Ostrów Mazowiecka , kwiecień 2008 r.\nGdy życie dobrze zasłużone,\nto śmierć przekaże imię\nw historii i pamięci potomnych .\nRedaktor z Myśl Narodowa 1929 r.\nCelem opracowania = Ostrowiana VIII . Słownik biograficzny = jest przedstawienie czytelnikom dróg życia i pożytecznej działalności ludzi związanych z naszą Małą Ojczyzną.\nDo wykonania słownika zachęciła mnie słuszność powiedzenia = Słowa pouczają , czyny przekonują =\nPamięć i wspomnienia to ważne przejawy duchowości człowieka .\nPamięć ocala od zapomnienia , wspomnienia ożywiają przeszłość .\nO umieszczeniu nazwiska decydowały :\n1. miejsce urodzenia w powiecie ostrowskim i najbliższej okolicy.\n2. intensywna działalność zawodowa lub społeczna dla tego terenu.\n3. osoba opisywana już nie żyje .\nUczestnicy działalności ,, z bronią w ręku "w okresie zaborów i drugiej wojny światowej , zamordowani i represjonowani będą wymienieni w = Ostrowiana III. Upamiętnione miejsca i osoby =.\nŻyciorysy wyróżniających się nauczycieli znajdą się w książce = Ostrowiana VII. Oświata =\nZasłużeni dla sportu zostali świadomie pominięci .\nBiogramy zawierają możliwe do ustalenia a najistotniejsze wydarzenia z życia omawianych ludzi.\nWykorzystane źródła podano pod każdym nazwiskiem.\nWykonano własnym nakładem 50 egzemplarzy.\nTekst ten znajduje się na stronie internetowej\nwww. powiatostrowmaz. pl\n1. Bartniczak Mieczysław - regionalista........................................ 2\n2. Bolesław IV - Książę Mazowiecki............................................. 4\n3. Bujnowski Zygmunt - malarz..................................................... 6\n4. Dąbrowski Jerzy - ksiądz, regionalista....................................... 8\n5. Dmochowski Franciszek - literat............................................... 9\n6. Elceser Stanisław - pamiętnikarz.............................................. 10\n7. Godlewski Wiktor - przyrodnik................................................. 11\n8. Gościcki Leon - ksiądz, społecznik.......................................... 15\n9. Górski Andrzej - Wojewoda Mazowiecki z XVII w................... 17\n10. Harusewicz Jan - społecznik.................................................... 18\n11. Harusewicz Mieczysław - społecznik......................................... 23\n12. Harusewicz Amelia - społecznik................................................ 25\n13. Janowski Izrael - poeta............................................................ 28\n14. Janowski Roman - społecznik.................................................. 29\n15. Janusz I - Książę Maz. - założyciel wsi Ostrowi.................... 30\n16. Jarnutowski - Prus Adam - Proboszcz Ostrowski.................... 32\n17. Jastrzębowski Wojciech - przyrodnik......................................... 33\n18. Komierowski Józef - literat....................................................... 36\n19. Korycki Jerzy - pisarz............................................................. 39\n20. Kowalski Adam - inżynier - wynalazca. .................................. 40\n21. Krajewski Aleksander - literat.................................................... 42\n22. Maciejowski Adam - Wikary Ostrowski - literat........................ 44\n23. Mieczkowski Ludwik - społecznik, burmistrz.............................. 45\n24. Najmoła Stanisław - nauczyciel, społecznik................................. 49\n25. Nartowski Tadeusz - malarz...................................................... 50\n26. Ołdakowski Ignacy - prawnik , naukowiec................................ 51\n27. Ostrzykowski Bonifacy - ksiądz, literat...................................... 52\n28. Radwański Jan - społecznik..................................................... 53\n29. Rakowski Marek - literat........................................................... 55\n30. Samsel Roman - literat............................................................. 56\n31. Sienicki Stanisław - społecznik , pamiętnikarz........................... 57\n32. Siennicki Julian - społecznik , senator ................................... 59\n33. Sobotka Jan - wzorowy Proboszcz Ostrowski ........................ 60\n34. Syska Henryk - literat.............................................................. 62\n35. Szydlik Wincenty - regionalista................................................ 64\n36. Święcicki Andrzej - geograf i historyk z XVII w..................... 66\n37. Taczanowski Ksawery - społecznik........................................... 68\n38. Urban Jan - teolog.................................................................. 70\n39. Wyszyński Stefan - Prymas Polski.......................................... 71\n40. Zakrzewski Jan - społecznik..................................................... 74\n41. Załuska Jan - społecznik , publicysta....................................... 79\n42. Żywirska Maria - etnograf........................................................ 81\nUrodził się 23 maja 1935 r. w rodzinie rolniczej w Drozdowie Włościańskim , gm. Rzewnie , pow. Maków Maz. .\nLiceum Pedagogiczne w Radzyminie ukończył w 1954 r.\nPracę nauczycielską rozpoczął w Szkole Podst. w Paproci Dużej w pow. ostrowskim. W latach 1957 -1969 był nauczycielem w Szk. Podst. Nr 1 w Ostrowi. W czasie pracy zawodowej ukończył Studium Nauczycielskie - kierunek geograficzno - biologiczny i kilka kursów.\nAngażował się w szeroko rozumianą działalność społeczną.\nBył głównym organizatorem obchodów 1000-lecia Państwa Polskiego (1960 1966). Zainicjował założenie Towarzystwa Miłośników Ziemi Ostrowskiej ( 1962 r. ) i był najaktywniejszym członkiem.\nPrzez kilka lat był członkiem Rady Naukowej Mazowieckiego Ośrodka Badań Naukowych w Warszawie . Współpracował z Ośrodkiem Badania Opinii Publicznej przy Polskim Radiu , Zakładem Językoznawstwa PAN przy sporządzaniu słownika gwar mazowieckich.\nOd początku pracy w Ostrowi prowadził badania naukowe dotyczące głównie historii terenu powiatu ostrowskiego .\nZaczął od przesyłania artykułów do periodyków i czasopism. W 29 tytułach ukazało się ich kilkaset . Ważniejsze to :Rocznik Mazowiecki , Mówią Wieki , Wszechświat, Ziemia Mazowiecka, Przyroda Polska , Geografia w Szkole, 5 rzek, Zapiski Ciechanowskie , Trybuna Mazowiecka ( liczne ), Nasza Trybuna.\nOd 1967 r. do końca życia cierpiał na chorobę ( stawów ) zmuszającą do pozostawania w mieszkaniu. Dalsze osiągnięcia badawcze były wynikiem niespotykanej odporności psychicznej i pasji poznawczej. Z podziwu godną troskliwością i pomocą żony Hanny redagował teksty. Materiały pozyskiwał z odbywanych w mieszkaniu wywiadów , korespondencji i rozmów telefonicznych.\nZa monografię ,, Zbrodnie hitlerowskie w powiecie ostrowskim w latach 1939-1944 " otrzymał w 1973 r. I nagrodę przyznaną przez XI Powszechny Zjazd Historyków Polskich ( druk. Rocznik Maz. t.V,1974 ,str.147-213).\nObrona rozprawy doktorskiej ,,Obóz w Grądach. Z dziejów Stalagu 324 Ostrów Maz." odbyła się w jego mieszkaniu na posiedzeniu wyjazdowym Rady Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego (2.IV.1976 r.).\nNa jej podstawie otrzymał tytuł doktora nauk humanistycznych i nagrodę III stopnia Ministra Nauki i Szk. Wyższego. Praca ta rozszerzona ukazała się w 1978 r. drukiem na 367 stronach.\nZ innych książek najobszerniejsze są : Ostrów Maz. i okolice , str.335, Od Andrzejewa do Pecynki, str. 254 , Brok i okolice , str.36.\nDo ważniejszych artykułów należą: Bitwa pod Nagoszewem 3VI 1863 r. [ w ] Roczn. Maz. t.IV, str. 157-216, Powstanie Styczniowe w Ostrowi Maz. i okolicy [ w ] Ostrów Maz. Z dziejów miasta i powiatu , str. 99-162 , Oblicze Puszczy Białej , [ w ] Ziemia 1967, str. 128-145.\nInne teksty jako maszynopisy znajdują się w archiwum rodzinnym autora i w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Ostrowi Maz.\nW miesięczniku ,, Barwy " 1972, nr 5 zamieszczono artykuł E. Bąk p.t =Miłość do własnego miasta = o pasji badawczej. M. Bartniczaka.\nSześćdziesięciolecie Jego urodzin uczczono notą biograficzną ( Pajka S.) w Zeszytach Naukowych OTK, 1995, nr XI.\nMieczysława Bartniczaka uhonorowano medalami państwowymi, odznaczeniami regionalnymi i dyplomami.\nJego opracowania stanowią cenne źródło wiadomości dla badaczy przeszłości i interesujących się historią regionu.\nŻonaty z Hanną z d. Sienicką był ojcem dwóch córek.\nZmarł 27 maja 1999 roku, spoczywa na ostrowskim cmentarzu.\nPajka S. Współcześni badacze i popularyzatorzy Kurpiowszczyzny , OTN , Ostrołęka 1993 .\nBolesław IV .\nnadał prawa miejskie Kamieńcowi, Nurowi i Ostrowi.\nUrodził się w 1421 r. jako syn Bolesława i Anny, córki Iwana Olgimuntowicza, kniazia Holszańskiego. Po wczesnej śmierci ojca, a jeszcze za życia swego dziadka Janusza I dopuszczony został w 1426 r. wraz ze swoją siostrą Eufemią do współrządów. Posiadał ziemie: warszawską (z nurską), czerską, zakroczymską, ciechanowską i łomżyńską. Hołd od rycerstwa tych ziem odebrał w 1428 r. (mając siedem lat).\nJako małoletni do 1436 r. dzierżył swą dzielnicę z siostrą i matką. W ich imieniu i własnym złożył ok. 1430 r. hołd podległości i wierności Władysławowi Jagielle.\nPodczas panowania Bolesława IV działo się wiele w sąsiedztwie jego księstwa. Wyprawa wojsk polskich i mazowieckich w 1430 r. przeciw wielkiemu księciu litewskiemu Świdrygile. Wojna i pokój z krzyżakami w 1434 r. Śmierć Władysława Jagiełły (4 maja 1434) i koronacja Władysława Warneńczyka (25 lipca 1434 r.), na którą książęta mazowieccy przybywają z pięknymi orszakami. Objęcie korony węgierskiej przez Władysława Warneńczyka (1440 r.) powoduje konieczność wsparcia Polski i Mazowsza w jego wojnie z Turcją.\nPo śmierci wielkiego księcia litewskiego Zygmunta (1440 r.) Bolesław zajął, na mocy zapisu Jagiełły z 1391 r., Drohiczyn, Mielnik i Bielsk. Stało się to powodem zatargów z Kazimierzem Jagiellończykiem. Wojska mazowieckie z pomocą polskich stanęły do otwartej walki. Zawieszenie broni zawarte przez Radę Koronną zapobiegło rozlewowi krwi.\nBolesław odstąpił Litwie za odszkodowaniem Podlasie.\nŚmierć Władysława Warneńczyka w 1444 r. spowodowała przedłużające się rokowania o koronę polską z Kazimierzem Jagiellończykiem. Dnia 30 marca 1446 r. na zjeździe piotrkowskim wybrano Bolesława IV królem polskim na wypadek gdyby Kazimierz zwlekał z przybyciem do Polski. Koronacja Kazimierza Jagiellończyka dnia 26 czerwca 1447 r. kończy sprawę. Bolesław IV ustępuje i przybywa z innymi książętami mazowieckimi na uroczystość. Król poniżał jednak Bolesława IV i Władysława księcia Płockiego. Korzystając z tego Litwa odebrała Bolesławowi Węgrów, a później (1453 r.) Tykocin i Goniądz. Bolesław na sejmach parczewskim (1453 r.) i łęczyckim (1454 r.) wnosił o to skargi, które – wobec braku poparcia króla – nie okazały się skuteczne.\nDługosz chwalił Bolesława jako dobrego administratora Księstwa, naśladującego postępowanie dziadka Janusza I.\nNa uwagę zasługuje działalność ustawodawcza. W 1444 r. zawarł z Władysławem Płockim układ, mocą którego w razie bezpotomnej śmierci jednego z nich, Księstwo ma odziedziczyć drugi (zmarli prawie jednocześnie).\nTrzema statutami unormował przewód sądowy mazowiecki i uregulował stosunki między poddanymi księstwa warszawskiego i płockiego.\nRycerstwo (szlachtę) ziem: nowogrodzkiej, łomżyńskiej, makowskiej i ostrołęckiej zwolnił w 1447 r. od szeregu ciężarów na rzecz księcia i zrównał je pod względem prawnym z innymi ziemiami Księstwa.\nPopierał też rozwój miast mazowieckich, których 11 na prawie chełmińskim lokował po raz pierwszy lub potwierdził ich dawniejsze przywileje.\nWieś Ostrowia podniósł do rangi miasta w marcu 1434 r. Takie prawo otrzymały Nur (1434 r.), Liw (1446 r.), Kamieniec (1452 r.). Udzielał też pozwoleń na zakładanie miast i wsi szlachcie. Dopełniając zaludnianie i zagospodarowanie Ziemi Nurskiej, rozpoczęte przez dziadka Janusza I nadawał i sprzedawał grunty jeszcze nie objęte rolnictwem. Osadnicy napływali też z Prus ,\nZ małżeństwa zawartego w Barbarą księżniczką ruską pozostali jako małoletni pod opieką matki: Bolesław V Warszawski, Janusz II Płocki, Kazimierz biskup, Konrad III Czerski, Anna (żona księcia cieszyńskiego) i Zofia.\nBolesław IV zmarł dnia 10 września 1454 r. w Opinogórze w młodym wieku . Został pochowany w kolegiacie warszawskiej.\nOd śmierci Bolesława IV i Władysława Płockiego (1455) przez następne osiem lat, do pełnoletności następców, ich księstwami rządził biskup płocki Paweł Giżycki.\n1. Encyklopedia Powszechna Olgerbranda, tom I;\n2. Kozłowski T., Dzieje Mazowsza za panowania książąt, Warszawa, 1858;\n3. Polski słownik biograficzny;\n4. Słownik historii Polski, PWN, Warszawa, 1972\nObrońca Ojczyzny, malarz.\nUrodził się dnia 2 lutego 1895 r. w licznej rodzinie szlacheckiej w Kutyłowie Perysiach , gmina Boguty, powiat ostrowski. Syn Jana i Klementyny. O dzieciństwie i latach młodości brak informacji.\nStudiował jako stypendysta na wydziale malarskim Akademii w Petersburgu. Od 1917 r. kontynuował naukę w Polskiej Szkole Sztuk Pięknych w Kijowie pod kierunkiem K. Krzyżanowskiego. Po powrocie do kraju w listopadzie 1918 r. wstąpił do 36 Pułku Piechoty Legii Akademickiej . Brał udział w walkach na Śląsku Cieszyńskim i był ranny . Po kuracji został skierowany do Szkoły Podchorążych , uzyskuje stopień podporucznika .\nW czasie wojny polsko - bolszewickiej walczył w składzie 3 Pułku Piechoty Legionów . Uczestniczy w kilku bitwach , nad Berezyną został ciężko ranny w głowę. Kuracja trwająca 5 lat nie przywróciła mu utraconego zdrowia. Otrzymuje rentę inwalidzką z orzeczeniem 90 procentowej niezdolności do pracy. Mieszkając w Tykocinie zaczął ponownie malować.\nLata 1924-1926 były najbardziej płodne w jego twórczości. Malował głównie farbą olejną, mniej temperą , akwarelą i węglem.\nZ sentymentem odnosił się do otaczającej go przyrody. Potrafił jednak łączyć odczucie natury z syntetycznym ujęciem. Przeważają pejzaże podlaskie i nadnarwiańskie : równinne pola, łany zbóż, samotne sosny, kwiaty . Zabytkowa architektura to :zamki , kościoły , kamieniczki , stare spichlerze ,chaty i stodoły.\nMotyw swych prac dostraja do własnych uczuć, daje im swój wyraz. Obrazy jego przedstawiają nastrój melancholii. Barwy z przewagą zieleni są stonowane.\nNa wystawie ,, Salonu Dorocznego " 1918-1919 Towarzystwa Z S P w Warszawie były jego prace : ,,Pochmurny dzień", ,,Stare kamienie", ,,Stare sosny".\nWłasną wystawę - 81 obrazów zorganizował w 1926 r. w Białymstoku. Prawie wszystkie prace zostały zakupione przez zwiedzających. Nazwisko Bujnowskiego staje się znane poza Białymstokiem . Twórczością jego zainteresował się kustosz Muzeum w Grodnie i pomógł w uzyskaniu zlecenia od władz na wykonanie cyklu ,,Stare Grodno "(m. innymi : Kościół Bernardynów , Zamek Batorego )\nMuzeum w Grodnie urządziło w 1926 r. wystawę jego obrazów ,pejzaży i szkiców .Przykłady tematów( i cen podanych przez autora ):,,Kapliczka w lesie" ( 150 zł) ,,Stary dwór " ( 150 zł ), ,,Zmierzch na Narwi" ( 100 zł).\nNa wystawie ,,Salonu Dorocznego" TZSP w Warszawie w grudniu 1926 r. były ,,Pieśń o poległym żołnierzu " , ,,Obłoczne niebo" i ,, Smutna sosna ".\nBujnowski zmarł 5 marca 1927 r. w Tykocinie w wieku 32 lat.\nPrasa ówczesna pochlebnie wyrażała się o Jego twórczości .\nWacław Husarski w recenzji z wystawy pośmiertnej pisał ( Tygodnik Ilustrowany 1927 r, nr. 37 ) ,, ukazuje artystę odczuwającego krajobraz polski i rozmiłowanego w bladych przymglonych barwach "\nZnany krytyk Jan Kleczyński po obejrzeniu wystawy pisał w Kurierze Warszawskim ( z 27.III. 1972 r.)m. inn. ,, w obrazach tkwiła poezja, która była wiernym odbiciem jego wrażeń wobec natury …….był rozmach , poczucie oddali ,zawsze dobra struktura obrazu , liryka, coś własnego "\nWystawy pośmiertne odbywały się kolejno:\n1. Towarzystwa Z S P w Warszawie w 1927 r. - 100 prac\n2. W Grodnie w 1929 r. - 63 prace.\n3. W Białymstoku w 1930 r. - 38 obrazów .\n4. W Zachęcie w Warszawie w 1934 r., na wystawie ,, Polska i jej lud".\n5 W Muzeum w Białymstoku w 1958 r. - 44 obrazy.\n6. W Muzeum w Suwałkach w 1962 r.\nAutorka opracowania ( źródła poz.1 )wymienia tytuły 94 prac Zygmunta Bujnowskiego odnalezionych i 47 o lokalizacji nie ustalonej i zaginionych.\n1. Hościłowicz J ., Zygmunt Bujnowski, malarz Ziemi Białostockiej, Rocznik Białostocki 1961 str. 375-390.\n2. Słownik Artystów Polskich T I 1971 Inst.Sztuki PAN str. 272-3 .\nKsiądz , patriota , regionalista.\nUrodził się 10 września 1908 r. w Warszawie jako syn Wincentego i Anny z Michalskich. Seminarium w Płocku ukończył w 1935 r. Jako wikary pracował w Wieczni , Raciążu a od 1940 r. w Obrytym (wtedy w powiecie ostrowskim). W kwietniu 1942 r. aresztowany za działalność konspiracyjną. i więziony w obozie koncentracyjnym w Dachau .Po wyzwoleniu obozu był prefektem a potem kapelanem w Polskich Siłach Zbrojnych. Po powrocie do kraju (sierpień 1947 r.) otrzymał probostwo w Sobowie. Wkrótce został aresztowany i skazany przez Sąd Wojskowy na 8 lat więzienia. W 1953 r. został zwolniony. Przez kolejnych siedem lat był proboszczem w Zagrobie.\nFunkcję proboszcza w Porębie pełnił od 1960 r. przez następne 22 lata.\nOd 1962 r. był aktywnym członkiem Towarzystwa Miłośników Ziemi Ostrowskiej. Podjął inicjatywę i zgromadził fundusze na odnowienie grobowca Karola Fryczego (obok kościoła) i zawieszenie na kościele tablicy upamiętniającej pobyt w Porębie oddziału majora Hubala (26 IX 1939 r.).\nRzeźba Matki Boskiej Tronującej z Dzieciątkiem z XIV wieku została za staraniem proboszcza poddana drogiej konserwacji. Znajduje się w wydzielonej części kościoła w Porębie .\nW dzwonnicy przy kościele zorganizował ok. 1975 r. muzeum. Na parterze były wyroby z drewna (folusz, stępy , dzieże, nadokienniki ) i żelaza (pęta dla koni , kłódki, wagi) na piętrze – izba wiejska (malowana szafa, warsztat tkacki, kołowrotki, obrazy religijne) wyroby garncarskie i tkaniny ludowe.\nZe szkodą dla kultury naszego terenu za bytności nowego proboszcza muzeum zostało zlikwidowane.\nKsiądz proboszcz Jerzy Dąbrowski zmarł nagle w czasie odprawiania nabożeństwa 16 sierpnia 1982 r. Pochowany w grobowcu rodzinnym w Warszawie.\nŹródła :1. Moje ( WS) spotkania z ks. Jerzym Dąbrowskim .\n2. Zielińska E. , Wpisani w historię , Ostrołęka 1990\nDmochowski Franciszek Wiktor.\nWeteran wojen , poeta, pamiętnikarz.\nUrodzony w 1780 r. w Jemielistym w Ziemi Nurskiej w rodzinie szlacheckiej.\nW 1805 r. powołany do wojska pruskiego, brał udział w bitwie pod Austerlitz (2 grudnia 1805 r.). Potem wcielono go do wojska rosyjskiego.\nUczestniczył w bitwie pod Pułtuskiem (26 grudnia 1806 r.) gdzie dostał się do niewoli francuskiej. Po zawarciu pokoju w Tylży (9 lipca 1807 r.) wstąpił do wojska francuskiego. Wysłany do Hiszpanii walczył pod Saragossą. W 1810 r. został przeniesiony do armii Księstwa Warszawskiego. Uczestniczył w wojnie z Rosją i dostał się do niewoli, Zbiegł i powrócił do swego pułku będącego w Krakowie. Po bitwie pod Teplitz po raz trzeci przebywał w niewoli. Wcielony do kawalerii austriackiej walczył we Włoszech i Francji. Po siedemnastu latach wojaczki dosłużył się tylko stopnia wachmistrza. Od 1822 r. zamieszkał w Przemyślu i pracował do końca życia (zmarł w 1850 r.) jako krawiec. Pisał wiersze i pamiętniki.\nCzęść z nich ukazała się drukiem w 1843 r. we Lwowie przy pomocy A. E. Koźmiana jako "Pisma Franciszka Wiktora Dmochowskiego , byłego wachmistrza pięciu różnych monarchów a dziś majstra krawieckiego w Przemyślu". Były tam i wiersze. W tym roku w Bibliotece Warszawskiej wydrukowano wyjątki jego pamiętnika "Ojciec i syn , czyli wspomnienia czasów przeszłych i naszych". Korzystając z tego pamiętnika współczesny pisarz S. Majchrowski wydał w 1972 r. powieść "Narzeczona z Saragossy".\n1. Kraszewski J. I. O Franciszku Dmochowskim, Ateneum Wileńskie 1843 str.181-219.\n2. Nowy Korbut Wileński t. VI str. 577\n3. Polski Słownik Biograficzny t. V str. 206.\n4. Zbiór poetów polskich XIX w Ks.VI Warszawa 1973 str. 455-6.\n5. Zielińska E. Wpisani w historię, Ostrołęka 1990, str.45.\nRolnik , społecznik , pamiętnikarz .\nUrodził się 23 września 1916 r. w Kalinowie k/ Jasienicy w rodzinie Bolesława i Anny z Morawskich -rolników. Po szkole podstawowej ukończył Szkołę Rolniczą w Mieczysławowie k/ Kutna . Dalszą wiedzę zdobywał przez samokształcenie. Pracował w gospodarstwie rodziców , a potem w tymże jako własnym. Interesował się sprawami społecznymi , należał do Związku Młodzieży Wiejskiej ,, Wici "\nCzasopismo Przysposobienie Rolnicze ogłosiło w 1936 r. konkurs na pamiętnik o tematach = Opis mojego życia, pracy przemyśleń i dążeń =. Przesłany tam jego tekst pt.,, O własny światopogląd " został wyróżniony i w całości wydrukowany na 50 stronach w zbiorze = Młode pokolenie chłopów = , Warszawa 1938 , tom II.\nPo szczęśliwym powrocie do domu , z wojny we wrześniu 1939 r , włączył się do konspiracji . W 1940 r. został przez NKWD osadzony w więzieniu w Białymstoku. W czasie wojny Niemiecko -Rosyjskiej odzyskał wolność i dalej działał w organizacjach niepodległościowych.\nW okresie PRL przeznaczał dużo czasu na działalność społeczną. W rodzinnym Kalinowie był współzałożycielem Kółka Rolniczego (i 7 lat prezesem), inicjatorem budowy Wiejskiego Domu Kultury. Radnym Wojewódzkiej Rady Narodowej w Ostrołęce w latach 1978-1982.\nDrugi obszerny pamiętnik posłał w 1982 r. na konkurs ,,Łączy nas ziemia ". Uczestniczył też w konkursie organizowanym przez "Gromadę - Rolnik Polski " i Polską Akademię Nauk .\nDla Ostrołęckiego Towarzystwa Naukowego na konkurs ogłoszony w 1991 r. opisał okresy okupacji radzieckiej i niemieckiej oraz dalsze lata powojenne ( I nagroda ).\nWśród odznaczeń posiadał Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski i Krzyż Armii Krajowej .\nZmarł 1994 r., pochowany na cmentarzu w Jasienicy.\n1.Informacje uzyskane od syna Jana\n2. Pajka S. , Współcześni badacze i popularyzatorzy Kurpiowszczyzny , OTN, Ostrołęka 1993 .\nPatriota , przyrodnik .\nUrodził się 30 grudnia 1831 r. w Bogutach Wielkich w pow. ostrowskim.\nOjciec Aleksander posiadał majątek w Bogutach a następnie w Godlewie, matka Karolina z d. Ciołkowska .\nPo ukończeniu Gimnazjum w Łomży odbył praktykę gospodarowania w majątku stryjecznego brata Józefa.\nRozpoczął pracę zarządcy w okolicznych majątkach. Z pasją oddawał się myślistwu i kolekcjonowaniu okazów, szczególnie ptaków .Współpracował z Gabinetem Zoologicznym Szkoły Głównej w Warszawie .\nW okresie Powstania Styczniowego był wójtem gminy Łochów.\nUczestniczył w powstaniu jako naczelnik powiatu stanisławowskiego.\n,, Za przynależność do organizacji rewolucyjnej …., wyrokiem audytorium polowego pozbawiony wszelkich praw stanowych i zesłany na roboty katorżnicze w kopalniach na przeciąg 12 lat. Zarejestrowany w urzędzie tobolskim 28 listopada 1863 r. Przybył do Irkucka 2 lutego 1864 r. , skierowany do kopalni. Na podstawie Najwyższego Rozporządzenia z 16 kwietnia 1866 r. termin robót skrócono mu o połowę a na podstawie Najmiłościwszego Manifestu z 28 października 1866 r. o jedną czwartą. Zwolniony od robót po upływie oznaczonego terminu. Skierowany na osiedlenie do gminy badyskiej okręgu irkuckiego 28 lutego 1868 r. Zaliczony do stanu chłopskiego 16 października 1871 r. " (Źródło 3).\nNa zesłaniu w rejonie jeziora Bajkał przebywali Polacy wykształceni w różnych zawodach. Do współpracy w działalności badawczej i zapewnienia sobie warunków bytowania włączyli Godlewskiego : Benedykt Dybowski - lekarz i przyrodnik , Feliks Zienkiewicz , malarz i amator zoologii , Aleksander Czekanowski -geolog.\nPobyt z przyrodnikami zawodowymi i rozpoczęte przez nich badania terenowe wzbudziły w nim zamiłowanie do przyrody. Został na długie lata nieodstępnym towarzyszem Dybowskiego, prawą jego ręką: wierną , pewną niezmordowaną , zręczną. Współtowarzysz zesłania i prowadzonych badań Feliks Zienkiewicz pisał o Godlewskim ,, Słusznego wzrostu , krzepkiej budowy , żelaznego zdrowia , wytrwałości na trudy i niewygody , potężnej siły a zarazem wielkiej zręczności. Do wszystkiego się nadawał , wszystko potrafił wykonać i przed żądną trudnością się nie cofnął póki nie znalazł sposobu jej pokonania… W pożyciu był łatwym , usposobienie pogodne , umysł do żartów skory, a delikatność w obejściu wielką … Szczególne zdolności wykazał w rozróżnianiu gatunków wszelkich stworzeń, kierując się własnymi spostrzeżeniami… Zrazu tylko doskonały strzelec , niebawem wyuczył się wypychać ssaki i ptaki, preparować i pakować do przesyłki wszelkie okazy zoologiczne i rośliny "(Źródło 4).\nGodlewski spotkał się z Dybowskim w Siwakowej - osadzie górniczej nad rzeką Ingodą. Zamieszkali w jednej lepiance . W chwilach wolnych od przymusowych robót rodziły się plany wspólnych badań.\nZa zezwoleniem gubernatora Zabajkala uzyskali zgodę na przeniesienie się dla dalszych badań do Darasunia nad rzeką Turą dopływem Ingody . Tu otrzymali pozwolenie na posługiwanie się bronią myśliwską. Kolekcjonowanie zbiorów ornitologicznych stało się możliwe.\nW 1867 r. zamieszkali w Kułtuku na zachodnim brzegu Bajkału. Przystąpili do intensywnych badań Bajkału prowadzonych w latach 1867-1872 i 1875-1877.Z zakresu limnologii : głębokość , temperatura i skład chemiczny wody jeziora. Pozyskiwali faunę przybrzeżną , żyjącą w toni i przy dnie. W czasie jednej zimy mieszkaniem i laboratorium był domek na sankach przeciągany po tafli lodowej . Niskie temperatury utrudniały wykonywanie otworów w grubym lodzie , operowanie własnoręcznie wykonanym sprzętem i opisywanie wydobytych okazów.\nRezultatem wyprawy geologicznej A. Czekanowskiego ( z udziałem Godlewskiego ) z 1871 r. była mapa geologiczna guberni irkuckiej .\nW latach 1872-1875 Dybowski , Godlewski i Jankowski odbyli wyprawę badawczą do brzegów Oceanu Spokojnego. Przekroczyli Góry Jabłonowe , dotarli do Akszy nad granicą chińską. Nad rzeką Argunią w stanicy Stary Czuruchajtuj leżącej na szlaku przelotów ptaków prowadzili ich obserwacje. Dalszą podróż odbywali łodzią . Rzekami Argunią i Amurem do ujścia Ussuri ,tu przebywali około roku. Od połowy 1874 r. przemieszczali się rz. Ussuri i dotarli do jeziora Chan. Jesienią tego roku osiągnęli Władywostok. Badanie nadbrzeża Morza Japońskiego zajęło blisko rok. Szczęśliwie powrócili do swej bazy nad Bajkał. Rezultatem tej podróży , tak jak poprzednich było pozyskanie kilkuset okazów ptaków opisanych przez Dybowskiego a przesłanych do Gabinetu Zoologicznego ( 500 okazów ze 150 gatunków ) w Warszawie - przez Władysława Taczanowskiego. Za eksponaty sprzedane placówkom naukowym w Berlinie i Londynie otrzymali badacze pieniądze poprawiające warunki ich bytowania.\nBenedykt Dybowski dzięki pomocy Wiktora Godlewskiego zebrał kolekcję ptaków z ok. 370 gatunków. Korzystając z tego zbioru Władysław Taczanowski wydał dzieło " Fauna ornithologique de la Siberie Orientale " i opublikował prace w " Jurnal für Ornithologie " w Berlinie .\nDybowski we współautorstwie z Godlewskim opublikował 10 prac dotyczących Bajkału i wschodniej Syberii w wydawnictwach Syberyjskiego Oddziału Rosyjskiego Towarzystwa Geograficznego.\nRosyjskie Towarzystwo Geograficzne przyznało Wiktorowi Godlewskiemu w 1870 r. - złoty medal. Nazwisko jego utrwalono w nazewnictwie zoologicznym kilku ptaków, ryb ,mięczaków , pajęczaka.\nSamodzielnie wydał Godlewski tyko pracę ,, O syceniu miodu " w 1861 r. , jako doświadczony pszczelarz.\nW lecie 1877 r. powrócił z zesłania do Polski.\nZajął się ponownie zarządzaniem majątkami ziemskimi.\nOkoło 1883 r. osiada w zakupionym małym folwarczku Smolech k/ Jasienicy w pow. ostrowskim. Z nasion przywiezionych z Syberii aklimatyzował tu :drzewa (modrzewie , cedry , pichty) , różne krzewy i kwiaty, rozpowszechniał w okolicy.\nUtrzymuje kontakty z Gabinetem Zoologicznym w Warszawie , korespondencję z prowadzącym na Syberii dalsze badania Dybowskim i innymi .\nPodupadający na zdrowiu , udziela się społecznie : jest współzałożycielem i członkiem zarządu Ostrowskiego Towarzystwa Oszczędnościowo Pożyczkowego (lipiec 1889 r.), hojnym członkiem Ostrowskiego Towarzystwa Dobroczynności i jeszcze w kwietniu1900 r. w zarządzie założonego Ostrowskiego Oddziału Racjonalnego Polowania.\nWspiera finansowo niezamożne dzieci krewnych i obce.\nPrzez życie przeszedł samotnie , nie zakładając rodziny.\nZmarł niespodziewanie - na tyfus , w połowie listopada 1900 roku. Pochowany na cmentarzu w Jasienicy . Zaniedbany nagrobek z kamienia granitowego i krzyża metalowego stoi przy alejce idącej od bramy cmentarnej.\nZ inicjatywy Gminnego Ośrodka Kultury w Bogutach-Piankach , , została powołana w 1992 r. Kapituła Medalu im. Wiktora Godlewskiego . Medal jest przyznawany za zasługi dla poznania i ochrony przyrody ( szczególnie na Mazowszu i Podlasiu ) oraz popularyzacji wiedzy o niej.\n1. Bartniczak M. , Wiktor Godlewski , Wszechświat , 1970, nr 7-8 .\n2.Kowalska K., Godlewski Wiktor ,[w] Polski Słownik Biograficzny, t.VIII.\n3. Pietruchowa G.A. , Polscy badacze Syberii (W świetle materiałów archiwalnych), Kwartalnik Historii Nauki i Techniki , Rok XVI , 1971.\n4. Zienkiewicz F., Wiktor Godlewski. Wspomnienie pośmiertne, Wszechświat , Tom XIX, 1900, nr 48 , 2 .XII. 1900 r.\nKsiądz , społecznik.\nUrodził się 12 września 1870 r. we wsi Tarły w pow. pułtuskim w rodzinie szlacheckiej. Wykształcenie średnie otrzymał w IV Gimnazjum w Warszawie. Ukończył Seminarium Duchowne w Płocku i 29 czerwca 1895 r. otrzymał święcenia kapłańskie.\nPosiadał zdolności plastyczne, realizowane w zakresie budownictwa i naprawy kościołów.\nPierwsze doświadczenie nabierał prowadząc budowę kościoła w Rostkowie k/ Przasnysza.\nW 1905 r. objął probostwo nowo utworzonej parafii w Małkini.\nW wyniku jego zabiegów wybudowano tu w latach 1906-1909 murowany kościół w stylu neogotyckim o wymiarach 42 x 13 m.\nW czasie 15 letniego proboszczowania w Małkini ks. Gościcki podejmował wielokierunkową działalność społeczną .Wdzięczni parafianie umieścili w przedsionku kościoła tablicę pamiątkową z jego podobizną .\nPo ukończeniu kościoła zorganizował Bibliotekę Parafialną z księgozbiorem do 500 egzemplarzy. W 1911 r. zachęcił parafian do założenia Kasy Oszczędnościowo Pożyczkowej . W czasie trwania I Wojny Światowej pełnił funkcję członka Rady Powiatowej Komitetu Obywatelskiego a następnie Rady Opiekuńczej w Ostrowi.\nOd wiosny 1916 r. był Prezesem Okręgowego Zarządu reaktywowanej Polskiej Macierzy Szkolnej a następnie Przewodniczącym Rady Szkolnej Okręgowej ( na pow. ostrowski ).\nInteresował się postępem w rolnictwie jako Prezes Okręgowego Towarzystwa Rolniczego w Ostrowi.\nW Miesięczniku Pasterskim Płockim w l.1914-1915 ogłosił artykuły p.t. ,,Luźne uwagi dla przystępujących do budowy lub restauracji kościoła".\nWydał książkę ,, Budowa świątyni - wskazówki praktyczne przy wznoszeniu i odbudowie kościołów oraz zdobieniu ich wnętrza " . Wydanie 1 w 1916 r, wyd. 2 - rozszerzone i poprawione 1947 r.\nRecenzent Kazimierz Skórewicz napisał w Przeglądzie Technicznym z 3 stycznia 1917 r. ,, Od czasów prac oo. Pijarów w 1788 r. książki w sprawie budownictwa przez kapłana pisanej tak świetnie , podniośle z wielkim zrozumieniem rzeczy chyba nie było ".\nZ wielu cennych myśli wyrażonych w tej książce ta dotyczy regionu ,, Naleciałości i nieregularności są najczęściej wytworem miejscowych , swojskich czynników i dlatego droższemi nam być powinny nawet od skończonych form architektonicznych ".\nW 1920 r. ks. Leon Goścki obejmuje probostwo w Goworowie i tu pozostaje do końca życia.\nStanisław Sienicki napisał w swoim pamiętniku ,, W początku 1920 r. opuścił parafię ks. Gościcki i osłabło od razu tętno pracy społecznej w naszej okolicy. Nie było na razie ludzi do tej pracy przygotowanych ".\nPosiadanym doświadczeniem dzielił się z innymi jako członek Diecezjalnej Komisji Konserwatorsko-Artystycznej w Płocku.\nKsiądz Leon Gościcki - proboszcz goworowski , prałat , archidiakon płocki, prałat papieski - zmarł 20 października 1948 r. w Goworowie i został pochowany na miejscowym cmentarzu.\n1. Syska H. Skrzypią wrota, LSW , Warszawa 1974.\n2. Szewczak E. Gościcki L. [w] Miesięcznik Pasterski Płocki, 1948 .\nUrodził się w Zalesiu w powiecie ostrowskim w dobrach rodowych Stanisława Górskiego herbu Nałęcz. O życiu młodego Andrzeja i wykształceniu brak wiadomości. W 1602 r. występuje jako podsędek ziemski kamieniecki w ziemi nurskiej. Awansował szybko i już w 1606 r. pełnił funkcję delegata króla Zygmunta III do rokowań z rokoszanami zebrzydowskimi. Jako poseł do Turcji w 1613 r. załatwił, ku zadowoleniu króla, uwolnienie jeńców i wolność handlu dla polskich Ormian. Za to otrzymał hojne uposażenie jako starosta Owrucki 1617 r. i kasztelan kamieniecki 1619 r. Sejmy 1619 i 1620 r. wyznaczyły go do wybierania "kwarty" z Małopolski. W następnych latach był podskarbim nadwornym koronnym i administratorem żup wielickich (1620-26). Okazał się zdolnym budowniczym przy ukończeniu szybu "Grosko" i wykonaniu nowego "Ligęza". Zwalczał nadużycia przez wprowadzenie instrukcji i sprawozdań kwartalnych z pracy kopalń.\nStanowisko wojewody mazowieckiego objął w 1623 r. i pełnił je tylko przez trzy lata. Zmarł w 1626 r. we własnych dobrach w Czerniakowie pod Warszawą.\nPolski Słownik Biograficzny , tom VIII, hasło Górski A ., oprac. S. Peleszowa .\nLekarz , polityk , społecznik .\nRód Harusewiczów herbu Ślepowron wywodził się ze wsi Bohatery w Augustowskim. Dziadek Jana wyszedł z wiejskiego gniazda i pracował w sądownictwie w Łomży. Ojciec Szymon był naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Łomży. Ożenił się z Leokadią z Zielińskich. W małżeństwie tym urodziło się dziewięcioro dzieci. Urodzony 9 stycznia 1863 r. Jan był siódmym dzieckiem.\nRodzina Harusewiczów przywiązywała duże znaczenie do kształcenia dzieci. Z łomżyńskich gimnazjów przenosiły się na wyższe studnia w Warszawie. Najstarszy syn Adam ukończył wydział prawa, następny wiekiem Teodor - ekonomię, Wiktoria i Leokadia - konserwatorium muzyczne.\nJan uczęszczał do gimnazjum w Łomży od klasy wstępnej aż po maturę. Szkoła ta miała swą piękną kartę w historii polskiej oświaty. .\nWyniesione z domu ideały w zetknięciu z otaczającą szkolną rzeczywistością wpłynęły na kształtowanie świadomości młodzieńca. Już w piątej klasie organizuje kółka samokształceniowe mające na celu poznanie ojczystej historii i literatury. Utwory zakazane przez cenzurę pożyczano w patriotycznych dworach i domach inteligencji. W okresie gimnazjalnym pisał wiersze i dramaty osnute na zrywie powstaniowym (nie były drukowane i po wyzwoleniu).\nW 1880 r. ukończył gimnazjum, uzyskując "złoty medal", którym wyróżniano osiągających najlepsze oceny W 1881 r. rozpoczął studia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Warszawskiego.\nJuż na początku studiów trafił do Koła Katalogowego. Koło to skupiało grono ideowej młodzieży uniwersyteckiej uważającej oczytanie w zakresie dobrych książek (ułożono ich katalog) za drogę do odrodzenia narodowego.\nZa wykrytą działalność konspiracyjną jako student trzeciego roku został wydalony na jeden rok z Uniwersytetu. Rok ten spędził w majątku Jasińskich w Sandomierskim jako nauczyciel ich chłopców.\nW 1887 r. wziął udział w tajnym zjeździe polskiej młodzieży uniwersyteckiej w Krakowie. Powołano wtedy Związek Młodzieży Polskiej >>Zet<< ściśle konspiracyjną organizację mającą na celu dążenie we wszystkich zaborach do niepodległości Polski. Po powrocie ze zjazdu zabrał się gorliwie do organizowania =Zet-u= na terenie Kongresówki i wśród licznej młodzieży polskiej studiującej na uczelniach Petersburga. W 1887 r. uzyskuje dyplom lekarza, po czym odbywa praktykę w Warszawie, Konstantynowie pod Łodzią i w Łomży.\nOd 1888 r. rozpoczyna w Kongresówce działalność Liga Polska. Związek Młodzieży Polskiej podporządkował się władzom Ligi, a jego przywódcy weszli jako początkowe kadry. Jan Harusewicz w wieku 25 lat znalazł się wśród przywódców Ligi Polskiej , został jej komisarzem na gubernię łomżyńską .\nWybór ( jesienią 1888 r ) Ostrowi jako miejsca pracy zawodowej i politycznej nie był przypadkowy. Młodzi narodowcy postanowili rozproszyć się po prowincji Kongresówki, by nieść przed narodem "oświaty kaganiec" i budzić w społeczeństwie uśpionego ducha narodu. W tym okresie udział lekarzy w pracy politycznej był wyjątkowo duży. Na prowincji odczuwano brak lekarzy. Uprawiając wolną praktykę zdobywali szybko wysoką pozycję materialną i społeczną. Ich kontakty z ludnością nie budziły podejrzeń władz zaborczych. Z Ostrowi łatwo było dostać się do Warszawy (koleją z Małkini) dla podtrzymania kontaktów z władzami Ligi. W Ostrowi pracował już od kilku lat jako rejent starszy brat - Adam Harusewicz, co dawało zaczynającemu lekarzowi oparcie rodzinne i towarzyskie. Już na początku pracy zawodowej spotkało go wyróżnienie. Otrzymał stanowisko lekarza powiatowego powiatu ostrowskiego. W Ostrowi otoczyła go atmosfera małego miasteczka tak różna od tej, w jakiej żył dotąd . Ale było pole do czynu twórczego, do wprowadzania w życie myśli i postanowień. Po paru latach okazał się doskonałym lekarzem praktykiem, wyrocznią dla chorych, którzy tłumnie ciągnęli na wizyty. Powodzenie lekarskie dało mu niezależność materialną (przed 1900 rokiem wybudował dom - dziś róg Duboisa i Batorego) i dostęp do szerokich grup ludności. Wykorzystał to w pełni do pracy politycznej. Zajęty był pracą lekarską, lecz nie tracił kontaktu z centralą ruchu narodowego. W Warszawie bywał do 50 razy w roku. Cechy jego osobowości sprzyjały w osiąganiu sukcesów. Był żywego usposobienia, łatwo nawiązywał kontakty z ludźmi, mówił i pisał językiem dosadnym. Z natury pełen dobroci i łagodności, w sprawach ważnych był stanowczy, konsekwentny a nawet władczy. Budził podziw jako aktor amator i wodzirej na balach. Biegle grał na pianinie. Pisał pod pseudonimem Jerzy Wrewicz do "Głosu", "Gazety Warszawskiej", "Przeglądu Wszechpolskiego", "Kuriera Warszawskiego", "Ech Płockich i Łomżyńskich". Artykuły jego propagowały ideę narodową i sprawy samorządu Królestwa. Utrzymywał bliskie kontakty z prasą narodową w Warszawie i Krakowie sprowadzając i kolportując( potajemnie ) jej wydawnictwa .\nW 1893 r. zawarł związek małżeński z Amelią z Paczowskich (życiorys na następnych stronach).Ich dzieci to Wanda i Mieczysław ( życiorys poniżej )\nPracę narodową na terenie miasta i powiatu prowadził Harusewicz drogą jawną i tajną. Jawną rozpoczął w istniejących już w mieście stowarzyszeniach. Do współpracy pozyskał lekarza Ksawerego Taczanowskiego, aptekarza Ludwika Mieczkowskiego, mierniczego Jana Zakrzewskiego. Poparty przez aktywne jednostki w Ostrowi uzyskuje w 1889 r. zatwierdzenie statutu Towarzystwa Dobroczynności. . Jako kasjer Towarzystwa zachęca do zapisywania się na członków, gromadzi fundusze z darowizn , składek urzędów gminnych, przedstawień amatorskich (z jego udziałem). Pomoc niesiona najbiedniejszym, lekarstwa, bezpłatne wizyty lekarskie, wydawanie odzieży, żywności, choinki dla dzieci - to formy pracy Towarzystwa.\nW Towarzystwie Straży Ogniowej Ochotniczej (założonej w 1881) znalazł wdzięczne pole do pracy jawnej i konspiracyjnej i jawnej. Czasy naczelnikostwa (1866 - 1899) i funkcji prezesa Straży ( 1899 - 1906) pełnionej przez Harusewicza to okres jej świetności. Pozyskano nowych członków honorowych darczyńców, dokupiono tabor, powstała orkiestra dęta, organizowano przedstawienia teatralne i zabawy z dochodem na cele Straży. W 1911 r. strażacy posiadali już murowany budynek.\nW 1898 r. powstało Ostrowskie Towarzystwo Pożyczkowo - Oszczędnościowe (obecnie Bank Spółdzielczy). Jan Harusewicz był jednym z jego założycieli, przez wiele lat sprawował funkcje członka Rady. W 1896 r. założone zostało Ostrowskie Koło Miłośników Sceny. Przedstawienia urządzano w magazynie browaru lub w szopie strażackiej. Amatorskie występy odbywały się 2 - 3 razy w roku. Zapraszano też teatry zawodowe z Warszawy.\nWłaściciele folwarków zawiązali Spółkę Rolną Nadbużańską, gdy jeszcze nie istniało Centralne Towarzystwo Rolnicze w Warszawie. O tę spółkę zabiegał Harusewicz szczególnie. W ramach jej działalności prowadzono pracę konspiracyjną .\nW 1905 r. dały znać o sobie Jego prace patriotyczne . Ludności powiatu ostrowskiego domagała się od władz rosyjskich wprowadzenia języka polskiego do urzędów, sądów i szkół. Pochód mieszkańców zakończył wiec, na którym przemawiał Jan Harusewicz.\nFunkcję ławnika miasta pełnił od 1904 r. przez piętnaście lat.\nJan Harusewicz był jedynym z polskich posłów do Dumy , który nieprzerwanie przez 12 lat (1905-1917) w niej zasiadał. Reprezentował gubernię łomżyńską. Jego wyjazd na pierwsze posiedzenie Dumy w maju 1906 r. przemienił się w manifestację narodową. Pociąg kurier Warszawa - Petersburg zatrzymano poza rozkładem w Małkini. Żegnały go delegacje z Ostrowi i innych powiatów Guberni Łomżyńskiej z orkiestrami i sztandarami. Były wiwaty, okrzyki, pamiątkowe fotografie. Jego wystąpienie w imieniu posłów polskich na pierwszym posiedzeniu Dumy 10 maja 1906 r. w dyskusji nad mową tronową, zawierało między innymi stwierdzenie >... przeciw pozbawieniu narodu polskiego należnych mu praw my tu protestujemy...<. W czasie posłowania przez około 10 lat był prezesem lub wiceprezesem Koła Polskiego w Dumie. Spraw polskich na terenie Dumy bronił z podziwu godną zaradnością. Będąc posłem nie zaniechał praktyki lekarskiej w Ostrowi i pracy politycznej w powiecie i guberni łomżyńskiej. Najwięcej dokonał w tym czasie jako ławnik miejski. Dopiero w 1914 r. zmęczony ciągłym podróżowaniem wyjechał z rodziną do Petersburga. Tam zastała go wojna i rewolucja. Po zajęciu obszaru Kongresówki przez Niemców w 1915 r. reprezentował w Dumie interesy Polaków, a szczególnie uchodźców.\nW swym przemówieniu na posiedzeniu plenarnym Dumy 22 lutego 1916 r. domagał się oficjalnego oświadczenia władz rosyjskich w sprawie przyszłości ziem polskich. Należał do grona założycieli wychodzącego wtedy w Piotrogrodzie tygodnika narodowo-demokratycznego ,, Sprawa Polska ".Po rewolucji lutowej reprezentował Polaków w Tymczasowym Komitecie Dumy.\nBrał udział w Polskim Zjeździe Politycznym w Moskwie (maj 1917 r. )\nPo rewolucji październikowej ukrywał się w Piotrogrodzie do marca 1918 r, kiedy przedostał się do Finlandii .\nW latach 1918 - 1919 był przedstawicielem Komitetu Narodowego Polskiego na Szwecję i Finlandię (mieszkał w Helsinkach i Sztokholmie).\nNa początku sierpnia 1920 r. powrócił z rodziną do Ostrowi i do wolnej Polski. Prowadził praktykę lekarską nie zaniedbując polityki.\nW wyborach do sejmu R P w 1922 r. został posłem z listy związku Ludowo-Narodowego z Okręgu 4 Ostrów Maz... Należał do komisji : Budżetowej , Oświatowej i Spraw Zagranicznych .Jego doświadczenie polityczne cenili zwolennicy i przeciwnicy polityczni. Pisał do prasy, m.in. Głosu Katolicko Narodowego.\nPrzewrót polityczny J. Piłsudskiego załamał Jana Harusewicza psychicznie i fizycznie.\nW wyborach do senatu RP w 1928 r. nie wystawiono jego kandydatury.\nZmarł 17 września 1929 r. Pogrzeb odbył się na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie. Uczestniczyli w nim licznie współpracownicy i przyjaciele zmarłego z Warszawy i z Ostrowi W imieniu społeczności ostrowskiej i łomżyńskiej żegnał zmarłego Jan Zakrzewski.\nWspomnienia o życiu i działalności J, Harusewicza zamieściło wiele czasopism.\nOdsłonięcie pomnika na grobie (Powązki - kwatera 80, rząd 5) z płaskorzeźbą jego głowy (dłuta W. Gruberskiego) nastapiło 25 grudnia 1930 r. Staraniem Stronnictwa Narodowego w Ostrowi wydano w 1936 r. książkę biograficzną =Jan Harusewicz. Lekarz i polityk= .\nNazwanie jednej z ulic naszego miasta jego imieniem i ten tekst niech będą skromnym hołdem jego zasług dla Ostrowi i całej Polski.\n1.. Harusewicz M.- Za carskich czasów i po wyzwoleniu,Jan Harusewicz Wspomienia -dokumenty , Londyn 1975 .\n2 . Jan Harusewicz - Lekarz i polityk, Stronnictwo Narodowe , Ostrów 1935.\n3. Jan Harusewicz - hasło w Polski Słownik Biograficzny.\nMgr. inż. architekt , polityk , społecznik .\nUrodził się w 1899 r. w Ostrowi. Był synem lekarza Jana Harusewicza i Amelii z Paczowskich .\nOtrzymał staranne wychowanie religijne , patriotyczne i szkolne . Najlepszą szkołą był przykład życia osobistego i obywatelskiego jego rodziców . Dzieciństwo przebył w Ostrowi . W latach 1906 1917 mieszkał z rodzicami w Rosji w związku z pełnieniem przez ojca mandatu posła z Guberni Łomżyńskiej do Dumy . Tam ukończył szkołę średnią . Widział co działo się w Rosji przed wojną i w czasie Rewolucji .\nPo powrocie do Polski zapisał się na Politechnikę Warszawską . .Świadectwo patriotyzmu dał walcząc w szeregach Akademickiej Legii Ochotniczej z Ukraińcami o Lwów i w 1920 r. ( już w stopniu podporucznika )w wojnie z bolszewikami . Po powrocie z frontu kontynuuje studia politechniczne . Wysuwa się na jednego z przywódców studenckich organizacji politycznych , głównie Młodzieży Wszechpolskiej.\nPracę zawodową do II wojny światowej wykonywał na pierwszych budowach w Gdyni i Stalowej Woli .\nWe wrześniu 1939 r. walczył w zgrupowaniu Kleberga pod Kockiem . Wzięty do niewoli zbiegł . Włączył się do działalności konspiracyjnej . Wiosną 1940 r. zdołał wydostać się z okupowanej Polski i włączył do Polskich Sił Zbrojnych w Anglii . Służył też w Royal Navy .\nPo wojnie pozostał ze względów politycznych na emigracji w Londynie. Obok pracy zawodowej uczestniczył w działalności Obozu Narodowego , współpracował z redakcją " Myśli Polskiej " i środowiskiem polonijnym.\nPolskę odwiedzał ze względów patriotycznych i rodzinnych ( w Ostrowi matkę Amelię) .W czasie kolejnego pobytu we wrześniu 1976 r. przekazał dar samochód osobowy marki ,,Rover 2000 " do sprzedaży na licytacji . Uzyskaną kwotę ( ok. 200 000 zł ) wpłacono na konto Obywatelskiego Komitetu Odbudowy Zamku Królewskiego w Warszawie .\nW 1975 r. ukazała się w Londynie ( Printed by Veritas Foundation Press ) w języku polskim książka napisana przez M. Harusewicza ,, Za carskich czasów i po wyzwoleniu . Jan Harusewicz. Wspomnienia - Dokumenty ", stron 467.\nOpracowanie powstało z wykorzystanych dokumentów historycznych , materiałów rodzinnych i bogatych przeżyć osobistych.\nKsiążka ta znajduje się w Ostrowi w posiadaniu kilku osób .\nStanowi źródło do badań historycznych od Powstania Styczniowego do lat trzydziestych XX wieku. Najcenniejsze są fragmenty dotyczące działalności J . Harusewicza i Koła Polskiego w 4 Dumach Państwowych Rosji .\nOd czerwca 1989 r. zamieszkał na stałe w Warszawie .\nW listopadzie 1990 r. został skromnie nagrodzony Krzyżem za wojnę 1920 r. i awansem do stopnia majora WP w st. spocz.\nZmarł 18 lutego 1991 r. w wieku 91 lat . Spoczywa w grobie rodzinnym na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie , kwatera 80, rząd 5.\nMieczysław Harusewicz to wspaniała postać prezentująca najlepsze tradycje rodu i obywatela . Przez całe długie , samotne życie bezinteresownie i ofiarnie służył Polsce.\n1. Express Wieczorny , 12 I. 1976 .\n2. L. Mirecki , M. Harusewicz , Myśl Polska , 1991 .\n3. Nekrolog , Życie Warszawy , nr 46 , 1991\nNauczycielka , społecznik.\nAmelia Harusewicz urodziła się 18 września 1871 r. w Białogródce na Wołyniu. Rodzicami jej byli Konrad Paczoski i Ludwika z domu Wiemuth. Ojciec był administratorem klucza dóbr książąt Sanguszków z siedzibą w Białogródce.\nPo przedwczesnej stracie męża Ludwika Wiemuth osiadła w 1875 r. w Kijowie, wychowując sześcioro dzieci. Amelia wyniosła z domu rodzinnego zamiłowanie do nauki i tradycje patriotyczne. Ojciec jej był w czasie powstania styczniowego w 1863 r. naczelnikiem powiatu zasławskiego. Bracia matki brali również czynny udział w walkach.\nWrodzone uzdolnienia i zainteresowania pozwoliły Amelii na ukończenie gimnazjum w Kijowie ze złotym medalem.\nPo zawarciu w 1890 r. związku małżeńskiego z Janem Harusewiczem osiadła na długie lata w Ostrowi Mazowieckiej, łącząc wychowanie dwojga dzieci z aktywną pracą społeczną. Małżeństwo z człowiekiem wybijającym się w pracy zawodowej, społecznej a szczególnie politycznej , pozwoliło jej wzbogacić własną osobowość, a obojgu małżonkom przyniosło wiele szczęścia.\nPracę społeczną rozpoczęła Amelia w Ostrowskim Towarzystwie Dobroczynności niesieniem pomocy lekarskiej i materialnej najbiedniejszym mieszkańcom miasta.\nDziałające przy Straży Ogniowej od 1896 r. Ostrowskie Towarzystwo Miłośników Sceny zapraszało na występy zawodowych artystów z Warszawy i przygotowywało amatorskie przedstawienia sztuk o treści patriotycznej . Wśród stałych uczestników tych przedstawień wymienia się małżonków Harusewiczów.\nZachowane dokumenty wskazują podpisy Harusewiczów na zebraniu założycielskim Ostrowskiego Towarzystwa Oszczędnościowo- Pożyczkowego (1898 r.) i Ostrowskiego Stowarzyszenia Spożywczego (1911 r).\nNajwiększy wkład wniosła Amelia Harusewicz w działalność kulturalno - oświatową na terenie Ostrowi i powiatu. W październiku 1905 r. z inicjatywy Harusewiczów zorganizowane zostało w Ostrowi koło Polskiej Macierzy Szkolnej . W połowie 1906 r. koło liczyło 95 osób. Z gronem ofiarnych społeczników ostrowskich zorganizowała powiatową sieć Polskiej Macierzy Szkolnej liczącą 13 kół i została jej prezesem. Przerażony żywiołowym rozwojem Macierzy rząd carski cofnął w 1907 r. zezwolenie na jej działalność. Trwająca zaledwie pół roku oficjalna praca kół Polskiej Macierzy Szkolnej w powiecie ostrowskim była wyjątkowo owocna, najlepsza w całej guberni łomżyńskiej. Gdy organizacja ta zeszła do podziemia, Amelia Harusewicz z tym większym przejęciem uczestniczyła w działalności oświatowej. Jeździła na tajne narady i zjazdy do Warszawy i Łomży, przewoziła i rozpowszechniała materiały oświatowe i książki. Z innych form jej działalności oświatowej tego okresu odnotować należy zorganizowanie liczącej 1000 tomów prywatnej biblioteki oraz kursów oświatowych i odczytów. Przebywając z mężem i rodziną w Petersburgu, odbyła stadia historyczne i 30 grudnia 1917 r. uzyskała dyplom akademicki z oceną celującą za całokształt studiów i pracę „Przewrót umysłowy w Polsce w drugiej połowie XVIII wieku".\nKwalifikacje naukowe oraz dwuletni staż pedagogiczny w gimnazjum w Bydgoszczy zużytkowała jako założycielka i pierwsza dyrektorka Gimnazjum Żeńskiego w Ostrowi w 1918 roku. Dla wychowanek była życzliwa, ale wymagająca i stanowcza. Organizowanie gimnazjum w tym czasie wymagało zapału, oddania, rzetelnej pracy. Szkoła mieściła się w 2 wynajętych budynkach przy obecnej ulicy K. Piłata. Budżet szkoły stanowiły wpłaty uczennic i niewielkie dotacje władz miasta. Brakowało nauczycieli i pomocy naukowych. Zachowane dokumenty informują o ciągłych kłopotach finansowych szkoły, o pracy nauczycieli za wynagrodzenie mniejsze od ustawowego. W 1924 r. nastąpiło połączenie istniejących w owym czasie gimnazjów żeńskiego i męskiego w Sejmikowe Gimnazjum Koedukacyjne w Ostrowi , w celu rozwiązania trudnych spraw finansowych obu szkół. Pracowała jako nauczycielka .\nPo zamachu majowym J. Piłsudskiego w 1926 r. Amelia Harusewicz została zmuszona do opuszczenia tej trudnej lecz umiłowanej pracy. Śmierć męża Jana w 1929 r. przeżywa głęboko, pozostając nadal w Ostrowi przez następnych 30 lat.\nPozbawiona możliwości pracy pedagogicznej nie pozostaje bezczynna. Uważała się za kontynuatorkę pracy politycznej, społecznej i kulturalnej zmarłego męża.\nDziałalność społeczna Amelii Harusewicz w Ostrowi znajduje różny wyraz, zależnie od okazji, potrzeb i możliwości. Pisze artykuły do wydawnictw pedagogicznych, bierze aktywny udział w zjazdach i obradach różnych organizacji naukowych, gospodarczych i społecznych w Warszawie i na prowincji.\nW latach trzydziestych zainteresowała się uprawą ziół leczniczych, ogrodnictwem i pszczelarstwem, stając się wzorem do naśladowania dla wielu osób. Widząc szerzące się bezrobocie, szczególnie na prowincji, sugeruje przesunięcie części nie zatrudnionych do handlu i to nawet na jego najniższym poziomie. W 1934 r. otwiera stragan z wyrobami włókienniczymi na ostrowskim rynku. Był to pierwszy prowincjonalny stragan rynkowy na obszarze byłej Kongresówki. Przykład okazał się wyjątkowo sugestywny. W rok po otwarciu straganu Amelii było ich na ostrowski rynku ok. 40. Pojawiły się też stragany polskie w innych miasteczkach. Warszawskie Stowarzyszenie Kupców Polskich przyznało Amelii Harusewicz „ Dyplom uznania" datowany 8 grudnia 1938 roku.\nZa wysoce pozytywną cechę osobowości Amelii Harusewicz należy uznać obiektywizm, umiejętność podporządkowania własnych interesów i uczuć sprawom ogólnym. .\nWiele osób pamiętających Amelię Harusewicz podkreśla jej zamiłowanie do ciągłego pogłębiania wiedzy. Będąc u schyłku długiego życia mówiła: „Jak to przykro umierać, kiedy jeszcze tyle ciekawych książek pozostawię nie przeczytanych".\nZmarła 19 listopada 1962 roku. Pochowana w grobie rodzinnym na warszawskim Cmentarzu Powązkowskim , kwatera 80 , rząd 5.\nM. Harusewicz , Za carskich czasów i po wyzwoleniu . Jan Harusewicz . Wspomnienia - dokumenty , Veritas Foundation Publication Centre , Londyn 1975 .\nJanowski Israel ( Emiot , Goldwasser )\nUrodził się w 1909 r. w Ostrowi , w rodzinie duchownego wyznania mojżeszowego.\nStudiował w jeszybotach w Lublinie i w Warszawie, języków obcych uczył się sam.\nJako poeta debiutował w wieku 17 lat.\nDo 1939 r. wydał tomy poetyckie :\n1. Triolety , Warszawa 1930 r.\n2. Sam ze sobą , Ostrów Mazowiecka 1932 .\n3. Krople w morzu , Warszawa 1935.\n4. Na uboczu, Warszawa 1938 r.\nW czasie drugiej wojny światowej i aż do 1958 r. przebywał w Związku Radzieckim, częściowo w obozie karnym . Z tego okresu pochodzą zbiory wierszy : ,, Wiersze " , Moskwa 1940 r. i ,, Wschód ", Birobidżan 1949 r.\nPodczas pobytu w Polsce ( 1958 - 60 ) wydał tom wierszy ,, Tęsknoty ", Warszawa 1959.\nOstatnie lata życia spędził w Stanach Zjednoczonych. Tam w 1961 r. ukazał się ostatni zbiór jego wierszy ,, W pieśni zasłuchany ".\nWybrany przykład jego twórczości -\nSłuchając poloneza Ogińskiego na Syberii\nPięćdziesiąt stopni mrozu, dzień sztywnieje goły,\nGdzie, muzyko cichutka, odnajdziesz schronienie ?\nNie kołyszą się brzozy, ale niestrudzenie\nDźwigają śnieg przy drodze, jak tragarz toboły.\nMuzyką swoją , mistrzu, smutek mój ukołysz:\nfale radia ogrzeją wystygłe przestrzenie.\nNiż dźwięk szybciej wrócę- choć na mgnienie-\nku brzegom, które czas mi zabrał niewesoły.\nTam są liście , co jeszcze opadają wolno,\ntam jest dłoń , co je liczy spadające w szumie :\na każdy liść jest inny i szepcze inaczej.\nTam moja bosa młodość idzie drogą polną. .\nAntologia poezji żydowskiej, Warszawa 1983 .\nJanowski Roman .\nDziałacz ludowy, poseł .\nUrodził się w 1871 r. w Jędrzejowie jako syn Hipolita i Konstancji z Łagorzewskich. O wcześniejszych szczegółach jego życia nie udało się zebrać wiadomości. Przed 1898 r. zawarł związek małżeński z Heleną z domu Guldynowicz, z którą w następnych latach prowadził "Księgarnię Polską" w Jędzejowie.\nPublikował fachowe artykuły w "Kurierze Księgarskim" i "Przeglądzie Księgarskim".\nOkoło 1918 r. przybywa do Ostrowi i prowadzi drukarnię i księgarnię . Podejmuje w mieście i powiecie aktywną działalność polityczną.\nW powiecie ostrowskim występowało dużo gospodarstw małorolnych. Wśród ich właścicieli starało się zdobyć wpływy Polskie Stronnictwo Ludowe . Czołowym jego działaczem był Roman Janowski. Pełnił funkcję prezesa Zarządu Powiatowego w latach 1921-1931. Współpracował w gazetą "Wyzwolenie". Występował w sprawach chłopskich w czasie obrad Sejmiku Powiatowego i na wiecach. Na krajowych zjazdach PSL w latach 1926 i 1929 był powoływany w skład Zarządu Głównego.\nKandydował na posła do Sejmu w wyborach 4 marca 1928 r. z okręgu IV . Osiągnął wynik zastępcy posła, mimo osadzenia go w areszcie przed wyborami. Polskie Stronnictwo Ludowe - Wyzwolenie uzyskało w powiecie ostrowskim w tych wyborach najwięcej głosów (35,6 )\nW Stronnictwie Ludowym pełnił funkcję prezesa Zarządu Powiatowego. W połowie 1933 r. w powiecie ostrowskim działało sześć kół tej partii. W latach1932-37 był prezesem Zarządu Wojewódzkiego w Białymstoku.\nW wyborach do Sejmu III kadencji (1930-35) kandydował w okręgu IV z listy nr 7 - Centrolew. Ponownie został zastępcą posła. Dnia 5 lutego 1934 r. wszedł do Sejmu na miejsce skazanego na więzienie Stanisława Duboisa.\nZmarł dnia 23 marca 1939 r. w Jędrzejowie.\nŹródło- Zielińska E, Wpisani w historię , Ostrołęka 1990\nJanusz I Starszy.\nKsiążę Mazowiecki, założył wieś Ostrowię .\nStarszy syn Księcia Mazowieckiego Ziemowita III i Eufemii Księżniczki Opawskiej urodzony w 1329 r. Wraz z bratem Ziemowitem IV poznawali wiedzę i obyczaje przebywając na dworach książąt śląskich a następnie na królewskim w Krakowie. Wdrażanie do rządów rozpoczęli administrowaniem wydzielonym im terenem pod czujnym i surowym okiem ojca.\nWładający całym Mazowszem Ziemowit III dokonał w 1374 r. podziału swego księstwa między synów. Janusz I otrzymał ziemie : ciechanowską , warszawską, wiską i zakroczymską. Przez pięć lat rządy młodych książąt miały charakter namiestniczy. . W tym czasie organizowali własne dwory , dobierali doradców i urzędników.\nKontynuował politykę zagraniczną ojca, interesując się tym co działo się na Litwie i u Krzyżaków.W 1376 r. ożenił się z Danutą córką Kiejstuta Księcia Litewskiego. Brat jego Ziemowit IV poślubił siostrę Jagiełły Aleksandrę. Podczas konfliktu Olgierdowiczów z Kiejstutem stanął po stronie Witolda. Po Unii Polski z Litwą i koronacji Jagiełły złożył mu hołd i odtąd był jego wiernym sojusznikiem. Wkrótce otrzymał część Podlasia obejmującą Drohiczyn , Mielnik i Suraż. Brał udział z Chorągwią Mazowiecką w bitwie pod Grunwaldem i w następnych walkach z Krzyżakami.\nMając spokojne granice swego Księstwa mógł skupić się na jego sprawach wewnętrznych. Zorganizował fachową kancelarię , która wystawiała i przyjmowała akta prawne. W czasie swego panowania zwołał 9 zjazdów panów a w latach 1386 i 1426 ogłosił prawa obowiązujące w jego Księstwie.\nPrawa chełmińskie otrzymały 24 miasta. Na tym prawie lokował wiele wsi. Wśród nich zalazła się około 1400 r. Ostrowia - na 100 łanach (ok. 1700 ha). Przed prawnym założeniem wsi, Ostrowia zbudowano tu dworek myśliwski dla potrzeb zjeżdżającego na polowania Księcia.\nW czasie karczowania lasu i obejmowania gruntów pod uprawę osadnicy zwolnieni byli z danin i opłat. Wzrost ludności w Ostrowi i okolicy umożliwił około 1410 r. założenie parafii i budowę drewnianego kościółka'\nSzlachta otrzymywała grunty w darze lub za niewielką opłatą ale z obowiązkiem stawania na wojnę. Takich nadań w powstającej wtedy Ziemi Nurskiej było kilkaset. Tereny pograniczne Księstwa były wyludnione niedawnymi napadami Jadźwingów, Litwinów, Rusinów . Za rządów Janusza I zostały objęte szeroko zakrojoną akcją osadnictwa i zagospodarowania.\nWybudowano murowane zamki w Ciechanowie, Liwie . Rozbudowano w Czersku, Wyszogrodzie, Wiźnie. W Warszawie powstał reprezentacyjny Dwór Wielki do którego przeniósł Książe w 1406 r. swoją siedzibę z Czerska.\nSiedziby dworskie o konstrukcji drewniano-ziemnej powstały w: Łomży, Makowie, Nowogrodzie, Nowym Mieście nad Soną, Opinogórze, Ostrołęce, Różanie. Przy rezydencjach budowano kościoły. Zagęściła się liczba parafii.\nOd 1398 r. kupcy mogli poruszać się po całym Mazowszu po opłacie w jednej komorze celnej. Ujednolicono i obniżono cła.\nPobyt Księcia w rezydencjach dawał możliwość osobistego wglądu na działalność urzędników , zagospodarowanie terenu i sprawowanie sądów.\nKsiążę Janusz I ( z przydomkiem historyków " starszy " ) zmarł w wieku100 lat 8 grudnia 1429 r. Synowie jego : Bolesław III, Janusz i Konrad zmarli za życia ojca. Władzę przejął wnuk Bolesław IV ( syn Bolesława III).\nJan Długosz nazwał Janusza I "najmędrszym i najznakomitszym z Książąt Mazowieckich"\n1. Janusz I ( w ) Polski Słownik Biograficzny , tom XI.\n2. Kozłowski F. , Dzieje Mazowsza za panowania Książąt , Warszawa 1858.\n3. Wilska M. Dwaj bracia Janusz I i Ziemowit IV, Mazowsze 6 (2) 1995 r.\nJarnutowski - Prus Adam\nProboszcz ostrowski .\nUrodził się 17 lutego 1825 r. w dobrach rodzinnych Załuskach w gminie Andrzejewo, pow. ostrowskim.\nUczył się w szkołach łomżyńskich. W 1843 r. wstąpił do klasztoru Benedyktynów w Pułtusku . Po ukończeniu seminarium otrzymał święcenia kapłańskie w 1849 r . Kilka lat był profesorem kleryków w pułtuskim konwikcie zakonnym.\nPo wystąpieniu z zakonu był proboszczem sieluńskimi i truszyńskim.\nOd 1872 r. przez 28 lat był dziekanem i proboszczem ostrowskim.\nPiastował tytuł Prałata Kapituły Pułtuskiej.\nUżytkowany w Ostrowi od 1801 r. drewniany kościół był w dobrym stanie lecz za mały ( 15 x 25 m ) dla stale powiększającej się liczby parafian.\nKs. proboszcz Jarnutowski podjął się ogromnego zadania przekonania parafian o celowości budowy nowego , murowanego kościoła i finansowania inwestycji.\nPrzewodniczącym parafialnego komitetu budowy był aptekarz Julian Nowca ( tablica w przedsionku kościoła ).Ofiarował na ten cel 1000 rubli , na ogólny koszt 20 000.\nNależy pamiętać , że zamierzenie te podejmowano w okresie największego nasilenia rusyfikacji. W tych latach Rada Miejska Ostrowi prowadziła nierówną walkę o budowę w mieście cerkwi ( stanęła w 1899 r).\nBudowa kościoła i stojącej obok dzwonnicy trwała w latach 1885-1893.\nTrud proboszcza i współdziałających z nim parafian - piękna świątynia służy do dziś kolejnym pokoleniom .\nKsiądz Adam Jarnutowski - Prus zmarł 26 marca 1900 r. (na zapalenie płuc ) w 51 roku kapłaństwa .\nW pożegnalnym liście do parafian skierował pouczające zdanie ,,Opłakujcie grzechy a nie śmierć człowieka ".\nPiękny (lecz zaniedbany ) pomnik na Jego mogile znajduje się na ostrowskim cmentarzu .\nEcha Płockie i Łomżyńskie 1899 nr. 51 i 1900 nr. 30 .\nJastrzębowski Wojciech Bogumił\nPrzyrodnik , pedagog .\nUrodził się 14 kwietnia 1799 r. we wsi Gerwaty pow. Przasnysz, w rodzinie szlacheckiej Mateusza i Marianny z Leśnikowskich .\nDzięki wrodzonym zdolnościom i chęciom do nauki , mimo trudnych warunków materialnych ( sierota ) ukończył Szkołę Wojewódzką w Płocku i Liceum w Warszawie .\nW 1820 r. rozpoczął studia na Uniwersytecie Warszawskim na Oddziale Budownictwa i Miernictwa a od 1825 r. na Wydziale Filozoficznym.\nOd marca 1825 r. już jako magister był przez 4 lata zatrudniony w gabinecie fizycznym uniwersytetu .Z tego okresu pochodzą prace naukowe : przyrząd do wykreślania kompasu , meteorologiczne i z botaniki.\nPrace te stały się podstawą przyjęcia 30 letniego naukowca do Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk.\nWłaściwą dziedziną Jego zainteresowań była botanika. W czasie licznych podróży po kraju zbierał rośliny ( ok. 1200 gatunków )dla Ogrodu Botanicznego i do zielnika. Opisy wielu nie znanych wcześniej roślin znalazły uznanie władz uniwersyteckich i awans na stanowisko adiunkta naturalisty.\nW Powstaniu Listopadowym brał udział jako szeregowiec artylerii .\nPrzeżycia ogłosił w 1831 r. drukiem w pracy ,, Wolne chwile żołnierza polskiego , czyli myśli o wiecznym przymierzu między narodami ucywilizowanymi". Po upadku powstania miał trudności ze znalezieniem pracy i przez kilka lat był nauczycielem prywatnym.\nOd 1836 r. przez 22 lata był wykładowcą :botaniki ,ogrodnictwa , zoologii ,mineralogii , fizyki w Instytucie Agronomicznym w Marymoncie k /Warszawy. Wychował wielu doskonałych rolników a popularność Jego była ogromna. Słynne były organizowane przez niego wycieczki wakacyjne po Polsce. Zorganizował przy Instytucie pole doświadczalne i ogród botaniczny.\nOddany zajęciom pedagogicznym niewiele czasu mógł przeznaczyć na pracę naukową .Ogłosił jednak drukiem : Wypadki dostrzeżeń meteorologicznych czynionych w Warszawie 1779-1828 ( Bibl. Warsz. 1841 , t. 2 ) ,Kompas polski (1843), Przepowiadanie pogody …( 1847 ) , Układ świata zastosowany do potrzeb powszechnych ( 1847 ), Historia naturalna …( 1848 ), Strychologia czyli nauka o początkach wszechrzeczy …( 1849 ) ,Mineralogia …( 1851 ) i wiele rozpraw drukowanych w różnych czasopismach .\nUstąpił z Marymontu w 1858 r. w wyniku konfliktu z dyrektorem Instytutu na tle metod nauczania .\nPrzez krótki okres był nadzorcą Szkoły Powiatowej Nr. 3 w Warszawie .\nW 1860 r. Komisja Rządowa Przychodów i Skarbu Królestwa Polskiego na wniosek Wydziału Dóbr i Lasów Państwowych powołała prof. Jastrzębowskiego na stanowisko komisarz leśnego.\nLasy Puszczy Białej w widłach Bugu i Narwi oraz Czerwonego Boru od Zambrowa po Łomżę rosły na piaszczystych morenach. Wskutek rabunkowej gospodarki powstawały piaszczyste pustkowia. Trzeba je było ustalić a następnie zalesić.\nProfesor miał doświadczenie w ustalaniu wydm piaszczystych za Wawrzyszewem i osiągnięcia w hodowli drzew i roślin w Instytucie Marymondzkim. Do wykonania tego zadania potrzebna była wykwalifikowana kadra leśników.\nInstrukcja Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu Kr.P. z 5 IX 1861 r. powoływała Zakład Leśny w Feliksowie k/Broku z dotacjami ok..2 200 rubli rocznie ..Organizację i kierownictwo powierzono pof. Jastrzębowskiemu.\nPlacówka powstawała przy ujściu strumienia Grzybówka do rzeczki Broczysko ,, na surowym korzeniu " początkowo na 15 morgach a w 1862 dodano folwark Czuraj -160 morgów z budynkami .Organizację i program Zakładu znajdą zainteresowani czytelnicy w podanej poniżej bibliografii.\nW latach istnienia Zakładu kształciło się po ok. 50 praktykantów.\n22 stycznia 1863 r. wszyscy praktykanci opuścili szkołę i wstąpili w szeregi powstańców .\nZakład Praktyki leśnej opustoszał na zawsze.\nWięziony prof. Jastrzębowski ,ratowany przez przyjaciół i ze względu na wiek (64 lata ) uniknął zesłania .Był potrzebny do kontynuowania rozpoczętej z powodzeniem akcji zalesiania . Do ciężkich prac zalesiania zatrudniał z powodzeniem osoby z kryminalną przeszłością .W Czerwonym Borze posadzono drzewa na obszarze ok. 10 000 mórg.\nCzynił to aż do przejścia na zasłużoną emeryturę w 1874 roku.\nLosom Puszczy Białej i Czerwonego Boru poświęcił 15 lat swego czynnego życia.\nZe względów rodzinnych rozstał się z Feliksowem i wrócił do Warszawy.\nDyrekcja kolei warszawsko - wiedeńskiej ( 1876-1879 ) za jego wskazówkami zlecała sadzenie na przystankach kolejowych drzew i żywopłotów .\nW małżeństwie z Anielą z d " Cherów wychował 2 synów i 5 córek .\nProfesor Wojciech Bogumił Jastrzębowski zmarł ,w wieku 83 lat , 30 grudnia 1882 r. w Warszawie i pochowany został na Powązkach.\nWychowankowie uczcili Jego pamięć umieszczeniem w kościele Św. Krzyża w Warszawie tablicy pamiątkowej ( dłuta Pruszyńskiego).\nDopiero w 2004 r. ustawiono w Broku ku Jego czci pomnik -głaz z tablicą, medalionem i napisem .\n1. Dymek B., Szkoła Leśna w Feliksowie pod Brokiem [ w ] Brok i Puszcza Biała , Ciechanów 1989.\n2. Dymek B., W.B. Jastrzębowski i jego Zakład Praktyki Leśnej w Feliksowie koło Broku, Ostrołęka 1988.\n3. Kosiek Z., Jastrzębowski W. B., hasło [ w ] Polski Słownik Biograficzny , t. XI , str. 73-74.\n4. Sprawozdanie z działalności Zakładu Leśno-Praktycznego w Feliksowie za rok 1861, Rocznik Leśniczy, t. III , cz. 1, Warszawa 1862.\n5. Syska H. , Wojciech Bogumił Jastrzębowski.Opowieść ,Warszawa 1954.\n6. Szeniec S. Cmentarz Powązkowski 1851-1890, Warszawa 1982,s.325-330.\nZiemianin, patriota , literat .\nUrodził się w 1813 r. jako syn Tomasza właściciela dóbr Sielc koło Ostrowi i Petroneli Czarnowskiej. Miał brata Antoniego i siostrę Anastazję.\nW młodości służył w wojsku. Ranny w czasie bitwy pod Ostrołęką 26 maja 1831 r., dostał się do niewoli i przebywał w Rosji kilka lat.\nPo powrocie gospodarował w swoim majątku Wąsewo. W 1846 r. zamienił poddanym chłopom pańszczyznę na czynsz.\nPosiadał mało spotykaną osobowość.\nZ usposobienia był głównie mistykiem i egzaltykiem. Przerzucał się z doktryny na doktrynę . Zawsze party pragnieniem prawdy , dobrą wiarą, zapałem i uniesieniem . Z socjalisty stał się na krótko towiańczykiem a w końcu montaninem. Przyjęte teorie ( nawet nierealne ) chciał zastosować w życiu. Postępowanie takie oceniali znajomi jako oryginalne inni za dziwaczne. Komierowski często podróżował . Bywał w warszawskich salonach i na imprezach artystycznych. Angażował się w dyskusjach filozoficznych, politycznych , literackich. Znany był jako mecenas młodych poetów.\nCzęsto jeździł do Paryża. Zapoznał się z najwybitniejszymi przedstawicielami polskiej emigracji. Zbliżył się do Mickiewicza i zaprzyjaźnił ze Słowackim. Kontaktował się krótko z Towiańskim. Przez żonę Zofię z Sobieskich spokrewnioną z Norwidami zawarł z nimi znajomość.\nUtwory swoje pisane wierszem wydawał bezimiennie.\n1. August z Kości, dramat bez końca , Poznań 1844.\n2. Jawy - poemat 1845.\n3.Pieśni dla braci , Poznań 1846.\n4. Piekło i Ludzkość, dramat w trzech odsłonach , Poznań 1849.\n5. Trzy tomy tłumaczeń Szekspira , wydane 1857-1860 .\nWażniejsze broszury to :\n1. Polska za granicą i w Królestwie Polskim, Poznań 1848 .\n2. Moje stosunki z Towiańskim i towiańczykami, Paryż 1856.\n3. Zapatrywanie się na sprawę Polską ,Berlin 1861.\nNapisał też wspomnienia. Swoje poglądy polityczne, religijne i estetyczne wyłożył wierszem w stylu późnego romantyzmu w utworze ,, Pieśni dla braci "\nSłowacki oceniał jego twórczość wysoko. W jednym z listów pisał ,, Ja też pracując , nieraz zadumam się i oprę na Tobie, jako na dobrym chcącym celów Bożych współpracowniku - a sława Twoja będzie moją sławą ".\nŚmierć Słowackiego w 1849 r. przerwała ich zamierzenia napisania wspólnie poematu.\nSiostra Anastazja zamężna była z Ferdynandem Kolbe. Jako major wojsk polskich poległ w bitwie pod Grochowem. W 1832 r. zmarła też jego żona pozostawiając Katarzynę i Tomasza . Wuj Józef został ich troskliwym opiekunem. Tomasz Kolbe otrzymał dobre wykształcenie i patriotyczne wychowanie. Gospodarował w majątku koło Przasnysza. Poległ w walce w kwietniu 1863 r. jako dowódca oddziału powstańczego.\nŻona Zofia z Sobieskich - Komierowska ( 1834 - 1925 ) była pamiętnikarką.\nW małżeństwie tym wychowali się synowie : Konstanty, Józef i Bronisław\nPrzedwczesna śmierć przerwała 21 października 1861 r. życie tak szlachetnego człowieka.\nSymboliczną ilustracją jego twórczości są zamieszczone niżej zwrotki zaczynające poemat ,, Sny ".\nW koło pusto, dziko, smutnie;\nW koło żale i tęsknota,\nZiemia modli się pokutnie\nDo minionych dni żywota.\n,, Czyż Ci ziemio braknie synów ,\nŻe nam dajesz tylko łkanie ?\nCzyż tak skarlał kraj olbrzymów\nŻe go na łzy tylko stanie?\nGdzież postacie dumne, śmiałe ?\nGdzież te serca lwie bez trwogi?\nTak szlachetne i wspaniałe,\nWielko-piękne - jak półbogi ?\nGdzie -pancernych roty mężne ?\nGdzie ich wodze bracia bratu ?\nA dla wroga tak potężne,\nŻe postrachem były światu.\nGdzież duch wielki, wielkiej siły ?\nCzyż gdy marło święte ciało\nI duch zstąpił do mogiły ?\nI nic z Polski nie zostało?\nGdzież ubiegłej chwały pieśnie ;\nBohaterskiej cnoty czyny ?\nZiemio ! nie jęcz tak boleśnie,\nAle pociesz swoje syny.\nZiemio ! wskrześ nam przodków cienie;\nOni sławą otoczeni,\nNas ustrunią w swe promienie,\nI duch nasz się rozpłomieni.\n1. Polski Słownik Biograficzny tom XIII str. 391-2.\n2. ,, .Sfinks " listopad 1908.\n3. Wielka Encyklopedia Powszechna tom V str. 74\nPisarz , ps. literacki Edigey\nUrodził się 12 sierpnia 1912 r. w Klukowie k/Małkini .\nUkończył prawo na Uniwersytecie Warszawskim i dalej mieszkał w stolicy.\nDebiutował jako prozaik na łamach prasy mając 25 lat .\nBył trenerem wioślarskim ( 1950 - 1960) i dziennikarzem sportowym .\nW wydawnictwach Czytelnik , Iskry , Śląsk ukazało się ponad 40 napisanych przez niego powieści sensacyjnych i dla młodzieży.\nDo bardziej znanych i chętnie czytanych należą : Czek dla białego gangu ,Iskry 1963 , Trzy płaskie klucze ,Czytelnik 1965 , Człowiek z blizną , Iskry 1970 , Testament samobójcy , Czytelnik 1972 , Szklanka czystej wody , Czytelnik 1974 . Ostatnią książką była napisana w 1983 r. powieść Zdjęcia z profilu.\nZginął śmiercią tragiczną w sierpniu 1983 r.\n1. Bartelski L. , Polscy pisarze współcześni 1944-1974 , Wyd. Art. i Film., Warszawa 1977\n2. Informacje uzyskane w Bibl. Publ. w Małkini i Ostrowi\nInżynier mechanik .\nUrodził się 18 sierpnia 1878 r. w Komorowie k/ Ostrowi .\nBył synem Adolfa i Ludmiły Koszutskiej . W małżeństwie tym urodzili się i wychowali synowie Adam i Tadeusz i córka Helena.\nOjciec był administratorem rolnym a następnie urzędnikiem kolejowym w Siedlcach.\nAdam ukończył gimnazjum w Siedlcach i w latach 1899 -1905 odbywał studia na Wydziale Mechanicznym Instytutu Politechnicznego w Warszawie .\nW szkole średniej i na studiach był aktywnym działaczem Polskiej Partii Socjalistycznej .W grudniu 1905 r. został aresztowany i osądzony na zesłanie do Kołpaszowa ( kraj norymski ) na Syberii.W zesłaniu towarzyszyła mu dobrowolnie żona Stanisława Sosnkowska ( siostra generała Kazimierza ).\nPo szczęśliwej ucieczce z zesłania osiadł we Lwowie Na Politechnice Lwowskiej nostryfikował dyplom z Warszawy .\nOd 1907 r. związał się do końca pracy zawodowej z przemysłem naftowym.\nPrzez cztery lata pracował we Lwowie i Borysławiu przy budowie zbiorników ropnych Do drugiej wojny światowej zajmował stanowiska kierownika biura konstrukcyjnego a od 1925 r. dyrektora Fabryki Maszyn Wiertniczych w Glinniku Mariampolskim.\nW latach 1911-1939 był prezesem Stowarzyszenia Inżynierów Naftowych w Borysławiu a 1931-1939 delegatem okręgu gorlickiego do Izby Przemysłowo Handlowej w Krakowie.\nOkres drugiej wojny światowej przetrwał pracując w prywatnym przedsiębiorstwie węglowym w Krakowie .\nFunkcję konsultanta technicznego Centralnego Zarządu Paliw Płynnych pełnił w l.1945 - 1948 a referenta bezpieczeństwa i higieny pracy całego przemysłu naftowego w następnych latach.\nPracę zawodową zakończył w 1950 r. i zamieszkał w Ciężkowicach pod Tarnowem.\nAdam Kowalski jest autorem wielu publikacji . Najważniejsze to : Bilans termiczny Borysławia 1922 , Lwów 1924 , Zagadnienie łupków bitumicznych , Kraków 1950 , współpraca przy wydaniu Przepisy prawidłowego i bezpiecznego prowadzenia kopalń naftowych , Kraków 1949 .\nOd 1910 r. Jego artykuły z zakresu termodynamiki , ekonomiki cieplnej, wytrzymałości rur okładzinowych wiertniczych , konstrukcji zbiorników ropnych ukazywały się w czasopismach -Ropa , Przemysł Naftowy , Nafta .\nPisał też do czasopism naftowych austriackich i niemieckich.\nZajmował się łowiectwem i hodowlą zwierzyny łownej.\nBył ojcem synów : Zdzisława i Jana ( inż.mech.) i córki Wandy ( inż. rol. ).\nOdznaczony był trzykrotnie Złotym Krzyżem Zasługi oraz Krzyżem Oficerskim Polonia Restituta .\nZmarł 20 grudnia 1956 r. w Ciężkowicach , pochowany w Gorlicach .\n1. Polski Słownik Biograficzny , Kowalski Adam , oprac. S. Mazanek, t. XIV , s. 535.\n2. Politechnik , Warszawa 1960 , nr 27.\nPolityk, pisarz, tłumacz.\nUrodził się 28 lutego 1819 r. w Zgorzałowie koło Wąsewa jako syn Mateusza właściciela tej wsi i Brygidy z Szadkowskich.\nW latach 1826-1831 pobierał nauki w Liceum Warszawskim.\nPracę rozpoczął w Generalnej Dyrekcji Poczt w Warszawie.\nZa działalność konspiracyjną w Stowarzyszeniu Ludu Polskiego został skazany w 1838 r. na 20 lat osiedlenia na Syberii. Początkowo pracował w gazimurskich hutach srebra i ołowiu, potem w Kutomarze przy wielkich piecach. Po złagodzeniu kary udzielał lekcji i uczył się. Opanował kilka języków ,interesował się literaturą ,historią , naukami społecznymi. Pracował sam na polu literackim. Ok. 1844 r. powstał jego przekład pierwszej części ,,Fausta" Gethego i 24 ód Horcjusza .\nDo Warszawy powrócił w 1857 r. Zdał egzamin na nauczyciela języka rosyjskiego.\nDalsze lata życia przeznaczył na działalność pisarską i publicystyczną.\nZostał stałym współpracownikiem ,,Biblioteki Warszawskiej" ,gdzie ogłaszał recenzje współczesnych utworów literackich .\nPracując w Towarzystwie Rolniczym zajmował się sprawami wydawniczymi.\nSzczególnie interesował się zagadnieniami gospodarczymi i oświatowymi wsi. Przetłumaczył z j. francuskiego i ogłosił drukiem w Rocznikach Gospodarstwa Krajowego ,, Obraz gospodarstwa wiejskiego w Anglii, Szkocji i Irlandii" ,,i uzupełnił danymi odnoszącymi się do Kr. Pol., Gospodarstwo wiejskie w Belgii " i inne.\nWspółpracował czynnie w redagowaniu ,,Roczników Gospodarstwa Krajowego". Umieszczał też wiele własnych artykułów o tej tematyce.\nNapisał i wydał w 1859 r. ,, Elementarz dla chłopców wiejskich", wielokrotnie później wznawiany. Ważniejsze artykuły oświatowe to : ,, Przymus i dowolność w nauce elementarnej" 1863 r, ,,O pismach edukacyjno-ludowych" 1863 r. Krótko ( 1863-4 ) był wizytatorem szkół elementarnych w Warszawie.\nOd 1864 r. pracował w redakcji ,, Gazety Polskiej ". Redagował dział finansowy, publikował reportaże i recenzje z różnych dziedzin. W następnych latach współpracował z innymi czasopismami - Tygodnik Ilustrowany , Czytelnia Niedzielna .\nW ostatnich latach pracy zawodowej był rachmistrzem kontroli pasażerskiej w zarządzie Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej.\nZnakomite jego studia krytyczne odznaczają się ostrym sądem. Zwracał uwagę na społeczne znaczenie omawianych utworów , potępiał gloryfikowanie szlachetczyzny . Ważniejsze to : o dramatach Odyńca - ,, Lubomirski " i ,, Barbara Radziwiłłówna" , i o powieściach Dzierzkowskiego - i Małeckiego.\nW ,, Bibliotece Warszawskiej " ogłosił wybrane fragmenty ,, Fausta" Gethego ( 1857) i poezji lirycznych Horacjusza.\nW 1893 r. Komitet Kasy im. Mianowskiego przyznał mu nagrodę za działalność literacką.\nŻonaty był z Heleną Anną Lewicką . Dzieci nie miał .\nZmarł 4 stycznia 1903 r. w Warszawie i spoczął na Powązkach.\n1. Cmentarz Powązkowski, Warszawa 1983, str. 159-160.\n2. Polski Słownik Biograficzny, tom XV, hasło Krajewski A. napisane przez Z. Ciechanowską.\nKsiądz, pisarz , poeta.\nUrodził się 5 lipca 1874 r. w Płocku. Tu zdobywał wykształcenie i otrzymał święcenia kapłańskie w 1897 r. Obdarzony talentem pisarskim, teksty prozy i wiersze zamieszczał w pismach wychodzących w Płocku. Wikariuszem był przez dziesięć lat w : Przasnyszu, Nurze, Sierpcu i Ostrowi w latach 1903 -1907.\nW czasie pobytu w Ostrowi napisał i wydał w Warszawie w 1906 r. pod pseudonimem Bonawentura Ostrzycki monografię ,, Ostrów Łomżyński" . Praca ta (na 136 stronach) przedstawia wnikliwie i najczęściej krytycznie życie gospodarcze i społeczne Ostrowi na początku XX wieku.\nNastępne lata krótkiego życia spędził jako wykładowca śpiewu w Seminarium Duchownym w Płocku.\nZaszczytne tytuły szambelana papieskiego i kanonika otrzymał w 1910 roku.\nZmarł w Płocku 27 czerwca 1919 r.\nSłownik teologów , tom III str. 28 - 30.\nAptekarz , burmistrz , społecznik .\nLudwik Mieczkowski urodził się dnia 28 lipca 1866 r. we wsi Tyszki Piotrowo, parafia Piski, powiat ostrołęcki, w rodzinie szlacheckiej Franciszka i Magdaleny z Trzasków.\nNaukę na poziomie średnim odbył w Gimnazjum w Pułtusku. Studia farmaceutyczne na Uniwersytecie Warszawskim to lata przygotowania się do zawodu, a jednocześnie ukształtowania poglądów politycznych. Od 1887 r. należał do Związku Młodzieży Polskiej "Zet" tajnej organizacji studenckiej. "Zet" przygotowała kadry członkowskie do Ligi Polskiej.\nPo kilku latach praktyki założył własną aptekę w Kurowie w województwie lubelskim (lata 1894-1899).\nDo Ligi Narodowej został przyjęty w 1895 r.\nIdei "ducha narodowego" był wierny wzorowo przez całe życie.\nTęsknota do stron rodzinnych sprowadza go w 1899 r. do Ostrowi. Rozpoczyna pracę w aptece Juliana Nowcy.\nŚlub L. Mieczkowskiego z Heleną Nowcą odbył się we wrześniu 1899 r.. Z małżeństwa tego urodziły się: Halina, Janina i Wiktor. Teść Ludwika - Julian Nowca był znanym społecznikiem.\nTeścia z zięciem połączyły więzy rodzinne i praca obywatelska.\nOkoło 1902 r. wybudował piękną dwupiętrową kamienicę (róg Warszawskiej i Małkińskiej - nazwy ówczesne), w której założył własną aptekę i skład apteczny. W wynajętej części budynku funkcjonowała restauracja I kategorii. Z czasem zakupił 8 ha gruntu i wszedł do grona zamożnych mieszczan ostrowskich.\nDziałalność społeczna L. Mieczkowskiego trwająca ponad 30 lat była wielokierunkowa. Dołączył do aktywnych urzędników z tamtych lat: Jana Harusewicza (lekarz powiatowy), Ksawerego Taczanowskiego (lekarz), Bolesława Dąbrowskiego (lek. weterynarii), Jana Zakrzewskiego (geometra), Wojciecha Szabłowskiego (sędzia) i innych.\nTrwał stan wojenny wprowadzony przez carat po stłumieniu powstania styczniowego.\nAktywne jednostki podejmowały pracę uświadamiającą w instytucjach uznanych przez władze lub ściśle konspiracyjną. Burmistrzowi - Rosjaninowi mogli wtedy mieszczanie Ostrowscy wybrać na doradców 2-3 ławników. Na takim ważnym dla życia miasta posterunku stanął w 1904 r. L. Mieczkowski (wespół z J. Harusewiczem, a potem i ze swym szwagrem Kosteckim) i trwał do zakończenia zaborów w 1918 r.\nPodejmując realizację pozytywistycznych haseł pracy organicznej u podstaw, miejscowi działacze przystąpili do zakładania (za przyzwoleniem władz) stowarzyszeń: gospodarczych, społecznych, oświatowych.\nObok pełnienia funkcji ławnika, należał do powstających stowarzyszeń Najwięcej wysiłku wkładał dla Straży Ogniowej. W latach 1902-1915 był jej naczelnikiem, a później do końca swego życia prezesem. Z inicjatywy i pod jego kierownictwem stanął w 1911 r. piękny murowany budynek straży (tu, gdzie obecny) na placu ofiarowanym przez Aleksandra Brzostka (właściciela cegielni). Obszerna sala widowiskowa dała możliwość uruchomienia w Ostrowi w 1912 r. kina, odbywania zabaw, przedstawień teatralnych. Towarzystwo Dobroczynności wspierał darowiznami pieniężnymi i bezpłatnym wydawaniem leków ludziom ubogim.\nJako ławnik miejski przyczynił się do wybudowania gmachu szkoły podstawowej przy Al. Kościuszki w 1913 r. (spalona w sierpniu 1944 r. i rozebrana), a także do założenia gimnazjum.\nApteka Mieczkowskiego była punktem kontaktowym do działalności konspiracyjnej. Wśród sprowadzanych z Warszawy leków przywożono pisma nielegalne "Polak", "Przegląd Wszechpolski" i inne.\nPatriotyczną postawę wykazali obywatele miasta i powiatu ostrowskiego wystawiając (w czasie wojny i okupacji niemieckiej) w 1917 r. pomnik na polu bitwy stoczonej 4 VI 1863 r. pod Nagoszewem. W komitecie obywatelskim budowy pomnika udział Mieczkowskiego był znaczący.\nDnia 11 listopada 1918 r. żołnierze z Komorowa i strażacy ostrowscy dokonali rozbrojenia Niemców, utworzyli Straż Obywatelską. Stanowisko burmistrza objął L. Mieczkowski i załatwiał najważniejsze sprawy w pierwszych dniach niepodległości (do 22 XII 1918 r.).\nPierwsze w niepodległej Polsce wybory do Rady Miejskiej odbyły się 9 maja 1919 roku. Wybrano 24 radnych, najwięcej głosów otrzymał L. Mieczkowski. Burmistrzem został wybrany ponownie 12 czerwca 1920 r. na okres 8 lat.\nByły to lata trudne: wojny polsko-bolszewickiej, odbudowy powojennej, inflacji, sporów partyjnych, przewrotu majowego 1926 roku. Na przekór przeciwnościom pod jego gospodarskim burmistrzowaniem Ostrów zyskała wiele. Uruchomienie elektrowni miejskiej (1924 r.) dawało możliwość innych poczynań gospodarczych, zwiększało zatrudnienie. Nie zabrakło burmistrzowskiego wglądu przy budowie Banku Ludowego (1926 r.) i Gimnazjum (1927 r.).\nNa podstawie sporządzonego (w 1925 r.) planu regulacyjnego miasta przeniesiono targowisko (dziś tu dworzec PKS), a na zwolnionym placu wybudowano ratusz. Oddany do użytku budynek był chlubą władz miejskich - wielkim sukcesem osobistym burmistrza.\nWiele zabiegów i cierpliwości (opór rolników) wymagało przeprowadzenie komasacji gruntów miejskich.\nPowszechny podziw budził wśród mieszkańców Ostrowi i okolicy fakt, że burmistrz L .Mieczkowski pełnił swą funkcję honorowo, przeznaczając należną mu pensję na cele miasta.\nSkładając urząd burmistrza miał 62 lata, lecz radnym pozostał nadal. Ludwik Mieczkowski jako jedyny mieszkaniec powiatu ostrowskiego odznaczony został w 1925 r. Krzyżem Kawalerskim Polonia Restituta\nZmarł 4 grudnia 1932 r. i został pochowany w kaplicy nagrobnej Nowców-Mieczkowskich na Ostrowskim cmentarzu .\nW imieniu tłumnie zebranych uczestników pogrzebu żegnał go przyjaciel i współpracownik wielu wspólnych działań ówczesny burmistrz Jan Zakrzewski.\nWspomnienie okolicznościowe zamieściły gazety regionalne, a w "Wiadomościach Farmaceutycznych" napisano m.in. "Siłą Mieczkowskiego była rozwaga, zmysł życia praktycznego, umiejętność pracy zbiorowej, żywe poczucie dobra kraju, poczucie odpowiedzialności za swe czyny".\nJuż w grudniu 1932 r. Rada Miejska Ostrowi postanowiła upamiętnić zasłużonego obywatela przez nazwanie dotychczasowej ulicy Nurskiej ulicą Ludwika Mieczkowskiego (tak jest do dziś).\nDruga wojna światowa nie oszczędziła jego rodziny. Już w 1939 r. zginęła mieszkająca w Warszawie córka Janina, a 15 lutego 1944 r. został rozstrzelany w egzekucji ulicznej przy ul. Senatorskiej w Warszawie syn Wiktor - lekarz. W czasie okupacji przystąpił do pracy konspiracyjnej w "Szarych Szeregach". Do dnia aresztowania był Komendantem Okręgu Centrum.\nPiękny budynek Mieczkowskiego został w pierwszych dniach września 1939 r. trafiony bombą. Po obniżeniu o jedną kondygnację użytkowany był w okresie okupacji głównie przez Niemców.\nWycofujący się hitlerowcy zniszczyli budynek do stanu zmuszającego do rozbiórki. Na tym miejscu stoi dziś budynek Spółdzielni Mieszkaniowej.\nWnuk Andrzej Mieczkowski zrzekł się przyznanych mu testamentem placu i budynku przy ul. Kościuszki na rzecz miasta.\n1. Informacje uzyskane od starszych mieszkańców Ostrowi\n2. Polski Słownik Biograficzny t. XX Wrocław 1975 str. 731 i 732\n3. Sesjonariusze Zarządu Miasta Ostrowi 1918-1926\n4. Wiadomości Farmaceutyczne 1932 nr 50 s. 653\nNauczyciel , społecznik.\nUrodził się 29 maja 1882 r. w Udrzynku n/ Bugiem w rodzinie rolniczej Stanisława i Katarzyny z Banaszków.\nUkończył Seminarium Nauczycielskie w Siennicy.\nUczył w szkołach elementarnych w powiatach grójeckim i łowickim.\nProwadził konspiracyjną działalność ,zachęcając rodziców do upominania się o nauczanie w języku polskim.\nW szkole prowadzonej przez S. Najmołę w Pilaszkowie k/ Łowicza odbył się 1 października 1905 r. tajny zjazd nauczycieli na którym powołano Związek Nauczycieli Ludowych.\nNależał do współzałożycieli Polskiego Związku Ludowego ( od 1904 r. ), brał udział w jego pracach na szczeblu centralnym. Zakładał koła Związku w terenie ( m. inn. w Długosiodle ).Za działalność polityczną był kilkakrotnie więziony. Kilka lat chronił się w zaborze austriackim.\nOd 1909 do 1915 r. ponownie uczył w szkołach w okolicach Warszawy.\nW 1915 r. został ewakuowany wraz z grupą dzieci pod Moskwę, którymi opiekował się z pomocą żony do szczęśliwego powrotu (w 1918 r) do Polski.\nKontynuował pracę nauczycielską w pow. puławskim.\nUczestniczył w wojnie polsko-sowieckiej w 1920 r.\nPo powrocie z wojska uczył w szkołach warszawskich.\nWe władzach Związku Nauczycielstwa Szkół Powszechnych zajmował się sprawami kwalifikacji nauczycieli i oświatą pozaszkolną.\nW okresie międzywojennym do żadnej partii nie należał. Współpracował okazjonalnie z PSL ,,Wyzwolenie" i z PPS.\nZmarł w wieku 54 lat , pochowany na cmentarzu powązkowskim w Warszawie.\nTeksty wspomnieniowe i nekrologi o Stanisławie Najmole\nzamieściły gazety warszawskie .\nPolski Słownik Biograficzny , tom XXII, str. 464 .\nUrodził się 5 sierpnia 1892 r. w Zarębach Kościelnych. Od dziesiątego roku życia mieszkał w Warszawie.\nUkończył warszawską Szkołę Sztuk Pięknych .\nKształcił się w malarstwie akwarelowym u L. Wyczółkowskiego , F. Ruszczyca i K. Krzyżanowskiego.\nJako akwarelista ceniony był za rysunek i subtelną modulację kolorystyczną. Należał do grupy Zachęta .Od 1912 r. wystawiał regularnie w "Zachęcie".\nW latach 1921 - 1925 był profesorem w Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie .\nW następnych latach odbył podróże po krajach europejskich i do Afryki . Dużo malował i wystawiał.\nJego akwarele pokazywały galerie warszawskie. Wystawiał także w Krakowie, Lublinie, Gdyni.\nTwórczość Nartowskiego była wielokrotnie nagradzana, m.in. otrzymał brązowy i złoty medal TZSP w latach 1927 i 1933.\nW 1935 r. miał wystawę w Berlinie .\nPo wojnie mieszkał w Szczecinie i tam zmarł w 1971 r.\nCieszył się uznaniem i dużą popularnością .\nTematy wybranych Jego prac i ich ceny na aukcjach internetowych : Sekwana (z ok. 1930 r) 54 x37 za 3500 zł,Czersk - Zamek 60 x 50 za 2 500 zł., Knyszyn ( Kaplica cmentarna prawosł.) z 1930 r. za 1800 zł\n1. Bartniczak M. Ostrów Maz. i okolice , IWZZ , Warszawa 1987.\n2. Katalogi domów aukcyjnych : Bukowski . Desa , Ostoja , Rempex .\nUrodził się 2 sierpnia 1785 r. w Gąsiorowie nad Bugiem w rodzinie szlacheckiej.\nOd dziesiątego roku życia uczył się w szkole pijarów w Łomży.\nNa Uniwersytecie Wileńskim studiował filologię łacińską , matematykę i prawo zakończone w 1809 r. doktoratem.\nPo ośmiu latach pracy nauczycielskiej w Liceum Krzemienieckim wyjechał na dalsze dwuletnie studia prawnicze w Getyndze.\nWrócił do Wilna i wykładał prawo na Uniwersytecie. Nieuleczalna wtedy gruźlica ,przerwała życie 36 letniego ,czyniącego szybkie postępy naukowca.\nZdążył ogłosić drukiem ,, O przyczynach upowszechnienia i trwałej powagi prawodawstwa Justyniana po szkołach i w sądownictwach " Krzemieniec 1814 r. W ,, Pamiętniku Warszawskim na rok 1822 " ukazało się w pierwszą rocznicę jego śmierci ,, O prawie przyrodzonym i filozofii prawa "\nPozostawił też rękopisy prac przechowywane w Bibliotece Uniwersytetu Wileńskiego.\nEncyklopedia Powszechna Orgelbranda , tom VIII ,1874 , str. 304.\nKsiądz , pisarz, poeta.\nUrodził się w 1800 r. w Staroduchach.\nOd 1837 r. przez następne trzydzieści siedem lat był proboszczem w Brańszczyku. Tytuł Kanonika Kapituły Płockiej otrzymał w 1852 roku.\nPo upadku powstania styczniowego był więziony, szczęśliwie uniknął zesłania na Syberię.\nNapisał i wydał drukiem :\n1. Wiadomości historyczne o wymowie świętej w 1830 r.\n2. Z podań ludowych ,, Bronisław od Piaskowej Skały " w 1845 r.\n3. Pisma wierszem w 1854 r.\n4 .Opis kościoła parafialnego we wsi Brańszczyk diecezji płockiej, w 1856 r. w ,, Pamiętnik Religijno- Moralny ".\n5.Kleft pod rodzinnym niebem w 1860 r.\n.6.Poezje nowe w 1860 r.\nTłumaczył też i wydawał poezję z języka łacińskiego.\nEncyklopedia Powszechna Orgelbranda , tom VIII Warszawa 1874, str. 370.\nŻołnierz , księgarz , polityk i społecznik .\nUrodził się w 3 sierpnia 1889 r. w rodzinnej wsi Radwany , gmina Szumowo, ( obecnie pow. zambrowski ).Rodzice to Adam i Adela z Kołomyjskich - rolnicy.\nPo ukończeniu szkoły w Szumowie młodociany Jan podejmuje naukę zawodu sprzedawcy w Warszawie. W 1910 r. ukończył Kurs Handlowy zorganizowany przez Warszawskie Zgromadzenie Kupców.\nWezwany z poboru do armii rosyjskiej brał udział w działaniach wojennych I Wojny Światowej .W czerwcu 1917 r. był w Petersburgu na Zjeździe Wojskowych Polaków. Jako żołnierz 5 Pułku Ułanów w II Polskim Korpusie Wschodnim uczestniczył 11 maja 1918 r. w bitwie z Niemcami pod Kaniowem nad Dnieprem. Został ranny i wzięty do niewoli z której ucieka i przybywa do Ostrowi .\nW 1920 r. zawarł w Ostrowi związek małżeński z Zofią Ostrowską , córką miejscowego ogrodnika. Radwańscy wychowali 5 synów .\nOd powrotu do Ostrowi do 1923 r. był pracownikiem Wydziału Skarbowego.\nW tym roku kupił od Wacława Paszkowskiego księgarnię z czytelnią mieszczącą się (do 1944 r. w kamienicy Leśniewskich )w Ostrowi przy ul. 3 Maja 4.\nKsięgarnia prowadziła ( do 1939 r ) sprzedaż książek :naukowych , wojskowych , sztuk pięknych, beletrystyki i albumów , podręczników i lektur szkolnych , map. Rozszerzeniem działalności handlowej było wprowadzenie sprzedaży materiałów szkolnych i biurowych , czasopism i gazet ( prenumerata) .Z upoważnienia Towarzystwa Popierania Budowy Szkół Powszechnych na sprzedawane książki naklejano znaczki na ten cel. Działalność czytelni zanikła po otwarciu w 1928 r. Biblioteki Miejskiej .\nCzłonkostwo w Związku Księgarzy dawało uprawnienia do korzystania z rabatu i niższych cen książek .Księgarnia korzystała ze związkowego systemu szybkiego sprowadzania ( 3 dni ) od wydawców zamówionych egzemplarzy.\nProwadzono też przedsprzedaż biletów na przedstawienia teatralne zespołów z Warszawy i miejscowych. Współpraca z ,,Redutą" J. Osterwy zapewniała ostrowiakom zapoznanie się wystawianymi wyłącznie dramatami polskimi\nJan Radwański działał wielokierunkowo politycznie i społecznie.\nNależał do wyróżniających się członków Narodowej Demokracji .\nReprezentował partię jako wieloletni członek Rady Miejskiej Ostrowi , Sejmiku Powiatowego i członek Obwodowej Komisji Wyborczej w wyborach do Sejmu ( m.in. w 1930 r).Pełnił funkcję Prezesa Polskiego Związku Zachodniego w pow. ostrowskim , Wiceprezesa Koła b. Żołnierzy Polskich Korpusów Wschodnich i Wiceprezesa Stowarzyszenia Kupców Polskich .\nW latach 1927 - 1939 był członkiem zarządu Banku Ludowego.\nJako społeczny rzeczoznawca uczestniczył w rozliczaniu kosztów inwestycji powiatowych( dróg i szkół ).\nW okresie międzywojennym powszechnie znany był ostrowiakom jako Naczelnik Straży Pożarnej w latach 1925 - 1939 . Zabiegał o wyszkolenie członków , unowocześnienie organizacji i sprzętu .Współdziałał ( od 1938 r) przy budowie stającej do dziś przy ul. 11 listopada siedzibie straży.\nStrażacy uświetniali swoją obecnością i orkiestrą wszystkie obchodzone w Ostrowi uroczystości .\nJan Radwański był aresztowany przez Niemców z listy ,, Akcji Tannenberg " 18 września 1939 r ,jako działacz Polskiego Związku Zachodniego.\nZostał zamordowany w kwietniu 1941 r. w obozie zagłady w Działdowie.\nW ramach ,, odpowiedzialności rodzinnej " przebywali w więzieniach hitlerowskich : żona Zofia i 3 synów.\nNazwisko Jana Radwańskiego umieszczono na tablicy( budynek straży ) upamiętniającej strażaków zamordowanych przez Niemców w latach 1939-1944 i na ścianie Mauzoleum na ostrowskim cmentarzu.\nRada Miasta Ostrowi Maz. nadała jednej z ulic nazwę =Jana Radwańskiego=.\nKorespondencja z synem Edwardem Radwańskim.\nPisarz, tłumacz , wydawca .\nUrodził się w Małkini 5 lipca 1890 r. jako syn Jakuba - kupca. Na początku XX wieku rodzina przeprowadza się do Kaczyn koło Ostrołęki. Tu spędził dzieciństwo i młodość , uczęszczając do żydowskich szkół w Ostrołęce.\nOkres pierwszej wojny światowej przeżył jako żołnierz armii rosyjskiej. Szczęśliwie wrócił do rodziny.\nW latach międzywojennych intensywnie pracował.\nDzięki znajomości wielu języków zajmował się tłumaczeniem na jidisz arcydzieł literatury : angielskiej, francuskiej, hiszpańskiej, niemieckiej, polskiej ( Żeromskiego ) i rosyjskiej. Wykonane przekłady wydawał we własnym wydawnictwie założonym w 1927 r. w Warszawie. Pisał też opowiadania, eseje i artykuły dotyczące żydowskiej literatury i teatru .. Należał do współzałożycieli Związku Literatów Żydowskich.\nZa lewicowe poglądy polityczne był w 1937 r. więziony w Berezie Kartuskiej.\nOkres drugiej wojny światowej i aż do 1956 r. przebywał w Związku Radzieckim.\nPo powrocie do Warszawy wznowił działalność przekładową i jako krytyk literacki. Współpracował z gazetą ,, Fołk Sztyme ". Należał do czołowych działaczy Towarzystwa Społeczno Kulturalnego Żydów w Polsce.\nSiostra Paua Rakowska ( 1865- 1955 ) też była pisarką, tłumaczką działaczką społeczną.\nMarek Rakowski zmarł w Warszawie w wieku 92 lat .\n1. Bartelski L.M., Polscy pisarze współcześni 1944-74, Warszawa\n1977 str. 296.\n2. Dobraczyński J. Umarł pisarz, Słowo Powszechne 1982 , nr 47.\n3. Polski Słownik Biograficzny , Tom XXX , str. 527-8.\nPisarz , redaktor .\nUrodził się 15 czerwca 1935 r. w Złoczowie k/ Lwowa jako syn Stanisława ( urzędnika ) i Jadwigi .\nOd dzieciństwa do ukończenia tu Liceum Ogólnokszt. mieszkał z rodziną w Ostrowi .\nStudiował filologię polską na Uniwersytecie M. Kopernika w Toruniu ( 1952 -1956 ) i na Uniwersidad Nacional Autonoma w Meksyku ( 1972-73 ).\nJego debiut literacki przypada na 1956 r.\nPracował w rozgłośniach Polskiego Radia :w Bydgoszczy ( 1956-57 ), Katowicach (1959 - 62) , Warszawie (1964-66 i 1982-84 )oraz w Telewizji Polskiej w Warszawie ( 1968-72).\nDziennikarzem był w gazetach :Trybuna Robotnicza w Katowicach (1957-58), Poglądy w Katowicach 1963-64) , Współczesność w Warszawie (1967) , Kultura w Warszawie (1973-77 i w 1986), Rzeczpospolita w Warszawie (1988-90)\nW latach 1977-1981 był korespondentem z Ameryki Łacińskiej dla prasy polskiej.\nTwórczość literacka to : beletrystyka , eseje , reportaże , artykuły .\nZajmował się też przekładami literatury z języka hiszpańskiego na polski.\nNajważniejsze jego książki : Teatr ludzi uczciwych .Opowiadania 1961, Odwracanie Słońca . Powieść 1966, Tęsknota dorosłych. Opowiadania 1968, Gorące morze. Opowiadania kubańskie 1971, Śmierć w Rio de Janeiro 1972, Na wróble i szpaki 1975, List gończy 1977, Bunt gwałt 1978, Samotność dalekich podróży. Opowiadania 1985, Cyklon nad Nikaraguą 1986, Burza piaskowa 1987, Dałem się ukrzyżować S.Tymińskiemu 1992.\nRoman Samsel utrzymywał stałe kontakty z Ostrowią przez działalność w Prezydium Koła Wychowanków i Absolwentów Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego .\nZmarł 7 maja 2003 r. Spoczywa w grobie rodzinnym na cmentarzu parafialnym w Małkini .\nŹródło - :.Pajka S. Współcześni badacze i popularyzatorzy Kurpiowszczyzny, OTN, Ostrołęka 1993.\nSpołecznik , pamiętnikarz .\nUrodził się 10 czerwca 1892 r. w Pieckach k/ Zarąb Kościelnych w rodzinie zubożałego szlachcica h. Krzywda.\nMiał smutne dzieciństwo , matka zmarła gdy był niemowlęciem . Ojcu pomagały w jego wychowaniu ciotka, babka i macocha.\nDo szkoły uczęszczał tylko przez jedną zimę . Wiedzę zdobywał na drodze samokształcenia.\nOkoło 1900 r. ojciec kupił ( na wieloletnią spłatę) w Daniłówce k/ Małkini 24 morgi gruntu po wyciętym lesie. Rozpoczęła się katorżnicza praca przygotowania terenu pod uprawę , z udziałem Stanisława.\nPracę przerwała I Wojna Światowa. Rodzina przebywała w Rosji . Po powrocie ponowne zagospodarowanie gruntu , budowa zagrody.\nOd czternastego roku życia odbywał naukę rzemiosła u bednarza i pracował jako czeladnik. Zawód ten uprawiał obok rolniczego i w innych latach życia.\nMając 26 lat żeni się i osiada na części ojcowizny .\nInteresuje się sprawami społecznymi w swojej najbliższej okolicy a z czasem w powiecie , województwie i kraju. Czyta czasopisma rolnicze , ( m in. Poradnik Gospodarski , Dobrobyt , Zjednoczenie ) Do czasopism przesyła ok. 200 swoich tekstów .\nW swojej wsi Daniłówce, organizuje zalesienie nieużytków , propaguje stosowanie nawozów sztucznych , uprawę łubinu , nowych odmian zbóż i ziemniaków, zakłada Kółko Rolnicze .\nW zorganizowanej w Małkini Kasie Spółdzielczej , był członkiem zarządu a w Kasie Stefczyka kierownikiem .\nPełnił funkcje członka Zarządu Towarzystwa Rolniczego w Ostrowi i w Radzie Okręgowej w Białymstoku .\nDwukrotnie był ankieterem w czasie spisów powszechnych.\nW Polskim Radiu wygłosił cykl pogadanek na temat = Hodujmy owce = i inne .\nUczestnicząc w konkursie ( PINGW w Puławach )na opis małego gospodarstwa rolnego otrzymał w 1929 r. 1000 zł nagrody. Okoliczność ta zachęciła go do pisania dalszych obszerniejszych tekstów. Wydana drukiem w 1930 r. książka = Gospodarstwo na piaskach = miała życzliwe recenzje w czasopismach rolniczych . W kalendarzach czasopisma Zjednoczenie ukazały się jego nowelki = Jarmark w Ślepowronach= w 1932 r. i = Jak Janek Gaca został spółdzielcą = w 1935 r.\nPo konkursie Instytutu Gospodarstwa Społecznego wydane zostały\nw 1936 r. = Pamiętniki chłopów =. Wśród wyróżnionych znajduje się ponad 100 stronicowy Sienickiego.\nW 1945 r. brał udział w Zjeździe Organizacyjnym Pisarzy Ludowych.\nRozpoczął pisanie wspomnień z okresu wojny.\nOd 1944 r. był Prezesem Zarządu Powiatowego Stronnictwa Ludowego i radnym Powiatowej Rady Narodowej w Ostrowi Maz.\nW czasie pełnienia funkcji Kierownika Państwowej Nieruchomości Ziemskiej w Zalesiu k/ Wąsewa został 30 października 1946 r. zamordowany przez przeciwników politycznych .\n1. Informacje uzyskane od mieszkańców wsi Daniłówka .\n2. S. Sienicki , Pamiętnik , zamieszczony jak podano wyżej .\n3. Zielińska E., S. Sienicki , Zeszyty Nauk. OTN, Ostrołęka 1988.\nNotariusz , społecznik .\nUrodził się w 1867 r. w Siennicy w gminie Czyżew , w rodzinie szlacheckiej.\nW latach 1903 -1915 mieszkał w Ostrowi pełniąc funkcję notariusza .\nNależał do konspiracyjnej Ligi Narodowej . Brał czynny udział w działalności partyjnej , oświatowej i charytatywnej . Mając autorytet wśród okolicznych rolników , zachęcał do poddawania ich rozdrobnionych działek komasacji .Był to wtedy zasadniczy czynnik postępu w rolnictwie.\nW czasie pierwszej wojny światowej był w Warszawie i pracował w Centralnym Komitecie Obywatelskim Pomocy Wygnańcom .\nLata 1921 -1922 spędził w Moskwie jako członek Komisji Reewakuacyjnej .\nPo powrocie do Warszawy był senatorem i wiceministrem sprawiedliwości .\nPo drugiej wojnie światowej , do końca długiego życia ( ponad 90 lat )mieszkał w Londynie.\nZielińska E. Wpisani w historię , Ostrołęka 1990.\nWzorowy proboszcz ostrowski.\nUrodził się 30 maja 1927 r. w Brzezienku Starym ,k/Wąsewa w pow. ostrowskim .\nPo uzyskaniu matury w Liceum Ogólnokształcącym w Ostrowi wstąpił do Seminarium Duchownego w Łomży. Święcenia kapłańskie otrzymał w1954 r.\nLicencjat z teologii uzyskał w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim.\nJako wikariusz pracował w Szczepankowie ( 1 rok ) i Łapach ( 12 lat) .\nW latach 1970-1973 był rektorem kościoła w Ostrołęce-Wojciechowicach.\nFunkcję proboszcza i dziekana ostrowskiego objął w 1974 r.\nZasługi ks. Sobotki za czas 18 letniego pobytu w Ostrowi należy przedstawić w trzech dziedzinach.\nJako duszpasterz i człowiek imponował umiejętnością nawiązywania kontaktów ze słuchaczami i rozmówcami. Zawsze był bezpośredni ,pogodny , skromny. W ostatnich latach pobytu w Ostrowi mimo rozlicznych obowiązków podjął trud nauczania religii w klasach maturalnych Liceum Ogólnokształcącego\nPiastował godność prałata i ifułata papieskiego . Od 1992 r. był kilka lat ojcem duchownym alumnów Seminarium Duchownego w Łomży.\nZdumiewał wiedzą historyczną i miłością Ojczyzny. W kazaniach i rozmowach pojawiały się wątki historyczne dziejów Polski a szczególnie naszego regionu. Materialnym tego dowodem jest zawieszenie w przedsionku ostrowskiego kościoła tablic przypominających wydarzenia z okresu II wojny światowej. Na cmentarzu stanęło Mauzoleum , nagrobek na mogile żołnierzy poległych w 1920 r , krzyże na grobach żołnierzy z 1939 r. i partyzantów z 1944 r.\nWygłaszał patriotyczne kazania i brał udział w uroczystościach z okazji : 11 listopada , 3 maja , 15 sierpnia ,w rocznice bitew pod Pecynką ( 31 sierpnia 1944 r. ) i pod Andrzejewem ( 12-13 września 1939 r. ).Pełnił funkcję honorowego kapelana 18 Pułku Artylerii .Zintegrował środowisko b. żołnierzy i ich rodzin. Był współfundatorem repliki sztandaru tego pułku .Uczestniczył w święcie pułkowym, towarzyszył ostatniej drodze każdego swojego żołnierza. Nie doczekał wystawienia pomnika pułku o którego budowę tak zabiegał.\nW ostatnich latach życia interesował się losami Polaków na Białorusi i Litwie. Odwiedził te tereny. Pisał artykuły w ,,Głosie Katolickim " . Tygodnik Diecezji Łomżyńskiej ".\nBył aktywnym członkiem Koła Wychowanków i Absolwentów Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego w Ostrowi Maz.\nNajłatwiej wymienić dokonania administracyjno-gospodarcze , które są imponujące. Należy uwzględnić okoliczność prowadzenia prac budowlanych i remontowych w okresie braków materiałów i celowych utrudnień ich przydziałów na obiekty kościelne. Pokonując rozliczne trudności realizował podjęte inwestycje. W kościele ostrowskim : pokrycie dachu blachą miedzianą, założenie centralnego ogrzewania , odnowienie wnętrza , nowe ławki .\nStanęły kościółki- kaplice w Kozikach , Prosienicy i kaplica w Pałapusie.\nNowy budynek dla księży , sióstr zakonnych i sale katechetyczne.\nOdnowiono ogrodzenie cmentarza parafialnego i kaplicę .\nKsiądz infułat Jan Sobotka zmarł 2 kwietnia 1995 r. ( choroba serca ) w szpitalu w Aninie . Po uroczystościach pogrzebowych w Łomży i Ostrowi i został pochowany na cmentarzu parafialnym w Wąsewie .\nNa skromny ( życzenie z testamentu ) pogrzeb z udziałem biskupów , licznego duchowieństwa przybyły tłumy ostrowskich parafian , ze sztandarami, wieńcami , kwiatami .Oddali hołd i umiłowanie dla swego wieloletniego proboszcza .\nWładze Ostrowi na wniosek Koła Wychowanków Gimnazjum i Liceum Ogólnokształcącego nazwały fragment pl. Wolności - ulicą Ks. Jana Sobotki.\n1. Gimnazjum i Liceum Ogólnokszt. w Ostrowi Maz. 1909 -1999 , pr. zbior.Ostrów Maz. 1999 , Ksiądz Jan Sobotka , str. 184 .\n2. Głos Katolicki .Tygodnik Diecezji Łomżyńskiej , z kwietnia 1995 r.\n3.Żołnierze i Przyjaciele , Sylwetka ks. Jana Sobotki [ w ] Nasza Więź 1996 , Biuletyn Koła Wychowanków i Absolwentów Gimnazjum i L O w Ostrowi Maz.\nUrodził się 4 marca 1920 r. w rodzinie rolniczej w Damiętach gmina Goworowo. Do 1939 r. ukończył Szkołę Rolniczą w Krzyżewie.\nW czasie okupacji uczęszczał do Szkoły Ogrodniczej w Ursynowie koło Warszawy i działał w konspiracji .\nPierwsze lata powojenne (1945 - 1947 ) spędził w Lublinie. Redagował ,, Chłopski Zew " . Pełnił funkcję sekretarza Zarządu Wojewódzkiego Stronnictwa Ludowego i Związku Młodzieży Wiejskiej ,,Wici ".\nPracując studiował polonistykę na tamtejszym uniwersytecie. Wtedy rozpoczął działalność badawczą i publicystyczną.\nDebiutem pisarskim była książka ( z Anną Kamieńską) ,, Chata mazurska".\nMieszkając w Warszawie w latach 1947 -62 pracował jako redaktor w czasopismach , Wici , ,Zielony Sztandar, Tygodnik Kulturalny. Był członkiem Wojewódzkiej Rady Narodowej ,Naczelnego i Wojewódzkiego Komitetu Zjednoczonego Stronnictwa Ludowego.\nWtedy napisał i opublikował ponad 25 książek.\nOd 1962 r. do końca życia mieszkał i pracował w Olsztynie.\nDorobek twórczy z tego czasu to ponad 20 kolejnych książek.\nPrace H. Syski są w stylu gawędziarskim, często gwarowym . Powstały po żmudnym studiowaniu wszystkich dostępnych materiałów archiwalnych dotyczących północno- wschodniego Mazowsza i Mazur.\nTematyka dotycząca Ziemi Ostrowskiej i najbliższej okolicy występuje w tytułach:\n1. Dwie mile od Różana ,1955 r.\n2. Obleciałem Kurpie- Gocie , 1955 r.\n3. W dolinie Orza, 1982 r.\n4. Na wiązance z białej róży, 1986 r.\n5. Na polskich rozłogach , 1988 r.\nWiększość książek tego autora wydała Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza.\nZ okazji 65-lecia urodzin i 40-lecia twórczości Henryka Syski odbyła się 4 marca 1985 r. w Ostrołęce sesja naukowa. W Zeszytach Naukowych OTN nr 1 z 1987 r. wydrukowano część materiałów z tej sesji.\nZostała też wydana książka Stanisława Pajki ,, Kolejami życia i twórczości Henryka Syski ".\nZostał uhonorowany m.in. : Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski , I nagrodą Polskiego Towarzystwa Historycznego .Odznaki : Zasłużonego Działacza Kultury ,Zasłużony dla Warmii i Mazur , Za zasługi dla województwa ostrołęckiego .\nZmarł w Olsztynie w 2003 r.\n1. Pajka S. Kolejami życia i twórczości Henryka Syski, OTN Ostrołęka 1990.\n2. Życiorys na okładce książki H. Syska Kęs rodzinnego zaścianka , Ostrołęckie Towarzystwo Naukowe , Ostrołęka 1994.\nUrodził się 25 marca 193 r. w Osuchowej Nowej w powiecie ostrowskim.\nPo ukończeniu Liceum Pedagogicznego pracował stale jako nauczyciel.\nStudia historyczne odbywał zaocznie na Uniwersytecie Warszawskim .\nKolejne placówki pracy i funkcje to : dyrektor szkół podstawowych w Dąbrowie ,Brzezienku i Piotrowie, inspektor szkolny w Gminie Tłuszcz ( 1984 -1990),nauczyciel w :Liceum Ogólnokształcącym w Tłuszczu , Studium Nauczycielskim w Radzyminie ,Zespole Szkół Ogrodniczych w Radzyminie.\nWspółpracował z Centrum Edukacji Dorosłych w Warszawie. Zainteresowania badawcze najbliższej okolicy z historii ,etnografii , antropologii kultury dawały materiał do publikacji wielu tekstów w prasie regionalnej a z czasem w wydawnictwach naukowych.\nPierwsza korespondencja = Dokąd wiejski 8 -klasisto =ukazała się w Sztandarze Młodych w grudniu 1969 r.\nDziesiątki artykułów zamieściły :Gazeta Tłuszczańska , Tygodnik Ostrołęcki , Tygodnik Wołomiński , Tygodnik Wyszkowski , Zeszyty Naukowe Ostrołęckiego Towarzystwa Naukowego.\nPrzez kilka lat był redaktorem naczelnym Gazety Tłuszczańskiej i członkiem redakcji Tygodnika Wołomińskiego.\nJako wieloletni członek Ostrołęckiego Towarzystwa Naukowego był przez dwie kadencje w zarządzie. Aktywny członek Związku Kurpiów.\nUkazały się drukiem następujące prace autorstwa Wincentego Szydlika :\n1. Rząśnik i jego 500 lecie, Urząd Gminy, Rząśnik 1999 .\n2. Osuchowa. 800 lat dziejów i kultury, Tłuszcz 2000.\n3. Zabytki drewnianej architektury sakralnej na terenie Puszczy Białej, Tłuszcz 2001.\n4. Pójdź Traktem Świętojańskim , Stow. Kult. Społ. , Wyszków 2001.\n5. Osuchowa 60- lecie lokalizacji kościoła , Tłuszcz 2001.\n6. Osadnictwo kurpiowskie na Puszczy Białej , Ostrołęka 2001.\nWspólnie z J. Puścianem - Puszcza Biała . Strony rodzinne ,Wyszków 2002.\nWspólnie z synem Robertem Szydlikiem ( historykiem ) -Długosiodło. 800 lat dziejów i kultury, Długosiodło , cz. 1 1999 , cz. 2 2000 , Tłuszcz. Studia i szkice z dziejów .\nNie uleczalna choroba wyrwała niespodzianie Wincentego Szydlika z grona badaczy naszego regionu.\nZmarł 28 listopada 2004 r. , pochowany na cmentarzu w Tłuszczu.\nPozostanie w pamięci znajomych jako człowiek lubiany i przyjazny ludziom. Zależnie od sytuacji umiał być naukowo poważny to znowu opowiadać anegdoty , żartować , zagrać na akordeonie .\n1. Obwoluta książki Pójdź Traktem Świętojańskim , Wyszków 2001\n2. Pajka S . ,Współcześni badacze i popularyzatorzy kurpiowszczyzny, OTN , Ostrołęka 1993.\n3. Pajka S. , Wspomnienie o W. Szydliku , Tygodnik Ostrołęcki nr 49 z 2004 r.\nGeograf i historyk ( ok. 1550 - 1611 )\nMaciej Święcicki herbu Jastrzębiec ( wywodzący się ze Święcic w Ziemi Warszawskiej ) posiadał dobra w powiecie kamienieckim : Kręgi, Łosino, Olszanka, Ostrowy, Rybno, Sitno, Zdziebierz. Był wojskim nurskim. Miał trzech synów: Mikołaja, Andrzeja i Marcina. Mikołaj był kanonikiem pułtuskim.\nAndrzej urodzony ok. 1550 r. ukończył Kolegium Jezuickie w Pułtusku a może studiował na Uniwersytecie Krakowskim. Po tych naukach przebywał na dworze Biskupa Płockiego A. Noskowskiego, który był bratem jego babki.\nOżenił się z Małgorzatą, córką Jana Ciołka , która mu wniosła w posagu wioski: Ostrołękę, Schowę Ostrołękę i Zakrzewo leżące nad Pilicą w powiecie wareckim. W małżeństwie tym urodziło się i wychowało (w Ostrołęce nad Pilicą : ) siedmiu synów i córka.\nTu Andrzej spędził najlepsze lata swego życia. Żył wszechstronnie: gospodarzył, robił duże pieniądze , piastował różne urzędy, procesował się. Wtedy pisał geografię i dzieje Mazowsza.\nOd 1598 r. otrzymuje pisarstwo ziemskie ostrowskie. Przenosi się do dóbr ojcowskich Sitno i tu pozostaje do końca życia. W 1607 r. zostaje pisarzem grodzkim ostrowskim. Dwukrotnie ( w 1607 i 1609 r.) wybierany był deputatem mazowieckim na Trybunał Piotrkowski. Cieszył się zapewne u =braci szlachty= dużym autorytetem.\nDwie prace napisane przez Andrzeja Święcickiego wyszły z druku staraniem syna Zygmunta i z jego uzupełnieniami.\n1. Topografia Mazowsza ( 50 stron) wydana w drukarni Jana Russowskiego w Warszawie w 1634 roku.\n2. Życiorys biskupa A. Noskowskiego wydany w 1637 roku.\nW rękopisie pozostały ,, Dzieje Książąt Mazowieckich " przechowywane w Bibliotece Załuskich.\nTopografia Mazowsza została przetłumaczona z łaciny na język polski przez Władysława Smoleńskiego. Pierwsze wydanie ukazało się w ,,Kwartalniku Kłosów" w Warszawie w 1877 roku. Smoleński powiedział o tej pracy ,, Święcicki góruje nad innymi wszechstronnością,"\nDla zorientowania czytelnika o treści tej pracy podaję trzy fragmenty dotyczące naszego terenu:\n1. Złotoria pośród bagien położona ( tak było przed 400 laty- WS ).\n2. Przestrzeń koło Ostrowia i Nura prawie cała do szlachty należy.\n3. Nur chociaż po wiejsku jest zbudowany i mało posiada budowli okazałych, jednakże zamożnością mieszkańców przewyższa inne miasta. Mieszkańcy gorliwie zajmują się handlem.\n1. Pisma historyczne W. Smoleńskiego, tom I Kraków 1901 r.\n2. Bibliografia literatury polskiej Nowy Korbut tom III 1965 r.\nLekarz , społecznik .\nUrodził się w 1857 r. w Zakroczymiu ( powiat płoński) , w rodzinie szlacheckiej Mikołaja i Olimpii z Paszkowiczów .\nPo studiach, na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Warszawskiego , uzyskał w 1890 r. dyplom lekarza.\nW jego małżeństwie z Marią z Trzasków urodziły się dzieci:syn Tadeusz (lekarz) i córki Janina i Zofia .\nPo 1890 r. zamieszkał w Ostrowi i tu pozostawał do końca życia.\nProwadził prywatną poradnię lekarską . W latach 1906 - 1915 pełnił funkcję lekarza powiatowego ..\nNależał do aktywnych członków Narodowej Demokracji .\nZasłużył na miano społecznika o pełnym znaczeniu tego słowa.\nW ostatnich latach zaborów była to działalność konspiracyjna -budzenie świadomości narodowej i niepodległościowej wśród pacjentów w czasie rozmów i przekazywania czasopism . Uczestniczył w zgromadzeniach przedwyborczych posłów do Dumy popierających Jana Harusewicza.\nWspierał hojnie finansowo tworzenie kół Polskiej Macierzy Szkolnej w Ostrowi i w terenie w czasie pracy jawnej ( do 1907 r. ) i konspiracyjnej .\nDziałające w Ostrowi ( od 1881 r)Towarzystwo Straży Ogniowej Ochotniczej powierzało K. Taczanowskiemu funkcje prezesa i naczelnika. Założony przy Straży teatr amatorski był przez niego reżyserowany ( notatka prasowa z 1904 r ).\nOstrowskie Towarzystwo Dobroczynności ( założ. w 1890 r ) miało w swym programie niesienie pomocy materialnej i lekarskiej najbiedniejszym mieszkańcom miasta. Od 1910 r. prowadziło w swoim budynku -szpitalik.\nDoktor Taczanowski był tam przez wiele lat członkiem zarządu i lekarzem .\nNazwisko Jego występuje wśród założycieli Ostrowskiego Towarzystwa Oszczędnościowo Pożyczkowego ( 1898 r) a w kolejnych latach w zarządzie.\nW okresie trwania I Wojny Światowej żołnierzy, uciekinierów i chorych wspierał Komitet Obywatelski .Działający w powiecie ostrowskim miał w swoim gronie doktora Taczanowskiego.\nMimo podeszłego wieku nie odmówił w potrzebie i był nauczycielem higieny w Gimnazjum Męskim w latach 1920 - 1922.\nNa zachowanej fotografii komitetu ,, Szklanka mleka dla niezamożnych uczniów " ( ok. 1935 r) widzimy też doktora.\nUczestniczył w przygotowaniu obchodzonych w Ostrowi świąt państwowych i miejskich .\nZmarł 14 października 1937 r., spoczywa na ostrowskim cmentarzu .\nPamięć jego zasług przypomina w Ostrowi nazwa ulicy =Ksawerego Taczanowskiego =.\n1. Bartniczak M. , Ostrów i okolice , IW ZZ , Warszawa 1988 .\n2. Krutczenko Z., Mielnikiewicz K., Bank Spółdzielczy w Ostrowi Maz., Ostrów Maz. 1998 .\n3. Ostrów Maz. Z dziejów miasta i powiatu , K i W , Warszawa 1975.\n4. Parafia rz.-kat. Ostrów. Księga zgonów, rok 1937 , akt nr 192 .\nKsiądz, zakonnik, teolog .\nUrodził się dnia 23 stycznia 1874 r. w Broku.\nSeminarium Duchowne w Płocku ukończył w 1899 r. W tym roku przedostał się do Krakowa i wstąpił do zakonu jezuitów. Wysłany przez zakon prowadził, w 1902 i 1903 r., pracę misyjną na Podlasiu wśród unitów, prześladowanych przez carat.\nWydał w 1904 r. "Czytania podlaskie" umacniające unitów w wierze i miłości Ojczyzny.\nOd XIX w. działało na Morawach Apostolstwo Świętych Cyryla i Metodego. Wydawano "Pisma Teologiczne Słowiańskie". Duchowni skupieni wokół tego czasopisma (J. Urban od 1906 r.) zorganizowali w 1907 r. w Welehradzie pierwszy zjazd ekumeniczny teologów katolickich z prawosławnymi. Ksiądz J. Urban wygłosił tam referat wprowadzający w tematykę obrad.\nW latach 1918-1933 był redaktorem naczelnym miesięcznika "Przegląd Powszechny", wychodzącego w Krakowie. Równocześnie (1920-26) był przełożonym pisarzy zakonu jezuitów.\nPapież Pius XI powierzył Jemu pracę na rzecz unii prawosławia z katolicyzmem w Polsce. Podjął ten trud pisząc różne artykuły, a od 1933 r. wydawał dwumiesięcznik "Oriens". Metropolita mohylewski Edward Ropp oznaczył 1931 r. J. Urbana krzyżem "Zasłużonemu za wiarę i kościół w Rosji" a Akademia Welehradzka przyznała mu honorowe członkostwo.\nKsiądz J. Urban wydał ponad 400 publikacji o tematyce religijnej i społecznej. Episkopat Polski i pisma wszystkich nurtów podnosiły przeciwko niemu głosy ostrej krytyki, które odpierał wyjaśniając sens jezuickiej myśli wschodniej. Jego odważne poglądy teologiczne są zbieżne w ustaleniami II Soboru Watykańskiego.\nZmarł dnia 27 września 1940 r. w Warszawie\nM. Bartniczak - Ostrów i okolice, s. 158-159.\nPrymas Polski .\nUrodził się dnia 3 sierpnia 1901 r. w parafialnej wsi Zuzeli nad Bugiem, w gminie Szulborze Koty, powiecie ostrowskim. Rodzicami byli Stanisław, organista i Julianna z domu Karp. Był ich drugim dzieckiem. Po zmianie miejsca pracy ojca rodzina zamieszkała w pobliskim Andrzejewie. Przy urodzeniu trzeciego dziecka w 1910 r., zmarła w wieku 33 lat matka Stefana; jest pochowana na cmentarzu w Andrzejewie. W roku później ojciec ożenił się z Eugenią Godlewską. W małżeństwie tym urodziło się troje dzieci.\nPo ukończeniu szkoły początkowej w Andrzejewie Stefan zamieszkał u ciotki w Warszawie i uczęszczał do szkoły Wojciecha Górskiego.\nW czasie I wojny światowej uczył się w czwartej i piątej klasie gimnazjum w Łomży.\nW latach 1917-24 przebywał w Liceum (seminarium niższym), a następnie w Wyższym Seminarium Duchownym we Włocławku. Tam przyjął dnia 3 sierpnia 1927 r. święcenia kapłańskie.\nLata 1927-29 to czas studiów na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Potem pracował na terenie diecezji włocławskiej działając w Akcji Katolickiej i Chrześcijańskich Związkach Zawodowych.\nW latach 1932-39 był redaktorem naczelnym "Ateneum Kapłańskiego".\nOkres okupacji spędził w Kozłówce (lubelskie) i w Laskach k. Warszawy jako kapelan AK pseudonim Radwan II w szpitalu powstańczym.\nW 1945 r. uzyskał godność kanonika włocławskiego i był rektorem Seminarium we Włocławku.\nFunkcję biskupa lubelskiego piastował w latach 1946-48.\nOd 1948 r. był arcybiskupem gnieźnieńskim i warszawskim - prymasem Polski, przewodniczącym Konferencji Episkopatu Polski. Kardynałem i członkiem Komisji Watykańskiej został w 1953 r.\nJako pierwszy dostojnik kościelny w krajach socjalistycznych podpisał w 1960 r. porozumienie między Episkopatem a Rządem PRL. Zabiegał w Watykanie o normalizację spraw kościelnych na Ziemiach Odzyskanych (nowe diecezje w 1972 r.).\nOd września 1953 r. do października 1956 r. był pozbawiony przez rząd PRL władzy kościelnej i więziony w Rywałdzie, Stoczku, Prudniku i Komańczy. Okres ten utrwalił w książce "Zapiski więzienne", wydanej w 1982 r.\nPonownie pełnił godność Prymasa Polski. Odgrywał rolę mediatora w łagodzeniu konfliktów społecznych w Polsce.\nZa list biskupów polskich do niemieckich i słynne stwierdzenie "przebaczamy i prosimy o przebaczenie" był długo dręczony przez ówczesne władze i wielu obywateli.\nStał po stronie "Solidarności" przy rokowaniach z władzą.\nWażniejsze prace Prymasa Stefana Wyszyńskiego:\n1. Zasięg i charakter zainteresowań katolickiej myśli społecznej, 1937,\n2. Katolicki program walki z komunizmem, 1937,\n3. List do moich kapłanów, 1969,\n4. Kazania świętokrzyskie, tom 1-3, 1974-76,\n5. Listy pasterskie Prymasa Polski, 1946-74, wyd. 1975,\n6. Kościół w służbie narodu, wyd. 1981,\n7. Nauczanie społeczne, 1946-81, wyd. 1990,\n8. Miłość i sprawiedliwość, napisane po 1940 r., wyd. 1993\nCałą spuścizną pisarską zajmuje się Prymasowski Instytut Jasnogórskich Ślubów Narodu.\nPrymas Stefan Wyszyński zmarł w Warszawie, dnia 28 maja 1981 r.\nPrzez trzy dni, dzień i noc, długie kolejki ludzi ze wszystkich stron Polski przechodziły przez trumną, składając kwiaty wdzięczności. Pochowany jest w podziemiach katedry św. Jana w Warszawie. Grób jest miejscem pielgrzymek wiernych.\nPomnik Prymasa znajduje się w Warszawie przy ul. Krakowskie Przedmieście przed kościołem św. Anny.\nW Zuzeli, miejscu urodzenia Stefana Wyszyńskiego , postawiono i odsłonięto dnia 28 listopada 1987 r. przez kościołem, pomnik – postać stojąca w stroju liturgicznym.\nW budynku szkoły w Zuzeli, do której uczęszczał w latach 1908-1910 zorganizowano i udostępniono zwiedzającym muzeum jego lat dziecięcych. Dnia 19 czerwca 1994 r. w 70 rocznicę święceń kapłańskich odbyła się w Zuzeli wielka uroczystość kościelna z udziałem Prymasa J. Glempa, nuncjusza apostolskiego, 60 biskupów, premiera W. Pawlaka, innych urzędników państwowych oraz delegacji diecezji. Papież Jan Paweł II przesłał telegram, w którym napisał m.in. "Dziękujemy za jego przykład umiłowania Ojczyzny i Kościoła Chrystusowego, dla którego umiał cierpieć i trudzić się, za naukę, jaką zostawił w swym testamencie dla przyszłych pokoleń".\nTrwa proces beatyfikacyjny Prymasa Stefana Wyszyńskiego, najznakomitszego rodaka powiatu ostrowskiego .\n1. Kąkol K. - Kardynał Stefan Wyszyński jakim go znałem. Wyd. IWZZ, Warszawa, 1985\n2. Nowa Encyklopedia Powszechna, Wyd. PWN, Warszawa, 1996, tom VI,\n3. Prasa katolicka .\nZakrzewski Jan .\nGeometra , burmistrz , społecznik .\nUrodził się 7 listopada 1866 r. w majątku