Treść orzeczenia V Ca 1583/19 - Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych\nV Ca 1583/19 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Okręgowy w Warszawie z 2019-12-20\nSygn. akt V Ca 1583/19\nSędzia Sylwia Góźdź\nsekr. sądowy Julita Gałys\nz dnia 25 kwietnia 2019 r., sygn. akt I C 3159/18\nuchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w instancji odwoławczej.\nAleksandra Łączyńska-Mendakiewicz Sylwia Góźdź Beata Gutkowska\nPowód A. D. wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) S.A. w W. kwoty 53.458,85 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Nadto powód wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według podwójnej stawki minimalnej kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że dochodzi roszczeń za okres od uruchomienia kredytu w dniu 19 grudnia 2005 r. do dnia 15 listopada 2017 r. w zakresie dotyczącym nadpłaty kredytu wynikającej ze stosowania przez pozwany bank niedozwolonych klauzul indeksacyjnych oraz za okres od 16 listopada 2011 r. do 15 listopada 2017 r. w zakresie nadpłaty kredytu wynikającej z niewłaściwego ustalania przez bank wysokości oprocentowania kredytu, ewentualnie ze względu na stosowanie przez pozwany bank niedozwolonej klauzuli zmiennego oprocentowania.\nW odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości. Ponadto pozwany wniósł o zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Strona pozwana zgłosiła m.in. zarzut przedawnienia w stosunku do należności z tytułu nadpłaconych rat odsetkowych kredytu za okres od dnia uruchomienia kredytu (grudnia 2005 r.) do dnia 10 sierpnia 2008 r., jako dochodzonej po upływie 10-letniego terminu przedawnienia roszczenia.\nWyrokiem z dnia 25 kwietnia 2019 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie w pkt I oddalił powództwo, a w pkt II zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 5417 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.\nPodstawę rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego stanowiły następujące ustalenia faktyczne i prawne:\nDnia 28 listopada 2005 r. A. D. złożył wniosek o udzielenie planów finansowych (...) walutowy. Wnioskowana kwota kredytu wynosiła 300.000 zł, zaś okres kredytowania określony został na 30 lat. Jako walutę kredytu wskazano franka szwajcarskiego.\nNa mocy decyzji kredytowej z 6 grudnia 2005 r. (...) S.A. przyznał A. D. kredyt w wysokości 300.000 złotych. Walutę waloryzacji kredytu określono CHF.\nW dniu 15 grudnia 2005 roku pomiędzy (...) Bank S.A. (obecnie (...) S.A.) a powodem zawarta została umowa o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych (...) waloryzowany kursem CHF (nr (...)). Jako cel kredytu strony określiły: finansowanie przedpłat na poczet budowy i nabycia od dewelopera na rynku pierwotnym lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w W. przy ul. (...) wraz z udziałem w garażu wielostanowiskowym - miejsca oznaczonego nr 6 (w sekcji nr 3), refinansowanie nakładów własnych poniesionych na zakup przedmiotowego lokalu i udziału w garażu wielostanowiskowym oraz pokrycie kosztów prac wykończeniowych przedmiotowego lokalu (§ 1 ust. 1A). Kwota kredytu wynosiła 300.000 zł, a walutą waloryzacji kredytu był frank szwajcarski (§ 1 ust. 2 i 3). Okres kredytowania strony ustaliły na 360 miesięcy (§ 1 ust. 4 umowy). Termin spłaty kredytu ustalono na 15. dzień każdego miesiąca (§ 1 ust. 6 umowy). Prowizja za udzielenie kredytu: 0,60% kwoty kredytu tj. 1.800 zł (§ 1 ust. 7 umowy), prowizja tytułem ubezpieczenia kredytu w (...) S.A. i (...) S.A.: 0,20% kwoty kredytu tj. 600 zł (§ 1 ust.7A). Na dzień zawarcia umowy oprocentowanie kredytu w stosunku rocznym wynosiło 2,75%. W okresie ubezpieczenia kredytu dokonanego zgodnie z § 3 ust. 6 pkt. 1 oprocentowanie kredytu ulegało podwyższeniu o 1,00 punkt procentowy (p.p.) i wynosiło 3,75%; po zakończeniu okresu ubezpieczenia obniżenie oprocentowania kredytu o 1,00 p.p. następowało od daty spłaty najbliższej raty (§ 1 ust. 8). Kredyt oprocentowany był wedle zmiennej stopy procentowej, która w dniu zawarcia umowy ustalona była w wysokości określonej w § 1 ust. 8 (§ 11 ust. 1). (...) S.A. udzielał kredytobiorcy na jego wniosek kredytu hipotecznego na cel określony w § 1 ust. 1 w kwocie określonej w § 1 ust. 2, waloryzowanego kursem kupna waluty w CHF wg tabeli kursowej (...) S.A.; kwota kredytu wyrażona w CHF była określana na podstawie kursu kupna waluty CHF z tabeli kursowej (...) S.A. z dnia i godziny uruchomienia kredytu/transzy (§ 7 ust. 1). Zmiana wysokości oprocentowania kredytu mogła nastąpić w przypadku zmiany stopy referencyjnej określonej dla danej waluty oraz zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego w kraju (lub krajów zrzeszonych w Unii Europejskiej), którego waluta jest podstawą waloryzacji (§ 11 ust. 2). O każdej zmianie oprocentowania (...) S.A. zawiadamiał kredytobiorcę; informacja na temat obowiązującego oprocentowania kredytu podawana była również do wiadomości w placówkach i na stronach internetowych (...) S.A.; (...) S.A. sporządzał i wysyłał harmonogram spłat określający nową wysokość raty spłaty kredytu (11 ust. 3). W przypadku zmiany stóp procentowych w (...) S.A., zmiana oprocentowania dla uruchomionego Kredytu miała nastąpić w dniu spłaty najbliższej raty wynikającej z harmonogramu spłat, której płatność wypadała po dniu, od którego obowiązywało zmienione oprocentowanie w (...) S.A. (§ 11 ust. 4). W myśl § 12 ust. 1 umowy kredytobiorca zobowiązał się do spłaty kapitału wraz z odsetkami miesięcznie w ratach kapitałowo – odsetkowych określonych w § 1 ust. 5 w terminach i kwotach zawartych w harmonogramie spłat. Harmonogram spłat kredytu stanowił załącznik nr 1 do umowy oraz jej integralną część i miał zostać kredytobiorcy listem poleconym w terminie 14 dni od daty uruchomienia kredytu. Harmonogram spłat sporządzony był w CHF (§12 ust. 2 umowy). Zgodnie z § 12 ust. 5 umowy raty kapitałowo – odsetkowe oraz raty odsetkowe spłacane miały być w złotych po uprzednim ich przeliczeniu wg kursu sprzedaży CHF z tabeli kursowej (...) S.A., obowiązującego na dzień spłaty z godziny 14:50. Zgodnie z § 14 ust. 1 umowy kredytobiorca uprawniony był do dokonania wcześniejszej spłaty całości lub części kredytu. Na podstawie § 14 ust. 2 za wcześniejszą spłatę części lub całości kredytu, (...) S.A. nie pobierał prowizji. Zgodnie z § 14 ust. 5 wcześniejsza spłata całości kredytu lub raty kapitałowo-odsetkowej, a także spłata przekraczająca wysokość raty powoduje, że kwota spłaty jest przeliczana po kursie sprzedaży CHF z tabeli kursowej (...) S.A., obowiązującym na dzień i godzinę spłaty. Na mocy § 20 ust. 1 kredytobiorca miał prawo wypowiedzieć niniejszą umowę z zachowaniem 30 dniowego okresu wypowiedzenia. Zgodnie z § 28 ust. 1 umowy kredytowej integralną część umowy stanowił „Regulamin udzielania kredytu hipotecznego dla osób fizycznych – (...). Jednocześnie kredytobiorca oświadczył, że zapoznał się z przedmiotowym dokumentem oraz że uznał jego wiążący charakter.\nDnia 15 grudnia 2005 r. A. D. oświadczył, że został dokładnie zapoznany z warunkami udzielania kredytu złotowego waloryzowanego kursem waluty obcej, w tym zakresie zasad dotyczących spłaty kredytu i w pełni je akceptuje. Ponadto powód oświadczył, iż rozumie, że z kredytem waloryzowanym związane jest ryzyko kursowe, a jego konsekwencje wynikające z niekorzystnych wahań kursu złotego wobec walut obcych mogą mieć wpływ na wzrost kosztów obsługi zaciągniętego przez niego kredytu .\nW dniu 13 marca 2007 r. strony zawarły aneks nr (...) do umowy kredytowej nr (...) . W dniu 19 listopada 2007 r. strony zawarły aneks nr 2 do przedmiotowej umowy kredytowej, na mocy którego, na wniosek powoda podwyższona została kwota kredytu udzielonego mu powyższą umową z dnia 15 grudnia 2005 r. do wysokości 370.000 zł, tj. o kwotę 70.000 zł. Zmianie uległ m.in. zapis § 1- oprocentowanie kwoty podwyższenia kredytu w stosunku rocznym od dnia podpisania aneksu nr 2 wynosiło 4,05%, natomiast w okresie ubezpieczenia podwyższonej kwoty kredytu jej oprocentowanie uległo zwiększeniu o 1,50 p.p. i wynosiło 5,55%. Po zakończeniu okresu ubezpieczenia obniżenie oprocentowania podwyższonej kwoty kredytu o 1,50 p.p. następowało od daty spłaty najbliższej raty (§1 ust. 8A).\nZgodnie z § 1 Regulaminu udzielania kredytów pożyczek hipotecznych dla osób fizycznych w ramach (...), (...) udzielał kredytów na cel mieszkaniowy/ pożyczek hipotecznych w złotych polskich posiadaczom (...) połączonego z rachunkiem bilansującym. (...) udzielał kredytów i pożyczek hipotecznych złotowych waloryzowanych kursem walut obcych: USD/EUR/CHF/GBP/SEK według tabeli kursowej (...) Banku S.A. Kredyt waloryzowany udzielany był w złotych, przy jednoczesnym przeliczeniu na wybraną przez kredytobiorcę walutę. Na mocy z § 9 ust. 1 Regulaminu kredyty były oprocentowane według zmiennej stopy procentowej. W przypadku kredytów waloryzowanych oprocentowanie mogło ulec zmianie w przypadku zmiany stopy referencyjnej określonej dla danej waluty oraz zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego w kraju (lub w krajach zrzeszonych w Unii Europejskiej), którego waluta jest podstawą waloryzacji (§ 9 ust. 2). Zmiana wysokości oprocentowania nie wymagała wypowiedzenia umowy. O zmianie oprocentowania bank miał informować kredytobiorcę oraz poręczycieli na piśmie (§ 9 ust. 5). W § 24 Regulaminu wskazano, że wysokość każdej raty odsetkowej lub kapitałowo-odsetkowej kredytu waloryzowanego kursem przyjętej waluty określona była w tej walucie, natomiast jej spłata dokonywana była w złotych po uprzednim jej przeliczeniu według kursu sprzedaży danej waluty, określonym w tabeli kursowej (...) Banku S.A. na dzień spłaty (ust. 2). Wysokość rat odsetkowych i kapitałowo-odsetkowych kredytu waloryzowanego wyrażona w złotych, ulegała comiesięcznej modyfikacji w zależności od kursu sprzedaży waluty, według tabeli kursowej (...) Banku S.A. na dzień spłaty (ust. 3). Zgodnie z § 34 rozdziału IX Regulaminu zatytułowanym „PRZEWALUTOWANIE” w trakcie okresu kredytowania kredytobiorca mógł w dowolnym czasie i dowolną ilość razy zmienić walutę, będącą podstawą waloryzowania kredytu. Stosownie zaś do treści § 49 Regulaminu szczegółowe warunki kredytowania zawarte zostały w umowie o kredyt.\nA. D. próbował negocjować postanowienia umowy o kredyt hipoteczny co do wysokości oprocentowania, jednak pozwany odmówił. Powód – opierając się na wyjaśnieniach pracowników pozwanego - był przekonany, że na oprocentowanie kredytu składa się LIBOR 3M oraz marża banku. Początkowo niektóre zapisy umowy były dla A. D. niezrozumiałe, jednak po dyskusji przeprowadzonej z przedstawicielem banku, otrzymał zadowalające go wyjaśnienia. Powód rozumiał, że rata kredytu będzie się zmieniać w zależności od kursu CHF, który będzie ulegać zmianom. Powód rozumiał § 11 ust. 2 spornej umowy, że stopa referencyjna dla danej waluty to kurs CHF, a zmiana parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego to rozliczenia wewnątrz bankowe.\nPrawomocnym wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi w sprawie I C 422/12, w której m.in. powodem był A. D., Sąd zasądził na jego rzecz kwotę 22.400,07 zł wraz z ustawowymi odsetkami.\nSąd Rejonowy dał wiarę dokumentom i ich kserokopiom stanowiącym podstawę dla ustalenia stanu faktycznego i znajdującym się w aktach niniejszej sprawy, gdyż zostały sporządzone przez kompetentne osoby w ramach wykonywanych przez nie czynności, a strony w toku przewodu sądowego nie kwestionowały ich prawdziwości; również Sąd dokonując ich kontroli od strony formalnej i zawartości merytorycznej nie dopatrzył się uchybień ani śladów wskazujących na ich fałszowanie przez podrabianie lub przerabianie. Za wiarygodne uznano również kserokopie dokumentów, które zostały przedstawione przez strony, a ich prawdziwość nie była przez nie kwestionowana. Kserokopie dokumentów Sąd pierwszej instancji potraktował jako twierdzenia strony niezaprzeczone przez stronę przeciwną.\nUstalając stan faktyczny, Sąd oparł się także na przesłuchaniu powoda w charakterze strony, któremu dał wiarę w zakresie w jakim miało ono znaczenie dla orzekania w sprawie.\nSąd pierwszej instancji oddalił ponadto wniosek zgłoszony przez powoda o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego. Wskazane przez powoda tezy dowodowe są bowiem w znacznej mierze niejasne, sprzeczne wzajemnie, wymagające od biegłego poszukiwania faktów i oceny faktów przy z góry określonych przez powoda założeniach sugerujących biegłemu tok rozumowania.\nW ocenie Sądu Rejonowego częściowo zasadny był zarzut przedawnienia roszczenia podniesiony przez pozwanego. Roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia, którego dochodziła strona powodowa w niniejszym postępowaniu, przedawnia się bowiem w dziesięcioletnim terminie, poprzednio określonym w art. 118 k.c. (obecnie termin sześcioletni). Przy czym, dla rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia nie ma znaczenia, kiedy wierzyciel dowiedział się o tym, że świadczenie było nienależne, ani kiedy rzeczywiście wezwał dłużnika do zwrotu nienależnego świadczenia. Sąd pierwszej instancji wskazał, że skoro powództwo wniesiono 20 sierpnia 2018 r., to roszczenie powoda w części obejmującej okres od 19 grudnia 2005 r. do dnia 20 sierpnia 2008 r. jest przedawnione.\nSąd Rejonowy wskazał, że powód wywodził zasadność swojego roszczenia z uwagi na abuzywność klauzul indeksacyjnych oraz niewłaściwego ustalania przez bank wysokości oprocentowania kredytu, ewentualnie ze względu na stosowanie przez bank niedozwolonej klauzuli zmiennego oprocentowania. Powód wskazywał także na ewentualną nieważność umowy kredytu.\nW pierwszej kolejności Sąd odniósł się do kwestii nieważności umowy kredytu.\nSąd Rejonowy przywołał treść art. 58 k.c. oraz art. 69 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawo bankowe. Powodowi udzielono kredytu w wysokości 300.000 zł i taka kwota została przekazana mu do dyspozycji na cel oznaczony w umowie i stanowiła świadczenie strony pozwanej na rzecz powoda z tytułu umowy kredytu w rozumieniu art. 69 ust.1 Prawa bankowego. Dopiero w momencie uruchomienia kredytu powyższa kwota została wyrażona w walucie waloryzacji tj. frankach szwajcarskich według kursu kupna waluty zgodnie z tabelą kursową (...) S.A. Określenie powyższej kwoty w obcej walucie, z uwagi na charakter umowy, było konieczne by móc później ustalić wysokość poszczególnych rat kredytu – również wyrażonych we frankach szwajcarskich. Natomiast spłata kredytu następowała w walucie polskiej, po przeliczeniu wyrażonych w CHF rat kapitałowo – odsetkowych na złotówki według kursu sprzedaży waluty również zgodnie z tabelą kursową strony pozwanej.\nSąd podkreślił, że art. 69 ust. 1 Prawa bankowego nie kreuje obowiązku by świadczenie kredytobiorcy polegające na zwrocie wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu, było również ściśle oznaczone, a w szczególności nie prowadzi do tego wynik wykładni językowej wspomnianego przepisu, a przez to nie można mówić o naruszeniu zasady nominalizmu (art. 358 1 § 1 k.c.).\nUmowa kredytu należy do tzw. kategorii umów nazwanych i znajduje swoją regulację w art. 69 Prawa bankowego, gdzie należy poszukiwać jej elementów przedmiotowo istotnych ( essentialia negotii). Zawarta przez strony umowa ma charakter tzw. „umowy kredytu indeksowanego” – na podstawie której, bank udostępnia kredytobiorcy określoną sumę kredytową w złotych, przy czym jej wysokość jest określana tj. indeksowana w dniu uruchomienia kredytu według kursu obcej waluty po cenie kupna. Ustalenie takie następuje również w celu określenia wysokości rat kredytowych, do których spłaty kredytobiorca będzie zobowiązany w okresie trwania stosunku kredytowego. W dniu płatności konkretnych rat, rata taka jest przeliczana zgodnie z umową na złote w stosunku do kursu danej waluty (po kursie sprzedaży).\nZgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego tak skonstruowana umowa mieści się w ogólnej konstrukcji umowy kredytu bankowego i stanowi jej możliwy wariant. W zakresie takiej umowy także dochodzi do wydania sumy kredytu kredytobiorcy i zwrotu wykorzystanej sumy kredytu z reguły w ratach kredytowych w dłuższych odcinakach czasowych.\nSąd Rejonowy wskazał, iż umowa kredytu z dnia 15 grudnia 2005 r., przez zastosowanie w niej mechanizmu indeksacji kwoty kredytu do waluty obcej miała szczególny charakter, właśnie z uwagi na zawarcie w niej klauzul indeksacyjnych. W wyniku zastosowania takich postanowień umownych (jak i innych, skorelowanych z nim) kwota zadłużenia wyrażana jest w walucie obcej i w tej walucie także rozliczane są spłacane przez kredytobiorcę raty. Taki mechanizm wprowadza do umowy pewne dodatkowe ryzyko kursowe, dające jednocześnie korzyści w postaci naliczania oprocentowania opartego o stopy procentowe właściwe dla waluty obcej. Tym samym przyjęcie ryzyka kursowego jest niczym innym jak ceną płaconą przez kredytobiorcę za możliwość skorzystania ze stóp procentowych w niższej wysokości, a w konsekwencji z niższego oprocentowania. Klauzula indeksacyjna nie jest więc tożsama z klauzulą waloryzacyjną, o której mowa w art. 358 1 § 2 k.c., inny jest cel jej wprowadzenia. Klauzula indeksacyjna nie ma na celu wprowadzenia do umowy mechanizmu mającego zapewnić zachowanie wartości świadczenia, ani również ochrony stron umowy przed spadkiem wartości pieniądza, a jedynie ma na celu obciążenie kredytobiorcy ryzykiem walutowym, co stanowi konieczny warunek udostępnienia mu kapitału w zamian za wynagrodzenie niższe, niż to które musiałby uiścić, gdyby zaciągnął kredyt w złotych.\nKredytobiorca w momencie wypłaty kredytu wiedział na jaką sumę opiewać będzie jego zobowiązanie rozliczane w walucie obcej, a strona pozwana informowała o tym powoda uruchamiając kredyt. Ponadto Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z dnia 22 stycznia 2016 r. w zakresie oznaczoności kwoty kredytu podlegającej zwrotowi przez kredytobiorcę: „kredytobiorca może być zobowiązany do zwrotu bankowi sumy pierwotnie wykorzystanego kredytu (w chwili wykonania umowy przez bank), ale taka wykorzystana suma (w całości lub w części) może mieć inną (wyższą) wartość rynkową w okresie spłaty kredytu” (sygn. akt I CSK 1049/14).\nSąd Rejonowy zauważył, że możliwość denominowania lub indeksowania kredytu do waluty obcej, jest dopuszczalna zarówno na gruncie aktualnie obowiązujących przepisów, jak i była dopuszczalna na gruncie przepisów dotychczasowych. Po drugie, skoro postanowienia określające waloryzacje kredytu za pośrednictwem waluty obcej mają charakter standardowych (bowiem wskazanych w ustawowym katalogu) postanowień umowy kredytowej, tym samym możliwość ich zawarcia w danej umowie obwarowana jest od spełnienia się w stanie faktycznym tych wszystkich wymogów, jakich spełnienie wymagane jest w ogóle dla zawarcia umowy kredytowej. W końcu – z art. 69 ust. 2 pkt 2 i 4 Prawa bankowego wynika, że określona w umowie kredytu bankowego waluta kredytu oraz określona w tej umowie waluta spłaty kredytu nie muszą być tożsame.\nW ocenie Sądu pierwszej instancji nie sposób zatem było uznać, że umowa kredytu z dnia 15 grudnia 2005 r. zawierała postanowienia umowne mogące skutkować uznaniem jej za nieważną w całości lub w części. W ocenie Sądu nie zaistniały w niniejszej sprawie przesłanki uznania umowy za nieważną - postanowienia umowy nie są sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, ani nie zostały wprowadzone do umowy celem obejścia prawa.\nFinalne wypłacenie złotówek po ich przewalutowaniu z franków szwajcarskich stanowi wyłącznie rozbieżność między walutą zobowiązania i walutą wykonania zobowiązania. W ocenie Sądu Rejonowego uzgodnienie przez strony, że kredyt zostanie wypłacony w innej walucie niż waluta kredytu nie pozostaje w sprzeczności z naturą zobowiązania, którego źródłem jest umowa kredytu, nie narusza również prawa ani zasad współżycia społecznego. Należy bowiem odróżnić przedmiotowo istotne postanowienia umowy, do których należy wskazanie kwoty kredytu od sposobu wykonania przez bank zobowiązania polegającego na oddaniu do dyspozycji kredytobiorcy oznaczonej sumy środków pieniężnych. Ten ostatni polegający na dokonaniu przez bank stosownych czynności faktycznych należy do sfery wykonania umowy. Umowa kredytu dochodzi do skutku przez złożenie zgodnych oświadczeń woli przez strony, bank zobowiązuje się do oddania określonej sumy do dyspozycji kredytobiorcy, natomiast ten ostatni do jej zwrotu. Jeżeli zatem bank zobowiązał się do oddania do dyspozycji kredytobiorcy oznaczonej sumy w CHF, to nie można przyjmować, że kwota kredytu nie została określona, bo w dacie zawierania umowy kurs kupna CHF nie był znany, jeżeli strony uzgodniły, że wypłata kwoty kredytu i jego rozliczenie nastąpi w innej walucie niż waluta kredytu. Kredyt mógł zostać wypłacony i rozliczony w innej walucie niż waluta kredytu i nie oznacza to nieokreślenia w umowie kwoty kredytu, którą pozwany zobowiązał się oddać do dyspozycji kredytobiorcy.\nW ocenie Sądu pierwszej instancji nie zachodzi podstawa do uznania umowy z dnia 15 grudnia 2005 r. za sprzeczną z zasadami współżycia społecznego. W kontekście stosunków prawnych łączących bank z jego klientami (stosunków umownych o charakterze ekonomicznym) przyjąć trzeba, że zasady współżycia społecznego wymagają od stron tych stosunków uczciwości (poszanowania zasad uczciwego obrotu) oraz lojalności. W kontekście tej normy należy powołać się na zeznania powoda, który uzasadnił wybór kredytu waloryzowanego CHF tym, że był najbardziej opłacalny. W polu widzenia powinno pozostawać również to, że kredyt ten cechował się niższym oprocentowaniem, niż kredyt złotych polskich oprocentowany stawką WIBOR i w konsekwencji niższą ratą. Powód samodzielnie wypełnił wniosek kredytowy wskazując jako walutę kredytu CHF, po czym otrzymał decyzję kredytową określającą warunki kredytu i na tych warunkach zawarł umowę kredytową. Powód podpisał także oświadczenie dotyczące ryzyka kursowego i ryzyka zmiany stopy procentowej. Początkowo niektóre zapisy umowy były dla powoda niezrozumiałe, jednak po dyskusji przeprowadzonej z przedstawicielem banku, otrzymał zadowalające go wyjaśnienia, w szczególności co do sposobu zmiany oprocentowania kredytu. Bank zapewnił zatem powodowi możliwości zapoznania się z warunkami kredytu oraz ryzykami z nim związanymi, i to ostatecznie od powoda zależało zawarcie umowy kredytowej. W tych okolicznościach nie można przyjąć, iżby umowa kredytowa zawarta przez powoda w dniu 15 grudnia 2005 r. była wynikiem zachowania banku nielojalnego i nieuczciwego. W chwili zawarcia umowy o kredyt hipoteczny przez powoda, kredyt indeksowany do kursu waluty obcej był niezwykle korzystną ofertą. Jego oprocentowanie było znacząco niższe od oprocentowania kredytu w walucie polskiej, zaś frank szwajcarski stanowił walutę stabilną, wobec czego ryzyko w owym czasie wydawało się nieznaczne.\nPrzedmiotowa umowa nie narusza określonej w art. 353 1 k.c. zasady swobody umów. W ocenie Sądu Rejonowego zaciągnięcie zobowiązania długoterminowego, wieloletniego wymaga od kredytobiorcy zastanowienia i zachowania należytej staranności z uwzględnieniem charakteru zobowiązania, a z obowiązku powyższego nie zwalnia okoliczność bycia konsumentem, czyli teoretycznie słabszą stroną stosunku zobowiązaniowego. Fakt, że kursy walut zmieniają się na przestrzeni czasu jest wiedzą powszechną, niewymagającą specjalistycznego wykształcenia. Do zakresu wiedzy o charakterze powszechnym należy również zaliczyć okoliczność, że załamania rynków finansowych, skutkujące fluktuacjami na rynku walut, są zjawiskami powtarzanymi mimo utrudnień związanych w przewidzeniem momentu ich wystąpienia. Konsument definiowany jako osoba przeciętnie zorientowana, powinien posiadać tego typu wiedzę i brać ją pod uwagę przy zawieraniu umowy kredytu zawierającej element waloryzacji do waluty obcej, której kurs ze swej natury może się zmieniać – również na niekorzyść kredytobiorcy. Negatywna post factum ocena zawartej umowy z uwagi na zaistnienie niekorzystnej dla strony zmiany sytuacji na rynku walutowym, nie uzasadnia uznania, że umowa jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.\nW ocenie Sądu Rejonowego wpisanie klauzuli umownej do rejestru klauzul niedozwolonych nie oznacza automatycznego uznania wszystkich tożsamych postanowień umownych za niedozwolone i niewiążące konsumentów z mocą wsteczną, co wyłączałoby możliwość dokonywania ich kontroli incydentalnej. Sąd Rejonowy podziela natomiast stanowisko, zgodnie z którym postępowanie w sprawie abstrakcyjnej kontroli klauzul używanych we wzorcach umownych ma na celu wyeliminowanie pewnych postanowień wzorców, nie zaś postanowień samych umów. Nie oznacza zatem, że stosowanie określonych sformułowań lub unormowań jest w ogóle wyłączone w obrocie cywilnoprawnym. Niedozwolone jest jedynie posługiwanie się nimi we wzorcach umów, zaś legalność ich stosowania w konkretnej umowie może być badana w trybie kontroli incydentalnej, z uwzględnieniem postanowień całej umowy, rozkładu praw i obowiązków stron, ryzyka, jakie ponoszą, i tym podobnych.\nW tej sytuacji Sąd Rejonowy był zobligowany do przeprowadzenia kontroli incydentalnej poszczególnych postanowień umowy na podstawie przepisów art. 385 1 – art. 385 3 k.c. Kontrola in concreto wzorca umowy, w odróżnieniu od kontroli in abstracto, dokonywana jest przez sąd w celu udzielenia ochrony indywidualnemu interesowi konsumenta z uwzględnieniem okoliczności faktycznych konkretnej sprawy, a wyrok wydany przez sąd wiąże tylko strony danego postępowania.\nZ uwagi na treść przepisów art. 385 1 – 385 3 k.c. dotyczących niedozwolonych postanowień umownych, ocena, czy konkretne postanowienie umowy stanowi klauzulę abuzywną, czy też nie, jest dopuszczalna podczas rozpoznawania każdej sprawy cywilnej dotyczącej konkretnego stosunku obligacyjnego, czyli w toku tzw. kontroli indywidualnej, nie zaś wyłącznie w trakcie tzw. kontroli abstrakcyjnej dokonywanej przez Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Kontrola incydentalna wzorca umowy jest dokonywana przez sąd w celu udzielenia ochrony indywidualnemu interesowi konsumenta, zaś wyrok wydany przez sąd wiąże tylko strony danego postępowania. Sąd Rejonowy w ramach kontroli incydentalnej zbadał postanowienia kwestionowanej umowy pod kątem tego, czy zawierają one niedozwolone postanowienia umowne. Kontroli poddano wskazane przez powoda postanowienia zawarte w § 7 ust. 1, § 11 ust. 2 i § 12 ust. 5 umowy.\nSąd pierwszej instancji wskazał, że ocena abuzywności postanowień umownych wymaga dokonania przez sąd rozpoznający sprawę weryfikacji „przyzwoitości” konkretnej klauzuli, a więc zbadania, czy oceniane postanowienie wzorca jest sprzeczne z ogólnym wzorcem zachowań przedsiębiorców wobec konsumenta. Powinno się zatem ustalić, jak wyglądałyby obowiązki konsumenta przy braku kwestionowanej klauzuli – jeżeli konsument na podstawie ogólnych przepisów, byłby w lepszej sytuacji, gdyby konkretnego postanowienia nie było, należy przyjąć, że ma ono charakter abuzywny.\nZważywszy na treść przepisu art. 385 1 §1 k.c. nie ulega wątpliwości, iż uznanie konkretnej klauzuli umownej za postanowienie niedozwolone wymaga stwierdzenia łącznego wystąpienia wszystkich wymienionych przesłanek, tj. kontrolowane postanowienie umowy zawartej z konsumentem (lub wzorca umownego) nie było postanowieniem uzgodnionym indywidualnie, nie było postanowieniem w sposób jednoznaczny określającym główne świadczenia stron oraz kształtowało prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami rażąco naruszając jego interes.\n„Dobre obyczaje” w rozumieniu art. 385 1 §1 k.c. to pozaprawne reguły postępowania niesprzeczne z etyką, moralnością i aprobowanymi społecznie obyczajami. Sąd Najwyższy i sądy powszechne w swoim orzecznictwie przyjmują, że za sprzeczne z dobrymi obyczajami należy w pierwszej kolejności uznać wprowadzenie klauzul godzących w równowagę kontraktową stron. „Rażące naruszenie interesów konsumenta” polega z kolei na nieusprawiedliwionej dysproporcji praw i obowiązków na niekorzyść konsumenta. Działanie wbrew „dobrym obyczajom” w rozumieniu powołanego wyżej przepisu w zakresie kształtowania treści stosunku obligacyjnego wyraża się w tworzeniu przez partnera konsumenta takich klauzul umownych, które godzą w równowagę kontraktową tego stosunku. Sprzeczne z dobrymi obyczajami są, przykładowo, działania wykorzystujące niewiedzę, brak doświadczenia konsumenta, naruszenie równorzędności stron umowy, działania zmierzające do dezinformacji, wywołania błędnego przekonania konsumenta, wykorzystania jego niewiedzy lub naiwności. Chodzi więc o działanie potocznie określane jako nieuczciwe, nierzetelne, odbiegające in minus od przyjętych standardów postępowania.\nJeżeli chodzi o rażące naruszenie interesów konsumenta to przyjmuje się, że występuje ono wówczas, jeżeli postanowienie umowne poważnie, znacząco odbiega od sprawiedliwego wyważenia praw i obowiązków stron. W takiej sytuacji rażące naruszenie interesów konsumenta oznacza nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków na jego niekorzyść w określonym stosunku obligacyjnym. Pogląd ten jest poniekąd oczywisty, jeżeli weźmie się pod uwagę ekwiwalentność świadczeń, to jest cechę zobowiązań z umów wzajemnych, gdzie świadczenie każdej ze stron stanowi równoważnik (ekwiwalent) tego, co sama otrzymuje.\nW zakresie abuzywności kwestionowanych postanowień umowy aktualne pozostają uwagi poczynione przez Sąd w zakresie charakteru umowy łączącej strony. Pozwany bank nie ustalał w sposób arbitralny i jednostronny kursów walut, obarczając ryzykiem kursowym kredytobiorcy, czyniąc sobie z tego dodatkowe źródło dochodów. Nie można bowiem z wniosku o potencjalnej abuzywności postanowienia, zawierającego odwołanie do tabeli kursowej, wywodzić wniosku dalej idącego, tj. że bank będzie mógł stosować i że stosował kursy w taki sposób, by zwiększać zadłużenie powoda, czy też by czynić sobie z tego kolejne poza prowizją i oprocentowaniem dodatkowe źródło dochodu.\nChoć nie ma to bezpośredniego znaczenia dla orzekania w sprawie, to należy zauważyć, że strona pozwana przedstawiła dokumenty obrazujące sposób powstawania tabel kursowych oraz czynniki wpływające na kształtowanie się kursów, również odchylenia kursu wynikającego z tabeli od średniego kursu NBP czy innych banków. Aby stwierdzić, że kursy stosowane przez bank były arbitralne i ustalane z pokrzywdzeniem dla konsumentów, potrzebny jest miernik, względem którego kurs ustalany przez bank będzie porównywany np. kursy stosowane przez inne banki, czy też kurs średni NBP. To, że bank ustala kurs samodzielnie, nie pociąga za sobą automatycznie wniosku, że robi to w sposób rażąco niesprawiedliwy, czy też dowolny. Z przedstawionych przez bank zestawień wynikało, że stosowany przez niego tzw. spread walutowy, czyli różnica pomiędzy kursem sprzedaży a kursem kupna waluty, nie odbiegał od spreadów stosowanych przez inne banki. W konsekwencji nie sposób było uznać, że strona pozwana stosowała kursy walut pozostające w zupełnym oderwaniu od sytuacji na rynku walutowym. Negatywna dla powoda konsekwencja w postaci systematycznego wzrostu wysokości raty kapitałowo-odsetkowej spowodowana była nie tyle polityką banku, a wzrostem kursu franka na rynku, co pociągało za sobą wzrost kursu franka w tabelach stosowanych przez bank.\nTrzeba wskazać, że kwestionowanych postanowień umowy nie można oceniać pod kątem abuzywności w oderwaniu od innych postanowień umowy – należy ocenić je na tle całokształtu postanowień umowy.\nIstotą kredytu indeksowanego jest przekształcenie w momencie pierwotnego obowiązku spłaty kwoty kredytu w złotych (wynikającego z faktu udzielenia kredytu w tej walucie) w obowiązek spłaty równowartości kwoty kredytu w walucie obcej. W ten sposób kredytobiorca przejmuje ryzyko kursowe dla waluty obcej, przy jednoczesnym zastosowaniu stawki LIBOR, która jest referencyjną wysokością oprocentowania m. in. dla waluty CHF.\nUmowa, jaką powód zawarł z pozwanym nie przewidywała żadnych obciążeń finansowych w przypadku wcześniejszej spłaty całości kredytu, co było niezwykle w tamtym czasie korzystne mając na uwadze istniejący wśród banków trend nakładania w umowach o kredyt hipoteczny na klientów obowiązku zapłaty dodatkowych należności w związku z przedterminową spłatą kredytu. Rezygnując z tak popularnego na rynku postanowienia pozwany bank postawił się w mniej korzystnej w stosunku do powoda pozycji. Tymczasem powód miał możliwość spłaty kredytu we wcześniejszym terminie bez ponoszenia dodatkowych kosztów. Ponadto kredyt waloryzowany kursem franka szwajcarskiego był niżej oprocentowany niż kredyty złotowe. Nie można więc mówić o nielojalnym i sprzecznym z dobrymi obyczajami postępowaniu pozwanego banku wobec powoda, który wyraził zgodę na przyjęte w umowie rozwiązanie dotyczące wyboru oferty kredytu hipotecznego waloryzowanego walutą obcą, składając wniosek o udzielenie kredytu (...) i wybierając, jako walutę waloryzacji franka szwajcarskiego. Powód nie wykazał, że nie miał świadomości ryzyka związanego z tym produktem, a szczególności tego, że niekorzystna zmiana kursu waluty spowoduje wzrost comiesięcznych rat spłaty kredytu oraz wzrost całego zadłużenia. Wręcz przeciwnie - z zeznań powoda wynikało, że powód rozumiał, że rata kredytu będzie się zmieniać w zależności od kursu CHF, który będzie ulegać zmianom. Oczywistym jest, że kurs waluty ulega wahaniom, czasem nawet dość znacznym w przypadku np. kryzysu na rynku finansowym, przy czym ryzyko to obciąża nie tylko kredytobiorcę, ale również bank. Nie można przyjąć, że powód nie miał świadomości całej sytuacji, w tym istniejącego ryzyka zmiany kursu waluty, przy czym ta zmiana mogła być również korzystna dla niego i niekorzystna dla banku. Wobec złożenia oświadczenia tej treści w piśmie z dnia 15 grudnia 2005 r. uznać należy, że (...) S.A. w W. dochował należytej staranności w poinformowaniu powoda o ryzyku wynikającym z zaciągnięcia kredytu waloryzowanego walutą obcą. Fakt zmian kursu danej waluty jest okolicznością oczywistą i powinien być znany przeciętnej osobie. Trzeba też nadmienić, że tabele kursowe według których dokonywano przeliczenia kredytu i rat kredytu na franki szwajcarskie są stosowane przez pozwanego nie tylko do takiego celu, ale także do innych czynności bankowych (art. 111 ust. 1 ustawy prawo bankowe). W niniejszej sprawie brak podstaw do wniosku, że od chwili zawarcia umowy pozwany bank będzie mógł kształtować i że kształtował tabele kursowe w sposób rażąco niekorzystny (nierynkowy) dla ogółu swych kontrahentów, w tym powoda. Gdyby tak się stało to jego potencjalni kontrahenci nie korzystaliby z jego usług i wybraliby inną ofertę, przez co pozwany nie osiągałby zysku w tej sferze działalności, co byłoby sprzeczne z zasadami prowadzenia działalności gospodarczej nastawionej na generowanie zysku. Ustalając tabele kursowe, bank chcąc dokonywać transakcji na ich podstawie, musi stosować kryteria rynkowe i uwzględniać ofertę innych podmiotów (w tym innych banków), aby jego oferta była atrakcyjna.\nPowód podpisał przedmiotową umowę, przy czym była ona sporządzona zgodnie z jego wnioskiem. Wnioskował o kredyt waloryzowany CHF. Sąd Rejonowy stwierdza, że człowiek należycie dbający o swoje interesy, zaciągając zobowiązanie finansowe na okres 360 miesięcy, powinien dokonać wszelkich czynności w celu dokładnego zweryfikowania celowości i opłacalności podejmowanej decyzji.\nWskazać należy, że zapis umowny § 11 ust. 2, dotyczący oprocentowania kredytu, który stanowi, że zmiana wysokości oprocentowania kredytu może nastąpić w przypadku zmiany stopy referencyjnej określonej dla danej waluty oraz zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego w kraju, którego waluta jest podstawą waloryzacji, został sformułowany w sposób dość ogólny, nie precyzując dokładnie od jakich czynników będą zależały wysokości spłat. Choć jasnym jest, że stopa referencyjna określona dla danej waluty, czyli w spornej umowie – CHF, to LIBOR 3M. Co do tego zapisu, powód wskazał, że konsultował go z pracownikiem banku, który wytłumaczył mu, że chodzi tu o LIBOR 3M dla CHF i marżę banku, a powód się na to zgodził.\nZ uwagi na powyższe zdaniem Sądu Rejonowego kwestionowane zapisy umowy kredytu nie były abuzywne, a sporna umowa kredytu nie była nieważna. Powód otrzymał możliwość wcześniejszej spłaty kredytu bez prowizji i niższe oprocentowanie w stosunku do kredytów złotowych i tym samym nie można powiedzieć, że sporne zapisy stanowiły rażące naruszenie jego interesów. Powód nie był bezbronny wobec tego, że raty kredytu zmieniły się na tyle, że już nie akceptował ryzyka kursowego – był uprawniony do wypowiedzenia umowy kredytu, czego nie uczynił.\nMając na uwadze powyższe, zdaniem Sądu pierwszej instancji, w sprawie nie doszło do naruszenia interesu powoda, a zwłaszcza, nie został on naruszony w sposób rażący. Brak jest również podstaw, aby przyjąć, że kwestionowane postanowienia stanowią klauzule niedozwolone wymienione w art. 385 3 pkt 9 k.c. Czym innym jest bowiem przyznanie jednostronnego uprawnienia dla przedsiębiorcy do dokonywania wiążącej dla konsumenta wykładni umowy, a czym innym zastrzeżenie mechanizmu waloryzacji, zmiany oprocentowania i związane z tym uprawnienie do podjęcia decyzji o przeliczeniu raty w oparciu o parametry wskazane ww. postanowieniu umownym. Postanowienia te w ocenie Sądu wiążą strony. Z tych wszystkich względów Sąd Rejonowy uznał, że kwestionowane postanowienia umowne związały powoda, przy jednoczesnym związaniu także umową kredytową, jako całą. Roszczenie powoda oparte na podstawie art. 405 k.c. w związku z art. 410 k.c., czy art. 471 k.c. nie znajduje oparcia w przepisach prawa.\nSąd Rejonowy zaznaczył, że przyjęcie, że kwestionowane zapisy umowy nie wiążą powoda spowodowałoby, że indeksacja sumy kredytu i rat według kursu CHF oraz zmienność oprocentowania zostałaby wyeliminowane. Nastąpiłaby zatem zasadnicza zmiana stosunku prawnego łączącego strony, co przeczyłoby woli stron przy zawieraniu umowy, które chciały związać się umową kredytu waloryzowanego do CHF ze zmiennym oprocentowaniem, a nie umową kredytu złotowego ze stałym oprocentowaniem 2,75%, jak obecnie chciałby powód. Brak byłoby podstawy prawnej do stosowania w tym przypadku np. kursu CHF ustalanego przez NBP.\nO kosztach orzeczono zgodnie z art. 98 §1 k.p.c.\nApelację od powyższego rozstrzygnięcia wniósł powód, zaskarżając wyrok w całości, zarzucając:\na) art. 365 i 366 k.p.c. poprzez nie uznanie za wiążące prawomocnych orzeczeń zapadłych w sprawie między powodem a pozwanym wydanych przez:\n- Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi I Wydział Cywilny z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt. I C 422/12,\n- Sąd Okręgowy w Łodzi z dnia 17 października 2016 r., sygn. akt. III Ca 1427/15\nw zakresie w jakim z tych orzeczeń wynika, iż § 11 ust. 2 Umowy kredytu wiążącej strony jest abuzywny i nie wiąże powoda,\nb) art. 217 § 1 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. i w zw. z art. 278 § 1 k.p.c. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku dowodowego powoda o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego na okoliczności wskazane w pkt. 7 petitum pozwu, podczas gdy dowód ten miał istotne znaczenie dla sprawy i wymagał wiadomości specjalnych,\nc) art. 212 § 1 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku dowodowego powoda o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z powołaniem na niejasność tego wniosku i bez podjęcia jakichkolwiek czynności zmierzających do wyjaśnienia lub uzupełnienia tego wniosku i tym samym zaniechanie dążenia do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy,\nd) art. 45 § 1 Konstytucji RP w zw. z art. 212 § 1 k.p.c., art. 217 § 1 k.p.c., art. 227 k.p.c. oraz art. 278 § 1 k.p.c. poprzez oddalenie wniosku dowodowego powoda o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego z naruszeniem wymienionych przepisów postępowania cywilnego i w efekcie naruszenie prawa powoda do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy,\ne) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie nieprawidłowej, wybiórczej i nielogicznej oceny dowodu:\n- z oświadczenia powoda z dnia 15 grudnia 2005 r., w szczególności w sposób sprzeczny z oceną dowodu z przesłuchania powoda i w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że pozwany dochował należytej staranności w poinformowaniu powoda o ryzyku wynikającym z zaciągnięcia kredytu waloryzowanego walutą obcą,\n- z zeznań powoda poprzez nieprawidłowe uznanie, że powód był informowany i rozumiał ryzyko oraz wpływ zmiany kursu waluty na zawartą Umowę kredytu oraz możliwe skutki ekonomiczne tego ryzyka, podczas gdy powód jednoznacznie twierdził, że nie został poinformowany o możliwości wzrostu salda kredytu na skutek zmiany kursu CHF, a jedynie o możliwości zmiany wysokości rat kredytu w ograniczonym zakresie 20%,\nf) art. 228 § 1 k.p.c. w zw. z art. 278 § 1 k.p.c. poprzez uznanie, że „Fakt, że kursy walut zmieniają się na przestrzeni czasu jest wiedzą powszechną, niewymagającą specjalistycznego wykształcenia. Do zakresu wiedzy o charakterze powszechnym należy również zaliczyć okoliczność, że załamania rynków finansowych, skutkujące fluktuacjami na rynku walut, są zjawiskami powtarzanymi mimo utrudnień związanych w przewidzeniem momentu ich wystąpienia", podczas gdy tego rodzaju okoliczności nie należą do powszechnie znanych, a ich ustalenie wymaga wiedzy specjalnej,\ng) art. 278 § 1 k.p.c. poprzez uznanie, że:\n„W chwili zawarcia umowy o kredyt hipoteczny przez powoda, kredyt indeksowany do kursu waluty obcej był niezwykle korzystną ofertą. Jego oprocentowanie było znacząco niższe od oprocentowania kredytu w walucie polskiej, zaś frank szwajcarski stanowił walutę stabilną, wobec czego ryzyko w owym czasie wydawało się nieznaczne."\n„Ustalając tabele kursowe, bank chcąc dokonywać transakcji na ich podstawie, musi stosować kryteria rynkowe i uwzględniać ofertę innych podmiotów (w tym innych banków), aby jego oferta była atrakcyjna."\npodczas gdy ustalenie tego rodzaju okoliczności wymaga wiedzy specjalnej,\nh) dokonanie ustaleń faktycznych nie mających oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, w szczególności, że:\n-strony uzgodniły, że kredyt zostanie wypłacony w innej walucie niż waluta kredytu,\n-bank zobowiązał się do oddania do dyspozycji kredytobiorcy oznaczonej sumy CHF,\n-umowa kredytu niewaloryzowanego walutą obcą nie może być oprocentowana w oparciu o stawkę referencyjną LIBOR,\n-w przypadku wzmocnienia się złotego ryzyko zmiany kursu ponosi kredytodawca, kredyt indeksowany walutą obcą był korzystniejszy od kredytu Złotowego nieindeksowanego.\na) art. 385 1 § 1 k.c. w zw. z art. 385 2 k.c. poprzez niezbadanie postanowień umownych zawartych w §7 ust. 1, § 11 ust. 2 oraz §12 ust. 5 Umowy kredytu pod kątem ich niedozwolonego (abuzywnego) charakteru na moment zawarcia Umowy kredytu i w oparciu o ich treść i tym samym nierozpoznanie istoty sprawy,\nb) art. 385 1 § 1 k.c. poprzez nieprawidłową interpretację przesłanki abuzywności w postaci rażącego naruszenia interesów konsumenta i w efekcie błędne uznanie, że „Powód otrzymał możliwość wcześniejszej spłaty kredytu bez prowizji i niższe oprocentowanie w stosunku do kredytów Złotowych i tym samym nie można powiedzieć, że sporne zapisy stanowiły rażące naruszenie jego interesów."\nc) art. 385 1 § 1 k.c. poprzez jego błędną interpretację i w efekcie nie zastosowanie skutku abuzywności w postaci niezwiązania powoda jako konsumenta postanowieniami umownymi dotyczącymi indeksacji kredytu (§ 7 ust. 1 i § 12 ust. 5 Umowy kredytu) oraz zmiennego oprocentowania kredytu (§ 11 ust. 2 Umowy kredytu),\nd) art. 385 1 § 2 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i w efekcie błędne uznanie, że po wyeliminowaniu z umowy abuzywnych klauzul indeksacyjnych, strony nie mogłyby być związane umową w pozostałym zakresie, tj. że umowa ta nie mogłaby dalej wiązać stron jako umowa o kredyt złotowy oprocentowany stawką referencyjną LIBOR, gdyż „Nastąpiłaby zatem zasadnicza zmiana stosunku prawnego łączącego strony, co przeczyłoby woli stron przy zawieraniu umowy...", i to mimo braku jakichkolwiek przeszkód prawnych i technicznych do dalszego wykonywania umowy przez strony w formule PLN+LIBOR,\ne) art. 385 2 k.c. poprzez ocenę abuzywności postanowień zawartych w Umowie kredytu jedynie z perspektywy sposobu wykonywania tej Umowy, podczas gdy ocena ta powinna uwzględniać tylko i wyłącznie okoliczności istniejące w dniu zawarcia Umowy kredytu,\nf) art. 358 1 § 2 k.c. poprzez jego niewłaściwą interpretację i w efekcie błędne uznanie, że celem waloryzacji w przypadku kredytu indeksowanego może być możliwość zastosowania dla ustalenia oprocentowania stawki referencyjnej LIBOR, zaś waloryzacja świadczenia rozumiana jako zachowanie określonej wartości tego świadczenia w czasie nie ma w tym przypadku głównego znaczenia,\ng) art. 471 k.c. poprzez jego niezastosowanie i w efekcie zaniechanie uznania, że pozwany jest zobowiązany do naprawienia szkody wynikłej z niewłaściwego kształtowania oprocentowania kredytu i to mimo prawidłowego uznania, że strony umówiły się, że oprocentowanie będzie kształtowane wg. stawki referencyjnej LIBOR 3M, czego skutkiem jest nierozpoznanie istoty sprawy,\nh) art. 58 § 1 i 3 k.c. oraz 353 1 k.c. w zw. z art. 76 Prawa bankowego poprzez błędne uznanie, że Umowa kredytu łącząca strony w sposób właściwy określiła w § 11 ust. 2 wysokość oprocentowania i warunki jego zmiany i w efekcie, że Umowa w tym zakresie, jak i w całości jest ważna.\nW związku z tak postawionymi zarzutami powód wniósł o zmianę pkt. I wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości, zmianę pkt. II wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Ewentualnie powód wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I Instancji oraz pozostawienie temu sądowi rozstrzygnięcia o kosztach instancji odwoławczej.\nW odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie kosztów postępowania w instancji odwoławczej na rzecz pozwanego.\nApelacja wniesiona przez powoda jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie poprzez uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.\nW pierwszej kolejności należy podkreślić, że skorzystanie ze sposobu rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 386 § 4 k.p.c. pozostawiono uznaniu sądu drugiej instancji, jednak możliwość uchylenia wyroku lub postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania jest ograniczona do sytuacji, gdy sąd ten uzna apelację za uzasadnioną merytorycznie i jednocześnie stwierdzi brak podstaw do wydania orzeczenia reformatoryjnego. Oznacza to, że rozstrzygnięcie o uchyleniu orzeczenia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania następuje w razie stwierdzenia takich wad w postępowaniu Sądu I instancji, których Sąd drugiej instancji nie może sam usunąć, poprzez wydanie orzeczenia reformatoryjnego.\nRację ma apelujący wskazując na naruszenie przez Sąd I instancji art. 365 i 366 kpc. Sąd Rejonowy w ramach ustaleń faktycznych odnotował jedynie wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi z 16 czerwca 2015 r. w sprawie I C 422/12, wskazując tylko, że powodem był A. D., a sąd zasądził na jego rzecz kwotę 22.400,07 zł wraz z ustawowymi odsetkami. Poza przywołaniem wyniku sprawy pominął jednak zupełnie zarówno podstawę prawną tego rozstrzygnięcia, jak i kolejny wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z 17 października 2016 r., sygn. akt. III Ca 1427/15. Sąd Rejonowy nie orzekł o wpływie tych wyroków ani w aspekcie podnoszonym przez powoda – tj. abuzywności klauzuli zmiennego oprocentowania, ani też pozwanego tj. ewentualnego rozstrzygnięcia o ważności umowy. Wyroki powołane przez stronę powodową stwierdzały abuzywność klauzuli zmiennego oprocentowania kredytu zawartej w przedmiotowej umowie, obejmując wcześniejszy okres (od 19 grudnia 2005 roku do 15 listopada 2017 roku). Roszczenie wywiedzione w niniejszej sprawie było zaś kontynuacją stosowania przez pozwanego tej klauzuli. Działanie prawomocności materialnej wyroku w płaszczyźnie pozytywnej - w jej granicach przedmiotowych i podmiotowych - oznacza zaś związanie oceną kwestii (eadem questio), która w poprzednim postępowaniu była przedmiotem rozstrzygnięcia.\nCo więcej, Sąd I instancji w zasadzie nie przystąpił również do kontroli incydentalnej drugiej z klauzul tj. indeksacyjnej, która została wpisana przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów do Rejestru klauzul niedozwolonych. Tymczasem kontrola incydentalna powinna być przeprowadzona szczególnie wyczerpująco w zakresie klauzul wpisanych w konsekwencji kontroli abstrakcyjnej do tego rejestru, w szczególności zaś w pierwszej kolejności wymaga do odniesienia się do kwestii poruszonej w uchwale składu siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego - Izby Cywilnej z 20 listopada 2015 r. (III CZP 17/15)\nSąd Rejonowy dopuścił się również naruszenia art. 385 1 § 1 kpc odnosząc ocenę abuzywności postanowień umownych do etapu wykonywania umowy. Utrwalone w tym zakresie orzecznictwo (w tym uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2018 roku, III CZP 29/17) wskazuje jednoznacznie, że oceny takiej należy dokonywać według stanu z chwili zawarcia umowy. Wyraźne zapatrywanie znalazło wyraz w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 20 września 2017 r. (C-186/16, R. P. A. i in. przeciwko (...) SA), który odpowiadał na pytanie czy art. 3 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy interpretować w ten sposób, że znaczącą nierównowagę między prawami i obowiązkami stron wynikającymi z umowy należy oceniać ściśle w odniesieniu do chwili zawarcia umowy, czy też nierównowaga ta obejmuje również sytuację, w której w trakcie wykonywania umowy w sposób okresowy lub ciągły świadczenie konsumenta stało się nadmiernie uciążliwe w porównaniu z chwilą zawarcia umowy z powodu istotnych zmian kursu wymiany. Trybunał zwięźle wyjaśnił, że ocenę nieuczciwego charakteru warunków umowy należy przeprowadzać w odniesieniu do chwili zawarcia danej umowy z uwzględnieniem wszystkich okoliczności, o których przedsiębiorca mógł wiedzieć przy zawieraniu umowy i które mogły wpływać na jej późniejsze wykonanie, gdyż warunek umowny może wprowadzać między stronami nierównowagę pojawiającą się dopiero w czasie wykonywania umowy (pkt 54). Stanowisko zajęte w omawianym wyroku pozostaje w zgodzie z szeroko umotywowanym poglądem, wyrażonym przez Rzecznika Generalnego. Odwołując się do celu i treści dyrektywy 93/13 - zwłaszcza art. 4 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 - oraz charakteru ochrony przyznanej konsumentowi, Rzecznik stwierdził, że jest oczywiste, iż ocena nieuczciwego charakteru warunków oraz istnienia znaczącej nierównowagi ze szkodą dla konsumenta powinna uwzględniać wszystkie okoliczności, o których przedsiębiorca wiedział lub które mógł przewidzieć w chwili zawarcia umowy i które mogły wpływać na jej późniejsze wykonanie, natomiast ocena ta nie może zależeć od zdarzeń, które wystąpią po zawarciu umowy i są niezależne od woli stron. W tym kontekście wskazał m.in., że postanowienie umowne przewidujące możliwość jednostronnej zmiany przez przedsiębiorcę ceny świadczenia usług - w postaci standaryzowanej klauzuli „późniejszej zmiany” - jest od początku nieuczciwe, gdyż wprowadza znaczącą nierównowagę między stronami. Z powołanych przepisów dyrektywy 93/13, interpretowanych z uwzględnieniem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wynika jasno, iż okoliczności, które zaistniały po zawarciu umowy, nie mają znaczenia dla oceny abuzywności postanowienia. W ramach tej oceny należy natomiast uwzględnić skutki, o których przedsiębiorca wiedział albo mógł wiedzieć przy zawieraniu umowy i które mogły wpływać na jej wykonanie w przyszłości. Wskazówki te mają charakter wiążący i muszą być uwzględnione w ramach prounijnej wykładni art. 385 1 § 1 kc.\nStwierdzając ważność spornej umowy kredytowej Sąd Rejonowy ograniczył się jedynie do analizy przepisów prawa bankowego stwierdzając, że umowa wiążąca strony spełnia wszelkie wymagania nałożone przez te regulacje. Sąd I instancji odniósł się w zasadzie jedynie do dopuszczalności kredytu zaciąganego w walucie innej niż polska, po czym wskazując że umowa nie narusza zasad współżycia społecznego i dobrych obyczajów zakończył analizę kwestii ważności umowy łączącej strony. Również w tym zakresie Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do orzeczeń zapadłych przed Sądem Rejonowym dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi oraz Sądem Okręgowym w Łodzi. Sąd Rejonowy prezentując tezy przywołane w pkt I f) i g) apelacji, m.in. o atrakcyjności i niezwykłej korzystności oferty kredytowej pozwanego banku nie przywołał żadnych po temu źródeł, rację zaś ma strona powodowa, że materia ta nie należy do notoryjnej z art. 228 kpc.\nSąd Rejonowy pominął w swoich rozważaniach całkowicie roszczenie wywodzone na podstawie art. 471 k.c. Uznając zarzut przedawnienia ograniczył się zaś do przywołania treści art. 118 kc. W pierwszej kolejności powinien był zaś wskazać podstawę roszczenia dochodzonego przez powoda, wtórnie dopiero rozstrzygając o ewentualnym jego przedawnieniu.\nKonglomerat omówionych uchybień, również tych jakimi dotknięte jest postępowanie dowodowe w niniejszej sprawie, zasadność zarzutu apelacyjnego uchybienia art. 233 § 1 kpc, prowadzą do wniosku, że wydanie wyroku wymaga konieczności przeprowadzenia tego postępowania w całości, a zatem spełniona jest przesłanka kasatoryjna z art. 386 § 4 kpc.\nBrak rozstrzygnięcia o wszystkich zawartych w pozwie roszczeniach i wadliwość postępowania dowodowego wpłynęły zaś wprost na ocenę rozstrzygnięcia Sądu I instancji przez pryzmat rozpoznania istoty sprawy.\nSąd odwoławczy nie był w stanie dokonać kontroli instancyjnej postępowania. Merytoryczne zbadanie sprawy w tym zakresie wiązałoby się bowiem z koniecznością samodzielnego przeprowadzenia postępowania dowodowego i w konsekwencji mogłoby doprowadzić do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania sądowego. Sąd Rejonowy nie dokonując ustaleń faktycznych w zakresie wyznaczonym podstawą faktyczną i prawną całości powództwa oraz nie przeprowadzając postępowania dowodowego wyznaczonego inicjatywą powoda, zaniechał zbadania podstaw faktycznych pozwu oraz nie dokonał adekwatnej oceny materialnoprawnej całości jego żądań. Dlatego też konieczne było uchylenie zaskarżonego wyroku do ponownego rozpoznania. (vide postanowienie Sądu Najwyższego z 7 lutego 2019 roku, II CZ 96/18)\nPrzy ponownym rozpoznawaniu sprawy Sąd pierwszej instancji ustali dokładny przedmiot procedowania w sprawie w związku z wielością roszczeń powoda wywiedzionych w pozwie – tak co do kwotowego sposobu ich wyliczenia, ich podstawy faktycznej i prawnej. Następnie, przeprowadzając postępowanie dowodowe w całości, rozstrzygnie o wszystkich roszczeniach, oceniając przy tym m. in. czy i w jaki sposób wyroki Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi oraz Sądu Okręgowego w Łodzi wpływają na niniejsze postępowanie.\nMając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 386 § 4 kpc.\nZgodnie z treścią art. 108 § 2 kpc, sąd drugiej instancji, uchylając zaskarżone orzeczenie i przekazując sprawę sądowi pierwszej instancji do rozpoznania, pozostawia temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach instancji odwoławczej.\nAleksandra Łączyńska – Mendakiewicz Sylwia Góźdź Beata Gutkowska\nOsoba, która wytworzyła informację: Sędzia Sylwia Góźdź, Beata Gutkowska , Aleksandra Łączyńska-Mendakiewicz


Pobieranie 107.25 Kb.\nRozmiar 107.25 Kb.\nParking podziemny dwukondygnacyjny wraz z częścią naziemną w poziomie terenu\nWrocław, ul. Wystawowa 1, Zespół Hali Stulecia,\ndziałka nr 6/1, AM-16, obręb: Nr 0008 Zalesie\nCPV-45223310-2 - Roboty budowlane w zakresie parkingów podziemnych\nCPV-45223300-9 - Roboty budowlane w zakresie parkingów\nCPV-45233120-6 - Roboty budowlane w zakresie budowy dróg\nCPV-45111300-1 - Roboty rozbiórkowe\nCPV-45111200-0 - Roboty w zakresie przygotowania terenu pod budowę i roboty ziemne\nCPV-45000000-7 - Roboty budowlane\nCPV-45300000-0 - Roboty w zakresie instalacji budowlanych\nCPV-45400000-1 - Roboty wykończeniowe\nCPV-74232000-4 - Usługi inżynierskie w zakresie projektowania\nWrocławskie Przedsiębiorstwo Hala Ludowa Sp. z o. o.\nPracownia Projektowa Architekt Wacław Hryniewicz,\n51-610 Wrocław, ul. Stanisława Moniuszki 13\nmgr inż. arch. Wacław Hryniewicz\nWrocław, grudzień 2009 r.\nPROGRAM FUNKCJONALNO-UŻYTKOWY - SPIS ZAWARTOŚCI OPRACOWANIA\nProgram funkcjonalno-użytkowy - część opisowa\n1.1. Ogólny opis przedmiotu zamówienia\n1.2. Charakterystyczne parametry określające wielkość obiektu\n1.3. Aktualne uwarunkowania wykonania przedmiotu zamówienia\nUwarunkowania lokalizacyjne (sytuacja)\nUwarunkowania w zakresie infrastruktury technicznej\nOgólne właściwości funkcjonalno-użytkowe\n1.5. Szczegółowe właściwości funkcjonalno-użytkowe wyrażone we wskaźnikach powierzchniowo-kubaturowych\n2. Opis wymagań Zamawiającego w stosunku do przedmiotu zamówienia\n2.1. Przygotowanie terenu budowy\n2.2.1. Układ zabudowy\nInstalacje wody zimnej i ciepłej\nInstalacje kanalizacji sanitarnej i deszczowej\n2.6. Zagospodarowanie terenu\n3. Część informacyjna\n3.1. Dokumenty potwierdzające zgodność zamierzenia budowlanego z wymaganiami wynikającymi z odrębnych przepisów\n3.2. Oświadczenie Zamawiającego stwierdzające jego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;\n3.3. Przepisy prawne i normy związane z projektowaniem i wykonaniem zamierzenia budowlanego\nInne informacje i dokumenty niezbędne do zaprojektowania robót budowlanych\nMiejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego w Rejonie Ulic Zygmunta Wróblewskiego i Adama Mickiewicza we Wrocławiu (Uchwała Rady Miejskiej Wrocławia Nr XXIII/736/08 z dnia 10 lipca 2008 r.).\nZałącznik Nr 1 do Uchwały wym. w pkt. 1 (fragment) .\nMapa obowiązujących ustaleń w skali 1:500.\n1. Opis ogólny przedmiotu zamówienia\nNa terenie części działki przeznaczonej pod planowaną inwestycję nr 6/1 (AM-16, obręb Zalesie), której właścicielem jest Skarb Państwa a użytkownikiem wieczystym Wrocławskie Przedsiębiorstwo „Hala Ludowa” Sp. z o.o. należy zaprojektować i wykonać:\nparking podziemny dwukondygnacyjny wraz z częścią naziemną w poziomie terenu o łącznej ilości 800 ± 5% miejsc postojowych dla samochodów osobowych; w ramach budowy parkingu należy przewidzieć:\nlokalizację niezbędnych urządzeń technicznych związanych z funkcjonowaniem parkingu,\nlokalizację w części podziemnej ustępów ogólnodostępnych dla 20 kobiet i 20 mężczyzn na pierwszej kondygnacji podziemnej,\nwyposażenie we wszystkie niezbędne instalacje i urządzenia związane z funkcjonowaniem parkingu;\nzagospodarowanie terenu, obejmujące poza parkingiem, o którym wyżej mowa:\nprzebudowę istniejącego układu drogowego w zakresie wynikającym z obsługi komunikacyjnej parkingu oraz zapewnienia dojazdu do wejścia wschodniego Hali Stulecia;\nparking dla 20 autobusów,\nciągi pieszo-rowerowe, chodniki,\nobiekty małej architektury towarzyszące parkingowi podziemnemu;\nurządzenia infrastruktury technicznej, w tym przebudowę istniejących odcinków sieci kolidujących z planowanym parkingiem.\nCharakterystyczne parametry określające wielkość obiektu\nPowierzchnia użytkowa - 21.000 m2,\n1.2.2. Powierzchnia działki - 11.370 m2,\n1.2.3. Ilość projektowanych miejsc postojowych dla samochodów osob. - 800 ± 5%,\nIlość kondygnacji naziemnych - 1\nIlość kondygnacji podziemnych - 2\nAktualne uwarunkowania wykonania przedmiotu zamówienia\nTeren przeznaczony pod planowaną inwestycję obejmuje obszar ograniczony od wschodu i północy południowym fragmentem Zespołu Parku Szczytnickiego, od zachodu granicą szpaleru drzew przed wschodnim wejściem do Hali Stulecia oraz od południa północną granicą jezdni ul. Zygmunta Wróblewskiego na odcinku od skrzyżowania z ul. Mikołaja Kopernika do kładki pieszej.\nGranice terenu objętego inwestycją zostały naniesione na MAPIE OBOWIĄZUJĄCYCH USTALEŃ w skali 1:500.\nDla obszaru, na którym znajduje się teren planowanej inwestycji, obowiązują ustalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego w Rejonie Ulic Zygmunta Wróblewskiego i Adama Mickiewicza we Wrocławiu (Uchwała Nr XXIII/736/08 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 10 lipca 2008 r.), zwanego dalej planem.\nDla całego obszaru objętego planem ustalono strefę ochrony konserwatorskiej. Zespół Hali Ludowej (Hali Stulecia) we Wrocławiu, obejmujący: Halę Ludową, Pawilon Czterech Kopuł, Pawilon Restauracyjny, Pergolę, Kolumnadę, Iglicę jest wpisany do rejestru zabytków pod numerem 343/Wm, przy czym Hala Ludowa jest wpisana do rejestru zabytków pod numerem 198. Park Szczytnicki jest wpisany do rejestru zabytków pod numerem 194.\nHala Stulecia wraz z Terenami Wystawowymi w dniu 16 lipca 2006 r. została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury i Przyrody UNESCO.\nTeren przeznaczony pod planowaną inwestycję jest generalnie użytkowany jako parking terenowy dla samochodów osobowych. W południowo-zachodniej części działki znajduje się dwukondygnacyjny budynek mieszkalny. Teren jest płaski. Na terenie działki występuje zieleń w postaci drzew i krzewów.\nUwarunkowania urbanistyczno- architektoniczne\nTeren przeznaczony pod planowaną inwestycję stanowi część unikatowego w obszarze miasta Zespołu Hali Stulecia oraz zieleń parkową - fragment Parku Szczytnickiego o zróżnicowanej strukturze zieleni (miejska, pejzażowa, fasadowa, ekologiczna). Podstawowym przeznaczeniem terenu jest, zgodnie z ustaleniami planu, organizacja imprez masowych. Nowa zabudowa powinna wzbogacić przestrzeń Zespołu Hali Stulecia nie naruszając jej unikalnego charakteru. Wprowadzenie kolejnego elementu do Zespołu powinno stanowić kontynuację kompozycji przestrzennej nie zaburzającej obecnych wartości terenu.\nNależy dążyć do uzyskania wysokiej jakości rozwiązań na wszystkich poziomach realizacji z odniesieniem do zastanych założeń współistnienia prestiżowych budynków i zieleni.\nElementy zieleni stanowią w Zespole Hali Stulecia znaczące składniki architektury budynków i ich najbliższego otoczenia, czytelnie definiują określone funkcje i są świadomie zintegrowane z koncepcją urbanistyczną.\nNależy dążyć do powiązania kompozycyjnego i widokowego z elementami otoczenia, poprzez:\nutrzymanie właściwej skali zabudowy, respektującej istniejącą historyczną zabudowę z uwzględnieniem ustaleń planu dotyczących ukształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu w następującym zakresie:\ndopuszcza się wzniesienie części nadziemnej na terenie ograniczonym nieprzekraczalną linią zabudowy (teren oznaczony w planie symbolem 7U),\nudział obszaru zabudowanego na terenie, o którym mowa w pkt. 1) a), nie może być większy niż 80% powierzchni terenu zagospodarowania (7U),\nwymiar pionowy budynku, mierzony od średniego poziomu terenu przy budynku do najwyższego punktu pokrycia dachu, nie może być większy niż 8 m z wyjątkiem obszarów wyznaczonych nieprzekraczalnymi liniami rozgraniczającymi oznaczonymi numerami 1 i 2, na których wymiar ten nie może być większy niż 11 m;\nzachowanie i odbudowę historycznych osi kompozycyjnych i widokowych;\npowiązanie z ciągiem pieszo-rowerowym przechodzącym wzdłuż wschodniej elewacji Hali Stulecia;\npowiązanie wejścia głównego ze strefą wejściową Hali Stulecia;\nuzyskanie walorów przestrzennych o szczególnie wysokich walorach estetycznych;\ntraktowanie zieleni jako tworzywa kompozycji przestrzennej;\nstaranne urządzenie terenu i małej architektury.\nNa terenie opracowania obowiązują ustalenia planu dotyczące systemu transportowego. Dojazd do terenu dopuszcza się wyłącznie z:\nul. Zygmunta Wróblewskiego, wyłącznie z jezdni obsługującej, która nie przecina torowiska tramwajowego na odcinku od ul. Wystawowej do ul. Mikołaja Kopernika (od terenu oznaczonego w planie 1KDZ);\nul. Mikołaja Kopernika przez teren Parku Szczytnickiego wyłącznie w granicach wydzielenia wewnętrznego wyznaczonego na rysunku planu (od terenu oznaczonego w planie 4KDD w granicach wydzielenia wewnętrznego B);\nterenu ciągu pieszo-rowerowego z nawierzchnią dostosowaną do ruchu pojazdów samochodowych, projektowanego wzdłuż wschodniej elewacji Hali Stulecia (od terenu oznaczonego w planie 9KDWPR).\nDla ciągu pieszo-rowerowego, o którym wyżej mowa, plan dopuszcza funkcję uzupełniającą w postaci samodzielnego parkingu jednopoziomowego lub wielopoziomowego wyłącznie jako podziemnego. Ciąg należy zaprojektować na terenie położonym między szpalerem drzew przy wschodniej elewacji Hali Stulecia a terenem zagospodarowania parkingu wielopoziomowego.\nNa terenie opracowanie zgodnie z ustaleniami planu obowiązuje zaprojektowanie parkingu dla rowerów.\nUstalenia w zakresie infrastruktury technicznej nie są ostateczne ze względu na brak wstępnych warunków przyłączenia.\nW zakresie zaopatrzenia w wodę przewiduje się zaopatrzenie z istniejącej sieci wodociągowej.\nŚcieki sanitarne powinny być odprowadzane do istniejącej kanalizacji sanitarnej. Wody opadowe z parkingu, dróg i innych niezabudowanych powierzchni utwardzonych powinny być odprowadzane do istniejącej kanalizacji deszczowej.\nWszystkie sieci, o których wyżej mowa, znajdują się na terenie zespołu Hali Stulecia.\nW zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną przewiduje się budowę stacji transformatorowej. Lokalizacja stacji zostanie określona w warunkach przyłączenia.\n1.3.5.1. Warunki gruntowe\nDla celów programu funkcjonalno-użytkowego geotechniczne warunki posadowienia obiektu przyjęto na podstawie ”Dokumentacji geotechnicznej z badan warunków gruntowo-wodnych podłoża pod projektowany budynek pawilonu restauracyjnego przy Hali Stulecia we Wrocławiu”, opracowanej przez Geostart Firma Usługi Geologiczno-Projektowe Włodzimierz Kabała, 53-311 Wrocław, ul. Drukarska 35/29 w marcu 2008 r.:\nWg badań wierzchnią warstwę terenu stanowią nienośne nasypy budowlane o miąższości 0.4 – 1.2 m lub humus.\nPodłoże gruntowe zbudowane jest z następujących warstw geotechnicznych:\n- Warstwa II1 – piaski średnie brązowo-żółte średnio zagęszczone o stopniu zagęszczenia ID=0.50 – o miąższości 1.7 – 2.2 m dla otworów 1-4 w rejonie uszkodzenia fragmentu pergoli,\n- Warstwa II2 – piaski grube jasno szare z odcieniem żółtym średnio zagęszczone o stopniu zagęszczenia ID=0.40 – o miąższości 3.0 – 3.8 m dla otworów 1-4,\n- Warstwa I – pospółki jasno szare zagęszczone o stopniu zagęszczenia ID=0.80 – wg badań nieprzewiercone.\nW aneksie do badań określono, że na głębokości ok. 11.0 m ppt występują grunty trudnoprzepuszczalne w postaci glin morenowych w stanie półzwartym.\n1.3.5.2. Warunki wodne\nW okresie wykonywania powyższych badań – marzec 2008 r. stwierdzono występowanie ustabilizowanego zwierciadła wody gruntowej na głębokości 2.6 – 3.8 m ppt, co odpowiada rzędnym 114.52 – 114.58 m npm. Woda gruntowa może ulegać wahaniom w górę wskutek faktu, iż badania były wykonywane w okresie suchym, jak również duży wpływ na poziom wód gruntowych w tym rejonie ma stan wody w rzece Odra. Wg pomiarów wieloletnich poziom wody dochodził do rzędnej 115.50 m npm.\n1.3.5.3. Badania geotechniczne\nNależy przeprowadzić badania geotechniczne określające warunki gruntowo-wodne. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24.09.1998 r. (Dz. U. Nr 126, poz. 839) w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych, na etapie realizacji projektu, należy wykonać dokumentację geologiczno-inżynierską.\nBudynek wraz zagospodarowaniem terenu działki należy zaprojektować zgodnie z wymaganiami Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002 r., poz. 690 z późn. zm.).\nZabezpieczenie przeciwpożarowe budynku należy zapewnić zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej obiektów budowlanych i terenów (Dz.U. Nr 50, poz. 563 z dnia 11.05.2006 r.).\nSzczegółowe właściwości funkcjonalno-użytkowe wyrażone we wskaźnikach powierzchniowo-kubaturowych\n1.5.1. Zestawienie powierzchni kondygnacji netto budynku:\nparking na dwóch kondygnacjach podziemnych i jednej nadziemnej\nPowierzchnia usługowa funkcji własnej budynku\npomieszczenia toalet ogólnodostępnych\npomieszczenia techniczne i związane z obsługą parkingu\nklatki schodowe, przedsionki, korytarze, dźwigi osobowe\nPowierzchnia kondygnacji netto budynku\nUdział powierzchni ruchu w powierzchni użytkowej budynku nie powinien przekroczyć 5%.\nUdział powierzchni usługowej w powierzchni użytkowej budynku nie powinien przekroczyć 5%.\nOpis wymagań Zamawiającego w stosunku do przedmiotu zamówienia\nInwestycja będzie realizowana w ramach udzielonej przez Zamawiającego koncesji na wykonanie robót budowlanych w zakresie budowy parkingów podziemnych wraz z opracowaniem kompletnej dokumentacji projektowo-kosztorysowej parkingu podziemnego i zagospodarowania terenu.\nDo obowiązków wykonawcy należy zorganizowanie procesu budowy, z uwzględnieniem zawartych w przepisach zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a w szczególności zapewnienie:\nopracowania projektu budowlanego, projektów wykonawczych i stosownie do potrzeb innych projektów,\nnadzoru nad wykonywaniem robót budowlanych przez osoby o odpowiednich kwalifikacjach zawodowych.\nPodstawą rozpoczęcia robót jest decyzja - pozwolenie na budowę wydana przez właściwy terytorialnie organ administracji państwowej na podstawie zatwierdzonego projektu budowlanego.\nRozpoczęcie robót następuje z chwilą podjęcia przez wykonawcę robót prac przygotowawczych na terenie budowy, którymi w szczególności są:\nzapewnienie dostawy na potrzeby budowy energii elektrycznej, wody, telefonów oraz odbioru ścieków,\nzapewnienie dojazdu, w tym dowozu materiałów i sprzętu, powiązań komunikacyjnych, parkingów dla potrzeb budowy itp.,\nogrodzenie, zabezpieczenie i oświetlenie terenu budowy,\nurządzenie pracownikom wydzielonych pomieszczeń higieniczno-sanitarnych, takich jak: ustęp, umywalnia oraz socjalnych: szatnia, jadalnia,\numieszczenie na budowie, w widocznym miejscu, tablicy informacyjnej.\nNa terenie działki, o której mowa w pkt. 1.2.1. należy zaprojektować i wykonać:\nlokalizację niezbędnych urządzeń technicznych związanych z funkcjonowaniem parkingu, jak: stacja transformatorowa, zbiornik wodny p.poż., pompownia p.poż., wentylatornia i inne,\nlokalizację w części podziemnej ustępów ogólnodostępnych dla 20 kobiet i 20 mężczyzn na pierwszej kondygnacji podziemnej, pomieszczeń porządkowych i innych związanych z obsługą parkingu,\nzagospodarowanie terenu oznaczonego symbolem 7U o powierzchni 1,13 ha i terenu oznaczonego symbolem 9KDWPR o powierzchni 0,24 ha - w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego w Rejonie Ulic Zygmunta Wróblewskiego i Adama Mickiewicza we Wrocławiu (Uchwała Rady Miejskiej Wrocławia Nr XXIII/736/08 z dnia 10 lipca 2008 r.), obejmujące poza parkingiem, o którym wyżej mowa:\nzieleń, w tym zieleń w postaci szpalerów drzew,\nParking naziemny na poziomie terenu, usytuowany nad parkingiem podziemnym, należy tak zaprojektować, aby umożliwić, w następnym etapie realizacji inwestycji, zabudowę nad parkingiem jednokondygnacyjnego obiektu z przeznaczeniem na funkcję wystawienniczą.\nZe względu na funkcję wystawienniczą należy ograniczyć do minimum ilość elementów konstrukcyjnych wspierających zadaszenie i ściany osłonowe powyższej kondygnacji naziemnej. Na tym etapie realizacji inwestycji przewiduje się zrezygnowanie z parkingu naziemnego z pozostawieniem na poziomie kondygnacji nadziemnej wyłącznie elementów obiektu związanych z obsługą parkingu podziemnego, tj.: wjazdu i wyjazdu, wejść oraz urządzeń infrastruktury technicznej niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania parkingu.\nPrzyszły etap realizacji inwestycji, o którym wyżej mowa, nie jest przedmiotem zamówienia, którego dotyczy niniejszy program funkcjonalno-użytkowy.\nZwiększenie kosztu inwestycji, związane z przyszłą rozbudową zostało uwzględnione w obliczeniu planowanego kosztu robót budowlanych i prac projektowych (pkt. 1.4.).\nWielkość powierzchni użytkowej kondygnacji naziemnej przyjęto jak dla następnego etapu realizacji inwestycji, pomimo tego, że w pierwszym etapie przewiduje się pozostawienie odkrytego parkingu. Na tym etapie zadaszenie części naziemnej zostanie ograniczone do niezbędnego, umożliwiającego prawidłowe funkcjonowanie parkingu. Zwiększenie powierzchni użytkowej kondygnacji naziemnej rekompensuje w ten sposób wzrost kosztu inwestycji, uwzględniający w I etapie realizacji, zwiększony zakres robót, dotyczących konstrukcji i infrastruktury technicznej, związany z przyszłą rozbudową.\nRoboty budowlane w zakresie konstrukcji należy wykonać uwzględniając rozbudowę obiektu w przyszłym etapie realizacji inwestycji (nie stanowiącego przedmiot niniejszego zamówienia) w następującym zakresie:\nWykonać szczegółowe badania podłoża gruntowego w rejonie już projektowanego obiektu dla dokładnego rozpoznania warstw gruntowych, w szczególności do ustalenia położenia warstwy nieprzepuszczalnej, która najprawdopodobniej występuje na podobnej głębokości, jak dla obiektu, którego dotyczyły badania. Proponuje się wykonanie otworów wiertniczych do poziomu ok. 15.0 m pod poziomem terenu.\nWykop wykonać w ściankach szczelnych z grodzic stalowych kotwionych do podłoża na kotwy gruntowe, gdyż rozparcie nie jest możliwe do wykonania ze względu na duże odległości ścianek przeciwległych. Założyć zapuszczenie ścianek szczelnych ze względu posadowienie projektowanego obiektu poniżej zwierciadła wody gruntowej i konieczność całkowitego odwodnienia wykopu do warstwy nieprzepuszczalnej z częściowym zagłębieniem w warstwę nieprzepuszczalną. Proponuje się zastosowanie metody wciskania ścianki szczelnej przynajmniej w rejonie Hali Stulecia (metoda bezdrganiowa statyczna), przy której metodzie nie byłoby większego oddziaływania na posadowienie samej Hali Stulecia.\nPosadowienie budynku parkingu wykonać po odwodnieniu wykopu na płycie żelbetowej z betonu szczelnego z ciężką izolacją wyciągniętą na ściany podziemne budynku powyżej poziomu maksymalnego wystąpienia poziomu wód gruntowych.\nŚciany kondygnacji podziemnych wymiarować (oprócz obciążeń pionowych od elementów konstrukcyjnych budynku) na obciążenie parciem gruntu i parciem wody gruntowej, zakładając najwyższy katastrofalny poziom wód gruntowych (np. z okresu powodzi tysiąclecia),\nStropy kondygnacji parkingowych (nad -1 i -2) zaprojektować jako bezbelkowe ze zbrojeniem na przebicie (możliwe głowice – np. stropy grzybkowe). Strop pod poziomem parteru zaprojektować jako wzmocniony w stosunku do obciążeń parkingowych dla umożliwienia zastosowania parteru jako powierzchnię wystawienniczą na duże obciążenia (np. maszyny budowlane, maszyny rolnicze i inne).\nNa szczytach budynku ściany szczytowe wykonać jako układ podwójnych ścian z usztywnieniem przeponami, przestrzenie między ścianami wykorzystać na ciągi wentylacyjne dla parkingów,\nWewnątrz budynku zaprojektować trzony żelbetowe zawierające klatki schodowe i dźwigi, które przejmą obciążenia poziome powstające w trakcie eksploatacji budynku.\nNa przedłużeniach ścian trzonów zaprojektować słupy żelbetowe dla podparcia podciągów kratowych głównych konstrukcji nośnej dachu.\nPrzewidzieć w obliczeniach statycznych przekroczenie odległości dylatacyjnych dla elementów żelbetowych lub zaprojektować system kompensacji przemieszczeń z odpowiednim uszczelnieniem,\nKonstrukcję główną dachu zaprojektować w postaci układu podłużnych kratownic stalowych wolnopodpartych o rozpiętościach odpowiednio ok. 45.0 m i ok. 40.0 m, opartych z jednej strony na głównych podciągach kratowych, z drugiej na ścianach zewnętrznych szczytowych. W przypadku oparcia na ścianach zewnętrznych szczytowych zastosować system oparcia umożliwiający przesuw poziomy dla kompensacji ewentualnych przemieszczeń termicznych konstrukcji. Główne podciągi kratowe oprzeć po 2 na skrajnych ścianach trzonów żelbetowych i na słupach żelbetowych rozstawionych co ok. 8.0 m. Strefa między podciągami rozpiętości ok. 8.0 m przykryta kratownicami podłużnymi na przedłużeniu dużych kratownic. W strefie tej wykonać układy stężeń połaciowych, jak również usztywnienia połaciowe wykonać wzdłuż ścian zewnętrznych budynku.\nKonstrukcję pokrycia dachu zaprojektować z blachy trapezowej wysokofałdowej.\n2.4.1.1. Instalacja wody zimnej\nProjektowany parking zasilany będzie z istniejącego wodociągu zlokalizowanego na terenie zespołu Hali Stulecia.\nWoda zimna będzie doprowadzona do instalacji hydrantowej, zbiornika wody p.poż. oraz toalet ogólnodostępnych i pomieszczeń porządkowych. Przewiduje się ponadto okresowe zmywanie posadzki parkingu. Woda do pomieszczeń parkingu doprowadzana będzie bez podwyższania ciśnienia.\n2.4.1.2. Instalacja przeciwpożarowa hydrantów wewnętrznych\nInstalacja przeciwpożarowa hydrantów wewnętrznych zasilana będzie z sieci wodociągowej oraz przez zespół pompowy ze zbiornika zapasu wody. Instalacja hydrantów przeciwpożarowych prowadzona będzie pod stropami kondygnacji podziemnych w układzie pierścieni zasilających poszczególne piony hydrantowe z zasuwami odcinającymi na instalacji ze wskaźnikiem otwarcia i zabezpieczeniem pozycji otwarcia. Przewiduje się zastosowanie hydrantów przeciwpożarowych DN52 z wężem 20 m (zasięg 30 m). Zapotrzebowanie wody na cele przeciwpożarowego wewnętrznego gaszenia pożaru wynosi Qp.poż.=10 l/s.\nZe względu na nie ogrzewanie przestrzeni parkingu,\n2.4.1.3. Stałe urządzenia gaśnicze wodne\nW związku z dużą powierzchnią użytkową parkingu (możliwość zwiększenia o 100% dopuszczalnej powierzchni strefy pożarowej) oraz usytuowaniem w sąsiedztwie wysokiej rangi obiektu kultury, przewiduje się zastosowanie w przestrzeni parkingu stałych urządzeń gaśniczych wodnych w postaci mgły wodnej. Mgła wodna skutecznie gasi pożar schładzając przestrzeń objętą pożarem, lokalnie zobojętniając atmosferę. Ponadto zatrzymuje promieniowanie cieplne, umożliwiając ewakuację ludzi z obszarów zagrożonych i ograniczając ryzyko rozprzestrzeniania się pożaru.\nInstalacja gaszenia mgłą wodną będzie sterowana sygnałem alarmowym z Systemu Alarmu Pożarowego.\nRurociągi stałych urządzeń gaśniczych wodnych, ze względu na nie ogrzewanie przestrzeni parkingu, powinny być nienawodnione.\n2.4.1.4. Instalacja wody ciepłej\nWoda ciepła w pomieszczeniach toalet ogólnodostępnych i pomieszczeniach porządkowych będzie przygotowana za pomocą elektrycznych przepływowych i pojemnościowych podgrzewaczy wody. Instalacja wody ciepłej powinna zapewnić uzyskanie ciepłej wody w punktach czerpalnych o temperaturze nie niższej niż 55º C i nie wyższej niż 60º C oraz zapewni okresowy przegrzew instalacji (temperatura wody nie niższa niż 70º C i nie wyższa niż 80º C).\nZe względu na nie ogrzewanie przestrzeni parkingu, rurociągi instalacji wody zimnej i ciepłej należy wyposażyć w elektryczne przewody grzejne.\n2.4.2.1. Instalacja kanalizacji sanitarnej\nŚcieki sanitarne z toalet ogólnodostępnych odprowadzane będą do sieci kanalizacyjnej. Posadowienie budynku uniemożliwia grawitacyjne włączenie instalacji kanalizacyjnej z toalet na kondygnacji podziemnej do zewnętrznej sieci kanalizacji sanitarnej. W związku z tym przewiduje się zastosowanie przepompowni ścieków na kondygnacji podziemnej. Wszystkie piony kanalizacji sanitarnej powinny być odpowietrzane a każdy pion powinien posiadać rewizję kanalizacyjną z drzwiczkami rewizyjnymi montowanymi w obudowach pionów.\n2.4.2.2. Instalacja kanalizacji deszczowej.\nWody opadowe z części nadziemnej parkingu i wody przemysłowe z części podziemnej (zmywanie posadzek) odprowadzane będą do istniejącej sieci kanalizacji deszczowej poprzez przepompownię ścieków deszczowych. Przed doprowadzeniem do przepompowni wody opadowe i przemysłowe z parkingu powinny być oczyszczone w separatorze ścieków ropopochodnych.\nPo wykonaniu badań hydrogeologicznych gruntu należy zdecydować o zastosowaniu pod płytą fundamentową drenażu z odprowadzeniem wody gruntowej poprzez osadnik do przepompowni wód deszczowych.\n2.4.3.1. Wentylacja mechaniczna i oddymiająca\nDla przestrzeni parkingu podziemnego przewiduje się zastosowanie wentylacji mechanicznej zapewniającej kontrolowanie dopuszczalnego poziomu CO oraz LPG.\nZanieczyszczone powietrze usuwane będzie kanałami, o których mowa w pkt. 2.3., ponad zadaszeniem części nadziemnych obiektu. Centrale wentylacyjne zostaną zlokalizowane w części podziemnej garażu.\nDla przestrzeni parkingu podziemnego należy zastosować samoczynne urządzenia oddymiające.\nKażdą klatkę schodową i każdy szyb dźwigu należy wyposażyć w urządzenia służące do usuwania dymu lub zapobiegające zadymieniu.\nUruchomianie systemu wentylacji oddymiającej będzie sterowane sygnałem alarmowym SAP.\nInstalację ogrzewania przewiduje się zastosować wyłącznie w toaletach ogólnodostępnych i pomieszczeniu ochrony parkingu. Przewiduje się zastosowanie grzejników elektrycznych.\n2.4.5.1. Zasilanie podstawowe\nUkład zasilania po stronie średniego napięcia zostanie wykonany zgodnie z warunkami wydanymi przez Zakład Energetyczny EnergiaPro. Przewiduje się zasilanie z dwóch niezależnych linii średniego napięcia z rozdziałem mocy na poszczególne przyłącza po 50%. W przypadku awarii jednego z przyłączy przełączenie zasilania odbywać się będzie za pomocą automatycznego układu samoczynnego załączania rezerwy - SZR w rozdzielnicy średniego napięcia użytkownika.\n2.4.5.2. Stacja transformatorowa\nStacja transformatorowa zostanie zlokalizowana na pierwszej kondygnacji podziemnej garażu. Rekomenduje się stację transformatorową składającą się z dwóch suchych transformatorów umieszczonych w jednym pomieszczeniu. Pomieszczenie powinno być wyposażone w wentylację mechaniczną. Układ SZR pomiędzy sekcjami rozdzielnicy zapewni automatyczne przełączenie zasilania w razie awarii transformatora. W rozdzielnicy zostaną wydzielone: sekcja generatorowa - dla odbiorników wymagających podtrzymania zasilania w razie awarii obu przyłączy oraz sekcja pożarowa - dla odbiorników wymagających zasilania elektrycznego w trakcie akcji gaśniczej.\n2.4.5.3. Przeciwpożarowy wyłącznik prądu\nNa parterze przy wejściu głównym (pomieszczenie ochrony) należy zainstalować główny przeciwpożarowy wyłącznik prądu.\n2.4.5.4. Gniazda wtyczkowe\nGniazda wtyczkowe należy montować na ścianach pod tynkiem.\n2.4.5.5. Oświetlenie wewnętrzne\nPrzy projektowaniu podstawowego oświetlenia wewnętrznego należy spełnić wymagania norm PN EN12464-1:2004 i PN-84/E-02033. Poziom natężenia oświetlenia oraz typ oświetlenia należy dostosować do funkcji pomieszczeń. Przewiduje się zastosowanie opraw oświetleniowych typu fluorescencyjnego ze świetlówkami liniowymi lub kompaktowymi. Wszystkie oprawy lub źródła światła będą posiadać stateczniki elektroniczne. Załączenie oświetlenia odbywać się będzie za pomocą lokalnych wyłączników instalacyjnych montowanych podtynkowo lub za pomocą czujki ruchu działającej na podczerwień (PIR).\n2.4.5.6. Oświetlenie awaryjne ewakuacyjne\nOprawy oświetlenia awaryjnego ewakuacyjnego będą zasilane z baterii centralnej. Bateria centralna będzie posiadała czas podtrzymania minimum 1h i będzie zainstalowana w pomieszczeniu rozdzielni głównej nn. Oprawy oświetlenia ewakuacyjnego będą zasilane kablami o klasie odporności pożarowe 90 min. (PH90).\n2.4.5.7. Oświetlenie zewnętrzne\nPrzewiduje się wykonanie oświetlenia zewnętrznego części nadziemnej parkingu. Sterowanie oświetleniem odbywać się będzie przy pomocy czujnika zmierzchowego a także ręcznie.\n2.4.5.8. Instalacja odgromowa\nInstalację odgromową - zwody poziome i przewody odprowadzające wykonać drutem DFe DN 8 mm. Przewody odprowadzające wprowadzane będą do złączy kontrolnych usytuowanych na budynku; złącza na wysokości ok. 1,5 m od poziomu terenu lub w studzienkach w terenie. Przewiduje się zastosowanie uziomu otokowego, wykonanego taśmą FeZn 25x4 mm. Instalacja odgromowa powinna spełniać wymagania normy PN-EC 61024-1.\n2.4.5.9. Instalacja uziemiająca\nJako instalację uziemiającą parkingu przewiduje się wykonać uziom fundamentowy połączony galwanicznie ze zbrojeniem elementów konstrukcyjnych. Niezależne bezpośrednie uziemienie zostanie doprowadzone do punktów neutralnych transformatorów. Główna szyna wyrównawcza, do której zostaną podłączone zaciski rozdzielnic, obudowy metalowe urządzeń, kanały wentylacyjne, metalowe elementy tras kablowych, rury i stalowe elementy konstrukcyjne, zostanie zamontowana w pomieszczeniu rozdzielni głównej nn.\n2.4.5.10. System Alarmu Pożarowego (SAP)\nWszystkie pomieszczenia, poza toaletami ogólnodostępnymi, będą chronione przez adresowalny analogowy SAP. Centrala systemu zostanie zainstalowana w pomieszczeniu ochrony parkingu. Poza detekcją pożaru SAP będzie realizował w trakcie pożaru następujące funkcje:\nwyłączanie wentylacji mechanicznej,\nsprowadzanie wind na poziom terenu,\nzałączanie systemu oddymiania parkingu\nzałączanie systemu oddymiania klatek schodowych i szybów dźwigów,\nmonitoring instalacji tryskaczowej i hydrantowej,\naktywacja klap pożarowych odcinających,\nzamknięcie bram, drzwi i kurtyn pożarowych,\nodblokowanie systemu kontroli dostępu,\ntransmisja alarmu do terenowej jednostki Państwowej Straży Pożarnej.\n2.4.5.12. System detekcji gazu\nNa podziemnych kondygnacjach parkingu należy zainstalować system detekcji gazu, który będzie nadzorował stężenie gazu LPG oraz tlenku węgla. System będzie aktywował alarm oraz uruchamiał wentylację mechaniczną w strefie przekroczenia dopuszczalnego stężenia.\n2.4.5.13. System kontroli dostępu\nSystem kontroli dostępu będzie umożliwiał:\nautomatyczne udrażnianie dróg ewakuacyjnych w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa,\nkontrolę dostępu uczestników imprez oraz pracowników do poszczególnych pomieszczeń wraz zrejestrowaniem dostępu dla celów archiwalnych i statystycznych.\nCentrala systemu zostanie zainstalowana w pomieszczeniu ochrony parkingu. System kontroli dostępu będzie połączony z SAP.\n2.4.5.14. System CCTV\nDozorowanie parkingu odbywać się będzie poprzez zainstalowanie kamer telewizji przemysłowej wewnętrznych i zewnętrznych. Monitory LCD do obserwacji wybranych obrazów z kamer oraz rejestratory o przedłużonym czasie zapisu zostaną zainstalowane w pomieszczeniu ochrony parkingu.\nSystem CCTV będzie sprzężony z SAP i systemem kontroli dostępu.\nParking zostanie wyposażony w system interkomowy. Jednostki interkomu zostaną zlokalizowane:\nprzy wjeździe i wyjeździe z parkingu,\nprzy każdym wejści do budynku,\nw pomieszczeniach: rozdzielni elektrycznych, pompowni p.poż., wentylatorni,\nCentrala systemu zostanie zainstalowana w pomieszczeniu ochrony parkingu.\n2.4.5.16. Instalacja telefoniczna\nW wybranych pomieszczeniach (pomieszczenie ochrony parkingu) przewiduje się zastosowanie instalacji telefonicznej. Jako okablowanie będzie służyła instalacja sieci strukturalnej. Przewiduje się instalację systemu telefonów IP oraz systemu telefonów bezprzewodowych DECT.\n2.4.5.17. System alarmowy w toaletach dla osób niepełnosprawnych\nToalety dla osób niepełnosprawnych zostaną wyposażone w system alarmowo-przywoławczy. System powinien zawierać przycisk alarmowy, przycisk kasujący alarm, wskaźnik świetlny nad drzwiami toalet oraz główny panel znajdujący się w pomieszczeniu ochrony.\nŚciany zewnętrzne w systemie przeszklonych ścian osłonowych fasadowych konstrukcji stalowo-aluminiowej. Ewentualne partie pełne ścian ocieplone przy zastosowaniu materiałów paroprzepuszczalnych umożliwiających odprowadzenie z wewnętrznych pomieszczeń ewentualnego nadmiaru wilgoci poprzez ściany na zewnątrz budynku.\nStolarka okienno-drzwiowa systemowa, konstrukcji stalowo-aluminiowej, wykonana z profili termoizolacyjnych i szklona szybą bezpieczną.\nNależy uwzględnić wymagania dotyczące stolarki okienno-drzwiowej wynikające z przepisów bezpieczeństwa pożarowego w zakresie klasy odporności ogniowej.\nŚciany zewnętrzne i konstrukcyjne oraz sufity w fakturze wylewanego betonu, malowane farbą emulsyjną.\nW toaletach ogólnodostępnych ściany wyłożone glazurą do wysokości 2,0 m.\nPosadzki w przestrzeni parkingu z betonu przemysłowego ze spadkiem umożliwiającym samoczynny spływ wody, w pomieszczeniach komunikacji ogólne wraz ze schodami - posadzka kamienna.\nParking należy wyposażyć w dźwigi osobowe, przystosowane do przewozu osób niepełnosprawnych. Przewiduje się zastosowanie 4 dźwigów o udźwigu ok. 2.500 kg lub 30 osób.\nToalety ogólnodostępne należy wyposażyć w umywalki i miski ustępowe typu kompakt wraz z odpowiadającymi im bateriami do zimnej i ciepłej wody.\nW ramach zagospodarowania terenu przewiduje się wykonanie:\ndojazdu do parkingu,\ndróg obsługujących parking,\nparkingu dla 20 autobusów,\nparkingu dla rowerów,\nciągów pieszo-rowerowych, chodników,\nobiektów małej architektury towarzyszących parkingowi podziemnemu;\nW części działki niezabudowanej i nieutwardzonej przewiduje się urządzenie zieleni ozdobnej w postaci nasadzeń drzew i krzewów wieloletnich. Od strony parku Szczytnickiego i drogi dojazdowej przewiduje się zasadzenie szpalerów drzew.\nPrzewiduje się wykonanie przyłączy: wodociągowego, kanalizacji sanitarnej i deszczowej, energetycznego i kanalizacji telefonicznej zgodnie z wydanymi technicznymi warunkami przyłączenia.\nDokumenty potwierdzające zgodność zamierzenia budowlanego z wymaganiami wynikającymi z odrębnych przepisów:\nUstawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U. Nr 156 z 2006 r., poz. 1118 ze zm.),\nUstawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (jednolity tekst Dz. U. Nr 113 z 2005 r., poz. 954),\nUstawa z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (jednolity tekst Dz. U. Nr 223 z 2004 r., poz. 1655),\nMiejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego w Rejonie Ulic Zygmunta Wróblewskiego i Adama Mickiewicza we Wrocławiu (Uchwała Nr XXIII/736/08 Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 10 lipca 2008 r.),\nUstawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227),\nRozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257 z 2004 r., poz. 2573, z późn. zm.),\nUstawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568, z późn. zm.),\nRozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie,\nUstawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz. U. Nr 19 z 2007 r., poz. 115),\nRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002 r., poz. 690 z późn. zm.),\nRozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 50, poz. 563),\nRozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków systemu elektroenergetycznego (Dz. U. Nr 93, poz. 623),\nUstawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 25 z 2005 r., poz.150),\nUstawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tj.: Dz. U. Nr 239 z 2005 r., poz. 2019 ze zm.),\nUstawa z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (tj.: Dz. U. Nr 228 z 2005 r., poz. 1947 ze zm.),\nUstawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (dz. U. Nr 92, poz. 880 ze zm.),\nRozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 września 2002 r. w sprawie standardów jakości gleby oraz standardów jakości ziemi,\nWycinka drzew wymaga zgody Prezydenta Wrocławia (ustawa z dnia 16 kwietnia 2003 r., Nr 162, poz. 1568 ze zm.).\nOświadczenie Zamawiającego stwierdzające jego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane:\nPrzepisy prawne i normy związane z projektowaniem i wykonaniem zamierzenia budowlanego:\nRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (jednolity tekst Dz. U. Nr 75 z 2002 r., poz. 690 ze zm.),\nRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 18 maja 2004 r. w sprawie określenia metod i podstaw sporządzania kosztorysu inwestorskiego, obliczania planowanych kosztów prac projektowych oraz planowanych kosztów robót budowlanych określonych w programie funkcjonalno-użytkowym (jednolity tekst Dz. U. Nr 130 z 2004 r., poz.1389),\nRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 2 września 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy dokumentacji projektowej, specyfikacji technicznych wykonania i odbioru robót budowlanych oraz programu funkcjonalno-użytkowego (jednolity tekst Dz. U. Nr 202 z 2004 r., poz.2072),\nPolskie Normy oraz obowiązujące przepisy techniczno-budowlane.\nInne informacje i dokumenty niezbędne do zaprojektowania robót budowlanych, w szczególności:\nKopia mapy zasadniczej - mapa do celów projektowych w skali 1:500,\nBadania geotechniczne określające warunki gruntowo-wodne,\nZalecenia konserwatorskie konserwatora zabytków,\nDane dotyczące zanieczyszczeń atmosfery do analizy ochrony powietrza oraz posiadane raporty, opinie lub ekspertyzy z zakresu ochrony środowiska,\nInwentaryzacja obiektów i urządzeń naziemnych i podziemnych przewidzianych do rozbiórek,\nPorozumienia, zgody oraz warunki techniczne i realizacyjne związane z przyłączeniem obiektu do istniejących sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, energetycznych i teletechnicznych oraz dróg samochodowych.\nProjektant: mgr inż. arch. Wacław Hryniewicz\n: zalaczniki przetargi\nzalaczniki przetargi -> DolnośLĄski wojewódzki urząd pracy wydział Organizacyjno-Prawny\nzalaczniki przetargi -> O zamówieniu burmistrz Miasta Brzeg, 49-300 Brzeg, ul. Robotnicza 12, ogłasza przetarg nieograniczony na zadanie pn.: „Dostawa sprzętu komputerowego.”\nzalaczniki przetargi -> Zamawiający: Gmina Głuchołazy\nzalaczniki przetargi -> Obiekt: podpiwniczenie budynku spzoz „przychodnie kozienice” adres: kozienice ul. H. Sienkiewicza 28\nzalaczniki przetargi -> Zawartość specyfikacji istotnych warunków zamówienia dla postępowania o zamówienie publiczne powyżej 14. 000 euro\nzalaczniki przetargi -> Pzp II 3411 14 /06 Cena 7 zł specyfikacja istotnych warunków zamówienia\nzalaczniki przetargi -> Do wszystkich wykonawcóW\nzalaczniki przetargi -> Zawiadomienie o wyborze najkorzystniejszych ofert\nzalaczniki przetargi -> Zawiadomienie\nzalaczniki przetargi -> Wg rozłącznika Dot.: Konkursu ofert na: „wykonanie badań laboratoryjnych dla samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej „ŚRÓdmieście” w opolu” sp zoz „ŚRÓdmieście” zawiadamia wszystkich Oferentów,\nsprawie określenia metod


BPC571XLC Zamiennik Canon CLI-571CXL - sprawdź produkt na Redcoon.pl\nKod produktu: 1319907\nOpis produktu Wkład atramentowy BLACK POINT BPC571XLC Zamiennik Canon CLI-571CXL\nWymiana tuszu w naszych drukarkach jest niezbędna, dlatego warto wybrać taki, który sprawdzi się w naszej drukarce przez długi czas. Jednym z takich tuszów jest Black Point BPC571XLC, tusz ten sprawdzi się idealnie w waszych drukarkach Canon Pixma: MG5750, MG5751, MG5752, MG5753, MG6850, MG6851, MG6852, MG6853, MG7750, MG7751, MG7752, MG7755. Nie zwlekaj dłużej i kup najwyższej jakości zamiennik tuszu. Black Point BPC571XLC gwarantuje możliwość wykonana do 900 wydrukowanych stron, co czyni go jednym z najbardziej wydajnych tuszy na rynku. Zaufaj firmie z dwudziestoletnim doświadczeniem na rynku i zapewnij sobie wysoką jakość wydruków. Firma Black Point zapewnia również gwarancję „door to door”- czyli najwyższej jakości obsługę klienta.


Amazon S3 – Wikipedia, wolna encyklopedia\nAmazon Simple Storage Service (Amazon S3) – internetowy nośnik danych firmy Amazon, ma prosty w obsłudze interfejs WWW, który umożliwia dostęp do przechowywanych danych i zarządzanie nimi. Ilość przechowywanych danych jest praktycznie nielimitowana. Jakość i skalowalność infrastruktury Amazon S3 jest taka sama jak ta używana przez firmę Amazon do udostępniania i zarządzania własną, globalną siecią stron internetowych.\nZapis, odczyt i usuwanie obiektów o rozmiarze od 1 bajta do 5 terabajtów danych każdy. Ilość obiektów jest nieograniczona.\nKażdy obiekt przechowywany jest w komorze (bucket) i dostępny dzięki unikatowemu kluczowi przydzielonemu użytkownikowi.\nKomora (bucket) może być przechowywana w jednym z kilkunastu regionów. Możesz wybrać region ze względu na czas dostępu, koszt i kwestie prawne. S3 jest obecnie dostępny w USA, Irlandii, Singapurze, Japonii, Australii i Brazylii.\nObiekt przechowywany w danym regionie nigdy go nie opuszcza dopóki nie zostanie przeniesiony przez użytkownika.\nObiekty mogą być publiczne lub prywatne. Zasady dostępu są zróżnicowane i mogą być dostosowane do potrzeb użytkownika lub (kilku) użytkowników.\nUstandaryzowane interfejsy REST i SOAP pozwalają na pracę z różnorodnymi narzędziami do rozwoju Internetu.\nWarstwy funkcyjne i protokoły mogą być w łatwy sposób dodawane. Domyślnym protokołem jest HTTP. Dla użytkowników komercyjnych dostępny jest także interfejs protokołu BitTorrent.\nTę stronę ostatnio edytowano 22 paź 2016, 20:00.