АҒИНӘЙҘӘР ҠОРО Милләт арбаһындағы... иң кәрәкле кешеләр улар » Всемирный Курултай (конгресс) башкир\nВсемирный Курултай (конгресс) башкир » Комиссии » По вопросам семьи, материнства, отцовства и детств » АҒИНӘЙҘӘР ҠОРО Милләт арбаһындағы... иң кәрәкле кешеләр улар\nавтор: 147258951 | Просмотров: 1076\nЗамана артынан ҡыуып, көнсығыш илдәренә оҡшарға тырышып көнитмешебеҙҙе үҙгәртеп, асылыбыҙҙан ситләшеп, балаларыбыҙҙы дөйөм ил балаһы итеп тәрбиәләүҙең әсе емештәрен татып йәшәлгән көндәр бөгөн. Ата-бабаларыбыҙҙың изге мираҫ итеп быуындан-быуынға күсерелә килгән йолаларын, ғөрөф-ғәҙәттәрен, рухи тәрбиәһен иҫкелек ҡалдығы тип һанап, унан йөҙ бороуҙың һөҙөмтәһен күреп, терһәктәрҙе тешләр хәлгә еткәнбеҙ кеүек. Эскелек, әхлаҡһыҙлыҡ, тәрбиәһеҙлек, рухи көсһөҙлөк кеүек донъя афәттәренә дусар ителгән балаларыбыҙҙы күргәс кенә ниндәй аяныслы хәлгә ҡалыуыбыҙ тураһында уйлана башланыҡ. Башҡортҡа аҡыл һуң төшә, һуң төшһә лә мул төшә, тиҙәр бит әле. Ниһәйәт, ауылдарыбыҙҙағы рухи төшөнкөлөккә, эскелеккә ҡаршы көрәшеүҙе, тәрбиә мәсьәләләрен хәл итеүҙе бөгөн ағинәйҙәребеҙ үҙ ҡулдарына алды.\nТормошобоҙҙо яҡшыртыу, киләсәгебеҙҙе хәстәрләү буйынса өҫтән төшөрөлгән күрһәтмәләрҙе, ҡарарҙарҙы ғына көтөп ятыуҙың файҙаһы булмауын аңлаған, иң мөһиме, битараф булмаған башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары үҙ йолаларыбыҙҙы тергеҙеү, йәштәрҙе милли ғөрөф-ғәҙәттәргә ярашлы тәрбиәләү, ауылдарҙағы башҡа төр социаль мәсьәләләрҙе хәл итеү буйынса эш башланы. Ике йыл эсендә матур башланғысты республикабыҙҙың 14 районы ҡатын-ҡыҙҙары дәррәү күтәреп алды, быйыл улар эшләгән эштәренә һығымта яһап, үҙ-ара тәжрибә уртаҡлашыу, фекер алышыу ниәтендә Әбйәлил районында ҡор йыйҙы.\nМайҙан хужалары әбйәлилдәр әхирәттәрен ҡунаҡ итеп ҡаршыланы. Алыҫ араларҙы яҡынайтып килеүен килгәс, боронғо бер шөғөлөбөҙҙө күрһәтәйек, тип, Амангилде ауылы ағинәйҙәре башҡа төбәктәрҙә онотола төшкән тула баҫыу йолаһын хәтергә төшөрҙө. Баҡтиһәң, борон башҡорт ир-егеттәренең эш кейеме туланан – һарыҡ йөнөнән һуғып, баҫылған туҡыманан тегелгән икән. Был туҡыманы эшләү серен Амангилде ауылында йәшәүсе Ғәшүрә Әүбәкирова белә, ул боронғо шөғөлдө йөҙйәшәр әсәһенән отоп ҡалған. “Элек башҡорт ир-егеттәре кейеҙ кейем кеймәгән, уларҙың эш кейеме бына ошо туланан тегелгән сәкмән, сарыҡ, ойоҡ, башлыҡ булған. “Сәкмән кейгән ир-егеттең йортонда кәтмән була”, тип юҡҡа ғына таҡмаҡ әйтелмәгән, мал табыусының өҫ кейеме булған ул тула сәкмән. Халыҡтың бер шөғөлө онотолмаһын тип, бөгөн бөтөн республика ағинәйҙәрен эштең айышына төшөндөрөп, күрһәтеп ҡалырға булдыҡ”, - ти Ғәшүрә Зәйнулла ҡыҙы. Уның өйрәтеүенсә, тула баҫыу өсөн һарыҡтың көҙгө йөнөн ян ярҙамында иләп, уны сиратып, балаҫ һуғыу станогында иңен 25-30 см яҫылыҡта һуғырға кәрәк, оҙонлоғо күпме булһа ла ярай. Шуны ҡайнап торған һыуға биш минутҡа һалып алып, кейеҙ кеүек таяҡҡа урап тигеҙләп баҫырға кәрәк. Оҫтабикә әйтеүенсә, ҡара тирең сыҡҡансы баҫһаң, туланы бесеп кейем теккәндә ул һүтелмәй ҙә, тарҡалмай ҙа. Баҫып бөткәс, туланы тигеҙ итеп элеп, осона ауырлыҡ һалып киптерергә. Кипкән тауарҙы элеүле торған көйө йөнө ҡалҡһын өсөн туҡмарға кәрәк. Әҙерлеге еткән тула туҡыманан йылы ла, тәнде тын алдырырлыҡ та, эшкә кейерлек кейеҙ кеүек туҙмаҫ кейем-һалым тегеп алырға ғына ҡала.\nХалыҡ күңелендә йыр-таҡмаҡтарҙа ғына һаҡланып ҡалған тула баҫыу шөғөлөн ҡарап, ата-бабаларыбыҙҙың ни тиклем егәрле, дәртле булыуын аңлайһың. Бер сәкмәнде тегеү өсөн генә лә ҡатындарҙың әллә күпме күҙ нурын һалып, ҡул көсөн түгеп, шул тиклем ҡатмарлы эште башҡарып ултырыуы талап ителгән. Ә шулай ҙа уйынлы-ысынлы таҡмаҡ һүҙҙәрендә эштең ҡыйынлығы тураһында бер һүҙ әйтелмәй, зарланыу ҙа юҡ: “Тула, тула, тула, тула, Туланан сәкмән була, Өҫтөң бөтөн, тамағың туҡ, Әйҙә тула ла тула”, - тип, йырлана ул. Шөкөр, тигән көнө булған шул ата-бабаларыбыҙҙың. Ана шул башҡорттарҙы борон-борондан үҙҙәре йәшәгән ерҙең тәбиғәтенә, ер аҫты ҡаҙылма байлыҡтарына, Хоҙай биргән башҡа төр етешлектәргә һаҡсыл ҡарашлы иткәндер ҙә. Бөгөн беҙ йолаларыбыҙ менән бергә ошо сифатыбыҙҙы ла юғалттыҡ, кеүек. Әммә ил йолаһыҙ булмай, халыҡ хәтерһеҙ булырға тейеш түгел. Ағинәйҙәрҙең тырышлығы, матур башланғысы киләсәктә үҙ һөҙөмтәләрен бирер, моғайын.\nАҡыл төбө – тәжрибә\nБөтөн донъя башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты ҡарамағындағы “Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһы етәксеһе Гөлфиә Гәрәй ҡыҙы Янбаева кәңәш ҡорон асып, ағинәйҙәр хәрәкәте бурыстарына бер аҙ байҡау яһаны: “Ауылдарға ябырылған заман касафаттары бихисап булып китте. Улар сылбырҙай теҙелеп, бер-бер артлы кире һөҙөмтәләр теҙмәһен хасил итә тора: эшһеҙлек арҡаһында йәштәрҙең – ҡалаларға, хеҙмәт йәшендәге ир-егеттәрҙең Себер тарафтарына юлланыуы тыуым кәмеүгә, шунан мәктәптәр ябылыуға булышлыҡ итә, битарафлыҡ, нәҫ баҫа, рухи көрсөк алҡымдан алып бара. Ошондай сәбәптәр бөлдөрә бөгөн ауылдарыбыҙҙы. Кем ҡотҡарыр? Әлбиттә, ошо ауылда йәшәгәндәр үҙҙәре генә эшләй ала быны. Шуға ла Бөтөн донъя башҡорттары ошондай бурыс ҡуя ла инде: территориаль йәмәғәт үҙидаралыҡтары ойоштороп, ауылда хужа булырға! Ә бындай үҙидаралыҡты ойоштороу иң тәүҙә ағинәйҙәр, аҡһаҡалдар иңендә. Улар донъяларыбыҙҙың алға бармауын нығыраҡ тоя, уны төҙәтер өсөн ең һыҙғанырға, ни ҙә булһа эшләргә әҙер тора, тип уйланылды. Хәҙер Рәсәй Президенты ауыҙынан да гражданлыҡ йәмғиәте, гражданлыҡ институы тигән һүҙ бик йыш яңғырай бит. Ағинәйҙәр, аҡһаһалдар ҡорҙары, урындарҙағы башҡорттар ҡоролтайҙары – шул уҡ гражданлыҡ йәмғиәте бит инде ул. Был ойошмалар башҡа йәмәғәт ойошмалары кеүек, кәрәк саҡта ғына йыйылып, ниндәйҙер бер сара үткәреп алыу өсөн тәғәйенләнмәгән. Был ойошмалар – улар йәмғиәт. Был ошо ерҙә үҙен хужа итеп тойған, бер нимәгә лә битараф булмаған халҡыбыҙҙың йәшәү рәүеше. Бына шул хужа булыу тойғоһон уятыу эшенә егелгән дә инде беҙҙең “Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһы”.\nОшо йүнәлештә әүҙем эшләүсе Әбйәлил, Баймаҡ, Белорет, Учалы, Йылайыр, Хәйбулла райондары, Сибай ҡалаһы ағинәйҙәр хәрәкәтен билдәләп үтте Гөлфиә Гәрәй ҡыҙы һәм уларҙы ошо ҡорҙа үҙ тәжрибәләре менән уртаҡлашырға саҡырҙы. Иң тәүҙә Әбйәлил ағинәйҙәре телмәр тотто. “Баш ағинәй итеп тәғәйенләнгәс тә райондағы бөтөн ауыл биләмәләрен йөрөп сығып, урындарҙа ағинәйҙәр ойошмаһында эшләрлек ҡатын-ҡыҙҙар менән осрашып, һөйләшеп сыҡтым. Бөгөн беҙ бөтә йәмәғәт ойошмалары кеүек, үҙебеҙҙең план, рәсми эш ҡағыҙҙарына таянып, башҡарған эштәр буйынса отчеттар яҙып барабыҙ. Төп бурысыбыҙ – йәштәрҙе тәрбиәләү. Шуға күрә, балалар баҡсаһына, мәктәптәргә барып, тәрбиәүи лекциялар һөйләйбеҙ, балалар өсөн төрлө саралар үткәреп торабыҙ. Донъя афәтенә әйләнгән эскелектән ауылдаштарҙы арындырыу буйынса ла ағинәйҙәр әүҙем эшләй”, - тип һөйләп китте Әбйәлил районының “Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһы етәксеһе Роза Таһирова. Билдәләнеүенсә, Әбйәлил ағинәйҙәре ауылдарҙағы бихисап проблемаларҙың һәр береһенә иғтибар биреп, эштәрҙе үҙ-ара бүлеп алып башҡара. Ауылда эшһеҙлектән ялҡып, тормош һынауҙарын күтәрә алмай, хәмер ҡолона әүерелеп киткән ғаиләләр менән өс төрлө эш алып баралар: эскән ғаилә, эскән ҡатын, эскән ир – һәр кемгә индивидуаль ҡараш. Ағинәйҙәрҙең күҙ уңынан бер генә мәсьәлә лә ситтә ятып ҡалмай, хатта мөхәббәт эшендә лә улар кәңәш-төңәш итә. Оло йәшкә тиклем өйләнмәй, буйҙаҡ йөрөгән ир-егеттәрҙе башлы-күҙле итеүҙе лә үҙ ҡулдарына алғандар. Ошо ярты йыл эсендә бер Таштимер ауыл биләмәһендә генә өс буйҙаҡҡа хәләл ефет табып бирергә өлгөргән улар. Амангилде ауылы ағинәйҙәре эшен халыҡ күңеленә иман нуры сәсеүҙән, ауылдаштарҙы мәсеткә йыйыуҙан башлаған.\nӘбйәлилдең ҡайһы ауыл биләмәһенән генә килмәһен, бөтөн ағинәйҙәр ҙә ауыл хакимиәте етәкселәре менән тығыҙ бәйләнеш булдырып, урында үҙҙәренең йыйылыштарын үткәрергә бүлмәләр һорап, “штаб-квартира” эшләп алыуҙары тураһында һөйләне. Хатта Таштимерҙәге һөнәрселек училищеһы ябылғас, уҡыу йортоноң ҙур бинаһын да ағинәйҙәр үҙҙәренеке иткән; үҙ көстәре менән уны йүнәтеп, матурлап, бөгөн төрлө сараларҙы ошонда үткәрәләр.\nБайым ауылы биләмәһенең баш ағинәйе Мәүлидә Сөнәғәтова әйтеүенсә, йәштәргә өгөт-нәсихәт һөйләп кенә тура юлға баҫтырыуы икеле, шуға улар эшһеҙ йөрөгәндәрҙе эшкә урынлаштырып, контролдә тота икән. Сәләмәт тормош, милли матбуғатҡа яҙылыу, ауылдарҙа төрлө өмәләр, мәҙәни саралар үткәреү, урындағы халыҡтың социаль проблемаларын хәл итеү һәм башҡа бихисап эштәргә йән фарман сабып йөрөгән ағинәйҙәр урындағы социаль проблемаларҙы хәл итеүҙә ярҙам күрһәтеүҙе төп бурыстары итеп күреүҙәрен, халыҡ мәнфәғәтен ҡайғыртыуҙарын, үҙҙәре өсөн бер нимә лә талап итмәүҙәрен һыҙыҡ өҫтөнә алды.\nЙыйынға килгән Баймаҡ ағинәйҙәре лә үҙ тәжрибәләре тураһында ихлас һөйләне. Тәжрибә уртаҡлашыуҙан тыш, сарала ҡатнашыусы Дәүләт Думаһы депутаты Сәлиә Мырҙабаеваға үҙ тәҡдимдәрен дә еткерҙе улар: “Бөгөн илебеҙҙе ялмап алған ҙур афәт – эскелек. Шуға күрә, һуңғы йылдарҙа айнытҡыстарҙың, ЛТП-ларҙың ябылыуы ҙур проблема тыуҙырҙы. Эшләмәй, эсеп йөрөгәндәрҙе элекке замандарҙағы кеүек мәжбүри рәүештә ЛТП-ларға ябырға кәрәк”. Шулай уҡ Баймаҡ ағинәйҙәре арҡа терәр кешеләре, таяныстары, кәңәшселәре - ир-егеттәрһеҙ дулап тәртә емереп булмай икәнен аңғартып, һәр башланғыстарын күтәрмәләп торған көслө заттарға рәхмәт һүҙе әйтергә лә онотманылар.\n“Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһының эштәре тураһында һүҙ барғанда, Белорет районының Шығай, Үткәл, Хөсәйен ауылы ҡатын-ҡыҙҙарын телгә алмай булмай. “Ислам диненең традицион йүнәлешенән ситләшеп, экстремистик идеяларға бирелеп китеүҙән йәштәрҙе лә, ололарҙы ла иҫкәртеү буйынса бик күп саралар үткәрәбеҙ. Халҡыбыҙҙың ил-йортона, тыуған тәбиғәтенә битараф ҡарашын иҫкә алып, “Кеше өсөн түгел, үҙебеҙ өсөн йәшәйек!” тигән лозунг аҫтында тирә-яҡты һаҡлау буйынса эш башланыҡ, кесе йәштән балаларҙа тыуған төйәгенә һаҡсыл ҡараш тәрбиәләү тәү маҡсат итеп ҡуйылды. Мәктәптәрҙә класс сәғәттәренә ағинәйҙәрҙе саҡыралар, төрлө экологик өмәләр ойошторабыҙ. Тағы ла тарихи шәхестәрҙе, арҙаҡлы кешеләрҙе барлау, тарихи ҡомартҡыларҙы һаҡлау йүнәлешендә лә эшләйбеҙ. Яҡлаусыһыҙ ҡалған һуғыш һәм тыл ветерандарына, аҙ тәьмин ителгән ғаиләләргә ярҙам күрһәтәбеҙ, халыҡ ижадын йыйыу, боронғо йолаларыбыҙҙы тергеҙеү буйынса дәүләт структуралары менән хеҙмәттәшлек итәбеҙ”, - тип үҙ тәжрибәләре менән уртаҡлашты улар.\nСибай ҡалаһы “Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһы етәксеһе Асия Ғәйнуллина фекеренсә, был ойошма бары тик халыҡ араһында абруй ҡаҙанған, үҙе өлгө күрһәтерлек ҡатын-ҡыҙҙарҙан ғына төҙөлөргә тейеш. Шулай уҡ уларҙың ағинәйҙәр эргәһендә “Һылыуҡай” студияһы ойоштороп, йәш быуындың һәр саҡ йәнәшәләрендә булыуына өлгәшеүе тураһындағы тәжрибәһе лә иғтибарға лайыҡ.\nИке сәғәттән ашыу барған фекер алышыу ваҡытында зал тулы сағыу-сағыу башҡорт милли кейемендәге ҡатын-ҡыҙҙарҙы ситтән күҙәтеп тора бирә, тарихи китаптарҙа уҡыған бер осорға барып эләккәндәй булып, онотолоп, ауыҙ асып тыңлап торғанда, ҡапыл башҡа бер мәҡәл килеп төштө: ҡырҡ йыл ямғыр яуһа ла, шыма ташҡа һыу үтмәй, тиҙәр бит әле. Киләсәктә “Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһы ниндәй генә шарттарҙа ла халҡыбыҙҙы “ел-ямғырҙан” һаҡлап торор ҡалҡан булып формалашып етер, тигән өмөт бар.\n“Ағинәй” йәмәғәт ойошмаһының республика кимәлендә үткәрелгән йыйынында мәртәбәле ҡунаҡтар ҙа ҡатнашты. Улар ағинәйҙәр хәрәкәтенең эше менән яҡынданыраҡ танышыу, уның асылына төшөнөү ниәте менән килгәйне бында. Сара тамамланғас та фекерҙәрен ишетеү ниәтендә уларға мөрәжәғәт иттек.\nСәлиә Мырҙабаева, Рәсәй Федерацияһының Дәүләт Думаһы депутаты: Минең өсөн иң ҡыуаныслыһы - дәүләт кимәлендә хәл ителергә тейеш төрлө мәсьәләләргә ҡарата халҡыбыҙҙың битараф ҡалмауын күреү. Йәмәғәт ойошмаһы булдырып, үҙҙәренең энтузиазмы менән етди социаль мәсьәләләр буйынса ла, башҡорт халыҡ йолаларын һаҡлап ҡалыу, үҫтереү буйынса ла дәртләнеп эшләп йөрөгән был ағинәйҙәргә мин һоҡланып бөтә алмайым. Уларға хәҙер башҡа йүнәлештәрҙә лә бергәләп эшләргә кәрәк, сөнки 5 сентябрҙә Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте тарафынан “РФ-ның ғаилә сәйәсәте концепцияһы” тигән ҙур күләмле документ ҡабул ителде, уға ярашлы беҙ ғаиләгә ҡағылышлы закондарҙы яңыртасаҡбыҙ, был өлкәләге проблемаларҙы хәл итеүгә иғтибар артасаҡ, финанслау талап иткән төрлө программаларға аҡса бүленәсәк. Депутат булараҡ, бөгөн шуны әйтә алам: үҫеше буйынса алға китеүсе бүтән илдәр тәжрибәһенән сығып, бөгөн беҙҙең илдең власть органдары ла ошо “Ағинәй” кеүек йәмәғәт ойошмаларына матди яҡтан ярҙам күрһәтеп һәм уңайлы шарттар тыуҙырып, йәмғиәттең төрлө проблемаларын хәл итеүгә ылыҡтырырға, уларҙы төп таянысы һәм ярҙамсыһы итеп алырға тейеш. Шул саҡта хөкүмәт алдында ниндәй генә атҡарып сыҡҡыһыҙ бурыс торғанда ла, ҡуйған маҡсаттарға өлгәшеүе ауыр булмаясаҡ. Әлегә был ойошмалар төрлө өлкәләр өсөн бүленгән гранттарға дәғүә итә, конкурстарҙа ҡатнашып, матди мөмкинлектәрен яҡшырта ала.\nГүзәл Ситдиҡова, яҙыусы: Беҙҙең ҡатын-ҡыҙҙың әүҙемлеген, рух ныҡлығын, ихтыяр көсөн, милләтте һаҡларға тырышыуын, киләсәк быуынды ҡурсып тороуын күрҙем бөгөн. Ысынлап та, инәһе көслөнөң – иләүе көслө шул. Ағинәйҙәрҙең сығыштарын тыңлап ултырғанда, шундай күренеш иҫкә килеп төштө. Быйыл ҡыш көнө күп балалы ғаиләләрҙе Мәскәүгә саҡырып, хөкүмәт бүләктәр тапшырҙы. Тантаналы сарала Рәсәйҙең төрлө өлкәләренән килеүселәр араһында Кавказдан килгән ғаиләләр ҙә бар ине. Нимәгә иғтибар иттем: Кавказдан килгән ғаиләләрҙә һүҙҙе аталары тотто, башҡа төбәктәрҙән килгәндәргә һүҙ бирелә башлағайны, хәҙер әсәләре һөйләй инде, тип уйлап та өлгөрмәнем, шулай килеп тә сыҡты. Был беҙҙең ирҙәрҙең бөтөнләй ҡаҡшап бөтөүеме, әллә яуаплылыҡты иңдәренән төшөрөүеме, әҙергә-бәҙерлек тураһында һөйләйме? Бөгөнгө ағинәйҙәр ҡоронда ла, ирҙәрҙе күтәрәйек, тигән һүҙ булды. Ирҙәрҙе күтәрергә кәрәкмәй, улар үҙҙәре күтәрелергә, бөтөн ауырлыҡтарҙы, һынауҙарҙы иңдәренә һалырға тейеш, беҙ улар иңенә һыйынып, үҙебеҙҙе яҡлаулы итеп тойорлоҡ булһын өсөн. Һаманға тиклем ҡатын-ҡыҙҙар нимәлер эшләүен көтөп ятҡансы, бар яуаплылыҡты аңлап, үҙҙәре халыҡты саҡырып йөрөргә, ҡыйыу булырға бурыслы бит улар. Арҡа терәрлек таянысты, көстө ҡатын-ҡыҙҙар ир-егеттә эҙләргә тейеш, киреһенсә түгел.\nЗөһрә Фәйзуллина, шағирә, композитор: Ағинәйҙәрҙең ойошоп, төрлө эштәр башҡарып йөрөүе ниндәйҙер кимәлдә ауылдарҙағы мәҙәни усаҡтарҙың, клубтарҙың, ябыла башлаған китапханаларҙың эшен күтәреп алған кеүек күреп, ҡыуанып ултырам бөгөн. Бәлки, улар халыҡтың йәбешеп ҡалыр һуңғы һаламылыр. Моғайын, ағинәйҙәрҙең эш һөҙөмтәләре оҙаҡ көттөрмәҫ, ауылда бер аҙ үҙгәрештәр булыр, тип уйлайым. Сөнки был төптән күреп, киләсәкте ҡайғыртып эш иткән ойошмаға оҡшаған. Ағинәйҙәргә ҡарап, беҙҙең ҡатын-ҡыҙҙарҙың шундай аҡыллы, шәп кешеләр булыуына тағы бер ҡат инандым. Донъяларында әллә күпме эштәре туҙып ятһа ла, маҡсат ҡуйһалар, шуға барыбер өлгәшә торған зат улар. Донъя тотҡаһын улар тотоп тора.\n“Быға тиклем ағинәйҙәр хәрәкәтенең йәмғиәтебеҙ өсөн ни тиклем ҙур әһәмиәткә эйә булыуына төшөнөп етмәй инем, – тине ҡорҙағы һөйләшеүҙе йомғаҡлап Бөтөн донъя башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты рәйесе, БР Дәүләт Йыйылышы– Ҡоролтай депутаты Румил Аҙнабаев. – Бөгөнгө ҡорҙа ҡатнашып, ағинәйҙәрҙең эшенән дә мөһимерәк эш булмауын аңланым. Уларҙың үҙ-ара ихлас тәжрибә уртаҡлашыуын, ҡыҫҡа ғына арауыҡ эсендә ни тиклем мөһим эштәр башҡарып өлгөрөүен күреп, һоҡланып ултырҙым. Рәсәй Президенты Владимир Путиндың ил халҡына Мөрәжәғәтнамәһендә нәҡ ошондай йәмәғәт ойошмалары булдырырға, улар башҡарған эштәр үтәлергә тейеш, тигән фекер беренсе урында тора. Минең өсөн ағинәйҙәрҙең төп бурысы – киләсәк быуынды рухлы, илһөйәр итеп тәрбиәләү. Ҡыҙҙарыбыҙҙы ысын ҡатын-ҡыҙ, малайҙарыбыҙҙы ысын ир-егет итеп үҫтереү ҙә мөһим бурыс. Ир балаларҙы әсәһенең итәгенә йәбештереп йөрөтмәйек, ул бер ваҡытта ла ышаныслы, һүҙен һүҙ итерлек уҙаман булып буй етмәйәсәк. Башҡорт балаһы тәпәй баҫҡандан алып атҡа атланған, ҡолап төшкәндә лә иламаған, үҙаллы булған. Шуға ла халҡыбыҙ бөгөнгәсә үҙен айырым милләт итеп һаҡлап ҡалған, рухиәтен юғалтмаған, ата-бабаларҙан ҡалған йолаларын онотмаған. Ағинәйҙәр ҙә милләтебеҙҙең киләсәге булған балаларыбыҙҙы һынмаҫ рухлы, тамырлы итеп үҫтереүгә айырыуса иғтибар итер, тип ышанам”.\n“Киске Өфө” гәзитенән алынды


Ырыу ағасым һин, шәжәрәм! - Ялчинский СДК - СДК - Каталог статей - Кугарчинский РДК\nЫрыу ағасым һин, шәжәрәм!\nРеспублика Министрҙар кабинетының шәжәрә байрамын үткәреү кәрәклеге тураһындағы ҡарары халыҡтың үҙенән, уның рухынан күтәрелгән тормош талабы менән бергә тура килде. Шәжәрә – билдәле бер нәҫел – ырыуҙың килеп сығышын, уларҙың нисек тармаҡланыуы, таралышы хаҡында яҙыу. Ғәрәп телендә ул "ағас” тигән һүҙ. Борон заманда беҙҙең олатайҙарыбыҙ ырыу-ҡәбиләне, нәҫел-нәсәпте, ата-бабаларҙың исемдәрен ағас рәүешендә тармаҡландырып яҙа барған. Ағас боронғо башҡорттарҙа һауаны, ерҙе, ер аҫтын берләштереүсе билдә булған.\nШул уҡ ваҡытта халыҡтың торошон да сағылдырған. Тамыры – үткәнебез, атай олатайҙарыбыҙ; олоно – бөгөнгөбөҙ; тармаҡ, ботаҡ, япраҡтары – киләсәгебеҙ, балаларыбыҙ, ейәндәребеҙ. Үткәне булмағандың, киләсәге лә юҡ ти, халыҡ. Бөгөнгө быуыныбыҙ ҙа, киләсәгебеҙ ҙә тамырыбыҙҙан – тарихыбыҙҙан һут ала.\n29 август көнө Юлбаш ауылы халҡы ауылының тарихын, ошо ерҙә йәшәгән, тыуып үҫкән кешеләр үҙҙәренең нәҫел - нәсәбен асыҡлап, һәр кем үҙенең зат - ырыуын белер өсөн шәжәрә байрамына йыйылдылар. Был күркәм байрам Юлбаш ауылында тәүге тапҡыр уҙғарылды.\nБайрам тантанаһы ауылды урталай бүлеп аҡҡан шишмәне һәм Бөйөк Ватан һуғышында ятып ҡалған, тере ҡайтҡан яугирҙәр өсөн төҙөлгән обелиск асыуҙан башланып китте. Хоҙайбирҙе ауылы имам хатибы Закуан бабай Шахмаев әрүәхтәр рухына аят бағышланы. Обелискты асып, ал таҫма ҡырҡыу һәм сәскәләр һалыу ошо ауылда тыуып-үҫеп, хәҙерге ваҡытта Салауат районы хакимиәт башлығы Ғәли Ғәләүетдин улы Хәйретдиновҡа һәм район хакмиәт башлығы урынбаҫары Әбдрәхимов Харис Зәбих улына тапшырылды. Ауыл халҡы, килгән ҡунаҡтар менән бергәләшеп шыршы ағастары ултыртылды.\nТантананың икенсе өлөшө ауыл халҡы төҙөгән шәжәрәләр менән танышыу һәм улар тәҡдим иткән йолалар, аш-һыу өҫтәлдәре, ҡул эштәре, үҙҙәре үҫтергән баҡса емештәре,тѳшѳргән һүрәттәре күргәҙмәһе менән танышыу дауам итте. Төплө өйрәнелгән шәжәрәләр тип Ямғоровтарға, Әлимбәковтарға, Малиховтарға Ялсы ауыл хакимиәте исеменән диплом һәм иҫтәлекле бүләктәр тапшырылды. Өлгәлө йорттар тип Садиҡов Минулла һәм Миниәсмә, Әлимбәков Хәким һәм Лилиә, Үҙәнбаев Мөнир һәм Гүзәлиә, Ямғоров Радик һәм Лилиәләрҙең ғаиләләре билдәләнеп бүләктәр һәм дипломдар бирелде.\nБайрамда Ялсы һәм Хоҙайбирҙин ауыл китапханалары “Ауылым матур халҡым менән” исемле фотокүргәҙмә тәҡдим итте. Ялсы һәм Хоҙайбирҙе мәҙәниәт йорттары йөкмәткеле концерт менән сығыш яһаны, ҡунаҡҡа ҡайтҡан ауылдаштар ҙа ситтә ҡалманы. Шәжәрә башҡорт халҡының милли уйындары менән тамаланды.\nАуылдаштар тыуған яҡҡа йышыраҡ ҡайтырға, атай нигеҙен онотмаҫҡа, зат–ырыуҙар менән осрашып торорға тигән ниәт менән таралыштылар.\nАйгөл Юдаева, Мөслимә Зәйнәғәбдинова


Социаль гарантияларҙы теүәл үтәүсе учреждениелар юғары баһаға лайыҡ булды\nУларҙы бүләкләү тантанаһы бөгөн Башҡортостан Хөкүмәтендә үтте.\nЕңеүселәргә Башҡортостан Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығының, сауҙа-сәнәғәт палатаһының, Профсоюздар федерацияһының дипломдары тапшырылды. «Социаль һөҙөмтә һәм социаль партнерлыҡты нығытыу» тип аталған республика конкурсында 200-гә яҡын ойошма ҡатнашҡан, уларҙың 14-һе еңеүселәр исемлегенә эләккән. Төп талап коллектив килешеүендә ҡаралған пункттарҙың теүәл үтәлеүе. Был тәңгәлдә хеҙмәт хаҡын ваҡытында түләү, ял итеү өсөн шарттар тыуҙырыу кеүек социаль гарантияларҙы атап үтергә мөмкин. Бюджеттан тыш ойошмалар араһында беренсе урынды «Газпром трансгаз Өфө» йәмғиәте яуланы. Ә бына бюджет учреждениеларынан Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты иң юғары күрһәткестәргә өлгәшкән.


Стоимость и срок доставки в Волгодонск (Ростовская обл.): Автомобильный держатель AvtoGSM Car Holder 011\nул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Маршала Кошевого, 25 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 ул. Степная, 94 Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д Энтузиастов, 27Д\n"Почта России - наложенный платеж (оплата при получении)" - В********** С. С.\n"Курьерская служба доставки EMS - наложенный платеж (оплата курьеру EMS при получении)" - м******** ю. м.\n"Почта России - наложенный платеж (оплата при получении)" - К*********** И. С.\n"Почта России - предоплата 100%" - Д**** И. Ю.\n"Самовывоз" - А*** И. Э.\n"Почта России - наложенный платеж (оплата при получении)" - П**** О. Е.\n"Почта России - наложенный платеж (оплата при получении)" - С********** Д. С.\n"Почта России - наложенный платеж (оплата при получении)" - О****** Р. А.\n"Почта России - наложенный платеж (оплата при получении)" - П***** В. Л.\n• Парктроник (парковочный радар) AVS Security PS-164 (4 черных датчика) - индикатор в виде зеркала заднего вида, контрастный цветной дисплей, дистанция обнаружения препятствия 2,5-0,3 м, звуковые предупреждения, широкий диапазон рабочих температур


22 Декабрь 2017, 13:01\n«Алыҫ-алыҫтағы ауылда үҙенең олатаһы һәм өләсәһе менән бергә көләс йөҙлө, шат күңелле Гөлсәсәк исемле бер ҡыҙ йәшәгән…Бөтә ерҙе мамыҡ ҡар, йылғаларҙы ҡалын боҙ ҡаплағас, тәҙрәләргә һалҡын ҡыштың биҙәктәре төшкәс, Гөлсәсәк Яңы йыл байрамына әҙерләнә башлаған…»\n«Алыҫ-алыҫтағы ауылда үҙенең олатаһы һәм өләсәһе менән бергә көләс йөҙлө, шат күңелле Гөлсәсәк исемле бер ҡыҙ йәшәгән…\nБөтә ерҙе мамыҡ ҡар, йылғаларҙы ҡалын боҙ ҡаплағас, тәҙрәләргә һалҡын ҡыштың биҙәктәре төшкәс, Гөлсәсәк Яңы йыл байрамына әҙерләнә башлаған…»\nКүренекле яҙыусы Мөкәрәмә Садиҡованың «Бәхет ҡанаттары» исемле яңы китабындағы «Гөлсәсәктең дуҫтары» әкиәте шулай башлана.\nОлатаһы төрлө-төрлө уйынсыҡтар һатып алған, ә өләсәһе иҫ киткес матур күлдәк теккән. Әммә Яңы йыл байрамын ҡаршы алырға шыршы ғына юҡ икән. Көндәр һалҡынайтҡас, олатаһының аяҡтары һыҙлаған, урманға бара алмаған.\nШыршыһыҙ байрам буламы ни? Гөлсәсәк урманға үҙе барырға ҡарар иткән. Олатаһы ҡаршы килмәһә лә, өләсәһе ейәнсәренең яңғыҙ юлға сығыуына борсола башлаған. Буран сығып китһә, аҙашыр йә ас бүреләргә юлығыр, тип ҡурҡҡан. Гөлсәсәктең уйынан кире ҡайтмаҫлығын күргәс, бер икмәк менән бер көршәк бал тоттороп, хәйерле юл теләп ҡалған. Урманда ҡыҙыҡай төрлө мажараларға осрап, тоғро дуҫы Аҡтырнаҡ һәм үҙе ярҙам иткән ҡоштар, йәнлектәр менән Ҡыш бабай һәм Ҡарһылыуҙың боҙ өйөнә барып етә. Унан шыршы алып ҡайта. Байрамға үҙенә Ҡыш бабайға юл күрһәткән бөтә урман йәнлектәрен саҡыра. Ә сәйәхәттәге мажаралы ваҡиғалар тураһында әкиәтте уҡығас белерһегеҙ.\nЯҙыусы Мөкәрәмә Садиҡованың «Бәхет ҡанаттары»н өләсәйҙәр китабы тип атарға була. Сөнки бындағы байтаҡ хикәйәләрендә әҙибә бер нәмәне лә уйлап сығармай, үҙенең ейән-ейәнсәрҙәре менән булған ҡыҙыҡлы хәлдәрҙе мауыҡтырғыс итеп һүрәтләй. Һәр ҡыҫҡа ғына хикәйәлә бәләкәстәргә ниндәйҙер аҡыл, фәһем, өгөт-нәсихәт бирелә.\nӨләсәйҙәре менән ихлас аралашып йәшәгән ейән-ейәнсәрҙәр бәхетле. Улар тәрбиәле, тыйнаҡ, итәғәтле булып үҫә. Нимә яҡшы, нимә насар икәнен кескәйҙән аңына һеңдерә. Халҡыбыҙҙың борондан килгән ғөрөф-ғәҙәттәре, йолалары нигеҙендә тәрбиәләнә улар. Өләсәйҙәр һәр ваҡиғаны ябай ғына итеп аңлатып, бала күңеленә онотолмаҫ тәрбиә орлоҡтары һала белә.\nНимә ул бәхет, бүләктең ниндәйе ҡәҙерле, шәп малай ниндәй була, ысын дуҫты нисек танырға – бына шундай бик күп һорауҙарға яуап таба бәләкәс уҡыусылар әлеге китапта.\nӘ бәхет ҡанаттары нимә ул? Быныһын да китапты уҡығас, үҙегеҙ белерһегеҙ. Рәссам Ирина Әхмәҙуллина йыйынтыҡты бик матур һүрәттәр менән биҙәгән.\nЕйән-ейәнсәрҙәрен генә түгел, ә бүлә-бүләсәләрен дә күреп ҡыуанған билдәле әҙибә Мөкәрәмә Садиҡованың Яңы йыл алдынан ғына сыҡҡан китабы уҡыусыларға бына тигән байрам бүләге булған.


Үҙ һүҙеңде әйт » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Иман » Үҙ һүҙеңде әйт\nДәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай – Башҡортостан дәүләт власының юғары һәм берҙән-бер закондар сығарыу органы. Кеше-ара, ил-ара мөнәсәбәттәрҙә элек-электән тәртип, ҡағиҙә мөһим урын алып торған. Хатта боронғо ҡәбиләләрҙең дә үҙ ҡанундары булған. Айырым ҡағиҙәләр хөкөм һөрмәгән ерҙә, мәғлүм ки, буталыш, айырымланыу башлана.\nБөгөнгө дәүләт ҡануниәтендә тәү сиратта кешенең мәнфәғәте ҡайғыртыла, уның йәшәү, тормош көтөү, эшләү, ғаилә ҡороу, белем алыу һәм башҡа йәһәттән хоҡуҡтары һаҡлана һәм яҡлана. Унда халҡыбыҙҙың меңәр йыл дауамында быуындан быуынға тапшырыла килгән рухи-әхлаҡи, дини ҡағиҙәләренең дә сағылышын күрәбеҙ. Был беҙгә асылыбыҙҙы, тамырҙарыбыҙҙы һаҡлау юлын аса. Ҡануниәттә бирелгән хоҡуҡтарҙы теүәл, дөрөҫ файҙаланыу изге ниәт-маҡсаттарҙы тормошҡа ашырыуға үҙ өлөшөн индерә.\nПәйғәмбәребеҙ Мөхәммәт ғәләйһис-сәләм мөбәрәк хәҙисендә: “Ватанды һөйөү – имандың бер өлөшө”, – тигән икән, төбәгебеҙҙең һәр яҡлап үҫеше, именлеге өсөн ҙур бурыс тойоп йәшәргә һәм эшләргә тейешбеҙ. Ҡануниәттең үтәлеүе бәрәкәтендә илдәге тәртип тә үлсәүҙә барасаҡ. Тимәк, һайлауҙа ҡатнашып, дөйөм изге маҡсаттарҙың тормошҡа ашыуына өлөш индерә алаһың. Саранан ситтә ҡалыу иһә – үҙеңә лә, башҡаларға ҡарата ла битарафлыҡ билдәһе. Дәүләт менән диндең нығыраҡ яҡынайыуын теләйбеҙ икән, йәмғиәт эштәрендә әүҙем ҡатнашырға, өлгө күрһәтеп алдан йөрөргә, киләсәкте хәстәрләргә тейешбеҙ.\nРәсүл-Әкрам саллал-лаһу ғәләйһис-сәләм үҙенең мөбәрәк хәҙисендә: “Әгәр ҙә ки бергәләп юлға сығаһығыҙ икән, үҙ-ара кәңәшләшеп, берегеҙҙе етәксе итеп ҡуйығыҙ”, – тигән. Ҡануниәт органында ла ошондай тәғәйен кешеләр булырға тейеш. Мәнфәғәттәрҙе ҡайғыртыусыға, юл күрһәтеүсегә күп нәмә бәйле. Ул аҡыллы, әхлаҡлы, хаҡ фекерле икән, дөйөм изге маҡсаттар тормошҡа ашыр, йәмғиәт бер ҡорға тупланыр, аңлашылмаусанлыҡ кәмер. Тимәк, һәр кемгә һайлауҙа үҙ һүҙен әйтеү, саранан ситтә ҡалмау зарур. “Изге ниәттә ҡылынған ғәмәл – хаҡ юлға табан аҙым”, тиелә хәҙистә.


Урманмы, бәҙрәфме?.. » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Экология » Урманмы, бәҙрәфме?..\nУрманмы, бәҙрәфме?.. 29.01.2014 // Экология\n“Бикбулат ауылы тирәһендәге тәбиғәттең хозурлығына\nҡарап тораһың да, был ауылда тыуып үҫкән кеше йә яҙыусы,\nйә шағир, йә йырсы булмауы мөмкин түгелдер, тип уйлайһың...”\nИшбулды Вәлитов, ғалим-филолог.\nМай иртәһе. Ҡояш яңы ғына ҡалҡып килә. Ергә томан төшкән. Яҙ булһа ла, ҡырауҙар булғаны юҡ әле. Тирә-яҡ шундай матур: йәм-йәшел ҡайындар менән имәндәр етәкләшеп тора, ерҙә йомшаҡ ҡына ҡурпы-балаҫ ята, төрлө сәскәләр күҙҙең яуын ала... Мин мәктәпкә ашығам. Юлым урман һыҙаты аша үтә, сөнки өйөбөҙ ҡасаба үҙәгенән йыраҡ ҡына, тау итәгенә һыйынған, ярында ялбыр ҡайындар үҫкән быуа янында урынлашҡан. Сауҡалыҡ биҫтәһе тип йөрөтәләр был гүзәл урынды.\nКүңелем күтәренке, эстән генә яратҡан йырымды көйләп, һуңғы ҡыңғырау байрамына китеп барам...\nҠапыл... Юлға түгелгән сүп-сар өйөмөнә төртөлөп туҡтап ҡалдым... Кемдер беҙ йөрөгән һуҡмаҡҡа ҡый түгеп киткән. Аптырап киттем. Сүп өйөмөн урап үтәйем тигәндә, күҙҙәрем ҡый өҫтөндә үҫеп ултырған ап-аҡ сәскәгә төштө.\nИ-и, меҫкен сәскә!.. Ер өҫтөн матурларға яралған сәскә, сүплеккә эләкһә лә, үҙ булмышына тоғро ҡалып, тирә-яҡҡа нурын сәскән була... Һуңғы һулышында ла кешеләргә матурлыҡ өләшә...\nИрекһеҙҙән класташым Рәмил һөйләгән ваҡиға иҫкә төштө.\n— Сит илдән килгән туристы республикабыҙҙың иң матур, иң мөғжизәле урындарын күрһәтергә сәйәхәткә алып сыҡҡандар. Ул юлда бәҙрәф янында туҡтатыуҙарын һорай. Автобус ҡуйы урман ситенә килеп туҡтай. Туристы оҙаҡ көтәләр. Ул урмандан килеп сыҡҡан да: “Эҙләйем-эҙләйем, туалет таба алмайым, ҡайҙа ул?” – тип һораған...\nКөләмәс тыңлаусы иптәштәрем “гөр-р” килеп көлөп ебәрҙе, ти. Нимәһе көлкө?!\nЭйе, Рәсәйҙә бәҙрәф һәм урман бер үк нәмә икәнен ҡайҙан белһен инде сит ил кешеһе! Әммә беҙгә көлөргә түгел, иларға кәрәк бит! Үҙебеҙҙең вайымһыҙлыҡтан, мәҙәнилектең шул ҡәҙәр түбән кимәлдә булыуынан ғәрләнергә кәрәк.\nБеҙҙең хозур тәбиғәтле Күгәрсен районы – туристар ояһы. “Мораҙым” тарлауығы, уның тиҫтәләгән мәмерйәләре, Эйәрлетау, Йомағужа һыу һаҡлағысы, Ҡыҙылташ, Әүлиә тауынан бер ҡасан да кеше өҙөлмәй. Яҡташ яҙыусы-шағирҙарыбыҙ Зәйнәб Биишева, Шакир Янбаев, Александр Филиппов, Рәмил Йәнбәк әҫәрҙәрендә гүзәл тыуған яғыбыҙға дан йырлана. Һоҡланғыс тәбиғәтебеҙ рәссам булмаған кешене лә ҡулына бумала алырға, шағир булмаған кешене лә ҡәләм тоторға мәжбүр итә, таш йөрәктәрҙе, битарафлыҡ биләгән күңелдәрҙе лә сихри матурлығы менән әсир итеү көсөнә эйә бит ул! Филология фәндәре кандидаты И. Вәлитовтың һүҙҙәрен юҡҡа ғына эпиграф итеп алманым. Ләкин... Тәбиғәт-Әсәбеҙ, Оло һәм Кесе Эйегебеҙ һыҡтап ярҙам һорағанын барыбыҙ ҙа ишетәме икән? Кеше тигән әҙәм затының вәхшилегенә сик бармы һуң?\nҺыуҙар һайыға, балыҡтар, йәнлектәр кәмей, ағас-ҡыуаҡтар һирәгәйә, урмандар аяуһыҙ ҡырҡыла, тирә-яҡта бихисап сүп-сар өйөмө... Ул ҡыйҙы, бер ай түгел, йыл буйына экологик өмә үткәрһәң дә, таҙалап бөтөрлөк түгел...\nӘсәйем әйтмешләй, Рәсәйҙе ике оло бәлә ҡаҡшата: коррупция һәм экология.\nТәүгеһенә көсөбөҙ етмәһә лә, икенсе бәләнән ҡотолорға беҙҙең, мәктәп уҡыусыларының, ҡулынан киләлер. Былай өмәләрҙе үткәреп торабыҙ, шишмә-йылға буйҙарын да таҙалайбыҙ, “йәшел”, “зәңгәр” патрулдәр ойошторабыҙ... Ләкин сүп-сар кәмемәй, яңылары өҫтәлә. “Йыйыштырған урында түгел, ә ҡыйламаған ерҙә таҙалыҡ була”, — ти халыҡ. Ысынлап та, төп бәлә һәр беребеҙҙән, булмышыбыҙҙан, бошмаҫ, битараф күңелебеҙҙән килә. Район, республика, ил күләмендәге проблеманың башы үҙе ашаған табағына, эскән һыуына төкөрөргә яратҡан әҙәмдәргә ҡарата тейешле ҡаты закондар булмағанлыҡтан, тип уйлайым.\nЯратҡан әҙибем, Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы, “Мәңгелек урман”дар йырсыһы Н. Мусиндың бөтә әҫәрҙәре тәбиғәткә ҡарата ғына түгел, ә бер-беребеҙгә лә миһырбанлы, изгелекле булырға саҡыра. Ер-һыуҙарыбыҙ ғына түгел, күңелдәребеҙҙең һайығыуы тураһында иҫкәртә ул. Әхлаҡһыҙлыҡ, тәрбиәһеҙлек, тирә-яҡҡа, матурлыҡ донъяһына битарафлыҡтың хакимлыҡ итеүенә минең дә йөрәгем әрней.\nТәбиғәт – беҙҙең йортобоҙ, һулар һауабыҙ, эсәр һыуыбыҙ. Ул беҙҙе ашата, йылыта, йәшәтә.\nУрман – байлыҡ ул, ә ҡыйлыҡ түгел.\nМораҡ башҡорт гимназияһының IX класс уҡыусыһы.


Президент республиканың көньяҡ-көнбайышы буйлап сәфәрҙә булды // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nПрезидент республиканың көньяҡ-көнбайышы буйлап сәфәрҙә булды\n16:59, 25 мая 2009 Сәйәсәт\nБашҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов 23 майҙа республиканың көньяҡ-көнбайыш райондары буйлап эш сәфәрендә йөрөп ҡайтты. Ул республика Советының һаулыҡ һаҡлау системаһын үҫтереү мәсьәләләре буйынса үтәсәк күсмә ултырышы сиктәрендә төҙөлгән объекттарҙа булды. Республика башлығын БР төҙөлөш, архитектура һәм транспорт министры Рауил Ибәтуллин оҙатып йөрөнө.\nҮҙенең эш сәфәрен Мортаза Рәхимов Дәүләкән һәм Әлшәй райондары сигендә Ташлы йылғаһында төҙөлгән Уртатау һыу һаҡлағысынан башланы. Мөһим объект төҙөлөшө тамамланыу стадияһында: һыу һаҡлағысҡа һыу тултырыла, тирә-йүне төҙөкләндерелә, яр буйҙары йәшелләндерелә.\nМортаза Рәхимов шулай уҡ Дәүләкән һәм Әлшәй райондарында баҫыу эштәрен үткәреү барышы менән дә танышты.\nБишбүләк районындағы Мәләүез йылғаһында гидроузелы менән тирмән комплексы Президент маршрутында өсөнсө пункт булды. Был предприятиены электр энергияһы менән тәьмин итеү өсөн бында миниГЭС төҙөлдө. Тирмән тәүлек әйләнәһенә эшләй, бында он, фураж, ҡатнаш аҙыҡ етештерелә.\nТәбиғи ресурсты файҙаланыу етештерелгән продукцияның үҙҡиммәтен һиҙелерлек кәметә. Бишбүләктәр гидроэлектростанцияны артабан киңәйтергә планлаштыра.\nАуылды кадрҙар менән тәьмин итеү торлаҡ мәсьәләһен хәл итеүгә бәйле булыуы барыһына ла билдәле. Тап шуға күрә Башҡортостан Президенты урындарҙа торлаҡ төҙөлөшөн шәхси контролендә тота. Был юлы ул Бишбүләк районында элекке район дауаханаһы базаһында реконструкцияланған торлаҡ йортто ҡараны. Бында 36 фатир буласаҡ, уларҙа башлыса урындағы врачтар өй туйлаясаҡ. Ошо көндәрҙә бында 159 койкалыҡ дауахана һәм көнөнә 200 кеше ҡабул итерлек поликлиника төҙөлөшө лә тамамланасаҡ.\nТорлаҡ мәсьәләһен уңышлы хәл итеүҙең икенсе миҫалы — "Башҡорт МТС-ы" дәүләт унитар ауыл хужалығы предприятиеһы үҙ хеҙмәткәрҙәре өсөн Ҡырғыҙ-Миәкә ауылында төҙөгән торлаҡ йорттар. Был ике ҡатлы йорттар ОSВ-плиталарҙан йыйыла. Унда башлап өй туйлау бәхетенә эйә буласаҡ биш ғаилә барыһы ла — ауылды социаль үҫтереү программаһында ҡатнашыусылар һәм улар фатирҙы дәүләт средстволары иҫәбенә аласаҡ.\nБашҡортостан республика Советының һаулыҡ һаҡлауҙы үҫтереү мәсьәләләре буйынса күсмә ултырышына әҙерләнә. Быйыл был сара сиктәрендә республиканың көньяҡ-көнбайышында медицина учреждениелары төҙөлә һәм реконструкциялана.\nМиәкә районында Ҡырғыҙ-Миәкә ауылында Мортаза Рәхимов Үҙәк район дауаханаһының 50 койкаға иҫәпләнгән дауалау корпусы төҙөлөшөн ҡараны. Корпустың дөйөм майҙаны — биш мең квадрат метр, бында хирургия һәм бала табыу бүлексәләре урынлашасаҡ. Объектты август айында файҙаланыуға тапшырыу планлаштырыла. Бер үк ваҡытта дауахананың ҡалған корпустарына ла капиталь ремонт үткәрелә.\nСтәрлебаш районының Стәрлебаш ауылында Мортаза Рәхимов Үҙәк район дауаханаһының 50 койка-урынлыҡ дауалау корпусы төҙөлөш майҙансығын ҡараны. Бинала хирургия, ҡабул итеү бүлексәләре һәм бала табыу йорто урынлашасаҡ. Әле бында биҙәү эштәре алып барыла.\nРеспублика күсмә медсоветы программаһында тағы бер пункт — Стәрлетамаҡ районының Төрөшлө ауылында 50 койка-урынлыҡ һәм 100 амбулатор ҡабул итерлек яңы дауахана. Дауахананың беренсе сираты быйыл июндә файҙаланыуға тапшырыласаҡ.\nРеспублика Советының һаулыҡ һаҡлауҙы үҫтереү мәсьәләләре буйынса күсмә ултырышының пленар ултырышы Стәрлебаш районы үҙәгендә үтәсәк. Ултырышты үткәреүгә бында Мәҙәниәт йорто реконструкциялана. Объектты тапшырыу өсөнсө кварталға билдәләнгән, әлеге ваҡытта төҙөүселәр бинаны йөҙләү менән шөғөлләнә. Мортаза Ғөбәйҙулла улы Мәҙәниәт йортоноң бөтә эске биналарын ҡарап сыҡты. Шулай уҡ ул никах теркәү залы, хатта кейәү егете менән кәләш бүлмәһенең биҙәлеше менән дә ҡыҙыҡһынды. Мортаза Рәхимов фекеренсә, бында барыһы ла матур булырға тейеш. Төҙөлөш, архитектура һәм транспорт министры Рауил Ибәтуллин уға ике аҙнанан һуң бында тағы килеп, бинаны реконструкциялау нисек дауам иттерелеүен тикшереп китергә вәғәҙә итте.


Иглин районындағы карьерҙан марганецлы эзбизды автомобиль юлдары буйлап ташыу төбәктең экологик торошона зыян килтерә\nСәнәғәт өсөн кәрәкле ҡаҙылдыҡты табыуға махсуслашҡан ойошма ун йыл эшләп килә һәм ул илдә берҙән-бер. Предприятие эшмәкәрлеген туҡтатмай ғына нисек был ҡатмарлы хәлдән сығырға?\nОло Тәләк халҡы юлһыҙ ҡалыуға зарлана. Бөтә бәлә- ауыл аша ауыр йөк тейәгән машиналар үтеүендә. Юлды улар боҙа һәм ҙур автомобилдәр артынын ҡупҡан туҙан ауыл кешеләренең сәләмәтлегенә зыян килтерә, ти урындағылар.\nЗәйтүнә Әхмәтдинова, Оло Тәләк ауылында йәшәүсе: «Туҙан, тауыш, эзбиз тейәлгән ҡырҡ тонналы йөк машиналары ауыл уртаһынан коллонаға теҙелеп үтә. Юлдарҙа соҡорҙар барлыҡҡаға килде».\nИглин районында марганецлы эзбиз табыусы карьер ун йыл элек асылған. Әйтергә кәрәк, Рәсәйҙә ул берҙән -бер. Металлургия заводтарына уны элек Грузия һәм Украинанан килтерһәләр, хәҙерге сәйәси шарттарҙа сәнәғәт өсөн кәрәк сеймалды үҙебеҙҙә табыу көн талабы.\nМаксим Яковлев, йөк ташыусы ойошма етәксеһе: «Машиналар норматив менән тейәлә. Туҙаны осмаһын өсөн өҫтө көпләнә. Әгәр өҫтөн япмай ташыу асыҡланһа, беҙ водителдәргә аңлатабыҙ, сөнки халыҡҡа туҙан зыян килтереүе тураһында һөйләшеүҙәр быға тиклем дә булды».\nИглин районындағы экологик хәлде яҡшыртыу өсөн предприятие ташты ваҡлағанда туҙанын йотоусы ҡоролма һатып алған һәм шулай уҡ тимер юлына тиклем юл төҙөүгә документтар әҙерләнә. Проект буйынса уны 2018 йылда тамамлау күҙаллана. Сеймал карьер янында уҡ вагондарға тейәп оҙатыласаҡ.\nАйрат Сабиров, «Башминералресурс» ойошмаһы директоры урынбаҫары: «Тимер юлға илтеүсе юлды һалыу экологик яҡтан отошло һанала. Предприятие йөктө автомобиль юлдары буйлап ташымаясаҡ. Халыҡҡа ла туҙандың зыяны булмай».\nКиләсәктә «Красный Восход-Оло Тәләк» юлын капиталь төҙөкләндереү ҙә ҡарала. Мәғлүм булыуынса, ҡаҙылма байлыҡ табыусы ойошма ла ремонт эштәрендә өлөшләтә ҡатнашасаҡ.


17 Сентябрь , 11:19\nРәсәй Хөкүмәте 2022 йылға ял һәм байрам көндәре календарын раҫланы. Был хаҡта 17 сентябрҙә Телеграмда Министрҙар кабинетының матбуғат хеҙмәте хәбәр итте.\nЯңы йыл байрамдары Рәсәйҙә 10 көн — 2021 йылдың 31 декабренән 2022 йылдың 9 ғинуарына тиклем дауам итә. Байрам көндәренә тап килгән 1 һәм 2 ғинуарҙағы ял (шәмбе, йәкшәмбе) 3 һәм 10 майға күсерелә.\nКиләһе йылда 23 февраль — Ватанды һаҡлаусылар көнө шаршамбыға тура килә. Шуға күрә ошо көн генә ял була.\nБынан тыш, 5 март — шәмбеләге ял көнө — дүшәмбе, 7-һенә күсерелә.\nШулай итеп, мартта рәсәйҙәр 6-һынан 8-енә хәтлем ял итә.\nМай байрамдары, ғәҙәттәгесә, ике өлөштән тора: Хеҙмәт байрамы уңайынан 30 апрелдән (шәмбе) 3 майғаса (шишәмбе) һәм Еңеү көнө хөрмәтенә 7 майҙан (шәмбе) 10 майға (шишәмбе) хәтлем.\nРәсәй көнө — 2022 йылда 12 июнь йәкшәмбегә тап килә. Шуға рәсәйҙәр 11 июндән (шәмбе) 13 июнгә (дүшәмбе) тиклем ял итә.\nНоябрь байрамдары 4 ноябрҙән (йома) 6 ноябргәсә (йәкшәмбе) дауам итә.\nТеги:производство календарыбайрамдарял көндәре


Торлаҡ хаҡы күпме?\n11 Май 2018, 16:25\nРеспубликала 2018 йылдың II кварталына ҡала округтарындағы, муниципаль райондарҙағы торлаҡтың бер квадрат метрының уртаса баҙар хаҡы раҫланды. Улар республикала даими йәшәгән һәм торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж булған кешеләргә бүленгән субсидияны иҫәпләү өсөн кәрәк.\nБашҡортостандың Төҙөлөш һәм архитектура буйынса дәүләт комитеты фарманына ярашлы, быйыл II кварталда Өфөлә дөйөм торлаҡ майҙанының бер квадрат метры 39 030 һум тип баһалана. Стәрлетамаҡта ул – 37 350, Октябрьскийҙа – 36 821, Туймазыла иһә 36 165 һум. Бер квадрат метрҙың иң түбән хаҡы Ағиҙелдә (28 436 һум), Баймаҡта (29 748), Межгорьела (29 783) билдәләнә.\nМуниципаль райондарға килгәндә, иң юғары уртаса баҙар хаҡы Өфө районында (36 821 һум) күҙәтелә. Икенсе урында – Шишмә районы (33 777 һум), өсөнсөлә иһә – Тәтешле районы (33 102). Иң арзан бер квадрат метр хаҡы – Баймаҡ районында. Унда был күрһәткес 24 405 һум тәшкил итә.


Ринат Камалов. | Bashkort 2.0\nБөгөн Ринат өс ҡала менән тығыҙ бәйләнештә: ғаиләһе бер ҡалала йәшәй, үҙе икенсе ҡалала, ә уҡыуы – бөтөнләй сит илдә. Шуға ҡарамаҫтан, беҙҙең геройыбыҙ төрлө урындарҙа йәшәргә һәм эшләргә өлгөрә. Өҫтәүенә: “Теге-йәки был өлкәлә мин үрнәк итеп ҡуйған кеше эшләгән эштең йөҙҙән бер өлөшөн дә эшләмәгәнмен”, – ти. Ә минеңсә, күптәр Ринатҡа тиңләшергә тырышырға тейеш: теүәл маҡсаттары булған, тормоштан нимә теләүен аныҡ аңлаған егет тырыш һәм үҙ-үҙенә ышана. Иң мөһиме, Ринат үҙе хаҡында ғына түгел, халҡының киләсәген дә ҡайғырта.\nЙәшәү урыны: Санкт-Петербургта ғаиләм (ҡатыным һәм ҡыҙым) менән йәшәйем, Францияның Мец ҡалаһында уҡыйым, Өфөлә эшләйем.\nТыуған ере: Башҡортостан Республикаһының Учалы районы, Уральск ҡасабаһы.\nБелеме: Н.А. Римский Корсаков исемендәге Санкт-Петербург дәүләт консерваторияһы (дирижерлыҡ һәм композиция факультеты), Le Conservatoire Gabriel Pierné de Metz (Франция).\nЯратҡан китаптары: Изге Ҡөрьән, Шефик Джандың “Донъяның илаһи флейтаһы”, Ричард Бахтың “Джонатан Ливингстон исемле аҡсарлаҡ”, Олдос Хаксли әҫәрҙәре.\nЯл өсөн иң яҡшы урын: эш урыны.\nДевиз: Уңышһыҙлыҡтан ҡурҡыу уңышһыҙлыҡтың үҙенән ҡурҡыныс.\nМауығыуҙары: Китап уҡыу, ат сабыштары һәм ылыҫлы ағастарҙы өйрәнеү.\nРинат, үҙеңдең әлеге ваҡыттағы эшмәкәрлегең тураһында һөйләп үт әле, зинһар.\nБР Милли симфоник оркестры менән берлектә заманса музыка концертын әҙерләйем.\nФранцияға ҡасан һәм ниндәй маҡсат менән сығып киттең?\nСанкт-Петербург дәүләт консерваторияһын тамамлағандан һуң, Франция һәм Люксембургтың сигендә урынлашҡан Мец ҡалаһы консерваторияһына уҡырға индем. Был уҡыу йортонда белем алыу мотлаҡ шунда булыуҙы талап итмәй. Мөмкинлектән файҙаланып, ваҡытымды өс өлөшкә бүлдем: уҡыу – Францияла, эшем – республикабыҙҙың Милли симфоник оркестрында, ғаилә тормошом – Санкт-Петербургта.\nФранциянан тәүге тәьҫораттарың?\nБик алсаҡ кешеләр, тәмләп ашарға яраталар, тап-таҙа урамдар һәм ҡалалар.\nСит илдә ниндәй ҡыйынлыҡтарға осраның? Уларҙы нисек үттең?\nАуырлыҡтар, күпселек осраҡта, үҙ-үҙем менән бәйле. Мәҫәлән, француздар рус телен һәм башҡорт күңелен белмәгәнгә ғәйепле түгел бит? Теге йәки был телде, мәҙәниәтте белмәүҙән дә ҡыйынлыҡтар килеп тыуа. Әйткәндәй, минең тәжрибәм раҫланды. Телде тиҙ генә өйрәнеү өсөн телде йөрөтөүселәр менән аралашырға кәрәк.\nНиндәй телдәрҙе беләһең? Француздар менән ниндәй телдә аралашаһың?\nФранцуз телендә. Беренсенән, был миңә файҙалы, икенсенән, улар сит телдә теләкһеҙ һөйләшә.\nФранцуздар Рәсәй халҡынан, башҡорттарҙан нимә менән айырыла?\nРәсәйҙә бихисап халыҡ йәшәһә лә, уларҙы бер һыҙат – аралашмаусанлыҡ берләштерә. Ә француздар киреһенсә, ҡайҙа һәм кем менән булыуға ҡарамаҫтан, еңел генә әңгәмә ҡороп китеүе ихтимал. Ә беҙҙең менталитет тәүҙә кешене “фейс-контроль” аша үткәрә.\nСит илгә күсеп, йәшәй башлау өсөн ниндәй сифаттарға эйә булырға? Алдан әҙерлек кәрәкме?\nЙәшәргә теләгән илгә, уның кешеләренә, тарихына ҡарата ҡыҙыҡһыныу булырға тейеш. Ваҡытлыса “кендегеңде” ҡырҡырға һәм тормошҡа зарланмаҫҡа.\nҮҙеңдең һөнәрең тураһында һөйләп үт. Ҡасандан дирижер булып киттең?\nДирижерлыҡ – композиторҙың нимә әйтергә теләгәнен башҡарыусылар менән берлектә еткерә белеү оҫталығы. Мин тыңлаусыларҙы үҙем өсөн “уйлаусылар” тип атайым. Бер ваҡыт ике композитор бәхәсләшеп киткән, ти. “Мин тамашасыларымды музыкамды тыңларға мәжбүр итәм!” – ти икән беренсеһе. Икенсеһе: “Ә мин – уйларға”, – тип яуап биргән.\nДирижерлыҡ менән Өфө сәнғәт училищеһында уҡығанда уҡ мауыға башланым, артабан Санкт-Петербургта белемемде камиллаштырырға ҡарар иттем.\nӨфөлә оркестр фильмдарҙың саундтректарын уйнап, концерт ҡуйғайны. Шул хаҡта ишетеүе ҡыҙыҡ. Халыҡ һеҙҙе ҡабул иттеме? Проекттың маҡсаттары ниндәй?\nКонцерт “Француз киноһы музыкаһы” тип атала ине. Идея минеке түгел, ә оркестрҙың художество етәкселегенеке. Проектҡа Поль Мориа, Мишель Легран, Шарль Азнавур һ.б башҡаларҙың көйҙәре индерелде. Концерт аншлаг менән үтте: хатта үҙемдең ата-әсәйемә лә билет таба алманым. Артабан беҙ был концертты бер нисә тапҡыр ҡабатланыҡ, Стәрлетамаҡҡа алып барҙыҡ. Миңә элекке француз кинолары оҡшай.\nДирижер булыуы ҡыйынмы?\nРинат: Иртәнсәк – эйе, кискеһен – юҡ.\nҺин нисек уйлайһың, уңыш ҡаҙаныу өсөн юғары белемгә эйә булыу мотлаҡмы?\nӘгәр хирург булырға теләһәң, медицина университетын тамамлау тураһында диплом ҡамасауламаясаҡ. Ҡайһы бер һөнәрҙәр өсөн юғары белем мотлаҡ: табиптар, осоусылар, фармацевттар һ.б. Ә сәйәсмән, спортсы, эшҡыуарҙың дипломһыҙ булыуы ла ихтимал. Уңыш тураһында шуны әйткем килә, ул һәр кемдеке – үҙенсә. Учалы районында йәшәүсе ата-әсәйемдең күршеһе өсөн уңыш – ҙур балыҡ ҡармаҡлау.\nБилдәлелекте нисек тояһың?\nБилдәлелек – һине һүҙһеҙ генә аңлауҙары. Әлегә миңә күп һөйләргә тура килә.\nБашҡортостанда йыш булаһыңмы?\nПитерҙа уҡыған саҡта йылына ике тапҡыр ҡайта инем. Эшләй башлағас, тыуған еремдә йышыраҡ булам.\nҺин үрнәк алған кешеләр бармы?\nӘлбиттә! Һәр өлкәлә минең үҙ геройым бар. Тик уларҙың ҡайһылары миндә үҙ-үҙемә ҡарата ҡәнәғәтһеҙлек кенә уята, сөнки улар эшләгән эштең йөҙҙән бер өлөшөн дә башҡармағанмын әле.\nТормошоңдағы мөһим кешеләр?\nЯҡындарым һәм туғандарым, дуҫтарым, уҡытыусыларым һәм донъяның бөтә изге кешеләре.\nРинат, ғаиләң тураһында ла һөйләп үт әле.\nҠатыным менән Питерҙа уҡыған саҡта таныштым. Шунда уҡ беҙ өйләнештек. Уның исеме Лилиә, ул – тел белгесе. Беҙҙең бер йәшлек ҡыҙыбыҙ бар. Уны киләсәктә полиглот итергә хыялланабыҙ.\nҮҙем үҫкән ғаилә тураһында ла һөйләгем килә. Минең атайым, әсәйем һәм ике ағайым бар. Ата-әсәйем Уральск ҡасабаһында йәшәй. Улар бәләкәйҙән беҙҙең берәй файҙалы шөғөл менән мауығыуыбыҙҙы хупланы. Атайымдың исеме – Марс, әсәйемдеке – Гөлниса, ә хәрби ағайҙарым – Марат һәм Булат.\nНиндәй музыканы яратаһың?\nЙөрәк түренән сыҡҡан моңдо.\nАлланың ҡәнәғәтлеге. Башланған эштәрҙе аҙағына тиклем еткереү.\nУл миндә берәү генә түгел, бик күп. Бер аҡыллы кешенең кәңәше буйынса ҡағыҙға яҙҙым – ун алты килеп сыҡты.\nӘңгәмәнең аҙағында Ринат: “Беҙҙең халыҡ бихисап ыңғай сифаттар һәм бай мәҙәниәткә эйә. Быларҙың барыһы ла ата-бабаларыбыҙҙың тырышлығы менән электән һалынғайны. Бөгөн беҙ киләсәгебеҙҙең кирбестәрен һалабыҙ. Ул ҡайһылай булыр? Бер тапҡырҙан әйтеп ҡарағыҙ.”\nТәржемә Минзәлә Асҡарова.


Порно Тетрәндерҙе Уйын - Уйын Уйнап, Өлкәндәр Өсөн Бушлай\nБеҙҙең уйыны ғына булғандыр, кем әҙер кросс-платформалар эштәре\nУйын Бөтөнләй Бушлай\nИң эҫе секс-уйын һеҙгә бушлай киләсәк\nПорноигра-Был Осраҡта Өсөн, Һеҙгә Кәрәк Интерактив Порно\nПорноигра менән, беҙгә яңы сайтта, уларҙың иң өлкәндәр өсөн яңы донъя ҡыҙыу уйын күрһәткән, уйын өсөн фантазия сездә бар, теләсә. Ҡасан һеҙ беҙҙең сайтҡа икән, һеҙ бик оҙаҡ эҙләргә кәрәк түгел, әлегә хыял интенсив уйын менән сексуаль, уларҙы һеҙҙе яратам, һеҙҙең иң ҡыҙыҡлы һәм интерактив ысулдар тыш, һәр төрлө сикләү ҡәнәғәтләндерә алмай. Бер нисә уйындары беҙҙең иң яҡшы интернет булһа, иң бөтә быуындарға яңы HTML5, һәм беҙ улар алдына барлыҡ платформаларында яҡшы булды, хатта реклама һәм тотҡарланыу процестары өҙөклөктәрһеҙ һәм унда беркасан ла һуҙыла уйын браузер., Бөтә тип, беҙҙең бында булыуыбыҙ, был - һәр ир-егет угодить, ул беҙгә килде. Әгәр һеҙ беҙҙең уйын өсөн фантазия юҡ, беҙгә бер ни юҡ. Һәм һеҙ хатта беҙ был уйынды, теләһә ниндәй ысулдарға фантазияғыҙ аласыз настроить уларҙы һеҙҙең үҙегеҙгә.\nБыл уйын тәҡдим итә, беҙ бөтә теләсә ниндәй төҙөлөшө. Кросс-яңы быуын HTML5 уңайлы платформа-был булыр тип бынан популярлаштырыу онлайн-секс-уйын. Был шулай уҡ графика һәм реалистик, һеҙ беҙҙең уйын уларҙың эшләүенә бәйле. Донъя тәжрибәһендә бындай ҡыҙыҡлы һәм интерактив порно һеҙ бер ҡасан да, бер ҡасан тураһында хатта секс-чан. Барыһы ла беҙҙә бар, һеҙҙең был сайт кәрәкме, һеҙ порно өсөн эшләй артыҡ ҡыҙыҡ. Хатта беҙҙең ҡайһы бер функцияларын булып берләшмәләре, башҡа уйынсы менән һеҙҙең бәйләнеш мөмкинлеге бирә. Рейтингта беҙҙең варианттары була, һәм барыһы ла һау-сәләмәт., Бөтә был уйынға ҡарап, улар беҙҙең был коллекцияһын була. Һеҙ түбәндәге хәүефле булыуын белгән, һәм беҙгә ниндәй булыр, беҙ ниндәй уйын тәҡдим категория порно жанр, стиль дөрөҫ ҡуллана аласыз өсөн уйын өсөн дөрөҫ раят.\n- Булмауға Ҡарамаҫтан, Сезгә Ни Кәрәк, Был Беҙгә\nБеҙ был сайтты булдырыу, платформала беҙҙең булырға теләйбеҙ, һәм бөтә каприз уйынсылары ҡәнәғәтләнеү тойғоһо килтерә уларға, улар беҙҙең сайтҡа инеп ҡарамаҫтан, йәғни, был уларға ошай. Шуға күрә беҙ шулай ҡайғыртабыҙ, gnu лицензияһы һәм нәтижәлелек кимәле бөтә төр индереү өсөн бөтә. Уйын беҙҙә бар, һеҙҙең алалар наслаждаться уларҙың татлы порно-экшен ГФ, ул ҡәнәғәтләндереү йүнәлешендә күп ҡатын-ҡыҙ персонаждар, улар һеҙ трахать була. Шулай ҙа уйын беҙҙең бар, һеҙ уларҙы төп персонаждарҙы һәм маҡсаты илап ҡысҡыра мәжбүр була., Тѳрлѳ уйындар менән ҡайһы бер персонаждарҙың беҙгә билдәле булыуынса, сабый кеүек килә аниме, манга, хатта иң популяр йәнһүрәт һәм видеоуйындары. Уйын коллекцияһы табыу мөмкин, улар-беҙҙең сайтта парта. Шулай уйын бер нисә инцест беҙҙең менән булһа, иң яҡшы ысулы булып, үҙ фантазияһы менән ул ғаиләһенә ярҙам енси һеҙҙе ҡәнәғәтләндерәме.\nНаслаждайся был төрлө стиль раят барыһы һыныуы мөмкин. Мәҫәлән, беҙҙең ғаиләлә кәрәк rpg наслаждаться уйындар уйын сексуаль, һәм был, сөнки был уйын күп тыш секс менән үҙ-ара эш биреүсе һеҙгә. Уйын наслаждайся барыһы да яҡшы уйын пародийный-симулятор беренсе кеше менән секс, һәм был, сөнки, дөйөм алғанда, персонаждарҙың үҙ үҙеңде тойоу менән һеҙ берҙәм, тәжрибә һәм һеҙҙең ала алмай, улар һеҙ хәҙерге Эльза траханый мейеһен әйләндерә, йәки башҡа теләһә ниндәй Гриффин Лоист из мультфильмов персонаждар, улар һәр ваҡыт һеҙ теләгән трахнуть., Икенсе яҡтан,, әгәр телисез икән, тәжрибә кисереү, тойоу хисе һеҙ шулай уҡ унда һы, секск һәм үҙ-ара тыш, сайтта һеҙ беҙҙең уйын тексты күсерер кәрәк. Эротическое тарихы иҫ киткес килә улар менән, наслаждайся уның иң ҡыҙыҡ ысул булған.\nНаслаждайся Хәүефһеҙ Һәм Уңайлы Берләштереү Өсөн Веб-Сайты\nТөрлө уйындар ойоштороу һәм башҡа платформа барыһы ла яҡшы, тағы ла бер ысул айырылып, беҙҙең менән килеүселәр беҙ уларға ярҙам күрһәтеү, тип, беҙ уларҙың тәжрибәһен порно тураһында хәстәрләй, - был инандыҡ, улар һәр ваҡыт хәүеф-хәтәрһеҙлек. Ниндәй тәжрибә менән проблемалар булһа, һеҙ уны беҙҙә сайтынан алынды. Беҙ һеҙҙе бер ҡасан да был платформа церебраль мәжбүр булды, сөнки теләгән, һәм һеҙ чувствуй үҙен хәүефһеҙлеге өсөн аноним. Беҙ ышанырга, тип, был берҙән-бер ысулы, хыялы менән үҙе тикшереп алалар наслаждаться улар ярҙамында һеҙ, белә, тип, уларҙы бер ҡасан да бер кем тураһында белә ала.


“Өйҙә лә, эштә лә яҡшы булһын”,-тигән теләктә Олег Кузнецов\n9 Июнь , 14:57\nБашҡортостан Республикаһы Эске эштәр министрлығының Благовещен бүлексәһендәге дежур часте биш йылдан артыҡ етәкләгән Олег Кузнецовтың эше яуаплы һәм ҡатмарлы. Полиция подполковнигы Олег Олегович әйтеүенсә, дежур частә дөрөҫ ойошторолған эштәр ыңғай барһа, билдәле бер һөҙөмтәгә өлгәшергә мөмкин. Һәр бер енәйәттең айышына төшөнөп, уны асыу юлдарын да табыу бик мөһим.\nБашҡортостан Республикаһы Эске эштәр министрлығының Благовещен бүлексәһендәге дежур часте биш йылдан артыҡ етәкләгән Олег Кузнецовтың эше яуаплы һәм ҡатмарлы.\nПолиция подполковнигы Олег Олегович әйтеүенсә, дежур частә дөрөҫ ойошторолған эштәр ыңғай барһа, билдәле бер һөҙөмтәгә өлгәшергә мөмкин. Һәр бер енәйәттең айышына төшөнөп, уны асыу юлдарын да табыу бик мөһим. Үҙенең һәм ҡул аҫтында эшләгән хеҙмәттәштәренең ҡылынған енәйәтте асыуҙың дөрөҫ юлдарын күҙаллауы, килеп тыуған хәлде асыҡлауға һәм уны анализлауға иғтибар итеүе генә һәр эшкә ыңғай йүнәлеш бирәсәк. Төньяҡ Кавказда, Чечен Республикаһында ла хеҙмәти бурыстарын үтәп ҡайтҡан Олег Олегович етәкселегендә дежур часть хеҙмәткәрҙәре – оператив дежурныйҙар райондағы оператив хәл-тороштоң үҙгәрештәренә теүәл һәм ваҡытында яуап биреүҙе тәьмин итә.\nӘсәһе Галина Николаевнаның миҫалында буласаҡ һөнәрен һайлаған Олег Кузнецов Өфөләге юридик институтты тамамлағандан һуң Свердловск өлкәһенең Ивдель ҡалаһына йүнәлтмә буйынса эшкә ебәрелә. Унда биш йыл эсендә тәжрибә туплап, тыуған ҡалаһы – Благовещенға эшкә ҡайтҡан егетте енәйәт тикшереү бүлексәһенә уполномоченный вазифаһына тәғәйенләйҙәр.\nАуырлыҡтарға ҡарамай, үҙ ғүмерен һәм һаулығын хәүеф аҫтына ҡуйып, хеҙмәт иткән, иң яҡшы һөнәри һәм кешелек сифаттарын күрһәткән Олег Кузнецовты ҡатыны Әлиә Муллаян ҡыҙы улдары Егор, Глеб һәм Игорь менән эштән һағынып көтөп ала. Гел генә тәтемәгән ял, байрам көндәрен дә бергә үткәрергә күнеккән ғаилә ағзаларының уртаҡ эштәре һәм шөғөлдәре лә бар.\n-Эш менән ғаиләне берләштереү иң ауыр мәсьәләләрҙең береһе тип уйлайым. Сөнки йөрәктә уларҙың икеһе өсөн дә оло яуаплылыҡ хистәре йәшәй. Улдарымды патриотик рухта, ысын ил һаҡсылары итеп тәрбиәләүгә күп көс түгәм,- тине хушлашҡанда Олег Кузнецов.


Эстафета дәрт өҫтәне\n«Сибайский рабочий» гәзите призына ҡалала 57-се тапҡыр ойошторолған еңел атлетика кросы быйыл Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналды. Быға тиклем был күмәк спорт сараһы гел Үҙәк майҙанда старт алһа, быйыл Балалар ижады үҙәге биләмәһендә уҙҙы.\nКөн йонсоу, ваҡыты-ваҡыты менән ямғыр һибәләп тороуға ҡарамаҫтан, спортсыларҙың кәйефе шәп ине. Эстафетала ҡатнашыусыларҙы Бөйөк Ватан һуғышы ветераны Иван Огнев, Сибай ҡала хакимиәте башлығы урынбаҫары И.Р.Хәйруллин, ҡала хакимиәтенең спорт комитеты рәйесе Р.Л.Fәбитов тәбрикләп, уңыштар теләне.\nБеренсе булып стартҡа хеҙмәт коллективтары сыҡты. 7 команда араһында БДУ-ның Сибай институтынан Лидия Шаһиәхмәтова беренселекте яуланы. Икенсе урында мәғариф бүлегенән Оксана Fәбитова билдәләнһә, «Газпром Трансгаз Өфө» йәмғиәтенең Сибай идаралығынан Татьяна Хөсәйенова өсөнсө урынға иреште.\nИр-егеттәр араһында Балалар спорт мәктәбе тренеры Эльдар Сафин алдынғылыҡты бирмәне. Икенсе урында Айгиз Нәжметдинов («Газпром Трансгаз Өфө» йәмғиәтенең Сибай идаралығы), өсөнсөлә Күп функциялы үҙәктән Иван Гордеев билдәләнде.\nУҡыусы ҡыҙҙар араһында абсолют чемпион булып 1-се мәктәптән Настя Новикова танылды. Егеттәр араһында ла 1-се мәктәп уҡыусыһы Рәүф Бәхтигәрәйев еңеү яуланы. Студенттар араһында Сибай педколледжының беренсе командаһынан Айгизә Нафиҡова айырылып торҙо. Әткәндәй, был тырыш ҡыҙ былтыр ҙа ошондай уҡ юғары күрһәткескә ирешкәйне. Егеттәр араһында Сибай төҙөлөш һәм сервис колледжы студенты Айҙар Исмәғилевҡа етеүселәр булманы. Раушания Fәлина, Виктория Сергиенко, Алексей Марущак, Рөстәм Ҡолбулдиндар ҙа призлы урындарға өлгәште.\nКомандалар араһында Сибай педагогия колледжы әүҙемлек күрһәтте. Улар быйыл ике команда әҙерләгән ине. Тәүге команда беренселеккә сыҡһа, икенсеһе БДУ-ның Сибай институты йүгеректәренән генә ҡалышып, өсөнсө урын яуланы. Хеҙмәт коллективтары араһында мәғариф бүлеге—беренсе, «Газпром Трансгаз Өфө» йәмғиәтенең Сибай идаралығы—икенсе, Халыҡты социаль хеҙмәтләндереү комплекслы үҙәге өсөнсө урында тәбрикләнде. Уҡыусылар араһында быйыл 1-се мәктәп спортсылары әүҙемлек күрһәтте һәм беренсе урынға лайыҡ булды. 9-сы лицей командаһы—икенсе, гимназия өсөнсө урынға лайыҡ булды.\nСССР Кубогын яулаусы, еңел атлетика буйынса Рәсәй чемпионы, яҡташыбыҙ Ринат Сирғәлин йылдағыса еңеүсегә үҙ бүләген әҙерләгән. Был ҡиммәтле бүләк (йорт турнигы) 700 метр арауыҡты 1 минут та 54,4 секунда уҙған Эльдар Сафин өлөшөнә төштө.\n«Сибайский рабочий» гәзите коллективы эстафетаны уҙғарыуға булышлыҡ иткән бағыусыларға—«Ирәндек» боҙ һарайы, «Мир» кинотеатры, А.Мөбәрәков исемендәге Сибай башҡорт дәүләт драма театры етәкселәренә, спорт комитеты һәм судья коллегияһына ҙур рәхмәтле.


Ҡышҡы саңғысыларҙың йәйге атыштары\nБашҡортостан Республикаһының спорт донъяһы өсөн бик тә мөһим булған ваҡиға - йәйге биатлон буйынса донъя чемпионаты\nяҡынлашҡандан яҡынлаша бара. Тиҙҙән был популяр спорт төрө йондоҙҙарын үҙ күҙҙәребеҙ менән күреү, республика таланттары\nөсөн "көйөү" бәхетенә лә ирешәсәкбеҙ. Бындай кимәлдәге форумдар беҙҙә һирәк була, шуның өсөн уны ойоштороуға бик етди ҡараш булыуы мотлаҡ. Һуңғы мәғлүмәт буйынса, барлыҡ әҙерлек саралары ла тейешле ваҡытында тамамланасаҡ.\nРәсәй биатлонсылары союзының матбуғат хеҙмәтендә әйтеүҙәренсә, йәйге биатлон буйынса 11 - се донъя чемпионаты н үткәреүгә әҙерлек буйынса ойоштороу комитеты үҙ эштәрен тамамлауға яҡынлаша. Чемпионатта ҡатнашыусылар йәшәйәсәк\nкомплекста әлеге ваҡытта биҙәү эштәре бара.\nӨфө ҡунаҡтарына йәшәү өсөн бар уңайлыҡтары ла булған ике урынлыҡ номерҙар тәҡдим ителәсәк. Рәсми осрашыуҙар һәм мәҙәни саралар үтәсәк холда ла биҙәү эштәре тамамланыу стадияһында. Ҡунаҡхана бинаһында интернетҡа тоташтырылған компьютерҙар ҡуйыласаҡ. Бина подвалында тулыһынса йыһазландырылған сисенеү бүлмәһе һәм спорт инвентары өсөн урындар булдырыла.\nОшо көндәрҙә ярыштар үтәсәк трассаға асфальт түшәү эше\nбашлана. Ҡайһы бер участкаларҙа уның киңлеге алты метрға тиклем етәсәк, оҙонлоғо 3,3, 2,5 һәм ике километр тәшкил итк ән өс түңәрәк майҙан эшләү планлаштырыла. Ойоштороусылар трасса тамашасылар өсөн ҡыҙыҡлы, ә спортсылар өсөн ярайһы\nуҡ ҡатмарлы буласаҡ тип вәғәҙә итә. Атыу урынын яңыса ҡороу , шулай уҡ сәптәрҙе электроника менән йыһазландырыу ҡарала.\nЧемпионатта буласаҡ ярыштарҙы телевизион трансляциялауға ҙур иғтибар бирелә.\nҺуңғы мәғлүмәт буйынса, ярыштарҙа ҡатнашырға 15 йыйылма команда теләк белдергән, яҡын арала уларҙың һаны егермегә етәсәк тип көтөлә.\nЧемпионат программаһына түбәндәге ярыштар инәсәк:\nАлтынсы сентябрь - спринт ( кросс)\nЕтенсе сентябрь - эҙәрлекләү ( кросс)\nҺигеҙенсе сентябрь - ҡатнаш эстафета ( кросс)\nТуғыҙынсы сентябрь - спринт ( саңғы - роллерҙарҙа йүгереү )\nУнынсы сентябрь - эҙәрлекләү ( саңғы - роллерҙарҙа йүгере ү).


Ике яҡташыбыҙ Михаил Бабич ҡулынан дәүләт наградалары алды\nТүбәнге Новгородта үткән тантаналы сараға Волга буйы федераль округынан төрлө һөнәр эйәләре йыйылғайны. Улар араһында - уҡытыусылар, табиптар, предприятие етәкселәре, фән эшмәкәрҙәре һәм күп балалы ата-әсәләр бар ине.\nБишбүләк районынан механизатор Игорь Иванов менән Бәләбәй сыр комбинаты мастеры Зоя Семенова «Дуҫлыҡ» ордендары менән бүләкләнде. Михаил Бабич юғары күрһәткестәргә өлгәшеүселәрҙе тәбрикләп, киләсәктә лә ил именлеге өсөн тырышып хеҙмәт итергә саҡырҙы. Рәсми өлөштән һуң йыйылыусылар Рәсәй Президентының тулы хоҡуҡлы вәкиле менән аралашты, тәьҫораттары менән бүлеште.


Быйыл Республика аграрийҙары ужым культураларынан үткән йылға ҡарағанда күберәк уңыш алырға иҫәп тота\nЙәйҙең ямғырлы килеүе уңышҡа ыңғай йоғонто яһаясаҡ. Благовар элеваторында бойҙайҙы ҡабул итеү һәм һаҡлау өсөн техника ентекле әҙерлек үтә.\nУҙған йылғы иген конвейер таҫмалары буйлап үткәрелә. Йыл һайын тап ошо элеваторға сорттарға бүлеү һәм сүптән айырыу өсөн иген килтерелә. Яңы уңышты ҡабул итер алдынан технология процессы ҡат-ҡат тикшереү үтә.\nЛюдмила Кәбирова, Благовар элеваторының өлкән технологы: «Элеваторҙағы ҡорамалдарҙың техник торошо яҡшы. Запас деталдәр алынған, улар иҫкеләрен алыштыра. Яңы уңышты тулыһынса ҡабул итергә әҙербеҙ».\nБыл лабораторияла бойҙайҙың сифаты ентекле тикшереү үтә. Бындағы һәр тартмала бер нисә райондың баҫыуҙарынан килтерелгән арыш һәм бойҙай. Башта улар иләк аша үткәрелә, һуңынан яңы ҡоролмала һынау үтә.\nЗөһрә Ильясова, Благовар элеваторы лаборатория мөдире: «Башлыса бойҙайҙың сифаты тикшерелә, бойҙай ҡатнашмаһының дымлылығы билдәләнә. Уңыш торошон билдәләп, хужалыҡтар менән иҫәпләшәбеҙ».\nБыл етештереү комплексы егерме йыл элек төҙөлгән. Хужалыҡтар тарҡалғас, заводты шәхси ҡулдарға һатмағандар, ҡалдыҡһыҙ етештереү комбинаты ойошторалар - бер-нисә йыл эсендә Благовар элеваторына яңы һулыш биргәндәр.\nРим Ҡотошов, Благовар элеваторы директоры: «Үткән йыл 19 тонна иген алғайныҡ, быйыл да уңыш мул булмаҡсы. Иген бөтәһенә лә етерлек эшкәртеләсәк».\nБыл предприятела үҙ эшен яратҡан белгестәр йыйылған. Иген эшкәртеүҙә иң мөһиме - эшсе ҡулдар һаҡ ҡына ҡағылған бойҙай бөртөгө. Ә бындағы уңғандар икмәк хуш еҫле һәм тәмле булһын өсөн бар көсөн һала. Благовар элеваторында келәттәргә һәм иген һаҡлағыстарға ремонт үткәрелгән. Иген үҫтереүселәр ҙә мул уңыш вәғәҙә итә,тимәк, магазин кәштәләре быйыл икмәк продукцияһы төрлөлөгөнән һығылып торасаҡ.


Еңел генә үтмәҫ… » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Сәйәсәт, иҡтисад » Еңел генә үтмәҫ…\nЕңел генә үтмәҫ…01.04.2014\nРайон хакимиәтендә агрономдар конференцияһы үтте. Яҙғы сәсеүҙе үткәрәсәк крәҫтиән-фермер хужалыҡтары башлыҡтары, ауыл хужалығы, хеҙмәтләндереүсе предприятиелар вәкилдәре алдында инеш һүҙ менән район хакимиәте башлығы урынбаҫары, ауыл хужалығы бүлеге начальнигы Әдип Ҡарамышев сығыш яһаны.\nБыйыл сәсеүҙең ҡатмарлы шарттарҙа үтәсәге алдан билдәле, тиергә мөмкиндер. Иң киҫкен проблемаларҙың береһе - нисек тә баҫыуҙарҙы сәселмәй буш ҡалдырмау. Мәҫәлән, «Байрамғол» агрофирмаһы мал аҙығын үҙе етештермәйенсә, ситтән һатып алырға йыйына бит, «УТМК-Агро» етәкселеге шундай ҡарарға килгән. Ошо арҡала өс меңләп гектар ерҙең бушауы мөмкин. Башҡа проблемалар ҙа бихисап - орлоҡ, яғыулыҡ-майлау материалдары, ашлама һәм техника еткереү. Әлегә тик «Юлдаш» йәмғиәте генә 40 тонна минераль ашлама ҡайтарта алған. Солярка менән тәьминәт тәңгәлендә өҙөклөктәр булыуы ихтимал, тип алдан иҫкәртелде. Техника ла йылдан-йыл иҫкерә бара. Шуныһы үкенесле, былтыр ямғыр күп яуып, тракторҙар баҫыуҙарға керә алмай, ужым сәсеүҙең ҡулай ваҡыты үтеңкерәп тә китте. Һөҙөмтәлә, үҫентеләр ҡар аҫтына йүнләп нығынып өлгөрмәйенсә инде. Айырым хужалыҡтарҙа яртыһын ҡайтанан сәсеү мохтажлығы пәйҙә булыуы ихтимал. Әйткәндәй, Башҡортостан менән йәнәш төбәктәрҙә ужым культуралары нисбәте 30-40 процентҡа етә, тип билдәләнде конференцияла. Беҙҙә лә шул күрһәткескә яҡынлашыу бурысы ҡуйыла.\n«Госсорткомиссия» федераль учреж-дениеһының Башҡортостан филиалы начальнигы Иван Леонтьев һәр районда конкрет ошо төбәк өсөн кәңәш ителгән, һыналған сорт культураларын сәсеү кәрәклегенә баҫым яһаны. Ошо фактор үҙе генә уңыштың 28-30 процентҡа артыуына сәбәпсе була. Иван Петрович һәр хужалыҡта бөтә культураларҙың 3 сорты сәселһә (ҡоролоҡҡа сыҙамлы, ҡәҙимге һәм иртә өлгөрөүсән төрҙәр), йыл нисек кенә килмәһен, уңышһыҙ ҡалмаясаҡтар, тигән фекерҙә. Шуныһы ла иғтибарға лайыҡ - сауҙа итеүселәрҙең алдап, ҡиммәтле сорт орлоҡ урынына осһоҙон (йә шикле химикат) һатыу осраҡтары ла юҡ түгел икән, шуға ла һәр саҡ документтарын ентекләп тикшереү зарур.\nИшембай агрохимия хеҙмәте үҙәге директоры Закир Исмәғилев хәбәр итеүенсә, бы-йыл районыбыҙҙа ерҙәрҙең уңдырышлығы тикшереләсәк. Ер ярлыланыуға юл ҡуйыусыларҙан яҡын киләсәктә участкалар тартып алына башланыуы ихтимал. Был мәсьәләгә хәҙер етди иғтибар бирелә бит, һәр баҫыуға махсус паспорт булдыртып, бөтә мәғлүмәттәрҙе теүәл теркәй барыу һорауы күтәрелә. Закир Ишбулды улы: «Республикала баҫыусылыҡты биологиялаштырыу программаһы ҡабул ителеүгә ирештек, талап ителгәнсә проект төҙөп, баҫыуҙарығыҙға тиреҫ түкһәгеҙ, субсидия түләнәсәк», - тип яҡшы яңылыҡ тураһында ла бәйән итте.\nБашҡорт дәүләт аграр университетының ер һәм ер эшкәртеү кафедраһы мөдире профессор Зинфир Әйүповтың үҙ һөнәрен энәһенән ебенә тиклем белеүҙән тыш, сәсән телле оратор булыуын да билдәләйек. Юғиһә бәғзе докладсылар тоноҡ тауыш менән сығыш яһағанда йоҡо ла баҫа башлағайны, профессорҙы иһә барыһы ла ҡыҙыҡһынып тыңланы. Башҡаһынан тыш, Зинфир Зөфәр улы химикаттар менән, айы-рыуса глифосат препараттары менән артыҡ мауыҡмаҫҡа, һәр хәлдә лә нормаларҙы теүәл күҙәтергә өндәне. Күп яңы химикаттарҙың кеше организмына йоғонтоһо йүнләп тикшерелмәгән, ә яман шеш сирҙәре буйынса Башҡортостан былай ҙа Рәсәйҙә «алдынғылар» араһында… Экологик йәһәттән саф, йәғни минераль ашлама-гербицидтар бөтөнләй ҡулланылмай етеш-терелгән продукцияның популярлығы арта бара. Әммә бындай аҙыҡ-түлекте айырым баһалау һәм ҡулланыусыларға еткереү системаһы беҙҙә әлегә юҡ. Ҡыҙыҡ өсөн иҫәпләнелгән, боронғоса эш иткәндә, уңыш түбән булғас, икмәктең хаҡы, мәҫәлән, әлегенән 2,2 тапҡырға ҡиммәтерәк торор ине. Климат үҙгәреү арҡаһында яңынан-яңы сүп үләндәре пәйҙә була икән. Һуңғы йылдарҙа ғына республикала 7 төр ҡый үләне баҫыусылыҡҡа аяҡ сала башлаған. Профессор көн торошона фараз яһаны, әлегә тиклем яңылышҡаным юҡ, тип тә өҫтәне. Уның күҙаллауынса, апрелдең икенсе яртыһы ҡоро һәм ныҡ йылы торасаҡ, температура плюс 25 градусҡа тиклем күтәреләсәк. Майҙың башы йылы һәм ямғырлы килһә, айҙың аҙағында апаруҡ һыуытасаҡ. Йәй норма сиктәрендә эҫе үтһә, ураҡ мәлендә йәнә оҙайлы ямғырҙар башланасаҡ. Һәм ошо фараздан сығып баҫыу эштәрен үткәрергә саҡырҙы. Мәҫәлән, йылдам кипкән тупраҡта орлоҡ шытып, тамырланып өлгөрһөн өсөн сәсеү алдынан ер эшкәртеүҙе, сәсеүҙе һәм кәтүкләүҙе бер көндә үткәреү зарур. 1 гектар баҫыуға йыл һайын 6,6 тонна тиреҫ сығарғанда, уңыш менән алынған туҡлыҡлы матдәләр балансы тигеҙләнә генә, ер уңдырышлығын күтәреү өсөн ошонан күберәк индерергә кәрәк, тип тә иҫкәртте. Баҫыуҙа ямғыр селәүсендәре кәмеү - насар билдә, тупраҡ сифаты насарайыуы хаҡында һөйләй. Һалам оҙаҡ серемәй ятыу ҙа азот етешмәүҙе күрһәтә. Үкенес, хужалыҡтарҙа ер уңдырышлығын тәбиғи рәүештә күтәргән ҡуҙаҡлы культураларға тейешле әһәмиәт бирелмәй.\nПрофессор һәм башҡа сығыш яһаусылар сәсеү әйләнешен теүәл күҙәтеү, орлоҡто биологик препараттар менән эшкәртеү, фунгицидтар ҡулланыу һәм тағы ла күп һорауҙарҙы күтәрҙеләр.\nЙола буйынса, конференцияла ауыл хужалығы өлкәһендә тәьминәт менән шөғөлләнгән фирмалар тауарҙарын тәҡдим итте, фән ҡаҙаныштары менән таныштырҙы. «Башплодородие» предприятиеһы, «Щелоково агрохим», «Сингента» йәмғиәттәре вәкилдәре сығыш яһаны. Заманында райондың баш агроном вазифаһын биләгән Хәбир Хилажев хәҙер «Агроальянс» МТС-ы» йәмғиәтенең (Воронеж ҡалаһы) төбәк вәкиле икән. Фирма бы-йыл Башҡортостанда эш йәйелдереп кенә тора. Ауыл хужалығында кәрәк химикаттар һәм ашлама (шул иҫәптән, заман микроашламалары) менән сауҙа итә. «Хужалыҡҡа тиклем килтереп бирәбеҙ, шул иҫәптән - кредит шарттарында. Бынан тыш, вегетация осороноң башынан аҙағына тиклем консультациялар, кә-ңәштәр биреүебеҙ мөмкин. өмүмән, заман химикаттарын ҡулланмай тороп, яҡшы уңышҡа өмөт итеп булмай», - тип белдерҙе тәжрибәле агроном. Үрҙә һаналғандан тыш, кукуруз, көнбағыш һәм шәкәр сөгөлдөрө орлоғо ла һаталар икән.\n…Алда ниндәй генә кәртәләр булмаһын, яҙғы сәсеүҙе юғары кимәлдә үткәреү бурысы тора. Украиналағы хәлдәр арҡаһында халыҡ-ара мөнәсәбәттәр ҡырҡыуланып торған мәлдә төбәктең, республиканың һәм тотош илдең «аҙыҡ-түлек именлеген» тәьмин итеү көнүҙәк мәсьәләлер. Аныҡ ҡына мәғлүмәттәр юҡ, әммә ҡайһы-бер сығанаҡтарға ҡарағанда, илебеҙ ҡулланған ризыҡтың яртыһы сит илдәрҙән һатып алына бит!\nБаҫыу эштәре өсөн\nЯҙғы баҫыу эштәрен финанслауға Башҡортостанда республика һәм федераль бюджеттарҙан 1,6 миллиард һум йүнәлтеү планлаштырыла. Был средстволарҙың 840... Тотош уҡырға\nХәл сағыштырмаса имен\nРайон хакимиәтендә наркотиктарға ҡаршы комиссияның сираттағы ултырышы үтте. Сарала БР наркоконтроль идаралығы начальнигы урынбаҫары Владимир Яматин,... Тотош уҡырға\nЯҙғы ташҡын етә\nУчалы метеостанцияһынан хәбәр итеүҙәренсә, көн торошонда әллә ни ҡырҡа үҙгәрештәр күҙәтелмәй. Февралдә яуым-төшөм 17,2 мм тәшкил итте ( норма - 17... Тотош уҡырға\nВаҡ мәсьәләләр юҡ\nҺаҡланғанды Хоҙай һаҡлар, ти халыҡ мәҡәле. Район хакимиәтендә бер юлы террорҙарға ҡаршы комиссия менән ғәҙәттән тыш хәлдәр һәм янғын хәүефһеҙлеген... Тотош уҡырға


2015 йылда президент гранттарының бер өлөшө әҙәби проекттарға ярҙам итеүгә йүнәлтеләсәк // Мәҙәниәт | новости башинформ.рф\n2015 йылда президент гранттарының бер өлөшө әҙәби проекттарға ярҙам итеүгә йүнәлтеләсәк\n12:39, 31 декабря 2014 Мәҙәниәт\nӨФӨ, 2014 йыл, 31 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.\nРеспублика йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов федераль һәм төбәк киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре менән осрашыу үткәрҙе. Рөстәм Хәмитов журналистар менән профессиональ белем биреү мәсьәләләрен, иҡтисади хәлде, халыҡ-ара ШОС һәм БРИКС саммиттарына әҙерлек барышын, спортҡа ярҙам итеүҙе, Мәҙәниәт йылы йомғаҡтарын тикшерҙе.\nКиләсәктә лә мәҙәниәт эшмәкәрҙәре өсөн гранттар һаҡланасаҡмы тигән һорауға Рөстәм Хәмитов ыңғай яуап бирҙе. Ошо маҡсатта 100 миллион һумдан ашыу аҡса бүленәсәк.\nРеспубликала театр коллективтарының ижади проекттарына булышлыҡ итеү өсөн миллион һумлыҡ ике грант, мәҙәниәт һәм сәнғәт эшмәкәрҙәренә 100 меңлек 25 грант, 300 меңлек биш грант бар. 2013 йылдан театр, музыка, бейеү, һынлы сәнғәт һәм кинематография өлкәһендәге иң әһәмиәтле ижади проекттарға ярҙам итеүгә 100 миллион һумлыҡ гранттар тапшырылды.\n— Ошо тәжрибәне дауам итәсәкбеҙ. Әҙәбиәт йылын иҫәпкә алып, ресурстарҙың бер өлөшөн нәшриәттәргә, яҙыусыларға, китап уҡыусыларға, китапханаларҙы йыһазландырыуға ярҙам итеүгә йүнәлтәсәкбеҙ, — тине Башҡортостан Президенты.\nРөстәм Хәмитовтың һүҙҙәренсә, республикала киң күләмле мәҙәни ваҡиғалар бик аҙ.\n— Ғәҙәти булмаған мәҙәни сараларҙы үткәрергә ярҙам итәсәкбеҙ. Тәү сиратта «Урал батыр» йәки башҡа риүәйәт-хикәйәттәр буйынса сағыу сәхнә әҫәре кәрәк. Ул юғары сәнғәт өлгөһө һәм башҡарыу оҫталығы булырға тейеш, — тигән теләк белдерҙе төбәк башлығы.\nТеги: бр президенты гранттары


Буковина герцоглығы — Башҡорт Википедияһы\nHerzogtum Bukowina, Герцогство Буковина, Герцогство Буковина, Буковинський округ һәм округ Буковина\nВашковецкий округ[d], Вижницкий округ[d], Гурагоморский округ[d], Заставнинский округ[d], Кицманский округ[d], Кимполунгский округ[d], Радовецкий округ[d], Серетский округ[d], Сторожинецкий округ[d], Сучавский округ[d], Черновицкий округ[d] һәм Черновцы\nБуковина герцоглығы - (рус. Ге́рцогство Букови́на), (нем. Herzogtum Bukowina) — Австро-Венгрия империяһының көнсығышындағы таж ерҙәре (кронланд), ул 1849—1918 йылдарҙа Буковина ерҙәрен биләгән булған. Герцоглыҡ 1849 йылда Австрия империяһындағы 1848 йылғы революция һөҙөмтәһендә Австрия империяһының артабан федералләшеүе емеше булараҡ барлыҡҡа килгән. 1918 йылда Австро-Венгрииның тарҡалыуы арҡаһында йәшәүҙән туҡтай.\n1.1 Административ бүленеше\n3.3 Дини состав\nБуласаҡ Буковина Киев Русе ерҙәре, һуңынан урыҫ кенәзлектәре составына ингән була. XIV быуаттан XVIII быуатҡа тиклем Буковина Молдавия кенәзлеге составына ингән. 1768-1774 йылғы Урыҫ-төрөк һуғышы осоронда төбәккә урыҫ ғәскәрҙәре инә һәм 1775 йылда Осман империяһы килешеүгә ҡул ҡуя. Уның буйынса Буковина Австрия империяһына бирелә. 1786 йылда австриялылар төбәкте Черновцы округы булараҡ Галиция һәм Лодомерия короллегенә бирәләр. 1849 йылда Австрия империяһын солғап алған революцияларҙан һуң ул айырым «Буковина герцоглығы» булып айырылып сыға. Уның административ үҙәге тип Черновцы иғлан ителә.\n1910 йылдағы административ бүленеш\n1890 йылда Буковина герцоглығы 9 округҡа бүленә. 9 административ округтан тыш, 16 суд, 9 мәктәп, 14 подкат, 9 дауалау, 5 һайлау бүленеше була. 9 округ 333 сәйәси һәм 534 ауыл громадаһына бүленә.\nурыҫтар (великоростар һәм малоростар)\nнемецтар һәм еврейҙар\nполяктар һәм мадьярҙар\nОкругта громадалар һаны\nВыжница округы Вижница 48.888 168 13.563 2.034\nКимполунг округы Кимполунг 5.888 25.753 12.764 490 29 громада\nКоцман округы Кицмань 79.638 93 8.224 1.974 53 громада\nРадовец округы Радовцы 8.837 58.080 20.687 4.297 28 громада\nСерет округы Сирет 22.849 14.608 9.101 7.414 39 громада\nСторожинец округы Сторожинец 26.584 30.670 11.291 2.028 36 громада\nСучава округы Сучава 10.137 51.387 17.695 3.500 41 громада\nЧерновцы округы (Черновцынан башҡа) Черновцы 55.162 19.918 12.984 2.781 42 громада\nЧерновцы ҡалаһы - 268.367 208.301 133.501 32.326\nЙәмғеһе 268.367 208.301 133.501 32.326\n1893 йылда Гура-гомор округында 32 громадаа була. Һуңғараҡ йәнә ике округ бүленеп сыға, үҙәктәре - Вашковцы һәм Заставна.\n1841 йылда Буковинала 26 мануфактура була. Уларҙың күбеһе XIX быуат уртаһында бөлә. Иҡтисад нигеҙен ауыл хужалығы тәьмин итә\n1848 йылда Буковинала ер реформаһы үткәрелә, феолдалдарға ҙур аҡса түләп, кәрҫтиәндәрҙе уларға буйһоноуҙан азат итәлә. Помещиктар биш процентлы облигациялар ала, ә крәҫтиәндәр ө:тәмә һалым түләй платили дополнительный налог.\n1887 йылда халыҡтың төп кәсептәре булып ауыл хужалығы, урмансылыҡ, малсылыҡ һәм ҡортсолоҡ ҡала бирә  (1890 йылда был тармаҡтарҙа Төньяҡ Буковинаның 75 % халҡы шөғөлләнә). 1887 йылда сауҙа бара, әммә башлыса «сей мал»: иген, һуғым малы, ағас, иләнмәгән тире, йөн һәм поташ һатыла. ( 1890 йылда был тармаҡта халыҡтың 11,1проценты йәлеп ителә). 1887 йылда сәнәғәт көсһөҙ генә була. 1890 йылда сәнәғәттә 7,6 % халыҡ эшләй. 1900 йылда ялланып эшләүселәр 72.270 кеше һанала .\nГалиция һәм Буковинаның этнографик картаһы 1878 йылда\n1775 — 75.000 кеше\n1800—193,8 мең кеше\n1851—380,8 мең кеше\n1887—627.786 кеше (шул иҫәптән 313.076 ир-ат һәм 314.715 ҡатын-ҡыҙ)\n1903—730 мең кеше\nБуковина герцоглығының халҡы ҡатнаш була. 1887 йылда һандар ошолай: 42 % русин, 3,25 % румын, 8 % немец, 3 % поляк, 1,7 % венгр, 12 % еврей, 0,5 % әрмән һәм 0,3 % чех.1903 гйылда 35,5 % русин, 30,5 % румын, 22 % немец, 12 % еврей, поляк, 3 % мадьяр, сиған\n1887 йылда 71 % правослау, 11 % — католик, 3,3 % — грек-униаттар, 2,3 % — протестант, 12 % — йәһүди 1903 йылда правослауҙар 69,8 %, католиктар 11 %, протестанттар 2,5 %, униаттар 3 %.\n1848—1849 йылғы революциянан һуң бөтә мәктәп мәғарифы Австрияның мәғариф һәм белем биреү министрлығына күсә. 1840-сы йылдарҙа Буковинала бер гимназия була. Юғары белем 1826 йылда асылған Черновцы лицейында бирелә, унда ике: философия һәм дин ғилеме факультеты була .\n1880 йылда Юрий Федькович ис. Черновцыий милли университет ( 1875 йылда асылған), дини училище, өс гимназия, ике реаль училище, бер уҡытыусылар семинарияһы, өс һөнәрселек училищеһы, 264 халыҡ мәктәбе була. Әммә «Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге» буйынса 87 % ир-ат һәм 92,5 % ҡатын-ҡыҙ уҡый-яҙа белмәгән .\n1890-сы йылдарҙа 305 башланғыс мәктәп. 1896 йылда Черновцы университетында өс: дини, философия һәм юридик факультеттарҙа 320 студент уҡый\n1851 йылдан Черновцы гимназияһында урыҫ теле уҡытыла, ә 1880-се йылдарҙа Смаль-Стоцкий уны украин теле менән алмаштыра. Күпселек гимназияларҙа беренсе донъя һуғышы осоронда уҡытыу немец телендә бара. Черновцы университетында пкүпселек предметтар (дин дәресе һәм урыҫ теленән башҡа) немец телендә бара.1897 йылда Черновцылағы немец гимназияһында украин синыфтары асалар\n↑ Г. Купчанко, «Буковина и еи русски жителиъ». стр. 13-15\nБуковина // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (рус.)\nБуковина // Малый энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 4 томах — СПб., 1907—1909.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Буковина_герцоглығы&oldid=882004 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 15:16 17 апрель 2019 үҙгәртелгән.


Димселәргә әле лә эш күп » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » Димселәргә әле лә эш күп\nДимселәргә әле лә эш күп 12.02.2019 // Йәмғиәт\nҒаилә ҡороу – бәхет ул.\nБөгөн ҡыҙыҡлы ғына ваҡиға билдәләнә: Никах агентлыҡтары көнө. Был байрам беҙҙең илдә 2010 йылда ғына барлыҡҡа килә. Ә бына агентлыҡтарҙы ойоштороу тарихы алыҫ 1650 йылға уҡ барып тоташа. Бөйөк Британияның баш ҡалаһында Генри Робинсон исемле сауҙагәр “Күңел күреү һәм осрашыуҙар бюроһы”на нигеҙ һала. Әммә бер йыл да үтмәй, “шәхси тормош серен асҡан өсөн” тип уны ябып та ҡуялар. Тик бер башланған бизнес туҡтап ҡалмай һәм беҙҙең көндәргә тиклем килеп етә.\nКемгә – хистәр, кемгә – аҡса\nЭре ҡалаларҙа, Мәскәү, Санкт-Петербург кеүек тормош тиҙлеге юғары булған мегаполистарҙа айырыуса күп бындай агентлыҡтар. Уларға ихтыяж ҙур. Унда был хеҙмәт өсөн хаҡтарҙың ниндәй кимәлдә булыуы ла аңлашылып тора.\nӨфөлә лә бар никах агентлыҡтары. Интернеттан ҡараһаң, шунда уҡ 15-ләп адрес һәм телефон номеры тәҡдим ителә. Ә бына ҡыҙыҡһынып шылтырата башлағас, яртыһы ғәмәлдә юҡ булып сыҡты. Бәйләнешкә ингәндәре лә “беҙ телефон аша эшләмәйбеҙ, килегеҙ” тип кенә яуап бирә. Күҙгә-күҙ ҡарап кешене үҙеңә ҡаратыу еңелерәк шул...\nЭйе, ҙур ҡалаларҙа ишле булыу, кейәүгә сығыу ауырлашҡандан-ауырлаша бара. Ғүмер бик тиҙ үтә, ә үҙеңде ҡайғыртырға ваҡыт та, мөмкинлек тә булмай китә, шуға күрә никах агентлыҡтарына мөрәжәғәт итеүселәр беҙҙә лә бар. Тик бында барыһы ла тәү ҡарашҡа күренгәнсә ябай түгел. Иң тәүҙә шуны аңларға кәрәк: никах агентлығына мөрәжәғәт итһәң, улар 100 процент ышаныс менән үҙ һыңарыңды табып бирә, тип уйлау хата. Тәүге проблема шунан ғибәрәт: был агентлыҡтарҙың күбеһе үҙен байытыуға ҡоролған, һинең йөрәк бәләң уларҙы артыҡ борсомай, шуға ла уларға мөрәжәғәт иткәндә, был мәсьәләгә үтә яуаплы ҡарау мөһим. Ыңғай миҫалдарҙы иҫәпкә алып, интернеттан фекерҙәр уҡып һайларға кәрәк. Ышаныслыһын тапҡан хәлдә лә, шунда уҡ һөҙөмтәгә өлгәшәһең, тип бер кем дә гарантия бирмәй. Һинең өсөн тапҡан кеше оҡшамаҫ йә ул һине тиң күрмәҫ, тигәндәй.\nНиках агентлыҡтары ике төрлө йүнәлештә эшләй. Тәүгеләре сит ил кешеләре менән таныштырыуға иҫәпләнһә, икенселәре урындағы кешеләрҙе ҡауыштырыуға ҡоролған. Сит илдәр даирәһендә эшләгәндәр, әлбиттә, күпселек осраҡта ҡатын-ҡыҙға тәғәйенләнә. Рәсәй “кәләштәрен” теге яҡта бик һанлайҙар, тиҙәр бит. Был осраҡта ҡыҙҙарға янаған хәүеф тураһында ла оноторға ярамай.\nБуласаҡ туғандарҙы һайлау\nҒөмүмән алғанда, беҙҙең башҡорт кешеһенең ир йә ҡатын эҙләп никах агентлығына бармаясағына иманым камил. Ә бына борон-борондан килгән димселәргә ышаныу ғәҙәте бар. Тарихҡа күҙ һалып ҡарағыҙ, элек бит кейәү менән кәләш өйләнешкәнгә тиклем бер-береһен күргәне лә булмаған. Димселәр менән ата-әсәләр үҙ-ара һөйләшеп, ғаилә өсөн файҙалы бәйләнеш булдырған. Был осраҡта баш әйләндерерлек мөхәббәт тураһында һүҙ бармай, әлбиттә. Файҙа һүҙе нигеҙендә тәү сиратта иҡтисади уңыш күҙ уңында тотола: йә ике бай нәҫел бергә ҡушыла ла аҡса ситкә китмәй, тағы ла арта, йә ауырыраҡ хәлдәге ғаилә, хәллерәге менән берләшеп, нығынып аяҡҡа баҫа.\nӘйткәндәй, ҡағиҙә булараҡ, бындай ғаиләләр ныҡлы һәм татыу булған, ир менән ҡатын балалар үҫтереп, тиң ҡартайған. Шулай булырға тейеш тә: оҫта, тәжрибәле димсе йәштәрҙең үҙҙәрен бик белмәгән хәлдә лә, нәҫелен, ата-әсәһен белә, холоҡ-фиғелдәрен өйрәнә. Ғаиләнең статусына, социаль хәленә, иҡтисади мөмкинлектәренә ҡарап эш итә.\nЭлегерәк димселәр ғәҙәти күренеш булараҡ ҡабул ителһә, хәҙерге заманда йәштәр үҙҙәре танышыуҙы хуп күрә. Тик, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, һәр ваҡыт уңышлы килеп сыҡмай, шуға күрә бөгөн дә димселәргә мөрәжәғәт итеүселәр, айырыуса балаларын өйләндерергә теләп, уларға барған ата-әсә бихисап.\nҮҙебеҙҙең Риф ағай\nӘле лә димселекте тергеҙергә ынтылыусылар күренгеләй. Ҡайһы бер ауылдың йә райондың үҙ димселәре бар хатта. Өфөлә йәшәгән башҡорттарҙы таныштырырға тырышҡандары тураһында шулай уҡ ишетеп торабыҙ.\nБөгөн иһә барлыҡ республикаға киң билдәле димсе тураһында бәйән итке килә. Ул – “Аҡ ауаз” димсе клубына нигеҙ һалған Риф Бикбаев.\nУны халыҡ, әлбиттә, тәү сиратта йырсы, композитор булараҡ һәйбәт белә. “Юлдаш йыры” конкурсы лауреаты башҡортса кисәләр, байрамдар үткәргән шәп тамада булараҡ та таныш.\nРиф Бикбаевтың эш алымы ҡыҙыҡлы: ул, командаһы менән республиканың төрлө райондарына, ауыл-ҡалаларына барып, осрашыу кисәләре ойоштора. Танышырға теләгән кешеләр компьютер аша йәнһеҙ фотоларға ҡарап ҡына ултырмай, матур кисәлә ҡатнашып, күңел аса, үҙен күрһәтә, бүтәндәрҙе ҡарап ҡайта, тигәндәй. Кисәгә килгәндәрҙең йәше сикләнмәй, танышырға теләгән кеше ингән өсөн генә хаҡ түләй. Сара йыр-моң менән үрелеп бара, күңелле дискотека ойошторола. Бында инде кемде йырлатырға тип баш ҡатырып ултыраһы юҡ: Риф – бынамын тигән йырсы. Тамадалыҡ оҫталығы ла булғас, кисәләрҙе лә үҙе алып бара. Яңғыҙҙар оҡшаған кешеһе менән таныша ала. Теләгәндәр оҫталығын күрһәтә: сәхнә түренә сығып йырлай, бейей, шиғыр һөйләй. Шулай уҡ кисә барышында анкеталар тултыртыла. Эйе, анкеталар менән дә эшләй Бикбаевтың командаһы. Уларҙы интернет селтәренә һалып, танышыу ойошторған осраҡтар ҙа юҡ түгел икән.\n– Мин кисәләрҙә күберәге ир-ат менән эшләйем. Ир кеше үҙенә ышанырға, оялып тормаҫҡа, яҙмышын ҡулына ала белергә тейеш, шуға күрә тәүҙә уларға мөрәжәғәт итәм, оҡшаған ҡатынды барып бейергә саҡырырға өгөтләйем. Тәүҙәрәк юғалып ҡалһалар, күп кеше алдында уңайһыҙланһалар ҙа, әңгәмә ыңғай һөҙөмтә бирә, батырайып, күңеле төшкән ҡатындар менән аралаша башлайҙар, – ти ул.\n“Аҡ ауаз” димселәр клубының эшләп килеүенә былтыр ноябрь айында дүрт йыл тулған. Ошо ваҡыт арауығында нисәмә бәхетле ғаилә ҡоролғандыр. Риф Бикбаев “бындай статистиканы алып бармайбыҙ” ти. “Эш һанда түгел, сифатта бит. Иҫәпләп ултырырға ваҡыт та, теләк тә юҡ. Ундайҙар күберәк булһын, тип тырышабыҙ ғына”, – ти ул.\nКүп халыҡ менән эшләгәндәр шуны аңларға тейеш – кешенең ниндәйе генә юҡ. Һәр кемдең үҙ холҡо, үҙ ҡарашы тигәндәй, шуға ла беҙҙең димсе һәр кем менән шәхсән осрашып, аралашып эш итергә күнеккән.\n– Ирҙәр ялҡауыраҡ барыбер. Осрашыуға килергә, ниндәй ҙә булһа аҙым яһарға йыбаналар, ә сибәр, уңған ҡатын таптырырға аптырамайҙар. Әле яңы ғына берәү шылтырата, йәнәһе, интернет аша ғына ҡыҙҙарҙың фотоларын ебәр ҙә, ул диванда ятып ҡына ҡарап, үҙенә оҡшағанын һайлап аласаҡ. Ә үҙенең эше юҡ, насар ғәҙәте лә бар. Әлбиттә, ундай кешеләр менән бәйләнеш тотҡо килмәй, – ти ул.\nИкенсе миҫалдар ҙа бар. Дөйөм алғанда, эшлекле, тик эсергә яратҡан тол ирҙе һәйбәт кенә бер ҡатын менән таныштыра димсе. Күп тә үтмәй, уларҙан яңылыҡ килә: ир эсеүен ташлаған, Себергә килемле урынға эшкә урынлашҡан, никах уҡытҡандар, әле туй үткәрергә әҙерләнәләр. Ошоноң кеүек матур миҫалдар байтаҡ.\n– Кемдең кемлеген күреү ауыр түгел бит ул. Мәҫәлән, уҡыған кешене юғары белемле менән таныштырырға тырышаһың. Ауылды йәки ҡаланы һайлағандарҙың да теләктәрен иҫәптә тотабыҙ. Тота килеп, социаль хәле буйынса ла, донъяға ҡараштары менән дә тап килмәгән кешеләрҙе таныштырмайбыҙ, – ти ул.\nОсрашыу кисәләре иң тәүҙә Баймаҡта башлана. Был районда күп эшләргә тура килә уларға. Артабан саралар Күмертау, Күгәрсен, Мәләүез, Хәйбулла, Салауат тарафтарында үтә. Шулай уҡ ҡалаларҙа ла әүҙемләшә халыҡ, унда ойошторолған кисәләргә яҡын-тирәләге ауылдарҙан килеүселәр күп. Әле Өфөлә лә үткәрелә башлаған танышыу кисәләре.\nӘйткәндәй, кисә башҡортса алып барылһа ла, башҡа милләт вәкилдәре лә ҡыҙыҡһынып килә, танышырға теләк белдерә икән. Яңғыҙҙарҙың күп өлөшө өлкәндәр, айырылышҡан йәштәр, шулай уҡ бөтөнләй өйләнмәгәндәр ҙә юҡ түгел икән.\n– Беҙҙең кисәләргә даими йөрөгән кешеләр ҙә бар. Иң ҡарт бабайыбыҙға – 85 йәш. Ейәндәре килтерә, алып ҡайта. Үҙе кисәлә ихлас ҡатнаша, әбейҙәр менән аралаша. Инәйҙәр ҙә байтаҡ беҙҙең. 70-те үткән, даими йөрөгән бер ихлас әбей иң дәртлеһе – кисә башланыу менән бейеүгә төшөп китә лә аҙағына тиклем йөрөй, – тип йылмая димсе. – Әлбиттә, һәр кем менән эшләйбеҙ, бер кемгә лә ҡаршылыҡ юҡ.\nШуға күрә, хөрмәтле яңғыҙҙар, парлы булырға теләһәгеҙ, кемгә мөрәжәғәт итергә беләһегеҙ.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ЯҢЫ ЙЫЛДЫ ҠАРШЫЛАЙБЫҘ - 2021 - Мәҡәләләр\nҠытай календарына ярашлы, Күк Һыу Юлбарыҫ йылы 2022 йылдың 4 февралендә киләсәк. Яңы йыл хужаһы дәрт-дарманлы, маҡсатлы, тәрән аҡыллы, ҡыҙыҡһыныусан, үҙһүҙле.\nЮлбарыҫ (Барыҫ) йылы тормоштоң бөтә өлкәләренә лә үҙгәрештәр индерәсәк, тип көтөлә. Әгәр ҙә эш урынығыҙҙы алмаштырырға, икенсе ҡалаға йәшәргә күсергә, оҡшаған эшегеҙ менән шөғөлләнә башларға, яратҡан кешегеҙҙе табырға теләһәгеҙ - йыл хужаһы мотлаҡ булышлыҡ итер. Ул маҡсатҡа өлгәшеү өсөн бик күп көс түктерһә лә, ваҡытында ял да итә белә. Етмәһә, быйыл Һыу барыҫы булғанға күрә, һыу энергияһына бәйле барлыҡ нәмәләр көнүҙәк буласаҡ: ижад, аралашыу, сауҙа, мәғлүмәти процестар. Һыу - ағым, шуға 2022 йыл барлыҡ йондоҙлоҡтарҙың тормошона үҙгәрештәр алып киләсәк. Шуға ғәҙәттәрҙе яҡшыға үҙгәртеү файҙалы буласаҡ.\nЮлбарыҫ йылында тышҡы матурлыҡҡа, ҡиәфәтегеҙгә иғтибар бүлеү ҙә мөһим. Сөнки йыл хужаһы гүзәллекте үҙ итә.\n2022 йылда мөхәббәт өлкәһендә ыңғай үҙгәрештәр күп булмаҡсы. Яңғыҙҙарға буласаҡ тормош иптәшен осратыу, бәхетле ғаилә ҡороу мөмкинлеге асыласаҡ. Ғаиләләге мөнәсәбәттәрҙе нығытыу йәһәтенән туғандар менән бергә күберәк ваҡыт уҙғарырға, күмәкләшеп сәйәхәт итергә кәрәк буласаҡ.\nЫшанабыҙмы-юҡмы, 2022 йылғы Барыҫ үҙенә һыу һәм ағас энергияһын йыйған, тип иҫәпләнә. Шуға күрә ул ерҙе ярата. Уны ыңғайлатыу өсөн байрам кисендә күк, зәңгәр, һоро, охра, йәшел, зәйтүн, һары, алтын өҫөндәге кейемдәрҙә булырға кәңәш ителә. Ялтыр муйынсаҡтар, мәрйендәр ҙә урынлы буласаҡ - улар Ҡояш нурында ялтырап ятҡан һыу өҫтөн хәтерләтә. Ә бына хайуандарҙы хәтерләткән һүрәтле кейемдәрҙән баш тартырға кәрәк.\nЯңы йылда яңы тормош башларға әҙер булыу өсөн ҡайһы бер эштәрҙе алдан хәстәрләп ҡуйыу мөһим. Мәҫәлән, байрамдан бер нисә көн алда йыйыштырыу эштәрен атҡарып сығығыҙ. Саңдарҙы һөртөгөҙ, иҙәндәрҙе йыуығыҙ, кәрәк икән, хатта әйберҙәрҙе урынынан күсереп ҡуйығыҙ. Яңы йыл өйҙәге яңы һәм таҙа энергиянан башланырға тейеш. Кәрәкмәгән, бүтән ҡулланмаған һәм шкафтарҙа өйөлөп, урын алып ятҡан әйберҙәрҙе таратығыҙ. Өй эсендә юлбарыҫты һынландырған берәй биҙәүес ҡуйырға була.\nБайрам кәйефен булдырыу, күңелде күтәреү маҡсатында шыршы биҙәп ҡуйығыҙ, бик булмаһа, янып торған гирляндалар элегеҙ. Әйткәндәй, шыршыла күк һәм зәңгәр төҫтәге уйынсыҡтар күберәк булһа, яҡшыраҡ.\nЯңы йыл төнөндә кейгән ниндәйҙер бер әйберегеҙ өр-яңы булһын: йөҙөк, муйынсаҡ, һырға йәки күлдәк һ.б. Шыршыға кәнфит рәүешендәге уйынсыҡтар элһәгеҙ - был йортҡа етешлек килтерер. Мөхәббәтегеҙҙе осратырға теләһәгеҙ, йөрәк формаһындағы уйынсыҡтар элеү кәрәк һәм мотлаҡ парлы булһындар.\n2022 йылды ҡаршы алғанда өҫтәлдә итле аштар күберәк булырға тейеш. Ит төрҙәрен һайлағанда ла бер ниндәй ҙә сикләүҙәр юҡ. Емештәрҙе лә күп ҡуйырға кәрәк, бигерәк тә мандарин, әфлисун, хөрмә, ананас кеүектәрен. Сөнки ҡыҙғылт һары төҫтәге йәшелсә-емеш яҡшы тәьҫир итәсәк, тәмлекәстәр һәм торттар ҙа урынлы буласаҡ.\nЯҙылған: 17.12.21 | Ҡаралған: 335


Дәрестең темаһы:"Ҡушма һүҙҙәр" 4-се класс - Методическая копилка - Лучшие разработки уроков - Школа Абзаково\nДәрестең темаһы:"Ҡушма һүҙҙәр" 4-се класс\n“Ҡушма һүҙҙәр иленә сәйәхәт”\nМаҡсат:Башҡортостанға ойошторолған сәйәхәт аша “Ҡушма һүҙҙәр” темаһын нығытыу.Уларҙың мәғәнәһен,яҙылышын аңлатыу.Алған белемдәрен камиллаштырыу.\nЙыһазландырыу:интерактив таҡта,магнитофон,һөйләм схемалары.\nОйоштороу моменты.Беҙ бөгөн килгән ҡунаҡтарға башҡорт теленән алған белемдәребеҙҙе күрһәтәсәкбеҙ.\nӨйгә эштәрен тикшереү.Үткән дәрестә ниндәй тема үткәйнек?(Ҡағиҙәне ҡабатлау).Өйгә ниндәй эш бирелгәйне?(Ай,гөл һүҙҙәренән торған ҡыҙ һәм малай исемдәрен яҙырға)\nЯңы тема менән таныштырыу.\nБалалар бөгөн беҙҙә сәйәхәт дәрес.Алыҫ,яуаплы юлға –ҡушма һүҙҙәр иленә сәйәхәткә сығабыҙ.Унда күп көс,белем,иғтибарлылыҡ талап ителәсәк.\nКем ярата сәйәхәтте ,әйҙәгеҙ минең менән\nМин алыҫта бер ерҙә тылсымлы урын беләм\nЮл үҙенең ыңғайына эйәртеп алып беҙҙе\nҠушма һүҙҙәр иленә килтереп тә еткерҙе.\nТимәк беҙ ҡайҙа сәйәхәт итәбеҙ?\nБалалар беҙ ниндәй милләттән?Беҙ йәшәгән республика нисек атала?\n1.Әйҙәгеҙ исемдәре ҡушма һүҙҙәрҙән торған Башҡортостан ҡалаларына,райондарына барып ҡайтайыҡ.Таҡтала бирелгән һүҙҙәр араһынан ҡушма һүҙҙәрҙе генә һайлап яҙығыҙ.\n1 -се слайд\nТикшереү.Улар нисек яҙылған?\n2 -се слайд\n2.Башҡортостанда мул һыулы йылғалар ,сылтырап аҡҡан шишмәләр бик күп.Мәҫәлән күлдәре генә меңдән ашыу.Уларҙың күбеһе Әбйәлил,Учалы райондарында урынлашҡан.Әйҙәгеҙ пароходҡа ултырып ,йылғалар буйлап үтәйек,кәмәләрҙә күлдәрҙә йөҙәйек.\n3 -сө слайд\nНиндәй йылғалар буйлап үтерһегеҙ?\n4 -се слайд\nНиндәй күлдәрҙә йөҙөрһөгөҙ?\nФизкультминутка.Ҡушма һүҙҙәр тағы ла нисек яҙыла?\n4. Ә хәҙер ,ниндәй осраҡта улар һыҙыҡса аша яҙылыуын белербеҙ.Мин һҙгә”Ай,Уралым,Уралым!” ҡобайырын уҡыйым ,ә һеҙ уны иғтибар менән тыңлап ,ҡушма исемдәрҙе айырып алығыҙ.\nҺыйыры күп Уралтау\nЙыр йырлатҡан Уралтау.\nҠобайырҙа ниндәй ҡушма исемдәр бар?Улар нисек яҙыла?\nА) Үҙаллы уҡыу\nБ) Уҡыусыларҙың тасуири уҡыуы\nГ) Һорауҙарға яуап биреү\nУралтау нимәләргә бай?Ниндәй йылҡыһы бар?Ниндәй һыйыры күп?\n5. Ҡушма һүҙҙәр тағы ниндәй осраҡта һыҙыҡса аша яҙыла?Бағаналағы һүҙҙәргә ҡарап яуап бирегеҙң\n6 -се слайд\nДөрөҫ,ҡапма-ҡаршы мәғәнәне белдергәндә.Үҙегеҙ икешәр миҫал уйлап яҙығыҙ.\n6.“Күптән бергә” уйыны.Мин предметтарҙы уҡыйым әһеҙ төркөмләп яҙығыҙ.\n- Туҫтаҡ,сүмес,тәрилкә,ҡалаҡ,биҙрә,сынаяҡ,бысаҡ,таба (һауыт-һаба)\n- Итек,быйма,күлдәк,бүрек,яулыҡ,шәл,толоп (кейем-һалым)\n- Ат,сусҡа,тауыҡ,күркә,һарыҡ,кәзә,һыйыр,ҡаҙ (мал-тыуар)\n- Ҡорот,талҡан,эремсек,бауырһаҡ,һурпа,ҡымыҙ (аш-һыу)\n- Ҡыҙҙар,малайҙар,балалар (бала-саға)\n- Әбей,бабай,ҡарт (ҡарт-ҡоро)\nШулай итеп,ҡушма һүҙҙең икенсе һүҙе ниндәй маҡсат менән бирелә? (Мәғәнәне көсәйтеү,киңәйтеү өсөн).\n7.“Тылсымлы ҡоҙоҡ” уйыны.Балалар сәйәхәт итә торғас арығанһығыҙҙыр,һыуһағанһығыҙҙыр.Әйҙәгеҙ ҡоҙоҡ һыуы эсеп алайыҡ.Әгәр силәкте дөрөҫ төшөрһәгеҙ,ҡоҙоҡ һыу бирер,һыуһынығыҙ ҡалғансы эсерһегеҙ,әгәр яңылышһағыҙ ҡоҙөҡ асылмаҫ та.Ниндәй силәкте алырһығыҙ?\n8.192-се күнегеүҙе үҙ аллы эшләү.”Ҡушма һүҙҙәр”темаһын нисек үҙләштерҙегеҙ икән ,тикшереп ҡарайыҡ.(класс өскә бүленеп эшләй).Беренсе рәт бергә,икенсе рәт-һыҙыҡса аша,өсөнсө рәт Ь һәм Ъ билдәләренә һүҙҙәрҙе яҙа.(Аҡтамыр,ир-ат,Аҡъял,ҡарағош,аҡҡош,юҡ-бар,Миңъямал,юҡ-бар).\nЙомғаҡлау.Балалар бөгөн беҙ дәрестә нимәләр белдек?(ҡушма һүҙҙәр,уларҙың яһалышы,Башҡортостандағы ҡала,район,йылға,күл исемдәрен белдек.)\nӘ хәҙер “ҡушма һүҙҙәр” иленән йырлашып,бейешеп сәйәхәттән ҡайтайыҡ.Исеме ҡушма һүҙҙән торған ниндәй йырҙар беләгеҙ?(Әсмәбикә,Гөлнәзирә)\nӨйгә эш.Беҙҙең Башҡортостаныбыҙ бик бай.Унда исемдәре ҡушма һүҙҙән торған үҫемлектәр,хайуандар,тауҙар,ауылдар етәрлек.Уларҙы өйҙә яҙып килегеҙ\nКатегория: Методическая копилка | Добавил: Гуля (08.12.2013)\nПросмотров: 1912 | Рейтинг: 2.8/4


Сибай тарих һәм тыуған яҡты өйрәнеү музейында квест уйыны ойошторолдо | ГТРК «Башкортостан» - Хәбәрҙәр | 129634\n21 марта 2019 — 14:21 ГТРК «Башкортостан»\nСара Башҡортостандың 100 һәм музейҙың 60 йыллығына арналған. Уйында Сибай ҡалаһының студенттары әүҙем ҡатнашты. 100 йыл элек. Ошо арауыҡты алған тарихи факттарға таянып, Сибай музейында квест уйыны ойошторолдо. Уйында Сибай педагогик һәм күп профилле политехник колледждары, Башҡорт дәүләт университетының Сибай институты студенттары ҡатнашты. Йәштәр Башҡортостан һәм Сибай ҡалаһына бәйле һорауҙарға яуап бирҙе. Студенттар 3 командаға бүленеп, маршрут ҡағыҙҙары буйынса күнегеүҙәрҙе үтәне. Викторина һорауҙарына яуап бирҙеләр, фотолағы ваҡиғаларҙы атанылар, ҡала халҡы менән музей хаҡында әңгәмәләштеләр. Быйыл Сибай музейына 60 йыл, ошо йыл дауамында бында әллә күпме тарихи документтар, һирәк осраған экспонаттар тупланған. Студенттар бай мәғлүмәтле музей менән яҡындан танышты, ҡала һәм Башҡортостан менән бәйле тарихҡа байҡау яһаны. Сибай музейында бындай уйындар 2017 йылдан алып уҙғарыла, киләсәктә тағы ла башҡа темаларға бәйле саралар ойоштороу ҡаралған. Музей хеҙмәткәрҙәре белдереүенсә, йәштәрҙең тарихты белеүе, тыуған яҡты өйрәнеүе мәртәбәле һәм ошондай уйындар йәш быуынды берләштерә, илһөйөрлек рухын тәрбиәләй. Был квест уйынында иң етеҙ һәм отҡор команда Сибай пединституты студенттары тип табылды. Ҡатнашыусыларҙың барыһына ла бүлектәр һәм дипломдар тапшырылды.


Башҡортостан Рәсәй составнан сығырға йыйынмай\nБөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитеты өсөнсө ҡоролтайға әҙерлек сиктәрендә әүҙем эшмәкәрлек башланы. Ҡоролтай рәйесе Азамат Ғәлин әйтеүенсә, йыйын изге маҡсаттар ҡуя. Уның алдынан Милли йәнлелек башланыуын сепаратизм тип һис тә аңларға ярамай. Башҡорттар бынан 450 йыл самаһы элек үҙ теләге менән Рәсәй составына ингән һәм унан сығырға йыйынмай.\nРәсәйҙә йәшәгән башҡа милләттәргә лә хас проблемалар башҡорт халҡы өсөн дә көнүҙәк. Мәғарифта милли компонентты бөтөрөү, хаҡһыҙ рәүештә тарихи шәхестәргә бысраҡ яғырға тырышыу, бынан тыш ер, тарихи ҡомартҡыларҙы һаҡлау-быларҙың барыһы ла ентекле өйрәнеүҙе, кисекмәҫтән хәл итеү юлдарын табыуҙы талап итә, ти Азамат Ғәлин.\nӘле республиканың һәр районында һәм ҡалаһында, Рәсәй төбәктәрендә ҡоролтайҙар үткәрелә башланы. Силәбе өлкәһе башҡорттары июндә Өфөлә үтәсәк оло йыйынға әҙерләнә. Өлкәлә 200 мең самаһы башҡорт йәшәй.\nСиләбе өлкәһе башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитеты рәйесе урынбаҫары Флүзә Ғайсина әйтеүенсә, ҡоролтай өлкәлә иң әүҙем йәмәғәт ойошмаларының береһе. Ҡоролтайҙың өлкә райондары һәм ҡалаларында ла бүлектәре асылған һәм башҡарма комитет менән тығыҙ бәйләнеш урынлаштырылған.\nҠоролтайҙың Силәбе ҡалаһында үҙ офисы бар, ул ҡаланың үҙәгендә урынлашҡан. Унда бик күп мәсьәләр буйынса урындағы башҡорттар мөрәжәғәт итә. Башҡарма комитет эшмәкәрлеген тәьмин итеү, шулай уҡ ҡуртым сығымдарын урындағы эшҡыуарҙар түләй.\nСиләбе өлкәһендә йәшәүсе башҡорттарҙы тыуған телде уҡытыу мәсьәләләре борсой. Әлегә өлкәнең күп кенә уҡыу йорттарында тыуған тел дәрестәре факультатив булараҡ өйрәнелә. Арғаяшта Силәбе педагогия училищеһының филиалы эшләй, унда башҡорт мәктәптәре өсөн белгестәр әҙерләнә. 20 йыл эшләгән бүлек тә ябылыу алдында. Шулайҙа ҡыуаныслы мәлдәр ҙә етәрлек.\nСиләбе ҡалаһында башҡорт синыфы ойошторолған. Арғаяш районы мәктәптәре иһә тыуған телде 3 сәғәтлек программа буйынса уҡый. Бәжекәй мәктәбендә 155 бала белем ала. Улар өс ауылдан уҡырға килә. Мәктәп өлкәлә ҡобайырсылар бәйгеләре ойоштороп дан алған.\nАрғаяш районында йәшәүсе халыҡтың 70 процентҡа яҡыны башҡорттар. Бында Башҡортостан телевидениеһын ҡарайҙар. Халыҡ әүҙем, тарихын яҡшы белә һәм киләсәге өсөн борсолоп йәшәй, ти урындағы башлыҡ Рәшит Хәҡимов.\nРеспубликала әле ҡоролтайҙы әҙерләү, делегаттарҙың уңышлы эшләүе өсөн халыҡ-ара талаптарға ярашлы шарттар тыуҙырыу маҡсатында ҙур ойоштороу эше киң йәйелдерегән. Бөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайы милләттәштәребеҙгә оло йыйынды әҙерләү һәм үткреү эшенә ҡулдан килгәнсе үҙ өлөшөн индерергә саҡыра.


Республикала федераль бюджет аҡсаһына 40 ауылды – газ, 50-һен һыу менән тәьмин итәләр // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n16:19, 6 декабря 2019 Иҡтисад\nФото: Учалы районы\nРеспубликала федераль бюджет аҡсаһына 40 ауылды – газ, 50-һен һыу менән тәьмин итәләр Фото: Учалы районы\nБашҡортостанда 2020 йылда «Ауыл программаларын комплекслы үҫтереү» федераль программаһы эшләй башлай. Ул ағымдағы йылда тамамланған «Ауыл биләмәләрен тотороҡло үҫтереү» дәүләт программаһына алмашҡа килә. Республиканың Ауыл хужалығы министрлығы яңы программала ҡатнашырға әҙерләнгән, тип хәбәр иттеләр ведомствонан. Республикала 140 саҡрымдан ашыу газ торбаһы һәм 157 саҡрым һыу үткәргес төҙөүгә ғариза бирелгән. 40 ҡасаба – газ, 50-һе һыу менән тәьмин ителергә тейеш.\nТеги: дәүләт программаһы, ауыл биләмәләре, газ, һыу


Өфөлә социаль ашхана асылды\n21 Июнь 2011, 16:04\nАҙ тәьмин ителгәндәр һәм ауыр хәлдә ҡалғандар өсөн Өфөнөң Сипайлово биҫтәһендә бушлай ашхана асылды. Был ҡалалағы бындай өсөнсө ашхана. Тәүге икәүһе кеүек үк, ул да БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты Илдар Ғәрифуллин ярҙамында «Берҙәм Рәсәй» партияһының Башҡртостан төбәк бүлексәһе ҡанаты аҫтында асылған.\nАшхана 60 кешегә иҫәпләнгән. Туҡланыуға талондар 30 көнгә бирелә. Күп балалы ғаиләләр, пенсионерҙар, инвалидтар, эшһеҙҙәр, асарбаҡтар, яңы ғына төрмәнән сыҡҡан кешеләр, социаль яҡтан яҡланмаған башҡа граждандар ашханала йылы аш алыу мөмкинлегенә эйә.\nБеренсе социаль ашхана Өфөлә апрель аҙағында Йәшел сауҡалыҡ биҫтәһендә булдырылғайны. Ә икенсе ашхана 15 июндә ҡаланың төньяғында Ҡулса урамында асылды.