Хәҙерге заманда эскелекһеҙ туй үткәреп буламы? » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Махсус бит » Хәҙерге заманда эскелекһеҙ туй үткәреп буламы?\nХәҙерге заманда эскелекһеҙ туй үткәреп буламы?\nТуй – ул ғаиләнең тыуған көнө, кеше тормошондағы иң сағыу ваҡиғаларҙың береһе. Нәҡ шуның өсөн дә был мөғжизәле байрамдың һәр минуты йәш парҙың һәм ҡунаҡтарҙың күңелендә онотолмаҫлыҡ матур хәтирә булып уйылып ҡалырға тейеш.\nБер кемдең дә туйына оҡшамаған, оригиналь байрам тураһында уйлағанда... уны бөтөнләй хәмерһеҙ үткәреү вариантында туҡталығыҙ! Эйе, айыҡ туйҙы үткәреүгә күберәк көс кәрәк. Ҡунаҡтарҙың: “Алкоголь урынына нимә тәҡдим итерҙәр икән?” − һорауы алдында ҡыҙармаҫлыҡ өсөн тырышырға тура киләсәк. Тәү сиратта яҡшы ойоштороусылар командаһын йәлеп итергә кәрәк. Улар йыр-бейеү, уйын-мәҙәктәр менән ҡунаҡтарҙың “оялсанлығын” ҡыуып, матур мөхит тыуҙырасаҡ. Мәҙәк тигәндән, хәмерһеҙ туйҙа билдән түбән юмор булмауы хәйерле. “Әсе” тип ҡысҡырыу − беҙҙең милләткә бөтөнләй ят күренеш. Ата-әсәләр, оло ҡунаҡтар, апай-ағайҙар алдында үбешеп тороу – әхлаҡһыҙлыҡ. Уңайһыҙ хәлгә ҡалмаҫ өсөн көрәгәсене, табынды алып барыусыны алдан киҫәтергә мөмкин. “Әсе” тип һөрәнләүсегә, мәҫәлән, берәр ҡалаҡ бал йә тоҙ ҡаптырып, мәрәкәгә әйләндерергә була.\nЭскеһеҙ үткән туйҙан һуң ата-әсәнең балаһына ҡарашы үҙгәрәсәк. Сөнки һәр кем улын (ҡыҙын) сәләмәт, бәхетле һәм уңышлы итеп күрергә теләй. Ә айыҡ йәшәү рәүеше шуның нигеҙе булып тора ла.\nХәмерһеҙ туй үткәреп буламы, тип бер нисә кешегә мөрәжәғәт иттек.\n– Мөмкин, әммә күңелһеҙерәк була. Күптән түгел шундай туйҙа булдым. Ысынын әйткәндә, тәүҙә бик ауыр булды, бөтә ҡунаҡтар тартынышып ултырҙы. Бер килке ваҡыттан ғына күңел асып байрам итә башланылар, шулай ҙа ниндәйҙер көсөргәнешлелек тойолдо. Ә ыңғай яғы – иҫереп, ҡыланып, ни һөйләгәнен белмәй йөрөгәндәр булманы. Шулай ҙа туй булғас, әҙерәк эскелек булырға тейеш инде...\n– Әлбиттә, була! Мәҫәлән, беҙҙең туйыбыҙ эскелекһеҙ үтте. Атай-әсәйҙәребеҙ, хәмер ҡулланмаһа ла: “Ә ҡунаҡтар ни тиер?” − тип тәүҙә ҡаршы төштө. Ни тиһәң дә, туйҙа эскелек булыу ғәҙәти күренешкә әйләнгән. Һүҙебеҙҙә ҡаты тороуыбыҙҙы күреп, күнделәр. Туғандар, дуҫ-иштәр ҙә был идеяны хупланы, ундай туй нисегерәк була икән, күрербеҙ, тип беҙҙе сәмләндереп ебәрҙеләр.\nАйыҡ туй үткәреү тәжрибәһе булған тамаданы саҡырҙыҡ, тағы ла өс йырсы булды. Күңелле уйындар, йыр-бейеү, үҙенсәлекле шоуҙар, конкурстар ҡунаҡтарға шул тиклем оҡшаны, хатта, бер-ике сәғәткә генә килдек, тигәндәре лә төн уртаһына тиклем рәхәтләнеп күңел асты. Һуңынан барыһы ла ошондай матур байрам өсөн рәхмәт әйтте, ризаһыҙлыҡ белдереүселәр булманы. Ә өйләнмәгән дуҫтарыбыҙ туйын хәмерһеҙ үткәрергә ҡарар итте.\n– Спиртлы эсемлектәр туйҙың мотлаҡ өлөшөнә әүерелеп киткәйне, шөкөр, бөгөн айыҡ туйҙар йышыраҡ үтә. Эскелек булған байрамдарға ҡырҡа ҡаршымын. Мин дүрт йыл элек кейәүгә сыҡтым, туйым айыҡ булды. Бик оҡшаны, күңелле үтте, матур йолалар атҡарылды. Тик ҡайһы бер туғандар беҙҙе аңламаны, эскелек булмағанын ишетеп, килмәгәндәре лә булды.\nДим ҒҮМӘРОВ, тамада, Сибай ҡалаһы:\n– Эскелекһеҙ үткән башҡорт туйҙарын оло кинәнес менән алып барам. Ни тиһәң дә, халҡыбыҙ үҙ асылы менән ихлас һәм бик дәртле. Пыр туҙып “ритайым” баҫһындармы, бер-береһен мәрәкәләп таҡмаҡ әйтешһендәрме – күңел асыуға әүәҫбеҙ.\nСпиртлы эсемлек менән туй үткәреү − урыҫтарҙан күскән ғәҙәт. Йомоҡ холоҡло ҡунаҡтарға был асылырға ярҙам итәлер, шулай ҙа араҡы арҡаһында ҡайһы саҡ байрам боҙолоп та ҡуя. Һуңғы йылдарҙа күп йәштәр аңлы рәүештә айыҡ туйҙы һайлай. Үткәреү яғынан ҡыйынлыҡтар булһа ла (йомоҡ холоҡло ҡунаҡтарҙың телен асыуға көс күберәк китә), ул бик күңелле үтә.\nАраҡы менән үткәрелгән туйҙы инҡар итергә хоҡуғым юҡ. Ул һәр кемдең шәхси эше, кемгәлер бал оҡшай, кемгәлер – май, тигәндәй. Шулай ҙа айыҡ туйҙар йышыраҡ булһа, әлбиттә, һәйбәтерәк.\nХөрмәтле _________ һәм __________!\nҮҙ теләге менән буйҙаҡлыҡтан баш тартыусылар театры фәлән көндә “Ә шунан улар оҙаҡ һәм бәхетле йәшәне” тамашаһына саҡыра!\nТөп геройҙар: Кәләш менән Кейәү.\nБеренсе акт: “Ҡыҙ урлау”.\nСәғәт 10-да кәләш һатып алыу.\nИкенсе акт: “Күңелдәрҙең иләҫ-миләҫ сағы”.\nСәғәт 12-лә никах теркәү тантанаһы.\nАнтракт: Бәхет шишмәһенә сәйәхәт.\nӨсөнсө акт: “Һыйланғанда һыу булһа ла эс”.\nСәғәт 5-тә банкет.\nДүртенсе акт: “Йөрәктәр бергә типкәндә” Тамашасылар ҡатнашмай.\n___________ һәм _____________ өсөн йондоҙнамә!\nфәлән йылдың фәлән көнөндә Ҡояш әүҙем стадияла була, шуға күрә ошо көндә рәхәтләнеп күңел асырһығыҙ, аяҡтарығыҙ талғансы бейерһегеҙ, тәмле итеп һыйланырһығыҙ. _____ (фамилия) ғаиләһе йондоҙо ҡабыныуы айҡанлы яңы дуҫтар, туғандар табырһығыҙ. Йондоҙҙар фаразлауынса, тантана _________ адресы буйынса сәғәт _____ башлана.\nХөрмәт менән, Кәләш менән Кейәү.\nАҡыллы, һылыу, көслө, нурлы, матур күңелле иң ҡәҙерле кешебеҙ! Эйе, эйе, нәҡ һин!\nӘле ҡулыңда ябай ҡағыҙ киҫәге тотмайһың. Ул – алмаштырырға, һатырға, кире ҡайтарырға, йыртырға, яндырырға, ашарға ярамаған беҙҙең туйыбыҙға саҡырыу ҡағыҙы!!!\nфәлән көндә _________________________ адресы буйынса һине көтәбеҙ. Ә туй тортын _____________________ адресы буйынса ауыҙ итерһең.\nҮҙең менән яҡшы кәйеф, матур теләктәр алырға онотма!\nКәләш менән Кейәү.\nҠыҙҙарға һунар итеү миҙгеле ябылыуы тураһында хәбәр итәбеҙ.\nРәсәй Һунарсылар йәмғиәте.\nҮҙең өйләндең, иптәштәреңә лә ярҙам ит!\nКейәү һәм Кәләш!\nТуйығыҙ менән ҡотлап, һеҙгә баллы ай теләйбеҙ!\nБашҡортостан умартасылары берлеге.\nШуны онотма: ир-ат йөрәгенә юл ашҡаҙан аша үтә, иреңде тәмле итеп ашат!\nИҫ киткес шәп алтын балыҡ эләктереүең менән ҡотлайбыҙ!\nИҫегеҙгә төшөрәбеҙ: балалар – тормош сәскәһе. Гөлләмә яһап, уларҙы өләсәләренә бүләк итергә онотмағыҙ.\nСәсегеҙ сәскә бәйләнде –\nБөгөн һеҙҙең туйығыҙ!\nБергә булһын, яҡты булһын,\nУртаҡ булһын уйығыҙ!\nТик бәхеттән генә торһон\nҺеҙҙең барыр юлығыҙ!\nСиткә алып ҡуйығыҙ!\nЯныңда йәрең, ҡулдарҙа ҡулдар!\nТеләйбеҙ һеҙгә иң изге теләк:\nБирһен Хоҙай күрешергә\nБеҙгә алтын туйҙарҙа!\nБерегеҙ ай, берегеҙ ҡояш,\nҺомғол, зифа буйығыҙ!\nАҡҡоштарҙай пар килгәнһегеҙ,\nТик бәхетле булығыҙ!\nҮтһен һәр бер көнөгөҙ!\nПар ҡанатлы мөхәббәттең\nҠотло, ныҡлы булһын никахығыҙ,\nУй-теләктәр булһын игеҙәк.\nМөхәббәттең гүзәл емештәре –\nБала-саға үҫһен бер итәк!\nҠулдарығыҙ ҡулдан китмәһен,\nАрағыҙҙан ел дә үтмәһен.\nСәстәрегеҙ сәскә бәйләнгәс,\nЕл-дауылдар уны һүтмәһен.\nТик бер булһын барыр юлығыҙ.\nАҡ бәхетттәр генә яуып торһон,\nҠотло булһын һеҙҙең туйығыҙ!\nЗАГС биргән яҙыу – ҡағыҙ бит ул,\nҺарғаймаһын һеҙҙең мөхәббәт,\nСәскә атһын күңел түрендә.\nОнотмағыҙ! Сәғәт һанап тора\nБыл йылдарҙың уҙып барғанын.\nЮғалтмағыҙ һуңғы көнгә тиклем\nМөхәббәттең алтын балдағын!\nБергә тибә ике ғашиҡ йөрәк,\nҠотло булһын күркәм туйығыҙ.\nБеҙҙән һеҙгә тик бер генә теләк:\nМөхәббәтле булһын юлығыҙ.\nСәләмәтлек бирһен яҙмыш һеҙгә,\nТигеҙ ғүмер итеү насип булһын.\nСерҙәш булығыҙ бер-берегеҙгә,\nТормошоғоҙ бәхет менән тулһын.\nТормош дилбегәһен ныҡлы тотоп,\nҒүмер буйы бергә барығыҙ.\nИр – ҡатындан, ҡатын ирҙән уңһын,\nГөрләп торһон тормош юлығыҙ.\nМөлдөрәмә бәхет һеҙгә, йәштәр,\nУңыштарҙан тауҙар өйөлһөн.\nПар күгәрсендәрҙәй йәшәгеҙ һеҙ,\nБар туғандар ҡарап һөйөнһөн!\nТуй көндәре иң шатлыҡлы көндәр,\nАлда – өмөт, бәхет, мөхәббәт.\nТүкмәй-сәсмәй ғүмер буйҙарына\nИлтә торған изге бәрәкәт.\nБәхет ҡошо ҡунһын өйөгөҙгә,\nҮҙегеҙгә оҡшап, тәүфиҡтары менән\nТупырлашып үҫһен балалар!\nСығыу ваҡыты 17-05-2013, 12:10 | Ҡаранылар: 2887\nИмен ғаилә башланғысы – айыҡ туй\nӘ һеҙҙең никахлашыу тантанаһы күпмегә төштө?\nТуй! Туй! Туй!


Өфөлә 65 йортто һыу баҫыуы ихтимал // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nӨфөлә 65 йортто һыу баҫыуы ихтимал\n12:35, 5 апреля 2011 Иҡтисад\nТашҡын ваҡытында Өфөлә 122 кеше йәшәгән 65 йортто һыу баҫыуы ихтимал. Был хаҡта ҡала башлығында үткән оператив кәңәшмәлә Өфөнөң Граждандар именлеге идаралығы начальнигы Александр Сопин хәбәр итте.\nДим районында Йәштәр һәм Новгородская урамдарындағы 49 йортто, Киров районындағы бер нисә йортто һәм Ленин районында ике сәнәғәт объектын һыу баҫасаҡ, тип күҙаллана.\nТашҡындың кире эҙемтәләрен һәр районда ойошторолған ташҡынға ҡаршы комиссиялар иҫкәртергә тейеш. Өфөлә тиҙ арала эш итеү өсөн авария-ҡотҡарыу отряды ла әҙерләнгән. Ғәҙәттән тыш хәлдәрҙә кешеләрҙе эвакуациялау өсөн ваҡытлыса йәшәү пункттары булдырылған, улар алты меңгә яҡын кешене ҡабул итә ала.\nДөйөм алғанда, Александр Сопин әйтеүенсә, быйыл Өфөлә ҙур ташҡын көтөлмәй. Ҡала янында йылғалар кимәле юғары булмаясаҡ, тип күҙаллана. Ағиҙел йылғаһының – 600 – 700 сантиметрға, Ҡариҙелдең – 650 –750-гә, Димдең 600 – 700 сантиметрға күтәрелеүе көтөлә. Әммә ташҡын – ул шундай күренеш, уны алдан билдәләп булмай. Ҡыш буйы ҡар аҙ яуғанда ла һыу баҫыу зонаһының күпкә ашып киткәне булды.\nТеги: ташҡын, урындағы власть


(Ойоштороу йыйылышына ағзалар комитеты битенән йүнәлтелде)\nКомуч Башҡорт хөкүмәтен таный. Август аҙағында Башҡорт хөкүмәте Комуч менән Халыҡ армияһы составындағы Башҡорт ғәскәренең махсус статусын таныу буйынса килешеүгә ҡул ҡуя. Сентябрҙә 1-се һәм 2-се Башҡорт уҡсылар дивизиялары Айырым Башҡорт корпусына берләштереләләр. Комитет Башҡорт хәрби формированиеларын кейендереү һәм ҡоралландырыу өсөн 5 мең кейем комплекты, 1 мең винтовка һәм 10 пулемет бүлеп бирә, үҙенең баҫмалары ярҙамында башҡорт халҡының мобилизацияһына булышлыҡ итә .\nМобилизация иғлан иткәндән һуң Комучтың эсер етәкселеге элекке крәҫтиәндәргә таяныу идеяһына кире ҡайта. Крәҫтиәндәрҙе Комуч тирәһендә туплау һәм мобилизацияны уңышлы үткәреү өсөн хөкүмәт ауыл сходтарын, улус һәм өйәҙ крәҫтиән съездарын үткәреүен ойоштора. Һөҙөмтәләре эсерҙар өсөн шаҡ ҡатырғыс була: крәҫтиәндәр Граждандар һуғышында ҡатнашырға теләмәй, сходтар новобранецтарҙы армияға бирмәҫкә, хатта, һуғыш алып барыу өсөн булһа, налогтарҙы ла түләмәҫкә ҡарар сығаралар. Мобилизацияланған эшселәр һәм крәҫтиәндәр большевиктарға ҡаршы һуғышырға теләмәй, һәр уңайлы осраҡты файҙаланып, ҡасыу яғын ҡарайҙар, үҙ офицерҙарын бәйләп, ҡыҙылдарға әсирлеккә биреләләр. Армияла асыҡ баш бирмәү осраҡтары арта. 8 сентябрҙә Һамарҙа урынлашҡан ике полк фронтҡа сығыуҙан баш тарта. Уларҙы баҫтырыу өсөн 3 броневик, пулемет командаһын һәм кавалерияны саҡыртырға тура килә — һалдаттар атылыу хәүефе аҫтында ғына ҡоралдарын һалырға мәжбүр булалар. 18 сентябрҙә, атыу ҡурҡынысына ҡарамаҫтан, ғәскәрҙәрҙең бөтөн эшелоны сығыуҙан баш тарта. Йыш ҡына Һамарҙа фатирҙа торған 14-се Өфө полкында дезертирлыҡ өсөн атылыу тураһында хәбәрҙәр була, полкта большевистик агитацияһының осраҡтары йыш күҙәтелә. Айырым ҡанһыҙлыҡ менән, нигеҙҙә эшселәрҙән торған, 3-сө Һамар полкының сығышы баҫтырыла, был полкта һәм 1-се Георгий батальонында гауптвахтанан дезертирлыҡ өсөн ҡулға алынған әсирҙәрҙе уңышһыҙ ҡотҡарыу ойошторолған була. Был осорҙа ҡалала булған генерал С. Н. Люпов иҫләүенсә, сафтан һәр өсөнсө кеше атылған ; һуңғараҡ бында фронтҡа сығыуҙан баш тартҡан 900 новобранецтар атып үлтерелә.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Учредителдәр_йыйылышы_ағзалары_комитеты&oldid=783066 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 21 февраль 2018 в 12:27


– Әҙәбиәткә алып килгән һуҡмаҡтың башы ҡайҙа икәнен аныҡ ҡына әйтә алмамдыр, моғайын. Үҙемде белә-белгәндән китап уҡырға яраттым. Беҙ, бер нисә ғаилә, бер өйҙә – олатай менән өләсәй йортонда – йәшәнек. Янымда апай-ағайҙар байтаҡ ине, шулар ыңғайына хәреф таныным, уҡырға өйрәндем. Биш йәшем тулғас та I класҡа барҙым. Яҡшы ғына уҡыһам да, тәүге сирек тамамланыу менән, яңы закон буйынса балаларҙы ете йәше тулмайынса мәктәпкә алырға ярамай тип, мине ҡыуып ҡайтарҙылар. Шулай ҙа ике йылымды бушҡа үткәрмәнем – ауыл китапханаһына йөрөп,\nНоғман Мусин – иллегә яҡын проза китабы авторы, Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты, Салауат Юлаев ордены кавалеры, БАССР-ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Рәсәй тәбиғәтен һаҡлау отличнигы. Халыҡ яҙыусыһының проза һәм публицистика өлкәһендәге эшмәкәрлеген һис икеләнеүһеҙ әҙәби ҡаһарманлыҡ тип нарыҡларға мөмкин! Ысынлап та, мәшһүр әҙиптең бай тел менән яҙылған талантлы әҫәрҙәрен нисәмә быуын йотлоғоп уҡый, уҡыясаҡ.\n– Таңсулпан Хизбулла ҡыҙы, «Ағиҙел»дә «Әҙип тормошо» тигән рубрика асып, бик һәйбәт башланғысҡа нигеҙ һалдылар, шулай бит. Мин һәр ваҡыт журналда «Ижад лабораторияһы» тигән баш аҫтында күренекле яҙыусыларҙың үҙ тәжрибәһе менән уртаҡлашыуҙарын теләй торғайным. Бәлки, ошондай оҫталыҡ дәрестәре лә урын алыр әле «Ағиҙел» биттәрендә киләсәктә. Ә хәҙергә беҙгә «Әҙип тормошо» тигән рубриканы башлап ебәреү мөмкинселеге бирелде. Был һөйләшеүгә тап һеҙҙе тәҡдим итеүҙәре юҡҡа түгел. Таңсулпан Ғарипованы республикабыҙҙа ғына түгел, сит тарафтарҙа ла белмәгән кеше юҡтыр. Һеҙ – башҡорт әҙәбиәтенең алтын бағаналарының береһе. Шуның менән бергә ябай ҡатын да, әсә лә, өләсәй ҙә, хужабикә лә...


Волга буйы федераль округының «iВолга-2014» йәштәр форумы ҡатнашыусылары менән Рөстәм Хәмитов осрашты // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nВолга буйы федераль округының «iВолга-2014» йәштәр форумы ҡатнашыусылары менән Рөстәм Хәмитов осрашты\n11:23, 24 июня 2014 Йәмғиәт\n23 июндә Һамар өлкәһендә Рөстәм Хәмитов Волга буйы федераль округының «iВолга» икенсе йәштәр форумы ҡатнашыусылары менән осрашыу үткәрҙе, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән. Быйыл йәш инноваторҙарҙың йыйылышы халыҡ-ара статус йөрөтә – унда Ҡытай Халыҡ Республикаһы делегаттары ҡатнаша. Башҡортостандан «iВолгаға» 110 кеше барған. Улар үҙҙәренең эштәрен төрлө тармаҡтарҙа инженерия, медицина, торлаҡ-коммуналь хужалығы, ауыл хужалығы, гуманитар өлкәлә күрһәтте.\nШулай, Башҡорт дәүләт аграр университетының ит һәм һөт технологияһы кафедраһы студенттары Мария Васильева һәм Елена Виноградова үҙҙәренең проекттары өҫтөндә бер йыл самаһы эшләгән. Һөҙөмтәлә улар бейә һөтә нигеҙендә йогурттың ғөмүмән яңы төрөн уйлап сығарғандар. Башҡорт дәүләт аграр университетының энергетика факультеты уҡытыусыһы Рөстәм Аслаев бер фазалы замыканиены билдәләү буйынса комплексты тәҡдим итте.\nОсрашыу аҙағында журналистар менән аралашып Рөстәм Хәмитов, «беҙҙең йәштәр бик һәләтле, улар даими нимәлер уйлап сығара, яңы формалар тәҡдим итә. Шул иҫәптән төрлө ҡатмарлы мәсьәләләрҙе хәл иткәндә, мәҫәлән, мохтаждарға, аҙ тәьмин ителгән халыҡ ҡатламына, инвалидтарға ярҙам күрһәткәндә лә ситтә тороп ҡалмайҙар. Бөтә бөйөк яңы уйлап сығарылған нәмәләрҙе йәштәр тәҡдим иткән. Шуға күрә республика йәштәре, әлбиттә, шулай уҡ энергия менән «ҡайнай». Улар уйлап сығарырға, власть, йәмғиәт менән үҙ-ара эш итеүҙең яңы формаларын тәҡдим итергә теләй», тип билдәләне.\nРеспублика башлығы «iВолгала» Башҡортостандың йәш уйлап табыусылары тәҡдим иткән проекттар «бөтәһе лә оҡшаны. Ауыр техник мәсьәләләр ҙә, социаль тәҡдимдәр ҙә, ижад, фән, мәҙәниәт, мәғариф менән бәйле мәсьәләләр ҙә бар. Беҙҙә әле тик бер нәмә генә аҡһай – беҙ йәштәр тәҡдим иткәнде йыш ҡына алмайбыҙ. Һис шикһеҙ, бындай эшмәкәрлеккә күберәк йәштәрҙе йәлеп итергә кәрәк. Бөгөн үҙебеҙҙә республика майҙансығы юҡ. Дөрөҫөрәге, улар бар, әммә бик бәләкәй. Был өлөштә әлегә тәжрибә юҡ. Ҡыҙҙар һәм егеттәр йыйылып фекер алыша, идеяларын тәҡдим итә, проекттарҙы яҡлай, ә иң мөһиме уларҙы тормошҡа ашырыу өсөн финанс ярҙам алырлыҡ республика майҙансығын булдырырға кәрәк. Хәҙер Башҡортостан Республикаһынан килгән ҡатнашыусылар менән нисек алға барыу кәрәклеген тикшерҙек. Ошондай майҙансыҡ ойоштороу зарурлығын аңлайбыҙ. Беҙ аҡса һәм ресурстар эҙләп ҡараясаҡбыҙ, ойоштороу башланғысын билдәләрбеҙ. Быйыл бөр төркөм проекттарҙы хупларбыҙ тип уйлайым. Ә киләһе йыл быны яҡшы ойоштороу формаһына күсерәсәкбеҙ», тине.\nТеги: йәштәр форумы,iволга


Материалы за Октябрь 2017 года » "Урал" гәзите\n26-10-2017, 16:04 / ---\nАлдынғы сыр етештереүсе Башҡортостанда үҙ продукцияһын сығара\nБашҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов Savencia (Франция) компаниялар төркөмө президенты Алекс Бонгрэн менән осрашты. Осрашыу барышында Бәләбәй һөт комбинатын үҫтереү перспективалары һәм уның аҙыҡ-түлек төрлөлөгөн киңәйтеү, шул иҫәптән йомшаҡ сырҙар етештереүҙе ойоштороу мөмкинлеге тикшерелде. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, ошо көндәрҙә Алекс Бонгрэн һәм «Нерал» компаниялар төркөмөнөң күҙәтеү советы рәйесе Эрнст Исаев ниәттәр хаҡында килешеүгә ҡул ҡуйҙы. Уға ярашлы Француз компанияһы «Нерал» компаниялар төркөмөнән Бәләбәй предприятиеһының акциялар пакетын һатып алырға күҙаллай. Федераль монополияға...\n26-10-2017, 16:02 / ---\nМәскәүҙә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов «Газпром» асыҡ акционерҙар йәмғиәте идараһы рәйесе Алексей Миллер менән осрашты. Республика Башлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, яҡтар хеҙмәттәшлектең мөһим мәсьәләләрен ҡараны. Атап әйткәндә, һүҙ төбәктә газ үткәреү хаҡында барҙы. 2005–2016 йылдарҙа «Газпром»дың республикала газ һуҙыуға 3,8 миллиард һум инвестиция һалыуы, дөйөм оҙонлоғо 483 саҡрым булған 25 ҡасаба-ара газ үткәргес төҙөлөүе билдәләнде. Ошо осорҙа Башҡортостанда «зәңгәр яғыулыҡ» үткәреү кимәле 78,5 проценттан 91 процентҡа тиклем артҡан (Рәсәй буйынса – 67,2 процент)....


Иң күп ҡуй – “Маяҡ”та » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Эшҡыуар » Иң күп ҡуй – “Маяҡ”та\nИң күп ҡуй – “Маяҡ”та 06.06.2018 // Эшҡыуар\nБорондан халҡыбыҙ йылҡы һәм ҡуй үрсетеп көн күргән. Быға беҙҙең тәбиғәт шарттары ҡулай. Совет осоронда ла колхоз-совхоздар һарыҡ тотто. Әммә 90-сы йылдарҙан һуң илдә етештереүсе предприятиелар тарҡалғас, һарыҡ йөнөнә, тиреһенә ихтыяж бөттө. Шуға ла был тармаҡтың рентабеллелеген юғалтыуы сәбәпле, хужалыҡтар ҙа унан баш тартты. Халыҡ хәҙер һарыҡты ит һәм йөн өсөн генә аҫрай.\nЕйәнсура районының “Маяҡ” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте иһә ҡуй үрсетергә йөрьәт иткән. Ул һарыҡ үрсетеү буйынса төбәктә иң ҙур хужалыҡ иҫәпләнә. Предприятиеның 10 меңдән ашыу ҡуйы бар: Аҡҡондоҙҙа – 4008, Башҡорт Самаҙыһында – 1760, Таҙларҙа – 3719, Кинйәбулатта – 611 баш. Киләсәктә ҡуйҙы 60 мең башҡа еткереү маҡсаты менән йәшәй “Маяҡ”тар.\n– “Төбәк Фонды” акционерҙар йәмғиәте менән һарыҡты артабан үрсетеү өсөн 40 миллион һум күләмендә ташламалы кредит алыу тураһында килешеү төҙөлдө. Инвестиция проектының финанс моделе һәм бизнес-планы әҙерләнде. Быйыл аҡсаның алты процентын 3060 баш инә һарыҡ алыуға йүнәлтәсәкбеҙ. Ҡуйҙың артыуы йыл һайын яңы аҙбар төҙөүҙе талап итә, иҫкеләрен дә реконструкциялайбыҙ. Әле хужалыҡҡа һәр береһенең майҙаны 930 квадрат метр тәшкил иткән дүрт бина кәрәк, шулай уҡ 5575 квадрат метр дәүмәлендәге дүрт һарай реконструкциялауға мохтаж. Шуға ла тиҙ эшләнә торған өс ангар төҙөү өсөн 10 миллион 500 мең һум йүнәлтеләсәк. Мал аҙығы әҙерләү өсөн өҫтәмә техника алыуға 7 миллион һум талап ителә. Йөндө һәм итте эшкәртеү өсөн ҡоролмалар ҙа алырға кәрәк, – ти “Маяҡ” хужалығының директоры Дәмин Юланов.\nПроект буйынса, 2023 йылға тиклем һарыҡты 25 мең башҡа еткерергә ниәтләнәләр. Хужалар ҡуй үрсетеү эшмәкәрлегенән алынған килемдең 63 процентын – ит, 26 процентын – тоҡом үрсетеү өсөн тереләй килеш һатыуҙан, 9 процентын – йөн, 2 процентын тире етештереүҙән алырға йыйына.\nХужалыҡ үҫемлекселек менән дә шөғөлләнә. 15298 гектар ере бар. Майҙандың 4837 гектарын – һөрөнтө, 1794 гектарын – бесәнлек, 8667 гектарын көтөүлек яландары биләй. Баҫыуҙарҙың 200 гектарында ужым үҫә. Яҙғы сәсеү мәлендә һөрөнтө ерҙең 2742 гектарына – яҙғы, 502 гектарына – техник культуралар, 402 гектарына көнбағыш ултыртҡандар. Һарыҡтарҙы сифатлы туҡландырыу өсөн мал аҙығына ла иғтибар ҙур. Әле 116 гектарҙа – кукуруз, 125 гектарҙа – бер йыллыҡ, 528 гектар майҙанда күп йыллыҡ үлән үҫтерәләр.


Иң Яҡшы Уйындарының Түләүһеҙ Секс – Уйын Бушлай Онлайн Порно\nБушлай Секс-Уйын Үҙәге\nСекс Иң Яҡшы Интерактив Уйын Һеҙ Бушлай Тәҡдим Оргазм\nПорно һеҙҙең менән ҡасан һәм ни теләй интернет повеселиться возбуждаться, порно яңынан ҡарауға ғына түгел. Наслаждаться онлайн уйындар һәм интернет ххх беҙҙең сайтҡа инеүселәрҙең иң ҡыҙыу. Иң яҡшы бушлай булған секс-һәм уйындар, интернет тәҡдим итә, беҙ бөтә йыйылған бөтә ҡыҙыу уйында улар, ҡунаҡта кем килгән беҙгә. Уйын беҙҙең коллекцияла html5 тора, бер генә сайттар, улар, иң элек, тулыһынса тәьмин кросс-платформа совместимость. Һеҙ беҙҙе ниндәй уйын уйнап алабыҙ ҡоролошо, ул сездә бар, булыу-булмауға ҡарамаҫтан, был компьютер, телефон һәм планшет., Әммә был шулай уҡ яңы быуын иң ҡыҙыу уйын тәҡдим итә, тәжрибә, эш ҡасан етә раят. Уйын кеүек реалистик күпкә артыҡ булыу арҡаһында движок хәрәкәт, хәрәкәт тәбиғи улар барыһы ла эшләй, шулай булғас, күп ғәмәлдәр, улар һеҙ енси бәйләнештә булыуын күрергә мөмкин. Трахать персонаждар һеҙ шулай булды, һеҙҙең кеүек тойолдо. Был ысул күпкә тулыраҡ ҡәнәғәтләндереү өсөн идеаль элемент итә көй уйын фантазияны һәм, әгәр һеҙ порнофильм тип ҡарай ине.\nБынан тыш, беҙ коллекцияһын булдырыу, һәм унда ла фантазия күп һына. Категория исемлеге бик ҙур беҙҙең сайтта, беҙҙең өсөн кәрәк булған бөтә багктар һәм күңелле. Беҙ хатта сәйер сайтында уйындарына индерелгән, уйын өсөн бөтә табы у һәм беҙ булмай, ул. һеҙ алырға мөмкин. Платформала беҙҙең бушлай инеү һәм наслаждаться секс-кис уйынға бөгөн. Беҙ аҡсаны һорап түгел, һорама ла, беҙ, һеҙҙең электрон почта адресы йәки исеме ҡарай белергә мәжбүр итә, һәм беҙ һеҙгә сикһеҙ. Беҙ генә раҫлауҙы һорай, йәки һеҙ күберәк 18 йәшкә тулһын, тип.\nСекс Барыһы Өсөн Непослушный Ҡыҙ Һәм Малайҙар Уйындар Дебри\nИң ҡырағай булған беҙҙең был коллекцияһын сайтында уйынын сексуаль, һәм беҙ бөтә фантазияһын һәм һыныуы, Интернет тәҡдим итә ала. Был сайт беҙ ҡасан башлана, беҙ донъяла иң киң таралған категория исемлеген төҙөү порно, һәм эш беҙҙән тормай шул һуңғы алты ай эсендә, күңеленең, беҙ был уйын исемлеген тултыра. Һеҙ бында табан аласыз барлыҡ, ролле уйын уйын сексуаль көсләү тураһында тиклем фантазия менән ҡыҙ һәм егет менән ҡара. Беҙҙең иң эҫе булып инцест-уйын, интернетта, унда һеҙ трахать ҡыҙ, әсәй һәм һеңлеһе. Хатта беҙҙең гей булыуы-инцест-леско ғаилә секс-һәм уйын-уйын., - Булмауға ҡарамаҫтан, һеҙ оҡшай йәки үҫмерҙәр әсәйем бармы һәм, булыу-булмауға ҡарамаҫтан, ниндәй тибы кәүҙәле һезгә ошай, беҙ һеҙҙең өсөн бар персонаждары булып. Бынан тыш, ҡайһы бер көй меню уйындары менән был, шул тиклем ҡатмарлы була, тип, һеҙ аласаһы тергеҙергә теләһә, кем теләмәй, уйын сифатын персонаждар. Бынан тыш, беҙ иң ҡырағай симулятор бдсм коллекцияһын тәҡдим итәсәк, унда һеҙҙең хыялдар ала ашырыу тураһында бдсм үҙе, һеҙҙең кеүек тойолдо. Хатта ҡатын-ҡыҙ менән енси һәм уйын леско доминатриса рабыня булды беҙгә, ҡатын-ҡыҙ һәм уйын беҙҙең өҫтөнлөк менән булып, ундағы ҡол-ир-егет., Категория беҙҙең сайтта булған, ул беҙҙең көндәргә шаҡтай популяр булып, үҙ эсенә порноигр ялбыр, персонаждарын үҙ итә аласыз настроить уларҙы һеҙҙең бөтә төрҙәре менән шөғөлләнә һәм сифатын секс мажаралары красотки фурсон-антрополог. Мөмкин күпкә күберәк белеү беҙҙең сайтта. Бөгөн кис уйнай башланы!\nИң Яҡшы Бушлай Өсөн Секс Уйындарын Асыу Тойғоһо\nБеҙҙең сайтта буласаҡ, ул иң яҡшы тәжрибә интернет тәҡдим итә. Һеҙ аласыз наслаждаться түгел скачивать киңәйтеү һәм бер ниндәй ҙә билдәләнде. Бушлай секс-уйын, беҙ тәҡдим итә, бараһы бар трюктарҙы йәшерен түгел. Башҡа бер ҡасан да йүнәлтелгән платформа һеҙ беҙҙең сайтта буласаҡ, сөнки ғына түгел, беҙ һеҙгә мәғлүмәт алыу тип түгел, ә, сөнки беҙ шифрланған платформа тәҡдим ителә, уларҙың кем булыуын белә алманы, хатта, һеҙҙең IP-адресының. Бынан тыш, беҙ хатта ҡайһы бер сайты функцияларын берләшмәһе тәҡдим итә, - тип аңлатма хәбәрҙәр аша һеҙҙең менән бәйләнеш һәм башҡа уйынсыларға ла оҡшамай иғлан таҡта., Бында бөтә эштәр каприз уйын. Барлыҡ хыялдарығыҙ һинең эшең!


Материалы за 16.11.2017 » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Материалы за 16.11.2017\nХөрмәтле дуҫтар! Киләһе аҙнала сканворд яуаптарын 8-962-537-04-95 номерына ебәрегеҙ!\nЯңылыҡтар таҫмаһы // 16-11-2017, 10:24\n3 ноябрҙан алып беҙҙең 8-965-923-20-00 һанлы дежур телефон эшләмәй, шуға күрә лә ошо һәм алдағы аҙнала сканворд яуаптарын ҡабул итеүҙә өҙөклөктәр булды. Башватҡыстарҙы сисеүсе беҙҙең дуҫтар алдында ғәфү үтенәбеҙ. Был аҙнаның еңеүсеһе билдәләнмәне.\nСтационар телефондар, “Бәйләнештә” селтәрендәге төркөм аша дөрөҫ яуапты - “чихуахуа” тигән һүҙҙе әйтеүселәрҙең исемлеген бирәбеҙ. Улар – Октябрьскиҙан Миҙхәт Шәрипов, Әлшәйҙән Фәниә Ғәлимова менән Фәнүрә Абдуллина, Өфөнән Алина Ғәлимова, Баймаҡтан Зифа Ғүмәрова, Көнһылыу Сөләймәнова, Сафия Насирова, Венера Айытҡолова, Йылайырҙан Әминә Рәмова, Әминә Лоҡманова, Венера Абдуллина, Ейәнсуранан Венера Юлдашбаева, Күгәрсендән Венера Шәйәхмәтова.\nКиләһе аҙнала сканворд яуаптарын 8-962-537-04-95 номерына ебәрегеҙ. Бынан ары ул дежур телефон буласаҡ....\nСалауат Юлаев һәйкәленә бағышланған фильмды ҡарағыҙ!\nЯңылыҡтар таҫмаһы // 16-11-2017, 10:11\nИртәгә, 17 ноябрҙа, иртәнге сәғәт 7-лә "Россия Культура Башкортостан" телеканалы Салауат Юлаев һәйкәлен ҡуйыуҙың 50 йыллығына арналған документаль фильм күрһәтеләсәк.\nБатырыбыҙ һәйкәле бына инде ярты быуат республиканың баш ҡалаһын биҙәй, Салауаттың мөһабәт һыны Өфөнөң ысын символына әйләнде. "Россия Культура Башкортостан" телеканалы хәбәрсеһе Алексей Медведев «Хронограф» тигән проект әҙерләгән, унда һәйкәл менән бәйле бик күк ҡыҙыҡлы һәм алдан билдәле булмаған ваҡиғалар хаҡында һөйләй.\n«Сюжетта һәйкәл авторы – Осетия скульпторы Сосланбек Тавасиев тураһында бәйән ителә. Тапшырыуҙа архив материалдар: эш процесынан фотолар, тыуған-тыумасаларының интервьюлары һәм башҡалар файҙаланған. Сағыуыраҡ күрһәтеү өсөн постановкалар эшләп төшөрҙөк, уға Өфө актерҙары һәм билдәле сәнғәт эшмәкәрҙәре йәлеп ителде», — тип һөйләне Алексей Медведев....\nҺандарҙа – кешеләр яҙмышы\nМахсус бит / Проблема // 16-11-2017, 09:00\nТормош булғас, була төрлө хәл, тип йырҙа күнелле генә йырланһа ла, ысынбарлыҡта ҡайһы саҡ килеп сыҡҡан хәлдәрҙән күҙгә йәш төйөлә\nБәлйерәп бөткән ҡарсыҡ кабинеттан сығып китте. Үткән төн әбекәй өсөн еңелдән булмаған. Уның менән бергә йәшәгән, бер ҡайҙа ла эшләмәгән 37 йәшлек улы, иҫереп ҡайтып, әсәһен ҡаңғыртҡан. “Балам, суд-муд юлдарын тапата күрмә, үлергә йөрөгәнемдә. Әҙәм ыстрамы, кеше ишетеп ҡалмаһын тип, һаман йәшерә килдем. Ю-у-у-уҡ, кисә оторо шашты шул, хатта күршеләр йоҡоларынан уянып килеп инде фатирға. Ҡыҙым, ғариза яҙмайым, йонсотма. Ғәфү итегеҙ, ҡыҙҙар, һеҙҙең алдығыҙҙа миңә шул тиклем оят, тик бер нәмә лә яҙмайым. Улым нимә тине һуң? Ай, алла, тағы күрһәтә инде, ай, Алла... Үҙ балам бит, үҙемдеке, үлтерә һуҡмай йә сразыу”, – тип иламһырап сығып китте ул.\nНовости / Һаулыҡ һаҡлау // 16-11-2017, 08:00\nТеш ҡаҙнаһын нығытыу өсөн ябай ғына бер рецепт тәҡдим итмәксемен. Бер үк күләмдә ваҡ тоҙ менән бал алырға һәм бергә ҡушып бутарға. Ошо ҡатнашманы теш ҡаҙнаһына һеңдергәнсе ыуырға. Ҡанһырауы бөткәнсе көн һайын һөртөргә мөмкин, һуңынан аҙнаһына бер тапҡыр ҙа ярай. Тәүге көндәрҙә бигүк оҡшап та етмәҫ, әммә һуңынан тиҙ үк өйрәнеп китәһең.


Илһамлы миҙгелде ҡаршылап » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Новости » Мәҙәниәт » Илһамлы миҙгелде ҡаршылап\nИлһамлы миҙгелде ҡаршылап\nБашҡорт дәүләт университетының башҡорт филологияһы һәм журналистика факультеты студенттары күңелле яҙ мәшәҡәттәре солғанышында йәшәй: белем алырға ла өлгөрәләр, ʺСтудент яҙыʺ фестивалендә лә ҡатнашалар, фәнни-ғәмәли конференцияға ла әҙерләнәләр.\nБындай ҡыҙыу эш мәлендә факультетыбыҙҙың ʺШоңҡарʺ әҙәби-ижади берекмәһе ағзалары ла ваҡыттарын бушҡа уҙғармай. Филология фәндәре докторы Зәйтүнә Яхъя ҡыҙы Шәрипова етәкселегендә һәр бер ултырышта алға ҡуйған маҡсаттарҙы барлайҙар, бурыстарҙы уртаҡлашалар. Яңыраҡ ҡына улар бер-бер артлы матур-матур осрашыуҙарҙа ҡатнашыу бәхетенә иреште.\nЙәш шоңҡарсылар БР Яҙыусылар союзында ойошторолған шиғриәт кисәһенә йыйылды. Осрашыуҙы Фәрзәнә Ғөбәйҙуллина асып ебәргәс тә, һүҙҙе йәштәр алды. Һуңынан шиғри сығыштарға Ҡәҙим Аралбай, Зөһрә Ҡотлогилдина, Әлфиә Әсәҙуллина, Лариса Абдуллина, Зөфәр Вәлит, Гүзәл Ситдиҡова тарафынан баһа бирелде. Йәш ҡәләм тирбәтеүселәргә Башҡортостандың халыҡ шағиры Рауил Бикбаевтың да уңыштар теләп, изге фатихаһын биреүе студенттарҙы ҡыуандырҙы һәм улар, үҙ сиратында, әйтелгән теләк-кәңәштәрҙе тоторға вәғәҙә бирҙе.\nАпрель башында ʺШоңҡарʺ әҙәби-ижади берекмәһенә Стәрлетамаҡтан йәш шағирә Рита Фәтҡуллина етәкселегендәге ʺАшҡаҙарʺ түңәрәге ағзаларының ҡунаҡҡа килеүе оло тантанаға әйләнде. Осрашыуға ʺЙәншишмәʺ гәзитенән шағирә Зөһрә Ҡотлогилдина ла саҡырылғайны. Уға ʺШоңҡарʺға йөрөүселәр тарафынан эшләнгән ʺКиләсәк ʺЙәншишмәʺнән башланаʺ тип исемләнгән стенгазета бүләк ителде.\nЗөһрә апайҙың шиғри күстәнәсенән һуң Стәрленән килгән ҡунаҡтарыбыҙ матур, үҙенсәлекле тамаша күрһәтте. Һәр береһенең һөйләгән шиғырҙары күңелгә ятышлы. Тимур Усмановтың гитарала уйнап, йырлауы үҙе ни тора!\nҠунаҡ ашы − ҡара-ҡаршы, тигәндәй, шоңҡарҙар ҙа шиғри сығыштар менән йыр-бейеүҙәрҙе аралаштырып, осрашыуҙы йәмләп ебәрҙе. Лилиә Үркенбаеваның ʺҺандуғасʺ йыры, Илүзә Кирәева һәм Гөлсәсәк Ибраһимова башҡарыуындағы бейеүҙәр алҡыштарға күмелде.\nБына шулай дәртләнеп, илһамланып, илһамлы миҙгел − яҙҙы ҡаршыланы ʺШоңҡарʺ берекмәһе ағзалары.\nСығыу ваҡыты 10-05-2011, 11:16 | Ҡаранылар: 1939\nҺабаҡташтар йәнә бергә\nЙәш шағирҙар килә ижадҡа\nБик һағынһаң, һыпырт Стәрлегә...\nЙәйге кисте шиғри һүҙ йәмләне


Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре | ГТРК «Башкортостан» - Хәбәрҙәр | 31992\n04 октября 2016 — 15:40 ГТРК «Башкортостан»\nТөркиәлә Фәтхулла Гюлендың туғаны Кутбеттин ҡулға алынған. Ул террор ойошмаһы ағзаһы булыуҙа ғәйепләнә. Анкара Фәтхулла Гюленды йәй илдә дәүләт фетнәһен ойоштороуҙа шикләй. Америкала йәшәгән Гюлен, йәнәһе лә, үҙе яҡлыларҙы Эрдоганды властан бәреп төшөрөргә саҡырған.\nЮғары рада депутаты Надежда Савченко Украина президенты Петр Порошенконы хәрбиҙәргә төҙөк булмаған БТР-ҙар тапшырыуҙа ғәйепләгән. Донбасҡа оҙатыр алдынан полигонда тикшереү ваҡытында был техника ватылып бөткән. Президент тапшырған БТР-ҙар Харьков танк заводына оҙатылған.\nРәсәйҙең мәғариф һәм фән министры Ольга Васильева юғары уҡыу йорттарына уҡырға ингәндә яҙма имтихандарҙы тергеҙеү кәрәклеге тураһында белдерҙе. Ҡайһы фәндән яҙма имтихан кәрәклеген юғары уҡыу йорто үҙе хәл итергә тейеш. Уға тиклем Ольга Васильева гуманитар фәндәр өсөн баһалау системаһын булдырырға саҡырғайны.\n“Мэттью” ураганы Ямайкаға килеп етте. Уның үҙәгендә елдең көсө сәғәтенә 250 километрға етә. Көслө ямғыр сәбәпле Кингстон урамдары һау аҫтында ҡалды, йылғалар ярҙарынан сыҡты. Һуңғы туғыҙ йылдағы иң көслө дауыл тиҙҙән Куба һәм Гаитиға етәсәк. Куба халҡы күпләп консервалар, һыу һәм яҡтыртҡыстар һатып ала башлаған.\nШанхайҙағы бер фермала сусҡалар араһында ярыштар үткән. Ҡаты морондар һыуға һикереү һәм йөҙөү буйынса ярышҡан. Ойоштороусылар әйтеүенсә, хайуандар һыу инеп ваҡытын бик яҡшы үткәргән. Донъяла бындай ярыштар тәүгә ойошторолған.


"Салауат Юлаев" өсөн миҙгел тамамланды, ә ммә хоккей менән туранан-тура бәйләнгән эш й үнәлеше бар, ул хәҙерге ваҡытта ҡайнай һәм у рғыла. Һүҙ хоккейсылар менән контракт төҙөү тураһында түгел, ә мөһим мәсьәлә - "Өфө-Арен а" спорт комплексы төҙөлөшө тураһында.\nХоккейсылар, клуб хеҙмәткәрҙәре һәм көйәрм әндәр өсөн "тыуған йортто" булдырыусылар яңы\nмиҙгел башланғанға тиклем барыһын да өлгөрт өргә тейеш. Башҡортостан Республикаһы Прези денты Кубогы турнирына тиклем булһа - тағы л а яҡшыраҡ . Ни өсөн? Сөнки чемпионат башланғ ансы бөтәһе лә шымартылып, тикшерелергә тейе ш, һәр узел - туҡтауһыҙ эшләргә, һәр хеҙмәтк әр һәм хоккейсы - ҡайҙа һәм нимә өсөн барырғ а икәнен белергә тейеш. Бетон, буяу, штукату рка еҫе булырға тейеш түгел! Ҡунаҡтар алдынд а йөҙҙө ҡыҙартмайыҡ.\nЛениндан Урта Азияға тиклем.\n"Салауат Юлаев" уйындарынан һуң бар көсөмд ө йыйып төҙөлөш майҙанына киттем. Өлгөртәләр ме йә иһә өлгөртмәйҙәрме - бына был төп һора у. Өлгөртәбеҙ тиҙәр...\nЦюрупа урамы яҡлап инергә булдым. Һәм был минең төп хатам булды. Кварталдағы һуңғы аға с йорт ýðãәһенән үтеп, төҙөлөш майҙанына инд ем. Яҙ һәм ҡайнап торған эш уны мина яланына\nәйләндергән. Төҙөлөш штабы бинаһына барып е ткәнсе үҙемде әллә кем кеүек тойҙом. Башта, ҡарға бата-бата, салбар бысратып һәм аяҡ êåéåìåíœ сүп-сар йыя-йыя, Альп тауына үрләгән ф ранцуз ҡыҙына оҡшап ҡуйҙым. Аҙаҡ йыйылып ятҡ ан һыу аша үтеп, мин үҙемде, ваҡытында фин ҡ ултығын үткән, Владимир Ульяновты хәтерләтк әндәй булдым.\nНиһайәт, страховкаһыҙ үтә бейектә эшләүсел әрҙе күрҙем, һәм "Эре панелле йорттар" асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең төҙөлөш штабы" тигән\nяҙыу эленгән бинаға индем. Беренсе күргән к ешем миңә барыһын да ентекләп һөйләргә риза булды. Ул - Олег Фледербахер, "Эре панелле й орттар" асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең произво дство әҙерләү идаралығында белгес. Тәжрибәле\nтөҙөүсе нигеҙҙән башланы:\n- Универсаль спорт аренаһы 8250 урынға иҫә пләнгән, тағы ла күнекмәләр аренаһы - төҙөл өштөң икенсе сираты.\nМонолит, түбә ябыу - 100 процентҡа тамамла нды. Канализация, йылылыҡ селтәре тулыһынса үткәрелде. Был төҙөлөштә үтә мөһим.\nХәҙерге ваҡытта биҙәү эштәре, махсус ҡорам алдар монтажлау бара. Иң аҙаҡта, түшәм аҫтын да барыһы ла әҙер булғас, медиакуб эләсәкбеҙ . Был юғары технологиялы эштәрҙе ике күрһәтк ес айыра - хаҡ һәм ҡатмарлылыҡ.\nБында бар ойошмаларҙы туплау төп момент бу лып тора. Хәҙерге ваҡытта беҙҙә 24 подрядсы эшләй, бер-береһенә ҡамасауламаҫлыҡ итеп эшт е ойошторорға кәрәк.\n- Тура килмәүҙәр булғылаймы?\n- Эш моменттары булды, унһыҙ булмай инде. Бер тапҡыр стеналарҙы шымартып бөткәс, ҡаҙау ыстар урынлаштырырға тура килде.\nЙәйен белгестәр боҙ аҫты плитәләре өҫтөндә\nэшләйәсәк. Һыуыҡ ергә китергә тейеш түгел, салыш урындар булмаҫҡа тейеш. Был эшкә махсу с фирмаларҙан ысын профессионалдар саҡырылды .\nБар системалар менән идара итеү өсөн "Өф-А рена"һының үҙәк пульты буласаҡ. Уның менән н исә кеше эшләр, уныһын белмәйем. Ә бына Ҡаза нда ошондай үҙәктә - ете инженер, ә штатта -\n12 кеше. Беҙ эшкә етди ҡарайбыҙ һәм был өлк әләге эш тәжрибәһен иҫәпкә алабыҙ.\nҺеҙ, моғайын, тышҡы быяла ҡуйыу эшен күргә нһегеҙҙер. Фасад конструкцияһы 60 процентҡа үтәлгән, электр үткәреү һәм елләтеү системаһ ын булдырыу ҙа ошо уҡ кимәлдә.\n- 1 апрель - көлкө көнө, - тип һүҙен дауам\nитә төҙөлөш гиды. - Был көндән башлап беҙ д үрт смена эшләй башлаясаҡбыҙ... (Көлә). Дүрт\nсмена булмай, әлбиттә, әммә өлгөрөр өсөн кө н-төн эшләргә тура киләсәк. Эре панелле йорт тар офисынан өмәгә сығалар, территорияны сүп -сарҙан таҙарталар.\n- Урта Азия вәкилдәре төҙөлөштә эшләйме?\n- Рәсми - юҡ, - әңгәмәсем дөрөҫ яуапланы. Субподрядсылар Урта Азия вәкилдәрен, докумен ттары менән проблема булмағандарын, ауыр бул маған эшкә йәлеп итә. Улар бында күп түгел, дөйөм эшселәр һанының ундан бер өлөшө. Улар аҙ ғына аҡсаға көн-төн эшләй, ошоға ҡәнәғәт булып, рәхмәт әйтәләр.\nОҙаҡ ҡына әңгәмәнән һуң төҙөлөш начальнигы ның береһе яңы һарай буйынса минең ³ñ³í эк скурсия яһаны. Исемен атарға рөхсәт итмәне.\n- Мин ҡыҙыҡһынып ҡуйҙым:\n- Арена ер тетрәүен күтәрә аламы?\n- Беҙҙең район сейсмик ҡурҡыныс түгел .Дүр т балдан күп булмай. "Өфө-Арена" алты балға бирешмәйәсәк.\n- 7-8 булғанда ла етди емерелеүҙәр булмаяс аҡмы?\n- Юҡ, булмаясаҡ - ҡыйыҡ ҡына емереләсәк, -\nтип көлдөләр минән.\nАрена майҙаны ҙур, бар нөктәнән барыһы ла күренеп тора. Түбә аҫтында елләтеү системаһы н хеҙмәтләндереүселәр өсөн күперсек һалынған . Унан телевизионщиктар бына тигән план эшлә й ала.\n- Операторҙарға өҫкә менеү кәрәк түгел, - ти гид, - түшәм аҫтында бер нисә камера элен әсәк, яңылышмаһам - биш, шикелле.\nТөп телекамералар бер яҡ ситтә урын аласаҡ , улар тамашасыларға ҡамасауламаясаҡ.\nБәҙрәф күп, әммә миңә улар иркен түгел кеү ек тойолдо. Улай тиһәң, унда иркенлек нигә к әрәк - бейергәме? Стеналар плитәләр менән ҡа планған.\n- Иҙән түшәй башлайбыҙ, - ти кафель һалыу оҫтаһы.\nБаҫҡыстар гранит менән ҡапланған.\nЕлләтеү системаһы - мауыҡтырғыс табыш. Боҙ\nөҫтөндә һалҡын һауа булырға тейеш, ә трибун а өҫтөндә - йылы. Трибунала 15-17 градус йыл ылыҡ буласаҡ, өҫтәүенә, йомшаҡ креслолар. Бе ренсе ярустың ете рәтен төҙөүселәр металл ко нструкцияһынан йыясаҡ. Концерт булған осраҡт а улар еңел генә һүтеләсәк, улар урынына йом шаҡ һәм уңайлы урындыҡтар ҡуйыласаҡ.\nИнвалидтар өсөн түбәнге яруста махсус урын дар ҡаралған.\nМатбуғат өсөн урындар борсоу тыуҙырҙы. Ком ментаторҙарға уңайлы - улар өсөн бер нисә уң айлы кабиналар ҡуйылған. Тәржемәсе өсөн дә а йырым бүлмә ҡаралған. Ә бына икенсе яруста б ыяла артында яҙып ултырыусыға уңайлы булырмы ? Барыһы өсөн дә урын етерме? Бындай шарттар ҙа трибунала ултырыу яҡшыраҡ.\n- Борсолмағыҙ - эшләп була бит, - тип тыны сландырҙылар мине.\nӘ мин борсолмайым. Минең хәтерем яҡшы...


Республикалағы яуым-төшөм яҙғы ташҡынды көсәйтеүе ихтимал | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n27 апреля 2020 — 15:57 ГТРК «Башкортостан»\nКүп кенә райондарҙа йылғалар ярҙарынан сыҡҡан. Кешеләр кәмәләр әҙерләй, ә ҡотҡарыусылар халыҡ менән аңлатыу эштәре алып бара. Күпләп яуған ямғырҙарҙан һуң Белорет районының бөтә йылғаларында ла һыу кимәле күтәрелде. Был видеола Ғәбдөк ауылы. Урындағы халыҡ әйтеүенсә, берҙән-бер автомобиль юлы хәҙер йылғаға әйләнгән. Архангель районында ла ошондай уҡ хәл. Тәүәкәс ауылы эргәһендәге йылға ярҙарынан сыҡҡан, һыу баҫыу ҡурҡынысы янай. Өфөнөң Затон биҫтәһендә йәшәүселәр ҙә ҡыштан алып яҙғы ташҡынға әҙерләнгән.\nЕлена Мостаева йортонан бер-нисә метр алыҫлыҡта ғына кәмә бәйләп ҡуйған. Юлдарҙы һыу баҫа ҡалһа, кәмә – берҙән-бер транспорт сараһы булып ҡаласаҡ. Әле Өфө янында Ағиҙелдәге һыу кимәле 5 метр тирәһе, әммә ниндәй һауа торошо булыуына ҡарап, 8 метрға тиклем дә етеүе ихтимал. Йылға көн һайын 20-30 сантиметрға күтәрелә. Затон биҫтәһендәге ун урамға һыу баҫыу ҡурҡынысы янай. Шуға ҡотҡарыусылар халыҡ менән аңлатыу эштәре алып бара. Һуңғы тапҡыр көслө ташҡын бында 2007 йылда булған. Өлкән йәштәгеләр әйтеүенсә, ул саҡта күп кенә участкаларҙы һыу баҫҡан. Ғөмүмән, быйыл Башҡортостанда 250 тораҡ пункт һыу аҫтында ҡалыуы ихтимал. Ҡотҡарыусылар тѳркѳмѳ тѳҙѳлгән,\n12 мең хеҙмәткәр, шулай уҡ 3 меңдән ашыу техника әҙерләнгән. Яҙғы ташҡындың көсөн кәметеү өсөн республиканың гидростанциялары махсус режимда эшләй. Мәҫәлән, ошо ваҡытта Павловка һыу һаҡлағысы аша 5-6 кубокилометр ҡар һыуҙары үтә. Яҙғы ташҡындың иң көслө мәле апрель аҙағына тура киләсәк.


Сафланырмы һауаң, Сибай? » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек»\nГазета "Йәшлек" » Йәмғиәт » Сафланырмы һауаң, Сибай?\n15.02.2019 Сафланырмы һауаң, Сибай?\nТөтәй, тонсоға Сибай… Ер аҫтындағы байлыҡтарын алып бөткәс,тәләфләнгән һәм таланған ере өсөн тәбиғәт үҙебеҙҙе, шулай тейеш, тип хужаларса тотҡан һәм самаһыҙ хужалыҡ итеүҙең эҙемтәләрен белергә теләмәгән беҙҙән үс аламы шулай? Әллә был экологик һәләкәт менән кешелек донъяһына хаҡ түләргә кәрәклеген иҫкәртәме?\nРуда яныу донъяла бик һирәк күренеш һәм шуға ла бындай осраҡ уникаль һанала. 65 мең кеше йәшәгән Урал аръяғындағы таусылар ҡалаһы ноябрҙән алып мәғдән яныуҙан барлыҡҡа килгән төтөн эсендә йәшәргә мәжбүр. Кислород менән реакцияға инеп быҫҡып янған руданан көкөрт диоксиды бүленеп сыға. Сибайҙар, карьерҙан килгән төтөндән ағыуланабыҙ, ауырый башланыҡ, тип ноябрҙән үк саң ҡаға. Уларҙың зарын республика Башлығы вазифаһын ваҡытлыса башҡарыусы Радий Хәбиров та ишетте. Учалы тау-байыҡтырыу комбинатына ҡыҫҡа ваҡытта һәләкәт эҙемтәләрен бөтөрөргә ҡушты, ҡалаға халыҡтың һаулығын тикшерергә табиптар ебәрҙе. Үпкә һәм тын юлдары сирҙәре менән яфаланыусы балаларҙы Ҡырым һәм республика шифаханаларына ебәреү бурысын ҡуйҙы.\nКарьерҙа 60-сы йылдарҙан алып баҡыр- цинк һәм баҡыр-көкөрт колчеданы сығарылған. 2003 йылда банкрот тип ябылғанға тиклем, Башҡортостан баҡыр-көкөрт комбинаты уны эшкәрткән. Диаметры 2 километр, тәрәнлеге 500 метр булған Сибай карьеры консервацияланған, әммә Учалы тау-байыҡтырыу комбинатының Сибай филиалы шахта ысулы менән унда руда сығарыуҙы дауам итә.\nДонъяла ҙурлығы буйынса икенсе һаналған карьерға сибайҙар элек ҡунаҡтарын алып килеп күрһәтһә, хәҙер ҡаланан ситкә китеү, йорттарын һатыу яғын ҡарай. Күптәр ғаиләләрен күсергән, балалар таныштарында, ауылда олатай-өләсәйҙәрендә йәшәп уҡый. Карьерҙан 500 метр алыҫлыҡта урынлашҡан Алтын ҡасабаһы, Сарбаев, Нуриманов, 8 март урамдары булған биҫтә халҡына төтөн тура килә, һәм ел булмағанда ул таралмай тора. Соҡор эргәһенә төтөндө ҡыуыусы ике ҡеүәтле ҡоролма ҡуйылыуы ла ярҙам итмәй. Көндәр елһеҙ тора. Сибайҙа 12 декабрҙән алып өс экология лабораторияһы эшләй: Башҡортостан Республикаһы Граждандарҙы һаҡлау сараларын тәьмин итеү хеҙмәтенең химик-радиометрик лабораторияһы, икенсеһе – Экология министрлығы ҡарамағында, тағы ла берәүһе – Учалы тау-байыҡтырыу комбинатыныҡы. Уларҙың барыһы ла күсмә, мотлаҡ тикшереүҙәр үткәрәләр, шулай уҡ халыҡтың шылтыратыуҙары буйынса сығалар. Һауа иртәнге сәғәт дүрттән алып тикшерелә башлай.\nБР Ғәҙәттән тыш хәлдәр буйынса дәүләт комитеты рәйесе урынбаҫары Александр Лопухов һөйләүенсә, ҡалала көн дә атмосфера торошона мониторинг үткәрелә һәм ике сәғәт һайын алты контроль нөктәлә пробаларҙы 8 тапҡыр һайлап алыу юлы менән зарарлы матдәләр бармы-юҡмы икәнлеге тикшерелә.\n«Әле граждандарҙан мөрәжәғәттәр кәмене. Мәҫәлән, бер көндө урындағы халыҡтың шылтыратыуҙары буйынса – 64, мотлаҡ 48 тикшереү уҙғарҙыҡ. Бер тикшереүгә 20 минут ваҡыт китә. Мөрәжәғәттәр күп булһа, эргә-тирәләге адрестарҙы бер урынға туплайбыҙ. Бер юлы бөтә ергә лә бара алмайбыҙ. Халыҡҡа быны аңлаттыҡ», – ти ул. Әле янып ятҡан мәғдән сығанаҡтарына һауаны ябыу өсөн һелтеле һыу ҡойола. Был эштәр 20 мартҡа тиклем башҡарыласаҡ. Һыу шахтанан ситтә алына. Уның мәғдән ятҡылыҡтарына тиклем барып етеүе лә оҙайлы процесс. Ҡатмарлы экологик хәлдән сығыу юлы – әлегә һыу ебәреү, ағыулы матдәләр бүлеп сығарыуҙы шуның менән туҡтатып тороу ғына. «Уралмехангорнобр» институты карьерҙы өлөшләтә консервациялауҙы шулай күҙаллай.\nРәсәйҙең Тәбиғәтте һаҡлауҙы контролдә тотоу идаралығы, Учалы тау-байыҡтырыу комбинатының Сибай филиалы предприятиеһы геологик мөхиткә мониторинг алып бармаған, компания руда яна башлағанда тейешле сараларҙы ваҡытында күрмәгән, тип белдерә. РФ Тәбиғәт ресурстары һәм экология министрлығында ла Сибайҙағы сәнәғәт майҙансығында тау ятҡылыҡтарының әселәнеүенә бәйле хәлгә арналған ултырыш үтте һәм унан сығыу юлдары ҡаралды. Геолог, экологтарҙан торған эшсе төркөм төҙөлдө. Тимәк, тирә-яҡ мөхит, урындағы халыҡтың һаулығы өсөн хәүеф тыуҙырған техноген хәл Рәсәй кимәлендә лә белгестәр менән берлектә хәл ителә.\nӘ был мәлдә үҙҙәрен Сибай активистары тип һанаған, был ҡалаға бер ниндәй ҙә ҡағылышы булмаған бәғзе бер әҙәмдәр Рәсәй Президенты Владимир Путин исеменә экологик хәлдең эҙемтәләрен бөтөрөү өсөн урындағы властарҙың бер нәмә лә эшләмәүенә дәғүә белдереп һәм Сибай халҡының экологик афәт алдында тороуын әйтеп мөрәжәғәт итте. Сибайҙар экологик хәлде сәйәсәт менән бутамаҫҡа саҡырҙы. «Ҡалала шау-шыу тыуҙырмаһындар. Урындағы властың проблеманы хәл итеү өсөн нимәләр эшләүен беләбеҙ. Пикеттар ойошторорға саҡырып, хаттар яҙып, шикле активистар үҙҙәрен күрһәтергә маташа. Беҙ үҙебеҙҙе үҙебеҙ яҡлай алабыҙ», – ти Сибайҙың почетлы гражданы Эмиль Мәүлитҡолов.\nһүҙ – сибайҙарға\n– Карьерға яҡын йәшәмәһәк тә (йортобоҙ Таусылар проспектында), һауала ниндәйҙер газ еҫе сыға. Бөгөн дә ул ныҡ һиҙелә (13 февраль). Кисә көйгән көнбағыш еҫе бар ине. Уныһы нимәлер инде? Эшкә йәйәү йөрөйөм. Шул арала 15 минут эсендә тын ҡыҫыла башлай, ауыҙҙа ниндәйҙер тәм барлыҡҡа килә, тамаҡ ауыртҡан да кеүек, килеп тороп күҙ әсетә. Ҡатынымды 1 йәшлек улым һәм 5 йәшлек ҡыҙым менән ҡәйнәмдәргә Ырымбурға ебәрҙем. Ауырыуҙан баштары сыҡманы. Улым ноябрҙән алып ҡына ОРВИ, пневмония менән дүрт тапҡыр дауаханала ятып сыҡты. Ҡыҙ ҙа йыш ауырыны. Ауылға ҡайтҡас, берҙе лә сирләмәгәндәр. Ҡатыным августа уҡ, беҙҙең ҡалала ниндәйҙер еҫ бар, тип әйтә торғайны. Ҡайһы берәүҙәр еҫте бөтөнләй тоймай, ә миңә беленә. Ел булмағанда карьер янында йәшәүселәр бөтөнләй тонсоға. Төтөндә подъезд ишеген дә табырлыҡ та, танырлыҡ та түгел ине, тиҙәр. Күптәр күкрәк ауырта ти, йүткерә. Ентекле медицина тикшеренеүе үткәндәргә бауырҙары ҙурайыуын әйткәндәр. Көкөрт менән ағыуланыу эҙһеҙ үтмәйҙер инде.\n– Мин баш ауырыуы, күҙ әсетеүенән яфаланам. Ә алты йәшлек ҡыҙымдың күҙе эренләй. Сирҙәр ауылға ҡайтыу менән юҡҡа сыға. Карьерға яҡын йәшәмәйбеҙ былай, шуға күрә Ҡаҙыу (буровой) реагенттары заводы сәбәпсеме икән, тип тә уйлап ҡуям.\nҠыҙымдың баҡсаһында был аҙнала ни бары дүрт бала булды. Башҡа балаларҙы ауылға олатай-өләсәй, туғандар янына илтеп ҡуйғандар. Беҙ ҙә ҡалдырып ҡараныҡ, тик бала зарығып илағас, түҙмәй барып алдыҡ. Тәрбиәселәр төркөмдәрҙе урамға сығармай, бинала ғына тоторға мәжбүр. Үҙебеҙ ҙә тышҡа сығырға тырышмайбыҙ, тәҙрәләрҙе һәр саҡ ябыҡ килеш тотабыҙ. Хатта вируслы инфекция менән сирләгәндә лә, тәҙрә асып, фатирҙы елләтеү мөмкинлеге булманы.\nСибай өҫтөндәге күкһел томан таралырға уйламай ҙа. Өмөтһөҙлөккә сумған, оло бәләгә ҡалған ҡалала ғүмер итеүе көндән-көн ауырлаша бара. Тирә-йүндәгеләрҙең борсолоулы, һулыған йөҙҙәре, төшөнкөлөк, депрессия – бөгөн халыҡ ошондай халәттә. Таныштарым араһынан бөтә донъяһын, эшен ташлап Баймаҡ ҡалаһына, Асҡар ауылына күсеп китеүселәр бар. Беҙ ҙә күсеү мәсьәләһен нисек хәл итергә белмәй ер менән күк араһында ҡалдыҡ: фатир өсөн тағы туғыҙ йыл ипотека түләйһе бар, ҡайҙа барайыҡ инде? Сибайҙы ташлап киткән хәлдә лә, фатирҙы һатып булырмы? Сөнки күсемһеҙ милек бында ныҡ арзанайҙы.\n– Яҙырғамы, әллә юҡмы? - тип күпмелер ваҡыт уйлағандан һуң, бәлки кемгәлер яҙыуым ысынлап та, ярҙам итер, икеләнеп йөрөгәндәргә асыҡлыҡ индерер тип уйланым... Сер түгел, әлбиттә, Сибай әлеге ваҡытта экологик яҡтан ауыр хәлдә... Ҡалала бер аҙға бала тауыштары ла тынып ҡалған һымаҡ. Әлбиттә, ата-әсәйҙәрҙең күңеле шомло. Бәғзеләр ҡаланан бөтөнләйгә ҡаса... Үкенесле хәл... Күптәр оҙаҡҡамы, әллә был проблема бер ҡасан да хәл ителмәҫме тип борсола... Миңә килгәндә – барыһы ла яҡшы буласаҡ! Эйе. Мотлаҡ. Иң мөһиме, сабыр итеү. Яңы ғына башланып торған эште шунда уҡ хәл итеп булмай (был бит карьер, дуҫтар! Етмәһә, ниндәй ҙу-у-ур). Тылсымлы таяҡ бит хатта ҡала хакимиәтендә лә юҡ, шуға күрә уларға тыныс ҡына ауыр мәсьәләне хәл итергә ваҡыт бирәйек... Ашығып яңылыштан бер-беребеҙгә бәлә яғыуыбыҙ бар, берҙәм булайыҡ, ышанайыҡ.\nЕтмәһә, башҡарған эштәрҙе көн һайын күҙәтеп тә бара алабыҙ.\nАвтор: З. Йәһүҙина, Л. Хәлитова, Г. Ҡыуатова


Борай районы Шабай ауылында көслө ел йорттарҙың, мәктәп һәм клубтың ҡыйыҡтарын алып ырғытҡан | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nБорай районы Шабай ауылында көслө ел йорттарҙың, мәктәп һәм клубтың ҡыйыҡтарын алып ырғытҡан\n07 июня 2016 — 16:12\nЕлдең тиҙлеге секундына 23 метрға еткән. Электр линиялары өҙөлгән. Ауылда 160 кеше утһыҙ ҡалған. Һәләк булыусылар һәм йәрәхәтләнеүселәр тураһында хәбәр ителмәй. Емерек ҡыйыҡ өлөштәре өҫтөнән атлап, Инзилә Ғилемшина дауылдан өйөнөң селпәрәмә килеүе тураһында һөйләй. Көслө елгә хатта кирбестән һалынған стеналар ҙа ҡаршы тора алмай. Ҡапыл сыҡҡан ел-дауылдан йәшеренеү өсөн халыҡ ҡарамағында бер нисә секунд ҡына ваҡыты ҡала.Төндө ауыл халҡы утһыҙ үткәрә. Өҙөлгән электр сымдарын тиҙ арала төҙәтеү мөмкин түгел. Шулай ҙа бер кем дә емерек өйҙәрен ташлап китергә баҙнат итә алмай. Барыһы 40-лап йорт ергә түшәп һалынған тиерлек. Улар араһында балалар йорто ла бар. Тиҙлеге секундына 25 метрға еткән көслө ел уның ҡыйыҡтарын тиҫтәләгән метрға алып ташлай.Районда әле юғары әҙерлек режимы индерелгән. Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә һәләк булғандар һәм йәрәхәтләнеүселәр юҡ. Ғәрәсәт эҙемтәләрен бөтөрөү өсөн оператив штаб төҙөлгән.Дауылдан зыян күргән ауыл халҡын хөкүмәт органдары бәләләре менән япа-яңғыҙ ҡалдырмаҫҡа һүҙ бирә. Ә махсус комиссия юғалтыуҙарҙы иҫәпләй. Емерелгән йорттарҙы республиканың торлаҡ-коммуналь хужалығы министрлығы вәкилдәре ҡарап сыҡҡан.Тиҙ арала төҙөкләндереү эштәрен башлау ҡарала. Әлегә балалар йортон йүнәтеүгә генә 350 мең һум аҡса кәрәклеге билдәләнгән.


Рәсәй Рәссамдар союзы рәйесе рәхмәт белдерә // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nРәсәй Рәссамдар союзы рәйесе рәхмәт белдерә\n16:37, 11 сентября 2009 Сәйәсәт\nБашҡортостан Республикаһы Президенты Мортаза Рәхимов исеменә Рәсәй Рәссамдар союзы рәйесе, РФ-тың халыҡ рәссамы Андрей Ковальчуктан хат килде. Ул Башҡортостанда ижади интеллигенцияға һәм Рәсәй Рәссамдар союзының төбәк бүлексәһенә даими ярҙам күрһәткәндәре өсөн рәхмәт белдергән. Хатта шулай тиелә:\n2009 йылдың 25 июненән 13 июленә тиклем Мәскәүҙә Үҙәк рәссамдар йортонда Волга буйы федераль округының 14 төбәген берләштергән "Мәскәүҙә ҙур Волга" күргәҙмәһе үтте. Был проект илдең һынлы сәнғәте тормошонда мөһим ваҡиғаға әүерелде, традицияларҙы һаҡлап ҡалыуҙы һәм яңы тенденцияларҙы, Рәсәйҙең күп милләтле округтарының береһенең үҙенсәлекле сәнғәтен күрһәтте.\nНигеҙендә Башҡортостан Рәссамдар союзының 75 йыллыҡ тарихы, башҡорт һынлы сәнғәтенең күренекле эшмәкәрҙәре традициялары ятҡан һәм 60-70-се йылдарҙа "башҡорт мәктәбе" тигән төшөнсә нығынған республика рәссамдары ижады күргәҙмәнең сағыу бүлектәренең береһе булды. Әлеге этапта республикала һынлы сәнғәттең бик күп төрҙәре һәм жанрҙары, һынлы сәнғәт ғилеме һәм художестволы тәнҡит уңышлы үҫеш ала. Был Рәсәй һәм халыҡ-ара кимәлдәге күргәҙмәләрҙә раҫлана.\nБөгөн, иң элек, күп милләтле башҡорт сәнғәте Рәсәй мәҙәниәтенең айырылғыһыҙ өлөшө булып тора.\nҺеҙгә ныҡлы һаулыҡ, республиканың сәскә атыуын теләйбеҙ. Уңышлы хеҙмәттәшлектең дауам итеүенә өмөтләнәбеҙ".


«ПРЕЗИДЕНТ ШЫРШЫҺЫ КҮҢЕЛЛЕ ҮТТЕ»\n23 декабрҙә баш ҡалабыҙ Ѳфѳлә республикабыҙҙың иң шәп малай һәм ҡыҙҙары Президент шыршыһына йыйылды. Күңелле сарала 800-ҙән ашыу ҡунаҡ булһа, уларҙы 200-ҙән ашыу йәш артист театрлаштырылған тамаша менән ҡыуандырҙы. Президент шыршыһына барыусылар йыл ағымында яҡшы уҡыу менән генә түгел, ә тѳрлѳ мәҙәни сараларҙа, ярыштарҙа, йәмәғәт эштәрендә әүҙем ҡатнашып, үҙҙәрен һәр ерҙә лә алдынғы тип күрһәткән балалар ине. Байрамда шулай уҡ «Мәрхәмәт» хәйриә ойошмаһы аша килеүселәр, хәрби бурысын үтәгәндә һәләк булған хәрбиҙәрҙең балалары ла ҡатнашты.\nСибай ҡалаһынан Президент шыршыһына 8 уҡыусы барып ҡайтты. Байрамдан алған тәьҫораттары менән Р.Ѳмѳтбаев исемендәге башҡорт лицейы уҡыусыһы Лия Насыпова (һүрәттә) бүлеште:\n—Беҙҙе, оло ҡунаҡтар кеүек итеп, әллә нисә машина оҙатыуында алып сығып киттеләр. Уңышлы ғына барып етеп, тәүге кѳн кисен дискотекала бейенек, шунда уҡ йәштәштәребеҙ менән таныштыҡ. Икенсе кѳн иртәнге 11-ҙә байрам башланды. Ундағы шыршының ҙурлығына, костюмдарҙың тѳрлѳлѳгѳнә хайран ҡалдыҡ.\nБалаларҙы Башҡортостандың Премьер-министры урынбаҫары Лилиә Салауат ҡыҙы Ғүмәрова ҡотланы. «Был залға республикабыҙҙың иң тырыш һәм һәләтле балалары йыйылған. Һеҙ—илебеҙҙең киләсәге, һәр ваҡыт ошо кимәлдә уҡығыҙ һәм хеҙмәт итегеҙ. Яңы йылда барығыҙға ла именлек-һаулыҡ теләйем, ата-әсәйҙәрегеҙҙең ярҙамсыһы, мәктәбегеҙҙең ғорурлығы булып, матур ғаиләләрҙә бәхетле бала саҡ кисерергә яҙһын»,—тигән теләктәр еткерҙе ул беҙгә.\nУнан беҙҙе тамаша залына саҡырҙылар һәм «Яңы йыл музейы» тигән музыкаль әкиәт-спектакль күрһәттеләр. Ул бик үҙенсәлекле булды. Ундағы фараондар, мумиялар, боронғо грек аллалары һәм шулар араһындағы Ҡыш бабай кѳтѳлмәгәнсә ҡыҙыҡлы һәм мауыҡтырғыс булды.\nАҙаҡтан шыршы тирәләй бейештек, уйындар уйнаныҡ, һѳнәрҙәребеҙҙе күрһәттек. Тѳрлѳ махсус эффекттар, кино һәм әкиәт геройҙары, уларҙың шаянлыҡтары—шулар араһында үҙеңде мѳғжизәле донъяла йѳрѳгән кеүек һиҙәһең.\nХушлашҡанда һәр беребеҙгә йомшаҡ уйынсыҡ, З.Биишеваның «Һѳнәрсе һәм Ѳйрәнсек» китабын һәм татлы күстәнәстәр бүләк иттеләр. Ошондай матур байрам һәм онотолмаҫлыҡ тәьҫораттар ѳсѳн бѳтәбеҙ исеменән дә уҡытыусыларыбыҙға һәм ата-әсәйҙәребеҙгә рәхмәт әйткем килә. Тағы ла класташтарымды, мәктәбемде лә байрам менән ҡотлайым: Яңы йыл менән, дуҫтар!


Башҡортостанда Рәсәйҙең иң яҡшы умартасыһын һайланылар // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\n9:19, 17 августа 2017 Йәмғиәт\nБашҡортостанда Рәсәйҙең иң яҡшы умартасыһын һайланылар Фото: Олег Яровиков\nБашҡортостандың баш ҡалаһында Рәсәй Федерацияһының иң яҡшы умартасыһын һайланылар.\n«Һөнәре буйынса иң яҡшы» I бөтә Рәсәй һөнәри оҫталыҡ конкурсы йомғаҡтары буйынса «Иң яҡшы умартасы» номинацияһында Башҡортостандан 100 балдан 98 мәрәй йыйған Ишембай районынан крәҫтиән-фермер хужалығы башлығы Илгиз Шәнгәрев еңде. Уның бөтәһе 300-ҙән ашыу бал ҡорто ғаиләһе, солоҡ күсе иҫәпләнә, балауыҙ етештереү буйынса цехы һәм умартасылыҡ инвентары магазины бар.\nДағстан Республикаһынан Абдусамат Магомедов еңеүсенән ни бары бер балға артта ҡалған.\nӨсөнсө урында – 83 балл йыйған Адыгея Республикаһынан Олег Кубиков.\nТөп бүләк – 300 мең һум. Икенсе урын яулаусы – 200 мең һум, өсөнсө 100 мең һум алды.\n«Иң яҡшы умартасы» номинацияһында Бөтә Рәсәй һөнәри оҫталыҡ конкурсы быйыл тәүгә үтте. Ул 2021 йылда «Апимондия» халыҡ-ара умартасылар ассоциациялары федерацияһының Умартасылыҡ буйынса конгресын уҙғарыуға Башҡортостандың баш ҡалаһын тәҡдим итеү буйынса Рәсәйҙең ғариза кампанияһы сиктәрендәге төп сараларҙың береһе булараҡ уҙғарылды.\nИлдең иң яҡшы умартасыһы исеменә 19 төбәк вәкилдәре көрәште. Улар араһында – Адыгея, Дағстан, Ҡырым, Мари Иле, Татарстан, Алтай крайы, Байкал аръяғы, Пермь крайы, Калининград, Мәскәү, Новгород, Ырымбур, Ульяновск, Пенза, Тула өлкәләре һәм башҡа төбәк умартасылары. Улар бөтәһе лә – төбәктәрҙә уҙғарылған һөнәри оҫталыҡ конкурсы еңеүселәре.\nТеги: һөнәри оҫталыҡ конкурсы,иң яҡшы умартасы


Туймазы районында әсәһенең күҙ алдында 21 йәшлек балыҡсы һыуға батып үлгән\nМәрхүмдең яҡындары әйтеүенсә, Вадим йыш ҡына Ҡандракүлгә балыҡҡа йөрөргә яратҡан. Тотолған табышының бер өлөшөн һатыу менән шөғөлләнгән. Ул кистә лә егет ғәҙәттәгесә күл буйына киткән булған. Әммә төнгө берҙәр тирәһендә әсәһенә шылтыратып батып барыуы тураһында әйтә. Яр буйындағылар Вадимдың тауышын ишетеүгә ҡарамаҫтан ҡараңғыла уны таба алмайҙар. Бер нисә минуттан бәләгә тарыусының тауыша тына. Һуңынан кемдеңдер кәмәләге тын тултыра торған урындың ҡапҡасын бороп алып китеүе асыҡлана. Егеттең шулай уҡ ишкәкһеҙ ҙә ҡалдырылыуы ла билдәле. Әле осраҡ буйынса тикшереү башланған.


Рәхмәт хаты килде // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\n16:29, 23 июня 2009 Сәйәсәт\nБашҡортостан Республикаһы Президенты Мортаза Рәхимов исеменә Бөтә Рәсәй һаңғырауҙар йәмғиәте Өфө мәҙәниәт йортоноң ижади коллективынан хат килде. Унда Истанбул ҡалаһында Халыҡ-ара һаңғырауҙар фестивалендә ҡатнашыу өсөн коллективҡа финанс ярҙамы күрһәткән өсөн рәхмәт белдерелә.\nБыл фестивалдә беҙ иң яҡшылары булдыҡ, сығыштарыбыҙ уның тарихында сағыу бит булып ҡалды. Беҙ Башҡортостан үҙешмәкәр мәҙәниәтенең юғары абруйын тағы ла бер тапҡыр иҫбат иттек.\nЯҡшылыҡ һәм изгелек ҡылыу — ошо юғары төшөнсәләр Һеҙ булышлыҡ иткән социаль әһәмиәтле, бик кәрәкле эште тулыһынса сағылдыра. Ярҙамығыҙ Башҡортостандағы цивилизация һәм социаль-иҡтисади үҫеш кимәленең мөһим күрһәткесе булып тора.\nУртаҡ тырышлығыбыҙ һөҙөмтәһендә ишетеү һәләте буйынса инвалидтар ижади ҡеүәтен асыу һәм тормошҡа ашырыу мөмкинлегенә эйә булыу, аралашыуға ғәйәт ҙур ихтыяжды ҡәнәғәтләндереү генә түгел, шулай уҡ халыҡ-ара гуманитар бәйләнештәрҙе нығытыу эшенә ҙур өлөш индерҙе.\nМортаза Ғөбәйҙулла улы, беҙ йәшәү мөмкинлектәре сикләнгән кешеләр өсөн тиң мөмкинлектәр булдырған һәм уларҙың ижади реабилитацияһына, социаль интеграцияһына бөтә яҡлап булышлыҡ иткән өсөн рәхмәтлебеҙ".\nТеги: инвалидтар, фестиваль, рәхмәт хаты


Сабыйҙар һѳтһѳҙ ҡалды » "Урал" гәзите\nБеҙҙең ҡалала һѳт ашханаһы эшләй ине. Инде 40 йыл кѳн һайын меңдән ашыу ата-әсә бында сабыйҙары ѳсѳн һѳт, кефир һәм эремсеккә килә ине. Беҙҙә һѳт аҙыҡтарының сифаты ѳсѳн ҡурҡыу булманы, ә иң мѳһиме - балаларыбыҙ рәхәтләнеп һѳт, кефир эсте, эремсек ашаны. Хеҙмәтләндереү ҙә яҡшы булды. Ай аҙағында, бланк тултырған ваҡытта ғына, сират барлыҡҡа килде. Күп ата-әсәгә һѳт ризығы алыу сабыйҙары ѳсѳн берҙән-бер туҡланыу сығанағы. Бынан аҙ тәьмин ителгән ғаиләләр ҙә бушлай һѳт алды.\nҺѳт ашханаһы махсуслаштырылған балалар йортон, балалар һәм инфекция дауаханаларында дауаланыусы бәләкәй пациенттарҙы ла тәьмин итте.\nБеҙгә, ата-әсәләргә, Белорет үҙәк район клиник дауаханаһындағы һѳт ашханаһы, аҡса булмау сәбәпле, 2013 йылдың 1 ғинуарынан ябылыуы кѳтѳлмәгән хәл булды. Бюджет средстволарын экономиялау ниңә беренсе сиратта беҙҙең балалар һаулығында сағылырға тейеш һуң? Бѳтә ил кимәлендә әсәлек һәм балалыҡты яҡлау буйынса реформалар барғанда, яңы балалар баҡсалары һәм мәктәптәр тѳҙѳлгән саҡта беҙҙә ошондай хәл күҙәтелә. Мәҫәлән, Ҡазанда һѳт ашханаһы пункттары һаны арта ғына.\nУрындағы һаулыҡ һаҡлау бүлегендә белдереүҙәренсә, был федераль закон ҡабул ителеүенә һәм мотлаҡ медицина страховкалау системаһы буйынса финанслауға бәйле. Икенсе һүҙҙәр менән әйткәндә, балаларҙы һѳт продукттары менән бушлай тәьмин итеү федераль бюджетта ҡаралмаған. Әммә урындағы бюджет үҙенә алғанда, был мәсьәләне ыңғай хәл итергә була. Илдәге, республикалағы, Межгорьелағы, шулай уҡ күрше Силәбе ѳлкәһендәге һѳт ашханалары нәҡ шулай эшләй ҙә.\nБеҙ муниципаль район хакимиәте башлығы Владислав Мироновтың, район депутаттар Советы рәйесе Евгений Карепановтың һәм бѳтә район Советы депутаттарының был мәсьәләне ыңғай хәл итеүҙәрен һорайбыҙ. Мѳһим объектты ябыу аҙ тәьмин ителгән ғаиләләрҙең финанс хәлендә, иң мѳһиме - район-ҡаланың иң бәләкәй һәм яҡлауһыҙ сабыйҙары һаулығында сағылыш табасаҡ.\nБер тѳркѳм ата-әсәнән килгән хатҡа Белорет үҙәк район клиник дауаханаһының баш табибы Хәбир Мѳжәүир улы МОСТАФИН-дан түбәндәге яуапты алдыҡ:\n- Рәсәй Федерацияһы закондары үҙгәреүенә, атап әйткәндә, һаулыҡ һаҡлау учреждениеларының мотлаҡ медицина страховкалауы (ОМС) системаһы буйынса бер каналлы финанслауға күсеүе сәбәпле, 2010 йылдың 8 майында ҡабул ителгән «Дәүләт (муниципаль) учреждениеларының хоҡуҡи положениеларын камиллаштырыуға бәйле Рәсәй Федерацияһының айырым закондар актына үҙгәрештәр индереү тураһында»ғы 83-сѳ Федераль закон, һаулыҡ һаҡлау учреждениеларының тѳрҙәре 2010 йылдың 29 ноябрендә ҡабул ителгән «Рәсәй Федерацияһында мотлаҡ медицина страховкалауы тураһында»ғы 326-сы Федераль законға ярашлы үҙгәрҙе.\nБѳгѳнгѳ кѳндә Белорет үҙәк район клиник дауаханаһы составында эшләгән һѳт ашханаһы эшен туҡтатты, сѳнки ОМС-ҡа ауырыуҙарҙы дауалау стандарты ғына инә. Статус үҙгәреү сәбәпле, Белорет үҙәк район клиник дауаханаһы ОМС аҡсаһынан һѳт ашханаһын тотоуға түләй алмай. Башҡортостан Республикаһының 2007 йылдың 12 ғинуарында ҡабул ителгән «Башҡортостан Республикаһында ѳс йәшкә тиклемге балаларҙы һѳт ризығы менән тәьмин итеү тураһында»ғы 1-се ҡарарына ярашлы, балаларҙы бушлай һѳт аҙыҡ-түлеге менән тәьмин итеүгә бәйле сығымдарҙы финанслау урындағы бюджет иҫәбенә башҡарыла.\nҺѳт ашханаһы эшен туҡтатыу дауахана етәкселеге ҡарары менән башҡарылмай, ә алда әйтелгән закон нормалары талаптарын үтәү.\nҮрҙә әйтелгәндәргә нигеҙләнеп, 2011 йылдың 21 ноябрендә ҡабул ителгән «Рәсәй Федерацияһы граждандары һаулығын һаҡлау нигеҙҙәре тураһында»ғы 323-сѳ Федераль законы, Башҡортостан Республикаһы граждандары һаулығын һаҡлау тураһында кодексы, Башҡортостан Республикаһы Хѳкүмәтенең 2007 йылдың 12 ғинуарында ҡабул ителгән «Башҡортостан Республикаһында ѳс йәшкә тиклемге балаларҙы һѳт ризығы менән тәьмин итеү тураһында»ғы 1-се ҡарары, Башҡортостан Республикаһы Һаулыҡ һаҡлау министрлығының 2001 йылдың 13 февралендәге «Башҡортостан Республикаһында ѳс йәшкә тиклемге балаларҙы һѳт аҙыҡ-түлеге менән тәьмин итеү тураһында»ғы 161-Д ҡарары, РФ Граждандар кодексына ярашлы, Рәсәй Федерацияһының 2003 йылдың 6 октябрендә «Рәсәй Федерацияһында урындағы үҙидараны дѳйѳм ойоштороу принциптары тураһында»ғы 131-се федераль законы, Рәсәй Федерацияһының 1996 йылдың 1 декабрендә ҡабул ителгән «Коммерция булмаған ойошмалар тураһында»ғы 7-се Федераль законы, Рәсәй Федерацияһының 2010 йылдың 8 майында ҡабул ителгән «Дәүләт (муниципаль) учреждениеларының хоҡуҡи положениеларын камиллаштырыуға бәйле Рәсәй Федерацияһының айырым закондар актына үҙгәрештәр индереү тураһында»ғы 83-сѳ Федераль законына, РФ Конституцияһына нигеҙләнгән Рәсәй Федерацияһы закондары нормаларына таянып, юридик нигеҙҙә Белорет районы муниципаль районының Белорет һѳт ашханаһы муниципаль бюджет учреждениеһын ойоштороу һѳт ашханаһын һаҡлауҙың иң уңайлы варианты булып тора.\nБелорет үҙәк район клиник дауаханаһы үҙ йәһәтенән ярҙам итергә, һѳт ашханаһы ѳсѳн бина бирергә әҙер.


Баш ҡалала 11 йәшлек Виолетта Токарчукты үлтереүҙә ғәйепләнеүсегә ҡарар сығарылды // Хәл-ваҡиғалар | новости башинформ.рф\nБаш ҡалала 11 йәшлек Виолетта Токарчукты үлтереүҙә ғәйепләнеүсегә ҡарар сығарылды\n16:44, 25 мая 2016 Хәл-ваҡиғалар\nБаш ҡалала 11 йәшлек Виолетта Токарчукты үлтереүҙә ғәйепләнеүсегә ҡарар сығарылды Фото: Олег Яровиков\nӨФӨ, 2016 йыл, 25 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Артур Басиров/.\nӨфөлә 11 йәшлек Виолетта Токарчукты үлтереүҙә ғәйепләнеүсегә ҡарар сығарылды. Бынан тыш, ул тағы ла бер уҡыусы ҡыҙҙы үлтерергә маташыуҙа ғәйепләнә. Был хаҡта республика буйынса Тәфтиш комитеты хәбәр итә.\nТикшереү мәғлүмәттәре буйынса, быға тиклем бер нисә тапҡыр хөкөмгә тарттырылған Өфө кешеһе 2014 йылдың 11 февралендә баш ҡаланың Ленин районында 10 йәшлек ҡыҙға һөжүм итә. Ул ҡыҙға ҡарата сексуаль характерҙағы көс ҡуллана. Һуңынан баланы быуа башлай. Уны үлгән тип уйлап, енәйәт урынынан ҡаса. Ҡыҙыҡай иҫенә килгәс, өйөнә ҡайта һәм ата-әсәһенә барыһын да һөйләп бирә. Әммә енәйәт асылмай ҡала.\nБылтыр 21 сентябрҙә 35 йәшлек ир Өфөнөң Краснодон урамында мәктәпкә китеп барған 11 йәшлек ҡыҙыҡайға һөжүм итә. Ул уҡыусыны гараждар араһына алып инә һәм көсләй. Һуңынан быуып үлтерә. Енәйәтсе баланың мобиль телефонын урлап ҡаса.\nТикшереүселәрҙең ошо кешенең ике енәйәткә ҡағылышы булыуы тураһында дәлилдәре бар. Ғәйепләнеүсе һаҡ аҫтына алынған.\nТеги: үлтереү,башҡортостан буйынса тәфтиш комитеты


Башҡортостанда йыйылған уңыш 134,4 миллиард һумға баһаланды\n5 Ноябрь 2020, 11:53\nРеспублика Башлығы Радий Хәбиров Башҡортостанда ауыл хужалығы йылына йомғаҡ яһаны. Ауыл хужалығы тармағының уңыштары хаҡында Башҡортостан етәксеһе социаль селтәрҙә хәбәр итте.\nХәбәр ителеүенсә, 2020 йылда Башҡортостан аграрийҙары ауыл хужалығы продукцияһын етештереү күләмен 4% арттырған. Иген етештереү 21% артҡан. Шулай итеп, ошо миҙгелдә бөтәһе 4, 038 миллион тонна иген һәм ҡуҙаҡлы культуралар һуғылған. Был һуңғы 10 йылда күләм буйынса икенсе күрһәткес булып тора, тип билдәләне Хәбиров.\nАҡсалата иҫәпләгәндә етештерелгән продукцияның күләме 134,4 миллиард һум тәшкил иткән.\n«Бөтәһе лә «йыл еңел булманы» тигән һүҙҙәрҙән арыны. Ләкин ауыл хужалығында, киреһенсә, һөҙөмтәләр яҡшы», — тип яҙҙы Радий Хәбиров.\nУл аграрийҙарға рәхмәт белдереп, «ошондай ауыл хужалығы эшсәндәре менән беҙгә аслыҡ янамай» тип билдәләне.


Быйыл «Орджоникидзе районын төҙөкләндереү буйынса хеҙмәт» эшселәре Интеранциональ, Комаров, Ульяновтар, Ҡулса, Тыныслыҡ урамдарында һәм Нефтехимиктар мәҙәниәт һәм ял паркында 20-нән ашыу сәскәлек ултыртылған. Сәскә түтәлдәре районыбыҙҙың биҙәге булып тора.\nБыйыл «Орджоникидзе районын төҙөкләндереү буйынса хеҙмәт» эшселәре Интеранциональ, Комаров, Ульяновтар, Ҡулса, Тыныслыҡ урамдарында һәм Нефтехимиктар мәҙәниәт һәм ял паркында 20-нән ашыу сәскәлек ултыртылған. Сәскә түтәлдәре районыбыҙҙың биҙәге булып тора. Райондың «Төҙөкләндереү буйынса хеҙмәте» йәшел төҙөлөш эшсеһе Наталья Баязова һүҙҙәре буйынса, петуниялар көҙгә тиклем балҡып ултырасаҡтар. Көндәр эҫе булғанда, сәскәләргә көн һайын һыу һибелә, сүп-сар утала. Интернациональ урамындағы һәм «Нефтсе» стадионы эргәһендәге сәскәлектәр быйыл беренсегә яһалған. Уларҙың һәр береһенең ҡабатланмаҫлыҡ биҙәге бар. «Нефтсе» стадионы алдындағыһы футбол тубына оҡшатып ултыртылған, ул шунда торған арт-объект менән берҙәм композиция төҙөй. Ульяновтар һәм Интернациональ урамы сатында петунияларҙан «шишмә» ағып ята, ә Комаров урамындағы түтәлде «Үрмәксе» тип атайҙар.


Рәсәй менән яҙмышыбыҙ уртаҡ » «Йәшлек» гәзите | Газета "Йэшлек"\nГазета "Йәшлек" » Сәйәсәт » Рәсәй менән яҙмышыбыҙ уртаҡ\n09.10.2010 Рәсәй менән яҙмышыбыҙ уртаҡ\nМәҡәләнең башына сығарылған фекер, бәлки, кемдәрҙәлер ризаһыҙлыҡ, хатта кәмһенеү тойғоһо уятыуы ихтимал. Ярты мең йыл самаһы дөйөм Рәсәй дәүләте эсендә йәшәһәк тә, һәм тамырҙарыбыҙ ғына түгел, бар күҙәнәктәребеҙ менән бер оло организм булып тоташып бөтһәк тә, ҡайһы бер ҡәрҙәштәребеҙ Рәсәй менән Башҡортостанды Үҙәк һәм төбәк тип бүлеп йөрөтөүҙе хуп күрә. Формаль яҡтан ҡарағанда һәм сәйәси документтарҙың һәр хәрефенә һылтанғанда, Башҡортостан Республикаһы Рәсәй Федерацияһы составында байтаҡ вәкәләттәргә эйә булған субъект рәүешендә йәшәй. Башҡортостандың үҙенең закон сығарыу, башҡарыу, суд органдары бар. Конституцияға, герб менән гимнға, дәүләт әләменә эйәбеҙ. Әммә, дәүләтселек атрибуттары булыуға һәм республика тормошона ҡағылышлы күп мәсьәләләрҙе үҙ аллы хәл итеү мөмкинлектәренә ҡарамаҫтан, республикабыҙ оло Рәсәйҙең бер өлөшө булып ҡала. Иҡтисади йәһәттән шаҡтай ҡеүәтле, хоҡуҡи механизмдарға эйә, дөйөм ил алдында абруйлы, шул уҡ ваҡытта Рәсәй тормошондағы һәр проблема өсөн тулыһынса яуаплы федерация субъекты булып иҫәпләнә. Һәм был ғәмәли хәлде инҡар итеү мөмкин түгел. Һәр хәлдә, фекерләүҙе һәм эштәрҙе беҙ бер дәүләт граждандары булыу ысынбарлығынан сығып алып барырға тейешбеҙ.\nРәсәй Федерацияһы – ике йөҙгә яҡын ҡәүемде бер ғаилә итеп йәшәтергә тырышыусы ифрат мәшәҡәтле дәүләт. Һәр милләттең генә түгел, хатта айырым диалекттарҙа, һөйләштәрҙә аралашҡан кешеләрҙең дә үҙенсә аңлаған мәртәбәләре, үҙе алға һөрөүсе өҫтөнлөктәре, үҙе иң мөһим тип һанаған тарихи традициялары бар. Дәүләттең эске сәйәсәтен алып барғанда, иҡтисадты, социаль көнкүреште ойошторғанда милли үҙенсәлектәр, ғөрөф-ғәҙәт, холоҡ-фиғел мотлаҡ иҫәпкә алына. Унан һуң, асыҡтан-асыҡ таныйбыҙмы, юҡмы, һәр милләттең күңелендә бүтәндәр араһында ҡалҡыныбыраҡ, айырым иғтибарға лайыҡ булып йәшәү уйы һәр ваҡыт һаҡлана. Был уйҙың хилафлығы һис юҡ. Сөнки үҙ мәртәбәһе тураһында хәстәрләмәгән халыҡ рухи түбәнселек һәм юғалыу юлына баҫа.\nБик күп ҡәүемдәр араһында үҙ өҫтөнән һис ниндәй хакимлыҡты ла танырға теләмәгән ҡәүемдәр була. Рәсәй дәүләтселеге үҙ тарихында Кавказда, айырып әйткәндә, Чечняла ошондай күренеш менән осрашты. Шул уҡ ваҡытта Рәсәй империяһы Рус дәүләтенә күрше халыҡтарҙы һәр тарафтан, төрлө ысулдар менән ҡушыу иҫәбенә киңәйҙе. Геосәйәси маҡсаттар һәм Мәскәүҙең ошо төбәктәрҙе ниндәй саралар менән үҙенә ҡушыуы Үҙәк менән уларҙың артабанғы мөнәсәбәттәренә гел генә милли үҙенсәлек бирә барҙы.\nБашҡорт халҡының милли азатлыҡ һәм кемдеңдер яғынан баҫымға, ҡыҫымға дусар булмай йәшәү өсөн оҙайлы көрәше тарихтан мәғлүм. Ләкин ирек һөйөү айырылып йәшәү менән бер түгел. Үҙ милләтең ирекле, бойондороҡһоҙ булған һайын бүтәндәр менән яҡшы күршелек ихтыяжы көсәйә бара. Сөнки милли мәртәбә – башҡа ҡәүемдәр менән тиң хоҡуҡлы арҡаҙашлыҡты дәртләндереүсе фактор.\nБөгөн Рәсәй биләмәләрендә йәшәүсе Башҡортостан тураһында айырым һүҙ алып барғанда, башҡорт ҡәүеменең үҙ дәүләтселегенә ынтылыу традициялары булыуын да оноторға ярамай. Данлыҡлы Мәсем ханға тиклем дә байтаҡ башҡорт ырыуын берләштереп йәшәгән ханлыҡтар булған. Башҡорт ерҙәре аша күп мәртәбә үткән яуҙар ғына халыҡтың дәүләтселек традицияларының тотороҡло үҫеүенә мөмкинлек бирмәгән. Ун алтынсы быуат уртаһында Рус дәүләте составына инеү башҡорттарҙы ҡурсалау, уларҙың традицион шөғөлөн, ғөрөф-ғәҙәттәрен һаҡлау мөмкинлеген бирһә лә, ҡәүемдең үҙ аллы сәйәси ролен ғәмәлдә юҡҡа сығарған.\nЕгерменсе быуатта башҡорт милли хәрәкәтендә һәм Башҡортостан дәүләтселеген булдырыу өсөн әүҙем эш алып барған, артабан халҡының яҙмышын ситтән генә күҙәтеп йөрөгән Әхмәтзәки Вәлиди дәүләтселек мәсьәләһендә милли-радикаль ҡарашта торған. Инҡилап һәм граждандар һуғышы һөҙөмтәләре Рәсәйҙең уртаһында үҙ аллы милли дәүләт төҙөү форсатын ғәмәлдә юҡҡа сығарған. Ошондай шарттарҙа Башҡортостандың хатта формаль автономияға өлгәшеүе лә, сәйәси һәм әхлаҡи йәһәттән, халыҡ өсөн ифрат мөһим булған. Үҙәктең автономиялы республикаға ҡарата патерналистик мөнәсәбәте, милләттең хоҡуҡһыҙлығы тураһында бөгөн килеп оҙон тәбәрәккә төшөү – елдең уңдан түгел, ә һул яҡтан иҫеүенә үкенеү менән бер. Тарихты отороға ҡайырып та, ҡабаттан яҙып та булмай, бәлки уның һабаҡтарын хәтерҙә тоторға һәм һәр ғәмәлдәге ыңғай мәлдәрҙе күрә белергә генә кәрәк.\nУҙған быуаттың туҡһанынсы йылдары башы Рәсәй тарихы сәхифәләренә ниндәй хәрефтәр менән яҙылыр, быны хатта ике тиҫтә йыл үткәс тә өҙөп кенә әйтеүе ауыр. Советтар Союзының тарҡалыуын кемдер – милли үҙаллылыҡ идеяһының тантанаһы тип, икенселәр берләшеп йәшәүсе ғаиләләрҙең фажиғәһе булараҡ ҡабул итте. Һәр кемдең үҙ фекеренә хоҡуғы бар. Минең ҡарашҡа иһә, элекке автономияларҙың дәүләт суверенлығын иғлан итеүе, милли мәртәбәнең нығыныуын үҙенсәлекле рәүештә раҫлаһа ла, икенсе яҡтан, күп милләтле Рәсәй алдына сепаратизм, үҙәк власть менән мөнәсәбәттәрҙе яңынан көйләү мәсьәләһен ҡуйҙы. Ошо мәлдәрҙә милли үҙаңдың уяныуы милләтсел һауаланыуға күсеү хәүефен барлыҡҡа килтерҙе. Өҫтәүенә, Мәскәүҙә хакимлыҡ һәм милек өсөн тартыш барған йылдарҙа милли республикаларҙа барыусы процестарға иғтибар кәмене. Бындай тенденция көсәйгән хәлдә Рәсәйҙең бүленмәҫ дәүләт булып ҡалыуы, иҡтисадты реинтеграциялау оло проблемаға әүерелә ине.\nТарихта айырым бер шәхестең урыны тураһында бәхәстәр электән килә. Ләкин Рәсәй һымаҡ, идара итеүҙә авторитарлыҡ традициялары көслө булған илдә, ундағы сәйәси шарттарҙың ҡырҡа үҙгәреүенә ил башына кемдең килеүе лә етә. Тарҡалыу сигендә торған төбәктәрҙе хакимиәт вертикале тип аталған «бағаналар»ға тарттырып бәйләү В. Путин етәкселегендә һәм уның ҡаты ихтыяры менән башҡарылды. Милли республикаларҙың хоҡуҡи документтарын дөйөм дәүләт закондары менән яраштырыу, Рәсәй Конституцияһы ҡанундарын боҙоу күренештәренә сик ҡуйыу унитар дәүләт ойошторорға ынтылыу түгел, бәлки федератив мөнәсәбәттәрҙе цивилизациялы яйға һалыу булды. Мәскәү, әлбиттә, төбәктәрҙән ҡайһы бер вәкәләттәрҙе үҙенә алды, әммә был сара дөйөм Рәсәй дәүләтен нығытыу, бергә йәшәү ҡанундарын тотоу өсөн кәрәк ине.\nЕгерме йыл әүәл яһалған боролош Башҡортостанға үҙ юлын тағы ла ышаныслыраҡ дауам итеү форсатын бирҙе. Ике тиҫтә йыл, иртәнсәк иҫеп, кисен онотолған ел түгел. Башҡортостан халҡы, милләт айырмай, сәйәси зауыҡтарға бигүк илтифат итмәй, эшләүен генә белде. Әгәр республика етәкселегенең теге йәки был мәсьәләләрҙә яңылыш аҙымдары булған икән, унда игенсенең йә төҙөүсенең, нефтсенең йә мөғәллимдең ғәйебе юҡ. Республика тормошондағы ҡайһы бер проблемалар хәҙер икенсерәк яңғыраш ала, бәғзе ҡиммәттәр ҡабаттан баһалана. Был да тәбиғи күренеш. Сөнки дәүләт – үҙгәреп тороусы, һәр ваҡыт үҫеүсе организм, һәм ундағы маҡсаттарҙың үҙҙәренә ниндәйҙер тәрән сәйәси баһа бирергә ашыҡмайыҡ. Беҙҙең үҙебеҙ ҡарап ҡыуанырлыҡ һәм дуҫтарға күрһәтеп ғорурланырлыҡ эштәребеҙ бихисап, ауыҙ тултырып, бар ғәм алдында әйтер һүҙебеҙ ҙә бар.\n... Октябрь – баҫыуҙарҙың, ниһайәт, ялға тынған, ағастарҙан һуңғы япраҡтар осҡан мәл. Көндәрҙең ҡыҫҡара барыуы ла ғүмер ахырының яҡынайыуына ишара яһамай. Иң мөһиме, илгә шатлыҡ өҫтәп, сабыйҙарыбыҙ донъяға килә торһон, баҫыуҙар сәселмәй ҡалмаһын, мәктәптәрҙә балалар игелек һабағы ғына алһын, завод-фабрикаларҙа эш тынмаһын. Дәүләт булыуҙың, йәшәүҙең төп мәғәнәһе шул түгелме ни?


Һәр кем файҙаланыр хеҙмәт\n18 Декабрь 2018, 16:57\nЗАГС (Гражданлыҡ хәле акттарын теркәү) – ул кеше тормошондағы бөтә ваҡиғаларҙы теркәүсе, барлаусы, дөйөмләштереүсе һәм конституцион хоҡуҡтарҙы яҡлаусы етди ойошма. 18 декабрҙә тап ошо һәр кем өсөн кәрәкле ойошма хеҙмәткәрҙәре үҙҙәренең һөнәри байрамын билдәләй. Ошо уңайҙан район ЗАГС бүлеге начальнигы Зәлифә Риф ҡыҙы СӘЙФУЛЛИНАға бер нисә һорау менән мөрәжәғәт иттек.\n- Зәлифә Риф ҡыҙы, ЗАГС халыҡҡа ниндәй хеҙмәттәр күрһәтә?\n- ЗАГС хеҙмәте кеше ғүмерендә була торған хәлдәр теҙмәһен – тыуыу, никахлашыу, айырылышыу, атайлыҡты билдәләү, баланы уллыҡҡа (ҡыҙ итеп) алыу, исемде алыштырыу, үлем - һәммәһе ете төр актты теркәүҙе үҙ эсенә ала. Шулай уҡ хеҙмәткәрҙәребеҙ гражданлыҡ хәле акттарындағы яҙмаларҙың тәүге экземплярына төҙәтеүҙәр һәм үҙгәрештәр индерә, суд ҡарарҙары нигеҙендә гражданлыҡ хәле акттарындағы яҙмаларҙы тергеҙә һәм ғәмәлдән сығара, ҡабаттан таныҡлыҡтар, белешмәләр бирә, ойошма-учреждениеларҙың запросын башҡара, сит дәүләт биләмәләренән гражданлыҡ хәле акттарын дәүләт теркәүе хаҡындағы документтарҙы һорап ала, тантаналы шарттарҙа никахтарҙы теркәйбеҙ, 50, 60, 70, 75 йыл никахта йәшәүсе юбиляр ғаилә парҙарына Башҡортостан Республикаһы Башлығының Ҡотлауын һәм бүләген, иҫтәлекле даталарҙа яңы тыуған сабыйҙарға тыуыу тураһындағы таныҡлыҡтар тапшырабыҙ.\n- Һәр өлкәлә үҙгәрештәр, яңылыҡтар булып тора, ЗАГС-та был тәңгәлдә хәлдәр нисек?\n- Эйе, ЗАГС-та ла бер яңылыҡ бар, ул да булһа, уҙып барған йылдың 1 октябренән бөтөн Рәсәй буйынса гражданлыҡ хәле акттарын теркәү буйынса Берҙәм дәүләт реестры (ЕГР) эшләй башланы. Рәсәй Федерацияһы халҡы хаҡында бөтөн ил буйынса дөйөм мәғлүмәт ресурсы булдырыла. Бының менән бәйле, берҙәм ЗАГС реестрына этаплап күсеүҙе көйләүсе норматив-хоҡуҡи акттар әҙерләнде.\n- Берҙәм дәүләт реестры (артабан – БДР) нимәне аңлата?\n- ЗАГС БДР-ы - Федераль һалым хеҙмәте әҙерләгән махсус программа ул. Бығаса бөтөн теркәүҙәр һәр бер ЗАГС төбәк бүлексәләренең акттар кенәгәһендә башҡарылып, тупланған мәғлүмәт ҡағыҙ форматта һаҡланды. Хәҙер иһә архив тупланмалары планлы рәүештә электрон форматҡа күсереләсәк. Федераль законға ярашлы, был эш 2020 йыл аҙағына тамамланырға тейеш.\nАкттар кенәгәләрен электрон форматҡа күсереү эшен башланыҡ. Ул бүлектең хеҙмәткәрҙәре көсө менән башҡарыла, был маҡсатҡа шулай уҡ бер операторҙы эшкә ҡабул иттек. Беҙҙең бүлек буйынса акт яҙмалары 223 227 яҙыуҙы тәшкил итә. Алдыбыҙҙа оло һәм яуаплы бурыс тора.\nБыл яңылыҡ халыҡ һәм икенсе төбәккә күсеп йәшәүселәр өсөн ЗАГС органдарында белешмәләр йәки документтар күсермәһен алыу процедураһын ярайһы ғына ябайлаштырасаҡ. Бынан ары ебәрелгән запростарҙы һәм инстанцияларҙан яуаптар көтөргә тура килмәйәсәк. Берҙәм дәүләт реестрындағы мәғлүмәтте һәр бер ЗАГС бүлегендә онлайн режимында инеп алыу планлаштырыла һәм унда бөтөн ил буйынса акт-тар яҙмалары буйынса мәғлүмәт буласаҡ. Шулай уҡ граждандар үҙҙәренә кәрәкле мәғлүмәтте электрон юл менән Дәүләт хеҙмәттәре берҙәм порталында (Дәүләт хеҙмәттәре (Госуслуги) сайты) үҙ аллы алыу планлаштырыла.\nЭлгәре ЗАГС органдары даими рәүештә ойошма-учреждениеларға (мәҫәлән, ФСС, ФНС, Росреестр һәм башҡалар) мәғлүмәт тапшыра ине. Хәҙер иһә яңы программаға ярашлы, ЗАГС органдары мәғлүмәт биреүҙә ҡатнашмай, сөнки барыһына ла ЗАГС БДР-ына инеү мөмкинлеге бар.\n- Йылға йомғаҡ яһар мәл етте. Районда һеҙҙең өлкәлә хәлдәр нисек торҙо?\n- Һөнәри байрамыбыҙ йылдың һуңғы айына тура килгәнлектән, йыллыҡ эшмәкәрлегебеҙгә йомғаҡ яһарға ла мөмкин. Ун бер ай ярымлыҡ эш һөҙөмтәләренә килгәндә, районыбыҙҙа 152 никах теркәлде, айырылышыу осраҡтары 89 булды, 330 сабый донъяға килһә, үлем осраҡтары уҙған йыл менән сағыштырғанда күберәк булды (519). Уҙып барған йылда 50, 60, 70 йыллыҡ ғаилә юбилейҙарын билдәләгән 32 ғаилә парына Республика Башлығының Ҡотлауы һәм бүләктәре тапшырылды.\n- Коллективығыҙ менән дә таныштырып китегеҙ.\n-Район ЗАГС бүлегендә начальниктан тыш, әйҙәүсе белгес-эксперттар Марина Георгиевна Баржакова менән Эльмира Илшат ҡыҙы Басирова эшләй, алда әйткәнемсә, Берҙәм дәүләт реестрына мәғлүмәттәр индереү буйынса оператор Людмила Николаевна Әхмәтованы ноябрҙә эшкә ҡабул иттек.\nҺөнәри байрамыбыҙ уңайынан хеҙмәттәштәремде һәм барлыҡ ЗАГС органдары хеҙмәткәрҙәрен, ветерандарҙы ихлас күңелдән ҡотлайым. Ныҡлы сәләмәтлек, бөтмәҫ дәрт, оптимизм, рух ныҡлығы, хеҙмәт уңыштары, ғаилә именлеге теләйем.\n- Һеҙҙең ҡотлауҙарға беҙ ҙә ҡушылабыҙ. Фәһемле әңгәмәгеҙ өсөн ҙур рәхмәт һеҙгә, Зәлифә Риф ҡыҙы. Байрамығыҙ менән!


Халыҡ битараф түгел » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Сәйәсәт » Халыҡ битараф түгел\nХалыҡ битараф түгел 04.09.2018 // Сәйәсәт\nГраждандар ҡыҙыҡһындырған һорауҙарға яуап алды\nБашҡортостандың Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе Хәйҙәр Вәлиев “тура бәйләнеш”тә алтынсы саҡырылыш Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаттарын һайлауға әҙерлек һәм уны үткәреү мәсьәләләренә ҡағылышлы һорауҙарға яуап бирҙе.\nРеспублика халҡы сарала әүҙем ҡатнашты, телефон бер минутҡа ла тынманы. Өфө, Күмертау ҡалаларынан, Бөрө, Дүртөйлө, Шишмә, Туймазы һәм Ҡырмыҫҡалы райондарынан шылтыратыуҙар булды, егерменән ашыу һорау бирелде. Шылтыратыусылар һайлау участкаһын нисек табыу, өйҙә тауыш биреү, һайлау исемлегендә фамилияң булмаған осраҡта нимә эшләргә кәрәклеге, дауаханала ятҡанда нисек тауыш биреү мөмкинлеге кеүек үҙенсәлектәр менән ҡыҙыҡһынды. Шулай уҡ сит өлкәлә йәшәгән һәм эшләгән ватандаштарыбыҙ ҙа республикала үтәсәк һайлау барышы, уның тәртибенә ҡағылышлы һорауҙар менән мөрәжәғәт итте.\nМарина Г., Күмертау ҡалаһы:\n– Яңыраҡ ҡына икенсе урынға йәшәргә күстек, һайлау участкаһының ҡайҙа икәнлеген белмәйем. Нисек табырға?\n– Үҙәк һайлау комиссияһының сайтындағы “Үҙеңдең участкаңды тап” эҙләү системаһын файҙаланырға саҡырам. Унда йәшәгән урынығыҙҙың адресы: ҡала йәки районы, ауыл, урам исеме һәм өйөгөҙҙөң һаны буйынса ҡайҙа һәм ниндәй участкала тауыш бирә алыуығыҙ хаҡында мәғлүмәт алырға мөмкин.\nЛилиә М., Өфө ҡалаһы:\n– Баш ҡалала йәшәйем, 9 сентябрҙә ауылға ҡайтам. Ундағы участкала һайларға мөмкинме?\n– Паспортта теркәлгән адресығыҙ буйынса тауыш бирә алмаһағыҙ, командировкала, ялда булған башҡа ерҙә лә һайлау хоҡуғы менән файҙаланырға мөмкин. Бының өсөн 6 сентябргә тиклем барасаҡ урындағы һайлау участкаһындағы исемлеккә индерһендәр өсөн ғариза яҙырға кәрәк. Уның буйынса үҙегеҙ теләгән территориаль һайлау комиссияһына, күп функциялы үҙәккә мөрәжәғәт итә алаһығыҙ, ә 29 августан участка һайлау комиссиялары ла бындай ғаризаларҙы ҡабул итә. Бының өсөн паспортығыҙ булыуы мотлаҡ. Шуны ла иғтибарҙан сығармағыҙ: ғариза яҙғансы, һайлауға барасаҡ участканың теүәл адресын асыҡларға кәрәк. Махсус әҙерлек үткән операторҙар был йәһәттән һеҙгә ярҙам итер.\nГүзәл М., Өфө ҡалаһы:\n– Әгәр ҙә барасаҡ урыным буйынса 6 сентябргә тиклем ғариза яҙып өлгөрмәһәм, нимә эшләргә?\n– Был осраҡта барған урынығыҙҙа һайлаусылар исемлегенә индереүҙәрен һорап мөрәжәғәт итегеҙ. Ул ғаризаны 6–7 сентябрҙә – 16-нан 20.00 сәғәткә, 8 сентябрҙә 9-ҙан 13.00 сәғәткә тиклем тапшырырға кәрәк. Был ғариза һайлаусыла ҡалдырыла һәм тауыш биргән көндә һайлау участкаһында алына. Бланк һаҡлау билдәһе – марка менән эшләнгән.\nАльберт Г., Белорет районы:\n– Аңлауымса, был һайлауҙа республика эсендә генә тауыш бирә алабыҙ?\n– Эйе, Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаттары һайлауында “мобиль һайлаусы“ технологиялары тик республикала ғына ғәмәлдә. Мәҫәлән, әгәр Себерҙә йәки башҡа төбәктә вахтала эштә булһағыҙ, һайлауҙа тауыш бирә алмайһығыҙ. Шулай уҡ республиканың ҡайһы округында тауыш биреүегеҙ ҙә әһәмиәткә эйә. Үҙегеҙ теркәлгән округта булып та, ауылығыҙҙан ситтә тауыш бирергә тура килһә, һеҙ партия исемлеге буйынса ла, бер мандатлы округ буйынса аныҡ кандидат өсөн дә тауыш бирә алаһығыҙ. Һайлаған урынығыҙ икенсе округта булһа, һеҙгә партия исемлеге буйынса бер генә бюллетень биреләсәк.\nИван С., Өфө ҡалаһы:\n– Был юлы һайлау бюллетендәрен эшкәртеү комплекстары (КОИБ) күп ҡулланыласаҡ тип ишеттем. Был нимә менән бәйле?\n– Республикала үткән һайлауҙа 811 КОИБ файҙаланыласаҡ. Әле Рәсәйҙең һайлау үтәсәк 42 төбәге араһында бындай комплекстар ҡулланыу буйынса Мәскәү өлкәһе һәм ҡалаһынан ҡалып, беҙҙең республика өсөнсө урында тора. Комплекстарҙы файҙаланыу участка комиссияһы ағзаларының эшен, һөҙөмтә сығарыуҙы еңеләйтә, хата ебәреүгә лә юл ҡуймаясаҡ.\nЗаһира Б., Шишмә районы:\n– Һайлауҙа ҡатнашҡан кандидаттар, партиялар тураһында ҡайҙан мәғлүмәт алырға була?\n– Улар тураһындағы мәғлүмәтте һайлауҙа ҡатнашҡан округ, территориаль һайлау комиссияларҙа белә алаһығыҙ, шулай уҡ Башҡортостан Республикаһы Үҙәк һайлау комиссияһы сайтында ла бар. Кандидаттар тураһында мәғлүмәт участка комиссияһы стендына ҡуйыла, шулай уҡ унда “Республика Башкортостан” гәзитенең ошо хаҡта махсус сығарылыш һаны ла бар.\nТатьяна И., Өфө ҡалаһы:\n– Исемлектә фамилия булмаһа, нимә эшләргә?\n– Үҙең тураһындағы мәғлүмәтте тауыш биреүселәр исемлегендә асыҡларға була. Ғәҙәттә, Үҙәк һайлау комиссияһы һайлаусыға саҡырыу ҡағыҙы ебәрә. Исемдә, мәғлүмәттәрҙә хата булһа, граждан яҙма рәүештә һайлау комиссияһына мөрәжәғәт итеп, хатаны төҙәттерергә, үҙен исемлеккә өҫтәп яҙҙыртырға тейеш. Бындай ғаризалар 24 сәғәттә ҡарала, ә Һайлау көнөндә – ике сәғәт эсендә. Паспортта теркәлгән адрес буйынса территориаль һайлау участкаһына мөрәжәғәт иткәндә, участка һайлау комиссияһы һайлаусының ғаризаһы буйынса тиҙ генә сара күрә.\nМаксим Г., Өфө районы:\n– 45 йәш тулыуға бәйле паспортымды алыштырыу өсөн тапшырҙым. Һайлауҙа хәрби билетты йәки водитель танытмаһын күрһәтә аламмы?\n– Был саҡта Рәсәй Федерацияһы гражданы булыуығыҙҙы дәлилләгән ваҡытлыса танытманы күрһәтергә кәрәк. Хәрби билет йәки водитель танытмаһы менән килгән саҡта һайлау бюллетене бирелмәй.\nНаталья С., Өфө ҡалаһы:\n– Кемдәр өйҙә һайлау хоҡуғына эйә? Ниндәй нигеҙҙә бындай мөрәжәғәтте кире ҡағыуҙары ихтимал?\n– Законға ярашлы, кисектергеһеҙ сәбәптәр арҡаһында һайлауға килә алмағандар өйҙә тауыш биреү хоҡуғына эйә. Участка һайлау комиссияһы ике осраҡта кире яуап бирә: килә алмау сәбәбен ышандырырлыҡ тип тапмаһа һәм был хаҡта һайлау тамамланыуға дүрт сәғәт ҡалғас белдерһәләр.\nРәйлә К., Туймазы районы:\n– Беҙҙең ауылда һайлау участкаһы юҡ, Президент һайлауында автобус бүлделәр. Был юлы ла ошо уңайлыҡтар булырмы?\n– Беҙ урындағы үҙидара органдарына ошондай һайлау участкалары өсөн өҫтәмә йәмәғәт транспорты бүлеүҙе ойоштороуҙы һорап мөрәжәғәт иттек. Был транспорт даими йәки бөтөнләй йөрөмәгән осраҡҡа ҡағыла. Урындағы власть органдары был саҡта өҫтәмә сара күреп, һайлаусыны участкаға алып килеүҙе яйға һала.\nСалауат Х., Ҡырмыҫҡалы районы:\n– Һайлау бюллетенен тултырғанда хата ебәрһәм, нимә эшләргә?\n– Был осраҡта участка һайлау комиссияһының хәл итеү тауышына эйә булған ағзаһына боҙолған бюллетенгә алмашҡа яңыһын биреүҙе һорап мөрәжәғәт итергә кәрәк. Ул яңы бланк бирә һәм исемлектәге һайлаусының фамилияһы тапҡырына билдә ҡуя. Боҙолған бюллетендә лә тейешле яҙыу ҡуйыла һәм уны участка комиссияһы секретары ҡул ҡуйып раҫлай. Яраҡһыҙ бюллетень юҡҡа сығарыла.\nЛилиә Ғ., Дүртөйлө ҡалаһы:\n– Беренсе тапҡыр һайлауҙа ҡатнашам. Ручка ҡараһының ниндәй төҫтә булыуы әһәмиәтлеме? Тауыш биргәндә бюллетендә үҙең теләгән билдәне ҡуйырға мөмкинме? Тауыш биреү кабинаһына дуҫым менән инергә яраймы?\n– Һәр бюллетендә уны тултырыу ҡағиҙәһе тураһында аңлатма бар. Һайлаған кандидат тапҡырындағы буш квадратҡа үҙегеҙ теләгән билдәне ҡуя алаһығыҙ.\nҺайлауҙа тауыш биреү йәшерен булғас, граждан теләген белдергәндә күҙәтеү булмаһын өсөн, кабинаға яңғыҙ инергә тейеш. Законға ярашлы, унда сит кешеләрҙең булыуы тыйыла.\nРучка ҡараһының төҫө әһәмиәткә эйә түгел. Кабиналарҙа ручкалар бар. Һайлау кабинаһында ҡәләм ҡалдырыу һәм уның менән бюллетенде тултырыу ҡәтғи тыйыла.\nИван С., Күмертау ҡалаһы:\n– Режим объектында эшләйем. Эш көнө иртәнге сәғәт 8-ҙән киске 8-гә тиклем, шуға ла һайлауға бара алмайым. Беҙгә нимә эшләргә?\n– Был мәсьәләне хәл итеүҙең ике юлы бар. Беренсеһе – ошондай һайулаусылар күп булып, бер урында йәшәһә, участка һайлау комиссияһы эш ваҡытын иртәрәк башлай ала. Икенсеһе – эш биреүсе хеҙмәт режимын үҙгәртә йәки ҡыҫҡарта ала.\nЕлена Т., Өфө ҡалаһы:\n– Һайлау көнөндә дауаханала буласаҡмын. Минең һайлауҙы ҡалдырғаным юҡ һәм әле лә ситтә ҡалғым килмәй...\n– “Мобиль һайлаусы” системаһын файҙаланып, үҙегеҙҙе дауахана урынлашҡан биләмәләге һайлау участкаһында беркетергә һәм тауыш биреүгә ғариза яҙырға кәрәк. Әгәр ҙә ундай мөмкинлек булмаһа, һайлаусының комиссияға яҙған шәхси ғаризаһы нигеҙендә (14 сәғәттән дә һуңға ҡалмайынса), граждан ваҡытлыса булған урынында – дауаханала һайлау хоҡуғын ала.\nСветлана К., Өфө ҡалаһы:\n– Һайлауҙа күҙәтеүсе булғым килә. Бының өсөн нимә талап ителә?\n– Күҙәтеүсене теркәлгән кандидат йәки кандидаттар исемлегенә теркәлгән һайлау берекмәһе ҡуя. Күҙәтеүсе һайлау ҡануниәтен белергә, тауыш биреү тәртибе һәм һөҙөмтә сығарыу эше менән таныш булырға тейеш. Шунһыҙ ул үҙ бурысын урынына еткереп үтәй алмаясаҡ. Рәсәй Үҙәк һайлау комиссияһы сайтында күҙәтеүселәр өсөн методик материалдар ҡуйылған махсус бүлек бар. Ҡайһы бер партиялар улар өсөн ҡыҫҡа курстар ҙа ойоштора.\nАнастасия Ф., Өфө ҡалаһы:\n– Беҙҙең подъезд ишегенә агитация материалын йәбештергәндәр. Был законға ярашлымы?\n– Күсемһеҙ милек объекттарына агитация материалдарын йәбештереү өсөн уның хужаларынан рөхсәт алырға кәрәк. Әгәр ҙә ул рөхсәтһеҙ атҡарылған булһа, Рәсәй Федерацияһының Административ тәртип боҙоуҙар тураһындағы кодексының 5.12 статьяһы буйынса штраф һалыу ҡаралған.\nГөлнара И., Өфө ҡалаһы:\n– Һайлау участкаларында видеокүҙәтеү буламы?\n– Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, видеокүҙәтеүҙе ойоштороу ҙур финанс сығымдар талап итә. Ошоға бәйле, был һайлауҙа улар булмаясаҡ.\nӘммә күҙәтеү камераларының юҡлығы һайлау барышына ныҡлы тәьҫир итә тип уйлау урынһыҙ. Беренсенән, һайлаусыларҙың яртыһы КОИБ-тар файҙаланылған участкаларҙа тауыш бирәсәк. Икенсенән, һайлау биналарында кандидаттарҙың һәм партияларҙың күҙәтеүселәре күп буласаҡ. Улар теркәү саралары менән яҡшы ҡоралланған. Ғөмүмән, һайлау комиссияһы ағзаларының намыҫлы булыуҙарында шигем юҡ.\nӘйткәндәй, республика Үҙәк һайлау комиссияһында “ҡыҙыу телефон” әле лә эшләй. Һайлауға ҡағылышлы һорауҙарығыҙ булһа, 8-800-347-54-54 һандарына шылтырата алаһығыҙ.


ural-rb.ru > Версия для печати > Камиллыҡҡа ынтылып\nГлавная > Конкурстар > Камиллыҡҡа ынтылып\n10-04-2018, 14:52. Разместил: admin\nБелоретта “Һылыуҡай-2018” муниципаль гүзәллек бәйгеһе үтте. Өсөнсө тапҡыр үткән, хәҙер инде матур йолаға әйләнгән сара райондың мәҙәни тормошондағы төп ваҡиғаларҙың береһенә әйләнде.\nФевралдә үк башланған конкурстың һайлап алыу турында бәйгелә ҡатнашырға теләгән 35 ҡыҙ араһынан сибәр, аҡыллы, нәзәкәтле, ғөмүмән, һәр яҡлап та камил 9 башҡорт ҡыҙы конкурстың финалына килеп етте. Теләүселәр бәйгелә ҡатнашҡан ҡыҙҙар менән “Бәйләнештә” социаль төркөмөнә ҡуйылған фотоһүрәттәре аша таныша алды һәм үҙенә оҡшаған һылыуҡай өсөн тауышын бирҙе.\nБына, ниһайәт, 2 апрель ҡаланың Мәҙәниәт һарайында финалға сыҡҡан 16-23 йәшлек башҡорт ҡыҙҙары таж өсөн һынау тотто. Тамашасы ла, зал тултырып, райондың иң гүзәл, ҡыйыу, матур ҡыҙҙарын күрергә йыйылған. Был көндө муниципаль конкурс матурлыҡҡа әйҙәгән, тәбиғәт йоҡонан уянған яҙ айында күңелдәрҙе тағы ла елкендереп ебәргән сағыу шоу-тамашаға әйләнде. Хореография, дефиле һәм башҡа оҫталыҡ дәрестәре, фотосессиялар сәхнәлә үҙҙәрен нисек тотоу серҙәрен өйрәткән, гүзәлдәрҙә ышаныс уятҡан. Былар барыһы ла, әлбиттә, финал бәйгеһендә күренде. Ойоштороусылар ҙа, ә улар - Йәштәрҙең ял үҙәге һәм муниципаль райондың Йәштәр сәйәсәте, физкультура һәм спорт бүлеге сараны мауыҡтырғыс итеп үткәреү өсөн бар көсөн һалған, йәнләндерергә тырышҡан.\nАлып барыусылар Лилиә Дәүләтбаева һәм Азат Баҡыев конкурс башланыуын иғлан итеү менән талғын көй аҫтында, бағыусылар тәҡдим иткән сағыу милли күлдәк-камзулдарҙа береһенән-береһе сибәр, тәүәккәл 9 башҡорт һылыуы матур биҙәлгән сәхнәгә сығып теҙелде. Гүзәлдәрҙе тамашасы, көйәрмәндәр ҙә алҡыштар менән ҡаршы алды. Тәүҙә ҡыҙҙар үҙҙәре менән таныштырҙы. Таныштырыу ҙа быйыл башҡа йылдарҙан айырмалы, үҙенсәлекле булды. Быйылғы Ғаилә йылын иҫәпкә алып, СТС каналы хеҙмәткәрҙәре ярҙамында видеороликтар тө- шөрөлдө. “Ғаиләм - ул мин” конкурсында гүзәлдәр үҙҙәре менән генә түгел, тыуған ауылы, йорто, ғаиләһе, ауылдаштары, матур йолалары менән яҡындан таныштырҙы, яратҡан шөғөлдәре тура- һында һөйләне. Ҡалала мәктәптә, махсус белем биреү учреждениеларында уҡыған, эшләп йөрөгән Белорет, Әбйәлил, Учалы ҡала-райондары һылыуҙары бар яҡлап та килгәнен тағы бер тапҡыр иҫбатланы. Спортты - үҙ, иманды ихтирам итеүҙәре һоҡландырҙы.\nЭльвира Хәмзинаның тулы материалын гәзиттең 29-сы һанында (10 апрель) уҡығыҙ.


Хәбәрҙәр: Япония: БМО кит аулау шөғөлөн тыйҙы.\nЯпония: БМО кит аулау шөғөлөн тыйҙы.\nБМО-ның Гаагалағы Халыҡ-ара суды Японияны Антарктикала кит аулауҙан тыйҙы. Дүшәмбе ҡабул ителгән ҡарар ҡәтғи, суд ҡарарына ялыу бирелмәйәсәк. Рәсми Токио ҡәнәғәт түгел, әлбиттә, әммә буйһонорға мәжбүр.\nДәғүәне 2010 йылда Австралия белдергәйне. Австралия властарының фекере буйынса, япондар коммерция маҡсатында кит аулауҙы тыйыусы Халыҡ-ара кит һунарын регулирлау хаҡындағы конвенцияны боҙа. Токио белдергән программаның фәнни-тикшеренеү эштәренә йүнәлтелеүе тураһындағы аргументтары судты ышандырманы.\n“Япония киттарҙы артабан да үлтерерме- мин быны белмәйем. Бәлки, улар яңы “фәнни-тикшеренеү” алымдарын уйлап табыр, ләкин хәҙер улар быны эшләй алмаясаҡ,”-ти Sea Shepherd экология ойошмаһы етәксеһе Герт Вонс.\nКоммерция маҡсатында кит аулау 1986 йылда тыйылғайны, тик Япония, Исландия һәм Дания 2010 йылда мораторийҙы юҡҡа сығара алды. Белгестәрҙең мәғлүмәттәре буйынса, 2005 йылдан алып Японияның киттарҙы тикшеренеү программаһы сиктәрендә Антарктикала кәм тигәндә 3 500 кит үлтерелгән.


Баҡалы районында интеллектуаль мәктәп ишектәре асылды - Bash.News\nБаҡалы районында интеллектуаль мәктәп ишектәре асылды https://bash.news/news/109985_baaly_rajonynda_intellektual_mktp_ishektre_asyldy/?lang=bash\n15 ноя 2019, 22:03\nБалаларға – сифатлы белем. Яңы форматта ойошторолған өҫтәмә дәрестәрҙә малай-ҡыҙҙар буласаҡ һөнәрҙе үҙләштерергә ярҙам иткән фәндәр менән таныша ала. Мәктәп асыу тантанаһында Өфөнән саҡырылған ҡунаҡтар ҡатнашты. Төрлө өлкәлә уңыш ҡаҙанған белгестәр уҡыусылар өсөн оҫталыҡ дәрестәре үткәрҙе.\nРәил Әсәҙуллин, Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты: “Был мәктәптә балаларҙы бик көслө уҡытыусылар уҡытасаҡ. Әммә киләсәктә юғары һөҙөмтәләргә ирешер өсөн ҡыҙҙар-малайҙар үҙҙәре көс һалырға тейеш. Бында заман талаптарына ярашлы дәрестәр үткәрер өсөн бөтә шарттар булдырылған”.\nШәүрә Ғилманова, «Башҡортостан» ДУП ТРК-һының телерадио сәнғәт мәктәп-студияһы директоры: “Район-ҡалаларҙа интеллектуаль мәктәптәр асылыуы - заман талабы. Бигерәк тә техник йүнәлештәге белемде камиллаштырыу мөһим, сөнки бөтә ойошмаларҙа ла алдынғы ҡарашлы, һанлы форматта тотҡарлыҡһыҙ эшләй алған белгестәр талап ителә”.\nБДУ-ла тәржемәселәр әҙерләү буйынса түләүһеҙ курс ойошторола\n22:40, 26 ноя


«Планета» сауҙа үҙәге артындағы биләмәлә ер ишелә башлаған\nУрында 14 мең квадрат метр майҙанда яңы комплекс төҙөлөшө бара, объект йыл аҙағында файҙаланыуға тапшырылырға тейеш.\nҒәмәлдә, тап ошо участкала нығытыу эштәре ваҡытында һәм теүәл алып барылмаһа, һуңынан бында йөрөүселәрҙең ғүмерҙәре өсөн хәүеф тә барлыҡҡа килеүе ихтимал. Асыҡланыуынса, иң юғарыла урынлашҡан йорттар баҡсасылар ширҡәтенә ҡарай. Өфөнөң Октябрь районы хакимиәтенән хәбәр итеүҙәренсә, унда йәшәүселәрҙең милкенә зыян килтерелмәгән. Әлегә ерҙең ишелеүе контроль аҫтына алынған, белгестәр был проблеманың былтыр уҡ барлыҡҡа килеүен билдәләй. Сәбәбе иһә ҡаланың ҡатмарлы рельефына бәйле.


Манхэттенда йәшәмәһәк тә...\n25 Ғинуар 2021, 18:59\nЯҙғандарымды уҡығандар Американың бында ни ҡыҫылышы бар, беҙ Манхэттенда ла йәшәмәйбеҙ, тип уйлап өлгөргәндер. Уныһы шулай, әммә...\nЛофт стиле хаҡында ишеткәнегеҙ бармы? Белмәгәндәр өсөн яңылыҡ асам: был ят һүҙ инглиз теленән тәржемә иткәндә, ташландыҡ урын тигәнде аңлата. Ул шулай уҡ иң үҙенсәлекле архитектура стиле булып һанала.\n1930 йылдарҙа Америкала көрсөк башланғас, Манхэттендың буш торған биналарын осһоҙ ғына хаҡҡа һата башлайҙар. Уларҙы музыканттар һәм рәссамдар һатып алып, төҙөкләндереп, үҙҙәренсә биҙәп, унда концерттар, кисәләр, төрлө күргәҙмәләр ойоштора. Оҙаҡламай бындай сараларға бай, хәлле кешеләр ҙә йөрөй башлай һәм күптәр ҡасандыр ташландыҡ хәлдә торған биналарҙың үҙенсәлекле ремонтына иғтибар итә. Шул рәүешле тарала ла инде лофт тип аталған ҡабатланмаҫ был стиль. Уны ижади ҡарашлы, ирек һөйгән кешеләр үҙ итә. Ябай, уңайлы һәм үҙенсәлекле стиль йыһаз яһауҙа ла ҡулланыла. Ҡул аҫтындағы тимер, ағас, быяла, пластик, күнде бергә файҙаланып, бына тигән әйберҙәр етештереп була.\nЯҙғандарымды уҡығандар Американың бында ни ҡыҫылышы бар, беҙ Манхэттенда ла йәшәмәйбеҙ, тип уйлап өлгөргәндер. Уныһы шулай, әммә булдыҡлы һәм тәүәккәл эшҡыуар Александр Котелевский беҙҙе сит илгә йәшәргә күсерә алмаһа ла, Американың үҙен бында яҡынайтмаҡсы.\nСираттағы «Эшҡыуарлыҡ сәғәте»ндә лофт стилендә йорт йыһаздары етештереү цехы булдырыу мәсьәләһе ҡаралды. Йүнсел эшҡыуар бөгөндән кәрәкле барлыҡ ҡорамалдарҙы һатып алып, ниәтен тормошҡа ашырырға әҙер. Дөйөм инвестиция күләме бер миллион ярым һум тәшкил иткән проектты ғәмәлгә ашырыу 2021-2022 йылға планлаштырыла, барлығы өс хеҙмәт урыны булдырыу күҙ уңында тотола. Эшҡыуар үҙенә эшкә сәләмәтлек мөмкинлектәре сикләнгәндәрҙе алмаҡсы. Уның был изге ниәтен хупларға ғына ҡала.\nРайон хакимиәте башлығы Рөстәм Шәмсетдинов һәм комиссия ағзалары Александр Котелевскийҙың башланғысында ярҙам ҡулы һуҙырға һәм бизнес өлкәһендә килеп тыуған мәсьәләләрҙе хәл итешергә әҙер.\nБыл проект тормошҡа ашһа, беҙҙә лә ҡабатланмаҫ лофт стилендә етештерелгән йыһаздар һатыла башлар һәм Американан һис тә кәм йәшәмәҫбеҙ тип ышанайыҡ. Һеҙгә нисектер, минең үҙемә бик оҡшай эшҡыуарҙың был үҙенсәлекле башланғысы.


Мәскәү башҡорттары III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына делегаттар һайланы // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nМәскәү башҡорттары III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына делегаттар һайланы\n11:58, 30 марта 2010 Сәйәсәт\nМәскәүҙә “Башҡорттар яҡташлығы” төбәк йәмәғәт ойошмаһы инициативаһы буйынса III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына делегаттар һайлау буйынса конференция үтте. «Салют» ҡунаҡханаһының конференциялар залында Мәскәү һәм Мәскәү өлкәһе башҡорттар йәмәғәтселеге вәкилдәре йыйылды. Конференцияла РФ Президенты ҡарамағындағы Башҡортостан Республикаһының тулы хоҡуҡлы вәкиле Салауат Ғүмәров, Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты ағзаһы Фәнил Фәйзуллин, «Башҡорттар яҡташлығы» төбәк йәмәғәт ойошмаһы рәйесе Тәлғәт Хурамшин ҡатнашты.\n— Мәскәү башҡорттары алдында башҡорт халҡы алдында торған төп проблемалар буйынса мәскәүҙәрҙең фекерен сағылдырыу ғына түгел, шулай уҡ Мәскәү башҡорттарын борсоған төп проблемаларҙы юғары йыйылышҡа еткерерлек лайыҡлы делегаттар һайлау бурысы тора, — тип билдәләне конференцияны асып Салауат Ғүмәров. — Тимәк, Өфөгә «туй генералдары» түгел, ә эш өсөн «яныусы» әүҙем кешеләр барырға тейеш.\nБР Фәндәр академияһы академигы, профессор Фәнил Фәйзуллин үҙ сығышында III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайында тикшереүгә сығарыласаҡ башҡорт халҡы алдындағы мөһим проблемалар һәм бурыстарҙы яҡтыртты. Ул, башҡорт халҡын туплау бөгөн этник башҡорттарҙың төп мәнфәғәттәрен яҡлау буйынса төп хәрәкәт сығанағы булып тора, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды.\nБеренсе булып үҙ программаһы менән кандидаттар араһында берҙән-бер ҡатын-ҡыҙ — Рәйсә Ишбулдина сығыш яһаны. Ғүмере буйына төҙөлөш тармағында эшләгән, хәҙер инде пенсинер, ул уҙған быуаттың 90-сы йылдар уртаһынан алып Мәскәүҙәге башҡорт милли хәрәкәтенең әүҙем ҡатнашыусыһы булып тора. Үҙ сығышында ул, Мәскәүҙә бөтә башҡорт йәмәғәт ойошмаларын берләштерерлек Башҡорт мәҙәниәт үҙәген ойоштороу ихтыяжы күптән инде өлгөрөп еткән, тип билдәләне.\nРәсәй дәүләт хеҙмәте академияһы профессоры Хәлил Барлыбаев үҙ программаһында Мәскәү башҡорт мәҙәни-милли автономияһы төҙөүҙе, шулай уҡ Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының Мәскәү бүлексәһе ойоштороу йыйылышын үткәреүҙе өҫтөнлөклө бурыстар итеп билдәләне. Ул төбәктә башҡорт йәштәренә ярҙам итеүҙең мөһимлеген айырып һыҙыҡ өҫтөнә алды.\nМәскәү өлкәһе Павловский Посад ҡалаһында йәшәүсе подполковник Азамат Хызыров үҙ аллы үҙ кандидатураһын күрһәтте. Ул, әлегә тиклем өлкәлә йәшәүсе башҡорттарға иғтибар аҙ бүленде, тип иҫәпләй. Киләсәктә ул үҙ бурысын Мәскәү эргәһе башҡорттарын берләштереүҙә һәм Мәскәү башҡорттарының ижтимағи-сәйәси һәм мәҙәни тормошона әүҙем йәлеп итеүҙә күрә.\nЮғары иҡтисад мәктәбе магистранты Илнур Әминев үҙен үҙе күрһәтеүсе икенсе кандидат булды. Ул әле үк Юғары иҡтисад мәктәбенең бер төркөм башҡорт студенттары менән бергә башҡорт мәҙәниәтен популярлаштырыуҙы маҡсат итеп ҡуйған Башҡорт мәҙәниәте көнө үткәреүҙе әҙерләй. Демография буйынса белгес булараҡ, ул үҙенең төп бурысын башҡорт этносының төп демографик проблемаларын хәл итеү маҡсатында Мәскәү һәм Мәскәү өлкәһе, шулай уҡ Рәсәйҙең башҡа төбәктәре башҡорттарын фәнни тикшереүҙә күрә. Үҙ эшмәкәрлегендә Әминев Башҡортостан Республикаһынан Мәскәү вуздарында уҡыусы студенттарҙың Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы менән хеҙмәттәшлеген юлға һалыуға ҙур әһәмиәт бирә. Был йәш ғалимдарҙың тағы ла һөҙөмтәлерәк аяҡҡа баҫыуына булышлыҡ итәсәк. Ошо маҡсатта Илнур Мәскәүҙең башҡорт студенттарының фәнни берләшмәһен төҙөргә тәҡдим итте.\nҺуңғы булып үҙ программаһы менән Рәсәй Фәндәр академияһының Иҫәпләп сығарыу математикаһы институты ғилми хеҙмәткәре Венер Ғәлин сығыш яһаны. Үҙ сығышында ул йәштәр проблемаларын һәм уларҙы хәл итеү юлдарын ҡарауға төп иғтибар бирҙе.\nТикшергәндән һуң йыйылыш III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайын үткәреү буйынса ойоштороу комитеты алдында Мәскәү һәм Мәскәү өлкәһенән делегаттар сифатында бөтә биш кандидатты ла (квота буйынса — дүрт делегат) теркәү тураһында юлларға ҡарар ҡабул итте. III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының хөрмәтле ҡунаҡтары иҫәбендә ветеран, Советтар Союзы Геройы Ҡоддос Латипов һәм Федераль мәғарифты үҫтереү институтының төп ғилми хеҙмәткәре, Рәсәй Федерацияһы дәүләт мәғариф стандартында милли-төбәк компонентын кире ҡағыу менән бәйле проблемаларҙы хәл итеүҙә ҡатнашыусы педагогия фәндәре кандидаты Земфира Сәхипова тәҡдим ителде.\nКонференция үҙ эшен байрам концерты менән тамамланы.\nАзат Ғәфүров автор: Азат Ғәфүров


Кем ул Ҡәнзәфәр бей?\n25 Ғинуар 2018, 17:53\n2012 йылдан районыбыҙҙа Башҡортостан Республикаһы Халыҡтар дуҫлығы йорто филиалында “Һарайлы” башҡорт тарихи-мәҙәни үҙәге эшләп килә. Ул халҡыбыҙҙың оло шәхесе Ҡәнзәфәр бей исемен йөрөтә.\n2012 йылдан районыбыҙҙа Башҡортостан Республикаһы Халыҡтар дуҫлығы йорто филиалында “Һарайлы” башҡорт тарихи-мәҙәни үҙәге эшләп килә. Ул халҡыбыҙҙың оло шәхесе Ҡәнзәфәр бей исемен йөрөтә. Күптәр уның кем икәнен белмәйҙер әле.\nКем һуң ул Ҡәнзәфәр бей?\nXVI быуат уртаһында Ҡасим ханлығы Рустарға буйһондоролоп, рус дәүләтенең көсәйеүен ишетеп, Нуғай урҙаһы мырҙалары менән улар ҡул аҫтында йәшәгән мең башҡорттары араһында ҡаршылыҡтар килеп тыуа. Нуғай хакимлегенә ҡаршы меңле башҡоттарының көрәшен атаҡлы Урдас бей нәҫеленән сыҡҡан ерле бейҙәрҙең береһе, әле беҙҙең Благовар районы территорияһына ҡараған Ҡышлауҙа йәшәгән (хәҙерге Баштирмә ауылы урынында) Ҡәнзәфәр бей етәкләй.\n1552 йылдың октябрь айында урыҫтар Ҡазанды алғас, нуғайҙар ҡурҡыуға төшә. Улар башҡорттарҙы үҙҙәре менән Кубань яҡтарына алып китергә теләй. Ләкин меңлеләр бының менән риза булмай. Ҡәнзәфәр бейгә һәм уның арҡаҙаштарына Нуғай мырҙаларына һәм улар менән бергә ҡасып китергә йыйыныусы башҡорт бейҙәренә ҡаршы көрәшергә тура килә.\nҠәнзәфәр бей үтә ҡыйыу һәм оло ихтыяр көсөнә эйә булған шәхес. Ул үҙҙәре өсөн бик кәрәк һәм киҫкен мәлдә тыуған төйәкте ташлап китмәҫкә, башҡа ҡәбиләләрҙең өгөтләүҙәрен тыңламаҫҡа, янау-ҙарынан ҡурҡмаҫҡа өндәп халыҡ алдында сығыш яһай. Уның өндәмәһе дөйөм халыҡтың ынтылышына һәм теләгенә тап килә. Меңлеләрҙең күпселеге тыуған илдәрендә ҡала, һуңыраҡ киткән башҡорттарҙың да күбеһе кире ҡайта.\nҠазан буйһондоролғандан һуң Иван IV Иҙел-Урал регионындағы халыҡты үҙ ихтыярҙары менән Рус дәүләтенә инергә саҡыра. Азатлыҡ, дин тотоу буйынса үҙаллылыҡ һәм башҡа төрлө ташламалар бирергә вәғәҙә итә. Мең башҡорттары Иван Васильевич Грозныйға подданныйлыҡҡа ҡабул итеүен үтенеп, Ҡәнзәфәр бей һәм уның менән тағы ла Чүбүлүк, Урман, Томан, Теңәйҙең Ҡазанға батша наместнигына барыуы билгеле. Илселәр бик йылы ҡабул ителә. Башҡорттарҙы үҙ ҡул аҫтындағы халыҡтар иҫәбенә индерергә ризалаша. Улар батшаға, башҡа уңайлыҡтары булмағанлыҡтан, Ҡазанға саңғыла бара.\n“Аҡ батша” меңлеләрҙән ниндәй байлыҡтар барлығын һорашып, башҡорттарға еңел генә яһаҡ һала – кемгә төлкө, кемгә һуҫар тиреһе, ә кемгә бал менән түләргә ҡуша һәм ергә аҫабалыҡ бирә. Батша ҡаҙнаһына яһаҡ түләүҙән тыш, башҡорттар үҙ иҫәптәренә хәрби хеҙмәттә торорға тейеш була. Шулай итеп, мең башҡорттарының ырыу башлығы Ҡәнзәфәр бей етәкселегендәге вәкилдәр баш-ҡорт һәм рус хөкүмәте араһында тәүге килешеү төҙөй.\nРус дәүләте составына инеүҙе һорап, меңле башҡорттарының танылған етәкселегендәге баш-ҡорт илселәренең батша наместнигына барыуы һәм башҡорттар менән рус хөкүмәте араһында беренсе рәсми килешеү төҙөү – башҡортостан тарихында киҫкен үҙгәреш мәле. Был үҙгәреш республика тарихын өр-яңы юлдан алып китә. Был ауыр һәм буталсыҡ ваҡытта Ҡәнзәфәр бей үҙен халҡының аҡыллы етәксеһе, алдан күрә белеү һәләтенә эйә дәүләт эшмәкәре итеп таныта, ҡатмарлы мәлдә ваҡиғалар үҫешенең йүнәлешен дөрөҫ хәл итә.\n(Мәғлүмәттәр Р. Ҡорбанғоловтоң “ Шәжәрә – тарих көҙгөһө”, Өфө – 2008, китабынан алынды).