Europar Batasunaren hizkuntz sistema: aurreikuspenak zabalkunde prozesuaren aurrean | Soziolinguistika Klusterra\nAtarikoa » Europar Batasunaren hizkuntz sistema: aurreikuspenak zabalkunde prozesuaren aurrean\nEuropar Batasunaren hizkuntz sistema: aurreikuspenak zabalkunde prozesuaren aurrean\n2. eta 3. artikuluetan zehazten dira instituzioetara idatziz jotzerakoan erabili behar diren hizkuntzak: hiritarrek edozein hizkuntza ofizial erabil dezakete, eta erantzuna hizkuntza berberean jasoko dute\nHedapenaren ondoren, Europar Batasuneko instituzioen gaur egungo hizkuntz sistemak eta sistema horren bideragarritasunak izango duten etorkizuna zenbait ikuspegitik iker daiteke (eta egin ere, horrela egin da). Legearen ikuspuntutik instituzioen eleaniztasunaren beharra azpimarratzeko joera dago Europako hiritarren segurtasuna ziurtatzeko; izan ere, horiei aplikatzen zaie zuzenean Batasunaren jurisdikzioa. Ikuspegi politikotik, aldiz, beste bi alde azpimarratzen dira: batetik, Europako aniztasun linguistikoa hiritar guztientzat zabalik egongo den eztabaida gune baten sorrerarekin bateragarri egitea; eta, bestetik, Europako hiritar eta herri guztiek instituzio dinamikan parte hartzeak izan ditzakeen ondorio linguistikoak. Azkenik, azterketaren abiapuntua instituzio eleaniztasuna izango balitz, orduan, arreta hizkuntz sistemaren kostuari, eraginkortasunari eta funtzionaltasunari emango litzaioke.\nIkuspegi hauek guztiak baliagarri eta beharrezkoak dira baina, dimentsio bakarrekoak direnez, bakarka hartuz gero, ez ligukete hizkuntz sistemaren gaur egungo egoeraren ikuspegi orokorra azalduko, ezta EBren zabalkunde prozesuaren inguruan etorkizunerako aukera egokienak zein diren ere. Komenigarria da denak kontuan hartzea eta, are gehiago, hizkuntz sistema instituzionalaren arazoa EBko hizkuntza politikaren testuinguru zabalagoan ezartzea, bere dimentsio guztietan; baina Batasuneko programetan hainbat hizkuntza parte hartzerik gabe utzi gabe edo Europako eremuan hizkuntzen erabilera publikoa arautzea ahaztu gabe (biltzar honen beste ekarpenetan ari dira jorratzen bi alderdiok).\nSegur aski Europako hizkuntza politika guztien ikuspegi orokor honetan aurkitu genitzake oreka eta adostasun faktore guztiak, Batasunaren instituzioetako hizkuntz sistemaren birmoldaketa baliagarria izan dadin beharrezko direnak.\nEBKO EGUNGO HIZKUNTZ SISTEMAREN OINARRI LEGALA\nEuropar Batasuneko komunitateek hizkuntz funtzionamenduari buruz hartutako lehenengo erabakiek balio izan zuten itunen jatorrizko bertsioak zeintzuk izango ziren zehazteko, Batasunaren instituzio eta erakundeetara jotzerakoan hiritarrek zein hizkuntza erabili beharko lituzketen jakiteko, eta instituzio horien hizkuntz sistema sortzeko prozedura ezartzeko. Hasierako xedapen guztien lehen helburua Batasunaren arau eta baliabideen eraginkortasuna eta segurtasun juridikoa ziurtatzea zen. Geroago, Batasunaren politika hizkuntzak garrantzizko tokia hartzen duen arazoetan nabarmentzen hasi zen.\nHala, Europar Batasuneko Ituna 53. artikuluan (lehenagoko S artikulua) oinarritzen da:\n"Itun hau ale bakarrean idatzita dago, alemanez, danieraz, espainieraz, frantsesez, grekoz, ingelesez, irlanderaz, italieraz, nederlanderaz eta portugesez, eta testu horiek zinezkotasun bera daukate hizkuntza horietako bakoitzean. Ituna Italiako Errepublikako Gobernuaren artxiboetan gordeko da, eta kopia zertifikatu bana bidaliko dio hark ituna izenpetu duten gainerako estatuetako gobernuei.\n1994ko atxikipen itunaren indarrez, itun honen finlandierako eta suedierako bertsioek ere zinezkotasun bera daukate."\nEra berean, 1957ko martxoaren 25ean Erroman izenpetutako Europar Batasuneko Itunaren testu finkatuan, xede berdinerako adierazpen bat dago 314. artikuluan, (lehenagoko 248. artikulua): \n"Itun hau ale bakarrean idatzita dago, alemanez, frantsesez, italieraz, eta nederlanderaz, eta lau testu horiek zinezkotasun bera daukate hizkuntza horietako bakoitzean. Ituna Italiako Errepublikako Gobernuaren artxiboetan gordeko da, eta kopia zertifikatu bana bidaliko dio hark ituna izenpetu duten gainerako estatuetako gobernu bakoitzari.\nAtxikipen itunen indarrez, itun honen danierako, espainierako, finlandierako, grekozko, ingeleseko, irlanderako, portugesezko eta suedierako bertsioek ere zinezkotasun bera daukate."\nEuropako Batasuneko Itun bereko 21. artikuluaren (lehenagoko 8d artikulua) 3. paragrafoan zera adierazten da:\n"Batasuneko herritar orok, bestalde, artikulu honetan eta 7. artikuluan aipatutako edozein instituzio edo erakundetara jo dezake idatziz, 314. artikuluan aipatutako hizkuntzetakoren batean, eta hizkuntza berean jaso erantzuna."\nEuropako Batasuneko Itunaren bertsio finkatuaren 290. artikuluan (lehenagoko 217. artikulua) zera adierazten da:\n"Kontseiluak finkatuko du Batasuneko instituzioen hizkuntz sistema, aho batez, baina Justizia Auzitegiaren estatutuan aurreikusitako xedapenen kontra egin gabe."\nBi itunetan azaltzen diren jatorrizko bertsioei buruzko aipamenak dira "Itun hizkuntza" terminoaren jatorria. Termino hori EBko Itunaren 53. artikuluan eta Europar Batasuna Eratzeko Itunaren 314. artikuluan zehazten diren hizkuntzei buruzko aipamenetan maiz erabiltzen da. Hala ere, jabetu behar dugu irlandera ez dela "Itun hizkuntza" soilik, zeren eta edozein hiritarrak eskubidea du hizkuntza horretaz edozein Europako Batasuneko instituzioari idazteko, eta erantzuna hizkuntza berean jasotzeko (baina eskubide hori gauza dezake ala ez).\nEEEKO KONTSEILUA: 1. XEDAPENA, EUROPAKO EKONOMI ELKARTEAN ERABILIKO DIREN HIZKUNTZAK FINKATZEKO\nGaur egungo hizkuntz sistema Kontseiluaren 1. xedapenean finkatzen da. Xedapen horrek Europako Ekonomia Elkartean, eta Energia Nuklearraren Europako Elkartean zein hizkuntza erabiliko diren zehazten du; eta zuzendu egin dute Europar Batasuneko kide berrien hizkuntzak sartu behar izan dituzten bakoitzean.\nXedapen horren Hitzaurrean gogorarazten da Kontseiluari dagokiola, aho batez, Batasuneko instituzioen hizkuntz sistema finkatzea (Justizia Auzitegiaren prozedura arauen kontra egin gabe). Aurrerago aipatzen du: "baldin eta Ituna idatzita dagoen lau hizkuntzetariko bakoitza Europar Batasuneko estatu batean edo gehiagotan hizkuntza ofizialtzat hartzen bada". Hori dela eta, hitzaurrean argi uzten dute, 1. artikuluan, parametro hori erabiliko dela Europar Batasuneko hizkuntza ofizialak eta lan hizkuntzak finkatzeko.\n2. eta 3. artikuluetan zehazten dira instituzioetara idatziz jotzerakoan erabili behar diren hizkuntzak: hiritarrek edozein hizkuntza ofizial erabil dezakete, eta erantzuna hizkuntza berberean jasoko dute. Batasunaren instituzioek Batasuneko estatu bati edo estatu horretan bizi den norbaiti dokumentu bat bidaltzerakoan, estatu horren hizkuntza erabiliko dute.\n4. eta 5. artikuluetan ziurtatzen da xedapenak eta irizpide orokorreko bestelako dokumentuak, bai eta Europar Batasuneko Aldizkari Ofiziala ere ("Official Journal of the Community"), lau hizkuntza ofizialetan idatziko direla (segurtasun legala ziurtatzearren).\n6. eta 7. artikuluetan Batasuneko erakundeei eskumena ematen zaie beren prozedura arauetan finkatzeko auzi bakoitzean zein hizkuntza erabili erabakitzeko; bestalde, artikulu horiek agintzen dutenez, Justizia Auzitegietako prozesuetan erabiliko diren hizkuntzak Auzitegiko prozedura arauetan finkatuko dira.\nAzkenik, 8. artikulua hizkuntza ofizial bat baino gehiago duten Batasuneko estatuei dagokie, eta horren arabera, erabiliko den hizkuntza, estatu horrek agintzen duen moduan, estatu horretako legearen arau orokorrek arautuko dute. (ikus Araudia Eranskinean).\nAraudi horren alderdi batzuei buruzko zenbait ohar eta azalpen egin behar dira.\nHIZKUNTZA OFIZIALAK ETA LAN HIZKUNTZAK AUKERATZEKO IRIZPIDEA\na. Kontuan hartu behar dugu, lehenik eta behin, hizkuntza hauek instituzio europarren hizkuntza ofizial eta lan hizkuntza bihurtzeko parametroa Batasunaren "estatu bat edo gehiagotan" ofizialtzat onartuta egotea dela. Ez da inon aipatzen Batasuneko estatu baten lurralde osoan ofizialak izan behar dutenik. Interpretazio murriztatzaile hori geroago azaldu da, edo parametro hori era murriztatzailean ulertzeko joera egon da. Beraz, Araudiak ez du konponezineko eragozpenik ezartzen Batasuneko estatu bateko zati batean hizkuntza ofiziala den hizkuntza Europa mailan hizkuntza ofizialtzat onartzeko, katalana, adibidez.\nSegur aski interpretazio murriztaile hau soilik Batasuneko estatu bateko lurralde osoan ofizialak diren hizkuntzak izan daitezke EBko hizkuntza ofizial- ziurrenik segurtasun legalaren baldintzen alderantzizko interpretazio bitxi baten ondorioz sortu da, eta merezi du hori aztertzeak. Egia da, legedi europarra hiritar guztiei ezartzekoa denez, segurtasun legalaren printzipioak eta arauen publikotasunaren printzipioak beharrezko egiten dute arauak hiritarrek ezagutzen duten hizkuntza batean eskura egotea. Beraz, hiritar guztien segurtasun legala ziurtatzeko nahikoa da Europako legedia indarrean jartzea Batasuneko estatu bakoitzeko lurralde osoan ofiziala den edozein hizkuntzan, baina horretarako ahalik eta hizkuntza gutxien erabilita.\nHala eta guztiz ere, hizkuntza ofizialen gutxieneko kopurua zehazteko baliagarria izan daitekeen nahikotasun printzipio hau, muturreraino eraman eta baztertze printzipio bihurtu dute, eta onargarria den hizkuntza ofizialen gehienezko kopurua finkatzeko erabiltzen dute. Interpretazio hau are zabarragoa da europar hizkuntza asko Europar Batasuneko egitasmoetatik kanpo uzteko erabiltzen dela kontuan hartzen badugu eta erabaki horrek ez du zerikusirik hizkuntzen segurtasun legalarekin, ez eta hizkuntzen onarpen ofizialarekin ere (Ó Riágain Jaunaren txostena arduratzen da arazo honetaz).\nHizkuntza eskubideak murrizteko nahikotasun kontzeptuaren erabilera berdina dago Justizia Auzitegiaren prozedura arauetan; horiek auzitegian erabiltzen diren EBz aparteko hizkuntzen erabilera arautzen dute, baina soilik lekukoak edo adituak azaltzen badute inongo hizkuntza ofizialean ez dutela egoki adierazteko adinako gaitasunik (estatu askotako politikak, guk aurrera egin dezaten nahi dugun horiek, ahaleginak egin dituzte, eta horretan jarraitzen dute, halako ezintasunik inoiz ez gertatzea ziurtatzeko).\n"Hizkuntza ofizialen" irizpidearen bitartez "hizkuntza Europarren" eta "Batasuneko" edo "EBko hizkuntzen" kontzeptuei buruz egiten den identifikazio murriztatzailea ez dator bat, gure ustez, eta ez da bateragarria 2000ko uztailak 17ko Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 1934/2000/EB erabakiaren 4. azalpenean, Hizkuntzen Urte Europarra 2001 egitasmoari buruzkoa, baieztatzen denarekin:\n"Europako hizkuntza guztiak, ahoz nahiz idatziz, berdinak dira balioz eta duintasunez, eta Europako kultura eta zibilizazioaren zati dira."\nb. Segur aski, Batasuneko estaturen bateko lurralde zati batean ofizial diren hizkuntzak Batasuneko hizkuntza ofizialaren estatusetik kanpo geratzea lotuta dago Estatu bakoitzak Araudiaren beraren 8. artikuluan ematen diren aukeren aurrean azaltzen duen jarrerekin.\nEstatuaren jarrerak izan behar du azalpen posible bakarra (nahiz eta ez justifikazioa) 10 milioitik gora europarrek hizkuntza ofizialtzat duten hizkuntza Batasuneko hizkuntza ofiziala ez izateko. Hiru Parlamentutan erabiltzen da bere ahalmen esklusiboen erabileraz legeak eztabaidatzeko eta indarrean jartzeko, lurralde administrazio maila guztietan: Estatuan, autonomiatan eta herri administrazioetan. Segur aski ere horrek azaltzen du zergatik irlandera ez zen Europako hizkuntza ofizialtzat hartu, nahiz eta "Itun hizkuntza" den (Itunaren jatorrizko bertsio baten hizkuntza) eta hiritarrek erabili ahal duten (ikusi dugunez) instituzio europarretara jotzerakoan. Irlandak Batasunerako bere atxikipen itunean akordio hauek onartu zituen.\nGaineratu behar dugu, hala eta guztiz ere, ez dagoela inolako eragozpenik Batasuneko estatuak (benetan bere hiritarren interesak ordezkatzen badituzte, dagokien hizkuntza eta kulturekin) 8. artikuluan emandako ahalmenaz baliatzeko, instituzio mailan hizkuntzaren erabilera sustatzeko, bai eta hizkuntzak Batasunaren egitasmoetaz baliatzeko ere; beti ere, hizkuntza bakoitzak dagokion estatuan duen egoera berdina bada. Guzti hau azpi estatuko instituzioek beren hizkuntzen erabilera publikoa arautzeko duten defentsa ahalmena ahaztu gabe (batzuetan, halere, azpi estatuko komunitateen ordezkari politikoek berek ahazten dute defentsa ahalmen hori).\nNolanahi ere, Milian-ek azpimarratu duenez, irlanderan egoerak erakusten du hizkuntza batentzat hizkuntza ofizial eta lan hizkuntza egoeraz aparte bestelako estatusak izatea ere posible dela. Beraz, Milianek ateratzen duen ondorioa da Batasuneko estatuek hala eskatuz gero, hizkuntza eredu Europarraren eredua garatu daitekeela.\nKomentatzea merezi duen beste kasua luxenburgerarena da: bere estatuaren lurralde osoan hizkuntza ofiziala bihurtu ondoren, ez da Batasuneko hizkuntza ofiziala bihurtu, Luxenburgok ez zuelako halakorik eskatu.\nHorren emaitza, Milianek azaltzen duenez, Europar hizkuntzen sailkapen hierarkikoa da:\na) Hamaika lan hizkuntza ofizial.\nb) Irlandera, erakundeetara jotzeko erabil daitekeen Itun hizkuntza.\nc) Luxenburgera, egitasmotan beste hizkuntza ofizialekin batera parte hartzen duena.\nd) Norbere lurraldean ofizialak diren hizkuntzak, esaterako, katalana.\ne) Europar Batasunean historikoki hitz egiten diren beste hizkuntzak.\nHIZKUNTZA OFIZIALEN ETA LAN HIZKUNTZEN ARTEKO BALIOKIDETASUN (EZA)\nMerezi du 1. artikuluan, Europako erakundeetako hizkuntza ofizialen eta lan hizkuntzaren arteko bereizketaren atzean dauden arrazoietaz eta bere ondorioei buruzko azalpen zehatza egitea.\nErabakiak, kasu honetan, zerikusi handiagoa du berdintasun zehatza irizpide duen ordezkaritza eta partaidetza politikoaren sistema ezartzeko gogoarekin segurtasun legalaren eskakizunekin baino: Batasuneko estatu bakoitzeko hiritarrek eta bere ordezkariek baldintza berdinetan egon behar dute, bai beren hizkuntz nortasunaren onarpen sinbolikoaren ikuspegitik, bai arlo praktikoan, instituzioen barruan egiten diren eztabaida demokratikoetan ere. Bigarren alderdi hau bereziki aipagarria da Batasuneko estatu baten izenean eztabaidetan parte hartzen duten ordezkari politiko eta teknikarientzat.\nEuropar hiritar guztiek eztabaida demokratikorako eremu publiko batean parte hartzeko hizkuntza zailtasunek (Dieter Grimm eta Jürgen Habermas-ek jorratu duten beste gai politikoaz gain) gainditu egiten dute instituzioen hizkuntz sistema bera.\nErabateko eleaniztasun printzipio honi buruzko zainketa politikoa bereziki zehatza izan da beti. Europako Parlamentuarentzat Europar Batasuna eta "Gutxien Erabiltzen diren Hizkuntzak" txostenean (argitaratu gabea, 2002) honakoa adierazten da:\n1994ko bukaeran Ministro Frantziar batek bost lan hizkuntza bakarrik egotea proposatu zuenean, proposamena berehala atzera bota behar izan zuen.\nParlamentuak bizkor jokatu zuen ideia hori atzera botatzeko, EBko hizkuntza ofizialen erabilerari buruzko xedapen bat onetsi zuen, 1982ko xedapen baten antzekoa.\nBaina oker ginateke pentsatuko bagenu aipatu dugun esaldian agerian geratzen den hizkuntza ofizial eta lan hizkuntzen arteko bereizketarik ezak Batasuneko instituzioetan eleaniztasun orokortua dagoela adierazten duela. Legez ezarritako lan hizkuntzak askoz urriago diren kasuei ere begiratu behar ditugu, ahaztu gabe kasu askotan lan hizkuntzen de facto kopurua ere murriztu egiten dela. Lan hizkuntzen murrizketa, hamaika hizkuntza ofizialekin konparatuz gero, puntuz puntu komentatzea merezi duten bi bereizketetan oinarritzen dira:\nEuropar Batasunaren instituzioen eta 1/58 araudiaren pean ez dauden beste erakunde edo agentzien arteko bereizketa.\nZenbait prozedura arauk egiten duten barruko lan hizkuntzen eta kanpo komunikaziorako hizkuntzen arteko bereizketa.\nEUROPAR BATASUNAREN INSTITUZIOEN ETA BESTE ERAKUNDE EDO AGENTZIEN ARTEKO BEREIZKETA.\nLehen bereizketari dagokionez, 1993ko abenduaren 20ko 40/94 Kontseiluaren Araudia daukagu, Batasuneko marka erregistratuei buruzkoa (ikus Annex). Hemen adierazten denez, Barne Merkaturako Harmonizazio Bulegoak (marka erregistratuak eta diseinuak) bost hizkuntza ditu, eta hiritarrek Batasuneko marka erregistratu batentzat eskaera hamaika hizkuntza ofizialetako edozeinetan egiteko eskubidea eduki arren, eskatzaileak bigarren hizkuntza bat adierazi behar du, Bulegoaren hizkuntza izango dena ondoko edozein prozeduratarako.\nHorrek hiritarren eta Europako diputatuen kexak sorrarazi ditu. Arazoa EBko Lehen Instantziako Auzitegira ere iritsi da: Christina Kik Barne Merkaturako Harmonizazio Bulegoaren aurka auzia.\nAuzi horren epaiak (58. puntua) dio:\n"1. araudia bigarren mailako lege egintza soila da"\n"Itunaren 217. artikuluak eskumena ematen dio Kontseiluari, aho batez ekinez, instituzioen hizkuntz sistemaren estatutuak finkatu eta aldatzeko, eta hizkuntz arau desberdinak sortzeko. Artikulu honek ez du aukerarik ematen behin Kontseiluak arau hauek sortu eta gero aldatzeko."\nAuzitegiaren iritziz beraz ezin daiteke alegatu 1/1958 Xedapenak zehazten duela\n"hizkuntzen arteko Batasunaren legezko berdintasun printzipio zehatza".\nInterpretazio honen ondorioak oso sakonak izan daitezke, zeren eta zehazki instituzio ez diren erakundeetan (EE Eratzeko Itunaren 7. eta 21. artikuluetan aipatzen direnak) lan hizkuntzen kopuruen murrizketa legitimatzeaz gain, atea zabaltzen dio hizkuntza ofizialen arteko berdintasuna printzipio baztertu dezaken hizkuntz sistemaren aldaketa bati (besterik gabe, segurtasun juridikoaren gutxieneko eskakizunak betetzearekin).\nHala eta guztiz ere, azpimarratu behar dugu lan hizkuntzak murriztea ez dela oraindik irizpide orokortua Ituneko 21. artikuluan instituzioen artean aipatzen ez diren Batasuneko erakundeetan.\nHala, bada, adibidez, 1994ko uztailaren 18ko Kontseiluaren 2062/94 Araudiak (EE), Laneko Higiene eta Segurtasunerako Agentzi Europarra sortzen duenak, zera dio:\n"Batasunaren instituzioen hizkuntza estatutuak Agentzian aplikatu beharko dira"\nHamaika hizkuntza ofizialen arteko berdintasun printzipioa hausteak haserrea eta kexak sortarazi ditu. Adibide gisa, Rosa Miguelez Ramos-ek (Europako Diputatua, PSE) 2002ko otsailaren 22 ingelesaren aurrera egitea zela eta, gainerako hizkuntza ofizial gehienek jasotzen zuten ustezko tratamendu baztertzaileari buruzko idatzizko galdera egin zion Batzordeari.\nErantzunean, Batzordeak hori horrela zenik ukatu zuen, eta erantzuna barruko eta kanpoko erabileran arteko bereizketan oinarritu zuen:\nHoni buruz Batzordeak bere praktika gogorarazten du; eta honakoa du helburu:\nkanpora doazen dokumentuek Batasunen hizkuntza ofizialetan idazten dira izaera orokorreko egintzak direnean; beste kasuetan hartzaileen hizkuntzetan.\n-barnean erabiltzen diren dokumentuak Batzordearen beharrei dagokien hizkuntzetan idazten dira, bere operazio eraginkortasuna ziurtatzearren.\nBARNEKO LAN HIZKUNTZEN ETA KANPOKO KOMUNIKAZIORAKO HIZKUNTZEN ARTEKO BEREIZKETA\nHonelako bereizketa egiten dela adierazten duten adibide asko daude, bai instituzio europarren prozedura arauetan ere.\nKontseiluari dagokionez, Kontseiluaren Prozedura Arauak onartzeko (2000/396/CE, ECSC, Euratom) (aipamena) 2000ko ekainaren 5eko Kontseiluaren Erabakiak, 14. artikuluan, lan hizkuntzak izugarri txikitzeko baimena ematen du.\nEztabaida eta erabakiak, indarrean dagoen hizkuntz sistemak ezartzen dituen hizkuntzetan idatzitako dokumentuen eta zirriborroen arabera\nKontseiluak aho batez eta premiaz bestelakorik erabakitzen duenean salbu, Kontseiluak eztabaidatu eta erabakiak hartuko ditu, indarrean dagoen hizkuntz sistemak ezartzen dituen hizkuntza zehatzetan idatzitako dokumentuetan eta zirriborroetan oinarrituta.\nKontseiluko edozein kidek oposizioa azal dezake proposaturiko edozein zuzenketaren testuak 1. paragrafoan aipatutako hizkuntzetan idatzita ez badaude.\nBatzordearen Prozedura Arauek hizkuntzei buruzko aipamen gutxi egiten dira (ikus Eranskinaren 6, 12, 18 eta 25. artikuluen testuak), baina aukera zabala uzten du praktikan Europar Batasuneko hizkuntza ofizialetako gutxi batzuk erabiltzeko.\nGehiago zehazteko, 25. artikuluak -lan hizkuntzari buruzko beste xedapenek erreferentziatzat aipatzen dutenak- askatasun maila zabala ematen dio Batzordeari barneko hizkuntz erabilerari dagokionez. Funtzionamenduari dagokien neurri osagarrien artean, besteak beste, hauek aipatzen ditu:\n"Batzordeak, hala behar bada, arauak ezarriko ditu Prozedura Arau hauek indarrean jartzeko.\nBatzordeak berak Batzordearen eta bere sailen funtzionamenduari buruzko neurri osagarriak onar ditzake, eta Prozedura Arau hauei erantsiko zaizkie ondoren."\nBere aldetik, Europako Parlamentuaren Prozedura Arauetan (ikus Annex) hizkuntza auziei buruzko zenbait aipamen daude (zehazki 117, 121, 138, 151 eta 174. artikuluetan).\nKasu honetan, merezi du azpimarratzea, batetik, Parlamentuak eleaniztasun osoa aldarrikatzeaz eta praktikatzeaz gain, EBko hizkuntza ofizial ez diren beste hizkuntzen noizbehinkako erabilera ere aurreikusten duela. Hala eta guztiz ere, 117. artikuluaren interpretazio oharrean, hizkuntza ofizial baten idatzitako testu bat baliozko bertsioa den ala ez erabakitzeko Presidenteari ematen zaio eskumena, jatorrizkoaren eta beste hizkuntzen bertsioen arteko desadostasunak egonez gero.\nEuropako Arartekoak hartutako erabakiak, bestelako neurriak ezartzeko onesten dituenak (berrikuspenaren data: 2000/09/11; aipamenerako ikus Annex), hizkuntza erabilera aipatzen du artikulu batean (14. artikulua). Laburtuz, hau adierazten du: Arartekoak argitaratutako dokumentu publikoak hizkuntza ofizial guztietan idatzi behar dira; kexak Batasuneko edozein hizkuntza ofizialean aurkeztu daitezke, eta prozedura hizkuntza ofizial bakar batean eramango da: kexa idatzi den hizkuntzan.\nAzkenik, Europako Batasunen Justizia Auzitegiak ere bere Prozedura Arauak ditu, eta hizkuntza erabilerari dagokien aipamen zehatzak ditu (22, 22, 27.4, 37, 104, 110, 123a, 123b, 127 eta, batez ere, 6. kapitulua 29-31. artikuluak-; ikus Annex). Auzi batean edozein hizkuntza ofizial (edo irlandera) erabil daiteke. Zenbait kasutan, auziaren hizkuntza ez den beste hizkuntza ofiziala ere erabil daiteke. Lekukoek edo adituek, bere aldetik, Auzitegiaren hizkuntzetako baten batean egoki mintzatzeko gai ez direla adierazten badute, lekukotza beste hizkuntza batean egiteko baimena izan dezakete. Auzitegiaren argitalpenak 1. artikuluan (30.2. artikulua) aipatutako hizkuntza guztietan egiten dira, baina zenbait epai auziaren hizkuntzan bakarrik azalduko dira, bereziki langile arloko arazoei buruzkoak.\nLehen Instantziako Auzitegiak oso antzeko Prozedura Arauak ditu (ikus Annex).\nOro har, bai barneko Prozedura Arauek bai hizkuntzen benetako erabilerari buruzko oharrek baieztatzen dute hizkuntza ofizial guztiak ez direla neurri berdinean erabiltzen lan hizkuntza moduan. Ingelesa, frantsesa eta, batzuetan, alemana dira benetan erabiltzeko garaian nagusitzen diren hizkuntzak.\nAipatutako adibideetako batzuetan ikusteko aukera izan dugunez, lan hizkuntzak murrizteko joera honek, bereziki barneko funtzioetarako, bi arrazoi ditu: lan hizkuntza askoren kostu ekonomikoa jasateko zailtasuna, batetik, eta horrek dakartzan operazio eta logistika arazoak, bestetik.\nERABATEKO ELEANIZTASUNAREN KOSTUA.\nHonako baieztapena guztiz zuzena da: "EBak dirutza handia ematen du bere erakundetan hizkuntz aniztasuna kudeatzeko: 1999an bere 11 hizkuntza ofizialentzako itzulpengintza, interpretazioa eta ikerkuntza terminologikoren kostua 723 milioi koa izan zen"36]\nHuhne (ELDR) Europako Diputatuak idatzizko galdera aurkeztu zion Batzordeari (1999ko abenduaren 1ean) itzulpengintza eta interpretazio kostuari buruz (eta hizkuntza ofizialen kopurua hamaikaraino gehitzeak ekarriko zituen kostuen aurreikuspenari buruz). Batzordeak bere erantzunean, itzulpengintza eta interpretazio kostuak, 1999ko aurrekontuetan sartutakoa Europako instituzioen kalkuluen arabera, eman zituen: gutxi gorabehera 686 milioi . Hau da instituzioka egindako sailkapena.\nEkonomia eta Gizarte Batzordea (ESC)\nEskualdeko Batzordea (COR)\nAntolakuntza Egitura komuna (ESC/COR)\nGaur egungo hizkuntza ofizialei hizkuntza beste hizkuntza batzuk gehitzeak zekarren eragina erantzun osagarri batean azaltzekoa zen, behin Europako instituzio guztien kalkuluak bildu ondoren. Baina egileek ez dute halako erantzun osagarririk aurkitu.\nKostu hauen balorazioa anbibalentea da: batetik, esaten da jadanik 1993an EBko administrazio aurrekontuaren %40 baino gehiago zela; bestetik, zifra hauek dagokien tokian jarri dira, EBko administrazio aurrekontua aurrekontu osoaren %5,2koa dela azpimarratu baitute.\nNolanahi ere, kontuan hartu beharko litzateke kostu hauek oso handiak direla, eta ia-ia esponentzialki gehituko direla lan hizkuntzen kopurua handitzen den heinean: itzulpenetarako hizkuntz pareak p = n(n-1) formularekin kalkulatu daiteke. Gaur egun dauden hizkuntzekin, 110 pare dira. Bost lan hizkuntza gehituko bagenitu, 240 pare izango lirateke: bikoitza baino gehiago. Kontuan hartu behar litzateke kostu hauek jasangarriak diren ala ez; baina, nahiz eta aurrekontua gehituz gero jasangarriak izan, saihesteko zailak izango diren beste logistika eta operazio zailtasunak aztertu beharko lirateke. Aipa ditzagun laburki bada ere.\nErabateko eleaniztasunaren operazio zailtasunak\nLan hizkuntza kopuru handia edukitzearen lehen arazoa denborarena da: hizkuntza orotan bertsioak prestatzea ezin da guztiz berehalakoa izan. Itzultzaileek azkar egin behar dute lan, baina era berean lan zehatza egin behar dute, askotan bertsioak legezko ondorioak izango baitituzte, eta zinezko bertsiotzat hartuko dira itzulpenak. Onartezina da zehaztasuna galtzea lan azkarregia egiteagatik.\nLogikoa da lan prozesuak luzatzea, eleaniztasunaren funtzioa baita.\nDena den, oso zaila da hizkuntza guztietako itzultzaileak (adibidez, grekoa-finlandiera) eta instituzioetan eztabaidatzen diren gai guztietako itzultzaile adituak eta terminologia fidagarria aurkitzea. Eta asko lagundu dezaketen itzulpengintza sistema automatikoak ez daude beti eskura kasu hauetan. Zailtasuna are eta handiagoa da aldi bereko interpretazioaren kasuan; izan ere, aukera bakarra dago: landu behar diren gaiak bilkura aurretik zertxobait prestatzea.\nGaiaren konplexutasunak beste alderdi bat ere badu: Batasuneko instituzioetan lan egin behar duten langileen hizkuntza eskakizunak dira.\nIngelesa eta frantsesa ohiko lan hizkuntzek garrantzia handia dutela nabaritzen da, Batasuneko erakundeetan lanpostuak betetzeko hizkuntza horietan zein gaitasun maila eskatzen den ikusita. Horrek, era berean, Europako Parlamentarien artean nolabaiteko frustrazioa sorrarazten du. Hala, Klife egitasmoaren bulegorako eskainitako lanpostuetan honakoa aipatzen zen:\n"Talde buruak, talde buru ordeak eta Batzordearekiko koordinazio erantzukizunak dituen pertsonalak, ingelesa edota frantsesaren ezaguera aktiboa edukitzeaz gain, beste hizkuntzaren baten ezaguera pasiboa eduki beharko luke gutxienez. Bi hizkuntza hauek izango dira Batzordearekin harreman guztietarako hizkuntza ofizialak"\nEuropako Diputatu bik, Karla Peijsek (PPE-DE) eta Marianne Thyssenek (PPE-DE), 2001eko azaroaren 30ean idatzizko galdera aurkeztu zioten Batzordeari, lanpostu horretan hizkuntza bereizkeria ez ote zegoen galdezka, eta hala jokatuz lehia ez ote zuen itxuragabe distortsionatzen galdezka.\nHala eta guztiz ere, baita langile trebeen kasuetan ere, testuen zinezkotasunari dagokionez arazo larriak egoten dira. Bost motako arazoak hauteman dira:\nBertsio batek gainerako bertsioetan esaten denarekin bat ez datorren zerbait adierazten du.\nBertsio batean esanahi nahasiko hitza erabiltzen da, nahiz eta gainerako bertsioetan esanahi argiko hitza erabiltzen den.\nBertsio batean esanahi ezberdinak dituen hitz bat erabiltzen da, nahiz eta gainerako bertsioetan kasu bakoitzerako hitz desberdinak erabiltzen diren.\nBertsio baten erabilitako hitzak gainerako bertsioetan erabilitako hitz baliokideak baino esanahi zabalagoa dauka.\nBertsio batek gainerako bertsioetan agertzen ez den kategoria bat erabiltzen du.\nTestuek zinezkotasun berbera dutenean, arazo hauen konponbideak bestelako arazoak sorrarazten ditu. Arazo horiek konponbide oso zaila dute eta, gainera (hau bereziki larria da), erabateko eleaniztasuneko sistema eragin zuen segurtasun legala mehatxatzen dute.\nAukerak zabalkunde aurrean\nEuropar Batasuneko gaur egungo hizkuntz sistemari buruz egindako ia azalpen guztiak bat datoz hamabi estatu berri eta hamaika hizkuntza gehiago gehitzen direnean eutsiezina bihurtuko dela pentsatzen. Izan ere, ikusi dugunez, hizkuntza ofizial guztiak ez dituzte lan hizkuntzatzat erabiltzen, inondik ere; eta hizkuntza ofizial eta lan hizkuntzen arteko itxura bateko berdintasun ofizial hori bertan behera uzten du.\nLan hizkuntzen kopurua murrizteko joera (Prozedura Arauetan, instituzioen barruan ofizialak ez diren erakundeen arautegian, eta, oro har, barneko lan ohituretan ikusi duguna) indartsuagoa eta orokortuagoa bihurtuko da. Hizkuntza ofizial gutxi batzuk (ingelesa, frantsesa, agian alemana eta, litekeena da, baita espainiera ere), Europar Batasuneko hiritarrek gaur egun gehien ezagutzen dituzten hizkuntzak dira Batasuneko instituzioetan eta erakundeetan barneko lan hizkuntza bihurtzeko aukera handiena dutenak.\nBeraz, horixe bera izango da, segur aski, Batasuneko hizkuntz sistemaren erreformarako abiapuntua: hizkuntza ofizialen eta lan hizkuntzen arteko bereizketa onartzea, jarrera irekiaz, esplizituaz eta formalaz. Gaur egun, halako onarpenik bada zenbait arauditan, baina ez dira beti agerikoak izaten. Horrek barneko lan prozesuen eraginkortasuna areagotuko luke, hizkuntza ofizialen arteko berdintasuna alde batera utzi gabe. Berdintasun hau gorde daiteke berdintasunezko partaidetza demokratikoko eginkizun guztietan, hiritarrekiko kanpo komunikazioetan, eta segurtasun legala ziurtatzeko beharrezko hainbat testutan.\nHonelako bereizketak hizkuntza ofizialak gehitzea ekarriko luke, irlandera, luxenburgera eta norbere lurraldean onarpen ofiziala duten beste hizkuntzak sartuko bailirateke, dagokien estatuarena baino txikiagoa izan arren.\nBatasuneko instituzioei norbere hizkuntzan idazteko eskubidea zabaltzeak (baldin eta Batasuneko estatu baten barruan onarpen ofiziala badu) eta hizkuntza berdinean erantzuna jasotzeko eskubidea zabaltzeak dagoeneko onartuta dagoen hiritarren eta estatu agintaritzen arteko harremanari eragiten dio, behintzat dagokion hizkuntza ofiziala den lurralde barruan eskumenak dituztenei. Adibidez Katalunian, 1/1998 Legea Hizkuntza Politikoari buruzkoa dugu (ikus annex); eta baita estatuko 30/1992 Legea ere, azaroaren 26koa (285 EAO, 1992/11/27; ikus annex). Beste estatuetan, ordea, ez dute halako onarpenik adierazi.\nBeraz, egoera inkongruentea sortu daiteke: hiritarrek bere hizkuntzan erakunde azpi-estataletara eta supra-estataletara jotzeko eskubidea eduki dezakete, baina estatuko erakundetara jotzeko. Hala eta guztiz ere, aukera horrek inor asaldatu baino lehen, esan beharra dago, gertatu gertatzen dela halakorik; esaterako, Hego Tirolgo alemanez egiten duten hiritarren kasuan, bai eta antzeko egoera geografikoan dauden hizkuntzen kasuan ere.\nBeraz, ez gara proposamen kaskarin bat egiten ari. Hemen azaldutako kasuekin konparatuz ezberdina da; izan ere, gorago aipatutako Itun artikuluan azaltzen diren Batzordean eta beste instituzioetan alemanez hitz egiten dutenak daudela pentsa genezake; aldiz, segur aski, frisiera, euskara edo galesera hitz egiten duten gutxi egongo dira. Dena den, berdina esan daiteke irlandarrez hitz egiten dutenei buruz, baina horrek ez luke harridurarik sortuko.\nHonelako erabakia ezartzearen kostua, segur aski, orekatuta geratuko litzateke lan hizkuntzak gutxitzeak ekarriko lukeen aurrezteari esker. Horretaz gain, Oinarrizko Eskubideen Gutunaren 22. artikuluan aldarrikatutako printzipioa indarrean jartzeko aurrerapauso itzela izango litzateke. Bestalde instituzio europarrek artikulu hori onartzea ontzat eman zuten Europako Kontseiluaren Nizako Bilkurako Presidentziaren Ondorioetan:\nBatasunak kultur, erlijio eta hizkuntz aniztasuna errespetatuko ditu.\nBestalde, Parlamentuan interpretariak gero eta beharrezkoagoak izango dira estatu berriak sartu ahala (Eslovenia, Txekiar Errepublika, Estonia eta abar) eta, beraz, ez dirudi ulertezina egiten zaienik interpretari espainiar egotea, Europako Diputatu edo Batzorde funtzionario katalanek edo euskaldunek, adibidez, parte hartzen dutenean: katalanaren kasuan, hain zuzen, erabili izan den bakoitzean (gutxitan), horrela izan da. Berriro ere, irlanderazko partehartzeak gutxi eta bakanduak dira, baina kasu horietan, interpretazio zerbitzuek konponbidea ematen dute.\nHala eta guztiz ere, dagoenekoz agerian jarri den komunikabide eta politika munduko oposizioa kontuan hartzekoa da oso, zeren eta dudarik gabe berriro agertuko da erreforma honen aurrean. Hizkuntza sistema berria aplikatzeko erak xehetasun handiz aztertu beharko dira, bere hizkuntza ofizialak lan hizkuntza izateari utziko dion Batasuneko estatuentzat konpentsazio onargarriak adosteko (baina, egun, estatus hau benetakoa baino formalagoa da). Dena den, erabaki hau politikoki konplikatua eta teknikoki konplexua izango denez, onartezina izango litzateke Batasunerako erreforma horri buruzko eztabaida lagungarri eta lasaia ez piztea eta, bere ordez, bi edo hiru lan hizkuntza inposatuko lituzkeen ezkutuko egoera ezartzen saiatzea. Arazo horri buruzko eztabaidarik eza eta, oro har, Europar Batasuneko hizkuntza politikari buruzkoa eztabaidarik eza kezkagarriagoa bihurtzen ari da, bai zabalkundea bera bai instituzioen erreforma hurbiltzen ari den heinean. Dirudienez, badaude hizkuntz sistemaren erreformaren txosten teknikoak detaile horiek aipatzen hasita daudenak, eta aditzera ematen dute erreforma ezkutuka (ia subertsiboki) sartu behar dela diote nolabait. Hala eta guztiz ere, gomendioak zentzuzkoak dira: itzulpengintzan eta interpretazioan berrikuntza teknologikoa sendoa ezartzea; kanpo itzulpengintza erabiltzea isilpekoak ez diren testuetan; itzulpenentzako lehentasunak ezartzea eta abar.\nNoski, prozesu honen galdera zailenen erantzunak bilatu eta landu behar dira: zein izan daitezke konpentsazio egokienak bere hizkuntza ofizialak lan hizkuntza izateari utziko dion (edo inoiz izango ez den) estatuentzat?\nIrtenbideak aurkitzeko bilaketa honetan, hasieratik esan dugun moduan, Batasunaren hizkuntza politika orokorra kontuan hartu beharko da. Eta, horretaz gain, kostuen eta onuren banaketari buruzko eta eleaniztasunaren abantaila eta oztopoei buruzko laburpen osatua aurkeztu beharko zaio alderdi bakoitzari.\nSarritan joera daukagu pentsatzeko erabateko eleaniztasuneko sistema batean etekin gehien aterako dutenak hizkuntz komunitate txikienak (komunitate horietako kideak) direla. Ikuspegi hau mugatu beharra dago: batetik, hizkuntz komunitate txiki hauetakoek, segur aski, hedatuago dauden hizkuntzetako bat gutxienez ikasita izango dute, eta horrek baliabide publiko eta pribatuen inbertsioa jaso behar izan du; baina hedatuago dauden hizkuntzen hiztunek normalean ez dute halako inbertsiorik egiten beste hizkuntzak ikasteko). Itzulpengintza kostuak (bai inportazioetan bai esportazioetan egiten diren itzulpenenak) ziurrenik handiagoak dira komunitate hauentzat nazioarte mailan hedatua dagoen hizkuntzentzat baino.\nHonetaz gain, argi dago merkatu indarrak eta globalizazioaren dinamikak abantaila nabarmena ematen dietela hedatuago dauden hizkuntzei. Lingua Action-ek (Sokrates egitasmoan barne) onartzen du lehentasuneko babesa eman behar zaiela demografikoki hizkuntza ofizial ahulenekin (leunago esateko "gutxien erabili eta irakasten diren hizkuntzak" edo "LWUTL" izendatzen direnak) erlazionatutako ekimenei. Beraz Batasunak kontuan hartu beharko lituzke egitasmo europarren laguntzak, eta aurrekontu sailak Batasunaren lan hizkuntzaz erabiltzen diren hizkuntzentzat ahalik eta gehien murriztu eta, konpentsazio moduan, laguntza hau ofizial baina lan hizkuntza ez diren hizkuntzentzat gehitzea.\nEra honetako konpentsazioa, gutxienez, lagungarri izango litzateke bere hizkuntza lan hizkuntzen talde murritzean sartu nahiko luketen zenbait herrialderen egarria.\n Europar Batasuna Eratzeko Ituna (Maastricht-en sinatua 1992ko otsailean), (1997ko urriak 2an Amsterdamen sinatutako Amsterdamgo Itunaren zuzenketak eransten dituen bertsio bategina, Europar Batasuneko Ituna, Europako Batasunak eratzeko Itunen eta erlazionaturiko zenbait lege aldatzen dituena). (C-340 EEAO, 1997.11.10, 145-172 orr.). http://europa.eu.int/eur-lex/en/treaties/selected/livre1_c.html. Ikus, baita ere http://europa.eu.int/eur-lex/en/treaties/dat/treaties_en.pdf. Luxenburgo: Europako Batasunen Argitalpeneko Bulego Ofiziala (Luxembourg: Office for Official Publications of the European Communities), 1999 ISBN 92-824-1661-5 Batasun Europarrak (European Communities), 1999\n Europako Batasuna Eratzeko Itunaren testu bateratua (1957ko martxoaren 25ean Erroman sinatua) xede berdinerako adierazpen bat dago 314. artikuluan (lehengo 248. artikulua):\n [7 oharraren bertsio ingelesa]\n 017 EEAO 1958.10.06, 385. orr. (ikus eranskina)\n10 ikus eranskina (annex)\n11 Honelako aipamena aurkitu dugu hizkuntzen baztertzearen justifikazio gisa 1995eko Sokrates egitasmoaren Ebazpenaren hitzaurrean, kasu honetan, luxenburgotarra sartzearen justifikatzeko ahaleginduz, (ikus annex) eta 1990eko Reding Ebazpenaren hitzaurrean (ikus annex).\n12 Hau da, adibidez, A. Milian-en ikuspegia, Berdintasun printzipioa EBko instituzio eta Batasuneko Zuzenbidean (Le principe dégalité au sein des institutions de lUE et dans le droit communautaire). Workshop of the Robert Schuman Centre for Advanced Studies. 2001. Milian-en ustez, Batasuneko sei Estatu fundatzaileek ez zituzten bere lurraldeen hitz egiten ziren beste hizkuntzak onartu zeren eta (a) segurtasun juridikoa ziurtatzeko ez zen beharrezkoa, (b) kostuak gehiegizkoak izango ziren, (c) hizkuntza hauen hiztunen kopurua txikia zen, (d) garai hartan (1958) ez zegoen eskualdeko hizkuntzenganako ardura politiko handiegia. Gaur egungo egoera nahiko desberdina da, hauetako zenbait hizkuntza ofizial bihurtu baitira bere lurraldeetan.\n13 6. Kapitulua HIZKUNTZAK\n4. Lekuko edo aditu bat Artikulu honen (1) paragrafoan aipatutako hizkuntzetan egoki mintzatzeko gai ez dela adierazten duenean, Auzitegiak baimendu diezaioke bere testigutza beste hizkuntza batean ematera. Idazkaria arduratuko da auziaren hizkuntzara egin beharreko itzulpenaz.\n14 Dok. Ref. 300D1934. 2000ko uztailak 17ko Europako Parlamentua eta Kontseiluaren 1934/2000/EC Hizkuntzen Urte Europarra 2001i buruzko Erabakia. L 232 Aldizkari Ofiziala, 2000/09/14, (6). orr.\n15 ikus Atxikipen Baldintza eta Itunekiko Adostasunari buruzko Agiria (Act concerning the Conditions of Accession and the Adjustments to the Treaties), Art. 155, EEAO L 073, 1972/03/27,. 157 orr. eta ff. Ref. 11972BN11/9/PT1A21.\nhttp://europa.eu.int/smartapi/cgi/sga_doc?smartapi!celexapi!prod!CELEXnumdoc&lg=EN&numdoc=11972BN11/8&model=guichett. Milian-en ustez (op. cit.) ukapen honek Batasuneko estatu baten lurralde oron hitz egiten den hizkuntza bat Batasunaren hizkuntza ofiziala bihurtzen dela dioen printzipioaren haustura garrantzitsua suposatzen du, baina Irlandako biztanleriak orokorrean, ingelesa ez bezala, irlandera ezagutzen ez duela esanez justifikatzen du.\n17 1984ko otsailak 24ko Legea, hizkuntz sistemari buruzkoa. Testurako ikus\n18 Katalanak ere nolabaiteko onarpen maila jaso zuen, eraginkorra baino sinbolikoagoa, 1990eko abenduaren 11n onetsitako Europako Parlamentuaren erkidegoko hizkuntzen egoera eta hizkuntza katalanarenari buruzko Xedapenean (Resolution of the European Parliament on the situation of languages in the community and that of the Catalan language), 19 EEAO, 1991/01/28, 42. orr. Ikus Annex.\n19 Ikus Manuel Alcaraz, Hizkuntzak eta instituzioak Europar Batasunean (Llengües i institucions a la Unió Europea). Documents de treball, 5. Mercator/CIEMEN, 2001.\n20 Bost hizkuntzak frantsesa, alemana, ingelesa, italiera, eta espainiera izango ziren. Lamassoure Jaunak, Arazo Europarrentzako Ministro Frantziarrak, Batasuneko 11 hizkuntza ofizialak bost lan hizkuntzaz ordezkatzeari buruzko egindako adierazpena (1994ko abendua).\n21 http://www.troc.es/ciemen/mercator/UE28-GB.htm: ikus Annex.\n22 1982ko urriaren 14ko Europako Batasunaren hizkuntz aniztasunari buruzko Ebazpena. http://www.troc.es/ciemen/mercator/UE17-GB.HTM Ikus Annex.\n23 Ikus Annex.\n24 Adibidez, Christos Folias-ek (PPE-DE) Batzordeari egindako Idatz-galdera E-0446/00 (2000ko otsailak 24a) Gaia: Hizkuntza ofizialak eta Barruko Merkaturako Bateratzeko Bulegoa.\n2001eko uztailak 12ko Lehen Auzialdiko Auzitegiaren (Laugarren Epaimahaia, osaketa hedatua) Epaia.\nChristina Kik v Barruko Merkaturako Bateratzeko Bulegoa (Marka erregistratu eta diseinuak) (OHIM).\nT-120/99 auzia. Auzitegi Europarraren txostena 2001, II-02235 orr.\n26 Oroigarria: Kontseilua, Batzordea, Europako Parlamentua, Justizia Auzitegia, Kontuen Auzitegia eta Arartekoa.\n28 1994ko uztailaren 18ko Kontseiluaren 2062/94 Xedapenak (EE), Laneko Higiene eta Segurtasunerako Agentzi Europarra sortzen duena. L 216 Aldizkari Ofiziala, 1994/08/20, 1-8 orr.\n29 Rosa Miguélez Ramos-ek (PSE) Batzordeari egindako idatzizko galdera E-0615/02 (2002ko otsailak 2a). Oraindik argitaratu gabea (2002ko maiatzak 2a). Gaia: Hizkuntza ofizialen tratamendu baztertzailea.\n30 Ref. E-0615/02FR. R. Prodiren erantzuna, oraindik argitaratu gabea (2002ko maiatzak 2a) 2002).\n31L 149 EEAO, 2000/6/23, 21-35 orr.\n32 Dok. C(2000) 3614].L 308 EEAO, 2000.12.8, 26-34 ORR..\n3314. edizioa, 199ko ekaina L 202 EEAO , 1999.8.2, 1 orr.\n35 2001eko ekainaren 1ean eguneratutako testua, 2001.2.1eko C 34 EEAOean argitaratua, 2001.4.27an L 119 EEAOean zuzenketa batekin argitaratua.\n36 N. Nic Shuibhne, op. cit., 16. oharra.\n37 Europako Parlamentuarentzako txostena, 2002  inprimatzen  Europar Batasuna eta hizkuntza gutxiengotuak (The European Union and lesser-used languages).\n38 C 219 E EEAO,2000/08/01 (128 orr.).\n39 Schreyer Andreak Batzordearen izenean emandako erantzuna (2000ko urtarrilak 19a).C219E EEAO,2000/08/01(129 orr.).\n40 Knox, Susan R.: Europar Batasuneko Hizkuntz ugaritasuna: Arazoak eta Proposamenak (Multiplicity of Languages in the European Union: Problems and Proposals). Harvard Law School. Academy of European Law online. Advanced Issues in Law and Policy. Jean Monnet seminar, 1998.\n41 Bitarteko itzultzaileen partehartzea zaila bihurtzen da isilekotasuneko egoerengatik, akordio partikularren bat lortu aurretik hizkuntza guztietan bertsioak eskatuz erabili daitezken luzamenduko azpijokoak alde batera utziz.\n42 P-3446/01 i P-3447/01. Oraindik argitaratu gabeko galderak (2002 maiatzak 2a)\n43 Ikus Susan R. Knox, op. cit.\n44 %41 dakite ingelesez, %19 frantsesez, %10 alemanez eta %7 espainieraz, Eurobarometre 54 Europarrak eta Hizkuntzak (2001eko otsaila) ikerketa bereziak dioenez. Nabarmenki, zabalkundearekin portzentaia hauek aldatuko lirateke.\n45 Parlamentuaren kasuan, adibidez, interpretazioan zubi-hizkuntzen sistemaren hedapena edozein hizkuntza ofizialaren erabilera erraztu ahal izango luke, ulertze falta balego.\n46 EE eratzeko Itunaren 21. artikuluan ezartzen denez.\n47 Batasunaren legediaren argitalpena adibidez.\n48 Europar Batasunean historikoki hitz egiten diren beste hizkuntzetan idatzitako dokumentuak onartzekoak beharko lirateke behintzat hiritarren eta Batasuneko instituzioen arteko harremanetan, beste administrazio mailetarako Eskualdeko eta Gutxiengo Hizkuntzen Europar Gutunaren 10. artikuluak ezartzen duen moduan. Harreman klase hauetan Irlanderaren erabilerarekin (segur aski urria eta ez garestia) izandako esperientziak zabaldu beharko luke bidea esku zabaleko irtenbide bat aurkitzeko beste hizkuntza europarrentzako.\n49 http://db.consilium.eu.int/Newsroom/LoadDoc.cfm?MAX=1&DOC=!!!&BID=76&DID=64245&GRP= 3018&LANG=1:\nPresidentziaren Ondorioak. Europako Kontseiluaren Nizako Bilkura, 2000ko abenduak 7, 8 eta 9a: 2. Europako Kontseiluak pozaz hartzen du Kontseiluak, Europako Parlamentuak eta Batzordeak egindako Oinarrizko Eskubideen Gutunaren aldarrikatze bateratua, orain arte nazioarteko, europar edo nazio-iturrietan ezarrita zeuden eskubide zibilak, politikoak, ekonomikoak, eta sozialak testu bakanean konbinatuz. Gutunaren Testua:\n51 N. Nic Shuibhne-k (op. cit.) aipatzen ditu: dokumentuaren izenburua Kontseiluaren Operatze Zabaldutako Batasun baten Aurrean (Operation of the Council with an Enlarged Union in Prospect). Europar Batasuneko Kontseilua, SN 2139/99. Brusela, 199ko Martxoak 10a. 12. Kapitulua bereziki aproposa da (Idazkaritza Orokorra), 13. Kapitulua bezala (Esparru Praktikoa).\n52 Adibidetzat, ikus gorago aipatutako Susan R. Knox-en artikulua.\n53 Ikusi, adibidez, Batzordeak Lingua egitasmoari buruz ematen duen informazioa: http://europa.eu.int/comm/education/languages/actions/lingua2.html:\nEgitasmo guztian, erkidegoko gutxien erabili eta irakasten (LWULT hizkuntzak) diren hizkuntza ofizialei buruzko trebetasun garapenari arreta berezia ematen zaio.\nIsidor Marí; Miquel Strubell


Antioko ibilbide paisajistikoaren hobekuntza - Albisteak - Zumarraga\nAntioko ibilbide paisajistikoaren hobekuntza\nAntioko ibilbide paisajistikoaren hobekuntzak 50.000 € inguruko kostua izango du. Haren helburua da ingurunearen erresilientziari eustea eta CO2 xurgatzeko ahalmena handitzea, baita ingurunearen natura eta paisaia kalitatea ere, eta pertsonen naturarekiko lotura areagotzea eta Zumarragaren kultura eta historia nortasuna aitortzea.\nIngurumeneko eta Obra Hidraulikoetako diputatua eta Zumarragako alkate Mikel Serrano Antiguako ibilbide paisajistikoa hobetzeko lanak ikustera joan ziren atzo, bi erakundeen arteko koordinazio betean eramaten ari diren lanak, hain zuzen ere.\nJarduera hau Klima Aldaketaren Aurkako Borrokaren Gipuzkoako Estrategiaren barruan kokatzen da. Estrategia horren 3. xedearen helburua da Gipuzkoako azpiegitura berdearen sarea sustatzea eta lurraldea desfragmentatzea. Alde horretatik, bi ekintza zehatz ezarri dira: alde batetik, degradatutako eremuak lehengoratzea eta eremu horiek naturalizatzea bilatzen dutenak, lurraldearen erresilientziari eusteko eta CO2 xurgatzeko ahalmena handitzeko (3.2.2 ekintza); eta, bestetik, hiri azpiegitura berdeak sustatzea, landa azpiegituren osagarri gisa, klima aldaketara egokitzeko neurri gisa (3.2.3 ekintza).\nHorrela, bada, klima-aldaketara egokitzeko eta Gipuzkoako udalerrietako azpiegitura berdeak osatzen dituzten eremuak berreskuratu eta balioesteko jarduera zehatzak sustatzeko testuinguru horretan kokatzen da Antiguako Ibilbide Paisajistikoa Hobetzeko jarduketa hau. Guztira, 48.378 euroko aurrekontua du (BEZ barne), eta 5 edo 6 asteko epea, lanak amaitzeko.\nAntiguako Ibilbide Paisajistikoaren Hobekuntza Beloki mendiaren naturagunean kokatzen den 5 km inguruko bide zirkularretik abiatzen da. Bide hori Antiguako ermitaren ondoko interpretazio zentroaren inguruan hasten eta amaitzen da, Zumarragako kultura eta arkitektura ikurra baita. Beraz, ibilbideak oso harrera ona du eta udalerriko nahiz beste jatorri batzuetako herritarrek maiz erabiltzen dute.\nNatura, paisaia, jolas eta gozamen balioa eta ingurunearen ezagutza balioa aintzat hartuta, jarduketak bidezidorraren zoladura hobetuko du, herritar guztien joan-etorrietarako irisgarritasuna eta segurtasuna ziurtatzeko (higatutako eremuak finkatzea eta bidezidorreko drainatze sarea eta kutxatilak hobetzea), hainbat lekutan zuhaitzak landatuko dira, eserleku ugari jarriko dira, eta lau egote-eremu txiki sortuko dira, plaza natural txikien izaera izango dutenak, ibilbidean zehar banatuta. Jarduketa guztiak esku-hartze bigunekoak izango dira, eta elementu naturalak erabiliko dira, hala nola eserlekuak, mahaiak, zuhaitzak, zuhaixkak, landareak eta izaera naturaleko seinaleak.\nIbilbidearen egoera baliatuz, Antiguako ermitaren eta haren interpretazio zentroaren kanpoaldean eta aire zabalean luzapen gisa edo erantsitako gela gisa planteatzen dira egonlekuak. Horregatik, zona bakoitzaren izaera estetikoa lotuko da Zumarragako iragan historikoaren bereizgarri diren lau ezaugarri nagusirekin (Antiguako ermitaren egitura bitxia, Urolako trena, industria-iragana -Orbegozo, Zaldua, eta abar- eta saskigintza edo zume lanketaren iragana).\nAzken batean, jarduerak ingurunearen erresilientziari eustea eta CO2 xurgatzeko ahalmena handitzea ahalbidetuko du, bai eta hainbat zerbitzu ekosistemiko eskaintzea ere, ingurunearen natura eta paisaia kalitatea handitzeaz gain, biztanleriaren ongizatea zein bizi kalitatea goratzeko nahiz osasun indizeak hobetzeko, eta pertsonen naturarekin berriro konektatzeko, Zumarragaren kultura eta historia nortasuna aitortzearekin batera.


Urtea ondo hasi - Real Sociedad de Futbol, SAD\nReal Sociedad – Madrid CFF (Igandea, 18:00)\nUrtea ondo hasi\nEmakumezkoen taldeak igandean 18:00etan hasiko du urtea Zubietan Madrid CFFren aurka.\nGonzalo Arconadaren taldeak emaitza onak lortu ditu azken partidetan. Gabonetako lehen asteburuan eguraldiaren baldintza txarren ondorioz partida bertan behera gelditu bazen ere, jokatu diren azken bi norgehiagokak irabaztea lortu dute eta 2020 urtea garaipen berri batekin hasi nahi dute.\nBestalde, aurreko asteburuan Valencia Femeninoren aurka berdindu ondoren, Madril CFFk ez du une ona igaro, jokoan egon diren azken hamabost puntuetatik bi puntu lortu dituelako, eta, beraz, sailkapeneko eremu arriskutsuenetik urruntzeko hiru puntuak lortzea bilatuko du.\nTalde txuri-udinak urtea bukatu duen bezala hastea espero du, zaleei alai egoteko arrazoi bat emanez eta Zubieta gotorleku bihurtuz, jokoan duden puntuak atxikituz. Gol katean ikusi ahal izango da partida.


Higatutako bakeroak fabrikatzeko erabilitako teknikaren amaiera eskatu du Setemek | Consumer\nHigatutako bakeroak fabrikatzeko erabilitako teknikaren amaiera eskatu du Setemek\nSandblastingak silizeak eragindako silicosiak eragiten ditu.\nSetemek behi higatuen fabrikazioan erabilitako teknikaren (sandblasting) amaiera eskatu du, sistema horrek silikosia eragiten baitie hura aplikatzen duten langileei. Hamar GGKEk osatzen dute federazioa, eta “No Sandblasting” nazioarteko kanpainaren buru da Espainian. Kanpaina horrek modako markei ere eskatzen die gaixotasun hori duten langileei eta haien familiei kalte-ordain egokia emateko. Europako beste 14 herrialdetan hasi da kanpaina, eta, besteak beste, kaleko ekintzak, sinadura-bilketa eta Turkiako Bandista taldearen kontzertu-bira izango ditu.\nSandblastingean, hondar-zorrotada bat jartzen da bake-oihalaren gainean, higatutako itxura lortzeko. Metodo hori debekatua dago Europan 1966az geroztik, silikosia eragiteagatik, baina zilegi da beste herrialde batzuetan, hala nola Bangladesh, Txina, Pakistan, India edo Sirian. Silizea oso ezaguna da meatzaritzan, baina oraindik ez da ezagutzen ehungintzan.\nSetem-ek dioenez, meatzariek 20 urte behar dituzte eritasun hori agertzeko; sandblastingeko langileak, ordea, “sei hilabetean gaixorik erortzen dira”. Horregatik, Arropa Garbia Kanpainak (“No Sandblasting”) “uste du premiazkoa dela Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) eta Lanaren Nazioarteko Erakundeak (LANE) ehungintza Munduko Silikosia Ezabatzeko Nazioarteko Programan sartzea”.\nTurkia da sandblastingak gehien eragiten dien herrialdeetako bat.’ Herrialde horretako mediku-txostenek behizainen produkzioa sandblastingarekin eta silikosiarekin lotu zuten; izan ere, lehen, kaltetutako langileei tuberkulosia diagnostikatzen zitzaien, oker. Gaur egun, “kalkulatzen da sandblastingeko 5.000 bat langilek silikosia dutela, lan egitea eta bizimodu normala egitea galarazten dien gaixotasun kronikoa. Horietatik, gutxienez 46 hil dira”, adierazi du GGKEen federazioak. Sandblasting-a 2009an debekatu zen Turkian.\nSetemek nabarmendu du enpresa garrantzitsuek konpromisoa hartu dutela beren ekoizpen katean sandblasting-a debekatzeko. “Hala ere, oraindik ez dute adierazi zer neurri erabiliko dituzten debeku hori betetzen dela zaintzeko”, erantsi du.\nbehizain higatuak harea oihal sandblasting silikosi


Uberan - Euskal Idazleen Elkartea - Itxaso Martinekin solasean\nEromena, eromenetik kontatua, Ni, Vera (Elkar, 2011) eleberrian Ostirala, 2012-05-25\n"Eromena edota ez-normaltzat jotzen ditugun sentimenduak eta pentsamenduak izateak beldurtu egiten gaitu, lotsatu neurri handi batean eta horrek isiltzea dakar, ingurukoei ez kontatzea. Eta, hain zuzen, askotan inkomunikazio horrek berak sortzen dizkigu sentimendu, emozio eta batez ere pentsamendu horiek". Itxaso Martinek badaki zertaz ari den. Bizipenen zein ikerketen emaitza dira Hitzen Uberan egindako adierazpen horiek. Eta hori guztia, ondo baino hobeto islatu du bere lehen nobelan, Ni, Vera izenekoan. Lehen orrialdetik harrapatuko zaituen kontakizun bizian.\nEz-normaltzat jotzen ditugun sentimenduak eta pentsamenduak izateak beldurtu egiten gaitu\nNobelaren egitura, idazkera eta gaia bateratzea prozesu aberasgarria izan da\nLagungarri egin zait nire mamuak ateratzeko eta haiekin aurrez aurre hitz egiteko


Mendialdeko Baserritarren Elkarte berria aurkeztuko dute igandean - Basaburua - Amezti.eus\nAmezti.eus 2021-03-25 12:00\nLeitzaldeko, Lekunberri-Larraun inguruko eta Imotz, Basaburua eta Atezko baserritarrak bilduko dituen elkartea sortu berri dute eremu horretako nekazari eta abeltzainek. Igande honetan eginen dute elkarte berriaren aurkezpena, Aralarko santutegian, goizeko 12:00etatik aurrera.\nGoldarazko Iosu Ollo gaztagileak eman dizkigu Egun Ero irratsaioan elkarte berriaren inguruko xehetasunak. Duela bi urte hasi zen elkartea sortzeko prozesua Leitzan eta Areson. "Baserritarrok agroekologiaren bidea lantzeko asmoz sortutako elkartea da. Leitzako eta Aresoko baserritarrak bildu behar zituen hasieran, baina gero erabaki zuten handik mendialde osora zabaltzea", azaltzen du Ollok. Amaiur Untzueta Cederna Garalurreko elikadura teknikariaren laguntza izan dute prozesuan zehar.\nZein diren elkartearen helburuak? Bada, herritarren kontsumo eredua aldatzea eta sektoreari bultzada ematea. Horretarako, hainbat lan-ildo zehaztu dituzte: ekoizpen zikloa, eraldapena, komertzializazioa eta banaketa bultzatzea, emakume baserritarren lanari aitortza egitea eta komunikazioa, formakuntza eta intzidentzia politikoa lantzea, besteak beste. Hori guztia aurrera eramateko, antolaketa eta funtzionamendua zehaztu eta konpromiso karta eratu dute.\nHerritarrak igandeko aurkezpenean parte hartzera gonbidatu dituzte; interesa dutenek 607 51 55 84 zenbakira deitu beharko dute erreserba egiteko. 12:00etatik 14:00etara elkartearen aurkezpena izanen da, eta ondoren, bazkaria: 25 eurotan helduentako, eta 12 eurotan umeendako. Haurtzaindegi zerbitzua ere egonen dela jakinarazi dute antolatzaileek.


Natura eta ekonomia - - Goiena.eus\nLander Beloki 2020-02-07 00:00\nAzkenaldian, klima aldaketari buruzko berriak ditugu nonahi. Zientzialariek urteak daramatzate arrisku honi buruz edonor ohartarazteko moduko ikerketa-emaitzak argitaratzen. Horren guztiorren eraginez, kontzientzia globala sortu da, bai agintari publikoen, baita hiritar gehienen artean. Premia larriko arazo baten aurrean gaude eta neurriak hartu beharko ditugu.\nWorld Economic Forum-ek txosten bat argitaratu du, Nature Risk Rising izenburuarekin. Bertan, gizakiok naturan edukitzen ari garen eraginari buruzko hainbat datu larri agertzen dira: hurrengo hamarkadan milioi bat espezie desagertzeko arriskuan daude, mundu osoko izoztu gabeko lurren hiru laurdenetan eta itsas ingurugiroaren bi herenetan sakoneko eraginak eta atzera bueltarik gabeak sortzen ari gara. Datu bat: 2020ko Global Risks Report txostenean, bioaniztasunaren galera eta ekosistemen kolapsoa gizakiok datorren hamar urteetan jasan ditzakegun bost arrisku larrienen zerrendan jaso dira.\nGizakion jarduera ekonomikoa bioaniztasunean oinarritzen da. Munduan sortzen den BEGren erdia naturarekin eta bere egoerarekin zuzenean dago lotuta: naturaren egoeraren okertzeak ekonomian eta merkatuetan ere eragin zuzena dauka. Ondorioz, enpresek eta merkatuek ardura zuzena daukate emergentzia honi aurre egiteko estrategian. Enpresek naturan duten eragina beren prozesu eta erabaki hartzeen erdigunean jarri beharra daukate. Naturaren egoera enpresa bakoitzaren arrisku maparen barnetik aztertu, ebaluatu eta landu beharreko zerbait bilakatu da. Enpresek zeresan handia eduki dezakete arazo global honi aurre egiteko. Batetik, gizartearekiko duten ardurarengatik. Bestetik, bezeroek gero eta kontzientzia handiagoa dutelako egoeraren larritasunaz eta euren kontsumo joeretan aldagai honi gero eta garrantzia handiagoa ematen diotelako. Aldaketak sustatzeko tresna garrantzitsuenetako bat martxan jarri beharreko politika publikoak izango dira. Azken finean, hemen ere eraldaketa handi baten beharrean gaude. Naturaren iraupena bermatuko duen jarduera ekonomikorantz egin behar dugu aldaketa. Eta eraldaketa guztietan bezala, mehatxuak bai, baina aukera berriak ere sortuko dira.


2018-10-31 Udal bilkura\n2018-10-31 Idazlea: AzkoitiaBai AzkoitiaBai Iruzkina idatzi\nHemen dituzue gure taldeak 2018-10-31 ko udal bilkuran esan eta bozkatutakoak. Esan behar 6. puntuan eztabaida txiki bat ere izan genuela.\n2.- Kreditu gehigarrien bidez kredituak aldatzeko Azkoitiko Udalaren 4 zenbakidun espedientearen hasierako onespena.\nBadakizue beste taldeekin elkarlanean hartutako erabakiak ez diren bitartean, ez kreditu gehigarri, ez kreditu aldaketa eta ez konpromiso kredituei ez diogula gure baiezkorik emango, beraz puntu honetan eta hurrengoan gure ezezkoa.\n3.- 2018 ekitaldiko 2 zenbakidun konpromiso kredituaren hasierako onespena.\n4.- 2019 ekitaldirako Taxien tarifen onespena.\nHasera batean %2,2ko igoera handia iruditu zitzaigun, baina azken urteetan egin diren gorakadak eta KPIa Abuztuan eguneratzen dutela kontutan harturik, alde bozkatuko dugu.\n5.- Zubiaurre-Elkargune Institutuko EH Bildu udal taldeko ordezkariaren izendapena.\n6.- EH Bildu udal taldeak pentsioei buruz aurkeztutako mozioa.\nMozioen aurrean gure bozka dagoeneko jakingo duzue, baina hemen eskatzen dituzuen bi puntuei erantzun labur bat emango diot.\nNi neu, mozio hau aurkeztu aurretik, astelehenetako protesta askotan izan naiz, aspalditxo ez naiz joan, orain ezinezkoa egiten zaidalako. Dena den, guk arazo hauei aurre egiteko mozioak baino elkarlana nahiago dugu, hau da, arazoren bat agertzen denean, talde denok, dugun informazioa partekatu eta ahal den heinean irtenbide bateratu bat lortzera iritsi.\nEta hemen aldarrikatzen duzuen bigarren puntuan horrela jokatu dugu. Orain dela gutxi komentatu nuen neuk batzorde batean, orain zuek hemen eskatzen ari zareten berbera eta ez zen gehiago sakondu. Azpeitiko udaletxean 65 urtetik gorako herritarrei zuzendutako diru-laguntza berri bat aurkeztu zutela eta Azkoitian horrelako zerbait bagenuen galdetu ondoren, udaletxeko teknikariak, gure herrian norbait laguntza eske etortzen bada, arazoari pertsonalki erantzuten zaiola, eta azterketa sakon bat egin ondoren behar den laguntza eman, erantzun zigun.\nErantzun honekin, nire ustez, badirudi Azkoitiko udaletxeko laguntzak pertsona denentzako direla eta ez pentsiodunentzat soilik, beraz hasera batean behintzat, laguntzak zabalagoa dirudi.\nBaina beti esan ohi dugun bezala, inork beste dudaren bat balu, gure taldea beti dago elkarlanerako prest (nola ez, geuk mahai gainean jarritako gai bat bada) , beste batzorderen batean gaia sakontzen jarraitzeko eta orain ematen diren laguntzak aldatu behar badira aldatzeko.\nHori bai, guk mozioen aurrean betiko erantzuna, abstentzioa.\nOrain aurkeztuko dudan gai honetan ere errazena mozio bat aurkeztu eta ondo gelditzea litzateke, baina lehen esan bezala ez da gure jokatzeko era. Badirudi, Eusko Jaurlaritzak, pinuak duten gaitzari aurre egiteko, airetik egingo den fumigazio bat aurreikusten duela eta herritar asko kezkatu dela, fumigazio horrek ekarriko lituzkeen kalteez. Guk, gure herrian fumigazio hori egin aurretik, herritarrei behar den informazioa ematea eskatzen dizuegu, naiz hitzaldi naiz batzordez, nahiko luken orok, informazio tekniko zehatza izan dezan.\nAtalak: Udal bilkura Etiketak: fumigazio, kreditu, pentsio\n"Ea asmatzen duzun A vr si aciertas #azkoitiabaiherriplataforma #Azkoitia #herria #herritarrak https://t.co/SOs7UzRlGf"\n"Eman zure iritzia. Danos tu opinión. https://t.co/eO7bFmCvxI"\n2019-06-26 Udal bilkura\nGehiengo oso berria\n2019-06-11 Udal bilkura\nCopyright © 2019 · Magazine Pro Theme -n Genesis Framework · WordPress · Hasi saioa


Jose Antonio Merino: "Burgosek eta Kantabriak txakolin izena erabiliko balute, horrek kalte handia eragingo lioke jatorri izendapenari" - Aiaraldea.eus\nJose Antonio Merino: "Burgosek eta Kantabriak txakolin izena erabiliko balute, horrek kalte handia eragingo lioke jatorri izendapenari"\nIrati Marañon Quintana 2010-12-03 08:52 Aiaraldea\nBurgosek eta Kantabriak txakolin izena erabili nahi dutela-eta, polemika sortu da azken aldian. Gure eskualdean txakolin ugari ekoizten da, eta horregatik aiaraldea.com-ek Arabako Txakolina Jatorri Izendapeneko zuzendari-gerente Jose Antonio Merinorekin hitz egin du, erakunde horrek gaiari buruz duen iritzia ezagutzeko.\nBurgosek eta Kantabriak txakolin izena erabiliko balute eurek ekoizten duten ardoa izendatzeko, horrek zer ondorio izango lituzke?\nOndorioak larriak izango lirateke. Izan ere, iragarri dute haien ardoa merkeagoa izango dela, eta merkeagoa izango litzateke, hain zuzen, kontrolik eta inspekziorik gabe ekoitziko luketelako. Horrek, beraz, kalte handia egingo lioke Txakolinaren Jatorri Izendapenari eta azken urteetan egindako lanari. Kontuan izan behar da, txakolina, lehen, oso ardo txarra zela ("vinagrillo" esaten zioten), baina, egun, sona handia duela mundu osoan zehar. Esaterako, Robert Parker kritiko ezagunak 90 puntu eman dizkio Amurrioko Xarmant txakolinari. Egindako lana eta inbertitutako dirua fruituak ematen hasi denean, beraz, egoeraz aprobetxatu nahi dute.\nNoiz hasi zen istilua?\nGaia puri-purian dago azken asteotan, baina guk 8 urte inguru daramatzagu jakinarazpen notarialak bidaltzen, txakolin izena erabiltzeari utz diezaioten eskatzeko, ez baitute izen hori erabiltzeko inolako eskubiderik. Kasu askotan auzibidea bertan behera geratu da, baina prozesu batzuek aurrera jarraitzen dute. Guk, behintzat, ahal dugun guztia egingo dugu geurea defendatzeko, eta kasu honetan, hori egiteko bidea epaitegiak dira. Txakolinaren kontseilu arautzaileei dagokie iruzurrari aurre egitea, eta horretan ari gara lanean.\nBa al dago desberdintasunik Euskal Herrian edo Burgosen eta Kantabrian egiten den txakolinaren artean?\nHasiera batean bai. Baina gerta liteke, mahats mota eta ekoizpen-metodo berberak erabiltzea. Esan nahi dut, ardo zehatz bat ekoizteko behar diren prozedurak ezagutuz gero, enologo batek edozein ardo imitatu dezake.\nDena den, kontuan izan behar da, hemen, Euskal Herrian, hiru txakolin daudela, eta haien artean ere desberdintasunak daudela. Kostaldean egiten dena ez da barnealdekoa bezalakoa.\nZer behar du txakolin batek jatorri izendapena eskuratzeko?\nJatorri izendapena lortzeko prozesua luzea eta konplexua da. Pentsa, gu 1988an hasi ginen lanean eta 2002an lortu genuen jatorri izendapena. Eskubide historikoak eduki behar dira, ekoizpen-sektorea, sona eta gizartearen onespena... Egiaztatu behar duzu markak eta sektoreak historia dutela, antzina ere ezagunak zirela, eta, horren ildotik, zergatik desagertu zen eta hura berreskuratzeko zer arrazoi dauden zehaztu.\nBurgosek eta Kantabriak eskuratu ahalko lukete jatorri izendapena? Zer arau bete beharko lituzkete?\nHaiek ardoa ekoizteko eskubide historikoak dituzte, noski, antzina ere ekoizten zutelako. Mendeetan zehar "vinagrillo"ari "chacolí deitu izan diote, baina horrek ez die marka hori erabiltzeko eskubiderik aitortzen. Agerikoa da hitzak, etimologiaren aldetik, euskal erroa duela. XVII. eta XVIII. mendeetako idazkietan, haien eremuan chacolí hitza erabiltzen zela ikus daiteke. Baina horrek ez du deus esan nahi, bakarrik adierazten digu horrela izendatzen zutela Bilbon eta inguruko kostaldekoko herrietara saltzera eraman zuten ardo txarra. Hau da, egin ditzatela euren ardoa, bai, baina beste izan batekin.\nArgi utzi nahi dut kontu hau. Egungo araudia beteko balute, chacolí/txakolin izena erabili ahalko lukete, jakina. Kontua da, baina, hori ezinezkoa dela, batetik, ez daudelako gure erkidegoko jatorri-izendapenen babesguneren batean, eta, bestetik, hemen dauden hiru jatorri izendapenak gogor borrokatuko garelako horri gerta ez dadin.\nNola saihestu daiteke izenaren erabilera?\nJatorri izendapen bakoitzari dagokion dekretua baliatuta. Dekretu horietan, eta Europako legedian ere, ezarri da egungo hiru jatorri izendapenek soilik erabil dezaketela txakolin izena. Horrenbestez, ardo arruntak izen hori erabilita ekoitzi eta merkaturatzea Europako, Espainiako eta Euskal Autonomia Erkidegoko legediak jatorri izendapen erregistratua duten ardoei aitortzen dien babesaren aurkakoa izango litzateke.\nErantzunak: 3 (Xabi Zalbide, FM, Anonimoa)\nAnonimoa 2010-12-03 13:44 Erantzuna | #1\nArgitze aldera, punturen bat:\nCHACOLÍ eta CHACOLíN hitzak normaltasun osoz erabili izan dira Burgos eta Cantabrian historian zehar. Aiaraldean edo Bizkaian bezala. Alde horretatik guk, aiaraldekook, ez gara inor "euren izen" baten erabilera normala debekatzeko. Paralelismo bat eginda, hori izango litzateke gipuzkoarrok guri hitz horren erabilera debekatzea bezala.\nBestetik, ez dago batere garbi hitz hori euskaratik datorrenik. Beraz, ez da "hain gurea". Ikerketek eta dokumentazio-urteek honetara garamatzate: gaskoiaraz sortu zela Akitania aldean eta gero guregana hurbildu zela Gipuzkoatik. Ekialdetik Mendebalderantz.\nEta Aiaraldeko txakolingileek euskarari heldu nahi badiote, hobe lukete konplexurik gabe TXAKOLIN euskarazko hitza erabiltzea eta ez "Txakoli" trabestitu hori, ohi bezala. Gogora dezagun izendapen bakarrak TXAKOLIN (euskaraz) eta CHACOLÍ (gazteleraz) direla. Ez dago EH osoan "txakolin" hitza euskaraz erabiltzen ez duen euskaldunik.\nBeste kontu bat da negozioen mundua. Poderoso caballero es don dinero... Baina ez dezagun historia eta euskara modu hutsalean erabil.\nMila esker eta talka ugari Aiaraldeko txakolin gozoararekin.\nFM 2010-12-03 14:56 Erantzuna | #2\nXabi Zalbide 2010-12-03 18:03 Erantzuna | #3\nErabat ados FMrekin, eta Merino jaunak berak aitortzen du elkarrizketan eskubide osoa daukatela Burgosen edo Kantabrian "chacolí" izendapena erabiltzeko. Historia eta hizkuntza aldetik ez dago eztabaidarik.\n[ETXEAN GOXO] "Euskaraz bizi nahi dut" abestiaren koreografia erakutsi digu Zirikik\nKoronabirusaren 20 positibo berri egon ziren atzo Aiaraldean, 12 Amurrion\n%120 hazi ziren atzo koronabirus positibo berriak eskualdean


Aragón TV - Wikipedia, entziklopedia askea.\n2006ko apirilaren 21ean\nAragón TV edo Aragon Televisión Aragoiko Corporación Aragonesa de Radio y Televisión korporazio publikoaren telebista kate nagusia da. Katea 2006ko apirilean jarri zen martxan.\n2005eko abenduan proba-fasean hasi zen emititzen. 2006ko otsailaren 25ean bere lehen emisioa eman zuen, Real Zaragoza-FC Barcelona partidua hain zuzen. Partidua amaitzean, proba-fasera itzuli zen berriro, apirilaren 21ean ofizialki eta jarraitasunez emititzen hasi zen arte.\nMultimedia: Aragón TV\nOrriaren azken aldaketa: 24 azaroa 2019, 19:44.


Goiko errota - Bidasoa-Txingudi Mugaz-gaindiko Partzuergoa\nBeraren barnean egoteko aukera oparitu digu naturak. Opari eder hori mantentzen lagun dezakegu gure ekintzekin eta gure emozioekin.\nGoikoerrota Errota Jaizkibel mendiaren hegoaldeko magalean dago, zehatz esateko, Jaizubia eta Arkoll auzoen artean, eta Errota elikatzen duen errekak berak bereizten ditu Hondarribiko landa aldeko bi auzo horiek. 4,5 Ha ditu finkak eta zuhaitz hostotsu eta ederrak daude bertan, haltzak, izeiak, akaziak, haritzak, mizpirondoak, lizarrak, pikondoak, gereziondoak. Bertako flora ere oso aberatsa da, era askotako iratzeak eta gure habitatean hazten diren landare ugari baitaude, sendabelarrak, usain-belarrak...\nXVI. mendeko arkitektura duen eraikinean dago Errota. Landu gabeko harriz egina da eraikina eta trenkada lodiak ditu; barnean makineria zehatza du, zurezko egiturarekin eta beharreko elementu eta pieza guztiak arto alea eho ahal izateko. Pikor desberdineko irinak lor daitezke molde zaharrean bezala.\nLehen biztanleak 1515. urtean egokitu omen ziren bertan, eta horrenbestez, ezagutzen den zaharrenetako bat da. Eraikin berezi horren ondoan Aterpetxea egin da 40 lagunentzako tokiarekin. Instalazio moderno baten zerbitzu guztiak eskaintzen ditu, eta erosotasun handiaz goza daiteke inguru natural honetan, ura eta zuhaitz ederrez osaturiko ingurua izanik osagai garrantzitsuenak.\nBº Jaizubia, 14 (Goikoerrota) • 20280 Hondarribia\nTelefonoa: 943 64 38 84 / 606 95 85 83


'Hitzetik Hortzera' barria ETB-3n - bizkaie.biz\n'Hitzetik Hortzera' barria ETB-3n\nBizkaie! 2008-10-17 11:33 Bertsolaritzea\n'Hitzetik Hortzera' saioaren denporaldi barria barrikuntzez ganezka dator, izan be, aurkezle barria eta emisinorako kate barria ditu. Sortu barri dan ETB-3 katean izango da saioa ikusgai eguenetan gaueko 21:30etik aurrera eta Amaia Uribe izango da aurkezlea.\nAtzo, urriak 16, hasi da 'Hitzetik Hortzera' saioaren denporaldi barria barrikuntzez ganezka, izan be, aurkezle barria eta emisinorako kate barria ditu. Sortu barri dan ETB-3 katean izango da saioa ikusgai eguenetan gaueko 21:30etik aurrera eta Amaia Uribe izango da aurkezlea. Domekatan, barriz, ETBko lehenengo katean izango da ikusgai.\nBarrikuntzakaz jarraituz, Jon Artano izango da 'Hitzetik Hortzera'-ko zuzendaria eta Izaskun Bernedoren ardurea izango da errealizazinoa. Saioa guztiz itxurabarrituta dator eta eduki barriak ditu, berbarako, zuri-baltzeko bertsoak eta lehiaketea. Edozelan be, bat-bateko bertsoek jarraituko dabe saioaren ardatza izaten.\nLehenengo saioan bat-bateko bi saioren barri izan da eta Iparraldeko I. Bertsolari Xapelketea hastear dagoala, Iparraldean bertsolaritzea zertan dan azaltzen dauen erreportajea eskaini ditue.\n'Hitzetik Hortzera' programeak 20 urte beteko dituala eta, unerik gogoangarrienak erakusten dituan atal bat estreinau dabe eta Lazkao-Txikiren zuri-baltzeko bertso bat gogora ekarteko aukerea be izan dabe ikusleek.\nBizkaiko Txapelketeak be izan dau tartea saioan. Bitxikeria legez, Amaia Uribe saioko aurkezle barriak Txapelketa honetan parte hartzen dauen hirugarren aldia izango da. Bizkaiko Txapelketaz gan, Eskolarteko eta BBKko bertso txapelketetan parte hartu izan dau Amaiak. Asko dauka Jon Lopategi bertsolariari eskertzeko, bera izan baita mundu honen gorabehera guztiak erakutsi eta bertsogintzan trebatu dauena. Ikusentzunezko komunikazino ikasketak egin ditu Amaiak eta orain arte Euskal Telebistako albistegietan ibili da beharrean. Hemendik aurrera 'Hitzetik Hortzera' saioaren gidaritzeagaz buztartuko dau lan hau.


Dibinitatea – Gizapedia\nDibinitatea edo jainkotasuna Jainkoak, erljio monoteistetan, edo jainkoek, erlijio politeistetan, duten esentzia eta izaera da, Jainkoak edo jainkoek dituzten ezaugarri bereziek eratua. Orokorrean, dibinitateak naturaz gaindikoa izatea, betikotasuna, transzendentzia eta perfekzioa biltzen ditu; eta kristautasunean gainera, nonnahikotasuna, guztiahaltasuna eta orojakintza.\nErlijio jakin batean, sazerdoteak eta sazerdotisak (kristau erljioetan, apaizak ere deituak) kultua eta liturgia zuzentzen dituzten pertsonak dira, sakratu eta jainkotiarraren eta profanoaren arteko bitartekaritza egiten dutenak. Kultura…\nSakralizazioa zerbait sakratu bihurtzea da. Esanahi erlijisiotik haratago, sakralizazioa pentsamenduan eta eremu ideologikoan gertatzen den fenomenoa ere bada, kontzeptu edo ideia bat gorenera jaso, beneratu eta funtsezko balioa…


EH Bilduk Europako funtsetan sartu beharreko bost ardatz nagusiak aurkeztu ditu\nMiren Larrion: "Udalerriko bi arimak, berdea eta industriala, batzen dituzten proiektuak aurkezten ditugu, etorkizuneko erronkei erantzungo dien Gasteiz eraikitzeko helburuarekin".\n| 2020-12-02 10:35:00\nEH Bilduk berreraikuntzarako Europako Funtsen deialdirako proposamena aurkeztu du gaur. Proposamen horrek funtsezko 5 proiektu ezartzen ditu Gasteizek etorkizuneko erronkei erantzun diezaien. “Gure hiriaren indarguneen azterketatik abiatzen dira, hiri honetako bi arimetatik: arima industriala eta arima berdea. Guztion artean diseinatu eta adostutako beharrezko aldaketa egiteko aukera da. Kontua ez da iraganeko kontingentziak berreraikitzea, biharko Gasteiz sortzea baizik”, adierazi du Miren Larrion EH Bilduko bozeramaileak.\nUdalerriko bi arimak batzeko ildo beretik, EH Bilduk udalerriko berrikuntza sozial eta ekonomikoa bultzatzeko gune bat sortzea proposatu du: Arana Ekosistema proiektua. Fabrikazio aurreratuko laborategi bat izango du pieza nagusi gisa, 140 milioi euroko aurrekontuarekin; izan ere, proiektuan Betoñu eta Gamarrako industrialdeak erabat birgaitzea ere sartuko litzateke.\nEta benetako trantsizio energetiko baterantz aurrera egiteko asmoz, EH Bilduk Gasteiz Zero Carbon 2040 proiektua aurkeztu du. “Larrialdi klimatikoaren aurrean, trantsizio energetikoa garatzeko plan bat da, 2040. urterako karbono emisioetan neutroa izango den udalerri bat lortzeko, energia berriztagarrien aurrezpenean, eraginkortasunean, produkzioan eta autokontsumoan oinarrituta”, zehaztu du Amancay Villalba EH Bilduko zinegotziak. Proiektu horrek 675 milioi euro behar ditu lehen faserako, baina datozen bi hamarkadetan 20.000 lanpostu sortuko lituzke enplegu berdeari lotutakoak.\nEH Bilduk hiria "jostearen" alde egin du ere, trenbidea osorik lurperatuz. “Europako funtsak agerpenak aukera eman behar du Gasteizek aurrez aurre duen obrarik handiena birpentsatzeko. Trenbidea hiri osoan lurperatzeko aukera da, Salburua eta Zabalgana kontuan hartuta”, esan du Larrionek, zeinek adierazi duen ere: “akats larria da bi auzoetarako lurpeko irteera aurreikusita ez izatea”. Irtenbide horrek 150 eta 200 milioi arteko aurrekontua beharko du.\nEH Bilduren ustez, beharrezkoa da eraztun berdea zabaltzen jarraitzea eta Gasteizko mendebaldean bigarren eraztun bat sortzea, Ingelesmendi izenarekin. Hiri inguruko parke berri bat izango litzateke, Badaia-Arrato mendilerroa Gasteizko mendiekin lotzeko Jundiz inguruan. Horretarako 25 milioi euro behar dira, izan ere, Gasteizko lehen eraztun berdea hegoaldeko ibaien erreforma osatuz ere gauzatu behar da.\nIdeia hori lotuta dago EH Bilduk 'Gasteizko Kaleak Ireki' ekimenaren bidez espazio publikoak berreskuratzeko egiten duen proposamenarekin. Espazio publikoa berrantolatzea, bizikletaren erabilera sustatzea eta oinezkoentzako espaloiak zabaltzea helburu duen ekimena. Era berean, hiriko eremu aberatsenetan etxebizitzak birgaitzeko eta energia-eraginkortasuna hobetzeko planak aurkeztu behar dira. Hori guztia, 35 eta 45 milioi euro arteko aurrekontuarekin.


Topaketak-Encuentros (IV), Victoria Eugenia Antzokia — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Harrikadak / Topaketak-Encuentros (IV), Victoria Eugenia Antzokia\nTopaketak-Encuentros (IV), Victoria Eugenia Antzokia\nMikel Iturria 2006/05/16 08:30\nBazkaldu ondoren, Victoria Eugenia: Hiriko antzokia izan zen eztabaidagai. York Theatre Royal antzokiko Daniel Bates jaunak aurkeztu zuen Ingalaterrako York hiriko teatro honen zeregina, Ramon Etxezarretak gure antzokiaren erabilera proiektuaren berri eman zuen eta, ondoren, mahaingurua: Filgi Claverie (Ballet Biarritz), Norka Chiapuso (Donostia Kultura), Miguel Martin (Donostiako Jazzaldia eta Musika Bulegoa) eta Eduardo Clausen (Cultura Musical elkartekoa). Antton Azpitartek, Donostia Kulturako zuzendariak, bete zituen moderatzaile lanak.\n16:30etan hasi zen hitz egiten eta gehiegi luzatu zen Dan. 50en bat minutuz aritu zen. Hau ere power-point moment izan zen.\nYork hiriak 184.000 biztanle ditu. Beraz, alde horretatik Donostiaren antza du. Ondare garrantzitsua dute. 56.000 biztanle dira 25 urte azpikoak eta 40.000 biztanle 60 urtetik gorakoak. 76 eskola ditu herriak eta bertan 26.000 ikasle ari dira. 2 unibertsitate, 16.000 ikasle.\nTuristak: urtero 4.000.000 turista (Donostian, 1.200.000). Txokolatea eta trenbide-industriaren tradiziotik datoz. Europa iparraldeko elizarik handiena. Bikingoen kultura. 4 antzoki, galeria 1, 3 museo, 12 talde amateur, 3 youth theatre.\nYork Royak Theatreri dagokionez, 250 urteko historia du. Urtero 7 produkzio lantzen dituzte, gehi beste 5 estudio-produkzio. Bazkideak behar dituzte finantza gastuak estaltzeko.\nUrtero 4000 ikusle galtzen zituztela ikusirik, aldaketaren beharraz jabetu ziren 2001. urtean. Gazteak ez ziren hurbiltzen antzokira, esperimentaziorako tarterik ez zegoen…\nTotal, buelta eman diotela egoerari. Konpainia bati egoitza eman diote eta piramidearen puntan publikoa eta langilegoa jarri omen dituzte. Arrisku gehiago hartu zituzten. Hemen xelebrekeria bota du: gay antzezlan bat landu zutela. Ez dakit serio demonio ari zen edo ez. Ez du aurpegiera aldatu.\nGazte jendearen aldeko apustuak publiko gehiago ekarri du: 2001ean 9.000, 2005ean 25.000. Gazte jendearen artean 20 enbaxadore izendatu dituzte. Zein da hauen papera? Hilero biltzen omen dira, produkzio berriei buruz idazten dute, propaganda sofistikatuagoa erabiltzen dute.\nTeatro honek badu Hezkuntza Saila. 5 lagun full time, gehi beste 30 lagun tarteka, ari dira lanean. Iaz 885 tailer eman zituzten eta 23.000 partehartzaile izan dituzte.\nYouth theatreak 300 bazkide ditu: gutxienez, urteko produkzio batean hartu behar dute parte. 100 lagun omen dituzte itxaron zerrendan.\nIkastetxe bazkidetuak dituzte. 6 eskola aukeratu dituzte eta urtero 4.000 libra jartzen ditu zentro bakoitzak.\nEtorkizuna: sarrerak saltzeko sistema berria, webgune berritua (2006ko otsaila), turistak, gune berriak jendearentzat, hirugarren eszenatokia, sarreren salneurriak gora egingo du…\nZein da teatro honen balioa hirian? Lobby-a beharrezkoa da, evening economy (7 milioi libra), auzo kulturala hirian. Ah! Datu garrantzitsua: 120 enplegatu dituzte.\nRamon Etxezarreta, Donostiako Udala\n17:25ean igo da Ramon. Antzokiaren erabilerak jorratuko dituela argitu du. Politikari ttiki baten interbentzioa dela eta kontutan hartzeko hori.\nZeintzuk dira gure erreferentziak? Bilboko Arriaga, Logroñoko Bretón, Iruñeko Gaiarre, Gasteizko Principal, Baionako Essence Nationale.\nPower point-ari eragin dio Ramonek ere. Adierazi du nola, mila kontu gainditu ondoren, azkenean, obren amaiera gertu dagoela eta 2007ko udaberrian jarriko dela martxan antzokia.\nIa 21 milioiko inbertsioa izan dela. Udalak 11.750.000 euro ordainduko ditu eta Kultura Ministerioak 7.730.000 euro. Gainerakoa? Ez du argitu.\n884 eserleku izango ditu (lehen 1052). Erosotasun handiagoa. Gune ezberdinak. Ohorezko palkoa kenduko da eta horrela proiekzio-kabina egokia jarriko da.\nZein izango da eskaintza? Hiriko kultur gune guztiak koordinatu beharko dira.\nZinema asko: hiriko jaialdi inportante guztiak. Adibidez, Zabaltegiko perlak hemen eskainiko dira.\nFormatu handiko antzerkia: derrigorrezkoa izango da Europako zirkuituan sartzea joera ezberdinak hemen erakusteko (ez bakarrik antzerki espainola). Gainera, gazte eta eskola-ikusleentzako eskaintza egongo da, Antzerki Feria.\nDantza ikuskizunak. Ballet Biarritz erakundearekin, Egiako Kultur Etxean egoitza duena gaur egun, dagoen harremana handituko da. Erakunde ezberdinek argi omen dute kontu hau.\nMusika: opera, zartzuela eta musikalak. Jazzaldia eta beste zenbait programa.\nProdukzioa: Arriaga antzokiak ia 3 milioi euroko aurrekontua du alor honetan. Donostiako antzokiak 200.000 euro izango ditu.\nPrestakuntza: konpetentzia ez da Udalarena eta hori arazo da. Dena den, ikastaro laburrak eskaintzeko asmoa omen dago.\nBeste baliabide batzuk: entsaioak egiteko guneak, erabilera anitzeko aretoak, etab.\nBulegoak: Donostiako Zinemaldia, Donostia Kulturaren bulegoak (ez denak), Donostiako Jazzaldia.\nProgramazioa: 139 funtzio (jaialdiak kontutan hartu gabe), 2.826.000 euroko aurrekontua. Diru-sarrerak, 1.795.000 euro. Defizita, 1.052.000 eurokoa, Udalak asumituko du.\nKudeaketa: erabakia hartu gabe dago. Bizpairu formula aipatu ditu Ramonek.\nBat: Kursaal Fundazioak bere gain hartzea formatu handiko ikuskizunen programazioa. Eta Udalak, gainerakoa.\nBi: Dirulaguntzak jasotzea edo beste erakunde batzuk hartzea zenbait bloke programatiko beren kontura.\nFilgik argitu nahi izan du Donostian badagoela gaur egun dantza programazioa, Kursaalean eta Egiako Kultur Etxean (Gazteszenan) gauzatzen dena. Ez da guk nahiko genukeena (baldintza falta), baina bai hartu behar dela kontutan datu hau.\nBeraz, Victoria Eugenian egin beharreko programazioak osatu behar du gaur egun dagoena. Dantza erakustaldiak eta hedapena landu beharra dago.\nVictoria Eugeniako eszenatokiak formatu txikiko eta ertaineko dantza ikuskizunak egiteko aukera ematen du soilik, ez formatu handikoa. Hauek tokia dute Kursaalen. Dena den, gaur egun eskaintza gehiena formatu txikikoa eta ertainekoa da.\nDantza arte diziplina ezezaguna da, jendeak beldurra dio. Ezin gauetik egunera publikoa sortu. Denbora behar da eta horretarako tokia behar da sentsibilizazio-guneak jartzeko. Hau da, tailerrak, jendaurreko entsaioak, entzunaldiak…\nProdukzio gunea. Dantza konpainiei eszenatokia uztea ere bada ekarpena, nahiz eta ez izan ekarpen ekonomikoa. Konpainiek baloratzen dute hori.\nFilgik argi adierazi du Donostiak dantzaren erakusleihoa behar duela. Hau da, ez da nahikoa urteko programazioa. Dantza jaialdia behar-beharrezkoa da. Zerbait glamourosoa behar da, puntuala, arreta deitzekoa. Era berean, Claveriek adierazi du Biarritz Festival bazkide izateko prest dagoela, laguntzeko prest dagoela.\n18:05ean iritsi zaio txanda Norkari. Denboraz larri geundenez, prestatutako idatzia irakurri egin du Norkak. Azkarregi irakurri du Norkak eta ez naiz gai izan behar den bezala oharrak hartzeko.\nGoizetik gauera ateak zabalik izan behar dituen gunea izango dela esan du. Kursaal-arekin koordinatzea beharrezkoa dela ere bai. Euskadiko Antzokien Sarean hasieratik dagoela, baita Red Españolan ere. Latinoamerikako sare batean sartuta dago. Eta, bukatzeko, Iparraldeari begira dagoela (Biarritz, Baiona…).\nAntzoki honekin formatu handiko antzerkia bueltatuko da Donostiara. Europari begira jarri behar dugu. "Traficantes de sombras" izeneko testua irakurri egin du.\nMiguel Martín, Jazzaldia eta Musika Bulegoa\nAldez aurretik ezer prestatu barik etorri dela esan du Miguelek. Ume mokoa zenean, goiko rosetoian dauden margoei begira zenbat ordu pasa zituen gogoratu nahi izan du. 21 urte zituenean, Musika Hamabostaldiko produkzio buru lanetan, bizitza aldatu zitzaion margo horiek gertutik ikusteko aukera izan zuenean. Hiri honen kultura garaikidean ezinbesteko gunea da Victoria Eugenia.\n1999an itxi zituen ateak teatroak eta 2007an, zorionez, beste hiri batekin egingo du topo. Kursaal zabaldu zenean beldur handia zegoela bertako bi aretoak betetzeko. Gaur egun esan daiteke urtean zehar askotan betetzen dela Kursaala.\nMusika asko programatzen da hiri honetan (programazioaren gehiena). Kontuan hartu beharko da teatroaren edukiera eta eszenatokiaren neurriak. Baltzintzatuta gaude, baina programazio egokia egin beharko da. Dena da posible teatroan, dirua egonez gero. Garrantzitsua kontzeptua harrapatzea.\nKursaal-ari dagokionez, kontutan hartu beharra dago ez duela teatro baten modura funtzionatzen. Antzokiak laguntzen du produkzioa, parte hartzen du programazioan. Koprodukzioa eta egoitza formulak ditu teatroak. Bi harrobi on (Donostiako Musika eta Dantza Eskola zein Musikene). Mugaz bestaldeko kooperazioa kontutan hartu behar da (eta ez bakarrik hurbilekoa, baita urrunekoa ere).\nLabur mintzatuko dela esan du Eduardok. Gainera, Miguel Martinek esandako guztiarekin ados dagoela.\nCultura Musical elkartea gainditutako ereduan oinarritzen da eta erabilera berriei begira eraikitzeko material gisa hartu beharko litzateke kontutan. Irabazi asmorik gabeko elkartearentzat Victoria Eugenia ixtea trauma izan zen.\nKursaal-era joan zirenean garestitu zen beraien jarduna. Gaur egun, hobeto daude, Fundazioaren partaide direlako.\nKepa Kortak hartu du hitza galdetzeko ea nolako lotura eta koordinazioa izango duen Kursaalarekin.\nMiguel Martinek erantzun dio ona dela lehiakortasuna. Norkak esan du garrantzitsuena hiriak balizko ikuskizuna ez galtzea dela. Martinek bai esan duela data-koordinazioa beharrezkoa dela. Nolabaiteko agenda komuna sortu behar dela, baina ausart jokatzen dugula (adibidea, Depeche Mode/Jazzaldia, egun berean).\nEduardo Clauseni ez zaio gustatu lehiakortasun hitza, batez ere prezio publikoetaz ari garenean. Hau da, kontzeptu hori ekonomi pribatuari dagokiola. Koordinazio falta osasuntsua izan daiteke politika munduan, baina arriskutsua da kulturaz ari garenean.\nEzagutzen ez dudan emakume batek gauza asko nahasten ari direla esan du (teatroa, zinema, musika). Edadetua da eta gazteak hainbat aldiz aipatzea ez zaio gustatu. Nagusien apetak ere kontutan hartzeko.\nEduardo Clausenek barkamena eskatu du. Berak izan beharko luke publiko horren ahotsa. Elkarteak 600-700 abonatu ditu, gehienak edadetuak, askok 50 urteko bazkidetza dute. Cultura Musical elkarteak 60 urte ditu.\nFilgi Claveriek erantzun dio ballet klasikoa ikustera gonbidatu nahi duela Miarritzera (emakumeak Donostian ez dagoela eskaintzarik esan baitu). Filgik esan dio oso talde gutxi ateratzen direla giran ballet klasikoa eskainiz. Bere ustez, garrantzitsuena da gaur egungo programazioa osatzea. Arazoa ez da bata klasikoa eta bestea garaikidea izatea.\nGizon ezezagun batek gogoratu nahi izan du Donostian 4 teatro itxi direla azken hamarkadetan. Antzerkizaletasuna sustatu eta sortu behar da. Garai bat amaitu dela-edo. Norkak erantzun dio Donostiak jarraitzen duela izaten teatro plaza. Hau da, konpainia asko daudela bertan. Besteak erantzun dio aukera handiak pasatzen utzi direla. Norkak, berriz, gaur egun beste kontsumo batzuk daudela, beste antzoki eta aretoak ireki direla.\nBeste emakume batek kultur etxeetan dagoen antzerki eskaintza ona dela esan ondoren, puntako antzerki eskaintza faltan botatzen duela adierazi du. Hau da, inguruko hiriburuetan eskaintzen diren lanak ez direla hona ekartzen. Norkak Antzoki Zaharraren mugak gogoratu dizkio. Andreak, berriz, ez zituela berak tamaina handiko antzezlanak aipatu nahi.\nEta honela amaitu zen arratsaldeko eztabaida. Gero, koktela eta musika zuzenean.


Albert eta Kupfer: 2 Pitcher Bikain Brain Alternatives gisa Linuxetik\nAlbert eta Kupfer: 2 pitxer bikain Cerebroren alternatiba gisa\nNolanahi ere, mota Sistema eragilea erabiltzen dugula eta baita ordenagailua ere, inor ez baita sekretua, beti hobea dena teklatua modu nagusian erabiltzea erabilera nagusi edo ia esklusiboa dela sagua (sagua).\nEta horregatik, askotan Sistema Eragileak eta Aplikazioak, deiturikoa teklatuko lasterbideak (tekla lasterrak) edo deiturikoa Abiarazleak, ekintzen edo aplikazioen arabera erabiltzaileen produktibitatea hobetu. Gurean GNU / Linux Distros adibide onak ditugu, horietako bat izeneko aplikazioa da "Garuna", duela gutxi hitz egin dugu, eta horietako beste 2 gaur hitz egingo dugu. Haiek dira "Albert eta Kupfer".\nGaiaren gaia erabiltzaileen produktibitatea Sistema Eragile desberdinetan, baliagarria izan daiteke erabiltzaile arrunt batentzat, baina direnentzat teknologiako profesionalak edo beste lan arlo batzuetatik, garrantzitsua da ez dakar saguaren kliken erabilera intentsiboarekin lotutako ekintzak eguneroko jarduera errepikakorrak edo ziklikoak egiteko.\nEta alde horretatik, GNU / Linux Distros, beste askoren artean primerako ezaugarriak, aukera sorta bikaina du aplikazio edo ekintza abiarazleak horrelako zeregin monotonoak kentzeko saguaren erabilera minimizatuzbezalako jardueretan, joan aplikazioaren menura eta exekutatu aplikazio bat edo joan terminal batera eta exekutatu komando bat.\n1 Pitchers: Albert eta Kupfer produktibitatea handitzeko\n1.3 Beste abiarazle aipagarri batzuk\nPitchers: Albert eta Kupfer produktibitatea handitzeko\nBere garatzaileen arabera webgune ofiziala, Albert Launcher da honela deskribatzen da:\n"Ia edozein ahaleginetan sartzeko gai den abiarazlea. Hori dela eta, gai da aplikazioak exekutatzeko, fitxategiak edo haien bideak irekitzeko (karpetak / direktorioak), laster-markak arakatzaile batean irekitzeko, sarean bilatzeko, gauzak kalkulatzeko eta askoz gehiago. Albert mahaigaineko abiarazle agnostikoa da, eta bere helburuak erabilgarritasuna eta edertasuna, errendimendua eta hedagarritasuna dira. C ++-en idatzita dago eta Qt esparruan oinarritzen da. GPL lizentziapean garatzen da,% 100 doakoa eta kode irekikoa".\nGaur egun 0.16.1 bertsio zenbaki egonkorra Data 12 / 2018webgunea ere badu GitHub.\nBere garatzaileen arabera webgune ofiziala, Kupfer Launcher da (Launcher) honela deskribatzen da:\n"Kupfer aplikazioak eta haien dokumentuak azkar eta eroso sartzeko interfazea da. Erabilera tipikoena aplikazio zehatz bat aurkitu eta abiaraztea da. Kupfer pluginekin hedatzeko erraza izaten saiatu gara, sarbide azkarreko paradigma hau aplikazioetara baino askoz objektu gehiagora hedatu ahal izateko. Kupfer erabiltzea dibertigarria izatea espero dugu ".\nGaur egun 3.19 bertsio zenbaki egonkorra Data 03 / 2017webgunea ere badu GitHub.\nBeste abiarazle aipagarri batzuk\nAhate Launcher: https://launchpad.net/~the-duck/+archive/ubuntu/launcher\nGNOME Egin: https://do.cooperteam.net/\nIpotxaren tarta: https://schneegans.github.io/gnome-pie.html\nPlasma Jaurtiketa: https://userbase.kde.org/Plasma/Kickoff\nWhisker menua: https://gottcode.org/xfce4-whiskermenu-plugin/\nBai, arrazoiren batengatik ez duzu erabiliko abiarazle aplikazioa a Brain, Albert edo Kupfer, hobe da horrelako bat aukeratzea Ulauncherbeste guztiak askoz ere zaharkituagoak, abandonatuagoak edo eguneratuagoak daude baina mahaigaineko ingurune zehatz baterako daude. Ulauncher Abiarazle modernoa, eguneratua eta onartua da, gehigarri ugari ditu eta ez dago mahaigaineko ingurune jakin baten menpe. Hori dela eta, laster argitaratuko dugu horri buruz.\nGaruna: produktibitatea lortzeko plataforma anitzeko aplikazio irekia\nProduktibitatea gehienez: Nola erabili Brain aplikazioa sakonean?\nBrain Plugins: produktibitatea handitzeko pluginak\nHau espero dugu "mezu txiki erabilgarria" on «Albert y Kupfer», 2 bikain produktibitate aplikazioak mota Abiarazleak, bezain ona Brain eta Ulauncher; asko izan interesa eta erabilgarritasuna, Osorako «Comunidad de Software Libre y Código Abierto» eta ekarpen handia duten aplikazioen ekosistema zoragarri, erraldoi eta hazkundea hedatzen «GNU/Linux».\nArtikuluaren bide osoa: Linuxetik » aplikazioak » Albert eta Kupfer: 2 pitxer bikain Cerebroren alternatiba gisa\nBeno, Kupfer ez bada hainbeste eguneratu, imajinatzen dut dagoeneko abandonatuta egongo dela, p ...\nAgurrak Teo! Edukia gustuko izan duzula eta erabilgarria izan dela espero dut.\nZalantzarik gabe, abiarazle asko izozte moduan daude edo abandonatuta daude. Modernoagoak eta funtzionalagoak direnak, niretzat Cerebro eta Ulauncher dira. Bananduta edo elkarrekin bikainak dira beren xehetasunekin, ziur asko erabil daitezkeen Distroaren araberakoak izango dira. Elkarrekin erabiliko ditut ordenagailuan, inolako arazorik eman ez didatelako, neurriz indartsua delako eta primeran funtzionatzen dutelako nire MilagrOS 2-n (MX Linux 19).\nLogan esan zuen\nUlauncher nahiago dut\nAgurrak Logan! Bertan ikus dezakezunez, Ulauncher gomendatu dugu, baina ez Brain-en ordez, baizik eta Ulauncher-ek RAM memoria baliabide asko kontsumitzen ditu. Luzapenik gabe erabiltzea gomendatzen dut Cerebrorekin batera.\nFirefox 77, batez ere garatzaileei zuzendutako aldaketak dituen bertsioa\nStratis 2.1-ek LUKS2 erabiliz partizio enkriptatzeko laguntza eskaintzen du


Alokairuak sinple bezain konplikatuak\nAlokairuak sinple bezain konplikatuak –\nNiko Cuencak Uriola hedabidean.\nPertsona orok etxebizitza duina izateko eskubidea duela argi dago. Legeak hala dio. Gizarte duin batek horrela behar du. Ez dago, hortaz, inongo eztabaidarik zentzu horretan. Baina sinplea izan behar duenak lege eta arau bihurtzean asko konplikatzen da.\nEspainiako Gobernua osatzen duten bi alderdiek etxebizitzen alokairua arautuko duen legerako proiektua adostu dute. Berez albiste ona da edo izan daiteke. Musikak soinu polita dauka, baina ez dugu letra ezagutzen. Are gehiago, ez dugu letra txikia ezagutzen eta filtratu den informazioak ez du itxura onik.\nEgun familiek euren diru-sarreren ia erdia erabili behar dute, batz beste, etxebizitzaren errenta ordaintzeko. Datu hori are gehiago okertzen da gazteen kasuan, hauek pairatzen duten lan prekarietateagatik. Egokiena, edo gomendagarriena, ehuneko hori %30ekoa izatea da, gainontzekoa janaria eta bizitzeko beharrezkoak diren gastuei aurre egiteko, mugarik gabeko goranzko joera hartu duen argindarra ordaintzeko besteak bete.\nArgi dago beraz zerbait egin behar dela. Orain arte hainbat neurri hartu dira: 2015ean Euskal Autonomia Erkidegoan etxebizitzaren legea onartu egin zen, lehen aldiz etxebizitza eskubide subjetibotzat hartu zuena. Gaur gaurkoz 6.200 familiek dute eskubide hori onartuta eta alokairuzko etxebizitza soziala edota dirulaguntza bat jasotzen dute. Lege horrek, gainera, hutsik dauden pisuei zerga gehigarria ezartzeko aukera ematen zuen.\nBilboko Udalak bi urtez hutsik daramaten 2.122 etxebitzari kobratzeko prozedura martxan jarri du. Eztabaida handia sortu du euskal lege honek, batzuentzat “komunistegia” delako eta beste batzuentzat aldiz oso labur gelditu delako.\nEstatuko beste txoko batzuetara begiratuta badira beste lege batzuk, Kataluniakoa esaterako. Iazko abenduan onartu zuten baina Alderdi Popularrak errekurtsoa jarri ostean Auzitegi Konstituzionalak jabego propietatea urratzen duela ebatzi du. Legea, auzitegia, epaileen ikuspegia… ez da debate berria eta soka luzea ekar dezake.\nOrdura arte ezagutu ditugun ildo nagusiak ikusita, ez dakit Espainiako Gobernuak onartu nahi duen lege hau eraginkorra izango den. Hasteko eta behin legearen aplikazioa, hein handi batean autonomia erkidegoen eta udalen esku geldituko delako. Legeak aplikatu beharreko markoa zehaztu arren, erkidegoak izango dira hori aplikatzeko erabakia hartuko dutenak.\nBestalde, prezioa mugatzearen neurriak soilik jabe handiei eragingo die. Hamar pisu edo gehiago duten enpresak eta funtsak dira jabe handi gisa aintzat hartzen direnak eta estatu mailan alokairuen merkatuaren %5 baino ez dute suposatzen. Hala eta guztiz ere, egia da gune jakin batzuetan ehunekoa dexente handitzen dela, Bartzelonan, esaterako, jabe handiek alokairu merkatuaren ia %33 suposatzen baitute.\nGurean ere joera hori ematen ari da, batez ere alokairu turistikoen hazkundearen ostean. Gainera, zenbait auzoetako bizilagunek arazo latza pairatzen ari dira horren harira. Litekeena da enpresa handiek gobernuak ezarri nahi dizkien muga hauek auzitegietara eramatea. Aurrekariak ikusita ez nuke baztertuko auzitegiek gobernuaren kontra ebaztea .\nLege berriak ere etxebizitzen sustatzaileei eragiten die, promotere inmobiliarioei euren sustapenen %30 etxebizitza sozialetara bideratzera behartuz. Baliteke, beraz, promotereek lehentaasuna emango diote lege hau aplikatuko ez duten erkidegoetan inbertitzeari , errentagarritasun handiagoak eskuratuko dutelakoan.\nEz dugu ahaztu behar, onerako zein txarrerako , etxegintza alorrak sekulako garrantiza duela estatuko ekonomian. Burbuila inmobiliarioaren garaian BPGren % 12 izatera heldu zen eta gaur egun %6,2ra jeitsi da. Erdia bada ere, oraindik pisu handia dauka. Horregatik Espainiako Gobernuak oreka asko bilatu beharko ditu hazkunde ekonomikoari kalte ez egiteko.\nBadira etxebizitzaren arazoari heltzeko beste bide batzuk eta badira adibide interesgarriak, kooperatibena, esaterako. Bartzelonan La Borda izeneko proiektua eraiki dute Can Batlló ekimeneko kideek. Sants auzoan autokudeatutako hainbat egitasmo biltzen du Can Batllók. Udalak 75 urterako utzi die orubea urtero kanon bat ordainduta. Ekologikoki eraginkorra den eraikina eraiki dute bertan. Bizilagunek erabilera lagapen baten bitartez gauzatzen dute jabetza, etxea erosi eta alokatu gabe. Espekulazioaren aurka egiten duen eredu jasangarri eta sozialeko proiektua da eta hura finantzatzeko ekonomia solidarioaren sareetara jo dute. Ekimen ausarta eta polita, zalantza barik, bestelako ereduak gauzatu daitezkeenaren adibide.\nGizartean, ordea, eredu tradizionalak dira nagusi, horrek suposatzen duen izaera juridiko eta ekonomikoarekin.\nArgi dago oso konplikatua dela etxebizitza eta alokairuaren merkatua arautzea. Arazo larria da etxebizitzarena eta Espainaiko Gobernuak aurkeztu duen lege egitasmo honek neurri positiboak baditu ere, alokairuaren bonoa edota zerga kenkariena adibidez, letra txikiaren zain egon beharko gara bere eraginkortasuna ikusteko.\nAlokairua, etxebizitza, Legea


Antxon eta Arbe, Berriatuko finalerdietara | EHK\nIragan larunbatean hasi zen Banakako Jai Alai World Tourra, arratsaldeko 18:00tan hasita, txapelketako finalaurdenak jokatu zirelarik, Antxon vs Hormaetxea eta Aaron vs Arbe lehiak hain zuzen ere.\nFaboritoak nagusitu ziren baina aurkariek ez zieten erraz jarri, partidu lehiatuak ikusi baitziren, azkenean emaitzak honakoak izan zirelarik: ANTXON vs DEL RIO: 12-8, 12-8 eta ARBE vs AARON: 12-11, 12-7.\nLehenengo norgehiagokan, Antxonen eskarmentua nagusitu da Del Rio gaztearen kemenaren aurrean. Lesionatutako Alex Hormaetxea bermeotarraren lekua hartu zuen Julen del Rio gasteiztarrari bi setetan irabazi zion Antxon Alberdik (12-8, 12-8), finalerdietarako txartela eskuratuz, Aimar iazko txapeldunordearen kontra arituko delarik datorren larunbatean. Del Riok eskumarekin nahikoa min egin zuen, baina kantxan lekua topatu ezinik ibili zen, eta pilota asko errebotera bota zituen, eta Antxonek aldiz, errebotean min handia egin zion.\nBeste final-laurdena Jokin Arbe markina-xemeindarraren eta Aaron Gonzalez de Matauco gasteiztarraren artekoa izan zen. Markinako pilotariak nahikoa lan egin behar izan zuen arabarra mendean hartzeko. Lehenengo seta gorabeheratsua eta oso estua izan zen, eta azken tantoan erabaki zen. Hamaikana berdinduta zeudela, Aaronek hutsegitea egin zuen eta beraz Arberen alde erori zen jokoa. Bigarren setean, ostera, beteranoa hobeto aritu zen, eta ez zion aukerarik eman gasteiztarrari, 12-7 amaitu zutelarik. Arbek sasoian dagoela erakutsi zuen, eta Gernikako Grand Slam txapelketa irabaztetik datorren Beaskoetxearen kontra lehiatuko du finalaurrekoa.\nGauzak horrela beraz, Banakako Jai Alai World Tourraren finalerdietan, Antxonek Aimarren kontra jokatuko du, eta Arbek Beaskoetxearen kontra, urtarrilaren 2an jokatuko den finalerako txartela lortzeko asmoz.\nBanakako Jai Alai World Tour zesta punta lehiaketa\nAurten sei puntistak hartuko dute parte: Antxon, Hormaetxea, Arbe, Aaron, Aimar eta Beaskoetxea. Lehenik final-laurdenetako bi kanporaketa jokatuko dira, eta irabazleek serie buruak izango dituzte zain finalerdietan.\nNeurketa guztiak Berriatuako Mendibarren pilotalekuan jokatuko dira, hurrengo hiru larunbatetan 18.00etan hasiko diren jaialdietan: final-laurdenetako norgehiagokak abenduaren 19an jokatuko dira, finalerdietakoak abenduaren 26an, eta finala urtarrilaren 2an.