O montażu przy kawie – rozmowa z Rafałem Listopadem\n08, wrzesień 2014 | Odsłony: 11155\nrozmowa z Rafałem Listopadem\nRafał Listopad – montażysta. Pracował między innymi przy takich filmach jak "Katyń", "Czarny czwartek. Janek Wiśniewski padł", "Trójka do wzięcia" czy "Ambassada". Dwukrotnie nominowany do nagrody Orła w kategorii montaż.\nJak to się stało, że zdecydowałeś się zostać montażystą?\nTak się złożyło, że będąc jeszcze w szkole średniej miałem wielu znajomych na Wydziale Operatorskim łódzkiej filmówki. Chodziłem do kina, oglądałem filmy, jednak od strony realizacyjnej w tym czasie w ogóle mnie jeszcze nie interesowało. Czasem bywałem na spotkaniach w kinie Muranów, gdzie profesor Jerzy Wójcik organizował pokazy. Podczas projekcji jeździł czerwonym laserkiem po ekranie i opowiadał, co się na nim właśnie dzieje i dlaczego to było ciekawe, ale jakoś mnie nie wciągnęło. Postanowiłem wtedy rozwijać moje zainteresowania muzyczne (które jak się teraz okazuje do czegoś się przydają). Trzy lata spędziłem w szkole muzycznej na kierunku perkusji. W tym czasie wielu moich znajomych zdawało do Łódzkiej Filmówki. Byłem świadkiem ich wieloletnich zmagań, radości i niepowodzeń. Pewnego dnia wpadłem na pomysł, że też chcę dostać się do szkoły filmowej, musiałem jedynie sprecyzować na który wydział. Wspólnie z moimi znajomymi stwierdziliśmy, że najbardziej odpowiedni byłby dla mnie montaż. Trochę ze względu na zdobywane doświadczenie muzyczne i poczucie rytmu, ale również trochę dlatego że operatorów, reżyserów, kompozytorów kilku już było w naszym środowisku, a przecież ktoś musi te filmy montować. Udzielono mi niezbędnych korepetycji i pojechałem do szkoły filmowej, złożyłem papiery, przystąpiłem do egzaminów i nagle okazało się, że zostałem przyjęty. Tak się zaczęło.\nKiedy pojawiła się fascynacja tym zawodem jeśli to był przypadek a nie do końca świadomy wybór?\nFascynacja rozpoczęła się w szkole. Trzeba dodać, że montaż jest kierunkiem międzywydziałowym, co pozwala poznać specyfikę innych zawodów, które współtworzą film. Film jak wiemy jest pracą zespołowa, na zajęciach poznawałem warsztat reżysera, operatora, aktorów, realizatora dźwięku, itp. Dowiedziałem się jak wielu ludzi pracuje na efekt końcowy, strasznie mnie to wciągnęło. Nagle odkryłem jak wielki zakres wiedzy trzeba posiadać, aby zrobić film. Wiedzy którą trzeba dogłębnie poznać. W pewnym momencie, kiedy już zaopatrzyłem się w pierwszy program montażowy i mając nieograniczony dostęp do tego narzędzia, stanąłem przed trudnym wyborem, albo cały dzień ćwiczyć grę na perkusji, ponieważ równolegle nadal uczęszczałem do szkoły muzycznej, albo cały dzień montować. Jak na razie nie żałuję wyboru.\nPierwszy film o charakterze kinematograficznym – jak do niego trafiłeś i co czułeś kiedy się nim zająłeś?\nPierwszym filmem kinowym była „Oda do radości”. To było dość specyficzne doświadczenie. Film ten dał możliwość debiutu, aż dziewięciu osobom - przede wszystkim - reżyserom: Ani Kazejak-Dawid, Maćkowi Migasowi i Jankowi Komasie; trzem operatorom i trzem montażystom. Wszyscy znaliśmy się ze szkoły, wspólnie pracowaliśmy przy etiudach szkolnych. Wyprodukowania tego filmu podjął się Michał Kwieciński, który dostrzegając w tej debiutanckiej konfiguracji twórczy potencjał postanowił, że będzie to swoisty głos młodego pokolenia. Przyznam z perspektywy czasu, że w trakcie pracy nad filmem, czuliśmy się dość swobodnie, przynajmniej w montażowni nie odczuwaliśmy tego obciążenia o jakich zwykle opowiadają debiutanci. Nie wyczuwało się między nami paraliżującej tremy, co może potwierdza powiedzenie: że w grupie raźniej. Również ze strony producenta nie czuło się jakiejś specjalnej presji. Udało się przenieść do tej produkcji twórczą atmosferę, którą znaliśmy ze szkoły. Życzę każdemu debiutantowi takiego płynnego i bezbolesnego wejścia w profesjonalne życie zawodowe.\nCo było największym wyzwaniem podczas tych zmagań? Jeżeli mówisz, że te pierwsze nie były aż tak ciężkie i trudne, to w takim razie co było trudnego podczas następnej realizacji?\nParę miesięcy po premierze “Ody do radości” dostałem propozycję zmontowania debiutu fabularnego Michała Kwiecińskiego pt.: ”Statyści”. Przyznam szczerze, że poczułem się wyróżniony i zadowolony z nowej propozycji, ale nagle - w momencie rozpoczęcia montażu - doświadczyłem też lekkiego przerażenia. Przede wszystkim dotarło do mnie, że jest to pełnometrażowy film. Ze scenariusza wynikało, że to około 120 minut, nad którego konstrukcją, dramaturgią, rytmem będę pracował w pojedynkę. “Oda do radości”, mimo swej długości pełnometrażowej, różni się tym, że składa się z trzech oddzielnych etiud, z których każda ma zamkniętą formę . Każdy z montażystów pracował nad oddzielną częścią trwającą nie więcej niż 35min. ekranowych. Kolejna rzecz to świadomość, że w montażowni znajduje się wynik pracy ponad 100 osób, kręcony półtora miesiąca. Pamiętam, że któregoś dnia wykonałem obliczenia z którego wynikało, że w tym pokoju, a dokładniej w komputerze, znajduje się około 60km nakręconego materiału. Montażownia jest takim wąskim gardłem, przesmykiem, gdzie każde nakręcone ujęcie zostanie dokładnie obejrzane i ocenione. Gdzie jeden człowiek musi poskładać to wszystko w całość. Na początku to potrafi paraliżować, ale później - kiedy już jesteś w środku historii - jest łatwiej. Trema mija.\nCzy korzystałeś ze scenariusza bądź scenopisu podczas kolejnych etapów pracy nad tym filmem? Jak często się do niego odwoływałeś, czy był wsparciem, czy też czasami przeszkadzał?\nCzytam scenariusz przed rozpoczęciem pracy nad projektem, bez względu czy to jest film fabularny czy dokumentalny. Chcę wiedzieć, w jaką podróż się wybieram. Zazwyczaj jednak szybko o nim zapominam. Przeglądając materiały staram się odczytać historię na nowo. Czasem pokrywa się ona ze scenariuszem, a czasem jest czymś nowym, podąża w innym - wcześniej nie zapisanym - kierunku. Cenię sobie rozmowę z autorem filmu, chcę wiedzieć z kim w tę podróż się wybieram, chcę wiedzieć, co autor chce opowiedzieć, jakim jest człowiekiem. W przypadku filmu “Statyści” rozpocząłem współpracę już po okresie zdjęciowym. Wspólnie z reżyserem przejrzeliśmy materiały, dyskutując w trakcie nad kształtem poszczególnych scen, przebiegiem poszczególnych wątków, charakterystyką poszczególnych bohaterów. Zajęło nam to tydzień, po czym rozstaliśmy się na ponad miesiąc. Po tym czasie miałem przygotowaną scenopisową układkę filmu z ewentualnymi propozycjami alternatywnymi co do niektórych scen i sugestią dotyczącą muzyki. Przyznam, że w trakcie robienia pierwszej układki wielokrotnie zaglądałem do scenariusza, aby prześledzić rozwój poszczególnych wątków, spojrzeć całościowo na przebieg postaci. Po wykonaniu pierwszej układki praktycznie do scenariusza już nie wracałem. Myślę, że w pewnym momencie, z nakręconego materiału, wyłania się kształt przyszłego filmu, który od tego momentu zaczyna żyć swoim życiem. Musimy go zaakceptować takim jaki jest, próbując nadać mu najbardziej optymalną formę.\nJesteś montażystą nowego pokolenia, czy miałeś okazję doświadczyć montażu na taśmie filmowej?\nMam w swoim studio stary stół montażowy do taśmy 16mm, na którym od czasu do czasu udaje mi się odpalić jakieś materiały. Ostatnio przy okazji filmu Jacka Petryckiego i Grzegorza Eberhatda “Czternaście dni - prowokacja bydgoska” stół posłużył do fabrykowania materiałów-blanków z początku lat osiemdziesiątych. Zabawy - przyznam - było co niemiara. Praca na klasycznym stole montażowym to zupełnie inna filozofia pracy. Film można dotknąć, jest czymś namacalnym. Obsługi stołu nauczyłem się w szkole, w dziale montażu, w którym jeszcze parę lat temu montowano większość studenckich etiud. Ta technologia, oprócz sprawności technicznej i manualnej, wymaga ogromnej pewności siebie i umiejętności podejmowania konsekwentnych decyzji. Nie zapominajmy, że kiedyś wykonanie jednego cięcia wiązało się z utratą dwóch klatek w miejscu podziału. Oznaczało to, że powrót do poprzedniego stanu wymagał długiego procesu technologicznego - wykonania kopii ujęcia w laboratorium. Dziś na komputerze w ciągu pół godziny można zrobić trzy wersje sceny nic nie tracąc. Czasem spotykam się z twierdzeniem, że praca na obecnych zestawach edycyjnych musi być szybsza w porównaniu z dawną technologią. Może wyda się to dziwne, ale przy niektórych rodzajach form audiowizualnych, uważam że trwa w przybliżeniu tyle samo czasu. Obecna technologia umożliwia - w krótkim czasie - sprawdzenie większej ilości rozwiązań, ale mamy mniej czasu na zastanowienie, przemyślenie tego co robimy. W procesie montażu bardzo ważną sprawą, po intensywnej wstępnej pracy nad filmem, jest złapanie na nowo dystansu do tego co się zrobiło. Spojrzenie na zrobiony materiał na nowo. Do tego potrzebny jest czas na “zapomnienie filmu”. Warunki produkcyjne często nie pozwalają na takie przemyślenia. Paradoksalnie zmiana technologii montażu, pociągnęła tez zmiany w nauczaniu tego zawodu. Kiedyś zupełnie inną rolę spełniał asystent, który faktycznie uczestniczył w procesie montażu. Miał on okazję słuchać o czym rozmawiają montażysta z reżyserem, jak spierają się na argumenty, jak ewoluuje ich myśl, obserwować kolejne poczynania. Dziś rola asystenta ograniczona jest do prac przed montażem, zgrania materiałów, synchronizacji, a po montażu przygotowanie filmu do dalszej postprodukcji. Praktycznie nie bierze on udziału w twórczym montażu.\nCzy uważasz że montaż jest procesem intuicyjnym? Ile w tym intuicji a ile wiedzy?\nW tym temacie mam ciekawe spostrzeżenia, którymi postaram się podzielić. Myślę, że montaż jest bardzo intuicyjny - jeżeli rozważamy temat generowania emocji, które budujemy przez wybór odpowiednich fragmentów, dubli, budowanie rytmów - tworzone przez zestawianie ze sobą ujęć, tworząc ciągi w czasie. Często, nie do końca potrafię wyjaśnić, dlaczego właśnie w danym miejscu przeciąłem ujęcie. O wiele prościej przychodzi mi￼ odpowiedź, dlaczego wykorzystałem dany fragment ujęcia, co mnie zainteresowało i czym się kieruje przeglądając kolejny raz materiał. Ale montaż to nie tylko to. Praca montażysty to też temat filmu, historia, którą musimy przedstawić widzowi w sposób najbardziej zrozumiały - a zarazem - najbliższy wizji reżysera. W tej materii górę bierze doświadczenie i wiedza. Korzystamy z naszej osobistej wiedzy na temat świata, ale zdarza się, że musimy sięgnąć gdzieś dalej. Wyobraźmy sobie montaż filmu historycznego, którego akcja rozgrywa się w czasie II wojny światowej. Nie znając realiów tamtych czasów, obyczajów, przynajmniej tych, które tworzą fabułę i dotykają problematyki poruszonej w filmie trudno jest stworzyć wiarygodną historię. Idealna sytuacja to taka, w której wykorzystujemy jednocześnie intuicję i doświadczenie. Zdaje sobie sprawę, że jest to możliwe w miarę postępu czasu, wieloletniej pracy nie łatwe. Dużo montując, nabieramy doświadczenia i rutyny, która łatwo może zabić w nas wrażliwość i świeżość spojrzenia na nowy materiał. Możemy pomyśleć, że skoro montowaliśmy już podobną scenę w innym filmie to tę zmontuje podobnie. Myślę, że to złudne metoda. Do każdego filmu trzeba podchodzić na nowo. W trakcie pracy często trudno podjąć mi decyzje, bywam niezdecydowany. Osobiście nie chciałbym stracić owego niezdecydowania, które mnie ogarnia podczas pracy nad filmem. Ono powoduje, że nabieram ochoty do próbowania, wymusza poszukiwanie nowych rozwiązań.\nJak wygląda u Ciebie proces budowania sceny filmowej. Od czego zaczynasz i kiedy stwierdzasz, że praca została pomyślnie zakończona?\nZazwyczaj budowę sceny rozpoczynam od przejrzenia materiałów, czasami nawet nie wiedząc szczegółowo o czym ma ona być. To pozwala mi wyłowić z niej ciekawe fragmenty, których podczas oglądania pod sprecyzowany temat mógłbym nie dostrzec. Często nie montuje sceny chronologicznie, lubię zaczynać od fragmentu, który najbardziej mnie zainteresuje, który najbardziej zwróci sobą moją uwagę. Wrzucam na timeline rzeczy nie wiedząc jeszcze jak je połączyć, co dać przed, co dać po - ale kiedy masz jeden fajny moment, potem drugi to później już wszystko przyspiesza. Zdarza się, że materiał wcale nie chce ukazać swej tajemnicy od razu, wtedy staram się znaleźć na niego jakiegoś haka... Montując pierwszą układkę składam sceny od dechy do dechy, często są one za długie i nie mają - w trakcie oglądania - w zestawieniu z innymi scenami rytmu. Ale na to przyjdzie kolej później. Często montuje od razu parę alternatywnych wersji sceny. W trakcie przychodzą mi różne rozwiązania, których nie chciałbym zapomnieć. Myślę, że to dochodzenie jest bardzo indywidualną sprawą, każdy ma jakąś inną metodę, to zależy od charakteru, temperamentu od osoby. Każdy robi to trochę inaczej.\nA kiedy stwierdzasz, że scena została już zakończona? Kiedy jesteś usatysfakcjonowany?\nTo trudna chwila. Z tą satysfakcją bywa różnie. Do momentu zamknięcia montażu filmu w każdej chwili można coś zmienić, coś poprawić, tylko zachodzi pytanie, czy oby bardziej nie psujemy niż poprawiamy. W trakcie pracy nad filmem przychodzi taki moment, że tracimy dystans do oglądanego materiału, do filmu. Ktokolwiek z zewnątrz jest w stanie szybciej i precyzyjniej powiedzieć „co jest nie tak” niż my - będąc w środku procesu. Dlatego tak cenne są projekcje nieskończonego filmu, po których zebrane i przeanalizowane uwagi ￼ stanowią materiał do dalszej pracy nad obrazem. Rodzi się jednak pytanie, kiedy nadchodzi ten moment żeby pokazać nasz film innym? Nie ma na to ustalonej odpowiedzi. To zależy już od każdego z nas, byle nie przeciągać tego w nieskończoność. Katarzyna Maciejko-Kowalczyk powtarzała często, że “lepsze jest wrogiem dobrego”. Lepiej się nie dotykaj tego, co już masz dobrze. Odstaw to na bok, najwyżej wróć do sprawy po dłuższej przerwie. Ten dystans czasowy jest bardzo potrzebny by na świeżo ustosunkować się do własnej pracy. Generalnie staram się nie dopuścić do sytuacji, w której oglądając film po paromiesięcznej przerwie miałbym do siebie pretensje i żal, że czegoś nie zdążyłem, albo czegoś nie sprawdziłem. Staram się w stu procentach wykorzystać czas.\nDialog, forma impresji, scena akcji ... - jaki rodzaj scen jest dla montażysty największym wyzwaniem, nad którą z nich lubisz pracować najbardziej?\nKażdy z tych rodzajów jest inny, do każdego trzeba podchodzić trochę inaczej. Zawsze fascynowały mnie sceny impresyjne i to w jakie rejony potrafią one poprowadzić moją myśl, co potrafią uruchomić. Czasem z paru przypadkowych ujęć można stworzyć przenikliwe i dogłębne skojarzenia, wywołać pewne stany emocjonalne, przywołać jakieś obrazy.\nCzy masz jakichś „ulubionych” montażystów, których sposób pracy, styl, wywarł na Ciebie największy wpływ?\nMiałem okazję poznać i współpracować z kilkoma wspaniałymi montażystami w Polsce. Wiele się od nich nauczyłem, głównie dzięki temu, że dzielili się ze mną swoim doświadczeniem zawodowym i życiowym. To nie chodzi o umiejętność robienia poprawnej sklejki, wykorzystywania odpowiednich wielkości planu, przy budowaniu emocji, tego jesteś w stanie nauczyć się sam. Chodzi o pewną wiedzę, którą nabywasz w trakcie swojego życia. Pewną uniwersalną wiedzę o życiu, miejscu i czasach w których żyjesz. Strasznie im jestem za to wdzięczny!\nCzy montażysta może mieć swój styl? W czym on się może objawiać?\nZawsze blady z podkrążonymi oczami, niewyspany, zawieszony gdzieś w innej rzeczywistości, wiecznie przepracowany - łatwo rozpoznać [śmiech] . Kiedyś moja koleżanka po fachu, powiedziała mi, że oglądając film w pewnym momencie była przekonana, że wie kto go montował, bo poczuła w filmie pewne rozwiązania, których używam przy montażu. Sam nie zdawałem sobie sprawy, że jest to aż tak charakterystyczne. Każdy ma jakiś swój wewnętrzny rytm, który nieświadomie przekłada na konstrukcję sceny.\nCzy cenisz jakieś konkretne filmy ze względu na prezentowany w nich warsztat montażowy?\nMontowałem kiedyś film dokumentalny o Andrzeju Wajdzie, reżyserowała go Katarzyna Maciejko-Kowalczyk. Musiałem wtedy przejrzeć wszystkie filmy Andrzeja. Zauważyłem wówczas jak wiele jest w nich świetnie zmontowanych scen – koń padający na ziemię i grający Chopin w „Weselu”; pierwsza scena „Panien z Wilka” pod muzykę z Szymanowskiego, która wydaję się zrobiona z siedmiu brudnych śmieci, a jednak robi niesamowite wrażenie; w filmie „Wszystko na sprzedaż” jest taka sekwencja kiedy bohater, po wyjściu z galerii, wraca z żoną na tle zachodzącego słońca i to jest przebijane obrazami z galerii – to też jest powalająca sekwencja. Mógłbym mnożyć przykłady takich scen, bo jest ich w tych filmach mnóstwo i wiem, że są one zasługą Haliny Ketling Prugar, nie Andrzeja Wajdy, choć niewątpliwie on też miał w nich swój udział. Te sceny to majstersztyk opowiadania.\nCzy uważasz, że stylistyka nieładu telewizyjnego, lub ostre cięcia używane w wideoklipach, miały jakiś wpływ na sposób pracy nad współczesnym filmem fabularnym? Czy jest to wynik pojawienia się komputerowych systemów edycyjnych?\nNa pewno. Dziś można szybciej coś sprawdzić, można się bawić przymierzając przeróżne rozwiązania w nieskończoność. Poza tym percepcja pokolenia MTV pozwala na bardzo szybkie opowiedzenie niektórych rzeczy, nie trzeba już przygotowywać ekspozycji, rozciągać wywodu, by zachować czytelność. Możemy wejść w sam środek sceny i widz się nie zgubi. Oczywiście istnieją jakieś granice możliwości percepcyjnych i nie możemy przyśpieszać w nieskończoność. Alejandro González Iñárritu, reżyser m.in. „Amores perros”, jest twórcą, który garściami czerpie z nowych rozwiązań narracyjnych. Oczywiście jednemu filmowi to służy, innemu nie. W jednym filmie wypada by było gęsto posiekane, a drugi musimy opowiedzieć zdecydowanie spokojniej. Zależy jaki film chcemy zrobić. Dobrze żeby reżyser był świadomy tego, co niesie ze sobą dana forma. Najważniejsze by możliwie najlepiej realizowała ona daną treść. Choć co do tego nigdy nie będzie się miało stuprocentowej pewności.\nCzy szkoła filmowa dużo Cię nauczyła?\nSzkoła daje niesamowicie dużo. W ogóle zawdzięczam jej to, że jestem czynnym montażystą. Szkoła daje przede wszystkim kontakt z innymi studentami, co jest - moim zdaniem -najważniejszą sprawą. Często wychodzisz ze szkoły będąc już w jakimś zespole, naszym zadaniem było wyjść taką grupą. Na studiach poznałem reżyserów, operatorów, zawiązały się dobrze rokujące znajomości. Fajnie, kiedy reżyser ma ulubionego operatora, montażystę i może z nimi realizować swoje projekty. W szkole możesz eksperymentować. Czasem oczywiście dostajesz za to łomot, ale nie trzeba się tym przejmować, tylko dalej robić filmy. Nie możesz przecież wiedzieć wszystkiego, przychodzisz tam właśnie po to, by się nauczyć. Oglądasz filmy i poznajesz przeróżne techniki montażu, żebyś wiedział co już w kinie wymyślono i jak tego używać. Dzięki temu, że Wyższe Studium Montażu jest jednostką międzywydziałową, masz na przykład zajęcia z operatorki, co pomaga w kształceniu umiejętności właściwej oceny ujęć. Jako montażysta musisz wiedzieć, które ujęcie jest ujęciem dobrym, które nie jest i dlaczego. Dobrze jest szlifować w sobie tę umiejętność, oglądając dużo filmów i analizując je. Polecam analizować nie tylko te dobre filmy. Dzięki złym produkcjom możemy się dowiedzieć jak nie powinniśmy pracować.\nJak teoria i ćwiczenia szkolne miały się do praktyki, kiedy stanąłeś już przed realnymi problemami filmowymi?\nZ samą teorią jest tak, że należy do niej sięgać, co jakiś czas. W miarę upływu czasu i rozwoju zawodowego, te same książki otwierają przed nami nowe zagadnienia, tematy, na które wcześniej nie byliśmy przygotowani. Co do praktyki i problematyki która pojawia się podczas montażu etiudy. To są te same problemy, które napotykam podczas montażu profesjonalnego filmu fabularnego czy dokumentalnego. Problemy dotyczące scen są dokładnie te same - a to ktoś źle zagrał, tu się coś posypało, tam trzeba coś zmienić. W sumie w szkole wszystko bywa trudniejsze, wszyscy próbują, kombinują, ale właśnie dzięki temu uczysz się jak z czegoś mniej fajnego zrobić coś dobrego. Potem jak wychodzisz już na większy plac boju, to wciąż masz ochotę do próbowania, to gwarantuje ciągły rozwój.\nCzy nie uważasz, że pozycja montażysty, jego wkład w ostateczny kształt opowieści ekranowej, jest niedoceniany i niezauważany?\nPowiem tak. Oczekujesz za czas montażu odpowiedniego wynagrodzenia, jeżeli przez pół roku będziesz się zajmował jedną rzeczą. Niestety nagminnie spotykam się z tym, że u nas w Polsce, każdy montażysta robi po dwie, trzy rzeczy jednocześnie i jest to uważane za normę. Niestety nie jest u nas możliwe, by utrzymać się z jednego filmu przez pół roku. Rozmawiałem ze studentami z zachodu i mówili mi, że tam montażysta jest w stanie zrobić jeden film i wyżyć z niego przez cały rok. A my tutaj zasuwamy na pełnych obrotach cały czas. Jak się czasem zastanawiam co robię, to myślę, że padnę jeszcze przed trzydziestką - jak nic. Umrę przy stolę robiąc jakąś sklejkę o trzeciej nad ranem. To jest jakieś szaleństwo. Trzeba to zmienić. Druga sprawa jest taka, że trzeba uświadomić „zwykłym ludziom” kim jest ten montażysta. Jak idę do jakiegoś urzędu i mówię, że jestem montażystą, wszyscy się na mnie patrzą jak na głupiego. Montażystą czego? Staramy się to powoli zmieniać. W Polskim Stowarzyszeniu Montażystów organizujemy dla gimnazjalistów spotkania z zakresu edukacji wizualnej. Uświadamiając im, że to co widzą na ekranach to konstrukcja stworzona przez kogoś, a nie prawda obiektywna. Namawiamy ich do tego, żeby to weryfikowali, pokazujemy na czym polegają sztuczki montażowe, jak można ich używać, dlaczego pierwszą rzeczą do której ciągnie władza jest telewizja - czyli największe medium opiniotwórcze, poprzez które można zmieniać ludziom poglądy.\nTak, trochę tak.\nKrzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski dla Agnieszki Bojanowskiej\n18.01.2019 w Kościele pw. Św. Karola Boromeusza pożegnaliśmy naszą kochaną Agnieszkę Bojanowską. Na pogrzeb przybył przedstawiciel Prezydenta RP Andrzeja Dudy, aby pośmiertnie odznaczyć Agnieszkę Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Wiceminister Paweł Lewandowski odczytał list ministra MKiDN, prof. Piotra Glińskiego. Pani Agnieszka Bojanowska spoczęła na Starych Powązkach w grobie rodzinnym.\nZmarła Agnieszka Bojanowska\n10 stycznia zmarła nasza koleżanka Agnieszka Bojanowska.\nWybitna montażystka, obdarzona wielką wrażliwością, intuicją i odwagą. Miała w sobie bezkompromisowość i determinację, które zawsze pchały ją do ignorowania ustalonych reguł, uwalniały z ograniczeń gatunku czy konwencji.\nMiała istotny wpływ na stworzenie dziel, które stanowią o wielkości polskiego dokumentu i do dziś są w światowej awangardzie.


The foxy diet: WALKA Z ŻYLAKAMI ZA SPRAWĄ ŻYWIENIA\nŻylaki. Problem ludzi obierających niewłaściwy tryb życia: długotrwałe stanie czy siedzenie, chodzenie na obcasach, brak aktywności fizycznej, obcisłe ubrania. Jak zatem uchronić się przed rozszerzeniem żył?\nChyba każdy przyzna, że lepiej zapobiegać niż leczyć. Żywienie również może przybliżać nas, jak i oddalać od choroby. Nasze żyły potrzebują pomocy i odpowiednich składników, aby być mocnymi i opornymi na uszkodzenia.\n➳ Kwasy omega-6 i omega-3: należą do NNKT (tj. niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych) i nie są syntetyzowane przez człowieka, co oznacza, że muszą być dostarczane wraz z pokarmem. Ich funkcją jest m.in. utrzymanie prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi (a jak wiadomo cholesterol jest najczęściej przyczyną choroby wieńcowej). Najlepszy stosunek (z punktu żywieniowego) omega-6 do omega-3, bo 2:1 posiada olej rzepakowy.\n➳ Flawonoidy zawarte w w roślinach pełnią funkcje przeciwzapalne, rozkurczowe, a także uszczelniają naczynia krwionośne, co prowadzi do wzmocnienia ścian żył i poprawy ich elastyczności. Sporo dawki tych organicznych związków znajdziemy w owocach cytrusowych (pomarańcze, mandarynki, grejpfruty), pomidorach, papryce, brokule, soi, czerwonym winie oraz w yerba mate.\n➳ Witamina E w żywności ukryta jest pod skrótem E306. Jej najważniejszą dla żył funkcją jest wzmacnianie ścian. Występuje w olejach roślinnych, tj. słonecznikowym, sojowym, kukurydzianym, jajach, margarynie, orzechach, zielonolistnych warzywach, awokado.\n➳Błonnik rozpuszczalny obniża poziom cholesterolu LDL\ni pomaga w utrzymaniu prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi. Znajdziemy go w ziarnach zbóż, zrobionych z nich mąkach i pieczywie, a także w owocach, warzywach, nasionach roślin strączkowych.\n➳ Witamina C dba o ogólną kondycję żył. Spore jej ilości posiada aronia, borówka czarna, cebula, czarna porzeczka, jarmuż, koperek, pietruszka, owoce róży, papryka.\n/ food-forum.pl pokochajolejrzepakowy.eu portal.abczdrowie.pl bonavita.pl wiedza zdobyta na kierunku: dietetyka\nŁukasz Bier 1 sierpnia 2016 09:17\nMoja mama ma zaawansowne stadium żylaków i żadna dieta itp już nie pomogą :(\nAllixaa 1 sierpnia 2016 10:53\nBardzo przydatny i ciekawy post! :* można się dużo dowiedzieć na ten temat :) + obserwuje Twojego bloga :)\nNatasza a. 1 sierpnia 2016 10:59\nJa zawsze myślałam,że żylaki powstają przez chodzenie w szpilkach,a tu proszę powodów jest o wiele więcej.Bardzo przydatny post :)\nKika W 1 sierpnia 2016 11:46\nU mnie w rodzinie bardzo dużo osób ma problemy z żylakami , ogółem z żyłami,mam nadzieję,że ja się przed tym uchronię.\nDominika Mierzyńska 1 sierpnia 2016 12:36\nŚwietnie napisany post. Napewno pomoże wielu osobom. Żylaki mogą pojawiać się genetycznie i dlatego się bardzo tego boję ponieważ chciałabym ich nie mieć. Ale przecież teraz są nowoczesne sposoby usuwania tych żylaków.\nJestem wdzieczna za obs i komentarze.\nAneczkaBlog 1 sierpnia 2016 13:46\nŚwietny wpis polecę go koleżance może będzie dla niej pomocny :) bo niestety ma problem z żylakami\nKlaudia L 1 sierpnia 2016 14:11\nNapisałaś o rzeczach, o których nie miałam zielonego pojęcia!\nNatalia Pacholczak 1 sierpnia 2016 15:47\nBardzo przydatny post! :))\ndwieperspektywy 1 sierpnia 2016 18:21\npomocne, zwlaszcza ze zylaki są dosyc popularnym problemem/Karolina\naknezz 1 sierpnia 2016 22:57\nU mojej mamy i babci żylaki nigdy się nie pojawiły, mam nadzieję, że mnie również to ominie.\nJulaa Julka 2 sierpnia 2016 11:51\nŻylaki to problem wielu ludzi.\nPrincesss Domiii 2 sierpnia 2016 18:52\nJak zwykle mogę się dowiedzieć niezwykle przydatnych rzeczy! :)\nPołowy tego nie wiedziałam! Z żylakami na szczęście się nie borykam, ale jak już wspomniałaś: "lepiej zapobiegać niż leczyć" :)\nRebel 2 sierpnia 2016 19:43\njak dobrze, ze nie mam problemu żylaków.\nNie wiedziałam, że witamina E kryje się pod E306.\nAngelika i Monika Candy Pandas 2 sierpnia 2016 20:33\nNa szczęście już genetycznie nie mamy z tym problemu :)\nciemoszewska 2 sierpnia 2016 22:04\nuwielbiam twoje posty! pisałam już to? : D\nPaulina M. 3 sierpnia 2016 09:54\nTemat dość rzadko poruszany, a jak ważny! Szczególnie dla kobiet :) Ja mam nadzieję, że mnie to nie spotka, staram się zapobiegać, a z Twoimi radami będzie to łatwiejsze :) Świetnie, że o tym piszesz!\nP A T R Y C J A 3 sierpnia 2016 13:04\nmoja dieta zdecydowanie sprzyja walce z żylakami, może dlatego się z nimi nie borykam ;-)\nClaudia 3 sierpnia 2016 17:25\nJa na szczęście, żylaków nie mam, ale post jak najbardziej świetnie przygotowany. Jestem zdania, że większość chorób jest przyczyną złej diety.\nEmilia 3 sierpnia 2016 18:18\nNie miałam pojęcia, że jedzenie również wpływa na żylaki. Soja jest dobra na naczynka, więc akurat ona w tym zestawieniu mnie nie dziwi :)\nSara 3 sierpnia 2016 21:28\nBardzo fajne porady u mnie na szczęście nikt nie ma jeszcze z tym problemu, ale jak tylko będzie to odeślę ich do Ciebie!\nKosmetykoFanki 4 sierpnia 2016 09:02\nNiestety na nie cierpię od lat / odziedziczyłam po tatusiu ;p staram się zdrowo odżywiać już w wieku 18 lat miałam skleroterapie ale znów powracają eh ciekawy i bardzo przydatny wpis :) Obserwuje :)\nhooneyyy 4 sierpnia 2016 23:09\nnie myślałam,że jedzenie ma na to wpływ ;o\nCreatorka 5 sierpnia 2016 11:58\nNareszcie jakiś przydatny post na temat żylaków! Tyle się o żylakach naczytałam w internecie, ale nie było to żadne konkretne informacje :) Nawet nie wiedziałam, że jedzenie też wpływa na nasze żyły, ale jak widać to, co jemy, wpływa na wszystko :)\nMoja dieta niewiele różni się od tego co podałaś powyżej, czyli jest szansa, że moje żyłki są w dobrej kondycji :)\nM I C K E Y ♥ 6 sierpnia 2016 14:54\nO! pokaże ten post mamie, ona całe życie ma problem z żylakami (tak samo jak reszta rodziny) Pozdrawiam serdecznie http://hdshua.blogspot.com/\nOLJA 6 sierpnia 2016 15:16\nna szczęście mnie to nie dotyka\nBeata Kitty Kwiatoń 6 sierpnia 2016 17:30\nJa jeszcze nie mam problemu z żylakami, ale nie wiedziałam że można na nie wpłynąć za pomocą jedzenia.\nMaciej 'Pionek' 6 sierpnia 2016 18:14\nBorówki i papryki jem całkiem dużo. JESTEM URATOWANY! ;D\nMilena 6 sierpnia 2016 20:56\nWarto zapobiegać żylakom ;) Nie fajny problem, jeśli można pomóc sobie za pomocą jedzenia to dlaczego nie ;)\nKatie Moon 7 sierpnia 2016 03:04\nJeśli się nie mylę moja mama ma z tym problemy :/\nlu ciam 7 sierpnia 2016 09:27\nJa póki co nie mam takiego problemu, co nie znaczy że się on nie pojawi :) Trzeba zapobiegać :)\nAgata Kądziołka 7 sierpnia 2016 16:21\naronia, borówka czarna, cebula, czarna porzeczka, jarmuż, koperek, pietruszka, owoce róży, papryka - wszystko z tego lubię! :)\nAmy 7 sierpnia 2016 18:20\nNa szczęście nie mam takiego problemu, ale post na pewno jest przydatny. Wiele osób ma problemy z żylakami.\nPozdrawaim i zapraszam: mój blog♥\nNessa 7 sierpnia 2016 22:58\nJa myślałam, że tylko chodzenie na obcasach i noszenie obcisłych ubrań powoduje żylaki, więc dowiedziałam się czegoś nowego dzięki tobie ;) Postaram się wprowadzić do ssojej diety więcej warzyw, owoców i ryb.\nDaria Arcimowicz 7 sierpnia 2016 23:10\nBardzo się boje tego problemu, bo większość kobiet w mojej rodzinie cierpi na to, więc post jest bardzo przydatny dla mnie.\nLa Niña 09 7 sierpnia 2016 23:29\nMnie ten problem na szczęście nie dotyczy, ale nie wiadomo jak będzie w przyszłości,\nŚwietny post, pozdrawiam ^^\nGINA LOVES CATS 8 sierpnia 2016 19:57\nMój tryb życia mnie zabije w krótce ale nie jestem w stanie go zmienic a juz na pewno jesc zdrowo. Zazdroszcze ludziom ktorzy potrafią sobie odmówic tłustego mięcha, fast foodów I tłustych kotletów. Ja nie jem warzyw ani owoców bo mi to po prostu nie smakuje :(\nGINA LOVES CATS 8 sierpnia 2016 19:58\nTez mam troche zylakow, cellulitu I rozstepów I w zołądku mnie czesto gniecie ale musze z tym zyc bo jestem łapczywa I za leniwa na siłke\nBike By Life 17 sierpnia 2016 11:28\nu mnie ta sprawa jest dziedziczna, także dobrze, że trafiłam na Twój blog :) zapraszam do mnie. Kamila\nKarolina Sianowłos 28 sierpnia 2016 17:52\nbardzo podoba mi się pomysł na bloga. dobra robota! :)\nPS studiuję biologię i dietetykę, jeżeli jesteś zainteresowana tworzeniem jakichś wspólnych artykułów/wpisów to jestem otwarta! :)\nIza 20 października 2016 20:18\nŚwietnie powiedziane, jest tyle osób które szukają sprawdzonego sposobu na żylaki, nie zastanawiając się że zła dieta czy siedzący tryb życia są powodem ich problemów. Gdyby tylko zmienili codzienne nawyki, nie musieliby wydawać pieniędzy na leki i operacje.


Jakie są różnice między premią a nagrodą - Strona 3 - Poprzednie tematy - Infor.pl\nNiedopełnienie przez zakład pracy obowiązku wypłaty należnego świadczenia premiowego stanowi wykroczenie przeciwko prawom pracowniczym (art. 282 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy).\nJeżeli pracodawca w regulaminie czy umowie o pracę ustali np., że za terminowe wykonanie określonych zadań wszyscy pracownicy danej komórki są uprawnieni do premii, to w przypadku spełnienia tego kryterium nie może on według uznania pozbawić niektórych pracowników tego składnika wynagrodzenia.\nW odróżnieniu od płacy zasadniczej osoby zatrudnione nie mają możliwości skutecznego dochodzenia wypłaty premii wtedy, gdy niemożność spełnienia konkretnych zadań premiowych nastąpiła z przyczyn leżących po stronie pracodawcy (wyrok SN z 21 listopada 1985 r., I PRN 90/85). Według Sądu Najwyższego „postanowienia regulaminu premiowania mogą uzależniać prawo do premii od wykonania konkretnych zadań premiowych. Pracownikowi nie przysługuje uprawnienie do premii nawet wtedy, gdy niewykonanie tych zadań nastąpiło z przyczyn leżących po stronie zakładu pracy”.\nW systemach wynagrodzeń wielu firm funkcjonuje tzw. premia uznaniowa, którą należy odróżnić od opisanej wyżej premii regulaminowej. Premia uznaniowa jest świadczeniem pozostającym całkowicie w gestii pracodawcy.\nW doktrynie prawa pracy przyjmuje się, że premia uznaniowa, którą pracownik otrzymuje jedynie na podstawie swobodnej oceny pracodawcy, jest w istocie rodzajem nagrody, czyli świadczenia nieroszczeniowego.\nPremia uznaniowa, której przyznanie zależy od wyłącznej decyzji pracodawcy, jest rodzajem nagrody.\nGdy wewnętrzne przepisy płacowe ustanawiające premię (np. motywacyjną) nie precyzują dokładnych i sprawdzalnych kryteriów ustalania jej wysokości, pracownik nie może w postępowaniu sądowym skutecznie podważać oceny pracodawcy co do wysokości tej premii, gdyż w gruncie rzeczy świadczenie to jest nagrodą (wyrok SA w Gdańsku z 18 lutego 1991 r., III Apr 18/90, OSA 1991/2/7).\nJednak w razie skonkretyzowania zasad wypłaty premii uznaniowej oraz uszczegółowienia kryteriów koniecznych do jej uzyskania (np. w regulaminie wynagradzania) będziemy mieli do czynienia z premią regulaminową.\nWłaściciel hurtowni z materiałami budowlanymi wprowadził do regulaminu wynagradzania zapis w brzmieniu: „Dopuszcza się możliwość wypłaty premii motywacyjnej w wysokości od 5% do 20% miesięcznych przychodów ze sprzedaży, w zależności od sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Decyzja o jej ewentualnej wypłacie oraz wysokości każdorazowo należy do Dyrektora Finansowego”. Taka treść zapisu przesądza o uznaniowej naturze premii.\nPremia jako składnik motywujący >>\nWliczanie premii i nagród do podstawy wymiaru należności ze stosunku pracy\nNagród, podobnie jak tzw. premii uznaniowych, nie należy wliczać m.in. do podstawy wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy, ekwiwalentu pieniężnego za dni niewykorzystanego urlopu, odprawy z tytułu zwolnień grupowych, odprawy emerytalnej czy dodatkowego wynagrodzenia rocznego. Znajduje to potwierdzenie w wyroku SN z 20 lipca 2000 r. (I PKN 17/00, OSNP 2002/3/77) oraz w § 6 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.\nPremie regulaminowe są natomiast zwykle uwzględniane przy obliczaniu powyższych świadczeń. Od tej reguły są jednak wyjątki. Nie należy np. uwzględniać w podstawie wymiaru wynagrodzenia urlopowego składników wynagrodzenia wypłacanych za okresy dłuższe niż jeden miesiąc, czyli np. premii kwartalnej, półrocznej (§ 12 ust. 1 ww. rozporządzenia). Natomiast składniki te należy uwzględniać w podstawie ekwiwalentu za urlop (§ 17 ust. 1 ww. rozporządzenia).\nSkutki błędnego nazwania składnika wynagrodzenia\nStosowanie niewłaściwego nazewnictwa poszczególnych składników płacowych w umowach o pracę bądź aktach wewnątrzzakładowych może powodować niepożądane konsekwencje. Błędne nazwanie danego składnika niesie ze sobą ryzyko nieporozumień i konfliktów między stronami stosunku pracy, niejednokrotnie rozstrzyganych dopiero na drodze sądowej. Przykładowo zastosowanie pojęcia „premia” w odniesieniu do świadczenia będącego w istocie nagrodą może skutkować domaganiem się przez pracownika jego wypłaty oraz wliczenia go do podstawy m.in. wynagrodzenia za urlop, odprawy emerytalnej czy tzw. trzynastki. Z kolei użycie określenia „nagroda” lub „premia uznaniowa” w przypadku składnika spełniającego kryteria premii regulaminowej mogłoby być uznane za próbę działania na niekorzyść zatrudnionego, jako że nie są one roszczeniowe i nie powinno się ich uwzględniać przy obliczaniu wielu świadczeń wypłacanych w ramach zatrudnienia pracowniczego. Zaniżanie podstawy wymiaru tego typu świadczeń podlega karze grzywny do 30 000 zł (art. 282 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy).\nRóżnice między nagrodą a premią\nart. 771, art. 772, art. 94 pkt 9, art. 105, art. 282 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy,\n§ 6 pkt 1, § 12 ust. 1, § 17 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (DzU nr 2, poz. 14 ze zm.).


Routing zamiast bridge : Mikrotik\nTeraz jest 26 stycznia 2021, godz. 05:01\nRouting zamiast bridge\nTytuł: Routing zamiast bridge\nNapisane: 22 kwietnia 2009, godz. 01:23\nDołączył(a): 8 marca 2007, godz. 10:16\nCzy da sie a w zasadzie jak zrobic routing tak by pozbyc sie mostu(bridge)?\nCzyw takim przypadku uda mi sie przez routing pozbyc sie bridge? Narazie jest tam most i dziala ladnie ale chce zrobic priorytety awiec nie moze byc bridge. Tak czy siak ktos mi pomoze ten problem ugryźć?\nW najprostszym przypadku można rozwiązać poprzez trasy statyczne. Wcześniej jednak trzeba interfejsy wypiąć z bridge i stworzyć na interfejsach osobne podsieci np w następujący sposób.\nTeraz na maszynie oznaczonej serwer trzeba umieścić statyczny wpis do tablicy routingu tak, żeby określić trasę do podsieci 192.168.1.0/24\nCo oznacza do sieci 192.168.1.0/24 prowadź przez 192.168.0.2 czyli przez MT.\nMT zna sieci 192.168.0.0/24 192.168.1.0/24 ponieważ są bezpośrednio przyłączone. Nie wie tylko jak wydostać się na swiat więc trzeba zdefiniować bramę domyślną\nI to wszystko. Terez w sieci mamy komunikację pomiędzy podsieciami.\nBTW Priorytety można zrobić na bridge. Wystarczy zrobić wpis\nNapisane: 22 kwietnia 2009, godz. 15:18\nA jezeli niema serwera a jest tylko DSL to jak w takiej konfiguracji zrobic routing? Chce z pewnych powodow pozbyc sie birdge i dlatego drążę ten temat.\nNapisane: 25 kwietnia 2009, godz. 13:13\nNO jak jak, tak jak ci powyzej napisano.\nNIe wiem gdzie ty tu masz jakis problem?\nserwer to oznaczenie symboliczne, to po prostu maszyna na której jest nat\nNapisane: 26 kwietnia 2009, godz. 23:15\nNo a powiedz mi czym tego DSL'a odbierasz to ci powiem\nNapisane: 27 kwietnia 2009, godz. 01:28\nChce zrozumiec routing i dlatego sobie postawilem maszyne testową.\nMam ip abc i mikrotik w postaci RB podpietego pod tego DSL\nIP DSL - AA.BB.CC.1\nip laptopa AA.BB.CC.2 (ewentualnie ip laptopa moze byc inne)\nJak teraz bedzie z routingiem. Wiem ze da sie przez zrobienie NATa ale czy bez nata i bridge da sie to zrobic?\nTo to napisze ci tak\n----------- NET -------WAN] DSL [LAN--------------eth1] RB [eth2-------------- ludzie\n1. w /ip addresses Przypisujesz do eth1 ip zew DSL'a z maska /29\n2. w /ip addresses do eth2 przypisujesz IP jakie ci tam pasuje np 192.168.0.1/24\n3. w /ip firewall nat robisz masquerade\n4. w /ip route wpisujesz brame z DSL'a\n5. w /ip dns wpisujesz dns'y\n6. w /ip dhcp-server tworzysz za pomocą "setup" dhcp.\nNo i juz masz książkowy routing.\nA bridge i tak i tak bedziesz musial użyć jesli masz wiecej interfejsów, chyba ze dla każdego interfejsu bedziesz robił inna podsieć i dla każdej routing.\nNapisane: 27 kwietnia 2009, godz. 10:23\nNo wlasnie jest maskarada\nwidzialem MT bez maskarady z routingiem i to dzialało!!\nNie mozna inaczej czyli zadnego NATu i zadnej maskarady?\nNapisane: 27 kwietnia 2009, godz. 11:03\nMozna ale w takim wypadku działasz tylko na adresach zewnętrznych.\nNapisane: 27 kwietnia 2009, godz. 12:08\nOK a mozesz mi powiedziec jak? Zdaje sobie sprawe ze na adresach zewnetrznych. Mi chodzi o zrozumienie a potem wdrozenie w innej konfiguracji. Bardzo wdzieczny był bym za podpowiedz jak to uczynić.\nNapisane: 28 kwietnia 2009, godz. 00:02\nZalozmy ze mamy takie ip\nDSL:10.0.0.2 - ip dsla (zalozenie)\nIP laptopa: 10.0.0.3, brama 10.0.0.2 (czy brama 10.0.0.1 ??)\nip route add gateway=10.0.0.1\nip route add dst-address=?? gateway=??\nRoutery routują pakiety "z natury". Nie potrzebują do tego żadnych wynalazków typu NAT.\nRouter analizuje adres docelowy z nagłówka IP i porównujeten adres z tablicą routingu. Znajduje najbardziej pasuący wpis (najwięcej bitów adresu od lewej) i wysyła odpowiednim interfejsem na podstawie pola next-hop. Jeśli nie znajdzie żadnego pasującego wpisu odrzuca pakiet i odsyła do żródła komunikat o niedostępności sieci docelowej.\nTeraz problem sprowadza się do wypełnienia tablicy routingu odpowiednimi wpisami żeby router wiedział gdzie posłać pakiet.\nRouter zna automatycznie sieci bezpośrednio przyłączone. Jeśli masz adres np 192.168.1.55/24 na ether1 to router zna automatycznie tą podsieć czyli 192.168.1.0/24 i wie, że pakiet kierowany do tej sieci musi wypuścić interfejsem ether1.\nW pozostałych przypadkach trzeba routerowi pokazać jak wysyłac pakiety do sieci docelowych. Można to osiągnąć albo wpisami statycznymi co pokazałem w moim wcześniejszym poście albo uruchomić na routerach protokoły routingu dynamicznego gdzie routery automaczynie wymieniają między sobą informacje do jakich podsieci mają trasy.\nOsobną kwestią jest brama domyślna czyli wpis za pomocą którego informujemy gdzie router ma wysłać pakiety kiedy żaden inny wpis nie pasuje czyli z reguły do routera "który powinien wiedziec lepiej".\nZapraszam na szkolenie MikroTik RotuerOS Advanced Routing gdzie szczegółowo będą omawiane kwestie dotyczące routingu.


PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZAJĘCIA KOMPUTEROWE II ETAP EDUKACYJNY - PDF Free Download\nDownload "PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZAJĘCIA KOMPUTEROWE II ETAP EDUKACYJNY"\n1 PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA ZAJĘCIA KOMPUTEROWE II ETAP EDUKACYJNY SZKOŁA PODSTAWOWA NR 91 IM. ORLĄT LWOWSKICH WE WROCŁAWIU Ocenie podlegają: Wiadomości i umiejętności 1. Praca na lekcji ćwiczenia praktyczne, wykonywane podczas zajęć, - praca z programem stosowanie odpowiednich metod, sposobów wykonania i osiąganie przewidzianych rezultatów. - rozwiązywanie problemów dobór właściwego narzędzia oraz dostosowanie środowiska programu do rozwiązywanego zadania - stosowanie wiedzy przedmiotowej w sytuacjach praktycznych przygotowanie stanowiska komputerowego według zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, odpowiedzi ustne - posługiwanie się prawidłową terminologią informatyczną jakość pracy - aktywność i zaangażowanie - staranność - samodzielność pracy - efektywność wykorzystania czasu pracy współpraca w grupie przestrzeganie zasad bezpiecznej i higienicznej pracy, wkład pracy ucznia postępy w nauce 2. Sprawdziany wiadomości i umiejętności 3. Prace domowe bieżące utrwalające lub przygotowujące do nowej lekcji, długoterminowe stanowiące pracę nad projektem tematycznym, prace nieobowiązkowe będące samodzielną uczniowską propozycją poszerzenia wiadomości i umiejętności; 4. Udział w konkursach szkolnych i innych i osiągnięcia w nich uzyskiwane.\n2 WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY KLASA V POSŁUGIWANIE SIĘ KOMPUTEREM I PROGRAMAMI KOMPUTEROWYMI Uczeń: - Przestrzega zasad bezpiecznej pracy przy komputerze, - Jest odpowiedzialny za ogólny porządek na stanowisku komputerowym, - Stosuje zasady zdrowej pracy przy komputerze, - Przestrzega zasad korzystania z licencjonowanego oprogramowania, - Szanuje pracę innych dba o porządek na stanowisku komputerowym Komputer i praca z komputerem wymienia podstawowe wymienia zasady omawia zasady zachowania zasady zachowania się zachowania się w pracowni się w pracowni w pracowni komputerowej komputerowej i przestrzega komputerowej i przestrzega i przestrzega ich ich ich ich posługuje się myszą i klawiaturą; określa typ komputera (komputerów) w pracowni komputerowej (np. IBM, Macintosh); z pomocą nauczyciela poprawnie loguje się do szkolnej sieci komputerowej i kończy pracę z komputerem rozróżnia elementy zestawu komputerowego; podaje ich przeznaczenie; potrafi samodzielnie i poprawnie zalogować się do szkolnej sieci komputerowej i wylogować się omawia ogólne przeznaczenie elementów zestawu komputerowego; wymienia elementy zestawu komputerowego i nośniki pamięci masowej; wie, na czym polega uruchomienie komputera i programu komputerowego omawia przeznaczenie elementów zestawu komputerowego; wie, czym jest pamięć operacyjna; wie, czym jest system operacyjny; zna jednostki pamięci; omawia procesy zachodzące podczas uruchamiania programu komputerowego; wymienia cechy środowiska graficznego; wie, czym jest system operacyjny omawia szczegółowo zasady zachowania się w pracowni komputerowej i przestrzega omawia wewnętrzną budowę komputera rodzaje pamięci; omawia nośniki pamięci masowej ze względu na ich pojemność i przeznaczenie; omawia procesy zachodzące w komputerze podczas jego uruchamiania; wymienia funkcje systemu operacyjnego; omawia cechy środowiska graficznego; omawia funkcje systemu operacyjnego\n3 uruchamia programy korzystając z ikon na pulpicie; potrafi poprawnie zakończyć pracę programu; rozróżnia elementy okna programu; wykonuje operacje w oknie programu; jest świadom istnienia wirusów komputerowych Program komputerowy uruchamia programy omawia przeznaczenie wie, że nie wolno z wykazu programów w elementów okna programu bezprawnie kopiować menu Start; komputerowego; programów i kupować ich nazywa elementy okna wykonuje operacje na oknie nielegalnych kopii; programu; programu; wybraną metodą wykonuje niektóre operacje samodzielnie kopiuje pliki na oknie programu; pracuje z dwoma na zewnętrzny nośnik według wskazówek jednocześnie danych; nauczyciela wykonuje uruchomionymi oknami samodzielnie pracuje operacje w oknie programu; programów; samodzielnie z dwoma jednocześnie potrafi omówić ogólne wykonuje operacje w oknie uruchomionymi oknami niebezpieczeństwa związane programu; programów; z zarażeniem wirusem wymienia sposoby ochrony sprawnie korzysta z menu komputerowym przed wirusami kontekstowego; komputerowymi; zna podstawowe skróty stosuje niektóre z nich klawiaturowe; wie, czym są wirusy komputerowe; potrafi ogólnie omówić ich działanie wymienia przynajmniej trzy zastosowania komputera Zastosowania komputera i programów komputerowych instaluje programy i zna zasady odinstalowywania ich; zna podstawowe rodzaje licencji komputerowych i zasady korzystania z nich; wskazaną metodą samodzielnie kopiuje pliki na zewnętrzne nośniki danych; stosuje skróty klawiaturowe; potrafi wskazać podobieństwa i różnice w budowie różnych okien programów; stosuje sposoby ochrony przed wirusami komputerowymi, np. używa programu antywirusowego dla dysku twardego i innych nośników danych podaje przykłady wskazuje zastosowania zastosowania komputera komputera w różnych w szkole i w domu dziedzinach życia podaje przykład urządzenia ze swojego otoczenia, opartego na technice komputerowej podaje przykłady urządzeń ze swojego otoczenia, opartych na technice komputerowej omawia działanie przykładowych urządzeń ze swojego otoczenia, opartych na technice komputerowej wskazuje użyteczność zastosowania komputera do usprawnienia uczenia się; korzysta z programów edukacyjnych podaje przykłady zastosowania komputera w domu; wymienia zagrożenia korzystając z dodatkowych źródeł, odszukuje informacje na temat zastosowań komputera omawia historię komputerów; wyszukuje w różnych źródłach, w tym w\n4 zapisuje dokument w pliku, w folderze domyślnym z pomocą nauczyciela odszukuje zapisane pliki i otwiera je wynikające z korzystania z niewłaściwych gier komputerowych Internecie, informacje na temat najnowszych zastosowań komputerów; omawia zagrożenia wynikające z korzystania z niewłaściwych gier komputerowych Dokument komputerowy zapisuje dokument w pliku we wskazanej lokalizacji; potrafi wydrukować dokument komputerowy samodzielnie zapisuje dokument w pliku w wybranej lokalizacji; zakłada nowy folder; potrafi przygotować dokument komputerowy do druku Pliki i foldery samodzielnie otwiera istniejący dokument z pliku zapisanego w określonym folderze; przegląda dokument, zmienia i ponowne zapisuje pod tą samą lub inną nazwą w wybranej lokalizacji; samodzielnie potrafi ustalić podstawowe parametry drukowania podaje cechy charakterystyczne dokumentów komputerowych tworzonych w różnych programach komputerowych; podczas przygotowywania dokumentu do druku korzysta z podglądu wydruku; potrafi korzystać z właściwości drukowania wie, do czego służy folder potrafi usuwać wskazane tworzy własne foldery, Kosz i potrafi usuwać pliki; pliki; korzystając z odpowiedniej potrafi odpowiednio nazwać rozumie, czym jest struktura opcji menu; plik; folderów; rozróżnia pliki tekstowe samodzielnie odszukuje rozróżnia folder nadrzędny i graficzne po ich określone pliki; i podrzędny; rozszerzeniach; z pomocą nauczyciela potrafi tworzyć własne otwiera pliki z okna Mój kopiuje pliki na wskazany foldery; komputer; nośnik pamięci z pomocą nauczyciela potrafi samodzielnie kopiuje pliki na inny nośnik przenieść lub skopiować swobodnie porusza się po strukturze folderów; zna różnicę między kopiowaniem a przenoszeniem folderu; rozróżnia pliki innych programów po ich rozszerzeniach (np. pokaz slajdów, pliki arkusza kalkulacyjnego, pliki\n5 pamięci; plik do innego folderu na dysku twardym i na inny nośnik; odszukuje pliki w strukturze folderów; potrafi zmienić nazwę istniejącego pliku; zna pojęcie rozszerzenie pliku"; potrafi kopiować, przenosić i usuwać foldery utworzone w edytorze postaci); tworzy skróty do plików i folderów; porządkuje ikony na pulpicie; wyjaśnia, na czym polega kompresowanie plików OPRACOWYWANIE ZA POMOCĄ KOMPUTERA RYSUNKÓW, TEKSTÓW, DANYCH LICZBOWYCH I PREZENTACJI MULTIMEDIALNYCH Uczeń: - Wykonuje ćwiczenia, stara się samodzielnie odkrywać możliwości programów komputerowych, - Rozwija indywidualne zdolności twórcze i wrażliwość estetyczną, - Potrafi współpracować w grupie, - Bierze odpowiedzialność za powierzone zadania, - Potrafi zastosować komputer do wykonywania działań w ramach innych przedmiotów, - Potrafi odkrywać nowe obszary zastosowań komputera. omawia zalety i wady rysowania odręcznego i za pomocą programu komputerowego; tworzy rysunek w prostym edytorze graficznym, stosując podstawowe narzędzia malarskie (Ołówek, Pędzel, Aerograf, Grafika komputerowa wyjaśnia, do czego służy tworzy rysunki składające samodzielnie wykonuje edytor grafiki; się z figur geometrycznych operacje na fragmencie tworzy rysunek w prostym (prostokątów, wielokątów, rysunku: zaznacza, wycina, edytorze graficznym, elips, okręgów); kopiuje i wkleja go do stosując podstawowe wypełnia kolorem obszary innego rysunku; narzędzia malarskie zamknięte; wykorzystuje możliwość (Ołówek, Pędzel, Aerograf, stosuje kolory rysowania w powiększeniu, Krzywa, Linia, Gumka); niestandardowe; aby rysować bardziej tworzy rysunki składające wprowadza napisy precyzyjnie i poprawiać się z figur geometrycznych w obszarze rysunku; rysunki omawia powstawanie obrazu komputerowego i przeznaczenie karty graficznej; samodzielnie odszukuje opcje menu programu w celu wykonania konkretnej czynności; przygotowuje rysunki na konkursy informatyczne\n6 Krzywa, Linia, Gumka) pisze krótki tekst, zawierający wielkie i małe litery oraz polskie znaki diakrytyczne; wyjaśnia pojęcia: wiersz tekstu, kursor tekstowy; zaznacza fragment tekstu; zmienia krój, rozmiar i kolor czcionki; usuwa znaki za pomocą klawisza Backspace (prostokątów, wielokątów, elips, okręgów); wprowadza napisy w obszarze rysunku; wykonuje operacje na fragmencie rysunku: zaznacza, wycina, kopiuje i wkleja go w inne miejsce na tym samym rysunku ustala parametry czcionki takie, jak: krój, rozmiar, kolor, pochylenie, pogrubienie, podkreślenie; wykonuje operacje na fragmencie rysunku: zaznacza, wycina, kopiuje i wkleja go w inne miejsce na tym samym rysunku Teksty komputerowe wyjaśnia, do czego służy wyjaśnia pojęcia: akapit, wykonuje operacje na edytor tekstu; wcięcie, parametry czcionki; fragmencie tekstu: porusza się po tekście za prawidłowo stosuje spacje zaznaczanie, wycinanie, pomocą kursora myszy; przy znakach kopiowanie; wyjaśnia pojęcia: strona interpunkcyjnych; wykonuje operacje na dokumentu tekstowego, porusza się po tekście za fragmencie tekstu: margines; pomocą kursora myszy zaznaczanie, wycinanie, usuwa znaki za pomocą i klawiszy sterujących kopiowanie i wklejanie go w klawisza Backspace kursorem; inne miejsce w tym samym i Delete; zna pojęcie: justowanie; dokumencie; wyrównuje akapity do lewej, justuje akapity; samodzielnie formatuje do prawej, do środka; wykonuje operacje na tabelę; zmienia krój, rozmiar i kolor fragmencie tekstu: samodzielnie wstawia do czcionki; zaznaczanie, wycinanie, tekstu fragment obrazu kopiowanie i wklejanie go zapisanego w pliku oraz wstawia do tekstu rysunki w inne miejsce w tym Autokształty (Kształy), ClipArt i obiekty WordArt; samym dokumencie; rysunki ClipArt, obiekty wymienia rodzaje WordArt wstawia do tekstu prostą umieszczenia obrazu tabelę i wypełnia ją treścią względem tekstu; formatuje tabelę; samodzielnie wykonuje operacje na fragmencie tekstu: zaznaczanie, wycinanie, kopiowanie i wklejanie go do innego dokumentu; omawia zastosowanie poszczególnych rodzajów umieszczenia obrazu względem tekstu; omawia zasady i znaczenie poprawnego formatowania tekstu; w zadaniach projektowych wykazuje umiejętność prawidłowego łączenia grafiki i tekstu\n7 wymienia niektóre sposoby prezentowania informacji; wykonuje i zapisuje prostą prezentację składającą się z kilku slajdów wstawia do tekstu fragment obrazu zapisanego w pliku oraz Autokształty (Kształy) Prezentacje multimedialne wymienia i omawia sposoby wymienia etapy i zasady omawia etapy i zasady prezentowania informacji; przygotowania prezentacji przygotowania prezentacji podaje przykłady urządzeń multimedialnej; multimedialnej; omawia umożliwiających wykonuje i zapisuje urządzenia do przedstawianie prezentacji; prezentację składającą się przedstawiania prezentacji wykonuje i zapisuje prostą z kilku slajdów multimedialnych; prezentację składającą się zawierających tekst dba o zachowanie z kilku slajdów i grafikę; właściwego doboru kolorów zawierających tekst dodaje animacje do tła i tekstu na slajdzie; i grafikę; elementów slajdu; dobiera właściwy krój samodzielnie uruchamia i rozmiar czcionki; uruchamia pokaz slajdów pokaz slajdów prawidłowo rozmieszcza elementy na slajdzie; ustala parametry animacji; dodaje przejścia slajdów wykonuje proste obliczenia na kalkulatorze komputerowym; wypełnia danymi tabelę arkusza kalkulacyjnego; zaznacza odpowiedni zakres komórek; Obliczenia omawia program do wykonywania prezentacji multimedialnych; rozróżnia sposoby zapisywania prezentacji i rozpoznaje pliki prezentacji po rozszerzeniach; zapisuje prezentację jako Pokaz; korzysta z przycisków akcji; potrafi zmienić kolejność slajdów; stosuje chronometraż; potrafi zmienić kolejność animacji na slajdzie zna budowę tabeli arkusza wymienia elementy okna samodzielnie tworzy tabelę kalkulacyjnego, określa arkusza kalkulacyjnego; w arkuszu kalkulacyjnym; pojęcia: wiersz, kolumna, samodzielnie wykonuje komórka, zakres komórek, tworzy tabelę w arkuszu obramowanie komórek adres komórki, formuła; kalkulacyjnym; tabeli za pomocą paska rozumie, czym jest zakres potrafi wstawić wiersz lub narzędzi; komórek; kolumnę do tabeli arkusza samodzielnie tworzy proste wypełnia danymi tabelę kalkulacyjnego; formuły do przeprowadzania arkusza kalkulacyjnego; wykonuje obramowanie obliczeń na konkretnych samodzielnie wprowadza różne rodzaje obramowań komórek tabeli i formatowanie ich zawartości; samodzielnie stosuje inne funkcje dostępne pod przyciskiem Autosumowanie;\n8 tworzy prostą formułę i wykonuje obliczenia na wprowadzonych danych stosuje funkcję Suma do dodawania liczb zawartych w kolumnie lub wierszu; samodzielnie numeruje komórki w kolumnie lub wierszu; wpisuje proste formuły do przeprowadzania obliczeń na konkretnych liczbach; wykonuje wykres dla jednej serii danych; wymienia typy wykresów; komórek tabeli za pomocą paska narzędzi; wykonuje obliczenia, tworząc proste formuły; wprowadza napisy do komórek tabeli; samodzielnie stosuje funkcję Suma, Iloczyn, Średnia do dodawania liczb zawartych w kolumnie lub wierszu; zna przeznaczenie wykresu kolumnowego i kołowego; tworzy wykres dla jednej serii danych; umieszcza na wykresie tytuł, legendę i etykiety danych liczbach i adresach komórek; wprowadza napisy do komórek tabeli; dostosowuje szerokość kolumn do ich zawartości; analizuje i dostrzega związek między postacią formuły funkcji na pasku formuły a zakresem zaznaczonych komórek; wykonuje obliczenia w arkuszu kalkulacyjnym, tworząc formuły oparte na adresach komórek; stosuje inne funkcje dostępne pod przyciskiem Autosumowanie; samodzielnie umieszcza na wykresie tytuł, legendę i etykiety danych analizuje formuły tych funkcji; samodzielnie tworzy formuły oparte na adresach komórek; formatuje elementy wykresu; korzysta z różnych rodzajów wykresów; samodzielnie przygotowuje dane do tworzenia wykresu KOMPUTER - NARZĘZIE DO POZYSKIWANIA INFORMACJI I KOMUNIKOWANIA SIĘ Uczeń: - Potrafi świadomie korzystać z Internetu, - Rozwija dociekliwość poznawczą ukierunkowaną na rzetelną informację. - Ma świadomość zagrożeń i unika nawiązywania przez Internet kontaktu z nieznajomymi osobami, - Rozumie zagrożenia wynikające z niewłaściwego wyboru źródła informacji i samej informacji. m.in. nie wchodzi na strony obrażające godność osobistą, niezgodne z zasadami właściwego zachowania, zawierające obraźliwe i wulgarne teksty, propagujące przemoc, - Stosuje zasady taktowanego zachowania w Internecie. Internet wymienia przykłady wyjaśnia, czym jest Internet wyjaśnia, czym jest adres wyjaśnia, czym jest stosuje zaawansowane opcje\n9 różnych źródeł informacji; podaje przykłady niektórych usług internetowych; potrafi uruchomić przeglądarkę internetową; wymienia niektóre zagrożenia ze strony Internetu podaje przykłady różnych sposobów komunikacji; potrafi uruchomić stronę z usługą poczty i odebrać pocztę i strona internetowa; podaje i omawia przykłady usług internetowych; otwiera i przegląda wskazane strony internetowe w przeglądarce; korzysta z wyszukiwarki internetowej internetowy; wymienia przeznaczenie poszczególnych elementów okna przeglądarki internetowej; wymienia zagrożenia ze strony Internetu (m.in. strony obrażające godność osobistą, propagujące treści niezgodne z zasadami właściwego zachowania, zawierające obraźliwe i wulgarne teksty, propagujące przemoc, pomagające nawiązywać niewłaściwe kontakty) Poczta elektroniczna hiperłącze; omawia przeznaczenie poszczególnych elementów okna przeglądarki internetowej; samodzielnie korzysta z wyszukiwarki internetowej; wyszukuje hasła w encyklopediach multimedialnych i słownikach korzystania z różnych wyszukiwarek internetowych; korzysta z portali internetowych omawia podobieństwa i różnice między pocztą tradycyjną i elektroniczną; wymienia zasady netykiety; pisze i wysyła listy elektroniczne do jednego adresata; odbiera pocztę wymienia poszczególne elementy okna strony z usługą pocztową; wymienia podstawowe zasady pisania listów elektronicznych; wymienia i omawia zasady netykiety; pisze i wysyła listy elektroniczne do wielu adresatów; odbiera pocztę; prawidłowo dołącza załączniki do listów; zna i stosuje zasadę nieotwierania załączników do listów elektronicznych omawia przeznaczenie poszczególnych elementów okna strony z usługa pocztową; stosuje zasady redagowania listów elektronicznych; przestrzega zasad netykiety; odpowiada na listy; korzysta z książki adresowej; wymienia i omawia podstawowe zasady ochrony komputera przed wirusami i innymi zagrożeniami przenoszonymi przez pocztę elektroniczną; zna różnicę między formatem tekstowym a HTML; tworzy listy w HTML; konfiguruje program pocztowy; zakłada konto pocztowe\n10 pochodzących od nieznanych nadawców wymienia podstawowe zasady ochrony komputera przed wirusami i innymi zagrożeniami przenoszonymi przez pocztę elektroniczną ROZWIĄZYWANIE PROBLEMÓW I PODEJMOWANIE DECYZJI Z WYKORZYSTANIEM KOMPUTERA Uczeń: - Potrafi rozwiązywać proste zadania problemowe wymagające logicznego myślenia, - Potrafi wynieść korzyści ze stosowania właściwego oprogramowania (tu programu edukacyjnego) dla własnego rozwoju. pod kierunkiem nauczyciela korzysta z programu edukacyjnego, tworząc prostą animację Animacje i elementy programowania projektuje proste animacje; wyjaśnia pojęcia: animacja, projektuje i tworzy korzysta z programu obraz animowany; animacje; edukacyjnego samodzielnie tworzy samodzielnie zapisuje przeznaczonego do animacje na zadany temat i odtwarza animacje; tworzenia animacji modyfikuje i ponownie uruchamia pod kierunkiem nauczyciela korzysta z programu edukacyjnego przeznaczonego do tworzenia programów komputerowych; steruje obiektem na ekranie (w przód, w prawo, w lewo); podaje przykłady problemów, które można rozwiązać za pomocą komputera; korzysta z programu edukacyjnego przeznaczonego do tworzenia programów komputerowych; tworzy prosty program składający się z kilku tworzy proste programy, stosując podstawowe zasady tworzenia programów komputerowych; stosuje odpowiednie polecenie do wielokrotnego powtarzania wybranych czynności; tworzy proste procedury pisze programy, korzystając z edukacyjnego języka programowania; stosuje podstawowe polecenia danego języka; stosuje wielokrotne powtarzanie tych samych czynności i procedury; potrafi dobrać odpowiednie polecenia do rozwiązania danego zadania potrafi samodzielnie odszukać opcje menu programu, potrzebne do rozwiązania zadania; tworzy złożone projekty, zawierające elementy animowane; bierze udział w konkursach informatycznych potrafi samodzielnie znaleźć sposób rozwiązania podanego problemu; samodzielnie tworzy trudniejsze programy, korzystając z edukacyjnego języka programowania; potrafi wykorzystać utworzone procedury do tworzenia innych procedur; bierze udział w konkursach\n11 poleceń informatycznych\n12 WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY KLASA VI POSŁUGIWANIE SIĘ KOMPUTEREM I PROGRAMAMI KOMPUTEROWYMI Uczeń: - Przestrzega zasad bezpiecznej pracy przy komputerze, - Jest odpowiedzialny za ogólny porządek na stanowisku komputerowym, - Stosuje zasady zdrowej pracy przy komputerze, w tym planowanie przerw w pracy i rekreacji na świeżym powietrzu, - Przestrzega zasad korzystania z licencjonowanego oprogramowania, - Szanuje pracę innych dba o porządek na stanowisku komputerowym Komputer i praca z komputerem wymienia podstawowe wymienia zasady omawia zasady zachowania zasady zachowania się zachowania się w pracowni się w pracowni w pracowni komputerowej komputerowej i przestrzega komputerowej i przestrzega i przestrzega ich ich ich ich posługuje się myszą i klawiaturą; określa typ komputera (komputerów) w pracowni komputerowej (np. IBM, Macintosh); z pomocą nauczyciela poprawnie loguje się do szkolnej sieci komputerowej i kończy pracę z komputerem rozróżnia elementy zestawu komputerowego; podaje ich przeznaczenie; potrafi samodzielnie i poprawnie zalogować się do szkolnej sieci komputerowej i wylogować się omawia ogólne przeznaczenie elementów zestawu komputerowego; wymienia elementy zestawu komputerowego i nośniki pamięci masowej; wie, na czym polega uruchomienie komputera i programu komputerowego omawia przeznaczenie elementów zestawu komputerowego; wie, czym jest pamięć operacyjna; wie, czym jest system operacyjny; zna jednostki pamięci; omawia procesy zachodzące podczas uruchamiania programu komputerowego; wymienia cechy środowiska graficznego; wie, czym jest system operacyjny omawia szczegółowo zasady zachowania się w pracowni komputerowej i przestrzega omawia wewnętrzną budowę komputera rodzaje pamięci; omawia nośniki pamięci masowej ze względu na ich pojemność i przeznaczenie; omawia procesy zachodzące w komputerze podczas jego uruchamiania; wymienia funkcje systemu operacyjnego; omawia cechy środowiska graficznego; omawia funkcje systemu operacyjnego\n13 uruchamia programy korzystając z ikon na pulpicie; potrafi poprawnie zakończyć pracę programu; rozróżnia elementy okna programu; wykonuje operacje w oknie programu; jest świadom istnienia wirusów komputerowych Program komputerowy uruchamia programy omawia przeznaczenie wie, że nie wolno z wykazu programów w elementów okna programu bezprawnie kopiować menu Start; komputerowego; programów i kupować ich nazywa elementy okna wykonuje operacje na oknie nielegalnych kopii; programu; programu; wybraną metodą wykonuje niektóre operacje samodzielnie kopiuje pliki na oknie programu; pracuje z dwoma na zewnętrzny nośnik według wskazówek jednocześnie danych; nauczyciela wykonuje uruchomionymi oknami samodzielnie pracuje operacje w oknie programu; programów; samodzielnie z dwoma jednocześnie potrafi omówić ogólne wykonuje operacje w oknie uruchomionymi oknami niebezpieczeństwa związane programu; programów; z zarażeniem wirusem wymienia sposoby ochrony sprawnie korzysta z menu komputerowym przed wirusami kontekstowego; komputerowymi; zna podstawowe skróty stosuje niektóre z nich klawiaturowe; wie, czym są wirusy komputerowe; potrafi ogólnie omówić ich działanie wymienia przynajmniej trzy zastosowania komputera Zastosowania komputera i programów komputerowych instaluje programy i zna zasady odinstalowywania ich; zna podstawowe rodzaje licencji komputerowych i zasady korzystania z nich; wskazaną metodą samodzielnie kopiuje pliki na zewnętrzne nośniki danych; stosuje skróty klawiaturowe; potrafi wskazać podobieństwa i różnice w budowie różnych okien programów; stosuje sposoby ochrony przed wirusami komputerowymi, np. używa programu antywirusowego dla dysku twardego i innych nośników danych podaje przykłady wskazuje zastosowania zastosowania komputera komputera w różnych w szkole i w domu dziedzinach życia podaje przykład urządzenia ze swojego otoczenia, opartego na technice komputerowej podaje przykłady urządzeń ze swojego otoczenia, opartych na technice komputerowej omawia działanie przykładowych urządzeń ze swojego otoczenia, opartych na technice komputerowej wskazuje użyteczność zastosowania komputera do usprawnienia uczenia się; korzysta z programów edukacyjnych podaje przykłady zastosowania komputera w domu; wymienia zagrożenia korzystając z dodatkowych źródeł, odszukuje informacje na temat zastosowań komputera omawia historię komputerów; wyszukuje w różnych źródłach, w tym w\n14 zapisuje dokument w pliku, w folderze domyślnym z pomocą nauczyciela odszukuje zapisane pliki i otwiera je wynikające z korzystania z niewłaściwych gier komputerowych Internecie, informacje na temat najnowszych zastosowań komputerów; omawia zagrożenia wynikające z korzystania z niewłaściwych gier komputerowych Dokument komputerowy zapisuje dokument w pliku we wskazanej lokalizacji; potrafi wydrukować dokument komputerowy samodzielnie zapisuje dokument w pliku w wybranej lokalizacji; zakłada nowy folder; potrafi przygotować dokument komputerowy do druku Pliki i foldery samodzielnie otwiera istniejący dokument z pliku zapisanego w określonym folderze; przegląda dokument, zmienia i ponowne zapisuje pod tą samą lub inną nazwą w wybranej lokalizacji; samodzielnie potrafi ustalić podstawowe parametry drukowania podaje cechy charakterystyczne dokumentów komputerowych tworzonych w różnych programach komputerowych; podczas przygotowywania dokumentu do druku korzysta z podglądu wydruku; potrafi korzystać z właściwości drukowania wie, do czego służy folder potrafi usuwać wskazane tworzy własne foldery, Kosz i potrafi usuwać pliki; pliki; korzystając z odpowiedniej potrafi odpowiednio nazwać rozumie, czym jest struktura opcji menu; plik; folderów; rozróżnia pliki tekstowe samodzielnie odszukuje rozróżnia folder nadrzędny i graficzne po ich określone pliki; i podrzędny; rozszerzeniach; z pomocą nauczyciela potrafi tworzyć własne otwiera pliki z okna Mój kopiuje pliki na wskazany foldery; komputer; nośnik pamięci z pomocą nauczyciela potrafi samodzielnie kopiuje pliki na inny nośnik przenieść lub skopiować swobodnie porusza się po strukturze folderów; zna różnicę między kopiowaniem a przenoszeniem folderu; rozróżnia pliki innych programów po ich rozszerzeniach (np. pokaz slajdów, pliki arkusza kalkulacyjnego, pliki\n15 pamięci; plik do innego folderu na dysku twardym i na inny nośnik; odszukuje pliki w strukturze folderów; potrafi zmienić nazwę istniejącego pliku; zna pojęcie rozszerzenie pliku"; potrafi kopiować, przenosić i usuwać foldery utworzone w edytorze postaci); tworzy skróty do plików i folderów; porządkuje ikony na pulpicie; wyjaśnia, na czym polega kompresowanie plików OPRACOWYWANIE ZA POMOCĄ KOMPUTERA RYSUNKÓW, TEKSTÓW, DANYCH LICZBOWYCH I PREZENTACJI MULTIMEDIALNYCH Uczeń: - Wykonują ćwiczenia, stara się samodzielnie odkrywać możliwości programów komputerowych, - Rozwija indywidualne zdolności twórcze i wrażliwość estetyczną, - Potrafi współpracować w grupie, - Bierze odpowiedzialność za powierzone zadania, - Potrafi zastosować komputer do wykonywania działań w ramach innych przedmiotów, - Potrafi odkrywać nowe obszary zastosowań komputera. omawia zalety i wady rysowania odręcznego i za pomocą programu komputerowego; tworzy rysunek w prostym edytorze graficznym, stosując podstawowe narzędzia malarskie (Ołówek, Pędzel, Aerograf, Grafika komputerowa wyjaśnia, do czego służy tworzy rysunki składające przekształca obraz: edytor grafiki; się z figur geometrycznych wykonuje odbicia lustrzane, tworzy rysunek w prostym (prostokątów, wielokątów, obroty, pochylanie edytorze graficznym, elips, okręgów); i rozciąganie obrazu; stosując podstawowe wypełnia kolorem obszary samodzielnie wykonuje narzędzia malarskie zamknięte; operacje na fragmencie (Ołówek, Pędzel, Aerograf, stosuje kolory rysunku: zaznacza, wycina, Krzywa, Linia, Gumka); niestandardowe; kopiuje i wkleja go do tworzy rysunki składające wprowadza napisy innego rysunku; się z figur geometrycznych w obszarze rysunku; wykorzystuje możliwość omawia powstawanie obrazu komputerowego i przeznaczenie karty graficznej; samodzielnie odszukuje opcje menu programu w celu wykonania konkretnej czynności; przygotowuje rysunki na konkursy informatyczne\n16 Krzywa, Linia, Gumka) pisze krótki tekst, zawierający wielkie i małe litery oraz polskie znaki diakrytyczne; wyjaśnia pojęcia: wiersz tekstu, kursor tekstowy; zaznacza fragment tekstu; zmienia krój, rozmiar i kolor czcionki; usuwa znaki za pomocą klawisza Backspace (prostokątów, wielokątów, elips, okręgów); wprowadza napisy w obszarze rysunku; wykonuje operacje na fragmencie rysunku: zaznacza, wycina, kopiuje i wkleja go w inne miejsce na tym samym rysunku ustala parametry czcionki takie, jak: krój, rozmiar, kolor, pochylenie, pogrubienie, podkreślenie; wykonuje operacje na fragmencie rysunku: zaznacza, wycina, kopiuje i wkleja go w inne miejsce na tym samym rysunku Teksty komputerowe rysowania w powiększeniu, aby rysować bardziej precyzyjnie i poprawiać rysunki wyjaśnia, do czego służy wyjaśnia pojęcia: akapit, samodzielnie dodaje edytor tekstu; wcięcie, parametry czcionki; obramowanie i cieniowanie porusza się po tekście za prawidłowo stosuje spacje tekstu i akapitu; pomocą kursora myszy; przy znakach wykonuje operacje na wyjaśnia pojęcia: strona interpunkcyjnych; fragmencie tekstu: dokumentu tekstowego, porusza się po tekście za zaznaczanie, wycinanie, margines; pomocą kursora myszy kopiowanie i wklejanie go usuwa znaki za pomocą i klawiszy sterujących do innego dokumentu; klawisza Backspace kursorem; wykonuje operacje na i Delete; zna pojęcie: justowanie; fragmencie tekstu: wyrównuje akapity do lewej, justuje akapity; zaznaczanie, wycinanie, do prawej, do środka; dodaje obramowanie kopiowanie i wklejanie go w zmienia krój, rozmiar i kolor i cieniowanie tekstu inne miejsce w tym samym czcionki; i akapitu; dokumencie; wykonuje operacje na samodzielnie formatuje wstawia do tekstu rysunki fragmencie tekstu: tabelę; ClipArt i obiekty WordArt; zaznaczanie, wycinanie, samodzielnie wstawia do kopiowanie i wklejanie go tekstu fragment obrazu wstawia do tekstu prostą w inne miejsce w tym zapisanego w pliku oraz tabelę i wypełnia ją treścią samym dokumencie; Autokształty (Kształy), wymienia rodzaje rysunki ClipArt, obiekty umieszczenia obrazu WordArt samodzielnie wykonuje operacje na fragmencie tekstu: zaznaczanie, wycinanie, kopiowanie i wklejanie go do innego dokumentu; omawia zastosowanie poszczególnych rodzajów umieszczenia obrazu względem tekstu; omawia zasady i znaczenie poprawnego formatowania tekstu; w zadaniach projektowych wykazuje umiejętność prawidłowego łączenia grafiki i tekstu\n17 wymienia niektóre sposoby prezentowania informacji; wykonuje i zapisuje prostą prezentację składającą się z kilku slajdów względem tekstu; formatuje tabelę; wstawia do tekstu fragment obrazu zapisanego w pliku oraz Autokształty (Kształy) Prezentacje multimedialne wymienia i omawia sposoby wymienia etapy i zasady omawia etapy i zasady prezentowania informacji; przygotowania prezentacji przygotowania prezentacji podaje przykłady urządzeń multimedialnej; multimedialnej; omawia umożliwiających wykonuje i zapisuje urządzenia do przedstawianie prezentacji; prezentację składającą się przedstawiania prezentacji wykonuje i zapisuje prostą z kilku slajdów multimedialnych; prezentację składającą się zawierających tekst dba o zachowanie z kilku slajdów i grafikę; właściwego doboru kolorów zawierających tekst dodaje animacje do tła i tekstu na slajdzie; i grafikę; elementów slajdu; dobiera właściwy krój samodzielnie uruchamia i rozmiar czcionki; uruchamia pokaz slajdów pokaz slajdów prawidłowo rozmieszcza elementy na slajdzie; ustala parametry animacji; dodaje przejścia slajdów wykonuje proste obliczenia na kalkulatorze komputerowym; wypełnia danymi tabelę arkusza kalkulacyjnego; Obliczenia omawia program do wykonywania prezentacji multimedialnych; rozróżnia sposoby zapisywania prezentacji i rozpoznaje pliki prezentacji po rozszerzeniach; zapisuje prezentację jako Pokaz; korzysta z przycisków akcji; potrafi zmienić kolejność slajdów; stosuje chronometraż; potrafi zmienić kolejność animacji na slajdzie zna budowę tabeli arkusza wymienia elementy okna samodzielnie tworzy tabelę kalkulacyjnego, określa arkusza kalkulacyjnego; w arkuszu kalkulacyjnym; pojęcia: wiersz, kolumna, samodzielnie wykonuje komórka, zakres komórek, tworzy tabelę w arkuszu obramowanie komórek adres komórki, formuła; kalkulacyjnym; tabeli za pomocą paska rozumie, czym jest zakres potrafi wstawić wiersz lub narzędzi; samodzielnie wprowadza różne rodzaje obramowań komórek tabeli i formatowanie ich zawartości; samodzielnie stosuje inne\n18 zaznacza odpowiedni zakres komórek; tworzy prostą formułę i wykonuje obliczenia na wprowadzonych danych komórek; wypełnia danymi tabelę arkusza kalkulacyjnego; stosuje funkcję Suma do dodawania liczb zawartych w kolumnie lub wierszu; samodzielnie numeruje komórki w kolumnie lub wierszu; wpisuje proste formuły do przeprowadzania obliczeń na konkretnych liczbach; wykonuje wykres dla jednej serii danych; wymienia typy wykresów; kolumnę do tabeli arkusza kalkulacyjnego; wykonuje obramowanie komórek tabeli za pomocą paska narzędzi; wykonuje obliczenia, tworząc proste formuły; wprowadza napisy do komórek tabeli; samodzielnie stosuje funkcję Suma, Iloczyn, Średnia do dodawania liczb zawartych w kolumnie lub wierszu; zna przeznaczenie wykresu kolumnowego i kołowego; tworzy wykres dla jednej dwóch serii danych; umieszcza na wykresie tytuł, legendę i etykiety danych samodzielnie tworzy proste formuły do przeprowadzania obliczeń na konkretnych liczbach i adresach komórek; wprowadza napisy do komórek tabeli; dostosowuje szerokość kolumn do ich zawartości; analizuje i dostrzega związek między postacią formuły funkcji na pasku formuły a zakresem zaznaczonych komórek; wykonuje obliczenia w arkuszu kalkulacyjnym, tworząc formuły oparte na adresach komórek; stosuje inne funkcje dostępne pod przyciskiem Autosumowanie; samodzielnie umieszcza na wykresie tytuł, legendę i etykiety danych funkcje dostępne pod przyciskiem Autosumowanie; analizuje formuły tych funkcji; samodzielnie tworzy formuły oparte na adresach komórek; formatuje elementy wykresu; korzysta z różnych rodzajów wykresów; samodzielnie przygotowuje dane do tworzenia wykresu KOMPUTER - NARZĘZIE DO POZYSKIWANIA INFORMACJI I KOMUNIKOWANIA SIĘ Uczeń: - Potrafi świadomie korzystać z Internetu, - Rozwija dociekliwość poznawczą ukierunkowaną na rzetelną informację. - Ma świadomość zagrożeń i unika nawiązywania przez Internet kontaktu z nieznajomymi osobami, - Rozumie zagrożenia wynikające z niewłaściwego wyboru źródła informacji i samej informacji. m.in. nie wchodzi na strony obrażające godność osobistą, niezgodne z zasadami właściwego zachowania, zawierające obraźliwe i wulgarne teksty, propagujące przemoc, - Stosuje zasady taktowanego zachowania w Internecie.\n19 wymienia przykłady różnych źródeł informacji; podaje przykłady niektórych usług internetowych; potrafi uruchomić przeglądarkę internetową; wymienia niektóre zagrożenia ze strony Internetu podaje przykłady różnych sposobów komunikacji; potrafi uruchomić stronę z usługą poczty i odebrać pocztę Internet wyjaśnia, czym jest Internet wyjaśnia, czym jest i strona internetowa; hiperłącze; podaje i omawia przykłady omawia przeznaczenie usług internetowych; poszczególnych elementów otwiera i przegląda okna przeglądarki wskazane strony internetowe internetowej; w przeglądarce; samodzielnie korzysta z wyszukiwarki korzysta z wyszukiwarki internetowej; wyszukuje internetowej hasła w encyklopediach multimedialnych i słownikach wyjaśnia, czym jest adres internetowy; wymienia przeznaczenie poszczególnych elementów okna przeglądarki internetowej; wymienia zagrożenia ze strony Internetu (m.in. strony obrażające godność osobistą, propagujące treści niezgodne z zasadami właściwego zachowania, zawierające obraźliwe i wulgarne teksty, propagujące przemoc, pomagające nawiązywać niewłaściwe kontakty) Poczta elektroniczna stosuje zaawansowane opcje korzystania z różnych wyszukiwarek internetowych; korzysta z portali internetowych omawia podobieństwa i różnice między pocztą tradycyjną i elektroniczną; wymienia zasady netykiety; pisze i wysyła listy elektroniczne do jednego adresata; odbiera pocztę wymienia poszczególne elementy okna strony z usługą pocztową; wymienia podstawowe zasady pisania listów elektronicznych; wymienia i omawia zasady netykiety; pisze i wysyła listy elektroniczne do wielu adresatów; odbiera pocztę; prawidłowo dołącza omawia przeznaczenie poszczególnych elementów okna strony z usługa pocztową; stosuje zasady redagowania listów elektronicznych; przestrzega zasad netykiety; odpowiada na listy; korzysta z książki adresowej; wymienia i omawia podstawowe zasady ochrony zna różnicę między formatem tekstowym a HTML; tworzy listy w HTML; konfiguruje program pocztowy; zakłada konto pocztowe\n20 załączniki do listów; zna i stosuje zasadę nieotwierania załączników do listów elektronicznych pochodzących od nieznanych nadawców komputera przed wirusami i innymi zagrożeniami przenoszonymi przez pocztę elektroniczną; wymienia podstawowe zasady ochrony komputera przed wirusami i innymi zagrożeniami przenoszonymi przez pocztę elektroniczną ROZWIĄZYWANIE PROBLEMÓW I PODEJMOWANIE DECYZJI Z WYKORZYSTANIEM KOMPUTERA Uczeń: - Potrafi rozwiązywać proste zadania problemowe wymagające logicznego myślenia, - Potrafi wynieść korzyści ze stosowania właściwego oprogramowania (tu programu edukacyjnego) dla własnego rozwoju. korzysta z programu edukacyjnego, tworząc prostą animację Animacje i elementy programowania projektuje proste animacje; wyjaśnia pojęcia: animacja, projektuje i tworzy korzysta z programu obraz animowany; animacje; edukacyjnego samodzielnie tworzy samodzielnie zapisuje przeznaczonego do animacje na zadany temat i odtwarza animacje; tworzenia animacji modyfikuje i ponownie uruchamia korzysta z programu edukacyjnego przeznaczonego do tworzenia programów komputerowych; steruje obiektem na ekranie podaje przykłady problemów, które można rozwiązać za pomocą komputera; korzysta z programu edukacyjnego przeznaczonego do tworzy proste programy, stosując podstawowe zasady tworzenia programów komputerowych; stosuje odpowiednie polecenie do wielokrotnego powtarzania wybranych pisze programy, korzystając z edukacyjnego języka programowania; stosuje podstawowe polecenia danego języka; stosuje wielokrotne powtarzanie tych samych potrafi samodzielnie odszukać opcje menu programu, potrzebne do rozwiązania zadania; tworzy złożone projekty, zawierające elementy animowane; bierze udział w konkursach informatycznych potrafi samodzielnie znaleźć sposób rozwiązania podanego problemu; samodzielnie tworzy trudniejsze programy, korzystając z edukacyjnego języka programowania;\n21 (w przód, w prawo, w lewo); tworzenia programów komputerowych; tworzy prosty program składający się z kilku poleceń czynności; tworzy proste procedury czynności i procedury; potrafi dobrać odpowiednie polecenia do rozwiązania danego zadania potrafi wykorzystać utworzone procedury do tworzenia innych procedur; bierze udział w konkursach informatycznych


Rewolucyjne zmiany prawa spadkowego. Ważne dla Polaków_publikacja wyborcza.biz\nParlament Europejski wraz z Radą UE przygotował już w 2012 roku rozporządzenie, które ma rozstrzygnąć problem dziedziczenia związanego z elementem transgranicznym.\nRozporządzenie określa, które sądy będą właściwe do orzekania w sprawach spadkowych, według jakiego prawa należy ustalić zasady dziedziczenia osób przebywających za granicą swojego państwa, oraz wprowadza europejskie poświadczenie spadkowe - jednolity w skali całej Unii dokument ułatwiający wykazywanie praw do spadku we wszystkich krajach członkowskich.\nW związku z nowymi zasadami nasi obywatele - o ile nie zabezpieczą się przed tym - zaczną mieć do czynienia z zasadami dziedziczenia innych państw europejskich! Rozporządzenie dotyczyć będzie dziedziczenia po osobach zmarłych po 1 sierpnia 2015 roku.\nUmiera Polak, dziedziczysz po niemiecku\nOtóż w świetle rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 650/2012 z 4 lipca 2012 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznania i wykonywania orzeczeń, przyjmowania i wykonywana dokumentów urzędowych dotyczących dziedziczenia oraz w sprawie ustanowienia europejskiego poświadczenia spadkowego, jeśli spadkodawca nie dokonał w sposób wyraźny bądź dorozumiany w testamencie wyboru prawa ojczystego, prawem właściwym do spraw spadkowych będzie prawo jego stałego pobytu. A to oznacza, że spadek po polskim obywatelu będziemy nabywać odpowiednio według prawa niemieckiego, hiszpańskiego, czeskiego, jeśli zmarły w dniu śmierci przebywał na terenie określonego kraju i miał z nim ścisły i stabilny związek, np. od dłuższego czasu mieszkał na terytorium tego kraju wraz ze swoją rodziną bądź przebywał na stażu w danym kraju, pracował jako wolontariusz itp.\nDla określenia właściwości nie będzie miał znaczenia fakt, że zmarły miał obywatelstwo innego kraju. Tymczasem w Unii Europejskiej przepisy różnią się w zakresie ustalania kręgu spadkobierców, np. w niektórych państwach do dziedziczenia dopuszczeni są partnerzy w związku nieformalnym, a także odnośnie do spadku zarezerwowanego wyłącznie dla rodziny.\nNależy zauważyć, że możliwość dokonania wyboru prawa właściwego została ograniczona jedynie do prawa ojczystego spadkodawcy. Jest to zatem zabezpieczenie dla osób, które nie chcą, aby ich sprawy spadkowe dodatkowo komplikował fakt, że wyjeżdżają ze swojego kraju. Co więcej, rozporządzenie nie przewiduje możliwości tzw. rozszczepienia statutu spadkowego, a to znaczy, że wszystkie składniki spadku bez względu na kraj położenia podlegać będą jednemu systemowi prawa.\nPaństwem orzekającym we wszystkich sprawach spadkowych będą sądy właściwe dla miejsca stałego pobytu zmarłego, chyba że między danymi krajami istnieje umowa prorogacyjna określająca wyłączną jurysdykcję sądów jednego z państw. Ponadto sąd właściwy będzie mógł na wniosek jednej ze stron postępowania stwierdzić brak swojej jurysdykcji, jeżeli sądy państwa członkowskiego, które wybrano, mają lepsze możliwości orzekania w danej sprawie ze względu na praktyczne aspekty danej sprawy, takie jak miejsce stałego pobytu stron bądź położenie składników majątkowych. Możemy zatem przypuszczać, że sądy chętnie zaczną korzystać z takiej możliwości przede wszystkim, gdy prawo obcego państwa będzie przewidywało instytucje, których nie ma w polskim prawie. A to dodatkowo będzie przedłużało postępowania sądowe.\nW ramach rozporządzenia wprowadzono europejskie poświadczenie spadkowe, czyli dokument, który ułatwi spadkobiercom wykazanie ich praw do spadku we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej. Umożliwi on szybkie rozpatrywanie międzynarodowych spraw spadkowych oraz ułatwi osobom zamieszkałym w państwach członkowskich Unii dochodzenie praw majątkowych, np. wypłatę środków finansowych znajdujących się na kontach banków mających siedzibę w państwach członkowskich. Europejskie poświadczenie spadkowe stanowi instrument fakultatywny, konkurencyjny dla krajowych orzeczeń i dokumentów urzędowych, np. dla polskiego stwierdzenia nabycia spadku czy aktu poświadczenia dziedziczenia. Ma on stanowić dowód posiadania statusu spadkobiercy, zapisobiercy i uprawnień wykonawców testamentu lub innych zarządców spadków.\nWprowadzone przez Parlament Europejski zmiany mają ujednolicić i ułatwić zasady postępowania w sprawach spadkowych. Na pewno europejskie poświadczenie dziedziczenia przysłuży się temu celowi. Natomiast skutki innych rozwiązań poznamy dopiero w praktyce. Ważne jest, aby polscy obywatele odpowiednio się na nie przygotowali, np. poprzez zamieszczenie w swoich testamentach zastrzeżenia, iż chcą aby dziedziczenie po nich odbywało się wedle zasad prawa polskiego. Taki zapis jest już w tej chwili wiążący, zgodnie bowiem z art. 64 ust 1 ustawa z 4 lutego 2011 r. Prawo prywatne międzynarodowe (DzU 2011 nr 80, poz. 432 ze zm.) spadkodawca w testamencie lub w innym rozrządzeniu na wypadek śmierci może poddać sprawę spadkową swojemu prawu ojczystemu, prawu miejsca swojego zamieszkania albo prawu miejsca swojego zwykłego pobytu z chwili dokonania tej czynności lub z chwili swojej śmierci. Po 17 sierpnia będzie on wiążący tylko wtedy, gdy został sporządzony zgodnie z omawianym rozporządzeniem (tj. wybór może dotyczyć tylko prawa ojczystego).\nO autorce: Joanna Senkowska, radca prawny - partner w Kancelarii Radców Prawnych Baurska, Senkowska, Szczęsna i Partnerzy, kieruje działem spraw indywidualnych. www.portalspadkowy.pl


Comarch ERP Optima to bardzo znaczący w Polsce program stworzony dla młodszych i zdrowszych korporacji z każdej dziedziny. Dzięki wbudowanym wyjściom jest chętnie wybieranym programem wśród biur rachunkowych, a dodatkowo doradców podatkowych.\nProgram Comarch ERP Optima wykorzystuje już ponad 60 000 przedsiębiorstw, z pozostałych branży i sektorów rynku, takich jak: handel i pomoce, transport, budownictwo, rolnictwo, administracja publiczna, zakłady budżetowe, branża medyczna, instytucje kulturalne oraz kancelarie prawne. Program optima opinie ma jedynie pozytywne, a oto kilka z nich.\nCosmo Group Sp Z o.o. firma, jaka stanowi właścicielem marki NeoNail jest wiodącą światową firmą z części stylizacji i pielęgnacji paznokci. Od powodzie jej panowania są blisko konsumentów, podając im głębokie i innowacyjne produkty. Biorąc w swojej branży program Comarch Optima twierdzą, że każde transakcje rodzą się przebiegać sprawniej.\nPrintemps jest zdecydowanie znaną siecią dużych sklepów, które interesują się dystrybucją produktów wiodących marek ze świata mody, towarów luksusowych i najefektywniejszych kosmetyków. W dobie nieustanego wzrostu, sklepy w Caen, Tours i Breście zostawiły w dłoniach firmy Comarch zadanie zmiany swojego organizmu informatycznego. Oprogramowanie Comarch ERP Altum najlepiej uzupełnia się w biedy i wymagania firmy Printemps zaś będzie zazwyczaj przy niej w innych etapach rozwoju.\nOferta spółki Kontri.pl to silny asortyment bielizny, jak jeszcze odzieży i produktów pończoszniczych. Dzięki wdrożeniu platformy Comarch ERP Altum połowa zamówień przez internet podawanych jest w system automatyczny, a samymi osobami, które mają wkład w sztuk zlecenia są pracownicy magazynu fizycznie przygotowujący paczkę do nadania.\nImperial to klasa z Włoch oferująca odzież dla lalek a mężczyzn. Wraz z bardzo szybkim rozwojem sieci, firma rozpoczęła poszukiwania systemu, który usprawni zarządzanie siecią sklepów. Dali na program Comarch Optima.


Kursy rzeczoznawców | autoEXPERT\nKurs kwalifikacyjny w zakresie rzeczoznawstwa samochodowego i bezpieczeństwa ruchu drogowego.\nOrganizowany jest specjalistyczny kursy dla osób, które chcą zdobyć kwalifikacje w zakresie rzeczoznawstwa samochodowego oraz rekonstrukcji wypadków drogowych i uzyskać uprawnienia rzeczoznawcy i/lub biegłego sądowego.\nUczestnicy kursu zdobywają wiedzę teoretyczną i jednocześnie odbywają praktyczne szkolenie w charakterze asystenta rzeczoznawcy. Dzieki temu uczestnicy kursu otrzymują nie tylko zaświadczenie ukończenia kursu (jak to ma miejsce w większości firm szkoleniowych) lecz zyskują kwalifikacje i przygotowanie do zawodu rzeczoznawcy a kurs kończy się uzyskaniem tytułu rzeczoznawcy.\nKurs trwa około 1,5 roku i kończy sie egzaminem. W okresie tym kandydat odbywa staż asystencki pod kierownictwem doświadczonego rzeczoznawcy oraz uczestniczy w szkoleniach teoretycznych.\nKurs organizujemy we współpracy ze Stowarzyszeniem Inżynierów i Techników Mechaników Polskich Oddział w Wałbrzychu. Uczestnicy kursu zostają członkami Stowarzyszenia i odbywają staż asystencki. Wszyscy asystenci po ukończeniu stażu i zdaniu egzaminu oraz spelnieniu wymagań okreslonych w Regulaminach Rzeczoznawstwa SIMP otrzymują tyuł rzeczoznawcy w zakresie techniki motoryzacyjnej i bezpieczeństwa ruchu drogowego (w ramach specjalności rzeczoznawczej SIMP nr 705). Dodatkowo można jednocześnie uzyskać także uprawnienia w specjalności nr 830, tj. wycena maszyn, urządzeń i pojazdów.\nW następnej kolejności możliwe jest uzyskanie certyfikatu rzeczoznawcy samochodowego i wpisu na listę Ministerstwa Infrastruktury i/lub uzyskanie statusu biegłego sądowego (osoby o odpowiednich kwalifikacjach uzyskają rekomendację Instytutu oraz Oddziału SIMP, jako organizacji zawodowej kandydata na biegłego).\nPo uzyskaniu powyższych tytułów i uprawnień można ubiegać się o tytuł BIEGŁEGO INSTYTUTU, uprawniający do podjęcia współpracy z Instytutem (wybitni absolwenci kursu mają możliwość zatrudnienia w Instytucie).\nMnimalne wymagania, które musi spełniać kandydat w chwili rozpoczęcia szkolenia są następujące:\n- wiek minimum 25 lat;\n- wykształcenie wyższe o specjalności związanej z pojazdami samochodowymi;\n- minimum 4 lata praktyki w branży motoryzacyjnej;\nW przypadku osób o szczególnych kwalifkacjach zawodowych możliwe są następujące odstepstwa od powyższych wymagań:\n- dla osob legitymujących sie 10-letnią praktyką zawodową na stanowiskach bezpośrednio związanych z obsługą, naprawą i kontrolą pojazdów ( np. diagnosta ) warunkiem uprawniającym do rozpoczęcia kursu jest rozpoczęcie studiów wyższych kierunkowych;\n- od osób w wieku powyżej 45 lat, mających co najmniej 15 lat praktyki j/w, wymagane jest minimum wykształcenie średnie kierunkowe i tytuł technika.\nRozpoczęcie nowej edycji kursu (już piątej) zaplanowano na wiosnę 2016r. (maj/czerwiec). Planowane ukończenie kursu w czerwcu 2017r.\nPlanowane są regularne zjazdy odbywajace się raz w miesiącu w piątek i sobotę, połączone z noclegiem. Miejscem zjazdów będzie malowniczo położona miejscowość Rzeczka k/Wałbrzycha.\nW ramach opłaty za kurs uczestnicy otrzymają zakwaterowanie z piątku na sobotę i wyżywienie od obiadu w piątek do obiadu w sobotę.\nWięcej informacji: www.biegli.com


Inauguracja kolejnej edycji prestiżowego programu stypendialnego - SAKSAP\n13 maja (środa) o godz. 10.00 odbędzie się śniadanie prasowe inaugurujące kolejną edycję programu stypendialnego Fundacji Edukacyjnej Jana Karskiego. Po ubiegłorocznym sukcesie, w tym roku Fundacja przyzna dwa stypendia, które umożliwią polskim uczestnikom udział w prestiżowym Georgetown Leadership Seminar.\nGeorgetown Leadership Seminar to doroczny program specjalistycznych wykładów i ćwiczeń seminaryjnych oraz platforma liderska i networkingowa, w którym każdego roku bierze udział 35 osób z całego świata. W programie uczestniczyło do tej pory 800 osób z ponad 100 krajów. Wśród absolwentów programu znajdują się członkowie rządów, parlamentarzyści, liderki i liderzy biznesu oraz organizacji pozarządowych. Program stypendialny skierowany jest przede wszystkim do pracowniczek/ pracowników administracji rządowej i samorządowej oraz organizacji świadczących usługi publiczne, liderek/liderów organizacji pozarządowych działających na szczeblu lokalnym, regionalnym bądź państwowym, jak również do ekspertek/ekspertów, menedżerek/menedżerów i dziennikarek/dziennikarzy. Georgetown Leadership Seminar zostało powołane do życia w 1986 roku, a wśród pierwszych wykładowców znaleźli się m.in. Zbigniew Brzeziński, J. William Fulbright i Madeleine Albright. Więcej informacji znajduje się na stronie http://gls.georgetown.edu/.\nProgram śniadania prasowego:\n10.00 – 10.05 Powitanie uczestników i przedstawienie gości – Ewa Junczyk-Ziomecka, Prezes Fundacji Edukacyjnej Jana Karskiego\n10.05 – 10.15 Przedstawienie dorobku i planów obu Fundacji – Andrzej Rojek, Przewodniczący Rady Fundacji Edukacyjnej Jana Karskiego i Jan Karski Educational Foundation w USA\n10.15 – 10.25 Prezentacja założeń Programu stypendialnego – Andrzej Dakowski, Główny doradca ds. programu stypendialnego, wieloletni dyrektor Polsko – Amerykańskiej Komisji Fulbrighta\n10.25 – 10.35 Doświadczenia z udziału w Georgetown Leadership Seminar 2014 – Rafał Siemianowski, Zastępca Dyrektora w Sekretariacie Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, pierwszy stypendysta Fundacji Edukacyjnej Jana Karskiego\n10.35 -10.45 czas na pytania\nŚniadanie odbędzie się w siedzibie Fundacji przy al. J.Ch. Szucha 6 w Warszawie.


Zarządzanie popularniejszymi i lżejszymi przedsiębiorstwami zapewne stanowić o znacznie bardziej swobodniejsze i sprawniejsze dzięki wsparciu programom Comarch ERP Optima. Ten kierujący się z kilku modułów także w sumy zintegrowany program został opracowany z zasadą o wdrożeniu w jakiejkolwiek dziedziny. Wyszczególnione moduły-aplikacje poświęcone są fakturowaniu, rachunkowości, zarządzaniu, operacjom powiązanym z magazynem, czy archiwizacją informacji. To powszechne narzędzie możliwe do wykorzystania we każdych firmach o różnych profilach działalności.\nProgram optima online, dzięki minimalnie rozbudowanemu modułowi obsługującemu wszystkie formy księgowości, jest głównie stosowany jako podstawowy system sterujący w biurach rachunkowych. Wyszczególnione moduły programu księgowego Optima mają a bardzo wszechstronne zastosowanie. Aplikacja Optima Kadry tudzież Płace pozwalają każdej firmie na pewne prowadzenie obsługi kadrowo-płacowej. Dzięki regularnym aktualizacjom, program prowadzi obowiązywania w umowie z obecnymi normami prawnymi. Sprzedawany w ramach Comarch Optima program dla księgowości zwalnia przedsiębiorców z obowiązku ciągłego śledzenia nowo wprowadzonych regulacji prawnych.\nProgram Comarch jest i zaopatrzony w rozwiązanie iMed24, które umożliwia działalność wszelkich placówek medycznych. Użycie tego urządzenia działa na podwyższenie poziomu świadczonych usług zdrowotnych, a ponadto – z biznesowego punktu widzenia – na lepiej zrobionej pracy firm medycznych oraz wszelkich współpracujących spośród nimi wartości.\nWszystkich, jacy są zainteresowani przystąpieniem do grona zadowolonych klientów programu ERP Optima zachęcamy do poznania się z możliwością Comarch Optima. Przed podjęciem decyzji warto jeszcze sprawdzić wymagania dla programu Comarch Optima, które warunkują jego efektywną pracę.\nWystawianie wszelkiego typie materiałów rozliczeniowych jest mocno popularniejsze także bardziej uporządkowane dzięki oprogramowaniu do fakturowania. Moduł Comarch ERP Optima dla faktur jest bardzo intuicyjny i popularny w obsłudze.


Złota bizuteria - pamiątkowy prezent na chrzest - Prezenty na Chrzest - Blog\nHome » Złota bizuteria – pamiątkowy prezent na chrzest\nSzukając wartościowego oraz pamiątkowego podarunku dla dziecka warto zwrócić uwagę na złotą biżuterię. Biżuteria, a w szczególności złota to od wielu lat sprawdzony pomysł na prezent dla dziecka na chrzest. Oferowane przez nas komplety to przykłady biżuterii bardzo delikatnej, subtelnej a przy tym niezwykle eleganckiej. Wzory biżuterii są na tyle klasyczne że można ją założyć dziecku tuż po ceremonii chrztu jak również doskonale sprawdzą się gdy maluch będzie spędzał swoje pierwsze dni w szkole. Zarówno dla dziewczynki jak i chłopca zamieścimy personalizację w formie życzeń czy dedykacji na laminowanej tabliczce przymocowanej do wnętrza pudełeczka, co więcej wykonamy grawer inicjałów dziecka na odwrocie medalika. Personalizacja to doskonała forma upamiętnienia tego pięknego dla każdego malucha dnia. Cały zestaw, zarówno łańcuszek jak i medalik mają potwierdzoną autentyczność poprzez wybitą próbę na ich powierzchni.\nZłote komplety: medalik + łańcuszek\nMedalik z łańcuszkiem możesz wręczyć zarówno dziewczynce jak i podarować go chłopcu. Oto niektóre z naszych propozycji:\nZłote komplety: krzyżyk + łańcuszek\nKomplety zaprojektowane specjalnie z myślą o młodym pokoleniu, będą znakomitą pamiątką jak również doskonałą lokatą w wartościowy kruszec. Krzyżyki ozdobione są pięknymi wzorami w tym żłobieniami na wzór promieni. Dołączony łańcuszek do kompletu wykonany jest w splocie typu „singapore”.\nBezpośrednio na medaliku – optymalna ilość tekstu wynosi 2 znaki (mogą to być np. inicjały). Grawer wykonujemy diamentem.\nNa laminowanej tabliczce, zamocowanej wewnątrz pudełeczka – optymalna ilość tekstu wynosi 200 znaków. Grawer wykonujemy techniką laserową.\nDzięki wykorzystaniu nowoczesnych maszyn, obie techniki graweru są niezwykle dokładne i trwałe – udzielamy wieczystej gwarancji na trwałość grawerowania.\nTe oraz wiele innych propozycji znajdziecie na naszej stronie www.prezentynachrzest.com