Материалы за Март 2015 года » Страница 2 » "Урал" гәзите\n23-03-2015, 14:21 / Ветеран\nЕгеттәр кеүек тура баҫып йѳрѳгән, йәштәр кеүек кѳр тауышлы Малыбай Дәүләтша улы МѲХӘМӘҘИЕВтең 94 йәштә булыуына ышанғы ла килмәй. Гәзит-журнал уҡып, телевизор ҡарап, ил, донъя яңылыҡтары менән ҡыҙыҡһынып йәшәй ул. Һуғыш ваҡытында ауыр эштән күңеле һыҙлаған мәлдәрҙә: «Эй, Хоҙайым, исмаһам, 50 йәшкә етһәм ине», - тип хыяллана. Тормошто яратҡан изге күңелле, эшһѳйәр, егәрле егеттең уй-теләктәрен фәрештәләр ишетеп торғандыр. Үҙенең 94 йәшкә етеүен Малыбай Дәүләтша улы бер мѳғжизә итеп ҡабул итә....\n23-03-2015, 14:09 / Экология\nАҒАСТЫ ҺАТА КҮРМӘ...\nБыйылдан граждандарға тѳҙѳлѳш ѳсѳн бирелгән ағасты һатыу бѳтѳнләй тыйылды. Билдәле булыуынса, һәр кем үҙ ғүмерендә тѳҙѳлѳшкә 150 кубометр ағас алыу хоҡуғына эйә (уныһы ла кемгәлер эләгә, ә кемгәлер юҡ). Был тейешле ағасты халыҡ түләп алғас, ул уның милкенә әйләнә....\n23-03-2015, 13:49 / ---\nБѳгѳн дә сафта\nРайон-ҡалабыҙҙа Бөйөк Ватан һуғышы ветерандарына, тыл эшсәндәренә “1941-1945 йылдарҙа Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә -70 йыл” юбилей миҙалдарын тапшырыу дауам итә....\n18-03-2015, 12:28 / ---\nЕңеү миҙалдары тапшырылды\n2013 йылдың декабрендә илебеҙ Президенты Владимир Путин «1941- 1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә 70 йыл» юбилей миҙалын булдырыу тураһындағы Указға ҡул ҡуйҙы. Бѳгѳн республика райондарында Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан хәрбиҙәрҙе, партизандарҙы, тыл эшсәндәрен, концлагерь тотҡондарын ошо миҙал менән бүләкләү саралары уҙа....\n18-03-2015, 10:26 / Яҙыусылар ижады\nЯңы китаптар сыҡты\nФәриха Нәҙербай ҡыҙы ВӘЛИУЛЛИНА 1956 йылдың 27 ғинуарында Рысыҡай ауылында тыуған. Шығай урта мәктәбендә уҡыған. Стәрлетамаҡ дәүләт педагогия институтын тамамлағас, 1981 йылда «Урал» гәзите редакцияһына эшкә килә. Унда дубляж буйынса мөхәррир урынбаҫары, хәбәрсе, 1985 йылдан алып 2013 йылға тиклем яуаплы секретарь булып эшләй....\n18-03-2015, 10:23 / ---\nМансур Яҡшыбай улы ҺИҘИӘТОВ 1949 йылдың ноябрендә ҡарурман тѳпкѳлѳндәге 30-40 ѳйлѳк Һуйыр-Айыс ауылында тыуа. Ғәрип фронтовик ғаиләһендә үҫкәнгә, күп донъя мәшәҡәттәре бәләкәйҙән уның елкәһенә тѳшә. Эшләмәгән эше ҡалмай! Үҙе әйтмешләй, тыуған ауылынан транспорт йѳрѳгән һәр тарафҡа ла аяҡ сейләндереп ҡырҡ биш саҡрым тәпәйләү ҙә кәрәккән. Белоретҡа барыр ѳсѳн оҙон кѳн Елмерҙәк һырты аша тар кәлейәле поезд йѳрѳгән Туҡан, йә Инйәр ҡасабаларына атлауын, Стәрле, Ѳфѳ яҡтарына сығыу ѳсѳн иһә Таҡаты һыртын, Таш тауҙарын артылып, әлеге шул ҡырҡ биш саҡрымды тәпәйләп, автобус йѳрѳгән атаҡлы Сәйетбабаға...\n18-03-2015, 09:29 / ---\nМин илемә осоп бѳркѳт булып ҡайтырмын...\nҺуғыш. Биш кенә хәрефтән торған был ҡәһәрле һүҙҙең артында миллионлаған кешенең аяныслы яҙмышы, миллионлаған ғаиләнең селпәрәмә килгән тормошо, ваҡытһыҙ өҙөлгән ғүмерҙәр, яҡты донъяға тыуып та йәшәй алмаған балалар тора. Һуғыш ғазаптарын, ауырлығын башҡалар менән бергә, Учалы районының Ҡобағош ауылында йәшәгән Минһажетдиновтар ғаиләһе лә үҙ иңендә кисергән. Беҙ үҫкән йорттоң ҡапҡа бағаналарын ике йондоҙ биҙәне. Бәләкәйҙән беҙ был йондоҙҙарҙың береһе һуғышта һәләк булған Фуат ағайымдыҡы, ә икенсеһе атайымдыҡы икәнен күреп, белеп үҫтек, тик ағайымдың йондоҙоноң ситтәре ҡараға буялған ине....\n18-03-2015, 08:50 / Социаль ѳлкә\nЙорттарыбыҙ ныҡлы һәм имен булһын\nТорлаҡ-коммуналь хужалығы — ҡатмарлы тармаҡ. Был ѳлкә йәмғиәттең хәлен күрһәтә, социаль-иҡтисади үҫештең тѳп индикаторы булып тора. «Коммунальщик» идара итеүсе компания — ҡаланың торлаҡ-коммуналь комплексының уңышлы эшләгән предприятиеһы. Компания ҡаланың Ленин, Косоротов, Киров, Октябрҙең 50 йыллығы, К.Маркс, Точисский, Б.Хмельницкий һәм башҡа урамдарҙа урынлашҡан күп ҡатлы йорттарҙы хеҙ- мәтләндерә....\n16-03-2015, 14:22 / ---\nКескәй баланын оло тормошо\nБала үҫеп буй еткерә, башына аҡыл инә, ә беҙ, ололар, үҙ-ара мѳнәсәбәттәрҙең тик һәйбәт булыуын ғына теләйбеҙ. Тик ѳлкәндәр теләгәнсә генә булмай шул. Ни ѳсѳн? Ни ѳсѳн дуҫтар, коллегалар, ата-әсәләр, уҡытыусылар менән осрашҡанда тулҡынланыу, ҡурҡыу, бошоноу тоябыҙ? Беҙҙе, әлбиттә, үҫеп килгән быуындың тәртибе, килеп тыуған мәсьәләгә ҡағылышлы ауырлыҡтары борсой....\n16-03-2015, 13:33 / Байрамдар\nЙылдар аша баш эйәбеҙ һеҙгә…\nҮткән аҙнала Сосновка, Рысыҡай, Үткәл мәҙәниәт йорттарында «Еңеү салюты» фестивале булып үтте. - Еңеү салюты фейерверк һымаҡ булғанмы? - Һуғышта олатайҙар танкист булғанмы? Ошондай һорауҙар бирә бәләкәстәр ололарға. Дүрт йыл буйы миллиондарҙың ил- йортон көлгә әүерелдергән, ашар ризығынан, кейер кейеменән, төн йоҡоларынан яҙҙырған, зар илатҡан һуғыш тигән афәт кемдең генә ҡапҡаһын шаҡымаған һуң? 70-се Еңеү яҙына аяҡ баҫһаҡ та, емереклектәр бөтөп, яралар бер аҙ уңала төшһә лә, әле бер, әле икенсе ерҙә дары еҫтәре аңҡып, йөрәктәрҙе ҡурҡыуға һала. Тәүге Еңеү яҙын күргән ҡарт...


Азатлыҡ йырсыһы Шәйехзада Бабичҡа һәйкәл асылды\nБөгөн, V Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы барған көндә, Өфөлә башҡорт халҡының бөйөк улы, Башҡорт автономияһы өсөн көрәштә башын һалған батыр, шағир, башҡорт әҙәбиәте классигы Шәйехзада Бабичҡа һәйкәл асылды.\nТантанала Республика Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров, ҡоролтай делегаттары ҡатнашты. Үҙенең сығышында Радий Фәрит улы, Шәйехзада Бабичҡа һәйкәл асыу республикабыҙ өсөн айырыуса мөһим ваҡиға, тип билдәләп үтте. “Бөгөн Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы ҡунаҡтарына тыуған төйәгебеҙҙе нығытыу өсөн мөһим аҙымдар эшләргә саҡырып мөрәжәғәт иттем. Фәҡәт шундай көслө һәм берҙәм Башҡортостан өсөн 100 йыл элек үҙ ватанының ысын патриоты, азатлыҡ, ҡаһарманлыҡ һәм илһөйәрлек йырсыһы Шәйехзада Бабич үҙ ғүмерен фиҙа ҡылған. Халыҡ хәтерендә Бабич ғөҙелһеҙлекте фашлаусы мәшһүр һүҙ оҫтаһы булараҡ һаҡлана. Беҙҙең йөрәктәрҙә Бабич тауышы элеккесә яңғрай, һәм беҙ, Башҡортостандың иң аҫыл ул һәм ҡыҙҙары эшен дауам итергә лайыҡ булыр өсөн, барыһын да эшләйәсәкбеҙ! Беҙ бергә! Алға, Башҡортостан!” – тигән ялҡынлы өндәмә менән тамамланы телмәрен төбәк башлығы.\nХәсән Назар, Лариса Абдуллина бөйөк шағирҙы шиғри юлдар менән тәбрикләһә, Шәйехзада Бабичтың барлыҡ туғандары исеменән РФ халыҡ актрисаһы Таңсулпан Бабичева сығыш яһаны. “Шағирҙың исемен нисә тапҡыр халыҡ хәтеренән юйып ташларға тырышһалар ҙа, ул беҙҙең йөрәктәрҙә ҡалды. Бабич фамилияһын йөрөтөү хәүеф тыуҙырған осорҙар булды. Шуға ҡарамай, беҙ йәшәнек, халҡыбыҙға хеҙмәт иттек. Бөгөн шағирҙың туғандары араһында республикабыҙҙың арҙаҡлы шәхестәре бихисап”, – тине ул ғорурлыҡ менән.\nСкульптураның авторы – РФ халыҡ художнигы Андрей Ковальчук. Ул, Мостай Кәримгә ҡуйылған һәйкәл авторы булараҡ, Башҡортостанда киң билдәле.\nТантана данлыҡлы “Ҡарауанһарай” төркөмө сығышы һәм һәйкәлгә сәскәләр һалыу менән тамамланды.


КЕМ УЛ РИФҠӘТ АЛҒОШАЕВ?\nРәми Fариповтың көндәлектәрен айырыла алмай уҡып ултырғанда шағирҙың йыш ҡына Рифҡәт Алғошаев исемле егетте иҫкә алыуына иғтибар иттем. Ниңәлер исеме лә, фамилияһы ла миңә яҡын, улай ғына ла түгел, таныш кеүек тойолдо. Кем икән ул Рифҡәт Алғошаев? Беҙҙең яҡ кешеһе түгелме икән? Хәҙер ҡайҙа икән ул ағай? Тере булһа, нишләп бер кем дә белмәй? Рәми кеүек шағир менән дуҫ булған кеше эҙһеҙ юғалырға тейеш түгел дә баһа? Ошо кеүек һорауҙар миңә айҙар, йылдар буйы тынғы бирмәне.\nШулай бер тураһын килтереп Аҡъярҙа йәшәгән ағайым (әсәйемдең ҡустыһы) Факил ағай Хәкимовтан:\n—Ағай, һин Рәми Fарипов менән параллель класта уҡы-ғанһың, 9-сы интернат-мәктәпте бер йылда тамамлағанһығыҙ. Рифҡәт Алғошаев исемле егетте иҫләмәйһеңме? Ҡайҙан ине ул?—тип һораным.\n—Аһ, Рифҡәтте белмәй ни! Матрай малайы ла баһа. Бала саҡтан беләм. Беҙ уның менән Темәс педагогия училещеһына ингән ерҙән Һаҡмар буйлап ҡасып ҡайттыҡ. Интернатҡа ла бергә барҙыҡ, бер класта уҡыныҡ. Рәми менән бик дуҫ булды ул. Хәҙер ҙә иҫән-һау, Уфимка ауылында (Хәйбулла районы) йәшәп ята, мин уның менән телефон аша һөйләш-келәп тә алам,—тине.\nБыл һөйләшеүгә лә тиҫтәләгән йылдар үтеп киткәндер инде. Шунан алып мин Рифҡәт ағайҙы бер тапҡыр ғына булһа ла барып күреү теләге менән янып йәшәнем. Рафиҡ ауылы кейәүе булғас, Уфимка аша үткеләгәнем дә булды, ниңәлер ишектәрен шаҡып инергә батырсылығым етмәне. Рифҡәт ағай ҙа ҡапыл ғына яҡты донъя менән хушлашып ҡуйҙы. Хыялым, үкенес булып, йөрәгемде өй-кәп тик йөрөй.\nЯңыраҡ «Ағиҙел» журналында (№ 1, 2015 йыл) Баш-ҡортостандың халыҡ шағиры Марат Кәримовтың «Ҡуйын дәф-тәре—ижад хәстәре» исемле иҫтәлектәре баҫылып сыҡты. Шунда мин, көтмәгәндә, Рифҡәт ағай тураһында иҫ киткес йылы иҫтәлеккә тап булдым.\n«Яҙыусылар союзында иҫәптә яҙыусылар ғына тормай. Унда башлап яҙыусылар исемлеге лә бар. Әйтергә кәрәк, ярайһы ғына оҙон. Тик шуныһы ҡыҙғаныс: йылдар үтеү менән уларҙың күптәре төшөп ҡала. Таланттары самалы булғандары тип әйтмәйем, ысын таланттар ҙа юғалып ҡала»,—тип яҙа халыҡ шағиры.\n—Илленсе йылдарҙа ла башлап яҙыусылар байтаҡ ине. Бигерәк тә пединститут студенттары араһында. Пединститут тигәнем хәҙерге университет инде. Араларында Рифҡәт Алғошаев менән Хәниф Сафаров үткер ҡәләмле булыуҙары менән айырылып тора ине. Ҡәләмдәре генә түгел үҙ-ҙәре лә үткер ине. Шуға бер миҫал.\nФилолог студенттарҙың иң яратҡан уҡытыусылары яҙыусы Әмир Чаныш ине. Уның лекцияларын тыңларға башҡа факультет студенттары ла килә торғайны. Бына шул атаҡлы уҡытыусыны көндәрҙән бер көн алыштырғандармы ни! Лекция тәгәрмәсе элеккесә шыма ғына әйләнмәй. Лекторыбыҙ һыу эсергә өҫ-тәлдәге графинға үрелеп ҡарай. Тик графин буш. Рифҡәттең тәжрибәһе бар: кистән артыҡ «һалыусының» иртә менән башы ауыртыусан, тамағы кибеүсән. Уны мотлаҡ төҙәтергә кәрәк. Шул саҡ ул түшәмгә етерлек итеп ҡул күтәрә. Әмир Чаныш күтә-релгән ҡулды күреп ҡала.\n—Ни әйтергә теләйһең, Алғошаев?\n—Ағай, һыу алып инәйемме?\n—Бар, тиҙ йөрө,—тип Әмир Чаныш уға буш графинды тоттора.\nУл йылдарҙа пединститут алдында киоск бар ине. Рифҡәт киоскынан ярты алып графинға бушата ла уны өҫтәлгә килтереп ҡуя. Әмир Чаныш шул «һыу»ҙы ста-канға тултырғансы ҡойоп эсә башлай...һәм бер аҙға туҡтап ҡала. Унан студентына рәхмәтле ҡараш һала ла стаканды бөтөнләй бушатып ҡуя. Рифҡәт йәнә ҡул күтәрә.\n—Тағы ни әйтергә теләйһең, Алғошаев?\n—Ағай, мин дә һыу эсәйем әле!\nНи тип яуап бирһен инде Әмир Чаныш?\n—Ярар, эс, тик күп түгел,—тип рөхсәт бирергә мәжбүр була.\nРифҡәт Алғошаев менән бер өҫтәл артында ултырған дуҫы Хәниф Сафаров графинда ниндәй һыу булғанын нисек белмәһен инде. Ул да ҡул күтәрә.\n—Ни әйтергә теләйһең, Сафаров?\nБыл егеттәр саманан сыға башланылар түгелме?\n—Тик кенә ултыр,—тип ҡырт киҫә остаздары.—Тәнәфестә эсерһең.\nРифҡәт Алғошаев, ҡыҙға- нысҡа ҡаршы, артабан икенсерәк юл һайланы. Күпмелер йылдар үткәндән һуң бәләкәй ҡыҙын эйәртеп минең өйгә лә килеп сыҡты. Оҙаҡ һөйләшеп ултырҙыҡ. Әлеге тарихты ла иҫкә төшөрҙөк. Хәтирәләребеҙ Рәми тураһында ла булды. Улар яҡын дуҫтар ине тиһәм дә хата булмаҫ төҫлө. Ҡыҙыңдың исеме кем, тип һорағас, Хөббөниса, тине. Мин быны уның шаяртыуы итеп ҡабул иттем. Юғиһә ул йылдарҙа балаларға «заманса» исемдәр ҡушалар ине. Ә бәлки дөрөҫө шулай булғандыр.—Шағир елгә ҡаршы төкөрөргә ярата ине. Бер нисә йыл элек ул Хәйбуллаға ҡайтып килгән Ҡәҙим Аралбаев аша миңә үҙнәшер менән сығарған китабын ебәрҙе. Унда элекке шиғырҙары менән бергә яңылары ла бар ине. Арбанан бер тө-шөп ҡалғас, уны ҡыуып ете-үе ҡыйындыр шул тип уйлап ҡуйҙым. Ә бәл-ки ҡыуып етеп тә булмайҙыр».


Был аҙнала Башҡортостанда ташҡындың иң юғары нөктәһе көтөлә | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n20 апреля 2021 — 11:41 ГТРК «Башкортостан»\nҠотҡарыусылар халыҡты әҙер булырға саҡыра. Республиканың Ғәҙҙәттән тыш хәлдәр буйынса дәүләт комитетынан хәбәр итеүҙәренсә, һауа торошо ташҡынға ҙур йоғонто яһай. Синоптиктар алдағы көндәрҙә төбәктә көндәрҙең һалҡынайыуын фаразлай. Һуңғы мәғлүмәттәр буйынса Дуҫлыҡ монументында Ағиҙел йылғаһы бер тәүлектә 18 сантиметрға күтәрелеп 637 сантиметрға еткән. Әле Өфөнөң бер-нисә баҡса ширҡәтендә һыу күтәрелеү сәбәпле, юлдар ябылған. Урындағы халыҡ өсөн Ағиҙел йылғаһында эске һыу маршруттары йөрөй башланы.


Башҡортостанда минималь хеҙмәт хаҡы тураһында килешеүгә ҡул ҡуйылды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда минималь хеҙмәт хаҡы тураһында килешеүгә ҡул ҡуйылды\n9:29, 21 апреля 2016 Йәмғиәт\nӨФӨ, 2016 йыл, 21 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.\n20 апрелдә Республика йортонда республиканың социаль-хеҙмәт мөнәсәбәттәрен көйләү буйынса өс яҡлы комиссия вәкилдәре тарафынан Башҡортостанда минималь эш хаҡы тураһында килешеүгә ҡул ҡуйылды. Документҡа республика Башлығы Рөстәм Хәмитов, Башҡортостандың Профсоюздар федерацияһы рәйесе Марат Хөсәйенов һәм Эш биреүселәр союзы рәйесе Владимир Шолом ҡул ҡуйҙы.\nКилешеү Башҡортостанда минималь эш хаҡын 6 900 һумдан 8 900 һумға (иҡтисадтың бюджеттан тыш секторы ойошмалары хеҙмәткәрҙәре өсөн 2016 йылдың 1 майынан) һәм 7 500 һумға тиклем (иҡтисадтың бюджет секторы ойошмалары хеҙмәткәрҙәре өсөн 2016 йылдың 1 июленән) арттырыуҙы күҙ уңында тота.\n– Халыҡтың эш килеме үҫешен тәьмин итеүгә булышлыҡ күрһәтеү – республика Хөкүмәтенең тәү сираттағы бурыстарының береһе. Ҡатмарлы иҡтисади хәлгә ҡарамаҫтан, беҙ артабан да кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡлаясаҡбыҙ, эш биреүселәр менән әүҙем эш алып барасаҡбыҙ, лайыҡлы хеҙмәт хаҡын түләүгә һәм йәшәү сифатын яҡшыртыуға өлгәшәсәкбеҙ, – тине Рөстәм Хәмитов. – Бөгөн беҙ мөһим ҡарар ҡабул итәбеҙ – 1 майҙан минималь хеҙмәт хаҡы эшкә һәләтле халыҡ өсөн йәшәү минимумына тиклем, йәғни 8 900 һумға тиклем арта. Бынан тыш, 1 июлдән бюджет өлкәһе хеҙмәткәрҙәре өсөн минималь эш хаҡын 7 500 һум күләмендә билдәләү күҙаллана. Ошо маҡсатта ағымдағы йылға бюджетта 127 миллион һум аҡса ҡаралған. Бөгөн ҡабул ителгән йөкләмәләрҙе үтәү «күләгәле» хеҙмәт хаҡын рәсмиләштереүгә, дөйөм алғанда, республикала йәшәүселәрҙең социаль яҡланғанлығын арттырырға булышлыҡ итәсәк.\nОшо ҡарар төбәктәге эшҡыуарлыҡтың конкурентлыҡ һәләтендә сағылырға тейеш түгел, тип билдәләне республика Башлығы.\nТеги: хеҙмәт хаҡы,бр башлығы


Берҙәмлеккә ни етә\n26 Февраль 2019, 13:28\nРайон етәкселегенең ауыл биләмәләре халҡы менән осрашыуҙары дауам итә. Имәндәш ауыл биләмәһендәге осрашыуға район хакимиәте башлығы Фәнзил Фәйез улы Сыңғыҙов, уның урынбаҫарҙары, төрлө предприятие, ойошмалар етәкселәре төркөмө һәм биләмәгә ҡараған 9 ауыл халҡы йыйылды.\nТөҙөкләндереүгә – төп иғтибар\nАуыл биләмәһе башлығы Әхнәф Әхиәр улы Ноғайғолов 2018 йылғы эшмәкәрлектәрен байҡап, док-лад менән сығыш яһаны. Уның әйтеүенсә, уҙған йылда ярайһы уҡ күп эштәр башҡарылған. Мәҫәлән, Имәндәш ауыл клубы, мәктәптең һыу системаһы ремонтланған, спорт майҙансығы төҙөлгән, Мораҙ ауылы юлына ҡырсынташ түшәлеп, Яңы Тайышта күпер һәм юл төҙөкләндерелгән. Ҡарағай мәктәбе биләмәһе профнастил менән кәртәләнеп, кластарҙа яҡтыртҡыстар яңыртылған. Иҫке Тайышта шишмәләр һәм зыярат кәртәләнеп буялған, ФАП һәм мәсет ҡыйығы ремонтланған. Таш-Аҫты ауылында аҫылмалы күпергә 6 яҡтыртҡыс ҡуйылған. Уҙған йылда “Урындағы башланғыстарҙы яҡлау программаһы” буйынса тракторға ҡар таҙартҡыс ротор, “президент аҡсаһы”на тракторға арба һәм отвал алынған. Ҡаты коммуналь ҡалдыҡтарҙы йыйыу өсөн биләмә ауылдарында 13 майҙансыҡ эшләнгән, 2 контейнер ҡайтарылған. Биләмә башлығы бар эштәрҙә лә әүҙем ҡатнашҡандарға рәхмәт һүҙҙәре еткерҙе, киләсәктә лә тығыҙ хеҙмәттәшлек итергә саҡырҙы.\nХәл итәһе бурыстар\nӘхнәф Ноғайғолов хәл итәһе мәсьәләләргә туҡталып, алдағы йылға эш планы менән уртаҡлашты. Ул Яңы Тайыш - Яңы Ҡауарҙы ауылдары араһындағы юлға, Яңы Та-йыш ауылындағы Тау, Шишмә урамдарына, Имәндәштең үрге зыяратына тиклем ҡырсынташ түшәргә, Иҫке Тайыш ауылында башланғыс мәктәптең, ФАП-тың, мәсеттең кәртәләрен яңыртырға, аҫылмалы күперҙе ремонтлауҙы хәстәрләргә, “Аныҡ эштәр” проекты буйынса Ҡарағайҙа һыу башняһына капиталь ремонт үткәрергә кәрәклеген әйтте. Биләмәлә “Мәргән уҡсы” республика бәйгеһен тергеҙергә, күптән инде өлгөрөп еткән мәсьәлә – һөт етештереү кооперативын төҙөү мөмкинлеген дә ҡулдан ысҡындырмаҫҡа кәрәклеген әйтте. “Мин ышанам, бергә беҙ барыһын да атҡарып сығасаҡбыҙ”, тип тамамланы сығышын биләмә башлығы.\nРайон ветстанцияһы начальнигы, район башҡорттары ҡоролтайы рәйесе Фаил Зәйнетдинов осрашыуға килгән халыҡты ветеринария өлкәһендәге яңылыҡтар менән таныштырҙы. “Малдарға бирка ҡуйыу буйынса һеҙ районда беренсе урында бараһығыҙ, был эштең мөһимлеген аңлауығыҙ өсөн рәхмәт. Быйыл һеҙҙә Сәйетбаба, Ҡарағай ветеринар участкаларын ҡушып, ветлечебница яһаныҡ. Был төбәктәге эпизоотик хәлде күҙәтеү өсөн яҡшы башланғыс булыр тип ышанам. 2016 йылдан һеҙҙең биләмәнең депутатымын, ҡулдан килгән тиклем ярҙам итеп, артабан да һеҙҙең мәнфәғәтегеҙҙә эшләйәсәкмен,” – тине Фаил Һиҙиәт улы.\nҠарағай ауыл Советы депутаты Фаил Байшөгөров элекке һалдаттарҙың ветерандар ойошмаһын төҙөү тәҡдимен индерҙе, Ҡарағай ауылына клуб кәрәклеге, Олотау итәгендә тау саңғыһы базаһы булдырып, туристарҙы йәлеп итеү мөмкинлеге тураһында һөйләне. Имәндәш ауылы имамы Салауат Түзбәков ауылда мәсет төҙөү мәсьәләһенә туҡталды.\nДокладсыларҙы иғтибар менән тыңлағандан һуң, район хакимиәте башлығы Фәнзил Сыңғыҙов районда һуңғы арала башҡарылған эштәрҙе барланы, пландар менән уртаҡлашты. Алдағы 1-2 йыл эсендә бар ауылдар ҙа яҡтыртыласаҡ, сүплектәр бөтөрөләсәк, лицензияһыҙ алкоголле эсемлектәр һатыусылар менән аяуһыҙ көрәшәсәкбеҙ (Имәндәш биләмәһендә 16 кеше һата), “Еҙем” тәбиғи паркы төҙөлөүҙең урындағы экологик хәлде яҡшыртыу менән бергә халыҡҡа ла файҙаһы тейер тип уйлайым, тине. Артабан район етәксеһе һорауҙарға яуап бирҙе. Улар башлыса эсәр һыуҙың сифатына, 9 ауылдың алтауһында газ юҡлығына, клуб, ФАП, асфальт юл кәрәклегенә, аҫылмалы күперҙе еңел машиналар сығырлыҡ итеп үҙгәртеүгә ҡағылды.\nОсрашыуҙан һуң биләмә халҡы төрлө ойошмалар етәкселәрендә шәхси ҡабул итеүҙә булды.


Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы » Страница 5 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Конкурстар » Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы » Страница 5\nТарихымды онотмам, тамырымды ҡоротмам\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 14:14\nЭлек-электән ысын башҡорт үҙенең ете быуын нәҫелен мотлаҡ белергә тейеш булған. Улар хаҡындағы мәғлүмәт ҡасандыр телдән-телгә күсеп килһә, хәҙерге ваҡытта шәжәрәләр ҡулъяҙма йәки баҫма рәүештә һаҡлана. Унда ата-бабаларыбыҙ исемлеге генә түгел, ә тормош-көнкүреше, ғөрөф-ғәҙәттәре, йолалары, ауыҙ-тел ижады тураһындағы мәғлүмәт тә тупланған. Әгәр ҙә беҙ ошоно онотһаҡ, ул ата-олатайҙарыбыҙҙы, быуындар буйлап һаҡланып килгән тарихыбыҙҙы ғына түгел, үҙеңде лә ихтирам итмәүҙе аңлата. Үткәнеңде белеп кенә киләсәккә ышаныс менән атлап була....\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 14:13\nКөндән-көн замана үҙгәрә бара. Уға эйәреп, кешеләрҙе лә танып булмай. Тормош ҡануны шулайҙыр, күрәһең.\nЭлегерәк кешелеклелек, ғәҙеллек, инсафлыҡ сифаттары өҫтөнлөк алһа, хәҙер кешеләргә күберәк уҫаллыҡ, хәйләкәрлек, тәкәбберлек хас, мин-минлек, йәғни тик үҙҙәрен генә ҡайғыртып йәшәүҙе хуп күрәләр. Әгәр тормош артабан шулай дауам итһә, һәр кем көсө еткәндәргә көн күрһәтмәһә, бер-беребеҙҙе ашап, талаһаҡ, нимә ҡала? Кешелеклелек сифатын бөтөнләй юҡҡа сығарабыҙ түгелме?...\nБашҡорт киноһы үҫешһен\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 14:10\nХәҙерге йәмғиәт йәштәр өсөн бала саҡтан уҡ үҫешеү мөмкинлеге бирә. Был бик яҡшы күренеш. Һөҙөмтәлә башҡорт халҡы алға үҫеш ала, яңынан-яңы таланттар асыла....\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 14:08\nҺәр кемдең үҙ тыуған ере һәм туған теле бар. Минең өсөн ул – урмандарға, йылға-күлдәргә бай Башҡортостан һәм башҡорт теле. Ошо телдә мин үҙемдең тәүге һүҙҙәремде әйттем. Улары ла ниндәй! Донъялағы иң яғымлы, йылы, матур һүҙҙәр – “әсәй” һәм “атай”. Минең өсөн телем бик ҡәҙерле һәм башҡортлоғом менән ғорурланам....\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 13:42\n“Замандаш! Телебеҙ, милләтебеҙ киләсәгенә хәүеф һәр ваҡыт янаған, янай һәм янаясаҡ. Донъялар нисек кенә үҙгәрмәһен, телебеҙҙе һаҡлап ҡалырға тырышайыҡ. Беҙҙән һуң ҡалыр быуында туған телебеҙгә ҡарата һөйөү тәрбиәләйек. Быуаттар буйы һаҡланып, быуындан-быуынға күсә килеүсе рухи сылбыр – туған тел, милли рух төшөнсәһе һиндә өҙөлөп ҡалмаһын!” – ти Көйөргәҙе районының Таймаҫ ауылы егете, БР-ҙың атҡаҙанған юрисы Әмир Солтангәрәев “Таймаҫ” тигән китабында. Ул уны Башҡортостаныбыҙҙың арҙаҡлы шәхесе булып үҫерҙәй, ләкин 11-се класта уҡыған сағында фажиғәле үлемгә дусар булған улы Булатҡа, бөгөнгө һәм киләсәк быуынға арнаған....\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 13:35\nҺәр замандың үҙ заңы бар. XXI быуатты мин, юғары технологиялар мәле, тип билдәләр инем. Сөнки беҙҙе яңынан-яңы техник мөғжизәләр уратып алған, киләсәкте уларһыҙ күҙ алдына ла килтерә алмайбыҙ. Уйлауымса, әгәр дөрөҫ, урынлы файҙалана белгәндә, уларҙың ыңғай яҡтары ла бик күп: кәрәкле мәғлүмәтте тиҙ табыу, белемеңде арттырыу, алыҫтағы дуҫтар, туғандар менән аралашыу, төрлө проекттар эшләү....\nӘгәр ҙә Салауат Юлаев тере булһа...\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 13:30\nМатур көҙгө иртә ине. Мин әсәйемдең наҙлы тауышына уянып, тәҙрә- гә ҡараным. Көн ҡояштың көләс нурҙарына күмелгән. Уның яҡтылығына, матурлығына һоҡланып бөтөрлөк түгел! Тик репетицияға һуңға ҡалыу уйы ғына мине был гүзәллекте ташлап, Салауат Юлаев майҙанына барырға ашыҡтырҙы....\nКонкурстар / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 26-05-2016, 13:24\nБулат Солтангәрәев исемендәге премияға конкурс ахырына яҡынлашты. Төрлө күләмле инша-яҙмалар баҫылды, төркөмгә һалынды. Әлбиттә, телебеҙ бөйөк, тарихыбыҙ бай, тәбиғәтебеҙ хозур, әҙәбиәтебеҙ йөкмәткеле, йолаларыбыҙ изге, динебеҙ хаҡ, ғөмүмән, быларҙы бөтәһе лә беләлер. Кире ҡағырлыҡ дәлилдәр ҙә юҡ һәм булыуы мөмкин дә түгел. Ә шулай ҙа проблемалар асыҡ килеш ҡала. Аңлы ғына рәүештә хәл итеү мөмкинлеген беребеҙ ҙә аса алмайбыҙ. Ә Булаттың яҙмаларын уҡыһаң, ул ошо проблемаларҙы бөтөрөргә тырышыу юлдарын эҙләй, борсола, хәл итергә саҡыра. Ә бөгөнгө йәшәйештә ниндәй көнүҙәк мәсьәләләр бар һуң? Әйҙәгеҙ, уларҙы теҙмә рәүешендә ҡарайыҡ....\nЯңылыҡтар таҫмаһы / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 24-05-2016, 11:03\nКисә, йәғни 23 майҙа, Ҡ.Дәүләткилдеев исемендәге республика һынлы сәнғәт интернат-гимназияһында "Һуңғы ҡыңғырау" байрамы үтте. Бында 11 класты 38 кеше, шул иҫәптән 7 миҙалсы тамамланы....\nЯңылыҡтар таҫмаһы / Булат Солтангәрәев исемендәге республика премияһы // 20-05-2016, 13:59\nБөгөн, 20 майҙа Булат Солтангәрәев исемендәге республика уҡыусылар конкурсының быйылғы ярышы тамамланды. Ошо айҡанлы "Йәшлек" редакцияһында БДУ-ның журналистика кафедраһы профессоры Тимерғәле Килмөхәмәтов рәйеслегендәге баһалама комиссияһы гәзиттә сыҡҡан һәм әле баҫылып өлгөрмәгән эштәрҙе ҡараны, үҙенең ғәҙел фекерен әйтте....


Туғанлыҡ тойғоһон нығытып\nТуғанлыҡ тойғоһон нығытып21.06.2017\nКисә Өфөлә “Башҡортостан Республикаһында этник-ара мөнәсәбәттәр һәм бөгөнгө Рәсәйҙә милли сәйәсәт” темаһына “түңәрәк өҫтәл” үтте. Сара “Евразия йөрәге” халыҡ-ара сәнғәт фестивале сиктәрендә уҙғарылды.\nБашҡортостан – байтаҡ халыҡтар дуҫ, татыу йәшәгән күп милләтле поликонфессиональ һәм полимәҙәни республика. Халыҡтарҙың этник асылына ярашлы мәсьәләләр беҙҙә һәр ваҡыт ыңғай хәл ителә һәм бында, һис шикһеҙ, халыҡ-ара мәҙәни саралар ҙур роль уйнай. Бына, әйтәйек, “Евразия йөрәге” Өфөлә икенсе йыл рәттән уҙғарыла һәм унда республикабыҙҙың йөҙҙән ашыу милләт вәкиле тамаша ҡыла, тиҫтәләгән сит ил туғандаш халыҡтарҙың сәхнә йондоҙҙары сығыш яһай. Өҫтәүенә фестиваль онлайн-трансляция менән бөтә донъяға күрһәтелә.\nСара сиктәрендә үткәрелгән “түңәрәк өҫтәл”дә лә ошондай алым менән артабан да эшләгәндә милләт-ара дуҫлыҡтың, туғанлыҡтың ныҡлығы күренер, ә фестиваль үҙе милләтебеҙҙе сәхнә сәнғәтенең донъяуи кимәлендә лайыҡлы күрһәтер, тигән һығымтаға килделәр.


Өфөлә бәләкәй метражлы фатирлы йорттар проекты экспертиза үтте\nУға ярашлы, тиҙҙән Черниковка биҫтәһенең Ҡулса урамында 20 квадрат метр фатирлы йорттар төҙөлә башлай.\nФатирҙарҙың хаҡы бер миллион һум самаһы буласаҡ. Ташламалы ипотеканы файҙаланғанда, тәүге иғәнә 200 мең һум кимәлендә билдәләнә, айлыҡ түләүҙәр 10 мең һумдан да артмаясаҡ. Шуны билдәләргә кәрәк: тиҙҙән Өфөлә ипотеканы йылына 7-8 процент менән алырға мөмкин буласаҡ. Бындай уңайлыҡты «Ҡала кешеһе» программаһы күҙ уңында тота.\nВладимир Барабаш, Өфө ҡалаһы хакимиәте вәкиле: «Был Рәсәйҙәге пилот проекты. Барыһы ла килеп сыҡһа, Өфө бөтә илгә билдәле буласаҡ. Ошо программа ярҙамында баш ҡала халҡын торлаҡ менән тәьмин итеү һәм төбәктең төҙөлөш баҙарына ярҙам күрһәтеү мәсьәләләре хәл ителер тип уйлайым».


4 апрель — Башҡорт Википедияһы\n4 апрель Викимилектә\n4 апрель — григориан стиле буйынса йылдың 94-се (кәбисә йылында 95-се) көнө. Йыл аҙағына тиклем 271 көн ҡала.\nЕр: Интернет көнө.\nС витамины көнө.\nАнгола: Тыныслыҡ һәм татыулыҡ көнө.\nҠытай Республикаһы: Балалар көнө.\nНидерланд: Музейҙар көнө.\nЕр: Фортепиано көйләүселәр көнө.\nАҠШ: Мәктәп китаханасылары көнө.\n1719: Рәсәй империяһында Ладога каналын төҙөү башлана.\n1785: Бөйөк Британия уйлап табыусыһы Эдмунд Картрайт аяҡтар ярҙамында эшләүсе туҡыу станогына патент ала.\n1850: Лос-Анджелесҡа ҡала статусы бирелә.\n1917: Эшсе һәм һалдат депутаттарының Ҡананикольский Советы ойошторола.\n1945: Венгрия фашизмдан азат ителә.\n1945: Төньяк Атлантик Килешеү Ойошмаһы — НАТО ойошторола.\n1947: Туймазы — Өфө нефть үткәргесен төҙөү идаралығы базаһында «Востокнефтепроводстрой» тресы ойошторола.\n1957: Сибай ҡала типографияһы эшләй башлай.\n1959: АҠШ-та күп ҡулланылышлы «Челленджер» транспорт космос карабы беренсегә осорола.\n1987: «Башҡортостан Республикаһының ҡатын-ҡыҙҙар союзы» йәмәғәт ойошмаһы эшмәкәрлеген башлай.\nӘсхәҙуллин Әхмәт Мөхтәр улы (1895—27.11.1937), партия һәм дәүләт эшмәкәре. 1929—1931 йылдарҙа Башҡорт АССР-ы финанс, 1931—1932 һәм 1935—1937 йылдарҙа ер эштәре халыҡ комиссары, бер үк ваҡытта Халыҡ Комиссарҙары Советы рәйесенең икенсе урынбаҫары. 1932—1935 йылдарҙа ВКП(б)-ның Башҡортостан өлкә комитетында тәьминәт буйынса яуаплы сәркәтип, совет сауҙаһы бүлеге етәксеһе, өлкә комитет ағзаһы. Беренсе донъя һуғышында һәм Рәсәйҙәге Граждандар һуғышында ҡатнашыусы, сәйәси золом ҡорбаны.\nТәнзилә Хисамова (1945), театр артисы. 1966—1980 йылдарҙа һәм 1990 йылдан Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театры актёры. Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1999).\nИбраһимов Әсхәт Ғабдрахман улы (1950), ғалим-химик органик. 1992 йылдан Өфөләге хәҙерге Рәсәй Фәндәр академияһының Нефть химияһы һәм катализ институтының төп ғилми хеҙмәткәре. Химия фәндәре докторы (1994), профессор (1996). Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2011), Рәсәй Федерацияһының дәүләт премияһы (2003) һәм А. М. Бутлеров исемендәге премия (2009) лауреаты. Сығышы менән хәҙерге Ҡаҙағстандың Күктал ауылынан.\nКейеков Ғарифулла Мөхәмәтғәли улы (1861—19.09.1918), башҡорт мәғрифәтсе-шағиры. Ғәли Соҡоройҙың улы.\nРудой Борис Петрович (1941—10.02.2006), ғалим-инженер-механик. 1963 йылдан (өҙөклөк менән) Өфө авиация институты һәм Өфө дәүләт авиация техник университеты уҡытыусыһы, шул иҫәптән 1982—2006 йылдарҙа эске яныулы двигателдәр кафедраһы мөдире, бер үк ваҡытта 1983—1987 йылдарҙа фәнни эштәр буйынса проректор. Техник фәндәр докторы (1982), профессор (1983). Рәсәй Федерацияһының (1997) һәм Башҡорт АССР-ының (1987) атҡаҙанған фән һәм техника эшмәкәре. Сығышы менән хәҙерге Украинаның Днепр ҡалаһынан.\nНовиков Фёдор Сергеевич (1927—13.08.2008), футболсы, тренер. 1960—1965 һәм 1970—1971 йылдарҙа Өфөнөң «Строитель» футбол командаһының баш тренеры. СССР-ҙың спорт мастеры (1951), РСФСР-ҙың (1980) һәм Үзбәк ССР-ының (1990) атҡаҙанған тренеры. Сығышы менән Мәскәү өлкәһе Семёнково ауылынан.\nХафизова Фәнә Дәүләтхановна (1937), хеҙмәт ветераны. 1961—1994 йылдарҙа Дүртөйлө районы Иҫке Солтанбәк ауыл клубының киномеханик ярҙамсыһы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1982), коммунистик хеҙмәт ударнигы (1977). Сығышы менән ошо ауылдан.\nЙәмәлетдинов Рәшит Хәсән улы (1942), агроном. 1957—2002 йылдарҙа Әбйәлил районы «Йәнгел» совхозының бүлексә идарасыһы, совхоз директоры урынбаҫары, инженер-ер төҙөүсе. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1984), «Почёт Билдәһе» ордены кавалеры (1982). Сығышы менән ошо райондың Атауҙы ауылынан.\nАндреев Анатолий Михайлович (1952), сәнәғәт өлкәһе һәм муниципаль хеҙмәт ветераны. 1973 йылдан Стәрлетамаҡтағы Ленин исемендәге станоктар эшләү заводының яуаплы хеҙмәткәре, шул иҫәптән 1981 йылдан партком секретары урынбаҫары һәм партком секретары; 1991 йылдан ҡала хакимиәте идаралығы начальнигы, 1996 йылдан — хакимиәт башлығы урынбаҫары, 2015 йылдан — Стәрлетамаҡ төҙөлөш һәм һөнәри технологиялар колледжы директоры. Башҡортостан Республикаһы хеҙмәтләндереү өлкәһенең атҡаҙанған хеҙмәткәре. Сығышы менән ошо ҡаланан.\nШапкина Людмила Васильевна (1952), балет артисы, педагог. 1970 йылдан Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры солисы, 1998 йылдан — педагог-репетиторы, бер үк ваҡытта 1987 йылдан Рудольф Нуриев исемендәге Башҡорт хореография колледжы уҡытыусыһы. 1990 йылдан СССР-ҙың Театр эшмәкәрҙәре союзы ағзаһы. Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1994).\nӘхмәтйәнова Татьяна Ильинична (1952), мәғариф өлкәһе ветераны. Ҡариҙел ауылындағы 1-се урта мәктәптең элекке инглиз теле уҡытыусыһы. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған уҡытыусыһы. Сығышы менән ошо райондан.\nБикбов Мөхәррәм Мөхтәрәм улы (1957), ғалим-табип-офтальмолог, йәмәғәтсе. 1985 йылдан Өфө күҙ ауырыуҙары ғилми-тикшеренеү институты хеҙмәткәре, 1986 йылдан бүлек мөдире, 1991 йылдан — бүлек етәксеһе, 1998 йылдан — директорҙың иҡтисади һәм фәнни производство эшмәкәрлек буйынса урынбаҫары, 2006 йылдан — институт директоры. 2009 йылдан Рәсәй офтальмологтары йәмғиәтенең Башҡортостан төбәк бүлексәһе рәйесе. Башҡортостан Республикаһы Фәндәр Академияһының мөхбир ағзаһы (2016), медицина фәндәре докторы (1998), профессор (2009). Рәсәйҙең (2013) һәм Башҡортостан Республикаһының (1996) атҡаҙанған табибы. Башҡортостан комсомолы премияһы лауреаты (1987).\nХөрмәтуллин Раудат Ғәҙи улы (1957), хеҙмәт ветераны. 1985 йылдан Дүртөйлө районы ауыл хужалығы ойошмалары етәксеһе. Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (2016). Сығышы менән ошо райондың Атһөйәр ауылынан.\nШәрәфетдинов Венер Тимерхан улы (1957), мәҙәниәт өлкәһе ветераны. 1978 йылдан Дүртөйлө районы Таймырҙа ауыл мәҙәниәт йорто директоры, художество етәксеһе һәм мөдире. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1988), төрлө ижади фестивалдар лауреаты. Сығышы менән ошо ауылдан.\nРәхмәтуллин Азат Салауат улы (1972), ғалим-табип. 2007 йылдан 2-се Республика клиник дауаханаһының баш табибы, 2018 йылдан Ғ. Ғ. Ҡыуатов исемендәге Республика клиник дауаханаһының баш табип урынбаҫары, 2019 йылдан Башҡортостан Республикаһы һаулыҡ һаҡлау министрының беренсе урынбаҫары, 2022 йылдың 28 мартынан — министр вазифаһын башҡарыусы. Медицина фәндәре кандидаты. Сығышы менән Сибай ҡалаһынан.\nСаҙретдинов Абрар Мәсәлим улы (1933), дәүләт, йәмәғәт һәм юғары мәктәп эшмәкәре, ғалим. Иҡтисад фәндәре кандидаты, Рәсәй Федерацияһының Ауыл хужалығы фәндәре академияһы академигы. Башҡорт АССР-ының VII, VIII һәм X саҡырылыш Юғары Советы, РСФСР-ҙың XI саҡырылыш Юғары Советы депутаты. Өс Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1966, 1971, 1981) һәм «Почёт Билдәһе» (1976) ордендары кавалеры. Башҡортостандың атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре. Мәсетле районының почётлы гражданы (2005).\nТөхвәтуллин Расфар Мөхлис улы (1933), социолог-ғалим, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Социология фәндәре докторы (2000), профессор (2001). Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары һөнәри белем биреү хеҙмәткәре (2000). Сығышы менән хәҙерге Башҡортостан Республикаһының Туймазы районы Иҫке Арыҫланбәк ауылынан.\nГосачинская Людмила Александровна (1949), керамика оҫтаһы, педагог. 1978—1987 йылдарҙа Өфөләге Башҡортостан ижади-производство комбинаты рәссамы, 1993—2011 йылдарҙа Иглин ауылы мәктәбе, бер үк ваҡытта 2004 йылдан алып Ҡасим Дәүләткилдеев исемендәге республика һынлы сәнғәт гимназия-интернаты уҡытыусыһы. 1997 йылдан Рәсәй Рәссамдар союзы ағзаһы. Сығышы менән хәҙерге Байкал аръяғы крайы Борзя ҡалаһынан.\n4 апрелдә тыуғандар\n1780: Эдвард Хикс, АҠШ рәссамы.\n1875: Пьер Монте, Франция дирижёры.\n1890: Антонина Колотилова, рус халыҡ йырҙарын башҡарыусы, РСФСР-ҙың халыҡ артисы (1960).\n1900: Юрий Васнецов, СССР рәссамы, РСФСР-ҙың атҡаҙанан сәнғәт эшмәкәре (1946) һәм халыҡ рәссамы (1966).\n1910: Юрий Герман, СССР яҙыусыһы, киносценарист, Сталин премияһы лауреаты (1948). Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы.\n1915: Мария Скворцова, СССР-ҙың кино актёры.\n1932: Андрей Тарковский, кинорежиссёр, сценарист.\n1960: Богдан Макуц, СССР гимнасы, олимпия (1980) һәм ике тапҡыр донъя чемпионы.\n4 апрелдә вафат булғандар\n1929: Карл Бенц, Германия инженеры, уйлап табыусы, автомобиль эшләп сығарыуға нигеҙ һалыусы.\n2012: Хәкимйән Зарипов, башҡорт яҙыусыһы һәм драматургы, юрист, БАССР-ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1990), Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге премия лауреаты (1999).\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=4_апрель&oldid=1121978 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 17:24 5 апрель 2022 үҙгәртелгән.


«Тарих яҙабыҙ» дауам ителһен ине\n17 Май 2019, 14:44\nБашҡортостан балалар һәм үҫмерҙәр гәзите «Йәншишмә» ойошторған «Тарих яҙабыҙ» конкурсында гимназиябыҙҙан да бер төркөм уҡыусылар ҡатнашты.\nБәйге, әлбиттә, еңелдән булманы: тау-йылғаларҙың фотоларын да ебәрергә, ер-һыу атамалары тураһында ололарҙан да һорашырға, архивтарҙа ла эҙләнергә, музейҙарҙағы мәғлүмәттәр менән дә эштәребеҙҙе байытырға кәрәк ине.\nЕр-һыу атамалары – тарихтың өнһөҙ шаһиттары. Карталарҙа ла, бер ҡайҙа ла теркәлмәгән, бер ауыл халҡы ғына белгән тау, йылға, шишмә исемен беҙ өйрәнергә, белергә тейешбеҙ. Һәр һуҡмаҡ, соҡор, йырындар ҙа бит тарих һаҡлай. Улар ошо ерҙә элек-электән йәшәгән халыҡтың үткәне менән бәйле. Шуға ла ер-һыу атамалары тарихын яҙып алыу – һәр кемдең бурысы, бик кәрәкле эш.\nГәзит биттәрендә баҫылған тиҫтерҙәребеҙҙең мәҡәләләрен ҡыҙыҡһынып уҡыныҡ, үҙебеҙ өсөн күп фәһемле мәғлүмәттәр алдыҡ. Беҙҙең гимназияла республикабыҙҙың төрлө райондарынан, Ырымбур өлкәһенән дә балалар уҡый. Мәҫәлән, Әҙилә Намаҙғолова Күгәрсен районы Дауыт-Ҡайып ауылындағы йылға, күл, ҡаялар тарихтары тураһындағы мәғлүмәттәрҙе яҙып ебәрҙе. Элина Бәширова Көйөргәҙе районы Түбәнге Мотал ауылы, уның тирә-яғындағы ер-һыу атамалары тураһында «Ауыл бөтһә лә, легендалар йәшәй» тигән мәҡәләһе менән был конкурста ҡатнашты. Ә мин үҙем Күгәрсен районы Хоҙайбирҙин-Бесәнсе ауылы яғындағы топонимика тураһында яҙҙым.\nБыл конкурста күптәр бүләк алып ҡыуанды. Элинаның мәҡәләһе йөкмәткеһенең бай булыуы менән айырылып тора ине. Шуға уға башҡорт ҡыҙҙарының боронғо биҙәнеү әйбере (бөгөн модала булған) – селтәр бүләк ителде. Әҙилә менән миңә Маҡтау ҡағыҙы тапшырылды. Беҙ өсөбөҙ ҙә – Әлфиә Ғәйзулла ҡыҙы Рәжәпова етәкләгән йәш журналистарҙың «Рухи мираҫ» түңәрәге ағзалары.\nОшо конкурста ҡатнашырға илһамландырған етәксебеҙ Әлфиә Ғәйзулла ҡыҙына, шулай уҡ «Йәншишмә» гәзите хеҙмәткәрҙәренә рәхмәтлебеҙ. Беҙҙең бер теләгебеҙ бар: «Тарих яҙабыҙ» конкурсы артабан да төбәк-ара кимәлдә дауам ителһен ине. Тарихи Башҡортостан ерендә йәшәгән тиҫтерҙәребеҙҙең дә ер-һыу атамалары тураһындағы мәҡәләләрен ҡыҙыҡһынып уҡыр инек.\nГөлдәриә ҒАЙСИНА, «Рухи мираҫ» түңәрәге ағзаһы.


«Мәҡәлле һүҙ - аҡыллы һүҙ»\nМәләүез районынан башҡорт теле уҡытыусыһы Ленира Шәйәхмәтова ҡатнаша.\nКөйөргәҙе районы Йыуасалы ауылы тарихы.\n«Юшатыр» район газетаһының яуаплы сәркәтибе Тәлғәт Шаһманов ҡатнаша.\nТапшырыуҙың авторы – Әлфиә Батталова.\n«Урал батыр» эпосы – астрономик календарь.\nФәлсәфәсе ғалим Салауат Ғәлләмов ҡатнашҡан 3-сө тапшырыу.\n«Урал батыр» эпосы – теүәл фәндәр дәреслеге…»\nФәлсәфәсе ғалим Салауат Ғәлләмов ҡатнаша. 2-се тапшырыу.\n«Урал батыр» эпосы – иң боронғо фәнни әҫәр…»\nБилдәле фәлсәфәсе ғалим Салауат Ғәлләмов ҡатнаша.\n«Нуғай» һүҙенең килеп сығышы.


«Өфө», ниһайәт, өс мәрәй яуланы\nФутбол буйынса Рәсәй беренселегенең 26-сы осрашыуын «Өфө» командаһы үҙ майҙанында принципиаль дәғүәсеһе − Түбәнге Каманың «Нефтехимик» уйынсылары менән үткәрҙе.\nБеренсе осор голһыҙ үтһә, икенсеһендә иһә хужалар дәғүәсеһенең ҡапҡаһына ике яуапһыҙ гол индереп, күптән көткән еңеүгә өлгәште. Уңышҡа ике тапҡыр «Өфө»нөң һөжүмсеһе Дмитрий Голубев иреште.\nШулай итеп, Игорь Колывановтың тәрбиәләнеүселәре, кәрәкле өс мәрәй яулап, 38 мәрәй менән турнир таблицаһының етенсе баҫҡысына күтәрелде. Юғарыла − әлегә «Урал» командаһы. Уның иҫәбендә 59 мәрәй. Икенселә килгән «Томь» клубы унан алты мәрәйгә ҡалыша.\nКиләһе турын «Өфө»ләр Ярославлдә урындағы «Шинник» менән уҙғарасаҡ.\nКХЛ сафы тулылана\nХоккей буйынса КХЛ беренселеге башланыуға биш йыл үтеүгә, уның сафы йылдан-йыл киңәйә бара.\nХәҙер унда, Рәсәй клубтарынан тыш, Беларусь, Латвия, Украина, Ҡаҙағстан, Чехия, Словакия кеүек илдәр үҙҙәренең командалары менән Гагарин кубогы өсөн көрәшә. Быйыл Италияның «Милан», Хорватияның «Медвешчак» һәм Польшаның «Олива» клубтары ла КХЛ-ға инергә теләүен белдергән. Шулай уҡ Рәсәйҙең башҡа төбәктәре лә үҙҙәренең командаһын КХЛ-да һынамаҡсы. Әле яңыраҡ Владивосток ҡалаһы үҙенең командаһын булдырып, киләһе миҙгелдән лигала сығыш яһау өсөн документтарын тапшырған. Буласаҡ клубына генераль менеджер итеп билдәле хоккейсы Александр Могильныйҙы һайлап та ҡуйған. Тик әлегә команданың исеме лә юҡ, уйынсылары ла тупланмаған.\nБашҡортостан атлеттары Европала мах бирмәне\nАлбанияла уҙған ауыр атлетика буйынса Европа беренселегендә Рәсәй йыйылма командаһы составында Башҡортостандан Альберт Сәйәхов менән Ринат Кирәев уңышлы ғына сығыш яһаны.\n85 килограмға тиклем ауырлыҡта Альберт көсөргәнешле бәйгелә дүртенсе урынға сыҡһа, Ринат үҙенең ауырлығында, Әзербайжан спортсыһынан ғына еңелеп, көмөш миҙал призеры булды.\nДопингты соус урынына ҡулланған\nРәсәй еңел атлеты, барьер аша йүгереүсе Елена Чуракова, допинг ҡулланыуҙа ғәйепләнеп, ике йылға тиклем яратҡан шөғөлөнән ситләштерелде.\nШулай уҡ карьераларына нөктә ҡуйған молотты алыҫлыҡҡа сойорғотоусы Ольга Кузенкова һәм ядро этәреүсе Светлана Кривелева ла, элек допинг ҡулланыуҙа ғәйепләнеп, исем өсөн булһа ла ике йылға дисквалификацияланды. Уларҙың быға тиклем булған күрһәткестәре исемлектән алынасаҡ.\nӘ бына немец велоуҙышсыһы Штефан Шумахер (һүрәттә) үҙенең бөтә карьераһында тик допинг ҡулланыуы хаҡында асыҡтан-асыҡ белдергән. Үҙе әйтеүенсә, ашаған һайын ҡәтғи тыйылған препараттарҙы соус урынына ҡулланған. 31 йәшлек спортсы билдәле «Тур де Франс» этабында ике тапҡыр еңеүсе була.\nСемак урынына Сафин тәғәйенләнде\nӨфөнөң йәштәр лигаһында уңышлы ғына сығыш яһаған «Толпар» хоккей командаһы үҙгәрештәр кисерә.\nЛига барлыҡҡа килгәндән бирле команданың баш тренеры вазифаһын башҡарған Александр Семак эшенән китергә булды. Ә инде яңы етәксе итеп «Салауат Юлаев» командаһының элекке тренеры Венер Сафин тәғәйенләнде.\nБыйылғы миҙгелдә Семактың тәрбиәләнеүселәре плей-оффтың сирекфиналына барып етеп, «Омские ястребы» клубынан еңелеп, төп бәйгенән төшөп ҡалғайны. «Толпар» уның етәкселегендә беренселектең ике тапҡыр бронза миҙалы призеры булды. Шулай уҡ бер тапҡыр даими беренселектең еңеүсеһе булып танылды.\nСиләбегә метеорит та ярҙам итә алманы…\nШулай итеп, хоккей буйынса КХЛ беренселегендә бишенсе тапҡыр уйнатылған Гагарин кубогын Мәскәүҙең «Динамо»һы яуланы.\nУлар инде ошо трофейға икенсе миҙгел рәттән өлгәште. Финалда Олег Знароктың тәрбиәләнеүселәре башынан аша һикергән Силәбенең «Трактор» командаһын алтынсы хәл иткес бәйгелә өҫтәмә ваҡытта 3:2 иҫәбенә отоп, йәнә чемпион булды. «Трактор» хоккейсылары көмөш миҙал яулаһа, СКА уйынсылары «бронза» менән ҡәнәғәтләнде.\nДөйөм алғанда, ошо биш миҙгел араһында уйнатылған төп призды әлегә өс команда ғына тотоп ҡараны. Тәүҙә ике рәт «Аҡ барс» хоккейсылары уңышҡа ирешһә, бер тапҡыр «Салауат Юлаев» урамына байрам килә һәм һуңғы ике миҙгел «Динамо» клубы кубокты үҙендә ҡалдырҙы.\nСығыу ваҡыты 19-04-2013, 10:07 | Ҡаранылар: 796


Гәзит-журналға яҙылырға онотмағыҙ!\nРәсәй почтаһы матбуғатҡа яҙылыу декадаһын иғлан итте. 5-се декабрҙән 15-нә тиклем федераль һәм милли баҫмаларға яҙылыусылар ташлама менән файҙалана ала. Редакция хеҙмәткәрҙәре кампанияға ҙур өмөт бағлай. Ни тиһәң дә, был мөһим эште һуңға ҡалдырырға яратыусылар өсөн иң ҡулай осор.\nФлидә Хәбибуллина менән Талип Йосопов республика яңылыҡтары менән даими танышып барырға тырыша. Хаҡлы ялдағылар буш ваҡытын сканворд сисеп, мәҡәлә, ҡыҙыҡлы көләмәстәр уҡып уҙғара. Оло быуын вәкилдәре гәзитте өйгә алдырып уҡырға күнеккән. Яратҡан баҫмаңды теләгән ваҡытта ҡулыңа алып уҡырға мөмкин, ти улар.\nМилли баҫмаларҙың тоғро уҡыусылары 5-се декабрҙән 15-нә тиклем яратҡан гәзит-журналдарына 10 процент ташлама менән яҙыла ала. Бының өсөн Рәсәй почтаһы 600 һум күләмендә аҡса йүнәлткән.\nБорис Слуцкий, «Рәсәй почтаһы» дәүләт унитар предприятиеһының Башҡортостан идаралығы матбуғат хеҙмәте етәксеһе: «Ун көн эсендә уҡыусыларға федераль баҫмаға 5, милли баҫмаға 10 процент күләмендә ташлама яһала. Статистика күрһәтеүенсә, Бөтә Рәсәй яҙылыу декадаһында ваҡытлы матбуғатҡа яҙылыусылар арта, уҡыусылар ташламалар менән ҡулланып ҡалырға тырыша».\nСтатистикаға күҙ һалһаң, Рәсәйҙә гәзит-журналдарға яҙылыусылар йыл һайын 10 процентҡа кәмей. Быға берәүҙәр заман технологияһы, интернет, радио-телевидение йоғонто яһай тиһә, икенселәр һүлпәнлекте почта элемтәһе эшмәкәрлегенә бәйләй. Сөнки матбуғат баҫмаларының уҡыусыға ваҡытында барып етеүе өсөн тап улар яуаплы.\nМатбуғат баҫмаларына заман үҙ талабын ҡуя. Улар уҡыусы күңелен рухи яҡтан байытып, көнүҙәк, дәлилле мәҡәләләр тәҡдим итергә бурыслы. Был йәһәттән республика баҫмаларын үҙ маҡсатына тоғро. Башҡортостандың күп уҡыған төбәк икәнен иҫәпкә алып, тап шулай тип әйтергә мөмкин. Баҙар иҡтисады шарттарында уҡыусыларҙы йәлеп итеү өсөн «Йәшлек» гәзите үҙенсәлекле акцияларын ойоштороуҙы дауам итә.\nБашҡортостан матбуғат баҫмаларына яҙылыу буйынса Рәсәйҙә беренсе урынды биләй. Республикала йәшәүсе халыҡтың 50 проценты гәзит-журналдар алдырһа, Мәскәүҙә улар ни бары 5 процен самаһы. Әммә хаҡтар күтәрелеү сәбәпле, төбәк гәзит-журналдары йылдан-йыл уҡыусыларын юғалта. Милли баҫма телде, рухиәтте һәм аңды үҫтереүсе көс булып тора. Шуға күрә йәш быуындың киләсәген хәстәрләгән кеше милли гәзит-журналдарҙан ситтә ҡалмаясаҡ.


Ҡыҙыл Ауыл — Башҡорт Википедияһы\nҠыҙыл Ауыл (шулай уҡ Ҡыҙыл Батыр исеме лә осрай) — Ишембай ҡалаһында тарихи урын, Ағиҙел йылғаһының һул ярында урынлашҡан, элекке ауыл.\nАуыл территориаль, 1934 йылдың 29 мартындағы «Ишембай нефть промыслалары эшселәре поселогын ойоштырыу тураһында» ҡарары нигеҙендә Ишембай ҡалаһына инә, был ҡарар шулай уҡ Ишембай, Ирек, Юрматы ауылдарының яҙмышын хәл итә. Билдәле булыуынса, был дүрт ауылда 1932 йылдың сентябрендә нефть өсөн килгән 888 ғаилә урынлаштырыла.\n1934 йылдың 24 майындағы «Красная Башкирия», 1932 йылдың 9 июнендәге «Башкирская вышка» гәзиттәре ауылдың ҡиәфәтен сағылдырған материалдар баҫтырып сығара. Ауыл 18 йортан тора. Уларҙың ҡыйығы һалам менән, 1 йорт — тимер, 2 йорт таҡта менән ябыла. Ул 703-сө скважинанан йөҙ метр алыҫлыҡта урынлаша.\n«Тикшереү барышында асыҡланғанса, һәр йорттоң тиерлек ситәндән һалам менән ҡапланған йорт төкәтмәләрендә торбаһыҙ мейестәр ҡуйылған (ҡара яғып йылытыла). Осҡондар һалам түбәләре аҫтына күтәрелә һәм һәр минут һайын янғын сығыу ҡурҡынысы була. 703-сө скважина урғыла. Ошонда уҡ нефть ер амбарҙарына аға. Шундай уҡ алыҫлыҡҡа, 703-сө быраулау фонтаны кеүек, 714-се быраулау вышкаһы төҙөлә. Янғын хәүефе бәхәсһеҙ. Ел йүнәлеше — һәр ваҡыт тиерлек вышкалар яғына. 703 -сө һәм яңы төҙөлә башлаған 714-се выканы, Ҡыҙыл Батыр утары халҡын кисекмәҫтән нефть разведкаһы еренән алыҫҡа күсерергә кәрәк».\n«Утарҙың элекке урынында ҡалыуы йәки яңы урынға күсерелеүе тураһында аныҡ мәғлүмәттәр юҡ. Ул йылдар өсөн хас булған төҙөлөш материалдары һәм эшсе көстәр менән көсөргәнешле хәлде иҫәпкә алғанда, ул үҙенең урынын үҙгәртеүе ихтималлығы шикле».\nАллағыуат, Ҡарлыкүл, Ирек, Ҡыҙыл Ауыл, Күс, Новопетровский һәм Кесе Ишембай һәм Салауат ҡалалары ерҙәре составына ингән Аллағыуат ауылдары, Бөйөк Ватан һуғышында һәләк булған уларҙың халҡы иҫтәлегенә Ишембай яғына боролошта Салауат-Стәрлетамаҡ автотрассаһы киҫелешендә «Юрматы ере» мемориаль комплексы төҙөлгән.\nЕте мәрмәр плита ете күсерелгән ауылды кәүҙәләндерә. Үҙәгендә Юрматы еренең символы — ҡурай сәскәһе менән уратып алынған стела, «Бер кем дә, бер нәмә лә онотолмай» стелаһы тора. 8 пилонда һуғышҡа киткән 1428 яҡташтарҙың һуғыштан әйләнеп ҡайтмаған һәр өсөнсө тиерлек 513 фронтовиктың исеме уйып яҙылған. Бында Аллағыуат ауылында тыуған Советтар Союзы Геройы Әхтәмов Хәсән Баһҙый улының бюсы тора.\nҺәйкәл Башҡортостан Республикаһы Президенты Указы буйынса асыла. Комплексты тантаналы асыуҙа Башҡортостан Республикаһының Президенты М. Г. Рәхимов ағас ултырта.\n2005 йылда Юрматы, Күс, Ҡыҙыл Ауыл, Ирек ауылдарының элекке халҡы һәм уларҙың тоҡомдары, бөтәһе 250 самаһы кеше, уның 80-йыллығын байрам итеү өсөн, кесе тыуған илендә яңынан осраша\n↑ Ветераны. Воспоминания. Из истории развития нефтяной и газовой промышленности. — Москва:ЗАО "Издательство «Нефтяное хозяйство». 2006. С. 45\nИнформационно-досуговый еженедельник "Подметки"\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ҡыҙыл_Ауыл&oldid=1027875 ҡабул ителгән


Биш ҡыҙ – биш йондоҙ\n29 Май 2018, 15:47\nЛағыр урта мәктәбенең 11-се класын биш ҡыҙ һәм 9-сы класын туғыҙ уҡыусы тамамлай. Улар өсөн Һуңғы ҡыңғырау байрамы уҙғарылды.\nСығарылыш уҡыусыларын мәктәп директоры Ринат Ситдиҡов, Лағыр ауыл биләмәһе башлығы Зәбир Ситдиҡов, район хакимиәте вәкиле – баш архитектор Илдар Ямалыев ҡотлап, уларға оло тормош юлында уңыштар теләне. Уҡыуҙа алдынғы, мәктәп тормошонда әүҙем ҡатнашҡан уҡыусыларға район мәғариф, мәҙәниәт бүлектәре, йәштәр сәйәсәте һәм спорт комитеттары Маҡтау грамоталары, ауыл хакимиәтенән бүләктәр тапшырылды. Ата-әсәләр исеменән Рәзимә Мөхәмәтйәнова уҡытыусыларға рәхмәт белдереп, балаларға изге теләктәрен еткерҙе.\nҮрҙә әйтелеүенсә, быйылғы уҡыу йылында 11-се класты 5 ҡыҙ ғына бөтә. Веолетта Ҡазыева, Гөлнара Зәйнуллина, Ирина Мөхәмәтйәнова, Айгөл Ситдиҡова, Гөлназ Ибраһимова – барыһы ла әүҙем уҡыусылар, спортсылар, предмет олимпиадалары еңеүселәре-призерҙары, мәктәптең Шаяндар һәм тапҡырҙар клубы командаһы ағзалары. Улар артабан да уҡытыусыларын шулай уңыштары менән һөйөндөрөр, тип ышанабыҙ.\nҺуңғы ҡыңғырау тантанаһы көнөндә әүҙем атайҙарҙың береһе – Ким Бәширов 6-сы класта “Көндәлектәр” конкурсы уҙғарып, еңеүселәрҙе бүләкләне. Шулай уҡ ул мәктәпкә волейбол туптары ла бүләк итте.


Выжданы ҡушҡанса йәшәй » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Выжданы ҡушҡанса йәшәй\nВыжданы ҡушҡанса йәшәй 08.02.2019 // Йәмғиәт\nРауза Минһажетдинова матур, өлгөлө тормош мәктәбен үтте.\nХалҡыбыҙҙың абруйын яулаған күренекле йырсылар, мәшһүр ғалимдар, һоҡланғыс уҡытыусылар, мәҙәниәтем тип янған шағирҙар, еренә ереккән игенселәр, малсылар төйәге ул Ҡобағош ауылы. Юҡҡа данлыҡлы Ҡобағош сәсән исемен йөрөтмәй был төйәк.\nУн йылға хөкөм ителә\nТәбиғәт хозурлығынан, еренән ҡөҙрәт алып, саф һауаһын һулап, Миндәгенең һыуында ҡойоноп, тыуған йорт мәшәҡәттәренең һәр береһен иңендә күтәреп, йыр-моңға, тылсымлы әкиәттәргә маһир әсәһенең тормошҡа, балаларына оло һөйөүен үҙендә татып, барса ҡәҙерен белеп үҫте Рауза ауылында…\nКүпме йылдар үткән, һыуҙар аҡҡан был яҡты донъяла? Сабый сағына, йәшлек йылдарына ҡайтҡан һайын, ирекһеҙҙән ғүмер йылдарын барлайһың. Рауза Хәләф ҡыҙы Мөслимова (Минһажетдинова) 1937 йылда алтынсы бала булып яҡты донъяға килә. Атаһы Хәләф Минһажетдин улы Ҡобағош ауылында тәүгеләрҙән булып үҙе мәктәп аса. Бөгөн Ҡобағош мәктәбе мөғәллимдең исемен йөрөтә. Хәләф мөғәллим һуңынан был белем усағына етәкселек итә. Хәләф Минһажетдиновтың абруйы ауылында, күрше-тирәлә ҙур булды. Уның кәңәш-төңәшенә һәр саҡ ҡолаҡ һалыр инеләр, әйткәндәрен тыңлап эшләнеләр, бер йәмәғәт эше лә унһыҙ башҡарылманы. Ҡул ҡаушырып ултырманы, һәйбәт ойоштороусы, тура һүҙле, киң ҡарашлы, бай мәғлүмәтле шәхес ине.\nӘсәһе Мәүзифа Мәғәфүр ҡыҙы сабыйҙарын тәрбиәләү менән бер ҡатарҙан колхоздың тынғыһыҙ эштәрендә ең һыҙғанып, хәләл көсөн йәлләмәне. Ҡойоп ҡуйған әкиәтсе ине Мәүзифа инәй. Әйткәндәй, уның исем-шәрифе район энциклопедияһында ла урын алған. Ғәжәп бай рухлы ғаилә башлыҡтарының аҡыл сәхифәләре, яҡты иман нурҙары булараҡ, балаларының күңел-зиһененә ғүмерлеккә күскән.\n…1937 йылдар. Йән өшөткөс, тән ҡалтыратҡыс һөмһөҙ фажиғәле йылдар. Миллионлаған бер ғәйебе булмаған ир-уҙамандың, ҡатын-ҡыҙҙың атылыуы… Шәхес культының ҡара һөрөмлө шауҡымы Ҡобағош яҡтарын да урап үтмәне. Айырыуса ғәйрәт, дәрт, илһам биреп тәрбиә, белем, йәмәғәт эштәрендә хеҙмәт иткән Хәләф Минһажетдинов нахаҡҡа ғәйепләнеп ҡулға алына. Уҡытыусы ун йылға хөкөм ителә. Раузаға ете генә ай була был мәлдә. Мәүзифа инәй итәк тулы сабыйҙары менән яҙмыш упҡынында тороп ҡала. Хәләф Минһажетдин улы шул китеүҙән ҡайта алмай. Уның 1968 йылда ғына аҡланыуы асыҡлана, 1942 йылда Өфө төрмәһендә йөрәк сиренән үлгән. Һуңғы көнөнәсә: “Өйҙө һатып булһа ла балаларҙы уҡытырға тырыш, донъя хәлдәрен белеп булмай, йә, ярай, хушығыҙ!” тигән васыятына Мәүзифа Мәғәфүр ҡыҙы тоғро ҡалды, түҙеп торғоһоҙ яфалар күрһә лә, ғәйебе юҡҡа ғәйбәттәр ишетһә лә, балаларҙы аяҡҡа баҫтырҙы, уҡытты, оло юлға сығарҙы. Был Хәләфенең һуңғы һүҙҙәренә оло яуап та, әсәлек намыҫы ла, үтә ғорурлығы ла ине. Үҙ балаларынан тыш, 1940–1947 йылдарҙа фронттағы ҡустыһы Ҡәйүмдең ике малайын, Салауат менән Әүсафты, үҙ тәрбиәһенә алды. Был инде Әсәнең ҡаһарманлығы ла ине.\nРаузаның оло ағаһы Жәүәт Хәләф улы Минһажетдинов та атай һөнәрен һайланы. 43 йыл Ҡобағош мәктәбендә балаларға белем таратты. Бөйөк Ватан һуғышы ветераны. Минһажетдиновтарҙың уҡытыусылар династияһын дауам иткән Жәүәт Хәләф улы 68 йәшендә вафат булды. Хәләф Минһажетдин улының икенсе улы Фуат Австрияның баш ҡалаһы Венаны фашист илбаҫарҙарынан азат иткәндә 1945 йылдың 13 апрелендә батырҙарса һәләк була. 2014 йылдың ноябрь айҙарында Рауза Хәләф ҡыҙы һәм Сатура Жәүәт ҡыҙы Фуат Хәләф улының ҡәберенә тыуған яҡтың изге тупрағын һәм тере сәскәләр һалды, алыҫ ерҙәрҙән туғандары Фуат ағайҙың яҡты рухын яҡтыртып, изге эш ҡылды.\nПедагогик стаж – 600 йыл!\nХәләф ағайҙың ир-уҙамандарынан Марат Минһажетдинов күренекле ғалим-педагог, танылған фольклорсы, филология фәндәре кандидаты, БДУ доценты, оло йөрәкле шәхес булды. Беҙҙең уҡытыусыбыҙ булғас, яҡташыбыҙ хаҡында күп яҙҙыҡ, хәтер кисәләрен үткәреп торабыҙ, ижады буйынса китаптар нәшер иттек, иҫтәлектәр йыйынтығын сығарҙыҡ. Арҙаҡлы педагогтың Учалы ҡалаһы Бурансы ҡасабаһының бер урамына, Ҡобағош ауылының үҙәк урамына исемен биреп мәңгеләштерҙек. Уның премияһы ла булдырылған, атаһы мәктәбендә музейы асылған. Ул фән күгендә ҡапыл балҡып, 38 йәшендә генә китһә лә, йәш быуын өсөн том-томдарҙан хасил булған халыҡ ижады ынйыларын (әкиәттәрен), ҡөҙрәтле фекерҙәрҙән торған хеҙмәттәрен ижад итергә өлгөрҙө һәм дә үҙенең ғилем ҡаҙанышы булырлыҡ “Башҡорт халҡының әкиәт эпосы” тигән докторлыҡ диссертацияһын да тамамлау алдында тора ине. Был инде – абруйлы ғалим дәрәжәһенә етеп барған Марат Хәләф улының ижади ҡаһарманлығы.\nХаят, Хәжәр апайҙарының белем алыуға теләктәре көслө булһа ла, артабан юғары уҡыу йортона юлланыу мөмкинлеге юҡ ине. Нисек кенә булмаһын, уларҙың игелекле тәрбиәһендә буй еткергән Хаят апайҙың – дүрт, Хәжәр апайҙың биш балаһы юғары белем алып, уҡытыусылар династияһын ишәйтте. Бөгөн Хәжәр апай ҙа, Хаят апай ҙа гүр эйәһе. Мәүзифа инәй ғаилә ҡайғыһын, хәсрәттәрен күп кисерҙе. Уның сабыр холҡо, йыйнаҡлығы, эске матурлығы, рухи бөйөклөгө, бай күңеле Хоҙай ҡушҡанса оҙон ғүмерле итте, 88 йәшенәсә илаһи Ҡобағош тауҙарына, изге Уралына, күҙен мөлдөрәмә итеп ҡарап, үҙе сығарған “Хуш, Уралым” йырын ҡабатлағандай матур йәшәне, өлгөлө, тәрбиәле әсә, өләсәй булды. Һәр балаһына, бүләләренә, туғандарына һәм тотош ауылға әсәләренең донъяһын онотоп, күңелен биреп, йотлоғоп ижад иткән һәм һөйләгән әкиәттәре, йырҙары һеңеп ҡалды.\nЙор һүҙле сәсәниәнең ауыҙ-тел ижады Марат улының “Ҡәләмемдә ҡөҙрәт бар” тигән китабына “Әсәйем әкиәттәре” исемендә, шулай уҡ 6-сы кластар өсөн “Кластан тыш уҡыу” дәреслек-хрестоматияһына индерелгән.\nРауза Хәләф ҡыҙының бөгөнгө ҙур һөйөнөсө һәм ғорурлығы – беҙҙең уҡытыусылар ғаиләһе, бөгөнгөсә әйткәндә, уҡытыусылар династияһы, тип ауыҙ тултырып әйтә алам. Ҡан-ҡәрҙәштәрҙән, килен-кейәүҙәрҙән биш тиҫтәнән ашыу уҡытыусы, тәрбиәсе тупланып киткән икән. Һәммәбеҙҙең дөйөм педагогик стажы – 600 йыл! Республикала иң күбеһе, иң ишлеһе – беҙҙең уҡытыусылар династияһы, тип уйлайым. Беҙҙең ғаилә тарихында һәммәһе һигеҙ фән кандидаты, шуларҙың дүртеһе – медицина фәндәре кандидаты, икеһе – физика-математика фәндәре, йәнә икеһе филология фәндәре кандидаттары. Ғәжәп бит, бына кемдәр бөгөн йәштәргә өлгө!\nСаңғысы, мәргәнсе, нәфис һүҙ оҫтаһы...\n…Ҡобағош башланғыс, Ҡаҙаҡҡол ете йыллыҡ, Миндәк урта мәктәбендә уҡып өлгөргәнлек аттестатын ҡулына ала Рауза Минһажетдинова. Белемгә ынтылған ҡыҙыҡай Стәрлетамаҡ педагогия институтының физика-математика факультетына имтихандарҙы уңышлы тапшыра. Шаулы-гөрлө студент йылдары спорт, төрлө йәмәғәт эштәре менән күмелеп үтә тора. Рауза саңғы ярыштарында призлы урындар яулай, атыу буйынса ла алдынғылыҡты бирмәй, ҡыҙыҡайҙың мәргәнлегенә һоҡланмаған кеше һирәк ине шикелле. Һәр эшкә зирәк, сабыр аҡыллы Рауза Минһажетдинова диплом алып тыуған яғына юллана.\n1960 – 1993 йылдарҙа Учалы ҡалаһының 1-се урта мәктәбендә уҡытыусы һәм 22 йыл рәттән директорҙың уҡытыу-тәрбиә эштәре буйынса урынбаҫары булып эшләй. Бер мәктәптә 34 йыл эш дәүере – үҙе бер көсөргәнешле хеҙмәт һәм яҡты ғүмер. Әйтеүе генә еңел. Был йылдар артында күпме мәшәҡәтле, тынғыһыҙ көндәр, йоҡоһоҙ төндәр, билдәле бер системаға һалынған мәктәп тормошо, сикһеҙ йыһан киңлеге кеүек уҡыусылар күңеленә сәйәхәт, белем донъяһына юл асыу, пионер-комсомол эштәре. Йәмәғәт башланғысындағы партия ҡарарҙарын тормошҡа ашырыу, ата-әсәләр комитеты менән тығыҙ бәйләнеш һ.б. саралар – тауыҡ сүпләһә лә бөтөрлөк түгел…\nЭйе, матур, өлгөлө тормош мәктәбен үтте Рауза Хәләф ҡыҙы. Изгелек орлоҡтары шытымдар биреп, уңыштар ҙа яулана килде. Намыҫлы хеҙмәте илебеҙ даирәһендә лайыҡлы баһаһын алды. Уҡытыусылар коллективында, уҡыусылар һәм ата-әсәләр араһында абруйы юғары булды. Ғаиләнән итәғәтле тәрбиә алған, ихтирамлы, һәр кемгә иғтибарлы педагог мәктәп исемен дә күтәрҙе, үҙе лә үҫте.\n– Хеҙмәтемде оло хөрмәт менән баһаланылар. Ошо ихтирамға лайыҡ булғаныма мин 1-се мәктәбемә, коллегаларыма, директорҙарым Сабир Шәйәхмәт улы Йыһаншинға, Фәрит Әхмәҙи улы Мортазинға һәм, әлбиттә, уҡыусыларыма бурыслымын, – тип мөләйем йылмая Рауза Хәләф ҡыҙы. Баһаларға килгәндә, өс тиҫтәләгән төрлө дәрәжәләге Почет грамоталары, дипломдары, орден һәм миҙалдар менән бүләкләнә. Йәш быуынды тәрбиәләүҙә, төплө белем биреүҙә өлгәшкән хеҙмәт уңыштары өсөн 1991 йылда Рауза Хәләф ҡыҙы Мөслимоваға БАССР Юғары Советы Президиумы Указы менән “Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған уҡытыусыһы” тигән маҡтаулы исем бирелә. Йылдар сылбырында ғаилә тормошо, тынғыһыҙ хеҙмәт, уның ҡыуаныстары, хәстәрлектәре менән тығыҙ бәйләнгән.\nРауза Хәләф ҡыҙы менән иңгә-иң терәп, тормош юлында бер ҡатарҙан атлаған, һәр саҡ таянысы булған тормош иптәше Фәрит Барый улы хаҡында ла кәлимә һүҙ әйтеү кәрәктер. Уның хеҙмәт юлы: бәләкәй саҡтан уҡ артелдәрҙә эшләй, һуңғараҡ киномеханик һөнәренә уҡып, оҙаҡ йылдар ҡаланың “Урал” кинотеатрында эшләй. Ғүмеренең иң әүҙем йылдарында Учалы тау-металлургия техникумын тамамлап, хәүефһеҙлек техникаһы буйынса инженер дипломын ала. Хаҡлы ялға сыҡҡансы “Учалы һыу каналы” предприятиеһында инженер була.\nҠобағош ҡыҙының ғүмер юлы данлы\nУлар ике бала тәрбиәләп үҫтерҙе. Луиза ҡыҙҙары бәләкәй саҡтан уҡ әле Марат Хәләф улы үҙенең һынамсыл ҡарашын ҡыҙыҡайға оҙаҡ ҡына төбәп торғас: “Был Луиза мәктәпте бөткәс, мин уҡыған университетта белем алырға оҡшап торасы”, – тип әйтеүе, бәлки, юрауылыр ҙа, дөрөҫкә тура килде лә ҡуйҙы”, – тип бөгөн иҫкә ала Рауза апай. Эйе, ысынлап та, Луиза университеттың физика-математика факультетына уңышлы имтихан тапшыра, студент булып китә. Әсәһе һымаҡ яҡшы уҡый, икенсе курсҡа барырға әҙерләнеп, студенттар отрядында эшләгәндә, ғүмере өҙөлөп ҡуя. Рәмилдәре, ғаилә ҡороп, Өфөлә инженер булып эшләй. Ейәндәре Артур, Радмир килһә, һөйөп туя алмайҙар.\nТуғандарына, балаларына, ейәндәренә, ғөмүмән, кешеләргә оло хөрмәт, алсаҡ йөҙ, асыҡ күңел менән йәшәгән Фәрит ағай ҙа гүр эйәһе булып ҡуйҙы. Шулай кеше йәнле, ябай, ярҙамсыл һәм тыныс холоҡло ине йорт хужаһы.\nБөгөн Рауза Хәләф ҡыҙы, ауыр ҡайғылар кисерһә лә, үҙ мөхитендә ҡала. Бар теләге һәм уйы – ғалим-педагог ағаһы Марат Минһажетдиновтың тыуыуына 85 йыл айҡанлы уның китаптарына кермәгән тиҫтәләгән хеҙмәттәрен, туғандары хәтирәләрен туплап, йыйынтыҡ әҙерләү, Минһажетдинов уҡыуҙары үткәреүҙә, хәтер кисәһенә арналған ғилми-ғәмәли конференция ойоштороуҙа ярҙам итеү. Бик тә изге эш менән мәшғүл ул.\nТағы ла бер эшмәкәрлегенә ҡарата йылы һүҙҙәр кәрәклеге асыла, ул да булһа 2000 йылдар башында “Золом ҡорбандары” иҫтәлегенә обелиск ҡуйҙырҙы. Обелиск урынын һайлауҙа, был ҙур ғына монументҡа мәрмәр таш әҙерләтеүҙә, рәссамдар менән эшләүҙә, финанс мәсьәләләрен хәл итеүҙә һ.б. сараларҙы ойоштороуҙа комиссия рәйесе Л. Хәҙисов, ағзалары Р. Мөслимова, Р. Латиповаларҙың әүҙемлеге, ул мәлдәге Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты генераль директоры И. Абдрахманов, Рауза Хәләф ҡыҙының уҡыусыһы Х. Хәсәновтарҙың матди ярҙамдары һөҙөмтәһендә был изге обелиск ветерандар советы урынлашҡан йорт янындағы матур баҡсалы майҙансыҡта урын алды.\nРауза Хәләф ҡыҙының нәфис һүҙ оҫталығы ла әсәһенән киләлер. Үҙенең күңел тыныслығына бер шифалы дауа күреп матур итеп шиғри шәлкемдәр һөйләй ул. Ҡобағош ҡыҙының мөғәллим-мөғәллимәләр династияһы мәғарифҡа арналған ғүмер юлында дауам итә. Ул быуындан быуынға күсә килә. Ерҙә йәшәүҙең мәғәнәһе лә, бөтә йәме лә шунда бит. Ағаһы Марат Хәләф улы әйтмешләй: “Выжданың ҡушҡанса йәшәүгә ни етә!”


17 Июнь 2021, 11:40\nНаил ҒӘЙЕТБАЙ ЙӘНроман “Нисек Аллаға ышанмайһығыҙ?Һеҙ үлек инегеҙ. Ул һеҙҙе терелтте.Ул һеҙҙе тағы ла үлтерер, йәнә терелтер...” Ҡөрьән. Әл – Бәҡара сүрәһе, 28-се аят “–Кем этәрҙе һуң әле мине был сәйер темағароман яҙырға?–Үҙегеҙ икенсе тема таба алманығыҙмы ни? Ҡана, уҡырға бирегеҙ әле.– Мин уны мейестә яндырҙым.– Ышанмайым. Ҡулъяҙмалар утта янмай.” М. Булгаков. “Оҫта һәм Маргарита” 1.Май айының ямғырлы көнөндә Юлдыбай – Баймаҡ юлында йөк машинаһы еңел автомобиль менән бәрелеште. Ҙур транспортты йөрөтөүсегә бер ни ҙә булманы тиерлек, ә “Лада”ның руль артындағы егетте – Саматты – ауыр хәлдә тиҙ ярҙам машинаһында болнисҡа алып киттеләр. Аңын юғалтманы ул, әммә ваҡыты-ваҡыты менән үҙенә ни булғанлығын аңлай алманы. Нисек булды һуң әле бөтәһе лә?!Самат ҙур тиҙлек менән елдерә ине. Юл тап-таҡыр, ҡамасаулаусы транспорт күренмәй. Бына алда барған автобусты ҡыуып етте. Ә ул ниңәлер ашыҡмай. Самат автобусты үтә башланы. Шунан һуң ваҡиғалар өҙөк-йыртыҡ күҙ алдына килергә тотондо: ниңәлер уның “Лада”һы ҡабырғаһында ята, Самат рүленә йәбешкән, уға машинанан сығырға кәрәктер бит, ә ул ҡыбырҙай ҙа алмай... Бына уны носилкаға һалалар, шунан ҡайҙалыр алып баралар: нимә эшләйҙәр һуң уның менән? Хәйер, Самат бер ни һорашмай, бар ваҡиғаларға битараф – шулай булырға тейеш кеүек уға... Ҡапыл өҫтән көслө лампалар күҙенә һуҡты. Ә Саматты ап-аҡ халат кейгән кешеләр уратып алды.\n“Нисек Аллаға ышанмайһығыҙ?\nҺеҙ үлек инегеҙ. Ул һеҙҙе терелтте.\nУл һеҙҙе тағы ла үлтерер, йәнә терелтер...”\nҠөрьән. Әл – Бәҡара сүрәһе, 28-се аят\n“–Кем этәрҙе һуң әле мине был сәйер темаға\n–Үҙегеҙ икенсе тема таба алманығыҙмы ни?\nҠана, уҡырға бирегеҙ әле.\n– Мин уны мейестә яндырҙым.\n– Ышанмайым. Ҡулъяҙмалар утта янмай.”\nМ. Булгаков. “Оҫта һәм Маргарита”\nМай айының ямғырлы көнөндә Юлдыбай – Баймаҡ юлында йөк машинаһы еңел автомобиль менән бәрелеште. Ҙур транспортты йөрөтөүсегә бер ни ҙә булманы тиерлек, ә “Лада”ның руль артындағы егетте – Саматты – ауыр хәлдә тиҙ ярҙам машинаһында болнисҡа алып киттеләр. Аңын юғалтманы ул, әммә ваҡыты-ваҡыты менән үҙенә ни булғанлығын аңлай алманы. Нисек булды һуң әле бөтәһе лә?!\nСамат ҙур тиҙлек менән елдерә ине. Юл тап-таҡыр, ҡамасаулаусы транспорт күренмәй. Бына алда барған автобусты ҡыуып етте. Ә ул ниңәлер ашыҡмай. Самат автобусты үтә башланы. Шунан һуң ваҡиғалар өҙөк-йыртыҡ күҙ алдына килергә тотондо: ниңәлер уның “Лада”һы ҡабырғаһында ята, Самат рүленә йәбешкән, уға машинанан сығырға кәрәктер бит, ә ул ҡыбырҙай ҙа алмай... Бына уны носилкаға һалалар, шунан ҡайҙалыр алып баралар: нимә эшләйҙәр һуң уның менән? Хәйер, Самат бер ни һорашмай, бар ваҡиғаларға битараф – шулай булырға тейеш кеүек уға... Ҡапыл өҫтән көслө лампалар күҙенә һуҡты. Ә Саматты ап-аҡ халат кейгән кешеләр уратып алды.\n– Скальпель, спирт, ҡайсы, тампон!.. – Сәйер һүҙҙәр салынды егеттең ҡолағына.\nҠапыл аҡ халаттар сыр-сыу килергә тотондо, тауыштары көсәйҙе, хәүеф-ҡурҡыуға солғанды:\n– Йөрәге! Йөрәге туҡтаны! Кислород! Тиҙерәк!\nОшонан һуң булған ваҡиғаларҙы Самат ап-асыҡ күрә лә, аңлай ҙа башланы. Иң ғәжәбе: ул өҫтәлдә ятҡан үҙенә оҡшаған кешегә хайран ҡалып иғтибар итте. Кем ул? Үҙеме ул, әллә сит әҙәмме? Әгәр Самат икән, уға өҫтән ҡараусы кем? Туҡта, күҙәтеүсе, күреүсе ул бит үҙе! Үҙе!\nУлайһа, кем ята унда? Саматҡа ныҡ оҡшаған, ана уң яҡ ҡашы урта тирәһендә өҙөлөбөрәк тора – бала сағында ҡыйыҡтан ҡолап төшөп йәрәхәтләнгәйне, шуның эҙе ҡалды.\nЛәкин ниндәйҙер билдәһеҙ көс Саматҡа түбә аҫтында оҙаҡ аҫылып торорға бирмәне, әкрен генә иҫкән елгә бойһонған мамыҡ киҫәге кеүек анһат ҡына осороп алып китте. Бына тәҙрәгә яҡынлашты, бер ниндәй ҡаршылыҡһыҙ уның аша үтте. Бинанан айырылып, икенсе ҡат бейеклегенән аҫҡа ҡараны. Больница янында машиналар тора, кешеләр йөрөй. Ана Саматты алып килгән тиҙ ярҙам машинаһы, уның артҡы ишеге асыҡ, санитарҙар носилкаларын тейәй... Һәр кем үҙ эше менән мәшғүл, осоп барған Саматты күргән, иғтибар иткән һис кем юҡ. Ямғыр тамсылай. Ләкин егет уның еүешлеген дә, һалҡынлығын да тойманы. Тамсылар бөтөнләй Саматҡа теймәгән кеүек, хатта уның аша үтеп киткән һымаҡ. Егет быға ғәжәпләнмәне, шулай булырға тейеш һананы ниңәлер.\n...Ҡараңғы төшә башланы. Тәҙрәләр һары төҫтәргә мансыла. Ҡала юлдарында автомобилдәр аҡлы-ҡыҙыллы уттары менән йызылдай, юл ситтәрендәге фонарҙар тоҡана. Ҡалаға төн килә. Әммә Саматҡа тирә-йүн көндөҙгө кеүек, ап-асыҡ булып, бик алыҫҡа күренә. Бына ул өҫкәрәк күтәрелде, үҙе ниндәйҙер йүнәлеште юғалтмай. Ҡала ус төбөндәге кеүек тулыһынса күҙгә ташланды ла, яй ғына ситкә күсә башланы, әкренләп артта ҡалды, бына күҙҙән дә юғалды. Тауҙар, самолеттан ҡараған кеүек, әкрен генә артҡа шыла. Ана ниндәйҙер ауыл күренде. Уның да күп кенә тәҙрәләрендә уттар тоҡанған, һирәк-һаяҡ кескәй уттары менән йызылдаған машиналар шыуыша.\n...Туҡта! Ауылдан кемдер Саматҡа яҡынлаша! Ҡыҙ! Йәп-йәш ҡыҙ! Самат иң алда уның күлдәгенә иғтибар итте. Ул аҡ төҫтә, әммә бик күп ҡыҙыл сәскәләр менән биҙәлгәнгә, кейеме ялҡын кеүек күренә. Ҡыҙ яҡынайғас, уның матурлығына егеттең күҙе ҡамашты, шуға оҙаҡ итеп ҡарарға оялды, ҡарашын ситкә алды, әммә анһат ҡына ауылдан күтәрелеүенә, эргәһенә килеп тауыш-тынһыҙ йәнәш оса башлауына артыҡ ғәжәпләнмәне.\n– Һин кем? – тип һораны бер мәл ҡыҙ.\n– Самат, – тине егет. – Тәнем болниста ятып ҡалды. Быны яҡшы күрҙем. Ә үҙем ҡайҙалыр осам.\n– Тимәк, һин үлгәнһең, – тине ҡыҙ тыныс ҡына. Үҙенең дә бейектә осоп барыуына аптырағаны һиҙелмәне.\n– Нисек үлгәнмен? Ә был улайһа кем? – Самат үҙенә төртөп күрһәтте.\n– Был һинең йәнең.\n– Йәнем? Йән бармы ни ул? – Егет ышанырға теләмәне.\n– Бар. Минең дә тәнем ерҙә ятып ҡалды. Үҙем өҫкә осоп киттем. Был минең йәнем.\nҠыҙҙың ошо хаҡта артыҡ тыныс һөйләүе егетте аптыратты. Был тойғо сибәркәйҙең гүзәл йөҙөнә, һомғол кәүҙәһенә, урғылып торған йәшлек сафлығына ҡушылып, егеттең ҡарашын үҙенә бәйләп ҡуйғандай итте. Самат тирә-йүнгә бөтөнләй күҙ һалмайынса, тик юлдашына ғына ҡараны. Хәҙер бынан оялманы ла, уға ғәжәпләнмәне лә. Ҡыҙҙың да үҙенә иғтибар менән ҡарауын күрҙе. Бер аҙ шулай тауыш-тынһыҙ остолар. Әммә эстән генә улар араһында һүҙһеҙ аңлашыу бара кеүек.\n– Һинең исемең кем?\n– Һин дә үлдеңме?\n– Үлмәнем. Үлтерелдем.\n– Үлтерелдең? – тип һораны Самат ҡыҙҙың тауышһыҙ әйткәндәрен дөрөҫ аңларға тырышып. – Кем үлтерҙе?\nҠапыл егет, күренмәгән стенаға килеп бәрелгәндәй, шып туҡтаны. Осоуон дауам иткән ҡыҙ ҙур тиҙлек менән алыҫая башланы.\n– Кем? – Әле ишетелгән хәбәрҙән бигерәк ҡыҙҙың ҡапыл юғалырынан ҡото осҡан егет көсөргәнеп ҡысҡырҙы. – Кем? Һин ниндәй ауылдан?\n– Буранлы! Буран-лы-ы...\nҠыҙҙың тауышы ла, үҙе лә томан йотҡан кеүек юҡ булды. Киләһе секундта ниндәйҙер рәхимһеҙ көс Саматты кире артҡа тартты. Бына аҫтағы ауыл, тауҙар ҙур тиҙлек менән күҙгә салынып ҡына ҡалды, “һә” тигәнсә алда йәнә Баймаҡ ҡалаһы күренде. Ана – больница. Самат йәшен тиҙлеге менән уға яҡынлаша. Бына ул анһат ҡына тәҙрә аша палатаға инә, өҫтәлдә ятҡан үҙен, юҡ – үҙенең тәнен (хәҙер егет быны белә), уны һырып алған аҡ халатлы врач-медсестраларҙы күрә, ҡапыл ошо һыуыҡ, сирҡаныс, көслө ауыртыуға тулған тән эсенә ҡыҫылып инеүен тоя. Һәм...\n...Һәм күҙҙәрен аса.


Башҡортостанда полиция банк хеҙмәткәренең клиент аҡсаларын урлау осрағы буйынса тикшереү башланы - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nБашҡортостанда полиция банк хеҙмәткәренең клиент аҡсаларын урлау осрағы буйынса тикшереү башланы\nБлаговещен ҡалаһында йәшәүсегә башҡалала урынлашҡан банктарҙың береһендә кредит картаһы асалар, клиент уның менән ҡулланмайынса конвертты бөтөн килеш банк хеҙмәткәренә кире тапшыра. Әммә бер нисә айҙан уға коллекторҙар шылтыратып 80 мең һумдан ашыу бурысын ҡайтарыуҙы талап итә. Ә яуапҡа банк хеҙмәткәре бер нимә лә аңлата алмай. Ни өсөн клиенттың кредит картаһын бында эшләгән хеҙмәткәр үҙ мәнфәғәтендә файҙаланғанын да, әлеге ваҡытта иптәш Тереғоловтоң ҡайҙа икәнен дә.Николай Сепугин 1 йыл элек ирекһеҙҙән Росгосстрахбанк клиентына әүерелә, уның телефонына страховка ойошмаһы “һеҙгә компенсация тейешле” тигән хат ебәрә һәм офисҡа килеп уны алырға кәрәклеген хәбәр итә. Әммә банкта түләүҙе алыр өсөн кредит картаһын юлларға һәм иҫәп асырға ҡушалар. Тереғолов фамилиялы хеҙмәткәр уның кредит картаһын алып ҡала һәм иҫәпте ябырға вәғәҙә бирә. Әммә был турала бер ниндәй ҙә документ ҡайтармай. Һөҙөмтәлә пенсионер исеменә юлланған кредит картаһынан 80 мең аҡса алына. Бурыс пенсонер исемендә ҡала.Осраҡ буйынса Енәйәт эше ҡуҙғатыла, әммә банк клиенттан бурысты таптырыуын дауам итә. Беҙҙең ижади төркөм баш офисҡа килеү менән уларҙың ҡарашы кире яҡҡа үҙгәрҙе. Әгәр Николай Сепугинды суд зыян күреүсе тип таныһа банк бөтә бурысты ғәфү итергә әҙер. Юристар бындай осраҡта кисекмәҫтән судҡа ғариза яҙып эште гражданлыҡ хоҡуғы сиктәрендә тикшерергә кәңәш итә.Банкта ниндәй ҙә булһа иҫәп асҡанда йә кредит картаһы юллаған саҡта махсус код яҙылған конверт тапшырыла. Ундағы һандар һеҙҙең аҡсаларға асҡыс. Белгестәр билдәләүенсә, иҫәп йәки кредит картаһы менән ҡулланмаған осраҡта ла код яҙылған конвертты юҡ итеү хәйерлерәк. Юғиһә уның вайымһыҙ мутлашыусылар ҡулына эләгеүе ихтимал.\n28 апреля Республикала яҙғы сәсеү эштәрен башҡарыу өсөн 8 миллиард һум аҡса бүленде


Өфөлә шау-шыу тыуҙырған енәйәтте тикшереү дауам итә. Бер нисә көн элек бында ике йәш кеше, егет менән ҡыҙ юғалды. Машина менән сығып киткән йәштәр кире әйләнеп ҡайтманы. Күпмелер ваҡыттан һуң уларҙы үлтереүҙәре асыҡланды. Енәйәтселәр, ихтимал, егеттең ҡиммәтле автомобиленә ҡыҙыҡҡандыр.\n...23 йәшлек Кәрим Ғимаҙисламов менән 20 йәшлек Елена Мартынюк ҡәҙимге ғашиҡ парҙар була һәм студенттарға хас йәшәү рәүеше алып бара: киноға йөрөй, дуҫтары менән осраша. 31 ғинуарҙа Кәрим үҙенең "Хонда-Аккорд" автомобилендә Ленаны инеп ала. Улар йөрөгән саҡта Таш кисеүҙә көрткә бата. Үҙ аллы сығарырға маташыу файҙа бирмәгәс, йәштәр ярҙам һорап эргәнән үтеп барыусы ике егеткә мөрәжәғәт итә. Мыҡты кәүҙәле егеттәр машинаны этәреп сығара һәм үҙҙәрен Дуҫлыҡ Монументына тиклем илтеп ташлауҙарын үтенә. Водитель, әлбиттә, риза була.\n- Юлда егеттәрҙең береһе Ғимаҙисламовҡа пистолетын терәй ҙә уға ҡул бығауы кейҙерә, - тип һөйләне "БАШвестЪ"ҡа РФ Прокуратураһы ҡарамағындағы Тикшереүҙәр комитетының БР буйынса тикшереүҙәр идаралығының Өфө ҡалаһы буйынса үҙәк район-ара тикшереү бүлеге өлкән следователе Вадим Хәбибуллин.\nЕнәйәтселәр егет менән ҡыҙҙың ҡиммәтле әйберҙәрен тартып ала, шунан һуң уларҙың береһе үҙе рулгә ултыра һәм дүртәүләп Өфөнөң Шаҡша биҫтәһе яғына китә. Унда студенттарҙы быуып үлтереп, кәүҙәләрен гараждарҙың береһенә йәшерәләр.\nБыл 1 февралгә ҡарата төндә була. Иртәнсәк ата-әсәләре милицияға хәбәр итә, һәм уларҙы эҙләй башлайҙар. Студенттарҙың фотографиялары бөтә ҡала буйлап йәбештерелеп сығыла.\nЙәштәр машина менән бергә юғалғас, уның номерын һәр милиционер белә. Рәсәй урамында торған Кәримдең "Хонда"һын 9 февралдә табалар. Засада яһап, көтөп алып, оперативниктар автомобиль руле артына ултырыусыны тоталар. Ул Өфөлә йәшәүсе 1979 йылғы эшһеҙ ир була. Уның өҫтөндә Кәримдең курткаһы була. Шул уҡ көндө ҡулға алыныусының күрһәтеүе буйынса тәртип һаҡлаусылар үлтерелгән егет менән ҡыҙҙың мәйеттәрен таба.\nХәҙерге ваҡытта элек урлашыуҙар өсөн дүрт тапҡыр хөкөм ителгән Евгений Фадеев тикшереү изоляторында тотола. Тикшереүселәр енәйәт фабулаһын уның һүҙәренән яҙып ала. Ул студенттарҙы еңел табыш алыу маҡсаты менән үлтереүҙәре хаҡында һөйләй. Уларҙың телефондарын һатҡандар, ә бына машинаны һатырға өлгөрмәгәндәр.\n- Үлтерелгән егет менән ҡыҙға икеһенә лә ыңғай характеристика бирәләр, - ти Хәбибуллин. - Уҡығандар, эшләгәндәр, наркотик һәм алкоголь ҡулланмағандар. Уларҙың туғандарының һәм яҡындарының ҡайғыһын ысын күңелдән уртаҡлашам.\nФадеевтың иптәше - Владимир Шеефер, 1980 йылғы, әле тотолмаған. Әгәр Фадеев бер ерҙә лә эшләмәһә, Шеефер, рәсми булмаған мәғлүмәттәр буйынса, Өфөнөң шәхси предприятиеларының береһендә һаҡсы булып эшләгән. Үлтергәндән һуң ул эшкә йөрөүен дауам иткән, Фадеев тотолғас, ҡасҡан.\n105-се статьяның 2-се өлөшө "а" пункты буйынса "Ике кешене үлтереү" енәйәт эше ҡуҙғатылды. Әммә ҡулға алыныусыға әлегә рәсми ғәйепләү күрһәтелмәгән.\n- Әлеге ваҡытта тикшереүҙәр алып барыла, дәлилдәр туплау бара. Был аҙнала беҙ енәйәттең квалификацияһын билдәләп, ғәйепләү күрһәтергә әҙер буласаҡбыҙ, - тине Хәбибуллин.\n...Кәрим менән Еленаны йәнәш ерләнеләр. Уларҙы һуңғы юлға оҙатыуға халыҡ шул тиклем күп йыйылды, хатта Көньяҡ зыярат районында күпмелер ваҡытҡа транспорт хәрәкәте ауырлашты.


—Филиал эшләй башлағанда 28 генә уҡыусы ине. Биш йыл эшләү дәүеребеҙҙә 15 уҡыусыбыҙ урта белем тураһында аттестат алып, оло тормошҡа аяҡ баҫты. Шуларҙың 7-әүһе юғары уҡыу йортонда, 5-әүһе колледж һәм училищеларҙа уҡыуҙарын дауам итә,—ти филиал директоры Рәмилә Fәйфулла ҡыҙы Бүләкәнова.—Беренсе булып туйға, байрамға килеүе генә еңел ул. Ә тәүгеләрҙән сиҙәм аҡтарып бураҙна һалыу, шырлыҡтар, ҡарурмандар аша юл ярып үтеү—шул тиклем ауыр хеҙмәт. Уның өсөн ҙур көс һәм ҡыйыулыҡ талап ителә, күпме тир түгергә кәрәк. Үҙенсәлекле балаларға белем биреү эшен ойоштороу ҙа ҡатмарлы булды. Әммә бирешмәнек. Бөгөн был юҫыҡта эштәр көйлө. Дистанцион белем биреүгә барлығы 30 педагог йәлеп ителһә, 68 уҡытыусы балаларҙың өйҙәренә йөрөп уҡыта.


Бөгөн иртән Өфөнөң Нуғай ауылында ике еңел автомобиль – «Шкода Актавиа» менән «Шевроле Круз» бәрелеште\nБереһе Өфөгә, икенсеһе ҡасабаға табан хәрәкәт иткән еңел автомобилдәр ҡатнашлығындағы аварияла дүрт кеше йәрәхәтләнә. «Шкода»ның руль артындағы 40 йәшлек ҡатын һәм уның алты йәшлек балаһы дауаханаға оҙатылған.\n«Шевроле» водителе 24 йәшлек егет менән 40 йәшлек пассажирына урында ашығыс медицина ярҙамы күрһәтелгән. Юл ваҡиғаһы сәбәптәре әлегә билдәһеҙ. «Шкода» машинаһы юлдағы соҡорға эләгеп ҡаршы һыҙатҡа сыҡҡан булыуы фаразлана. Ул сәғәтенә 70 саҡырым тиҙлектә барған.\nАндрей Карпов, ашығыс ярҙам хеҙмәте табибы: «Пассажиры әйтеүенсә, егет күпмелер ваҡытҡа аңын юғалтҡан. Уны 21-се ҡала дауаханаһына һаласаҡбыҙ. Тәүге медицина ярҙамы күрһәтелде».\nВиталий Стрельцов, ваҡиға шаһиты: «Минеңсә, бәләгә тайғаҡ юл, соҡор сәбәпсе. Арттан килә инем, туҡтап өлгөрҙөм. Ҡатындың хәле нисектер, ә бына бала ҡайыш менән ҡыҫылған шикелле».


Сысҡан таратҡан хәтәр сир » Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы\nСысҡан таратҡан хәтәр сир\nЙәннәттәй йәйге айҙар – тәбиғәт ҡосағында, баҡсаларҙа ял итеп, көс туплай торған ваҡыт. Әммә урман-ҡырҙарҙа йәй йәмен йыйғанда, баҡсала рәхәтләнгәндә бер оло хәүеф – сысҡан биҙгәге сирен йоҡтороу ҡурҡынысы һағалауын оноторға ярамай. Сир бөйөрҙө ныҡ зарарлағанға күрә, табиптар уны бөйөр синдромлы геморрагик биҙгәк тип йөрөтә.\nРеспубликабыҙҙа был хәтәр ауырыуҙың таралыуына тәбиғәт шарттары бик ҡулай. Урмандарыбыҙҙа йүкә һәм имән ағастары күпләп үҫә, сир таратыусы сысҡандар, уларҙан ҡойолған орлоҡто ашап, йылдам үрсей. Башҡортостанда сысҡан биҙгәге йоҡтороуҙың иң юғары кимәле 1997 йылда теркәлгән. Ул йылда 10 мең кеше был мәкерле ауырыуға дусар булған, 34-е үлгән.\nИсеменән күренеүенсә, сирҙе ваҡ кимереүселәр йоҡтора. Вирус уларҙың тиҙәге, кесе ярауы, шайығынан тирә-йүнгә тарала. Һауа саңы менән ҡушылған вирус тын юлдары аша үтеп инә. Ҡаралты-ҡураны, байтаҡ йәшәлмәгән баҡса йорттарын таҙартҡанда, бесән әҙерләгәндә, йә иҫке бесәнде аҡтарғанда, балыҡҡа, һунарға сыҡҡанда, еләк, бәшмәк йыйғанда сысҡан биҙгәген йоҡтороусылар күп. Тәбиғәттә ҡул йыумайынса тәмәке тартыу, сысҡан кимереп йә ҡағылып киткән ризыҡты ашау сәбәпле сиргә тарығандар ҙа бихисап. Геморрагик биҙгәкте йоҡтороусылар – башлыса 20 йәштән 50 йәшкә тиклемге эшкә һәләтле кешеләр. Әлегә был сиргә ҡаршы вакцина юҡ.\nВирус эләгеп, ауырыуҙың тәүге билдәләре күренгәнгә тиклем яҡынса ике-өс аҙна (һирәк осраҡта – ете аҙна) үтә. Сир киҫкен башлана, температура 39-40 градусҡа ҡәҙәр күтәрелә. Күҙ ҡыҙарып тороуы, урыны менән тән сабыртыуы ихтимал. Биҙгәк тотоуға баш ауыртыу, тән һыҙлау ҡушыла. Бил тирәһендә ауыртыу барлыҡҡа килә, ахыр сиктә бәүел тәүлегенә 500 грамдан алып 50 грамға тиклем ҡалыуы, ҡан килеүе бар.\nАуырыуға кисекмәҫтән, ваҡытты һис әрәм итмәйенсә, табипҡа мөрәжәғәт итергә кәрәк. Был осраҡта һәр көндөң ғүмергә торош булыуы мөмкин. Геморрагик биҙгәк иң ҡурҡыныс йоғошло сирҙәрҙән һанала. Ул бөйөрҙө генә түгел, башҡа ағзаларҙы ла зарарлай, ваҡ ҡан тамырҙарына зыян килтерә. Хатта ҡайһы берәүҙәрҙең көнө аҙаҡ “яһалма бөйөр” аппаратына ҡала. Ғөмүмән, сысҡан биҙгәге менән сирләгәндәр бик оҙаҡ һауыға. Шуныһын әйтергә кәрәк: сир кешенән кешегә йоҡмай.\nБашҡортостанда кимереүселәргә ҡаршы көрәш етди ҡуйылған. Йыл һайын ҡаҙнанан бүленгән аҡсаға йылға-күл буйҙары, парктар, шифаханалар тирәһе, райондарҙағы ҙур-ҙур биләмәләр махсус эшкәртелә. Ләкин һәр кем был ҡурҡыныс сирҙән һаҡланыу иң башта үҙенә бәйле булыуын онотмаһын ине. Урман-яланда булғандан һуң ҡулды мотлаҡ һабынлап йыуырға кәрәк. Бысраҡ ҡул менән аҙыҡҡа үрелмәгеҙ. Сәхрәлә ял иткәндә ризыҡты сысҡан теймәҫлек ерҙә, мәҫәлән, ябыҡ машинала йәки ағасҡа элеп тотоғоҙ. Ял итер өсөн түңгәкле, ҡороған ағаслы ерҙә түгел, асыҡ аҡланда туҡтау хәйерле. Баҡса өйөн йыйыштырғанда саң борхотмағыҙ, битлек, бирсәткә кейегеҙ, иҙәнде 3 процентлы хлорамин иретмәһе ҡушылған һыу менән йыуығыҙ, һауыт-һабаны ла шулай уҡ эшкәртергә мөмкин. Түшәк-яҫтыҡты ҡояшта әйләндереп елләтегеҙ, саңын ҡаҡҡанда битегеҙҙе ҡаплағыҙ. Баҡсағыҙға сысҡан эйәләшмәһен өсөн, сүп-сарҙы, иҫке ботаҡтарҙы даими яндырығыҙ. Ер ҡаҙығанда, сүп йолҡҡанда туҙан танауығыҙға инмәһен тиһәгеҙ, тупраҡҡа һыу һибеп алығыҙ. Ошо ябай ғына ҡағиҙәләрҙе күҙәтһәгеҙ, үҙегеҙҙе хәтәр сирҙән – сысҡан биҙгәгенән ҡурсаларһығыҙ.


Башҡортостанда йәйге лагерҙарҙа етди ҡағиҙә боҙоу осраҡтары теркәлмәгән\nБыл турала Мәғариф министры Гөлназ Шафиҡова Республика Хөкүмәте оператив кәңәшмәһендә белдерҙе.\nТөбәктә 1 мең 995 лагерь асылған, унда 196 меңдән ашыу бала ял иткән. Икенсе сменала 476 ойошма эшләйәсәк, улар 33 меңдән ашыу баланы ҡабул итергә әҙерләнә. Башҡортостан уҡыусылары Ҡырымда ла сәләмәтлектәрен нығытасаҡ. 850 бала Ҡара диңгеҙ курорттарына барырға йыйына. Республикала лагерҙар эшмәкәрлеген күҙәтеү буйынса 25 инспектор төркөмө эшләй. Дөйөм алғанда, Башҡортостанда йәйге лагерҙарҙа етди ҡағиҙә боҙоу осраҡтары булмаған, әммә айырым ваҡиғалар теркәлгән. Мәҫәлән, балалар лагерҙан ҡасып киткән, уҡыусылар менән тәжрибәһе булмаған кешеләр шөғөлләнә, балаларҙы автобустарҙа йөрөтөү буйынса етешһеҙлектәр теркәлгән, тине Мәғариф министры. Хәйбулла районында быйыл дүрт меңгә яҡын бала һәм үҫмер ял итеү мөмкинлеге аласаҡ. Йәйге ялды ойоштороуҙың төрлө формаһы бар: ҡала ситендәге лагерҙар, балалар шифаханалары, профилле лагерҙар, ял йорттары, мәктәп лагерҙары.


Гөлсәсәк Шәрипова: «Ҡыҙҙарым – һөйөүем көҙгөһө» » журнал Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы журналы\nСалауат дәүләт драма театры артистары – тиҫтә йылдар дауамында сәнғәт күген балҡытҡан арҙаҡлы сәхнә йондоҙҙары Гөлсәсәк һәм Яҡуп Шәриповтарҙың талантлы һәм сағыу ғаиләһе ҡаҡшамаҫ рухы, тотороҡлоғо менән һәр саҡ иғтибар үҙәгендә. Гөл-сәскәләй наҙлап ҡына үҫтергән ҡыҙҙары – сәнғәт юлын һайлаған Ләйсән менән Миләүшә лә – ата-әсәһенең лайыҡлы дауамы, таянысы һәм ғорурлығы хәҙер. Абруйлы атай менән әсәй, һөнәри уңышҡа өлгәшеү, дан ҡаҙаныу менән бер рәттән, йәшләй генә ҡабынған ҡайнар мөхәббәттәрен ел-ямғыр тейҙермәй һаҡлай, ҡыҙҙарын да ошо һөйөү ҡөҙрәтенә сорнап үҫтерә һәм бәхеткә көйләй алған. Тормоштағы әсә роле – Башҡортостандың халыҡ артисткаһы Гөлсәсәк Шәрипованың иң татлы, иң яҡты, иң уңышлы ижад емешелер, тип уйлайым.\n«Ҡыҙҙарымды бик йәшләй генә ҡулдарыма алдым. Ләйсән тыуғанда – 19, Миләүшә донъяға килгәндә 22 йәштә инем. Әле уйлаһам, хатта ҡурҡып китәм... бигерәк бала булғанмын тип... Шулай ҙа уҫал, талапсан, тырыш холоҡло, донъяға айыҡ ҡарашлы өлгөргән ҡыҙ инем. Атайым һәм әсәйем яғынан да олатай-өләсәйҙәрем, инәйҙәрем араһында күбеһенсә тегенсе, умартасы, баҡсасы, балта оҫтаһы кеүек үҙенсәлекле һәләт, нәзәкәтлек талап иткән һөнәр эйәләре булған. Ошо уңған, рухлы, ныҡлы ихтыярлы нәҫел-ырыуыма яҙмышым, барлығым, булмышым менән рәхмәтлемен, сөнки шул тамырҙарым бәхеткә өлгәшергә аҡыл, һут һәм көс биргән, – ти Гөлсәсәк Тәбрис ҡыҙы, киләсәккә тәьҫир иткән төп нигеҙҙәрҙе билдәләп. – Ҡыҙҙарҙы тәрбиәләүҙә атайҙың роле лә мөһим.\nТормош иптәшем Яҡуп янында һәр ваҡыт йылы, ышыҡ, тотороҡло. Ҡыҙҙарыма, Аллаға шөкөр, наҙлы атай тәрбиәһендә иркәләнеп кенә үҫеү бәхете яҙҙы, улар менән бергә мин дә үҫтем, нығындым. Хәҙер инде ейән-ейәнсәрҙәребеҙгә бик ипле, шаян, зирәк һәм иң мөһиме – яратҡан олатай ул. Башҡортостандың атҡаҙанған артисы, сәхнәлә бихисап һүнмәҫ ролдәр ижад иткән Яҡуп – өйҙә алтын ҡуллы йөҙләгән һөнәр эйәһе. Әле генә компьютерҙа музыка яҙһа йә видео эшләһә (видеооператор һәм фотограф та үҙе), шул уҡ ҡулдар бысҡы, йышҡы тотоп, тыуған яғы Ишембай районы Этҡолда йорт һала, иҙән түшәй. Берәй әйбере ватылһа, тиҙ генә һүтеп, төҙәтеп ҡуя. Был яҡлап Миләүшә ҡыҙыбыҙ атаһына тартҡан. Ул дизайнерҙар курсын тамамланы. Ағастан боронғо, ватыҡ мебель күрһә, иҫе китә... Шуларҙы таҙартып, йышып, йүнәтеп, ғәжәйеп мебель яһап ҡуя».\nМәҡәләнең тулы вариантын журналдың 7-се һанында уҡығыҙ.


Өфөлә тәүге тапҡыр Башҡорт ҡымыҙы фестивале ойошторола // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n11:29, 14 августа 2018 Йәмғиәт\nӨфөлә тәүге тапҡыр Башҡорт ҡымыҙы фестивале ойошторола Фото: автор\nӨфөлә тәүге тапҡыр «Ҡымыҙсылар-2018» фестивале ойошторола. Фестивалдә Башҡортостандың төрлө райондарынан 15-тән ашыу ҡымыҙ етештереүсе үҙ ҡымыҙын тәҡдим итә.\nФестиваль 19 августа Яҡутов исемендәге паркта старт ала. Иртәнге 11-ҙә ҡымыҙ йәрминкәһе башлана, ул кискә ҡәҙәр дауам итә. Сараны рәсми асыу тантанаһы сәғәт 4-кә билдәләнгән. Унда республиканың төрлө мөйөштәренән килтерелгән ҡымыҙҙың тиҫтәләгән төрөн тәмләп ҡарарға мөмкин.\nФестивалдә концерт, конкурстар һәм ҡымыҙ уйнатыу, уҡтан атыу, «Башҡортостанда ҡымыҙ һәм ҡымыҙ менән дауаланыу тарихы» фотокүргәҙмәһен ойоштороу күҙаллана.\nҠымыҙ аллеяһы, Бал аллеяһы, Сувенирҙар һәм башҡорт милли аштары аллеяһы, этник стилдәге фотозоналар эшләй.\nФестивалде ойоштороусылар — Өфө эшҡыуары Вадим Йомабаев һәм баш ҡаланың Совет районы хакимиәте.\n«Тап башҡорт ҡымыҙы иҫ киткес шәп һәм шифалы эсемлектең үҙенсәлекле даны һәм тарихына эйә. XIX һәм XX быуатта күп кенә рус шағирҙары һәм яҙыусылары: Толстой, Даль, Мамин-Сибиряк, Чехов, Цветаева һәм башҡалар ҡымыҙ менән һаулыҡтарын нығытырға килгән, — ти Вадим Йомабаев. — Мин Башҡортостанда ғына түгел, ә тотош Рәсәйҙә ҡымыҙ индустрияһының киләсәге ҙур булыр тип уйлайым. Беҙ иһә ҡымыҙ модаһын индереүсе, уның эталоны булырға тейешбеҙ, сөнки быға хоҡуғыбыҙ һәм мөмкинлектәребеҙ, шулай уҡ үтәү өсөн ресурстар бар. Йыл һайын ойошторолған фестиваль ошо ҙур киләсәккә аҙымдарҙың береһе булыр тип ышанам».\nТеги: башҡорт брендтары, ҡымыҙ


Хәтерҙә ул бәхетле яҙҙар... » Башҡортостан гәзите\n"Башҡортостан гәзите" » Спорт һәм туризм » Хәтерҙә ул бәхетле яҙҙар...\nХәтерҙә ул бәхетле яҙҙар... 16.10.2015 // Спорт һәм туризм\nЙә, Хоҙай, күптән күргән юҡ ине бындайҙы! Ҡапыл “Салауат Юлаев”тың дүрт-ете йыл элекке уйындары иҫкә төштө. Бәлки, чемпион булған яҙҙар кире әйләнеп ҡайтыр?..\nЮҡ та, улай уҡ булмаҫ. Командалағы проблемаларҙы һуҡыр ғына күрмәй. Шулай ҙа һуңғы ике матчты телевизорҙан һоҡланып күҙәттек.\nФинляндияла “Йокерит”ты 5:1, Латвияла “Динамо”ны 5:3 иҫәбенә ҡыйраттыҡ. Әлбиттә, осрашыу башланыр-башланмаҫтан еңелеп бармаһа, юлаевсылар юлаевсы булмай. Аҙаҡ бөтә көскә уйынға һынылыш индереп ҡуялар. Шулай күңелдең нескә ҡылдарын тартҡыларға әүәҫ улар. Әммә тап шундай уйын өсөн ярата ла инде көйәрмән хоккейҙы.\nНиһайәт, беҙҙең легионерҙар оҫталығын күрһәтергә тотондо. Линус Умарк ҡына түгел, хәҙер Сами Леписте менән Андреас Энквист та етеҙ ҡыбырлай. Иң мөһиме – шайба ҡапҡаға юлды йышыраҡ таба. Голдар ҙа береһенән-береһе матурыраҡ!\nӘйткәндәй, Көнсығыш конференцияла 8-се урынға менеп ҡунаҡланыҡ. Плей-офҡа эләгәбеҙ, тимәк! Өҫтәүенә Магнитогорскиҙың “Металлург”ы менән Ҡазандың “Аҡ Барыҫ”ы ла турнир таблицаһында уртала тапана. Ә алдағы ике осрашыу – тап улар менән. Кем кемде?..\nГерой булып булманы 15.10.2018 // Спорт һәм туризм\nЙәкшәмбелә “Салауат Юлаев” командаһы хоккейсылары Екатеринбургта хужалар менән осрашты. Әгәр шунда...\nСиләбелә лә, Өфөлә лә... 12.10.2018 // Спорт һәм туризм\nРеспублика көнөнә юлаевсылар көйәрмәндәренә ҙур бүләк эшләне. Силәбенән уйынға килгән “Трактор”ҙы...\nБуласаҡ чемпиондың теләге үтәләсәк 11.10.2018 // Спорт һәм туризм\nВладимир Путин ете йәшлек Даша Куртьконың үтенесе буйынса Өфөлә гимнастика менән шөғөлләнеү өсөн...\n“Хоккейсылар аллеяһы” һалынасаҡ 11.10.2018 // Спорт һәм туризм\nСаҡмағоштар районда хоккейҙың барлыҡҡа килеүенә 50 йыл тулыуҙы билдәләргә йыйына....\nБалашиха хоккейы ниндәй ул? 10.10.2018 // Спорт һәм туризм\n“Салауат Юлаев”тың “Авангард” менән осрашыуын көйәрмәндәр ныҡ көттө. Быйыл Омск клубының...\nКем көслөрәк? 09.10.2018 // Спорт һәм туризм\nӨфөлә Республика көнөнә бағышланған XXV Милли һәм халыҡ спорты төрҙәре буйынса республика фестивале...\nЭмиль “элита”ла нығынды 08.10.2018 // Спорт һәм туризм\nСалауат ҡалаһынан Эмиль Сәйфетдинов киләһе йылда спидвей буйынса донъя чемпионатында ҡатнашыу...\n“Автомобилист” ҡасан абыныр? 08.10.2018 // Спорт һәм туризм\nАлдағы йәкшәмбелә “Салауат Юлаев” командаһы өсөн хәл иткес матч була. Юҡ-юҡ, дәғүәсеһе “Аҡ Барыҫ”...\nУрал Учалыны данланы 02.10.2018 // Спорт һәм туризм\nИталияның Лидо ди Езоло ҡалаһында 16 – 23 сентябрҙә кикбоксинг буйынса донъя чемпионаты уҙҙы. Унда...\n“Салауат Юлаев” хоккей командаһы быйылғы миҙгелдә яҡшы ғына старт алды. Ул турнир таблицаһында...\nДопинг низағтары. Кем ғәйепле? 02.10.2018 // Спорт һәм туризм\nРәсәйҙең допингка ҡаршы агентлығы (РУСАДА) йәнә үҙ эшен башлай....\nЯңы стадион ҡайҙа булыр? 01.10.2018 // Спорт һәм туризм\nБаш ҡалала яңы футбол аренаһы 2020 йылда төҙөлә башлаясаҡ. Был хаҡта төбәк Башлығы Рөстәм Хәмитов...


Cибайҙа етештерелгән ризыҡ тәмле лә, сифатлы ла\nCибайҙа етештерелгән ризыҡ тәмле лә, сифатлы ла22.03.2019\nӨҫтәлде байрам табындарын колбаса һәм колбаса ризыҡтарынан тыш күҙ алдына ла килтереп булмай. Тормош ҡайнап торған, ваҡыт етмәгән осорҙа өйҙәге кеүек әҙерләнгән ярымфабрикаттар көнкүрештә бик ҡулайлы. Тик бына уларҙың тәмлеһен, иң мөһиме – сифатлыһын табыу бөгөн еңелдән түгел. Ит урынына соя йәки химиялы башҡа ҡушылмалар тултырып һатыусылар ҙа байтаҡ бит хәҙер. Ошондай шарттарҙа үҙебеҙҙә, Башҡортостанда, етештерелгән ышаныслы тауарға өҫтөнлөк биреү кәрәк.\nБөгөн ошондай ойошмаларҙың береһе – Сибай ҡалаһында урынлашҡан “Башҡортостан колбасалары” ит комбинаты тураһында һүҙебеҙ. Предприятие 2009 йылда ойошторолған. Иң тәүҙә ни бары алты төр колбаса етештерелһә, ике йылдан 60-ҡа тиклем арта, бөгөн иһә бында 167 төр ит ризығы әҙерләп, һатыуға сығаралар. Әлеге мәлдә иһә “Башҡортостан колбасалары” республикала иң ҙур аҙыҡ-түлек сәнәғәте предприятиелары иҫәбендә.\nЙыл һайын етештереү күләме арта бара. Сменаһына ғына 10 тонна тауар әҙерләнә. Предприятие хеҙмәткәрҙәре үҙҙәренең заманса ҡорамалдары менән ғорурлана. “Vemag”, “Schaller”, “Laska”, “MULTIVAC”, “Kilia”, “Handtmann”фирмалары ҡорамалдары тауарҙың ассортиментын киңәйтеүгә һәм сифатты яҡшыртыуға булышлыҡ итә.\nӘлеге мәлдә бында 200 кеше эшләй. Уларҙың күпселеге – тәжрибәле һәм оҫта белгестәр, оҙаҡ йылдар ошо предприятиела хеҙмәт итәләр. Етештерелгән аҙыҡ-түлеккә килгәндә, ул бихисап: тәбиғи һәм яһалма тышлыҡҡа төрөлгән ыҫланған, бешерелгән колбаса, сосиска һәм сарделькалар.\nБашта әйтеп кителеүенсә, бында әле 167 төр ризыҡ етештерелә. Уларҙың 113-ө – колбаса, 27-һе – сосиска һәм сарделькалар. Шулай уҡ ҡош, сусҡа һәм йылҡы итенән деликатестар, шашлыҡтар, купаттар, аш өсөн йыйылмалар, тултырмалар ҙа яһайҙар бында.\nГОСТ-ҡа ярашлы эшләнгән “Молочная”, “Доктор”, “Рус” колбасалары, “Сибай” һәм “Краков” сервелаты, “Һөтлө” сосискаларын халыҡ бик ярата, һәм улар һәр ваҡыт ҙур һорау менән файҙалана. Урындағы халыҡ иһә “Сибай” сервелатына айырыуса ҙур өҫтөнлөк бирә. Ул, бер яҡтан, бик тәмле булһа, икенсенән, исеме өсөн дә үҙ итәләр икән.\nИтте комбинат Рәсәй етештереүселәренән һатып ала: башлыса Башҡортостандан, шулай уҡ Екатеринбург һәм Силәбенән. Уларҙың сифатына шулай уҡ даими иғтибар бирәләр, тикшерелгән урындарҙан ғына алалар.\nБында ит ризыҡтары ГОСТ, ТУ һәм СТО стандарттары буйынса етештерелә һәм барлыҡ техник талаптарға яуап бирә. Шулай уҡ “Башҡортостан колбасалары”нда ХАССП халыҡ-ара менеджмент системаһы индерелгән һәм әле лә ғәмәлдә. Ул Европа илдәре, АҠШ, Канада, Австралия һәм башҡа үҫешкән илдәрҙең аҙыҡ-түлек предприятиелары өсөн мотлаҡ. Системаның мәғәнәһен һәм асылын аңлатыу оҙаҡ, ябайлаштырып әйткәндә, аҙыҡ-түлекте етештереүҙең барлыҡ технологик һәм етештереү процесы энәһенән-ебенә тиклем анализлана. Барлыҡ мөмкин булған хәүеф асыҡлана һәм етешһеҙлектәр бөтөрөлә. Был системала иң мөһиме – хәүефһеҙлек. Тимәк, беҙҙең ҡулланыусыларҙың хәүефһеҙ һәм сифатлы туҡланыуы хаҡында хәстәрлек күрелә.\nТауарҙы һатыуҙы предприятие үҙе ойоштора. Бының өсөн таратыу бүлеге булдырылған, һатыу аралашсыларһыҙ алып барыла. Уларҙың сифатлы, тәмле колбасаларын Өфө, Сибай, Бәләбәй, Белорет, Баймаҡ, Силәбе, Магнитогорск ҡалалары, Хәйбулла, Баймаҡ, Йылайыр, Белорет райондары, Силәбе өлкәһенең Ҡыҙыл районы, Пермь крайы һәм башҡа төбәктәрҙә йәшәгән халыҡ алып ҡыуана. Шулай уҡ “Магнит”, “Байрам”, “Полушка” кеүек эре сауҙа селтәрҙәрендә лә Сибайҙағы ит комбинаты тауарын һатып алырға була.\nБында етештерелгән тауарҙың юғары сифатлы, тәмле булыуы хаҡында бер нисә тапҡыр телгә алдыҡ. Ысынлап та, был буш һүҙҙәр түгел. Үҙҙәренең баҙарҙа яҡшыларҙың береһе икәнлеген уларҙың күп һанлы конкурстарҙа еңеүе, дипломдары һәм миҙалдары дәлилләй. Волга буйы федераль округының иң билдәле предприятиелары: “УМКК”, “Фабрика качества”, “САВА”, “Таврия” кеүек ойошмалар менән конкурста бер рәттән ҡатнашалар һәм йыл һайын дүрт-алты миҙал яулап ҡайталар. Еңеү яулаған номинациялар һәр саҡ тиерлек тауарҙың “тығыҙлығына”, хуш еҫенә, тәменә бәйле. Шул уҡ ваҡытта миҙалдарҙың кәм тигәндә өсәүһе алтын икән. Минеңсә, был күпте һөйләй.\n100 йыл эсендә...\nБашҡортостан – Рәсәйҙәге иң ҡеүәтле төбәктәрҙең береһе. Был бер кемгә лә сер түгел. Әлегә былтырғы йылдың тәүге яртыһы йомғаҡтары аныҡ билдәле: сәнәғәт етештереүе күләме беҙҙә артҡан, сауҙа әйләнеше йәнләнә төшкән, һөҙөмтәлә реаль һәм номиналь эш хаҡтары күтәрелгән, инфляция кәмегән.\nБеҙҙең республиканың иҡтисади ҡеүәтен биш төп шарт билдәләй:\n* файҙалы ҡаҙылма байлыҡ күләменең ҙур булыуы. Улар иҫәбенә нефть, газ, күмер, ҡара һәм төҫлө металл рудалары, аҫыл һәм биҙәү таштары инә;\n* урман байлығы. Ағас менән ҡапланған майҙан биш миллион гектарҙан аша;\n* ер фонды. Был күрһәткес 14 миллион гектарҙан ашыу, ә ауыл хужалығы биләмәләре ете миллион гектар тәшкил итә;\n* һыу байлығы. Беҙҙә дөйөм оҙонлоғо 57 мең километр булған 13 мең йылға, дөйөм майҙаны 427 квадрат километр булған 2 700 күл һәм һыу һаҡлағыс бар;\n* Урал тауҙары, шифалы шишмәләр “Янғантау”, “Яҡтыкүл”, “Йоматау” кеүек ҙур дауалау үҙәктәре һәм турист селтәре булдырыу мөмкинлеге бирә.\nРеспубликаның сәнәғәт комплексы ла һәр саҡ алдынғылар рәтендә булды, уның “Башнефть”, Өфө моторҙар берекмәһе, “НефАЗ”, “Полиэф”, Белорет металлургия комбинаты, “Өфөнефтехим”, “Салауатнефтеоргсинтез” кеүек предприятиелары бөтә донъяға билдәле. Уларҙың республика ҡаҙнаһын тултырыуға индергән өлөшө лә ҙур.\nТөҙөлөш тармағы ла илдәге иң ҡеүәтле һәм ҙур күләмле булыуы менән танылған. Быйыл ғинуарҙа ғына ла, мәҫәлән, бөтә төр финанс сығанаҡтары иҫәбенә 151,5 мең квадрат метр торлаҡ төҙөп тапшырылған, үткән йылдың шул уҡ осорона ҡарата был 152 процент тәшкил итә. Транспорттағы йөк әйләнеше һуңғы ун йылда ике тапҡырға тиерлек артҡан.\nУрта һәм бәләкәй эшҡыуарлыҡ та төбәктә тотороҡло үҫә бара. Бәләкәй һәм урта бизнестың (шәхси эшҡыуарҙарҙы ла индереп) тауар әйләнеше буйынса беҙҙең республика Рәсәйҙә туғыҙынсы урынға күтәрелде.\nБөтә был шарттар социаль һәм етештереү объекттары төҙөүҙе лә тиҙләтә. Башҡортостандың 100 йыллығына ҡарата дөйөм хаҡы 40 миллиард һумдан ашасаҡ 106 объект төҙөлөүе үҙе үк Башҡортостандың иҡтисади ҡеүәте көслө булыуын раҫлай.


Республика мәктәптәрендә ремонт эштәре тамамлана\nОшо көндәрҙә белем биреү учреждениелары күҙәтеү органдары тикшереүен үтергә тейеш.\nБашҡортостанда барлығы 3 мең ярымға яҡын мәктәпкәсә учреждение, мәктәп һәм профессиональ белем биреү ойошмалары эшләй. Уларҙың күптәре тиҫтә йылдар элек һалынған, шуға ла эстән дә, тыштан да капиталь ремонт талап итә. Өфөнөң 85-се мәктәбендә аҙыҡ-түлек блогы проекты үҙгәртелә, яңы елләткестәр һәм башҡа ҡорамалдар урынлаштырыла. Ашханала биҙәү эштәре бара. Янғын хәүефһеҙлеге мәсьәләһенә лә иғтибар ҙур. Ай дауамында яңы шкафтар ҡуйырға, янғын һүндергес баллондарҙы алыштырыу ҡаралған. Мәктәптең оҫтаханалары ла яңыртыла.\nЛариса Иванова, Өфөнөң 85-се мәктәбенең технология уҡытыусыһы: «Ҡыҙҙар өсөн тегеү һәм кулинария оҫтаханалары ремонтланды. Егеттәргә балта эштәре һәм иретеп йәбештереү серҙәрен үҙләштереү мөмкинлеге була. Ритмика өсөн дә махсус класс эшләнек».\nАғиҙел ҡалаһында ремонт бер юлы ике мәктәптә һәм балалар баҡсаһында алып барыла.\nБында яңы ҡорамалдар ҡуйыла, стеналар һәм ҡоймалар буяла. Бер учреждениеһың фойеһы төҙөкләндерелә. Ремонтҡа республика бюджетынан 700 мең һум аҡса бүленгән.


Сәйәсәт // Күҙаллауҙар\n2006 йылға Рәсәйҙә Төп Законды яңыртасаҡтар\n12 декабрҙә һуңғы тапҡыр билдәләнгән РФ Коституцияһы кө нөнән һуң билдәле сәйәси белгес Глеб Павловский үҙәк гәзиттә рҙең береһенә биргән интервьюһында ҡыҙыҡлы фекер әйтте. Сәйә си технологтың һүҙҙәре буйынса, Рәсәйгә яңы Конституция кәрә к. Иғтибар итегеҙ, ниндәйҙер үҙгәртеү йә өҫтәмәләр индереү т үгел, ә тап яңы Конституция. Хәтерегеҙгә төшөрәм, халыҡ өсөн был дата ниндәйҙер байрам булараҡ түгел, ә тағы бер ял көнө итеп ҡабул ителә ине. Сәйәсмән һәм хоҡуҡ һаҡлаусылар тураһы нда һүҙ бармай.\nБыл һүҙҙәр бәлки һиҙелмәй ҙә үтеп китер ине, әммә Рәсәй П резиденты Конституция көнөндә власть илдең Төп Законын үҙгәр тергә йыйынмай, тип белдерҙе. "Ундай пландар юҡ", - тип һыҙы ҡ өҫтөнә алды президент.\nПавловский әфәнденең бындай фекере нимәнән ғибарәт һуң, у ның нигеҙе нимәлә\nГлеб Павловскийҙың хәбәрҙар кеше булыуынан башлайыҡ. Тимә к, был һүҙҙәр уның ябай фекер йөрөтөүҙәренә генә түгел, ә Кр емлгә яҡын торған кешеләрҙең идеяһына таянып әйтелгән. Был ғ ына ла түгел, әйтелгән һүҙҙәр Конституция көнө бөтөрөлөүе ме нән дә дәлилләнә, был үҙ сиратында властең конституцион үҙгә рештәргә әҙерләнеүе тураһында һөйләй. Был беренсенән. Икенс енән, Павловскийҙың 1993 йылғы Конституцияның бөгөнгө көн ы сынбарлығына тап килмәүе тураһындағы һүҙҙәре менән килешмәү мөмкин түгел. Дәүләт институттарының системаһы, һайлауҙар си стемаһы тамырынан үҙгәрә, яңы партия системаһы төҙөлә, төбәк тәрҙә закондар сығарыу йыйылышының роле үҙгәрештәр кисерә. Ө сөнсөнән, Кремлдә әлегә тиклем федераль модель билдәләнмәгән - йә был урындағы үҙаллы тормош өсөн мөмкинселектәрҙе киңәй теп, төбәктәр статусын тигеҙләү буласаҡ, йә федерация субъек ттарын эреләтеү һәм башҡалар. Дөрөҫ, бында Павловский әфәнде милли республикаларҙан Рәсәй Федерацияһының ябай субъекттар ын эшләү кәрәкмәй, тигән фекерҙә. Быны кешене шәхси сифаттар ынан мәхрүм итеп, уның үҙсәнлеген юҡҡа сығарыу менән сағышты рырға мөмкин булыр ине. Дүртенсенән, Рәсәй сәйәси технологта рының күҙ алдында "померанец ихтилалы" тора, уға ышаныслы за кон ҡалҡаны кәрәк.\nБына ошолар барыһы бергә власте конституцион үҙгәрештәргә этәрергә тейеш тә инде. Һәм һанап үтелгән аргументтар менән килешмәү мөмкин түгел. Шуға күрә Владимир Путиндың Конститу цияның үҙгәрешһеҙ ҡаласағы тураһындағы һүҙҙәрен бәхәсһеҙ тип уйларға ярамай. Эйе, Рәсәй Президенты һүҙендә тора белә, әм мә уның журналистарға биргән яуаптарына ҡарағанда, ул - ҡаты прагматик. Шуға күрә бында түбәндәгесә фекер йөрөтөргә кәрә к: быйыл пландарҙа юҡ, ә киләһе йыл тураһында һүҙ булманы...\nӘммә хатта Кремлдә Конституцияны үҙгәртеү буйынса берҙәм ҡараш булғанда ла быны эшләү еңелдән булмаясаҡ. Эш түбәндә: документтың тәүге туғыҙ главаһын үҙгәртеү - ә уларҙа дәүләтт ең эш барышының тотороҡло принциптары сағыла - Конституцион йыйылыштың өҫтөнлөклө хоҡуғы. Ә был органды яҡын арала йыйыу мөмкин түгел, быға сәбәп булып саҡырылыштың тәртибен һәм пр инциптарын билдәләүсе закон булмауы тора. ӘЙткәндәй, һәр ете шһеҙлектең үҙенең исем - шәрифе бар. Бөгөнгө Коституция авто рҙарының быны күрәләтә күреп еткермәүе лә ихтимал. Ул саҡта инде һуңғы сик ҡала - дөйөм халыҡ референдумында Конституция ға үҙгәрештәр индереү өсөн граждандарҙың 50 проценттан күбер әге тауыш бирергә тейеш.


Республика Башлығы грантына иғлан ителгән «Яңы офоҡтар» әҙәби конкурсына йомғаҡ яһалды\nӘҙәбиәт йылына арналған конкурста 45 йәшкә тиклемге авторҙар ҡатнашҡан. Жюри иғтибарына хәҙерге йәштәр тормошона, заман проблемаларына арналған әҫәрҙәр тәҡдим ителгән. Билдәләнгән ваҡытҡа барлығы 29 әҫәр - бер роман, ете повесть һәм хикәйәләр тәҡдим ителгән. Конкурс һөҙөмтәләре буйынса еңеүсе авторҙар дипломдар һәм аҡсалата сертификаттар менән бүләкләнде. Лауреаттар исемлеген яңы тамамланған әҫәре менән «Шоңҡар» журналының баш мөхәррире Мөнир Ҡунафин аса. Икенсе урында журналист Баныу Ҡаһарманова менән прозаик Артур Ҡазыханов.\nЖюри ағзалары фекеренсә, элек-электән таланттарға бай Башҡортостанда әлеге быуын ижадсыларына лайыҡлы алмаш килә. Конкурста ҡатнашҡан әҫәрҙәр артабан китап булып баҫыласаҡ, матбуғатта донъя күрәсәк. Сара сиктәрендә шулай уҡ йәш авторҙарҙың әҙәрҙәре тупланған «Йәш көстәр» шәлкеменең исем туйы ла үтте.


Хәбәрҙәр: Джорджио Наполитано- Италияның ҡайтанан һайланған берҙән-бер президенты.\nДжорджио Наполитано- Италияның ҡайтанан һайланған берҙән-бер президенты.\n2013 йылдың 22апрелендә Джорджио Наполитано президент сифатында присяга ҡабул иткәйне- шул рәүешле ул Италияның ҡайтанан һайланған берҙән-бер дәүләт башлығы булды. Ә шунан бер нисә көн алда президент һайлауҙарының 5 турында ла парламент илдең төп посын биләрҙәй кешене таба алмай.Ул саҡта 87 йәшлек Наполитано, үҙе әйтеүенсә, “милләт алдындағы яуаплылыҡты тойоп,” үҙ кандидатураһын тәҡдим итә.\nТәүге тапҡыр Италия президенты булып Наполитано 2006 йылдың 10 майында, тауыш биреүҙең дүртенсе турында һайлана. Уның ике президент срогында ла хөкүмәт һәм парламент көрсөктәре, евро зонаһында етди проблемалар булып тора. Наполитаноға йыш ҡына, ҡатылыҡ, һығылмалылыҡ күрһәтеп, ҡарарҙар ҡабул итергә тура килә һәм ул Италияның сәйәси тотороҡлолоҡ гаранты булып ҡала.\nНаполитано Неаполитания университетын тамамлай, хеҙмәт хоҡуғы тарихы буйынса специалләшә. Ҡаршылыҡ Хәрәкәтендә ҡатнаша. Икенсе донъя һуғышы тамамланғас, Италия Коммунистар фирҡәһенә инә. 1953 йылдан алып, 40 йылдан ашыу Италия парламентының Депутаттар палатаһында Неаполь вәкиле була, ә 1992-1994 йылда уға етәкселек итә. 1996 йылда премьер Романо Проди уны эске сәйәсәт ведомствоһы башлығы итеп ҡуя.\nНаполитаноның Европа парламентындағы карьераһы ла уңышлы: ул 1989 йылда һайланып, бында 1992 йыл ҡәҙәр була, 1999 йылда 5 йылға йәнә Страсбургҡа ҡайта.\n2005 йылда президент Карло Чампи тарафынан ғүмерлек сенатор итеп тәғәйенләнгән Джорджио Наполитано бер йылдан һуң президент булып китә. Президент ҡына түгел, Италия дәүләт башлығы булып һайланған тәүге элекке коммунист һәм донъяла иң оло йәштәге дәүләт башлығы. Ул саҡта Наполитаноға 80 йәш була һәм ваҡыт үҙен һиҙҙерә: Трент ҡалаһы университетының почетлы профессоры исемен тапшырыу тантанаһында, уның хәле хөртәйә.\nДжордж Наполитаноның ике президент мандаты дауамында, премьер-министр посында 5 кеше алмашына. Иң ҡатмарлы мөнәсәбәттәр Сильвио Берлускони менән була; сәйәси ҡараштар, характерҙар төрлөлөгө- ҡаршылыҡтар төрлө яҡлап тыуып тора. 2011 йылда тап Наполитано Берлускониҙы отставкаға ебәреүгә өлгәшә һәм, премьер посына Марио Монтиҙы тәҡдим итеп, күҙәтеүселәр билдәләүенсә, “һуғыштан һуңғы Италияла иң ҡатмарлы сәйәси комбинацияны” тормошҡа ашыра.\nЯңы йыл телмәрендә, отставкаһы хаҡында иғлан итеп, 89 йәшлек Наполитано Рим католик сиркәүенә мөрәжәғәт итә. Ул Папа Францисктың кешеләр менән сауҙа итеү һәм легаль булмаған иммиграция проблемаларына бәйле йәмәғәтселек фекерен мобилизациялауға һалған көсөн хуплай.\nДжордж Наполитано отставкаға китеүен Италияның Евросоюздағы рәйеслеге тамамланыуға тура килтерҙе.