16 Март 2020, 19:59\nБәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ илдең иҡтисадын нығытырға, тормош шарттарын яҡшыртырға ярҙам итә. Республика Башлығы Радий Хәбиров үҙ кәсебен булдырырға теләгән йүнселдәргә төрлө яҡлап ярҙам күрһәтеү бурысын ҡуйҙы. Был тармаҡты үҫтереү өсөн дәүләт, республика, район кимәлендә ҡабул ителгән төрлө программалар ҙа тәүәккәлдәр өсөн эшләй.\nРайон хакимиәтендә үткәрелгән «Эшҡыуарлыҡ сәғәте» - ошо эштең бер йүнәлеше. Унда үҙен һынап ҡарарға теләп бизнесҡа тәүге аҙымын яһағандар йәки булған эшен артабан үҫтерергә теләгәндәр үҙ тәҡдимдәре, һорауҙары, эш барышында килеп тыуған мәсьәләләр менән килә.\nЕтәкселеккә эшҡыуар Рифат Сәғитов тротуар плиткаһы етештереү эше буйынса үҙ проектын тәҡдим итте. Уның буйынса дөйөм инвестициялар күләме 25 миллион һум тәшкил итер, тип күҙаллана. Яңы ҡоролмалар һатып алыу ҙа байтаҡ сығымдар талап итә. Проект ғәмәлгә ашһа, 8-20 эш урыны барлыҡҡа киләсәк.\nШул уҡ «Эшҡыуарлыҡ сәғәте» ндә Дилара Ғөзәйерованың да проекты ҡаралды. Ул Үрге Юлдаш ауылында аҙыҡ-түлек магазины асырға йыйына. Эшмәкәрлеген киңәйтеп, киләсәктә икмәк бешереү цехы ла төҙөмәксе. Был, үҙ сиратында, урындағы халыҡ өсөн өҫтәмә эш урындары булдырыуға булышлыҡ итәсәк.\nНиндәй генә эшкә тотонһаң да, тәү сиратта, тәүәкәллек, үҙ көсөнә ышаныу кәрәк. Район етәкселеге иһә маҡсатлы һәм булдыҡлы йүнселдәргә үҙ ярҙамын күрһәтергә һәр ваҡыт әҙер. Ә күмәкләп тартҡан йөк күпкә еңелерәк.


80-СЕ ЮБИЛЕЙ МИҘЕГЕЛЕН ЯБЫУ\nАфиша ⇒ 80-СЕ ЮБИЛЕЙ МИҘЕГЕЛЕН ЯБЫУ\nФилармония солистары һәм коллективтары ҡатнаша\n27 МАЙ! Миҙгелдең иң көтөп алған тамашаһы! Юбилей йылын «80 ЙЫЛЛЫҠ РОМАН» тип исемләнгән ГАЛА-КОНЦЕРТ яба. Байрамға филармония үҙенең яҡын дуҫтарын, йыл буйы бергә булған тамашасыларын, баш ҡала ҡунаҡтарын саҡыра! 27 май Ҙур залда үтәсәк Ҙур концертта сәнғәт усағының бөтә ижади көстәре ҡатнаша: «Далан», «Карауан», «Арғымаҡ» төркөмдәре, «Көлкө-шоу» эстрада миниатюралары театры, Халыҡ музыка ҡоралдары милли оркестры (етәксеһе һәм баш дирижеры - Линар Дәүләтбаев), Эстрада-джаз оркестры (етәксеһе - Олег Ҡасымов), ҡурайсылар квинтеты һәм эстрадабыҙҙың «йондоҙҙары» Нәзифә Ҡадирова, Ғәли Алтынбаев, Әлфиә Юлсурина, Рәфис Сирусин, Лилиә Ишемйәрова, Заһир Иҫәнсурин, Дамир Тайыпов һәм башҡалар ҡатнаша. Тамашаның режиссеры – Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Сулпан Асҡарова, балетмейстеры – Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Рәмизә Мөхәмәтшина.\n80-се ижад миҙгеле республикабыҙҙың төп мәҙәни усағы өсөн иҫтәлекле мәлдәргә бай булды. Коллектив алдына ҡуйған ҙур пландарын, хыялдарын бойомға ашырҙы. Йыл дауамында тамашасыларға тәҡдим ителгән премьералар, яңы концерт программалары, шаулап үткән гастролдәре тарихта ҡаласаҡ.\nФилармония һәм тамашасыбыҙ араһында булған 80 йыллыҡ дуҫлыҡты, тоғролоҡты, мөхәббәтте тағы ла нығытыр өсөн сағыу тамашаға рәхим итегеҙ!


Райондың ауыл хужалығы предприятиеларында, крәҫтиән-фермер хужалыҡтарында урып-йыйыу эштәре ҡыҙғандан-ҡыҙа бара. Кисәге көнгө алынған мәғлүмәттәргә ҡарағанда, иген культуралары 23100 гектарҙа сабылған, 22200 гектарҙа урып-һуғылған, был иһә планға ҡарата 30 процент тәшкил итә. Гектар ҡеүәте – 11,3 центнер, тулайым йыйым – 25 мең тонна. Иң юғары уңыш “Толпар” ЯСЙ-һы менән Ленин исемендәге АХК-ла – 21 һәм 19,2 центнер. Тәбиғи, был предприятиеларҙа тулайым йыйым да иң яҡшыһы.\nРайон хакимиәтенең ауыл хужалығы бүлеге билдәләүенсә, бөгөн урып-йыйыу эштәре менән бөтөн хужалыҡтар ҙа шөғөлләнә. Ҡайһы бер фермер хужалыҡтары ураҡ эштәрен теүәлләне лә инде. Шулар иҫәбендә – Йомаштан “Х.М. Килдеғошов” КФХ-һы.\nХәйҙәр Миңлеәхәт улының барлыҡ хеҙмәт юлы тыуған ауылы менән бәйле. Ул оҙаҡ йылдар урындағы “Һаҡмар” колхозында эшләй, иҫәпсе, агроном-орлоҡсо, баш агроном була. Хужалыҡ тарҡалғас, крәҫтиән-фермер хужалығы аса. Бына ете йыл инде Х.Килдеғошов үҫемлекселек тармағы менән уңышлы шөғөлләнә – пай ерҙәрендә иген культуралары үҫтерә.\nФермер хужалығы 217 гектарҙа бойҙай, арпа, һоло сәсә һәм йылдың-йылы яҡшы уңыш йыйып ала. Быйылғы йылдың ҡоро килеүе, сәсеүлектәргә ҡарауһыҙ малдың “һөжүм итеүе”, әлбиттә, үҙенең кире эҙемтәләрен бирмәй ҡалмаған – гектар ҡеүәте үткән осорҙағына ҡарағанда ҡайтышыраҡ, шулай ҙа насар түгел – 13 центнер. Һоло – 10, арпа – 12, бойҙай 15 центнерҙан биргән.\nУраҡты фермер хужалығы үҙ көсө менән атҡарып сыҡты – урып-йыйыу эштәренә ДОН-1500 Б һәм “Нива” комбайндары йәлеп ителде. Комбайнсы Ғәзим Биктимеров, иген ташыуҙа механизатор Сәйет Аҡбулатов иң яҡшы һөҙөмтәгә иреште – тап уларҙың тырышлығы менән ашлыҡ ваҡытында һәм юғалтыуһыҙ йыйып алынды. Шуныһы үҙенсәлекле, баҫыуҙарҙың таҙа булыуы игенде туранан-тура һуғып алыу мөмкинлеге бирҙе.\nӘле фермер хужалығы игенде келәттәргә һалыу, миҙгелгә йомғаҡ яһау, пай ерҙәре өсөн иҫәпләшеү һәм киләһе миҙгелгә әҙерләнеү эштәре менән мәшғүл.\nНи сәсһәң, шуны урырһың, ти халыҡ мәҡәле. “Х.М. Килдеғошов” КФХ-һы ла тырыш хеҙмәтенең емештәрен татый, киләсәккә яңы уй-ниәттәр ҡора.


Саҙаҡа (йәшерен саҙаҡа) | Әбйәлил - Абзелил\nӘбйәлил - Абзелил > вәғәздәр > Саҙаҡа (йәшерен саҙаҡа)\n« Сауапҡа ирешеү юлдары\nҠөръән ашы тәртибе »\nСаҙаҡа (йәшерен саҙаҡа)\nБашҡа бөтә мәхлүктәр араһында беҙҙе кеше итеп яралтҡан, беҙгә ғүмер биргән, Ислам һәм Иман бүләк иткән, һөйгән Илсеһе өммәтенә индергән, Шәфҡәте менән беҙгә етәкселек рәүешендә хәҡиҡәт юлын күрһәтеүсе Изге Ҡөрьәнде һәм пәйғәмбәрҙәрҙең вариҫтары булған ғалимдарҙың һәм хәҡиҡәтте тапҡан әүлиәләрҙең нәсихәттәренән баһалап бөткөһөҙ файҙа алырға мөмкинлек биргән Аллаһу Сүбхәнәһү үә Тәғәләгә сикһеҙ дан һәм маҡтауҙарыбыҙ!\nҺөйөклө пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд Мостафа (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) – был донъялағы иң бөйөк юл күрһәтеүсебеҙгә, тура юлдағы гүзәл үрнәгебеҙгә, шулай уҡ уның оло йөрәкле ғаиләһе ағзаларына һәм сәхәбәләренә (раҙыйаллаһу ғәнһүм) сикһеҙ именлектәр һәм Аллаһтың рәхмәт-бәрәкәттәре булһын!\nӘлхәмдүллилләәһи, Аллаһ Тәғәлә беҙҙең халыҡҡа бөтмәҫ ниғмәттәрен бирҙе. Беҙ башҡа халыҡтарға ҡарағанда Аллаһ рәхмәте менән бирелгән ожмах төбәгендә йәшәйбеҙ түгелме? Шөкөр итәйек! Теләгән нәмә бар, теләгәңенде табырға була. Тик бында барыһы ла һынау өсөн икәнен онотмайыҡ!\nوَأَنفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ\n«Үә әң-фиҡуу фии сәбиили-лләәһи үә ләә түлҡуу би'әйдиикүм иләә-ттәһлүкәти».\n«Аллаһ юлында тейешле малдарығыҙҙы ҡыҙғанмағыҙ. Үҙ ҡулдарығыҙ менән үҙегеҙҙе ҡурҡыныс язаға ташламағыҙ» (Бәҡара, 2/195).\nҠөрьән тәфсире менән шөғөлләнеүселәр фекеренсә, был изге аят бөлгөнлөккә төшөүҙән ҡурҡып һәм фани донъя байлыҡтарын артыҡ һөйөп, дин юлында изгелек ҡылыу, фиҙакәрлектән ҡасыуҙың ҡурҡыныс эҙемтәләргә килтерәсәге хаҡында һөйләй. Шуға күрә мөьмин Аллаһ юлында милке менән дә, ғибәҙәттәре менән дә хеҙмәт итергә бурыслы, сөнки тормошобоҙ ҙа, ундағы һәр нәмә лә беҙҙең яуаплылыҡҡа бирелгән аманат. Ахирәттә тейешле урындарға сарыф ителгән милкебеҙҙең әжерен аласаҡбыҙ, һаранлыҡтың, ҡомһоҙланып байлыҡ йыйыуҙың ҡазаһын да Ахирәттә күрәсәкбеҙ.\nАллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм), әйткән: «Һәр таң ергә ике фәрештә төшә, уларҙың береһе Раббыбыҙҙан былай тип һорай: «Эй Аллаһ! Һин биргәндәрҙе Һинең юлыңда сарыф итеүселәргә (яңы бәрәкәттәрҙе) арттырып бир!»;\nӘ икенсеһе, ғәйепләп, былай тип үтенә: «Эй Аллаһ! Һарандарҙың байлығын юҡҡа сығар!» (Мөслим, Зәкәт, 57)\nӘҙәмгә йоғонто яһаған ике нәмә бар: беренсеһе — иманлы йәки иманһыҙ дуҫтар, икенсеһе—ризығыңды ниндәй юлдар менән табыуың һәм тапҡан-таянғаныңды нимәгә сарыф итеүең.\nКүпселектең фекеренсә, аҡсаны ҡайҙа һәм нисек тотоноуҙы улар үҙҙәре хәл итә. Ә асылда тап аҡсалар кешене теге йәки был ғәмәлде ҡылыуға этәрә, йәғни, аҡсаларҙың энергетикаһы кешенең тәртибенә йоғонто яһай. Аҡсалар йылан шикелле, ҡайҙан шыуышып сыҡҡан, шунда шыуышып инеп тә китә. Кешенең килем сығанағын асыҡлау өсөн, уларҙың нимәгә сарыф ителеүен күреү ҙә етә. Хәләл юл менән табылған килем хәләл хәжәттәргә тотонола, харам аҡсалар харамға сарыф ителә, елгә оса.\n«Әҙәм балаларының эштәре ниәткә ҡарап хөкөм ителә, баһа бирелә», — тигән Пәйғәмбәребеҙ. Саҙаҡа ла изге ниәт менән бирелһә, әжер-сауабы күп булыр. Әгәр ҙә кеше башҡалар янында теләмәй генә хәйер бирһә, ул дөрөҫ ғәмәл түгел. Теге кеше бирҙе, мин бирмәнем, тип уйлау ҙур хата. Саҙаҡа изге теләк менән, тик Аллаһ Тәғәлә ризалығы өсөн бирелергә тейеш. Мәҫәлән: «Раббым, саҙаҡамды риза булып ҡабул итһәң ине, минән доға өмөт итеүсе мәрхүм-мәрхүмәләрҙең рухтарына ирештереп, рухтарын шат ҡылһаң ине», тип, Аллаһҡа тапшырырға тейеш. Сауап булһын, доға ҡыл, тип кенә бирһәң, алған кеше доға уҡый, теләк теләй, ләкин ул сауаб яҙа алмай. Доға ҡыл әле, тип бирһәң, саҙаҡа саҙаҡанан түгел, ә бүләк булып китеүе мөмкин. Сөнки саҙаҡа һис ҡыҙғанмайынса, ихлас күңелдән биргәндә генә ҡабул була. Алған кеше доға ҡыламы-юҡмы – уныһы уның эше, мулла ла Ҡөръәнде саҙаҡа бирһендәр өсөн түгел, Аллаһ ризалығы өсөн уҡый.\nОло йөрәкле Ғәйшә (раҙыйаллаһу ғәнһү) саҙаҡа биреүгә бик етди ҡараған. Әгәр саҙаҡа алған кеше уның өсөн доға ҡыла башлаһа, ул саҙаҡа алған кешенән дә арттырып доға ҡылған.\n«Ни өсөн һин саҙаҡа бирәһең һәм саҙаҡа алыусы өсөн доға ҡылаһың?» тигән һорауға ул шулай яуап биргән:\n«Минән саҙаҡа алыусының доғаһы саҙаҡаны ҡаплатыу ғына булыр тип ҡурҡам. Саҙаҡамдың ихласлығы өсөн, мин саҙаҡа алыусы өсөн доға ҡылам һәм уның әжерен тик Аллаһтан ғына көтәм.»\nИгелекле Ғәли хәҙрәт һәм Фатима (раҙыйаллаһу ғәнһүмә) хаҡында Изге аятта шундай юлдар бар:\n«Иннәмәә нутғимүкүм лиүәджһи-лләәһи ләә нүриидү миңкүм джәзәә'әү-үә ләә шүкүүраа».\n«Иннәә нәхаафү мир-раббинәә йәүмән ғәбүүсәң ҡамтариираа».\n«Улар хәйерселәргә әйтерҙәр: «Беҙ һеҙҙе Аллаһ ризалығын алыр өсөн ашатабыҙ, һеҙҙән бер түләү ҙә, рәхмәт әйтеүегеҙҙе лә көтмәйбеҙ. Ысындан да, беҙ ситен (ауыр) һәм хәтәр бер көндөң ғазабынан ҡурҡабыҙ». (Инсан, 9-10).\nАллаһ ризалыгы өсөн бирелгән иғәнә, хәйер-саҙаҡа, зәкәттәр, ихласлығына ҡарап, мөьминдең милкен һаҡлай. Аллаһ Тәғәлә йомартлығы өсөн уға бәрәкәттәрҙе сарыф иткәненә ҡарағанда 10-дан 700-гә ҡәҙәр арттырып бирә.\nБарлыҡҡа килтерелгәндәрҙең береһе лә Аллаһ Сүбхәнәһү үә Тәғәлә биргәнде бирә алмай. Раббыһы бүләк итеп биргән милкен Үҙенә ихлас ҡайтарған әҙәмгә Аллаһ сарыф иткәндәренән ете йөҙ тапҡыр арттырып бирә. Изге аятта әйтелә:\n«Малдарын Аллаһ юлында сарыф иткәндәрҙең хәле, ете башаҡ үҫтереп, һәр башаҡта йөҙ бөртөк орлоҡ биргән бер дана орлоҡтоң хәле кеүектер. Ихтыяр иткән кешеһенә Аллаһ ҡат-ҡат ниғмәт бирер. Аллаһ — муллыҡ эйәһе һәм барыһын да белеп тороусы». (Баҡара, 261).\n«Зәкәтте биреп барығыҙ һәм Аллаһ әжер бирһен тип, алдан уҡ изгелек ҡылығыҙ. Ҡылған изгелегегеҙ һеҙҙең өсөн тағы ла хәйерлерәк әжер буласаҡ». (Мүзәммил, 20)\nТәҡүәле мөьминдәр өсөн иң ҡиммәт килем – Йомарттарҙан — Йомарт Аллаһ әжере.\nӘбү Бәкер (раҙыйаллаһу ғәнһү) хәлиф булған саҡтағы ваҡиға — бының асыҡ миҫалы. Мәҙинәлә ҡаты аслыҡ хөкөм һөрә. Берҙән-бер көндө ҡалаға игелекле Усмандың (раҙыйаллаһу ғәнһү) Сүриәнән бойҙай менән ике йөҙ дөйәнән торған каруаны ҡайта. Каруан ҡайтыуын ишеткән Мәҙинә халҡы, бойҙай алып өлгөрөргә тырышып, уға килә. Ҡайһы бер алыусылар Усмандан (раҙыйаллаһу ғәнһү) ашлыҡты ете ҡат ҡыйбатыраҡ хаҡҡа алмаҡсы була. Усман хәҙрәт(раҙыйаллаһу ғәнһү) баш тарта һәм былай ти: «Юҡ! Һеҙ биргәндән ҙурыраҡ хаҡ биреүселәр бар. Мин уға һатам».\nБыл һүҙҙәргә йәндәре көйгән сәхәбәләр (раҙыйаллаһу ғәнһүм), Әбү Бәкергә (раҙыйаллаһу ғәнһү) мөрәжәғәт итеп, Усмандан (раҙыйаллаһу ғәнһү) ундай һүҙҙәр ишетеүе бик ауыр булыуы хаҡында белдерәләр.\nӘбү Бәкер (раҙыйаллаһу ғәнһү), оло йөрәкле Усмандың (раҙыйаллаһу ғәнһү) был ғәмәле төбөндә изге ниәт ятыуын һиҙеп, килгәндәрҙе тынысландыра: «Ниәтен белмәй тороп, Усман тураһында насар уйламағыҙ. Ул — Рәсүуллаһ (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) кейәүе һәм уға йәннәт вәғәҙә ителгән, һеҙ, әлбиттә, уны аңламағанһығыҙ». Шунан барыһы ла Усманға (раҙыйаллаһу ғәнһү) юл тота.\nӘбү Бәкерҙең (раҙыйаллаһу ғәнһү): «Эй, Усман! һинең һүҙҙәрең сәхәбәләрҙе бик бошондорған!» — тиеүенә ҡаршы Усман (раҙыйаллаһу ғәнһү) төшөндөрөп бирә: «Эйе, Хөрмәтле хәлиф (раҙыйаллаһу ғәнһү)! Улар миңә бер дирһәм өсөн ете дирһәм тәҡдим итте, Аллаһу Тәғәлә миңә берәүгә ете йөҙ тапҡыр арттырып бирә. Беҙ бойҙайҙы ете йөҙ тапҡыр арттырып биргәнгә һатабыҙ»\nАҙаҡ Усман хәҙрәт (раҙыйаллаһу ғәнһү) бойҙайҙы Мәҙинәнең ярлы-ябағаһына таратып бирә һәм йөҙ дөйәһен ҡорбан итә.\nБыл изгелегенән һуң, Әбү Бакер Усмандың (раҙыйаллаһу ғәнһүмә) маңлайынан үбә һәм шулай ти: «Сәхәбәләр һүҙеңдең мәғәнәһен аңлап етмәгәнен шунда уҡ төшөнгәйнем...»\nТәҡүәле мөьминдәр, хәйер-саҙаҡа таратҡанда, Аллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) хәҙисенә таянып эш итергә тырыша: «Хаҡтыр, саҙаҡа мохтаждың ҡулына инерҙән алда Аллаһ ҡулына эләгә (йәғни, тәүҙә Аллаһу Тәғәлә саҙаҡаны ҡабул итеп ала, унан уны мохтажға тапшыра)». (Мунауи, Кунузуль-Хакаик, стр. 34)\nМәрхүм атайым Муса әфәнде беҙҙе хәйерселәр һәм асарбаҡтар менән һаҡ эш итергә өйрәтте. Ул, уларҙың хис-тойғоларын аяп, саҙаҡалар һалынған конверттарға шулай тип яҙа ине: «Хөрмәтле әфәнде ..., бүләгебеҙҙе ҡабул итеп алған өсөн, рәхмәтебеҙҙе белдерәбеҙ!». (Шәйех Мәүләнә)\nШәйех Әбүл-Лейс Сәмәрҡәнди хәйер таратҡанда кәрәкле йомшаҡ мөғәмәләнең йәшерен мәғәнәһен былай анлата: «Саҙаҡа биреүсе уны алыусыға рәхмәтле булырға тейеш. Саҙаҡаны алыусы уны фани донья ихтыяждарына тотона. Ә саҙаҡ биреүсе, Раббыбыҙҙың мәрхәмәте менән, Аллаһ ризалығына һәм бөтмәҫ-төкәнмәҫ йәннәт ниғмәттәрен алыуға ирешә. Биреүсе алыусыға ҡарағанда килемде сағыштырғыһыҙ күп алғанлыҡтан, биреүсе алыусыға рәхмәт әйтергә тейеш.»\nБыл риүәйәттәрҙән нимәне аңлайбыҙ? Ихлас күңелдән, йәлләмәй Аллаһ ризалығы менән йәшерен биргән саҙаҡаларыбыҙҙы 700 мәртәбә артырыр, иншаАллаһ. Икенсе төрлө әйткәндә биргән 7 һумыбыҙ 700 һум һымаҡ булыр. Был бик ҙур сауаб. Шуның өсөн дә беҙ хәйер-саҙаҡа алыусыға рәхмәтле булырға тейешбеҙ. Барыһыла ниәтебеҙҙәң тора, Аллаһ Белеүсе, Аллаһ Биреүсе, Аллаһ Хаҡ.\nҒәмәлдәребеҙҙе Аллаһтың ҡабул итеүенең төп шарты булып ихлас рәүештә Раббыбыҙ ризалығын алырға тырышыуыбыҙ тора. Мөьминдең ниәте ихлас булһа, Аллаһ Тәғәлә мөмкинлек булмау арҡаһында үтәй алмаған ғәмәлдәребеҙ өсөн дә сауап бирә. Йөрәктә ихласлыҡ ни ҡәҙәр күп булһа, Аллаһ иманлы әҙәмдең изге ғәмәлдәре өсөн сауапты ла шул ҡәҙәр арттыра, тәү ҡарамаҡҡа бәләкәй генә игелек өсөн Илаһи Мәрхәмәт менән тау ҡәҙәр сауап бирелеүе ихтимал.\nАллаһ Илсеһе (салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм) әйткән: «Иманлының ниәте (маҡсаты һәм ихласлыгы) ғәмәлдәренән яҡшыраҡ».\nСаҙаҡаларға килгәндә, мөьмин бер нәмәне хәтеренән сығармаҫҡа тейеш: мәйетте ер ҡуйынына тапшырғас, ул боҙолоп өлгөргәнсе, бөтә таныш- тоноштары туғандарының ҡайғыһын уртаҡлаша, һуңыраҡ, вариҫтары милкен бүлә башлағас, мәйет тә тарҡала башлай. Был ваҡиғалар бер үк ваҡытта башланып, бер үк ваҡытта тамамлана. Бер яҡта милек бүленә, икенсе яҡта мәйет тарҡала. Быларҙы күҙәтеп торған йән бушҡа сарыф ителгән ғүмере өсөн үкенә. Баҡтиһәң, фани донъяла һыҡмырланып йыйған байлығыбыҙҙың Ахирәттә хаҡы һуҡыр бер тин икән, таратҡан хәйер-саҙаҡаларыбыҙ ғына Ахирәттә ысын байлыҡ, оло сауап икән.\nАллаһ Тәғәлә бәндәнең иң үкенгәне бирелмәгән саҙаҡалары менән бәйле булыуы тураһында әйтә: «Әжәле килгән кеше: «Раббым, миңә ҡыҫҡа ғына ваҡытҡа булһа ла ғүмер бир. Валлаһи, мин саҙаҡа бирер инем, изгелектәр ҡылыр инем, тип әйткәндән күпкә әүәл Беҙ биргән ризыҡтарығыҙҙан саҙаҡа бирергә кәрәк ине» (Мунафиҡун, 63/10).\nҠайһы бер кешеләр йәшерен саҙаҡаның мәғәнәһен аңламай мәжлестәрҙә саҙаҡа таратҡанда аҡсаларын бөгәрләп, устарына йәшереп, кеше күҙе күрмәһең, уң ҡул таратҡанды һул ҡул күрмәһен тип хәйерҙәрен биреп китәләр. Әлбиттә бында иманлығыңа, күңелдең ихласлығына һәм изге ниәттә булыуыңа ҡарап саҙаҡаң ҡабул булыр, иншаАллаһ. Ләкин йәшерен саҙаҡа биреүҙең мәғәнәһе былай түгел шул.\nАллаһы Тәғәлә беҙҙе ҡаты киҫәтә: «Эй, мөьминдәр, кешеләргә күрһәтер өсөн генә саҙаҡа-мал бирмәгеҙ. Аллаһҡа, Әхирәт көнөнә ышанмаған кәфер кеүек, хөсөтлөк менән, кешене рәнйетеп саҙаҡа бирмәгеҙ. Был кешенең хәле, өҫтө тупраҡ менән ҡапланған ҡая таш кеүек: ҡойоп ямғыр яуғандан һуң, ҡая таш шып-шыма булып ҡала (таш өҫтөндәге тупраҡ иген сәсһәң дә уңыш бирә алмай, уны ямғыр йыуып алып китә). Былар (донъялыҡта) ҡылған (яҡшы) эштәренең береһенән дә (сауап) ҡеүәт ала алмаҫтар. Аллаһ кәферҙәр гөруһына (өйөрөнә) һиҙәйәт бирмәҫ...» (Баҡара, 264)\nӘгәр ысын күңелдән булмайынса, риянан ғына (кеше күрһен тип), Аллаһҡа һәм Ахирәт көнөнә ышанмайынса бирһә, ул шыма таш өҫтөнә ҡуңған туҙанды ямғыр тамсылары йыуып төшөргән кеүек һис-бер әжер-сауабы ҡалмаясаҡ. Шуға Ҡөръәндә: «Саҙаҡаларығыҙҙы бирҙем, тип кешегә күрһәтер, һөйләр өсөн бирмәгеҙ. Сөнки һеҙ ғәмәлдәрегеҙҙе юҡҡа сығараһығыҙ», — тип әйтелә бит. Әгәр ҙә важиб саҙаҡаларын күрһәтеп бирһә, хәйерлерәк. Мәҫәлән, зәкәтте, ғөшөрҙе, фитырҙы. Башҡа саҙаҡаларҙы йәшерен биреү тураһында «Баҡара» сүрәһенең 271 –нсе аятында ла әйтелә. Ҡөръән Кәримдең «Инсан» сүрәһендәлә: «Үҙҙәре лә фәҡир булыуға ҡарамаҫтан, һуңғы ризыҡтарын мохтаждарға, етемгә, әсир кешегә бирер. Улар хәйерселәргә: «Беҙ һеҙҙе Аллаһ ризалығын алыр өсөн ашатабыҙ, һеҙҙән бер түләү ҙә, рәхмәт әйтеүегеҙҙе лә көтмәйбеҙ. Ысындан да беҙ ситен (ауыр) һәм хәтәр бер көндөң ғазабынан ҡурҡабыҙ», — тип әйтерҙәр. Бына шуның арҡаһында, Аллаһ ул көндө уларҙы афәттән ҡотҡарыр, сырайҙарына нур өҫтәр. Күңелдәренә ҡыуаныс бирер» (Инсан, 76/8-11). Тағы бер аятта: «Әйт: «Раббым теләгән ҡолдарына ризыҡ бирер, теләмәгәненең ризығын кәметер. Күпме хәйер бирһәгеҙ, Аллаһ уның урынына һеҙгә ниғмәт бирер. Ризыҡландырыусыларҙың иң хәйерлеһе – Аллаһ» (Сәба, 34/39).\nБорон төрөктәрҙең Истамбул ҡалаһында махсус рәүештә саҙаҡа таштары ла булдырылған. Был таштар мохтажлыҡҡа төшөп тә ярҙам һорарға теләмәгән кешеләрҙең күңелен аяр өсөн урынлаштырылған була. Пәйғәмбәребеҙҙең, салләллаһу ғәләйһи үә сәлләм, «саҙаҡа биргәндә, уң ҡулың биргәнде һул ҡулың белмәһен» тигән нәсихәтенә эйәреп, саҙаҡа һалырға теләүселәр хәйерҙәрен төндә килеп һалып китә торған булған. Ә шунда йәшәүсе ярлылар унан үҙҙәренә кәрәк тиклемен генә алғандар, артығына оронмағандар. Мохтажлығын күрһәтергә теләмәгәндәр кәрәкле сумманы төндә барып алған. XVII быуаттағы француз сәйәхәтсеһе һүҙҙәре буйынса, ҡайһы берҙә аҡсалар аҙналар буйына тейелмәй ятҡан. Истамбулда ул таштар дүрт урынға ҡуйылған булған. Күрәһегеҙме был быуат кешеләренең ниндәй иманлы, ихласлы, күңел сафлығында булыуҙарын.\nСаҙаҡаны йәшерен биреү тураһында мәғлүмәтте дауам итеп Пәйғәмбәребеҙ хәҙисен уҡыйыҡ: «Аллаһ Тәғәлә Ҡиәмәт көнөндә – ҡояш баш өҫтөндә булып, һис бер күләгә булмаған ваҡытта ете төрлө кешене күләгәләр», — ти. Шуларҙың береһе – уң ҡулы биргәнде һул ҡулы белмәү.\nСаҙаҡаларҙың төп асылына килгәндә, күрһәтеп, доға өсөн бирелгән саҙаҡалар риянан (показуха) булырға мөмкин. Уң ҡул биргәнде һул ҡулың белмәһең тигән һүҙ – ул саҙаҡа бирҙә шуны менән биргәңенде онот, нимәгә тотондо икән, нимә эшләне икән, ҡайҙа булды икән саҙаҡам, тип йөрөмә, күңелеңдә биргән хәйерең өсөн ҡыҙғаныу йәки берәй өмөт, ярҙам булмаһың. Шуға ла үҙ күңелебеҙҙе табыр өсөн түгел, ә Аллаһтын буласаҡ ғазабынан ҡурҡыу менән, Уның ризалығы өсөн, ихластан хәйер-саҙаҡаны алған кешегә хәйерле теләктәр, рәхмәттәр әйтеп, бирәйек. Күңелебеҙҙә һәр саҡ мәрхәмәтлек һәм изгелек булыуын Аллаһ Тәғәләнән һорайыҡ. Аллаһ биргән ниғмәттәргә шөкөр итәйек, үҙең туҡ, күршең ас булһа – беҙ мөьминдәрҙән булырбыҙмы?\nӘҙәмдең ғүмере лә, милке лә — Аллаһ бүләге. Илаһи ҡанундарға таянып ғүмер һөрөүсегә, милкен сарыф итеүсегә Раббыбыҙ мәңгелек йәннәт вәғәҙә итә. Берәйһе Хаҡ Тәғәлә биргән бүләктәрҙе бирә аламы? Иманы ныҡ булған әҙәмдең үҙе кеүек үк ҡолдарға ярау ниәте менән ниҙер эшләргә, ғибәҙәт ҡылырға хоҡуғы юҡ. Бөтә изге ғәмәлдәр — ғибәҙәт, һәм улар Аллаһ ризалығы өсөн ҡылынырға тейеш.\nӘгәр ғибәҙәттәр, иғәнәләр, ниндәйҙер хеҙмәт күрһәтеүҙәр кемдеңдер хуплауын, яҡшы мөнәсәбәтен өмөт итеп атҡарыла икән, ғәмәл өсөн сауаптар юҡҡа сыға;\n«(Изгелекте күрһәтеп эшләү) рыя. (Ҡиәмәттә) кешеләр ҡылғандары өсөн яуап тотҡанда, Аллаһ Тәғәлә әйтәсәк:\n«Донъялыҡта кем өсөн эшләгәнһегеҙ, шуларға барығыҙ, әжерен бирерме икән улар һеҙгә!» (Әхмәт, V, 428,429)\nИкенсе хәҙистә донъялыҡта тәҡүәле тип иҫәпләнгән өс кеше хаҡында бәйән ителә: улар — иман өсөн һәләк булған әҙәм, ғалим һәм күп саҙаҡалар биргән бай. Өсөһө лә ғәмәлдәрен кешеләр алдында яҡшы күренер өсөн ҡылған, шуға күрә Хаҡ Тәғәлә уларҙың ғәмәлдәрен ҡабул итмәгән. (Мөслим, Имара, 152)\nМәҫәлән, кемдер берәү мәсет йәки мәҙрәсә төҙөп, исемен мәңгеләштереү маҡсатында уларға үҙ исемен бирә икән, игелеге өсөн сауаптың ҙур өлөшөнән мәхрүм ҡала. Әммә иманлылар уны доғаларында иҫкә алһын өсөн, уның вафатынан һуң балалары һәм яҡындары ул төҙөгән бинаға исемен бирһә, бында гонаһ юҡ.\nҠыҙғанысҡа ҡаршы, ихласлыҡтың бөйөк мәғәнәһен аңламаған, рухиәте үҫешмәгән иманлылар ҙа бар, уларҙан шундай һүҙҙәрҙе ишетергә мөмкин: «Мин — Аллаһтың фәҡир ҡоло, ун тапҡыр ғына хаж ҡылдым...», «Минең иманым зәғиф — Изге Ҡөрьәнде аҙна эсендә генә уҡып сығам», «Ҡайғы миңә, мин үҙ ғүмеремдә бер генә мәсет төҙөнөм», шул рәүешле улар башҡалар алдында һауалана. Ошо рәүешле «динилегең» менән маҡтаныу изге ғәмәлдәр өсөн сауаптарҙан мәхрүм ҡалыу мөмкинлегенең миҫалы.\nИманлыға изге эштәрен йәшереү лазым. «Изгелек эшлә лә һыуға ташла», — тигән халҡыбыҙ. «Кешеләргә изгелек эшләү – иң ҙур доға» – тигән хәҙрәт Ризаитдин Фәхретдин. Хаҡиҡәттә саҙаҡа ғүмерҙе арттыра, мәрхүмде ғазаптан һаҡлай, уның (йәғни саҙаҡаның) ярҙамы менән Аллаһ Тәғәлә кешенән тәҡәбберлек менән мин-минлекте бөтөрә. Пәйғәмбәребеҙ: «Бер кемдең дә минең саҙаҡа бирергә байлығым булманы, тип әйтергә хаҡы булмаҫ, сөнки силәктәге һыуҙы һыу алырға килеүсенең силәгенә бушатыуҙа саҙаҡалыр», — тине. Йәғни һәр изгелек – саҙаҡа. Берәр йөктө күтәреп ҡуйырға булышыуыбыҙ ҙа, һуҡыр кешегә юл аша сығырға ярҙам итеүҙә, аҙашҡанға юл күрһәтеү ҙә, кәрәкле ғилем биреүебеҙ ҙә, кешеләр менән күркәм аралашыуыбыҙ ҙа саҙаҡалыр. Раббыбыҙ Аллаһ Тәғәлә ошо һынау өсөн биргән ниғмәттәрҙән ярлы-йәтемдәргә өлөш сығарып, Үҙенең ризалығына ирешеүебеҙҙе насип әйләһен ине. Әмин!\nҠайһы бер мәғлүмәт өлөшләтә Нуриман Мусиндың «Шәйех Мәүләнә Йәләлетдин Руми» китабынан алынды.\nСауапҡа ирешеү юлдары: https://nazir1965.com/v%d3%99%d2%93%d3%99zd%d3%99r/sauap%d2%a1a-ireshe%d2%af-yuldary.html#more-8387\nҺәр игелек – саҙаҡа: https://nazir1965.com/v%D3%99%D2%93%D3%99zd%D3%99r/%D2%BB%D3%99r-igelek-sa%D2%99a%D2%A1a.html\nӘжәлең еткәнсе...үтәргә ашыҡ: https://nazir1965.com/v%D3%99%D2%93%D3%99zd%D3%99r/%D3%99zh%D3%99le%D2%A3-etk%D3%99nse-%D2%AFt%D3%99rg%D3%99-ashy%D2%A1.html\nСаҙаҡа доғаһы: https://nazir1965.com/do%D2%93alar/sa%D2%99a%D2%A1a-do%D2%93a%D2%BBy.html\nХәйерхаҡлыҡ һәм саҙаҡа: https://nazir1965.com/%D2%93ibr%D3%99tle-%D2%A1issalar-xik%D3%99j%D3%99tt%D3%99r-v%D3%99%D2%93%D3%99zd%D3%99r/x%D3%99jerxa%D2%A1ly%D2%A1-%D2%BB%D3%99m-sa%D2%99a%D2%A1a.html\nЭта запись написана автором Назир Сабитов, 04.12.2019 в 17:05, и размещена в категории вәғәздәр. Следите за ответами на эту запись с помощью RSS 2.0. Вы можете написать комментарий или разместить обратную ссылку на своем сайте.


Аҫыл егеттәр ҡайҙа йәшәй? Үрге Иҙристә!\n6 Ғинуар 2019, 22:25\nҺаҡмар буйының аҫыл егеттәре, изге эшкә нигеҙ һалып, сәләмәт тормошҡа етди аҙым яһаны, милләттәштәренә оран ташланы. Уларҙың өлгөһөнә ҡушылайыҡ!(Түбәнге Иҙристә үткән матур сара тураһында сайттан уҡығыҙ)\nҺуңғы йылдарҙа халҡыбыҙҙың милли рухы күтәрелеүе, үҙаңы үҫеүе, айырыуса йәштәрҙең изге башланғыстарға нигеҙ һалыуы, милләтенә оран ташлауы бик тә ҡыуаныслы хәл. Шуның һөҙөмтәһендә бөгөн ир-егеттәр ҡорҙары ойошторола, улар дилбегәне үҙ ҡулдарына ала. Сер түгел, араларында ҡоро хәбәр һөйләүселәр, аҡыл өйрәтеүселәр ҙә күп. Әммә айыҡ аҡыл туплап, һүҙ менән түгел, ә аныҡ эш менән тыуған төйәгенең киләсәге өсөн көрәшкән егеттәр күберәк. Үрге Иҙрис ауылының аҫыл егеттәре – тап шундайҙарҙан.\nҮткән йылдың нояберендә ауылдың старостаһы һәм урындағы ҡоролтай рәйесе Рәжәп Мөхитов һәм Түбәнге Иҙрис ауылының уңған фермеры Азамат Сыңғыҙовтың тырышлығы менән Ҡолсора ауылы биләмәһендә ир-егеттәр ҡоро үтте. Унда бик проблемалар күтәрелде, аныҡ уй-фекерҙәр яңғыраны. Ҡарар ҡабул ителде. Унда Үрге Иҙрис ауылында спорт залын асыу мәсьәләһе лә күтәрелде. Егеттәр тәүге көндән үк ең һыҙғанып эшкә тотондо. Аҡса йыйып, милли көрәш өсөн келәм һәм башҡа спорт кәрә-яраҡтары алынды. Яңы йылдың тәүге көнөнән үк йәштәр бинаны тейешле тәртипкә килтерҙе һәм күнекмәләрҙе башлап та ебәрҙе. Шулай итеп, 5 ғинуар көнө Үрге Иҙристә спорт залын рәсми рәүештә асыу тантанаһы булды.\nАуылдың имам-хатибы Садиҡ хәҙрәт Ишмырҙин сараға фәтихә биргәндән һуң, һүҙҙе Рәжәп Мөхитов алды һәм ир-егеттәр тарафынан башҡарылған эштәр тураһында һөйләне. Халыҡты матур тантана менән Баймаҡ районы башҡорттары ҡоролтайы рәйесе урынбаҫары Азамат Мөхәмәтшин, район Советы депутаты Иҙел Солтанов, Ҡолсора ауыл биләмәһе башлығы Фирүзә Арғынбаева тәбрикләне. Фирүзә Иштуған ҡыҙы спорт залына туптар бүләк итте, был сараны ойоштороуы егеттәргә, спортсыларға маҡтау грамоталары тапшырҙы.\nАртабан спорт саралары старт алды. Гер күтәреү, армрестлинг, милли көрәш буйынса ярыштар бик көсөргәнешле барҙы. Үҙ ауырлыҡ үлсәмдәрендә Азамат Мөхитов, Сыңғыҙ Халиков, Раян Мусин, Илгизәр Йәнтурин, Байрас Ғафаровтар иң көслөләре булып танылды. Майҙан батырҙарына ир-егеттәр әҙерләгән бүләктәр, грамоталар, миҙалдар тапшырылды.\nРәсимә Халикова етәкләгән “Йәшлек” бейеү ансамбле һоҡланғыс концерт номерҙары менән ҡыуандырҙы. Сараны ойоштороуға Рәжәп һәм Азамат Мөхитовтар, Азамат Сыңғыҙов, Артур Мусин күп көс һалды. Урындағы мәктәп коллективы тәмле аш-һыуҙары менән һөйөндөрҙө.\nҺаҡмар буйының аҫыл егеттәре, изге эшкә нигеҙ һалып, сәләмәт тормошҡа етди аҙым яһаны, милләттәштәренә оран ташланы. Уларҙың өлгөһөнә ҡушылайыҡ!


الجمهورية اللبنانية аль-Джумхури́йя аль-Любнани́йя\n(башҡ. Беҙ Тыуған ил, дан өсөн!)»\nДата независимости 22 ноябрь 1943 (от Франция)\nОфициальные языки Ғәрәп теле\nФорма правления Парламент республикаһы\n3 577 000 чел. (128-е)\nИЧР (2011) ▲ 0,739 (юғары) (71-е место)\nЧасовые пояса +2 (йәй +3)\nЛива́н (ғәр. لبنان, Любна́н йәки Либна́н), рәсми исеме Ливан Республикаһы (ғәр. الجمهورية اللبنانية; аль-Джумхури́йя аль-Любнани́йя) — Яҡын Көнсығышта Урта диңгеҙҙең таулы көнсығыш ярында урынлашҡан ҙур булмаған дәүләт. Көнсығыштан Сүриә, көньяҡтан Израиль менән сиктәш. Ливан халҡы 4 миллион тирәһе. Ливан башҡа ғәрәп илдәренән дини күп төрлөлөгө менән айырыла. Ливанда, дәүләт власын дини общиналарға ҡарап бүлә торған, конфессионизм тигән сәйәси система йәшәп килә.\nГраждандар һуғышына тиклем Ливан ғәрәп иленең сәскә атыусы финанс һәм банк баш ҡалаһы була. Илдә христиан халҡы күберәк була, шуға «Яҡын Көнсығыш Швейцарияһы» тип атайҙар. Ливан туристарҙың яратҡан төбәге. Һуғыштан һуң иҡтисадта реконструкция башлана.\nЛиван өсөн Урта диңгеҙ климаты хас. Яр буйында, ҡыш һалҡынса, йәй дымлы һәм эҫе. Ҡышын тауҙарҙа температура 0° -дән түбәнерәккә төшә, ҡар яуыуы мөмкин. Күрше илдәр менән сағыштырғанда, Ливанда уртаса йыллыҡ яуым-төшөм күберәк булыуға ҡарамаҫтан, төньө-уөнсығышында климат ҡоро, сөнки тауҙар диңгеҙҙән килгән дымлы һауаны тотҡарлай. Саңлы һәи ҡомло бурандар булып тора.\nЭлегерәк Ливанда, илдең символына әйләнгән, ливан кедрҙары үҫкән. Йөҙҙәр йылдар буйы корабльдәр төҙөү өсөн ағастар йығылған, яңылары ултыртылмаған. ХХ быуатта ҡасандыр бай урмандың бәләкәй генә утрауҙары тороп ҡалған.


Һыуыҡтар ғинуар аҙағынаса һаҡланасаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nҺыуыҡтар ғинуар аҙағынаса һаҡланасаҡ\n16:13, 25 января 2010 Йәмғиәт\nБашгидрометтан хәбәр итеүҙәренсә, һыуыҡ көн торошо ғинуар аҙағына тиклем һаҡланасаҡ. Аҙна дауамында төнгө температура 25-27 градус кимәлендә тора, аяҙайтҡанда 30 градус һыуыҡ көтөлә. Көндөҙ бер аҙ йылыта — минус 17-18 градус.\nБөгөн кискеһен һәм иртәгә иртән синоптиктар бер аҙ ҡар яуасаҡ, тип вәғәҙә итә. Шаршамбы һәм кесаҙнала аяҙ һәм ҡояшлы буласаҡ. Көслө ел көтөлмәй.\nТеги: көн торошо, һыуыҡтар


башҡортса бүлегендә 42 856 мәҡәлә бар.\nБөгөн: 24 май\nРәсәй — Славян яҙмаһы һәм мәҙәниәте көнө.\nКанада — Королева Викторияның тыуған көнө.\nЭквадор — Пичинчи көнө.\nЭритрея — Бойондороҡһоҙлоҡ көнө.\n♦ Кисәге: 23 май ♦ Иртәгә: 25 май ♦ Барлыҡ көндәр ♦\n24 май юбилярҙары *\nНәбиев Мирзанур Фәсхетдин улы (24.05.1923—18.04.2008), хужалыҡ эшмәкәре, 1949—1985 йылдарҙа Илеш районы М. Горький исемендәге колхоз рәйесе, Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре (1980). Өс Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1971, 1975, 1980) һәм «Почёт Билдәһе» (1966) ордендары кавалеры. Сығышы менән ошо райондың Ҡәҙер ауылынан.\nХәбибуллин Булат Нурми улы (24.05.1958), математик-ғалим, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Физика‑математика фәндәре докторы (1993), профессор (1996). Башҡортостан Республикаһының мәғариф отличнигы (2002), Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары һөнәри белем биреү хеҙмәткәре (2011).\nӘлибаев Фәнүр Хажиәхмәт улы (24.05.1958), «Көньяҡ Урал» дәүләт тәбиғәт ҡурсаулығы директоры, биология фәндәре кандидаты, Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған экологы, Башҡортостандың атҡаҙанған урмансылыҡ белгесе.\nИҙрисова Лиә Түләк ҡыҙы (24.05.1963), табип-ғалим, невролог, физиотерапевт, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Медицина фәндәре докторы (2000), профессор (2002).\nhttps://ba.wiki.ng/w/index.php?title=Баш_бит&oldid=801735 ҡабул ителгән


21 апрелдә Мәскәүҙә Башҡортостан Башлығы Радий Хәбиров Рәсәй Федерацияһы Президенты Владимир Путиндың Федераль Йыйылышҡа мөрәжәғәтнамә менән сығыш яһау тантанаһында ҡатнашты.\n«Манеж» үҙәк күргәҙмә залында үткән сарала Федерация Советы ағзалары, Дәүләт Думаһы депутаттары, Хөкүмәт вәкилдәре, Конституция һәм Юғары суд етәкселәре, губернаторҙар корпусы, ил төбәктәре парламенты рәйестәре, традицион конфессия башлыҡтары һәм йәмәғәт вәкилдәре ҡатнашты.\n- Мин Рәсәй Президентының Йыллыҡ Мөрәжәғәтнамәһен һәр саҡ айырым бер кәйеф менән көтөп алам һәм саранан шатлыҡ хисе менән сығам. Сөнки беҙ унда илдең артабанғы үҫеш йүнәлешен аңлайбыҙ, - тине Радий Хәбиров. – Алдан күҙаллағанса, беренсе сиртта, ҙур иғтибар ил халҡына, уларға күрһәтеләсәк ярҙамға бүленде. Тулы булмаған ғаиләләргә ярҙам – мөһим башланғыс. Ошондай ғаиләләрҙә үҫкән 8 йәштән 16 йәшкәсә балаларға махсус түләүҙәр ҡаралған. Ауыр тормош хәлендәге, әммә ваҡытында иҫәпкә тоған йөклө ҡатындарға ҙур иғтибар бүленәсәк. Мәктәп йәшендәге балалары булған ғаиләләргә лә ярҙам ҡаралған. Президент август айында һәр мәктәп уҡыусыһына 10 мең һум күләмендә бер тапҡыр матди ярҙам күрһәтеләсәге тураһында белдерҙе. Мөрәжәғәтнамәнең социаль өлөшө ныҡ етди булды.\nБашҡортостан Башлығы ил Президенты мөрәжәғәтнамәһендә ҙур иғтибар төбәктәргә лә бүленеүен айырым һыҙыҡ аҫтына алды.\n- Рәсәйҙә үҫешкә йүнәлтелгән проекттарға ярҙам итеү буйынса инфраструктура займдары институты барлыҡҡа киләсәк. Владимир Путин халыҡтың йәшәү кимәлен күтәреү, юлдарҙы яңыртыу, төҙөкләндереү эштәре, туристик индустрия объекттары төҙөү өсөн сығымдар йүнәлтергә ҡушты. Тап ошо күрһәткестәр буйынса беҙҙең Хөкүмәттең төҙөлөш, финанс һәм иҡтисади тармаҡтағы эштәре баһаланасаҡ, - тине Радий Хәбиров. – Дөйөм алғанда Мөрәжәғәтнамә йөкмәткеле, заманса һәм ысынбарлыҡҡа бик яҡын булды. Шуның өсөн ил Президентына рәхмәт белдерәбеҙ.


Педагогия хеҙмәткәрҙәренең август кәңәшмәһен ҡаршылап\n24 Август 2021, 14:04\nРайон-ҡала яҡшы уҡытыусылары менән дан тота.\nРайон-ҡала яҡшы уҡытыусылары менән дан тота. 6-сы лицейҙың башланғыс класс уҡытыусыһы Ирина Корытникова – шундайҙарҙың береһе. Педагогия стажы егерме йылға яҡын. Уның һымаҡтар хаҡында ғәҙәттә “бөтә күңелен биреп эшләй” тип әйтәләр.\nИрина Валерьевна үҙен белемле, тәжрибәле, ижади ҡарашлы педагог итеп танытты. Уның өсөн эштең эреһе-вағы юҡ. Үҙенә йөкмәтелгән бурысты ҙур яуаплылыҡ менән үтәй. Уны йыш ҡына муниципаль, республика кимәлендәге конкурстарҙа осратырға мөмкин, уҡытыуға, тәрбиәгә ҡоролған мәҡәләләре донъя күрә, лицейҙың йәш белгестәренә ярҙам итә.\nИрина Валерьевнаның дәрестәре лә, кластан тыш саралары ла юғары кимәлдә ойошторола. Балаларҙың һәләтен иҫәпкә алып, уҡытыуҙың төрлө алымдарын ҡуллана. Уҡыусылары йыл һайын фәнни-ғәмәли конференцияларҙа маҡтаулы урындарға лайыҡ була.\nИжади эҙләнеү, камиллыҡҡа ынтылыу, эҙләнеү, эшһөйәрлек – Ирина Корытникованың башҡаларҙан айырған һөнәри һәм шәхси сифаттары. Ата-әсәләргә, уҡыусыларға, хеҙмәттәштәренә ихтирамлы ҡарашы менән коллективта абруй ҡаҙанған. Намыҫлы һәм тырыш хеҙмәте өсөн лицей, мәғариф идаралығының Маҡтау грамоталары, Башҡортостан Республикаһы Мәғариф һәм фән министрлығының Рәхмәт хаты менән бүләкләнгән. Район хакимиәте башлығы грантына ла эйә ул. Үткән уҡыу йылында “Йыл уҡытыусыһы” конкурсының муниципаль этабында ҡатнашып, уңышлы сығыш яһаны һәм I дәрәжә дипломына лайыҡ булды. Тырышлығы, уңғанлығы, эшенә яуаплы ҡарауы, балалар яратыуы, әлбиттә, үҙенә уңыш һәм хөрмәт булып әйләнеп ҡайта.


БАШҠОРТОСТАНДА БУШЛАЙ ӨҪТӘМӘ БЕЛЕМ АЛЫРҒА БУЛА\n11 Июль 2021, 08:00\nАғымдағы йылда Башҡортостанда мәшғүллек үҙәктәрендә иҫәптә торған 50 йәштән ололар, декрет ялында булған йәки мәктәпкәсә йәштәге балалар тәрбиәләгән ҡатын-ҡыҙҙар эшкә урынлашыу өсөн бушлай өҫтәмә белем ала аласаҡ. Был мөмкинлек ил Президенты Владимир Путиндың май указдарында билдәләнгән “Демография” милли проектына ярашлы тормошҡа ашырылған Worldskills программаһы буйынса булдырылды.\nАғымдағы йылда Башҡортостанда мәшғүллек үҙәктәрендә иҫәптә торған 50 йәштән ололар, декрет ялында булған йәки мәктәпкәсә йәштәге балалар тәрбиәләгән ҡатын-ҡыҙҙар эшкә урынлашыу өсөн бушлай өҫтәмә белем ала аласаҡ.\nБыл мөмкинлек ил Президенты Владимир Путиндың май указдарында билдәләнгән “Демография” милли проектына ярашлы тормошҡа ашырылған Worldskills программаһы буйынса булдырылды.\nӘлеге ваҡытта 170 төрлө йүнәлеш буйынса уҡырға мөмкин, уларҙың күбеһе – эшсе һөнәрҙәр. Уҡыуҙар көндөҙгө, ситтән тороп һәм дистанциялы алымдарҙа ойошторола.\n“Башҡортостан Республикаһының йылдам һөнәри әҙерлек үҙәге программаның федераль операторы булған Һөнәри оҫталыҡ үҫеше агентлығы (Ворлдскиллс Рәсәй) стандарттары буйынса эшләй. Улар 160 төрлө һөнәри йүнәлеш буйынса 600-ҙән ашыу ҡыҫҡа ваҡытлы белем биреү программаларына эйә.\nВорлдскиллс программаларының төп үҙенсәлеге – уларҙың ғәмәли йүнәлешле булыуында. Белем алыу процесының 70 проценты заманса ҡорамалдар ярҙамында ғәмәли тәжрибә туплауға йүнәлтелә. Был эшкә сертификацияға эйә белгестәр – Ворлдскиллс эксперттары йәлеп ителә.\nУҡыу ваҡыты, һайлаған белем биреү программаһына ҡарап, өс айға тиклем дауам итеүе ихтимал. 38 йүнәлеш буйынса дистанциялы алымда уҡырға мөмкин. Уҡытыу республика биләмәһендәге 68 майҙансыҡта – колледждарҙа, юғары уҡыу йорттарында, уҡыу үҙәктәрендә алып барыла, уларҙың барыһы ла алдан һайлап алыу процесында ҡатнашты.\nКурстар аҙағында имтихандар тапшырыла, унда башлыса ғәмәли оҫталыҡ баһалана. Программалар буйынса уҡыусылар квалификация тураһында документтан тыш, компетенциялар паспорты (скиллс-паспорт) ала.\nПрограммала ҡатнашып, бушлай яңы һөнәр алыу йәки квалификацияны күтәреү өсөн ғариза биреп, «Работа в России» (trudvsem.ru) порталында махсус форманы тултырырға кәрәк.\nРеспублика иҡтисады өсөн кәрәкле кадрҙар ихтыяжын асыҡлау маҡсатында БР Ғаилә, хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы һәм мәшғүллек үҙәктәре тарафынан был программаға эш биреүселәр ҙә йәлеп ителә.\nРәсәй Хөкүмәтенең 2021 йылдың 13 мартындағы 369-сы ҡарарына ярашлы, йыл һайын ил буйынса “Мәшғүллеккә булышлыҡ итеү” федераль проекты сиктәрендә кәм тигәндә 115 мең кешене һөнәри уҡытыу һәм өҫтәмә белем биреүгә йәлем итеү күҙаллана.


07:18, 3 май 2015 версияһы\n142 байт өҫтәлгән , 6 лет назад\n15:44, 7 апрель 2015 версияһы (төҙәтеү)\n07:18, 3 май 2015 версияһы (төҙәтеү) (кире алырға)\n'''Шәкүров Рәшит Закир улы, Рәшит Шәкүр''' — күренекле башҡорт шағиры һәм танылған ғалим: тел һәм әҙәбиәт белгесе, публицист; Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1989), [[М. Аҡмулла]] һәм [[Зәйнәб Биишева]] исемендәге әҙәбиәт премиялары лауреаты.\nАуылда ете йыллыҡ мәктәпте тамамлағас, нефть техникумында уҡый, промыслыла оператор булып эшләй, армияла хеҙмәт итә.\n1965 йылда [[Башҡорт дәүләт университеты]]н тамамлағандан һуң [[СССР Фәндәр академияһының Тел ғилеме институты]]ндаинститутында аспирантурала уҡый һәм 1974 йылда кандидатлыҡ, һуңынан докторлыҡ диссертацияһын яҡлай.\n[[Башҡортостан (гәзит)|«Башҡортостан»]] гәзитендә әҙәбиәт һәм сәнғәт бүлеге мөдире, [[Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәгенең Тарих, тел һәм әҙәбиәт институты]]ндаинститутында өлкән ғилми хеҙмәткәр булып эшләй.\n[[Категория:Башҡорт теле белгестәре]]\n[[Категория:Башҡорт әҙәбиәте белгестәре]]\n[[Категория:Шәхестәр:Башҡорт энциклопедияһы (ғилми-нәшриәт комплекс)]]\nhttps://ba.wikipedia.org/wiki/Махсус:Сравнение_версий/491145 ҡабул ителгән


«Йәшлек» гәзите » Конкурстар » Йәшлек гүзәле » Кешеләрҙең тәнен генә түгел, күңелен дә дауалаясаҡ ҡыҙ\n15.04.2016 Кешеләрҙең тәнен генә түгел, күңелен дә дауалаясаҡ ҡыҙ\nУл – ата-әсәһенә иркәләнеп үҫкән яңғыҙ, иркә бала. Балалар баҡсаһына йөрөгәндә лә, ҙур аҡ банттар тағып, аяғына ҡупшы туфли кейеп беренсе класҡа барғанда ла ата-әсәһе: “Һин бит бер бөртөк! Донъялағы иң матур, аҡыллы ҡыҙыбыҙ”, – тип яратты.\nФәниә уларҙың һүҙенә бер тамсы ла шикләнмәй үҫте. Мәктәптә бик яҡшы уҡыны, үҙен медицинаға арнарға, киләсәктә кескәй балаларҙы дауаларға хыялланды. Әхирәттәре менән уйнағанда йыш ҡына: “Ә мин ҙурайғас табип булам!” – тип маҡтанып та ала ине. Уҡытыусылар ҙа аралашыусан, көләкәс ҡыҙға уңыш юлдаш булыуына, алдына ҡуйған маҡсаттарына ирешәсәгенә, теләгән һөнәренә эйә буласағына шикләнмәй. Башҡорт ҡыҙҙарына хас тыйнаҡлыҡ та, күркәмлек тә бар унда. Һәр эште урын-еренә еткереп эшләй белеүсе һеңлем уҡыу алдынғыһы ла.\nМәктәптә уҡыған йылдарындағы белеме артабан Сибай медицина училищеһында уҡығанда ярҙам итә. Йыр-бейеүгә маһир Фәниә һәр мәҙәни сараның уртаһында ҡайнай. Бәләкәстән табип булырға хыялланған һеңлем кешеләрҙең тәнен генә түгел, күңелен дә дауалай алырына ышана.


(ВП:Ҡ битенән йүнәлтелде)\nХөрмәтле йәмәғәт! Һуңғы 1—2 аҙна арауығында A.Khamidullin тарафынан тәҡдим ителгән мәҡәләләрҙең күләме һәм сифаты күп дәғәүә тыуҙыра. Тематик яҡтан да уйланырлыҡ урындар бар. «Википедия — ирекле энциклопедия, уға мәҡәләләрҙе һәр кем яҙырға хоҡуҡлы» тигән ҡағиҙәләрҙе саҡ ҡына ла инҡар итмәйем, шулай ҙа A.Khamidullinға һәм башҡа ҡатнашыусыларға һорауҙар бар:\nтелгә алынған мәҡәләләр сифат яғынан һәм күләм йәһәтәнән ҡуйылған талаптарға яуап бирерлек төҙәтеләрме? Кем быны үҙ өҫтөнә алырға тейеш?\nбарыбыҙға ла өлгө һәм үрнәк булған Рус Википедияһының мәҡәләләр күләме, сифаты һәм әһәмиәтлегенә ҡарата ҡәтғи талаптарының әҙерәген генә булһа үҙебеҙҙә ҡуллана башларға ваҡыт түгелме икән? --Айсар (әңгәмә) 11:55, 26 ғинуар 2020 (UTC)\nМин ундай мәҡәләләргә ҡырҡа ҡаршымын! Һәр кем үҙе теләгән, кәрәк тип һанаған мәҡәләне осона еткереп яҙырға тейеш, ҡалғандар - өҫтәргә, төҙәтергә. Ваҡытың йәки теләгең юҡ икән - башлама! Рувикинан өйрәнәһеләр бик күп. Ә бындай "мәҡәләләр" башвикиның кимәлен төшөрә.--Тутыйғош (әңгәмә) 04:38, 1 февраль 2020 (UTC)\nКүләмен арттырырға тырышырмын. A.Khamidullin.\nөсөн тауыш тауыш бирергә саҡырам. --Рөстәм Нурыев (әңгәмә) 09:19, 4 февраль 2020 (UTC)\nКонкурста еңеүселәр почтағыҙҙы, википроекттарында фекер алышыу битен ҡарағыҙ. Аҡса күсереү өсөн анкетаға реквизиттарҙы тултырығыҙ.--ZUFAr (әңгәмә) 17:25, 7 февраль 2020 (UTC)\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Ҡоролтай&oldid=932412 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 17:25 7 февраль 2020 үҙгәртелгән.


Баҫма продукция нәшер ителәсәк // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nБаҫма продукция нәшер ителәсәк\n12:57, 17 февраля 2010 Сәйәсәт\n16 февралдә Йәмәғәт ойошмаларының халыҡ-ара берлеге “Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы (конгресы)” башҡарма комитетында сираттағы ултырыш уҙҙы. Уның эшендә Башҡарма комитет ағзалары ҡатнашты. Көн тәртибендә муниципаль райондарҙа һәм ҡала округтарында делегаттар һайлау буйынса ойоштороласаҡ конференцияларҙа ҡатнашыу өсөн яуаплылар билдәләнде һәм уларҙың исемлеге раҫланды. Мәғлүм булыуынса, урындарҙа ҡоролтай йыйылыштары 1 марттан 25 апрелгә тиклем дауам итәсәк. Делегаттар положениеға ярашлы һайланасаҡ. Квоталарҙың кәм тигәндә 30 проценты йәштәр өлөшөнә тура килеүе мотлаҡ.\nЙыйылыусылар шулай уҡ Өсөнсө Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына әҙерлек һәм уны үткәреү сиктәрендә донъя күрәсәк китап продукцияһы исемлеге буйынса ла фекер алышты, тәҡдимдәрен индерҙе. Йыл дауамында 22 китап сығарыу планлаштырыла. Шуларҙың ҡайһы берҙәре оло ҡорға тиклем, ҡалғандары инде съезд йомғаҡтары буйынса нәшер ителәсәк.\nМарат Ҡолшәрипов менән Әмир Юлдашбаевтың “Зәки Вәлиди: сәйәсмән һәм билдәле көнсығышты өйрәнеүсе ғалим”, Рәшит Шәкүрҙең “Баш йортобоҙ – Башҡортостан”, Илгиз Байков менән Рамаҙан Ҡотошевтың “ Дәүләт символикалары һәм гербтары” һәм ошо юҫыҡтағы башҡа китаптар ҙа делегаттар араһында ғына түгел, халыҡ араһында ла үҙ уҡыусыһын табасаҡ.\nТеги: Бөтә донъа башҡорттары ҡоролтайы


18 Ноябрь , 20:20\nТөндән алып туҡтауһыҙ яуған өшәнес ямғыр Мәрйәмдең күңелен өйкәгән ауыр уйҙарҙы нығыраҡ ҡуҙғытып ебәрҙе. “Егерме йылға яҡын бергә йәшәгәс, тағы шул уҡ хәл... Берҙән-бер ҡыҙын да уйламай бит, исмаһам. Кеше бер ҡасан да үҙгәрмәй, тигәндәре хаҡ икән.\nУн йыл элекке хәл йәнә ҡабатланды...” – тип үҙ алдына һөйләнгән ҡатындың һүҙҙәрен ҡеүәтләгәндәй, ямғыр тамсылары тәҙрәгә туҡтауһыҙ бәрелде. “Әгәр шул ваҡытта уҡ араны өҙһәм, тормошом да икенсерәк булыр ине... Юҡ, ғәфү иттем, ышандым һәм тағы алдандым...”\n...Юғары уҡыу йортон тамамлағас, Мәрйәм район үҙәгенә уҡытыусы булып эшкә төшкәйне. Мыҡты кәүҙәле, оҙон буйлы, ҡыйыу Марат менән шунда танышҡайнылар. Яңыраҡ ҡына үҙ эшен асҡан егет ҡыҙҙың күҙен астырманы, артынан ҡалманы: эштән ҡайтырға сыҡҡанда сәскәләр менән ҡаршыларға ғәҙәтләнде. Һуңғараҡ ҡыҙ, үҙе лә аңғармаҫтан, Мараттың һәр саҡ эргәһендә уралыуына күнегеп китте, концерт-фәләнгә лә бергә йөрөй башланылар.\nБер йылдан һуң Марат кейәүгә сығырға тәҡдим яһағас, ризалығын бирҙе. Был ваҡытта Мәрйәм егеткә тамам ғашиҡ булғайны, бары уның менән генә ғаилә ҡорорға теләй ине. Гөрләтеп туй үткәрҙеләр, ике яҡтан да ата-әсә, туғандары ҡулынан килгәнсә йәштәргә ярҙам итергә тырышты. Оҙаҡламай йәш ғаилә бына тигән иркен фатирлы булды.\nБарыһы ла һәүетемсә генә барған кеүек ине: ғаиләгә йәм, бәхет өҫтәп, ҡыҙҙары тыуҙы. Ҡатын декрет ялында саҡта, бәләкәстәренә ике йәш тулғанда, ир эштән ҡайтырға ашыҡмай йәки дуҫтары менән юғала башланы. Мәрйәмдең әхирәте Гөлйөҙөм “Ирең һул яҡҡа йөрөмәйме?” тип ишара яһаны. Тик Маратына ныҡлы ышанған ҡатын был һүҙҙәргә артыҡ иғтибар итмәне. Ә бына иренең класташтары менән осрашыуынан һуң кафенан өйөнә ашыҡмауы, төндә лә ҡайтмауы, телефонының һүндерелеүе ҡатынды тамам аптыратты.\nИртәгәһенә ҡыҙын күршеһенә ҡалдырып, ҡатын Маратының иң яҡын дуҫының береһенә иренең ҡайҙалығын белешергә йүнәлде. Ә унда асыҡ ишек төбөнән үк фатир тулы шешә, туҙынып ятҡан әйберҙәр күҙенә салынды. Иренең бер ҡатын менән бергә икәнлеген күреп ҡалып, Мәрйәм ни эшләргә лә белмәне. Бер аҙҙан үҙен ҡулға алды һәм, уларҙы шым ғына фотоға төшөргәс, подъездан кире сығып йүгерҙе. Ә теге икәү бер нимә лә һиҙмәне, бер-береһенә мөкиббән киткәйне...\nМарат төштән һуң ғына ҡайтып инде лә класташтары менән оҙаҡ ултырғаны, кафенан һуң бергәләп дуҫына барыуҙары, телефонының һүнеүе хаҡында һөйләй башланы. Тик ҡатыны телефондағы теге фотоны күрһәткәс, ғәфү үтенеп, үҙен ҡасандыр ташлаған беренсе мөхәббәте Зилиәгә ошолай үс итеүе хаҡында һөйләне.\nМәрйәмдең иренән китергә йыйыныуы тураһында һүҙ сыҡҡас, ҡәйнә менән ҡайныһы ла ғаиләне емермәүҙе үтенә башланы. Башта кейәүенә асыулы булған әсәһе лә, шайтан бутағандыр инде, хәҙер үҙе ҡайғыра, тип был хәл тураһында онотоуҙы һораны. Бәләкәй ҡыҙын ҡосаҡлаған Мәрйәм район үҙәгенән ҡалаға күскән осраҡта ғына ғәфү итәсәге хаҡында әйтте. Икенсе мөхит, йәшәү урынын алмаштырыу аяныслы хәл тураһында бер аҙ оноторға ярҙам итер, тип уйланы. Ире менән уның ата-әсәһе өс ай эсендә ҡаланан ике бүлмәле фатир һатып алды.\n...Ун йыл үтеп тә китте. Хәҙер инде ире лә өлгөлө ғаилә башлығы, ҡыҙҙары ла үҫте инде. Тыныс, һәүетемсә генә йәшәргә кәрәк кеүек. Тик бына кисә төш мәлендә ҡала үҙәгендәге супермаркетта күргән хәл был һиллекте йәнә юҡҡа сығарҙы. Унда Мәрйәмдең ире бер ханым менән үҙҙәренә кәрәк барлыҡ аҙыҡ-түлекте һатып алып, магазиндан сыҡҡас, машинаға ҡарай йүнәлде, юл ыңғайы ир ҡатынды үбеп алды.\nБыл хәлгә иҫе киткән Мәрйәм, йүгереп барып, иренең арҡаһына төртөлдө. Ул боролоп ҡарап, ҡатынын күргәс, иҫе китте, теге ханым да аптырашта ҡалды. Ә ул... теге класташы Зилиә! Мәрйәм йүгереп ҡайтып китте...\nӘ ире ҡатынының артынан бер ҙә йүгермәне, кисен генә һуҡмыш ҡайтып инде. “Йәшлекте иҫкә алырға теләгәйнем, уға ҡарата бер ниндәй хис-тойғо юҡ”, – тип аҡланырға маташты.\n“...Хәҙер ирем менән йәшәмәйем. Нисек ун йыл элек уны ғәфү итә алдым? Ниңә ваҡытында ҡаты ғына итеп әйтмәнем? Үҙем ғәйеплемен. Хыянатты ғәфү итмәгеҙ... Ҡыҙым ғына бик йәл. Үҙем дә йәш түгелмен”, – ти Мәрйәм, ни эшләргә белмәйенсә...


Төбәктә кукурузды силосҡа йыйыу эштәре бара // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nТөбәктә кукурузды силосҡа йыйыу эштәре бара\n9:20, 25 сентября 2017 Иҡтисад\nТөбәктә кукурузды силосҡа йыйыу эштәре бара Фото: БР Ауыл хужалығы министрлығы\nӨФӨ, 2017 йыл, 25 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ольга Мортазина/.\nБашҡортостанда кукурузды силосҡа йыйыу бара. Балтас, Мишкә, Баймаҡ, Белорет һәм Салауат районы хужалыҡтары был эште тамамлаған да инде. БР Ауыл хужалығы министрлығында хәбәр итеүҙәренсә, республика буйынса бөгөнгә 2,06 миллион тонна (125 процент) сенаж, 569 мең тонна силос (38 процент) әҙерләнгән. Бесән һәм фураж игенен иҫәпкә алыу менән шартлы мал башына 25,7-шәр центнер мал аҙығы берәмеге (22-23 центнер мал аҙығы берәмеге етерлек тип иҫәпләнә) тупланған. Балтас, Ҡалтасы, Краснокама һәм Яңауыл районы ауыл хужалығы предприятиелары һәр баш эре мөгөҙлө малға 31-34-шәр центнер мал аҙығы берәмеге эшләгән.\nБелгестәрҙең фекеренсә, ҡышҡыһын һыйырҙы туҡландырыуға уртаса 6 тонна самаһы бесән, 4 тонна силос, шулай уҡ ҡатнаш аҙыҡ талап ителә. 2016 йылдың 1 октябренә ҡарата мәғлүмәттәр буйынса, Башҡортостан иң күп эре мөгөҙлө мал иҫәпләнгән төбәк булып һанала – 1,12 миллиондан ашыу. Рәсәйҙә дөйөм эре мөгөҙлө мал һаны буйынса республиканың өлөшө 5,8 процент тәшкил иткән. Икенсе урында – Татарстан (1,03 миллион баш, дөйөм Рәсәйҙә мал иҫәбе өлөшө 5,3 процент). Өсөнсөлә – Дағстан (1 миллион баш һәм өлөшө 5,2 процент).\nТеги: эре мөгөҙлө мал,мал аҙығы,силос,мал башы


Урмансылар һөнәри байрамын билдәләне\nЙәшел ҡалҡан һағында тороусылар был көндө эш өҫтөндә ҡаршы ала. Төбәктә ағас орлоҡтары сәсеү, йәш үҫентеләрҙе ултыртыу бара.\nБаязит Солтанғужин урман техникумын 35 йыл элек үк тамамлай, шул ваҡыттан бирле уның яҙмышы йәшел ҡалҡан менән бәйле. Хеҙмәт юлын ябай урмансынан башлаған Баязит Солтанғужин бөгөн Хәйбулла районының урман хужалығын етәкләй. Беҙҙең эштә иң мөһиме тәбиғәтте яратыу, ти Баязит Латиф улы.\nХәйбулла урмансыларының пландары ҙур, Вәлит һәм Ырыҫбай ауылдары янында питомниктар асыу буйынса эш алып барыла. Стеной ауыл эргәһендә майҙанды әҙерләү тамамланған да инде, хәҙер үҫентеләр ултыртырға ғына кәрәк. 2 гектар ерҙә төрлө сорт ағастар, хатта декоратив үҫемлектәр үҫтереү ҙә ҡаралған. Питомниктар тау битләүендә, ҡояшлы урында булырға тейеш, ти урманыслар. Шулай уҡ эргә-тирәлә йылға булыуы ла мотлаҡ.\nПитомниктар өсөн орлоҡтарҙы урмансылар үҙҙәре йыйып ала. Улар ситтән килтерелгәндәр был яҡтың климатына яраҡлаша алмай тигән фекерҙә. Сөнки Хәйбулланың георафик торошо бик үҙенсәлекле. Ҡоро һәм һалҡынса шарттарҙа был яҡтың тәбиғәтенә ҡулайлашҡан үҫентеләр генә ныҡлап тамыр ебәрә. Хәйбулла урмансылары үҫентеләр ултыртыуҙан тыш, урмандарҙа күҙәтеү эшен дә көсәйткән. Сөнки тәбиғәткә сығыусыларҙың яуапһыҙылғы күп ваҡыт янғындарға сәбәпсе була, урманды рөхсәтһеҙ ҡырҡыу осраҡтары ла юҡ түгел.\nБашҡортостан урмандарға бай, әммә йәшел ҡалҡан һаҡлауға һәм яҡлауға мохтаж, ти урмансылар. Шул ваҡытта тәбиғәт байлығы киләһе быуындарға ла тороп ҡаласаҡ.


Ейәнсура районында хәтер акцияһында ҡатнаштыҡ » Башкирское общественное движение "Кук буре"\nПросм.: 9606 Дата : 15 октября 2008\nСурағол Колмырҙа улы (1711-1773), халыҡ хәтерендә Сураш батыр һәм Сураш Мәргән исемдәре менән билдәле Бөрйән ырыуы батырҙарынын береһе.\nӘмин батырҙын бер туған ағаһы, 1737-1738 йылдарҙағы ихтилалда әүҙем ҡатнашыусы, тарихҡа Батырша ихтилалы исеме менән ингән 1755-1756 йылдарҙағы ихтилалдын беренсе уғын ҡан эскес дошманға атыусы-башлаусыһы, 1773-1775 йылдарҙағы Крәҫтиәндәр һуғышынын ҡаһарманы булған билдәле шәхес.\nКыҫҡаса мәғлүмәт. 1755 йылдын 15 майында Хоҙайбирҙе мулла, Ялан Этҡол, Әмин, Сураш, Темәс батырҙар етәкселегендә ир-егеттәр Талҡаҫ күле буйында ял итеүсе Брагинды командаһы-ние менән уҡтан үтҡәрәләр, Ырымбур-Верхнеуральск трактын хеҙмәтләндереүсе Сапсал ям станын туҙҙырып-ҡыйратып ташлайҙар.\nЕгор Брагин беҙҙен яҡтарға Санкт-Петербургтан аҫыл таштар эҙләп килгән була. Уның һәм командаһының халыҡты йәберләү- яфалауына түҙеме бөтҡән аҡһаҡалдар, был яуыздарҙы юҡ итмәйенсә ҡотолмаясаҡбыҙ, тип, батырҙарға фатихаларын бирәләр.\nБрагин балыҡ тотҡанда гел кәмәлә булыуын, ярҙан алыҫта булыу мөмкинлеген иҫәпҡә алып, яңы ян менән уҡтар эшләргә кәрәклеге килеп тыуа. Быны Әмин батыр үҙ өҫтөнә ала. Әйтергә кәрәк, Әмин үҙе яҡын-тирәлә дан тотҡан оҫта тимерсе була. Тимерҙе сыныҡтырыу серҙәрен белгән, алыҫтарҙан батырҙар килгән уға, ҡылыс-хәнйәрҙәр зшләтергә. Эшләй Әмин алыҫҡа атырлыҡ был ҡоралды, уҡтары ла кәмә таҡтаһын ярып тишерлек була.\nӨҫтәп шуны әйтергә була, был ҡорал хәҙерге ваҡытта Санкт-Петербург ҡалаһынын музейҙәренен береһендә һаҡлана икән, арбалетҡа оҡшаған тиҙәр. Ошо ҡоралда Сураш Мәргән тәүге уғы менән Брагиндын кәмәһен яра тишә ата, икенсеһендә үҙен дөмөктөрә. Сусҡа кеүек һимеҙ Брагинды Талҡаҫ күле үҙенә йота. Йәшенеп ятҡан ир-егеттәр уның командаһын бер-бер артлы сүпләй башлайҙар.\nКыҙыҡһыныусыларға Ғайса ағай Хөсәйеновтын «Канлы илле биш» тарихи романын һәм «Батырша» тарихи-биографик китабын уҡырға тәҡдим итәм.\nСураш батыр кесе улынын исемен йөрөтҡән Иҫәнбәт ауылына ниғеҙ һалыусы ла. Ауыл уртаһында Сураш батырға бик матур стела ҡуйылған.\n1773 йылда Сураш батыр (62 йәшендә!) Әмин, Темәс батырҙар, уландары, яҡташтары менән Башҡорт еренә яуызлыҡ бөркөп торған Ырымбур ҡалаһын ҡамаған Пугачев гәскәрҙәре сафында һуғышалар. Калаға булған һөжүмдәрҙең береһендә үлемесле яралана.\nТыуған яҡтарына ҡайтып етә алмай Батырыбыҙ, ярты юлда мәрхум була. Яуҙаштары, уландары тарафынан хәҙерге Ейәнсура районы Бәләкәй Муйнаҡ ауылы янында ерләнә.\nДобавить в закладки - | Напечатать | 15 октября 2008 Новости(на башк)


17 Август 2010, 16:35\nТөньяҡ башҡорт ырыуҙарына Ғәйнә, Танып, Уң, Балыҡсы һәм Уран ырыуҙары инә. Улар Каманың ҡушылдыҡтары Түлвә, Беүә, Танып, ҡариҙелдең урта ағымында ярайһы уҡ ойошоп ултырған. Сарс, Төй, Йүрүҙән буйында йәшәйҙәр. Был төбәк XIX быуат аҙағына тулыһынса формалашҡан. Бынан алдағы осорҙа башҡорт ерҙәренең төньяҡ сиге киңерәк тә булған булырға тейеш.Балыҡсы ырыуы Төй һәм Сарс йылғалары буйында, уларҙың ҡариҙелгә ҡойған еренә ҡәҙәр йәшәгән. Көньяҡтан күршеләре уңдар булған. Таныптар иһә көнсығышҡа, Танып буйына тик 1715 йылдарҙа күсенгән. Уңдар XVI – XVII быуаттарҙа ҡариҙел менән Ағиҙелдең түбәнге ағымында ҙур ғына майҙанды биләгән. Һуңынан төбәк бер нисә өлөшкә бүленгәс, ырыуҙың бер төркөмө Танып буйында ҡалған, байтағы ҡариҙел буйына күсенгән. Артабан улар Йүрүҙәндең түбәнге ағымын да биләгән.


Рождественка (Өфө районы) — Башҡорт Википедияһы\nРождественка (Өфө районы)\nРождественка (рус. Рождественский) — Башҡортостан Республикаһының Өфө районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 95 кеше. Почта индексы — 450069, ОКАТО коды — 80252825005.\nКириллов ауыл советы\n95 кеше (2010)\n2010 йыл 14 октябрь 95 38 57 40,0 60,0\nРайон үҙәгенә тиклем (Өфө): 47 км\nАуыл Советы үҙәгенә тиклем (Кириллов): 2 км\nЯҡындағы тимер юл станцияһы (Тыуыш): 2 км\nКреков Фёдор Андреевич (19.02.1919—14.06.2007), тимер юлсы, 1955—1990 йылдарҙа Куйбышев тимер юлының Башҡортостан бүлексәһе Дим локоматив депоһының электровоз машинисы. Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы. Социалистик Хеҙмәт Геройы (1959). СССР‑ҙың почётлы тимер юлсыһы (1950).\n↑ Башҡорт энциклопедияһы — Креков Фёдор Андреевич (Тикшерелгән 15 февраль 2019)\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Рождественка_(Өфө_районы)&oldid=865922 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 14 февраль 2019 в 19:20\nБыл бит һуңғы тапҡыр 19:20 14 февраль 2019 үҙгәртелгән.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ТУЛА СӘКМӘН, ТУЛА ИТЕК ХАЛҠЫБЫҘҘЫҢ КЕЙГӘНЕ... - 2017 - Мәҡәләләр\nТула һуғыу кейеҙ баҫыуға бер аҙ оҡшаған. Йөн еп киндер йәки сүс ебе кеүек үк әҙерләнә. Башҡорттар Беренсе донъя һуғышына тиклемге йылдарҙа уҡ еп иләүестәр менән файҙаланмаған, ә ҡолға менән орсоҡ ҡына ҡулланған. Башҡорттарҙың ҡолғаһы бер йәки ике өлөштән торған. Тура мөйөш менән бөгөлгән ағас киҫәге тапһалар, тимәк, ҡолға бер өлөштән тора булып сыға. Уның йыуан яғын нигеҙ өсөн яҫы итеп бысалар, ә нәҙегерәк өлөшөн таяу итеп ҡалдыралар. Ә яҫы итеп бысылған ағас киҫәгенең бер осонан тишек яһап, уға ҡолғаның таяуын ҡуйып нығытһалар, тимәк, ҡолға ике өлөштән тора. Орсоҡтар башлыса ҡулдан яһалған, ә токарь станогында эшләнгән орсоҡтар Беренсе донъя һуғышы алдынан ғына ҡулланыла башлаған.\nӘҙерләнгән йөн йомарламын ҡолға таяуының өҫкө осона бәйләйҙәр. Иләүсе ҡолғаның нигеҙенә ултыра. Һул ҡулдың баш һәм һуҡ бармаҡтары менән йөн йомғағынан нәҙек кенә йөндө тартып сығара, ә уң ҡулы менән орсоҡто туҡтауһыҙ өйөрөлтә. Орсоҡ тулғас, йомғаҡты алып, ҡайтанан иләйҙәр. Йөн иләү менән, ғәҙәттә, өлкән йәштәге ҡатындар шөғөлләнә, әммә был, йәштәр йөн иләү менән шөғөлләнмәй, тигән һүҙ түгел. Йөндөң күләменә ҡарап, хужабикә йә үҙе генә иләй, йә кемделер яллай. Кеше яллаһа инде, иләнгән ептең оҙонлоғона ҡарап, хаҡын түләй. Иләү берәмеге баҫма тип атала.\nИләүҙе иртә яҙҙан башлайҙар. Беренсе эш - еп уратыу, йәғни туҡыу станогында уралған ептең оҙонлоғона, шулай уҡ эшкәртелгән туланың оҙонлоғона тап килтереп, ептең оҙонлоғон билдәләйҙәр. Өйҙөң стенаһына бер-береһенән билдәле бер алыҫлыҡта, стенанан 25-30 см оҙонлоҡта сығып торған ағас ҡаҙауҙар ҡағыла. Ҡаҙауҙарҙың иҫәбе епте ниндәй оҙонлоҡта әҙерләүгә бәйле. Мәҫәлән, еп оҙонлоғо 24 см булһа, стенаға 9 ҡаҙау ҡағырға кәрәк. Киргәндән һуң, ептәрҙе көрөгә индереүгә һәм тараҡҡа бүлеүгә, һуңынан епте туҡыу станогының артҡы клинкетына йәки сығырына урауға күсәләр.\nБыл түбәндәгесә башҡарыла: еп остарын сығырҙың эсендә ҡулайлаштырылған ағас планкаға бәйләйҙәр һәм иләнгән йөндө тигеҙ итеп артҡы клинкетҡа урайҙар. Бер кеше әле тағатылмаған йомғаҡтарҙан билдәле бер алыҫлыҡта элмәктәрҙе ысҡындыра.\nҠаптан артҡы клинкетҡа уралған ептәрҙе, көрөҫ һәм тараҡтар аша тартып, алғы клинкетҡа нығыталар. Төп еп - буй, ә иләнгән йөн - арҡау тип атала. Хәҙер инде еп туҡыу өсөн әҙер. Көрөҫтө башҡорттар ғәҙәттә үҙҙәре әҙерләй, ә тараҡты эшләүе ҡатмарлыраҡ, шулай ҙа уның рамын һәм яңағын үҙҙәре яһай.\nИләнгән филтә ебен һәм арҡау ебен ҡалтырсаға нығытып бәйләйҙәр. Был 15 см оҙонлоғондағы шүрегә иләнгән епте һоҫаға һыйырлыҡ күләмдә урайҙар. Әҙерләнгән шүрене ҡаты ағастан яһалған нәҙек күсәргә кейҙерәләр ҙә, был күсәрҙе һоҫаның эсенә беркетәләр, бында шүре хәрәкәтһеҙ күсәр тирәләй әйләнә. Туҡыу артабан билдәле ысул буйынса башҡарыла.\nТуланы һуғып бөткәс тә ул әле ҡулланыуға әҙер түгел. Хәҙер уны баҫыуға әҙерләйҙәр. Тәүҙә ҙур ҡаҙанда һыу ҡайнаталар. Ҡайнаған һыуҙы ялғашҡа ҡойоп, туланы өҫтөнә һыу сығырлыҡ итеп батыралар. Бер аҙ ятҡас, туланы ҡайнар һыуҙан алалар ҙа, 3-4 см диаметрлы тишектәр яһалған махсус таҡтаға һарҡытыу өсөн йәйеп һалалар. Тула баҫыу менән шөғөлләнеүсе кеше ултырған эскәмйәнең тояҡтары ялғаштың ҡырыйына терәтеп ҡуйыла һәм махсус таҡтаға ла таяу хеҙмәтен үтәй. Эҫе һәм еүеш туланың һыуы тишектәр аша ялғашҡа ағып төшә. Ситтәрен ҡул менән һығырға мөмкин. Туланы тигеҙләү һәм һыуын һығып сығарыу өсөн өҫтөн ялан аяҡлап тапайҙар. Был эште башҡарған ваҡытта тағы ла һыу ҡайнатырға ҡуялар. Һыуыған туланы тағы ла ҡайнар һыуға тығып алып, ҡайтанан шул уҡ процесс башҡарыла. Тула тейешенсә тығыҙланғанға тиклем, ҡабат-ҡабат шулай һыулап, ошо ысул менән һыуын һығып сығаралар. Һыуын һығып сығарыу бер үк ваҡытта уны йыуып таҙартыу ҙа булып тора. Тапаған ваҡытта туланы тартҡылап киреп тә алалар. Был эш барышында туланың оҙонлоғон, киңлеген үлсәп торалар. Кәрәгенсә тығыҙайғас, уны таяҡҡа урайҙар ҙа, кейеҙ баҫҡандағы кеүек, йоҙроҡлап төйәләр.\nБаҫып бөткәс, ике яғын ҡушып, типсеп сығалар һәм бейек урынға элеп, туланы киреү өсөн бөкләнгән еренән эсенә ауыр әйбер һалып сығалар. Шул көйөнсә тулыһынса кипкәнсе элеүле тора.\nБаҫыу оҙайлығы йөндөң сифатына бәйле. Әгәр тулала яҙғы йөн күберәк булһа, оҙағыраҡ баҫалар, көҙгө йөн күберәк булһа, артыҡ оҙаҡ баҫмайҙар (сөнки көҙгө йөн тиҙ һуҙыла). Әҙер туланың киңлеге - 40-46 см.\nТуланан, ғәҙәттә, эслекһеҙ генә пальто тегәләр. Ирҙәр өсөн аҡ туланан байрамдарҙа кейә торған сәкмән теккәндәр. Ала, һары, һоро туланы эш кейемдәре тегеү өсөн ҡулланғандар. Йәш ҡыҙҙар ап-аҡтан йәки уны төрлө төҫкә буяп, үҙҙәренә матур кейемдәр теккән. Туланы итек ҡуңыстары өсөн дә файҙаланғандар, ҡуңысын киң итеп тегеп, тубыҡ аҫтынан ҡысмау, ҡуңысбау менән бәйләп ҡуйғандар.\n("Этнографические заметки о башкирах и других тюркских народах" китабынан).\nЯҙылған: 13.03.17 | Ҡаралған: 522


Мәләүез районында сәсеү тәүлек әйләнәһенә алып барыла // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nМәләүез районында сәсеү тәүлек әйләнәһенә алып барыла\n18:02, 5 мая 2010 Иҡтисад\nМәләүез районы баҫыуҙарында сәсеү агрегаттары тәүлек әйләнәһенә эшләй. Механизаторҙар сменалап эшләй. Тупраҡта дым запасы аҙ булыу сәбәпле, игенселәр яҙғы сәсеүҙе сифатлы итеп һәм ваҡытында үткәреү өсөн барыһын да эшләргә тырыша.\n— Бөгөнгө көнгә районда яҙғы иген культуралары 16050 гектарға сәселгән, был пландың 44 проценты, — ти Мәләүез районы хакимиәтенең ауыл хужалығы идаралығы начальнигы Александр Баранов. – Кискә был һан 18 мең гектарға тиклем артасаҡ. Ә бөтәһе яҙғы иген культуралары 36 мең гектар майҙанға сәселергә тейеш.\nИген культуралары менән бер рәттән ауыл хужалығы предприятиелары шәкәр сөгөлдөрө, картуф, бер йыллыҡ үләндәр ҙә сәсә башланы. Иртә яҙғы культураларҙы Еңеү көнөнә тиклем сәсеп бөтөрөргә планлаштыралар. Арпа, һоло, борсаҡ сәсеү тамамланды ла тиерлек. Төп иген культураһы – бойҙай ҡалды. Ҡалған культуралар график буйынса сәселәсәк.\nРайон игенселәре киләһе уңышҡа яҡшы нигеҙ әҙерләнеләр. Быйыл минераль ашламалар тураһында алдан хәстәрлек күрҙеләр һәм хәҙер гектарына 27 килограмдан индерәләр. Былтыр һәр гектарға 21-әр килограмм ғына минераль ашлама бүлә алғайнылар.


Archives for Декабрь 29th, 2017 | Йәншишмә\nАрхив записей за 29 декабря 2017\nНаписал в 29 декабря 2017, 08:15\nЯңы йыл яҡынайған һайын Әтәс нығыраҡ борсолдо. Эштәре Тауыҡ сүпләһә лә бөткөһөҙ бит. Ни тиһәң дә, йыл хужаһы булыу еңелдән түгел икән шул. Хәҙер Эт алдында яуап тоторға кәрәк. «Бөтә эште миңә ҡалдырғанһың», – тип бәйләнерлек булмаһын. Юғиһә, ләүкелдеге сыға торған. Әтәс йәһәт кенә «Йәншишмә»нең йыллыҡ төпләмәһен ҡарап сыҡты. Матур эшләгәнбеҙ икән, тип ҡуйҙы. Географиябыҙ …\nContinue reading ‘Ҡыш бабай бүләктәре’ »\nНаписал в 29 декабря 2017, 08:10\nНаписал в 29 декабря 2017, 08:05\nҠыш бабайҙы, Ҡарһылыуҙы Ашҡынып күпме көттөк. Изге күңелле бабайҙы Бик тә һағынып бөттөк.\nБайрам түрендә – Шыршыҡай\nНаписал в 29 декабря 2017, 08:00\nЙыл һайын республика Башлығы Шыршыһын уҙғарыу матур йолаға әйләнде. Унда уҡыу алдынғылары, олимпиада, спорт ярыштары еңеүселәре, фестиваль лауреаттары, күп балалы һәм аҙ тәьмин ителгән ғаиләләрҙән балалар, хәрби бурысын үтәгәндә һәләк булғандарҙың ул, ҡыҙҙары ҡатнаша. Быйыл баш ҡалабыҙҙың «Башҡортостан» дәүләт концерт залында уҙған байрамды 780 уҡыусыға күреү бәхете тейҙе.\nЭт йылынан нимә көтөргә?\nНаписал в 29 декабря 2017, 07:35\nСысҡандар өсөн был йыл сағыу һәм һөҙөмтәле булмаҡсы. Эшегеҙҙә (уҡыуығыҙҙа) уңыштар көтөлә. Яңы һәләттәрегеҙ асылырға мөмкин. Үгеҙҙәргә шатлыҡлы һәм тыныс көндәр вәғәҙәләй. Шулай ҙа ялҡауланмағыҙ. Эттәр тырыштарҙы ярата. Яҡындарығыҙға ҡарата иғтибарлыраҡ булығыҙ. Юлбарыҫтарға сәләмәтлектәренә ҙур иғтибар бүлергә һәм спорт менән шөғөлләнергә кәңәш ителә. Үҙаллылыҡҡа ынтылығыҙ, йондоҙҙар – һеҙҙең яҡта. Ҡуяндарға (Бесәй) ижади асыштар өсөн ҡулай …\nContinue reading ‘Эт йылынан нимә көтөргә?’ »\nНаписал в 29 декабря 2017, 07:30\nӨр-яңы йыл килә. Йондоҙ кеүек балҡып, күңелдә яңы уй-хыял, теләк, яңы өмөттәр ҡабына. Эт йылы тыуыр алдынан илаһи бер мөғжизә тыуыр кеүек. Ә бәлки… Булыр ҙа. Уйламағанда, көтмәгәндә генә. Һәр кем быға ышана, өмөтләнә. Байназарҙан Зилиә Буранбаева менән Сәлимә Дәүләтшиналар ҙа…


Башҡортостанда «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» конкурсының төбәк этабында еңеүселәр билдәләнде // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nБашҡортостанда «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» конкурсының төбәк этабында еңеүселәр билдәләнде\n17:28, 8 ноября 2016 Иҡтисад\nБашҡортостанда «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» конкурсының төбәк этабында еңеүселәр билдәләнде Фото: Вера Пояркова\nБашҡортостанда «Рәсәйҙең йәш эшҡыуары» конкурсының төбәк этабында еңеүселәр билдәләнде. Бәйге «Һин — эшҡыуар» федераль программаһы сиктәрендә уҙғарылды.\nПроекттарҙы яҡлау Башҡортостандың Йәштәр сәйәсәте һәм спорт министрлығында үтте. Ойоштороусылар әйтеүенсә, йәш эшҡыуарҙарҙың проекттарын баһалағанда уңышлы бизнес алып барыу өсөн бер нисә мөһим шарт иҫәпкә алынған. Улар араһында — инновациялы ҡараш һәм эшҡыуарлыҡ башланғысының булыуы, финанс күрһәткестәре һәм конкурентлыҡ һәләте.\nСибайҙан Гөлназ Азарова «Йыл асышы» номинацияһында төбәк этабы еңеүсеһе булды. Ул конкурсҡа «Буҙа» проектын тәҡдим иткән. «Йыл етештереүе» номинацияһында Кушнаренко районынан Эльвир Нафиҡов һәм Артур Ғайсин иң яҡшылары тип танылды. Улар иттән әҙер һәм консерваланған продукция етештерә. «Йыл эш биреүсеһе» номинацияһында Ғафури районынан Виталий Осипов еңеү яуланы. «Йылдың социаль бизнесы» номинацияһында Стәрлетамаҡтан Азат Дәминов еңде. Йәштәр эшҡыуарлығын үҫтергәне өсөн Салауаттан Светлана Быкова «Йылдың шәхси өлөшө» номинацияһында иң яҡшыһы тип танылды. Махсус призға Күмертауҙан Роман Рахман лайыҡ булды.\nТөбәк этабында еңеүселәр үҙ проекттарын федераль кимәлгә сығара.


Декабрҙә төбәктә туғыҙ меңдән ашыу дүртенсе класс уҡыусыһы тикшереү эштәрен яҙа // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nДекабрҙә төбәктә туғыҙ меңдән ашыу дүртенсе класс уҡыусыһы тикшереү эштәрен яҙа\n15:55, 26 октября 2015 Йәмғиәт\nДекабрҙә төбәктә туғыҙ меңдән ашыу дүртенсе класс уҡыусыһы тикшереү эштәрен яҙа Фото: Андрей Старостин\nӨФӨ, 2015 йыл, 26 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.\nБыйылғы уҡыу йылынан алып Бөтә Рәсәй тикшереү эштәрен уҙғарыу башлана. Улар майҙың тәүге яртыһына планлаштырылған. Һынауҙа ҡатнашасаҡ 600 мең уҡыусының туғыҙ меңдән ашыуы — Башҡортостандан. Башҡортостан Мәғариф министрлығының дәүләт йомғаҡлау аттестацияһы һәм белем сифатын баһалау бүлеге етәксеһе Жанна Миникәева әйтеүенсә, математика һәм рус теле буйынса тикшереү эштәрен республикалағы 164 мәктәп уҡыусылары яҙа.\n«Был Берҙәм дәүләт имтиханы форматы түгел. Дүртенсе класс уҡыусылары тикшереү эштәрен үҙҙәренең мәктәбендә яҙа, белемдәрен дә уҡытыусылары тикшерә. Быны йыллыҡ контроль эштәр һәм диктанттар менән сағыштырырға мөмкин», — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Жанна Миникәева.\nЭштәрҙең өлгөһө махсус порталда баҫыласаҡ.\nАртабан Бөтә Рәсәй тикшереү эштәрен һәр уҡыу йылы йомғаҡтары буйынса уҙғарыу ҡарала: 2016 йылда — 4 класс, 2017 йылда 4 һәм 5 кластар өсөн.\nТеги: мәғариф,тикшереү эштәре


Инфоурок / Классному руководителю / Другие методич. материалы / Ир-ат үҙе өсөн тыуа, иле өсөн үлә.\nНәҙербаева Лена Сәғәҙи ҡыҙы,\nӨфө ҡалаһы 83-сө лицейҙың\nТема: Ир-ат үҙе өсөн тыуа, иле өсөн үлә.\n9-сы кластың башҡорт төркөмөндә “Урал батыр” эпосы буйынса әҙәбиәт дәресе\n1) әҫәрҙең идея-тематик йөкмәткеһен асыу, актуаллеген билдәләү;\n2) уҡыусыларҙың һөйләү телмәрен, фекерләү ҡеүәһен, үҙ аллы эҙләнеү күнекмәләрен үҫтереү;\n3) Тыуған илгә, ергә, тәбиғәткә, ғаиләгә битараф булмаған яҡлаусы, һаҡлаусы ил улдарын, ҡыҙҙарын тәрбиәләү.\nЙыһазландырыу: “Урал батыр” эпосы, проектор, аудиояҙма, ватман, фломастер.\nДәреслек: Башҡорт теле һәм әҙәбиәте. Тикеев Д.С, Ғафаров Б.Б, Хөснөтдинова Ф.Ә.\nДонъяла йәм биреп, эҙ ҡалдырып,\nМатур йәшәүҙәргә ни етә?\n1. Дәрестең темаһын һәм маҡсатын билдәләү.\n2. Эпиграфты уҡыу.\n- Был юлдарҙың айышын нисек аңлайһығыҙ? Ошо шиғри юлдарға ҡарата тормоштан миҫалдар килтереп буламы? Бөгөнгө көндә үҙҙәре иҫән булмаһалар ҙа, исемдәре үлемһеҙ булған кемдәрҙе әйтә алаһығыҙ?\n- Аҡмулла, С.Юлаев, Урал батыр, Р.Ғарипов, М.Кәрим һ.б.\n- Дәрес аҙағында был эпиграфҡа кире әйләнеп ҡайтырбыҙ. Ә хәҙер әҫәрҙе анализлауға күсәйек.\n- Иң тәүҙә иҫкә төшөрөп китәйек әле, эпос һүҙе нимәне аңлата, ниндәй эпик әҫәрҙәр беләһегеҙ?\n- “Урал батыр” ҡобайыры ҡасан ижад ителгән?\nС.Юлаевтың “Ай, Уралым, Уралым” көйө уйнатыла, ошо ваҡытта уҡыусы шиғыр уҡый:\n- Әҫәрҙең ыңғай геройҙарын һанағыҙ әле.\nСлайдтар ҡарау, уның исеме буйынса әҫәрҙең йөкмәткеһен һөйләү, әңгәмә.\nСлайд 1. Ғаилә. Йола.\nДүрт яғын да диңгеҙ уратҡан ерҙә борон-борон заманда йәшәгән ти, Йәнбирҙе ҡарт менән Йәнбикә ҡарсыҡ. Уларҙың ике улдары булған: Шүлгән, Урал.\nСлайд 2. Уралдың яҡшылығы.\nУрал батырҙың яуыз Ҡатил батша илендәге халыҡты ҡотҡарыуы.\n- Урал батыр тағы ниндәй яҡшылыҡтар эшләй?\n- Ул яуыз дейеүҙәрҙе, аждаһа-йыландарҙы ҡыйратып ташлай, кешеләрҙе тотҡонлоҡтан ҡотҡара. Йәншишмәне табып, һыуын уртлап бөтә тирә-яҡҡа бөркә һәм тәбиғәттең мәңге тере булыуын теләй.\nСлайд 3. Ҡарт менән осрашыу.\n- Ни өсөн Урал батыр Йәншишмә һыуын эсмәй, тирә-яҡҡа бөркә, быға нимә сәбәпсе була?\n- Йәншишмә юлында Уралға ҡарт осрай, ул үҙенең Йәншишмә һыуын эсеп, үлә алмай интегеп йөрөүе хаҡында һөйләй.\n- Ҡарт Уралға ниндәй кәңәш бирә?\n- Мәңге тере йәшәү хыялы тәбиғәт законына ҡаршы килә, тәбиғәттән өҫтөн булып булмай.\nСлайд 4. Шүлгән.\n- Уралдың батырлыҡтарын һөйләнек, ә уның ағаһы Шүлгән ниндәй була?\n- Шүлгән- ата- әсә һүҙен тотмаған, йәнлектәргә, кешеләргә гел насарлыҡ ҡылған, бик күп яманлыҡтар эшләгән, Уралдың батырлығына, данына көнләшеп, дейеүҙәр менән берләшеп, Уралға, халыҡҡа ҡаршы көрәшеп йөрөй.\n- Ә һеҙ, уҡыусылар, Уралғамы, әллә Шүлгәнгәме оҡшарға теләр инегеҙ, ни өсөн?\nСлайд 5. Мәңгелек дан.\n- Уҡыусылар, ә ни өсөн бөгөнгө көндә лә Урал батыр исеме үлемһеҙ?\n- Сөнки ул яуыз дейеүҙәрҙе, аждаһа-йыландарҙы ҡыйратып ташлай, кешеләрҙе тотҡонлоҡтан ҡотҡара, азатлыҡ бирә, тәбиғәтте мәңге тере итә, халыҡ ҡәбенә услап тупраҡ һибеп, Уралтау барлыҡҡа килә, уның юлын улдары Иҙел, Яйыҡ, Һаҡмар, Нөгөш дауам итә.\nСлайд 6. Урал батыр аманаты.\n- Уралдың халыҡҡа өндәшкән һүҙҙәре?\n- “Мин – бер кеше, һеҙ – күп кеше; мин түгел, ә ер-һыу үлемһеҙ булһын; ерҙә кешеләр шат, рәхәт йәшәһен.”\n- Ә хәҙер ошо хаҡта, дәфтәрҙәребеҙгә бергәләп ҡыҫҡаса яҙып үтәйек:\n1) Әҫәрҙең темаһы: батырлыҡ, ҡурҡаҡлыҡ, яҡшылыҡ, яманлыҡ, үлем, үлемһеҙлек, ғаилә.\n2) Әҫәрҙең проблемаһы: үлемде эҙләү, Йәншишмәне эҙләү.\n3) Геройҙар: Урал, Шүлгән, Йәнбирҙе, Йәнбикә, ҡарт һ.б.\nМифик заттар: дейеү, аждаһа, Ҡатил, Ҡәһҡәһә һ.б.\n4) Идеяһы: кеше - тәбиғәттең иң бөйөк заты, төрлө яуыз көстәрҙе еңеп, донъяла ғәҙеллек, ирек, иркенлек урынлаштырыусы.\n3. Төркөмдәр менән эш.\n- Ә хәҙер фекерҙәребеҙҙе туплап, әҫәр йөкмәткеһе буйынса, ике төркөмгә бүленеп, проекттар төҙөйбөҙ.\n1-се төркөм. Урал һәм заман.\n1. Уралдың исеме мәңгелек, ул- үлемһеҙ.\n2. Урал- һәр заман геройы, уның көсө- һүҙендә һәм эшендә.\n3. Уралдың төп маҡсаты- яҡшылыҡ эшләү, беҙ ҙә унан өлгө алырға тейешбеҙ.\n4. Һәр беребеҙ үҙ илебеҙгә, халҡыбыҙға тоғро ҡалырға ; ил, тел, халыҡ яҙмышына үҙебеҙҙең тос өлөшөбөҙҙө индерергә тейешбеҙ.\n2-се төркөм. Кеше һәм тәбиғәт.\n1. Кеше- бөйөк зат, уның кем булыуы эшендә күренә.\n2. Кеше һәм тәбиғәт- бер бөтөн.\n3. Кеше тәбиғәт проблемаларын хәл итергә , тәбиғәтен, телен, ерен һаҡларға тейеш.\n4. Кеше халҡы, иле өсөн кәрәкле шәхес булырлыҡ сифаттарға эйә булырға тейеш.\n5. Пректтарҙы яҡлау.\n- Уҡыусылар, дәрестең эпиграфына кире әйләнеп ҡайтып, нимәләр өҫтәп әйтә алаһығыҙ?\n- Ысынлап та, Урал батыр исеме үлемһеҙ. Күпме йылдар үтеп, быуындар алмашынһа ла,бөйөк шәхесте, данлыҡлы әҫәребеҙҙе яратып уҡыясаҡбыҙ һәм беҙ ҙә. Уралдың юлын дауам итеп, тик яҡшылыҡ, изгелек эшләргә, яҡындарыбыҙға ҡарата иғтибарлы, ихтирамлы булырға тейешбеҙ. Сөнки кеше йәшәй һәм үлә, әгәр ҙә унан яҡшы исем, яҡшы эш ҡала икән, тимәк, ул- үлемһеҙ.\n7. Баһалау. Өйгә эш.\nУрал батыр исеме үлемһеҙ. Күпме йылдар үтеп, быуындар алмашынһа ла,бөйөк шәхесте, данлыҡлы әҫәребеҙҙе яратып уҡыясаҡбыҙ һәм беҙ ҙә, Уралдың юлын дауам итеп, тик яҡшылыҡ, изгелек эшләргә, яҡындарыбыҙға ҡарата иғтибарлы, ихтирамлы булырға тейешбеҙ. Сөнки кеше йәшәй һәм үлә, әгәр ҙә унан яҡшы исем, яҡшы эш ҡала икән, тимәк, ул- үлемһеҙ.\nҺәр беребеҙ үҙ илебеҙгә, халҡыбыҙға тоғро ҡалырға ; ил, тел, халыҡ яҙмышына үҙебеҙҙең тос өлөшөбөҙҙө индерергә тейешбеҙ.\nБыл эпос уҡыусыларыбыҙҙа Тыуған илгә, ергә, тәбиғәткә, ғаиләгә битараф булмаған, яҡлаусы, һаҡлаусы ил улдарын, ҡыҙҙарын тәрбиәләй.\nНомер материала: 377141


Рәсәй һалдатының ғүмере өс миллионға баһаланды // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nРәсәй һалдатының ғүмере өс миллионға баһаланды\n11:58, 6 июля 2011 Сәйәсәт\nРәсәй һалдатының ғүмерен өс миллион һумға баһаланылар. Һәләк булған хәрби хеҙмәткәрҙең ғаиләһенә әлеге 260 мең урынына тап ошо суммала аҡса түләргә тәҡдим ителде. «Башинформ» агентлығына Дәүләт Думаһы депутаты Иршат Фәхретдиновтың хәбәр итеүенсә, Дәүләт Думаһы беренсе уҡыуҙа «Хәрби хеҙмәткәрҙәрҙе аҡсалата тәьмин итеү һәм уларға айырым түләүҙәр билдәләү тураһында»ғы тейешле закон проектын ҡабул итте.\nШул уҡ ваҡытта депутаттар хәрбиҙәрҙең ниндәй дәрәжәлә булыуына ҡарамаҫтан, барыһына ла бер төрлө сумма — өс миллион һум тәғәйенләргә тәҡдим итте. Хәрби хеҙмәткә саҡырылған һәләк булған һалдаттарҙың ғаиләләре кеүек үк, контракт буйынса хеҙмәт итеүселәрҙең ғаиләләре лә, һәләк булған һалдаттар һәм генералдарҙың ғаиләләре лә ошо күләмдә пособие аласаҡ.\nТеги: дәүләт думаһы, хәрби хеҙмәткәрҙәр


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ТӘҮГЕ ЮҒАРЫ БЕЛЕМЛЕ БАШҠОРТТАР - 2017 - Мәҡәләләр\nБашҡорттарҙың юғары белемгә эйә була башлау тарихы XIX быуаттың урталарына ҡайтып ҡала. Быға тиклем башҡорттар Ырымбурҙағы Неплюев кадет корпусында хәрби белем алһа (унда, ғәҙәттә, кантон башлыҡтарының балалары уҡыған), 1836 йылдан Рәсәйҙең дәүләт Советы ҡарары менән башҡорт үҫмерҙәрен Ҡаҙан гимназияһына һәм университетына уҡырға ебәрә башлайҙар.\nУлар тәүҙә гимназияны тамамлап, артабан уҡыуын Ҡаҙан университетында дауам итергә тейеш була. Был маҡсатта гимназия һәм университетта башҡорттар өсөн 20 урын (квота) бирелгән. Ҡаҙан ҡалаһының 1-се гимназияһында 1836-1844 йылдарҙа 20-шәр, 1845 йылда - 13 кеше, 1846 йылда - 12, 1847 йылда - 14, 1848 йылда - 15, 1849 йылда - 17, 1850 йылда 18 башҡорт һәм мишәр балаһы уҡыған. 1870-1871 йылдарҙа гимназияла башҡорттарҙан 7 малай белем алған. Был уҡыусыларҙың ҡайһы берҙәрен төрлө сәбәптәр арҡаһында Башҡортостанға кире ҡайтарып, уларҙың урынына икенселәрен ебәргәндәр. Ҡаҙан гимназияһына шулай уҡ Ырымбур хәрби училишеһынан (кадет корпусы) һәләтле балаларҙы ебәргәндәр.\nТыуған еренән алыҫта уҡыған, ауылдан килгән был үҫмерҙәр ҡала шарттарына бик ауыр күнеккән. Башҡорт ғәскәре командующийы улар тураһында 1845 йылда: "Ата-әсәләренең теләге менән гимназияға ебәрелгән малайҙар туғандарынан һәм тыуған иленән оҙаҡ йылдарға айырылғас, тәрән ҡайғы кисерәләр, йыш ҡына илайҙар, үҙ өйҙәренә, тыуған яҡтарына ҡайтарыуҙы үтенеп һорайҙар", - тип яҙған. Әммә ошо һынауҙы үтеп сыға алған башҡорт үҫмерҙәре артабан Ҡаҙан университетында юғары белем алыу маҡсатына ирешкән. Уларҙы, ғәҙәттә, университеттың медицина факультетына уҡырға инергә әҙерләгәндәр. 1843 йылда университетҡа гимназия тамамлаған - 1 башҡорт егете, 1844 йылда - 7, 1845 йылда - 8, 1846 йылда - 6, 1847 йылда - 15, 1848 йылда - 9, 1849 йылда - 3, 1850 йылда - 2 башҡорт егете уҡырға ингән.\nҠаҙан университетына абитуриенттарҙы гимназия ғына әҙерләмәгән. Был уҡыу йортона Ырымбур хәрби училищеһын тамамлаусылар ҙа туп-тура килеп инә алған. Мәҫәлән, 1832 йылда уҡ әле буласаҡ билдәле мәғрифәтсе Сәлихйән Күкләшев (1836 йылда университетты тамамлай), 1834 йылда Хәлит Шәрипов, Бикарыҫлан Собханғолов, 1840 йылда Садиҡ Ниғмәтуллин, 1843 йылда Сәйфулла Тоҡомбәтов университетҡа хәрби училищенан һуң инәләр. Шуларҙан Күкләшев һәм Тоҡомбәтовтан башҡалары табип һөнәренә уҡығандар.\nҠаҙан университетының медицина факультетын тамамлаған башҡорттар араһынан медицина фәне өлкәһендә юғары кимәлгә өлгәшкән кешеләр ҙә була. Шуларҙың береһе - Әхмәтйән Әбделғәлләм улы Әбдиев медицина докторы дәрәжәһенә ирешкән. Ул 1-се Ҡаҙан гимназияһынан университеттың медицина факультетына уҡырға инеп, 1856 йылдың 10 ноябрендә уны уңышлы тамамлай. 1858 йылға тиклем ул Башҡорт ғәскәрендә табип булып хеҙмәт итә. Медицина өлкәһендә белемен камиллаштырыу өсөн Санкт-Петербургтың Медицина-хирургия академияһына уҡырға инә. 1862 йылдың майында имтихандар тапшырып һәм диссертация яҡлап, ул медицина докторы тигән ғилми дәрәжәгә лайыҡ була. Ырымбурға ҡайтҡас, Әбдиев Башҡорт ғәскәренең 4-се участка дауаханаһында хәрби доктор итеп тәғәйенләнә. Шулай итеп, Әхмәтйән Әбдиев - башҡорттарҙан медицина фәндәре докторы ғилми дәрәжәһенә өлгәшкән тәүге кеше була. Башҡорттар Ҡаҙан университетында медицина йүнәлешендә генә белем алмай, әлбиттә. Башҡа факультеттарҙа ла уҡыйҙар. Мәҫәлән, Сәлихйән Күкләшев, Сәйфулла Тоҡомбәтов, Әлмөхәмәт Ҡыуатов, Шаһиәхмәт Әбелхәйеров, Мөхәмәт Мәҡсүтов философия факультетының Көнсығыш телдәр бүлеген, Заһретдин Носратдинов, Зариф Сыртланов, Шаһисолтан Шаһиәхмәтов юридик факультетты тамамлағандар. Шулар араһынан С. Күкләшев университетты тамамлағас, Ырымбур хәрби училищеһында көнсығыш телдәр уҡытыусыһы булып эшләй, мәғрифәтсе булып таныла. Кантон башлығы Әлмөхәмәт Ҡыуатов, тел ғилеме буйынса кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлай, шулай уҡ башҡорттар араһында мәғарифты үҫтереүгә көс һала, донъяуи мәктәптәр асыуға булышлыҡ итә. Сәйфулла Тоҡомбәтов университеттан һуң ғәрәп-фарсы телдәре буйынса кандидат ғилми дәрәжәһенә эйә була. Шулай уҡ Минзәлә өйәҙенән бер башҡорт студенты Шаһисолтан Шаһихәмәтов Ҡаҙан университетының юридик факультетын яҡшы тамамлау арҡаһында кандидат дәрәжәһенә диссертация яҙыу мөмкинлеген алған.\nXIX быуатта башҡорт ҡыҙҙары ла һирәкләп юғары белемгә өлгәшкән булған. 1858 йылда хөкүмәт тарафынан башҡорт ҡыҙҙарын медицинаға уҡытыу башланған. Бының өсөн Санкт-Петербургтағы акушерлыҡ институты эргәһендә кендекселәр (кендек инәһе) бүлегенә Башҡорт ғәскәре аҡсаһы иҫәбенә ҡыҙҙар өсөн 10 урын бирелгән. Был урынға урыҫ телен белгән башҡорт ҡыҙҙары ебәрелгән. Институтта уҡыуҙан тыш, улар Калинкин дауаханаһында тәжрибә үткәндәр. Был ҡыҙҙар, 5 йыл уҡып, акушер-кендексе һөнәрен алғас, Башҡорт ғәскәре ҡарамағындағы дауаханаларға эшкә ҡайтарылғандар. 1864 йылда 6 дауаханала Бөрө, Верхнеурал, Өфө, Ырымбур, Силәбе өйәҙҙәрендә башҡорттарҙан 10 табип, уларҙың 7 ярҙамсыһы, 6 ветеринария табибы, 84 фельдшер менән бер рәттән, ҡатын-ҡыҙҙарҙан 8 башҡорт акушеры эшләгән.\nXX быуат башында башҡорттарҙан юғары хәрби белем алыуға өлгәшкән кешеләр ҙә була. Башҡорт дворяны, 1-се Рәсәй Думаһы депутаты Шаһихәйҙәр Сыртлановтың улы Рауил Сыртланов 1905 йылда Санкт-Петербургтағы батша армияһының Генераль штабының академияһын тамамлай. Уға генерал дәрәжәһе бирелә. Ул Беренсе донъя һуғышында батырҙарса һәләк була.\nӘ инде 1917 йылда Башҡортостан автономияһы өсөн милли хәрәкәт ойошҡас, юғары белемле башҡорт зыялылары ошо хәрәкәттең авангардын тәшкил иткән. Башҡорт хөкүмәте ойошторолғас, улар хөкүмәттә етәксе урындарҙы биләй һәм башҡорт халҡының киләсәге өсөн фиҙәҡәр хеҙмәт итә.\nБашҡорт милли хәрәкәте лидерҙарының береһе Шәриф Манатов 1910 йылда Санкт-Петербургтың Бехтерев институтының тарих-филология факультетына уҡырға инә, бында ул сәйәси-революцион эшмәкәрлек менән шөғөлләнә. 1914 йылда полицияның эҙәрлекләүенән ҡасып, Швейцарияға сығып китә. Эмиграцияла ул революционерҙар менән аралаша, большевиктар лидеры Ленин менән таныша. 1917 йылда Башҡортостанға ҡайтып, Башҡорт мәркәз шураһын (советы) етәкләй. Шураның составына Ҡаҙан университетының юридик факультетын тамамлаған, мировой судья Юныс Бикбов, медицина факультетын тамамлаған Ғүмәр Ҡыуатов (артабан ул республиканың һаулыҡ һаҡлау халыҡ комиссары була, хәҙер Республика клиник дауаханаһы (РКБ) уның исемен йөрөтә) һәм уның ҡустыһы медицина факультетының 4-се курс студенты Усман Ҡыуатов һайлана. 1917 йылдың 15 ноябрендә ул етәкләгән шура Башҡортостан автономияһын иғлан итә. 1917 йылдың ноябрендә Рәсәйҙең ойоштороу йыйылышына (Учредительное собрание) Ырымбур губернаһы башҡорттарынан кандидаттар тәҡдим ителә. Уларҙың бөтәһе лә юғары белемле зыялылар була. Мәҫәлән, унда Шәриф Манатов, Юныс Бикбов, Усман Ҡыуатовтарҙан тыш, билдәле башҡорт ғалимы, мәғрифәтсеһе Ризаитдин Фәхретдиновтың улы, Ҡаҙан университетының агрономия факультетын тамамлаған Ғәбделәхәт Фәхретдинов, юридик факультетта белем алған офицер Ғабдулла Иҙелбаевтар була.\n1917 йылдың декабрендә 3-сө Башҡорт ҡоролтайында тәүге Башҡорт хөкүмәтенең рәйесе итеп юғары белемле юрист Юныс Бикбов һайлана, хөкүмәттең юридик (юстиция) бүлеген башҡорт дворяны, юғары белемле адвокат Искәндәрбәк Солтанов (Ҡаҙан университетының юридик факультетын тамамлаған) етәкләй. 1919 йылда Башҡорт хөкүмәте рәйесе итеп Ҡаҙан университетының медицина факультетын тамамлаған табип, бер үк ваҡытта мәғрифәтсе Мөхәмәтхан Ҡулаев һайлана. 1919 йылдың мартында уның етәкселегендәге башҡорт делегацияһы Мәскәүҙә совет власы менән Башҡортостан автономияһы тураһында килешеү төҙөй. Бына шулай итеп, юғары белемле башҡорт зыялылары мәғарифты үҫтереүҙә, милли дәүләтселек яулауҙа ҙур өлөш индерә.\nСығанаҡ: Ә. Әсфәндийәров. Олатайҙарҙың бар тарихы. Өфө, 1996 йыл, Ярмуллин А.Ш. Автономиялы Башҡортостан байрағы аҫтында. Өфө, 2009 йыл.\nЯҙылған: 09.10.17 | Ҡаралған: 680


Ҡаһармандар исеме мәңге хәтерҙә\nӨфөнөң Инорс биҫтәһендә Советтар Союзы Геройы Георгий Мушниковҡа таҡтаташ асылды.\nУл фронтҡа авиация училищеһын тамамлағандан һуң алына. Данлыҡлы ИЛ 2 штурмовигында 185 хәрби осош яһай. Һуғыштан һуң да Георгий Мушников 1958 йылғаса Хәрби Һауа көстәрендә хеҙмәтен дауам итә, йәш летчиктарҙы өйрәтә. Аҙаҡ ул Өфөнөң моторҙар төҙөү берекмәһендә инженер булып эшләй. Геройға таҡтаташ асыу тантанаһында Георгий Мушниковтың туғандары ла ҡатнашты.\nОльга Эйдинова-Мушникова, Георгий Мушниковтың ҡыҙы: «Таҡтаташ бик матур, атайымдың һыны уға ныҡ оҡшаған. Минең өсөн был хөрмәтләү үтә лә әһәмиәтле. Атайымдың иҫтәлеге халыҡ күңелендә һаҡланыуы минең өсөн үтә ҡәҙерле».


Һанлы телевидение буйынса биш мөрәжәғәт килгән\n15 Октябрь 2019, 13:48\n14 октябрҙә илебеҙ тулыһынса һанлы телевидениеға күсте. Дөйөм федераль 20 каналдың аналог сигналы һүндерелде. Һанлы форматҡа күсеү буйынса кисә һәм бөгөн район халҡынан мөрәжәғәттәр килгән. Тулыраҡ - САЙТТА\n14 октябрҙә илебеҙ тулыһынса һанлы телевидениеға күсте. Дөйөм федераль 20 каналдың аналог сигналы һүндерелде.\nҺанлы форматҡа күсеү буйынса кисә һәм бөгөн район халҡынан мөрәжәғәттәр килгән.\n– Бөгөнгә биш граждандан шылтыратыу алдыҡ. Уларҙың өсөһө “ҡыҙыу линия” аша мөрәжәғәт итте. Күберәген приставканы, телевизор антеннаһын көйләүгә бәйле һорауҙар килде, – тине райондың “Бергә” ирекмәндәр хәрәкәте етәксеһе Гүзәл Юлдашбаева. – Бер шылтыратыу Малаяҙҙан булды, унда үҙебеҙҙең ирекмәндәр барҙы. Янғантау, Татар Малаяҙы, Лағыр һәм Яҙғыйорт ауылынан мөрәжәғәт итеүселәрҙең үтенесен урындағы ауыл хакимиәттәренә еткерҙек. Ауыл биләмәһе башлыҡтары, йәштәр эштәре буйынса белгестәр был мәсьәләне үҙҙәре хәл итә.\nРайон хакимиәте башлығының социаль мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Айгиз Әхмәтйәновтың һөйләүенсә, күпселек ауылдарҙа һанлы сигнал тота. Әммә райондың 17 ауылында “цифрлы” телевидение юҡ. Шулай уҡ ҡайһы бер ауылдарға ул өлөшләтә генә барып етә.\nБашҡортостанда йәшәүселәргә һанлы телевидение менән бәйле һорауҙар буйынса теләһә ниндәй ваҡытта “ҡыҙыу линия”ға шылтыратып, тулыраҡ мәғлүмәт алырға, ирекмәндәрҙән ярҙам һорарға мөмкин: 8(800) 347 00-55.


Байрам гөрләп торҙо\n14 Июнь 2018, 17:55\nМәртәбәле ҡунаҡтар-ҙы – Башҡортостан Республикаһы Премьер-министры урынбаҫары Салауат Тәлғәт улы Сәғитов, БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты Әмир Минәхмәт улы Ишемғолов, район хакимиәте башлығы Рәмил Зәкәриә улы Бохаров, район Советы рәйесе Зөфәр Мәғәсүм улы Хафизов һәм башҡа ҡунаҡтарҙы ололоҡлап ҡаршы алдылар. Башлыса Сәйетбаба һәүәҫкәрҙәренән тор-ған башҡорт милли кейемендәге егет һәм ҡыҙҙар ҡунаҡтарға башҡорт халҡының ҡунаҡсыллығын күрһәтте. Улар артынса Табын казактары хоры рус милли йолаһын күрһәтте. Яңғыҙҡайын һәм Үтәк һәүәҫкәрҙәре татар, Антоновка һәм Мораҡ һәүәҫкәрҙәре сыуаш халыҡ йолаларын ҡунаҡтарға тәҡдим итте. Улар артынса ҡунаҡтарҙы Балалар ижады үҙәгендә шөғөлләнеүсе балаларҙың ижади эштәре күргәҙмәһе ҡаршы алды. Күргәҙмә коридорын район эшҡыуарҙары етештергән әйберҙәр дауам итте.\nҺабантуйҙың рәсми өлөшө башланыр алдынан район мәҙәниәт һарайы һәүәҫкәрҙәре һәм Балалар ижады үҙәге, сәнғәт мәктәбендә шөғөлләнеүселәр бай йөкмәткеле концерт күрһәтте. Һабантуй флагын күтәреү хоҡуғы “Восход – СТ” йәмғиәтенең генераль директоры Руслан Бакиров, Яңғыҙҡайын һөтсөлөк фермаһы мөдире Шамил Шәмсетдинов һәм “Урожай” крәҫтиән хужалығының алдынғы малсыһы Рәфис Кәримовҡа бирелде.\nРайон хакимиәте башлығы Рәмил Бохаров яҙғы сәсеү эштәре барышына йомғаҡ яһаны, алдынғыларҙы атаны. Яҙғы сәсеү эштәре һөҙөмтәләре буйынса “Восход-СТ” йәмғиәте (етәксеһе – Руслан Бакиров) еңеүсе тип табылды. “Мөьминов Р.В.” йәмғиәте (Риф Мөьминов) икенсе, “Урожай” крәҫтиән хужалығы (Нәжип Хисаметдинов) өсөнсө урында. Еңеүселәргә Дипломдар тапшырылды. Район хакимиәте башлығы Рәмил Бохаров билдәләүенсә, малсылыҡ тармағында ла уңыштар етерлек һәм был өлкәлә “Урожай”, Ленин исемендәге хужалыҡтар һөҙөмтәле эшләй. Районда ауыл хужалығы кооперациялары булдырыу өҫтөндә лә эш алып барыла. “Восход - СТ” йәмғиәте элекке “Родина” агрофирмаһының буш торған биналарын һатып алып, ҡошсолоҡто тергеҙеү йүнәлешендә эш башлаған. Ауыл хужалығында фермерҙарҙың ауыл хужалығы продукцияһы етештереү өлкәһендә өлөшө арта бара. Йәш, дәртле фермерҙарҙың барлыҡҡа килеүе айы-рыуса һөйөнөслө күренеш. Игенйылғанан дөйәғош үрсетеү менән шөғөлләнеүсе Смирновтар, Үтәктән йәнлек үрсетеүсе Ғиззәтуллиндарға Имәндәш-тән йәнлек үрсетеү эшенә тотонған Ибраһимов та өҫтәлде. Яңылыҡҡа ынтылыусыларға һәр яҡлап та ярҙам күрһәтелә.\nПремьер-министр урын-баҫары Салауат Сәғитов Башҡортостан Республикаһы Башлығы Рөстәм Хәмитовтың ҡайнар сәләмдәрен күндерҙе, республикалағы хәл-торошҡа ҡыҫҡаса йомғаҡ яһаны. Салауат Тәлғәт улы билдәләүенсә, республиканың иҡтисади үҫешенә Ғафури районы хеҙмәтсәндәре тос өлөш индерә. Ул барыһын да байрам айҡанлы ҡотлап, район халҡына уңыштар теләне. “Урман” крәҫтиән хужалығы (Аҡкүл ауылы) механизаторы Хәлит Фәрхетдин улы Маннановты Рәсәй Федерацияһы Ауыл хужалығы министрлығының Рәхмәт хаты менән бүләкләне.\nБР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты Әмир Ишемғолов райондың шәкәр сөгөлдөрө үҫтереү буйынса быға тиклем алдынғы булып иҫәпләнгән Мәләүез районын күпкә артҡа ҡалдырыуын ыңғай яҡтан билдәләне, халыҡты байрам айҡанлы ҡотланы.\nРайон хакимиәте башлығының ауыл хужалығы буйынса урынбаҫары Рөстәм Аҡбашев бер төркөм алдынғыларға ра-йон хакимиәтенең Маҡтау грамотаһын һәм ҡиммәтле бүләктәр тапшырҙы.\nӨфөләге ғафуриҙарҙың “Табын” яҡташтар йәмғиәте рәйесе Рәйлә Урманшина яҡташтар исеменән район халҡын һабантуй айҡанлы ҡотланы, дәртле, һәр яҡлап та маһир йәштәребеҙ үҫеп килеүен ыңғай яҡтан билдәләне. Өфөләге яҡташ студенттар йәмғиәте рәйесе Рузилә Юлыҡоваға һәйбәт тәрбиә биргән өсөн уның ата-әсәһе – Суфия менән Рәхимйән Юлыҡовтарға (Юлыҡ ауылы) һәм Өфө дәүләт медицина университеты студенты Айҙар Абдуллинға һәйбәт тәрбиә биргән өсөн уның ата-әсәһе – Дилә менән Азамат Абдуллиндарға (Красно-усол ауылы) Рәхмәт хаты һәм бүләк тапшырҙы. Рәсми өлөш тамамланғандан һуң сәхнә түре район һәүәҫкәрҙәренә бирелде. Төрлө спорт ярыштары, милли уйындар башланып китте.\nҺабантуйҙа “Табын” һәм “Звезда” гәзиттәренә яҙылыу ҙа ойошторолдо. Матбуғат баҫмаларына яҙылыусылар араһында ошонда уҡ бүләктәр ҙә уйнатылды.\nМилли көрәш – һабантуй биҙәге\nАт сабышы менән милли көрәш борон-борондан һабантуйҙың төп биҙәге булып иҫәпләнә. Һабантуйға ат сабышын һәм милли көрәште күрергә генә килеүселәр етерлек. Быйылғы һабантуйҙа ла милли көрәш барған майҙан эргәһендә халыҡ күп ине. Көрәш район спортсылары өсөн дүрт ауырлыҡ үлсәмендә барҙы. Бынан тыш сит райондарҙан килеүселәр айырым ярышты һәм улар тәкәгә дәғүә итә алманы, тик бүләк кенә бирелде.\n60 килограмға тиклемге ауырлыҡ үлсәмендә спортсылар күп булды. Был ауырлыҡ үлсәмендә район эске эштәр бүлегендә эшләп йөрөүсе Юлай Мөхәмәтдинов еңеүсе булды һәм елкәһенә тәкә һалды. Илшат Абдуллин - икенсе, Данир Абдрахманов өсөнсө урында. 70 килограмға тиклемге ауырлыҡ үлсәмендә Красноусолдан Урал Ибәтуллин өҫтөнлөклө еңеү яуланы, Уҫмандан Фидарис Фәхриев - икенсе, Юлыҡтан Ғәзинур Собханғолов өсөнсө урынды алды. 80 килограмға тиклемге ауырлыҡ үлсәмендә лә ярыш бик көсөргәнешле барҙы. Төп бүләк өсөн Сәйетбабанан Айгиз Игелеков менән Красноусолдан Салауат Ибәтуллин бик оҙаҡ айҡаштылар. Һөҙөмтәлә бер мәрәй яулаған Салауат еңеү яуланы. Был ауырлыҡ үлсәмендә Айгиз Әбсәләмов өсөнсө урын алды. 80 килограмдан ашыу ауырлыҡ үлсәмендә төп бүләк – тәкә өсөн ике Сәйетбаба егете – Миңнулла Фәттәхов менән Илгиз Ғәзизов көрәште. Бәһлеүән кәүҙәле егеттәрҙең алышы бик мауыҡтырғыс булды. Ра-йон һабантуйҙарында күп тапҡырҙар елкәһенә тәкә һалған Миңнулла Фәттәхов тәжрибәһе менән алдырһа, Илгиз Ғәзизов йәшлегенә таянды. Һөҙөмтәлә күпкә йәшерәк егет – Илгиз Ғәзизов еңеүсе булды. Ҡауарҙынан Айбулат Хужаев өсөнсө урында.\nАбсолют еңеүсе исеме өсөн көрәшкә үҙ ауырлыҡ үлсәмдәрендә еңеүсе дүрт егет - Юлай Мөхәмәтдинов менән Урал Ибәтуллин, Илгиз Ғәзизов менән Салауат Ибәтуллин келәмгә сыҡты. Тәүге пар араһында Урал Ибәтуллин еңеүсе булһа, икенсе парҙа Илгиз Ғәзизов бер аҙ өҫтөнлөк менән еңеү яуланы. Шулай итеп, абсолют еңеү өсөн көрәш финалында Урал Ибәтуллин менән Илгиз Ғәзизов бил һынашты. Судьялар – Азат Хәбибуллин, Альфред Мәүлетҡолов, Дамир Сәфиуллин, Камил Латипов, Динар Ноғайғолов өсөн ауыр һынау булды был алыш. Бик оҙаҡ бәхәсләшкәндән һуң әүҙемлеге менән айырылған Урал Ибәтуллинға еңеүсе исеме бирелде. Шулай итеп, былтырғы һабантуйҙа абсолют еңеүсе булған Салауат Ибәтуллиндың бер туған ҡустыһы Урал Ибәтуллин һабантуй батыры булып танылды. Еңеүселәргә инселәнгән биш тәкәнең өсәүһен Ибәтуллиндар яуланы.\nАҡ тирмәләр ҡороп сәхрәлә\nҺабантуй яланын йәмләп, әллә ҡайҙан күренеп, үҙҙәренә саҡырып торған 13 тирмәне быйыл 15 ауыл биләмәһе (Толпар, Ташлы, Ташбүкән ауыл биләмәләре бергә) ҡуйғайны.\nУларҙа уңған хужабикәләр әҙерләгән телеңде йоторлоҡ милли ризыҡтарҙан ауыҙ итергә лә, халҡыбыҙҙың шөғөл-кәсептәрен тергеҙеп, күргәҙмәгә ҡуйған оҫталыҡ эштәрен күрергә лә мөмкин ине. Красноусол ауыл биләмәһе ҡуйған тирмә алдын минераль һыу ҡойоусы ойошмаларҙың, тимерҙән әйберҙәр етештереүсе ШЭ Р.Әбйәлилов предприятиеһының, М.А.Солтановтың шифалы ҡорт балы, Г.Г.Смирнованың бәйләм әйберҙәре, Г.М.Шахматованың ҡул эштәре күргәҙмәләре биҙәне. Сәйетбабалар балаҫ һуғыу станогы, балсыҡтан әүәләп эшләнгән һындар, Рәйлә Сабитова үҙе эшләгән милли биҙәүестәрен алып килгән. Толпар ауылындағы “Артыш” ял йорто хеҙмәткәре А.П.Фомичевтың ағасты юнып эшләгән һындарын, хужабикәләрҙең боронғоса әҙерләнгән ылаш ҡоротон, бал балын ҡыҙыҡһынып ҡараусылар, хатта һатып алырға теләүселәр күп булды. Нәфисә Ҡужина теккән башҡорт ҡатындарының күлдәк-камзолы, ҡашмауы, һәтитәһе (һаҡал), ырғаҡ менән бәйләгән шәл, ҡорама япма Ҡауарҙы ауыл биләмәһенең тирмәһен биҙәгәйне. Аҡкүл ауылынан ағас эше оҫтаһы Александр Заплатиндың эштәренән дә бай күргәҙмә ҡуйылған. “Әхирәттәр” клубы ағзаларының ҡул эштәре (сигеү, сәйлән менән үреү, бәйләү) Бурлы ауылының тирмә алдын йәмләп торҙо. Ошонда уҡ “Ғафури һөтө” ауыл хужалығы кооперативы хеҙмәткәрҙәре сыр, ҡаймаҡ, ҡорот, салаттар, ит-ҡамыр аштарын да һатыуға әҙерләп килтергән.\nҮтәк ауыл биләмәһенә ҡараған Красная Поляна ауылында йәшәүсе Сергей Тимофеевтың оҫталыҡ әйберҙәре, шифалы майҙар, дарыу үләндәре йыйылмалары күптәрҙең иғтибарын йәлеп итте. Яңғыҙҡайындар тирмә алдын ҡойо, бал ҡорто умартаһы, “уңыш” тейәп китеп барыусы уйынсыҡ машиналар ылауы, Венера Мостафина, Фәнилә Фәйезова, Флүрә Сөләймәнова, Морат Есмагамбетовтың ҡул эштәре менән биҙәгән.\nКүп кенә тирмәләр алдына балыҡлы “күлдәр”, йорт хайуандарынан “йәнле мөйөш” эшләп ҡуйғандар ине. Тирмәләр эсендәге мул һыйлы табын иһә милли ризыҡтарҙан һығылып торҙо. Уларҙы баһалаусы комиссия ағзалары ҡарап сыҡҡандан һуң, 1-се урын Красноусол, 2-се – Аҡкүл, 3-сө – Сәйетбаба, 4-се урын Яңғыҙҡайын ауыл биләмәләренә бирелде. Еңеүселәр район хакимиәтенең Дипломдарына, ҡиммәтле бүләктәргә лайыҡ булды.\nСәхнәлә - халыҡ таланттары\nБыл көндө башынан аҙағына тиклем һабантуй майҙанында йыр-моң, дәртле бейеү көйҙәре яңғырап торҙо, олоһо ла, кесеһе лә рәхәтләнеп күңел асты, сәхнәгә сығып үҙ һөнәрен күрһәтте.\nТантаналы өлөштө район мәҙәниәт һарайының “Эксклюзив”, “Быҙыбыт”, “Төлкәҫ” бейеү коллективтары “Байрамдарҙың байрамы” хореографик композицияһы менән асты. Тәбрикләүҙәр, ҡотлау-бүләкләүҙәрҙән һуң, һабантуйға килеүселәр Табын казак хоры, “Хазина” ансамбле, Үтәк мәҙәниәт йортоноң вокаль коллективы, Аҡкүлдән “Тандешсем” ансамбле, Красноусол ағинәйҙәренең, Рәмил Ғимрани, “Уҡлыҡая” ирҙәр вокаль ансамбленең йырҙары, “Быҙыбыт”, “Төлкәҫ” бейеү коллективтарының дәртле бейеүҙәрен ҡарап кинәнде.\nАуыл клубтары әҙерләгән концерт номерҙарына ла тамашасы алҡышлап ҡына ҡалманы, бергә ҡушылып йырланы, дәртле көйгә төшөп бейене лә. Еҙем-Ҡаран ауыл мәҙәниәт йортоноң “Башҡортостан – татыу ғаилә” музыкаль-хореографик композицияһы, Бурлы ауылынан Гөлфирә Ишкинаның “Мин –башҡорт!” йыры, Сәйетбаба ауыл мәҙәниәт йортоноң сығыштары – Азалия Фәйзуллинаның “Башҡорт полькаһы”, “Мырҙаҡай” гармунсылар ансамбленең, ағинәйҙәрҙең “Биҙәктәр” бейеүе, яңғыҙҡайындарҙың “Башҡортостан – тыуған ерем” музыкаль-хореографик композицияһы, Родина-Ватан ауыл клубы бейеүселәренең флешмобы, Ҡауарҙынан Юлай Аҙнағолов менән Нурзилә Иҙрисова башҡарған “Башҡортостан гөлдәре” йыры, Игенйылға мәҙәниәт йортоноң “Аҫылйәр” коллективының, Мораҡ ауылы вокаль ансамбленең, Юлыҡтан Гөлсөм Ҡасҡынованың йырҙары бер кемде лә битараф ҡалдырманы. Үзбәк ауылынан Ғәлиндар ғаиләһенең “Ғаилә усағы”әҙәби-музыкаль композицияһы һәм Баҡраҡ ауылынан Күскилдиндарҙың сығышы Ғаилә йылына арналды.\nҺабантуй байрамын йәмләп, күңелдәрҙе күтәргән сығыштарҙы ҡарағандан һуң, “Иң яҡшы мәҙәниәт йорто” тип Еҙем-Ҡаран ауыл мәҙәниәт йорто (етәксеһе – күптән түгел Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре исеменә лайыҡ булған Рәүилә Килмөхәмәтова) бүләкләнде. Ғаилә йылына бағышланған концерт номерҙары араһынан Ғәлиндар ғаиләһе еңеүсе булды.\nКүңелле халыҡ уйындарында, сәмле ярыш-бәйгеләрҙә...\nҺабантуйҙа иң ҡыҙыҡлы, күңелле, иң күп кешене үҙенә йыйған майҙансыҡ - халыҡ уйындары барған урын булғандыр.\nМайҙан уртаһында урынлашҡан һәр кемдең буйы етмәҫтәй ҡолғаға бүләктәрҙең ниндәйе генә эленмәгән. Уның осона тиклем менеп етеп, үҙеңә оҡшаған ҡиммәтле призды алып төшөү бары тик ир-егеттәрҙең генә ҡулынан килерҙәй. Таҫылдар, ғәйрәтле, сәмлеләр берәм-берәм бүләкле була торҙо, ә тамаша ҡылыусылар уларҙы дәртләндерҙе. Ауыш ҡолға, тоҡ менән һуғышыу, тоҡ кейеп йүгереү, ҡалаҡҡа һалып йомортҡа, көйәнтәләп һыу ташыу, көршәк ватыу, көрөшкә бәреп төшөрөү, шар ырғытыу, туп менән йүгереү, бүләктәр ҡырҡып алыу, футгольф һәм башҡа ярыштар – халыҡ уйындары барған урында бәйгелә ҡатнашып, бүләк алыу өсөн оҙон сираттар хасил булғайны.\nХалыҡ уйындары менән бер рәттән бер-бер артлы йүгереү, гер күтәреү, ҡул көрәштереү, арҡан тартыу, волейбол, мини-футбол кеүек спорт ярыштары башланып китте. Шахматсылар ҙа зирәклектә көс һынашты.\nЕңел атлетика буйынса ярыш ҡыҙ-егеттәрҙең 100 метр араға уҙышынан башланды. Был сәмле бәйгелә Красноусол йүгеректәренә етеүсе булманы. Марина Собарева менән Эдуард Өмөтбаев финиш һыҙығын иң тәүгеләрҙән булып үтте. Ә икенсе булып финишҡа сәйетбабалар – Гүзәлиә Ғәлиәхмәтова менән Айгиз Аҫылбәков килеп етте. Ә Сәйетбабанан Илһам Сәйфуллин уларҙан саҡ ҡына ҡалышты, уға 3-сө урын менән сикләнергә тура килде. Ҡыҙҙарҙан Оксана Родионова ла (Красноусол) 3-сө урын яуланы. 400 метр араға уҙышта ҡыҙҙарҙан Виолетта Алтынбаева (Красноусол) – 1-се, Диана Малышева (Бурлы) – 2-се, Оксана Родионова (Красноусол) 3-сө урындарға лайыҡ булды. 800 метрға йүгергән егеттәр араһында Эдуард Өмөтбаев, Илдар Уразғолов, Игорь Гутарев приз-\nлы урындар яуланы. 1500 метрға йүгергән Виолетта Алтынбаева финишҡа – беренсе, Ләйсән Бәширова – икенсе, Гөлназ Юлбарисова - өсөнсө, 3000 метр араға егеттәр араһындағы уҙышта Илдар Уразғолов – беренсе, Илнур Кейекбаев – икенсе, Динар Фәйезов өсөнсө булып килеп етте һәм урындар ҙа тап шул тәртиптә билдәләнде.\nКөслө зат сәмләнеп гер күтәреүҙә үҙ көсөн һынаны. Үҙ ауырлыҡ үлсәмдәрендә Илшат Нәсибуллин, Сыңғыҙ Ниғмәтуллин, Роман Кәримовтар еңеүсе тип табылды. Алик Калащян, Владислав Дауытов, Михаил Кузьмин – 2-се, Игорь Йәнешев, Риназ Ғиззәтуллин, Александр Савиновтар 3-сө урын яуланы.\nҠул көрәше (армспорт) бәйгеһендә ҡатнашыусыларҙан ҡатын-ҡыҙҙар араһында үҙ ауырлыҡ үлсәмдәрендә Лилиә менән Зарина Килмөхәмәтовалар, Лидия Елсукова – 1-се, Ләйсән Усманова, Гөлнара менән Әлфиә Юлмөхәмәтовалар – 2-се, Айгөл Мортазина, Гөлсара Тимербулатова, Миңзилә Сөләймәнова 3-сө урындар яуланы. Ир-егеттәр араһында Илгиз Кәримов, Радик Шәрәфетдинов, Иван Вязовцев – 1-се, Рәшит Баязитов, Сыңғыҙ Ниғмәтуллин, Михаил Кузьмин – 2-се, Илнур Мөрәсов, Вячеслав Шахматов, Рөстәм Әхмәтйәнов – 3-сө урында.\nШахмат бәйгеһендә ҡатын-ҡыҙҙар араһында Наталья Проценко еңеүсе тип табылһа, апалы-һеңлеле Миләүшә менән Ләйсән Мәүлетовалар 2-3-сө урындарҙы үҙ-ара бүлеште. Ир-егеттәрҙән Валерий Петров – 1-се, Рөстәм Әбелғәйеров – 2-се, Михаил Пашкин 3-сө урын яуланы.\nВолейбол буйынса ир-егеттәр командалары араһында Красноусол ауыл хакимиәте командаһына – 1-се, юлыҡтарға – 2-се, бурлыларға 3-сө урын бирелде. Ҡатын-ҡыҙҙар командалары араһындағы ярышта Красноусолдағы 3-сө мәктәп командаһы еңеүсе тип табылһа, Красноусол башҡорт гимназия-интернаты менән Балалар-үҫмерҙәр спорт мәктәбе командалары 2-3-сө урындарҙы үҙ-ара бүлеште.\nМини-футбол буйынса сәмле бәйге Ҡарағай ауылы командаһы еңеүе менән тамамланды. Красноусол ауыл хакимиәте командаһы 3-сө урын яуланы. Ҡунаҡтар – талбазыларға икенсе урын бирелде.


«Илаһилыҡ һәр йөҙҙә»\nМәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театрында рәссам-бутафор Рита Ғәзизованың шәхси күргәҙмәһе асылды. Һынлы сәнғәт менән бала саҡтан ҡыҙыҡһынған замандашыбыҙ башлыса портрет жанрында эшләй.\nУның картиналары нескәлеге, персонаждарҙың аныҡ һүрәтләнеүе менән айырыла. Ижад емештәре араһында күренекле сәнғәт эшмәкәрҙәре менән бер рәттән ябай тамашасылар ҙа бар. Рәссам ижад менән дүртенсе синыфта уҡығанда үҙенең автопортретын яҙғандан һуң ҡыҙыҡһына башлай.


ӨФӨ, 2017 йыл, 13 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/. Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы Рәйесе Константин Толкачев Рәсәй Федерацияһы төбәктәренең закондар сығарыу органдары етәкселәре медиарейтингында алты баҫҡысҡа күтәрелгән.\nКонстантин Толкачев бөтә төбәк етәкселәрен уҙып китте тиерлек, тик Мәскәү ҡалаһынан, Татарстан, Ҡырым республикаларынан, Санкт-Петербург ҡалаһынан, Иркутск, Мәскәү, Силәбе һәм Воронеж өлкәләренән коллегаларынан ғына ҡалышып. Волга буйы федераль округы буйынса оҡшаш рейтингта Константин Толкачев икенсе урын яуланы.\nМедиарейтинг мәғлүмәттәрен «Медиалогия» компанияһы баҫып сығарҙы. Ул телевидение, радио, гәзит-журналдар, мәғлүмәт агентлыҡтары, интернет киң мәғлүмәт сараларынан торған 43 мең самаһы сығанаҡ, шулай уҡ 450 миллион социаль медиа ингән киң мәғлүмәт саралары нигеҙендә төҙөлгән.


Урамға ҡыуып сығара: ҡыйыҡ үҙ балаһына ҡарағанда ҡәҙерлерәк | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nМиәкә районында йәшәүсе ҡатынды ун һигеҙ йәше тулмаған балаһы менән урамға ҡыуып сығарғандар. Асыҡланыуынса, өйҙө Рәйлә Зарипованың элекке тормош иптәше һатҡан. Ғаиләнең көнкүреш әйберҙәре ҡапҡа тышында ятһа, үҙҙәре ваҡытлыса туғандарында йәшәп торорға мәжбүр. Район опека органдары ни өсөн бәлиғ булмаған бала хоҡуғын яҡлай алмаған?\nБеҙ баланы урамда ҡалдыра алмайбыҙ… Зариповтар ғаиләһе суд приставтарының 18 йәше тулмаған сабыйҙы урамға ҡыуып сығарыуын видеоға төшөрөп ала. Ике бала әсәһе Рәйлә Зарипова уларға бер нисек тә ҡаршылыҡ күрһәтә алмай. Һөҙөмтәлә өйҙә булған бөтә әйберҙәрҙе бергәләп ҡапҡа алдына ташырға тура килә. Балаларының ҡыйыҡһыҙ тороп ҡалыуында Рәйлә Зарипова элекке тормош иптәшен ғәйепләй. Асыҡланыуынса, ир ҡатыны менән айырылғас, һөйәркәһенә күсеп китә, һуңынан был өйҙө хәҙерге ҡатынының ҡыҙына һата. Ҡыуылып сыҡҡан ғаиләнең һыуытҡысы, шкафы һәм башҡа көнкүреш әйберҙәре әле урамда тора.\nБыл әйберҙәрҙе улар бер ҡайҙа ла алып китә алмай. Шуға күрә уны ваҡытлыса полиэтилен менән ҡаплап ҡуйырға мәжбүр. Ханым һүҙҙәренсә, ир йылдар дауамында ғаиләһен тура мәғәнәһендә мыҫҡыл итә. Тәүҙә йортто шартлатам, тип ҡурҡытһа, һуңынан өйгә үткәрелгән электр сымдарын да өҙөп бөтә. Зыян күреүселәр һүҙҙәренсә, элекке тормош иптәше ғаиләне ҡыуып сығарыр өсөн судҡа мөрәжәғәт итә. Әммә документта бәлиғ булмаған Зинира Зарипованың был өйҙә йәшәргә хоҡуғы бар, тип күрһәтелә. Тик ни өсөн ун һигеҙ йәше тулмаған баланы ла ҡыуып сығарғандар-быныһы әлегә ҙур һорау булып ҡала.\nХаным полиция хеҙмәткәрҙәренә, урындағы район хакимиәтенә лә ярҙам һорап мөрәжәғәт итә. Әммә боҙ урынынан ҡуҙғалмай. Зариповтарҙы әле ни өсөн район опека органдары ун һигеҙ йәше тулмаған баланы өйҙән ҡыуып сығарыуға юл ҡуйған тигән һорау ғына борсой.Шулай ҙа район хакимиәте ғаиләгә 10 квадрат метрлыҡ бүлмә тәҡдим иткән. Әммә бында өс кеше һыя алмаясаҡ. Өҫтәүенә, бүлмәгә ремонт талап ителә. Ҡыйыҡһыҙ ҡалған Зинира атаһы менән һөйләшергә теләй, әммә ул бер ҡасан да бәйләнешкә сыҡмай, ти ул. Ғәйебен таныһа ла, ғәфү итә алмаясаҡмын, ти ул.\nҒаилә хәҙер туғандарында төпләнеп торорға мәжбүр. Улар дөрөҫлөктө асыҡлар өсөн йәнә судҡа мөрәжәғәт иткән.