Эй, мәктәбем, белем усағым!.. » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Башҡорт донъяһы » Эй, мәктәбем, белем усағым!..\nЭй, мәктәбем, белем усағым!.. 08.06.2018 // Башҡорт донъяһы\nБерҙәм, татыу ғаилә булып эшләй һәм йәшәй Рәхмәт урта мәктәбе уҡытыусылары. Алдарына ҡуйған маҡсаттарынан тайпылмайынса, ихласлыҡтарын, дәрт-дармандарын, ныҡлы тырышлыҡтарын һалғанға, белем усағын юғары кимәлгә күтәргәндәр. Район буйынса мәктәптәр араһында үткәрелгән ярыштарҙа 2014, 2015, 2017 йылдарҙа призлы урындар яулап, алдынғылар сафына баҫҡан улар.\nПедагогтар дуҫлыҡ ҡанундарына таянып, тәртип, әхлаҡ ҡағиҙәләрен нигеҙ итеп алып, ата-әсәләр менән тығыҙ бәйләнеш, уҡыусылар менән йылы мөнәсәбәт булдырып, намыҫлы хеҙмәт итә илебеҙгә.\nҮҙҙәренә алған оло бурыстарын өлгөлө үтәүҙәренә уңған һәм талапсан етәксе Зөһрә Әбүзәр ҡыҙы Әхмәҙиева эшмәкәрлеге булышлыҡ итә. Ул ҡыҫҡа ғына ваҡытҡа ла тәртәнән ысҡынырға, кәрһеҙләнергә, көс-ҡеүәтте кәметеүгә ирек бирмәй. Йәш быуын остаздары үҙҙәре лә төптән егелеп, эштәренә мөкиббән бирелеп, балаларға күңел нурҙарын өләшеп хеҙмәт итә, ауылыбыҙҙың бәҫен күтәрә, бәрәкәтен арттыра. Кешелектең, киләсәктең сәңгелдәген тирбәтеүселәр Мәғарифты үҫтереү институтында, төрлө семинарҙарҙа, курстарҙа тәжрибә туплай.\nМәктәбем тарихы ла ауылымдыҡы һымаҡ бай, тип яҙғайным инде. Шулай ҙа тағы әҙерәк байҡау яһайыҡ. Иң беренсе белем биреү усағы 1864 йылда рус-башҡорт мәктәбе булып асыла. Шул ваҡыттан алып быуат ярым арауыҡта төрлө үҙгәрештәр кисерә ул. 1995 йылда 95 бала һыйҙырышлы биш бүлмәле бинаны дөйөм белем биреү мәктәбе итеп үҙгәртәләр. Ошо мәлгә хәтлем өсөнсө класты тамамлаған уҡыусылар тәүҙә һигеҙ саҡрымда ятҡан Аһылай ауылына, унан һуң ун ике саҡрымдағы Байым ауылына йөрөп, интернатта ятып уҡый. Яҙлы-көҙлө көн дә ошо араны велосипедта үтеүҙе хуп күргән балаларҙы ҡыш бесән ташый торған тимер арба — редуан тағылған трактор шәмбе көнө килеп алһа, йәкшәмбелә алып барып ҡуя. Бурандарҙа, сатнама һыуыҡтарҙа ике сәғәт буйы үтә өрөп торған тишек арбала өшөмәгән ер ҡалмай, үҙәктәрҙе өҙөрлөк һыуыҡ електәргә хәтлем үтеп инә. Әммә рәхмәттәрҙең рухы һынмай, аң-белемгә ынтылалар.\nДөйөм белем биреү усағы асылғанда, кабинеттар етешмәү сәбәпле, ике сменала уҡыуға күсәләр. Һәр хәлдә? балаларҙың ҡыуанысының иге-сиге булмай. Ә инде 2006 йылда абруйлы ғалимәбеҙ Фирҙәүес Ғилметдин ҡыҙы Хисамитдинованың тырышлығы менән заман талаптарына яуап биргән 132 урынлыҡ ҙур мәктәп бинаһы һалына. Был инде балаларҙың ғына түгел, бөтә ауыл халҡының күптәнге хыялы тормошҡа ашты тигән һүҙ.\nАң-белемгә дәртләндереү сараһы итеп Фирҙәүес апай уҡыу алдынғыларына үҙенең шәхси стипендияһын булдыра. Иң тырыш уҡыусы Айгөл Алтынбаева — беренсе стипендиат һәм хеҙмәт юлын дауам итеүсе лә. Яңы мәктәп эшләү дәүерендә барлығы биш тиҫтәнән ашыу уҡыусы ошо бүләккә лайыҡ була.\nБыл юҫыҡта мөғәллимәләребеҙҙең дә өлөшө ҙур. Һәр береһенең бай махсус методик кабинеты бар. Улар уҡытыу ысулдарын бер туҡтауһыҙ яңыртып, заманса яңы технологияларҙы үҙләштереп бара. Ҙур тәжрибә туплаған уҡытыусылар төркөмө бөтә көстәрен аң-белем, тәрбиә биреүгә йүнәлтә, рухи ҡиммәттәребеҙҙе үҫтереүҙе юғары кимәлдә тота. Йәш дуҫтарҙың милләтебеҙҙең киләсәге икәнен һис ҡасан да онотмай, уларҙың күңелдәренә изгелек, мәрхәмәтлек, миһырбанлыҡ орлоҡтары һалалар. Әлбиттә, уҡыу-уҡытыуҙың да сифатына ҙур иғтибар бүләләр.\nБалаларҙың да, белем биреүселәрҙең дә йәмәғәт эштәрендә, төбәк-ара, район конкурс-смотрҙарында, олимпиадаларҙа һәм башҡа төрлө мәҙәни, һөнәри сараларҙа әүҙем ҡатнашыуы һәр береһенең мөҡәддәс бурысы тип ҡабул ителә һәм, ғәҙәттә, рәхмәттәр даими рәүештә алдынғы урындарҙы яулай.\nМәктәптә заманса йыһазландырылған кабинеттарҙан тыш, төрлө әҙәби һәм методик китаптар, уҡыу әсбаптарына бай китапхана эшләй. Илдәге хәл-торошто күрһәткән гәзит-журналдарҙы ла табырға мөмкин. Ҡыҙыҡлы мәғлүмәттәр күрһәтелгән стендтар булдырылған китапхананан уҡыусылар өҙөлмәй.\nҺау-сәләмәт быуын үҫтереүҙә белем усағының әһәмиәте ҙур. Төрлө мәҙәни саралар менән бергә спортҡа ылыҡтырыу ғәмәле әүҙем алып барыла. Спорт залы бер ҡасан да буш тормай. Йәш белгес Әмир Мәхийәнов бәләкәстәрҙе лә, өлкәндәрҙе лә төрлө спорт төрҙәренә йүнәлтеп, ярыштар ойоштора, дәрестән һуң да секцияларға йыя. Бигерәк тә еңел атлетиканы яраталар һәм спорт бәйгеләрендә ҡатнашып, яҡшы һөҙөмтәләргә өлгәшәләр.\n2013 йылда көтөп алынған егерме биш урынлыҡ мәктәпкәсә йәштәге балалар баҡсаһы булдырылыуына йәш балалар үҫтергән ғаиләләр сикһеҙ шатланды. Зөлфирә Баһауетдинова менән Ләлә Батыр ҡыҙы Әхмәҙиева кескәйҙәрҙе яратып, иркәләтеп кенә тәрбиәләй. Әйтергә кәрәк, Зөлфирә Вәлиулла ҡыҙы — төбәктең яҡты йондоҙо, яратҡан йырсыһы. Республикабыҙҙа ҙур танылыу тапҡан йырсы Гөлсөм Бикбулатованың бер туған апаһы. Моңло апайҙары тарафынан һалына ла инде кескәйҙәрҙең бәләкәй йөрәктәренә ил иңләрҙәй рух осҡоно. Йыр алиһәһе өлкән класта уҡыған малайҙарҙан торған “Бөркөттәр” ансамбле булдырҙы. Төрлө конкурстарҙа ҡатнашып, призлы урындар яуланы егеттәр. Афариндар!\nБашланғыс класс уҡытыусылары Рәмилә Ғаззал ҡыҙы Ғәлиастанова, Миңнура Мөхәмәтдин ҡыҙы Әхмәҙиева, Ғәлиә Рәфҡәт ҡыҙы Сабирова мәғариф өлкәһенә килеүҙәрен намыҫ, йөрәк ҡушыуы менән аңлата. Балаларының ижади һәләтен үҫтереү, уҡыу мөмкинлектәрен тәрәнерәк асыуҙы ҡайғырталар. Ғаилә — мәктәп ептәрен нығытып, тәбиғәткә, телгә, илгә, изгелеккә һөйөү тәрбиәләп, уларға терәк-таяныс булып торалар. Яғымлы ҡараштары, йылы мөнәсәбәттәре, наҙлы һүҙҙәре менән ныҡлы маҡсат, ҡанат ҡуялар һәр береһенә. Яңынан-яңы алымдар ҡулланып, донъя хикмәттәренә төшөндөрәләр, баһалап бөткөһөҙ тәрбиә, иҫтәрендә ҡалырлыҡ сифатлы аң-белем, дуҫлыҡ, әҙәп, ихтирам һымаҡ төшөнсәләрҙе ҡандарына һеңдерәләр. Йәмғиәттең иң ҙур хазинаһы, илдең киләсәге булған бәләкәстәрҙең күҙҙәрендә осҡон сатҡыһы күреп, уны тоҡандырып ебәреү бәхете тейгән уларға.\nӘ йәшәйеш ҡанундары тағы ла туған телгә килеп төртөлә. Шуны аңлай һәр уҡытыусы. Шуға ла, башҡорт теле һәм әҙәбиәтенән тыш, бөтә фәндәрҙең тик башҡорт телендә алып барылыуы ҡыуаныслы. Яҡлауға һәм һаҡлауға мохтажлыҡ кисергән телебеҙҙең ҡулланыу даирәһен киңәйтеү һәр беребеҙҙең изге бурысы икәнен барыһы ла яҡшы аңлай.\nИлгә, телгә һөйөү уятыуға — иң беренсе нәүбәттәге көнүҙәк мәсьәләгә иғтибар ҙур белем усағында. Был йәһәттән тантаналы саралар ҙа фәҡәт туған телдә ойошторола.\nЙәш көйөнсә үҙ иңенә оло бурыс йөкмәтелгән һәм ошо маҡсатына ирешкән директор Зөһрә Әхмәҙиева тырышлығын да, башҡарған эштәрен дә ғәҙәти бурыс тип һанай. Булдыҡлы кеше өсөн бәләкәй ғәмәл юҡ, һәр береһен оло һөйөү, иғтибар бүлеп башҡара. Тырышҡан — ташҡа ҡаҙаҡ ҡаҡҡан, тигәндәй, хыялдары тормошҡа ашып ҡына тора. Уҡыу-тәрбиә кимәлен сифатлы үтәгән, һөнәри, дәрәжәле, мәҙәниәтле коллектив туплай. Төркөмдөң көсө берҙәмлектә, ойошҡанлыҡта булғанға күрә, белем усағының абруйы ауылда ғына түгел, районда ла юғары.\nХалҡыбыҙҙың рухи ҡиммәттәрен һаҡлау, тарихыбыҙҙы тергеҙеү, милли йолаларыбыҙҙы, ғөрөф-ғәҙәттәребеҙҙе таратыу, ауылды матурлау, сәләмәт тормош рәүешен нығытыу, ололарға ихтирам, иғтибар, хәстәрлек күрһәтеү, һәр бер баланы мәҙәни-спорт сараларына ылыҡтырыу — һәр береһендә етәксенең тейешле талапсанлығы һиҙелә. Ошо йәһәттән ырыу тамырҙарын сағылдырған шәжәрәләр күҙгә ташлана, бай һәм мауыҡтырғыс милли музей булдырылған, белем усағының данын арттырған бейеү мәктәбе эшләй.\nҺуғыш, тыл һәм хеҙмәт ветерандары тураһында стендтар, милли ғөрөф-ғәҙәттәрҙең рәүешен күрһәткән йорт-ҡура йыһаздары, милли рух менән һуғарылған йорт ҡаралтыһы, ҡул эштәре биҙәй музейҙы. Ауылдың ҡотон, бәрәкәтен һаҡлап, мәҙәниәтен, рухын үҫтергән ветеран уҡытыусылар Зәки Вәлиәхмәт улы Хәсәновҡа, Таңсулпан Сәләх ҡыҙы Юнысоваға арналған иҫтәлекле журнал, альбом, фоторәсемдәр һаҡлана. Бында инде тыуған яҡты өйрәнеү музейы етәксеһе Рәғиҙә Ғирфанованың таһыллығы күренә. Был тәңгәлдә эҙләнеүҙәр, иҫтәлектәр йыйыу дауам итә. Уңған, егәрле етәксе мәктәбенең төшөп ҡалғандарҙан булыуын теләмәй, шуға ла 2009 йылда бейеү түңәрәге эшмәкәрлеген дәрес сәғәттәренә индерә. Бейеү түңәрәген бейеүгә мөкиббән ғашиҡ Миңнура Әхмәҙиева етәкләй. Егәрлелегенә маһирлығын ҡушып, илһамланып эшкә тотона. Бейеүгә һөйөүе менән уҡыусыларҙы ла тоҡандырып, тиҙ арала ике төркөмдән торған бынамын тигән “Ынйылар” бейеү ансамблен төҙөй.\nИң беренсе башлап йөрөүселәргә 7—10 йәштәр тирәһе генә була. Тәүҙә ата-әсәләр ярҙамы менән милли кейем тектерәләр, һуңынан Зөһрә Әбүзәр ҡыҙы малайҙарға ла, ҡыҙҙарға ла үҙе тегә башлай. Һөҙөмтәләр оҙаҡ көттөрмәй, 2011 йылда районда үткәрелгән “Байыҡ” конкурсында “Ырыу ҡыҙҙары” бейеүен ҡуйып, беренсе бүләк алалар. 2011—2017 йылдарҙа ун ете бейеү һалып, тик беренсе урындар яулайҙар. Республика кимәлендә 2013 йылда “Ете ҡыҙ” бейеүен күрһәтеп, II дәрәжә дипломға лайыҡ булалар. 2013, 2014 йылдарҙа Илдар Әхмәҙиев “Сыңлы үксә” бейеүе менән “Өмөт”, “Йыл асышы” номинацияһында еңеү яулай. 2011, 2014, 2017 йылдарҙа Ынйы Мансурова төрлө бейеүҙәре менән дүрт мәртәбә сығыш яһап, Гран-при, 1, 2, 3-сө урындарҙы яулай. Был уңыштар Рәхмәт мәктәбенең бәҫен тағы ла күтәреп ебәрә.\nУҡытыусыларҙың мәктәп эшенән тыш тауыҡ сүпләһә лә бөтмәй торған өй мәшәҡәттәре күп. Киләсәкте хәстәрләү йөҙөндә өлгөлө рәүештә донъя көтәләр: емеш-еләк, йәшелсә үҫтерәләр, мал-тыуар тәрбиәләйҙәр, клубта ойошторолған мәҙәни сараларҙан ҡалмайҙар, спорт менән шөғөлләнәләр.\nРәмилә Ғәлиастанова — “Йәйғор” йыр һәм бейеү фольклор ансамбленең солисы. Әхирәттәре менән былтырғы “Байыҡ” телевизион бейеү конкурсында III дәрәжә дипломға лайыҡ булды.\nМәктәп тирәләй бай һәм хайран ҡалырлыҡ хозур баҡса үҫтерелеүе тураһында әйтмәй булмай. Төрлө емеш-еләк ағастары, ҡуйы шыршы сауҡалығы биҙәй. Кәбеҫтә, ҡыяр, кишер, еләк түтәлдәре мул уңыш биреп, уҡыусыларҙың ашханалағы ризығын төрләндереүгә булышлыҡ итә. Төрлө төҫтәге хуш еҫле сәскәләрҙең күплегенә һәм матурлығына иҫең китерлек.\nКиләсәгебеҙ мәнфәғәтен ҡайғыртып, милли рухты үҫтереп, төбәк тарихын өйрәнеп, күңелдәрҙе елкендереү ошо йәйге гөлбаҡсала, лагерь көндәрендә лә дауам итә. Тәрбиәләнеүселәр, ҙур ҡыҙыҡһыныу менән төрлө уйындарҙа, спорт ярыштарында, йыр-бейеү, шиғыр һөйләү бәйгеләрендә ҡатнашып, күңелле ял итә. Кескәйҙәрҙең күңелен рухи байлыҡ, ҡыуаныстар менән мөлдөрәмә тултырып хеҙмәт итергә яратҡан халыҡ эшләй бында.\nТатыу бер ғаилә булып, ижади мөхиттә янып, йөрәктәргә көс-ғәйрәт, дәрт-ялҡын өҫтәп торған ышаныслы кешеләр ҡулында милләтебеҙҙең киләсәге.


Еңеүселәр билдәле булды\nБашҡортостан Башлығы Грантының тәүге конкурсына һөҙөмтәләр билдәле булды. Улар социаль әһәмиәтле проекттарҙы тормошҡа ашырған, граждандар йәмғиәтен үҫтереүҙә ҡатнашҡан коммерция, хөкүмәт булмаған ойошмалар.\nЕңеүселәр иҫәбенә коммерция булмаған 46 ойошма ингән. Иң популяр конкурс йүнәлештәре:\nҺаулыҡты һаҡлау, сәләмәт тормошто, физик күнекмәләрҙе, спортты пропагандалау ( 13 проект)\nМәҙәниәт, сәнғәт, тарихи хәтерҙе һаҡлау ( 12 проект)\nСоциаль хеҙмәтләндереү, социаль яҡлау һәм айырым категория граждандарға яҡлау( 6 проект)\nЕңеүселәр географияһы киң. 34 проект Өфөнән, 4 проект Стәрлетамаҡ ҡалаһынан һәм берәр проект Белорет, Благовещен, Ғафури, Күгәрсен, Миәкә, Шишмә, Яңауыл райондарынан һәм Ағиҙел ҡалаһынан.\nПроекттар иң актуаль проблемаларҙы күтәрә. “Ҡала маршруты” Өфө Ожерельеһы” проекты сиктәрендә Өфөлә навигация үҫеше һәм йәйәүлеләр өсөн мөмкинлектәрҙе арттырыу буйынса тәҡдимдәр индерелә.\n“ Ҙур һәм бәләкәй дуҫтар” проекты балалар баҡсаларында кескәйҙәрҙең буш ваҡытын файҙалы итеп үткәреү, онкоауырыуҙарҙың психологик хәлен яҡшыртыу өсөн аттар менән аралашыу мөмкинлеге биреү кеүек бурыстар ҡуя. Шулай уҡ башҡа бик күп ҡыҙыҡлы һәм әһәмиәтле проекттар бар.\nЕңеүсе проекттарҙы тормошҡа ашырыуға ағымдағы йылдың 18 июленән старт бирелә. Конкурс комиссияһының протоколы һәм грант хаҡында тулыраҡ мәғлүмәттәр менән https://грантыглавы102.рф һылтанмаһындағы “документ” бүлегендә танышырға мөмкин.\nБилдәле булыуынса, йылдың 30 июненә тиклем киләһе конкурсҡа заявкалар тапшырырға мөмкин. Конкурстың дөйөм бюджеты 101, 5 миллион һум. Бер проектҡа иң күп грант аҡсаһы 3 миллиондан да артмаҫҡа тейеш.


Кәмәлек буйҙарында ҡунаҡта | Всемирный курултай башкир\nҺарытау башҡорттары хаҡында һөйләгән һайын һөйләге килә…\nҠаршы сығып атың бәйләргә…\n“… Бында күсмәндәр өсөн бигерәк тә ҡәҙерле булған йылғалар ҙа, күлдәр ҙә, һутлы үләнле бик шәп аҡландар ҙа һәм мал өсөн тоҙло тупраҡ та етерлек. Икенсе яҡтан, башҡорттарҙы был төбәк урыҫ власы үҙәгенән алыҫ булыуы менән дә ылыҡтырған һәм башҡорттарға тап улар өсөн ҡәҙерле булған үҙҙәренсә, ирекле рәүештә йәшәргә мөмкинлек биргән…”\nӘллә сеңләп осто ҡыр ҡаҙы!”– тимәйҙәр, күрәһең. Ул йырҙа барыһы ла әйтелгән. Әммә борсоулы уйҙар ҙа килмәй түгел башҡа: киләсәктә ошолай боронғоса итеп йырлаусылар булырмы икән? Йәш быуын вәкилдәре араһында халыҡсан, боронғо башҡарыу оҫталығы һаҡланырмы? Йырың менән яңынан терелттең һин беҙҙе, Рауил бабай: “Кешеләрҙән кеше, ай, кәм түгел, тик бәхеткәйҙәре генә тиң түгел”…\n“Салауат рухы беҙҙе ҡурсаланы” »


Башҡорт телен танытыу өсөн… | Всемирный курултай башкир\nРинат РАМАЗАНОВ, “Арғымаҡ” этно-рок төркөмөнөң художество етәксеһе, солисы, Бөтә Рәсәй Башҡорт йәштәре ҡоролтайы рәйесе:\n– Ер шарында төрлө халыҡтар йәшәй, бөтәһенең дә үҙ телдәре бар. Хәҙер уларҙың да мәктәптәрендә прокурор тикшереүен үткәртеп сыҡҡанда нимә булыр икән донъяла? Йылдар буйы тейешле системаға һалынған уҡытыу тәртибенең сәғәтен ҡыҫҡартыуы ул телде ҡайсы менән ҡырҡып сыҡҡан шикелле була түгелме? 2019 йылда Башҡортостан Республикаһының 100 йыллығын байрам итәсәкбеҙ, 2020 йылда Бөтә донъя фольклориадаһы ла беҙҙә үтә… Ул саралар бөтәһе лә туранан-тура телгә килеп ҡағыла түгелме?\nБеҙҙеңсә, был килеп сыҡҡан мәсьәләне Рәсәйгә ҡаршы эшләгән көстәр тыуҙыра. Киләһе һайлауҙар алдынан Рәсәй Президентының абруйын төшөрөр өсөн үткәрелгән һөжүм. Беҙ, әлбиттә, был килеп тыуған хәлгә риза түгел. Халҡыбыҙҙың телен һаҡлар өсөн Йәштәр ҡоролтайы менән дә, “Арғымаҡ” төркөмө менән дә бөтә көстө һаласаҡбыҙ. Тел – ул халыҡтың тамыры, тамырҙы ҡыҫҡартам, тип ҡырҡһаң, үҫемлек ҡорой. Был хәлде бөтөнләй булдырырға ярамай. Хоҙай Тәғәлә үҙе беҙҙе һаҡлаһын һәм яҡлаһын!\nКүп нәмә атай-әсәйҙән тора, баланың теле өйҙәге телмәрҙе ишетеп асыла.\nБашҡорт телен белеүҙең ыңғай яҡтары:\n1. Теле башҡортса асылған баланың иммунитеты бөтә нәмәгә көслө була. Туған теле ғүмерлеккә ҡанына һеңә.\n2. Башҡорт телен белһәң, күп төрки телдәрҙе аңларға була, ял иткәндә, эш буйынса сит илдәргә сыҡҡанда, был кешегә аралашыу, аңлашыу еңел буласаҡ.\n3. Инглиз телен өйрәнгәндә лә еңел була.\n4. Донъя кимәлендә ниндәйҙер проекттар булдырғанда конкурентлыҡ ныҡ көслө, эшеңде айырыуса уңышлы итәм тиһәң, эксклюзив кәрәк, ә хәҙер халыҡтарҙың теле, мәҙәниәте, ғөрөф-ғәҙәте — эксклюзив ул. Милләтеңдең үҙенсәлеге менән башҡарылған эш (ниндәй йүнәлештә булһа ла) бүтәндәргә ҡарағанда айырылып торасаҡ һәм иғтибарҙы йәлеп итәсәк. Үҙемдең тәжрибәнән сығып әйтәм.\nҺәм шуныһы: мәктәптәрҙә күберәк уңышлы башҡорт егеттәре-ҡыҙҙары, ағай-апайҙары менән осрашыуҙар үткәрергә. Тарих, эшҡыуарлыҡ, спорт, мәҙәниәт һәм башҡа йүнәлештәрҙә уңышҡа өлгәшкән кешеләр менән аралашыу балаларға бер этәргес булып тора. Әлбиттә, уларҙың үҙ телендә аралашыуы балаларға үрнәк булыр.\nӘлфиә менән Гөлфиә Хамматовалар, дизайнерҙар, башҡорт милли рухында кейем һәм атрибутика эшләүселәр:\n– Һәр башҡорт, өндәшмәйенсә лә, әйҙәмәйенсә лә, телебеҙҙе һаҡлайыҡ тимәйенсә лә, үҙ теләге менән һаҡларға тейеш туған телен! Ниңә улай килеп сыҡты һуң? Беләһегеҙме, бында һеҙҙең дә ғәйеп бар… Күпме дуҫтарым, яҡын ғына туғандарым, хатта саф башҡорт ауылында бер класта уҡыған класташтарым балаларына ИҢ ТӘҮГЕ, ИҢ ҠӘҘЕРЛЕ һүҙҙәрҙе – “атай, әсәй”ҙе мама-папа тип өйрәтеүҙән башланы! “Башҡортса һөйләһәм, боролоп та ҡарамай, аңламай… Шатырлатып русса һөйләшә балам”, – тип маҡтанып һөйләп ултырғандары ла булды…\nБына шундайҙар арҡаһында беҙ хәҙер ошо хәлдә, “зинһар, аҙнаһына бер-ике сәғәт кенә башҡорт телен уҡытырға рөхсәт итегеҙ инде” тип үтенергә мәжбүрбеҙ…\nБеҙгә туған телебеҙҙе белергә, яратырға, танытырға кәрәк. Хәҙер Интернет заманы. Билдәле шәхестәр, йондоҙҙар Интернет селтәрҙәрендәге биттәрендә: Вконтакте, Инстаграм, Фейсбук һ.б. күберәк яҙмаларын, аңлатмаларын башҡортса ҡуйһа ине. Йәштәр барыбер улар менән ҡыҙыҡһына, үрнәк ала, уларға оҡшарға тырыша. Әлеге мәлдә күбеһе рус телендә алып бара бит үҙҙәренең сәхифәләрен. Ҡасандыр Рөстәм Ғиззәтуллиндың йырҙарына гөрләтеп дискотекалар үтә ине, хәҙер инде Радик Юлъяҡшин бик популяр. Оло быуын кешеләре тәнҡитләһә лә, уларҙың да телебеҙҙе үҫтереүгә индергән өлөшө ҙур. Сит ил йырҙарына дискотекалар үткәргәнсе, үҙебеҙҙең заманса башҡорт йырҙарына бейеүҙәре һәйбәт бит. Һуңғы йылдарҙа йәштәр өсөн һабантуй, этно-форум кеүек саралар, КВН, дискотекалар үткәрелә, шундай матур концерттар, спектаклдәр, Аллаға шөкөр, күп. Был да булышлыҡ итә, тип уйлайбыҙ. Һәм, иң мөһиме, һәр кемебеҙ өйҙә генә түгел, бар ерҙә лә үҙ-ара оялмайынса башҡортса һөйләшәйек.\nТелебеҙ, еребеҙ өсөн ата-бабаларыбыҙ күпме ҡан-ҡойош, көс, күпме ауырлыҡтар аша үткәнен онотмай, шуның ҡәҙерен белеп, һаҡлап йәшәйек.\n« Коми халҡы башҡорт мәҙәниәте менән таныша\nНа Ямале открылся отдел дистанционного обучения Бирского филиала Башгосуниверситета »


Ожмах – әсәләрҙең аяҡ аҫтында » Башкортостан кызы\nБашҡорт дәүләт университетына уҡырға килгәндә, уның хаҡында легендалар йөрөй ине. Өлкәнерәктәр, их, һеҙҙең бәхеткә Әхмәт Мөхәмәтвәли улының лекцияларын тыңларға яҙмаған икән, тип үртәр булды. Ошо һоҡланыулы ҡараштар нигеҙендә һәм телевидение, радиолағы сығыштары, китаптары, хеҙмәттәре аша танышлығымдан күңелдә уның образы яралды. Ғорур, һомғол боланды хәтерләтте ул. Һуңынан, уның ғилми етәкселегендә аспирантурала уҡыған һәм кандидатлыҡ диссертацияһы яҡлаған дәүерҙә лә, ошо образ баҙыҡлана ғына төштө. Уның күркәм юбилейын бер һылтау итеп, журнал уҡыусыларына филология фәндәре докторы, Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты профессоры, Рәсәй Гуманитар академияһы академигы Әхмәт Сөләймәнов менән әңгәмә тәҡдим итәбеҙ.\n– Әхмәт Мөхәмәтвәли улы, һәр уңышлы ир-ат артында ҡатын-ҡыҙ тора, тиҙәр. Ә һеҙҙе тыуғандан алып уратҡан ҡатын-ҡыҙҙар кемдәр улар?\n– Беҙ, бала сағыбыҙ һуғыш йылдарына тура килгән малайҙар, күбебеҙ атай һөйөүен тойманыҡ. Ә минең атайым 30-сы йылда уҡ репрессияға юлыҡтырылған. Күрше Байназар ауылынан Мөхәмәтйән ағай, Әбделмәмбәт ауылынан (беҙ уны Ҡыпсаҡ, Үҙән тип тә йөрөтәбеҙ) Сабирйән сәсән Мөхәмәтҡолов – өсәү ҡулға алына. Красноярск ҡалаһы тирәһенә барып еткәс: «Кем дә кем Аҡ диңгеҙ-Балтик каналы төҙөлөшөнә бара, уларҙың бер йылы ике йыл иҫәпләнәсәк», – тип иғлан итәләр. Атайым менән Сабирйән сәсән шунда китергә була. Ошо хаҡта беҙгә һөйләгән Мөхәмәтйән ағай үҙе унда барыуҙан баш тарта. Балтик каналын соҡоғанда, атайым, билдән һыу кисеп йөрөп, сирләп китә, әммә ваҡытын тултырып ҡайта, ә Сабирйән сәсән шунда ятып ҡала. Беҙҙең ғаиләлә Мөхәмәткилде, Бибикамал апайым, Мөхәмәтзәки ағайым, шунан Әхмәт, Мәрйәм тигән балалар тыуа. Был икәү сабый саҡта вафат була. Мин 1939 йылда донъяға килгәнмен. Атайым 1942 йылда 112-се башҡорт атлы дивизияһына тәғәйен егеттәрҙе Стәрлетамаҡҡа алып бара. Шунда һыуыҡ үткәреп, ҡайтҡас, ҡаты ауырып китә. Юрамал ята, тип уны военкоматҡа комиссияға алып йөрөйҙәр. Шул ауырыуынан ул мандый алмай. Күп тә тормай, 14 мартта, вафат була. Уға 44 кенә йәш була. Атайымды ҡайтмаҫ ергә ҡапҡанан алып сығып барғанда, күрше Дәүләтбикә инәйҙәрҙә (ул барыбыҙҙың да кендек инәһе булған) Гәүһәр һеңлем донъяға килә.\nӘсәйем Нурикамал Лотфулла ҡыҙы – Һатыбаловтар затынан. Үҙебеҙҙең ауылдан. Шуға ла уға бер генә өйҙөкөләр, Туҡтамышев Вәлиәхмәт апамдың ғаиләһе генә, килен, еңгә тип, ҡалғандар уға ҡәрендәш, һеңле йә апай, инәй тип өндәште.\nБеҙҙең ғаиләлә барыһы ла сәсән телле ине. Атайым, нимә күрһә лә, шуға арнап, таҡмағын сығарыр булған. Әсәйем дә рифмалаштырып һөйләүгә оҫта ине. Бибикамал апайымдың да һәр хатын шиғыр менән тамамлап ҡуйыуы хәтеремдә.\n4-5-се кластарҙа уҡығанда, тиңдәштәрем йәшереп тәмәке тарта башланы. Әсәйем ҡаты итеп киҫәтеп ҡуйҙы. Миңә шул етә ҡалды, тартманым. Йомшаҡ күңелле, әммә талапсан булды мәрхүмә. Атайымдан тол ҡалғанда, ул 35 йәштә генә булған. Мин иҫ белгәндә, намаҙ уҡый, ураҙа тота ине. Һуғыш осоронда ураҙа йәйге, көҙгө эштәрҙең иң ҡыҙыу ваҡытына тура килде. Шунда әсәйем ураҙаһын ҡалдырманы. Дәүләтбикә инәйем менән сөкөрҙөгө сығып сәхәр эсерҙәр ине. Шунан оҙон киндер таҫтамалды биленә урап эшкә китер ине... Күпме генә ваҡыт йоҡлағандыр инде, гел хәрәкәттә булды. Йоҡлап ятҡанын, ғөмүмән, хәтерләмәйем.\nМөхәммәт пәйғәмбәрҙең хәҙистәре буйынса, ҡатын-ҡыҙҙың еп иләп ултырыуы – намаҙ уҡыуға, ирҙәрҙең күпер һалыуына тиң тип иҫәпләнә. Ай яҡтыһында ла, ҡараңғыла ла, киндер иләй торған машинаһын зырылдатып, еп иләп ултырыр ине. Кейемһеҙ булманыҡ. Киндер ҙә тула ине кейемебеҙ. Атайлы балаларҙан кәм йөрөтмәҫкә тырышты әсәйем. Бәләкәйҙән атайлыларҙан көнләшеү ҙә булғандыр инде. Һуғышмай ҡайтмаған көнөм юҡ ине. Атайһыҙ бала сағым үҙ-үҙемде яҡларға, ныҡлыҡҡа өйрәтте мине.\nБер ваҡытта ла әсәйем беҙҙе әрләмәне. «Үҙеңде уйламаһаң, ағайыңдарҙы уйла. Улар кеше араһында йөрөй. Йөҙҙәренә ҡыҙыллыҡ килтермә», – тиер ине. Егәрлелеге уға бирелгән Ыласын ҡушаматында ла сағыла. Өлгөр, һаҡ булған өсөн йәбешкәндер ул уға.\n...1946 йыл – беҙҙең ғаилә өсөн тарихи йыл. Беренсе класҡа уҡырға төштөм. Өлкән ағайым уҡыта башланы. Мөхәмәтзәки ағайым Темәс педучилищеһына уҡырға инде.\n1947 йылда бөтә ил буйынса аслыҡ хөкөм һөрҙө. Беҙ асыҡманыҡ. Әсәйем баҡсасыл булды. Йыл да минең ул саҡтағы буйымдан бейек ағас мискәне тултырғансы кәбеҫтә тоҙлай торғайны. Яҙ етеү менән, беҙ, бала-саға, ҡуянтубыҡҡа, ҡуҙғалаҡҡа, ҡымыҙлыҡҡа, ҡаҡыға, йыуаға туйынабыҙ.\nҺуғыш ваҡыты ине. Бибикамал апайымды бер көндө колхоз бригадиры фермаға йыла әрсергә саҡырҙы. Әсәйем уны ебәрмәне. Иртәгәһенә бригадир, кем кисә тыңламаған, ФЗО-ға китәһегеҙ, тине. Өс ҡыҙҙы, шулай итеп, илата-илата Иҙел башына, йәғни Белоретҡа, алып киттеләр. Беҙҙең ауыл ҡышын юл эсенә әйләнә, сөнки бөтә халыҡ район үҙәгенәсә Иҙел боҙонан йөрөй. Үткенселәр күп булды. Беҙгә, өйҙәш булып, бер татар инәй инде. Йәй сыҡҡансы йәшәне. Бик итәғәтле әбейҙең ваҡиғаларҙы алдан күргән һымаҡ нимәлер әйтеп ҡуя торған ғәҙәте бар ине. Был юлы әсәйемә: «Ҡыҙың аҡ юлдан китә, ҡара юлдан ҡайта», – тигән. Юрағаны юш килде. Апайым, ысынлап та, ФЗО тәртибенә, аслыҡҡа түҙмәй, ҡасып ҡайтып килде. Әсәйем уны кире ебәрмәне, һүҙендә ныҡ торҙо. Уны властар еңә алманы. Апайым мине һәр ваҡыт үҙе менән алып йөрөнө. Бала ғына булһа ла, ир заты бит әле, һаҡсы булыр, тигәндер инде. Хәҙисә тигән апай менән фермала тана көттө. Ҡайҙа йөрөһә лә, тәнҡит шиғырҙары сығарыр ине. Мәжлестә ултырамы, шунда уҡ таҡмағын яра әйтә лә һала. Ныҡ ҡына күргем килгәйне үҙен. Ҡайтып, хәлен белгәс, тегендә ашыҡмай тор, тинем. Йылмайып, юҡ, тине. Ћуңғы күреүем шул булған икән... Оло үкенесебеҙгә күрә, 2012 йылда, 82 йәшендә, вафат булып ҡалды.\nГәүһәр ҡарындашым да теге донъяла хәҙер. Атайым һымаҡ, оло ағайымдың да вафаты 44 йәшенә тура килде. Мөхәмәтзәки ағайым менән һөйләшеп ултырғанда, шул беҙгә лә сикме икән ни, тип шөрләй ҡуйҙыҡ. Аллаға шөкөр, улар йәшен артта ҡалдырҙыҡ. Хәҙер инде икебеҙ ҙә атай-әсәйҙең йәшәлмәгән йылдарын ваҡлайбыҙ. Ағайым быйыл 84 йәшендә. Шуныһы үкенесле: бер ата, бер әсәнән икәү генә ҡалдыҡ.\nУҡып йөрөгән ваҡытта теләгем әсәйемә ярҙам итеп, уның тормошон яҡшыртыу ине. 6-сы кластан уның менән бергә бесән саба башланым. Тау үренә көскә артылған әсәйемде арытмаҫ өсөн, берәй тәгәрмәсле нәмәгә ултыртып ҡына, палиспас ярҙамында тартып мендерһәң ине, тип хыяллана торғайным.\n1950 йылдың йәйендә Бөрйәндә айыу аҙҙы. Кешегә тейә башланы. Бер бакуйҙы сығам да, туҙҙан эшләп алған торбамды ауыҙыма терәп, тирә-яҡтағы тау-ташты яңғыратып, һөрәнләп алам. Мин һаҡсы бит, ир кеше, йәнәһе, йыртҡыстар ҡурҡырға тейеш.\n...Ябай кешеләр араһында ла абруй ҡаҙанғандары була. Әсәйем шундай ине: ул-был кәңәш кәрәк булһа, бигерәк тә йәшләй тол ҡалған ҡатындар әсәйемә килә торғайны. Бер ваҡиға һаман да хәтеремдә. Төнөн уятып, әсәйемде алып сығып киттеләр. Баҡтиһәң, кемдеңдер ҡыҙын кейәүгә барырға күндерә алмайҙар икән. Өгөтләргә әсәйемдең һүҙе кәрәк булған.\n...10-сы класта уҡығанда, уҡыуҙы ташламаҡ булып, ауылға ҡайттым. Маҡсатым – әсәйемә терәк, таяныс булыу ине. Тракторсылар икмәкте мул ала. Магазиндан он һатып алып йәшәгәс, уларға күҙем ҡыҙғандыр инде. Хәрби училищела уҡыған Мөхәмәтзәки ағайым, тамағынан өҙөп тигәндәй, 120 тәңкә аҡса һалып тора. Тракторсылыҡҡа уҡырға тигән хыял менән йөрөп ятам. Мәктәпте ташлап ҡайтҡанымды белгәс, өлкән ағайым, уҡыуыңды бөт, аҙаҡ ҡайҙа ниндәй һөнәр алырға теләһәң, шуға уҡырһың, тип минең менән бик етди һөйләште.\nЮғары уҡыу йортон тамамлағас, яңынан өй һалып индерҙем. Әсәйем түрҙә ултырҙы. Мунса һалырмын тигән әйтеүемде лә үтәнем. Үкенескә ҡаршы, әсәйем 68 йәшендә был донъянан китте. Уны ерләшергә халыҡ эркелеп килде. Ҡайғыһын да, шатлығын да бергә күтәрешкән Дәүләтбикә инәйем етем бала һымаҡ тороп ҡалды. «Әсәйең үлгәс, ауылда йәм бөттө», – тигәндәр күп булды. Ә ике туған ағаћы, Юныс апам: «Һеҙ булмаһағыҙ ҙа, йортоғоҙға боролоп, ҡапҡағыҙға башымды терәп, тороп-тороп китәм мин», – тигәйне иламһырап.\n…Ҡайғы алып китте әсәйемде. Үҙенән 17 генә йәшкә кесе ине тәүге улы. Ана шул Мөхәмәткилде ағайымды юғалтыуҙы күтәрә алманы. Ҡолонсағым, тине лә иланы. Бала ҡайғыһы аяҡтан йыҡты уны. Шуға мин һәр саҡ: «Бала ҡайғыларын күрһәтмә, Хоҙайым, үҙемә лә, дуҫым түгел, хатта дошманыма ла!» – тип теләк әйтәм.\nҺөнәр һайлауымда оло ағайымдың йоғонтоһо ҙур булды. Ҡайҙа йөрөһә лә, ул йыр, таҡмаҡ, риүәйәттәр йыйҙы, «Бабсаҡ менән Күсәк»те лә ул яҙып алған вариантта өйрәндем.\n– Улы кәләште әсәһенә ҡарап һайлай, тиҙәр. Балаларығыҙҙың әсәһе ҡәйнәһенә оҡшағайнымы?\n– Флүрә Юламанова тигән ҡыҙ менән абитуриент ваҡытта уҡ танышҡайныҡ. Ул Хәйбулла районы Аҡъюл ауылы ҡыҙы ине. Имтихандарға хеҙмәттән ҡайтышлай килгәйнем. Урал университетының журналистика бүлегенә уҡырға инергә йөрөйөм. Мөхәмәтғәни ағайымдың кәңәшен тотоп, яҡыныраҡ булайым тип, Өфөгә юлландым. Һынау һөҙөмтәләре буйынса Флүрә конкурстан үтмәне. Уны киске бүлеккә тәғәйенләнеләр. Мине көндөҙгө бүлектең старостаһы итеп ҡуйҙылар. Факультетыбыҙ деканы урынбаҫары Ғәли Сәйетбатталовҡа:\n– Беҙҙең төркөмдә ирекле тыңлаусы булырға тейеш бер егет килмәне. Шуның урынына бер йыл уҡытыусы булып эшләп, алыҫ райондан килгән Флүрә Юламанова тигән ҡыҙыҡайҙы алайыҡ әле, – тип мөрәжәғәт иттем. Ғәли Ғәлиевич мут ҡына йылмайҙы ла:\n– Ә һин кем булаһың уға? – тип һораны.\n– Имтихандарҙы бергә биргәйнек. Тырыш ҡыҙ. Тик рус теленән үтмәне, – булды яуабым.\n– Ярай. Дәрескә йөрөһөн. Тәүге сессияны уңышлы тапшырһа, приказдан үткәрербеҙ, – тине.\nШулай итеп, Флүрә менән дүрт йыл бергә уҡып, дуҫлашып йөрөнөк тә, ул дүртенсене бөткәс, өйләнештек. Мин академик ялға сығып, бер йыл мәктәптә эшләп килгәнгә, унан бер курс артта ҡалғайным. Шуға ла Флүрәм минән бер йыл алда диплом алды. Ул Ләйсәнебеҙгә әсәй булырға йыйына ине. Шуға ла, үҙенең әсәһенә яҡыныраҡ булһын тип, Хәйбулла районы Ғәлиәхмәт мәктәбенә урынлаштырҙым. Уның туғандары менән тәүгә шунда күрештем. Барғас, дүртенсе көнгә баш балабыҙ Ләйсән донъяға килде. Бер-ике аҙна торҙом да бишенсе курсҡа уҡырға киттем. Университетты 1967 йылда тамамланым. Аспирантураға урын булмай сыҡты. Ғәйнуллин Миҙхәт ағай: «Сөләймәнов ауылда ятып та диссертация яҙыр ул», – тигәйне.\nМиңә Мәғариф министрлығына йүнәлтмә бирелгәс, әсәйем менән һөйләшергә ауылға ҡайтып киттем. Маҡсатым уны ҡалаға алып килеү ине, әммә ул, нигеҙ ташлап китмәйем, тип ҡырҡа ҡаршы төштө. Бәхетемдән, ата-әсәләрҙең үтенесе буйынса, райсовет, Нәби башланғыс мәктәбен һигеҙ йыллыҡҡа әйләндерергә, тигән ҡарар сығарған. Ғаиләмде Өфөгә алып килдем дә, министрлыҡҡа инеп, ҡайтыу теләген белдерҙем.\nӘсәйем быға тиклем хат аша ғына таныш Ләйсәнде, ейәнсәрен, күтәреп алды. 1968 йылда тыуған улымды, 1971 йылғы кесе ҡыҙымды һөйөргә лә насип булды уға. Өләсәһе вафат булғанда, Нәркәскә саҡ ҡына бер йәш тулмай ҡалды. Әсәйемдең ҡырҡын үткәргәндә, ҡыҙымдың теле асылды. Беренсе һүҙе лә «атай» булды. Флүрә, шулай итеп, өс бала әсәһе булып китте.\nБашҡорт йәмәғәтселеге ҙур юғалтыу кисерҙе: йәшләй генә БДУ-ның филология факультетында уҡытып йөрөгән талантлы ғалимыбыҙ Марат Минһажетдинов 1972 йылда, студенттары менән фольклор экспедицияһында йөрөгәнендә, ваҡытһыҙ донъянан китте. Уның урынына кафедраға мине Өфөгә саҡыртып алдылар. Ғаиләм ауылда ҡалды. Ҡасан һораһам, шунда ҡайтып килергә рөхсәт иттеләр. Юл юҡ, уның ҡарауы самолет осоп тора. Иртәнге сәйҙе Бөрйәндә эсеп, төшкө ашты Өфөлә ашап, өсөнсө парҙа дәрес үткәреп торғаным булды. «Бөрйән тиҙәр. Бына күрәһегеҙме Бөрйән нисек булғанын?»– тип студенттарға шаяртып ала торғайным.\nИке йылдан миңә ике бүлмәле фатир бирҙеләр. Ғаиләмде Өфөгә күсереп, бергә йәшәргә форсат тейҙе. Ике йыл эсендә фатир алғандар бик һирәк ине ул ваҡытта. Шулай итеп, беҙҙең торлаҡ мәсьәләһе тиҙ хәл ителде. Өс балалылар ҡалала күп балалы ғаилә иҫәпләнһә лә, беҙҙең иҫәп балаларҙы бишәү итеү ине. Тик уйлағанса килеп сыҡманы.\n– Әхмәт ағай, ғаилә ҡорғанда, ул ныҡлы булһын өсөн, йәштәр нимәгә иғтибар итергә тейеш?\n– Рухи яҡтан уртаҡлыҡ үә яҡынлыҡ булһын. Ҡатыным менән икебеҙ ҙә филолог, ҡыҙыҡһыныуҙар бер йүнәлештә, аңлашып, татыу йәшәнек. Тол ҡалғанымда мин 56 йәштә инем. Ейән-ейәнсәрҙәрем өләсәй тип әйтерлек иш булһын тип, рухташ, үҙе лә фольклор менән шөғөлләнгән радиожурналист Фәниә Хәлитоваға өйләндем. Уның тәҡдиме буйынса йырсы, ауылдашым Ғилман Сәфәрғәлин, йырсы Фәрит Бикбулатов, композитор Роза Сәхәүетдинова тураһында бер нисә тапшырыу эшләгәйнем. Фәниәгә шунда күңел ятты. Балаларым да, ейән-ейәнсәрҙәрем дә уны яҡшы ҡабул итте. Ул күптән хаҡлы ялда. Әммә республикабыҙ халҡы уны әле лә яҡшы белә, сөнки уның 33 йыл буйы әҙерләгән тапшырыуҙары һаман «Ашҡаҙар» радиоһында йыш ҡабатлана.\n– Ҡыҙ балаҡайымды ҡыҙғанам, тип йырлар булғандар. Ҡыҙҙарығыҙҙы кейәүгә биреү ҡыйын булдымы? Әллә «Ҡыҙ китә – ҡый китә», – тинегеҙме?\n– Был хаҡта кейәүгә бараһы ҡыҙ, кәләш алаһы егет менән ваҡыты еткәс кенә әңгәмәләшеү – һуңлау була. Алдан хәстәрләп, фольклор аша ла төшөндөрә йөрөр кәрәк, тип уйлайым. Беҙҙең осраҡта, үҙҙәре һайлағас, береһенә лә ҡаршы килмәнек. Бер-бер артлы ейән-ейәнсәрҙәр бүләк итә башланылар. Гөлнара киленде лә шулай алдыҡ. Жәлилде 2-се училищеның художество бүлегенә бирҙем. Килен менән ул шунда табышты. Буласаҡ киленебеҙ ҡыҙҙарым менән дә, Флүрәм менән дә уртаҡ телде тиҙ тапты. Жәлилде ил сиге һаҡсылары ғәскәренә оҙатып, көтөп алды. Улым хеҙмәттә саҡта ла ул ҡыҙыҡай беҙгә килеп йөрөнө.\nБорон тәүҙә ата-әсә балаһының ише буласаҡ кешене башҡалар аша белешеп йә күреп-белеп кенә никахлаштырғандар. Ә уға тиклем ике яҡ та бер-береһен ете быуынға тиклем тикшергән. Холоҡтары нисек, нәҫел ауырыуҙары юҡмы, тигән һорау ҡыҙыҡһындырған уларҙы.\nБалаларым фольклор йыйынтыҡтарын уҡып үҫте. Ваҡытлыса мауығыу булмаған был. Жәлил улымдың картиналарында фольклор мотивтары өҫтөнлөк итә. Ләйсән «Башҡорт әкиәттәрендә әхлаҡи һайланыш» тигән темаға диссертация яҡлап, фәлсәфә фәндәре кандидаты булыуға өлгәште. Нәркәс тә ғилми эшен әҙәбиәт менән фольклор бәйләнеше буйынса һайланы.\n– Тәбиғәтегеҙ менән һеҙ йыш ғашиҡ булыусанмы?\n– Матурлыҡҡа һоҡлана белмәгән кешене аңламайым. Ғашиҡ булыу бер нәмә, мөхәббәт – икенсе. Аҙым һайын ғашиҡ булам. Мине, ғәҙәттә, кешенең эскерһеҙлеге арбай. Йәш бара, әммә үҙемде әле ҡарт тип иҫәпләмәйем. Оло йәшкә еткәс, Хужа Насретдин: «Йәш ваҡыттағы кеүекмен», – тип маҡтанған, ти, бит. «Уны нисек беләһең?» – тип һорағас: «Анауы ташты күрәһеңме? Уға йәш ваҡытта ла көсөм етмәне, әле лә көсөм етмәй», – тигән. Шуның һымаҡтыр, бәлки.\nКөн дә иртән йүгерәм. Үҙебеҙҙең эргәләге паркты урап сығам...\nМинең быуын тотош әсә тәрбиәһендә үҫте. Йомшаҡлығыбыҙ ҙа, нескә күңелле булыуыбыҙ ҙа, кәрәк ваҡытта ҡырыҫлығыбыҙ ҙа – шунандыр. Әле лә, йәсленән алып мәктәпте бөткәнсе, гуманитар вуз һәм факультеттарҙа ла ир заты – ҡатын-ҡыҙ тәрбиәһендә. Статистик мәғлүмәттәр буйынса, хәҙер үҙенең ирлек бурысын үтәр йәше ир-аттың иртә тамамлана. Сөнки унда ҡатын-ҡыҙ башланғысы үҫешә.\nЕгеттәрҙе уҡытыусыларҙың әҙ генә эш хаҡы ҡәнәғәтләндермәй. Улар, ғаиләһен ҡарар өсөн, ҡырыҫ Себер яҡтарына юллана. Донъя, ил кимәлендә берәй киҫкен хәлгә килеп төртөлмәйенсә, беҙҙә алдан күҙаллау сараһы күрелмәй. Ваҡиғаны бер ун йыл алдан күрә белеү кәрәк. Ошоноһо ярап торор, быныһы бара әлегә, тигән кеүек эш итәбеҙ. Ә бындай ҡараш, ваҡыты еткәс, төҙәтеп булмаҫлыҡ хаталарға килтерәсәк. Шуның өсөн киләсәкте алдан күҙаллай башлаһаҡ ине.\nҮҙенең 75 йәшен түңәрәкләгән билдәле ғалим, аҡһаҡал Әхмәт Мөхәмәтвәли улы Сөләймәновҡа журналыбыҙҙы уҡыусылар исеменән ныҡлы һаулыҡ, оҙон ғүмер, Фәниә апай менән тигеҙ ғүмер итеүҙәрен теләйек!


Иң Яҡшы Фекерҙәр Казино – Онлайн Мобиль Казино – Һаҡлап һеҙ менән алмыйм казино.strictlyslots.ЕС\nБөйөк британияның иң эре Онлайн-Казино: Express Казино – Яңы £/евро/$5 бушлай\nЭкспресс-казино, билдәле булыуынса, бөйөк британия казино яҡшы, йәки мобиль онлайн казино сайт, эйә күп уйын казино онлайн варианттары телефон, слот бушлай онлайн, мобиль казино, уйындары, казино һәм башҡа бик күп! Шуға күрә бөгөнгө сәфәре expresscasino.com !\nExpress Үҙенсәлектәрен Белеү Казино – Зарегистрировалась, Хәҙер, Әгәр Һеҙ\nҺеҙгә 100% Ҡотлау Бонус Өсөн Депозит + Һәр Дүшәмбе Заказ 100% Бонус\nБыл мобиль онлайн казино, which is Express Casino is a fun filled online gambling site with many games, тәҡдимдәр, promotions and features. They have many online games to keep you distracted and let you have a great time and earn a bit as well!\nThey have a variety of games like Poker, Блэкажек, Рулетка, Casino games, Pocket Fruity free slots and much more. Экспресс-бөтә казино слот казино һәм һеҙ биргән һеҙҙең пк йәки смартфон һәм күҙәтеү өсөн иң яҡшы ерҙәрен арзан веселиться мөмкинлеге дауам итә, унда һеҙ барасыз!\nЯҡшы клиенттарҙы нисек хеҙмәтләндерәһегеҙ ?\nБик яҡшы хеҙмәт күрһәтеү-клиенттар бар, улар, иң арзан ул 6 иртәнсәккә тиклем 11 Гринвич ваҡыты буйынса сәғәт төнгө аша интернет-чат йәки электрон почта аша. Шулай уҡ клиенттар менән бәйләнештә булырға, уларҙың хеҙмәте аша ярҙам итеүе, дуҫлыҡ һәм хеҙмәткәрҙәре файҙалы булды. Шулай уҡ һеҙгә хәбәр ҡалдырған осраҡта мөмкин, әгәр оператор оффлайн.\nАҡса түләү һәм хәүефһеҙ булыуын тәьмин итеү һәм һығымта\nКазинола отторған аҡса экспресс реаль казино һәм онлайн-казино, түләүле телефон мөмкинлек менән ҡуллана аласыз иҫәбенә казино .\nБөтә онлайн-сервистар менән идара эшкәртеү йәмғиәте olorra. Операцияға аҡса һәм кредит карталарын ҡулланып буласаҡ дербетов өсөн онлайн. Виза Кеүек, Мастеркард, Нетеллер, Маэстро, Һәм башҡа cards. Әгәр сездә ниндәй ҙә булһа ялыу, һеҙ элемтәгә керә аласыз хеҙмәттәр менән ярҙам итеү, уларҙың тәжрибәһе бик файҙалы һәм бик.\nШул тиклем ябай ҡулайлама бөтә хуплана: смартфон йәки башҡа iPhone. Ысын эйә булырға тейеш һеҙҙең сайтҡа инеп, интернетҡа тоташыу өсөн Expresscasino.com.\nМобиль улар онлайн казино.\nЯҡшы клиенттарға хеҙмәт күрһәтеү алыу була уларҙың .\nОперацияға аҡса саралары күп булды.\nЭкспресс-мобиль телефон һәм башҡа бик күп фекер казино казино казино.\nҺеҙ һайлау буйынса валюта, һеҙ алыр ине лә, ҡылған өсөн килешеү.\nУйын ҡомарлы уйын ваҡытында ғәҙәттә, ваҡыт оса. Аҡыллы булған, шуға күрә, уйын уйнау, уйын автоматтары йәки бушлай онлайн покер онлайн.\nЭкспресс-казино в казино казино бонус яңы күҙәтеү.strictlyslots.ЕС һаман түбән таблицаһында һуң бонусный\nШулай итеп, Экспресс-казино функцияһын шулай уҡ интернет-сайт һәм мобиль күп казино реаль аҡса менән казино онлайн казино һәм уйын уйын яңы бонусный шулай уҡ.\nДуҫтарым кәңәш ителә?\nМоғайын дуҫтарым тәҡдим булһа, беҙ уйлағанда, был яҡшы онлайн казино мобиль сайт, бер үк ваҡытта күңелле һәм хәүефһеҙ булыр! Шуға күрә бөгөн был уйын сайтында барған онлайн!\nБлог Онлайн казино онлайн казино.strictlyslots.ЕС Һаҡлап Һеҙ Алмыйм !.


Республикала ниндәй парҙар йышыраҡ айырылыша – статистика // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n13:55, 14 февраля 2019 Йәмғиәт\nРеспубликала ниндәй парҙар йышыраҡ айырылыша – статистика Фото: Depositphotos.com\nБашҡортостанда ниндәй парҙар йышыраҡ айырылыша. Республиканың Юстиция эштәре буйынса дәүләт комитеты былтыр нисә парҙың һәм бергә йәшәгәндән һуң нисә йыл үткәс айырылышыуҙары тураһында статистика мәғлүмәттәрен иғлан итте.\n2018 йылда республиканың ЗАГС бүлектәре никахты тарҡатыу тураһында бөтәһе 15 407 акт теркәгән. Унан алдағы йылда 15 568 пар айырылышҡан.\n6 104 парҙың ғаилә стажы 5 йылдан аҙыраҡ.\n3 906 пар 5-10 йыл йәшәгәндән һуң никахтарын тарҡатҡан.\n2 038 пар 10-15 йылдан һуң айырылышҡан.\n1 623 пар 15-20 йыл үткәс айырылышырға хәл иткән.\n1 736 ғаилә 20 һәм унан күберәк йыл уҙғас тарҡалған.\nРеспубликаның 12 районында һәм ҡалаһында айырылышыуҙар һаны кәмегән, улар — Архангел, Балаҡатай, Ғафури, Ҡариҙел, Стәрлетамаҡ, Тәтешле, Шаран, Белорет райондары, Белорет ҡалаһы, Учалы районы һәм ҡалаһы, Өфөнөң Октябрьский районы.\n«Башинформ» хәбәр иткәнсә, уҙған йылда никахтар һаны ла кәмегән. 12 айҙа 25 388 ғаилә ҡоролған — 2017 йылға ҡарағанда 9,1% аҙыраҡ.\nТеги: ЗАГС, ғаилә ҡороу, никах тарҡатыу


Ҡатын-ҡыҙ менән танышырға теләй - Видеочивать Бразилия - Bate-Papo!\nТеләгән ҡатын-ҡыҙ көсө менән таныштырҙы\nБер төркөм ҡатын-ҡыҙ көсө менән танышырға теләйемСюжет сығанаҡ кодты үҙгәртергә Клавдия ҡырҡ өс йыл инде, әммә ул һаман яңғыҙ. Көндән башланған, ул ҡасан хәл ителер һәм ҡалаһы буйынса иғлан элгәндәр тәүәккәл аҙым «яңғыҙ ҡатын-ҡыҙ менән танышырға теләй ». Шул бер нисә ҡат был саҡырыу ир-егеттәр бөтөнләй юҡ, ул уларҙы көтә.\nНеудачник, алкоголиктар, цирк артистары элекке, хәҙер попросту Валентин бомж.\nӘммә ахыр сиктә бындай кеше төрлө уртаҡ тел таба.\nКеүек белә, тип шундай Филиппин - филиппиндар тормош - Өлөшө - Филиппиндар - Һыҙат\nЯрай, мин әйтергә мөмкин\nМин күргән был фильм үҙенсәлекле, америкаса, фараз менән булыу ябай тибәӘҙәм драмаһы, уларҙың үҫеш үрсей, неудивительный, был сериал бик күп илдәрҙә был концессияны һатып алыу, беҙҙең һәм башҡа илдәрҙә була. Минең уйлауымса, бындай лидер эшмәкәрлеге ырыуҙары башында булараҡ,"тантаналар","баш"партияһының бөтә яраҡлы. Был компаниялары тығыҙ уйындар барҙы. Ныҡлы түгел, уның менән атҡара. Мәктәп һәм һөҙөмтәлә, был һуғышта минең олатайым, ул Берлин китте, ...\nПортугалка нисек өйләнде. Португалия тураһында форумдары: «Португалия тормош»\nЯрай, мин беләм, тип әйтә\nПортугалка, португалка)хужабикәләрҙең иң яҡшыһы, минең уйымса, улар яшьләре - үҙе һәм ире туҡмап алафекерләү тыңлаған ҡыҙға күптән бер йыл. Ир-егет түгел ул тип гел йорт кәрәк - ойоҡбаш һәм ыштан менән.\nШулай уҡ кеше менән бәйле\nӘйҙә, үҙе өйҙә йәшәгән, ә уны ҡунаҡтар килде.\nАлександр, кейәү минең солғанышында португалка күп, әммә улар барыһы ла кейәүгә сығыу теләге яна. Ул йәштәр, ғаилә мөнәсәбәттәре заморачиваться түгел. Һә...\nБеҙ Филиппин нигеҙләнгән\nБеҙ (һәм Мартин Штефан) Pinay Romance нигеҙләнә, ир-егет өсөн үҙ көсө менән көнбайышты бәйләгән, филиппины ҡатын-ҡыҙ эзләй, мөхәббәт һәм йыйыныу менән ул интрижка төпләнгән мөмкин булыр инеКөнбайыш әгәр һеҙ егет, ҡатын-ҡыҙ менән танышырға теләйем онлайн филиппин, әгәр һеҙгә йәки филиппинка, ул эзләй ир-атты яратып, үҙ хыялдарын тормошҡа ашырыу өсөн, Pinay Romances был хыялын тормошҡа ашырырға теләй. Беҙ ике беҙҙең мөнәсәбәттәр уңышһыҙлыҡ кисергән, һәм...\nМенән таныша benchetrit филиппин кеүек ҡатын-ҡыҙҙар онлайн - Seducer Global\nКом уяныу менән ҡотланы\nМин һеҙгә күрһәтергә һәм, иң матур ҡыҙҙар һәм унда мөмкин тиклем ҡәнәғәтләндермәй, улар аласыз табырға ФилиппинСөнки, әгәр һеҙ беләһегеҙме, нимә ул интернет, һеҙ беркасан ла ноутбукты алырға була, бөтә ваҡытын һәм мин уйлайым, интернет-танышыу - урод был ваҡытлыса ғына. Был һеҙҙең өсөн яҡшыраҡ булырға мөмкин, йәки шунда уҡ ҡәнәғәтләндереү өсөн һуң Филиппин Манила Себу. Бынан тыш, теләйем һиңә һәм һин нимә тип алабыҙ. Барыһы да һезгә эшләргә кәрәк, быны...\nСтатистика мәғлүмәттәренә ярашлы, беҙҙә, аралаша 3 сәғәттән ашыу ҡулланыусы көнөнә 85 кәм түгелБыл сайтта шулай уҡ сервис һәм ҡулланыусы ҡәнәғәт. Ағымдағы контракт хаҡы: 1 көн - 1 һум өсөн түләү 19,00 ай - 2100,00 өсөн түләү 1 һум аҙна - 650,00 өсөн түләү 1 һум аҙна - ай өсөн түләү 1 һум 650,00. Беренсе осорҙа бер көн пробный көнө - 19 һум, һуңынан ай 1 договорҙарын оҙайтыу, етештереү хаҡы тәүлегенә 24 сәғәт булған. Һеҙ килешеү өҙөлгәс, был төймәгә басыгыз"Бөтөрөргә"үҙ идаралығында кил...\nМенән мин интернет филиппин ҡыҙҙарына нисек танышырға мөмкин. Answers Yahoo\nҮрҙәге һөйләмде күркәм\nМин дискриминация булып түгел, тик уйлап, был мөһим момент, улар тураһында телгә алырға кәрәкЭйе, күп золотоискатель (мошенник мотлаҡ түгел), улар яҡшы тормош эҙләп. Ир-аттың күпселеге был вокзал ҡаршы мотлаҡ түгел. Ҡайһы бер бөтөн алырға тырыша, тип Филиппин, ғына, ниндәйҙер сәбәп (ҡатын-ҡыҙ). Кавказ ҡатын-ҡыҙ ҡатын-ҡыҙ бер ерҙә генә кәрәк, ябай һәм аңлайышлы. Башҡа ир-егеттәр менән осрашты һәм улар буйынса эҙләргә теләмәй филиппинец сәбәбе. Мин ҡайһы ...\nአሁን የሞባይል. ነፃ. የሚሰጡዋቸውን. እውነተኛ\nҡатын-ҡыҙ белергә таныш булмаған теркәлгән видео чат онлайн 1000 ч рулетка иғлан танышты 18 бушлай видео чат интим танышты видео башҡа фотолар менән танышты теркәлгән чатта теркәлергә рулетка менән башҡа ҡыҙға 18 смотреть видео танышты таныш булмаған теркәлгән


Көйөргәҙе районында урындағы тауар етештереүселәр мәсьәләләре тикшерелде // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nКөйөргәҙе районында урындағы тауар етештереүселәр мәсьәләләре тикшерелде\n12:51, 28 апреля 2012 Иҡтисад\nКөйөргәҙе районында ҡулланыусылар баҙарына хаҡтар кимәле һәм республика тауар етештереүселәре продукцияһының тәҡдим ителеүе буйынса күҙәтеү яһау мәсьәләләре тикшерелде. Ошо көндәрҙә бында «Республика һәм урындағы тауар етештереүселәрҙең сауҙа предприятиелары менән үҙ-ара килешеп эш итеүе: проблемалар һәм үҫтереү мөмкинлектәре» темаһына түңәрәк өҫтәл ойошторолдо.\nСараны Башҡортостан сауҙа ассоциацияһы һәм БР Эшҡыуарлыҡ ойошмалары ассоциацияһының мәғлүмәти ярҙамы менән муниципаль район хакимиәте һәм Эшҡыуарҙар советы ойошторҙо. Мәсьәләләрҙе тикшереүҙә 10 ауыл биләмәһе, 19 берәмләп һатыу предприятиеһы, 6 эшкәртеү предприятиеһы етәкселәре ҡатнашты.\nРеспублика һәм урындағы тауар етештереүселәр продукцияһының берәмләп һатыу предприятиелары кәштәләрендә тәҡдим ителеү темаһы күп йылдар дауамында үҙенең актуаллеген юғалтмай. Ә Рәсәйҙең Бөтә донъя сауҙа ойошмаһына инеүенә бәйле ҙур үҙгәрештәр алдынан ул айырыуса киҫкен тора.\nТүңәрәк өҫтәлдә ауылдарҙа сауҙа хеҙмәттәрен күрһәтеүҙе ойоштороу мәсьәләләре тикшереледе, тип хәбәр иттеләр Башҡортостан сауҙа ойошмаһының матбуғат хеҙмәтенән. Эшкәртеү тармағы хеҙмәткәрҙәре тарафынан эшләнеп еткерелмәгән урындар хаҡында ла һүҙ барҙы.\nТүңәрәк өҫтәл барышында әйтеп ишеттерелгән тәҡдимдәр ҙур резолюцияла сағылыш тапты.\nТеги: сауҙа,ҡулланыусылар баҙары


Башҡортостанда сәсеү кампанияһы тамамлана - Правительство Республики Башкортостан\nеспубликала 2011 йылғы сәсеү кампанияһы тамамлана. Яҙғы сәсеү 90% майҙандарҙа үткәрелгән. Әлеге ваҡытта игенселәр йылы яратыусы культураларҙы сәсеүгә сыҡты. Ҡарабойҙай, тары, кукуруз һәм судан үләненә сират етте.\nБР Ауыл хужалығы министрлығы белгестәре күҙаллауынса, яҙғы сәсеү 26-27 майға тамамланырға тейеш. Яҙғы баҫыу эштәренә һабантуйҙарҙа йомғаҡ яһаласаҡ. Яҡынса мәғлүмәттәр буйынса, республикала беренсе һабан байрамының 28 майҙа уҡ үтеүе ихтимал, баҫыу эштәре тамамланыуын күрһәтеүсе һабантуйҙарҙың күбеһе 4 июнгә билдәләнгән.\nАуыл эшсәндәре ошо көндәрҙә яңы агротехник эштәрҙе үтәүгә сыға. Бер нисә районда иген сәсеүлектәрен химик утауға төштөләр, сиратта — аралыҡлы культураларҙың рәт араһын эшкәртеү.


Материалы за Август 2015 года » Башкортостан кызы\nФрангизә Илбәкованың һаҡлаған бүләктәре\nФрангизә Илбәкова – Салауат районы Юлай ауылы ҡыҙы. Өфө дәүләт сәнғәт институтында актер һөнәренә уҡып сыҡҡан һылыу хеҙмәт юлын Башҡорт дәүләт филармонияһында нәфис һүҙ оҫтаһы булып башлай. Әммә нәфис телевидение режиссураһы буйынса Мәскәүҙә икенсе...\nРубрика: Ҡыҙҙар моңо / Тотош уҡырға\nТәскирә Даянова хикәйәһе: "Ташлама, һөйөклөм, китмә!"\nМәсетле районы Йонос ауылында ғүмер кисергән Тәскирә Даянованың әҫәрҙәрендә тәбиғәткә яҡын булған кешеләргә генә хас саф мөхәббәткә, мөғжизәле мажараға шикһеҙ ышаныу бар. Яҙыусының яңы хикәйәһе лә уҡыусыларыбыҙҙы бер аҙға булһа ла аяуһыҙ...\nҠырмыҫҡалы уңғандары кәсеп йолаһын тергеҙә\nБорон һүҙҙең тылсымлы көсөнә ышанған ата-бабаларыбыҙ изге теләктәр юллап, һәр яңы эшкә фатиха алған. Төрлө яҡлап аһәңле йәшәйешкә ынтылған, ырымдарҙы үҙҙәренең йәмғиәт ҡоролошонда ҡәҙерләп ҡулланған, Ер-Әсәгә, тәбиғәткә ризалыҡлы һәм рәхмәтле була...\nИкмәк бөтәһенә лә баш, ти халыҡ әйтеме. Ысынлап та, ҡабарып бешкән хуш еҫле әпәкәй – һәр табындың күрке, йәме. Бөгөн магазин кәштәләрендә икмәктең ниндәй генә төрө юҡ! Ағы ла, ҡараһы ла, әсеһе лә, сөсөһө лә, төрлө орлоҡтар, тәмләткестәр ҡушылғаны ла...\nРубрика: Үҙем асҡан хәҡиҡәт / Ҡулыңдан һөйөн / Тотош уҡырға\nМәскәүҙе яулаған башҡорт һылыуҙары\nБашҡорт ҡыҙҙарының ҡулынан килмәгән эш юҡ. Был – иҫбатлау талап итмәгән хәҡиҡәт. Һуңғы йылдар ҙа уларҙың яңынан-яңы өлкәләрҙе яулап, ятыраҡ юҫыҡтарҙа ла маһирҙарҙың-маһиры булып китеүҙәре һөйөндөрә. Мәскәүҙе яулаған режиссер ҡыҙҙарыбыҙҙың уңыштарына...\nКөмөш шишмәләрҙән күскән моң\nАлты йәшлек кескәй Зөлфирәгә атаһы, район үҙәгенә барғанында, сәскәле генә биҙрәләр алып ҡайтып бирә. Эй ярата ҡыҙсыҡ биҙрәләрен! Атаһы яһап биргән көйәнтәһенә шуларҙы элеп, шишмәнән һыу ташырға әүәҫләнеп ала. Үҙе бер туҡтауһыҙ көйләп йөрөй. Кескәй...\n"Бисмилләһи-шәриф"тең фазиләттәре һәм хикмәттәре\n•\tБашында «Бисмилләһир-рахманир-рәхим» һүҙҙәре булған доға кире ҡағылмаҫ. •\tКем дә кем «Бисмилләһир-рахманир-рәхим» тип яҙылған яҙманы, бысранмаһын тип, Аллаһы Тәғәлә һәм Уның исемен хөрмәтләү, бөйөкләү йөҙөнән ерҙән күтәрһә, Аллаһы Тәғәлә...


Ихлас күңелдән һөйләшеү » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Әҙәбиәт » Ихлас күңелдән һөйләшеү\nИхлас күңелдән һөйләшеү 15.01.2019 // Әҙәбиәт\nӘбйәлил район үҙәк китапханаһында “Ысын күңелдән һөйләшеп алайыҡ” тип аталған ғаилә байрамы үтте. Кисәне алып барыуҙа ойоштороусы Айгөл Тоҡомбәтоваға Асҡар ауылындағы 1-се мәктәп уҡыусылары Фидан Баястанов һәм Рина Әхтәмова, шулай уҡ Юлиә Истамбаева, Илназ Мансуров ярҙам итте.\nБыл матур сараға китапхана янындағы “Горница”, Фәүҡинур Фәтхуллина етәкселегендәге “Урал ҡыҙҙары” клубтары ағзалары һәм уларҙың ейән-ейәнсәрҙәре килде. Улар үҙҙәре төшөргән һүрәттәрен, открыткаларын килтерҙе.\nАйгөл Афзал ҡыҙы төрлө илдәрҙең йолалары хаҡында бәйән иткәс, шуға ярашлы уйындар уҙғарылды. Уларҙа тәүҙә балалар ғына ҡатнашһа, аҙаҡтан ололар ҙа дәртләнеп китеп, ихлас ҡушылды. Уйындарҙы алып барыуҙа Балалар китапханаһы хеҙмәткәре Раушания Фәсхетдинова менән Илзирә Ҡарасова ярҙам күрһәтте.\nАртабан ҡунаҡтар үҙҙәре бешергән ризыҡтар менән таныштырып үтте һәм уларҙы әҙерләү серҙәре менән бүлеште. Кемдер сәксәк, кемдер бәлеш, кемдер тултырылған картуф, кемдер ҡоймаҡ, йыуаса килтерҙе. Мәҫәлән, Данфира Харасова йорт хайуаны формаһында яһалған ҡойҡа, Фәүҡинур Фәтхуллина баҡса емеш-еләктәре ҡушып әҙерләнгән ҡорот менән һыйланы.\nБынан тыш, саҡырылған ҡунаҡтар йырлы-моңло күстәнәс тә бүләк итте. “Горница” клубы ағзалары йырҙар башҡарһа, “Урал ҡыҙҙары” матур бейеү менән һөйөндөрҙө.\nБайрам йылы мөхиттә, бик матур уҙҙы. Был кистә ҡунаҡтар араһындағы йәш айырмалығы ла онотолдо, ололар үҙҙәрен бала саҡҡа ҡайтҡандай хис итте. Бер кем дә бүләкһеҙ ҡалманы. Улар өсөн Таңһылыу һәм Көнһылыу Ярҡынбаеваларға ҙур рәхмәт.\nАвтор: И. МУСИНА


Башҡортостанда мәҙәни үҙәк төҙөлә | «Ашҡаҙар» радиоhы сайты\nБелоретта яңы күп функциялы мәҙәни үҙәк төҙөлә. Бюджет инвестициялары буйынса Эксперт совет барышында ҡабул ителгән ҡарар тураһында төбәк Хөкүмәте Премьер-министры Рөстәм Мәрҙәнов хәбәр итте. Бынан тыш, республиканың Федоровка районы Федоровка ауылында район мәҙәниәт йортон яңыртыу тураһында ҡарар ҡабул ителде. Алдан ошо тораҡ пункттарында мәҙәниәт йорттары менән бәйле мәсьәләне Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов хәл итергә ҡушҡайны, тип хәбәр итте Премьер-министр.\n— Республика Башлығының тейешле йөкләмәләре булды, хәҙер улар ғәмәлгә ашырыла, — тип билдәләне Рөстәм Мәрҙәнов. — Проектлауға аҡса бүленгән.\nБюджет инвестициялары буйынса Эксперт совет ултырышы барышында башҡа көнүҙәк мәсьәләләр ҙә ҡаралды. Атап әйткәндә, Өфөлә Дуҫлыҡ монументы эргәһендә урынлашҡан һәм Ағиҙел йылғаһы буйы менән сиктәш булған парк комплексын реконструкциялау тураһында ҡарар ҡабул ителде. Шулай уҡ Хәйбулла районында һыу тәьминәте һәм ҡулланған һыуҙы түгеү өлкәһендә объекттар яңыртыласаҡ һәм Мәсетле районында йылға үҙәндәрен төҙәйтеү эштәре башҡарыласаҡ. Һуңғыларҙың кәрәклеге райондың бер нисә тораҡ пунктында ярҙарҙың йыуылыуы менән бәйле.


Өлгөлө ғаиләләр – ауыл ҡото | Министерство сельского хозяйства Республики Башкортостан\n» Өлгөлө ғаиләләр – ауыл ҡото\nӨлгөлө ғаиләләр – ауыл ҡото\nАуылдарҙың киләсәге тырыш ғаиләләр ҡулында. Тыуған ерен ташлап китмәй, унда төпләнеп, тырышып донъя көткән ғаиләләр һоҡланыу тойғоһо уята. Ишембай ауылынан Зиннәтуллиндар ғаиләһе барыһына ла өлгө булып тора.\nОшо ауыл егете Фидан Тимерхан улы менән Иҙрис ауылы һылыуы Айгизә Айрат ҡыҙы таныштарын әрмегә оҙатҡанда осраша, һәм бына инде ун йыл татыу ғүмер итә.\nҒаилә башлығы Фидан Тимерхан улы Кропачево тимер юлы станцияһында машинист ярҙамсыһы булып эшләй. Ул Һатҡы техникумын, һуңынан Силәбе ҡалаһында белем ала. 2007 йылдан бирле үҙ һөнәренә тоғро ҡалып, Кропачево – Яхъя – Вязовая маршруты буйынса локоматив йөрөтә. Уңған хужабикә Айгизә Айрат ҡыҙы Әлкә мәктәбенән һуң, Ҡатау-Тамаҡта ашнаҡсы һөнәрен үҙләштерә. Декрет ялына сыҡҡансы ул “Янғантау” шифаханаһында ашнаҡсы булып эшләй. Йәш ғаилә өс бала тәрбиәләй. Феалинда 4-се класс уҡыусыһы, Вилдан 1-се класта белем ала, кескәйҙәре Сумайяға ни бары – ете ай.\nБөтмөр, уңған йәш ғаилә яңыраҡ шатлыҡлы ваҡиға кисерҙе – ниһайәт, улар өй туйланы. Ике ҡатлы, ҙур йорт ауылдың йәме булып әллә ҡайҙан балҡып ултыра. Өйгә килеп инеү менән йылылыҡ, нур бөркөлә. Йәштәр үҙ көстәре менән өйҙәрен заманса итеп эшләгән, бар уңайлыҡтар булдырған.\n– Эше күп әле. Икенсе ҡатын эшләргә, йорттоң тирә-яғын кәртәләп бөтөргә, мунса һалырға кәрәк. Йәштәр субсидияһына сиратта торабыҙ, бәлки, дәүләттән ярҙам булыр, – ти Зиннәтуллиндар.\nОшо татыу, матур, ҡотло ғаилә ауылға йәм өҫтәй. Өлгөлө ғаиләләр – ауыл ҡото, илдең терәге лә, киләсәге, лә бөгөнгөһө лә.


Таганок (на башкирском языке) | Вселенная Мустай Карим\nҺеҙҙең Бөркөтлөлә булғанығыҙ бармы? Юҡмы ни? Донъялағы иң матур ауылдарҙың береһен күрмәй нисек түҙәһегеҙ икән? Ҡыйындыр, әлбиттә. Ә бит Бөркөтлөнө күреү генә түгел, шунда тыуып, шунда үҫкән кешеләр бар. Уларға рәхәт, исмаһам, тыуҙыңмы, рәхим ит: Бөркөтлө.\nШулай ҙа кешеләрҙе аңламаҫһың. Бөркөтлөләр үҙ ихтыярҙары менән ҡайҙағылыр алыҫ ҡалаларға, күҙ күрмәҫ, ҡолаҡ ишетмәҫ илдәргә барып йөрөп ҡайталар. Күргәндәрен мәрәкә итеп һөйләйҙәр. (Мин һуғышты әйтмәйем. Унда берәү ҙә мәрәкә күрәйем тип бармаған.)\nЙорттан сыға алмағандары лимон-әфлисундар үҫкән йыраҡ ерҙәр, шаулы диңгеҙҙәр, ҡыш булмай торған илдәр, төн булмай торған яҡтар тураһында хыялланалар. «Их, шуларҙы барып күрһәң ине!» — тиҙәр. Ә бына: «Их Бөркөтлөнө күрһәң ине!» — тип уфтанған кешене, ниңәлер, осратырға тура килмәне. Кешеләрҙең шундай ҡыҙыҡһынмаусан булыуына аптырарһың. Ҡыҙғаныс, әлбиттә.\nБөркөтлөлә, әйткәнемсә, донъя күргән кешеләр байтаҡ. Күрмәгәндәре лә сей наҙан түгел. Аҡты ҡаранан айыралар. Ана һарыҡ көтөүсеһе Шәрифулланы ғына тыңлап ҡарағыҙ. Алтмышҡа етеп, ситкә аяҡ атлағаны юҡ, ә үҙе ер шарын биш бармағы кеүек белә. «Ҡыҙыл буяуҙы Ҡыҙыл диңгеҙ һыуынан, ҡара буяуҙы Ҡара диңгеҙ һыуынан, аҡ буяуҙы Аҡ диңгеҙ һыуынан яһайҙар, йәнә һары диңгеҙ, Йәшел диңгеҙ, Зәңгәр диңгеҙ бар… — ти ул. — Йылы яҡта шундай тигеҙ далалар бар, ҡояш сыҡҡанда йомортҡа тәгәрәтеп ебәрһәң, ҡояш батҡансы туҡтамай барасаҡ», — ти.\nӘ Бөркөтлө ҡарағас, ҡайын, ҡарағай урмандары менән ҡапланған тауҙар араһында — Урал итәгендә ултыра. Уның ике яғында ике ҙур күл. Береһен — Ҡалҡанкүл, икенсеһен Ҡылыскүл тип атап йөрөтәләр. Ҡалҡаны алыҫыраҡ, Ҡылысы ауыл эргәһендә генә. Тау битләүендә үлән йәшәреүгә Ҡалҡандың һыуы йылынып та өлгөрә, ә Ҡылыстың һыуы йәй уртаһында ла, боҙ кеүек, һалҡын була, инһәң, тәнде ҡурып ала.\nДонъяла бер нәмә лә үҙ-үҙенән генә яралмай. Әлеге күлдәрҙең барлыҡҡа килеүе тураһында ошондай әңгәмә йөрөй. Имеш, борон-борон заманда, Уралды илбаҫарҙарҙан һаҡлағанда, бәһлеүәнгә уҡ тейгән. Ул гөрһөлдәп ергә ауған. Уң ҡулындағы ҡылысы бер яҡҡа, һул ҡулындағы ҡалҡаны икенсе яҡҡа барып төшкән. Ҡалҡан төшкән ерҙә йылы күл, ҡылыс төшкән ерҙә һалҡын күл ҡалҡҡан. «Ни өсөн шулай ике төрлө һыу сыҡҡан?» — тип һораһағыҙ, баяғы Шәрифулла былай тип яуап бирер: «Сөнки ҡылыс йән ҡыя торған яман ҡорал, ә ҡалҡан йән һаҡлай торған яҡшы нәмә»,- тиер.\nБөркөтлөнөң күрке күлдәр генә түгел. Уның тирәһендә кемуҙарҙан ярышып күккә үрләгән тауҙар, тау араларындағы йәшел үҙәндәр, ҡаяларҙан урғылып сыҡҡан шишмәләр, таштан-ташҡа һикереп уйнаған ҡыр кәзәләре, яҙғы шарлауыҡтарҙан көҙгө ҡырауҙарға тиклем тынмай һайраған ҡоштар йәм өҫтөнә йәм өҫтәй. Яҙғы күкрәүҙәр ваҡытында бында тауҙар гөрләп тора. Әйтерһең, улар үҙҙәре күкте күкрәтәләр. Урмандарҙа беләк йыуанлығы көпшәләр үҫә, аҡландарҙа турғай башы ҙурлығы еләктәр бешә. Кеше аяғы баҫмаған түбәләрҙә бөркөттәр бала сығара. Улар йыш ҡына саңҡ-саңҡ итеп ауыл өҫтөнән осоп үтәләр. Ана шул бөркөттәр инде бынан бик күп йылдар әүәл ауылға исем биргәндәр: Бөркөтлө.\nҠылыскүл эргәһендәге бейек түбәне Күкрәктау тип йөрөтәләр. Уның төньяҡ битләүен ҡуйы ҡарағай урманы ҡаплаған, ә көньяҡ битләүе тап-таҡыр сиҙәмлек. Бер ҡараһаң, ул яртылаш сәсе алынған малай башына оҡшап ҡуя. Был яҡта ул шулай: ағастар тауҙарҙың төньяҡ итәктәренә һыйынып үҫәләр. Әйтерһең, улар тауҙарҙы һалҡын елдәрҙән ышыҡлар өсөн шулай итәләр.\nКүкрәктау башына менеп ҡараһаң, күк сите әллә ҡайҙа алыҫҡа күсеп китә. Түбәндә Яйыҡ буйына ултырған Тирмә ауылының йорттары умарталыҡтағы умарталар саҡлы ғына күренә. Ә Урал итәгендә көтөүселәр яҡҡан усаҡтың төтөнө Шәрифулла төрөпкәһенән сыҡҡан төтөн хәтле генә. Тик әллә ҡайҙа ятҡан Кирәмәт кенә аяҙ көндәрҙә ҡараған һайын яҡынайған һымаҡ күренә. Тулҡын-тулҡын булып күгәреп ятҡан бүтән түбәләр араһында уның ғына башы ҡояшта ялтырап ағарып тора, йәйге селләгә тиклем унда ҡар ята.\nКирәмәт башына менеү тураһында күп малайҙар хыяллана. Ләкин унда менеү өсөн ҡара урмандар, текә ҡаялар, тәрән соҡорҙар аша уралып-уралып киткән тар, хәтәр һуҡмаҡ менән бер көн, бер төн барырға кәрәк. Ирмен тигән кеше Кирәмәткә менмәй ҡалмаҫ, әлбиттә.\nӘ хәҙергә Күкрәктауҙың көньяҡ битләүендә Шәрифулланың һарыҡтары керт-керт үлән ашап йөрөй. Тау башында эреле-ваҡлы биш кеше ултыра. Һары мыйыҡлы, ас яңаҡлы Шәрифулла ағай үҙе инде. Ә ҡалған дүртеһе тураһында һеҙҙең хатта ишеткәнегеҙ ҙә юҡтыр. Ғәжәп тә түгел. Уларҙың әлегә һис ни менән дан ҡаҙанғандары юҡ шул. Өсөһө кисә генә төрлө-төрлө билдәләр менән бишенсе класты тамамлап сыҡты. Тәртип яғы ла ал да гөл генә булманы. Шулай ҙа ҡойроҡ-фәлән эйәрмәне.\nЫҫмала төҫлө ҡара ҡуйы сәсле, ҡылыс танаулы, сандыр малай Ғабдулла исемле. Уның сәсенә ҡулыңды тейҙерһәң, бармаҡтарың сатнап йәбешер һымаҡ. Йәмшек танаулы, табаҡ битле йыуаны — Вәзир, һыуыҡта ла, эҫелә лә уның ике бит алмаһы гел ҡыҙарып янып тора. Вәзирҙең күҙҙәрен сылт-сылт йома торған ғәҙәте бар. Бер саҡ яңы килгән уҡытыусы апай, үсекләшә тип уйлап, ошо ҡылығы өсөн уны кластан да ҡыуып сығарҙы. Үҙе шундай булһа ла рогатканан һәләк мәргән ата ул. Өсөнсөһө — Бөркөтлөлә берҙән-бер ерән сәсле, һипкелле малай Айҙар. Уның «Ҡыр кәзәһе» тигән ҡушаматы ла бар. Шәп йүгергән өсөн шулай тип йөрөтәләр. Дүртенсеһе саҡ ҡына ситтәрәк ултыра. Уның әле етеһе лә тулмаған. Сысҡан ҡойроғо кеүек кенә толомона матур ҡыҙыл таҫма ҡушып үргән. Исеме лә матур уның — Гөлнур. Тик алғы тештәре генә юҡ. Теш булмағас, ауыҙында һис кенә лә һүҙ тормай.\nШәрифулла ағай бик серле тауыш менән нимә тураһындалыр әңгәмә һөйләй. Ҡалған дүртеһе тын да алмай тыңлап ултыра. Байыр яҡҡа тәгәрәгән ҡояштың һарғылт нурҙары Шәрифулланың ыҫланған мыйыҡ остарына төшөп йымылдайҙар. Йымылдайҙар ҙа уның аҫҡы ирененә һикереп төшәләр. Шуға күрә уның ауыҙынан сыҡҡан һәр һүҙе ниндәйҙер бер яңы серҙе аса һымаҡ.\nНимә һөйләй икән ул? Әйҙәгеҙ, ҡолаҡ һалып ҡарайыҡ.\n— …Кирәмәт башына менеү — бөркөт осор бейеклеккә күтәрелеү тигән һүҙ ул. Төндәрен уның өҫтөндә, — ти Шәрифулла, — усаҡ тирәһендә әйләнгән күбәләктәр төҫлө, йондоҙҙар һикерешеп уйнай. Улар түбән үк төшәләр — үрел дә тот үҙҙәрен! Ҡайһы бер үтә шуҡтары, яңылыш ҡаяға һуғылып, селпәрәмә лә киләләр. Ана шуны инде йондоҙ атылыу тиҙәр.


Ҡоротҡостарҙы ҡоротҡос » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Баҡса » Ҡоротҡостарҙы ҡоротҡос\nТуҡланыу шарттарына ҡарап, ҡоротҡостар ике төргә бүленә: беренсеһе үҫемлектең һутын һурһа, икенсеһе япрағын кимереп туйына. Ҡоротҡостарҙың туҡланыуына ҡарап, һәр төркөмдөң үҙенә генә ҡурҡыныс булған ағыулы химикаттар бар. Химикат ҡулланғанда ошо үҙенсәлектәрҙе баҡсасы мотлаҡ иҫендә тоторға тейеш.\n10 процентлы карбофос – һут һурыусы беттәр, талпандар өсөн ҡурҡыныс препарат. Ошо ҡоротҡостар үҫентеләрҙе йонсота башлаһа, 60 грамм 10 процентлы карбофосты йылы һыуҙа иретеп һибәләр. Уңышты йыйып алыуға 30 көн ҡалғас, был химикатты үҫентеләргә һиптереү тыйыла.\nАнаместрин һут һурыусы һәм япраҡ кимереүсе ҡоротҡостарға ҡаршы файҙаланыла. Уның менән колорадо ҡуңыҙы ҡарышлауыҡтарын да бөтөрөп була. 10 грамм препарат 10 литр һыуҙа иретеп һиптерелә. Уңыш йыйып алыуға 20 көн ҡала уны ҡулланыу тыйыла.\nБензофосфат һут һурыусы һәм япраҡ кимереүсе ҡоротҡостарға ҡаршы файҙаланыла. 60 грамм 10 процентлы бензофосфат 10 литр һыуҙа иретеп һибелә. Колорадо ҡуңыҙына ҡаршы ла эффектлы препарат, уңышты йыйып алырға 30-40 көн ҡалғас, файҙаланыу тыйыла.\nПерметрин препараты менән үҫемлектәрҙе йәй буйына ике тапҡыр эшкәртергә мөмкин. 12 грамм 10 процентлы перметрин 10 литр һыуҙа иретелә. Уңышты йыйып алыр алдынан 20 көн ҡалғас, уны ҡулланыу тыйыла.\nФоксим һәм инсектофоксим – һут һурыусы һәм япраҡ кимереүсе ҡоротҡостарға, колорадо ҡуңыҙы ҡарышлауыҡтарына ҡаршы һөҙөмтәле препарат. Өс тапҡыр эшкәртергә мөмкин. 100-150 грамм 5 процентлы препарат 10 литр һыуҙа иретелә. Уңышты йыйып алырға 20-30 көн ҡалғас, уны файҙаланыу тыйыла.\nДиазинон йәки базудин кәбеҫтә себене йомортҡа һалғанда файҙаланыла. 20 грамм 5 процентлы препарат 10 литр һыуҙа иретелә. Уңышты йыйып алырға 30 көн ҡалғас, ҡулланыу туҡтатыла.\nКилзар йәки перметрин менән теплицаларҙы, парниктарҙы эшкәртәләр. 50 грамм 5 процентлы препарат 10 литр һыуҙа иретелә.\n5 процентлы метальдегид лайлалы ҡусҡарға ҡаршы 1 квадрат метр ергә 4-5 грамм һибелә.\nҺуңғы ваҡытта йәшелсә ҡоротҡостарына ҡаршы биопрепараттар киң файҙаланыла.\nБитоксибациллин теплицаларҙа, парниктарҙа үрмәксе ауы талпандарына ҡаршы 10 литр һыуҙа 80 грамм иретеп файҙаланыла, уңыш йыйып алыуға 5 көн ҡалғас тыйыла.\nИртә яҙҙан сәсеп үҫтерелгән йәшелсә үҫентеләрен башта быяла йәки полиэтилен япма аҫтына, шунан асыҡ...\nТотош уҡырға 1 354


Башҡортостан Композиторҙар союзы съезы тамамланды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостан Композиторҙар союзы съезы тамамланды\n10:04, 19 октября 2009 Йәмғиәт\nӨфөлә Башҡортостан Композиторҙар союзының 70 йыллығына арналған юбилей съезы тамамланды. 18 октябрҙә республика композиторҙарының ҙур форумы сиктәрендә йомғаҡлау саралары: отчет-һайлау йыйылышы һәм Рөстәм Сабитовтың “Прометей” балеты премьераһы үтте.\nБашҡорт дәүләт опера һәм балет театрының был спектакле премьераһы БР Композиторҙар союзының юбилей съезына һәм Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримдың тыуыуына 90 йыл тулыуға арналды.\nҮҙ коллегаларын мөһим дата менән ҡотларға съезға Татарстан Республикаһының Композиторҙар союзы рәйесе Рәшит Кәлимуллин, Рәсәй Композиторҙар союзының Һамар ойошмаһы рәйесе Марк Левянт, Дағстан композиторы Ширвани Чалаев килде.\nТеги: БР Композиторҙар союзы, опера һәм балет театры


ПАРКТЫ КҮРМӘЙ ҠАЛМАҒЫҘ!\n24 Май , 09:05\n12 июнь - Ҡала һәм Рәсәй көнөнә парк асыла. Рәхим итегеҙ!\n21 майҙа Өфөнөң Октябрь районында Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров “Кашкадан” паркында булды. Паркты быйыл 12 июнендә — ҡала һәм Рәсәй көнөндә асырға планлаштыралар.\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ: һайығыуы һәм һыуының сәскә атыуы арҡаһында Кашкадан күлен төҙөкләндереү мәсьәләһен хәл итеү күп көс талап итте. Хәлде төҙәтеү өсөн күлде тулыһынса киптерҙеләр, төбөн таҙарттылар һәм тәрәнәйттеләр. 40 меңгә яҡын йөк машинаһы ләм, бысраҡ һәм көнкүреш сүп-сары сығарылған. Хәҙер күл төбөндә махсус балсыҡ йоҙағы урынлаштырылған, ул һыуҙы грунттың түбән ҡатламдарына китеүен тотҡарлай.\nТөҙөкләндереүҙең беренсе этабында шулай уҡ инженерлыҡ коммуникациялары үткәрелгән, яр быйы формалаштырылған, яңы ағастар һәм ҡыуаҡтар ултыртылған. Шулай уҡ дүрт амфитеатр, ят итеү зоналары өсөн биш навес, тағандар ҡаралған.\nКилеүселәргә уңайлы булһын өсөн паркта шәхси сектор яғынан да инеү ҡаралған.\n- Форсаттан файҙаланып, Өфө һәм республика халҡын 12 июндә, ҡала һәм Рәсәй көнөндә, «Кашкадан» паркы асылыу сараһына саҡырам. Был көндө балалар һәм өлкәндәр өсөн ҡыҙыҡлы саралар күп буласаҡ. Бында һыу сифатлы, һыу инергә була,--ти Радий Хәбиров.--Күлдәге эштәрҙе тамамлайбыҙ, бында барыһы ла яҡтыртыласаҡ, үҙәктә - музыкаль фонтан. Катамарандар сығарырға тырышырбыҙ. Ресторандан асылыуын көтәбеҙ. Бәлки, ятхтклубҡа килергә теләүсе булыр. Һөйөнәм һәм ғорурланам!


Ҡарлыманбаш — Башҡорт Википедияһы\n54°14′49″ с. ш. 56°06′28″ в. д.HGЯO\n80 235 865 004\n80 635 465 116\nҠарлыманбаш (рус. Карламанбаш) — Башҡортостандың Ҡырмыҫҡалы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 204 кеше. Почта индексы — 453001, ОКАТО коды — 80235865004.\nXVIII быуат аҙағында шул уҡ исемдәге йылға буйында урынлашҡан Үрге һәм Түбәнге Ҡарлыман ауылдары билдәле була. Уларҙың беренсеһе XIX быуат башында Ҡарлыманбаш, икенсеһе — Ҡарлыман тип атала. 1795 йылда Ҡарлыманбашта 5 ихата һәм 24 кеше йәшәгән. Һуңғы һандар ревизия алдынан ауылға нигеҙ һалыныуын күрһәтә. 1850 йылда ауылда 15 йортта 160 кеше йәшәй. Уларҙың артабанғы үҫешен 1920 йылдағы мәғлүмәттәр иҫбатлай: Ҡарлыманбашта — 372 кеше һәм 75 ихата булған.\n1839 йылда Ҡарлыманбаш кешеләренең 100 аты, 120 һыйыры, 25 һарығы, 30 кәзәһе була. Умартасыларҙың 200 умартаһы булған. Һәр береһенә 5 бот ҡыш һәм яҙғы икмәк сәсә. Иҡтисадтың төп тармаҡтарынан тыш, ауыл халҡы хәстәрлек менән шөғөлләнгән — мәғдән һәм тоҙ ташыған, ҡайһы берҙәре һунар менән шөғөлләнгән.\nҮҙәк (урам) (рус. Центральная (улица))\nИҫәнғолов Фәрит Әхмәҙулла улы — башҡорт шағиры, яҙыусы\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ҡарлыманбаш&oldid=1135974 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 15:20 17 май 2022 үҙгәртелгән.


“Классик музыка марафоны" яңы миҙгел аса | «Ашҡаҙар» радиоhы сайты\n“Классик музыка марафоны" яңы миҙгел аса\nҮҙенсәлекле проект быйыл 9 ҡаланы берләштерә. 8 оркестр Рәсәй буйлап ижади сәфәргә сыға, улар 8 мең километрға яҡын юл үтәсәк. 250-гә яҡын артист тамашасыларға классик музыканың танылған өлгөләрен тәҡдим итә. Концерттар Өфө, Ҡаҙан, Ырымбур, Орск, Октябрьский, Нефтекама, Стәрлетамаҡ, Ишембай һәм Салауат ҡалаларында була. "Классик музыка марафоны" бөгөн Ырымбурҙа старт ала һәм 22 сентябрҙә Өфөлә ҙур концерт менән тамамлана.


Ете тарафтан ете хәбәр 28.09.2012 // Йәмғиәт\nЯңы биҫтә буласаҡ\nОшо көндәрҙә Октябрьский ҡалаһында 176 ғаилә бушлай ер участкаһы алды.\nҠалала шәхси торлаҡ йорт төҙөү өсөн бер тапҡыр бушлай ер участкаһы алыуға хоҡуҡлы 513 кеше иҫәпкә ҡуйылған. Улар араһында һигеҙ йәш ғаилә, бюджет өлкәһендә эшләгән дүрт хеҙмәткәр, өс һәм унан ашыу бәлиғ булмаған бала тәрбиәләгән 120 граждан, инвалид балаһы булған 41 ғаилә бар. Тиҙҙән ҡалала яңы биҫтә үҫеп сығасаҡ.\nБаймаҡта йәрминкә үтте\nБаҫыу эштәре тамамланғас, көҙгө йәрминкә үткәреү районда матур йолаға әүерелде. Быйыл төбәктә аяуһыҙ ҡоролоҡ булыуға ҡарамаҫтан, мул ғына уңыш йыйылды.\nЙәрминкәлә “Рассвет”, “Уңыш”, “Байҡара”, “Таналыҡ”, “Толпар”, Салауат исемендәге, “Союз” һәм башҡа крәҫтиән (фермер) хужалыҡтары әүҙем ҡатнашты. Ғөмүмән, йәрминкәлә 1 миллион 782 мең һумлыҡ 5,6 тонна картуф, 3 тонна кәбеҫтә, 100 килограмм һуған, 600 килограмм бал, 3,5 тонна ит, 53 тонна иген һәм ярма, 5 тонна бесән, 35 тонна һалам һатылды.\nСпортсылар көс һынашты\nИшембайҙа Бөтөн Рәсәй милләттәр кросы сараһы сиктәрендә муниципаль район чемпионаты үтте. Ике йөҙҙән ашыу спорт һөйөүсе 500, 1000, 3000 метр араға йүгереүҙә ҡатнашты.\nЯрыш һөҙөмтәләре буйынса уҡыу йорттары араһында мәғариф бүлеге командаһы беренселекте алды. Ауыл Советтары командалары араһында ла ярыш сәмле барҙы. Маҡар ауыл Советы командаһы алдынғылыҡты бирмәне. 500 метрға йүгереүҙә шәхси зачетта ҡыҙҙар араһында 1-се гимназия уҡыусыһы Эльвира Кинйәбаева иң етеҙе булды. 100 метрлыҡ арауыҡта Әхмәрҙән Залина Әминеваға бер кем дә етә алманы. Егеттәр араһында 3-сө мәктәп уҡыусыһы Илһам Ибраһимов һәм кадет мәктәп-интернатынан Артур Абсатаров беренсе урынды яуланы.\nСалауат районында Бөтә Рәсәй скульпторҙарының симпозиумы үтте. Мәскәү, Санкт-Петербург, Башҡортостан скульпторҙары ике аҙна үҙ мөхитендә аралашты, тәжрибә уртаҡлашты.\nСкульпторҙар саф һауала ижад итте, яңы образдар тыуҙырҙы. Һөҙөмтәлә шифахана биләмәһендә аҡ мәрмәрҙән яһалған ижад емештәре үҙ урынын тапты. “Сая бөркөт”, “Сәләмәтлек бишеге”, “Урал батыр”, “Ҡорғаҙаҡ”, “Янғантау — тәбиғәт ынйыһы” һәм башҡа мәрмәр һындарға ҡарап ял итеүселәр оҙаҡ һоҡланасаҡ. Мәскәү ҡалаһынан килгән скульпторҙар Илья Мешанин, Сергей Малютов, Өфөнән Әнүр Булғаҡ, Санкт-Петербургтан Виктор Грибовтың эштәре иң яҡшыһы тип табылды.\nХәйбулла районында “Еңеүсе ата-баба юлы. 1812 — 2012” тип исемләнгән автоуҙыш тамамланды. Уны үткәреү башланғысын район хакимиәтенә башҡорттар ҡоролтайы, ДОСААФ хәрби-патриотик клубы тәҡдим иткәйне. Сарала ҡатнашыусылар 1812 йылғы Ватан һуғышы яугире Утарбай Торомтаев юлы буйлап барҙы.\nАвтоуҙыш нигеҙе ҡороған Утарбай ауылы ерлегенән башланды. Артабан ҡатнашыусылар Ырымбур өлкәһенең Гай районына юл тотто. Тарихи сығанаҡтар күрһәтеүенсә, Үҫәргән ырыуы яугирҙәре Ватан һуғышына нәҡ ошо төбәктең Ишкенә һәм Нарбулат ауылдары аша юл тотҡан. Орск ҡалаһы автоуҙыштың һуңғы нөктәһе ине. Утарбай Торомтаевтың нәҫеле Наил Торомтаев ҡартатаһының иҫтәлеген ҡәҙерләп һаҡлағандары өсөн райондаштарына рәхмәт һүҙҙәрен еткерҙе.\nҠабан атам тип…\nОшо көндәрҙә Өфө районында булған ҡыҙғаныс хәлдең аяныслы тамамланыуы ихтимал ине. Барыһы ла иғтибарһыҙлыҡ арҡаһында килеп сыҡҡан.\nРождественский ауылында йәшәүсе 46 йәшлек ҡатын урманға бәшмәк йыйырға сыға. Силәктәрен инде тултырам тип йәнә бәшмәккә үрелгән генә сағында… уға пуля килеп тейә! Баҡһаң, 28 йәшлек һунарсы ҡатынды ҡабан менән бутаған икән. Ҡатын әлеге ваҡытта дауаханала ята. Хәлде хоҡуҡ һаҡлау органдары тикшерә. Ярай әле, ҡатынды Хоҙай аралаған: пуля башына тейгән булһа, даланһыҙ һунарсыға бихисап йылдар тимер рәшәткә артында үткәрергә тура килер ине.\nБаймаҡтарға — афарин!\nБаш ҡалала “Урман ҡырҡыусы” V республика конкурсына йомғаҡ яһалды. “Баймаҡ урманы” дәүләт унитар предприятиеһы хеҙмәткәрҙәре Иштимер Зәйнәшев менән Абрик Абдуллин еңеүселәр тип иғлан ителде.\nЙыл һайын үткәрелеп килгән конкурстың маҡсаты — урман ҡырҡыусыларҙың һөнәри оҫталығын арттырыу. Бөгөн тап ошо һөнәр урман хужалығы өлкәһендә иң хәүефлеһе һанала. Конкурста Башҡортостандың урман хужалығына ҡараған дәүләт унитар предприятиеһынан туғыҙ команда ҡатнашты. Беренсе урын яулаған команда бензин бысҡыһы һәм махсус кейем менән бүләкләнде.


Бөйөк датаға арналған тантаналар Борай районында ла үтте\nТөбәктә төрлө быуын вәкилдәре Советтар Союзы Геройы Александр Матросовтың батырлығын сәхнәләштерҙе. Улар һуғыш һәм тыл ветерандарының фотоһүрәттәрен транспаранттарға беркетеп ауыл урамдары буйлап үтте.\nБатырҙары күп халыҡ - ырыҫлы! Борай районының «Танып» стадионында Советтар Союзы Геройы Александр Матросовтың хәрби ҡаһарманлығына арналған тамаша бер кемде лә битараф ҡалдырманы. Майҙандағы атыш тауыштары, тирә-йүнгә таралған төтөндән халыҡ үҙен кинола кеүек хис итте. Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналған сарала төрлө быуын вәкилдәре ҡатнашты. «Үлемһеҙ полк» акцияһына Борайҙа хәрби техника, юртаҡтар йәлеп ителгәйне.\nАртабан колонна «Ҡайғырыусы Әсә» һәйкәле янына юлланды. Тантаналы митингта тыныс тормош бүләк иткән һуғыш һәм тыл ҡаһармандарына рәхмәт һүҙҙәре әйтелде, еңеү залпы бирелде.\nҺәр күңел ғорурлыҡ тойғолары, байрам кәйефе кисерҙе. Ут-һыу кискән, тылда сыныҡҡан ветерандар һәм уларға рәхмәтле быуын өсөн ел-ямғыр ғына ҡаршылыҡ була алманы.\nТөбәктә Бөйөк Еңеүҙең 70-се яҙын 41 һуғыш һәм 1120 тыл ветераны ҡаршыланы. Борайҙан Бөйөк Ватан һуғышына 15 меңгә яҡын кеше алынған. Бөйөк Ватан һуғышы, тыл ветерандарын ҡәҙер-хөрмәт итеү әлбиттә, байрам менән генә сикләнмәй. Ил именлеге өсөн башын һалыусылар, еңеү яулаусылар, фиҙаҡәр хеҙмәт итеүселәр мәңге хәтерҙә...


Халыҡтар дуҫлығы орденлы А.М.Горький исемендәге 3-сө гимназияһында башҡорт теле һәм әҙәбиәте аҙналығы эсендә башҡорт теле уҡытыусылары Сәйетова З.Ф. һәм Нафиҡова Ф.Р. 6Б класы менән “Алтын тирмә” уйыны ойошторҙо.\nотдел образования Администрации Кировского района ... 13.02.2018 147 просмотров\nБыл уйында кластан өсәр кешенән торған ике команда һайланып алынды. Һәр команда үҙенә исем һайланы. “Матурҙар” һәм “Аҡыллылар” тип аталған командалар Башҡортостандың тәбиғәтенә, күренекле шәхестәренә, әҙәбиәтенә, мәҙәниәтенә, тарихына, йолаларына ҡағылған һорауҙарға ярыша-ярыша яуап бирҙеләр, алтын тәнкәләр йыйҙылар. Улар бәйгенең “Беҙҙең тирмәкәй” тигән һуңғы турында - үҙ тирмәләрен төҙөгән ваҡытта, командаларҙың көйәрмәндәре Башҡортостан һүҙенең хәрефтәренән һүҙҙәр төҙөнөләр, Башҡортостандың ете мөғжизәһен һананылар. “Матурҙар” командаһы ике тәнкәгә күберәк мәрәй йыйып, еңеүсе тип табылды.\n“Алтын тирмә” уйыны бөтәһенә лә оҡшаны, уҡыусылар белемдәрен тикшерҙеләр, үҙҙәре белмәгән һорауҙарға яуап таптылар.


Табипҡа инергә һыу буйы сират, дөрөҫ диагноз ҡуймау,сирлеләргә насар мөнәсәбәт, медицина хеҙмәтенең түләүлегә әйләнеүе - һаулыҡ һаҡлау өлкәһендә был ғәҙәти күренеш. Уны бюджеттан тармаҡҡа бүленгән миллиардтар ҙа, ниндәйҙер махсус программалар ҙа аралай алмай.\nИртән поликлиника, дауаханаларҙағы табиптарҙың ҡабул итеү бүлмәһе алдында мөнәсәбәт асыҡлашыуҙар башлана. Берәүҙәр электрон сират аша алдан яҙылып килгән, икенселәр иртәнге алтынан бында. Терапевт берәү генә, ә сирлеләрҙең иҫәбе һаны юҡ. Бер ауырыуҙан арынырға килгәндәр икенсеһен эләктерә. Нервылар ҡаҡшай.\nЕгерме беренсе быуатта сирләү бик ҡиммәткә төшә. Муниципаль кимәлдә медицина ярҙамы күрһәтеү бигерәк тә аҡһай. Ауыл кешеһе былай ҙа сир боғаҙҙан алмай тороп дауаханаға барырға ашыҡмай. Түҙер хәле ҡалмаған сирлегә тағы ике аҙна сират көтөргә тура килә.\nМәсетле дауаханаһында табиптар һаны һуңғы йылда ысынлап та кәмегән. 10 белгес Ауыл табибы программаһы буйынса Мәсәғүткә күскән. Уларҙың урынына икәү килгән. Халыҡҡа Дыуан районына йөрөргә тура килә.\nӘ медицина учреждениеһында эшләүселәр эш хаҡын тулыһынса түләмәүҙәренә зарлана. Тиҙ ярҙам машинаһында ун биш йылдан ашыу водитель булып эшләүсе Рамаҙан Нәҙершин бындай хәлдең элек булғаны юҡ ине ти.\nБыл дәғүәләргә район дауаханаһы баш табибының бер генә яуабы бар- оптималләштереү. Ә бит һуңғы ваҡытта ғына һаулыҡ һаҡлау өлкәһенә республика ҡаҙнаһынан 50 миллиард һум аҡса бүленгән.\nАуырыуҙарға дарыуҙарҙы,шприцтарҙы, хатта бирсәткәләрҙе үҙҙәренә һатып алырға тура килә. Медицинаны килемле бизнесҡа әйләндереү бара. Сирлеләр һаны бер ҡасан да аҙаймай. Һыҙланған кеше һуңғы тинен дә сығарып һалырға әҙер. Ә бында баш булып ултырыусы яңы урамда ҙур йортта йәшәй, эш урынынан бирелгән машинала елдерә. Медицина учреждениеһындағы хәлде кем килеп яйларға тейештер…


Филипп БОССАН Башҡортостан хаҡында\n4 Июль 2021, 17:38\n"Торатау" конгресс-холының матбуғат үҙәгендә CIOFF Президенты Филипп Боссан, Рәсәй милли секцияһы президенты, В. Поленов исемендәге Рәсәй дәүләт халыҡ ижады йорто директоры Тамара Пуртова, Башҡортостандағы Республика халыҡ ижады үҙәгенең генераль директоры, VI Бөтә донъя фольклориадаһын әҙерләү һәм үткәреү буйынса дирекцияның башҡарыу директоры Артур Әлибәков, Фольклориаданы асыу һәм ябыу тантанаһы директоры һәм баш режиссеры, "Фольклориада йөрәге" фестиваленең координаторы Айҙар Зөбәйҙуллин журналистарҙың һорауҙарына яуап бирҙе.\nФилипп Боссан иң башта оло халыҡ-ара фольклор йыйынын ойоштороусыларға, республикаға рәхмәт белдерҙе. Башҡортостандың ҙур халыҡ-ара сараларҙы үткәреүгә әҙерлеге юғары булғанын, тағы ла ҡатмарлыраҡ сараларҙы ла ҡабул итә аласағын билдәләне. Кисәге тамашаның сикһеҙ талантлы, ғәжәйеп күренеш булғанын, уның ошоға тиклем күргән оҡшаш сараларҙан күпкә сағыулығын айырып әйтте. "Башҡортостан бар донъяны таң ҡалдырҙы", - тине ул. Һеҙҙе нимә иң ныҡ ғәжәпләндерҙе, тигән һорауға: "Ниндәйзер бер мәлен айырып билдәләүе ауыр. "Ғәжәп, ғәжәп!" тигән һүҙҙе генә ҡабатланым. Шул тиклем көслө тәьҫораттар алдым. Тамашаның масштабы үҫкәндән-үҫә барҙы", - тине.\nТатьяна Пуртова: "Башҡортостан һәр саҡ алдынғылар рәтендә булды, – тип билдәләне. – Ысын күңелдән әйтәм быны". Ул да Фольклориаданың тәүге көнөнән алған көслө тәьҫораттары менән бүлеште. Сараны асыу тантанаһындағы театрлаштырылған тамашаны баһалап, режиссерҙың эшенә юғары баһа бирҙе. "Йөкмәткеһе хатта бер ниндәй аңлатыуһыҙ ҙа асыҡ, аңлайышлы булыр ине", - тине ул.\nАйҙар Зөбәйҙуллин фестивалде асыу тантанаһына әҙерлектең үҙенсәлектәренә, ҡайһы бер нескәлектәренә туҡталды. Ошондай сағыу тамашаны булдырған кешегә һорауҙар, әлбиттә, бихисап булды.\nӘлеге мәлдә Милли кейемдәр парады башланырға тора. Ул Гиннестың рекордтар китабына инеү хоҡуғына дәғүә итә.


Ураҙ (Учалы районы) — Башҡорт Википедияһы\nУраҙ (Учалы районы)\nРәсәйҙең Башҡортостан Республикаһы Учалы районындағы ауыл\nУраҙ (рус. Уразово) — Башҡортостан Республикаһының Учалы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә халыҡ һаны 1051 кеше булған. Почта индексы — 453741, ОКАТО коды — 80253888001.\nУраҙ ауыл Советы (Учалы районы)\n2010 йыл 14 октябрь 1051 503 548 47,9 52,1\nРайон үҙәгенә тиклем (Учалы): 25 км\nТалха Ғиниәтуллин, псевдонимы Анатолий Генатулин (20.04.1925, Ураҙ ауылы—7.11.2019, Ураҙ ауылы), рус телендә ижад итеүсе совет һәм Рәсәй әҙибе. 1978 йылдан СССР Яҙыусылар союзы ағзаһы. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы (2010), Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1990).\nНәжибәк Шаһикамал улы Хафизов (17 декабрь, 1921, Яңы Ураҙ ауылы, Учалы районы , Башҡорт АССР-ы -1989, Өфө) – совет башҡорт яҙыусыһы. Прозаик, драматург, сатирик. Башҡорт дәүләт филармонияһы (1963-1967),М.Ғафури исемендәге Башҡорт академия драма театры директоры . Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан яугир.II-се дәрәжә Бөйөк Ватан һуғышы ордены кавалеры\nУраҙ (Учалы районы) // Башҡорт энциклопедияһы — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2015—2020. — ISBN 978-5-88185-143-9. (Тикшерелгән 8 ноябрь 2019)\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ураҙ_(Учалы_районы)&oldid=957257 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 30 июнь 2020 в 03:39\nБыл бит һуңғы тапҡыр 03:39 30 июнь 2020 үҙгәртелгән.


Бөгөн Башҡортостан башлығы Рөстәм Хәмитов хеҙмәт алдынғыларына дәүләт наградалары тапшырҙы\nЮғары баһаға бөтәһе 45 кеше лайыҡ булды. Улар араһында төҙөүселәр, водителдәр, иҡтисадсылар һәм сәнғәт әһелдәре лә бар.\nТәбрикләү һүҙендә Рөстәм Хәмитов йыйылыусыларҙың юғары профессионализмын билдәләне. Төбәк етәксеһе хеҙмәт алдынғыларының Өфөлә ШОС һәм БРИКС саммиттарын үткәреүҙәге өлөшөн дә баһаланы.\nНаградаларға килгәндә, бөгөн Салауат Юлаев һәм Халыҡтар дуҫлығы ордендары, Башҡортостандың почетлы грамотаһы, атҡаҙанған төҙөүсе, иҡтисадсы, рәссам һәм башҡа дәрәжәле исемдәр бирелде. Бүләкләнеүселәр артабан да республика мәнфәғәтенә тырышып хеҙмәт итәсәген белдерә.\nЮғары наградалар коллективтарға ла тапшырылды. 2014 йылдың һөҙөмтәләре буйынса сифатлы эше өсөн Башҡортостан башлығы дипломына мәҫәлән Өфө дәүләт нефть техник университеты, Мәләүездең тимер һәм бетон кострукциялары һәм башҡа предприятиелар коллективтары лайыҡ булды


Рөстәм Хәмитов «Ағиҙел» хоккейсыларын Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһында еңеүе менән ҡотланы // Спорт | новости башинформ.рф\n11:00, 27 апреля 2018 Спорт\nӨФӨ, 2018 йыл, 27 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/.\nКисә Өфөлә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов тәүгә Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһы кубогын яулаған һәм Рәсәй чемпиондары булған «Ағиҙел» хоккей клубы етәкселеге, тренерҙар штабы һәм уйынсылары менән осрашты.\n— Тәү сиратта һеҙҙе иҫ киткес еңеүегеҙ менән ҡотлаһым килә. Уйынығыҙ, һөҙөмтәгеҙ менән беҙгә ысын ҡыуаныс килтерҙегеҙ, – тине төбәк етәксеһе. – Беҙ республикабыҙҙа, ҡалабыҙҙа ошондай бик шәп «Ағиҙел» хоккей клубы барлығына, уның Рәсәй чемпионы булыуына һәм Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһы кубыгын яулауына бик шатбыҙ. Ул бик мөһим, плей-офф тәүгә уҙғарылды һәм беҙ уны еңдек. Афариндар!\nРөстәм Хәмитов һүҙҙәренсә, ҡатын-ҡыҙҙар хоккейы Рәсәйҙә яңы үҫешә башлауына ҡарамаҫтан, донъяла был спорт төрөнә ихтыяж бик ҙур.\n— Ҡайһы берҙә скептиктар хоккей һәм ҡатын-ҡыҙҙар, ҡыҙҙар йәнәшә ҡуйғыһыҙ тип һөйләй. Ысынында иһә улай түгел. Үҙегеҙҙең уйынығыҙ, һөҙөмтәләрегеҙ менән һеҙ был спорт төрөнөң матурлығын да, бер үк ваҡытта, әлбиттә, чемпиондар характерын һәм күңел сифаттарын күрһәтәһегеҙ, – тип һыҙыҡ өҫтөнә алды республика Башлығы. – Был уңыш ҡыҫҡа ваҡытлы булмаҫ тип ышанабыҙ. Ул ышаныслы, ҡатын-ҡыҙҙар хоккейы Башҡортостан Республикаһында алға китергә һәм үҫергә тейеш тигән һәйбәт базала һәм аңлауҙа нигеҙләнә.\nӘңгәмә барышында Рөстәм Хәмитов команда уңышында ныҡышмалы күнекмәләр, миҙгел ваҡытында ғына түгел, миҙгел-ара осорҙа ла физик әҙерлек өлөшөндәге ҙур эш ярайһы уҡ роль уйнауын билдәләне. Бөгөн «Ағиҙел» ҡайһы берҙә ирҙәр хоккейына етмәгән ысын команда рухын, республикаға тоғролоғон күрһәтә.\nКоманда ҡапҡасыһы Анна Пругова әйтеүенсә, бөтөн миҙгел дауамында һәм айырыуса плей-офта Өфө ҡыҙҙары көйәрмәндәрҙең дәртләндереүен тойҙо, ул еңергә ярҙам итте.\n— Бер нисә миҙгел Өфөлә уйнайым һәм Башҡортостан ысын спорт республикаһы булғанын аңлайым. Беҙгә ғәйәт ҙур ярҙам күрһәтелде, – тине Анна Пругова. – Дмитровтан ҡайтҡас күпме көйәрмәндәрҙең аэропортҡа беҙҙе ҡаршы алырға килеүен, боҙ майҙанына күпме халыҡ йыйылыуын күрҙек, уны һүҙ менән генә тасуирлап булмай. Беҙ артабан да үҙебеҙҙең чемпионлығыбыҙҙы иҫбатлаясаҡбыҙ, раҫлаясаҡбыҙ, ә йыйылмала сығыш яһап, ил һәм республика намыҫын яҡлаясаҡбыҙ.\nРөстәм Хәмитов үҙ сиратында плей-офта Анна Пругованың иҫ киткес уйнауын, тик ҡатын-ҡыҙҙар хоккейына хас юғары кимәлде күрһәтеүен айырып әйтте.\nКоманданың өлкән тренеры Денис Афиногенов республика Башлығына миҙгел дауамында ярҙамы өсөн рәхмәт әйтте, финал матчынан һуң Рөстәм Хәмитовтың ҡотлау менән шылтыратыуына команданың нисек шатланыуын һөйләне. Уның һүҙҙәренсә, «Салауат Юлаев» хоккей клубы етәкселеге ярҙамында «Ағиҙел» өсөн илдә иң яҡшы шарттар булдырылған.\nДенис Афиногенов Рөстәм Хәмитовҡа Рәсәй чемпионаты миҙалын һәм уйынсыларҙың ҡул тамғалары менән «Ағиҙел»дең хоккей майкаһын тапшырҙы, ә спорт директоры Александр Семак команданың яңы эмблемаһы менән таныштырҙы.\nРеспублика Башлығы хоккейсыларға Рәсәй Хоккей федерацияһы президенты Владислав Третьяктан ҡотлау һүҙҙәрен әйтеп үтте. Ул шулай уҡ «Ағиҙел»дең еңеүе Халыҡ-ара хоккей федерацияһы менән Башҡортостанда хоккей буйынса ҡатын-ҡыҙҙар чемпионатын уҙғарыу мөмкинлеге хаҡында һөйләшеүҙәрҙә өҫтәмә дәлил булып торасағын билдәләне.\nТеги: Башҡортостан Башлығы, хоккей


Хәйбулла районында «Ауыл мираҫы» акцияһы тамамланды // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nХәйбулла районында «Ауыл мираҫы» акцияһы тамамланды\n12:31, 24 сентября 2013 Йәмғиәт\nХәйбулла районында «Ауыл мираҫы» акцияһы Мәмбәт ауылында ауыл байрамы менән тамамланды. Бында «Иман ҡайтһын ауылға» тигән сара үткәрҙеләр.\nБайрам ҡунаҡтарын ҡаршы алғандан һуң сара Мәмбәт мәсетендә дауам итте. Йыйылған халыҡ алдында урындағы имам-хатиб Мөҙәрис Кәйепов сығыш яһап, мәсетттең тарихын һөйләне, ул төрлө сығанаҡтарға ярашлы 1827-1829 йылдарҙа төҙөлгән.\nИслам нигеҙҙәре хаҡында район мосолмандар дини ойошмаһы имам-хатибы Юлай Йоносов бәйән итте. Артабан балалар һәм үҫмерҙәр сүрәләр уҡыу оҫталыҡтарын күрһәтте. Ауыл китапханаһы мөдире Вәсилә Мәмбәтова һәм байрам ҡунағы Миңзифа Ишемғолова мөнәжәт әйтте.\nРайон мәҙәниәт бүлеге начальнигы Лариса Мәмбәтова, районда берҙән-бер архитектура ҡомартҡыһы – мәсеттең ишеге бер ҡасан да ябылмай, тип ҡәнәғәт булыуын белдерҙе.\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ, «Ауыл мираҫы» акцияһы Рәсәй Федерацияһында һәм Башҡортостан Республикаһында Тирә-яҡ мөхитте һаҡлау йылына арнап, “Хәйбулла – яратҡан төйәгем” проекты сиктәрендә быйыл 1 июндә башланғайны.\nАкция ҡағиҙәһенә ярашлы, райондың һәр ауыл биләмәһендә ауыл байрамы үтергә тейеш ине. Шулай, Әбеш ауыл Советы биләмәһендә бындай байрам июндә тамамланған. Оло Әбеш ауылы мәктәбенең 60 йыллығын һәм Бәләкәй Арыҫланғол ауылында «Ырыуҙар байрамы» үткәрелгән. Байғусҡар ауылында уҙған «Шәжәрә байрамы» күптәрҙең хәтерендә ҡалған. Таналыҡ ауыл советының Яңы Украинка ауылында үткәрелгән «Һаумыһығыҙ, ауылдаштар!» байрамы сағыулығы менән айырылып торған.Ошондай уҡ байрам Яңы Ергән ауылында ла уҙған, шулай уҡ урындағы мәктәптең 60 йыллығын билдәләгәндәр.\nОйоштороусыларҙың һүҙҙәренә ҡарағанда, бындай саралар халыҡты берҙәмләштерергә, халыҡ йолаларын һаҡлап үҫтерергә, сәләмәт йәшәү рәүешен формалаштырырға булышлыҡ итә. Бынан тыш, байрамға әҙерләнеү сиктәрендә ауылдарҙы төҙөкләндереүгә ҙур иғтибар бүленә, тип хәбәр иттеләр район хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән.


Республикала 900-ҙән ашыу балаға ҡыҙылсаға ҡаршы прививка эшләнмәгән // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n16:40, 15 августа 2018 Йәмғиәт\nРеспубликала 900-ҙән ашыу балаға ҡыҙылсаға ҡаршы прививка эшләнмәгән Фото: «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы\nӨФӨ, 2018 йыл, 15 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Наталья Овчарук/.\nҠыҙылса ауырыуы таралыуға бәйле Башҡортостанда йәшәүселәр ошо йоғошло сиргә ҡаршы прививка эшләтеү өсөн табиптарға йышыраҡ мөрәжәғәт итә башлаған. Роспотребнадзор идаралығы мәғлүмәттәренә ярашлы, 2018 йылдың 1 ғинуарына белгестәр ата-әсәләрҙең баш тартыуы арҡаһында ҡыҙылсанан прививка яһатмаған 2687 баланы асыҡлаған. Әлеге мәлдә уларҙың һаны — 900-ҙән ашыу.\n«Бөгөн ошо һандан 66,4 проценты прививка эшләткән. Өлкәндәргә килгәндә, йыл башында вакцина һалынмаған 3842 кешенең 96,5 проценты прививка яһатҡан», — тип хәбәр иттеләр ведомствоның матбуғат хеҙмәтенән.\n18 июндән 6 авгусҡа тиклем Башҡортостанда ҡыҙылса йоҡторған 22 кеше теркәлгән. Уларҙың 13-ө — балалар, 9-ы — өлкәндәр. Сир осраҡтары Өфөлә, Өфө, Иглин, Шишмә һәм Ҡырмыҫҡалы райондарында теркәлгән.\nТеги: ҡыҙылса, Өфө, Башҡортостан, прививка


Быйыл Ватан алдында бурысын үтәргә Башҡортостандан 6 мең 600-ҙән ашыу ир-егет саҡырылған. Бөгөн Башҡортостандың хәрби комиссариатында тәүге әҙерлек үткәндән һуң улар илдең төрлө төбәктәренә йүнәлде.\nБашҡортостандың хәрби комиссариаты казармаһында әрме хеҙмәте тәртиптәре тураһында һөйләйҙәр. Өйҙә түшәкте йыйыу ғәҙәттә, әсәй иңенә ятһа, бөгөндән егеттәр үҙаллы булырға, һәр эштә тәртипкә өйрәнә. Белорет районы егете Раяз Сәфиуллин әрме хеҙмәтенә бала саҡтан барырға хыялланған. Шуға күрә медицина колледжында уҡыуына ҡарамай көҙгө саҡырылыштан ҡалмаҫҡа ҡарар иткән.\nХәрби комиссариатта егеттәр һынаулы ваҡытта ҡоралды һүтеп-йыйырға, мәргән атырға өйрәнә. Хәрби хеҙмәткә саҡырылыусылар алдында тәжрибәле уҡытыусылар сығыш яһай.\nАнатолий Балтинский, Башҡортостандың хәрби комиссары: «Әлбиттә, илдә һәр һөнәр ҙә кәрәкле, әммә тыуған илде яҡлау ир кеше адында мөһим бер бурыс булып тора. Быйыл беҙ хәрби хеҙмәткә саҡырылыусылар көнө ойошторҙоҡ, ошо уңайҙан асыҡ ишектәр көнө үтте. Буласаҡ Ватанды һаҡлаусылар алдында ветерандар сығыш яһаны. Ата-әсәләргә лайыҡлы улдар тәрбиәләгәне өсөн рәхмәт әйтер инем».\nКөҙгө саҡырылыш буйынса Рәсәй армияһы сафын Башҡортостандан 6 меңдән ашыу егет тулыландыра. Баймаҡ һәм Йылайыр райондарынан көҙгө саҡырылышта тәүгеләрҙән булып әрме сафына 18 егет йүнәлде. Уларҙың күбеһе юғары уҡыу йорттарын тамамлаған. Улар ил алдындағы бурысын үтәргә теләмәүселәргә ҡарағанда, әрмене сынығыу мәктәбе тип ҡабул иткән.\nТәүге әҙерлек үткән егеттәр артабан уҡыу частәренә йүнәлә. Бөгөн 100-ҙән ашыу кеше Һамар, Ырымбур өлкәләре, Төньяҡ Кавказға ебәрелә. Дүрт ай уҡыуҙан һуң улар хәрби частәргә юлланасаҡ.


РФ Һаулыҡ һаҡлау һәм социаль үҫеш министрлығы ауыл табиптарына 11 млрд һум аҡса бүләсәк // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРФ Һаулыҡ һаҡлау һәм социаль үҫеш министрлығы ауыл табиптарына 11 млрд һум аҡса бүләсәк\n14:34, 1 февраля 2012 Йәмғиәт\nРФ Һаулыҡ һаҡлау һәм социаль үҫеш министрлығы ауыл ерендә эшләргә теләк белдергән табиптарға 11 млрд һум бүлергә әҙер. Был турала ошо көндәрҙә Санкт-Петербургта үткән студент-медиктар форумында министр Татьяна Голикова әйтеп ишеттерҙе, тип хәбәр итә «Медицинский вестник» порталы.\n«Земство табибы» дәүләт программаһы 1 ғинуарҙа старт алды, уға ярашлы, ауыл ерендә эшләргә теләк белдергән 35 йәшкә тиклемге һәр табип дәүләттән бер миллион һум аҡса аласаҡ.\nПрограмма шарттары буйынса белгес ауылда кәм тигәндә биш йыл эшләргә тейеш буласаҡ.\nӘйткәндәй, йыл башынан алып республикала 400-гә яҡын йәш табип «Земство табибы» программаһында ҡатнашырға ғариза биргән. Башҡортостанда 2012–2013 йылдарҙа был проектта йәмғеһе 533 белгес ҡатнаша аласаҡ. Улар федераль бюджеттан миллион һум компенсация түләүҙәре һәм республика ҡаҙнаһынан 100 мең һум күләмендә «күтәрелеп китеүгә» ярҙам аласаҡ.\nТеги: земство табибы, һаулыҡ һаҡлау


Ғәзиз Әлмөхәмәтов исемендәге йырсылар конкурсы иғлан ителде // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nҒәзиз Әлмөхәмәтов исемендәге йырсылар конкурсы иғлан ителде\n10:18, 27 октября 2009 Йәмғиәт\nНоябрҙә Өфөлә Ғәзиз Әлмөхәмәтов исемендәге йырсылар асыҡ конкурсы үтәсәк. Сираттағы конкурс республикала иғлан ителгән Йәштәрҙең башланғыстарын яҡлау һәм үҫтереү йылына арналған. Унда 18 йәштән алып 35 йәшкә тиклемге махсус вокалсы белеме булған (училище, вуз) башҡарыусылар, шулай уҡ урта махсус һәм юғары уҡыу йорттарының вокал бүлеге студенттары ҡатнаша ала.\nЙырсыларҙы Хөсәйен Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһында 17-20 ноябрҙә тыңлап ҡараясаҡтар.\n17 ноябрь үтәсәк беренсе тур программаһында опера һәм кантатанан ария йәки 17-18-се быуаттарҙың ораторияларын һәм Ғәзиз Әлмөхәмәтовтың бер әҫәрен йырлау ҡаралған.\n18 ноябрҙә икенсе турға үткәндәр башҡорт композиторы арияһын йәки үҙе һайлаған башҡорт халыҡ йырын, шулай уҡ башҡорт йәки рус композиторҙарының романсын башҡарырға тейеш.\nӨсөнсө турға үткән йырсылар 19 ноябрҙә сит ил йәки рус композиторҙарының операларынан ария, үҙенең ҡатмарлығы буйынса өсөнсө тур әҫәренә тап килгән үҙҙәре һайлаған беренсе йәки икенсе тур әҫәрен башҡара ала.\n20 ноябрҙә Башҡорт дәүләт филармонияһының орган залында Ғәзиз Әлмөхәмәтов исеменә республика асыҡ конкурсы призерҙары һәм еңеүселәрҙең гала-концерты була.


Берҙәм дәүләт имтихандарына бер аҙна ваҡыт ҡалды - GTRK.TV — Новости Уфы и РБ\nБерҙәм дәүләт имтихандарына бер аҙна ваҡыт ҡалды\n21 мая 2019 — 17:43 ГТРК «Башкортостан»\nМәғариф министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, быйыл бер ни тиклем үҙгәрештәр бар. Мәҫәлән, математиканан база кимәлен һайлағандар профилде бирә алмай. Кеҫә телефоны, шпаргалкалар өсөн яуаплылыҡ элеккесә. Берҙәм дәүләт имтихандары өсөн пункт итеп һайлап алынған 97 мәктәптән тыш, дистанцион уҡығандарҙың өйҙәренә баралар, шулай уҡ хоҡуҡ боҙған өсөн иректәре сикләнгәндәр колонияла тапшырасаҡ, ти Республика Мәғариф министрлығы белгесе Элвир Дауытов. 11 кластар өсөн тәүге Берҙәм Дәүләт имтиханы география һәм әҙәбиәттән 27 майҙа үтә.\nХәйерле иртә, Республика - Яман шештән нисек һаҡланырға\nХәйерле иртә, Республика - Урман – Тиңһеҙ хазина\nХәйерле иртә, Республика! - Алтын бишек Тәтешле районы\nХәбәрҙәр - 12.09.19\nХәбәрҙәр - 11.09.19\nМощное начало и сильный финал: «Салават Юлаев» обыграл «Амур»\nБашкирия примет чемпионат мира по спортивной борьбе среди юниоров в 2021 году\nВ Уфе проходит Всероссийский фестиваль национальных и неолимпийских видов спорта\nСегодня «Салават Юлаев» проведёт первый домашний матч сезона\nШашисты Башкирии на чемпионате Европы принесли сборной России 4 золота и 2 бронзы\nНе пропустите в 18:00 на телеканале «Башкортостан 24» прямую трансляцию матча женской российской Суперлиги по гандболу!\nКулинарные старты: хачапури по-аджарски\nСамое музыкальное село, «Алтын бишек» и ИНН после рождения ребенка\nКулинарные старты: шарлотка с яблоками от диетолога\nКандидат философских наук Сергей Семенов рассказал о предстоящих реформах местной власти\nРуслан Мирсаяпов – о реализации нацпроекта «Международная кооперация и экспорт» в Башкирии\nПолитолог Николай Евдокимов – об успехе Радия Хабирова на выборах\nИздевательства над бездомным, изнасилование на холсте и противозаконный «массаж»\nУбийство годовалого мальчика, смягчение приговора психиатру-насильнику и допрос экс-дознавательницы\nКто залез в могилу, ДНК для коровы и рейд по волнам\nВести-24. Башкортостан - 13.09.19\nВести-24. Башкортостан - 11.09.19\nВести-24. Башкортостан - 10.09.19\nВести-Башкортостан: События недели - 15.09.19\nВести-Башкортостан: События недели - 08.09.19\nВести-Башкортостан: События недели - 01.09.19\n«Здоровая среда»: как в Башкирии борются с мочекаменной болезнью\n«Здоровая среда»: о современных методах анестезиологии\nКак распознать анемию и справиться с ней?\nКультура: Нуреевский фестиваль, флешмоб "гаскаровцев" и карнавал уличных театров\nВыставка горячей эмали, фестиваль фантастического кино и преображение парков Уфы\nУтро на канале «Культура»: новости и интервью с артистами балета - участниками фестиваля имени Рудольфа Нуреева\nФәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле йәйге гастролдәренән бер аҙ ял итеп, йәнә эшкә сумды\nӘлеге ваҡытта легендар коллектив Рәсәй ҡалалары буйлап гастролдәргә йыйына. Был турала ансамблдең етәкселәре матбуғат конференцияһында һөйләне. Репетициялар араһында тамашасылары өсөн ҡыҙыҡлы флешмоб та әҙерләп өлгөрә бейеүселәр. 18 сентябрҙә гастроль турының тәүге концерты, ул Мәскәүҙең...\nГөлли Мөбәрәкованың уйланыуҙары\nБөйөк актриса Гөлли Арыҫлан ҡыҙы Мөбәрәковаға бағышланған яңы китап донъя күрҙе. Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театрында уның исем туйы үтте. Китаптың авторы - драматург, журналист Владимир Жеребцов кисәлә була алманы, шулай ҙа залда Гөлли Мөбәрәкованың үҙен, ижадын...\nКөнъяҡ Урал йәштәр археология мәктәбе ҡаҙыу эштәре миҙгелен йомғаҡлай. Табылған артефакттарҙы өйрәнер өсөн ғалимдарға бихисап ваҡыт талап ителә. Әммә тәүге һығымталар менән улар бөгөндән бүлешергә әҙер. Быйылғы йәй ямғырлы, йылы көндәргә һаран булды. Әммә һауа торошо мауығыусан йәштәргә ҡамасау...\nБашҡортостанда йыйылған спорт машиналары бөтә илгә билдәле\nИглин районында йәшәүсе автомеханик багилар йыйыу менән мауыға. Сифатлы техникалары менән билдәлелек яулап өлгөргән Руслан Ғүмәровтың ҡул эштәрен Рәсәйҙең төрлө төбәктәренән һатып алалар. Был видеояҙмалар хәҙер Ғүмәровтарҙың ғаилә архивында ҙур иҫтәлек булып һаҡлана. Бөтә ерҙән үтә алған һәм...\nБашҡортостанда балалар ҡатнашлығында авариялар һаны утыҙ процентҡа кәмегән\nБыл турала Өфөлә үткән “Хәүефһеҙ юлдар” проекты менән таныштырыу барышында белдерҙеләр. Был ҡаҙанаштың төп нигеҙе-балалар араһында юл хәрәкәте хәүефһеҙлеге дәүләт инспекцияһы һәм йәмәғәтселек ҡатнашлығындағы төрлө акциялар һөҙөмтәһе. 7 ай эсендә акция барышында бөтәһе өс мең практик сара...\nБашҡортостан умартасылары яңы ысулдар үҙләштерә\nБөрөлә мәҫәлән йүнселдәрҙең береһе Рут ысулын үҙләштерә. Илдең Алыҫ Көнсығышында киң таралған умарталар ҡорттоң баш һанын арттырыуға йүнәлтелгән. Игорь Волочков умартасылыҡ менән 50 йылдан ашыу шөғөлләнә. 60-сы йылдарҙа Рәсәйҙең Алыҫ Көнсығышынан ғаиләһе менән Башҡортостанға күсеп килгәс, халыҡ...\nКанадала үткән Апимондия конгрессында Башҡортостан 7 миҙал яуланы\nУмартасылар федерациялары конгрессы был көндәрҙә Монреаль ҡалаһында үтә. Ишембай районынан конгрессҡа алып барылған йүкә балы тәме буйынса иң яҡшыһы тип танылды һәм алтын миҙалға лайыҡ булды. Форум эксперттары саған балының татын да юғары баһаланы. Башҡортостан экспозицияһы, шулай уҡ бал...\nБашҡортостан колледждарҙа бюджет урындарын арттыра\nӘ колледждар өсөн Республика башлығы гранттарын булдырыу көтөлә. “Мәғариф сәғәтененең” сираттағы ултырышы Өфө радиоэлектроника, телекоммуникация һәм именлек колледжында үтте. Урта белем алған үҫмерҙәр һаны күбәйә, ә һөнәри белем биреү йорттарында бюджет урындары етмәй. Мәғариф министры вазифаһын...\nБашҡортостанда туҡланыу нөктәләрен тикшерәсәктәр\nБыға Өфөлә шаурма ашап 15 кеше ағыуланыу осрағы сәбәпсе булды. Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, ғәҙәттән тыш хәл Сипайловолағы бистроларҙың береһендә теркәлә, осраҡ буйынса Енәйәт эше ҡуҙғатылған. Сипайлово биҫтәһендәге Шаурма нөктәһенән ризыҡ алып ашағандан һуң кинәт ауырып бер кистә генә 15 кеше Йоғошло...\nШишмәләргә бай район\n“Алтын бишек” акцияһында ҡатнашыусы ауылдың иһә үҙендә генә 6 сығанаҡ сылтырап аға. Ауылды ҡайһы берҙәр Шүлгән тип тә атай, әммә тарихи сығанаҡтарҙан билдәле булыуынса ауылдың атамаһы – Шулған. Башҡортостандың төнъяҡ өлөшөндә урынлашҡан Тәтешле районының иң ҙур ауылы – Шулған халҡы, уларҙың...\nБашҡортостан башлығы ихаталары\nРеспубликаның һәр муниципалитетында Башҡортостан башлығы ихаталары барлыҡҡа киләсәк. Был турала Радий Хәбиров Өфөләге эш сәфәре барышында белдерҙе. Республиканың һәр муниципалитетында Башҡортостан башлығы ихаталары барлыҡҡа киләсәк. Был турала Радий Хәбиров Өфөләге эш сәфәре барышында белдерҙе....\nӨҫтәмә белем алыуға бушлай сертификаттар\nЯңы уҡыу йылынан республиканың 36 районында өҫтәлмә белем биреү буйынса өр-яңы пилот проекты эш башлаясаҡ. 5 йәштән 18 йәшкәсә булған һәр балаға муниципаль бюджеттан 8 мең 800 һум бүленә. Әле иҫәп сертификаттарын биреү башланған. Алты йәшен саҡ тултырған Камалияның бүлмәһен тиҫтәләгән миҙал, маҡтау...\n“Берҙәм Рәсәй” сәйәси фирҡәһе ағзалары һайлауҙа лайыҡлы һәм бәхәсһеҙ еңеүгә өлгәште\nПартияның төбәк бүлексәһе секретары Константин Толкачев белдереүенсә, Башҡортостан һайлаусылары Берҙәм Рәсәй кандидаттарына иң күп тауыш биргән, был һан Рәсәйҙең башҡа төбәктәренән күпкә юғары. “Һаулыҡ һуҡмағы” проекты артабан үҫтерелә, “Әкиәт урманы” төҙөлә һәм “Торос” тергеҙелеп...\nРеспубликала Башҡорт ихаталары программаһының беренсе этабы тамамлана\n6 йылға иҫәпләнгән программа сиктәрендә төбәктә барлығы өс мең самаһы биләмәне тәртипкә килтереү планлаштырыла. Әле Өфөнөң Киров районында эштәрҙең һуңғы этабы бара. Өфөнөң Менделеев урамында төҙөкләндереү эштәре тамамланыу алдында. Ихата эсенә асфальт һалынған, бордюрҙар ҡуйылған,...\n“Ауыл табибы” программаһы мөмкинлектәре\n“Ауыл табибы” программаһы буйынса Шишмә үҙәк район дауаханаһында эшләп йөрөгән 13 табип бер миллион һумлыҡ сертификат алды. Әйткәндәй быйылдан дәүләт субсидияһына тар йүнәлешле белгестәр ҙә дәғүә итә. Ике ҡатлы йортто төҙөп бөтөргә бер-нисә ай ғына ҡалды, тип ҡыуана Ринат Рафиҡов....\nОлоһон да, кесеһен дә дарыуҙар менән тәъмин итеү\nОлоһон да, кесеһен дә дарыуҙар менән тәъмин итеү – ошо мәсъәлә буйынса пациенттар йәмәғәт ойошмалары Башҡортостандың һаулыҡ һаҡлау министры вазифаһын башҡарыусы Максим Забелин менән осрашты. Ҡатмарлы һәм һирәк осраған сирҙәр менән яфаланған пациенттарҙы тотҡарлыҡһыҙ дарыуҙар, медицина...\nӨфө халҡын бал йәрминкәһенә саҡыралар\nБыл аҙнала Ленин исемендәге майҙанда “Табындағы бал – ғаиләнең сәләмәтлеге” тип аталған фестиваль үтә. Бында төрлө райондарҙан умартасылар үҙ продукцияһын ҡуясаҡ. Халыҡҡа йүкә, сәскә, ҡарабойҙай балы, шулай уҡ солоҡ балы тәҡдим ителә. Бынан тыш, прополис, инә ҡорт һөтө, һитә һәм башҡа төр тауар...\nБашҡортостан хужалыҡтарына тоҡомло һыйырҙар килтерелде\nБыл юлы Венгриянан голштин тоҡомло 157 баш тана ҡайтты. Әле улар карантинға ябылған. Тоҡомло һыйырҙар көнөнә 30 литрға яҡын һөт бирә ала. Теманы хәбәрсебеҙ Иҙел Алсынов дауам итә. Башҡортостанда «голштин» тоҡомло һыйырҙар иң һөтлөләрҙән һанала. Йыл дауамында бер һыйырҙан уртаса ете мең килограмдан...\nӨфөнөң төнъяғында яңы мәсет төҙөлә\nШаҡша биҫтәһендә ошо көндәрҙә яңы мәсеткә нигеҙ ташы һалынды. Изге йорт ике ҡатлы буласаҡ. Бинала ир-егеттәр һәм ҡатын-ҡыҙҙар өсөн айырым ғибәҙәт ҡылыу урындары булдырыла. Проект буйынса мәсет бер юлы өс йөҙләгән кешене ҡабул итә аласак. Төҙөлөш эше башланған урында элек 7-8 метрлыҡ соҡор...\nТоратау биләмәһе Рәсәйҙә иң уникаль геопаркы буласаҡ\nБыл турала Радий Хәбиров тематик кәңәшмәлә белдерҙе. Республика етәксеһе билдәләүенсә, геопаркка инвесторҙар йәлеп итеү өсөн инфраструктура булдырыу зарур. Проекттың концепцияһын Рәсәйҙең дәүләт эшмәкәре Сергей Капков тәҡдим итте. Ул биләмәне үҫтереү буйынса эшсе төркөмдө етәкләй. Геопарк составына...\nӨфөлә “аҡыллы туҡталыш”тар бар\nУларҙың тәүгеләрен Ленин урамында урынлаштырҙылар. Башҡортостан дәүләт концерт залы янындағы заманса туҡталыш видеокүҙәтеү ҡоролмалары менән йыһазландырылған. Бында шулай уҡ телефон, гаджеттарға көс йыйыҙырырға, бушлай вай-фай менән ҡулланырға мөмкин. ГЛОНАСС системаһына тоташтырылған электрон...\nХөкүмәт составында артыҡ үҙгәреш булмаясаҡ\nБыл турала Радий Хәбиров оператив кәңәшмә барышында белдерҙе. Вице-премьерҙар исемлегенә Андрей Назаров өҫтәлеүе хаҡында ла хәбәр итте төбәк етәксеһе. Оператив кәңәшмәне башлап республика етәксеһе йәкшәмбе көн үткән һайлауҙарҙың көнэлгәре һөҙөмтәләрен билдәләне һәм халыҡ бағлаған ышанысты аҡлау тәү...\nБашҡортостан Башлығын һайлау һөҙөмтәләре эксперттар күҙаллаған һандарҙан артыҡ айырылмай. Алдан һорау алыуҙар ҙа Радий Хәбировтың башҡа кандидаттарҙан ҡарағанда байтаҡҡа күберәк тауыш йыя аласағын күрһәтте. Һөҙөмтә – 82.2 процент. Һайлау участкалары ябылыу менән Радий Хәбировты һайлауҙар барышын...