Бөйөк Еңеүгә 70 йыл тулыуға арналған тимер аҡсалар бик ҡыҙыҡлы булмаҡсы » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Бөйөк Еңеүгә 70 йыл тулыуға арналған тимер аҡсалар бик ҡыҙыҡлы булмаҡсы\nБөйөк Еңеүгә 70 йыл тулыуға арналған тимер аҡсалар бик ҡыҙыҡлы булмаҡсы\nРәсәй Банкыһы 1941 - 1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә 70 йыл тулыуға арналған тимер аҡсалар серияһын сығарасаҡ.\nЯңы юбилей һумлыҡтар быйыл һәм 2015 йылда баҫыласаҡ. Быға тиклем 2012 йылда “1812 йылғы Ватан һуғышында Рәсәйҙең еңеүенә 200 йыл” исеме аҫтында 2, 5, 10 һумлыҡ аҡсаларҙан торған йыйылма донъя күргәйне.\nАлдан билдәле булыуынса, ”1941 - 1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә 70 йыл” иҫтәлекле аҡсалар серияһы 2014 йылда сығарыласаҡ 18 биш һумлыҡтан һәм киләһе йылда һуғыласаҡ өс ун һумлыҡтан торасаҡ. Шуның менән йыйылма эсендә 21 аҡса буласаҡ.\nБиш һумлыҡтар был номиналға ярашлы стандарт үлсәмдә һәм АЦ сифатында гальваник ысул менән никель ялатылған ҡоростан яһаласаҡ. Һәр аҡсаның тиражы 2 миллонд данаға етәсәк. Ә ун һумлыҡтарға килгәндә, улар биметалл – латунь һәм мельхиорҙан АЦ сифатында бишәр миллион данала һуғыласаҡ.\nБиш һумлыҡтарға төшөрөләсәк һүрәттәр – мюнцбильд – әлегә билдәһеҙ. 1812 йылғы Ватан һуғышы серияһындағы һымаҡ, уларҙа ла маршалдар Жуков, Рокоссовский, Конев кеүек күренекле хәрби начальниктар йәки алыш урындары, һәйкәлдәр урын алыуы мөмкин. Ун һумлыҡ биметалл аҡсаларҙың тәүгеһе “Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә 70 йыллыҡты билдәләүҙең рәсми эмблемаһы” тип йөрөтөлә. Бөгөнгә эмблема раҫланмаған, уның варианттары ҡарала.\nИкенсе ун һумлыҡ “Донъяны фашизмдан азат итеү” исемен алған. Моғайын, Еңеүҙең традицион символы төшөрөлөр, тип ышанғы килә. Өсөнсө аҡса “Икенсе донъя һуғышы тамамланыу” тип аталасаҡ. Әйткәндәй, донъя тарихын сағылдырған был ун һумлыҡ Ватан нумизматикаһы өсөн ғәҙәти булмаған вариант. Беҙҙә сыҡҡан аҡсалар тик илебеҙҙең үткәндәренә генә ҡағыла.\nЯңы аҡсалар бик ҡыҙыҡлы булмаҡсы. Беҙҙең гәзиттең сайтында нумизматика, бонистика һәм башҡа коллекциялау өлкәһенә ҡағылған хәбәрҙәр йыш ҡуйыла. Танышығыҙ, аҡсалар коллекцияһын туплағыҙ, дуҫтар!\nСығыу ваҡыты 14-05-2014, 08:35 | Ҡаранылар: 1287\nЯңы ун һумлыҡтар сығасаҡ\nЯңы тимер аҡса ҡулланылышта!\nЯңы аҡсалар сығасаҡ


Өфөлә ирекмәндәр хәбәрһеҙ юғалған 22 йәшлек Гүзәл Ғәзетдинованы эҙләүен дауам итә // Хәл-ваҡиғалар | новости башинформ.рф\n12:31, 22 января 2018 Хәл-ваҡиғалар\nФото: «Балаларҙы эҙләү — Өфө» төркөмө (Башҡортостан)/vk.com\nӨФӨ, 2018 йыл, 22 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.\nӨфөлә хәбәрһеҙ юғалған 22 йәшлек Гүзәл Ғәзетдинованы эҙләү дауам итә. Уҙған ял көндәрендә ирекмәндәр «Трамплин» туҡталышынан алып Йәшел сауҡалыҡ биҫтәһе, Урмансылар паркы яғына биш саҡрым самаһы юл үтте. Ҡалала иғландар йәбештерелде.\n«Ҡыуанысҡа күрә, ирекмәндәр беҙ көткәнгә ҡарағанда ла күберәк булды һәм шуға күрә ҙур биләмәне тикшереүгә ирештек. Ярҙам итергә килгәндәрҙең һәммәһенә лә рәхмәт белдерәбеҙ, әгәр һеҙ булмаһағыҙ, шунса юл үтә алмаҫ инек. Урынды ҡараған саҡта табылған материалдарҙы хоҡуҡ һаҡлау органдарына тапшырабыҙ, әммә юғалған ҡыҙҙың файҙаһына бер ниндәй ҙә аныҡ мәғлүмәт юҡ», — тип хәбәр ителә «Балаларҙы эҙләү — Өфө» юғалған балаларҙы эҙләү төркөмөндә.\nГүзәл Ғәзетдинованы эҙләү бөгөн дә дауам итә. Ирекмәндәр көндөҙгө 3-сө яртыла «Ленин исемендәге парк» туҡталышында осраша. Маршрут — Башҡортостан Хөкүмәте йорто артындағы урман һәм баҡсалар. Яҡынса ике-өс сәғәт буйына эҙләргә йыйыналар, шуға күрә ирекмәндәргә йылыраҡ кейенергә кәңәш ителә.\n«Башинформ» агентлығы хәбәр иткәнсә, Өфөнөң Совет районы буйынса Тәфтиш бүлеге «үлтереү» статьяһы буйынса 22 йәшлек БДМУ студенткаһының хәбәрһеҙ юғалыу осрағы буйынса енәйәт эше ҡуҙғатты.\nҠыҙ 16 ғинуарҙа иртән ғәйеп булды. Ул Минһажев урамындағы ятаҡтан сығып киткән. Әлегә тиклем уның ҡайҙалығы билдәһеҙ.\nБилдәләре: буйы 165-168 сантиметр, 22 йәштә. Ҡаҡса кәүҙәле, ҡыҫҡа ҡара сәсле, һоро күҙле.\nҺоро мамыҡ куртка һәм йөн башлыҡ кейгән. Аяғында аҡ табанлы күк итек.\nОшо ҡыҙ тураһында ниндәйҙер мәғлүмәт белгән кешеләрҙең 102 йәки 8-937-159-89-97, 8-917-730-57-13, 8-937-158-60-28 телефондары буйынса шылтыратыуҙарын һорайҙар.


Ауыл советы менән халыҡ берҙәм эш итергә тейеш\nОло Аҡа ауыл биләмәһе хакимиәтен өс йыл дауамында йәш һәм дәртле етәксе – Вадим Шаһибетдинов етәкләй. Ул башҡарылған эштәр, ауыл биләмәһенең пландары һәм хал-ҡы тураһында һөйләне.\n– Вадим Игоревич, Оло Аҡа ауыл биләмәһе тураһында һөйләгеҙ әле.\n– Оло Аҡа ауыл Советы өс торама пункт: Оло һәм Урта Аҡа, Степной ауылдарын берләштерә. Был территорияла 1839 кеше йәшәй, ауыл биләмәһендә 960 йорт хужалығы урынлаш-ҡан.\nҺәр ауылда клубтар бар. Ауыл биләмәһендә китапхана, ауыл табип амбулаторияһы, фельдшер-акушерлыҡ пункты, элемтә узелы, Һаҡлыҡ банкы бүлексәһе, ике пилорама, ике мә-сет, 10 магазин, тимерлек эшләй.\nШулай уҡ беҙҙә урта мәктәп бар, унда 18 уҡытыусы хеҙмәт итә, 145 бала уҡый.\nБалалар баҡсаһы коллективы алты хеҙмәткәрҙән тора. Унда 52 бала йөрөй.\n– Һеҙҙең территорияла ауыл хужалығы менән эштәр нисек тора?\n– Оло Аҡа ауыл биләмәһендә өс фермер үҙҙәренең крәҫтиән (фермер) хужалығын теркәгән.\nЕр биләмәләренең күпселеге “Аҡтау” (Абдулла ауылы) яуап-лылығы сикләнгән йәмғиәте тарафынан эшкәртелә. Улар ташландыҡ ерҙәрҙе тергеҙә, сәсә.\nҘур шәхси хужалыҡҡа эйә булған ҡайһы бер кешеләр – Данис Дәүләев, Ринат Дигашев, Рамул Сәфәров, Булат Закиров һәм Фәғил Ғиниәтовтарҙың берләшеп, ерҙәрҙе эшкәртеүе, бой-ҙай, арпа һәм күп йыллыҡ үләндәр сәсеүе ҡыуандыра.\n– Ауыл биләмәһендә ниндәй эштәр башҡарылған?\n– Йыл һайын Оло Аҡа ауыл биләмәһе кешеләре программаларҙа ҡатнашырға тырыша. Степной ауылында клуб бинаһы ҡыйығын алмаштырыу буйынса ҙур эш башҡарылды. Ул “Реаль эштәр” программаһы арҡаһында мөмкин булды.\nУрындағы башланғыстарға ярҙам итеү программаһы буйынса быйылға Урта Аҡа ауылында 1,5 км оҙонлоҡтағы юлды ремонтлау планлаштырылғайны. Смета хаҡы 1 млн 37 мең һум тәшкил итте. Планлаштырыу, ПГС һибеү һәм тигеҙләү ҡаралған. Был эштәр октябрҙә үтәләсәк. Халыҡ сумманың 12 процентын йыйҙы, шәхси эшҡыуар Алексей Крючков яҡшы ғына бағыусылыҡ ярҙамы күрһәтте.\nҮткән йыл һуңында Оло Аҡа ауылында 10 йылдан ашыу тик торған һыу сығарыу башняһын тергеҙҙек һәм эшләтеп ебәрҙек. Шуға тиклем халыҡ һыу баҫымының түбән булыуына зарлана ине, ә хәҙер ул проблема хәл ителде.\nБеҙ ҙур иғтибар биргән тағы ла бер йүнәлеш – экология. Аҙна һайын уҙғарылған шәмбе өмәләре, территорияларҙағы сүп үләндәрен сабыу һәм йыйыштырыуҙан тыш, рөхсәтһеҙ сүп-лектәрҙе асыҡлау буйынса эш алып барабыҙ. Быйыл беҙ шундай ике сүплек барлығын асыҡланыҡ, улар ғәйеплеләрҙең үҙҙәре тарафынан юҡ ителде.\n– Ә халыҡ үҙе ауыл биләмәһе тормошон һәм уның тыш-ҡы йөҙөн яҡшыртыусы эштәрҙә ҡатнашамы?\n– Эйе, һис шикһеҙ. Бында татыу һәм эшсән халыҡ йәшәй. Оло- һәм уртааҡалар, шулай уҡ Степной ауылы халҡы араһында һәр ваҡыт ярҙам күрһәтергә әҙер торған кешеләр бар һәм, улар үҙҙәре үк шундай эштәр-ҙең инициаторҙары булып сығыш яһай.\nСтепной ауылында Рәлиф Әхтәров зыяраттың ағас кәртәләрен тимергә алмаштырыу эшен яҡшы ойошторҙо. Быйыл шуны буятыу менән шөғөлләндек.\nУрта Аҡа старостаһы Рамул Сәфәров ауылдаштары менән зыяраттың периметры буйынса тимер бағаналар ултыртты.\nХалыҡ көсө менән ауылдың янғын һүндереү депоһының янғын һүндереү машинаһы тергеҙелде. Радис Хәсәнов уның двигателенә капиталь ремонт яһаны, Филүс Вәлиев цистернаһын йүнәтте.\nӘйткәндәй, Филүс Вәлиев 2018 йыл башынан үҙ тимерлеген асты, ул ҡапҡалар, кәртәләр сүкеү һәм башҡа тимер эштәре буйынса заявкаларҙы үтәй. Ә ауыл Советына ярҙам итеүҙән бер ҡасан да баш тартмай.\nКүп кенә уңыштар – ул ауыл Советы менән халыҡтың берҙәм хеҙмәт һөҙөмтәһе.\n– Алдағы йылдарға пландарығыҙ менән уртаҡлашығыҙ әле.\n– Ауыл биләмәһе хакимиәте пландарында: бөтә юл ҡатламын 2020 йылға тергеҙеү. Шунан һуң ауыл биләмәһе буйынса юл-һыу үткәреү торбаларын ремонтлай башлаясаҡбыҙ.\nУрам яҡтыртылышын яҡшыртыу буйынса беҙ инде әүҙем эшләйбеҙ: эффекттары булмаған иҫке лампаларҙы яңы энергия һаҡлаусы светодиодлыларға алмаштырабыҙ. Бөгөнгә 15 проценты алмаштырылған. Был эш артабан да дауам итәсәк.\nШулай уҡ үткән йылдарҙағы һымаҡ эшмәкәрлегебеҙҙең өҫтөнлөклө йүнәлештәренең береһе булып экология торасаҡ: рөхсәтһеҙ сүплектәрҙе тамырынан юҡ итәсәкбеҙ һәм ауылдарыбыҙҙың тышҡы йөҙөн яҡшыртыу буйынса эш алып барасаҡбыҙ.


Өйрәнелгән джинсы һәм футболка урынына матур киске күлдәк – Мәжит Ғафури исемендәге Башҡорт академия драма театрында уникаль проект – шиғриәт балы. Театр фойеһында оркестр вальс, мазурка көйҙәрен уйнай, өҫтәлдә – гәлсәр бокалдар… Әҙәбиәт һөйөүселәр бер кискә тынсыу һәм шаулы ҡала мөхитенән арынып, күҙҙең яуын алырлыҡ XIX быуат балына килеп эләккәндәй тойолдо. «Рәсәй – Башҡортостан» телеэфирында йыл буйына уңышлы барған «Әйтер һүҙем бар…» телепроектының йомғаҡлау кисәһе Шиғриәт балы форматында үтте.\nФойела байрам дауам итте. Ҡунаҡтар оркестрҙың көйҙәренә вальста әйләнде. Ошондай матур кисәләргә һыуһаған халыҡ бер-береһе менән аралашып туя алманы.


Материалы за Июнь 2010 года » Страница 9 » Архив газеты "Йәшлек"\nАуыр эшкә беләк бар, ҡыйыу эшкә йөрәк бар.\nһәр көн ҡоролоҡҡа ҡаршы көрәш менән үтә Башҡортостан\nРайон хужалыҡтары һәр көндө һөҙөмтәле файҙаланып, яҙғы баҫыу эштәрен уңышлы башҡарып сыҡҡайны. Бында химик утау эштәре лә ваҡытында башҡарылды. Район хужалыҡтарында 32 мең гектарға яҡын майҙанда сүп үләндәренә ҡаршы химик эшкәртеү үткәрелде. Айырыуса был эш Илеш МТС-ы, Башҡортостан МТС-ы йәмғиәттәрендә, «Мир», «Маяҡ», Куйбышев исемендәге кооперативтарҙа, «Урожай» ширҡәтендә ойошҡанлыҡ менән барҙы. Әйтергә кәрәк, илештәр «йәшел ураҡ»ҡа ла республикала тәүгеләрҙән булып төштө. Уҙған аҙнала күп кенә хужалыҡтар мал аҙығы әҙерләүгә әүҙем тотондо.\nАуыл хужалығы техникаһы буласаҡ! Яңылыҡтар\nТиҙҙән Башҡортостан Республикаһы менән Белоруссия бергәләп ауыл хужалығы техникаһын етештерә башлаясаҡ.\nБР Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары, ауыл хужалығы министры Шамил Вахитов етәкселегендә рәсми делегацияның элекке союздаш республикаға барыуының мөһим һөҙөмтәләре итеп ике республика араһында төҙөлгән эшлекле килешеүҙәрҙе билдәләргә кәрәк. Тиҙҙән Стәрлетамаҡтың «Агротехсервис» асыҡ акционерҙар йәмғиәте базаһында Белоруссия менән Башҡортостан үҙйөрөшлө бесән сапҡыстар етештерә башлаясаҡ. Шулай уҡ «Минск трактор заводы» производство берекмәһе менән «МТЗ» дилер селтәре аша Рәсәй Федерацияһының башҡа субъекттарында ла ауыл хужалығы техникаһын һатыу тураһында протокол төҙөлгән.\nБынан тыш, «Lombardini» двигателдәрен, «Беларусь – 320.4» тракторының еңеләйтелгән комплектацияһын һатып алыу тураһында ла мөһим документтарға ҡул ҡуйылған.\nБесән әҙерләп ҡалығыҙ! Башҡортостан\nРеспублика хөкүмәте уны халыҡтан «тере аҡса»ға һатып алыу өсөн шарттар булдырасаҡ\nСәсеүлектәр ҡоролоҡтан ыҙа сигә, баҫыу-баҫыу иген юҡҡа сыға. Дөйөм алғанда, Башҡортостанда 925 мең гектар майҙанда ауыл хужалығы культуралары зыян күргән. Сәселгән күп йыллыҡ үләндәрҙең – яртыһы, ә инде йәшел аҙыҡ булырға тейешле бесәндең 90 проценты ҡороп бөткән. Тәбиғәттең киреләнеүе Башҡортостандың ауыл хужалығына ҙур зыян килтерә. Алдан иҫәпләүҙәр буйынса, сәсеүлектәрҙең ҡороуы республиканы 6,4 миллиард һумлыҡ ҡазаға төшөрөүе ихтимал.\nЯңыраҡ Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев мал аҙығы әҙерләү буйынса видеоселектор кәңәшмәһе үткәрҙе. Унда республиканың ауыл хужалыҡтары етәкселәре һәм башҡалар ҡатнашты.\nЮрист кәңәш бирә Яңылыҡтар » Иғтибар\nТормошта төрлө хәлдәр, шуға бәйле низағтар, дәғүәләр, ығы-зығы, шау-шыу сығып ҡына тора. Сәбәбе – кешеләрҙең үҙ хоҡуҡтарын белмәүе һәм уларҙы яҡлай алмауы. Был турала беҙҙең редакцияға килгән хаттар ҙа һөйләй. Уҡыусыларыбыҙҙың һорауын ҡәнәғәтләндереп, гәзит битендә «Юрист кәңәше» тигән махсус рубрика асырға булдыҡ. Һорауҙарығыҙға Башҡортостан Республикаһы Адвокаттар коллегияһының Үҙәк филиалы етәксеһе, адвокат Гүзәл Фуат ҡыҙы Харрасова яуап бирә.\nУрап үтһен ине был афәт... Яңылыҡтар » Иғтибар\nҮҙ ғүмеремдә ике төргә ҡараған наркомандар менән осрашып һөйләшергә тура килде. Тәүгеләре, үҙҙәренең ауырыу икәнлектәрен аңлап, дауаланыу өсөн медицина учреждениеһында ята ине. Улар менән аралашҡандан һуң, дауаханаға килгәндә ҡотһоҙ ғына күренгән урамға кире сығып, шул урамды ерҙәге ожмах кеүек күреп, илап баҫып торҙом. Йәл ине был наркомандар, бөтәһе лә һауығырға, ябай кешеләр кеүек тормош алып барырға хыяллана. Ләкин упҡын ситенә килтереп еткергән насар ғәҙәтте тиҙ генә ташлап ҡуйырлыҡ камил юл табылмаған шул...\nЯрман һуғышы яланынан ебәрелгән хат Еңеүгә 65 йыл\nТарихта эҙләнеүҙәр алып барғанда көтөлмәгән табышҡа юлығыу бер ҙә ғәжәп түгел. Уҡыусыға тәҡдим ителгән был яҙма мин эҙләгәндәрҙән түгел. Журналист булараҡ, шөғөлөм – өсмөйөшлө хаттар. Уларҙы табыу, күсереп яҙыу, авторы һәм туған-тыумасалары тураһында мәғлүмәттәр, фоторәсемдәр, документтар менән тулыландырыу. Ә түбәндә килтерелгән яҙма – таныш булмаған яҡташыбыҙҙың 1914 – 1918 йылғы «ярман һуғышы» яланынан яҙған хаты.\nӘ әсәйҙәр көттө атайҙарҙы... Еңеүгә 65 йыл\n1941 йылдың 22 июне һымаҡ тарихҡа инеп ҡалырлыҡ йән әрнеткес фажиғәле, ҡайғы-хәсрәтле йыл кемдәрҙең генә иҫенә инеп сыҡмай икән. Был йылдарҙы үҙ иңдәрендә күтәргән һуғыш ветерандары, тыл һалдаттарының ҡаһарманлығын һис бер үлсәмгә лә һыйҙырып булмаҫ. Уларҙың ҡаһарманлығы мәңгелек.\nМин атайымды хәтерләмәйем. Уның наҙына иркәләнеп үҫергә насип булманы. Фин һуғышынан ҡайтып, инде тыныс тормошта матур итеп кенә йәшәй башлағас, ҡәһәрле һуғыш башлана. Атайым, үҙенең әллә инде башҡаса ҡайта алмаясағын һиҙепме, әсәйемә балаларҙы бер үк етем итмәҫкә, уларҙы үҫтерергә, хәленән килгәнсе уҡытырға, кеше итергә, өй усағын һүндермәҫкә васыят итеп ҡалдырған. Әсәйем һәм ауылдаштарымдың барыһы ла атайымды һәр саҡ йылы һүҙ менән иҫкә ала ине. Ул изге күңелле, бик тә алсаҡ, шаян, кешеләргә мәрхәмәтле, эшһөйәр, ауылдың беренсе бейеүсеһе булған, тапшырылған һәр бер эшкә етди ҡараған. Ләкин һуғыш-һуғыш инде ул.\n«Йөҙ йәш тулған һымаҡ та түгел...» Яңылыҡтар » Тормош юлдары ҡатмарлы\nҠырмыҫҡалы районының Олокүл ауылында йәшәүсе Зөләйха инәй Фабарисова, оҙаҡ йәшәүҙең сере – гел эш менән булыуҙа, ти\nБеҙ, журналистар, командировканан ҡайтҡас, унда алған тәьҫораттар, фекерҙәр менән үҙ-ара уртаҡлашыусанбыҙ, яңы геройҙарыбыҙ тураһында һөйләшеүсәнбеҙ. Был, берҙән, күңелдә тулышҡан, ташҡан хистәрҙе һүрелтергә ярҙам итһә, икенсенән, дуҫтарҙың кәңәше лә ҡамасауламай. Теге йәки был геройҙы асырға ярҙам итә.


Бөгөн Рәсәй киноһы көнө\n«Родина» кинотеатрында «Башҡортостан» киностудияһында һуңғы осорҙа төшөрөлгән фильмдар ҙур экранға сығарылды.\n«Мөрйәнән күтәрелә төтөн, бер үк һүрелмәһен». Паралимпия чемпионы хаҡындағы «Ике килгән ғүмер» фильмы менән танылыу яулаған режиссер Вилүрә Иҫәндәүләтованың был документаль фильмдың геройы ла үҙенсәлекле яҙмышлы кеше. Һикһән йәшлек Кинйәғол Сәлимгәрәйев алтмыш йылға яҡын урман эсендә бер үҙе йәшәй. Заманында Белорет районының перспективаһыҙ тип бөтөрөлгән Урман-Рәүәт ауылы йәнен һаҡлап ғүмер итә ҡарт. Оло кешенең төпкөлдәге яңғыҙ тормошон режиссер йылдың дүрт миҙгелендә күрһәтә.\nТаңсулпан Бураҡаева документалистика жанрында ике фильм төшөргән. «Башҡорт милли костюмы» фәнни-популяр фильмында режиссер халҡыбыҙҙың милли кейеменең таш быуаттан беҙҙең көнгәсә килгән юлын һүрәтләй. Режиссерҙың башҡорт рәссамы Йәлил Сөләймәнов менән эшләгән фильм-портреты ла үҙенсәлекле килеп сыҡҡан.\nСанкт -Петербургтағы кино һәм телевидение дәүләт университетын тамамлап ҡайтҡан йәш режиссер Роман Поджидаев ҡыҫҡа метражлы «Япраҡ» фильмын тәҡдим итте. Ролдәрҙе билдәле актерҙар Хәмит Яруллин, Зөлфәр Әхмәтов, Урал Әминев, Гөлмирә Исмәғилева һәм Сулпан Асҡарова уйнай. Картина Бөрйән районында төшөрөлгән.\nӘ Рим Шәрәфетдинов иһә тамашасыларҙы «Алдар һәм бүре» анимацион фильмының дауамы менән һөйөндөрҙө. Ул да тәүге йәнһүрәт кеүек шаян һәм мауыҡтырғыс. Ғәҙәттәгесә, залда алма төшөрлөк тә урын юҡ. Йыл һайын байрам уңайынан төнө буйы башҡорт фильмдарын ҡарарға күнеккән тамашасы быйыл да туған телдә төшөрөлгән кино күрергә һыуһап килгән.\nБайрам айҡанлы кино сәнғәтенә тос өлөш индергәндәрҙең хеҙмәте баһаланды. Фильмдарҙың күбеһе - йәш режиссерҙарҙың ижад емеше. Башҡорт киноһы күтәрелеш осорон кисерә тип әйтергә булалыр. Яңы студиялар, кинокомпаниялар асыла, былтыр - ике, быйыл бер проектҡа Президент гранты бүленгән.


Ҡайҙа хәмер һаталар, хәбәр ит!\nРеспубликаның Сауҙа һәм ҡулланыусылар хоҡуҡтарын яҡлау буйынса дәүләт комитетында хәбәр итеүҙәренсә, хәҙер һәр кем “Хәүефһеҙ мөхит» порталында хәмерҙе законһыҙ һатыу урындары хаҡында хәбәр итә ала. Бының өсөн махсус мөрәжәғәт формаһын тултырырға кәрәк. Артабан уларҙы власть органдары вәкилдәре ҡарай.\nСайт быйыл «Асыҡ Республика» проекты сиктәрендә әҙерләнгән. Уның төп бурысы – Башҡортостан халҡына район, ҡала, тотош республика тормошондағы аныҡ проблемаларҙы күрһәтеү мөмкинлеге биреү.\nХәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, Башҡортостан етәксеһе Радий Хәбиров ялған алкоголь һатыуҙы “халыҡҡа ҡарата геноцид” тип атап, бутлегерҙарға ҡаршы көрәш иғлан иткәйне. Халыҡ был саҡырыуҙы көткән кеүек кенә, бар тарафтарҙа сходтар. йыйылыштар башланды.\nБашинформ мәғлүмәт агентлығы хәбәр итеүенсә, Май аҙағында Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаттары «Башҡортостан Республикаһында этил спирты, алкоголле һәм спиртлы продукция етештереү, уларҙың әйләнеше өлкәһендәге эшмәкәрлекте көйләү һәм алкоголле продукцияны ҡулланыуҙы сикләү тураһында» республика законына үҙгәрештәр индерҙе. Магазиндарҙа киске сәғәт 10-дан иртәнге 10-ға тиклем (элек киске 11-ҙән иртәнге 8-гә тиклем ине) иҫерткес эсемлектәр һатырға ярамай.\nБынан тыш, Йәштәр көнөндә (27 июндә), Белем көнөндә (1 сентябрҙә) һәм һабантуй уҙғарылған көндәрҙә алкоголь һатыу тыйылды. Яңы йыл байрамдарында ла сикләүҙәр индерелә.


«Киске Өфө» гәзитенең сайты - ТОЛЕРАНТЛЫҠ - 2022 - Мәҡәләләр\nТолерантлыҡ - ул ниндәйҙер шарттарға түҙеп, күнеп, килешеп йәшәүҙе аңлата. Һеҙ был төшөнсәне нисек аңлайһығыҙ һәм тормошоғоҙҙа уны ҡулланырға тура киләме?\nЗәкирйән ӘМИНЕВ, философия фәндәре кандидаты: Эйе, сит телдән һүҙмә-һүҙ тәржемә иткәндә, толерантлыҡ түҙемлек, сабырлыҡ, әйләнә-тирәңдәге ниндәйҙер хәлдәргә йәки кешеләргә, уларҙың тәртибе, холоҡ-ҡылығына һәм йәшәү рәүешенә ҡарата түҙемлек күрһәтеп, тотанаҡлыҡ һаҡлап йәшәү. Аҡыл эйәһе ҡартәсәйем әйткәнсә, "үҙеңдән башҡаны әүлиә тип бел" тигән һымаҡ булып сыға инде. Күп осраҡта беҙ шулай йәшәйбеҙ ҙә кеүек. Икенсе яҡтан, бындай түҙемлектең дә сиге килеп сығыу ихтималлығын иҫтә тотоу кәрәктер, тип уйлайым. Шуға күрә лә, толерант булыу кәрәкме ул, тигән һорау тыуыуы ла бар бит. Түҙемлек, сабырлыҡ күрһәтеп йәшәүсе кеше, уйлап ҡараһаң, ихтыярһыҙҙан ғәйре ниндәйҙер кимәлдә зыян күреүсе булып сыға түгелме? Түҙеп йәшәүсенең шул уҡ ваҡытта үҙендә агрессия, ризаһыҙлыҡ тойғолары тупланыуы ла бар. Ҡайһы бер илдәрҙә, әйтәйек, айырыуса Францияла урындағы халыҡтың ситтән килгән мигранттар баҫымында йәшәүе хаҡында бөгөн күп яҙыла. Сит илдәрҙән һыйыныр урын эҙләп килеүселәр тора-бара үҙҙәрен хужаларса иркен тота, үҙ мәнфәғәттәрен өҫтөн ҡуя, төп халыҡты һанламай, ихтирам итмәй башлай икән. Был, бәлки, урындағыларҙың артыҡ толерант булыуынан файҙаланып, бындай илдә нимә ҡыланһаң да ярай икән, тип аңлауҙан килеп сығалыр? Бына ошондай хаяһыҙлыҡҡа түҙергәме инде меҫкен француздарға? Толерант булып ҡыланырғамы артабан да?\nХәйер, был хаҡта уларҙың үҙҙәренең башы ауыртһын, әйҙә, ләкин ошонан сығып ғибрәт алмау ҙа мөмкин түгелдер. Дөрөҫөн әйткәндә, түҙеп йәшәйем, тип, шул уҡ ваҡытта үҙендә асыу, нәфрәт туплап йәшәү ике йөҙлөлөккә этәрә түгелме? Һәр нәмәнең сиге, самаһы була. Һәр кемдең дә сит-яттар тарафынан тейелгеһеҙ, үҙенең генә "биләмәһе" була һәм ул кешене башҡаларҙың ҡыҫылышынан, йоғонтоһонан аралап тора, уны хәүефһеҙлек мөхите тип әйтергә лә мөмкиндер. Йәғни, башҡалар менән психологик аралыҡ - дистанция һаҡлап йәшәү. Был хаҡта РФ Конституцияһының 24, 25 статьяларында ла хатта әйтеп кителә. Ошо тейелгеһеҙ шәхси аралыҡ һаҡланған һәм башҡалар тарафынан ихтирам ителгән хәлдә генә түҙемлек күрһәтеп, сабырлыҡ менән йәшәргә мөмкиндер.\nӘлбиттә, "толерантлыҡ" һүҙен алып ташларға һәм уны "ихтирамлы мөнәсәбәт", "һыйышып татыу йәшәү" төшөнсәләре менән алмаштырырға ла була. Ләкин ниндәй генә хәлдә лә төп йөкмәтке кемдеңдер ҡылыҡ-тәртибенә, тормош рәүешенә түҙеп йәшәүҙе түгел, ә башҡалар фекеренә, йола-ғәҙәттәренә, милләтенә, дини инаныуҙарына ихтирам менән ҡарауҙы аңлата. Был, әлбиттә, кешенән мәҙәни кимәл һәм тәрбиәлелек кеүек сифаттар талап итәлер.\nБашҡортостан Башлығы Радий Хәбиров "толерантлыҡ" һүҙен рус теленән алып ташларға һәм уны "халыҡтар дуҫлығы" тигән төшөнсә менән алмаштырырға тәҡдим итә икән, был термин этник-ара мөнәсәбәттәргә ҡағыла һәм, ысынлап та, бында дөрөҫлөк бар. Ә бына толерантлыҡтың сәйәси, гендер, раса, дин, синыф һәм белем айырмалыҡтарына ҡағылған мәғәнәһен икенсе төрлөрәк һүҙҙәр менән атарға кәрәк буласаҡ. Хәйер, башҡорт теленә тәржемәһе уның былай ҙа "ихтирамлы мөнәсәбәт" тигән мәғәнә бирә. Йәғни, был кеше фекеренә, йәшәү рәүешенә һәм инаныуҙарына ҡыҫылмай, нейтралитет һаҡлап йәшәү мәғәнәһендә ҡулланына. Һәр хәлдә, мин үҙемә ҡарата ошондай күҙлектән сығып ҡарауҙарын теләр инем, сөнки һәр нәмәне үҙ исеме менән атап, турараҡ әйтеп һөйләү ғәҙәтем миңә ана шундай мөнәсәбәт талап итә лә инде, юғиһә, һәр һүҙеңдән хилафлыҡ эҙләп, бәйләнеп аптыратыусылар ҙа байтаҡ арабыҙҙа.\nФирүзә ИШБИРҘИНА, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре: Дөрөҫөн әйткәндә, был "толерантлыҡ" тигән һүҙҙең мәғәнәһе мине лә күптән уйландыра ине. Нисек инде, ниндәйҙер хәлгә, йә булмаһа бигүк килешле булып етмәгән ҡылыҡ-холоҡтарға күрәләтә түҙемлек күрһәтергә була, тип аптырай инем. Ярай, кемдер түҙер ҙә, ти, ә бына минең сабырһыҙыраҡ холҡома йә ҡырыҫлығыма түҙемлек күрһәтеүселәр күп булыр инеме икән? Бының киреһе осраҡтарында "әпәй шүрлегеңә" менеп төшөүҙәре лә бар бит әле. Республика Башлығының тәҡдиме менән килешәм. Ысынлап та, ул әйтмешләй: "Башҡортостаныбыҙҙа башҡорт, рус, татар, мари, сыуаштар, православныйҙар, мосолмандар, йәһүдтәр бала саҡтан уҡ дуҫлашып бөткәндәр: бергә үҫәләр, уҡыйҙар, эшләйҙәр, өйләнешәләр, ҡатнаш ғаилә ҡоралар".\nОшо урында "ҡатнаш ғаиләләр"гә ҡарата шәхси фекеремде белдереп киткем килә. Дөрөҫ, йөрәккә бойороп булмай, төрлө милләт вәкилдәре бер-береһен табып, үҙ-ара килешеп, яратышып йәшәй икән, был бик һәйбәт. Ләкин тормош юлдашын үҙ милләтеңдән һайлау бурысы беҙгә - ата-бабаларыбыҙ васыяты, сөнки глобалләшеү осоронда былай ҙа бер халыҡ икенсеһе тарафынан "йотолорға" ғына тора. Ә бит милләтебеҙҙе, уның этник берлеген, йола үҙенсәлектәрен, күп быуатлыҡ тарихын, туған телен һаҡлап йәшәү һәр кемебеҙҙең изге бурысы. Әлеге бер милләттең икенсеһе тарафынан "йотолоу" күренеше ул, дөрөҫөн әйткәндә, артыҡ ныҡ толерант булыу бәләһелер, ти тә уйланыла. Дуҫ йәшә, толерант бул, әлбиттә, ләкин үҙ йөҙөңдө, асылыңды ла юғалтма, тамырыңдан айырылма, тип әйтмәксемен. Ысынлап та, төрлө милләт халыҡтарының дуҫ, татыу йәшәүе, бер-береһенә ихтирамлы мөнәсәбәте йәмғиәтебеҙ берҙәмлеген, уның ҡеүәтен тәьмин итеп тора бит. Беҙҙә төрлө дини конфессиялар ҙа һыйышып, тыныс хеҙмәттәшлек итә. Дәүләтебеҙ власының закон сығарыу органдарында ла төрлө сәйәси партиялар аңлашып эшләй. Ә бына социаль өлкәлә, мәҫәлән, кешегә уның матди хәленә, белеменә, һөнәренә, хатта йыш ҡына сирле йә инвалид булыуына ҡарап та айырыу осраҡтары йәшәп килә, үкенескә. Кем һәм ниндәй булыуына ҡарамаҫтан, кешегә ихтирамлы мөнәсәбәт күрһәтеү - ул юғары мәҙәнилек сифаттары талап итә торғандыр.\nАйгөл ИШМОРАТОВА, БДУ студенты: Толерантлыҡ - киң мәғәнәле төшөнсә. Ул төрлө милләт халыҡтарының һыйышып тыныс йәшәү рәүешенә генә ҡағылмай, әлбиттә. Ә инде тап ошо өлкәгә ҡағылыусы толерантлыҡ терминын икенсе һүҙ менән алыштырырға тәҡдим ителә икән, рәхим итһендәр, бынан ғына уның асылы, йөкмәткеһе үҙгәрмәйәсәк бит. Беҙҙә шулай уҡ кешене тән тиреһе төҫөнә, ниндәй дин тотоуына, йә булмаһа сәйәси ҡараштары буйынса ла айырып ҡарау тигән нәмә юҡ, йәмғиәт бындай билдәләргә тыныс ҡарай. Ләкин мине ошо терминға ҡағылышлы бер сетерекле хәл ныҡ борсой. Былтыр Коммерсант.ru порталы рәсәйҙәрҙең енси аҙсылыҡҡа ҡарата толерантлығы, йәғни был күренешкә түҙемле (о, юҡ, тик ихтирам түгел!) мөнәсәбәт күрһәтеүселәр һанының артыуы тураһында "Левада-үҙәк" үткәргән һорау алыу мәғлүмәттәрен баҫып сығарҙы. Ләкин, бәхеткә күрә, опроста ҡатнашҡандарҙың 56 проценты был ғибрәт күренешкә үҙенең кире ҡарашын белдерҙе. 40 процент битараф булһа, ыңғай фекер белдереүселәр 3 процент тәшкил итә. Әйткән-дәй, толерантлыҡ - ул битарафлыҡ түгел, ә бына был мәсьәләлә кемдер битараф икән, киләсәктә бындай ғәмһеҙлектең ҡиммәткә төшөүе лә бар. Ә әлеге 3 проценттың башын бутаусы - ул көнбайыш идеологияһы касафаты. Белеүебеҙсә, АҠШ һәм Европа илдәре йәмғиәте традицион булмаған енси йүнәлешле әҙәмдәргә үтә лә түҙем һәм сабыр ғына түгел, дөрөҫөрәге, бындай күренеште хуплап -йөпләп кенә тора. Көнбайыш донъяла бөгөн гомосексуализм, лесбиянлыҡ, бер иш енеслеләр никахы, "ирекле мөхәббәт" һәм башҡа шундай аҙсылыҡты тәшкил иткән ғәрип идеология әүҙем пропагандалана һәм күпселек аңына көсләп тағыла. Боҙоҡлоҡто асыҡтан-асыҡ пропагандалап, уның "бағыусылары" медицина өлкәһенә күпләп аҡса һалыусы супер-байҙар һәм миллиардерҙар икән, тип уҡыным. Был уларға әлеге боҙоҡлоҡтар эҙемтәһенә дусар булған әҙәмдәрҙе СПИД, ВИЧ һәм башҡа йоғошло сирҙәрҙән, йәнәһе, дауалап, ҙур килемдәр алыуға иҫәп тота икән.\nОшо көнбайыш йоғонтоһо беҙҙең илгә лә үтеп инә тора. Яңыраҡ бит хатта Өфөлә ана шундай зәғиф аңлылар митинг үткәреүгә рөхсәт һорап, баш ҡала мэрияһына мөрәжәғәт иткәйне, бәхеткә, беҙҙең йәшәү рәүешенә, тәрбиә маҡсаттарына тап килмәгән был сит-ят күренеште пропагандалау закон нигеҙендә тыйыла. Йәмғиәтебеҙҙең рухи һәм физик сәләмәтлеген ҡайғыртыу дәүләт әһәмиәтендәге мәсьәлә. Аң кимәлдәре зәғиф был аҙсылыҡтың шулай ҙа әленән-әле Мәскәүҙә һәм башҡа ҡалаларҙа үҙ лозунгылары менән урамға сығырға маташыуҙарында Рәсәйгә ҡаршы иғлан ителгән әлеге санкцияларҙың ҡыҫылышы юҡ, тип кем әйтә ала?..\nЯҙылған: 22.04.22 | Ҡаралған: 61


Көйөргәҙе районында автобус юлдан сығып түңкәрлегән | ГТРК «Башкортостан» - Хәбәрҙәр | 31989\n04 октября 2016 — 15:37 ГТРК «Башкортостан»\nКөйөргәҙе районында автобус юлдан сығып түңкәрлегән\nКөйөргәҙе районында автобус юлдан сығып түңкәрлегән.\nТранспортта водитель менән бергә 12 кеше була. 2 пассажир дауаханаға эләккән, тағы ла 3-һенә табип ярҙамы күрһәтелгән. Авария бөгөн төнгө икеләр тирәһендә Ермолаево ауылы янында, Өфө-Ырымбур трассаһында теркәлә. Юл хәрәкәте хәүефһеҙлеге дәүләт инспекцияһынан хәбәр итеүҙәренсә, Хайгер автобусы Ырымбурға вахта менән эшләүселәрҙе алып китеп барған, билдәһеҙ сәбәптәр арҡаһында ул юлдың уң яғына төшөп китеп түңкәрелә. Авария эҙемтәләрен бөтөрөү һәм кешеләрҙе салондан сығарыу өсөн ҡотҡарыусылар йәлеп ителә, әле фажиғә сәбәптәре асыҡлана.Башҡортостанда автобустарға бәйле авариялар йыш теркәлә. Былтыр 20 августа Һамар өлкәһендә Тольятти – Өфө автобусы водителе йоҡлап китеү сәбәпле 22 кеше зыян күргәйне. Үткән йыл 20 июль Анапа – Магнитогорск йүнәлеше буйынса хәрәкәт итеүсе транспорт билдәһеҙ сәбәптәр арҡаһында юлдан төшөп китеп ауа. Бәхеткә ауыр йәрәхәт алыусылар булманы.


Ҡазандағы хәлдән һуң...\n19 Ноябрь , 21:30\nӨфөлә лә хәүефле “незамерзайка” һатылыуы асыҡланған.\nҠазанға ҡунаҡҡа барған Стәрлетамаҡ һәм Салауат ҡалалары студенттарының метанол менән ағыуланғаны тураһында хәбәр иткәйнек. Ошо хәлдән һуң Өфөләге сауҙа үҙәктәрендә ниндәй “незамерзайка” һатылыуы тикшерелде. Был эште “Берҙәм Рәсәй” партияһының “Хәүефһеҙ республика” проекты әүҙемселәре ойошторған.\n"Беҙ барыбыҙ ҙа Ҡазанда студенттарҙың метанол менән ағыуланыуы тураһында хәбәрҙарбыҙ. Әлбиттә, составында метанол булғанын ғына түгел, бер ниндәй “незамерзайка”ны ла бөтөнләй эсергә ярамай. Шуны әйтергә кәрәк, был матдәне тәҙрә йыуыу саралары етештереүҙә ҡулланыу тыйылған, сөнки ул тын юлдары өсөн зарарлы”, - тип аңлатма бирҙе “Хәүефһеҙ республика” проектының координаторы Антон Буфетов.\nУлар баш ҡаланың магазиндарын, супермаркеттарын, сауҙа үҙәктәрен тикшергән. Бер урында составында метанол булған асыҡ күк төҫтәге шыйыҡса һатылыуы асыҡланған. Һатыусы сертификаттың күсермәһен күрһәткән, әммә ул тейешенсә раҫланмаған булып сыҡҡан.\nБыл хаҡтағы мәғлүмәт Эске эштәр бүлегенә тапшырылған. Гурьев баҙарында был көндә бер урында ла “незамерзайка” һатылмаған, быны һатыусылар ваҡытлыса был продукция менән сауҙа итеүҙе туҡтатыуҙары менән аңлатҡан. Башҡа урындарҙа законға ярашлы, йәғни мисәтле сертификаттарға эйә тауар һатылыуын билдәләгән тикшереүселәр.\nФото: “Берҙәм Рәсәй” партияһының Башҡортостан төбәк бүлексәһе.


Күптән халыҡтыҡы йырҙары » журнал Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы журналы\nРәсәй Федерацияһының һәм Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, Башҡортостандың халыҡ артисткаһы, М. Аҡмулла һәм Р. Ғарипов исемендәге премиялар лауреаты, Салауат Юлаев ордены кавалеры Роза Сәхәүетдиноваға – 80 йәш.\nРоза Хәйҙәр ҡыҙы Сәхәүетдинова 1937 йылдың 25 июнендә Тажикстандың Дүшәнбе ҡалаһында донъяға килгән. Һуғыштан һуң, ҡыҙ үҫмер ҡорона еткәс, ғаиләһе Башҡортостанға, Шишмә ҡасабаһына күсеп ҡайтҡан. Ә нәҫелдәренең тамыры хәҙерге Миәкә районы Күл-Ҡуңҡаҫ ауылына тоташа. Мәктәпте тамамлағас, йыр-бейеүгә һәләтле ҡыҙ Башҡорт дәүләт филармонияһына килә – Ф. Ғәскәров етәкселегендәге халыҡ бейеүҙәре ансамблендә бейей, эстрада төркөмдәрендә эшләй. Сибай мәҙәниәт йортоноң художество етәксеһе була, шунда уҡ бейеү түңәрәге алып бара. 1971 йылда Өфө сәнғәт училищеһын тамамлағас, баш ҡаланың 100-сө мәктәбенә урынлаша, балалар хор студияһы аса. Ул етәкләгән уҡыусылар коллективы етәкселәре яҙған музыкаль әҫәрҙәр менән күп тапҡырҙар төрлө фестиваль һәм смотрҙар лауреаты исемен яулай. Һуңғараҡ Роза ханым Башҡортостан телевидениеһында тауыш режиссеры була.\nҠайҙарҙа ғына хеҙмәт итһә лә, моң донъяһына ғашиҡ һылыуҙың төп иғтибарын ижад биләй. Бөгөн композиторҙың ете йөҙҙән артыҡ музыкаль әҫәре бар, шуларҙың биш йөҙҙән ашыуы – төрлө йүнәлештәге йырҙар. Роза Хәйҙәр ҡыҙы 1991 йылда СССР Композиторҙар союзына ҡабул ителә. Шулай уҡ Рәсәй һәм Башҡортостан Композиторҙар союзы ағзаһы ла. Ул ижад иткән инструменталь музыка, хор әҫәрҙәре, романстар һәм йырҙар XX быуаттың икенсе яртыһындағы башҡорт йыр сәнғәтенең алтын фондын тәшкил итә.\nҺәр күренештең моң ипкенен тоя, тотоп ала белгән тәрән хисле, ғәмле композитор тормошта үҙен төрлө яҡлап аса алған бәхетле әсәй, өләсәй ҙә.\nХалыҡ йыры тип ҡабул ителә башлаған «Кәкүк», «Ғүмер», «Үтте лә китте йәшлегем» (Р. Ғарипов һүҙҙәре) , «Сейәле тау», «Ташлы күл», «Аһ, серле ҡараш» (У. Кинйәбулатов һүҙҙәре), «Аҡҡош күле», «Әйҙә, киттек Дим буйына» (Г. Юнысова һүҙҙәре), «Талпынаһың, ашҡынаһың» (Мостай Кәрим һүҙҙәре), «Аҡ сирендәр» (Т. Ғәниева һүҙҙәре), «Ел ҡапҡа» (Р. Нуретдинов һүҙҙәре) кеүек бик күп әҫәрҙәр – асылда Роза Хәйҙәр ҡыҙының нурлы күңелендә яралған ижад емештәре. Тыуған ерҙән көс алып, халҡың үҙ итерлек, үҙенеке итә алырлыҡ ҡабатланмаҫ әҫәрҙәр тыуҙыра алыу – ысын сәнғәт әһеленең генә ҡулынан килә торған ғәмәл ул.\nТеги: Роза Сәхәүетдинова


Ҡатын-ҡыҙҙың бәхет сере нимәлә? » «Йәшлек» гәзите | Газета «Йәшлек»\nГазета "Йәшлек" » Махсус биттәр » Ҡатын-ҡыҙҙың бәхет сере нимәлә?\n10.05.2018 Ҡатын-ҡыҙҙың бәхет сере нимәлә?\nУл – республикалағы мосолмандар өсөн « Аиша» журналының баш мөхәррире, ҡатын- ҡыҙҙар өсөн тренингтарҙың авторы, мосолмандарҙың танышыу агентлығы етәксеһе. Гөлбикә Хәйрлваринаны мосолман йәмәғәтселегендә күптәр эшлекле ханым, ғаилә консультанты булараҡ белә. Уның менән ҡатын-ҡыҙҙың көсө, гүзәл заттың күңел матурлығы тураһында һөйләштек.\n– Гөлбикә, һеҙҙе мосолман ҡатын- ҡыҙҙары, йәштәр өсөн ойошторолған сараларҙа йыш күрергә була. Дингә нисек килергә булдығыҙ? Атай-әсәйегеҙ ҙә дин юлындамы?\n– Әсәйем яғынан да, атайым яғынан да олатайым менән өләсәйем – бик динле кешеләр. Хатта хажға ла барып ҡайтҡандар. Ҡарт олатайым Өфөләге Йәмиғ мәсетендә белем алған, шунда эшләгән. Мин бишенсе синыфта уҡығанда уҡ намаҙ уҡырға өйрәнгәйнем. 27 йәштә генә яулыҡ ябындым. Аллаға шөкөр, шунан алып намаҙҙамын.\n– Аллаһы Тәғәләнең барлығына инаныу, уға ғибәҙәт ҡылыу, иман кешегә нимә бирә?\n– Беҙ барыбыҙ ҙа – Хоҙай бәндәләре. Бөгөнгө көнөбөҙгә, барлығыбыҙға, Уның биргәндәренә шөкөр итергә, рәхмәтле булырға, белмәй ҙә, белеп тә ҡылған гонаһтарыбыҙ өсөн ғәфү үтенергә тейешбеҙ. Әҙәм балаһы ауырлыҡтар, һынауҙар килһә генә Алланы иҫенә төшөрә. Бер ҡасан да Уны хәтерҙән сығарырға тейеш түгелбеҙ. Доғаларыбыҙҙы уҡып, намаҙ ҡылып, уға һыйынырға кәрәк. Иманлы булыу, Аллаһы Тәғәләгә һыйыныу күңелгә тыныслыҡ, ышаныс бирә. Барыһы ла Хоҙайҙың ҡулында, уға инанырға, ғибәҙәт ҡылырға ғына кәрәк. Был донъяла барыһын да юғалтырға мөмкин, ә Аллаһы Тәғәләне – юҡ. Уға ышанған ҡатын-ҡыҙ үҙе менән дә, үҙен уратып алған донъя менән дә гармонияла йәшәй.\n– Һеҙ – психолог. Нисек уйлайһығыҙ, гүзәл заттың тәбиғәттән һалынған энергияһы нимәнән ғибәрәт? Беҙҙе нимә көслө итә, йәшәтә?\n– Ҡатын-ҡыҙҙың көсө – уның көсһөҙлөгөндә, тиерһегеҙ... Эйе. Әгәр ҙә һин көслө характерлы икәнһең, быны нисек күрһәтергә һуң? Һығылмалы холоҡло, кәрәк ваҡытта хәйләкәр ҙә булырға кәрәк. Күптәр бындай һәләттә булырға тырышһа ла, булдыра алмай. Көндәлек тормошта ҡатын-ҡыҙҙың ваҡыты ни тиклем генә тығыҙ булмаһын, намаҙ уҡығаны Аллаһы Тәғәләгә ғибәҙәт ҡылырға нисек тә ваҡытын таба. Сөнки беҙ Хоҙайға буйһонабыҙ. Буйһоноу – нимә бар, шуны мөхәббәт менән ҡабул итеү, бер нәмәгә лә өмөт итмәү. Гүзәл заттың үҙенә кемделер буйһондора, тыңлата алыуы – үҙенең дә кемгәлер буйһоноп йәшәүе һөҙөмтәһе ул.\nҠатын-ҡыҙ ғаиләһендә, улар миңә барыһы ла бурыслы, улар тейеш, тип уйларға тейеш түгел. Ул һөйөклө иренә, балаларына буйһоноп, күндәм генә хеҙмәт итә. Уны был эш, ғаиләһе бәхетле итә, башҡалар хаҡында хәстәрлек күреүе менән ул үҙен бәхетле тоясаҡ. Бер ҡасан да хөрмәт, иғтибар көтмәгеҙ. Һуңынан улар һиңә барыһын да бирәсәк. Уларҙың мәнфәғәтендә ҡылған ғәмәлдәрегеҙ һеҙгә әйләнеп ҡайтасаҡ, һеҙҙе көслө итәсәк, ҡатын-ҡыҙ булараҡ асасаҡ. Кемгәлер кәрәклегеңде тойоу ҙа үҙе бәхет бит.\n– Үҙ парҙарын эҙләүселәр өсөн никах агентлығы ла ойошторғанһығыҙ. Һеҙгә йышыраҡ кемдәр мөрәжәғәт итә?\n– Йәштәр ҙә, 40 йәштән алып 60 йәшлек ололар ҙа бар. Тәүҙәрәк уларҙан анкета тултыртып, психолог булараҡ, ниндәйерәк кеше, ниндәйерәк сифаттарға эйә кешене эҙләүе тураһында әңгәмәләшеү ҙә ойоштора инем. Һуңынан был эш ялҡытты. Хәҙер, ошо кандидатура һеҙ эҙләгән кешегә тура килә, осрашып ҡарағыҙ, тип телефондарын ғына бирәм. Әлбиттә, 40 йәштән уҙғандарҙы табыштырыуы ауыр. Улар буласаҡ тормош иптәштәренә юғары талаптар ҡуя. Етди уй-ниәт менән ғаилә ҡорорға теләгәндәр менән генә эшләйем. Идеаль кеше булмай ул. Атай менән әсәй араһындағы мөнәсәбәтте, атайға хөрмәтте күрмәгән, белмәгән ҡыҙҙар ирҙәрҙе күрмәй, шуға ла уңышлы кейәүгә сыға ла алмай, һайланалар. Мин таныштырған 90-лап кеше никахлашты инде. Уларҙы табыштырам, тип маҡтана алмайым, уларҙың осрашыуына тик сәбәпсе генәмен.\n– Ҡатын-ҡыҙҙан, ир-егеттәр менән мөнәсәбәт ҡора алмайым, мине сихырлағандарҙыр, моғайын, тигән һүҙҙәрҙе йыш ишетергә тура килә.\n– Үҙегеҙгә генә тәғәйен парығыҙ эргәгеҙҙә генә йөрөй. Күктән ергә төшөгөҙ, ҡыҙҙар. Юҡҡа ғына беҙ ете быуын ата- бабаларыбыҙ өсөн доға ҡылмайбыҙ. Кеше үҙе мәрхүм булһа ла, уның ғәмәл дәфтәре ябылмай. Кем белә, улар ҡасандыр кемдәрҙелер рәнйетһә, бәлки, гонаһтарының әжерен беҙ кисерәбеҙҙер. Уларҙың ҡайҙа, нисек хаталанғанын беҙ белмәйбеҙ. Тормошоғоҙға күҙ һалығыҙ әле, кемдәрҙең мөхәббәтен кире ҡағып рәнйеттегеҙ? Кемде өмөтләндереп йөрөтөп, алданығыҙ? Үпкә, рәнйеш, күҙ йәштәре эҙһеҙ үтмәй бит. Һәр саҡ доғала булайыҡ, Хоҙай ихлас теләктәрҙе ишетә ул.\n– Ҡыҙҙарға үҙҙәренә лайыҡлы ирҙе нисек табырға һуң?\n– Ҡыҙҙар, мин сибәрмен, юғары белемлемен, бар яҡлап та булдыҡлымын, тип бөгөн үҙҙәрен алиһәгә тиңләй. Егеттәргә бит ундайҙар кәрәкмәй. Улар, киреһенсә, көсһөҙ, нәзәкәтле, үҙҙәрен уның янында ир итеп тойған ҡыҙҙарҙы эҙләй.\nЙәшегеҙ бара, ә һеҙ һаман да кейәүгә сыға алмайһығыҙ икән, психологтар атайға булған үпкәләрегеҙҙе оноторға кәңәш итә. Аңлағыҙ, ул күңелендә нимә булған, һеҙгә барыһын да биргән, булмағанын бирә алмаған. Ҡыҙҙарҙың йөрәгендә атай кеше лайыҡлы урын алмаған икән, ул атай менән булған мөнәсәбәткә өмөт итеп, бер ҡасан да үҙенең партнерын күрә алмай. Ир менән ҡатын атай менән ҡыҙ түгел, ул – партнерлыҡ бәйләнеше.\n– Һеҙ үҙегеҙҙең тренингтарығыҙҙа, ҡатын-ҡыҙ – ул энергия, көс сығанағы, ир-егетте ҡанатландырыусы зат, тигән фекерҙе еткерәһегеҙ. Үҙен ысын ҡатын-ҡыҙ итеп тоймаған, ҡәҙер-хөрмәт күрмәгән, иренең эсеүенән, ауыр холҡонан арыған, ирле булып та, донъя йөгөн бер үҙе генә тартҡан ҡатын-ҡыҙ бының менән һис кенә лә килешмәҫ ине…\n– Ирҙәргә үҙенә буйһонған, уның менән һәр саҡ килешкән, тыңлап ҡына торған нәзәкәтле, яғымлы ҡатындар кәрәк. Беҙҙең көс – нисек кенә, ниндәй генә булмаһын, көслө зат менән килешеп йәшәүҙә. Ҡатын-ҡыҙ тәрән аҡылға эйә булырға тейеш. Әсәһе атаһын хөрмәтләп, ҡәҙер итеп йәшәй икән, был ғаилә моделен ҡыҙ кеше кейәүгә барғас та ҡабатлай.\nӘгәр ҙә ирең хәмер ҡоло икән, тимәк, һин үҙең кимәлеңдәге кешене тормош иптәше итеп һайлағанһың. Шуға ла уның менән бергә үҫергә кәрәк. Һәр хәлдә, ташлап китергә түгел. Иғтибар итегеҙ, әсәһен хөрмәт итмәгән, уның менән мөнәсәбәт ҡора алмаған ирҙәр эскелеккә бирелә. Икенсегә, өсөнсөгә кейәүгә сыҡһағыҙ ҙа, ирегеҙ йүнле булмаясаҡ.\n– Гөлбикә, «профессиональ ҡатын» тигән терминды йыш ҡулланаһығыҙ. Аңлатма бирһәгеҙсе…\n– Профессиональ ҡатын – күндәм, иренең холҡоноң кире яҡтарын тәнҡитләмәгән, сабыр, аҡыллы, һығылмалы характерлы ҡатын. Ул үҙенең теләгәненә ирешеүҙе, ваҡытты ашыҡтырмай, көтә белә. Ирен аҡылы менән еңә, күркәм холҡо менән үҙ яғына ауҙара. Ул яһил, хәйләкәр түгел. Ирҙәр менән бер ҡасан да көрәш алып барырға кәрәкмәй. Уларҙы тыңлау, яғымлылыҡ, наҙ, йылы һүҙ, тәмле аш менән еңеп була. Бер аҙ үҙеңде йәлләтеп, күҙ йәштәренә лә ирек бирергә мөмкин.\nИрҙәргә ниндәйҙер ҡарар ҡабул итергә өйрәтергә ярамай. Мәҫәлән, һеҙгә берәй урынға сөй ҡағырға кәрәк, ти. «Ҡәҙерлем, бына сүкеш, сөй, ошонда шуны ҡағып ҡына бир инде», – тип әйтеп, күрһәтеп бирмәҫкә, икенсе стратегияны уйларға, үҙеңдең көсһөҙлөгөңдө, ҡулыңдан килмәгәнде белдереп: «Миңә шуны эшләп бирһәң, яҡшы булыр ине», – тип үтенесегеҙҙе генә белдереү шарт. Өйрәтеп, күрһәтеп, ирҙе был процесты уйлап эшләү мөмкинлегенән азат итәһегеҙ. Ирҙәрҙең үҙаллылығын, ирлеген хөрмәт итегеҙ, ир булараҡ һанлағыҙ, ул һеҙҙең өйрәтеүегеҙгә мохтаж түгел. Ир – ғаиләлә баш. Уның ҡулынан алып бер нәмә лә эшләргә ярамай. Ирем эшләмәй, барыһын да үҙем эшләйем, тигәнсе, был эшкә ғаилә башлығының тотонғанын сабыр ғына көтөгөҙ. Ғаилә эсендә икенсел роль биреп, ялҡаулыҡҡа уны ҡатын-ҡыҙ үҙе өйрәтә. Һуңынан, эшләмәй, карьераһы юҡ, тип аптырайбыҙ. Үҙенең өйөндә ҡатынына таяныс була алмаған ир нисек уңышлы булһын инде?! Ирҙәрҙең төп ролде үтәүен, ғаиләне тәьмин итеүҙә табыусы, туйындырыусы булыуын оноторға ярамай, быны мотлаҡ башҡарырға, үтәргә кәрәк.\n– Ҡатын-ҡыҙға нәзәкәтлелеген, матурлығын нисек һаҡларға?\n– Иң мөһиме – уйҙарың, күңелең таҙа булһын. Үҙең тураһында матур уйла, башҡаларҙан көнләшмә, үсләшмә. Энергияғыҙҙы ҡара уйҙар уйлап бөтөрмәгеҙ, изге эштәргә йүнәлтегеҙ. Шунда ғына йөҙөгөҙҙән нур бөркөлөп торор. Хоҙайҙан бәрәкәт һорағыҙ.\n– Башҡортостанда дини баҫмалар күп түгел. Мосолман ғаиләләре өсөн һеҙ сығарған «Аиша» журналы уҡыусылар араһында бик популяр…\n– Мосолмандар өсөн Рәсәй кимәлендә ғаилә журналдары юҡ. Исламда ғаилә ҡиммәттәре, тормош фәлсәфәһе, ир-аттың һәм ҡатын-ҡыҙҙың тәғәйенләнешен аңлатҡан баҫмабыҙ бик танылған. Уны үҙ эшенең оҫтаһы булған, ысын мәғәнәһендә бәхетле кешеләр нәшер итә. Уҡыусыларға нисек бәхетле булыу тураһында ғына һөйләмәйбеҙ, өлгөлө ғаиләләр миҫалында ла күрһәтергә ынтылабыҙ, ир менән ҡатын араһында мөнәсәбәттәр ҡорорға, тәүфиҡлы балалар тәрбиәләргә, ғаиләне һаҡлап ҡалырға өйрәтәбеҙ. Тормошта һәр кешегә кәрәкле кәңәштәрҙе бирәбеҙ. Унда үҙемдең дә психология буйынса мәҡәләләрем күп баҫыла. Үҙебеҙҙең проекттарыбыҙ, үткәргән саралар менән журнал уҡыусыларҙы таныштырып барырға тырышабыҙ.\n– Хәҙер психология буйынса тренингтар алып барыусылар күбәйеп китте. Кешеләр уларға теләп йөрөй. Араларында секталарға йәлеп иткәндәре лә бар. Һеҙ үҙегеҙ ҙә тренингтар, вебинарҙар алып бараһығыҙ. Үҙеңде үҫтереү, характерыңды ыңғай яҡҡа үҙгәртеү өсөн ошондай лекцияларға йөрөү кәрәкме икән?\n– Мин үҙем ислам дине күҙлегенән ғаилә, бәхетле булыу гармонияһы, ҡатын-ҡыҙҙың көсө тураһында төрлө тренингтар үткәрәм. Бәхетле ҡатын-ҡыҙ булырға өйрәткән психологтар Хәлиҙә Гурова, Гүзәл Мағизоваларҙың лекцияларын тыңларға яратам, уларҙы хөрмәт итәм. Олег Торсунов бик оҡшай. Бар тренингҡа ла йөрөргә кәрәкмәй. Улар араһында ла кешене юлдан яҙҙырған, кешеләр менән идара иткән, ҡара магияға өйрәткән психологтар бар.\n– Бөгөн күңелеңдә буран уйнай икән, нисек үҙеңде бәхетле итеп тойорға һуң?\n– Был тормошта кеше һәр саҡ ниәт итеп йәшәй. Уға ирешеү өсөн барыһын да эшләй. Тик ошо ниәт ҡылыу дөрөҫ юлдан барһын, емергес көскә эйә булмаһын, алдаҡҡа, рәнйешкә ҡоролмаһын. Бар теләгәндәрегеҙ ҙә ҡабул булыр. Бөгөнгөгөҙ менән бәхетле булығыҙ, ошо ниғмәттәрҙән айырмауын Хоҙайҙан һорағыҙ, тормошоғоҙға тағы ла бәрәкәт килер.\nЗөһрә ЙӘҺҮҘИНА әңгәмәләште


«Кәнсер-Ҡотос юлын тапап, Үтеп китте беҙҙең бала саҡ» | Всемирный курултай башкир\nҺеҙҙән рухи ҡеүәт алабыҙ, Ырымбур башҡорттары!\nЫрымбурға бер сәфәргә сыҡҡас, һәр башҡорт ауылына булмаһа ла, саҡырып торғандарының һәр береһенә инеп сығырға тырыштыҡ. 2015 йылда Александровканың үҙендә асылған Әбделхәй хажи Хөсәйенов исемендәге мәсеткә алып инде күптәнге танышыбыҙ, Ырымбурҙың аҫыл ир-егеттәренең береһе Миңнулла ағай Ғәбитов. Бөтә шарттар булдырылған бында: балалар өсөн уйын майҙансығы ла, тәһәрәт бинаһы ла, ял урыны ла бар. Иман йорто нур сәсеп, әллә ҡайҙан үҙенә саҡырып торғандай.\nБулғандың ҡәҙере бармы?\nАлександровка районы башҡорттары ҡоролтайы етәксеһе Резеда Күсәрова бик тынғыһыҙ заттарҙан булып сыҡты. Ул бындағы бар хәлдәрҙе һөйләп, башҡарған эштәрен күрһәтергә ашыҡты. Юл ыңғайында ҡуйылған таш янында туҡталдыҡ. Унда “Память участникам Гражданской войны Ток-Чуранского кантона 1918 – 1924 г.г.” тип яҙылған. Артына иһә башҡортсалап, ерлектәге һөйләштә: “Беҙ Туҡ-Соран егетләре” тип тә теркәп ҡуйған ошо ташты ҡуйыусылар.\nОшо ерҙәрҙә барған барыһы. Башҡорт автономияһы өсөн көрәш тә тап беҙҙә башланған. Шуға бәйле ҡуйылды был таш, – тип аңлатты Резеда ханым.\nАлександровка районы рәсми сығанаҡтарҙа тәүге тапҡыр 1734 йылда телгә алына. Ырымбур губернаһының Ырымбур өйәҙе Йомран-Табын олоҫо ҡарамағында була. Башҡортостанда идара итеүҙең кантон системаһы осоронда 9-сы башҡорт кантонының 33-сө йортона ҡарай. Уҙған быуат башындағы ваҡиғаларҙан һуң, Башҡортостан автономияһының Туҡ-Соран кантоны составына инә. 1923 йылдан республиканың Бәләбәй кантоны ҡарамағында була. ВЦИК ҡарарына ярашлы, 1924 йылдың 21 октябрендә Ҡаҙаҡ АССР-ына бирелә. 1934 йылдан — Ырымбур өлкәһе составында.\nБына шундай ҡатмарлы юл үткән был төбәк. Әммә үҙ еренән ниндәй генә сәйәси ваҡиғалар үтеүенә ҡарамаҫтан, халыҡ рухи ҡеүәтен, милли асылын һаҡлап ҡалған. Бөгөн дә был яҡта милләттәштәребеҙ башҡортлоғона тоғро ҡалып, йолаларҙы тотоп йәшәй.\nАлександровка районы — (Ҡыуандыҡ һәм Ҡыҙыл Гвардия райондары менән бергә) Ырымбур өлкәһенең башҡорттар тығыҙ йәшәгән төбәге. Милләттәштәребеҙ тупланып көн иткән иң ҙур ауылдар – Аҡтейен, Иҫәнгилде, Күрпәс, Ҡәйепҡол, Ҡансыра, Ҡотос.\nМотлаҡ уҡытыла торған предмет булараҡ, башҡорт теле райондың ике мәктәбендә 2013 йылға тиклем өйрәнелгән. Бөгөн хәл, әлбиттә, башҡасараҡ. Әммә милләттәштәребеҙ, телде өйрәнәбеҙ, тик китаптар килтерегеҙ, тип тора. Әсбаптар етешмәүен, иҫке йыйынтыҡтар ярҙамында белем бирергә тырышыуҙарын күреп, күҙгә йәш тулды. Беҙ, Башҡортостан башҡорттарына башҡорт телен өйрәнергә кәрәк, тип иҫбатларға тырышҡанда, ырымбурҙар үҙҙәре телде һаҡлау, балаларҙы өйрәтеү яғында. Булғандың ҡәҙере булмай тигәндәре шулдыр инде.\nБында 1998 йылдан Ырымбур өлкәһенең Александровка районы башҡорттары ҡоролтайы, Ҡотос ауылында “Райхан” йыр (1992 йылдан), “Сулпан” бейеү ансамблдәре (1993 йылдан) эшләй.\nШәхестәре данлай был ерҙе\nҠотос мәктәбе хаҡында һөйләгәндә, был төбәктә – Александровка районында – белем алғандарҙы ла телгә алып китеү урынлы булыр, моғайын.\nӘмир Ғәбделмән улы Абдразаҡов – башҡорт театр актёры, кинорежиссёр, сценарист. “Башҡортостан” киностудияһын ойошторған һәм уның беренсе директоры булған кеше. 1961 йылдан – СССР Театр эшмәкәрҙәре, 1997 йылдан Рәсәй Кинематографсылар союзы ағзаһы. Башҡорт АССР-ының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре (1974), Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы (2006) һәм Зәйнәб Биишева исемендәге премия (2010, үлгәндән һуң) лауреаты. Ҡәйепҡол ауылынан. Тыуған яғында бик яратып телгә алалар Әмир ағайҙы. Уның ҡайтып йөрөгән йорто ла, белем алған мәктәбенең нигеҙе лә һаҡлана.\nСәғит Агиш кеүек лаҡаптарға ингән, иҫән сағында уҡ үҙенә халыҡ күңелендә һәйкәл һалып киткән тағы берәй яҙыусы бармы икән? Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ һәм “Почёт Билдәһе” ордендары кавалеры, Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты. Ул ошо Ҡотос мәктәбендә уҡып киткән.\nСәхи Ниғмәт улы Сәйетов – Ҡайыпҡол ауылында тыуған шәхес, актёр, режиссёр. БАССР-ҙың атҡаҙанған артисы (1966). Башҡорт сәнғәт техникумын тамамлаған. Заманында бик билдәле артист булған. Әмир ағай Абдразаҡовтың сәнғәткә оҫталығы барлығын күреп, тап Сәхи Сәйетов уға театр бүлегенә уҡырға барырға, Өфөгә юлланырға кәңәш иткән. Ул йылдарҙа Баймаҡ колхоз-совхоз театрында, хәҙерге Сибай башҡорт драма театрында эшләй Сәхи Ниғмәт улы. Байтаҡ әҫәрҙе сәхнәләштерә, художество етәксеһе лә була.\nРәхим Усман улы Ишбулатов Кәнсер ауылында тыуған. Өфө сәнғәт техникумын, Юғары музей курсын (Мәскәү) тамамлаған. Ҡыҙыл Йондоҙ ордены, “Ленинградты обороналаған өсөн”, “Өлгөлө хеҙмәт өсөн” миҙалдары менән наградланған. БАССР-ҙың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре. 1966 йылда төшөрөлгән “Һынмаған рух” картинаһын барыбыҙ ҙа яҡшы беләбеҙ. Ундағы Салауат – тап беҙ яратҡан, ҡулдары бығаулы килеш тә ҡарашы менән азатлыҡҡа әйҙәгән батыр, еңеүсе!\nБыл шәхестәр хаҡында тәфсирләп яҙыуым шунан: кем белә, бәлки, бөгөнгө балалар араһынан Абдразаҡовтар, Агишевтар, Ишбулатовтар үҫеп сығыр әле тигән өмөт уяна күңелемдә, уҡытыусыларҙың ниәтен тойоп.\nҠулдарында – һарғайып бөткән “Бүләк”…\nБөгөн Ҡотос мәктәбендә 36 бала белем ала. Беҙҙең менән осрашыуға ошонда ҡырҡ йылға яҡын директор вазифаһын башҡарған Люция Агишева ла килгәйне. Уҡытыусылар менән яҡындан танышып күрешеүгә сикһеҙ шат булдыҡ: уларҙың иңендә белем биреү генә түгел, ә шәхес тәрбиәләү, милләт вариҫын үҫтереү бурысы ята бит. Быны Ҡотоста яҡшы аңлайҙар. “Әлифба” урынына иҫкереп бөткән “Бүләк” китабынан уҡытыуҙарын күреп йөрәк әрнене. Башҡортостан ҡайҙа ҡарай һуң ул? Беҙҙең бит тап сит өлкәләрҙә, Рәсәй төбәктәрендә йәшәгән башҡорттар менән эш алып барыуға йүнәлтелгән программалар бар. Ниңә барыһы ла йәмәғәт ойошмаһы булған Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы иңенә ҡайтып ҡалырға тейеш? Ә дәүләт учреждениелары, рәсми органдар нимә ҡарай? Беҙ бит төбәктәргә башҡорт әсбаптарын илтеп бирергә тейешбеҙ!\nБашҡортостан делегацияһы етәксеһе, тарихсы Нурислам Ҡалмантаев мәктәп директоры Әминә Агишеваға китаптар тапшырып, киләсәктә лә хеҙмәттәшлек өҙөлмәйәсәк, тип вәғәҙәләне. Яҙыусы, ғалим Фәнзил Санъяров Ырымбур ерендә йәшәгән милләттәштәребеҙҙе баш йорт менән бәйләнеште һаҡларға саҡырҙы. “Беҙ һеҙгә ҡарап торабыҙ, сөнки тап башҡа төбәктәрҙә йәшәгән башҡорттар беҙгә рухи ҡеүәт өлгөһөн күрһәтә!” – тине ул. Ғалим Зәкирйән Әминев ошо ерҙәрҙең тарихи Башҡортостан картаһына инеүе, боронғо төбәгебеҙҙең диңгеҙҙән диңгеҙгә тиклем һуҙылыуы хаҡында һөйләне. Тамырҙары Ырымбур өлкәһенән булған үҙешмәкәр композитор Фәниә Дауытова яҡташтарына йырҙарын бүләк итте. Ҡурайсы Азамат Хәлилов ҡурайҙа уйнап, “Уралым”ды йырлап ебәргәс иһә рәсми сиктәрҙең рухи бәйләнештәргә бик ҡуя алмауын йәнә бер тапҡыр тойҙоҡ. Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Сәйҙә Ильясова башҡарған халыҡ йырҙары, күңелле бейеү таҡмаҡтары илаһилыҡты тағы ла көсәйтте.\n« В Алтае популяризируют башкирскую культуру\nВ Уфе пройдет международный симпозиум памяти Нияза Мажитова »


Миңә бушлай фатир тейешме?\n15 Май 2019, 16:27\nҠәҙерле редакция!Атайым Фәхрәзи Фәзлиәхмәт улы Ибраһимов Бөйөк Ватан һуғышы башланыу менән фронтҡа алынып, дүрт йыл һуғышта йөрөп ҡайтты. Ул Башҡорт кавалерия дивизияһында хеҙмәт итте, сержант булды. Яу яландарында бер нисә тапҡыр ҡаты яралана. Һуғыштан һуң йәрәхәттәре тынғы бирмәне, оҙаҡ йәшәй алманы. Ҡәҙерле кешем миңә туғыҙ ғына йәштә беҙҙе мәңгелеккә ташлап китте.\nАтайым Фәхрәзи Фәзлиәхмәт улы Ибраһимов Бөйөк Ватан һуғышы башланыу менән фронтҡа алынып, дүрт йыл һуғышта йөрөп ҡайтты. Ул Башҡорт кавалерия дивизияһында хеҙмәт итте, сержант булды. Яу яландарында бер нисә тапҡыр ҡаты яралана. Һуғыштан һуң йәрәхәттәре тынғы бирмәне, оҙаҡ йәшәй алманы. Ҡәҙерле кешем миңә туғыҙ ғына йәштә беҙҙе мәңгелеккә ташлап китте.\nҮҙем ғүмер буйы ауылда балалар баҡсаһында тәрбиәсе булып эшләп хаҡлы ялға сыҡтым. Ауыл ерендә йәшәү ауыр булғас, Сибай ҡалаһына күстем. Пенсиям 8600 һум, ә бер машина утын һигеҙ мең һум тора, шуға күрә ул аҡсаға ауылда ла йәшәү бик ауыр. Сибайҙа 18 йыл кеше фатирында түләп торам.\nМиңә, Бөйөк Ватан һуғышы ветеранының балаһына, Сибай ҡалаһынан йәшәр мөйөш табылмаҫмы икән?\nГәзит уҡыусының хатына Сибай ҡалаһы хакимиәте башлығы Р.Ә. Афзалов яуап бирҙе:\n– Рәсәй Федерацияһының Торлаҡ кодексының 49-сы статьяһында торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж граждандар айырып билдәләнгән:\n* аҙ тәьмин ителгәндәр;\n* Федераль закон, Рәсәй Президенты Указы йәки Рәсәй Федерацияһы субъекттары законына ярашлы билдәләнгән башҡа төр категорияға ҡараған граждандар;\n* халыҡ-ара килешеүҙең тура күрһәтмәһенә ярашлы, сит ил граждандары һәм гражданлыҡҡа эйә булмаған кешеләр.\nВафат булған Бөйөк Ватан һуғышы инвалидтарының һәм яугирҙәренең ғаилә ағзаларына тәғәйен социаль ярҙам саралары 1995 йылдың 12 ғинуарында ҡабул ителгән “Ветерандар тураһында” 5-се Федераль закон тарафынан билдәләнгән (артабан – Закон).\nЗакондың 21-се статьяһында был социаль ярҙам саралары, Рәсәй Федерацияһының пенсия закондарына ярашлы, вафат булған Бөйөк Ватан һуғышы инвалидының йәки яугиренең хеҙмәткә яраҡһыҙ, уның ҡарауына мохтаж һәм ҡараусыһын юғалтыу буйынса пенсия алған ғаилә ағзаларына тейеш тип әйтелә.\nВафат булған Бөйөк Ватан һуғышы инвалидының йәки яугиренең торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж ғаилә ағзалары, мөлкәт хәленә ҡарамайынса, федераль бюджет иҫәбенә торлаҡ менән тәьмин ителә һәм бер тапҡыр ошо маҡсатта социаль ярҙам сараһы алыуға хоҡуҡлы.\nҮрҙә әйтелгән категорияларға ҡараған граждандарҙы торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж булараҡ иҫәпкә ҡуйыу урындағы үҙидара органы тарафынан уларҙың йәшәү (теркәү) урыны буйынса биргән ғаризаһына ярашлы башҡарыла. Граждандың йәшәү урынын билдәләгәндә уның йәшәү урыны буйынса теркәлеүе төп фактор булып тора.\nМ. Ибраһимова, Сибай ҡалаһы ҡала округы хакимиәтенә торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж булараҡ иҫәпкә ҡуйыуҙы һорап, яҙма ғариза менән мөрәжәғәт итергә тейеш. Ғаризаға бындай иҫәпкә ҡуйыу өсөн нигеҙ барлығын раҫлаған документтарҙы ҡушып биреү шарт.


Бөгөн төндә Шишмә районында теркәлгән юл-транспорт фажиғәһендә бер кеше һәләк булды\n14-се моделле ВАЗ автомобиле ҡаршыға килеүсе «Приора», һуңынан ГАЗ йөк автомобиленә бәрелә. Беренсе транспорт сараһы менән идара итеүсе 22 йәшлек ҡыҙ фажиғә урынында вафат була. Әле ғәҙәттән тыш хәл сәбәптәре асыҡлана.\nЮл хәрәкәте хәүефһеҙлеге дәүләт инспекцияһынан хәбәр итеүҙәренсә, һуңғы тәүлектә Башҡортостан юлдарында теркәлгән 11 ҙур аварияла ике кешенең ғүмере өҙөлгән, тағы ла 14 кеше төрлө тән йәрәхәттәре алған. 97 водителдең рулгә эскән килеш ултырыуы асыҡланған.


Тормош күренештәре » "Йәшлек" гәзите\nГазета "Йәшлек" » Махсус бит » Тормош юлдары ҡатмарлы » Тормош күренештәре\nУрам буйынан, аяҡтарын саҡ һөйрәп, берәү килә. Ҡулында таяғы булмаһа, ул бер аҙым да яһай алмаҫ ине, буғай.\nМин беләм ул кешене. Ул – Закирйән ағай. Үҙенә ҡарайым да, моңһоу уйҙарға биреләм. Эскелек менән бөтөп йөрөй бит. Ағай йәш сағында ут булды. Һәм ошо көнгә хәтле тракторсы ла, шофер ҙа булып эшләне. Холҡо батырҙарҙыҡы ине уның. һаҡмарҙан боҙ киткәндә, һикерә-һикерә йылға аша сыға алды. Уны күҙәтеп торған бөтә ауыл халҡының ул саҡта ҡото осҡайны. Закирйән ағай өсөн ерҙә ҡаршылыҡ булманы шикелле. Хәйер, бына ҡартлыҡта ағай, ауылдаштар әйтмешләй, тере көйөккә әйләнде. Уның ут йәшлеге күҙ алдынан китмәй. Тормошта шулай ҙа килеп сыға икән. Беҙҙә һәр мәлдә лә айыҡ аҡыл булһын ине.\nҮҙе булып ҡалды\nБеҙҙең ауылдан кеше күсенә башланы. Машина килтерәләр ҙә, тейәнеп, ҡайҙалыр, ҡала тирәһенә китәләр. Ә ауылда ҡалғандар ауыр тойғо кисерә.\n«Ҡайҙа барып һыйынырға?» – тиҙәр. Ауылда инде ҡалып булмай. Магазин да, эш тә юҡ, башланғыс мәктәп тә ябылырға тора. Ошолай ҡалған кеше төрлөсә фекер йөрөтөп ҡарай. Уйҙар барыбер сығып китеүгә генә терәлә.\nБына өҫкө остан Тимеровтар ғаиләһе ҡуҙғалды. Бөтә ауыл урамға хушлашырға сыҡты. Бала-саға, атай-әсәйҙәр моңһоу ғына ҡул болғай. Әммә Вәғиҙә апай ғына үҙен икенсе төрлө тотто. Урамға йүгерекләп сығып, машина артынан бер тас көл һибеп ҡалды. Халыҡ «аһ» итте. Бындай хәлде бер кем дә көтмәгәйне. Апай ҡыҙара-бешә үҙҙәренең ишек алдына инеп китте. Килеп сыҡҡан хәлгә ауылдаштар бер аҙ көлөшөп торҙо ла, өйҙәренә таралышты. Ә Вәғиҙә апай Вәғиҙә апай булып ҡалды. Ул элекке күршеләрен ауылды ташлап киткәндәре өсөн ғәфү итә алманы.\nЭт – эткә,\nэт – ҡойроҡҡа\nСабир олатай менән Нәфисә инәйҙең балалары күп булды. Нәфисә инәй өлкән Маратына эш ҡушһа, уныһы Рифте табып, уға йөкмәтә. Әгәр киреләнһә, бер-икене эләктереп тә ала. Риф инде йомошто эргәһендә торған Сафуатҡа бойора. Ул тыңларҙай, сөнки ағаһынан йыш туҡмаҡ алып тора бит. Сафуаттың да башы эшләй – Закирға ҡуша. Шулай көн дә тигәндәй ҡабатлана. Үҫә төшкәс, Закир ултыра төшөп илай башланы. Ул бөтмәҫ йомоштарҙы һәр саҡ үтәй алмай. Вәхит улай-былай йомошҡа бәләкәс әле.\nЙәшәй ҙә йәшәй\nЯҙ. Мин урам буйлап өйөм яғына юл тотам. Юлымда таныш кешеләр осрай. Хәмзә ҡарт ишек алдында йылға йыра. Бер ҙә өйҙә ултырғыһы килмәй уның. Үткән йәй бер аҡ кәзә алып, шуның менән мәз булды. Бынан утыҙ йыл элек ҡарт туберкулез дауаханаһына эләккәйне. Күрше-тирәһе, минең ағайҙар ишетеп, ауыҙ йырып бер булды. Йәнәһе, ҡара һин Хәмзә ағайға! Сихут! Нисек ҡыланған булып йәшәй үҙе?\nЭйе, ул саҡта Хәмзә ҡарт дауаханала ятып сыҡты. Уның менән нимә булғандыр, миңә ҡараңғы. Ҡарт башҡа дауаланырға ятманы һәм бының кәрәге лә теймәне, йәшәй бирҙе. Ә бына ағайҙар, эскелек менән мауығып, күптән донъянан китеп барҙы.\nНиндәй хәлдә лә кешенән көлөргә ярамай икән был тормошта. Үҙең көлкөгә ҡалыуың бар!\nРәйлә класташымды осраттым. Ул – ябай ғына бер ҡатын. Тәүге ире вафат булған һәм икенсе берәүгә кейәүгә сыҡҡан икән. Теге икенсеһе килә башлағас, класташым аптырамаған: «Алыр булһаң, кил! Алмаҫ булһаң, килмә!» – тигән.\nУнан шат йылмайып торған ҡатын миңә ҡараны ла: «Алды!» – тип һөйөндө.\nБала саҡта беҙҙең Һаҡмар аръяғындағы бәләкәс кенә ауылға сиғандар килеп йонсота торғайны. Улар өй беренсә йөрөп, әйбер, ашамлыҡ, хатта аҡса ла һорай ине. Арттарынан байтаҡ нәмә юғалып торҙо. Кемдең тауығы, кемдең яулығы, кемдең балдағы улар ҡулында китте.\nБер йәй ауылға өс сиған ҡатыны килеп төштө. Ошо осорҙа ауыл малайҙары урамда туп тибешеп уйнай ине. Малайҙарҙың береһе: «Әйҙәгеҙ, сегәндәрҙе (беҙҙә шулай тиҙәр) ауылдан ҡыуабыҙ», – тип, ҡулына таш алып, уларға ҡаршы йүгерҙе. Уның артынан беҙ ҙә, унлап малай, эйәрҙек. Һәм тегеләргә таш ямғыры яуа башланы. Беҙ сиғандарҙы Һаҡмар кисеүенә хәтле баҫтырҙыҡ. Бер йәшерәге, беҙгә итәген асып: «Мә, тотоғоҙ, йыртҡыс балалары!» – тине лә һыуға ташланды. Бүтән иптәштәргә был хәл нисек булғандыр, миңә ауыр тәьҫир итте. Шәрә ҡатын-ҡыҙҙы күргәнем юҡ ине. Бынан һуң сиғандарҙы ҡыуып йөрөмәнем. Улар ҙа беҙҙең ауылды урап үтте.\nСығыу ваҡыты 25-04-2014, 06:54 | Ҡаранылар: 1737


Рәсәйҙәр сит илдән ҡайтҡас карантинда ултырырға тейеш – Попова // Иҡтисад | новости башинформ.рф\n9:26, 24 сентября 2020 Иҡтисад\nСит илдән самолет менән ҡайтҡан Рәсәй граждандары коронавирусҡа тест һөҙөмтәләрен ҡулына алғансы өйҙә изоляцияла ултырырға тейеш.\nИлдең баш санитар табибы Анна Попованың ҡарарында ошо хаҡта әйтелә.\nХәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, әлеге ваҡытта сит илдән ҡайтыу менән өс көн эсендә коронавирусҡа тест тапшырып, уның һөҙөмтәләрен дәүләт хеҙмәттәре сайтына һалырға кәрәк.\n1 августан Рәсәйҙән Анкараға һәм Истанбулға, шулай уҡ Бөйөк Британияға рейстар тергеҙелде.\nБынан тыш, Танзанияға осорға рөхсәт ителде.\nТағы ун көндән рәсәйҙәрҙең Төркиәнең Анталья, Бодрум һәм Даламан ҡалаларына, ә 15 августан Швейцарияға осоу мөмкинлеге барлыҡҡа килде.\nКөҙ көнө Мысыр, Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәре һәм Мальдив Республикаһы менән авиабәйләнеш асылды. 9 сентябргә — Каирға, 10-ында — Малеға, 11-ендә Ғәрәп Әмирлектәренә осоштар башланды. 27 сентябрҙән Көньяҡ Корея менән авиабәйләнеш асылды.


Өфөлә дәүләт хеҙмәттәренә түләү өсөн күп функциялы үҙәк асыу планлаштырыла // Сәйәсәт | новости башинформ.рф\nӨфөлә дәүләт хеҙмәттәренә түләү өсөн күп функциялы үҙәк асыу планлаштырыла\n14:02, 1 февраля 2011 Сәйәсәт\nӨфөлә дәүләт хеҙмәттәренә түләү буйынса күп функциялы берҙәм үҙәк асыу планлаштырыла. Был турала шишәмбе көндө Өфө хакимиәтендә үткән оператив кәңәшмәлә ҡала башлығы Павел Качкаев хәбәр итте. Уның әйтеүенсә, илдең бөтөн төбәктәрендә ошондай үҙәктәр булдырыу мәсьәләһе Рәсәй Хөкүмәте Рәйесе Владимир Путиндың уҙған аҙнала Ырымбурҙа үткәргән кәңәшмәһендә әүҙем тикшерелгән. Унда Павел Качкаев та ҡатнашҡан.\n— Бындай үҙәктәр илдең 16 төбәгендә, шул иҫәптән кәңәшмә үткән Ырымбурҙа асылған, — тине ҡала башлығы. –Уларҙа халыҡ ерҙән файҙаланыуға һәм электр утына тиклем 80 төрлө хеҙмәт өсөн түләй ала. 2011 йылдың уртаһына тиклем Өфөлә ошондай бер үҙәк булһа ла асылырға тейеш. 2012 йылдың июленә тиклем бындай үҙәктәрҙең илдең бөтөн төбәктәрендә лә асылыуы күҙаллана.\nТеги: урындағы власть, дәүләт хеҙмәттәре


Иң Яҡшы Шәхси Чартер Самолеты Джуно, Минең менән йәнәшә аҡ компанияһы самолеты прокатҡа\nШәхси Чартер Рейсы Самолеты Анкораж., Фэрбенкс, Джуно, Минең менән йәнәшә АҠ\nТоп-Шәхси Хозяйственник Чартер Самолеты Джуно, Мин шылтыратып компанияһы самолеты ҡуртымға алыҫ түгел аляска 888-200-3292 смета рейстарҙы хеҙмәтләндереү өсөн буш булып күренмәйәсәк . Шәхси рейстар, һеҙ оса, ҡасан телисез икән,, ул һеҙҙе һайланы һәм самолет һеҙҙең интерьер, һеҙ һайларға, һеҙ ашарға теләйһегеҙме, һеҙ булғанға, һеҙ кем булырға теләйһең бортында, һәм иң мөһиме, үкенескә һеҙҙең тәғәйенләнеш ерҙәренә яҡын урындарҙа. Ысын мәғәнәһе бына свобода. Әгәр һеҙ ваҡытында абсолют азатлыҡ осошо кисереп теләйем, джуно чартер рейсын хеҙмәтләндерер шәхси самолеты һайларға кәрәк һеҙгә аляска.\nХеҙмәттәр тәҡдим чартер самолеты исемлеге :\nРейс ауыр булып эшләгән коммерция һеҙгә һәр саҡ? Әлбиттә, шуныһы ҡыҙыҡ, бер нисә күҙҙәре менән, күрергә теләй ни, һеҙ эшләйһе. Конфиденциаль һеҙгә шылтырата алманым, хатта тотоп килгән, һеҙ коммерция авиакомпания булһа, сөнки кеше күп, һөйләшеп булмаҫ, һеҙ тыңлағыҙ. Әгәр һеҙ юғарыла күрһәтелгән, хатта ике мәсьәләне хәл итәм тип, элеккесә балалар тауышына илай торған булған., романды өлкәндәр һәм ирне, ул түгел, шепот әйтергә белмәй, бер ҡасан телефон ҡыңғырау.\nШәхси самолетты ҡуртымға Аляска / Джуно, Барлыҡ мәсьәләләр булһа ла һеҙгә һынай. Шулай итеп, эш һеҙҙең өсөн тулы иреккә эйә була.. Буласаҡ 100% конфиденциальности конфиденциаль шылтыратығыҙ һәм һеҙгә ҡылыу мөмкинлеге.\nҺеҙ аш-азатлыҡ һайлау\nСәй маркаһының аныҡ һеҙ ждет? Һеҙгә юғары осош теләйбеҙ аш ваҡытында буласаҡ? Осоу ваҡытында тулыһынса бәйле сезне Меню. Хатта беренсе класҡа менән коммерция осошто авиакомпания, Был кимәлдә булһа ла һеҙ һынап кастомизация.\nАзатлыҡ, ер өсөн, һеҙ унда теләгән\nТәғәйенләнешендәге ерҙе шәхси пункты рейсҡа сығып китә һәм һеҙ телисез, һеҙ ул кәрәк.. Аэропортта ҙур булмаған күп булғас, шәхси самолеты Ҡайҙан ала взлетающий. Тимәк, оҙон сиратта был аэропорт һәм төп тығындарҙан ҡотолорға, шуға күрә, экономия һәм ваҡыт алда килә, ауылда берәү..\nШулай уҡ шәхси рейс менән оса бейеклек, коммерция авиакомпанияһы, күктә түгел, унда многолюдный. Тиҙ һәм туранан-тура рейс яһарға ярҙам итәсәк тип булып осоу.\nШун мәшәҡәтле һәм азатлыҡ шәхси самолеттар ҡабул һайлау. Шәхси самолеты-был гламур, уңайлы, гүзәл, эксклюзив, тиҙ һәм. Шәхси самолеты-ул яҡшы, нимә индустрияһы үҫешкәнлектән. . Бында һуңғы минутта буш табыуы еңел интернет-мин самолет менән аяҡ Аляска Джуно.\nДжуно ҡалаһында халыҡ-ара аэропорты милек ҡушыла., милена тәғәйенләнгән ете диңгеҙ базаһы урынлашҡан аэропортҡа йәмәғәт гидросамолет һәм төньяҡ-көнбайыш райондарында эшлекле үҙәк Джуно, аҡш һәм ҡала округы.\nДжуно, Аука Ҡултығы, Дуглас, Hoonah., Густавус, Tenakee Сығанағы., Angoon., Элфин Коув, Пеликан, Хейнс, Скагуэй, Sitka, http://www.juneau.org/airport/\nШәхси Самолеты Миллион Доллар Инвестиция Стратегияһы Иреп Лопес\nМассачусетс чартер рейсы самолеты ҡуртымға йәки шәхси самолеты була.\nШәхси чартер рейсы самолеты самолет йәки ҡуртымға Пенсильвания\nШәхси чартер рейстары реактив самолеттар өсөн хәбәрләшеүе минең менән цитаталар


“Ике ҡыҙым – пар ҡанатым” » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке официальный сайт\nБашҡортостан гәзите » Йәмғиәт » “Ике ҡыҙым – пар ҡанатым”\n“Ике ҡыҙым – пар ҡанатым” 02.05.2018 // Йәмғиәт\nТәүге сабыйына буйға уҙғанын белгән Зиләнең түбәһе күккә тейә – ул әсә буласаҡ! Шунан да ҙурыраҡ бәхет бармы ни донъяла?! Кем булыр ул бала? Ҡыҙмы, малаймы? Кемгә оҡшар? Әлегә йәш ҡатындың башында хыял тантана итә. Сабыйын төрлөсә күҙ алдына килтерә, уның киләсәген уйлай. “Сабыр ит, гүзәл затым, барыһы ла булыр. Әсә бәхетенән һыуһының ҡанғансы ауыҙ итерһең. Килер көн, бер түгел ике ҡыҙың бынамын булып үҫеп етер, һине бәхетле итер. Тик шартым бар: әлегә һынауҙарҙы үтә тор”. Күрәһең, ҡатынға Хоҙай шулай әмер биргән.\nУҙған быуаттың 90-сы йылдары, үҙгәрештәр заманы. Зилә Бибакова ҡаланың ойоҡ-ойоҡбаш фабрикаһында эшләп йөрөгән еренән баҙарға ит һатырға күсә. Ә ниңә, һөнәре буйынса һатыусы бит. “Баҙар һәр заманда ла баҙар булып ҡалыр, аҡсаһыҙ ултырмаҫбыҙ”, — тип уйлай ул һәм яңылышмай. Эштәре, ысынлап та, өҫкә үрләй – инде үҙенең дә бер нисә “нөктәһен” булдыра. Ғаиләһенең килемен арттырыу маҡсатында Себер тарафтарына ла йүнәлә бер мәл, тик был аҙымдың хата икәнлегенә тиҙ төшөнә: хеҙмәт урыны тапмай ҡайта, ә баҙарҙағы эшмәкәрлеге туҡтап ҡала.\nИнде ни ҡылырға? Урамда – сираттағы иҡтисади көрсөк, ә ул — ике балалы тол ҡатын. Кейем-һалым түгел, аҙыҡ-түлекте лә сикләргә тура килгән заман булараҡ иҫләй ул йылдарҙы Зилә ханым.\nӘлмисаҡтан гүзәл затты беҙҙең ҡанға тәү сиратта балаһын тәрбиәләгән шәхес итеп һеңдерҙеләр. Ул – ғаилә тотҡаһы, өй усағын һүндермәй тотоусы. Тик, тормош шарттары шулай булғас, ең һыҙғанып икмәк, мал табырға ла сығып китергә тура килә был затҡа. Хәйер, “әсә” тигән изге һәм мөҡәддәс бурысты үтәү – үҙе үк ҙур эш. Балаһы әле ҡарынында көйө уның өсөн борсола әсә. Үҫкәндә бергә илай, бергә һыҙлана, шатлана һәм ҡыуана, сөнки ике кендек ғүмер буйы күҙгә күренмәҫ ептәр менән бер-береһенә тоташып тора. Иманым камил, Зилә Хәйбулла ҡыҙы ла Динәнең тәүге тештәре сыҡҡанда бергә илағандыр, Гөлшат имтихандарын тапшырғанда үҙе һынау тотҡандай булғандыр. Шулай булырға тейеш, тәбиғәт беҙҙе шулай яралтҡан...\nЗилә Бибакованың ауылса бешерелгән икмәген, тәм-томон районда күптәр яратып ауыҙ итә. Күрәһең, бешереүсеһе һалған һөйөүҙән, әпәкәйҙең барыһына ла баш булыуын аңлауҙан киләлер был уңыш. Шуға икмәкхананың яҡшы эшләүен, эшҡыуарҙың тағы бер нисә магазины булыуын да телгә алып китеү фарыз. Тик балаларын бағып та, бына ошо тиклем бизнесты булдырырға ла, уны ауыҙлыҡларға ла ҡайҙан көс тапҡан һуң ул? Хәйер, яуабы ошо уҡ һөйләмдә, буғай – балаларҙы кеше итеү, аяҡҡа баҫтырыу, сәләмәтлеген ҡайғыртыу теләгенән. Бына беҙҙе, ата-әсәләрҙе, нимә йөрөтә, йәшәтә, утҡа-һыуға һала, батырлыҡҡа өндәй, баш китерлек ҡылыҡтарға этәрә!\nТормоштоң ҡайһы бер оҙайлы ваҡыт арауығын иҫкә төшөрөп булмай, шул уҡ ваҡытта мәлдәр мәңгегә хәтерҙә уйыла тигән бер аҡыл эйәһе. Эйе, мәлдәр күп йәһәттән ҙур көскә эйә шул. Кинйәбулат ауыл хакимиәтенең ул саҡтағы рәйесе Әүҡәт Дәүләтов эш таба алмай йөрөгән Зиләгә үҙҙәрендә икмәкхананың туҡтап ҡалыуын хәбәр итә. Баҙарҙа бергә һатҡан дуҫтары он биреп тора, шулай боҙ ҡуҙғала. Тик, тәүге ҡоймаҡ һымаҡ, тәүге икмәктең дә уңмауы бар – һүҙем бында тура мәғәнәлә лә, эштәргә аяҡ салған күренештәр тураһында ла. Бөгөн икмәктең көйөүен, ҡорамалдарҙың, машинаның боҙолоп тороуын, көнләшеүселәрҙең тәҙрәләрҙе ватып китеүен, урлашыуҙарҙы, яуапһыҙлыҡты һәм башҡаларҙы бер тынала һанап китергә була, ә үҙ ваҡытында Зилә ханым өсөн һәммәһе – айырым ҙур ваҡиға.\nИң мөһиме — уларҙың һәр ҡайһыһын йырып сыға алған эшҡыуар-әсә. Барыһының исемен телгә алып китмәһәк тә, был йәһәттән ярҙам ҡулы һуҙыусылар етерлек булғандыр. Ябай эшсенән алып район етәкселегенә тиклем. Зилә Хәйбулла ҡыҙы үҙе лә бит: “Хоҙай беҙҙең яҡлы барыбер, әмәлен таба, теләгең бар икән, ярҙам көтмәгәндә килә”, — ти.\n“Инвестиция” тигән төшөнсәне ҡулланырға күнегеп киттек телмәребеҙҙә. Хатта баланы кеше итеүҙә лә. Был йәһәттән Зилә ханымдың ҡыҙҙарына яҡшы инвестиция һалғанына шик юҡ. Балалары икеһе лә юғары белемле, эш башлап китер өсөн башланғыс капитал бар – Динә юридик хеҙмәт күрһәтһә, Гөлшат туризм өлкәһендә үҫешә. Егеттәрҙең төн йоҡоһон алырлыҡ бөтә яҡлап та килешле ҡыҙҙар. Тәмле итеп бешерәләр, матур итеп башҡортса һөйләшәләр, тырыштар.\nИнвестиция... Эш бында “Ҡояш аҫтындағы урын” хаҡында ғына түгел, әлбиттә. Иң мөһиме — үҙҙәре икмәкһеҙ ултырған заманда ла, кешеләргә икмәк бешереп һатыу, кеше булып ҡалыу, ерҙә изгелек сәсеп йәшәү, артыңдан эҙ ҡалдырыу – бына ниндәй баһалап бөткөһөҙ инвестиция һалған ҡыҙҙарына эшҡыуар-әсә!\n— Балаларым үҫеп етте инде, хәҙер үҙҙәре ярҙамсы – ике ҡанатым. Оло тормош башлап, мине өләсәй итерҙәр, ризыҡтары ҡайҙа нисек кенә яҙмаһын, йөрәгем улар менән һәр саҡ бергә буласаҡ, фәрештәләр һаҡлап ҡына торһон инде, — тигән фатиха-теләктәрен дә еткерә әсә кеше.\nБыл әсәлә өс йөрәк тибә...


Һауа температураһы түбәнәйеүгә ҡарамаҫтан, йылға-күлдәрҙәге боҙ ҡатламы әле йоҡа, тип иҫкәртә ҡотҡарыусылар\nШуға ла балыҡсыларға һаҡ ҡыланырға кәңәш ителә. Күңелһеҙ хәлгә тарыған осраҡта 112 һандары буйынса ҡотҡарыусыларҙы саҡырырға кәрәк..\nӘйткәндәй, улар оҫталыҡтарын камиллаштырыу өҫтөндә даими эшләй. Бөгөн, мәҫәлән, Өфөнөң эҙләү-ҡотҡарыу отряды белгестәре сираттағы күнекмәһен үткәрҙе. Уйҙырма буйынса, улар боҙ аҫтына төшөп киткән кешегә ярға сығырға ярҙам итергә ҡотҡарырға тейеш ине. Уны ҡотҡарыу өсөн отрядтыҡылар ерҙә, һыуҙа йөрөй алыусы һәм ҡар гиҙеүсе махсус транспорт сараһы ҡуллана. Ҡотҡарыусы бәләгә тарыусы янына йоҡа боҙ буйлап шыуышып ҡына хәрәкәт итә. Боҙ аҫтына төшөп китеүсене биҡ ҡыҫҡа ваҡытта ҡотҡарыу зарур. Сөнки түбән температуранан кешенең тиҙ арала аңын юғалтыуы ихтимал. Шуға ла бәләгә тарыусы ситтән ярҙам көтмәй, үҙе лә һыуҙан сығырға маташырға тейеш. Ҡотҡарыусылар бер нисә мөһим кәңәш бирә.\nПавел Колосов, ҡотҡарыусы: «Боҙ аҫтына төшөп киткәндә ҡурҡырға ярамай, һыуҙан сығыу ысулдарын эҙләргә кәрәк. Әгәр ҙә эргәләге боҙ йоҡа икән, уны ватылғансы онтап барып, боҙ ҡалын булған урынға сығырға кәрәк. Артабан һыуҙан сығаһы ғына ҡала. Ҡул-аяҡтарығыҙҙы һуҙып, тән ауырлығын тигеҙ бүлергә тырышығыҙ. Артабан шыуышып хәүефһеҙ урынға сығығыҙ».


Башҡортостан Президенты: «Салауат Юлаев»тың ҙур еңеүҙәре алда әле» // Йәмғиәт | новости башинформ.рф\nБашҡортостан Президенты: «Салауат Юлаев»тың ҙур еңеүҙәре алда әле»\n16:03, 21 марта 2013 Йәмғиәт\n— Бөгөн «Салауат Юлаев» командаһы көйәрмәндәре насар йоҡланы. Кисә команда аҙҙаҡҡы матчта «Аҡ барыҫ»тан еңелде, — тип комментарий бирҙе «Салауат Юлаев» менән «Аҡ барыҫ»тың аҙаҡҡы матчына Башҡортостан Президенты.\nШул уҡ ваҡытта, Рөстәм Хәмитов һүҙҙәренсә, хоккейсыларға һәм тренерҙарға үпкә белдерер өсөн сәбәп юҡ.\n— Беҙ, көйәрмәндәр, дөйөм алғанда команданың көслө ихтыяр күрһәтеүенән, яҡшы уйнауынан ҡәнәғәтбеҙ. Спорт булғас, барыһы ла була, — тигән фекерен белдерҙе республика етәксеһе һәм хоккейсыларға, тренерҙарға, бағыусыларға, көйәрмәндәргә рәхмәтен белдерҙе.\n— Еңелеүгә ҡарамаҫтан, кәйефте төшөрмәйбеҙ. Яҡшы команда булдырылыуын беләбеҙ һәм аңлайбыҙ. Алдағы йылдарҙа уға уңыштар теләйек. Күңелде төшөрөргә ярамай. Ҙур еңеүҙәр алда әле. Быға һис шикһеҙ ышанам.


ЙӘШӘҮЕБЕҘ – МӘЛДЕ МӘЛГӘ ЯЛҒАУ » Журнал Башкортостан кызы | Башҡортостан ҡыҙы журналы\n«Бәләкәйҙән «Башҡортостан ҡыҙы»нда үҙем хаҡында мәҡәлә күрергә хыялландым. Был теләктең үҙенә күрә тарихы бар. Дүрт йәшемдә баҫма иғлан иткән шәл сите бәйләү бәйгеһендә ҡатнашып, йыллыҡ подписка менән бүләкләндем. Өләсәйемә эйәреп, ярышҡа маҡсатлы әҙерләндем, икебеҙҙең дә бәйләм өлгөләре, исем-шәрифтәребеҙ баҫылып сыҡты. Журнал өйгә былай ҙа килә торғайны, әлбиттә, ләкин киләһе йылға подписканы бүләккә отоуыбыҙ үҙе бер ҡыуаныс булды. Шулай бер яңы һанын ҡарап ултырҙым да, өләсәй, ә был журналда баҫылыр өсөн нимә эшләргә кәрәк, тип һораным. Ҡәҙерлемдең, «Башҡортостан ҡыҙы»нда иң егәрле, иң аҡыллы, иң матурҙарҙы ғына баҫалар, тигән яуабынан һуң уңышты ошо журнал менән үлсәй башланым. Унда сығырлыҡ кимәлдә шәп булырға тигән хыял яралды һәм ул мине һәр ваҡыт алға әйҙәне», – ти режиссерлыҡ эштәре менән Рәсәй һәм донъя кимәлендәге ҙур еңеүҙәргә лайыҡ яҡташыбыҙ, әлеге көндә Федераль каналдар өсөн документаль фильмдар эшләүсе Гөлназ Ғәлимуллина.\nГөлназ – Өфөнән, Черниковка ҡыҙы. Тамырҙары Благовещен районының Яңы Мең ауылына тоташа. Әсәһе, өләсәһе менән үҫә ул. Бишектә үк биләүҙе һөйһөнмәүен күреп, йүргәккә төрмәҫкә ҡарар итәләр, артабан да һис тыймай тәрбиәләйҙәр. Туҡтауһыҙ һорау яуҙырһа ла, битәрләмәй, һораған нәмәләрен сабыр ғына аңлатып баралар. Әсәһе ғаиләне ҡарар өсөн бар ваҡытын эштә үткәргәс, кескәй ҡыҙға күберәк өләсәй тәрбиәһе эләгә. Дөрөҫөрәге, улар икәүләп үҙ тормоштары менән йәшәй.\n...Эҙәрмәндәргә ҡушылып, Бөйөк Ватан һуғышында юғалған һалдаттарҙың яҙмышын юллап, окоптарҙа ҡаҙынып, улар үткән юлдар буйлап экспедицияларҙа ҡатнаштым, ошо хаҡта фильмдар төшөрҙөм. Эшемде нисек яратыуымды һүҙ менән генә аңлатырлыҡ түгел, һигеҙ йыл отпуск та алманым», – тип хәтерләй Гөлназ.\nҠапыл ауырып китә ул, тыны ҡыҫылып, атлай алмаҫ була. Йонсоуым еткәндер, кеше белмәһен, ояты ни, тип уйлай. Бөтөнләй хәле ҡалмағас, әсәһенә белдермәй генә эшкә такси менән йөрөй башлай. Табиптарға бара, улар, бер ни ҙә юҡ, арығанһыңдыр, ти. Ярай эшендә хәлен аңғарып, дауаханала урын белешәләр. Реанимацияла иҫенә килә. Тәүҙә әсәһенең түгелеп илауының сәбәбен аңлай алмай, бер аҙҙан шәбәйермен, тип уйлай. Яман шеш, оҙаҡ тормаҫ инде, тигәндәрен яңылыш ишетә. Бер-бер артлы операциялар үткәрә. Йомро ғына ҡыҙ утыҙ биш килоға ҡала. Шунда ла 25 йәшлек һылыу хәленең мөшкөллөгөнә ышанмай. Йәшәү өсөн көрәшеүселәр менән танышып, уларҙың ихтыяр көсөнә иҫе китә. Дауахананан сыҡҡас, улар хаҡында фильм төшөрәм, сәләмәт кешеләр был хаҡта белергә, һаулыҡтың ҡәҙерен аңларға тейеш, тип уйлай. Кеше күрмәгәндә атлап ҡарайым, тип баҫа ла иҫен юя. Коридор буйлап уны реанимацияға алып китеп барғандарында бер аҙ аңына килә, түбәлә шәп-шәп алмашынған лампочкаларҙы күреп, ҡалай шәп кадр, быны фильмда мотлаҡ ҡулланырға кәрәк, ти ҙә тағы томанға сума. Клиник үлем кисерә, йәне кәүҙәһе янында түгелеп илаған һәм уның менән хушлашҡан ғәзиз ике кешеһен күрә. Шул саҡта әле мин таҫмаға төшөрөп, кешеләргә һөйләп өлгөрмәгән күпме яҙмыш, күпме өлгөлө миҫалдар бар, юҡ, минең әле эшем күп, тип ҡото осҡанын үҙе лә яҡшы иҫләй...\n... Оло һынауҙар үтеп ғүмер ҡәҙерен тойған, уңыштарҙы ҡара тир менән яулаған һылыуҙың ваҡыт ҡиммәтен аңлауы, мөғжизәле миҙгелдәрҙе тотоп фоторәсемдә һынландырырға ынтылыуы тәбиғилер. Йәшәүебеҙ ҙә бит мәлде мәлгә ялғау. Һөҙөмтәлә ниндәй биҙәктәр килеп сығыры ла күберәк үҙебеҙҙән тора...


Оҫтабикәләр ҡунаҡҡа килде\n19 Апрель 2019, 16:37\nГимназиябыҙға төрлө райондарҙан йыйылған башҡорт рухлы, белемле, уңған һәм дәртле оҫтабикәләрҙән генә торған «Селтәр» студияһы ҡунаҡҡа килде.\nГимназиябыҙға төрлө райондарҙан йыйылған башҡорт рухлы, белемле, уңған һәм дәртле оҫтабикәләрҙән генә торған «Селтәр» студияһы ҡунаҡҡа килде. Альбина Күсимова, Вәсилә Камалетдинова, Лилиә Нафиҡова, Фатима Хәйретдинова, Зәрилә Тәтегәсова, Гөлгөнә һәм Зөләйха Рыҫҡоловалар – республикабыҙҙа уҙғарылған бөтә мәҙәни сараларҙа ҡатнашҡан, «Өләсәйем һандығы» программаһына ярашлы, башҡорт халҡының милли кейемдәре, ғөрөф-ғәҙәттәре, бейеүҙәре, йырҙары хаҡында балалар баҡсалары тәрбиәләнеүселәренә, мәктәп уҡыусыларына тулы мәғлүмәт еткереүсе, тәрбиәүи эш алып барыусы әүҙем апайҙарыбыҙ. Улар башҡарыуында матур йырҙар, дәртле бейеүҙәрҙе уҡыусылар йылы ҡабул итеп, дәррәү алҡышланы.\nКүҙ нурҙарын түгеп, үҙ ҡулдары менән эшләгән ҡашмау, түшелдерек, алъяпҡыс, балаҫ, таҫтамалдарҙан торған күргәҙмә балаларҙа ҙур ҡыҙыҡһыныу уятты. Өлкән апайҙарҙың әсәй-өләсәйҙәренән ҡалған боронғо милли кейемдәр, йыр-бейеү легендалары хаҡында һөйләүҙәре айырыуса ҡыҙыҡлы булды. Фатима апайҙың ейәнсәре Аделина Хәйретдинова ла күстәнәс менән килгән, матур бейеү бүләк итте ул.\nКисәне моңло, дәртле көйҙәре менән гимназиябыҙҙың ҡурай түңәрәге етәксеһе Руслан Рафаэль улы Мөлөков биҙәне. Башҡорт мәҙәниәтен, сәнғәтен күтәреп, телебеҙгә һөйөү тәрбиәләп йөрөүсе арҙаҡлы апайҙарыбыҙға һаулыҡ теләйбеҙ, тағы ла ҡыҙыҡлы осрашыуҙар булыр, тип көтөп ҡалабыҙ.\nӨфө ҡалаһы,102-се башҡорт гимназияһы.


Бөйөк Ватан һуғышында буй етмәҫ бәһлеүәндәр менән бер рәттән, ҡыҫҡа буйлы, әммә сос, таһыллы егеттәр ҙә алыша\n1943 йылдың февралендә Башҡортостандан ғына бәләкәй кәүҙәле мең ярым егеткә хәрби хеҙмәткә повестка тапшырыла. Улар араһында әле 18-ҙе лә тулмаған Илья Алексеев та була.\nБөйөк Ватан һуғышы ветераны Илья Алексеев Ҡырмыҫҡалы районы Прибельский ҡасабаһында йәшәй. Утыҙ ике йылдан ашыу Ҡарлыман һөт-консерва комбинатында яуаплы вазифаларҙа эшләгән. Һуғыш ауырлыҡтарын үҙ иңдәрендә татыған аҡһаҡал һәр тыуған көндө яҡшы кәйеф менән ҡаршыларға ғәҙәтләнгән. Инде туҡһанға артылған уҙаман оҙон һәм бәхетле ғүмер йәшәүенең серен - хеҙмәт һөйөүе һәм кешеләргә ҡарата һәр ваҡыт яҡшы мөнөсәбәттә булыуы менән аңлата. Бер минут та тиктормаҫ, уңған кеше балаларын да эшһөйәр итеп тәрбиәләгән.\nНадежда Егорова, Бөйөк ватан һуғышы ветераны Илья Алексеевтың ҡыҙы: «Атайым һәр ваҡыт йортта бөхтәлек яратты, үҙе лә тырыш һәм оҫта булды, беҙҙе лә тырышып уҡырға, яҡшы кеше булырға өндәне. Дүртебеҙ ҙә атайыма оҡшағанбыҙ. Хаҡлы ялда ла тырышып эшләп йәшәйбеҙ».\nБыл ыҡсым йортто Илья Герасим улы үҙ ҡулдары менән төҙөгән. Бишенсе разрядлы балта оҫтаһы яҡташтарына ағасты һырлап тәҙрәләр эшләгән. Олоғая төшөп, күҙҙәре насар күрә башлағас ҡына был шөғөлөн туҡтатҡан.\nБөйөк Ватан һуғышында ул радист булып хеҙмәт итә. Грузияла дүрт айлыҡ махсус курс үткәндән һуң уны Украинаның Кировоград ҡалаһына ебәрәләр. 67-cе механикалаштырылған Александрия корпусында генерал Хасин етәкселегендәге ғәскәргә эләгә. Разведканы уңышлы үтәгәне өсөн «Батырлыҡ өсөн миҙалы» менән бүләкләнә.\nДошман тылына ул һәр ваҡыт төндә үтеп инә. Көндөҙ бысраҡ кейемдә, ябыҡ егет дошман араһында ҡурҡмай йөрөй, бөтә мәғлүмәтте йыя, таңға табан рация аша хәрби штабҡа ебәрә.\nПрибельский ҡасабаһында хәрби тематикаға арналған бер генә сара ла абруйлы ветерандан башҡа үтмәй. Омск өлкәһендә тыуған, бөгөнгө көндә туҡһанды артылған аҡһаҡал бәхетен дә , хеҙмәтенә күрә хөрмәтен дә, йәне-тәненә сихәтен дә Башҡортостанда тапҡан. Ифрат теремек, ихлас, кеселекле ветеран йәш быуындың күңелендә һуғышҡа нәфрәт тәрбиәләй, уның харабалар, ҡайғы, йән һәм тән яралары алып килеүен аңлата. Үҙе һәм яуҙаштары кисергән ғазаптар бер ҡасан да ҡабатланмаһын тип теләй. Уның миҫалында: эш буйҙа түгел, ә изге уйҙарҙа, яҡты маҡсаттарҙа икәнлегенә тағы ла бер тапҡыр инанаһың.


Башҡорт халыҡ йырын тыңлағанда!.. » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Башҡорт донъяһы » Башҡорт халыҡ йырын тыңлағанда!..\nКүңел күтәренкелеге бүләк итте байрам.\nБеҙ Баймаҡ районына аяҡ баҫыу менән егәрле үҙ хәбәрсебеҙ Кәримә Усманова: “Бөгөн кис концертҡа барабыҙ. Һеҙҙе мәҙәни сараға ла йәлеп итергә булдым! Яҙып та сығырһың әле”, – тигәс, әллә баш тартайыммы икән, тип уйланым. Подписка буйынса сығыш яһарға килгәнбеҙ, йәнә лә мәҙәни сара яҡтыртырға, тип уйларға ла өлгөрҙөм хатта. Әммә “Башҡортомдоң йөҙ йыры” тип аталған дисктың исем туйына аяҡ баҫыуымды белгәс, ҡыуаныстың сиге булманы. Халыҡ йыры халыҡ йыры инде. Бәхетем бар ҙа инде ошондай тәрән рухлы сараларҙан. Бөтә Рәсәй сәсәндәр конкурсының тәьҫиренән сығып бөтмәгәнмен, бына һиңә мә – башҡорт халыҡ йырҙарын артистар йәнле тауыш менән башҡарасаҡ. Етмәһә, Баймаҡ ерендә Сибай концерт-театр берекмәһе йырсылары сығыш яһай! Бынан да ҙурыраҡ рухи бүләктең булыуы мөмкин инеме ни “халыҡ йыры” тип иҫе киткән кеше өсөн!\nТәрән зауыҡты билдәләгән йырҙар\n“Халыҡтың ерен күрәм тиһәң, тауына мен, асылын таныйым тиһәң, йырын тыңла!” – тигән һүҙҙәр менән башланды сара. Ысынлап та, шулай бит. Боронғо дәүерҙәрҙән, ата-бабаларҙан мираҫ булып ҡалған халыҡ көйҙәренең ниндәй ҙур хазина икәнен тулы мәғәнәһендә аңлап та, тойоп та бөтмәйбеҙҙер әле. Нимәһе ҡыуандыра: ошо йырҙарҙы башҡарыусылар даими рәүештә башҡорт ерендә тыуып тора.\nПроект авторы, Сибай концерт-театр берекмәһе директоры, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Айбулат Ҡотошов дисктың тышындағы һүрәттең авторы, художество мәктәбе уҡыусыһы Радмир Әфләтүнов (етәксеһе – Аида Малкина) булыуы, унда башҡорт егетенең йоҡомһорап тороуы тураһында әйтеп китте. Йоҡомһорап торамы икән, әллә ойоп китеп халыҡ йырын башҡарамы, әллә боронғо ҡарһүҙҙе еткерергә уйлаймы?!. Әммә шәхсән үҙем өсөн ошо һүрәттә тәрән кинәйә күрҙем. Борон замандарҙа сәсәндәр, халыҡтың рухи ҡомартҡыһын йөрәгендә йөрөткән дәрүиштәр, суфый шағирҙар, күҙҙәрен йомоп, ойотҡо булып асылына һалынған тәрән һүҙҙәрҙе, йырҙарҙы ошо рәүешле һөйләр булған. Радмир юҡҡа ғына рәсемен “Төш” тип атап, башҡорт малайының төшөндә күргәнен сағылдырҙым, тимәгән, күрәһең. Ысынлап та, йоҡлаған кешенең ҡулында ҡылысы булмай, ә малай ҡулын күтәреп, нимәгәлер өндәп торғандай. Һүрәттең тәрән мәғәнәһе нисектер эске тойомлау менән һалынған төҫлө.\nХалҡыбыҙҙың гимнына әйләнгән “Урал” йырын Рәмил Туйсин менән Баязит Байназаров йырлап ебәргәйне, тәндәр земберләп китте. Тауҙар буйлар тауышлы, тәрәнлектәр айҡар аһәңле йырсыларыбыҙ бар бит, Аллаға шөкөр! Тәрән зауыҡ төшөнсәһен билдәләй ул был йыр:\nУрал ғына буйы ҡыҙырым сауҡа\n“Төйәләҫ”, “Дим буйы”, “Ирәндек”, “Саңды үҙәк” йырҙары баш ҡалала даими яңғырап торған попса концерттарының ауазынан һуң күҙҙәргә йәш эркелдерҙе. Зәлиә Нурлы, Әлфир Заманов, Сөмбөл Моратова башҡарҙы ул йырҙарҙы.\nТулҡын тибеп уны тултырған,\nЙәмле Төйәләҫкәйҙең ай буйына\nТеҙелеп тә тирмәләр ултырған,\nБөтә башҡорт донъяһының картинаһы күҙ алдына баҫа был йырҙы тыңлағандан һуң!\n“Тәфтиләү”ҙең михнәттәрен онота буламы тарих?! Был мәлдәрҙең һыҙланыуы халыҡ хәтеренә мәңгелеккә уйылғандай. Рәмил Туйсин үҙенсә әрнеү менән еткерҙе был фекерҙе:\nИҙел буйҡайҙары, ай, ҡаялыҡ –\nБашҡорт илкәйҙәрен утҡа\n“Перовский”, “Һыр”, “Байыҡ”, “Наполеон Бонапарт”, “Любизар”, “Бейеш”, “Салауат” йырҙарын сәхнәгә алып сыҡҡан хәрби блок тулыһынса башҡорт батырҙарына, данлыҡлы походтарға, тарихтарҙы шаулатҡан яугир ир-егеттәребеҙгә арналды. Фаил Йортбәкәв, Баязит Байназаров, Зәлиә Нурлы, Әлфир Заманов, егеттәр вокаль ансамбле тарафынан был берсә ғорурлыҡ тойғоһо уятҡан, берсә йөрәктәргә ҡан һауҙырған йырҙар – башҡорт халҡының хәрби тарихының ғына түгел, ҡаһарман яҙмышының бер өлөшө.\n“Төн уртаһы еткәс ник иланың, Зөлхизә лә тигән һылыу ҡыҙ? Ҡалайтырҙар икән был тирәләр Ғилмияза тигән һылыуһыҙ...\nҠара ҡаштарыңдың ҡаралығы бәхетеңә, Сәлимә, еттеме?\nГөлбәзиға, һине оҙатырға атайың атын ектеме?” Ошондай юлдар менән асылды башҡорт ҡатын-ҡыҙҙарының яҙмышын сағылдырған бүлек. Сөмбөл Моратова “Ғәйшә бәйете”н, Ғаяз Ғәйетбаев “Мәғри”ҙе, Рәмил Туйсин “Ҡыҙ бала” йырҙарын ниндәй нескәлек, ҡыҙҙарға булған һоҡланыу менән башҡарҙы.\nПарлап та ғына, парлап аттар\nНисәүенә уның тай ектем.\nАй-һааааай, балам, ҡыҙ балааам,\nҠыҙ балаҡайымды ҡыҙғанам.\nБашҡайҙарҙың хәлен аттар\nҠыҙ баланың хәлен ят белмәй.\nАй-һааааай, балам-ҡыҙ балам,\nҠыҙ балаҡайымды ҡыҙғанам...\nЙолаһына тап килтереп оҙатылһа ла ҡыҙҙар үҙ йортонан, ҡарт кейәүгә, яратмаған кешеһенә димләп оҙатыуҙар ана шулай халыҡ хәтерендә тәрән фажиғә, күңел тетрәнеүе булып йырҙарҙа теркәлгән.\nҠыҙҙар ансамбле башҡарыуындағы “Ете ҡыҙ” бейеүе тулыландырып ҡына ебәрҙе был сәхнәләрҙе.\nБаязит Байназаров “Хәйрүләкәй”ҙе йырлап ебәргәйне, күңелдәр наҙға, моңға тулды. Әсәнең балаһына булған мөхәббәте, яҡты мөнәсәбәте, шул уҡ ваҡытта уға ҡуйған бурысы, халҡы вәкиле икәнен нескә аңғартыуы ана нисек матур әйтелә халыҡ йырында. Баязиттың был йырҙы башҡарыуын көнө-төнө тыңларға була. Тыны иркен, күкрәгенә һалып, рәхәтләнеп йырлай ул уны:\nТып-тып ҡына баҫҡан\nЙәнейем кеүек Хәйрүләкәй,\nБылбыл булып һайра әле,\nЙөҙ илле һум биреп тә һорарҙар.\nСит илдәргә китеп, яҡшы\n“Ҡайҙан килгән?” —\nтип (шул) һорарҙар,\n“Кем балаһы?” тип (шул)\nҒаяз Ғәйетбаев менән Зәбирә Әминева башҡарған “Таһир менән Зөһрә”, Әлфир Замановтың “Сәлимәкәй”е, Сөмбөл Моратованың “Сонайым”ы, Ғаяз Ғәйетбаевтың “Юлғотло”, Зәбирә Әминеваның “Элмәлеге”, Ринат Хәсәновтың “Хәтирә”һе, “Тархан”дың “Бур байыҡмаҫ” йырҙары тамашаны киң фекерле, төрлө тематикалы итте. Бейеүҙәр менән алышып барыу ҙа йәм өҫтәне. Күмәкләп башҡарған “Косилка-молотилка” йыры, “Сибай” халыҡ бейеүҙәре ансамбленең сығыштары совет осорҙарына, бала саҡтарға алып ҡайтты. Бер тынала үткән концерттың сәнғәт юғарылығы, зауығы тураһында ниндәйҙер һүҙ әйтеү ҙә урынһыҙ. Был сараның үҙен күрергә кәрәк. Халыҡ йыры тигән иң ҙур байлыҡтарыбыҙҙың береһен күтәреп йөрөр йырсыларыбыҙ бар! Тәрән фажиғәне сағылдырған йырҙар ҙа яңғыраһа ла, концерттан ауырлыҡ тойғоһо менән сығылманы.\nКиреһенсә, ниндәйҙер рухи тантана, күңел күтәренкелеге бүләк итте был байрам! Барыһын да һүҙ менән әйтеп аңлатып булһа, халыҡ йыры көйгә һалынмаҫ ине. Уны тойорға кәрәк!..


«Күп нәмәнең миңә бәйле икәнен аңлайым»\n6 Ғинуар 2019, 17:41\nЮғары категориялы шәфҡәт туташы Елена Дәүләтшина үҙ эшенә тоғро\nИдара итеү — ижади яҡын килеүҙе hәм даими камиллашыуҙы талап итә торған ҡатмарлы бурыс. Медицина техникаһын, медицина технологияларын hәм хеҙмәттәрен үҫтереү, врач персоналы hәм шәфҡәт туташтары, медицина хеҙмәткәрҙәре hәм пациенттар араһында үҙ-ара мөнәсәбәттәр — шәфҡәт туташтары хеҙмәтендә үҙгәрештәр өсөн ҙур стимул. Дөрөҫ стиль менән идара итеү шәфҡәт туташтары персоналының эш һөҙөмтәләренә ҡыҙыҡһыныуын шаҡтай арттыра, кешеләрҙе бергә туплай ала.\n— Район дауаханаһының хирургия бүлегендә егерме йыл эшләйем, — тип һөйләй юғары медицина квалификацияһына эйә шәфҡәт туташы Елена Дәүләтшина. — Шуларҙың 1-сөе өлкән шәфҡәт туташы вазифаһында. Мин пациенттарға медицина ярҙамын күрһәтеүҙең сифаты hәм урта hәм кесе медицина персоналының хеҙмәт шарттарын яҡшыртыу миңә бәйле икәнен аңлайым.\nДөрөҫ ойошторолған эш юғары профессиональ кадрҙар потенциалын һаҡлап ҡалырға ярҙам итә. Елена Дәүләтшина ҡарамағында 27 шәфҡәт туташы hәм 16 кесе хеҙмәт күрһәтеү персоналы бар. Урта звено етәксеһе квалификацияһын даими рәүештә күтәрә.\n— Төрлө республика конкурстарында ҡатнашып бик күп файҙалы әйбер алам, — тип дауам итә Елена Ивановна. — Ижади атмосферала эш тәжрибәһе уртаҡлашыу бара, алдынғы технологияларҙы индереү буйынса эш күнекмәләре бирелә. 2000 йылда «Дауалау эшенең иң яҡшы белгесе» республика конкурсында ҡатнаштым. Быйыл «Урта медицина hәм фармацевтика белемле иң яҡшы белгес» Бөтә Рәсәй конкурсында ҡатнашыусы булдым. Мин һуңғы өс йыл эсендә башҡарылған эшемде тәҡдим иттем, ул республикала икенсе урын алды hәм Рәсәй дәрәжәһендә танылды. Конкурста ҡатнашҡан өсөн Маҡтау грамотаһы, аҡсалата сертификат hәм «М-видео» бүләк картаһы менән билдәләндем.\nЕлена Дeyлeтшинаның район үҙәк дауаханаһының өлкән шәфҡәт туташы вазифаларына ижади ҡарашы hәм намыҫлы мөнәсәбәте дауахана етәкселеге һәм район хакимиәте тарафынан тейешенсә баһалана. Елена Ивановна оҙаҡ йылдар намыҫлы хеҙмәте өсөн БР Һаулыҡ һаҡлау министрлығының Маҡтау грамотаһы менән бүләкләнгән.


Яҡын булыуына һөйөнәләр » Башҡортостан гәзите | Газета Башкортостан на башкирском языке\nБашҡортостан гәзите » Социаль мәсьәлә » Яҡын булыуына һөйөнәләр\nЯҡын булыуына һөйөнәләр 04.12.2018 // Социаль мәсьәлә\nБалалар баҡсаһы 150 урынға иҫәпләнгән.\nБашҡортостан Республикаһына 100 йыл тулыу уңайынан төрлө объекттар төҙөлә. Исемлектә белем биреү усаҡтары ла бар. Мәҫәлән, Бәләбәй ҡалаһында өр-яңы балалар баҡсаһы һалына.\n– Йәй миҙгелендә тышта байтаҡ эште тамамланыҡ, хәҙер эскә күстек, – тип һөйләй “Главспецстрой” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең участка начальнигы Артем Давыдов. – Тәҙрә урындарын уйып һәм уларҙы ҡуйып бөттөк, ишектәрҙе урынлаштырҙыҡ. Беҙҙә һәр кем үҙ бурысына яуаплы ҡарағас, ҡытыршылыҡтарға һәм аңлашылмаусанлыҡтарға юл ҡуйылмай. Хәйер, хеҙмәткәр үҙенә йөкмәтелгән заданиены тамамлауға сираттағыһын ала. Үҙ сиратында шуның нигеҙендә эш хаҡы түләнә. Стимул булдырғас, һәр береһе тырыша. Көн үтһә, шул еткән тиеүселәр арабыҙҙа юҡ.\nТөҙөлөш тәңгәлендә йәмғиәттең тәжрибәһе ҙур. Быға хәтлем уңғандар Бөрйән районының Иҫке Собханғол, Тәтешле районының Үрге Тәтешле ауылдарында, Ағиҙел, Октябрьский һәм Дәүләкән ҡалаларында ошоға оҡшаш балалар баҡсаһы ҡалҡытҡан. Бәләбәйҙән тыш бер үк ваҡытта Мәсетле районы үҙәге Оло Ыҡтамаҡта ла төҙөлөш йылдам алып барыла.\nАртем Алексеевичтың һүҙҙәренә ҡарағанда, объекттарҙы өлөшләтә төҙөү уларға хас түгел, нигеҙ ҡороуҙан алып асҡысты хужаһының ҡулына тапшырыу – отошло эш алымы.\nТөҙөлөш ҡаланың Горохов урамында спорт-һауыҡтырыу комплексы янында бара. Майҙаны – 1 740 квадрат метр, бер ҡыйыҡ аҫтында ашхана, медпункт, спорт һәм тамаша залдары, алты төркөм өсөн бүлмәләр буласаҡ. Балалар баҡсаһы бөтәһе 150 урынға иҫәпләнгән.\nБелем биреү усағы киләһе йыл көҙ кескәйҙәрҙе ҡабул итәсәк, тип ышандырҙы әңгәмәсем.\nГорохов урамында йәшәгән дүрт бала әсәһе Наташа Максимова һөйләүенсә, ул киләһе йылдан ҡыҙын һәм улын йорттары эргәһендә генә урынлашҡан балалар баҡсаһына йөрөтә башлаясаҡ. Юғиһә иртәнсәк ғәзиздәрен оҙатып ҡуйыуға күп ваҡыт китә. “Яҡын булыуы үҙе бәхет, етмәһә, ул заманса йыһазландырыласаҡ, тинеләр”, – тип өҫтәне ул.\n– Төҙөлөш тармағы һеҙҙең өсөн нимә? – тип һораныҡ Артем Давыдовтан.\n– 16 йәштән төҙөлөш майҙансығындамын, үҙем теләп Өфө дәүләт нефть техник университетының төҙөлөш факультетына уҡырға индем, вузды уңышлы тамамланым. Һеҙҙең һорауға килгәндә, бөтә эште бөтөрөп, ситтән ҡарау – иң күңелле мәл. Ҡыҫҡаһы, шуның менән йәшәйем, – тине ул.\nАвтор: Венер ИСХАҠОВ, Илдар АҠЪЮЛОВ\nХәлебеҙҙе белә килделәр 16.12.2018 // Социаль мәсьәлә\nИң ҙур башҡорт ауылы Сәйетбабала дауахананы яптылар. Бынан биш йыл элек булды был хәл. Унан...


Стратегия аныҡланды » Яйыҡ гәзите | Газета Яик\nЯйыҡ гәзите » Сәйәсәт, иҡтисад » Стратегия аныҡланды\nБар дәүләт өсөн иң сәйәси мөһим сарала Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов ҡатнашты.\n«Мөрәжәғәтнамә, нигеҙҙә, ил ҡоро-лошо, иҡтисадты үҫтереү, ресурстар, финанстар йәлеп итеү мәсьәләләренә арналды, - тип билдәләй һуңынан Рөстәм Хәмитов. - Һәр ваҡыттағыса, Мөрәжәғәтнамә - киләсәккә эш ҡеүәте биреүсе мөһим документ. Республикабыҙҙа уның төп положениеларын тормошҡа ашырыу өҫтөндә эшләйәсәкбеҙ».\nРеспублика Башлығы бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡҡа, ауыл хужалығына ярҙам күрһәтеүҙе, мәғариф, йәштәр менән эшләү мәсьәләләрен Мөрә-жәғәтнамәнең мөһим урындары булыуын билдәләй.\n«Тәү сиратта бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡҡа ярҙам күрһәтеүҙе дауам итергә, административ кәртәләрҙе кәметеү йәһәтенән эшләргә кәрәк. Икенсе төп бурыс - ауыл хужалығына ярҙам. Сит илдәргә бәйле булмау өсөн импортты алмаштырыу, аҙыҡ-түлекте үҙебеҙҙә етештереү мәсьәләләре буйынса эшләү ныҡ мөһим, - тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Рөстәм Хәмитов. - ¤сөнсөһө - белем биреү, йәштәр менән эш. Бөгөн йәштәрҙә илһөйәрлек рухы тәрбиәләү, рухи сығанаҡтарға ҡайтыу мөһим була бара. Ауыр булһа ла, ошо эште башларға кәрәк».\nТөбәк етәксеһе һүҙҙәренсә, демография мәсьәләләре лә Мөрәжәғәтнамәлә ҙур урын биләй.\n«Беҙ ҡаҙаныш-тарыбыҙҙы ла, етешһеҙлектәребеҙҙе лә беләбеҙ. Үлемде кәметеү өсөн нисек эшләргә кәрәклеген аңлайбыҙ. Бөгөн был төп бурыс, - тине Рөстәм Хәмитов. - Быйыл республикала тыуыусылар һаны үлеүселәр һанынан күберәк буласаҡ. Ләкин һаулыҡ һаҡлауҙың сифатын арттырыу өҫтөндә эште дауам итеү зарур. Был бик ҡатмарлы һәм күләмле эш».\nБашҡортостан Башлығы әсәлек капиталы программаһының оҙайтылыуын да хупланы.\nЭйе, Мөрәжәƒәтнамәлә әсәлек капиталы программаһының йәнә ике йылға оҙайтылыуы рәсәйлеләр тарафынан бик ыңғай ҡабул ителде. «Бының бюджет өсөн ҡатмарлы икәнлеген аңлайбыҙ, әлбиттә. Проблемаларға ҡарамаҫтан, әсәлек капиталын түләй аласаҡбыҙ», - тип белдерҙе дәүләт башлығы.\n- Ғаиләләр бала тәрбиәләргә теләй, уларҙың киләсәгенә, иленә ышана һәм дәүләт ярҙамына иҫәп тота, - тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Владимир Путин. Әсәлек капиталы программаһы Рәсәйҙә, шул иҫәптән Ҡырымда һәм Севастополдә 6,5 миллиондан ашыу ғаиләне үҙ эсенә алды.\n«Башинформ» агент-лығы хәбәр итеүенсә, Башҡортостанда әсәлек капиталы тураһында закон тормошҡа ашырыла башлағандан алып бөтәһе 225 346 дәүләт сертификаты бирелгән. 110 631 кеше аҡсаны төп бурысты түләүгә, торлаҡ алыуға, 46 327-һе кредит алмайынса торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға, 5293-ө белем биреүгә, 639-ы сабыйҙы балалар баҡсаһына йөрөтөүгә тотоноу тураһында ғариза менән мөрәжәғәт иткән, 125 кеше аҡсаны хеҙмәт пенсияһының тупланма өлөшөн булдырыуға йүнәлткән.\nP.S. Заман шул - илебеҙ проблемалары менән генә сикләнергә теләгәндә лә, килеп сыҡма¾ ине. Владимир Путин халыҡ-ара мөнәсәбәттәргә ентекләп туҡтала. Шул и¾әптән тағы ла бер тапҡыр Берләштерелгән Милләттәр Ойошмаһы етәкселеге а¾тында террорсыларға ҡаршы берҙәм фронт булдырырға тәҡдим итте. Ике ил араһындағы ике яҡ өсөн дә отошло мөнәсәбәттәргә тик торғанда хыянат итеп, һис сәбәпһеҙ бәреп төшөрөлгән самолетыбыҙ тураһында Владимир Владимирович бик үҙенсәлекле әйтте: «Ниңә был аҙымға барыуҙары Аллаһы Тәғәләгә генә билдәлелер инде. Күрәһең, Аллаһы Тәғәлә Төркиә етәкселегенә яза бирергә булған да, аҡылдарын юйған. ...ҡат-ҡат үкенеүҙәре алда әле!»\nРеспублика йортондағы оператив кәœәшмәлә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов төбәктә дәүләт һәм муниципаль ойошмалар хеҙмәткәрҙәренең эш хаҡын... Тотош уҡырға\n«Йәштәргә ярҙам итәйек!»\nҺис шикһеҙ, республика хөкүмәте ултырыштарын видеоселектор режимында үткәреү - отошло алым. Беренсенән, йәшәйешебеҙгә тура ҡағылған ҡарарҙар ни... Тотош уҡырға\nРөстәм Хәмитов ваҡытынан алда Башҡортостан Президенты һайлауҙарына кандидат итеп раҫланды. Ҡарар 21 июндә «Берҙәм Рәсәй» партияһының Башҡортостан... Тотош уҡырға\nӘсәлек капиталына - торлаҡ\n«Балалы ғаиләләргә дәүләт ярҙамының өҫтәмә саралары тураһында» Федераль закон тормошҡа ашырыла башлағандан алып Башҡортостан Республикаһында 181 мең... Тотош уҡырға\nВаҡытынан алда үтәсәк\nБашҡортостан Республикаһы башлығын һайлау ваҡытынан алда - 2014 йылдың 14 сентябрендә үтәсәк. Бындай ҡарарҙы Рәсәй Президенты Владимир Путин Рөстәм... Тотош уҡырға


Коммуналка на дереве: в Башкирии сняли на видео, как гнездятся цапли\nО химии нефти школьникам Башкирии рассказал профессор Семен Злотский\nЭльза Сыртланова покинула пост главврача РКБ имени Куватова\nПодъемный кран упал на строительный вагончик в Уфе\nВ Башкирии пожилой водитель разбился на своем автомобиле, опрокинувшись в кювет\nОбсерватор в Абзелиловском районе Башкирии завершил работу: вахтовики отправились домой\nМедведица с медвежатами прогулялись в нацпарке «Башкирия» и в Уфе вьют гнезда десятки цапель\nРежим самоизоляции для пожилых и второй пакет мер поддержки экономики: темы оперативки с Радием Хабировым\n337 из 4875\nКиров ҡалаһында уҙған кәңәшмә медицина ярҙамы сифаты һәм уңайлығы мәсьәләһенә арналды. Атап әйткәндә, ултырышта юғары технологиялы медицина, табиптарҙың эш хаҡы, тармаҡты финанслау, дарыуҙар менән тәьмин итеү темаларына айырым иғтибар бүленде. Башҡортостанда халыҡҡа медицина ярҙамы 173 дауаханала...\nҒәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы белгестәре пиротехника һатыу нөктәләрен тикшерә\nСалют, ракеталар осороу, бенгал шәмдәрен яндырыу тамашалары менән ымһындырған Яңы йыл байрамы яҡынлаша. Тап ошо мәлдә пиротехника ҡулланып бәхетһеҙ осраҡтарға тарыу хәүефе лә янай. Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы белгестәре шартлатҡыстарҙы дөрөҫ файҙаланыу ҡағиҙәләре тураһында иҫкәртә һәм...\nБашҡортостанда Ҡыш бабайҙың ҡунаҡ тирмәһе ҡорола\nБилдәле булыуынса, ул быйыл Торатауға барып төбәкләнде. Ишембай районы Урман-Бишҡаҙаҡ ауылы эргәһендә ҡыҙыу әҙерлек эштәре бара. Ҡыш бабайға хаттар ҙа килә башлаған. 5 йәшлек Гөлсөм хәрефтәрҙе таный башлағас та, Ҡыш бабайға теләктәрен үҙ ҡулдары менән яҙып ебәрергә булған. Әсәһе ярҙамында, әлбиттә...\nКөмөш Аҡбуҙат милли һәм этник кино фестивале донъяла танылыу яулай\nИжади конкурста был юлы тиҫтәгә яҡын дәүләттән режиссерҙар ҡатнашыуы ошо асыҡ дәлил. Бөгөн ижади форумдың икенсе көнө һәм унда тамашасылар тәҡдим ителгән нәфис фильмдарҙы ҡарай ала.\nБашҡортостанда яҙғы баҫыу эштәрен башҡарыуға киләһе йыл 8 миллиард һум самаһы аҡса кәрәк\nХаҡтарҙың күтәрелеүе һәм ашламаларҙы, үҫемлектәрҙе һаҡлау сараларын ҡулланыуҙы арттырыу иҫәбенә сығымдарҙың 20 процентҡа үҫеүе көтөлә. 2016-сы йылда 3 миллион 141 мең гектарҙа сәсең эштәре башҡарыласаҡ. Ауыл хужалығы министрлығы сәсеү майҙандарының структураһын яңынан ҡарап сығырға һәм...\nБашҡортостанда законһыҙ һунар итеү осраҡтарын асыҡлау буйынса рейдтар үтә\nСараның маҡсаты – браконьерҙарҙы асыҡлау, һунарсыларҙың рөхсәт ҡағыҙҙарын тикшереү, биләмәләрҙе һаҡлау. Йыл башынан браконьерҙар 35 мышыны, 9 боланды, 15 ҡыр сусҡаһын, 8 ҡуянды һәм 2 төлкөнө атҡан. Был асыҡланған ғына сораҡтар. Был һунарсылар ҡыр сусҡаһын ауларға иҫәп тота. Әммә, тәртип буйынса...\nКумертауҙа почтальонға һөжүм иткәндәр\nПенсия таратып йөрөүсе ҡатынға күп ҡатлы йорттоң подьезында билдәһеҙ кеше күҙ йәше сығарыусы газ һибеп сумкаһын тартып ала.Буш сумканы полиция хеҙмәткәрҙәре күрше йорт ихатаһында таба. Тиҙҙән енәйәтсе лә ҡулға алына. 38 йәшлек ир ғәйебен таныған. Яҡынса мәғлүмәттәр буйынса, почтальон...\nБайрам өҫтәле күпмегә төшәсәк\nРәсәй банкының баһалауы буйынса, йыл аҙағына тиклем инфляцияның 0,2-0,4 процентҡа артыуы ихтимал. Төркиәгә ҡарата индерелгән эмбаргоның инфляцияға йоғонтоһо әллә ни ҙур булмаясаҡ. Үҙәк банктың матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, ҡайһы бер баҙарҙарҙа был илдән индереү тыйылған аҙыҡ-түлектең өлөшө ҙур....\nНорвегия һәм Бөйөк Британияла һыу баҫыу эҙемтәләрен бөтөрәләр. Ҡойма ямғырҙар сәбәпле йылғалар ярҙарынан сығып йорттарҙы ағыҙып алып китте. Каспий диңгеҙендәге нефть платформаһында янғында һәләк булыусылар етәүгә еткән. 6 нефтсенең мәйете платформанан 65 саҡырым алыҫлыҡта табылған. 23 кеше...\nҒалимдар сенсация тураһында белдерә\nШүлгәнташ мәмерйәһен таҙартҡанда реставраторҙар мамонттар һәм геометрик фигуралар һүрәттәренә юлыҡҡан. Уларҙың бынан 18 мең йыл элек барлыҡҡа килеүе ихтимал тигән фараздар бар. Белгестәр төркөмө ике аҙна дауамында мәмерйәнән сыҡмаған, тиерлек. Улар тәбиғәт ҡомартҡыһы стеналарындағы яҙыуҙарҙы...\nҠар бурандар уйнатып Ҡыш бабай килеүгә һанаулы ғына көндәр ҡалып бара\nӘммә уның... килмәүе лә ихтимал. Һунарсылар санаға егелгән боландарҙы атып бөткәндәр. Хәйер үҙегеҙ ҡарағыҙ.Был, әлбиттә, мәҙәк ролик ҡына. Ул бер-нисә көн эсендә интернеттың хитына әйләнде.


Хөкүмәт йортонда БР Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев йыл йомғаҡтарына арналған матбуғат конференцияһы ойошторҙо.\n- Мин һандар килтереү менән сикләнергә теләмәйем, дөрөҫөрәге, республика алдында торған мәсьәләләр һәм проблемалар өҫтөндә фекер йөрөтөргә теләйем, - тиï һүҙ башланы Раил Сарбаев.\nОсрашыу, ысынлап та, күберәк "тормош өсөн" һөйләшеү формаһында үтте. Ул беренсе минутта, дөрөҫөрәге, тамамланып килгән йылдың плюстары һәм минустары тураһында беренсе һорауҙа шулай булды.\n- Башҡортостанда Ғаиләгә социаль ярҙам йылын үткәреү төп ваҡиға булды. Пособиелар күләме арттырылды, күп балалы ғаиләләргә торлаҡ сертификаттары бүлеү тураһында положениены үткәре¼гә өлгәшелде. Был күп балалы ғаиләләргә торлаҡ проблемаларын хәл итеү өсөн 1,5-2 миллион һум аҡса алыу мөмкинлеген бирә. Йәғни ғаиләнең өлкән балаларын торлаҡ менән тәьмин итеү йәки шәхси йорт төҙөү мөмкинлеге бар.\nБынан тыш, нœмә планлаштырылған булһа, бөтәһе лә эшләнелде. 25 мәктәп, алты интернат, 14 балалар баҡсаһы, спорт комплекстары һәм башҡа социаль объекттар төҙөлдө.\n26 коррекцион мәктәптә һәм бер нисә балалар йорттарында капиталь ремонт үтте. Әлбиттә, бындай учреждениеларҙың һаны аҙ булһын ине, әммә... Әйткәндәй, быйыл уларҙы финанслау күләме артты, унда тәрбиәләнеүсе балалар мохтажлыҡ кисермәһен ине. Был йәһәттән беҙ күп эшлœнек, башҡаса булмай. Балалар йорттарының береһендә ВИЧ-инфекциялы төркөм бар. Ундай балаларҙың ғүмере - ун йыл. Балалар йортона киләһең, күрәһең - бөтәһе лә шундай һөйкөмлө, ашап ултыралар, ә һиңә: "бына был баланың бер нисә көн инде температураһы юғары, тимәк, ул тиҙҙән...", тиҙәр.\n- Бындай мәсьәләләрҙә эш финанслауҙа ғына түгел, әммә кешеләрҙең бындай проблемаларға мөнәсәбәтендә лә, - тип белдерҙе Раил Сарбаев. Премьер-министрҙың телмәрендә кешелек факторына, кеше йәнле булыуға, ябай кешеләрҙең бәлә-ҡазаһына һәм уларҙың проблемаларына иғтибарлы булыу һыҙыҡ өҫтөнә алынды.\n- Беҙ ябай кешеләрҙең проблемаларын белергә тейешбеҙ - улар бик күп, хатта чиновниктар һанынан күберәк. Һуңғыһы республикала алты меңдән ашыу. Әммә улар бер ҡултамға менән кешенең ғүмерен өҙә ала. Һәм һеҙ, журналистар, был турала һөйләргә тейешһегеҙ. Беҙ ябай кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡлап, бындай етәкселәр тураһында асыҡ һөйләргә һәм ундайҙарҙы тәнҡитләргә тейешбеҙ.\nИҡтисадҡа килгәндә, донъялағы иҡтисад көрсөгө шарттарында был мәсьәләлә, уның һүҙҙәренә ҡарағанда, республикала ныҡлыҡ запасы бар, ул киләһе йылдың биш айына етәсәк. Әммә шуны оноторға ярамай, төбәк иҡтисады бер урында тормай, ә эшләй, шуға күрә бюджет тулыланасаҡ. Был йәһәттән республиканың яғыулыҡ-энергетика комплексы хәтһеҙ роль уйнай.\n- Мин яғыулыҡ-энергетика комплексы етәкселәренә рәхмәт белдерәм. Улар ваҡытында йүнәлеш алды, производствола даими модернизация үткәрә, һәм хәҙер республиканың нефть эшкәртеү комплексы Европала иң яҡшыларҙан һанала. Һуңғы ун йыл эсендә республиканың нефть эшкәртеү заводтарында 17 яңы ҡулайлама индерелгән. Был "Евро-4" һәм "Евро-5" марка бензинын етештереүҙә булышлыҡ итә. Таможня пошлинаһы кәмей төшкәс, беҙ бындай бензинды сит илгә сығара аласаҡбыҙ. Һәм был республика ҡаҙнаһына өҫтәмә килем бирәсәк, - тине Раил Сарбаев.\nРеспубликала сәнәғәттең башҡа тармаҡтары ла бар, уларҙың хәле тураһында "торғонлоҡ" тип әйтеп булмай.\nАғымдағы йылда төбәккә 156 миллиард һум күләмендә инвестиция һалынған. Республикала 70-кә яҡын инвестиция проекты тормошҡа ашырыла, тағы ла 636 проект бар. Әле Башҡортостанда сәнәғәттең төрлө тармаҡтарында - машина эшләүҙә, нефть химияһында, урман хужалығында кластерҙар булдырыла.\nӘйткәндәй, эшҡыуарлыҡ иҡтисад үҫешендә хәтһеҙ роль уйнай.\n- Киләһе йылда беҙ эшҡыуарлыҡҡа ярҙам күрһәтеү күләмен арттырасаҡбыҙ, - тине Раил Сарбаев. - Иғтибарға лайыҡ булған һәр эш ярҙамға мохтаж, шуға күрә аҡсалар шул уҡ 636 инвестиция проектына һалынасаҡ. Бизнесты үҫтереүгә, федераль программаларҙы бергә финанслауға, буласаҡ эшҡыуарҙарҙы уҡытыуға аҡса бүленәсәк. Бәләкәй һәм урта бизнесты яҡлауға йәмғеһе өс миллиард һум аҡса тотоноласаҡ.\nРеспубликаның агросәнәғәт комплексына ла етди иғтибар бүленәсәк. Иҡтисадтың был секторында, моғайын, етди үҙгәрештәр булыр.\n- Райондарҙа табышһыҙ эшләгән хужалыҡтарға ярҙам күрһәтеү кәрәге юҡ. Ауыл кешеһенә шәхси ярҙамсы хужалыҡтарҙы үҫтереүҙә ярҙам итергә кәрәк. Улар өсөн техника һатып алыуға бюджеттан 200 миллион һум аҡса бүленгән. Мин ошо көндәрҙә Йылайыр районында булдым, бында кешеләр ошо программа буйынса үҙҙәренең хужалығы өсөн техника һатып алған. Кешеләрҙең эшкә дәрте бар. Улар өсөн 30-50 мең һум - ул ҙур ярҙам, һәм беҙ артабан да ярҙам күрһәтәсәкбеҙ. Әммә ҡалған средстволарҙы - ә улар миллиард һум - республиканың бөтә хужалыҡтары буйынса таратмаясаҡбыҙ. "Алексеевка", "Рощинский" кеүек эре хужалыҡтарға бүләсәкбеҙ. Улар был аҡсаға лаборатор тикшеренеүҙәр үткәрә ала, уларҙың ашлама һатып алыу мөмкинлеге буласаҡ, һәм, ахыр сиктә, улар сифатлы продукция етештерә аласаҡ, - тине Раил Сарбаев.\nӘйткәндәй, Раил Сарбаев һүҙҙәренә ҡарағанда, һәр районда һөт заводы булдырыу практикаһы үткәндә ҡала - табышлылыҡ түбән, шуға күрә улар эре эшкәртеүсе предприятиелар менән ярыша алмай. Һыуытҡыстар менән һөт ташыу машинаһы һатып алыу һәм "һөт" баҙары уйынсылары өсөн халыҡтан һөт йыйыуҙы ойоштороу отошло булыр ине.\nМатбуғат конференцияһында һүҙ торлаҡ тураһында ла барҙы. Донъялағы финанс көрсөгө шарттарында торлаҡ төҙөлөшө күләмдәре кәмемәҫме?\n- Төҙөйәсәкбеҙ, бөтә йөкләмәләр үтәләсәк. Ағымдағы йылда 2,2 миллион квадрат метр торлаҡ тапшырасаҡбыҙ, - тине Раил Сарбаев. - Проблема күпме төҙөүҙә генә түгел, ә бына торлаҡ күпме торасаҡ? Күптәрҙе ошо проблема борсой бит.\nРаил Сарбаев фекеренсә, шул уҡ Өфөлә торлаҡтың бер квадрат метры 20 мең һум тирәһе тәшкил итә ала (хәҙерге хаҡ менән сағыштырғанда бер квадрат метры 50 мең һум тирәһе тора). Торлаҡ хаҡын кәметеү өсөн, дәүләт иҫәбенә инженер коммуникациялар үткәрергә, төҙөлөшкә ер участкаларын бүлеү процедураһын асыҡтан-асыҡ яһарға, башҡа мәсьәләләрҙе хәл итергә кәрәк.\nВаҡыт сикләнгән ине, шуға күрә журналистар борсоған һорауҙарын биреп өлгөрә алманы. Әммә бирелгән һорауҙарҙы Премьер-министр аныҡ хәл итәсәк.