ӘЛФИӘ БЕСЛЕР ТЫУҒАН ЯҠТАРЫНДА ҠУНАҠТА\nКеше маңлайына ни яҙылған, шуны күрә, яҙған яҙмышын йәшәй, тигән борондан килгән әйтемдәр бар. Бигерәк тә ҡыҙҙар яҙмышы ел ихтыярындағы өҙөлгән япраҡ кеүек, ҡасан, ҡайҙа, ниндәй тарафтарға осоп китерен бер Хоҙай ғына беләлер. Шуның шикелле Әлфиә лә, Сибай урамдарынан йүгерә-атлай йөрөгәнендә, тиҙҙән ошо төбәкте күреү өсөн зар-интизар булырын күҙ алдына ла килтермәгәндер.\nБәләкәйҙән йыр-бейеүгә әүәҫ ҡыҙ 1996 йылда Силәбе мәҙәниәт колледжының хореография бүлеген тамамлап, Сибай дәүләт филармонияһының бейеү ансамблендә хеҙмәт юлын башлай. Бында бер йыл тәжрибә туплағас, бәхетен һынап ҡарамаҡсы булып Ф.Fәскәров исемендәге бейеү ансамбленә һынау үтергә бара. Алалар ҡыҙҙы, һомғол буйлы, мөләйем йөҙлө Сибай ҡыҙы ансамблдең матур бер биҙәгенә әйләнә. Шулай сираттағы эш йылын тамамлап, артистар йәйге ялға сыға. Әлфиә отпускыһында Төркиәне күреп ҡайтырға уйлап, йүнәлтмә һатып ала. Билетын ҡулына алғас, эй шатлана, был уның үҙ аҡсаһына ситтә үткәрәсәк тәүге ялы! Ә инде был билетты уға тап яҙмыш үҙе тоттороуын ғына аңламай әле йәш ҡыҙ.\nИзмир ҡалаһына килеп төшөп, икенсе көнөнә диңгеҙ буйына сыҡҡанда һылыуҡайға бер төрөк егете иғтибар итә һәм танышырға теләй. Төрөксә аңламаһа ла ҡыҙ уның ниәтен төшөнә һәм ҡәтғи рәүештә баш тарта. Егет русса белмәй, әммә ым-ишаралар менән күңелендәген аңлатырға теләй һәм янына килгән һайын ҡарашын ситкә борған ҡыҙҙың артынан бер тотам ҡалмай йөрөй башлай.\n—Мин ул ваҡытта бында Рәсәй ҡатын-ҡыҙҙарына ошондай иғтибар булырын һәм бындай бәйләнештәрҙең ҡыҙҙар өсөн насар бөтөү мөмкинлеген дә ишетеп белә инем. Холҡом да осоп-төшөп торғандан түгел, үҙем дә теләһә ҡайҙа теләһә кем менән танышып, аралашып йөрөүгә ғәҙәтләнмәгәнмен. Етмәһә сит илдә сит милләт кешеһе менән. Шуға башта ҡәтғи рәүештә «юҡ» тинем,—тип һөйләй был хаҡта Әлфиә.\nТик Али (түшенә төртөп исемен шулай тип атай) бик ныҡыш булып сыға. Ҡунаҡхана хеҙмәткәрҙәре аша ҡыҙ хаҡында мәғлүмәттәр ала һәм ниәтенең етди икәнлеген иҫбатлау өсөн нимәләр генә эшләмәй. Тәүлек әйләнәһенә туҡтауһыҙ сәскәләр ебәрә, мөхәббәт шиғырҙары яҙа, бүләктәр яһай, төрөк ҡунаҡсыллығын, ҡала матурлығын күрһәтә. Үҙе лә шундай хистәр көтөп тулышҡан йәш күңел нисек асылмаһын инде, асыла, ирей. Әлфиәнең мосолман ҡыҙы булыуы бигерәк тә һөйөндөрә Алиҙы. «Беҙ һинең менән өйләнешәбеҙ, һин минең ҡатыным булырға тейешһең»,—ти егет үҙе табып алып килгән тәржемәсе аша тәүге осрашыуҙа уҡ. Ҡыҙ, әлбиттә, ундай уҡ пландар ҡормай һәм был төрөк менән үҙен етди һәм тыйнаҡ тота. Бер нисә көндән Алиҙың ялы тамамлана һәм уға Төркиәнең көнсығышында урынлашҡан эш урынына китергә тура килә. 28 йәшлек егет яңы ғына үҙ бизнесын башлап ебәргән, уның фирмаһы хром, мәрмәр кеүек ҡаҙылма байлыҡтар табып, ситкә һатыуға сығара икән. Ул ҡыҙға: «Эштәремде бер аҙ яйға һалам да мин һине эҙләп табам һәм алып ҡайтам»,—тип китә. Ялдан һуң Әлфиә лә үҙенең өйрәнгән, яратҡан эшенә сыға. Һәм шундай ғәҙәти көндәрҙең береһендә Али шылтырата: «Мин юлға сыҡтым, өйләнергә киләм»,—ти. Ахырҙа хәлде әсәһенә аңлатырға тура килә. Китә аптыраш, ҡайнаш. Килеп төшә егет һәм бер нисә көн эсендә нисек итһә итә, әммә буласаҡ ҡәйнәһен ҡыҙын бирергә күндерә. Икеһе ике телдә һөйләшеп, бер-береһен бөтөнләй аңламаһалар ҙа, әсә кеше егеттең ышаныслы булыуын тоя һәм йөрәген өҙөп булһа ла ризалығын бирә. Тиҙ арала туғандарҙы йыйып, берәүҙәрҙе аптыратып, берәүҙәрҙе һоҡландырып никах уҡыталар ҙа, кейәү кәләшен алып ҡайтып та китә. Барып төшһәләр, унда кейәү яғы юғалып ҡала. Баҡтиһәң, Али Рәсәйҙән кәләш алып ҡайтасағы хаҡында әйткәндә, берәү ҙә был хәбәрҙе етдигә алмаған икән. Ул былай ҙа эше буйынса күп йөрөй, шунлыҡтан йыйынып сығып китеүенә лә иғтибар итмәйҙәр. Ә ул кәләш алып ҡайтып төшә. Шулай ҙа барыһы ла ҡустыларының, улдарының һылыу, белемле, етмәһә мосолман ҡыҙын кәләш итеп алыуына шатлана.\n«Ҡәйнәм Төркиәнең төпкөл ауылдарының береһендә ете бала менән ирһеҙ тороп ҡала һәм балаларын кеше итеү ниәте менән әллә күпме ауырлыҡтар кисереп ошо Измир ҡалаһына килеп төпләнә,—тип һөйләй Әлфиә килен булып төшкән ғаиләһе хаҡында.—Улдарын да, ҡыҙҙарын да уҡытып, һәр береһен юғары белемле итә. Апайҙары табиптар, уҡытыусылар, ә иптәшем ағаһы менән бергә үҙ бизнесын булдырған. Шундай көслө, аңлы, тырыш ҡатын ул минең ҡәйнәм. Тәүге йыл мин уның менән йәшәнем, иремде ситтә эш менән мәшғүл ваҡыттарында ай-ҙар буйына күрә алмаған саҡтарым да булды. Ҡәйнәм иһә был мәлдә мине үҙҙәренең аш-һыуын яраштырырға, ундағы мөхиттә үҙеңде нисегерәк тоторға һәм, әлбиттә, сабырлыҡҡа, һығылмалылыҡҡа өйрәтте. Рәхмәтлемен уға».\nБөгөн Әлфиә ханым Беслер—хөрмәтле, абруйлы Али әфәнденең һөйөклө ҡатыны, өс бала әсәһе. Ундағы тормошҡа, йәшәйешкә яраҡлашһа ла, үҙ-үҙен онотоп йортҡа бикләнмәгән. Балалары бер аҙ ҡулдан төшкәс тә, шәхси мәктәпкә хореограф булып эшкә урынлаша. Унда Рәсәй уҡытыусылары юғары баһалана икән. Шулай уҡ уҡыусыларға скрипка серҙәрен төшөндөрә. Хатта уны бер туй салоны сит илдәргә күлдәктәр тәҡдим иткән реклама журналына төшөргә саҡыра. Али ҡатынына рөхсәт итә һәм Әлфиә үҙен яңы йүнәлештә, модель сүрәтендә һынап ҡарай.\n—Төркиәлә ҡатын-ҡыҙ үҙен иркен тота аламы ни?—тигән һорауға Әлфиә:\n—Ҡатын-ҡыҙҙың белемле, һөнәрле булыуы сикләнмәй. Әлбиттә, йәмғиәттең ныҡлы ҡанундарына буйһонаһың һәм ошо сиктәрҙә ижади эшләргә бер кем дә ҡамасауламай. Минең ирем ҡалала билдәле, абруйлы кеше һәм мин дә, уның ҡатыны һәм башҡорт ҡыҙы булараҡ, үҙ баһамды, кимәлемде билдәләргә тейешмен,—тип яуаплай.\n—Ә ниндәй ул төрөк халҡы, ҡаты түгелдәрме?—тип һорайым, һаман да ниндәйҙер йөй эҙләгәндәй.\n—Улар шундай асыҡ, алсаҡ халыҡ. Хатта артыҡ алсаҡ тип әйтергә була. Беҙ бит ҡырыҫыраҡ, артыҡ йылмаяҡланып, йылы һүҙҙәр ташлап бармайбыҙ. Ә уларҙың теле татлы, бер-береһе өсөн йәнен бирергә торған кеүек. Туған-ара татыуҙар, бер-береһен ауырлыҡта ташламайҙар, балаларын етем ҡалдырмайҙар. Әйткәндәй, балаларҙы ныҡ яраталар. Урамда китеп барғанда берәйһе колясканан баламды алып һығып ҡосаҡлап һөйөп-үбеп китеүе мөмкин. Башта шундай хәлдән мин ҡурҡып киткәйнем, хәҙер өйрәндем инде. Тағы ла ғаиләлә балаға йомшаҡтар, бөтөнләй тыймайҙар. Шунлыҡтан уларҙың балалары ныҡ шаяра. «Их шуларҙы тотоп алып сыбыҡлағанда»,—тип уйлай торғайным. Ә асылда шул балалар яҡшы кешеләр булып үҫеп етә, тәртип боҙмай, эсмәй-тартмай, һәр береһе үҙ эшен асырға ынтыла, күптәре дин тота. Был өлкәндәрҙең балаларҙы үҙ өлгөһөндә тәрбиәләүенән килә икән, баҡһаң.\n—Өс бала төрөктәр өсөн күпме?\n—Күп. Уларҙа ғаиләлә балалар берәү, һирәкләп икәү булырға мөмкин. Ә мин бына, үҙебеҙсә, өсәү иттем. Унда күп балалы ғаиләләргә хөкүмәт ярҙам итмәй, ундай тәртиптәр юҡ. Шулай уҡ күп нәмә түләүле. Мәҫәлән, тәүге баламды тыуҙырғанда ауырып бала табыу йортона барып эләккәйнем, сабыйҙы донъяға килтереүҙә генә ярҙамлаштылар ҙа, артабан баламды ҡулыма тоттороп, икенсе көнгә сығарҙы ла ебәрҙеләр. Һинең хәлең юҡмы, ауырыйһыңмы, бала һаумы—унда уларҙың эштәре юҡ, иғтибар кәрәкһә, түләүле клиникаға бар. Тағы ла йөклө ҡатындар бер ерҙә лә теркәлмәй, буласаҡ әсәнең дә, баланың да сәләмәтлеге күҙәтелмәй, шуғалырмы ауырыу булып тыуған балалар һаны күп. Был тәңгәлдә беҙҙә медицина хеҙмәтләндереүе күпкә яҡшыраҡ та, миһырбанлыраҡ та.\n—Ул халыҡта туған-ара өйләндереү йолаһы бар, тип ишеткәйнем...\n—Бар. Боронғо ҡанундар менән йәшәгәндәр һаман да яҡын-ара бер-береһе менән никахҡа инә. Иремдең туғандары араһынан өс туған булғандар өйләнеште. Тик был ғәҙәт минең өсөн ят һәм нисектер… ҡырағай. Бындайҙы үҙ балаларыма бер ваҡытта ла рөхсәт итмәйәсәкмен, ирем дә ундайҙы хупламай.\n—Өйҙә ниндәй телдә һөйләшәһегеҙ?\n—Төрөксә. Ирем русса өйрәнә алманы. Беҙгә килгәндә: «Минең ҡәйнәм алтын, мин уның бер һүҙен дә аңламайым»,—тип шаяртырға ярата. Балаларым русса белә. Сибайҙы яраталар, бигерәк тә беҙҙең профилакторийҙа ял итеүҙе әллә ни күрәләр. Беҙҙең мөхит, русса-башҡортса тиңдәштәре менән аралашыу оҡшай ахыры.\n—Яратып «Великолепный век» сериалын ҡарағайным, ул фильмды төрөктәр үҙҙәре ҡараймы, Хөррөм хаҡында ниндәй фекерҙәр бар?\n—Солтан Сөләймән быуатын ысынлап та бөйөк тип атай улар, Хөррөмдө лә хөрмәт менән телгә алалар. Әлбиттә, яуыз, яһил ҡатын булған тиҙәр, әммә ниндәй сәбәптәр менән улай булғанын да, ул заманда һәм ул урында бары тик шундайҙар ғына тереклек итә алғанын да беләләр.\n—Әлбиттә. Башта бигерәк тә ине. Хәҙер балаларыма, эшкә әүрәйем. Аллаға шөкөр, ирем мине йыл һайын йәйгеһен тыуған яҡҡа ҡайтарып тора, балаларымды алып йөрөүемә лә ҡаршы килмәй. Ә бына беҙҙең урамда Питерҙан булған ҡатын күп йылдар инде ҡайта алмай, төрлө сәбәптәр табып ире рөхсәт бирмәй. Йәлләйем уны. Шундай хәлдәге Рәсәй, Башҡортостан ҡатындары ла етерлек, әммә килешеп, бер-береһенә ышаныс менән йәшәгәндәр ҙә аҙ түгел.\n—Хәҙер ҡыҙҙар сит илгә, сит милләткә, бигерәк тә Төркиә, Мысыр илдәренә тормошҡа сығырға ынтыла, Интернет аша таныша, уларға ниндәй кәңәштәр бирер инең?\n—Күрәсәген күрмәй ҡуймай инде берәү ҙә. Шулай ҙа иң беренсе һаҡ булырға кәрәк, махсус рәүештә кемделер эҙләп китеү күп осраҡта бәлә генә сығара. Сит халыҡта бөтөнләй башҡа менталитет, башҡа аң, донъяны ҡабул итеү ҙә башҡаса. Быларға сит ерҙә көн итеү, туғандарҙан, ер-һыуыңдан айырылыуҙы, ә ҡайһы бер осраҡтарҙа уларҙы бер ваҡытта ла күрә алмаҫыңды ла өҫтәгәндә, был мәсьәләгә бик етди ҡарарға кәрәк. Бәхетемә, минең ирем заманса ҡарашлы, аңлы, мине яратҡан һәм хөрмәт иткән кеше булып сыҡты, ә бит бөтөнләй ауыр хәлдә ҡалған ҡыҙҙар ҙа бар. Сит ерҙә ир ҡатынына, үкенескә ҡаршы, берәү ҙә ярҙам итмәй. Шунлыҡтан, яҙмыш үҙе шулай хәл итмәһә, яттар араһына ынтылмағыҙ.\n—Былтыр һеҙ Сибай филармонияһы концертында ҡатнаш-ҡайнығыҙ. Быйыл ундай пландар юҡмы?\n—Әлегә иремдең килеп китерен көтөп торам. Уны оҙатҡас, ижади эштәргә тотонмаҡсымын. Урал Иҙелбаев менән берлектә альбом яҙҙырам. Әле «Ҡурай» каналынан минең йырҙарҙы бирәләр, үҙем дә осраҡлы ғына ишетеп ҡалдым. Эшлекле тәҡдимдәр булһа, баш тартмаясаҡмын, әлбиттә. Бында килеп шулай ҡайнап эшләп китеү миңә тик ҡыуаныс ҡына.\n—Ярай улайһа, һеҙгә уңышлы ял теләйем.\n—Рәхмәт, минең шәхесемә иғтибар бүлгәнегеҙ өсөн тәбриклемен.


Башҡортостанда элеваторҙарға иген культураларының тәүге уңышы оҙатылған // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда элеваторҙарға иген культураларының тәүге уңышы оҙатылған\n12:28, 27 июля 2011 Иҡтисад\nБашҡортостан элеваторҙарына иген культураларының тәүге уңышы оҙатыла башланы. Шулай итеп, «Старт» крәҫтиән хужалығының игенселәре үҫтергән ужым бойҙайының тәүге 20 тоннаһын Мәләүез элеваторы ҡабул итте. Белгестәр билдәләүенсә, был хужалыҡ һәр ваҡытта ла сифатлы иген тапшыра. Был юлы ла күрһәткестәр яҡшы.\nИгендең тәүге уңышы «Ергән МТС-ы» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең Ергән элеваторы участкаһына ла оҙатылды. Салауат исемендәге ауыл хужалығы етештереү кооперативы 33 тонна тәүге репродукция «Силәбе-99» арпаһын иген ҡабул итеү пунктына өс ылауҙа алып килгән. Был хаҡта Башҡортостан Республикаһының Ауыл хужалығы министрлығында хәбәр иттеләр.\nМәләүез районы хакимиәте башлығы Малик Вәхитов яҡшы уңыш өсөн игенселәргә рәхмәтен белдерҙе, шулай уҡ уны ваҡытында һәм юғалтыуһыҙ йыйып алыуҙарын теләне.


11 Сентябрь 2010, 16:13\nРәсәйҙә халыҡ иҫәбен алыуға бер айҙан саҡ ҡына артығыраҡ ваҡыт ҡалды. Төпкөл райондарҙа сара әле үк бара. Әйтергә кәрәк, был акцияла биреләсәк һорауҙарҙың «ҡытыршы» тип йөрөтөлгәндәре лә билдәләнгән. Үткән перепистә асыҡланыуынса, милләте, килем сығанағы тураһындағы һорауҙарға халыҡ теләр-теләмәҫ кенә яуап бирә икән. Тағы бер ҡат иҫегеҙгә төшөрәбеҙ: һеҙҙән берәү ҙә ғаиләгеҙгә күпме аҡса ингәнен һорамаясаҡ. Ә ҡайһы халыҡ вәкиле булыуығыҙҙы иҫәп алыусыға тик үҙегеҙ генә әйтә алаһығыҙ (ғаиләгеҙҙең башҡа ағзалары түгел).\nРәсәйҙә халыҡ иҫәбен алыуға бер айҙан саҡ ҡына артығыраҡ ваҡыт ҡалды. Төпкөл райондарҙа сара әле үк бара. Әйтергә кәрәк, был акцияла биреләсәк һорауҙарҙың «ҡытыршы» тип йөрөтөлгәндәре лә билдәләнгән. Үткән перепистә асыҡланыуынса, милләте, килем сығанағы тураһындағы һорауҙарға халыҡ теләр-теләмәҫ кенә яуап бирә икән. Тағы бер ҡат иҫегеҙгә төшөрәбеҙ: һеҙҙән берәү ҙә ғаиләгеҙгә күпме аҡса ингәнен һорамаясаҡ. Ә ҡайһы халыҡ вәкиле булыуығыҙҙы иҫәп алыусыға тик үҙегеҙ генә әйтә алаһығыҙ (ғаиләгеҙҙең башҡа ағзалары түгел). Ғөмүмән, халыҡты һанағанда милләт тә мөһим роль уйнай. Перепись – илдә ниндәй халыҡтар йәшәгәнен күрһәтеүсе берҙән-бер сара. «Росстат»тың халыҡ иҫәбе һәм һаулыҡ һаҡлау идаралығы начальнигы Ирина Збарская «Росбалт» агентлығына ла ошо хаҡта һөйләгән.\n– 2002 йылда милләт тураһында һорау индереү-индермәү хаҡында бәхәстәр ҙә булғайны. Барыбер ыңғай хәл ителде. Әлегеһендә лә буласаҡ. Шулай ҙа бланкыла «Яуап биреүҙән баш тартам» тигән билдәһе лә бар. Был Рәсәй Конституцияһының 26-сы статьяһына («Бер кем дә үҙ милләтен билдәләүгә һәм күрһәтеүгә мәжбүр ителергә тейеш түгел») ярашлы ҡуйылды. Әйткәндәй, перепись – милли составты асыҡлай торған берҙән-бер сығанаҡ. Былай ҙа документтан милләт графаһы алып ташланды бит. Кемдер быны сәйәсәттә ҡуллана. Беҙ – статистиктар, ә сәйәсмәндәр түгел. Шуға ла переписчик кеше ни әйтә, шуны ғына яҙа. Хатта граждан үҙен «хоббит», йә «гоблин» (кәрлә мифологик зат) тиһә лә. Шундай хат килгәйне беҙгә, бер ир зарланып яҙған: «ҡатыным минең өсөн яуап биргән дә, милләтемде дөрөҫ күрһәтмәгән...» Ошоно иҫәпкә алдыҡ, быйылғы перепистә 14 йәштән өлкән кеше үҙ милләтен үҙе генә күрһәтергә хоҡуҡлы.\n2002 йылда 800 самаһы кеше үҙен элек булып «юғалған» милләт вәкиле итеп күрһәткәйне. Хәҙер этнографтар ике мең самаһы милләттең тергеҙелеүен фаразлай. Ә теге йәки был милләттең бөтөнләй юғалыуы теркәлмәгән әле.\nКүсеп килеүселәр иҫәбенә Рәсәйҙә әрмәндәр 532 меңдән 1 миллион 130 меңгә еткән, әзербайжандар – 336 меңдән 622 меңгә, тажиктар – 38 меңдән 120 меңгә, ҡытайҙар 5 меңдән 35 меңгә тиклем артҡан.\n– Һалым органдары, федераль миграция хеҙмәте иҫәп ҡағыҙҙары мәғлүмәттәрен файҙалана аламы? Уларҙы кемгә ҡулланырға мөмкин?\n– Үрҙә телгә алынған ведомстволар һәм башҡа дәүләт органдары, ғилми ойошмалар үҙ эшендә бары тик 2010 йылғы иҫәп алыу акцияһының йыйылма һөҙөмтәләрен генә файҙалана ала. «Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу тураһында» Закон перепись бланкыларындағы яҙыуҙарҙы таратыуҙы тыя.\n– Алдан иҫәпләү буласаҡмы?\n– «Росстат» илдең төпкөл биләмәһендә иҫәп алыу үткәреү өсөн махсус план төҙөгән. Рәсәйҙә шундай райондар һаны 162-гә етә. Улар 26 төбәктә урынлашҡан, халҡы яҡынса 500 мең кеше. Бында иҫәпләү 1 апрелдән башланған, декабргәсә дауам итәсәк. Ямал-Ненец Автономиялы Округында, мәҫәлән, халыҡты һанау апрелдең тәүге көнөндә башланды. Был ваҡытта бында Болан аҫраусы көнө уҙғарыла, тундра күскенселәре ауыл-ҡасаба тирәһенә яҡыныраҡ урынлаша. Шунлыҡтан переписчиктарға тап ошо көндәрҙә иҫәп алыу уңайлы. Август – сентябрҙә һыу транспорты менән барырға мөмкин булған райондарҙа акция дауам итә. Июндә перепись – Магадан өлкәһендә, июлдә – Яҡут-Саха, Бүрәт Республикаларының, Свердловск өлкәһенең төпкөл райондарында үтте.\n– Иҫәп алыу һөҙөмтәләрен ҡасан беләсәкбеҙ?\n– Халыҡ һаны (шул иҫәптән ирҙәр, ҡатындар иҫәбе хаҡында айырым) тураһында яҡынса мәғлүмәт 2011 йылдың апрелендә баҫылып сығасаҡ. Бында шулай уҡ ауыл-ҡала халҡының да һаны күрһәтеләсәк. Тулы һөҙөмтәләр 2011 – 2012 йылдарҙа тематик томдар булып сығасаҡ (тәүге томдарҙа – халыҡ иҫәбе, йәш һәм ғаилә күрһәткесе, белем, милләт, йәшәү сығанаҡтары).\n– Мигранттар, «бомж»дар нисек һанала? Халыҡтың ниндәй ҡатламын иҫәпләүе ауыр?\n– Улар менән эшләргә РФ Эске эштәр министрлығы, федераль миграция хеҙмәте ярҙам итә. Асарбаҡтарға, ашатабыҙ, кейендерәбеҙ, перепистә ҡатнашығыҙ, тип хәбәр генә еткер – барыһы ла киләсәк. Үткән иҫәп алыу акцияһында улар өсөн махсус пункттар булдырылғайны.\nӘ бына 2002 йылда переписчиктарға мөһабәт коттедждарҙа ҡапҡа асмағандар.\n– Иҫәп алыусының үҙ бурысын намыҫлы башҡарыуына, ялған мәғлүмәттәр яҙмауына гарантия бармы?\n– Переписчиктар ентекле уҡытыла. Улар бер көндә сама менән 50 кешене иҫәпләргә тейеш. Акция барышын инструкторҙар тикшерә.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - КРЕДИТ ҺИНЕ ҺЫНАҒАНДА ҺИН КИЛЕМ ҺАНА... - 2014 - Мәҡәләләр\nНимә ул кредит? Был һорауға ҡыҫҡа ғына итеп: кредит ул - банктың "кредит" тигән тауар етештереп, ҡулланыусыға һатыуы, тип яуап бирергә була. Быны һис кенә лә үтескә аҡса биреү, тип аңларға ярамай. Сөнки, үтестә - алған аҡсаны бер арттырыуһыҙ кире ҡайтарһалар, кредитта - алған сумманан күпкә артығыраҡ түләйҙәр. Әммә, нисек кенә булмаһын, кредиттан ҡурҡырға кәрәкмәй. Беҙҙән алдағы быуын ғүмере буйы аҡса йыйҙы: эш хаҡының бер өлөшөн тотона, бер өлөшөн, машина алырға тип, һандыҡ төбөнә һалып ҡуя ине улар. Илдә тауарҙарға ҡытлыҡ булыуы арҡаһында хәләл аҡсаһына машина алыусылар артыҡ күп тә булманы: күпселек ул аҡсаны тотона алмай, балаларына ҡалдырып, баҡыйлыҡҡа күсте. Атайыбыҙ мәрхүм дә беҙгә, балаларына, 5 мең тәңкә ҡалдырған. Ә хәҙер кемдең ғүмере буйы аҡса йыйып, ҡартайғас ҡына автомобиль алғыһы килһен? Йәштәргә, мәҫәлән, автомобиль 20-30 йылдан һуң түгел, тап бөгөн кәрәк. Торлаҡ тураһында әйтеп тә тормайым: элек ҡала ерендә эш урыныңдан торлаҡ бирерҙәренә ышанырға мөмкин булһа, бөгөн - үҙеңә генә ышанырға ҡала. Өйлө, "тимер атлы" булыу мөмкинлеген йәштәргә бөгөн фәҡәт кредит системаһы ғына бирә ала. Шуға ла бөтөн донъя кредитҡа йәшәй.\nСовет осоронда илдә тауарҙар ҙа, инфляция ла булманы, аҡса ла үҙ ҡиммәтен юғалтмай ине. Бөгөн, ысынында, инфляция 15-20 процент (инфляция рәсми сығанаҡтарҙа ғына 7-8 процент тип күрһәтелә) булғанға күрә, аҡса йыйып барыуҙың файҙаһына ҡарағанда зыяны күберәк. Әйтәйек, һин 500 меңлек берәй машина алырға теләп, аҡса йыйырға булдың, ти. Ниәт - бер, ә ғәмәл икенсе нәмә: уйлап, һанап, ул-был итеп, аҡса йыя башлаған көнөңдә үк теге тауарыңдың хаҡы күтәреләсәк. Һөҙөмтәлә һин ул машинаның хаҡын ҡыуып та етә алмауың бар. Шуға, теләйһеңме, юҡмы, кредит системаһына инеп китергә мәжбүр булаһың инде.\nӘлегә Рәсәйҙәге кредит системаһын камил, тип әйтеп булмай. Сит илдә ул яҡшыраҡ эшләй. Унда йәш кеше кредитҡа хатта юғары белем дә алырға мөмкин. Йүнле эшкә урынлашҡас, ул уҡыуы өсөн дә түләп бөтә, өҫтәүенә, машина, фатир ҙа алып ебәрә. Алға киткән илдәрҙә кредит түләүе беҙҙең илдәгегә ҡарағанда нимәһе менән еңел? Мәҫәлән, Америкала 10 процентҡа ипотека, уҡыу өсөн кредит, автокредит алып була. Ә Рәсәй кешеһе Рәсәйҙә кредитты уртаса 13 процентҡа ғына ала. Һөҙөмтәлә, ул банктан алған аҡсаны банкҡа 3 тапҡырға арттырып түләй. Шулай ҙа был сумманы 30 йылға һалғанда, өҫтәүенә, шул утыҙ йыл буйына торлаҡлы йәшәүеңде лә иҫәпкә алғанда, ул тиклем ҡурҡыныс та түгел һымаҡ. Банктарға килгәндә, беҙҙең илдә бер-нисә генә ышаныслы банк бар. Ҡалғандары, сама менән әйткәндә, "йәш" әле. Шуға кредит алғанда мотлаҡ шул Рәсәйҙәге иң эре, иң оҙаҡ эшләүсе банкҡа ғына мөрәжәғәт итеү яҡшыраҡтыр, ҡалғандар менән кредит килешеүе төҙөрҙән алда ныҡлап уйларға кәрәктер, тип уйлайым. Мин үҙем, мәҫәлән, "Сбербанк" менән "Уралсиб"ты ышаныслы һанайым. Әммә шуны ла билдәләргә кәрәк: был ойошмаларҙан кредит алыу, һайлап алыу талаптары юғары булғанғалыр, ҡыйынға төшә. Шулай ҙа, "автокредит" алғанда автомобиль залогка һалынғанға күрә, кредиттың был төрөн алыу күпкә еңел. Автомобилдең закладта ятыуы арҡаһында проценттар ҙа, ипотекаға ҡарағанда бер аҙ кәмей. "Автокредит" алғанда страховкаға ныҡ иғтибар итергә кәңәш бирер инем. Ни өсөн тигәндә, банктар автокредит биргән саҡта "КАСКО" страховкаһы ярҙамында аҡса эшләргә тырыша. Ошо хәйләгә эләкмәҫ өсөн бер генә кә-ңәште иҫтә тотоу ҙа етә: страховканы бары тик кредиттың суммаһына ғына яҙҙырырға мөмкин. Ул сағында машинаның хаҡына ҡушылған үҙеңдең аҡсаң өсөн страховка түләнмәй. Мәҫәлән, 500 меңлек "тимер ат" алыр өсөн үҙегеҙҙең 200 меңегеҙгә ҡушып, 300 меңлек "автокредит" йүнләһәгеҙ, 300 меңенә генә "КАСКО" яһағыҙ ҙа, вәссәләм. Мин үҙем ике тапҡыр автокредитҡа машина алдым. Ике осраҡта ла отолманым. Беренсенән, инфляция ярҙам итте. 13 процентлыҡ кредитты йылына 15-20 процентлыҡ инфляция "ашаны". Икенсенән, банкта минең 200 меңлек, 12 процентлыҡ депозитым (кешенең кредит биреүсе учреждениеға процент иҫәбенә килем алыу өсөн ниндәйҙер күләмдә аҡса һалыуы) бар ине. Ул йылына 12 процентҡа артҡас, миңә 1 процентын ғына түләргә ҡала. Инфляцияны ҡушһаң, миңә бөтөнләй уңайлы, хатта килемле эш килеп сыҡты.\nНисек кенә сәйер тойолмаһын, кредит биреү банкҡа ла килемле. Кредит алыуыма йыл ярым тирәһе ваҡыт үткәс, банк хеҙмәткәрҙәре ипләп кенә миңә теге кредитымды ваҡытынан алдараҡ түләргә мөмкин икәнен әйтеп һалды. "Һеҙ мине иҫәр тип беләһегеҙме?" тип көләм. Теге хеҙмәткәр ҙә көлөп ҡуйҙы. Мин кредитты өс йыл буйына яйлап, "тәмләп кенә" түләнем.\nБөгөнгө йәштәргә бигерәк уңайлы заман килде: биш йылға кредит алһаң, сумманы түләп бөтөп барғанда ул сумма бик аҙ ғына һымаҡ тойоласаҡ. Сөнки, әлеге лә баяғы, инфляция күренеше арҡаһында, эш хаҡының суммаһы ла арта. Шулай булғас, кредиттың күпселек өлөшөн тиҙләтеп ҡайтарырға тырышырға ла кәрәкмәй.\nУрамда: "Кредит малому бизнесу! Первые три месяца разрешается не возвращать основной долг" тип яҙып ҡуйылған реклама баннерын күргәнегеҙ бармы? "О, ҡайһылай игелекле банк икән!" тип уйлайһың был яҙыуҙы күргәс. Ә һанап ҡараһаң, нимә килеп сыға? Кредит алдың, ти, проценты ҡалған өлөшкә һалына. Һин бер йылға 120 мең һум кредит алдың икән, ти, тәүге айҙа - 120 меңгә процент түләйһең, икенсеһендә - 110 меңгә, өсөнсө айҙа - 100 меңгә, ун икенсе айҙа - 10 меңгә генә түләйһең. Шулай итеп, теге банк тәүге өс айҙа һиңә бурысыңды ҡайтармай торорға рөхсәт бирә. Банк һиңә өс ай буйына йөҙ егерме меңгә процент түләтә, тигән һүҙ. Бына һиңә - "игелек"! Хатта шуға тиклем барып етә (кредит ала башлаған кеше уны шундуҡ күрә): бурысты тәүге алты айҙа тулыһынса ҡайтарыуҙы тыялар, йәғни, мараторий һалалар. Тимәк, ундай килешеү буйынса һин сумманы ҡайтарып бирһәң, ҙур күләмдә штраф түләйһең. Кемгәлер аҡса бирһәң, һин көн-төн: "Был кеше аҡсаны килтереп кенә бирһен инде", - тип уйлайһың. Ә теге банк: "Һинең тәүге алты ай эсендә сумманы ҡайтарып бирергә хоҡуғың юҡ", - ти. Ни өсөн? Һин алдың да, килтереп тә бирҙең - тегеләр аҡса эшләп өлгөрмәне...\nХәҙерге олигархтар ҙа инфляция арҡаһында байыны. 1989-1990 йылдарҙа улар, үҙ бизнесын асыу маҡсаты менән унар меңдән миллионға тиклем кредит алды. Ябай халыҡ ашығып барманы: "100 меңде ҡасан түләп бөтөрмөн?" тип ҡурҡты. Ә кредитты алыусылар артабан ни булырын белгән, күрәһең. Оҙаҡламай гиперинфляция китте. Бер мәл эш хаҡы алғараҡ сыҡһа, иртәгеһенә - тауарҙарға хаҡтар "күккә осто". Шулай итеп, хаҡтар менән эш хаҡы ҡыуыша-ҡыуыша, 1993 йылда ябай хеҙмәткәрҙең уртаса эш хаҡы миллион һум булды ла ҡуйҙы. Йәғни, ҡасандыр бер кеше алған йөҙ меңлек кредит ябай хеҙмәткәрҙең айлыҡ эш хаҡының ундан бер өлөшө генә булып ҡалды. Бөгөн дә шулай "шытып сығырға" кәрәк, милләттәштәр!\nОшо материалды ҡағыҙға теркәгән саҡта бүлмәгә бер түгел, биш эреле-ваҡлы кредит түләүсе шәп бер ағай килеп инде. Яҙманың башын күрҙе лә: "Дә-ә-ә, кредит алғанда ҡыуанаһың, аҙаҡ - тирләп-бешеп йүгерәһең инде", - тип, көлөмһөрәп ҡуйҙы... Ҡадир Барый улы Мәғәфүровтың тос фекерҙәренә ҡушылып, бары шуны ғына өҫтәге килә: бар ерҙә лә сама кәрәктер, моғайын. Кредит алғанда ҡыуанған һымаҡ, уны "тәмләп", матурлап ҡайтарыу сараһын күреү хәйерлерәк.\nЯҙылған: 08.09.14 | Ҡаралған: 1272


26.04.2011 Өс һөйләм менән\nӨфөлә Чернобыль фажиғәһе эҙемтәләрен бөтөрөүҙә ҡатнашыусыларға һәйкәл асыласаҡ, әле уның беренсе ташын һалыу тантанаһы уҙҙы. План буйынса, һәйкәл баш ҡаланың Беренсе Май урамында урынлаштырыласаҡ. Бөгөн Чернобыль фажиғәһенә 25 йыл тулды, ошо уңайҙан Өфөлә «Һәм йондоҙ атылды» тип аталған концерт та ойошторола.\nҡағиҙә булараҡ, йәй айҙарында йәмәғәт транспорты менән файҙаланыусыларҙың һаны ҡырҡа арта. Шуға ла Куйбышев тимер юлының Башҡортостан бүлексәһенә ҡараған урындарҙағы тимер юлдарҙы быйыл ремонтлаясаҡтар, яңы ҡорамалдар ҡулланып, пассажирҙар өсөн өҫтәмә уңайлыҡтар булдырыласаҡ. Тимер юлы аша үткән Дим, Шишмә һәм Бензин тип аталған йәйәүлеләр күперҙәре лә өр-яңынан эшләнәсәк.\nБашҡортостандың ике районы үткән ял көндәрендә ярауай культураларҙы сәсә башланы, иң тәүгеләрҙән булып был яҙғы эшкә Мәләүез һәм Дәүләкән райондары хужалыҡтары тотондо. Баҫыу эшсәндәре күп йыллыҡ үлән үҫтерелгән баҫыуҙарҙың 80 процентында химик ашлауҙы тамамлаған, бөгөн республика хужалыҡтарында төп көс дым тотоуға йүнәлтелә. Хужалыҡтарҙы орлоҡ, яғыулыҡ һәм минераль ашламалар менән тәьмин итеүҙә тотҡарлыҡтар юҡ.\nӨфөлә яңы «Халыҡсан» художество галереяһы эшләй башланы. Унда билдәле рәссамдар ғына түгел, бөтөнләй бер кемгә лә билдәле булмаған талант эйәләре лә күргәҙмәләр ойоштора аласаҡ. Классик һүрәттәр менән бер рәттән, оригиналь жанрҙарға ла урын бирелә.\nТуймазыла сит илдән эшсе көстәр саҡырыу буйынса нормативтарҙы һәм хоҡуҡтарҙы ҡараусы зона семинары үтте. Башҡортостан быға тиклем дә сит илдән килеүселәрҙе йәлеп итерлек төбәк булараҡ билдәләнде, был тенденция һаман да дауам итә. Семинарҙа гастарбайтерҙарҙы эшкә йәлеп итеү ҡағиҙәләре, пландар ҡаралды, проблемалар билдәләнде.\nРеспублика һыу һаҡлағыстары ирегән ҡар ярҙамында етерлек һыу запасы туплаған тип әйтергә була. Бөгөн Нөгөш, Йомағужа һыу һаҡлағыстары етерлек кимәлдә һыу йыйған, Көньяҡ Уралдағы бөтә һыу ятҡылыҡтары ла нормаһын үтәгән. Ә бына иң ҙур һәм ҡеүәтле Павловка һыу һаҡлағысы һыу запасы менән 75 процентҡа ғына тултырылған, белгестәр, унда һыу 10 май тирәһенә етерлек тупланасаҡ, тип фаразлай.


Хеҙмәт министрлығы 2020 йылға хеҙмәткә түләүҙең минималь күләмен билдәләне // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n11:34, 12 сентября 2019 Иҡтисад\nХеҙмәт министрлығы 2020 йылға хеҙмәткә түләүҙең минималь күләмен билдәләне Фото: Карина Камаева\nӨФӨ, 2019 йыл, 12 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.\nХеҙмәт министрлығы хеҙмәткә түләүҙең минималь күләмен билдәләне. 2020 йылда ул 12 130 һум тәшкил итә, тип яҙа «Российская газета» министрлыҡтың закон проектына һылтанма менән.\n12 сентябрҙә Социаль-хеҙмәт мөнәсәбәттәрен көйләү буйынса Рәсәй өс яҡлы комиссияһының эш төркөмө ултырышында ошо документты ҡарайҙар.\nҒәмәлдәге ҡануниәткә ярашлы, минималь хеҙмәт хаҡы эшкә һәләтле кешенең йәшәү миниумына тиң булырға тейеш. Ул йылдан-йыл үҙгәреп торғас, йыл һайын киләһе йылға хеҙмәткә түләүҙең минималь күләмен билдәләгән закон ҡабул итергә кәрәк, тиелә аңлатмала. Бынан алдағы йылдың икенсе кварталы өсөн йәшәү минимумы нигеҙ итеп алына.\nБыйыл икенсе квартал өсөн йәшәү минимумы 12 130 һум тәшкил иткәс, 2020 йылға хеҙмәткә түләүҙең минималь күләмен дә ошо кимәлдә билдәләйҙәр.\nСоциаль-хеҙмәт мөнәсәбәттәрен көйләү буйынса Рәсәй өс яҡлы комиссияһы закон проектын хуплаған осраҡта, уны Дәүләт Думаһына ҡарауға индерәләр.\nТеги: хеҙмәткә түләүҙең минималь күләме


Түбәнге Лужица. ллагы\nЛужицала немецтар менән бер рәттән әҙ һанлы славян халҡы йәшәй — лужичанлылар (40 мең кеше). Бөтәһе лә лужица телендә (чех теленә яҡын) һөйләшә, немецса иркен аралашалар. Уларҙы Лужица сорбтары тип тә йөрөтәләр. Улар- Урта быуаттарҙа көнсығышҡа герман экспансияһы ваҡытында иҫән ҡалған көнбайыш славян халҡы (поморҙар, полабтарға ҡараған ҡәбиләләрҙең күбеһе юҡ ителгән, йәки немецтар тарафынан ассимиляцияланған).\nТүбәнге Лужица — Төньяҡ Герман уйһыулығының таулы бер өлөшө. Уның баш ҡалаһы — Котбус ҡалаһы. Бында тәбиғәт паркы Түбәнге Лужица бушлыҡтары урынлашҡан.\nИкенсе донъя һуғышынан һуң сорбтар Чехия дәүләтенә ҡушылыуға өмөт итә, тик Судет немецтарын Германияға ебәреү менән мәшғүл булған Чехия хөкүмәте уларға ҡарата битараф була. Лужица теленең бөгөнгәсә һаҡланып ҡалыуы- Көнсығыш Германияла (ГДР-ҙа) совет ғәскәрҙәре тороу һәм ГДР етәкселегенең славян халҡына ҡарата мәрхәмәтле сәйәсәт үткәреүгә бәйле (киң милли- мәҙәни автономия, лужица мәктәптәре, китаптар баҫтырыу һ.б.).\nБөгөн Лужица халҡы (йәштәр) күпләп эш эҙләп тыуған ерен ташлап китә. Мәктәптәрҙә туған тел уҡытыу өсөн ата-әсәләрәҙән ғариза алыу индерелгән. Аҙ һанлы ҡалып барған Лужица халҡы йәшәгән төбәктәрҙә мәктәптәр немец теленә күсерелә. Социалистик ГДР-ҙағы милли аҙсылыҡ өсөн ҡаралған өҫтөнлөктәр бөтөрөлгән.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Түбәнге_Лужица&oldid=1033797 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 07:48 7 май 2021 үҙгәртелгән.


Иң бәхетлеләрҙең береһе - мин » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Һеҙҙең хаттар » Иң бәхетлеләрҙең береһе - мин\nОло остаздан белем-тәрбиә алған уҡыусылар бөгөн төрлө һөнөр эйә-ләре.Үҙҙәре күптән ола-тай-өләсәй булып бөт-кәндәр инде. Ә шулай ҙа һаман йәшеллеккә кү-мелгән «Ҡыҙҙар тауы» итәгендәге мәктәбебеҙҙе һағынабыҙ. Ошо йылы хистәр, яҡты хәтирәләр юҡһынғанда күңел ҡыл-дарыбыҙҙы сиртер һәм ғүмер буйы беҙҙе оҙатып барасаҡ.\nОло йәшкә еткәндә лә ижад итәһегеҙ. Ғәжәп бит! Тимәк, үҙегеҙҙе кәрәк тип тояһығыҙ. Йәштәргә, балаларға әйтер һүҙегеҙ - шиғри йыйынтыҡҡа тупланған өгөт-нәси-хәттәрегеҙ, ауылдың тарихына, ер-һыуына, ауылдаштарығыҙға ҡа-ғылышлы иҫтәлектәр, шиғри шәлкемдәр - оло бүләк, рухи ҡомартҡы, изге аманат. Беренсе йыйынтыҡ - «Йылы һүҙ - йән аҙығы», икенсеһе «Хәтирәләр һан-дығынан» тип атала.\nШиғри юлдарҙа йәшәү мәғәнәһе - яҡты эҙ ҡал-дырыу, йәшәү нигеҙе - та-тыулыҡ, тырышлыҡ тип, матур, парлы йәшәргә өндәйһегеҙ. Ҡасандыр Мостай Кәрим, Ғилемдар Рамаҙанов шиғри һүҙгә отҡорлоғоғоҙҙо тойоп, шиғриәткә һуҡмаҡ һа-лырға оло фатихаларын бирәләр.\nИке йыйынтыҡта ла тыуған еребеҙҙең илаһи матурлығына һоҡлана-һығыҙ, төйәгебеҙҙе ож-махҡа тиңләп, ҡәҙерен белергә өндәйһегеҙ. Үҙегеҙ ошонда ерегеп, илгә хеҙмәт итеп шуның менән оло ғорурлыҡ тойғоһо кисереп йәшәйһегеҙ, нәҫелегеҙҙе дауам итер-ҙәй уландар-ейәндәр үҫтерҙегеҙ. Игелекле, алсаҡ ҡыҙҙарығыҙ һеҙҙе бөткөһөҙ бәхетле итә!\nИжад ҡомары, илһам, шиғри һүҙгә маһирлыҡ ижадсының йәшенә ҡа-рамай. Тыуған ерлек-тән айырылмаған, мә-ҡәл-әйтемдәргә бай, фәһемле фекерҙәрегеҙ йәш быуынды ҡайғыр-тып, үткәндәрҙе барлап, бөгөнгөнө уйлап, ки-ләсәкте хәстәрләп яҙыл-ған. Шиғри шәлкемдә-рем балаларға, ауыл-даштарыма ҡалһын тип йәшәйһегеҙ.\nКүңелдәрҙе арбар шиғри юлдар, яҡты иҫтәлектәр, парсалар авторы - ер-һөйәр, илһөйәр, телһөйәр, мөғәллим, аҡһаҡал ир уҙаманы бөгөн оло юбилейына әҙерләнә. Ил-йортоноң ҡотон һаҡлап илһамланып тормоштан көс-дәрт табып йәшәгеҙ ҙә йәшәгеҙ. Ауырыу-һыҙланыуҙарға бирешмәгеҙ, ҡартайырға ашыҡмағыҙ. Беҙ, иҫәпһеҙ-һанһыҙ уҡыусыларығыҙ, ауылдаштарығыҙ һеҙгә һаулыҡ, таҙалыҡ, бәхет теләйбеҙ. Һеҙгә иң изге теләктәребеҙҙе, сикһеҙ рәхмәтебеҙҙе еткерәбеҙ һәм баш эйәбеҙ.\nТатыулыҡта үткән ғүмер\nСәфәр ауылында йәшәүсе Рәмилә Сәбиғиәр ҡыҙы һәм Халит Жәләлетдин улы Ғариповтар туғандары, балалары, ауылдаштары өсөн өлгө булып торған ғаилә.... Тотош уҡырға\n«Китап» нәшриәтендә «Бөйөк Салауат» исемле әҙәби-нәфис китап баҫылды. Унда Салауат Юлаевтың үҙенең шиғырҙары һәм уның хаҡында быуаттар һуҙымында... Тотош уҡырға\nЙәнә йыйылдыҡ бергә\nИлебеҙ мәктәптәрендә, яңы уҡыу йылына старт биреп, Белем көнө байрамы үтте. Учалы ауылы башҡорт гимназияһы алды ла был иртәлә балалаларҙың шат... Тотош уҡырға\nНимә ул бәхет? Уны һәр кем үҙенсә аңлайҙыр. Кемдер уны эшендә эҙләй, икенселәр - байлыҡта, өсөнсөләр - ғаиләлә, ә берәүҙәр «күңелле» йәшәүҙә. Илсе... Тотош уҡырға


Башҡортостан менән Татарстанды “Салауат күпере” тоташтырасаҡ\nБашҡортостандың күп яҡлы мәҙәни һәм рухи бәйләнештәрен сағылдырыусы “Салауат күпере” тип аталған яңы ижади проект ғәмәлгә ашырыласаҡ. Уны ойоштороусылар проект халыҡ-ара кимәлдә төбәктең абруйын күтәрергә булышлыҡ итәсәк тигән ышаныс белдерә.\nӘле ҡалалар, тамашаларҙа ҡатнашыусылар исемлеге билдәләнә. Ойоштороусыларҙың береһе Республиканың атҡаҙанған артисы Вилдан Яруллин әйтеүенсә, проектта Башҡортостан, Татарстандың билдәле артистары ҡатнашасаҡ, шулай уҡ Үзбәкстандың “Ялла” төркөмө саҡырылған.\nМәғлүм булыуынса, аҙна башында президент Рөстәм Хәмитов башҡорт йырсыһы Вилдан Яруллин һәм татар йырсыһы Салауат Фәтхетдинов менән осрашҡайны. Ошо осрашыуҙа артистар президентты “Салауат күпере” проекты менән таныштырҙы. Ике милләт араһындағы ижади дуҫлыҡты нығытасаҡ был проект, тине йырсылар.\nМәхкәмә журналист Светлана Прокопьевага 500 мең сум күләмендә штраф салды


3 Июль 2019, 05:24\n“Донъяның иң матур ерендә тыуғанмын. Күҙ алдығыҙға килтерегеҙ: көнбайышҡа ҡараһаң, үркәс-үркәс һыртлы мәғрур Ирәндек тауҙары, көнсығышҡа баҡһаң, йөнтәҫ ҡылған һыртын ҡабартып, айҡалып-сайҡалып, үлән араһынамы, төпһөҙ һауағамы йәшеренгән бихисап ҡош тауыштарына тетрәп-сыңрап ятҡан сал дала. Бында йәшәгән көндәремдең һәр береһе – бер хикәйәт, һәр йылы мең танһыҡ Шәхрезада әкиәте...” – тип яҙғайны Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Таңсулпан Ғарипова үҙенең “Мәңгелек һағыш” тигән хикәйәһендә.\nКүсей – таланттар төбәге\n– Тап ошо әҫәрҙә тасуирланған ауылда, йәмле Ирәндек буйында ултырған, бәрәкәтле Күсей ерендә ошо көндәрҙә Шәжәрә байрамы булды.\nБашҡортостандың халыҡ шағиры Абдулхаҡ Игебаев та үҙенең тыуған ауылы хаҡында һәр саҡ йылы хәтирәләр йөрөттө. Шағирҙың “үҙем Өфөлә йәшәһәм дә, мин һаман күк Ирәндек күкрәгенә һыйынып ултырған Күсейемде һағынам. Битләүҙәрендә аҡ ҡылғандар бәүелгән Олобейегемде, ҡулъяулыҡҡа ғына төрөп алып китерлек Йәнтәл тауымды юҡһынам, йомро ҡамышлы, саҡ ҡына һағышлы Күрән тигән йылғамды, олатай нигеҙен, атай йортон һағынам”, – тип яҙғайны үҙенең бер иҫтәлегендә. Ысынлап та, тыуған ерен, олатайҙарының нигеҙен, атай йортон, туғандарын, ауылдаштарын, бергә уйнап үҫкән дуҫтарын күрергә, улар менән бер аҙ ғына булһа ла осрашырға, нәҫел ебен барларға, ғөмүмән, шәжәрә ағасын тармаҡландырыу өсөн үткәндәр менән киләсәк осрашыр майҙанға күсейҙәр дәррәү йыйылды.\nЯҙмыш еле кешене ҡайҙа ғына ташлаһа ла, йөрөгән юлдары ҡайҙа ғына илтһә лә, уның өсөн тыуған ауылы, ғәзиз төйәге, тәү башлап тәпәй баҫҡан ере иң яҡыны булып ҡала, шуға күрә байрамға һәр кем ашҡынып ҡайтты, ауылдаштар бер-береһе менән ҡыуанышып осрашты. Көндөң болотло, бер аҙ ямғырлы тороуы ла һис кемдең кәйефен төшөрмәне, киреһенсә, тыуған ер үҙ балаларына фатиха биреп, уларҙы шифалы һыуы менән сафландырғандай, күңелдәрен имләгәндәй тойолдо.\nРеспубликала киң таралған “Һаумыһығыҙ, ауылдаштар!” байрамы ла районда тәүгеләрҙән булып бынан 35 йыл элек тап Күсей ауылынан башланғайны. Быйыл ауыл халҡының һорауы буйынса туғандар бер-береһен танып үҫһен, тарих юғалмаһын, шәжәрә тамыры ҡоромаһын, йәш быуын үҙенең нәҫел ебен барлаһын, йәнтөйәген ҡәҙерләһен тигән маҡсаттарҙы күҙ уңында тотоп, Шәжәрә байрамы үткәрергә ҡарар иткән. Иң мөһиме – ғәйәт ҙур эш башҡарылған, һәр ара, нәҫел, ырыу үҙ шәжәрәһен төҙөгән, ситтә йәшәгән туғандарын бергә йыйған һәм ҙур табын ҡорған.\nКүсей – Баймаҡ районында иң боронғо һәм күренекле шәхестәргә бик бай ауылдарҙың береһе. Тәбиғәттең иҫ киткес хозур ерҙә урынлашыуымы, алтынға, башҡа файҙалы ҡаҙылмаларға ифрат бай булыуымы, әллә башҡа сәбәптәр бармы, бында бик талантлы халыҡ йәшәй. Ирәндектең ҡояшҡа ялтыраған һәр ташы кеүек, ауылымдың һәр кешеһе үҙенсә дәртле, маһир, талантлы һәм күренекле.\nТарихи сығанаҡтарға ҡарағанда, бынан биш-алты быуат элек хәҙерге Бөрйән районы яҡтарынан Бөрйән ырыуы башҡорттары Ирәндек тауҙарының көнсығыш итәгенә килеп сығып, йәйләү ҡора. Сөнки Бөрйән яҡтарынан килеп йөрөгән һунарсылар Ирәндек тауҙарының көнсығыш итәгендә ҡарҙың үҙҙәре яғына ҡарағанда бер ай самаһы һуңлап яуыуын, ә яҙғыһын иртәрәк иреп бөтөүен белгән булған. Бына шуның өсөн дә Бөрйән ырыуы башҡорттарының ҡайһы берәүҙәре малдарын иртә яҙҙан Ирәндек тауҙарына йәйләүгә ҡыуған, ә көҙ иң аҙаҡ алып ҡайтҡан. Уларҙың араһында Күсей исемле кеше лә була.\nБер ваҡыт, көҙ еткәс, Күсей үҙенең малын Бөрйән яҡтарына ҡышларға алып ҡайтырға була, ләкин йылҡылары теүәл булмай. Бик оҙаҡ эҙләй, әммә таба алмай. Ҡыш етә. Күсей үҙенең айырылып ҡалған йылҡыларынан бөтөнләйгә төңөлә. Март айҙарында Бөрйән яҡтарынан килгән һунарсылар Ирәндек тауҙарының көньяҡ итәгендә, Күсейҙең йәйләүе тирәһендәге аҡланда, бер өйөр йылҡы малын күрә. Үҙҙәренең күргәндәрен Күсейгә һөйләйҙәр. Был хәбәрҙе ишеткәс тә, үҙенең ике улы менән шул йылҡыларҙы эҙләп сығып китә. Ҡаялы ташҡа (хәҙер был тау Күсем ташы тип атала) күтәрелеп, тирә-яҡты байҡаһалар, урман араһында, үҙҙәре йәйләгән аҡланда йылҡы өйөрөн күрәләр. Бейәләр ҡолонлап, йылҡы байтаҡҡа ишәйгән. Уларҙы Күсей ҡарт Бөрйән яҡтарына ҡыуаламай, улдарына ҡар иреп бөткәнсе алмашлап көтөргә ҡуша.\nЯҙ етә, ҡар ирей. Күсей ҡарт үҙенең йылҡы өйөрө ҡышлаған урынға бөтөнләйгә күсеп килергә була. Бар мөлкәтен, мал-тыуарын, ғаиләһен Күсем ташы аҫтындағы һуҡмаҡ буйлап, Ирәндек тауының көньяҡ итәгенә күсерә. Ирәндектең шул ҡая ташлы түбәһен Күсей унда менеп ҡарар булғанға Күсем ташы тип йөрөтә башлайҙар, ауыл Күсей тип атала башлай.\nАуыл урамдарынан атлағанда...\nТарихсы Әнүәр Әсфәндиәров яҙмаларына килгәндә, XIX быуатҡа Күсей ауылы 20 ғаилә менән аяҡ баҫа. 5-се ревизия унда 143 кеше иҫәпләгән. Күсей ауылының ике утары булған. 1850 йылға ғаилә һаны 50-гә, унда йәшәгән кешеләр 300-гә еткән. Бөгөн Күсей ауылында 140 хужалыҡта 500-гә яҡын кеше йәшәй. Ауыл үҙенең күренекле кешеләре менән дан тота. Бында Советтар Союзы Геройы Тәфтизан Миңлеғолов, Башҡортостандың халыҡ шағиры Абдулхаҡ Игебаев, “Әлифба”ның тәүге авторы, ғалим-педагог Абдрахман Ғәлләмов, Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Таңсулпан Ғарипова, Башҡортостандың халыҡ артисткаһы Зифа Баязитова, бейеүҙәре милли сәнғәт классикаһына ингән, билдәле балетмейстер, Башҡортостандың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре Йәүҙәт Бикбирҙин, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре Миҙхәт Байрамғолов, мәшһүр ҡурайсы Хәмит Әхмәтов һәм башҡалар донъяға килгән. Әйткәндәй, иң ҙур алтынды ла – “Ирәндек айыуы”н Күсей механизаторы Радик Үтәғолов таба.\nРайон үҙәгенән 90 саҡрым алыҫлыҡта ятҡан Күсей ауылы халҡының төп шөғөлө – малсылыҡ. Һәр йортта күпләп мал-тыуар тотола, ҡош-ҡорт үрсетелә, йәшелсә үҫтерелә. Ауылда балалар баҡсаһы, мәктәп, почта, ауыл хакимиәте бар.\nКүсей ауыл биләмәһе башлығы Сәриә Йыһаншина әйтеүенсә, сараға халыҡ бик ихлас әҙерләнгән. Байрам алдынан ауыл халҡы үҙенең йорт-ҡураһын, ихатаһын төҙөкләндергән, яңыртылмаған бер ҡапҡа, буялмаған бер ҡойма ҡалмаған. Ҡайҙан аҡса тапҡандарҙыр, әммә туғандар осрашыуына ауылды сәскәләй матурлап, йорттарын йәйғорҙоң бар төҫөндәй нурлап, урамдарын төҙөкләндереп ҡаршыланы һәр кем. Ауылдың иман йорто, клуб алды, сквер кеүек урындар һәм ҡоҙоҡ халыҡтың уртаҡ көсө менән яңыртылған, өр-яңынан кәртәләп алынған, буялған.\nАуыл урамдары буйлап атлағанда, ысынлап та, йорттарҙың күркәм һәм төҙөк булыуы күҙгә ташлана, иҫкеләре урынына ике ҡатлылары ҡалҡҡан, төҙ һәм таҙа урамдарҙан үтеүе лә күңелгә ниндәйҙер аңлата алмаҫлыҡ рәхәтлек бирә. Һәр йорт – үҙе бер тере тарихты һаҡлағандай, ауылдың үткәнен сағылдырып, бөгөнгөһөн күҙаллап, киләсәккә ниндәйҙер йүнәлеш биргәндәй. Хәйер, кемгә нисектер, әммә миңә тап шулай тойолдо.\nБайрам саралары һуғышта һәләк булған ауылдаштар хөрмәтенә ҡуйылған обелиск янында митинг менән башланып китте. Бөйөк Ватан һуғышында һәр ғаиләнән бер нисә кеше фронтҡа алына, шуларҙың бик аҙы ғына тыуған яҡтарына әйләнеп ҡайта. Яугир ауылдаштарыбыҙ араһында сая яугир, Советтар Союзы Геройы Тәфтизан Миңлеғолов та була. Нисәмә быуын тап уның ҡаһарманлығы алдында баш эйеп, уның батырлығы менән ғорурланып үҫә. Бөгөн дә мәктәптә йәш тәфтизансылар ойошмаһы эшләй, киләсәк быуында илһөйәрлек тәрбиәләүҙә уның роле баһалап бөткөһөҙ ҙур.\nТуғандарҙың табышҡан сағы...\nҺәр кем байрамға ашҡынып ҡайтҡан: кемдер күрешеү шатлығынан ҡушылған күҙ йәштәренә бер аҙ ирек бирһә, икенселәр бергә уҡыған һабаҡташтарын күреп, рәхәтләнеп аралашты. Бәғзеләр йылдар дауамында күрмәгән туған-тыумасалары менән осрашып, шәжәрә ағасын барланы, бер-береһе менән күреште, туғандарса гәпләште.\nАуылдашыбыҙ Абдулхаҡ Игебаев яҙғанса, аҙаҡ барыһы ла “ҡулъяулыҡҡа ғына төрөп алып китерлек Йәнтәл тауы” янындағы майҙанға юл алды. Тау битләүендә бер-бер артлы теҙелеп тирмәләр ҡоролған, бай һәм эстәлекле күргәҙмәләр эшләнгән, шәжәрәләр эленгән. Аҡлан уртаһында бик матур сәхнә урын алған. Байрам сараһын Күсей урта мәктәбе уҡытыусылары Гүзәл Игебаева менән Әсҡәт Фәйзуллин бик матур итеп алып барҙы.\nКүсейҙәрҙең шатлығын уртаҡлашырға Баймаҡ район хакимиәте башлығының социаль мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Гөлшат Сирғәлина ла килгәйне. Ул үҙенең сығышында күсейҙәрҙең дәртле, сәмле һәм берҙәм булыуын билдәләне.\n– Республикабыҙға бихисап күренекле шәхестәр үҫтергән төбәктең сере ниҙә икәнлеген белеү өсөн, бынан ике йыл элек “Ватандаш” журналы редакцияһы менән берлектә “Күсей ауылының феномены” тигән фәнни-ғәмәли конференция ойошторолдо. Күсейҙә үткән сара матур йолаға әйләнде, артабан ул Буранбайҙа, ошо көндәрҙә Темәс ауылында булды.\nБөгөн дә һеҙҙең Шәжәрә байрамын ҙур кинәнес менән күҙәтеп ултырам, күпме таланттар бар арағыҙҙа. Ололарҙың юлын лайыҡлы дауам итеүсе йәштәрҙең булыуы икеләтә ҡыуандыра. Ауыл шул тиклем матур, төҙөк. Кешеләре алсаҡ, яғымлы, дәртле. Артабан да күсейҙәрҙең данын төшөрмәй, матур йәшәгеҙ, тормош көтөгөҙ. Бәрәкәтле тупраҡтан йәнә лайыҡлы быуын үҫеп сыҡһын, байрам мөбәрәк булһын! – тине Гөлшат Камил ҡыҙы.\nАртабан сәхнәгә бер-бер артлы ауылдың төп фамилияларын йөрөткән аралар сыҡты. Мәҫәлән, уҡытыусылар династияһын лайыҡлы дауам итеүсе Исламғоловтар, сәнғәт һөйгән, йыр-бейеүҙе үҙ иткән, “әртис тоҡомдары” исеменә лайыҡ булған Әбдрәхимовтар, ауылға төп нигеҙ һалыусыларҙың береһе Игебаевтар, эшһөйәр, уңғанлыҡтары менән айырылып торған Үтәғоловтар, Әхмәтовтар, тамырҙары Күсей ҡартҡа барып тоташҡан, данлы ара Сафиндар һәм башҡаларҙың сығышы һәр кемдә ҡыҙыҡһыныу уятты, үҙ тарихын барларға ярҙам итте, туғандарын тапҡандай, уларҙы күреп һөйөндө. Байрамға ололарҙың балалары, ейән-ейәнсәрҙәре менән килеүе ҡыуандырҙы. Ысынлап та, тап шәжәрә ағасын белеү үҫеп килгән быуын өсөн бигерәк тә мөһим. Улар бындай осрашыуҙа нәҫел-нәсәбен белә, уларҙы күрә, таныша, туғанлыҡ һәм тарих биттәрен асып, күңелдәренә һеңдерә.\nБындай байрамдарҙы үткәреү кәрәк, ти күсейҙәр. Берҙән, ауыл матурая, төҙөкләндерелә. Икенсенән, туғандар бергә йыйыла, дуҫлыҡ, туғанлыҡ ептәре нығый, шәжәрә тамыры нығыраҡ тармаҡлана. Тәүге тапҡыр үткәрелеүенә ҡарамаҫтан, халыҡ шәжәрә төҙөүгә бик ентекле ҡараған, тамырҙарын барлаған. Әйткәндәй, тамырҙар бер-береһе менән күптән инде тығыҙ тоташҡан, шунлыҡтан нәҫел ептәрен асыҡлағанда, күптәр бер-береһенә бик яҡын туған булып сыҡҡан, ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәр табылған.\nГөрләне Йәнтәл буйы\nКүсейҙәр йыр-бейеүгә лә маһир булыуҙары менән айырылып тора. Ауыл халҡының көсө менән әҙерләнгән байрам концерт бәҫен күтәрҙе генә. Ауыл мәҙәниәт йорто директоры Рәүилә Әбдрәхимова, китапханасы Вилиә Латипова, мәктәп директоры Ҡунаҡбай Уйылданов етәкселегендәге коллективтың һәм ауыл ҡатын-ҡыҙҙарынан, ир-егеттәренән торған вокаль, бейеү ансамблдәре, аталы-ҡыҙлы Айгүзәл һәм Рифат Баймөхәмәтовтарҙың моңло тауыштары, оло йәштә булыуына ҡарамаҫтан, егеттәрсә дәртле бейегән Әүхәҙи Ыласыновтың өҙә баҫып бейеүен ауылдаштары көслө алҡыштарға күмде.\nСиттә йәшәүселәр ҙә байрамға буш ҡул менән килмәгән: үҙҙәренең дәртле йыр-моңон, бейеүҙәрен бүләк итте. Сәхнәлә Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Таңсулпан Ғарипова башҡарған халыҡ йыры барыһының да күңелдәрен әсир итте, Күсей ҡыҙҙары – бөгөн Арыҫлан Мөбәрәков исемендәге Сибай башҡорт драма театры артистары – Башҡортостандың халыҡ артисткаһы Зифа Баязитова Абдулхаҡ Игебаевтың “Сал сәслеләр” шиғырын һөйләп, һәммәһендә оло быуынға ҡарата ихтирам һәм иғтибар тойғоһо уятты. Актриса Сулпан Әбдрәхимова һәм Мостай Кәрим исемендәге Милли йәштәр театры артисткаһы, Күсей ауылы ейәнсәре Ләйсән Тимерханованың сығыштарынан һуң тамашасы бер аҙ көлөп, күңелдәрен күтәреп алды. “Әртист тоҡомо” вариҫтарының береһе Айзилә Төркмәнованың сығышынан һуң быуындар бәйләнешенең ни тиклем лайыҡлы дауам ителеүенә ауыл халҡы йәнә бер ҡат инанды.\nАлдан әйтеүемсә, Күсей ауылы үҙенең матурлығы менән күптәрҙе ҡыҙыҡтырған бәрәкәтле, бай ере менән дан тота. Тәбиғәттең күркәмлеге, гүйә, кешеләрҙең күңеленә лә күскән: талантлы, йыр-моңға ғашиҡ, бейеүгә маһир ауыл халҡын районда ла яҡшы беләләр. Элегерәк ҙур бәйгеләр булһынмы, төрлө конкурстар үтһенме, унда күсейҙәр ҡатнашһа, улар барыбер беренселекте ала, тип башҡа ауыл халҡы шөрләп тә торған. Рухи ҡөҙрәт йәншишмәләй ырыуынан, ауылынан урғылғандай, талантлы ауыл халҡының үҙҙәре әҙерләгән сығыштары күңелдәрҙе күтәрҙе.\nЙыйын майҙанында спорт ярыштары ойошторолдо: келәм батырҙары бил һынашты, арҡан тартыу, командаларға бүленеп волейбол уйнау ярыштары үтте. Кемдер көрәште күҙәтһә, икенселәр волейболсыларҙы ҡеүәтләне. Шулай уҡ сауҙа нөктәләре лә эшләне.\nБер-береһен һағынышып ҡайтҡан туғандар ихлас күңелдән аралашып ял итте, хәтирәләре менән уртаҡлашты, осрашыу шатлыҡтары артабан һәр йортҡа күсте, туған-тыумаса табындар ҡорҙо, ҡунаҡ булды.\nТуғандарҙы бергә туплаған, дуҫтарҙы осраштырған, нәҫел ағасын барларға ярҙам иткән байрам бер тынала үтеп тә китте. Балаларын бергә йыйып, уларҙы күреү бәхетенән яуған ямғыр ҙа туҡтаны, болотло көн ҡояштың сағыу нурҙары менән халыҡты кинәндерҙе. Аҙаҡ ҡошсоҡтары менән хушлашҡандай, ауыл өҫтөнә төрлө төҫтәге йәйғор ҡалҡты. Кешеләр генә түгел, хатта тәбиғәт тә осрашыуҙан ҡәнәғәт ҡалғандай булып, гүйә, үҙ фатихаһын биргәндәй тойолдо.\nТап туғандарҙы бергә туплай, иҫән саҡта бер-береһе менән аралаштыра, осраштыра, бер табын янына йыя торған күркәм сараларҙың береһе бит ул Шәжәрә байрамы! Тәпәй баҫҡан ерҙәренән көс-дәрт алып, йәмле Йәнтәл итәгендә йыйын йыйып, туғандары менән аралашып, күңелдәре булып, йәнә осрашырға һүҙ ҡуйышып таралышты күсейҙәр.\nЫсынлап та, байрам матур үтте, бигерәк тә тыуған төйәктәрен ҡурсалап, атай нигеҙен һаҡлап йәшәүсе ауылдаштарыма айырым рәхмәт һүҙҙәрен еткергем килә. Тап улар ауылды йәшәтә һәм дөрләтә, матур йорттар һала, балалар үҫтерә, уның киләсәгенә ышаныс һәм өмөт уята. Тап ошондай сараларҙа ауылдың йөҙө тағы ла йәмләнә, күркәмләнә, төҙөкләнеп ҡала. Иң мөһиме – ауыл халҡын берләштерә, үткән тарихыбыҙға иғтибар арттыра, йәш быуында ауылына һәм ауылдаштарына ҡарата ғорурлыҡ хисе тәрбиәләй. Әммә йылдар, быуаттар үтһә лә, әле килеп ауыл тарихы менән ҡыҙыҡһыныусылар артһа ла, ошоға тиклем күренекле тарихсылар һәм ғалимдарыбыҙ өйрәнгән, күпме китаптарҙа бәйән ителгән, архив материалдары буйынса өйрәнелгән ауыл тарихын бер аҙ үҙгәртеү, уға ниндәйҙер яңылыҡтар индереү нисектер күңелгә ятманы. Тәүге тапҡыр ишетелгән урта түштәр йәки күпер арты тигән араларҙың ҡайҙан килеп сығыуы ла аңлашылмай ҡалған кеүек тойолдо. Теләктәре булғас, өйрәнһендәр, эҙләнһендәр, тик һәр ерҙә дөрөҫлөк һәм тарихи мәғлүмәт ысынбарлыҡҡа тап килергә тейеш. Бөгөн тарихты үҙенсә яҙырға тырышыусылар күбәйҙе, ҡотҡо таратыусылар ҙа юҡ түгел. Тик матур башланғыстың дауамы ла матур тамамланһын, тарих та дөрөҫ яҙылһын, быуындарҙы быуындарға тоташтырыусы документ булған шәжәрәләрҙә нәҫел ебе теүәл барланһын, тигән теләктәр ҙә бар.\nБашҡортостандың халыҡ шағиры Ҡәҙим Аралбай яҙғанса,\n“Шәжәрә – ул сал тарихҡа бағыр тәҙрә,\nКүҙ яҙҙырһаң, шул тәҙрәнән


Һигеҙ ярым процентҡа ипотека\nЮҡ, әкиәт түгел, ысынбарлыҡ. Бындай мөмкинлекте Өфө ҡалаһының ипотеканы кредитлау агентлығы тәҡдим итә. «Горожанин» пилот проекты сиктәрендә түбән процент ставкалары менән йәнең теләгән ерҙән фатир алырға мөмкин. Программа күптән түгел генә эш башлауына ҡармаҫтан, ҡатнашыусылар үҙ торлағын ала башланы.\nДинис Арыҫланов торлаҡ шарттарын яҡшыртыу ниәте менән байтаҡ банктар тупһаһын тапаған. Юғары процент ставкалары, кредит алыусыларға ҡуйылған ҡаты талаптар егеттең өмөтөн һүндергән дә булған. Компьтер технологиялары менән шөғөлләнгән Динис бер мәл интернетта Өфө ҡалаһының ипотеканы кредитлау агентлығы сайтына барып эләгә. «Горожанин» проекты шунда уҡ ҡыҙыҡһындырҙы, ти егет.\nДинис Арыҫланов: «Күпме эҙләп тә бындай түбән процентлы ипотека таба алманым. Дәүләт программаһы булғас алданыу ҡурҡынысы ла юҡ. Кредитты һигеҙ ярым процентҡа ғына алдым. Ун йылға айына ун биш мең һцм ғына түләргә кәрәк буласаҡ. Бик тә уңайлы шарттар, тип уйлайым».\nБанктарҙан айырмалы Өфө ҡалаһының ипотеканы кредитлау агентлығында ҡағыҙ эше тиҙ эшләнә. Динистың ғариза яҙыуына күп тә түгел. Бөгөн ул яңы фатирға хоҡуҡи документтар һәм бүләктәр алды.\n«Горожанин» программаһында баш ҡалала йәшәүсе теләгән һәр кем ҡатнаша ала. Түбән ставкаларҙан ҡурҡырға ярамай, ти агентлыҡ вәкилдәре. Программа банктар ярҙамынан тыш һәм тикшерелгән төҙөлөш компаниялары менән эш итә. Әле был проектҡа 5 төҙөлөш ойошмаһы ҡушылған.\nНикита Ханенко, Өфө ҡалаһының ипотеканы кредитлау агентлығы хеҙмәткәре:\n«Программала ҡатнашыу өсөн бер ниндәй ҙә сикләү юҡ. Республиканың башҡа райондарында йәшәүселәр ҙә ҡатнаша ала. Әле эре ҡалаларҙа алты төҙөлөш объекты ошо программа сиктәрендә эшләй. Ошо көндәрҙә тағы ла алты торлаҡ төҙөлөшө ҡушыласаҡ».\nПроцент ставкалары һәр кешегә айырым билдәләнә. Бер ниндәй программаларҙа тормаған граждандарға һигеҙ ярымдан башланһа, Рәсәй ғаиләһенә торлаҡ проектында ҡатнашыусылар ставканы 7 процентҡа тиклем кәметә ала. Тәүге иғәнәнең ҙурлығы ла ипотека ставкаһына йоғонто яһай. Ул ни тиклем күп булған һайын проценттар ҙа кәмей.


Дунай һарайы — Башҡорт Википедияһы\n47°30′01″ с. ш. 19°02′57″ в. д.\nмадьярса Duna palota\nV район Будапешта[d]\nДунай һарайы Викимилектә\nДунай һарайы (мадьярса Duna Palota) — Венгрияның баш ҡалаһы Будапештың Бельварош тарихи районындағы нео-барокко стилендге концерт залы. Ул 1883—1885 йылдарҙа архитектор Вильмош Фреунда проекты буйынса төҙөлгән. Һарай Липотварош казиноһы булараҡ билдәле булған, тик ул ҡомарлы уйындар үткәреү урыны түгел, ә аристократтарҙың күңел асыу клубы булған. Шунда уҡ мәҙәни саралар үткәрелгән, айырып әйткәндә, концерт залында Бела Барток, Золтан Кодай һәм Антонин Дворжак үҙ әҫәрҙәрен уйнаған. 1951 йылдан алып Венгрия Эске эштәр министрлығының мәҙәни саралары бында үткәрелә. Шулай уҡ Дунай симфоник оркестры өсөн һарай залы төп урын булып тора.\n2 Ресторан өҫтөндәге витраж\n3 Һоро салон\n4 Театр залы\n5 Сеченья бүлмәһе\nДунай һарайы Венгрияның мең йыллығының ҙур байрамы сиктәрендә 1885 йылда төҙөлә. 1896 йылда тантананы үткәреү нийәтләнә, һәм император Франц Иосиф I үҙенең дәрәжәһен сағылдырыусы ҡала төҙөргә була. Подрядсы Геза Маркуш архитектор Вильмош Фреунд проекты буйынса уның менән хеҙмәттәшлектә һарайҙы төҙөй. Башта һарай барокко сиркәүҙәренә хас булған алтын мотивтар менән биҙәлә. Липатварош казиноһының тәүге президенты Макс Фальк була.\n1941 йылдан бина үҙенең хәҙерге күренешен ала. 1895 йылдан алып Икенсе донъя һуғышы башланғанға тиклем Дунай һарайы төрлө мәҙәни саралар тамашасылары өсөн асыҡ була. Һуғыш ваҡытында ул буш тора, сөнки ул совет һәм немец ғәскәрҙәре араһындағы фронт һыҙығының янында була. Һуғыш аҙағында немец хәрбиҙәре Венгрия баш ҡалаһының ике ярын тоташтырып тороусы барлыҡ күперҙәрҙе шартлата. Тап шуға күрә хәҙерге Дунай һарайы янында хәҙерге замандың биналарын, шул иҫәптән, Sofitel һәм Intercontinental ҡунаҡханаларын күрергә мөмкин.\nХәҙер симфоник концерттарҙан тыш, Дунай һарайында төрлө мәҙәни саралар үткәрелә.\nРесторан өҫтөндәге витраж[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nҺуғыштан һуң, коммунистик властар тарафынан Дунай һарайы националләштерелә һәм улар идаралыҡ иткән осорҙа бинаға үҙгәрештәр индерелә. Балкон, һарай түбәһе һәм баҫҡысы үҙгәртеп ҡорола. Бары тик ресторан баҫҡысы өҫтөндәге витраж композиция ғына имен ҡала. Был витраж Микша Рот тарафынан эшләнгән була һәм Kenyérünnep (яңы икмәк байрамы) тип аталған. Уның үҙәгендә яңы ғына бешкән икмәкте ҡулына тотҡан ҡатын-ҡыҙ һүрәтләнгән. Композицияның өҫкө һул мөйөшөндә ҡулына флаг тотҡан венгр һалдаты баҫып тора, ә уның янында ике эшсе ҡатын-ҡыҙ, уларҙың да ҡулында ҡыҙыл флаг.\nҺоро салон[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nЭлек тәмәке тартыу һоро төҫтәге салоны ул хәҙер конференцзал булып хеҙмәт итә. Шунда Бела Барток үҙенең «Замок герцога Синяя Борода» операһын күрһәткән. Композиторҙың был иң популяр әҫәре сәхнәгә ҡуйыу өсөн яраҡһыҙ тип танылған. Күптән түгел генә бай биҙәлгән бүлмә декорациялар сифатында ҡулланылған. Мәҫәлән, унда Мадонна төп ролдеә уйнаған "Эвита"фильмының бер күренеше төшөрөлгән. Декорация уның йоҡо бүлмәһе сифатында ҡулланылған: бында яңы ғына йоҡоһонан уянған ҡатын үҙенең һөйәркәһе Хуан менән хушлаша.\nТеатр залы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nКөмбәҙ түбәле театр залы — һарайҙың төп иҫтәлекле урыны, бындай көмбәҙ түбәле театр Венгрияла берәү генә. Көмбәҙ Лайош Марктың картиналары һәм барокко сиркәүенә хас алтын биҙәктәр менән биҙәлгән.\nШулай уҡ театрҙа XIX быуатта ҡулланылған һауа кондиционеры системаһы эшләй, шундай уҡ кондиционер системаһы Венгрия парламенты бинаһында ҡуйылған.\nСеченья бүлмәһе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]\nИке бер-береһе менән бәйле Сеченья бүлмәһе күркәм баҫҡыс ҡаршыһында урынлашҡан. Ул мәрмәр колонналары, камины, көҙгөләре, кессонлы алтын түбәһе һәм ағас стеналары менән иғтибарға лайыҡ. Ул XIX быуаттың күренекле венгр сәйәсмән-реформаторы һәм яҙыусыһы Иштван Сеченья хөрмәтенә уның исеме менән аталған. Дунай һарайының башҡа бүлмәләре кеүек, Сеченья бүлмәһен дә төрлө шәхси саралар өсөн ҡуртымға алырға мөмкин.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Дунай_һарайы&oldid=887613 ҡабул ителгән\nБудапешт биналары һәм ҡоролмалары\nБыл бит һуңғы тапҡыр 17:50 14 май 2019 үҙгәртелгән.


Конкурстың беренсе этабы үтте\n17 Ғинуар 2020, 12:30\n«Айыҡ ауыл-2019» республика конкурсының беренсе этабында 464 ауыл ҡатнашты. Муниципаль этапта — 54 райондың 52-һенән (Мәсетле һәм Салауат райондарынан тыш) ауыл биләмәләре. Шуларҙың 47-һе киләһе этапҡа үтте. Бөгөн матбуғат конференцияһында БДМУ профессоры, Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының демография, һаулыҡ һаҡлау һәм ғаилә мәсьәләләре буйынса комиссия рәйесе Марсель Тойғонов ошо хаҡта һөйләне.\nПроект графигына ярашлы, был ҡатнашыусылар 25 февралдән 28-енә тиклем презентация яҡларға тейеш. Конкурс еңеүселәрен билдәләү өсөн 1 марттан 10-ына ҡәҙәр интернет аша тауыш биреү ойошторола. Конкурсҡа йомғаҡ 2020 йылдың 20 мартына тиклем яһала.\nКонкурс комиссияһы ҡатнашыусыларҙы саралар ойоштороу һәм үткәреү буйынса ғына баһаламай, социаль селтәрҙәрҙә әүҙемлек, киң мәғлүмәт сараларында мәғлүмәт таратыу кеүек эш тә иҫәпкә алына. Айыҡ тормошто пропагандалауға арналған мәғлүмәтте социаль селтәрҙә ауыл биләмәһе һәм муниципаль райондың исемен ҡуйып, #Айыҡауыл2019, #Трезвоесело2019 хештегтары менән билдәләү зарур.\nЕңеүселәр Башҡортостан Республикаһы Хәкүмәтенең дипломдарына лайыҡ була һәм аҡсалата билдәләнә: беренсе урын – 500 мең һум; икенсе урын — 250 мең һум; өсөнсө урын – 150 мең һум. Ойоштороу комитеты ҡарарына ярашлы, аҡсалата бүләк ауыл биләмәһе үҫешенә тотонола.\nФиналға сыҡҡан ун ике ауыл Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте дипломдары һәм 25 мең һумлыҡ сертификат менән бүләкләнә. Интернет-ҡулланыусыларҙың социаль селтәрҙәрҙә әүҙемлеген иҫәпкә алып, ойоштороу комитеты 20 әүҙем ҡатнашыусыны билдәләй: уҡытыусыларға, журналистарға, хаҡлы ялдағыларға, мәҙәниәт һәм спорт хеҙмәткәрҙәренә Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте дипломдары һәм 10 мең һумлыҡ бүләктәр тапшырыла.\n«Айыҡ ауыл» конкурсы барышында республикала эскелек мәсьәләләре буйынса ҡыҙыу бәйләнеш ойошторола, — тип һөйләне Марсель Тойғонов. — 22-23 ғинуарҙа наркологтар, психологтар, психотерапевтар республика халҡына бушлай аноним консультация бирә. Был көндәрҙә иртәнге сәғәт 11-ҙән киске 8-гә тиклем 8-800-7000-183 номеры буйынса бушлай шылтыратып, эскелек, наркомания, дауаланыу менән бәйле һорауҙарға яуаптар алырға мөмкин.


Уҙған тәүлектә республика юлдарында10 юл-транспорт ваҡиғаһы теркәлгән\nУларҙа ике кеше һәләк булған, ун кеше төрлө дәрәжә йәрәхәттәр алған. Бөгөн иртән Кушнаренко районының Волков ауылы янында «Хендай акцент» автомобиле ҡаршы юлдағы «Тойота Ленд Крузер»ға барып бәрелә. Көслө бәрелештән еңел автомобиль водителе ваҡиға урынында һәләк була. Фажиғәгә еңел автомобиль водителенең тиҙлекте арттырыуы сәбәпсе тип фаразлана.\nТәүлек дауамында юл инспекторҙары юл йөрөү ҡағиҙәләрен боҙоуға бәйле 3 меңдән ашыу осрҡты асыҡлаған. Һауа шартары насарайыуға бәйле, инспекторҙар водителдәргә алыҫ юлға сығыуҙан тыйылып торорға, ҡағиҙәләрҙе теүәл үтәргә саҡыра.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ХАЛЫҠ ЙЫРҘАРЫН ЗАМАНСАЛАШТЫРЫУҒА ҠАРШЫМЫН - 2018 - Мәҡәләләр\nХАЛЫҠ ЙЫРҘАРЫН ЗАМАНСАЛАШТЫРЫУҒА ҠАРШЫМЫН\nБөгөн башҡорт эстрадаһы яңынан-яңы исемдәр менән тулылана тора. Һәләтле йәштәрҙең күбеһен беҙ белеп тә бөтмәйбеҙҙер, шулай ҙа араларынан үҙенсәлекле тауышы, матур йырҙары менән күңелде яулаусылары һис шикһеҙ бар. Йәшлек - ул үҙе матурлыҡ, үҙе батырлыҡ, был ваҡытта нимә генә эшләһәң дә килешә икән, тип уйлайһың уларға ҡарап. Ошондай башҡарыусыларҙың береһе, Х. Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһы солисы Рәфис СИРУСИН менән таныштырабыҙ бөгөн.\nРәфис, исемең һуңғы осорҙа башҡорт эстрадаһында, радио эфирҙарында ла йыш яңғырай. Ижадыңды яратыусыларҙы һинең үҙең тураһындағы мәғлүмәт тә ҡыҙыҡһындыралыр. Кем улы булаһың, ҡайһы яҡтанһың?\n- Мин Баймаҡ районы Күгиҙел ауылында тыуып-үҫтем, йыр-моңға ғашиҡ булыуым атайым Васил, әсәйем Әнисәнән күскәндер. Атайым гармунда уйнай, әсәйем йырлай. Үҙемде иҫләгәндән йырларға яратам, шуға ла 9-сы класты тамамлағандан һуң Сибай сәнғәт колледжының вокал бүлегенә уҡырға киттем. Унан һуң З. Исмәғилев исемендәге Өфө сәнғәт институтында Фәрзәнә Сәғитова класында уҡыным. Уҡып йөрөгәндә "Мираҫ" йыр һәм бейеү фольклор ансамблендә йырлап йөрөнөм. "Мираҫ" - минең тәүге эш урыным, ул миңә ныҡ ҡәҙерле. Тәүге һөнәри һабаҡтарҙы ла ошонда алдым, был ансамблгә, хеҙмәттәштәремә рәхмәтлемен. Былтыр йәй Венгрияла фестивалдә ҡатнашып, халыҡты Башҡортостан сәнғәте менән таныштырып, төрлө илдәрҙән килгән артистар менән аралашып ҡайттыҡ. Бөгөнгө көндә Х. Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһы солисымын.\nТиҙҙән үҙеңдең ҙур концертыңды ойошторасаҡһың. Был һинең ошондай кимәлдә ҙур сәхнәне беренсегә яулауыңмы?\n- Үҙен йырсы тип таныған кеше өсөн һәр сығыш - үҙе бер еңеү. Алты йәштән райондағы йыр бәйгеләрендә ҡатнашып, хатта урындар алып йөрөгәс, ҙур сәхнәнән ҡурҡыу юҡ миндә. 2010 йылда "Ирәндек моңдары"нда - 1-се, 2011 йылда Мәскәү өлкәһенең Тверь ҡалаһында үткән "Дельфийские игры" бәйгеһендә 3-сө урын яулағайным. 2013 йылда "Башҡорт йыры" проектында ҡатнашыу бәхете эләкте. "Башҡорт йыры" ижадыма яңы һулыш өҫтәне. Беренсенән, тамашасы таный башланы. Икенсенән, проект менән бөгөн дә төрлө концерттарҙа ҡатнашырға тура килгәс, яңынан-яңы йырҙар эшләргә тура килә, был да яҡшы этәргес йәш йырсыға. "Башҡорт йыры"нда, шулай уҡ 2015 йылда "Иҙел" фестивалендә, 2015 йылда Ҡаҙанда үткән "Татар моңо" бәйгеһендә, 2016 йылда Рәшит Ваһапов исемендәге конкурста 1-се урындар алдым.\n14 май "Башҡортостан" дәүләт концерт залында үтәсәк концертымды иһә тамашасым менән күҙмә-күҙ ҡарашып осрашыу ниәтенән ойошторам. Уны БР Симфоник оркестры, "Ятаған" этно төркөмө, "Мираҫ" йыр һәм бейеү ансамбле биҙәйәсәк. Йырсыларға килгәндә, Илһам Вәлиев, Зилиә Бәхтиева, ҡустым Алмас Сирусин ҡатнашасаҡ.\nҮҙеңде эстрада йырсыһы тип таныйһыңмы?\n- Эстрада йырсыһы итеп кенә ҡарағым килмәй. Буласаҡ концертта ла симфоник оркестрҙың ҡатнашыуы күп нәмәне һөйләйҙер. Үҙемде төрлө жанрҙа йырлай алырлыҡ йырсы итеп күрһәткем килә, шуға ла төр-лө яҡлап камиллашырға тырышам. Мәҫәлән, профессиональ композиторҙарҙың йырҙарын башҡарыу үҙе үк башҡа, юғарырыҡ кимәл, шуға ла эстрадала профессиональ композиторҙарҙың йырҙарын йырлауға өҫтөнлөк биреүселәрҙе ихтирам итәм. Сит телдәрҙә йырлау ҙа үҫтерә йырсыны. Халыҡ йырҙарын айырыуса яратам. Бәләкәй саҡта Абдулла Солтанов, Сөләймән Абдуллиндарҙың йырлауын тыңлай инем, урманға, киң далаға сығып, халыҡ йырҙарын йырларға әүәҫләнеп алғайным. Концертымда ла башҡорт халыҡ йырҙары буласаҡ. 2014 йылда Тольятти ҡалаһында үткән "Бөтөн Рәсәй студент яҙы" бәйгеһендә ҡатнашырға тура килгәйне. Унда мин Рәсәй эстрадаһының абруйлы продюсерҙары, йырсыларынан торған жюри алдында "Сибай"ҙы башҡарҙым. Продюсер Максим Фадеев, йырсы Наргиз юғары баһаланы был йырҙы. Шулай уҡ Рәшит Ваһапов исемендәге конкурста ла "Сибай"ҙы йырланым. Йәғни, башҡорт йырын башҡорт ҡына еренә еткереп йырлай ала, башҡорт мәҙәниәтен күтәреү үҙебеҙҙән тора. Шуға ла был мираҫыбыҙға айырыуса һаҡ ҡарайым. Бөгөн күптәр халыҡ йырын замансалаштырып йырлау менән мауыға, быға кире фекерҙәмен. Еңелләштерә торғас, киләһе быуындарға йырҙарыбыҙ бөтөнләй үҙгәреп барып етеүе ихтимал, ул саҡта уның баһаһы булмаясаҡ.\nЯҙылған: 15.05.18 | Ҡаралған: 406


14 Май , 09:15\nБашҡортостан Башлығы Радий Хәбиров социаль селтәрҙәге сәхифәһендә күперҙәрҙе төҙөкләндереү тураһында яҙып сыҡты. Быйыл ошондай объекттар — 13.\n«Улар араһында — Зинин ауылында юл айырсаһы йәки Өфөлә Ағиҙел йылғаһы аша аркалы иҫке күперҙе капиталь ремонтлау кеүек ҙур инфраструктура проекттары. Халыҡ өсөн әһәмиәтле бәләкәй күперҙәр ҙә бар.\n2022 йылға пландар менән уртаҡлашам. Баймаҡ районында — Һаҡмар, Бәләбәйҙә — Өсән, Белоретта — Инйәр һәм Йөйәк, Благоварҙа — Бедринка, Ҡариҙелдә — Байҡы, Шишмәлә — Болошло, Шаранда — Таш-шишмә, Саҡмағошта Ҡалмаш йылғалары аша күперҙәрҙе йүнәтәбеҙ. Бөтәһе лә авария хәлендә йәки емерелергә тора, халыҡ уларҙы ныҡ көтә.\nШулай уҡ быйыл Талбазы – Красноусол юлында – Ағиҙел йылғаһы һәм М5 «Урал» юлының Оло Тәләк участкаһында Эҫем аша күпер кеүек ҙур объекттарға тотондоҡ. Уларҙы 2023-2024 йылдарҙа уҡ сафҡа индерәбеҙ», — тип яҙҙы Радий Хәбиров.


Ғәйнан Хәйри яҙыусылыҡ эшен әүҙем журналистлыҡ һәм ойоштороу-йәмәғәт мәшәҡәттәре менән бергә алып бара. Пролетар яҙыусыларҙың Башҡортостан ассоцияцияһын ойоштора, байтаҡ гәзит-журналдарҙың редколлегия ағзаһы була. 1938 йылдың 16 декабрендә үпкә ауырыуынан үлеп ҡала.\nТәүге шиғырҙары 1922-1923 йылдарҙа, йәғни Ғәйнан Хәйри педтехникумында уҡыған саҡта, баҫыла башлай. Артабан уның ижады ныҡ баҙыҡлана, һәм ул башҡорт әҙәбиәтенең төп көстәренең береһенә әйләнә. Комсомол хеҙмәткәре булараҡ, автор шиғырҙарында һәм хикәйәләрендә яңы тормош төҙөүсе ауыл йәштәре тормошон сағылдыра, синфи көрәш картинаһын аса.\nҒәйнан Хәйри айырыуса проза жанрында уңышлы ижад итә. Уның «Ҡатын», «Кооператорҙар» кеүек повестарында шул осор тормошо характерлы образдар аша, оҫта һүрәтләүҙәр ярҙамында яҡтыртыла. Яҙыусы очерк жанрын үҫтереүгә лә үҙ өлөшөн индерә.\nШулай ҙа Ғәйнан Хәйри әҙәбиәтебеҙ тарихына тәүге башҡорт романы авторы булараҡ инеп ҡалды. Көнүҙәк мәсьәләләрҙе, халыҡ тормошондағы киҫкен үҙгәрештәрҙе сағылдырған «Боролош» романы беҙгә билдәһеҙ сәбәптәр арҡаһында үҙ ваҡытында баҫылмай ҡалып, бары 1967 йылда ғына донъя күрҙе.


Рәхмәт һеҙгә, хөрмәтле олатайҙар! » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Тубырсыҡ » Рәхмәт һеҙгә, хөрмәтле олатайҙар!\nРәхмәт һеҙгә, хөрмәтле олатайҙар! 07.05.2014 // Тубырсыҡ\nМәктәптән ҡайтып барышлай урамда хөрмәтле ветерандарыбыҙҙы осраттыҡ. Башта уларға һоҡланып ҡарап торҙоҡ: күкрәктәрендәге орден һәм миҙалдары май ҡояшында матур итеп ялтырай, үҙҙәре шат йылмая. Олатайҙарҙы Еңеү байрамы менән ҡотлап, иҫтәлеккә фотоға төштөк.\nҒәйфулла олатай Ғәбитовҡа быйыл 91 йәш тулды. Ул 112-се Башҡорт атлы дивизияһында хеҙмәт иткән. Ауылдашыбыҙ, пулеметын дүрт атҡа егелгән тачанкаға тейәп, Дон ярҙарынан Германияның Эльба йылғаһына тиклем барып еткән. Дошман самолеттарының көслө уты аҫтында ҡалырға тура килһә лә, башын снайпер пуляһы яралаһа ла, һис бирешмәгән ҡаһарман яугир. Бер төндә ут асырға йыйынған фашист пушкаһына атып, яуҙаштарының ғүмерен һаҡлап алып ҡалған. Ошондай батырлыҡтары өсөн Ғәйфулла олатай Ҡыҙыл Йондоҙ, II, III дәрәжә Дан ордендары менән бүләкләнгән.\nТыл ветераны Хужабай олатай Хызыров та Еңеүгә үҙ өлөшөн индергән. Һуғыш башланғанда ул беҙҙең һымаҡ ҡына булған, ләкин колхоздағы ауыр эштәрҙән ҡурҡып тормаған. "Бәләкәйҙән Ватаныбыҙҙы һөйөп, уның ҡәҙерен белеп үҫтек", — ти ветеран.\nБәхетле бала сағыбыҙ өсөн ҙур рәхмәт һеҙгә, хөрмәтле олатайҙар!\nIII класс уҡыусылары.\nФото: Нурзиә Хәсәнова


“Ай, һылыуҡай, исемең кем?..” » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » “Ай, һылыуҡай, исемең кем?..”\n“Ай, һылыуҡай, исемең кем?..” 14.12.2016 // Йәмғиәт / Анонстар\nМәскәүҙә Бөтә Рәсәй “Азия һылыуҡайы. Рәсәй” матурлыҡ конкурсының финалы үтте. Ейәнсура районынан 18 йәшлек Илнара Ниязғолова “Беренсе вице-мисс” титулын яуланы.\nИлнара И.М. Сеченов исемендәге Беренсе Мәскәү дәүләт медицина университетының II курсында уҡый, “Йәсмин” һылыуҡай студияһына йөрөй. Әйткәндәй, ошондай бәйгеләрҙә ҡыҙ тәүгә генә еңеп сыҡмай. Быйыл “Мәскәү һылыуҡайы” конкурсында төп бүләкте яуланы, “Һылыуҡай-2016” республика конкурсында II урынға лайыҡ булды. Әммә Бөтә Рәсәй кимәлендәге конкурста ҡыҙ беренсе тапҡыр ҡатнашты һәм финалға сыҡҡан 16 һылыуҡай араһында беренсе урынды алды.\n– Был – Мәскәүҙә йәшәгән яҡташтарыбыҙҙың уртаҡ еңеүе. Мәскәү һәм Санкт-Петербург ҡалаларында Башҡортостан студенттары һәм аспиранттары ассоциацияһына, “Алтын Ай” бейеү ансамбленә, “Йәсмин” студияһына һәм етәксем Фатима Янбаеваға рәхмәт. Шулай уҡ Дәүләт Думаһы депутаты Инга Йомашеваға бағыусылыҡ ярҙамы өсөн ихтирамымды белдерәм, – тине Илнара.\nИке ай дауамында бәйгелә ҡатнашыусылар үҙ милләте менән таныштырыуҙы, “Милли кейем һәм талант”, “Милли аш-һыу”, “Спорт”, “Интеллектуаль бәйге” һәм башҡа һынауҙарҙы үтте. Илнара Ниязғолова Мәскәүҙәге “Алтын Ай” башҡорт ансамбле менән бергә “Гөлнәзирә” бейеүен башҡарҙы.\n“Милли аш-һыу” этабында конкурсанттар баһалама комиссияһы алдында ризыҡ әҙерләү технологияһын күрһәтте, үҙ халҡының йолалары тураһында һөйләне. Бәйгенең был өлөшө ресторанда үтте. Илнара сәксәк бешерҙе.\n– Жюри ағзалары ризыҡты күҙ асып йомғансы ашап бөттө. Тап ошо ризыҡты һайлап дөрөҫ эшләнем, тип уйлайым, – ти Илнара.\n– Төбәгебеҙ таланттарға бай, уларға ярҙам итергә кәрәк. Конкурста тышҡы матурлыҡ ҡына баһаланмай. Азия, Көнсығыш – иң элек рухи матурлыҡ, эске донъяның байлығы сағылышы ул. Башҡортостан ҡыҙҙары үҙҙәрен лайыҡлы күрһәтте, – тип тәьҫораттары менән уртаҡлашты Дәүләт Думаһы депутаты Инга Йомашева. Әйткәндәй, ул республикабыҙ һылыуҡайҙары Илнара Ниязғолова менән Эльвира Вәлиеваға конкурста финанс ярҙамы күрһәтте.\nФиналда сағыу тамаша ҡоролдо. Һылыуҡайҙар дизайнерҙар теккән кейемдәрҙе тәҡдим итте, милли үҙенсәлектәр менән таныштырҙы. Кисәне Рәсәй эстрадаһы “йондоҙҙары” биҙәне.\n– Был матурлыҡ бәйгеһе генә түгел, милләт-ара байрам булды. Алтайҙарҙың өзләү оҫталығын, тываларҙың мода театрын, корейҙарҙың барабанлы тамашаһын, халыҡ бейеүҙәрен ҡараныҡ һәм йырҙарын тыңланыҡ, сығыштарҙан кинәнес алдыҡ, – тине Башҡортостан һылыуҡайҙарының етәксеһе Фатима Янбаева. – Мәскәүҙә башҡорт коллективтарының эшләүе ҡулай булды. Беҙгә “Zaman” һәм “Алтын Ай” төркөмдәре ярҙам итте. “Zaman” этно-проекты Эльвира Вәлиеваның ижади сығышын биҙәне. Ул конкурстың финалында “Талантлы һылыуҡай” номинацияһында уңышҡа өлгәште.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ҠАТЫН-ҠЫҘҘЫҢ АСЫЛЫ НИ? - 2019 - Мәҡәләләр\nҠАТЫН-ҠЫҘҘЫҢ АСЫЛЫ НИ?\nҠатын-ҡыҙҙың асылы нимәлә? Сибәрлегендәме? Шәплегендәме? Ихласлығындамы? Әллә шуларҙың һәм тағы ла бихисап сифаттарҙың берләшеүендәме? Әйҙәгеҙ, беҙ быларҙы ҡатын-ҡыҙҙарҙың үҙҙәре менән бергә асыҡлайыҡ. Шулай итеп, Халыҡ-ара Ҡатын-ҡыҙҙар байрамы уңайынан саҡырылған ҡунаҡтарыбыҙ - бизнес-ледиҙар Әлфинур Ғиззәтуллина, Гөлшат Хәкимова һәм тарих фәндәре кандидаты Гөлсәсәк Бүләкова менән әңгәмәләшәбеҙ.\nХөрмәтле ҡатын-ҡыҙҙар, хәҙер һеҙгә "Үҙ тормошоғоҙ хаҡында һөйләгеҙ әле" тиһәм, һүҙҙе нимәнән башлар инегеҙ?\nГөлшат: Мин, моғайын, балаларым, ғаиләм хаҡында һөйләр инем...\nӘлфинур: Эшем тураһында һөйләр имемме икән...\nГөлсәсәк: Минең ҡарашым, бәлки, йәштәрсәрәктер - үҙемдән башлар инем.\nБыл һорауҙы юҡҡа ғына бирмәнем. Психологтар ҡатын-ҡыҙҙың йәшен һәм шул йәшенә ярашлы донъяны ҡабул итеүен белеү өсөн ошо һорауҙы биреүсән. Һәм яуаптар ҙа һеҙҙекенә ярашлы була: 20-нән 30-ға тиклемге ҡатын-ҡыҙ үҙе хаҡында һөйләй, 30-ҙан 40-ҡа тиклемгеләр балаларын алға ҡуя, ә инде 45-тән юғары йәштәгеләргә эше тураһында һөйләү ҡыҙығыраҡ кеүек тойола. Ярай, быныһы шундай һынамыш булды. Ә артабан, әйҙә, гәзит уҡыусыларҙы һеҙҙең менән таныштырайыҡ. Әлфинур ханым, белеүемсә, һеҙ мәктәптәге хеҙмәт менән бер рәттән, шәхси эшҡыуарлыҡ менән дә шөғөлләнәһегеҙ. Әйтегеҙ әле, уҡытыусы көндөң ниндәй ваҡытында икенсе эш менән мәшғүл була ала?\nӘлфинур: Минең беренсе һәм төп һөнәрем - уҡытыусы. Баш ҡаланың 14-се мәктәбендә егерме биш йыл башҡорт теле һәм әҙәбиәте буйынса белем бирәм. Һәм инде ун йыллап туристик агентлыҡтың етәксеһе булып та торам. Һөнәрҙәремдең икеһен дә яратам. Әммә мәктәптә генә хеҙмәт итеү, ундағы артыҡ ҡалыплашҡан йәшәйеш мине тулыһынса ҡәнәғәтләндермәне һәм мин үҙемде икенсе өлкәлә лә һынап ҡарарға булдым. Бөтөнләй ят, таныш булмаған өлкәне өйрәнгем, яңы юҫыҡта үҫешкем, башҡа контингент кешеләре менән аралашҡым килде. Ваҡытты дөрөҫ бүлә белгәндә һәр нәмәгә лә өлгөрөргә, теләк һәм тырышлыҡ булғанда, нимәне лә килтереп сығарырға була икән ул. Мин дә бына ошоно иҫбатланым. Башта аҙыраҡ йүгермәләргә тура килһә лә, хәҙер инде агентлыҡта менеджерҙарым бар. Шулай итеп, көндөң яртыһында мин уҡытыусы, яртыһында - эшҡыуар.\nГөлсәсәк: Мин - тарихсы, махсус рәүештә этнографияны өйрәнеүсе белгес. Был өлкә менән бала саҡтан танышмын. Өләсәйем Вәсилә Садиҡова башҡорт милли кейемдәре буйынса үҙе бер ҙур белгес кимәлендәге ағинәй. Ирем дә тарихсы. Шунлыҡтан, был өлкәне беҙ өйрәнәбеҙ, тип кенә әйтеү аҙ, ә был беҙҙең тормош, йәшәйеш, тип әйтергә була. Һәм тарихты ла мин фәнни дәрәжәләргә өлгәшеү мөмкинлеге генә итеп ҡарамайым, этнография буйынса туҡтауһыҙ тикшеренеү, халыҡҡа аңлайышлы мәғлүмәттәр биреү йүнәлешендә эшләргә тырышам. Һәм был мәғлүмәттәрҙең тарихи дөрөҫлөккә тап килеүе төп шарт булып тора. Мәҫәлән, күптән түгел ҡалабыҙҙың бер билдәле музейында булырға тура килде һәм унда милли кейемдәр буйынса үтә лә наҡыҫ, хаталы мәғлүмәттәрҙе тыңлап, эс бошто. Музей хеҙмәткәре башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары биҙәүестәренең нимәһе селтәр, ҡайһыһы яға йәки хәситә икәнен дә айырмай ине. Был тәңгәлдә беҙҙә башҡарылаһы эштәр күп әле.\nГөлшат: Минең уҡыған һөнәрем үк туристик бизнес буйынса ине. Башта агентлыҡтарҙа хеҙмәткәр булып йөрөнөм, өйрәндем, тәжрибә тупланым. Унан ирем менән бергәләп үҙебеҙ йөрьәт иттек. Эш башлаған йылдарҙа, балалар бөтөнләй бәләкәй саҡта, әлбиттә, ауырғараҡ тура килде. Әммә беребеҙ төшөнкөлөккә бирелгәндә - икенсебеҙ күтәрмәләп, беребеҙ арығанда - икенсебеҙ дәртләндереп, эштәрҙе яйға һалып алдыҡ.\nБыл шөғөл мине шундай мөкиббән итте. Ял итергә теләүселәрҙе йәлеп итеү, уларҙа ялға барыу теләге уятыу, ҡыҙыҡһындырыу өсөн ошо илдәр хаҡында мәғлүмәтле булыу, сит илдәр, халыҡтар йолаларын, байрамдарын, йәшәү рәүешен, ил-ара мөнәсәбәттәрҙе, сәйәсәтте һәм башҡаларҙы даими өйрәнеп барыу үҙемде лә күпкә үҫтерҙе. Мин хәҙер теләһә ниндәй ил һәм халыҡтар хаҡында әллә күпме мәғлүмәт бирә алырлыҡ белгес булып киткәнмендер, тиһәм дә арттырыу булмаҫ. Ял итеп йөрөүсе, ялдан ҡайтыусы клиенттар менән дә бәйләнештә тороу, уларҙың фекеренә, хис-тойғоларына ҡолаҡ һалыу, теләктәрен ишетеү ҙә беҙҙең төп бурыс. Көндөң һәм төндөң теләһә ниндәй ваҡытында ла мөрәжәғәт итеүселәрҙең һәр береһенә ваҡыт бүлергә, һорауҙарын ҡәнәғәтләндерергә кәрәк. Шунлыҡтан минең айырым эш ваҡытым йәки эштән тыш ваҡытым юҡ, ҡайҙа ла эш процесындамын.\nҒөмүмән, туристик бизнестың киләсәге бармы? Интернет бәйләнеше, технологик уңайлыҡтар ҡыҫырыҡламаймы? Халыҡты ял итергә йәлеп итеп буламы? Ял итеү мәҙәниәте бармы ул беҙҙә?\nӘлфинур: Ошо өлкә менән тығыҙ аралашҡас, күҙәтеүҙәрем дә бар. Һуңғы биш-алты йылда ял итеүселәр һаны ҡырҡа артты. Мин бында үҙебеҙҙең милләт халҡын, бигерәк тә ауылдарҙа, райондарҙа йәшәүселәрҙе күҙҙә тотам. Элегерәк ҡайҙалыр сит илгә ялға барып ҡайтҡандарға "мещандар" кеүегерәк итеп ҡараһалар, хәҙер уртаса ғына йәшәгәндар ҙә ситкә сығып ял итеп килергә тырыша.\nГөлшат: Ял итә белеү ул үҙеңде ярата белеү кеүек үк психологик тороштор, тип уйлайым. Быға ла өйрәнергә кәрәк. Мәҫәлән, беҙҙә йыл буйына көнө-төнө эшләп, отпускыла иһә баш ҡалҡытмай йә баҡсала, йә башҡа ерҙә тир түгеү ғәҙәти хәл. Хатта ял көндәрендә лә әллә күпме эшләп өлгөрөргә тырышабыҙ, ялыбыҙҙан тағы ла арыңҡырап, йонсоңҡорап сығабыҙ. Шулай түгелме ни? Бына ошоларҙың барыһынан арынып, онотоп һәм онотолоп йылына бер тапҡыр ял итеп алыу мотлаҡ. Бөтөнләй икенсе донъя, икенсе мөхит һәм климатлы ерҙәргә барып ҡайтыу бигерәк тә шәп. Шулай иткәндәр был был ғәҙәтен ҡуймай аҙаҡтан да. Кеше бит сәйәхәттән мотлаҡ ниндәйҙер эске үҙгәреш кисереп, ниндәйҙер яңы уйҙар, яңы идеялар менән ҡайта. Тормошҡа ҡараштары ла яңыра һәм күптәр ялдан һуң төрлө уңыштарға ла өлгәшеп ҡуя.\nХөрмәтле ҡатын-ҡыҙҙар, һеҙ барығыҙ ҙа эшкә бирелгән, хеҙмәт өлкәһендә ниндәйҙер дәрәжәләргә өлгәшкән ханымдарһығыҙ. Нисек уйлайһығыҙ, ғаиләгеҙгә етерлек кимәлдә иғтибар бүлә алаһығыҙмы?\nГөлшат: Был минең иң ауыртҡан урын инде. Үҙем дә ошо хаҡта йыш уйлайым. Балаларым ун һәм дүрт йәшлек кенәләр, иң иғтибарға мохтаж саҡтары һәм мин, ысынлап та, уларға ваҡытты аҙ бирәмдер тип әсенәм. Ғәҙәти ял көндәребеҙ ҙә, балаларға тип кенә атап бүлгән мәлебеҙ ҙә юҡ. Ҡайһы ваҡыт, туҡтале, балаларым менән генә булып алайым әле, тип, өйҙә ҡалғаным да булды, әммә ике-өс көндән был ниәтем үҙгәрҙе һәм мин ҡабаттан донъя яуларға ынтылдым. Шулай ҙа йылына бер нисә тапҡыр ғаилә менән аҙналап сәйәхәттә йөрөп килергә тырышабыҙ. Әммә... Беҙ, мәҫәлән, үҙебеҙ ҙә шулай үҫтек. Ата-әсәйҙәр көнө буйы эштә, беҙ әле бәләкәй генә көйөнсә үҙебеҙҙе үҙебеҙ ҡарай инек. Ололарҙың беҙгә махсус ваҡыт бүлә алмауы арҡаһында барлыҡҡа килгән бер проблеманы ла күрмәйем. Киреһенсә, бешеккәнерәк, үткенерәк булып үҫтек кеүек. Беҙҙең был тәңгәлдә алыштырғыһыҙ ярҙамсыларыбыҙ өләсәй-олатайҙарыбыҙ инде. Уңайы сыҡҡан һайын уларға мөрәжәғәт итәбеҙ.\nӘлфинур: Мин инде үҫкән егет һәм ҡыҙҙарҙың әсәһемен. Бер ваҡытта өйҙән сығып китәбеҙ, шулай уҡ бер ваҡытта ҡайтып инәбеҙ. Ниндәйҙер иғтибарға мохтаж булып ултырыу түгел, уларҙың үҙҙәренең дә ваҡыты юҡ. Әлбиттә, балалар бәләкәйерәк саҡта бәләкәстәремә етерлек иғтибар күрһәтә алмайымдыр кеүек ине. Хәҙер аңлайым, балаларҙы кемдеңдер иғтибарына мохтаж булмаҫлыҡ итеп, шулай уҡ эшкә, төрлө түңәрәктәргә, шөғөлдәргә күнектереп тәрбиәләргә кәрәк икән. Һәм улар һеҙҙең - ата-әсәнең дә эш менән мәшғүл икәнен күреп тора бит.\nБалаларым бәләкәйҙән үҙаллы булды. Бешмәгән икән, үҙҙәре бешереп ашаны, беҙ ҡайтҡансы дәрестәрен эшләп, өй мәшәҡәттәрен тамамлап ҡуялар ине. Асылда, уҡыған, аралашҡан мөхиттәре лә матур булды. Был да бик мөһим фактор бит. Икеһе лә ҡалабыҙҙың 20-се башҡорт гимназияһында белем алды, үҙ милләтебеҙҙең, яҡшы кешеләрҙең тәрбиәле балалары менән аралашып, дуҫлашып үҫтеләр. Хәҙер ҙә мин әсәй булараҡ балаларымды "шулай бул, былай бул" тип өйрәтмәйем, шәхси тормоштарына артыҡ тығылып бармайым, әммә ситтән генә контролдә тотам. Улар әле лә үҙаллылыҡҡа ынтылалар. Тормоштарындағы мөһим хәл-ваҡиғаларҙы үҙҙәренсә хәл итергә тырышалар. Әлбиттә, әсәй хоҡуғында фекеремде һәм кәңәшемде әйтәм, тик береһен дә тотоп һындырмайым. Ниндәй хәлдә лә, уларға ярҙам итерҙәй, бик булмаһа, ҡосаҡлап һөйөрҙәй әсәйҙәре барлығын белдереп торам. Иң мөһиме ошолар, минеңсә.\nГөлсәсәк: Улыма биш кенә йәш булһа ла, мине тотошлайы менән әүрәтә ала. Барлыҡ эштәремде ташлап, уның менән уйнап алам, ултырып, ололарса һөйләшеп тә алабыҙ. Бөгөн беҙгә, йәштәргә, бала тәрбиәләү өсөн әҙәбиәт тә, башҡа ярҙамдар ҙа етерлек. Әммә барыбер ҙә бала ата-әсәнең үҙенә һәм үҙ-ара-мөнәсәбәтен күреп-тойоп үҫергә тейеш. Шуға ла үҙ ҡылыҡтарыбыҙ өлгөһөндә тәрбиәләргә тырышабыҙ улымды. Мәҫәлән, минең атаһына мөнәсәбәтемде, уның миңә нисек өндәшеүен йәки беҙҙең ҡартәсәһенә булған ҡарашыбыҙҙы ул аңына һеңдереп йөрөй.\nҺеҙ ғаиләлә иң мөһим кешеме? Һеҙҙең кеүек булдыҡлы, эшлекле ҡатындар янында ир-егеткә нисегерәк икән?\nГөлшат: Һәр хәлдә, мин иремә конкурент түгел. Ул уйлап, самалап, ижади эшләй, ижади фекерләй торған кеше. Ә мин икенсерәк. Ниндәй эштә лә үҙемдең ҡаңғыра биреп китеүемде беләм һәм уның тос ҡына һүҙен, кәңәшен көтәм. Ғаиләлә өс малай үҫкәс, йыш ҡына "Һин әйт, һине тыңлайҙар", тип, атайҙарына һылтанып ҡуям. Ә мөһимлеккә килгәндә, әлбиттә, мин - мөһим. Әсәй бөтә ғаиләләрҙә лә шулайҙыр инде. Минең кәйефем булмаһа, был өйҙәгеләрҙең барыһына ла һиҙелә. Барыһы ла күңелемде күтәрергә тырыша башлай. Өйҙә булмайым икән, өсөһө лә көйһөҙләнә. Үҙемдең шул өс йән өсөн үтә лә ҡәҙерле, кәрәкле икәнемде беләм, тоям һәм ошо миңә көс бирә лә.\nӘлфинур: Халыҡ араһында "руль миндә" тигән шаян һүҙ бар бит. Беҙҙең ғаиләлә лә яҡшы мәғәнәлә "руль миндә". Атайыбыҙ ижад кешеһе, уға тыныслыҡ та, эш шарттары ла кәрәк, мәшәҡәттәре лә күп. Мин уны көнкүрештең ваҡ мәсьәләләре кимәленә төшөрмәй, юҡ-бар менән борсомай өйрәткәнмен. Бала тәрбиәләү яуаплылығы ла әсәй иңендәлер, тип уйлайым һәм бөгөнгө "атайҙар тейеш" тигән оранға ҡушылмайым. Атай кеше аҡса табыу менән мәшғүл, уның башҡа донъяуи бурыстары ла аҙ түгел. Һәм ул ир кеше, нимәгә уны йүргәк-ҡашығаяҡ менән тышарға? Ниндәйҙер етди һорауҙарҙы ғына уртаға һалып хәл итәм, ә былай барыһын да үҙаллы эшләйем. Ул да мине тикшереп, сикләп тормай. Бизнес асҡанда ла, мин уға был хаҡта хәбәр генә иттем. Ул "Нимә менән шөғөлләнергә теләйһең? Мин нисек ярҙам итә алам?" тип кенә һораны. Инде нисә йылдар шулай бер-беребеҙҙең ышанысына инеп, өйрәнеп, һүҙһеҙ-бәхәсһеҙ аңлашыуға күнеккәнбеҙ. Ирем күп һөйләп тора торғандарҙан түгел, кәрәк булғанда, хәл иткес һүҙҙе әйтеп ҡуя. Мин дә уның нимәгә нисегерәк ҡарарын, нимә тиәрен алдан белеп торам. Уның холҡона яраҡлашып, ҡулайлашып бөткәнмен. Уны асыуландырмаҫҡа, кәмһетмәҫкә, баһаһын төшөрмәҫкә ярамағанлығын беләм һәм был тәртипте яҡшы тотам. Ғөмүмән, мин өйҙәгеләремдең барыһын да, хатта телефондан да кәйефтәрен дә, сәләмәтлектәрен дә, тын алыштарын да яҡшы тоям. Ғаиләмдең психологик һәм эмоциональ торошон яйлаусы ла, көйләүсе лә мин. Шунлыҡтан, эйе, мин ғаиләлә мөһимдер, тип уйлайым.\nГөлсәсәк: Мин әлегә ғаиләлә бер ниндәй ҙә мөһим мәсьәләләрҙе хәл итмәйем. Һәр хәлдә, хәл итмәҫкә тырышам. Бөтөн яуаплылыҡты иремдең өҫтөнә һалам һәм уның һүҙен көтәм. Хатта бик теләп тә, ул кире ҡаҡҡан мәсьәләләрҙе лә сабыр ғына кисерә алам. Ул бит барыбер минең фекеремде белде, ул хаҡта уйлап йөрөй һәм барыбер шул теләгемде ҡәнәғәтләндерергә тырышасаҡ. Беҙҙең ирем менән уртаҡлығыбыҙ күп, беҙ бер һөнәр белгестәре, һөйләшер, ҡыҙыҡһыныр нәмәләребеҙ ҙә бер-беребеҙгә аңлайышлы. Мин уны был өлкәлә белемле, төплө кеше тип һанайым һәм йыш кәңәшләшәм. Шунлыҡтан, шәхес булараҡ, мин уға конкурентлыҡ тыуҙырамдыр тип уйламайым. Ә башҡа мәсьәләләрҙә мин дә ғаиләлә үҙ урынымда мөһиммендер. Шулай уҡ беҙҙә лә минең кәйефле булыуым, ирем менән улыма иғтибар бүлеүем бик мөһим. Бер шелтәмдән күңелдәре төшә, бер йылмайып ҡарауымдан балҡып китә улар.\nБашҡорт ҡатын-ҡыҙын ҡырыҫ, ҡаты тип әйтеүселәр бар. Нисек уйлайһығыҙ, был ысынлап та шулаймы? Холоҡтағы был сифат милли һыҙатмы беҙҙә, әллә бының башҡа сәбәптәре бармы - нисек уйлайһығыҙ?\nӘлфинур: Башҡорт ҡатын-ҡыҙы борон-борондан ғаиләлә, ырыуҙа үҙәк ролде уйнаған. Ул балаларҙы ла тәрбиәләгән, мал да ҡараған, аҙыҡ та йүнәткән, кейем-һалымды ла булдырған, һыбай менеп тә йөрөгән, һәм башҡалар. Сигеү сигеп өйҙә генә ултырған йәки ирҙең артына ышыҡланып йәшәй торған зат булмаған улар. Бөгөн беҙҙе шәреҡ гүзәлдәре менән тиңләп, ниндәйҙер ят сифаттар уйлап сығарып тағалар һәм үҙҙәренең үк яңылыш фекере буйынса "ҡаты" тигән ярлыҡ та элеп ҡуялар. Эйе, беҙҙең ҡатын-ҡыҙ көслө. Сөнки улар яугир ир-егеттәрҙән тыуғандар, шундай уҡ әсәйҙәр ҡулында үҫкәндәр. Башҡорт ҡыҙҙары ҡайҙандыр икенсе ерҙән килеп сыҡмаған да һуң, улар ҙа шул уҡ милләт вәкиле. Тимәк, беҙҙең ир-егеттәр ҙә, ҡатын-ҡыҙҙар ҙа берҙәй үк таҫыллы, ныҡ. "Башҡорт ҡыҙҙары ҡаты" тигәнде бөтөнләй әйтергә ярамай, был дөрөҫ фекер түгел. Шундай мәғәнәһеҙ хәбәр менән егеттәребеҙҙә яңылыш уй тыуҙырмайыҡ! Улар бит шундай "аҡыллы" кәңәштәрҙән сит милләткә әүрәп ҡуя. Барыбер ҙә башҡорт иренә башҡорт ҡатыны ғына ҡулай ул. Сөнки беҙҙең менталитет бер. Мәҫәлән, иремдәге мин күтәрмәләгән сифаттарҙы башҡа милләт ҡатын-ҡыҙы күтәрмәләмәйәсәк, уның миндәге сифаттарҙы ҡабул иткәнен башҡа милләт ире ҡабул итмәйәсәк. Был - тәбиғи.\nГөлшат: Бөгөн ҡатын-ҡыҙҙа иркәлек, буйһоноусанлыҡ кеүек йомшаҡ сифаттар тәрбиәләү тураһында күп яҙалар. Шуларҙы уҡыйым, үҙемдә ҡулланып ҡарайым, хатта психологка ла йөрөгәнем булды. Йәнәһе, юхалай белеүгә, ыңғайға һыпырып ҡына тороуға өйрәнәм инде. Тик был тырышлығым ике-өс аҙнанан арыға етмәне. Ирем дә улай үҙгәрергә тырышыуымдан көлдө генә. Икенсе яһалма холоҡҡа инергә маташыу мөмкин булмаған хәл икән ул. Шунлыҡтан, шулай ҡатыраҡ, ҡырыҫыраҡ булһам да ысынмын. Мине аңлаған кешеләр минең кем икәнемде белә. Ә бына психологтар әйткәнсә, йүгереп барып ҡосаҡлап үбә, "һөйөклөм-ҡәҙерлем" тип өҙөлөп тора алмайым инде, ундайға өйрәнелмәгән.\nГөлсәсәк: Башҡорт ҡыҙының, ҡатынының холҡо бер бөгөн генә барлыҡҡа килмәгән бит. Был быуаттар буйына халыҡтың тарихы, йәшәйеше, көнкүреше һәм башҡа факторҙары аша формалашҡан. Һеҙ бына башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары бейеүен алығыҙ ҙа, уны башҡа берәй халыҡтыҡы менән сағыштырығыҙ. Беҙҙекеләр үксәлә тыпырҙап бейей, ә бүтәндәр башлыса аяҡ осонда ғына баҫып йөрөй. Шунан сығып, холоҡтарҙы ла сағыштырығыҙ. Сит милләт ҡатын-ҡыҙының телмәрендә "йәнейем, иркәм, аҡыллым, әйкәйем" тигән иркә һүҙҙәр бар. Ә беҙҙекеләрҙең күптәре ундайҙы әйтергә лә тартына. Нисек кенә булмаһын, үкенескә ҡаршымы-түгелме, был беҙҙең гендар, ҡан аша бирелгән милли һыҙат. Әлбиттә, әлеге психологтар һәм башҡалар кәңәшен тотоп, үҙгәрергә лә булалыр. Тик был беҙҙең үҙебеҙҙе бәхетле итер микән?..\nБарығыҙҙың да ғаиләһендә ир балалар бар. Ниндәй килендәр теләр инегеҙ? Үҙегеҙ һымағына риза булыр инегеҙме?\nӘлфинур: Мин бындағы ҡорҙа иң олоһомон, шуға үҙ күҙлегемдән сығып әйтәйем әле. Йәшерәк ваҡытта мин дә ҡырыҫыраҡ, ҡатыраҡ инем ул. Йәшәй бара, олоғая бара үҙгәрәм шикелле. Йылы ашы, йомшаҡ һүҙе булмаған ҡатын нимәгә ул, тип уйлайым. Бәлки, улым үҫә бара ла тыуалыр бындай уйҙар. Улыма бит мин насар ҡатын теләмәйем. Ул бит минең атаһына булған мөнәсәбәтемде күреп тора. Уның күҙ алдында ана шул ваҡиғалар ғаилә тормошон формалаштыра ла бит. Мин атаһына хөрмәт күрһәтмәйем, атай дәрәжәһен күтәрмәйем икән, улым быларҙы ҡатындан көтөргә икәнде лә аңламаясаҡ. Ысынында, үҫеп килгән улым мине күпкә йомшартты, бығаса иҫемә төшмәгәндәрҙе лә аңғартты. Элек нимәгәлер һүҙ ҡуйыртырға ғәҙәтләнһәм, бөгөн өндәшмәй ҡалыуҙы хуп күрәм. Сөнки буласаҡ ғаилә башлығы ҡатын-ҡыҙҙың юҡ-барға сарбаулап тороуына күнекмәһен тейем. Улыма ҡарап, иремде яҡшыраҡ аңлай барам кеүек. Һәм, малайҙар әсәйҙәренә ҡарап ҡыҙ һайлай, тигәнгә таянып, уға ла яҡшыраҡ өлгө күрһәтергә тырышам.\nГөлшат: Миңә ҡәйнәм: "Улыма әл дә һин тура килгәнһең", - тигән һымағыраҡ һүҙҙәр әйтһә, мин эстән: "Минең улдарыма миндәйе түгел, бик һәйбәт, ыңғай ғыналары тура килһен инде", - тип уйлайым. Тағы ла, ул ҡатын тәтәй генә булып та ултырмаһын, ә иренә, балаларына ҡыҙыҡлы, уларҙы әүрәтә алырҙай, бергә эшләрҙәй, йәнәш барырҙай ҙа булһын, тиһең... Борсолам, әлбиттә, борсолам. Бәлки, мин бөгөн ҡайһы бер нәмәләрҙе дөрөҫ тә эшләмәйемдер, әммә бына Әлфинур апай кеүек, мин дә ҡайһы бер нәмәләрҙе тора-бара аңлармын тип өмөт итәм.\nГөлсәсәк: Улыма уны үҫтерә, алға этәрә йәки уның үҫешенә булышлыҡ итә торған ҡатын теләйем. Ул ҡатын уны артҡа һөйрәп, ығы-зығыға күмеп, ваҡ мәсьәләләргә сорнап ултырмаһын. Ә алға барыуға, ниндәйҙер файҙалы эштәр менән шөғөлләнеүгә илһамландыра алһын. " Уҫал йәки йомшаҡ" булһын тип тә әйтмәйем. Әгәр уның уҫаллығы ир-егетте алға әйҙәүгә йәки йомшаҡлығы ир-егеттең үҙ баһаһын күтәреүгә булышлыҡ итә икән - әйҙә, булһын. Тик ул ошо ҡатында йән тыныслығы ла таба алһын, дуҫ та итһен, балаларының әсәһе итеп тә күрһен. Һәр хәлдә, үҙем иремә шулай булырға тырышам һәм буласаҡ киленемдең дә шуға ынтылыуын теләр инем.\nҠатын-ҡыҙға был тормошта үҙ урынын табыу, аяҡҡа баҫыу өсөн ғаилә, бала ҡамасауламаймы ул? Бына һеҙ, йәшлеккә ҡабат ҡайта алһағыҙ, ошо уҡ юлды һайлар инегеҙме, әллә был уңыштарға башта үҙаллы етеп алырға теләр инегеҙме? Әлфинур: Юҡ, мин ҡатын-ҡыҙҙың ваҡытында кейәүгә сығып, ваҡытында балалар табып ҡалыуы яҡлымын. Егерме биш йәшкә тиклем ҡыҙ бала әсәй булырға тейеш. Артабан уның күп нәмәгә ҡарашы үҙгәреп китеүсән. Балаларыма ла был хаҡта әйтеп торам, беҙгә үҙ милләтебеҙҙән ҡоҙа-ҡоҙағыйҙар алып килегеҙ, тәмле-тәмле ейәндәр алып килегеҙ, тип ҡолаҡтарына һалып йөрөйөм. Был мәсьәләне атай-әсәй күҙ уңынан ысҡындырмаһын, юғиһә, йәштәр бөгөн сит халыҡтар менән дә йыш аралаша, сит мәҙәниәт йоғонтоһона ла бирелә. Ә беҙҙә ғаилә культы алға ҡуйылған, ғаиләһеҙ беҙҙең киләсәк тә юҡ. Балаларығыҙҙың тулы ҡанлы тормош менән йәшәүен, һау-сәләмәт, ҡараулы булыуын теләйһегеҙ икән, мотлаҡ уларҙы ваҡытында күҙле-башлы итергә кәрәк.\nГөлсәсәк: Мин дә шул фекерҙә. Бына беҙ ирем менән бергә уҡыйбыҙ, бергә фәнни эштәр башҡарабыҙ, бергәләп күп нәмәгә өйрәнәбеҙ. Хатта шәхес булараҡ та бер-беребеҙгә яраҡлашып формалашабыҙҙыр тип уйлайым. Был үҙенә күрә яҡынлыҡты, бербөтөнлөктө барлыҡҡа килтерә.\nГөлшат: Кейәүгә сыҡҡанда миңә ун туғыҙ ғына йәш ине. Уйлап ҡараһаң, бөтөнләй бала-саға кеүек. Шунлыҡтанмы, мин иремә өйрәнеү, ниндәйҙер ҡытыршылыҡтарҙы үтеү һымаҡ нәмәләрҙе хәтерләмәйем дә. Улар булмағандыр ҙа, бәлки. Сөнки беҙ, әлеге ҡыҙҙар әйткәнсә, бергә үҫтек һәм бергә уйларға, бергә эшләргә өйрәндек. Бизнесты ла бергә башҡарып киләбеҙ. Унһыҙ мин нимә эшләр инем икән? Ул хаҡта уйлай ҙа алмайым...\nҠәйнәләрегеҙ менән ниндәй мөнәсәбәт тотаһығыҙ? Ҡәйнә-килен араһы беҙҙең халыҡта нисек ҡоролған?\nӘлфинур: Мин хәҙер тәжрибәле килен инде. Күп нәмәне аңлап һәм ҡабул итеп өйрәнгәнмен. Ҡәйнәм менән дә уртаҡ яҡтарыбыҙ етерлек. Ул да, мин дә уҡытыусыларбыҙ, тимәк, һөйләшер һүҙҙәребеҙ ҙә күп. Ирем дә йәш саҡтан уҡ мине әсәһенә оҡшатырға тырыша ине. Бер эшкә салбар кейгәйнем, ул "Әсәйем һәр ваҡыт юбка-костюм кейҙе, һин дә шулай ит", - тине һәм мин дә шуға күнектем. Ҡәйнәмдәр ғаиләһендә шул тиклем кешегә иғтибарлылар, берәй байрам-маҙарыңа бүләк яһап, яғымлы ҡараш белдереп торалар. Мин унан ошо матур ҡылыҡҡа өйрәндем. Шулай уҡ сабырлыҡҡа, баҫалҡылыҡҡа ла һәм тағы ла бик күп ыңғай күренештәргә. Ҡәйнә-килен мөнәсәбәте беҙҙең халыҡта барыбер ҙә әхлаҡи, әҙәп нормаларынан сыҡмай ул. Әсәй, ҡәйнә культы юғары әле, Аллаға шөкөр.\nГөлшат: "Ҡәйнәлекте ҡәбергә алып китмәм, ул һеҙгә ҡалыр", тигән ти бер ҡәйнә килендәренә. Шуның кеүек, был статус та бер саҡ беҙгә ҡалыр һәм беҙ үҙебеҙгә ниндәй мәнәсәбәт теләрбеҙ? Иң беренсе шуны уйларға кәрәк. Иртә килен булып төшкәс һәм бар аңлы тормошом ҡәйнәм менән үтеп барғанға микән, мин әсәйемә ҡарағанда ҡәйнәмде яҡшыраҡ беләм кеүек. Һөйләгәндә лә йышыраҡ уның хаҡында һөйләйем. Ул мине ҡыҙы кеүек ҡабул иткән, беҙҙең һүҙебеҙ берегә, уртаҡ серҙәр тотабыҙ. Бөтөн яҡтан да ярҙам итергә тырышып тора, балаларыбыҙҙы ҡараша. Нисек итеп уға насар ҡараш күрһәтергә мөмкин - аңламайым...\nГөлсәсәк: Башҡорт килендәрендә ҡәйнәгә буйһоноу кәмһенеү йәки түбәнһетелеү түгел. Был тәртип олоно ололау, иреңде тыуҙырыусыны хөрмәтләү ул. Һәм бөгөн дә ниндәй генә дәрәжәле һәм заманса килен дә ҡәйнәһен ололай белергә бурыслы. Ҡәйнә-килен араһындағы мөнәсәбәттең боҙолоуы ул ғаиләнең психологик торошон да ҡаҡшата, ундағы ағзаларҙың йән тыныслығын ала. Ғаиләһендә тыныслыҡ һәм аңлашыусанлыҡ булыуын теләгән килен иң беренсе ҡәйнәһе менән дуҫлашырға тейеш. Беҙҙең ҡартәсәйебеҙ беҙҙең ғаиләнең бер йәме ул. Уның эштәренән бушап, беҙгә иғтибар бүлгәнен көтөп кенә торабыҙ.\nБөгөн интернет донъяһындағы ҡатын-ҡыҙҙар араһында матурлыҡ синдромы барлыҡҡа килде. Фитнес залдар, диеталар, модалы кейемдәр һәм башҡалар менән сыбарланды экрандар. Матур булыу өсөн һеҙ нимәләр эшләйһегеҙ? Һәм нимә ул һеҙҙеңсә матурлыҡ?\nӘлфинур: Һәр йәштең үҙ матурлығы була. Мәҫәлән, миңә бөгөн егерме йәшлек ҡыҙҙар матурлығын эҙләргә лә ярамай. Ҡыҙҙар зифалығын, ҡыҙҙар төҫөн көҫәп, пластик операциялар яһатыу, диеталар менән ғазапланыу кеүек алымдар ҡулланыу иҫәрлектер, тим. Йәшәй-йәшәй кешене эске матурлыҡ нығыраҡ биҙәйҙер. Әлеге йәшемдә мин күңеле яҡты, йөрәге таҙа булған әҙәмдәрҙе яҡшыраҡ күрәм һәм ҡабул итәм. Бит, кәүҙә ҡупшылығы аҙыраҡ йәлеп итә. Ә инде үҙ-үҙеңде ҡарау, бөхтәлек, кейенә белеү кеүек төшөнсәләр менән ризамын. Ҡатын-ҡыҙҙың дөйөм сифаты күркәм булырға тейеш.\nГөлшат: Әлбиттә, һәр ваҡыт матур булғы килә. Мөмкин тиклем үҙемде ҡарарға, сәләмәтлекте лә, башҡаһын да иғтибар үҙәгендә тоторға тырышам. Интернет донъяһындағы матурлыҡ төшөнсәһенә минең тормошом тура килеп етмәй. Ул төшөнсәләрҙе лә кем уйлап тапҡандыр ҙа, ҡатын-ҡыҙ ниндәйҙер нормаларҙа булырға тейеш тип кем әйткәндер? Минең үҙ нормаларым, һәм шулар менән ҡәнәғәтмен.\nГөлсәсәк: Хәҙер интернетта ла, урамда ла бер төҫлө, бер ҡиәфәтле ҡатын-ҡыҙ күбәйҙе. Тик был матурлыҡ билдәһе түгел. Матурлыҡ ул һәр ҡатын-ҡыҙҙың үҙ фиғеле, үҙ эске донъяһы һәм үҙ нәфислеге булыу.\nБыл ҡатын-ҡыҙҙарыбыҙ үҙҙәре лә шундай төрлө ҡарашлы, төрлө хис-тойғоло, төрлө холоҡло булып сыҡтылар. Уларҙың телмәрҙәре лә, фекерҙәре лә, йәшәү рәүештәре лә бер-береһенекенән ҡырҡа айырыла. Әммә уларҙы бер төшөнсә - ҡатын-ҡыҙ асылы берләштерә. Шул асыл берлегендә беҙ рәхәтләнеп һөйләштек, көлөштөк, бер-беребеҙгә теләктәшлек белдерҙек. Ҡатын-ҡыҙ ҡайҙа ла ҡатын-ҡыҙ инде...\nЯҙылған: 13.03.19 | Ҡаралған: 485


Башҡортостандыҡы – иң яҡшыһы | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n13 декабря 2019 — 19:54 ГТРК «Башкортостан»\nРеспублика аграрийҙары үҙебеҙҙә етештерелгән һәм иң мөһиме сифатлы продукция һатып алырға кәңәш итә. Ошо йәһәттән Ауыл хужалығы министрлығы “Башҡортостандыҡы – иң яҡшыһы. Алдынғы бул.” тип аталған яңы проект башлай. Һуңғы осорҙа халыҡ араһында тиҙ туҡланыу ризыҡтары түгел, ә сифатлы һәм сәләмәтлек өсөн файҙалы аҙыҡ-түлек популяр. Ауыл хужалығы министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, Башҡортостанда ундай продукция бихисап һәм уларҙы тап үҙебеҙҙең предприятиелар етештерә. Мәҫәлән, аҙаҡҡы йылдарҙа ауылдарҙа ойошторолған кооперативтар ҡалаға үҙ тауарын оҙата башланы. Урындағы етештереүселәргә ярҙам итеү, халыҡҡа һәм туристарға үҙебеҙҙең продукция тураһында мәғлүмәт таратыу йәһәтенән ауыл хужалығы министрлығы “Башҡортостандыҡы – иң яҡшыһы. Алдынғы бул.” тип аталған проектҡа старт бирҙе.\nОшо йәһәттән махсус семинар ҙа ойошторолдо. Унда тауарҙарыбыҙҙы рекламалап, һата белеү серҙәренә өйрәттеләр. Эшҡыуар, билдәле сәйәхәтсе һәм блоггер Денис Өмөтбаев донъя баҙарында башҡорт ҡоротон уңышлы һата башлаған. Быны ул интернет селтәре аша башҡара. Иң ҡыҙығы — ҡорот тиҙ туҡланыу ризығы һауытына һалынған һәм донъя йәштәре араһында ҡыҙыҡһыныу уята. Вице-Премьер – ауыл хужалығы министры Илшат Фазрахманов билдәләүенсә, республикала етештерелгән продукцияға ҡарата кешенең фекерен ыңғай яҡҡа үҙгәртеү өсөн ауыл хужалығы предприятиелары алдында юғары маҡсаттар ҡуйыла. Улар иң яҡшы тауар етештерергә тейеш. Ошо йәһәттән бындай проект ойошторола ла инде. Сараны ойоштороусылар билдәләүенсә, Башҡортостан етештереүселәренә тауарҙарын матур итеп төрөп, этикеткаһын сағыу эшләргә өйрәнергә кәрәк. Бынһыҙ Рәсәй һәм сит ил тауарҙарын яулап булмаясаҡ, тип иҫәпләй белгестәр. Был эштә хәбәрселәрҙең дә ярҙамы талап ителә, тине Ауыл хужалығы министры.


Зирәклек Тәрбиәләү 365 Асҡыс Pro - Серийник Лицензия Скачать Бушлай + Торрент - Softkelo - Программа Менән Тәьмин Итеү Таба Неограниченный, Ярыҡ & Хаки\nӨйҙә » Премиум Ярыҡ » Зирәклек Тәрбиәләү 365 Асҡыс Pro – Серийник Лицензия Скачать Бушлай + Торрент\nЗирәклек Тәрбиәләү 365 Асҡыс Pro – Серийник Лицензия Скачать Бушлай + Торрент\nӨҫтәрәк softkelo | Ғинуарҙа 3, 2018\nЗирәклек Тәрбиәләү 365 Асҡыс Pro был һеҙҙең тиҙлеге пк оптималләштереү өсөн программа менән тәьмин итеү һәм бик яҡшы билдәле.Оптимизатор күп программала тәьмин бар, баҙарҙа арзан, ләкин зирәклек тәрбиәләү 365 Иң яҡшы профессиональ программалар менән тәьмин итеү ҡеүәтле баҙарҙың булыуы. Буласаҡ 2 түләүле һәм түләүһеҙ бер программа, һеҙ мөмкин скачать бушлай менән версия түләүле SoftKelo.\nЗирәклек Тәрбиәләү 365 Pro Лицензияһы Скачать Бушлай Асҡысы тулы моделе-был заманса компьютер программаһы тәьмин файҙаланыуҙы оптималләштереү киң билдәле максималь. Кәрәкмәгән документ шыма һәм компьютерҙар менән тәьмин итеү был программаның төп реестры һеҙ.. Һеҙ эшләйһе һеҙ ноутбук ашыу инһәң, тыныс якта. Юғары тиҙлек һәм тиҙләнеш биреү өсөн ҡулайлаштырыуҙа һеҙҙең ноутбук альтернатива. Был наградалар-программа триумфы-уның шестеренка функциялы һәм күп функциялы, улар һеҙҙе тотоп өсөн PC максималь тиҙлек. Һәр бер һүҙ., һеҙ әйтергә мөмкин. Зирәклек Тәрбиәләү 365 Торрент Pro тәжрибәле табип һеҙҙең пк крэк. Һаулыҡ һаҡлау торошо һеҙҙең компьютер эсендә уның максималь.\nСкачать Зирәклек Тәрбиәләү 365 Асҡыс Pro\nЗирәклек Тәрбиәләү 365 Асҡыс Pro\nЗирәклек Тәрбиәләү 365 Торрент әлеге ваҡытта күпселек ноутбук моделен оптималләштереү программаһы тулы көн киң ҡулланыуы билдәле.. Һеҙ был файл өсөн компьютерҙар һәм программалар иң төп реестры таҙартыу системаһы файҙаһыҙ.. Һеҙгә эшләүе уңайлы һәм өҫтәмә шәхси тормош үҙәрендәге п. Тиҙлек һәм тиҙләнеш биреү өсөн ҡулайлаштырыуҙа һеҙҙең компьютерҙың мөмкинлектәре ҙур. Был награда программа менән тәьмин итеү-уның мульти-функциональ мөмкинлектәрен һәм ҡорамалдар, компьютер тиҙлек тип хупланы максимумы була. Һәр бер һүҙҙе әйтеп булмай. Аҡыллы 365 - һеҙҙең ноутбук докторы. Ул дауам фитнес-һеҙҙең иң ҙур эштәр торошо эсендә ноутбуктан.\nШулай Уҡ Һеҙ Оҡшамауы Мөмкин: Кряк Anytoiso – Асҡыс Сериялы Cracked Скачать Бушлай + Код Теркәү\nБыл осраҡта, әгәр һеҙ используете һеҙҙең офиста компьютер йәки ноутбукҡа саҡта уларҙың аҡыллы эске һәм тиҙлеге бик түбән ҡарап. 365 тәжрибәле асҡыс сериялы’ы һеҙҙең өсөн юғары сифатлы һайлау. Бөтәһе бер клик, был’ы һеҙҙең ноутбук һәм дисктар ауырыраҡ йыйылған урындарҙа азат тиҙлекте арттырыу. Зирәклек Тәрбиәләү 365 Серийник Тураһында глобаль ҡабул быуын түбәһе. Был дөйөм оптимизирован тиҙлек ноутбук, һәм Windows диск реестры дефрагментировать, өҫтәүенә хеҙмәте һәм идара итеү процесында башлап ебәрҙе..\nЗирәклек Тәрбиәләү 365 Төп Характеристика Pro:\nСиткә браузер шаблон буйынса теүәлләү..\nБик ышаныслы һәм диктор оптималләштереү өсөн программа менән тәьмин итеү.\nБөтә йорт ҡулланыу Windows хуплана машинаны эшләтеп ебәреү.\nБетеү яҙып яраҡлы реестры Windows.\nҠул менән бушҡа таҙартыу һәм файлдар, скачать яҙыу.\nАҡыллы тәрбиәләнеүселәр 365 ярыҡ донъяның иң яҡшы технологияларҙы тормошҡа ашырыу тураһында.\nНоутбук һәм диск Windows оптимизирован тиҙлек реестры дефрагментировать.\nАҡыллы тәрбиәләнеүселәр 365 сит якларға һеҙҙең шәхси тормош күҙҙәре менән компьютер плюс сериялы ачкычлары.\nСтатистика аша ташланған булыуы мөмкин диск ала булдырмау Ластик 0.33 ваҡиға.\nҺеҙҙең бөтә компьютер экранына күрһәтеү мөһим факт машина.\nҺәм күп өҫтәмә.\nАҡыллы тәрбиәләү нисек ҡуйылған 365 Асҡыс Pro?\nСкачать туп-тулы һылтанма ҡуйыу менән бирелде..\nҺеҙҙең пк асыу көй.\nБасыгыз был төймәгә ҡуйҙы..\nАҡыллы индереү законлы тәрбиәләү 365 Pro лицензияһы алыу өсөн асҡыс әүҙемләшеүен.\nКөтөгөз, уның әлегә билдәләнмәгән һәм тулыһынса активироваться.\nАҡыллы тәрбиәләү тәжрибәһен ҡулланып башҡарылған 365 Бушлай профессиональ моделдәр тулы.\n← Кряк Anytoiso – Асҡыс Сериялы Cracked Скачать Бушлай + Код Теркәү Фиксаж Файл Асҡысы Dll – Pro Версияһы Премиум Комплекты Скачать Бушлай →


Легендар ГАЗ-63 | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nБөйөк Еңеүҙең 75 йыллығына Тәтешле оҫталары легендар ГАЗ-63 машинаһын тергеҙгән. Бындай автомобилдәрҙең барлыҡҡа килеү тарихы 1930 йылдарға барып тоташа. Горький автомобилдәр эшләү заводы хеҙмәткәрҙәре бөтә юлдарҙан да үтә алыу ҡеүәтенә эйә йөк машинаһын уйлап таба. Бөйөк Ватан һуғышы башланғас, 1943 йылда конструкторҙар уны камиллаштыра һәм ГАЗ-63 артиллеристарҙың алмаштырғыһыҙ ярҙамсыһына әйләнә. Ә һеҙ киләһе репортажда күрәсәк автомобиль 1957 йылда сығарылған. Ойошма хеҙмәткәрҙәре уны нисек тергеҙгән һәм предприятие тағы ла ниндәй йүнәлештәрҙә үҫешә? Теләһә ниндәй юлдан йөрөй алған ошо автомобиль Совет Армияһының иң билдәле машиналарының береһе. Уны тергеҙеү өсөн запчастарҙы Тәтешле оҫталары бөтә илдән тиерлек йыйған. Двигателдең ҡайһы бер деталдәрен, мәҫәлән, Горький автомобилдәр эшләү заводының үҙендә табалар.\nӘ машинаны ҡороу өсөн бер йыл китә.Эш бер нисә цехта бара. Ошондай матурлыҡты тыуҙырған тимерселәргә лә тырышырға тура килә. Үрге Тәтешлелә урынлашҡан был ойошмала 100-ҙән ашыу кеше эшләй. Киләсәккә алмаштар ҙа ошонда уҡ әҙерләнә. Профтехучилище һәм колледж студенттарына уҡыу йылдарынан уҡ остаздар беркетелә. Ә көҙ айҙарында ойошма хеҙмәткәрҙәре балалар һәм өлкәндәр өсөн ял урынын тәртипкә килтергән. Тимер-бетон ҡоролмаларҙы һәм һырлы эскәмйәләрҙе предприятиеның етештереү базаһында эшләйҙәр. Компания белгестәренең тағы ла бер үҙенсәлекле шөғөлө бар.Был пилотһыҙ осоу аппараты өс сәғәттән ашыу һауаны иңләй һәм сәғәтенә 150 саҡырым тиҙлек йыя ала. Инде алты йыл ойошма картография, топография һәм геодезия аэрофоторәсемен әҙерләү менән шөғөлләнә. Ә былтыр ойошма яңы йүнәлеш – юлдарға капиталь ремонт үткәреүҙе үҙләштергән. Киләсәккә пландар ҙа ҡыйыу – заказдар күләмен һәм етештереү ҡеүәтен арттырыу. Ул иһә ауылда яңы эш урындарын булдырасаҡ.


Фәһемле_фекерҙәр: “Милләтте ғаилә генә ҡотҡара ала…” » Башҡортостан гәзите\n"Башҡортостан гәзите" » Рухиәт » Фәһемле_фекерҙәр: “Милләтте ғаилә генә ҡотҡара ала…”\nФәһемле_фекерҙәр: “Милләтте ғаилә генә ҡотҡара ала…” 08.05.2018 // Рухиәт\nСағылдарҙан ҡырҡып алһаң\nТаҡыя баш ҡурайҙы,\nУл Уралды ғына түгел,\nУрал тауы — Ер кендеге, тигән һүҙҙәр\nИлаһи бер ҡөҙрәт менән тулғандыр ул,\nОшо ерҙе, ошо илде Хоҙай беҙгә\nМәңгелеккә тәғәйенләп ҡуйғандыр ул.\nАзия менән Европа ҡитғаларының күкрәгендәге муйынсаҡ ул сал Урал. Башҡортостан иһә – ошо муйынсаҡтағы иң ҡиммәтле һоҡланғыс ынйы.\nБашҡорт далаларына Мәскәүҙән һәм Дондан бихисап халыҡ ҡымыҙ эсеү өсөн йыйылған, сөнки ҡымыҙҙың сәләмәтлек өсөн файҙаһы ҙур.\nХалыҡ үрсеһә, уның аҡыл эйәләре лә, дәүләт эшмәкәрҙәре лә, шағирҙары ла, ғалимдары ла, яугир ирҙәре лә тыуыр.\nБыл боронғо һүрәттәр “Көнбайыш Европа ғына ҡитғала тулы камиллыҡҡа эйә Альтамира* матурлығын бирҙе” тигән һауалы теорияны юҡҡа сығарҙы. Ҡайҙан беләһең, бәлки, Шүлгән тирәһендәге ауылдарҙа йәшәүселәрҙә боронғо рәссамдар ҡаны тибәлер.\nҠурай моңо ағыла. Ошо моң ҡойононда һин ат өҫтөндә ярһып ташланған башҡорт егеттәренең һөрәнен дә, изге ҡошобоҙ торнаның иңрәүле тауышын да, йәшләй генә ҡарт иргә кейәүгә оҙатылған ҡыҙҙар сеңләүен дә ишетәһең. Йөрәгең ярһый, күңелеңде уйҙар биләп ала... Ҡурай моңо ағыла. Һинең күҙ алдында бейек-бейек Урал ҡаялары, икһеҙ-сикһеҙ башҡорт далалары, көмөш һыулы йылғалар, йырып сыҡҡыһыҙ урмандар пәйҙә була... Ҡурай моңо ағыла. Йөрәгең күкрәгеңә һыймай, үҙең дә һиҙмәҫтән, ҡолас йәйеп бейергә төшөп китәһең. Юҡ, юҡ, һин түгел, аяҡ аҫтыңда ер үҙе бейей, донъя бейей... Бына ниндәй ҡөҙрәт һыйған бәләкәй генә ошо көпшә үләнгә. Иҫ киткес бит! Әйтерһең, донъяның бар моңо ошо көпшәлә.\nЙәшә, ҡурай, йәшнә, боронғо моң, заман хәтерҙәрен уятып.\nБашҡортостан, һинең ҡуйыныңда\nКөн күрәләр күпме халыҡтар.\nТоғролоҡта ғына ул дуҫлыҡ бар,\nТик дуҫлыҡта ғына хаҡлыҡ бар.\nМилләтте ғаилә генә ҡотҡара ала. Барыһы ла ғаиләнән башлана һәм барыһын да сәңгелдәктән, тыуған тупһанан, тыуған нигеҙҙән, тыуған йорттан башларға кәрәк. Өйөң тыныс булһа, ауылың тыныс булыр, ауылың тыныс булһа, районың тыныс булыр, районың-ҡалаң тыныс булһа, илең тыныс булыр. Илдәр тыныс булһа, барлыҡ донъя тыныс булыр.\nҠайҙа ауырлыҡ бар — башҡорт шунда,\nҠайҙа башҡорт — шунда ауырлыҡ.\nЕңеллектәр әллә түгел микән\nБеҙ күтәреп йөрөй алырлыҡ?\nҺәр бер милләт үҙ илендә азат йәшәргә хаҡлы.\nАй, Уралым, Уралым –\nИл һаҡлаған ҡоралым!\nЯтып ҡалған төнөң бар,\nБалҡып янған көнөң бар,\nМең йыл йәйгән түлең бар,\nТүл йәйҙергән телең бар,\nТелде һаҡлар халҡың бар,\nИлде туплар хаҡың бар!..\nҺәр халыҡтың тарихы өйрәнелһен өсөн, уның үҙ Карамзины булыуы шарт.\nЭй, гармун, күм моңға тирә-яҡты,\nКүкрәмә, күк, яума, ямғыр, ҡуй.\nАуыл халҡы бөгөн байрам итә —\nШаулап-гөрләп тора һабантуй.\nБоролоп-боролоп аға Ағиҙел,\nМатурҙан да матур беҙҙең ил!\nБөркөт оялаған сал Уралда\nЯҙыҡ булмаҫ ҡайрау ҡоралымды.\nТеҙ сүкмәйсә, Себер китһәм китәм,\nБирәсәгем түгел Уралымды!..\nАвтор: Рубриканы Факил МЫРҘАҠАЕВ алып бара.


Өфөлә 10 меңдән ашыу бала беренсе класҡа барасаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфөлә 10 меңдән ашыу бала беренсе класҡа барасаҡ\n17:26, 26 августа 2013 Йәмғиәт\nБыйыл 10 600 өфөлө беренсе класҡа уҡырға барасаҡ. Был күрһәткес йылдан йыл арта бара, тип хәбәр итте Өфө хакимиәте башлығы урынбаҫары Сынтимер Баязитов. Уның һүҙҙәренсә, быйылғы һандың үҙгәреүе лә мөмкин, сөнки мәктәптәрҙә документтар август аҙағына тиклем ҡабул ителәсәк.\nКүҙаллауҙарға ҡарағанда, Өфөлә 2018 йылға тиклем беренсе класс уҡыусылары һанының артыуы көтөлә. 2018 йылдан һуң был һандың яҡынса бер мең кешегә кәмеүе ихтимал.