“Uşağın şəxsiyyətinə xələl gətirən cəzalar yol verilməzdir” – Bagcam.az\n“Uşağın şəxsiyyətinə xələl gətirən cəzalar yol verilməzdir”\n“Balacalar böyüyənədək müəyyən inkişaf və yaş pillələrindən qalxarkən “yaxşı nədir, pis nədir?” kimi sualların cavablarını bilməlidir. Valideynlər uşaqlara davranışın cəmiyyət tərəfindən qəbul olunan çərçivələrini göstərməlidirlər. Bu zaman 2 mexanizm fəaliyyətdə olur: Cəza və mükafat”.\nBu sözləri uşaqların düzgün cəzalandırılması və mükafatlandırılması barədə Bagcam.az – a müsahibə verən “İndigo” Uşaq Bağçasının meneceri və Education Management Network – un Uşaq İnkişafı üzrə Koordinatoru, uşaq psixiatrı Vəfa Şirinova deyib.\nUşağın psixi və fiziki sağlamlığına zərər vermədən onu necə cəzalandırmaq olar?\n– Uşağın psixi və fiziki sağlamlığına zərər vermədən onu cəzalandırmaq üçün əvvəlcə qaydalar qoyulmalı, sərhədlər ayırd edilməlidir. Bu qaydalar pozulduğu halda xəbərdarlıq, daha ciddi pozularsa, cəza tətbiq olunur. Cəza əvvəlcədən müəyyən olunmalıdır və uşaq bu haqda məlumatlı olmalıdır.\nBəs, ümumiyyətlə, hansı əməllərə görə uşaqlara cəza tətbiq etmək düzgündür?\n– Mən bir psixiatr olaraq düşünürəm ki, uşağın nəyisə etməyini istəmiriksə, bəzən yüngül fiziki cəza tətbiq edilə bilər. Məsələn, əgər o, kağız parçasını və ya karandaşı elektrik yuvasına salırsa, pəncərədən baxmaq üçün ayağının altına stul qoyub qalxırsa, sözlə edilən izahlara və cəzaya məhəl qoymursa, yüngül fiziki cəza tətbiq etmək olar. Oxuduğum bütün kitablarda bildirilir ki, fiziki cəza olarsa, uşaq qorxar, qarşısındakının güclü olduğunu anlayar. Bu səbəblə bəzi situasiyalarda barmaq qaldırmaq lazım olur. Baxın, barmaq dedim, əl deyil. Məncə, bu zaman mütləq “sağ əl” və “sol əl” qaydasını etmək lazımdır (Mənim qaydam). Sağ əl dominant olaraq daim qucaqlayan mükafatlandıran olmalıdır, əgər fiziki cəzadan söhbət gedirsə, sol əl daha zəif və boş olmalıdır. Bir məsələyə görə cəza verirsinizsə, doğru etdiyi zaman mütləq mükafatlandırın.\nCəzalandırma metodları hansılardır?\n– Cəzalandırma metodlarına uşağın şirniyyat yeməsinə, sevdiyi oyuncaq ilə oynamasına, cizgi filmi izləməsinə və həyətdə oyun vaxtına qoyulan məhdudiyyətləri nümunə göstərmək olar. Həmçinin “Time out” metodu var. Bu zaman uşağı həmin anda olan aktiv fəaliyyətindən uzaqlaşdırmaq, düşünməsini, səhvini anlamasını və üzr istəməsini təmin edən “Künc” cəza üsuluna bənzər metoddan istifadə etmək mümkündür. Əsas odur ki, uşaq fiziki ehtiyacları ilə sınağa çəkilməsin.\nCəzaların uşaq psixologiyasına mənfi təsirləri nələrdir və bu təsirlərin yaranmaması üçün nə etmək lazımdır?\n– Verilən cəzaların uşaq psixologiyasına mənfi təsirlərinin yaranmaması üçün həmin cəzaların səbəbi açıq şəkildə uşağa bildirilməlidir. Əvvəlcədən “olar” və “olmaz” qaydaları balacaya başa salmaq lazımdır. Əgər qaydalar pozularsa, punktlarla məhdudiyyətlər müzakirə olunmalıdır, o da olmazsa, cəzanın növü və üslubu seçilərək tətbiq edilə bilər. Uşağın 5-6 yaşlarına doğru cəza növünü özünün təyin etməsi kimi demokratik üsuldan da istifadə edilə bilər. Məsələn, “əgər mən bunu bir də etsəm, ən sevimli cizgi filmimə 2 gün baxmayacam” (Gülür).\nCəzaların mənfi psixoloji təsirləri qalarsa, uşaqlar üçün gələcəkdə nə kimi problemlər yarana bilər?\n– Valideyn üslubu düzgün seçməli, uşağa aydın və dəqiq izahat verməlidir. Bu zaman uşaq valideyninin haqlı olduğunu qəbul edərək bu vəziyyətdən düzgün həll yolunu tapacaq, nəticə çıxarmağı öyrənəcək və gələcəkdə dostlarına danışmaq üçün maraqlı uşaqlıq xatirələri olacaq.\nCəza müddəti nə qədər olmalıdır? Cəzanın müddətindən asılı olaraq uşaq üçün təsirləri necə dəyişir?\n– Cəza müddəti hər yaşa uyğun olaraq 1-1,5 dəqiqə kimi müəyyən olunur. Məsələn, uşağın 3 yaşı varsa, onun cəzanı dərk etməsi üçün 3 dəqiqə kifayətdir. Digər məsələ cəzanın tətbiqi müddəti Yəni uşaq iki gün və ya iki ay əvvəl törətdiyi əmələ görə indi cəza çəkməməlidir. Bu zaman cəza mahiyyətini və səmərəliliyini itirir.\nCəza müddətində valideynin uşağa laqeyd yanaşmasının nə kimi fəsadları ola bilər?\n– Cəza 3 mərhələdən ibarət olmalıdır: edilən səhvin dərk edilərək düzəldilməsi, bir daha təkrarlanmayacağına dair zəmin yaradılması və cəzanın aradan qaldırılması. Ümumiyyətlə, valideyn uşağa laqeyd yanaşmamalıdır, sadəcə özündən kənarlaşdıraraq səhvini anlaması üçün ona vaxt verməlidir.\nUşağa cəza tətbiq edən zaman hansı tərzdə reaksiya vermək lazımdır? Yəni aqresiv yoxsa sakit səs tonu ilə uşaqlara cəzalandığını söyləmək lazımdır?\n– Bəzən həyat üçün təhlükəli hallarda vəziyyətin ciddi olduğunu anlamaları üçün “qışqırmaq” lazımdır. Digər hallarda isə uşağın bizi eşitməsi üçün hər zaman sakit səs tonu ilə danışmalıyıq.\nCəza müddəti bitdikdən sonra valideyn uşağa necə davranmalıdır?\n– Səhvini başa düşən uşaq bağışlanmasını sizdən elə istəyəcək ki, o an başqa çıxış yolunuz yoxdur, öpməli, qucaqlamalı, səhvini anladığı üçün çox sevincli olduğunuzu göstərməlisiniz.\nUşaqları necə cəzalandırmaq olmaz?\n– Mənəvi, onun şərəf və ləyaqətinə, şəxsiyyətinə xələl gətirən cəzalar yol verilməzdir. Əgər siz cəzalandırarkən o ağlayaraq üzr istəyirsə, onu utandırmamağınızı xahiş edirsə, özünüzü sakitləşdirin və layiqsiz sözlər işlətməyin. Unutmayın, siz onu pis olduğuna görə deyil, hərəkətinin yanlış olduğuna görə cəzalandırırsınız. Sərhədləri ayırd edin.\n“Olmaz” dediyiniz bu cəzalarla uşaqları cəzalandıran zaman nə kimi problemlər yarana bilər?\n– Özünə inamsız, qorxaq, çəkingən və ya emosional davamsız, yəni psixopata bənzər şəxsin sizin övladınız olmasını istəmədiyinizə əminəm.\nUşağı nə zaman rəğbətləndirmək lazımdır?\n– Hər zaman, atılan hər doğru addımda, qoyduğu hər məqsədinə çatdığı zaman, hər kiçik çətinliklərdən bacarıqla çıxmasına və ya cəhdinə görə uşağı rəğbətləndirmək lazımdır. Rəğbətləndirmə ən böyük stimul və motivasiyadır. Onu uşaqlarınızdan əsirgəməyin.\nRəğbətləndirmə metodları hansılardır?\n– Hər bir sualın açarı qəlbimizdə saxlanılır. Sizi uşaq olarkən necə rəğbətləndirsəydilər, xoş olardı? Bu da sizin sualın cavabıdır. (Gülür)\nbagcam cəza uşaq uşaq psixiatrı Vəfa Şirinova vəfa şirinova\nƏvvəlki“Bağçam Valideynlik Forumu”nda atalar bir araya gəldi\nNövbəti Pişiklərlə böyüyən uşaqları necə gələcək gözləyir?


Lil Wayne Federal Silah Ittihamı üçün 10 İlə qədər Həbsxanada Üzləşir - Xəbərlər\nƏSas Oyunlar Rəylər Həyat Tv Şouları\nLil Wayne Federal Silah Ittihamı üçün 10 İlə qədər Həbsxanada Üzləşir\nTMZ-yə görə, ABŞ-ın Florida Cənubi Bölgəsi üzrə vəkili Lil Wayne-i mühakimə olunan bir şəxs tərəfindən odlu silah və sursat saxlama maddəsi ilə ittiham etdi.\nMiami, FL - Lil wayne bəzi ciddi həbsxana vaxtı ilə üzləşdiyi bildirilir. Görə TMZ, ABŞ-ın Florida Cənubi Bölgəsi üzrə vəkili, Cash Money əfsanəsini hökmlü bir şəxs tərəfindən odlu silah və sursat saxlama ittihamı ilə ittiham etdi.\nİttiham 2019-cu ilin dekabrında federal agentlərin Kaliforniyaya gedən yolda Miami-Opa Locka İcra Hava Limanında dayanan Weezy-nin xüsusi təyyarəsini axtardıqları zaman gəlir. Axtarış aparılarkən agentlər kokain və bir silah aşkarladılar, lakin Wayne'in vəkili Howard Srebnick, müvəkkilinin ayrılmaq üçün təmizləndiyini söylədi.\nİndi federasiya rəhbərləri Wayne-in qanunsuz olaraq bir silah və sursat sahibi olduğuna inanırlar. Srebnick, 38 yaşlı reperin keçən dekabr ayında çantasında qızıl örtüklü tapança saxladığı üçün ittiham olunduğunu söylədi.\nSrebnick izah edir ki, heç onu atəşə vermədiyi, yandırdığı, istifadə etdiyi və ya istifadə etməklə hədələdiyi iddiası yoxdur. Təhlükəli bir şəxs olduğu iddiası yoxdur. İttiham odur ki, əvvəllər ağır cinayət törətdiyinə görə məhkum olunduğu üçün odlu silah saxlaması qadağandır.\nAxtarışdan sonra üç hüquq-mühafizə orqanı mənbələri, Miami Herald federal agentlərinə, ehtimal olunan daşınan narkotik maddələr haqqında bir məlumat aldıqlarını və açıq-aydın icazə verildiyi bir Miami federal hakimindən axtarış əmrinin təmin edilməsi üzərində çalışdıqlarını söylədilər. FTB, Alkoqol, Tütün, Odlu Silahlar və Partlayıcılar Bürosu, Miami-Dade polisi və digər qurumlarla birlikdə olan müstəntiqlər, axtarış qrupunun bir hissəsi olaraq Wayne’s Gulfstream G-V-ni qarşılamağa gəldilər.\nGünahkar olduğu təqdirdə Wayne 10 ilədək dəmir barmaqlıqlar arxasında üzləşə bilər.\nMC Serch, Jay Z-nin 'Nas' haqqında 'İdarəetmə' İddiası 'Nəşriyyatının səhv edildiyini söyləyir\ndr dre başlarınızı çalmağa davam edin\nmüasir hip hop niyə bu qədər pisdir\nGünəş ustaları cild 1


İslahatlara Artur Rəsizadə səddi: Baş nazir getsə, böhrandan çıxa bilərik?\nTarix: 11-01-2017 17:51\nBu gün böhrandan çıxmaq üçün hər kəs hökumətin istefaya göndərilməsini vacib hesab edir. Əslində bu bir baxımdan doğru fikirdir. Çünki, ölkəni ağır böhrana məhz bu hökumət salıb. Ancaq son günlər əsas hədəf mərkəzinə gələn Nazirlər Kabineti və ona rəhbərlik edən Artur Rəsizadədir. Maraqlıdır, Baş nazir getsə, ölkə böhrandan çıxa bilərmi? Ağ Partiyanın sədri Tural Abbaslı “Cümhuriyət” qəzetinə açıqlamasında Azərbaycan hakimiyyətinin bir mərkəzdən idarə olunduğunu deyib. Onun sözlərinə görə, əgər həqiqətən də islahatlar aparılsa, nəyisə dəyişmək mümkün olacaq: “Azərbaycanda da mərkəzi fiqur prezidentdir. Hökumət və yaxud da nümayəndələr Azərbaycan reallığında söz sahibi deyillər. Düzdür, adi insanlarla, müxalifətlə müqayisədə söz sahibidirlər. Hökumət istefaya getsə belə, hansısa uğurun əldə olunacağına inanmıram. Ola bilər ki, prezident bu komandanı dəyişər və bununla yanaşı siyasi iradə ortaya qoyar. Ancaq o, zaman hansısa uğur əldə etmək mümkündür. Bu günə qədər Azərbaycanda bir çox nazirlər dəyişib. 2003-cü ildən bu yana 2-3 naziri çıxmaq şərtilə demək olar ki, bütün nazirlər 2-3 dəfə dəyişilib. Amma heç bir müsbət nəticə olmayıb, əksinə, hər şey mənfiyə doğru gedir. Bu bir daha onu sübut edir ki, Nazirlər Kabineti nəyisə həll etmir, əgər həqiqətən də prezident islahat qərarı verəcəksə və nazirlər istefayə göndəriləcəksə, o, zaman nəyisə dəyişmək mümkün olacaq. Amma görüntü xatirinə addımlar atılacaqsa, yenə də dəyişən heç nə olmayacaq”.\nAzərbaycan Xalq Cəbhəsi Partiyası (AXCP) mətbuat xidmətinin rəhbəri Vüsal Qarayev deyir ki, kimin Baş nazir olmasından asılı olmayaraq heç nə dəyişməyəcək: “Əli İnsanov gedişi onsuz da bərbad olan səhiyyəni daha da yaman günə saldı, Oqtay Şirəliyev olan-qalanı da viran qoydu. Misir Mərdanov getdi, yeni gələn də dağıtdı. Yəni Artur gedəcək, Məmməd gələcək, fərqi yoxdur, heç nə dəyişməyəcək. Böhrandan çıxmaq üçün ya bu hakimiyyət istefaya getməlidir, ya da hakim komandanın ən az 80 faizi dəyişməlidir. Məsələn, əslində olliqarx, monopolist olan nazirlərin hamısı vəzifədən uzaqlaşdırılmalı, barələrində cinayət işi açılmalı, əmlakları müsadirə edilməlidir. Milli Məclis buraxılmalıdır. Nazirliklərin tərkibi tamam dəyişməlidir. İcra hakimiyyətləri ləğv edilməli, bələdiyyə sistemi yenidən qurulmalıdır. Yəni, hakimiyyətin bu günə kimi etdiklərini bir kənara qoyub, hər şeyi sıfırdan başlamaq lazımdır. Əks halda, keçəl Həsənin, Həsən keçəllə əvəzlənməsi xalqı ağ günə çıxarmaz, əksinə, daha da qara günə qoyar. Və bir də gedənlərin yerinə gələnlər də onların davamçıları olmamalıdırlar. Tamamilə yeni baxış, yeni düşüncə, yeni təfəkkür, yeni yanaşma lazımdır bu ölkəyə. AXCP olaraq təkliflərimizdə də bütün bu məsələlərə toxunmuşuq. Bunlar olarsa, bəli, böhrandan çıxa bilərik”.


Ermənistan Respublikasının Azərbaycan Respublikasına qarşı davam edən təcavüzü zamanı Ermənistan tərəfindən müharibə, insanlıq əleyhinə cinayətlər və soyqırımı cinayəti kimi ən ağır beynəlxalq cinayətlər törədilmişdir. Bu gün xalqımız Azərbaycan Respublikasının Dağlıq Qarabağ bölgəsində yerləşən Xocalı şəhərinin dinc sakinlərinə və şəhərin müdafiəçilərinə qarşı törədilmiş dəhşətli cinayətlərin 23-cü ildönümünü yad edir.\n25 fevral 1992-ci il tarixində gecə yarısı Xocalı şəhəri Ermənistan Respublikasının silahlı qüvvələri tərəfindən daha öncə işğal edilmiş Xankəndi və Əsgəran şəhərlərindən atəşə tutuldu. Fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Ermənistan Respublikasının silahlı qüvvələri keçmiş Sovet 366-cı motoatıcı alayının dəstəyi ilə şəhəri mühasirəyə aldılar. Şəhər Ermənistan tərəfindən Azərbaycanlı əhaliyə qarşı aparılan etnik təmizləmə siyasəti nəticəsində ətraf ərazilərdən artıq təcrid olunmuşdu. Ağır artilleriyanın gülləbaranı nəticəsində xarabalığa çevrilmiş şəhər birgə qüvvələr tərəfindən işğal edildi. Şəhəri müdafiə edən 150 nəfərin öldürülməsindən sonra şəhərdə qalan bir neçə müdafiəçi yüzlərlə şəhər sakininin qaçıb canlarını qurtarmaları üçün humanitar dəhliz yaratdılar. Ağır şəraitdə gecənin zülmət qaranlığında dinc sakinlər pusquda duran Ermənistan hərbi və polis qüvvələri tərəfindən yaxalandı. Canlarını qurtarmaq üçün yaxın dağ və meşələrdə sığınacaq tapmaq ümidilə evlərini tərk edən minlərlə dinc sakin gülləbaran edildi. Pusquda duran Ermənistan silahlı qüvvələri müdafiəsiz qalmış mülki şəxsləri öldürür, şikəst edir, müharibə qəniməti kimi dərilərini soyub aparırdılar.\nFevralın 25-dən 26-na keçən gecə cəmi bir neçə saat ərzində 106-sı qadın, 63-ü uşaq və 70-i ahıl olmaqla 613 nəfər qətlə yetirilmiş, 1275 nəfər girov götürülmüşdür. 150 nəfərin taleyi isə bu günə qədər məlum deyildir. Soyqırımı zamanı 76-sı uşaq olmaqla Xocalının 487 sakini əlil edilmiş, 6 ailə tamamilə məhv edilmiş, 26 uşaq hər iki valideynini, 130 uşaq isə valideynlərindən birini itirmişdir. Qətlə yetirilənlərdən 56 nəfər xüsusi qəddarlıqla öldürülmüşdür: onların başları kəsilmiş, gözləri çıxarılmış, diri-diri yandırılmış, hamilə qadınların doğulmamış uşaqları qarınlarından çıxarılmışdır.\nXocalıda törədilmiş hadisələrlə əlaqədar çoxsaylı faktlar bu cinayətin soyqırımı cinayəti olması faktını təsdiq edir. Belə ki, BMT-nin Soyqırımı cinayətinin qarşısının alınması və cəzalandırılması haqqında 1948-ci il tarixli Konvensiyasının 2-ci maddəsinə əsasən “soyqırımı cinayəti, hər hansı milli, etnik, irqi, yaxud dini qrupu tam və ya qismən məhv etmək niyyəti ilə törədilən aşağıdakı əməllərdən biridir:\na) Belə bir qrupun üzvlərinin öldürülməsi; b) belə bir qrupun üzvlərinə ağır bədən xəsarəti və yaxud əqli zərər yetirilməsi; c) hər hansı qrup üçün qəsdən onun tam, yaxud qismən fiziki məhvini nəzərdə tutan həyat şəraiti yaradılması; ç) belə bir qrupda doğumun qarşısını almağa yönəldilmiş tədbirlərin görülməsi; d) uşaqların zorla bir qrupdan başqa qrupa verilməsi. Bu anlayışdan aydın olur ki, “yuxarıda qeyd olunan qeyri-qanuni əməllərdən biri” və “spesifik niyyət” soyqırımı cinayətinin əsas tərkib elementləridir. Xocalı hadisələrində birinci element insanların öldürülməsi, onlara ağır bədən xəsarəti yetirilməsi, habelə törədilmiş digər qeyri-qanuni əməllərdən biridir. Milli, etnik, irqi, yaxud dini qrupu tam və ya qismən məhv etmək xüsusi niyyəti də Xocalı hadisələrində mövcud olmuşdur. Belə ki, çoxsaylı faktlar sübut edir ki, Xocalıda dinc sakinlərin qəsdən qırğını yalnız onlar Azərbaycanlı olduğu üçün onların kütləvi məhv edilməsinə yönəldilmişdir. Bu səbəbdən də Xocalı şəhərində mülki şəxslərin qəsdən məhv edilməsi Ermənistan tərəfindən Azərbaycanlılara qarşı soyqırımı cinayəti kimi tövsif edilməlidir.\nErmənistan Respublikasının Azərbaycan Respublikasına qarşı davam edən təcavüzü zamanı törədilmiş digər cinayətlər, habelə Xocalı soyqırımı Ermənistanın dövlət məsuliyyətini və bu cinayətlərin törədilməsində iştirak edən şəxslərin fərdi cinayət məsuliyyətini müəyyən edir. Bu məsuliyyət beynəlxalq ümumi hüquqdan, xüsusilə də Ermənistan və Azərbaycanın tərəf olduğu yuxarıda qeyd edilmiş Konvensiya və İnsan hüquq və əsas azadlıqlarının müdafiəsi haqqında Konvensiyanın müddəalarından irəli gəlir.\nAvropa İnsan Hüquqları Məhkəməsi 22 aprel 2010-cu il tarixli qərarı ilə Xocalıda törədilən cinayətlərlə bağlı mühüm nəticəyə gəlmişdir. Məhkəmə Xocalı hadisələrini “xüsusi amansızlıqla törədilmiş müharibə cinayəti və ya insanlıq əleyhinə cinayətə bərabər əməl qismində” tövsif etmişdir. Avropa Məhkəməsinin bu xüsusda gəldiyi aşağıdakı nəticə cinayətin tövsifi və müvafiq məsuliyyətin müəyyən edilməsi məsələsində heç bir şübhə yaratmır:\n“Müstəqil mənbələrdən alınmış məlumatlar göstərir ki, 25-26 fevral 1992-ci il tarixində Xocalı şəhərinin zəbt edilməsi zamanı şəhərdən qaçmağa çalışan yüzlərlə etnik Azərbaycanlı şəhərə hücum edən erməni döyüşçüləri tərəfindən öldürülmüş, yaralanmış və ya girov götürülmüşdür.” (Avropa İnsan Hüquqları Məhkəməsinin 22 aprel 2010-cu il tarixli qərarı, 87-ci paraqraf).\nErməni rəsmiləri faktları saxtalaşdırmaqla və hadisələrə reallıqdan uzaq və adi məntiqə sığmayan şərhlər verməklə münaqişə zamanı törətdikləri cinayətlərə, habelə Xocalı cinayətlərinə görə məsuliyyətdən boyun qaçırırlar. Buna baxmayaraq, ən mahir təbliğat belə Ermənistan tərəfindən irəli sürülən fikirlərə tamamilə əks olan və real vəziyyəti göstərən faktları təkzib etmək iqtidarına malik deyildir.\nAzərbaycan Respublikasının hüquq-mühafizə orqanlarının malik olduğu mühüm məlumatlarla yanaşı, çoxsaylı müstəqil mənbələrin sənədləri və hal şahidlərinin ifadələri də Ermənistanın bu soyqırımı cinayəti ilə bağlı məsuliyyətini sübut edir.\nQərb kütləvi informasiya vasitələri Xocalının günahsız sakinlərinin erməni işğalçı qüvvələri tərəfindən hədəf ayırd edilmədən öldürülməsini və digər qəddar əməlləri böyük qorxu və dəhşətlə yaymışlar (daha təfsilatlı məlumat BMT İnsan Hüquqları Komissiyasının E/CN.4/2002/151 sənədindən əldə oluna bilər).\nGünahını arsızcasına etiraf edərkən Ermənistanın həmin dövrdəki müdafiə naziri, hal-hazırda isə prezidenti olan S.Sarkisyanın sözlərini Britaniya jurnalisti Tomas de Vaal belə sitat gətirmişdir: “Xocalıdan öncə Azərbaycanlılar düşünürdü ki, ermənilər dinc mülki əhaliyə qarşı əl qaldıra bilməyən millətdir. Biz isə bu stereotipi qıra bildik.” (Thomas de Waal, Black Garden: Armenia and Azerbaijan through Peace and War (New York and London, New York University Press, 2003), səh. 172)).\nMarkar Melkoniyan adlı müəllif öz kitabında “bəzi Xocalı sakinlərinin təxminən 6 mil uzağa qaçmağa nail olduğunu, lakin erməni əsgərlərinin onları qətlə yetirdiyini” ifadə etmişdir. Müəllif daha sonra əsgərlərin “uzun müddət saxladıqları bıçaqlarla insanları öldürməyə başladıqlarını” qeyd etmişdir (My Brother’s Road: An American’s Fateful Journey to Armenia (London and New York, I. B. Tauris, 2005), səh. 213-214).\n1992-ci il tarixində Human Rights Watch/Helsinki qeyri-hökumət təşkilatının hesabatında Xocalı hadisələrinə istinadın Ermənistan tərəfinin kobud şəkildə yanlış təfsir etməsinə cavab olaraq, sözügedən QHT-nin İcraçı direktoru Ermənistan Respublikasının xarici işlər nazirinə 24 mart 1997-ci ildə məktub ünvanlamış və qeyd etmişdir ki: “Mülki şəxslərin ölümü ilə bağlı birbaşa məsuliyyət Qarabağdakı Ermənistan qüvvələrinin üzərinə düşür. Həqiqətən də nə bizim hesabat, nə də həmin xatirələr Azərbaycan qüvvələrinin uçuşa mane olması və ya Azərbaycanlı mülki əhaliyə qarşı atəş açması arqumentini dəstəkləyən dəlilə malik deyildir” (sözügedən məktub http://www.hrw.org/news/1997/03/23/response-armenian-government-letter-town-khojaly-nagorno-karabakh internet səhifəsindən əldə edilə bilər).\nErmənistan tərəfindən Azərbaycana qarşı başlanan müharibənin səbəb və nəticələrinin ümumi qiymətləndirilməsi Xocalıda dinc sakinlər və şəhərin müdafiəçilərinə qarşı qəsdən törədilmiş qırğının təsadüfi və ayrıca bir əməl olmadığını, Ermənistanın geniş yayılmış və sistemli vəhşiliklər siyasətinin və təcrübəsinin bir hissəsi olduğunu aydın şəkildə sübut edir. Bu siyasətin əsasında irqi və etnik ayrı-seçkilik, düşmənçilik və nifrət dayanır. Eyni zamanda qeyd edilməlidir ki, Xocalı soyqırımı və Azərbaycanlılara qarşı münaqişə zamanı törədilmiş digər cinayətlər özünü həmişə “əbədi qurban” kimi təsvir edən erməni mifini də məhv etmiş oldu.\n20 ildən artıq müddətdir ki, Azərbaycan Xocalı faciəsinin reallıqlarının dünya ictimaiyyətinə çatdırılması və hadisələrin soyqırımı cinayəti kimi qəbul edilməsi üçün sistemli fəaliyyət göstərir. Son illər ərzində “Xocalıya ədalət” kampaniyasının bir hissəsi kimi müxtəlif vətəndaş cəmiyyəti müəssisələri, gənclər və diaspor təşkilatları Hökumət qurumları ilə birlikdə bu sahədə faydalı fəaliyyət göstərirlər. Yalan və saxtakarlıqlar üzərində qurulmuş erməni təbliğat maşınının əsl siması artıq ifşa edilmiş, Xocalı həqiqətləri barədə beynəlxalq ictimai fikir formalaşmağa başlamışdır. İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının Parlament İttifaqı Xocalı hadisələrini “insanlığa qarşı kütləvi cinayət” kimi qiymətləndirmiş və üzv-dövlətləri faciəyə müvafiq siyasi və hüquqi qiymət verməyə çağırmışdır. Eyni zamanda, bu faciə 7 ölkənin parlamenti və ABŞ-ın 17 ştatı tərəfindən insanlığa qarşı cinayət və soyqırımı cinayəti kimi tanınmışdır.\nAzərbaycan Respublikası etnik və dini zəmində törədilmiş hər hansı ayrı-seçkilik və düşmənçilik əməlin törədilmə yerindən asılı olmayaraq insanlığa qarşı cinayət kimi qiymətləndirir. Azərbaycan Respublikası Hökuməti Xocalı soyqırımına və Azərbaycan ərazilərinin Ermənistan tərəfindən işğal olunmasına obyektiv qiymət verilməsi, habelə tarixi və hüquqi ədalətin bərpa olunması istiqamətində fəaliyyət göstərir. Ədalət olmadan uzunmüddətli və davamlı sülh ola bilməz. Bu, beynəlxalq humanitar hüquq və beynəlxalq insan hüquqları hüququ normalarının pozulmasına cavabdeh olan şəxslərin məsuliyyətə cəlb olunması ilə bağlı dövlətlərin öz öhdəliklərinə ardıcıl şəkildə bağlılığını tələb edir.\nAzərbaycan Respublikası Hökuməti hesab edir ki, milli səviyyədə həyata keçirilmiş ardıcıl tədbirlər, habelə ən ağır beynəlxalq cinayətlərin təqibi və cəzalandırılması üzrə mövcud qanunvericilik Xocalı cinayətlərinə və Ermənistanın Azərbaycana qarşı davam edən təcavüzü zamanı törədilmiş digər ağır cinayətlərə münasibətdə cəzasızlığa son qoyulmasına xidmət edəcəkdir. Cəzasızlığa son qoyulması təkcə ağır cinayətlərə görə fərdi cinayət məsuliyyətinin müəyyən edilməsi məqsədilə deyil, habelə sülh, həqiqət və qurbanların hüquqlarının təmin edilməsi baxımından da vacibdir.


Azərbaycan İnvestisiya və Mədəniyyət Sammiti çərçivəsində növbəti panel - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nOktyabrın 28-də Azərbaycan İnvestisiya və Mədəniyyət Sammiti çərçivəsində “Regionun əsas sosial və iqtisadi çağırışları: Nizami Gəncəvi üzrə baxış” mövzusuna həsr olunmuş panel keçirilib.\nAZƏRTAC xəbər verir ki, paneldə Nizami Gəncəvi fəlsəfi baxışları ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb, insanın daxilində yaranan böhrana qalib gəlməsi və ümumilikdə multikultural bir cəmiyyətin qurulması üçün dahi mütəfəkkirin ideyalarına qayıtmağın vacibliyi vurğulanıb.\nTədbirdə mədəniyyət nazirinin birinci müavini Elnur Əliyev çıxış edərək bildirib ki, bu il dahi Azərbaycan şairi və mütəfəkkiri Nizami Gəncəvinin anadan olmasının 880 illiyi tamam olur. Bununla əlaqədar Prezident İlham Əliyev ölkəmizdə 2021-ci ilin “Nizami Gəncəvi İli” elan edilməsi haqqında Sərəncam imzalayıb. Sərəncamdan irəli gələrək böyük söz sərrafının yaradıcılığının daha geniş tədqiqinə, daha dərindən öyrənilməsinə və onun bənzərsiz poeziyasının dünyada geniş təbliği işinə töhfə olaraq il ərzində dahi şairə həsr olunmuş silsilə tədbirlər keçirilir.\n“Nizami əsərlərində bütün fikrini cəmiyyətə, insanlar arasında münasibətlərin tənzimləməsinə yönəldib. O, insan cəmiyyətinə ensiklopedik formada yanaşıb və onun həlli yollarını göstərib. Elə bir məsələ yoxdur ki, Nizami əsərlərində ona toxunmasın. Azərbaycanda multikultural bir cəmiyyətin yetişməsində, şübhəsiz, Nizami Gəncəvinin rolu var. Gəncədən çıxmayan Nizami Gəncəvinin əsərlərinə diqqət yetirsək, orada böyük coğrafiyanı əhatə etdiyini görərik. “İskəndərnamə” poemasında, yaşadığı yerdən uzaq bir məmləkətdə bir padşahı özünə obraz seçməsi və onu ideal bir hökmdara çevirməsi, yaxud da hərəsi bir milləti təmsil edən “Yeddi gözəl” əsəri… Nizaminin “Xəmsə”sini oxuyan şəxs onun fəlsəfəsini daha dərindən anlayacaq. Onun XII əsrdə əsərlərində yaratdığı humanizm ideyaları Avropada neçə-neçə əsrlərdən sonra yaranıb. Bu mənada Azərbaycan bir çox inkişaf etmiş ölkələrə bir nümunə ola bilər”,- deyə E.Əliyev vurğulayıb.\nSonra iclasda İslam Tarixi, İncəsənəti və Mədəniyyəti Araşdırma Mərkəzinin baş katibi, professor Mahmut Erol Kılıç, hindistanlı alim Nasim Əhmədşah və Kəşmir Universitetinin professoru Ghulam Nabi Khak çıxış ediblər.\nBildirilib ki, Nizami Gəncəvi kimi böyük şəxsiyyətləri öyrənmək, tədqiq etmək, onun ideyalarını yaymaq çox vacibdir. Nizami yaradıcılığını uşaqlara məktəbdə mükəmməl öyrətmək lazımdır. Çünki onun yazdıqları başdan-başa həyat dərsi, ibrətamiz bir mənbədir.\nDiqqətə çatdırılıb ki, insan özünü tanıdıqdan sonra Allahını tanıya bilər. Bunun üçün hər kəs dahi şəxsiyyətləri, alimləri tanımalıdır, çünki cəhalət alimləri tanımamaqdan başlayır.\nQeyd edək ki, Azərbaycan İnvestisiya və Mədəniyyət Sammiti İqtisadiyyat və Mədəniyyət nazirliklərinin dəstəyi, Kiçik və Orta Biznesin İnkişafı Agentliyi (KOBİA) və İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının Gənclər Forumunun (İCYF) təşkilatçılığı ilə keçirilir.\nAZERTAG.AZ :Azərbaycan İnvestisiya və Mədəniyyət Sammiti çərçivəsində növbəti panel


DİM-dən qabiliyyət imtahanı ilə bağlı MÜRACİƏT - Günün Səsi DİM-dən qabiliyyət imtahanı ilə bağlı - Günün Səsi\nDİM-dən qabiliyyət imtahanı ilə bağlı MÜRACİƏT\n23 İyun 2022 12:23\nDövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) qabiliyyət imtahanlarında iştirak etmək istəyən konsertmeysterlərə müraciət edib.\nDİM-dən verilən məlumata görə, musiqi sənəti üzrə xüsusi qabiliyyət imtahanlarında fərdi konsertmeyster kimi iştirak edən musiqiçilər iyunun 23-dən etibarən //eservices.dim.gov.az/wpfqab/ linki vasitəsilə qeydiyyatdan keçib, konsertmeysterin buraxılış vərəqəsini çap edib götürərək imtahan binasına gəlməlidirlər.\nBir konsertmeyster bir növbə ərzində ən çoxu üç abituriyenti müşayiət edə bilər. Konsertmeysterlər ali təhsil müəssisələrinin və tam orta təhsil bazasında orta ixtisas təhsili müəssisələrinin xüsusi qabiliyyət tələb edən aşağıdakı ixtisasları üzrə keçirilən imtahanlarda iştirak etmək üçün qeydiyyatdan keçməlidirlər.\nİxtisaslar Komissiya kodu\nİnstrumental ifaçılıq (alətlər üzrə) 20,21,22,23,31\nVokal sənəti (sahələr üzrə) 24, 25, 28\nPopulyar musiqi və caz ifaçılığı (sahələr üzrə) 26, 36\nDirijorluq (sahələr üzrə) 27\nMusiqi müəllimliyi 32\nİnstrumental ifaçılıq (alətlər üzrə) 4302, 4402\nVokal sənəti (sahələr üzrə) 4701, 4702, 4501, 4502\nİnstrumental ifaçılıq (alətlər üzrə) 220, 221, 222, 230\nVokal sənəti (sahələr üzrə) 223, 224\nAşıq sənəti 4102\nAşıq sənəti 227\nKonsertmeysterlər əvvəlcə //ekabinet.dim.gov.az// linkinə daxil olub şəxsi kabinet (kabineti olmayanlar) açmalıdırlarlar. Şəxsi kabinet açdıqdan sonra //eservices.dim.gov.az/wpfqab/ linkinə daxil olub şəxsi kabinetin istifadəçi adı və parolunu daxil etməklə konsertmeysterlərin qeydiyyat sisteminə daxil olmalıdırlar. Sistemə daxil olduqdan sonra “əlavə et” düyməsinə basmaqla açılan pəncərədə konsertmeysteri olduğu abituriyentin iş nömrəsini daxil edib “Axtar” düyməsini basmaq lazımdır. Abituriyentin məlumatları yükləndikdən sonra “Yadda saxla” düyməsini basmaq tələb olunur.\nAbituriyentləri əlavə edib “Çap et” düyməsini basmaqla buraxılış vərəqəsini çap etmək lazımdır.\nAzərbaycanda bu avtomobillərin qiyməti bahalaşacaq\nDİM ümumtəhsil müəssisələrinə\nPrevious Şuşada Milli Məclisin növbəti komitə iclası\nNext Lerikdə vəzifəli şəxsə cinayət işi


Validə Abbasovanın cəlbedici rəqs videosu yayıldı - Video » wWw.Qadinlar.Biz ~ Qadınlar Bir Incidir! Populyar Qadın Saytı\nValidə Abbasovanın cəlbedici rəqs videosu yayıldı - Video\nTarix: 7-05-2015, 12:58\nSəs ver: "Ən yaxşı idman rəqsdir”.\nİsveçrədə yaşayan azərbaycanlı keçmiş model Validə Abbasova sosial şəbəkədə yeni videosunu paylaşıb.\nGörüntülərdə ehtiraslı rəqs edən məşhur xanım videoya "Ən yaxşı idman rəqsdir. Dostlarımla Bakıda” sözlərini yazıb.\nloading... Validənin makiyajsız fotosu yayıldı\ngeyimini de reqsini de heccc beyenmedim\n15 iyun 2015 19:28\n# 22 SEBR.... Laliçqaa\n8 may 2015 14:13\nVirus hec sevmirem bunu 8 may 2015 02:27\n7 may 2015 23:27\n# 19 DERDIN NE OLURSA OLSUN,UMUDUN ALLAH OLSUN Ayten666\nHaraninsa buraxmasini bele goye qaldirmaq yersizdi.kimdi axi bu?!gedin ele gunde bir kafede isleyennen yazinda.\n7 may 2015 23:26\n# 18 gulun leceklerini qoparmaqla onun gozelliyini qazana bilmezsen!!! Zeynep_Fatih\ngozel qadindi.reqse baxa bilmedim ama acilmadi\n7 may 2015 23:21\nBudu idman reqsi?Bu emelli basla gel-gel reqsidi)))\n7 may 2015 22:40\n# 16 Məni mən kimi sevənləri, başımın tacı - qəlbimin sevimlisi edərəm, amma gəlib məndən ikiüzlü olmağımı istəyənlərə tək sözüm"Get ayna qarşısında qalıb özünlə danış "..... TUN\nhec adamın baxmağı gəlmir .arsızlıqdı . 7 may 2015 21:42\nSitat: Meyraozu oldurureee baxan yoxdu.Azerbaycanda bele oynasaydi baxardilar hele bir cekerdilerde videoya amma xarici olkede beleleri coxdu ona gore normal haldi onlar ucun Azerbaycanda da var amma beleleri\n7 may 2015 20:45\n# 14 Bəzən, xoşbəxt insan qalmaq üçün, nəyisəbilməmək lazımdır...Nəyisə görməmək... Aydan Habili\nDuzdu rəqs ən yaxşı idmandi ammakiiiiii belə yoxda striptiz yapmaqla\n7 may 2015 20:37\nbu hele yasayir ki? deyirdim bu gunahli insan cox yasamaz)buna cazibedar deyenin zovqu yoxdu mence ne geyimini ne reqsini ne ozunu ne de qizini hec birini beyenmirem hetta nifret edirem.Catwoman666beyenmedim yazaqcaqdiniz yeqin ki 7 may 2015 20:14\nne geyimini ne reqsini ne de ozunu beyendim adini da ilk defedir esidirem(oxuyuram)\n7 may 2015 19:11\nreqsinde ozune aiddir ele,stolundaki ickilerde idman etdiyinden xeber verir\n7 may 2015 18:53\n7 may 2015 18:24\n# 9 Hec zaman Hiss etmediyim Hissi , Hiss etdiyimde,Hiss etdimki, bu Hissi mene Hiss etdiren SeNSeN!¡ Miss_Angel\ngeymine bax hele bu kimdiki men tanimiram\n7 may 2015 17:18\n# 8 ★ ★ ★☻♥♥ ♬♏Ī$$_ÂИǤЄĿ(¯`G´¯) .`·.¸.·´ ¸.·´¸.·´¨) ¸.·*¨) (¸.·´ (¸.·´ .·´ ¸¸.·¨¯`·¦¦♬☻♥♥★ ★ ★ SEVGI DENIZIM\nreqsini men beyendim\n# 7 Üstümə qışqıran, acıqlanan, küsən, küsdürən, qısqandıran lakin bir damla göz yaşımı görende dünyanı dağıdan birini sevdim cox sukur seni veren Allahima ♥ :) vipbetul\nbunun gunu bele yerlerde kecirde tolka\nRəqsin özü idman olsa belə bu cür iyrənc formada edib paylaşmağa ehtiyac yoxdu)..\n7 may 2015 15:22\nheç beyenmedim,reqsi de batsin özüde.\n# 4 Əsl "DOST" göydəki ulduzlar kimidir, qaranlıq çöküncə ilk onlar görünər... Nur k-off\ncavan qiza benzeyir\n7 may 2015 14:19\n# 3 SVETA Tomris Müslümova\ndunya belelerinin dunyasidi a bala...terbiyeden uzaqlar kef edir ama terbiyeli qadinlar nelere meruz qalir...bacarana can qurban kef ele\n7 may 2015 14:13\nHec cezbedici xanim deyil beyenmirem ne ozunu ne de reqsiniHec cezbedici xanim deyil beyenmirem ne ozunu ne de reqsini


Ağsaqqallar – “Ermənistandakı seçkinin nəticəsi DƏMİR YUMRUĞUN təsiridir” – Ramin Əhmədov\nİyun 22, 2021 - 10:00\n“İkinci Qarabağ Müharibəsindən sonra Ermənistanda keçirilən növbədənkənar parlament seçkilərində hazırki baş nazir Nikol Paşinyanın qalib gəlməsi, erməni cəmiyyətinin regionda yaranmış yeni reallıqlarla barışmağa meyilləndiyini düşünməyə əsas verir. Əlbəttə, erməni cəmiyyətində müşahidə olunan dəyişikliklərdə Prezident İlham Əliyevin uzun illər həyata keçirdiyi düzgün siyasətin və 44 günlük Vətən Müharibəsinin böyük payı var. Azərbaycan prezidenti bu illər ərzində milli maraqlarımıza xidmət edən siyasət apardı, iqtisadi gücümüzü artırdı, Ordumuzu gücləndirdi və ölkəmizi regionun güc mərkəzinə çevirdi. Ermənistan isə bu müddət ərzində regiondakı bütün iqtisadi layihələrdən kənarda saxlanıldı. Nəticədə ölkə iqtisadiyyatı inkişaf etmədi, əhali səfalətə məhkum edildi. Azərbaycan həm də diplomatik sferada erməni diasporunu darmadağın etdi. Erməni yalanları ifşa olundu və Azərbaycan həqiqətlərinin dünyaya çatdırılması istiqamətində genişmiqyaslı və effektiv tədbirlər həyata keçirildi”.\nMissiya.Az xəbər verir ki, bu sözləri Yeni Azərbaycan Partiyası Nizami rayon Təşkilatının sədr müavini, Missiya Media Qrupun rəhbəri Ramin Əhmədov Ermənistanda keçirilən seçkilərdə Nikol Paşinyanın qalib gəlməsi barədə danışarkən deyib.\nRamin Əhmədov qeyd edib ki, Ermənistanda keçirilən seçkilərin nəticələri Qərbin Rusiya üzərində qələbəsi kimi də şərh oluna bilər: “Məlumdur ki, Nikol Paşinyan Ermənistanda Qərbyönümlü siyasət aparır və Rusiyanın mövqelərini zəiflətməklə məşğuldur. Həmçinin Paşinyanın Soros Fondu ilə yaxın əlaqələrinin olması heç kimə sirr deyil. Qərb Paşinyana, Rusiya isə keçmiş prezident Robert Köçəryana dəstək göstərdi. Seçki ərəfəsində Nikol Paşinyanın əsas rəqibi Robert Köçəryan ölkə mediasında ardıcıl şəkildə anti-Azərbaycan ritorikalı çıxışlar etdi, müsahibələr verdi. Lakin bütün bu kimi cəhdlər heç bir nəticə vermədi və erməni xalqı revanşist qüvvələrə “yox” dedi”.\nYAP rəsmisinin sözlərinə görə, erməni xalqı Paşinyana səs verməklə 30 ilə yaxın Ermənistanı səfalətə sürükləyən, yalançı ideologiyalarla millətin başını qatan, qonşuların torpaqlarına göz dikən Köçəryan-Sarkisyan cütlüyünü tarixin arxivinə göndərdi.\n“Ermənistanda 20 ildən çox “Qarabağ klanı” hakimiyyətdə oldu. Onlar xalqın başını yalançı ideologiyalarla qatdılar, ölkənin inkişafına heç bir təkan vermədilər. Xalq zamanla ayıldı ki, Qarabağ və “Qarabağ klanı” onlara heç bir xoş gələcək vəd etmir. Ona görə də bu seçkilərdə Qarabağ Azərbaycandır həqiqətinə səs verdilər. Əlbəttə, burada DƏMİR YUMRUĞUN qorxusu da var. Başa düşürlər ki, Azərbaycan kimi güclü və hərtərəfli inkişaf etmiş ölkə ilə düşmənçilik etməyin heç bir faydası yoxdur. Artıq bundan sonra hər şey Nikol Paşinyanın həyata keçirəcəyi siyasi kursdan asılıdır. Ermənistan inkişaf etmək istəyirsə, Azərbaycan və Türkiyə ilə bütün düşmənçiliyi aradan qaldırmalı, regionda yaranmış yeni reallıqlardan bəhrələnməyə çalışmalıdır”.


§ I. A. SMİT VƏ ONUN YAŞADIĞI DÖVR HAQQINDA\n§ 2. A. SMİT VƏ ONUN "XALQLAR SƏRVƏTİNİN TƏBİƏTİ VƏ SƏBƏBLƏRİ HAQQINDA TƏDQİQAT" ƏSƏRİ\n§ 3. A.SMİTİN ƏMƏK BÖLGÜSÜ, MÜBADİLƏ VƏ PUL HAQQINDA TƏLİMİ\nFƏSİL 8. ADAM SMİTİN İQTİSADİ TƏLİMİ\nİqtisadiyyatın xüsusiyyətlərinin araşdırılmasının bir elm olaraq ortaya çıxması Adam Smitlə başlayır. A.Smit klassik siyasi iqtisad adlandırılan iqtisadi fikir sisteminin qurucusu olmuş və onun ideyaları zəmanəmizdə də iqtisadi düşüncənin özəyini təşkil edir.\nA.Smit özünün iqtisadi sistemini 1767-1776-cı illərdə yazdığı "Xalqların sərvətinin təbiəti və səbəbləri haqqında tədqiqat" adlı əsərində yaratmışdı. Onun bu əsərinin əsas tədqiqat predmeti xalqların sərvəti və onun artırılmasının mənbə və yolları, stimulları və qanunlarıdır. Ona görə də bu əsər "millətlərin zənginliyi", "xalqların sərvəti" adları ilə də istifadə edilir. İqtisad tarixində kitabı bu qədər oxunan bir başqa iqtisadçı yoxdur. Məşhur iqtisadçıların söylədiyi kimi A.Smitin bu kitabı "Liberalizmin incili" halına gəlmişdir.\n1723-cü ildə anadan olan Adam Smit 14 yaşında Qlazqo Universitetinə girmiş və teologiya, əxlaq elmi, hüquq və siyasi iqtisad təhsili almışdır. Üç il sonra təqaüd alma haqqı qazanaraq Oksforda Valliol kollecinə getmiş və orada 6 il oxumuşdur. 27 yaşında Qlazqo Universitetində məntiq müəllimi kimi işə başlamışdır. Bir il sonra əxlaq fəlsəfəsi professoru, yeddi il sonra həmin məktəbdə dekan olmuşdur. İlk böyük kitabı "Əxlaqi hisslər nəzəriyyəsi" 1759-cu ildə çap edilmişdir.\nManufaktura dövrünün ən görkəmli iqtisadçısı olan A. Smit çox böyük intellektə malik, humanist insan idi. Ədalətsizliyi, amansızlığı, zorakılığı sevməzdi. O, zəka və mədəniyyətin müvəffəqiyyətinə inanan, sözün əsl mənasında böyük ziyalı olmuşdur.\nA. Smitin dövründə Böyük Britaniya dünyanın iqtisadi cəhətdən inkişaf etmiş ən qüdrətli dövləti idi. XYIII əsrdə İngiltərədə sənaye və kənd təsərrüfatı inkişaf etmiş, xarici ticarəti genişlənmişdi. Təxminən XYIII əsrin 50-ci illərində Şotlandiya böyük mədəni yüksəliş mərhələsinə daxil olur ki, bu da elm və incəsənətin müxtəlif sahələrdəki inkişafında özünü göstərir.\nA.Smit Qlazqoda professor Fransis Hatçesonun ictimai quruluş haqqında mühazirələrinə qulaq asmışdı, o zaman iqtisadiyyat da bura daxil idi. Məhz bu mühazirələrdən A.Smit özü də hiss etmədən iqtisadi biliklər almışdı. Professor F. Hatçeson iqtisadi məsələlərdə merkantilist mövqe tuturdu. Lakin XYIII əsrin sonu və XIX əsrin əvvəllərində merkantilizm dağılır və ona əsas zərbəni öz əsəri ilə A. Smit endirir.\nA. Smit tədricən yaşadığı cəmiyyətin daxili quruluşuna dərin nüfuz edir və öz iqtisadi təlimini yaradır. O, öz iqtisadi nəzəriyyəsini əmək-dəyər nəzəriyyəsinin zəminində qurur ki, bu da ona fiziokratlarla müqayisədə irəliyə doğru mühüm addım atmağa imkan vermişdi.\nA. Smitin bir iqtisadçı kimi şöhrət tapmasında yaranan ictimai mühitin, yəni kapitalist münasibətlərinin hökmranlığı və inkişafda olması şəraitinin də mühüm rolu olmuşdur.\nİngiltərədə ilkin kapital yığımının tarixi prosesinin başa çatması, istehsalın manufaktura formasının üstünlük təşkil etməsi, sənaye çevrilişinin baş verməsi, ölkənin rəqabət mərhələsinə keçməsi, İngiltərə burjuaziyasında ictimai inkişafı sürətləndirməyə və azad sahibkarlıq fəaliyyətinə həvəs yaranmasına səbəb oldu. Bütün bu və digər amillər kapitalizmin feodalizmdən üstünlüyünü elmi şəkildə təsdiq edən təlimin yaradılmasına ehtiyac yaratdı. Beləliklə, XYIII əsrin ikinci yarısında İngiltərədə iqtisadi fikirlər inkişaf etməyə və tərəqqi yolunda olan yeni quruluşun elmi təhlilinə başlandı. Məhz belə bir şəraitdə A. Smit dahisi üzə çıxdı. O, azad sahibkarlıq mərhələsində kapitalist təsərrüfatının fəaliyyəti prinsiplərini nəzəri əsaslandıran elmi-siyasi iqtisadın sistemini yaratmağa cəhd edir və özünün şah əsərini yazır.\nA. Smitin bu dahi əsəri 1776-cı ilin mart ayında Londonda çapdan çıxmışdır. Smit bu əsəri ilə dünya şöhrəti qazanmış və iqtisad elminin atası səviyyəsinə yüksəlmişdir.\nƏsərdə irəli sürülmüş sosial, iqtisadi və siyasi problemlərin A.Smit təhlili tezliklə geniş oxucu kütləsini cəlb etdi və buna görə 1778-ci ildə kitab yenidən nəşr olundu.\nAmerikada istiqlaliyyət müharibəsinin başa çatması və Avropada kapitalist münasibətlərinin püxtələşdirilməsinə doğru irəliləyişlər kitaba olan marağı yenidən artırmış oldu və A.Smit öz kitabının üçüncü nəşri haqqında fikirləşməyə başladı. Yeni nəşrlər zamanı müəllif fəsilləri dəyişməsə də merkantilizmin xüsusən də o dövrdə fəaliyyət göstərən "Ost-hind şirkətinin" apardığı soyğunçuluq siyasətinin tənqidini kəskinləşdirir. Beləliklə əsər 1784-cü ildə üçüncü dəfə nəşr olunur və Smit hər nəşrdə mətnlərin yaxşılaşdırılması üçün əlindən gələni edirdi. Bundan sonra kitab daha iki dəfə 1786 və 1789-cu illərdə nəşr olunmuşdur.\nA.Smitin bu şah əsəri ingilis dilindən, alman, fransız, ispan, italyan və rus dillərinə tərcümə edilərək nəşr edilmişdir. Şübhə yoxdur ki, A. Smit və onun fikirləri elmə və təfəkkürə çox böyük təsir göstərmişdir. O, dövlətin iqtisadi fəaliyyətini və kapitalist istehsalı iştirakçılarının psixologiyasının formalaşmasında mühüm rol oynamışdır.\nA. Smit adi təsərrüfat hadisələrini dərindən duymaq qabiliyyətinə malik idi. İstehsal, alqı-satqı, torpaq icarəsi, işçi qüvvəsi tutulması, vergilərin ödənməsi, veksellərin uçotu və s. iqtisadi münasibətlər Smitin qələmində elmi izahını tapmışdır. Əlbəttə, A.Smitin elmdəki rolu ilk növbədə onun siyasi iqtisadın elmi sistemini yaratması ilə müəyyən olunur. Əgər, A.Smitə qədər siyasi iqtisadda klassik məktəblərin yalnız ayrı-ayrı hissəcikləri var idisə, ondan sonra məhz bütöv mülahizə və qanunlar sisteminə malik olan məktəblər yaranır. A.Smitin kitabı həqiqətən liberal iqtisadi nəzəriyyənin doğuluşu olmuşdur. Merkantilistlərin sistemindən fərqli olaraq xalqların sərvətinin artırılmasında görünməyən əl kimi fəaliyyətdə olan təbii azadlıq və rəqabət cəmiyyətin ahəngdar inkişafına güclü təsir göstərmişdir.\nA.Smit, sərvətin istehsalı, artırılması, mübadiləsi və istehlakı proseslərini bir sistem şəklində araşdırmış və onun inkişaf qanunlarını aşkara çıxarmışdır\nƏlbəttə, Smit, sərvəti "ölü bir varidat" kimi iqtisad elminin predmetinə daxil etməyib, o, insanı, onun iqtisadi və mənəvi maraqlarını, həyat tərzini, davranış qaydalarını da araşdırmış və qiymətli fikirlər söyləmişdir. (İqtisadi nəzəriyyə, Bakı, 1999, səh.21). A.Smitin "Xalqlar sərvətinin təbiəti və səbəbləri haqqında tədqiqat" əsəri beş kitabdan ibarətdir. Bunlardan yalnız ilk iki kitab Smitin nəzəri görüşlərinin quruluşunu və mahiyyətini əhatə edir.\nBirinci kitabda - iqtisadi artımın əsas faktoru olan əmək bölgüsünə baxılır. Sonra müəllif istehsal olunan əmtəələrin və xidmətlərin dəyəri problemlərini araşdırır. A.Smit hesab edir ki, dəyəri əmək yaradır (əmək-dəyər nəzəriyyəsi).\nBirinci kitab əmək haqqı, kapitala mənfəət və rentanı əhatə edən bölgü nəzəriyyəsinin şərhi ilə başa çatır.\nİkinci kitab- iqtisadi artım üçün zəruri olan kapital yığımına və bu yığımı təmin edən qənaətin əhəmiyyətinə həsr edilmişdir.\nÜçüncü kitabda bir qədər iqtisadi təhlildən uzaqlaşan müəllif müxtəlif xalqların rifahından bəhs edir, ictimai inkişafa dair görüşlərini şərh edir.\nDördüncü kitab- siyasi iqtisadın sistemləri haqqındadır. Burada siyasi iqtisadın tarixindən və tənqidindən bəhs edilir. Bu kitab özü doqquz fəsildən ibarətdir. Bunlardan səkkizi merkantilizmin tənqidinə, bir fəsil isə fiziokratlara həsr edilmişdir. Burada müəllif ilk olaraq azad mübadilənin zəruriliyinin nəzəri isbatını verir.\nBeşinci kitab- ictimai maliyyəyə həsr edilmişdir. Dövlətin xərcləri barədə Smitin təhlili bu günə qədər liberal fikrin böyük nailiyyəti olaraq qalır. Bu kitabın birinci fəslində dövlət məsrəfləri, üçüncü fəsildə dövlət borcları nəzərdən keçirilir. A.Smit məhz bu beşinci kitabda konkret materiallar əsasında əsaslı iqtisadi problemlərə dair öz mülahizələrini bildirir. Məsələn, onun vergilər haqda mülahizəsi də diqqətə layiqdir. Smitə görə, dörd vergi prinsipi vardır: bərabərlik, aydınlıq, ödəmə rahatlığı və vergi toplanmasının iqtisadi bir formada aparılması.\nStimulu cəmiyyətin başlıca məhsuldar qüvvəsi adlandıran Smit, əsərində istehsalın zəruri əlamətləri olan əmək, torpaq və kapital anlayışlarının mahiyyətini açır, əmək haqqı, renta və mənfəətin mənbəələrini və təbiətini, onlardan istifadə edən sinif və təbəqələrin iştirakı və rolundan danışır. Habelə Smit kitabında əmək bölgüsü və onun əmək məhsuldarlığına göstərdiyi təsiri, mübadilə və bazar problemini, qiymət və onun tərkib hissələrini təhlil etmişdir. Əmək resurslarını, sərvətin mənbəyi hesab edən Smit, iqtisadiyyatı, maddi nemətlər istehsalı sahəsini bütöv və tam halında tədqiq etmiş və onun inkişaf qanunlarını aşkar etmişdir. O, sərvətin yaradılması və artırılması mənbələrini maddi istehsalın bütün sahələrində axtarıb tədqiq etməklə iqtisad elminə müəyyən aydınlıq gətirmişdir. A.Smit əsərini yazarkən özünün dərin biliyindən, incə müşahidə qabiliyyətindən istifadə etmiş və orijinal ümumiləşdirmələr apara bilmişdir. Kitabda iqtisadi nəzəriyyəyə münasibəti olmayan bəzi məlumatların da olmasına baxmayaraq A.Smit siyasi iqtisada hər şeyi əhatə edən - cəmiyyət haqqında bir elm kimi baxmışdır. Onun fikrincə siyasi iqtisad hər şeydən əvvəl, cəmiyyətdə maddi nemətlərin istehsalının, mübadiləsinin, bölüşdürülməsinin, istehlakının, insanların iradəsindən asılı olmayaraq mövcud olan obyektiv qanunlarını öyrənən bir elmdir. O yazır ki, siyasi iqtisadın məqsədi xalqın varlanmasını təmin etməkdir. A.Smitin fikrinə görə siyasi iqtisad obyektiv təhlil əsasında əməli vəzifələri həll etməlidir. O, tədqiqatını elə bir istiqamətdə aparmalıdır ki, "Xalq üçün bol gəlir və yaşayış vasitələri təmin edə bilsin, daha doğrusu bu vasitələri əldə edə bilmək üçün ona imkan təmin edə bilsin". Eyni zamanda siyasi iqtisadın vəzifələrindən biri Smitə görə ictimai quruluşda iqtisadi münasibətlərin təkmilləşdirilməsi yolu ilə maddi nemətlər istehsalının artırılmasına nail olmaqla "Dövlətə, yaxud cəmiyyətə ictimai istehlak üçün lazımi qədər gəlir gətirməkdir".\nÖz tədqiqatında elmi abstraksiya metodundan istifadə edən A.Smit əmək bölgüsü və mübadilə dəyəri kimi kateqoriyaları əsas götürməklə öz iqtisadi sistemini qurmağa çalışmışdır.\nA.Smitin metodologiyası iqtisadi hadisələrin həm daxili əlaqəsini, həm də zahiri görünüşünü öyrənmək olmuşdur. O, bir tərəfdən hadisənin daxilinə nüfuz edərək onun əlaqələrini açır və mahiyyətini öyrənir; digər tərəfdən isə təzahür formalarını öyrənir və zahiri təsvirini verir. Ona görə də o, müəyyən bir hadisə haqqında bəzən müxtəlif fikirlər söyləmişdi. A.Smitin ən müsbət cəhəti hadisələrə cəmiyyətin məhsuldar qüvvələrinin və millətin sərvətinin inkişafı nöqteyi-nəzərindən yanaşması olmuşdur. A.Smitə görə siyasi iqtisad (iqtisadi nəzəriyyə) işini elə bir istiqamətdə aparmalıdır ki, cəmiyyətdə məhsuldar qüvvələrin inkişafı üçün maksimum əlverişli şərait yaradan qayda fəaliyyət göstərsin. A.Smit siyasi iqtisadın və iqtisadi tədqiqatın vəzifəsini sərvətin təbiətini və mənbələrini öyrənməkdə, xalqın rifahının təmin edilməsi yollarının axtarılmasında görür. A.Smit yazır: "hər millətin illik əməyi, o millətin bir il içərisində istehlak edəcəyi mal və xidmətləri təmin edən fond"dur. Smitin, əməyin əhəmiyyətini vurğulaması, kapitalın və torpağın əhəmiyyətini rədd etmək istəməsindən deyil, fiziokratların istehsalın orijinal mənbəyi olaraq sadəcə təbiəti və təbii qüvvələri göstərməsinin səhv olduğuna reaksiya verməsindədir. Ona görə, əməyin əlavəsi olmadan, nə torpaq, nə də kapital nə isə istehsal edə bilməz. Smitin iqtisadi sisteminin əsasında insanın təbiəti və mənafeyi durur. O, cəmiyyətə müxtəlif əmək növlərinin mübadiləsi ittifaqı kimi baxırdı. Mübadiləyə həvəsli insanı, bunu onun təbiətinə xas əlamət hesab edirdi və bu prosesin səbəbini əmək bölgüsündə görürdü.\nCəmiyyəti xüsusi mülkiyyətsiz təsəvvür edə bilməyən Smitin fikrinə görə insanın iqtisadi fəaliyyətinin başlıca məqsədi varlanmaqdı, motivi isə şəxsi mənafedir. Bu mənafe isə bir insanın başqa adamlara xidmət göstərməsi, öz əməyini və əmək məhsullarını azad surətdə mübadilə etməsi ilə həyata keçə bilər. A.Smit ayrıca adamı öz kapitalı olan "iqtisadi adam" kimi təsvir edir və cəmiyyətə bu adamların əmək və mübadilə ittifaqı kimi baxır. "İqtisadi adam" anlayışının əsasını Smitin insanın təbiəti, insan və cəmiyyətin qarşılıqlı münasibəti haqqındakı baxışları təşkil edir. Onun fikrinə görə anadan olma şəraitindən və vəziyyətindən asılı olmayaraq əgər hər bir əmək adamına öz faydasını güdmək sahəsində bərabər hüquq verilərsə, bütün cəmiyyət bundan udmuş olar. Smit üçün onun "iqtisadi adamı" əbədi və təbii insan təbiətinin ifadəsidir. O, "iqtisadi adam" konsepsiyası ilə insana cəmiyyətdə bütün proseslərə çıxış amili kimi baxmış, insanın təsərrüfat fəaliyyətinin motivləri və stimulları haqqında öz nəzəri və əməli əhəmiyyətli fikirlərini söyləmişdir.\nA.Smit insana cəmiyyətin inkişafının hərəkətverici qüvvəsi kimi baxmış və qeyd etmişdir ki, insanlar öz mənafelərini güdməklə eyni zamanda cəmiyyətin inkişafına, onun məhsuldar qüvvələrinin artmasına əhəmiyyətli şərait yaratmış olurlar. Onun fikrincə əgər hər bir fərdə öz mənafeyini, öz qazancını ağıllı surətdə güdmək imkanı verilsə, onda bu, bütün cəmiyyətin sərvətinin artmasına, çiçəklənməsinə kömək edər.\nA.Smit qeyd edir ki, insanların öz maddi vəziyyətini yaxşılaşdırmağa təbii surətdə çalışmaları elə bir güclü stimuldur ki, hətta "İnsan qanunlarının ağılsızlığının insanın fəaliyyətini bu qədər tez-tez çətinləşdirdiyi yüzlərlə acınacaqlı maneəçilikləri aradan qaldırmağa qadirdir". Bununla A.Smit insanın "təbii azadlığını" yəni, işçi tutmaq, istehsal və istehlak etmək, almaq və satmaq azadlığını məhdudlaşdıran merkantilizmə qarşı kəskin çıxış edir.\nA.Smitin iqtisadi nəzəriyyəsinin əsasını rəqabət azadlığı prinsipi təşkil edir. O, azad rəqabətin söndürülməsini iqtisadiyyatın sərbəst inkişafı üçün böyük fəlakət hesab edir. Rəqabət azadlığı pulun, kapital və əməyin hərəkət, yerdəyişmə azadlığı şəraitində cəmiyyətin ehtiyatlarından ən səmərəli və optimal şəkildə istifadə olunacaqdır.\nƏgər hər bir şəxsin iqtisadi fəaliyyəti nəticə etibarı ilə cəmiyyətin rifahına aparıb çıxarırsa, onda bu fəaliyyəti heç bir şeylə məhdudlaşdırmaq lazım gəlmir. İngilis hökuməti bir əsrdən çox müddət ərzində A.Smit proqramını həyata keçirməkdə davam etmişdir.\nA.Smit proqramı konkret olaraq aşağıdakılardan ibarət idi:\nBirincisi, A.Smit işçi qüvvəsinin mobilliyini, sürətlə hərəkət etmək qabiliyyətini məhdudlaşdıran bütün tədbirlərin ləğv edilməsini tələb edir, bu tələbin obyektiv mənası iş adamları üçün fəaliyyət azadlığının təmin edilməsidir.\nİkincisi, A.Smit torpaq alveri sahəsində tam azadlıq uğrunda çıxış etmişdir. O, iri torpaq sahibkarlığının əleyhdarı idi, irs qalmış torpaqların parçalanmasına mane olan qanunların ləğv edilməsini tələb edirdi. Smit torpaqlardan səmərəli istifadənin tərəfdarı olmuşdur.\nÜçüncüsü, A.Smit sənaye və ticarətin dövlət tərəfindən nizama salınmasının qalıqlarının ləğv edilməsini tələb edirdi.\nDördüncüsü, A.Smit İngiltərənin bütün xarici ticarət siyasətini ətraflı tənqid etmiş və xarici ticarət azadlığı üçün proqram işləyib hazırlamışdır. Onun bu proqramı birbaşa merkantilizmə qarşı yönəldilmişdir. XIX əsrdə ingilis sənaye burjuaziyasının bayrağına çevrilmiş fritredeçilik (azad ticarət) belə yaranmışdı.\nBeynəlxalq ticarət sahəsində irəli sürülmüş nəzəriyyələrdən biri A.Smitin "mütləq üstünlüklər nəzəriyyəsi"dir. Beynəlxalq ticarətdə müqayisəli xərclər və üstünlüklər prinsipinə böyük əhəmiyyət verən Smit, bunu beynəlxalq əmək bölgüsü və ixtisaslaşma ilə bağlayır və göstərir ki, beynəlxalq ticarət vasitəsi ilə ayrı-ayrı ölkələr varlandıqca dünya iqtisadiyyatı da inkişaf edir; dünya ölkələri qapalı iqtisadiyyatdan imtina edərək daha sərfəli beynəlxalq ticarətlə məşğul olmalıdırlar. Hər hansı ölkə digəri ilə müqayisədə yüksək kefiyyətdə olan əmtəəni mütləq olaraq daha ucuz istehsal edə bilərsə, onda həmin ölkənin, həmin əmtəə istehsalı üzrə ixtisaslaşması məqsədəuyğun olar. Mütləq üstünlüyə malik olmadığı əmtəələrin istehsal və ixracı ilə digər ölkələr məşğul olar. A.Smit sənayenin sıxışdırılması və ticarətin məhdudlaşdırılması siyasətini uzağı görməyən və mənasız bir siyasət hesab edirdi. A.Smit yazırdı: "bütöv bir xalqa öz əməyinin məhsulundan ona bacara bildiyi hər şeyi düzəltməyi, öz kapitalını və sənaye əməyini özü üçün daha faydalı hesab etdiyi tərzdə sərf etməyi qadağan etmək bəşəriyyətin müqəddəs hüquqlarının aşkar şəkildə pozulması deməkdir".\nA.Smit müəyyən əmtəələrin ölkəyə gətirilməsinin və ölkədən kənara aparılmasının qadağan edilməsini, yüksək idxal kömrük haqları qoyulmasını, idxal və ixracda inhisarçılığı kəskin tənqid etmişdir. O, ingilis müstəmləkəçiliyi siyasətinə qarşı çıxaraq, açıq bildirirdi ki, bu siyasət millətin mənafeyindən deyil, bir ovuc inhisarçının mənafeyindən irəli gəlir.\nA.Smit proteksionizmə və inhisarçılığa qarşı mübarizə aparmış, azad ticarətin və iqtisadi azadlığın tərəfdarı olmuşdu. O, kortəbii iqtisadi qüvvələri dövlət qanunlarından güclü hesab edir və iqtisadiyyatda hər şeyi bu iqtisadi qüvvələrin azad oyununun sərəncamına verməyi lazım bilirdi.\nİlk dəfə olaraq A.Smit iqtisadiyyatın insanların iradəsindən asılı olmayan obyektiv iqtisadi qanunların fəaliyyət göstərdiyi bir sistem olması haqqında təlim işləyib hazırlayır və dövlətin iqtisadi siyasətinin bu qanunlara əsaslanmasını zəruri hesab edirdi.\nA.Smitin bu ideyası iqtisadi fikir tarixinə "görünməyən əl" təlimi kimi daxil olub. Bu təlimə görə sərbəst iqtisadiyyat şəraitində hər hansı bir şəxsin özü üçün qazanc əldə etməyə, başqa sözlə mənfəət götürməyə yönəldilən fərdi siyasəti son nəticədə hərc-mərcliyə deyil, bazar ünsürləri vasitəsi ilə cəmiyyətdə qayda-qanun yaradılmasına səbəb olur və "gözə görünməyən əl" vasitəsi ilə fərdi mənafe ümumi mənafeyə uyğunlaşdırılır.\nSmitin təliminə görə bazar iqtisadiyyatı "görünməyən əl" vasitəsi ilə özü-özünü avtomatik tənzimləyən bir sistemdir. Buna görə də o, iqtisadi proseslərə dövlətin müdaxilə etməsini məqsədəuyğun saymırdı. Beləliklə, iqtisadiyyatı çox incə surətdə tənzimləyən "görünməyən əl" məhz özü-özünə fəaliyyət göstərən elə bir qayda yaradır ki, bazar iqtisadiyyatı onun vasitəsi ilə qarışıqlığa qarşı dura bilir.\nBeləliklə, klassik iqtisadın banisi A.Smitin əsas ideyası-bazar iqtisadiyyatında liberalizm, dövlətin iqtisadiyyata minimal müdaxiləsi, tələb və təklifdən asılı olaraq azad qiymətlər əsasında bazar özünüidarəsi ideyası idi. Bu cür iqtisadi idarəetməni isə o, "görünməz əllər"lə əlaqələndirirdi. Bununla bərabər Smit göstərirdi ki, bazarın normal inkişafı və ayrı-ayrı istehsalçıların normal şəraitdə mənfəət əldə etməsi üçün bir sıra funksiyaları dövlət öz üzərinə götürməlidir.\nDeyilənlərdən aydın olur ki, Adam Smit özünün iqtisadi sistemini "Xalqlar sərvətinin təbiəti və səbəbləri haqqında tədqiqat" əsərində yaratmışdır və onun bu əsəri "iqtisadi nəzəriyyə" (siyasi iqtisad) elmi tarixində çox mühüm rol oynamış iqtisadi tədqiqat əsəridir. Onun nəzəri irsi - elmin, iqtisadiyyatın və mədəniyyətin inkişafında indi də öz xidmətini göstərir və aktuallığını saxlayır. Əsərin nəşrindən iki yüz ildən artıq vaxt keçməsinə baxmayaraq indi də A.Smitin iqtisadi ideyaları dünyanın çox ölkələrində, habelə müstəqillik əldə etmiş və bazar iqtisadiyyatı quran Azərbaycanda da istifadə edilir.\nƏmək bölgüsü probleminə A.Smit öz tədqiqatının çıxış nöqtəsi kimi yanaşdığından, əsərini əmək bölgüsündən başlayır və onu ictimai əmək məhsuldarlığının artırılmasının başlıca amili kimi təsvir edir. Onun fikrincə insanları cəmiyyətdə bir-birinə bağlayan əmək bölgüsüdür. O qeyd edirdi ki, hər bir şəxs cəmiyyətdə yalnız bir cismin istehsalında ixtisaslaşdığından nəticədə bütün insanlar bir-birindən asılı vəziyyətə düşürlər. Beləliklə, cəmiyyət əmək bölgüsünə əsaslanan əmək birliyinə çevrilir və əmək insanları bir tam halında əlaqələndirir.\nA.Smit hansı sahədə sərf edilməsindən asılı olmayaraq sərvətin mənbəyinin həmişə əmək olduğunu göstərmişdir. Əmək bölgüsünə insanlıq tarixinin mühüm amillərindən biri kimi baxan Smit onu sərvətin artımını sürətləndirən bir amil kimi də nəzərdən keçirir. A.Smitə görə şəxsi mənafe və mübadiləyə meyl əmək bölgüsünün yaranması və inkişafına səbəb olmuşdur.\nAlətlərin və maşınların ixtirası və təkmilləşdirilməsinin özünü əmək bölgüsü ilə bağlayan Smit özünün sancaq istehsalı manufakturasını misal gətirir. Burada 10 işçi arasında əmək bölgüsü təşkil edilir və həmin 10 adam gündə 48 min sancaq hazırlayır və bu hər işçinin gündə 4800 sancaq istehsal etməsi deməkdir. Burada əmək bölgüsü olmasaydı, işçi tək işləyəndə bir gündə bir sancaqdan çox istehsal edə bilməzdi. Göründüyü kimi əmək bölgüsü əmək məhsuldarlığının artımına güclü təsir göstərir. Smit bu misalı və ona istinad edərək irəli sürdüyü əmək bölgüsü təklifi, iqtisadiyyatın klassik mövzularından biri olmuşdur. Əlbəttə, onun əmək bölgüsü ilə əlaqəli fikirləri sancaq manufakturasında ortaya qoyulduğundan daha ətraflı və geniş şərh edilmişdir. Smit bu barədə fikirlərini sadəcə əl bacarığına görə həyata keçirilən əmək bölgüsü ilə məhdudlaşdırmamışdır O, əmək bölgüsünü: ixtisaslar, vəzifələr, firmalar, sahələr və sektorlar yönümündən fikirləşdiyi kimi, bölgələrarası və ölkələrarası əmək bölgüsü və ticarət yönümlü sahələri üzrə də genişlətmişdir.\nA.Smit deyirdi ki, cəmiyyətin sərvətinin həcmi və onun artımı iki amildən asılıdır:\n1. Əhalinin məhsuldar əməklə məşğul olan hissəsindən (istehsalda tətbiq olunan əməyin miqdarından, işçilərin sayından)\n2. Əmək məhsuldarlığının səviyyəsindən.\nA.Smit özünün uzaqgörənliyi ilə ikinci amilin böyük əhəmiyyətə malik olduğunu göstərmiş və əmək məhsuldarlığının artımını əmək bölgüsü ilə müəyyən olunduğunu dəfələrlə qeyd etmişdir.\nSmitə görə əmək bölgüsü, başlıca üç səbəbə görə əməyin məhsuldarlığını artırır:\nBirincisi, əmək bölgüsü nəticəsində hər bir əməkçinin bilik və bacarığı, cəldliyi və qabiliyyəti artır.\nİkincisi, əmək bölgüsü bir əmək növündən digərinə keçdikdə itirilən vaxta qənaət edilməsi şəraiti yaradır.\nÜçüncüsü, əmək bölgüsü əməyə qənaətedici yenilikləri stimullaşdırır və beləliklə maşınların ixtirası və tətbiqi prosesi sürətlənir.\nNəticədə, müəyyən bir iş qüvvəsinin ortaya çıxardığı istehsalda böyük bir artım olur. A.Smitin fikrincə əmək bölgüsü nəticəsində məhsuldarlığın artması bütün əhalinin güzəranının yaxşılaşmasına səbəb ola bilər. Əmək məhsuldarlığı yüksək olan mədəni xalqlar daha çox sərvət yaradır və yaxşı yaşayırlar.\nBeləliklə, A.Smit iqtisadi qanunauyğunluqların tədqiqini əmək bölgüsündən, onun səbəb və nəticələrinin təhlilindən başlayır və ayrı-ayrı ölkələrin, hətta ərazi və sahələrin inkişafının qeyri-bərabərliyini əmək bölgüsünün səviyyəsi ilə əlaqələndirirdi. Məsələn, o, kənd təsərrüfatının inkişafının sənayedən geri qalmasının səbəbini, hər şeydən əvvəl kənd təsərrüfatının özünün xüsusiyyətlərinin əmək bölgüsünün inkişafına törətdiyi maneçilikdə görürdü.\nA.Smit manufakturadaxili və cəmiyyətdaxili əmək bölgüsünə aid müəyyən fikirlər söyləmişdir. Manufakturada məşğul olan fəhlələr müxtəlif əməliyyatlar üzrə ixtisaslaşırlar və birlikdə hazır məhsul, misal üçün, A.Smitin dediyi həmin sancaqları istehsal edirlər, hər bir sancaq 18 müstəqil əməliyyat nəticəsində başa gəlir buna manufakturadaxili əmək bölgüsü deyilir.\nCəmiyyətdə olan əmək bölgüsü ayrı-ayrı müəssisələr və sahələr arasında olan bölgüdür. Məsələn, maldar, mal-qara yetişdirir və onu ətliyə satır, qəssab heyvanı kəsir, ətini və dərisini satır, dərini alan gönü aşılayır və çəkməçiyə satır...\nMəlumdur ki, manufakturadaxili əmək bölgüsündə alqı-satqı yoxdur, cəmiyyətdaxili əmək bölgüsündə isə geniş mənada alqı-satqı mövcud olur. Manufakturadaxili əmək bölgüsü ilə cəmiyyətdaxili ictimai əmək bölgüsü arasında prinsipial fərq qoymayan A.Smit prosesi bütün cəmiyyəti nəhəng bir manufaktura, əmək bölgüsünü isə "Xalqlar sərvəti" naminə insanların iqtisadi əməkdaşlığının ən ümumi forması kimi təsəvvür edir. Smitə görə əmtəə mübadiləsi elə bölünmüş əmək məhsullarının mübadiləsidir.\nAyrı-ayrı ölkələrin istehsal etdikləri müəyyən növ əmtəə və xidmət üzrə ixtisaslaşması və həmin məhsulların ölkələrarası mübadiləyə çıxarması ilə həmin ölkə beynəlxalq əmək bölgüsü sisteminə daxil olur.\n"Beynəlxalq əmək bölgüsü ölkələr arasında ərazi əmək bölgüsünün yüksək mərhələsi olub, ölkələrin müəyyən növ məhsul istehsalı üzrə ixtisaslaşmasına və onların istehsal etmiş olduqları məhsulların qarşılıqlı şərtlər əsasında kəmiyyət və keyfiyyətə görə mübadiləsinə əsaslanır... və iqtisadi artımın tə"min edilməsi prosesinə xidmət edir." (İqtisadi nəzəriyyə, dərslik, Bakı, 1999, səh. 596-597).\nA. Smitin pul haqqında təlimini də əmək bölgüsü, mübadilə və bu proseslərin inkişafı və dərinləşməsi ilə əlaqələndirmişdir. Cəmiyyət üzvlərinin tələbatlarının çox böyük hissəsi mübadilə yolu ilə ödənilir. Bu barədə Smit yazır: "Hər insan mübadilə ilə yaşayır və müəyyən bir səviyyədə tacir olur və cəmiyyət necə deyərlər ticari ittifaqa çevrilir." (A. Smit "Xalqların sərvətinin təbiəti və səbəbləri haqqında tədqiqat" I cild IY fəsil, Moskva, 1935, səh.24)\nDeməli, cəmiyyətdə, mübadilə vasitəsi"nə ehtiyac yaranır; Bu mübadilə vasitəsi elə bir əmtəə olmalıdır ki, hər kəs öz məhsulunu onunla dəyişdirməyə razı olsun. Pulun əsas vəzifəsinin mübadilə vasitəsi olmasını hesab edən Smit, qiymətli metalların bu işə ən uyğun olacağını qeyd etmişdir. A.Smitin fikrinə görə pul birbaşa əmtəə mübadiləsi zamanı qarşıya çıxan çətinlikləri aradan qaldırmaq üçün bir vasitədir və pulsuz müntəzəm mübadilə mümkün deyil, o, pulun yaranmasını əmtəə dövriyyəsinə olan ehtiyacdan irəli gələn təbii proses kimi xarakterizə etmişdir.\nA. Smit pulu bir tərəfdən əmək məhsullarının mübadiləsini asanlaşdıran texniki vasitə hesab etmiş, digər tərəfdən onu ən ümumi ekvivalent olan xüsusi bir əmtəə kimi müəyyən etmişdi. A.Smit pulun mübadilə funksiyasına, ilk növbədə dövriyyə vasitəsi olmasına xüsusi diqqət yetirir. O, pulu "tədavülün böyük təkəri" adlandırmışdır. O yazır: "Pul tədavülün böyük təkəridir, mübadilə və ticarətdə böyük vasitədir". (A.Smit - "Xalqların sərvəti" əsəri I cild səh. 243. Moskva, 1935). A.Smit bütün əmtəələr kimi pulun da dəyərə malik olduğunu (qiymətli metal, qızıl, gümüş nəzərdə tutulur) qəbul edirdi; Smit merkantilistlərin pulun yeganə sərvət olması fikrinə qarşı çıxırdı. O, qızıl və gümüşün kağız pulla əvəz edilməsini məqsədəuyğun hesab edirdi, onun fikrinə görə bu, tədavül xərclərində qənaətə imkan verər, lakin bununla bərabər tədavül kanallarını kağız pullarla doldurmaq olmaz; ona görə Smit kağız pulların banklar tərəfindən məhdud həcmdə buraxılması fikrini irəli sürürdü. İstehsal prosesinə üstünlük verən Smit pul və kreditin əsas vəzifəsini istehsala xidmətdə görür, banknot emissiyasının istehsalın artımına şərait yaradacağını təsdiq edirdi.


“Oba” marketləri yükləri mağazaya niyə satıcı xanımlara daşıtdırır? – bizimxeber.az\n308 oxunma | Tarix: 2019-07-12 | 3 ay öncə\nSon bir neçə il ərzində fəaliyyəti Respublikada sürətlə yayılan “Oba” marketlər şəbəkəsində maraqlı iş metodu üzə çıxıb. Sözügedən şəbəkənin marketlərinə mallar şirkətə məxsus xüsusi avtomobillərlə çatdırılır. Ekspeditorların vəzifəsi məhsulları mağazanın qabağına boşaldıb, getməkdən ibarətdir.\nMalların mağazaya daşınıb, yerləşdirilməsi ilə bağlı məsuliyyət isə mağazada fəaliyyət göstərən personalın üzərinə düşür. “Oba”nın fəaliyyət göstərdiyi elə məhəllə marketləri var ki, orda cəmi iki xanım əməkdaş çalışır. Məsələn, Keşlə qəsəbəsi “Avromed” dərman firmasının mərkəzi ofisinə doğru gedən yoldakı mağaza və başqaları. Əməkdaşlarımız isti yay günlərində sözügedən mağazalarda xanım əməkdaşların necə əziyyətlə malları mağazaya daşıdığının şahidi olublar.\nMaraqlandıqda məlum olub ki, mağazada bunun üçün ştat nəzərdə tutulmur. Yüklərin mağazaya daşınması satıcıların məsuliyyət dairəsinə aiddir.\nYaxşı olardı ki, “Oba” rəhbərliyi bu halla bağlı bir ölçü götürsün. Yoxsa ehtiyac ucbatından mağazada satıcı kimi fəaliyyət göstərən gənc xanımların həm də isti havada ağır yükləri mağazaya daşıması heç də insafdan deyil. /Azinforum.az/\nXƏBƏRLƏR: Məktəblərə nəqliyyat vasitələri veriləcək? – Nazir danışdı


“Hadrut qəsəbəsi tarixinin ən böyük tikinti-quruculuq dövrünü yaşayır” - VƏTƏN QƏHRƏMANLARI.AZ\n“Hadrut qəsəbəsi tarixinin ən böyük tikinti-quruculuq dövrünü yaşayır”\nOn Okt 13, 2021 15:23 69\nPrezident İlham Əliyevin bir neçə gün əvvəl Xocavənd rayon ictimaiyyətinin nümayəndələri ilə görüşündə söylədiyi dəyərli sözlər 44 günlük Vətən müharibəsinin çətin, amma şərəfli günlərini bir daha gözlərimiz önündən keçirdi. Hadrut əməliyyatı İkinci Qarabağ müharibəsindəki əməliyyatlar sırasında xüsusi əhəmiyyətə malik idi. Hərbi və strateji baxımdan bu əməliyyat çox böyük önəm daşıyırdı. Onun uğurla başa çatması Ordumuzun Qarabağı azad etmək hədəfini reallaşdırdı. Çünki Hadrut ətrafında yerləşən yüksəkliklər böyük əraziyə nəzarət etməyə şərait yaradır.\nAZƏRTAC xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin deputatı Jalə Əhmədova bildirib.\nO qeyd edib ki, düşmən böyük canlı qüvvə ilə Hadrutda dirəniş göstərsə də, Azərbaycan əsgəri qarşısında davam gətirə bilməyib məğlubiyyətə uğradı. Xalqımız döyüşərək, qan tökərək, şəhidlər verərək uzun fasilədən sonra Hadruta – Xocavəndə qayıtdı. Şəhidlərimizin qanı, canı bahasına tarixi ədaləti bərpa etdik, işğalçıları doğma torpaqlarımızdan qovduq.\n“Hadrutun azad edilməsi Ermənistana çox böyük mənəvi-psixoloji sarsıntı yaşatdı. Çünki rəsmi İrəvan Azərbaycan Ordusunun Hadrutu azad edə biləcəyinə inanmırdı. Azərbaycanın keçmiş Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin ərazisində yerləşən yaşayış məntəqələrini işğalçılardan azad etməsi göstərdi ki, Ermənistan torpaqlarımızdan çıxmaq öhdəliyi götürməyənə qədər biz dayanmayacağıq və dayanmadıq.\nErmənistan rəhbərliyi və Ermənistan Müdafiə Nazirliyi isə xalqına yalan informasiyalar verərək bəyan edirdi ki, Hadrut ermənilərdədir. Azərbaycan Ordusu Hadrutda bayrağımızı qaldırmaqla erməni yalanlarına son qoydu. Hazırda Azərbaycan işğaldan azad olunmuş ərazilərinin bərpa və yenidənqurma işlərinə başlayıb. Digər ərazilərimizlə yanaşı, Hadrutun da inkişafı ilə bağlı perspektiv planlar artıq müəyyənləşdirilib. Belə ki, Hadrutun beynəlxalq mədəniyyət və turizm mərkəzi olması nəzərdə tutulur. Artıq Hadrutun baş planının ilkin layihəsi də hazırlanıb və qəsəbənin bərpası işlərinə start verilib. Burada dördzolaqlı Hadrut-Cəbrayıl, Hadrut-Füzuli avtomobil yolları çəkiləcək, “Hadrut” yarımstansiyası və məscid tikiləcək. Hadrutun tarixi hissəsinin yenidən qurulması və tarixi abidələrlə zəngin olan bu yerlərdə turizm mərkəzlərinin və otellərin tikilməsi nəzərdə tutulur. Azərbaycanın inzibati-ərazi bölgüsünə görə Xocavənd rayonunun tərkib hissəsi olan Hadrut qəsəbəsi tarixinin ən böyük tikinti-quruculuq dövrünü yaşayır, desək, yanılmarıq.\nƏminik ki, işğaldan azad olunmuş bütün ərazilərimiz tezliklə bərpa olunacaq və doğma sakinlərinin ixtiyarına veriləcək. Bu işdə yaxından iştirak etmək isə vətəndaş olaraq hər birimizin müqəddəs borcudur”.


həyatdakı buglar - #325518 - sözaltı sözlük\n6. şübhəsiz ki, ən diqqətəlayiq bug-a misal olaraq insanları göstərmək olar.\nöncəliklə bug - daha çox bir proqramlaşdırma termini kimi istifadə edilən söz. proqramın çökməsinə, doğru işləməməsinə səbəbiyyət verən xəta/səhv.\n1. böyük rəsmdəki bug - insan. true detective serialında buna bənzər bir cümlə var: təbiətin yaratdığı canlıların hamısı təbiətə uyğun, onunla iç-içə yaşamağı bacarır. lakin insan, təbiətə uyğun gəlməyən, təbiətin içərisindəki bir yanlışdan başqa bir şey deyil.\nburadaki ifadə ediliş tərzi nə qədər doğru gəlməsə də insanın təbiətə qarşı çıxa bilən, onu dəyişdirə bilən, dağıda bilən bir tərəfə sahib olduğunu bilirik. bundan əlavə kainat içərisində bu şəkildə işləyən kompleks bir mexanizmə - beyinə, zehnə rast gəlməmişik. bildiyimiz qədəri ilə bizim səviyyəmizdə özünü tanıma, bilmə xüsusiyyətinə sahib bir canlı da yoxdur. hər nə qədər bunları üstünlük kimi görsəm də başqa bir baxış bucağı ilə bunlar bir bug kimi, təbiət/kainat sisteminin sahib olduğu bir xəta kimi də görünə bilər. bu səbəbdən bizim hər şeyi ilə üstün sandığımız insan, -bir sistem olaraq- böyük rəsmdəki bir xəta, bug ola bilər.\nlakin diqqətimi daha çox cəlb edən başqa bir nöqtə var.\n2. böyük binalardakı buglar. * bir müddət böyük binalara qarşı böyük bir qorxu duyurdum. onların əziciliyi, əzəməti.. istər bir iş görüşməsi, istər iş, istərsə də təhsil üçün; nə zaman onlarla qarşılaşsam böyük bir əziklik yaşayırdım. lakin zamanla binalara olan baxışım tamamilə dəyişdi. çünki dəyişən baxışımla birlikdə o binalar artıq hər şeyi ilə mükəmməl tikililər yox, içi buglarla-insanlarla dolu olan və qarşılarında zəfər qazanmağın mümkün olacağı şeylər idi.\ndiqqətsiz bir receptionist, insanlara mərhəmət etmədən rahatlaşmama kimi bir bug-a sahib olan bir tutor ya da çox kiçik intellektual oyunlardan belə təsirlənən bir hr. bunlar bizim böyük, dağılmaz, mükəmməl sandığımız böyük tikililərin, böyük sistemlərin zəif nöqtələrinin sadəcə çox kiçik bir hissəsidir. bu buglardan istifadə edərək etdiyim və edildiyini gördüyüm şeyləri sıralamaq olduqca cringe və sıxıcı olacaq amma sahib olduğunuz münasibətləri təhlil etdikdə siz də bugları rahatca görəcəksiniz.\nadına sosyal mühəndislik, manipulyasiya və ya əxlaqsızlıq! deyin amma diqqətlə baxdıqca bunlardan onsuz da uzun müddətdir istifadə etdiyinizi ya da insanların sizin buglarınızı təyin edərək sizdən istifadə etdiyini çox rahat bir şəkildə görəcəksiniz. çəkdiyimiz əzabların, problemlərin, social anxiety və bənzəri şeylərin buglarımızdan qaynaqlanan şeylər olduqları da mövzunun anlaşılması çox asan olan bir hissəsidir.\n# mövzu üzərinə düşündükcə, ətrafınızdakı bəzi insanların kitab, təhsil və s. ehtiyac duymadan anadangəlmə bug tapma ustaları olduqlarını görəcəksiniz. *\n# nuri bilge ceylan-ın bütün filmləri kimi bu film də bir çox yerdən dəyərləndirilə bilər amma bir zamanlar anadoluda filmini bu buglar çərçivəsində dəyərləndirdiyiniz zaman yeni şeylər kəşf edəcəksiniz. ədalət sisteminin adı qədər əzəmətli olmadığını və içinin buglardan(polis, savcı, doktor və s.) ibarət olduğunu rahat bir şəkildə görmək mümkündür filmdə.\n25.04.2021 15:36 torres


Azərbaycanın mehriban qonşuluq siyasəti\nAzərbaycan bütün qonşuları, digər ölkələr, həmçinin beynəlxalq və regional təşkilatlarla yaxşı münasibətlər qurmaqda maraqlıdır. Dövlətimizin xarici siyasəti məhz bu məqsədə xidmət edir.\nAzərbaycana qarşı təcavüz və işğalına görə Ermənistan istisna olmaqla, Azərbaycan qonşu dövlətlərlə mehriban qonşuluq və dostluq əlaqələrinə malikdir. Qonşu dövlətlərlə əlaqələr xalqlarımızın rifahı, regionda sabitlik, təhlükəsizlik və çiçəklənmənin təmin edilməsi naminə strateci əsasda inkişaf edir.\nAzərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin (XİN) 2017-ci ilin yekunlarına dair bəyanatında qeyd edilir ki, ölkəmizin qardaş Türkiyə ilə ikitərəfli əlaqələri strateci müttəfiqlik zəminində "Bir millət, iki dövlət" prinsipi ilə uğurla inkişaf edib. İl ərzində yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlər, ölkələrimizin liderləri səviyyəsində səmimi dostluq şəraitində keçirilən görüşlər, beynəlxalq səviyyədə qarşılıqlı dəstək əlaqələrimizin daha da inkişafında mühüm rol oynayıb. 2017-ci ildə iki ölkənin imza atdığı növbəti uğurlu trans-regional layihə olan Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yol xəttinin açılması, iki ölkənin dövlət başçısının iştirakı ilə Azərbaycan Respublikası və Türkiyə Respublikası arasında Yüksək səviyyəli Strateci Əməkdaşlıq Şurasının iclasının keçirilməsi ilə əlamətdar olub. Birgə səylərlə TANAP layihəsinin tezliklə istifadəyə verilməsi üçün səylər davam etdirilir.\nXİN bildirir ki, Rusiya Federasiyası ilə Azərbaycan arasında strateci tərəfdaşlıq müstəvisində qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq inkişaf edir. Azərbaycan və Rusiya Prezidentlərinin dostluq münasibətləri və mütəmadi görüşləri iki ölkə arasında əlaqələrin inkişafında xüsusi rola malikdir. Bu iki ölkə arasında diplomatik əlaqələrin qurulması münasibətilə Moskvada və Bakıda tədbirlər keçirilib, xarici işlər nazirləri səviyyəsində qarşılıqlı rəsmi səfərlər olub. İqtisadi-ticarət, humanitar və regionlararası əməkdaşlığın inkişafı üçün bir sıra uğurlu layihələr həyata keçirilib.\nAzərbaycan İran İslam Respublikası ilə mehriban qonşuluq və qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq prinsipləri əsasında əməkdaşlıq və dostluq edir. XİN-nin açıqlamasında qeyd edilir ki, dövlət başçıları səviyyəsində qarşılıqlı səfərlər və beynəlxalq tədbirlər çərçivəsində səmimi görüşlər ikitərəfli əlaqələrimizin inkişafına xüsusi təkan verir. Ötən il ölkələrimiz arasında iqtisadi-ticarət əlaqələrinin genişlənməsi və müxtəlif səviyyələrdə qarşılıqlı səfərlər əməkdaşlığın daha da inkişafına öz töhfəsini verib.\nGürcüstanla əlaqələr də strateci tərəfdaşlıq xarakteri daşıyır. 2017-ci ildə Bakı-Tbilisi-Qars layihəsinin fəaliyyətə başlaması ikitərəfli əlaqələrdə əlamətdar hadisələrdən biri olub. Azərbaycan şirkətləri Gürcüstan bazarında əsas investor statusuna malikdir.\nOrtaq tarix, etnik köklər, mədəni və dini dəyərlər əsasında Azərbaycan dost Mərkəzi Asiya ölkələri ilə əməkdaşlığın inkişafına xüsusi əhəmiyyət verir. Ümumi tarixi keçmişi bölüşdüyümüz MDB ölkələri ilə əlaqələr hərtərəfli inkişaf edir.\nXİN xatırladır ki, ötən il ərzində Azərbaycanın ev sahibliyi ilə Azərbaycan-Türkiyə-Türkmənistan, Azərbaycan-Gürcüstan-Türkiyə, Azərbaycan-Türkiyə-Pakistan, Azərbaycan-Türkiyə-İran formatlarında xarici işlər nazirləri səviyyəsində üçtərəfli görüşlərin keçirilməsi Azərbaycanın qonşu dövlətlərlə uğurlu ikitərəfli tərəfdaşlığını tamamlayaraq, üçtərəfli əsasda bu tərəfdaşlığın inkişafına və keyfiyyətcə yeni mərhələyə qədəm qoymasına təkan verib. Görüşlərin yekununda Bakı Bəyannaməsi qəbul olunaraq, üçtərəfli formatda əməkdaşlığın prioritet istiqamətləri, qarşılıqlı şəkildə tərəflərin bir-birilərinin ərazi bütövlüyü, suverenliyi və sərhədlərinin toxunulmazlığına hörməti və dəstəyi təsbit olunub.\nAzərbaycan Prezidentinin təşəbbüsü ilə yaradılan Azərbaycan-Rusiya-İran formatında uğurlu əməkdaşlıq 2016-ci ilin avqustunda dövlət başçıları səviyyəsində keçirilən Bakı görüşünün ardınca 1 noyabr 2017-ci ildə Tehranda keçirilən növbəti Zirvə Toplantısı ilə xarakterizə olunub. Görüşün yekununda Birgə Bəyannamə qəbul olunub.\nRegional və üçtərəfli əməkdaşlıq məsələləri ilə bərabər Azərbaycan-Rusiya-İran formatı Hind okeanı ilə Şimali Avropanı birləşdirən Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizinin inkişaf etdirilməsi baxımdan xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.\nXİN bildirir ki, Azərbaycanın dünya ölkələri ilə ikitərəfli əlaqələrinin inkişafında Prezident İlham Əliyevin xarici ölkələrə səfəri, digər ölkələrin dövlət və hökumət başçılarının Azərbaycana səfərləri və bu əsnada aparılan yüksək səviyyəli siyasi dialoq müstəsna rol oynayır. İl ərzində dövlətimizin başçısı Qətər Dövlətinə, İran İslam Respublikasına, Polşa, Latviyaya rəsmi, Rusiya Federasiyasına rəsmi və işgüzar, Fransa Respublikasına, Belçika, Türkiyə, Pakistan, Səudiyyə Ərəbistanı, Qazaxıstan, ABŞ və İsveçrəyə işgüzar səfərlər edib. Bununla bərabər, Prezident İlham Əliyevin beynəlxalq tədbirlər çərçivəsində digər ölkələrin dövlət və hökumət başçıları ilə keçirdiyi çoxsaylı görüşləri, Azərbaycana səfər edən digər yüksək vəzifəli nümayəndə heyətlərini qəbulu və apardığı danışıqlar ikitərəfli əlaqələrimizin inkişafına xüsusi təkan verib.\n2017-ci ildə Qazaxıstan, Moldova, Türkmənistan, Bolqarıstan prezidentləri, Bosniya və Hersoqovinanın rəyasət heyətinin sədri rəsmi səfərlə, Əfqanıstan prezidenti isə işgüzar səfərlə Azərbaycanda olub. Makedoniya, Monteneqro, Albaniya, Gürcüstan, Latviya dövlət başçıları V Bakı Qlobal Forumunda, Mali prezidenti IV Ümumdünya mədəniyyətlərarası dialoq forumunda, Türkiyə prezidenti Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun açılış mərasimi və Azərbaycan Respublikası və Türkiyə Respublikası arasında Yüksək səviyyəli Strateci Əməkdaşlıq Şurasının iclasında iştirak etmək məqsədilə ölkəmizə səfər ediblər. Qazaxıstan, Gürcüstan və Özbəkistanın Baş nazirləri Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yol xəttinin açılış mərasimində iştirak etmək üçün Azərbaycanda səfərdə olublar.\nİl ərzində Qətər, Gürcüstan, Latviya, Cibuti, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Estoniya, Kolumbiya, Laos, Kosta-Rika, Boliviya, Ukrayna, Polşa, Monteneqro, Braziliya və Rusiya xarici işlər nazirləri ölkəmizdə rəsmi səfərdə olub. Türkiyə, Əfqanıstan, İran, Pakistan xarici işlər nazirləri, Hindistan Hökumətinin xarici işlər üzrə Dövlət naziri işgüzar səfər ediblər.\nBunlardan başqa XİN xatırladır ki, Azərbaycan xarici işlər nazirlyi səviyyəsində də təmaslar olub. Ötən il XİN başçıs Elmar Məmmədyarov Rusiya Federasiyasına rəsmi və işgüzar, Polşa, Malta, İtaliya, Litva, Kolumbiya, Kosta Rika, Macarıstan, Vyetnam, Laos, İsveç, Efiopiyaya rəsmi, Qazaxıstan, ABŞ və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə işgüzar səfərlər edib. Sözügedən səfərlər nəticə yönümlü xarakter daşıyaraq ikitərəfli siyasi, iqtisadi, ticarət, humanitar əlaqələrin inkişafı, beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində əməkdaşlıq və müqavilə-hüquq bazasının genişləndirilməsinə təkan verib.\n2017-ci il Azərbaycanın Avropa İttifaqı ilə əlaqələrinin inkişafı baxımdan əlamətdar olub. Dövlətimizin başçısı tərəfindən Avropa İttifaqı ilə əlaqələrin inkişaf etdirilməsi prioritet istiqamətlərdən biri kimi müəyyən olunub. XİN-nin məlumatına əsasən, Azərbaycanın Avropa İttifaqının 9 üzv ölkəsi ilə strateci tərəfdaşlıq əlaqələrinə malik olması Avropa İttifaqı əməkdaşlığımızın inkişafı üçün əlavə stimul verir. Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevin bu ilin fevralında Brüsselə səfəri və Avropa İttifaqının rəhbərliyi ilə keçirdiyi görüşləri əlaqələrimizin inkişafına xüsusi təkan vermiş və rəsmi olaraq Avropa İttifaqı ilə Azərbaycan arasında tərəfdaşlığa dair yeni saziş layihəsi üzrə danışıqlar başlayıb. Tərəflər arasında qarşılıqlı anlaşma şəraitində saziş layihəsi üzrə konstruktiv danışıqlar davam etdirilir. "Avropa İttifaqı və onu üzv dövlətləri ilə Azərbaycan Respublikası arasında vahid aviasiya məkanına dair Saziş" layihənin yekunlaşdırılması üzrə danışıqlar aparılıb.\nAzərbaycanın ticarət dövriyyəsində ən böyük pay sahibi Avropa İttifaqıdır. Siyasi, iqtisadi, ticarət, enerci, investisiyalar, nəqliyyat və humanitar sahələrdə tərəflər arasında daha sıx əməkdaşlıq üçün geniş və əlverişli imkanlar vardır. TAP layihəsinin müəyyən edilən qrafikə uyğun olaraq həyata keçirilməsi üçün Avropa İttifaqı, o cümlədən İtaliya tərəfi və digər tərəfdaşlarla qarşılıqlı anlaşma şəraitində birgə səylər davam etdirilir. Fəaliyyətə başladıqdan sonra yeni enerci mənbəyi və marşrutu olaraq TAP layihəsi və bütövlükdə Cənub Qaz Dəhlizi Avropanın enerci təhlükəsizliyinə öz əsaslı töhfəsini verəcəkdir.\nDünyanın ən böyük iqtisadiyyatına malik olan və faktiki dünyanın aparıcı dövləti olan ABŞ-la əməkdaşlıq da inkişaf etdirilib. XİN bildirir ki, Azərbaycan-Amerika Birləşmiş Ştatları münasibətləri inkişaf xətti ilə davam etdirilib. Bu çərçivədə, ABŞ Prezidenti Donald Tramp Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevə 28 may-Respublika Günü münasibətilə təbrik məktubu, 31 may-3 iyun tarixlərində Bakıda keçirilən 24-cü illik Beynəlxalq Xəzər Neft və Qaz sərgisi və Konfransı ilə əlaqədar xoş arzularını ifadə edən məktub ünvanlayıb. Prezident İlham Əliyev ABŞ-ın milli bayramı olan 4 iyul-Müstəqillik Günü münasibətilə Prezident Donald Trampa təbrik məktubu göndərib.\n10 iyul tarixində İstanbulda keçirilmiş 22-ci Dünya Neft Konqresi çərçivəsində Prezident İlham Əliyev ABŞ-ın Dövlət Katibi R.Tillersonu qəbul edib. Görüş zamanı ölkələrimiz arasında münasibətlərin inkişaf perspektivləri müzakirə olunub. Ölkələrimiz arasında enerci, nəqliyyat, investisiyalar, terrorizmə qarşı mübarizə, aviasiya, turizm kimi sahələrdə əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar vardır. Azərbaycan ABŞ-ın TANAP/TAP layihəsinin inkişafına göstərdiyi dəstəyi yüksək qiymətləndirir.\nAzərbaycanın xarici dövlətlərlə əməkdaşlığının genişləndirilməsi ölkəmizdə iqtisadi inkişafa, sabitliyin təmin edilməsinə böyük töhvə verir.


Ekspert: Dasinmaz emlak bazarinda qiymet artimi olacaq - Azadliq Xeber\nEkspert: Dasinmaz emlak bazarinda qiymet artimi olacaq\n10 Mart, 2018 14:48 xeber – Azərbaycanın daşınmaz əmlak bazarında qiymət artımının il ərzində davam edəcəyi gözlənilir.\n“Report”un verdiyi xəbərə görə, bunu “MBA LTD” konsaltinq və qiymətləndirmə şirkətinin baş direktoru, daşınmaz əmlak üzrə ekspert Nüsrət İbrahimov bildirib:\n“Hazırda daşınmaz əmlak bazarında az da olsa artım var. Fevral ayının yekununa görə aylıq 1%-dən bir qədər çox, ilin əvvəli ilə müqayisədə isə 3%-dən çox qiymət artımı qeydə alınıb. Bu tendensiyanın il ərzində davam edəcəyi gözlənilir. Tədricən də olsa bəzi aylar istisna olmaqla, artım olacaq.”\nEkspertin sözlərinə görə, təkrar mənzil bazarında artım yoxdur, hətta cüzi azalma var.\n“Artım ilkin mənzil bazarındadır. Torpaq bazarında da mövsümi ayların gəlişi ilə bağlı olaraq az da olsa artım var. Amma kommersiya obyektləri bazarında artım yoxdur. Hələki stabillikdir”- N.İbrahimov qeyd edib.


12:45 - 16 Aprel\nBizimxeber.az bildirir ki, bunu “ARB 24” televiziyasına müsahibəsində deputat Soltan Məmmədov deyib. O qeyd edib ki, dövlət ilk olaraq bu qaydaların tətbiqinə getmək arzusunda deyil: "Bu gün inkişaf etmiş ölkələrə nəzər saldıqda qaydalar bizdə çox yumşaqdır. Buna səbəb düzgün peyvəndlənmə strategiyası və əhalinin davranış qaydalarına düzgün əməl etməsidir. Narahatlıq hər zaman var. Rəqəmlər bizi hər zaman ayıq saxlamalıdır.\nÇünki ölkəmizin səhiyyə sisteminin müəyyən qədər çarpayı fondu var. Onların dolmasının qarşısını almaq lazımdır. Bundan ötrü də biz evdə özümüzü düzgün müalicə etməliyik. İnsanlar tələb olunan davranış qaydalarına əməl etməlidir, eyni zamanda peyvənd proqramına hər zaman olduğu kimi dəstəyimizi göstərməliyik. Sizi əmin etmək istərdim ki, səhiyyəmizin hələ də kifayət qədər gücü var, rəqəmlərin qarşısında lazimi tədbirlər görülür.\nO qeyd edib ki, rəqəmlər artdığı halda müəyyən sərtləşməyə gedilə bilər: "Bu gün qeyd olunan 2000-2500 yoluxma halları məhz gündəlik aparılan 15 000 test sayı arasında müəyyən olunandır. Əlbəttə ki, reallıqda bu rəqəmlər böyükdür. Bunları nəzərə alaraq bilməliyik ki, bu rəqəmlərin qarşısında doğrudan da görülməli işlər çoxdur. Bu gün 30 mindən çox aktiv xəstə var.\nOnların əsas hissəsi ambulator şəraitdə müalicə alır. Bir hissəsi stasionarda adi qaydada və reanimasiyada müalicə alır. Lakin onu qeyd edə bilərəm ki, Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının da bildirdiyi kimi, reanimasiyalarda çarpayı fondunun dolma səviyyəsi 60-70 faizi keçdiyi halda müəyyən tədbirlər görülməlidir. Biz millət vəkili olaraq daim Operativ Qərargahla əlaqə saxlayırıq. Bu gün bizim istər stasionarda adi çarpayı fondu, həm də reanimasiyalarda hələ xəstələrimizə müəyyən qədər xidmət göstərmək imkanımız var".


"Səidə Sultan evə kişi gətirir..."-İTTİHAM\nSəidə Sultanın ata nənəsi 75 yaşlı Əminə xanım ATV-nin "Ümid var" verilişində iştirak edib. Nənəsi müğənnini el içində biabr edib. Nənəsi Səidənin onu döydüyünü deyib: "Səidə mənim qolumdan tutub qapıya çırpdı. İki gün sonra qolum göyərdi".\nNənə həmçinin Səidə Sultanın anasını cadu-piltə ilə məşğul olan qadın kimi qələmə verib. Əlində Quran ATV-yə gələn nənə Zaurdan imdad istəyib.\nBu açıqlamadan sonra Səidə ilə telefon bağlantısı yaradılıb. Müənni deyillənləri inkar edib, hətta telefonda ağlayıb: Əgər mən onu döymüşəmsə 30 yaşındayam amma deyirəm ki, Allah mənim canımı alsın. Hamı bilir o necə adamdır. Nənəm həmişə fironluq edib. Həmişə anama deyir ki, qoymayacam balaların xoşbəxt olsun. Anam pis gəlin olsaydı, atam öləndən sonra onu saxlamazdı. Atam öləndə anasından halallıq da almadı".\nSəidə Sultan ağlayaraq nənəsinin ona necə qara yaxdığını da canlı yayımda etiraf edib: "Bütün qohumlara, hamıya deyir ki, Səidəni evdə kiminləsə tutmuşam. Mən anamın, ailəmin yaşadığı evə kimi gətirərəm? Allah heç kəsə elə nənə qismət eləməsin! Amin"


Siqaret yenidən bahalaşdı - Azərbaycanda - MINVAL.INFO\nMinval.info xəbər verir ki, ölkə ərazisində siqaret əvvəlki vaxtlarla müqayisədə 10 qəpik baha satılır.\n“Bir neçə gündür ki, topdansatış mərkəzlərində siqaretin satışı dayandırılmışdı. Firmalar dünəndən bizə siqaret vermirdilər. Buna görə ehtimal edirdik ki, qiymətlər artacaq. Çünki, topdansatış mərkəzləri həmişə qiymət artımından 2-3 gün əvvəl satışı dayandırırlar”, – deyə pərakəndə siqaret satıcıları bildirib.\nTarix: 2020/07/01 10:36


Bakı-Tbilisi dəmiryolu xəttinin Ağstafa ərazisində etiraz aksiyası keçirilib\nSiyasət 3 Dekabr 2007 17:43 (UTC+04:00)\nAzərbaycan, Bakı / Trend , müxbir S.İlhamqızı/ Bu gün saat 13:00-da "Azərbaycan Yolu" Siyasi Hərəkatın Ağstafa rayon Təşkilatının 50-yə yaxın üzvü Bakı-Tbilisi dəmiryolu xəttinin Ağstafa ərazisindən keçən hissəsində yolu bağlayaraq, etiraz aksiyası keçirib. Bu barədə bazar ertəsi Hərəkatdan məlumat verilib.\nAksiyanın keçirilməsinə səbəb, Azərbaycan vətəndaşlarının təlabatı ödənilmədən, qonşu Gürcüstana ucuz qiymətə enerji daşıyıcılarının satılması olub. Aksiyaçılar hesab edirlər ki, Saakaşvili hakimiyyətinin Gürcüstanın dövlət büdcəsindən yalnız azərbaycanlıların kompakt yaşadığı bölgələrdə əhaliyə yardım paylaması prezident seçkisində onların səsini qazanmaq məqsədi güdür. Aksiyaçılar buna da etirazlarını bildiriblər. Onlar Gürcüstan hakimiyyətinə göstərilən yardımların dayandırılması tələbini irəli sürüblər.Piket iştirakçıları Azərbaycandan göndərilən maye qaz və elektrik enerjisinin Gürcüstanda yaşayan azərbaycanlılara verilmədiyini və soydaşlarımızın, həmişə olduğu kimi, bu gün də elektrik enerjisindən və maye qazdan məhrum olduqlarını bildiriblər.\nPiketin sonunda qətnamə oxunub. Qətnamədə deyilir ki, Azərbaycanın bir çox rayonlarda qaz, işıq problemi yaşanır. Hakimiyyət isə, bu problemləri həll etmək əvəzinə, Saakaşvili rejiminə hərtərəfli yardım göstərir. Azərbaycan vətəndaşlarının həsrət qaldığı maye qazın bir kubmetri Avropa bazarında 350 ABŞ dollarına satıldığı halda, Gürcüstana çox ucuz qiymətə - 120 ABŞ dollarına verilir. Elektrik enerjisi də Azərbaycan xalqına Gürcüstandan qat-qat baha qiymətə satılır.\nAksiyaçılar tələb edirlər ki, Azərbaycan tərəfi qonşu Gürcüstana ucuz qiymətə satılan enerji daşıyıcılarını öncə Azərbaycan vətəndaşlarının tələbatının ödənilməsinə sərf etsin.


Xankəndidə doğum evinin bombalanması barədə feyk (FOTO) | SON XƏBƏR | SON XƏBƏR\nÖtən gün bir sıra Rusiya və Ermənistan KİV-ləri Azərbaycan tərəfinin Xankəndidə doğum evini bombaladığı barədə feyk xəbərlər yaymağa başladı. Daha sonra bu məlumatı dəqiqləşdirərək aviazərbələrin guya Türkiyə prezidentinin şəxsi əmri ilə F-16 qırıcıları vasitəsilə həyata keçirildiyini yazıb.\nTrend-in məlumatına görə, bu barədə “uc.od.ua” saytında yazılıb.\nMəqalədə qeyd olunub ki, bu məlumatın feyk olduğu bir neçə səbəbdən aşkar olunub.\nBirincisi, adıçəkilən doğum evində heç bir insan itkisinin olmaması, bundan əlavə hər hansı bir mebel və ya avadanlığın olmaması bu binanın istifadəsiz olduğunu təsdiq edir.\nİkincisi, görüntülərdə göstərilən bomba başlığı ermənilərin sahib olduğu TOR-M2KM zenit-raket komplekslərində istifadə olunan raket başlıqlarıdır. Ehtimal olunur ki, ermənilərin hava hücumundan müdafiə sistemi hansısa uçuş aparatına reaksiya göstərib və raket buraxılıb. Mütəxəssislər də qeyd edir ki, dağıntılar aviazərbələr nəticəsində yaranan dağıntılara bənzəmir.\nBu feyk xəbərin ermənilərin Bərdəyə raket zərbəsindən dərhal sonra yayılması isə diqqətləri həmin hadisədən yayındırmaq üçün atılan addım olduğunu düşünməyə əsas verir.


66 dəqiqəyə məhv olan ümidlər... » Football-plus.az\n66 dəqiqəyə məhv olan ümidlər...\n...və ya yığmanı tarixi uğurdan uzaqlaşdıran detallar\nTəxminlərimizdə yanlmadıq. Skokholmda İsveçə biabırçı oyun fonunda 0:3 hesabı ilə yenilən kişilərdən ibarət voleybol yığmamız AÇ-nin final mərhələsi ilə bağlı ümidləri məhv etdi. Tarixi ilklə bağlı arzuların digər qruplarda baş tutan oyunlardan sonra “suya düşməsi” rəsmi təsdiqini tapdı. Düzdü, Yunanıstanın aşkar liderliyi fonunda Fərid Cəlalovun komandası, son yenilgiyə rəğmən, ikinci pillədəki mövqeyini qorudu. Bununla belə, 5 ən yaxşı qrup ikinciləri sırasına düşmək və bununla da tarixində ilk dəfə qitə birinciliyinin final mərhələsində mübarizə aparmaq fürsəti əldən çıxdı.\nBizim üçün qanqaraldıcı detallara keçid alaq. Reqlamentə əsasən riyazi hesablamalar aparılarkən qrup sonuncusu olan komanda ilə oyunların nəticəsi nəzərə alınmayacaqdı. Bildiyiniz kimi, yığmamızın yer aldığı G qrupunun autsayderi Lüksemburq oldu. Millimiz isə xal ehtiyatını əsasən “cırtdan”la oyunlarda nəzərəçarpan dərəcədə zənginləşdirdi. Səfərdə bu rəqibi 3:2 yenməklə 2, evdə 3:1 qalib gəlməklə 3 xal qazandıq. Yunanıstana isə hər iki oyunda uduzduq - səfərdə 0:3, evdə 2:3. Bu isə cəmi 1 xal deməkdi. İsveçlə qarşılaşmaların nəticəsi də bəllidi - evdə 3:2, səfərdə 0:3. Yəni skandinavlarla duellərdə qazancımız 2 xal olub. Burdan belə qənaətə gəlmək olur ki, yığmamız əslində 8 yox, cəmi 3 xalla qrup ikinciləri arasında yer alıb. Bu isə, təbii ki, yetərincə zəif göstəricidi. Halbuki 66 dəqiqəyə sığan son oyunda qazanılacaq istənilən hesablı qələbə, hətta 2:3 hesablı yenilgi belə yığmanı hədəfinə yaxınlaşdıracaqdı. Stokholmda xalsız qalması isə komandamızın 7 qrupun ikinciləri arasında sonuncu olmasını şərtləndirdi. İsrail də 6-cı kimi kənarda qaldı. Xoşbəxt “5-lik”də isə bu yığmalar yer aldı: Slovakiya, İspaniya, Finlandiya, Avstriya, Makedoniya. Fransa, Sloveniya, Hollandiya və Belçikanın şərikli evsahibliyi edəcəyi AÇ-də həmçinin Rusiya, Almaniya, Serbiya, İtaliya, Bolqarıstan, Çexiya, Polşa, Türkiyə, Belarus, Estoniya, Yunanıstan, Monteneqro, Portuqaliya, Rumıniya və Ukrayna mübarizə aparacaq.\nSon söz əvəzi nə demək olar? Ədalət naminə qeyd edək ki, kişilərdən ibarət yığmamız, bu seçmə mərhələni nəzərə almasaq, heç vaxt azarkeşlərini bu dərəcədə ümidləndirib, intizarda saxlamayıb. Yox, bunun səbəbini komandanın gücündə, potensialında, səviyyəsində axtarmağın tərəfdarı deyilik. Sadəcə, Avropa Voleybol Konfederasiyası (CEV) bizim kimi kiçik, zəif komandaların da marağını nəzərə alaraq seçmə mərhələni daha münasib edib, üstəlik, AÇ-nin final mərhələsində komanda sayını artırıb. Çünki əvvəlki analoji yarışların mükafatları uğrunda əsasən 12, 16 komanda mübarizə aparıb. Bu dəfə isə say 24-ə çatdırılıb.\nYığmanın hədəfinə çata bilməməsində rol oynayan obyektiv səbəbləri də sadalayaq. Əsas bolkçu Dmitri Obodnikovun yoxluğu öz yerində, Stokholmda Vüqar Bayramov da bizə bəlli olmayan səbəblərdən meydanda görünmədi. Halbuki Vüqar Lüksemburqla oyunun ən məhsuldar (13 xal) voleybolçularından idi. Digər vacib məqam yığmanın lazımi səviyyədə təlim-məşq toplanışı keçməməsi və güclü rəqiblərlə sınaq görüşlərində üz-üzə gəlməməsidi. Bura ölkə çempionatının yeni mövsümünün dekabrın sonunda start götürməsini və indiyədək cəmi 1 turun baş tutmasını da əlavə edə bilərik. Bir sözlə, yekun nəticəyə təsir edən, həllini gözləyən problemlər başdan aşır. Bu isə ilk növbədə federasiya rəhbərliyinin üzərinə düşən vəzifədi. O ki qaldı Fərid Cəlalovun məsuliyyət yükünə, növbəti saylarımızda onun da dəlillərini diqqətinizə çatdırmağa çalışacağıq.\nYığmalar yerində sayır


Ənəsdən (r.a) rəvayət edildiyinə görə, Rəsulullah (s.ə.s) bir hədisi-şərifdə Allah-Təalanın belə buyurduğunu xəbər vermişdir: “Qulum mənə bir qarış yaxınlaşarsa, mən ona bir arşın yaxınlaşaram. O mənə bir arşın yaxınlaşdıqda, mən ona bir qulac yaxınlaşaram. O mənə tərəf addımlayaraq gəlsə, mən ona tərəf qaça-qaça gələrəm”. (Buxari, Tövhid, 50; Müslim, Zikr, 2)\nBu hədis, Allahın rəhmətinin genişliyini ifadə etməsi baxımından möminlərə böyük ümidlər vəd edən mübarək bir hədisdir. Allah Rəsulu (s.ə.s) bəndənin Allaha yaxınlaşacağı təqdirdə Allahın o bəndəyə daha çox yaxınlaşacağını, beləliklə, Allahın edilən yaxşı əməllərin və gözəl işlərin əvəzini tez bir zamanda verəcəyini, edəcəyi ibadətləri qatbaqat savabla qarşılayacağını diqqətə çatdırır. Hədisdə keçən qarış, qulac və qaçmaq ifadələri Allah haqqında məcazi mənada işlədilmişdir. Bunları Allah haqqında həqiqi mənasında düşünmək doğru olmaz.\nAllaha yaxınlaşmağın ən doğru yolu Allahın əmr etdiyi fərzləri yerinə yetirməkdən keçir. Fərzlərə əlavə olaraq yerinə yetirilən sünnələr də qulu Allaha daha çox yaxınlaşdıran vasitələrdir. Beş vaxt namaz qılmaq əmr olunduğu halda onun əvvəlində və ya sonrasında sünnələri də qılmaq, bir ay oruc tutmaq əmr olunduğu halda ona nafilə orucları da əlavə etmək, ömründə bir dəfə həcc etmək əmr olunduğu halda ümrə ziyarəti ilə onu gücləndirmək, zəkat vermək əmr olunduğu halda nəzir və sədəqə verərək daha çox infaq etmək və s. kimi əməllər insanı Allaha yaxınlaşdıran əməllərdəndir. Bunlardan başqa, mömini Allaha yaxınlaşdıran ən gözəl əməllərdən biri də Allahı xatırlayaraq onun varlığını qəlbə nəqş etmək, yəni onu daim zikr etməkdir. Allah üçün edilən ibadətləri qəlbən səmimiyyətlə yerinə yetirmək və dinimizin xoş gördüyü bütün xeyirxahlıqlar da Allaha yaxınlaşmağın əsas vasitələrindən sayılmaqdadır.\nBütün bunlar Allah ilə bəndə arasındakı əlaqəni qorxuya bağlı bir əlaqə olmaqdan çıxarıb sevgiyə bağlı dostluq səviyyəsinə qaldıraraq qula Allahın sevgisini və rizasını qazandırar. Allah-Təalanın bir qulunu sevməsi isə o qul üçün ən böyük səadət və xoşbəxtlikdir. Uca Yaradan belə bir bəndəni hər cür təhlükədən də mühafizə edər. Rəsulullah (s.ə.s) bir hədisində Allah-Təalanın belə buyurduğunu xəbər verir: “Qulum (nafilə) ibadətlərlə dayanmadan mənə yaxınlaşar və nəhayət, mən onu sevərəm. Qulumu sevdiyim zaman isə, mən onun eşidən qulağı, görən gözü, tutan əli və yeriyən ayağı olaram. Məndən nə istəsə, onu mütləq verərəm. Mənə sığınsa, onu qoruyaram”. (Buxari, Riqaq, 38)


Fransada polisləri güllələdilər '; // item += '\nFransada polisləri güllələdilər\nFransada silahlı insident baş verib.\n"Ölkə.Az" xəbər verir ki, hadisə paytaxt Paris şəhərində qeydə alınıb. Silahlı şəxs polisləri atəşə tutub. Bu barədə Polis Departamentinin "Twitter" səhifəsində yazılıb. Bildirilir ki, atışma zamanı bir polis ölüb, digəri yaralanıb. Cavab atəşi ilə silahlı zərərsizləşdirilib.\nHadisə Parisin mərkəzində, “Yelisey çölləri” adlanan küçədə qeydə alınıb. Hələlik hadisənin terrorçular, yaxud cinayətkarlar tərəfindən törədildiyi dəqiq bilinmir.\nPolis əhaliyə xəbərdarlıq edib ki, hadisə baş verən ərazilərə çıxmasınlar. Ətraf ərazilər mühasirəyə alınıb. Əraziyə vertolyot cəlb olunub. Hadisəni törədən şəxslər axtarılır.


"Makron, sənə nə demişdim? Türkiyəyə tarix dərsi vermə, biz sizi Əlcəzairdən, Liviyadan tanıyırıq" – Ərdoğan | Newtimes.az – Analitik-informasiya portalı\nTürkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Makronun onun haqqında dedikləri fikrə cavab verib.\nEurasia Diary Anadolu Agentliyinə istinadən xəbər verir ki, Makron "bizim problemimiz türk milləti ilə deyil, bizim problemimiz Ərdoğanladır, Ərdoğanı devirməyimiz lazımdır”, sözlərini ifadə edib.\n"Makron, sənin zamanın az qaldı, gedəcəksən. Mən sənə bir neçə il əvvəl nə demişdim? Bir telefon danışığımızda, bax tarix biliyin heç yoxdur, öncə tarixi öyrən demişdim, sonra Türkiyəyə tarix dərsi vermə”, Ərdoğan söyləyib.\n"Biz sizi Əlcəzairdən tanıyırıq. Bir milyon əlcəzairlini, 800 min ruandalını siz öldürdünüz. Biz sizi Liviyadan tanıyırıq. Yüz minlərlə liviyalını siz öldürdünüz. Bizə insanlıq dərsi verə bilməzsiniz. Biz Osmanlı olaraq buraya gedəndə barışıq əldə etdik, oraya çatanda insanlığı seçdik. Əvvəlcə öyrənin. Əlbəttə ki, həzm edə bilmir, onun üçün dəli olurlar”, Ərdoğan əlavə edib.