Уны соҡор майҙандары киң осраҡта файҙаланалар. Башҡа соҡорло юлдар тәғәйен көнөнә төҙөкләндерелеп бөтәсәк, тип ышандыра эшселәр. Комсомол урамын иһә яңыртып ҡороу көтөлә, шуға ла бында соҡор ямау эше ваҡытлы күренеш. Ҡайһы бер ихата юлдары емерек хәлдә ҡала. Мәҫәлән,\nПарк урамындағы 6 кәсер 1 йорто тирәһендә киләһе йылда капиталь ремонт көтөлә. Район хакимиәтенән алынған мәғлүмәттәр буйынса быйыл соҡор-саҡырҙы ямау ғына планлаштырыла. Салауат Юлаев проспектында юл төҙөкләндереү эштәре төнгө сәғәттәрҙә бара. Автомобилдәрҙән тығын булдырмау маҡсатында. Бында 2017 йылда асфальт алмаштырған подрядчик кәмселектәрҙе үҙ иҫәбенә төҙәтә. Өфөлә генә түгел, тотош республикала юл төҙөкләндереү эше июндең уртаһына тамамланыр, тип көтөлә.


Аҡ күңелле, аҡ халатлы » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Сәләмәт булайыҡ » Аҡ күңелле, аҡ халатлы\nСәләмәтлек — иң ҙур байлыҡ, уны һатып алып булмай. Һаулыҡ һағында торған табиптарҙы халыҡ йыш ҡына аҡ халатлы фәрештәләргә тиңләй. Ысынлап та, кешеләргә ярҙам күрһәтеп, ғүмерҙәрен һаҡлап ҡалған был изге һөнәр эйәләрен башҡаса атау мөмкин түгел.Үҙебеҙ ҡайһы саҡ сирләп китһәк, табиптарға мөрәжәғәт итеп, уларҙың яғымлы ҡараштарын күреп, изге һүҙҙәрен ишетеп, тылсымлы ҡулдарының шифаһын тойоп, һыҙланыу-ауыртыныуҙарыбыҙҙы онотабыҙ.\nМиәкә үҙәк район дауаханаһында үҙ эшенең оҫталары булған, эскерһеҙ, саф күңелле, һәр ваҡыт ярҙамға әҙер торған табиптар бихисап. Участка педиатры Рәшиҙә Шәфҡәт ҡыҙы Нәжмиева — тап ана шундайҙарҙың береһе.\nҠанбәк ауылында тыуып үҫкән ҡыҙ ауыл мәктәбен, унан һуң Рәми Ғарипов исемендәге башҡорт гимназия-интернатын тамамлап, Башҡортостан дәүләт медицина институтына документтарын тапшыра. Күп кенә иптәш ҡыҙҙары уҡытыусы, агроном, иҡтисадсы булырға хыялланғанда, йәш ҡыҙҙың күңеле медицинаға тартыла, табип һөнәрен үҙләштереп, кешеләрҙе дауалау теләге көслө була.\n1979 йылда Рәшиҙә Шәфҡәт ҡыҙы, институттың педиатрия факультетын тамамлап, бер йыл интернатурала белемен камиллаштыра. Аҙаҡ йәш белгес “Аксаковнефть” нефть һәм газ сығарыу идаралығының Бәләбәй ҡала дауаханаһына эшкә килә, уны балалар бүлексәһенә педиатр итеп тәғәйенләйҙәр. Был яҡтарҙа бер нисә йыл эшләгәндән һуң, тәжрибә туплап, йәш табип тыуған яғына — Миәкәгә ҡайта. 1984 йылдан бирле район үҙәк дауаханаһында намыҫлы хеҙмәт итә.\n— Медицина өлкәһен һайлауыма һис кенә лә үкенмәйем, эшемде яратам. Шөкөр, балалар ҙа, атай-әсәйҙәр ҙә эшемдән ҡәнәғәтлек кисерә икән, тимәк, табип һөнәрен һайлап яңылышмағанмын, — ти Рәшиҙә Нәжмиева.\nРәшиҙә Шәфҡәт ҡыҙы — бергә эшләгән хеҙмәткәрҙәре араһында абруйлы белгес, уны ихтирам итәләр, йәштәр уға кәңәш һорап мөрәжәғәт итә. Бөгөн юғары категориялы табип — Рәсәй Федерацияһының һаулыҡ һаҡлау отличнигы.\nӘйткәндәй, Рәшиҙә Нәжмиеваның бөтә балалары ла, медицина өлкәһен һайлап, әле һәр береһе яуаплы урында эшләй. Мәҫәлән, ҡыҙы Резеда — Миәкә үҙәк район дауаханаһында невролог. 2012 йылда Башҡортостан дәүләт медицина университетын тамамлаған. “Ауыл табибы” программаһы буйынса эшкә ҡайтҡан. Ғаиләһе менән дәүләттән бүленгән аҡсаға район үҙәгенән бөтә уңайлыҡтары булған фатир һатып алғандар.\n— Мәктәпте тамамлағас, минең алда “Кем булырға?” тигән һорау торманы, яҙмышымды медицина менән бәйләргә булдым. Бала саҡта әсәйемә эйәреп дауаханаға бара инем. Уның ауырыуҙар менән итәғәтле итеп һөйләшеүен, яҡшы мөнәсәбәттә булыуын күҙәтеп, эшен шундай яратып башҡарыуын күреп, “үҫкәс табип буласаҡмын” тип хыяллана торғайным, — ти Резеда Ҡәүис ҡыҙы Ярҡынбаева.\nБөгөн әсәле-ҡыҙлы табиптар ауырыуҙарҙы ысын күңелдән ҡайғыртып, көндө төнгә ялғап, тырышып эшләй. Ауырыуҙар ҙа, Рәшиҙә Шәфҡәт ҡыҙы менән Резеда Ҡәүис ҡыҙын яратып, “улар — беҙҙең йәшәү маяғы, ҡараңғы төндө яҡтыртыусы йондоҙҙар, болотло көндө аяҙ итеүсе ҡояш” тип әйтә.\nЫсынлап та, тап ошондай табиптар булғанда, донъя ла түңәрәк кеүек тойола, ауырыу-һыҙланыуҙарың да юҡҡа сыҡҡан һымаҡ була. Табиптың наҙлы ҡулдарында күпме кешенең ғүмере хәл ителә, улар – меңәрләгән йәндә яңынан йәшәү дәрте уятҡан, ысын мәғәнәһендә бәхет килтергән илаһи заттар.


«ТӨРКӨСТАН – ИКЕ ДОНЪЯ ИШЕГЕ, ТӨРКӨСТАН – ТӨРКИҘӘРҘЕҢ БИШЕГЕ!..» » Башкортостан кызы\nТөрки донъяһы әҙәби журналдарының VIII конгресы 2017 йылдың 12-13 cентябрендә Ҡаҙағстандың Төркөстан ҡалаһында үтте. Ойоштороусылары – Евразия Яҙыусылар берлеге, ТӨРКСОЙ халыҡ-ара төрки мәҙәниәттәр ойошмаһы, Көньяҡ Ҡаҙағстан өлкәһе хакимиәте. Йыйынға 19 ил һәм республиканан, Әзербайжан, Ғағаузия, Үзбәкстан, Иран, Ираҡ, Македония, Косово, Төньяҡ Кипр, Төркиә илдәренән һәм Татарстан, Ҡырым, Алтай, Ҡабарҙа-Балҡар, Саха Яҡут тарафтарынан 34 журналдың баш мөхәррире саҡырылғайны. Өфөнән иһә «Башҡортостан ҡыҙы» һәм «Ағиҙел» журналдарынан вәкил булып, республикабыҙ баҫмаларын халыҡ-ара кимәлдә танытыу билдәле яҙыусы Сабир Шәрипов менән миңә насип булды. Хужа Әхмәт Йәсәүи исемендәге халыҡ-ара ҡаҙаҡ-төрөк университетының конференц-залында конгресты асыу тантанаһы үтте.\nУлтырышта Ҡаҙағстан Президенты Нурсолтан Назарбаевтың «Рухи яңырыу» программаһы хаҡында фекер алышыу барҙы. ТӨРКСОЙ-ҙың рәйес урынбаҫары, профессор, доктор Фырат Пурташ, Евразия Яҙыусылар берлеге рәйесе Яҡуп Өмәруғлы, яҙыусы, мөхәррирҙәр Тодур Занет, Судуба Агабалаева, Риза Һәйәт сығыштарында Ҡаҙағстандың латин хәрефтәренә күсеүе арҡылы һөйөнөстәрен белдерҙе. Үзбәкстан яҙыусыһы Үзбәк Шөкөруллаға төрки донъяһының «Йылдың әҙәбиәт әҙәме» тигән хөрмәтле исемгә лайыҡ булыуы хаҡында танытма тапшырыу тантанаһы үтте. Туҡһан алты йәшен тултырған яҙыусы сирләп тороуы сәбәпле, үҙе ҡатнашманы. Аманатты Дауранбек Тожиалиевҡа Үзбәкстанға алып ҡайтып тапшырыу йөкмәтелде.\nҠунаҡтарҙы Шымкент ҡалаһының мэры Жансәйет Төймәбай ҡабул итте. Хакимиәт бинаһының эргәһендәге китапханала Ҡаҙағстандың билдәле ғалимдары латин хәрефтәренә күсеү буйынса фекер алышты. Улар был тәҡдимде ыңғай ҡабул иткән.\nЙыйынға килеүселәр Төркиәлә танылған тарихсы ғалимдарҙың береһе Ильбер Ортайлының лекцияһын тыңлау бәхетенә иреште.\nКонгресс ошондай ҡарарҙар ҡабул итте:\nБөгөнгө көндә латин алфавитына күсеү хаҡында ҡарар ҡабул иткән төрки донъяһының лидеры, Ҡаҙағстан Президенты Нурсолтан Назарбаевҡа төрки халыҡтары әҙәбиәттәренең бәйләнештәрен нығытыуҙа ҙур өлөш индергәне өсөн рәхмәт тойғоларын еткерергә;\nБөтә журналдарҙа ла Төрки донъяһы әҙәбиәте менән таныштыра барыусы рубрика асырға һәм уны даими алып барырға;\nБыл рубриканы «Төрки донъяһы әҙәбиәте» тип атарға;\n«Әзербайжан», «Жылдыз» – 95, «Башҡортостан ҡыҙы» – 50, «Анасөзе» журналдарының 30 йыллыҡ юбилейҙарын барлыҡ журнал биттәрендә киң билдәләргә;\n2017 йылдың «Төрки донъяһының әҙәбиәт әҙәме» булараҡ татар шағиры Зиннур Мансуровтың әҫәрҙәрен тәржемәләп, уҡыусыларға тәҡдим итергә;\nТөрки донъяһы әҙәби журналдарының конгресын үткәреүҙәге ярҙамдары өсөн Көньяҡ Ҡаҙағстан өлкәһе хакимиәтенә һәм Хужа Әхмәт Йәсәүи исемендәге халыҡ-ара ҡаҙаҡ-төрөк университетына рәхмәт белдерергә.\nТел-лөғәт алмашыу ғына түгел, проблемаларҙы уртаға һалып һөйләшеү, әҙәбиәтте, яҙыусыларыбыҙҙың әҫәрҙәрен пропагандалау, ҡыҙыҡһыныу уятыу, тәржемә итеп баҫтырыу, танытыу хаҡында ҡыҙыу бәхәстәр, ҡыҙыҡлы күҙәтеүҙәр рәүешендә барҙы аралашыу.\nУҡыусылар интернетҡа күскән мәлдә баҫмаларҙың тиражын нисек һаҡларға, ижад өлгөләренә нисек иғтибарҙы йәлеп итергә, яңы технологияларҙы нисек әҙәбиәтте хеҙмәтләндереүгә йәлеп итергә, тигән һорауҙар ҡуйылды һәм күп кенә баҫмалар тәжрибәһендә яуаптар табылды ла. Мәҫәлән, Үзбәкстандан килгән Дауранбек Тожиалиев һөйләүенсә, 2004 йылда ул электрон китапхана булдыра. Ziyouz – PDF, EPUB һәм аудиояҙмаларҙа 9000 китапты, гәзит-журналдар архивын, 1500 авторҙың йыйынтыҡтарын туплаған фән һәм мәғариф өлкәһендәге иң ҙур мәғлүмәти-мәғариф электрон китапханаһы һәм әҙәби порталы. Көн дә уға 10 меңгә яҡын кеше инә, 5 мең китабы һәм 150 мең мәҡәләһе даими уҡыла. Әлеге ваҡытта әҙәби портал үзбәк телендәге 1200-гә яҡын поэма тупланмаһы менән ғорурлана. Шуларҙың икәүһе генә – башҡорт теленән тәржемә. Шулай уҡ 150-гә яҡын хикәйә-повестар иҫәпләнә. www.ziyouz.uz һәм www.ziyouz.com адрестары буйынса урынлашҡан портал башҡорт авторҙарын хеҙмәттәшлеккә саҡыра. Тимәк, интернет ҡулланыусылары араһында ла әҙәбиәт ҙур ҡыҙыҡһыныу уята ала.\nҠырым татарҙары ҡатын-ҡыҙҙарының «Ненкеджан» журналы менән алдағы конгрестарҙа танышып, дуҫлыҡ күперҙәре һалһаҡ, бер-беребеҙҙең баҫмалар хаҡында мәғлүмәттәр баҫтырып өлгөрһәк, Әзербайжандан Судуба Агабалаева («Әзербайжан»), Тирана Вахидова («Йолдуз») хаҡында яҙырбыҙ, уларҙың әҫәрҙәре менән таныштырырбыҙ әле. Тирана Мәхмүт Ҡашғари исемендәге халыҡ-ара хикәйәләр бәйгеһенең икенсе турында дәртләндереү призына лайыҡ, конгресс барышында уға ошо бүләге тапшырылды. Баҡыла ике хикәйәһе буйынса эшләнгән спектаклдең премьераһы буласағын да ул шатланып хәбәр итте. Ҡаҙағстандың «Сарысөз» журналының баш мөхәррире Гөлжаз Ҡарабекҡыҙы менән ихлас ҡына танышып киттек. Уның моңло сығышы барыһына ла хуш килде.\nӘхмәт Йәсәүи исемендәге халыҡ-ара ҡаҙаҡ-төрөк университетында Бөрйән районы Иҫке Монасип ауылынан Илгизә Хәлитова (халыҡ-ара мөнәсәбәттәр факультеты), Баймаҡ районы ҡыҙҙары Йылым ауылынан Айзилә Ишбаева (стоматология), Ишбирҙе ауылынан Ынйы Дәүләткилдина (филология) менән осрашыу тулҡынландырғыс хистәр бүләк итте, йылы тәьҫораттар ҡалдырҙы. Уларҙың тырышып белем алыуҙары һөйөндөрҙө. Беҙ сығыш яһағанды ултырыш тамамланғансы сабыр ғына тыңлап ултырыуҙары ла оҡшаны. Алла бирһә, улар республикабыҙға кәрәкле белгестәр булып ҡайтырҙар, тип ышанайыҡ!\nҠунаҡтарҙы Арыстабаба, Хужа Әхмәт Йәсәүи төрбәләренә алып барҙылар. Йәсәүи хөрмәтенә кәшәнә төҙөргә булғас, иң тәүҙә уның остазы Арыстабабаға һалынырға тейеш, тип хәл ителә. Ерҙең һәр ҡарышы тәрбиәләп тотолған, раузалар баҫыуы менән күкрәп ултырған изге төйәккә, Хужа Әхмәт Йәсәүи кәшәнәһенә, аяҡ баҫыу үҙе бер мөғжизәгә тиң ваҡиға булды. Юҡҡа ғына бында «бәләкәй хаж ҡылабыҙ» тип ашҡынмайҙар икән, тигән һығымтаға килдек. Донъя ығы-зығыларын онотоп, Бөйөк Ижадсыны иҫкә төшөрәһең, тарих йәнләнә. Аллаһ һүҙенә оҡшатып әллә нисәмә быуат элек Аҡһаҡ Тимер төҙөгән ун ҡатлы йорт бейеклегендәге кәшәнә, Хоҙайҙың 99 исеме яҙылған диуарҙар миллионлаған инсандың доғаларын һаҡлай кеүек. «Онотма: был донъяла барыһы ла Аллаһтыҡы» тигән аяттар ырып яҙылған изге ҡаҙан, тауыш яңғыраһын өсөн сталактиттар менән биҙәлгән түбә... Йәсәүи, гүйә, борон-боронда ла йәшәмәгән, әле генә донъянан ваз кисеп, баҙға бикләнгән. Бына ул эскән ҡоҙоҡ. Хужабикәләр юлсыларға иҫ киткес тәмле тойолған һыуын тәҡдим итә. Күңелде, ошонан һуң барыһы ла һәйбәт буласаҡ, тигән һил бәхет тойғоһо биләп ала.\nЙәсәүи ҡәберенә яҡын килеп булмай. Тәҙрә уйымы аша йәшел таҡтаташы күренә. Доғалар ҡылғас, уның донъя мәҙәниәтенә ҡалдырған өлөшө, төрки әҙәбиәтендә суфыйсылыҡ шиғриәтенә нигеҙ һалыусы булараҡ танылыу яулағаны, уның «Хикмәтле һүҙҙәр йыйылмаһы» («Диуаны хикмәт»), шәжәрәһе, үҙенән һуң атай яҡлап тоҡомо ҡалмауы хаҡында уйланаһың.\nЮҡҡа ғына һүҙемде ҡаҙаҡ шағиры Мағжан Жумабайҙың шиғыры менән башламаным. Элек-электән ата-бабаларыбыҙ ҡаҙаҡ далаларына сығып китеп мүлдәкәлек иткән, ҡаҙаҡтар үҙҙәре әйтеүенсә, уларҙың әҡрәбәләре юҡҡа ғына башҡорт ҡыҙына өйләнергә тырышмаған. Бер ата балалары – төркиҙәр беҙ. Бер-беребеҙҙә үҙебеҙҙе таныйбыҙ, беҙҙә онотолған ғөрөф-ғәҙәттәр уларҙа нығыраҡ һаҡланған һәм киреһенсә. Ҡан-ҡәрҙәштәр менән осрашҡанда төпкө аң уяна, тәрәндә ятҡан һуттан көс-ҡеүәт алаһың кеүек. Илдә дуҫлыҡ, тыныслыҡ, бер-береңә ҡарата ихтирам булғанда ғына аралашып, йыр, әҙәбиәттәр алмашып йәшәү мөмкинлеге юғалмай. Ер шарының төрлө ҡитғаларына һибелгән ҡәрҙәш халыҡтарҙың вәкилдәрен, улар аша әҙәби күперҙәр һуҙыу ниәтенән, бер ҡорға туплау ҙа тарихи ваҡиға тип баһаланып, рухиәтебеҙ йылъяҙмаһына инеп ҡалырға хаҡлы.\nҠаҙағстан. Төркөстан ҡалаһы.


Инфоурок › Начальные классы ›Презентации›Исследовательская работа с презентацией ученика 3 класса на тему "Моя родословная" на башкирском языке\n2.72 МБ Исслед работаМоя родословная.docx\n12.11 МБ Презентация.pptx\nВыбранный для просмотра документ Исслед работаМоя родословная.docx\n“Йомағужа ауылы урта дөйөм белем биреү мәктәбе”\nмуниципаль район Йылайыр районы\nЙылайыр районы,Йомағужа ауылы урта дөйөм белем биреү мәктәбенең\n3-сө класс уҡыусыһы Аҡҡужин Айтуған Азамат улы\nЙомағужа ауылы урта дөйөм белем биреү мәктәбенең башланғыс кластар\nуҡытыусыһы Аҡҡужина Фәриғә Ғәтиәт ҡыҙы\nБоронғоларҙың һәр береһе үҙенең ете быуынын яҡшы белгән. Берәүҙәр ата-бабаларының исемдәрен хәтерендә генә йөрөткән.Икенселәр ырыу ағасын -шәжәрәһеняҙа барған.\nЕте быуынды белеү ҙур әһәмиәткә эйә,сөнки тамырын тойған ағас ҡына ышаныслы үҫә,нығый.Тамырһыҙ ағас ҡорой.Шуның кеүек нәҫелеңде,ырыуыңды белмәһәң милләт юғала.\nШулай итеп,башҡорттарҙа борон-борондан ырыу шәжәрәһен яҙыу һәм һаҡлау йолаһы йәшәгән.\nМин дә ата-бабаларымдың кем,ниндәй кеше булыуҙарын ,уларҙың исемдәрен,кәсептәрен,тарихын белергә теләп ошо тикшеренеү эшемде башланым.\n1.Тикшеренеү эшемдең актуаллеге.\nХәҙерге ваҡытта үҙ тамырын белергә теләүселәр күбәйгәндән күбәйә бара,ләкин шәжәрәләрҙе күбеһенсә һаҡламау эҙләнеүселәр өсөн ауырлыҡ тыуҙыра.\nШәжәрә- ғәрәпсә ырыу ағасы тигәнде аңлата.Ул тарихты өйрәнеүгә ярҙам итә. Шәжәрәһен белмәгән кеше-хәтерһеҙ кеше тигән һүҙ.\n2.Тикшеренеү эшемдең маҡсаты:\n-Шәжәрә тураһында мәҡәләләр уҡыу\n-Ырыуыбыҙ ағасын төҙөү\n-Иптәштәремдә шәжәрәне белеүгә ҡыҙыҡһыныу уятыу\n3. Тикшеренеү сығанағы:\nТемаға ярашлы әҙәбиәт, өлкән инәйҙәр,олатайҙар менән һөйләшеү,аралашыу\n4. Тикшеренеүҙең практик әһәмиәте.\nТикшеренеү эшем менән ғаиләм,ҡартатайым,ҡәртәсәйем,туғандарым тураһында күп яңылыҡтар белеү.Был эшем мәктәп музейында,класс тормошонда файҙаланыла ала һәм ғаиләбеҙ тарихын тулыландырасаҡ.\n5.Тикшеренеү эшемдең төҙөлөшө- инеш, төп өлөш,йомғаҡлау,ҡулланылған сығанаҡтар исемлегенән тора.\nЫрыу ағасым һин,эй шәжәрәм!\nҺин үҫкәндә донъя йәшәрә.\nКүкте терәп ерҙә һин торғанда\nЙәшәргә лә әле йәшәргә!(Ҡ.Аралбай)\nФаягөл һәм Айгизә,\nЙәлил булыр ағайым,\nБәләкәй һеңлем Мәликә\nҒәйнулла атлы булған,\nУлы булған Сәхәүитдин\nБулған Аҡҡужа батыр\nБеҙ барыбыҙ бер заттан\nАтайым Азамат Сабирйәнулы 1964 йылдың\n17 июлендә ҙур ғаиләлә 10-сы бала булып донъяға килгән.Ул мәктәптә яҡшы уҡыған.Күп йылдар инде шофер булып эшләй.Әлеге ваҡытта мәктәп автобусын йөрөтә. Минең атайым бик аҡыллы,эшсән.\nӘсәйем Алһыу Ишкилде ҡыҙы.Ул 1974 йылдың 24 октябрендәтыуған,һатыусы һөнәрен һайлаған. Хәҙер өйҙә өс айлыҡ ҡына Мәликә һеңлемде ҡарай.Әсәйем һөйкөмлө,беҙҙе тәмле аштары менән һыйлай.\nҘур апайым ФаягөлӨфөлә уҡый.Ул башҡорт теле уҡытыусыһы буласаҡ.Айгизәапайым Мәскәү дәүләт урман университетында белем ала.Йәлилағайым Баймаҡ ауыл хужалығы колледжында уҡый.\nБына шулай беҙҙең ғаилә ҙур ҙа,татыу ҙа,бер-беребеҙҙе һағынып көтөп алабыҙ.\nҠартатайымАҡҡужин Сабирйән Ғәйнулла улы 1913 йылда Йомағужа ауылында тыуған. Ул бәләкәй генә саҡта етем ҡала.,олатаһы алып тәрбиәләй.Тракторсылар курсын тамалағас ауылға иң беренсе булып трактор алып ҡайта. Һуңынан тракторсылар бригадиры булыпэшләй.1942 йылда Бөйөк Ватан һуғышына алына.Ул Украинала фронтында,күп кенә ҡалаларҙы азат итеүҙә ҡатнаша.\n1946 йылда бер аяҡһыҙ ауылға әйләнеп ҡайта.Колхозда төрлө эштәрҙә йөрөй. 60 йәшендә һуғыш яраларынан ғүмере өҙөлә.Уның күп кенә миҙалдары һаҡлана.\nҠәртәсәйемАҡҡужина Фатима Сәләх ҡыҙы.Ул 1916 йылда Үрге Ғәле ауылында тыуа.1928 йылда Йомағужа менән Спутник ауылы араһындағы бер яланға күсеп иң беренсе өй һалып сығалар.Бер йыл йәшәгәс был урынға Ҡайраҡлы һәм Аҡсура ауылдарынан кешеләр күсеп сыға башлай һәм ауыл барлыҡҡа килә. Ауылға беренсе булып күсеп сыҡҡан Сәләх Мортаев исеменә Сәләх тип исем бирәләр.\n1936 йылда ҡартатайым менән ғаилә ҡоралар. Уларҙың ун балалары була.1967 йылда ҡәртәсәйемә Герой-әсә исеме бирелә.\nҠәртәсәйем 93 йәшендә вафат булып ҡала.\nӘлеге ваҡытта ҡәртәсәйемдең бер туған һеңлеһе Сәғиҙә инәйем бар.Уға 95 йәш.Ул кесе ҡыҙында Өфөлә йәшәй.\nХәҙерге ваҡытта ҡартатайым менән ҡәртәсәйемдең 43 ейән—ейәнсәре, 56 бүләсәре,6 тыуасары бар.\nҠартатайым менән ҡәртәсәйем ауылыбыҙҙың иң ихтирамлы ғаиләләренең береһе була.Ауылыбыҙға нур сәсеп,балҡып тороусы мәсет кә лә минең ҡәртәсәйемдең исемен биргәндәр. Ул “Фатима” исемен йөрөтә. Мин улар менән ғорурланам\nЙомағужа ауылында Аҡҡужиндар нәҫеле артҡандан-арта бара,ишәйә,йәшәй.Тимәк, минең тамырым ҡоромай!\nӘ тамырҙарыңды белеү кешегә ерҙең хужаһы булып йәшәүгә көс бирә.\nЫрыу ағасы быуындан- быуынға күсеп барһын,тулыланһын.Киләсәктәбеҙҙең өсөн дә ғорурланырлыҡ булһын.\nМин ошо тикшеренеү эше менән күп яңылыҡтар белдем.Минең ата-бабаларымдың эш һөйөүсән,ихтирамлы кешеләр булыуына ышандым.Мин улар менән ғорурланам.Ырыу ағасы төҙөргә өйрәндем.\nШулай ҙа әле миңә күп нәмәләр тураһында белергә,эҙләнергә кәрәклеген аңланым.Тикшеренеү эшен киләсәктә лә дауам итермен.\n1.И.Д.Бураҡаев,М.С,Бураҡаева,М.Б.Юлмөхәмәтова.Тормош һабаҡтары.Өфө, «Китап»2000.\n4.Йомағужа урта мәктәбендәге музей материалдары\n5. Атайым,инәй-олатайҙарым иҫтәлектәре,ғаилә фотоальбомы.\nЙомағужа ауылы урта дөйөм белем биреү мәктәбенең 3-сө класс уҡыусыһы Аҡҡужин Айтуған Азамат улы\nЭҙләнеү-тикшеренеү эше: “Минең шәжәрәм” Етәксеһе: Йомағужа ауылы урта дөйөм белем биреү мәктәбенең башланғыс кластар уҡытыусыһы Аҡҡужина Фәриғә Ғәтиәт ҡыҙы\nТикшеренеү эшемдең актуаллеге Хәҙерге ваҡытта үҙ тамырын белергә теләүселәр күбәйгәндән-күбәйә бара, ләкин шәжәрәләрҙе күбеһенсә һаҡламау эҙләнеүселәр өсөн ауырлыҡ тыуҙыра. Шәжәрә - ғәрәпсә “ырыу ағасы” тигәнде аңлата.Ул тарихты өйрәнеүгә ярҙам итә. Шәжәрәһен белмәгән кеше-хәтерһеҙ кеше тигән һүҙ.\nТикшеренеү эшемдең маҡсаты: Шәжәрә тураһында мәҡәләләр уҡыу Туғандарымды белеү,таныу Ырыуыбыҙ ағасын төҙөү Иптәштәремдә шәжәрәне белеүгә ҡыҙыҡһыныу уятыу\nЫрыу ағасым һин,эй шәжәрәм! Һин үҫкәндә донъя йәшәрә. Күкте терәп ерҙә һин торғанда Йәшәргә лә әле йәшәргә! Ҡ.Аралбай\nЫрыуыбыҙ-Ҡыпсаҡ Ағасыбыҙ-ҡарама Ҡошобоҙ-бөркөт Тамғабыҙ-ҡусҡар.\nМинең татыу ғаиләм\nМинең ҡартатайым- Бөйөк Ватан һуғышы ветераны\nҠәртәсәйем - Герой-әсә\nМиҙалдар бик күп икән!\nҠәртәсәйемдең бер туған һеңлеһе Сәғиҙә инәйемә 95 йәш\n“Фатима” исемендәге мәсет\nАккужина Фарига Гатиятовна\nНомер материала: ДВ-059564\nКонспект урока по окужающему миру на тему "Животный мир и его разнообразие"


Ханнанов Рәсих Нурғәли улы — версиялар араһындағы айырма — Башҡорт Википедияһы\nХаннанов Рәсих Нурғәли улы — версиялар араһындағы айырма\nХаннанов Рәсих Нурғәли улы (үҙгәртергә)\n16:20, 21 октябрь 2018 версияһы\n1418 байт өҫтәлгән , 1 год назад\nкүренеште төҙәтеү, аныҡлаштырыу, өҫтәмә мәғлүмәт, викилаштырыу\n07:07, 13 декабрь 2017 версияһы (төҙәтеү)\n16:20, 21 октябрь 2018 версияһы (төҙәтеү) (кире алырға)\n(күренеште төҙәтеү, аныҡлаштырыу, өҫтәмә мәғлүмәт, викилаштырыу)\n'''Ханнанов Рәсих Нурғәли улы''' ([[28 октябрь]] [[1931 йыл]]) — журналист, шағир һәм яҙыусы. 1957 йылдан СССР Журналистар союзы, 1959 йылдан СССР Яҙыусылар союзы, 1960 йылдан КПСС ағзаһы. 1992—1994 йылдарҙа [[Ҡыҙыл таң (гәзит)|Ҡыҙыл таң]] республика гәзите мөхәррире. [[Башҡорт АССР-ы]]ның атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1981). [[Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге премия|Шәһит Хоҙайбирҙин]] (1994) һәм Әнғәм Атнабаев (2005) исемендәге лауреаты.\nРәсих Нурғәли улы Ханнанов [] йылдың 28 октябрендә [[Ҡырмыҫҡалы]] ауылында тыуа. СтәрлетамаҡБашҡорт мәҙәниАССР-ағартыу училищеһында уҡый. Киномеханик булып эшләй.ының [[1954Ҡырмыҫҡалы районы]]- [[1962Ҡырмыҫҡалы]] йылдарҙаауылында «Хеҙмәткә дан»,тыуған.\n«Ҡыҙыл таң» газеталарында эшләй.\nУрта белем алғандан һуң, 1949—1951 йылдарҙа Ҡырмыҫҡалы район мәҙәниәт йортонда киномеханик булып эшләй.\n1951—1956 йылдарҙа СССР Ҡораллы Көстәрендә хәрби хеҙмәттә була.\n1956—1958 йылдарҙа Стәрлетамаҡ мәҙәни-ағартыу училищеһында уҡый.\n[[1957 йыл]]дан матбуғат өлкәһендә хеҙмәт һала: башта «Хеҙмәткә дан» район гәзитендә, ә [[1962 йыл]]дан «Ҡыҙыл таң» республика гәзитендә эшләй. Был баҫмала әҙәби жеҙмәткәр, үҙ хәбәрсе, 1971 йылдан — мөхәррир урынбаҫары, 1992—1994 йылдарҙа мөхәррир була.\nРәсих Нурғәле улы бик иртә, мәктәптә уҡыған саҡта уҡ, яҙыша башлай. Тәүге шиғырҙарын мәктәп стена гәзитендә сығара, унан һуң уларҙы район гәзитендә баҫтыра, яҡташы, ул саҡта уҡ танылған яҙыусы [[Фәрит Иҫәнғолов]]тың кәңәше менән хикәйәләр яҙа башлай. Илленсе йылдар аҙағы — алтмышынсы йылдар башында уның әҫәрҙәре мабуғатта йыш күренә.\n«Һин онотма» исемле беренсе йыйынтығын әҙерләй. [[Китап]] донъяға сыҡҡас, ундағы [[шиғыр]]ҙарҙыңшиғырҙарҙың күбеһе, көйгә һалынып, йырҙарға әйләнә.\nРәсих Ханнанов ваҡытлы матбуғаттағы эшмәкәрлеге менән бер рәттән, повестар, хикәйәләр, нәҫерҙәр, пьесалар, йыр өсөн шиғырҙар, робағиҙар ижад итә. Уның «Йәшлек ҡанаттары», «Диңгеҙ ҡарлуғасы», «Ҡыр ҡыҙҙары киткәндә», «Юл буйынса күк сәскә», «Күңел нуры», «Көтөгөҙ мине, тирәктәрем!», «Әйтем юҡҡа әйтелмәй», «Ҡатынға бүләк» кеүек йыйынтыҡтары донъя күрә.\nhttps://ba.wikipedia.org/wiki/Махсус:Сравнение_версий/841440 ҡабул ителгән


Тимур Ҡасимов һаҡланыу сараларын күреү мөһимлеген белдерә\n10 Июнь 2020, 13:30\n“Рәсәй Конституцияһына төҙәтмәләр индереү буйынса тауыш биреү өсөн һайлау участкаларына барғанда коронавирус инфекцияһынан һаҡланыу сараларын күреү зарур. Быға эпидемияның дауам итеүе сәбәпсе. Ошо көндәрҙә һайлау участкаларында ла саралар күреләсәк”, – ти Тимур Салауат улы.\nМәғлүм булыуынса, Рәсәй Президенты Владимир Путин 1 июлде ил Конституцияһына төҙәтмәләр индереү буйынса тауыш биреү көнө тип билдәләне. Ошо көн илдә ял көнө тип иғлан ителә.\nБыл мөһим сара айҡанлы юридик фәндәр кандидаты, Башҡорт дәүләт университетының дәүләт һәм хоҡуҡ теорияһы кафедраһы доценты, Башҡортостан Башлығы ҡарамағындағы Башҡортостан дәүләт хеҙмәте һәм идара итеү академияһының конституцион һәм административ хоҡуҡ кафедраһы доценты Тимур Салауат улы Ҡасимов үҙ фекерен белдерҙе. “Рәсәй Конституцияһына төҙәтмәләр индереү буйынса тауыш биреү өсөн һайлау участкаларына барғанда коронавирус инфекцияһынан һаҡланыу сараларын күреү зарур. Быға эпидемияның дауам итеүе сәбәпсе. Ошо көндәрҙә һайлау участкаларында ла саралар күреләсәк”, – тине Тимур Салауат улы.\nТауыш биреү коронавирус инфекцияһын иҫкәртеү өсөн “Роспотребнадзор” ҡушҡан барлыҡ талаптарҙы күҙ уңында тотоп үтәсәк. Бының өсөн битлек, бирсәткә һәм шәхси авторучканы файҙаланырға кәрәк.\nБынан тыш, тауыш биреү көнөндә бинала йәки өйҙә, башҡа тауыш биреү өсөн йыһазландырылған урында тауыш биргәндә айырым тәртип билдәләнгән.\nБинала тауыш биргәндә, уға тауыш биреү өсөн ингәндә хәрәкәт итеү өсөн һыҙылған һыҙаттарҙан (күрһәткестәрҙән) ситкә сыҡмаҫҡа, йәғни эргә-тирәләге кешеләрҙән хәүефһеҙ арауыҡты һаҡларға кәрәк. Ул, билдәле булыуынса, 1,5 – 2 метр тәшкил итә.\nТауыш биреү өсөн бинаға (урынға) инер алдынан битлек кейеү, мотлаҡ рәүештә тән температураһын үлсәттереү, ҡулдарҙы дезинфекциялау өсөн антисептик саралар файҙаланыу зарур. Аҙыҡ ашау, эсемлектәр ҡулланыу һәм ҡул бирешеү ҡәтғи тыйыла.


Сибайҙа төбәк-ара медицина үҙәге ойоштороласаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nСибайҙа төбәк-ара медицина үҙәге ойоштороласаҡ\n17:40, 27 августа 2010 Йәмғиәт\nСибайҙың Үҙәк ҡала дауаханаһы нигеҙендә Урал аръяғы төбәк-ара медицина үҙәген ойоштороу планлаштырыла. Был мәсьәлә көн элгәре Сибайҙа республика башлығы Рөстәм Хәмитов ҡатнашлығында үткән кәңәшмәлә тикшерелде.\nДауахана өсөн күптән түгел яңы корпус төҙөлгән. Әммә буш биналарҙы йыһазландырыу, яңы ҡорамалдар һатып алыу менән бәйле мәсьәләләр әле һаман хәл ителмәгән. Башҡортостандың Урал аръяғынан ҡайһы берәүҙәр Магнитогорскиға медицина ярҙамын һорап мөрәжәғәт итергә тура килә, тип ризаһыҙлығын белдерҙе.\nРөстәм Хәмитов дауахана нигеҙендә төбәк-ара медицина үҙәген булдырыу мәсьәләһенә контроллек итеүҙе БР Хөкүмәте Премьер-министры Фидус Ямалетдиновҡа йөкмәтте.\n— Үҙәкте ойоштороуҙа БР Һаулыҡ һаҡлау министрлығы, БР Финанстар министрлығы, шулай уҡ БР Төҙөлөш һәм архитектура буйынса дәүләт комитеты әүҙем ҡатнашырға тейеш, — тине төбәк башлығы. — Йәнә төҙөлөш эштәрен тамамлау ваҡытын, кадрҙар менән тәьмин итеүҙе, үҙәкте республика ҡаҙнаһынан финанслау мөмкинлектәрен алдан хәстәрләргә кәрәк.\nФидус Ямалетдинов әйтеүенсә, бөгөн Сибайҙың Үҙәк ҡала дауаханаһы базаһында дүрт бүлексә ойоштороу тураһында ҡарар ҡабул ителгән дә инде. Шул иҫәптән бында йөрәк-ҡан тамырҙары ауырыуҙары буйынса төбәк-ара үҙәк, район-ара онкология бүлексәһе, травматология буласаҡ. Улар Урал аръяғы төбәк-ара медицина үҙәгенең нигеҙен тәшкил итәсәк.\nТеги: һаулыҡ һаҡлау, президент маршруттары


Ишембай районының Кинйәбулат ауылында “Ауылпиада” үтте\nБайрам спорт флешмобы менән башланды. Артабан дүрт команда спорт ярыштарында ҡатнашты. Көйәрмәндәр һәм башҡа килеүселәр өсөн дә төрлө уйындар ойошторолдо. Тоҡ кейеп, көйәнтә менән, йомортҡа менән йүгереү, армрестлинг, дартс, уҡтан атыу һәм башҡа бик күп ярыштарҙа теләп ҡатнаштылар, тип хәбәр итә Ишембай районы хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлеге.\nСпорт, берҙәмлек һәм дуҫлыҡ байрамы ауылда беренсегә үтте. Ул “Мәҙәниәт” милли проекты һәм Сәләмәт оҙон ғүмерлек йылы сиктәрендә ойошторолдо.\nФото – Ишембай районы хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлеге.


Йондоҙнамә (27 май - 2 июнь)\nАҙна бер аҙ икеле килер. Шулай ҙа кире ваҡиғалар һеҙҙе урап үтер. Был хәл даими иғтибар һәм уяулыҡ талап итә. Кесе йоманан һуң һәйбәт хәбәр ишетерһегеҙ.\nБәғзеләрҙе был арала аҡса мәсьәләләре борсор. Ысынында, хәлегеҙ бигүк насар түгел. Сығымдарығыҙҙы бер аҙ ҡыҫҡартыу ҙа етер. Кемгәлер яңы танышығыҙҙың оҡшамауы ла ихтимал. Тәүге фекерҙәрҙең хаталы булыуы ла мөмкин.\nАҙна араһындағы сәфәрҙәрегеҙ уңышлы үтер. Аралашыуҙар ҙа өмөтлө булыр һымаҡ. Таныштарығыҙҙан файҙалы хәбәр ҙә ишетерһегеҙ. Йомала күп көс түгерһегеҙ, ә һөҙөмтәһе бик аҙ булыр.\nҠайһы ваҡыт уйламай эш итеүегеҙ зыян килтерер. Иғтибар үҙәгендә булырға тырышыуығыҙ дошмандарҙы күбәйтер. Был йәһәттән шишәмбе айырылып торор. Артабан һағыраҡ булһағыҙ, аҙнаны һәйбәт тамамларһығыҙ.\nҠәҙимге осор. Шаршамбыла төрлө дәғүәнән ары торорға тырышығыҙ. Ғөмүмән, кире ҡараштағы кешеләр менән мөмкин тиклем аралашыуҙы кәметегеҙ. Аҙна араһында туғандарығыҙҙан яҡшы хәбәр ишетерһегеҙ. Бүләк алыуығыҙ ҙа бар.\nЭлегерәк алған кәңәш иҫегеҙгә төшөр. Заманында уға ниңәлер иғтибар бирмәгәнһегеҙ. Был хәл арҡаһында ниндәйҙер күптәнге хатағыҙҙы төҙәтә алырһығыҙ. Йомала күптәр һирәк осрай торған бәхетле мәл кисерер.\nҺуңғы ваҡытта булышҡан эшегеҙ көтмәгәндә туҡтап ҡалыр. Һис уйламаған ҡыйынлыҡтарҙы хәл итеү өҫтәмә көс талап итер. Шуға күрә киләсәккә ҡорған маҡсаттарығыҙ үҙгәрер. Ниндәйҙер сәфәрҙе лә кисектерергә тура килер.\nЯңы белем алыу, һөнәр үҙләштереү яҡшы барыр. Эшегеҙ күп булыуға ҡарамаҫтан, барыһына ла өлгөрөрһөгөҙ. Осрап торған ҡыйынлыҡтар һеҙҙе дәртләндереп кенә ебәрер. Шулай ҙа үҙегеҙгә ял бирергә лә онотмағыҙ.\nБәғзеләр күптән көткән хәбәрҙе ишетер. Был арала ниндәйҙер ҙур эште башлап ебәрерһегеҙ һымаҡ. Үҙ фекерегеҙҙе, һүҙегеҙҙе яҡлағыҙ. Шишәмбелә оло йәштәгеләрҙең әйткәндәренә ҡарата иғтибарлыраҡ булығыҙ.\nҺуңғы яңылыҡтарға ҡарап, ҡайһы бер маҡсаттарығыҙҙан баш тартырһығыҙ. Сәфәргә әҙерләнгәндәр ҙә уны кисектерергә мәжбүр булыр. Шаршамбыла кемдер һеҙгә күптәнге үпкәһен белдерер кеүек.\nАҙна ҡыйынлыҡтарһыҙ булмаҫҡа оҡшай. Ҡайһы ваҡыт яҡшы белгән кешеләр менән дә уртаҡ тел табыу ауырлашыр. Шаршамбы һәйбәт яңылыҡтар килтерер, моғайын. Аҡса йәки бүләк алыуығыҙ бик ихтимал. Башҡа көндәр тыныс һәм файҙалы үтер.\nБашығыҙҙа яңы уй-фекерҙәр бер-бер артлы тыуып торор. Уларҙың күбеһен бойомға ашыра алмаһағыҙ ҙа, үҙегеҙҙе ышаныслы тойорһоғоҙ. Был аҙнала һеҙҙе өмөтлө танышыуҙар ҙа көтә. Йондоҙҙар тәнҡит һүҙҙәренә ҡарата иғтибарлыраҡ булырға ҡуша.


Етди һынау | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n28 мая 2019 — 13:17 ГТРК «Башкортостан»\nРәсәйҙә 11-се классты тамамлаусылар өсөн төп Берҙәм Дәүләт Имтихандарын тапшырыу башланды. Кисә улар география һәм әҙәбиәттән тәүге һынау тотто. Был фәндәр һайлап алыу буйынса. Башҡортостанда географияны – 688, әҙәбиәтте — 997 уҡыусы һайлаған. Ә мотлаҡ тапшырыласаҡ имтихандар булып, ғәҙәттәгесә, рус теле һәм математика ҡала. Иртәнге туғыҙ ҙа тулмаған, ә 102-се башҡорт гимназияһы тупһаһы алдына уҡыусылар йыйыла ла башланы. Имтихандар сәғәт 10-да башлана. Бөгөн улар география һәм әҙәбиәттән белемдәрен тикшерә. Был фәндәрҙе гуманитар һәм тәбиғи фәндәр факультетына уҡырға инергә теләүселәр һайлаған. Ни тиклем оҙаҡ әҙерләнһәләр ҙә, тулҡынланыу һәм бер аҙ ҡурҡыу тойғоһо бар, ти уҡыусылар.Дим районының бөтә сығарылыш уҡыусылары ла имтиханды Өфөнөң 102-се гимназияһында тапшырҙы. Әҙәбиәттән — 19, географиянан – 7 кеше. Тәртиптәр һәр ваҡыттағыса ҡәтғи. Үҙең менән ручка, һыу һәм шоколад индерергә мөмкин. Бер ерҙә лә шпаргалкалар йәшеренеп ҡалмаһын өсөн аҙыҡ-түлектәрҙәге этикеткалар ингәндә үк алына. Сараға мәктәптәр алдан әҙерләнә. Һәр кабинетта – икешәр видеокамера. Объективҡа бөтә өҫтәлдәр ҙә эләгә, тауыш та яҙыла. Һәр класста ике күҙәтеүсе. Ишек төбөндә сығып килергә теләүсене оҙатыусы тағы бер кеше. Күсерергә мөмкинлек юҡ. Имтихан 4 сәғәт бара. Республика буйынса Берҙәм Дәүләт Имтихандарын үткәреү өсөн 67 урын билдәләнгән. География фәнен 688, әҙәбиәтте – 997 кеше тапшырған. Республикала быйыл 20 мең уҡыусы 11-се класты тамамлай. Улар 15 дөйөм белем биреү фәне буйынса һынау тотасаҡ, шул рәттә — ҡытай теле лә бар. Башлыса уҡыусылар йәмғиәтте өйрәнеү, химия, физика, биология һәм тарих фәндәрен һайлай. Мотлаҡ тапшырыласаҡ фәндәр- рус теле һәм математика ҡала. Киләһе имтихан математика фәненән, сығарылыш уҡыусылары уны 29 майҙа тапшырасаҡ.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ШЫТЫМ ҺАТАМ... - 2021 - Мәҡәләләр\n"Киске Өфө" гәзитен уҡыусыларға килемле генә шөғөл хаҡында яҙып үткем килә. Үҙем ошо өлкәне ныҡлап өйрәнеп, эш башлағаныма бер йыл.\nМин өйҙә микройәшеллектәр (микрозелень) үҫтереп һатам. Микройәшеллек - үҫемлектәрҙең шытымы. Улар беҙ түтәлдәрҙә күреп өйрәнгән үҫемлектәрҙең бәләкәй версияһы, тип әйткәндә лә була. Ләкин түтәлдәге үҫемлектән айырмалы рәүештә, шытымдарҙы оҙаҡ үҫтерергә, тәрбиәләргә кәрәкмәй - олононда 1-2 япраҡ барлыҡҡа килһә, улар ашарға яраҡлы, тип һанала. 2 - 7 сантиметр оҙонлоғонда ғына булған шытымдар ғәҙәти үҫентеләрҙән тышҡы төҫө менән генә түгел, ә химик составының күпкә файҙалыраҡ булыуы менән дә айырыла. Микрогрин исеме аҫтында йөрөтөлгән шытымдарҙа цитокин (үҫеш гормоны, күҙәнәктәр бүленеше процесын активлаштырыусы) һәм ауксин (шулай уҡ үҫешкә ҙур йоғонто яһаусы) матдәләр синтезлана. Улар түтәлдә ҙур булып үҫкән үҫемлектәрҙә лә бар, ләкин күпкә әҙерәк.\nМикрогриндар сәләмәт тормош алып барыусылар тарафынан ҙур һорау менән файҙалана. Уларҙы салат, аш, коктейль, смузиларға һалып ҡулланалар.\nМикройәшеллек менән ҙур масштабта шөғөлләнеүселәр уны ресторан һәм кафеларға күмәртәләп һата. Уңыш алыр өсөн, ғәҙәттә, 5-7 көн етә. Бер аҙнанан арттырмайынса үҫкән йәшеллекте һатыуға сығарырға кәрәк. Мин бер боксты 100 һумдан һата башлағайным, хәҙер 150 һум менән тәҡдим итәм. Әлеге көндә ассортиментта гәрсис (горчица), кинза, редис, борсаҡ, руколла үҫтерәм. Аҙнаһына 2000-2500 һум аҡса эшләйем. Артыҡ көс талап итмәгән, юлға аҡса сығармаған, реклама өсөн күп сығым китмәгән шөғөл өсөн ярайһы килем, тип иҫәпләйем. Артабан ассортиментты тағы ла арттырырға уйлайым.\nМикройәшеллек үҫтереү менән шөғөлләнә башлау ҙур сығымдар талап итмәй. Уларҙы тупраҡта, ҡағыҙҙа, мамыҡта, марляла һәм банкаларҙа үҫтерергә була. Уңыш алыр өсөн, ғәҙәттә, 5-7 көн китә. Үҫтереү ысулдарын һәм юлдарын интернет селтәрендә ҡарарға мөмкин, барыһы ла тулы һәм аңлайышлы итеп теркәлгән.\nЭшҡыуарлыҡтың төп талабы - ныҡышмаллыҡ, тип уйлайым. Бер тапҡыр килеп сыҡмаған икән, ташлап ҡуйма, тағы ла эшләп ҡарап, ошо эшмәкәрлектең бөтә нескәлектәрен өйрәнеп, тағы ла тәүәккәлләгәндә, барыһын да булдырырға мөмкин.\nЯҙылған: 02.07.21 | Ҡаралған: 289


Англия бөгөн Франция менән ботинкаһын өҫтәлгә һалып һөйләшә. Иртәгә аяғын һөртөрмө икән?\n23 Август 2019, 12:10\nБорис Джонсон осрашыуҙың иң хәл иткес мәлендә өҫтәлгә ботинкаһын һалған.\nНәзәкәтле, мәҙәниәтле Францияның иң изге һәм тарихи урындарының береһе – Елисей һарайында дәүләт башлығы Эммануэль Макрон Англияның яңы ғына һайланған премьер-министры Борис Джонсонды ҡабул итте. Нимә хаҡында һөйләшкәндәрҙер, ни хаҡында килешкәндәрҙер, мөһим түгел, сөнки Борис Джонсон осрашыуҙың иң хәл иткес мәлендә өҫтәлгә ботинкаһын һалған.\nФранция менән Англия әүәл-әүәлдән көндәштәр, ваҡыты менән – дошмандар, кәрәк булһа, яҡшы мөнәсәбәтле күршеләр. Ләкин Англия премьер-министрының был ҡылығын күпселек “тупаҫлыҡ”, “тәрбиәһеҙлек”, “шаҡ ҡатырлыҡ” тип баһалаған.\nБөгөн быны Францияла һәм Англияла осраҡлы хәл, бер-береңә ышаныс билдәһе, тип баһаларға теләүселәр ҙә табылған. Шулай ҙа, быға аңлатма табыуы ҡыйын. Мәҫәлән, бындай хәлде Рәсәйҙә күҙ алдына килтереүе ҡыйын.\nЯрай, ботинкаһын өҫтәлгә һалғас, үҙен иҙәнгә һалып, аяғын һөртөп китмәгәс, яраған тип тынысланырға ғына ҡала.\nӘ шундай Европа һеҙгә оҡшаймы?


3D Порно Уйын Гей – Гей Уйын Бушлай Онлайн\nПорно Гей Уйын 3D-Иң Реалистик Был Секс-тәжрибә уйындар\n3D-порноигр күптән инде ярайһы бар, хәйер, ул ваҡытта, ҡасан барып алыу ваҡытында беҙ Flash, уйын буйынса түгел-ысын 3D, ә эффект персонаждың аҙ шом арҡаһында ғәҙәттән тыш үҙәне булған. Әммә һуңғы бер нисә йыл эсендә күп нәмә үҙгәрҙе. Яңы секс-уйыны барлыҡҡа килгән HTML5, технологиялар, 3d һүрәте эшләп мөмкинлектәре иҫ киткес-персонаждарҙы, ҡайһы бер уйынын сексуаль һәм реалистик, һеҙ һәм һеҙгә уларҙың тарихы втянутым тойорға мәжбүр итә, һеҙҙең шул, кем экран секс менән шөғөлләнә., Шулай уҡ уйын графигы ҡатмарлы процесс менән тулыланған, хәрәкәттәре үҙ-ара эш биреү һәм өҫтәмә енси азатлыҡ өсөн һеҙ бөтә төрҙәре күп, улар реалистик ашыу эшләү тәжрибәм бар. Һеҙ персонаждары менән диалог алып бара алмай, һеҙ үҙ-ара эш уйын барышын ҡарарға һәм уны үҙгәртеп булмай.\nУйын индустрияһы бөтә был үҙенсәлек өлкәндәр өсөн һеҙ иҫ киткес килә 3d коллекция заманса гей-уйын порно. Сайттар, улар тәҡдим итәләр, беҙ, фантазияһына ла күп яуап әҙерме, әгәр ир-ат, ир-егет уларҙы секс менән бәйле. Улар уйын менән һәм хатта персонажы булып беҙҙә, уларҙан тыш, был донъяла ҡушыла. Бөтә тип, беҙҙең сайтта буласаҡ, һеҙгә бушлай киләсәк, бер ниндәй ҙә шарт. Һеҙ беҙгә һәм уҡыусыларҙың бөтә коллекцияһы күберәк уйындары тураһында, ул беҙҙә сайты барлыҡҡа килде, иң түбән пунктына килтерә.\nТеләһә ниндәй Һын Өсөн секс уйындар сездә бар, сөнки Күп 3D\nУйнап секс-һәм уйындар беҙҙең көндәргә күпкә ҡыҙыҡлы, бушлай секс был порно видео ҡарай-тубал. Һәм коллекцияһынан, тәҡдим беҙ уларҙы, иң яҡшы уйын мәле була был үҙ эсенә ала, улар тураһында оноторға мәжбүр итә, сезне ҡарарға порно. Сайтында беҙҙә күп уйын булды, угодить бөтә ир-егеттәребеҙ өсөн, улар беҙгә килде. Ысынлыкта,, беҙ был коллекция өлгөләре буйынса үкһеҙ порнофильм, һәм бөтә категория һы алырға ла, унда улар популяр, уйын һәм тейешле таба., Шул тағы бер иҫ киткес әйберҙәр, урынына беҙҙең өсөн порно уйынды уйнап ҡарайыҡ, - был факт шул, был персонаждар һеҙ хатта аласыз настроить беҙҙең сайт. Һеҙ нимәнелер үҙгәртергә мөмкин-уларҙың тыш ҡиәфәте, хатта кейеме һәм уларҙы шәхес улар. Трахнуть мөмкинлеге биргән идеаль партнер беҙ һеҙгә, һеҙ-3D ир-егет өсөн был-уйын.\nӘммә шул уҡ ваҡытта беҙ һеҙҙең партнер трахать мөмкинлек бирә, хатта ул ғына ла түгел, ысын. Енси пародийный уйын беҙҙең сайтта буласаҡ, үҙенең ролен һәм башҡа билдәле кешеләр, улар уйнаған фильмдар, йәнһүрәттәр һәм уйындарҙа ҡатнашты, ир-аттар менән шулай уҡ беҙ тәҡдим итә бер малай, хатта иң ғәҙәти һәм аниме видеоуйындары. Был уйындарға һеҙҙең переосмысливать пародийный поп-мәҙәниәтенә гей кеүек, һеҙ мохтаж ағзаһы. Шулай уҡ сайттарҙың береһе булып тора һәм беҙ уларҙы һеҙгә тәҡдим ялбыр секс-anthro персонаждар менән уйнаған, 3d күҙ һалды., Хатта кәйефе уйын ялбыр булыуы мөмкин, - тип аңлата эске фурсон улар аласыз яһарға һеҙҙең оҡшай. Был удивительно коллекцияһын табыу күпкә күберәк булған. Ябай ғына уйнай башлаған һәм ҡарай башланы.\n3D Бушлай секс уйындар Яҡшы уйнай.\nБеҙ белә башлағандан алып, бөтә донъя порноигры был коллекция һөйөүселәр араһында ҙур хит булып китә, шуға күрә беҙ тап ошо сайтта бушлай һаҡлау һәм тулыһынса хәл итә. Беҙ белмәгән, беҙ шулай уҡ әгәр иғланда күрһәтелгән, улар юҡҡа сыға секс-каналы, аҡса күберәк эшләһә, беҙ, беҙ инек, әгәр һеҙ түләргә мәжбүр премиум өсөн тырышып ҡарағандар-ағзаһы. Һәм уң буласаҡ беҙгә. Һәм был уйында команда эшләй, уларҙа беҙҙә эшләгән өсөн сайт, керемдәр менән ҡәнәғәт. Һәм, һеҙ беләһе, кем дә бәхетле. Мең уйынсылары, уларға бушлай наслаждаться секск-көн һайын беҙҙең сайтҡа уйын., Һеҙ ҙә уларҙың береһе булыуы мөмкин, һәм беҙ һеҙгә вәғәҙә беркасан ла раздражать научной реклама. Үҙ аллы һәм протестировать платформа беҙгә килгән!


Юбилей (Аургазинский район) | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Юбилей (Аургазинский район)\nЮбилей (Аургазинский район)\n"Урал" ауыл хужалығы кооперативы идараһы, ветерандар советы Сәйфутдинова Минирайхана Абдулла ҡыҙын 80 йәшлек күркәм юбилейы менән ҡайнар ҡотлай! Хөрмәтле юбиляр күңелең тыныс, донъяларың түңәрәк, ҡулдарың бәрәкәтле, эштәрең уңышлы, һаулығың ныҡлы, бәхетең тулы булһын! Балаларыңдың ҡыуаныстарын күреп,тормошоңдан йәм һәм тәм табып, оҙон-оҙаҡ йәшәргә яҙһын Һеҙгә!\nМинирайхана Абдулла ҡыҙы 1940 йылдың 8-се мартында Төрөкмән ССР-ның Чарджоу ҡалаһында донъяға тыуған. Әтисе Абдулла Абдрахман улы Габбасов Сәмән ауылыныҡы, әнисе Таластан Зәйнәб Гариф ҡыҙы. 1939 йылда әти-әнисе мул, икмәкле тормош эҙләп, туғандары янына йәшәргә күсеп килгән булалар. Бәпес тыуа, сит ергә берегеп китә алмайҙар, тыуған яҡтарын һағынып 1940 йылдың көҙөндә, ҡабат Башҡортостанға, Сәмән ауылына ҡайтып төшәләр. Әтиләрен Абдулла Абдрахман улын ноябрь айында хәрби хеҙмәткә РККА сафына саҡыралар. Ул армияға киткәндә бәләкәй ҡыҙы Минирайханаға 8 ай ғына була. Күптә үтмәй Бөйөк Ватан һуғышы башлана. Ҡәһәрле һуғыш миллионлап ҡорбандар алып килә, Минирайхана апайҙың әтисе лә 1944 йылда Псков ҡалаһын азат иткәндә батырҙарса һәләк була. Йәш әсә өс бала менән яңғыҙ ҡала, ләкин бирешмәй, балаларын ашатырға, кейендерергә һәм уҡытырға тырыша. Сәмән мәктәбенең 6-сы классын тамамлағас та, Райхана апай колхозға эшкә сыға, тауыҡ фермаһында тир түгә, үҫмер ҡыҙға көс ултырғанын күреп сусҡа фермаһына күсерәләр. Һуғыш осоро балаларының, шулай йәш кенә, нығынмаған яуырындарына бар ауыр эштәр татырға тура килә.\n1959 йылдың 2-се мартында Минирайхана Абдулла ҡыҙы Ҡушкүль ауылына килен булып төшә. Кейәүе Рафик Сәйетбәки улы Сәйфутдинов (1936) бик тырыш, оҫта, үткер, эшсән егет була. Йәштәр икеһелә Чапаев исемендәге колхоздың бар эшендәлә үҙҙәрен тик алдынғы колхозсылар итеп күрһәттеләр. Рафик абзый төҙөүселәр бригадаһында эшләй, 1973 -1975 йылдарҙа бригадир булыпта эшләп ала. Минирайхана апай бар Ҡушкүл ҡатындары менән икенсе бригаданың бар ялансылыҡ эштәрен алып баралар, шулай уҡ улар өҫтөндә Николаевкалағы һарыҡ фермаһы ла, Михайловкалағы ындыр табағы ла була.\nҺеҙ, Минирайхана Абдулла ҡыҙы тормош иптәшегеҙ менән, икегеҙ ҙә, ғүмерегеҙҙе колхоз эшенә бағышланығыҙ, матур тырыш хеҙмәтегеҙ\nколхоз идараһы тарафынан һәр ваҡыт баһаланды. “Хеҙмәт ветераны” танытмаһы, рәхмәт хаттары ал-ял белмәй эшләүегеҙҙең һөҙөмтәһе.\nХөрмәтле юбилярыбыҙ! Ауыр тормош, ҡатмарлы йылдар булыуына, күп ваҡыт ауыр ирҙәр эшен башҡарырға тура килеүгә ҡарамаҫтан, һеҙ һәр саҡ тыныс, сабыр холоҡло булдығыҙ. Аллаһы Тәғәлә биргән тылсымлы көстө ҡулланып, сөгөлдөр баҫыуҙарында сирләп, йәки билһеҙ ҡалған, үҙегеҙ менән бергә эшләүсе ҡатын-ҡыҙҙарҙы өшкөрөп, йә тылсымлы ҡулдарығыҙ менән һыйпап дауалаусы, көс-дәрт биреүсе итеп таныттығыҙ үҙегеҙҙе. Бөгөнгө көндә тирә-яҡтан һеҙгә ҡот ҡойоу, төрлө сирҙәрҙән, күҙ тейеүҙән һәм башҡаларҙан өшкөртөргә, ҡулығыҙҙың шифаһын татырға тип күп киләләр. Бик күп йәш килендәргә әсә булырға ярҙам итәһегеҙ. Һеҙҙең оло һәләтегеҙ Хоҙай тарафынан 100 йыл йәшәгән әниегеҙҙән килә, ул үҙенең туплаған бар тәжрибәһен, белемен һеҙгә, ҡыҙына биреп ҡалдырған. Бик күптәр һеҙгә ҙур рәхмәтле!\nМинирайхана һәм Рафик Сәйфутдиновтар өс балаға ғумер биреп , оло тормош юлына сығарҙылар. Беренсеһе Радик (1960 й) тормош иптәше Ғафури ҡыҙы Зилә менән өс ҡыҙ үҫтерҙеләр. Икенсеһе Раил (1962 й) тормош иптәше Күмертау ҡыҙы Гөлсирә менән ике малай үҫтерҙеләр. Ҡыҙҙары Ралия (1967 й) тормош иптәше Сәмән егете Рәмил Сагитов менән бер малай, бер ҡыҙ үҫтерҙеләр.\nХөрмәтле Минирайхана Абдулла ҡыҙы! Алдағы тормошоғоҙ ҡайғы-хәсрәтһеҙ үтһен. Киләсәктә лә яҡындарыңдың күңел яҡтылығын, йән йылыһын тойоп, тыныслыҡта, һаулыҡта, муллыҡта, ҡыуаныста, бәхеттә йәшәргә насип булһын.


Үрнәк (Саҡмағош районы) — Башҡорт Википедияһы\n55°02′07″ с. ш. 54°45′57″ в. д.\nҮрнәк (Саҡмағош районы)\nБыл терминдың башҡа мәғәнәләре лә бар, ҡарағыҙ: Үрнәк.\nҮрнәк ауыл Советы\nҮрнәк ауыл Советы, Саҡмағош районы һәм Бәләбәй өйәҙе\n665 кеше (2010)\nҮрнәк (рус. Урняк) — Башҡортостандың Саҡмағош районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 665 кеше. Почта индексы — 452218, ОКАТО коды — 80256865001.\n2010 йыл 14 октябрь 665 313 352 47,1 52,9\nРайон үҙәгенә тиклем (Саҡмағош): 15 км\nАҫылғужа Бакиров — хәрби эшмәкәр. 1812 йылғы Ватан һуғышында 4-се Башҡорт атлы полкының полк командиры поход старшинаһы, подпоручик (1813).\nКирәев Шаймөхәмәт Шаһийыһан улы — Социалистик Хеҙмәт Геройы.\nКәримов Зәки Вәли улы (1925—18.05.2011), ғалим-тарихсы, Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы, СССР-ҙың партия һәм совет органдары эшмәкәре, юғары мәктәп уҡытыусыһы. 1961—1963 йылдарҙа КПСС-тың Баҡалы район комитетының беренсе секретары, 1963—1967 йылдарҙа Өфө колхоз-совхоз идаралығының партия комитеты секретары, 1981—2003 йылдарҙа Башҡорт дәүләт педагогия институты һәм М. Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты уҡытыусыһы. 2009 йылдан Башҡортостан Журналистар союзы ағзаһы. Тарих фәндәре кандидаты (1976), профессор (1991). Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған уҡытыусыһы (1956), Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (1993). Ҡыҙыл Йондоҙ (1944) һәм 2-се дәрәжә Ватан һуғышы (1985) ордендары кавалеры.\nМәзитов Йәүҙәт Йыһанур улы — Социалистик Хеҙмәт Геройы.\nНәзиров Марис Нәзиф улы — шағир.\nХәсәнов Әнүәр Ғиниәт улы (1.02. 1954), ғалим-хирург, юғары мәктәп һәм һаулыҡ һаҡлау өлкәһе эшмәкәре. Медицина фәндәре докторы (1997), профессор (1998). Рәсәй Федерацияһының (2008) һәм Башҡортостан Республикаһының (2003) атҡаҙанған фән эшмәкәре, Рәсәй Федерацияһының һаулыҡ һаҡлау отличнигы (2002). Ғ. Х. Ҡоҙаяров исемендәге премия лауреаты (2000).\nӘхиәруллин Исмәғил Әхиәр улы — Социалистик Хеҙмәт Геройы.\n↑ Башҡорт энциклопедияһы — Кәримов Зәки Вәли улы 2020 йылдың 12 ғинуар көнөндә архивланған. (Тикшерелеү көнө: 12 ғинуар 2020)\n↑ Башҡорт энциклопедияһы — Хәсәнов Әнүәр Ғиниәт улы(недоступная ссылка) (Тикшерелеү көнө: 23 ғинуар 2019)\nҮрнәк (Саҡмағош районы) // Башкирская энциклопедия. — Уфа: ГАУН «Башкирская энциклопедия», 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-306-8.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Үрнәк_(Саҡмағош_районы)&oldid=1060775 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 14:21 12 август 2021 үҙгәртелгән.


Башҡортостанды ҡар баҫмаясаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанды ҡар баҫмаясаҡ\n9:08, 10 декабря 2010 Йәмғиәт\nКүрше төбәктәр кеүек Башҡортостанға күпләп ҡар яуыуы янамай. «Башинформ» агентлығына Бишгидрометтың баш синоптигы Анна Козаеваның хәбәр итеүенсә, бөгөн бер аҙ ҡар яуыуы көтөлә. Алдағы ял көндәрендә синоптиктар ниндәйҙер ҡатмарлы һауа шарттары вәғәҙә итмәй. Шулай ҙа боҙлауыҡ буласаҡ. Ул водителдәрҙән элеккесә һаҡ эш итеүҙәрен талап итәсәк. Республиканың айырым райондарында дымлы һауа торошо арҡаһында уға томан да ҡушылыуы ихтимал.\nЯҡын арала температура фоны һиҙелерлек үҙгәрмәйәсәк. Көндөҙ нулдән 5 градусҡа тиклем һалҡын буласаҡ. Төндә термометр бағанаһы минус 2–7 градус күрһәтәсәк.\nКиләһе аҙна башында һауа температураһының бер аҙ түбәнәйеүе көтөлә. Синоптиктар 18 декабрҙән һуң Башҡортостанға яңы һалҡын һауа тулҡыны килеүен көтә.


Башҡортостанда һаҡланған тәбиғәт территориялары булдырыу – зарури // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда һаҡланған тәбиғәт территориялары булдырыу – зарури\n11:34, 21 января 2011 Иҡтисад\n2011 йылдың башы Башҡортостанда мөһим экологик яңылыҡ менән билдәләнде – күптән көтөлгән «Ирәмәл» уникаль тәбиғәт паркы рәсми раҫланды. Был парк проекты тағы ла өс һаҡланған тәбиғәт территорияһы («Ҡырҡты», «Ағиҙел», «Ирәндек») иҫәбендә төҙөлдө. Улар буйынса ҡарар әлегә ҡабул ителмәгән. Ләкин эш урынынан ҡуҙғалды — яңы һаҡланған тәбиғәт территориялары булдырыу идеяһы бынан туғыҙ йыл элек үк тыуғайны.\n2002 йылдан башлап Башҡортостан Республикаһында һаҡланған тәбиғәт территориялары системаһын ойоштороу буйынса саралар тормошҡа ашырыла. Ерҙәргә “һаҡланған” статусы биреү – ул экологтар уйлап сығарған нәмә, айырым бер шәхестәрҙең ахмаҡлығы түгел. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, был уникаль тәбиғәт өйкөмдәрен һүҙҙең тура мәғәнәһендә киләсәк быуындар өсөн һаҡлап ҡалыу зарурлығы. Был турала былтыр декабрҙә Өфөлә «Ер-милек мөнәсәбәттәрен үҫтереү һәм камиллаштырыу төбәк проблемалары» төбәк-ара ғилми-ғәмәли конференцияһында һүҙ алып барылды.\nМарина Чепикова автор: Марина Чепикова\nТеги: экология, айырым һаҡланған тәбиғәт территориялары


Өфө табиптары беренсе тапҡыр робот ярҙамында операция яһай башланы | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nӨфө табиптары беренсе тапҡыр робот ярҙамында операция яһай башланы\n15 февраля 2018 — 16:21 ГТРК «Башкортостан»\nТиҙҙән Башҡорт дәүләт медицина университеты нигеҙендә хирургияның роботтар үҙәге асыласаҡ. Салауат ҡалаһынан килгән Татьяна Гусеваға өс көн элек робот ярҙамында яман шешкә операция яһалған. Өфө табиптары миңә икенсе ғүмер бүләк итте, ти ҡатын.Белгестәр бындай ысул менән операция яһауҙы – 21-се быуаттың асышы тиҙәр. Роботтың мөмкинлектәре бихисап. Ул 500 градусҡаса борола ала, был иһә үҙ сиратында хирургиялағы билдәле нескәлектәргә ирешергә ярҙам итә, ти табиптар. Робот ярҙамында ҡыҫҡа ваҡыт эсендә егерменән ашыу пациентҡа операция яһалған. Уларҙың барыһы ла уңышлы үтте, ауырыуҙар үҙҙәрен яҡшы тоя, ти белгестәр.Үҙенсәлекле алым ярҙамында Башҡортостан халҡынан башҡа, сит төбәктәрҙән килеүселәргә лә ярҙам күрһәтелә. Ошо аҡыллы машина ярҙамында бөтөн ағзаларға тиерлек операция яһарға мөмкин. Операция күкрәк ситлеген асмайынса ғына бер-нисә тишек аша башҡарыла. Табиптар яңы ысулды артабан киңерәк йәйелдерергә ниәтләй.


2012 йылдың икенсе ярты йыллығына «Һаҡмар» гәзитенә яҙылыу кампанияһы старт алды. Район-ҡала тормошо, яңылыҡтар менән ваҡытында танышып барырға теләһәгеҙ, почта бүлексәһендә йәки почтальондар аша\n«һаҡмар» гәзитенә яҙылығыҙ!\nГәзиттең индексы - 50772\nЯрты йылға яҙылыу хаҡы - 316 һум 86 тин.\nТашҡын булмаһын өсөн\nРайонда хәүефле ташҡынды булдырмау өсөн “Һаҡмар” һыу һаҡлағысы һәм Граф күле плотинаһы тәүлек әйләнәһенә белгестәр тарафынан күҙәтелә. Әлегә бында һыу күләме юғары кимәлдә. Шулай уҡ район биләмәһендә һыу ташыуҙан зыян күргән юлдарҙы йүнәтеү эштәре алып барыла.\nДәррәү рәүештә – өмәгә!\n14 апрелдә Ишбирҙе ауылы халҡы дәррәү рәүештә шәмбе өмәһенә сыҡҡан. Ауыл советы биләмәһе, мәктәп, балалар баҡсаһы, клуб хеҙмәткәрҙәре һ.б. ҡарҙан асылған урынды сүп-сарҙан таҙартҡан. Ишбирҙеләр әйтеүенсә, йылға буйҙары кибеү менән улар ҙа ҡыйҙан таҙартыла башлаясаҡ.\n“Хәүефһеҙ объект” операцияһы\nШәхси милекте енәйәтселәрҙән һаҡлау, ошо йүнәлештәге хоҡуҡ боҙоуҙарҙы булдырмау һәм асыу өсөн Баймаҡ эске эштәр бүлеге 17 апрелдән 24 апрелгә тиклем “Хәүефһеҙ объект” профилактик сараһын үткәрә. Белешмә өсөн телефон 2-16-54.\nҺаҡ булыу мөһим\nЯнғын хәүефһеҙлеген күҙәтеү бүлеге хеҙмәткәрҙәре район халҡын 1 апрелдән 15 майға тиклем сүп-сар яҡҡанда айырыуса абай булырға саҡыра. Үткән аҙнала ҡаланың Өмөтбаев урамында һәм Кәрешкә ауылында йорттар янып киткән. Бынан тыш 3 янғын сығыу осрағы теркәлгән.\nӨфөлә Бөтә Рәсәй һуҡырҙар йәмғиәте ойошмаһы республика фестивален үткәргән. Унда районыбыҙҙан Мөслим Илтинин вокал буйынса – I, гармунсы Әхәт Урмантаев та I урынды яулаған. Юғары кимәлдә сығыш яһаған халыҡ инструменттары ансамбленә лә грамота тапшырылған.\nУҡыусыларҙың шашка ярышы\nРеспубликала шашка спортына уҡыусы балаларҙы йәлеп итеү буйынса төрлө саралар күрелә. Бына беҙ ҙә ҡала, район мәктәптәре араһында шашка буйынса команда беренселеге үткәрергә ҡарар иттек. Команда составы: 1998 йылғы һәм унан кесерәк 3 малай, 1 ҡыҙ.\nЯрыш 19 апрелдә «Баһадир» физкультура-һауыҡтырыу комплексында сәғәт 11-ҙән үткәрелә.\nРайондың шахмат-шашка федерацияһы.\n20 апрелдә 14.00 сәғәттә муниципаль район хакимиәте бинаһында (Баймаҡ, С.Юлаев проспекты, 36) БР Дәүләт заказдарын урынлаштырыу буйынса дәүләт комитеты рәйесе Новиков Сергей Владимирович граждандарҙы шәхси һорауҙары буйынса күсмә ҡабул итә.\nҮҙегеҙ менән паспорт алып килеү мотлаҡ. Белешмә һәм яҙылыу өсөн телефон: 3-10-07.\n20 апрелдә сәғәт 10-дан 11-гә тиклем Рәсәй почтаһының Башҡортостан филиалы етәксеһе Ғәлимов Ирек Миңлевәли улы республика халҡы өсөн «Тура бәйләнеш» ойоштора. Бер сәғәт эсендә һәр кем 8(347) 272-13-78 телефонына шылтыратып, почта темаһына ҡағылған һорауҙарын бирә ала йәки почта тармағын камиллаштырыу буйынса тәҡдимдәрен әйтә ала.\nЯҙғы саҡырылыш осоронда райондан нисә кеше Рәсәй Ҡораллы көстәре сафына алынасаҡ?\nКемдәргә хәрби хеҙмәт ваҡыты кисектерелә?\nКемдәргә альтернатив хеҙмәт итеү мөмкинлеге бирелә?\nЭлиталы ғәскәрҙәрҙә хеҙмәт итеүгә нисек эләгергә?\nКонтракт буйынса кемдәрҙе хеҙмәткә алалар?\nХәрби хеҙмәттәгеләр тураһында хәрби комиссариат аша нисек мәғлүмәт алырға? Район халҡының ошо һәм башҡа һорауҙарына муниципаль район хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика һәм кадрҙар менән эшләү бүлеге тарафынан ойошторолған “Тура бәйләнеш”тә Башҡортостан Республикаһы Хәрби комиссариатының Баймаҡ ҡалаһы, Баймаҡ һәм Йылайыр райондары буйынса бүлек начальнигы Хәмитов Хөрмәт Хәмит улы яуап бирә.\nКесе йомала, 19 апрелдә, сәғәт 10-дан 12-гә тиклем 3-10-94 телефонына шылтыратығыҙ.\nЯҙғы баҫыу эштәрен – ҡулайлы ваҡытта\nБР Хөкүмәтендә видеоселектор кәңәшмәһе үтте\nБР Хөкүмәтендәге республика видеоселектор кәңәшмәһендә яҙғы баҫыу эштәрен үткәреү, 2012 йылдың беренсе кварталында малсылыҡтың эш һөҙөмтәләрен барлау һәм “КФХ базаһында ғаилә һөтсөлөк фермаларын үҫтереү” программаһын үтәү мәсьәләләре көн үҙәгенә сығарылды. Кәңәшмә менән БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары, ауыл хужалығы министры Э.Ф. Исаев етәкселек итте.\n– Һуңғы осорҙа көндәрҙең ҡапыл ныҡ йылытып ебәреүе яҙғы баҫыу эштәрен башлауҙы ашыҡтыра, – тине Эрнст Фәрит улы. – Республика Хөкүмәте тарафынан яңы миҙгелде лайыҡлы ҡаршы алыу һәм тейешле кимәлдә үткәреү өсөн бөтә саралар күрелде, бының өсөн 750 млн һумдан ашыу аҡса йүнәлтелде. Был үткән осорға ҡарағанда 360 млн һумға күберәк. Шул уҡ ваҡытта ауыл хужалығы тауар етештереүселәренә 2011 йылда алған техникаһы өсөн субсидия бирелә башлаясаҡ. Был маҡсатта 140 млн һум ҡаралған, уның 40 млн һумы үҙләштерелгән дә инде.\nТехника хәүефһеҙ булырға тейеш!\nҮткән йомала районда тракторҙарға һәм уларҙың тағылмаларына йыл һайын дәүләт техосмотры ойоштороу һәм уҙғарыу буйынса зона семинар-кәңәшмәһе уҙғарылды.\nУның эшендә Башҡортостан Республикаһы Гостехнадзор инспекцияһының үҙәк аппараты етәкселеге һәм белгестәре, Урал аръяғы дәүләт техник надзор инспекциялары начальниктары ҡатнашты. Сарала шулай уҡ райондың ауыл хужалығы предприятиелары етәкселәре, баш инженерҙары, ауыл биләмәләре башлыҡтары ла булды.\nУҙған йомала муниципаль район хакимиәтендә район Советының сираттан тыш 41-се ултырышы булды. Унда депутаттар, хакимиәттең бүлек етәкселәре, ауыл биләмәләре башлыҡтары һәм эштәр идарасылары ҡатнашты. Ултырышты муниципаль район Советы рәйесе Д.Ю. Сәйғәфәрова алып барҙы.\nКөн тәртибенә ике мәсьәлә сығарылды. Уның тәүгеһе буйынса – Баймаҡ районы муниципаль район Уставына үҙгәрештәр һәм өҫтәмәләр индереү тураһында район Советы секретары Радмир Ишбулатов сығыш яһаны. Уның әйтеүенсә, муниципаль район Советы Уставына үҙгәрештәр индереү “Рәсәй Федерацияһында урындағы үҙидараны ойоштороуҙың дөйөм принциптары тураһында”ғы федераль Закондың үҙгәреүе менән бәйле. Радмир Зөбәйер улы Уставҡа индереләсәк төп үҙгәрештәр менән таныштырҙы. Һөҙөмтәлә, депутаттар яңы редакциялағы муниципаль район Уставы проектын раҫланы. Шулай уҡ Совет ҡарары проекты буйынса 2012 йылдың 10 майында асыҡ тыңлауҙар үткәрергә тигән ҡарар ҡабул ителде. Уны муниципаль район Советы Президиумы уҙғарасаҡ.\nАртабан депутаттар, муниципаль хеҙмәткә күсеү сәбәпле, район Советы депутаты Мөнир Кайниевтың депутатлыҡ вәкәләтен ваҡытынан алда туҡтатыу тураһында ҡарар ҡабул итте.\nБәләкәй эшҡыуарлыҡҡа – субсидия\n5 апрелдә муниципаль район хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика һәм кадрҙар менән эшләү бүлеге эшҡыуарлыҡ мәсьәләһенә ҡағылышлы “Тура бәйләнеш” ойошторҙо. Һорауҙарға муниципаль район хакимиәтенең сауҙа һәм эшҡыуарлыҡ буйынса сектор мөдире Гөлшат Мөхтәр ҡыҙы Асылова яуап бирҙе.\n“Тура бәйләнеш” ваҡытында түбәндәге һорауҙар яңғыраны:\nТуғыҙбаева Айгөл, Кәрешкә:\n– Ҡул менән әүәләп билмән әҙерләү цехы асырға уйлайбыҙ. Бының өсөн урында келәт бинаһы бар. 2012 йылдың ғинуарында шәхси эшҡыуар булараҡ теркәлдек. Беҙ ниндәй ярҙамға дәғүә итә алабыҙ?\n– Сувенирҙар эшләү менән шөғөлләнәм. Хакимиәттән берәй ярҙам өмөт итә аламмы?\n– Корпуслы мебель эшләү буйынса эш асырға уйлайым. Субсидиялар биреү тураһында ишеткәйнем, уны алыр өсөн ниндәй документтар юлларға кәрәк?\nЙәнтүрин М.Ю., Мәмбәт:\n– Транспорт хеҙмәте күрһәтеү буйынса шөғөлләнергә теләйем. Техника бар. Ниндәй йүнәлеште һайларға кәңәш бирһәгеҙ ине.\nМөхәмәтйәнов Урал, Баймаҡ:\n– Техник хеҙмәтләндереү станцияһы асыр өсөн ниндәй документтар талап ителә? Райондан ниндәйҙер ярҙам алырға мөмкинме?\nДәүләтбаев И.С., Әбдрахман:\n– Шәхси хужалығымда ҡортсолоҡ менән шөғөлләнергә уйлайым. Бәләкәй эшҡыуарлыҡҡа субсидиялар бирелеүе тураһында ишеткәйнем. Уны алыр өсөн ниндәй документтар талап ителә?\n– Бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡты субсидиялау муниципаль программаһына ярашлы Баймаҡ районында 2012 йылға бәләкәй эшҡыуарлыҡ субъекттарын башланғыс стадияһында субсидиялау ҡарала.\nБыл программа буйынса финанс ярҙамға бәләкәй эшҡыуарлыҡ субъекттары ла дәғүә итә ала. Уның өсөн ғариза яҙырға кәрәк. Бәләкәй эшҡыуарлыҡ субъекттары тейешле шарттарға яуап бирергә һәм кәрәкле документтарҙы тултырып тапшырырға тейеш.\nУның өсөн түбәндәгеләр талап ителә:\nбизнес-план (хакимиәт тарафынан раҫланған форма буйынса);\nсығымдар сметаһы (хакимиәт тарафынан раҫланған форма буйынса);\nсубсидия суммаһының 25 проценты күләмендә индергән үҙ сығымдарыңды раҫлаусы документтар (килешеүҙәр, ҡабул итеү-тапшырыу акттары, касса чектары, накладнойҙар).\nТағы ла шуға иғтибар бирергә кәрәк, шәхси эшҡыуар булараҡ дәүләт теркәүе үткән датанан алып бер йыл эсендә генә субсидияға дәғүә итергә мөмкин. Ул һораған сумманың 25 процентынан да кәм булмаған үҙ килем индерелгән осраҡта ғына бирелә. Бәләкәй эшҡыуарлыҡ субъекты бер тапҡыр ғына субсидия алырға хоҡуҡлы һәм уның суммаһы 100 мең һумдан артырға тейеш түгел.\nТулыраҡ мәғлүмәт алыу өсөн муниципаль район хакимиәтенең сауҙа һәм эшҡыуарлыҡ буйынса секторына (101-се кабинет) мөрәжәғәт итергә.\nШәкирйән Ғәлин иҫтәлегенә\nБайымда көрәшселәрҙең район ярышы ойошторола\nБайым ауылынан Шәкирйән Фәйзрахман улы Ғәлин – район тарихында яҡты эҙ ҡалдырған шәхес. Ул бар ғүмерен “Урал” колхозының производствоһын үҫтереүгә арнай, колхозсы ла, ферма мөдире лә булып эшләй. Фиҙаҡәр хеҙмәте өсөн күп миҙал һәм билдәләргә, Почет грамоталарына һәм дипломдарға лайыҡ була, һөнәре буйынса бер нисә тапҡыр район чемпионы булып таныла. Ҡырҡ ете йыл буйы туған хужалығына ал-ял белмәй хеҙмәт итә.\nШәкирйән Ғәлин алдынғы колхозсы ғына түгел, ә мәшһүр ҡурайсы ла ине. Үҙенең ҡурайы менән Өфө, Санкт-Петербург, Екатеринбург, Һамар, Мәскәү сәхнәләрендә йыш сығыш яһаны, Йомабай Иҫәнбаев һәм Ғата Сөләймәнов призына үткәрелгән ҡурайсылар конкурстарында еңеүсе булды. Ваҡытында Башҡортостан телевидениеһының “Хазина” ижад берекмәһе Ш.Ф. Ғәлин тураһында айырым тапшырыуҙар әҙерләп күрһәтте.\nШәкирйән Фәйзрахман улын район халҡы оҫта көрәшсе булараҡ та хәтерләй. Кесе йәштән милли көрәш менән шөғөлләнеп, ауыл, район һабантуйҙарындағы бәйгеләрҙең береһен дә ҡалдырманы, иң көслө көрәшселәрҙең береһе булараҡ дан алды. Ул бер нисә тапҡыр район чемпионы исеменә лайыҡ булды.\nАтаҡлы ҡурайсы һәм билдәле көрәшсе Ш.Ф. Ғәлин беҙҙең аранан бик иртә китте. Әммә уны яҡташтары, район халҡы онотмай. Уның исемен мәңгеләштереү маҡсатында 1999 йылда “Урал” колхозы милли көрәш буйынса район бәйгеһе үткәрергә ҡарар итә һәм ярыш юғары кимәлдә ойошторола. Үкенескә ҡаршы, был башланғыс артабан һүнеп ҡала.\nБыйыл шәхестең туғандары, район хакимиәтенең физик культура һәм спорт буйынса секторы, Ниғәмәт ауыл биләмәһе хакимиәте, “Урал” АХК-һы Шәкирйән Ғәлин исемендәге призға район ярышын ҡайтанан тергеҙергә ҡарар итте һәм уны үткәреү көнө итеп 21 апрель билдәләнде. Ул шәхестең тыуған ауылында – Байым мәктәбендә үтәсәк.\nЯрышта мәктәп уҡыусылары 30, 40, 50, 60 кг һәм унан юғарыраҡ,ә өлкәндәр 65, 75 кг һәм унан юғарыраҡ ауырлыҡ категорияларында көс һынашасаҡ. Бәйгегә рәхим итегеҙ!


Имен ғаилә - ил терәге » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » On-line яңылыҡтар » Имен ғаилә - ил терәге\nИмен ғаилә - ил терәге05.12.2017\n«Йәш ғаилә» ҡала-район конкурсын уҙғарыу күптән инде изге йолаға әйләнгән.\nЙыл һайын был ярыш йәш парҙарҙы күмәк халыҡ алдында баҙап ҡалмайынса бер бөтөн булып сығыш яһарға өйрәтә. Быйыл да конкурста иң креатив, иң ҡыйыу алты ғаилә көс һынашты: Амановтар, Абзаловтар, Усмановтар, Ғәлимырҙиндар, Хәжиәхмәтовтар һәм Нуретдиновтар. Уларҙың һәр ҡайһыһында, ике йәки өс бала тәрбиәләнә. Шулай булыуға ҡарамаҫтан, йәштәрҙең ваҡыт һәм теләк табып, ошо ярышҡа килеүҙәре маҡтауға лайыҡ.\nЯрыш биш этаптан торҙо. «Ижади» тип аталған тәүге һынауҙа конкурсанттар үҙҙәренең ғаилә тарихы менән таныштырҙы.\nИкенсе этапта «Татлы» конкурсын тамаша ҡылдыҡ. Бында өҫтәлдәр һый-ниғмәттән һығылып торҙо.\nҠунаҡбай ауылынан килгән Нуретдиновтар ғаиләһе өҫтәлендә еләктән, сейәнән бешерелгән бәлештәрҙән тыш, төрлө тәм-том да бар ине. Конкурста улар беренсе тапҡыр ҡатнаша. Ләйсән декрет ялында бер йәшлек Эльзаны тәрбиәләй, ә 4 йәшлек Лилиә менән 6 йәшлек Айҙар балалар баҡсаһына йөрөйҙәр. Тормош иптәше Роман тау-байыҡтырыу комбинатында эшләй.\nАмановтарҙың өҫтәлендә күгәрсен һөтө генә етмәне, тиһәң дә хата булмаҫ. Улар башҡорт милли аш-һыуын тәҡдим итте. Бында башлы ҡорот, талҡан, һары май, әжегәй, буҙа, алманан ҡаҡ, ҡыҫтыбый, бәлеш, йыуаса, бишбармаҡ, сәк-сәк - барыһы ла урын алған. Иҫәпләһәң, аш-һыуҙың төрө егерменән ашып китә ине. Был, әлбиттә, хужабикәнең уңғанлығы менән бәйле.\n- Бишбармаҡты киленебеҙ оло ҡәйнәһенең рецебы буйынса әҙерләне,- тип һөйләй Лиә Аманова. - Ата-бабаларыбыҙҙың йолаһы буйынса, бында ҡаҙы, ҡарта, ҡарын һәм йылҡы ите һалына. Ә ҡамыр мотлаҡ ромб формаһында ваҡ ҡына итеп ҡырҡыла.\nАбзаловтарҙың өҫтәлендә еләктән бешерелгән бәлеш, мейестә быҡтырылған тауыҡ, төрлө һуттар урын алған. Ә күҙҙең яуын алып ултырған сәк-сәк бөтәһенең дә иғтибарын үҙенә тартты. Ул нәҙек кенә итеп туралған, ашағанда ауыҙҙа иреп тора.\nХәжиәхмәтовтарҙың өҫтәле лә төрләндерелгән. Емеш-еләктән әҙерләнгән десерт салаты, мейестә быҡтырылған өйрәк, йыуаса, бишбармаҡ күҙҙең яуын ала. Өҫтәлдең йәмен ике аҡҡош формаһында биҙәлгән салат тәшкил итте.\nАртабан «Ғаиләнең ижади конкурсы» этабы старт алды. Концерт номерҙары менән сығыш яһанылар. Усмановтар ғаиләһендә әсә кеше бәләкәй ҡыҙы менән «Белые ангелы» йырын йырланы, ә атай оло ҡыҙы менән матур итеп вальс өйөрөлдө.\nАмановтар ғаиләһе «Ҡара юрға» йырына бейеү һалған. Ғаилә башлығы Илдар «Техно-Николь» заводында эшләй, Әлфиә декрет ялына саҡлы Абҙаҡ урта мәктәбендә музыка етәксеһе булып хеҙмәт иткән. Улар конкурста ҡыҙҙары Илнара һәм улдары Айназ менән ҡатнаштылар.\nХәжиәхмәтовтарға килгәндә, Әлфинур Илсе балалар баҡсаһында музыка етәксеһе булып хеҙмәт итә. Тормош иптәше Венер Учалы тау-байыҡтырыу комбинатында шахтер булып эшләй. 4 йәшлек Ангелина һәм 6 йәшлек Эвелина балалар баҡсаһына йөрөйҙәр. Быйыл Әлфинур «Учалы һылыуы» конкурсында ҡат-нашып, Гран-приға лайыҡ булған, ике йыл рәттән ғаиләләре менән «Коляскалар парады» конкурсында ҡатнашҡандар, Әлфинур шыршы уйынсыҡтары эшләү менән дә мауыға. Конкурсҡа жилеттар тегеп, ситенә һәр береһенең исемдәрен яҙып кейеп килгәндәр. Әлфинур думбыра сиртте, Венер ҡурайҙа һыҙҙырҙы, ҡыҙҙары иһә «Бәхет өсөн» йырын йырлап сәхнәләштерҙеләр.\nАбзаловтар ғаиләһендә ике ҡыҙ бала - 5 йәшлек Риана һәм 7 йәшлек Арина үҫеп килә. Ғаилә башлығы Руслан Үҙйылға руднигында эшләй, Регина «Изгелек бүләк ит» беренсел ойошма етәксеһе. Улар «Ике аҡҡош» бейеүен бик килешле итеп башҡарҙылар. Зауыҡлы, аҡ атластан тегелгән костюмдарҙы Регина үҙе теккән.\n- Ғаиләбеҙҙең үҙ йолалары бар, бер-беребеҙҙе хөрмәт итеп йәшәйбеҙ. Берҙәм, татыу булғанға ауырлыҡтарҙы еңеүе бер ни тормай. Бындай конкурстар ғаилә мөнәсәбәттәрен нығыта, ә был иһә йәш ғаиләләр өсөн бик мөһим, - ти Регина Абзалова.\nЯрыш булғас, еңеүсеһе лә, еңелеүсеһе лә була. Һәр ғаилә матур сығыш яһаны. Жюри ағзаларына урындарҙы өләшеү еңелдән булмағандыр, шуға күрә улар республикала район данын яҡлаясаҡ ғаиләне билдәләп, башҡаларҙы номинациялар буйынса тәбрикләне. Нуретдиновтар ғаиләһе - «Интеллектуаль», Ғәлимырҙиндар - «Берҙәм», Амановтар - «Спорт һөйөүсө», Усмановтар «Ижади», Абзаловтар «Креатив» тип табылды. Ә Гран-при Хәжиәхмәтовтар ғаиләһенә тапшырылды.\nГәзитебеҙ дуҫтарын йыйҙы\nЙәнә «Яйыҡ» гәзите призына «Атай, әсәй һәм мин - спорт ғаиләһе» фестивале гөрләп үтте. Әйтергә кәрәк, быйыл фестиваль программаһы тулыһынса... Тотош уҡырға\nТәүәккәллек - ярты уңыш\nb]«Йәш ғаилә» ҡала-район конкурсын уҙғарыу изге йолаға әүерелде. Йыл һайын был ярыш йәш парҙарҙы күмәк халыҡ алдында баҙап ҡалмай бер бөтөн булып... Тотош уҡырға\nҒаилә бәҫен күтәреп\n«Йәш ғаилә» конкурсы йылдан-йыл ғаилә традицияларын нығытыусы, районыбыҙҙың әүҙем йәштәрен билдәләүсе, дәртләндереүсе сараға әүерелә бара. Быйыл да... Тотош уҡырға\nИлселә байрам үтте\nЙәй - йыл миҙгеленең иң сағыу һәм күңелле мәле. Ауыл халҡын берләштереп, уларға ял бүләк итеп, Илселә күркәм байрам ойошторолдо. Көндөң моңһоу... Тотош уҡырға\nҠатын-ҡыҙ өсөн әсә булыу иң ҙур бәхет. Ике яратҡан йәрҙең мөхәббәт емеше, көтөп алған сабый донъяны йәм, наҙ менән тултыра. Шуның менән бер рәттән ул... Тотош уҡырға


Көнө йылды туйҙырыр мәл\n6 Июль 2018, 13:10\nАуыл хужалығы эшсәндәре өсөн июль айы ла мәшәҡәтле осор һәм эштең күп сағы. Юҡҡа ғына халыҡта йәйҙең бер көнө йылды туйҙыра тип әйтмәйҙәр бит. Хужалыҡтарҙа пар ерҙәрен эшкәртеү тамамланыу алдында. Мал аҙығы әҙерләү ҡыҙыулыҡ менән бара. Иген культуралары уңышын йыйыуға техника, ырҙын табаҡтары, яңы уңышты һаҡлауға келәттәр әҙерләнә. Шәхси хужалыҡтар ҙа бесән әҙерләргә төштө. Малсылыҡ тармағында хәлдәр нисек? Ошо һәм башҡа һорауҙарға яуап табыу маҡсатында район хакимиәте башлығының ауыл хужалығы буйынса урынбаҫары Рөстәм Аҡбашевҡа бер нисә һорау менән мөрәжәғәт иттек. Һүҙ - уға:\n- Яҙҙың һуңлап килеүе һөҙөмтәһендә сәсеү эштәре ваҡыты ғәҙәттәгенән һуңғараҡҡа ҡалды. Шулай булыуға ҡарамаҫтан, июнь башына сәсеүҙе тамамлауға өлгәштек. Иген һәм ҡуҙаҡлы культуралар 17500 гектар майҙанда, шәкәр сөгөлдөрө - 3066, көнбағыш 2197 гектар майҙанда сәселде. Мал аҙығы культуралары 5630 гектар майҙанды биләй. Шәкәр сөгөлдөрөнән башҡа культуралар былтырғы күләмдә сәселде. Уның ҡарауы, бер нисә хужалыҡта табышлы культура үҫтерә башланылар. Мәҫәлән, “Урожай” КХ-ы сурепица (262 гектар) менән аҡ гәрсис (185 га), “Восход-СТ” предприятиеһы әсе борсаҡ (люпин, 121 га) үҫтерә. Шулай уҡ борсаҡ сәсеү майҙаны 700 гектарҙан ашып китте.\nКукурузды иһә башлыса малсылыҡ менән шөғөлләнеүсе – “Урожай”, “Агролэнд”, “Ғафаров Р.Ғ.”, “Рәжәпов Р.В.” хужалыҡтары үҫтерә. Был культура 345 гектар майҙанда сәселде. Шулай уҡ 850 гектарҙа судан үләне үҫтерелә.\n- Рөстәм Рәшит улы, малсылыҡ тармағындағы хәлдәр менән дә таныштырып үтһәгеҙ ине.\n- Район буйынса алғанда мал һаны былтырғы йылғы кимәлдә һаҡланып килә. Бөгөн барлыҡ көс мал аҙығы туплауға йүнәлтелә. Быйыл 8 мең тонна бесән, 20 мең тонна сенаж, 12 мең тонна силос туплау бурысы ҡуйыла. Һәр шартлы мал башына кәмендә 30 центнерҙан ашыу мал аҙығы әҙерләргә тейешбеҙ. Әле ауыл хужалығы предприятиеларында бесән әҙерләү һәм сенаж һалыу эштәре алып барыла. Шәхси хужалыҡтарға был тәңгәлдә мөмкинлекте ҡулдан ысҡындырырға ярамай. Быйыл үлән мул, кәмендә йыл ярымлыҡ мал аҙығы запасы туплап ҡалырға кәрәк. Ауыл биләмәһе башлыҡтары халыҡҡа бесәнлек бүлеүҙә һәр йәһәттән ярҙам итһен ине. Бөгөн районда 14 мең шәхси хужалыҡта 12302 баш һыйыр малы, шул иҫәптән 5737 баш һауын һыйыры, 13147 баш һарыҡ-кәзә, 2430 баш ат аҫрала. Был тиклем малға 25 мең тонна бесән талап ителә. Халыҡта “Гостехнадзор”ҙа теркәлгән 700 берәмектән ашыу техника бар (теркәлмәгәндәре лә күп), шуға ла етерлек күләмдә мал аҙығы әҙерләнер, тип уйлайым. Шәхси хужалыҡтар үҙҙәренән артҡан продукцияны дәүләткә һата. Бы-йыл ярты йылда халыҡтан 1320 мең тонна һөт йыйылды. Был эш Имәндәш, Ҡауарҙы, Еҙем-Ҡаран ауыл биләмәләрендә һәйбәт ойошторолған. Ауыл хужалығы предприятиеларында ла һөт етештереү былтырғы кимәлгә ҡарағанда артты. Алты айҙа һәр һыйырҙан 2241 килограмм һөт һауып алынды. Был төнгө көтөү ойоштороу һәм һыйырҙарҙы йәшел масса менән өҫтәмә туҡландырыу һөҙөмтәһе. Малсылыҡ тармағында ғәҙәттәгесә Яңы Бурлы ауылынан шәхси эшҡыуар “Мырҙағолов Р.Ғ” бейә һөтөнән ҡымыҙ, ә Ҡотлоғужа ауылында шәхси эшҡыуар “Маннанов А.” кәзә һөтөнән ҡымыҙ эсемлеге етештерә һәм уларға продукция етештереүҙе арттырыу өсөн бар мөмкинлектәр ҙә бар.\nРайонда ҡошсолоҡ та тергеҙелде. “Восход-СТ” (генераль директоры Руслан Бакиров) предприятиеһы элекке “Родина” агрофирмаһының ҡошсолоҡ фермаларын һатып алып, ҡураларҙы ремонтлауға, газ уҙғарыуға, ҡорамалдар урынлаштырыуға ҙур суммала инвестиция йәлеп итте. Бөгөн бында 26 мең баш йомортҡа һалыусы тауыҡ аҫрала. Яҡын көндәрҙә “Коралл” тоҡомло булған 45 мең баш себеш алып ҡайтасаҡтар. “Восход-СТ” предприятиеһында бынан тыш ырҙын табағын, келәттәрҙе, ЗАВ агрегатын капиталь ремонтланылар, ырҙын табағы биләмәһенә асфальт түшәлде. “Төҙөлөш” темаһына инеп киткәндә “Мөьминов Р.В.” хужалығында иген таҙартыу комплексы төҙөлөшөн әйтеп китергә була.\n- Ураҡҡа әҙерлек эштәре нисек?\n- Ураҡҡа әҙерлек эштәре әүҙем алып барыла, комбайндар ремонтлана. Быйылғы ураҡта ҡеүәтле 25 комбайн ҡатнашыуы көтөлә. Уларҙың күпселеге әҙер тип әйтергә була. Быйыл “Урман” крәҫтиән хужалығы (Ғайса Сәғиҙуллин) иген комбайны һатып алды. Хужалыҡтарҙа ырҙын табаҡтары, келәттәр тәртипкә килтерелә, ремонтлана, дезинфекция уҙғарыла, ужым культуралары сәсеүгә орлоҡ хәстәрләнә.\n- Ауылда кадрҙар мәсьәләһе нисек, бөгөн ауыл хужалығына дәүләт ярҙамы бармы?\n-Булған техника механизаторҙар менән тәьмин ителгән. Ауыл хужалығына йәштәр ҙә килә. Ильвина Сәғиҙуллина - агроном, Фаил Ғафаров зоотехник булып үҙ хужалыҡтарына эшкә ҡайтты. Улар йәш белгестәрҙе ауыл еренә эшкә йәлеп итеү программаһы буйынса 500 мең һум күләмендә дәүләт ярҙамы аласаҡ. Ауыл хужалығында эшләргә теләүселәргә дәүләт ярҙамы ла күрһәтелә. Илзирә Рәхмәтуллина яңы эш башлаусы фермер, ә Илшат Ғиззәтуллин “Ғаилә һөтсөлөк фермаһын үҫтереү” программалары буйынса грант аласаҡ.\nШулай уҡ ауыл хужалығы кооперативтары ойоштороуға республика бюджетынан грант биреү тәртибе раҫланды. Беҙҙең районда төрлө йүнәлеш буйынса 7 ауыл хужалығы кооперативы ойошторолдо. Кем үҙ ерендә үҙенә эшләргә теләй, шулар кооперативтарға ойоша ла инде.\nДәүләт яңы техника һатып алыусыларҙың сығымдарын өлөшләтә ҡаплатыуға компенсация бирә. Шулай уҡ юғары сортлы һөт һатыусы хужалыҡтар быйыл ике тапҡыр һөт өсөн субсидия алды.\n- Киләсәккә ниндәй уй-маҡсаттар менән йәшәйһегеҙ?\n- Киләсәктә районда шәкәр сөгөлдөрөн тәрән эшкәртеү бу-йынса агрокомплекс төҙөү планлаштырыла. Әлегә был эште башҡарып сыға алырҙайҙар менән һөйләшеүҙәр алып барыла. Шулай уҡ тармаҡты үҫтереү өсөн кесе эшҡыуарҙарҙың барлыҡҡа килеүенә булышлыҡ итеү бурысы тора. Бындай йүнәлеш үҙен аҡланы инде. Барлыҡ эштәрҙе лә дөйөм көс менән атҡарып сығырбыҙ, тип ышанам.


Башҡортостанда йәйҙең һалҡын булыуы арҡаһында тәбиғәт парктарына барыусылар ҡырҡа аҙайған\n12 Июль 2017, 15:29\nӨФӨ, 2017 йыл, 12 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/. Башҡортостанда йәйҙең һалҡын булыуы арҡаһында тәбиғәт парктарына барыусылар аҙайған. Йылының юҡлығы һәм оҙайлы ямғырҙар республиканың махсус һаҡланған тәбиғәт биләмәләренә туристар ағымын кәметкән — былтыр йәй 58 мең кешенән алып быйыл 19 меңгә тиклем.\nМәҫәлән, 2016 йылдың июнендә тәбиғәт парктарына 30 мең самаһы турист килһә, быйыл иһә 9,5 мең генә, тип хәбәр иттеләр Башҡортостандың Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығында.


Интеллектуаль ресурстар эш эҙләй\nӨфөнөң юғары уҡыу йорттары, һис шикһеҙ, бик күп аҡыллы, квалификациялы, энергияһы ташып торған, уйлап эшләүсе, әүҙем\nтормош принцибы булған, үҙ мөмкинселектәрен тәғәйенләнеше б уйынса файҙаланырға, яҡшы эш табырға хыялланыусы\nбелгестәр әҙерләп сығара. Әммә, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, был хыялдар һәр ваҡыт тормошҡа аша тип әйтеүе ҡыйын. Йыш ҡына\nйәштәр урамда ҡала - тәжрибәләре булмауы сәбәпле, уларҙы эшкә алмайҙар һәм йәш егет һәм ҡыҙҙар алған һөнәренә ҡағылышы булмаған эшкә урынлашырға мәжбүр була. Һөҙөмтәлә та лантлы, һәләтле йәштәр "ярыҡ ялғаш" янында ҡала. Ошондай хәлгә эләккәндәргә нимә эшләргә\n"БАШвестЪ - йәш" уларға көстәрен "Интеллектуаль ресурстар\n- төбәктәрҙең кадр резервына" һалырға кәңәш итә - БР Йәштәр палатаһы бына инде өсөнсө йыл мөрәжәғәт иткән конкурс -\nпроект шулай тип атала.\nПроектты булдырыусылар һәм унда ҡатнашыусылар һиҙелерлек һөҙөмтәләргә өлгәшеүе, сараның актуаллеге һәм һорау менән файҙаланыуына бәйле ғорурлана ала. Һәм уның менән генә лә түгел. "Төбәктәрҙең кадр резервы" проекты "Өфө ҡалаһы" тип аталған 2004 һәм 2006 йылдарҙа ҡаланың үҫеш фонды программаһы конкурсында, шулай уҡ "Социаль форум - 2005"\nсоциаль һәм мәҙәни проекттар конкурсында еңеүсе булып\nтанылды. Өс йыл эсендә проект аша меңдән ашыу сығарылыусы ү ткән, уларҙың 98 - е конкурстың лауреаттары һәм еңеүселәре исемен яулаған.\nБер һүҙ менән әйткәндә, проект юҡҡа ғына Ҡала үҫеше йәмәғә т фондының попечителдәр советы, Өфө ҡалаһы ҡала округы хакимиәте һәм РФ Президентының Волга буйы федераль округындағы тулы хоҡуҡлы вәкиле аппаратында ҙур ҡыҙыҡһыныу у ятманы. Уға бағлаған өмөттәр аҡланды!\n"Интеллектуаль ресурстар" етәксеһе Светлана Даянованың һүҙҙәренә ҡарағанда, проекттың төп маҡсаты - предприятие һә м ойошма етәкселегенең йәш перспективалы белгестәр менән аралашыуы өсөн уңайлы шарттар тыуҙырыу.\n- Юҡҡа ғына беҙҙең йәштәрҙе әрләйҙәр. Мин быны үҙ тәжрибәмдән беләм, - тип һөйләй проект етәксеһе. - Быны\nиҫбатлау өсөн ҡатнашыусылар тултырған анкеталарҙан миҫалдар\nкилтереп үтмәксемен. "Маҡсатығыҙға ирешеүҙән ниндәй бүләк алырға теләр инегеҙ" тигән һорауға йәштәр "Үҙ эшем менән шөғөлләнеүҙән алған ҡәнәғәтләнеү", "Яңы, ҡатмарлыраҡ маҡсат.\nАта - әсәйемдең ғорурлығы" йәки "Бүләк тип һанарға мөмкин булған яңы перспективалар" тип яуап бирә. "Ни өсөн нәҡ һеҙ программала ҡатнашыуға лайыҡлы" һорауына алынған яуаптар ҙа кандидаттарҙың эшкә ҡыҙыҡһыныулы ҡараш, ныҡышмалылыҡ, маҡ сатҡа ынтылыш кеүек шәхси сифаттарында шикләнеү ҡалдырмай: "Миңә ярышыу ҡомары оҡшай. Тормошта күп нимәгә ир ешергә ынтылам". "Юғары маҡсат һәм һөҙөмтәләргә\nирешеүгә һәләтлемен, ауырлыҡтарҙан ҡурҡмайым, мин яңы белем һәм идеялар өсөн асыҡ". "Һөнәрем буйынса тейешле\nбелемгә, сәләмәт амбицияға, ҙур мөмкинселектәргә эйәмен".\nПроект тренингтары һәм семинарҙар йәштәргә ошо мөмкинселектәрен юғалтмаҫҡа һәм күңелдәренә ятҡан эш табырға ярҙам итә. Мәҫәлән, "Һөҙөмтәле эш эҙләү" семинарында\nҡатнашыусылар эшкә урынлашыу буйынса практик кәңәштәр ала: предприятиены нисек дөрөҫ итеп һайлау, эш эҙләү\nмөмкинселектәрен тулыһынса файҙаланыу, уңышлы резюме яҙыу һ әм әңгәмәне лайыҡлы үтеү. "Шәхси үҫеш мәктәбе" тренингтары ш әхестең ыңғай яҡҡа үҙгәреүенә йүнәлтелә, бында сығарылыусыларҙың ижади энергияһын тыйып тороусы стереотип һ әм комплекстарға ҡаршы көрәшкә баҫым яһала һ. б.\nКомпаниялар етәкселеге билдәләүенсә, әйтелгән конкурс - проект нәҡ вуз сығарылыусыларына етмәгән күнекмәләрҙе формалаштыра.\nПроектты ойоштороусылар һәм предприятиелар етәкселеге йәштәрҙең барыһын да "Интеллектуаль ресурстарҙың" киләһе турында ҡатнашыуға саҡыра.