РњР°СЂРіР°СЂС‹С‚Р° Р›Р°С‚С‹С€РєРµРІС–С‡ - Р’Р°СЂР°С†С–С€-РіР°СЂР°. С‡РёС‚Р°С‚СЊ РѕРЅР»Р°Р№РЅ РёР»Рё СЃРєР°С‡Р°С‚СЊ\nРђРІС‚РѕСЂ: РњР°СЂРіР°СЂС‹С‚Р° Р›Р°С‚С‹С€РєРµРІС–С‡ Р–Р°РЅСЂ: РЎРѕРІСЂРµРјРµРЅРЅР°СЏ Р·Р°СЂСѓР±РµР¶РЅР°СЏ Р»РёС‚РµСЂР°С‚СѓСЂР° РўРёРї: РљРЅРёРіР° Р�Р·РґР°С‚РµР»СЊСЃС‚РІРѕ: Р†Рџ Рђ.Рњ. РЇРЅСѓС€РєРµРІС–С‡ Р“РѕРґ РёР·РґР°РЅРёСЏ: 2019 Р¦РµРЅР°: 119.00 СЂСѓР±. РџСЂРѕСЃРјРѕС‚СЂС‹: 13 РЎРєР°С‡Р°С‚СЊ РѕР·РЅР°РєРѕРјРёС‚РµР»СЊРЅС‹Р№ С„СЂР°РіРјРµРЅС‚ FB2 EPUB RTF TXT РљРЈРџР�РўР¬ Р� РЎРљРђР§РђРўР¬ Р—Рђ: 119.00 СЂСѓР±. Р§РўРћ РљРђР§РђРўР¬ Рё РљРђРљ Р§Р�РўРђРўР¬\nВарацiш-гара Маргарыта Латышкевiч Што адбываецца з гераiнямi легендаy пасля шчаслiвага фiналу? Зрэшты, якi фiнал увогуле можна назваць “шчаслiвым”? Ільга, адужаyшы вогненнага цмока, два гады пражыла пры княжым двары y славе ды пашане – але yсе два гады ёй чагосьцi не ставала. Чагосьцi, што yнiкала памяцi. Свет Вугеры, вялiкай ракi, спавiты магутнымi каменнымi чарамi i здаyна хавае шмат таямнiцаy. Магчыма, у Ільгi атрымаецца адшукаць адказы i вярнуць аднойчы забытае. А значыць, перад дзяyчынай-воем – новае падарожжа. Маргарыта Латышкевiч Варацiш-гара © Латышкевiч, М, 2019 © ТАА «Электронная кнiгарня», 2019 Intermezzo Ільга Ты сумуеш каторы дзень. Па слядах тваiх крочыць iней, скронi ломiць успамiн – ды не расступаецца прыцемак сiнi. Стромых сценаy зубчаты хвост аблягае тваю святлiцу. Сон, твой доyгачаканы госць, ноччу стукае y аканiцы. Сёстры ранiцаю пяюць серабрыстымi галасамi пра вясельны баль, пра бяседны гуд — i твой сон-успамiн згасае. Колькi можа цягнуцца нiць у клубок сярэбранай поyнi? Хiба можна кагось забыць, але yсё ж – забытага – помнiць? Ты сумуеш – адно па кiм? У клетцы жаласна yсхлiпне зяблiк, i y руку, быццам спелы yспамiн ляжа самы звычайны яблык. Fuga a 2 voci. Варацiш–гара Аповесць Гэта быy яблык. Самы звычайны, падрумянены сонцам, налiyны, цяжкi, з кароткiм сухiм хвосцiкам. Спелы хрусткi яблык. – Салодкi, быццам першае каханне, – сказала ёй старая гандлярка, ласкава yсмiхаючыся. Вецер трапаy гандлярчыну блакiтную хустку, i колькi русявых пасмаy налiпла ёй на потны лоб, амаль бронзавы ад загару. Вакол светлых вачэй павуцiнкамi пазначылiся дробныя смяшлiвыя зморшчынкi, на белай кашулi, на хвартуху чырвоным i чорным ззяла вышыyка. Зоркi, i птушкi, i дрэвы, i кветкi прарастаюць адно з аднаго, змешваюцца, блытаюцца. Блытаюцца – зусiм як думкi. Ільга yважлiва глядзела на яблык у сваёй руцэ, на самы звычайны надкушаны яблык, сакавiты, з пяшчотным мядовым духам. І yвесь кiрмаш, шумны, поyны руху, i колеру, i чалавечых галасоy, як бы выцвiy, як бы застыy. – …быццам першае каханне!.. Яблык сапраyды быy салодкi, але Ільзе да горла падкацiла горыч – даyняя, палыновая, невыносная. Выплыла з глыбынi, ускiпела на павеках, балюча апякла шчокi. Здзiyленая Ільга ацiрала горкiя слёзы рукавом цяжкой аксамiтнай сукнi, а слёзы yсё не сцiхалi, лiлiся шчодра, быццам назапашвалiся y ёй доyга–доyга, быццам стрымлiвалiся нечым, быццам застылi y грудзях кавалкам лёду, а зараз расталi i лiнулi вонкi, нястрымныя, як рака, што прабiла плацiну. Слёзы лiнулi, вылiлiся, вырвалiся. Унутры засталася пустка, страшная, ледзяная, ад якой трывожна сцiскала сэрца, ад якой ажываy неспакой. І птушкай бiлася y галаве не думка нават, а яшчэ толькi цень думкi: нешта знiкла. Нешта было – i прапала, сцерлася з памяцi. І ад гэтага так балюча i страшна. Колеры i гукi патроху вярталiся, ажывалi, а вось дзiyнае адчуванне страты не сыходзiла, горыч не ападала. Гандлярка яблыкамi, пабачыyшы Ільзiны слёзы, жахнулася i ажно змянiлася з твару: – А дзетачкi, а што ж гэта такое? Цi ж не салодка? Цi ж не смачна?.. За спiнай у Ільгi вырасталi yзброеныя княжыя воi – тая абавязковая ахова, без якой ёй цяпер анiдзе ходу не было. І гандлярка, падобна, так захвалявалася, заклапацiлася менавiта з гэтай прычыны. – Смачна, – азвалася Ільга глуха. І яшчэ раз працерла твар рукавом, змушаючы сябе сцiхнуць. Намацала y паясным кашалi срэбную манету, кiнула на прылавак. Гандлярка расплылася ва yсмешцы, закланялася, прыцiскаючы рукi да сэрца, заyсмiхалася. Усмешка, праyда, было не такой, як раней, бо вочы засталiся напружанымi, заклапочанымi. Вочы y яе болей не смяялiся. Зрэшты, за апошнiя два гады да такiх усмешак Ільга паспела звыкнуць. Яна павольна пакрочыла далей. Грызла яблык, насцярожана прыслухоyваючыся да смаку, спрабуючы зразумець i, калi не yспомнiць, дык хоць здагадацца, чаму раптам навалiлася скруха, i чула, як двое дружыннiкаy цяжка крочаць за ёю. І вясёлы кiрмашовы люд, зазiрнуyшы ёй за спiну, рассыпаyся, расступаyся перад Ільгай, расцякаyся на дзве ручаiны. Да гэтай усеагульнай халаднаватай паважлiвасцi, мусiць, таксама трэба было б звыкнуць, але яна не магла. Іншым разам Ільга зазлавала б. але зараз куды больш важна было yспомнiць. Успомнiць, аднак, не атрымлiвалася. У памяцi зеyрала, патыхала зiмовым холадам ледзяная пустка, быццам штосьцi было бязлiтасна выдрана з коранем, i гэтая пустка была вусцiшнай безданню, зазiрнеш – i галава закруцiцца. Ільга хмурылася, кусала вусны, напружана yспамiнаючы. Не дамаглася анiчога: бездань была неадольная. Адзiнае, што было ясна, што адчувалася сэрцам: там, у прадоннi памяцi, хавалася, апроч усяго iншага, нешта нядобрае, нешта амаль непапраyнае. А вакол быy кiрмаш. Адзiн з тых, шумных i тлумных, калi, iдучы праз натоyп i размаyляючы са спадарожнiкам, не пачуеш анi яго, анi самога сябе. Калi вакол стракацяць стужкi i б’юць паветра, быццам птушыныя крылы, каляровыя сцяжкi, калi вакол кружэнне, i рух, i смех, i абрыyкi музыкi ды спеваy. У гэтым радасным кружэннi Ільга раптам адчула сябе чужой, пакiнутай i самотнай, жудасна адной ды безабароннай, нягледзячы на yзброеную ахову, i ледзьве зноyку не расплакалася. Але стрымалася, сцiснула зубы. Успомнiла, што yсё пачалося з яблыка – а значыць, запаветная выратавальная нiтачка зараз у яе руцэ. Яблынi раслi побач з хатай, дзе яна нарадзiлася i вырасла. Цвiлi белай завеяй штовясну, спелi чырвонашчокiя яблыкi пад восень. Але анi той хаты, анi тых яблыняy зараз не засталося: усё згарэла, усё развеялася попелам у адну страшную ноч. Ільга добра памятала i полымя з неба, i цень на зямлi, што быy цямнейшы за саму ноч, i людскiя крыкi, жах i смерць вакол. Але тых мёртвых i тыя страты яна yжо аплакала, папялiшча зарасло травою, i зараз туды нават вярнулася колькi сямей з былых Лыцавiчаy, разбураных цмокам. Ільзе вяртацца не было куды, i два гады таму яна засталася y Вугерцы, пры княжым двары. Ільга прыпынiлася. Тут, за шатрамi гандляроy, паставiлi доyгiя лавы, i на лавах ужо цяснiлiся дзецi. А па–над белымi, русымi, рудымi галовамi ледзь вiдно было сiнi выцерты плашч ды нязграбны вастраверхi капялюш. Дзiцячыя галовы, быццам сланечнiкi за сонцам, паварочвалiся, прагна лавiлi кожны рух, кожнае слова. Бледны падлетак у двухколерным камзоле прабiраyся мiж лаваy са слухачамi, збiраy медзякi y рэшата. Ільга таропка yкiнула i сваю манетку. Словы падалi з белай даyжэзнай барады, з–пад доyгага кручкаватага носа, аздаблялiся yсплёскамi гусляy, калi на струны апускалася высахлая старэчая далонь. Словы былi адмысловыя, складалiся y казку пра цмока ды князёyну. Праyда, гэтую князёyну нiхто не ратаваy: перад тым як зажыць доyга i шчаслiва, цмока яна перамагала сама, але дзецям, здаецца, так нават болей падабалася. Зрэшты, так i было. Ільга сапраyды перамагла таго цмока. Праyда, Ільга не была князёyнай – але y казках, здаецца, ёсць такая завядзёнка. – Не–князёyна, – прамармытала Ільга. У гэтым слове, як i y яблыку, таксама хавалася амаль нябачная нiтачка памяцi. Таму, згледзеyшы вольнае месца, Ільга прысела побач з чародкай дзяцей. Глядзела на старога гусляра, падпiраючы падбароддзе рукою, слухала yважлiва, хаця гэтую казку чула yжо, можа, добрую тысячу разоy, бо i казка была, уласна кажучы, пра яе. Словы супакойвалi, спавiвалi ласкава i надзейна, утваралi вакол Ільгi надзейнае абарончае кола. Усё так i было: яна рушыла па лясной дарозе за крыважэрнай пачварай, высачыла яе y бярлогу i разам з вугеркаyскай дружынай i Дубынiчам, княжым братам, забiла цмока на Калiнавым мосце. Так усё i было, i iначай быць, вядома, не магло. І yсё–ткi прагал y памяцi не даваy спакою. Аднойчы адчуyшы перарванасць успамiнаy, Ільга yвесь час вярталася i вярталася да гэтай безданi, як дзецi, у якiх нядаyна выпаy зуб, увесь час спрабуюць нязвыклую пустку языком. І таму, як толькi аповед скончыyся i маленькiя слухачы пачалi разбягацца, яна падышла да гусляра, згорбленага i высахлага, i спытала, быццам бы той мог нешта ведаць: – А гэта ж усё… праyда? Стары падняy на яе твар са сляпымi вачыма, зацягнутымi бельмамi, пажаваy вуснамi. Змрочны падлетак у залатаным двухколерным камзоле, мабыць, памочнiк сляпога музыкi цi яго вучань, змерыy Ільгу позiркам i непаразумела прыyзняy бровы: мабыць, пазнаy i здзiвiyся, чаму яна пытаецца пра саму сябе. – Пакуль у гiсторыi вераць, дзяyчынка, – сiпла адказаy стары, перадаючы гуслi памочнiку, – яны i ёсць праyда. – А што… – Ільга змяшалася i ледзь прымусiла сябе працягваць, настолькi дзiка гэта прагучала нават у галаве: – Што, калi ёсць… дакладней, мусiць быць яшчэ адна праyда? Проста пра яе не атрымлiваецца yспомнiць? Гусляр прысвiснуy, прыyзняy кусцiстыя бровы i пачасаy у патылiцы, ажно скасавурыyся востры капялюш на ружовай лысiне. Пасля стары шумна yцягнуy у сябе паветра i ахiнуy сябе ахоyным знакам. – Я, дзяyчынка, проста бедны музыка, – мовiy гусляр паyшэптам. – Тое, пра што ты кажаш… праyда, якая мусiць быць, але якую забылi… Гэта не для чалавечага розуму. Не нам з табой пра такое задумвацца. – Але… – пачала была разгубленая Ільга, але змрочны падлетак, падскочыyшы, рашуча перапынiy яе: – Чула, што майстра сказаy? Адчапiся, няма чаго тут! Ільга сцiснула кулакi. А падлетак дапамог свайму майстру падняцца на ногi, i абодва сышлi – настолькi таропка, наколькi маглi. Гусляр абапiраyся свайму памочнiку на локаць i штосьцi горача нашэптваy, а падлетак увесь час аглядаyся на Ільгу – з падазрэннем i незадаволенасцю, быццам яна сказала нешта не проста дурное, але i неймаверна небяспечнае. Тым часам над каляровымi шатрамi yзвiлiся паветраныя змеi – пярэстыя, даyгахвостыя, абвешаныя стужкамi. Дзiyна было вось так стаяць побач на застаyленым лавамi мiж шатрамi пятачку – плешы y густым i шумным натоyпе. Стаяць, закiнуyшы галаву, i глядзець на тых, хвастатых, што падскоквалi, ныралi i танчылi на хвалях ветру. Ільга загледзелася, на iмгненне забыyшыся пра yсё на свеце, i адчула, што вось–вось павiнен перакiнуцца праз бездань ва yспамiнах трывалы i надзейны мост, i стане yсё так, як трэба, так, як павiнна. Адзiн з вояy–ахоyнiкаy асцярожна крануy яе за рукаy. – Васпанi, – сказаy няголасна, паважлiва. – Мусiм вяртацца. І yяyны мост, якi, здаецца, працягнуyся праз памяць, абрынуyся y прадонне. Ільга незадаволена зморшчыла нос, але, зiрнуyшы на нiзкае сонца, пакорлiва пакiвала. Сапраyды, трэба было вяртацца, прапiхвацца праз вясёлы шумны натоyп, якi з кожнай хвiлiнай толькi большаy. Ільгу даyно чакала карэта з княжым гербам i пара сiвых коней. У падсiненым паyзмроку цёмны княжы замак, наблiжаючыся, навальваyся амаль невыносным цяжарам, i хацелася збегчы, уцячы назад, туды, дзе вiраваy i сыпаy урыyкамi песень кiрмаш. Ільга трэслася y карэце, сцяyшы зубы, увабраyшы галаву y плечы, i стрымлiвала сябе высiлкам волi, супакойвала сябе i самой сабе здзiyлялася. За замковымi варотамi чакаy усхваляваны княжыч. Пабачыy Ільгу, у два крокi апынуyся побач, падхапiy пад руку, дапамагаючы выбрацца з карэты. І загаварыy, што так жа нельга, што мала што можа здарыцца, што кiрмаш – не самае лепшае месца для шпацыру. Ільга слухала яго i yспамiнала: два гады таму, калi яна прыехала y Вугерку разам з Тамашам Дубынiчам, князевым братам, Алiзар вось так жа сустракаy дружыну за замковымi варотамi. І, пабачыyшы Ільгу побач з Дубынiчам, сумеyся, пачырванеy i не мог вымавiць анi слова. А пасля днi тры хадзiy за ёй, назiраючы здаля, аглушаны i прыцiснуты гучнай Ільзiнай славай змеяборцы, i анiяк не мог адужаць сваю маyклiвасць, калi яны сутыкалiся y цесных замкавых калiдорах цi за yрачыстым сталом. Дубынiч, якi, здаецца, самым першым заyважыy пакутлiвае маyчанне i нязграбную сарамлiвасць пляменнiка, рагатаy i строiy кепiкi з iх абаiх – з Алiзара ды Ільгi. А княжыч толькi чырванеy, хмурыy чорныя бровы i, нарэшце, раз’юшваyся i iмклiва выскокваy з–за стала, павалiyшы пазалочанае крэсла. Праз тыдзень нават выклiкаy дзядзьку на двубой – на поyным сур’ёзе, за непавагу да дзевы ды абразу. І, паколькi Тамаш Дубынiч спачатку анiяк не мог разагнуцца ад смеху, так–такi патрапаy старога воя. Пасля, вядома, раз’юшыyся yжо Алiзараy дзядзька i па–свойску надаваy малому кухталёy. – Настырны, гонару i адвагi бясспрэчнай, – казаy пра пляменнiка Дубынiч у вынiку. І дадаваy не без шкадавання: – Але дурны ж як пень, каб яго трасца. А княжыч, як толькi акрыяy пасля таго свайго не надта yдалага двубою, прыйшоy да Ільгi i мовiy, хвалюючыся, так: ён цяпер будзе абараняць Ільгу ад любой шкоды i крыyды, ад каго б тое нi сыходзiла. Ільга перад тым якраз практыкавалася y мечным баi разам з княжымi дружыннiкамi i, потная i брудная, толькi чмыхала, лацвей перахоплiваючы драyляны шчыт з груба намаляваным вугеркаyскiм мядзведзем. Алiзар жа быy вельмi сур’ёзны, хаця i пяшчотна ружавеy i старанна адводзiy вочы, i толькi знервавана патрэсваy густымi цёмнымi кудзерамi. Да князя yсё гэта дайшло пазней, дакладней, князь захацеy звярнуць на гэта сваю yвагу адно месяцы праз тры, калi не звярнуць увагi было нельга, бо пра Алiзараву непрыхаваную прыхiльнасць пачалi гаварыць усе: i y замку, i y Вугерцы, i нават у ваколiцы. Князь паклiкаy да сябе Ільгу, каб пагаварыць асабiста. І, калi яна прыйшла так, як была – то бок, як практыкавалася з дружынай у двары, – здаецца, нават трохi здзiвiyся, быццам чакаy пабачыць нешта зусiм iншае. Княжае здзiyленне, аднак, было добрага кшталту: ён засмяяyся i досыць мякка i прыязна пачаy распытваць пра Ільзiна мiнулае, пра Лыцавiчы, пра цмока i цмокаву смерць на Калiнавым мосце. І вось што дзiyна: тады анiякага прагалу y памяцi Ільга дакладна не адчувала, распавядаючы пра yсё роyна i спакойна, з непарушнай упэyненасцю, што yсё было менавiта так, як яно помнiцца i як расказваюць людзi вакол. Князь, пагутарыyшы, раптам працягнуy вялiкую далонь i нечакана пагладзiy Ільгу па галаве. – Што ж, – сказаy. – Быy у мяне адно сын, а зараз будзе i дачка. Смелая, моцная, шчырая. Чаго яшчэ шукаць? Тады здзiвiлася yжо Ільга: яна yвогуле не зусiм разумела ад пачатку, дзеля чаго yся гэтая размова, i yнутрана падрыхтавалася, што князь проста загадае ёй з’ехаць з Вугеркi, бо яна, Ільга, тут зусiм чужая i непатрэбная, лiшнi рот. Але тон ягонага голасу быy такi прыязны, такi дабрадушны, што Ільга адразу ж супакоiлася i з палёгкаю yсмiхнулася, прапусцiyшы апошняе мiма вушэй, не задумаyшыся, што князевы словы маглi б азначаць. А азначалi яны рэч досыць дзiyную, калi задумацца, i намячалi будучыню, пра якую Ільга анiяк не задумвалася. І калi на першай жа княжай бяседзе князь з кубкам вiна абвясцiy пра сынавы заручыны, Ільга здзiвiлася не менш за yсiх астатнiх, апроч, можа, Алiзара. Той, бледны, уражаны, агаломшаны нават, глядзеy то на бацьку, то на яе, i квола yсмiхаyся дрыготкiмi вуснамi. i часта мiргаy, i yсё намагаyся нешта сказаць. Ільга сядзела нерухома, халаднела, разумеючы, што адбылося нешта не тое, нешта, чаго яна не хацела i не чакала. Але, мабыць, упершыню за yсё жыццё смеласць ёй здрадзiла. Ільга паглядзела на шчаслiвы прасветлены твар княжыча, на yрачыстага i паважнага князя, якi пiy за здароyе будучай нявесткi, i не знайшла y сабе сiлы, каб падняцца i запярэчыць, каб разбурыць прывiд новай будучынi. Ногi, быццам назнарок, саслаблi, у горле перасохла, вусны ацяжэлi, i yсё, што яна магла рабiць – гэта сядзець i глядзець. Выратаванне было y тым, што i Алiзар, i Ільга былi яшчэ надта маладыя: Ільзе было няпоyных шаснаццаць, а княжыч аказаyся на паyгады маладзейшы. Таму з вяселлем вырашылi пачакаць, а заадно i сабраць Ільзе пасаг. Жанчыны–чаляднiцы ткалi, i пралi, i вышывалi, i шылi, падбiраючы тканiны колерам Ільзе пад твар. Апраналi яе y дарагiя сукнi, туга зацягваючы шнуроyку, так што цяжка было yздыхнуць, спавiвалi валасы залатымi нiткамi, закручвалi косы, ажно торгала скуру на галаве. Ільга намагалася не думаць пра наступствы yсiх гэтых старанных падрыхтовак, упарта збягала, вылузвалася з шаyкоy i аксамiту, з’язджала з ранiцы на паляванне, з гiканнем скакала на сваёй кабылцы па ваколiцы, ледзь не да ночы прападала y лесе, вяртаючыся з парай курапатак цi зайцоy ля сядла. Прыкладна y той жа час князь загадаy, каб з ёй разам заyжды былi воi з дружыны, куды б нi iшла. Ільга злавалася, спрачалася, гнеyна даводзiла, што яна не дзiця, што нагляд ёй не патрэбны, што цмока ж яна неяк здолела перамагчы, але яе, вядома, не слухалi. Алiзар з бацькам быy згодны i наyпрост дзiвосна разважлiвы: – Паедзеш адна – а раптам што здарыцца? Так лепей. Бяспечней. Вось i зараз ён хваляваyся i казаy пра бяспеку. А Ільзе, як i раней, падавалася, быццам справа зусiм не y бяспецы, быццам яе проста хочуць у рэшце рэшт замкнуць у замку, як каштоyную рэч, на якую нехта можа паквапiцца. Яе свет за два гады страшэнна звузiyся, здрабнеy: зараз пра паляванне цi самотныя конныя шпацыры нельга было i заiкнуцца, а выбрацца без невялiкага эскорту на кiрмаш было амаль недаравальнай безразважлiвасцю. Нiякiх табе даспехаy, нiякiх табе мечных практыкаванняy з дружынай. Дзень вяселля няyмольна наблiжаyся, i ад гэтага, як i ад непрыхаванай радасцi Алiзара, як i ад новых i новых забарон i правiл, парушаць якiя было нельга, Ільга yсё болей i болей адчайвалася. І дакарала самой сабе: як можна! З ёю абыходзяцца так добра, яе прынялi y сям’ю, пра яе клапоцяцца i хвалююцца, яе апранаюць i даглядаюць, а яна адказвае такой лютай, страшэннай няyдзячнасцю. Дакараючы, вiнаватая Ільга рабiлася амаль ласкавай да княжыча. Той расцвiтаy на вачах, так i праменiy шчасцем, прымаючы гэта за yзаемнасць, а ад гэтага Ільга яшчэ больш адчувала сваю няшчырасць i няyдзячнасць, сваю правiну перад iм – i перад усёй Вугеркай, калi на тое. Але раней, пры yсёй жудасцi становiшча, усё гэта не падавалася Ільзе настолькi yжо няправiльным. Раней яна, па вялiкiм рахунку, дзень па днi yсё болей i болей схiлялася да думкi, што мусiць, наyпрост абавязана прынесцi сябе y ахвяру шчасцю княжыча. Чаляднiцы шапталi ёй, абвiваючы Ільзiн стан павуцiннем белага шоyку, што кожная дзяyчына y княстве yсiм сэрцам жадала б апынуцца на яе месцы, што такое каханне, як у княжыча да яе, сёння рэдкасць i цуд. І Ільга, крывячы душой i суцяшаючы сумленне, думала: сцерпiцца – злюбiцца. Гожы малады княжыч, якi за апошнi час выраyняyся y ладнага юнака, з цёплымi карымi вачыма, з шаyковымi цёмнымi кудзерамi, здаецца, сапраyды кахаy яе. Пакахаy, толькi пабачыyшы, i yвесь гэты час абяцаy абараняць. Так што яна была yпэyнена, што павiнна калi не пакахаць, дык па меры сiл зрабiць шчаслiвым добрага княжыча, што вяселле i абавязковае шчасце пасля, доyгае–доyгае жыццё разам – гэта якраз тое, чаго i ёй самой хацелася б. Толькi вось у смаку таго яблыка было штосьцi такое, што yсхвалявала яе памяць, што адшукала y яе памяцi i y сэрцы – страшную, балючую пустку, рану, якая хай i запяклася, але yсё яшчэ смылела. І, асэнсаваyшы yсё, быццам ачомаyшыся, быццам абудзiyшыся ад доyгага сну, Ільга раптам з жахам зразумела, што змаладушнiчала, збаялася аднойчы i сама сябе загнала y кут, у тупiк без выйсця. І ад гэтага асэнсавання зямля сыходзiла з–пад ног i не ставала паветра. І зноy падалося, быццам яна вось–вось павiнна yспомнiць усё, трэба толькi напружыць памяць у апошнiм высiлку. – Хаця б весела было? – спытаy Алiзар мякка, не выпускаючы яе руку са сваiх далоней. Ільга здрыганулася yсiм целам, зiрнула на яго спужанымi вачыма. Нiтачка зноy перарвалася, унутраная бездань дыхала самым сапраyдным ледзяным холадам – так, што Ільгу yзяла дрыготка. Княжыч заyважыy, варухнуy бровамi, скiнуy падбiты футрам плашч, захутаy Ільгу. Усмiхнуyся, сустрэyшыся з ёй поглядам, i ад гэтай шчырай i цёплай усмешкi y Ільгi сцiснулася сэрца. – Хадзем, хадзем, – сказаy Алiзар, асцярожна адвёyшы ад Ільзiнага твару неслухмяную пасму. – Вечарэе, з верасовых пустак цягне сырасцю. І Ільга, блытаючыся y аксамiтным падоле, дазволiла сябе звесцi, дазволiла сабе расслабiцца, кiнуць спробы адолець прагал ва yспамiнах. Адчувала моцную цёплую руку вакол сваiх плеч, думала мляyка, павольна i ленавата: i няхай так застаецца, i няхай так i будзе. У казак ёсць свае законы, казкi yсе расказваюцца на адзiн лад, i нiчога з гэтым не зробiш, i супрацiyляцца марна. – Там быy стары гусляр, – задуменна прагаварыла Ільга. – Уявi, спяваy пра князёyну i цмока. Пра мяне. Прамовiyшы гэта, раптам сумелася, i зноy адрынула мляyкасць, паспрабавала засяродзiцца на аднойчы заyважанай няправiльнасцi. Княжыч яе задуменнасцi, здаецца, не заyважыy, але гусляром зацiкавiyся. – У нас у замку амаль няма музыкаy, – заyважыy ён мiмаходзь. – Варта было б запрасiць каго, калi папрыязджалi на кiрмаш. Праyда ж? Ільга адказала кiyком. Музыкаy у замку сапраyды было нямнога, а тыя, што былi, не маглi асаблiва пахвалiцца анi выбiтным уменнем, анi пекнымi песнямi. Князь хацеy склiкаць лепшых майстроy з блiжнiх зямель на кiрмаш i на сынава вяселле, але з тых запрошаных пакуль яшчэ нiхто не з’явiyся. Зрэшты, падумала Ільга, гэта трохi нават дзiyна. Усе гэтыя два гады y княжым замку яна не чула сапраyднай музыкi. Вядома, жанчыны часам спявалi за працай, а дружыннiкi – за кубкамi з вiном, але тая музыка была дамашняя, для сваiх патрэб, без палёту, без вiхуры i чароyнай сiлы. Дзеля танцаy на баляваннях запрашалi i музыкаy, часцей вандроyных майстроy кшталту таго старога гуляра, але yсё было не тое, не так, не сапраyднае. Бо сапраyдная музыка – Ільга гэта знекуль цвёрда ведала – мусiла быць менавiта чароyнай, палётнай, крылатай. Не таму, што яе наyмысна спавiвалi чарамi, а проста таму, што iначай стварыць сапраyднае не атрымаецца. Проста таму, што iначай не yмееш. Проста таму, што музыка – такая. Яна задумалася над гэтымi апошнiмi думкамi, перабiраючы y памяцi, адкуль магла б пра гэта даведацца, ад каго пачуць. Таму i не заyважыла, што яны з княжычам прыпынiлiся i сталi y адным з вузкiм замкавых калiдораy ля габелена са сцэнаю палявання. А калi заyважыла yсё гэта i падняла на Алiзара твар, княжыч ужо гаварыy, злёгку чырванеючы i хаваючы вочы. Гаварыy ён цiха, але цвёрда, што намеры y яго нiколькi не змянiлiся, што Ільга не павiнна думаць, быццам ён з ёю выключна таму, што так вырашыy бацька, што раней ён, Алiзар, i не yсведамляy, наколькi можна… На гэтым княжыч пачырванеy асаблiва густа i замоyк. Ільга глядзела на яго вялiкiмi вачыма, збiраючыся з думкамi, наважваючы сказаць тое, што даyным–даyно павiнна была сказаць. Праyда, Алiзар яе маyчанне i позiрк патлумачыy для сябе на зусiм iншы лад – i, усё яшчэ чырванеючы, пяшчотным, але настойлiвым дотыкам прыцягнуy Ільгу за падбароддзе i пацалаваy у паyадкрытыя для пярэчанняy вусны. Ільга iмгненна yспыхнула, задыхнуyшыся ад нахабства, з сiлай уперлася княжычу y грудзi рукамi, адштурхнула i вызвалiлася. – Ты што гэта тут яшчэ надумаy, ёлупень? – сказала Ільга сярдзiта. – Ты iдзi лепш загародку y хляве памацай. Выдумшчык! Да пацалункаy у iх яшчэ неяк не даходзiла, ды i самой Ільзе неяк дзiyнавата i смешна было думаць, што пасля вяселля княжыч i на яе пацалункi, i на многае iншае, пра што шэпчуцца чаляднiцы, будзе мець нейкае там сваё права. А зараз, калi на вуснах яна яшчэ адчувала салодкi яблычны прысмак, калi yсёй сваёй iстотай была там, ля прорвы бяспамяцтва, гэта i yвогуле падавалася лiшнiм, недарэчным, нават блюзнерскiм. – Проста… мы ж нiбыта… ну… – прагаварыy Алiзар i ледзь не згарэy з сораму пад ледзяным Ільзiным позiркам. – Нiшто сабе, – глуха выгукнулi аднекуль збоку. Алiзар, здрыгануyшыся ад нечаканасцi, i сам адступiy, чырванеючы яшчэ гусцей, а побач з габеленам вырас мажны Тамаш Дубынiч, пашчыпваy чорную кучаравую бараду, скалiy з вышынi белыя зубы. – Хто каго любiць, той таго i чубiць, – весела казаy Дубынiч, звузiyшы шэрыя вочкi. – Вы iншага месца й часу не знайшлi, каб на людзях тут мiлавацца? Алiзар, у аднолькавай ступенi злосны i прысаромлены, нагадаy дзядзьку – i, мабыць, Ільзе адначасна таксама, – што y iх зусiм хутка вяселле. Дубынiч толькi пахiтаy галавой i паyзверх макаyкi сярдзiтага пляменнiка звярнуyся да Ільгi: – Пагамонiм, дзеyка? Трэба. Дужа. – Пагамонiм, дзядзька, – з кепска прыхаванай радасцю пагадзiлася Ільга. І, скiнуyшы Алiзараy плашч княжычу на рукi, таропка сышла, быццам уцякла, разам з Дубынiчам, цi, дакладней сказаць, следам за Дубынiчам, бо побач з iм нават Ільга не змагла б прайсцi па нешырокiм калiдоры. – Ільга, я… – загаварыy быy Алiзар. Ды яна не азiрнулася – усё яшчэ злавалася. – Пацерпiш, хлопча, – коратка кiнуy Тамаш пляменнiку. З Дубынiчам разам Ільга паднялася y адну з найбольш старых вежаy замка. Ісцi давялося па вузкiх вiтых усходах, i прыемна было, падымаючыся, весцi адной далонню па шурпатай каменнай сцяне. Думалася так: калiсьцi даyным–даyно сюды прыйшлi людзi, адваявалi зямлю y верасовых пустак, пабудавалi вежы замкаy i гарадскiя сцены, пасеялi жыта. Людзей тых ужо няма, косткi iх змяшалiся з зямлёй, а вежы стаяць, па–ранейшаму гледзячы на верасы на yзгорках. Ад гэтых думак чамусь было сумна: можа, з той прычыны, што i Ільга павiнна, у рэшце рэшт, сысцi, i занадта, можа, хутка па мерках вежаy цi адвечных пагоркаy. І будзе гэтаксама шумець жыта, i сiвыя ад часу камянi будуць несцi сваю варту пад небам, i нехта таксама дакранецца да iх рукою, адчуе бездань часу i здзiвiцца, i жахнецца. На самым версе вежы быy невялiкi пакойчык, дзе звычайна yладкоyваyся сам Дубынiч, калi гасцяваy у брата. Сюды быy уцiснуты стол з мапаю блiжнiх зямель, а са сцяны глядзеy герб княжай сям’i на цяжкiм шчыце, акаваным металам. Побач з камiнам, дзе служкi yжо развялi агонь, на калматай мядзведжай шкуры, што выскалялася на yваход, стаялi два нiзкiя фатэлi, а далей, леваруч ад уваходу, багатая шаyковая шырма. Перамяжоyваючыся з паляyнiчымi трафеямi, тут i там вiсела зброя – збольшага клiнкi рознага кшталту, – i языкi агню адбiвалiся y люстраной сталi, слiзгалi i плылi. А вокны, нешырокiя, больш падобныя да байнiц, былi дзiвосныя, з каляровым шклом у свiнцовай аплётцы, так што барвовы захад афарбоyваyся i блакiтным, i зялёным, i жоyтым, успыхваy, як найлепшыя самацветы, а на каменных плiтах падлогi адмысловым дываном ляжала расквечанае святло. Ільга наблiзiлася да блiжняга вакна, кранулася каляровага шкла кончыкамi пальцаy. З вежы адкрываyся вiд на зарослыя верасам пагоркi на пустках: адтуль ужо патроху наступаy, гусцеючы з кожным момантам, туман – блакiтны, жоyты, барвовы i цёмна–зялёны y каляровых ромбах шкла – выбiрай, як болей падабаецца. У звычайным, празрыстым шкле без каляровых дамешкаy, падумала Ільга, туман быy бы малочна–белы, зусiм як снег. Гэтая думка – цi гэты колер – з нейкай прычыны надзвычай усхвалявала, растрывожыла сэрца. Ільга, звузiyшы вочы, уважлiва yглядзелася y туман, якi цёк з пустак густой ракою, сама не ведаючы, што чакала там пабачыць. І, вядома, у зманлiвых каляровых ромбах не пабачыла анiчога. Дубынiч, крэкнуyшы, прысеy у адзiн фатэль, прытрымаyшы рукою ножны на поясе, – i пад ягонай вагою крэкнула yжо мэбля. Барвовы плашч мяккiмi хвалямi сцялiyся па падлозе, а самы край плашча раптам расквецiyся рознымi колерамi. Гаспадар плашча тупаy нагою y акаваным жалезам боце, падкручваy вусы, косячы вокам на Ільгу, гучна соп i змрочна маyчаy. – Ты мне вось што скажы, малая, – нарэшце загаварыy Дубынiч, адкашляyшыся y кулак. – Гэта самае. Як, усё–ткi зладзiлася што y цябе з нашым Алiзарам? Вымавiy – i уважлiва паглядзеy спадылба маленькiмi шэрымi вочкамi. Выпрабоyваy. Ільга, сустрэyшыся з Дубынiчам вачыма, тут жа адвяла погляд, утаропiлася ва yласны падол, вышыты залатымi лiлеямi, закалупала падлогу наском расшытага зыркiмi пацеркамi боцiка. – Не надта, дзядзька, – прагаварыла цiха. – І, думаю, не зладзiцца. А Дубынiч, крывячы рот, бязлiтасна працягваy, што, i сапраyды, па кутах цiскацца – гэта адно, i дзеля аднаго гэтага, можа быць, i не варта вяселле ладзiць, калi на тое. Ільга чырванела i моyчкi сердавала – збольшага на саму сябе. – Алiзар у нас хлопец упарты, каб яго трасца, – дадаy Дубынiч, з iмпэтам пачасаyшы бараду. – Праyду кажучы, гэта я яму параiy, каб з табою смялейшы быy, цi што. Як лепей хацеy, каб у вас… ну… Ты таго… даруй мне. Дабро? – Дабро, – адазвалася Ільга. Падцягнулася на руках i села на шырокае каменнае падаконне, спiнаю да туманных пагоркаy i крывавага захаду за каляровым шклом. Боyтала нагамi, паглядаючы на yласны цень, выразна акрэслены на самацветным дыване святла на падлозе. – Не кахаеш ты яго, дзеyка, – мовiy Дубынiч. – Алiзара–та. А? Ільга паглядзела на Дубынiча i пацвердзiла вельмi спакойна, быццам размова iшла пра надвор’е: – Не кахаю, дзядзька. Дубынiч пакiваy i цяжка yздыхнуy. А Ільга раптам жахнулася свайго спакою, сваёй абыякавасцi i нейкiм дзiyным чынам зразумела, цi, дакладней, адчула, што прычына yсяго гэтага – там, у iнеiстай пустцы памiж яе yспамiнаy. І зноy задрыжэла, быццам ад холаду, i падалося нават, што лускавiнкi iнею караскаюцца па сценах вежы, па камянях i метале, заiмгляюць сталь старой зброi, павольна, але няспынна паглынаюць i колеры, i святло, i барвовы захад, i белы туман. – Дзядзька! – гучна паклiкала Ільга. Злавесны iней, нiбы спудзiyшыся чалавечага голасу, апаy. – Чаго, малая? – Цi можна… – Ільга асеклася спачатку, але змусiла–такi сябе закончыць: – Цi можна памятаць, што ты нешта забыy? – Чаго–о? – працягнуy Дубынiч. – Гэта як жа так, дзеyка? Калi забыy, дык забыy. Калi помнiш, дык помнiш. Не? Дзень таму i сама Ільга разважала б такiм самым чынам. Але не сёння. – Я нешта забыла, – таропка загаварыла яна, недаверлiва паглядаючы на Дубынiчаy круглы твар. – Разумееш, дзядзька? Нешта вельмi важнае. Разумееш? – Ага, вядома, ясна, – выгукнуy Дубынiч, падкручваючы чорны вус, i вiдно было, што зусiм яму не ясна, анi на дробачку. Ільга схавала разгарачаны твар у далонях, кусала вусны ад злосцi на сваю коснаязыкасць. Нават распавесцi пра yсё гэта, страшнае, непапраyнае, не атрымлiвалася. І нешта глыбока yнутры настойлiва нашэптвала: а раптам усе гэтыя нiтачкi, усе гэтыя сляды, ценi yспамiнаy – лухта i прыдумка? Нiколi не было нiчога, апроч таго, што i зараз вядома. А яна дарэмна ламае сабе галаву i мучыць тых, хто мае няшчасце быць побач. Толькi i yсяго. – Толькi i yсяго, – з горыччу сказала Ільга yслых. І адначасна з ёю Дубынiч, якi соп i чухаy у патылiцы, мовiy: – А дзiyна… Замiргаy шэрымi вочкамi, наморшчыy шырокi лоб i, гледзячы кудысь уверх, у пацямнелыя ад часу бэлькi, прызнаyся, быццам i сам зараз успомнiy, што нечага не помнiць. – Я тады бачыy усё з адлегласцi, вядома, – Дубынiч задуменна пашчыпваy кучаравую бараду. – Але вось дзiвата ж, дзеyка: у адзiн момант ты была на мосце, а пасля раптам – трэсь! – i мост абрынуyся пад цмокавым цяжарам. Цябе дакладна не было – а тады з’явiлася yжо на гэтым баку. Я яшчэ падумаy: як так ускараскалася? Ільга падняла бровы. Яна помнiла i цмока, i стары каменны мост, на якi пачвару прыдумалi завабiць. Усё неяк паасобку, як аскепкi ад разбiтага люстра. А вось саму бойку не магла yзгадаць: у галаве yсплывалi толькi расповеды ды песнi, якiя чула пасля. Помнiла yсё, атрымлiваецца, з чужых слоy, не сваёй, а чужой памяццю. – Значыць, быy нехта яшчэ? – працягваy Дубынiч, звяртаючыся збольшага да самога сябе, чым да сваёй суразмоyцы. – Але хто? З маiх хлопцаy анiхто не паспеy бы, мы y засадзе сядзелi з лукамi. Ён пачасаy тоyсты нос i паглядзеy на Ільгу. – Нехта яшчэ?.. – перапытала тая. І з надзеяй прыслухалася да вусцiшнай безданi ва yспамiнах, але там нiчога не азвалася. Зрэшты, гэта была yсяго толькi чарговая нiтачка, як смак яблыка, як карункi слоy, як сапраyдная музыка, якой тут няма. Можа быць, калi сабраць разам як мага болей такiх вось нiтачак, яны прывядуць да чагосьцi важнага, прыхаванага за iнеiстым дыханнем безданi? А пасля Ільга стала yспамiнаць, звяраць уласныя yспамiны з тымi, што навязалi ёй чужыя показкi. І зразумела: амаль у кожным успамiне, так або iначай звязаным з цмокам, чагосьцi не хапае. Напрыклад, ясна помнiлася, што па дарозе са спаленых Лыцавiчаy яна гналася за пачварай i згубiлася y лесе. А вось дарога з лесу зусiм выпала з памяцi: у наступным успамiне Ільга была yжо за многа вёрст ад светлага ляснога возера, ля якога yпершыню зразумела, што кружляе па лесе не першую гадзiну. Пасля Ільга апыналася ля берлагу цмока, бачыла кажановыя крылы, магутны шыпасты хвост i доyгую шыю, увенчаную маленькай сухой галавой з каронаю з рагоy. І – зноy прагал, пустка. А за пусткаю – ужо мост, якi стогне пад крокамi цмока, якi рассядаецца i падае yнiз, i вострыя скалы, што глядзяць з вады, падобныя да цмокавага ашчэру. Ільга боyтаецца над вадою, цмок набiрае полымя, каб спалiць яе – гэтаксама, як спалiy бацьку, як спалiy яе дом. Ільга зажмурваецца, чуе, як б’ецца y вушах кроy, i… – прагал. І Ільга yжо глядзiць на разбураны мост з высокага берага, i нацягвае лук, i страляе y застылага цмока. І зноy пустка, i толькi пазней – здзiyлены Дубынiч, прыцiхлая дружына i y цiшынi пушчанае чыiмсьцi yпэyненым голасам: – Прароцтва! Воля багоy! Дзева–Вой! Ільга саскочыла на падлогу. Разгадка, магчыма, была зусiм блiзка, толькi працягнi руку – i рашэнне на далонi. Калi заблукаеш, варта вярнуцца назад па yласных слядах. Так i тут: варта проста вярнуцца назад. Вакол гiсторыi з цмокам усе прагалы вiдавочныя, а значыць, пачынаць трэба адтуль. – Дзядзька, – цвёрда сказала Ільга. – Мне з’язджаць трэба. Да Калiнавага моста цi… – Зараз? – крыва yсмiхнуyся Дубынiч. – Ну, малая, куды там. Нiхто цябе не выпусцiць. Ды i ехаць да Вугеры з добрыя суткi. І гэта калi напрасткi, пушчай. Але ж ты не воyк, каб цераз яры сiгаць, а? Згадка пра ваyкоy чамусь насмяшыла i yсцешыла. – Не воyк, дзядзька, – усмiхнулася Ільга. – Чаго няма, таго няма. – Ну, то вось i пачакай ранiцы, – параiy Дубынiч. – А там яшчэ лiшнi раз падумаеш, цi трэба табе туды. На што там глядзець? Мясцiны дзiкiя, пушча непралазная, рака халодная. Чаго там шукаць, малая? Учарашнi дзень? Ільга прамаyчала. Падумала толькi, што шукае не yчарашнi нават, а заyчарашнi дзень. Дубынiч мае рацыю, вядома: якiя там сляды маглi застацца за два гады? Калiнаy мост, як быy разбураны цмокам, так разбураным i стаiць, а мiж абломкаy ды вострых скал нясе светлыя халодныя хвалi, злуецца i б’ецца неyтаймаваная Вугера. У залу, дзе вячэралi князь i дружына, дзе людзi гаварылi i смяялiся, дзе было светла i шумна, дзе лiлося вiно i разносiлi на вялiзных блюдах смажаную дзiчыну, iсцi не хацелася. Ільга пакрочыла паyз поyныя люду залы i калiдоры, натыркаючыся на дружыннiкаy, на чаляднiкаy i чаляднiц, на гасцей княжава двара. Ад уважлiвых асцярожных позiркаy, ад бясконцага нагляду цямнела y вачах, самi сабой сцiскалiся кулакi. Падавалася, быццам сочаць нават сцены, быццам мураваныя скляпеннi змыкаюцца i невыносна цяжэюць над галавою, як насып кургану. Ільга, задуменная, напятая, як лук, крочыла, цягнучы за сабою нязручны востры шлейф i кволыя нiтачкi памяцi, якiя сёння знянацку сягнулi y мiнулае. Нехта быy побач увесь гэты час, а яна i забыла, змагла – такое – забыць! Нехта прайшоy з ёю разам ад спакойнага ляснога возера да берлагу пачвары i моста, якi падаy у бездань. Прайшоy, мiльгануy, як знiчка, i знiк з памяцi. Але хiба такое магчыма? Хiба ж такое бывае? Ільга кусала вусны. Успамiналiся бацькавы страшныя казкi пра тых, што не людзi, тых, што жывуць мiж курганаy. Вогненнавокiя, казаy бацька, умеюць плесцi такiя чары, якiя падманваюць чалавечы розум i блытаюць памяць, чары, якiя карнаюць лёсы, а то i цягнуць жыццёвыя сiлы. Вогненнавокiя крадуць дзяцей, пакуль мацяркi не сочаць, танчаць вакол зачараваных камянёy, зводзяць вандроyнiкаy у лясныя нетры. Іхнiя кавалькады лятуць на крылах ледзяных завей i, грозныя, нясуць жудасную смерць тым неабачлiвым i непачцiвым, хто рызыкне сустрэць iх на раздарожжы цi на голым зiмовым полi. Дзiкi Гон i дзеля забавы палюе на смяротных: наперадзе нясуцца прывiдныя харты, заходзяцца браханнем, а з завеi, з туману выплываюць постацi вершнiкаy. І паляyнiчыя рагi заходзяцца y пагрозлiвым поклiчы, i поyня хавае бледны твар за хмарамi, i блiскае зброя, i суха рыпяць, згiнаючыся, лукi пад бязлiтаснымi рукамi. Той, на кiм пазнака Дзiкага Гону, свайго лёсу не yнiкне, як бы нi yцякаy, як бы нi хаваyся: Белы Князь у рэшце рэшт возьме сваё, з’явiцца на чале сваiх паляyнiчых i выхапiць з чалавечых грудзей трапяткое жывое сэрца. Ільга зябка павяла плячыма. Бацькавы страшныя казкi заyжды наганялi на яе вусцiш. Яна, седзячы y бацькi на каленях, толькi павiсквала ад жаху, але не дазваляла сабе ускрыкнуць на поyны голас цi зараyцi – iначай бацька кiнуy бы расказваць. А менавiта самыя страшныя ягоныя байкi Ільзе падабалiся болей за yсё на свеце. Уночы спалася кепска. Спачатку Ільга доyга ляжала без сну на велiзарным ложку пад балдахiнам. То круцiлася, бо дрыжыкi бралi ад успамiнаy пра бацькавы расповеды, то тупа глядзела на хвалi i зморшчкi тканiны, нацягнутай памiж разнымi слупкамi ложка. У вокны yглядалася пужлiвае вока месяца – тоненькi малады серп – i халаднаватае срэбранае святло ад яго yпарта прабiвалася з–пад цяжкiх гардзiн. А калi Ільга yсё–ткi правалiлася y неспакойны трывожны сон, месяцовае святло, падобнае да пралiтага малака, пракралася i туды тонкай–тонкай срэбранай нiткай, падвешанай над безданню. У сне Ільга, бязважкая, як воблака, на гэтую нiтку стала i пайшла, вышэй i вышэй, i пад ёю ва yсе бакi рассцiлалася цёмная зямля, якая таксама спала: пушчы, палеткi, пагоркi, азёры, з вышынi падобныя да рассыпаных шкляных пацерак, пералiвiстыя стужкi рэк. Нiтка цяжэла ад расы, хiлiлася долу, як налiты колас, мостам апускалася на духмяны перадсвiтальны луг, увесь у абрыyках туману. Ільга крочыла мiж высокiх траy, а перад ёю, паказваючы дарогу, бязгучна бег белы–белы, быццам туман, воyк. Сонца выкацiлася над iмi раптоyна – страшнае, барвовае, небывала вялiзнае – i туманы апалi, развеялiся. Воyк прыпынiyся i вокамгненна развеяyся таксама, быццам здань, а Ільга застыла на месцы, разгубленая, самотная. – Счакай! – крыкнула адчайна, разумеючы, што не зраyняецца, нiколi не дагонiць, як бы нi спрабавала, як бы нi спяшалася: занадта па–рознаму крочаць. І прачнулася – з цяжкой галавой, разбiтая, быццам i не спала. Вясёлая маладзенькая служка, круглая i чырвонашчокая, крамяная, уся быццам налiyны яблык, абудзiла рана, прынесла Ільзе ваду для yмывання. Балбатала пра yсё адразу i нi пра што, грымела накрухмаленай спаднiцай, шумна адхiнала гардзiны. За вокнамi яшчэ не развiднела, раскудлачаная Ільга пазяхала i церла кулакамi вочы. А служка мiж iншым казала, што вяльможны Тамаш Дубынiч нейкую новую забаyку прыдумаy, таму i загадаy пабудзiць на досвiтку, i дужа прасiy, каб панна – значыць, Ільга – да яго далучылася. – Ах, такi далiкатны пан, ну такi далiкатны! – служка манерна надзьмула пульхныя губкi. – І «ласачкай» назаве, i «красунечкай», i мядовым пернiкам пачастуе! На гэтых словах Ільга вельмi жыва yявiла медзведзяватую абыходлiвасць Дубынiча з жаночым полам i засмяялася. Зрэшты, князеy брат, хоць i y гадах, а нежанаты, поспехам пэyнага кшталту якраз карыстаyся, i не адно такое румянае яблычка па iм уздыхала. Сам жартаваy неяк: як, маyляy, тут законную жонку завесцi, гэта колькi ж дзявок застанецца з разбiтымi сэрцамi. Конец ознакомительного фрагмента. Текст предоставлен ООО «ЛитРес». Прочитайте эту книгу целиком, купив полную легальную версию (https://www.litres.ru/pages/biblio_book/?art=43717044&lfrom=334617187) на ЛитРес. Безопасно оплатить книгу можно банковской картой Visa, MasterCard, Maestro, со счета мобильного телефона, с платежного терминала, в салоне МТС или Связной, через PayPal, WebMoney, Яндекс.Деньги, QIWI Кошелек, бонусными картами или другим удобным Вам способом.\nРљРЈРџР�РўР¬ Р� РЎРљРђР§РђРўР¬ Р—Рђ: 119.00 СЂСѓР±.


Палац-завод-палац: блогер прапануе канцэпцыю аднаўлення піўзавода ў Гродне - Hrodna.life\n21 жніўня 2019, 09:12\nПытанне «што рабіць з піўзаводам» стаіць рубам ужо больш за пяць гадоў. У 2014 будынак прадалі кампаніі «ЭкаПрамЭнерга», якая абяцала рэканструяваць завод пад гандлёва-забаўляльны комплекс, але так гэтага і не зрабіла. У 2017 гродзенскі студэнт прапаноўваў свой варыянт рэканструкцыі — з хостэлам, музеем піва і рэстаранам. Урэшце, планы і мары зруйнаваў пажар у 2018. Зараз свае прапановы ўносіць блогер і краязнаўца Яўген Аснарэўскі. Яны з большага тычыцца не функцыянальнага прызначэння, а магчымасцяў упісаць пабудову ў краявід горада. Магчыма, прапановы прыдадуцца новым інвестарам, бо завод ізноў выстаўлены на аўкцыён.\nРазваліны завода псуюць панараму\nБудынак гродзенскага піўзавода размешчаны ў маляўнічым месцы — на падножжы ўзгорка з драмтэатрам. Ён з’яўляецца часткай цудоўнага пейзажу Гродна. Вандроўцы любаваліся гэтай панарамай з даўніх часоў. І бывалі ў захапленні! Зараз прыезджыя таксама любяць аглядаць горад з левага берага «бацькі Нёмана». Але ўражанне ад панарамы з велічнымі храмамі псуе занядбаны прамысловы аб’ект — былы палац Кунца, больш вядомы гродзенцам, як піўзавод.\nПалац ці завод?\nБудынак былога піўзавода купца Кунца мае даўнюю гісторыю. У мінулым гэта — адна з самых велічных арыстакратычных рэзідэнцый Гродна. Карані гэтага наднёманскага маёнтка ідуць з 16 стагоддзя. Гісторыкі звязваюць палац з імёнамі знакамітых прадстаўнікоў роду Сапегаў, Валовічаў і Агінскіх.\nАдносна канкрэтных будаўнікоў каменнага палаца ў даследчыкаў няма адзінага меркавання. Аднак лічыцца, што ў 17 стагоддзі палац быў мураваным. На плане Гродна пачатку 18 стагоддзя таксама бачны гэты палац.\nПалац на пачатку 18 стагоддзя\nЁн мае чатыры алькежы на кутах, і ўяўляе сабой досыць характэрны для палацавай архітэктуры Рэчы Паспалітай будынак. Алькеж- вуглавая адасобленая частка жылога дома, якая звонку выступае за плашчыню сценаў, часта ў выглядзе вежападобнага аб’ёму.\nАлькежы такіх рэзідэнцый накрываліся велічнымi купаламi, якiя надавалі ім падабенства да замкавых вежаў. Падобныя палацы Швецыі і Чэхіі называюць замкамі.\nПлан палаца на пачатак 18 стагоддзя\nАднак ужо на плане сярэдзіны 18 стагоддзя палац намаляваны з двума алькежамi з боку Нёмана. Ён адзначаны як каменны і акружаны драўлянымі флігелямі. У наступныя гады рэзідэнцыя стала хіліцца да заняпаду і ў 19 стагоддзі перастала выконваць прадстаўнічыя функцыі.\nПлан на сярэдзіну 18 стагоддзя\nНа адной з першых фатаграфій горада, зробленай у сярэдзіне 19 стагоддзя, палац ужо не мае алькежаў. Яны былі ўбудаваныя ў асноўны аб’ём будынка. Набыўшы былы палац, купец Кунц перабудаваў яго ў піўзавод.\nШто варта захаваць\nШто ж засталося ў гэтым будынку ад калісьці шыкоўнага палаца-замка? На першы погляд можа здацца, што няшмат. Але варта прыгледзецца да фасаду з боку Нёмана і стануць прыкметныя часткова захаваныя вялікія пілястры — характэрная прыкмета палацавай архітэктуры Рэчы Паспалітай.\nДобра бачныя і ўбудаваныя алькежы, па краях аб’ёму былога палаца. Ні ў якім разе нельга знішчаць гэтыя каштоўныя элементы падчас рэканструкцыі. Наадварот — іх варта падкрэсліць.\nПалац-замак глядзеўся б у панараме горада лепш, чым прамысловы аб’ект. Як жа вярнуць старому заводу трохі палацавага глянцу? Вельмі проста. Для гэтага не трэба знішчаць усе пазнейшыя прыбудовы завода, дастаткова проста вылучыць стары аб’ём палаца іншым колерам, як гэта зроблена падчас рамонту палаца сядзібы Станіславова. Над убудаванымі алькежамі можна зрабіць купалы, вярнуўшы ім «замкавы» выгляд. Атрыманы фасад будзе даволі дакладна адпавядаць выгляду часоў рэзідэнцыі Агінскіх. Уяўляеце, як выйграе ад гэтага панарама Гродна?\nА каб прадставіць яшчэ дакладней, як бы гэта магло выглядаць, можна паглядзець на фасад рэзідэнцыі Нямцэвічаў у Скоках. Задні фасад гэтага палаца моцна падобны да колiшняга фасада гродзенскага палаца Агінскіх над Нёманам.\nПалац Нямцевiчаў у Скоках. Фота: Tatiana Matlina\n« Аўкцыён па продажы зямлі са старымі дамамі на Валковіча не адбыўся. Гісторыкі заступіліся за драўляныя пабудовы


Валеры Філіпаў далучыўся да кампаніі супраць смяротнага пакарання ў Беларусі (відэа)\nhttp://spring96.org/be/news/29659 2009 2009-09-11T13:33:59+0300 2009-09-11T13:33:59+0300 1970-01-01T03:00:00+0300 be http://spring96.org/files/images/sources/filippov-20.jpg Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА»\nВалеры Філіпаў - доктар фізіка-матэматычных навук, адзін з першых праваабаронцаў, хто пачаў займацца праблемай адмены смяротнага пакарання ў Беларусі. Пад рэдакцыяй В.В.Філіпава выйшлі тры выданні, прысвечаныя праву на жыццё.\nВалеры Філіпаў падпісаў петыцыю, звернутую да беларускіх уладаў, і прывёў кур’ёзны прыклад з гісторыі смяротнага пакарання ў відэа-каментары, а таксама даў інтэрвью, мэта якога распавесці пра шматграннасць праблемы смяротнага пакарання.\n“Стаўленне да смяротнага пакарання – пытанне дастаткова складанае, яно налічвае шматвяковую гісторыю. Можна вылучыць розныя аспекты гэтай праблемы: гістарычны, маральна- духоўны, прававы і філасофскі аспект. Вядомы рускі філосаф Уладзімір Салаўёў вылучаў таксама і маральна-прававы аспект пры разглядзе пытання смяротнага пакарання. На жаль, праблема адмены смяротнага пакарання стала палітычнай праблемай, яе часта выкарыстоўваюць у палітычных мэтах. Найбольш кур’ёзны прыклад такога выкарыстання: Максімільян Рабесп’ер і смяротнае пакаранне. Гэты вядомы дзяяч Вялікай Французскай рэвалюцыі ў 1791 годзе ў Канвенце выступіў з палымянай аргументаванай прамовай за адмену смяротнага пакарання. Аднак затым для сцвярджэння сваіх дэмакратычных ідэалаў, для рэалізацыі сваіх ідэй выкарыстоўваў самыя жорсткія пакаранні, у тым ліку і смяротную кару. У прыватнасці, ён актыўна выступаў за смяротнае пакаранне для Людовіка XVI. І ў 1793 годзе Людовік XVI скончыў жыццё на эшафоце. Аднак кур’ёзы лёсу: ужо праз год сам Максімільян Рабесп’ер быў пакараны на той жа гільяціне. А яшчэ праз год французскі Канвент у 1795 годзе адмяніў смяротнае пакаранне ўвогуле. Праўда, прыкладна праз сорак гадоў гэты від пакарання быў зноў вернуты. Аднак у 1981 годзе смяротнае пакаранне ў Францыі адменена канчаткова. І зараз гэта замацавана ў вышэжйшым законе Францыі – Канстытуцыі: ніхто не можа быць пакараны смерцю. Ёсць яшчэ і бытавы аспект праблемы смяротнай кары. Многія людзі ставяцца да яе, сыходзячы з простых меркаванняў, заснаваных на інтуіцыі. І якраз мэта майго інтэрвью расказаць пра шматграннасць гэтай праблемы, даць матэрыял для роздуму, каб людзі маглі мець аргументы для абароны сваёй пазіцыі: “за” ці “супраць” смяротнага пакарання”.\n11.09.2009 Тэгі: сьмяротнае пакараньне, відэа


Pэспубліканская нарада “Аб захадах па вырашэньні праблемаў культуры й мастацтва” прайшла у Менску . Нараду ініцыяваў А.Лукашэнка, і выглядала яна як перадвыбарчая сустрэча.\nНа нарадзе А.Лукашэнка аніяк не пракамэнтаваў сытуацыі са зьбітым нядаўна невядомым зламысьнікам кіраўніком тэатру-студыі “Вольная сцэна” Валер'ем Мазынскім.\nНе згадаў пра Мазынскага й міністар культуры Леанід Гуляка. Затое А.Лукашэнка ізноў заступіўся за арыштаванага ў ЗША П.Барадзіна, прапанаваўшы абмяняць яго на грамадзяніна Нямеччыны, які быў летась затрыманы беларускім КГБ за шпіянаж.\n(Лукашэнка: ) "Я не напружваю абстаноўкі, мы хутка паведамім пра гэта ў сродках масавай інфармацыі. Можа Барадзіна хоць аддадуць яны. Я б ужо аддаў ды справу б закрыў крымінальную".\nХаця А.Лукашэнка ўсяляк падкрэсьліваў, што не разгдядае гэтага сходу як перадвыбарчага, сэнс ягоных выказваньняў зводзіўся менавіта да гэтага. Перад выступам паказалі адмыслова створаны да гэтай нарады фільм пра тое, як А.Лукашэнка апякуецца беларускай культурай і мастацтвам.\nНепасрэдна на гэтым форуме ён заклікаў губэрнатараў пабудаваць да прэзыдэнцкіх выбараў у Менску два, а ў абласных цэнтрах па адным жылым доме для творчай інтэлігенцыі.\nА.Лукашэнка абяцаўся падвысіць заробкі для працаўнікоў культуры й зазначыў, што зьбіраецца ўвогуле адмяніць цяперашнюю тарыфную сетку, вылучыўшы зь яе асобныя сеткі: для працаўнікоў дзяржаўных органаў, работнікаў культуры й вайскоўцаў. Адпаведны праект перадаў урад, і А.Лукашэнка схільны праект ухваліць.\nАкрамя таго, А.Лукашэнка мяркуе ўстанавіць пэрсанальныя даплаты “для асабліва выбітных дзеячоў культуры й мастацтва”, як гэта ўжо зрабілі для двухсот мэдыкаў ды навукоўцаў. Ён таксама зазначыў, што ня варта падатковым службам асабліва заглядаць у кішэню працаўнікам мастацтва, каб не выклікаць іхнай незадаволенасці.\nА.Лукашэнка ўсяляк падкрэсьліваў посьпехі й станоўчыя рысы творчасьці беларускіх дзеячоў культуры й мастацтва, называў найслыньнейшыя калектывы, пры гэтым падкрэсьліваючы, што яны дзяржаўныя. Ён даручыў міністру культуры Леаніду Гуляку выціскаць з гэтай сфэры прыватныя структуры:\n(Лукашэнка: ) "Мы ўсё аддалі ў прыватныя рукі. Нейкія ёсьць арганізацыі, якія арганізоўваюць канцэрты, яшчэ нейкія мерапрыемствы, джаз, крафты вось гэтыя! Клюбы, калі я не памыляюся, гэтыя, ідуць рэклямы і так далей! І гэта пасьля той трагічнай падзеі на Нямізе, гэтыя клюбы яшчэ дзейнічаюць. Чаму яны дзейнічаюць?"\nА.Лукашэнка паабяцаў, што колькасьць ладжаных апошнім часам у Беларусі фэстываляў ня зьменшыцца, ён заклікаў ствараць новыя якасныя фільмы, якія сам гатовы фінансаваць з пазабюджэтных сродкаў. Абяцаў, што будзе працягвацца будаўніцтва аб’ектаў культуры, у тым ліку Лукашэнка асабіста хацеў бы “зрабіць сабе помнікам новы будынак Нацыянальнай бібліятэкі”.\nРазам з тым з вуснаў А.Лукашэнкі не сыходзіла й тэма ягоных праціўнікаў, у тым ліку сярод дзеячоў мастацтва й культуры. Не называючы прозьвішчаў, ён абвінавачваў іх у перапісваньні гісторыі, непавазе да свайго народу, моўнай дыскрымінацыі ды іншых грахах.\nА.Лукашэнка ізноў падкрэсьліў, што расейская мова не чужая й беларусам, што дзякуючы ягонай палітыцы была захаваная ад разбурэньня беларуская літаратурная мова, пачалося пашырэньне сфэры выкарыстаньня беларускай мовы.\nНа прэзыдэнцкія выбары, паводле словаў Лукашэнкі, з-за мяжы на карысьць ягоных апанэнтаў павінна паступіць ці то 70, ці то 108 мільёнаў даляраў.\n(Лукашэнка: ) "Ну а выбары пройдуць так, як і належыць беларускай цывілізаванай дзяржаве, як і мусіць быць. Як хоча беларускі народ. А грошыкі іхныя будуць плакаць — пойдуць не туды, куды яны хочуць".\nА расейкі культурны дзеяч Мікалай Губенка, які неяк прапаноўваў зрабіць Лукашэнку й Пуціну помнікі-бюсты за іхныя інтэграцыйныя дзеяньні, зазначыў, што ЗША ўвогуле не пашкадуюць і 6, і 8 мільярдаў даляраў, каб адхіліць А.Лукашэнку ад улады.\nШто да беларускіх дзеячоў культуры, то амаль усе казалі пра свае галіновыя праблемы, не забываючыся й пра ўладу. Рэктар акадэміі музыкі Міхаіл Казінец запрасіў А.Лукашэнку на адмысловы канцэрт у ягоны гонар. Праўда, Лукашэнка адмовіўся ад гэтага гонару, прапанаваўшы зрабіць такі канцэрт, калі ён сыдзе з улады.


— Я? Я?! што зраблю я? — злосна вырачыўся Miкола.— Што я зраблю з ёю?.. Ты ўжо, галубка, мяне не навучыш таму, я сам добра знаю, што з ёю зрабіць, знаю... А пакуль тое зраблю, то найперш, як ты, так і яна, не забывайце таго, што я ёсць гаспадар у хаце, твой гаспадар і яе бацька; галоўнае — яе бацька... А з гэтага ясна, што толькі я павінен кіраваць усім... Ці ж то можна, каб мяне ды не паслухала мае дзіцё? Каб мае, яе бацькі, волі ды я не мог праявіць над сваім дзіцём? Што б то тады было б! Хоць бяры ды ідзі тапіцца... О, не! Я ўжо даўно рашыў, што покуль буду жыў — буду цвёрда стаяць на сваём...\nК канцу гутаркі Мікола так падняў голас.што выходзіла не гаворка, а крык: быццам бы ён не з жонкаю радзіўся аб сваей дачцэ, а сварыўся з шальмоўскім гандляром, які ашукаў яго на цэлую сотню рублёў. За гэта казала і тая сур'ёзнасць, якою агарнуўся яго твар: падняліся кверху бровы, зморшчыўся лоб, запыхалі агнём вочы, заскіжаталі зубы, а за ўсім — стук кулака праводзіў усё гэта.\nКруты нораў Прыдатных Марце за дваццаць два гады яе замуства за Міколам быў добра ведам; ніводная маршчынка на лбу, ніводная ўхмылка ў кутках мужавых губ не былі ёй незразумелымі. Вось і на гэты раз Марта замаўчала — хоць не ад таго, каб збаялася гаспадара ці засердавала на яго, а з-за таго, што ёй стала цёмна і глуха блізкае наступнае сям'і. Дагэтуль усё ішло як па масле, як і трэба было, а тут разам, ні адтуль, ш адсюль пачаў у яе думках завязвацца цесны і блытаны вузел і яе, хітрую і праназаватую кабету, мучыць нейкім трывожным сумненнем і нагальным запытаннем: «Усё-ўсё праз Зосю! I так неўспадзеўкі! Свае дзіця, і столькі клопату! Зося ж не хоча, а ён настане, што ж тады будзе?»\nМарта, як маці, глыбей і мацней за Міколу любіла дачку, яскравей і чутней адзнавала даччыны радасці і мукі, а ад гэтага больш і гарачэй жадала ёй шчасця; затым яна з болыпай асцярогаю глядзела на ўсякія планы, якія дужа легка, але з малою асцярогаю, будаваліся яе рызыкоўным і хванабэрыстым Міколам.\n«Добра-то добра аддаць Зосю за Васіля: і багацце, і знатнасць, і ўсё-ўсё; толькі ж трэба ведаць, што яна яго... не шануе... Ну, а гэтага, Рыгора, бач, хоць і любіць — толькі,— мука адна будзе, а не жыццё... У нас яна прывыкла к мяккаму хлебу, а там»,— думала Марта, і перш ей не хацелася пра гэта гаварыць, а потым не стрымалася і праказала мужу:\n— А ведаеш што, Школа?\n— Я ўсё-такі думаю адно: нам трэба ўгаварыць Зосю, трэба перш уверыць яе, а тады ўжо крутыя меры прыняць... Вось калі толькі яна захоча, дык чаму ж не выдаць за Васіля! Як я буду рада гэтаму!.. Трэба няйначай папрабаваць угаварыць,— няпраўда — здасца... Ну, а калі ўжо ўпнецца — тады можна будзе і на іншыя рады пайсці...\n— Э, пакінь! Нашла каго ўгаварваць! Гэта ж яшчэ дзіця... Як-то не захоча? Чаму не захоча? А калі я, бацька, захачу? Павінна і яна захацець! — не ўнімаўся і не адходзіў ад свайго Школа.\n— Эх, і дзіўны ты, дзіўны мужчына! Непамяркоўны ты чалавек, як я бачу! — расцяжна, матаючы галавою і разводзячы рукамі, прамовіла Марта; зварушылася з месца і прайшла к мыцельніку.


Зварот беларускай праваабарончай супольнасці ў падтрымку Украіны – Гарадзенская праваабарона\nЗварот беларускай праваабарончай супольнасці ў падтрымку Украіны\nDate: 24 Люты 2022Author: harodniapravy\nЗварот прадстаўнікоў беларускіх праваабарончых арганізацый\n24 лютага 2022 года\n24 лютага 2022 года ваенныя сілы Расійскай Федэрацыі распачалі ўварванне ва Украіну. Расійская Федэрацыя называе гэтыя дзеянні “спецыяльнай аперацыяй”, але трэба называць рэчы сваімі імёнамі: пачалася вайна, Расія – краіна-агрэсар, Беларусь уцягнутая ў гэтую вайну як саюзнік агрэсара.\nБеларуская праваабарончая супольнасць упэўненая, што дзеянні Расійскай Федэрацыі – неабгрунтаваныя і неадэкватныя, яны не маюць апраўдання.\nГэта вайна не толькі з Украінай, але выклік усяму цывілізаванаму свету, і свет павінен прыняць тэрміновыя і эфектыўныя меры па супрацьдзеянні гэтай агрэсіі.\nБеларуская праваабарончая супольнасць рашуча пратэстуе супраць расійскай агрэсіі і патрабуе неадкладнага спынення ваенных дзеянняў і вываду расійскіх войскаў з усёй тэрыторыі Украіны і Беларусі.\nМы рашуча выступаем супраць выкарыстання зброі для вырашэння існуючых праблем ва ўзаемаадносінах паміж дзяржавамі. Такія дзеянні відавочна прывядуць да гуманітарнага крызісу, да чалавечых ахвяр і агульнага пагаршэння сітуацыі з правамі чалавека.\nБеларускія праваабаронцы заклікаюць урады ўсіх краінаў і ўсе міжнародныя інстытуцыі выказаць падтрымку Украіне, украінскай грамадзянскай супольнасці і прыняць дзейныя і эфектыўныя захады для супрадзеяння агрэсіі Расіі і ўрэгулявання сітуацыі ў рэгіёне.\nМы выказваем салідарнасць і падтрымку ўкраінскаму народу ў яго барацьбе за суверэнітэт і адстойванне сваіх прынцыпаў.\nПапярэдні Previous post: Юлію Юргілевіч выключылі з калегіі адвакатаў\nДалей Next post: “Следства” па справе Анджэя Пачобута працягнута яшчэ на тры месяцы


Баляслаў Прус. Жывы тэлеграф\nУ час візіту ў сірочым прытулку пані графіня заўважыла на калідоры незвычайную сцэну: чатыры хлопцы вырывалі адзін у аднаго падзёртую кнігу, даволі жвава лупцуючыся кулакамі.\n— Мне здаецца, дзеці, што вы б'яцеся? — крыкнула спалоханая дама. — За гэта ніводзін з вас не атрымае пернічка і да таго яшчэ будзе стаяць на каленях.\n— Бо гэта ён, проша пані, забраў у мяне «Рабінзона»! — апраўдваўся адзін хлопец.\n— Лухта, гэта ён! — запярэчыў другі.\n— Бачыш, як ты лжэш! — крыкнуў трэці. — Гэта ты забраў у мяне «Рабінзона».\nМанашка растлумачыла даме, што, хоць тут і пільны нагляд, падобныя выпадкі здараюцца даволі часта, бо дзецям хочацца чытаць, а кніжак у прытулку няма.\nУ сэрцы графіні затлела нейкая іскра. Паколькі, аднак, паню стамляла думанне, яна пастаралася забыцца пра гэта. Толькі ў салоне пана саветніка, дзе прынята было гаварыць пра рэчы набожныя і дабрачынныя, графіня расказала пра выпадак у прытулку і пра тое, як растлумачвала яго манашка.\nСаветнік, слухаючы графіню, таксама пранікся незвычайным пачуццём і, як быстрэйшы ў думанні, вырашыў, што трэба было б паслаць сіротам кніжак. Прыгадаў нават, што ў шафе ці ў скрыні тлее ў яго мноства друкаванага слова, якое ён купляў калісьці сваім дзецям... Аднак пан саветнік быў зацяжкі, каб корпацца ў нейкай старызне.\nУвечары саветнік быў у пана З., усё жыццё якога праходзіла ў аддаванні дробных паслуг чалавецтву, асабліва яго ніжэйшым пластам. Хочучы зрабіць прыемнасць пану З., саветнік расказаў яму, што графіня ўбачыла ў прытулку і пачула там ад манашкі, дадаўшы са свайго боку, што варта было б пастарацца пра кнігі для сірот.\n— Ды гэта ж прасцей за ўсё! — выгукнуў пан З. — Зайду заўтра ў рэдакцыю «Кур'ера» і паўплываю на іх, каб зрабілі аб'яву.\nНазаўтра пан З. прыбег, задыханы, у рэдакцыю, на прамілы бог просячы, каб яна заклікала грамадскасць ахвяроўваць кнігі для сірот.\nЁн трапіў вельмі дарэчы, бо ў нумары якраз не хапала некалькі радкоў з якой-небудзь сенсацыйнай весткай. І таму рэферант чуллівага аддзела прысеў і напісаў:\n«Чародка дзяцей, якімі апякуецца грамадскасць, пакутуе ад недахопу кніг. Малеча тужыць. Памятайце пра душы галодных!»\nПраз некалькі дзён, у нядзелю, каля зачыненых дзвярэй рэдакцыі я сустрэў бедна апранутага чалавека, з рукамі чорнымі, як у камінара, з худой дзяўчынкай, што трымала пакунак старых кніг.\n— Чаго вы хацелі?\nЧалавек зняў шапку і нясмела адказаў:\n— Мы, проша пана, прынеслі некалькі кніжак для тых галодных, што вы пісалі пра іх...\nА худая дзяўчынка зрабіла кніксен і зачырванелася, наколькі гэта дазволіла ёй малакроўе.\n— Як вас завуць? — спытаўся я ў чалавека, узяўшы тыя кнігі.\n— А навошта вам гэта? — спытаўся ён разгублена.\n— Павінны ж мы надрукаваць, хто кнігі даў.\n— Ой, не трэба! Я ж бедны чалавек з капялюшнай фабрыкі... Не, не трэба...\nІ ён пайшоў са сваёю благенькай дачкой.\nПобач са мной стаяў вучоны, прафесар фізікі, і таму, відаць, мне прыйшоў на думку тэлеграф зусім новай канструкцыі.\nГалоўнай станцыяй быў сірочы прытулак, бакавой — рабочы з капялюшнай фабрыкі; калі адзін даў сігнал «увага», другі адразу ж адказаў. Калі адзін пажадаў, другі — прынёс.\nА мы, усе іншыя, выконвалі функцыю тэлеграфных слупоў.


Старшынёй МХД пераабраная Марына Хоміч\nhttp://spring96.org/be/news/66641 2013 2013-10-21T14:40:28+0300 2013-10-21T14:40:28+0300 2013-10-21T14:40:28+0300 be http://spring96.org/files/images/sources/maryna-khomicz.jpg\nСустаршыня аргкамітэту па стварэньні партыі «Беларуская хрысьціянская дэмакратыя» Віталь Рымашэўскі назваў Марыну Хоміч «новым тварам у беларускай маладзёвай палітыцы».\n«Такіх твараў у апошнія гады зьявілася няшмат. Яна — яркая асоба. Калі ў яе і ёсьць недахопы ў працы, то яны зьвязаныя выключна не з такой вялікай дасьведчанасьцю, якая ёсьць у старэйшага пакаленьня», — заявіў ён БелаПАН. Аднак, зазначыў Рымашэўскі, у цяперашніх умовах «гэта нават перавага». «Таму што ў беларускіх дэмакратычных сілах не хапае новых, маладых, сьмелых, актыўных і ініцыятыўных людзей», — сказаў ён.\n24-гадовая Марына Хоміч закончыла Беларускі дзяржаўны пэдагагічны ўнівэрсытэт па спецыяльнасьці «Беларуская філялёгія». На парлямэнцкіх выбарах 2012 года вылучалася кандыдатам у дэпутаты, агітавала за байкот выбараў, а перад галасаваньнем зьнялася з выбараў.\nМаладыя хрысціянскія дэмакраты неаднаразова звярталіся ў Міністэрства юстыцыі з заявай аб рэгістрацыі арганізацыі, аднак атрымалі адказ. Вышэйшы гаспадарчы суд пакінуў у сіле рашэнне Мінюста па гэтым пытанні.\n21.10.2013 Тэгі: палітыка, апазіцыя


Страпільныя канструкцыі, халодная гара: рэканструкцыя - Paroc.by\nПаверхня халоднага памяшкання гары часта з’яўляецца самай вялікай па плошчы роўнай паверхняй у будынку, і асноўная частка ўсёй цеплыні, якая ўцякае праз абалонку будынка, уцякае менавіта праз дах. Для максімальнага павышэння энергаэфектыўнасці будынка варта ў першую чаргу ўпэўніцца, ці не патрабуецца дадатковая ізаляцыя памяшкання гары.\nВартасць дадатковай ізаляцыі халоднай гары часта складаецца толькі з вартасці цеплаізаляцыі. Так, напрыклад, эфектыўная таўшчыня ізаляцыі на халоднай гары як мінімум у два разы перавышае таўшчыню ізаляцыі сцен.\nКалі верхні край ветраахоўнай ізаляцыі ў вонкавай сцяне размяшчаецца недастаткова высока адносна бакавога боку гары, гэта паказвае на неабходнасць усталявання ветраадводнага экрана. Паміж верхнім краем ветраахоўнай ізаляцыі і дахам абавязкова павінна пакідацца пэўная вентылюемая прастора (30-50 мм).\nУплыў дадатковай ізаляцыі на вільготнасць матэрыялаў канструкцыі\nПрыклад: Слой базальтавай ваты таўшчынёй 150 мм укладваецца паверх слоя старой ізаляцыі памяшкання гары, які складаецца з драўнянага пілавіння таўшчынёй 200 мм. Пры тэмпературы вонкавага паветра -10 ºC тэмпература старой ізаляцыі, якая знаходзіцца пад слоем дадатковай ізаляцыі, павышаецца да +8 ºC, а яе адносная вільготнасць зніжаецца з 85% да 30%. Гэта сведчыць аб высушванні старой ізаляцыі, якая складаецца з драўнянага пілавіння. Пры гэтым новая ізаляцыя з базальтавай ваты ўтварае пажарабяспечнае пакрыццё паверх гаручай старой ізаляцыі.


У Залессі прайшоў фестываль “Вяргіні да Дня нараджэння Міхала”\nУ суботу, 21 жніўня, музей-сядзіба Міхала Клеафаса Агінскага літаральна патанала ў кветках. У Залессі праходзіў фестываль “Вяргіні да дня нараджэння Міхала”. Як вядома, кампазітар і члены яго сям’і вельмі любілі кветкі, асабліва вяргіні, якіх на тэрыторыі сядзібы налічвалася больш за 60 відаў.\nСвята распачалося тэатралізаваным міні-прадстаўленнем. Пасля на сцэну выйшла вакальная група “Залясянка” і народны ансамбль песні і танца “Цвецень” з Ваўкавыскага ДК з канцэртнай праграмай “Спявай, душа”. Цікавы “бонус” свята – дзве інтэрактыўныя гульні:“Кветкавы барометр” і “Кветкавы аукцыён”.\nСапраўдны падарунак атрымалі аматары аўтэнтыкі, якія былі сведкамі паказу нацыянальных касцюмаў цэнтра беларускіх рамёстваў “Скарбніца”. Кульмінацыя імпрэзы стала канцэртная праграма “Беларусь шматнацыянальная”. На сцэне – Беларусь, Украіна, Польшча, Арменія, Карэя, Ізраіль…\nЗавяршальным і вельмі ўзнёслым акордам фестывалю стаў “Кветкавы вальс танцуем разам!”.


“Я заўжды верыў, што мы зробімся буйной кампаніяй”. Заснавальнік Gismart пра бізнэс і жыццё\nГалоўная » Навіны беларускага замежжа » “Я заўжды верыў, што мы зробімся буйной кампаніяй”. Заснавальнік Gismart пра бізнэс і жыццё\nДата публікацыі: 10.02.2020\nКрыніца: Тамара Колас, tut.by\nЧатыры гады таму, у 2016-м, мы расказвалі пра беларуска-брытанскую кампанію Gismart - «схаванага чэмпіёна» ў сферы музычных мабільных дадаткаў, колькасць запамповак якіх тады складала больш за сто мільёнаў. У 2019 годзе прадукты кампаніі спампавалі больш за 150 мільёнаў разоў, а агульная колькасць запамповак перавысіла 500 мільёнаў. 42.TUT.BY пагутарыў з адным з заснавальнікаў і CTO Gismart - Аляксандр Мінец цяпер жыве ў Лондане, таму даў нам інтэрв'ю ў пісьмовым выглядзе.\nАле спачатку - чым вядомы Gismart\nАляксандр Мінец уваходзіць у топ-200 паспяховых і ўплывовых бізнесменаў Беларусі - 2019 ў якасці сузаснавальніка кампаніі Gismart - гэта беларуска-брытанскі распрацоўшчык забаўляльных мабільных дадаткаў і гульняў.\nУ 2016-м у двух офісах Gismart у Мінску і Лондане працавала 30 чалавек. Сёння - 300. Чатыры гады таму прадстаўнікі кампаніі расказвалі нам у інтэрв'ю, што першы дадатак, з якога пачалі распрацоўшчыкі - Real Guitar. «Зрабілі, выклалі - пайшлі даўнлоды, усё само закруцілася», - узгадваў тады Аляксандр.\nНягледзячы на наяўнасць канкурэнтаў, прадукты кампаніі, сярод якіх былі сімулятары гітары, піяніна, барабанаў, ксілафона і укулеле, пачалі карыстацца попытам: у 2016-м годзе дадаткі атрымалі сумарна больш за сто мільёнаў загрузак. «Да пэўнага моманту выдаткаў на маркетынг дадатку не было ніякіх, каманда канцэнтравалася на прадукце, - казала Святлана Мяйсак, менеджэр па маркетынгу кампаніі. - Гэта ўсё было за кошт арганічнага трафіку і віральнасці».\nАляксандр Мінец (злева) у 2016 годзе. Фота: Дзмітрый Брушко\nПраз тры гады, у траўні 2019-га, кампанія запусціла новы, гульнявы накірунак - тады кіраўнік GameDev напрамку Андрэй Міхлін распавёў dev.by, што кампанія плануе пачаць з распрацоўкі гіперказуальных гульняў.\nГіперказуальныя гульні адрозніваюцца простасцю, мінімальным артам і малой працягласцю гульнявых сесій (пару хвілін). Зазвычай карыстальнік кіруе працэсам пры дапамозе «тапаў» па экране.\nУ казуальных гульняў больш складаная механіка. Да гэтай катэгорыі адносяцца розныя аркады, галаваломкі і іншыя даволі простыя гульні, у якія можна гуляцца пры нагодзе.\nУ 2019-м прадукты кампаніі спампавалі больш за 150 мільёнаў разоў, агульная колькасць запамповак перавысіла 500 мільёнаў. Аб’ём продажаў Gismart за мінулы год склаў 53,4 мільёна даляраў.\nСёлета ў студзені Gismart намінавалі на званне «Лепшы выдавец мабільных гульняў» брытанскай прэміі Pocket Gamer Mobile Games Awards 2020. Але, на жаль, перамагла студыя Scopely.\n42.TUT.BY пагутарыў з Аляксандрам пра тое, як кампанія працуе цяпер.\n«Агульная колькасць запамповак нашых прадуктаў ужо перавысіла паўмільярды»\n- Аляксандр, раскажыце, што зараз адбываецца ў кампаніі: колькі чалавек на вас працуе, ці набралі вы каманду для офісу ў Кіеве? І, дарэчы, чаму выбралі менавіта Кіеў?\n- Зараз Gismart працуе ў трох асноўных накірунках - стварэнне гіперказуальных гульняў, паблішынг старонніх мабільных гульнявых прадуктаў і распрацоўка забаўляльных дадаткаў.\nУ 2019-м мы выпусцілі першыя хіты ў геймдэў-накірунку - Cool Goal!, якое трапіла ў топ-10 самых пампаваных гульняў у свеце, Domino Smash!, Happy Hockey!, Oil Tycoon, Cleon. У гэтым годзе працягнем працу над новымі гульнямі - не толькі гіперказуальнымі, але і казуальнымі, больш складанымі ў вытворчасці.\nНа сённяшні дзень у кампаніі працуе блізу 300 спецыялістаў у Мінску, Лондане і Пекіне. Мы актыўна ладзім суразмоўі з людзямі для нашага новыага геймдеў-офісу ў Кіеве, плануем адкрыць яго ў найбліжэйшы час. Кіеў абралі паводле шматлікіх фактараў, але сярод іх вырашальны - моцная супольнасць распрацоўшчыкаў гульнявых мабільных дадаткаў. Як паблішэр Gismart ужо працуе з украінскімі інды-студыямі, і мы ведаем пра высокі ўзровень экспертызы патрэбных нам спецыялістаў.\nОфіс Gismart. Фота: прэс-служба Gismart\n- Ці вы ўсё яшчэ прытрымліваецеся «плоскай структуры кіравання» (калі кожны мае сваё меркаванне і можа працаваць аўтаномна)? У чым яе плюсы ў параўнанні з традыцыйнай «вертыкальнай»?\n- Нягледзячы на тое, што кампанія працягвае актыўна ўзбуйняцца - толькі за мінулы год да нас далучыліся 120 чалавек, прынцыпы кіравання застаюцца ранейшымі. У аснове - прадуктовыя каманды, якія працуюць над некалькімі прадуктамі або сям'ёй прадуктаў, і сэрвісныя каманды.\nУ 2019-м мы запусцілі таксама R&D-падраздзяленне (скарот ад research and development або «навукова-даследчыя і доследна-канструктарскія работы». - Заўвага TUT.BY) па генерацыі і тэставанню прадуктовых гіпотэз - гэта дазволіла зрабіць працэс пошуку новых ідэй і падыходаў да існуючых прадуктаў больш эфектыўным.\nВядома, у сувязі з ростам кампаніі некаторыя працэсы трансфармуюцца пад зменлівыя бізнес-мэты кампаніі і патрэбы асобных камандаў. Але галоўны прынцып захаваўся.\nПра тое, што плоская структура працуе, кажуць лічбы - з штогод мы падвойваем колькасць прадуктаў у нашым партфоліо. У 2017-м іх было 7, у 2018-м - 15, у 2019-м - 31. Агульная колькасць запамповак нашых прадуктаў ужо перавысіла паўмільярды.\nПлюсы плоскага кіравання - у свабодзе і хуткасці прыняцця рашэнняў, адсутнасці бюракратыі, у асабістай адказнасці і зацікаўленасці ў выніку кожнага супрацоўніка. Калі ты ведаеш, што можаш дзяліцца сваім асабістым бачаннем з камандай і наўпрост уплываць на прадукт, матывацыя ўзрастае ў разы.\n- Колькі цяпер прадуктовых камандаў? Што за яны?\n- Сёння ў нас 14 прадуктовых камандаў. Акрамя гэтага, ёсць яшчэ Discovery і Growth каманды ў межах R&D.\nШэсць з іх займаюцца дадаткамі - гэта каманда, якая адказвае за групу бітмэйкінг-дадаткаў, Drums каманда, каманда Karaoke, Piano, Edutainment (гульнявое навучанне. - Заўвага TUT.BY) і Wellness (канцэпцыя здаровага ладу жыцця - Заўвага TUT.BY).\nАкрамя гэтага, ёсць восем геймдэў-камандаў памерамі ад пяці да васьмі чалавек, на чале з геймпрадзюсарам. Кожная з іх працуе над сваімі гульнямі.\nПра «клонаў», інвестыцыі і плату за гульні\n- У лютым Gismart абвясціў, што гатовы ўкласці ў «мабільныя стартапы з моцнымі камандамі» да мільёна даляраў. Ці знайшліся кандыдаты? Калі так, то якія і паводле якога прынцыпу яны былі абраныя?\n- Мы шукаем перспектыўныя праекты і каманды, з якімі гатовыя дзяліцца назапашаным за гады паспяховай працы ў мабайл-індустрыі досведам і сродкамі. Інвестыцыі ў новыя праекты - гэта частка стратэгіі па пашырэнні нашага існуючага партфоліа, і мы старанна падыходзім да выбару такіх праектаў і камандаў, не абмяжоўваючы сябе канкрэтным бюджэтам.\nУ 2019 годзе мы анансавалі першую буйную ўгоду - інвестыцыі ў памеры 500 тысяч даляраў у берлінскі музычны стартап Jambl. Акрамя гэтага ў нашым партфоліё ёсць іншыя праекты, з якімі мы супрацоўнічаем у рамках інвестыцыйнай праграмы. У 2020-м будзем працягваць актыўна развіваць гэтую ініцыятыву.\n- Не так даўно ў вашай гіперказуальнай гульні Domino Smash з'явіўся клон пад назвай Rolling Domino. Такое часта бывае ў вашым бізнэсе?\n- Гэта даволі распаўсюджаная практыка на рынку гіперказуальных гульняў. Рынак вельмі дынамічны, таму некаторыя выдаўцы выбіраюць агрэсіўную стратэгію: яны гатовыя выдаваць іншыя гульні-клоны і распрацоўваць копіі перспектыўных гульняў за кошт унутраных рэсурсаў.\nУ кароткатэрміновай перспектыве такі падыход можа выйграць - клона можна вывесці ў топ, выкупіўшы ўвесь трафік. Але ў доўгатэрміновай перспектыве такая стратэгія развіцця даецца ў знакі: рэпутацыя выдавецтваў, якія займаюцца капіяваннем прадуктаў або запускамі клонаў псуецца, і тады інды-студыі ўжо двойчы думаюць, перш чым паказаць гульню такім выдаўцам. Гэта дапамагае карэктаваць сітуацыю на рынку гіперказуальных гульняў.\n- Вы пачыналі з стварэння «музычных» гульняў, а цяпер у топе вашых прадуктаў гіперказуалкі. Як думаеце, чаму? Ці можа быць гэта звязаным з узроўнем стрэсу сучасных людзей?\n- Гэта ў першую чаргу звязана з прастасцю механік гіперказуальных гульняў і мінімальнай колькасцю увагі, якой патрабуе гульня ад карыстальніка. Усё гэта стварае нізкі парог уваходу, і гіперказуалкі збіраюць максімальна шырокую аўдыторыю - нават тых, хто ад пачатку не залічвае сябе да геймераў.\nАкрамя гэтага, распрацоўшчыкі ўвесь час працуюць над разнастайнасцю геймплэя, над «даступнасцю» гульнявога працэсу для карыстальнікаў, і гэтым прыцягваюць яшчэ больш шырокую аўдыторыю.\nФота: Дзмітрый Брушко\n- Які цяпер патэнцыял музычнай нішы?\n- Патэнцыял музычных дадаткаў - як забаўляльных, гэтак і адукацыйных - па-ранейшаму вельмі высокі. Мы працягваем працу над нашымі вядомымі музычнымі прадуктамі - Beat Maker Go, Karaoke, Music Zen, Piano Crush і іншымі. У мінулым годзе анансавалі новую маркетынгавую стратэгію праз калабарацыі з вядомымі музыкамі - гэтак у Beat Maker Go з'явіліся песні адных з лепшых дыджэяў у свеце, The Chainsmokers. Мы падпісалі пагадненні з Sony/ATV і Warner Studios, што дазволіла нам істотна пашырыць каталог песень у Karaoke.\nМузычная ніша - гэта тое, з чаго мы пачыналі, і мы застаемся моцным гульцом на гэтым рынку. У нас дастаткова экспертызы і амбіцый, каб пашырацца і заваёўваць новыя рынкі.\n- Нашы людзі да гэтага часу не дужа ахвотна плоцяць за гульні. Што мусіць змяніцца, каб беларусы прывыклі да ідэі аплаты?\n- Платная версія дадаткаў, зазвычай, прапануе дадатковы кантэнт і функцыянал, прэміяльныя фічы або персаналізацыю, што можа стаць добрым матыватарам для пакупкі. Некаторыя людзі гатовыя плаціць, калі бачаць для сябе карысць - не важна, вучыць яно граць на музычным інструменце, дапамагае расслабіцца або проста прабавіць час.\nТым не менш, большая частка ўладальнікаў мабільных девайсаў працягвае заставацца няплоцячай. І гэта нармальна - у такім выпадку карыстальнік плоціць распрацоўшчыку увагай - праглядаючы рэкламу.\n«Адукацыя для будучыні»\n- Gismart таксама ўваходзіць у Асацыяцыю «Адукацыя дзеля будучыні». У мінулым годзе вы адкрылі STEM-цэнтр у Дуброўна. Ці з'явіліся іншыя цэнтры пасля гэтага?\n- Адкрыццё STEAM-цэнтра - гэта наш гонар і наш невялікі ўнёсак у развіццё будучага пакалення. Сёння ў цэнтры пры падтрымцы Gismart працуюць ужо чатыры міждысцыплінарныя праекты, за гэтым стаіць наша каманда і шмат гадзін працы калегаў з Асацыяцыі, якія дапамагалі нам выбраць школу і куратара цэнтра.\nАле адкрыць цэнтр недастаткова. Акрамя тэхнічнага абсталявання патрэбна ментарская падтрымка: мы ладзім майстар-класы для дзяцей, запрашаем іх у офіс у Мінску.\nSTEM-цэнтр у Дуброўна. Фота: Уладзімір Дабрыян / «Образование для будущего»\n- Як думаеце, чаму для беларусаў важна адкрываць такія цэнтры менавіта ў рэгіёнах, як гэта паўплывае на будучыню цяперашніх дзяцей? Дзмітрый Гурскі лічыць, што гэта так званы empowerment (што прыкладна азначае «пашырэнне магчымасцяў»). Ці згодныя вы з ім?\n- Безумоўна, гэта той від дзейнасці, які будзе прыносіць свой плён доўгія гады. Хацелася б, каб ва ўсіх - незалежна ад геаграфіі пражывання - былі роўныя шанцы і доступ да адукацыйных магчымасцяў і новых тэхналогіяў.\n«У Лондане, як і ў Мінску, ты ведаеш ўсіх і ўсе ведаюць цябе»\n- Як даўно вы жывяце ў Лондане? Чаму пераехалі ў Вялікабрытанію, а не, да прыкладу, ў Сан-Францыска, дзе лепшае надвор'е?\n- У Лондане я жыву блізу чатырох гадоў. Мой партнёр і сузаснавальнік Gismart, Дзмітрый Ліпніцкі, які дагэтуль не ўдзельнічаў у кіраванні кампаніяй, далучыўся да каманды ў ролі CEO ў 2016 годзе. Ён больш за дзесяць гадоў жыў у Англіі, і мы прынялі рашэнне адкрыць тут офіс.\nПераезд быў неабходны для развіцця кампаніі - мы распачалі набор супрацоўнікаў у Лондане і актыўна працавалі над пашырэннем сеткі партнёраў.\nУ цэлым, Лондан - камфортны горад для жыцця, але Мінск для мяне назаўсёды застанецца домам.\n- Ці існуе tech-кам'юніці ў Лондане, як у Крамянёвай даліне?\n- Так, вядома. У Лондане шмат tech-кампаній і, адпаведна, ёсць вялікая tech- кам'юніці. У нейкім сэнсе, як і ў Мінску, ты ведаеш ўсіх і ўсе ведаюць цябе, калі ты выбіраеш праактыўную пазіцыю і не супраць зносін і новых знаёмстваў.\nЁсць шмат рэлевантных мерапрыемстваў, мітапаў, ёсць асобныя membership clubs для людзей з tech-індустрыі. Паколькі гэта горад з вялікай колькасцю экспатаў, то ўліцца ў прафесійнае кам'юніці досыць лёгка.\n- Калі вы пачыналі, ці чакалі, што ваш стартап вырасце ў нешта большае? У які момант вы зразумелі, што ўсё, цяпер наперадзе будзе толькі рост?\n- Я заўсёды верыў, што мы зробімся буйной міжнароднай кампаніяй, прадукты якой стануць папулярнымі ва ўсім свеце. Менавіта таму мы першапачаткова рабілі дадаткі для сусветнага рынку.\nУ 2016-м мы пачалі актыўны набор каманды, з праекта ператварыліся ў кампанію, перапрацавалі існае партфоліа дадаткаў, перабудавалі мадэль манетызацыі, укаранілі новыя каналы маркетынгу. Гэтыя змены прывялі да імклівага росту нашага прадуктовага партфоліа.\n- Ці бывае такое, што вы часам шкадуеце, што набылі некаторую вядомасць? Многія людзі з IT кажуць, што яны інтраверты і ім складана штодня мець зносіны па працы з іншымі людзьмі. Ці можна сказаць тое самае пра вас? Як спраўляецеся з «камунікацыйным перагрузам»?\n- Камунікацыя - гэта неад'емная частка маёй працы, таму я стаўлюся да гэтага як да наканаванасці.\nТамара Колас, tut.by


Кітайскія піраты выдаюць DVD за Blu-Ray | Трифосфат\nКітайскія піраты выдаюць DVD за Blu-Ray\ngsm сигнализация +для дома жми .\nЗнаходлівыя кітайскія піраты вырашылі ператварыць чорны рынак у "блакітны", навучыўшыся выдаваць звычайныя DVD-дыскі пад дыскі Blu-Ray. Як паведамляе Techradar, падробленыя дыскі з адметнымі галаграмамі Blu-Ray з'явіліся на азіяцкіх рынках.\nНатуральна, ніякім высокім якасцю, уласцівым фармату Blu-Ray, прадаваныя дыскі не адрозніваюцца. Піраты проста капіявалі кантэнт з дыскаў Blu-Ray, а затым зніжалі яго якасць да 1080i з дапамогай кодэка AVCHD (Advanced Video Codec High Definition).\nАтрыманае відэа больш нізкага якасці ашуканцы запісвалі на DVD-дыскі, затым распаўсюджваючы пад выглядам дыскаў Blu-Ray — з галаграмай і ў звыклай для пакупнікоў пакаванні. І хоць такога роду кантрафактная прадукцыя нідзе, акрамя прылаўкаў у Азіі, пакуль заўважаная не была, не выключана, што пакупнікам варта маральна падрыхтавацца і не дзівіцца ў выпадку, калі набыты дыск Blu-Ray апынецца падробкай нізкага (гэта значыць DVD) якасці.\nНагадаем, некаторыя эксперты мяркуюць, што менавіта Blu-Ray дапаможа піратам выжыць, бо фільмы ў гэтым фармаце займаюць больш месца, чым DVD або MPEG, і па гэтай прычыне іх складана бясплатна запампаваць з Інтэрнэту. Праўда, прыдуманы кітайскімі піратамі метад нажывы выглядае досыць дзіўна і залішне цынічна па адносінах да пакупнікам. З іншага боку, усё ў тым жа Кітаі ўжо распрацавалі "забойцу" Blu-Ray — фармат CBHD (China Blue High-definition Disc).\n« Samsung аснасцяць свае наўтбукі працэсарамі AMD\nCPS адкрывае прадстаўніцтва ў Санкт-Пецярбургу »


Лябедзька дае магчымасць публічна выказацца ў абмен на 4 тыс. подпісаў за яго\nТактыка байкоту прэзідэнцкіх выбараў – неэфектыўная і непрадуктыўная. Такое меркаванне выказаў Анатоль Лябедзька падчас прэсавай канферэнцыі ў офісе Аб’яднанай грамадзянскай партыі.\nЦікавінкаю сустрэчы стаў зварот да выбарцаў з прапановаю кантракту – магчымасць публічна заявіць пра свае праблемы праз статус даверанай асобы кандыдата на прэзідэнта ў абмен на 4 тыс. подпісаў, сабраных «за» Анатоля Лябедзьку.\n«Давераная асоба – гэта мажлівасці рабіць тое, што, падкрэсліваю, у звычайнай нашай сітуацыі забаронена. На працягу цэлага месяца».\nЛідар АГП ідзе на выбары з антыкарупцыйнаю платформай ды эканамічнаю праграмай «Мільён новых працоўных месцаў». Адная ж з мэтаў удзелу ў выбарах, якія, найхутчэй, прынясуць чарговую элегантную перамогу Аляксандру Лукашэнку, – зафіксаваць парушэнні выбарчага працэсу.\nНапярэдадні стала вядома, што 5-ыя прэзідэнцкія выбары ў Беларусі могуць прайсці раней запланаванага тэрміну – ужо ў кастрычніку. Для існага кіраўніка гэта падстрахоўка на выпадак пагаршэння эканамічнага становішча. Для апазіцыі – ускладненне праз скарачэнне часу на працу з грамадствам.\n«Галасы, канешне, улетку складаней збіраць. І, канешне, наш патэнцыйны электарат, ён хутчэй будзе падарожнічаць, будзе, можа, на летніках. Але, тым не менш, знойдзем і ў Вільні, калі трэба, знойдзем на летніку».\nНягледзячы на станоўчую рыторыку, перамога апазіцыйнага кандыдата пакуль выглядае фантастыкаю. Адною ж з асноўных праблемаў беларускай апазіцыі па-ранейшаму застаецца няздольнасць аб’яднацца ды абраць адзінага кандыдата на прэзідэнцтва.


Свята млынароў у Адэльску: ад зерня да каравая (фота) - 15.11.2021, Sputnik Беларусь\nХлеб і пірагі, вяндліну і клінковы сыр адэльскіх гаспадынь ведаюць не толькі ва ўсёй акрузе, але і па-за межамі аграгарадка, а турысты з задавальненнеем... 15.11.2021, Sputnik Беларусь\nАсабліва цікава наведаць Адэльск падчас Свята млынароў, якое адбылося ў аграгарадку ў мінулую суботу.\nсвята, гродзенская вобласць, беларуская культура, хлебаробы, каравай, фото\n16:01 15.11.2021 (абноўлена: 16:25 15.11.2021)\nХлеб і пірагі, вяндліну і клінковы сыр адэльскіх гаспадынь ведаюць не толькі ва ўсёй акрузе, але і па-за межамі аграгарадка, а турысты з задавальненнеем дэгустуюць гэтыя стравы.\nКалісьці гэта было мястэчка, бо Адэльск меў Магдэбурскае права.\nЦяпер тут штогод праводзяць Свята млынароў, якое даўно стала не толькі брэндавым святам Адэльска, але і ўсяго Гродзенскага раёна.\nСпалучэнне гісторыі, крэатыву, таленту і душэўнасці нікога не пакідае раўнадушнымі.\nСвята пачынаецца з тэатралізаванага шэсця каравайніц і калектываў народнай творчасці.\n11 лістапада тут заўсёды святкавалі Дзень Святога Марціна — заступніка млынароў. У гэты дзень мясцовыя жыхары ладзілі кірмаш, адпачывалі і весяліліся.\nЦяпер Дзень святога Марціна адзначаюць не толькі смакаваннем гуся, але і дэгустацыяй маладога віна. Менавіта гэты дзень афіцыйна лічыцца днём віна новага ўраджаю, а леташняе віно з гэтага моманту лічыцца старым.\nКулінары Гродзенскага раёна прыгатавалі вялікі святочны пірог, які ўсталявалі на спецыяльным стале і ўрачыста раздзялілі паміж гасцямі.\nХлеб і пірагі, вяндліну і клінковы сыр адэльскіх гаспадынь ведаюць не толькі ва ўсёй акрузе, але і па-за межамі аграгарадка.\nГосці прадэгуставалі стравы традыцыйнай рэгіянальнай кухні не толькі Адэльска, якія ўнесены ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь, але і з усяго Гродзенскага раёна.\nСтравы рэгіянальнай беларускай кухні спецыяльна прыгатаваны па старадаўніх рэцэптах майстрамі-кулінарамі мясцовасці.\n"Шчодры пачастунак" - дэгустацыя самага вялікага святочнага пірага.\nТут таксама праводзяць фестываль "Вяртанне да вытокаў” і свята хлеба “ХлебныФЭСТ”.\nНа "ХлебнымФЭСЦе" праводзяць абрад "Выпяканне хлеба" і дэгустацыю таго самага бабуліна хлеба па старадаўніх рэцептах і традыцыйнай выпечкі.\nАдна з лакацый свята - музей пад адкрытым небам.\nА таксама прэзентацыя пазнавальна-забаўляльнай праграмы, звязанай з хлебам "Старыя рэчы з гісторыяй".\nНа свята з'язджаюцца фальклорныя калектывы са ўсей вобласці.\nУ музеі народных інструментаў Мар'яна Скрамблевіча адбылася прэзентацыя яго новай кнігі "Эх, скручу я дудку! Такое зайграю…"\nА у цэнтры культуры адбылося свята "Танцы да апошняга музыкі".\nТрадыцыйна тут праводзіцца і конкурс "Самы прыгожы каравай".\nЗаяўленыя на конкурс работы ацэньваліся па трох намінацыях: "Традыцыйны каравай", "Сучасны каравай" і "Фантазійная кампазицыя".


Іерарх: барацьба за давер да Касцёла павінна быць штодзённай - Vatican News\nАрцыбіскуп Чарльз Шыклуна\nІерарх: барацьба за давер да Касцёла павінна быць штодзённай\nДавер да Касцёла немагчыма вярнуць за тры дні. Барацьба за гэта павінна весціся дзень за днём, падкрэсліў мальтыйскі арцыбіскуп Чарльз Шыклуна перад сустрэчай па абароне непаўналетніх у Касцёле.\nДапаможны сакратар Кангрэгацыі Веравучэння, які мае вялікі досвед у барацьбе з сексуальнымі злоўжываннямі і ўваходзіць у склад арганізацыйнай рады ватыканскага саміту, лічыць, што пакуль заўчасна казаць пра яго магчымыя эфекты.\n“Безумоўна, мы павінны ўжо зараз думаць пра стратэгію, каб сустрэча мела працяг. Будзе асабліва важна, каб былі рэалізаваныя ўказанні Святога Айца. У гэтым сэнсе мы моцна чакаем яго прамовы на закрыццё нарады. Але жадаем пачуць не толькі Папу, але і адно аднаго, каб гэта сустрэча стала важным момантам на шляху барацьбы са злоўжываннямі, якую Касцёл вядзе ўжо шмат гадоў”, - сказаў арцыбіскуп.\nПаводле іерарха, варта памятаць не толькі пра злачынцаў, але і пра вялікую колькасць святароў, законнікаў і законніц, якія сваёй ціхай і адданай штодзённай працай вяртаюць давер да Касцёла.\n“Вядома, што яны не трапяць на вокладкі газет, але з’яўляюцца тым лесам, які расце без шуму, і часта застаецца толькі фонам, для таго дрэва, якое падае. Але мы павінны глядзець на той лес, які расце, і адначасова адганяць “ваўкоў” ад нашых супольнасцей”, - сказаў іерарх.\nСустрэча на тэму “Абарона непаўналетніх у Касцёле” пройдзе ў Ватыкане 21-24 лютага 2019 г. У ёй прымуць удзел каля 200 чалавек, больш за палова якіх – старшыні епіскапатаў.\n20 лютага 2019, 14:45


24.11.2020 / 10:44\nУрачыстая цырымонія адбылася ў Палацы Незалежнасці, піша БелТА.\nДаверчыя граматы ўручылі паслы Бангладэш, Ізраіля, Камбоджы, Кітая, Намібіі, Пакістана і Мальтыйскага ордэна.\n«Бягучы момант можна ацэньваць па-рознаму. Але для нас відавочна адно — беларусы, як гэта заўсёды бывала ў мінулым, даказалі сваю здольнасць адстаяць суверэнітэт краіны, традыцыйныя каштоўнасці і тэрытарыяльную цэласнасць. Неаднаразова заяўляў і яшчэ раз паўтару, што толькі наш народ мае права вырашаць, як будзе развівацца ў будучыні беларуская дзяржава», — цытуе словы Лукашэнкі тэлеграм-канал «Пул першага».


На ўрокі плавання ў райцэнтр прыязджаюць вучні ўсіх школ Маларыцкага раёна\nВыдатны комплекс дзіцяча-юнацкай спартыўнай школы Маларыцкага раёна ўвялі ў строй у 2010 годзе. Радасць была і трэнерам, і юным спартсменам – гандбалістам і лёгкаатлетам. Цяпер база для трэніровак палепшылася ў разы. Вось вам яскравы прыклад, калі бюджэтныя грошы ідуць на стварэнне рэальных умоў жыццядзейнасці народа, а таксама здаровага ладу жыцця.\nРадасць была не толькі для спартыўнай супольнасці, але і для звычайных, часта далёкіх ад спорту людзей. У іх з’явілася магчымасць заняцца фізкультурай, найперш – плаваннем, у цывілізаваных умовах: у комплекс ДЮСШ уваходзяць два басейны – дзіцячы і для старэйшага ўзросту. Сёння блакітныя дарожкі распісаны на месяцы наперад. Плаваюць навучэнцы дзіцяча-юнацкай школы (гэта ўваходзіць у комплекс падрыхтоўкі юных спартсменаў). Плаваюць вучні ўсіх школ раёна. “Прыязджаюць у Маларыту на школьных аўтобусах разам са сваімі настаўнікамі фізкультуры на ўрокі па плаванні, якія праходзяць пад наглядам нашых інструктараў, – расказвае Святлана Галавій, намеснік дырэктара па асноўнай дзейнасці ДЮСШ. – Вучым плаванню, між іншым, усіх жадаючых, пачынаючы з дзетсадаўскага ўзросту. Групы платныя, але ахвотных у іх займацца шмат”.\nІ старэйшым у гэтым спартыўным комплексе таксама рады. Як высветлілася, зацікаўленых правесці час на фізкультурна-спартыўных занятках, схадзіць у саўну, трэнажорную залу ў горадзе і раёне шмат. У жаночай паловы ў асаблівай пашане аквааэробіка. Святлана Васільеўна падзялілася сваімі назіраннямі: “Калі вы мяркуеце, што фізкультурай у вадзе займаюцца выключна дзяўчаты, каб стаць яшчэ больш прывабнымі, дык памыляецеся. На аквааэробіку з задавальненнем ходзяць жанчыны сярэдняга ўзросту і старэйшыя. Тлумачаць проста: выдатны адпачынак ад працоўных і хатніх турбот, ды і здароўю карысць”.\nНе пагадзіцца з такімі аргументамі немагчыма. Таму ў басейне працуюць групы здароўя, таксама можна набыць абанемент і проста плаваць. А вось для пенсіянераў выдзелілі спецыяльную гадзіну, каб людзям сталага ўзросту не перашкаджалі шумныя дзеці, каб пажылыя маглі сябе адчуваць больш упэўнена ў коле равеснікаў і аднадумцаў.\nПлаванне – гэта не профіль дзіцяча-юнацкай спартыўнай школы Маларыцкага раёна. Але, відавочна, на басейн ёсць устойлівы попыт. Вось і не дзеляць на “сваё” і “чужое”, на “спартыўнае” і “аматарскае”. Галоўнае, каб дзеці, дарослыя не толькі пагаджаліся з правільнымі лозунгамі, словамі пра здаровы лад жыцця, фізкультуру і спорт, а кіраваліся імі штодня, ператваралі ў практычныя заняткі.


Дом Міртыі Скапелас, Дамы Скапеласа, SKOPELOS.COM\nДвухпавярховы адрамантаваны дом Myrtia размешчаны ў маляўнічым раёне горада Скопелас з сучаснымі выгодамі\nМабільны тэлефон: + 30 6980475002\nДом Міртыі Скапелас, Скапелас Дома, Скопелас жыллё, Скапелас Хора, Порт Скопелас, Паўночныя Спорады, Грэцыя, летні адпачынак\nАбноўлены дом Myrtia House Skopelos размешчаны ў маляўнічым мікрараёне Горад Скопелас. Скопелас-Хора мае званне традыцыйнага паселішча. Такім чынам, Myrtia House выдатна спалучае ў сабе традыцыйныя элементы і архітэктуру Скопеласа з сучаснымі элементамі і раскошай.\nБольш за тое, дом уяўляе сабой двухпавярховы будынак. Дом можа размясціць да 4 чалавек і працуе круглы год. Таму гэта ідэальнае месца і для велікодных канікул.\nMyrtia House Skopelos мае дзве спальні, адна з двухспальным ложкам і адна з двума аднамеснымі ложкамі, цалкам абсталяваную кухню, дзве ванныя пакоі і туалет, сталовую і гасціную пакой а таксама балкон. На тэрыторыі ёсць 3 кандыцыянеры і бясплатны Wi-Fi.\nДом Myrtia знаходзіцца ў некалькіх хвілінах хады ад порта, дзе таксама знаходзіцца мясцовы рынак. Там вы знойдзеце шмат традыцыйных карчмы а таксама Рэстараны, дзе можна атрымаць асалоду ад смачнай мясцовай кухні. Не забудзьцеся пакаштаваць пірог з сырам скопелитики.\nАкрамя таго, у гавані, у некалькіх хвілінах хады ад дома Міртыі, вы таксама знойдзеце шмат кафэ і бары, каб атрымаць асалоду ад летніх кактэйляў.\nIn Горад Скопелас, недалёка ад жыллёЁсць пякарні, супермаркеты і сезонныя крамы. Варта наведаць ст Музей фальклору Скопеласа а таксама Панагіца Піргоса.\nБліжэйшы пляж да Myrtia House Skopelos - гэта пляж Агіос Канстанцінас Гліфанэры, які знаходзіцца на адлегласці 1.3 км. Стафілас і Веланіё Пляжы знаходзяцца каля 4 км ад катэджа. Агнонда пляж знаходзіцца каля 8 км ад дома, а Панормас пляж знаходзіцца ў 12 км. Іншыя цудоўныя Пляжы наведаць ёсць Милиан і Кастані.\nФотагалерэя Усе фота (40)


Галоўная ➠ Практычныя парады ➠ Ламінат ў ўсякую пакой вашага дома\nАпублікавана 30.01.2015 20:31\nВызначаецца якасць кухоннага нажа па дзяржальні і лязе.\nНатуральна, на першым плане стаіць лязо. Менавіта ад яго залежыць тэрмін службы нажа да чарговай завострывання і якасць нарэзкі. Традыцыйна ляза вырабляюць з нержавеючай сталі, аднак яе склад і марка могуць вельмі адрознівацца. У склад сплаву для якасных нажоў ўваходзіць малібдэн, хром альбо ванадый, якія здольныя метал зрабіць менш далікатным і цвёрдым. Падобная сталь атрымала назву легаваная. Акрамя складу, не менш важная аднастайнасць сплаву. Вызначыць гэта можна візуальна: нож высокай якасці валодае гладкім лязом, у якога ўся паверхня глядзіцца аднолькава. Даступныя па цане нажы з нізкаякаснай сталі маюць маленькія няроўнасці і разводы на плоскасці ляза, якія з'яўляюцца з-за выкарыстання ў вытворчасці неаднароднай сталі.\nЛязо абавязкова павінна быць бездакорна затачыліся, у адваротным выпадку нават сплаў высокай якасці не будзе мець ні найменшага значэння. Дарагія нажы валодаюць завострываннем двухбаковай.\nУ выпадку, калі вы знайшлі нож з бездакорным лязом, звярніце ўвагу на яго дзяржальню. Класічнымі матэрыялам для іх з'яўляецца дрэва. Падобны матэрыял прыгожа глядзіцца і прыемны для рук, але, на жаль, з цягам часу на ім узнікаюць мікротрэшчыны, у якія затым забіваецца тлушч і ўбіраюцца часціцы вільгаці.\nМенш капрызныя нажы з ручкамі з пластыка. Але тут важна якасць самога пластыка, так як падобныя ручкі могуць мець і капеечныя кітайскія нажы, і цудоўныя кухарскіх мадэлі. Якасны пластык даўгавечны і моцны, не ўступае з прадуктамі ў рэакцыю, не баіцца вільгаці.\nМногія майстры выбіраюць нажы з ручкамі з металу. У адрозненне ад таго ж дрэва, метал не баіцца ніякіх уздзеянняў з па-за, ён з часам не расхістваецца, як, напрыклад, пластык. Глядзяцца падобныя нажы прэзентабельна і стыльна.\nПадсумоўваючы ўсё сказанае вышэй, можна сказаць: ці не варта эканоміць на нажах!


Беларусь сёння адзначае 7 Лістапада\nБеларусь сёння адзначае 7 Лістапада - свята, якое на працягу многіх дзесяцігоддзяў было галоўным у вялікай краіне. Аглядаючыся на пройдзены шлях, гісторыкі адзначаць: Беларусь выйшла на міжнародную арэну самастойнай дзяржавай, здзейсніла сур'ёзны прарыў у эканоміцы, навуцы, культуры і сацыяльнай сферы. Мы не толькі захавалі, але і развілі свой патэнцыял, выбраўшы ўласны шлях развіцця. З нагоды Дня Кастрычніцкай рэвалюцыі беларусаў павіншаваў Прэзідэнт Аляксандр Лукашэнка.\nВосень 1917 года кардынальна змяніла ход сусветнай гісторыі. Азнаменавала пачатак новай эры чалавечага развіцця, заснаванай на прынцыпах сацыяльнай роўнасці, справядлівасці і гуманізму.\nІдэалы рэвалюцыі сталі сімвалам адраджэння многіх народаў свету, натхнілі іх на барацьбу за свабоду і раўнапраўе. Упершыню была створана беларуская дзяржава, якая рэалізавала законнае права нашага народа на самавызначэнне, развіццё самабытнай культуры, умацаванне нацыянальнага адзінства. Самаадданай працай мы абнавілі родны край. Здзейсніўшы ратны подзвіг, адстаялі незалежнасць краіны. Захаваўшы лепшыя дасягненні савецкай эпохі, пабудавалі суверэнную дзяржаву.\nПеракананы, што памяць аб гераічных падзеях і выпрабаваннях, якія выпалі на долю беларусаў, узмацняе духоўную сувязь паміж пакаленнямі, выхоўвае пачуццё гонару за свой народ, умацоўвае згоду ў грамадстве, натхняе грамадзян на стваральныя ініцыятывы на карысць Радзімы.\nУ гэты святочны дзень жадаю вам моцнага здароўя, шчасця і дабрабыту, нашай Беларусі - новых дасягненняў і росквіту.\nУстаноўлена асоба мужчыны, які загінуў у мінскім метро\nУ Віцебску ўстанаўліваюць акалічнасці буйнога ДТЗ\nДоля імпарту спажывецкіх тавараў будзе скарочаная


Парэцкі сельсавет (Пінскі раён) — Вікіпедыя\nУ гэтага паняцця ёсць і іншыя значэнні, гл. Парэцкі сельсавет.\nПарэ́цкі сельсавет — адміністрацыйна-тэрытарыяльная адзінка ў складзе Пінскага раёна Брэсцкай вобласці. Цэнтр — вёска Табулкі (да чэрвеня 1978 года — вёска Парэчча).\nУтвораны 12 кастрычніка 1940 года ў складзе Лагішынскага раёна Пінскай вобласці БССР. Цэнтр — вёска Парэчча. З 8 студзеня 1954 года ў Брэсцкай вобласці. 16 ліпеня 1954 года да сельсавета далучана тэрыторыя скасаванага Чамярынскага сельсавета. 9 сакавіка 1959 года ў склад Масевіцкага сельсавета пералічана вёска Цвярдоўка. Пасля скасавання Лагішынскага раёна 25 снежня 1962 года ўвайшоў у склад Пінскага раёна.\nНасельніцтва сельсавета паводле перапісу 2009 года — 1321 чалавек, з іх 96,1 % — беларусы.\nУзята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Парэцкі_сельсавет_(Пінскі_раён)&oldid=4021849"


29 жнівень 2021, 17:16\nГрузавы касьмічны карабель Dragon\n«Грузавік» амэрыканскай кампаніі SpaceX аддзяліўся ад другой ступені ракеты-носьбіта Falcon 9 і працягнуў палёт да МКС. А першая шматразовая ступень зрабіла пасадку на марскую плятформу ў Атлянтыцы. Трансьляцыя палёту вялася на сайце SpaceX.\nСтыкоўка са станцыяй МКС пройдзе а 17:00 паводле менскага часу ў аўтаматычным рэжыме.\nНа МКС даставяць больш як 2 170 кг прадметаў першай неабходнасьці і абсталяваньня для экіпажу. Сярод іх сьвежыя прадукты харчаваньня — цытрыну, авакада, марозіва — для сямі астранаўтаў, якія цяпер знаходзяцца на МКС. А таксама матэрыялы для навуковых экспэрымэнтаў — у іх ліку мурашы і жабраногія ракападобныя.\nРакета кампаніі SpaceX стартавала з грузам да Міжнароднай касьмічнай станцыі\nДасьледчыкі з Унівэрсытэту Вісконсына даслалі на МКС насеньне пустазельля, якое навукоўцы выкарыстоўваюць у якасьці мадэльных арганізмаў з прычыны іх прастаты і хуткага росту. У стане бязважкасьці выпрабуюць таксама ўзоры бэтону, сонечных элемэнтаў і іншых матэрыялаў.\nЯпонскі стартап Gitai выпрабуе ў космасе рабатызаваную руку, якая ў будучыні павінна замяняць касманаўтаў пры іншых простых працах. Першыя выпрабаваньні правядуць унутры касьмічнай станцыі, але ў будучыні рабатызаваныя рукі маюць выкарыстоўваць у адкрытым космасе для рознага рамонту.\nНацыянальнае ўпраўленьне па аэранаўтыцы і дасьледаваньню касьмічнай прасторы ЗША (NASA) карыстаецца паслугамі прыватных кампаній для дастаўкі іх на МКС з моманту закрыцьця сваіх шатлаў у 2011 годзе. SpaceX упершыню пачала перавозіць грузы ў 2012 годзе, і цяпер, дзякуючы гэтаму, NASA больш ня трэба цалкам спадзявацца на Расею пры адпраўцы сваіх астранаўтаў на арбітальную станцыю.\nSpaceX Ілана Маска пасьпяхова запусьціў 61 спадарожнік


Імя і прозвішча Раиса Iara. Значэнне імя, паходжання, сумяшчальнасць імя і прозвішча Раиса Iara. Усе інтэрнэт-паслугі.\nІмёны, якія ідуць з Iara\nНайбольш распаўсюджаныя і рэдкія імёны з прозвішчам Iara.\nНайбольш распаўсюджаныя імёны з прозвішчам Iara: Пенни, Luci, Раиса, Зак, Морин. Атрымаць Імёны, якія ідуць з Iara.\nРаиса Iara падобныя імёны і прозвішчы\nРаиса Iara Raisel Iara Лия Iara Róis Iara Róisín Iara Roos Iara Roosje Iara Róza Iara Rosa Iara Росалия Iara Rosabel Iara Росабелла Iara Розалия Iara Розалия Iara Росалия Iara Роза Iara Розелла Iara Roselle Iara Розетта Iara Розетка Iara Рошинь Iara Рози Iara Розина Iara Розин Iara Росинья Iara Росита Iara Розовый Iara Róża Iara Роза Iara Розалия Iara Розалия Iara Розалия Iara Розалија Iara Розалия Iara Rožė Iara Розика Iara Rózsa Iara Rózsi Iara Ружа Iara Růžena Iara Ружа Iara Ružica Iara Зала Iara


Газ партызан - Агляды лепшых аўтамабіляў\n23-07-2018 Легкавыя аўтамабілі\nГАЗ-66 або Hummer па рускай\nМадэль ГАЗ-66 "Партызан" - гэта паўнапрывадны пазадарожнік пазадарожнік, які быў распрацаваны расійскай аўтамабільнай кампаніяй ГАЗ (Горкаўскі Аўтамабільны Завод). Гэты аўтамабіль быў пабудаваны на базе раней існуючай мадэлі ГАЗ-66. Нягледзячы на тое, што многія дэталі «Партызана» уніфікаваны з яго папярэднікам, пры яго стварэнні было выраблена не мала змяненняў і удасканаленняў. Так, напрыклад, рухавік ГАЗ-66 быў зрушаны назад і апушчаны ў раму, пераробцы падвергліся мацавання генератара і помпы гідраўзмацняльніка. Капот і грузавы адсек аўтамабіля былі вырабленыя з армаванага металічным каркасам шклапластыка па арыгінальных матрыцам, а вось у аснове канструкцыі пасажырскай кабіны ляжаць частцы кабіны таго ж ГАЗ-66. Варта адзначыць, што і шкленне таксама цалкам уніфікавана з 66-ай. Хоць на першы погляд можа здацца, што аўтамабіль сядзіць досыць высока, але на самой справе рэальны дарожны прасвет зусім не вялікі і складае ўсяго 260 мм. Акрамя таго, пры руху па бездаражы не варта забываць аб тым, што аўтамабіль не складана пасадзіць на масты. Вонкава жа «Партызан» вельмі падобны на амерыканскі пазадарожнік пад назвай «Hummer H-1». Колавая база аўтамабіля складае 3 300 мм, длниа - 4 860 мм, шырыня - 2 177 мм, а вышыня - 1 902 мм.\nПад капотам васьміцыліндровы рухавік V8 ЗМЗ-66-06 аб'ёмам 4.25 літра, магутнасцю 125 л.с.Что тычыцца трансмісіі, то аўтамабіль абсталявалі 4-ступеністай механічнай каробкай перадач з двухступенчатай раздатачнай скрынкай. Максімальная хуткасць аўтамабіля складае 110 км / г, а разгон да 60 км / г - 20 секунд. Тармазная сістэма пазадарожніка была двухконтурной з гідраўзмацняльнікам і ўключала ў сябе пярэднія і заднія барабанныя тармазныя механізмы. Рулявое кіраванне таксама было абсталяванае гидроуселителем. Рулявы механізм засноўваўся на глобоидальном чарвяк з трохгрэбневы ролік.\nПярэдняя і задняя падвескі «Партызана» былі залежнымі на паўэліптычных рысорах з амартызатарамі, а канцы карэнных лістоў ўсталёўваліся ў гумовыя падушкі апорных кранштэйнаў.\nСалон ГАЗ «Партызан», у якім ўстанаўліваліся чатыры мяккіх сядзення вельмі прасторны. Аздабленне ж інтэр'еру нічым не зможа парадаваць. Тут суровая прыборная панэль, выкананая з шэрага пластыка, з прасценькімі прыборамі на ёй. Наогул-то, у вытворцы і не было ў планах ствараць камфортны інтэр'ер і абсталёўваць яго электронікай. Бо аўтамабіль насіў больш гаспадарчае прызначэнне. «Партызан» выдатна падыдзе для паездак па перасечанай мясцовасці і суроваму бездаражы.


Як палепшыць турыстычны патэнцыял Гарадзеншчыны? | БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nЯк палепшыць турыстычны патэнцыял Гарадзеншчыны?\nУлады Гарадзенскай вобласці маюць намер істотна палепшыць турыстычны патэнцыял рэгіёна пры дапамогзе супольных праектаў з Еўразвязам. На бліжэйшыя пяць гадоў падрыхтавана каля ста прапановаў для рэалізацыі з такімі краінамі, як Польшча, Літва, Латвія і Украіна. Як зазначае намеснік старшыні рэспубліканскага спартыўна-турыстычнага саюза Сргей Каляда, узаемавыгоднае супрацоўніцтва прыносіць добры плён у развіцці турыстычнай інфраструктуры:\n– Ёсць планы мясцовых органаў улады, грамадскіх арганізацый. Разам мы можам рухацца далей і выпрацоўваць цікавыя кірункі, такія як стварэнне трансгранічных турыстычных маршрутаў, правядзенне фестываляў, развіццё актыўнай турыстыкі для моладзі.\nВялікая колькасць будучых праектаў накіравана на развіццё інфраструктуры Аўгустоўскага канала. Гарадзенскія ўлады дзеля падвышэння яго прыцягальнасці лабуюць ідэю ўвядзення безвізавага рэжым з Польшчай на памежным пераходзе Рудаўка – Лясная.