Tabletki do pralki zmiękczające wodę FM GROUP\n» Tabletki do pralki zmiękczające wodę FM GROUP\nTabletki do pralki zmiękczające wodę FM WORLD (l014)\nTabletki do pralki zmiękczające wodę FM WORLD to produkt stworzony do użytku w domach, w których problemem jest twarda woda. Skutecznie zmiękczają one wodę, a także zmniejszają zapotrzebowanie na użycie dużej ilości środków piorących. Do tego skutecznie chronią kolory tkanin. Tabletki do pralki zmiękczające wodę FM WORLD dbają również o stan naszej pralki. Dzięki nim, pralka staje się olśniewająco czysta a w zakamarkach nie pozostają nieprzyjemne zapachy. Ich regularne stosowanie zapewni dłuższe życie naszej pralki. Tabletki można stosować do prania wszystkich rodzajów tkanin oraz wszystkich kolorów. W jaki sposób działają tabletki do pralki zmiękczające wodę? W ich skład wchodzą specjalistyczne składniki, m.in. polikarboksylany. To one są odpowiedzialne za zmiękczenie wody w trakcie pranie. Tabletki do pralki zmiękczające wodę FM WORLD zapobiegają przemianie jonów wapnia i magnezu pod wpływem wysokiej temperatury. Taka przemiana kończy się powstawaniem kamienia.\n- dobrze zmiękcza wodę\n- wypłukuje kamień z pralki\n- zmniejsza zużycie środków piorących\n- do stosowania przy każdym praniu\nSposób użycia: Wystarczy przed praniem włożyć ją do pralki wraz z folią ochronną. Nie ma znaczenia jakiego środka piorącego używamy, należy ją stosować regularnie. Należy przechowywać je w miejscu niedostępnym dla dzieci oraz poza działaniem promieni słonecznych. W każdym opakowaniu znajdziemy 25 sztuk tabletek.\nSkładniki:5‑15% polikarboksylany, <5% niejonowe środki powierzchniowo czynne, fosfoniany


PRACODAWCA POSZUKIWANY - PDF\nDownload "PRACODAWCA POSZUKIWANY"\n1 G A Z E T A F I R M O W A n r 3 ( 2 5 ) m a r z e c PRACODAWCA POSZUKIWANY MARCEL NAJLEPSZY W POLSCE NIE SPOCZYWAMY NA LAURACH W W W. K W S A. P L\n2 G A Z E T A F I R M O W A NASZA KOMPANIA Drodzy Czytelnicy! Przekazujemy w Wasze ręce kolejny, tym razem jubileuszowy, 25. numer Kompanii Węglowej. Mała rzecz, a cieszy chciałoby się powiedzieć, zwłaszcza że z sygnałów, które redakcja otrzymuje, wynika, że gazeta cieszy się w kopalniach dużym powodzeniem. Tym razem chcemy Czytelników zapoznać m.in. z perspektywami pracy w Kompanii. Czy wiecie, że w ostatnich latach wpłynęło do naszej firmy około 50 tysięcy podań o pracę?! Obecnie w bazie mamy ponad 15 tysięcy zweryfikowanych podań chętnych do podjęcia pracy pod ziemią. Niech kto mówi, co chce o polskim górnictwie, ale Kompania Węglowa nadal pozostaje niezwykle atrakcyjnym pracodawcą Atrakcyjność węgla w Europie jako paliwa energetycznego może znacznie wzrosnąć po ostatnim kryzysie zaufania do energetyki jądrowej, spowodowanym awariami siłowni po trzęsieniu ziemi w Japonii. Mówił o tym wiceprezes zarządu KW SA Jacek Korski podczas podsumowania Szkoły Menedżerów Górnictwa. W numerze przedstawiamy także najważniejsze fakty z minionego miesiąca. Prezentujemy kopalnię Marcel, która w rankingu Szkoły Eksploatacji Podziemnej zdobyła tytuł Kopalni roku, deklasując pozostałe, w tym murowanego, zdawałoby się, faworyta lubelską Bogdankę. Z satysfakcją przedstawiamy także ZG Piekary, który zdobył tytuł Bezpiecznej kopalni roku, również przyznany przez SEP. Warto także zapoznać się z pokłosiem spotkania grupy psychologów zatrudnionych w naszych kopalniach, którzy poszukiwali odpowiedzi na pytanie, jak ograniczyć przyczyny osobowe powstawania wypadków. O tym, że Kompania Węglowa jest firmą na wskroś nowoczesną, przekonuje artykuł na temat nowego Centrum Przetwarzania Danych, gdzie zainstalowano urządzenia i zastosowano rozwiązania informatyczne na miarę XXI wieku. Poza tym w numerze znajdziecie jak zwykle sylwetki pasjonatów związanych z górnictwem, ludzi, którzy po szychcie realizują swe pasje. Miesięcznik zamyka jak zawsze Galeria. Tym razem cieszymy się, że nasza gazeta trafiła aż do Patagonii, pod skalne Cerro Torre, gdzie zawiozła ją grupa absolwentów AGH. Mam nadzieję, że lektura kolejnego numeru Waszego miesięcznika nie będzie czasem straconym Jan Czypionka MARZEC W KOMPANII 3 Pracodawca poszukiwany Rozmowa z Piotrem Rykalą, wiceprezesem zarządu Kompanii Węglowej SA 3 FAKTY LICZBY WYDARZENIA 6 Marcel najlepszy w Polsce Tytuł Kopalni roku zdobył w tym roku radliński Marcel 10 Nie spoczywamy na laurach Zakład Górniczy Piekary otrzymał zaszczytny tytuł Bezpiecznej kopalni WYDARZENIA 12 Dyplomy dla menedżerów Kolejni przedstawiciele kierownictw spółek węglowych, kopalń węgla kamiennego i zakładów górniczych uczestniczyli w wykładach Szkoły Menedżerów Górniczych 13 Młodzi i sprawni częściej ulegają wypadkom Kopalniani psychologowie mają pełne ręce roboty 18 Nowe Centrum Przetwarzania Danych Kompanii Węglowej Zbliżając się do siedziby Zakładu Informatyki i Telekomunikacji Kompanii Węglowej, trudno wyobrazić sobie, że w starym ceglanym budynku znajduje się informatyczne serce firmy 20 Trzeba rozmawiać Rozmowa z prof. Markiem Pliszkiewiczem, dyrektorem Centrum Badań i Studiów Europejskich Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach LUDZIE I MIEJSCA 22 Przez życie z bluesem Andrzej Matysik odebrał prestiżową nagrodę Keeping the Blues Alive 24 Ocalone od zapomnienia Rewitalizacja terenów pokopalnianych 26 Karatecy z Brzeszcz rozsławiają imię kopalni Sztuki walki rodem z wyspy Okinawa znalazły swoich pasjonatów również wśród górników 28 Puchar Zarządu Kompanii dla zawodników Bolesława Śmiałego Wisła przywitała górniczych zawodników wspaniałą pogodą 30 Utrzymana więź z kopalnią 25-lecie działalności Klubu Emeryta i Seniora SITG przy kopalni Rydułtowy-Anna KOMPA N I A W ĘGL OWA Gazeta f irmowa Redakcja: Biuro Komunikacji KW SA Redaktor naczelny: Jan Czypionka Adres redakcji: Katowice ul. Powstańców 30, p. 64 tel Wydawca: Kompania Węglowa SA Katowice ul. Powstańców 30 Druk: Tolek, drukarnia im. K. Miarki 31 Nasze Barbar y 32 Ga ler ia Zdjęcie na okładce: W ostatnich latach do Kompanii Węglowej wpłynęło ponad 50 tysięcy podań o pracę Fot.: Jan Czypionka Oddano do druku:\n3 W K O M PA N I I Pakiet dobrowolnych odejść oznacza od 60 do 100 tysięcy złotych dla zwalniającego się pracownika FA K T Y LICZBY WYDARZENIA Pracodawca poszukiwany Rozmowa z Piotrem Rykalą, wiceprezesem zarządu Kompanii Węglowej SA Ilu nowych pracowników znajdzie zatrudnienie w Kompanii Węglowej w 2011 roku? Po rozmowach ze związkami zawodowymi wynika, że więcej niż 1900 osób W Planie Techniczno-Ekonomicznym na 2011 rok założyliśmy przyjęcie do pracy około 1900 osób. Zgodnie z porozumieniem podpisanym z organizacjami związkowymi we wrześniu 2010 roku, zadeklarowaliśmy prowadzenie analiz polityki zatrudnieniowej ze szczególnym uwzględnieniem bezpieczeństwa pracy. Chodzi tutaj przede wszystkim o normatywne obłożenie pracowników zatrudnionych pod ziemią. Dlatego na początku tego roku zarząd Kompanii Węglowej zlecił dyrektorom technicznym kopalń przeprowadzenie szczegółowych analiz normatywnego obłożenia pod ziemią i w zakładach przeróbki mechanicznej węgla. Z otrzymanych danych wynika, że w niektórych kopalniach wymagane będzie uzupełnienie zatrudnienia, wystąpi zatem konieczność przyjęć do pracy nowych pracowników. Podkreślę jednak, że nie będzie to dotyczyć wszystkich kopalń Kompanii. Ma to ścisły związek z odchodzeniem naszych pracowników na emerytury. Jakie są tutaj szacunki? Właśnie, możemy tylko szacować, ilu pracujących pod ziemią odejdzie na emerytury, bo to prawo, a nie obowiązek. Zarząd spodziewa się zatem, że jeśli przejścia na emerytury naszych pracowników zatrudnionych pod ziemią będą na poziomie zbliżonym do Planu Techniczno-Ekonomicznego na 2011 rok, to może zaistnieć konieczność zatrudnienia do końca roku dodatkowo ponad 1500 osób. ZAKOŃCZYŁY SIĘ OBRADY XX, JUBILEUSZO- WEJ, SZKOŁY EKSPLOATACJI PODZIEMNEJ Kopalnie naszej firmy święciły w tym roku triumfy w dwóch najważniejszych kategoriach. Zakład Górniczy Piekary otrzymał zaszczytny tytuł Bezpiecznej kopalni, natomiast tytuł Kopalni roku zdobył w tym roku radliński Marcel. Kompania Węglowa otrzymała także wyróżnienie Górniczy sukces roku 2010 w kategorii Ekologia. Jubileuszowa edycja SEP była nie tylko miejscem wymiany poglądów i doświadczeń oraz areną ożywionych dyskusji, ale także okazją do snucia wspomnień i refleksji. Jak policzyli organizatorzy, w ciągu XX edycji Szkoły przez jej sale wykładowe przewinęło się ok. 6 tys. słuchaczy. W tegorocznej edycji SEP zgłoszono rekordową liczbę 180 referatów, zgrupowanych w 17 sesjach tematycznych i jednej plenarnej. SEP od lat jest także okazją do uhonorowania tego, co w minionych 12 miesiącach było dla górnictwa najbardziej wartościowe i wyłonienia osobowości roku, stwarza również możliwość uczestniczenia w wyjątkowych wydarzeniach artystycznych. Podczas gali konkursowej organizatorzy zaznaczyli, że w kolejnych edycjach SEP znajdzie się wiele miejsca na zagadnienia związane z wykorzystaniem informatyki w górnictwie. Warto dodać, że Kompania Węglowa była licznie reprezentowana podczas paneli dyskusyjnych. Jacek Korski, wiceprezes zarządu KW SA, przedstawił prezentację zatytułowaną: Bezpieczeństwo i niezawodność, a zarządzanie ryzykiem operacyjnym w kopalni podziemnej. Przedstawiciele KW SA podczas sesji tematycznych wygłosili kilkanaście referatów. GÓRNICTWO PRZYNIOSŁO ZYSK W ubiegłym roku polskie górnictwo węgla kamiennego osiągnęło średnio ponad 5-procentową rentowność netto, wypracowując ponad 1 mld 160,1 mln zł zysku netto wynika z danych opublikowanych przez Ministerstwo Gospodarki. Rok wcześniej należące do skarbu państwa spółki węglowe przyniosły 184,1 mln zł straty netto, a ich rentowność była ujemna, (dokończenie na str. 4) 3\n4 W K O M PA N I I Dużo jest w Pana słowach trybu przypuszczającego I takie zastrzeżenia, tryb przypuszczający jak Pan to ujął mają swoje uzasadnienie. Zarząd Kompanii przyjął, na przykład, model bazowy dla funkcjonowania kopalni Halemba, z której winna nastąpić alokacja pracowników do innych kopalń spółki. Obejmie ona 1100 pracowników, w tym około 400 zatrudnionych pod ziemią. W pierwszym kwartale tego roku odejdzie około 100 osób. W kolejnych miesiącach proces ten będzie kontynuowany. Alokacja pracowników dołowych z Halemby niewątpliwie będzie miała wpływ na wielkość uzupełniania zatrudnienia pod ziemią w sąsiednich kopalniach naszej spółki. Jeżeli ten proces nie odbędzie się w takiej skali, jaką przyjęliśmy, to następować będą przyjęcia pracowników spoza firmy. A co z pracownikami zatrudnionymi na powierzchni? Tych pracowników należy podzielić na dwie grupy. Pierwsza to administracja, a druga to pracownicy fizyczni na powierzchni, bez zatrudnionych w zakładach przeróbki mechanicznej węgla. Pracownicy fizyczni na powierzchni, na mocy porozumienia ze związkami zawodowymi z ubiegłego roku, posiadają 5-letnią gwarancję pracy. Takich gwarancji nie otrzymali pracownicy administracji. I właśnie te osoby mogłyby dotknąć zwolnienia w ramach procesów restrukturyzacyjnych przygotowanych dla kopalni Halemba. Część z nich może skorzystać z propozycji pracy w zakładach przeróbczych, a pozostali z tak zwanego pakietu dobrowolnych odejść. W tym wypadku pracownicy mogliby otrzymać od 60 do 100 tysięcy złotych w zależności od wieku. Kilkadziesiąt osób już zgłosiło gotowość do skorzystania z tej propozycji. Pracownicy Halemby mają czas na podjęcie ostatecznej decyzji w tej sprawie do 30 kwietnia tego roku. Po tej dacie dla zwalnianych pracowników wypłacane będzie odszkodowanie o połowę niższe niż wynosi pakiet dobrowolnych odejść. Czy pakiet dobrowolnych odejść obejmie tylko pracowników administracji kopalni Halemba? W ostatnich latach podania o pracę w naszych kopalniach złożyło około 50 tysięcy chętnych Mogą z niego skorzystać pracownicy administracji wszystkich naszych kopalń, gdyż w niektórych z nich występują nadwyżki zatrudnienia, spowodowane wieloletnimi procesami restrukturyzacyjnymi związanymi na przykład z likwidacją kopalń. Już w tej chwili chęć skorzystania z proponowanego pakietu zadeklarowało blisko 100 osób spoza kopalni Halemba. A co z pracownikami fizycznymi zatrudnionymi w Halembie, którzy mają gwarancję zatrudnienia przez okres najbliższych pięciu lat? Pracownicy ci będą przenoszeni do sąsiednich kopalń Bielszowic, Pokoju czy Bobrka-Centrum. Otrzymają propozycje zatrudnienia w zakładach przeróbki mechanicznej węgla, gdyż to właśnie w tych zakładach może nastąpić konieczność przyjęć do pracy. Z otrzymanych danych wynika, że w niektórych kopalniach wymagane będzie uzupełnienie zatrudnienia, wystąpi zatem konieczność przyjęć do pracy nowych pracowników Powierzchnię się odchudza, a co z przyjęciami do pracy pod ziemią w najbliższych latach? Po latach braku przyjęć Kompania, jako ostatnia ze spółek węglowych, rozpoczęła nabór do pracy pod ziemią. Rekordowy był w roku 2008, gdy zatrudnienie pod ziemią znalazło ponad 8500 tysiąca osób, a w 2009 roku z powodu kryzysu już tylko 1800 osób. Od 2006 roku przyjmujemy około 500 absolwentów szkół zawodowych i średnich oraz studiów wyższych rocznie. Mamy świadomość tego, że przyjęcia do pracy pod ziemią muszą być kontynuowane. Odchodzących na emerytury zastępować będą nowi pracownicy. Przyjęcia do pracy będą wynosić od 3 do 4 tysięcy osób rocznie. I zaraz zaapeluję do tych, którzy nie są zainteresowani pracą pod ziemią, by nie składali podań o pracę w naszych kopalniach. Ile dotychczas wpłynęło podań o pracę? W ostatnich latach około 50 tysięcy! Obecnie w bazie mamy ponad 15 tysięcy zweryfikowanych podań chętnych do podjęcia pracy pod ziemią. Dziękuję za rozmowę. Zbigniew Madej FA K T Y LICZBY WYDARZENIA rzędu 0,8 proc. Z danych ministerstwa wynika, że wynik branży na podstawowej działalności, którą jest sprzedaż węgla, poprawił się o ponad 1 mld zł z niespełna 868,5 mln zł w 2009 r. do prawie 1 mld 958,5 mln zł w roku ubiegłym. Zysk brutto sięgnął 1 mld 494,3 mln zł. Kompania Węglowa swój wynik oszacowała na ok. 7,5 mln zł. Według danych MG, w ubiegłym roku kopalnie wydobyły ponad 70,1 mln t węgla, wobec przeszło 72 mln t rok wcześniej. Sprzedano niespełna 69,5 mln t, wobec 67,6 mln t w Stan zapasów węgla na przykopalnianych zwałach zmniejszył się z prawie 4,8 mln t w końcu grudnia 2009, do niewiele ponad 3,9 mln t rok później. WĘGIEL OBCIĄŻONY AKCYZĄ Aktualnie obowiązujące przepisy ustawy o podatku akcyzowym przewidują zwolnienie węgla z podatku akcyzowego. Wkrótce się to zmieni. Od 1 stycznia 2012 roku będzie on opodatkowany, ponieważ kończy się przyznany Polsce okres przejściowy, a konieczność opodatkowania węgla wynika z przepisów unijnych. Nie wiadomo jednak, jakie dokładnie obowiązki będą mieć przedsiębiorcy w związku z obrotem węglem. Obecna ustawa akcyzowa przewiduje opodatkowanie węgla akcyzą od początku stycznia 2012 r. Stawka wynikająca z ustawy to 1,28 zł od gigadżula (co daje ok. 30 zł za tonę). TE PRZEPISY POŁOŻĄ GÓRNICTWO 24 lutego na połączonym posiedzeniu sejmowe komisje gospodarki, samorządu terytorialnego i środowiska przyjęły wnioski z prac nad ustawą Prawo geologiczne i górnicze. Na wniosek posłanki PO Danuty Pietraszewskiej posłowie zagłosowali nad przyjęciem rozwiązań, na mocy których gminy górnicze będą mogły domagać się od podmiotów górniczych podatku od podziemnych budowli, zwanego potocznie podatkiem od wyrobisk. Dla branży węgla kamiennego skutkuje to obciążeniami rzędu 1,5 mld zł rocznie. Nowe Prawo geologiczne i górnicze miało wprowadzić wielkie zmiany w polskim górnictwie. Nowe uregulowania miały mieć 4\n5 zasadniczy wpływ na gospodarowanie kopalinami w ciągu najbliższych dziesięcioleci. Branża węglowa argumentowała, że dotychczasowe przepisy stanowią zbędny balast dla budżetów spółek, a zaoszczędzone na podatku od wyrobisk podziemnych środki można by z powodzeniem przeznaczyć na doinwestowanie kopalń. Gminy stały na stanowisku, że pozbawienie ich wpływów spowoduje wstrzymanie wielu inwestycji, w tym także tych o charakterze ekologicznym. WĘGLOZBYT SZUKA PREZESA Centrala Zbytu Węgla Węglozbyt ogłosiła konkurs na prezesa oraz wiceprezesa zarządu. Firma głównie handluje węglem. Współpracuje ze wszystkimi producentami węgla, przede wszystkim z Kompanią Węglową, do której należy. Zgłoszenia przyjmowane były do 17 marca. Otwarcie kopert nastąpi 4 kwietnia, natomiast przesłuchania kandydatów zaplanowano na 18 kwietnia. Węglozbyt oferuje odbiorcom węgiel bezpośrednio z kopalń, a ponadto z własnego składowiska węgla w Ostrowie Wielkopolskim. Jego maksymalna pojemność wynosi 1,7 mln t. KOMPANIA PODPISAŁA WAŻNE UMOWY 10 marca 2011 r. podpisano umowę na dostawy piasku podsadzkowego klasy I,transportem kolejowym do KWK Bobrek- -Centrum w 2011 roku. Piasek dostarczy firma DB SCHENKER Rail Polska SA. Wartość umowy wynosi 13, 53 mln zł netto. W imieniu zarządu Kompanii Węglowej umowę podpisał Włodzimierz Mikoda, wiceprezes, natomiast w imieniu wykonawcy Józef Wdaniec, dyrektor Jednostki Biznesowej Surowce Mineralne. *** 23 lutego 2011 r. w gmachu Kompanii Węglowej SA doszło do podpisania umów pomiędzy Kompanią Węglową SA a Metal Holding sp. z o.o. Wartość umowy netto to 13,49 mln zł. Podpisano także umowę z konsorcjum sześciu podmiotów (pełnomocnik DDSC Holding sp. z o.o.). Wartość umowy to 27,09 mln zł. Przedmiotem obu umów jest dostawa okładzin siatkowych zgrzewanych do oddziałów Kompanii Węglowej SA w 2011 roku. Umowy obowiązują do 31 grudnia 2011 r. Tego samego dnia podpisano także umowę z Zakładami Produkcyjnymi B-D Witold Brodzik Spółka Jawna. Przedmiotem umowy jest dostawa rur stalowych kołnierzowych do oddziałów Kompanii Węglowej SA w 2011 roku. Wartość umowy netto wynosi 13,48 mln zł. Umowa obowiązuje do 31 grudnia 2011 r. Dostawcy zostali wyłonieni w ramach postępowania o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego. Ze strony KW SA umowy podpisał Włodzimierz Mikoda, wiceprezes zarządu. HADES? W ZMIĘKCZALNI W budynku parowej maszyny wyciągowej w Skansenie Górniczym Królowa Luiza, oddziale Muzeum Górnictwa Węglowego, 18 marca 2011 r. odbyła się wystawa fotografii Tomasza Tomaszewskiego HADES?. Galeria Zmiękczalnia, w której są prezentowane zdjęcia, stanowi element Skansenu Górniczego Królowa Luiza, miejsca magicznego i wyjątkowego pod każdym względem to właśnie na jego tle zaistnieją fotografie, które pokazują Śląsk w całej gamie barw etos pracy miesza się tu z urokliwą codziennością, tak inną od standardowych wyobrażeń na temat naszego regionu. Możemy zobaczyć wizerunek Ślązaków w pełnej krasie ludzi niezwykłych, pracowitych i serdecznych, z wyjątkowym poczuciem humoru i dystansem do siebie. Wystawa jest fragmentem projektu fotograficznego Cześć Pracy, który objęty został patronatem ministra kultury i dziedzictwa narodowego. Wystawa potrwa do 30 kwietnia 2011 r. ZŁODZIEJ UJĘTY Policjanci z komisariatu w Rydułtowach zatrzymali byłego pracownika kopalni, który wtargnął na strzeżony teren KWK Rydułtowy-Anna i usiłował dokonać kradzieży przewodu trakcyjnego pod napięciem, co mogło doprowadzić do pożaru oraz wykolejenia się kolejki osobowej. Sprawca od początku wydawał się służbom kopalnianym podejrzany. Był ubrany w strój roboczy i zielony hełm, co charakteryzuje elektryka. Pracownicy naszych służb podążyli zaraz za nim, chcąc go wylegitymować. Okazało się, że odcinał przewody trakcyjne. Gdy zorientował się, że jest śledzony, od razu zaczął uciekać. Został schwytany i przekazany w ręce policji. Okazało się, że ten były górnik kopalni w Rydułtowach ostatnio pracował w KWK Chwałowice. Został z niej zwolniony dyscyplinarnie z powodu kradzieży miedzi. Swoje zachowanie mężczyzna tłumaczył tym, że chciał tylko odwiedzić swój dawny zakład pracy. 40-latek usłyszał zarzut usiłowania kradzieży i sprowadzenia niebezpieczeństwa wybuchu, co mogło zagrażać życiu lub zdrowiu wielu osób albo mieniu kopalni. Za przestępstwa, których się dopuścił grozi mu do 8 lat więzienia. Zakład Górniczy Piekary otrzymał zaszczytny tytuł Bezpiecznej kopalni. Na zdjęciu: mgr inż. Maciej Tyczka, sztygar oddziałowy GRP 1 Kompania Węglowa otrzymała wyróżnienie Górniczy sukces roku 2010 w kategorii Ekologia Tytuł Kopalni roku, przyznany przez Szkołę Eksploatacji Podziemnej, zdobył w tym roku radliński Marcel 5\n6 W K O M PA N I I Adam Robakowski, dyrektor techniczny kopalni Marcel, prezentuje trofeum Kopalnia roku Marcel najlepszy w Polsce Tytuł Kopalni roku, przyznawany przez Szkołę Eksploatacji Podziemnej, zdobył w tym roku radliński Marcel 6\n7 Ta nagroda była dla kierownictwa kopalni dużym zaskoczeniem, tym bardziej, że SEP po raz pierwszy uhonorowała wyróżnieniem tylko jedną kopalnię, podczas gdy w poprzednich edycjach konkursu nagradzano po trzy. Rzeczywiście, ta nagroda jest dla nas niespodziewaną radością mówi Adam Robakowski, dyrektor techniczny kopalni. Z pewnością przemawia przezeń skromność, bo faktycznie Marcel należał jednak do faworytów tegorocznego rankingu. W roku 2008 kierownictwo i załoga odczuły już smak uznania, gdyż wtedy Marcel zajął trzecie miejsce. Tym razem zwyciężył bezapelacyjnie, pozostawiając w pokonanym polu etatowego triumfatora lubelską Bogdankę. Rok 2010 był dla nas dobrym okresem, czasem pewnej stabilizacji, ale i rozwoju mówi dyrektor Robakowski. Udało nam się przezwyciężyć oznaki kryzysu roku 2009 i zadania zawarte w PTE realizowaliśmy ze sporą nawiązką. Udało nam się dobrze sprzedać superatę ze zwałów, nasz węgiel na bieżąco znajdował nabywców. Oferujemy stabilny, dobry produkt, za który otrzymujemy dobrą cenę. Dyrektor Robakowski chwali całą załogę kopalni Marcel, która swoją odpowiedzialną pracą przyczyniła się do tego sukcesu. Podkreśla także 128 lat tradycji górnictwa w tym regionie. To ma swoje znaczenie, kiedy zawód górnika przechodzi z pokolenia na pokolenie. Pragnę podziękować także kadrze inżynieryjno-technicznej, która odpowiedzialnie i fachowo zarządza produkcją, nie bojąc się nowości technicznych dodaje dyrektor Robakowski. Nadmienia, że na sukces kopalni pracowali również poprzedni dyrektorzy Jan Materzok, Andrzej Badaj i Wojciech Szymiczek. Nie byłoby pewnie tego wyróżnienia, gdyby nie dobra współpraca zarówno z kierownictwem Kompanii Węglowej, jak i Centrum Wydobywczego Południe. Warto podkreślić również i to, że dobre wyniki produkcyjne i finansowo-ekonomiczne zostały w kopalni Marcel uzyskane przy bardzo niskim wskaźniku wypadkowości. Załoga jest skoncentrowana na swojej pracy i udało się uniknąć nieszczęść. Dla kierownictwa Marcela tegoroczny sukces to wyzwanie na przyszłość. Nikt tu nie myśli osiąść na laurach. Przecież za rok kolejny ranking. Tekst i zdjęcia: Jan Czypionka DLA KOGO TYTUŁ? Kapituła konkursu Kopalnia roku postanowiła, że ten zaszczytny tytuł otrzyma ta kopalnia, która ponosi najniższe koszty eksploatacji w określonych warunkach geologiczno-górniczych. Ocena porównywalności tych warunków w procesie eksploatacji to w kopalniach węgla kamiennego zadanie trudne i złożone. Trudność związana jest nie tylko z liczbą wybieranych w danym roku ścian bądź liczbą analizowanych czynników, ale również z różnorodnością ich cech oraz określeniem intensywności ich działania. Do porównania warunków geologiczno-górniczych procesu eksploatacji w kopalniach węgla kamiennego przyjęto dwie metody badawcze matematyczną wielokryterialną metodę AHP (Analytic Hierarchy Process), która wykorzystuje hierarchię do strukturalizacji problemu, oraz wielowymiarową analizę porównawczą. Upadowa w zasadniczy sposób zmieniła model kopalni, umożliwiając uproszczenie odstawy urobku bezpośrednio na powierzchnię, do Zakładu Przeróbki Mechanicznej Węgla 7\n8 W K O M PA N I I O KOPALNI Kopalnia Węgla Kamiennego Marcel jest jedną z kopalń Centrum Wydobywczego Południe wchodzącego w skład Kompanii Węglowej SA. Zakład górniczy swoją działalność prowadzi w ramach obszaru górniczego Radlin I o powierzchni 57,3 km kw. Pod względem geologicznym złoże KWK,,Marcel zalega w obrębie dwóch niecek: jejkowickiej, tworzącej część macierzystą kopalni, oraz chwałowickiej, w rejonie której znajduje się część marklowicka tego zakładu. Kopalnia posiada dwa poziomy wydobywcze: poziom 800 m w części macierzystej i 400 m w marklowickiej. W części macierzystej kopalni, na głębokości 1000 m eksploatowane są pokłady grupy 700, o bardzo dobrych parametrach jakościowych są to węgle typu 34.1 i 34.2 (węgle koksowe). W części marklowickiej kopalni na głębokości m eksploatowane są pokłady grupy 500, są to głównie węgle energetyczne typu 32 i 33. W kopalni Marcel występuje II i III kategoria zagrożenia metanowego, klasa B zagrożenia wybuchem pyłu węglowego, I i II stopień zagrożenia wodnego, I i II stopień zagrożenia tąpaniami oraz zagrożenia pożarowe i klimatyczne. W ciągu dwunastu miesięcy 2010 roku przy średnio czynnych czterech ścianach wydobywczych kopalnia Marcel wydobyła netto 2,618,300 t (o 98,300 t więcej niż zaplanowano w PTE), co na dobę stanowiło 10,390 t (o 390 t/dobę więcej). Stan ewidencyjny zatrudnienia w kopalni na koniec ubiegłego roku osiągnął poziom 3161 osób. Dla porównania, na koniec grudnia 2009 roku stan załogi naszej kopalni wynosił 3200 pracowników. MARCEL W LICZBACH Podstawowe wskaźniki techniczno-ekonomiczne osiągnięte w 2010 roku przez kopalnię Marcel Wydajność pracy: ogólna 4038 kg na pracownikodniówkę (o 173 kg na procownikodniówkę więcej niż zaplanowano), dołowa 8150 kg na robotnikodniówkę (o 539 kg na robotnikodniówkę więcej niż zaplanowano). Koszt produkcji 1GJ: 7,32 zł. Sprzedaż węgla: ogółem 2,547 mln t, na eksport 1,324 t, co stanowiło 52,0 proc. sprzedaży, na rynek krajowy 1,222 t, co stanowiło 48,0 proc. sprzedaży. Średnia cena zbytu 1 t węgla wyniosła w analizowanym okresie 272,93 zł i była wyższa od zaplanowanej o 5,28 zł. Jednostkowy koszt sprzedaży 1 t węgla w okresie dwunastu miesięcy ubiegłego roku wyniósł 200,49 zł i był niższy od planowanego w PTE 2010 o 14,83 zł. Akumulacja na jednej tonie węgla w 2010 roku wyniosła 72,44 zł. W Planie Techniczno-Ekonomicznym zaplanowano na ten okres akumulację w wysokości 52,33 zł. Wynik finansowy brutto uzyskany przez kopalnię,,marcel od stycznia do końca grudnia 2010 roku zamknął się kwotą 167,917 mln zł. Tak dobry wynik finansowy uzyskano dzięki wprowadzaniu nowych rozwiązań organizacyjnych, dzięki którym w dużym stopniu zwiększono wydajność, zmniejszono koszty produkcji, zminimalizowano wysiłek ludzki, a tym samym zwiększono bezpieczeństwo wykonywanej pracy. Dobry wynik finansowy uzyskano również w wyniku licznych inwestycji, dokonywanych przez kopalnię w okresie ostatnich lat, z których największą była upadowa odstawczo-transportowa z poziomu 400 m na powierzchnię, oddana do użytku w 2008 r. Wykonane wyrobisko w zasadniczy sposób zmieniło model kopalni, umożliwiając przede wszystkim uproszczenie odstawy urobku bezpośrednio na powierzchnię, do Zakładu Przeróbki Mechanicznej Węgla, oraz podniesienie wielkości wydobycia, co tym samym przedkłada się na uzyskanie przez kopalnię lepszych efektów finansowych. Zabytkowa maszyna wyciągowa szybu Wiktor spisuje się bez zarzutu 8\n9 HISTORIA Początki dziejów kopalni Marcel sięgają połowy ubiegłego stulecia. Pełne uruchomienie kopalni nastąpiło 13 listopada 1883 roku, po oddaniu do użytku szybu Mauve, obecnie Wiktor, oraz pogłębieniu do poziomu 126 m szybu Grundman, obecnie Antoni. Kopalnia początkowo stanowiła własność rodziny Grundmanów, zaś później weszła w skład dóbr Fryderyka Friedlandera. Budowa kopalni trwała 10 lat. W pierwszym roku normalnej eksploatacji wydobyto tylko 83 t węgla, ale już w następnym, 1884 roku, 19 tys. t, a w tys. t. Do końca ubiegłego stulecia produkcja stale rosła, by w roku 1899 osiągnąć poziom 259 tys. t. W latach załoga kopalni liczyła 550 osób. W celu wykorzystania miału powstającego przy urabianiu węgla, w 1890 roku wybudowano na terenie kopalni pierwszą na Górnym Śląsku brykietownię. W 1906 roku kopalnia posiadała już trzy takie brykietownie, wyposażone łącznie w 6 pras. W 1894 roku oddano do użytku kuźnię, a w ciągu kilku następnych lat zelektryfikowano powierzchnię kopalni oraz uruchomiono produkcję cegły. W 1907 roku uruchomiono płuczkę, a w rok później elektrociepłownię. W 1913 roku oddano do ruchu wieżę węglową z młynem węglowym. Dwa lata później wyposażono w elektryczną maszynę wyciągową szyb Wiktor. W 1903 roku zjednoczono kopalnie Rymer, Anna, Charlotte, Emma w Rybnickie Gwarectwo Węglowe z siedzibą w Berlinie i Biertułtowach. W 1923 roku rozpoczęto prace przy budowie szybu Marklowice, które przerwano w 1928 roku z powodu silnego napływu wody. W 1938 roku oddano do użytku szyb zjazdowy Jedłownik I. Nazwę kopalni z Emma na Marcel zmieniono w okresie powojennym 1 maja 1949 roku. Lata powojenne to okres dalszej rozbudowy i modernizacji kopalni. W latach zgłębiono i uruchomiono dwuprzedziałowy szyb III ( Julia ), wybudowano nowy zakład przeróbczy i kotłownię, poszerzono i zgłębiono do 1000 m szyb Antoni, zgłębiono do poziomu 800 m szyb Jedłownik oraz wybudowano magazyny i utworzono place składowe. W 1958 roku zastosowano w kopalni Marcel po raz pierwszy kombajn węglowy (w pokładzie 624). W tym samym roku wprowadzono pierwszy w polskim górnictwie strug węglowy oraz zastosowano zmechanizowaną obudowę firmy Reinstahl. W 1990 roku kopalnia Marcel wraz z innymi kopalniami uzyskała samodzielność finansową, samorządową i organizacyjną. Po raz pierwszy w historii kopalni zaczął nią kierować dyrektor wyłoniony w drodze konkursu. Dyrekcja i załoga postawiły przed sobą trudny, a zarazem ambitny cel wprowadzenia nowoczesnego, niestosowanego do tej pory w kraju, systemu wybierania pokładów metodą dużej koncentracji wydobycia, która pozwalała na wydobywanie 4000 t na dobę z jednej ściany. Od 1 kwietnia 1993 r. do 31 stycznia 2003 r. kopalnia Marcel funkcjonowała w ramach Rybnickiej Spółki Węglowej SA 4 grudnia 1995 roku decyzją zarządu RSW SA połączono kopalnię 1 Maja z kopalnią Marcel. Od tej daty w KWK Marcel funkcjonowały dwa ruchy: Ruch Marcel i Ruch 1 Maja. 1 kwietnia 2001 roku Ruch 1 Maja został przekazany do Spółki Restrukturyzacji Kopalń SA. Od 1 lutego 2003 roku KWK Marcel wchodzi w skład Kompanii Węglowej. Dobre wyniki osiągane przez kopalnię Marcel to także zasługa załogi Zakładu Przeróbki Mechanicznej Węgla INWESTYCJE POCZĄTKOWE Kopalnia Marcel planuje wykonanie inwestycji początkowych na lata na kwotę 67,3 mln zł. Na ten cel otrzymała rządową dotację w wysokości 10,74 mln zł. W zakres tych inwestycji wchodzi udostępnienie i przygotowanie do eksploatacji nowych zasobów węgla, zalegających w złożu części marklowickiej, pomiędzy poz. 400 m i 800 m, a następnie wzbogacanie ich dzięki modernizacji zakładu przeróbczego. 9\n10 W K O M PA N I I To dla nas ogromne wyróżnienie mówi Cezary Cebula, dyrektor techniczny ZG Piekary Nie spoczywamy na laurach Zakład Górniczy Piekary otrzymał zaszczytny tytuł Bezpiecznej kopalni, przyznany przez XX, jubileuszową, Szkołę Eksploatacji Podziemnej To dla nas ogromne wyróżnienie mówi Cezary Cebula, dyrektor techniczny ZG Piekary. Dwa lata temu i w roku ubiegłym zajmowaliśmy w tym konkursie drugie miejsce. Tym razem byliśmy najlepsi. Dyrektor podkreśla, że na ten sukces pracowali wszyscy, od służb bhp, na każdym górniku kończąc. Bo bezpieczeństwo zależy przecież w najwyższej mierze od świadomości każdego pracownika. Jeżeli tego nie ma, to na nic starania odpowiednich służb. W ZG Piekary górnicy wiedzą dobrze, że ich kopalnia jest w miarę bezpieczna trzeci stopień zagrożenia tąpaniami przy niskiej aktywności górotworu, pierwsza, najniższa kategoria zagrożenia metanowego. To przeświadczenie nie zwalnia ich bynajmniej z właściwego traktowania podziemnego środowiska. Zwłaszcza że natura jest tu łaskawa, ale nie do końca. Problemem jest wysoka, piąta grupa pożarowa. To jest w zasadzie główne i najpoważniejsze zagrożenie i jemu w dużej mierze podporządkowane są działania profilaktyczne. Prowadzona jest inertyzacja zrobów przy pomocy azotu, uszczelnianie pustek, spękań, aby uniknąć szczelinowych zagrzań. W ZG Piekary realizowane są zadania zawarte w szczegółowych programach bhp o b o w i ą z u j ą c y c h w Kompanii Węglowej. Częste są kontrolne zjazdy pracowników służb bhp, którzy w stosunku do nieprzestrzegających przepisów są bezlitośni. W kopalni stosowany jest nie tylko system kar, ale także nagród. Są to przede wszystkim nagrody w formie premii, bo nic tak nie przemawia do rozsądku jak pieniądze. Częste są kontrolne zjazdy pracowników służb bhp, którzy w stosunku do nieprzestrzegających przepisów są bezlitośni. W kopalni stosowany jest nie tylko system kar, ale także nagród Prowadzimy statystyki wypadków mówi dyrektor Cebula i zauważamy pewną prawidłowość. W roku ubiegłym w ZG Piekary wydarzyło się raptem 31 wypadków lekkich, co przy stanie załogi wynoszącym 3047 pracowników daje bardzo dobry wskaźnik. Co prawda środowisko nam sprzyja, ale tak dobry wynik jest efektem starań załogi. Muszę jednak stwierdzić, że nasza załoga się starzeje. Z jednej strony oznacza to, że mamy pracowników doświadczonych, z drugiej jednak struktura wiekowa ma swoje odbicie w statystyce wypadkowej. Na 31 zanotowanych wypadków, aż 20 przytrafiło się pracownikom ze stażem pracy ponad wynoszącym 20 lat. Z ogólnej 10\n11 liczby wypadków 19 dotknęło pracowników w wieku powyżej 40 lat. Młodzi ulegają wypadkom rzadziej. W grupie wiekowej lat zanotowano tylko 2 wypadki. Ta tendencja może świadczyć o pewnej rutynie starszych pracowników, ale również o ich zmęczeniu pracą. Poza tym młodzi nie zawsze uczestniczą w pracach najtrudniejszych, przy których łatwiej o wypadek. Jesteśmy usatysfakcjonowani wynikiem konkursu, ale nie wpadamy w euforię. Traktujemy to wyróżnienie jako zobowiązanie do dalszej stałej dbałości o bezpieczną pracę. Wszystkim pracownikom naszej kopalni serdecznie dziękuję za ich trud i zaangażowanie kończy dyrektor Cezary Cebula. Jan Czypionka KONKURS BEZPIECZNA KOPALNIA Organizatorami konkursu są: Wyższy Urząd Górniczy, Fundacja Bezpieczne Górnictwo im. prof. Wacława Cybulskiego, Szkoła Eksploatacji Podziemnej. Celem konkursu jest promowanie osiągnięć w zakresie bezpieczeństwa pracy w polskich kopalniach oraz wyróżnianie tych spośród nich, które wykazują największą dbałość o przestrzeganie przepisów i zasad bhp. Konkurs organizowany jest w dwóch kategoriach osobno dla kopalń węgla kamiennego, osobno dla kopalń rud miedzi. Główne kryteria konkursu to: liczba wypadków śmiertelnych i ciężkich w latach poprzedzających, data ostatniego wypadeku śmiertelnego, liczba wypadków lekkich, zaistniałych w kopalniach bez wypadków śmiertelnych i ciężkich w roku 2010, liczba kolejnych dni bez wypadku w roku 2010, występujące zagrożenia naturalne (wg stopni, kategorii i klas), liczba załogi ogółem, w tym pod ziemią, wielkość wydobycia (tys. ton/dobę). W skład Wielkiej Kapituły Konkursu wchodzą: przewodniczący prof. dr hab. inż. Józef DUBIŃSKI Fundacja Bezpieczne Górnictwo im. W. Cybulskiego, prof. dr hab. Inż. Paweł KRZYSTOLIK Główny Instytut Górnictwa, dr hab. inż. Stanisław KRZEMIEŃ Politechnika Śląska, mgr inż. Wojciech MAGIERA Wyższy Urząd Górniczy, mgr inż. Stanisław MALIK Fundacja Bezpieczne Górnictwo im. W. Cybulskiego, dr inż. Jerzy KICKI Szkoła Eksploatacji Podziemnej, dr inż. Eugeniusz J. Sobczyk Szkoła Eksploatacji Podziemnej, Teresa Różańska Państwowa Inspekcja Pracy, Janusz Koch Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Pracownicy oddziału GRP-1 należą do wyróżniających się, jeżeli chodzi o przestrzeganie przepisów bhp. W pierwszym rzędzie od lewej: Piotr Olszok, górnik strzałowy, Robert Mańczyk, nadgórnik, mgr inż. Maciej Tyczka, sztygar oddziałowy, Arkadiusz Morawiec. W drugim rzędzie od lewej: Piotr Pietruszka, Mirosław Górski, górnik strzałowy, Bogdan Cuber, Sławomir Białas, Eugeniusz Hanak, górnik kombajnista, Krzysztof Gęsiarz, Marek Sarnik, Marek Olczyk. W trzecim rzędzie od lewej: Mirosław Molik, Andrzej Całka, Michał Tomczyk, Zbigniew Kogut, Adam Jarmużewski, Mirosław Winkler, Stanisław Nachyła, Edward Masoń, Jakub Będkowski, Janusz Majowski, Rafał Krupa, Rafał Piłat 11\n12 W Y D A R Z E N I A Dyplomy dla menedżerów Kolejni przedstawiciele kierownictw spółek węglowych, kopalń węgla kamiennego i zakładów górniczych uczestniczyli w wykładach Szkoły Menedżerów Górniczych przedsięwzięcia Polskiej Fundacji Promocji Kadr Celem Szkoły jest zapoznanie jej uczestników z najbardziej istotnymi problemami dotyczącymi funkcjonowania przedsiębiorstw górniczych. Wykład zamykający szkolenie odbył się 17 marca br. w gmachu Kompanii Węglowej. Absolwenci Szkoły otrzymali dyplomy. W uroczystości uczestniczył Jacek Korski, wiceprezes zarządu KW SA, oraz Roman Kryś, prezes zarządu Polskiej Fundacji Promocji Kadr. W wykładzie zamykającym zajęcia Jacek Korski mówił o znaczeniu górnictwa dla bezpieczeństwa energetycznego kraju i Unii Europejskiej, zwłaszcza w kontekście kryzysu zaufania do energetyki jądrowej, który zarysował się po tragicznym trzęsieniu ziemi w Japonii. Jan Czypionka W ZAJĘCIACH UCZESTNICZYLI NASTĘPUJĄCY MENEDŻEROWIE KOMPANII WĘGLOWEJ: Paweł Buza, kierownik Działu Energomechanicznego KWK Bobrek-Centrum, Mirosław Wendziński, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Bielszowice, Andrzej Banaś, kierownik Działu Robót Górniczych KWK Halemba-Wirek, Krzysztof Brenza, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych ZG Piekary, Mirosław Stanisz, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Piast, Janusz Chowaniec, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Brzeszcze, Tomasz Skrzypczak, zastępca kierownika Działu Energomechanicznego KWK Ziemowit, Grzegorz Nowok, kierownik Działu Wentylacji KWK Bolesław Śmiały, Tomasz Duda, kierownik Działu Wentylacji Ruch I KWK Rydułtowy-Anna, Eugeniusz Harazim, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Chwałowice, Mariusz Jonszta, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Jankowice, Jacek Kowalczuk, kierownik Działu Inwestycji i Przygotowania Produkcji KWK Marcel, Marek Jonak, kierownik Działu Robót Górniczych KWK Sośnica-Makoszowy, Tomasz Śledź, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Knurów-Szczygłowice, Bogdan Szymeczko, kierownik Robót Górniczych Zakład Górniczych Robót Inwestycyjnych, Jarosław Jeleń, zastępca kierownika Działu Robót Górniczych KWK Pokój. PROGRAM ZAJĘĆ SZKOŁY MENEDŻERÓW GÓRNICZYCH 2010 Zarządzanie strategiczne w górnictwie węgla kamiennego prof. dr hab. inż. Andrzej Karbownik, rektor Politechniki Śląskiej. Czy węgiel kamienny jest i będzie gwarantem bezpieczeństwa energetycznego Polski? Henryk Paszcza, dyrektor ARP SA, Oddział Katowice. Polski węgiel w polityce energetycznej Unii Europejskiej dr Jerzy Markowski, były wiceminister gospodarki. Przekształcenia systemowe przedsiębiorstw górniczych ze szczególnym uwzględnieniem ekonomiki zmian dr Henryk Dźwigoł, Wydział Organizacji i Zarządzania Politechniki Śląskiej. Elektroenergetyka 2010 wyniki i wyzwania w kontekście węgla kamiennego dr Leopold Gabryś, ekspert ds. energii i surowców energetycznych. Gazyfikacja węgla kamiennego, wykorzystanie węgla w instalacjach chemicznych doświadczenia światowe i polskie projekty. Termodynamiczne podstawy do nowej klasyfikacji węgli dr inż. Marek Ściążko, dyrektor Instytutu Chemicznej Przeróbki Węgla. Jacek Kowalczuk, kierownik Działu Inwestycji i Przygotowania Produkcji KWK Marcel, odbiera z rąk wiceprezesa Jacka Korskiego dyplom Szkoły Menedżerów Górniczych. W środku Roman Kryś, prezes zarządu Polskiej Fundacji Promocji Kadr. Fot. Jan Czypionka 12\n13 Odsetek spowodowanych czynnikiem ludzkim wypadków w Kompanii Węglowej wynosił w roku ,7 proc. W pierwszych miesiącach 2011 roku wzrósł do ok. 80 proc. Młodzi i sprawni częściej ulegają wypadkom Kopalniani psychologowie mają pełne ręce roboty. Do ich zadań należy nie tylko prowadzenie rozmów z nowo przyjętymi pracownikami w ramach programu adaptacji zawodowej, mają także obowiązek opieki nad rodzinami ofiar wypadków górniczych oraz nad osobami w nich poszkodowanymi Nie wszyscy zjeżdżają na dół kopalni, choć każdy z nich stara się zobaczyć przynajmniej raz warunki, w których pracują ci, z którymi przyjdzie im rozmawiać. Są zatrudniani w kopalniach na umowach zleceniach i niektórzy dyrektorzy traktują ich jak współczesnych szamanów. Ich rola w procesie zwiększania bezpieczeństwa pracy jest jednak nieoceniona. Spotkali się w rudzkiej kopalni Bielszowice, żeby podzielić się swoimi przemyśleniami na temat kierunków działań zmierzających do ograniczenia wpływu czynnika ludzkiego na wypadkowość i zastanowić się, jak promować bezpieczeństwo w aspekcie działań psychologicznych. Statystyki są tu znamienne i bezlitosne. Odsetek spowodowanych czynnikiem ludzkim wypadków w Kompanii Węglowej wynosił w roku ,7 proc. W pierwszych miesiącach 2011 roku wzrósł do ok. 80 proc. Okazuje się ponadto, Wśród pracowników Kompanii Węglowej w grupie o stażu do 3 lat wskaźnik wypadkowości jest ponad trzykrotnie wyższy niż w grupie ze stażem lat że wśród pracowników Kompanii Węglowej w grupie o stażu do 3 lat wskaźnik wypadkowości jest ponad trzykrotnie wyższy niż w grupie ze stażem lat. Mimo iż mamy do czynienia z ludźmi młodymi, sprawnymi fizycznie, odznaczającymi się z pewnością lepszym refleksem i cechami psychomotorycznymi, ulegają oni wypadkom znacznie 13\n14 W Y D A R Z E N I A częściej niż ich starsi, teoretycznie bardziej zmęczeni pracą koledzy. Zaskakujące są główne przyczyny wypadków w tej właśnie grupie najmłodszych wiekiem i stażem pracowników. Okazuje się, że aż 39 proc. z nich przytrafia się podczas chodzenia, 25 proc. podczas noszenia i ręcznego przemieszczania przedmiotów. Przyczyną 40 proc. wypadków jest w tej grupie poślizgnięcie się, potknięcie, upadek, 19 proc. spadnięcie lub stoczenie się innych przedmiotów. Wynika z tego jednoznacznie, że są to okoliczności leżące po stronie szeroko rozumianej organizacji pracy. Dodajmy złej organizacji, bo wymuszającej nadmierne przemieszczanie się pracowników wzdłuż nieuporządkowanych lub wręcz nieprzygotowanych do tego traktów. Statystyka pokazująca skalę tego zjawiska zmusiła Kompanię Węglową do zmian w systemie adaptacji zawodowej, o czym podczas spotkania mówił Andrzej Pakura, dyrektor Biura Bezpieczeństwa i Higieny Pracy Kompanii Węglowej SA. Edyta Michajłow-Bluszcz i Ewa Gruszczyńska, psycholożki współpracujące z kopalnią Bielszowice, przedstawiły prezentację dotyczącą działań zmierzających do ograniczenia wpływu czynnika ludzkiego na wypadkowość. W dyskusji, w której uczestniczyła większość psychologów współpracujących z kopalniami KW SA, pojawiło się wiele wątków, które z pewnością będą wykorzystane przy tworzeniu kolejnych programów poprawiających stan bezpieczeństwa pracy górników. Tekst i zdjęcia: Jan Czypionka ANDRZEJ PAKURA, DYREKTOR BIURA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY KOMPANII WĘGLOWEJ SA: Adaptacja zawodowa ma zasadnicze znaczenie dla bezpieczeństwa pracy, gdyż w dużym stopniu rzutuje na dalsze funkcjonowanie pracownika w kopalni. W celu sprawdzenia poprawności funkcjonowania procesu adaptacji zawodowej przeprowadzona została analiza wypadkowości, ze szczególnym zwróceniem uwagi na pracowników o stażu do 3 lat. Obowiązująca od 21 września 2010 uchwała prezesa zarządu Kompanii Węglowej ustala nowe zasady funkcjonowania procesu adaptacji zawodowej wraz z zasadami zatrudniania pracownika. Przede wszystkim podczas zatrudniania pracownika decydujący wpływ ma jego wykształcenie wykształcenie górnicze. Okres adaptacji zawodowej pracownika może trwać od 3 do 7 miesięcy, w zależności od jego wiedzy i umiejętności zawodowych. Obecnie umowa z pracownikiem zawierana jest na czas określony w wymiarze 6 miesięcy, podczas których trwa adaptacja zawodowa. Okres adaptacji zawodowej w ramach podpisanej umowy trwa 3 miesiące, po których pracownik przystępuje do egzaminu przed komisją składającą się z kierownika oddziału, w którym zatrudniony był nowo przyjęty, osoby odpowiedzialnej za szkolenie bhp oraz kopalnianego psychologa. Po przeprowadzonej ocenie pracownika komisja może go dopuścić do pracy na samodzielnym stanowisku bądź też w wyniku stwierdzenia u pracownika braków niepozwalających na prowadzenie samodzielnej pracy, przedłużyć okres adaptacji nadal w ramach trwającej sześciomiesięcznej umowy o pracę. W przypadku otrzymania pozytywnej oceny, zakład po 3 miesiącach rozwiązuje z pracownikiem umowę o pracę na okres 6 miesięcy, a podpisuje kolejną na czas określony, ale tym razem już w wymiarze jednego roku. Pracownik, który otrzymał negatywną ocenę, ma przedłużony okres adaptacyjny, trwa on kolejne 3 miesiące. Następnie sytuacja z egzaminem się powtarza. Jeśli zostanie pozytywnie oceniony przez komisję, zakład podpisuje z nim umowę o pracę na czas określony, jednak też w wymiarze jednego roku. Natomiast w przeciwnej sytuacji zakład nie podpisuje z takim pracownikiem kolejnej umowy o pracę. Wprowadzenie do zasad zatrudniania umowy na okres jednego roku powoduje, że osoby te będą bardziej ostrożne, gdyż ulegnięcie wypadkowi w tym okresie może zdecydowanie wpłynąć na ich dalsze zatrudnienie w kopalni. Można więc stwierdzić, że takie rozwiązanie doprowadzi do znacznego ograniczenia wypadkowości w tej grupie. Nowo przyjęci pracownicy stanowią pokaźną część całej załogi. Przejścia na emeryturę doświadczonych pracowników nie sprzyjają nauce zawodu u osób początkujących. Dlatego obecnie na pierwszy rok po okresie adaptacyjnym należy przydzielać nowo przyjętego do grupy pracowników doświadczonych w zawodzie powinni to być instruktorzy nauki lub opiekunowie. W wyniku przeprowadzonych działań, po dokonaniu analizy sprawdzającej efekty wdrożonych kroków okazało się, że w tej grupie badanych już w pierwszym kwartale uzyskaliśmy pozytywne efekty w zakresie wypadkowości. Liczba wypadków wśród pracowników o stażu do 3 lat zmalała. Na dalsze efekty musimy jeszcze poczekać, ale uważamy, że ten malejący trend w tej grupie stażowej będzie się utrzymywał. 14\n15 PRAKTYCZNA NAUKA ZAWODU Teoria jest bardzo ważna, ale umiejętność wykorzystania wiedzy w praktyce jest decydującym czynnikiem bezpiecznej pracy. Dlatego też sztolnie ćwiczebne są wspaniałym rozwiązaniem łączącym wiedzę z praktyką. Obowiązkowe dokształcanie pracowników, podnoszące kwalifikacje, realizowane jest w ośrodkach szkoleniowych. Szkolenia są prowadzone w formie kursów i składają się z części teoretycznej oraz praktycznej. I o ile część teoretyczna kursu realizowana jest w salach wykładowych ośrodków, to zajęcia praktyczne wymagają pracy na urządzeniach i maszynach stosowanych w produkcji i są realizowane na terenie kopalń. Względy praktyczne zmuszają do racjonalizacji tych zajęć i przy spełnieniu wszystkich wymagań formalnych skłaniają do budowy sztolni. Kompania Węglowa stale rozszerza bazę służącą do praktycznej nauki zawodu. W ubiegłym roku oddano do użytku kolejną sztolnię w Knurowie. EWA GRUSZCZYŃSKA, PSYCHOLOG KOPALNI BIELSZOWICE : Odsetek tak zwanego czynnika ludzkiego jako przyczyny wypadków w kopalniach dramatycznie rośnie. Stąd tak ważna jest kwestia analizy tego zjawiska i próby jego ograniczenia. W przypadku pracowników z długim doświadczeniem zagrożenie stanowi przede wszystkim rutyna i niebezpieczna pewność siebie. W przypadku osób nowo przyjętych dużą rolę odgrywa oddziaływanie autorytetów. Osoby rozpoczynające pracę obserwują bacznie doświadczonych pracowników, uczą się od nich, powielają wzorce, nie zawsze te dobre, niestety. EDYTA MICHAJŁOW-BLUSZCZ, PSYCHOLOG KOPALNI BIELSZOWICE : Przeprowadzamy wiele rozmów z nowo przyjętymi pracownikami. W trakcie tych rozmów można określić grupę zagadnień najczęściej poruszanych w kontaktach z pracownikami nowo przyjętymi. Są to przede wszystkim wzajemne relacje, komunikacja, podejście do ludzi, stosunek człowieka do człowieka. Niestety, bardzo często spotykamy się z sygnałami traktowania nowo przyjętych jak idiotów przez dozór. Nowo przyjęci narzekają także na chamstwo, które występuje w kopalni, zachowanie ludzi, krzyki, napiętą i nerwową atmosferę. Na dole trudno usłyszeć słowa proszę, dziękuję, przepraszam, za to na porządku dziennym są przekleństwa i wyzwiska. Relacje pracownicy dozór, kierownicy są dalekie od właściwych norm. Kadra nie szanuje ludzi, czasami przełożeni nie wiedzą, czego chcą, wydają polecenia krzykiem, są za bardzo nerwowi. Nasi rozmówcy zwracają uwagę na stres, który wywołuje praca pod presją czasu, na wariackich papierach, poganianie, małe zrozumienie dla pracownika ze strony dozoru, gdzie czasem błahe sprawy urastają do problemu rozmiarów końca świata. Częste są przypadki niezgodnych z przepisami poleceń przełożonych, za które dozór potem nie bierze odpowiedzialności, lecz umywa ręce. 15\n16 Oni zasłużyli na wyróżnienie Kopalnia Marcel uzyskała zaszczytny tytuł Kopalni roku. Do wyróżniających się należą pracownicy oddziału G-I. Prezentujemy dziś jedną zmianę tego zgranego zespołu. Pracownicy oddziału G I od lewej: Andrzej Długajczyk, Jacek Barteczko, Janusz Gembalczyk, Bogdan Kmieciak, przodowy Jan Wojciechowski, Gabriel Karwot, Krzysztof Jerchewicz, sztygar zmianowy Jarosław Wawrzyńczyk, Jarosław Gadula, Wiesław Matuszek, Mariusz Kiermaszek, Krzysztof Drażba, Mariusz Tatys, Kazimierz Łukowski, Mateusz Szkatuła, Tomasz Smyczyński, Leszek Kubica 16\n18 W Y D A R Z E N I A Nowe Centrum Przetwarzania Danych Kompanii Węglowej Zbliżając się do siedziby Zakładu Informatyki i Telekomunikacji Kompanii Węglowej trudno wyobrazić sobie, że w starym ceglanym budynku znajduje się informatyczne serce firmy Nie chcemy się specjalnie chwalić mówi Adam Olszynka, dyrektor Zakładu ale tego typu sprzęt jest drugą taką instalacją w Polsce u nas i w Onecie Siedziba ZIT mieści się w zabytkowym obiekcie nieopodal kopalni Jankowice. Przekroczenie progu przenosi nas jednak do świata technologii XXI wieku. W 2008 roku szefostwo Zakładu zainicjowało prace zmierzające do uruchomienia nowego Centrum Przetwarzania Danych dla Kompanii Węglowej. Bezpośrednim powodem tych działań była niewystarczająca - malejąca z każdym dniem przestrzeń przeznaczona do eksploatacji systemów obliczeniowych, utrzymywanych i administrowanych przez specjalistów Zakładu. Dziś możemy już podziwiać efekt tych działań. 18 DODATKOWE 90 METRÓW KWADRATOWYCH W wyniku prac adaptacyjnych w budynku ZIT zagospodarowano pomieszczenie o powierzchni 90 metrów kwadratowych, przeznaczone pod zabudowę ponad 20 szaf serwerowych i urządzeń infrastruktury teleinformatycznej. Dzięki zastosowaniu najnowocześniejszych w kraju rozwiązań technicznych osiągnięto wysoką gęstość upakowania jednostek serwerowych w szafach teleinformatycznych, co umożliwi instalację kilkuset serwerów fizycznych, a biorąc pod uwagę zastosowanie technologii wirtualizacji serwerów - kilku tysięcy instancji serwerowych. MOC DZIĘKI KOPALNI Współczesne systemy obliczeniowe wymagają do niezawodnej pracy spełnienia kilku podstawowych warunków. Podstawowym elementem było stworzenie systemu gwarantowanego zasilania, zapewniającego stałe, wolne od zakłóceń parametry zasilania w energię elektryczną eksploatowanych urządzeń. W tym celu wybudowano osobne linie kablowe z pobliskiej kopalni Jankowice, zasilane przez specjalnie do tego celu zakupiony transformator o mocy 400 kva, zabudowany w rozdzielni kopalni. Wymagało to także zbudowania w wydzielonym pomieszczeniu budynku ZIT rozdzielni\n19 z dwoma systemami samoczynnego załączenia rezerwy. W razie zaniku napięcia, na liniach kablowych system ten uruchamia agregat prądotwórczy o mocy 300 KVA, gwarantujący zasilanie na co najmniej 12 godzin pracy ze znamionowym obciążeniem. Chwila potrzebna na rozruch agregatu jest zabezpieczana zasilaniem z zespołu zasilaczy UPS. Użytkownik biurowego komputera nie zawsze zdaje sobie sprawę z tego, że wzrost mocy obliczeniowej pojedynczego serwera powoduje wzrost poboru mocy elektrycznej a co za tym idzie emisji ciepła do otoczenia. Zbyt wysoka temperatura czy niewłaściwa wilgotność powietrza mogą doprowadzić do poważnych problemów z stabilną pracą sprzętu serwerowego, macierzy dyskowych czy aparatury sieciowej. W skrajnych wypadkach może dojść do nieodwracalnego uszkodzenia sprzętu jak również przetwarzanych danych. Tego typu zjawisko byłoby katastrofą w funkcjonowaniu nowoczesnego przedsiębiorstwa. Dlatego też Centrum Przetwarzania Danych KW SA zostało wyposażone w system klimatyzacji precyzyjnej o mocy chłodniczej 40 kw z możliwością rozbudowy do 120 kw wraz ze wzrostem zapotrzebowania. zakłócone lub zniszczone zarówno przez zewnętrzne czynniki fizyczne, jak np. pożar, lub poprzez działania natury terrorystycznej. Systemy obliczeniowe pracujące w nowym Centrum Przetwarzania Danych są zabezpieczone w sposób fizyczny przed dostępem niepowołanych osób, jak również od zagrożeń pożarowych czy wodnych. System strzeżony jest poprzez elektroniczną kontrolę dostępu do pomieszczeń nie tylko NOWOCZESNA ARCHITEKTURA URZĄDZEŃ Koncentracja systemów obliczeniowych pociąga za sobą dostarczenie do szaf wysokowydajnych połączeń sieciowych. Nie wdając się w szczegóły zrozumiałe tylko dla ścisłego grona fachowców, warto podkreślić, że serce systemu stanowią najnowocześniejsze urządzenia Cisco Nexus wraz z niezbędnym oprzyrządowaniem. Nie chcemy się specjalnie chwalić - mówi Adam Olszynka, dyrektor Zakładu ale tego typu sprzęt jest drugą taką instalacją w Polsce u nas i w Onecie. Całość systemu połączona jest z użyciem okablowania światłowodowego umożliwiającego przesyłanie danych z prędkością 10 Gbps. Okablowanie wykonane jest w systemie firmy AMP NetConnect światowego lidera w dziedzinie okablowania specjalistycznego, który zapewnia realizację połączeń wysokowydajnych przy dużej koncentracji systemów obliczeniowych w nowoczesnych centrach danych. BEZPIECZEŃSTWO PONAD WSZYSTKO Doświadczenie uczy, że można stworzyć najnowocześniejsze i najbardziej wydajne systemy informatyczne, których działanie bez należytej ochrony może zostać W najbliższym czasie możemy się spodziewać w ramach połączeń telefonicznych w KW SA uruchomienia rozmów i telekonferencji video. Na zdjęciu: Marek Masarczyk, zastępca dyrektora ZIT. samego Centrum, ale również i do pomieszczeń przyległych. Urządzenie gaśnicze z gazem FM-200 jak i konstrukcja przegród budowlanych chronią pomieszczenie przez skutkami pożaru, mogącego powstać zarówno wewnątrz Centrum jak i na zewnątrz. Wszystkie te pomieszczenia są objęte systemem monitoringu wizyjnego. Od strony sieciowej systemy są zabezpieczone urządzeniami klasy firewall. Ruch sieciowy pomiędzy użytkownikami, a aplikacjami czy bazami danych podlega inspekcji na firewallach wyposażonych w mechanizmy wykrywania i zapobiegania atakom sieciowym. Zastosowane mechanizmy bezpieczeństwa wspierają bezpieczną eksploatację systemów informatycznych działających w nowym Centrum, wśród których można wyróżnić: System Numerycznego Modelu Złoża, system monitorowania i rozliczania zużycia energii elektrycznej, korporacyjną pocztę elektroniczna, system usług katalogowych Microsoft Active Directory, systemy sieciowe DNS, DHCP, systemy bezpieczeństwa tj. zabezpieczenia antywirusowego i usług Certyfikacji Elektronicznej oraz systemy pracy grupowej MS Sharepoint. NADZÓR NONSTOP Nadzór nad całością infrastruktury prowadzony jest całodobowo we wszystkie dni tygodnia przez pracowników Centrum Obsługi Sieci ZIT z wykorzystaniem zaawansowanych systemów nadzoru i monitoringu, umożliwiających bieżącą analizę całości infrastruktury oraz szybkie reagowanie na powstałe nieprawidłowości. TANIE ROZMOWY I TELEKONFERENCJE W rozmowie z dyrektorem Adamem Olszynką dowiaduję się również, że Zakład wprowadził nowoczesny, oparty na technologii VoIP system telefonii głosowej, dzięki któremu połączenia telefoniczne w ramach oddziałów Kompanii Węglowej prowadzone są po wewnętrznych łączach światłowodowych, a ich koszt jest znacznie niższy niż gdyby były realizowane przez zewnętrznego operatora. W najbliższym czasie możemy się spodziewać w ramach połączeń w KW SA uruchomienia rozmów i telekonferencji video. Jan Czypionka 19\n20 W Y D A R Z E N I A Dialog jest rozmową, która ma przynieść rozwiązanie problemu Trzeba rozmawiać Rozmowa z prof. Markiem Pliszkiewiczem, dyrektorem Centrum Badań i Studiów Europejskich Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach Panie profesorze, jak rozwijać dialog społeczny? Podstawowym, wstępnym warunkiem rozwoju dialogu społecznego jest wiedza o tym, czym jest dialog społeczny, kto ma kompetencje w tej dziedzinie i jakie one są oraz jakie są formy, warunki i cele tego dialogu. Dopiero na podstawie tej wiedzy dialog społeczny można skutecznie rozwijać. Jak wiadomo, Bez wysłuchania i zrozumienia innych nie można osiągnąć celu najważniejszymi partnerami dialogu społecznego są przedstawiciele pracowników (przede wszystkim związki zawodowe) i pracodawca lub organizacja pracodawców. Ważne jest, żeby dialog społeczny był codziennie stosowaną przez nich metodą porozumiewania się, rozwiązywania problemów, zapobiegania konfliktom. Dialog społeczny może być prowadzony zarówno w tak zwanych formach pokojowych (przekaz informacji, prowadzenie konsultacji, prowadzenie rokowań, czyli negocjacji, podpisywanie porozumień), jak i tak zwanych konfliktowych (spory zbiorowe pracy, strajki i lockouty). Każda z tych form jest istotna. Także niedoceniane w praktyce informacja i konsultacja. Te dwie formy dialogu społecznego powinny być stosowane na co dzień. Umożliwiają one zapobieganie konfliktom. Czy nie jest tak, że dialog społeczny jest rozumiany wyłącznie jako środek do osiągnięcia założonego celu? 20


Piast Gliwice zakończył grę w LE - Piłkarski Świat.com\nPiast Gliwice podejmował na własnym boisku azerski Karabach Agdam w ramach rozgrywek o Ligę Europejską. W pierwszym spotkaniu II rundy “Piastunki” przegrały 2:1, dzięki strzelonej bramce pozostawały nadal szanse na grę w kolejnej rundzie el. LE.\nZawodnicy Piasta zaczęli od szybkiego ataku, ale Krzysztof Król niecelnym strzałem zakończył akcję. Piast miał dziś zagrać na zero z tyłu, jednak to się nie udało. W 8. minucie po bardzo dobrym rajdzie lewym skrzydłem Reynaldo i dograniu piłki do Georga było 0:1.\nJednak ta bramka nie podłamała piłkarzy i co chwilę atakowali przemieszczali się pod pole karne Karabachu. W 28. minucie rzut rożny wykonywał Tomasz Podgórski, a bramkę prawą nogą strzelił Mateusz Matras. Chwilę później prowadzenie dla Piasta dał Marcin Robak, który popisał się świetną przewrotką i takie strzały chcielibyśmy oglądać jak najwięcej w wykonaniu polskich piłkarzy. Asystę przy golu zaliczył Podgórski.\nDo drugiej połowy oba zespoły wyszły bez zmian w składach. W 53. minucie była szansa na strzelenie bramki, ale piłka po strzale Matrasa trafiła w poprzeczkę. Od tego momentu gra toczyła się ślamazarnie i żaden z zespołów nie stwarzał akcji, która mogłaby się zakończyć bramkę, więc nieunikniona była dogrywka.\nW 108. minucie indywidualną akcją popisał się Kapalongo, strzałem na krótki słupek trafił do siatki, Jakub Szumski powinien w tej sytuacji lepiej się zachować. Można być jednak zadowolonym z walki jaką pokazał czwarty zespół Ekstraklasy.\nTomasz Podgórski po meczu:\nZabrakło skuteczności, by pokusić się o awans, były dobre fragmenty w meczu, przeciwnik w dogrywce przeprowadził zabójcza akcję i gra dalej.\nPiast Gliwice – Karabach Agdam 2:2 (2:1)\nMatras 28′, Robak 36′ – George 8′, Kapalongo 108′\nPiast: Szumski – Klepczyński, Horvath, Zbozień, Król – Izvolt, Matras, Hanzel, Podgórki – Jurado i Robak\nKarabach: Varvodić – Medvedev, Sadygov, Teli, Agolli – Qarayev, Richard Almeida – Nadirov, George, Reynaldo – Gelaszwili\nTags: Karabach Agdam, liga europy, Marcin Robak, Matras, Piast Gliwice\nPrevious Śląsk awans przypieczętował w pierwszej połowie\nNext el. LE: Bramka Gikiewicza


Prestiżowe zegarki mechaniczne Oris (3) - plucinski.pl\nLista produktów producenta: Oris\nSortuj wg Sortuj wgCena: od najniższejCena: od najwyższejNazwa produktu: od A do ZNazwa produktu: od Z do A\nSzwajcarskie zegarki wysokiej jakości Oris – wybierz najlepszy na Plucinski.pl\nPiękny stylowy zegarek to marzenie niejednego i niejednej nas. To wyjątkowe akcesorium dodaje prestiżu osobie noszącej je, a gdy cechuje się wysoką jakością z wyższej półki może być dyskretną wizytówką naszej pozycji społecznej. W prestiżowych zegarkach lubują się przede wszystkim panowie, jako że jest to jeden z niewielu dodatków ich stylizacji pełniący nie tylko konkretną funkcję, ale też posiadający charakter biżuteryjny. Dobry zegarek z klasą stanowi wspaniałą ozdobę męskiego nadgarstka, która z pewnością zrobi wrażenie zarówno w środowisku pracy, jak i podczas wieczornych wyjść.\nJeśli zatem szukasz szwajcarskiego zegarka wysokiej jakości, postaw na renomowaną markę Oris, która zachwyca wyjątkowymi propozycjami już od ponad 100 lat. Wyroby tego producenta charakteryzuje nienaganny design i doskonała precyzja mechanizmu działania. Ich twórcy dbają o najdrobniejszy szczegół wykonania, dzięki czemu tworzą zegarki spełniające oczekiwania nawet najbardziej wymagających klientów.\nPrestiżowe zegarki mechaniczne Oris – poznaj naszą ofertę\nW ofercie salonu jubilerskiego Pluciński znajduje się bogata gama atrakcyjnych modeli szwajcarskiej marki Oris. Oferujemy wyroby z najwyższej półki w atrakcyjnych cenach. Ich stylowy, nienaganny, a jednocześnie ponadczasowy design pasuje na wiele okazji. Zegarki te można nosić zarówno na co dzień do casualowych stylizacji, jak i na wieczór do garnituru a nawet smokingu. Będą pięknie zdobić każdy męski nadgarstek.\nWarto również zwrócić uwagę na ich funkcjonalność oraz precyzyjny mechanizm działania. W ofercie posiadamy zegarki mechaniczne nakręcane automatycznie. Zostały wykonane z trwałych i wytrzymałych materiałów takich jak stal szlachetna, kauczuk czy wysokiej jakości skóra. Wszystkie modele są wodoszczelne, co ucieszy osoby aktywne fizycznie. Wśród dodatkowych funkcji naszych prestiżowych zegarków mechanicznych Oris warto wymienić chronograf, datownik i tachymetr.\nLuksusowe zegarki Oris – doskonały prezent\nSzwajcarskie zegarki wysokiej jakości Oris stanowią znakomity pomysł na prezent. Wśród bogatej oferty każdy znajdzie idealny model dla siebie. Ich uniwersalny design przypadnie do gustu zarówno młodym, jak i starszym osobom. Warto podkreślić, że prestiżowe zegarki mechaniczne Oris to inwestycja na lata. Są bardzo trwałe, wytrzymałe, a zainstalowany w nim szwajcarski mechanizm gwarantuje wieloletnią żywotność produktu.\nLuksusowe zegarki Oris to doskonały pomysł na prezent z okazji urodzin, rocznicy czy pod choinkę. Gwarantujemy, że z takiego podarunku ucieszy się każda osoba bliska Waszemu sercu.\nPoznaj już teraz bliżej szeroki wybór zegarków Oris i wybierz model idealnie spełniający Twoje potrzeby. Jeśli nie możesz się zdecydować, zapraszamy do kontaktu ze specjalistami salonu jubilerskiego Pluciński. Z przyjemnością pomożemy Ci w wyborze prestiżowego zegarka mechanicznego Oris dla Ciebie lub bliskiej Ci osoby.\nOris TT1 Day Date 01 735 7752 4154-07 8 24 08\nOris TT1 Day Date 01 735 7752 4154-07 4 24 06FC\nOris BC3 Advanced Day Date 01 735 7641 4161-07 8 22 03\nOris Aquis Date 39,50 mm 01 733 7732 4157-07 4 21 64FC\nOris Aquis Date 39,50 mm 01 733 7732 4137-07 5 21 12FC\nOris Aquis Titanium Date 01 733 7730 7153-07 8 24 15PEB


Muzea Islandii - Strona 2 z 2 - Utulę Thule\nKategoria: Muzea Islandii\nMuzea, mniejsze i większe wystawy, które warto obejrzeć na Islandii. Krótki przewodnik po muzeach Reykjaviku i innych większych miast islandzkich.\nOpublikowane w 10 października, 2015 29 września, 2019\n4. Svefn-g-englar: Muzea Reykjavíku\nOstatni dzień w Reykjavíku. Przeznaczyłam cały na kulturę, czyli chodzenie po muzeach.\nMoże to dziwne, ale Islandia jak na tak mały kraj ma bardzo wiele muzeów i galerii sztuki współczesnej, gdzie promuje się lokalnych artystów. Sztuka islandzka prężnie rozwija się od XIX wieku, a od momentu otwarcia Listaháskóli Íslands, Islandzkiej Akademii Sztuk Pięknych, artyści ci mają szanse na kariery międzynarodowe.\nMuzycy z Islandii już dawno to osiągnęli; w kraju o około 300 tys. mieszkańcach znajduje się aż 90 szkół muzycznych. Nie dziwne więc, że prawie każdy Islandczyk gra na jakimś instrumencie albo śpiewa w chórze, jest członkiem jakiegoś zespołu albo chociaż zna innego muzyka. Zresztą o to nietrudno, bo w Islandii popularne są otwarte koncerty, na przykład mające miejsce u kogoś w ogródku. Przychodzą wszyscy sąsiedzi i słuchają dobrej muzyki, bo lubią spędzać w ten sposób swój wolny czas. To dlatego na Islandii Eurowizja jest niemal świętem narodowym – tego dnia ulice są puste. Korzystne warunki do rozwoju ma także dziesiąta muza; Islandia kręci średnio 6 filmów rocznie (państwo ilością mieszkańców zbliżone do Radomia czy Białegostoku…), a część z nich dostaje się na międzynarodowe festiwale i zgarnia główne nagrody. To co jednak łączy te trzy dziedziny sztuki to fakt, że oddają klimat życia na wyspie. Ma się wrażenie, że somnambuliczny krajobraz Islandii jest tematem każdej smutnej piosenki, chłodnego obrazu czy pesymistycznego filmu.\nW samym Reykjavíku jest co zwiedzać. Bardzo blisko mojego hostelu znajduje się Hafnarhúsið, Dom Portu, a właściwie dawny magazyn portowy, w którym mieści się obecnie Listasafn Reykjavíkur – Miejskie Muzeum Sztuki. Dominantą kolekcji tej galerii jest twórczość trzech czołowych islandzkich artystów: Ásmundura Sveinssona, Johannesa Sveinssona Kjarvala oraz Erró. Pierwszy z nich to rzeźbiarz połowy XX wieku. W jego pracach widać echa kubizmu, inspirację Gustavem Vigelandem oraz Henrym Moore. Drugi tworzył w XIX wieku, jest znany przede wszystkim z pejzaży; malował je w zachwycie nad krajobrazem ojczyzny, tworząc kompozycje zarówno realistyczne, jak i metafizyczne, bliskie nieraz abstrakcji. Choć często krytykowano go za brak własnego stylu, a nawet kicz (chętnie malował elfy i trolle zamieszkujące tajemnicze doliny i lasy), stał się jednym z najznakomitszych przedstawicieli islandzkiej sztuki, o czym świadczy jego podobizna na banknocie 2000 koron islandzkich. Erró to wciąż tworzący artysta postmodernistyczny, którego twórczość łączy surrealizm z pop-artem. Jego dzieła są pełne sarkazmu i dotykają najbardziej współczesnych problemów w sposób bardzo kontrowersyjny, ale dzięki temu pozwalający na zwrócenie uwagi na podkreślane przez artystę tematy. W Hafnarhúsið znajduje się także Ljósmyndasafn Reykjavíkur, Miejskie Muzeum Fotografii, prezentujące dokonania lokalnych fotografów.\nNiedaleko znajduje się Þjóðmenningarhúsið, czyli Dom Kultury. Nie jest to jednak instytucja bliska naszym standardom, a raczej publiczna biblioteka czy może wystawa książek. Znajdują się tu bowiem średniowieczne manuskrypty, można obejrzeć oryginalną wersję Éddy oraz innych sag islandzkich. Jeśli chcemy bliżej poznać Islandię poprzez jej historię, warto także wybrać się do Reykjavík 871 +/- 2, muzeum, które prezentuje znalezione podczas budowy hotelu fragmenty średniowiecznej zabudowy, najprawdopodobniej pierwszej farmy wybudowanej w mieście, którą datuje się na rok 871 z dokładnością do dwóch lat. W podobny sposób, bo prezentując dzieje Islandczyków od przybycia pierwszych osadników, przedstawia historię kraju Þjóðminjasafn Íslands, czyli Muzeum Narodowe. Pokrewne założenia ma także ekspozycja znajdująca się w Sagamuseum, Muzeum Sag. Zaskakuje w nim brak ksiąg, ale ich zilustrowanie – poprzez figury woskowe i średniowieczną scenografię opowiedziane są tutaj najważniejsze momenty z historii Islandii. Pójdę chyba jeszcze do Náttúrufræðistofnun Íslands, Muzeum Historii Naturalnej. Wiem, żeby nie spodziewać się skamielin, ale mają tam kolekcję wypchanych okazów fauny islandzkiej, a trudno mi przewidzieć, czy spotkam wszystkie zwierzęta na żywo, więc tak na wszelki wypadek zobaczę unieruchomionego maskonura…\nNa popołudnie zostawiłam sobie Listasafn Íslands, Galerię Narodową. Można powiedzieć, że jest to główna, a na pewno największa kolekcja sztuki islandzkiej XIX i XX wieku. Ze względu na małą powierzchnię wystawową nie można podziwiać wszystkich zebranych dzieł, ale ciągle są jakieś czasowe wystawy prezentujące ciekawe rzeczy. Poza rodzimą sztuką mają tu nawet pojedyncze dzieła Picassa czy Muncha, co jak na tak niewielkie państwo jest niezłym osiągnięciem. Ale jak już mówiłam, Islandia w ostatnim czasie stała się może nie ośrodkiem, ale świadomym i wykwalifikowanym miejscem dla sztuki, dlatego jej wszechobecność cieszy i ujmuje.\nA na koniec smaczki. W stolicy można odwiedzić Víkin Sjóminjasfnið í Reykjavík, czyli Muzeum Morza. Co prawda to, co można tam oglądać (sieci rybackie, modele trawlerów, harpuny) mało mnie zajmuje, ale to dobra okazja, żeby powiedzieć o Sjómnnadagur, Święcie Ludzi Morza, które obchodzi się w pierwszą niedzielę czerwca. Niestety, nie chodzi o jakieś fantastyczne postaci, po prostu o żeglarzy. A święto jest jednym wielkim festynem, organizowanym głównie w niewielkich nadmorskich miejscowościach. To trochę jak odpust, tylko że z przeciąganiem liny, zawodami pływackimi czy wioślarskimi. No i oczywiście dużo się pije, ale do tego Islandczycy szukać okazji specjalnie nie muszą.\nKolejny smaczek to Imagine Peace Tower, który Yoko Ono postawiła 9 października 2007 roku w rocznicę urodzin Johna Lennona. Jest to świetlna wieża, a raczej mocny strumień światła skierowany w niebo, która została zamontowana na wyspie Viðey. Miejsce to, którego nazwa znaczy dosłownie „leśna wyspa”, a jest tak naprawdę porośniętym wygasłym wulkanem. W XVIII wieku powstał tu pierwszy murowany dom w kraju. A na koniec trochę o innych żartach. Najpierw ten, że aby znaleźć na Islandii las, trzeba podnieść się z ziemi – ale na Islandii naprawdę są drzewa! Teraz inne. 10 km od Reykjavíku leży mała miejscowość Hafnarfjörður (trzecie co do wielkości miasto na Islandii), która uważana jest za stolicę elfów i innych bohaterów baśni, a przede wszystkim jest przedmiotem dowcipów wśród Islandczyków, tam samo jak nasz Wąchock. Najchętniej wyśmiewa się głupotę i powolność mieszkańców miasta. Na przykład: „W ostatnim roku najmądrzejszy mieszkaniec Hafnarfjörður przeprowadził się do Reykjavíku. Poziom IQ spadł w obu miejscach”.\nOpublikowane w 25 września, 2015 29 września, 2019


Cadac chef (84)\nAfryka Południowa słynie ze swojej Wielkiej Piątki - pięciu gatunków dużych ssaków: afrykańskiego słonia sawannowego, nosorożca czarnego, lwa, bawoła afrykańskiego i lamparta. CADAC, posiadając południowoafrykańskie korzenie i ponad 70 lat doswiadczenia w braai, dumnie przedstawia swoją Wielką Piątkę!\nOd 2018 wiekszość naszych powierzchni do gotowania będzie wykonana w technologii “GreenGrill coating.” Jest to powłoka ceramiczna wykonana z surowców organicznych, które nie zawierają żadnych substancji toksycznych.\nStacjonarne grille gazowe CADAC są wyposażone w nowe ruszty w technologi Thermogrill. Ruszty mają unikalny kształt i wykonane są ze stali pokrytej emalią. Rozprowadzają ciepło szybko i równomiernie. Ciepło nie “ucieka” z rusztu, ale jest wyłapywane przez pręty w kształcie liery U.\nNasze powierzchnie do gotowania posiadają nieprzywierającą powłokę, dzięki czemu są łatwe do umycia. Nasz grille przenośne sa wyposażone w emalioway zbiornik na ściekający tłuszcz, który można łatwo odczepić i umyć.\nJeszcze nigdy mycie grilla nie było tak proste, wystarczy gąbka i ciepła woda z detergentem.\nGrille CADAC są łatwe do złożenia. Dzięki prostej konstrukcji, małej ilości części i czytelnej istrukcji, będziesz potrzebował zaledwie 30 minut na złożenie naszego stacjonarnego grilla. Nasze grille przenośne są gotowe do użycia w ciągu 1 minuty, bez pomocy żadnych narzędzi. Tak więc kup grill CADAC, a będziesz miał więcej czasu na grillowanie w stylu braai!\nNa podstawie 2895 opinii klientów


Ubezpieczenia nieruchomości - TDF\nJuż podstawowe ubezpieczenie nieruchomości, będzie zabezpieczeniem naszego domu lub mieszkania na wypadek pożaru, kradzieży bądź zalania. Lista zagrożeń, które może obejmować polisa jest jednak dłuższa, dlatego są to też konsekwencje włamania, zniszczenie mienia, a także uszkodzenie budynku w wyniku powodzi burzy lub innych czynników meteorologicznych. Aktualnie, prawie każde towarzystwo ubezpieczeniowe zapewnia sporo możliwości, aby Klienci mogli skorzystać z dogotowanej oferty. Zatem jeśli np. pragniemy ubezpieczyć mieszkanie na piętrze, na pewno nie będziemy potrzebowali ubezpieczenia chroniącego nas przed skutkami uderzenia w mieszkaniu przez samochód.\nWybierając ubezpieczenie nieruchomości, mamy możliwość wyboru, które elementy obiektu bądź wyposażenia zostaną objęte ubezpieczeniem. Rozwiązaniem jest m.in. ubezpieczenie mienia ruchomego, a zatem przedmiotów, które znajdują się w domu lub w mieszkaniu.\nUbezpieczenie powinno obejmować także mienie stałe, a zatem elementy wyposażenia, tak jak chociażby podłogi, meble kuchenne, podłogi, czy też instalacje elektryczne lub wodne. Co więcej, istnieje także możliwość ubezpieczenia murów, zewnętrznych ścian, a także budynków gospodarczych należących do nieruchomości. Pozwala to na to, aby każdy zainteresowany mógł zabezpieczyć swój dom bądź mieszkanie w takim wariancie, który odpowiada jego potrzebom co do zakresu ochrony nieruchomości.\nUbezpieczenie nieruchomości może też chronić mieszkańców\nWiększość uważa, że ubezpieczenie nieruchomości będzie chroniło wyłącznie budynek oraz ewentualnie jego wyposażenie. Należy natomiast wiedzieć, iż polisa tego typu bierze też często pod opiekę samych mieszkańców.\nAktualnie, towarzystwa ubezpieczeniowe umożliwiają także dokupienie pakietu, który ma na celu ochronę przed cywilną odpowiedzialnością osób, które zamieszkują wskazaną nieruchomość. Korzystając z takiej oferty, nie będziemy ponosić ewentualnych kosztów remontu u sąsiada, którego powodem będzie np. zalanie wodą naszego mieszkania. Jest to z pewnością rozwiązanie, które warto rozważyć.\nCzy ubezpieczenie nieruchomości jest koniecznością?\nW niektórych przypadkach, posiadanie ubezpieczenia nieruchomości jest obowiązkiem. Szczególnie, kiedy planujemy kredyt hipoteczny. Wówczas, powinniśmy zweryfikować, jaki zakres ubezpieczenia może być wymagany przez bank, który udziela nam kredytu. Nie da się wskazać konkretnych zasad pod kątem tego, jakie elementy naszych nieruchomości mogą być ubezpieczone, a także przed jakimi zagrożeniami. Wiele zależy tutaj od naszych potrzeb. Korzystając z pomocy TDF, z pewnością uda się odnaleźć polisę, która będzie stanowiła kompleksowa ochronę domu lub mieszkania, spełniając jednocześnie indywidualne wymagania Klienta. Dobre ubezpieczenie mieszkaniowe to takie, które będzie dopasowane do Ciebie oraz rzeczy, którymi się otaczasz.\nDlatego warto wiedzieć, że polisa może także obejmować:\nNasi eksperci wiedzą, która z dostępnych ofert zawiera to, na czym Ci najbardziej zależy.


Oferta - Agent - Kasia - Strona 3 z 5 - 4 Kąty Nieruchomości\nTylko w Naszym biurze!!! Prezentujemy Państwu na sprzedaż nieruchomość zabudowaną budynkiem warsztatowo- biurowym. Nieruchomość znajduje się w Janikowie. Położona jest na działce o pow. 633 m2. Budynek z przeznaczeniem pod warsztat samochodowy, ale też z możliwością ...\nobiekt na sprzedaż - Janikowo\nPrezentujemy Państwu na sprzedaż działkę położoną w Słońsku. Nieruchomość ma pow. 3005 m2. Działka nie jest objęta Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego. Ma kształt prostokąta, podłoże płaskie. Położone w pięknej, malowniczej okolicy. Dookoła osiedle ...\ncena 165 275 zł\nPrezentujemy działkę budowlaną o pow. 1715 m2 zlokalizowaną 8 km od Janikowa w miejscowości Ołdrzychowo. Działka ma kształt delikatnego trapezu. Posiada bezpośredni dostęp do drogi publicznej. Wjazd na posesję z drogi asfaltowej. Bardzo dobra lokalizacja. Położona ...\ndziałka na sprzedaż - Janikowo\nPrezentujemy Państwu na sprzedaż działkę położoną ok. 20 km od Inowrocławia o pow. 2995 m2. Ma kształt prostokąta, podłoże płaskie. Prąd i woda zlokalizowane przy drodze. Zapraszamy na prezentację!


31 sierpnia 2009 roku Jacek miał 30 zł oszczędnośc... - Zadane.pl\n31 sierpnia 2009 roku Jacek miał 30 zł oszczędności. Począwszy od 1 września 2009 roku postanowił odkładać po 5 zł w pierwszym dniu każdego miesiąca. Bartek, który dotychczas nie miał oszczędności, postanowił też od 1 września 2009 roku odkładać po 7,50 zł w pierwszym dniu każdego miesiąca. Kiedy Bartek będzie miał tyle samo oszczędności co Jacek?\nprzez aniulanos 21.12.2009\n30:7,50=4 Tyle miesięcy Bartek musi oszczędzać, aby mieć 30 zł\nAle...Jacek w tym momencie ma już 50 zł\nZrobimy więc równanko :o)\n30+x*5=x*7,50 gdzie x to liczba miesięcy\nA teraz sprawdzimy czy to prawda :o)\nNo i wszystko się zgadza. Biedulek Bartek przez rok będzie gonił Jacusia w oszczędnościach :o)


Psycholog radzi;)…świat książek – Publiczna Szkoła Podstawowa w Porąbce Uszewskiej\nPsycholog radzi;)…świat książek\n18 listopada 2021 8 stycznia 2022\nCz ytanie książek to wielka przygoda, ale tylko dla tych, którzy lubią książki…\nWedług statystyk z polskim czytelnictwem nie jest zbyt dobrze. Ja myślę, że tu nie chodzi o ilość przeczytanych książek, ale o samo podejście do książki. Na prawdę znaczące pytanie powinno brzmieć, czy dobrze się bawisz czytając? Jeśli tak-to wspaniale! I…jeśli nie- to też wspaniale! Bo przecież jest tak wiele, cudownych aktywności, pasji i hobby na świecie. Książka nigdy nie może być na siłę, bo wtedy traci swoją moc. Dlatego pamiętajmy, skoro nikt nas nie zmusza dorosłych do czytania, to nie zmuszajmy do czytania dzieci. Zamiast tego zacznijmy je zachęcać.Jest duża różnica pomiędzy czytaniem “bo trzeba”, a czytaniem “spróbuj, pokaże ci jak”\n1. Czytaj i mów o ksiązkach-dzieci to najlepsi obserwatorowie świata i bardzo szybko dostrzegą np. pewną nieścisłość pomiędzy tym, co mówimy:- ” czytaj lekturę” czy “to poczytaj sobie książeczkę” , a tym co robimy, czyli np. oglądanie Netfixa. Nie każdy musi i jest miłośnikiem książki, ale warto być w tym autentycznym. Ja nie ruszam się bez dwóch lub trzech książek, nawet gdy wyjeżdżam na krótki wyjazd, mój mąż zabiera czasem jedną. Podkreślam czasem, bo jego pasją jest np. gotowanie i kiedy ja czytam, on tworzy najpyszniejsze potrawy świata. Równocześnie nie popędza naszej córeczki do książek “bo tak przecież wypada”. Jeśli dziecko widzi, że książka “jest obecna” w domu, rodzice sięgają po nią z radością, spokojem, a nawet wytęsknieniem, z pewnością szybciej przyswoi sobie nawyk czytania. Nie można jednak zakładać, że zawsze “zaczytani rodzice” przekażą miłość do czytania swoim pociechą i …odwrotnie, że miłośnicy innych spraw, byle nie książki, na trwałe do niej zniechęcą. Bądźmy autentyczni w tym, co mówimy i robimy.\n2. Pokaż książki, pokaż zabawę pośród książek.Czytanie to najważniejszy moment pracy z książką, ale przecież nie jedyny! Ważny jest jeszcze wybór książki, dokonanie selekcji, po które pragnę sięgnąć, jakie pragnę zabrać do domu, a do jakich pragnę jedynie zajrzeć do spisu treści. Aby uświadomić sobie, jak ważny jest wybór książki, warto uważniej przyjrzeć się osobą w bibliotekach, empikach czy innych księgarniach. Oglądają, wertują, zerkają na spis treści, odkładają…biorą ze sobą. Podobnie należy postępować z dziećmi, niech mogą poprzesuwać, otworzyć, poukładać książki. Niech same zajrzą na kolorową stronę, niech mają wybór, jaką historię pragną usłyszeć i…kto jest jej głównym bohaterem. Chociaż nie przepadamy, za księżniczkami, ale nasz maluszek, aż krzyczy, z zachwytu nad 50 bajkami o księżniczkach-poczytajmy mu właśnie o tym. Tutaj wybór dziecka jest szczególnie ważny.\n3. Książki od samego początku!Dzieci uczą się czytać w wieku 5-7 lat. Oczywiście jest to kwestia indywidualna, ale w tym okresie największą ilość dzieci płynnie zaczyna nabywać tej umiejętności.Nie oznacza to jednak, że książki mają swoją wartość dopiero w tym czasie. Już, gdy nasz maluszek ma 3 miesiące, możemy sprawić mu książeczkę kontrastową, później książeczkę gumową, jak i książeczkę sensoryczną, książeczkę z obrazkami. Książka ma sprawiać radość, pobudzać kreatywność, rozbudzać zmysły i…możemy to wszystko zapewnić naszym maluszkom!\n4. Komiksy, gazetki, ulotki, oferty, prenumerata, plakaty i…uliczne reklamy!Dziecko może uczyć się czytać na różnych przestrzeniach i…nie zawsze musi być to najpiękniej wydana książka, czasem może to być najzwyczajniejsza gazeta z kiosku. Czy jak zapytam, czy czytaliście taką gazetkę “MIŚ” ? a może czekaliście z niecierpliwością na nowy numer “Bravo” – to się do mnie uśmiechniecie? Pamiętacie? A może czytaliście inne “ważne” dla Was nieksiążkowe pozycje?\n5. Czas na książkę.Rytuał wieczornego czytania, na które czeka dziecko a rodzic, niczym aktor buduje swoim głosem magiczną fabułę, to jest dopiero coś! To jest dopiero wspólna zabaw a z książką. Starajmy się bawić, rozmawiać, zachęcać dziecko do pogawędki o książce. Nie bójmy się, że pytania malca, nadmiernie go rozbudzą przed zaśnięciem, czy nie spieszmy się, aby jak najszybciej skończyć czytanie. I w tym miejscu, jestem prawie pewna, że co najmniej kilku dorosłych zapyta, – “no fajnie, ale co gdy nie mamy już tyle czasu, co zwykle na wieczorne czytanie, bo np. późno wrodziliśmy ze spaceru? Odpowiadam- wybierajcie wspólnie pozycje do czytania. Są na rynku czytelniczym tytuły, co już nawet wskazują ile czasu zajmie nam czytanie np. 15-minutowe bajeczki dla dzieci. To duże ułatwienie, które bardzo swojego czasu doceniłam :-). Powiedz do swojego smyka-Kochanie, późno wróciliśmy ze spacerku, na wspólne czytanie możemy wybrać… lub…, którą byś chciał? Co wybierasz?\n6. Zabawki, wystawy, festiwale książkowe.Różnego rodzaju zajęcia, wydarzenia związane z książką to doskonała okazja do wspólnej zabawy i …poznania magii książki. Jeśli pracujesz w przedszkolu może zorganizujesz rodzinny dzień książki, gdzie rodzice, wraz z dziećmi stworzą wielką księgę swoich przygód? A może w domu, razem z dzieckiem, stworzycie kolorową zakładkę do książki, albo tabliczki indeksujące np. Bajki o rycerzach, bajki na 10 minut, bajki o kosmosie itd.\nKsiążka to nie tylko czytanie, to coś znacznie więcej! Każdego można nauczyć czytać, ale przekazać, jaka to cudowna sprawa, to już “inna bajka” ;-)I do tej “innej bajki” zapraszam każdego rodzica, każdego nauczyciela. Czytajmy, bo chcemy, a nie musimy!\nŹródło: Kamila Stępień-Rejszel -Kamila Olga Psychologia FB.


Gospodarstwo sadownicze M-SAD jabłka grusze śliwy Grzymkowice Polska\ntel.: 48 46 813 81 57\nfax: 48 46 813 81 57\nGospodarstwo Sadownicze M-SAD położone jest w rejonie województwa łódzkiego w miejscowości Grzymkowice gm. Biała Rawska przy drodze Biał Rawska-Mszczonów, ok.10km. od trasy Warszawa-Katowice. Obecnie nasze uprawy sadownicze prowadzone są na powierzchnie 20 ha. Dominującym w uprawie gatunkiem są jabłka, ale również w naszej ofercie znajdują się gruszki oraz śliwki.\nWysoką jakość naszych owoców uzyskujemy poprzez nowoczesny oraz profesjonalny system ochrony i prowadzenia drzew. W naszym gospodarstwie szczególną uwagę zwracamy na sposób przechowywania owoców (posiadamy chłodnie z kontrolowana atmosferą o pojemności 1000 ton, w systemie ULO) oraz przygotowania owoców do sprzedaży. Na wyposażeniu gospodarstwa posiadamy maszynę sortownicza Aweta z wodnym rozładunkiem. Jesteśmy wstanie przygotować nasze owoce według największych wymagań klienta.\nW celu podniesienie jakości oferowanych owoców od 2008 roku wdrożony został system GLOBALGAP, a gospodarstwo od 2009 r. jest członkiem grupy producentów owoców FRUIT-SAD Posiadamy własny transport o ładowności do 8-10 t.w transporcie krajowym\n• Gala Must\n• Gala Royal\n• Golden Delicious Reinders\n• Jonagold Decosta\n• Red Jonaprins\n• Fuji Beni Shogun\n• Cacańska Rana


Adata HD650 AHD650-1TU3-CBK 2.5'' 1TB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny :: kuzniewski.pl\nKatalog » Akcesoria » Dyski zewnętrzne » Przenośne\nAdata HD650 AHD650-1TU3-CBK 2.5'' 1TB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\n209,48 zł z VAT\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 1 TB. Został zamknięty w wytrzymałej obudowie, chroniącej wrażliwe elementy przed wstrząsami i uszkodzeniami. Trójwarstwowa konstrukcja zawiera specjalny silikon o zwiększonej elastyczności, skutecznie absorbujący wstrząsy. Powierzchnię obudowy pokryto również wytrzymałym plastikiem, odpornym na zadrapania i zarysowania.\nDysk korzysta z szybkiego interfejsu USB 3.0, który gwarantuje dużą prędkość przesyłania danych. Urządzenie nie wymaga instalacji oprogramowania i konfiguracji - jest automatycznie rozpoznawane przez system operacyjny. Na obudowie umieszczono niebieski wskaźnik LED sygnalizujący stan zasilania oraz przesyłanie danych.\n- pojemność 1 TB,\n- interfejs USB 3.0,\n- waga: 201 g,\nWymiary: 121 x 81 x 21 mm.\nSymantec Norton Security Deluxe 3.0 PL dla 1 użytkownika na 1 rok (21357600) - program antywirusowy\nNorton Security Deluxe 3.0 PL umożliwia skuteczną walkę z różnymi rodzajami zagrożeń. Zapewnia ochronę wszystkich typów urządzeń, na których użytkownik przechowuje dane i za pomocą których łączy się z Internetem. Oprogramowanie chroni nawet 5 urządzeń w ramach jednej subskrypcji.\n99,72 zł z VAT\nMicrosoft Office Home & Business 2019 Win/Mac PL (T5D-03319) - pakiet biurowy dla użytkowników domowych i małych firm\n1 107,26 zł z VAT\n900,21 zł netto\n3 896,69 zł z VAT\n3 168,04 zł netto\nToshiba Canvio Basics HDTB420EK3AA 2,5'' 2 TB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 2 TB. Niewielkie rozmiary dysku sprawiają, że zmieści się on w każdej torbie lub kieszeni, dzięki czemu można mieć go zawsze przy sobie.\nLenovo ThinkPad Portable Secure Hard Drive 0A65619 2,5'' 500GB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 500 GB. Chroni poufność danych przy użyciu oprogramowania szyfrującego. Zintegrowana klawiatura do wprowadzania hasła.\n969,53 zł z VAT\nToshiba Canvio Basics HDTB405EK3AA 2,5'' 500GB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 500 GB. Niewielkie rozmiary dysku sprawiają, że zmieści się on w każdej torbie lub kieszeni, dzięki czemu można mieć go zawsze przy sobie.\n203,69 zł z VAT\nVerbatim Store 'n' Go 53023 2.5'' 1TB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 1 TB. Zamknięty w eleganckiej, gładkiej obudowie, dzięki czemu świetnie uzupełnia wygląd każdego notebooka. Wykorzystuje szybki interfejs USB 3.0, który zapewnia dużą prędkość przesyłania danych. Nie wymaga instalacji oprogramowania i konfiguracji. Automatycznie rozpoznawany przez system operacyjny.\n225,63 zł z VAT\n183,44 zł netto\nToshiba Canvio Basics HDTB410EK3AA 2,5'' 1 TB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 1 TB. Niewielkie rozmiary dysku sprawiają, że zmieści się on w każdej torbie lub kieszeni, dzięki czemu można mieć go zawsze przy sobie.\n233,47 zł z VAT\nLenovo ThinkPad Portable Secure Hard Drive 0A65621 2,5'' 1 TB, USB 3.0 - dysk zewnętrzny\nZewnętrzny dysk twardy o pojemności 1 TB. Chroni poufność danych przy użyciu oprogramowania szyfrującego. Zintegrowana klawiatura do wprowadzania hasła.\n1 225,55 zł z VAT


Najlepsze firmy w lokalizacji mazowieckie • Skrzynie biegów • pkt.pl\nGdzie w lokalizacji mazowieckie znajdziesz najlepszą firmę oferującą skrzynie biegów?\nSprawdź 10550 firm w lokalizacji mazowieckie. Dowiedz się, jakie skrzynie biegów są dostępne w ofercie. Wybierz model dostosowany do twojego pojazdu i potrzeb.\nStacje obsługi samochodów (10,464)\notwarte w poniedziałek (1,358)\notwarte we wtorek (1,357)\notwarte w środę (1,354)\notwarte w piątek (1,354)\notwarte w sobotę (777)\n10,550 wyników dla: skrzynie biegów w lokalizacji mazowieckie\nWyszukaj frazę skrzynie biegów mazowieckie\nA Ciosny 22\nGłównym przedmiotem działalności naszej firmy Ediparts Automat są automatyczne skrzynie biegów . W naszej ofercie znajdą Państwo największy na polskim rynku asortyment części i akcesoriów do szerokiej gamy skrzyń automatycznych. Zadowolenie naszych Klientów jest dla nas sprawą priorytetową, dlatego oferujemy Państwu wyłącznie ...\nSkrzynia biegów to niezwykle ważny element każdego samochodu. Priorytetem jest to, żeby stale kontrolować ich stan techniczny, a w razie usterki natychmiastowo przekazać ją do naprawy. Firma Overdrive Service zajmuje się właśnie kompleksowym serwisem skrzyń biegów , to jednak zaledwie niewielka część jej bogatej oferty. W zakres ...\nC Podkowa Leśna, Warszawska 7\nZADZWOŃ 601 302 ...\nD Nadarzyn, Mszczonowska 58 b\nE Radom, Skaryszewska 53\nF Pruszków, Pływacka 12\nG Nadarzyn, Wierzbowa 16\nH Warszawa, Trakt Lubelski 346\n... marek. Elementy znajdujące się w ofercie to części nowe lub używane, dlatego łatwo znaleźć artykuły w atrakcyjnych cenach. Można wśród nich wyróżnić silniki, skrzynie biegów oraz podzespoły do instalacji elektrycznych, pneumatycznych, hydraulicznych i chłodzących. Sprzedawane są także: opony , filtry, szyby, wycieraczki , płyny ...\nI Warszawa, Wał Miedzeszyński 216\nJ Warszawa, Bokserska 1c\nW naszej firmie Merc-Bus specjalizujemy się w sprzedaży wysokiej klasy nowych i używanych części do samochodów dostawczych marki Mercedes. Importowane i sprzedawane przez nas części spełniają wszystkie światowe standardy, dzięki czemu mają Państwo gwarancję najwyższej jakości i solidności. Cały czas dostosowujemy swoją ofertę do wciąż rosnących ...\nK Radom, Barlickiego 1\nGłównym przedmiotem działalności firmy Maglo jest diagnozowanie, naprawa oraz regeneracja przekładni kierowniczych do samochodów osobowych, dostawczych oraz ciężarowych. Zapewniamy skuteczną regenerację podzespołów do pojazdów. Podejmiemy się regeneracji maglownic, a także przekładni ślimakowych. Ponadto oferujemy takie usługi, jak: regeneracja ...\nL Warszawa, Strzelecka 28 lok. 4\nŁ Celestynów, Kolejowa 3 lok. 4\nWały napędowe bez wątpienia należą do najważniejszych elementów każdego pojazdu mechanicznego. Obciążania jakim są poddawane podczas pracy sprawiają, że muszą być niezwykle starannie wykonane, by bezawaryjnie służyć. Oczywiście jak każda część, także wał ulega uszkodzeniom, dlatego firma Metcorp Express poleca swoje usługi w zakresie jego naprawy ...\nM Piaseczno, Techniczna 3\nA.S.B. Serwis automatycznych skrzyń biegów. Kleczaj K.\nN Łomianki, Warszawska 388\nAuto Józefów. Automatyczne skrzynie biegów\nO Józefów, Cicha 7\nP Józefów, marsz. Piłsudskiego 7\nR Kajetany, Brzozowa\nS Radom, Kościelna 25\nZADZWOŃ 508 059 ...\nAuto-Service. Zieliński M.\nU Antoniówka 238\nZADZWOŃ 601 408 ...\nW Nowa Wieś 9\nAuto Wawer. Automatyczne skrzynie biegów\nX Warszawa, Widoczna 41\nZADZWOŃ 698 696 ...\nCarcam Kamil Kąkol\nY Wieliszew, Kościelna 48\nCar-gum Serwis Paweł Wójcik\nZ Ostrołęka ostrołęka\nskrzynie biegów - znajdź w okolicy:\nRolly Toys traktor chodzik X-Trac ze skrzynią...


Koszula to element garderoby, który każda z nas posiada w swojej szafie. Jej charakter i styl może być bardzo różnorodny - od eleganckich, po te bardziej codzienne. Ostatnio bardzo modne są przecież koszule flanelowe w dużą kratę, które z pewnością nie pasują do eleganckich cygaretek, za to świetnie komponują się z jeansami i to w każdym kolorze. Z czym nosić koszule, aby wyglądać i czuć się dobrze? Mamy dla Was trzy topowe propozycje! Wersja elegancka - dla miłośniczek dobrego styl ...\nZima zbliża się wielkimi krokami. Czas przejrzeć swoją garderobę i przekonać się, czy jesteś już na nią przygotowana. Poza ciepłymi okryciami wierzchnimi i wygodnym obuwiem, w garderobie nie może zabraknąć również modnych bluzek i koszul. Możesz je nosić do pracy i na spotkania z przyjaciółmi, zestawiając z ulubionymi Wranglerami lub jeansową spódnicą. Podpowiadamy, co jest na topie w tym sezonie! Koszula – to się teraz nosi Ostatnie sezony zdecydowanie należą do koszul i w nadchodzący ...


[24tp.pl] Tygodnik Podhalański nr. 2013/28/1220\nTygodnik Podhalański - 2013/28/1220\nSzlak papieski bez asfaltu\nW Sierockiem zwinięto asfalt, a raczej jego resztki: ruszył remont drogi wiodącej do Bańskiej Niżnej. Rafał Gratkowski 2013-07-28 18:01:37\t8\nKościelisko: Czajki połowicznie asfaltowe\nPokonując drogę na urokliwe osiedle Czajki w Kościelisku, mamy wrażenie, że zamieniamy drogowe niebo na piekło. Tak przynajmniej droga ta wyglądała kilka tygodni temu. Teraz dziury zostały załatane. Paweł Pełka 2013-07-28 13:30:13\nJordanów: Przekleństwo obwodnicy\nMiała rozwiązać problemy komunikacyjne, a skomplikowała życie mieszkańców. Czy w zamian pod Jordanowem będzie przebiegać tunel? Józef Figura 2013-07-26 18:26:02\t1\nDębno Podhalańskie: Groźna krzyżówka\nW Dębnie na skrzyżowaniu drogi wojewódzkiej z powiatową powstanie rondo. Monika Para 2013-07-26 15:41:10\t3\nRodzice z Czerwinnego zapisali swoje dzieci do gimnazjum im. Jana Pawła II w Cichem. Niedawno dowiedzieli się, że w tej szkole nie ma dla nich miejsca. Monika Para 2013-07-25 15:26:56\t4\nSzczawnica: Kolejny zgrzyt\nDoniczki i ławki ze względu bezpieczeństwa powinny zniknąć z placu Dietla - uważa prezes Uzdrowiska Szczawnica. - Nie ma takiej potrzeby - zapewnia burmistrz. Aneta Dusik 2013-07-25 07:36:22\t12\nJordanów: Chodnik to zróbcie sobie sami\nObietnica jest, teraz Teresa Biel pilnuje jej dotrzymania. Kiedy powstanie prowizoryczny chodnik na Hajdówkę? Józef Figura 2013-07-24 22:17:33\nParzenica na całe życie\nTrochę bólu przez 2-3 godziny i na nodze Janusza rozkwitła góralska parzenica. Rafał Gratkowski 2013-07-24 17:50:18\t5\nRabka: Problem na kółkach\nW rabczańskim parku powstała trasa dla gokartów. Czterokołowce nie będą mogły wyjeżdżać poza wyznaczone alejki. Marek Kalinowski 2013-07-24 12:04:12\t6\nNowy Targ: Urząd na walizkach\nPrzeprowadzka urzędników nowotarskiego starostwa niezagrożona. Remont budynku bursy idzie zgodnie z planem. Marek Kalinowski 2013-07-23 15:16:35\nCzarny Dunajec: Pogryzły mnie pluskwy\nTurystka z Krakowa twierdzi, że została pogryziona przez pluskwy w jednym z pensjonatów w Czarnym Dunajcu. Monika Para 2013-07-23 11:49:32\t13\nNowotarscy urzędnicy nie mogą udźwignąć koperty. Marek Kalinowski 2013-07-22 15:13:29\nJaki koń jest, każdy widzi: schludny, zadbany, pachnący fiołkami. Jak mu taki image nie pasuje, to się go zastąpi... bilbordem. Marek Kalinowski 2013-07-22 12:44:43\nPromocja z każdej strony\nW gminie Czarny Dunajec powstaje Lokalna Organizacja Turystyczna. Monika Para 2013-07-21 20:05:58\nW miniony weekend w Ludźmierzu hodowcy z całej małopolski wzięli udział w wystawie zwierząt. Monika Para 2013-07-13 14:42:33\nWiadomości TV TP: Wandale nad Morskim Okiem\nW najnowszym wydaniu Wiadomości Telewizyjnych TP (nr 28/2013): Wypadek autokaru z dziećmi w Poroninie; Wandale nad Morskim Okiem; Co robić, gdy zagrzmi w górach? Dziurawa droga na Gubałówce; Wybory Nośwarniyjsej Góraleczki; Kino pod gwiazdami zaprasza; Bociany Pana wójta. Paweł Pełka 2013-07-12 18:00:00\t19\nTeatr Plejada zaprasza\nMichał Żebrowski w telewizyjnym programie dziwił się, że w wakacje do Zakopanego nie zawitał gościnnie żaden teatr. Tymczasem to nieprawda. Paweł Pełka 2013-07-12 13:04:33\t4\nNigel Kennedy wystąpi 16. lipca w Dworku Gościnnym w Szczawnicy. Paweł Pełka 2013-07-12 10:10:29\nPoronin: Wypadek autokaru przewożącego dzieci. Osiem osób poszkodowanych\nW Poroninie, na drodze prowadzącej w stronę Bukowiny Tatrzańskiej autokar przewożący dzieci zderzył się z chryslerem. Paweł Pełka 2013-07-10 16:34:43\t12\nTragiczna informacja potwierdzona. Artur Hajzer nie żyje\nTo niestety już potwierdzona informacja. Artur Hajzer, twórca programu Polski Himalaizm Zimowy zginął w czasie zdobywania dwóch szczytów w Himalajach - Gaszerbrum I i Gaszerbrum II. Paweł Pełka 2013-07-10 10:12:58\t10\nCoraz więcej turystów na szlakach. Morskie Oko wieczorem\nZ każdym dniem w Tatrach przybywa turystów. Paweł Pełka 2013-07-09 21:24:58\t2\nInterwencja Czytelnika TP: Parkowanie prawie na pasach\nSamochody zaparkowane tuż przy przejściu dla pieszych na ul. Bronisława Czecha w Zakopanem stwarzają zagrożenie dla pieszych - alarmuje nasz Czytelnik. Paweł Pełka 2013-07-09 16:44:17\t12\nPodhale: Przyrost naturalny na plusie\nZ okazji przypadającego na 11 lipca Światowego Dnia Ludności, Urząd Statystyczny w Krakowie przedstawił dane dotyczące przyrostu naturalnego w Małopolsce w 2012 roku. Paweł Pełka 2013-07-09 15:03:10\t7\nŚmigłowiec TOPR na Szymoszkowej: Ukąszenie\nRatownicy TOPR przetransportowali do zakopiańskiego szpitala osobę ukąszoną prawdopodobnie przez osę. Paweł Pełka 2013-07-09 14:26:07\t6\nKolizja w Gronkowie. Samochód na dachu\nW Gronkowie na skrzyżowaniu drogi z Nowego Targu do Białki z trasą na Bór, przed godz. 13 zderzyły się dwa auta. Paweł Pełka 2013-07-09 13:10:12\t2\nSłoneczny wtorek w Tatrach. W środę burze i opady deszczu\nWtorek mija w Tatrach pod znakiem słonecznej pogody. Meteorolodzy zapowiadają, że jutro czeka nas załamanie pogody. Paweł Pełka 2013-07-09 12:18:24\nSzczawnica: Gorc Ochotnica zdobywa puchar\nNa boisku K.S. Jarmuta w Szczawnicy odbył się festyn, który można nazwać dorocznym świętem szczawnickiej piłki. Impreza rozpoczęła się o godzinie 11.00. Paweł Pełka 2013-07-09 10:45:53\t1\nW centrum Zakopanego groził siekierą i ukradł 30 złotych. Trafił za kratki\nWczoraj ok. godz. 17 w centrum Zakopanego 28-letni mężczyzna groził siekierą dwóm turystom z Pińczowa. Paweł Pełka 2013-07-09 10:00:01\t8\nNowy Targ: Kolejny zastrzyk dla hokeja\nMiasto po raz kolejny pomoże nowotarskiemu hokejowi. Podczas dzisiejszej sesji radni zdecydowali o następnym finansowym zastrzyku, choć cierpkich słów pod adresem MMKS-u nie zabrakło. Piotr Dobosz 2013-07-08 20:17:23\t3\nMszana Dolna: Paralotniarz wpadł na przewody wysokiego napięcia\nPo wypadku mężczyzna trafił do szpitala w ciężkim stanie z poparzeniami 70% powierzchni ciała. Józef Figura 2013-07-08 17:24:26\t6


Serwis Okien nr 1 w mieście Świętochłowice - Serwissimo\nSerwis Okien Świętochłowice\nJeżeli mieszkasz w Świętochłowicach i potrzebujesz godnego zaufania fachowca, który specjalizuje się w naprawie okien zarówno tych standardowych, jak i nietypowych, jesteś we właściwym miejscu. Partner Serwissimo ze Świętochłowic czeka na Twój telefon bez względu na to, jaki jest producent okien, które posiadasz w mieszkaniu. Planujesz montaż okna dachowego lub chcesz uszczelnić okna starszego typu? Szeroki wachlarz usług naszego partnera z pewnością Cię zadowoli. Możesz zlecić mu również montaż nawiewników okiennych, a także kompleksową renowację okien.\nZakres serwisu okien w Świętochłowicach i w pobliżu\nGodny polecenia serwis okien ze Świętochłowic, którego kompleksowa oferta i atrakcyjne ceny łączą się z krótkimi terminami realizacji? Oczywiście mowa o partnerze Serwissimo, który rzetelnie podejdzie do każdego Twojego zlecenia, bez względu na wymiary okien w Twoim domu, ich producenta, czy też typ. Znajdziesz tutaj solidnych fachowców, którzy z pewnością nie zawiodą Cię w potrzebie.\nObsługiwane miasta w pobliżu Świętochłowice: Będzin, Mikołów, Knurów, Mysłowice, Pszczyna, Bytom, Pyskowice, Sosnowiec, Piekary Śląskie, Siemianowice Śląskie, Ruda Śląska, Jaworzno, Wodzisław Śląski, Zabrze, Tarnowskie Góry, Chorzów, Orzesze, Dąbrowa Górnicza, Rybnik, Żory, Tychy, Czeladź, Czerwionka-Leszczyny, Gliwice, Katowice, Łaziska Górne, Radzionków.\nCzasami wystarczy dosłownie chwila nieuwagi i pojawia się problem z oknami, który należy szybko rozwiązać. Czeka Cię niespodziewanie wymiana szyby w oknie plastikowym? A może miałeś to nieszczęście, że chodzi o wymianę szyby w drzwiach balkonowych? Spokojnie. Pomoże Ci serwis okien ze Świętochłowic, który należy do partnerów Serwissimo. Profesjonalna obsługa klienta i niewygórowane ceny usług to tutaj standard. Pracujący tu fachowcy szybko wyeliminują każdy Twój problem z oknami. Zadzwoń do nich już dzisiaj, a kompleksowo zadbają o wszystkie Twoje okna i drzwi balkonowe!