Төштәрҙе юрау | Әбйәлил - Абзелил\nӘбйәлил - Абзелил > Дин > Төштәрҙе юрау\n« Төштәр, төштәр һәм мәрхүмдәр\nТаҙа булып ҡалыу »\nТөштәрҙе юрар алдынан уларҙың асылдары (сущность чего-либо) бармы әллә юҡмы икәнлеген бик яҡшы белергә кәрәк. Һаташыу икән, уны юрауҙың кәрәге юҡ.\nТәғбирнәмәләрҙә билгеле булғанса, төштәрҙең дөрөҫ булыуы йылдың ҡайһы ваҡытында күренгәнлеген лә бәйле, сөнки йыл башында күргән төшөң йыл ахырындағыһын яҡшыраҡ һәм дөрөҫөрәк. Яҙ башында күргән төшөң дә, йыл аҙағындағына ҡарағанда тиҙ сығар.\nҠайһы дини айҙа төштәрҙең нисек булыуына ла бәйле:\nМөхәррәм айында төштәр хата булмай.\nСәфәр айында күрелгән төштәрҙе бик маҡтамайҙар; төш күреүсегә ҡатылыҡ, йәғни насарлыҡ ирешеп, аҙағы яҡшы түгел, шулай ҙа зыянға булмаҫ.\nРабиғел-әүүәл айында күрелгән төштәрҙең асылы һатыу — алыуҙан табыш ирешеүгә булыр һәм шатлыҡтар, күп мал-тыуар табыуға юраланыр.\nРабиғел-ахир айында төш күрһәң, әгәр ҙә яҡшылыҡҡа дәлиле булһа, ашығыслыҡ менән ирешер.\nЙомадиәл-әүүәлдә төш күрһәң, эштәрең файҙаһыҙ булыр, айырым алғанда, һатыу һәм алыуҙан килем килмәҫ.\nЙомадил-әхыр төшөңдө яҡшыға тип уйлаһаң да, кисегелер.\nРәжәб айында төштәр яҡшыға булырҙар. Изгелек ишеге асылыр һәм яуыз эштәр яҡшыға алмашыныр.\nШәғбан айында төш күреү яҡшыға булыр, әммә эштәр тарлыҡҡа юраланыр. Яҡшылыҡ булһа ла, әҙ килер, насар тип күрһәң, дөрөҫкә сыҡмаҫ.\nРамаҙан айында күрелгән төштәр мәшәҡәт һәм боҙоҡлоҡ ишектәрен биктәр. Изге эштәргә дәлилле төш иһә, һуңламаҫ. Рамаҙан айында төштәрҙә дөрөҫ аҙҙыр, сөнки йоҡо алдынан ашау сәбәпле ул шулай булыр.\nШәүүәл айында бәхетһеҙлек төшөн күрһәң, тиҙ килер, һаҡланырға кәрәк.\nЗөлҡағиҙә айында сәфәргә иҫбат итеүсе төш күрһәң, сәфәргә сыҡмаҫҡа кәрәк. Үҙеңде өйөңдә һаҡлау тейешле.\nЗөлхизә айында сәфәргә дәлил итеүсе төш күрһәң, бар. Эштәреңдә киңлек булыр, ашығыу ҙа файҙалы, сөнки был ай муллыҡ айы һаналыр.\n«Төхфәтел-мөлөк»тә айҙың һәр көнө күрһәтелеп, уларҙа күрелгән төштәрҙең хөкөмдәренә бәйле юрамалар яҙылған. Бында, әлбиттә, күктәге Ай менән бәйле мосолман ай иҫәбе күҙҙә тотола.\nШуның өсөн төш юраусылар мосолман календарына нигеҙләнеп эш итһәләр, дөрөҫ булыр.\nАйҙың беренсе көнөндә күрелгән төш хәйерле була, һөйөнөс ирешеүгә дәлил.\nАйҙың икенсе көнөндә күрелгән төштөң асылы өс көндән билдәле буласаҡ һәм шатлыҡҡа хөкөм игелә.\nАйҙың өсөнсө көнөндәге төш яман була, саҙаҡа биреү кәрәк.\nАйҙың дүртенсе көнөндәге төш мал-тыуар һәм ниғмәт ирешеүгә була.\nАйҙың бишенсе көнөндәгеһе сәфәрҙә мал, ниғмәт һәм теләккә ирешеү ул.\nАйҙың алтынсы көнөндәге төш рәхәткә хөкөм ителә.\nАйҙың етенсе көнөндәге төш иһә ғауғаға була.\nАйҙың һигеҙенсе көнөндәге иһә көтөлмәгән урындан малдың ҡулға кереп, һөйөнөс килтереүе була.\nАйының туғыҙынсы көнөндә төш күрһәң, һөйөнөскә хөкөм ителә.\nАйҙың унынсы көнөндәге юғалтҡан әйберенде табылыуға һәм шатлыҡҡа хөкөм ителә.\nАйҙың унберенсе көнөндә күрһәң, ул төшөң ниндәй хәйергә ни шөкөр итеүгә түгел, буш төштөр.\nАйҙың уникенсе көнөндәге төш тормош бәхете һәм ниғмәткә, һөйөнөскә.\nАйҙың унөсөнсө көнөндә төш яҡшыға булмай, саҙаҡа бирергә кәрәк.\nАйҙың ундүртенсе көнөндә төш күрһәң, бер айҙан һуң яҡшы хәбәр ирешеп, һөйөнөскә хөкөм ителә.\nАйҙың унбишенсе көнөндә күрелгән төш яҡшы хәбәр ишетеп һөйөнөс килтерә.\nАйҙың уналтынсы көнөндәге төш дуҫтың үлеменә һәм ҡайғы һағышҡа.\nАйҙың унетенсе көнөндә төш күрһәң, мал, ниғмәт һәм күңел асыу була.\nАйҙың унһигеҙенсе көнөндә күрһәң, шатлыҡҡа хөкөм ителә.\nАйҙың унтуғыҙынсы көнөндә төшөң яман була, саҙаҡа бирергә кәрәк.\nАйҙың егермеһенә төштөң ваҡиғаһы ил башлығына, йәки бер оло кешегә дуҫты булыуыңа хөкөм ителер.\nАйҙың егерме беренсе көнөндә төш күрһәң, ил башының яҡшылығына дәлил ителер.\nАйҙың егерме икенсе көнөндәге төшөң халыҡтың һөйөнөслө булыуына юралана.\nАйҙың егерме өсөнсө көнөндә төш күрһәң, ҡурҡыу була.\nАйҙың егерме дүртенсе көнөндә төш тулыһынса күңел төшөнкөлөгө булып, ҡайғыға һәм һағышҡа хөкөм ителә.\nАйҙың егерме бишенсе көнөндә төшөң оло һөйөнөс килеүгә дәлил.\nАйҙың егерме алтыһында төшөң ҙур бәхет һәм ғәҙелеккә юралар.\nАйҙың егерме етенсе көнөндә төш белмәгән-күрмәгән ерҙән ҙур шатлыҡ килеүгә булыр.\nАйҙың егерме һигеҙендәге төш һөйөнөс менән юраланыр.\nАйҙың егерме туғыҙынсы көнөндә төш күрһәң, ҡаршылыҡ булыуға дәлил ителер.\nАйҙың утыҙынсы көнөндәге төш яратҡан дуҫыңды күреп шатланыуға булыр. («Төхфәтел-мөлөк»).\nТөштәрҙе аҙнаның ҡайһы көнөндә күреүенә ҡарап та юрай белергә кәрәк. Сөнки аҙна көндәренең һәр ҡайһыһының үҙ хәсиәттәре бар. «Тәғбирнамән-йәнабиғ тәржемәһе»н — дә был хаҡта бындай хәбәрҙәр яҙылған:\nШәмбе көнөндә нисек тип төш күрһәң, өйөңдә шулар булыр, сөнки был ял көнө, бәндәләр еңеләйеп ял итергә тейештәр.\nЙәкшәмбелә Аллаһы Тәғәлә көндәрҙе бар ҡыла башланы, тиҙәр. Был көндө башланған эштәрҙең аҙағы яҡшыға булыр, төштәр ҙә шул хаҡҡа инер; әммә төшөңдә яуызлыҡ күрһәң, һаҡланырға кәрәк.\nДүшәмбелә төш күреү хәжәттәрең үтәлеүгә булыр.\nШишәмбе ҡайғы һәм хәсрәт, ҡан көнө һанала. Был көндө төш күрһәң, ил башы йәки солтан ҡаршыһына бармаҫҡа, һуғышҡа дәлил төш күрһәң, һуғышта ҡатнашмаҫҡа кәңәш ителә.\nШаршамбы көнөндә ҡайғы төшөн күрһәң, һуңламай, дәлиле бик тиҙ килеп етәр.\nКесеаҙна төштәр эштәрҙең ауырҙан еңелгә булыуына күренер.\nЙома көнө ярашыу, солох, килешеү көнө һанала, төштәр ҙә яҡшыға юралына («Тәғбирнамән-йәнабиғ тәржемәһе».— Б. 23.).\nШуныһын да онотмаҫҡа кәрәк, мосолмандарҙа тәүлек кис менән башланып китә.\nТөштәрҙе юрау, уларҙың асылын тикшереү һәм фәнни бер системаға килтереү ғәжәйеп дәрәжәлә ҡатмарлы ғилми эш. Баҡтың иһә, һәр күрелгән төш өң мәғәнәһе ниндәй кеше булыуына ла, айҙың һәм йылдың ниндәй көнөндә күреүенә лә бик ныҡ бәйле икән. Кемдәрҙер — ай, ҡайһыларыбыҙҙың — йыл, күптәребеҙ көн стихияһында лә йәшәйбеҙ шул әле. Быны ла иҫтән сығарырға ярамай.\nАлда күрһәтелгән был хәбәрҙәр боронғолар тарафынан күп тапҡырҙар тәжрибә ҡылып, тормошто аңлау һәм белеп, төшөнөп етеүҙәренә нигеҙләнгән\nТөштәрҙе аңлатыу ғәжәйеп дәрәжәлә тойомды, ғилемде, динде, Ҡөръәнде, хәҙистәрҙе белеүҙе талап итә. Һәр кем төштө дөрөҫ юрай алмай. Төштәрҙең ҡайһы берҙәре шундай булырҙар, уларҙы тәғбир ҡылыуҙа, йәғни юрауҙа һс мохтажлыҡ күрелмәҫ. Миҫал өсөн тип был осраҡта Ибраһим пәйғәмбәрҙең улы Исмәғил ғәләйһис-сәләм Зәбихи күргән төштәрҙе әйтәләр. Ундай төштәрҙе шуға күрә «Зәбихинең төшө» тип кенә билдәләп уҙалар.\n«Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһе» китабында был мәсьәләгә айырым туҡталып үтелгән.\nИкенсе төрлө төштәр ҙә булырҙар, уларын махсус юрарҙар һәм быларҙың тәғбирен (толкование) табыу кәрәк һаналыр. Ундайҙарын «Йософ пәйғәмбәрҙе кеүек» тийәрҙәр («Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһе»).\nӘммә тағын да оноторға ярамай, төштәр бер нисә өлөштән торорға мөмкиндәр, уның беренсе йәки бер өлөшө «зәбихи» булып, ә икенсе «йософи» булыуы мөмкин.\nШуға күрә беренсе өлөшөн нисек бар шулай ҡабул итергә, икенсеһен юрарға кәрәк. Беренсе өлөшө икенсеһенә инҡар икән, ул ваҡытта төшөң һаташыу тип һанала һәм тәғбир ителмәй.\nҠайһы ваҡыт төштәрҙә шулай ҙа була, әйтәйек, һиңә таныш хәл-ваҡиға ҡасандыр йөрөлгән юл булып күренергә мөмкин, йәғни таныш әйберҙәр, хата осраҡтар ҙа. Әммә бында таныш урыныңа йәки әйбергә ниҙер буласаҡ тип юрарға ярамай, нәмәне күреүеңә ҡарап тәғбирләү дөрөҫ булыр. Шулай ҙа теге йәки был кешене күргәндә, ул кешегә нисбәтле юраланыр. «Зәбихи» төштәр шундай булалар, ҡайһы ваҡыт тормошта: «Был хәл йәки ваҡиға минең менән булды бит инде. Мин быға осраным шул»,— тип тә уйлап ҡуяһың. Дөрөҫөн әйткәндә былар элегерәк төшөңә кергән була һәм тормошоңда ҡабатлана.\nТөштәр бер үк төрлө ваҡиғалар менән бер нисә тапҡыр керергә мөмкиндәр.\nВаҡиғаларҙан шул билдәле (ул «Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһе»ндә иҫкә алынып үтелә), Мөхәммәд пәйғәмбәребеҙгә бер ҡатын килә һәм төшөндә өйөнөң өрҙөгөн һынғанлығын күреүен әйтә. Уға яуабында пәйғәмбәребеҙ ул ҡатындың ситкә киткән иренең иҫән-һау әйләнеп ҡайтасағы менән юрай, һәм шулай булып сыға ла. Был ҡатының ире ситтән ҡайта, төшө һөйөнөслө була. Бер ни тиклем ваҡыт уҙыуға был ҡатын тағы шул уҡ төшөн күрә. Уны юратыр өсөн Мөхәммәд пәйғәмбәребеҙгә килә. Әммә Рәсүлуллаһны тапмайынса, төшөн иң тәүҙә Әбү-Бәкер Әс-Сыйддыйҡҡа һөйләй һәм иренең үләсәге тураһында хәбәр ала. Бынан шул аңлашыла: бер үк төш ҡабатланып күренгәндә икенсе төрлө юраланырға ла мөмкин.\nӘммә был ҡатын Әбу-Бәкерҙән алған мәғлүмәт биреү менән генә ҡәнәғәтләнмәйенсә, Мөхәммәд пәйғәмбәрҙе эҙләп таба һәм унан да ошо төшөн юрауын үтенә. Шул ваҡыт уға Мөхәммәд пәйғәмбәр: «Төштәрҙе әгәр ҙә элгәре кемгәлер һөйләп, унан тәғбирен ишетһәң, шул дөрөҫкә сыға»,— тип яуап бирә. Бынан тағы ла шундай нәтижәгә киленә: төшөңдө беренсе ишеткән кеше нисек юраһа, шуныһы дөрөҫ булыр, унан һуң бүтәнгә һөйләһәң дә, уның тәғбиренсә булмаҫ.\nХәбәрҙә һөйләнелгәнсә, ул ҡатының төшө Әбү-Бәкерҙнең юрағанынса килеп сыға, ире үлә.\nТөштәрҙе юрау китаптарында төштәреңде шуның өсөн теләһә кемгә һөйләмәҫкә тәҡдим итәләр. «Ҡасан төш күрһәң,— тиелә «Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһе»ндә,— ғалимдәргә ҡыйсса ҡыл, йә бер аҡыл эйәһенә һөйлә, ҡатындарға һәм дошмандарға һәм наҙандарға әйтмәгеҙ». Сөнки төшөңдө, әле генә әйтеп уҙылғанса, дошмандарса «хата» юрарға мөмкин — дәр һәм, Мөхәммәд пәйғәмбәребеҙҙең хәҙисендәгесә, төшөңдә әүәл дошманың нисек насарға тәғбир ҡылһа, шулай яманға сығасаҡ, хатта дөрөҫө яхшы булырға тейеш күрелһә лә. Шуға күрә төшөңдө кемдән юрауыңды белеп эш итеүең хәйерле. Тағы ла оноторға ярамай, әгәр ҙә яҡшылыҡҡа күрелгән төшөңдө йәшерен дошманың тыңлап торһа, бәләләре ҙурыраҡ була. Был хаҡта Йософ пәйғәмбәрҙең төшөң йәшерен тыңлаған Яҡуптын үгәй ҡыҙы уның ағаларына еткереп, Йософ пәйғәмбәргә ҙур бәләләр килтерә.\nТөш юраусылар көнсөллөк һәм дошманлыҡ хистәренән азат булырға тейештәр. Бигерәк тә сер һаҡлауҙы имандары дәрәжәһендә күреүҙәре талап ителә.\nТөштәрҙе юраусылар, «Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһендә айырым күрһәтелгәнсә, дөрөҫөн әйткәндә унике сифаттың эйәһе булырға тейештәр:\nБеренсенән, күргән төшөн һөйләүселәрҙе төш юраусылар иң тәүҙә тынысландырһындар, төшөн изгелеккә юрарға тырышһындар һәм яуызлыҡтан һаҡланырға өндәһендәр. Ҡөръән аяттарынан күренгәнсә һәм хәҙистәрҙән билдәле булғанса, әгәр ҙә бер-бер кешегә төшөндә алда көтөлгән яманлыҡтан хәбәр бирелгән икән, ул кеше саҙаҡа-хәйерҙәр өләшеп, Аллаһы Тәғәләгә һыйынһын. Аллаһы Тәғәлә үҙенең бәндәләрен ситкә ҡуймаҫ һәм ташламаҫ, намаҙ һәм доғаларын ҡабул итер, тәүбәләрен ишетер тип юҡҡа ғына әйтмәйҙәр.\nИкенсенән, төш юраусы кешенең ғәмәле изге булһын. Әгәр ҙә насар эштәре менән мәшғүл әҙәм икән, ялған һәм миһырбанһыҙлыҡтан уҙмаған иһә, уның күңелендә ниндәй изге эш торһон да, хәҡиҡәттең асылын ҡайҙан белһен ти?\nӨсөнсөнән, төш юраусылар дини булһындар. Динһеҙ һәм иманһыҙ кешелә серҙәр тормаҫ, улар бар нимәгә көлөп һәм түбәнһетеп кенә ҡарарҙар. Рухтары дөрөҫөн әйткәндә үле йәки йоҡлаусылыр.\nДүртенсенән, төш юраусылар әҙәпле булһындар. Әхлаҡһыҙ кешенең аҡылы тәрбиәһеҙ һәм сикләнгәнлек сире менән ауырыр. Әҙәпле кеше ҡаты бәрелмәҫ, һаҡ күңелеңде ауыр һүҙ менән кинәт бәреп ватмаҫ.\nБишенсенән, төш юраусылар кеше һүҙенә ғәжәйеп тә иғтибарлы булһындар, ғәйбәттән телдәрен һаҡлаһындар, берәүҙең серен икенсегә һөйләмәһендәр, сер һандыҡтарын даими йоҙаҡта тотһындар.\nАлтынсынан, төш юраусылар һис бер ваҡытта маҡтанмаһындар, кеше алдында: «Мин фәлән-фәлән кешенең төшөн дөрөҫ итеп юраған инем, ҡара әле»,— тип танауҙарын сөйгәндәр дөрөҫөн әйткәндә тәғбирҙәрҙән булмаҫтар.\nЕтенсенән, төш юраусылар һорауҙы төшөнөп етеүселәрҙән, һүҙҙе яҡшы аңлаусыларҙан булһындар. Сөнки төштөң асылы кешенең өмөтөнән ситтә түгелдер.\nҺигеҙенсенән, төш юраусылар яуап таба алыусы булһындар, улар бының өсөн: ғилемле, Ҡөръән һәм хәҙистәрҙе белеүсе, кәрәгендә китаптарҙан һүҙ дәлилен төшөндөрөрлөк дәрәжәлә аҡыллы кешенән һаналһындар.\nТуғыҙынсынан, төш юраусылар кешенең төштө һөйләүен тыныс һәм сабыр ғына тыңлаһындар, күңелдәрен даими тыныслыҡта тотһондар, яуапты ярты һүҙҙән үк белеп алһалар ҙа һүҙгә керешергә ашыҡмаһындар. Сабырлыҡ иң ҙур һәм аҡыллы кәңәшсе һәм фекерҙәштәрҙән ул. Яуабында ла һалмаҡлыҡ һәм аҡрынлыҡ менән эш итһендәр.\nУнынсыһы, төш юраусылар фәтле — киң күңелле һәм йомшаҡлыҡ эйәһе булһындар. Күңел тарлығы ул үҙе мохтажлыҡ, наҙанлыҡ һәм бәндәләргә дошманлыҡтыр.\nУнберенсеһе, төш юраусылар, ниндәй булһа ла хәжәттәр күренеүгә ҡарамаҫтан, ҡояш сыҡҡан ваҡытта, көндөң төш тураһында һәм ҡояш батҡанда төштәрҙе аңлатма ҡылмаһындар. Шул ваҡыттарҙа намаҙ һәм доғалар ҙа үтәлмәҫ, сөнки былар донъялыҡтың хәйерһеҙ миҙгелдәре һаналалар.\nУникенсе, төш юраусылар үҙҙәренең серҙәрҙе белеүҙә көстәре сикһеҙ булыуға батырсылыҡ итмәһендәр, сөнки бар нәмәләрҙе асылда тик Аллаһы Тәғәлә үҙе генә белер.\n«Һәр бер кешенең төшө мәртәбәһенә күрә булыр»,— тиелә «Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһе» китабында.\nЯман, уҫал, ҡаты күңелле кешенең төшө үҙенә генә хас сифатта керер; яҡшы, киң күңелле, күндәм бәндәгә иһә шулай уҡ мәртәбәһенә ярашлы рәүештә күрелер. Йәғни, яҡшы кеше төшөндә бығау күрһә, мәҫәлән, бығауланыу тәғбирҙә насарға булһа ла, мәртәбәһенә күрә был заттың төшө яҡшыға юраланыр; сөнки бығау ул миһырбан эйәһен һәр төрлө насарлыҡтарҙан тыяр, һаҡлап ҡалыр. Әммә ямандар өсөн бындай төш, уларҙың ғәмәлдәре насарлыҡта булыу сәбәпле, яманлыҡ эсендә ҡалыуға булыр.\nШулай итеп, төштәрҙе юрағанда ул кешенең нимәгә, ниндәй хөкөмгә лайыҡ булыуын иҫәбенә алып эш итеү тейешле.\nТөштәр ул — серҙәр донъяһы, әммә әһәмиәттәре шунда: улар киләсәкте һәм үткәнде бер юлы үҙенсәлектә көҙгөләгеләй сағылдыралар. Наҙанлыҡ һәм монафиҡлыҡ эсендә булыусыларҙың төштәре лә шул тартынҡыларҙан уҙа алмай. Төштәрҙе мөьмин дә, кафыр ҙа күрер. Әммә юрамалары ғына төрлөсә булыр.\n«Тәғбирнамәи-йәнабиғ тәржемәһе» китабында төштәр көндәрҙең иң оҙонайған һәм дә иң ҡыҫҡарған ваҡыттарында дөрөҫ була, тиелә, сөнки «был ике ваҡыттарҙа кем, замандар яҡын, йәғни сәғәттәр мусави (яҡынайған, ҡыҫҡарған) булыр...».\nӘбул-Һашимдан риүәйәт итеп, төштәрҙең сәхәр ваҡытында йоҡлағанда ла дөрөҫ булыуын һөйләйҙәр. «Төштәрҙең раҫлығы көндөҙгө төштәрҙер. Уның өсөн, Аллаһы Тәғәлә пәйғәмбәр ғәләйһис-сәләмдең (йәғни, Мөхәммәд пәйғәмбәрҙе) вәхи берҙән көндөҙҙәре хаслады». Имам Джәғфәр Садыйҡтан Ғәлинең улдары, Мөхәммәд пәйғәмбәрҙең ейәндәре Хәсән менән Хөсәйендең күргән төштәре риүәйәт итеп һөйләнелә.\nУлар көндөҙгө (төшкө) сәғәттә йоҡлағанда бындай төш күрәләр: Мөхәммәд пәйғәмбәр уларға өндәшеп әйтә, и балаларым, сәфәргә ашығығыҙ, ти. Ул ваҡытта Әхирәткә күсенгән булғанлыҡтан олаталары Мөхәммәд пәйғәмбәр уларҙы әлбиттә үҙ янына саҡыра, йәғни үлем сәғәттәренең яҡын килгәнлеген белдерә. Хәсән менән Хөсәйен иһә, и бабабыҙ, әлегә донъяға ҡайтырға теләгебеҙ юҡ, тип белдерәләр. Әммә Мөхәммәд пәйғәмбәребеҙ уларға сәғәттең тамам ирешмәүен әйтә. Ошо төшөнән һуң Хөсәйен шәһит була.\nТөш юраусыларын алынған хәбәрҙәргә таянып, «Тәғбирнамәи-йәнабиғи тәржемәһе» китабында төштәрҙең ниндәй ваҡыттарҙа күрелеүенә ҡарап, ҡасан асылы билгеле буласағы, ҡаршыға ваҡиға сифатында киләсәге хаҡында ошолай белдерелә:\nӘгәр ҙә бер кеше кистең әүүәленә төш күрһә, ул ун көндән йәки бер айҙан һуң ғына беленәсәк хәлдәрҙән икән.\nКистең аҙағында күрелгән төш бер йылға тиклем кисерелеп ваҡиға буласаҡ.\nӘгәр ҙә төшкө ашты ашап, йәстү йәки ахшамдан серем итеп алғанда төш күрһәң, ул төш дөрөҫ булмай һәм тәғбир ителмәй икән.\nӘммә йәстүлә ашамаған килеш йоҡлағанда төш күрһәң, уның ваҡиға булып килеүе биш йылға тиклем ҡәҙәр, тиелә.\nКистең һуңғы ваҡытының бер миҙгелендәге төш бер йылға ҡәҙәр дөрөҫләнәсәк.\nКистең иң һуңғы миҙгелендәге төш бер айҙа беленер.\nТаң атҡанда күргән төшөң бер йоманан бер айға тиклем дөрөҫ булыр.\nТаңда ҡояш сығыр алдынан төш күрһәң, көн эсендә йәки йомаға тиклем беленер.\nҠояш тыуғандан һуң күрелгән төш һул яҡҡа йәки салҡан ятҡан хәлдә булһа, дөрөҫтөр.\nЙөҙ түбән ятҡан хәлдә күрелгән төш батил тип иҫәпләнелә.\nНасар төш күрһәң, саҙаҡа биреп, тәүбә итергә кәрәк. Яҡшы төш күреүсе иһә, «Аятүл-Көрси»не уҡып, был доғаны ҡылыу дөрөҫ: «Аллаһы Тәғәлә, күргән төшөмдө миңә мөбәрәк әйлә, әгәр ҙә яҡшы булмаһа, бәләһен минән ал, рәхмәтең хаҡы өсөн, йә Рабби!» Шунан ҡулдары менән битен һөртөп ҡуйыр.\nОшо рәүешле ятҡас төш күрһәң, бары тик яҡшыға ғына юраланыр, насарҙы күрмәҫ.\nКеше әгәр насар төш күрһә, был хаҡта бер кемгә лә һөйләмәһен, тәһәрәт алып, ике рәҡәғәт намаҙ уҡыһын.\nОшо өҫтә яҙылғандарҙан сығып, төш юрауҙа динебеҙ шундай ныҡ талаптар ҡуя икән, шуға таянып беҙ гәзитәге йәки интернеттәге теләһә ниндәй сонниктәргә ҡарап шулай-былай булыр икән тип йөрөүөбөҙ ахмаҡлыҡ булыр. Иблис ярҙамсыһы булған күрәҙәселәргә лә барыу һеҙҙе йәһәннәм утына дусар итә. Ауыр хәлдә булһағыҙҙа Аллаһ хаҡына сыҙағыҙ, әжере йәннәт булыр. Һәр ауырлыҡтан һуң еңелек килә шөкөр итегеҙ.\n«Төшлөк, төштәрҙе юрау» китабынан ҡыҫҡаса\nТөштәр, төштәр һәм мәрхүмдәр хаҡында ошо биттә: https://nazir1965.com/din/t%D3%A9sht%D3%99r-t%D3%A9sht%D3%99r-%D2%BB%D3%99m-m%D3%99rx%D2%AFmd%D3%99r.html#more-6185\nЭта запись написана автором Назир Сабитов, 07.07.2018 в 01:58, и размещена в категории Дин. Следите за ответами на эту запись с помощью RSS 2.0. Вы можете написать комментарий или разместить обратную ссылку на своем сайте.


Өфө башлығы юлсыларға сәләмәтлеген һаҡларға кәңәш итте // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nӨфө башлығы юлсыларға сәләмәтлеген һаҡларға кәңәш итте\n14:44, 5 июля 2011 Йәмғиәт\nӨфө башлығы Павел Качкаев ҡала юлдарын ремонтлау буйынса подряд эштәрен башҡарыусы ойошмаларға хеҙмәткәрҙәренең һаулығын, шул иҫәптән водителдәрҙең ваҡытын һәм нервыларын һаҡларға тәҡдим итте. Уның фекеренсә, юл эштәрен төнгө сәғәттәрҙә башҡарырға кәрәк. Әле иһә юлсылар Өфөлә көндөҙ, 30 градус эҫелә эшләй. Һөҙөмтәлә юлдарҙа тығындар барлыҡҡа килә.\n— Ремонтта йөрөгәндәрҙең дә һуңынан сәләмәтлеге менән проблемалары килеп тыуа, — тине Павел Качкаев Өфө хакимиәтендә үткән оператив кәңәшмәлә. – Был бит зыянлы эш, бындай эҫелә.\nПавел Качкаев йәнә Өфө райондары башлыҡтарына, эҫе булыуға ҡарамаҫтан, эшһеҙ торған һуғарыу-йыуыу машиналарына иғтибар йүнәлтергә саҡырҙы. Калинин районында, мәҫәлән, барыһы ла эшләргә тейеш булһа ла, ҡалаға һигеҙ машинаның өсәүһе генә сыға. Киров районында 12 машинаның етәүһе генә эшләй. Әлеге мәлдә Өфөлә йәмғеһе 66 йыуыу-һуғарыу машинаһы бар. 3 июндә шуларҙың 38-е, ә 4 июндә 42-һе генә эшләгән.


Әҙәп һаҡлап торманылар. Баҫып килеп инделәр ҙә, танышып та тормай нимәлер яҙа башланылар, ти Вәлимә Мусина. Формала булғас оло йәштәге ханым ҡарышып тормаған. Ни бары бүлмә эсендәге ишекте ябыуҙарын ғына һораған. Үтенес яуапһыҙ ҡалғас үҙе ябырға була. Ләкин ир уға ҡаршы төшә.\nВәлимә Мусина шундуҡ полиция һәм ашығыс ярҙамға шылтыратырға тотона. Ул мәлде төш кеүек кенә хәтерләйем, тип ышандыра. Тик иртәгәһенә генә ул табиптарға мөрәжәғәт итеп имгәнгән ерҙәрен теркәтә.\nВәлимә ханым көтөлмәгән ҡунаҡтарҙың кемлеген дә белмәй ҡала. Баҡтиһәң, улар ҡыҙының бурысы буйынса мөлкәтте яҙып алырға килгән. Шулай ҙа фотоға төшөрөргә өлгөргән. Һүрәттәрҙән погонлы форма кейгән суд приставтарын танырға мөмкин. Ҡатындың адвокаты әйтеүенсә, рәсми орган вәкилдәренең былай ҡыланыуы тупаҫ хоҡуҡ боҙоу һанала.\nСуд приставтары иһә бер ниндәй закон боҙолманы тип иҫбатлай. Эш барышын улар ҙа видеоға төшөрөп барған. Унда суд приставтарының үҙен тотошо, таныштырыуы һәм хужабикәнән документтар һорауы ла теркәлгән. Күренеүенсә, Вәлимә ханым да был үтенесте иңҡар итә. Ләкин көс ҡулланыу ваҡыты суд приставтары ебәргән яҙмала күрһәтелмәгән.\nБеҙҙең редакция суд приставтары хеҙмәтенә рәсми яуап биреүҙәрен һорап хат яҙҙы. Закон үтәлешен тәьмин итеүселәр эштә яңы дәлилдәр килеп тыуыу сәбәпле, аңлатма һуңғараҡ буласаҡ тип ышандыра. Тимәк был ваҡиғаның дауамы ла буласаҡ.


МӨҒЖИЗӘЛӘР ИЛЕ ХУЖАҺЫ\n17 Август 2020, 21:25\nКеше ҡулдары тылсымының ҡөҙрәте сикһеҙ: ябай ғына әйберҙәрҙән дә хайран итерлек бөйөклөк тыуҙыра. Баймаҡ ҡалаһында йәшәүсе Артур Иҫәнов та шундайҙарҙың береһе.\nАртур—Йомаш ауылы егете. Тыуған ауылында урта мәктәпте, унан Сибай институтын тамамлаған. Һөнәре буйынса физкультура уҡытыусыһы. Әле Росгвардияла һаҡ хеҙмәтен үтәй.\nБаймаҡ районында йәшәүселәргә яҡшы таныш: Иҫәновтар һүрәт төшөрөүгә, ағастан һырлап төрлө әйберҙәр эшләүгә ныҡ оҫта. Был күркәм һәләт быуындан-быуынға күсеп, Артурға ла бирелгән. Сәфиулла олатай Иҫәновтың ҡоҙоғо тураһында ауылдаштары һаман да иҫләп һөйләй. Был ҡоҙоҡ тирәләй оҫта үҙ ҡулдары менән ағастан яһап төрлө ҡош-ҡорт, йәнлек һындары урынлаштырған булған. Әлбиттә, Артур олатаһының ҡул эштәрен күрмәгән, әммә был турала фотоһүрәттәр, өлкәндәр һөйләүе буйынса яҡшы белә.\nУның ҡартатаһы Әғзәм Яҡуп улы ла заманында ауылдаштарына өй һалырға ярҙамлашҡан. Тәҙрә яҡтарын оҫта ултыртыусыларҙың береһе булған. Өҫтәл, ултырғыс һәм шкафтар ҙа яһаған. Әле лә төп йортта уның ҡулдары менән эшләнгән түңәрәк өҫтәл ҡомартҡы булып һаҡлана.\nАртур Иҫәновҡа был һәләт әсәй яғынан да бирелгәндер.\n—Беҙ бәләкәй саҡта йортобоҙҙа әсәйем үҙенең бер туған ҡустыһы Руслан Ҡәҙербәков бүләк иткән ағас һындарҙан матур ғына мөйөш булдырғайны. Был мөйөш минең иң яратҡан урыным булды. Ағастан эшләнгән ҡыр хайуандары һәм ҡоштарына бик оҙаҡ ҡарап тора торғайным. Ул ваҡытта үҙем дә берәй ваҡыт ошондай әйберҙәр эшләрмен, тип уйлап та бирмәгәнмендер, моғайын,—ти Артур.\nЫсынлап та, оҫтаның ҡул эштәре ағаһыныҡына тартым. Осрашҡан ваҡыт-тарында ла уларҙың һөйләшеүҙәре күберәк ошо турала була. Артурҙың был йүнәлештә махсус белеме юҡ. Шуға күрә лә ағаһының кәңәштәре уға бик тә ҡәҙерле. Әйткәндәй, Руслан Ҡәҙербәков Ейәнсура районында йәшәй, уны был төбәктә барыһы ла оҫта ҡуллы булараҡ белә.\nАртурҙың ҡулдары менән булдырылған төрлө йәнлек һындарына ҡарап һоҡланмау мөмкин түгел! Уларҙы бар итеү өсөн күпме көс, фантазия һәм һөйөү кәрәк! Эйе, эйе, нәҡ һөйөү кәрәк. Артур буш ваҡыттарын тотошлайы менән яратҡан эшенә арнай, бирелеп китеп эшләй, уйлана, ижади ҡараш менән ағастарға ғына түгел, тимерҙәргә лә «йән өрә». Шуға ла Артурҙың ихатаһы, йорто үҙе бер мөғжизәле донъя, бында һәр нәмә йәнле һәм йәмле. Һындарға, стенаға эленгән һүрәттәргә, Иҫәновтарҙың шәжәрәһенә ҡарап бер һоҡланһаң, Руслан ағаһының ҡул эштәренән булдырылған мөйөшкә ҡарап хайран ҡалаһың. Ишек алдында ла төрлө һындар, башҡорт тирмәһе, балалар өсөн бәүелсәк, ял итеү урыны бар.\n—Бәләкәйҙән үк ағастар менән булыша инем, шулай ҙа ныҡлап тотонманым. Ә бына ғаиләле булғас, балалар тыуғас, уларҙы ҡыуандырыу өсөн ағастан төрлө һындар эшләй башланым. Шулай итеп дәрт, илһам уянды. Хәҙер һандыҡтар ҙа эшләйем, заказ биреүселәр ҙә бар. Әммә төп эштән бушап булмай, ваҡыт тығыҙыраҡ, әммә буш ваҡытта мотлаҡ ағас эшенә тотонам,—ти Артур.\nАртурҙың ғаиләһе лә өлгө булырлыҡ. Ҡатыны Илүзә Гәрәй ҡыҙы—шәфҡәт туташы, Баймаҡ район-ҡала дауаханаһында эшләй. Улдары Батырйән—икенсе, ҡыҙҙары Ынйы беренсе класты тамамлаған. Кеселәре Матурға әле 4 йәш. Иҫәновтарҙан конкурстарҙа бик әүҙем ҡатнаша. Район, республика буйынса уҙғарылған ҡул эштәре ярыштарында еңеүҙәр яулаған. Күптән түгел «Таҡмаҡ-батл» республика конкурсында 1-се урын яуланылар. Башҡорт ҡоролтайы үткәргән «Башҡорт ғаиләһе-2019» видеоконкурсы еңеүселәре лә нәҡ улар. 2019 йылда шулай уҡ Сибай ҡалаһында үткән “Урал аръяғының алтын ҡулдары” күргәҙмәһендә ҡатнашып, Рәхмәт хаты менән бүләкләнделәр.\nАртур йәшәү һуты алған, тәпәй баҫҡан ауылын да һис онотмай. 2018 йылда Иҫәновтарҙың шәжәрәһен, «Һаҡмар» колхозының алдынғы шоферы Ишбулды Сәйғәфәровтың хәтер кисәһен үткәреүгә ҙур көс һалған. Физкультурник булараҡ, спорт сараларына ла битараф ҡалмай, ойоштороуҙа ҡатнаша, бағыусы булараҡ үҙ өлөшөн индерә.\nСәләмәт йәшәү рәүешен хуплаған, матурлыҡҡа ынтылған, рухлы, ауылдаштары, туғандары һәм ғаиләһе өсөн өҙөлөп торған ошондай аҫыл башҡорт ир-егеттәре күберәк булһа ине!\nҺүҙ аҙағында: мәҡәлә баҫмаға әҙерләнгәндә Иҫәновтар тағы бер малайға атай-әсәй булды!\nИхлас ҡотлайбыҙ! Ҡыҙ-улдарығыҙ үҙегеҙгә оҡшап һәләтле, сос, иманлы булһын!


Республикала иртәгә «Берҙәмлек» Халыҡ-ара милли мәҙәниәттәр фестивале башлана\nБыйыл фестиваль сиктәрендә ШОС һәм БРИКС саммиттарында ҡатнашыусы ил башлыҡтары осрашыуы ла ҡарала. Байрам һуңғы йылдарҙа «Рәсәй мәҙәниәте» маҡсатлы программаһы составына индерелде. Был минуттарҙа Өфөлә фестивалдә ҡатнашыусылар менән матбуғат конференцияһы бара.\nНильсон Болгерони һәм Клаудия Дакоста /Бразилия/: «Беҙ Башҡортостанда беренсе тапҡыр. Сығыштарыбыҙ менән Бразилияның бай мәҙәниәтен күҙ алдына баҫтырырбыҙ тип уйлайбыҙ. Билдәле карнавалдан күренеште бейеүҙәребеҙ менән күрһәтербеҙ. Рәсәй, Ҡытай, Һиндостан һәм башҡа илдәрҙең мәҙәниәте менән танышҡыбыҙ килә».


Башҡорт бейеүен мыҫҡыл итергә юл ҡуймаҫбыҙ! » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек»\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Башҡорт бейеүен мыҫҡыл итергә юл ҡуймаҫбыҙ!\n10.04.2019 Башҡорт бейеүен мыҫҡыл итергә юл ҡуймаҫбыҙ!\n4 апрелдә татар пародисы Данир Сабировтың концертынан яҙма социаль селтәрҙәрҙә таралды. Унда башҡорт халҡы бейеүенең килеп сығышы мыҫҡыл итеп күрһәтелгән.\nБыл видео ролигына күптәр ҡаршы сыҡты. Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының башҡарма комитеты ла бөтә Башҡортостан һәм бар башҡорт халҡы исеменән мөрәжәғәтнамә менән сығыш яһаны. Ул Татарстан Республикаһы Роберт Миңлехановҡа, РТ мәҙәниәт министры Ирада Әйүповаға, Бөтә донъя татарҙары конгресының башҡарма комитеты Ринат Зәкировҡа йүнәлтелде.\nДокумент йөкмәткеһендә Башҡортостан йәмәғәтселеге һәм халҡы Данир Сабировтың сығышына ҡырҡа ҡаршы икәне тип әйтелә. Видеояҙма милләт-ара мөнәсәбәттәргә кире йоғонто яһай һәм Рәсәй Президенты В.В. Путин ҡабул иткән 2025 йылғаса Рәсәй Федерацияһының Дәүләт милли сәйәсәте стратегияһына ҡаршы тора. Башҡорт бейеүе профессиональ сәхнәгә тәүгеләрҙән булып сыҡҡан һәм тап беҙҙең халыҡ донъяға билдәле балет артистарын, опера йырсыларын бүләк иткән. Башҡортостандың бер артисының да башҡа халыҡтарҙың рухи мираҫын мыҫҡыл итеп сығыш яһағаны юҡ.\nОшоларҙы күҙ уңында тотоп, "Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы (конгресы)" йәмәғәт ойошмаларының халыҡ-ара союзы түбәндәгеләрҙе талап итә:\n1. Данир Сабировтың сығыштарына цензура яһарға һәм башҡаса бындай сығыштарға юл ҡуймаҫҡа;\n2. Данир Сабировтан башҡорт халҡы алдында ғәфү үтендерергә. Әгәр ҙә был булмаһа, Рәсәй Федерацияһының Генераль Прокуроры исеменә үрҙә телгә алынған фактта енәйәт составы барлығын тикшереү буйынса мөрәжәғәт ебәрергә;\n3. Данир Сабировҡа Башҡортостан биләмәһендә сығыш яһауҙы 2019 йылдың аҙағына тиклем тыйырға.\n"Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы (конгресы)" йәмәғәт ойошмаларының халыҡ-ара союзы рәйесе Д.А. Ғәйнуллин.


Песня «Мин ҡабаттан тыуыр булһам» исполнителя Райман Ишбаев. Скачать или слушать онлайн\nПесня «Мин ҡабаттан тыуыр булһам»\nМин ҡабаттан тыуыр булһам,\nШишмә булып тыуыр инем.\nСылтыр-сылтыр наҙлап ҡына\nАяғыңды йыуыр инем. (х2)\nКүҙҙәреңә генә түгел,\nҠырҡ тапҡыр көндә янып,\nҠырк тапҡыр ҡабынамын. (х2)\nАл мине күк, ай янында\nЙондоҙ булып янайымсы.\nОсҡан саҡта ҡапыл һүнеп,\nАп-аҡ көлгә ҡалайымсы. (х2)


Мәктәп уҡыусылары өсөн «Математика уҡыуҙары» Михаил Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты ғалимдары Өфөнөң 7-11 синыф уҡыусыларына бушлай лекциялар уҡыны.\nЮғары математика нигеҙҙәре менән профессорҙар Анатолий Ягола менән Гөлнара Ҡорамшина таныштырҙы. Өс көн дауамында барған уҡыуҙарҙа йөҙәрләп бала ҡатнашты. Уларҙы күбеһе киләсәктә физика- математика факультеттарында белем алырға теләй. Ә инде йәштәргә изге хыялдарын тормошҡа ашырырға былтыр декабрҙә асылған «Математика академияһы» ярҙам күрһәтә. Был үҙәк Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты менән Рәсәй фәндәр академияһының математика институты башланғысында ойошторолған.


2020 йыл нимә вәғәҙәләй?\n13 Ғинуар 2020, 22:00\n“Йондоҙҙар юл күрһәтә, әммә яҙмышың үҙ ҡулыңда тип киҫәтә”,—тип йыш ҡабатлай “Юлдаш” радиоһы. Беҙ ҙә уларға ҡушылып, йондоҙнамә тәҡдим итәбеҙ. Ышанырғамы, юҡмы—уныһы һеҙҙең ҡарамаҡта. Әлбиттә, тулыһынса ышанып, кәйефте төшөрөүгә йә иһә ҡыл да ҡыбырлатмай, мөғжизә көтөү дөрөҫ булмаҫ. Шулай ҙа ҡайһы саҡ бер аҙ иғтибар итеү, ҡайһы бер кәңәштәрҙе иҫәпкә алыу ҡамасауламаҫ.\nҠомаҡ. 2020 йыл—һеҙҙең йыл. Мөмкинлектәр күп булыр, уңыштарға өлгәшерһегеҙ. Үҙгәрештәрҙән ҡурҡмағыҙ, улар һеҙгә файҙа ғына килтерер. Яңылыҡҡа ынтылығыҙ, ул мотлаҡ уңышлы булыр!\nҺыйыр. Башҡаларға белдермәһәгеҙ ҙә, һеҙ Ҡомаҡ менән татыу. Шуға ла был йондоҙнамә аҫтында тыуыусыларға 2020 йыл уңышлы булмаҡсы. Мөхәббәт, дуҫлыҡ, һаулыҡ, финанс хәл—барыһы ла һеҙҙе ҡыуандырыр.\nЮлбарыҫ. Был йылда тыуыусылар өсөн Ҡомаҡ йылы насарҙан булмаҫ. Карьерағыҙ тотороҡло булыр, үрләүегеҙ ҙә ихтимал. Тик сәләмәтлеккә иғтибар бүлеү зарур.\nҠуян. Һеҙгә быйыл бик һаҡ булыу ҡамасауламаҫ. Сөнки Ҡомаҡ менән һеҙ-ҙең арала дуҫлыҡ юҡ. Етмәһә, быйыл кәбисә йылы. Шуға ла уяу булыу талап ителә, бигерәк тә торлаҡ мәсьәләһендә, суд органдары менән бәйле рәсми эштәрҙә хаталана күрмәгеҙ. Интернеттағы социаль селтәрҙә лә башҡаларға “ем” булырлыҡ хәбәр һалмағыҙ. Ә бына һаулыҡ һеҙҙе ҡыуандырыр, был тәңгәлдә проблемалар булмаҫ.\nАждаһа. Тәүге ярты йыллыҡта еңел булмаҫ. Күпме генә тырышһағыҙ ҙа, уңыш яулай алмаҫһығыҙ. Әммә кәйефегеҙ төшмәһен, икенсе ярты йыллыҡта барыһы ла яҡшы булыр. Маҡсатҡа ынтылыусан булыуығыҙ уңыш килтерер. Ҙур ғына килем дә алырһығыҙ. Яңғыҙаҡтарға тормошҡа етдирәк ҡарау кәңәш ителә.\nЙылан. Яңы 2020 йылда ҙур мөмкинлектәр асылыр. Айырыуса сәләмәт тормош рәүешенә күсһәгеҙ, донъяғыҙ теүәлләнер. Артыҡ кәүҙә ауырлығы булһа, уны көйләгеҙ. Был үҙгәрештәр башҡа уңыштарға булышлыҡ итер.\nЙылҡы. 2020 йыл осрашыуҙар, юл йөрөүҙәр менән башланыр. Яҡындарығыҙға ярҙам кәрәк булыр, һеҙ баш тарта алмаҫһығыҙ. Һеҙгә уңайлы мөхит ҡәҙерлеме, әллә башҡалар өсөн был мөхиттән сығырһығыҙмы—быныһын үҙегеҙгә һайларға. Уйламайынса ҡапыл ғына ҡәтғи хәрәкәттәр яһамаҫҡа кәңәш ителә. Конфликттарҙан ары торорға тырышығыҙ. Сәләмәтлеккә иғтибар итегеҙ.\nҠуй. Һеҙҙең өсөн йыл ябай булмаҫ. Һөҙөшөргә ынтылмағыҙ, хистәрегеҙҙе йүгәнләгеҙ, сама тигәнде онотмағыҙ. Һеҙ Ҡомаҡ менән дуҫ түгел, шуға яйлы мөнәсәбәт эҙләгеҙ. Эшегеҙгә яуаплы ҡарағыҙ. Аҡса менән проблема булмаҫ, әммә һаҡсыл булыу ҡамасауламаҫ, башҡаларға бурысҡа бирмәҫкә тырышығыҙ.\nМаймыл. Шәхси тормошта уңыштар күп булыр. Ҡыйыу булығыҙ, торлаҡ алыуҙы уйлағыҙ, яңғыҙаҡтар ғаилә ҡорорға ынтылығыҙ. Һеҙ уйлағанса килеп сығыр.\nТауыҡ. 2020 йыл һеҙгә ябай ғына булмаҫ. Уйламағанда проблемалар килеп сығыр. Аҡылығыҙға таянып хәл итегеҙ. Һаулыҡҡа иғтибар йүнәлтеү кәңәш ителә, алкоголь менән мауыҡмағыҙ. Руль артында йөрөүселәрҙән дә һаҡлыҡ талап ителә.\nЭт. Һеҙҙең өсөн яҡшы йыл килә. Яңы проекттар өҫтөндә уйланығыҙ. Эш алмаштырыу ҙа яйлы булыр. Яңғыҙаҡтарҙы ла уңыш көтә, элекке дуҫлығығыҙ мөхәббәткә әйләнеүе бик ихтимал.\nДуңғыҙ. 2019 йылдың хужаһы булған Ҡабан “йүгәнде” Ҡомаҡҡа 25 ғинуарҙа ғына тапшырыр. Үҙе өлгәшкән уңыштарҙы бермә-бер арттырыу өсөн юлдар асылыр. Мөхәббәт, уңыш, һаулыҡ, финанс именлек һеҙгә юлдаш булыр.


Республика аграрийҙары халыҡ-ара трактор турнирына саҡырыла // Иҡтисад | новости башинформ.рф\nРеспублика аграрийҙары халыҡ-ара трактор турнирына саҡырыла\n13:59, 16 января 2012 Иҡтисад\n20 майҙа Дондағы Ростовта ауыл механизаторҙары араһында тәгәрмәсле тракторҙарҙа уҙыштар — «Бизон-трек-шоу» халыҡ-ара тамашаһы үткәрелә. Тракторҙар турнирында республика аграрийҙары ла ҡатнаша ала.\nЯрыштарға двигатель күләме 4 литрға тиң тракторҙары (Беларус-80.1/82.1, Беларус-1221 һәм башҡалар) булған механизаторҙар саҡырыла. Республика хужалыҡтарында бындай модификациялы «ҡорос аттар» бихисап, тип хәбәр иттеләр БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән. Иң мөһим шарт — техника техник регламентҡа яуап бирергә тейеш.\nЯрыштар ете этаптан торасаҡ. Улар иҫәбендә ваҡытҡа уҙыш, һыулы ҡаршылыҡтарҙы үтеү, араһында юлдарҙы алмаштырып, ҡулса буйынса парлы уҙыштар, иң һуңынан тиҙлеккә маневрҙар.\nТрактор раллиһында төп бүләк — ауыл хужалығы эштәре өсөн заманса трактор.\nОйоштороусылар әйтеүенсә, ярыштарҙа ҡатнашыусыларҙың барыһы ла бушлай туҡланасаҡ һәм ҡунаҡханаға урынлаштырыласаҡ. Ҡатнашыуға заявкалар 15 апрелгә тиклем ҡабул ителә.\nТеги: тракторҙа уҙыштар, ауыл хужалығы


Кисә Өфөлә «Урал батыр» эпосын яттан һөйләүселәрҙең Халыҡ-ара конкурсы үтте - Bash.News\nКисә Өфөлә «Урал батыр» эпосын яттан һөйләүселәрҙең Халыҡ-ара конкурсы үтте\nКисә Өфөлә «Урал батыр» эпосын яттан һөйләүселәрҙең Халыҡ-ара конкурсы үтте https://bash.news/news/114669_kis_fl_ural_batyr_eposyn_yattan_jlselre_xalyara_konkursy_tte/?lang=bash\n25 ғин 2020, 03:01\nМилли мираҫты данлап. Быйыл ул унынсы тапҡыр ойошторолдо. Эпосты яттан ү һөйләүселәр араһында республика район-ҡалалары мәктәптәренән тыш, Рәсәй төбәктәренән, шулай уҡ сит илдәрҙән ҡатнашыусылар ҙа булды. БСТ каналы хәбәрсеһе Азат Ғәлиуллин дауам итә.\nҠобайырҙың меңдәрсә юлын яттан белеү бер, ә киң тамашасыға еткереү икенсе һәләт. Район кимәленән, халыҡ-ара конкурсҡа етеүселәр быны яҡшы белә. Шуға ла жюри алдында сығыш яһау уҡыусыларға бер ни торманы.\nӨҫтәүенә, «Урал батыр» эпосы төрлө телдәрҙә яңғыраны. Йылдағыса сара төрлө секцияларҙа эшләне. Шулай уҡ, һәр кем милли кейемдәрҙә килергә тырышҡан. Ҡайһы берҙәре, кастюмды конкурсҡа махсус тектергән. Тулҡынланыу ҙа булманы тип әйтеп булмай.\nКонкурстан Өфөнөң 13-сө коррекция мәктәбе уҡыусылары ла ситтә ҡалманы. Сәләмәтлеге буйынса мөмкинлектәре сикләнеүгә ҡарамаҫтан, уларҙың үҙ теләктәре, үҙ ҡыҙыҡһыныуҙары бар.\nКонкурс сиктәрендә эшләгән һәр секцияла ла сығыш яһаусыларҙы тел белгестәре тыңланы. Улар «Урал батыр» эпосының дөрөҫ яңғырауына иғтибар итте. Әлбиттә, етешһеҙлектәр ҙә юҡ түгел. Ҡобайыр ниндәй генә телдә яңғырмаһын ул төп нөсхәһенән айырылырға тейеш түгел. Тәү сиратта исемдәргә бәйле. Конкурсҡа әҙерләнеп килгән уҡытыусылар бер ҡалыпҡа һалынған конкурсҡа үҙгәрештәр индереү яҡлы.\nШуға ла, конкурс программаға ярашлы ойошторолдо ла бөттө тип ҡарарға кәрәкмәй тигән фекерҙә ҡатнашыусылар. Ә ниндәйҙер яңылыҡ индереү ҙә талап итә.\nӨфө Илдар Абдразаҡовтың өсөнсө Халыҡ-ара музыка фестивален ҡабул итте\nБашҡортостанда «Мәктәп Фольклориадаһы» башланды\n19:05, 20 фев\nЕйәнсура районы мәҙәниәт һарайында ике халыҡ коллективы уңышлы эшләй\n11:39, 19 фев


«Йәншишмә» – минең йәшлек дуҫым! | Йәншишмә\n37 йыл мәктәптә уҡытҡан осорҙа «Йәншишмә» минең рухи юлдашым, кәңәшсем, әйҙәүсем булды. Эшкә дәрт-дарман бирҙе гәзит. Подписка бик әүҙем барҙы ул саҡта, уҡыусы йәшәгән һәр йортҡа килер ине. Үҙем дә яҙып, балаларҙы ла дәртләндерә торғайным. Күп уҡыусылар һәләтен һынап ҡараны. Гәзит иғлан иткән төрлө конкурстарҙа – «Ҡояшлы дәфтәр», «Тарих йәшәй эргәлә», «Ауылым уңғандары» һәм башҡаларында ҡатнашып, «Йәш хәбәрсе» танытмаһы алдылар, гәзиттең Почёт грамотаһын тапшырҙылар. Даими яҙышҡаны өсөн редакция бер уҡыусыны – Илнур Фәссәховты «Артек»ка юллама менән бүләкләне. 1987 йылда Арҡауыл мәктәбенең йәш хәбәрселәр түңәрәге ағзаларына «Гәзиттең коллектив йәш хәбәрселәре» тигән исем бирелде. Түңәрәктең етәксеһе булараҡ, миңә «Йәншишмә» гәзитенең штаттан тыш хәбәрсеһе» тигән маҡтаулы исем алыу ҙа ҡыуаныслы булды.\nМәж килә инек. Беҙҙең өсөн баҫма ижад майҙансығы һаналды. Ҡасан мәҡәләм баҫыла инде, тип түҙемһеҙләнеп көтөп йөрөр ине балалар. Яҙғандары сыҡһа, шатланып, ҡулдан-ҡулға йөрөтөп уҡынылар. Хатта дәресте лә гәзиткә күҙәтеү яһауҙан башлар инек.\n«Йәншишмә» уҡыусыларҙы республика мәктәптәрендәге яңылыҡтар менән таныштыра, дөйөм проблемаларҙы бергәләп хәл итергә өйрәтә, уның фекерен, зиһенен үҫтерә. Иң мөһиме – балала туған телгә, матбуғатҡа һөйөү тәрбиәләй.\nБайтаҡ йылдар гәзиттән айырылып торҙом. Юғалтыуҙар, ҡайғы-хәсрәттәр шаңҡытты. Әле сал башлы ағинәймен. «Йәншишмә»м – йәшлек дуҫым менән тағы ла серләшеп алырға булдым. Балаларҙы ла ылыҡтырырмын, тим. Гәзитһеҙ донъя йәмһеҙ бит.\nМөслимә МӨХТӘБӘРОВА, хаҡлы ялдағы уҡытыусы.\nСалауат районы, Арҡауыл ауылы.\n« Батырлыҡ һәм ҡаһарманлыҡ өлгөһө\nБула шундай егеттәр! »


Районыбыҙ бер нисә йыл рәттән шахмат буйынса респуб-лика спартакиадаһын үҙендә уҙғара килә. Башҡортостан Республикаһы уҡыусыларының ХХI Спартакиадаһы сиктәрендә тиҙ шахмат буйынса финал этабының быйылғыһы уҙған ял көндәрендә, йәғни 16-17 мартта Красноусол башҡорт гимназия-интернаты базаһында үтте.\nБР Мәғариф министрлығы ойошторған зирәклек һәм аҡыл ярышында республикабыҙҙың 12 ҡала, 30 район мәктәбенән командалар, йәмғеһе 168 йәш шахматсы ҡатнашты.\nКрасноусол башҡорт гимназия-интернатының тамаша залында спартакиаданы асыу тантанаһында БР Олимпия резервындағы уҡыусыларҙы физик тәрбиәләү һәм әҙерләү идаралығы етәксеһе М.Ж.Йосопов, Бөтә Рәсәй “Рәсәй офицерҙары” йәмәғәт ойошмаһы президиумының БР буйынса төбәк-ара бүлексәһе рәйесе урынбаҫары Э.Ю.Әбдәдилов, БР Шахмат федерацияһының башҡарма директоры Ә.М.Даукаев, Красноусол башҡорт гимназия-интернаты директоры Г.М.Монасипова спортсыларҙы сәләмләп, изге теләктәрен еткерҙеләр. Ярышта ҡатнашыусы тиҫтерҙәренә КБГИ-ның “Ҡолонсаҡ” ансамбле йыр-моңдарын, Радмир Мөьминов бейеүен бүләк итте.\nЕңеүселәрҙе БР Шахмат федерацияһының башҡарма директоры Әмирйән Даукаев, район мәғариф бүлеге начальнигы Рауил Солтанморатов, КБГИ директоры Гөлсөм Монасипова тәбрикләне, кубоктар, миҙалдар һәм Маҡтау грамоталары менән бүләкләне. Ойоштороусылар һәм ҡатнашыусылар КБГИ етәкселегенә һәм хеҙмәткәрҙәргә үҙҙәрен йылы ҡабул иткәндәре өсөн рәхмәт әйтеп таралышты. Дөйөм алғанда, ярыш бик ойошҡан рәүештә үтте.


Хәбәрҙәр: “Сиктәрһеҙ репортерҙар” матбуғат азатлығының яңы рейтингын төҙөнө.\n“Сиктәрһеҙ репортерҙар” матбуғат азатлығының яңы рейтингын төҙөнө.\nБөтә донъя матбуғат азатлығы көнө сиктәрендә Парижда халыҡ-ара “Cиктәрһеҙ репортерҙар”ойошмаһы ағзалары“, үҙҙәренең фекере буйынса, матбуғат азатлығы дошмандары” исемлегенә ингән дәүләт башлыҡтары төшөрөлгән плакаттарҙы йәбештереп сыҡты. Быйыл был исемлектә 39 дәүләт башлығы, шулай уҡ сәйәси һәм дини эшмәкәрҙәр, ҡайһы бер ойошмалар.\n“Сиктәрһеҙ репортерҙар”ойошмаһы вәкиле шул хаҡта әйтеп үтте:\n”Беҙ шуны күрәбеҙ: матбуғат азатлығы яҡшы кимәлдә булған илдәр ҙә хатта, һүҙ союздаштары тураһында барһа, хоҡуҡ боҙоуҙарҙы ғәйепләп сыҡмай.”\nРәсәй 2013 йылғы матбуғат азатлығы рейтингында, “Сиктәрһеҙ репортерҙар”фекере буйынса, 148-cе урында. Ойошманың уйынса, Мәскәү, оппозицияның ҡаршылыҡ акцияларына яуап итеп, киң мәғлүмәт сараларына баҫым яһауҙы көсәйткән.\nЖурналистарҙың һәләк булыуы- докладтың йәнә бер аспекты. “Репортерҙар”ҙың мәғлүмәттәре буйынса, 2013 йылда донъяла 19 журналист һәләк булған. Был проблема хаҡында БМО генераль сәркәтибе Пан Ги Мун һөйләй:\n“Һәләк булғандарға өҫтәп, ҡулға алынған йөҙҙәрсә журналист хаҡында ла иҫкә төшөрөргә кәрәк. Күптәр, ялған ғәйепләү ҡарарҙары арҡаһында, йылдар буйы төрмәләрҙә ултыра. Мин бындай репрессияларҙы ғәйепләйем.”\n“Репортерҙар” журналистарҙы эҙәрлекләүсе һәм үлтеререүселәрҙең язаһыҙ ҡалыуына иғтибарҙы йүнәлтте.\nЙыл һайын “Сиктәрһеҙ репортерҙар”ойошмаһы төҙөгән исемлектән быйыл Мьянма президенты төшөп ҡалды, сөнки унда ярты быуат эсендә тәүге тапҡыр шәхси гәзиттәр барлыҡҡа килде, ә унан алда цензура юҡ ителде.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ҠЫРЫҪ РӘСӘЙ ТӘБИҒӘТЕНДӘ ЛӘ МАТУРЛЫҠ ТЫУҘЫРЫРҒА БУЛА! - 2017 - Мәҡәләләр\n5 августа Рәсәй Федерацияһы Президенты Владимир Путин Киров ҡалаһында дәүләт башлығы ҡарамағындағы Урындағы үҙидаралыҡты үҫтереү буйынса совет ултырышын үткәрҙе. Уның эшендә быйыл мартта раҫланған яңы Совет составына ингән Өфө ҡала округы хакимиәте башлығы Ирек Ялалов та ҡатнашты.\nУрындағы үҙидаралыҡты үҫтереү һәм уларҙы үтәүҙәге өҫтөнлөклө йүнәлештәр өлкәһендә дәүләт сәйәсәтен тормошҡа ашырыу буйынса тәҡдимдәр әҙерләү, федераль һәм төбәк властары, урындағы үҙидаралыҡтар органдары араһында бәйләнеш мәсьәләләрен ҡарау Советтың төп бурысы булып тора. Бындай Совет булдырып, федераль власть органдары, РФ Президенты һәм Хөкүмәте урындағы үҙидаралыҡтар менән тығыҙ бәйләнеш булдырыуға, муниципалитеттар алдында торған проблемаларҙы хәл итеүгә йүнәлеш ала. Совет Рәйесе - Владимир Путин. Ойошманың федераль өлөшөнә - РФ Хөкүмәте Рәйесе Дмитрий Медведев (Рәйес урынбаҫары), Президент хакимиәте башлығы Антон Вайно, Президент хакимиәте башлығы урынбаҫары Сергей Кириенко, РФ Дәүләт Думаһының Федераль ҡоролош һәм урындағы үҙидаралыҡ мәсьәләләре буйынса комитет рәйесе Алексей Диденко, шулай уҡ фәнни-эксперт йәмғиәте вәкилдәре, төбәк өлөшөнә - РФ субъекттары башлыҡтары, закондар сығарыу органдары рәйестәре, ә муниципаль йәмғиәткә барлыҡ федераль округтарҙан урындағы үҙидаралыҡты үҫтереү өлкәһендә етерлек тәжрибәгә эйә вәкилдәр инә. Ирек Ишмөхәмәт улы Совет исемлегенә эләккән 27 муниципалитет вәкиленең береһе генә түгел, ул шулай уҡ алты муниципалитет етәксеһе менән бер рәттән, Совет Президиумы ағзаһы булып та тора.\nБыл юлы Совет ултырышында уңайлы ҡала мөхитен булдырыу буйынса федераль проекттың тормошҡа ашырылыуы һәм урындағы үҙидаралыҡтар эшмәкәрлегендә халыҡтың ҡатнашыуы мәсьәләләре буйынса фекер алышынды. Рәсәй Президенты В. Путин мәсьәләне ҡабырғаһы менән ҡуйып, эш нисек ойошторола, урындағы үҙидара органдарының ҡала, ауыл, ҡасаба проблемаларын хәл итеүгә әүҙем граждандарҙы йәлеп итеү буйынса ниндәй эшмәкәрлек алып барыла, халыҡтың фекере, тәҡдиме, инициативалары нисек иҫәпкә алына - илдең урындағы үҙидаралығы үҫешен тап ошо күҙлектән сығып ҡарарға тәҡдим итте.\nӘ халыҡҡа, уларҙың хәстәрҙәренә иң яҡын власть органы - ул муниципаль кимәл. Тимәк, урындағы власть эшендә халыҡ менән диалог иң беренсе урында торорға тейеш. Бары тик даими, формаль булмаған, халыҡ тормошо менән ҡыҙыҡһыныу ярылып ятҡан аралашыу аша ғына уларҙың ихтыяжын белергә, аңларға, бергәләп проблемаларҙы хәл итеү юлдарын эҙләргә һәм табырға мөмкин. Граждандар араһында инициативалы кешеләр бик күп, улар кәрәкле, файҙалы эш башҡарырға, идеяларын тормошҡа ашырырға теләй. Бында власть яғынан ошо теләктәрҙе ишеттереү һәм уларға ярҙам итеү мөһим. Халыҡтың идеяларына, фекерҙәренә күҙ йомоу дөрөҫ түгел. Кешеләрҙең проблемаларға битараф булмауы - власть эшмәкәрлегенең ҙур ҡиммәте, яҡшы резервы һәм сифаты. Шуға күрә халыҡ тауышын ишетергә, уларҙың фекеренә ҡолаҡ һалырға кәрәк. Бының өсөн төрлө ысулдар ҡулланырға була: осрашыуҙар, Территориаль йәмәғәт үҙидаралыҡтары ойоштороу, урындағы референдумдар, һ.б.\nХалыҡ менән тығыҙ бәйләнештә эшләүҙе талап иткән төп йүнәлештәрҙең береһе - төҙөкләндереү. Был проектты тормошҡа ашырыу өсөн федераль бюджеттан быйыл 25 миллиард һум аҡса бүленгән. Был эштә бюрократик ҡараш, халыҡ ихтыярын иҫәпкә алмау йәки күҙ буяу һөҙөмтә бирмәйәсәк, киреһенсә, граждандарҙың власҡа ҡарата ышанысы ғына кәмейәсәк. Шуға күрә, төҙөкләндереү эштәре халыҡ ҡатнашлығында тормошҡа ашырылырға тейеш. Ошо принциптан сығып эш иткән муниципалитеттарҙа һөҙөмтә лә оҙаҡ көттөрмәй.\nУлтырыш барышында Өфө ҡала округы хакимиәте башлығы Ирек Ялалов ҡатнашыусыларҙың иғтибарын төҙөкләндереү проекттарын тормошҡа ашырғанда территорияларҙың климат үҙенсәлегенә йүнәлтте.\n- Мәскәүҙә уҙған урбанистика форумында, шулай уҡ "Берҙәм Рәсәй" партияһының Краснодарҙа үткән форумында ҡала мэрҙары һәм архитекторҙар, дизайнерҙар араһында ҡалаларҙы проектлау һәм ландшафт дизайны буйынса фекер алышыу булды. Кировҡа килер алдынан Өфөлә махсус ойошторолған Ҡала дизайны үҙәгенә индем. Унда "Заманса ҡала мөхитен формалаштырыу" проекты буйынса эшләйҙәр. Йәш белгестәрҙең архитектура һәм дизайн өлкәһендә Европа ҡалалары тәжрибәһенә нигеҙләнеп әҙерләгән проекттарын ҡарап сығып, уларҙың Өфө ҡалаһы өсөн яраҡлы булмауын аңларға биш минут етте, - тип белдерҙе ул. Шулай уҡ тәҡдим ителгән проекттар Рәсәй территорияһында климаттың һыуыҡ булыуын иҫәпкә алмауын һыҙыҡ өҫтөнә алды. Мәҫәлән, Өфөлә йылытыу миҙгеле уртаса алғанда 220 көн дауам итә.\n- Әгәр был проекттар беҙҙең ихаталар территорияһы өсөн тәғәйенләнгән тип ҡараһаҡ, улар ҡышын ҡар таҙартыу һәм ҡала тәьминәте өлкәһендә бер ниндәй тәнҡитте лә күтәрмәй. Быны ни өсөн белдерәм - беҙгә ергә төшөргә ваҡыт. Ҡалаларҙы биҙәү кәрәк, әммә Финляндия, Швеция, Норвегия, Канаданың төньяғы, Аляска миҫалында, - тип дауам итте фекерен Ирек Ишмөхәмәт улы. - Уларҙа төҙөкләндереү сифатлы башҡарылған, шул уҡ ваҡытта ыҡсым, беҙҙең Рәсәй климатына һәм менталитетына яҡын. Күп йәш архитекторҙар әңгәмә ваҡытында, Рәсәйгә яраҡлаштырған осраҡта бик күп проекттар конкурстарында был идеялар үтмәйәсәк, ә үҙеңә исем эшләр өсөн диңгеҙ аръяғына йүнәлеш алырға кәрәк, талап шундай, тип белдерә. Бында тағы ла шуны билдәләп китер инем: Италия ҡалалары менән сағыштырғанда, Өфөлә бер квадрат метр газонды тәрбиәләү 10 тапҡырға ҡиммәтерәккә төшә...\nСығышын йомғаҡлап, Ирек Ялалов федераль кимәлдәге коллегаларына, атап әйткәндә Рәсәйҙең Төҙөлөш һәм торлаҡ-коммуналь хужалығы министрлығына конкурстар үткәргәндә шундай мәлдәрҙе иҫәпкә алыуҙарын, Рәсәйҙең ҡырыҫ ҡышы хаҡында онотмауҙарын һорап мөрәжәғәт итте. Рәсәй Президенты Владимир Путин иһә Өфө ҡала хакимиәте башлығының иҫкәрмәһенең бик дөрөҫ булыуын һәм үҙенең дә уны хуплауын белдерҙе.\nЯҙылған: 14.08.17 | Ҡаралған: 538


“Дуҫымдың исеме кем әле?”\nМөхәмәтйән ҡарт менән әбейе Ғәлиә сөкөрҙәшеп кенә төшкө сәй эсеп ултыралар ине. Эсеп бөттөләрме-юҡмы, мәгәр, һүҙгә килешеп, икеһе ике бүлмәгә инеп бикләнеп алды. Шулай булды хәл.\n- Төнө буйы тигәндәй уйландым. Теге минең яҡын дуҫ бар бит, шуның исемен оноттом да ҡуйҙым. Иҫкә төшмәй ҙә ҡуя. Кем әле ул? Стройкала бергә эшләгәйнек, - тип һораны ҡарт.\n- Бынағайыш, һинең дуҫтың исемен мин ҡайҙан беләйем. Тапҡан уй. Улар күмәк ишшу. Ана, ҡышты нисек сығырға, шуны уйҙа исмаһам.\n- Ай әттәгенәһе, тел осонда ғына тора, - тип ныҡыша ҡарт, - Бисәһе һинең дә әхирәт була торғайны лаһа. Ҡап-ҡара бөҙрә сәсле, һылыу.\n- Һылыу бисәһенең сәсенә иғтибар иткән. - Әбейе ҡыҙҙы ла китте. - Ҡайҙан беләйем, белергә лә теләмәйем.\n- Һуң, ирендәре ҡып-ҡыҙыл ғына, өрөлөп кенә тора. Гел генә йылмайып йөрөй. Иҫеңдәлер, бер юбилейына дуҫ күк төҫтә шәшке тун да бүләк иткәйне. Беҙ ҙә булғайныҡ таһа, оноттоңмо?\nӘбей ултырған урынынан ҡалҡынып-ҡалҡынып ҡуйҙы, асыуы йөҙөнә сыҡты.\n- Ҡарт ишәк! Ни һөйләй. Кеше бисәләренең ирендәре ҡып-ҡыҙыл шул. Миңә үҙең шуба түгел, бәлтә лә әпирмәнең. Кит, утырма мин яһаған сәйҙе һемереп. Ана, һылыуҙарға бар. Ирендәре күгәреп шубаларын көйә лә ҡырҡып бөткәндер әле.\n- Ҡыҙма әле бушҡа! Вәт әй, дуҫтың исемен оноттом. - Ҡарт һаман үҙенекен һөйләй.\n- Дуҫ, имеш, кәртинкә һымаҡ бисәһе күҙе алдында ғына тора. Ҡоймаҡ ҡойормон тигәйнем, юҡ инде. - Әбей, асыуланып, йоҡо бүлмәһенә инеп бикләнде.\nБер аҙҙан тынысланғас, Ғәлиә әбей үҙе лә теге ҡыҙыл иренле әхирәтенең исемен иҫенә төшөрә алмай аптырап ултырҙы. Уныһы кем һуң тағы? Исеме тел осонда ғына тора. Ул бабайы эргәһенә килеп сыҡты.\n- Ҡарале, теге әхирәтемдең исеме кем булды әле ул? Иҫкә төшмәйсе.\nГәзит ҡарап ултырған ҡарты ҡырыҫ ҡына:\n- Һы, һинең әхирәттең исемен ҡайҙан беләйем, - тине.\n- Йәш саҡта беҙ улар менән ныҡ йөрөштөк. Хәҙер улар ауылда йәшәй. Әхирәтемдең ире яман шәп бейеүсе! Һааай, яурындарын һикертеп, күҙ-ҡаштарын уйнатып, тыпырҙатып төшөп китә ине. Утырып сыҙамай, мин дә ҡаршы төшәм. Их-ма! - Әбей бармаҡтарын сиртеп, баҫҡан ерендә тыпырҙатып алды. - Булды бит күңелле саҡтар, әй! Үҙе ыздарауай, мыҡты. Күп бисәләрҙең күҙе ҡыҙа ине, әйтәгүр. Башҡаларға әллә ҡайҙан шундайҙар эләгә ул. Машинаһы ла иномарка. - Шулай тип теҙҙе Ғәлиә.\n- Бөттөңмө? - Бабайы ауыҙын асып әбейенә текләгән. Гәзитен шап иттереп өҫтәлгә ташланы. - Вот ита даа! Әхирәтенең ирен ҡайһылай матур итеп һөйләй. Теле телгә йоҡмай маҡтай. Хатта тешһеҙ ауыҙынан һыуҙары ағып китте. Минең дуҫ менән шухыр-мухыр уйнаштығыҙ штоли? Ҡара ҡаршы төшөп, ҡаш һикертешеп бейешкәнегеҙҙә мин ҡайҙа булдым икән, ә? Кәрәгегеҙҙе бирер инем дә. Вәт оказия!\n- Ыста, һин ахрита бейейек тип әйтеүҙән башҡаны белмәнең дә.\nБыл юлы йоҡо бүлмәһенә Мөхәмәтйән ҡарт инеп бикләнде. “Кемдәр әле ул? Вәт онотолған!”, тигән һүҙҙәре ишетелеп ҡала.\nБер аҙҙан икеһе лә бер юлы шатлыҡтан ҡысҡырып ебәрҙеләр.\n- Бабай, иҫкә төштө, Самат бит әле ул! - ти әбей шатланып.\n- Һылыу Гөлмәрйәм дәһә! - тип килеп сыҡты ҡарты.\n- Ҡана, байрам менән ҡотлайым үҙҙәрен.\n- Самат дуҫ менән һөйләшеп алайым мин дә. - Мөхәмәтйән ҡарт та, әле генә бер ни булмағандай, ҡыуанып, телефонын ҡулына алды.


"Таҫма теллелек беҙгә хас" » Башҡортостан гәзите\n29-12-2012, 02:07 // Йәмғиәт // Баҫып сығарырға\n– Бер көн ай булһам, иртәгәһенә ҡояшмын. Хәйер, ир ҡатыны, өй йылыһын һаҡлаусы хужабикә икәнһең, шунһыҙ ҙа булмайҙыр. Донъя көткәс, һауыт-һаба шылтырамай тормай. Ҡояш һүҙен юҡҡа ғына телгә алманым. Ысынлап та, юхалыҡ, таҫма теллелек һәр беребеҙгә хастыр ул. Ир-ат үҙенсә, ул аҡса табыусы, ғаиләне туйындырыусы. Ә һылап-һыйпап тороуға уның ваҡыты ҡалмай, көйләү-шымалау иһә беҙгә килешә, был йәһәттән маһирбыҙ.\n– Эштән һуң ҡайтып барышлай бер ир дуҫын өйө янында осрата һәм, уң ҡулын өҫкә күтәреп, бармаҡтарын яртылаш бөгөп, нимәлер һорай. Тегеһе башын һелкә. Шулай итеп, ул юлын артабан дауам итә...\n– Бисәләрҙең зәһәрлеге тураһында ниндәй генә көләмәс сығармағандар! Быны ла ишеткәнем бар. Йәнәһе, ҡысҡырып: "Кобраң өйҙәме?" – тип һораһа, ҡатыны ишетеүе ихтимал. Һүҙһеҙ аңлашалар былар. Улай уҡ яуыз түгелбеҙ ҙә инде. Ә бына ҡатын-ҡыҙ халҡының теле әселеген беләм. Белорет районындағы бер урынды халыҡ тиккә генә "Ҡәйнә теле" тимәгән.\n– Йәне теләгән – йылан ите ашаған, тиҙәр. Һөйләшкәндән һуң ошоно һеҙгә ҡарата ла әйтә алам.\n– Һәр кеше үҙенә ниндәй ҙә булһа маҡсат ҡуя, уны ғәмәлгә ашырырға ынтыла. Тормош иптәшем менән күпмелер ваҡыт Пермдә йәшәгәс, ҡалала фатирыбыҙ бар ине, аҙаҡ яҙмышыбыҙҙы ауыл тормошо менән бәйләргә ҡарар иттек. Илдар ошо ауылдыҡы, мин – Бурһыҡтан. Ауылды маҡтаһаң да, ҡалала йәшәйһең, тип кемдер аптыраны, хуплаусылар иһә иңдәргә ҡанат ҡуйҙы. Ереклелә магазин астыҡ, шөкөр, ижтиһад иткәс, эшебеҙ көйлө генә бара. Өҫтәүенә, йыл да мал үрсетеп һәм ҡаҙ бәпкәләре үҫтереп, һатыуға сығарабыҙ. Илле гектар ер алдыҡ – баҡсасылыҡҡа йәбешеп ятыуыбыҙ тураһында әйтеп тораһы ла түгел. Бынан тыш, ирем тауар ташыу менән дә шөғөлләнә. Ҡунаҡ саҡырһаҡ, һығылыр сиккә еткән өҫтәлдәге һыйға ымлап: "Аҡса түгел, ә баҡса емеше", – тип йыш ҡына шаяртам. Быларҙың барыһын да ни өсөн һөйләйем? Тырышһаң, күгәрсен һөтөн дә эсергә, йылан итен дә ашарға мөмкин.\nАвтор: Ильдар Аҡъюлов Шаран районы.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - БАЛАЛАР ҘА ШАЯРА, МӘРӘКӘЛӘЙ БЕЛӘ - 2019 - Мәҡәләләр\nБАЛАЛАР ҘА ШАЯРА, МӘРӘКӘЛӘЙ БЕЛӘ\nЯугир юлын үтеп, киләсәк быуындарға аяҙ күк йөҙөн аманат итеп ҡалдырған Мостай Кәримгә һәм Башҡортостан Автономияһына 100 йыл тулыуға, Рәсәйҙә "Театр йылы" үткәрелеүгә бағышланған "Шаяниум" бәйгеһенең шаяндарын һәм тапҡырҙарын был юлы шағирҙың "Түп-түңәрәк ер ҡалдырам һеҙгә, сатнамаған ҡояш ҡалдырам..." тигән шиғыр юлдары илһамландырҙы.\nУн етенсе тапҡыр үткәрелгән "Шаяниум" конкурсында быйыл Өфөнөң төрлө белем усаҡтарынан барлығы 31 команда ҡатнашҡан һәм финал уйындарына шуларҙың ун бише сыҡҡан. Был ярышта, ғәҙәттә, балаларҙың көнүҙәк мәсьәләләрҙе күҙ уңынан ысҡындырмауына шаһит булына. Быйыл да сығыштарҙа ойоштороусылар тәҡдим иткән дөйөм темаларҙан тыш, республикала булған хәл-ваҡиғалар сағылыш тапты. Мәҫәлән, Өфөнөң 48-се башҡорт лицейы "Сәтәкәй" командаһынан булған малайҙың химия дәресендә "Магний, калий, о! Һаумыһығыҙ, Радий Фәритович!" тип һикереп килеп тороуы бөтә тамашасыларҙы геү килтерҙе. Ғөмүмән, уҡыусыларҙың юмор күҙлегенән бер нәмә лә ситтә ҡалмай икәнен быйыл да күрҙек. 122-се башҡорт гимназияһының "Ша-шу-ша" шаяндары юбилейына әҙерләнгән Башҡортостандың башындағы тажын һалдырып, ҡамсат бүрек кейҙереп ҡуйҙы. "Өфө" футбол клубының музейына барып, күргәҙмәләрҙе ҡарап йөрөгән арала "О, кубок!" тип ҡысҡырып ебәргән иптәшен "Был бит ваза" тип төҙәткән Спорт профилле мәктәп-интернатының "InterСпорт" командаһы уйынсыһы шул рәүешле әлегә тиклем футболсыларыбыҙҙың ҙур наградалар яулай алмауын төшөндөрҙө. Ғөмүмән алғанда, йылдан-йыл "Шаяниум"дағы юмор, көләмәстәрҙең тематикаһы ла, сифаты ла үҙгәрә. Был юлы Республика инженер лицей-интернатының үҙҙәрен "башҡорт феминисткалары" тип таныштырған "Ҡыҙҙар.com" командаһы аңлайышһыҙ шаяртыуҙары менән шаҡ ҡатырҙы. Ә бына был белем усағының күптән билдәле һәм тамашасы яратып ҡабул иткән малайҙар командаһы "Башҡорттар.RU" һәр ваҡыттағыса шәп сығыш яһаны. Уларҙың көләмәстәре лә урынлы, музыкаль сығыштары ла бәйгелә ҡатнашыусыларҙың талантлы булыуын сағылдырҙы, сәхнәлә үҙҙәрен ышаныслы тотоуы һәм бер ҙә яңылышып тормауы әсир итте. Әммә жюри ағзалары "Башҡорттар.RU" командаһы сығышын быйыл баһалап еткермәне...\nЮмор артында һәр саҡ ысынбарлыҡ йәшерелгән булыуын белһәк тә, уны аңлауы бер аҙ аптырашта ҡалдырҙы әле. Физика фәненән тик бишлегә өлгәшкән улын атаһы "Ғүмер буйы физика уҡытыусыһы булырға йыйынаһыңмы әллә?" тип битәрләп, аҡылға ултыртырға йыйыныуын күрһәткән Өфө ҡалаһы Ф. Мостафина исемендәге 20-се башҡорт гимназияһының "XX централ" командаһы "күҙҙәрҙе асты". Ысынлап та, бөгөн ҡайһы мәктәп балаһынан һораһаң да, "Киләсәктә уҡытыусы булам", тигән яуап алырмын тимә. Ғөмүмән, "Шаяниум" ағай-апайҙар, атай-әсәйҙәр, уҡытыусылар өсөн мәктәп йәшендәгеләрҙе аңларға ярҙам иткән бер сара инде ул. Бына М. Кәрим исемендәге 158-се башҡорт гимназияһының "Кендектәр" командаһы уйынсылары сағылдырған ваҡиғаны миҫалға алайыҡ. "Атай-әсәй, миңә ноутбук кәрәк!" тип маҙаға тейгән малайға өлкәндәр бер тынала: "Шайморат, үҙеңдең теләктәреңде тый әҙерәк! Беҙ һинең туғаныңа былай ҙа Айфон тип исем ҡуштыҡ", - тиҙәр. Кемдәндер күреп, ата-әсәһенән йүкә һуйҙырған үҫмерҙәр юҡ түгел, беҙҙең балалар шуны үҙҙәре лә белә икән.\n"Шаяниум" конкурсы быйыл көтөлмәгән һөҙөмтәләре менән ҡыуандырҙы һәм уҡытыу башҡорт телендә алып барылған белем усаҡтары араһында III урынды "InterСпорт" менән "Рәссамдар" бүлеште, II урынды - "Ша-шу-ша", I урынды "Сәтәкәй" командаһы алды. Уҡытыу урыҫ телендә алып барылған мәктәптәр араһында III урынға "Искәндәр бабай" һәм "Көлсә" сыҡты, II урында - "Хыялый-зыялыйҙар", I урында - "Ҡырғаяҡтар". Ә бына иң төп бүләк - Гран-прины маҡсатлы "Кендектәр" яуланы. Йола буйынса билдәләнгән "Иң яҡшы ҡатын-ҡыҙ роле" һәм "Иң яҡшы ир-егет роле" номинацияларын "Ша-шу-ша" командаһы ағзаһы Наҙгөл Ғарифуллина менән "Етегән+1" командаһы ағзаһы Арыҫлан Хәмитов алды. "Шаяниум"да ҡатнашҡан бүтән командаларҙы ла бағыусылар төрлө номинацияларҙа бүләкләне һәм бер уҡыусы ла буш ҡул менән ҡайтманы. "Былтыр килеп сыҡмағас, киләһе йыл мотлаҡ еңәбеҙ, тип үҙебеҙгә һүҙ биргәйнек, - ти "Кендектәр"ҙең капитаны, 7 синыф уҡыусыһы Рамаҙан Ҡаҙаҡбаев. - Ныҡлап әҙерләндек, яңылышмаҫ өсөн һүҙҙәрҙе ятланыҡ, дәрестәрҙе күп ҡалдырҙыҡ һәм төндәрен дә йоҡлап булманы. Еңеүгә айырыуса шатмын, сөнки киләһе йыл Берҙәм дәүләт имтихандарына әҙерлек башланһа, мин "Шаяниум"да ҡатнаша ла алмам әле..."\nУҡыусыларҙың эскерһеҙ шаяртыуҙары, бер ҡатлы көләмәстәре һәр ваҡыт бөтә тамашасыларҙы ла йылмайта, көлдөртә һәм улар ихлас күңелдән алҡышлай торғайны. Тик был юлы тамашаға килгән балалар, нишләптер, тиҫтерҙәренең сығыштарына бер аҙ битараф булды, хатта сара бөтмәҫ борон залдан тороп сығырға ашыҡты. "Шаяниум" ойошторола башлағандан алып ун етенсе йыл быуындан-быуынға күсә килгән юморға һөйөү, кешеләргә көлкө өләшеү теләге уҡыусылар күңелендә һүрелеп ҡуймаһын ине инде...\nЯҙылған: 03.04.19 | Ҡаралған: 170


Ибрай (Ауырғазы районы) — Башҡорт Википедияһы\n53°56′28″ с. ш. 56°00′31″ в. д.HGЯO\nИбрай (Ауырғазы районы)\n80 205 819 002\n80 605 419 106\nИбрай (рус. Ибраево) — Башҡортостандың Ауырғазы районындағы ауыл. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 36 кеше. Почта индексы — 453486, ОКАТО коды — 80205819002.\nИбрай ауылы 1747 йылда, Меркет-Мең улусы башҡорттары менән ерҙе ҡуртымға алғанда барлыҡҡа килә. Мишәрҙәрҙең 2 ғаиләһе ошонда уҡ аҫаба башҡорттарҙан 1794 йылғы килешеү буйынса һатып алынған ерҙә йәшәгән. XIX быуат башында Ибрай ауылында Түбәнге Новгород губернаһынан хеҙмәтле татарҙар һанап кителгән. VIII ревизия буйынса мишәрҙәр барлығы 21 кеше, типтәрҙәр 40 ир-ат булған. 1859 йылда X ревизия халыҡтың артыуын асыҡлай: ике йортта мишәрҙе һәм 12 йортта 154 типтәрҙе теркәй. Игенселек, малсылыҡ, урман кәсептәре менән шөғөлләнгәндәр. Мәсет, училище булған. 1906 йылда мәсет, мәктәп, 2 бакалея кибете, мөгәзәй теркәлгән. 20‑се йылдарҙан хәҙерге исемен йөрөтә.\nАуыл Ләкәнде ауылында тыуған үҙенең нигеҙ һалыусыһы Ибрай Теребаевтың (1719—1784) исемен йөрөтә.\n1939 йыл 17 ғинуар 825\n1959 йыл 15 ғинуар 560\n1989 йыл 12 ғинуар 328\n2002 йыл 9 октябрь 283\n1920 йылда 1040 кеше йәшәгән.\n2002 йылғы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәтенә ярашлы, күпселек милләт - татарҙар (100 процент).\nАуыл советы үҙәгенә тиклем (Кәбәс): 5 км\nМ.Ғафури урамы (рус. М.Гафури)\nӘнүәр Кәримов (1921-1961), хәрби осоусы.\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Ибрай_(Ауырғазы_районы)&oldid=1138349 ҡабул ителгән\nБыл бит һуңғы тапҡыр 02:33 25 май 2022 үҙгәртелгән.


Википедия:Тиҙ башланғыс өсөн ҡулланма — Башҡорт Википедияһы\nВикипедия:Тиҙ башланғыс өсөн ҡулланма\n(Википедия:Тәүге мәҡәләгеҙ битенән йүнәлтелде)\nБыл бик ныҡ ҡыҫҡартылған мәҡәлә Һеҙгә ҡыҫҡа ғына ваҡыт эсендә беренсе мәҡәләгеҙҙе яҙыуҙа һәм дөрөҫ итеп урынлаштырыуҙа ярҙамсы буласаҡ.\nБыл проектта ҡатнашыуҙан ҡәнәғәтлек һәм кинәнес алырһығыҙ, тип өмөтләнәбеҙ.\n1 1-се аҙым\n2 2-се аҙым. Мәҡәлә өсөн исем һайлағыҙ.\n3 3-сө аҙым. Яҙыласаҡ мәҡәләнең барлығын тикшерегеҙ.\n4 4-се аҙым. Мәҡәләне булдырығыҙ.\n5 5-се аҙым. Мәҡәләне дөрөҫ башлап китегеҙ.\n6 6-сы аҙым. Мәҡәләне яҙығыҙ.\n7 7-се аҙым. Мәғлүмәттәрегеҙҙең сығанаҡтарын күрһәтегеҙ.\n8 8-се аҙым. Мәҡәләне матур һәм дөрөҫ итеп биҙәгеҙ.\n9 9-сы аҙым. Мәҡәләгеҙҙе категорияларға ҡушығыҙ.\n10 10-сы аҙым. Интервики-һылтанмаларын ҡуйығыҙ.\n Үҙегеҙгә ҡыҙыҡ булған бер тема һайлағыҙ. Бик мөһим йәки көнүҙәк мәсьәләләр булһа ла, һеҙгә ҡыҙыҡ түгелдәр икән, уларҙы һайламағыҙ. Тәү башта ул теманы бик ентекле белеүегеҙ кәрәкмәй, әммә уны тағы ла тулыраҡ итеп өйрәнеү теләге булырға тейеш. Һайлаған темағыҙ буйынса ышаныслы мәғлүмәттәрҙе ҡайҙан аласағығыҙҙы тәүҙән үк билдәләп ҡуйыу хәйерле булыр.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Википедия ни түгелдер; мәғлүмәт сығанаҡтары тураһындағы һылтанманы ла уҡығыҙ.\n2-се аҙым. Мәҡәлә өсөн исем һайлағыҙ.Үҙгәртергә\nВикипедиялағы мәҡәлә исемдәре төп килештә һәм берлек һанда була, мәҫәлән: Византия империяһы, Башҡортостан. Әгәр мәҡәләнең исеменән нимә тураһында һүҙ барасағын аңлап булмаясаҡ икән, йәйәләр эсендә аңлатып китегеҙ, мәҫәлән: Ғилмияза (спектакль), Салауат Юлаев (хоккей клубы). Кешеләр тураһындағы мәҡәләләрҙең исемдәре ул шәхестең фамилияһынан башлана, мәҫәлән: Бабич Шәйехзада Мөхәмәтзакир улы; Бикбаев Рауил Төхвәт улы. Фамилияһынан һуң исеме (исеме берәүҙән күп булһа — бөтә исемдәре) һәм атаһының исеме белдереп үтелә. Ике кеше тураһында бер мәҡәлә яҙырға ярамай, улар бик яҡын туғандар булһалар ҙа.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Мәҡәләләргә исем биреү тураһында бынан, шәхестәр тураһында бынан ҡарай алаһығыҙ.\n3-сө аҙым. Яҙыласаҡ мәҡәләнең барлығын тикшерегеҙ.Үҙгәртергә\nҺеҙ һайлаған теманың төп һүҙҙәрен һулдағы «Эҙләү» юлына индерегеҙ һәм аҫтындағы «Эҙләү» төймәһенә баҫығыҙ. Эҙләү һөҙөмтәләре һылтанмалар рәүешендә буласаҡ. Әгәр һеҙ ҡыҙыҡһынған мәҡәлә бар икән, ул мәҡәләгә күсегеҙ һәм, өҫтәге «үҙгәртергә» төймәһенә баҫып, мөхәррирләү тәҙрәһен асығыҙ. Шулай итеп һеҙ булған мәҡәләне төҙәтә алаһығыҙ.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Эҙләү.\n4-се аҙым. Мәҡәләне булдырығыҙ.Үҙгәртергә\nӘгәр ҡыҙыҡһынған мәҡәләгеҙ юҡ икән, уны булдырырға кәрәк. Уның өсөн һулдағы «Төп йүнәлештәр»ҙең аҫтында «Эҙләү» юлына буласаҡ мәҡәләнең исемен яҙығыҙ һәм аҫтындағы «Күсеү» төймәһенә баҫығыҙ. Шулай итеп беренсе мәҡәләгеҙҙе мөхәррирләй алаһығыҙ.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Нисек мәҡәлә булдырырға.\n5-се аҙым. Мәҡәләне дөрөҫ башлап китегеҙ.Үҙгәртергә\nВикипедия мәҡәләләре, исеменең ҡабатланыуы һәм төшөнсәнең аныҡламаһы менән башланып китә, мәҫәлән: «Урал батыр — Башҡорт халыҡ эпосы, быуаттарҙан …», "Ислам — (ғәрәпсә الإسلام — тоғролоҡ), донъя диндәренең береһе. АЛЛАҺЫ ТӘҒӘЛӘНЕҢ , Пәйғәмбәре, … ". Йәйәләр эсендә һүҙҙең ҡайҙан барлыҡҡа килгәнен белдерергә була. Шәхестәр тураһындағы мәҡәләләрҙә исемдән һуң тыуыу һәм үлем көндәрен йәйәләр эсендә яҙырға кәрәк: «Луи́ Жан Люмье́р (франц. Louis Jean Lumière; 5 октябрь 1864, Безансон — 6 июнь 1948, Бандоль) — кинематографты уйлап табыусы, француз …». Был үрнәктәге кеүек исемдәрҙең оригиналь яҙылышын һәм тыуыу һәм үлем ерҙәрен белдереп китеү яҡшы була. Википедияла «ё» хәрефен «е» хәрефенә һәм тире «—» билдәһен дефис «-» билдәһенә алмаштырыу ярамай. Әгәр Википедияны оҡшатһағыҙ, башҡа мәҡәләләрҙе биҙәү ҡағиҙәләре менән таныша алаһығыҙ.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Ҡағиҙә һәм күрһәтмәләр — тамғалау, стиль һ.б., Мәҡәләләрҙе биҙәү — типографика, Шәхестәр — шәхестәр тураһында ентекле мәғлүмәттәр.\n6-сы аҙым. Мәҡәләне яҙығыҙ.Үҙгәртергә\nКәңәш ителгән мәҡәләнең иң әҙ күләме — 500 билдә; мәҡәлә фәнни стилдә яҙылып, үҙләштерелә алырлыҡ (фәнни-популяр) булырға тейеш. Бынан башҡа Википедия мәҡәләләрен яҙғанда, күҙ алдында тотолорға тейешле иң мөһим ике принцип бар:\nТарафһыҙ ҡараш (ТҠ). ТҠ принцибына күрә, мәҡәләлә яҙылғандарға бер кемдең дә фекере, ҡарашы ҡушылырға тейеш түгел, мәҡәләнең темаһы тураһында ла үҙ фекерегеҙҙе мәҡәләгә яҙырға тейеш түгелһегеҙ. Әгәр бер мәсьәлә тураһында бер нисә фекер, ҡараш бар икән, уларҙың бөтәһе лә тигеҙ рәүештә мәҡәләлә белгертелеп китергә тейеш.\nАвторлыҡ хоҡуҡтарына ихтирамлы булыу. Википедия берләшмәһенең маҡсаты — түләүһеҙ һәм һәр кем файҙалана алған энциклопедия төҙөү. Шуның өсөн Википедияға авторлыҡ хоҡуҡтары менән һаҡланған тексттар, һүрәттәр һәм башҡа сығанаҡтар күсереп ҡуйыу ярамай. Әгәр бер сығанаҡтың хоҡуҡсал хәле билдәле түгел икән, уны ла Википедияға күсереп ҡуйыу ярамай. Википедияны «GNU FDL» лицензияһы буйынса файҙаланырға була.\nҺайланған мәҡәләләр категорияһында һеҙ бик матур итеп яҙылған һәм яҡшы итеп биҙәлгән белемдең төрлө тармаҡтары тураһындағы мәҡәләләрҙе таба алаһығыҙ. Ул мәҡәләләр тауыш биреү менән иң һәйбәттәр араһына һайланып алынған, тимәк уларҙы үрнәк итеп ҡуллана алаһығыҙ.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Тарафһыҙ ҡараш — тарафһыҙ ҡараш һәм Авторлыҡ хоҡуҡтары — авторлыҡ хоҡуҡтары тураһында.\n7-се аҙым. Мәғлүмәттәрегеҙҙең сығанаҡтарын күрһәтегеҙ.Үҙгәртергә\nМәҡәлә яҙылып бөткәндән һуң, уның аҫтында «Әҙәбиәт» бүлемен булдырығыҙ һәм унда исемлек рәүешендә ҡулланған баҫма сығанаҡтарҙы (сығанаҡтың исемен, авторын, нәшер иткән ойошманы, баҫылған йылды һәм, мөмкинлек булһа, ISBN номерын) күрһәтегеҙ. Шунан һуң «Тағы лы ҡарағыҙ» бүлеген эшләгеҙ һәм унда тема буйынса яҡын булған Википедия мәҡәләләренә һылтанмаларҙы исемлек рәүешендә күрһәтегеҙ. Мәҡәләнең иң аҙағында иһә «Һылтанмалар» бүлеген эшләгеҙ һәм унда мәғлүмәт алған Интернет селтәре биттәрен һанап китегеҙ. «Һылтанмалар» бүлегендә ул сайттан мәғлүмәттәр алмаған булһағыҙ ҙа, тема буйынса ҡыҙыҡлы сайттар ҙа күрһәтелергә мөмкин.\nАсыҡ мәғлүмәт сығанаҡтары тураһында ҡарағыҙ: Мәғлүмәт сығанаҡтары, асыҡ һүрәт сығанаҡтары тураһында Һүрәт сығанаҡтары.\n8-се аҙым. Мәҡәләне матур һәм дөрөҫ итеп биҙәгеҙ.Үҙгәртергә\nҺөйләмдәрҙе йәки һүҙҙәрҙе вики-тамғалау бик ябай:\nТексты ҡалын шрифт итеп билдәләү өсөн ул текстың ике яғына ла берле өс тырнаҡ ҡуйығыҙ: «'''калын шрифт'''». Ҡалын шрифт менән тик мәҡәлә исемдәре (5-се аҙымды ҡарағыҙ), төп терминдар һәм төшөнсәләр билдәләнә;\nКурсив өсөн берле ике тырнаҡ кәрәк: «''курсив''». Курсив мөһим текстты мәғәнә менән айырып күрһәтеүҙә ҡулланыла, ләкин ундай һүҙҙәр насар уҡыла, шунлыҡтан бик йыш ҡулланырға кәрәкмәй;\nМәҡәлә бүлектәренең исемдәре айырым юлда яҙыла һәм ике (эске бүлектәргә — өс тигеҙлек) тигеҙлек билдәһе менән уратып алына, мәҫәлән:\n«=== Һигеҙенсе аҙым. Мәкәләне матур һәм дөрөҫ итеп биҙәгеҙ. ===».\nВикипедияла абзацтар буш юл менән бүленә: ике абзац араһында бер буш юл ҡалдырып китеү етә.\nИсемлектәр ошолай итеп эшләнә: һәр бер айырым юлда «#» билдәһе ҡуйыла, шунан исемлектең пункттары килә. Номерланмаған исемлектәр өсөн «#» урынына «*» ҡулланыла, мәҫәлән: «* Пункт 1;[яңы юл]* Пункт 2;[яңы юл]* Пункт 3.»\nЭске һылтанмалар (Википедияның башҡа мәҡәләләренә һылтанмалар) ошо рәүештә яһала: «[[Күселәсәк мәҡәлә исеме|һылтанманың күренгән тексты]]», мәҫәлән: [[Гипертекст|Эске һылтанмалар]] (пункттың башын ҡарағыҙ). Әгәр һылтанма тексты күселәсәк мәҡәлә исеменә тап килә икән, ошолай итеп эшләргә була: [[XX быуат]]та бик күп нәмә үҙгәрҙе…. Яҡшы мәҡәләнең һәр бер абзацында кәмендә өс һылтанма булырға тейеш.\nТышҡы һылтанмалар (Интернет селтәренең башҡа сайттарына һылтанмалар ошо рәүештә яһалалар: [http://URL-адрес Һылтанманың күренгән тексты]. Мәҫәлән: [http://lingvo.bashedu.ru/form.php Русса-башҡортса һүҙлектәр]. Тик шуны иҫегеҙҙә тотоғоҙ: Википедияла түләүле сығанаҡтарға һылтанмалар яһарға ярамай, ҡыҫҡаса итеп әйткәндә — Википедияла реклама ҡәтғи рәүештә тыйыла.\nТексты биҙәүҙең һәм урынлаштырыуҙың һуңғы баҫҡысы — орфографияны тикшереү. Хәҙерге ваҡытта интернет селтәрендә башҡорт телендәге текстарҙың орфографияһын тикшерә алырҙай ҡорал юҡ, киләсәктә булыр тип өмөтләнәбеҙ. Шунлыҡтан яҙған мәҡәләгеҙҙе бик иғтибарлы уҡып сығығыҙ һәм ентекле рәүештә тикшерегеҙ. Мәҡәлә аҙағында имза ҡуйырға ярамағанлығын онотмағыҙ.\nВики-тамғалау тураһында ентекле мәғлүмәттәр өсөн күрһәтмәләрҙе ҡарағыҙ: Мәҡәләләрҙе нисек төҙәтергә, стиль тураһында — Ҡағиҙә һәм күрһәтмәләр, махсус билдәләр — Махсус билдәләр, ә бында үҙегеҙҙе һынап ҡарай алағыҙ.\n9-сы аҙым. Мәҡәләгеҙҙе категорияларға ҡушығыҙ.Үҙгәртергә\nЭҙләүҙе еңеләйтеү өсөн Википедияның һәр бер мәҡәләһе бер йәки бер нисә категорияға ҡушыла. Бер мәҡәләне категорияға ҡушыу өсөн, сығанаҡ текст аҙағында «Һылтанмалар» аҫтында бер буш юл ҡалдырырға, һәм һәр яңы юлда икеле шаҡмаҡ йәйәләр араһында "Категория: " һүҙенән һуң категория исемдәрен яҙып китергә кәрәк. Мәҫәлән: [[Категория:Физика]] йәки [[Категория:Башҡортостан тарихы]]. Шәхестәр тураһындағы мәҡәләләр «Әлифба буйынса шәхестәр» категорияһына ҡуйылырға тейеш: ([[:Категория:Алфавит буйынса шәхестәр]]), шулай уҡ тыуыу һәм үлеү буйынса ла (мәҫәлән, [[Категория:2 июль тыуғандар]] йәки [[Категория:1890 йылында үлгәндәр]]) һәм һөнәре һәм иле (мәҫәлән, [[Категория:Философтар]]) буйынса ла категорияларға ҡушылырға тейеш. Фильмдар, компьютер уйындары һәм романдар донъяға сығыу йылы һәм жанрҙары буйынса категорияларға ҡушылалар (мәҫәлән, [[Категория:Романдар 1910]], [[Категория:Фильмдар 1977]] йәки [[Категория:Комедия фильмдары]]).\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Категориялар.\n10-сы аҙым. Интервики-һылтанмаларын ҡуйығыҙ.Үҙгәртергә\nВикипедия — донъяның бер нисә тиҫтә телендә бүлектәре булған халыҡ-ара энциклопедия. Төрлө телдәге бер үк мәҡәләләр араһында интервики һылтанмаларын ҡуйырға кәрәк. Бының өсөн мәҡәләгеҙҙең исемен инглиз йәки немец теленә тәржемә итегеҙ. Мәҡәләнең аҙағында, категорияларҙан һуң бер буш юл ҡалдырығыҙ, шунан яңы юлда ошо төҙөлөштө яҙығыҙ: [[тел коды:мәҡәлә исеменең тәржемәһе]]. Бында тел коды: инглиз теле өсөн — en, немец теле өсөн — de. «Квант механикаһы» өсөн ошондай юлдар яҙыласаҡ: [[en:Quantum mechanics]] йәки [[de:Quantenmechanik]]. Бөтә эштәр тамамланғас, аҫтағы «Ҡарап сығырға» төймәһенә баҫығыҙ. Хаталарҙы тикшереп һәм төҙәтеп сыҡҡандаң һуң, «Яҙҙырып ҡуйырға» төймәһенә баҫығыҙ. Шулай итеп Википедияға беренсе мәҡәләгеҙ яҙылған буласаҡ.\nЕнтекле мәғлүмәттәр өсөн ҡарағыҙ: Интервики.\nӘйтеп үтелгәнсә, Википедияның һайланған мәҡәләләре һеҙ тауыш биреү менән иң һәйбәт мәҡәләләр араһына һайлап алынған, һәм бер аҙнаға баш биткә урынлаштырылған мәҡәләләрҙе таба алаһығыҙ. Мәҡәлә яҙған һәм һуңынан мәҡәләһе иң һәйбәттәр араһына һайланып алынған ҡатнашыусы үҙен ысын мәғәнәһендә википедиясы итеп тоя ала. Һеҙ ҙә шулай яҡшы итеп мәҡәлә яҙып ҡарағыҙ һәм һайланған мәҡәләләргә индереү өсөн тәҡдим итегеҙ.\nБыл эште башҡара алыуығыҙға ышанабыҙ!\nҺәм тағы ла бер нисә файҙалы һылтанма:\nWikipedia:Белешмә — Википедияның белешмә сығанаҡтарының тулы исемлеге,\nWikipedia:Ҡоролтай — википедиясыларҙың фекер алышыу һәм аралашыу урыны,\nWikipedia:Хәкимдәр — һорауҙарығыҙ булһа, исемлектәге хәкимдәрҙән һорағыҙ.\nӘгәр Һеҙгә Википедия оҡшаһа, дуҫтарығыҙға тәҡдим итергә онотмағыҙ!\nhttps://ba.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Тиҙ_башланғыс_өсөн_ҡулланма&oldid=1019726 ҡабул ителгән\nПоследний раз редактировалась 18 март 2021 в 03:52\nБыл бит һуңғы тапҡыр 03:52 18 март 2021 үҙгәртелгән.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - №41, 9 - 15 октябрь 2021 - Информационные страницы\n№41, 9 - 15 октябрь 2021\nБАЙРАМ КИЛӘ, БАЙРАМ!\nБилдәле булыуынса, республика законына ярашлы, 11 октябрҙә Республика көнө - Башҡортостан Республикаһының Дәүләт суверенитеты тураһында декларация ҡабул итеү көнө билдәләнә. Радий Хәбиров ошо дата уңайынан байрам саралары планын әҙерләргә һәм раҫларға ҡушты. Муниципалитеттарға "учреждениеларҙы, урамдарҙы, майҙандарҙы, йәмәғәт биналарын Рәсәй Федерацияһының һәм Башҡортостан Республикаһының дәүләт символикалары менән байрамса биҙәргә тәҡдим ителде", тиелә документта. Тантаналы саралар санитар-эпидемиологик талаптарҙы үтәп ойошторолорға тейеш, тип билдәләнә.\nРеспубликаның ҡала-райондары хакимиәттәренә "тораҡ пункттарҙа йәрминкәләр үткәреү, күсмә байрам сауҙаһын ойоштороу" бурысы йөкмәтелде.\n"2021 йылдың 11 октябрендәге байрам дүшәмбегә тап килә, - тип белдерҙеләр Хеҙмәт министрлығында. - Шулай итеп, биш көнлөк эш аҙнаһында 2021 йылдың 9, 10 һәм 11 октябре ял көндәре булып тора".\nБөтөн Конституция закондары заманға ярашлы яҙылған булһа, беҙҙең гимн һүҙҙәрендә Конституцияның рухи сағылышы ғына түгел, ә булмышыбыҙ, тарихыбыҙ ҙа сағылған.\nНИ ӨСӨН ВАКЦИНА ЭШЛӘТТЕМ?\nДуҫым вакцинаны шулай уҡ ураҙа менән дә сағыштырҙы. Нәҡ ураҙа ваҡытында организм һыуҙан һәм ризыҡтан, башҡаларҙан тыйылып, стресс хәленә инә һәм алда көтөлгән унан да хәтәр хәлдәргә күнекмә үтә, әҙерләнә.\nСуртандың һәм ҡарабалыҡтың килоһын 250 һум менән, ҡыҫаланы, ҙурлығына ҡарап, килограмын 600-1500 һумға, суҙаҡты, шулай уҡ килограмлап, 400 һумға һатам. Күмәртәләп алыусыларға бонус итеп табан балыҡ һәм йәйен бүләк итәм.\nӘ мине бер һорау борсой: Ноғман Мусиндың әҫәрҙәре буйынса кино төшөрөү мәсьәләһен Хөкүмәт кимәлендә кем һәм ҡасан күтәреп сығыр икән? Ә ниндәй эпик картиналар төшөрөргә булыр ине!\nРеспубликала былай ҙа был сир көслө, табиптарҙың сирләүселәрҙең артабанғы яҙмышы менән ҡыҙыҡһынырға, уларға реабилитация тәғәйенләргә, күҙәтеп торорға ваҡыты ла ҡалмай.\nКовид госпиталдәрендә аҡ халатлы кешеләрҙең яуыз сир менән һәр кеше ғүмере өсөн ысын мәғәнәһендә һуғыш бара һәм был ялтырауыҡлы һүҙҙәр түгел. Мин уларҙың барыһына ла рәхмәт белдерәм һәм ошо ауыр көрәштә һаулыҡ, уңыштар теләйем.\nҺуңғы осорҙа Башҡортостанда вирустың ныҡ таралыуы билдәле. Уның сәбәбен санитар-эпидемиология эшенең эҙмә-эҙлекле булмауынан күрәм. Сирҙең иң аҙған ваҡытында ҙур-ҙур форумдар үткәреү кәрәкмәй ине, минеңсә.\nМедицина институтында уҡыған студенттарға ауырыуҙың биләгән вазифаһына, дәрәжәһенә ҡарап түгел, ә уның сиренә, хәленә ҡарап ҡына мөнәсәбәт ҡылырға өйрәтәләр, "табип этикаһы" тигән төшөнсәне лә һеңдерәләр.\nТАТАР МЕНӘН БАШҠОРТ (4-се бүлек)\nИнделәр ҙә бахыр ғына ҡиәфәттә күҙҙәрен башлыҡҡа текәнеләр, һүҙҙе Мәснәүи башланы. Ысынлап та, телгә оҫта икән. Үҙенә ҡалһа, эшкиндерә алмаҫ ине, яҡташы менән осрашҡанға тағы ла нығыраҡ ҡыуанды.\nЫрымбур губернаторы вазифаһында бигерәк тә Неплюев үҙен йәнһеҙ хаким һәм ҡанэскес палач итеп күрһәтә. Ул 150 башҡорт старшинаһын алдап саҡырып алып, Яйыҡ йылғаһы ярында тереләй күмдерә.\nl Кәбеҫтә баштары бер-береһенә тейеп ятырға тейеш түгел, уларҙың араһы, исмаһам, 1-әр сантиметр булырға тейеш. Әлбиттә, иң яҡшыһы - күсән үҙәгенән бәйләп, элеп ҡуйыу. Шулай уҡ фатирҙа йәшәүселәр һәр кәбеҫтәне аш пленкаһы менән урап, балконға сығара ала.


Ҡойроҡ хикмәте » Архив газеты "Йәшлек"\nИренгән эш һөймәҫ.\nЯрай, бәғзеләре томана, аңды-тоңдо белмәй тип ташлама яhаған булайыҡ, ти. Әммә, анау минең синыфташым Fәбделбөкө Ялағаевтың шулай тип әйтеүе аҡылға hыйырлыҡ эш түгел. Йә, үҙе университеттың биология факультетында уҡыған кеше бит әле. Башҡалар кеүек биш-алты йыл менән генә ваҡланhа, бер хәл. Әллә ун биш, әллә ун алты йыл буйы ғилем hемерҙе. Әллә шулай бик сабыр булғанғамы икән, бер заман үҙенә лә шул нәмәкәй үҫеп сыҡты бит. Йә, Хоҙай, кем-кем, шул йән көйөгө, кеше маймылдан барлыҡҡа килмәгән, тип ауыҙ асып маташа. Ә үҙе шул ҡойроғо арҡаhында ғына хәҙер ана әллә кем булып, май эсендәге бөйөр кеүек кенә йәшәп ята.\nХоҙай был ағзаны иң яратҡан бәндәләренә генә бирәлер ул. Ҡара аҡылым буйынса шуны әйтә алам: ҡойроҡлолар әҙәм балаларының иң шәп категорияhына ҡарай. Шулай булмаhа, бәғзе берәүҙәр, айырыуса түрә-ҡараға эшләп, шулар тип үлеп барыр инеме ни? Биллаhи, йәндәрен бирергә әҙерҙәр бит. Анау әлеге лә баяғы Fәбделбөкө hуң!\nИнде харап булды тигәндә генә, шул ҡойроғо менән ут-ялҡындан ап-анhат ҡына килә лә сыға. Ҡайҙа, ҡайҙа эшләй, тиhегеҙме? Атаҡ-атаҡ, әле hаман ишетмәнегеҙме ни? Эй, ошо томаналыҡ бәләhе-е-е-е. Эй. Гәзит-маҙар ҡараштырмайhығыҙ шул. Fәбделбөкөбөҙ икмәк бешереү комбинатын ҡойроғо менән ҡырып-hепереп бөткәс, үҙен буяу заводына директор итеп ҡуйҙылар бит. Ваҡыт-ваҡыт ҡойроғон төрлө төҫкә буяп тороуы еңелерәк булhын, тигәндәрҙер.\nШул нәмәhе менән бик оҫта итеп тамашалар ҡуя торғас, сереп байып бөттө бит инде. Ул алмаған орден-миҙалдары ҡалманы. Хәҙер түшенә hыймағандарын сумкаhына hалып йөрөй башлармы икән, тип торам әле. Ул әллә ниндәй исемдәр – атҡаҙанғанмы, иң маhирымы, иң шәбеме шунда... Гәзит-журналдар уның тураhында маҡтап яҙа. Балаларының балаларына, уларҙың тыумаған балаларына фатир күптән әҙер. Ә бына, мин, мин бына, ундай ағзам булмағас, әле hаман бер бүлмәле фатирҙа улым, киленем, ейән-ейәнсәрҙәрем менән мискәләге балыҡ кеүек мәж киләбеҙ.\nКүҙәтеп, күҙәтеп йөрөйөм дә, ҡайhы саҡ ҡойроҡло әҙәмдәрҙән көнләшеп үлә яҙам. Күҙ ҡыҙмаҫлыҡ та түгел. Әкиәттәге тылсым таяғы кеүек ғәжәп серле көскә эйә икән ул шул ҡойроҡ тигәндәре. Хатта шул нәмәкәй, әйтеүе лә әллә оят, әҙәм балаhына нәҫелен арттырырға ла булышлыҡ итә, имеш. Малай кәрәкме, ҡасан тыуырға тейеш – барыhын да кәрәкле генә ваҡытҡа үҙе билдәләй.\nФактмы?! Яңыраҡ беҙҙең ойошмаға институтты бөткән бер егет килде. Уның да ҡойроғо булған бит. Шул нәмәhе ярҙамында директорыбыҙҙың тыуған көнөндә – алтын юбилейын билдәләгәндә генә – ҡатыны туп кеүек малай тапты. Ышанаhығыҙмы-юҡмы, улына Рафинад тип директорыбыҙҙың исемен ҡушты. Бындай ҙа хөрмәт өсөн директорыбыҙ, эй, ҡыуанды, шатлығынан хатта әллә нисә көн буйы илап йөрөнө. Рафинадты ул үҙ балаhы кеүек күреп, фатир ҙа бүләк итте. Бына ниндәй рәхәт икән ул ҡойроҡло булыу.\nБына шулай, дуҫтарым! Кеше маймылдан барлыҡҡа килмәгән, тигән hүҙ сей ялған ул. Ҡойроғон да тота алмаҫhың, ҡойроғона баҫтыра торған түгел, ҡойроғон тотоу, ҡойроҡ текә тора, ҡойроҡто йәшереү, ҡойроҡто ла күрhәтмәү, ҡойроҡто hыртҡа hалыу, ҡойроҡто төрөү, ҡойроғон бороу кеүек hүҙҙәр юҡтан ғына килеп сыҡмаған. Вәт!\nЛилиә СӘFИҘУЛЛИНА Минең йәндә – серенад ...


Ял көндәрендә төбәктә синоптиктар йылы һауа торошон фаразлай // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nЯл көндәрендә төбәктә синоптиктар йылы һауа торошон фаразлай\n10:45, 6 октября 2017 Йәмғиәт\nЯл көндәрендә төбәктә синоптиктар йылы һауа торошон фаразлай Фото: автор\nАлдағы ял көндәрендә Башҡортостанда антициклон ҡоро һәм йылы һауа торошон тәьмин итәсәк. Ләкин синоптиктар яуым-төшөм ихтималлығын инҡар итмәй, ҡайһы бер райондарҙа төндә ҡар ҡатыш ямғыр яуыуы мөмкин.\nШәмбе, 7 октябрҙә, урыны менән бер аҙ ямғыр яуыуы көтөлә. Һауа температураһы төндә 0,+5, көндөҙ +8,+13 градус.\n8 октябрҙә лә бер аҙ ямғыр яуыуы ихтимал. Төнгө сәғәттәрҙә +1,+6, көндөҙ +9,+14 градус йылы.


Яҡшы һүҙ – йәнгә дауа — Баймаҡ ҡалаһының үҙәк дауаханаһы рәсми сайты\n« Тәжрибәле терапевт\nХирургияға бағышланған ғүмер »\nГөлнара Рамаҙан ҡыҙы Йылайыр районы Яманһаҙ ауылынан. Юлдыбай урта мәктәбенең һигеҙенсе класын тамамлаған ҡыҙ 1984 йылда Сибай медицина училищеһына фельдшер бүлегенә уҡырға инә. Уны тамамлағас, йүнәлтмә буйынса Өфө ҡалаһындағы БАССР-ҙың Министрҙар Советы дауаханаһына шәфҡәт туташы итеп эшкә ебәрелә. Бер йыл эшләгәндән һуң, Башҡорт дәүләт медицина институтының дауалау факультетына уҡырға инә. Уҡыу менән эшен дә бергә алып бара тырыш ҡыҙ.\nДәлхә Хәйрулла улы Таулыҡай ауылында ун балалы билдәле тимерсе ғаиләһендә тыуып үҫә. Уны ла бала саҡ хыялы медицинаға алып килә һәм ул бар ғүмерен ошо һөнәргә арнай. Мәктәпте тамамлағас, Сибай медицина училищеһына уҡырға инә. Ошо уҡыу йортоноң фельдшер бүлеген тамамлағас, Мәләүез районының Шәрип ауылында фельдшер булараҡ хеҙмәт юлын башлай. 1984-1987 йылдарҙа хәрби-диңгеҙ ғәскәрҙәрендә һалдат бурысын үтәй. Хәрби хеҙмәттән ҡайтҡас, Башҡорт дәүләт медицина институтына уҡырға инә, шул уҡ ваҡытта Өфө ҡалаһының 21-се дауаханаһында эшләп тә йөрөй.\nҒәлиндар 1990 йылда матур ғаилә ҡора. Диплом алғас, йәш белгестәр Баймаҡҡа эшкә ҡайта. Район дауаханаһында интернатура үткәндән һуң, Дәлхә Хәйрулла улы Таулыҡай ауыл-врач амбулаторияһының баш врачы итеп тәғәйенләнә. 1997 йылда үҙәк дауаханаға терапевт итеп күсерелә. Әлеге көндә участка терапевы булып эшләй. Шул уҡ ваҡытта ул Чернобыль АЭС-ындағы фажиғәле хәлдәрҙең эҙемтәләрен бөтөрөүселәрҙең һаулығы өсөн дә яуаплы, урындағы хәрби комиссариатта әрмегә саҡырыу комиссияһының врач-терапевы. Бынан тыш, ауылдарға сығып урындағы халыҡты ла ҡабул итә. Үҙ эшен яҡшы белгән врачтың хеҙмәте лайыҡлы баһаланған: беренсе категориялы врач “БР-ҙың һаулыҡ һаҡлау отличнигы” тигән маҡтаулы исемгә лайыҡ булған, бихисап Почет грамоталары һәм Рәхмәт хаттары менән бүләкләнгән.\nГөлнара Рамаҙан ҡыҙы ла уҡыуын тамамлағас, район дауаханаһында интернатура үтә, аҙаҡ Таулыҡай ауыл-врач амбулаторияһы врачы була. 2002 йылдан алып үҙәк ҡала дауаханаһында терапевт һәм клиник-эксперт эше буйынса врач булып эшләй. Оҙаҡ йылдар намыҫлы хеҙмәте өсөн район, ҡала биләмәһе хакимиәттәренең, үҙәк ҡала дауаханаһының Почет грамоталары менән бүләкләнгән. Уҙған йылда юғары категориялы врач РФ Һаулыҡ һаҡлау министрлығының Почет грамотаһына лайыҡ булған.\nУлдары Данис та ата-әсәһе һөнәрен үҙ итеп, медицина юлын һайлаған. Әлеге көндә Башҡорт дәүләт медицина университетын тамамлап, республика онкология диспансерында ординатура үтә. Уның тормош юлдашы Ғәлимә лә врач, Азалия исемле ҡыҙ үҫтерәләр. Ғәлиндарҙың кесе улдары Азамат әле мәктәп уҡыусыһы, ул да врач булырға хыяллана.\nҠайһылыр берәй ерең ауыртһа, беҙ иң тәүҙә терапевҡа мөрәжәғәт итәбеҙ. Сөнки терапевт ниндәйҙер кимәлдә ғаилә табибы, диспетчер кеүек. Ауырыуҙарҙы иғтибар менән тыңлау, ентекле тикшереү, дөрөҫ диагноз ҡуйыу һәм дауалау врачтарҙан үҙ эшеңдең оҫтаһы булыуҙы талап итә. Был йәһәттән Ғәлиндар һынатмай, яҡты йөҙө, яҡшы һүҙе менән ауырыуҙарҙың тәнен генә түгел, йәнен дә дауалай улар. “Бөгөнгө ҡырыҫ заманда кеше, һаулығы буйынса ниндәйҙер шиге тыуһа ла, шунда уҡ табиптарға күренергә атлығып тормай. Ә инде халыҡ араһында аңлатыу эштәре алып барһаң, дөрөҫ мөнәсәбәт тапһаң, кеше үҙенең сәләмәтлегенә нығыраҡ иғтибар итә башлай”, – тигән фекерҙә тәжрибәле врач-терапевтар.\nКешеләрҙең ризалығын һәм рәхмәтен алып йәшәгәнгә күрә, Гөлнара менән Дәлхә Ғәлиндарҙың тормошо түңәрәк, эштәре уң. “Ауырыуҙарҙы дауалауға дәүләт ярҙамы саралары һәм дауахана администрацияһының проблемаларға етди иғтибары хеҙмәт һөҙөмтәләрендә лә ыңғай сағылыш таба. Беҙҙә эш өсөн барлыҡ шарттар булдырылған, тейешле медицина ҡорамалдары, тулы клиника-лаборатор тикшереү үткәреү мөмкинлеге бар. Шуға күрә ең һыҙғанып эшләргә генә кәрәк”, – ти улар.


Архaнгел районындағы Атыш шарлауығы. Ул Ләмәҙ йылғаһының уң ярында урынлашҡан. Бейеклеге – 4 метрҙан ашыу, киңлеге 6 метрға етә. Ә тәрәнлеге 10 метрҙан да юғары. Бындай шарлауыҡ – Башҡортостанда бик һирәк осрай торған тәбиғи һәйкәл. Кавказдағы шарлауыҡтарҙан үҙенең текә бағана яһауы менән айырылып тора.\nАрхангелдан көньяҡтараҡ Асҡын мәмерйәһе лә бар. Унда һәр саҡ һыуыҡ. Мәмерйәнең «Ҙур зал» тип аталған бүлмәһендә 17 боҙ сталагмит үҫкән. Ҡайһы берҙәренең диаметры 2,8 метрға еткән, бейеклеге – 8 – 11 метр. Залдың оҙонлоғо –104, киңлеге – 62 метр.\nАуырғазы районындағы Бишҡайын мәмерйәһе. Ул ҡояш бик ныҡ ҡыҙҙырған ерҙә урынлашҡан, тәрәнлеге – биш кенә метр. Ә һәр саҡ боҙ һалҡынлығын һаҡлай. Шуның өсөн серле мәмерйә тәбиғәт һәйкәле исемлегенә ингән.\nБаҡалы районының Баҡалы ауылынан 5 – 6 саҡрым алыҫлыҡта биш гектар майҙанды ҡарағайлыҡ биләй. Уны 1812 йылда ултыртҡандар. Был ҡарағайҙарҙың бейеклеге – 30 метрҙан ашыу.\nБәләбәй районынында 420 йәшлек бер ҡарағай үҫә. Йыуанлығы – 4 метрҙан ашыу, буйы – 30 метрҙан бейегерәк. Халыҡ һөйләүенсә, әлегегә ҡарағанда ике тапҡыр оҙонораҡ булған. Йәшен атҡан ваҡытта һынған.\nЯмантау (Белорет районы) – Көньяҡ Уралдың иң бейек түбәһе. Абсолют бейеклеге – 1 мең 640 метр. Итәктәрендә үҙенсәлекле үҫемлектәр бар. Уларҙы Башҡортостанда үҫкән һәр төрлө ағас, үләндәрҙең иң әрһеҙҙәре тип атарға мөмкин. Сөнки Ямантауҙа бик көслө дауылдар була. Ҡайһы саҡ тотош урмандарҙы аҡтарып ташлай. 1962 йылдағы көслө дауыл тау итәгендә үҫкән уҫаҡ урманының 80 процентын юҡ иткән. Тау башында һәр саҡ ел булғанлыҡтан, бөжәктәр юҡ кимәлендә. Уларҙы елһеҙ ваҡытта ғына осратырға мөмкин. Тауға күтәрелә барған һайын ағастар ҙа, ҡоштар ҙа, бөжәктәр ҙә, үҫемлектәр ҙә төрлөләнә бара.\nҠыҙылъяр мәмерйәһе Оло Инйәрҙең уң яғында урынлашҡан. Мәмерйәнең эсендә тәрәнлеге 13 метр булған ҡоҙоҡ бар. Күлдәр бик күп. Мәмерйәнең оҙонлоғо 100 метрға етә һәм күл менән тамамланып ҡуя.\nСебер кедрҙары урманы – Белорет ҡалаһынан алты саҡрым алыҫлыҡта. Ул 1906 йылда ултыртылған. Ике гектар майҙанды биләй. Йыл һайын сәтләүек бирә.\nАсы ауылынан йыраҡ түгел, Юрмаш йылғаһының уң яҡ ярында ятҡан ҡыҙғылт төҫтәге ҙур таш өйөмдәрен Йәшен ташы тип атайҙар. Элек-электән тирә-яҡтағы башҡорттар араһында, әгәр ҙә шул таштарға һуҡһаң йәки яңылыш тейһәң, йәшен йәшнәй, тигән ырым йәшәп килә. Әле ул бик күп туристы йәлеп итә.\nДүртөйлө районында матурлығы менән дан алған Венеция тигән ауыл бар.\nКөйөргәҙе районында Ҡаҙлайыр йылғаһының һул яҡ ярында, Яҡут ауылынан 2 саҡрым үрҙәрәк Яҡут тоҙло сығанағы табылған. Уның тирә-яғында шифалы ҡойо барлыҡҡа килгән. Халыҡ сығанаҡтың тоҙло һыуы һәм ҡойо менән дауалана. Ревматизмдан һәм башҡа сирҙәрҙән килешә.\nБаш ҡалабыҙҙың Шота Руставели урамы менән Өфө шоссеһы араһында Непейцов дендропаркы урынлашҡан. Дендро грек телендә ағас тигәнде аңлата. Тимәк, ғилми тикшеренеү өсөн үҫтерелгән ағастарҙан торған парк. Унда йөҙҙән ашыу урындағы ағас һәм ҡыуаҡлыҡ үҫә. Шулай уҡ башҡа яҡтарҙан килтереп ултыртылғандары ла бар. Паркка 1923 – 1924 һәм 1937 – 1941 йылдарҙа нигеҙ һалына.


Хәбәрҙәр: Стамбул: Төркиәлә журналистарҙы ҡулға алдылар.\nСтамбул: Төркиәлә журналистарҙы ҡулға алдылар.\nСтамбулда “Йөмһүриәт” гәзите редакцияһы янына йома көн йөҙҙәрсә кеше йыйылды, был хәл ике журналисты ҡулға алғандан һуң булды. Халыҡ, Эрдоганды авторитарлыҡта һәм матбуғат азатлығын быуырға ниәтләүҙә ғәйепләп, баҫманың баш редакторын һәм хәбәрсеһен азат итеүҙе талап итте.\nУҙған йыл Йән Дүндәр һәм Эрдем Гөл Анкараның Сүриә боевиктарына ҡорал оҙатыуы менән бәйле тикшереү үткәргәйне. Бынан һуң президент Эрдоган шәхсән үҙе уларҙы шпионлыҡта һәм террористарға ярҙам итеүҙә ғәйепләп сыҡты.\n“Барығыҙға ла мәғлүм булыуынса, тикшереүҙе беҙҙең репортерҙар алып барҙы, улар төрөк махсус хеҙмәттәренең йөк машиналары “исламистарға” ҡорал ташыуын асыҡланы. Беҙҙе эҙәрлекләүҙең инициаторы- президент Эрдоган. Беҙ бында журналистиканы һәм халыҡтың мәғлүмәт алыуға хоҡуғын яҡлау өсөн килдек, хөкүмәттең алдашыуҙарын халыҡ белергә тейеш,”-тип әйтеп өлгөрҙө ҡулған алынғансы Йән Дүндәр.\n“Ил хәүеф алдында торһа, журналист был хаҡта хәбәр итергә тейеш,”-тип өҫтәне Эрдем Гөл.\nЯуап итеп төрөк властары, һүҙ Сүриә төркмәндәренә тәғәйенләнгән “гуманитар конвой” тураһында бара, тип хәбәр итте.\nЕвроберләшмә Төркиә журналистарының ҡулға алыныуына борсола, тип белдерҙе йома көн Брюсселдә ЕС-тың тышҡы сәйәсәт хеҙмәте вәкиле Майя Косьянчич.\n“Беҙ хафалы ваҡиғаларҙы иғтибар менән күҙәтеп барабыҙ; фекер төрлөлөгө азатлығы- Евроберләшмәнең төп принциптарының береһе,”-тип асыҡлыҡ индерҙе ул.\nҮҙ сиратында Европарламенттың “йәшелдәр” фракцияһы рәйестәренең береһе был мәсьәләне Брюсселдә 29 ноябрҙә үтәсәк ЕС-Төркиә саммиты көн тәртибенә индерергә тәҡдим итте.


Рәсәйҙәге сәйәси система үҫеше Башҡортостанда асылған Халыҡ сәйәсәте мәктәбенең иғтибар үҙәгендәге һорауҙарҙың береһе булып тора. Сәйәсәт, эшҡыуарлыҡтан алып йәмәғәт\nэшмәкәрлеге һәм мәғарифҡа тиклем - төрлө өлкәләргә ҡараған\nутыҙҙан ашыу тыңлаусы "парта артына ултырҙы".\nБыл гражданлыҡ - ағартыу программаһы "Асыҡ Рәсәй" тарафынан илдең төрлө мөйөштәрендә тормошҡа ашырыла - Башҡортостан иһә Халыҡ сәйәсәте мәктәбе асылған 40 - сы төбә к. Был тыңлаусылар өсөн үҙҙәренең фирҡә, сәйәси һәм һөнәри бурыстарынан бушанып, үҙ - ара дискуссия ҡорорға мөмкин\nбулған берҙән - бер "мәктәп майҙанылыр", моғайын. Мәктәп тыңлаусылары алдында ике көн дауамында Рәсәйҙең алдынғы эксперттары һәр кем үҙ йүнәлеше юуйынса сығыш яһаны.\n1993 - 96 йылдарҙа РФ Президенты Хакимиәтенә етәкселек иткән Сергей Филатов илдең Төп законын булдырыуға ҡағылған тарихи үҙенсәлектәр менән уртаҡлашты. Рәсәй Конституцияһының дәүләт һәм йәмәғәтселек, шул иҫәптән демократик институттар араһындағы билдәле килешеүҙәр\nһөҙөмтәһендә барлыҡҡа килеүе аңлашыла. Әгәр Конституцияла ҡайһы ваҡыт ҡапма - ҡаршылыҡлы федераль закондар барлыҡҡа ки леүен талап итмәгән тура эш нормалары күберәк булған хәлдә у ның авторитеты ҡаҡшамаҫ ине, бәлки, тип фекер йөрөтә бөгөн С ергей Александрович. Шул уҡ ваҡытта яңы Рәсәй Конституцияһының, йәмәғәтселек килешеүе продукты булараҡ,\nтөп дәрәжәһе кәмемәй. Төп Закон проектын төҙөү өсөн Конституцион кәңәшмә эргәһендә булдырылған, һуңынан РФ Президенты ҡарамағындағы Йәмғиәт палатаһы тип үҙгәртелгән Йәмғиәт палатаһын ғына ла иҫкә төшөрөү етә.\nРФ Дәүләт Думаһының бойондороҡһоҙ депутаты Виктор Похмелкин республиканың тәүге мәктәбе тыңлаусыларында үҙенең системалы сығышы менән ыңғай тәьҫораттар ҡалдырҙы. Сәйәсмән үҙе тулыһынса кризистың сәбәптәрен һәм уның хәүеф д әрәжәһен "диагнозларға" һәләтле булғанда ғына сәйәси\nэшмәкәрлек һөҙөмтә бирәсәк, тип белдерҙе сығыш яһаусы. Уны хәл итеү алымдарын аныҡ күҙ алдына килтереү, уларҙы йәмәғәтселеккә тәҡдим итеүҙән ҡурҡмау һәм даими рәүештә уларҙың реаллеге һәм һөҙөмтәлелеген тикшереү ҙә мөһим.\nВиктор Похмелкиндың һүҙҙәре буйынса, әлеге ваҡытта сәйәси\nфирҡәләрҙең береһе лә унда ышаныс уятмай. Уның закондар сығарыу эшмәкәрлегенә ҡарап көнләшергә генә була: был депутат дүрт саҡырылыш дауамында федераль парламент депутаты итеп һайланды һәм йөҙҙән артыҡ закон проекттарын\nбулдырыуҙа ҡатнашты, улар иҫәбендә Һалым кодексы, Ер кодексы, Гражданлыҡ процессуаль кодексы.\nРәсәй Журналистар союзының генераль секретаре, "Йәмәғәт\nэкспертизаһы" институты директоры Игорь Яковенко власть өҫтөнән граждандарҙың контроле системаһын һүрәтләп сығыш яһаны. Үҫешкән илдәр менән сағыштырғанда Рәсәйҙә йәшәү кимәленең түбәнлеген ул нәҡ ошондай механизм булмауы менән а ңлата. "Беҙ 15 йылға кәмерәк һәм ун тапҡыр ғәҙелһеҙерәк йәшәйбеҙ", - тип билдәләй проблеманы Игорь Александрович.\nСессияның үҙәк һорауы - " Эреләтеү Рәсәй төбәктәренең\nүҫешенә ярҙам итерме" темаһы менән МДУ профессоры Наталья Зубаревич сығыш яһаны. 1990 йылдан Рәсәй төбәктәрендә инерция үҫешенең төп ресурстары файҙаланып бөтөүе аңлашыла. Глобалләштереү процестарының йоғонтоһо көслөрәк һиҙелә бара. Перспективалы үҫеш өсөн төп факторҙар йыйылмаһы РФ субъекттарының барыһы өсөн дә бер төрлө\nбулып ҡала: совет мираҫы потенциалы, дәүләт һәм төбәк\nиҡтисади сәйәсәтенең тигеҙлеге һәм барлыҡҡа килгән\nбизнестың эшкә яраҡлылыҡ дәрәжәһе.\nБөтә ил күргән системалы иҡтисади кризисты үткәреү өсөн\nБашҡоротстанда объектив шарттар яҡшыраҡ ине. Был\nмөмкинселектәр һөҙөмтәле итеп файҙаланылдымы Польша менән сағыштырғанда, 15 йыл дауамында беҙҙең иҡтисадҡа һалынған көнбайыш капиталы бер нисә тапҡыр кәмерәк булыуын и ҫәпкә алғанда, Рәсәй сит ил инвестициялары өсөн тулыһынса асыла алдымы Барлыҡ билдәләр илдә иҡтисади үҫеште дәртләндереү өсөн төрлө алымдар эҙләүҙең артыҡ һөҙөмтә бирмәүен күрһәтә. "Барыһынан тыш, яҡындағы сит илдәрҙән квалификациялы эшсе көстәр килеүенә өмөтләнергә һуң - был ресурс бөттө", - тип билдәләй Наталья Зубаревич. Төбәктәр буйынса алдынғы белгес булараҡ, ул төбәктәрҙе эреләтеү идеяһын да иҡтисади йәһәттән маҡсатҡа тап килмәй, тип\nбелдерә. Ябай ғына иллюстрация: крайға өс йыл дауамында туғыҙ миллиардҡа федераль дотация вәғәҙә итмәйенсә тороп, губернатор Хлопонин һәм уның командаһы берләшеүҙән баш тартты. "Реаль иҡтисади киңлек "ҡушып тегеүгә" мохтаж түгел,\nбының менән бизнес шөғөлләнә", - ти Наталья Зубаревич.\nБашҡортостан Республикаһының Халыҡ сәйәсәте мәктәбе тәүге\nдәрестәрен алды. Ситкә бер аҙым яһау ҙа башҡа фекер йөрөтөүҙәрҙең офоҡто тарайтмауын, ә уға өҫтәлмә киңлек


Республика табип-физкультура диспансеры һаулыҡ тикшертергә саҡыра | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\n04 августа 2015 — 16:00\nБында Асыҡ ишектәр аҙналығы башланды. Ошо көндәрҙә Башҡортостанда йәшәгән һәр теләгән кешегә үҙәккә килеп бушлай кәңәш, табип ярҙамын алырға мөмкин. Бында йөрәк, ҡан-тамыр, нерв системаһын ҡандағы шәкәрҙе, холестеринды ла тикшерәләр.Теләүсе һәр кем диспансерға килеп табип менән бушлай кәңәшләшә ала. Белгестәр сәләмәт тормош алып барыу, спорт медицинаһы, арҡа бағанаһын һаҡлау, хәрәкәт системаһы сирҙәренән ҡотолоу серҙәрен өйрәтәсәк. Ошонда уҡ һау-тын юлын, йөрәк-ҡан тамырғары системаһын, ҡанда холестерин һәм шәкәр миҡдарын тикшертергә мөмкин. Өлкән йәштәгеләр өсөн һаулыҡ үҙәге эшләй. Светлана Котельникова Өфө ҡалаһының Орджаникидзе районынан килгән.Һаулыҡ үҙәге көн һайын 80-дән ашыу кешене ҡабул итәсәк. Тулы тикшерелеү үткәндән һуң табип белгестәргә юллама ла бирә. Йәш буйынса сикләүҙәр юҡ. Балаларҙан алып оло йәштәгеләргәсә медицина тикешереүе үтә ала.Шулай уҡ был көндө диспансерҙың тренажер залында спортсы балаларҙың күрһәтмә сығыштарын ҡарарға, йога менән шөҙөлләнеү нескәлектәренә төшөнөргә мөмкин.


Ун ете төрлө самолёт яһаған\nИртәнге туғыҙҙар тирәһе. Мин танышырға теләгән малай йоҡонан торҙомо икән һуң, каникул бит әле, тип уйлап, ишекте асам.\n– Әйҙүк, үтегеҙ, беҙҙең балалар иртәнге 7-нән үк үҙҙәре тора ул. Ана, әллә ҡасан йүгерешеп йөрөйҙәр, – тип ҡаршы алды хужабикә. Зөлфиә һәм Мәхмүт Мөхәмәтйәновтар биш бала тәрбиәләп үҫтерә. Өлкәндәре Әлфиә – алтынсы, Нурислам – бишенсе, Нуретдин беренсе синыфты тамамлаған. Йәмиләгә – 5, Әмирханға 2 генә йәш әле. Таңдан тороп йөрөүҙәренән үк уңғанлыҡтары, эшһөйәрлектәре күренеп тора.\n– Гел бергәләр, берҙәмдәр, Аллаға шөкөр. Бөтә эштә лә ярҙамсылар. Әлфиә – уң ҡулым. Аш-һыу, ҡамыр ризыҡтарын да гел бергәләп әҙерләйбеҙ. Картуф, йәшелсә баҡсаларына әле сыҡҡаным да юҡ, балалар үҙҙәре бөтәһен дә ҡарай. Бәләкәйҙән эшкә өйрәтеп үҫтерергә кәрәктер ул, ярҙам итәм тигән саҡтарында, ваҡыт юҡ, ҡуй, болғанма, бысранма, тип тормаҫҡа. Нурислам менән Нуретдин бесәнде йыйып, ташығанда ла ярҙамлаша. Йәмиләбеҙ ҙә ҡул араһына инеп бара инде хәҙер, – ти әсәйҙәре. Яңыраҡ ҡына ул Әсәлек даны миҙалы менән бүләкләнгән.\nБигерәк тә Нурислам ҡыҙыҡһындыра ине мине. Ул ҡағыҙҙан төрлө әйберҙәр яһарға ярата, оригами менән мауыға икән. 17 төрлө самолёт эшләгәне тураһында маҡтап һөйләгәйнеләр.\n– Бына ошондай дүрт ҡанатлы самолёт шәп оса, – тип үҙе уйлап сығарған бер осҡосто яһап та күрһәтте. Открыткаларының ниндәйе генә юҡ: ҡағыҙ битенә төҫлө ептәр менән тегеп тә, сағыу рәсемдәр йәбештереп тә башҡарған. Уларҙы матур конверттарға һалып, бүләк итергә ярата икән. Рәсем эшләргә лә оҫта үҙе. Әле ағасты көйҙөрөп һүрәт төшөрөргә өйрәнергә хыяллана. Тик атаһы бушамайыраҡ тора шул. Ауылда эш күп, әлбиттә. Йәйгеһен бигерәк тә. Әммә көҙ етеү менән, яратҡан шөғөлгә ваҡыт була башлай. Кистәрен, мәҫәлән.\nБалалар яҡшы уҡый, компьютерҙа ваҡыттарын бушҡа әрәм итеп ултырмайҙар, һәр береһе сиратлап берәр сәғәт кенә. Тәртипле, тыйнаҡ, ипле, егәрле ҡыҙҙар һәм улдар тәрбиәләгән был ғаиләгә артабан да матур ғына бер бәләкәй дәүләт булып бәхетле йәшәүҙәрен теләйек.


Ни өсөн бүре шамандарға мөрәжәғәт иткән? | ГТРК «Башкортостан» — Новости Уфы и РБ\nНи өсөн бүре шамандарға мөрәжәғәт иткән?\n28 декабря 2018 — 16:58\nБүре һәм ете кәзә бәрәсе әкиәтенең аҙағын барығыҙ ҙа белә. Хатта бер нисә вариантта, шулай бит. Береһендә инә кәзә бүрене һөҙөп эсен бүһереп ебәрһә, икенсеһендә баҙға ҡолатып төшөрә. Ә Фәйзи Ғәскәров исемендәге Дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле янындағы балалар студияһы ҡуйған әкиәттә бүрене бөтөнләй башҡа яҙмыш көтә. Урамдағы ҡар өйөрмәләре кеүек, ансамблдең сәхнәһе артында, грим, костюм бүлмәләрендә, фойела, хатта баҫҡыста һәм әлбиттә бейеү залдарында бәләкәс бейеүселәр орсоҡ кеүек өйрөлөп-сөйрөлә. Студияның йөҙләгән ҡыҙ һәм малайы был юлы әкиәт персонаждары. “Бүре һәм ете кәзә бәрәсе” әкиәтендә ҡайҙан урыҫ малайҙары, башҡа милләт вәкилдәре, мәҫәлән, итальян ҡыҙҙары, тиерһегеҙ. Һәр береһенең был әкиәттә үҙ роле бар. Шулай ҙа төп ролдә кәзә һәм бүре. Хореографик спектаклде сәхнәгә бейеү студияһының етәксеһе Альбина Нуриманова ҡуйған. Әкиәт китапта яҙылғанса башлана, ә артабан инә кәзә яңы йыл бүләктәрен эҙләп баҙарға юллана. Төрлө халыҡ бейеүҙәре тап ошо баҙарҙы һынландыра ла инде.Ә бүре тауыш нәҙегәйтеүҙә шамандар көсөн ҡулланып ҡарай.Көнсығыш илдәренә юлланып, диңгеҙ төбөндә һаҡланған ынйы бөртөгөн табып та нәҙек тауышҡа хужа була алмай бүре.Ә бына ҡоштар уға ярҙам итерме? Быныһын тик тамашасылар ғына белә. Иллә мәгәр, бүре алты кәзә бәрәсе урынына береһен генә ашап өлгөрә.Бына шундай ғәҙәти түгел тамашаны Өфөнөң бер килке балалары күреп ҡайтты кисә. Бүре, инә кәзә һәм ете кәзә бәрәсе тамашасыларҙы бөгөн дә үҙендә ҡунаҡта ҡабул итте.


Социум // Проекттар, акциялар\nЕңеү Көнөндә Рәсәйҙең һәм БДБ илдәренең бар эре ҡалаларында хәрби парадтар үтте. Әммә шулай ҙа Мәскәүҙә Ҡыҙыл майҙанда үткән парадҡа еткәне булмағандыр. Унда 11135 хәрби хеҙмәткәр, шул иҫәптән Гитлерға ҡаршы коалиция илдәренән - АҠШ, Бөйөк Британия һәм Франциянан меңгә яҡын хәрби ҡатнашты. Тантаналы маршҡа 161 хәрби техника берәмеге, шулай уҡ 127 самолет һәм вертолет ҡушылды. Программа тарихи һәм хәҙерге заман менән бәйле ике өлөштән торҙо. Был күләмле тамашаны ҡунаҡтар трибунаһынан бар Рәсәйҙән һәм элекке Советтар Союзы республикаларынан йыйылған өс меңгә яҡын ветеран күҙәтте.\nШулар араһында Башҡортостандан дүрт ветеран - РФ Хәрби фәндәр академияһының почетлы ағзаһы, генерал-майор Ростислав Сибәғәтуллин, БАССР-ҙың элекке мәғариф министры, Республика һуғыш, хеҙмәт, Ҡораллы Көстәр һәм хоҡуҡ һаҡлау органдары ветерандары советы президиумы ағзаһы Сабир Йыһаншин, Стәрлетамаҡ һуғыш һәм хәрби хеҙмәт ветерандары комитеты рәйесе Владимир Тараторкин һәм Республика һуғыш, хеҙмәт, Ҡораллы Көстәр һәм хоҡуҡ һаҡлау органдары ветерандары советы рәйесе Марат Муллағәләмов та бар ине. Ростислав Сибәғәтуллинға үҙәк ложала Рәсәй Федерацияһы Президенты Дмитрий Медведев менән бергә тороу кеүек хөрмәт күрһәтелде.\nВетерандар Мәскәүҙә 7 майҙан 10 майға тиклем булды. Баш ҡалаға визиты хаҡында "БАШвест"ҡа Башҡортостан ветерандары делегацияһы башлығы Марат Муллағәләмов һөйләй:\n- Мәскәүгә поезда юлландыҡ. Өфөнән 6 майҙа сыҡҡайныҡ. 7 май иртәһендә унда инек инде. Оборона министрлығы вәкилдәре беҙҙе вагондан төшкәндә үк ҡаршыланы. Сумаҙандарыбыҙҙы автобусҡа тейәне, үҙебеҙҙе сәй менән һыйланы. Ошо арала Ульяновскиҙан Ульяновск ветерандары менән поезд килеп етте. Барыбыҙҙы ла ҡала ситендәге ял йортона алып барҙылар. Уңайлы бүлмәләрҙә урынлашып, ял итеп алдыҡ. Кисен, ветерандарҙың күбеһе килеп бөткәс, беҙгә һуғыш тураһында кинофильм күрһәттеләр.\nБаш ҡала ҡунаҡтары өсөн төп саралар 8-9 майҙа үткәрелгән. Марат Сабит улы әйтеүенсә, бай программа әҙерләнгән.\n- 8 майҙа беҙҙе Мәскәүгә алып киттеләр, - тип һөйләй ветерандар советы рәйесе. - Ҡала буйлап туҡтамайынса барыуыбыҙ ғәжәпләндерҙе. Бар светофорҙар ҙа йәшел яна ине. Милиция бар Мәскәү буйынса беҙҙең өсөн генә "йәшел коридор" әҙерләгән булып сыға бит был! Баш ҡала үҙәгенә бер сәғәт эсендә елеп барып еттек. Шәп!\nВетерандар өсөн РФ Оборона министрлығы Ҡораллы Көстәренең Үҙәк музейына экскурсия ойошторолдо.\n- Был экскурсия тураһында сағыу хәтирәләр ҡалды, - тип билдәләй Марат Сабит улы. - Беҙҙе шуныһы шатландырҙы - музейҙа тәүгеләрҙән булып Рейхстагка ҡыҙыл флаг ҡаҙаған яҡташыбыҙ, республиканың Мишкә районы Янағош ауылынан Ғәзи Ҡазыхан улы Заһитовтың фотографияһы урынлаштырылған. Оҙаҡ йылдар дауамында флагты тәүгеләрҙән булып Егоров менән Кантария ҡаҙаған, тиҙәр ине бит. Әммә ысын ҡаһармандар араһында беҙҙең яҡташыбыҙ ҙа булған. Мәскәүҙә лә Ғәзи Заһитов батырлығы тураһында онотмауҙары ҡыуандырҙы.\nМузейҙы ҡарағандан һуң ветерандарға ҡала үҙәге буйлап экскурсия ойошторола. Кремлде, ҡаланың башҡа иҫтәлекле урындарын күрһәтәләр.\n- Экскурсия бик тыныс үтте, - тип һөйләй Марат Муллағәләмов. - Бик күп нәмәне ҡарап өлгөрҙөк, ләкин бер ҙә арыманыҡ. Ойоштороусылар бының өсөн барыһын да эшләне. Беҙгә, ҡарттарға, экскурсияла йөрөүе лә хәҙер еңел түгел...\nВетерандар ял йортона ҡайтҡас, улар өсөн байрам ашы һәм концерт ойошторола. Һуғышта ҡатнашыусылар алдында ижади коллективтар сығыш яһап, һуғыш йылдарында ижад ителгән йырҙарҙы тәҡдим итә.\nӘммә иң күләмле һәм көтөлгән сара шулай ҙа ветерандар өсөн Еңеү парады була. Мәскәүгә улар шуның өсөн килгән бит. Һеҙгә мәғлүм булыуынса, Ҡыҙыл майҙанда парад Мәскәү ваҡыты менән иртәнге сәғәт унда башлана. Күптәрегеҙ Мәскәүҙән тура трансляцияны ҡарағандыр, моғайын. Әммә уны үҙ күҙҙәре менән ҡарау бәхете тейгән кешенең тәьҫораттары менән сағыштырырлыҡ түгелдер ул.\n- 9 майҙа беҙҙе иртә уяттылар, Ҡыҙыл майҙанға иртәрәк барырға кәрәк ине бит, - тип дауам итә ветерандар делегацияһы башлығы. - Мавзолейҙың ике яғынан эшләнгән трибуналарға урынлаштырҙылар. Беҙҙең делегация уң яғында ине. Ә генерал-майорыбыҙ Ростислав Имам улы Сибәғәтуллинды үҙәк трибунаға саҡырҙылар. Әгәр тура трансляцияны ҡараһағыҙ, иғтибар иткәнһегеҙҙер, ул Дмитрий Медведевтың эргәһендә торҙо. Президентҡа ышаныслы кешеләрҙе генә үткәрәләр! Беҙ генералыбыҙ менән ғорурланабыҙ!\n- Парадтан ҡалған тәьҫораттарығыҙ менән уртаҡлашығыҙ әле...\n- Ғәйәт ҙур тамаша! Әммә иң ныҡ һоҡландырғаны оркестр булды. Ул 1200 кешенән тора ине! Бындай ҙурлыҡтағы оркестрҙы бер ҡасан да күргәнем булманы! Иң тәүҙә майҙанға Еңеү байрағын алып сыҡтылар. Артабан парад башланды. Алфавит тәртибендә БДБ илдәре, Польша, Гитлерға ҡаршы коалициялағы илдәрҙең хәрбиҙәре марш менән үтте. Төркмәнстан һалдаттары ротаһының һыбай үтеүҙәре хәтерҙә ҡалды. Ахалтекин тоҡомло айғырҙа - 1945 йылда парадты ҡабул иткәндә маршал Жуков ултырған ат нәҫелендә алдан командирҙары юртып килде. Улар артынса АҠШ, Англия, Франция һәм Польша хәрби хеҙмәткәрҙәре атланы. Шунан һуң беҙҙең ғәскәрҙәр марш менән үтте. Иҫ киткес тамаша, йәштәребеҙ өсөн ғорурлыҡ тойғоһо кисерҙем!\nБынан һуң элекке һәм хәҙерге заман техникаһы парады башланды. Уның артынса авиация үтте. Алты "Су-25" самолеты осоуы парадтың һуңғы аккорды булды, улар төтөн ярҙамында һауала Рәсәй Федерацияһы флагы төҫтәрен һүрәтләгән юлдар ҡалдырҙы.\nПарадтан һуң почетлы ҡунаҡтарҙы Оло Кремль һарайының Георгий залына Президент менән осрашыуға саҡырҙылар. Рәсәй Президенты ветерандарҙы Бөйөк Еңеүҙең 65 йыллығы менән ҡотланы. Һуғышта ҡатнашыусыларҙың һәр береһе Дмитрий Медведевтың рус, инглиз, француз телдәрендә яҙылған сығышын алды. Барыбыҙ ҙа ҡәнәғәт ҡалдыҡ.\n- Икенсе көндө беҙ ҡайтып киттек, - ти Марат Сабит улы. Вокзалға автобустарҙа алып барҙылар. Йәнә "йәшел коридор" бирҙеләр. Сәй менән һыйланылар һәм вагонға тиклем оҙатып ҡуйҙылар. Бееҙе шундай ихтирам, иғтибар менән солғанылар, бер ветеранға ла медицина ярҙамы талап ителмәне. Ойоштороу юғары кимәлдә ине.\nПарадта ҡатнашыу иҫтәлеге итеп һәр ветеранға "Ватан-әсә саҡыра!" скульптураһының бәләкәй күсермәһен, шулай уҡ Бөйөк Ватан һуғышы тураһында уникаль китаптар һәм Бөйөк Еңеүҙең 65 йыллығы символикаһы менән төрлө сувенирҙар бүләк иттеләр. Әммә Өфөләге кеүек, парадта ҡатнашыусылар өсөн алдан әҙерләнгән берҙәм форма булманы.\n- Граждан костюмын, күлдәк, галстук һәм туфлиҙарҙы беҙгә парадҡа юлға сығыр алдынан, Өфөлә, тараттылар, - тип һөйләй Марат Муллағәләмов. - Шулай ҙа генерал-майор Ростислав Сибәғәтуллинға беҙ генерал формаһын кейергә кәңәш иттек. Һәм яңылышманыҡ. Әгәр ябай костюм кейһә, уны телевизорҙан күрһәтмәҫтәр ҙә ине, бәлки. Ә былай ул айырылып торҙо, һәм барыһы ла уға иғтибар итте.\n- Бығаса Мәскәүҙә хәрби парадтарҙа ҡатнашҡанығыҙ булдымы?\n- Эйе, был минең дүртенсе парадым. Элек Өфө моторҙар эшләү заводында инженер булған сағымда, ике парад өсөн самолеттар әҙерләгәндә ҡатнаштым. Йәнә бер тапҡыр Мәскәүгә Башҡортостан делегацияһы составында барҙым.\n- Унан бирле Мәскәү ныҡ үҙгәргәнме?\n- Бында күптән түгел, ярты ай элек кенә булып ҡайтҡайным, Бөтә Рәсәй ветерандар советы президиумына иҫәп-хисап бирҙем. Ләкин унда күп нәмәгә ваҡыт етмәне. Шуға ла 8 майҙа ҡала буйлап экскурсия ойошторолғас, мин барыһын да ҡыҙыҡһынып ҡараным. Ҡалала яңы йорттар төҙөлә, күккә ашҡан биналар ҡалҡа. Ҡала яңыра, һоҡланғыс була бара.\nШулай уҡ идеаль таҙалыҡ күңелгә ятты. Урамдарҙа бер сүп-сар күренмәне. Һәм үҙәк өлөшөндә генә түгел, ҡала ситендә лә таҙа ине. Юлдар ҙа, ғәжәпкә күрә, тигеҙ.\n- Парадта ҡатнашҡан башҡа кешеләрҙә ниндәй тәьҫораттар ҡалды?\n- Барыбыҙ ҙа ҡәнәғәт. Барыһы ла үҙен яҡшы тойҙо. Матур ойоштороуҙары арҡаһында арыманыҡ та, сағыу тәьҫораттар ғына ҡалды. Бындай ғәйәт ҙур парадта ҡатнаша алыуыбыҙ менән бәхетлебеҙ. Беҙгә иҫ киткес шәп бүләк эшләнеләр!\nСалауат Солтанов фотоһы.