“БАШҠОРТ ДОНЪЯҺЫНЫҢ ЙЫЛЪЯҘМАҺЫ” – Централизованная библиотечная система муниципального района Дюртюлинский район\n/ Новости / “БАШҠОРТ ДОНЪЯҺЫНЫҢ ЙЫЛЪЯҘМАҺЫ”\n“БАШҠОРТ ДОНЪЯҺЫНЫҢ ЙЫЛЪЯҘМАҺЫ”\n“Башҡорт тарихының өс тағаны бар – архив, китапхана һәм музей. “Ватандаш”ты иһә уның дүртенсе тағаны, тип атар инем”. Н. Сәлимов.\nҠәҙерле дуҫтар! Халҡыбыҙҙың үткәнен, туған телен, милли мәҙәниәтен һәм ғөрөф-ғәҙәттәрен сағылдырған “Ватандаш” журналының сыға башлауға 25 йыл тулды. Журналдың баш мөхәррире филология фәндәре кандидаты, Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге премия лауреаты, Башҡортостандың атҡаҙанған матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары хеҙмәткәре Рәшиҙә Мәһәҙиева.\n✏«Ватандаш» үҙендә бер юлы өс баҫманы берләштерә, тип әйтергә мөмкин. Иң беренсе сиратта, ул, әлбиттә, ижтимағи-сәйәси журнал. Унда заманыбыҙҙың иң көнүҙәк проблемалары яҡтыртыла, йәмғиәтте борсоған мәсьәләләр күтәрелә, республикабыҙҙа йәшәгән халыҡтарҙың телен, тарихын һәм мәҙәниәтен һаҡлау һ.б.\n✒Икенсенән, «Ватандаш» –фәнни-популяр баҫма.Ундағы махсус бүлектә ғалимдар: тарихсылар, социологтар, этнографтар, философтар, телселәр,әҙәбиәтселәрҙең мәҡәләләре баҫыла. Уларҙы рәсми сығыштарға әҙерләнгәндә, конференциялар, түңәрәк өҫтәлдәр ойошторғанда, реферат, курс һәм диплом эштәре яҙғанда файҙаланырға була. Был йәһәттән «Ватандаш»тың дәүләт һәм муниципаль хеҙмәткәрҙәргә, учреждениеһәм ойошмалар етәкселәренә, уҡытыусыларға, китапханасыларға, тәрбиәселәргә, йәмәғәт эшмәкәрҙәренә студенттарға һәм уҡыусыларға ярҙамы ҙур.\n✏Өсөнсөнән, «Ватандаш» – әҙәби-нәфис баҫма. Һәр һанында хикәйәләр һәм шиғырҙар баҫыла, хәҙерге донъя халыҡтары әҙәбиәте менән танышырға була.\nЖурналда урын алған мәҡәләләр, очерктар, әҙәби әҫәрҙәр уҡыусыларыбыҙҙың күңелдәрен уятып һиҫкәндерер, дәртләндерер, урыны менән уйландырыр тип ышанабыҙ. Мәҡәләләр башҡорт, урыҫ, инглиз телдәрендә баҫыла.\nКитап уҡыусыларыбыҙ, һеҙҙе китапханала көтөп ҡалабыҙ!Килегеҙ!Уҡығыҙ!


Быйыл Өфөлә үтәсәк саммиттар унда ҡатнашыусы илдәрҙең сәйәси лидерҙарын ғына берләштереп ҡалмаясаҡ\nДуҫлыҡ ептәре мәктәп уҡыусылары араһында ла нығыясаҡ. Өфөлә иғлан ителгән «Бөйөк Еңеү төҫтәре» конкурсын ойоштороусылар Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһына ингән илдәрҙең уҡыусыларын да ижади бәйгелә ҡатнашырға саҡыра.\nКонкурстың темаһы - 2-се донъя һуғышын. Унда тәҡдим ителгән рәсемдәрҙә һуғыштағы ҡаты алыш мәлдәре, тыл тормошо һәм Еңеү көнөн дә сағылдырырға мөмкин. Конкурста 7 йәштән 14 йәшкә тиклемге үҫмерҙәр ҡатнаша ала. Талаптарға килгәндә, конкурсҡа А3 форматындағы ҡағыҙ битендә төрлө буяуҙар, ҡәләм йәки башҡа техника ярҙамында төшөрөлгән эштәр ҡабул ителә. Рәсемдәрҙе 6 апрелгә тиклем Өфөнөң район мәғариф бүлектәренә тапшырыу һорала.


Өфө “Кино төнө”нә ҡушыла\n24 августа Өфө бөтә Рәсәйҙә үткән “Кино төнө” акцияһына ҡушыла. Был хаҡта республиканың мәҙәниәт министрлығы хәбәр итә. Акция “Мәҙәниәт” милли проекты сиктәрендә атҡарыла. Кинотеатр, концерт залдары, музей һәм китапханаларҙа был кистә тамашасыларҙы бушлай махсус программа көтә.\nФильмдарҙы бер нисә майҙанда ҡарарға мөмкин. Киномарафон бөгөн, 23 августа республиканың һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһында көндөҙгө 3-тә башлана. Ҡунаҡтар “Алдар менән Һоро бүре” исемле йәнһүрәт ҡарай ала. Әйткәндәй, ул тифлокомментарийҙар (телдән һөйләп аңлатыу. Тамашасы ҡолаҡсындар аша дикторҙың аңлатмаларын тыңлау мөмкинлегенә эйә – Р.Ғ.) менән оҙатылып барасаҡ.\n24-ендә “Родина” кинотеатрында киске 8-ҙән алып “Балканский рубеж”, «Домовой» һәм «Полицейский с Рублёвки» фильмдары күрһәтелә. Улар бөтә Рәсәй интернет тауыш биреү һөҙөмтәһендә һайлап алынған. Бында шулай уҡ республикала төшөрөлгән фильмдарҙы ла ҡарарға була.\nӨфө ҡала планетарийы “Рәсәй киноһы интернетта” тигән онлайн-презентация күрһәтергә ниәтләй.\nҺаулығы сикләнгән бәләкәс тамашасылар үҙәк ҡала балалар китапханаһына килеп, субтитрлы фильм, йәнһүрәттәр ҡарай ала. Сеанстар киске 6-ла башлана.\nХәрби дан музейында “Кино төнө” киске 5-тә асыла. Иң бәләкәстәргә Рим Шәрәфетдиновтың башҡорт халыҡ әкиәттәре буйынса яңы төшөрөлгән “Тылсымлы тарих” анимация фильмы, “Алдар менән Һоро бүре”, “Юлдыбай һунарсы” йәнһүрәттәре күрһәтелә, ә 6-сы яртыла өлкәндәр Булат Йосоповтың “Беренсе республика” фильмын ҡарау мөмкинлегенә эйә. Музейҙағы “Кино төнө” 8-се 20 минутта Айнур Асҡаровтың “Из Уфы с любовью” фильмы менән тамамлана.\nДим биҫтәһенең мәҙәниәт һәм ял паркында, Ҡала мәҙәниәт һарайы алдында фильмдарҙы асыҡ һауала ҡарарға мөмкин. Бының өсөн тышта экрандар урынлаштырыла.\nӨфө янында урынлашҡан башҡа мәҙәниәт йорттары ла “Кино төнө”нә үҙ программаларын әҙерләгән.\nШәмбе кисен файҙалы ла, мауыҡтырғыс та итеп үткәргеһе килгән һәр тамашасыны мәҙәниәт усаҡтары ихлас көтөп ҡала.


Гәзиттең номеры: 92 » Гәзиттең номеры: 92 » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Гәзиттең номеры: 92\n«Зәңгәр ҡош»та сығыш яһаны17.11.2017\nЯҡташыбыҙ, «оркестр ҡыҙыҡай» исеме алған Яңы Байрамғол ауылы һылыуы Ләйсән Золотарева Мәскәүҙә «Зәңгәр ҡош» Бөтә Рәсәй конкурсында сығыш яһаны.\nЛәйсән жюри ағзаларын үҙенең ғәҙәти булмаған тауышы һәм бер юлы бер нисә музыка ҡоралында уйнау һәләте менән таң ҡалдыра.\nЯҡташыбыҙ «Башҡортостан» дәүләт телерадио-компанияһы ойошторған «Ал сәскә» телевизион конкурсында ҡатнашып ҙур билдәлелек яулай, быйыл көҙ иһә «Таланттар ере» бөтә Рәсәй конкурсында еңде.\nУның ҡатнашлығында «Зәңгәр ҡош» тапшырыуын 19 ноябрҙә 18.00 сәғәттә «Россия 1» каналында ҡарап буласаҡ.\nМөстәҡиллеккә - бер быуат!17.11.2017\nБашҡорт Автономиялы Совет Социалистик Республикаһы 1919 йылдың 20 мартында «Үҙәк Совет власы менән Башҡорт хөкүмәте араһында Башҡорт совет автономияһы тураһында килешеү» нигеҙендә барлыҡҡа килә. Был датаға ҙур әһәмиәт бирелә, хатта РФ Президенты В.В. Путин 2019 йыл Башҡортостан Республикаһының 100 йыллыҡ юбилейын үткәреү тураһында Указға ҡул ҡуйҙы.\nБик хуп, тик тап ошо көндәрҙә был байрамға нигеҙ һалған оло ваҡиғаларға йөҙ йыл тулыу тураһында ла онотмайыҡ.\nҠыҫҡаса ғына әйткәндә, 1917 йылдың Февраль революцияһынан һуң башҡорттар йәшәгән төбәктәрҙә милли-территориаль автономия ҡороуҙы юллаған хәрәкәт көсәйә. Ырымбурҙа I һәм II Бөтә Башҡорт Ҡоролтайы уҙа; был йыйындарҙа федератив Рәсәй составында «милли-территориаль рәүештә демократик республика» төҙөү зарур, тип ҡарар ҡабул ителә. Ҡоролтайҙа Башҡорт Үҙәк Шураһы һайлана.\nУчалы ауыл хужалығы колледжы (былтыр 98-се һөнәрселек училищеһы статусын ошо исемгә үҙгәртте) ҡала-районыбыҙҙа ауыл хужалығы белгестәрен әҙерләгән берҙән-бер уҡыу йорто. Һуңғы йылдарҙа республиканың төрлө төбәктәрендә эшләгән училище-колледждарҙың хәле еңелдән түгел, белем усаҡтарына ябылыу хәүефе янай, студенттар һаны йылдан-йыл кәмей.\nБеҙҙең 98-се һөнәр-селек училищеһын да урап үтмәне был проблема, уны ябыу-ҡушыу тураһында күп һүҙ ҡуҙғалтылды. Ниһайәт, ҙур тырышлыҡ менән уҡыу йорто һаҡланып ҡалды, колледжға әйләнде. Күреүебеҙсә, студенттар һаны ла арта бара. Быйылғы уҡыу йылына планды тулыһынса үтәгәндәр, 100 студент йыйғандар. Уҡырға теләүселәр кү-бәйгән, хатта урындар етмәй башлаған. Ситтән, алыҫ ауылдарҙан уҡығандарҙың барыһы ла ятаҡ менән тәьмин ителгәндәр. Әммә уҡыусылар һаны артыу сәбәпле ятаҡ мәсьәләһе киҫкен тора. Колледж етәкселеге ошо проблеманы хәл итеү юлдарын эҙләй.\n- Мәктәптәр менән хеҙмәттәшлек, ата-әсә-ләр менән әңгәмәләр үткәреү үҙен аҡланы, планды 100 процентҡа үтәнек. Киләһе йылға 125 студент алырға тейешбеҙ, - ти директор Марат Ғәйнуллин.\nБаш ҡалабыҙҙа хаҡлы ялдағы ололар араһында компьютер грамоталығы буйынса III республика чемпионаты үтте. Ярышта Белорет, Учалы, Туймазы, Өфө ҡалаларынан һәм Дүртөйлө, Саҡмағош, Кушнаренко, Ҡалтасы райондарынан 14 кеше көс һынашты. Уларҙың барыһы ла «Өсөнсө быуын халыҡ университеты» программаһы ҡатнашыусылары.\nКонкурсанттарға финалда дүрт һынау әҙерләнгән. Тәүгеһен (презентация) улар өйҙә эшләп килтерергә тейеш булалар. Икенсеһендә - билдәләнгән параметрҙарҙа ҙур булмаған текст баҫыу, уға һүрәт ҡуйыу, яҙыуҙың стилен һәм шрифтын үҙгәртеү ҡаралған. Өсөнсө этапта «Яндекс» эҙләү системаһы аша БР Хеҙмәт министрлығы сайтын табып, унан министрлыҡ белгестәре хаҡында мәғлүмәттең күсермәһен айырым файлға урынлаштырыу һорала. Һуңғыһында иһә хаҡлы ялдағылар дәүләт хеҙмәттәр порталына инеп, Пенсия фонды, Хеҙмәт һәм мәшғүллек федераль үҙәге, социаль страховкалау фонды тәҡдим иткән хеҙмәттәр күләмен билдәләргә тейеш булалар. Барлыҡ финалистар ҙа һынауҙарҙы уңышлы атҡарып сыға, шулай ҙа иң етеҙ һәм сифатлы эш тип Учалы вәкиле Фатима Алтынбәкованың һөҙөмтәләре баһалана.


Йөҙ төрлө дауанан кәрәген һайлап ал » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Сәләмәт булайыҡ » Йөҙ төрлө дауанан кәрәген һайлап ал\nЙөҙ төрлө дауанан кәрәген һайлап ал 15.03.2019 // Сәләмәт булайыҡ\n“Урал”да йәш быуынды һауыҡтырыу өсөн уңайлы шарттар тыуҙырылған.\nБейек тауҙар, зәңгәр күлдәр, ҡуйы урмандар, йәшмә таштар иле – Учалы төбәген, һис шикһеҙ, республикабыҙҙың йөҙөк ҡашы тип нарыҡларға була. Бындағы саф һауа, шифалы ҡымыҙ, һоҡланғыс тәбиғәт күңелде арбай, кәйефте күтәрә. Ошо сихри иркенлек ҡосағында республикабыҙҙа киң танылған “Урал” балалар шифаханаһы урынлашҡан.\nДауалау ысулдары һанап бөткөһөҙ\nЙыл әйләнәһенә йәш быуынды ҡабул иткән шифахана 2000 йылда асыла, бөгөн ул республика күп профилле һауыҡтырыу учреждениеһы статусында. Бында тын алыу юлдары, ашҡаҙан-эсәк, йөрәк-ҡан, бәүел-енес ағзалары, нервы ауырыуҙарынан яфаланған балалар һауыҡтырыла. Шифахана 100 урынға иҫәпләнгән, дауалау курсы – 18 көн. Һауыҡтырыу процесында климат һәм батҡаҡ кеүек тәбиғи дауалау ысулдары ҡулланыла.\n– Балалар һаулығы ололар сәләмәтлеге ҡеүәтен үҫтереүҙең, илдең именлеген, милли хәүефһеҙлеген тәьмин итеүҙең нигеҙе һанала, шуға күрә йәш быуындың сәләмәтлеген хәстәрләү – барыбыҙҙың да изге бурысы. Һау бала – ул сәләмәт киләсәк. Ауырыуҙы дауалағанға ҡарағанда, уны иҫкәртеү еңелерәк тә, осһоҙораҡ та. Беҙҙең шифаханала бының өсөн бөтә шарттар ҙа булдырылған, – ти дүрт тиҫтә йылға яҡын медицина өлкәһенә хеҙмәт иткән юғары категориялы невролог, учреждениеның баш табибы Рәмил Ғибәҙәтов.\nШифаханала ете йәштән алып 14 йәшкә тиклемге балалар ял итә. Һауыҡтырыуға мохтаждар диспансерлаштырыу һөҙөмтәләре буйынса участка педиатрҙары тарафынан билдәләнә, юлламалар Республика балалар клиник дауаханаһы аша таратыла.\nУчреждениела һауыҡтырыу комплекслы алып барыла, дауалау ысулдары ла бик күп. Мәҫәлән, сапропель ләме шифаһы тураһында халыҡ борон-борондан белгән. Легендаларға ҡарағанда, Емельян Пугачев менән Салауат Юлаев ләмде яугирҙәрҙең яраларын тиҙ уңалтыу өсөн ҡулланған. ХVIII быуат тарихсыһы И.И. Фальк та үҙ яҙмаларында был тәбиғәт мөғжизәһенең ғәжәйеп һауыҡтырыу көсөнә эйә булыуын теркәп ҡалдырған.\n“Урал”да Алтайҙан килтерелгән юғары сифатлы ләм менән дауалайҙар.\nСапропель тире ауырыуҙары, быуындар һыҙлауы, ревматоидлы артрит, артроздар, неврит, полиневрит, плексит, невроз һәм башҡа сирҙәрҙән яфаланғандарға айырыуса ярҙам итә.\n“Урал” шифаханаһында физиотерапия алымы ла киң ҡулланыла. Физиотерапия кабинеты заманса ҡорамалдар менән йыһазландырылған. Улар барыһы ла организмды юғары йышлыҡтағы электромагнит тулҡындарының тәьҫире менән дауалай.\nТын юлдары сирҙәренән яфаланғандар өсөн айырым һауыҡтырыу алымдары ҡаралған. Уларҙың иң ябайы – ингаляция, йәғни төрлө дарыуҙарҙы төтөн, пар, газға әйләндереп, тын юлына ебәреү. Был процедура ҡурылдай быумаһы, хроник бронхит, пневмониянан тәғәйенләнгән.\nСпелеотерапия — үҙенсәлекле дауалау ысулы. Ул – мәмерйә, тоҙ шахталары климатына ярашлы итеп махсуслаштырылған бүлмә. Ҡан баҫымы, астма, быуын сирҙәренә дусар булғандар өсөн файҙалы.\nМассаж — йөрәк-ҡан тамырҙары, нервы системалары, терәк-хәрәкәт ағзалары, тын юлы, ашҡаҙан ауырыуҙарын дауалағанда балалар өсөн айырыуса кәрәкле.\nБалалар һыу процедураларын бик ярата. Гидромассаж – махсус йүнәлтелгән һыу ағымдары менән башҡарыла торған дауалау алымы. Уның бер нисә төрө бар. Шуларҙың береһе – ынйы ванналары. Бында ул һыу һәм һауа ҡатнашмаһынан барлыҡҡа килгән ағымдар ярҙамында атҡарыла. Һыу эсендәге һауа ваҡ ҡына ынйыларҙы хәтерләтә.\nПроцедураның икенсе төрө – ылыҫлы ванна. Ул тынысландырыу сифатына эйә. Неврастения, ашҡаҙандың сей яраһы, эсәк ауырыуҙарын дауалағанда ҡулланыла.\nМинераль ванналар натрий тоҙҙарынан, магний, кальций, хлор, йод иондарынан эшләнә. Улар организмда матдәләр алмашыныуын, баш мейеһе эшмәкәрлеген әүҙемләштерә, ҡан әйләнешен, тын юлы һәм нервы-мускул аппараты эшмәкәрлеген яйға һала.\nПарафин терапияһы ла бик һөҙөмтәле дауалау ысулы булып танылған. Уны йылытып, ауыртҡан ергә һалалар.\nТәмле аш та дауалай\nШифаханала тәжрибәле ашнаҡсылар күп төрлө ризыҡ тәҡдим итә. Йыл әйләнәһенә еләк-емеш, йәшелсә, татлы һыуҙар, һуттар өҫтәлдән өҙөлмәй. Ҡайһы бер көндәрҙә милли аш-һыуға йә балыҡ ризыҡтарына өҫтөнлөк бирелә. Йәй иһә дауаланыусылар милли эсемлегебеҙ ҡымыҙҙан ауыҙ итә.\nАлыҫтан килеп ял итеүселәр мөғжизәле эсемлеккә айырыуса юғары баһа бирә, уның тәме хәтерҙәрендә оҙаҡ һаҡланалыр, моғайын. “Тәмле аш-һыу менән дә күңелдәргә нур инһен”, — тип тырыша ашхананың уңған хеҙмәткәрҙәре.\nДарыу үләндәренең шифаһын ата-бабаларыбыҙ борондан белгән һәм беҙгә ҡомартҡы итеп тапшыра килгән. Шифаханала был йүнәлештә фитобар эшләй. Бында үләндән сәйҙәр, кислородлы коктейлдәр, ҡымыҙ тәҡдим итәләр.\nКүңелле лә, файҙалы ла\nБалаларҙың ялы иҫтә ҡалырлыҡ үтһен өсөн медицина белгестәре лә, педагогтар ҙа бар көсөн һала. Бигерәк тә Лилиә Ишкилдина, Сергей Исаев, Роберт Шәйхисламов, Инна Решетникова, Марина Де-Шпиллер, Гүзәл Теплова, Луиза Талипова, Фәниә Әмирова, Юлиә Ғайсина, Фатима Латипова, Камил Ханкилдеев кеүек оҙаҡ йылдар, һөҙөмтәле эшләгән хеҙмәткәрҙәрҙең дә тырышлығын билдәләргә кәрәк.\nШифахана Учалы ҡалаһында урынлашҡас, ял итеүселәр музей, китапхана, мәҙәниәт учреждениеларына төрлө сараларға, боҙ һарайына хоккей матчтарын ҡарарға йөрөй. Көн һайын тәрбиәселәр тематик кисәләр, викторина, конкурстар ойоштора. Балалар күңеленә оҡшаған түңәрәктәргә йөрөй. Уҡыу процесы ла өҙөлмәй – математика, рус, инглиз телдәре буйынса дәрестәр уҙғарыла.\n“Сәләмәт тәндә – сәләмәт рух” тигән девизды алға ҡуя “Урал” шифаханаһы. Бында бассейн, тренажер залдары ла эшләй. Fөмүмән, спортҡа ныҡлы иғтибар бүленә. Бынан тыш, дауалау физкультураһы төрлө ауырыуҙарҙы иҫкәртеү сараһы булып тора.\nШифахана ылыҫлы урман эргәһендә генә урынлашҡас, тәбиғәт ҡосағына экскурсиялар йыш ойошторола. Балалар скандинав йөрөшө менән дә шөғөлләнә.\nЗамандан артта ҡалмай\n“Урал” шифаханаһы заман менән бергә атлай, әленән-әле яңы дауалау ысулдарын үҙләштерә, матди-техник базаны нығытыу өсөн күп көс һалына. Ике корпустан торған учреждение таҙа, йылы, зауыҡ менән йыһазландырылған. Былтыр бында йылытыу системаһы тулыһынса яңыртылған, яҡтыртҡыстар энергияны күп сарыф итмәгән төрөнә алмаштырылған. Республика бюджетынан бүленгән 800 мең һум аҡсаға спорт залында капиталь ремонт уҙғарылған, ҡойма яңыртылған.\nҮҙенең ғәжәйеп дауалау алымдары, юғары квалификациялы белгестәре, уңайлы көнкүреш шарттары менән киң билдәле шифаханала, йыл һайын республикабыҙ үҫмерҙәренән тыш, күрше Силәбе, Екатеринбург, Ырымбур, Пермь һәм башҡа төбәктәрҙән дә меңәрләгән бала сәләмәтлеген нығыта, ял итә.\nҮҙебеҙҙә ошондай шифахананың булыуы ҡыуаныслы. Аҡса түгеп ҡайҙалыр алыҫҡа ла йөрөргә кәрәкмәй. Балағыҙҙы бында һауыҡтырырға теләгегеҙ булһа, түбәндәге адрес буйынса мөрәжәғәт итегеҙ: Учалы ҡалаһы, Тыныслыҡ урамы, 9-сы йорт. Белешмә өсөн телефондар: 8(34791) 6-06-64, 6-05-99.\nХаҡтар ҙа ҡиммәт түгел, һауыҡтырыуҙың бер көнө 1045 һум тора.\nТотош уҡырға 475\nТотош уҡырға 563


Сәләмәт ҡортта-шифалы бал\nӨфө белгестәре бал ҡорттары өсөн экологик таҙа дарыу уйлап тапҡан. Уны ҡулланғанда бөжәктең организмы таҙарыуына, токсиндарҙы сығарыуға өлгәшеп була. Ә был үҙ сиратында балдың сифатына, һөҙөмтәлә кеше һаулығына ла ыңғай йоғонто яһай.\nЯңы дарыу хитомил тип атала, ул онтаҡ формаһында. Уны бал ҡорттарына ашатылған төнәтмәгә ҡушалар. Иң мөһиме, хитомил тәбиғи ингридиенттарҙан эшләнгән, шуға күрә ҡортто ла, балды ла ағыуламай. Ә бөжәктәрҙе дауалауҙа антибиотиктар ҡулланыу бөгөн мөһим мәсьәлә булып тора, байтаҡ илдәрҙә яһалма препараттар бөтөнләй тыйылған. Өфөнөң биохимия һәм генетика институтында хитомилдың тәүге партияһы әҙер, уның уртаса хаҡы 100 һум.


Башҡорт Википедияһының ирекмәндәр төркөмө рәсми рәүештә донъя кимәлендә танылды // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\nБашҡорт Википедияһының ирекмәндәр төркөмө рәсми рәүештә донъя кимәлендә танылды\n14:38, 16 ноября 2015 Мәҙәниәт\nӨФӨ, 2015 йыл, 16 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Алик Шакиров/.\nСентябрь аҙағында башҡорт ирекмәндәре үҙҙәренең берләшмәһен танытыу өсөн ғариза биргәйне. Ошо көндәрҙә Wikimedians of Bashkortostan User Group 49-сы булып донъялағы шундай төркөмдәр исемлегендә теркәлде һәм ул Рәсәйҙә берәү генә.\n«Әлегә беҙ рәсми хат алманыҡ, шулай ҙа уҙған ял көндәрендә башҡорт төркөмөн дөйөм исемлеккә индереүҙәре хаҡында хәбәрҙарбыҙ. User Group статусы беҙгә саралар ойошторған саҡта Викимедианың билдәләрен файҙаланырға, башҡорт телендәге вики-проекттарҙың рәсми вәкилдәре сифатында сығыш яһарға, шулай уҡ Википедияның Башҡортостан менән бәйле башҡа тел бүлектәре волонтерҙарының мәнфәғәттәрен яҡларға хоҡуҡ бирә. Киләһе йылда беҙ берлектәге делегацияның «Викимания 2016» тип аталған донъяуи конференцияға сәфәрен ойошторорға ниәтләйбеҙ. Сара июнь аҙағында Италияла уҙа. Теләк бар, хәҙер аҡса табырға кәрәк», — тип һөйләне Башҡорт Википедияһы администраторы Рөстәм Нурыев.\n«Викимедиа РУ» коммерцияға ҡарамаған партнерлығы — Рәсәйҙә ирекмәндәр хәрәкәтенә булышлыҡ итеүсе үҙаллы коммерцияға ҡарамаған юридик берәмек. Айырым дәүләттәрҙә үҙенең устав эшмәкәрлеген тормошҡа ашырған донъялағы 41-се төбәк чаптеры иҫәбенә инә.


"Таҙа Танып" экология акцияһы | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n18 сентября 2019 — 18:27 ГТРК «Башкортостан»\nБалтас районында «Таҙа Танып» тип аталған экология акцияһы үтте. Уның сиктәрендә минуципалитеттың барлыҡ йылғалары һәм һәм һыу ятҡылыҡтары тирәләй шәмбе өмәләре ойошторолдо. Был биләмәләрҙе район халҡы үҙ көсө менән тәртипкә килтерҙе. Акцияла Башҡортостандың башҡа төньяҡ-көнсығыш райондары ла ҡатнаша. Әйткәндәй, Танып йылғаһының оҙонлоғо 350 километрға тиклем барып етә. Әле эстафетаны Асҡын районы ҡабул иткән.


“Ҡом төртөүсе”ләр ҡасан яуап бирер?\n27 Май , 10:05\nӘ теге ошо ваҡиғаға сәбәпсе булған ҡыҙ остоҡтары, уларҙың ата-әсәһе комиссия ултырышында ниндәй һөйләшеү барыуын, малайҙың әсәһе нимә кисергәндәре хаҡында уйлап та бирмәйҙер. Эйе, тормошта йыш ҡына аҫтыртындар, нахаҡ һүҙ һөйләгәндәр, ҡотортоусылар, “ҡом төрткөс”тәр ситтә ҡала. Әммә, иртәме-һуңмы, кире ҡылыҡтары өсөн яуап бирә...\nРайон хакимиәте ҡарамағындағы балиғ булмағандар эше буйынса комиссияның сираттағы ултырышы үтте. Ултырышты комиссия рәйесе урынбаҫары Айгөл Айҙарбәкова алып барҙы. Унда бөтәһе 14 материал ҡаралды.\nРФ-тың Административ хоҡуҡ боҙоуҙар тураһындағы кодекстың 5.35-се статьяһы 1-се бүлегенә ярашлы, йәғни балаларын тәрбиәләү буйынса ата-әсәлек бурыстарын үтәмәгәндәре өсөн төҙөлгән 7 эш тикшерелде. 20.22-се статья буйынса 16 йәшкә тиклемге балиғ булмағандарҙың иҫерткес эсемлек, наркотик, психотроп матдә ҡулланған осраҡ буйынса 1 материал ҡаралды. Водитель таныҡлығы булмаған көйө, өҫтәүенә спиртлы эсемлек эскән килеш автомобиль менән идара итеү, өйҙән сығып китеү буйынса һәм балаларына белем алырға булышлыҡ итмәгәне өсөн 1-әр, һаулыҡҡа зыян килтереү тураһында 2 материал төҙөлгәйне. Барлыҡ һорауҙар буйынса ла комиссия тейешле ҡарар сығарҙы. Былар бары һандар ғына. Ә ошо һандар артында күпме бала, ата-әсә яҙмышы...\nБына сабыйын күтәреп йәш әсә инде. Ҡатын тәү ҡарамаҡҡа балалығынан сыҡмаған үҫмер ҡыҙ кеүек кенә күренә. Әммә әңгәмә барышында, тейешле белешмәләр, документтар комиссия ағзалары ҡулында булһа ла, эсеп, иҫереп ятҡанын танмауынан, алдарға маташыуынан, бөтә һорауҙарға ла ҡәтғи яуап әҙерләп килеүенән уның бындай урында беренсе тапҡыр түгеллеген тойомларға була. Балиғ булмаған ике балаһын тәрбиәләү бурысына яуапһыҙ ҡарағаны өсөн саҡырылғайны ул.\nКүптән түгел ҡатынын һуңғы юлға оҙатҡан өс бала атаһы ла ултырышҡа йыш ҡына “ҡырын тейәүе”, балаларын тәрбиәләмәүе сәбәпле килгәйне. Ул үҙен ҡулға алырға вәғәҙә бирҙе. Егет һүҙе бер булыр тигән әйтем бар халҡыбыҙҙа, уның әйткәне ысын ир-егеттәр һүҙе һымаҡ яңғыраны.\nУлтырышта шулай уҡ балаларына белем биреүгә, уҡытыуға иғтибар бирмәгән, булышлыҡ итмәгән ғаиләнең, дөрөҫөрәге әсәнең ҡылығы тикшерелде. Ир менән ҡатын айырылышҡан, балалары әсәләре менән йәшәй. Мәктәп педагогтарын сәбәпһеҙ уҡыуға йөрөмәгән балаларҙың тәртибе күптән борсой, икеһе лә 7-8 фән буйынса өлгәшмәй. Бөгөн уларҙы артабанғы класҡа күсереү-күсермәү мәсьәләһе тора. Проблеманы хәл итеүҙе атаһы контролгә алырға һүҙ бирҙе.\nАта-әсәләрҙе шелтәләүҙе, уларға үҙ бурысын үтәмәгән өсөн яза биреүҙе нисектер тәбиғи тип ҡабул итәһең. Ә бына балаларҙың комиссия алдына сығып яуап тотоуҙары менән, ошондай ултырыштарҙа күп ҡатнашырға тура килһә лә, барыбер күңел килешеп бөтмәй.\nБашланғыс класта уҡыған бер үҫмерҙең тиҫтерҙәренә ҡарата ҡаты мөғәмәләлә булыуын, уңайы сыҡҡан һайын йоҙроҡ уйнатыуын, алдашыуын, эргә-тирәһендәгеләргә асыуын, дәрестә класташтарына, уҡытыусыларға ҡамасаулауын, әлбиттә, бер нисек тә аҡлап булмай. Әммә бында барыбер төп ғәйеп - уның ата-әсәһендә, тип уйлайым. 10-11 йәшлек балала ҡайҙан шундай ҡанһыҙлыҡ булырға тейеш һуң? Ояһында ни күрһә, осҡанында шул булыр тигән әйтем бар – ғаиләһендә тейешле тәрбиә, матур мөнәсәбәт күрмәгәнгә үҙенең нәфрәтен мәктәптә, урамда сығара тип уйларға урын бар.\nТағы бына спиртлы эсемлек эскән 16 йәшлек улына руль тотторған ата-әсәне нисек аңларға?\nСираттағы комиссия ултырышында тикшерелгән бер осраҡта ғына баланың ата-әсәһен ғәйепләмәҫ инем мин. Үҫмер сүп үткәргестә эшләгән әсәһен ҡыҫтырып үсекләүселәргә таш бәрә. Ҡурҡытырға тип кенә кәйелткән ташы, әмәлгә ҡалғандай, береһенең башына эләгә. Аҙағы билдәле инде: үҫмер комиссия ағзалары алдында яуап тота. Ә теге ошо ваҡиғаға сәбәпсе булған ҡыҙ остоҡтары, уларҙың ата-әсәһе ултырышта ниндәй һөйләшеү барыуын, малайҙың әсәһе нимә кисергәндәре хаҡында уйлап та бирмәйҙер. Эйе, тормошта йыш ҡына ошондай аҫтыртын эш эшләгәндәр, нахаҡ һүҙ һөйләгәндәр, ҡотортоусылар, “ҡом төрткөс”тәр ситтә ҡала. Әммә, иртәме-һуңмы, кире ҡылыҡтары өсөн яуап бирә инде улар...


Ахлыстин (Благовещен районы) — Башҡорт Википедияһы\n55°07′59″ с. ш. 56°31′12″ в. д.HGЯO\nАхлыстин (Благовещен районы)\n80 615 449 106\nАхлыстин (рус. Ахлыстино) — Башҡортостандың Благовещен районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 344 кеше. Почта индексы — 453437, ОКАТО коды — 80215810001.\n2010 йыл 14 октябрь 344 161 183 46,8 53,2\nРайон үҙәгенә тиклем (Благовещен): 46 км\nПенкин Александр Александрович (20.01.1942), хәрби хеҙмәт ветераны, контр-адмирал (1989). 1991—1997 йылдарҙа Ҡара диңгеҙ флоты командующийының тәрбиә эштәре буйынса урынбаҫары. 1961 йылдан КПСС ағзаһы, партияның ХХVII съезы делегаты (1986). Техник фәндәр кандидаты. Ҡыҙыл Йондоҙ, 2-се һәм 3-сө дәрәжә «СССР Ҡораллы Көстәрендә Ватанға хеҙмәте өсөн» ордендары кавалеры.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ахлыстин_(Благовещен_районы)&oldid=1107411 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 09:33 24 ғинуар 2022 үҙгәртелгән.


Европа ҡалаларында террорға ҡаршы демонстрациялар үтте. Унда ҡатнашыусылар исламды террор менән бәйләмәҫкә саҡырған. Ислам-тыныслыҡ дине тигән лозунгтар өҫтөнлөк иткән демонстрацияларҙа.\nҠырымда электр утын һүндереү сәбәпле ғәҙәттән тыш хәл индерелде. Украинаның көнъяғында электр бағналары шартлатылған. Ярымутрау өлөшләтә генә энергияға тоташтырылған.\nХрип Венер Ғәбәйҙуллин Ҡырымда йәшәүсе\nГрецияла Панатиакос командаһы менән Олимпиакос клубы көйәрмәндәре һуғышҡан. Улар стадионға фаерҙар ташлаған, төтөн шашкаһы шартлатҡан. Ошо сәбәпле уйынды башҡа ваҡытта үткәрергә ҡарар ителгән.\n23 ноября Өфөлә Башҡортостан Республикаһы театр эшмәкәрҙәренең 8-се отчет-һайлау йыйылышы үтә


Ҡыҙ менән онлайн видео чат - Видеочивать Бразилия - Bate-Papo!\nФилиппин кеүек булып барып, филиппин ҡыҙҙарына өйләнеү өсөн-селтәрендә танышырға филиппинка\nТейеш әйтә, мин тип өмөт бик ҙур\nТәүҙә мин үҙ филиппин филиппин ҡыҙҙы осраттым, ул минең күп коллегаларым һәм туғандары тураһында иҫкәртә, тип филиппинец америка ир-аттың өҫтөнлөк менән файҙаланаМин йомарт тәбиғәт буйынса, һәм мин ышандым, сөнки минең менән ошондай ҡасан да булһа, әгәр мин үҙ инстинкты булырға кәрәк.\nӨҫтәп тейеш, сөнки ресурстар юҡ минең өсөн һәм ғаиләһе тураһында ҡайғыртып, уның ҡатыны үҙе, мин эшләмәйем, һәм был бөгөнгө шатлыҡ менән.\nТед өсөн шул сайтта Бейкер, ысын кем йәшенә ҡарап шэньян ҡалаӘллә арыныҡ, тип, әлеге ябай тел менән мөнәсәбәтте һәм аралашыуҙы интернет туҡтатты. Дустар һәм таныштар һинең кеүек үк. Лушунь бушлай таныша, шул йәше менән шэньян өсөн реаль, кем беҙҙең сайтҡа ҡарарға теләй.\nӘлегә реаль мөнәсәбәтте һәм аралашыуҙы интернет менән генә түгел, теләмәйем, арыным, һеҙ ҡуйған. Дустар һәм таныштар һинең кеүек үк.\nБулараҡ беләләр, тип филиппинец"яҡшы эшләй"- был филиппины тормош - видео онлайн Ҡарай\nМин автор менән тулыһынса риза\nУл тап килә һәм телефондары бирелгән.\nБеҙҙең беренсе осрашыуҙа уҡ эшләүселәрҙең барыһы рус телефоны буйынса). Төҙөү филиппин феминизм ҡатын-ҡыҙҙар һәм ғаилә өсөн бер ҡасан да арыным, барыһы - риторика. Камера һәм һорап килә, тип һорауҙары мөмкин икән, ул һеҙҙең өсөн, һәм шулай өсөн блоггер. Шул уҡ ваҡытта, һорауҙар бирә һәм, сит ил кешеләре менән осрашыу.\nШулай уҡ иң яҡшы ысулы\nМин һинең хәтерҙә.\nБразилияның ҡалаһында йәшәүсе ҡатын-ҡыҙ, яңғыҙ ирҙәр эҙләнем\nМин ышанам, күп кенә ир-егет фантазияһынан тора уның был утрауға, ҡатын-ҡыҙ бөтөнләй ят кеше йәшәйӘлбиттә, хыял фантазияға, ләкин, әгәр был ысынбарлыҡта күрһәтелә. Билдәле булыуынса, бындай урын бар - был ҡаласыҡта. Провинциаль ҡалала йәшәүселәр өсөн был матур тауҙар, ҡатын-ҡыҙ һәм идара тулыһынса тиерлек. Бынан улы. формалы, туғандары һәм ҡала барлыҡҡа килеү тыйыла, ял көндәренән тыш. Хәҙер ҡатын-ҡыҙ булып, уны яңғыҙ был ир-атты бер нисә ҡалала кәрәк.\nӘммә бер нюанс: ҡағиҙәләр...\nКоувола дата менән бушлай\nБеҙ кешене тәғәйенләү фактына беҙҙең өсөн сайт коуволя кеше менән осрашыуҙы түҙемһеҙлек менән көтәӘгәр инде һеҙ бурысын үҙ өҫтөнә ала, аралашыу, мөнәсәбәт реаль һәм ябай онлайн әгәр һеҙ телисез, рәт-рәт булып көтә. Бер ни тиклем ваҡыттан беҙгә сайтында теркәү һәм бушлай ала. Ҡара әле, дуҫтар, һеҙ һәм таныштарығыҙ кем беҙҙең сайтта. Хельсинки бушлай флирт, Турку, Тампере, Ювяскюль, Раума, Туо, Лахти, Пори, Лаппи, Котка, Грассо, Йоэнсуу, Сейняйок, Улар ысын кеше булып ҡалған кешеләр өсөн...\nФраза осрашыу ваҡытында. Беренсе һүҙ барғанда ҡыҙ\nЙәки"беҙ, бәлки осрашырбыҙ"\nӘгәр телисез икән, ысынлап йәки оҡшата ғәжәпләнгән йәш ҡатындар, ҡыҙҙар беренсе яуап биреү, һөйләмдәрҙән ҡалып төҙөү."Сәләм, хәлдәр нисекКитап менән йыш осраша хәҙерге йәштәр араһында фекерҙәштәр пикап аңлаған кеүек, музыкаһы менән матур, стенаһы ҡуйылған, социаль селтәрҙәр, бди яңылыҡтары хаҡында һорау атмосфера ҡыҙ йәки ҡатын-ҡыҙы, өсөн әммә планлаштырыу, әгәр был мөмкин дә уның юлынан киттем. Хөрмәтле ҡатын-ҡыҙҙар яҡлау өсөн бөтөнләй билдәһеҙ ут...\nСайтында танышырға ирекле филиппин - токио филиппин\nБаш Филиппины, Манила\nФилиппин, филиппин республикаһы рәсми булараҡ билдәле, суверенлы дәүләт булып тора утрауында көньяҡ-көнсығыш азияла һәм тымыҡ океандың көнбайыш өлөшөндә урынлашҡанХалыҡ һаны яҡынса йөҙ кеше менән иң тығыҙ һәм филиппин илдәрендә халыҡ һаны буйынса етенсе урынды биләй миллион азияла донъяла.\nФилиппин диңгеҙе тропик климат булғас, ул, ҡағиҙә булараҡ, йылы һәм дымлы.\nУртаса йыллыҡ температура яҡынса тигеҙ. Этник төркөмө йөҙҙән ашыу - мәҙәниәт...\nДөрөҫ, күңелле, кеше интеллектуально үҫешә. Паром\nde, -city pažinčių svetainė\nфото бушлай таныша башҡа бушлай танышыу сайттарына теркәлдем телефон таныштырҙы теркәлгән етди мөнәсәбәттәр өсөн бушлай таныша видеочивать видео видео без танышыу сайттарына теркәлдем ҡыҙ менән аралашыу онлайн интим танышты видео ҡыҙ менән танышып видео онлайн заможняя ҡатын-ҡыҙ менән танышырға теләп иғлан


Материалы за Ноябрь 2015 года » Балҡантау\nБалҡантау » Материалы за Ноябрь 2015 года\nМәңгелеккә хат30-11-2015, 11:42 / Яҡташтар ижады\nҺаумы, әсәй! Бөгөн – Әсәләр көнө. Уны күптән түгел генә иғлан иттеләр, күптәр уға күнегеп тә бөтмәгән әле. Ә беҙ һине был байрам менән бер тапҡыр ҙа ҡотламаныҡ, арабыҙҙа күптән инде юҡһың. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, беҙҙең өсөн эшләгән яҡшылыҡтарыңа рәхмәт һүҙҙәрен белдереп өлгөрмәнек. Бына бөгөн, 26 йыл да өс айға һәм дүрт көнгә һуңлап булһа ла шул һүҙҙәрҙе еткергем килә.\nТатыулыә алтындан әиммәтерәк30-11-2015, 11:36 / Яңылыҡтар\nРайон Мәҙәниәт йортоноң бәләкәй залында алтын юбилярҙарҙы тәбрикләү тантанаһы булды\nБыл юлы байрам 50 йыл бергә ғүмер кисергән ике ғаилә пары – Дәүләкән ҡалаһынан Ҡәйүповтар һәм Муллағәлиевтар өсөн үткәрелде. Йола буйынса уларға республика башлығы исеменән ҡотлау хаттары һәм иҫтәлекле бүләктәр тапшырылды. Был парҙар Юбилярҙар китабына ҡул ҡуйҙы, никахтарын теркәү тураһында таныҡлыҡтар алды һәм яңынан бынан илле йыл элек туй көнөндә кисергән хис-тойғоларға бирелде.\nЮристар – халыҡҡа ярҙамға30-11-2015, 11:26 / Яңылыҡтар\nРайон Мәҙәниәт йортоноң бәләкәй залында халыҡҡа түләүһеҙ юридик ярҙам күрһәтеүҙең сираттағы көнө үтте\nБыл юлы ул Бөтә донъя бала көнө сиктәрендә ойошторолдо. Шуға бәйле, граждандар Башҡортостан Республикаһы адвокаттар коллегияһының Дәүләкән филиалы\n«Киң мәғлүмәт саралары һәм дин» мәсьәләләре буйынса30-11-2015, 11:24 / Мәҙәниәт\nӨфө ҡалаһындағы Матбуғат йортоноң тамашалар залында «Киң мәғлүмәт сараларының дини ойошмалар менән эше: төбәктәр тәжрибәһе, һөнәри эшмәкәрлектең үҙенсәлектәре» темаһы буйынса республика семинары уҙҙы. Унда «Асылыкүл» гәзите хеҙмәткәрҙәре лә ҡатнашты.\nДөрөҫ йүнәлеш бирергә30-11-2015, 11:16 / Мәҙәниәт\nIV Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы пленар өлөшөнөң беренсе ултырышынан һуң миңә «Йәштәр – Башҡортостандың стратегик ресурсы» тип аталған секция эшендә ҡатнашыу бәхете тейҙе. Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитетының йәштәр советы рәйесе Р.Р. Байназаров етәкселегендә делегаттар\nМәрхәмәт27-11-2015, 10:49 / Яңылыҡтар\nБөтөн донъяла һәм беҙҙең илдә лә ирекмәндәр төркөмдәре, мохтаждарға ярҙам үҙәктәре, социаль хеҙмәттәр аша мәрхәмәтлек ярҙамы күрһәтеү практикаһы киң таралды. Был эштә һәр беребеҙ ҡатнаша ала, уның иң ябай һәм еңел юлы – үҙеңә ҡабат кәрәкмәгән, әммә эшкә яраҡлы әйберҙ\n«Ҡыҙыу» эш27-11-2015, 10:38 / Яңылыҡтар\nЯуаплылығы сикләнгән «Дәүләкән керамик кирбес заводы» йәмғиәтендә кирбес үртәүсе Әхмәт Заһиҙуллин (һүрәттә һулда) һәм йөк тейәүсе-бушатыусы Радик Хәләфетдинов башҡарған эште тап шулай атарға булыр ине.\nӘ. Заһиҙуллин үҙ бурыстарына етди ҡарай, кирбес үртәү барышын\nҠоролтайға әйтер һүҙем бар27-11-2015, 10:34 / Яңылыҡтар\nДүртенсе Бөтә донъя ҡоролтайы алдынан республика мәктәптәрендә «Ҡоролтайға әйтер һүҙем бар» темаһына иншалар конкурсы үтте. Ҙур сара үтеп китһә лә, район күләмендә иң уңышлы тип танылған ҡайһы бер эштәрҙе уҡыусыларыбыҙға тәҡдим итергә булдыҡ.\nУрындағы кимәл – сәйәси ҡоролош нигеҙе27-11-2015, 10:31 / Сәйәсәт\n12 ноябрҙә Мәскәүҙә «Берҙәм Рәсәй» сәйәси партияһының урындағы бүлексәләре сәркәтиптәре форумы үтте, ул партия рәйесе Дмитрий Медведев инициативаһы менән ойошторолдо.\nПартия 14 йыл эшләү дәүерендә был форум илдең урындағы партия\nИке етем бергә ҡушылып...24-11-2015, 16:24 / Яңылыҡтар\nАяныслы һуғыш йылдары бар халыҡтың уй-хыялдарын, яҡты өмөттәрен пыран-заран килтереп әллә күпме яҙмыштарҙы бутаны, матур тормошон урланы. Һөйгәндәрен


“Театр – ул сәнғәт һарайы!” » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Әҙәбиәт » “Театр – ул сәнғәт һарайы!”\n“Театр – ул сәнғәт һарайы!” 07.12.2018 // Әҙәбиәт\nЙоҡомһораған аҡыл һәм йөрәкте ҡуҙғытып ебәреүсе тылсымға эйә ул...\nҺәр шәхестең үҙенә генә хас яҙмышы булған кеүек, Стәрлетамаҡ рус драма театрының ҡабатланмаҫ ижад юлы бар. Утыҙынсы йылдар аҙағында Белоретта барлыҡҡа килгән рус драма театры 1946 йылда Стәрлетамаҡта гастролдә йөрөгәндә даими эшкә ошо ҡалаға беркетелә. “Стәрлетамаҡ драма театры” исемен ала, ә труппаға элекке Белорет, Бөрө театрҙарының һәм Башҡорт дәүләт филармонияһы эргәһендәге оперетта ансамбле хеҙмәткәрҙәре инә.\nБөгөн театр – Бөтә Союз һәм Бөтә Рәсәй смотрҙары дипломанты, төрлө фестивалдәр лауреаты, шул иҫәптән Чехословакия, Австрия сәхнәләрендә уңыш ҡаҙанды. Ошо ваҡыт эсендә Рәсәй һәм донъя драматургияһы мотивтары буйынса 600-ҙән ашыу сәхнә әҫәре ҡуйыла. Жанрҙар киң ҡоласлы: трагикомедия, трагедия, фарс-раунд, әкиәттәр, рок-притча һәм башҡалар.\nХәҙерге ваҡытта Мәскәү, Түбәнге Новгород, Орел, Санкт-Петербург ҡалаларынан оҫта, талантлы режиссерҙар әҫәрҙәр ҡуйыуға йыш йәлеп ителә. Коллективтың алыштырғыһыҙ ойоштороусыһы, етәксеһе Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Виктория Александровна Замесина классик театрҙың традицияларына тоғро, тәжрибәле өлкән быуын артистарын һәм эксперименттарға ҡыйыу тотонған дәртле йәштәрҙе бер усҡа туплай алған. Уңыш сере ниҙә икән?\n– Виктория Александровна, һеҙҙең драма театры тураһында һүҙ сыҡҡанда ҡала чиновниктарының береһе “ул – беҙҙең ҡалабыҙҙың тынғыһыҙ йөрәге”, тип атағайны. Етмеш йылдан ашыу сәнәғәт ҡалаһының сәнғәт үҙәге булыу – үтә яуаплы бурыс. Ошо юғарылыҡты намыҫ менән даими тотоу, театрға һуҡмаҡтың өҙөлмәүе өсөн коллективҡа ниндәй булырға кәрәк?\n– Театрҙы бөтә йөрәгең менән яратырға! Тамашасының күңеле бик һиҙгер бит, уны алдаштырыу мөмкин түгел. Ни өсөн беҙ, ҡайһы бер театрҙарҙағы кеүек, үҙебеҙҙә банкеттар, туйҙар үткәреүҙән, аҡса эшләүҙән баш тартҡанбыҙ? Театр бит ул ысын мәғәнәһендә сәнғәт һарайы, ғибәҙәтхана булырға тейеш. Тамашасы беҙгә буш ваҡытын уҙғарырға ғына түгел, донъя мәшәҡәттәренән арынып ял итергә, үҙен борсоған һорауҙарға яуап эҙләргә, күңелен яңыртырға тип килә. Театр ишек төбөнән, ҡунаҡсыл фойенан, алсаҡ йөҙҙәрҙән башлана. Һәр кем бында үҙен көтөп алынған ҡунаҡ итеп тойһон өсөн мөмкин булған бөтә уңайлыҡтарҙы булдырғанбыҙ.\n– Ә тамашасы һеҙҙең ошо тырышлыҡты баһалай, күрә беләме?\n– 350 урынлыҡ залыбыҙ һәр кис тамашасы менән тулы. Ижад һәм шиғриәт кисәләре гөрләп уҙа. Минеңсә, тамашасы һөйөүе тап ошондай аншлагтар менән үткән сараларҙа күренә лә инде. Беҙ бөгөн сәхнәлә үҙебеҙҙе борсоған, тулҡынландырған күренештәр тураһында һөйләргә теләйбеҙ. Бик күптәрҙе яҡшы яҡҡа үҙгәрткән һәм шуға күрә үтә мөһим тойолған пьесаларҙы уйнайбыҙ. Бер ниндәй өгөт-нәсихәтһеҙ, һәр кемгә аңлайышлы телдә – кеше күңеле телендә һөйләйбеҙ.\nЯңы йылдың тылсымлы һулышын һиҙәһегеҙме? Һауала өйөрөлгән аҡ ҡар бөртөктәре, ҡаланы балҡытҡан байрам биҙәктәре, гирлянда, иллюминация... Барыбыҙ ҙа ошо осорҙа бала саҡтағылай мөғжизәгә ышанып, ҙур өмөттәр бағлап, өр-яңы Яңы йылды ҡаршыларға әҙерләнәбеҙ. Ҡыш бабайҙың байрам мәшәҡәттәре йырып сыҡҡыһыҙҙыр? Хәйер, беҙҙең хәстәрҙәребеҙ ҙә уныҡынан һис кәм түгел. Һәләтле артистарыбыҙ тамашасыларыбыҙҙы тылсымлы Яңы йыл әкиәттәре менән ҡыуандырыу өсөн ҡанатланып эшләй. Затлы, матур костюмдарыбыҙ ҙа оҡшар. Ынйылай ҡар бөртөктәре лә бер иш була алмағандай, бер-береһенә оҡшаш әкиәт сюжеттары ла юҡ. Был батшалыҡта бәхетһеҙҙәр, уҫалдар һәм кәмһетелгәндәрҙең булыуы мөмкин түгел, унда бары һөйөү йәшәй. Бала саҡ иленә ҡайтып әйләнгегеҙ килһә, беҙҙең театрға рәхим итегеҙ!\n– Театр уттары балҡып торһон өсөн нимә мөһим?\n– Труппала йәштәр артыу менән уларҙың ынтылышына, булмышына ярашлы репертуарҙы яңыртыу дөрөҫ юл булды. Хәҙерге заман драматургтарының пьесаларын сәхнәләштереү йәштәрҙе йәлеп итергә ҙур мөмкинлек бирҙе. Шуныһын да билдәләргә кәрәктер: үҙ өҫтөндә даими эшләгән алдынғы театр коллективында хеҙмәт хаҡының лайыҡлы булыуы мөһим. Ул яҡтан үпкәләрлек урын юҡ беҙҙә. Ғөмүмән, мәҙәниәт тормошо ҡайнап торған театр бер кемдә лә йәлләү тойғоһо тыуҙырырға тейеш түгел. Заманында уны ҡарғанылар, күрә алманылар, тыйҙылар, эҙәрлекләнеләр, сиркәүҙән айырҙылар, әммә һынауҙар, бәлә-ҡазалар уның тормошҡа һәләтлелеген һындыра алманы. Театр кешегә һәр саҡ кәрәк, ул бит тормош мәктәбе, иң боронғоһо, иң ғәжәбе һәм иң тәрән хис-тойғолоһо. Күңелде сафландырыусы, йоҡомһораған аҡыл һәм йөрәкте ҡуҙғытып ебәреүсе тылсымға эйә ул театр...


Башҡортостанда грипп эпидемияһы кәмеүгә бара // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n17:20, 26 февраля 2020 Йәмғиәт\nБашҡортостанда грипп эпидемияһы кәмеүгә бара, тип хәбәр итә Ҡулланыусылар хоҡуғын яҡлау өлкәһендә күҙәтеү һәм кеше именлеге буйынса федераль хеҙмәттең республика буйынса идаралығы.\nҺуңғы дүрт аҙнала сирҙең күтәрелеше күҙәтелде, эпидемияның иң юғары нөктәһе йылдың етенсе аҙнаһына — 10 февралдән 16-һына тиклем тура килде.\nУҙған аҙнала, 17 -23 февралдә, республикала 34 138 грипп һәм киҫкен респиратор вирус инфекцияһы менән сирләү осрағы теркәлде, шул иҫәптән балаларҙа – 20 504 осраҡ, был ауырыуҙарҙың дөйөм һанынан 60% тәшкил итә. Балалар араһында сирлеләрҙең күбеһе 3-6 йәштә.\nРеспублика халҡы араһында киҫкен респиратор вирус инфекцияһы менән ауырыу эпидемия сигенән 44% юғары, тип белдерә ведомство. Үткән аҙнала Өфөлә 9 494 кеше, шул иҫәптән 4 737 бала грипп һәм киҫкен вирус инфекцияһы менән сирләгән. Бынан алдағы аҙна менән сағыштырғанда ауырыусылар 20% кәмегән. Был бөтә йәш төркөмдәрендә күҙәтелә.\n24 февралгә ҡарата, 188 мәктәптә, 5 мәктәп-интернатта һәм 17 балалар баҡсаһында, шулай уҡ 27 мәктәптә 141 класта һәм 17 балалар баҡсаһында 22 төркөмдә карантин оҙайтылды.\nТеги: рипп, ОРВИ


Новости » Страница 474\nГазета "Йәшлек" » Новости » Страница 474\nШәһит Хоҙайбирҙин исемендәге премия – лайыҡлыларға\nНовости / Башҡортостан // 16-10-2010, 11:39\nКүгәрсен районында Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге республика журналистар премияһы лауреаттарын бүләкләү тантанаһы үтте.\nУны Шәһит Хоҙайбирҙиндың тыуған яғында, Хоҙайбирҙин ауылында үткәреү изге традицияға әйләнде. Быйыл Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте ҡарамағындағы был абруйлы премияны биреү буйынса комиссия өс лауреатты билдәләне. Улар – Лена Абдрахманова, «Нисек йәшәйһең, башҡорт ауылы?» рубрикаһы аҫтындағы мәҡәләләр циклы өсөн; Гөлсәсәк Ханнанова, «КоммерсантЪ-Башкортостан» гәзитендә баҫылған ижтимағи-сәйәси темаларға мәҡәләләр серияһы өсөн; Азат Ярмуллин, «Автономиялы Башҡортостан байрағы аҫтында» китабы һәм «Шоңҡар» журналының «Тарихнамә» рубрикаһында Башҡортостан тарихы буйынса мәҡәләләр серияһы өсөн.\nТантанала ҡатнашыусылар Шәһит Хоҙайбирҙиндың музейына барҙы, уның һәйкәленә сәскәләр һалды....\nҺәр бейеклектең үҙ баһаһы\nНовости / Башҡортостан // 16-10-2010, 11:34\nРеспублика көнөн билдәләгәндә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов яҙыусы, Зәйнәб Биишева исемендәге «Китап» нәшриәтенең нәфис әҙәбиәт бүлеге мөдире Ринат Камалға, фоторәссам, Республика халыҡ ижады үҙәгенең кинофото бүлеге мөдире Рәмил Килмәмәтовҡа, Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры дирижеры, композитор Рөстәм Сабитовҡа Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһын тапшырҙы....\nМәскәү ваҡытына күсергә ризаһығыҙмы?\nНовости // 16-10-2010, 11:33\nТиҙҙән илебеҙ ҡышҡы ваҡытҡа күсә. Бының ыңғай яҡтары һәм зыяны тураһында бәхәстәр һаман дауам итә. Әле килеп БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты Нәжиб Йәмилев Мәскәү ваҡытына күсеү тураһында тәҡдим индермәксе. Мәскәү ваҡытына күсеү банкылар эшмәкәрлегенә ыңғай йоғонто яһаясаҡ, сәйәхәтселәр, телетапшырыуҙар ҡарау өсөн уңайлы буласаҡ, тип аңлата ул. Шулай уҡ Һамар өлкәһе менән Татарстандың да Мәскәү ваҡытына күсеүен ыңғай миҫал итеп килтерә. Ә Башҡортостан халҡы ниндәй фекерҙә һуң?\nТиптәрҙәр тарихына бер ҡараш\nНовости / Сәйәсәт // 16-10-2010, 11:32\n«Кемдәр һеҙ, типтәрҙәр?» тигән һорау хәҙер инде бер быуат буйы әленән-әле белгестәрҙең иғтибарын йәлеп итеп килә. Әммә яуап эҙләгәндә «Ҡайҙан?», «Ҡасан?» һәм «Ни өсөн?» тигән һорауҙар, ғәҙәттә, асыҡланып бөтмәйенсә ҡала. Әммә ептең осо нәҡ ошо һорауҙарға бәйләнгән....\nУчалы футболсылары – өсөнсө\nНовости / Спорт // 16-10-2010, 09:22\nУчалының футбол буйынса Рәсәй беренселегенең икенсе дивизионында сығыш яһаусы «Горняк» командаһы сираттағы турҙа Ульяновск ҡалаһының «Волга» футболсыларын 2:0 иҫәбе менән отто. Хәҙер Учалы уйынсылары 43 мәрәй менән «Урал-Волга» дивизионында өсөнсө урынды биләй. Беренсе баҫҡыста, 57 мәрәй яулап, Ырымбурҙың «Газовик» командаһы килһә, икенселә – «Төмән» /50 мәрәй/. Ошо уҡ дивизионда уйнаған Өфөнөң «БИС – Динамо» клубы 23 мәрәй менән 11-се урында урынлашҡан.\nКапитан капитанлығын иҫбатланы\nНовости / Спорт // 16-10-2010, 09:21\nНиһайәт, «Салауат Юлаев» хоккейсылары, уҙған осрашыуҙа матур уйын күрһәтеп, күптән ҡалыплашҡан минималь иҫәптән ҡотолдо һәм лайыҡлы рәүештә үҙенә тиң булған дәғүәсене отто. Беҙҙекеләр уйын һайын йә минималь иҫәпкә еңә, йә булмаһа, еңелә. Был юлы Омскиҙың «Авангард» командаһы ҡапҡаһына дүрт яуапһыҙ шайба индергәс, барыбыҙҙың да күңелендә дөйөм һөҙөмтәне юғалтмауға шик булманы....\nЯңы йылға күтәренке кәйеф менән\nНовости / Спорт // 16-10-2010, 09:20\nШулай итеп, Рәсәй йыйылма командаһы, 2012 йылда буласаҡ Европа беренселегенә эләгеү өсөн үҙ төркөмөндә ике мөһим уйында ике еңеү яулап, быйылға миҙгелде уңышлы тамамланы. Сөнки ҡайһы бер командалар ярҙамында ул үҙ төркөмөндә иң юғары баҫҡысҡа үрмәләне. Беҙҙең төп дәғүәселәр булып һаналған Ирландия менән Словакия футболсылары үҙ-ара 1:1 иҫәбенә уйнаны. Ә инде Рәсәй командаһы үткән осрашыуҙа Македония уйынсыларын 1:0 иҫәбенә отто. Ғөмүмән, осрашыу әллә ни көсөргәнешле уҙмаһа ла, Рәсәй футболсыларының һүлпән уйнауы саҡ иҫәпте тигеҙләүгә килтермәне. Ярай әле ҡапҡасы Игорь Акинфеев, ҡапҡабыҙға тәғәйенләнгән пенальтиҙы уңышлы ҡаҡлыҡтырып, иптәштәрен, дөрөҫөрәге, Рәсәйҙе юғалтыуҙан ҡотҡарҙы....\nБелорет ҡыҙы – Чикаго марафоны еңеүсеһе\nНовости / Спорт // 16-10-2010, 09:17\nЯңыраҡ Башҡортостандың Белорет районы һылыуы, билдәле спортсы Лилиә Шобухова (Шәһәбалова) АҠШ-та уҙған Чикаго марафонында ҡатнашып, уның еңеүсеһе булды. Ул ғына ла түгел, яҡташыбыҙ Рәсәй рекордын 22 секундҡа яҡшыртты. Икенсе булып финишҡа Эфиопия йүгереүсеһе килһә, өсөнсө почетлы урынға тағы бер Рәсәй спортсыһы – Мария Коновалова күтәрелде. Ул еңеүсенән ике минут 25 секундҡа артта ҡалды. Эфиопия вәкиле иһә Лилиәнән ике минут та 15 секундҡа ҡалышты. Был инде спортсыбыҙҙың икенсе йыл рәттән уңышы. Шулай уҡ ул быйыл Лондонда уҙған марафонда еңеүсе булғайны.\nНовости / Башҡортостан // 9-10-2010, 10:59\nҺеҙҙе дәүләт байрамы – Республика көнө менән ҡотлайым.\nУл ике тиҫтә йыл элек илдә башланған тәрән ижтимағи-сәйәси һәм иҡтисади үҙгәртеп ҡороуҙар менән тығыҙ бәйләнгән. Рәсәй Федерацияһы составында республиканың вәкәләттәре киңәйеү менән беҙҙә социаль-иҡтисади үҫеш өҫтөнлөктәрен үҙ аллы билдәләү, төбәк ҡануниәт системаһын булдырыуҙың ысын мөмкинлеге барлыҡҡа килде.\nВәкәләттәрен уңышлы тормошҡа ашырып, Башҡортостан федераль бюджеттың донор төбәктәре тиҫтәһенә инде....\nДан һиңә, Башҡортостан!\nНовости / Башҡортостан // 9-10-2010, 10:58\nБашҡортостан, байрағыңда – «Дуҫлыҡ»,\n«Азатлыҡ», «Тыныслыҡ» – ораның.\nЯҡты маяҡ булып Уралымда\nМәңгелеккә балҡып тораһың!...\nАртҡа 1 ... 470 471 472 473 474 475 476 477 478 ... 505 Алға


Инфоурок / Другое / Конспекты / Яңы йыл байрамына сценарий\nҠуян: Яңы йылды ҡаршылайым\nҺыйым мул – күп кишерем.\nКишерҙән мин тәмлекәстәр\nДуҫтар менән хатта йөҙ йыл\nЙәшәргә лә самам бар.\nБүренән дә ҡурҡмайым мин,\nЙәшерә лә ҡуя ҡар.\nБүре сыға. Бүре: Йәшереп ҡуймаһын әле,\nМинең күҙҙәрем осло,\nҮҙем, һай, үткер тешле!\nМин: Ҡуйығыҙ әле, бер-берегеҙҙең маҙаһына теймәй генә Яңы йылды матур ҡаршылайыҡ. Х әҙер башҡа хайуан-йәнлектәр ҙә, балалар ҙа килеп етер.\nМузыка уйнай. Балалар керә, шыршы тирәләй әйләнәләр.\nЖираф: Бында ниндәй уйын-көлкө,\nЯҡтырған бар тирә яҡ?\nӘллә ниндәй уттар яна,\nБыл күренеш миңә ят.\nАртем: Беләһеңме, Жираф ағай,\nБеҙҙә шундай ҙур байрам-\nУртала матур шыршыбыҙ,\nЖираф: Ә урамда хәтәр һалҡын,\nАп-аҡ ҡомоғоҙ һыуыҡ.\nАна шул аҡ ҡом бураны\nБында индерҙе ҡыуып.\nРадмир: Ул ҡом түгел, ә ап-аҡ ҡар,\nАҡ ҡарҙа бар бәрәкәт.\nЙылынырһың бейеп китһәң,\nЯһап төрлө хәрәкәт.\nЖираф бейей. Бүре: Был ниндәй һонтор тағы?\nМуйынынан башҡа бүтән\nАшарлыҡ ере бармы?\nУбырлы ҡарсыҡ килә. Убырлы ҡарсыҡ: Әһ-һә, бында ҙур табын,\nМинең асыҡҡан сағым.\nБерәйһен тиҙ үк тотоп,\nЭй ҡуйғым килә йотоп.\nӘ-һә-һә лә ә-һә-һә,\nКилеп етһен Ҡәһ-ҡәһә!\nРадмир: Һаумы, Убырлы инәкәй!\nКөтөп алдыҡ һине лә.\nУйнарбыҙ шыршы янында,\nҺай, матур бит көнө лә!\nЙыр яңғырай. Убырлы ҡарсыҡ: Һеҙҙең йырлағанды тыңлап,\nКүңелем китте тулып.\nӘйҙә әле, Бүрекәй,\nАл һин дә йырлап-олоп.\nБүре олой. У-у-у, о-о-о-у! Ҡәһ-ҡәһә сыға.\nҠәһ-ҡәһә: Кем ул мине саҡырҙы?\nБында ниндәй тантана?\nМатур йырҙар ағыла,\nЙымылдап уттар яна.\nУбырлы ҡарсыҡ: Ҡәһ-ҡәһә, ҡәһ-ҡәһә,\nҺин килеү шатлыҡ таһа.\nКил, байрамды боҙайыҡ,\nҠәһ-ҡәһә: Байрамды боҙоу еңел,\nУл миңә ауыр түгел.\nБатыр килеп сыҡмаһын,\nШунан шикләнә күңел.\nУбырлы ҡарсыҡ: Ҡурҡма, ваҡыты бүтән,\nУлар заманы ү ткән.\nДонъяға хужа булыу\nСираты беҙгә еткән.\nУбырлы ҡарсыҡ бышылдай: Былар хәҙер Ҡыш бабайҙы саҡырасаҡ.Әйҙә, мин- бабай, ә һин- Ҡарһылыу бул.\nҺиҙҙермәй генә сығалар.\nМин. Балалар , әйҙәгеҙ, таҡмаҡ әйтеп бейеп алайыҡ әле шыршыны уратып.\nХоровод “У оленя дом большой”\nБүре: Ҡайҙа Убырлы ҡарсыҡ?\nАрыным уны көтөп.\nМин. Балалар, беҙҙең Ҡыш бабай менән Ҡарһылыу һаман килеп етмәй. Бер-бер хәл булманымы икән? Ҡәһ-ҡәһә менән Убырлы инәй ҙә юҡҡа сыҡты.. Әйҙәгеҙ, йыр йырлайыҡ. Беҙҙең йырыбыҙҙы ишетеп Ҡыш бабай ҙа килеп етер.\nЙыр “Дед Мороз”.\nИшек шаҡыған тауыш ишетелә. Ҡыш бабай булып кейенгән Убырлы ҡарсыҡ инә.\nУбырлы бабай. Һаумыһығыҙ, балалар!\nҺеҙҙең янға ашығып,\nҮттем урман далалар,\nҺеперткемә ултырып.( ауыҙын баҫа)\nУбырланып пыр туҙып,\nКилдем һеҙҙең байрамға.\nМин: Һаумы, һаумы Ҡыш бабай!\nБалалар: Хуш килдең, Ҡыш бабай!\nУбырлы бабай: Һау-һауларға мин эт түгел,\nБик тә нескә минең күңел.\nМин-Ҡыш бабай, Ҡыш бабай,\nТиҙерәк бүләк давай!\nАртем: Аһ, был ни һүҙ, олатай,\nБүләкте һинән көтәбеҙ,\nУның йолаһы шулай.\nМин (балаларға күҙ ҡыҫам): Олатай,ә ҡайҙа һуң Ҡарһылыу?\nУбырлы бабай: Уның ҡайҙалығын суртым да белмәй.\nҠәһ-ҡәһ... Әй, шул Ҡәһ ...әр һуҡҡыры\nҠәһ... Ҡәһһылыу, килеп етсе, Ҡарһылыу!\nҠәһһылыу инә. Ул Ҡарһылыу кейемендә, тик аяҡ кейеме генә быны йәшерә алмай.\nҠәһһылыу. Һаумы, һаумы Ҡыш бабай,\nБалалар: Һаумы, һаумы, Ҡарһылыу!\nМин. Балалар, әйҙәгеҙ, таҡмаҡ әйтеп бейетәйек әле Ҡыш бабай менән Ҡарһылыуҙы. Шаяртып таҡмаҡ әйтеү.\nАяғында матур итек,\nНисә һум түләнегеҙ?\nУбырлы бабай менән Ҡәһһылыу бейей башлайҙар. Убырлы бабайҙың да, тегенең дә аяғында тауыҡ тәпәйенә оҡшаған аяҡ кейеме.\nУбырлы бабай: Тәпәйҙәрем үҙемдеке,\nБалалар Ҡәһһылыуҙы бейетеп, таҡмаҡ әйтәләр:\nАяҡтарың ниңә кәкре, Ҡарһылыу?\nТанауҙарың ниңә тыржыҡ, Ҡарһылыу?\nАҙау тештәрең ыржайған, Ҡарһылыу.\nБармаҡтарың ниңә кәкре, Ҡарһылыу?\nҠәһһылыу: Һеҙҙе ашағым килгәнгә, йәнлек, ҡош-ҡорт, балалар.\nБылар бөтәһен икәүләшеп баҫтыра башлайҙар.\nМин: Ярамай! Ярамай! Был бит шыршы байрамы.\nБейетәбеҙ беҙ уны.\nҮҙебеҙҙең дуҫыбыҙ, тип\nЙөрөтәбеҙ беҙ уны.\nҠуян йүгереп килеп, Ҡәһһылыуға кишер тоттора.\nМин: Балалар, былар ысын Ҡыш бабай менән Ҡарһылыу булманылар бит!\nҠуян: Әйҙәгеҙ, батырҙы саҡырайыҡ!\nБалалар: Аҡъял батыр!\nАҡъял батыр сыға. Аҡъял батыр: Һаумыһығыҙ, балалар! Һаумыһығыҙ, ҡунаҡтар! Һаумы, Убырлы ҡарсыҡ! Һаумы, Ҡәһ-ҡәһә!\nБалалар: Һаумы, батыр!\nБатыр: Бында ниндәй тауыш?\nҠәһ-ҡәһә: Мин... Мин...ней...ней маскарадҡа Ҡарһылыу булып кейенгәйнем...\nУбырлы ҡарсыҡ: Эйе, мин дә шулай иттем. Ҡыҙыҡ өсөн.\nБатыр: Ишетһен ҡолағығыҙ,\nКүңел генә асығыҙ.\nИҙәндәрҙе дер һелкетеп,\nБүре: У-у-у, о-о-о! К әзә, кәзәкәй,\nКәзә кейгән кәзәкей,\nҮҙенә бигерәк бәләкәй.\nҠана, ҡосоп алайым,\nТотоп ҡына ҡарайым.\nКәзә: Мәккә-кә лә, мәккә -кә,\nМин килгәйнем мәктәпкә,\nШыршылы ҙур байрамға.\nАуыҙыңды ла асма!\nЮҡһа, тормам түҙеп,\nХәҙер, ташлармын һөҙөп!\nБүре (ҡурҡып): Мин бит бары шаяртам...\nКәзә: Йөрөмә минең арттан!\nМин: Ҡуй, етәрегеҙ! Дуҫ йәшәйек! Балалар, әйҙәгеҙ, үҙебеҙҙең ысын Ҡыш бабайҙы саҡырайыҡ!\nБатыр: Ҡыш бабай тиҙерәк килеп етһен өсөн сәсәндәр ярышы ойошторайыҡ!\nБалалар шиғырҙар ятлайҙар.\nБатыр: Һай, афарин, балалар!\nҠыш бабай сыға. Ҡыш бабай: Һаумыһығыҙ, балалар! Һаумыһығыҙ, ҡунаҡтар!\nБалалар: Хуш киләһең, һаумы, һаумы, Ҡыш бабай!\nМин: Олатай, бик һуңлап киттең бит әле!\nҠыш бабай: Аҡ толпарыма атланып, Ирәмәлдән сыҡҡанда Ҡәһ-ҡәһә пәйҙә булды. Үкереп-үкереп иланы. Бүре кәзәне ашаған тине. Тиҙ генә барып кәзәне ҡотҡар тине. Шуға кәзәне эҙләп оҙаҡланым.\nКәзә: Эй, олатай,алдаған бит һине Ҡәһ-ҡәһә. Аллаға шөкөр, иҫән-һау үҙем.\nҠыш бабай: Мин шат, мин шат. Балалар, ә Ҡарһылыу килеп етмәнеме ни әле? Ни булды икән?\nҠәһ-ҡәһә: Әһ-һә-һә, әһ-һә-һә,\nБына булды мәрәкә,\nУл – хәҙер Ташһылыу,\nКилеп йөрөмәҫ башҡа!\nУбырлы ҡарсыҡ: Ерҙә дуҫлыҡ булмаһын!\nҠәһ-ҡәһә: Мин тик үҙем, бер үҙем\nХаким итермен шашып!\nБатыр: Балалар, быларҙың яуызлығына ҡаршы бик ҙур көс бар, ул – дуҫлыҡ, берҙәмлек.\nМин: Әйҙәгеҙ, балалар, дуҫлыҡ тураһында йырҙар йырлайыҡ. Моғайын, яуыз көстәрҙе еңә алырбыҙ. Ҡарһылыу ҙа кире әүәлгә ҡайтыр.\nХоровод “Мы теперь друзья”\nҠарһылыу инә. Ҡарһылыу: Һаумыһығыҙ, дуҫтар, туғандар! Байрам ҡотло булһын! Тик әле килгәндә ни хикмәт менәндер таш һымаҡ ҡаттым да ҡалдымсы! Алға ла атлай алмайым, артҡа ла сигенеп булмай. Шунан алыҫтан дуҫлыҡ тураһында йырҙы ишетеп, кире әүәлге хәлгә ҡайтып, күк боланым менән килеп тә еттем.\nҠыш бабай: Улайһа, балалар, тағы ла шиғырҙар ятлағыҙ, йырҙар йырлағыҙ.\nҠарһылыу: Олатай, ә ниңә шыршы һаман тоҡанмаған ул?\nҠыш бабай: Йырлаһағыҙ, шыршы ла ҡабыныр!\nЙыр “Ну-ка елочка”. Шыршы ҡабына.\nМиңә китергә кәрәк!\nҺулҡылдап тибә йөрәк.\nУн ике йылдан тағы ла килермен!\nСәғәт һуға. Мин: Ат йылы менән хушлаштыҡ\nХәҙер килеп етте Кәзә.\nҠыш бабай: Кәзә йылы менән ергә именлек, шатлыҡ-бәхеттәр килһен! Изге теләктәр тормошҡа ашһын! Төклө аяғың менән! (таж кейҙерә)\nҠарһылыу: Олатай, ә беҙ күстәнәстәребеҙҙе онота яҙғанбыҙ ҙабаһа!\nҠыш бабай: Әй,әттәгенәһе, ҡайҙа әле минең тоғом! Бүләктәрем бигерәк күп!\nУбырлы ҡарсыҡ: Ә беҙгә бармы?\nҠыш бабай: Әлбиттә, бар!\nАртабан уйын-көлкө дауам итә.\nНуритдинова Рамиля Гафаровна\nНомер материала: ДБ-019217\nСценарий для деловой игры учащихся "Закон и дети"\nКлассный час "Экстремизму и терроризму НЕТ! (аудио и ссылка на видео)\nВидео к классному часу


Шихан (ҡая) — Башҡорт Википедияһы\nШихан — Рәсәйҙең Свердловск өлкәһе Краснотурьинск округының Шихан ҡасабаһы тирә -яғында Каква йылғаһының уң ярында урынлашҡан ҡая.\nШихан һүҙе төрки телдән айырым торған ҡалҡыулыҡты, тауҙы аңлата.\nҠасаба инде күптән юҡ, хәҙер уның урынында Богословский алюминий заводының «Шихан» спорт-сәламәтләндереү комплексы урынлашҡан, әммә ул да әлеге ваҡытта эшләмәй, консервацияланған һәм һатыуға ҡуйылған.\nЯр буйы эзбизташ ҡаяһы йылғаның бөгөлөндә 60 м тиклем бейеклектә айырым ҡая ҡалдыҡтары рәүешендә 500 м тиклем һуҙылған. Ҡая ярыҡтары һәм киртләс урындары ҡая флораһын үҙ эсенә ала, унда Альп астраһы, Урал йоҡо үләне, энә япраҡлы ҡәнәфер, Себер һары умырзаяһы, Альп вудсияһы ҡаҙыяғы үҫә. Ҡаяларҙа ваҡ ағаслыҡта Гмелина чина, бикә үләне, күк көртмәле, ҡыҙыл бөрлөгән, ҡара ҡарағат үҫә.\n2001 йылда 2001 йылдың 17 ғинуарындағы Свердловск өлкәһенең 41-ПП Хөкүмәт Ҡарары менән Шихан ҡаялары өлкә әһәмиәтендәге тәбиғәттең геоморфологик һәм ботаник ҡомартҡылары тип иғлан ителә. Ошо уҡ хоҡуҡи акт менән объект биләмәһен Карпинский урмансылығы һаҡ аҫтына ала. Айырыусы һаҡлана торған табиғәт территорияһы майҙаны 0,7 га тәшкил итә. Тәбиғәт ҡомартҡыһын һаҡлау өсөн тирә-яҡ территорияның таҙалығын тотоу мөһим, шулай уҡ ҡаялар эргәһендә усаҡтар яғыу, кемпингтар ойоштороу тыйыла.\n↑ Урал: Удивительный Шихан и красавица Каква\n↑ Рундквист Н., Задорина О.Свердловская область. От А до Я: Иллюстрированная краеведческая энциклопедия.— Екатеринбург: Квист, 2009.— 456 с.— ISBN 978-5-85383-392-0.\nШихан. Свердловская область\nСкалы Шихан на сайте ООПТ России\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Шихан_(ҡая)&oldid=1018381 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 16:31 14 март 2021 үҙгәртелгән.


Инфоурок / Другое / Конспекты / Конспект урока по башкирскому языку "Автор тураһында белешмә. Ф.Рәхимғолова“Мин – Башҡортостандан”".\n7-сө урта дөйөм белем биреү мәктәбе\nТема: Автор тураһында белешмә. Ф.Рәхимғолова\n“Мин – Башҡортостандан”.\n- Ф.Рәхимғолованың тормошо һәм ижаты менән танышыу;\n- “Мин – Башҡортостандан” тигән шиғыры нигеҙендә һөйләү телмәрен һәм аралашыу һәләтен үҫтереү;\n- Башҡортостан республикаһына ҡарата һөйөү һәм ғорурлыҡ хистәре тәрбиәләү.\nЙыһазланыу: дәреслек, һүҙлек, компьютер, слайдтар,\nКласс: 5 Б, Г.\nҮткәрҙе: башҡорт теле һәм\nНиғәмәйева Ҡәҙриә Гөлфәт ҡыҙы\n- Һаумыһығыҙ, уҡыусылар. Мин һеҙҙе күреүгә бик шатмын. Рәхим итеп ултырығыҙ.\nII. Телмәргә фонетик күнегеү\n- Бөгөн беҙ һеҙҙең менән дәрестә яңы тема менән танышасаҡбыҙ. Иң башта телдәребеҙҙе шымартып алырбыҙ, уның өсөн беҙ телмәргә күнегеү үткәрәбеҙ.\nҒа – ға – ға - әйҙә, киттек урманға,\nШә - шә - шә - урманда еләк бешә.\nЛе – ле – ле – ауыҙ итәйек әле,\nГе – ге – ге – ҡалай тәмле еләге.\n(Уҡытыусының үрнәкле уҡыуы, хор менән, берәмләп уҡыу).\nҺығымта: телмәребеҙҙе шымарттыҡ, өндәрҙе дөрөҫ итек уҡырһығыҙ тигән фекерҙә ҡалам.\nIY. Яңы тема өҫтөндә эш\nБөгөн дәрестә Башҡортостан яҙыусыһы Фәүзиә Рәхимғолованың тормош юлы һәм ижады менән танышасаҡбыҙ һәм уның “Мин – Башҡортостандан” тигән шиғырын уҡыясаҡбыҙ.\n1. Автор тураһында белешмә\nФәүзиә Абдулла ҡыҙы Рәхимғолова (1921 - 1997). Ишембай районы Йәнырыҫ ауылында тыуған.\nМәғариф бүлегендә инспектор, мәктәптә уҡытыусы була. “Пионер” (хәҙер “Аманат”), “Башҡортостан ҡыҙы” журналдарында эшләй.\nФәүзиә Рәхимғолова 26 китап авторы.\n- Кем ул Ф. Рәхимғолова? (Башҡортостан яҙыусыһы).\n- Ҡайҙа тыуған?\n- Ул нисә китап авторы?\n11 октябрҙә ниндәй байрам билдәләп үттек? (Башҡортостан республикаһының конституцияһы көнө).\nРеспубликабыҙҙың ниндәй символдары бар? (Герб, гимн, флаг).\nРеспубликабыҙ нимәләр менән билдәле? (Бал, файҙалы ҡаҙылмалар, тәбиғәт һ. б.)\n2. Фәүзиә Рәхимғолова ла Башҡортостан республикаһы менән ғорурланып “Мин – Башҡортостандан” тигән шиғырын яҙа.\nШиғырҙы уҡығанда һеҙгә аңлашылмаған һүҙҙәр килеп сығыр, әйҙәгеҙ шулар менән танышып үтәбеҙ.\nирәйеү – возмужать\nкинәнеү – наслаждаться\nмуйыл – черемуха\nаҡ елкән – белый парус\n(Үрнәкле уҡыу, хор, тәржемә итеү, һөйләмдәр төҙөү).\nӘ хәҙер уның шиғыры менән танышайыҡ. (Уҡытыусының үрнәкле уҡыуы).\nШиғыр оҡшанымы һеҙгә? Шиғырҙы уҡығанда нимәләр тураһында уйландығыҙ?\nХор менән уҡыу. Ә хәҙер “сылбырлап” буйлап һәр берегеҙ икешәр юл уҡыйһығыҙ.\n3. Һорауҙарға яуап биреү.\n- Шиғырҙа нимә тураһында һүҙ бара?\n- Автор республикабыҙҙың нимәләре менән ғорурлана? (Текстан миҫалдар килтереп уҡыу).\nҺеҙ тыуған илегеҙ менән ғорурланаһығыҙмы?\nҺығымта. Беҙ тыуған илебеҙҙе әсәйҙәрҙе яратҡан кеүек яратабыҙ. Ҡайҙа ғына барһаҡ та уларҙы һағынып ҡайтабыҙ.\n4. “Әсәйҙәр – көнө” байрамы.\n- Уҡыусылар, ноябрь айы аҙағында беҙ ниндәй байрам билдәләп үтәбеҙ. Кемдәргә рәхмәт әйтеп ҡотлайбыҙ? (Әйе, әсәйҙәрҙе, әсәйҙәр көнөн байрам итәбеҙ).\nФ. Рәхимғолова ла әсәйҙәргә ҡарата шиғыр яҙған, әйҙәгеҙ уны тыңлайыҡ.\n(Уҡыусы яттан һөйләй).\nҺығымта. Ф. Рәхимғолова әсәйҙәргә ҡарата, Башҡортостан тураһында, республикабыҙҙың халҡы тураһында, тыуған яҡ тураһында бик күп шиғырҙар ижат иткән.\nУның күп төрлө шиғырҙары менән танышасаҡбыҙ әле.\nY. Өй эше. Шиғырҙы тасуири уҡырға.\nДәрестә ниндәй яҙыусы менән таныштыҡ?\nНисә китап авторы ул?\nНиндәй темаларға шиғырҙар яҙған?\n- Дәрес һеҙгә оҡшанымы?\n- Рәхмәт, дәрес өсөн. Һау булығыҙ.\nНигамаева Кадрия Гульфатовна\nНомер материала: ДВ-301463\nКонспект урока по башкирскому языку и литературе на тему"Рәүил Бикбаев «Тәбиғәттең теле асылған саҡ»".\nДоклад на педсовете"Современное состояние обучения в сельской школе"


Бөгөн Күгәрсен районында ужым культураларын урып-һуғыу эштәренә старт бирелде\nОшо уңайҙан райондың Тәүәкән ауыл хужалығы ерҙәрендә "Ураҡ-2016" семинар-кәңәшмә уҙҙы.\nИсем ауылында башланып киткән семинар баҫыуҙа дауам итте, ҡунаҡтар иген комбайндарының эше менән яҡындан танышты. Ҡоролоҡ йылдарында ужым культуралары хужалыҡтарҙы бөлгөнлөктән ҡотҡара. Шуға ла Күгәрсен районында был төр культураларға ҙур иғтибар бүленә. Былтыр бөтәһе 13 мең гектарҙа ужым арышы һәм бойҙайы сәселһә, быйыл күрһәткесте14 меңгә еткерергә иҫәп тотабыҙ, ти ауыл эшсәндәре.\nӘйтергә кәрәк, бөгөн Күгәрсен районының ауыл хужалығы тармағы ҙур үҙгәрештәр кисерә, ваҡытында гөрләп торған "Ергән" машина-технологик станцияһы ябылыу сәбәпле, уның ерҙәре, техникаһы һәм биналары Тәүәкән ауыл хужалығы ҡарамағына күсерелә.


Инфоурок / Классному руководителю / Другие методич. материалы / Өфө менән танышыу темаһын ҡабатлау\nТема: Өфө менән танышыу темаһын ҡабатлау.\nМаҡсат: Өфөнөң үткәне, бөгөнгөһө тураһында белемдәрҙе барлау, туплау; күҙәтеүсәнлек, иғтибарлыҡ, һүҙ байлығын үҫтереү; ҡалабыҙға, уның иҫтәлекле урындарына ҡыҙыҡһыныу, хөрмөт тәрбиәләү.\nЙыһазландырыу: слайдтар, кирбестәр.\nМин бөгөнгө оҫталыҡ дәресемде ошо темаға бағышлайым һәм тема ошолай яңғырай: “Өфө менән танышыу” темаһын йомғаҡлау. Дәресебеҙҙең девизы:\nОшо девизға ярашлы төҙөүселәр ролендә төҙөүселәр компанияһына бүленеп эшләйәсәкбеҙ. 1- се төҙөүсе компания, 2- се төҙөүсе компания...Әмин үҙем архитектор ролендә. Мин һеҙҙең төҙөүселәр кеүек эшсән, етеҙ, хеҙмәт һөйөүсән, башлы булыуығыҙға ышанам. Ҡыҫҡаһы, эшкә тотондоҡ. Тарихҡа, үткән заманға әйләнеп ҡайтабыҙ, нигеҙҙәрҙе һала башланыҡ.\n1-се эш. Һорауҙарға яуап биреү.\nӨфө ҡалаһына нисәнсе йыл нигеҙ һалына, ул нимә булараҡ төҙөлә?\nЭлек Өфө ҡалаһын нисек атағандар?\nӨфөнө төҙөүҙө дауам итәбеҙ, ҡала тураһындағы ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәрҙе тәржемә итәйек.\nПервый трамвай в Уфе был пущен в 1937г. Первый трамвайный путь был длиною около 9 км.\nПервый троллейбус в Уфе появился в 1962г. Маршрут был один – от Монумента Дружбы до сельхозинститута.\nВ 1586 г. Уфа получила статус города и стала административным центром Башкирии.\nЙомғаҡ яһау. Өфөнө төҙөү уңышлы ғына бара, былай булғас, ҙур биналар, матур йорттар ҡалҡып сығасаҡ.\nИжади һәләттәрегеҙҙе тикшереп ҡарағым килә. Мин шиғырҙың 2 юлын әйтәм, ә һеҙ дауам итеп бөтөрөп ҡуяһығыҙ. Кемдеке ҡыҙығыраҡ булыр икән?\nБирелгән ҡылымдарға исемдәрҙе тап килтереп яҙ, ҡылымдарҙың төҙөлөшө буйынса төрөн билдәлә: ябай, ҡушма.\nБарып күрергә – тарихи урындарҙы, йәшәй – үҙәк урамда, яҙып алғанмын – адресты, йөрөргә – транспортта.\nҺатып алырға – бүләк, төҙөргә – йорттар, үтә – күперҙән, барып өлгөрмәнем – китапханаға\nБарырға – күргәҙмәгә, йөрөй – транспортта, ял итә- паркта, ҡалҡып сыҡты- бейек йорттар.\nБирелгән картина һәм терәк һүҙҙәр буйынса ҡыҫҡа ғына хикәйә яҙ.\n“Сәнғәт” темаһы. (М.Ғафури театры, музей, мәҙәни уасҡ)\n“Спорт ” темаһы. (Өфө- Арена, Спорт һарайыю көрәш)\n“Мәғариф” темаһы. (БДУ, уҡыу йорттары, китапхана)\n7- се эш.\nТырышлыҡ – ҙурлыҡ, ялҡаулыҡ - ...\nБашланған эш- ...\n... ... етмеш төрлө һөнәр ҙә аҙ.\n... ... ҡар яуа.\nТырышҡан- ташҡа ... ...\nБергәләп төҙөйбөҙ. Был һорау бөтә төҙөүселәргә лә. Әҙәби викторина.\nБашҡорттарҙың милли геройы?\nУға ҡайҙа һәйкәл ҡуйылған?\nӨфө ҡалаһының мэре?\nӨфө ҡалаһында нисә район?\n2015 йылдың июль айында Өфөлә ниндәй ваҡиға көтөлә?\nБыйыл илебеҙҙә ниндәй йыл?\nӨфө гербында ниндәй хайуан һүрәте төшөрөлгән?\nБашҡорт шағир- яҙыусыларының исемдәрен йөрөткән урамдарҙы атағыҙ.\nЙомғаҡлау. Балдарҙы иҫәпләү.\n8- се класс уҡыусылары өсөн "Өфө менән танышыу" темаһын тамамлағандан һуң йомғаҡлау дәресе.\nӨфөнөң үткәне, бөгөнгөһө тураһында белемдәрҙе барлау, туплау; күҙәтеүсәнлек, иғтибарлыҡ, һүҙ байлығын үҫтереү; ҡалабыҙға, уның иҫтәлекле урындарына ҡыҙыҡһыныу, хөрмөт тәрбиәләү.\nДәрестә төркөмдәр менән эшләйбеҙ, төҙөүселәр ролендә төҙөүселәр компанияһына бүленеп эшләйәсәкбеҙ. 1- се төҙөүсе компания, 2- се төҙөүсе компания...Ә уҡытыусы архитектор ролендә. Эшкә тотоноп,тарихҡа, үткән заманға әйләнеп ҡайтабыҙ, нигеҙҙәрҙе һала башланыҡ, һәр эш төрө һайын йомғаҡ яһалып, ҡаланы төҙөйбөҙ.Шулай итеп, дәрес аҙағына ҡаланы төҙөп бөтәбеҙ.\nНомер материала: 377211


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - САЛАУАТЫБЫҘ БАРЫҺЫНАН БИГЕРӘК ҒӘҘЕЛЛЕК ӨСӨН КӨРӘШКӘН - 2017 - Мәҡәләләр\nЙәй айҙарында милли батырыбыҙ Салауат Юлаевтың һуңғы төйәге булған Эстонияның Палдиски ҡалаһында батырҙың һәйкәле яңыртылды. Был эштәрҙең уртаһында ҡайнаған зыялыларҙың береһе - Башҡортостан Республикаһының Милли музейы директоры Ғәле Фәйзрахман улы ВӘЛИУЛЛИН үҙ тәьҫораттары менән бүлеште.\nҠыҫҡаса ғына һәйкәл яңыртыуҙың тарихын беләйек?\n- Был сауаплы эштең планы 2014 йылда республика Хөкүмәте делегацияһы менән Палдискиға барғанда уҡ яралғайны инде. Сөнки 2000 йылдарҙың башында ултыртылған ҡалай һын, диңгеҙ ярындағы дымда ултырып, тишкеләнеп бөткәйне. Шулай уҡ әлегә тиклем таҡтаташ та юҡ ине. 2015 йылда Салауат Юлаевтың һынын республика Башлығының грантына Силәбе өлкәһенең Касли ҡалаһында ҡоростан ҡойҙорҙоҡ. Эстония етәкселеге менән таҡтаташ тураһында һөйләшеү ҙә алып барылды һәм унда буласаҡ яҙыуҙың эстәлеге хәл ителде. Сөнки был ябай ғына эш түгел, был сәйәси мәсьәлә лә. Шулай итеп, быйыл июль айында Эстонияла Палдиски ҡалаһының 299 йыллығын билдәләнеләр һәм беҙҙе лә саҡырҙылар. Ошо байрамға барғанда Салауаттың һыны яңыртылды ла инде.\nСалауат Юлаевтың кем булыуын, йәғни уның ябай ғына тотҡон түгел, ә тотош халыҡ өсөн уның исеме генә лә оло әһәмиәткә эйә икәнен беләме урындағы халыҡ?\n- Беләләр һәм батырыбыҙҙың рухына тоғролоғобоҙҙо хөрмәт итәләр. Палдискиҙың рус гимназияһы бинаһында батырыбыҙҙың музейы өсөн ҙур класс бүлмәһе бирелгән һәм ул да яңыртып эшләнде. Палдиски - ул 4 мең генә кеше йәшәгән хәрби ҡаласыҡ. Был ҡаласыҡта Советтар Союзының һыу аҫты флоты базаһы булған. Бөгөн унда отставкалағы хәрбиҙәр, уларҙың ғаиләләре йәшәй. Шунлыҡтан, унда күберәк рус телендә һөйләшәләр, эстон телен бик һирәк ишетергә мөмкин. Салауаттың ябай тотҡон булмауын ул тотҡон саҡта ла белгәндәр. Уны бында "кенәз Салауат" тип йөрөткәндәр. Ошо хаҡтағы төрлө тарихи ваҡиғаларҙы өйрәнгәндән һуң, "Арыш утрауы" тигән әҫәр яҙҙым. Швед телендә Рогервик "арыш утрауы" тигәнде аңлата икән. Әҫәрҙең эстәлегендә тарихи хәл-ваҡиғаларға нигеҙләнгән яҙмалар ята. Шуларҙың береһен генә телгә алып китәм. 1790-1792 йылдарҙа Рәсәйҙең көнбайыш сиктәрен 1 мең башҡорт казактары һаҡлаған. Санкт-Петербургтан Вильно ҡалаһына тиклем башҡорт ғәскәрҙәре торған. Палдискиҙа Георгий Победоносец исемендәге сиркәү бар һәм шул сиркәү хеҙмәткәрҙәре бына нимә яҙып ҡалдыра: "1912 йылда Николай Икенсе Вильгельм Икенсе менән Палдиски ҡалаһында осраша. Батшаларҙы оҙатып йөрөгән отец Алексей уларға түбәндәге мәғлүмәтте бирә: был сиркәүҙе төҙөгәндә башҡорттоң кенәз Салауаты ҡатнашҡан һәм шул төҙөлөшкә 500 һум аҡса биргән".\nУйлап ҡараһаң, тотҡондоң ниндәй 500 һумы булырға тейеш? Шуны тикшереп ҡараным һәм бына нимәләр асыҡланым. Башҡорт һалдаттары ошо Палдискиҙа ла хеҙмәт итә. Ҡасандыр Польшала башҡорттар менән хеҙмәт иткән һәм бергә поляк ихтилалын баҫтырып йөрөгән Экбаум тигән офицер Рогервикта комендант булып эшләй. Шул комендант башҡорт һалдаттары менән башҡорт тотҡондарына бәйләнеш тоторға рөхсәт итә. Ошо ике йылда беҙҙең башҡорт һалдаттары Салауат Юлаевҡа һәм Юлай Аҙналинға аҙыҡ, кейем, аҡса менән ярҙамлаша. Шул арҡала батырҙың сиркәүгә аҡса биреү мөмкинлеге булған, күрәһең. Минең уйымса, Аллаһы Тәғәләгә хеҙмәт иткән священниктарға был тарихты уйлап сығарып һөйләп тороу бер ни ҙә бирмәйҙер. Етмәһә, ниндәйҙер сит халыҡ тураһында улар буштан-бушҡа ғына маҡтаулы уйҙырма сығармаҫтар ине.\nСалауат ихтилалының шул замандағы сәбәптәре, маҡсаты һәм башҡа идеологиялары бөгөнгө күҙлектән ниндәйҙер үҙгәрештәр кисергәнме ул? Тарих был ваҡиғаны борғоламағанмы, мәғлүмәттәрен үҙгәртмәгәнме, нисек уйлайһығыҙ?\n- Советтар Союзы заманында, большевиктар идеологияһына эйәреп, беҙ Салауат Юлаевты "башҡорт халҡын азат итер өсөн көрәшкән" тип һөйләнек. Хәҙер коммунистар юҡ, беҙҙе тапап килгән талаптар юҡ, яҡшы ғына итеп ултырып уйлайыҡ. Салауат Юлаев старшина балаһы - хәлле, уҡымышлы, данлы заттан. Ул үҙенең Рәсәй ҡулы аҫтында йәшәүен дә аңлаған. Рәсәй эсендә ниндәй азатлыҡ даулаһын ул? Кемдән азат булһын? Иленәнме? Ерҙәренәнме? Ул ғәҙеллек өсөн көрәшкән! Урыҫтар менән килешеү нигеҙендә йәшәгәндә, урындағы наместниктар шул килешеү ҡағиҙәләрен боҙоп, үҙ кеҫәләрен ҡайғыртып, урындағы халыҡты иҙеп ҡыртлашҡан. Миҫал өсөн алғанда, Сим ҡалаһы Юлай Аҙналин еренә төҙөлә, ул был мәсьәлә буйынса ике тапҡыр судлаша, әммә дөрөҫлөк таба алмай - еңелә. Салауат бына шул системаға ҡаршы сыҡҡан да инде.\nНи өсөн Пугачевҡа ҡушылып киткән һуң улар? Уның Пугачев икәнлеген һуңынан тарихсылар иҫбат иткән, ә ул ваҡытта уны Петр Өсөнсө тип ҡабул итәләр. Ә Петр Өсөнсөнөң манифесында "Мин һеҙгә бөтә ғәҙеллекте бирәм" тип яҙылған була. Ошо "ғәҙеллек" тигән һүҙ хәл итә лә инде ҡушылыуҙы. Был һүҙ, әйтергә кәрәк, бөгөн дә актуаль.\nБатырҙар психологияһы тураһында уйланғанығыҙ бармы? Бына Салауат Юлаев, үрҙә һеҙ әйткәнсә, бай улы булған, ул ғүмерен шул муллыҡта ла йәшәп үткәрә ала ине. Ә бит ул икенсе юлды һайлаған һәм халҡы өсөн үҙен ҡорбан иткән. Тимәк, батыр юлы - ул уның миссияһы, тап уға Аллаһ тарафынан һалынған яҙмыш йәки тағы нисегерәк итеп аңлатып була?\n- Батыр бер генә сәғәттә, бер генә көндә килеп сыҡмай. Буласаҡ батыр тыумышы, булмышы менән ниндәйҙер бер буласаҡ ваҡиғаға әҙерләнеп, шуға тәғәйенләнеп килә. Был эш донъяуи ғүмерендә уның йәненә һалынған миссия. Халыҡ батыры булып, уның һөйөүен яулаған, тарихында уйылып ҡалған, артынан эйәртә алған кешеләр улар тулы, камил кешеләр була ла инде. Салауат Юлаев, мәҫәлән, бәләкәйҙән бик зирәк, уҡымышлы, сая бала була. Уның йәшләй генә айыу алыуы ла, сәсәнлеге лә, ҡурайсы булыуы ла, көрәшселеге лә һәм башҡа яҡшы сифаттары был шәхестең төрлө риүәйәттәрҙәге, мифологиялағы батырҙар образына бик яҡын. Ул бына ошолай итеп халыҡ күҙе алдында үҫешеп, этаплы-этаплы юлдар үтеп, әлеге тәғәйенләнешенә килеп етә лә. Тағы ла, батырҙан батыр тыуа, тигән әйтем дә бар. Салауаттың атаһы Юлай Аҙналин да бик батыр кеше була. Польша походында уға батырлығы өсөн генерал Бибиков шәп тоҡомло ун ат һәм "За веру и верность" тигән штандарт тапшыра. Польшанан Уралғаса юл бер айлыҡ ҡына булмай һәм Юлай Әлкәгә ҡайтып еткәнсе бер атын аҙыҡ-түлеккә алмаштырырға мәжбүр була. Тап ошо штандарт менән Салауат халыҡты күтәрә лә инде.\nСалауаттан һорау алыу һәм уның яуаптары тураһында уйланғанығыҙ бармы? Нисек анализлайһығыҙ һеҙ был архив документтарын?\n- Ихтилал күтәрелеп баҫтырылған хәлдә лә, әбей батша Екатерина башҡорттарҙың Рәсәй дәүләтенә тоғролоғон белә. Сөнки Санкт-Петербург, Мәскәү, Екатеринбург ҡалаларында башҡорттар - жандармдар, Себер трактында конвоир булып хеҙмәт итәләр. Башҡорттар "Монетный двор"ҙы һаҡлай. Шундай яуаплы ерҙәрҙә хеҙмәт иткән халыҡ ҡыҫҡа ваҡыт арауығында, хатта бер нисә йыл эсендә лә икенсе төрлө булып китә алмағанын властар ҙа белә. Һәм уларҙың бары ғәҙеллек эҙләп ярһыуын да аңлай улар. Ошоно Салауат Юлаев та аңлай һәм башҡорттарға яза аҙыраҡ төшһөн өсөн документтарҙа яҙылғанса яуап бирәлер, тип уйлайым. Ул, башҡорттарҙы был ихтилалға көсләп ҡуштылар, тип әйтә. Үҙ хәлен былай ҙа төшөнә һәм күнә батыр, ул халыҡтың хәлен еңеләйтергә тырыша, шул ғына.\nСалауат һәм Салауат кеүек башҡа батырҙарҙы, халыҡты ихтилалға күтәргән сәбәптәр бөгөн дә актуаль, шулай бит? Бөгөн шул мәсьәләләрҙе хәл итеү, тыныс юлдар менән милләт мәнфәғәттәрен яҡлап алып ҡалыу өсөн беҙгә ниндәй булыу кәрәк?\n- Белемле булыу фарыз. Яугир һәм ҡыйыу булыу ғына аҙ, бик аҙ бөгөн. Башҡорт балаларының күп телдәрҙе белеүе, теләһә ниндәй өлкә һәм йүнәлештәрҙә лә эшләй, эшләй генә түгел, ә етәкселек итә алыуы зарур. Газ, нефть кеүек етди сәнәғәттә, хәрбиҙәр донъяһында, иҡтисад, сәйәсәт биләмәләрендә лә иркен йөҙһөн ине милләттәштәребеҙ. Туған телде белеү, әлбиттә, мәслихәт, әммә уларҙы ошо сиккә генә бикләмәйек. Туған телгә тиңдәш итеп сит телдәрҙе лә өйрәнһендәр, шул белемде үҫештәрендә әүҙем ҡулланһындар. Белемле биште йығыр, ти бит. Шуның кеүек, белемле йәштәребеҙ сәйәсәттә лә, бизнеста ла, сәнәғәттә лә булып, һәр береһе милләт мәнфәғәтен ниндәйҙер кимәлдә булһа ла ҡайғыртһа ла, был үҙе ҙур көс була. Һәр кем үҙ урынында, үҙ эшендә хәленән килгән өлөштө индерергә, намыҫы һәм халҡы алдында бурысын үтәргә тейеш. Бөгөн ҡылыс һуғышы түгел, бөгөн аҡыл һуғышы бара. Шунлыҡтан, аҡыллы һәм белемле булайыҡ, милләттәштәр.\nЯҙылған: 25.09.17 | Ҡаралған: 752


Стәрлетамаҡта позитрон-эмиссион томография үҙәге барлыҡҡа киләсәк - Bash.News\nСтәрлетамаҡта позитрон-эмиссион томография үҙәге барлыҡҡа киләсәк\nСтәрлетамаҡта позитрон-эмиссион томография үҙәге барлыҡҡа киләсәк https://bash.news/news/96815_strletamata_pozitronemission_tomografiya_ge_barlya_kilsk\n22 май 2019, 23:41\nУл тәүге пациенттарын киләһе йылдың июнендә ҡабул итә башлар тип көтөлә. Бынан тыш, ҡалала нур терапияһы үҙәген асыу ҙа ҡарала. Проекттар бөгөн Радий Хәбиров рәйеслегендә үткән инвестиция сәғәтендә тикшерелде.\nИнвесторҙар, йәғни "Мединвестгрупп" компаниялар республикала онкология хеҙмәтен үҫтереүгә 1 миллиард һум аҡса һалырға ниәтләй. Проект Сочиҙағы инвестиция форумында ҡабул ителгән килешеүгә ярашлы тормошҡа ашырыла. Уның сиктәрендә Стәрлетамаҡтың 1-се дауаханаһы базаһында ядро медицинаһы үҙәге барлыҡҡа киләсәк. Был учреждениела рак сирҙәрен ваҡытында асыҡлау өсөн позитрон-эмиссион томограф урын ала, уның хаҡы 200 миллион һумдан ашыу. 60-лап эш урыны асыласаҡ. Белгестәр фекеренсә, яңы үҙәк Башҡортостандың көньяҡ райондарында медицина хеҙмәтләндереүе сифатын яҡшыртыуға булышлыҡ итәсәк.\nАндрей Турьянов, "ПЭТ-технолоджи" проекттары етәксеһе: “Позитрон-эмиссион томография онкология сирҙәрен асыҡлауҙың иң һөҙөмтәле һәм заманса алымы. Ә ауырыуҙы иртә стадияла асыҡлауға дауалау сифаты бәйле. Шунда уҡ нур терапияһы менән дауалау үҙәгендә асыу ҡарала. Был хирургик ҡатнашлыҡһыҙ, кеше организмына зыян килтермәй генә дауалау мөмкинлеге бирә”.\nРинат Зәйнуллин, "Башҡортостан ит компанияһы" йәмғиәте директоры урынбаҫары: “Селекция-генетика үҙәгендә әле 47 мең баштан ашыу сусҡа иҫәпләнә. Беҙ тоҡомсолоҡ буйынса махсуслашҡанбыҙ, ул Рәсәйҙә ошо йүнәлештә эшләгән берҙән-бер үҙәк. Инвестицияларҙың дөйөм күләме 3 миллиард һумдан ашыу, уларҙың 90 проценттан ашыуы үҙләштерелгән. Беҙ инфраструктураға киткән сығымдарҙы ҡаплауҙа ярҙам һорап мөрәжәғәт иткәйнек, мәсьәлә ыңғай хәл ителде”.\nИнвестиция сәғәтендә Башҡортостан ит компанияһының селекция-генетика үҙәге эшмәкәрәлеге менән бәйле һорау ҙа ҡаралды, ул былтыр эш башлаған. Үҙәк 5 мең 400 сусҡаға иҫәпләнгән. Бында яңы тоҡомдар сығарыу буйынса эш бара. Йәғни, әле республика хужалыҡтары тоҡомло сусҡаларҙы сит илдәрҙән һатып алһа, киләсәктә был үҙәк төбәк комплекстарын тулыһынса үҙе тәьмин итәсәк.\nТуймазы районы Ҡандракүл ауылында фельдшер-акушерлыҡ пункты асылды\n19:25, 22 авг\nБашҡортостан дауаханалары өсөн аяҡтары имгәнгән балаларҙы дауалау аппараттары алынды\n11:00, 22 авг


Ҡарағош (ҡош) — Башҡорт Википедияһы\nҠарағош (урыҫ.Большой подорлик) (лат. Aquila clanga) — Ҡарсығалар ғаиләһендәге ҡош.\nIUCN 3.1 Vulnerable : / 106003531\nҠарағоштоң ҙурлығы ҡаҙҙай. Кәүҙә оҙонлоғо 65-73 см һәм ауырлығы 1,6 — 3,2 кг. Инә ҡоштар аталарына ҡарағанда эрерәк. Йәйелгән ҡанаттарының оҙонлоғо: ата ҡоштоҡо 158 - 176 см, инә ҡоштоҡо – 167 – 182 см, тәндәренең оҙонлоғо – ата ҡоштоҡо 65 – 70 см һәм инә ҡоштоҡо 67 – 73 см. Дөйөм төҫө ҡара-көрән, ҡойроҡ өҫтө һәм аяҡ ҡауырһындары арҡаһына ҡарағанда аҡһылыраҡ, ҡойроҡ аҫты һарғылт һәм ваҡ аҡ таптар бар, яурындары һорғолт. Елкәһе, муйыны аҡһылыраҡ, ҡойроғо ҡара-көрән. Ҡарағоштоң күҙе, суҡышы – көрән төҫтән ҡара төҫкә тиклем, тырнаҡтары бөтөнләй ҡара, ауыҙ тирәһе һәм аяҡтары һары төҫтә. Ҡарағош еңел оса. Йыш ергә ултыра һәм осраған бер ваҡ кимереүсене, бөжәктәрҙе эләктереп йөрөй. Бер урында оҙаҡ ҡына ҡорбандарын һағалап баҫып тора ала. Ҡарсыға кеүек, йыш ҡына йәшеренеп торған еренән һөжүм итә.\nЕвропала Финляндияла, Польшала, Венгрияла һәм Румынияла, Азия ҡитғаһында Монголияла, Ҡытайҙа һәм Пакистанда осрай. Рәсәй биләмәләрендә Калининградтан алып Приморьеға тиклем таралған. Һиндостанда, Иранда һәм Һииндоҡытайҙа ҡышлайҙар.\nБашҡортостан биләмәләрендә ҡарағош XIX быуат аҙағында XX быуат башында бөтә ерҙә лә осраған һәм оя ҡорған, таулы райондарҙа һирәгерәк. С.В. Кириков (1952), мәҫәлән 1931 һәм 1940 йылда уны Йылайыр янында Бараҡал йылғаһы һәм Ағиҙел йылғаһы үҙәнендә осратҡан. Әммә В.Е.Фомин (1983) өс миҙгел (1973-1975 йылдар) күҙәтеүҙәр ваҡытында тик бер генә затты Ағиҙел йылғаһы үҙәнендә осратҡан һәм ҡарағош беҙҙә оялауҙан туҡтаған тигән, һығымтаға килгән. Н.М. Лоскутова ла шундай фекерҙә була, ул 1985-1988 йылдарҙағы күҙәтеүҙәрендә ҡарағоштарҙы ҡоштарҙың күсеү ваҡыттарында ғына күргән. И.В.Карякин (1998) белдереүенсә, ҡарағош Благовещенск янында Ағиҙел йылғаһы үҙәненән түбәнгәсә, Һаҡмар, Нөгөш, Йылым, Сөм, Инйәр, Танып, Өфө һәм уның ҡушылдыҡтары – Әй, Йүрүҙән йылғалары буйҙарында, ә шулай уҡ Урал аръяғында – Оҙонкүл, Банное күлдәре тирәһендә 50-ләп пар оя ҡорған. 1994-2001 йылда ҡарағоштоң Кушнаренко районы Дмитриевск урмансылығы биләмәһендә осрағаны теркәлгән. Ырымбур өлкәһендә оялай.\nҠарағош ҙур һыу ятҡылыҡтары янында һирәк аҡаслы асыҡ урындарҙа урынлаша. Асыҡ ерҙәрҙә һунар итә. Кешенән шул хәтлем ҡурҡа, хатта йомортҡа баҫып ултырған ояһынан да осоп китә.\nКүсмә ҡош. Һирәк осрай. Ҡарағош глобаль юғалып барҡан ҡоштар иҫәбенә инә. Рәсәй Федерацияһының һәм Башҡортостан Республикаһының Ҡыҙыл китабына (1-се категория) индерелгән. Ҡарағошто һаҡлау өсөн аҡландарҙы, һаҙлыҡлы һыу ятҡылыҡтарын һаҡларға кәрәк. Оя ҡорған урындарҙа заказниктәр булдырыу отошло.\nКүберәк ерҙә һунар итә, әммә һыу ятҡылығының һайыраҡ урындарында осоп барғанында балыҡты эләктереп ала. Уның аҙыҡтары - ваҡ кимереүселәр, һирәгерәк ҡоштар, эре тура ҡанатлы бөжәктәр. Тәлмәрйен, кеҫәртке һәм йылан да уның ҡорбаны.\nБөтә йыртҡыс ҡоштар кеүек үк ҡарағоштар ҙа парлы ғаилә булып йәшәйҙәр һәм ояларын күп йылдар ҡулланалар. Беҙгә ҡарағоштар апрелдең икенсе яртыһында осоп ҡайталар. Ҡарағоштар ояларын ағас башында 3 м-ҙан 25 м-ға тиклемге бейеҡлектә ҡоралар. Ҡайһы саҡта сит ояны ҡулланалар йәки үҙгәртеп ҡороралар.\nЙомортҡа һалыу ваҡыты - май урталарына тиклем, ояла Һорғолт көрән таптар менән ҡапланған 1-3 аҡ йомортҡа була, йышыраҡ – 2. Инә ҡош 42-44 тәүлек йомортҡа баҫа, әммә ғәҙәттә берәүһе генә тере ҡала. Ҡошсоҡто ашатыуҙа ата ҡош та ҡатнаша. 6-7 аҙналыҡ ҡошсоҡ оса башлай. Август аҙағына тиклем ғаилә оя янында ҡала, һуңынан ҡышлауға осҡанға саҡлы урындан-урынға күсеп йөрөйҙәр.\nЭ. Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары. — Өфө, 1986.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ҡарағош_(ҡош)&oldid=927081 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 31 декабрь 2019 в 07:10


Бындай ҙур табыш тураһында һәр балыҡсы хыяллана\nАйрат ағайҙың иң ҙур рекорды – 38 килограмлыҡ йәйен. 12 һәм 7,6 килограмлыҡ суртандар ҙа эләккәне бар уның ҡармағына.\nҺеҙ фотола күргән даланлы балыҡсы Борай районының Борай ауылынан Айрат Ҡәҙермөхәмәтов була. Ә ысынында ул – дүрт тиҫтә йылдан ашыу ғүмерен мәғариф өлкәһенә арнаған хөрмәтле уҡытыусы, спортсы, райондың волейбол командаһы капитаны.\nАйрат Нурмөхәмәт улы бөтә ғүмерен балаларҙы сәләмәт тормошҡа ылыҡтырыуға, уларҙа спортҡа һөйөү тәрбиәләүгә арнаған.\n– Ә балыҡҡа йөрөү – күңелгә ял биргән шөғөл. Тәбиғәтте ныҡ яратам, урманда, йылға-күл буйында булыу әйтеп аңлатҡыһыҙ рәхәтлек бирә, йәшәүгә дәрт өҫтәй. Балыҡ тотоу ҙа – бала саҡтан яратҡан шөғөлөм, - ти Айрат ағай.\nТыуған яғының йылға-күлдәре балыҡсыны хәтәр шәп табыштар менән ҡыуандырып тора. Әле күптән түгел ул ун килограмлыҡ суртан тотҡан. Ә иң ҙур рекорды – 38 килограмлыҡ йәйен. 12 һәм 7,6 килограмлыҡ суртандар ҙа эләккәне бар уның ҡармағына.\n- Бындай ҙур табыш тураһында һәр балыҡсы хыялланалыр, моғайын. Һәр миҙгелдә күңелдә “Быйыл нисек булыр икән?” тигән ҡомар уяна, - ти балыҡсы.\nАйрат Нурмөхәмәт улының ғаиләһе лә бына тигән. Тормош юлдашы Флүзә ханым менән улдары Маратҡа, ҡыҙҙары Алһыуға матур тәрбиә биргән улар.\nФотолар Айрат Ҡәҙермөхәмәтовтың шәхси архивынан.


Гимназияның сығарылыш уҡыусылары менән осрашыу күптән инде изге йолаға әйләнгән. Ошо арала тәрбиәсе Таңһылыу Зәкирйән ҡыҙы 2008 йылғы сығарылыш уҡыусыһы, 2012 йылда юғары уҡыу йортон һәм 2014 йылда Норвегияла Ставангер университетын тамамлаусы, әлеге көндә Ирак республикаһының “ЛУКОЙЛ” компанияһында эшләп йөрөүсе Хәтмуллин Алмаз Ахунйән улы менән “Тырышҡан - ташҡа ҡаҙаҡ ҡаҡҡан” тип аталған осрашыу үткәрҙе. Осрашыуға барлыҡ класс уҡыусылар саҡырылды.\nАлмаз ҡыҫҡаса сит илдәге тормошо тураһында һөйләп үтте, ҡуйған маҡсаттарға ирешеү, сит ил юғары уҡыу йорттарына инеү, хеҙмәт һөйөү, үҙ өҫтәңдә эшләү, күңелеңә оҡшаған һөнәрҙе һайлау тураһында үҙенең фекерҙәре менән уртаҡлашты. Осрашыу аҙағында балалар үҙҙәрен ҡыҙыҡһындырған һорауҙарға яуап алдылар. Бөгөнгө көндә гимназия спортсмендарына спонсорлыҡ ярҙамы күрһәткән Алмаз Хатмуллин осрашыу һуңында мәктәп китапханаһына Д. Ергиндың “Добыча” тип аталған китабын бүләк итте.\nӘгәр кеше әҙерҙе генә көтә икән, эше лә ырамаҫ, килеп тә сыҡмаҫ. Киреһенсә, алдыңа ҡуйған маҡсатыңа ирешеп, бал ҡортолай тырышһаң, барыһы ла тейешенсә булыр, тигән уйҙа егәрле егет. “Уҡығыҙ, тырышығыҙ!”, – тип хушлашты Алмаз Хәтмуллин. Беҙ ҙә уға яңы үрҙәр теләп ҡалабыҙ!


Һеҙҙе иркен йорт көтә » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Һеҙҙе иркен йорт көтә\nҺеҙҙе иркен йорт көтә 25.02.2012 // Йәмғиәт\nЭльвира Гәрәева мәктәпте яҡшы билдәләргә генә тамамлаһа ла, күп кенә тиҫтерҙәре кеүек тыуған ауылын ҡалдырып, ҡалаға сығып китмәй. Ул ығы-зығылы тормошто бала саҡтан өнәмәй. Шуға ла ауыл мөхитен үҙ иткән ҡыҙ "Роса" яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең һөтсөлөк фермаһына ҙур ихласлыҡ менән эшкә урынлаша.\n– Һауынсы булыуҙың бер ҡыйынлығын да күрмәйем, эшкә байрамға барған кеүек киләм, – ти Эльвира. – Етәкселек уңайлы шарттар булдырыуын-булдыра, мәгәр эшләргә кеше генә етешмәй. Йәштәр бөтөнләй малсылыҡҡа килмәй.\nЭльвираны ошо һорауҙар һәр ваҡыт борсой. Ысынлап та, ололар хаҡлы ялға китһә, малсылыҡта кем тир түгер? Район хужалыҡтары араһында алдынғылар иҫәбендә булған йәмғиәттә бөгөн фермала эшләргә теләк белдереүселәр бик һирәк. Әле дүрт көтөүсе, ике генә һауынсы. Фермаға йыл һайын тоҡомло малдар ҡайта, күп эштәр механизацияланған. Етәкселекте лә ошо һорау борсой. Халыҡты эшкә ылыҡтырыу маҡсатында йәмғиәт үҙ көсөнә яңы йорттар ҙа һала башлаған.\nЯңы йыл алдынан ғына һауынсы Эльвира Гәрәеваның ғаиләһе бөтөн уңайлыҡтары булған йортта өй туйлаған. Әле уларҙың янында тағы ла бер нигеҙ һалына.\n– Йәштәрҙе эшкә саҡырабыҙ. Һеҙҙе иркен йорт көтә, күрше булып йәшәрбеҙ, – ти Эльвира.


Уларға ярҙам буласаҡ » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Иҡтисад » Уларға ярҙам буласаҡ\nБашҡортостан Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбировтың Стәрлетамаҡҡа эш сәфәре “Башҡортостан быяла компанияһы” менән танышыуҙан башланды. Предприятиеға 2010 йылда нигеҙ һалынған. Уның директоры Василий Космынин компанияның эшмәкәрлеге, нимә менән шөғөлләнеүҙәре тураһында һөйләне.\n“Беҙ быяланы эшкәртеү буйынса Башҡортостанда алдынғы предприятиеларҙың береһе булып торабыҙ. Барлығы 150 кеше хеҙмәт итә, уртаса эш хаҡы 35 мең һум”, – тине ул.\nРадий Хәбиров производство майҙансыҡтарын ҡарап сыҡты, технологик процесс менән танышты. Компания етәксеһе үҙ эшмәкәрлеген элекке “Строймаш” заводының буш торған майҙансыҡтарында башлауы тураһында әйтте.\n“Быйыл беҙ 650 миллион һум килем алырбыҙ тип көтәбеҙ, тауарыбыҙҙы БДБ илдәренә һатабыҙ”, – тине ул.\n“Строймаш” технопаркында тағы бер предприятие эшләй – “Башпласт”. Был заманса, юғары технологиялы предприятиела кабель һәм электротехник сәнәғәте, төҙөлөш индустрияһы, автопром өсөн полимерлы компаундтар етештерәләр. Компанияла 170 кеше эшләй, уртаса хеҙмәт хаҡы – 39 мең һум. Уларҙың тауарҙары шулай уҡ башҡа илдәргә һатыла. Быйыл дөйөм килем – 6,5 миллиард һум булыр тип көтөлә.\nРадий Хәбиров ике компанияның да етәксеһен киләһе “Инвестиция сәғәте”нә саҡырҙы. Унда уларҙың инвестиция планы һәм ниндәй дәүләт ярҙамы күрһәтеү юлдары ҡараласаҡ.


Донъя яңылыҡтары - 19.03.2018 - Bash.News\nДонъя яңылыҡтары - 19.03.2018 https://bash.news/news/37301_donya_yaylytary__19032018/?lang=bash\nӘҙер ағас йорттар һатып алыуға кредиттар дәүләт тарафынан субсидияланасаҡ. Был туралағы ҡарарҙы бөгөн илдең хөкүмәт премьер-министры Дмитрий Медведев раҫланы. Һөҙөмтәлә ставка 5 процентҡа кәметелергә тейеш. Быға тиклем әҙер ағас йорт һатып алыусыларға кредит йыллыҡ 15 процент менән бирелә ине. Быйылғы бюджетта ошо маҡсатта 197 миллион һум аҡса ҡаралған, быға 2 мең ярым яңы йорт һатып алырға мөмкин.\nАмериканың дәүләт бурысы 21 триллион долларҙы ашып китте. Был турала Ҡушма Штаттарҙың финанс министрлығы таратҡан мәғлүмәттән билдәле булды. Дональд Трамптың инаугурацияһына тиклем бурыс 20 триллион доллар саҡ ҡына аҙыраҡ ине. Бер йылдан аҙ ғына күберәк ваҡыт эсендә ул 1 триллионды ашып китте. Был күләмдең 5 триллион доллары Ҡушма Штаттарҙың эске дәүләт бурысы булһа,15 триллион доллары айырым физик һәм юридик шәхестәргә тура килә.\nСүриәнең баш ҡалаһы Дамаск эргәһендә урынлашҡан Көнсығыш Гута провинцияһында хәл яйлап ҡына көйләнә башланы. Биләмәләрҙең 80 проценты хөкүмәт ғәсҡәрҙәре контроленә күсте. Ҡамауға алынға террорсылар капитуляция шарттары буйынса килешеү маҡсатында тыныс халыҡты ла иреккә сығара башланы. Көнсығыш Гутала Сүриә армияһы нығытмаларында илдең Президенты Бәшәр әл Асад та булып китте. Төбәктә террорсыларҙы юҡ итеү илдә тыныслыҡ урынлаштырыу һәм иҡтисади үҫеште тәьмин итеү өсөн баһалап бөткөһөҙ әһәмиәткә эйә тип билдәләне ул.\nАфғанстандың Нангархар провинцияһы үҙәге, Джелалабад ҡалаһындағы шартлауҙа 3 кешенең ғүмере өҙөлдө, тағы ла 8 кеше йәрәхәтләнде. Террор ғәмәле урындағы сәйәси партияларҙың береһе үткәргән митингтан һуң ғәмәлгә ашырылды. Йыйын үткәрелгән майҙан янында мина һалынған мотоцикл һауаға осто. Әлегә илдәге күп һанлы экстремист төркөмдәрҙең береһе лә террор ғәмәле өсөн яуаплылыҡты үҙ өҫтөнә алманы.\nАмерикала фикус менән ҡатын өйләнешкән\n14:07, 27 мар


Йондоҙнамә (11-17 декабрь) » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Махсус бит » Йондоҙнамә (11-17 декабрь)\nАҙна ике төрлө осорға бүленәсәк. Шаршамбыға тиклем һеҙҙе аҙым һайын ҡаршылыҡтар һағалап торор. Бигүк күңелле булмаған һөйләшеүҙәр ҙә булыр кеүек. Йондоҙҙар был арала әүҙемлегегеҙҙе бер аҙ кәметергә ҡуша. Кесе йоманан һуң донъя яңынан йәмләнер.\nИң ауыр саҡта ла өмөтөгөҙҙө өҙмәгеҙ. Кәрәк мәлдә уйламаған яҡтан ярҙам килер. Ғөмүмән, аҡса менән бәйле эштәрегеҙ мотлаҡ һәйбәт барырға тейеш. Шулай ҙа тамамланмаған эштәрегеҙ, элекке таныштарығыҙ йыш ҡына ҡамасаулап торор.\nАҙна байтаҡ ҡына яҡшы яңылыҡ килтерер. Үтеп киткән ауыр көндәрҙән һуң күңелегеҙ мотлаҡ күтәрелер. Элек сирләгән кешеләрҙең хәле күҙгә күренеп һәйбәтләнер. Был арала ниндәйҙер ҙур эште урынынан ҡуҙғатып ебәрерһегеҙ.\nАҙна барышында һиҙелерлек алға бара алырһығыҙ. Ғөмүмән, осорҙоң йомғаҡтарынан ҡәнәғәтлек кисерерһегеҙ. Йомала кеше хәбәренә ышанмағыҙ.\nБыл арала әүҙемлек күрһәтә алырһығыҙ, моғайын. Үҙ алдығыҙға маҡсаттарҙы дөрөҫ ҡуйһағыҙ, барыһына ла өлгәшерһегеҙ. Кесе йомала ишеткән тәҡдимдәргә шикләнеп ҡарауығыҙ дөрөҫ булыр. Һаулығығыҙға ҡарата иғтибарҙы кәметмәгеҙ.\nҺеҙҙең тирәләге хәлдәр йыш ҡына тиҙ эш итергә мәжбүр итер. Аҙна барышында ял тураһында оноторға тура килер. Йомала күңелегеҙҙе икеләнеүҙәр, борсолоуҙар солғап алыр. Эске тауышығыҙҙы тыңларға тырышығыҙ.\nБыл арала кеше араһында йыш булырһығыҙ һымаҡ. Абруйығыҙ ҙа мотлаҡ артыр. Кем менәндер элек өҙөлгән мөнәсәбәттәрегеҙҙе лә яңынан ялғай алырһығыҙ, моғайын. Сығымығыҙ күбәйеп китер, бер аҙ аҡсаһыҙ ултырырға ла тура килер, бәлки.\nҠәҙимге аҙна. Алдан төплө уйланылған маҡсаттарығыҙҙы ғына тормошҡа ашыра алырһығыҙ. Шаршамбыла һеҙҙән иғтибарлы булыу талап ителә. Кесе йомала ҡул ҡуйған һәр ҡағыҙҙы етди тикшерергә ҡушыла. Башығыҙға төрлө уй-фекер килеп торор, бәғзеләре бигерәк тә шәп булыр.\nОсор көсөргәнешлерәк булһа ла, унан барыбер ҡәнәғәт ҡалырһығыҙ. Тыуып торған мәшәҡәттәр һеҙҙе һәр саҡ уяу тотор, ялҡауланырға ирек бирмәҫ. Шаршамбыла бүләк алыуығыҙ ихтимал. Иң өмөтлө көнөгөҙ – йома. Аҡса килеп торор.\nКүптәр аралашыуҙа ҡыйынлыҡтар кисерер. Яҡшы белгән кешеләр менән дә уртаҡ тел табыуы еңел булмаҫ. Ҡайһы ваҡыт һеҙҙе бөтөнләй аңламайҙар һымаҡ тойолор. Аҙнаның икенсе яртыһында тәүге урынға матди мәсьәләләр сығыр.\nОсорҙо яҡшы кәйеф, әүҙемлек менән башлап ебәрерһегеҙ. Йондоҙҙар бөтә эшкә лә ныҡлап тотонорға, тормошҡа ыңғай ҡарарға булышлыҡ итер. Шаршамбыла бер ҙә уйламағанда ниндәйҙер ярҙам йәки бүләк алырһығыҙ, моғайын.\nСығыу ваҡыты 11-12-2017, 10:27 | Ҡаранылар: 504


Кешелек вәкилдәренең төп инстинкты ниндәй тип уйлайһығыҙ Ошондай уҡ исем аҫтында төп ролдә Шэрон Стоун төшкән\nфильмды хәтерләйһегеҙҙер, моғайын. Унда аҡыллы режиссерҙар ышаныусан тамашасыларға барыһын да ябай ғына итеп аңлатып би рә. Тик ул дөрөҫ түгел шул. Төп инстинкт - бөтөнләй һеҙ уйлаған нәмә түгел. Төп инстинкт - ул "халява", йәки әйберҙе ң\nбушҡа йәки арзан хаҡҡа килеп эләгеүен теләү.\nБигерәк татлы һүҙ - "халява"! Был фразаны мин яҙманым. "Халяваға" һеркә лә (уксус) тәмле. Был да минеке түгел. Халы ҡ\nһүҙе. Халыҡ үҙе тураһында барыһын да белә, әммә мөмкинселек\nбулғанда барыбер бушлай сыр киҫәге эләктереп ҡалырға тырыша, ә уныһы, билдәле булыуынса, тәпелә, йәғни, сысҡан тоҙағында ғына була.\nКүптән түгел күп һанлы сауҙа селтәрҙәренең береһе үҙенең сираттағы магазинын асты. Ошоға бәйле магазин хужалары күп кенә ташламалар системаһы тураһында иғлан итте. Реклама гәзиттәре аша граждандарға магазин асылған көндә, әйтәйек,\nүтек 200 һумдан саҡ ҡына артығыраҡ, электр сәйнүге - 400 һу м тирәһе тороуы, ә кер йыуыу машинаһы һатып алған хәлдә мең һум аҡсаның янда ҡалыуы тураһында хәбәр итте.\nҠалабыҙҙа миллионлаған кеше йәшәй. Реклама проспекттары\nбарлыҡ йорттарға ла барып еткәндер тип әйтеп булмай. Килгәндәренең дә барыһы ла уҡымағандыр, моғайын. Уҡығандарҙың барыһы ла магазинға атлыҡмағандыр. Әммә шулай ҙ а "халява" артынан килеүселәрҙең һаны байтаҡ ине. Барыһын да бер маҡсат - арзаныраҡ хаҡҡа әйбер һатыу алыу теләге алып\nкилгән. Бер яҡтан ҡарағанда, һәйбәт, әлбиттә. Хужа һаҡсыл тотонорға тейеш...\nГәзит биттәрендә һүрәтен күреп, инде уйҙарында һатып алырғ а өлгөргән үтекте кәштәлә күргәндәрҙең йөҙөндә шатлыҡ тойғоһ о\nсағыла. Һәм уны ҡулдарына алғандарҙың яңы тауарынган һис ҡасан да айырылырға теләмәгәне аңлашыла. Тауарын һаҡ ҡына\nкүкрәгенә ҡыҫып, һатып алыусылар кассаға сиратҡа теҙелә.\nБының өсөн ҙур батырлыҡ кәрәклеген өҫтәгем килә, сөнки кассаға сират магазинда булған буш урынды тотош алған. Үтек һәм сәйнүктәрҙән тыш халыҡ телевизор, башҡа техника ла ала. Һәм һәр һатып алыусының приборын тикшертеп ҡарарға, барлыҡ г арантия штамптарын ҡуйҙырырға, башҡа тейешле процедураларҙы үтергә теләүе аңлашыла. Ә былар тиҙ арала\nбашҡарыла торған эш түгел.\nСауҙа залы был көндө һуғыш йылдарында ҡасаҡтар йыйылған вокзалды хәтерләтә ине. Иртәрәк килеп, берәй ваҡыт кассаға\nбарып етеренә өмөтөн өҙмәгәндәр хәҙер инде арзан, шуға күрә бик теләп алынған телевизор ҡумталарының өҫтөндә ултыра. Бәләкәйерәк әйбер алыусыларҙың хәле хөртөрәк - уларға ултырырға урын юҡ.\nТехника теҙелгән кәштәләр янында ысын драмалар ҡыҙыуына ла шаһит булырға тура килде. Вәғәҙә ителгән бер литрлыҡ, ҡеүәте 1000 Вт булған сәйнүк артынан килеүсе бәғзе берәүҙәр күрше кәштәлә шундай уҡ хаҡҡа ике тапҡыр ҡеүәтлерәк һәм күләме лә ике тапҡыр артығыраҡ булған сәйнүк күрә һәм үҙҙәре н алданған итеп тоя. Нәмә алырға һуң Фотографияһы буйынса "бер туғанға" әйләнгән бәләкәйенме, әллә таныш булмаһа ла ҙурыраҡ һәм ҡеүәтлерәгенме Әгәр исмаһам бер һумға айырма була ҡалһа, барыһы ла аңлашылыр ине - арзанырағын алырға. Ә\nбылай һуң Мыҫҡыл итеү бит был!\nҺеҙ әле уҡыған мәҡәлә мәҫәл түгел, шуға күрә унан һабаҡ эҙләргә кәрәкмәй. Тик ниңә бәҫебеҙҙе төшөрәбеҙ, дәрәжәбеҙҙе бик түбән - бер нисә һумға - баһалайбыҙ икән Һуң арзанға алынған сәйнүктең һеҙгә кәрәге бармы Быға тиклем сәй эсә алмай инекме Әллә магазин асылыр алдынан барыбыҙҙың да үтектәре эштән сыҡтымы Ә бына һәр кемгә мотлаҡ рәүештә яңы арзан телевизор кәрәклеге шик тыуҙырмай. Бер нисә көн алдан ғына күршем менән дә ошондайыраҡ әңгәмә булды.\n- Кер йыуыу машинаһы кәрәкмәйме - тип һораным мин унан.\n- Ҡайҙа тағын Өйҙә икәү тора, баҡсала тағы өсәү!\n- Ә нәмәгә ул тиклем\n- Автоматы боҙолоп ҡуйһа һуң!\nБыл теге көләмәсте хәтерләтә:\n- Һиңә икенсе билет нәмәгә - тип һорайҙар чукчанан.\n- Беренсеһен юғалта ҡалһам!\n- Икенсеһен дә юғалтһаңсы\n- Ул осраҡҡа минең бушлай йөрөү билетым бар!\nӘйткәндәй, арзан тауарҙар һатып алыу акцияһына өлгөрмәһәгеҙ, борсолмағыҙ. Сәйнүктәр һәм "сәйнүктәргә" һунар\nакцияһы һәр ваҡыт асыҡ.


Максимовка ауылындағы йорттарҙы һәм ихаталарҙы һыу баҫҡан | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nМаксимовка ауылындағы йорттарҙы һәм ихаталарҙы һыу баҫҡан\n05 июля 2018 — 15:31\nЯҡында ғына яңы биналар һәм торлаҡ төҙөлә. Зыян күргән хужалар һыу баҫыуҙа төҙөүселәрҙе ғәйепләй.\nЗәбир Ғәниев быйыл картуфты ике тапҡыр ултыртҡан. Әммә, уныһы ла яҡшылап үҫмәйәсәк. Сөнки, ярты баҡса һыуҙа, ә ҡалғаны ҡойола ята. Ишле ғаилә башлығы быйыл уңышһыҙ ҡалыуҙан ҡурҡа.\nМаксимовка ауылы уртаһында ҡасандыр күл булған. Бер-нисә йыл элек уны күмгәндәр һәм йорттар төҙөй башлағандар. Яңы барлыҡҡа килгән “Сик буйы һаҡсылары” урамында һыу ағыҙыу системаһын төҙөргә теләмәгәндәрме, әллә, баштары етмәгәнме — береһе лә аныҡ яуап бирә алмай. Һөҙөмтәлә, ямғыр һәм ер аҫты һыуҙары Мечников һәм Сосновская урамдарына ағып төшкән. Картуфлыҡты тәлмәрйендәр үҙ иткән. Бында балыҡтар үрсетергә лә мөмкин, тип белдерә баҡса хужалары. Ә һыуҙың тәрәнлеге урыны менән тубыҡҡа етә яҙа. Бындай хәл бер-нисә ихатала күҙәтелә.\nЙорт хужаларының хатта эсергә һыуы ла юҡ. Сөнки, ҡоҙоҡтарына бысраҡ һыу ингән. Ҡайһы бер өйҙәр әле һаман һыу эсендә, һөҙөмтәлә, баҙҙа ла һыу ҡала һәм диуарҙар дым тарта. Бер-нисә ай элек Максимовка ауылында йәшәүселәр урындағы хакимиәткә мөрәжәғәт иткән. Әммә, мәсьәләне еңел генә хәл итеп булмай икән. “Сик буйы һаҡсылары” урамында йәшәүселәр һыу ағыҙыу системаһын төҙөргә рөхсәт бирмәй.Ауыл халҡы көн һайын бер-береһе менән бәхәсләшергә мәжбүр. Мечников һәм Сосновская урамында йәшәүселәр ҡоро ерҙә баҡса үҫтерергә, таҙа һыу эсеп йәшәргә теләй. Ә яңы йорт хужалары нигеҙҙәрен тейҙертергә теләмәй.Туҡ астың хәлен белмәй, ти халыҡ мәҡәле. Хакимиәт вәкилдәре мәсьәләне көйләргә тырышҡан осорҙа, һаҙлыҡта йәшәүселәр прокуратураға ғариза менән мөрәжәғәт иткән.


ЙЫЛ АКТЕРЫ! Азат Вәлитовтың “йондоҙло сәғәте” » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Мәҙәниәт һәм әҙәбиәт » ЙЫЛ АКТЕРЫ! Азат Вәлитовтың “йондоҙло сәғәте”\nЙЫЛ АКТЕРЫ! Азат Вәлитовтың “йондоҙло сәғәте” 25.12.2018 // Мәҙәниәт һәм әҙәбиәт\nБыйыл уны күптәр яңынан асты. “Зөләйха күҙҙәрен аса” спектаклендә Иван Игнатов, “Прометей”ҙа Прометей ролдәре менән хәтергә уйылып ҡалды М. Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театры актеры Азат Вәлитов.\nСәхнә әҫәренең тик ыңғай йәки кире геройҙарынан тыш, үҙҙәре хаҡында төрлө ҡараш тыуҙырғандары ла була. Азат Вәлитов уйнаған Игнатов – тап шундайҙарҙан. Спектакль башында тамашасы уны күрә алмаҫҡа мөмкин, аҙаҡ уға ҡарата йәлләү, һоҡланыу, рәхмәт хисе лә уяна. Ошондай ҡатмарлы образды тулыһынса асҡан актер.\nУның Прометейы хаҡында бик оҙаҡ һөйләргә була. Спектакль дауамында әллә күпме икеләнеүҙәр, әрнеүҙәр кисерә ул, уға ҡарап йөрәк һыҙыла. “Прометей”ҙа бик уңышлы ҡулланылған проектор алымында Азаттың экрандан бик асыҡ күренгән йөҙөнә ҡарайһың да уға ышанаһың. Унан бик яҡшы киноактер сығыр ине, тип уйлайһың ирекһеҙҙән.\nКино тигәндәй, Азат Вәлитовтың шулай уҡ драма театры актрисаһы Илгизә Ғилманова менән Сәғиҙулла Байегеттең Миңзәлә Яхина һүҙҙәренә һәм көйөнә яҙылған “Ашыҡма, йәнем” йырының клибында уйнауын тамашасы бик йылы ҡабул итте. Шулай булмай ни, сюжеттағы аяныслы хәлдең бар хистәрен һәм кисерештәрен асып бирә ул. Был уның һәләтенә тағы бер дәлил булды.


Басировтың һәйкәлдәре Башҡортостанды биҙәй\n1927 йылдың 15 сентябрендә Башҡортостан Республикаһының х алыҡ рәссамы, Аҡмулла исемендәге премия лауреаты Зилфәт Рәүф улы Басиров донъяға килә. Тыумышы менән Татарстандан,\nМәскәүҙә белем ала, 1965 йылдан алып Өфөлә йәшәй һәм эшләй.\nСкульптор менән танышҡанға тиклем үк миңә уның эштәрен -\nСоветтар Союзы Геройҙарына һәйкәлдәрен күрергә тура килде: Хәкимйән Әхмәтғәлин (Учалы районы), Бөрө районында - Андрей Попов, Әхтәм Бәхтизин (Саҡмағош районы), башҡорт революционеры Баһау Нуриманов( Красная Горка ауылы).\nДүртөйлөлә аҡгвардеецтар менән алышта һәләк булған "чеверевсыларға" арналған мемориаль ансамблгә тулҡынланыуһыҙ ҡарап булмай. Һәйкәлдең идеяһы - һынмаҫ рух, ихтыяр, тәүәккәллек. Скульптор динамика, эске көс менән һуғарылған һәйкәл эшләгән. Беҙҙең алда буденновка кейгән йәш\nһалдаттың байраҡтар фонындағы йөҙө. Ул революция яугирының дөйөмләштерелгән ҡырыҫ һәм романтик образы. Һәм гранитҡа\nуйылып яҙылған һүҙҙәр ҙә урынлы:\n"Мы шли сквозь грохот канонады,\nмы смерти смотрели в лицо".\nЗилфәт Басировтың Бәләбәйҙә, Дәүләкәндә, Саҡмағош районының Ҡалмашбаш ауылындағы һәйкәлдәре Бөйөк Ватан һуғышында Тыуған иле өсөн һәләк булғандарға арнала.\nҺәм эштәренең һәр береһе Басировта ниндәйҙер иҫтәлектәр уята.\nӨфөлә, опера һәм балет театры янынан уҙғанда, баҡырҙан нәфис итеп яһалған ике ҡатын - ҡыҙ кәүҙәһенә иғтибар иткәнег еҙ барҙыр. Улар - Евтерпа - лирик поэзия алиһәһе һәм Терпсих ора - бейеүҙәр алиһәһе.\nҺындарҙы эшләү тарихы менән скульптор үҙе таныштыра:\n- 1986 йылда мәҙәниәт министрының төҙөлөш буйынса\nурынбаҫары миңә былай тине: "Опера театрында ремонт эштәре башлайбыҙ. Театрҙы нисектер йәнләндерергә ине. Фасадын булһа ла. Икенсе ҡатҡа ҡуйыу өсөн ике фигура эшләргә кәрәк. Һин уйлап ҡара әле".\nМин тәҡдимде ҡабул иттем һәм эшкә тотондом. Архив материалдары, театрҙың тәүге проекты (Аксаков халыҡ йорто) менән таныштым. Әҙерлек эштәре үткәрҙем, эскиздар эшләнем\nһәм уларҙы етәкселеккә күрһәттем. Улар ҡабул ителде, тик бе р шарт менән: бер фигура башҡорт ҡатыны булырға тейеш. Ә инд е Терпсихора менән Евтерпаның ҡайһыһын һайлау үҙемдән тора. Тик мифологик фигураны милли кейемдәге фигура менән нисек\nберләшерергә һуң Мин бының мөмкин булмауын аңлатырға тырышып ҡараһам да етәкселекте ышандыра алманым. Ярты йылдан килгән Лев Кербель эскиздарҙы оҡшатыуына ҡарамаҫтан, юғарылағыларҙың фекерен яҡланы. Мин бында һүҙҙәр менән генә бер нимә лә аңлатып булмаясағын төшөндөм. Һәм пластилиндан буйы 72 сантиметрлыҡ (буласаҡ фигураның өстән бер өлөшө) булған өс фигура эшләп алып килдем: икәүһе - теат р музалары, өсөнсөһө - башҡорт ҡыҙы. Тәүге фигураның ҡулында лира, икенсеһендә - маска, ә башҡорт ҡыҙының ҡулына нимә тотторорға һуң "Ҡурайҙан башлап фортепианоға тиклем"\nбарлап сыҡҡас, ҡурай сәскәһендә туҡтаным.\nВаҡыт бушҡа үтмәне. Башҡаса бәхәстәр ҙә булманы. Минең баштағы тәҡдимем ҡабул ителде. Әммә шул уҡ ваҡытта башҡорт ҡ ыҙы фигураһын да ҡалдырырға хәл иттеләр, тик ул Башдрамтеатр өсөн буласаҡ. Фигураларҙы тиҙ эшләнем. Йәй эсендә ике муза ла әҙер ине инде. Әммә уларҙы материалға күсереүгә бәйле проблемалар башланды. Һәм алты йылға һуҙылған мәшәҡәттәр һәм кәмһетелеүҙәрҙән һуң ғына фигураларҙы эшләргә һәм 1993 йылдың көҙөндә уларҙы урынлаштырыуға ирешелде.\n... Халыҡ минең эшемде бик йылы ҡаршы алды! Рәхмәттәр әйттеләр, уңыштар теләнеләр, төндә фигураларҙы боҙоп китә күрмәһендәр тип борсолдолар... Заманы тыныс түгел ине бит. Мин бик ҡыуандым! Әммә күптәр театр фасадындағы үҙгәрештәрҙе күрмәне лә. Һәм нисек кенә сәйер яңғырамаһын, был мине айырыуса шатландырҙы: тимәк фигуралар шул тиклем уңышлы ҡуйылған, күптәр уларҙы электән булған кеүек ҡабул ит ә. Был ысын бәхет ине! Ниһайәт, Өфөлә лә минең эштәрем күрен ә\nбашланы. Алла бирһә, һуңғыһы булмаһын.\nЗилфәт Рәүф улына тәүге эше - Рига янында йәшләй һәләк булып ҡалған артиллерист Хәкимйән Әхмәтғәлингә һәйкәл эшләү ҙә еңел бирелмәй. Район гәзитендә төшкән бәләкәй генә рәсеменән башҡа геройҙың бер фотоһы ла ҡалмаған.\nСкульптор уның тыуған яғына юл тота, ата - әсәһе, ағаһы м енән таныша. Аҡрынлап геройҙың образын күҙ алдына килтерә. Шулай итеп, Учалы районының Сәфәр ауылында мәңге тере Хәкимйән Әхмәтғәлин һәйкәле барлыҡҡа килә.\n"Скульптор образдарҙы нисек тыуҙыра" - тигән һорауға Зилфә т Басиров былай тип яуап бирә:\n- Образдар нисек тыуа "Шағирға уның образдары нисек тыуыуын белергә яҙмаған", - тип Белинский әйткән шикелле. Образдарҙың тыуыуы тураһында әйтеүе ҡыйын. Ул уйҙарға бәйле барлыҡҡа килә. Эҙләнеүҙәр һәм күҙәтеүҙәр аша үҫешә. Барыһы л а фекер йөрөтөү емеше.\nМин былай тип уйлайым: портрет өҫтөндә эшләү - был башҡа\nкеше тормошон күрә һәм ундағы бөтә изгелекте һәм сафлыҡты күрһәтә белеү. Ул кешенең күңелен яҡтыртырға, ҡояш кеүек, Данконың йөрәге кеүек янырға тейеш. Портрет өҫтөндә бына шулай эшләргә кәрәк. Унда кешенең көсһөҙ яҡтары ла сағыласаҡ , әлбиттә. Әгәр һин ысын портретсы икән, бынан ҡасыу мөмкин\nтүгел, күҙҙәрең күрмәһә лә күңелең тоясаҡ, ә бармаҡтарың\nГеройҙарымдың шәхси тормошо менән мин уның рухи байлығын а ңлау өсөн ҡыҙыҡһынам, ул миңә образды ышандырырлыҡ, йылы һәм\nматур итеп эшләргә мөмкинселек бирә...\nБасиров тарихи шәхестәр: халыҡ геройы Салауат Юлаев, башҡорт мәғрифәтсеһе Аҡмулла портреттарының да авторы.


Рәмил Сәфәрғәле улы Хәсәнов менән осрашыу! — Официальный сайт Районного муниципального бюджетного учреждения культуры "Баймакская межпоселенческая центральная библиотека" муниципального района Баймакский район Республики Башкортостан\nҺаумыһығыҙ, хөрмәтле “Игебай мәктәбе” клубы ағзалары һәм ҡәләм тирбәтеүсе йәш дуҫтар! Һеҙҙе мин, клубтың етәксеһе Иҙелбаева Айгөл апайығыҙ сәләмләйем.\nМоңло ҡурай тауыштары,\nБыуаттар аша урай.\nСит ерҙәрҙә, ят ҡулдарҙа,\nУйнамай һис тә ҡурай.\nУйна ҡурай, һыҙҙырт ҡурай,\nСаф тауышың тынмаһын.\nКүңелдәрҙе әсир итеп,\nҮҫте ул урай-урай.\nХалҡым моңон, халҡым зарын,\nҺөйләй ул моңло ҡурай!\nтип йырлай “Уйна, ҡурай!” йырының авторы – Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, хеҙмәт ветераны, ҡурайсы, баянсы, йырсы, шағир, һәүәҫкәр композитор Рәмил Сәфәрғәле улы Хәсәнов. Районыбыҙҙың гүзәл тәбиғәтле Түбәнге Яйыҡбай ауылында тыуып, оҙаҡ йылдар Ниғәмәт ауылының мәҙәниәтен, сәнғәтен үҫтереүгә бөтә йөрәк көсөн биргән абруйлы ир уҙаманы ул. Уның: “Ике нәмәнән аңлатып бөткөһөҙ кинәнес алам – намаҙ, аят уҡыуҙан һәм ҡурай уйнауҙан!” – тиеүендә оло мәғәнә ята. Аллаһ менән рухи бәйләнеш һәр кемдең дә күңелен илаһи нурҙар менән тултыралыр һәм ҡурай тартыуҙы ла ошо изге ғәмәл менән бер рәткә ҡуйыу бер ҙә яҙыҡ түгел. Быны беҙҙең ата-олатайҙарыбыҙ ҙа яҡшы белгәндер, шуға ла ошо сихри көпшә бөгөнгәсә тап ҡорал булараҡ ҡына килеп етмәгәндер: уйнаусы өсөн — йөрәкте тетрәткән һағыш, аһ-зарҙы йөрәктән һығып сығарыу сараһы, ә тыңлаусы өсөн – моң аша күңелде сафландырыу, рухыбыҙҙы байытыу ысулы. “Ысул” һүҙе бәлки был осраҡта тап килеп тә етмәйҙер, әммә, ысынлап та, ысул ул. Йөрәкте матур йөкмәткеле китаптар аша ла нурландырып була бит. Ә ҡурай моңон мөкиббән тыңлау – күпкә юғарыраҡ һәм мөһимерәк. Быға моң эйәһе Рәмил Хәсәновтың һөйләгәндәренән тағы ла нығыраҡ инанырбыҙ, дуҫтар.\nУның менән Баймаҡ биләмә-ара үҙәк китапханаһында осрашып, Бөтә Донъя Фольклориадаһы үтәһе йылыбыҙҙы ҡурай, ҡумыҙ кеүек милли ҡоралдарыбыҙ тураһында һөйләшеүҙән башланыҡ. Хәҙер һүҙ – Рәмил Сәфәрғәле улы Хәсәновҡа!\nРәмил Хәсәнов. Ҡурайсылар ҡурай, ай, уйнамаҫ, Башҡорт ҡурайҙары булмаһа…


Буран юл ҡорбандарын арттыра\n20 Февраль 2020, 18:25\n18 февраль көндө Өфө – Стәрлетамаҡ трассаһында Ҡырмыҫҡалы районы биләмәһендә булған ҡурҡыныс авария хаҡында уйланмау мөмкин түгел. Унда “ДАФ” йөк автомобиле аҫтына инеп китеп, “Фолкьсваген Поло” машинаһы водителе һәм пассажиры урында йән бирә. Ун йәшлек ҡыҙҙары әле булһа ауыр хәлдә.\nБилдәле булыуынса, һәләк булған йәштәр - ирле-ҡатынлы булған. Ә артҡы сиденьела ултырған ун йәшлек ҡыҙҙары төрлө йәрәхәттәр менән дауаханаға оҙатыла.\nӘлеге ваҡытта ҡыҙыҡай Ауырғазы районы үҙәк дауаханаһында ята. Табиптар белдереүенсә, бала үтә ауыр хәлдә. Уның баш һөйәге һынған, мейеһенә зыян килгән һәм травматик шок алған. Урындағы табиптар бар көсөнә баланың ғүмере өсөн көрәшә.\nЯҡынса мәғлүмәттәр буйынса, насар һауа шарттарында водитель светофорҙың ҡыҙыл сигналына туҡтаған йөк машинаһын күрмәгән һәм ҙур тиҙлектә уның аҫтына барып ингән.\nНисек кенә булмаһын, республикала авариялар һәм уларҙа һәләк булғандар һанын кәметеү зарур. Был йәһәттән Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров ҡаты бурыстар ҡуя. Һәләк булғандар һанын кәметергә, бының өсөн барыһын да эшләргә.\nБыл эштә “Хәүефһеҙ һәм сифатлы автомобиль юлдары” милли проекты ла ярҙамға килә. Быйыл республикала юлдарҙы ремонтлау, яңы светофорҙар һәм камералар ҡуйыу, термопластик һыҙаттар һыҙыу, яңы юл билдәләре ҡуйыу өсөн милли проект буйынса ғына ла 1,5 миллиард һум аҡса алыу планлаштырыла.\nЮлдар имен булһын, һаҡ булайыҡ!