Ауыҙҙы асһаҡ, үпкәбеҙ күренә, Әммә саммит мөһимерәк » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Сәйәсәт » Ауыҙҙы асһаҡ, үпкәбеҙ күренә, Әммә саммит мөһимерәк\nАуыҙҙы асһаҡ, үпкәбеҙ күренә, Әммә саммит мөһимерәк\nӨфөлә 2015 йылда Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы (ШОС) , шулай уҡ БРИКС илдәренең саммиттарын уҙғарырға тигән ҡарар ҡабул иттеләр. Күптәр өсөн аңлайышһыҙ абруйлы һәм яуаплы сараларҙы юғары кимәлдә уҙғарыу өсөн әҙерлек бөгөндән башланды. Указ менән Өфөлә ШОС һәм БРИКС илдәренең саммиттарын үткәреүгә әҙерлек буйынса республика ойоштороу комитеты ла булдырылды. Уға Башҡортостан Президенты етәкселек итә.\nКем өсөн кәрәк?\nСаммиттың беҙҙә үтеүен Өфөлә һәм Башҡортостанда йәшәүселәргә, оло эпохаль хәл-ваҡиға буласаҡ, тип ышандырмаҡсылар. Йәнәһе, уға әҙерләнеү Башҡортостан иҡтисадының үҫешенә яҡшы этәргес көс булып торасаҡ. Ә Өфө, саммит уҙғас, Евразия ҡитғаһында мөһим сәйәси-иҡтисади урынға эйә буласаҡ.\nКем белә, ШОС һәм БРИКС быға тиклем ниндәй ҡалаларҙа уҙған? Һеҙ ҙә хәтерегеҙгә төшөрә алмайһығыҙмы? Ундай ойошмаларҙы бөтөнләй белмәйһегеҙме ни? Бергәләп белешмә туплайыҡ: Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы Шанхай ҡалаһында 2001 йылда төҙөлгән. Ул Рәсәй, Ҡытай, Ҡаҙағстан, Ҡырғыҙстан, Тажикстан һәм Үзбәкстан илдәрен берләштерә. Юғары органы – Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының дәүләт-ағзалары башлыҡтары советы. ШОС-та сығыш яһаған илдәрҙең иң ҡеүәтлеһе, Рәсәйҙән тыш, тик Ҡытай ғына. Был илгә Рәсәйҙә нимә кәрәк һәм нисек итеп ул беҙҙең алыпһатарҙарға ярҙам итәсәк һуң? Былай ҙа бөгөн Ҡытай өсөн Рәсәй – сифатлы булмаған киң ҡулланыу әйберҙәрен һатыу өсөн оло баҙар һәм иммиграция өсөн уңайлы ил.\nБРИКС-ҡа килгәндә, ул – биш тиҙ үҫешеүсе дәүләттән (Бразилия, Рәсәй, Һиндостан, Ҡытай һәм Көньяҡ Африка Республикаһынан) торған төркөм. Ойошма 2006 йылда Рәсәй Президенты Владимир Путиндың башланғысы менән булдырылды. БРИКС төркөмөнөң тезисы буйынса, 2050 йылда Бразилия, Рәсәй, Һиндостан, Ҡытай һәм Көньяҡ Африка Республикаһы донъяла өҫтөнлөк итеүсе илдәр буласаҡ. Был илдәр үҙҙәренең сәйәси һәм иҡтисади хәлен үҫтереү һәм киләсәктә бының менән АҠШ-тың бөгөнгө өҫтөнлөк иткән хәлен үҙгәртеү өсөн тәүге аҙымдарын яһай. Был союз ниндәй ресурстары иҫәбенә донъяла иҡтисади элита булдырмаҡсы: Рәсәй – иң эре минераль ресурстарҙы экспортлаусы, Бразилияла ауыл хужалығы ныҡ үҫешкән, Һиндостанда осһоҙ интеллект, Ҡытайҙа осһоҙ хеҙмәт, Көньяҡ Африкала тәбиғәт ресурстары күп.\nБРИКС саммиттарында ил башлыҡтары, финанс министрҙары ҡатнашлығында дәүләт-ара килешеүҙәр төҙөлә, финанс көрсөгөнә ҡаршы алымдар һайлана, Бөтә донъя банкыһы һәм Халыҡ-ара валюта фондына тәьҫир итеү өсөн юғары хоҡуҡтарға эйә булыуға яңы финанс тәртиптәре уйлап табыла һ.б.\nҠунаҡсыллыҡ ҡунаҡхана «бум»ын тыуҙыра\nШанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы форумында алты мең кеше ҡатнашыуы көтөлә. Өфө әлеге ҡунаҡханалар комплексы менән уларҙың барыһын да урынлаштыра алмай. Республикалағы ҡунаҡханалар һаны дөйөм Рәсәй кимәленән кәмерәк, Волга буйы федераль округында – һигеҙенсе урында.\nШул уҡ ваҡытта ҡунаҡхана бизнесының табышы буйынса республика Волга буйы федераль округында – беренсе, ил буйынса етенсе урынды биләй. Парадокс, эйеме?\nБашҡортостан Президенты билдәләүенсә, ҡунаҡханалар мәсьәләһен хәл итеү талап ителә. 2015 йылға ҡала хакимиәте тағы 10 ҡунаҡхана төҙөтөргә планлаштыра. Бөгөн Өфөнөң 48 ҡунаҡханаһында ни бары 2 мең урын бар икән. Баш ҡала оло сараларға ҡарата 6,5 мең урын әҙерләргә бурыслы. Ә яңы өс, дүрт һәм биш йондоҙло отелдәрҙең ни бары 1700 урын тәҡдим итәсәген иҫәпкә алһаҡ, саммитта хөрмәтле ҡунаҡтарыбыҙға урындар барыбер етмәйәсәк булып сыға түгелме? Әй, әттәгенәһе, хәҙер уларҙы урамда ҡалдырабыҙмы? Был оло етешһеҙлекте юҡҡа сығарыу өсөн төрөктәр Өфөлә 35 ҡатлы ҡунаҡхана төҙөү тәҡдиме менән мөрәжәғәт итте.\nОшо көндәрҙә саммитҡа килеүселәрҙе урынлаштырыу өсөн ҡалала төҙөләсәк ҡунаҡханалар проекттары менән таныштырҙылар.\nОбъекттарҙы тәү сиратта «Каруанһарай» сауҙа-эш комплексы, Конгресс-холл биләмәләрендә төҙөү планлаштырыла. Башҡа проекттар араһында – «Аҡбуҙат» ипподромы янындағы, Маяковский скверы ҡаршыһындағы, Революция, Гоголь урамдарындағы, Цюрупа һәм Вәлиди урамдары киҫешкән урындағы ҡунаҡханалар, «Башҡортостан» ҡунаҡханаһына өҫтәп төҙөләсәк 139 бүлмәле бина.\nТөрөктәрҙең 35 ҡатлы ҡунаҡханаһына әйләнеп ҡайтҡанда, улар ҡунаҡ йортон ҡалаға көньяҡтан ингән урында, Дуҫлыҡ монументы тирәһендәрәк төҙөмәксе. Ундағы хеҙмәт күрһәтеү кимәле лә билдәле – 4 йондоҙ плюс менән. Былай ҙа Дуҫлыҡ монументы янында һәр ваҡыт машиналар тығыны, оло төҙөлөш башланһа, был тирәлә ни буласағын күҙ алдына килтереп булмай.\nОбъекттарҙы тик шәхси инвесторҙар төҙөйәсәк. Ә ҡала хакимиәте отелдәр тирәләй биләмәне төҙөкләндереү, транспорт инфраструктураһын булдырыу өсөн яуаплы. Етәкселәр әйтеүенсә, саммиттан һуң отелдәр буш тормаясаҡ, ә киреһенсә, ҡунаҡхана урындары дефициты һаҡланасаҡ. Ай-һай, Өфө ҡалаһы көн дә был тиклем ҡунаҡты нимәһе менән йәлеп итә алыр икән?\nКиләсәктә яңы биш йондоҙло номерҙар үҙ-үҙен аҡлармы? Ә бит килемгә ҡарағанда биналарҙың электр энергияһы өсөн сығымы күберәк булыу хәүефе бар.\nҮҙебеҙ ҙә булдырабыҙ уны!\nШОС һәм БРИКС саммиттарын уҙғарыуҙың тағы бер әтнәкәһе бар – был сараларҙы ойоштороуға федераль ҡаҙнанан бер тин дә көтөлмәй икән. Өфө ҡалаһы хакимиәте башлығы Ирек Ялалов белдереүенсә, ШОС саммитына әҙерлек өсөн инвестиция сығымдарын иҫәпләп тә сығарғандар – барлығы 60 миллиард һумға барып баҫа. Уның дүрттән бер өлөшөн шәхси инвесторҙар, ҡалғанын республика һәм муниципаль бюджет ҡаплаясаҡ, был эшкә банк кредиттарын да егергә уйлайҙар.\nБөгөн Европаның реконструкция һәм үҫеш банкыһы, Һаҡлыҡ банкы, ВТБ һәм башҡа банкыларҙың кредит ресурстарын йәлеп итеү буйынса һөйләшеүҙәр алып барыла. Кредит аҡсаһына «Өфө» халыҡ-ара аэропортын реконструкциялау, Өфө − Ырымбур трассаһын капиталь ремонтлау, Архиерий слободаһын күсереп ултыртыу, Ағиҙел йылғаһының көньяҡ яр буйын төҙөкләндереү, ҡаланың Пугачев, Армавир урамдары тирәһенән резерв инеү ерен реконструкциялауҙы үтәргә иҫәп тота Өфө ҡалаһы хакимиәте. Тағы ла Өфө − аэропорт трассаһын Европа кимәлендәге мәғлүмәт инфраструктураһы менән тәьмин итеү, 4 ер өҫтөнән үтеү юлы, транспорт юлын еңелләштереү һәм тораҡ пункттар янында тауыштан һаҡлаусы экрандар ҡуйыуҙы бурыс итеп ҡуйған.\nСаммитты уҙғарыуҙы финанслау сығымдарын Республика адреслы инвестиция программаһы (РАИП) һәм Юл фондынан аласаҡтар.\nҠыҫҡаһы, ШОС саммитына ойоштороу эштәрен башҡарыу өсөн иң тәүҙә адреслы программалар ҡырҡыласаҡ – социаль ипотека, халыҡты емерек хәлдәге торлаҡтарҙан күсереү, төҙөлөш майҙансыҡтарында инженерлыҡ эштәрен тоташтырыу һәм башҡалар. Сөнки РАИП иҫәбенең яртыһы торлаҡ-коммуналь хужалыҡ өлкәһенә тәғәйенләнгән.\nИғтибар итһәгеҙ, хөрмәтле гәзит уҡыусылар, Рәсәйҙә − инновация, ә Башҡортостанда инвестиция тигән һүҙҙәр көндән-көн популярлаша бара. Тап шул инвесторҙарҙы йәлеп итеү өсөн имиджыбыҙ өҫтөндә тырышыпмы-тырышабыҙ. Хатта аҡтыҡ тинебеҙ ҙә йәл түгел.\nШула-ай, беҙҙә элек-электән сит ил халҡы алдында күҙ буяу йолаһы йәшәп килә. Әгәр ҙә Өфөлә аэропорттан алып матур йорттарға ҡарап, Европаса трасса буйлап елдерһәләр, инвесторҙар шунда уҡ хайран ҡалып, ахмалайға төшөп, төбәктә инвестициялау эштәрен башлаясаҡ, йәнәһе. Һәм беҙҙең төбәк бөтөнләй башҡа иҡтисади кимәлгә күтәрелеп, бынамын тигән итеп йәшәп китәсәк.\nСығыу ваҡыты 19-10-2012, 12:00 | Ҡаранылар: 1233\nӨфө яҡшы яҡҡа үҙгәрәсәк\nСаммит торлаҡ проблемаһын да хәл итә\nСаммитҡа әҙерлек киң ҡолас ала\nСаммитты ҡаршылауға әҙерләнәбеҙ


Республика мәктәптәрендә компьютерҙарҙы тикшереү дауам итә // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nРеспублика мәктәптәрендә компьютерҙарҙы тикшереү дауам итә\n11:59, 5 марта 2012 Иҡтисад\nБик күп мәктәптәрҙә педагогтар уҡыусыларҙың компьютерҙарҙы ниндәй маҡсатта файҙаланыуын тикшермәй. Балаларҙы негатив мәғлүмәттән һаҡлау тураһындағы закон үтәлешен тикшереү буйынса 2011 йылға йомғаҡ яһаған республика прокуратураһы шундай һығымтаға килгән. Асыҡланыуынса, мәктәптәрҙәге компьютерҙарҙан экстремистик, порнографик сайттарға, шулай уҡ наркотиктарҙы рекламалаған һәм уларҙы етештереү өсөн рецептар биргән ресурстарға сикләүһеҙ инеү кеүек «Мәғариф тураһында»ғы РФ законын боҙоу осраҡтары ныҡ таралған.\nВедомство мәғлүмәттәренә ярашлы, 2011 йылда район һәм ҡала прокурорҙары судҡа 385 ғариза биргән, 50 күрһәтмә индергән, уҡыу йорттарының 177 хеҙмәткәрен дисциплинар яуаплылыҡҡа тарттырған.\n— Суд ҡарарҙары буйынса мәктәп компьютерҙары уҡыусыларҙың хәүефле эстәлекле сайттарға инеүен сикләүсе программалар менән йыһазландырылған. Бындай хоҡуҡ боҙоуҙарҙың күп булыуын иҫәпкә алып, тикшереүҙәр быйыл да дауам ителәсәк, — тип хәбәр иттеләр республика прокуратураһының матбуғат хеҙмәтенән.\nТеги: хәүефһеҙ интернет


Синоптиктар автоһәүәҫкәрҙәргә алыҫ юлдарға сыҡмаҫҡа кәңәш итә\nБашҡортостан гидрометеорология үҙәгенән хәбәр итеүҙәренсә, циклон йоғонтоһо аҫтында республикала ҡар-буранлы һауа торошо аҙна буйы һаҡлана. Термометрҙар төндә 5-10, көндөҙ 2-7, аяҙайтҡанда 17 градусҡаса һыуыҡ күрһәтәсәк. Аҙна аҙағында яуым-төшөмдөң кәмеүе, һауа температураһының түбәнәйеүе көтөлә.\nАнна Козаева, Башҡортостан гидрометеорология үҙәгенең баш синоптигы: «Ҡар-бурандар бөтә республика буйынса көтөлә. Юлдарға көрт һалыуы, боҙлауыҡ булыуы ла ихтимал. Был аҙна автоһәүәҫкәрҙәр өсөн ауыр буласаҡ».


Юлдар яҡшы булһа, кәйеф тә шәп\n31 Октябрь 2019, 09:47\nБаймаҡ районында “Автомобиль юлдары” милли проектына ярашлы, “Башҡортостан Республикаһының Баймаҡ районында дөйөм ҡулланышлы автомобиль юлдары үҫеше” муниципаль программаһы уңышлы тормошҡа ашырыла. Быйыл төбәктең 29 юлында ремонт эштәре атҡарыу планға алынһа, әлеге мәлдә 11 объектта эштәр дауам итә.#нацпроекты\nБаймаҡ районында “Автомобиль юлдары” милли проектына ярашлы, “Башҡортостан Республикаһының Баймаҡ районында дөйөм ҡулланышлы автомобиль юлдары үҫеше” муниципаль программаһы уңышлы тормошҡа ашырыла. Быйыл төбәктең 29 юлында ремонт эштәре атҡарыу планға алынһа, әлеге мәлдә 11 объектта эштәр дауам итә. Дөйөм алғанда юлдарҙы төҙөкләндереү буйынса 59, 2 процент сығым, шул иҫәптән республика ҡаҙнаһынан бүленгәндең 42 проценты үҙләштерелгән. Эштәрҙе еренә еткереүгә урындағы ҡаҙнанан 80,5 процент аҡса бүленгән.\nРеспублика Башлығы Р.Ф.Хәбиров ҡушыуы буйынса Яңауыл һәм Баймаҡ райондарына республика кимәлендәге автомобиль юлдарын ремонтлау буйынса тәҡдимдәр индереү ҡушылды. Район етәкселеге Башҡортостан Республикаһының юл хужалығы идаралығына Баймаҡ-Ишбирҙе, Сибай-Күсей-Хәлил, Йомаш-Беренсе Этҡол-Түбәнге Таулыҡай автомобиль юлдарын тейешле кимәлгә еткереү зарурлығын тәҡдим иткән. Шулай уҡ Иҫке Сибай ауылында Ҡарағайлы йылғаһы аша күпер һалыу, Уральск ауылындағы автомобиль юлының һыу үткәргән торбаһына капиталь ремонт уҙғарыу ҙа ҡарала.\nШуныһы ҡыуаныслы: ошо көндәрҙә республиканың 10 районына, шул иҫәптән Баймаҡ районының Ҡаратал, Беренсе Этҡол, Байым, Покровка, Октябрьский, Билал, Һәмән һәм башҡа ауылдарына асфальт япмалы автомобиль юлдарын ремонтлау проекттарына 30 миллион һум аҡса бүленгән.\nӘле төбәктә “Тыуған урам” программаһына ярашлы Төркмән һәм Йомаштың урамдары юлдарына асфальт түшәлгән. Дөйөм алғанда 2019 йылда 5 урында 28 саҡрымдан ашыу юл ремонтланған. Уларҙы рәткә килтереүгә 13117,387 мең һум сығым сығарылған. Юлдар аша һыу үткәреү торбаларын һуҙыуға 1 миллион 457 мең һум аҡса тотонолған.\nБаймаҡ ҡалаһының Завод урамына 15572,73 мең һумлыҡ асфальт һалынған. Шулай уҡ ҡалала яңы төҙөлгән 5-се мәктәп биләмәһен төҙөкләндереүгә 1992, 372 мең һум аҡса ебәрелгән.


3 Декабрь 2021, 18:00\nБисәләр был бойороҡҡа буйһонмайҙар. Беренсе булып Бибисара баҡыра: "Бөткән баш бөткән! Башлыҡтың был бойороғона буйhонмайбыҙ! Бергәләшеп бәләне бөтөрөргә була бит? "Бибисараны Бәҙерниса бүлдерә : "Бысаҡламайбыҙ – баста! Бергәләшhәк, булдырырбыҙ! Беҙ бит банда!" Бығаса бошонҡо Бибиәсмә, борсоулы Бибисара бергә баҡыра: "Беҙ бит банда!"\nБыл бәләне Байтуғанға, Бәҙригә белдерәләр. Бишәүләшеп бахыр башмаҡты бауға бәйләп, быуанан былай быраҡтырырға булалар. Бына бәхетhеҙлек! Булмаһа, булмай бит баҙарҙарҙа бешкән бәрәңге! Байтуғандың биле биртенгән, Бәҙриҙең бер бармағы бөгөлмәй.\n"Банда" барыбер бирешмәй. Бәҙерниса быларға бойора: "Был бездельниктарға баҡҡан беҙ бисуралар! Бисәләр! Башланыҡ! Беҙ бит банда!"\nБисмиллалап, "банда" башмаҡты бәйләй, билдән батҡаҡҡа бата-бата, бергәләшеп бахыр башмаҡты былай быраҡтыра. "Бездельниктар" был башмаҡтың Бибинурҙыҡы булыуын белгәндәр. Башмаҡты Байым буйындағы бер бағанаға бәйләп, былар Бибинурға баралар, башмағының батҡанын, бишәүләшеп был бәләне бөтөрөүҙәрен белдерәләр. Бибинур быларға байрам булдырған. Байрамда бер биҙрә бал, Биләрәттәге белеше биргән бер бутылка бренди, билмән, балан бәлеше – бөтәһе бихисап булған. Бал баштарына бәргәс, былар буҙлай башлай: "Бер башмаҡты бишкә бүләйек, Бибинурға башын бирәйек..." Бибинур борсолоп быларҙы бүлдергән: "Бөтәhе бейей!"\nБына Бибинурҙың бармаҡтары батмуста "Байык"ты башлаған. Бәрәкәт, биле биртенгән Байтуған бейеүҙе бешә башламаhынмы! Бибинур, былайалайым булып, буран борхотоп бейеүсе Байтуганға бүләк бирергә була:"Бейе, бейе, Байтуған, бейеүеңә бер башмаҡ!" Бөтәhе бер Бибинурға, бер Байтуғанға, бер-береhенә баға. Бәҙерниса бытылдап-бытылдай: "Бәлки, бер бәрәстер? Башмаҡ бигерәк бай бүләк була бит!.." Бибинур быларға баяғыса белдерә: "Бөтәhе бейей!" Байтуған – Бәҙернисаhына, Бәҙерниса – Бибисараға, Бибисара – бармағы бөгөлмәгән Бәҙриенә, Бәҙри Бибиәсмәгә баҫа. Бейей белгәне, белмәгәне – барыhы бергә бейеп бер була. "Байыҡ", "Барыня", "Бурзяночка" – был бейеүҙәр бөткәс, "Бөркөтоя"ны башҡармаҡсы булалар. Быны белгәс, Бибинур бик бошонған, борсолған. "Бөркөтоя"ны бейемәксе булаhығыҙмы, бәhрәhеҙҙәр? Был беҙҙең баҡыйлыҡтағы батыр бабайҙарыбыҙға бағышланған бейеү. Белеүемсә, бабайҙарыбыҙ Бөйөк Бәрелештә бил бирмәҫ батырҙар булғандар, Берлин бирелгәс, батырҙар бейек башня башына байраҡ беркеткәндәр. Был Бранденбург бағаналарындағы белдереүҙән билдәле: "Бәрелеш бөттө! Берлин бирелде! Бында Башҡортостандан Байдәүләтов С.С. , Байгилдин, М.Б. Баев Ғ.М. булды. ”Бөркөтоя“ – батырҙар, баhадирҙар бейеүе! Был бейеүҙе бөтә Башҡортостанға билдәле, "Байыҡ" бейеү бәйгеләрендә баhалар биреүсе, башҡорт бейеүенә битараф булмаған беҙҙең бик бәҫле бер бейеүсебеҙ бабайҙарына бағышлаған. Баянсы бабайҙың был балаhына, бихисап бәҫле бейеүҙәрен баhалап, Башҡортостанда беренселәрҙән Бабич бүләге бирҙеләр. Был бейеүгә болашмағыҙ, бәҫен бөтөрөп, бейеп булашмағыҙ! Бүтән бейеү бөткәнме? Бәс, "Барыня"ға бейегеҙ!"\nБарыhы был бойороҡҡа буйhоноп, "Барыня"ға баҫа башлай.\nБейеүҙәр бөткәс, Бибинур Байтуғанға бүләккә Биләрәттәге "Башмачок"тың билдәhе баҫылған башмаҡ бирә: "Бына, Байтуған, Бибинурҙан бейеүеңә бәрәбәр бүләк! Быны ..." Бибинурҙы Бәҙерниса бүлдерә: "Бәй-бәй, бындай башмаҡмы? Белмәйем, был беҙҙекенә бәләкәй булмаҫмы? Беҙҙең Байтуған бәһлеүән бит! Берәй бәрәс бирhәңсе?"\nБибинурҙың бер баҡырыуы Бәҙернисаны башына бомба бәргәндәй боҫтора: "Бүлдермә! Башлағанымды бөтөрәйем. Был башмаҡты "Башмачок"тан бонус булараҡ биргәйнеләр. Бәй, берҙе "Башмачок"ҡа барhам, быймалар, берцылар бар. Балама бүләккә берцы бирергә булдым. Бер бөртөк балам БрОН-да БМП-1 башлығы булды бит. Басаев бандаhын, боевиктарҙы бөтөрөүҙәге, болаларҙы баҫтырыуҙағы батырлыҡтарын бик баhаланылар баламдың. "Боевой бәрелештәрҙә булыусы" билдәhе бирҙеләр". Бибинур баянан бирле башмаҡтарға бағып, бер буҙарған, бер бәшәргән Бәҙернисаны бырылдатты: "Был башмаҡ Байтуғаныңа батмаhа – балаңа, балаңа бәләкәй булhа, балаңдың балаhына булыр! Буштан-буш бит был! Биргәндең битенә баҡмайҙар! Бер бәрәс байыҡтырмаҫ барыбер!"\nБына Бибинур, батмуста бармаҡтарын бейетеп, бойороҡ бирә: " Бөгөн байрам! Барыhы бейей!"\nБиттәре бурҙаттай булған Бәҙерниса, бүләк башмаҡтарҙы барабандай бер-береhенә бәргеләп, бейей башлай. Байтаҡ бейейҙәр былар, бейей-бейей бышлығып бөтәләр.\nБашмаҡ бәләhе бейеү байрамы булып бөткән. Был байрамда булманым, белмәйем, бәлки, бөтмәгәндер... Бына Бибинурҙы беләм: бик башлы, булдыҡлы, боевой бисә. Байрамдарҙа бергә булғаныбыҙ, "Барыня"ға бейегәнебеҙ бар.\nҺүрәттә: Ван Гогтың "Бер пар күн башмаҡ" картинаһынан фоторепродукция.


Әлеге ваҡытта Темәс ҡасабаһында эшләүсе "Һаҡмар" урман ху жалығының тарихы бик бай. Коллективтың эш кенәгәһендәге тәүг е яҙыу 1944 йылдың 6 октябренә тап килә. Предприятиеның исем дәре үҙгәрә, әммә асылы шул килеш ҡала - урман әҙерләү һәм э шкәртеү. Бөгөн уны иҫәп буйынса етенсе директор - Борис Мака ров етәкләй.\nПодполковник генераль директорға әйләнә\nЯҙмыш ҡайһы бер ваҡыт көтөлмәгән яҡҡа үҙгәреүсән - сиған\nҡатыны әйтһә, мәҫәлән, ышанмаҫһың да.\nБына Борис Васильевич та үҙенең ҡасандыр полк командиры бул ыуына ҡарамаҫтан, ҡасандыр урман хужалығы етәксеһе булып кит ер тип башына ла килтермәй. - Ул саҡта шарттар шулайыраҡ булды шул.-тип башланы һүҙен Бо рис Макаров.\nӘммә һуңғараҡ ниндәйҙер шарттарҙың артыҡ роль уйнамауы асыҡ ланды. Сөнки граждан тормошонда ла талап ителгән сифаттарҙың\nбулыуы мөһимерәк булып сыҡты. Боис Татарстандың төпкөл бер\nауылында тыуа. Һәр ауыл малайы шикелле хеҙмәткә иртә өйрәнә . Тракторист, комбайнер ярҙамсылары булып эшләй. 1975 йылда\nхәрби училищеға уҡырға керә. Уны уңышлы тамамлағандан һуң М агнитогорск ҡалаһында полк командиры урынбаҫары дәрәжәһенә т иклем етә. Әммә хәрби часты бөтөргәндән һуң, яңы эш урына кәрәк булып сыға. Әммә урман хужалығы иҡтисади хәле насар бу лғанлыҡтан, буласаҡ етәксе район хакимиәте етәкселәренә бе рҙән - бер дөрөҫ юл тәҡдим итә. Сикләнгән яуаплылыҡтағы йәм ғиәт төҙөү - ул заманда ысынлап та нигеҙле тәҡдим булып сығ а. Эшселәр тәүҙә уны ышанмайыбыраҡ ҡабул итә һәм йыш ҡына ҡа сандыр бында эшләп киткән мәскәүлеләр менән сағыштыра.\nЙыйылыштарҙың береһендә бындай һорауҙарға ул яуап бирә: - Юҡ, егеттәр мин бында эшләргә килдем һәм хәлемдән килгәнс ә эшләйәсәкмен. Беҙгә бергәләп етештереүсәнлекте арттырыға к әрәк. Эйе, мин ысынлап та йыш ҡына Магникаға ҡайтып йөрөйөм.\nӘммә Темәстә йорт һалып ятам бит мин. Әйҙәгеҙ, ваҡытында әр әм -шәрәм итмәй, эшкә тотонайыҡ.\n"Һаҡмар" урман хужалығында 132 кеше иҫәпләнә. Төрлө миллә т кешеләре уртаҡ проблемаларҙы хәл итә, киләсәккә пландар ҡо роп йәшәй. Эшләү бер аҙ ҡыйын булһа ла, сөнки тирә -яҡтағы юғары кимәлдә йыһазландырылған урман хужалыҡтары арзан прод укция етештерә, ассортиментты киңәйтеү менән алдырырға була.\nБыл йәһәттән урман хужалығында байтаҡ нәмәләр эшләнгән.\n-Пландар күп. Әммә киләсәккә оптимизм менән ҡарайбыҙ. Тепли ца төҙөргә ҡарар иткәнбеҙ, ауыл хужалығы производствоһын аре ндаға алырға әйтәбеҙ. Әммә иң төп байлығыбыҙ, әлбиттә, кешел әр. Мәҫәлән, үҙемдең урынбаҫарым Николай Дмитриев тураһынд а тик маҡтау һүҙҙәре генә әйтә алам. Марат Ишматов, Камил Низамов, Әхәт Ишбулатов, Ильшат Дәүләтҡолов, Радик Ғүмәровта р ҙа үҙҙәренең бурыстарын еренә еткереп башҡара.\nБөгөн Баймаҡ районының сәнәғәтендә урман хужалығының өлө шө 30 процент тәшкил итә. Өс йыл элек бурыстарға батҡан пред приятие сәскә атасаҡ тип әйтһәләр , бер кем дә ышанмаҫ ине. Әммә аҡыллы етәксенең эҙмә -эҙлекле рәүештә ҡуйылған маҡсатҡ а алып барыуы һәр ваҡыт яҡшы һөҙөмтәләр бирә.


Материалы за Сентябрь 2013 года » Страница 2 » "Урал" гәзите\n11-09-2013, 15:23 / ---\nАтлай Зѳбәй мәңгелеккә\nЯҙыусы һәм ғалим Жәлил Кейекбаевтың «Зѳбәй Үтәғолов» тигән очерк-повесы 1944 йылда, ҡаһарман яҡташтарыбыҙ - башҡорт Зѳбәй Үтәғолов, мари Тимеркәй Ҡобаҡаев (Ҡалтасы районы) һәм улар менән бергә батырҙарса һәләк булған йәнә 11 гвардеецҡа Советтар Союзы Геройы исеме бирелеүгә бер йыл тулыуға, донъя күрә. Китапта Зѳбәй Үтәғоловтың Белорет районында үҫеүе, Маҡар эшсе-крәҫтиән мәктәбендә, аҙаҡ Башҡорт педагогия институтында уҡыуы, Салауат һәм Мәләүез райондарында мәктәптә эшләүе, фронттағы батырлығы тасуирлана....\n11-09-2013, 15:21 / ---\nЕр шарын сүп-сарҙан һаҡлайыҡ!\nҠый, сүп-сарҙың ни-мә икәнен аңлатып тороу кәрәмәйҙер. Һәр беребеҙ унан тиҙерәк ҡотолорға тырыша. Сүп-сарҙың 90 проценты полигондарға, дѳрѳҫѳрәге, - ҡулайлаштырылмаған сүп-лектәргә сығарыла....\n11-09-2013, 15:20 / ---\nЕте халыҡтың телен, ете тѳрлѳ фәнде ѳйрән\nРеспубликабыҙҙа бик күп милләт вәкилдәре йәшәй. Уларҙың һәр береһенең мәнфәғәте күҙ уңында тотолоп, үҙ-ара тиң һәм татыу йәшәүе өсөн тигеҙ шарттар булдырылған. Был йәһәттән Башҡортостаныбыҙ күп кенә тѳбәктәр ѳсѳн ѳлгѳ булып тора. Республикабыҙҙа һәр кемгә үҙ телендә иркен аралашыу, боронғо йолаларын тергеҙеү һәм балаларын атай-олатайҙары рухында тәрбиәләү мөмкинлеге бирелгән....


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - БАРЫБЫҘ ҘА ҠАЙТЫР ИНЕК РЕСПУБЛИКА БЕҘҘЕ ҠАРШЫЛАРҒА ӘҘЕР БУЛҺА ӘГӘР - 2017 - Мәҡәләләр\nБөгөнгө ҡунағыбыҙ - Мәскәү ҡалаһында эшләп йөрөүсе юрист Рәмил Сәйфитдин улы ТАЙМАҪОВ. Уны тәүҙә, Мәскәүҙә уҡып йөрөүсе студент, тип таныштырғайнылар. "Студент ҡына башы менән "Заман башҡорто" кеүек мәртәбәле рубрикабыҙҙа баҫылырлыҡ ниндәй ҙур эштәр атҡарып өлгөрҙө икән?" - тигән һымағыраҡ икеле уйҙар менән башланым әңгәмәбеҙҙе һәм... Беренсе һорауымдан уҡ Рәмил Таймаҫовтың студент түгел, ә уҡыу йылдарын артта ҡалдырып, етди генә фирмала адвокат булып эшләп йөрөүен белдем. Ә һөйләшеү бик ҡыҙыҡлы булды, хатта бер урында мин шул тиклем әҫәрләнеп китеп Рәмилдең ҡулын ҡыҫырға ырғып торҙом. Әңгәмәселәрен рухландыра торған кеше булып сыҡты Рәмил Таймаҫов. Шулай итеп, әңгәмә барышында милләттәшебеҙ беҙгә хоҡуҡ, шәхес азатлығы тураһында үҙ фекерҙәрен асасаҡ, ҡайһы бер сетерекле һорауҙарға ла яуап бирәсәк. Бар яуаптары ла актуаль яңғырағандай тойолдо миңә. Хәйер, барыһы ла - уҡыусы хөкөмөндә...\nРәмил, иң тәүҙә үҙегеҙҙең ҡыҫҡаса биографияғыҙҙы һөйләп үтһәгеҙ ине...\n- Мин 1988 йылдың декабрендә Хәйбулла районы Подольск ауылында тыуғанмын. 9-сы синыфҡа тиклем тыуған ауылым мәктәбендә уҡыным. Унан Өфө юридик колледжында, Башҡорт дәүләт университетының Хоҡуҡ институтында (специалитет), Мәскәү ҡалаһындағы Юғары иҡтисад мәктәбенең хоҡуҡ факультетында (магистратура) юғары белем алдым. Мәскәүгә юлланыр алдынан бер йыл "Башнефть" акционерҙар йәмғиәтендә баш юрист булып эшләп алдым. Өсөнсө йыл инде Мәскәү ҡалаһында адвокат, юрист-практик булып эшләйем, фән менән шөғөлләнәм.\nМәскәү һынлы Мәскәүҙә хоҡуҡ яҡлау өлкәһендә эшләү еңел түгелдер. Шулай ҙа һеҙҙе баш ҡала нимәһе менәндер ылыҡтырған...\n- Мәскәү үҙенең кешеләре менән оҡшай. Унда төрлө төбәктәрҙән, төрлө ҡалаларҙан, хатта төрлө илдәрҙән бик күп йәштәр эшләй, уҡый. Улар менән аралашыуы бик ҡыҙыҡ. Төрлө мәҙәниәттәре, төрлө милләттәре, төрлө телдәре менән ҡыҙыҡ ул Мәскәү.\nОшо үҙенсәлекле "винегрет"та ҡайнайһығыҙ, тимәк. Ишетеүемсә, һеҙҙең эштә психолог булыу ҙа талап ителә?\n- Әлбиттә. Адвокаттар ойошмаһындағы етәксебеҙ беҙгә һәр ваҡыт: "Тәү сиратта һеҙ - кеше, психолог", - тип әйтә килә. Ысынлап та, төрлө кешеләр килә беҙгә. Эштән һуң ҡайһы берҙә әсәйемә шылтыратып: "Әсәй, беҙ шул тиклем бәхетле икән. Миңә эшемдә шул тиклем тетрәндергес яҙмышлы кешеләр менән осрашырға тура килә", - тип әйтеп алам. Ул кешеләрҙе тура юлға баҫтырыу, яҡшыға ышандырыу өсөн, әлбиттә, тәүҙә - психолог, унан һуң ғына юрист булырға кәрәк. Ә миндә психолог сифаты бар икән, ул тәбиғәттән, Аллаһы Тәғәләнән бирелгәндер, тип уйлайым. Ҡайһы берҙә, әгәр ҙә ошо өлкә булмаһа, мин ҡайһы өлкәлә эшләр инем икән, тигән уйға ла ҡалғаным бар. Икенсе өлкәлә эшләүҙе күҙ алдына ла килтерә алмайым. Әлбиттә, уҡытыу ҙа оҡшай миңә. 5-се синыфта уҡығанымда үҙемә: "Мин мотлаҡ юрист буласаҡмын, хоҡуҡты өйрәнеп, кешеләрҙең хоҡуҡтарын яҡлаясаҡмын, кешеләргә хеҙмәт итәсәкмен", - тигән әйтеү әйткәйнем. Юрист булып эшләүемә, ошо өлкәгә килеүемә бер тапҡыр ҙа үкенес тойғоһо кисергәнем булманы. Был - минең урыным, был - минең булмышым, тип, оло кинәнес, ғорурлыҡ һәм ышаныс менән әйтәм.\nҮҙ урыныңда эшләүҙән дә ләззәтлерәк хәл-торош бармы икән ул хеҙмәт кешеһе өсөн! Шулай ҙа, эшегеҙ еңел түгелдер... Ни тиһәң дә, бәләгә тарыған кешеләр менән эшләйһегеҙ бит. Әллә еңелме был эш?\n- Беҙ һәр ваҡыт кешене яҡлайбыҙ. Йыш ҡына дәүләт органдарына ҡаршы торорға тура килә. Дәүләт органдарының репрессия аппараты бик көслө. Ябай кешегә, йәки уның адвокатына шундай көслө дәүләт машинаһына ҡаршы тороу еңелдән түгел, әлбиттә. Төрлө хәлдәр килеп сыға. Беҙ ҙә төрлө кешеләрҙе яҡлайбыҙ. Янауҙар ҙа ишетәһең. Милеккә ҡағылышлы һорауҙар айырыуса сетерекле, үҙегеҙ аңлап тораһығыҙ. Мәскәүҙә фатирҙың да, ҡалған милектең дә хаҡы ныҡ юғары. Төрлө ҡыйынлыҡтарҙы йырып сығырға тура килә. Адвокаттың таяныр саралары бик сикле. Ә дәүләт органдарыныҡы - бик ҙур. Улар менән ярыш процесында көрәшеү еңелдән түгел. Ләкин беҙ еңәбеҙ һәм ҡыйын булһа ла беҙгә ышанып килгән кешеләрҙе яҡлайбыҙ. Адвокаттың берҙән-бер ҡоралы - закон һәм хоҡуҡ. Сетерекле һорауҙар килеп тыуған осраҡта йыш ҡына беҙҙе берәү ҙә яҡламай: дәүләт тә, хатта адвокаттар берлеге лә... Рәсәй Федерацияһы кимәлендә ысынлап эшләгән адвокаттар берлеге лә юҡ ул. Улар хатта ҡайһы берҙә беҙгә ҡаршы килеп тә ҡуя.\nӘ хеҙмәтегеҙҙең бындай ҡаты шарттары тураһында эшкә урынлашыр алдынан уҡ белә инегеҙме?\n- Мин университетта уҡығанымда уҡ "боласы" инем. Карьерист булһам, мин хәҙер "Башнефть" акционерҙар йәмғиәтендә эшләп йөрөгән булыр инем. "Башнефть" компанияһында эшләгәнемдә мин бик ҙур эш хаҡы ала инем. Ә унан да алдараҡ мин "Башинформсвязь" компанияһының бик бай төҙөлөш предприятиеһында юридик бүлек мөдире булып эшләнем. Әлбиттә, мин үҙем тураһында ла ҡайғыртам, ләкин үҙемде беренсе урынға ҡуймайым. Әгәр беренсе урынға ҡуйһам, үҙемдең мөлкәтемде, торлаҡ менән бәйле һорауҙарымды күптән хәл иткән булыр инем, "Башнефть" акционерҙар йәмғиәтендә рә-хәтләнеп, "сәғәтле" эштә тик йөрөр инем. Адвокат эшен күптәр шул тиклем аҡсалы, тип уйлай. Әлбиттә, аҡсаһы бар уның. Ләкин ул аҡсаны алыр өсөн кү-үүп йүгерергә, "ең һыҙғанып" эшләргә кәрәк. Мәскәү һымаҡ ҙур ҡалаларҙа ул һөнәр бик хәүефле һанала. Янауҙар тураһында әйттем. Беҙҙең адвокаттар бюроһы ныҡ шау-шыулы енәйәт эштәрендә ҡатнаша. Журналист Политковская эшендә, Буданов эшендә, хиджабтарҙы тыйыу эшендә, мәҫәлән. Беҙҙең етәксебеҙ - Морат Мусаев, чечен кешеһе, ныҡ билдәле, көслө адвокат. Ситтә яҡлау таба алмай, өмөттәре өҙөлөр сиккә еткән, Юғары суд хөкөмөнә тапшырылған кешеләр, ғәҙәттә, беҙгә килә.\nӘ миңә ауыр һорауҙарҙы хәл итеү оҡшай. Сөнки мин бала саҡтан бер нәмәнән дә ҡурҡманым. Хоҡуҡ институтында уҡып йөрөгән сағымда минең дуҫ-иштәрҙе институт етәкселеге "ҡыҫа" башланы. Мин көсһөҙ яҡты яҡлаштым. Миңә: "Һиңә һорауҙар юҡ. Ни эшләп һин уларҙы яҡлайһың?" - тине институт етәкселеге. Әйткәндәй, мин улар менән дә яҡшы таныш, дуҫ инем инде.\nМин Өфөлә ныҡ рәхәт йәшәнем. Шәмбе һайын Хоҡуҡ институтында лекциялар уҡыным, "Башнефть" компанияһында эшләнем. Эш хаҡым шул тиклем яҡшы булды.. "Башнефть" компанияһына мин нисек эләктемме? Минең атай-әсәйем ябай кешеләр, тимәк, танышлыҡ-туғанлыҡ аша түгел. Бишенсе курста беҙҙе бер юрист-практик уҡытты. Бер мәл ул мине үҙенең булмәһенә саҡырҙы ла: "Һеҙ ҡайҙа эшләргә теләр инегеҙ?" - тип һораны. Мин үҙемдең ҙур төҙөлөш фирмаһында юридик бүлек мөдире булып эшләп йөрөүем тураһында әйттем. "Беҙгә, "Башнефть" компанияһына килергә теләмәйһегеҙме?" -тигән һорауға мин: "Уйлайым әле", - тип яуап бирҙем. Атай-әсәйем менән кәңәшләшкәс, был компанияға барырға, унда эшләүсе белгестәр менән танышырға ҡарар иттем. Компанияның кадрҙар бүлегенә барғайным, миңә эш хаҡым күпме буласаҡ икәнен хәбәр иттеләр. Мин шаҡҡаттым. Бухгалтер минең был хәлемде күрҙе лә: "Аңлап торам, аңлап торам. Һеҙ "Башнефть" компанияһында шундай ҙур эш хаҡы көткәнһегеҙҙер. Борсолмағыҙ: премия буласаҡ. Был оклад ҡына. Күтәреләсәк ул. Әлбиттә, әлегә эш хаҡы әҙ инде, аңлап торам. Әммә һеҙ борсолмағыҙ", - тимәһенме! Мин тағы ла нығыраҡ шаҡҡаттым... Ошо компанияла 1 йыл эшләгәндән һуң үҙемдең белемемде Мәскәүҙә камиллаштырырға ҡарар иттем.\nҺеҙ үҙегеҙҙең "боласы" булыуығыҙҙы әйтеп, мине ныҡ аптыраттығыҙ әле. Тәү ҡарашҡа, киреһенсә, компромисс яғына нығыраҡ ауыша торғандарға оҡшағанһығыҙ. Ә Мәскәүҙә бындай эш хаҡына өмөт иттегеҙме һуң?\n- Мәскәүҙә бер танышымдың тәҡдиме менән мине ҙур ғына бер нефть химияһы компанияһында эшкә саҡырҙылар. Бында ла эш хаҡы юғары буласаҡ, тинеләр. Миңә системалағы бәләкәс кенә "шөрөп" булыу перспективаһы оҡшаманы. Мин үҙемде кешеләр мәнфәғәтен яҡлаусы итеп күрә инем. Тәүге ярты йыл бик ҡыйын булды. Хәҙер мин адвокатурала өсөнсө йыл эшләйем. Атай-әсәйемә рәхмәт, улар ауылдан тороп миңә ныҡ ярҙам итте. Яйлап-яйлап әлеге кимәлгә килдем. Бөгөн мин "Мусаев һәм партнерҙар" адвокат бюроһы адвокатымын, саҡырылған уҡытыусы шартында МДУ-ла һәм Юғары иҡтисад мәктәбендә лекциялар уҡыйым.\nБәлки, был риторик һорауҙыр: Рәсәйҙәге хоҡуҡ һаҡлау башҡа илдәрҙәге хоҡуҡ һаҡлау менән бер кимәлдәме?\n- Рәсәй Федерацияһындағы хоҡуҡ системаһы камиллыҡтан алыҫ әле. "Гражданское законодательство"ны әйтәм. Ул ни эшләп камил түгел, тиһегеҙҙер? Законда бөтәһе лә шул тиклем яҡшы яҙылған, һүҙ тейгеҙерлек урын юҡ. Ләкин уны тормошҡа ашырыу кимәле бик түбән. Беҙгә йыш ҡына: "Беҙ, әлбиттә, аңлайбыҙ: законда шулай яҙылған, ләкин беҙ улай эшләй алмайбыҙ (эшләмәйбеҙ, теләмәйбеҙ)", - тип әйтеүселәр бар. Хоҡуҡ ул - законда нимә яҙылған, шул түгел. Хоҡуҡ ул - урамда һиңә полицейскийҙар нисек мөрәжәғәт итә - шул. Шунан сығып ҡарағанда, ҡыҙғанысҡа күрә, беҙҙең хоҡуҡ бөгөнгө көндә бик насар эшләй.\nМәскәү менән Өфө ҡалалары араһында айырма һеҙгә ныҡ һиҙеләме?\n- Эйе. Мәскәү кешеһе үҙен ныҡ хөрмәт итә, ярата. Ул үҙенең хоҡуҡтарын яҡшы белә, улар өсөн һәр ваҡыт көрәшә. Шуға ла Мәскәү адвокаттары яҡшыраҡ йәшәй. Тағы, Мәскәү кешеһе адвокатҡа аҡса йәлләмәй - үҙ дәғүәләрендә аҙаҡҡаса барырға әҙер.\nШуныһын да әйтергә кәрәк, Мәскәү кешеһе дәүләт органдары менән, ҙур корпорациялар менән бәхәскә инеүҙән ҡурҡмай. Бының сәбәбе ниҙә? Беренсенән, Мәскәү ныҡ ҙур. Эште лә, торлаҡты ла табырға була. Судтан һуң кешегә йоғонто яһау бик ҡыйын. Икенсенән, Мәскәү ҡалаһында дәүләт органдары, башҡа төбәктәрҙәге коллегаларына ҡарағанда, ябай халыҡҡа асығыраҡ. Ни өсөн тиһегеҙме? Менталитет икенсе.\nҮҙемдең тормошомдан бер миҫал. Юғары Иҡтисад мәктәбендә магистратурала уҡығанда бер профессорға аптыраным. Уның лекцияһын тыңланым да: "Был профессорҙы нисек эшенән ҡыумайҙар һәм нисек уны төрмәгә ултыртмайҙар?" - тип уйланым. Унда студент саҡтан кешегә азатлыҡ идеяһын һеңдерәләр. Әлбиттә, ошо идея менән уҡыған кеше университеттан бөтөнләй икенсе кеше булып сыға. Беҙҙең Башҡорт дәүләт университетында профессорға һорау менән мөрәжәғәт итеү уны мыҫҡыл итеүгә тиң була торғайны. Юғары Иҡтисад мәктәбендә үҙемдең ғилми етәксем менән танышыуым тураһында һөйләйем әле. Бер мәл коридорҙа профессорҙы тап иттем. Һүҙҙе: "Леонид Рудольфович, мин һеҙҙе ныҡ хөрмәт итәм", - тип башланым һәм оҙаҡ ҡына ғәфү үтендем. Һүҙемдең аҙағында: "Ләкин мин ошо мәсьәләлә һеҙҙең менән килешмәйем", - тинем. Ул, аптырап, миңә ҡараны ла: "Бик яҡшы, Рәмил, килешмәүең бик яҡшы. Һинең 30-40 минут буш ваҡытың бармы? Булһа, хәҙер кафедраға инәбеҙ, сәй эсәбеҙ. Унан әңгәмәне дауам итәбеҙ", - тине. Ярты сәғәткә генә иҫәпләнгән әңгәмә 2-3 сәғәткә һуҙылды ла ҡуйҙы. Профессор мине шундай ҙур ҡыҙыҡһыныу менән тыңланы, ҡайһы бер фекерҙәремде хатта яҙып алды. Мәскәү менталитеты бөтөнләй икенсе. Мәскәү мәҙәниәтендәге бәхәсләшеү стиле, азатлыҡ хисе университет мәҙәниәтенән килә. Беҙҙең Башҡорт дәүләт университетында, Хоҡуҡ институтында профессор - батша, солтан. Ә Мәскәүҙә - һинең менән типә-тиң кеше. Рәхим итеп, бәхәсләш. Лекция бара, ҡулыңды күтәрәһең дә: "Бына мин һеҙҙең менән килешмәйем. Минең уйымса..." - тип, үҙ фекереңде әйтергә була. Уҡытыусы: "Бик яҡшы. Әйҙә, ошо һорауыңды үҙеңдең ғилми эшеңдә үҫтереп ебәр", - тип ҡыуанып китә. Бер һүҙ менән әйткәндә, Мәскәү университеты... Был күренеш мине, әлбиттә, бик ҡыуандыра.\nМәскәү менталитетына бәйләп, республика Башлығы Рөстәм Хәмитов тураһында ла үҙ фекеремде әйтеп үтәйем әле. Етәксе булараҡ, уны төрлө яҡтан ҡарарға, баһаларға булалыр. Уның позицияһының ыңғай яғы шул: ул - либерал. Ниндәй генә тәнҡит юҡ бит уның адресына. Тимәк, ул тәнҡиткә, бәхәскә урын ҡалдыра. Диалогка инә белә. Минең уйымса, был Мәскәү, ҙур ҡала мәҙәниәте кимәлелер...\nБеҙҙәге ниндәй күренештәр һеҙҙе ҡыуандыра һәм ҡайһылары - хафаландыра?\n- Яҡшы күренештәр, тип, саммиттарҙы әйтә алам. ШОС һәм БРИКС саммиттары барған ваҡытта Мәскәүҙә Өфөнө белеп ҡалдылар. Матбуғатта, телевидениела, сайттарҙа Өфө яңғырап торҙо. Өфөлә халыҡ-ара һәм бөтә Рәсәй фестивалдәре, конкурстары йышыраҡ үтә башлауы ла бик яҡшы күренеш.\nНасар күренештәрҙән нимәне әйтәйем? Башҡорт телен уҡытыу мәсьәләһендә килеп тыуған хәл мине бик борсой. Был тәңгәлдә ниндәйҙер ыңғай ҡарарҙар табылырға тейеш. Башҡорт теленең дәрәжәһен һаҡлап ҡалыу - республикала милләт-ара мөнәсәбәттәрҙең тотороҡлоғон тәьмин итеү ҙә ул. Быны барыһы ла аңларға тейеш.\nҠайһы бер һорауҙарҙы хәл иткәндә һеҙҙең башҡорт менталитетындағы бәғзе бер һыҙаттар ҡамасаулап та ҡуйғаны бармы?\n- Ысынлап та, башҡорттоң да, татарҙың да менталитетында ниндәйҙер феодаллыҡ һыҙаттары бар ул. Мәскәүҙә тәүге йылдарҙа уҡығанда әлеге менталитетым үҙен һиҙҙерә торғайны. Бер миҫал: миңә магистрҙар фатирына урынлашырға кәрәк ине. Бер танышыма: "Ректорға нисек йоғонто яһарға, берәй абруйлы кеше аша әйттерергәме икән?" - тигәйнем, ул: "Ниңә улайтырға? Ректорға ғариза яҙаһың - барыһы ла ап-асыҡ", - тине. Шулай булды ла, минең ғаризама шунда уҡ мәсьәләне ыңғай хәл иткән ҡултамға ҡуйылды. Беҙ бит инде Башҡортостанда бындай мәсьәләләрҙе танышлыҡ, "ҡоҙа-ҡоҙағыйлыҡ" ярҙамында хәл итеп өйрәнгәнбеҙ. Был беҙҙең ҡанға һеңгән.\nШәхси үҫеш темаһы, моғайын, күп йәштәрҙе ҡыҙыҡһындырыр. Һеҙҙең шәхси үҫешкә иң ныҡ йоғонто яһаған ниндәй факторҙар булды? Моғайын, үҙ өҫтөгөҙҙә эшләүҙер, уҡыуҙыр...\n- Минең өләсәйем бала сағынан фермала быҙау ҡараусы булып эшләп, хаҡлы ялға сыҡҡансы 50 йыл хеҙмәт иткән. Дүрт класс ҡына белеме менән ул тырыш хеҙмәте өсөн өс мәртәбә Мәскәүгә ВДНХ-ға ебәрелгән, Горбачев менән бер трибунала ултырған. Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ, Ленин ордендары менән наградланған. Уның тормошо ныҡ ауыр булған. Сәғәт 4-тән тороп, фермаға китә, өйҙә лә малдары бар. Мин унан: "Нисек һин, 4 класлыҡ ҡына белемең менән шундай ҙур дәрәжәләргә ирештең?" - тип һораным. Ул: "Ышаныс, Хоҙайға ышаныс арҡаһында", - тип яуап бирҙе. Кешелә дин, ышаныу, ғәҙеллек идеяһы булһа, ул бөтөн ҡыйынлыҡтарҙы йырып сыға. Әгәр шулар булмаһа, 3-4 телде лә белергә була, 3-4 университетты ла тамамларға була, ләкин ул ҙур дәрәжәләргә өлгәшә алмаҫҡа мөмкин. Мәскәүҙә минең менән башлыса Мәскәү егеттәре эшләй. Мәскәүҙә тыуып үҫкән кешеләр, асылда, бик ялҡау. Улар "еңел аҡса" ярата. Улар йыш ҡына: "Мин был эште алмайым, Рәмил, һин ал, һин эште яратаһың, унда аҡсаһы ла күп түгел, 200-300 мең генә. Ҡыҙыҡ түгел", - тиҙәр. Эште асып ҡараһаң, унда шул тиклем тетрәндергес мәсьәләләр... Шундай яҙмыштар... Нисек ярҙам итмәйһең инде. Мәскәүҙәр кешенең тормошона ла, нисектер, еңел генә ҡараған һымаҡ тойолоп китә. Был, моғайын, уларҙың ышанысы юҡлыҡтан киләлер, тип уйлайым.\nҮҙенсәлеке яуап булды был. Көтмәгәйнем. Был һорауҙы биргән ваҡытта һеҙҙән ниндәйҙер китаптар уҡыуға ҡағылышлы кәңәштәр ишетермен, тип көткәйнем...\n- Мәскәү дәүләт университетында саҡырылған уҡытыусы шарты менән уҡытам, тип әйткәйнем инде. Төпкөл төбәктәрҙән ауыл егеттәре, ҡыҙҙары килә. Белем нигеҙҙәре ҡала кимәленән түбән булһа ла, уларҙың тырышлығы, дәрте, күҙҙәре янып тороуы бөтөн ҡаршылыҡтарҙы ла еңеп сығасаҡтарына ишаралай. Шуға, ауылда тыуып үҫеү, ауыл мәктәбен тамамлау ҡайһы ваҡыт кешегә ҡамасауламай, ә стимул булып тора. Сөнки ауылда улар икенсе мөхиттә үҫә. Бәләкәй саҡтан физик эшкә өйрәнә. Мине һәр ваҡыт бер күренеш һоҡландыра: Мәскәүгә төпкөл төбәктәрҙән уҡырға килгән балалар маҡсатҡа ынтылышлыраҡ була. Дөйөм ятаҡта йәшәгән "текә" күршеләре ырғып-һикереп, күңел асырға мөмкин - төпкөлдән килгән студенттар дәресен әҙерләй ҙә, йоҡларға ята. Улар ата-әсәләре үҙҙәренән өҙөп-йолҡоп биргән аҡсаны юҡҡа туҙҙырмай...\nҺеҙҙең рөхсәт менән шәхси һорау ҙа бирәйем әле. Ғаилә хәлегеҙ ниндәй?\n- Мин өйләнмәгәнмен әле. Өйләнергә теләйем, сөнки һәр кешенең үҙ ғаиләһе булырға тейеш. Ғаилә иң ҙур терәк бит ул. Оҙаҡ өйләнмәй йөрөүемдең сәбәбе, моғайын, минең талапсанлығым һөҙөмтәһелер. Буласаҡ кәләшем мине борсоған һорауҙарға битараф булмаҫҡа, минең менән фекерҙәш булырға тейеш, тим. Матур, ипле ҡыҙҙар осрай, әлбиттә. Тик минең кәләшлеккә кандидатураларға талабым һаман үҙгәрешһеҙ: фекерҙәш кәрәк.\nКиләсәктә Башҡортостандың баш ҡалаһына ҡайтырға теләгегеҙ юҡмы?\n- Мин - патриотмын. Ундай уй ҙа бар. Ләкин республика беҙҙе ҡаршыларға әҙер түгел әлегә. Мәскәү ҡалаһында шул тиклем уҡымышлы, рухлы башҡорт егеттәре һәм ҡыҙҙары бар. Мин һәр ваҡыт уларға ошо һеҙ биргән һорау менән мөрәжәғәт итәм. Улар барыһы ла: "Ҡайтыр инем. Эшләр инем", - тип яуап ҡайтара. Уларҙың талаптары ла ҙур түгел - һөнәрҙәренә яраҡлы эш булһын. Хөкүмәт уларға шул эште тәҡдим итһен. Улар ҡайтһа, республикаға ҙур ярҙам булыр ине, сөнки белгестәр, кадрҙар ҡытлығы барыбер үҙен һиҙҙерә бит. Мин дә ҡайтыр инем, ләкин Мәскәүҙәге шарттар Өфөлә юҡ әлегә.\nӘйҙә, әлегә уңышлы йәштәр Башҡортостанға, халҡына "ситтән тороп" ярҙам итһен. Уңышҡа өлгәшәләр, үҙ милләте вәкиле менән ғаилә ҡоралар, милләткә балалар үҫтерәләр икән, был да яҡшы бит...\n- Мәскәү, Санкт-Петербург ҡалаларында Башҡортостан студенттары һәм аспиранттары ассоциацияһы эшләп килә. Ассоциация йәштәргә төрлө яҡлап ярҙам итә, адаптация үткәрә, матур милли саралар үткәрә, башҡорт йәштәренең үҙ-ара аралашыуына (шулай уҡ бер-береһен табышып, өйләнешеүенә лә) булышлыҡ итә. Әммә ассоциацияның бурыстарын тағы ла киңәйтергә, уны тотош бер институт системаһына әйләндерергә кәрәк, минеңсә. Уның төп, беренсе маҡсаты - башҡорт йәштәрен яңы мөхиткә, заманса шарттарға яраҡлаштырыу, уларҙа дипломатлыҡ сифаттары тәрбиәләү булырға тейеш, тип уйлайым. Үҙемдән алып әйтәм: беҙ дипломат түгел. Мин дипломатлыҡҡа яңы өйрәнеп кенә киләмдер, бәлки. Менталитетыбыҙҙа дипломатлыҡ, "йомшаҡ көс" тигән төшөнсәне булдырырға кәрәк. Сәйәси һорауҙарҙы дипломатик юл менән хәл итеп өйрәнергә кәрәк.\nҒалимдарыбыҙ әҙ. Юриспруденцияла беҙҙең милләт вәкилдәре бөтөнләй юҡ тиерлек. Рәсәй кимәленә сығырлыҡ, ғалимдар тәрбиәләрлек көслө университеттарыбыҙ юҡ. Уҡырға һәм уҡырға! Мифтахетдин Аҡмулла әйткән был һүҙ актуаллеген юғалтмаған әле. Ҡайһы саҡта республикала йәштәрҙе Мәскәүгә уҡырға бармаҫҡа өндәүҙәр ҙә ишетелеп ҡала. Әммә мин был ҡараш менән килешмәйем. Йәштәребеҙ Мәскәүгә, Санкт-Петербургҡа, хатта сит илдәргә уҡырға барһындар, ҡурҡмаһындар. Йөрөһөндәр, илдәр күрһендәр, сит телдәр өйрәнһендәр, башҡа милләт вәкилдәренә асыҡ булһындар. Беҙ нисектер үҙ эсебеҙгә, үҙ йәмғиәтебеҙгә йомолғанбыҙ. Башҡорттарға башҡа халыҡтар менән аралашып, дуҫлашып өйрәнергә кәрәк. Ә инде ситтәр араһына барып ингәс-ингәс, үҙеңде тик яҡшы яҡтан күрһәтеү, үҙеңдең ниндәй милләт балаһы булыуыңды онотмау мөһим. Был беҙгә тиңдәр араһында тиң булып йәшәргә, үҙебеҙгә хөрмәт уятырға ярҙам итәсәк.\nРәмил Таймаҫовҡа Рәсәйҙәге хоҡуҡ һаҡлау тармағы тураһында һорау бирер алдынан: "Был һорауҙы бирһәм, оҡшармы?" - тип һорап алғайным. Ул: "Бирегеҙ, әлбиттә. Ул һорауҙы беҙ, адвокаттар күтәрмәһәк, тағы кем күтәрһен..." - тигәйне. Батыр егет, һүҙ юҡ! Бына шундай милләттәшебеҙ, халҡыбыҙҙың алдынғы ҡарашлы улдарының береһе эшләй Мәскәүҙә.\nЯҙылған: 21.11.17 | Ҡаралған: 1091


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - КЕЙӘҮ БУЛЫУЫ ЕҢЕЛ, ИР БУЛЫУЫ ҒЫНА АУЫР... - 2016 - Мәҡәләләр\nГәзиттең быйылғы 8-се һанында "Ирҙәребеҙҙе ниңә яҡларға һәм йәлләргә?" тигән мәҡәләһендә Әлиә Исмәғилева бик урынлы мәсьәлә күтәрә. "Ирҙәрҙе һаҡлайыҡ!" тигән көслө затты кәмһеткән, түбәнәйткән лозунгылар күтәреүҙе туҡтатып, "Ир-егеттең дәрәжәһен һанлайыҡ!" тигәнде алға һөрәйек. Ир-егеткә - ир-егет, көслө зат итеп ҡараһаҡ, улар, әлбиттә, үҙҙәренең төп вазифаһында - көсһөҙ зат, балалары, ғаиләһе һағында булыр", тип тамамлай автор мәҡәләһен һәм гәзит уҡыусыларҙы бәхәс ҡорона саҡыра. Ошо темаға ҡағылышлы фекерҙәремде әйтәйем әле мин дә, тинем.\nҺәр кем үҙ бәхете менән тыуа йәки кеше тыуғанда уҡ яҙмышы маңлайына яҙыла, тиҙәр. Әммә бының менән тулыһынса килешмәҫкә лә мөмкин. Һәр кем үҙ яҙмышын үҙе яҙа һымаҡ ул. Кешенең бәхете үҙенең холҡо, тормошҡа ҡарашы һәм шулай уҡ үҙен уратып алған яҡындарының яҙмышы менән дә туранан-тура бәйләнгән. Тормош шуға ҡоролған да: атай менән әсәй - балаһын, балаһы - атай-әсәһен, ир менән ҡатын - бер-береһен бәхетле итергә бурыслы. Улар бер-береһенең яҙмышы, киләсәге өсөн яуаплы, ҡаршылыҡтарҙы бергә-бергә еңеп, үҙ-ара ярҙамлаша-ярҙамлаша тормош юлынан барырға тейеш.\nКүптән түгел Рәсәй телеканалдарының береһендәге тапшырыуҙа бәхет төшөнсәһе, дөрөҫөрәге, ғаиләлә бәхетле булыу серҙәре тураһында тема күтәрелде. Ғәҙәттәгесә, сәхнә түрендә тапшырыу геройҙары урын алғайны. Урта йәштәрҙәге ҡатын менән ир тамашасы, психологтар, ғаилә белгестәре алдында үҙ мөнәсәбәттәрен асыҡланы. Унда күп михнәт күргән ҡатын-ҡыҙҙан башҡа бер кем дә "тормошҡа сығыу" һүҙбәйләнеше мәғәнәһен аңлата алманы. Алып барыусы ток-шоуҙа ҡатнашҡандарҙың бик күптәренә ошо һорауҙы бирҙе, уға төрлө яуаптар булды. Әммә миңә төп геройҙың яуабы ғына оҡшаны: "Тормошҡа сығыу - ул терәүле, таяныслы булыу, тормош ауырлыҡтарын үтеүҙә иптәшле булыу", - тине ҡатын. Һөйләүенсә, уның яҙмышында бөтәһе лә киреһенсә булған. Юғары белемле, ыңғай холоҡло, изге күңелле булһа ла, уның ире тормошҡа әҙер булмай сыға. Ул хатта үҙ аллы сәй ҡайнатып, әҙер ашты ла йылытып ашай алмай. Ҡатынға ике улы менән бергә ирен дә тәрбиәләргә, ғаиләләге бөтә ауырлыҡты, йөктө үҙенә тартырға тура килә. Физик йонсоу, нервылар көсөргәнеше уны тиҙҙән ҡаты ауырыуға һабыштыра. Был, әлбиттә, алдан әҙерләнгән махсус сценарийҙағы дөйөмләштерелгән образдар ғыналыр, моғайын. Әммә бындай миҫал беҙҙең көнитмешебеҙҙә лә йыш осрап тора бит.\nЙәшерен-батырыны юҡ, бөгөн күп ғаиләләрҙең башында - ҡатын-ҡыҙ үҙе. Бөтә йорт-хужалыҡ эштәрен алып барыуҙан, бала тәрбиәләүҙән алып, аҡса табыуға тиклем. Ир-егеттәргә ни, шул ғына кәрәк, үҙенә бер ниндәй яуаплылыҡ алмай, ғаилә дилбегәһен бөтөнләйе менән ҡатынына тотторорға ғына тора. Йортҡа йәки фатирға ремонт эшләү, яңы йыһаз һатып алыу, коммуналь хеҙмәткә түләү, атай-әсәйҙәр йыйылышына барыу - былар бөтәһе лә ҡатын-ҡыҙ иңенә төшә. Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса республикала ҡатын-ҡыҙҙар ир-егеттәрҙән күберәк. Балалар баҡсаһында ла, мәктәптә лә ҡыҙҙар һаны өҫтөнлөк итә. Класс лидерҙары ла, ғәҙәттә, ҡыҙҙар. Билдәле булыуынса, уҡытыусыларҙың да күбеһен гүзәл заттар тәшкил итә. Мәктәптә класташ ҡыҙҙарының һәм уҡытыусыларының, ә өйҙә әсәйҙәренең күҙенә ҡарап үҫкән уландар, һөҙөмтәлә, үҙ-ара бер нәмә лә хәл итергә өйрәнә алмай. Әсәһенең, өйләнгәс, ҡатынының күрһәтмәләрен көтөп торған ир йоратына әйләнә. Ундайҙарға бигерәк тә хәрби хеҙмәттә ауырға тура киләлер, тип уйлайым. Армиянан рухтары һынып, алдағы көнгә, үҙҙәренә ышанысын юғалтып ҡайтҡандарҙың күбеһе әсәй тәрбиәһен генә күргән егеттәрҙер, моғайын.\nБер танышымдың улы армияға тиклем бик тыйнаҡ, күркәм холоҡло булды. Әсәһе уны, ҡыҙҙарға алмаштырғыһыҙ, тип маҡтай торғайны. Егет әсәһенең рөхсәтенән тыш урамға ла сыҡманы, секция-фәләнгә йөрөмәне. Ә бына армияға барып, бер-ике ай хеҙмәт иттеме-юҡмы, күңелһеҙ хаттар яҙып, әсәһенең эсен бошорҙо, ниндәй булһа ла сәбәп табып, хәрби хеҙмәттән ҡайтарыуын һораны. Әрме ваҡыты шулай үтеп китте. Әсәнең, улым сынығып, тормошҡа өйрәнеп ҡайтыр, тигән өмөттәре аҡланманы. Өйләнеп тә оҙаҡ йәшәй алманы. Үҙе бешмәгәндең ашы бешмәй тигәндәй, сүкеш тотоп сөй ҙә ҡаҙаҡлай алмаған ир нимәгә кәрәкһен, бер нисә йылдан кәләше бер йәшлек малайы менән әсәләренә ҡайтты ла китте. Әлеге ваҡытта йәш ир әсәһе менән йәшәй. Эшкә урынлашһа ла, оҙаҡ тотҡарлана алмай. Ныҡлы ғына эш урыны булмағас, ҡырын һалырға ла өйрәнеп алды. Әле әсәһенең бәләкәй генә пенсияһына йәшәп ятҡан көндәре. Тәрбиәле, тыйнаҡ үҫмерҙең киләсәктә бер ҡайҙа ла эшләмәгән, өҫтәүенә эсергә яратҡан кеше булыр тип, әсәһе генә түгел бик күптәр күҙ алдына ла килтермәгәндер.\nБалаларға бәләкәй саҡта уҡ ғаилә тәрбиәһен, мәктәптә уҡығанда ҡыҙҙарҙы һәм малайҙарҙы айырып, ҡатын-ҡыҙ бурысын, ир намыҫы төшөнсәһен аңлатып, тормош һабағы биргәндә йәштәр өйләнер алдынан бер-береһен бәхетле итергә тейешлеге хаҡында күберәк уйланыр ине. Был иһә, кейәүләп, ҡунаҡ булып йөрөү ваҡыты үтеп, ғаилә тормошонда тәүге ҡаршылыҡты үтеп тә ҡарамай, айырылышыу яғын ҡараған йәштәр һанын күпкә кәметер ине.\nЯҙылған: 21.03.16 | Ҡаралған: 741


Бард йыры балалар телевизион конкурсы башлана » "Урал" гәзите\nБард йыры балалар телевизион конкурсы башлана\n«Ҡош юлы» йәштәр хәрәкәте һәм «Тамыр» балалар-үҫмерҙәр телеканалы «Ҡош Юлы. Балалар» башҡорт бард йыры яңы телевизион конкурсы өҫтөндә эшләй.\nОшо көндәрҙә проекттың тәүге сығарылыштары төшөрөлдө. Ете остаз: Артур Кәбиров, Минзәлә Яхина, Тимур Ямалов, Альбина Шәмсетдинова, Ришат Сөләймәнов, Ринат Абдулов һәм Тимур Йосопов социаль селтәрҙә һайлап алыу турын үткән балаларҙан үҙ командаһын төҙөнө. Проектты алып барыусы билдәле музыкант Илшат Абдуллин остаздарға түҙемлек теләп, балаларҙың күңел ҡылдарына ҡағылыу - ете ҡыллы гитарала уйнауға ҡарағанда күпкә ҡатмарлыраҡ һәм яуаплыраҡ тип, шаяртыу ҡатыш иҫкәртеү яһаны.\n«Балаларҙы хәрәкәтебеҙгә йәлеп итеү идеяһы уҙған йылдың яҙында, М. Кәрим исемендәге 158-се гимназияның концертынан һуң, директор Гөлназ Әхмәҙиева, балалар өсөн «Ҡош Юлы» проектын эшләргә теләгегеҙ юҡмы тип һорағас, барлыҡҡа килде, - тине «Ҡош Юлы» хәрәкәте етәксеһе Тимур Йосопов. - Проектты «Тамыр» телеканалы менән бергә эшләү идеяһы тыуҙы. Остазыбыҙ Азамат Юлдашбаев менән кәңәшләштем, ул хупланы. Бер нисә көндән «Тамыр»ҙа Гөлназ Ҡолһарина менән осрашып һөйләштек, яҡлау таптыҡ. Шулай башланып китте лә инде... «Тамыр» һәм «Ҡош юлы» командалары тығыҙ эшләй һәм ижад итә башланы!»\n«Ошондай дәррәү һәм һәләтле йәмәғәтселәрҙе күргәнем юҡ ине, - ти «Тамыр» телеканалы директоры Гөлназ Ҡолһарина. - Артур Батыршин матур логотип эшләгән, балалар ҡыҫҡа ғына ваҡыт эсендә шәп видеороликтар төшөргән. «Самрау» нәшриәте балалар өсөн футболкалар әҙерләгән. Билдәле фоторәссам Эдуард Дилмөхәмәтов та ҡушылды. Проекттың режиссеры - Ләйсән Мәзитова. Минеңсә, балалар араһында башҡорт телен популярлаштырыуға йүнәлтелгән заманса проект килеп сыҡты».


Октябрьскийҙа торлаҡ йорт өс ай алдан файҙаланыуға тапшырылған\n29 Декабрь 2011, 12:07\nОктябрьский ҡалаһының Свердлов урамындағы 3-сө һанлы йорт Яңы йыл алдынан, билдәләнгән ваҡытҡа тиклем өс ай алдан файҙаланыуға тапшырылған.\nЙорт төҙөлөшөнә үҙ аҡсаһын индергән “өлөшсөләр”, асҡыстарҙы алғас, тәүҙә фатирҙарҙы ҡарап сыҡты. Иҫкәрмәләр булһа, улар заказсы вәкилдәренә — «Стройзаказчик» муниципаль унитар предприятиеһы менән генподрядсы — «Инвестподряд» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте етәкселегенә әйтелде. Ошонда уҡ «Мастер» идара компанияһы етәксеһе лә бар ине. Закон буйынса объект файҙаланыуға тапшырылғандан һуң бер ай эсендә конкурс үткәрелеп, уның һөҙөмтәһендә йортто хеҙмәтләндереүсе билдәләнергә тейеш. Ә әлегә был эш менән фатир хужаларының һорауы буйынса «Мастер» компанияһының белгестәре шөғөлләнә. Әлеге мәлдә улар ҙур эштәр башҡарып өлгөргән: иҫәп-хисап приборҙарына пломба һалған, подъезд һәм территорияны ла улар йыйыштыра. Фатирҙарҙа биҙәү эштәре башҡарылмаған, шуға күрә Яңы йыл каникулдарын күптәр ошо эштәргә бағышларға йыйына. Тап шуға ла фатир хужалары төҙөүселәргә йортто Яңы йылға тиклем сафҡа индереү үтенесе менән мөрәжәғәт иткән.\nЙортта электр уты бар, аҙна аҙағына тиклем газ һәм һыу үтергә тейеш. Тышҡы төҙөкләндереү эштәре лә алдан башҡарылған: асфальт һалынған, ағастар ултыртылған, үлән сәселгән.


Бәндәбикә әбей Мәҡсүт ауылы ерендә, Эйеккә һул яҡтан ҡойған Бәндәбикә йылғаһы буйында йәшәгән. Ул заманда йылғаның һыуы мул булған, балығы күп булған, буйы ҡуйы ағаслыҡ менән ҡапланған.\nЙылғаның төньяғындағы ҡалҡыулыҡта Бәндәбикә ҡурғаны бар. Ул тирмә өй һымаҡ итеп кирбестән эшләнгән. Бәндәбикәнең ҡыш йәшәй торған өйө —ыҙмаһы булған.\nБәндәбикә үҙенән бик күп йәшкә кесе Ерәнсә сәсәнгә кейәүгә сыҡҡан. Уны үҙ өйөнә апҡайтҡан. Үҙе ле бик абруйлы, һынсыл, батыр, тәүәккәл ҡатын булған. Ил аҙаматтары һәр саҡ уның кәңәшен тотҡандар» уны хөрмәт итер булғандар.\nБерҙән—бер ваҡыт Бәндәбикә әбей ауырыҡһына башлай. Ә Ерәнсә сәсәндең тап ир ҡороңа тулған сағы. Һәр яуҙан еңеп ҡайтыуы арҡаһында, күңеле лә үҫә бара бының. Бәндәбикә ауырыҡһынып киткәс, был айырыуса йүгәнһеҙләнә. Егеттәрең йыя да бер көн әйтә:\nҠаҙаҡтар беҙҙең илгә барымта менән күп килделәр. Йәгеҙ әле, егеттәр, бер ҡыҙыҡ булһын, беҙ ҙа уларҙың йәйләүҙәренә барымта яһап ҡайтайыҡ.\nҡалғандар, ә ҡайһылары;\n— Ҡурҡаҡ кеше беҙ түгел, — тип, Ерәнсә сәсәндең һүҙен ҡеүәтләгәндәр. һүҙҙе төйнәгәс, Ерәнсә сәсән, Бәндәбикә янына ҡайтып, үҙ фекерен әйткән икән, Бәндәбикә уға ҡаршы төшкән.\n— һин үҙ илеңдә батыр исемен яуланың. Батырлыҡ янына аҡыл да кәрәк. «Ил һаҡлаған — ирәйеп йәшәгән, ил баҫҡан — иҙелгә таянған», —~ тигәндәр. Ә һин хәҙер, ахмаҡланып, йәштәрҙе насар эшкә ҡотортҡанһың. Ил баҫыу беҙҙең ғөрөфкә һыймай. Исем һатмағыҙ, «Теймәҫте хоҙай һөймәҫ», тигәндәр. Насар уйҙан кире ҡайтығыҙ! — тип өгөтләгән, ти, ул хәл өҫтөндә ятҡан көйө. Халыҡ та уның һүҙен ҡеүәтләгән, ти.\nБәндәбикәнең ауырыуы тағы көсәйгән. Ул, туғандарын йыйып:\n— Хәлем насар, шәбәйә алмам. Әгәр үлеп—нитеп китһәм, өйөмә индереп һалығыҙ ҙа ишек—тәҙрәләрен күмегеҙ. Өйөм минең ҡәберем булһын, — тип васыят әйткән, ти.\nБәндәбикә оҙаҡ та тормай үлгән. Ҡарттар уны, васыяты буйынса, үҙ өйөндә ерләгәндәр.\nӘ Ерәнсә сәсән егеттәре менән ҡамауҙа ҡалған, күптәре үлгән. Ҡаҙаҡтың ил һаҡсылары уларҙы хөкөм майҙанына килтергәндәр. Унда аҡһаҡалдар йыйылған булған. Әсирҙәр баштарын түбән эйеп торалар икән. Улар янына бер ҡаҙаҡ батыры килеп баҫҡан. Шул ерҙә Ерәнсә сәсән, Бәндәбикәнең әйткәндәрен хәтерләп, бик ныҡ үкенгән, ти.\n— Батырҙар көрәшергә тейеш. Әгәр батырҙары еңһә, был илбаҫарҙарҙы азат итергә. Әгәр ҡаҙаҡ батыры еңһә, яу менән килгән батырҙың йөрәгенә бысаҡ ҡаҙап үлтерергә, ҡалғандарын ҡайтарырға. Был мажараны улар ҡайтып ил ҡарттарына һөйләрҙәр, — тип, хөкөм сығарғандар.\nҠаҙаҡ батыры Ерәнсә сәсәнде йығып, күкрәгенә ултырған да йөрәгенә ҡаҙарға әҙерләнгән генә икән, Ерәнсә сәсән ҡысҡырып көлөп ебәргән.\n— Туҡта! Үлтермәй тор! Ниңә көлә, һорашайыҡ! тип ҡысҡырғандар, ти, аҡһаҡалдар. Ерәнсә сәсән аяҡ үрә баҫҡан да:\n— Минең ҡатыным Бәндәбикә миңә... — тип әйтеүе була, аҡһаҡалдар.\n— Бәндәбикә!.. Беләбеҙ Бәндәбикәне! Хуш! һөйлә! — тиҙәр ҙо бер—беренә ҡарап ҡуялар. — Әллә һин уның ире Ерәнсә сәсәнме?\nЭйе, мин Ерәнсә сәсәй. Бәндәбикә беҙҙе ил баҫыуҙан ҡырҡа тыйҙы. «Ил һаҡлау — ҙурлыҡ, ил баҫыу — хурлыҡ», тине. Мин уның һүҙен тотманым. Егеттәрем менән барымтаға киттем, Уның әйтеүе дөрөҫ булды, хурлыҡҡа ҡалдыҡ. Шуға үҙемдән көләм, — тигән Браное сәсең,\n— Бәндәбикәне әүлиә тип ишетә, инек, ысынлап та, әүлиә икен. Ҡатынын хөрмәтенә барығыҙҙы ла азат итәбеҙ, —— тигәндәр ҡаҙаҡ аҡһаҡалдары.\nБылар йонсоп илдәренә ҡайтыу зары була, улдары үлеп ҡалған кешеләр Ерәнсә сәсәнгә ташланалар:\n— Ҡайҙа беҙҙең улдарыбыҙ? — тиҙәр. — һүҙ тыңламай ни ҡырҙың? Ил тыңламай хур булдың!\nЕрәнсә сәсән ҡайғыға ҡала. Хурлығынан ул түҙә алмай атына менеп, көнсығышҡа ҡарай сабып китә да, Кәңшәт тауына барып менә. Шунан ҡырла буйлап йән—фарман елеп килә лә тау битләүендәге ҡаянан һыбай көйө һикерә. Шунда аты ла, үҙе лә һәләк була.\nЕрәнсә сәсән убаһы ағаслы Үрген йылғаһының уң яғынан, Наҙый йылғаһының Үргенгә ҡойған еренә яҡын, йылғаны уң яҡлап, Ҡоро Урсай уяҙына барған юлдың өҫ яғында, тәпәш кенә һырт өҫтөндә. Уның тирә—яғы һөрөлгән. Ҡәбер өҫтөндә оҙон таш ултыра.


29 Сентябрь 2021, 09:53\nУрыҫ самауыры тип йөрөтөлгән сәй ҡайнатыу ҡорамалының Рәсәйҙә таралып китеүе башҡорттар менән бәйле икәнен күбебеҙ белмәйҙер ҙә әле. Ә был ысынлап та шулай. Рәсәйҙәге беренесе самауырҙы Уралда, ғәйнә башҡорттары ерҙәрендә төҙөлгән Ирген заводында, ә аҙаҡтан Соҡсон заводында эшләй башлайҙар.\nУрал заводтарының хужаһы В.Н.Татищев Ирген заводы эшселәренән махсус артель төҙөй, ә был артелдекеләр үҙҙәренә бол туплау маҡсатында урындағы халыҡтың - башҡорттарҙың мал-мөлкәтен талау менән шөғөлләнә. Ошондай бер талау ваҡытында урыҫ эшселәренең ҡулына быға тиклем улар ғүмерҙә күрмәгән ҙур ҡорһаҡлы сәйер бер ҡорамал килеп эләгә. Был башҡорттарҙың һыу ҡайнатыу ҡорамалы була.\nИрген заводы приказчигы Родион Набатов тигән берәү был ҡорамалды күпләп етештереүҙе ойоштора. Шулай итеп, беҙ хәҙер бөтәбеҙ ҙә "урыҫ самауыры" тип белгән сәй ҡайнатыу ҡорамалы бөтөн Рәсәйгә таралып китә. Аҙаҡ Невьянск заводы хужалары Демидовтар Набатовты төрлө ташламалар менән әүрәтеп, үҙҙәренә эшкә саҡыра һәм Набатов самауырҙы Демидовтарҙың Соҡсон заводында етештерә башлай. Деимдовтар Тула ҡалаһы кешеләре була. Хәҙер инде самауырҙы Тулала күпләп эшләй башлайҙар һәм хәҙер бөтә донъяға таралған "Тула самауыры" барлыҡҡа килә.\nШулай итеп"урыҫ самауыры" тигән ҡорамалдың донъяға таралыуына ла башҡорттар сәбәпсе булып сыға. Ҙур ҡорһағында "Ирген заводы. 1741 йыл" тигән яҙыулы самауыр иң боронғо Рәсәй самауыры һанала. Ә был самауыр башҡорттарға Ҡытайҙан килеп эләккән була.\nБыл мәғлүмәттәр Алексей Иванов тигән авторҙың Мәскәүҙә донъя күргән "Увидеть русский бунт" тигән китабында баҫылған.


Бөгөн Сибайҙа – "Эстрада легендалары" » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Мәҙәниәт һәм cәнғәт » Бөгөн Сибайҙа – "Эстрада легендалары"\nСибайҙа “Мәҙәниәт марафоны” старт алды. Уның барышында республиканың билдәле сәнғәт, мәҙәниәт эшмәкәрҙәре, театр әһелдәре концерттар, спектаклдәр күрһәтәсәк.\nСәхнә оҫталары ҡаланың дүрт мәҙәни майҙансығында сығыш яһай: Арыҫлан Мөбәрәков исемендәге Сибай дәүләт башҡорт драма театры, Балалар ижад йорто, Сибай сәнғәт колледжы һәм “Тыныслыҡ” йәштәр йортонда көн һайын тамашалар үтәсәк.\nБөгөн Балалар ижад йортонда Башҡорт дәүләт филармонияһы артистарының “Эстрада легендалары” тип аталған сағыу концерты була. Унда яратҡан йырсыларыбыҙ Нәзифә Ҡадирова, Әлфиә Юлсурина, Ғәли Алтынбаев, Радик Вәлмөхәмәтов һәм башҡалар сығыш яһаясаҡ.\nАртабан ҡала халҡын Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма, Мостай Кәрим исемендәге Милли йәштәр театрҙары, Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт халыҡ бейеүҙәре ансамбле, Магнитогорск консерваторияһы һәм башҡаларҙың бай йөкмәткеле сығыштары ҡыуандырасаҡ.\n“Мәҙәниәт марафоны” ай бөткәнсе дауам итә. Тимәк, сибайҙар һәр көн моңло-йырлы тамашаларҙан рухи көс, күңел күтәренкелеге аласаҡ.


Республика милиционерҙары Баҡсан ГЭС-ынан ҡайтты // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nРеспублика милиционерҙары Баҡсан ГЭС-ынан ҡайтты\n15:34, 3 февраля 2011 Йәмғиәт\nВедомствонан тыш һаҡ хеҙмәте хеҙмәткәрҙәре Дағстандан өс айлыҡ командировканан ҡайтты. Төньяҡ Кавказда Башҡортостан милиционерҙары Баҡсан ГЭС-ын һаҡланы. Гидроҡоролмала 2010 йылдың сентябрендә булып үткән теракттан һуң Рәсәй Эске эштәр министрлығы мөһим стратегик объекттарҙа һаҡты көсәйтергә ҡарар иткәйне. Башҡортостан милиционерҙары беренсе булып «дежурға» сыҡты.\nУрындағы милиция менән бергә өс ай дауамында улар гидроэлектростанцияның хәүефһеҙлеген тәьмин итте, бындағы хәлдәр торошон күҙәтте, берлектә үткәрелгән сараларҙа ҡатнашты.\nБР буйынса Эске эштәр министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, милиционерҙар Дағстандан ГЭС етәкселегенең рәхмәт хаттары менән ҡайтҡан. Командировканан ҡайтыусыларҙың барыһы ла реабилитация курсы үтәсәк һәм ялдан һуң ғына үҙ бурыстарын үтәүгә тотонасаҡ.\nТеги: Эске эштәр министрлығы


Рәғәиб кисе башлана\n3 Февраль , 17:45\nРәғәиб - ғәрәп теленән нимәлер теләү тип тәржемә ителә. Берлектә - рәғиб. Рәжәб айының беренсе йома төнө. Аллаһ был төндә үҙенең ҡолдарына күп рәхмәттәрен бирә. Намаҙ, ураҙа, саҙаҡа биреү - сауаплы ғәмәлдәр. Был төндө ғибәҙәттәр менән үткәреү хәйерле.\nРәғәиб кисәһе ниндәй кисә?\nБыл – Пәйғәмбәребеҙҙең атаһы Ғабдуллаһ менән әсәһе Ваһаб ҡыҙы Әминәнең никахлашҡан көндәре. Быйыл 2022 йылда был кисә 3 февраль кисенә тура килә.\nНи өсөн беҙ Рәғәиб кисәһен билдәләп үтәбеҙ? Сөнки был никах арҡаһында донъяға рәхмәт өсөн ебәрелгән Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд салләлааһу ғәләйһи үәс-сәләм донъяға килгән.\nҒабдуллаһын да, Әминдән дә алтындар, байлыҡтар ҡалмаған. Уларҙың никахынан донъяға бер изге бала тыуған. Бөтә никахтарҙың маҡсаты, нәтижәһе – бала. Әгәр беҙ үҙебеҙҙән һуң халыҡ яғынан да, әхлаҡ яғынан да – бөтә яҡтан үҙебеҙгә ҡарағанда яҡшыраҡ балалар ҡалдырабыҙ икән, тимәк, беҙҙең ғүмеребеҙ заяға үтмәгән, тимәк, беҙ Аллаһ Тәғәлә ҡаршыһында бурысыбыҙҙы үтәгәнбеҙ, тигән һүҙ. Пәйғәмбәребеҙҙең атаһы -улы тыуғансы, әсәһе, улына алты йәш ваҡытта, вафат булалар. Мөхәммәд салләлааһу ғәләйһи үәс-сәләм етем ҡала.\nӘммә ошо Ғабдулла менән Әминәнең саф йәндәр, изге күңелле кешеләр, хәрамға ҡатышмаған яҡшы кешеләр булғаны өсөн, Аллаһ Тәғәлә изге бала биреп доньяны һөйөндөрә.\nРәғәиб һүҙе «рәғибә» һүҙенең күплек һаны, «ҙур ҡиммәткә эйә булған теләнгән әйбер, ҡиммәтле бүләк, ниғмәт, һый» тигән мәғәнәләргә эйә.\nҠайһы бер ғалимдар фекеренсә, унике рәҡәғәттән торған был намаҙ ошо кисәлә Үҙ Илсеһе салләлааһү ғәләйһи үә сәлләмдең йөрәгенә нур иңдергән Аллаһ Тәғәләгә шөкөр итеү маҡсатынан, рәжәп айының беренсе йомаһында уҡыла.\nБыл төндө ғибәҙәттә үткәреү бик сауаплы. Ләкин был кистә намаҙ уҡыуҙы көслө сөннәт тейергә дәлилдәр юҡ.\nШуға ҡарамаҫтан, ғалимдар фекеренсә, изге ғәмәлдәр ҡылғанда көслө булмаған хәҙистәргә лә таянырға мөмкин.\nИмам Наүауи үҙенең «Әл-Әзҡәр» китабында ғаҡидә менән фикһ мәсьәләләрендә ҡала, бындай осраҡтарҙа көслө булмаған хәҙистәргә таяныуҙы мөстәһәб тип әйтә. Был хәҙисте мәвдүг (уйлап сығарылған) тип аңлау дөрөҫ булмаҫ, сөнки Ибн Саләх һәм Ибнел-Әсир кеүек бөйөк мөхәддистәр риүәйәттәре буйынса, ул хәҙистәр хафиз Разин ибн Мүгәүийәнән тапшырыла. Ибн Саләх уның хәҙистәрҙе юғары дәрәжәлә белеүен раҫлай. Уның риүәйәттәре алты ышаныслы хәҙис йыйынтыҡтарынан ингән. Бер ни тиклем үҙгәртелеп, был риүәйәт «Тәджридүс-Сихах» (Ибн Саләх) китабына ла индерелгән.\nБыл хәҙисте «Джәмиғүл-усул» китабында күренекле мөхәддис Ибн Әсир ҙә иҫкә ала. «Әл-Ғунъя» китабында Ғәбделҡадир Әл-Гейләни был хәҙисте иснәд менән килтерә.\nИмам Ғазали «Ихъя Ғөлүмүд-дин» китабында был намаҙҙың мөстәхәб булыуын аңлатҡандан һуң: «Был намаҙ тураһында риүәйәттәр ҙур төркөмдәр менән түгел, ә айырым сәхәбәләр тарафынан тапшырыла. Шуға күрә уның дәрәжәһе тәрауих йәки ғәйет намаҙҙары дәрәжәһенә етмәһә лә, мин Әл-Ҡудстың бар халҡы был намаҙҙы уҡыуын һәм иғтибарһыҙ ҡалдырмауын күргәс, уны иҫкә алыуҙы матлуб күрҙем», – тип әйтә.\nРәғәиб намаҙын уҡыу тәртибе\nБыл фекерҙәр бөгөнгө хәҙистең уйлап сығарылмаған булыуын дәлилләй.\nӘнәс ибн Мәлик килтергән хәҙистә:\n«Рәжәб айының беренсе кесаҙнаһында ураҙа тоторға, ә йома төнө еткәс, киске (йәстү) һәм төнгө (витр) намаҙҙар араһында 12 рәҡәғәт намаҙ уҡырға кәрәк. Һәр рәкәғәттә «Фатиха» сүрәһе, өс мәртәбә «Ҡәҙер» сүрәһе һәм унике тапҡыр «Ихлас» сүрәһе уҡыла. Һәр ике рәкәғәттән һуң бер сәләм бирелә. Намаҙҙы уҡып бөтөргәндән һуң 70 тапҡыр салауат әйтергә кәрәк:\nاَلاَللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ النَّبِيِّ الاُّمِّيِّ وَعَلَي آلِهِ وَسَلِّمْ\n«Аллаһүммә салли ғәләә Мүхәммәдин-нәбиййил үммиййи үә ғәләә әлиһи үә сәллим»\nБынан һуң сәждә ҡылына. Сәждәлә 70 тапҡыр түбәндәге һүҙҙәр әйтелер:\nسُبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّ الْمَلَئِكَةِ وَ الرُّوحِ\n«Суббуухун ҡуддусун раббил мәләикәти үәр-руух».\nУнан һуң ике сәждә араһында 70 тапҡыр түбәндәге һүҙҙәр әйтелер:\nرَبِّ اغْفِرْ وَ ارْحَمْ وَ وتجاوَزْ عَمَّا تَعْلَمُ فَإِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الَعْظَمُ\n«Раббиғфир үәрхәм үәтджәәүәз ғәммәә тәғләмү фәәиннәкә әнтәл ғәзизүл әғҙам».\nШунан беренсе сәждә кеүек үк икенсе сәждә ҡылына.\nБынан һуң кеше Аллаһтан берәр нәмә һораһа, уның теләге ҡабул булыр».\nБыл намаҙҙы уҡыусыларға Пәйғәмбәребеҙ салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм шатлыҡлы хәбәр еткерә: «Йәнем Кемдә булһа, Шуның менән ант итәм! Был намаҙҙы уҡыусы ир һәм ҡатын-ҡыҙҙарға Аллаһ Тәғәлә бар гонаһтарын, хатта улар диңгеҙҙәге күбек, сахралағы ҡом бөртөгө, ямғырҙағы тамсылар, ағастарҙағы япраҡтар кеүек күп булһа ла, йәки улар бөтөн был тауҙар кеүек ауыр булһа ла, ғәфү итәр. Ҡиәмәт көнөндә был кеше туғандары араһынан 700 кешегә шәфәғәт итә аласаҡ. Күмелгәс, ҡәберенә беренсе көндө үк был намаҙҙың сауабы килер һәм: «Ҡәрҙәшем! Һөйөнә алаһың, һин барлыҡ ғазаптарҙан азат ителдең!» – әйтер. Кеше: «Һин кем? Аллаһ менән ант итәм, мин һинән дә матурыраҡ, бындай яғымлы тауышлы һәм хуш еҫле бер кемде күргәнем юҡ», – тип әйтер. Ул кешегә: «Һөйөклө дуҫым! Мин – шул йылда, шул айҙа, шул көндә ҡылған намаҙдың сауабы. Мин һине теләгән ереңә алып барыр өсөн, был яңғыҙлығыңды уртаҡлашыр өсөн юлдашың булырға һәм яңғыҙлыҡтан ҡотҡарырға килдем. Сурға өрөлгәс, Мәхшәр майҙанында мин һиңә күләгә булып торормон. Хәҙерҙән һөйөнә алаһың, сөнки ошо миҙгелдән алып мәңгегә Аллаһының насип иткән бер генә ниғмәтте лә юғалтмаҫһың», – тип яуап ҡайтарыр». (Ғәбделҡадир Әл-Геләни, Әл-Ғунья, 1/330-331; Хафиз Мөхәммәд ибн Насир, Ғәмәли ибнел-Мәжлис №14; Разин ибн Мугәүийә, Тәджридус-Сихах; Ибн Саләх, Әл-Мусаджәлә Хәүлә Саләтир-Рәғәиб, 14-15 б.; Ибнел-Әсир, Джәмиғүл-Усуль, №4268, 6/154; Имам Ғазали, Ихъя Гөлүмүд-Дин, 1/237-238; Зәбиди, Итхәфүс Сәғәдә, 3/422-423; Әбү Ғабдуллаһ Әл-убәйши, Китәбүл-Бәрәкә, №2856, 718 б.)\nБилдәле булғанса, тәрауих, истисҡа, ай һәм ҡояш тотолғанда уҡыла торған нәфел намаҙҙарҙан ҡала, нәфел намаҙҙарын йәмәғәт менән уҡыу Пәйғәмбәребеҙ салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм даими рәүештә тотҡан сөннәт түгел.\nБынан сығып, рәғәиб намаҙын аҙан һәм ҡамәт әйтеп, йәмәғәт менән уҡыу бидгәт булып тора. Шулай ҙа фикһ белгестәре рәғәиб намаҙын 3-5 кешенән торған йәмәғәт менән, аҙан һәм ҡамәт әйтмәй генә уҡыуҙы рөхсәт ителә, тип һанағандар.\nҠайһы бер факиһтар нәфел намаҙҙарҙы ҙур йәмәғәт менән уҡыуҙы ла рөхсәт иткәндәр.\nНәзир Сабитов. ("Әбйәлил" сайты)


Комиссияһының ике яҡлы осрашыу йомғаҡлау декларацияһына - ВИДЕО Ч. Онлайн танышыу!\nКомиссияһының ике яҡлы осрашыу йомғаҡлау декларацияһына\nСвт яҡлы комиссия комиссияһы делегацияһы осрашыуындаИзраилдә иудаизм диненә ҡарата мөнәсәбәт һәм бөйөк раввинат өсөн ултырғыс менән католик сиркәүе Йомғаҡлау декларацияһына. Ваҡытында яҡлы комиссияһы алтынсы ултырышы үтә. Рим, тормош, кешеләр араһындағы мөнәсәбәт темаларына тикшереү технологиялары һәм беҙ, бөйөк аңға ирешә, кем булып эшләй, медицина, шулай уҡ мөмкинлектәре һәм проблемалары, улар тәҡдим иткән. Беҙҙең традициялы динебеҙҙә беҙ аныҡ принциптары раҫлана, уға ярашлы, А.-кеше тормошоноң барлыҡ тере һәм Раббы ижадсыларҙың һәм изге, сөнки, библияны өйрәтеүсе кеүек, аллаһы тәғәлә лә кешене образын булдырыу буйынса (Геҙ, -). Билдәләнгән, илаһи бүләге тип тормош булғас, була һаҡларға һәм хөрмәт итергә тейеш, кеше йәки хәл тураһында хоҡуҡ өҫтөнлөгө юҡҡа сығарыу идеяһын тормошҡа беҙ ниндәйҙер кеше йәки кешеләр төркөмө йәки уның әһәмиәте уның өҫтөнән дауамлаған. Тимәк, беҙ нисек кире ҡаға концепцияһы әүҙем непозволительный эвтаназия Самонадеянность кеше, үлгән кешенең шәхесен билдәләү өсөн ваҡыт, көс аллала ғына килә. Йәғни беҙҙең өсөн сикһеҙ рәхмәтлебеҙ, ул бүләк кеше ғүмерен һаҡлау һәм сәләмәтләндереү һәләт, уңыш һәм сит мөһим, был фәндәргә булған мөнәсәбәте итеү, заманса технологиялар һәм медицина. Беҙ таный, шуға ҡарамаҫтан, ыңғай уңышҡа алып килгән был оло яуаплылыҡ, тәрән һәм потенциаль ҡурҡыныс этик проблемалар. Беҙ был мираҫты беҙҙе айырып традицион бәйләнештәр тәғлимәткә ярашлы, кеше һәм шул кешенең ниндәй булырға тейешлеген һәр кем белә һәләте, кеше ғүмеренең ҡиммәтен һәм үҫтереү өсөн, һәм, тимәк, улар әхлаҡи ҡиммәттәре менән тап килергә тейеш, үрҙәге принциптар улар сығарылмаһы булып тора. Тимәк, уға шул факт таныу билдәһе булырға тейеш, тип түгел, барлыҡ, хатта техник яҡтан этично тип осуществимый был, фәнни технологиялар һәм өҫтәмә сикләүҙәр. Хөрмәт һәм хәстәр булырға тейешлеге тураһында әхлаҡ тоҫҡап универсаль кеше тормошон тәьмин итеү, гражданлыҡ йәмғиәте һәм үҙенең ниндәй закондар, тормош шулай итеп, мәҙәниәт өсөн дәртләндереү. Самонадеянность баш тартҡан кешегә шулай булмаһа, алланан үлем ваҡытын билдәләү өсөн ҡабул итеү пункттары прерогативаһы үҙе талап итә, тип һыҙыҡ өҫтөнә йөкләмә беҙ мөмкин булғандың барыһын да тәьмин итеү өсөн кеше ҡайғыһын еңеләйтә. Беҙ хеҙмәткәрҙәргә мөрәжәғәт итә һәм медицина ғилми хеҙмәткәр өгөт-нәсихәт биреү, бөтә мәсьәләләр ҡулланыу өсөн, йәшәү һәм үлем килә, был етәксеһе һәм баш дини аҡыл булһын. Шуға күрә беҙҙең кәңәш, ғаилә советында был мәсьәлә конкрет ғына түгел, тик дин менән һәм абруйы булырға тейеш. Дөйөм беҙҙең ҡарашҡа, был тормошта нимә Ер кешеһе йәшәйеше ысынбарлыҡ тик бер өлөшөн генә булһа, уны килтерергә тейеш беҙ, киреһенсә, һаҡлап ҙур иғтибар тышҡы мөнәсәбәттәр буйынса »ҡатлам« кешеләренең образдарҙа, конкрет кеше был донъяла булмай торған ысынбарлыҡ.\nТимәк, тотош уй-фекерҙән сигенеү тураһында һөйләйҙәр, беҙ йәшәү мөмкинлектәре сикләнгән кешеләр тип был ерҙә тәбиғәтте файҙаланыу мөмкин.\nБеҙ был төрө менән теләһә ниндәй хөкөм бәйләнеш перепечатка ҡан түгеп, ошо итеү ниндәй ҙә булһа идеология маҡсаты - әгәр был бигерәк тә дин хаҡына эшләнә.\nБашҡа бындай ҡылыҡ тип түгел, нисек аллаһ исеме профанация. Шуға күрә беҙ дөйөм кешелек алға китешкә өлгәшеү өсөн тырышыуы ихтирамға а дәртләндереү юлы менән байлығын, динен һәм уның символы, изге доғалары һәм урындан урынға ҡарата. Һәм уларға кире ҡаға-ҡаға туҙҙырыр ғәйепләү булмаҫҡа тейеш.\nБер үк ваҡытта бындай енәйәт араһында көсөргәнеш талап итә һәм хәҙерге цивилизация, беҙҙең яҡлы тип беҙ диалогка барырға тураһында һөйләһә, беҙ нимә эшләргә тейеш һуң банда махсус тура килә.\nШуға күрә беҙ уйлап, был беҙҙең бурыс, һәм был диалог һәм хеҙмәттәшлек өсөн улар яңынан индерергә тырышып донъя мосолман лидеры була аңларлыҡ. Бынан тыш, бөйөк беҙ тыныслыҡҡа өндәйбеҙ, дин таныу һәм ыңғай көстәргә конфликт йәһәтенән көсөргәнешлектең көйләүгә булышлыҡ итә, ә беҙ һеҙгә ярҙам итеү үтенесе менән мөрәжәғәт межрелигиозный диалог.\nIn onze Video kan Je gemakkelijk Mensen te\n18 йыл видеочить ҡатын-кыҙҙар видео ҡатын-ҡыҙ сайтында танышырға видео видеочить теркәлгән рулетка ч-ике рулетка башҡа ҡыҙҙар менән бушлай теркәү ч рулетка секс видео танышты чатрулетка заможняя ҡатын-ҡыҙ менән танышырға теләп иғлан башҡа ҡыҙҙар менән һәм бушлай теркәү видеочивать


Бишек йыры – халҡым рухы\n6 Декабрь 2018, 11:29\nБишек йыры… Ул сабый күңеленә шифалы тәьҫир итеп кенә ҡалмай, халҡыбыҙҙың моңон, телебеҙҙең йомшаҡлығын, гүзәллеген һеңдерә. «Әсәй-өләсәйҙәрҙең бишек моңо ҡанына һеңгән сабый, үҫкәс, насар кеше була алмай», «Бишек йыры – йырҙарҙың да йыры» тигән ҙур тµшµнсәләр бар халҡыбыҙҙа. Быйылғы Ғаилә йылында Әсәйҙәр көнөнә арнап үткәрелгән матур бәйге лә тап шул бишек йырына арналды. «Ейәнсура таңдары» райондың мәҙәниәт йорто, башҡорттары ҡоролтайы, Ағинәйҙәр ҡоро, ветерандар советы менән берлектә ойошторған сара ғаилә мөхитен ололауҙың тәрбиәүи әһәмиәтен күрһәтеүҙе, халыҡ ижадын пропагандалауҙы маҡсат итеп ҡуйҙы.\nТәүгә үткәрелгән был күркәм сарала ҡатнашыусылар күп булмаһа ла, һәр сығыш үҙенсәлекле, йөкмәткеле ине. Тәүгеләрҙән булып сәхнә түренә Иҫәнғол ауылы ағинәйҙәре күтәрелде. Улар сәхнәләштергән тамаша бәпес донъяға килеүенә бәйле күп кенә ырым-йолаларҙы үҙ эсенә алды. Улар араһында ете өйҙән йыйылған ете ҡораманан «кендек күлдәге» тегеү, шулай уҡ мулла исем атағанға тиклем, шайтандар исем ҡушмаһын өсөн кендек инәһе (йүргәк) исеме биреп тороу, минең ҡарамаҡҡа, айырыуса ҡыҙыҡ булды. Өләсәйҙең – мөнәжәте, йәш әсәнең сабыйын күкрәгенә ҡыҫып йырлаған бишек йыры сығышты тулыландырҙы, йәмләне.\nТулыраҡ "Ейәнсура таңдары" гәзитенең ҡағыҙ йәки электрон вариантында (https://rbsmi.ru/catalog/podpiska/) уҡығыҙ уҡығыҙ


Әсәйем менән бер-бер хәл булһа…\n28 Июль 2019, 01:00\nӘсәйем менән бер-бер хәл булһа, кейергә йүнле кейемем дә юҡ ине, хәҙер күңелем тыныс инде, – тигәс, ҡыҙҙар телһеҙ ҡалды…\n– Әсәйемде фалиж һуҡҡан! – Эшкә килгәс, бүлмәлә ултырған хеҙмәттәштәренә шулай тине Зөләйха.\nКүптән бергә эшләгәс, ҡыҙҙар бер-береһе хаҡында яҡшы белә. Зөләйханың әсәһе лә, атаһы ла уҡытыусы булған. Хәҙер өлкәндәр инде. Ауылда үҙҙәре генә тора. Шулай ҙа ҡош-ҡорт тотоп, бер-береһенә терәк булып йәшәйҙәр ине.\n– Уй-й-й, бигерәк ҡыйын булған икән, – тиеште ҡыҙҙар.\n– Директорҙан һора ла ҡайтып кит, – тине Нәйлә.\n– Шулай шул, – тип уны йөпләне Сулпан.\n– Эш күп бит, – тине апайҙары.\nИртәгәһенә лә Зөләйха урынында ултырҙы. Бүлмәләш ҡыҙҙары ”был тиклем дә эш тип үлеп барған кеше булыр икән” тип үҙ-ара һөйләште. Ауыр тынлыҡ хөкөм һөрҙө. Һәр кем үҙ эше менән мәшғүл булды. Башҡа ваҡыттарҙа ҡыҙыҡ-мыҙыҡ һөйләп көлдөрөп алған Нәйлә лә ауыҙына һыу уртланымы ни! Сәй эскәндә лә ләм-мим. Өсөнсө көнгә Зөләйха күренмәне.\n– Ауылға ҡайтып киткәндер, – тине Нәйлә. – Ниңә беҙгә әйтеп торманы икән?\nӘммә төш уҙыуға апайҙары, мыштым ғына килеп, үҙенең өҫтәле янына ултырҙы. Күренеп тора: кәйефе юҡ, йонсоғаны йөҙөнә сыҡҡан. “Кеше үлеп-фәлән китһә лә, мәшәҡәте күп була торған. Ул хәйерлеге, башҡа ваҡ-төйәге, шундайыраҡ кәрәк-яраҡты юллап йөрөйҙөр”, – тип үҙ-ара бышылдашты ҡыҙҙар.\nИртәгәһенә лә апайҙары төш ауыуға ғына:\n– Уф Алла, магазиндар буйлап йөрөй торғас, арманһыҙ булдым, – тип килеп инде. Үҙе ҡыҙарып-бешеп бөткән. – Ҡыҙҙар, сәй ҡуйығыҙ әле, бигерәк ныҡ сарсаным, – тине. – Йөрөмәгән ер ҡалманы, бөтә Өфөнө тетеп сыҡтым, тигәндәй. Магазин тулы әйбер булһа ла, һиңә кәрәклеһе генә табыламы әле ул. Йөрөй торғас, хәлдән тайҙым.\nУл арала шыжлап сәй ҡайнап сыҡты. Ҡыҙҙар өҫтәл әҙерләне. Һөйләшмәй генә сәйләп алдылар ҙа йәнә һәр кем үҙ эшенә кереште. Тик Зөләйха апайҙары ғына һаман ултырманы, ҡыштыр-ҡыштыр килде, нимәлер соҡоно, нимәлер һалды. Бер мәл:\n– Ҡыҙҙар, ҡарағыҙ әле, килешәме? – тигәнгә боролоп ҡарағайнылар, көҙгө янында сөм-ҡара күлдәк кейгән, башына уратып-уратып ҡара яулыҡ ябынған Зөләйха апайҙары тора ине. Былай ҙа ап-аҡ йөҙлө, ҡара сәсле ханым был кейемдә тағы ла һылыуланып киткәндәй тойолдо.\n– Килешә, ҡайһылай матур булған! – тине Нәйлә.\n– Һеҙҙең өсөн генә теккәндәр, тиерһең! – Быныһын Сулпан әйтте. – Йылы тәнегеҙҙә туҙһын!\n– Рәхмәт! – Ҡыҙҙарҙың матур һүҙҙәренән күңеле булған Зөләйханың кәйефе күтәрелде, ауыҙы йырылды. – Әсәйем менән бер-бер хәл булһа, кейергә йүнле кейемем дә юҡ ине, хәҙер күңелем тыныс инде, – тигәс, ҡыҙҙар телһеҙ ҡалды…


Аҙна аҙағынаса Башҡортостанда эҫе һауа торошо һаҡланасаҡ // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nАҙна аҙағынаса Башҡортостанда эҫе һауа торошо һаҡланасаҡ\n10:45, 17 июня 2013 Йәмғиәт\nАғымдағы аҙна аҙағынаса Башҡортостанда эҫе һауа торошо һаҡланасаҡ: көндөҙ – 28-33 градус, төндә 10-17 градус йылы буласаҡ.\nРәсәй Гидрометеорология үҙәгенән хәбәр итеүҙәренсә, яуым-төшөм был көндәрҙә республиканың күпселек райондарында көтөлмәй. Ел көньяҡтан, көньяҡ-көнбайыштан талғын.\nВолга буйы федераль округының ҡайһы бер төбәктәрендә синоптиктар янғын хәүефлелегенең юғары булыуын күҙаллай. Шулай итеп, 17 июндә Ырымбур өлкәһендә һәм Татарстандың көнбайыш төбәктәрендә юғары, урыны менән ғәҙәттән тыш янғын хәүефлелеге күҙаллана.


Мәсеттәрҙә байрам ғәйете үтте\n2 Май , 12:55\nБашҡортостан Башлығы Радий Хәбиров Өфөләге “Ләлә-Тюльпан” мәсетендә булды.\nРеспубликаның башҡа мәсеттәрендә кеүек үк, бында ла изге Рамаҙан айы тамамланыу һәм Ураҙа байрамы уңайынан вәғәз тыңланылар. Сараны Рәсәй мосолмандарының Үҙәк Диниә назараты рәйесе, баш мөфтөй Тәлғәт Тажетдин алып барҙы.\nРеспублика етәксеһе Радий Хәбиров мосолмандарҙы байрам менән ҡотланы, йәмәғәт намаҙында ҡатнашты һәм диндарҙар менән аралашты.\n– Хөрмәтле юғары мөфтөй Тәлғәт-хәҙрәт Тажетдин! Хөрмәтле туғандар, дуҫтар! Һеҙҙе изге Рамаҙан айы тамамланыу һәм Ураҙа байрамы менән ихлас ҡотлайым! Изге Рамаҙан айы тамамланды. Республикабыҙҙың меңәрләгән мосолманы бөйөк Ураҙа байрамын билдәләү өсөн мәсеткә йыйылды, – тине Радий Хәбиров. – Был көндәрҙә беҙ туғандарыбыҙҙың һәм яҡындарыбыҙҙың һаулығы һәм именлеге өсөн, Рәсәйҙә һәм Башҡортостанда тыныслыҡ һәм именлек өсөн доға ҡылабыҙ. Ата-бабаларыбыҙ ҡалдырған уртаҡ рухи байлығыбыҙ – тыныслыҡ, татыулыҡ һәм бер-беребеҙгә ихтирам тойғоларын – беҙ, ниндәй дин тотоуға һәм милләткә ҡарамаҫтан, киләһе быуынға тапшырырға тейешбеҙ. Беҙ илде һаҡлаусы һәм Украинала фашизмға ҡаршы көрәшеүсе яугирҙәребеҙ өсөн дә доға ҡылабыҙ. Бөгөн мин һеҙгә изге эштәрегеҙ һәм мохтаждарға ярҙам күрһәткәнегеҙ өсөн рәхмәт әйткем килә. Зирәклегегеҙ, яҡты уйҙарығыҙ һәм һынауҙарға ҡаршы тора белеүегеҙ өсөн. Һеҙгә тыныслыҡ һәм именлек, ғаилә именлеге һәм ныҡлы һаулыҡ теләйем! Ысын күңелдән ныҡлы һаулыҡ һәм ғаилә бәхете теләйем. Байрам менән!\nАҙаҡ Радий Фәрит улы һәм Тәлғәт Тажетдин журналистар менән аралашып, уларҙың һорауҙарына яуап бирҙе.\n– Хөрмәтле Тәлғәт хәҙрәт, ислам календарындағы төп байрамдарҙың береһен республика мосолмандары ниндәй кәйеф менән ҡаршылай?\n– Аллаһ Тәғәләгә һәм дәүләткә, Рәсәй һәм Башҡортостан етәкселәребеҙгә рәхмәт. Тәртип бар, бер ниндәй ҙә тарҡаулыҡ юҡ. Дәүләттең бөтә структуралары берҙәм эшләй. Беҙ ҡаушап ҡалманыҡ. Ураҙа беҙгә был йәһәттән ярҙам итте, – тине ул.\nХәбәрсе республика етәксеһенән кәйефен, Ураҙа байрамын нисек билдәләүен һорашты.\n– Кәйефтәр күтәренке, байрамса. Иң мөһиме, беҙ, диненә һәм милләтенә ҡарамаҫтан, кешеләрҙең рухи берҙәмлеген һаҡлайбыҙ. Был – беҙҙең төп байлығыбыҙ. Әлбиттә, беҙҙең борсолоуҙарыбыҙ ҙа бар. Хәҙер күп кешеләргә ярҙам кәрәк, һәм беҙ ярҙам күрһәтәсәкбеҙ. Был көндәрҙә беҙ туғандарыбыҙ һәм яҡындарыбыҙ өсөн доға ҡылабыҙ. Илде фашизмға ҡаршы көрәштә һаҡлаған егеттәргә айырым рәхмәт һүҙҙәрен еткерәм. Бөгөн беҙ изге уйҙарыбыҙ һәм изге эштәребеҙ менән уртаҡлашырға тейешбеҙ. Республикабыҙҙа Украинанан килгән 323 ҡасаҡ бар. Һәм улар ҙа беҙҙең ярҙамға мохтаж, – тине ул. – Башҡортостандың берҙәм мосолман өммәте, Юғары мөфтөй Тәлғәт хәҙрәт арҡаһында республикабыҙҙа кәйефтәр тотороҡло. Шуға күрә байрамды яҡты уйҙар менән ҡаршы алабыҙ. Был көндө туғандарым һәм яҡындарым менән үткәрәм. Барығыҙҙы ла ҡотлайым һәм изге теләктәремде еткерәм, - тине Радий Фәрит улы.\nАҙаҡ Радий Хәбиров социаль селтәрҙәрҙә лә был турала яҙма ҡалдырҙы.\n“Бөгөн Башҡортостандағы меңәрләгән мосолман Ураҙа байрамы уңайынан мәсеткә намаҙ уҡырға килде. Шуныһы мөһим - беҙ, ниндәй дин тотоуына һәм милләтенә ҡарамаҫтан, кешеләрҙең рухи берҙәмлеген һаҡлайбыҙ. Был - беҙҙең төп байлығыбыҙ.\nБыл көндәрҙә беҙ туғандарыбыҙ һәм яҡындарыбыҙ өсөн доға ҡылабыҙ. Хәҙер күптәргә ярҙам кәрәк, беҙ мохтаждарға ярҙам итәсәкбеҙ. Һеҙгә һәм ғаиләләрегеҙгә һаулыҡ, бәхет һәм именлек теләйем!” – тип яҙҙы ул.\nФото: Башҡортостан Башлығы сайты һәм "Бәйләнештә" социаль селтәре.


Әсәйҙәргә дан йырланды\n30 Ноябрь 2018, 13:33\nРайон мәҙәниәт һарайында донъялағы иң ғәзиз, ҡәҙерле кешеләребеҙ - Әсәләр көнөнә арналған тантаналы байрам кисәһе булып үтте.\nБыл сараға йыйылған әсәйҙәр иң тәүҙә фойела “Хазина” төркөмөнән Ф.М.Рәхмәтуллина менән Р.М.Исхаҡова, Светлана Хәбибуллинаның, мәҙәниәт йортонда эшләп килгән “Оҫта ҡулдар” түңәрәге һәм Марина Рудкевичтың һәм бәләкәй залда башҡа бик күп оҫта әсәйҙәрҙең ҡул эштәрен ҡарап, әсәйҙәр ҡулдары нимә генә эшләй алмауына һоҡланып бөтә алманылар. Сәнғәт мәктәбенең һынлы сәнғәт түңәрәгендә шөғөлләнеүсе балалар етәкселәре Д.Мырҙабаева һәм Г.Герасимова ярҙамында күргәҙмә ойоштороп, был байрамға әсәйҙәренең портреттарын төшөрөп килтереүҙәре әсәйҙәр өсөн ҡыҙыҡлы, онотолмаҫлыҡ бер бүләк булды.\nСәхнәлә күрһәтелгән балалар һүрәттәренән үк әсәйҙәрҙең был донъяла иң изге йән, бала өсөн әсәйҙән дә бөйөк зат юҡ икәнлеген күрергә була ине. Был байрам сараһы ла “Әсә портреты” тип аталды. Ҡәләм һәм бумала тотҡан ҡыҙ менән малай сәхнәлә әсәйҙәрҙең портретын эшләү тураһында матур шиғыр һөйләп, шығырым тулы залдағы әсәйҙәрҙең алҡыштары менән башланып китте сара. Экрандағы видеояҙма ла әсәйҙәргә арналды. Ошондай мәртәбәле сараны матур, йөрәкте иретерлек итеп Рәзилә Хәбибуллина менән Фәнзил Ғәлин алып барҙы.\nРайон хакимиәте башлығының социаль мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Руслан Салауатов сығыш яһап:\n- Әсә - донъялағы иң изге кеше. Һеҙ беҙгә ғүмер бүләк итеп, ҡурсалап, ҡарап үҫтерәһегеҙ. Һеҙҙең барығыҙҙы ла Әсәләр көнө менән ҡотлап, һаулыҡ, бәхет, балаларығыҙҙың, яҡындарығыҙҙың ихтирам-һөйөүенә сорналып йәшәүегеҙҙе теләйем һәм һеҙҙең алда баш эйәм, - тип, изге теләктәр менән ҡотлап үтте.\nСабый донъяға килгән мәленән үк әсәһенең йомшаҡ ҡулдарын һиҙеп, яғымлы ҡарашын тойоп йәшәй. Әсә өсөн бала ер йөҙөндә бер нәмә менән дә тиңләй алмаҫлыҡ йөрәк парәһе. Байрам кисәһендә лә яңы тыуған тәүге сабыйҙары: Гүзәл һәм Руслан Әсфәндийәровтар - улдары Арсен, Әлиә һәм Алмаз Ардашировтар ҡыҙҙары Сабина менән сәхнәгә саҡырылып, район хакимиәте исеменән Руслан Йәғәфәр улы әсәйҙәргә - сәскәләр, бәпестәргә бүләктәр тапшырҙы.\nҒаилә күрке – балалар, тигәндәй, күп балалы ғаиләләр: Яугилде ауылынан 5 бала тәрбиәләүсе Гөлнара Хәйретдинова, Красноусолдан 4 ул үҫтереүсе Эльвира Ғабдуллина, Табындан 5 балалы Наталья Холмогорцеваны район мәҙәниәт бүлеге етәксеһе Елена Викторовна Соколова бүләктәр тапшырып ҡотлап үтте.\nҒаиләгә балалар алырға үҙҙәрендә көс һәм батырлыҡ тапҡан әсәйҙәр - Вәсилә Әбдрәшитова 2 улы, Наталья Лосева ҡыҙы менән сәхнә түрен биҙәне. Был изге йөрәкле әсәйҙәр ҙә бүләкһеҙ ҡалманы.\nШулай уҡ игеҙәк булып тыуған Анастасия һәм Святослав Макаровтар (8 йәш) әсәләре Виктория Валерьевна, Данат\nһәм Самат Әсфәндийәровтар (8 йәш) әсәләре Альбина Сабит ҡыҙы, Даяна һәм Дамир Дәүләтшиндар (4 йәш) әсәләре Лариса Петровна, Диана һәм Лиана Раяновалар (3 йәш) әсәләре Линара Лимовна, Илнур һәм Айҙар Мостафиндар (13 йәш) әсәләре Нурзилә Нурмөхәмәт ҡыҙы менән сәхнәгә күтәрелеүе үҙе бер һоҡланғыс тамаша булды. Уларға ла бүләктәр тапшырылды.\nЮлыҡ ауылынан Юлыҡовтар - “Өлгө ал!” респуб-\nлика конкурсында ҡатнашып, финалға сыҡҡан, әүҙем йәмәғәт тормошо алып барған ғаилә. Ғаилә башлығы Рәхимйән дөйөм халыҡ өсөн бик күп файҙалы эштәр башҡарған, тормош иптәше Суфия ауылда “Ағинәйҙәр” йәмәғәт ойошмаһын етәкләй. Ошо сарала уларға ла һүҙ бирелеп, республикала танылыу алған районыбыҙҙың өлгөлө ғаиләһе үҙҙәренең башҡарған эштәрен ҡыҫҡаса һөйләп, залда йыйылыусыларҙы изге эштәр ҡылыуға өндәнеләр.\nӘлбиттә, бындай байрамдар йыр-бейеүһеҙ буламы ни?! Кисә “Эксклюзив” (етәкселәре Э.Хөснөтдинова һәм О.Кирдеева), “Төлкәҫ” ансамблдәренең (етәксеһе А.Буранова), “Быҙыбыт” ансамбленең (етәксеһе И.Хәбибуллин) урта төркөмө башҡарыуындағы, сәнғәт мәктәбенең (етәксеһе С.Бакаева) бейеүҙәре, Красноусолдағы 2-се урта мәктәптең 3-сө класс уҡыусылары (етәкселәре Миңзиә Йомағолова) һәм башҡорт гимназия-интернаты уҡыусылары хоры, Диана һәм Лиана Зәйнуллиналарҙың “Әсәй яулығы” бейеүе, “Землячки” халыҡ хоры (етәксеһе Л.Рябова), ра-йон мәҙәниәт һарайы эргәһендә эшләп килгән “Ханым” клубының “Хазина” йыр ансамбле (етәксеһе З.Зәйнешева) сығышы, шулай уҡ “Әкиәт” балалар баҡсаһы коллективының “Йәйғор” йыр ансамбле (етәксеһе Г.Бәширова) “Әсәй теләктәре” йыры, район мәҙәниәт йортоноң вокал ансамбле (етәксеһе Х.Нәзиров) башҡарыуындағы сығыштар барыһы ла әсәйҙәргә бағышланып, уларҙа күтәренке кәйеф тыуҙырҙы.\nОло ихтирамға лайыҡлы байрамдарҙың береһе – Әсәләр көнөнә килгән төрлө йәштәге әсәйҙәр был көндө рәхәтләнеп ял итеп, концерт ҡарап, тамаша ҡылып, шатланып таралышты.


Баш ҡалала табипҡа һәйкәл ҡуйылды | «Ашҡаҙар» радиоhы сайты\nӨфөнөң Октябрь районында яңы арт-объект барлыҡҡа килде. Шишәмбе, 18 апрелдә, «Табипҡа һәйкәл» скульптура композицияһын асыу тантанаһы үтте, тип хәбәр итә район хакимиәте. Яңы арт-объект эскәмйәлә ултырған табипты һынландыра. Скульптура Комсомол урамында урынлашҡан. Һәйкәл эргәһендә китап һынландырылған. Унда Антон Чеховтың «Табип кеүек бер һөнәр ҙә ҡайһы саҡта шул хәтлем әхлаҡи кисерештәр килтермәй» тигән һүҙҙәре яҙылған. Арт-объектты эшләүҙә йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре, Рәсәй Рәссамдар союзы ағзалары ҡатнашҡан. «Октябрь районында 160-тан ашыу һаулыҡ һаҡлау учреждениеһы урынлашҡан, яҡынса биш мең медицина хеҙмәткәре эшләй. Табиптарға һәйкәл нәҡ беҙҙең районда барлыҡҡа килеүе символиклы. Бындай скульптуралар баш ҡаланы йәмләй һәм халыҡтың кәйефен күтәрә», — тип билдәләне Октябрь районы хакимиәте башлығы урынбаҫары Руслан Насретдинов скульптураны асыу тантанаһында.


Ниндәй дарыу һайларға?\n15 Февраль 2018, 22:52\nБөгөн дарыуҙарҙың ниндәйе генә юҡ. Һәр ауырыуға төрлөһөн һайлап алырға мөмкин. Кемдәрҙер – хаҡына, кемдәрҙер сифатына ҡарап, үҙенә оҡшағанын һайлай. Әммә һайлаған ваҡытта нисек яңылышмаҫҡа? Ғөмүмән, дарыуҙың ҡайһыһы яҡшыраҡ?\nБөгөн дарыуҙарҙың ниндәйе генә юҡ. Һәр ауырыуға төрлөһөн һайлап алырға мөмкин. Кемдәрҙер – хаҡына, кемдәрҙер сифатына ҡарап, үҙенә оҡшағанын һайлай. Әммә һайлаған ваҡытта нисек яңылышмаҫҡа? Ғөмүмән, дарыуҙың ҡайһыныһы яҡшыраҡ?\nУларҙың барыһының да составында ике йөҙ самаһы матдә бар. Дарыуҙың исеме һәм шуға ярашлы хаҡы етештереүсе фирмаһына ҡарап үҙгәрә. Шунлыҡтан үтә ҡиммәтле һәм иң арзан дарыу ҙа берҙәй үк һөҙөмтәгә эйә булыуы ихтимал. Ә һатып алынған дарыуҙың файҙаһы тейһен өсөн уны тәғәйенләнеше буйынса ҡулланырға кәрәк.\nБеренсенән, дарыухананан тап табип яҙып биргән дарыуҙы һатып алығыҙ. Фармацевтарҙың кәңәшенә иғтибар итмәҫкә тырышығыҙ, сөнки, ҡағиҙә булараҡ, улар ҡиммәтерәген йә булмаһа ҡулланыу ваҡыты сығып барған дарыуҙы тәҡдим итә.\nИкенсенән, дозаһын тоторға кәрәк. Әгәр ҙә табип яҙып биргән рецепта, көнөнә өс тапҡыр эсергә, тиелгән икән, был мотлаҡ үтәлергә тейеш. Үҙ аллы уның күләмен арттырырға йәиһә әҙәйтергә уйламағыҙ ҙа! Быны табип ҡына хәл итә.\nӨсөнсөнән, билдәләнгән режимды ла һаҡларға кәрәк. Әйтәйек, рецепта дарыуҙы ашағандан һуң эсергә тиелгән икән, мотлаҡ шуны үтәргә. Ә инде ашарға тиклем йәиһә ашағанда эсергә ҡушылһа, мотлаҡ ошо ваҡытта дарыуҙы эсергә онотмағыҙ. Сөнки билдәләнгән ваҡытта ҡулланып ҡына иң яҡшы һөҙөмтәгә өлгәшеп була.\nДүртенсенән, дарыуҙы ябай, газһыҙ һыу менән генә эсергә тәҡдим ителә. Һут, сәй, ҡәһүә йәиһә алкоголле эсемлек ҡулланыу дарыуҙың һөҙөмтәлелеген генә юғалтып ҡалмай, ағыуланыу ҡурҡынысы менән дә хәүефле.\nТиҙерәк үҙләштерелһен өсөн капсулаларҙы йәиһә төймәләрҙе тешләргә ашыҡмағыҙ. Ул юҡҡа ғына шундай формала сығарылмаған.\nДарыуҙарҙың ҡулланыу ваҡытына иғтибар итегеҙ. Әгәр ҙә яраҡлылыҡ ваҡыты сыҡҡан икән, ҡулланыуҙан баш тартығыҙ, сөнки ул юҡҡа ғына күрһәтелмәгән. Ә ҡулланыу ваҡыты сыҡҡан дарыу һеҙҙең өсөн ағыуға әүерелеүе ихтимал.


Беҙҙең байлыҡ – мөғжизәле төбәк\n1 Август 2019, 19:26\nАғиҙел һәм Урал йылғалары үҙәнендә элек-электән башҡорттар йәшәгән. Тауҙар, киң далалар, урмандар, шишмәләр! Был яҡтың тәбиғәте бер кемде лә битараф ҡалдырмаған: төбәк халҡын да, килмешәктәрҙе лә, сәйәхәтселәрҙе лә. Ҡурай моңо таралған донъя – сағыуыраҡ та, тәрәнерәк тә күренә. Тыуған төйәк тарихын, көнкүреш һыҙаттарын беҙҙең өсөн боронғо риүәйәттәр, “Урал батыр” эпосы һаҡлаған.\nҠытай хроникаһында (VII быуат) башукили ырыуы телгә алына. Уларҙы башҡорт этномимы тип атайҙар, йәғни башҡорттарға тиңләштерәләр. Урта быуаттың ғәрәп географы Шәриф Иҙриси хәбәр итеүенсә, башҡорттар Кама һәм Урал ерҙәрендә йәшәгән: Лика ярында урынлашҡан Немжан ҡалаһында көн күргән, башҡорттар мейестәрҙә баҡыр иреткән, төлкө, ҡондоҙ аулаған, аҫыл таштар сығарған. Ағиҙелдең төньяҡ өлөшөндә урынлашҡан Гурхан ҡалаһында башҡорттар сәнғәт әҫәрҙәре, эйәр һәм ҡорал яһаған.\nРус яҙыусылары башҡорт халҡы-на хас байтаҡ сифат-үҙенсәлектәрҙе билдәләй. Беҙҙең яҡтарға бөйөк Лев Толстой улы менән килә. Һуңынан Илья Львович иҫкә ала: “Беҙ далаға йылҡы көтөүен ҡарарға бара инек. Атай бер ҡола йылҡыны маҡтаны, ҡайтыр яҡҡа йыйынғас иһә был йылҡыны беҙҙең кәртәгә бәйләп ҡуйғайнылар”. Башҡорттарҙа ошондай йола бар икән – ҡунаҡ маҡтаған әйберҙе мотлаҡ уға бүләк итәләр. Ниндәй йомартлыҡ, ниндәй ҡунаҡсыллыҡ!\nХХ быуат башында танылған шағир Саша Чёрный “Тәүге танышыу” хикәйәһендә рус ауылдары-ның артта ҡалыуы тураһында фекер йөрөтә: “Аңламайым, нишләп кешеләр йәшәй белмәй! Тарихи, иҡтисади сәбәптәр ҙә булһын, ти. Әммә эш унда ғына түгел бит. Ни өсөн балаларҙы ҡыйырһыталар? Дөйөм урындар каталогы шуны күрһәтә: мәҙәниәтһеҙлек һәм тормош ауыр булғандан. Ярай. Нишләп башҡорттар туҡмамай? Шул уҡ мәҙәниәтһеҙлек, тормош та ауыр. Туҡмамайҙар бит – үҙем күрҙем”.\nРәсәйгә ҡушылғандан һуң Башҡортостан бар яҡлап та уның яҙмышын уртаҡлаша. Пушкин тасуирлаған Пугачёв фетнәһе. Танылған Денис Давыдов үҙенең “Партизан ғәмәлдәре көндәлеге”ндә 1812 йылғы һуғыш тураһында яҙа һәм Өфө полкы батальонының уңышлы операцияһын телгә ала, ул генерал Ермолов приказы буйынса Ревский редутын биләп алған француздарға һөжүм итә һәм уларҙы ҡыуып сығара. Ә башҡорттарҙың Париждағы еңеү маршы тураһында күпме мәғлүмәт бар! Генерал Шайморатов кеүек һәм Тыуған ил өсөн баштарын һалған билдәһеҙ, исемһеҙ ҡаһармандар күпме!\n“Башҡортостанға тәҙрә ас” проекты – йәштәр өсөн\nӘммә тарих урынына, баштан-аяҡ компьютер уйындары менән мауыҡҡан йәштәргә нисек еткерергә был белемде? Яуабы ябай: сәйәхәттәр. Тыуған яҡ буйынса сәфәргә сығыу күпкә күҙҙе аса. Тап шуға күрә Ҡоролтайҙың башҡарма комитеты эшсәнлегендә халыҡ өсөн яңылыҡ барлыҡҡа килде: “Башҡортостанға тәҙрә ас” проекты был. Уны Илмира Ғөбәйҙуллина әҙерләне. Бындай сәфәрҙәрҙә балалар ҙа ҡатнашты, сөнки тыуған яҡҡа мөхәббәт һүҙҙә генә тәрбиәләнмәй. Сал Уралды, матур ҡаяларҙы, мәмерйә һәм упҡындарҙы, йылға һәм урмандарҙы үҙ күҙҙәре менән күргән үҫмерҙәр был тәбиғәт мөғжизәләренән хайран ҡала: шундай матур тәбиғәт бар икән дә беҙҙә! Кесе ватаның өсөн ғорурлыҡ шунан башлана. Бөрйән, Ғафури, Мәләүез, Салауатта беҙҙе, ғәҙәттәгесә, башҡорт-тар Ҡоролтайы төбәк бүлексәһе ағзалары ҡаршыланы. Улар был яҡтың күренекле урындары менән таныштырҙы.\nХуш еҫле бал\nШкафтың аҫҡы кәштәһенән – ҡараңғынан – бал һауытын тартып сығарам. Уны асып, еҫенә ғәжәпләнәм. Уны нимә менән сағыштырып була? Минең танылған Фрагонар хушбуйҙары музейында булғаным бар, бөтә еҫте лә еҫкәп ҡараным – ванилдең ҡатмарлы ҡатнашмалары, төрлө-төрлө гөлсәскә һәм башҡа сәскәләр был. Әммә минең банкалағы кеүек нәфис, наҙлы, әммә көслө еҫ бер француз хушбуйында ла юҡ. Мораҙым тарлауығына барып ҡайтыуыма бер нисә йыл инде, балды шунан алып ҡайтҡайным, ул бик аҙ, төбөндә генә ҡалды. Мин уны хәҙер ашау өсөн түгел, хуш еҫен еҫкәү, хәтирәләргә бирелеү өсөн генә һаҡлайым.\nТынлыҡ. Хозурлыҡ. Матурлыҡ...\n...Оло Ыҡ үҙәне. Ябай Ыҡ буйындағы Октябрьский ҡала-һында йәшәп, уның үҙенә бөтөнләй оҡшамаған һыңары барын башы-быҙға ла килтермәнек. Оло Ыҡ – беҙҙәге кеүек инеш түгел, ҡаялар араһынан урғылып аҡҡан ысын тау йылғаһы ташҡыны. Йөҙөп булмай, төбө күренмәй, уның урынына – таштар. Уларҙың ҡайҙан барлыҡҡа килеүен аңлау өсөн башты күтәреп ҡарау ҙа етә: ҡыуаҡтар ҡаплаған таш стена күҙгә күренмәй торған бейеклеккә аша. Икенсе яҡлап, болон аръяғында – күккә тоташҡан тауҙар теҙмәһе. Бөтә донъя башҡорттары Ҡоролтайы Октябрьский бүлексәһе башҡарма комитеты Күгәрсен районына ике сәфәр ойошторҙо. Был ваҡытҡа Башҡортостан буйлап йөрөргә өлгөргәйнек инде – Стәрлетамаҡ шихандары, Шүлгәнташ, Йома-ғужаны күрҙек. Бар ерҙә Бөтә донъя башҡорттары Ҡоролтайы төбәк бүлексәһе вәкилдәре менән таныштыҡ, уларҙы ҡунаҡҡа саҡырҙыҡ.\nМораҙымдағы сәйәхәт йылы тәьҫораттар ҡалдырҙы. Педагог, методист, ҡала мәктәптәрендә башҡорт теле уҡытыуҙы ойоштороусы Сания Рәҡип ҡыҙы Ғәзиева иҫкә ала:\n– Сығышым менән Башҡортос-тандан түгел мин. Әммә Октябрьский ҡалаһында кәмендә 30 йыл йәшәйем. Бына Ҡоролтай ағзалары менән бергә онотолмаҫлыҡ төбәктәрҙә булып ҡайтырға тура килде. Мораҙым тарлауығына сәфәребеҙ хәтерҙә. Юл уңайында тирә-яҡтағы тәбиғәт менән һоҡландыҡ, саф һыулы шишмә буйҙарында ялға туҡталдыҡ, йыуынып алғас, хәл кереп китте, йәшәреп киттек хатта. Бына, ниһайәт, гүзәл тәбиғәтле төбәккә килеп индек. Сәфәр етәксеһе аңлатыуынса, был “Мораҙым тарлауығы” – тәбиғәт паркының башы. Беҙҙең алда мөһабәт күренеш асылды – Оло Ыҡ йылғаһының мәғрүр ташлы ярҙары. Ҡаялар һәм шаҡтай бейек тау араһынан тар ғына юл үтә. Тынлыҡ. Хозурлыҡ. Матурлыҡ. Икенсе көндө беҙҙең төркөм бер мәмерйәгә төштө. Август аҙағының ҡояшлы бер көнө ине. Беҙҙе ошо тәбиғәт мөғжизәһен һаҡлаусы гид оҙатып йөрөнө. Дөм ҡараңғылыҡ һәм дымлылыҡ шарттарында үҙебеҙҙе нисек тоторға кәрәклеген аңлатты.\nФонарҙың тоноҡ яҡтыһы ҡа-раңғылыҡтағы сәйер биҙәктәргә төштө. Ер аҫтына илткән һуҡмаҡ тураға (вертикаль) төшә, шуға ла бик һаҡ атларға кәрәк. Тайып китмәҫ өсөн стенаға ҡағылғайным, иҫкәрмәҫтән ҡулымды ҡояш нурҙа-ры күрмәгән ер аҫты таштарының һалҡынлығы өтөп алды һәм улар еүеш ине. Сәйер һындар гномдарҙы, Ҡарһылыуҙарҙы һәм башҡа әкиәт геройҙарын хәтерләтте. Әммә беҙҙе алда тағы ла онотолмаҫлыҡ тамаша көткән икән. Мәмерйәнән сығып, ҙур-ҙур таштар буйынса һаҡ ҡына атлап, аҫҡа, үҙәнгә төштөк һәм көтмәгәндә: “Тормош шундай матур, нәфис һәм бик тиҙ үтә”, тигән уйға килдек. Оҙон көйҙәр башҡарыу оҫтаһы Тимерйән Иҙрисов, ҡаяға баҫып, әкиәт батырылай, “Уйыл”ды һуҙып ебәрҙе. Бөтәбеҙ өсөн дә онотолмаҫ миҙгелдәр ине был. Йәшә, кеше, хозурлан, әммә онотма: саф тәбиғәтте рәнйетһәң, бысратһаң, уның тыныслығын боҙһаң, һине яуапһыҙлығың өсөн яза көтә. Ҡыҙғаныс, кеше ундай түгел. Ул – ҡулланыусы. Бир, бир, тағы ла бир: йылы (ҡышын), күләгә – йәйен, еләк, бәшмәк, үлән менән һыйла, мунса өсөн миндек бир. Ә мин иһә һинең ҡуйыныңа килеп, усаҡ яғам, сүп таратам. Минән һуң һыу баҫһа ла ярай. Әммә бындай ҡараштың аяныслы булыуын аңлаған, тәбиғәтте һаҡлаусылар сафтарын тулыландырған кешеләр һаны ла арта.\n“Башҡортостанға тәҙрә ас” проекты киң танылыу яулап, ҡалала тыуған яҡ буйынса сәйәхәтте әүҙем үҫтереүгә этәргес бирҙе. Хәҙер үҙе өсөн республиканың гүзәл төбәктәрен асҡан кешеләр артҡандан-арта бара. Иң мөһимен аңлағыҙ: был мөғжизәле төбәк– беҙҙең байлыҡ. Беҙҙән бер нимә – уны һаҡлау талап ителә.


Ҡатын-ҡыҙҙа - донъя йәме » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Мәғариф, мәҙәниәт » Ҡатын-ҡыҙҙа - донъя йәме\nАғасты - япраҡ,\nкешене кейем биҙәй\nИке йыл элек өс игеҙәк ҡыҙ тапҡан Зарина Йортомбаева ла был проекттан ситтә ҡалмаған. Йортомбаевтарҙың Тимур һәм Ринат исемле улдары бар.\n- Күп бала менән үҙеңә ваҡыт етмәй китә. Ғөмүмән, зауыҡлы кейенергә, биҙәнергә яратам. Игеҙәктәр кескәй булғанда, әлбиттә, өлгөрөп булмай ине. Хәҙер уларға өс йәш, ҙурайҙылар. Үҙҙәре көҙгө алдынан китмәйҙәр, мин күрмәгәндә, йәшеренеп, косметикам менән ҡулланалар, - тип йылмая Зарина.\nҠатнашыусылар араһында ауылдашым, Һәйтәктән Айгөл Исаеваны күреп шатландым. Айгөл йәш кенә булыуына ҡарамаҫтан, биш бала әсәһе. Үҙгәреү проек-тында ҡатнашыуына ул да сикһеҙ шатлана.\n- Ауылда эш тауыҡ сүпләһә лә бөтөрлөк түгел, көҙгөгә ҡарараға ваҡыт юҡ. Иртә таңдан кискә тиклем аяҡ өҫтөндәһең. Үҙемде тиҙерәк үҙгәргән килеш күрәһем килә! - тип түҙемһеҙләнде ул.\nҠатын-ҡыҙҙарыбыҙға «перезагрузка» алдынан фотосессия ойошторолдо.\nҺуңынан йәрәбә менән үҙҙәренә визажист һәм парикмахер һайланылар. Профессионалдар әйтерһең дә шуны ғына көткән, ҡулдарына ҡоралдарын алып шундуҡ эшкә тотондолар. Парикмахерҙар Әлиә Бикбулатова, Алена Нафиҡова, Гөлназ Йомабаева, Луиза Ибәтуллина, Светлана Мәхәмәтйәнова, визажистар Надежда Ғәлиева, Айгөл Ғарипова, Зөлфиә Исмәғилова, Динара Муртаева һәм Эльвира Зәйнуллина гүзәл заттарыбыҙҙы күҙ асып йомған арала сын-яһау итеп ҡуйҙылар. Уларҙы күреп, хатта, беҙ ҙә телһеҙ ҡалдыҡ, алдыбыҙға бөтөнләй икенсе образдар килеп баҫты. Ағасты - япраҡ, кешене сепрәк биҙәй, тип юҡҡа әйтмәгәндәр. Зауыҡлы күлдәк, килешле прическа, күҙҙәргә һөртөлгән һөрмә, биткә яғылған кершән, сағыу помада әсәләрҙе баштан-аяҡ үҙгәрткән. Өйҙәренә ҡайтҡас ғаилә ағзалары үҙҙәрен танымаҫ әле. Айырыуса араларында Айгөлдөң ныҡ үҙгәреүен тамашасылар ҙа билдәләне, ул ҡәтғи ҡиәфәттәге эшлекле ханымға әйләнгән дә ҡуйған.\nСюрприз уңышлы килеп сыҡты. Гүзәл заттарыбыҙ көҙгөлә үҙҙәренең ҡиәфәтен күреп һоҡланыуҙарын белдерҙеләр. Хөрмәтле ҡатын-ҡыҙҙарыбыҙ һәр ваҡытта ла шулай матур, һөйкөмлө бу-лып ҡалығыҙ. Балалар һыл-тау түгел, үҙегеҙҙе яратырға өйрәнегеҙ.\nОшо көндәрҙә Учалы ҡалаһының бала табыу йортонда Әсәйҙәр көнөнә арналған матур сара уҙҙы. Сабыйҙарын ҡулына алған алты ҡатын-ҡыҙ тантаналы шарттарҙа бала табыу йортонан сыҡты.\nУчреждениеның беренсе ҡаты сағыу гөлләмәләр тотҡан, ҡыуаныстан ауыҙҙары ҡолағына еткән атайҙар, ҡыҙҙарының, килендәренең иҫән-һау бәпесләү шатлы-ғынан ҡояштай балҡыған ата-әсәләр, ҡайны-ҡәйнәләр, олатай-өләсәйҙәр, ҡусты-һеңлеләрен күрергә түҙемһеҙләнгән ҡыҙ-малайҙар менән шығрым тулы ине.\nГөлнара Хужаева кейәүе Артур, ҡоҙа-ҡоҙағыйҙары Айгөл һәм Усман Ғәфүровтар менән ҡыҙы Эвелинаны ҡаршы алырға килгән. Ғаиләнең ҡыуаныстары йөҙөнә сыҡҡан. Йәш ҡатын бөгөн икенсегә әсәй булыу бәхетен татый. Ике йәшлек Данил да бында, дүрт күҙ менән һеңлеһен сығарғандарын көтә.\n- Әсә кешегә балаһы нисә йәштә булһа ла бала булып ҡала. Беренсе бәпесен иҫән-һау тапҡансы төн йоҡоларыбыҙҙы йоҡламай борсолоп сыҡҡайныҡ, был юлы ла йөрәк тулҡынланып торҙо. Кейәү менән артабан да бер-береһе менән аңлашып, матур итеп йәшәһендәр, беҙҙе ейән-ейәнсәрҙәр менән ҡыуандырып торһондар, - тип тәьҫораттары менән бүлеште Гөлнара Фәтих ҡыҙы.\n- Бала - ғаиләне нығытыусы еп. Һәр береһе үҙенең ризығы менән тыуа. Киленем бөгөн ейәнсәр бүләк итте, уға ҙур рәхмәтлебеҙ. Мин ғаиләлә бер бөртөк булдым. Йәшермәйем, ҡыйын була торғайны. Бер туғанлы тиҫтерҙәремде күреп, көнләшеп тә ала инем. Бәләкәй саҡта ныҡ һиҙелмәй, ә бына өлкәнәйгәс бер туғаның булмауы һиҙелә, кем менәндер һөйләшәһе, серләшәһе килә. Шуға ла мин күп балалы ғаиләләр яҡлы, киленем нисә бала тапһа ла, һәр береһен их-лас көтөп аласаҡбыҙ, өҙөлөп яратасаҡбыҙ, - тип һүҙгә ҡушыла Айгөл Мөйдин ҡыҙы.\nБер ситтә, ҡулына гөлләмәләр тотоп, сабыр ғына кәләше менән ҡыҙын көткән ир-уҙаман менән әңгәмәләшәбеҙ. Роза һәм Вадим Шаһивәлиевтарҙың ғаиләһендә бөгөн икенсегә ҡыҙ тыуған. Өлкәндәренә ун бер йәш. Вадимдың атаһы менән әсәһе Зилиә һәм Рөстәм Шаһивәлиевтар ҙа ҡыуаныслы ваҡиғанан ситтә ҡалмаған, хатта һигеҙенсе тиҫтәһен ваҡлаған өләсәһе лә бүләсәһен күрергә килеп еткән. Фәнжиә Сәйфуллинаның биш ейән-ейәнсәре бар, бөгөн иһә өсөнсөгә бүләсәле булды.\n- Әсәйем ейән-ейәнсәрҙәренең, бүләсәләренең һәр береһен тиерлек бала табыу йортонан ҡаршы ала. Күптән түгел Силәбенән дә барып алдыҡ, хатта, - ти Зилиә Миһран ҡыҙы.\nНиһайәт, яңы тыуған бәпәйҙәрен күтәргән әсәйҙәр күренде. Бәләкәй генә бүлмә ҡырмыҫҡа иләүе ише гөж килде. Сабыйҙар ата-әсәле булып, иҫән-һау үҫеп китһен сабыйҙар.\nЭльвира һәм Дим Хәйруллиндарҙың ғаиләһе өсөн дә бөгөнгө көн иҫтәлекле. Уларҙың ҡыҙҙары тыуған. Улдары Рафаэлға 2,7 йәш. Әсәһе дауаханала ятҡан мәлдә өләсәһе, атаһы менән донъя көткән малай. Зөһрә ханым ейәнен ҡарашырға Белореттан килеп еткән.\nЙәш әсә күҙ йәштәрен тыя алмай, әсә булыу бәхете үҙен шул тиклем тулҡынландырған ахыры.\n- Дауаханала ятҡанда улымдың ҡараулы булғанын белһәм дә, хәл белешергә килгән һайын уны һағынып илайым. Әсә йөрәге түҙемһеҙ, сабый менән тиҙерәк яҡындарым эргәһенә ҡайтырға, улымды ҡосағыма алыу теләге менән яндым, - ти ҡатын. Хәйрул-линдар исем дә уйлап ҡуйғандар, ҡыҙҙарына Аиша тип исем ҡушырға уйлайҙар.\nҒирфановтар иһә күп балалы ғаиләгә әйләнде, Вилә Борисовна өсөнсөгә әсәй булған. Ҡыҙы Зәриә менән улы Радмир өйҙә өләсәләре менән ҡалған, әсәләренең тиҙерәк ҡустыларын алып ҡайтыуҙарын түҙемһеҙләнеп көтәләр. Исеме Әлмир буласағын да күптән беләләр. Виләнең тормош иптәше Себерҙә эшләй, шуға ла ҡаршы алырға ағаһы Рөстәм килгән. Атай кешегә ең һыҙғанып эшләргә тура килә, өс балаға сығымдар ҙа күберәк китә бит.\nНыҡлы ғаилә - ил күрке\nРеспублика көнө алдынан мәҡәләмдең геройҙары итеп күп балалы ғаиләне һайлауым юҡҡа түгел. Улар төбәгебеҙҙең демографияһын яҡшыртыуға тос өлөш индерә.... Тотош уҡырға\nӨс ҡыҙым - өс мөғжизәм\nЕр йөҙөндә мөғжизәләр булып тора. Ҡайҙалыр Ҡыҙыл ҡар яуһынмы, Силәбегә метеорит төшһөнмө, тигәндәй... Ә бына беҙҙең өсөн йәш пар Зарина һәм Азат... Тотош уҡырға\nБалалар - тормоштоң йәме\nҒәзиз балаһын күкрәгенә ҡыҫып һөйөүҙән олораҡ бәхет юҡтыр ул әсә кеше өсөн. «Әсә мөхәббәте ҡояштан ҡайнар, йондоҙҙарҙан бейек, диңгеҙҙәрҙән тәрән бит... Тотош уҡырға\nИр беләк, ҡатын терәк, ти халыҡ мәҡәле. Боронғоларҙан килгән был аҡыл Фәттәховтар ғаиләһенә тулыһынса тап килә. Илсе ауылында бына инде ярты быуат... Тотош уҡырға


Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы Ноғман Мусинға - 85 йәш\nЮбилей алдынан әҙип тыуған яғы Ишембайҙа булып, яҡташтарына ҙур бүләген еткерҙе.\nҠулъяҙмаларҙа - ауыл, төбәк, ил тарихы, йөҙәрләгән яҙмыш. 65 йыл ғүмерен ижадҡа бағышлаған Ноғман Мусиндың яҙғандарын бергә туплаһаң, ике тиҫтә томға тулыр ине. Юбилей йылында әҙип тулы йыйынтығының 11-се томын ҡулға алырға тора. Башҡорт әҙәбиәте тарихында был - уникаль күренеш. Хәйер, халыҡ яҙыусыһының ижады күләме менән генә түгел, тәү сиратта йөкмәткеһе менән ҡиммәт.\nУрман ҡуйынында һыйынып ултырған кескәй генә йәйләүҙә донъяға килгән ул, ауыр һуғыш йылдарында буй еткергән, ауылынан беренсе булып урта, һуңғараҡ юғары белем алған. Стәрлетамаҡ уҡытыусылар институтында Хәким Ғиләжев ойошторған әҙәби түңәрәктә шөғөлләнеү Ноғман Мусинды ныҡлап ижадҡа ылыҡтыра. Артабан мәктәптә, республика газета-журнал редакцияларында, китап нәшриәтендә, Башҡортостан телевидениеһында, Яҙыусылар союзы идараһында эшләгәндә ул бер ваҡытта ла ҡәләмдән айырылмай.\nНоғман Сөләймән улының һөнәрҙәре күп. Ул - балта оҫтаһы, сабатасы, һунарсы, умартасы, бынамын тигән баҡсасы, оҫта гармунсы. Үҙ ғүмерендә өс йорт күтәргән, әллә күпмеһен төҙөргә ярҙам иткән. Тыуған ауылы Ишембай районының Ҡолғонала һалған ижад йортон, үҙ ҡулдары менән йорт-музей итеп биҙәп, рәсмиләштереп, район халҡына тапшырҙы әҙип.\nЙорт-музей, әле төҙөлөп ятҡан социаль-мәҙәни обьект, мәктәп, мәсет менән берлектә, Ҡолғона ауылының үҙәгенә әүереләсәк. Төҙөлөштөң башланып китеүендә, ғөмүмән, ауыл тормошоноң йылдан-йыл күркәмләнә барыуында Ноғман Сөләймән улының да хәстәрлеге ята. 85 йәшлек юбилейын билдәләгәндә, ҙур сәхнәләрҙә ҡотлауҙар ҡабул итеүҙән бигерәк, яҡташтарына аманатын еткереп ҡалыуҙы хуп күрҙе халыҡ яҙыусыһы.


11 ОКТЯБРҘӘ СИБАЙҘА НИНДӘЙ САРАЛАР ҮТӘСӘК?\n9 Октябрь 2019, 10:55\n11 октябрҙә, Башҡортостан Республикаһы көнөндә, Сибайҙа Башҡортостандың «Сәләм» яңы телевизион каналы эшләй башлай. Байрам көндө Сибайҙың үҙәк майҙанында көндөҙгө 12.00. сәғәттә «Сәләм» хеҙмәткәрҙәре ҡатнашлығында телеканалдың презентацияһы була.\n11 октябрҙә, Башҡортостан Республикаһы көнөндә, Сибайҙа Башҡортостандың «Сәләм» яңы телевизион каналы эшләй башлай. Ул Башҡортостан ҡалаларында һәм райондарында муниципаль һәм урындағы телестудияларҙы һаҡлап ҡалыу өсөн булдырылған. Яңы телеканал эфирында урындағы студияларға биш сәғәт бүленә, шул иҫәптән иртәнге 07.00— 08.00 сәғәттәрҙә, көндөҙгө 13.00 сәғәттән 14.00 сәғәткә һәм 17.00 сәғәттән 19.00 сәғәткә тиклем прайм-тайм. «Сәләм» Башҡортостандың кабель операторҙары селтәрҙәрендә һәм интернет-сервистарҙа күрһәтә.\nБайрам көндө Сибайҙың үҙәк майҙанында көндөҙгө 12.00. сәғәттә «Сәләм» хеҙмәткәрҙәре ҡатнашлығында телеканалдың презентацияһы була.\nТантаналы сарала билдәле йырсылар--Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Сәғиҙулла Байегет һәм халыҡ-ара конкурстар лауреаты Зилиә Бәхтиева ҡатнаша, бик күп бүләктәр уйнатыла.\nШулай уҡ был көндә медицина фәндәре докторы, профессор Индира Сәхәүетдинова етәкселегендәге «Рәсәй тимер юлдары»— «Өфө ҡалаһы медицинаһы» дауаханаһы табиптарында бушлай тикшерелергә мөмкин. Сибай ҡалаһы поликлиникаһында был көндө хируг, кардиолог, невролог алдан яҙылыу буйынса ҡабул итә. Алдан яҙылыу өсөн телефон: 89297538140.


06 декабря 2016 ГТРК «Башкортостан»\nРәсәй һәм Ҡытай Берләшкән Милләттәр ойошмаһы именлек шураһының Алеппола хәрби хәрәкәттәрҙе бер аҙнаға туҡтатыу тураһындағы резолюцияһына вето һалды. Мәскәү һәм Ҡытай фекеренсә, бындай тәнәфестәр террорсыларға запастарын тулыландырырға һәм көс тупларға ғына ярҙам итә.\nКеше менән кенгуру һуғышыуы тураһындағы роликты бер-нисә көндә миллиондан ашыу кеше ҡараған. Хайуан Австралияла йәшәүсенең этен муйынынан тотоп алып быуа башлай. Шул ваҡытта ир ярҙамға ташлана һәм кенгуруның моронона берҙе тондороп ала.\nИспанияның Памплоне ҡалаһында урамдар буйлап үгеҙҙәр югереүе буйынса Сан-Фермин фестивале үтте. Ярһыған хайуандарҙан меңләгән кеше ҡасҡан. 6 кеше дауаханаға һалынған. Бындай фестивалдәрҙе хайуандарҙы яҡлаусылар йыл да акциялар менән ҡаршы ала.\n06 декабря Махсус сигналдар ярҙам итмәне, янғын һүндереүселәр фажиғә урынына ваҡытында барып етмәне\n06 декабря Башҡортостандан сыҡҡан Рәсәй геройҙары тураһында “Рәсәй геройҙары – беҙҙең замандың батырҙары” тип аталған китап донъя күрҙе


30 Ноябрь 2018, 16:35\n«Ҙурайғас, музыка уҡытыусыһы булам да балаларҙы баянда, ҡурайҙа уйнарға өйрәтәм», – ти Ғаяз Танһыҡҡужин. Үҙе Сибай музыка колледжының I синыфында ғына уҡый әле. Әммә ҡойоп ҡуйған артист инде! Күҙ теймәһен.\n– Мин эшкә иртә сыҡҡас, бәләкәйҙән өләсәһе Гөлшат Һибәтулла ҡыҙы һәм олатаһы Йәүҙәт Рәхимйән улы Вилдановтар менән ултырҙы. Өләсәһе – ҡумыҙҙа, олатаһы баянда уйнай. Өйҙә гел концерт ҡуя торғайнылар. Ғаяз йырлай, тасуири итеп шиғырҙар ҙа һөйләй, – ти әсәһе.\nҺәләтле малай «Әкиәт» балалар баҡсаһына йөрөгән сағында уҡ ҡаланың балалар сәнғәт мәктәбендә бейеү менән шөғөлләнгән.\nХореография синыфы уҡытыусыһы Алһыу Шәмсетдин ҡыҙы Хафизова Мәликә Байғужина исемле ҡыҙ менән икеһенә айырым «Ҡурсаҡ» тигән бик матур заманса халыҡ бейеүен өйрәткән. Бик инсафлы ҡыҙ ул. Сәнғәтте ярата. Әле 13-сө мәктәптең I синыфында уҡый. Кескәйҙәр дуэт менән Өфөлә, Ҡырым Республикаһында ла конкурстарҙа ҡатнашып, дипломдарға лайыҡ булған. Яңыраҡ баш ҡалала үткән «Башҡортостан таланттары» бәйгеһендә II урын алғандар. Ә иң ҙур еңеүҙәре, моғайын, мәҙәниәт һәм сәнғәт өлкәһендәге «Рәсәй киләсәге» милли премияһы финалына сығыуҙарылыр. Кескәй бейеүселәр яҙ көнө Мәскәүгә барып, сығыш яһап, диплом алып ҡайтҡан.\nҒаяз музыка ҡоралдары менән дә мауыға. Ҡурайҙа, ҡумыҙҙа, баянда, пианинола уйнай белә. Сәйфулла Дилмөхәмәтов исемендәге төбәк-ара ҡурайсылар бәйгеһендә II урын алған.\nУҡыу буйынса математика, яҙыу дәрестәре оҡшай Ғаязға. Тиктормаҫ, кешеләр менән аралашырға яратҡан малай ҡыштарын конькиҙа йөрөргә, хоккей уйнарға әүәҫ, ә йәй етһә, роликта һәм велосипедта елдерә.