Qutsal Ocaqlar, Əski Inanc Yerlərimiz: Düldül Ocağı Və Əski Türk Yazısı\nYüklə 23,9 Kb.\nölçüsü 23,9 Kb.\nY(I)NAL (şahzadə) İKŞİSİNq (İkşisin) KÖB (köp, uyuma) YERİ (yeri) – Şahzadə İkşisin qəbridir.\nFİ 135(8) ƏN\nPosted on Avqust 1, 2012\nMirəli Seyidov “Azərbaycan mifik təfəkkürünün qaynaqları” adlı monoqrafiyasında bildirir ki, son vaxtlara qədər Azərbaycanın bir çox yerlərində ağac pirləri olmuşdur. Həmin pirlər əsasən uşaq – doğum pirləri kimi də məşhurdur. Buraya doğmayan qadınlar övlad arzusu ilə gəlib tapınar, səcdəyə düşərmişlər. Alimin yazdığına görə, ağacın doğum piri olması , onun həm dünya ağacının atributu olmasına işarədir, həm də bu inamın Umayla mifoloji əlaqəsinin təzahürüdür. Ardıca və başqa ağaclara belə münasibət ağac onqonu ilə əlaqədardır, ağaca sitayişin əlamətidir.\nKökü minilliklərin dərinliklərinə qədər uzanan bu inancın izlərinə bu gün də rast gəlinməkdədir. Bu baxımdan Şəmkir və Tovuz rayonlarının ərazisində mövcud olan bir neçə ağac pirini misal çəkmək olar. Məsələn, Şəmkir rayonunun Tatar kəndində yerli əhali tərəfindən müqəddəs sayılan iki ocaq məvcuddur ki, bunlardan biri “Dağdağan ocağı”, digəri isə “Düldül ocağı” adı ilə məşhurdur. Bu iki ocaq oxşar quruluşa malikdirlər. Hər iki ocaqda bir məzar, və məzarın ayaq və baş tərəflərində dağdağan ağacları əkilmişdir.\nMaraqlıdır ki, məzarların üst hissələri ənənəvi müsəlman qəbirlərindən fərqlənir və daş kurqan qəbirlərini xatırladır. Yəni onların üzərinə topa şəkildə daş parçaları yığılmışdır və bu daşlar kiçik kurqanı xatırladan təpəciklər oluşdurmaqdadır.\nMəzarların ətraflarındakı ağaclar müqəddəs sayıldığından əhali onlara arzu və niyyətlərinin yerinə yetməsi üçün müxtəlif rəngli parçalar asaraq arzularının həyata keçməsini diləyirlər. Ağac kültünə inam, əski dövrlərdən türk xalqları arasında mövcud olmuşdur və ağaclardan ən çox qayın, şam və dağdağan ağacları müqəddəs ağac kimi qəbul edilirmiş. Eyni zamanda ölən adamların ruhunun əyəyə çevrilərək, çay, göl, dağ və s. kimi təbiət obyektləri ilə yanaşı ağaclarda yaşadığına inanılmışdır. Vaxtı ilə Azərbaycanda “hər bir şeyin, ağacın, suyun əyəsi var”, “nə ki görürük, hamısı əyəlidi” ifadələri, “gecə ağac altına getməzlər əyəsi səni vırar” kimi inamlar mövcud olub və onlar ümumilikdə ağacla bağlı inanclar sisteminin bir hissəsi idilər. Azərbaycandan toplanılmış folklor nümunələrinin birində deyilir:\n“…Dağın üstündə böyük bir ağac var, o ağac pirdi. Gərək ona yaxın getməyəsən. On beş metr aralıda dayanasan. Qollarını açasan, çağırasan. Özü də çağıranda səs verir. ”Ay pir “ deyəndə səs verir, ona nə sözün var ürəyində deyirsən, apardığın ayın-oyunu da qoyursan yerə, dala baxmadan qayıdıb gəlirsən”.\nEyni inanc sistemi digər türk xalqlarına da xas olub. Məsələn, telenqitlər inanırdılar ki, hər ağacınezzе-sahibi, ruhu var. Оnların inamına görə ağacın ezzi-sahibi ruhu (aqaştın ezzi) insan taleyini himayə edir, bu üzdən də onlara qurbanlar verilərdi. Yakutlarda sоnsuz qadınlar yuvalı qara şam ağacına gələr, ağ at dərisini ağacın altına sərib ağacın qarşısında dua еdərlər. Altay mifоlоgiyasına görə göy üzünə dоğru çоx böyük şam ağacı yüksəlir. Göyləri dəlib çıxan bu ağacın təpəsində Tanrı Ülgən оturur. Qadir Qədirzadə Sibir və Altay xalqlarında ağaclara bеz, parça bağlamanı ağac yiyəsini (iççi) razı salmaq, yaxud ağac ruhuna qurban xaraktеri daşıması ilə izah еdir. A.M.Saqalayev yazır ki, dağ və göllə yanaşı, ağac da türk mifologiyasının ən qədim obrazlarından hesab olunur. Hunlar ağaca at qurbanı kəsir, kəlləsini və dərisini də budaqlarına asırdılar .\nYakutlarda sоnsuz qadınların yuvalı qara şam ağacına gələrək, ağ at dərisini ağacın altına sərməsinə, ağacın qarşısında dua еtməsinə, qədim hunların isə ağaca at qurbanı kəsməsinə, kəlləsini və dərisini də budaqlarına asmalarına bənzər adətin izlərinə “Düldül ocağı”nda rast gəlinməkdədir. Belə ki, ziyarətçilər bu ocağa at nalları gətirir və daş topalarının üzərinə qoyurlar.\nAzərbaycanda müqəddəs ağac funksiyasını daha çox dağdağan ağacı daşımışdır. Onun qol-budağını qırmaq böyük suç sayılıbmış və bu işi görən şəxsin lənətlənərək ağac əyəsi tərəfindən muxtəlif ziyanlara düçar olduğuna inanılıb. Dağdağan ağacı sehirli gücə malik olduğundan yalnız qamlar (şamanlar) onun budaqlarından kiçik hissəciklər ayıraraq üzərinə isti dəmirlə bir neçə xət dağlayıb körpə uşaqların paltarlarına sancaqlayaraq onu bədnəzərdən qoruyurmuşlar. Bu inanc da bu günə qədər yurdumuzun ucqar yerlərində hələ də öz önəmini itirməmişdir və yaşamaqda davam edir. Belə yerlərdən biri yuxarıda adını çəkdiyimiz Tatar kəndidir. Burada əhali, islam dininə inanmasına baxmayaraq, hələ də öz kəndlərində məscid tikməyib və onların yeganə tapınaq yeri həmin ocaqlardır. Bölgə əhalisi dini matəm günlərində belə sözügedən ocaqların ətrafına toplaşırlar.\nYuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, Düldül ocağı ağaca və ağac əyəsinə inancla bərabər, at kultuna inancın izlərini də özündə daşıyır. Ocağın adından da göründüyü kimi (Düldül Həzrət Əlinin atının adıdır) bu ocaq əsasən ata müqəddəs heyvan kimi baxışı aşılamaqdadır. Bu ocaqda bir qayanın üzərində at nalının izi qazılmış və tapınaq bununla daha da qutsal xarakter almışdır. Bənzər halla Tovuz rayonu ərazisindəki Haçaqaya ocağında üzləşmək mümkündür.\nMəsələ burasındadır ki, əski türk inanclarını islamiyyət dönəmində də yaşada bilmək üçün türklər bu inanclarını islami motivlərlə bəzəmək məcburiyyətində qalmış, həm Düldül, həm də Haçaqaya barədə islamiyyətlə əlaqələndirilən yeni bir nağıl uydurmuş, bu yolla da əski tapınaq yerlərini dağıdılmaqdan qorumuşlar. Uydurulmuş yeni rəvayətə görə, islamiyyətin başlanğıc dönəmində bu ərazilərdə güya Salsal adlı zülmkar bir pəhləvan hakim yaşayırmış. Bu hakim yerli xalqı incidib zülm etdiyindən onlar zamanın xəlifəsi olan həzrət Əliyə məktub yazıb ondan şikayət edirlər. Həzrət Əli özü atı Düldülün belində, çaparaq Salsal pəhləvanın davasına gəlir. Yol sərt qaya ilə örtüldüyündən qılıncını qayıya çarparaq atının keçişinə yol açır və burada atı Düldülün ayaq izi qayada qalır. Nəhayət Salsalı yenərək geri dönür…\nAzərbaycan ərazisində Düldül adı daşıyan bir çox ocaqlar mövcuddur. onlardan biri də Cəbrayıl rayonundakı Düldül ziyarətgahıdır. Təbii ki, həmin ocaqların nə həzrət Əli, nə də onun atı ilə heç bir əlaqəsi yoxdur. Lakin zamanla xalq özünün uydurduğu yeni əfsanəyə inanmağa başlamışdır.\nArtıq söylədiyimiz kimi, Düldül ocağında bir məzar bulunmaqdadır. Bu məzarda uyuyan şəxsin kimliyi haqda (yerli xalq onun hansısa seyid olduğunu iddia edir) elə həmin məzarın yaxınlığnda kiçik bir qaya üzərində əski türk runik işarələri ilə bir yazı möcud olmuşdur. Lakin bu yazıya önəm verilməmiş və o, ocağın ərazısi genışləndirilərkən traktorla məhv edilmişdir. Amma xoşbəxtlikdən həmin yazının üzünü vaxtı ilə dilçi alim Firudin Cəlilov köçürmüş və öz “Azər xalqı” adlı kitabında nəşr etdirmişdir. Gerçəkləşdirdiyimiz oxunuş da məhz həmin şəklə əsaslanır..\nŞəkildən göründüyü kimi yazı iki yanaşı qaya üzərində yazılmışdır . Birinci qayada qədim kufi xəttinin həndəsi forması ilə iki ərəb sözü və bir rəqəm yazılmışdır. İkincı qayada isə türk runları ilə yazılmış kiçik bir mətn yer almaqdadır.\nGəldiyimiz nəticəyə görə bu məzar müsəlman bir türkün qəbiridir və islamın yayilmasının ilk çağlarına aiddir. Yazıda isə aşağıdakılar qeyd olunub:\nSondakı dörd hərfi (KBYR), yazının islam dövrünə aid olduğunu nəzərə alaraq, “qəbiri”(şahzadə İkşisin qəbiri) kimi də oxumaq olar. Həmçinin qədim qıpçaq türkcəsində Qoba sözü oyuq, xəndəq mənasında olmuşdur ki bir növi qəbir mənasını andırır. Hərçənd ki, birinci versiya daha ağlabatandır.\nƏrəb yazısı : Fİ 135(8) ƏN\nQeyd edək ki, ərəb yazısındakı 135 (və ya 138) ədədi güzgü əksi formasında tərsinə yazılmışdır ki, bu da onu yazanın ya ərəb yazı sistemini yaxşı bilməməsindən, ya da bu yazının kriptoqram (gizli yazı) olmasından xəbər verir. Ehtimalən həmin ədəd şahzadənin ölüm tarixini, yəni hicri 135(138)-ci, miladi 752 (755) -ci ili göstərir. Yox, əgər burada kriptoqramla üz-üzəyiksə, o zaman əbcəd sistemindən istifadəyə ehtiyac yaranır. Bu sistemi 138 ədədinə tətbiqi heç bir məna ifadə etmir. 135 isə قلة “qolle” (qüllə, zirvə, dağ başı və s.) anlamına gəlir. Əgər bu versiya doğrudursa, o zaman 135, yəni “qüllə” kəlməsi eyni mahiyyətli ocaq olan Haçaqayaya işarə edə bilər.\nTovuzun ən maraqlı abidələrindən biri də üzərində alban yazılarının olduğu söylənilən, Yanıqlı yaxınlarında, dağ başında yerləşən qəbir daşlarının bulunduğu qədim alban məzarlığıdır. Belə yazıları gördüklərini yerli sakinlər təsdiqləməkdədirlər. Fəqət qəbristanlıq artıq keçilməz, tikanlarla dolu kol və ağaclarla örtülüb və qəbirlərə ulaşmaq xüsusi alətlər olmadan mümkün deyildir. Sadəcə iki qəbir daşını görmək olur ki, onların da hər ikisinin üzərində sadəcə xaç işarələri var. Üzərləri mamırla örtülü olduğundan onlarda yazıların olub-olmadığını müəyyənləşdirmək çətindir. Mamırları təmizləməklə ehtimali yazıları təxrib etmək olar. Bu işi mütəxəssislər görməlidirlər.


Azərbaycan Kəlağayısı Günü | Frame.az\n03/11/2016 09/10/2017 aquaviridis\t0 Comments\n26 noyabr Azərbaycan Kəlağayısı Günü bütün dünyada beynəlxalq səviyyədə qeyd olunur. 2014-cü il noyabrın 26-da Azərbaycan kəlağayı sənəti UNESCO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrs üzrə Hökumətlərarası Komitəsinin keçirilən iclasında “Kəlağayı simvolizmi və ənənəvi sənəti” adı ilə UNESCO-nun “Bəşəriyyətin qeyri-maddi mədəni irs üzrə reprezentativ siyahısı”na daxil edilmişdir.\nAzərbaycan Kəlağayısı Günü münasibəti ilə Azəbaycan Xalça Muzeyi 25-26 noyabr tarixlərində kəlağayının vətəni, Azərbaycanın gözəl guşələrindən biri olan Şəki şəhərinə iki günlük tur təşkil edir. Tur ərzində Şəkidə fəaliyyət göstərən “Şəki-İpək” ASC-ə ziyarət olunacaq. Burada ənənəvi parça istehsalının ən qiymətli xammal növü olan ipək sapın hazırlanması, onun təbii boyalarla rənglənməsinin şahidi olacaqsız və kəlağayının hazırlanması üzrə keçiriləcək ustad dərslərdə iştirak edəcəksiz. Eyni zamanda, ipək xalçaların hazırlanma prosesini izləmək imkanını əldə edəcəksiz.\nBirinci gün (Cümə, 25 noyabr 2016):\n08.00 – Azərbaycan Xalça Muzeyinin qarşısında toplanma;\n08.30 – Şəkiyə gediş;\n12.30 – “Sheki Palace” otelində yerləşmə;\n14.00 – “Şəki-İpək” ASC-ə ziyarət;\n18.00 – Şam yeməyi: Şəki mətbəxinin təamları;\n20.00 – Otelə qayıdış.\nİkinci gün (Şənbə, 26 noyabr)\n10.00 – “Şəki Xan Sarayı”na ziyarət;\n12.00 – “Şəkixanovlar evi”nə ziyarət;\n14.00 – Bakıya qayıdış.\nTurun qiyməti 150 AZN təşkil edir və qiymətə daxildir:\n– Yol xərcləri;\n– “Sheki Palace” otelində yerləşmə və gecələmə;\n– Səhər yeməyi;\n– “Şəki-İpək” ASC-ə ziyarət;\n– Ustad dərslər;\n– Şam ziyafəti.\nTələsin, yerlərin sayı məhduddur!\nDaha ətraflı məlumat: www.azcarpetmuseum.az/\nBaxış sayı: 8. 211\n← Kids Fashion Show keçiriləcək – FOTO\n7th European Film Festival 2016 →


Sellülit masajı » Qadin.Net ~ İlk milli qadın portalı\nYay mövsümü xanımlara dənizi, hovuzu, günəşi və təəssüf ki, həm də sellüliti xatırladır. Qış aylarında sellülitlə mübarizə etmək ağlınıza gəlməmiş ola bilər. Yayda çimərlik geyimi və şort geyməyə başlayan zaman acı gerçək qarşınıza çıxacaq. Amma sellülit əlamətlərinin yay aylarını sizə zəhər etməsinə icazə verməyin.\nSellülitinizi aradan qaldırmaq üçün bir çox variant var. Amma, şübhəsiz, hər kəsin büdcəsi bu müalicələrin dəyərini ödəməyə kifayət etməyə bilər. Bundan başqa, işləyən xanımlara bu müalicələrə zaman ayırmaq da çətin ola bilər. Müəyyən seansla başladığınız müalicə zamanı müəyyən işlər ortaya çıxa bilər. Uzun müddət davam edən müalicələri icra etmək təbii ki, asan deyil. Amma istəyiniz varsa, hər şəraitdə özünüzə daha yaxşı baxa bilərsiniz. Bu gün sizə təbii yağlarla özünüzə necə sellülit masajı edə biləcəyinizi izah edəcəyəm.\nHəm anti-sellülit kremlərinin, həm də efir yağlarının toxumalara təsiri masajla qat-qat artır. Aşağıda təsvir etdiyim bütün hərəkətləri əvvəl bir, sonra digər ayağınıza tətbiq edin.\n* Yatağınızın üzərində və ya yerdə təmiz bir örtüyün üzərində oturun. Əvvəl ayaqlarınızı yüngülcə özünüzə doğru çəkin. Sonra əllərinizi bir ayağınızın iki tərəfini tutacaq şəkildə yerləşdirin. Budlara qədər bütün ayağınızı enerjili bir şəkildə ovmağa başlayın. Ayaqdan başlayaraq baldırlarınızdan yuxarı doğru diz qapağının ən üstünə qədər ovmağa davam edin. Qan dövranını canlandıran bu hərəkəti 10-15 dəfə təkrar edin.\n* Daha sonra ritmik hərəkətlərlə budlarınızdakı ətinizi sıxıb buraxın. Bu hərəkətlər budları möhkəmləndirir və dərinizin hamarlaşmasına kömək edir\n* Sonra sağ və sol əllərinizlə ardıcıl şəkildə budlarınızı yenidən ovun. Dizlərdən başlayaraq budlarınıza qədər davam etdirin.\n* Diz qapağının ön və xarici hissəsinə dayanmadan zəif yumruqlar vurun. Bu hərəkətlər qan dövranının dərinin üst təbəqələrinə qədər çıxmasını təmin edər.\n* Dizin ətrafını yüngülcə ovun, sonra barmaq uclarınızla diz qapağının ətrafına dairəvi dairələr çəkərək yüngülcə masaj edin. Sonda dizin arxasını da yuxarı doğru yüngülcə ovun.\n* Son olaraq yenidən hər iki əlinizlə baldır əzələsini yüngülcə sıxın. Əzələni sümükdən kənara doğru sıxıb buraxın, sonra yüngülcə ovun. Ayağın arxasından yuxarı doğru çıxarkən bir əliniz digəri ilə ardıcıl hərəkət etməlidir.\nBir-birindən gözəl qoxuları olan bitki mənşəli yağlar dəriyə asanlıqla hopur. Bu yağların maddələr mübadiləsini və qan dövranını nizamladığı, bədəndə yığılan toksinlərin atılmasını asanlaşdırdığı, insana gümrahlıq verdiyi çox köhnə zamanlardan bəri bilinir. Sellülit problemləri üçün hazırlanan qarışıqlar qan dövranını sürətləndirərək, yağların parçalanmasına kömək edir. Parçalanan yağlar sidik vasitəsilə bədəndən atılır. Eyni zamanda bu yağlar dərimizi bəsləyər və möhkəmləndirər.\nSellülit yağının hazırlanması:\n1 çay qaşığı küncüt yağı, 7-8 damcı portağal yağı, 7-8 damcı rozmarin yağı, 5-6 damcı melissa yağı, 6-7 damcı kəklikotu yağını təmiz qabda qarışdırın. Bu qarışımı azca qızdırın. Bu masaj yağından aşağıdakı kimi istifadə edilməlidir: Sellülitli hissəni bu yağla yüngülcə masaj edin. Tam yedizdirdikdən sonra həmin hissəni kisə vasitəsilə dərinizi çox qızartmamaq şərtilə 10-15 dəqiqə masaj edin. Masaj bitdikdən sonra həmin hissəni bükün və ən azı 20 dəqiqə idman hərəkətləri edin. İdman bitdikdn sonra həmin hissəni masaj etməklə yuyun. Bunu səhər və axşam olmaqla həftədə 2 dəfə etməlisiz.\nDesəmki burdaki məsləhətlərə əməl edəcəm yalan olar.\n№ 59 - Müəllif: pervin_99\nMəndə də bu problem var. mesləhətlərə əməl edəcəyəm.\nSellülitim heç yoxdur. Bir dəri bir sümük qalmışam.Sag olun, Afet xanim.\n№ 57 - Müəllif: Jealousy\nhmm bir az selulitim var ((\n№ 56 - Müəllif: Girl_2013,Gulya\nhmm maraqli geldi faydali meslehet ucun tewekurler\n№ 55 - Müəllif: Ilahe88\ncox sag olun.eleyecem\n№ 54 - Müəllif: emis\ncox sag ol baci maraqli melumatdi hemde faydali amma gel indi meni oldur gor o yaglardan tapa biliremmmm ele tenbelemki\n№ 53 - Müəllif: isik-2008\nAllaha sukur, menim ele bir problemim yoxdu. Eger olsa, mutleq yararlanacagam, twk\n№ 52 - Müəllif: bizim sufre\nmende hamilelikle elaqedar xetler emele gelib onu nece yox etmek olar\n№ 51 - Müəllif: ReVuS\ncox sag olun heleki ehtiyyacim yoxdu


...Azərbaycan banklarının kredit faizlərindən həyatını zəhərə döndərən vətəndaşların güzəranı hər kəsə bəllidir.\nƏn etibarlı banklarımız belə əmanəti illik 1 faizə götürür, amma krediti 17-25 faizə verir... Lakin Gürcüstan bankları bu məsələdə Azərbaycan banklarına nümunə olacaq. Belə ki, Xalq Müdafiəçisi dövlətdən yardım və pensiya alan şəxslərə kreditlərin verilməsində faiz dərəcələrinin aşağı salınması üçün aidiyyatı qurumlara müraciət ünvanlayıb. "Təzadlar" Gürcüstan KİV-lərinə istinadla xəbər verir ki, bu barədə Gürcüstanın Ombudsman Aparatı məlumat yayıb.\nMəlumata əsasən, Xalq Müdafiəçisi ümumi təkliflə bank xidmətlərinin müəyyən edilməsi üzrə İdarələrarası Komissiyanın sədrinə, Əmək, Səhiyyə və Sosial Məsələlər nazirinə, Sosial Xidmət Agentliyinin direktor vəzifəsini icra edənə və Gürcüstan Milli Bankının prezidentinə müraciət edib. Müraciətdə, "Liberty Bank”ın faiz dərəcəsini təyin edərkən kredit istifadəçilərinin müxtəlif sosial-iqtisadi vəziyyətini nəzərə almadığı və bu da həmin şəxsləri əsassız olaraq çətin vəziyyətə saldığı qeyd olunub. Bildirilib ki, aztəminatlı ailələrə, veteranlara, qaçqın statusu olan şəxslərə, əlillərə, pensionerlərə və dövlət yardımı alan digər şəxslərə kredit faizlərinin aşağı endirilməsi üçün müvafiq addımlar atmağa çağırıb.\nBizim Ombudsmanın da belə bir addım atmasına ciddi ehtiyac var. Evi, maşını, digər əmlakı əlindən çıxan, müflis olan, dözməyib intihar edən... Bunlar faktdır və qarşısı alınmalıdır...


ƏDƏBİYYAT - Vüsal OĞUZ\nAdil Zakirlə həmin kafedə oturub yeyib-içdiyinə hələ də peşman idi. Əslində, Zakirin bu işdə heç bir günahı yoxdur. Amma nədənsə Adil belə fikirləşirdi ki, arada yaranmış soyuqluqdan, fasilədən sonra yenidən Zakirlə görüşməsəydi, bəlkə də, bunların heç biri olmazdı.\nHər şey telefon zəngindən sonra başladı. Günün ikinci yarısı idi. Başı işə qarışan Adil telefonun zəngini eşitməmişdi. İş otağında onunla üzbəüz oturan Könül gözünü kompüterin monitorundan ayırmadan “Adil müəllim, sizin telefondur” deməsəydi, zəngin fərqinə varmayacaqdı. Telefonu açan kimi yüksək tonlu, bir az da cingiltili səsi tanıdı.\nTələbəlik dostu idi – Zakir. Həmişəki kimi imkan vermədi ağzını aça. Əvvəlcə Adili itirib axtarmamaqda günahlandırıb son nöqtəni də özü qoydu: “Axşam səni ofisdə gözləyirəm. Etiraz-filan istəmirəm. Gör nə vaxtdır görüşmürük. Belə də qardaşlıq olar?” Cavabı gözləmədən telefonu söndürdü. Telefon qulağında gözucu divardakı saata baxan Adil fikirləşdi ki, onsuz da bu gün qısa iş günüdür, görüşməyə vaxt tapa bilər. Bir də ki, nə qədər qaça biləcəkdi Zakirdən? Qaçışının haqlı səbəbləri olmasa da, qaçırdı dostundan.\nZakirlə üç il bir otaqda qalmışdılar. Qonşu rayonlardan idilər. Bəlkə də, elə ona görə sözsöhbətləri tuturdu. Zakir Politexnik İnstitutunda oxuyurdu. Amma çox vaxt dərsləri qurtarar-qurtarmaz özünü Adilə yetirir, gəlib Bakı Dövlət Universitetinin qabağında dayanırdı. Adillə müqayisədə çox diribaş, aktiv idi Zakir. Hər şeydən başı çıxırdı. Şəhərdə tanımadığı küçə, kafe, idarə yoxdu. Dildən-ağızdan da, maşallah! Tanışları, xüsusilə də, qızlar nə qədər desən! Hərdən Adilə elə gəlirdi ki, Zakirsiz bu şəhərdə itib-batardı. O bütün günü oxumağa sərf etdiyi vaxtlarda Zakir pul qazanmağın yolunu tapdı. Əvvəlcə Malakan bağında dollar, rus pulu dəyişməyə başladı. Pis də qazanmırdı. Az keçmədi, rayonlardan köhnə qab-qacaq gətirib satmağa başladı. Dərsə az-az getsə də, əlinə kitab almasa da, qiymətləri, imtahanları öz qaydasında gedirdi. Hər işlə məşğul olsa da, yalan, fırıldaq, oğurluq onluq deyildi. Dağ adamlarına məxsus mərdliyi, düzlüyü vardı. Elə ətrafdakıların arasında hörmət qazanmasının da səbəbi bu idi. Dördüncü kursda oxuyanda Zakir valideynlərinin yeganə qızı olan bir xanımla ailə qurdu. Adil nədənsə ürəyində dostuna yaraşdırmadı o qızı. Qızın atası, deyəsən, hərbçi idi. Bakının darısqal məhəllələrinin birində 3 otaqlı həyət evində yaşayırdılar. Çox-çox sonralar qayınatasının şəhərdə daha bir mənzilinin də olduğunu ağzından qaçırmışdı dostu. O zaman başa düşmüşdü bu evliliyin səbəbini.\nAnası vaxtsız rəhmətə getdiyindən qız, atası ilə qalırdı. Toydan sonra Zakir həmin həyətə köçdü. Təbii ki, bundan sonra onların yolları ayrıldı. Amma əlaqəni tamam kəsmədilər. Tez-tez dostunu axtarıb tapardı Zakir. Hətta bir-iki dəfə evlərinə qonaq da aparmışdı. Amma qaraqabaq polkovnikin münasibəti onu açmamışdı. Bunu Zakir də hiss etdiyi üçün bu, sonuncu təklif olmuşdu. Ali məktəbi bitirən kimi Adil hərbi xidmətə yola düşdü. Zakir isə övladı dünyaya gələcək deyə, əvvəlcə möhlət götürdü, sonra isə işlərini düzüb-qoşdu,ümumiyyətlə, əsgərliyə getmədi. Bunun da çəmini tapdı Zakir.\nHərbi xidmətdən sonra Adil iki ay qala bildi doğma kəndlərində. İxtisasına uyğun iş tapmadığından Bakıya üz tutdu. İlk illər çətin oldu yaman. Bir müddət yaxşı iş tapa bilmədi. Tapdığı iş isə ancaq gündəlik dolanışığına kifayət edirdi. Nəhayət, bir gün qəzetdəki elana rast gəldi. İndiki iş yerini tapanda çox sevindi. İxtisasına uyğun olduğu üçün işi ürəyincə idi. Daha sonra ailə qurmaq, kirayələr, güc-bəla ilə ev almaq, gündəlik qayğılar və sairə. Həyat başını yaman qatdı Adilin. Bir də gördü ki, artıq on doqquz ildir şəhərdədir. Yaşı da qırxı keçib. Hərdən illərin belə xəbərsiz ötüb-keçməsi yaman yandırırdı onu. Guya lap xəbəri olsaydı, nə edəcəkdi? İşi ağır olmasa da, məvacibi az idi. Subay olanda bəs edirdi. Amma indi bu maaşla dolana bilməzdi. Yaxşı kı, əlavə işlər olurdu. Baş redaktor yaxşı insan idi. Çox köməyi dəydi Adilə. O düzüb-qoşurdu bəzən əlavə işləri. İmkan olduqca qonorar yazırdı. Qazancı artmasa da, qayğları ildən-ilə artırdı.\nBakıya gələndən sonra hərdən Zakiri axtaracağına söz versə də, sözünü tuta bilmirdi. Düz on dörd il Zakiri görə bilmədi. Nəhayət, bir gün təsadüf nəticəsində rastlaşdılar. İsti avqust günlərinin biri idi. “28 May” metrosu tərəflərdə yaxın qohumlarından birinin instituta qəbul olunmuş oğlundan ötrü kirayə ev axtarırdı. Daha doğrusu, artıq gəzməkdən canı çıxır, maklerlərlə danışmaqdan çənəsi ağrıyırdı. Elə bu zaman arxadan kürəyinə əl toxunduğunu hiss etdi. Geriyə çeviriləndə Zakiri gördü. Əslində, dərhal tanımadı, qarşısındakının Zakir olmasını bir qədər sonra bildi. Tanıdığı Zakirdən əsərəlamət qalmamışdı. Görüşüb-öpüşdükdən sonra dostunun buralarda nə axtardığını öyrənən Zakir onun qohumunun işini tezliklə həll etdi. İşi düzələn qohum rayona qayıdacağını bildirərək sağollaşıb ayrıldı. Qohum onlardan ayrılan kimi Zakir ofisinin qapısını bağlayaraq, Adilin qolundan yapışıb “getdik” dedi. Dostunun sual dolu baxışlarını görən kimi “bu görüşü qeyd etməliyik” deyə onu maşına sarı dartdı. Etiraz etməyin yeri yox idi. Yolda söhbət əsnasında məlum oldu ki, dostunun əvvəllər gün-güzəranı heç də rahat keçməyib. Gah tikintidə prorab, gah da hansısa baxçada təsərrüfat müdiri işləyib. Qayınatası öldükdən sonra çətinliyi bir az da çoxalıb. İkinci övladının xəstəliyi bu çətinlikləri daha da artırıb. Tək özü işlədiyi üçün güclə dolanırmış. Yaxşı ki, rayonda yaşayan qardaşları ara-sıra əl tuturmuş ona. Nəhayət, qayınatasından qalan həyəti plana düşəndən sonra üzünə gün doğubmuş Zakirin. Xarici tikinti şirkətlərindən birinə həyətini babat qiymətə satıb həyatını dəyişməyi bacarıb.Torpaq alıb, ev tikdirib, maşın alıb. Dostlarının məsləhəti ilə indiki ofisi alaraq maklerlik etməyə başlayıb. Bu günə şükür, bəy balası kimi dolanır. Bir neçə yerdə kirayə verdiyi mənzil, dükanları... İndi nəslini də dolandırır, dediyinə görə. Söhbət başlarını necə qatdısa, geniş həyətli restorana çatmaqlarından Adilin xəbəri belə olmadı. Səliqəli geyimli ofisiantların Zakirin maşınının qabağına qaçmalarından hiss olunurdu ki, onu burda yaxşı tanıyırlar. O gün içkinin təsirindənmi, yoxsa tələbəlik xatirələrinin şirinl iyindənmi, gecənin yarısına kimi söhbətləşdilər. Hiss olunurdu ki, dostu bu görüşə sevinir. Adil tələbəlik dost unun sadəliyinə heyran qalmışdı. Gecə binanın qarşısında maşından düşəndə Zakirin ona “bax unutma ha, tez-tez zəng et, görüşək” deməsindəki səmimiyyətinə də inandı.\nO görüşdən sonra bir müddət tez-tez görüşdülər. Ya Adil Zakirin ofisinə gedər, yada şəhərdə hardasa görüşüb müxtəlif yerlərdə istirahət edərdilər. Zakirin sayəsində iyirmi ildə şəhərdə varlığından belə xəbərsiz olduğu restoranları, istirahət mərkəzlərini tanıdı. Getdikləri hər yerdə dostunun təmtəraqla qarşılanması Adildə özünün də anlaya bilmədiyi qəribə bir paxıllıq hissi doğururdu bəzən. Dostunun yaşamağı bacarmasına, zamanın nəbzini tuta bilməsinə heyran qalırdı.\nXudmani istirahət etdikləri belə məclislərdən birində iki nəfər qadının onlara qoşulmasını əvvəlcə təsadüfü saysa da, az sonra dostunun işi olduğunu anladı. Başqa vaxt olsaydı, etiraz edərdi dostuna. Amma bu dəfə edə bilmədi. İçində illərdi yığılıb qalmış və yalnız özünə məxsus hislər qoymadı etiraz etməyə. İçkinin təsiri də bu işdə az rol oynamadı. Az keçməmiş artıq ona qısılan qadının hərarətini hiss edəndə bayaq ürəyindən keçənlərə görə az qala özünü qınadı.\nO gecə ilk dəfə ailəsindən kənarda gecələdi Adil. Gecəni qonaqlarla keçirdilər. Səhər ma- şında şəhərə qayıdanda hamı deyib-gülsə də, Adil yaman fikirli göründü. Dostunu yaxşı tanıyan Zakir təxminən bilirdi onun nə düşündüyünü.\nİki-üç gün özündən zəhləsi getdi. Ona elə gəlirdi ki, xanımı bir dəfə gözlərinin içinə baxsa, hər şeyi biləcək. Həmişə onu “fərasətsizlikdə” günahlandıran xanımı bu dəfə onu əxlaqsızlıqda suçlayacaq. Xoşbəxtlikdən hər şey yaxşı qurtardı. Bəlkə də, şəhərə qayıdanda yolustü Zakirin hər ikisi üçün etdiyi bazarlıq xanımının dilini bağladı. Hər ehtimala qarşı dünən aldığı qonorarın yarıdan çoxunu da ona verdi. Pulu həmişəkindən çox görən qadının eyni açılmışdı. Evlilik həyatında ilk dəfə idi, belə bir iş tutmuşdu Adil. Bir-iki belə məclisdən sonra adiləşdi hər şey onun üçün. Bəzən bu məclislərdən ötrü darıxdığını hiss edəndə özünü tanıya bilmirdi. Yaman dəyişmişdi. Sanki itirdiyi gənclik illərinin heyfini alırdı.\nAmma tezliklə Adil bu dəvətlərdən qaçmağa, bəhanələr gətirməyə başladı. Gah işinin çoxluğunu bəhanə elədi, gah qonağının olacağını dedi. Səbəb isə yalnız ona məlum idi. Səbəb Zakirin hər dəfə onu əlini cibinə salmağa qoymamasıydı. Bəzən hesabın qalığını belə almamasından hiss olunurdu ki, bunlar dostu üçün kiçik məbləğ idi. Hətta bir dəfə ofisiantın stolun üstünə qoyduğu qalığın kifayət qədər çox olduğunu görən Adil dostu otaqdan çıxdıqda pulu cibinə qoymaqdan özünü güclə saxlamışdı.\nAdil uşaqlıqdan qürurluydu. Qəbul edə bilmirdi bunu. İstəmirdi Zakir ona dostdan istifadə edən adam kimi baxsın. Elə bu səbəbdən də yavaş-yavaş uzaqlaşmağa başladı. Münasibətləri tədr icən soyutdu və nəhayət, tamam kəsdi. Bəzən Zakirin nömrəsini yığaraq zəng edib hal-əhval tutmaq istəsə də, dostunun bunu başqa cür başa düşəcəyini fikirləşirdi. Sonuncu dəfə nə vaxt danışdıqlarını belə unutmuşdu, bəlkə də, 3 il olardı.\nİndi məhz bu gün yenidən Zakirin onu axtarıb tapması ona qəribə gəldi. Ürəyində “xeyirdir, görəsən?” deyə düşündü. Sonra özünü qınadı bir az: “o boyda imkanın, vardövlətin sahibi səni axtarır, sən də gör nə gətirirsən ürəyinə”. Hiss etdi ki, darıxıb dostunun söhbətləri üçün. Zakirlə dərdləşmək, içib rahatlanmaq keçdi ürəyindən.\nAdilin həmişə “bizim idarə” dediyi redaksiyanın əsas hissəsi iki böyük otaqdan ibarət idi. Otaqlardan birində baş redaktor oturardı. İkinci böyük otaq Adil də daxil olmaqla dörd işçinin oturduğu əsas otaq idi. Kiçik otaqlardan biri arxiv sayılırdı və oranın açarı baş redaktorda olurdu adətən. Dördüncü otaq isə mətbəx funksiyasını yerinə yetirirdi. Darısqal olduğu üçün hamının eyni vaxtda oturmasına imkan yox idi. Əsas iş otağında dörd masa vardı. Qapıdan girən kimi sağdakı otaq baş redaktorun müavininin, yəni Adilin idi. Ondan sağdakı ikinci masanın sahibi hamının “ağsaq- qal” deyə çağırdığı Qafar kişi idi. Adətən, çox vaxt otaqda tapılmazdı. Qonşu ofislərə nərd oynamağa qaçardı. İş görməklə arası yoxdu. Dediyinə görə, zamanında tanınmış qələmsahibi olub. Nədənsə Adil onun imzasını heç xatırlaya bilmirdi. Qafar kişinin dediyinə görə, bir ilini də başa vurub aradan çıxmaq fikrində idi. Heç kəs xətrinə dəymirdi. Bir yaxşı işi vardı ki, bayramları, otaqdakıların ad gününü xüsusi qeyd etməyi və bu işi təşkil etməyi xoşlayırdı.\nOnunla üz-üzə, Adildən soldakı masada isə sakit təbiətli, əslən bakılı olduğunu deyən Nisəxanım əyləşirdi. Heç vaxt hündürdən danışmayan, ancaq öz yazı-pozusuyla məşğul olan bu qadın səbir dağarcığı idi. Otaqda yeriməsindən bəzən heç kimin xəbəri olmazdı. Gün ərzində həmişə dolu olan iri fincanından qurtum-qurtum çay içərdi. Hər özünə çay süzəndə otaqda hamıya təklif edər, hətta on dəqiqə bundan əvvəl “istəmirəm” desən də, təklifini təkrarlayardı.\nOnunla üzbəüz iş masası katibə-makinaçı ştatında çalışan Könül xanımın idi. Əvvəllər bu işdə orta yaşlı bir qadın çalışırdı. Üz-gözündən daima narazılıq yağan bu insan Adildə həmişə ruh düşkünlüyü yaradırdı. Ona görə də çalışırdı ki, onun tərəfə baxmasın. Yaxşı ki, tezliklə hansısa səbəbdən uzaqlaşdı buradan. Üç il olardı ki, onun yerini Könül tutmuşdu. Bəstə boylu Könülün iri, qəşəng gözləri vardı. Güləndə yanağındakı qəmzələr can alırdı. Hər gün səliqəli geyimdə və təzələnmiş makiyajda işə gələrdi. Danışarkən gözlərini qəribə şəkildə yummağı vardı. Hərdən Adilə elə gəlirdi ki, onun gəlişindən sonra burda əla ab-hava yaranıb. Üz-üzə oturduqları üçün tez-tez baxışları toqquşardı. O zaman hər ikisi də eyni vaxtı baxışlarını yayındırmağa çalışardılar. Otaqda hamıya məlum idi ki, Könül artıq dörd ildən çoxdur ərindən ayrılıb və qızı ilə məhkəmədən sonra ona verilən bir otaqlı mənzildə yaşayır. İlk vaxtlar o qədər də fikir verməzdi bu qadına. Gün ərzində münasibətləri səhər tezdən salamlaşmaqdan, iş bitəndə isə sağollaşmaqdan ibarət olurdu, əsasən. Hərdən də çətinə düşən Könülün suallarına cavab verərdi. Təbiətən ciddi, qaraqabaq adam olduğu üçün münasibətləri rəsmiyyətdən o tərəfə keçmirdi. Bəlkə də, Adilin bu qadına münasibəti belə də davam edəcəkdi. Əgər o əhvalat olmasaydı. Əhvalat deyəndə ki...\nO günü iş otağında yalnız ikisi idilər. Nisəxanım xəstə olduğu üçün iki gün idi işə çıxmırdı. Qafar kişi isə adəti üzrə yoxa çıxmışdı. Əlindəki yazını qurtarmağa çalışan Könül tez-tez saatına baxırdı. Dediyinə görə, saat altıda qohumunun toyuna dəvətli idi. Əslində, onun toya gedəcəyini Adil səhər otağa girən kimi hiss etmişdi. Könülün vurduğu ətrin iyi otağı doldurmuşdu. Bədəninə kip oturan mavi rəngli donu xüsusi yaraşırdı. Bunu Könülə demək istəsə də, fikrindən daşınmışdı. Qadının səhv başa düşəcəyindən çəkinmişdi. Donun sinəsinin bir qədər açıq olması da nəzərindən qaçmamışdı.\nYazının sonuna çatanda problem yarandı Könülün kompüterində. Həmişəki kimi Adildən kömək istədi. O, Könülün masasına yaxınlaşdı. Qadın qalxaraq yerini ona vermək istəsə də, gec idi. O artıq başının üstündən əyilərək barmağı ilə monitorda məsləhətlər verirdi. Darısqallıqdandımı, ya qəsdənmi kənara da çəkilməmişdi qadın. Bu illər ərzində ilk dəfə idi ki, belə yaxın dayanmışdılar. Adil gözünü çəkə bilməmişdi qadının qar kimi bəyaz, çöldə qalan sinəsindən. Həm tünd ətir iyi, həm də qadının bədənin hərarəti dözülməz etmişdi o bir-iki dəqiqəni. Nə yaxşı, o vəziyyət uzun çəkməmişdi. O gün Könül toya getdikdən sonra özünü çox danladı Adil. Hislərini ələ ala bilməməkdə suçladı özünü.\nÖzü də hiss etmədən münasibəti dəyişdi qadına qarşı. Hərdən Könül işə çıxmadığı günlərdə darıxdığını hiss edərdi. Bunu etiraf etməsi belə özünə xoş gələrdi. Amma münasib ətləri bundan o yana keçməmişdi.\nBəzən iş zamanı qəsdən onu danışdırmaq üçün dəqiq bildiyi bir şey haqda sual verərdi. Amma hiss edirdi ki, Könül onunla ünsiyyətdən ya çəkinir, ya da aralarındakı rəsmiyyət buna imkan vermirdi. Adil neynəsə də, Könül hər ona müraciət edəndə “Adil müəllim” deyirdi. Bu rəsmiyyət onun xoşuna gəlməsə də, aralarındakı on üç illik fərqə görə haqq qazandırırdı qadına.\nBəzən gecələr yuxusu gəlməyəndə Könülü Təranə ilə müqayisə edər, çox vaxt da üstünlüyü Könülə verərdi. Təranə Adilin ilk sevgisi olmuşdu. Dördüncü kursda ayrılmışdılar. Təranəyə olan sevgisini iki il gizlətsə də, sonradan hamıya bəlli olmuşdu. Adilə qalsaydı, bəlkə də, heç vaxt xəbəri olmayacaqdı Təranənin bu sevgidən. Harda idi Adildə o cəsarət? Yenə də Zakir çatmışdı dadına. Dostunun vəziyyətini duyan Zakir işin mahiyyətini bilincə səhərisi gün universitetdə qızın qabağını kəsmiş və ədəbərkanla anlatmışdı vəziyyəti ona. Tezliklə qrupda hamı xəbərdar oldu bu sevgidən. Təranə də etiraz etməmişdi buna. Xasiyyətləri tutmuşdu. Sonrakı iki ili hamı onları cüt görürməyə alışdı. Hərdən bir yerdə imtahana hazırlaşmaqları da olurdu.\nDördüncü kursun sonuna yaxın hər şey bitdi. Təranəni zorla Rusiyada işləyən əmisi oğluna nişanladılar. Qızın “qaçırt məni” təklifinə müsbət cavab verə bilmədi. Zakir də vəziyyəti biləndə eyni təklifi etdi ona. Hətta həyətlərindəki kiçik otağı da yaşamaq üçün onlara təklif etdi. Amma Adil bunu edə bilməzdi, özündən böyük iki qardaşını necə basıb keçəydi axı? Bu, sonuncu görüş oldu. Təranəni bir də dövlət imtahanında görə bildi. Dəhlizdə qızla üz-üzə gəlməmək üçün çoxçalışdı o gün. Toya da qrup yoldaşlarının hamısı getdi, ondan başqa. Əslində, heç israr edən olmadı. Bilirdilər vəziyyətini. Bəlkə də, bu sevgini daha tez unuda bilərdi, əgər toyun səhərisi Təranənin otaq yoldaşının ona verdiyi məktub olmasaydı. Əslində, məktub demək olmazdı, on iki vərəqli dəftəri doldurmuşdu qız. O dəftəri Adil indi də saxlayırdı. (Məktubda nə yazıldığını oxucuya deyə bilməyəcəyik. Çünki Adil o məktubu hamıdan gizlədirdi.) Dəftəri oxuduqdan sonra içindən əyinsəqırıldığını hiss etmişdi Adil. Bu hiss Adil üçün bakirəlik kimi bir şeydi. Hərbi xidmət zamanı hər gün gözünün önünə gətirdi o məktubu. Sətir-sətir, cümlə-cümlə əzbərləmişdi. İllər sonra – ailə həyatı qurandan sonra da o məktubu xəlvətə çəkilərək oxuyardı. Bir-iki dəfə yandırmaq istəmişdi, lakin yandıra bilməmişdi.\nAilə həyatının ilk illərində isinişə bilmirdi həyat yoldaşına. Öz qohumu idi. Aralarında on bir yaş fərqi vardı. Bəzən Adilə elə gəlirdi ki, bu soyuqluq elə yaş fərqinə görədir. İkinci qızı dünyaya gəldikdən sonra bu soyuqluq qismən aradan qalxsa da, bu günə qədər hələ də belə dolanırdılar. Hərdən Adilin özünə də qəribə gəlirdi bu vəziyyət. Amma gec olduğunu özü də bilirdi. Aralarındakı fərq təkcə yaş deyildi, əslində. Dünyagörüşü, xarakter baxımından da ayrı-ayrı adamlar idilər. Fikirlər Adili yoranda Təranə yadına düşərdi. Ən dəhşətlisi bu idi ki, bu soyuqluq xanımını narahat etmirdi və hiss olunurdu ki, onun üçün bu, adi haldır. Səliqəsinə, biş-düşünə söz ola bilməzdi. Di gəl, zalım qızının deyingənliyi hərdən hövsələdən çıxarırdı onu. Xanımına elə gəlirdi ki, bu böyük şəhərdə hamı qayğısız yaşayır, hamı kefdədir, bircə onlardan savayı. Evin bir işi kəsir olan kimi başlayırdı deyinməyə. Mətbəxə keçərək başlayırdı Adilə hər sözü tanış olan cümlələrə: “camaat qaz vurub qazan doldurur, bizimki isə kağız-kuğuzla eşələnir. Kimə lazımdır axı sənin imzan, şeirin?” Hərdən evdə iki qız uşağının böyüdüyünü də əlavə olaraq çatdırırdı Adilin qulağına. Belə anlarda xanımını haqlı sayan Adilin sakitcə binanın qarşısındakı nərdatanlara qoşulmaqdan başqa çarəsi qalmırdı.\nAdilin birinci kitabı çıxanda qadın buna oqədər adi, etinasız yanaşdı ki, o, heyrətə gəldi. Xanımı kitabı vərəqləyəndən sonra heç nə demədən oturduğu kresloya tullayaraq mətbəxə keçdi. Məhz o gün ikinci dəfə içində nəyinsə qırıldığını hiss etdi və qəti əmin oldu ki, bu nəsə düzələn deyil. Elə buna görə də ikinci, üçüncü kitabları çıxanda yoldaşına bildirmədi. Yaxşı ki, həyat yoldaşı ilə aralarında ortaq nöqtə – iki qız balası vardı.\nSürücünün qəfil əyləci basması ilə fikri dağıldı. Yalnız indi düşəcəyi dayanacağı arxada qoyduğunun fərqinə vardı. Növbəti dayanacaqda düşərək geri qayıtdı. Gecikməyi xoşlamayan Adil, Zakir deyən vaxtda onun ofisinin qarşısında idi. Ofis təxminən otuz-qırx kvadrat metrlik, iç-içə iki otaqdan ibarət idi. İkinci otağı heç vaxt görməyən Adil intuisiyası ilə hiss edirdi ki, bura Zakirin “gizli ofisidir”. Çox güman ki, bura həm dincəlmək, həm də özü demişkən, mühüm işlər üçün idi. Əlindəki siqareti atmağa yer axtarırdı ki, qapı açıldı və Zakir həmişəki istiqanlılıqla onu qucaqladı. Ayaqüstü hal-əhvaldan sonra qolundan içəri dartdı. İçərinin sərin havasında rahatlanan Adil gözünü açmamış masanın üstü şirniyyatla doldu. Zakir çay qoyduqdan sonra söhbətə, daha doğrusu, giley-güzara başladı. O da əvvəlcədən hazır ssenari üzrə bəhanələr gətirdi.\nSöhbət zamanı Zakirin qarşısındakı noutbukda nəsə yazması, arabir qımışması qəribə gəldi ona. Hərdən elə gəlirdi ki, heç ona qulaq asmır dostu. Amma verdiyi suallara cavab aldıqca özü də baş açmadı bu işdən. Axır ki, dostu noutbuku bir kənara ataraq “bunu icad edənin atasına rəhmət” deyib, çayına əl uzatdı. Dostunun üzünə maraqla baxdığını görüb:\n– Noutbuku demirəm, əşi, feysbukudeyirəm, deyə aydınlıq gətirməyə çalışdı. Adilin başını tərpətməyini görüncə “yoxsan burda?” deyə soruşdu.\n– Əlbəttə, varam. Amma həvəsim və vaxtım olmur tez-tez baş çəkməyə. Evdə də uşaqların əlindən imkan olur ki? – dostunun sualına cavab verdi. Amma sənin işinə yarıyır, deyəsən. Axı səninki ticarətdir. Elan verməyə, müştəri tapmağa lazım olar sənə.\n– Rəhmətliyin oğlu, müştəri nə gəzir bu saat. Olanda ofisimi tanıyırlar – dostu qımışdı. Burda ayrı aləm var ey. Cənnətdi bura, cənnət.\nAdilin, deyəsən, bu sözlərdən heç nə anlamadığını görcək, səsinin tonunu aşağı salaraq dedi:\n– Sən də elə bil bu dünyada yaşamırsan, vallah. Açırsan özünə bir profil, sonra da atırsan tilovu, gözləyirsən.\n– Necə yəni atırsan tilovu? – Elə maraqla soruşdu ki, dostu lap uğundu. Gülməyini birtəhər boğub, izahat verdi:\n– A kişi, niyə anlamırsan? Bax mən burada özümə bir profil açmışam. İndi burda əlimə düşən biri ilə tanış oluram. Bilirsən, burda nə qədər bekar gəlinlər var? Hələ müasir qızları demirəm day sənə. Kef elə də özünçün! Nə aparacaqsan axı bu dünyadan, rəhmətliyin oğlu?\n– Axı məni tanıyırlar az-çox. Qohum-əqrəba, dost-tanış. Hələ imzamı demirəm.\n– Sən nə anlamaz olmusan, a kişi. Sənə kim deyir ki, özünü tanıt. Guya məni tanıyan azdır? Profilinə qoyursan bir cavan oğlan şəkli. Bir-iki dənə romantikadan, sevgidən statuslar paylaşırsan. Subay olduğunu yazırsan.Yaşını da 35-36 yaş qeyd elə.\n– Niyə 35-36 yaş?\n– Bu elə yaşdı ki, cəlbedici gələcək əksəriyyətinə. Həm cavan, həm də kifayət qədər təcrübəli yaş dövrüdür, – göz vurdu Zakir.\nDostunun başını buladığını görən Zakir:\n– Sən öl, maraqlı olacaq sonra. “İnan ki, bu olmasa, burda dura bilmərəm bekarçılıqdan. İş var bəyəm? Gündə bir-iki nəfər qapımı aça, ya açmaya. Bir də bizim indən belə kafe, bar, diskoteka gəzən vaxtımız deyil. Görən, tanıyan olar oralarda. Elə edirəm ki, ov özü gəlir ayağıma, – izahat verdi. Nəfəsini dərib davam etdi:\n– Adil, bilirsən, nə qədər belə tanışlıq üçün sino gedənlər var? Şəhər doludur, vallah, amma hər adamla da dostluq etmək olmur.\n– Bəs harda görüşürsən?\n– Harda olacaq? Burada! – Başı ilə ikinci otağa işarə etdi. Sonra dostunun qolundan tutaraq ikinci otağa sarı çəkdi. Qapını açıb işığı yandırdı. Xudmani bir otaqdı, divan, kreslo, kondisioner – bir sözlə, istirahət üçün hər şey. Dostunun fərasətinə heyran qalsa da, özündən zəhləsi getdi bir anlıq. Ürəyində “həmişə bacardın yaşamağı, ay Zakir”, deyə düşündü. “Elə ona görə də on yaş cavan görünürsən məndən. Mən bədbəxt isə ömrümü-günümü çürütdüm kağız-kuğuzların arasında. Rayondakılar olmasaydı, bəlkə, hələ də kirayələrdə çürüyürdüm”. Adili xəyallardan Zakirin “Yaşa da özünçün, ə, bu dünyadan nə aparacaqsan?” – deməsi ayırdı. Başını tərpədərək təsdiqlədi dostunun fikirlərini.\nGecə uzun müddət yata bilmədi. Fikri bu gün Zakirlə etdiyi söhbətdə qalmışdı. Bir kəlmə sözüylə onun fikirlərini qarışdırmışdı. Nəsə ağlına bir şey batmırdı onun dediklərindən. Amma orası da vardı ki, Zakirin yalanla arası olmazdı. Deyirdisə, deməli, nəsə var. Hələ tələbəlikdən bu sahədə peşəkar idi onun dostu. İllər keçsə də, bu işlərini əlindən buraxmayıbmış, demək. Bir yandan da baxanda düz eləyir, bəlkə də. Dünya beş gündür, kim nə aparacaq bu dünyadan...\nYuxudan ayılanda gün yarı olmuşdu, bəlkədə. Hərdən belə yatıb qalmağı olurdu. Onsuz da bu gün iş günü deyildi. Çay içəndən sonra iş otağındakı noutbukunu açdı. Yarımçıq qalan yazıları vardı. Planı yazıları tamamlamaqdı. Çoxdandı təzə heç nə yazmırdı. Əlini noutbuka sarı uzatmışdı ki, haradansa dünənki söhbət yenidən düşdü beyninə. Özündən asılı olmayaraq dünən Zakirin təkidi ilə yeni yaratdığı profilini açdı. Zakir onun üçün əməlli-başlı iş görmüşdü burda. Maraqlı və romantik şəkillər, sevgi statusları paylaşmışdı dostunun səhifə- sində. Nəsə bu iş maraqlı gəlmədi ona, hətta bayağı göründü. Amma əli işə də yatmadı. Geyinib həyətə düşdü. Adətən, binanın tinində domino yarışları gedərdi bu vaxtlar.\nAradan, hardasa iyirmi gün, bəlkə də, bir ay keçmişdi. Redaksiyada qəribə bir sakitlik vardı. Ondan başqa heç kəs yox idi idarədə. Əlindəki yarımçıq yazını tamamladıqdan sonra kresloya yayxanaraq gözünü divardakı saatın əqrəblərinə zilləyib baxırdı ki, hardansa yadına şoğərib profili düşdü. Biixtiyar adını v əş ifrəsini yazıb səhifəyə girdi. Gözünə inanmadı. On bir nəfərdən dostluq təklifi gəlmişdi. Acgözlüklə birnəfəsə hamısını qəbul elədi. Elə bil özünə inam hissi yarandı və bu hiss içindəki tərəddüdü bir andaca qovdu. Bir qədər Zakirin səhifəsinə baş çəkmişdi ki,qəflətən gələn mesajın bildiriş səsinə diksindi. Oğurluq edən uşaq kimi ətrafına baxsa da, otaqda tək olduğunu xatırlayınca sakitləşdi.\nToruna balıq düşən ovçu kimi reaksiya göstərdi. Mesajın kimdən gəlməsinə baxmadan belə cavab yazmağa tələsdi.\n– Salam. Necəsiz?\n– Salam. Siz necəsiz? Tanımadım, – yazdı.\n– Nə tələsirsiz, tanıyarsınız, – cavab aldı. –Adım Aliyə xanımdır. Bəs sizin?\nAdilin bir anlıq dili-dodağı qurumuşdu. Az qala öz adını yazacaqdı ki hardansa Zakirin tapşırıqlarını xatırladı. – “Əməlli-başlı yazışmadan nömrə vermə. Yerini-yurdunu bildirmə”.\nTəxminən iyirmi dəqiqə yazışdıqdan sonra həmin xanım “bir azdan yazaram” deyib yoxa çıxdı. Üstündən sanki dağ götürüldü. Yol boyu Adilə elə gəlirdi ki, hamı ona baxır. Oğurluq edibmiş kimi heç kimin üzünə belə baxmaq istəmirdi. Binanın qarşısında domino şaqqıldadan qonşularına belə, həmişəki ümumi salamı vermədən bloka girdi. Arxasınca boylanan qəribə baxışları hiss etmədən pilləkənləri qalxmağa başladı. Evdə də özünə rahatlıq tapmadı. Duş qəbul etdikdən sonra bir qədər toxtadı. Yadına düşdü ki, qonaqlığa dəvətlidir. Bir-iki məhəllə aralıda böyük qaynı yaşayırdı. Zəng vurdu. Gələ bilməyəcəyini deyib, üzr xahlıq etdi.\nİş otağına keçdi. Noutbukunu açaraq yenidən şifrəsini yazıb profilinə girdi. Təzə tanışından xeyli mesaj gəlmişdi. Bu dəfə tələsməyən Adil əvvəlcə onun profilinə baxdı: Aliyə, 30 yaş, Bakıda yaşayır. Səhifəni ələk-vələk etsə də, bundan başqa heç nə tapa bilmədi. Mesajları oxuduqdan sonra cavab yazdı. Az keçmədi, cavab gəldi. Söhbətləri alındı. İki saatın necə keçdiyini belə hiss etməyən Adil, Zakirə haqq qazandırdı ürəyində. Söhbət əsnasında çox şey öyrəndi xanım haqqında: ailəli olub, ayrılıb, ayrıca mənzili var, 35-40 yaşlı dürüst biri ilə dostluq etmək istəyir. Yatağına uzanan Adil yuxuya nə vaxt getdiyini hiss etmədi.\nSəhərisi iş vaxtı imkan tapdıqca öz səhifəsinə baxan Adil yeni mesajlar görmək ümidində olsa da, nədənsə tanışından səs-soraq yox idi. Hətta nahar fasiləsi zamanı yeməyini belə ayaqüstü yeyərək yenidən masasına qaçdı. Nədənsə dostu susurdu. “Yəqin, işdədir, ya da vaxtı yoxdur”, deyə özünə təskinlik verdi. Saat altı olar-olmaz küçəyə çıxdı. Lakin elə dəhlizin başındaca köhnə tanışlarından birinə ilişdi. Bu minvalla çənədən saz tanışının hesabına yarım saat itirdi. Əlindən güc-bəla ilə qurtulub evə sarı qaçdı...\nBeləcə narahat günləri başladı. Özündən asılı deyildi. Evdə olanda işə, işdə olanda isə evə can atırdı. Hərdən “bir az yazım var” deyib iş otağına çəkiləndə səsində qəribə titrəyişi özü də duyurdu. Bəzən ona elə gəlirdi ki, ondakı bu qəribəliyi həyat yoldaşı və ətrafındakılarda duyur. Nədənsə gündüzlər yazmırdı Aliyə. İşdə olduğunu deyirdi. Adil də harda işlədiyini soruşmamışdı. Yaxşı bilirdi ki, soruşsa belə, doğru cavab almayacaq.\nGünlər bir-birini əvəz etdikcə Adildə qəribə alışqanlıq yarandı bu yazışmaya. Hiss edirdi ki, ayrı qala bilmir üzünü görmədiyi, tanımadığı bu yad qadından. Bəzən özünə bir neçə gün yazmayacağına söz versə də, bacara bilmirdi. Qadının da ona biganə olmadığını hiss edən Adil gecələrin birində sağollaşarkən özündə cəsarət tapıb, ona “öpdüm” yazdı. Qarşı tərəfin cavabı ləngimədi: “mən də”. Beləcə yazışmaları yeni mərhələyə qədəm qoydu. Hərdən gecələr mövzular sevgidən, intim hislərdən düşəndə qadının da bu cür söhbətlərə biganə olmadığını görən Adili qəribə hislər bürüyürdü. Artıq əməldən işə keçməyin vaxtıdır deyə, düşünürdü. Bu barədə Zakirlə məsləhətləşmək qərarına gəldi. Aldığı məsləhət belə oldu:“canım üçün hazırdı. Görüşə dəvət elə”. Adilin “harda görüşüm axı?” sualına başı ilə arxa otağı göstərən Zakir “dostun ölməyib ki sənin” deyib qımışdı.\n– Dəvət elə bura. Arxayın, xudmani yerdir. Mən sizi təklikdə buraxaram, – dedi.\nDostunun bu canıyananlığı ordaca fikrini qətiləşdirdi Adilin. Artıq dördüncü ay idi ki, yazışırdılar. Araları tam açıq idi. Hər cür mövzuda söhbət etmişdilər. Evə qayıdarkən yolda qaynı zəng etdi, dünən ailəsini onunla yola salmışdı rayona. Ənənəvi olaraq yay tətili başlayan kimi köç başlayırdı kəndə. Yoldaşı onsuz da işləmirdi, evdar qadın idi.\nGörüşüb qəsəbədəki kafedə bir az pivələdilər. Evə qayıdanda bir az kefləndiyini hiss etdi, çoxdandı bir belə içmirdi.\nHamamdan çıxıb qurulanmamış iş otağına qaçdı. O gecə ya içkinin təsirindən, ya da Zakirin məsləhətindən cəsarətlənən Adil mətləbi açdı.\n– Bəlkə, görüşək?\n– Nə bilim... Bu hardan ağlına gəldi?\n– Niyə istədin ki?\n– Elə-belə. Tanımaq üçün. Axı nə vaxta qədər bir-birimizi tanımayacağıq?\n– Bilirsən, qorxuram. Görən olar. Tanış-biliş...\n– Qorxma. Kim görəcək ki?\n– Baxarıq da.\n– Sabah görüşək. İstirahət günüdür.\n– Bilmirəm. Qərar verə bilmirəm.\nSöhbət uzun çəkdi. Nəhayət, razı sala bildi Aliyəni. Zakirin gündüz ona əzbərlətdiyi ünvanı Aliyəyə başa saldı. Hər ehtimala qarşı nömrəsini də verdi ona. Bu gün almışdı nömrəni Zakirin məsləhəti ilə. “Lazım olmasa, qır, tulla getsin” – demişdi.\nO gecə söhbət məcrasından çıxdı. Aliyənin dediyi kimi, hərdən Adil lap cızığından çıxırdı. Virtual olaraq başlayan öpüşlər virtual seksə çevrildi. Hər ikisi də hiss edirdi ki, sabahkı görüş üçün artıq mane olacaq, çətinlik yaradacaq heç nə qalmayıb. Bir sözlə, hər ikisi tam hazır idi sabahkı “zirvə toplantısı”na. (Bunu da Adil düzüb qoşmuşdu.) Nəhayət, gecə yarısı sağollaşıb, yatmağa qərar verdilər.\nÖzünü tanımırdı Adil. Hər şey gözündəd əyişmişdi o gecə. Sabahkı görüşü düşünürdü. Bir yandan da aylardan bəri dincliyini alan qadının ona ilk təklifdəcə ram olması içində bir qəribəlik yaratmışdı. Hər şeyin belə tez əldə olunması gözündə adiləşdirmişdi bu münasibəti. Qarışıq fikirlər onu yaman sıxırdı.\nSəhər yuxudan ayılanda bir müddət özündə olmadı. Bir az içkinin təsiri, bir az da narahat və az yatdığından heç nə xatırlamadı əvvəlcə. Qəfildən divardakı saata baxanda axşamkı yazışmaları gözünün önünə gəldi. Əvvəl istədi, görüşü təxirə salsın. Yadına düşdü ki, Aliyənin nömrəsi onda yoxdur.\nBu fikrindən daşındı. Getmək qərarını verdi bir andaca. Amma vaxt lap daralmışdı. Tələsmək lazım idi. Hamamlanıb, üzünü qırxmaq bir az da vaxtını aldı. Pilləkənləri qaça-qaça düşdü, az qala. Avtobus qaydasında getsə də, ona elə gəlirdi ki, sürücü qəsdən ləng sürür. Saatına bir də baxanda gecikəcəyini dəqiq bildi. Taksiyə minmədiyinə peşman oldu. Tərslikdən xanımın telefon nömrəsini də bilmirdi. Zakirə zəng etmək istəsə də, sonra fikrindən daşındı. Zəng edib nə deyəcəkdi? Onu Zakir gözləmirdi.\nDayanacaqdan Zakirin ofisinə qədər, az qala, yüyürdü. Küçəni keçərkən maşınların verdiyi əcaib siqnallardan hiss etdi ki, yolu düz keçmədi. Uzaqdan Zakirin ofisin qarşısında olduğunu gördü. Ürəyi yerinə gəldi bir az. “Gəlməyib hələ... gecikib mənim kimi” düşündü. Adili görən Zakirin üzü güldü. “Öz aramızdı, zövqün pis deyil, dostum” deyərək əlindəki açarları Adilin ovcuna sıxdı. ”Sizə uğurlar! İşiniz bitəndən sonra zəng edərsən. Qapını içəridən bağla. Döyən olsa da, açma. Kef elə...” deyərək əlini dostunun kürəyinə vurdu. Dostunun dediyindən anladı ki, Aliyə artıq içəridədir. Özünü ələ alan Adil qapının dəstəyindən yapışaraq aşağı burdu və açılan qapıdan özünü içəri saldı...\nKaş heç girməyəydi...\nDivanda arxası qapıya tərəf oturan xanım içəri kiminsə girdiyini hiss etdi və əlindəki kiçik kosmetik güzgünü çantasına qoyaraq geri çevrildi...\nBaxışlar toqquşanda sanki ildırım vurdu hər ikisini. Bir anlıq otağa qəribə sükut çökdü. Adilə elə gəldi ki, bu sükut saatlarla davam etdi. Hətta ürəyinin döyüntüsünü belə eşitdilər küçədən keçənlər. Sükutu qadının hönkürtüsü pozdu. Otağın sakitliyini pozan bu səs uzun müddət davam etdi. Ayaq üstə dayanmağa gücünün qalmadığını hiss edən Adil bağlamağa macal tapmadığı qapının önündə oturdu. Hələ də şokda idi. Quruyub qalmışdı. Divanda içini çəkə-çəkə ağlayan qadına təsəlli verə biləcək söz tapa bilmirdi. Əvvəl istədi ki, yaxınlaşsın ona. Lakin vəziyyətin daha da pisləşəcəyindən qorxdu. Oturduğu yerdən duraraq su vermək istədi. Əlini suya uzatmışdı ki, qadın qəflətən durdu və göz yaşları içində “Məni bağışlayın, Adil müəllim” dedi və ardınca, az qala, qaçaraq otağı tərk etdi.\nGedən Könül idi – iş yoldaşı...\nAdil içmək üçün açdığı mineral suyu başından aşağı tökdü...\nZakirlə tindəki çayxanada görüşüb açarları verdi. Dostunun üzünə baxıb qımışan Zakir Adilin qırımından hiss etdi ki, nəsə vəziyyət başqacürdür. Soruşmağa da risk etmədi. Dostunun sağollaşmadan ayrılmağı xoşagəlməz hadisənin olduğundan xəbər verirdi.\nGecəni yata bilmədi Adil. Bir neçə dəfə noutbuku yandırsa da, profilini açmadan söndürdü. Divarlar hər tərəfdən üstünə gəlirdi. Səhərə yaxın artıq gözlərinin şişdiyini, sifətinin bir gecədə qaraldığını belə hiss etdi güzgüdə.\nİş otağına keçdi. Baş redaktorun adına ərizə yazdı. İşdən çıxması barədə səbəb kimi səhhətini göstərdi. Səhər açılanda redaktorun nömrəsini yığdı. Salamlaşdıqdan sonra qısa şəkildə işdən çıxmaq qərarına gəldiyini, ərizəni isə tezliklə göndərəcəyini bildirdi. Baş redaktor hələlik bu həftəni işə gəlməyini xahiş etsə də, gələ bilməyəcəyini dedi. Baş redaktor “mən indi sənin yerinə adamı hardan tapım bu tezliklə? Tərs kimi Könül xanım da bir az bundan qabaq işdən çıxması haqda ərizəni qoydu stolun üstünə. Belə olmaz axı.”\nTelefonun o başından baş redaktorun səsi gəlsə də, Adil artıq sonuncu cümlədən sonra heç nə eşitmirdi...\nÇoxdandı rayona avtobusla getmədiyi üçün avtovağzalda rayonlarına gedən avtobusu çətinliklə tapdı. Gedəcəyinə qərar vermişdi. Uzaqlaşmaq lazım idi buradan. Qarşısında dayanan dilənçı uşağın səsi onu fikrindən ayırdı. Əlini cibinə salb xırda pul axtardı. Əlinə dəyən qəribə əşyanı çıxartdı, nömrə idi. Həmin nömrə. Qeyri-iradi ortadan iki bölüb uşağın ovcuna qoydu. Dodağının altında danışan uşaq başını bulayaraq uzaqlaşdı...


SOCAR-IN “AZƏRİKİMYA” İB-DƏ APARILAN MODERNİZASİYA VƏ BİRGƏ LAYİHƏNİN GEDİŞİNƏ DAİR ALMANİYANIN SƏFİRİ İLƏ GÖRÜŞ KEÇİRİLİB | CBC.AZ\nSOCAR-IN “AZƏRİKİMYA” İB-DƏ APARILAN MODERNİZASİYA VƏ BİRGƏ LAYİHƏNİN GEDİŞİNƏ DAİR ALMANİYANIN SƏFİRİ İLƏ GÖRÜŞ KEÇİRİLİB\nNov 28 2019 13:44\n“Azərikimya” İstehsalat Birliyində Almaniya Federativ Respublikasının Azərbaycandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri cənab Volfqanq Maninqin rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüş keçirilib.\n"Azərikimya" İB-nin baş direktoru İmran Arzumanzadə “Azərikimya”nın istehsalat sahələrində aparılan yenidənqurma və modernizasiya işləri və perspektiv layihələr haqqında məlumat verib. SOCAR-ın Heydər Əliyev adına Neft Emalı Zavodunda aparılan genişmiqyaslı yenidənqurma və modernizasiya layihəsi ilə paralel olaraq, SOCAR-ın neft-qaz emalı zəncirinin bitişik seqmenti olan “Azərikimya” İB-nin Etilen-polietilen zavodunda da analoji layihə həyata keçirilir. Gələn ildə layihənin tamamlanması ilə Sumqayıtdakı zavodun istehsalat imkanları artırılacaq, bu da SOCAR Polymer zavodlarının qarşıdakı illərdə birbaşa etilen və propilen xammalı ilə dayanıqlı təchizatına şərait yaradacaq. Nəticədə, Neft Emalı Zavodu – Azərikimya - SOCAR Polymer zənciri vasitəsi ilə daha yüksək dəyərə malik olan məhsullar istehsal olunaraq, ölkənin ixrac gəlirlərinə töhfə verəcək.\nGörüşdə qeyd olunub ki, “Azərikimya” İB-də həyata keçirilən layihələrdən biri də Etilen-polietilen zavodunda Buxar Generator Kompleksinin enerji effektivliyinin və gücünün artırılmasıdır. SOCAR-ın Almaniyanın UNİPER şirkəti ilə təsis etdiyi birgə müəssisəsi hazırda yeni Buxar Turbogenerator qurğusunu inşa edir.\nLayihənin məqsədi Etilen-Polietilen zavodunun Buxar Generator Kompleksinin movcud 32 Mvt.saat (faktiki 13 Mvt.saat) layihə gücünün 65 Mvt.saat layihə gücünə çatdıraraq, təxminən 5 dəfə artırmaqdır. Bunun üçün əlavə turbogenerator quraşdırılacaq və mövcud texnoloji sistem təkmilləşdiriləcək. Gələn ildə layihə başa çatdıqdan sonra yeni Buxar Generator Kompleksi 65 mvt.saat gücündə çalışacaqdır ki, bu da “Azərikimya” İB-nin elektrik enerjisinə olan tələbatını tam ödəyəcək və Sumqayıt Elektrik Şəbəkəsindən əlavə enerji götürməyə ehtiyac qalmayacaq. Üstəlik, izafi qalan 35 mvt.saat elektrik enerjisi şəbəkə vasitəsilə SOCAR-ın digər müəssisələrinə və eləcə də Sumqayıt şəhərinin digər elektrik enerjisi təlabatçılarına ötürülə bilər.\nGörüşdən sonra qonaqlar üçün “Azərikimya” İB-nin Etilen-polietilen zavoduna baxış təşkil olunub, həyata keçirilən modernizasiya layihələrinin gedişatı, o cümlədən Buxar Turbogenerator qurğusunun tikintisi ilə yerindəcə tanış olunub.


Kreml Ermənistanda hərbi gücünü MÖHKƏMLƏNDİRİR: “Rusiya bazaları Qarabağdakı müharibəyə qatılmayacaq”\n13:05 25-04-2019 39\n“Rusiyanın Gümrüdə yerləşən bazası bu dövlətin NATO sərhədlərində mövcud olan hərbi təminatlarından biridir. Ona görə, şimal qonşumuz mütəmadi olaraq burada özünün silahlı qüvvələrini gücləndirir, yeni texnikalar yerləşdirir”.\nBu barədə Modern.az-a Rusiyanın Ermənistandakı hərbi bazasının gücləndirməsinin pərdəarxası məqamlarını izah edərkən “Azeri Defence” hərbi-texnoloji jurnalının təsisçisi və baş redaktoru, hərbijurnalist Rəşad Süleymanov danışıb. O qeyd edib ki, Rusiyanın tək Gümrüdə deyil, digər zonalarda yerləşən hərbi bazaları da daim yenilənir:\n“Düşünürəm ki, bu bazanın gücləndirilməsinin Azərbaycana qarşı hər hansı bir təhlükəsi yoxdur. Hərbi baza Ermənistanı qorumaq məqsədi daşıyır. Azərbaycanın isə Ermənistana hər hansı ərazi iddiaları, torpaq əldə etmək fikri yoxdur. Biz sadəcə öz işğal olunmuş torpaqlarımızı geri qaytarmağa, ərazi bütövlüyümüzü təmin etməyə çalışırıq. Rusiya da Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanıyır. Ona görə düşünmürəm ki, Qarabağda savaş zamanı Rusiya hərbi bazaları istifadə ediləcək.\n“Çünki hər bir ölkə öz ordusunu, hərbi bazalarını gücləndirmək məqsədi güdür. Azərbaycanın isə hər hansı bir dövlətin hərbi yardımına ehtiyacı yoxdur”.


Muğamlar hansı orqanları müalicə edir â€“ Bu haqda bilirdinizmi? - Unikal.org\nMuğamlar hansı orqanları müalicə edir â€“ Bu haqda bilirdinizmi?\nMusiqinin insan üzərindəki təsiri min ildir ki, müxtəlif müalicə üsullarının inkişaf etdirilməsinə ilham qaynağı olub. Bu gün də həmin təcrübələrdən istifadə edilir.\nTürklərdə müalicə məqsədilə musiqi və hərəkətin istifadə edilməsi qədim zamanlardan gələn bir üsuldur. Orta Asiyada baksı və kamların dövründən bəri pentatonik (beş səsli) musiqi icrasıyla bərabər hərəkətlər də bir şəfa ayininin parçaları kimi istifadə edilirdi. Bu ayində Ata ruhuna yönəlmiş müalicə edən musiqi və hərəkətlə özündəki ruhi gücü artıraraq əldə etdiyi məlumatla xəstəni müalicə edirdi.\nBu ənənə Orta Asiya Türklərində hələ də davam edir. Günümüzə qədər gələn "baksı rəqsi (karacorga) musiqi və hərəkət terapiyasının ən qədim və mühüm örnəklərindəndir. İstifadə edilən alətlər isə kılqopuz, dombra, şanqopuz və müxtəlif ritm alətləri olub.\nTəqribən 1000 il əvvəl Türkmənistan, Özbəkistan, İran, Azərbaycan, Əfqanıstan, Qazaxıstan mədəniyyət və tarixində günümüzə qədər sayı beş yüzə çatan musiqi məqamları ilə müalicə üsulları tətbiq edilib. Fərabi, İbn Sina, Əbu Bəkr Razi, Həşim Bəy, Gevrekzadə Hafiz Həsən Əfəndi tərəfindən günümüzə çatan bu məlumatlara görə müxtəlif məqamların müxtəlif orqanlara və duyğulara təsiri var. Və bu müalicə üsulu orqan və duyğu narahatlıqlarını aradan qaldırıb müalicə edir.\nRast muğamı:Qoç Bürcü. Sümük, beyin və yağlara təsir edir. Artıq yatmağı mane olur. Aşağı nəbzin yüksəlməsinə kömək edir. Ağıl xəstəliklərinə yaxşı təsir edir. İflic xəstəliyinin dərmandır. Başa və gözə təsirlidir. Əzələlərə təsiri var. Spazmaları aradan qaldırır.\nRəhavi məqamı: Tərəzi Bürcü. Sağ çiyin, baş ağrıları, burun qanaxmaları, ağız əyriliyi və ağıl xəstələrinə faydalıdır. Doğuma kömək edir. Sinə, mədə üçün faydalıdır.\nHüseyni məqamı: Əqrəb Bürcü. Qara ciyər, və ürəyin iltihabını yox edir. Mədə hərarətini aradn qaldırır. Sol çiyinə təsirli. Malyariya xəstəliyinə yaxşıdır. Daxili orqanlara əla təsir edir . İmmunitet sistemini gücləndirir. Ruhu sakitləşdirir.\nHicaz məqamı: Oxatan bürcü. Sümüklərə, beyinə və uşaq xəstəliklərinə müalicə edici təsiri var. Üro-genital sistemə və böyrəklərə təsir gücü çoxdur. Sinə nahiysinə mühüm təsiri var. Aşağı nəbz atışını yüksəldir. Əsəbin aradan qaldırılmasına kömək edir.\nƏcəmişiran məqamı: Sümüklərə və beyinə təsir edir. Orqanizmdə yağ tarazlığına tənzimləyir. Yaradıcılıq hissi və ilham verir. Xanımlarda doğuşu asanlaşdırır. Ağrı və spazmaya qarşı təsiri var.\nUşşaq məqamı:Balıq Bürcü. Ürək, ayaq ağrılarına faydalıdır. Gülüş, sevinc, güc və qəhrəmanlıq hissləri yaradır. Yuxu və istirahət üçün faydalıdır, rahatlama hissi verir.\nBusəlik məqamı:Oğlaq Bürcü. Qan dövranı, qarın bölgəsi, bud və ayaq hissələrinə təsir edir. Qulunc, bel ağrısı və təzyiq xəstəliklərində faydalıdır. Qüvvə və sülh hissi verir. Ağıl xəstəliklərinə təsirli olduğu barədə mühüm məlumatlar var.\nİsfahan məqamı:Əkizlər Bürcü. Boyun, boyun, çiyinlər və sol dirsək üçün təsirlidir. İnam hissi, uyğunlaşma, hərəkət qabiliyyəti, zehin açıqlığı verir. Xoş ovqata kökləmək, zəkanı açmaq və xatirələri təzələmə kimi xüsusiyyəti var.\nNəva məqamı:Dolça Bürcü. Sinənin sağ tərəfinə, böyrəklərə, onurğa, bud hissələrinə təsiri var. Kədəri aradan qaldırır. Ağıl xəstəliklərinin müalicəsində faydalı.\nİraq məqamı: Buğa Bürcü. Menengit, beyin və ağıl xəstəliklərində faydalıdır. Çiyin, qol, sol qol və əllərə, başın üst tərəfinə təsirlidir. Düşünmə və qavramada təsirlidir.\nBüzürk məqamı: Şir Bürcü. Beyni təmizləyir, vəsvəsə və qorxunu dəf edir. Fikrə istiqamət verir. Qulunç və beyin zədəsi ilə ortaya çıxan şiddətli xəstəliklərə faydalıdır. Güc qazandırır. Boyun, boğaz, sinə, ciyər, ürək üçün faydalıdır.\nZirəfgənd məqamı:Xərçəng Bürcü. Kürək və qulunca faydalıdır. Beyinlə bağlı ağız əyilməsinə, ürək, ciyər, döş, bud və sağ çiyinə təsirli. Sevinci artırır, dərin duyğu hissi verir.\nZəngulə məqamı: Sünbül Bürcü. Bud, oynaq və qıç ilə əlaqəsi var. Ürək xəstəliklərinə, menengit və beyin xəstəliklərinə təsirlidir. Beyin xəstəlikləri və ruhi xəstəliklərin müalicəsi üçün mədə və qaraciyər istiliyini yox edər.\n900 il əvvəl Səlcuqlu Sultanı Nurəddin Zəngi tərəfindən tikdirilən Nureddin Xəstəxanasında musiqi terapiya ilə müalicə tətbiq olunub. Daha sonra isə Mardin (1108-1122), Kayseri (1205), Sivas (1217), Divriği (1228), Amasiya Hospitalı (1308), Bursa (1400), istanbul, Fateh Hospitalı (1470), Ədirnə (1484-1488), Manisa (1539) şəfa evlərind yütişdirilmiş təbiblər tərəfindən musiqlə müalicə tətbiq edilməyə başlaıyb. Buna dair məlumatlar, sənədlər və rəvayətlər mövcuddur.\nTürk musiqi və hərəkət terapiyası ənənəsi müasir tibbdə yenidən kəşf edilməyə başlayıb. Tümata (Türk Musiqisini Araşdırma və Tanıtma) qrupu üzvləri və tələbələri ilə Türkiyədə və xaricdə (Avstriya, Almaniya, İsveçrə, İspaniya) təqdimatı, tətbiqi və təhsil fəaliyyətləri başlayıb, indi də davam edir.\nAvstriyada Vyana Meidling Klinikasında aparılan nevroloji layihə çərçivəsində Türk musiqisiylə terapiya tətbiq edildikdə bəzi xəstələrin komadan çıxdıqları və EEG (beyin elektro) çəkilişlərində beyin ritmlərinin artdığı müəyyən edilib. Onkoloji, kardioloji, immünoloji və geriatriya layihələri isə hələ də davam edir.\nAnkara Qazi Universiteti Tibb Fakültəs, Algoloji Anabilim fakültəsinin xroniki ağrılı xəstələrlə aparılan müşahidələrdə seans öncəsi və seans sonrası qan testləri keçirilib və xəstələrdə stress hormonlarının yüzdə 40 nisbətində azaldığı görülüb.\nYenə eyni fakültənin uşaq psixiatriyası hissəsində autizmdən əziyyət çəkən, spastik, çox aktiv uşaqlarla musiqi və hərəkət terapiyası tətbiq edildikdə uşaqlarda ünsiyyətin artdığı, qavrama və öyrənmək istəyinin sürətləndiyi aşkar edilib.\nSənaye müəssisəsində dəhşətli partlayış - FOTO\nAnadan dəhşətli qətl - Uşaqlarını "lay-lay" deyib, öldürdü


Masallıda Əməkdar rəssam Əşrəf Heybətovun yaradıcılıq görüşü - Xəbərlər - MASALLI RAYON İcra Hakimiyyəti\nMasallıda Əməkdar rəssam Əşrəf Heybətovun yaradıcılıq görüşü\n16 noyabr 2017-ci il tarixdə Azərbaycan Respublikasının “Tərəqqi” medallı Əməkdar rəssamı Əşrəf Heybətovun Masallıda rayonunda – Heydər Əliyev Mərkəzində rayon ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə yaradıcılıq görüşü keçirilib.\nTədbir öncəsi Mərkəzin foyesində təşkil olunan ekspress-sərgidə dünya şöhrətli rəssamın 42 rəsm əsəri, eləcə də onun yaradıcılığını əhatə edən qəzet materialları, keçirilmiş sərgilərin afişaları nümayiş olunub.\nTədbiri giriş sözü ilə açan Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Rafil Hüseynov Azərbaycan Rəssamlar İttifaqın ın fəxri üzvü, YUNESKO Beynəlxalq Rəssamlar Federasiyasının üzvü, Avropada Azərbaycan Mədəni Xadimləri Assosiasiyasının sədri Əşrəf Heybətovu Masallı da görməkdən məmnun olduğunu bildirib, rəssamın ömür və həyat yolundan danışıb , ona yaradıcılıq uğurları arzulayıb.\nDiqqətə çatdırılıb ki, Əşrəf Heybətov1951-ci ildə Bakıda anadan olub.1979-cu ildə Dövlət İncəsənət İnstitutunu bitirib. Qala kəndində doğulub, böyüyən əməkdar rəssam əsərlərində əsasən Bakının qədim hissəsindəki doğma dar küçələri təsvir etmişdir.\nGöstərilib ki, Əşrəf Heybətov Almaniyada “Bakı” Mədəniyyət Cəmiyyətinin sədridir. Rusiya Federasiyası Rəssamlıq Akademiyasının həqiqi üzvü, Beynəlxalq “Sülh səfiri”, “Dünya xalqları incəsənəti” Beynəlxalq Assosiasiyasının mükafatı laureatıdır. Bundan başqa, Rusiya Federasiyası Rəssamlar İttifaqının və Rusiya Şərqşünaslıq Cəmiyyətinin üzvüdür. Görkəmli rəssam “Azərbaycan-Almaniya” Dostluq Cəmiyyəti İdarə Heyətində təmsil olunur. Çingiz Aytmatov adına Beynəlxalq Fondun Avropa ölkələri üzrə Kuratoru, Almaniya Rəssamlar Birliyi, Beynəlxalq PDA (“Platforma, Dialoq, Avrasiya”) təşkilatının, Qərbi Avropa Elm və Mədəniyyət Akademiyasının üzvüdür.\nRayon rəhbəri vurğulayıb ki, hazırda Almaniyada yaşasa da onun işlərinin əsas mövzusu Vətən və doğma xalqıdır.\n20 illik ailəvi dostluq münasibətlərindən danışan Milli Məclisin deputatı Elmira Axundova bildirib ki, bir çox mükafatlara layiq görülən əməkdar rəssam nəinki Azərbaycanda, bir çox ölkələrdə sevilir, əsərləri xarici ölkələrin şəxsi kolleksiya və qalareyalarında saxlanılır.\nƏşrəf Heybətovu fəal vətəndaş mövqeli rəssam kimi dəyərləndirən millət vəkili dünyada baş verən ictimai-siyasi hadisələrin tanınmış rəssamın yaradıcılığına da sirayət etdiyini vurğulayıb. Deputat qeyd edib ki, 60 illik yubileyində ölkə başçısı İlham Əliyev tərəfindən ona hədiyyə edilən ev həm də onun mənzil-muzeyidir. Elmira xanım görkəmli qırğız yazıçısı Çingiz Aytmatovun Əməkdar rəssamın yaradıcılığına verdiyi yüksək qiymət nəzərə çatdırıb: “Əşrəfin əsərlərində Şərqin qədim ənənələri və Qərbin müasir plastikası üzvi şəkildə birləşir. Bu da seyrçini düşünməyə vadar edir”.\nƏməkdar rəssam Əşrəf Heybətov bildirib ki, ildə bir – iki dəfə Azərbaycana gəlirəm və hər dəfə gəzməyə, sərgi keçirməyə bir rayonu seçirəm. Bu dəfə Masallını seçməkdə yanılmamışam.\n15 il Moskvada yaşamışam, uzun müddətdir Berlində oluram. Həyatımda Tahir Salahov və Çingiz Aytmatov kimi təvazökar və səmimi insanlara rast gəldiyimə görə Allahıma şükürlər edirəm. Vatikanda Roma Papasının, Almaniyada kansler Angela Merkelin və digərlərinin portretini işləmişəm. Amma mənim üçün ən böyük fəxr ölkəmizin birinci vitse-prezidenti Mehriban xanım Əliyevanın portretidir.\nÇıxışının sonunda rəssam müəllifi olduğu tablonu Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Rafil Hüseynova hədiyyə edib.\n“Tərəqqi” medallı Əməkdar müəllim Mirqabil Hüseynov, Azərbaycan Rəssamlar İttifaqının üzvü Ehtiram Məmmədov Əməkdar rəssam haqqında ürək sözlərini bölüşüb, xoş arzularını çatdırıblar. Rəssam E.Məmmədov dünya şöhrətli rəssam Əşrəf Heybətovun portretini ona təqdim edib.\nRayon rəhbəri qonağı RİHB-nın Fəxri fərmanı ilə təltif edib, ona milli hədiyyələr verib.\nGörüş iştirakçıları rəssam haqqında çəkilmiş “Evə gedən yol” adlı sənədli filmə baxıblar.\nGörkəmli rəssam gəncləri maraqlandıran sulları cavablandırıb, daha sonra rayon uşaq-incəsənət məktəbində yniyetmə və gənc rəssamlara ustad dərsləri keçib, onlara tövsiyə və məsləhətlərini verib.


“Azərbaycan millisindən nəsə gözləmək düzgün deyil” – İstiqlal.az\nAna Səhifə/İdman/“Azərbaycan millisindən nəsə gözləmək düzgün deyil”\n“Azərbaycan millisindən nəsə gözləmək düzgün deyil”\n25 Avqust 2021 12:47\nApasport.az saytının məlumatına görə, bunu Serbiya Voleybol Federasiyasının prezidenti Zoran Qayiç deyib.\nVaxtilə “Rabitə” və “Telekom”u çalışdıran mütəxəssis Azərbaycan millisinin Avropa çempionatındakı çıxışını dəyərləndirib. O, ardıcıl 4 oyunda set qazanmadan uduzan yığmamızdan nəsə gözləməyin düzgün olmadığını deyib: “Oyunçular kifayət qədər gəncdir və onlardan nəsə gözləmək də düzgün deyil. Heyətdə Natalya Məmmədova, Polina Rəhimova, Yelizaveta Krneta, Odina Əliyeva kimi bəzi aparıcı oyunçular da yoxdur. Bir sual yaranır, Avropa çempionatı bitdikdən sonra bu qızlar harada oynayacaqlar? Bəli, kimisə xaricdə çıxış edəcək, amma bildiyim qədər hazırda Azərbaycanda ölkə çempionatı yoxdur. Gənc oyunçuların inkişafı üçün isə mütləq ölkə çempionatı təşkil olunmalıdır. Böyük idman ənənələri olan bir ölkədə hazırda Azərbaycan çempionatı niyə keçirilmir? Bütün bunlar oyunçuların inkişafına mənfi təsir edir”.\nO vurğulayıb ki, Azərbaycan millisini inkişaf etdirmək üçün mütləq ölkə çempionatını bərpa etmək və güclü liqa yaratmaq lazımdır: “Ən azı 6 komanda olmalıdır. Bir neçə təcrübəli əcnəbi oyunçu da cəlb etmək lazımdır ki, azərbaycanlı voleybolçular mövsümboyu onlarla birgə çıxış etsinlər və oyun praktikası qazansınlar.Azərbaycanın voleybol ənənələri var. Mən bir neçə il “Rabitə” klubunda çalışmışam və bu çempionatı görmüşəm. Azərbaycan birinciliyi Avropanın ən güclü çempionatlarından sayılırdı. Əlbəttə, həmin vəziyyəti qoruyub saxlamaq üçün böyük maliyyə lazımdır. O zaman “Azərreyl”, “Azəryol”, “Lokomotiv”, “Rabitə” Avropanın ən güclü klubları sırasında yer alırdılar. Xatırlayıram, həmin illərdə yaxşı təşkilatçılıq vardı. Azərbaycan milli komandası da bu illərdə beynəlxalq yarışlarda daha yaxşı çıxış edirdi. Deməli, yenidən 6 klub yaradılmalı, yerli oyunçular bu komandalarda yerləşdirilməlidir. Bu komandaları daha da gücləndirmək lazımdır ki, oyunçular da inkişaf etsinlər. Bunu təkcə federasiya edə bilməz. Bu işdə dövlət federasiyaya dəstək verməlidir. Məsələn, Serbiyada qayda belədir ki, federasiya dövlət büdcəsindən maliyyələşir və ümumi nəzarət var. Ayrı-ayrı klubları isə təmsil etdikləri şəhərlər və sponsorlar maliyyələşdirir. Federasiya isə lazım olanda həmin komandalara dəstək verir. İlk növbədə klub səviyyəsində yaxşı təşkilatçılıq olmalıdır. Azərbaycan çempionatı keçirilməlidir. Bunsuz milli komandanı formalaşdırmaq çox çətindir”.\nO bildirib ki, yenidən Azərbaycandan təklif alsa, məmnuniyyətlə gələr: “Bir az əvvəl dediyim kimi, bir neçə il Azərbaycanda “Rabitə” klubunda çalışmışam. Hazırda Avropa Voleybol Konfederasiyasının İdarə Heyətinin üzvü, Azərbaycan Voleybol Federasiyasının baş katibi Cəlil Cəfərov o zaman bu klubun prezidenti idi. Onun rəhbərliyi altında komandamız çox böyük işlər həyata keçirib. “Rabitə” dünya çempionu olub, bir neçə dəfə ölkə birinciliyinin qalibi adını qazanıb. Sizi inandırım ki, mənə yenə də Cəlil Cəfərovla birgə işləmək və Azərbaycanda bir komandanı idarə etmək təklif olunarsa, düşünmədən bunu qəbul edərəm. Çünki Azərbaycan voleyboluna, oradakı təşkilatçılığa bələdəm. Azərbaycan mənə çox doğma ölkədir. Bir neçə ildir ki, Serbiya Voleybol Federasiyasının prezidentiyəm. Azərbaycan və Serbiya arasında hər zaman gözəl münasibət olub və inanıram ki, bu münasibət hələ çox davam edəcək. Azərbaycan Voleybol Federasiyasının vitse-prezidenti Faiq Qarayevlə, AVF-nin baş katibi Cəlil Cəfərovla çox yaxşı münasibətlərimiz var. Onlar voleybolu çox sevən idman adamlardır və hər zaman ölkədə voleybolun inkişafı üçün çalışıblar. İnanıram ki, Azərbaycanın güclü ölkə çempionatı və Avropa, dünya səviyyəsində güclü voleybolçuları olacaq”.\n“Vüqar Həşimov” klubu Avropa Kubokunda mübarizə aparacaq\nRonaldo məşqi yarımçıq tərk edib


«Bank sektorunda ixtisarlar davam edəcək» – Qubad İbadoğlunun şərhi | Bizimxeber\n«Bank sektorunda ixtisarlar davam edəcək» – Qubad İbadoğlunun şərhi\n18 Dekabr 2015 / 11:56 / Baxış sayı: 1790\n«Bütün bu proseslərin nəticəsində bank fəaliyyətinin maliyyə nəticələri pisləşməkdə, həm zərərlə işləyən bankların və həm də zərərin məbləği artmaqdadır».\nİqtisadçı alim Qubad İbadoğlu ölkəmizin bank sektorunda davam edən ixtisarlar barədə öz fikirlərini sosial şəbəkədəki səhifəsində paylaşıb. Musavat.com iqtisadçının müvafiq statusunu oxuculara təqdim edir:\nİlin əvvəli ilə müqayisədə noyabr ayının 1-ə bankların müştərilərinin sayının 582452 nəfər artmasına baxmayaraq, bu ilin ikinci yarısından bank sektorunda başlayan ixtisarlara görə 1000 nəfərədək işçi işi ilə vidalaşıb. Hazırda banklarda çalışanların ümumi sayı 21.500 nəfər təşkil edir. Gələn ildən işçilərin siyahı sayında azalmanın daha üstün templə davam edəcəyi gözlənilir. Bunu şərtləndirən başlıca amillərdən biri bankların kredit qoyuluşlarının azalmasının tendensiya xarakteri almasıdır.\nBu isə yalnız iqtisadiyyatda işgüzar fəallığın azalması ilə deyil, həmçinin kredit faizlərinin hələ də yüksək olması ilə əlaqədardır. Bütün bu proseslərin nəticəsində bank fəaliyyətinin maliyyə nəticələri pisləşməkdə, həm zərərlə işləyən bankların və həm də zərərin məbləği artmaqdadır. Bu tendensiya növbəti ildə bank sektorunda böhran hallarına gətirib çıxara və iş yerlərinin daha çox ixtisarını şərtləndirə bilər.\nOdur ki, Mərkəzi Bank növbəti ilin pul-kredit siyasətinin əsas istiqaməltlərində bankların sağlamlaşdırılması və onların karpitalının təmərküzləşdirilməsi siyasətini davam etdirməlidir».


Nəşr edilib 25.01.2021 10:00\nAleksey Navalnı 2008-ci ildə Gürcüstana qarşı daha qəddar mövqedə idi. O vaxt onun verdiyi açıqlamaları “tükürpədici” adlandırmaq olar. Bu barədə bir qədər sonra… İndi isə proseslərin cari gedişinə nəzər salaq.\nHakimiyyəti boyunca yüksək reytinqlərlə ölkəni idarə edən prezident Vladimir Putunin avtoritetinə ciddi zərbə vuruldu – bu, faktdır. 23 yanvardan əvvəlki Putin siyasi profil olaraq artıq qalmayıb. Hətta 13 yanvardan əvvəlki də yoxdur. Doğrudur, “Navalnı inqilabı” gözləndiyindən daha çox virtual maraq toplasa da, gözləndiyindən daha az real dəstək qazandı. Bu fikirlə razılaşmayanlar olacaq; 130-dan çox şəhərdə on minlərlə insan küçələrə çıxaraq “Aleksey Navalnıya azadlıq!”, “Putin oğrudur!”, “Putin çıx get!” kimi şüarlar səsləndirdilər, polislə əlbəyaxa savaşa qalxdılar. Bunlar sıradan hadisələr deyil. Ancaq bu hadisələrdən sonra cavabı verilməsi vacib olan suallar çıxır.\n– Birncisi, Navalnı Putinə qalib gələcəkmi?\n– İkincisi, Putin getsə, Navalnı gəlsə, Rusiya bir yana, postsovet ölkələr üçün necə olacaq – yaxşı, yoxsa pis?\n– O cümlədən və xüsusilə Azərbaycan üçün…\nBunlar indi ən çətin suallardır. Birinci suala cavab axtarsaq, belə bir tendensiya adi gözlə görünür ki, 2000-ci illərin “rəngli inqilablar” zənciri artıq bir yerdə çoxdan qırılıb; inqilab sponsorlarının avtokrat sayaraq devirməyə çalışdığı rejimlərə artıq “əksinqilab peyvəndi” vurulub. Bir növ “inqilab əleyhinə immunitet” yaranıb. Artıq Argentinadan Serbiyaya, Gürcüstandan Ukraynaya qədər bir çox ölkələrdə qələbə çalmış “rəngli inqilab”lar seriyası davam edə bilməyib.\nGözümüzün qarşısında 2003-2005-ci illərin Azərbaycanı, sonrakı dövrlərin Venesuela nümunəsi var. Həmin o Venesuelada hətta ABŞ başda olmaqla bir sıra dövlətlər müxalifət liderini prezident kimi tanısa da, Nikolas Maduronu “sona qədər” devirmək mümkün olmadı. Eyni şeyi ötənilki Belorus seçkiləri, Lukaşenkoya qarşı ayaqlanmalar haqqında da demək olar; onu devirmək üçün hər şey etdilər, ancaq devirə bilmədilər. Belorusun da Tixonovskisi vardı – həbsdədir, Tixonovskayası vardı, mühacirətdədir. İndi onları kim xatrlayır? Kəşfiyyatların mətbəxində süni siyasi mayalanma nəticəsində yetişdirilən blogeliderləri ictimai yaddaş ilk uğursuzluqdaca iqnor edə bilər. Navalnı qarşısında da bir-birinə diametral əks olan iki – nikbin və bədbin – perspektiv açılır. Triumfal qələbə şansı qədər ağır məğlubiyyət təhlükəsi var.\nAzərbaycan cəmiyyəti hazırda Dağlıq Qarabağda olan Rusiya qoşunlarının “sülhməramlı” missiyasına inanmır. Eyni şeyi “Rusiya demokratiyası”na da şamil etmək olar; azərbaycanlılar öz yaxın tarixindən və real acı təcrübəsindən bilir ki, Azərbaycanın əraziləri 90-cı illərin birinci yarısında məhz Rusiyada “demokrat” Yeltsinin (yeri gəlmişkən, Ermənistanda “demokrat” Ter-Petrosyanın) hakimiyyəti dövründə işğal olunub.\nXocalıda soyqırım aktı da Yeltsinin dövründə olub, Şuşa da, Laçın da, Kəlbəcər də, Ağdam, Füzuli, Cəbrayıl, Qubadlı, Zəngilan da rus “demokrat”ların hakimiyyət illərində Rusiyann birbaşa dəstəyi ilə zəbt edilmişdi. Azərbaycanda demokratik seçkilərdə qanuni seçilmiş Prezidentə qarşı hərbi qiyam da, sonunda dövlət çevrilişi də Moskvada planlaşdırıldı və Yeltsin komandasının zamanında baş verdi.\nBugünkü hadisələrdə də rusların başının özünə qarışacağını düşünüb Qarabağda, ölkə siyasətində arxayınlaşmaq da olmaz. Uunutmayaq ki, 1993-cü ilin payızında Rusiyada parlament prezidentə müharibə elan edəndə və Yeltsin də həmin parlament binasını topa tutan günlərdə Rusiya hərbçiləri Zəngilanda və Qubadlıda Ermənistanla sərhəd kəndlərimizi işğal edib düşmənə bağışlayırdı.\nBəli, avtokrat Putinin Azərbaycana yönəlik siyasəti də imperiya maraqları və ədaları ilə bağlıdır. Ancaq “demokrat” bloger Navalnının da postsovet məkana dair planları Putindən fərqlənməyəcək və hətta bir az daha sərt ola bilər. Rusiya hərbçisi sülhməramlı, Rusiya dipliomatı xoşməramlı olmadığı kimi, rus siyasətçisi də demokrat deyil. Ona görə də Rusiyadakı hadisələrdən siyasi ekstaza gəlməyin də, isterikaya qapılmağın da yeri yoxdur. Yəni Vladimirin yerinə Alekseyin gəlməsi Rusiyanın dönüb başqa ölkə olması ilə nəticələnməyəcək. /bizimyol.info/


"Ərinə denən sənə verdiyimiz 2 min manatı hazırlasın" - "Toppuş bacı"ya növbəti zərbə » May.Az - Ən maraqlı və Aktual xəbərlər\nMAY.AZ axşam.az-a istinadən xəbər verir ki, xərçəngdən əziyyət çəkən aktrisanın "Bizimləsən" verilişində evinin ipoteka kreditini ödəmək üçün pul toplaması sosial şəbəkədə müzakirələrə səbəb olmuş və qınanılmışdı.\nT.Əliyeva bu iddialara qarğışla cavab verib. Onun "Haqqımı sizə halal etmirəm. Haqqımda yalan xəbər yayanlara Allah mənim xəstəliyimdən nəsib etsin. Onlar mənim çəkdiyim əziyyətləri çəksin” sözləri hər kəs tərəfindən tənqid edilib.\n"Bacım, ilk növbədə bu gözəl qarğışa görə sənə dərin təşəkkürümü bildirirəm. Zəhmət olmasa, yoldaşına deyərsən, Lənkəranda hər birimizin anası olan və rəhmətlik böyük qardaşımın balalarının boğazından kəsilib sizə göndərilən pulu, bir də Mələkxanım xanımın göndərdiyi 2 min manatı hazırlasın yavaş-yavaş. Oğru ailəsinə hərəkətlər fikirləşən yoldaşın mütləq bu yazımı oxuyacaq. Yaxın günlərdə əlaqə saxlayacam. Mələkxanımın 2 mini mənə çatacaq, öz qohumumun pulun rahat xərcləyə bilərəm".\nBölmə: Şou-biznes Oxunub: 289 Tarix: 31-10-2018, 07:18\n"Allah bu xəstəlikdən sizə də nəsib etsin" - "Toppuş bacı" halallıq vermədi\n"Məbləği Zaur kimə istəyir versin" - Tünzalə peşman oldu - VİDEO\nÖldüyü deyilən Əməkdar artist Xoşqədəmin verilişində - FOTO\nRusiya vətəndaşları üçün Türkiyədən yardım istədi


Meşhur teleaparıcı soyundu – Şekil - Azadliq Xeber\nMeşhur teleaparıcı soyundu – Şekil\n03.03.2015 16:31 xeber –\nMəşhur rusiyalı teleaparıcı, jurnalist Kseniya Sobçak tamaşa məşqləri zamanı soyunub.\nANS PRESS-in məlumatına görə, rus jurnalist öz mikrobloqunda bildirib ki, o, martın 4-də “Evlilik” tamaşasında oynayacaq. 33 yaşlı Sobçakın tamaşadakı tərəf müqabili isə öz həyat yoldaşı – 42 yaşlı aktyor Maksim Vitorqan olacaq. Bu xəbərdən sonra bir çoxları Sobçakın tamaşadakı rolu həyat yoldaşının sayəsində aldığını deyiblər.\nTamaşa məşqlərində çəkilən şəkillər internetdə yayılandan sonra isə internet saytlar teleaparıcı və jurnalist Kseniya Sobçakın bədən quruluşundan yazıblar. Bəziləri jurnalistin bir vaxtlar sahib olduğu bədən quruluşundan heç bir əsər-əlamətin qalmadığını, onun kökəldiyini bildiriblər.


DirecTV abunəçiləri artıq Apple TV və iOS tətbiqetmələri vasitəsilə Fox Now, FXNow və Nat Geo-ya giriş əldə edirlər - Digər | Iyun 2021\nƏSas Digər DirecTV abunəçiləri artıq Apple TV və iOS tətbiqetmələri vasitəsilə Fox Now, FXNow və Nat Geo-ya giriş əldə edirlər\nDirecTV abunəçiləri artıq Apple TV və iOS tətbiqetmələri vasitəsilə Fox Now, FXNow və Nat Geo-ya giriş əldə edirlər\nDirecTV elan edildi abunəçilərinin digər platformlara əlavə olaraq həm Apple TV-də, həm də iOS-da Fox Now, FXNow və Nat Geo TV tətbiqetmələrinə daxil olmağı görən Fox Networks ilə ortaqlıq.\nFox Now və FXNow-un hər ikisində iOS və Apple TV tətbiqləri var, Nat Geo TV isə yalnız iPhone və iPad-də mövcuddur. alma Fox Now-ı Apple TV-yə əlavə etdi yay dövründə isə FXNow istifadəyə verildi sentyabr ayında seçilən kabel abunəçiləri üçün platformada. Tətbiqlər Fox, FX, FXX və FXM şəbəkələrindən istəyə uyğun video yayım məzmunu təklif edir.\nbir iphone batareyası dəyişdirilə bilər\nHər iki tətbiqdə istifadəçilərin məzmuna daxil olmaq üçün kabel provayderi hesablarını təsdiqləməsini tələb edir və indi DirecTV dəstəklənəcəkdir. Tətbiqlər hazırda aralarında ümumilikdə 25 provayderi dəstəkləyir Xfinity, DirecTV, Time Warner Cable, AT&T U-Verse, Verizon FiOS, Optimum, Cox, Charter, Suddenlink, Mediacom, WOW!\nmacbook pro üçün applecare almalıyam\nDIRECTV, FOX NOW, FXNOW və Nat Geo TV-nin əlavə olunması ilə ABŞ-ın ödənişli televiziya müştərilərinin böyük əksəriyyətinə həqiqi bir TV Hər yerdə təcrübə təqdim edirik. Ənənəvi On Demand-a əlavə olaraq, FOX, FX, FXX, National Geographic Channel və Nat Geo WILD seriallarının tam bölümləri artıq ABŞ-ın ödənişli televiziya müştərilərinin% 80-dən çoxunun veb və tətbiqetmələri ilə əldə edilə bilər. son iOS, Android və Windows mobil cihazları.\nDirecTV ayrıca, hər yerdəki platforması vasitəsilə Fox Network yayım kanalları təklif edir və gələn ilin əvvəlində xidmət vasitəsilə istəyə görə Fox məzmunu təklif etməyi planlaşdırır.\nThe Fox İndi, FXNow və Nat Geo TV tətbiqetmələri iOS cihazları üçün App Store-da mövcuddur. Fox Now və FX Now Apple TV-də mövcuddur.\niphone-da səsli mesajı necə almaq olar\nbeats solo 3 nə vaxt çıxdı\nbir iphone ekranını necə təmizləmək olar\nspotify-a taymer qoya bilərsiniz\nphishing e-poçtlarını alma-ya necə bildirim\nMacdakı köhnə iphone yedeklərini necə silmək olar\nnə mənim mac geri?


Əhməd bəy Ağaoğlu qızına niyə cəza verib? – Azərbaycan Bələdiyyəsi\n“Mən qızımın cəzasını verdim.İndi də siz öz müəllimənizin cəzasını verin, hörmətli nazir!”\nAğaoğlu ailəsi Türkiyə Cümhuriyyətinin quruculuğunda və ictimai-siyasi həyatında mühüm rol oynaması heç kimə sirr deyil. Əhməd bəy Ağaoğlu Türkiyə Cümhuriyyətinin Konstitusiyasının qəbul edilməsində, Ankara hüquq məktəbinin yaradılmasında ,Anadolu Ajansının qurulmasında müstəsna xidmətləri olmuşdur. Türk hüquq tarixinin ən maraqlı sahələrindən biri də məhz Əhməd bəy Ağaoğlunun qızı Sürayyə Ağaoğlunun adı ilə bağlıdır. Türkiyədə ilk təhsil alan hüquqşünas (advokat)qadın kimi adı Türkiyənin hüquq tarixinə qızıl həriflərlə yazılmışdır.\nSürayyə Ağaoğlu dostu lord Kinrossun tövsiyyəsi ilə qələmə aldığı “Bir ömürde böyle keçdi” adlı bioqrafik memuarında maraqlı həyat hekayələrindən biri də onun orta məktəbdə baş vermiş hadisə ilə bağlı atası, böyük mütəffəkir Əhməd bəy Ağaoğlunun münasibətidir.\nMüəllim-şagird münasibətlərinin aktuallıq kəsb etdiyi bir vaxtda böyük mütəfəkkir Əhməd bəy Ağaoğlunun bü məslələrə yanaşması maraq doğurur.\nSürayyə Ağaoğlu xatirələrində yazır:” Məktəbdə çox nadinc uşaq idim. Əksər hallarda evə yara-xora içində müdiriyyətin şikyət məktubları ilə gələrdəm. Dördüncü sinifdə oxuyanda Rəbiyyə adlı müəlliməm mənə hansısa səbəbdən “eşşək” dedi. “Eşşək sizsiniz” cavabını verdim. Məsələ böyüdü.Təhsil naziri Şükrü Saracoğlu o dövrdə deputat olan atam Əhməd bəy Ağaoğluya deyir:\n– Qızın Sürayyə mühüm bir hadisəyə səbəb oldu, müəlliməsinə nalayiq sözlər demişdir-deyincə atam məndən izahat istədi.Danışdım və atamın bir şilləsini yedim. Sonra atam Təhsil Nazirinə:\n-Bir müəllimənin şagirdinə eşşək deməsi yaxşı hal deyil.Mən qızımın cəzasını verdim, indi də siz müəllimənizin cəzasını verin,-demişdir.\nNiyazi Bayramov vətəndaşlarla görüşüb-FOTO


“Ödənişli yola keçid 2021-ci ildə tətbiq oluna bilər"\n“Ödənişli yola keçid 2021-ci ildə tətbiq oluna bilər" Hadisə\nAzərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin (AAYDA) İdarə Heyətinin sədri Saleh Məmmədovun APA-ya eksklüziv müsahibəsini oxucularımıza təqdim edirik.\n- Bu il neçə kilometr yol inşa olunacaq və bunun üçün büdcədən nə qədər vəsait ayrılıb?\n- 2020-ci ilin Dövlət İnvestisiya Proqramında 31 yeni layihəmiz, 2019-cu ildən 2020-ci ilə keçən 14 keçid layihəmiz var. Bu 31 layihə üzrə 980 km kənd və rayonlararası yolların tikintisi nəzərdə tutulub. Keçid layihələrə bir yerdə 1 160 km yolun çəkilişi bu ilin sonuna qədər gözlənilir. Dövlət başçısı tərəfindən həmin yolların çəkilişi üçün İnvestisiya Proqramında nəzərdə tutulan 503 mln. manat vəsait ayrılıb.\n- Bildiyimiz kimi, iki magistral yoldan istifadənin ödənişli olması ilə bağlı hazırlıq işləri aparılır. Bu yollardan biri Ələt-Astara-İran sərhədi, digəri isə Bakı-Quba-Rusiya sərhədi avtomobil yollarıdır. Tariflər necə formalaşacaq? Bununla bağlı təkliflər hazırlanırmı?\n- Bakıdan cənub istiqamətində, yəni İran İslam Respublikasının dövlət sərhədinə qədər olan yolun çəkilişi tam bitib və artıq iki ildir istismar olunur. Biz bu yolun çəkilişi zamanı həmin yola paralel olaraq alternativ yolun olmasından istifadə edərək dövlət rəhbərliyinə müraciət etdik ki, dünya dövlətlərində olduğu kimi, Azərbaycanda da ilk dəfə olaraq ödənişli yolların istismarını həyata keçirilməsi üçün bu yoldan ödənişli yol kimi istifadə edək. Bu ilk yol olduğuna görə qanunların hökumət tərəfindən tətbiqini nəzərə alaraq, tezliklə ödənişli yola keçidi tətbiq edəcəyik. Bu da ona görə gecikir ki, yolun 3,2 km hissəsi, hansı ki, İran sərhədinə birləşəcək, Astara şəhərinə daxil olmadan İran sərhədinə gedən avtomobillər üçün yolun inşası nəzərdə tutulub. Ölkə başçısı Astarada olanda Astara şəhərinin sakinlərinin müraciətinə uyğun olaraq göstəriş verdi ki, həm yük, həm də minik avtomobillərinin Astara şəhərinə daxil olmadan 3,2 km yolun yenidən tikilməsi və Astaraçay üzərindən yeni avtomobil körpüsünün tikintisini nəzərə alaraq, ödənişli yola keçidin tətbiqini dayandırmışıq. O yolun, yəqin ki, 2021-ci ilin I rübünədək tikintisi başa çatdırılsa, biz hökumətə həmin yolun təsnifatını, texniki xarakteristikasını təqdim edəcəyik ki, Tarif Şurası artıq ona uyğun olaraq qiymət təyin edəcək.\nAmma Bakıdan şimal istiqamətinə gedən yolun çox hissəsində yolun çəkilişi artıq yerinə yetirilib və ölkə başçısı qarşısında söz vermişik ki, 2020-ci ilin may ayının sonuna qədər sözügedən yolun 100 km hissəsində ödənişli yolların tətbiq olunması istiqamətində istismarını təşkil edək. Lakin ümumiyyətlə, yolun çəkilişinin sona çatdırılması 2021-ci ilin birinci yarısında nəzərdə tutulub.\n- Hazırda hansı irimiqyaslı layihələr həyata keçirilir?\n- Hazırda ən böyük layihələrdən biri Gəncədən Gürcüstan sərhədinə qədər 131 km olan yolun 2 hərəkət zolağından 4 hərəkət zolağına keçirilməsini təmin eləməkdi. Bu yolda da tikinti işləri davam edir, 2021-ci ilin I rübünün sonunadək həmin yolun çəkilişi yekunlaşacaq və istismara veriləcək.\n- Yollarda quraşdırılan dəmir sədlərin beton sədlərlə tam əvəzlənməsi nəzərdə tutulurmu?\n- Biz artıq yeni yolların çəkilişində təhlükəsizlik səddi olaraq dəmir arakəsmələrin aradan götürülməsini təmin etmişik. Beton sədləri yəqin görmüşsünüz, Hacıqabul-Yevlax yolunun bir hissəsində bunu tətbiq etmişik, Bakı-Ələt-Astara yolu istiqamətində də tətbiq edilib. Yeni çəkilən şimal zonasına gedən yolda da tətbiq olunub, yəni mərhələlərlə təmir dövrlərində dəyişdiriləcək. Məsələn, Hacıqabuldan Ələt istiqamətində yolun 12 km hissəsini təmir etmişik və orda da metal sədlərin yerinə beton sədlər yerləşdirilib. Bu iş mərhələlərlə tezliklə aradan qaldırılacaq. O dövrdə metal sədlər nəzərdə tutulmuşdu, artıq bu, bizim təhlükəsizliyimizə fəsadlar törətdiyindən dəmir sədlərin aradan götürülməsini təmin edəcəyik.\n- Yolların sıradan çıxmasına səbəb olan iritonnajlı avtomobillər tərəfindən yükdaşımaların tənzimlənməsi istiqamətində hansı işlər aparılır?\n- Artıq biz mövcud və yeni tikilən yolların qorunmasının gücləndirilməsini nəzərə alaraq, tərəzi məntəqələrinin tikilməsini təmin edirik. Belə məntəqələrin tikilməsi iritonnajlı yükdaşımada oxa düşən yüklərin beynəlxalq standarta uyğun təşkil olunmasını təmin edəcək. Tezliklə siz bunun yolların qorunmasında şahidi olacaqsınız.\nErmənilər Azıx mağarasından 90 qutu maddi sübut aparmaq istəyirdilər - İsa Həbibbəyli Hadisə\nNazirlik rəsmisi əfqan tələbələrin ölkəyə necə gələcəyi məsələsinə münasibət bildirib Hadisə


Quba “ASAN həyat” kompleksi vətəndaşların xidmətində -\nQuba “ASAN həyat” kompleksi vətəndaşların xidmətində - (FOTOLAR)\n12:10 27 Dekabr 2017 Oxunub : 4895\nBu ilin dekabrın 7-də Prezident İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyevanın iştirakı ilə Quba “ASAN həyat” kompleksinin açılışı olub.\nKompleks Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Vətəndaşlara Xidmət və Sosial İnnovasiyalar üzrə Dövlət Agentliyinin sayca 12-ci Mərkəzidir. Qubanın Heydər Əliyev prospektində yerləşən, öz möhtəşəmliyi ilə seçilən Quba regional “ASAN həyat” Kompleksinin tikintisi yüksək səviyyədə həyata keçirilib.\n“ASAN-xidmət”in təşkilatçılığı ilə bir qrup jurnalist kompleksin fəaliyyəti ilə yaxından tanış olmaq üçün Quba rayonuna səfər edib. AzVision.az-ın əməkdaşı da mediaturda iştirak edib.\n“ASAN-xidmət”in informasiya təminatı şöbəsinin müdiri Anar Hüseynov jurnalistlərə açıqlamasında bildirib ki, Quba “ASAN xidmət” mərkəzi 25 dekabr 2017-ci il tarixindən etibarən vətəndaşların istifadəsinə verilib.\nŞöbə müdiri qeyd edib ki, Quba “ASAN xidmət” mərkəzi Quba, Qusar, Xaçmaz və Şabran rayonlarları üzrə ümumilikdə 500 minə yaxın vətəndaşa xidmət edəcək.\nMediatur çərçivəsində jurnalistlər kompleksdə yaradılan şəraitlə tanış olublar. Quba “ASAN Həyat” konsepsiyası Quba “ASAN xidmət” mərkəzi ilə yanaşı ictimai iaşə obyektlərini istifadəyə verib. Belə ki, vətəndaşlar operativ və gülərüz xidmətlə yanaşı, bu konseptin istirahət və əyləncə imkanlarından da istifadə edə bilərlər. “ASAN Həyat” kompleksi vətəndaş rahatlığı üçün, həyat standartlarının yaxşılaşdırılmasına xidmət edən müxtəlif həlləri əhatə edir.\n“ASAN həyat” kompleksi 4 mərtəbəli inzibati binadan və 6 ictimai iaşə obyektləri üçün nəzərdə tutulan binalarından ibarətdir. Bunlar “ASAN xidmət” mərkəzi, “ABAD” mərkəzi, “ABAD” Məktəbi, Kinoteatr (2 zal, böyük 122 nəfərlik, kiçik 72 nəfərlik), Quba regional ASAN Təlim Mərkəzi, kafe və bank (ödənişlər üçün mərkəz). “ASAN Həyat” kompleksi üçün ayrılan ərazidə park, fontan və oturacaqlar, 91 yerlik avtomobil duracağı və digər rayonlardan gələcək vətəndaşlar üçün 2 avtobus dayanacağı yaradılıb. Həmçinin vətəndaşların istirahəti üçün park və uşaq meydançası salınıb.\nQuba regional “ASAN xidmət” mərkəzində 10 dövlət orqanı (Ədliyyə Nazirliyi, Daxili İşlər Nazirliyi, Vergilər Nazirliyi, Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi, Dövlət Gömrük Komitəsi, Dövlət Miqrasiya Xidməti, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi, Milli Arxiv İdarəsi, Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti və İqtisadiyyat Nazirliyi) tərəfindən 32 növ xidmət göstərilir.\nEyni zamanda mərkəzdə 112 növ funksional yardımçı xidmətlər (bank\nxidmətləri, sığorta xidmətləri, hüquqi yardım xidmətləri, tərcümə xidmətləri və\ns.) təşkil edilib. Mərkəzdə əməkdaşların sayı 170, könüllülərin sayı 45 nəfərdir.\nQuba şəhəri, Heydər Əliyev prospekti 32-33 məhəllədə yerləşən Quba “ASAN xidmət” mərkəzi Quba rayonu (əhalisi 168 356), Qusar rayonu (əhalisi 96199), Xaçmaz rayonu (əhalisi 174800), Şabran rayonu (əhalisi 58 300) ərazisində qeydiyyatda olan, ümumilikdə 497 655 vətəndaşa xidmət göstərir.\nŞimal regionunda rəqabətqabiliyyətli ailə təsərrüfatlarının qurulmasına dəstək göstərən Quba regional “ABAD” mərkəzində ailə təsərrüfatlarına biznes-planlaşdırma, marketinq, dizayn və brendinq, hüquqi yardım, maliyyə-mühasibat, logistika, satışın təşkili xidmətləri göstəriləcək. Məqsəd şimal regionunda yeni ailə brendləri yaratmaq, ailə təsərrüfatlarının məhsullarının daxili və xarici bazarda satışını təşkil etmək, özünüməşğulluq proqramının icrasına dəstək göstərməkdir.\nHəmçinin burada “ABAD” Məktəbi yaradılıb. Quba regional “ABAD” mərkəzinin tabeliyində yaradılan “ABAD” məktəbində xalçaçılıq, tətbiqi incəsənt və nəzəri kurslar olmaqla, üç istiqamət üzrə dərslər keçiriləcək. Məktəbdə şimal regionunda dekorativ-tətbiqi xalq sənətkarlığı ilə məşğul olan “ABAD”çı ailələrin sayınıartırılması istiqamətində iş aparılacaq, təlimlər keçiriləcək, o cümlədən ərzaqməhsullarının istehsalı ilə məşğul olan ailə təsərrüfatları üçün biznes-planlaşdırma, marketinq, maliyyə-mühasibat kimi sahələrdə nəzəri kurslar təşkil olunacaq.\nQuba regional ASAN Təlim Mərkəzi “ASAN xidmət” mərkəzlərində fəaliyyət göstərən əməkdaşlara, digər dövlət orqanları və funksional xidmət əməkdaşlarına və xidmət sahəsində fəaliyyət göstərən digər dövlət və özəl müəssisələrin əməkdaşlarına ASAN təcrübəsi əsasında formalaşmış vətəndaş axınının idarə olunması, stressin idarə olunması, etik davranış və s. təlimlərin keçirilməsini təmin edəcək.\nTeqlər: ASAN-xidmət Quba


Avropa Birliyi ilə Rusiya arasında vəziyyət daha da dərinləşə bilər\nAngela Merkel, David Cameron və Fransua Olland Kim Çen In ilə birlikdə əl sallayırlar\nHəmişə düşünürdüm və bu gün də inanmaq istəyirəm ki, Rusiya sanksiyalara görə geri çəkilmək məcburiyyətində qalacaq. Amma, cənab Putin bunun üçün hələ ki, əsas verməməkdədir. Əksinə, siyasi oyunlar daha da qızışır.\nBaşlayaq Osvensim ölüm düşərgəsindən. 27 yanvarda bütün Avropa Osvensimə gələrək qurbanları yad edəcəklər. Amma, deyəsən Putin getməyəcək. Xarici mətbuatdan oxuduğuma görə o həmin vaxt Çexiyaya getmək və Terezienştadt həbs düşərgəsini ziyarət etmək fikrindədir. Üçüncü Reyx tərəfindən İkinci dünya müharibəsi dövründə, 1941-ci ildəgestapo həbsxanası bazasında yaradılan Nasist həbs düşərgəsində 140 min əsir olub. 33 mini ölüb, 88 mini Osvensim və digər ölüm və əmək düşərgələrinə göndərilib. 9 may 1945-ci ildə Sovet ordusu tərəfindən azad edilib.\nBurada maraqlı cəhət nədir?\nPutin Avropa Birliyi dövlətləri arasına şübhə və inamsızlıq toxumu səpir. Artıq Çexiyanın prezidenti Miloş Zeman Rusiyaya qarşı sanksiyalara etiraz edir və Putinin tərəfini saxlayır. Eyni münasibət və daha artığını Məcarıstanın baş naziri Viktor Orban sərgiləyir. O, demək olar ki, Putini dəstəkləyir. Bundan başqa, Putin artıq digər Avropa Birlyi dövlətlərinin də kürkünə birə salıb. Avropa Birliyinin ən güclü iqtisadiyyatlarından biri olan Fransa da Rusiyaya qarşı sanksiyaları yumşaltmaq istəyindədir. Putinin təbliğatı belə gedir ki, Avropa dövlətləri Almaniya və Böyük Britaniyanın əsarətindən xilas olmalıdırlar.\nQayıdaq Osvensimə. 1945-ci il yanvarın 27-də Sovet Ordusu Osvensim ölüm düşərgəsini azad edib. Məhz, Sovet ordusu. Görünən budur ki, Polşa Putini dəvət etmək istəmir. Çünki, dəvət etsə, o Avropa liderləri ilə birlikdə oturacaq, görüşəcək və danışmalı olacaq. Ən güclü söz də ona məxsus olacaq. Onun təmsil etdiyi imperiya, məhz xilaskar olub.\nOsvensim ölüm düşərgəsi II Dünya Müharibəsi zamanı nasist Almaniyası tərəfindən Polşada qurulmuşdu. Ocvensim ölüm düşərgəsi müharibə dövrünün bu qəbildən olan ən irimiqyaslı düşərgələrindən biri olmuşdur. Düşərgədə 100 minlərlə polşalı və bir sıra Avropa ölkələrindən gətirilmiş yəhudilər əsirlikdə saxlanılırdı. Əsirlərin çoxu qaz kameralarında öldürülmüşdü. Sovet Ordusu Osvensim düşərgəsini azad edəndə orada cəmi bir nəçə min əsir olub.\nBəs, bu hadisələr bizə nə vəd edir?\nAvropa Birliyi ilə Rusiya arasında vəziyyət daha da dərinləşə bilər. Bundan əlavə, Rusiya əməkdaşlıq qütbü və vektorunu dəyişir. Putin üzünü Şərqə çevirib və Asiya ölkələri ilə daha yaxından əməkdaşlıqda maraqlıdır. Putin Avropada itirdiklərini Asiya ilə kompensasiya etmək niyyətindədir. Çin və Hindistan ilə bağladığı müqavilələr buna misaldır. Bu ayrılığın siyasi tərəflərini də Putin Avropa üçün daha ağır etmək istəyir.\n9 mayda Qələbə günü qeyd ediləcək və bunu cənab Putin xüsusi canfəşanlıqla etmək istəyindədir. ola bilsin ki, Avropa liderləri də Moskvaya gəlməyəcəklər. Çünki, Putin Şimali Koreya lideri Kim Çen In-ı Qələbə gününə dəvət etmək istəyir. Təsəvvür edək ki, Angela Merkel, David Cameron və Fransua Olland Kim Çen In ilə birlikdə dayanıb parada baxanlara əl sallayırlar. Allah bizi belə gündən qorusun. Həmin gün kommunistlər Azərbaycanda çevriliş edərlər.\nAvropa Birliyi və Rusiya arasında uçurum dərinləşir. Uçuruma kim düşəcək, onu bilmirik. Təbii ki, uçuruma indiki zamanda heç kim düşmür. Hər kəsin asılacağı bir paraşüt var. Amma, əzilmək və sınmaq ehtimalı böyükdür.\nBu arada qeyd edək ki, Rusiyada "Anti-Maydan" hərəkatı yaradılıb. Missiyaları Rusiyada Maydan törətmək istəyənləri öldürməkdir. Uçurum gözlədiyimzidən də sürətli yaranmaqdadır.\n"Region" Beynəlxalq Analitik Mərkəzin rəhbəri, politoloq


Valideynlərdən təhsil nazirinə şikayət\n19:21 20 Aprel 2019\n17:59 12.10.2018 (Yenilənib 18:01 12.10.2018) Qısa URL\n"Məktəbin müəllimi səhvlərlə dolu nümunələri yazı lövhəsinə yazır, uşaqlardan onları dəftərə köçürməyi tələb edir və onlara saxta "beş" yazır"\nBAKI, 12 oktyabr — Sputnik. Məktəblilərin valideynləri Azərbaycanda təhsilin keyfiyyətindən narazıdırlar və həyəcan təbili çalırlar. Bununla əlaqədar olaraq Bakının 169 saylı tam orta məktəbinin 2-ci sinif şagirdlərinin valideyn qrupu təhsil naziri Ceyhun Bayramov və Bakı Şəhər üzrə Təhsil İdarəsinin müdiri Məhəbbət Vəliyevaya şikayət məktubu ünvanlayıb.\nCC0 / adibalea / Baby\nBu barədə Sputnik Azərbaycan-a Azərbaycan Liberal Demokrat Partiyasının (ALDP) sədri Fuad Əliyev məlumat verib. Onun sözlərinə görə, valideynlər bununla bağlı ona müraciət ediblər və nəticədə nazirə şikayət ərizəsi ilə müraciət ünvanlanıb.\nBelə ki, Bakıxanov qəsəbəsində yerləşən 169 saylı məktəbin 2E sinifinin şagirdlərinin valideynləri pedaqoq Maya Hüseynovanın qeyri-peşəkarlığından, məsuliyyətsizliyindən və saxta "beş"lərindən şikayətçidirlər. Valideynlər qeyd ediblər ki, Hüseynova uşaqların təhsilinin keyfiyyəti ilə maraqlanmır və onların psixi sağlamlığına, təhlükəsizliyinə çox səhlənkar yanaşır.\n© Foto F.Əliyev tərəfindən təqdim olunub\nMaya Hüseynovanın şagirdlərindən birinin "Rus dili" fənni üzrə dəftəri\n"Hüseynova nümunələri səhvlər buraxmaqla lövhəyə yazır ki, uşaqlar onu dəftərə köçürsünlər. Sonra müəllim bu kobud səhvlərlə dolu dəftərləri yoxlayır və uşaqlara yüksək qiymət yazır" — deyən valideynlər bunu sübut etmək üçün valideynlər bütün sinifdən yığılmış səhvlərlə və "beş"lərlə dolu dəftərləri, onların surətlərini şükayət etdikləri ünvanlara, eləcə də redaksiyamıza təqdim ediblər.\nBununla yanaşı, valideynlər qeyd ediblər ki, sözügedən müəllim 20 sentyabr 2018-ci il tarixində 2E sinfinin şagirdlərini özbaşına qoyub: "Cədvələ görə dərs saat 12:05-də bitməlidir, lakin artıq saat 11:30-dan uşaqlar valideynlərini gözləyərkən məktəbin həyətində məqsədsiz şəkildə dolaşıblar və bu zaman yanlarında müəllim olmayıb. Bu faktı isə məktəbə uşağını gətirmək üçün daha erkən gedən valideynlər təsdiq edə bilərlər".\n"Riyaziyyat" fənni üzrə dəftər\nValideynlər uşaqları nəzarətdən kənar qoymasını müəlliməyə irad tutanda, Hüseynova kobud şəkildə onlara deyib ki, hara istəsələr, şikayət edə bilərlər. Valideynlər də müəllimin uşaqları ilə bu şəkildə davranmasına göz yuma bilməyiblər.\nValideynlər öz məktublarında AR Konstitusiyasının və müvafiq qanunların hər bir vətəndaşın keyfiyyətli təhsil almaq, dövlət tərəfindən pulsuz təhsillə təmin edilmək hüququnun olduğu, təhsil sisteminə dövlət tərəfindən nəzarət edilməsi, öz xidməti vəzifələrini yerinə yetirməyən və vəzifə səlahiyyətindən sui-istifadə edənlərin məsuliyyətə cəlb olunması barədə müddəalarını xatırladıblar.\nŞikayətçilər ərizələrində mövcud qanunvericilikdən xəbərdar olduqlarını diqqətə çatdıraraq, Təhsil Nazirliyindən öz səlahiyyətlərini icra edərək tabeçiliyində olan pedaqoqlara nəzarəti həyata keçirməyi və onlardan öz vəzifə borclarını yerinə yetirməyi tələb etməyi xahiş ediblər.\nŞikayət ərizəsində o da qeyd olunub ki, Maya Hüseynovanın hərəkətləri valideynlər tərəfindən onlara qarşı hörmətsizlik kimi qiymətləndirilir. Buna görə də valideynlər Təhsil Nazirliyindən Hüseynovanı peşəkar və yüksək ixtisaslı kadr tələblərinə tamamilə cavab verən başqa müəllimlə əvəzləməyi xahiş edirlər. Şikayət ərizəsini 2E sinif şagirdlərinin 20 valideyni imzalayıb.\nMaya Hüseynova, beş, saxta, valideyn, dərs, şagird, məktəb, Təhsil Nazirliyi, müəllim, uşaq, qiymət