ހދ. ނޮޅިވަރަންފަރު ބަނދަރު ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު - The President's Office\nހދ. ނޮޅިވަރަންފަރު ބަނދަރު ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު\n22 އޮގަސްޓް 2018، ރިފަރެންސް: PR-2018-75\nނިޢުމަތްތަކުގެވެރި اللّـه سبحانه وتعالى އަށް ޙަމްދުކޮށް ޝުކުރުކުރަން. މި އުންމަތުގެ މާތް ނަބިއްޔާ، محمّد رسول اللّـه صلّى اللّــــه عليه وسلّم އަށް ޞަލަވާތާއި ސަލާމް ލެއްވުން އެދި ދުޢާކުރަން. މި ދުޢާގައި އެކަލޭގެފާނުގެ އާލުންނާއި މިތުރު ޞަޙާބީން ޝާމިލުކުރަމުން.\nނޮޅިވަރަންފަރަށް އައިސް ތިޔަބޭފުޅުންނާ ބައްދަލުކުރުމަކީ، އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ އުފަލެއް. މިއަދުގެ މި އުނދަގޫ ގަޑީގައި، ހޫނު ގަޑީގައި އަޅުގަނޑު އައުމުންވެސް ތިޔަބޭފުޅުންގެ ޝައުޤުވެރިކަން އަޅުގަނޑުމެންނާ ދޭތެރޭގައި ހުރިކަން ކިތަންމެހާވެސް ފާޅުކަން ބޮޑުގޮތެއްގައި ދައްކަވައިފި. ބަނދަރު ނިމުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުން ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ލިބުނު ފަސޭހަކަން ތިޔަބޭފުޅުންގެ ތިޔަ ޝައުޤުވެރިކަމުން އަޅުގަނޑުމެންނާ ކުރެއްވި އިސްތިޤުބާލުގައި ތިޔަބޭފުޅުން ދައްކަވައިދެއްވި ކަމަށްޓަކައި، ހިތުގެ އެންމެ ފުންމިނުން، ވަރަށް އިޚުލާޞްތެރިކަމާއެކީ ތިޔަ އެންމެ ބޭފުޅުންނަށް ޝުކުރު ދަންނަވަން.\nއާދެ، އަޅުގަނޑުމެން މިއަދު މިކުރާ ދަތުރަކީ، ބޮޑުތިލަދުންމައްޗަށް އަޅުނޑުމެން ކުރާ ދަތުރެއް. ބޮޑުތިލަދުންމަތީގެ ނޮޅިވަރަންފަރަށް އަދި ކުޅުދުއްފުށްޓަށް އަޅުގަނޑުމެން ކުރާ ދަތުރެއް. ވަރަށް މުނާސަބު ވާހަކަތަކެއް ބޮޑުތިލަދުންމަތީގައި ހުންނަވައިގެން ޢަބްދުއްރަޙީމް، ދެންމެ އެ ދެއްކެވީ. އަދި ހަމަ އެހެންމެ އެހާ އޯގާތެރި އިޚުލާޞްތެރި ބަސްފުޅުތަކެއް ޑޮކްޓަރ މުޢިއްޒުގެ ވާހަކަފުޅުގައިވެސް، އެ ހާމަކުރައްވަމުން ގެންދެވީ. މި ދެ ބޭފުޅުންވެސް އަޅުގަނޑާ ދޭތެރޭގައި ވަރަށް އޯގާތެރި ބަސްތަކަކުން ހަދިޔާކުރައްވާފައިވާތީ، ތިޔަ ދެ ބޭފުޅުންނަށް ވަރަށް އިޚުލާޞްތެރިކަމާއެކީ ޝުކުރު ދަންނަވަން.\nނޮޅިވަރަންފަރަށް އައިސް، ތިޔަބޭފުޅުންގެ މި އުފަލުގައި ބައިވެރިވާއިރު، އަޅުގަނޑު ހިތަށްއަރަނީ، ނޮޅިވަރަންފަރަށް އަޅުގަނޑަށް މިއާދެވުނީ، ޢީދުދުވަސް ދޫކޮށްލާފައި. ހުރިހާ ބޭފުޅުންނަށް ޢީދުގެ ތަހުނިޔާ ދަންނަވަމުން، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލާނީ، ތިޔަބޭފުޅުންނަށްވެސް، ޢީދުގެ އިތުރު އުފާތައް ލިބިގެން މިދަނީ، މި ރަށަށް އަންނަ ތަރައްޤީގެ ވަސީލަތްތައް ތިޔަބޭފުޅުންނާ ހަމައަށް އަންނާތީއޭ. ނޮޅިވަރަންފަރުގައި މިއަދު ނިމިގެން މިދިޔައީ، ތިޔަބޭފުޅުންނަށް، ފަސޭހަކަމާއި ކުރިއެރުން ގެނެސްދޭނެ ބަނދަރެއްގެ މަޝްރޫޢު. އަދި ހަމަ އެހެންމެ މިތަނުގައި ނަރުދަމާގެ މަޝްރޫޢު ހިނގަމުން އެދަނީ. އަދި އެއާއެކީ އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވޭ، ނޮޅިވަރަންފަރަށް ދެ ހާހެއްހާ އާބާދީއާ ކައިރިކުރާ، އާބާދީއަށް ބޭނުންވާ އިތުރު ކަންތައްތައް ހަމަ ދާދި ފަސޭހަ ފަށުގައި، ކައިރި އަތްފޯރާ ހިސާބުގައި ހުރިހާ ކަމެއްހުރި ވާހަކަ، ދެންމެ މިނިސްޓަރ ޠާރިޤު އަޅުގަނޑަށް ކަށަވަރު ކޮށްދެއްވި.\nނޮޅިވަރަންފަރުގައި ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ދަންނަވާލަން، ތިޔަބޭފުޅުންނަށްވެސް މިކަން އެނގިވަޑައިގެންފައި އޮންނާނެ. ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ބޭނުންފުޅުވާ ފެނުގެ ނިޒާމުވެސް ހުރިހާ މަސައްކަތެއްނިމި، ފައިސާވެސް އެހުރީ ނިމިފައި. ޓެންޑަރ އެއްފަހަރު ކުރެވިފައި. އެހެންނަމަވެސް އެ އެވޯޑު ކުރުމުގައިހުރި މައްސަލަތަކާހެދި އެ މަޝްރޫޢު އެއޮތީ ހިފެހެއްޓިފައި. އަޅުގަނޑު ހަމަ ދަންނަވާނީ، ސެޕްޓެންބަރު 23 ގައި ވޯޓުގެ ކުރިންވެސް އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މި މަޝްރޫޢު މި ރަށުގައި ފެށިގެންދާނޭ. ފެނުގެ މަޝްރޫޢު ހަމަޖެހިގެން ދިޔައިމާ، ނަރުދަމާގެ މަޝްރޫޢު މިހާރު ހިނގަމުން އެދަނީ. ފެނުގެ މަޝްރޫޢު ހަމަޖެހިގެންދިޔައިމާ، ރަށަކަށް މި ބޭނުންވާ އަސާސީ ހުރިހާ ޚިދުމަތެއް ކަހަލަ ގޮތަކަށް ނޮޅިވަރަންފަރަށްވެސް ހަމަޖެހިގެން ދިޔައީ.\nދެން ހުންނާނީ މީގެ އިތުރަށް ބޭނުންވާ އިތުރުކަންކަން. އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ ތިޔަބޭފުޅުން އެދިވަޑައިގަންނަވާކަން، މި ރަށުގެ ބޮޑެތި މަގުތައްވެސް ހަދަން. އަދި ހަމަ އެހެންމެ، އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ އޭ.ޓީ.އެމް. މެޝިނެއްގެ ފަސޭހަކަންވެސް ތިޔަބޭފުޅުން ބޭނުންފުޅުވާނެކަން. އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، ނޮޅިވަރަންފަރުގައިވެސް މި ވާހަކަތައް ތަކުރާރުކޮށްލާނަމޭ. އަޅުގަނޑުގެ ދަތުރުތަކުގައި، މިކުރާ ދަތުރުތަކުގައި އަޅުގަނޑު ދަންނަވައިފިން، ކުރިއަށްއޮތް ފަސް އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސްއާއި ދިވެހި ސަރުކާރާ ވާހަކަ ދައްކައިގެން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކަށަވަރުކަމެއްދީ މަސައްކަތްތައް ފެށިގެން އެ ދަނީ. 1500 އަށްވުރެ އާބާދީ ބޮޑު ހުރިހާ ރަށެއްގައި އޭ.ޓީ.އެމް. މެޝިން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ޤާއިމުކޮށް ނިމޭނެ.\nއިރާދަކުރެއްވިއްޔާ މި ރިޔާސީ ދައުރުގެ ކުރީކޮޅު ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތްކުރުމުގެ ފުރުޞަތު، އަޅުގަނޑަށް ނޮޅިވަރަންފަރާއި އަދި ރާއްޖޭގެ މީހުން ދިރިއުޅުއްވާ ހުރިހާ ރަށްރަށުން އަޅުގަނޑަށް ދެއްވައިފިނަމަ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ މިކަންކަން ހަމަޖެހިގެންދާނެ. ނޮޅިވަރަންފަރަށް ދަތިވެފައިހުރި ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި ހުރި ބައެއް ކަންތައްތަކަކީ، ބޮޑެތިކޮށް ހުރި ބައެއް ކަންތައްތަކަކީ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ހަމަ ވަރަށް ފަސޭހަކަމާއެކީ ހަމަޖެހިގެންދާނެ. އެހެންނަމަވެސް، ކަންކަން ނުކުރެވި ނޫނީވިއްޔާ، ކުޑަކޮށް ލަސްވާ ސަބަބުވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލާނަން. ކުޑަކޮށް ލަސްވާ ސަބަބުތަކުގެ ތެރޭގައި ނޮޅިވަރަންފަރަކީ، 187 ރަށް. މީހުން އުޅޭ ރަށުގެ ތެރެއިން، އެއް ރަށް. ވަރަށްގިނަ ރަށްރަށުގައި ވަރަށްބޮޑެތި މަޝްރޫޢުތައް އެދަނީ. އަދި ވަރަށް ގިނަ މަޝްރޫޢުތައް ހިނގަމުންދާއިރު، ރަށްރަށުގެ ބިން ހެޔޮގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމަށްޓަކައި، ދައުލަތުގެ އެކި ބޭނުންތަކަށް ރައްޔިތުންގެ ބޭނުންތަކަށް ބިން ދޫކުރަނީ ހަމަ ރަށްރަށުގެ ކައުންސިލުން.\nބައެއް ރަށްރަށުގެ ޒުވާނުން ޝަކުވާކުރަމުންދޭ، ފުޓްސަލްދަނޑު އަޅަން ބޭނުންވާ ސްޕީޑުގައި ނުދާތީ. އެކަމަކު މިއަދުވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވޭ، ޙަޤީޤަތުގައި މިހިނގާ ކަންކަމާ ދޭތެރޭގައި ރައްޔިތުންގެ ހަމަ ކޮންމެ ބޭފުޅަކު، ފަރުދީ ހައިސިއްޔަތުން އަދި ރަށްރަށުގެ ރަށުގެ އިޖުތިމާޢީ ފެންވަރުންވެސް ވިސްނާވަޑައިގަންނަވާށޭ މިކަންކަމާ ދޭތެރޭގައި. ފުޓްސަލްދަނޑުތައް އެޅުމަށް އެންމެ ބޮޑަށް ދިމާވި ދަތިތަކަކީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ފިކުރުނޫން އެހެން ފިކުރުގައި އަޣުލަބިއްޔަތު އޮންނަ ކައުންސިލްތަކުން ޙަޤީޤަތުގައިވެސް މިކަހަލަ ރަނގަޅު ބޭނުންތައް ބިން ދޫކުރުމުގައި ލަސްކުރަމުންގެންދާތީ. މިއަދުގެ ޙާލަތަކީވެސް އެއީ. ހަމަ ވަރަށް ވަރުގަދައަށް މަސައްކަތްކޮށްގެން، އެލް.ޖީ.އޭ. މެދުވެރިކޮށް، ހޯމް މިނިސްޓްރީ މެދުވެރިކޮށްގެން، އެކަހަލަ ބައެއް ދިމަދިމާއިން ފުޓްސަލްދަނޑު އަޅަން ބިން ލިބިގެން މިދަނީ.\nމިއަދު ނޮޅިވަރަށްފަރުގައިވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލާނީ، މިއީ، ނޮޅިވަރަންފަރަށް ދަންނަވާ ވާހަކައެއްނޫން. އެކަމަކު ނޮޅިވަރަންފަރުގައިވެސް ތިބީ ހަމަ ދިވެހި ރައްޔިތުން ކަމަށްވާތީ، ތިޔަބޭފުޅުންގެ ރަޙުމަތްތެރިން އެތިބީ، ރާއްޖޭގެ އެކި ހިސާބުގައި. މާލޭގައި، އައްޑުއަތޮޅުގައި. ދެން މިހެންގޮސް ހުރިހާ ދިމާއެއްގައި.\nއެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޚިޔާލަށް އެބަގެންނަންޖެހޭ، ސިޔާސީގޮތުން ފިކުރު ތަފާތުވިނަމަވެސް، ރައްޔިތުންގެ ބޭނުންތެރިކަމަށް، ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ ކުރިއެރުން ގެނެސްދިނުމަށްޓަކައި ކުރަންޖެހޭ ކަންކަމުގައި ސިޔާސީ ފިކުރު އެބަޖެހޭ ދުރަށްލާން. ސިޔާސީ ފިކުރު އެއްފަރާތުގައި ބާއްވާފައި، މިކަންކަން ކޮށްދިނިއްޔާ ނޫނީ މިކަންކަމެއްނުވޭ. ދެން މިޖެހެނީ، ސަރުކާރުން ނުކުމެ މިކަހަލަ ކަންތައްތައް ނުވީމާ، ކޮންމެވެސް ކަހަލަ ވަރުގަދަ ޤާނޫނީ ފިޔަވަޅެއްގެ ތެރެއިން އަޅުގަނޑުމެން މިކަންކަން ކުރަން. އަޅުގަނޑުވެސް ބޭނުންވޭ ރާއްޖޭގައި ޚިދުމަތްކުރާ ހުރިހާ ކައުންސިލްތަކަކީ، ކައުންސިލްތަކުގެ އެންމެ ފުންމިނުގައި، އެންމެ ފުޅާމިނުގައި އިޚުލާޞްތެރިކަމާއެކީ ޚިދުމަތްކުރާ ތަންތަނަށް ވެގެންދިޔުން. އެކަމަކު މިއަދުވެސް މި ދެންނެވި ގޮތަށް ފުޓްސަލްދަނޑުތަކުގެ ދަތުރު އަޅުގަނޑު މި ދަންނަވާލީ. ހަމަ އެގޮތަށް ސިޓީތަކުގެ މިހުންނަ ކައުންސިލްތަކުގެ ޙާލަތު ހުރިގޮތް، މީގެ ކުރީގެ ޖަލްސާއެއްގައި ޑޮކްޓަރ މުޢިއްޒުވެސް ވިދާޅުވެދެއްވައިފި. މާލޭސިޓީ ކައުންސިލުގައި މާލޭގައި ދިރިއުޅެމުންގެންދާ ރައްޔިތުންނަށް ބައެއްކަހަލަ ދިމާވެފައިހުރި ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގައި، އާދެ، މުނިސިޕަލް މައްސަލަތަކުގައި ކަންކަން ހިނގާފައިހުރިގޮތް އެ ވިދާޅުވީ. އޭގެ ނަތީޖާއަކަށް ވެގެންދިޔައީ. ކައުންސިލްތަކުން އެ ބާރު ނަގާފައި، ސަރުކާރުން އެކަންކަން އަމިއްލައަށް ކުރަމުން ގެންދިޔުން. އެކަންކުރަންޖެހޭ ސަބަބަކީ، ރައްޔިތުންނަކަށް އެހާ ބޮޑަކަށް ބަލާކަށް ބޭނުމެއްނުވާނެ، އޮޅުންފިލާކަށްވެސް ބޭނުމެއްނުވާނެ، ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ ޚިދުމަތް ލިބެނީ، ނުވަތަ ނުލިބެނީ، ކައުންސިލެއް މެދުވެރިވެގެންކުރާ ދަތިންތޯ، ނޫނީ ކައުންސިލުން ފަސޭހަކޮށްދީގެންތޯ. މި ރަށްރަށަށްވެސް ބޭނުންވާނީ، މި ރަށްރަށަށް ބޭނުންވާ ކަންކަން. އަދި މާލޭސިޓީ ކައުންސިލުގައިވެސް، މާލޭގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުން މާލޭ މީހުންނާއި، ރަށްރަށުން މާލެއަށް ހިޖުރަކުރައްވާ ދިރިއުޅުއްވާ ހުރިހާ ރައްޔިތުންވެސް ބޭނުންވާނީ، އެ މީހުންނަށް ލިބެންވާ އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް އެންމެ ފަސޭހަކަމާއެކީ، ލިބިގެންދިޔުން. މާލޭގައިވެސް ދިރިއުޅެމުންގެންދާ ރައްޔިތުން، ސަރުކާރުން ހަދާފައި ހުންނަ ފުލެޓްތަކުގައި ފުލެޓުތައް ކުއްޔަށްދީގެން އެ މީހުން އެތަންތަނުގައި ދިރިއުޅެމުންދާއިރު، އެތައް މަހެއްވަންދެން ފްލެޓްތަކުގެ ކުލި ނުނަގައި ތިބެފައި، އިންތިޚާބަށް މަހެއް ދެ މަހަކަށް ވީމައެއްނޫން އެއްފަހަރާ ކުލި ދައްކަން އަންގަންވާނީ. އަދި ކުލި ނުދައްކައިފި ކަމަށްވަންޏާ، ޖޫރިމަނާއާއެކީ، ފައިސާނަގާ ވާހަކަ ދައްކަންވާނީ. އެއީކީނޫން ރައްޔިތުންނާ ދޭތެރޭ ކަންކަން ކުރަންޖެހޭ ގޮތަކީ. ރައްޔިތުންނާ ދޭތެރޭގައި ކަންކަންކުރާއިރު، ރައްޔިތުންނަށް މިކަންކަން ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އެބަ ލިބެންޖެހޭ. މާލޭސިޓީގައި ނޫނީ މާލޭ ކައުންސިލުން މިކަންކަން ކުރައްވާފައި އޮތްގޮތުންވެސް، އެ ކައުންސިލުގައި ތިއްބެވީ، ކޮން ޕާޓީއަކަށް ނިސްބަތްވާ ބައެއްތޯ، އަދި އެ ބޭފުޅުން ރައްޔިތުންނާ ދޭތޭރޭގައި ކަންކަން ކުރައްވާގޮތް އެއޮތީ، ހާމަކަން ބޮޑުގޮތުގައި ފެންނަން. އެހެންވީމާ، އެގޮތަށް ކަންތައްކުރާކަށް މި ސަރުކާރަކުން ޖާގައެއްނުދޭނެ. އެހެންވީމާ، އެންމެފަހުން ކައުންސިލުން އެ ބާރުތައް ވަކިކޮށްފައި، ސީދާ ސަރުކާރުން އެ ޚިދުމަތްތައް ދޭންފެށީ. ރަށްރަށަށް ބޭނުންވާ ކަންތައްތައް ކުރުމުގައި، ދަތިތައް ދިމާވާ ވާހަކަ އަޅުގަނޑު މި ދަންނަވާލީ.\nއެހެންވީމާ، ކޮންމެ ރަށެއްގައިވެސް، ސިޔާސީ ނިންމުމަކާ ހަމައަށް އަންނައިރު، އަޅުގަނޑުމެން ޚިޔާލަށް ގެންނަންވާނީ، ކައުންސިލުތައް އޮވެގެން އިދިކޮޅު ފިކުރަކާއެކީ، ކައުންސިލްތައް ހިނގަމުންދިޔައިމާ، ރަށްރަށަށް ތަރައްޤީ ގެނައުމުގައި ކިހާވަރަކަށްތޯ، ކަންކަން ލަސްވެފައިހުރީ. އެކަންކަން އަޅުގަނޑުމެންގެ ޚިޔާލަށް ގެންނަންވާނެ. ދާދީ ކައިރީގައި މިއޮތީ ކުޅުދުއްފުށި. ކުޅުދުއްފުށީގެ ރައްޔިތުން ކައިރީގައިވެސް އަޅުގަނޑު މިރޭ ދައްކަންހުރި ވާހަކައިން ބައެއް ވާހަކަ މި ދަންނަވައިލެވުނީ.\nއަޅުގަނޑު ނޮޅިވަރަންފަރުގައި ދަންނަވާލަން ބޭނުންވާ ވާހަކައަކީ، ނޮޅިވަރަންފަރަށް އައިސް، ނޮޅިވަރަންފަރަށް ބޭނުންވެފައިހުރި ކަންކަން ފުދިގެންދާ ވާހަކަ ދައްކާއިރު، އަޅުގަނޑުމެން ޚިޔާލަށް ގެންނަންވާނެ، ދެ ހާހެއްހާ އާބާދީ އުޅޭ ރަށެއް މި ރަށަކީ. އެހެންނަމަވެސް، ސަރުކާރުތަކުގެ ވިސްނުމުގައި، ސަރުކާރުތަކުން ކަންތައް ކޮށްދޭން ރާވާ ތާވަލުގައި ނޮޅިވަރަންފަރަކީ، ދެ ހާހެއްހާ އާބާދީ އުޅޭ ރަށަކަށް ވެގެންދާއިރު، މީގެ ކުރީގައި ހަމަގައިމުވެސް، ނޮޅިވަރަންފަރަކީ އެހާބޮޑަށް އަޅައިލެވުނު ރަށެއްގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވިފައެއް ނެތް. ފާހަގަކުރެވިފައި ނެތީމާ، މި ސަރުކާރު އައިސް، މި ސަރުކާރުގެ ހަތަރު ފަސް އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި މި ހުރިހާ ކަމެއް ނޮޅިވަރަންފަރަށް ފުރިހަމަވެގެން މިދަނީ. އަޅުގަނޑު ތަފާސް ހިސާބުން މި އަދަދު ދަންނަވާލާނަން.\nނޮޅިވަރަންފަރަށް 2013، އަޅުގަނޑުމެން ސަރުކާރާ ހަވާލުވުމުގެ ކުރިން ހިނގައިދިޔަ ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި މުޅި ޖުމުލަ ނޮޅިވަރަންފަރަށް ހޭދަވެފައި ހުރީ 31 މިލިއަން. މުޅި ޖުމުލަ ނޮޅިވަރަންފަރުގެ ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކަށް ހޭދަވެފައިއޮތީ، 31 މިލިއަން ރުފިޔާ. މިއީ، ރަށްރަށުގެ ތަރައްޤީއަށް އޭގެ ކުރީގެ ސަރުކާރުތަކުން ފާސްކުރާ ބަޖެޓުތަކަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، ފަހަރުގައި ވެދާނެކަންނޭނގެ އެކަށީގެންވާ އަދަދެއްކަމަށް. އެކަމަކު، ބަޖެޓަށް ފައިސާ ހޯދުމާއި، އިތުރު އާމްދަނީ، ލިބޭނެގޮތް ހޯދައިގެން ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތް ފޯރިކޮށްދިނުމަކީ، އަޅުގަނޑުމެން ސަރުކާރުން ކުރަމުންގެންދާ ކަންތައްތައް. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރުން ފައިސާ ހޯދައިގެން ކުރަމުންދާ ކަންތައްތަކަށް ބަލާއިރު، 31 މިލިއަނަކީ، ނިސްބަތުން، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާނީ ހަމަ ވަރަށް ކުޑަކުޑަ އެއްޗެކޭ. މިއަދު ނޮޅިވަރަންފަރުގައި މިހިނގާ މަޝްރޫޢުތަކަށް މިއަދުން މިއަދަށް ހިސާބުކޮށްލިކަމުގައި ވީނަމަވެސް، ނޮޅިވަރަންފަރަށް މި ސަރުކާރުން، 186 މިލިއަން ރުފިޔާގެ މަޝްރޫޢު މިހާރު މި ހިންގައި ނިމުނީ.\nއަދި ފެނުގެ މަޝްރޫޢު ނިމިގެންދާއިރު، އެއީ ސާޅީސް އެތައް މިލިއަނުގެ މަޝްރޫޢެއް. ފެނުގެ މަޝްރޫޢު ނިމިގެންދާއިރު، ނޮޅިވަރަންފަރަށް އެކަނި 230 މިލިއަން، މި ސަރުކާރުގެ މި ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ހޭދަވާނެ. އެހެންވީމާ، މީގެ ކުރީގައި 31 މިލިއަން ނޮޅިވަރަންފަރަށް ހޭދަވެފައި އޮތްއިރު، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރުގެ ފަސް އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ނޮޅިވަރަންފަރަށް ދެ ހާސް އާބާދީ ހަމަނުވާ ރަށަކަށް އަޅުގަނޑު މި ދަންނަވަނީ، 230 މިލިއަން ހަމަޖެހިއްޖެއޭ. ހަމަވެފައޭ އެއޮތީ. މިކަހަލަ ވާހަކަތައް، މިކަހަލަ ވާހަކަތައް މި ބޯޑުން ފެންނަން މިއޮތް ރަށްވެހި ތަރައްޤީ ފޮތުގައި އަޅުގަނޑުމެން ލިޔާތީ، މިއަދު އަޅުގަނޑުމެން ހިތާމައާއެކީ، ދަންނަވާލަން ޖެހެނީ، މިއަދު މި ފޮތް އަޅުގަނޑުމެން އަޕްލޯޑުކޮށްގެން މިއުޅޭ ސައިޓުގެ ތެރޭގައިވެސް، މައްސަލަތަކެއް އެބައުޅޭ. މިހާރު މިވަނީ، ކޮންމެވެސް ބަޔަކު މި ސައިޓުތަކަށްވަދެ، މި ސިސްޓަމް ޝަޓްޑައުން ކޮށްފައި. އަޅުގަނޑުމެން މި މަސައްކަތްކުރަނީ، މި އަޕްލޯޑުކޮށްގެން ރައްޔިތުންނަށް މީގެ ޙަޤީޤަތް ކިޔައިދޭން.\nއެހެންވީމާ، މިއީ، އަޅުގަނޑުމެންނާ އިދިކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރައްވާ ބޭފުޅުންގެ ވިސްނުމާއި، އެބޭފުޅުން ކަންތައްތައް ކުރައްވާނެގޮތް. އޭގެ ވަރަށް ގިނަ ތަފުޞީލު ދެންމެ، އަޅުގަނޑުމެން ޕާޓީގެ ނައިބުރައީސް ޢަބްދުއްރަޙީމް ޢަބްދުﷲ މިތާ ހުންނަވައިގެން އެ ދެއްކެވީ. އަޅުގަނޑުމެން ތަފާސް ހިސާބު ފޮތެއްގައި، ނޮޅިވަރަންފަރަށް ކުރެވުނު މަސައްކަތް ނޮޅިވަރަންފަރަށް މިހާ މަޝްރޫޢު ހިންގިއްޖެއޭ. އަދި ބަނދަރުގެ މަޝްރޫޢުތަކަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، ރާއްޖޭގެ އެކި ހިސާބަށް ދެންމެ އަޅުގަނޑުމެން ހާމަވެގެންދިޔައީ. ބަނދަރު ހަދައިދިނުމުގެ މަޝްރޫޢުތަކަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، މި ފަސް އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ހަތްދިހަ އެތައް ބަނދަރު ހަދައި ނިމުނީ. ހަތްދިހަ އެތައް ރަށެއްގެ ބަނދަރު ހަދައި ނިމުނީ. އަދި ބަނދަރު ފުންކުރުން މީގެތެރޭގައި ހިމަނާކަމަށްވަންޏާ، 108 ރަށުގެ ބަނދަރު ފުންކުރުމާއި ބަނދަރު ހަދައި ނިމުނީ. އަޅުގަނޑުމެން ކުރީގައި ތިއްބެވި، އެމް.ޑީ.ޕީ. ސަރުކާރުން 25 އަކަށް ރަށުގެ ބަނދަރު ހެދުނު ވާހަކަ އަޅުގަނޑުމެން ދެންމެ އިޢުލާނު ކުރަމުންދިޔައީ. މި ފޮތުގައި އެ ވާހަކަ އޮންނާނެ. އެހެންވީމާ، އެ ތަފާސް ހިސާބު ބަލާކަށް ބޭނުމެއްނުވާނެ. ދޮގެއްތޯ؟ އެ ތަފާސް ހިސާބު ބަލާކަށް ބޭނުމެއްނުވާނެ.\nނޮޅިވަރަންފަރަށް އަޅުގަނޑު މިކުރާ ޒިޔާރަތުގައި، ނޮޅިވަރަންފަރުގައި 31 މިލިއަނޭ މީގެކުރިން ހޭދަވެފައިއޮތީ، އެކަމަކު މިއަދުގެ ސަރުކާރުން ފަސް އަހަރެއްހާ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި 230 މިލިއަން މި އަދަދު ޖަހާފައި އޮންނަތަން އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން ބަލާކަށް ބޭނުމެއްނުވާނެ. ވާހަކަ އޮޅުވައިލެވިދާނެ. ވާހަކަ ދެއްކިދާނެ. އެކަމަކު ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތްކުރުމުގައި ނުކުމެހުރި ކެންޑިޑޭޓް ތިޔަބޭފުޅުންގެ ކުރިމަތީގައި މިހުރީ ފެންނަން. އަޅުގަނޑު މިހުރީ ފެންނަން. އަޅުގަނޑު ދައްކާ ވާހަކަ ތަފާސް ހިސާބު ފޮތްތަކުގައި އެހުރީ ފެންނަން. އަޅުގަނޑު ހިންގާ މަޝްރޫޢުތައް، ރަށްރަށަށް ވަޑައިގެން ކޮންމެ ރަށަކުން ބައްލަވައިލެއްވިޔަސް، ފެނިވަޑައިގަންނަވާނެ. އިދިކޮޅު ކެންޑިޑޭޓުން މި ރަށަށް އަރާވަޑައިގަންނަވަން މި ބަނދަރު ބޭނުންކުރައްވަންޏާ އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ، ރައީސް ޔާމީން މިތަނަށް ކަމެއްކޮށްދީފިކަން. މިތަނުން ފެންފޮދެއް ބޯން ބޭނުންވެއްޖިއްޔާ އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ، ރައީސް ޔާމީން މިތާ ފެނުގެ ނިޒާމު، އެބަ ގޭގެއަށް ގޭގެ ޓެޕް ދޫކޮށްލީމާ ފެންލިބޭނެ ނިޒާމު، އެބަ ހަމަޖައްސައިދޭކަން. މިތަނުގައި ފާޚާނާ ކުރައްވައިފިއްޔާ އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ، އާނ! ނަޖިސް ބޭރުވެގެންދަނީ، މިތާ ރައީސް ޔާމީން އަޅައިދިން ނަރުދަމާ ނިޒާމުން. މިހުރީ ޙަޤީޤަތް. އެހެންވީމާ، ވާހަކަ އޮޅުވައިލައިގެން ދެއްކުމަކުންނެއް މި ޙަޤީޤަތެއް ބަދަލެއްނުވާނެ. ވާހަކަ އޮޅުވައިލުމާއި، ވެފައިހުންނަ ކަންތައްތައް އަންދައި އަޅިޔަށް ހަދާލުމާ، މިކަންކަންކުރާ ބަޔަކު އަބައުޅޭ. އެ ވާހަކަތައް ދެންމެ ޢަބްދުއްރަޙީމުގެ ވާހަކަފުޅުގައި އެ ދެއްކެވީ. 2005 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން އަޅުގަނޑުމެންނާ ބައްދަލުކުރީ ކޮންކޮން ކަންތައްތަކެއްތޯ؟ އޭރު އަނދިރިވެފައި ހުރި ބައެއް ރަށްރަށް، ކަރަންޓު ނެތިގެން އަނދިރިވެފައި ހުރި ރަށްރަށް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދިއްލިފައި ފެންނާނީ، ސަރުކާރުގެ އެތާހުރި ދައުލަތުގެ ހުރި މުއައްސަސާތައް އަންދާލީމާ، އެ އުފެދުނު އަލިފާންގަނޑުން އަލިކަން އަންނާނީ.\nއެކަމަކު މިއަދު، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އުފަލާއެކީ ދަންނަވަންޖެހެނީ، ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ރަށެއްގައި، ސައުވީސް ގަޑިއިރު ކަރަންޓޭ. މިއަދު ތަންތަން އަންދައިގެން، ތަންތަން އަލިކުރަން މަސައްކަތްކުރާނެ ކަމެއްނެތް. މިއަދުގެ އަލިކަން ފެނަކަ ކުންފުނިންނާއި، ސްޓެލްކޯއިން އެ ފޯރުކޮށްދެމެން ގެންދަނީ. ނޮޅިވަރަންފަރުގައި އައިސް، މިވާހަކަ ދައްކާއިރު އަޅުގަނޑު ބޭނުންވޭ، އަޅުގަނޑާއެކީ ވާދަކުރައްވާ ސިޔާސީ ބޭފުޅުންނަށް ވާހަކައެއް ދަންނަވާލަން. ރައީސް ޔާމީން ދައްކާ ވާހަކައާއި، ރައީސް ޔާމީން ގެންނަ ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކާއި، އެ މަޝްރޫޢުތައް އެހުރީ ފެންނަން. އަޅުގަނޑު ދައްކާ ވާހަކައަކީ، އަޅުގަނޑާ އިސްކޮޅާ ނުގުޅޭ ވާހަކައެއްވެސް ނޫން. އަޅުގަނޑު ދައްކާ ވާހަކަ އަޅުގަނޑު މި ދައްކަނީ، ގެންނަން ބޭނުންވާ މަޝްރޫޢުތަކުގެ ވާހަކަ މިދައްކަނީ، އަޅުގަނޑު އެ މަޝްރޫޢުތަކުގައި ގެންނަން ބޭނުންވާ ވާހަކައިގެ މާޒީއެއް އޮތީމާ. ފަސް އަހަރުގެ މާޒީއެއް އޮތީމާ. މާދުރަށް ކަނޑުފަޅު ފީނާކަށް ދާކަށް ނުޖެހޭނެ. ހަމަ ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ކުރެވިފައިހުރި ކަންކަން އެހެރީ ފެންނަން. މާލެއިން، ރަށްރަށުން، އަދި ރާއްޖޭގެ ކޮންމެ ދިމާއަކަށް ޒިޔާރަތްކުރެއްވި ނަމަވެސް، އެހެރީ ފެންނަން. އަދި އެމް.ޑީ.ޕީ.ގެ މެޖޯރިޓީ އޮންނަ ރަށްރަށަށް ވަޑައިގަންނަވަފި ކަމަށްވަންޏާ، އެތަންތަން އެހެރީ ފެންނަން. މިސާލަކަށް ބައްލަވައިލައްވާ، ވަރަށް ގިނަ އަދަދަކަށް އެމް.ޑީ.ޕީ. ބޭފުޅުން އުޅުއްވާ ރަށްރަށްވެސް، އެހެރީ އެތައްހާސް މިލިއަން ރުފިޔާގެ މަޝްރޫޢުތައް އެހުރީ ފެށިފައި. މީގެ ރަށްރަށް ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ދިމާއެއްގައި ހުރީ.\nއެހެންވީމާ، ވާހަކައަކުންނެއް ނޫން، އަޅުގަނޑުމެން މިކުރާ މަސައްކަތަށް ޖަދަލު ދެއްވޭނީ. އެބޭފުޅުން ނުކުމެވަޑައިގެން، އެބޭފުޅުން ހަމަ ވިދާޅުވާންވީ، ރައީސް ޔާމީން މެނިފެސްޓޯގައި ރައީސް ޔާމީން އެ ކުރަމުންގެންދާ މަސައްކަތުގެ ތެރެއިން، ކޮންމެ މަޝްރޫޢެއް ފަށާފައި، ނުނިމިހުރި މަޝްރޫޢެއް ވެއްޖިއްޔާ، ތިމަންނާމެންނަށް މަޖުބޫރޭ ނިންމަން. އެހެންވީމާ އެގޮތުން ތިމަންނާމެން ނިންމާލަދޭނަމޭ. މިހާރު އެވާހަކަފުޅު އެ ދައްކަވަނީ. އަދި މިހާރު އެބޭފުޅުންގެ ވާހަކަފުޅު ބަދަލުވެގެންދާވަރު، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެނގިގެން މިދަނީ. އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލިން، ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ހަކަތަ ހުރި ވާހަކަ. އަޅުގަނޑު ސަރުކާރުގެ ކުންފުނިތަކުގެ ހަކަތަ ހުރި ވާހަކަ ދެއްކީމާ، އަދި އެސް.ޓީ.އޯ. ކަހަލަ ކުންފުނިތަކުން، އެސް.ޓީ.އޯ.އިން ސަރުކާރަށާއި، ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތްކޮށްދޭ ވާހަކަ ދައްކާފައި، އަދި މިފަދަ ކުންފުނިތަކުގެ ހަކަތަ ހުރީމައޭ ކުންފުނިތައް ހިންގައި، ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ ޚިދުމަތްތައް މިހާ ބާރުމިނުގައި މިގެންދަނީ. ދެން، ދައްކާއިރު އޭގެ އަނެއްކޮޅުގައި ދައްކާ ވާހަކައަކީ، އެސް.ޓީ.އޯ.ގައި، މިސާލަކަށް، އެސް.ޓީ.އޯ ބޮލުގައި ބޮޑު މަރުތޭލައިން ޖަހާވާހަކަ. އަޅުގަނޑުމެން އެކަންކަން ނުކުރެވޭނެ ވާހަކަ ދެއްކީމާ، މިހާރު މުޅި ރާގު ބަދަލުވެގެން އެދިޔައީ. މުޅި ރާގު ބަދަލުވެގެން ގޮސްފައި، މިހާރު އެ ރާގު ބަދަލުވެގެން މިދަނީ، އެސް.ޓީ.އޯ.އިން ކުރާ މަސައްކަތަކަށް ބަދަލެއް ނުގެންނާނަމޭ. އެސް.ޓީ.އޯ.ގެ މެނޭޖްމަންޓަށް ބަދަލުގެންނަ ވާހަކަ. މިއީ ކޮންމެ މީހަކަށްވެސް ކުރެވިދާނެ ކަމެއް. ރައީސް ޔާމީން ލައްވާފައި ހުންނަ މީހަކު ކަމުނުދަންޏާ، އެހެން މީހަކު ބަދަލުކުރެވިދާނެ. އެކަމަކު އެތަނުގެ ނަތީޖާ އިތުރުވޭތޯ، އެސުވާލަށް ޖަވާބުދޭންވާނެ. މީގެކުރިން ދެއްކެވި ވާހަކައަކީ، އެސް.ޓީ.އޯ.ގެ ވިޔަފާރިތައް ކުޑަކުރާ ވާހަކަ. އެސް.ޓީ.އޯ.ގެ ވިޔަފާރިތައް ކުޑަކޮށްފައި، އެސް.ޓީ.އޯ. އަކީ ހަމައެކަނި އަސާސީ ވިޔަފާރި އެކަނި ކުރާތަނަކަށް ބަދަލުކުރައްވާނީ. މިއަދު، އެވާހަކަ ބަދަލުވެގެން މިއުޅެނީ. މިއަދު މުޅިން ތަފާތު ވާހަކައެއް އެ ދައްކަވަނީ.\nއެހެންވީމާ، އަބަދުވެސް ޖެހޭނީ، އަބަދުވެސް އެބޭފުޅުން ފަށްޓަވާ ދަތުރުޖެހޭނީ، އެބޭފުޅުން ވަޑައިގަންނަވާ ބަނދަރަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން، ތިން ހަތަރު ދިމާއަކަށް ކައްޗަށް ދުއްވަންޖެހޭނީ. އެއީ އެބޭފުޅުންގެ ވާހަކަ ހުންނަގޮތަކީ. މިއަދު، ސަރުކާރު ކުންފުނިތަކުގައި ހަކަތަހުރިކަން މިއަދު މިތަނުން އެމް.ޓީ.ސީ.ސީ.އިން ދައްކައިދީފި. 70 އެތައް ބަނދަރެއް ހަދާވާހަކަ، ނޫނީ ހަދާ ނިމިފައިއޮތް ވާހަކަ ދައްކާއިރު، އެމް.ޓީ.ސީ.ސީ.ގެ ސީ.އީ.އޯ. ދެންމެ އަޅުގަނޑަށް ކަށަވަރުކޮށްދެއްވި، ނޮޅިވަރަންފަރުގެ ބަނދަރާއެކީ، އެމް.ޓީ.ސީ.ސީ.އިން އެކަނި، 57 ބަނދަރު ހަދައި އެ ނިންމީ. މުޅި އެމް.ޑީ.ޕީ. ސަރުކާރުގައި، ތިން އަހަރު ދުވަހުގެ ތެރޭގައި، އަދި އޭގެފަހުން އައި ދެ އަހަރުގެ ސަރުކާރާއެކީ، މިއޮތީ ފަންސަވީހަކަށް ބަނދަރު ހެދިފައި. އަޅުގަނޑުމެން މި ދައްކަނީ އެމް.ޓީ.ސީ.ސީ.އިން އެކަނި 57 ބަނދަރު ހަދައިފިޔޭ. އެހެންވީމާ، ކޮބައިތޯ ސަރުކާރު ކުންފުނީގެ ހަކަތަ ނެތިފައި. ސަރުކާރު ކުންފުނީގެ ހަކަތަ ހުރިކަން މިއިން އެނގެނީ. އެހެންވީމާ ސަރުކާރު ކުންފުނިތައް ވަރުގަދަވީމާ، މިކަންކަން ކުރެވެނީ. ސަރުކާރު ކުންފުނިތައް ވަރުގަދަނުވީމާ ވާގޮތަކީ، އަޅުގަނޑުމެން ޓެންޑަރުކޮށްފައި މިދޫކޮށްލަނީ، އަވަށްޓެރި ކޮންމެވެސް ޤައުމެއްގެ ކުންފުންޏަކަށް މަސައްކަތްކުރަން. އަވަށްޓެރި ކުންފުންޏަކާ، އަވަށްޓެރި ޤައުމެއްގެ ކުންފުންޏަކާ މަސައްކަތް ހަވާލުކުރީމާ، ސަރުކާރުގެ ކުންފުންޏަކުން މަސައްކަތްކުރާގޮތަށް، އެ ބާރުމިނުގައި މަސައްކަތް ކުރާކަށް، ސަރުކާރަށް ކޮށްދެވޭނެ މާބޮޑުކަމެއް ނޯވޭ. ސަރުކާރަކަށް ބާރުއެޅޭނެ ގޮތެއްވެސް ނޯވޭ. ބޭރު ބަޔަކުއައިސް ކުރާ މަސައްކަތުގައި، އެމީހުން އެކަން ކުރާނެ ގޮތަކަށް އެކަން ކުރާނީ. އެމީހުންނަށް އެކަން ނުކުރެވިއްޖެ ކަމަށްވަންޏާ، އެ މައްސަލަ ސަރުކާރަށް ޙައްލުކުރަން ވަރަށް ދަތިވޭ. މި ތަޖުރިބާތައް ނޮޅިވަރަންފަރުގައި، ތިޔަބޭފުޅުންގެ ހައުސިންގ މަޝްރޫޢާ ބެހޭގޮތުން ތިޔަބޭފުޅުންގެ ސުވާލު އޮންނާނެކަން އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ. މިއީ އަޅުގަނޑުމެން ބޭރު ކުންފުނިތަކާ ކަންކަން ހަވާލުކުރީމާ، އަޅުގަނޑުމެން އުފުލަންޖެހޭ ތަކުލީފަކީ. މިރަށުގެ ހައުސިންގ ޔުނިޓުތައް ނުނިމި އެހުރީ ކީއްވެގެންތޯ؟ އެ ހައުސިންގ ޔުނިޓުތަކަކީވެސް ސަރުކާރުން ކުރިކަމެއްނަމަ ސަރުކާރުން ހުންނާނީ ނިންމާފައި. މިރަށުގައި ބޭރު ބަޔަކު އެމަސައްކަތް ފަށައިގެން އެދިޔައީ. ބޭރު ބަޔަކު އެމަސައްކަތް ފަށައިގެންދާއިރު، ސަރުކާރާ އެމީހުންނާ ދޭތެރޭގައި އޮންނަ މުޢާމަލާތުގެ ތެރޭގައި، ނޫނީވިއްޔާ ހިންގަން އެއްބަސްވެފައި ހުންނަ މަޝްރޫޢުތަކުގެ ތެރޭގައި، ކިރިޔާވެސް މައްސަލަޖެހޭއިރަށް މިކަހަލަ ކަންތައްތައް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރިމަތިވެގެންދާނީ. އެހެންވީމާ، މިރަށުގައިވެސް ދިމާވެގެން އުޅޭ ދައްޗަކީ އެއީ.\nއެހެންވީމާ ކިހިނެއްތޯ ނަރުދަމާއާއި ބަނދަރާ، މިކަހަލަ ހުރިހާ މަޝްރޫޢުތަކެއް، އަޅުގަނޑުމެން އަވަށްޓެރި ޤައުމުތަކަށް މިހުރިހާ އެއްޗެއް ދީފިކަމަށްވަންޏާ، އަޅުގަނޑުމެން ކުރަންޖެހޭ ކަމަކީ، ހަމަ ޓައީ އަޅާފައި އޮފީހަށް ދާންވީ. މޭޒުގައި ތިބެންވާނީ ބޭރުމީހުން މަސައްކަތްކުރަން. ކާޑު ގެންނާނީ ބޭރު މީހުން. ބަނދަރު ހަދާނީ ބޭރުމީހުން. ނަރުދަމާ އަޅާނީ ބޭރުމީހުން. ފެން އުފުލާނީ ބޭރުމީހުން. އަދި މިހެންގޮސް ހުރިހާކަމެއް ކުރާނީ ބޭރު މީހުން. އެކަމަކު މިއީ ދައުލަތެއް. ކިހިނެއްތޯ މި ދައުލަތަކަށް ވާނީ. މިއީކީ ދައުލަތަކަށް ނުވާނެ އޭރަށް. އަޅުގަނޑުމެންނަކީ ތޮށިގަނޑެއް. އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންވާ ހުރިހާކަމެއް ބޭރުމީހުންނަށް ކޮށްދޭން އަޅުގަނޑުމެން ދޫކޮށްލައިފި ކަމަށްވަންޏާ، މި ފަސްއަހަރުގެ ތެރޭގައި، އަޅުގަނޑުމެން ރާއްޖޭގެ އެކި ހިސާބުގެ މިކުރި މަސައްކަތާ ކައިރިއަށްވެސް މަސައްކަތް ނުނިމޭނެ. މިތަނުގައި ހައުސިންގ މަޝްރޫޢު ފަށައިގެން މިއުޅެނީ، މިސަރުކާރަކު ނޫން. އޭގެ ކުރީގައި އޮތް ސަރުކާރެއްގައި. ކީއްވެގެންތޯ މިހާ ދުވަސްވެގެންދާއިރު ނުނިމި މިދަނީ؟ އެ ނުނިމި މިދަނީ މިދެންނެވިކަހަލަ ސަބަބުތައް ހުރީމާ. ބޭރު ކުންފުންޏަކުން މަޝްރޫޢު ނަގާފައި، އެ މަޝްރޫޢު ނުނިންމައިފި ކަމަށްވަންޏާ، ދިވެހި ސަރުކާރަކަށް ކުރެވޭނެ މާބޮޑު ކަންތައްތަކެއް ނޯވޭ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ކޯޓަކުން މައްސަލައެއް ނުނިންމޭ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ކޯޓުން ނިންމާފައި، އެ ކޯޓުން ނިންމާގޮތަކަށް އެމީހުންނެއް ޢަމަލެއް ނުކުރާނެ. ދެން ޖެހޭނީ ބޭރުގެ ކޮންމެވެސް ތަނަކަށް، ބޭރުގެ ކޮންމެވެސް ކޯޓަކަށް ދާން. ނޫނީވިއްޔާ އަރބިޓްރޭޝަނަށް ދާން މިޖެހެނީ. އެހެންވީމާ، ބޭރުގެ ކުންފުނިތަކާއެކީ މަސައްކަތްކުރާއިރު، ކޮންމެ ކުންފުންޏެއްގެ ފަހަތުގައި އޮންނާނީ، އެ ކުންފުންޏެއް ނިސްބަތްވާ ސަރުކާރު. މިހެން ނުކުންނަ ވިޔަފާރީގެ މުޢާމަލާތްތަކުގައި، ސަރުކާރުތަކަކާއެކީ ހަނގުރާމަ ކުރުމަކީ އަޅުގަނޑުމެން ކުރާނެކަމެއް ނޫން. އެއީ ފަސޭހަކަމެއްވެސް ނޫން.\nއެހެންވީމާ، މިއަދުވެސް އަޅުގަނޑު ސުވާލުކޮށްލަން ބޭނުންވޭ، އެމް.ޑީ.ޕީ.އިން ނުކުމެވަޑައިގެން އުޅުއްވާ ކެންޑިޑޭޓަށް. މީގެ ކުރީގައިވެސް އެބޭފުޅުން ކަނޑައެޅިގެން މެނިފެސްޓޯގައިވެސް އާންމުކޮށް ވިދާޅުވަމުން ގެންދެވި ވާހަކަފުޅަކީ، ކުރީގެ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި އާންމުކޮށް ވިދާޅުވަމުން ގެންދެވި ވާހަކަފުޅަކީ، ތިމަންނާމެންނަށް ވެރިކަން ލިބިއްޖެ ކަމަށްވަންޏާ، އެއަރޕޯޓް އަނބުރާ ޖީ.އެމް.އާރަށް ދޭނަމޭ. 2013 ވަނަ އަހަރު އިންތިޚާބަށް ނުކުމެވަޑައިގެންނެވިއިރު، އެބޭފުޅުން ދައްކަވަމުން ގެންދެވި ވާހަކައަކީ އެއީ. 2013 ވަނަ އަހަރު ވިދާޅުވީ، ތިމަންނާމެންނަށް ދެންވެސް ވެރިކަން ލިބިއްޖެ ކަމަށްވަންޏާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ބައިނަލްއަޤްވާމީ އެއަރޕޯޓް އެނބުރި އަނެއްކާވެސް ޖީ.އެމް.އާރަށް ދޭނަމޭ.\nއެހެންވީމާ، މިއަދު ކީއްވެގެންތޯ އެސުވާލަށް ޖަވާބުދެއްވަން ކެރިވަޑައިނުގަންނަވައިގެން އެ އުޅުއްވަނީ؟ މިއަދު އެބަޖެހޭ ރައްޔިތުންގެ ކުރިމަތީގައި މި ސުވާލަށް ޖަވާބު ދެއްވަން. އަދި މިއަދު އެބަޖެހޭ، ދިވެހިރާއްޖެއަކީ އިސްލާމީ ދައުލަތެއްކަމަށް މިހާރު އޮންނަތާ، އެތައް ސަތޭކަ އަހަރެއް މިވަނީ. އަދި އަޅުގަނޑުމެންގެ ނަސީބަކީވެސް މިއީ އިސްލާމީ ދައުލަތެއްގެ ގޮތުގައި އޮންނާތީކަން އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން ހިތުގެއަޑިން ގަބޫލުކުރޭ. މިކަހަލަ ރަށްރަށުގެ ރައްޔިތުން، ވަކިންބޮޑަށް އެކަން ކަށަވަރު ކޮށްދެއްވާނެ. މާލޭގައި ތަޣައްޔަރުވެފައި ތިބި އެކިއެކި ފިކުރުތަކުގައި ތިބޭއިރު، އަޅުގަނޑުމެންގެ ދީނާ ދޭތެރޭގައި އެހާ އަޅައިލުންތެރިކަމާއި އޯގާތެރިކަން ނެތް މީހުން ފަހަރެއްގައި ތިބެދާނެ. ހަމަގައިމުވެސް ބައެއް މީހުންގެ ފޭސްބުކާއި، ޓްވީޓްތައް ކިޔާލީމާ އެކަންކަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެނިގެން އެބަދޭ. އެކަމަކު މިއަދުވެސް އެބޭފުޅުން ޤިޞާޞް ތަންފީޛު ކުރާނެތޯ، ޤިޞާޞް ހިފާނެތޯ، މިއަދުވެސް އިދިކޮޅަށް ނުކުމެއުޅޭ ކެންޑިޑޭޓް އެއްޗެއް ވިދާޅެއްނުވާނެ. މިއަދުވެސް އެބޭފުޅުންނަށް އުނދަގޫފުޅުވާނެ ވިދާޅުވާން. އަބަދު ރައީސް ޔާމީން ދައްކާ ވާހަކައެއް، އިސްލާމްދީނަށް އޮންނަ ޤަދަރު ރައީސް ޔާމީނުގެ ސަރުކާރުގައި އަބަދުވެސް އުފުލިގެންދާނެއޭ ބުނީމާ، އެބޭފުޅުން ކީކޭތޯ ވިދާޅުވަނީ؟ ޤާނޫނުއަސާސީގައި ލިޔެފައި އޮތް ވާހަކައެކޭ މިއީ. ދެން ކީއްކުރަންހޭ އެވާހަކަ އިތުރަށް ދައްކަންވީ؟ ޝަހާދަތް އެއީ އަޅުގަނޑުމެން ލިޔެފައި އޮންނަ އެއްޗެއް ނޫންތޯ؟ އެކަމަކު ކޮންމެ ރެޔަކު ކުޑަކުއްޖާ ނިންދަވާއިރު މަންމަ އެކުއްޖާ ލައްވައި، ޝަހާދަތް ކިޔުއްވައޭ. މި ލިޔެފައި ހުންނަ އެއްޗެތި އަޅުގަނޑުމެން ކީއްވެތޯ ތަކުރާރު ނުކުރާންވީ؟ އިސްލާމުންނަކީ އަބަދުވެސް އިސްލާމުން ކުރާ ކަންތައްތައް ތަކުރާރުކުރާ ބައެއް. އޭގެމަތީގައި، އެ ނިޢުމަތުގެ މަތީގައި ތިބޭ ބައެއް. ޤާނޫނުއަސާސީގައި އަދި އެއްޗެއް ލިޔެފައި އޮތުމަކުން އޭގެ މާނައަކީ އެވާހަކަ އިތުރަށް ނުދައްކަންވީކީއެއް ނޫން. އެބޭފުޅުން އެބަޖެހޭ މިސުވާލަށް ޖަވާބުދެއްވަން. އެބޭފުޅުން އެބަޖެހޭ ވިދާޅުވެދެއްވަން، ދިވެހިރާއްޖޭގައި ތިމަންނާމެން އެހެން ދީނަކަށް ޖާގައެއް ނުދޭނަމޭ، އެބޭފުޅުން އެބަޖެހޭ ވިދާޅުވާން. އަދި ހަމައެހެންމެ، 18 މަސްދުވަހުގެ ވެރިކަމަކަށް ވަޑައިގަންނަވާ ބޭފުޅަކު، އެބަ ޖަވާބުދެއްވަންޖެހޭ. މިހާރުވެސް އެބޭފުޅުންގެ މެނިފެސްޓޯގައި ލިޔުއްވައިގެން އެ އުޅުއްވަނީ، ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފަށް، ޤާނޫނުއަސާސީގައި އެކަން އޮތްގޮތާ ޚިލާފު ވާހަކައެއް. އޭގެމާނައަކީ ޤާނޫނުއަސާސީއާ ޚިލާފުވާ ވާހަކައެކޭ ދަންނަވަނީކީއެއް ނޫން. ޤާނޫނުއަސާސީގައި މިއޮތީ ރިޔާސީ ވެރިކަމެއް. އެބޭފުޅުންގެ މެނިފެސްޓޯގައި ފާޅުކަންބޮޑު ގޮތެއްގައި އެ ވިދާޅުވަނީ، ތިމަންނާމެންނަށް ވެރިކަން ލިބިއްޖެ ކަމަށްވަންޏާ، މިތަން ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަކަށް ބަދަލުކުރާނަމޭ. ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަކަށް ބަދަލުކުރާ ކަމަށްވަންޏާ، އަނެއްކާވެސް ރައްޔިތުންނަށް އެތައްބޮޑެތި އިންތިޚާބުގެ ޚަރަދުތަކެއް ކުރަންމިޖެހެނީ. ބަރުލަމާނީ ނިޒާމެއްގައި މިވަނީ ކިހިނެއްތޯ؟ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި މިއަދު ބޭފުޅަކު ޢައްޔަނު ކޮށްފާނެ 18 މަސްދުވަހަށް. ނަމަވެސް، ބަރުލަމާނީ ނިޒާމު އަންނަ ހިސާބުން، ކޮންގޮތަކަށްތޯ އިދިކޮޅުން މިހާރު ނުކުމެވަޑައިގެން ހުންނެވި ކެންޑިޑޭޓަށް ވިދާޅުވެވޭނީ، ތިމަންނާ ޕާޓީގެ ތެރެއިން ބަރުލަމާނީ ނިޒާމެއް ދިވެހިރާއްޖޭގައި ޤާއިމުކުރަން ރައްޔިތުން ތާއީދު ކޮށްފިކަމަށްވަންޏާ، ތިމަންނާގެ ޕާޓީގެ ތެރެއިން، ތިމަންނާއޭ ބަރުލަމާނީ ނިޒާމުގެ ޕްރައިމް މިނިސްޓަރަކަށް ހުންނާނީ، ބޮޑުވަޒީރަކަށް ހުންނާނީ ވިދާޅުވެވޭނެތޯ؟ ވިދާޅެއްނުވެވޭނެ. އެއީ އެބޭފުޅުންގެ ޕާޓީގައި މިހާރު ނުކުމެވަޑައިގެން ހުންނަވާ ކެންޑިޑޭޓަށްވުރެ ނުފޫޒުގަދަ އެތައް ނުފޫޒުތަކެއް އުޅޭތީ.\nދައުލަތެއް ނުހިންގޭނެ، ދައުލަތުގެ އެންމެ އިސް އަމާނާތް، ރައްޔިތުންގެ ފަރާތުން ރައްޔިތުން ބޭނުންވާ ކަންތައްތައް ކޮށްދީ، ރައްޔިތުންނަށް ޖަވާބުދާރީވާން އަންނަ އެންމެ އިސް މީހާގެ މައްޗަށް ބަސްކިޔާ އެތައްބަޔަކު، އޭނާގެ މައްޗަށް ބާރުހިންގާ ތަފާތު އެތައް ވެރިންތަކެއް ތިބެއްޖެކަމަށްވަންޏާ، ރައްޔިތުން ބޭނުންވާގޮތަށް ދައުލަތެއް ހިންގައެއްނުދެވޭނެ. އެހެންވީމާ، ދައުލަތް ހިންގައިދެވޭނީ، ދައުލަތް ހިންގަން ރައްޔިތުން އިންތިޚާބުކުރާ މީހާއާ ހަމައިގައި، ހުރިހާ ބާރުތަކެއް އޮތިއްޔާ. އޭނާ ހަމައެކަނި، ތެދުވެރިވާންޖެހޭނީ، އޭނާގެ ކުރިމަތީގައި، ޤާނޫނީ ސަރުކާރެއް ދެމެހެއްޓުމަށާއި، ޤާނޫނީ ނިޒާމު ދެމެހެއްޓުމަށާއި، އިސްލާމީ އުސޫލުތައް ދެމެހެއްޓުމަށާއި، އިންސާފު ޤާއިމުކުރުމަށް. ސިޔާސީ އެތައް ބައިވަރު ލީޑަރުން ބުނާ ބަސް އަހައިގެން، އޭނާ ވެރިކަން ކުރާކަމަށްވަންޏާ، އޭނާއަކަށް ވެރިކަމެއް ނުކުރެވޭނެ.\nއެހެންވީމާ، މިއަދު އެބަ ވިދާޅުވެދެއްވަންޖެހޭ، އެބޭފުޅުންގެ ޕްލެޖްތަކުގެ ތެރޭގައި، އެބޭފުޅުންގެ މެނިފެސްޓޯގައި އެބަ ވިދާޅުވޭ، ތިމަންނާމެންނަށް ވެރިކަން ލިބިއްޖެކަމަށްވަންޏާ، ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަކަށް މިތަން ބަދަލުކުރާނަމޭ. އޭގެ މާނައަކީ، ފުރަތަމަ ސުވާލަކީ، ބަރުލަމާނީ ނިޒާމަށް ބަދަލުވެއްޖިއްޔާ، 2019 ގައި މިއޮންނަ އާންމު އިންތިޚާބުގައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެޖޯރިޓީ، ރައްޔިތުން އެބޭފުޅުންނަށް ދޭނެތޯ؟ އެމެޖޯރިޓީ ރައްޔިތުން އެބޭފުޅުންނަށް ނުދީފިކަމަށްވަންޏާ، ވެރިކަން ބަދަލުވީ. އެ މެޖޯރިޓީއަކީ ޕީ.ޕީ.އެމް.އިން، ޕީ.ޕީ.އެމް.ގެ މެންބަރުން ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގައި ނަގާ އިންތިޚާބަކަށް ވެއްޖެކަމަށްވަންޏާ، އެބޭފުޅުންގެ ވެރިކަން ނިމިގެންދިޔައީ. 18 މަސްދުވަހު މަޑުކުރާކަށް ނުވެސްޖެހޭނެ. އެބޭފުޅުންނަށް މެޖޯރިޓީ ލިބިގެން، މިބަދަލު ގެންނަވައިގެން މިކަންކަން ކުރިއަށް ގެންދަވާ ކަމަށްވަންޏާ، މިހާރުވެސް އެބޭފުޅުންނަކަށް ވިދާޅެއްނުވެވޭނެ، ތިމަންނާމެންގެ ޕާޓީއިން ބަރުލަމާނީ ނިޒާމެއް އައިސްފިކަމަށްވަންޏާ، ތިމަންނާމެންގެ ޕާޓީއިން ބަރުލަމާނީ ނިޒާމެއްގެ އެންމެ އިސްމީހެއްގެ ގޮތުގައި، މަސައްކަތްކުރާ ބޮޑުވަޒީރަކަށް ތިމަންނާމެން ހަމަޖައްސާނީ މިހާރު ނުކުމެވަޑައިގެން ހުންނެވި ރިޔާސީ ކެންޑިޑޭޓު ކަމަށް ވިދާޅެއްނުވެވޭނެ. މިހާ ދެކޮޅުނުޖެހޭގޮތަކަށް އޮތް ކަންތައްތަކެއްގެ ވާހަކަ އަޅުގަނޑު މިދަންނަވަނީ، އެބޭފުޅުން ރައްޔިތުންނަށް ހާމަކަންބޮޑުގޮތެއްގައި، ސާފުކޮށްދެއްވާށޭ. މިއީ އަޅުގަނޑު ހަދައިގެން ދައްކާ ވާހަކައެއްނޫން. މިއީ، އެބޭފުޅުންގެ މެނިފެސްޓޯގައި، ލިޔުއްވާފައި އޮންނަ ވާހަކަތައް. އެހެންވީމާ، އެބޭފުޅުން ރައްޔިތުންނާ ހަމައަށް ވަޑައިގެން ވާހަކަފުޅު ދައްކަވާއިރު މިވާހަކަތައް އެބަޖެހޭ، އެބޭފުޅުން ސާފުކޮށްދެއްވާން.\nދެންމެ ޢަބްދުއްރަޙީމް އެ ވިދާޅުވީ، 160 ރަށް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރުގެ ތެރޭ ޓޫރިޒަމަށް ދޫކޮށްގެން، އެކަމާބެހޭގޮތުން އިދިކޮޅު ބޭފުޅުން ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު. އެބޭފުޅުންގެ ސަރުކާރުގައި މިކަހަލަ 400 އެތައް ރަށެއް، އެތައް ބިމެއް އެބައޮތް ދެއްވާފައި. އަދި އެތަންތަނުގެ ތެރެއިން ހެދުނީ ކިތައް ރިޒޯޓުތޯ؟ ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމާއި، މި އެކިކަންކަމަށް ބަރޯސާކޮށްފައި ދިން ބިންތަކަށްވީ ކިހިނެއްތޯ؟ ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމު ކޮބައިތޯ؟ އެ ނިޒާމެއް މިއަދަކު ނެތޭ. އޭގެ ބަދަލުގައި މި ސަރުކާރުން ދަތުރުފަތުރާ ބެހޭގޮތުންވެސް ކުރާ ކަންކަން މިކުރަނީ. އެހެންވީމާ، ދެން ކޮންމެ ތަނަކަށް ވަޑައިގެން، ކުޅުދުއްފުށީގައިވެސް ވިދާޅުވެދެއްވަން ޖެހޭނީ، މިތަނުގައި އެއަރޕޯޓެއް ހަދައިދޭނަމޭ. އެކަމަކު، ކުޅުދުއްފުށީގައި އެއަރޕޯޓު އެއޮތް ނިމެނީ. ނޮޅިވަރަންފަރުގައިވެސް އެބޭފުޅުން މިކަހަލަ ކޮންމެވެސް ވާހަކައެއް ދައްކަވާނެ. ނަރުދަމާވެސް އަޅައިދެއްވާނަމޭ. މިތަނުގައި ނަރުދަމާގެ މަސައްކަތް ހިނގައި، ނިމެން ކައިރިވަނީ.\nމިވާހަކަތައް ދެއްކީމާ، މިއަދު އެބޭފުޅުން އަޅުގަނޑަށް ޖަވާބު ދެއްވަމުން އެ ވިދާޅުވާ ވާހަކަފުޅުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ، އޭރުގެ އޮޑިޓަރ ޖެނެރަލް ނިޔާޒު އިބްރާހީމް، ރައީސް ޔާމީނާ މި ރިޒޯޓުތައް ދޫކުރާތީ، ވަރަށް ގިނަ ވާހަކަތައް ދެއްކިއޭ. ރައީސް ޔާމީން އޭނާއަށް ޖަވާބު ދިނޭ، ތިވަނީ، ޒާތީ ވަނީއޭ. މިއީ، މުޅިން ދޮގު ވާހަކަ. މިއީ، އޮޅުވާލައިގެން ދައްކާ ވާހަކަ. މިއީ، ދޮގު ވާހަކަ. ނިޔާޒު އިބްރާހީމް، އަޅުގަނޑުގެ ކައިރިއަކަށް، އޭރުގެ އޮޑިޓަރ ޖެނެރަލް ވަޑައެއްނުގަންނަވާ، އެ ވިދާޅުވާ، 160 ރިޒޯޓު ދޫކޮށްގެން އެ ވާހަކަ ދައްކާކަށެއް. ނިޔާޒު އިބްރާހީމް އަޅުގަނޑާ ބައްދަލުކުރައްވައި ދެއްކެވި ވާހަކައަކީ، އޮޑިޓަރ ޖެނެރަލްގެ ހައިސިއްޔަތުން. ރައީސޭ، ތިމަންނާ ކަންބޮޑުވާކަމެއް އެބައޮތޭ. އެއީ، އެމް.އެމް.ޕީ.އާރު.ސީ. އޭރުގެ ޓޫރިޒަމްގެ އެތައް ބައިވަރު ރަށެއް ހިންގާ ކުންފުނި، އެ ކުންފުންޏާއި، އެމް.ޕީ.އެލް. އާ ދޭތެރޭގައި މުޢާމަލާތުތަކެއް އެބަ ހިނގައޭ. މި މުޢާމަލާތުތަކާ ދޭތެރޭގައި ތިމަންނާ ހިތްހަމައެއްނުޖެހެއޭ. އެއީ، އެމް.ޕީ.އެލް. ރާއްޖޭގެ ޕޯޓްސް ސަރަޙައްދުގައި، ބޯޑު ކްލިއަރ ކުރަން އެ އޮންނަ ކުންފުނި. އެމް.ޕީ.އެލް. އިން ދިވެހިފައިސާ އިސްވެ އެބަދެއޭ، އެމް.އެމް.ޕީ.އާރް.ސީ.އަށް ޑޮލަރު ގަތުމަށްޓަކައި. އެހެންވީމާ، އެމް.އެމް.ޕީ.އާރް.ސީ.އިން ޑޮލަރު ދިނުމުގައި ދެފަރާތުން އެއްބަސްވެފައި އޮންނަ އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތަށް މި ކަންކަމެއް ނުހިނގައޭ. މިއީކީއެއް، ކުރެވިގެންވާނެ ކަމެއް ނޫނޭ. މިކަން އެބަ ހުއްޓާލަން ޖެހެއޭ. އެއީ، އަޅުގަނޑާ ދެއްކި ވާހަކައަކީ. 165 ރަށް ނެރޭތީ، ނޫނީވިއްޔާ ޓޫރިޒަމުން ރަށްތަކެއް ނުކުންނާތީ، އެ ވާހަކަ ދެއްކީކީއެއް ނޫން. އަޅުގަނޑާ އެ ވާހަކަ ދެއްކީމާ، އަޅުގަނޑު އޭނާއަށް ދިން ޖަވާބު، އޭރުވެސް ހަމަ ނޫސްތަކުގައި ޖަހާފައި އެހެރީ. އަދި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ފަރާތުން ބުނަމުން މި ގެންދިޔައީ. އަޅުގަނޑު ބުނިން، ތިއީކީއެއް އަޅުގަނޑު ބެހޭނެކަމެއް ނޫނޭ. ކުންފުންޏެކޭ އެމް.ޕީ.އެލް.އަކީ. އެމް.ޕީ.އެލް.ގެ ބޯޑުން ނިންމާފައި، އެމް.ޕީ.އެލް.ގެ މަނީ ޗޭންޖަރސް ލައިސަންސެއް އޮތް ކަމަށްވަންޏާ، ބޭރު ފައިސާ މާރުކުރުމުގެ، ބޭރު ފައިސާ ގަނެ ވިއްކުމުގެ ލައިސެންސެއް އެމް.އެމް.އޭ.އިން ދީފައި އޮތް ކަމަށްވަންޏާ، ތިއީކީއެއް މައްސަލައެއްނޫނޭ. ޤާނޫނީ ގޮތުން، އަދި އެހެން ގޮތަކުންވެސް ތިއާދޭތެރޭގައި، އުފުލޭނެ ފިޔަވަޅެއް ނޯންނާނެއޭ. ދެން، ދެ ފަރާތުގައި މުޢާމަލާތު ހިނގާފައި އޮތްގޮތުން، ލަސްވެގެން ދާކަމަށްވަންޏާ، އެމް.ޕީ.އެލް. އިން އަޅާ ފިޔަވަޅެއް އަޅާނެއޭ. އެކަމަކުވެސް، އޭނާ ހިތްޕުޅުހަމަނުޖެހިގެން ވިދާޅުވީ، އެހެންނަމަވެސް، ތިމަންނާ އެބަޖެހެއޭ، މިވާހަކަ ދައްކަން. އަޅުގަނޑު ދެންނެވީ، ފެނިވަޑައިގަންނަވާގޮތަކަށް ތިޔަ ކަންތައް ކުރައްވާށޭ.\nއެހެންވީމާ، ފެނިވަޑައިގަންނަވާގޮތަށް އެ ކަންތައް ކުރައްވާފައި، އެ ކަންކަން ނިމިގެން ދިޔައީމާ، އޭނާ މިއަދު މަޤާމުން ދުރުވެވަޑައިގެން އެ ހުންނެވީ. އެހެންވީމާ، މިއީކީއެއް އެއްގޮތަކަށްވެސް ޒާތީވެގެން، 160 ރަށް ނުކުމެގެން، ދެއްކި ވާހަކައެއް ނޫން މިއީކީއެއް. އެހެންވީމާ، ވާހަކަ އޮޅުވުމާއި، ވާހަކަ ބަދަލުކުރުމާއި، މީހުންގެ އަބުރަށް އަރައިގަތުމާއި، ތަންތަން އެންދުމާއި، މިކަހަލަ ހުރިހާ ކަމެއް، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރިއަށްއޮތް ތަނުގައިވެސް ފެނިގެންދާނެ.\nއެކަމަކު، މި ރަށްރަށަށް އައިސްފައި، އަޅުގަނޑުމެން މި ވާހަކަ ދައްކާއިރު، އަޅުގަނޑު މި ވާހަކަ މި ދައްކަނީ، މުޅި ދިވެހިރާއްޖޭގެ ރައްޔިތުން މި ކަންކަމަށް، ސަމާލުކަންދޭނެކަމަށް ގަބޫލުކޮށްގެން. ނޮޅިވަރަންފަރުގައިވެސް ހަމަ ކޮންމެ ބޭފުޅަކުވެސް ވިސްނާވަޑައިގަންނަވަންވީ، އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލުކުރާ ޕާޓީތަކަށްވުރެ، ސިޔާސީ މީހުންނަށްވުރެ، މަތިވެރިކޮށް އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލުކުރާ، އަޅުގަނޑުމެން ބަލައިގަންނަންޖެހޭ ބައެއް ކަންތައްތައް އެބަހުއްޓޭ. އެއީ، ރާއްޖޭގައި އޮންނަންވީ ކޮންކަހަލަ ދީނެއްތޯ. ކޮން ދީނެއްތޯ އޮންނަންވީ. އެހެން ބަޔަކަށް ޖާގަ ދޭނަންތޯ. ރާއްޖޭގައި އިސްލާމީ އުސޫލުތައް ހިންގާނަންތޯ. ދީނަށް އިޙުތިރާމް ދެވެނީ ކިހާވަރަކަށްތޯ. މިކަހަލަ އެތައް ކަމެއް ވިސްނާފައި، ދެން އަޅުގަނޑުމެން ވިސްނަންޖެހޭނީ، މިކަހަލަ ރަށްރަށަށް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ބޭނުންވެފައިހުރި ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި، ހުރިހާ އެންމެންނާ ދޭތެރޭގައި އިންސާފާއި ޢަދުލު، ޤާނޫނާއި ޝަރީޢަތާ އެއްގޮތަށް ހަމަހަމަކަން ޤާއިމުކޮށްދޭނެތޯ. އަދި، މިކަހަލަ ރަށްރަށުގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުންގެ ސަލާމަތާއި، މަޞްލަޙަތާއި ރައްކާތެރިކަންއޮތީ، ކިހާ މިންވަރަކަށްތޯ. މިކަހަލަ ކަންތައްތަކެއް އަޅުގަނޑުމެންނަށް ޙައްލުނުކުރެވޭވަރަށް، މިކަހަލަ ކަންތައްތަކެއް މީގެ ކުރީގެ ސަރުކާރުތަކުގެ ތެރޭގައި ފެނިފައި އޮތީމާ، ދޮގެއްތޯ ޤާނޫނު މި ދެންނެވިގޮތަށް ތަންފީޒު ކުރަން ފެށީ. އަދި، މަރުގެ ޙުކުމް ތަންފީޒު ކުރުމުގެ ވާހަކަ ދައްކައި އެއަށް ޢަމަލީ ސިފަ ގެންނާނެ ވާހަކަ ދައްކަންފެށީ، މުޅި ރައްޔިތުންގެ ޙައްޤުގައި. އެ ބޭފުޅުން އެބަޖެހޭ މިއަށް ޖަވާބު ދެއްވަން. އެބޭފުޅުން ހަމައެކަނި ސިޔާސީ ކުށްވެރިންތަކެއްގެ ވާހަކަ ދައްކަވައިގެން ދެކޮޅެއްނުޖެއްސޭނެ. އަޅުގަނޑު މި ދެންނެވި ކަހަލަ އެތައް ބައިވަރު ސުވާލަކަށް އެބަޖެހޭ، މިއަދު ކެންޑިޑޭޓު ނުކުމެވަޑައިގެން ރައްޔިތުންނާ ވާހަކަފުޅު ދައްކަވާއިރު، ޖަވާބު ދެއްވަން. އެ ޖަވާބު ދެއްވަންޖެހޭ ސަބަބަކީ، އެ ބޭފުޅުންނަކީވެސް ރާއްޖޭގައި ވެރިކަން ކުރެއްވި ބޭފުޅުން.\nއަޅުގަނޑުމެންނަށް މީގެ ކުރީގައި ކަމުނުދިޔައީ، ދިވެހިރައްޔިތުންނަށް ކަމުނުދިޔައީ، 30 އަހަރުގެ ދިގު ވެރިކަމެއް، މާ ދިގުވެގެން ދިޔައީމާ. އަދި އޭގެފަހުން، ތިން އަހަރުގެ ވެރިކަމެއް، މާ ކުރުވެގެން ދިޔައީމާ ކަމުނުދިޔައީ. އެހެންވީމާ، 30 އަހަރާއި ތިން އަހަރާ، މި ދޭތެރޭގެ ޢަދަދެއް ނޫންތޯ ރައްޔިތުންނަށް ވެރިކަން ކުރަން ކަމުދަނީ. އަޅުގަނޑުގެ ޒަޢާމަތުގައި، އިރާދަކުރެއްވިޔާ، ފަސް އަހަރު ފުރިގެން މިދަނީ. ފަސް އަހަރު ފުރުމުގެ ކުރިން އިންތިޚާބެއް މިއޮންނަނީ. އެހެންވީމާ، 30 އަހަރު ހުރި މައްސަލަތަކެއްގެ ވާހަކަ ދެއްކެވި ބޭފުޅުން، މިއަދު އެ ބޭފުޅުން އެ ތިއްބެވީ އެއް ގޮނޑިއެއްގައި، އެއް ފަޅުވެރިންނާއެކީ. އަޅުގަނޑުމެންނަކީ އޭރުވެސް ތިން އަހަރުގެ ވެރިކަމާ ދެކޮޅަށް ވާހަކަ ދެއްކި މީހުން. މިއަދުވެސް އަޅުގަނޑުމެން މި ކުރަންޖެހެނީ މި ހަނގުރާމަ ހަމަ އެކަނިމާއެކަނި. އަޅުގަނޑުމެންނާއެކީ ތިބީ އެމް.ޑީ.އޭ. އަޅުގަނޑުމެން މި ދަތުރު ފެށީވެސް އެމީހުންނާއެކީ. އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މި ދަތުރު ނިމިގެން ފާގަތިކަމާއެކީ، ރައްޔިތުންނާއެކީ، ކުރިއަށްދާނީވެސް ހަމަ އަޅުގަނޑުމެންނާއި އެމް.ޑީ.އާ. ގުޅިގެން. އޭގެ އެހެން ސިޔާސީ ފިކުރުގައި ތިއްބެވި ބޭފުޅުންނަކީ، އެ ބޭފުޅުންގެ ފިކުރުތައް ޙަޤީޤަތުގައި، ޤަރުބަ ގަތުމުގެ ކުރިން، އެ ފިކުރުތައް މާ ކުރިއަށް ވެއްޓުނީ. ވެއްޓުނީމާ، އެ ކަންކަން ތަޙައްމަލު ނުކުރެވިގެން ކުށްތަކަށް އަރައިގަތީ. ކުށްތަކަށް އަރައިގަތީމާ، އެ ބޭފުޅުން މިއަދު އެ އުޅުއްވާގޮތަށް އުޅުއްވަން ޖެހިވަޑައިގަތީ. އެކަމަކު، ކޮންމެ މީހަކުވެސް އެމީހަކު ދާންވާ ހިސާބަށް ޤާނޫނާއި ޝަރީޢަތުގެ ތެރެއިން އޭނާ ދާން މަސައްކަތްކޮށްފި ކަމަށްވަންޏާ، އޭނާއަށް ދާންވާ ހިސާބަކަށް ދެވޭނެ. އިންތިޚާބަކަށް ވާދަކުރާނަމަ، މިއަދު ބަންދުގައި ތިއްބެވި ހުރިހާ ބޭފުޅުން 23 ސެޕްޓެންބަރުގައި، މިއަންނަ މަހު، މަހެއްހާ ދުވަސް މިއޮތީ، މަހެއްހާ ދުވަހު ނަގާ ވޯޓުގައި އެ ބޭފުޅުންގެ ނަންފުޅުތައް ޖެހުމަށް އެބޭފުޅުން މަސައްކަތް ކުރަމުން. އޭގެ ކުރީގައި މި ދެންނެވިގޮތަށް، މަސައްކަތް ކުރެއްވީމާ، ޢަދުލުއިންސާފު އެއްވަރަކަށް އެންމެންނަށް ހަމަހަމަކޮށް ޤާއިމުކޮށްދޭ ސަރުކާރެއްގައި، ހަމަ އެ ބޭފުޅުން ކުރެއްވިޔަސް، ހަމަ އެބޭފުޅުންނަށް ދިމާވާނެ ދަތިތަކެއް ހުންނާނެ. އެއީކީއެއް، ރައީސް ޔާމީން ކުރާކަމެއް ނޫން. ރައީސް ޔާމީނަކީ، ތަނެއްގައި ޤާއިމުވެފައި ހުންނަ ނިޒާމު ދަމަހައްޓަން މަސައްކަތްކުރާ މީހެއް.\nއެހެންވީމާ، މި ވާހަކަ ރައްޔިތުންގެ އަރިހަށް ވަޑައިގެން ދެއްކެވިއަކަސް އަޅުގަނޑަކަށް ހިއެއްނުވޭ، ރައްޔިތުންގެ ތެރެއިން ގިނަ ބަޔަކު މި ވާހަކަ ދައްކާނެހެނެއް. ރައްޔިތުން މިއަދު ބޭނުންވަނީ، ތަރައްޤީ. ތަރައްޤީގެ ވާހަކަ ދައްކާ ކަމަށްވަންޏާ، މި ރަށްރަށުން ފެންނަން އެހެރީ ތަރައްޤީ. މި ފޮތުން ފެންނަން އެހެރީ، އޭގެ ތަފްސީލު. ތަފާސް ހިސާބު. އެހެންވީމާ، މި ފޮތް އަދި ލައްޕާލިޔަސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ލޯތަކެއް އަދި މަޅައެއްނުލަން. އަޅުގަނޑުމެން މާލެއަށް ދިޔަޔަސް، ނޮޅިވަރަންފަރަށް އަޔަސް، ކުޅުދުއްފުށްޓަށް ދިޔަޔަސް، އުލިގަމަށް ދިޔަޔަސް، މި ފެންނަނީ، ތަރައްޤީގެ ބިނާތަކާއި، ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތައް. މި ފޮތް ލައްޕާފައި ބާއްވާ. އެކަމަކު، ރައްޔިތުންގެ ހިތުގައި ރައްޔިތުންނަށް ލިބިފައިހުރި ކަންކަމާއި، މި ރަށްރަށުގައި ހިނގަމުންދާ ކަންކަން ރައްޔިތުންގެ ހިތަކުން ފިލައިގެންނުދާނެ. އެއަކަށް ޖަވާބެއް ނުދެއްވޭނެ. އެއަށް ހަމަ ވިދާޅުވާން އޮންނާނެ ވާހަކައަކީ، ތިމަންނާމެން ނުކުތީކީއެއް ފުރަތަމަ މިކަހަލަ މަޝްރޫޢުތަކެއް ހިންގާކަށްނޫނޭ. މިއަށްވުރެ މާ ނިޔަނެތިކޮށް، މިއަށްވުރެ މާ މަޢުޞޫމުކޮށް، ޖަޒީރާތަކެއްގައި ތިބެގެން ޤުދުރަތީގޮތުން އަންނަ ކަންކަމެއް ކުރާށޭ. އެކަމަކު، އެ ދަތުރު ބަދަލުވެއްޖެ. އެބަ އެނގިވަޑައިގަންނަވާ، މި އޮއި ބާރު ކަނޑެއްގައިކަން މި އުޅުއްވަނީ.\nއެހެންވީމާ، ދެން ވިދާޅުވާންޖެހޭ ވާހަކައަކީ، އިންޑިޔާގެ ކަނޑަކީ، ތިމަންނާމެންގެ ސަރުކާރެއްގައި، ޚާރިޖީ ސިޔާސަތުގައި ވިދާޅުވާ ވާހަކައެއް. އިންޑިޔާގެ ކަނޑަކީ، ހަމަޖެހޭ އަމާން ތަނަކަށް ވާނެއޭ. އިންޑިޔާ ކަނޑަކީ މިއަދުވެސް މި ސަރުކާރުގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތުގައި ލިޔެވިފައި އޮތް ވާހަކައެއް އެ ވިދާޅުވަނީ. އިންޑިޔާގެ ކަނޑަކީ އެއްވެސް އިސްތިޢުމާރީ ބާރެއްގެ ނުފޫޒު ފޯރާނެ ތަނެއްނޫން. އަޅުގަނޑުމެން ކަށަވަރުކުރަން ބޭނުންވޭ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަލާމަތަށްޓަކައި، އިންޑިޔާ ކަނޑަކީ އިސްތިޢުމާރީ އެއްވެސް ބާރެއްގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި އޮންނަ ތަނަކަށް ނުވުން. އެއީ، އަޅުގަނޑުމެން ހުރިހާ އަވަށްޓެރި ޤައުމުތަކުގެ ސަލާމަތަކީ. އަދި އަމުދުން، ދިވެހިރާއްޖެ ކަހަލަ، ކުޑަކުޑަ ދައުލަތުގެ ސަލާމަތްކަން އޮތީ އެގޮތަށް. އެހެންވީމާ، އެ ބޭފުޅުން އެބަ ވިދާޅުވެދެއްވަންޖެހޭ، މިއަދު އެ ބޭފުޅުން ވިދާޅުވާ ވާހަކަތަކުގެ ތަފްސީލު.\nއަޅުގަނޑުވެސް ހަމަ ވާހަކަކޮޅު ނިންމާލާނަން. އަޅުގަނޑުގެ ވާހަކަކޮޅު ނިންމާލަމުންވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ހަމަ ބޭނުންވަނީ، މިއަންނަ މަހު 23 ވަނަ ދުވަހު ވޯޓާ ހަމައަށް ވަޑައިގަންނަވާއިރު، އަޅުގަނޑު މި ދެއްކި ކަހަލަ ވާހަކަ ތިޔަބޭފުޅުންގެ ޚިޔާލުފުޅަށް ގެންނަވާ. އަޅުގަނޑުމެން ސިޔާސީ ފިކުރާއި، ސިޔާސީ މީހުންނާއި، ސިޔާސީ ވިސްނުންތަކާއި، އަޅުގަނޑުމެން އެބަޖެހޭ ކުޑަކޮށް ދުރުގައި އަޅުގަނޑުމެން މިކަންކަމާ ދޭތެރޭގައި ގޮތެއް ނިންމަން. އެއީ، އަޅުގަނޑުމެން ކަހަލަ ކުޑަކުޑަ ދައުލަތަކަށް އަމާންކަންއޮތީ ކޮން ގޮތެއްގައިތޯ. އަޅުގަނޑުމެން ކަހަލަ ކުޑަކުޑަ ދައުލަތަކަށް މި އުޅެނީ، ދެ ސިޔާސީ ފިކުރެއް، އަޅުގަނޑުމެންގެ މިއޮތް ކުދިކުދި ރަށްރަށުގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަމާންކަމާއެކީ ނުގެންގުޅެވިގެން މިއުޅެނީ.\nއެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޚިޔާލަށް ގެންނަވާ، އިސްލާމީ ދައުލަތެއްގައި، އެހެން ދީންތަކުގެ ފައްޅި އަޅާނެ ޖާގަ އޮތްތޯ ސުވާލު ކުރެވެމުންދާއިރު، މިއިން ރަށެއްގައި ފައްޅި އަޅައިފި ކަމަށްވަންޏާ، ދެން އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރޭގައި އޮންނަ ހިތްހަމަނުޖެހުމާއި، ނުތަނަވަސްކަމާއި، ދެން މި ތަންތަނުގައި އުފެދޭނެ ހަމަނުޖެހުމާއި ދޭތެރޭގައި ވިސްނާވަޑައިގަތީމާ، އަޅުގަނޑަށް ހީވަނީ، އަޅުގަނޑު މި ދައްކާ ވާހަކަ ވަރަށް ސާފުވާނެކަންނޭނގެ. މިއުޅެނީ، ދެ ފިކުރެއް. އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރޭގައި އެއްވެސް ގޮތަކަށް އިޙުތިރާމާއެކީ ނުގެންގުޅެވިގެން. އަޅުގަނޑުމެން ކަންކަން ކުރީމާ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފެނިގެން މިދަނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަކީ އިސްވެ މީހުންނަށް ގޯނާކުރާ ބައެއްނޫން. އަދި، އެހެންނޫނަސް، އަޅުގަނޑުމެންނަކީ، މީހުންނަށް ގޯނާކުރާ ބައެއްނޫން. އަޅުގަނޑުމެންނަކީ ތަންތަން އަންދާ ބައެއްވެސްނޫން. އެކަމަކު، އިދިކޮޅުގައި ތިއްބެވި ބޭފުޅުންވެސް ރައްޔިތުންނަށް އެބަ ކަށަވަރުކޮށްދެއްވަން އެބަޖެހޭ، އެ ބޭފުޅުންނަކީވެސް ރައްޔިތުންނަށް ހެޔޮއެދުމާއި، ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ ތަރައްޤީއާއި، ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ މަޞްލަޙަތާއި، އަދި ބޭރު ދުނިޔޭގެ ކުރިމަތީގައި، ދިވެހި ދައުލަތް އެއްގޮތަކަށްވެސް ކޮމްޕްރޮމައިޒް ނުކުރާނެ ބައެއްކަން އެ ބޭފުޅުން އެބަޖެހޭ ވިދާޅުވެދެއްވަން. އެ ވާހަކަތައް ވިދާޅުވެދެއްވާފައި، ދެން އެބޭފުޅުން ކުރިއަށް ވަޑައިގަންނަވާށޭ. ދެން އެ ބޭފުޅުން ރައްޔިތުންނާ ކުރިމަތިލައްވައި، ދެއްވަންޖެހޭ ޖަވާބުތައް އަޅުގަނޑު މި ދަންނަވާލީ. ބައެއް ކަހަލަ ސުވާލުތައް މި ދަންނަވާލީ.\nއެއަރޕޯޓުގެ ކަންތައް. ގިޞާޞް ހިފުމުގެ ކަންތައް. އިސްލާމްދީނަށް ކަމޭހިތުން. އަދި ހަމަ އެހެންމެ، އަދިވެސް އެ ބޭފުޅުން މަސައްކަތް ކުރައްވާނެތޯ، އެ ބޭފުޅުންގެ ސަރުކާރެއްގައިވެސް މިސްކިތްތައް ފިޔަވައި، އެހެން ދީންތަކުން އަޅުކަން ކުރާނެ، އެހެން ތަންތަން ފައްޅިތަކާއި، މިކަހަލަ ތަންތަނަށް މިތަނުން ޖާގަ ދޭނެތޯ. އެ ސުވާލު ކުރައްވާނެ. އެއަށް، އެބަޖެހޭ ރައްޔިތުންގެ ކުރިމަތީގައި، ޖަވާބު ދެއްވަން. މިކަހަލަ ކަންކަމެއް މިކަހަލަ މަޢުޞޫމު މުޖުތަމަޢުގައި އަޅުގަނޑުމެން އޮޅުންފިލުވަން ބޭނުންވަނީ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ކުރިއެރުމާއި، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އޮތް ހުރިހާ ނިޢުމަތެއް އޮތީ، ﷲގެ މަގުގައި އަޅުގަނޑުމެން ތިބެގެން. އެހެންވީމާ، މިވާހަކަ ދެއްކީމާ، މިއީ ހަމައެކަނި ޤާނޫނުއަސާސީގައި އޮތް މާއްދާއެއްގެ ދެ ފޮޅުވަތުން ފުއްދައިލެވޭނެ ކަމެއްކަމަށް ޖަވާބު ދެއްވީމާ، އެ ބޭފުޅުންގެ ވިސްނުންފުޅާއި ފިކުރު، އަޅުގަނޑު މި ދެންނެވި ކަހަލަ ކަންކަމުގައިހުރި މިންވަރު ރައްޔިތުންނަށް ހާމަކޮށް ބޮޑުކޮށް އެބަ އެނގޭ.\nއަޅުގަނޑު އެދެނީ، ނޮޅިވަރަންފަރަށް އިތުރު ތަރައްޤީ އައުން. އަޅުގަނޑު މި ދަންނަވާލި މަޝްރޫޢުތައް ނޮޅިވަރަންފަރުގައި ހިނގަމުންދާކަން، ނޮޅިވަރަންފަރުގެ ރައްޔިތުންނަށް އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ. އެންމެ އަވަހަށް، ދެން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އަޅުގަނޑު ބަލާނަން ވޯޓުގެ ކުރިންވެސް، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މިތަނުގައި ފެނުގެ މަޝްރޫޢު ފެށްޓޭތޯ ބަލާނަން. އެކަމަކު، މަޝްރޫޢުތައް ޓެންޑަރކޮށްގެން، ބޭރުގެ ކުންފުނިތަކަށް ދިނީމާ، ދިމާވާ މައްސަލަތައް ހުރިކަން އަޅުގަނޑު މި ދަންނަވާލީ. މިކަހަލަ މަޝްރޫޢުތަކެއް އެކި ހިސާބުގަނޑުގައި ފެށީ. މި ރަށުގެ ހައުސިންގ މަޝްރޫޢަކީވެސް މިހެންއޮތް މަޝްރޫޢެއް. އެހެންވީމާ، މިކަހަލަ ބޮޑެތި މަޝްރޫޢުތައް ފަރާތް ފަރާތަށް ދޫކުރާއިރު، ސަރުކާރުން ވިސްނަންޖެހޭ ކަންކަން ހުންނާތީއާއެކީ، ފެނުގެ މަޝްރޫޢުވެސް މިތާނގައި ނުފެށި މިއޮތީ. އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ހަމަގައިމުވެސް ވޯޓުގެ ކުރިން ފެށޭތޯ، ނޫނީވިއްޔާ، ހަމަގައިމުވެސް، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މި އަހަރުގެ ތެރޭގައި މި މަޝްރޫޢު ފެށިގެންދާނެ. މި މަޝްރޫޢަކަށް ދަތިވާ އެހެން އެއްވެސް ކަމެއްނެތް. ހުރިހާ ފައިސާއެއް ހަމަޖެހިފައި. ހުރިހާ ކުރެހުންތަކެއް ނިމިފައި. އެއްފަހަރު ޓެންޑަރ ކުރެވިފައި. ހަމަ ރަނގަޅު، މިކަން ކުރެވޭ ވަރުގެ ޤާބިލު ބަޔަކު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ލިބުނީމާ، މި މަޝްރޫޢުވެސް ފެށިގެންދާނެ. އެ ހިސާބުން ނޮޅިވަރަންފަރަށް ބޭނުންވާ ހުރިހާކަމެއް މި ވަގުތަށް ފުދިގެން ދިޔައީ.\nހަމައެއާއެކީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފަސް އަހަރު ދެއްވައިފި ކަމަށްވަންޏާ، ދެން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މި މަގުތަކުގައި އަޅުގަނޑުމެން ހިނގާނީ ތާރުގެ މަތީގައި. ތިޔަބޭފުޅުންގެ އަތްޕުޅުމަތީގައި، އަޅުގަނޑަށް ތިޔަބޭފުޅުންނަށް އެހީވުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތީ. ތިޔަބޭފުޅުން މިކަންކަމުގައި އަޅުގަނޑުމެންނާއެކީ، ތިއްބަވައިފި ކަމަށްވަންޏާ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އަޅުގަނޑުގެ ތަރައްޤީ މަޝްރޫޢު ހިންގުމުގައި އެއްގޮތަކަށްވެސް އަޅުގަނޑު ހަމަ މިއީ، ގޯޅިއަޅައިގެން ކަންކަންމަތީ ބަލާނެ މީހެއްނޫން. އަޅުގަނޑު މަޝްރޫޢުތަކާއެކީ، އަޅުގަނޑު ދާނީ ކުރިއަށް. އެއްގޮތަކަށްވެސް އެހެން މީހަކު، މި މަޝްރޫޢުތައް ހުއްޓުވަން ދައްކާ ވާހަކައަކީ، އަޅުގަނޑު އިޖާބަދޭނެ މަޝްރޫޢެއް ނޫން. އިޖާބަދޭނެކަމެއްވެސް ނޫން. އެކަންކަން މި ފެންނަނީ. 31 މިލިއަން ރުފިޔާ، 230 މިލިއަން ރުފިޔާ. އެއީ، ނޮޅިވަރަންފަރަށް އެކަނި ތަފާތު ފެންނަން ހުރިވަރު.\nވާހަކަކޮޅު އެއްސެވީތީ ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރު ދަންނަވަން.\nއިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ކުރިއަށް އޮތް މުސްތަޤުބަލަކީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފާގަތި މުސްތަޤުބަލެއް ކަމުގައި ﷲ ލައްވާށި!


Season ah thahyaaruvaa iru fitness aa medhu visnun muhihmu! | Mihaaru\nމިދިޔަ އަހަރުގެ ދިރާގު ދިވެހި ޕްރިމިއާ ލީގުގެ ތެރެއިން މާޒިޔާ އާއި ގްރީން ސްޓްރީޓްސް ބައްދަލުކުރަނީ.-- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\nސީޒަނަށް ތައްޔާރުވާއިރު ފިޓްނަސްއާ މެދު ވިސްނުން މުހިއްމު!\n15 މާޗް 2019 - 09:28 1 comment\nރާއްޖޭގެ ފުޓްބޯޅަ ސީޒަނުގެ ކުރީކޮޅު ކޯޗުން އާއްމުކޮށް ފާހަގަކުރާ މައްސަލަތައަކީ ރަނގަޅަށް ޕްރީ ސީޒަން ތަމްރީން ނެހެދި ކުޅުންތެރިންގެ ފިޓްނަސް އެކަށީގެންވާ ވަރެއްގައި ނެތުމެވެ. އާ ސީޒަނަކަށް ތައްޔާރުވާއިރު ގިނަ ކުޅުންތެރިންގެ ފިޓްނަސް ސުމަކުން ފަށަން ޖެހޭ ކަމަށް ތަޖުރިބާކާރު ދިވެހި ކޯޗުންނާއި ބިދޭސީ ކޯޗުން ވެސް ވަނީ ފާހަގަކޮށްފަ އެވެ.\nމި ފަހަރުގެ ފުޓްބޯޅަ ސީޒަން ޖޫން މަހު ފަށާ ގޮތަށް ބަދަލުކުރުމުން ވާދަވެރި މެޗެއް ނުކުޅެ ކުޅުންތެރިން ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެއް ތިބެން ޖެހޭނެ އެވެ. މިއީ ކުޅުންތެރިންގެ ފޯމާއި ފިޓްނަސް އަށް ވަރަށް އަސަރުތަކެއް ކުރާނެ ކަމެއް ކަމަށް ގިނަ ކޯޗުން ގަބޫލުކުރެ އެވެ.\nއެފްއޭއެމްގެ ރައީސް ބައްސާމް އަދީލް ޖަލީލް ވިދާޅުވީ ކްލަބްތަކާ މަޝްވަރާކޮށް ޖޫން މަހު ސީޒަން ފަށާ ގޮތަށް ނިންމި ނިންމުމަކީ މާ ކުރިން ވެސް ކުރަން ޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށާއި އެއީ އޭއެފްސީ ކަޕް ފަދަ މުބާރާތްތަކަށް ދާއިރު ވާދަވެރި މެޗުތަކެއް ނުލިބޭތީ ކުރާ ޝަކުވާ އަށް ހައްލެއް ލިބޭނެ ކަމެއް ކަމަށެވެ.\nބައްސާމް ވިދާޅުވީ ގެންނަ ބަދަލާ ގުޅިގެން އުނދަގޫތަކެއް ހުންނާނީ މި އަހަރު ކަމަށާއި އަލުން ޖޫން ގައި ފެށުމުން ދެން ކޮންމެ އަހަރެއް ވެސް އޮންނާނީ ހަމަ ބެލެންސްކޮށް ކަމަށް ގަބޫލުކުރައްވާ ކަމަށެވެ.\nނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގެ ތެރެއިން ބައްސާމް ވާހަކަ ދައްކަވަނީ. -- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\n"ކޮންމެ ބަދަލެއްގެ ވެސް ކޮންމެ ވެސް ކަހަލަ އުނދަގޫތަކެއް ހުންނާނެ. އަޅުގަނޑުމެން ބަލިވީ ވެސް ބޭސް ކެއީމަ ހިތި ރަހަލާ ބޭހެއް ކާން މި ޖެހެނީ. އެހެން ނަމަވެސް ބޭސް ކޭމަ ރަނގަޅުވޭ އެ ކަހަލަ ގޮތެއް ކަންނޭނގެ މިހާރު މިދަނީ. މި ކަމެއް ރަނގަޅު ކުރަން ކޮންމެވެސް ކަހަލަ ސްކްރިފައިޒެއް ކުރަން ޖެހޭ،" ބައްސާމް ވިދާޅުވި އެވެ.\nރާއްޖޭގެ ކުޅުންތެރިންނަކީ ސެމީ ޕްރޮފެޝަަނަލް ކުޅުންތެރިން ކަމަށާއި އެ ކުޅުންތެރިން އާންމުކޮށް ޕްރީ ސީޒަނުގައި ފިޓްނަސް އަށް މާ ބޮޑު އަހަމިއްޔަތުކަން ނުދޭކަން ބައްސާމް ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ. އެކަމަކު އެކަންތައްތައް ބަދަލުކުރަން ޖެހޭ ކަމަށާއި ފިޓްނަސް އާއި އެހެނިހެން ކަންތައްތައް ތަންކޮޅެއް ރަނގަޅަށް މަސައްކަތް ކުރަން ޖެހޭ ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ.\nއޭޝިއާގެ 23 އަހަރުން ދަށުގެ މުބާރާތުގެ ކޮލިފައިން ބުރުގައި މި މަހު ކުޅުމުގެ ކުރިން ރާއްޖޭގެ ޒުވާން ގައުމީ ޓިމު އަންނަނީ ފަރިތަކުރަމުންނެވެ. މާލޭގައި ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ފަރިތަކުރުމަށް ފަހު މިހާރު އަންނަނީ ފިލިޕީންސްގައި ޓްރެއިނިން ކޭމްޕެއް ފުރިހަމަ ކުރަމުންނެވެ.\nގައުމީ ޓީމުގެ ކޯޗު ޕީޓަ ސެގާޓް ވެސް ވަނީ ސީޒަން ފެށުމާ ދެމެދު މި ލިބޭ ބޮޑު ބްރޭކުގައި ކުޅުންތެރިން ފިޓްނަސް އަށް ހާއްސަ ސަމާލުކަމެއްދޭން ޖެހޭކަން ޒުވާން ޓީމަށް ބަލައިލުމުން ވެސް އެނގޭ ކަމަށް ބުނެފަ އެވެ.\n"މި ކުޅުންތެރިން މި އައީ ޔޫތު ޗެމްޕިއަންޝިޕް ކުޅެފައި. އެންމެ ރަނގަޅު ލެވެލެއްގައެއް ނޫން ފިޓްނަސް ހުރީ. އަހަރެންގެ މާ ބޮޑު ކަންބޮޑުވުމެއް އެބައޮތް. އެއީ ޖޫން މަހު ސީޒަން ފަށާއިރު ދެން ތިބި ސީނިއާ ކުޅުންތެރިންގެ ފިޓްނަސްއާ މެދު. އެ ކުޅުންތެރިން އެހާ ބޮޑު ބްރޭކަކަށް ފަހު އަންނައިރު ފޯމަށާއި ފިޓްނަސް ހުންނާނީ ގެއްލިފައި. އޭގެ އަށް އެ ކުޅުންތެރިން މަސައްކަތްކުރާނެ ކަމަށް އުއްމީދުކުރަން،" މިދިޔަ މަހު "މިހާރަ"ށް ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ސެގާޓް ބުންޏެވެ.\nމިދިޔަ އަހަރުގެ ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމެއްގެ ތެރެއިން ކިސް ރާއްޖޭގެ ކުޅުންތެރިންގެ ފިޓްނަސްއާ ބެހޭގޮތުން ވާހަަކަ ދައްކަމުން ނިތްކުރީގައި އަތްއަޅައިގެން. -- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\nރާއްޖޭގައި ސެމީ ޕްރޮފެޝަނަލް ކުޅުންތެރިން ގިނަ ނަމަވެސް ފުޓްބޯޅަ އަށް ހުސްވެ ހަމަައެކަނި މިކަމުން އާމްދަނީ ހޯދައިގެން ކުޅެމުން އަންނަ ކުޅުންތެރިން ހިމެނެ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ފިޓްނަސް އަށް ހާއްސަ ސަމާލުކަންދޭ ކުޅުންތެރިން ވެސް ހިމެނެ އެވެ.\n"ސެމީ ޕްރޮފެޝަނަލް ނޫނީ ޕްރޮފެޝަނަލް ވުމެއް ނޫން. ރާއްޖޭގެ ކުޅުންތެރިން މިހާރު ހަގީގަތުގައި ފިޓްނަސް އަށް ވިސްނަންޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުކުރަންޖެހޭ. އެއީ އެންމެ މަތީ ލެވެލްގެ މެޗުތަކަށްދާއިރު ބޮޑީ ކޮންޑިޝަން ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ދިމާވާން އެބެޖެހޭ އިދިކޮޅަށް ނުކުންނަ ޓީމާ. އެކަން ކުރެވެނީ އެއް މަސް ނޫނީ ދެ މަހުގެ ޓްރެއިނިން ސެޝަނަކުންނެއް ނޫން. މުޅި އަހަރަށް ބަލައިގެން ހަށިގަނޑު ބަލަހައްޓައިގެން. އެކަން ފެންނާނެ ބޭރުގެ ކުޅުންތެރިންގެ ކިބައިން،" ފުރަތަމަ ޑިވިޝަންގެ ކޯޗަކު "މިހާރަ"ށް ބުންޏެވެ.\n"ޕްރީ ސީޒަނަކަށް ނުކުންނައިރު އެއް މަސް ވަންދެން ގަވައިދުން ކަސްރަތެއް ވެސް ނުކޮށްލާ ކުޅުންތެރިން ތިބޭ. މިއީ މިކަން ވާން ޖެހޭ ގޮތެއް ނޫން."\nއޭނާ ބުނީ ހަގީގަތުގައި ރާއްޖޭގެ ކުޅުންތެރިންގެ ފިޓްނަސް އަށް އަސަރުކުރާ ސަބަބުތައް ބައިވަރުކަމަށާއި ރަނގަޅު ކާނާ ކެއުމާއި އާއި ރަނގަޅު ވަގުތުގައި އަރާމްކުރުމަށް އަހައްމިއްޔަތުކަން ދިނުން އިތުރުކުރަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ.\nރާއްޖޭގެ ފުޓްބޯޅައިގައި ގިނަ ތަޖުރިބާތަކެއް ކޮށްފައިވާ ހަންގޭރީގެ ކޯޗު ލާޒްލޯ ކިސް މިދިޔަ ސީޒަނުގައި ވިކްޓަރީއާ ހަވާލުވެ ފުރަަތަމަ މެޗުތަކަށް ފަހު ވަރަށް ބޮޑަށް ކުޅުންތެރިންގެ ފިޓްނަސް މައްސަލައިގައި ޝަކުވާ ކުރި އެވެ. ކިސް އަކީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގިނަ ކުޅުންތެރިންނާ އެކު މަސައްކަތްކޮށްފައިވާ ފަރާތެކެވެ. އޭނާ މިދިޔަ އަހަރު ބުނީ އޮފްސީޒަނުގައި ކުޅުންތެރިން އަމިއްލަ އަށް ޖިމަކަށް ގޮސް ޓްރެއިން ކޮށްލި ނަމަވެސް އޭގެ ފައިދާކުރާނެ ކަމަށާއި އެކަމަކު އެކަން ވެސް ކުރާނެ ތިބީ މަދު ކުޅުންތެރިއެއް ކަމަށެވެ.\nމިދިޔަ ސީޒަނުގައި ނިއު އާއި ވެލެންސިއާ ކުޅުނު މެޗެއްގެ ތެރެއިން. -- ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/ މިހާރު\n"މިހާރަ"ށް ވާހަކަ ދެއްކި ފިޓްނަސް ޓްރެއިނަރަކު ބުނީ ކޮންމެ ކުޅިވަރެއް ކުޅުނަސް އެންމެ މުހިއްމީ ރަނގަޅު ލެވެލެއްގައި ފިޓްނަސް ހިފެހެއްޓުން ކަމަށެވެ. އެ ގޮތުން ރާއްޖޭގެ ގިނަ ކުޅިވަރު ކުޅުންތެރިން އަމިއްލަ އަށް އިސްނަގައިގެން ފަހަކަށް އައިސް ޓްރެއިނިން ނަގަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ. އަދި އޭގެ ތެރޭގައި ފުޓްބޯޅަ ކުޅުންތެރިން ވެސް ހިމެނޭ ކަމަށް ބުންޏެވެ.\nޖޫން މަހު ފުޓްބޯޅަ ސީޒަން ފަށަން ނިންމި ނަމަވެސް އެފްއޭއެމުން އަދި ކަލަންޑަރު އާންމުކޮށްފައެއް ނުވެ އެވެ. އެކަމާ މިހާރު އަންނަނީ ކްލަބްތަކާ މަޝްވަރާކުރަމުންނެވެ. މީގެ ކުރިން ކްލަބްތަކުން ބުނީ އެފްއޭއެމުން ކަލަންޑަރު އާންމުކުރިހާ އަވަހަކަށް ޕްރެކްޓިސްތައް ފަށާނެ ސީދާ ތާރީހެއް ކަނޑައަޅާނެ ކަމަށެވެ.\nފުޓްބޯޅަ ސީޒަން ޖޫން މަހު ފަށާއިރު ގިނަ ކުޅުންތެރިންތަކެއް އެންމެ ފަހުން ވާދަވެރި މެޗުތަކެއް ކުޅެފައި އޮންނާނީ ހަ މަސް ކުރިންނެވެ. އަލުން ހުރިހާ ކަމެއް ކުރަން ޖެހިފައިވާއިރު، އެންމެ މުހިއްމުކަމެއްގެ ގޮތުގައި މިހާރު ކުރަން ޖެހޭނެ ކަމަކީ އާ ސީޒަނަށް ފިޓްވެ ތައްޔާރުވުން ކަމުގައި ގިނަ ބަޔަކު ގަބޫލުކުރެ އެވެ. އަދި އެހާ ދުވަހު ނުކުޅެ ހުރެފައި އަލުން ނުކުންނައިރު ރަނގަޅު ލެވެލެއްގައި ފިޓްނަސް ނެތްނަމަ ގާތްގާތުގައި މެޗުތައް ކުޅޭ ސީޒަނެއްގައި އަނިޔާގެ ގިނަ މައްސަލަތަކާ މުޅި އަހަރު ކުރިމަލާންޖެހުމުގެ ބިރު އެބައޮތެވެ.


December 1 gai Velana International Airport gai record eh, edhuvahu airport gai 226 movements - One Online\nވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގެ އޭޕްރަން --- ފޮޓޯ: އެމްއޭސީއެލް\nޑިސެމްބަރު އެކެއްގައި ވެލަނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގައި ރެކޯޑެއް، އެދުވަހު އެއާޕޯޓުގައި 226 މޫވްމަންޓްސް\nވެލާނާއިންޓަނޭޝަނަލް އިން އާދިއްތަ ދުވަހު 226 މޫވްމަންޓްސް އާއެކު ރެކޯޑެއް ގާއިމްކޮށްފި ކަމަށް މޯލްޑިވްސް އެއާޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް، އެމްއޭސީއެލް އިން ބުނެފިއެވެ.\nއެމްއޭސީއެލް އިން އިއްޔެ ކުރި ޓުވީޓެއްގައި ބުނެފައިވަނީ ވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގައި އެއްދުވަހަކު އެއްމެ ގިނަ މޫވްމަންޓްސްއަކީ މީގެ ކުރިން 219 މޫވްމަންޓްސް ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ޑިސެމްބަރު އެއްވަނަ ދުވަހު އިތުރު ހަތް މޫވްމަންޓްސް އާއެކު އެ ރެކޯޑު 226 މޫވްމަންޓްސްއަށް އާވެފައިވާ ކަމަށް އެ ކުންފުނިން ބުނެއެވެ.\nޑިސެމްބަރު އެއް ވަނަ ދުވަހު ވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގައި 102 އިންޓަނޭޝަނަލް ފްލައިޓް ހަރަކާތްތެރި ވެފައިވެއެވެ. އަދި 212 ޑޮމެސްޓިކް ފްލައިޓް ހަރަކާތްތެރި ވެފައިވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން އިތުރު އެޑް ހޮކް (ޝެޑިއުލް ނުކުރާ) ތިން ފްލައިޓެއް އެ އެއާޕޯޓުގައި އެދުވަހު ދަތުރު ކުރި ކަމަށް އެމްއޭސީއެލް އިން ބުނެފައިވެއެވެ.\nމިއީ މިއަހަރުތެރޭ ވެލާނާ އިންޓަނޭޝަނަލް އެއާޕޯޓުގެ މޫވްމަންޓްސް ރިކޯޑަށް ބަދަލެއް އައި ދެވަނަ ފަހަރެވެ. ކުރިން 214 ގައި 2018ގެ ޖެނުއަރީ މަހު އޮތް މޫވްމަންޓްސް ރެކޯޑު 219 އަށް ބަދަލުވެފައިވަނީ މިއަހަރު ފެބްރުއަރީ މަހުގެ ތެރޭގައެވެ. އޭގެ ފަހުން އެ އަދަދު 226އަށް ބަދަލުވެގެން މިދިޔައީ މިދިޔަ އާދިއްތަ ދުވަހުއެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު މޯލްޑިވްސް އެއާޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް ވެލާނާ އިންޓަރނޭޝިނަލް އެއަރޕޯޓް


ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤައުމީ ޔުނިވަރސިޓީ / ސެންޓަރ ފޮރ އޯޕަން ލަރނިންގ\nއެމް.އެން.ކިޔޫ.އެފްގެ ލެވެލް7ގެ ސަނަދާއި ލެވެލް9ގެ ސަނަދެއް، މަޤާމުގެ މަސައްކަތާ ގުޅޭ ދާއިރާއިން ހާސިލުކޮށްފައިވުން.\nލެކްޗަރަރގެ މަޤާމަށް މީހަކު ނުލިބިއްޖެނަމަ، އެސޯސިއޭޓް ލެކްޗަރަރގެ މަޤާމަށް ފުރުސަތު ހުޅުވައިލަމެވެ.\nއެމް.އެން.ކިޔޫ.އެފްގެ ލެވެލް7ގެ ސަނަދެއް، މަޤާމުގެ މަސައްކަތާ ގުޅޭ ދާއިރާއިން ހާސިލުކޮށްފައިވުން.\nފެކަލްޓީން ހިންގާ ކޯސްތަކުގައި ކިޔަވައިދިނުން.\nޓިއުޓޯރިއަލްއާއި، ޢަމަލީ ކްލާސްތަކާއި، ޑެމޮންސްޓްރޭޝަންތަކާއި، ދަރިވަރުންގެ ފީލްޑް ވިޒިޓްތައް ހިންގުން.\nކިޔަވައިދޭ މާއްދާތަކުގެ އިމްތިޙާނު ތައްޔާރުކުރުމާއި، މާކުކުރުމާއި، އެސެސްކުރުމާއި، އިންވިޖިލޭޓްކުރުން.\nމަރުކަޒާއި، ޑިޕާޓްމަންޓްތަކުގެ ބައްދަލުވުންތަކުގައި ބައިވެރިވުމާއި، ކޮމިޓީތަކުގައި ބައިވެރިވުމާއި، ރޭވުމުގެ މަސައްކަތުގައި ބައިވެރިވުން.\nއިތުރުގަޑީގައި މަސައްކަތްކުރާނަމަ، ހަމަޖެހިފައިވާ އުސޫލުން، އިތުރުގަޑީގެ ފައިސާ ދެވޭނެއެވެ.\nވަޒީފާއަށް ހޮވުމުގައި އިސްކަން ދެވޭނެ ކަންތައްތައް:\nމި މަޤާމަށް ހޮވާ ކެންޑިޑޭޓަކީ، ޢަރަބިމީޑިއަމުން ފުރަތަމަ ޑިގްރީ ހާސިލުކޮށްފައި ވާކެންޑިޑޭޓަކަށް ވާންވާނެއެވެ.\nއިސްލާމިކް ސްޓަޑީޒް، އިސްލާމީ ތާރީޚު، އަރަބި ބަސް، ޤުރްއާން، މީގެތެރެއިން ވީހައި ގިނަ މާއްދާތައް ކިޔަވައިދެވޭ ފަރާތްތަކަށް އިސްކަންދެވޭނެ.\nދިވެހިރައްޔިތެއްކަން އަންގައިދޭ، މުއްދަތު ހަމަނުވާކާޑުގެ ސާފު ކޮޕީ (އަސްލާ އެއްގޮތްކަމަށް ރަސްމީ ފަރާތަކުން ނުވަތަ ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ އޮފީހުން ތައްގަނޑު ޖަހާފައިވާ އަސްލު)\nއިންޓަވިޔުކުރެވޭނީ، އިޢުލާނުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ މަޤާމަށް ޝަރުޠު ހަމަވާ ކެންޑިޑޭޓުންގެ ތެރެއިން ޝޯޓްލިސްޓް ކުރެވޭ ފަރާތްތަކާ އެކަންޏެވެ.\n2014 ޑިސެންބަރު 25 ވާ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ މެންދުރު 12:00 ގެ ކުރިން ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤައުމީ ޔުނިވަރސިޓީގެ އިދާރީ މަރުކަޒަށް.\nމަޢުލޫމާތު ސާފުކުރުމަށް ގުޅާނީ 3345157 ނަންބަރު ފޯނާއެވެ.\nމި މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި މުވައްޒަފުގެ މަސައްކަތުގެ ފެންވަރާއި، މަސައްކަތްތަކުގެ އަޚުލާޤަށް ބަލައި، އެއްވެސް ނޯޓިހެއް ދިނުމަކާ ނުލައި، ވަޒީފާގެ އެއްބަސްވުން އުވާލާފައި، މުވައްޒަފު ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގެ އިޚުތިޔާރު ޔުނިވަރސިޓީއަށް ލިބިގެން ވެއެވެ.


2 Aharuge Kuda Kuhjjaa Rape Kuri Massallagai Dhauvaa Kuri2Meehun Ves Inkaaru Koffi | Hathaavees\nދެ އަހަރުގެ ކުޑަކުއްޖާ ރޭޕްކުރި މައްސަލާގައި ދައުވާކުރި ދެ މީހުންވެސް އިންކާރުކޮށްފި\nދެއަހަރު ކުޑަ ކުއްޖާ ރޭޕް ކުރި ކަމަށް ތުހުމަތު ކުރެވޭ ކާފަ އާއި މުނި ކާފަ-\nގއ. ކަނޑުހުޅުދޫގައި ދެއަހަރު ނުވާ ކުޑަ ކުއްޖަކަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރި މައްސަލާގައި ދައުވާކޮށްފައިވާ އެކުއްޖާގެ ކާފަ އާއި މުނިކާފަ ދައުވާ އަށް އިންކާރުކޮށްފިއެވެ.\nމި މައްސަލާގައި ޝަރީއަތް ފަށާފައިވަނީ މިދިޔަ ފެބްރުއަރީ މަހުގެ 24ވަނަ ދުވަހުއެވެ. މި މައްސަލާގައި ފުލުހުން ދައުލަތުގެ ފަރާތުން ކުއްޖާގެ ކާފަ އަދި މުނިކާފަގެ މައްޗަށް އުފުލާފައިވާ ދައުވާއަކީ، އާއިލާގެ މެންބަރަކު އެ އާއިލާގެ ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުމުގެ ކުށުގެ ދައުވާއެވެ.\nމި ދެ މީހުންވެސް ދައުވާ އަށް އިންކާރު ކޮށްފައިވާ ކަމަށް ޕްރޮސިކިއުޓަރު ޖެނެރަލް (ޕީޖީ) އޮފީހުން ބުނެއެވެ.\nއެ މައްސަލާގައި ހައްޔަރުކޮށްފައިވަނީ އުމުރުން 62 އަހަރުގެ އިބްރާހިމް ދީދީ އާއި 82 އަަހަރުގެ ހަސަން މޫސާ ދީދީ އެވެ.\nމި މައްސަލާގައި އެ ކުއްޖާގެ ކާފަ އާއި މުނިކާފަގެ އިތުރުން އެ ކުއްޖާގެ ބައްޕަ ވެސް ހައްޔަރުކޮށްފައިވެއެވެ. އޭނާ ހައްޔަރުކުރީ އެ ކުއްޖާ އަށް އިހުމާލުވުމުގެ ތުހުމަތުގައެވެ. ނަމަވެސް އެކުއްޖާގެ ބައްޕަވަނީ ފުލުހުންގެ ހައްޔަރުން ދޫކޮށްލާފައެވެ.\nކުއްޖާގެ ބައްޕަ ހައްޔަރުކުރީ އިހުމާލުވުމުގެ ތުހުމަތުގައެވެ. ފުލުހުން އެ ކުއްޖާގެ ބައްޕަ ދޫކޮށްލިއިރު އެކުއްޖާގެ މަންމައާ އަދި ބައްޕައަށްވެސް ވަނީ ދައުވާ އުފުލާފައެވެ. އެ ދެ މީހުންގެ މައްޗަށް ދައުވާ އުފުލާފައިވަނީ ކާފަ އާއި މުނިކާފަ ޖިންސީ ގޯނާ ކުރިކަން އެނގި ތިބެ އެކަން ކަމާ ބެހޭ ފަރާތްތަކުގެ ސަމާލުކަމަށް ނުގެނައި މައްސަލައިގައެވެ.\nމި މައްސަލާގައި ފުލުހުން ވަނީ ކުއްޖާގެ ކާފަ އަދި މުނިކާފަގެ މައްޗަށްވެސް ދައުވާ އުފުލާފައެވެ. އެ ދެ މީހުންގެ މައްޗަށް ކުރީ އާއިލާގެ މެންބަރަކު އެ އާއިލާގެ ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ އަމަލެއް ހިންގުމުގެ ކުށުގެ ދައުވާ އެވެ.\nފުލުހުން ބުނީ ކުއްޖާގެ ބައްޕަ ދޫކޮށްލީ ޕީޖީއާ މަޝްވަރާ ކުރުމަށްފަހުގައި ކަމަށެވެ.\nPrevious ބްރޯޑްކޮމްގެ މެންބަރު ކަމަށް އަނާ އައްޔަން ކުރައްވައިފި\nNext ނޫމަޑި މައްސަލާގައި މުއިއްޒަށް ދައުވާކޮށްފި


Kulhudhuffushi Online - Thafaathu faidhaa thakaaeku,Ooredoo ge aa postpaid campaign fashaifi\nތަފާތު ފައިދާތަކާއެކު، އުރީދޫގެ އާ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ކެމްޕެއިން ފަށައިފި\nއަބްދުލް ވާހިދު ޙަސަން - 10 މަސް ކުރިން - 8 މެއި 2018\nއުރީދޫ އިން އަލަށް ތައާރަފްކޮށްފައިވާ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ޕްލޭންތައް ބޭނުންކުރައްވާ ކަސްޓަމަރުންނަށް ލިބިގެންދާ ގިނަގުނަ ތަފާތު ފައިދާތައް ދައްކުވައިދޭ ހާއްސަ ކެމްޕެއިންއެއް އެކުންފުނިން ފަށައިފިއެވެ.\nއުރީދޫއިން އަބަދުވެސް މަސައްކަތްކުރަމުން ގެންދަނީ ކަސްޓަމަރުންނަށް ހިދުމަތް ބޭނުންކުރުމުގައި ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި އިތުރު ފުރިހަމަކަމެއް ގެނެސްދިނުމަށެވެ.\nއުރީދޫގެ ފަހުގެ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ޕެކޭޖްތަކަކީ ރާއްޖޭގައި އެންމެ ފުރިހަމަ ޕެކޭޖްތަކެވެ. މިޕެކޭޖްތަކަކީ އެންމެހާ ކަސްޓަމަރުންގެ ބޭނުންތަކަށް ފެތޭނެފަދައިން ތައްޔާރުކުރެވިފައިވާ، އަންލިމިޓެޑްކޮށް ގުޅާ އަދި އެސްއެމްއެސްކޮށްލެވޭ އަދި އެންމެ ބޮޑު ޑޭޓާ އެލަވެންސްތައް ހިމެނޭނެ ޕެކޭޖްތައްކަމަށް އެކުންފުނިން ބުނެ އެވެ.\nމީގެ އިތުރުން މިޕެކޭޖްތައް ނެންގެވުމުން އެތަކެއް އިތުރު ފައިދާތަކެއް އެކުލެވިގެންވެ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި އެންމެ ފަހުގެ ފޯނުތައް އިންސްޓޯލްމެންޓް ސްކީމްގެ ދަށުން ކަސްޓަމަރުންނަށް ލިބުން، ޕެކޭޖް ނެންގެވުމުން ލައިފް އިންޝުއަރެންސް ލިބުން، އަދި ރާއްޖޭގެ މަގުބޫލު އައުޓްލެޓްތަކާއި އަދި ދުނިޔޭގެ މަޝްހޫރު ބްރޭންޑްތަކުން ވަރަށް ފުރިހަމަ ޑިސްކައުންޓްތައް ލިބުން ފަދަ ގިނަ ފައިދާތަކެއް ހިމެނޭކަމަށް އުރީދޫގެ މެނޭޖަރ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ބިޒްނަސް، ދިޔާނާ އަފީފް ވިދާޅުވި އެވެ.\nއުރީދޫގެ ފަހުގެ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ޕެކޭޖްތަކާއި އެކު، ހެޔޮ އަގުތަކުގައި، މާކެޓުގެ އެންމެ ފުރިހަމަ ފައިދާތައް ލިބިގެންދެއެވެ. މިގޮތުން، އުރީދޫ ޕޯސްޕެއިޑް ކަސްޓަމަރުންނަށް، – މުޅި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ބޭނުންކުރެވޭ ހަމައެކަނި 4G+ ނެޓްވާރކްގައި ބޭނުންކުރުމަށް، އަންލިމިޓެޑް ކޯލް، އެސްއެމްއެސް އަދި ޑޭޓާވެސް ލިބިގެންދެއެވެ.\nހަމައެހެންމެ، އުރީދޫގެ އައު ޕޯސްޓްޕެއިޑް ޕްލޭންތައް ބޭނުންކުރައްވާ ބޭފުޅުންނަށް، އެންމެ މަގްބޫލު ސްމާޓްފޯނުތައް ޚިޔާރުކުރުމަށް ވަރަށް ފުރިހަމަ އިންސްޓޯލްމަންޓް އޮފަރ ތަކެއް ވަނީީ ހުޅުވާލެވިފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި އެންމެ ފަހުގެ ސްމާޓްފޯނުތަކުން ފެށިގެންގޮސް، މަހަކު އެންމެ 100ރ. އަށް ބައްލަވައިގަނެވޭ އަގުހެޔޮ ސްމާޓްފޯނުތައްވެސް ހިމެނެއެވެ.\nއުރީދޫގެ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ކަސްޓަމަރުންނަށް، ކްލަބް ޕްރިމިއަރ މެދުވެރިކޮށްވެސް ވަރަށް ހާއްސަ އަދި ފައިދާތަކުން ފުރިގެންވާ ހިދުމަތްތަކެއް ފޯރުކޮށްދެވެއެވެ. މީގެތެރޭގައި:\n•\tލައިފް އިންޝުއަރެންސް: މުޅިން އަލަށް ތައާރަފްކޮށްފައިވާ މި ހިދުމަތް ކަސްޓަމަރުންނާއި ހަމައަށް މިމަސްތެރޭގައި ގެނެސްދިނުމަށް، އެލައިޑް އިންޝިއުރަންސް އާއި އެކު އުރީދޫ އިން ދަނީ ވަރަށް ގާތުން މަސައްކަތްކުރަމުން.\n•\tޕްރައޯރިޓީ ޕާސް މެމްބަރޝިޕް: ދުނިޔޭގެ އެކިކަންކޮޅުތަކުގައިވާ 1000 އަށް ވުރެ ގިނަ އެއާޕޯޓު ލައުޖުތަކަށް އެކްސެސް މުޅިން ހިލޭ ލިބިގެންދޭ\n•\tކްލަބް ޕްރިމިއާ ލައުންޖުގެ ޚިދުމަތް\n•\tކްލަބް ޕްރިމިއާ ކަސްޓަމަރުންނަށް ޚާއްސަ ހެލްޕްލައިން އެއް\n•\tއުރީދޫގެ ޕްރޮމޯޝަންތައް އަދި ޚިދުމަތްތަކުން، ވަކިން ޚާއްޞަ އޮފަރތައް\nއުރީދޫގެ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ޕެކޭޖްތަައް ޚިޔާރުކޮށް، އެއާއިއެކު ލިބިގެންދާ ގިނަ ގުނަ ފައިދާތައް ބޭނުންކުރުމަށް އުރީދޫ އިން ދައުވަތު އަރުވައެވެ. އިތުރު މައުލޫމާތު ހޯއްދެވުމަށް، ނުވަތަ އުރީދޫގެ ފުރިހަމަ ޕޯސްޓްޕެއިޑް ޕޯޓްފޯލިއޯ ބައްލަވާލުމަށް، ore.do/postpaid އަށް ޒިޔާރަތްކުރައްވާށެވެ.\nއެސްޓީއޯއިން ޑީސަލް އާއި ޕެޓްރޯލްގެ އަގު ބޮޑުކޮށްފި


ރައީސްގެ އަމުރުފުޅާ ގުޅިގެން ފުރަތަމަ ވެސް ކުރަންޖެހޭ ކަމަކީ މަގުމަތިން ހޮވާ މީހުން ލައްވާ މަސައްކަތް ނުކުރުވޭނެ ގޮތް ހެދުން- ކެރޭނެބާ!\nރާއްޖޭގައި މަސައްކަތް ކުރާ ތަންތަނުގައި މަސައްކަތް ކުރުން ޤަވާއިދަކަށް އެޅުވުމަށް ފުރަތަމަވެސް ކުރަންޖެހޭ އެއްކަމަކީ މަގުމަތިން ހޮވާ މީހުން ލައްވައި ސައިޓުތަކުގައި މަސައްކަތް ނުކުރުވޭނެ ގޮތް ހެދުމެވެ. އެކަން ކުރަން ކެރޭނެބާވައެވެ!\n150،00 އެއްހައި ބިދޭސީން ރާއްޖޭގައި ޤަވާއިދާއި ޚިލާފަށް އުޅޭ ކަމަށް ގިނަ ބައަކު ލަފާ ކުރެއެވެ. މިއަދަދު ޞައްޙަތޯ ބަލާނެ ފަރާތެއް ނެތެވެ. ބެލޭނެ އިންތިޒާމެއް ވެސް ނެތެވެ. މަގުތަކަށް ވިއްސިވިހާލިވެފައިވާ މިމީހުންތައް ލައްވައި ކޮންމެ ދުވަހަކު ސައިޓުތަކުގައި މަސައްކަތް ކުރުވައެވެ. މަސައްކަތު ގެންދަނީ އެންމެ ކުޑަ އުޖޫރައަކަށް މަސައްކަތް ކުރަން ބުނާ މީހުންނެވެ. އެއްވެސް ތަޖުރިބާއަކަށް ވެސް ބަލައިގެނެއް ނޫނެވެ.\nމަގުތަކަށް ގިނަވެގެން މިއުޅޭ ގިނަ އަދަދެއްގެ ބިދޭސީންނަކީ ވެސް ކުންފުނިތަކުން އެތެރެކޮށް މަގުމައްޗަށް އުކާލާފައިވާ މީހުންނެވެ. ކުޑަ އުޖޫރައަކަށް މަސައްކަތް ކުރުވުމުގެ ބޭނުމުގައެވެ. ނިދާނެ ތަނާއި ކާން ނުދީ އަދި ސަރުކާރަށް ދައްކަން ޖެހޭ ވިސާ ވެސް ނުދައްކައި ބައަކު ލައްވައި މަސައްކަތް ކުރުވައި މަޝްރޫޢުތަކުން ބޮޑު ފައިދާ ނެގުމުގެ ބޭނުމުގައެވެ.\nމާލޭގައި މަސައްކަތްކުރާ ބައެއް ސައިޓުތަކުގައި މަސައްކަތްކުރަން ގިނައިން ބޭނުންކުރަނީ މަގުމަތިން ހޮވާ މީހުންނެވެ. ބައެއް ސައިޓުތަކުގައި އެމީހުން ލައްވައި މަސައްކަތް ކުރުވަން ތިބެނީ ވެސް ހަމަ މަގުމަތިން ހޮވާ މީހުންނެވެ. ވީމާ ސަލާމަތީ ކަންކަން ބެލެހެއްޓޭނެ ގޮތެއް އޮންނާނެތޯއެވެ؟\nރާއްޖޭގައި ބިދޭސީންނަށް މިހައި މިނިވަންކަމާއިއެކު ޤަވާއިދާއި ޚިލާފަށް އުޅެވޭއިރު ކުދި ވިޔަފާރިކުރާ ދިވެހިންނަށް ތިބެންޖެހިފައިވަނީ ފިތި ބާރުވެފައެވެ. ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ވިސާ ދުވަހަކު ނުދެއްކި ނަމަވެސް ބިދޭސީންނަށް ހަމަ ބޭނުން މަސައްކަތެއ ކޮށްގެން އާމްދަނީ ހޯދޭއިރު ދިވެހި ވިޔަފާރިވެރިއަކު ލޯލާރިއެއް މީރާއަށް ނުދެއްކި އޮތް ނަމަވެސް އެމީހަކު އެތެރެކުރާ މުދާކޮޅު ކަސްޓަމުން ހިފަހައްޓައެވެ. ޑެމުރޭޖާއި ޖުރުމަނާތައް ކިތަންމެ މަތިވި ނަމަވެސް ނެރެވޭނީ ހަމަ މީރާއިން ކްލިއަރެންސް ދިން ދުވަހަކުންނެވެ.\nމިކަމުން އެނގެނީ ސަރުކާރުން ބަލަހައްޓަން ބޭނުންވާ ކަންކަން ވަރަށް ފުރިހަމައަށް ބަލަހައްޓާ ކަމެވެ. ފިޔަވަޅުވެސް އަޅާ ކަމެވެ. ދައުލަތަށް ލިބެން ޖެހޭ އާމްދަނީވެސް ހޯދާ ކަމެވެ.\nހަޤީޤަތަށް ބަލައިފިނަމަ ރާއްޖޭގައި ޤާނޫނާއި އެއްގޮތަށް އުޅެން ޖެހިފައި މިވަނީ ދިވެހިންނަށެވެ. ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ފައިސާ ވެސް ދައްކަން މިޖެހެނީ ޤަވާއިދުން މީރާ ގައި ރަޖިސްޓްރީކޮށްގެން ވިޔަފާރިކުރާ ފަރާތްތަކަށެވެ. ބިދޭސީއެއް ނަމަ ބޭނުންހައި ގޮތަކަށް އުޅެންވީއެވެ. ދައުލަތަށް ދައްކަން ޖެހޭ ވިސާ ވެސް ދައްކާނެ ކަމެއް ނެތެވެ.\n1987 ވަނަ އަހަރު ހައިތަނުގައި ރައީސް މައުމޫނުގެ ވެރިކަމުގައި5މިނިސްޓްރީ އެއްކޮށްގެން އުފައްދައި ރައީސް ޔާމީނު ރުއްސަން ވެދުންކުރި ބޮޑު މިނިސްޓްރީ އުފެއްދީންސުރެ ހިންގަން ފެށި މި ބޮޑު ޖަރީމާ ބިޔަވެ މިހާރު މިވަނީ ރާއްޖޭގެ ޤައުމީ ސަލާމަތަށް ބޮޑު ނުރައްކަލަކަށްވެފައެވެ. ހައްލުކުރަން އުނދަގޫ ވަރަށް މުޅި ޤައުމަށް ބޮޑު ވަބާއެއްގެ ގޮތުގައި ޢާންމުވެފައެވެ. މިހާލަތުން ޤައުމާއި ރައްޔިތުން ސަލާމަތް ކޮށް ދިނުމަކީ ރައީސް އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ޞާލިޙްގެ އަރިހުން ރައްޔިތުން އެދޭ އެންމެ ބޮޑު އެދުމެވެ.


Germania aireline ge maalee haalathu dhavve flight thah cancel kohffi\nދުނިޔެ - ޖާމެނިޔާ އެއާލައިންް\nޖާމެނިޔާ އެއާލައިންގެ މާލީ ހާލަތު ދަށްވެ ފްލައިޓްތައް ކެންސަލް ކޮށްފި\nމެދުވެރިވި ސަބަބެއް ކަމަށް ބެލެވެނީ ތެލުގެ އަގަށް އައި ބަދަލްތަކާއި ފައިސާގެ އަގަށް އައި ބަދަލު\nކ. މާލެ6ފެބުރުއަރީ 2019 | ބުދަ 06:38 3,003\nޖާމެނިއާގެ ފްލައިޓެއް - މުހައްމަދު ޝަރުހާން\nޖަރުމަނުގެ ބަޖެޓް އެއާލައިނެއް ކަމަށްވާ ޖާމެނިޔާ އެއާލައިން ބަގުރޫޓްވެ ހުރިހާ ފްލައިޓްތަކެއް ވަގުތުން ކެންސަލް ކޮށްފިއެވެ.\nބާލިންނަށް ނިސްބަތްވާ މި އެއާލައިނަކީ ޔޫރަޕްގެ އެކި ގައުމުތަކަށާއި އެފްރިކާ އަދި މެދު އިރުމަތީގެ ގައުމުތަކަށް ދަތުރުކުރާ އަހަރެއްގެ މަށްޗަށް ހަތަރު މިލިއަން ފަސިންޖަރުންނަށް ޚިދުމަތް ދޭ އެއާލައިނެކެވެ.\nމި އެއާލައިން ބަގުރޫޓްވުމަށް މެދުވެރިވި ސަބަބެއް ކަމަށް ބެލެވެނީ ތެލުގެ އަގަށް އައި ބަދަލްތަކާ އަދި ފައިސާގެ އަގަށް އައި ބަދަލު ތަކެވެ.\nޖާމެނިޔާގެ މެނޭޖިން ޑައިރެކްޓަރ ކާސްޓެން ބްލޭކް ވިދާޅުވެފައިވަނީ ކުންފުނީގެ މާލީ ހާލަތު ދައްވެ ޚިދުމަތް ދިނުން ހުއްޓާލަން ޖެހޭތީ ހިތާމަ ކުރާކަމަށާއި ކުންފުނި ބަންދު ކުރުން ނޫން އެހެން ގޮތެއްނެތް ކަމަށެވެ.\nއެކުންފުނިން ބުނެފައިވަނީ ޓުއާ އޮޕަރޭޓަރުން މެދުވެރިކޮށް ޓިކްޓްތަށް ބުކްކޮށްފައިވާ މީހުން އެފަރާތްތަކާއި ގުޅައިގެން އެކަންތަށް ހަމަޖެއްސުމަށާއި ޑައިރެކްޓްކޮށް އެއާލައިން މެދުވެރިކޮށް ޓިކްޓް ނަގާފައިވާ މީހުންނަށް އޭގެ ބަދަލު ދެވެން ނެތް ކަމަށެވެ.\nމީ 2017 ވަނަ އަހަރު ޖާރމަނީގެ ދެވަނައަށް އެންމެ ބޮޑު އެއާލައިން އެއާ ބާލިން ހުއްޓާލިފަހުން ޖާރމަނީގެ އެއާލައިނަކަށް ލިބުނު އެންމެ ބޮޑު ހީނަރުކަމެވެ.\nމިދިޔަ ހަފްތާގެ ހޯމަ ދުވަހު ރަޔަން އެއާރއަށް 2014 ވަނަ އަހަރުގެ މާޗް މަހަށްފަހު ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ގެއްލުން ވެފައިވާކަމަށް އެމީހުން ޝާއިރުކޮށް ފައިވާ ތަފާސް ހިސާބުތަކުން ދައްކާފާއެވެ.\nއެގޮތުން ގެއްލުން ވެފައިވަނީ 2018 ގެ އެންމެ ފަހު ތިންމަހުއެވެ.\nފަހަކަށް އައިސް ބަޖެޓް އެއާލައިންތަކުން ދަނީ ބޮޑަތި ގެއްލުންތަކާއި ކުރިމަތި ލަމުންނެވެ. އެގޮތުން މިދިޔަ ހަފްތާގައި ނޯވިއަން އެއާލައިން ގެ މާލީ ހާލަތު ދަށްކަމަށް އިއުލާން ކޮށްފައި ވާއިރު އެހެނިހެން ބަޖެޓް އެއާލައިން ތަކުގެ ތޭރެގައި ހިމެނޭ "ވާއޯ" އަދި "ވައިބީ" ވަނީ ވިއްކާލާނެ ކަމަށް އިއުލާން ކޮށްފައެވެ.


ޑިފެންސް ނައިބުގެ މައްސަލަ ސުލޫކީ ކޮމިޓީއަށް ހުށަހަޅައިފި\nދައުވާކޮށްދޭން އެދުނު ޑިފެންސް ނައިބުގެ މައްސަލަ ސުލޫކީ ކޮމިޓީއަށް ވެސް ހުށަހަޅައިފި\n6 ޖޫން 2021 - 18:59 0\nޒަމީލް: އޭނާގެ މައްސަލަ މަޖިލީހުގެ އިމްތިޔާޒް ކޮމިޓީން ވެސް އަންނަނީ ބަލަމުން.\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިމްތިޔާޒަށް އަރައިގަތުމުގެ ތުހުމަތުގައި ދައުވާކޮށްދޭން ޕްރޮސިކިއުޓަ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުގައި އެދިފައިވާ ޑިފެންސް މިނިސްޓްރީގެ ނައިބު ހަސަން ޒަމީލްގެ މައްސަލަ އިމްތިޔާޒާއި ސުލޫކު ކޮމިޓީއަށް ވެސް ހުށަހަޅައިފި އެވެ.\nމަޖިލީހުން މިއަދު ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ވަނީ ޒަމީލް އިމްތިޔާޒަށް އަރައިގަތް ކަމަށް ތުހުމަތުކުރާ ސަބަބުތައް ސާފުކޮށްދީފަ އެވެ. އޭނާގެ މައްސަލަ ޕީޖީއަށް ފޮނުވީ މަޖިލީހުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދުގެ އެންގެވުމަށް ކަމަށް ބަޔާނުގައި ވެ އެވެ.\nޒަމީލްގެ މައްސަލައަކަށްވީ މަޖިލީހުގެ ރައީސް ނަޝީދު އަވަހާރަކޮށްލަން ދިން ބޮމުގެ ހަމަލާއާ ގުޅޭ އިންކުއަރީއަށް މަޖިލީހުގެ ގައުމީ ސަލާމަތާ ބެހޭ ކޮމިޓީއަށް ވަކިވަކި ސިފައިން ހާޒިރުކުރަން ނިންމާފައި ވަނިކޮށް، ޖަވާބުދާރީ ވާނީ މުޅި މުއައްސަސާ އިން ކަން އެންގެވުމެވެ.\nމަޖިލީހުގެ ބަޔާނުގައި ބުނިގޮތުގައި މަޖިލީހަށް ނުވަތަ މަޖިލީހުގެ ކޮމިޓީއަކަށް ވަކިވަކި މީހުން ނުވަތަ މުއައްސަސާއެއް ހާޒިރުވާން އެންގުމުގެ ބާރު ގާނޫނުއަސާސީ އާއި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިމްތިޔާޒްތަކާއި ބާރުތަކުގެ ގާނޫނުން ލިބިދެ އެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ އިސްތިޝާރީ ލަފާގައި ވެސް އޮތީ މަޖިލީހަށް ނުވަތަ މަޖިލީހުގެ ކޮމިޓީއަކުން އަންގާ އެންގުމަކާ އެއްގޮތަށް ހާޒިރުވެ ޖަވާބުދާރީވުމަކީ ސަރުކާރުގެ އެކިއެކި މަގާމްތަކުގައި ތިބި ފަރާތްތަކާއި އެމްއެންޑީއެފާއި ފުލުހުންގެ ކޮންމެ މަގާމެއްގައި ހުރި މީހެއްގެ މައްޗަށް ވެސް ލާޒިމްކޮށްފަ އެވެ.\nބޮމުގެ ހަމަލާގެ އިންކުއަރީއަށް ވަކިވަކި ސިފައިން ހާޒިރުވާން އެންގީ އެ ބާރުގެ ދަށުން ކަމަށް މަޖިލީހުގެ ބަޔާނުގައިވެ އެވެ.\nއެ ބަޔާނުގައި ބުނީ މަޖިލީހުގެ ސަލާމަތީ ހިދުމަތްތަކާ ބެހޭ ކޮމިޓީއަށް ހާޒިރުވާން އަންގާފައިވާ ސިފައިންގެ ފަރާތުން ޖަވާބުދާރީ ވާނީ މުއައްސަސާ އިން ކަން ޒަމީލް އެންގެވުމަކީ ގާނޫނާ ހިލާފު އަދި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އިމްތިޔާޒާއިި ހުރުމަތާއި ގަދަރަށް އުނިކަން އަންނާނެ ކަމެއް ކަމަށެވެ.\nޒަމީލްގެ މައްޗަށް ދައުވާކޮށްދޭން ޕީޖީގައި އެދުނީ ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި، މަޖިލީހުގެ ހުރުމަތާއި ގަދަރު ހިފެހެއްޓުމަކީ މަޖިލިސް ރައީސްގެ މަސްއޫލިއްޔަތަކަށް ވާތީ އެވެ.\nދިރިއުޅުއްވާ ގެކޮޅު ކައިރިން، ކާރަށް އަރައިވަޑައިގަންނަވަނިކޮށް ބާރުގަދަ އައިއީޑީއެއް ގޮއްވާލައިގެން ނަޝީދު އަވަހާރަކޮށްލަން ދިން ހަމަލާގައި އެމަނިކުފާނު ވަރަށް ބޮޑަށް ޒަހަމްވެވަޑައިގަތެވެ. ނަޝީދުގެ ފުރާނަ ސަލާމަތްކުރަން އޭޑީކޭ ހޮސްޕިޓަލުގެ ޑޮކްޓަރުންގެ ހާއްސަ ޓީމަކުން ގިނަ ސާޖަރީތައް ކުރުމަށް ފަހު އެމަނިކުފާނު މިހާރު ހުންނެވީ އިތުރު ފަރުވާއަށް ޖަރުމަނުގަ އެވެ.\nނަޝީދަށް ދިން ހަމަލާއާ ގުޅިގެން މިހާތަނަށް ހަތަރު މީހަކު ވަނީ ހައްޔަރު ކޮށްފަ އެވެ. އެ ހަތަރު މީހުންނަކީ ވެސް ހަރުކަށި ފިކުރާ ގުޅުން އޮތް މީހުން ކަމަށް ބެލެވޭކަމަށް ފުލުހުން ބުނެފައިވެ އެވެ.\nމަޖިލީހުގެ 241 ކޮމިޓީގެ ރިޕޯޓު އަންނަ މަހުގެ ނިޔަލަށް ނިންމަން އަމާޒުހިފާފައިވާއިރު، މި އިންކުއަރީގެ ތެރެއިން ކޮމިޓީން ފާހަގަކުރެވޭ މައްސަލަތަކާއި ރަނގަޅު ކުރަންޖެހޭ ހުރިހާ ކަމެއް ހުށަހެޅުންތަކުގެ ތެރޭގައި ރިޕޯޓުގައި ހިމަނާނެ ކަމަށް ބުނެފައިވެ އެވެ.\nމެޖިސްޓްރޭޓުން ނުތިބޭ ރަށްތަކެއް، މިއީ އިންގިލާބީ ބޮޑު ބަދަލެއް


Vissaaraigai Dhigurashun Jet Ski Eh Gelligen Hoadhanee - Vaguthu\n11 މަސް ކުރިން ( ސެޕްޓެމްބަރު 6, 2020 )\nރާއްޖެއަށް އާދަޔާއި ޚިލާފަށް މޫސުން ގޯސްވެ ކުރަމުންދާ ގަދަ ވިއްސާރައިގައި، ނ އަތޮޅުގައި ރިސޯޓެއްގޮތަށް ތަރައްޤީކުރަމުންދާ ދިގުރަށުން ޖެޓްސްކީއެއް ގެއްލިއްޖެ އެވެ.\nމި ޖެޓްސްކީގެ ވެރިފަރާތުން "ވަގުތު" އަށް މަޢުލޫމާތުދެމުން ބުނެފައިވަނީ ޖެޓްސްކީ ގެއްލިފައިވަނީ ރޭ ދަންވަރުގެ ވަގުތުގައި ވިއްސާރަވެ ވައިގަދަވި ވަގުތުކަމަށް ބެލެވޭ ކަމަށެވެ.\nއެފަރާތުން ބުނެފައިވަނީ ގެއްލުނުއިރު ޖެޓްސްކީ އޮތީ ދިގުރަށުގެ ފަޅުތެރޭގައި ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން ކަނޑުގަދަވެ އޮއިބާރުވުމުން މި އުޅަނދު ބެހިގެން ދިޔައީ ކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ކަމަށް އެފަރާތުން ބުނެފައި ވެއެވެ.\nގެއްލިގެން ހޯދާ ޖެޓްސްކީ\nމިކަން މިހާރު ކަމާއިބެހޭ ފަރާތްތަކުގެ ސަމާލުކަމަށް ގެނެވިފައިވާއިރު، އިއްޔެ ޖެޓްސްކީ ގެއްލުނުކަން އެނގުމުން ހޯދުމަށް ގިނަ މަސައްކަތްކުރިނަމަވެސް މިހާތަނަށް ފެނިފައިނުވާކަމަށް ވެރިފަރާތުން ބުންޏެވެ.\nއެހެންކަމުން މި ޖެޓްސްކީ ފެނިއްޖެނަމަ ވީހާވެސް އަވަހަށް ގުޅައި (7901901) މަޢުލޫމާތު ޙިއްސާކުރުމަށް އެދޭކަމަށް ވެރިފަރާތުން ބުނެފައި ވެއެވެ.\nރޭ ރާއްޖެއަށް ކުރި ވިއްސާރައިގައި، ނ. އަތޮޅު ހިމެނޭ އުތުރުގެ ހުރިހާ ހިސާބަކާއި މެދުރާއްޖެތެރެއަށް ވެސް މޫސުމާއި ބެހޭ އިދާރާއިން އޮތީ އޮރެޖް ސަމާލު ނެރެފައެވެ. މި ސަމާލަކީ އާދަޔާއި ޚިލާފަށް މޫސުން ގޯސްވެ ކަނޑުގަދަވުމުން ނެރޭ ސަމާލެކެވެ. މިއީ ވަރަށް މަދު ފަހަރެއްގައި ނޫނީ ރާއްޖޭގައި ނުނެރޭ ސަމާލެކެވެ.\nރޭ ކުރި ވިއްސާރައިގެ އަސަރު އެންމެ ބޮޑަށްކުރި ސަރަޙައްދުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކުރި ނ. އަތޮޅުގެ ބައެއް ރަށްރަށުގެ ގެތަކަށްވެސް ގެއްލުން ލިބިފައި ވެއެވެ. އަދި ވައިގަދަވުމުގެ ސަބަބުން ބައެއް ރަށްރަށުން ގިނަ އަދަދެއްގެ ގަސްތައްވެސް ވެއްޓިފައި ވެއެވެ.\nމިދުވަސްވަރު ކުރަމުންދާ ވިއްސާރައިގެ އަސަރު އިއްޔެއިން ފެށިގެން އަދިވެސް ރާއްޖޭގެ ބޮޑު ސަރަޙައްދަކަށް ކުރަމުންދާއިރު، މިރޭ ވެސް އުތުރާއި މެދުތެރޭގެ ބޮޑު ސަރަޙައްދަކަށް ވަނީ ސަމާލު ނެރެފައެވެ. މި ސަމާލުގެ ވަގުތުގައި ވިލާގަނޑުގައި ގަޑިއަކު 50 މޭލުގެ ބާރުމިނަށް ވައިގަދަވެ ކަނޑުތައް ގަދަވާނެ ކަމަށް މޫސުމާއި ބެހޭ އިދާރާއިން ލަފާކޮށްފައި ވެއެވެ.\nވައިގަދަވެ ވިއްސާރަކުރުމާއެކު ކަނޑުތައް ގަދަވަ ވާނެތީ، އާންމުކޮށް ހުރިހާ ފަރާތަކުންވެސް މޫސުމަށް ސަމާލުވުމަށް މޫސުމާއި ބެހޭ އިދާރާއިން ވަނީ އިލްތިމާސްކޮށްފައެވެ.\nސެޕްޓެމްބަރު 6, 2020 22:24\nމިސަރުކާރުން ކާލީ ކަމަށްވެސް ވެދާނެ. ކާޕެޓެއް ފައިފުއްސެއް ކިޔާނެކަމެއް ނެތް. މިސަރުކާރުން ވައްކަމުން ޕީއެޗްޑީ ހަދާފަހުރީ


ގްރޭޓާ މާލެ ކުންފުނީގެ އަމާޒު: ހާމަކަމާއި ހަމަހަމަކަން އިސްކޮށް، އިތުބާރު ގާއިމްކުރުން – Haftha\nSat, 18 January, 2020, 12:36 am\nގްރޭޓާ މާލެ ކުންފުނީގެ އަމާޒު: ހާމަކަމާއި ހަމަހަމަކަން އިސްކޮށް، އިތުބާރު ގާއިމްކުރުން\nމި ސަރުކާރު ވެރިކަމަށް އައިފަހުން، ނިމިދިޔަ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ސަރުކާރުގައި ހިންގި އެތައް ކޮރަޕްޝަންގެ އަމަލެއް މިވަނީ ތިލަ ކޮށްފަ އެވެ. ސަރުކާރުގެ ވުޒާރާތަކުންނާއި ކުންފުނިތަކުން ހިންގާފައިވާ ކޮރަޕްޝަންގެ ވާހަކަތަކުގެ އަޑު ގަދަ ވެއްޖެ އެވެ. ވަކި ބަޔަކަށް ނާޖާއިޒް ފައިދާ ހޯދައިދީފައިވާ ނުވާ ކުންފުންޏެއް މަދެވެ. ރައްޔިތުންގެ އިތުބާރާއި ޔަގީންކަން ވަނީ ގެއްލިފަ އެވެ.\nއޭގެ ތެރެއިން އެއް ކުންފުންޏަކީ ރައީސް ޔާމީންގެ ސަރުކާރުގައި ތިލަފުށީ ކޯޕަރޭޝަނާއި ގުޅީފަޅު އިންޑަސްޓްރިއަލް ލިމިޓެޑް އެއްކޮށްލައިގެން އުފެއްދި ގްރޭޓާ މާލޭ އިންޑަސްޓްރިއަލް ޒޯން ލިމިޓެޑް (ޖީއެމްއައިޒެޑް)އެވެ. އެ ކުންފުނީގައި ސިއްސައިގެންދާ ވަރަށް ކޮރަޕްޝަންގެ ކަންތައް ހިންގާފައިވާއިރު، އެކި ނަންނަމުގައި ތަފާތު އެކި އެގްރިމެންޓުތައް ހަދައިގެން ކުންފުނީގެ ތެރޭގައި ވައްކަން އޮތީ އިންތިހާ ކޮށްފަ އެވެ.\nރާއްޖޭގެ ވިޔަފާރި ވެރިންގެ މައިބަނދަ ކަމަށްވާ ގްރޭޓާ މާލެ ކުންފުނީގެ މިފަދަ ބޮޑެތި ކޮރަޕްޝަންގެ މައްސަލަތަކެއް ފެންމަތިވިއިރު، ވިޔަފާރި ވެރިންގެ އިތުބާރު ކުންފުންޏާމެދު އޮތީ ހީނަރުވެފަ އެވެ. ހަމަހަމަ އުސޫލެއްގެ ދަށުން އިންސާފުން ކަންތައް ކުރާނެ ކަމާމެދު ވިޔަފާރިވެރިން ދަނީ ސުވާލު އުފައްދަ އެވެ.\nނަމަވެސް އެކަން ބަދަލުކުރުމަކީ މިއަދު އެ ކުންފުންޏާ ހަވާލުވެފައިވާ ބޯޑުގެ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒެވެ. ޖީއެމްއައިޒެޑްގެ ޗެއާމަން ސައުދުﷲ އަހުމަދު ހަފްތާއަށް ދެއްވި އިންޓަވިއުއެއްގައި ވިދާޅުވީ، އެ ކުންފުނީގެ އާ މެނޭޖްމަންޓުގެ އަމާޒަކީ ޖީއެމްއައިޒެޑްއަކީ ދެފުށް ފެންނަ ގޮތެއްގައި ވީހާވެސް ހާމަކަން ބޮޑު ގޮތެއްގައި ކަންތައް ކުރިއަށް ގެންދިއުން ކަމަށެވެ.\n“އަޅުގަނޑު މެންގެ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒަކީ ވީހާވެސް ބޮޑަށް ޓްރާންސްޕޭރަންސީ ގޮތަށް، އެއްވެސް ސިއްރު ކަމެއް ނެތި ހަމަހަމަ އުސޫލުންކަންކަން ކުރުން. އެއާއެކު ރައްޔިތުންނަށް އެ ޔަގީންކަން އިތުބާރު ގާއިމްކޮށްދިނުން އެއީ އެންމެ ބޮޑު އަމާޒުކަން،” ސައުދުﷲ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއެގޮތުން އެފަދަ ކަންކަން ހިނގުން ހުއްޓުވުމަށް އާ ބޯޑުން ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތަކެއް މިހާރު ވެސް އިސްލާހު ކުރެވިފައިވާކަން ފާހަގަކުރައްވާ ސައުދުﷲ ވިދާޅުވީ، ކުންފުނީގައި ކުރިން ހުރި ޕޮލިސީތައް ރިވިއު ކުރެވި، ގާނޫނީ އަދި ކަމުގެ މާހިރުންގެ ލަފަޔާއެކު އާ ޕޮލިސީތަކެއް ހެދި ފާސްކުރުމުގެ މަގުމަތީގައިވާ ކަމަށެވެ.\nއޭގެ އިތުރުން ކުންފުނީގެ މެނޭޖްމަންޓަށް ދޭ އިހްތިޔާރުތައް ކުޑަކޮށް، އެފަދަ ކަންކަން ބެލެހެއްޓޭނެ ނިޒާމެއް ވެސް ގާއިމް ކުރެވި އަދި ކުންފުނީގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް މިނިވަން އޮޑިޓް ކޮމެޓީއެއް ގާއިމްކޮށް ކުންފުނީގެ އިސްވެރިންނާއި މުވައްޒަފުން ޖަވާބު ދާރީ ކުރެވޭނެ ނިޒާމެއް ގާޢިމްކޮށްފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއަދި ގްރޭޓާ މާލޭ ކުންފުނީގެ ތެރޭގައި ވަކި ބަޔަކަށް ވަކި ގޮތެއް ހަދައި ތަފާތު ކުރުން ގެންގުޅޭނަމަ ނުވަތަ އެފަދަ ކަމެއް ކުރާކަން ފެންނަނަމަ ލަސް ނުކުރައްވާ ކުންފުނީގެ އިސްވެރިންނަށް އެކަމެއް ރިޕޯޓް ކުރެއްވުމަށް އެދިވަޑައިގެންނެވި އެވެ.\nސައުދުﷲ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ، ކުދި އަދި މެދުފަންތީގެ ވިޔަފާރި ނައްތާލުމަކީ ރައީސް ސޯލިހުގެ ސަރުކާރުގެ ޕޮލިސީއެއް ނޫން ކަމަށެވެ. އަދި އޭގެ ބަދަލުގައި މި ސަރުކާރުގެ އަމާޒަކީ އެފަދަ ވިޔަފާރިތަކަށް ލުއި ގޮތްތަކެއް ހޯދައިދީ ގާނޫނީ އިމުގެ ތެރެއިން ކަންތައް ކުރުން ކަމަށެވެ.\nއެގޮތުން ޖީއެމްއައިޒެޑްގެ ކުރިއަށް އޮތް އަމާޒަކީ ވެސް އެފަދަ ވިޔަފާރިތަކަށް ލުއި ފަސޭހަ ގޮތެއްގައި ހިދުމަތް ފޯރުކޮށްދެވޭނެ ކަންތައްތަކެއް ގާއިމް ކުރުން ކަމަށާއި އެފަދަ ޕްލޭންތަކެއް ވެސް ހެދިފައިވާ ކަމަށް ސައުދުﷲ ވިދާޅުވި އެވެ.


ތިޔަ ލޯބީގައި – 35 | Vaahaka ތިޔަ ލޯބީގައި – 35 – Vaahaka\n4k 19 0\tJanuary 11, 2021\nފުންކޮށް ދެތިން ނޭވައިލަމުން އަމިއްލަ ނަފުސު ހިޞާރުކުރަމުންދިޔަ ރުޅިވެރިކަން މަތަކުރުމަށް ޝަޔަމް މަސައްކަތްކުރިއެވެ. އެހެނަސް އޭނާއަށް އޭނާއަށް ކާމިޔާބެއްނުވިއެވެ. "އަޅުގަނޑު ބަދަލުވީ ވަކި ނުހައިކްއަށްޓަކައެއްނޫން.. މިއީ އަޅުގަނޑުގެ އަމިއްލަ ނަފުސަށްޓަކައިކުރި ކަމެއް.. ދުވަހަކުވެސް އެކަކު ބުންޏަސް އިންޝާ ﷲ އަހަރެން މިބުރުގަލެއް ނުނަގާނަން.. އަދި މިގޮތަށް ހެދުން އެޅުމެއްވެސް ނުހުއްޓާނަން.." ޝަޔަމްގެ ވާހަކަހުރިގޮތުން އަަޒްހަރުވެސް ރުޅިއަންނަގޮތް ވިއެވެ. ހިތްހަމަނުޖެހިފައި އިންތަނުން އޭނާ ތެދުވިއެވެ.\n"އަހަރެން ރީތިކޮށް ބުނީމަ ބުނާ އެއްޗެއް ކަލެއަށް އަޑުނީވެނީތަ؟" ޝަޔަމް އާއި ދިމާއަށް ފިޔަވަޅެއް އަޅައިލަމުން ހަރުއަޑުން އަޒްހަރު ބުނެލިއެވެ. އެދިމާއަށްއައި ސައިނާއަށް އެއަޑުއިވުމުން ހައިރާންވެފައި ހިނގުންބާރުކޮށްލީ ވެގެންއުޅޭގޮތެއް ބަލައިލުމުގެ ނިޔަތުގައެވެ. އެއްފަރާތުގައި ރޮވިފައިހުރި ޝަޔަމްއާއި އޭނާއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ރުޅިގަދަވެފައިހުރި އަޒްހަރުފެނި ސައިނާ ސުވާލުއުފެދޭގޮތްވިއެވެ. ޝަޔަމް އައީ ކޮންއިރަކުކަމެއްވެސް ނޭނގެއެވެ. ނަމަވެސް ދެމީހުންގެ މޫނުމަތިންވެސް ފައުޅުވަމުންދިޔަ ކުލަވަރުން އޭނާއަށް ނޭނގި އެތަނުގައި ބޮޑުކަންތައްގަނޑެއް ހިނގައިފިކަން ސައިނާގެ ހިތްބުނެލިއެވެ.\nސައިނާ ފެނުމާއެކު އަޒްހަރުގެ ރުޅިވެރި ނަޒަރު އޭނާއަށް އަމާޒުވިއެވެ. "ކަލޭގެ މިހުރި ދަރިއަށް ވިސްނައިދީބަލަ.. އަހަރެން މިހާރު ބޯގޮވާވަރު ވެއްޖެ.. އެފާޑަށް ހެދުންއަޅައިގެން ހުއްޓައި އެކަކުވެސް އޭނާއާއި ކައިވެނިކުރާކަށް ނުރުހޭނެ.. ހީވަނީ އެހެންމީހުންގެ ކުރިމަތީގައި އަހަރެމެންގެ ޤަދަރު ނުވެއްޓިގެންތެޅޭ މީހެއްހެން.." ދަތްކުނޑިވިކައިލަމުން އަޒްހަރު ސައިނާއާއި ދިމާއަށް ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ.\n"ތީގަ އަހަރެން ކީއްތަކުރާނީ؟ ބޮޑުވެފައިހުރި އަންހެންދަރިއެއްގެ ގަޔަށް ބޮލަށް އަހަރެންނަށް އެރޭތަ؟" އަޒްހަރުގެ ރާގުހުރިގޮތުން ސައިނާވެސް ހިތްހަމަނުޖެހޭގޮތްވިއެވެ.\n"އަހަރެން އަދި ބޭނުމެއްނޫން ކައިވެންޏެއްކުރާކަށް.." ދެމީހުނަށް ވަކިވަކިން ބަލައިލަމުން އެހެން ބުނެލުމަށްފަހު އެތަނުން ދިއުމަށް ޝަޔަމް ދުއްވައިގަތެވެ. އެއްދިމާއަކުންވެސް އޭނާއަށް ހަމަޖެހުމެއްނެތީ ހެއްޔެވެ؟ މިހާރަކަށް އައިސް އަޒްހަރުގެ އަމަލުތައްް ހުންނަގޮތުން ޝަޔަމްގެ ހިތަށް ހާދަ އަސަރެއްކުރެއެވެ. އެއީ އެންމެ ކުޑަދުވަހުން ފެށިގެން އޭނާދެކެ އިންތިހާއަށް ލޯބިވި ބައްޕަ ބާއޭވެސް ހިތަށް އަރައެވެ.\n"ތާހިރެއްނު.. އާން ހުރޭ އުމުރު ހުސްވެ މުސްކުޅިވަންދެން ކައިވެނިނުކޮށް.. އެކަމަކު ތިގޮތަށް ކިތަންމެ ދުވަހަކު ހުއްޓަސް ނުހައިކްއެއް ނާންނާނެ ކަލޭ ހޯދާކަށް.." އަޑުގެ ކޮޅަަށް އަޒްހަރު ހަޅޭއްލަވައިގަތެވެ. އެއަޑު ސާފުކޮށް ޝަޔަމްއަށް އިވުނެވެ. ދެލޯމަރައި ބާރުކޮށްލެވުނީ ހިތަށް އަރައިގެންދިގަ ތަދަކުންނެވެ. އޭނާގެ ހާލު އެންމެ ބޮޑަށް އެނގެންބޭނުންވި ފަރާތްތަކަށް އެއިން އެއްވެސްކަމެއް އިހުސާސުނުކުރެވުނީތީ ޝަޔަމްގެ ހިތުގައިޖެހުނެވެ. ކޮޓަރިއާއި ހަމައަށް އާދެވުމާއެކު އަވަސްއަވަހަށް ކޮޓަރިއަށްވަދެ ދޮރުޖަހަމުން ޝަޔަމް އައިސް އެނދުމައްޗަށް ވެއްޓިގަތެވެ.\nހިތްހަމަނުޖެހިފައި އަޒްހަރަށް ބަލައިލަމުން ސައިނާވެސް ޝަޔަމްގެ ފަހަތުން ދިއުމަށް ހިނގައިގަތެވެ. ކިތަންމެ ރުޅިއެއްއަޔަސް އެފަދައިން ޝަޔަމް ހިތާމަކުރާތަން ބަލަންހުންނާކަށް އޭނާއަށް ކެތެެއްނުވެއެވެ. ކޮންމެވެސް އެއްޗެއްކިޔައި ޝަޔަމް ހިތްހަމަޖައްސައިލުމުގެ ނިޔަތުގައި އޭނާއައިސް ޓަކިޖަހައިލަމުން މަޑުމަޑުން އެކޮޓަރީގެ ދޮރުހުޅުވައިލިއެވެ. އެހިނދު ރޮމުން ގިސްލަމުންދިޔަ ހާލު ނަމާދަށް އަރައިހުރި ޝަޔަމްފެނި ދެލޯބޮޑުކޮށްލަމުން އަވަސް އަވަހަށް ސައިނާ ދޮރުލައްޕައިލިއެވެ. ލަސްހަރަކާތަކާއެކު ދޮރުގައިލެގިލަމުން އޭނާއަށް މަޑުމަޑުން މޭގައި ފިރުމައިލެވުނެވެ. ޝަޔަމް ނަމާދުކުރަމުންދިޔަތަންފެނި އޭނާއަށް އެކުރެވުނު އިހުސާސު ބަޔާންކުރަން ޚުދު އޭނާވެސް ނުކުޅެދުނެވެ. މުޅިހަށިގަނޑަށް އަރައިގެންދިޔަ ފިނިގަނޑާއެކު ގުޑިލަންވެސް ނޭނގިފައި އިރުކޮޅަކު ސައިނާއަށް ހުރެވުނެވެ. ދެލޯމަރައި ފުންނޭވައެއް ދޫކޮށްލަމުން މީހާ ހަމަޖެހިލުމަށްފަހު ލަސްލަހުން އެތަނުން ދިއުމަށް ސައިނާ ހިނގައިތެވެ.\nހިތަށް ކުރަމުންދިޔަ ވޭނުން ކެތްނުވެގެން އެންމެފަހުން ވުޟޫކޮށްލުމަށްފަހު ޝަޔަމް ނަމާދަށްއެރީ އެހިތުގެ ހާލު އޭނާގެ ވެރިރައްބު ފިޔަވައި އެހެން އެއްވެސްފަރާތަކަށް އިހުސާސުނުވާނެކަން އެނގުމުންނެވެ. ޚުދު އޭނާ ލޯބިން ބަލައިބޮޑުކުރި މައިންބަފައިންގެ ފަރާތުންވެސް ފެނުނީ ނުރުހުމާއި ދުރުކަމެވެ. އެންމެ ބޭނުންވި ދުވަހު އެމީހުންވެސް އޭނާއަށްކުރީ މަލާމާތާއި ފުރައްސާރައެވެ. ކޮންފަދަ ނާއިންސާފުވެރި ދުނިޔެއެއް ހެއްޔެވެ؟ ލޮލުން ފައިބަމުންދިޔަ ވޭނީ ކަރުނަތަކާއެކު ދެއަތް އުފުލައިލަމުން އެހިތުގެ ކޮންމެ އެދުމެއް ފުއްދަވައިދެންވުންއެދި ޝަޔަމް ދުޢާކުރަން ފެށިއެވެ.\nދުވަސްތައް އޭގެ ހަލުވިމިނުގައި ފާއިތުވަމުން ދިޔައެވެ. ހަޔާތަށް އައިސްފައިވި ބޮޑު ތޫފާނުން އަރައިގަންނާނެގޮތެއް ނޭނގި މާޔޫސްވެފައި ނުހައިކް ދިރިއުޅުމާއިގެން ކުރިއަށްދިޔުމަށް މަސައްކަތްކުރަމުން ދިޔައެވެ. ދެލޮލުގައި ނުފިލާ ރިހުމެއް އުފެދިފައިވީއިރު ހަޔާތުގެ ހުސްކަން އޭނާގެ ހިތަށް އުނދަގޫކުރަމުން ދިޔައެވެ. އެހެން އޮފީހަކުން ވަޒީފާއެއް ލިބުނު ނަމަވެސް ނުހައިކްގެ ހިތަށް އެއްވެސް ހަމަޖެހުމެއް ނުލިބެއެވެ. އަބަދު ޝަޔަމްގެ ޚިޔާލުތަކަށް ގެއްލި އޭނާގެ ހާލެއް އެނގޭހިތުން ކެތްމަދުވެފައި ހޭދަކުރެވޭ ވަގުތުތަށްވަނީ ގިނަވެފައެވެ. ކެއުން ބުއިމާއި ދުރުވެ ގިނަވަގުތު މަސައްކަތުގައި މަޝްއޫލުވެ އުޅުންވަނީ ނުހައިކްގެ އާދައަކަށް ވެފައެވެ.\nނުހައިކް އުޅެމުންދިޔަގޮތާއި މެދުގައި ސާރާގެ ފިކުރުވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ. މޫނުމަތިން އަބަދުމެ ފައުޅުވާންހުންނަ މާޔޫސްކަން ސާރާގެ ހިތަށް އުނދަގޫކުރަމުން ދިޔައެވެ. ނުހައިކްގެ ހާލާއިމެދުގައި ކަންބޮޑުވެ އޭނާ ހިތާމަނުކުރާ އެންމެ ދުވަހެއްވެސް ނުދާނެއެވެ. ވީވަރަކުން ނުހައިކްއަށް ހިތްވަރުދީ އޭނާއަށްޓަކައި ހުރުމަށް ސާރާ މަސައްކަތްކުރެއެވެ. އަބަދުމެ ސާރާގެ ދުޢާތަކުގައި އޭނާގެ ދަރިފުޅުގެ ގެއްލިފައިވި އުފާވެރިކަން އަނބުރައި ގެނެސްދެއްވުން އެދެވެންފެށިއެވެ. ސާރާގެ ކުރިމަތީގައި ނުހައިކް ހަމަޖެހޭގޮތް ދެއްކި ނަމަވެސް ދަރިޔެއްގެ ހިތުގެ ހާލު މަޔަކަށް އޮޅޭނެހެއްޔެވެ؟ ހުރިހައިކަމެއްވެސް ރަނގަޅުވާނެކަމަށް އޭނާއަށް ކުރެވެނީ އުއްމީދެވެ. އެއުއްމީދުގައި ކުރިއަށް ދިއުމަށް އޭނާވެސް ހިތްވަރުކުރަމުންދިޔައީ ނުހައިކްގެ އަތުގައި ހިފައިގެންހުރެއެވެ.\nދުވަސްތައް ހަފުތާތަކަށް، ހަފުތާތަށް މަސްތަކަށް ބަދަލުވަމުންދިޔައިރު ޝަޔަމްގެ ހާލުވެސް ނުހައިކްއާއި ވަކި ތަފާތެއް ނެތެވެ. ގިނަވަގުތު މަސައްކަތުގައި މަޝްއޫލުވެ އޭނާގެ ވަގުތުތައް އެގޮތުގައި ހޭދަކުރަމުން ދިޔައެވެ. އެކަނިވެއްޖެ ކޮންމެ ވަގުތެއްގައި ޝަޔަމްގެ ސިކުނޑީގައި ރަސްކަންކުރަމުން ދިޔައީ ނުހައިކްގެ ޚިޔާލުތަކެވެ. އެހިތާމަތަށް ހިތުން ފުހެލަން އުނދަގޫވެ ކަރުނައިގެ ކަނޑުގައި އޭނާ ޣަރަގުވެގެންދިޔަސް ހިތްވަރުގެ ބަހެއް ބުނެލާނެ މީހެއްވެސް ނުވެއެވެ. އަޒްހަރުގެ ފަރާތުން ދުރުކަން ފިޔަވައި ޝަޔަމްއަށް އެހެން އެއްވެސް އެއްޗެއް އިހުސާސެއްނުވެއެވެ. ޝަޔަމް ފެނިއްޖެ ކޮންމެ ވަގުތެއްގައި އޭނާ ހެދުންއަޅާ ގޮތާއި ބެހި މަލާމާތާއި ފުރައްސާރަކުރުންތައް އޭނާގެ ލޯބިވާ ބައްޕަގެ ފުށުން ތަހައްމަލުކުރަން އޭނާއަށްވަނީ ޖެހިފައެވެ. މުޅި ގޭތެރޭގެ އުފާވެެރިކަމާއި ހަމަޖެހުންވަނީ ގެއްލިފައެވެ. އަޒްހަރު ހުރީ ކޮންމެ ގޮތަކުންވިއަސް ޝަޔަމްގެ ބުރުގާ ބާލުވައި އޭނާގެ ކައިވެނި ގަދަކަމުންވިއަސް ކުރުވަން ބޭނުންވެފައެވެ. އަޒްހަރުގެ ގޮތުގައި އޭނާ ހިފަހައްޓަމުންދިޔައިރު ގޭގެ ނޯކަރުންގެ ފަރާތުންވެސް އަޒްހަރުގެ އަމަލުތަކާއިމެެދުގައި ނުރުހުން ފައުޅުކުރަމުން ދިޔައެވެ. އެހެނަސް އެނުރުހުންތެރިކަމާއި ޝަޔަމްއަށްޓަކައި ހަމްދަރުދީ ފައުޅުކުރަމުން ދިޔައީ ހަމައެކަނި އެމީހުންގެ މެދުގައެވެ. އިސްވެ އެއްޗެއް ބުނާކަށް ހަމަހިލާ އެކަކަށްވެސް ނުކެރެއެވެ.\nމިހުރިހައިކަމެއް ގޭތެރޭގައި ހިނގަމުންދިޔައިރު ސައިނާގެ ފަރާތުން ފެންނަމުންދިޔައީ ހަމަހިމޭންކަމެވެ. އަޒްހަރުގެ އެއްވެސް އަމަލެއްގައި ސައިނާ އެއްބާރުލުން ނުދޭތީ އެކަމާއި އަޒްހަރުވަނީ ސައިނާދެކެވެސް ނުރުހިފައެވެ. އޭނާ ދެކޭގޮތުގައި ސައިނާއަށް ޝަޔަމްގެ ވިސްނުން ބަދަލުކުރެވެން ޖެހޭނެއެވެ. ނަމަވެސް ސައިނާ އެއްވެސް އެއްޗެއް ޝަޔަމްއާއި ދިމާއަށް ބުނާތީ އަޒްހަރު ނުދެކެއެވެ.\nޝަޔަމް ނަމާދުކުރިތަން ފެނުނު ދުވަހުންފެށިގެން ސައިނާގެ ނަފުސަށްވަނީ ނޭނގޭ އެތައްގޮތްތަކެއް ވެފައެވެ. ޝަޔަމްގެ އުޅުމާއި މެދުގައި ނުރުހުން ފައުޅުކޮށް ހިތްހަމަނުޖެހެން ބޭނުންވިއަސް އެކަމެއް އޭނާއަކަށް ނުވެއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި ޝަޔަމް ގޭގައި ހޭދަކުރާ ވަގުތުތަކުގައި ސިއްރު ސިއްރުން އޭނާގެ އުޅުމަށް ސައިނާ ދިޔައީ ފާރަލަމުންނެވެ.\nގޭގެ ބަގީޗާތެރޭގައި އިނދެ ޝަޔަމް ޤުރުއާނުގެ މާތް ކަލިމަތަކާއި އޭގެ މާނަ ކިޔަމުންދާއިރު ޝަޔަމްއަށް ނުފެންނާނެހެންހުރެ އެއަޑު އެހުމުގައި ސައިނާ ވަގުތުތައް ހޭދަކުރެއެވެ. އޭނާއަށް އެފަދައިން ކަންތައްކުރެވެނީ ކީއްވެކަން ނޭނގުނަސް އެކަމުން އެހިތަށް ހަމަޖެހުން ލިބެމުންދިޔައެވެ. ގޭގައި އަޒްހަރު ނެތްވަގުތެއްނަމަ ޝަޔަމްގެ ކޮޓަރިން އަބަދު އިވިއިވި ހުންނަ ޤުރުއާނުގެ އަޑަށް އޭނާގެ ނަފުސުއާދަވަމުންދިޔައެވެ. ނޭނގުމުގެ ތެރޭގައިވެސް އެކަންކަމަށް އޭނާގެ ހިތްޖެހެމުންދިޔައެވެ. މުޅި ރޫޙަށް ލިއްބައިދޭ ހަމަޖެހުމުގައި ސިކުނޑީގެ ބުރަކަން ނެތިދެއެވެ.\nއަޒްހަރު ގޭގައި ނެތްވަގުތެއްކަމުން ކޮޓަރީގައި ޚިޔާލަކަށް ގެއްލިފައި އެނދުގައި ސައިނާ އޮތެވެ. އެކިކަންކަމާއި މެދުގައި ފިކުރުހިންގެމުން ދިޔައިރު ޝަޔަމްގެ އަމަލުތަކުގެ ސަބަބުން ކުޑައިރު މުހުސިނާއާއި އެކުގައި ނަމާދުކުރި ދުވަސްތަކުގެ ހަނދާންތައް އާވަމުން ދިޔައެވެ. ނުވެސްދެނެ ހުއްޓައި ލޮލުގެ ހިމަކޮޅުން ކަރުނަތިއްކެތް ވެއްޓުނެވެ. އެދުވަސްތަކުގައި މުހުސިނާ އޭނާއަށްދީފައިވި އަގުހުރި ނަސޭހަތްތަކުގެ މަތިން ހަނދާންވިއެވެ. އެނަސޭހަތުގައި އޭނާއަށް ކޮޅުފައިންޖެހިއްޖެކަމުގެ ކުށްވެރި އިހުސާސުން އޭނާގެ ހިތަށް ތަދުވެގެންދިޔައެވެ. އެވާހަކަތަކުގެ ތެދުކަން މިއަދު އޭނާގެ ލޯބިވާ ދަރިފުޅު ހާމަކޮށްދީފިއެވެ. ހުރިހައި ހިތާމައެއް އެކަނިމައި އެކަނި އުފުލަމުންދިޔައިރުވެސް އެދަރިފުޅު ކެތްތެރިވަމުންދާގޮތްފެނި އޭނާ ހުރީ ހައިރާންވެފައެވެ. ދުލުން އުފްވެސް ބުނެލާތީ އޭނާއަޑެއް ނާހައެވެ. އެހެނަސް އެދަރިފުޅުގެ މޫނުމަތީގައި ނުފިލައިހުންނަ އެރިހުން އޭނާއަށް ފެނެއެވެ. އެކަނިހުރެ ޝަޔަމް ކުރަމުންދިޔަ ހިތާމަވެސް އޭނާއަށް ސިއްރުވެފައެއް ނެތެވެ. ދަރިފުޅަށްޓަކައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެހިތުގައި ރިއްސައިލިއެވެ. ޝަޔަމްގެ އުފާވެރިކަން އެހެން ހުރިހައިކަމެއްގެ މައްޗަށް އިސްވެގެންދިޔައެވެ. އެމޫނުމަތިން ގެއްލިފައިފި ދިރުމާއި ހިނިތުންވުން އަނބުރައި ގެނައުމަށް އޭނާގެ ހިތް އެދެން ފެށިއެވެ.9މަސްވަންދެން އެބަނޑުގައި ޝަޔަމް އުފުލީ އޭނާއެވެ. އެދަރިފުޅަށްޓަކައި އޭނާވި ގުރުބާނީވެސް އެންމެ ރަނގަޅަށް އެނގޭނީ ޚުދު އޭނާއަށެވެ. ވީއިރު މިއަދު އެދަރިފުޅު އެހައިބޮޑު ހިތާމައެއް އުފުލަން ދޫކޮށްލެވޭނެހެއްޔެވެ؟\nއިޚްތިޔާރުން ބޭރުގައި ލޮލުން އޮހޮރެމުންދިޔަ ކަރުނަތައް އަތުގެ ނުފުށުން ފުހެލަމުން އެނދުން ތެދުވެ ކޮޓަރިން ނުކުންނަން ސައިނާ ހިނގައިގަތެވެ. ކުދިފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަމުން އައިސް އޭނާ ގޭގެ ބެލްކަނީގައި ބަގީޗާތެރެ ފެންނާނެހެން މަޑުކޮށްލިއެވެ. ފިނިމޫސުމުގެ ދުވަސްތައްކަމުން މުޅި މާހައުލު ހީވަނީ ހުދުކުލައިގެ ސާލެއް އޮޅައިލައިގެން އޮތްހެންނެވެ. ކޮނޑުގައި އޮޅައިލައިފިވި ޝޯލް ރަނގަޅުކޮށްލަމުން ވަށައިގެން ސައިނާ ނަޒަރު ހިންގައިލިއެވެ. އެވަގުތު އޮހެންފެށި ސްނޯގެ ސަބަބުން މަންޒަރު އިތުރަށް ފުރިހަމަވެގެންދިޔައެވެ.\nދުރުގައިހުރި ލަކުޑި ބެންޗްގައި އިނށީދެ އެއްފަރާތަކަށް ގެއްލިފައިއިން ޝަޔަމް އޭނާގެ ލޮލުގައި އަޅައިގަތެވެ. އަބާޔާގެ މަތިން ފިނިން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި އޭނާ ލައިގެން އިން ބޯކެހެރި ޖެކެޓް ޝަޔަމް އާއި ނުހަނު ގުޅެއެވެ. މާހައުލު ކިތަންމެ ހިތްގައިމު ނަމަވެސް ޝަޔަމްގެ މޫނުމަތީގައި ރަސްކަންކުރަމުންދިޔަ މާޔޫސްކަމާއި ހިތްދަތިކަން ފިލައިގެނެއް ނުދެއެވެ. ދެލޮލުން ފައުޅުވަމުންދިޔަ ހުސްކަން ކިތަންމެ ރީއްޗަކަށްވެސް ބަލައިފި މީހަކަށް ފާހަގަވާނެއެވެ. ޝަޔަމްގެ މުޅި ނަފުސަށް ވެރިވެފައިވި މަޑުމައިތިރިކަން ހުއްޓުންއަރައިފައި އެހެން އިންއިރު ފައުޅުވަމުންދިޔައެވެ. ފިނި މޫސުމަކީ ޝަޔަމް އެންމެ ގަޔާވާ ދުވަސްތައްކަމުގައިވިއަސް އަދު އޭރުގެ އެއްވެސް އުފާވެރިކަމެއް އޮހޮމުންދިޔަ ސްނޯގެ ސަބަބުންވެސް އޭނާގެ ފަރާތަކުންނެއް ނުފެނެއެވެ.\nއިސްޖަހައިލަމުން ލޮލުން އޮހޮރެމުންދިޔަ ކަރުނަތައް ޝަޔަމް ފުހެލިތަން ރީތިކޮށް ސައިނާ ދުއްޓެވެ. ހިތަށް އިހުސާސުވެލި ތަދުން އޭނާއަށް މޭގައި ފިރުމައިލެވުނެވެ. އެދަރިފުޅުގެ ކޮންމެ ހަރަކާތަކުން ޒަޚަމްވެފައިވި އެހިތުގެ ހާލު ބަޔާންކޮށްދެމުންދާކަހަލައެވެ. ހިތަށްވެރިވަމުންދިޔަ ޚިޔާލުތަކުން ސައިނާގެ ދެލޮލަށްވެސް ކަރުނަތައް ބޮނޑިވެގަތެވެ. ޝަޔަމްއަށް ބަލަންހުއްޓައި އިސްއުފުލައިލަމުން ޝަޔަމް ވަށައިގެން ނަޒަރު ހިންގައިލިއެވެ. އެވަގުތު އޭނާއަށް ބަލަހައްޓައިގެން ބެލްކަނީގައި ހުއްޓިހުރި ސައިނާ އޭނާގެ ލޮލުގައި އަޅައިގަތެވެ. ގަދަކަމުން ހިނިތުންވެލަން ޝަޔަމް މަސައްކަތްކުރިއެވެ. އެހެނަސް ދިރުންގެއްލިފައިވި އެމޫނުމައްޗަށް ހިނިތުންވުން ގެނައުމުގައި އޭނާ ނުކުޅެދުނެވެ. އެތަންފެނި ސައިނާގެ ހިތުގައިވި ރިހުން އިތުރަަަށް ގަދަވެގެންދިޔައެވެ. އޭނާއަށް އަމާޒުވެފައިވި އެދެލޮލުން އެތައް ވާހަކައެއް އެއްފަހަރައި ޝަޔަމް ބުނެލިކަހަލައެވެ. އިތުރަށް އެމަންޒަރުބަލަން ކެތްނުވެ ލޮލުން އޮހޮރިގަތް ކަރުނަތަކާއެކު ފަހަތަށް ފިޔަވަޅެއް އަޅައިލަމުން އެތަނުން ދިއުމަަށް ސައިނާ އަވަސްވެގަތެވެ. ގޭތެރެއަށް ވަދެވުމާއެކު އަނގަމަތީގައި އަތް އަޅައިލަމުން ބާރަށް ދުވެފައި އައިސް އޭނާ ކޮޓަރިއަށް ވަނެވެ. ދޮރުޖަހަންވެސް ހަނދާންނެތި ކުރިމަތީގައިހުރެ ކޯޓު ބައިލަމުންދިޔަ އަޒްހަރު ފެނުމުން އެދިމާއަށް ސައިނާ ހިނގައިގަތެވެ.\n"އަޒްހަރު.." ރޮވިފައި ސައިނާ ގޮވައިލިގޮތުން ފަހަތަށް އެނބުރިލަމުން ސުވާލުގެ ނަޒަރަކުން އަޒްހަރު ބަލައިލިއެވެ. "ކިހިނެއްވީ؟ ކީއްވެ ތިރޮނީ؟" ސައިނާގެ ދެކޮނޑުގައި ހިފައިލަމުން ކަންބޮޑުވެފައި އަޒްހަރު އަހައިލިއެވެ.\n"ޕްލީޒް އަޒްހަރު.. އަހަރުމެންގެ ދަރިފުޅު ސަލާމަތްކުރޭ... އެދަރިފުޅު.. ހިތާމައިންގޮސް.. މަރުވެދާނެ.." އަޒްހަރުގެ ދެއަތުގައި ބާރަށް ހިފައިލަމުން ސައިނާ އާދޭހާއެކު ބުނެލިއެވެ. ވަގުތުން އަޒްހަރުގެ މޫނުމަތީގައި ރަސްކަންކުރަމުންދިޔަ ކަންބޮޑުވުމުގެ އަސަރުތައްފިލައި ހިތްހަމަނުޖެހުން ވެރިވެގެންދިޔައެވެ.\n"ކޮން މޮޔަ ވާހަކަތަކެއް ސައިނާ ތިދައްކަނީ؟ އަހަރެން އޭނައަށް އެބަ ކަމެއްކުރަންތަ؟ ކާކުތަ ބުނީ އޭނާ ގާތު އެފާޑަށް އުޅޭށޭ..؟ މީހަކުބުނެގެންތަ އެކުރާ ހިތާމައެއް އެކުރަނީ؟" ސައިނާގެ އަތްފޮޅުވައިލަމުން އަޒްހަރު ބުނެލިއެވެ.\n"ނޫން.. ތިހާ ހިތްހަރުނުވެބަލަ އަޒްހަރު.. އެއީ އަހަރުމެންގެ ލޯބިވާ ދަރިފުޅެއްނު.. އަަހަރުމެން ދެމީހުންގެހުރި ހަމައެކަނި ދަރިފުޅެއްނު.. ޝަޔަމްގެ އުފަލަށްވުރެ އެހެން އެއްވެސްކަމެއް އަހަރުމެންނަށް މުހިންމުވެގެން ނުވާނެ.. ޕްލީޒް.. ހިނގާ ނުހައިކްގެ ގާތަށްދާން.. އޭނާ ގާތު ސަލާންޖަހާ އާދޭސްކޮށްގެންވިއަސް އަހަރެން ބޭނުން ޝަޔޫގެ ލޯބި ޝަޔޫއަށް ހޯދައިދޭން.. އެހެން އެއްވެސްކަމެއް އަހަރެންނަކަށް މުހިންމެއްނޫން.. އެދަރިއުޅޭ ހާލު އެންމެ ރަނގަޅަށް އެނގޭނީ އަހަރެންނަކަށްނު.. ރަނގަޅަށް ކަނީކީނޫން.. ބޮނީކީނޫން.. ނިދަނީކީނޫން.. އެހެން އަބަދު އުޅެންވެއްޖެނަމަ އަހަރެމެންގެ އެލޯބިވާ ދަރިފުޅު ބަލިވެދާނެ.. އާދޭސްކުރަން.. އަޒްހަރުގެ ހިތަށް ހަމަ އެއްވެސް އަސަރެއް ނުކުރޭތަ؟" އަނެއްކާވެސް އަޒްހަރުގެ ގައިގައި ހިފައިގަންނަމުން ސައިނާ ބުނެލިއެވެ.\n"ސައިނާ މޮޔަވީތަ؟ އަހަރެންތަ ދާންވީ އެފެންވަރެއްނެތް ބައެއްގެ ގާތަށް އާދޭސްކުރަން؟ ޗީ.. ހުވަފެނުންވެސް އަހަރެން ތިފަދަކަމެއް ނުކުރާނަން.. ޝަޔަމް އެފާޑަށް އެއުޅެނީ އަމިއްލައަށް.. ގޮތް ދައްކަންވެގެން.. އެހެންނޫނަސް ސައިނާ ތިބުނަނީ އަހަރެން އެހައިބުރަމަސައްކަތުން ކުރި ހުރިހައިކަމެއް ފަނުފުލުން ދުއްވައިލާށޭތަ؟" ރުޅިއައިސްގެންގޮސް އަޒްހަރު ރޫރޫއަޅަމުންދިޔައިރު އޭނާގެ އަޑުވެސް ހިނދެއް ހިނދަކަށް ބާރުވަމުން ދިޔައެވެ.\n"ކީކޭ؟ ބުރަމަސައްކަތުންކުރި ކޮންކަމެއް؟ އަހަރެންނަކަށް ނުވިސްނުނު.." ނިތަށް ރޫއަރުވައިލަމުން ހިސާބަކަށް ހައިރާންވެފައި ސައިނާ އަހައިލިއެވެ.\n"އާން.. ކަލެއަކަށް ނުވިސްނޭނެ.. އެހުރިހައިކަމަކާއި އުޅުނީ އަހަރެން ވިއްޔަ.. ބަލަ ޝަޔަމްގެ ހަޔާތުން ނުހައިކް ފައްސައިލީ އަހަރެންނޭ.. ކަލޭމެންނަށް ހީވަނީ އެއީ އޭނަ އަމިއްލައަށް ޝަޔަމްއާއެއްކޮށް އުޅެން ބޭނުންނުވެގެން ކުރިކަމެއްކަމަށްތަ؟ ހައް.. އެފިރިހެނާހުރީ ޝަޔަމް އާ ހަމަ ރަނގަޅަށްވެސް އަވަލަވާފަ.. އޭނަ ބޭނުންވެގެން ދުވަހަކުވެސް ޝަޔަމް ދޫކޮށެއްނުލާނެ.." ފުންކޮށްނޭވާލަމުންދިޔަ އަޒްހަރު ވިސްނައިނުލައި ހިތަށް އަންނަމުންދިޔަ ހުރިހައި އެއްޗެއް ދުލުން ބޭރުކުރަމުން ދިޔައެވެ. އަޒްހަރުގެ ވާހަކަތަކުން އިތުރަށް ސައިނާ ސުވާލުއުފެދޭގޮތްވިއެވެ. އެއްގޮތަކަށްވެސް އަޒްހަރު ބުނަމުންދިޔަ އެއްޗެއް އޭނާއަކަށް ނުވިސްނުނެވެ.\n"އަޒްހަރު ކީކޭތަ ތިކިޔަނީ؟ ޝަޔަމްގެ ދިރިއުޅުމުން ނުހައިކް ފައްސައިލީއޭ؟ ކިހިނެއް؟ ކޮންްއިރަކު؟؟" ހައިރާންކަމާއެކު ސައިނާ އަނެއްކާވެސް އަހައިލިއެވެ.\n" އާން.. ކަލޭ ހަގީގަތުގައިވެސް ހީކުރީ އެދުވަސްކޮޅު އަހަރެން ދިޔައީ ވިޔަފާރި ދަތުރަކު ކަމަށްތަ؟ ނޫން.. އަހަރެން ދިޔައީ ރާއްޖެއަށް.. ޖޯންގެ އެހީގައި ނުހައިކްއާއި އޭނާގެ އާއިލާގެ އެންމެ ކުދިކުދި ކަންކަމަށްދަންދެން އަހަރެން ހޯދިން.. އުޅޭ ނޫޅޭގޮތް ފާރަލައި ރަނގަޅަށްބެލިން.." އެދުވަސްތަކު ރާއްޖެ ދިއުމަށްފަހު އޭނާ ކަންތައް ކުރިގޮތް ބޮޑާވެލަައިފައި އަޒްހަރު ސައިނާއަށް ކިޔައިދެމުންދިޔައެވެ. ސާރާ ކިޑްނެޕް ކުރި ހިސާބުން ފެށިގެން ނުހައިކްއަށް މަޖުބޫރުކޮށް އޭނާ އާއި ޝަޔަމް ދުރުކުރުވިގޮތުގެ ވާހަކަތައްވެސް ކިޔައިދިނެވެ. އޭރު އޭނާގެ މޫނުމަތިން ކާމިޔާބީގެ ބޮޑާ ހިނިތުންވުމެއް ފައުޅުވަމުންދިޔައެވެ.\nއިވުނު ވާހަކަތައް ގަބޫލުކުރަން ދަތިވެފައި ހުއްޓުންއަަރައިފައި ސައިނާއަށް ހުރެވުނީއެވެ. ހަރަކާތެއްވެސް ކޮށްލަން ހަނދާންނެތިފައިހުރިއިރު އޭނާގެ ސިކުނޑީގެ މަސައްކަތްކުރުންވެސް ހިނދުކޮޅަކަށް ހުއްޓިފައިވިކަހަލައެވެ. އަޒްހަރުގެ އަމަލުތައް އެދަރަޖައަށް ވެއްޓިގެން ހިނގައިދާނެކަމަކަށް ފަހަރެއްގައިވެސް ސައިނާއަށް ހީކުރެވިފައެއްނެތެވެ. އަޒްހަރު އެހައި ރަހުމުކުޑަވެ އަނިޔާވެރިވެދާނޭ ހުވަފެނުގައިވެސް ސައިނާގެ ހިތަށް ނާރައެވެ. މިހުރިހައިދުވަހު ކައިވެނިކޮށްގެން އުޅުނުއިރުވެސް އަޒްހަރުގެ އެސިފަތަކެއް ސައިނާ ނުދެކެއެވެ. އެހެންވީމައި އަދިވެސް އޭނާއަށް އަޒްހަރު ރަނގަޅަށް ދަސްނުވަނީތާއޭ އެވަގުތު ސައިނާގެ ހިތަށް އެރިއެވެ.\nރަނގަޅަށް ކަންކަންވިސްނި ހަރަކާތްކޮށްލެވުމާއެކު ދަތްކުނޑިވިކައިލަމުން ސައިނާ އަޒްހަރުގެ މޫނުމަތީގައި ޖެހިއެވެ. އެއްފަހަރާ ކުރެވިގެންދިޔަ އިހުސާސުތަކުން ބުނާނެ އެއްޗެއްވެސް ސައިނާގެ ސިކުނޑިއަކަށް ނައެވެ. އޭރު އައިސްފައިވި ގަދަ ރުޅިއާއެއްކޮށް އޭނައަށް ރޮވެމުންވެސް ދިޔައެވެ. ކުއްލިއަކަށް ކޮޓަރީގެ ދޮރުމަތިން ބިއްލޫރި އެއްޗެއް ވެއްޓި ތަޅައިގެންދިޔަ އަޑަށް ސިހިފައި ދެމީހުނަށް އެދިމާއަށް ބަލައިލެވުނެވެ. ދެލޯބޮޑުވެ ގަނޑު އަރައިފައި އެތަނުގައި ހުއްޓިހުރި ޝަޔަމް ފެނުމުން ދެމީހުންނަށްވެސް ހާސްކަން ވެރިވެގެންދިޔައެވެ. "ޝަޔޫ.." ކަންބޮޑުވެފައި ވައިއަޑުން ސައިނާއަށް ގޮވައިލެވުނެވެ.\nބަޓަރފުލައި ގާރލް January 12, 2021\nވޯވް...ދިސް ޕާރޓް އީޒް ގްރީޓް..💯💯💯ހަމަ އެންމެ ބޭނުންވި ގޮތް އެވީ އެންމެފަހުން....🙂🙂ކިއުރިއަސްލީ ވެއިޓިންގ ފޯރ ދަ ނެކްސްޓް ޕާރޓް❤❤❤❤\nNaufa January 15, 2021\nތެންކްސް އަލޮޓް ޑިއަރ🥰❤😘\nއާކި January 12, 2021\nލަމްޔާ އެންޑް ޒާއިން ގެ ބައި ވެސް ކޮންމެ ދުވަހަކު ވެސް ގެނެސްދީބާ ... ވާހަކަ ވަރަށް ރީތި\nތެންކްސް ޑިއަރ.. ދެން އިން ބައި ނޫން އަނެއްބައިގަ ލަމްޔާ މެންގެ ޕާރޓެއް ހިމެނޭނެ އިނގޭ.. 💖\nޝިރޫ January 12, 2021\nބުރުގަލެއް މިއީ ކުށްބަހެއްދޮއްތޮ\nހީވާގޮތުން ރނގަޅުގޮތަކީ ބުރުގައެއް\nތެންކްސް ޑިއަރ.. ޔާ އަޅުގަނޑަށްވެސް ހީވަނީ ތިހެންކަންނޭނގެ އިންނާނީ.. ތެންކްސް މިސްޓޭކެއް ފާހަގަކޮށްލަ ދިނީމަ.. އިންޝާ ﷲ ކުރިއަށްއޮތް ތަނުގަ ރަނގަޅުކުރާނަން..💖\nހީވާގޮތުން ރަނގަޅުގޮތަކީ ބުރުގައެއް\nމިބައިވެސް.. ވަރަށް ވަރަށް ވަރަށް.. ރީތި💖❤🌈.. މާޝާ ﷲ!!! އަޅޭ.. ޝަޔަމް ހާދަ އެކަނިވެރިވެފައިއޭ އެ ހުންނަނީ..😔😭 ޖަސްޓް ސްޓޮޕް ކްރައިން ޝަޔޫ 😊 ނުހައިކްވެސް ހަމަ އެ ހާލުގައި 😢😔.. ކީއްވެ މި ޕާޓް ލަސްވީ!! އެން ވެރީ ކިޔުރިއަސް އިނގޭ ދެން އިން ޕާޓަށް☺💖✌ ލަވް ޔޫ 💖 އެން ސްޓޭ ސޭފް 💜❤\nRrYn January 14, 2021\nދިސް އިސް މީ އިނގޭ!!\nތެންކްސް ޑިއަރ.. ޔާ އެއީ އަސްލު މިދުވަސްކޮޅުގަ މަސައްކަތުގަ މާ ބިޒީ ވީމަ އިނގޭ.. އަޕް ކޮށްލަން ބޭނުންވާ ޑޭއަށް ނުވަނީ.. ސޮރީ ފޯ ދެޓް ޑިއަރ.. ލަވް ޔޫ އެންޑް ސްޓޭ ސޭފް..💖😘\n💖💖 January 12, 2021\nNaufa January 12, 2021\nސަލާމް އޯލް.. ދެން އިންބައި އިންޝާ ﷲ ބުރާސްފަތި ދުވަހު އަޕްކޮށްލާނަން.. ތެންކްސް ފޯ ދި ސަޕޯޓް.. ލަވް ޔޫ އޯލް.. ސްޓޭ ސޭފް އެވްރިވަން.. 🥰❤\nRrYn January 13, 2021\nމާޝާ ﷲ!! މިބައިވެސް ވަރަށް ރީތި ❤💖💞 ޝަޔަމް ހާދަ ހިތާމައެއް އެބަކުރޭ! އަބަދު ހިތާމައިގަ 😭😔 ނުހައިކެވެސް ހަމަ އެހާލުގައި 😭😭😔 ވަރަށް ކިޔުރިއަސް އިނގޭ! ދެންއިންބައިގަވެސް ގެނެސްދޭނީ ނު-ޔަމް މެންގެ ބައި އިނގޭ 😊 ދެންއިންބަޔަށް އިންތިޒާރުކުރަން 💝💞 ލަވްޔޫ އެން ސްޓޭ ސޭފް 💜✌\nހެހެ.. ޔެސް.. ތެންކްސް ޑިއަރ.. ލަވް ޔޫ ޓޫ އެންޑް ސްޓޭ ސޭފް..🥰💖\nހުސީ January 14, 2021\nކޮބާ ދެން އިންބައި؟؟؟\nނުހާ January 14, 2021\nކޮބާތަ ނިޔު ޕާޓު؟ ކާންޓް ވެއިޓް\nނަމް January 15, 2021\nނައު ސިސް ކޮބާ އަނެއް ޕަޓް🥺🥺🥺\nސަލާމް އޯލް.. ވާހަކަ ސަބްމިޓް ކޮށްލާފަ އިނގޭ އިންނާނީ.. ލަވް ޔޫ އޯލް.. ހޭވް އަ ނައިސް ޑޭ.. 💖


Dhivehi bahakee dhuvasvee adhi muhsandhi bahekeve.\nދިވެހި ބަހަކީ ދުވަސްވީ އަދި މުއްސަނދި ބަހެކެވެ.\nހުމައިދާ އަބްދުލް ގަފޫރު\n11 ޖޫން 2021 - 06:12:05\nޅެންވެރިޔާ ފާހަގަކުރައްވާފައިވަނީ ދިވެހި ބަހުން "ސެންސިކިރްތާ ޕާލި އާ ސިންހަޅަ ތަމަޅަ ފެނެޔޭ ނިކަން، ފެންނަހެން އަރަބީގެ ބަސްތައް، ފާރިސީ އާ ޕޮސްތު ވާ؛ ހަމަ އެފަދައިން ހުރެދެޔޭ ޔޫރަޕްގެ ބަސްތައްވެސް ލިބޭން"، އަދި މި ހަޤީގަތް ބަލާހޯދައިފި ކަތަކަށް ހަމަ ބުއްދިވާނެކަން ވެސް ފާހަގަކުރައްވައެވެ. ދިވެހި ބަހަކީ ދިވެހި ރާއްޖޭގައި އޮތް އެންމެ މުހިންމު އަދި އަގުހުރި އެއް ގައުމީ ތަރިކައެވެ.\nމި ތަރިކައަކީ ދިވެހީން އެ އުފައްދާ، ބަދަލުކޮށް، އަގުކޮށް، މުއްސަނދިކޮށް، އަގު ނުކޮށް، ނިކަމެތިކޮށް، އެކި ޒަމާނުގައި އެކި ގޮތަށް ދިވެހިބަސް ލިޔެ ކިއުމުގައި އަދި ބޭނުންކުރުމާ ނުކުރުމުގައި ތަފާތު ގޮތްގޮތައް މާނަކޮށް، ދޭހަކޮށް، ހަދަމުންދާ، އޭގެ ޒާތުގައި "ދިރިހުރި" އެއްޗެކެވެ. މާނައީ ދިވެހިންގެ މި ތަރިކަ އަކީ ދިވެހިން އެއަށް ހަދާނެގޮތެއް ހެދުމުގެ ހާލަތެއްގައި އޮތް ދިރިހުރި އިންސާނީ ބަސް ކޮށާރެކެވެ. ދިވެހި ބަހަށް ދިވެހިން ބޭނުންހާ ގޮތެއް ހެދިދާނެކަމީ ޝައްކެއްނެތް ކަމެކެވެ. ސަބަބަކީ މިއީ މުޅި މުޖުތަމައު އޭގެ ބޭނުން އެކިގޮތަށް ހިފާ ބަދަލުކުރާ އެއްޗަކަށް ވާތީއެވެ. ތާރީހު ދައްކާގޮތުގައި ދިވެހި ބަހަކީ ޒަމާނުއްސުރެ ދިވެހިން ބޭނުންވާ ގޮތްތަކަށް ބަދަލުކުރަމުންދާ ބަހެކެވެ. އަދި ޒަމާންތަކާއެކު ބަދަލުވަމުން ދިއުމަކީ ބަޔަކު މީހުން އޭގެ ބޭނުން ހިފަމުންދާ، ދިރިދިރި ހުރި ބަސްކޮށާރެއްގެ އަސާސީ ސިފައެކެވެ. ނަމަވެސް ބަދަލަކީ ނިޔަތަކާ އެކު ގެންނަ އެއްޗެއް ކަމުން، ވާބަދަލަކީ ހެޔޮ ބަދަލެއްތޯ ނޫންތޯ، ބަހަށް ލިބެނީ މުއްސަނދިކަންތޯ ނޫންތޯ މިނެކިރާނީ މުސްތަގުބަލުގެ ތާރީހެވެ.\nމިފަދަ މައުލޫއަކާ ބެހޭ ގޮތުން ލިޔަންފަށާއިރު އެންމެ ފުރަތަމަވެސް ބުނަން ޖެހެނީ އަހަރެންނަކީ ދިވެހިބަހުގެ މާހިރެއް، އަދީބެއް، ޝާއިރެއް އަދި މިފަދަ އެއްވެސް އެއްޗެއް ނޫންކަމެވެ. އަހުރެންނަކީ ދިވެހިބަސް ކުޑައިރުއްސުރެ އިވި، ފެނި، ދަސްވެ، ދަނެ ބޭނުންކޮށް، އެބަހުން މުއާމަލާތުކުރާ، އެބަސް ދެނެގަތުމަށް ޝައުގެއްހުރި ދިވެއްސަކީމެވެ. މި ހިޔާލުތައް ފާޅުކުރަނީ އެ ހައިސިއްޔަތުންނެވެ.\nދުނިޔޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުގައި ބަސް ދިރާސާކުރާ މީހުނަށް އެނގިގެން 7139 ދިރިހުރި ތަފާތު ބަސް ނުވަތަ ބަހުރުވަ އޮތްކަމަށްވެ އެވެ. ނަމަވެސް މިހާތަނަށް ހޯދިފައިނުވާ ބަސް ހުރުން އެކަށީގެންވާތީ މިއަށްވުރެ ގިނަވާނެ ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ. އެހެންކަމުން ދުނިޔޭގައި އިންސާނުންގެ ދިރިއުޅުމާ، އުޅޭތަނާ، އުޅޭގޮތާ، ދިރިއުޅުމުގައި ކުރާ ކަންކަމާ ގުޅިފައިވާ އެތައްހާސް ބަސްތަކެއްގެ ތެރެއިން ދިވެހި ބަހަކީ ޅެންވެރިޔާ ބަޔާންކުރައްވާ ފަދައިން އެކި ތަފާތު ބަސްބަހުގެ ކިބައިންނާ އެކި ތަފާތު ކަރަކަރައިގެ މީހުންގެ ފަރާތުން މުއްސަނދިކަން ލިބިފައިވާ އަދި ލިބެމުންދާ އެއް ބަހެވެ. އަހުރެންނަށް ވިސްނޭގޮތުގައި ބަހުގެ މުއްސަނދިކަން އަންނަނީ ގިނަބަޔަކު އޭގެ ބޭނުންކޮށް، ލަފްޒުތައް އިތުރުވެ އަދި އެއިން ދޭހަކުރަން ބޭނުންވާ މާނަތައް ފުރިހަމަވެ ކުރިއަރާ ދިއުމުންނެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެއްވެސް ބަހެއްގެ ހުރިހާ ލަފްޒަކީ އެއްގޮތަކަށް ކޮންމެ މީހަކަށްވެސް ދޭހަވާ އެއްޗަކަށް ނުވާނެކަން ކަށަވަރެވެ. އަދި އެ ސަބަބަށްޓަކައި ބަހުގެ ރަދީފަކީ ބަހުގެ އަސްލާ މާނަ ހޯދުމަށް ބޭނުންކުރާ ވަސީލަތެކެވެ. މީގެ އިތުރުން ރަދީފެއްގައި ބަހެއްގެ މާނަ އަސްލާ އެއްގޮތަށް އޮތަސް، އާންމުންގެ ތެރޭގައި ބަސް ބޭނުންކުރުމުގައި އެއާ ނުބައްދަލު ވެދާނެއެވެ.\nމިފަހަކަށް އައިސް، ދިވެހި މުޖުތަމައުގައި ޒަމާނާއެކުގައި އުފައްދައިގެންއުޅޭ ބައެއް ލަފްޒުތައް ތަރުތީބުކޮށް ބޭނުންކުރާގޮތާ ދޭތެރޭ ހޫނު ބަހުސްތަކެއް ހިނގަމުންދާތީ އެކަމަށް ފިކުރު ހިންގެއެވެ. އެންމެ މައްސަލަބޮޑު އެއް ލަފްޒަކަށް ވެފައިވަނީ "ލާދީނީ" މި ލަފްޒެވެ. މީ ކޮންއިރަކު، ކާކު، ކޮން ނިޔަތެއްގައި، ކޮން މަގްސަދެއް ހާސިލްކުރަން ވުޖޫދުކުރި ބަހެއް ކަމެއް އެނގިފައި ނުވިނަމަވެސް، ކޮންމެ ލަފްޒެއްގެ ވެސް މަސްދަރެއްވާނެ އެވެ. އެނގޭ އެއްޗަކީ ދިވެހި ބަހުގެ ރަދީފެއްގައި މި ލަފްޒު ފެންނަން ނެތްކަމެވެ. ނަމަވެސް މި ލަފްޒު އަޑުނާހާ އަދި އެއިން މާނަދޭހަ ނުކުރާ ދިވެއްސެއް ހުރުން ނާދިރެވެ. މި ލަފްޒު މާނަކުރުމުގައި ހިޔާލު ތަފާތު ވެގެން ބައެއް ފަރާތްތައް އުޅޭކަން ފާހަގަކުރެވޭއިރު، މިއީ ރާއްޖޭގެ އަދުގެ ހަލަބޮލި ސިޔާސީ މާހައުލާ ގުޅިފައިވާ ލަފްޒެއްކަން ވެސް ފާހަގަކުރެވެ އެވެ.\nރާއްޖޭގެ އަދުގެ ހާލަތަށް ބަލާއިރު، "ލާދީނީ" މި ލަފްޒާ ބެހޭގޮތުން ފާހަގަކުރެވޭ އެންމެ މުހިންމު އެއް ނުކުތާއަކީ، މި ލަފްޒު ބޭނުން ކުރުމުގައި ބަސް ރައްދުވާ ފަރާތަށް ރައްދުކުރަނީ، ބޮޑު ތުހުމަތެއް ކަމެވެ. އެނގިފައިވާ ގޮތުގައި "ލާ" އަކީ އަރަބި ބަހެކެވެ. މާނައަކީ "ނޫން" މިއެވެ. ދިވެހި ބަހަށް "ދީން" އައިސްފައިވަނީ ވެސް އަރަބި ބަހުން ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ. އެހެންކަމުން "ލާ" އަކީ ޒަމާނީ ތައާރަފަކަށްވީ ނަމަވެސް "ދީނީ" އަކީ ދިވެހިން ދިވެހިބަހެއްގެ ގޮތުގައި ޒަމާނުއްސުރެ ބަލައިގެންފައިވާ ބަހެކެވެ. "ނޫން ދީނީ" އޭގެ ލަފްޒީމާނައިގާ ބުނާއިރު ދިވެއްސެއްގެ ވިސްނުމުގައި މާބޮޑު މާނައެއް ދޭހަ ނުވެދާނެއެވެ. ނަމަވެސް "ލާދީނީ" މި ލަފްޒަކީ ދިވެހީންގެ ތެރޭގައި މި ފަހަކަށް އައިސް ބިރުވެރިކަމާ ނުތަނަވަސްކަން އުފައްދާ ބަހެއްކަމާ ދޭތެރޭ ޝައްކެއްނެތެވެ. މައިގަނޑު ސަބަބަކީ މި ބަސްބޭނުން ކުރުމުގެ ފަހަތުގައި އޮވެދާނެ ނިޔަތާދޭތެރޭ އޮންނަ ކަންބޮޑުވުމެއް ކަމަށްވެސް ބެލެވެއެވެ. ކުރިން ފާހަގަކުރިހެން، ބަހެއް ބޭނުންކުރުމަކީ އުސޫލެއްގެ ގޮތުން ނިޔަތަކާއެކު ކުރާ ކަމެކެވެ. އޭގައި ހެވާ ނުބައި ނިޔަތް ހިމެނެ އެވެ. އަދި އޭގެ ސަބަބުން ހެވާ ނުބައި ނަތީޖާ ވެސް ނިކުމެ އެވެ. ބަހަކީ އޭގެ ޒާތުގައި ވަރުގަދަ އެއްޗަކަށް ވީނަމަވެސް، ބަހުގެ ބޭނުންކުރާ މީހުން އެއްވެސް ލަފްޒަކަށް ނުދޭ ބުރަދަނެއް އެއަކު ނޯންނާނެ އެވެ.\n"ނޫން ދީނީ" "ލާ ދީނީ" އަށްވެ ފިކުރީގޮތުން ދެކޮޅުވެރި ސިޔާސީ މާހައުލެއްގައި ފުޅާދާއިރާ އެއްގައި އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކާ ދެކޮޅަށް އޮއްގާ ފަދައިން ފަސޭހަކަމާއެކު އުކަމުންގޮސް އަދު ވަނީ ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވައަށް މި ލަފްޒު ބަދަލުވެ ނިމިފަ އެވެ. މި ބަހަކީ ބަސް ރައްދުވާ ފަރާތް މުޅި މުޖުތަމައުއިން "ތަފާތު" ކޮށް، ތުހުމަތުކޮށް، ލޭބަލްކޮށް، ބޭރުކޮށް، އެކަހެރިކޮށް ދަށްކުރުމުގެ ރޫހެއްގައި ދެވޭ ހަމަލާއަކަށް ވަނީ ވެފައެވެ. ދެން ބަލާލަން ޖެހެނީ "ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވަ" އަކީ ކޮބައިކަމެވެ. މިއީ ދުނިޔޭގެ އެހެން ކަންކޮޅުތަކުގައިވެސް އިންސާނުންގެ ދެމެދުގައި ދެބަސްވެ ދެކޮޅުވެރިކަން އުފެދި، ފެތުރިގެން ދިއުމުގައި ޒަމާނުއްސުރެ ގެންގުޅޭ މުއާމަލާތީ ސިފައެކެވެ. އިންސާނީ މުޖުތަމައު ތަކުގައި ހިނގާ ބޮޑެތި ހަމަނުޖެހުންތަކުގެ މުގުލުގައި ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވައިގެ ސިފަ ފެންނަން އޮވެއެވެ. ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވަ (ނުވަތަ އިނގިރޭސިބަހުން "ހޭޓް ސްޕީޗް") އދ. ގެ ފަރާތުން މާނަކޮށްފައިވާ ގޮތަކީ:\n"ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވައަކީ، ދުލުންނާ، ލިޔުމުންނާ އަދި އަމަލުން އެހެން މީހަކާ ނުވަތަ ބަޔަކާ ދެކޮޅަށް، އެއީ އެމީހަކު ނުވަތަ އެ ބަޔަކު ކަމަށްވާތީ، އެހެންގޮތަކަށް ބުނާނަމަ ދީނީ ގޮތުން، ނަސްލީގޮތުން، ނިސްބަތްވާ ގައުމެއްގެ ގޮތުން އަދި ކުލަ، ނަސަބު، މިންތި ނުވަތަ އެހެނިހެން އަމިއްލަވަންތަ ޒާތީސިފައަކާ ދެކޮޅަށް އެކަންކަމުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ދޭ ހަމަލާއެއްގެ ގޮތުގައި އަދި ތަފާތުކުރުމުގެ ގޮތުން އެފަރާތްތަކަށް ބޭއިހުތިރާމުކޮށް ދަށްކޮށްލުމަށްޓަކައި ކުރާ އެއްވެސް ބާވަތެއްގެ މުއާމަލާތެވެ."\nވިސްނާލަން ޖެހޭ ކަމަކީ ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވައަކީ އެ އުފަންކުރުމާ ބޭނުންކުރުމުގެ ނިޔަތުގައި ހެވެއްނެތް އެއްޗެއްކަމެވެ. އަދި މިފަދަ ބަހުރުވަ މީހުންގެ މެދުގައި ހިނގާ ހިޔާލު ތަފާތުވުންތަކުގެ މެދަށް ޖަހާ ކަޑައަކަށް ހަދާ، ތަރުޖަމާކުރެވި، މާނަދެވި، ހިތްތަކުގައި ބިންވަޅުނެގި، މީހުންގެ ނަފްސާ، ހައްޓާ، އިންސާނީ ކަރާމާތަށް އޮތް ނުރައްކަލަކަށް ވިޔަދީގެން ދިއުމަކީ ދުނިޔޭގެ ތާރީހުގައި ހިތި ތަޖުރިބާތަކެއް ފެންނަން އޮތް ކަމެކެވެ.\nރާއްޖެއަށް މިފަދަ ބަހުރުވައިގެ ރޯޅިގަނޑެއް އައުމުގެ ސަބަބުން، އޭގެ ހިތި ނަތީޖާ މުޅި މުޖުތަމައު ދަނީ ތަހައްމަލު ކުރަމުންނެވެ. ނަމަވެސް އަދު ކުރަންޖެހިފައިވާ ސުވާލަކީ، ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވަ އަކީ ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވަކަން އަދި އެއީ ކިހާވަރެއްގެ ސުންޕާކަމެއް އޭގައި އެކުލެވޭ، ކޮންފަދަ ނަތީޖާއެއް އޭގެ ސަބަބުން ނިކުންނަމުންދާ އެއްޗެއްކަން މުޖުތަމައުގައި ވަޒަންކުރަން ދަތިވެގެން އުޅެނީ ކީއްވެ ބާއެވެ؟\nސުލްހަވެރިކަމާ އަމާންކަމަށް ލޯބިކުރާ ބައެއްގެ މެދުގައި ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވަ ފުޅާވެ ފައްކާވެ ބިންވަޅު ނެގުމަށް ޖާގައެއް ނުދޭނެއެވެ. އިޖުތިމާއީ ހަމަޖެހުމާ ސުލްހަމަސަލަސްކަމާ އަމާންކަމާ، އިންސާނިއްޔަތުކަމަށް އިސްކަންދޭ ބައެއްގެ ތެރޭގައި ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވައަށް ޖާގައެއް ނުދޭނެ އެވެ. މުއްސަނދި ދިވެހި ބަހަކީ މުޅި ދުނިޔޭގެ އިންސާނީ ބަސްކޮށާރުތަކެއްގެ ތަފާތު މަސްދަރުތަކުން މަސްހުނިވެގެން އުފެދި އާލާވެ ފައްކާވެ އަދާހިސާބައް ދިރިހުރި ދިވެހިންގެ ގައުމީ ތަރިކައެކެވެ.\nމި ބަހުގެ ސަލާމަތްކަމާ، ސަލާމަތްތެރިކަމާ، ސާފުކަމާ، ތާހިރުކަމާ، ސާދާކަން ހިމާޔަތްކުރެވޭނީ ބަހުގެ އަހުލުވެރިންނަށެވެ. ދިވެހިބަސް ހެޔޮ ނިޔަތުގައި ބޭނުންކޮށް، މި ބަހުގެ ޒަރިއްޔާއިން ހެޔޮގޮތުގައި މުއާމަލާތުކޮށް، ބަހުގެތިޔާގި ކަމުން އިޖްތިމާއީ ދުޅަހެޔޮކަން ހޯދާ، މީހުންގެ ތެރޭގައި ހަމަޖެހުމާ ސުލްހަ އުފައްދާ، އޭގެ ހެޔޮ ނަތީޖާ ގެ މަންފާ ލިބިގަތުމަށް މަސައްކަތް ކުރާނީވެސް ބަހުގެ އަހުލުވެރިންނެވެ. ނަފްރަތުގެ ބަހުރުވައަށް ޖާގަ ނުދިނުމަކީ މިއަދު ކޮންމެ ދިވެއްސެއްވެސް އަމިއްލައަށް އަމަލީގޮތުން އިހުތިޔާރުކޮށް، ހިޔާރުކުރަންޖެހޭ މަގެކެވެ.\nހުމައިދާ އަބްދުލްޢަފޫރު އަކީ އިންސާނީ ޙައްޤުތަކާ އިޖްތިމާއީ ދާއިރާގެ އެކި މައްސަލަތައް ދިރާސާކުރުމުގެ މަސައްކަތްކުރާ ރިސާޗަރެކެވެ. އޭނާއަކީ މަދަނީ ޖަމްޢިއްޔާތަކާއެކު އެކި މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތެކެވެ. އޭނާވަނީ އިނގިރޭސިވަލާތުން ރޭސް އެންޑް އެތްނިކް ސްޓަޑީސް އާއި ސޯޝިއޮލޮޖީ އިން ފުރަތަމަ ޑިގްރީ ހާސިލްކޮށް ޔުނިވަރސިޓީއޮފް މެންޗެސްޓަރ އިން ގަވަންމަންޓް (އިންޓަނޭޝަނަލް ރިލޭޝަންސް) ގެ ދާއިރާއިން މާސްޓަރސް ޑިގްރީ ހާސިލްކޮށްފައެވެ.\nދިވެހި ބަސްދިވެހިރާއްޖެދިވެހި ބަހުގެ އެކަޑަމީ


އެލައިޑް އިންޝުއަރަންސްގެ ޚިދުމަތްތައް އޮންލައިންކޮށްފި އެލައިޑް އިންޝުއަރަންސްގެ ޚިދުމަތްތައް އޮންލައިންކޮށްފި\nއެލައިޑް އިންޝުއަރަންސްގެ ޚިދުމަތްތައް އޮންލައިންކޮށްފި\nކޯވިޑް 19 ފެތުރުން ކޮންޓްރޯލްކުރުމަށް ކުރާ މަސައްކަތެއްގެ ގޮތުން އެލައިޑް އިންޝުއަރެންސް ކުންފުނީގެ ޚިދުމަތް ދޭ ގޮތަށް ބަދަލުތަކެއް ގެނެސްފިއެވެ. އެގޮތުން އެލައިޑް އިންޝުއަރަންސުން ވަނީ ޚިދުމަތްތަކެއް އޮންލައިންކޮށް ދޭ ގޮތަށް ނިންމާފައެވެ.\nއެލައިޑް އިންޝުއަރަންސުން ނެރެފައިވާ ބަޔާނުގައި ވަނީ މިދުވަސްވަރު ދުނިޔޭގައި ހަލުވިކަމާއިއެކު ފެތުރެމުންދާ ކޯވިޑް 19 ޕޮޒިޓިވް ކޭސްތަކެއް ރާއްޖެއިންވެސް ފެނުމުގެ ސަބަބުން އެކުންފުނީގެ މުވައްޒަފުންނާއި ޚިދުމަތް ހޯދާ އެންމެހާ ފަރާތްތަކުގެ ރައްކާތެރިކަމަށްޓަކައި މިއަދުން ފެށިގެން ޚިދުމަތް ދޭ ގޮތްތަކަށް ބަދަލު ގެނެސްފައިވާކަމަށެވެ. އަދި އެލައިޑްގެ އިސްލާމިކް ވިންޑޯ އަޔާދީ ތަކަފުލްގެ ޚިދުމަތްތަކަށްވެސް މި ބަދަލުތައްވަނީ ގެނެސްފައެވެ.\nއެގޮތުން އެލައިޑް އިންޝުއަރަންސުން ގެނެސްފައިވާ ބަދަލުތަކުގެ ތެރޭގައި ބިދޭސީންގެ އިންޝުއަރެންސް އޮންލައިންކޮށް ލިބޭނެ އިންތިޒާމް ވަނީ ހަމަޖައްސާފައެވެ. އެލައިޑުން ބުނީ ބިދޭސީންގެ އިންޝުއަރަންސް ނެންގެވުމަށް އެލައިޑްގެ އޮންލައިން ޕޯރޓަލް myallied.mv އަށް ލޮގިން ވުމުން މިޚިދުމަތް ލިބޭނެކަމަށެވެ. އަދި މިހާރުވެސް ކުންފުނީގެ މޮބައިލް އެޕް އަދި އިންޝުއަރަންސް ޕޯރޓަލް މެދުވެރިކޮށް މޮޓޯ އިންޝުއަރަންސް، ޓްރެވެލް އިންޝުއަރަންސް، ކާރގޯ އިންޝުއަރަންސް އަދި ހޯމް ކޮންޓެންޓް ތަކަފުލްގެ ޚިދުމަތް ލިބޭނެކަމަށެވެ.\nމީގެއިތުރުން އޮންލައިންކޮށް ނުލިބޭ އިންޝުއަރަންސް ޕޮލިސީތައް އީމެއިލް މެދުވެރިކޮށް ލިބޭނެ އިންތިޒާމް އެލައިޑުން ވަނީ ހަމަޖައްސާފައެވެ. އެގޮތުން sales@allied.mv; sales@ayady.mv އަށް އީމެއިލް ކުރެއްވުމުން ޕޮލިސީ ނެންގެވުމުގެ ހުރިހާ އިންތިޒާމެއް ހަމަޖައްސައިދެވޭނެކަމަށް އެލައިޑުން މައުލޫމާތުދެއެވެ. އަދި އެލައިޑުން ފޯރުވައިދޭ ޚިދުމަތްތަކާ ބެހޭ މަޢުލޫމާތު ކުންފުނީގެ ހިލޭ ގުޅޭ ނަންބަރު 1600 ލިބޭނެ ކަމަށްވެސް އެކުންފުނިން މަޢުލޫމާތުދެއެވެ.\nއެލައިޑުން ވަނީ މިދުވަސްވަރާ ދިމާކޮށް އޮންލައިންކޮށް އަދި އީމެއިލް މެދުވެރިކޮށް އިންޝުއަރެންސް ފައިސާ ހޯދުމަށް ހުށަހެޅުމުގެ އިންތިޒާމް ވެސް ހަމަޖެއްސާފައެވެ. އެގޮތުން ހެލްތު އިންޝުއަރަންސް ކަސްޓަމަރުންނަށް މިހާރުވެސް އޮންލައިންކޮށް އެލައިޑްގެ މޮބައިލް އެޕް އަދި އިންޝުއަރަންސް ޕޯރޓަލް myallied.mv މެދުވެރިކޮށް ކްލެއިމް ހުށައެޅުމުގެ އިންތިޒާމްވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ.\nބޭންކް އެކައުންޓް ޓްރާންސްފަރ މެދުވެރިކޮށް ބިލްތަކަށް ފައިސާ ދޫކުރުމާއި ފައިސާ ބަލައިގަތުމުގެ އިންތިޒާމްވެސް އެލައިޑުން މިހާރު މިވަނީ ތައާރަފްކޮށްފައެވެ. އެލައިޑުން ބުނީ މި ހާލާތުގައި ބިލްތަކަށް ފައިސާ ދޫކުރުމަށް އެންމެ ރައްކާތެރިގޮތަކީ އެކައުންޓް ޓްރާންސްފަރ މެދުވެރިކޮށް ކަސްޓަމަރުންގެ އެކައުންޓަށް ފައިސާ ޖަމާކުރުން ކަމުގައި ދެކޭކަމަށެވެ. މިގޮތުން ކްލެއިމް އަދި މިނޫންވެސް އިތުރު ބިލްތަކަށް އެލައިޑުން ފައިސާ ދެއްކުމާއި ފައިސާ ބަލައިގަތުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ އެކައުންޓްތަކަށް ފައިސާ ޖަމާކޮށްގެންނެވެ.