Заслуженные почести-заслуженным сотрудникам\nЗаслужаныя ўшанаванні-заслужаным супрацоўнікам\nБольш за паўтара стагоддзі, а дакладней за 165 гадоў сумеснага працоўнага стажу на аптэчным складзе — цэлая эпоха ў жыцці аптэчнага склада злучана з гэтымі калегамі-ветэранамі, якіх 30.11.2021 усім калектывам мы з пашанай выпраўлялі на заслужаны адпачынак.\nСярод гэтых энергічных, прыгожых, элегантных дам – тры фармацэўты, якія са студэнскай лавы і да сённяшняга дня прапрацавалі на аптэчным складзе:\nЗаяц Таццяна Уладзіміраўна, намеснік загадніка 2 аддзелы — 45 гадоў аддадзены аптэчнаму складу;\nГунда Ірына Уладзіміраўна, намеснік які кіруе 5 аддзела — 43 гады бездакорнай службы на складзе;\nСайгачова Галіна Збігнеўна, намеснік які кіруе 5 аддзела — 42 гады працоўнага стажу на складзе.\nМожна расказваць пра гэтых выдатных кабет шмат і доўга: пра іх прыстойнасць і прафесіяналізм, уменне арыентавацца ў любых узніклых абставінах і прымаць правільныя вырашэнні. Змяняецца эпоха, змяняюцца кіраўнікі і галоўнае – заўсёды заставацца Людзьмі з вялікай літары. Яны былі і застаюцца клапатлівымі настаўнікамі і мамамі не толькі для сваіх блізкіх. Праз іх рукі прайшлі практычна ўсе адмыслоўцы, якія працуюць на аптэчным складзе.\nНе меней важнай для аптэчнага склада і адказнай была працоўная дзейнасць нашых выдатных камплектоўніц тавараў:\nМацейка Наталля Антонаўна — 15 гадоў стажу ў 6 аддзеле — шмат хто яе ведае як шматгадовага капітана хвалебнай жаночай каманды Гродзенскага РУП «Фармацыя» па валейболе;\nБекіш Ірына Мар'янаўна — 11 гадоў бездакорнай працы ў 7 аддзеле;\nДанілевіч Галіна Васільеўна — 22 гады аддадзены працы на прадпрыемстве, з іх 10 гадоў у 7-м аддзеле аптэчнага склада.\nСыход на заслужаны адпачынак – адменная падзея ў жыцці кожнага чалавека, момант, калі пройдзены пэўны адрэзак жыццёвага шляху і наступіў час падвесці вынікі і пажаць плён сваёй дзейнасці. А праводзіны працаўнікоў на заслужаны адпачынак — ускалыхлівая падзея як для чалавека, гэтак і для ўсяго калектыву.\nАдкрыла мерапрыемства загадніца аптэчнага склада Тарасевіч Ала Леанідаўна – яна адзначыла прафесіяналізм, энергічнасць, мудрасць і актыўную жыццёвую пазіцыю ветэранаў, іх адданасць справе захавання здароўя людзей.\nУ імпрэзе бралі ўдзел калегі, падначаленыя – усе тыя, хто хацеў сказаць ветэранам, якія аддалі няпростай працы столькі гадоў, словы падзякі і павагі. На сустрэчы гучалі не толькі цёплыя словы, ва ўрачыстым становішчы ўручалі заслужаныя ўзнагароды і падарункі. У сваім зваротным слове Сайгачова Г.З. пажадала супрацоўнікам склада сумленна выконваць сваё высакароднае служэнне справе здароўя, атрымваць годную ўзнагароду за працу, падзякавала сабраных за супольную нялёгкую працу.\nА потым было фота на памяць, якое заўсёды будзе напамінаць і віноўнікам урачыстасці, і ўсім калегам пра гэты асаблівы дзень. Нам застаецца пажадаць рэалізацыі запланаваных планаў, моцнага здароўя, поспехаў, аптымізму, дабрабыту і сямейнага шчасця, каб наступны перыяд стаў для вас самым шчаслівым часам і прынёс толькі радасць. А мы, вашы прымальнікі, абяцаем захаваць душэўную цеплыню, досвед і веды, назапашаныя вамі і перадаць іх наступнаму пакаленню.\nПахадэнка А.В., намеснік загадніка аптэчнага склада


Дружна жывуць, па-суседску - Столбцы. Прамень. Новости Столбцов и Столбцовского района\nДружная, што ў Шашкоўскім сельсавеце, дзявятая ў сёлетняй праграме святаў вёсак. Аб гэтым нагадаў у слове да вяскоўцаў старшыня райсавета дэпутатаў Аркадзій Казякоўскі. На Стаўбцоўшчыне такія святкаванні ладзіліся і раней, падкрэсліў Аркадзій Расціслававіч, але яны адноўлены, сталі традыцыйнымі ў апошнія тры гады. І яшчэ раз пацвердзілася, што з асаблівай адказнасцю людзі стараюцца навесці адмысловы парадак. Свята ж! І са шчырасцю сустракаюць гасцей, радуюцца сваёй радні, знаёмым, якія ахвотна збіраюцца на свята. Вёска памаладзела з усмешкамі дзяцей, унукаў, і ў ветэранаў разгладзіліся маршчыны. Пасля святаў наступаюць будні, працоўныя, напружаныя. А з сумленнай працы ладзяцца святы.\nНа карце рэспублікі, вобласці Дружная – не з надта прыкметных кропак. І мы, карэспандэнты «Праменя», часцей згадваем аб справах у аграгарадках, больш буйных вёсках. Хаця, памятаецца, рыхтаваў і даволі аб’ёмны матэрыял аб камсамольска-маладзёжным калектыве – выпускніках Дзераўнянскай школы, якія прыйшлі на працу на дружнянскую жывёлагадоўчую ферму.\nСваю мілагучную і абавязваючую назву Дружная вёска атрымала ў 1969 годзе. А дагэтуль, і ў дванаццатым, і ў ранейшых стагоддзях, значылася яна як Брухачы. Пачынаючы ад першых летапісных звестак, якія датуюцца 1591 годам, у 1662 годзе, паводле пазнейшага запісу, тут было сем двароў, у 1665 – восем. Перагорнем каляндар гісторыі на стагоддзі неперад: у 1940 годзе тут ужо налічвалася 67 двароў і 351 жыхар. Па апошніх даных, як удакладніла старшыня Шашкоўскага сельвыканкама Святлана Якаўлева, у Дружнай 70 падвор’яў і 110 пастаянна пражываючых вяскоўцаў, 16 сядзіб займаюць дачнікі. Такая вось дэмаграфічная дыспрапорцыя.\nМясціна, аблюбаваная продкамі, можа з паўтысячагоддзе ці больш гадоў таму назад (1591 год – архіўная, умоўная, дата, такі ж год заснавання пазначаны і наконт некаторых іншых вёсак раёна). Векавыя лясы на ўзбярэжжах крынічных Сулы і Шуры, аксамітныя дываны лугоў. І ўчасткі палёў, адваяваныя ў пушчы, любоўна дагледжаныя праз стагоддзі вяскоўцамі. Разбуральныя войны і падзеі мірнага жыцця. Вельмі багатая гісторыя многіх вёсак Стаўбцоўшчыны, сярод якіх і Дружная.\nЮбілейная дата – 425-годдзе з дня заснавання – важкая нагода для адчування свята, якое і зладзілі вяскоўцы. Дарэчы, лічба «425» значылася на фасадах не аднаго дома ў вёсцы.\nАсабістыя ці сямейныя юбілейныя датысклаліся шмат у каго і з вяскоўцаў. Дарэчы, вядучыя, песеннымі прывітаннямі ўслаўляючы гаспадароў каля іх прыбраных столікаў з гасцінцамі, гэта і адзначалі. Выдатна выходзіла: у каго гады маладыя, а ў каго пражыта шмат, а трэба – «сто лят». І дружна, разам віншавалі з залатымі вяселлямі Міхаіла Баляслававіча і Феліцыю Браніславаўну Босых, Франца Іосіфавіча і Яніну Іосіфаўну Бычкевічаў. З саракагоддзем сумеснага жыцця віталі Віктара Іванавіча і Ядвігу Іванаўну Бурачэўскіх, з трыццацігоддзем – Часлава Бярнардавіча і Таццяну Генадзьеўну Дзямянкаў.\nГадоў багацце. Слаўна працавалі ў калгасе Кацярына Цімафееўна Босая, у якой акурат юбілейны, восьмы дзясятак, Леанард Вікенцьевіч Босы, яму споўнілася 86 гадоў. А Софія Іосіфаўна Сай, якой ніяк не дасі яе 87 гадоў, каля сваёй сядзібы спрытна ўвіхалася з калаўротам, паказваючы маладзейшым уменне вясковых жанчын даўнейшага часу.\nА ўжо маладыя галасы! Дзеці, унукі – каля многіх весніц вялікія сем’і. Шмат хто з іх паедзе да свайго жытла ў гарадах, іншых вёсках. Усё ж, як удакладніла старшыня сельвыканкама, у Дружнай цяпер шэсць дзяцей, якраз траім – дзвюм Насцям і Мацвею – споўнілася па чатыры гады.\nУ віншаваннях, зразумела, адзначаны працоўныя дасягненні вяскоўцаў. Ядвіга Аляксандраўна Вільнявец надзела з нагоды свята свае ўзнагароды – ордэны Працоўнага Чырвонага Сцяга і «Знак Пашаны». Гэта яна, жывёлавод калгаса «За мір», яшчэ ў тыя, сямідзясятыя, гады мінулага стагоддзя надойвала ад каровы па пяць тысяч літраў малака. Гэта было дасягненне!\nСлаўных працаўнікоў урачыста віншавалі са сцэны, зладжанай каля дома Бычкевічаў. Дарэчы, Святлана Расціславаўна Якаўлева прасіла праз газету выказаць падзяку гаспадару Францу Іосіфавічу за падрыхтаваную пляцоўку, актыўны ўдзел у падрыхтоўцы свята. Старшыня сельвыканкама ўдакладніла: адзначаны ўсе 47 цяперашніх і былых работнікаў гаспадаркі, якая сёння мае назву ААТ «Шашкі». Аб’яўлены падзякі за шчырую працу, уручаны падарункі працаўнікам ад кіраўніцтва і калектываў ААТ «Дзераўное», АБФ «ПМК-74 – Налібакі», аддзела адукацыі, райспажыўтаварыства, птушкафабрыкі «Колас», торфабрыкетнага завода, Старынскага лясніцтва і іншых арганізацый, дзе шчыра працуюць ці працавалі дружнянцы.\nНазвалі са сцэны гаспадароў лепшага падвор’я. Гэта Часлаў Антонавіч і Станіслава Антонаўна Юнцавічы. Увогуле ж усім вяскоўцам выказана і афіцыйная, і ад гасцей свята ўдзячнасць. Вельмі пастараліся, каб выглядала Дружная прыбранай, прыгожай. Разам, дружна, па-суседску, як і жывуць, справілі свята сваёй вёскі.\nНельга не адначыць і тых, хто аздобіў свята. Народны фальклорны ансамбль «Гарэзы» Шашкоўскага СДК радаваў песнямі-прысвячэннямі. Дарэчы, сёлета ў калектыву таксама юбілей – 30 гадоў з дня заснавання. З днём нараджэння гарэзлівыя артысты павіншавалі і сваю калегу Марыю Анісавец. Стаўбцоўскі народны духавы аркестр «Віціны» раённага Цэнтра культуры вядомы далёка за межамі раёна, з’яўляецца лаўрэатам міжнародных конкурсаў і фестываляў. Ахвотна адгукнуўся калектыў і на запрашэннне прыняць удзел у свяце Дружнай. І на чале з кіраўніком Аляксандрам Нічыпаровічам аркестр ствараў святочную атмасферу вёскі.\nІ нарэшце – галоўная фішка, выступленне папулярнага эстраднага спевака Сяргея Славянскага. Гэта было не толькі сольнае выступленне, а жывы, эмацыянальны дыялог з усёй залай пад адкрытым небам. І проста не маглі вяскоўцы ўстрымацца, пад мелодыі песень кружыліся ў танцы.\n«Са святам! Каб добра жылі і сустракаліся гэтак хораша!» – віншавалі адзін аднаго дружнянцы.\nФёдар БАНДАРОВІЧ, фота аўтара


Ці ёсць выбар у маладога і перспектыўнага?\nФСБ РФ задержала двух подростков, которые готовили массовое убийство в одной из школ Саратова11\nКалі я бываю ў багатых заходнееўрапейскіх краінах і, разявіўшы рот, аглядаю тамтэйшыя выдатнасці, заўсёды думаю: ці хацелася б мне застацца тут назаўсёды. Напэўна, такія патаемныя думкі з’яўляюцца ў многіх нашых турыстаў.\nТрэба сказаць, што ў свой час мне выпала доля паспытаць эмігранцкага хлеба, які, аднак, давёў мяне да тугі.\nХоць грошай можна было зарабляць больш, чым дома, а прадукты, адзенне і мэбля пры гэтым каштавалі менш, але кавалак мяса пачаў станавіцца ў горле колам. З таго часу я разумею энергетычны сэнс адной вядомай показкі пра эміграцыю:\nНармальны працавіты гаспадар раптоўна памёр, на нябёсах яго размеркавалі ў рай. Сядзіць сабе, конікаў слухае, з вавёрачкамі вітаецца, у рацэ ногі мочыць, адпачывае. Тут да яго завітаў чорт:\n— Мужык, а давай да мяне ў госці, у маё пекла. Пабудзеш і назад вернешся.\n— Калі на такіх умовах, то давай.\nА ў пекле — гарэлка ракой ліецца, мужчыны ў карты гуляюць, жанчын легкадумных лашчаць. Чорт і кажа:\n— Калі падабаецца, пішы распіску, і будзеш во так жыць.\nСпадар спакусіўся і падпісаў чортаў дакумент. Раптам яго скруцілі сямёра чарцянятаў, натаўклі ў бакі і кінулі смажыцца на патэльню.\n— Чорт, што ж ты мяне падмануў! — узмаліўся чалавек.\n— А гэта каб табе жыццё ў эміграцыі мёдам не здавалася...\nВядома, калі ў гэтым жыцці вас нічога больш не цікавіць, апроч як смачна паесці, то вы б на маім месцы за мяжой адчувалі сябе ўтульна.\nРаскажу вам толькі, чаму на першы погляд спакуслівыя замежныя даброты надакучваюць людзям майго складу. Ёсць дзве прычыны. Першая — нармальны ў плане развіцця чалавек павінен любіць зямлю, дзе нарадзіўся. Пра гэта ў сваёй культавай прадмове да кнігі "Юдзіф" разважаў Францішак Скарына:\n"Як ад нараджэння звяры, што ходзяць у пустыні, ведаюць ямы свае; птушкі, што лятаюць у паветры, ведаюць гнёзды свае; рыбы, што плаваюць па моры і ў рэках, чуюць віры свае; пчолы і тым падобныя бароняць вуллі свае, так і людзі, дзе нарадзіліся і ўскормленыя, да таго месца вялікую ласку маюць".\nЗ гэтай жа прычыны, напрыклад, футбольныя заўзятары ў першую чаргу падтрымліваюць нацыянальную зборную СВАЁЙ краіны, а не тую, што гуляе лепш.\nДругі нюанс, чаму жыць у эміграцыі нясоладка, сфармаваў адзін мой знаёмы навуковец (сёння жыве ў Нідэрландах).\n— Ведаеш, чаму мне часта хочацца вярнуцца дадому? Таму што за мяжой мы — ніхто. Грошы ёсць, і ў начальства маеш добрую рэпутацыю, а адчуваеш сябе чужым, пігмеем у баскетбольнай дружыне. Але і вяртацца на заробак у 500 тысяч не хочацца...\nТрэба сказаць, што экстрэмальныя адносіны да таленавітай моладзі — гэта наша нацыянальная асаблівасць. Таго ж Францішка Скарыну ў пачатку ХVІ стагоддзя таксама не зразумелі на Бацькаўшчыне (што за крамолу друкуе гэты чалавек?). Усходняму першадрукару давялося з'язджаць у Прагу, дзе ён не толькі займаўся друкарскай дзейнасцю, але і заснаваў Каралеўскі батанічны сад неверагоднай прыгажосці. Ці, напрыклад, лёс нацыянальнага героя Чылі Ігната Дамейкі. Нарадзіўся ён у нашым сучасным Карэліцкім раёне, а на роднай зямлі аказаўся дысідэнтам, "філаматам". І ў выніку вымушаны быў падымаць да сусветнага ўзроўню чылійскую навуку.\nПрыкладаў падобных я магу прывесці столькі, што не хопіць газетнай паласы.\nЧаму я вырашыў закрануць гэтую балючую і непапулярную тэму на старонках "Звязды"?\nСёння, нават калі ты самы апошні іншадумца, цябе не стануць за гэта спальваць на вогнішчы і адразаць язык. З іншага боку, нават калі "маладыя і перспектыўныя" ўсім сэрцам мараць дапамагчы сваёй краіне, то дагэтуль часта сустракаюцца з непрабівальнай бюракратыяй. Гэта калі ўсё на словах магчыма, але ажыццявіць ідэі больш складана, чым збудаваць копію Вялікай Кітайскай сцяны.\nНовых яркіх імёнаў, на мой асабісты погляд, не з'яўляецца ні ў літаратуры, ні ў музыцы, ні ў грамадскім жыцці (прынамсі, я як журналіст штодня за гэтым сачу і раблю такія высновы). Нават у навуцы за апошнія гады амаль не з'явілася яркіх асобаў (хоць наш узровень адукацыі, прынамсі па тэхнічных навуках, высокі). Ці азначае гэта, што такіх не нараджаецца? Што вы, пабойцеся Бога, як на беларускай зямлі можа не з'яўляцца геніяў!!!\nАдзін мой сябар, вельмі моцны паэт, вымушаны выдаваць кніжкі за ўласныя грошы. А зарплата — невялікая, і карміцца трэба. І гэта для яго замкнёнае кола. У выніку нашы маладыя літаратары едуць у Кіеў ці Маскву, іх друкуюць там. І, верагодна, потым будуць называць расійскімі і ўкраінскімі пісьменнікамі і паэтамі.\nТое ж самае з музыкай. Не ведаю, хто ў нас адказны за развіццё, скажам, эстрады, але яна, вобразна прамаўляючы, у першабытным стане. Новых яркіх артыстаў не відаць, затое прадпрымальныя расійскія прадзюсары знаходзяць у нас перспектыўных музыкаў і вязуць матросіць да сябе. Усё аўтэнтычнае пры гэтым з нашага чалавека хутка і незваротна выбіваецца.\nНу, а з навукай і ўцечкай мазгоў гэта старая прыпавесць. Праблема таксама пакуль поўнасцю не вырашана. Чаму?\nУсё проста — маладым і перспектыўным часта проста няма куды пайсці, каб пра сябе заявіць. Куды ні звярніся — як з вадою біцца.\nСкажам, я адчуваю ў сабе моцныя здольнасці спевака і хачу запісаць альбом. Куды звярнуцца, каб дапамаглі і пры гэтым не зацкавалі? Да артыстаў з тэлевізара, якія гучаць, як спевы з прабабулінага патэфона? Я спрабаваў, але плёну гэта не прынесла. На большасці радыёстанцый сказалі: "У нас беларускамоўнае — нефармат".\nЦі, напрыклад, я хачу адчыніць модную кавярню ў сваім раёне. Ці знойдзецца ў райвыканкаме чалавек, які ахвотна патлумачыць усе нюансы і дабрадушна, па-бацькоўску, навучыць, як распачаць свой бізнэс? Мой былы аднакласнік нядаўна спрабаваў адчыніць краму па продажы бройлерных курак, але так заблытаўся ў дакументацыі і справаздачах, што вырашыў — лепш не звязвацца. І з'ехаў працаваць у Маскву.\nХацелася б канкрэтна ведаць, дзе знаходзяцца людзі, што павінны дапамагаць маладым і ахвочым талентам? І чаму яны сядзяць, як цеста ў дзяжы, і іх дзейнасці не відаць?\nІначай фарміраваць у Беларусі моцны інтэлектуальны рынак мы будзем яшчэ паўстагоддзя. А маладыя таленты будуць па-ранейшаму шукаць росту далёка ад роднага дома.\nГродненские студенты строили олимпийский Сочи\nАктивисты БРСМ Витебской области встретятся с трудными подростками


03:34 14 чэрвеня 2021\n14:29 09.12.2020 Атрымаць кароткую спасылку\nЭкс-кіраўнік Міністэрства аховы здароўя і дзеючы губернатар Гродзенскай вобласці даручыў "надаць пільную ўвагу" беспрацоўным.\nМІНСК, 9 сне - Sputnik. Скласці базу дадзеных тых, хто не працаўладкаваны, даручыў экс-кіраўнік Міністэрства аховы здароўя, губернатар Гродзенскай вобласці Уладзімір Каранік на нарадзе аблвыканкама.\nЛукашэнка зноў узяўся за дармаедаў: прымусіць усіх працаваць\n"Трэба максімальна аператыўна ва ўсіх раёнах скласці базу дадзеных тых, хто не працаўладкаваны, і працаваць з ёй. Тым, хто хоча працаваць, - дапамагчы. Тых, хто заняты ў ценявым бізнэсе, - вывесці на празрыстую эканамічную дзейнасць. Да ўзаемадзеяння з выпіваючымі і тыми, хто вядзе асацыяльны лад жыцця падключаць псіхолагаў і наркалагічную службу", - сказаў Каранік.\nГалоўнай тэмай нарады стала бяспека людзей. Чыноўнікі абмеркавалі ахову правапарадку, дарожна-транспартныя здарэнні і пажары. Як паведамляе прэс-служба Гродзенскага аблвыканкама, з пажарамі сітуацыя за 11 месяцаў пагоршылася, сярод загінулых - пераважна працаздольныя беспрацоўныя грамадзяне і пенсіянеры, а здарэння часта звязаныя са злоўжываннем спіртнога.\n"Улічваючы, што такія ж уступныя ўласцівыя асобам, фігуруе ў зводках МУС, гэтай катэгорыі насельніцтва неабходна надаць пільную ўвагу", - да такой высновы прыйшлі на нарадзе, перш чым перайсці да абмеркавання беспрацоўных.\n7 снежня Аляксандр Лукашэнка паставіў задачу ўраду неадкладна працаўладкаваць усіх беспрацоўных, падлучыўшы і органы міліцыі.\n"Неадкладна паставіць на ўлік усіх дармаедаў і прымусіць іх працаваць", - запатрабаваў кіраўнік дзяржавы.\nНа яго думку, "чалавек, які не працуе, не проста "пратэстун" на вуліцы, гэта будучы злачынца, які падкідвае нам кожны дзень, кожны тыдзень, кожны месяц злачынства". Таму пералік "такіх дармаедаў" павінен быць.\nГродзенская вобласць, Уладзімір Каранік


Рыхард Марцін Вільштэтэр — Вікіпедыя\nДагледжаная версія была праверана 16 ліпеня 2018. 5 змен чакаюць праверкі.\nРыхард Марцін Вільштэтэр(ням.: Richard Martin Willstätter; 13 жніўня 1872, Карлсруэ — 3 жніўня 1942, Муральта) — нямецкі хімік-арганік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі (1915) «за даследаванні фарбавальных рэчываў расліннага свету, асабліва хларафілу».\n13 жніўня 1872(1872-08-13)[…]\n3 жніўня 1942(1942-08-03)[…] (69 гадоў)\nвыкладчык універсітэта, хімік\nАдольф фон Баер\nНобелеўская прэмія па хіміі (1915)\nРыхард Марцін Вільштэтэр на Вікісховішчы\nВільштэтэр нарадзіўся ў яўрэйскай сям'і ў Карлсруэ. Тут жа ён пайшоў у школу, а пасля пераезду яго сям'і працягнуў вучыцца ў тэхнічнай школе ў Нюрнбергу. У 18 гадоў ён паступіў у Мюнхенскі ўніверсітэт з жаданнем займацца навукай, дзе і заставаўся на працягу наступных пятнаццаці гадоў. Вучыўся і працаваў на хімічным факультэце, дзе пад кіраўніцтвам Адольфа фон Баера атрымаў доктарскую ступень, а з 1894 года пачаў выкладчыцкую дзейнасць. Яго доктарская дысертацыя была прысвечана даследаванню структуры какаіну. Вільштэтэр працягнуў працаваць і даследаваць іншыя алкалоіды, некаторыя з якіх ён сінтэзаваў. У 1896 годзе быў прызначаны на пасаду выкладчыка, у 1902 годзе стаў экстраардынарным прафесарам.\nУ 1905 годзе ён пераехаў у Швейцарыю, каб стаць прафесарам Вышэйшай тэхнічнай школы Цюрыха, там жа працаваў на заводзе па вытворчасці хларафілу.\nЗ 1912 года быў прафесарам хіміі ў Берлінскім універсітэце і дырэктарам аддзялення хіміі Таварыства кайзера Вільгельма, дзе вывучаў структуру пігментаў кветак і пладоў. У 1916 годзе ён вярнуўся ў Мюнхен у якасці пераемніка свайго настаўніка Баера. У 1920-х гадах Вільштэтэр даследаваў механізмы ферментатыўных рэакцый.\nУ 1924 кар'ера Вільштэтэра нечакана скончылася, калі ён падаў у адстаўку, выступаючы рэзка супраць палітыкі антысемітызму. У 1939 годзе ён эміграваў у Швейцарыю, дзе пражыў апошнія 3 гады свайго жыцця.\nУ 1942 годзе памёр ад сардэчнага прыступу.\n↑ 2,0 2,1 Richard Willstatter // Encyclopædia Britannica Праверана 9 кастрычніка 2017.\n↑ 3,0 3,1 Richard Willstätter // SNAC — 2010. Праверана 9 кастрычніка 2017.\n↑ Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118772066 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 10 снежня 2014.\n↑ Нямецкая нацыянальная бібліятэка, Берлінская дзяржаўная бібліятэка, Баварская дзяржаўная бібліятэка і інш. Record #118772066 // Агульны нарматыўны кантроль — 2012—2016. Праверана 30 снежня 2014.\nБіяграфія Рыхарда Вільштэтэра на сайце Нобелеўскага камітэта(англ.)\nНобелеўская лекцыя Рыхарда Вільштэтэра(англ.)\nУзята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Рыхард_Марцін_Вільштэтэр&oldid=3630080"\nАпошнія змены 21 мая 2020 а 22:21


15 красавіка 2021, 11:06\n15 красавіка, Мінск /Кар. БЕЛТА/. Прэзідэнт ЗША Джо Байдэн мае намер вывесці амерыканскія войскі з Афганістана да 11 верасня, калі споўніцца 20 гадоў з дня серыі тэрарыстычных атак у ЗША. Аб гэтым заявіў прадстаўнік вашынгтонскай адміністрацыі высокага рангу на спецбрыфінгу, прысвечаным сітуацыі ў Афганістане, паведамляе ТАСС.\n"Мы пачнём упарадкаваны вывад астатніх войскаў да 1 мая і плануем вывесці ўсе амерыканскія войскі з краіны да 20-й гадавіны 11 верасня", - адзначыў ён, дадаўшы, што вывад войскаў будзе праходзіць "без усялякіх умоў".\n"Пасля ўважлівага перагляду палітыкі прэзідэнт Байдэн вырашыў вывесці з Афганістана астатнія войскі і, нарэшце, завяршыць вайну, якая працягваецца 20 гадоў", - растлумачыў прадстаўнік выканаўчай улады.\nСам прэзідэнт Джо Байдэн, выступаючы ў Белым доме з прамовай, прысвечанай амерыканскай палітыцы ў Афганістане, заявіў, што прысутнасць амерыканскіх ваеннаслужачых у Афганістане не дапаможа стварыць устойлівы ўрад гэтай азіяцкай рэспублікі. Ён расказаў, што больш за 10 гадоў таму 44-ы прэзідэнт ЗША Барак Абама папрасіў яго наведаць Афганістан і расказаць аб сітуацыі ў гэтай рэспубліцы. "Тое, што я ўбачыў у час гэтай паездкі, умацавала маю перакананасць у тым, што толькі народ Афганістана мае права і абавязак кіраваць сваёй краінай, а павелічэнне і бясконцыя амерыканскія УС не могуць ні стварыць, ні падтрымліваць устойлівы афганскі ўрад", - падкрэсліў кіраўнік дзяржавы.\nДжо Байдэн таксама заявіў, што прыняў рашэнне пакласці канец вайне ЗША ў Афганістане пасля кансультацый з саюзнікамі і Кабулам. Разам з тым, падкрэсліў ён, ЗША не выпускаюць з поля зроку тэрарыстычную пагрозу. "Мы мадэрнізуем наш патэнцыял па барацьбе з тэрарызмам і істотныя актывы ў рэгіёне для прадухілення аднаўлення тэрарыстычных сіл і пагроз для нашай краіны, - сказаў Байдэн. - Мы будзем кантраляваць "Талібан" у плане іх абавязацельстваў не дазваляць тэрарыстам пагражаць ЗША і нашым саюзнікам з афганскай тэрыторыі".\nХутка пасля заявы адміністрацыі прэзідэнта ЗША аб вывадзе войскаў з Афганістана ў НАТА паведамілі, што арганізацыя прыняла рашэнне пачаць да 1 мая вывад войскаў з Афганістана. "Цяпер у нас каля 10 тыс. ваенных у Афганістане. Вывад гэтых войскаў будзе арганізаваным і скаардынаваным. Мы маем намер завяршыць вывад сіл на працягу некалькіх месяцаў. У гэты перыяд любыя нападзенні на войскі НАТА з боку "Талібан" атрымаюць сілавы адказ", - заявіў генеральны сакратар НАТА Енс Столтэнберг. Ён запэўніў, што вывад войскаў "не стане канцом адносін НАТА з Афганістанам, а толькі пачаткам новай главы".\nПаводле даных брытанскага выдання The Times, Вялікабрытанія таксама выведзе практычна ўсе свае войскі з Афганістана пасля аналагічнага рашэння адміністрацыі Злучаных Штатаў.\n11 верасня 2001 года ў ЗША была ўчынена буйнейшая ў сусветнай гісторыі серыя тэрарыстычных актаў, у выніку якіх загінулі амаль 3 тыс. чалавек, звыш 6 тыс. атрымалі раненні. Па выніках праведзенага расследавання ФБР палічыла, што доказы датычнасці тэрарыстычнай сеткі "Аль-Каіда" да тэрактаў з'яўляюцца бясспрэчнымі. У кастрычніку 2001 года пачалася аперацыя ЗША і Вялікабрытаніі ў Афганістане, мэтай якой стала знішчэнне баз гэтай тэрарыстычнай арганізацыі, пошук яе верхаводаў Усамы бен Ладэна і Халіда Шэйха Махамеда.\n29 лютага 2020 года папярэдні ўрад ЗША на чале з прэзідэнтам Дональдам Трампам і "Талібан" падпісалі ў г.Доха мірнае пагадненне. Згодна з дамоўленасцямі, Злучаныя Штаты, іх саюзнікі і кааліцыя абавязуюцца вывесці на працягу 14 месяцаў (да 1 мая) усе войскі з Афганістана. Талібы ў сваю чаргу гарантуюць, што не стануць выкарыстоўваць тэрыторыю Афганістана для дзеянняў, якія ўяўляюць пагрозу бяспецы ЗША і іх саюзнікаў.\nАперацыя ЗША ў Афганістане прадаўжаецца з кастрычніка 2001 года, яна стала самай працяглай замежнай ваеннай кампаніяй у амерыканскай гісторыі, яе сталі называць "бясконцай вайной". На яе піку ў 2010-2013 гадах колькасць заходніх сіл у Афганістане перасягала 150 тыс. чалавек.-0-


Аранжавы ўзровень небяспекі аб'явілі сіноптыкі на 6 кастрычніка - 05.10.2021, Sputnik Беларусь\nБеларусь па-ранейшаму знаходзіцца ў вобласці павышанага атмасфернага ціску ад антыцыклону над еўрапейскай часткай Расіі. 05.10.2021, Sputnik Беларусь\nМІНСК, 5 кас - Sputnik. На сераду ў Беларусі аб'яўлены аранжавы ўзровень небяспекі, паведамляе Рэспубліканскі цэнтр па гідраметэаралогіі, кантролі радыеактыўнага забруджвання і маніторынгу навакольнага асяроддзя Мінпрыроды.Прычынай стаў моцны паўднёва-ўсходні вецер на захадзе краіны.У сераду па рэспубліцы ў асноўным будзе пераменная воблачнасць, без ападкаў. Вецер паўднёва-ўсходні 5-10 м/с, парывы да 14 м/с, па захадзе - 15-20 м/с.Тэмпература паветра ўначы +1 .. +6°C, па захадзе +7 .. +9°C. Па паўднёвым усходзе месцамі будуць замаразкі ад нуля да -2°C. Днём паветра прагрэецца да +12 .. +17°C.Па прагнозах сіноптыкаў, такое надвор'е патрымаецца да выходных. На ўік-энд будзе воблачна з праясненнямі, без істотных ападкаў. Вецер паўднёва-ўсходні ўмераны. Ноччу + 2 ... +7°C, у дзённыя гадзіны паветра прагрэецца да +14 ... +16°C.У другой палове тыдня вецер пачне супакойвацца. Пры малавоблачным небе ўзрасце верагоднасць замаразкаў. Да выхадных яны распаўсюдзяцца на большую частку тэрыторыі Беларусі."Не варта пакідаць без накрыцця на палях выкапаную сельскагаспадарчую прадукцыю", - адзначаюць спецыялісты Белгідрамета.\n© Puxabay/pasja1000Восеньская лістота\nБеларусь па-ранейшаму знаходзіцца ў вобласці павышанага атмасфернага ціску ад антыцыклону над еўрапейскай часткай Расіі.\nМІНСК, 5 кас - Sputnik. На сераду ў Беларусі аб'яўлены аранжавы ўзровень небяспекі, паведамляе Рэспубліканскі цэнтр па гідраметэаралогіі, кантролі радыеактыўнага забруджвання і маніторынгу навакольнага асяроддзя Мінпрыроды.\nПрычынай стаў моцны паўднёва-ўсходні вецер на захадзе краіны.\nУ сераду па рэспубліцы ў асноўным будзе пераменная воблачнасць, без ападкаў. Вецер паўднёва-ўсходні 5-10 м/с, парывы да 14 м/с, па захадзе - 15-20 м/с.\nТэмпература паветра ўначы +1 .. +6°C, па захадзе +7 .. +9°C. Па паўднёвым усходзе месцамі будуць замаразкі ад нуля да -2°C. Днём паветра прагрэецца да +12 .. +17°C.\nПа прагнозах сіноптыкаў, такое надвор'е патрымаецца да выходных. На ўік-энд будзе воблачна з праясненнямі, без істотных ападкаў. Вецер паўднёва-ўсходні ўмераны. Ноччу + 2 ... +7°C, у дзённыя гадзіны паветра прагрэецца да +14 ... +16°C.\nУ другой палове тыдня вецер пачне супакойвацца. Пры малавоблачным небе ўзрасце верагоднасць замаразкаў. Да выхадных яны распаўсюдзяцца на большую частку тэрыторыі Беларусі.\n"Не варта пакідаць без накрыцця на палях выкапаную сельскагаспадарчую прадукцыю", - адзначаюць спецыялісты Белгідрамета.


Пра касцёл у Воўчыне раней пісала неаднойчы, у асноўным, праўда, у кантэксце страчанай спадчыны. Яго векавыя муры ў выглядзе пачарнелых сцен без усялякага даху, ды каменні навокал стваралі сабой карціну больш чым сумную. Здавалася, год-другі, і ад помніка архітэктуры позняга барока нічога не застанецца, як не засталося ад многіх гістарычных будынкаў у Воўчыне.\nТакім быў касцёл у 2008 годзе.\nАле касцёлу Святой Тройцы быў наканаваны іншы лёс. У 90-я гады яго ўнеслі ў спіс гісторыка-культурнай спадчыны Беларусі. І напрыканцы 2007 года храм быў перададзены ва ўласнасць Пінскай епархіі Рымска-каталіцкай царквы. На наступны год пачалася рэстаўрацыя будынка. Калі мы ў 2013 годзе купілі дом у суседняй з Воўчынам вёсцы, касцёл ужо не выглядаў занядбаным, ён стаяў ад зямлі да званіцы ў рыштаваннях.\nУнікальны Воўчынскі храм трывала асацыіруецца з асобай апошняга караля Рэчы Паспалітай і вялікага князя літоўскага Станіслава Аўгуста Панятоўскага, які тут нарадзіўся, быў ахрышчаны, а потым і перапахаваны. Паводле гістарычных крыніц, фундатарам каменнага касцёла стаў бацька караля — падскарбі ВКЛ Станіслаў Панятоўскі, але давёў да канца будоўлю, аддзелку завяршыў новы гаспадар мястэчка магнат Міхаіл Чартарыйскі. Годам завяршэння будаўніцтва лічыцца 1733-ці. Дарэчы, каменны касцёл быў узведзены ўзамен драўлянага, які стаяў доўгі час да гэтага.\nАмаль за тры стагоддзі сваёй гісторыі касцёл перажыў многае. Пасля паўстання 1863—1864 гадоў храм быў спачатку закрыты, а потым перададзены праваслаўным вернікам. Амаль сорак гадоў ён прабыў Свята-Троіцкай царквой, а ў 1918 годзе зноў быў вернуты каталікам. Адраджэнне з рамонтам, добраўпарадкаваннем перажыў ужо ў 30-я гады, тады ганарыліся тым фактам, што ў касцёле захоўвалася метрыка Станіслава Аўгуста Панятоўскага, які нарадзіўся ў Воўчыне. А ў ліпені 1938 года з Ленінграда прывезлі труну з астанкамі караля. Мясцовыя жыхары — з тых, хто дапамагаў на цырымоніі — расказвалі пазней сваім дзецям, што, акрамя труны, былі яшчэ карона, шабля, плашч, урна з забальзамаваным сэрцам. Усё гэта замуравалі ў крыпту. Але ў 1945 годзе касцёл закрылі. Яшчэ праз 43 гады знойдзеныя навуковай экспедыцыяй пад крыптай рэшткі абшыўкі труны, кавалкі плашча, іншыя прадметы былі перавезены ў Варшаву. Куды дзелася астатняе, ніхто не ведае.\nМалая радзіма караля\nА вось касцёл выкарыстоўваўся тутэйшай гаспадаркай як склад мінеральных угнаенняў і ядахімікатаў. Наогул, дзіва, што сцены выстаялі, не абрынуліся, раз'едзеныя солямі і ядамі, як аднойчы абрынулася званіца. І тады касцёл быў бы там, дзе сёння знаходзіцца маёнтак, — у небыцці. Ад велічнага некалі сядзібнага палаца засталіся фрагменты воднай сістэмы — вадаёмы, каналы, якія зарастаюць. Раней паміж гэтымі каналамі знаходзіліся аранжарэі, у якіх раслі мандарыны, апельсіны, іншыя паўднёвыя дрэвы. А перад маёнткам быў незвычайны вадаём. Дно штучнага возера выклалі шклом, а ў вадзе плавалі экзатычныя рыбкі.\nПра багацце і прыгажосць тутэйшых палацаў складалі легенды. Дачка Казіміра Чартарыйскага, гаспадара Воўчына, Канстанцыя выйшла замуж за Станіслава Панятоўскага, бацьку будучага караля. Станіслаў малодшы нарадзіўся ў 1732 годзе. Вучыўся, дарэчы, спачатку тут, у Воўчыне, у школе, якую арганізавала яго маці. Гэтыя звесткі ёсць у кнізе Анатоля Федарука «Старадаўнія сядзібы Берасцейшчыны». Да гонару Панятоўскіх, нягледзячы на сваю еўрапейскую вядомасць, яны трывала асацыіравалі сябе з малой радзімай. Аўтар піша: «Сваё паходжанне Панятоўскія тлумачылі лаканічна: «Мы лічым сябе радавітымі ліцвінамі, бо нарадзіліся і прынялі святое хрышчэнне ў Воўчыне, каля Брэста, а ў рыцарскім стане займалі пасаду стольніка літоўскага...».\nТакі ён зараз.\nАсобу апошняга караля Рэчы Паспалітай гісторыкі звычайна называюць трагічнай. У многім ён быў перадавым чалавекам свайго часу — апекуном, фундатарам, аматарам мастацтва і навук. Засталіся сведчанні аб тым, што кароль наведваў прэм'еры балетных пастановак у Ружанскім палацы. Ён застаўся ў памяці сучаснікаў як кароль-рэфарматар. Пры ім была прынята Канстытуцыя 1791 года, першы падобны дакумент у Еўропе. Але ракавым для яго заўсёды быў расійскі прастол. Не без падтрымкі Кацярыны ІІ Станіслаў стаў каралём Аўгустам ІІ. Па яе волі адбыліся тры перадзелы Рэчы Паспалітай, пад яе прымусам ён адракаўся ад свайго прастола ў 1795 годзе. Праз два з паловай года пасля адрачэння былы кароль памёр. Пахаваны быў у С.-Пецярбургу ў касцёле св. Кацярыны. На каменнай пліце, пад якой змяшчалася крыпта, планавалі паставіць помнік. Але гэта не адбылося. І спакой аказаўся не вечным. І прах караля вярнуўся ў Воўчын. Недзе тут ён і развеяны.\nУ вёсцы жыве легенда, што пасля закрыцця касцёла астанкі караля ноччу тайна вывез і пахаваў набожны і адукаваны вясковец Антон Пратасюк. Пасля таго, як храм зачынілі, а святары з'ехалі, маёмасць рабавалі, святыню апаганьвалі, вось хрысціянін не ўтрываў і пахаваў па-чалавечы астанкі. А пра ўчынак свой маўчаў і тайну месца пахавання забраў у магілу. Але найбольш верагоднай выглядае іншая версія, што астанкі прывезлі з Ленінграда ў дрэнным стане, бо крыпту там неаднойчы падтоплівалі воды Нявы. І ад касцей да гэтага часу ў любым выпадку нічога не засталося, таму і шукаць іх не варта. Гэтай версіі прытрымліваўся, дарэчы, і польскі архітэктар Віктар Вільк, які аднавіў Воўчынскі касцёл.\nДа гэтага ён ужо аднаўляў мінскі кафедральны касцёл Прасвятой Дзевы Марыі — галоўную каталіцкую святыню краіны, а таксама рэстаўрыраваў касцёл Успення Дзевы Марыі ў Пінску, манастыр францысканцаў, дзе цяпер знаходзіцца Міжепархіяльная вышэйшая духоўная семінарыя імя святога Тамаша Аквінскага.\nРэстаўратар прыйшоў у вёску ў 2009 годзе. А ў 2014-м у размове з журналістамі расказаў, як пераглядаючы фотаздымкі, зробленыя пяць гадоў таму, зразумеў, што час пражыты не дарэмна. Воўчынскі касцёл ён назваў тады сваёй лебядзінай песняй. Такіх касцёлаў, узведзеных у стылі позняга барока, па ўсёй Еўропе толькі тры. У раскопках і рэстаўрацыі Вільку дапамагаў дацэнт гістарычнага факультэта Брэсцкага дзяржаўнага ўніверсітэта імя А. С. Пушкіна Аляксандр Башкоў.\nПаступова над касцёлам з'явіўся дах, заняла сваё ранейшае месца вежа з гадзіннікам. Гадзіннік тут быў асаблівы: яго цыферблаты, арыентаваныя па чатырох баках свету, паказвалі час, адкуль бы ты ні паглядзеў на храм. Пад заваламі знайшлі фрагмент аднаго з цыферблатаў са стрэлкай, што дазволіла не толькі аднавіць аблічча гадзінніка, але і яго параметры. Цяперашні гадзіннік стаў дакладнай копіяй таго, які стаяў тут некалі і які яшчэ памятаюць самыя сталыя вяскоўцы. Дыяметр цыферблата складае 1,42 метра. А механізм уманціраваны сучасны, ім кіруе складаная электроніка.\nПраз чатыры гады ад пачатку рэстаўрацыі наверх узнялі скульптуру евангеліста Іаана. Раней тут было чатыры скульптуры евангелістаў. Нейкім цудам ацалела адна з іх, іншыя тры — Марк, Мацвей і Лука — даўно пападалі і паразбіваліся. Аднавіў Іаана беларускі скульптар Мікалай Андрэеў. Так павольна, крок за крокам набываў касцёл свае старыя-новыя рысы.\nЯшчэ Віктар Вільк расказваў, што пры раскопках знайшлі магілу Антонія Чартарыйскага 1744 года пахавання, а таксама рэшткі іншых пахаванняў. А вось капсулу «фундатараву», якую звычайна закладваюць у аснову фундамента, не знайшлі.\nІмша ў гонар адраджэння\nНа жаль, у лютым 2016 года архітэктар Вільк памёр, так і не закончыўшы свой воўчынскі праект. І рэстаўрацыя часова прыпынілася. Але з дапамогай ААТ «Белавежскага», Камянецкага райвыканкама, фундатараў асноўную частку работы ўдалося скончыць. І ў лістападзе мінулага года біскуп Пінскі Антоній Дзям'янка здзейсніў абрад блаславення адноўленага касцёла.\nУбранне храма пакуль сціплае. Справа ад увахода размешчаны спісак іконы Бажай Маці Воўчынскай. На сценах па перыметры — 14 абразоў новазапаветнага эпізоду «Хрэсны шлях Ісуса Хрыста». Іх захавалі мясцовыя жыхары.\nПакуль што напаўразбураныя статуі трох евангелістаў прытуліліся на падлозе. Яны чакаюць свайго часу, каб быць адноўленымі і заняць сваё месца на даху. Настаяцель храма Андрэй Бародзіч лічыць, што вельмі важна вырашыць лёс будынка насупраць касцёла. Некалі менавіта там быў палац Чартарыйскіх, потым на яго месцы пабудавалі плябанію. Пасля вайны доўгі час у ёй размяшчалася праўленне калгаса. У 90-я будынкам зацікавілася мясцовая гаспадарка, яго часткова аднавілі, планавалі размясціць музей, але кіраўніцтва памянялася, новаму ж ідэя падалася нецікавай, працэс прыпыніўся.\nЦяпер землі ў ваколіцах Воўчына перайшлі ў валоданне эканамічна моцнай і адметнай у вобласці і раёне гаспадаркі ААТ «Белавежскі». З'явілася надзея, што і гэты будынак набудзе новае жыццё. Добраўпарадкаванне тэрыторыі вакол касцёла «Белавежскі» ўжо праводзіў. Зараз яго спецыялісты займаюцца капітальным рамонтам і рэстаўрацыяй вялікай пабудовы, якая шмат гадоў стаяла без прымянення ў цэнтры вёскі. За польскім часам гэта была гміна, адміністрацыйны будынак мясцовай улады. Калі знялі слой позняй тынкоўкі, адкрыўся адпаведны надпіс. Паводле слоў старшыні Воўчынскага сельскага Савета Віктара Паляшчука, тут будуць кватэры для работнікаў сельгаспрадпрыемства. Абноўлены будынак упрыгожыць сабой цэнтральную вуліцу.\n...У нядзелю ранкам адкрываюцца дзверы касцёла, праходзіць нядзельная імша. Зусім побач, менш чым за 500 метраў, пачынаецца богаслужэнне і ў старадаўняй праваслаўнай царкве Святога Мікалая. Менавіта тут давялося пачуць, што Камянец — гэта галава Камянецкага раёна, Высокае — яго сэрца, а ў Воўчыне — яго душа. Калі пачынаюцца богаслужэнні ў храмах, верыцца, што жыве душа.\nЦікава, што, нягледзячы на пандэмію, амаль кожныя выхадныя каля касцёла спыняюцца экскурсійныя аўтобусы альбо машыны з сем'ямі, вандроўнікамі-адзіночкамі: падыходзяць, разглядаюць, фатаграфуюць. Значыць, многім цікавая гісторыя гэтых месцаў. А яна, гісторыя, пакінула свой след тут ледзь не на кожным метры. Чаго варты драўляны крыж, які перажыў усе войны, рэвалюцыі ды навальніцы! Ён адзначаны на карце 1762 года. Людзі верылі ў яго жыватворную сілу і прыносілі яму розныя ахвяры. Вось і зараз на крыжы вісяць рознакаляровыя стужкі. Іх павязваюць дзяўчаты так, як рабілі некалі іх бабулі і прабабулі. Ды шмат чаго ёсць цікавага ў Воўчыне. Значыць, музей быў бы запатрабаваны.


08 студзень 2019, 18:45\nКарцінкі ніжэй — вынік вуснага апытаньня. Але не жывёлаў, а людзей. І не карэспандэнтамі Свабоды, а шматлікімі навукоўцамі, якія хадзілі па вёсках і мястэчках Беларусі. Вынікі апытаньняў тых навукоўцаў сабраныя ў кнігах — у Дыялекталягічным атлясе беларускай мовы (1963 год), у пазьнейшых Лексычным атлясе і слоўніках. Нядаўна Свабода публікавала „Моўныя мапы“ пра Каляды.\nЗ жывёламі ўсё ня так адназначна. Напрыклад, кот. Стандартны агульнабеларускі кот мяўкае — кажа „мяў“. І гэта звычайна агульная назва розных відаў кацінага маўленьня (а іх шмат!) Але „мяў“ чуюць далёка ня ўсе беларусы.\nПадазваць ката, каб праверыць, што ён кажа, можна словамі „кыцí-кыцí“ (з націскам на другі склад).\nУ залежнасьці ад таго, дзе спытаць, кот можа мяўкаць, каўкаць, няўчыць… Нават у суседніх вёсках бывае па-рознаму. А яшчэ ж кот выказваецца па-рознаму ў розных сытуацыях: скажам, курняўкае ў бальшыні гаворак — гэта пра асобнае кацінае слова, лагоднае або жаласнае, і яўкае — ня тое самае, што мяўкае/каўкае.\nА калі кот шчасьлівы, дык ён вуркоча, або вурчыць, або муркае. Пра гэта кажуць яшчэ курняўкае, курню пяе (на паўночным захадзе скажуць, што і ўсхваляванае мяўканьне — гэта „курняў“). Каб выклікаць вуркатаньне, трэба ката накарміць і пагладзіць. Але будзьце пільнымі: бывае, каты вурчаць таксама тады, калі ім страшна ці балюча, — для аўтапсыхатэрапіі.\nЗ сабакамі таксама ўсё проста толькі на першы погляд. „Гаў“ — гэта звычайны гук ад сабакі. Сабака брэша (таксама гэтак кажуць пра чалавека, які хлусіць). Падзываць сабаку найлепей па імені, але можна паспрабаваць і словамі „цю-цю-цю“.\nАле калі сабака злосны, то ня толькі брэша, але і гыркае. Калі настрой сьпяваць — то скавыча ці скуголіць. А калі сабаку блага, ён якоча ці енчыць (так скажуць і пра людзей, якія бядуюць).\nСярэднестатыстычная беларуская авечка бляе — кажа „бе-е“. Але слуцкая бэкае, тураўская мэкае, а белавеская дык наагул бычыт. І падзываюць авечак па-рознаму: звычайна „авур-вур-вур“, але на ўсходзе — „шу-шу-шу“, ад Берасьця да Магілёва — „шут-шут-шут“, „шута-шута“, „шуткі-шуткі“, на Нарачы — „вуль-вуль“, на Віленшчыне — „куцý-куцý“.\nЗ казой прасьцей. Часьцей за ўсё скажаш „кызя-кызя“ — яна табе мекае.\nКажуць, сьвіньня адгукаецца на „дзю-дзю“, у адказ рохкае „рох-рох“. Або вішчыць, калі нешта ня так.\nКонь адгукаецца на „косю-косю“ або на імя, кажа „і-га-га“. Гэта конь іржэ, але аршанскі, заходнепалескі і слуцкі конь рагоча, а віленскі вішчыць. А яшчэ конь часта нічога ня кажа, толькі пырхае (чмыхае, фыркае).\nКалі карова кажа „му“ або „мук“, то гэта яна рыкáе. На паўночным усходзе Беларусі скажуць, што раве. Падазваць карову проста, калі ведаць імя, але можа быць складана ў адваротным выпадку. Кароваў завуць „тпрусь-тпрусь“ ад Падляшша да Полаччыны, „цёсь-цёсь“ на Падняпроўі, „псе-псе“ на Случчыне, „цялушка-цялушка“ на Меншчыне, „быцю-быцю“ на Загародзьдзі (гэта на захадзе Палесься, раўніна на ўсход ад Берасьця), „тлось-тлось“ каля Берасьця, „цёлка-цёлка“ на Бярэзіне (толькі не спрабуйце так зьвяртацца да людзей).\nПадазваць быка прасьцей. Не махайце чырвонай анучай (быкі рэагуюць не на яе, а на чалавечую нахабнасьць), проста скажыце „це-це-це“ або „быська“. Калі бык адкажа „м-мгу-у“, то кажуць, ён раве або бушуе.\nШто да той песьні пра ліса, дык усё брахня. Ліс кажа „цяў“ — цяўкае.\nБольш складанае пытаньне: што кажа трус? Нешта мармоча, накшталт „умр-умр“. Можна паспрабаваць падазваць труса словамі „тру-тру“, але трус можа спужацца і ўцячы — нездарма баязьлівых людзей называюць трусамі.\nВясковы біялягічны будзільнік — певень — раніцой (гарадзкія скажуць, гэта ня раніца, а яшчэ глыбокая ноч) і радзей цягам дня крычыць „кукарэ́ку“, кукарэкае. Палескі крычыць „какарэк“ — какарэча.\nЗ курамі больш варыянтаў. Калі кура кажа „ко-ко-ко“, то гэта яна квокча або сакоча. Падняпроўская кажа крыху іначай: „кох-кох-кох“. Калі кура падзывае куранятаў, то клохкае, а калі зьнесла яйка, то кудакча (палеская кудкудача). Стандартную беларускую куру можна пазваць „ціп-ціп“, але пінскую падзываюць „пуць-пуць-пуць“, лідзкую — „пыль-пыль-пыль“, палескую — „цю-цю-цю, сажэўскую — „пыр-пыр-пыр“.\nПадзываць гусь (калі яна жаночага роду) або гусака (мужчынскага) таксама можна па-рознаму. Толькі асьцярожна: шчыпаюцца. Агульнабеларускі варыянт — „гуль-гуль“, але людзі кажуць, віленская гусь адгукаецца на „зю-зю-зю“, ад Клецку да Клімавічаў і ад Полацку да Брагіна — на „це-це-це“, заходняя гусь — на „гусь-гусь“, браслаўская — на „жуль-жуль“. У адказ (калі не шчыпаецца) гусь ґаґоча, кажа „ґа-ґа“ (як тая ледзі, праз выбухны Ґ).\nЗ качкай (або качарам, калі мужчынскага полу, як на выяве) больш адназначна: звычайна качка кракае „кра-кра“, адгукаецца на „вуць-вуць“.\nІндык кажа „кулды-кулды“ — кулдыячыць. Падзываць яго лепей ня трэба, істота бывае даволі агрэсіўнай.\nА папугай гаворыць што заўгодна, калі навучыць. Адгукаецца на імя або на сынонімслова „папугай“ — „чыюк“.\nЖаба гучыць разнастайна: квакае ўсебеларуская, крэкча віленская, крумкае баранавіцкая, кумкае слуцкая, квокча дзьвінская, крахае на Выганаўскім балоце, турчыць на возеры Сьвір, сквярэцца магілёўская. Разам жабы нават з аднаго раёну даюць шматгалосыя канцэрты.\nПчолы ж нічога ня кажуць, толькі гудуць: „мз“, „мз“.\nP.S. Усе жывёлы на адной карцінцы: спампаваць у вялікім памеры. Чулі, што жывёлы гавораць іначай? Раскажыце нам пра гэта на Facebook або «ЎКантакце»!


Лукашэнка: Не трэба ператвараць Мінск падчас Еўрапейскіх гульняў у сістэму платоў | zviazda.by\nХатняя старонка » Палітыка » Прэзідэнт » Лукашэнка: Не трэба ператвараць Мінск падчас Еўрапейскіх гульняў у сістэму платоў\nТакое меркаванне выказаў Аляксандр Лукашэнка, прымаючы з дакладам міністра ўнутраных спраў Беларусі Ігара Шуневіча.\nНа сустрэчы разглядалась сітуацыя ў краіне па лініі Міністэрства ўнутраных спраў і падрыхтоўка да другіх Еўрапейскіх гульняў. «Мяне насцярожвае, што мы, не думаючы часам, у плане перастрахоўкі ці яшчэ чагосьці пачынаем ствараць не тое канцлагера, не тое нейкія гета ў Беларусі. Сёння ўжо гляджу: аж да праезнай часткі выставілі падмуркавыя блокі, чытай, будзем усталёўваць металічныя платы ў раёне фан-он. Гэта нам навошта?», — задаўся пытаннем беларускі лідар.\nЗ-за гэтага ніхто не зможа выйсці за межы пешаходнага тратуара. Сітуацыя ў Беларусі зусім не падобная на Сірыю, Лівію ці Ірак, каб выкарыстоўваць такія агароджы, лічыць кіраўнік дзяржавы.\n«Няхай гэта робяць у краінах з дэмакратыяй — у Францыі, Германіі, яшчэ недзе, у Амерыцы. А ў нас гэта рабіць не трэба, мы павінны працаваць так, каб людзі свабодна маглі мець зносіны ў перыяд гэтых Еўрапейскіх гульняў і пасля. Гэта значыць, празмернасцяў не павінна быць», — падкрэсліў Прэзідэнт.\nПры гэтым Аляксандр Лукашэнка звярнуў увагу: яго словы не азначаюць тое, што не трэба надаваць увагу бяспецы як жыхароў краіны, так і турыстаў.\n«Але мы ўмеем гэта рабіць без платоў. Я ведаю, што гэта прэтэнзіі і прапановы еўрапейскіх чыноўнікаў. Трэба ім прама казаць, што мы забяспечым без іх бяспеку прыезджых і сваіх грамадзян. Мы гэта ўжо рабілі. Не трэба ператвараць Мінск на гэты час у сістэму нейкіх платоў», — падкрэсліў беларускі лідар.\nЁн заклікаў Ігара Шуневіча па гэтай тэме кіравацца рэкамендацыямі мэра Мінска Анатоля Сівака і кіраўніка Адміністрацыі Прэзідэнта Наталлі Качанавай, якія цалкам нясуць адказнасць за гэта.\nТаксама беларускі лідар адзначыў, што хацеў бы пачуць справаздачу і аб сітуацыі ў спорце, у прыватнасці аб хакейным «Дынама-Мінск».\n«Пры гэтым хачу, каб усе разумелі і вы: мы не збіраемся фінансаваць легіянераў», — падкрэсліў ён. Кіраўнік дзяржавы заклікаў прыцягваць айчынных хакеістаў, а з дапамогай трох-чатырох легіянераў зачыняць праблемныя пазіцыі — напрыклад, брамнік ці хакеіст у першую тройку. «Але трэба ставіць сваіх і гуляць», — рэзюмаваў Прэзідэнт.\nУ канцы лютага — пачатку сакавіка мінскае «Дынама» згуляла суперсерыю супраць зборнай клубаў экстралігі. Па словах беларускага лідара, рашэнне арганізаваць гэты турнір было прынята невыпадкова. «Я думаю, вы самі бачылі, што нашы ні ў чым не саступалі тым дынамаўцам, якія гулялі ў мінулым сезоне», — сказаў Аляксандр Лукашэнка.\nЁн адзначыў, што ў канадскага спартсмена, расійскага і беларускага — па дзве рукі, дзве нагі і адной галаве. «Хочуць гуляць і грошы зарабляць — што тут граху таіць — няхай ідуць і гуляюць. Не могуць — значыць, няма чаго з імі размаўляць. Я кажу пра беларусаў. А цягнуць сюды легіянераў з усяго свету і ў плэй-оф не трапляюць — нам такія гульні не трэба», — падкрэсліў ён і дадаў, што з-за апошніх вынікаў сапраўды перажываюць заўзятары.\nТакім чынам, усё павінна быць накіравана на развіццё беларускага спорту і ў прыватнасці хакея, рэзюмаваў Аляксандр Лукашэнка.\nУ адказ Ігар Шуневіч адзначыў, што сёння Беларусь не толькі па лічбах, але і паводле ацэнак экспертаў з’яўляецца адной з самых бяспечных і стабільных дзяржаў Еўропы. Ён выказаў упэўненасць, што дадзеныя паказчыкі будуць пацверджаны і на II Еўрапейскіх гульнях.\nПа выніках сустрэчы з кіраўніком дзяржавы міністр унутраных спраў пагутарыў з прадстаўнікамі СМІ.\nІгар Шуневіч расказаў журналістам, што далажыў Прэзідэнту аб аператыўнай абстаноўцы ў краіне напярэдадні знакавай спартыўнай падзеі – II Еўрапейскіх гульняў, а таксама далажыў пра гатоўнасць МУС да забеспячэння парадку падчас гэтага мерапрыемства.\nПаводле яго слоў, ужо сёння можна сказаць, што міністэрства ўнутраных спраў са 100-працэнтнай гатоўнасцю падыходзіць да гэтых спаборніцтваў. Створаны неабходныя рэзервы, атрыманая тэхніка, праведзены інструктажы і навучанне асабістага складу – міністр запэўніў, што парадак і бяспека будуць забяспечаны на вышэйшым узроўні.\nШто тычыцца аператыўнай абстаноўкі, Ігар Шуневіч адзначыў значны рост выяўленых кіберзлачынстваў за 5 месяцаў бягучага года. Так, у два разы ў параўнанні з паказчыкам мінулага года павялічылася колькасць крадзяжоў з выкарыстаннем камп’ютарнай тэхнікі.\nПаводле ацэнкі МУС, такі від злачынстваў будзе развівацца і далей, таму Ігар Шуневіч унёс кіраўніку дзяржавы прапанову аб пераразмеркаванні штатнай колькасці, каб павялічыць колькасць спецыялістаў, якія будуць займацца расследаваннем злачынстваў у IT-сферы.\nТаксама ён далажыў беларускаму лідару аб фарміраванні новага складу гульцоў і трэнераў ХК «Дынама-Мінск». Так, фактычна завершаны працэс камплектавання трэнерскага штаба – галоўнага трэнера і яго памочнікаў. Паводле яго слоў, у бліжэйшы час клуб агучыць сваё рашэнне – з вялікай доляй верагоднасці новым галоўным трэнерам будзе іншаземец, астатні штаб – беларускі.\nАкрамя таго, было прынята рашэнне адмовіцца аб легіянерскай формулы мінулага сезону. «Практычна ў два разы мы будзем скарачаць колькасць легіянераў», – паведаміў ён.\nТаксама журналісты пацікавіліся, ці уступяць у сілу ў гэтым годзе новыя правілы дарожнага руху.\nІгар Шуневіч расказаў, што ў гэтым пытанні МУС дэманструе поўную гатоўнасць, паколькі ведамства скончыла ўсе свае напрацоўкі і перадало іх для ўзгаднення.\nПрагучала і пытанне датычна рэакцыі міністэрства на з'яўленне ў телеграм-каналах дакументаў, прызначаных для ўнутранага карыстання супрацоўнікаў МУС.\n«Безумоўна, уцечка інфармацыі – гэта заўсёды актуальна. І сёння камісія міністэрства ўнутраных спраў з ліку супрацоўнікаў Галоўнага ўпраўлення ўласнай бяспекі практычна ўстанавіла і крыніцы ўцечкі, і канкрэтныя формы, спосабы [перадачы – «Звязда»] гэтай інфармацыі – падкрэсліваю, не сакрэтнай, службовага характару», – адзначыў ён.\nПа словах Ігара Шуневіча, прэвентыўныя меры ўжо прынятыя, каб мінімізаваць гэты працэс, хоць гэта і даволі няпроста з улікам развіцця сучасных тэхналогій. Тыя супрацоўнікі органаў унутраных спраў, хто парушыў дысцыпліну, унутраныя інструкцыі і загады, будуць звольненыя за гэтыя парушэнні.\nХарактар гэтых працэсаў не сістэмны, але і не адзінкавы, дадаў ён.


Падарожжа па родным краі. Зарэчча. 21.by\nПадарожжа па родным краі. Зарэчча\n22.08.2019 — Разное | Радзiма\nВёсак з аднолькавымі назвамі ў нашай краіне нямала. Вось, напрыклад, толькі ў Магілёўскай вобласці “жывуць” восем населеных пунктаў з назвай Зарэчча. Вёсачка з такім немудрагелістым імем ёсць і ў нашым раёне. Яна размясцілася недалёка ад Глуска, за ракою, амаль на беразе Пцічы. Адсюль, напэўна, калісьці і назва вёскі пайшла. У гістарычных дакументах гэта паселішча ўпамінаецца яшчэ ў канцы XVIII стагоддзя.\nУладальнікі маёнтка Зарэчча\nУ земскіх актах Навагрудскага ваяводства за 1792 год, якія захоўваюцца ў Нацыянальным гістарычнам архіве Беларусі, маюцца запісы, што пасля смерці Альбрэхта Радзівіла (у 1790 годзе памёр у Глуску і, верагодна, дзесьці тут пахаваны) маёнтак Глуск з прылягаючымі да яго вёскамі Хваставічы, Зарэчча, Падзамша, хутарам Кляшчоўка і іншымі ўладаннямі адышоў яго сыну Дамініку, які ў сваю чаргу прадаў уладанне за 11 тысяч злотых і 28 грошаў пану Юзафу (Іосіфу) Юдыцкаму (муж сястры ДамінікаАлаізы). Такім чынам маёнтак Глуск перайшоў ва ўладанне да сям’і Юдыцкіх. Згодна з Рэвізскімі казкамі 1795 года (пятым перапісам насельніцтва Расійскай імперыі), маёнткам Зарэчча ў гэты час валодаў граф Станіслаў Юдыцкі (сын Юзафа).\nПрыкладна ў сярэдзіне ХІХ стагоддзя ўладальнікам маёнтка Зарэчча становіцца Станіслаў ВікенцевічНерэзіуш. Затым уладанні ў спадчыну перайшлі да яго брата Карла, які ў сваю чаргу стаў апекуном малалетніх Соф’і і ІдалііЮдыцкіх (пасля смерці Станіслава Юдыцкага).\nНаступныя ўладальнікі маёнтка Зарэчча — Легатовічы: Сямён Ігнатавіч, Станіслаў Сямёнавіч і Станіслава СтаніславаўнаЛегатовіч (народжаная Нерэзіуш). Апошняя, дарэчы, пахаваная на цэнтральных могілках Глуска. Вялікі чорны гранітны крыж-помнік на яе магіле відаць з розных куткоў пагоста.\nАпошнімі з роду Легатовічаў, хто валодаў маёнткам Зарэчча (прыкладна ў 1913 і 1917 гадах), сталі ЕлізаветаСямёнаўнаБаўдзельская і Марыя СямёнаўнаКорсак.\nЗгадкі пра Зарэчча ёсць ва ўспамінах Альгерда Абуховіча: “…Народ рабочы заўзята танцаваў у слаўнай залі Зарэцкага палацу, брала ахвота і мне патанцаваць, але ўражанні былі іншага зместу. Зарэчча памятаю з тых часоў, калі я быў такі маленькі, што прысмакі мне на крэсле, а не на стале стаўлялі. Пасля не быў там лет колькі-наццаць… Зарэчча — гэта толькі частка Глускага графства. Атрымаў яго пан Кароль Нерэзыуш за дакананне вельмі цікавай справы, так званай эксдывізіі Глускай… Апошняя з гэтага дому [Нерэзыуш] Станіслава Легатовіч пыталася ў мяне, ці не ведаю чаго аб яе родзе…”\nУ канцы ХІХ стагоддзя, акрамя панскага маёнтка, у Зарэччы было 6 двароў і пражывала 20 чалавек.\nЖыццё пасля Кастрычніка\nПасля Кастрычніцкай рэвалюцыі жыццё ў вёсцы змянілася. Як расказвае адна са старэйшых жыхарак вёскі Ганна Васілеўна Прыгара, амаль адразу пасля рэвалюцыі маёмасць пана — хатнюю жывёлу, прылады працы, конскую збрую і іншае — не пытаючыся яго дазволу, забралі мясцовыя жыхары, таксама прыходзілі людзі з Балашэвіч. “Бабуля Аксёнка, што служыла ў панскім маёнтку, расказвала, — успамінае Ганна Васілеўна, — што, калі пачалі людзі забіраць хто свінню, хто карову, хто парася з панскага хлява, яна прыйшла да пана і кажа: “Пане, вашу маёмасць разбіраюць”. А ён у адказ: “Хай забіраюць. А ці ты што ўзяла сабе?” — “Не”. — Тады пан дастаў кашалёк і даў бабулі грошы”.\nПа ўспамінах старажылаў, панскі дом быў драўляным. Савецкая ўлада, вядома, яго нацыяналізавала. Па перыметры маёнтка — і ад вясковай вуліцы, і ад ракі — раслі ліпы, таполі. Частка з іх захавалася і да нашага часу. А яшчэ тут быў вялікі сад — грушы, яблыні. Для вяскоўцаў, у якіх кожны кавалачак зямлі быў на ўліку, трымаць сад было раскошай. Яшчэ доўгі час пасля рэвалюцыі сяльчане хадзілі ў панскі сад па яблыкі ды грушы, а пазней, ужо ў 1950-я, бралі там галінкі самых смачных сартоў, каб прывіць на маладыя дрэўцы-дзічкі і ў сваім садзе.\nУ 1930-я па ўсёй савецкай краіне ствараліся калгасы. Жыхары Зарэчча брыгадай увайшлі ў калгас “15 год Кастрычніка”, цэнтральная сядзіба якога размяшчалася ў Балашэвічах. Сялянскія гумны, прылады працы, коні былі абагульнены і перададзены ва ўласнасць калгаса. У 1936 годзе на тэрыторыі былога панскага маёнтка пачаў працаваць крухмальны завод.\n“Падчас Вялікай Айчыннай вайны, — успамінае Ганна Васілеўна Прыгара, — наш завод выкарыстоўвалі немцы. Не ведаю, што яны там рабілі. Пры ўваходзе стаяла ахова з немцаў і мадзьяраў, і пускалі туды толькі рабочых. Прывозілі на завод гародніну (моркву, капусту, бульбу), бітоны з нечым салодкім, цягучым, падобным на згушчанае малако. У той час, канешне, згушчонкі мы яшчэ не ведалі, ніколі яе не бачылі, не спрабавалі. Акупанты заўсёды пакідалі на дне бітонаў крыху цягучага рэчыва. Суседка мыла на сваім двары гэтыя ёмістасці, а перад тым вычэрпвала з іх усё да кроплі і частавала дзяцей салодкім ласункам.\nУ 1944 годзе, калі Чырвоная Армія вызваляла Глускі раён, завод згарэў. Пры вуліцы стаяў стары, яшчэ панскі, будынак, дзе немцы захоўвалі снарады. Калі пачаўся пажар, вяскоўцы вельмі баяліся, што гэты склад загарыцца. Наша хата была недалёка ад завода, да нас прыбеглі па абраз “Неапалімая купіна” (вунь ён і цяпер вісіць у мяне) і абышлі з ім пажар, каб супыніць агонь. Ад чаго загарэлася — невядома. Згадвалі, што нейкія чужакі пад’ехалі на коніку ды запалілі. І праўда, пасля пажару бегаў па вёсцы чужы конь. Яго злавілі і потым перадалі ў калгас, дзе ён яшчэ доўга быў пасля вызвалення”.\nЗарачанцы, як і ўсе беларусы, змагаліся з ворагам. На фронт у розны час пайшлі ўсе мужчыны з вёскі, здольныя да службы. Хтосьці вярнуўся дахаты, а некаторыя назаўсёды засталіся ў чужой зямлі. З фронту не вярнуліся Анатоль Анцюшэня, Кірыл Верамейчык, Якім Дзядзюля, Андрэй Каранец, Ігнат Каранец, Аляксей Лагвіновіч, Павел Лазараў, Міхаіл Муха, Кірыл Чарнушын.\nУ Глускім раённым архіве захоўваюцца гаспадарчыя кнігі вёскі Зарэчча за 1944—1946 і 1947—1948 гады. У той час Зарэчча значыўся як пасёлак, і адносіўся ён да Хваставіцкага сельсавета Глускага раёна Бабруйскай воласці. У 1944 годзе ў Зарэччы было 19 гаспадарак. Сем’і розныя: дзе шэсць-сем чалавек, а дзе і тры-чатыры, дзяцей у сем’ях ад трох да пяці. Сярод вяскоўцаў некалькі чалавек пазначаны як аднаасобнікі, але большасць усё ж працавала ў калгасе “15 год Кастрычніка”. У гаспадарках трымалі кароў, цялят, авечак — у асноўным па адной-дзве жывёліны. На сваіх невялічкіх надзелах вяскоўцы сеялі жыта, бульбу, пшаніцу, ячмень, грэчку, лён, проса, каноплі, тытунь, садзілі гародніну. “На той зямлі, што за нашымі хатамі, — расказвае жыхарка Зарэчча Лідзія НічыпараўнаМышкіна, — гародніну добрую не выгадуеш. Таму вяскоўцы праз дарогу ад сваіх хат у бок ракі распрацавалі па кавалачку зямлі. Цяпер гэтыя надзелы амаль не засяваюцца. Гадоў колькі назад некалькі веснавых сезонаў іх чамусьці залівала рака, хаця раней такога не здаралася. Ды і асабліва ўжо няма каму садзіць агароды — амаль усе жыхары вёскі — пажылыя людзі”.\nМяркуючы па гаспадарчых кнігах, хаты ў зарачанцаў былі даволі новыя: гады пабудовы стаяць 1933-і, 1930-ы, 1927-ы, 1942-і, і толькі адна хата была пабудавана да 1918 года.\nУ 1946 годзе сярод сялян Зарэчча аднаасобнікаў ужо не было. А з 1949-га вяскоўцы працавалі не толькі ў калгасе, але і ў Глуску: у арцелі “КІМ” ткачыхамі, у арцелі “Прагрэс”, на пякарні (як ні дзіўна, качагарам там была жанчына). Ну і, канешне ж, працавалі на адноўленым крухмальным заводзе.\nПраз пяць-шэсць гадоў пасля вызвалення вёскі ад акупантаў жыццё паціху стала наладжвацца. У гаспадарчых кнігах за 1949—1951 гады адзначана, што ў хлявах зарачанцаў пабольшала хатняй жывёлы — з’явіліся парсюкі, свінаматкі, а ў некалькіх гаспадарках нават пчолы.\nСваёй школы ў Зарэччы ніколі не было. Дзеці хадзілі вучыцца да 8-га класа ў Балашэвічы, а сярэднюю адукацыю атрымлівалі ў Глуску. Далей свой шлях кожны вырашаў сам. Хтосьці ехаў вучыцца ў Бабруйск, Мінск, Магілёў, а іншыя, паддаўшыся на ўгаворы вярбоўшчыкаў, ехалі зарабляць грошы аж за Урал, на Поўнач.\nХутка пасля вызвалення аднавіў сваю работу ў Зарэччы крухмальны завод. Дакладней, гэта быў перапрацоўчы цэх Глускага прамкамбіната. Тут знайшлі сабе рабочыя месцы жыхары не толькі Зарэчча (хаця іх, канешне, была большасць), але і Балашэвіч, іншых бліжэйшыхвёсак і нават Глуска. Працавалі на заводзе ў асноўным дзяўчаты і жанчыны, але для мужчын таксама быў занятак — яны грузілі сыравіну, дровы і торф, складвалі бурты.\nСыравінай для вытворчасці крухмалу была бульба. Пачыналі яе нарыхтоўваць са жніўня. Везлі бульбу з калгасаў, і людзі здавалі лішкі ўраджаю.\n“Бурты бульбы стаялі на тэрыторыі завода, — расказвае Ганна Васілеўна Прыгара, — дзе калісьці быў панскі сад. А калі бульбы было вельмі багата і там ужо бурты не ўмяшчаліся, то рабілі іх ад першай вясковай хаты і амаль аж да лесу ў бок Глуска. Гэтай сыравіны хапала да красавіка. Акрамя крухмалу, на нашым заводзе рабілі сушаную бульбу. Спачатку яе мылі, потым спецыяльнымі чысцілкамі ачышчалі ад шалупіння, затым рэзалі саломкаю і сушылі. Гатовую прадукцыю ўпакоўвалі ў каробкі і адпраўлялі на патрэбы арміі і на Поўнач. Сухую бульбу можна было хутка прыгатаваць, напрыклад, у паходных умовах.\nЗ крухмалу вышэйшага гатунку мы на заводзе рабілі крупу — сага. Вельмі смачная і карысная атрымліваецца з яе каша, дэсерты. Яшчэ з крухмалу варылі патаку. Гэта такі салодкі сіроп, падобны на штучны мёд. Яе выкарыстоўвалі ў кандытарскай вытворчасці. Дарэчы, з патакі на Глускім плодаагароднінным заводзе рабілі цукеркі-ледзянцы — “Палачкі-стукалачкі”, “Дзюшэс”, “Барбарыс”. Некалькі гадоў працаваў у Глуску цукерачны цэх, і я там рабіла ўручную цукеркі. Потым цэх закрылі — напэўна, такая прадукцыя стала нявыгаднай. Патаку мы варылі і захоўвалі на нашым заводзе ў падвалах, што засталіся яшчэ ад памешчыцкай сядзібы. Складзены яны з каменя (булыжнікаў) і цэменту. Там заўсёды трымалася стабільная тэмпература: зімою нічога не замярзала, летам — не псавалася. Гэтыя падвалы існуюць і зараз. Кожны год на заводзе нарыхтоўвалі і перапрацоўвалі розныя ягады, яблыкі, слівы, агуркі, грыбы. Варылі павідла, пюрэ, джэм, салілі агуркі, грыбы. Адпраўлялі прадукцыю далёка за межы Беларусі”.\nНашу размову падхоплівае Лідзія Нічыпараўна Мышкіна, якая таксама працавала на крухмальным заводзе: “Спачатку было шмат ручной працы. Бульбу насілі мыцьу кашах. Пазнейз’явілася аўтаматычнае абсталяванне, стала лягчэй. Прадукцыя карысталася попытам, таму працавалі ў дзве, а то і ў тры змены, асабліва перад вялікімі дзяржаўнымі святамі, калі трэба было забяспечыць магазіны крухмалам ды іншай прадукцыяй нашага цэха. Працаваць на заводзе было прыемна, таму што склаўся вельмі добры, дружны калектыў, людзі падтрымлівалі адзін аднаго. І з кіраўніцтвам мы таксама заўсёды знаходзілі агульную мову”.\nУ раённай газеце неаднаразова з’яўляліся нататкі пра работу плодаагародніннага завода, у тым ліку яго крухмальнага цэха. Вось што пісала раёнка ў лістападзе 1987 года: “…Калектыў цэха аб’ядноўвае 25 працаўнікоў. У асноўным гэта зарачанскія жанчыны. Многія ўжо з вялікім стажам работы… Начальнік цэха М. А. Бабак расказвае: “Наш гадавы план — 470 тон крухмалу… За дзень мы павінны даваць 2600 кілаграмаў сухога крухмалу, фактычна выходзіць 2800” … Звярнула на сябе ўвагу новае дабротнае памяшканне, прыбудова да галоўнага корпуса. Аказваецца, тут плануецца размясціць цэх па расфасоўцы кісялю. Гэта аблегчыць працэс яго канчатковага выхаду. Не трэба перавозіць крухмал у Глуск на завод. Знойдзецца занятак і некаторым вясковымпенсіянерам…”\nВёска і людзі: мінулае, сучаснае і будучае\nЯк адзначылі мае суразмоўніцы, у Зарэччы жылі і зараз жывуць працавітыя, добрыя і выхаваныя людзі. “Вы не падумайце, мы не выхваляемся, так на самай справе і ёсць, — запэўнілі мяне жанчыны. — Нас выхоўвалі з павагай да дарослых, да сваіх бацькоў, і бацькі любілі сваіх дзяцей. Ні адна жанчына ў вёсцы не лаялася мацюкамі. П’яніц у нас таксама не было. Усе старанна працавалі, як кажуць, ад душы. Калі маці ці бацька дзецям нешта загадаюць зрабіць, то і думкі не было, каб гэта не выканаць. Напрыклад, бацькам часу не было на ягады і грыбы, дык мы, дзеці, самі бегалі то ў Ваўкаўню (у бок Балашэвіч), а то і да Вайцяхова даходзілі. Можа, мы не набіралі шмат ягад ці грыбоў, але ж хадзілі збіралі. Канешне, малым было боязна ў лесе, таму нас, вялікую чараду дзяцей, заўсёды брала з сабою адна вясковая жанчына”.\nХаця і не шмат людзей жыло ў Зарэччы, але ў вёсцы заўсёды было весела. Жанчыны, як ідуць на працу або з працы, — так і пяюць. Кірмашы на Тройцу гулялі ўсёй вёскай, вяселлі святкавалі ізноў разам. Свайго клуба ў вёсцы не было — паглядзець кіно ці паслухаць прыезджых артыстаў хадзілі за некалькі кіламетраў праз лес у Балашэвічы.\nЗарачанскія старажылы адзначаюць, што хоць і блізка да вёскі падыходзіць рака, заядлых рыбакоў сярод сяльчан мала. Можа, таму, што не было раней у людзей часу сядзець з вудай на беражку. Але стравы з рыбы вяскоўцы ўсё-такі паважаюць, і дзеці калі-нікалі лавілі печкуроў, якія пасля разліву заставаліся каля ракі ў пельках. Кажуць, вельмі смачныя з печкуроў галушкі. І Пціч шкоды вяскоўцам не рабіла — не прыходзіла нязванай госцяй на палеткі ды ў хаты. Магчыма, таму, што калісьці даўно памешчык загадаў зрабіць вакол Зарэчча меліярацыйны канал, па якім вада вясною сцякала на выган да ракі, не застойвалася на палетках і які не даваў рацэ падыходзіць блізка ў вёску. Дарэчы, гэты канал і зараз існуе. “Яго рабіў мой дзедМаісей, — расказвае Ганна Васілеўна Прыгара, — па загадзе пана. Дзед кіраваў усімі работамі. Для таго часу ён быў вельмі адукаваны. У вёсцы дзеда звалі “варшавяк”, бо ён не тутэйшы, а прыехаў аднекуль. Маю бабулю з Балашэвіч узяў замуж і асеў тут у вёсцы”.\nУ Зарэччы ніколі не было і па наш час няма водаправода — жыхары бяруць ваду з калодзежаў. Раней на ўсю вёску было 2—3 калодзежы, а цяпер амаль у кожным двары свой. Не ведаю, у чым тут прычына, але вельмі смачная вада ў Зарэччы — спрабавала, пацвярджаю.\nРаней у Зарэччы пры крухмальным заводзе і яшчэ нейкі час пасля яго закрыцця працаваў прадуктовы магазін, а зараз некалькі разоў на тыдзень прыязджае аўталаўка. Ды ўвогуле ад вёскі і да Глуска не так далёка, пры вялікім жаданні можна і пешкі да бліжэйшага магазіна прагуляцца. Акрамя таго, праз Зарэчча чатыры разы на тыдзень праходзіць рэйсавы аўтобус, на ім можна пад’ехаць у райцэнтр, а пры неабходнасці і да Бабруйска даехаць.\nЗарэчча — напэўна, адна з самых маленькіх вёсак у нашым раёне. Тут усяго адна вуліца, большасць хат стаіць па адным яе баку, і жыхароў у самыя лепшыя гады было крыху больш за 50 чалавек (зараз зарэгістраваны 21 чалавек). Летам вёска ажывае — прыязджаюць дачнікі, унукі да бабуль. Адметная рыса Зарэчча: нават дачнікі тут не чужыя людзі, а дзеці ды ўнукі мясцовых жыхароў. Яны не забываюць селішчы, штоз асталіся ў спадчыну, даглядаюць іх, прыязджаюць сюды ў адпачынак. Так што маленькая вёска Зарэчча жыве сваім ціхім, павольным жыццём і, спадзяюся, будзе жыць яшчэ не адно дзесяцігоддзе.\nВёсак з аднолькавымі назвамі ў нашай краіне нямала. Вось, напрыклад, толькі ў Магілёўскай вобласці “жывуць” восем населеных пунктаў з назвай Зарэчча. Вёсачка з...\nВ Солигорске пройдет традиционная встреча команды ХК «ШАХТЁР» с болельщиками\nИсторик просит Израиль присвоить Ларисе Гениюш звание Праведницы мира


Хартыя_ 1 кастрычнiка 2020, Чацвер, 16:35\nРасходы Фонду сацабароны насельніцтва летась склалі 12,2 мільярда рублёў, а сума «дзіркі» ў ім, якую давялося кампенсаваць за кошт сродкаў бюджэту - за 1,2 млрд рублёў. Як адзначана ў профільным часопісе «Фінансы, улік, аўдыт», гэта на 184 млн рублёў менш, чым ў 2016 годзе. Аб гэтым піша tut.by.\n«Дзірку» ў ФСАН, з якога выплачваюцца пенсіі, стыпендыі і дапамогі, даводзіцца затыкаць субвенцыямі з бюджэту ўжо традыцыйна, і незбалансаванасць ФСАН Мінфін уважае за адну з асноўных пагроз бюджэтнай устойлівасці ў кароткатэрміновым перыядзе.\nСёлета з рэспубліканскага бюджэту ў бюджэт ФСАН запланаваныя субвенцыі ўжо ў суме 1,416 рублёў. Гэта спатрэбіцца для забеспячэння суадносін сярэдняй сумы пенсіі па ўзросту і сярэдняга заробку работнікаў у рэспубліцы не ніжэй за ўстаноўленае парогавае значэнне (40%). Цяпер да парога мы не дацягваем. Сярэдняя сума пенсій па ўзросце ў студзені 2018 года склала 323,1 рубля, ці 36,6% ад сярэдняга заробку, хоць яшчэ год таму суадносіны былі больш спрыяльным - 41,2%. Пры гэтым пенсіі ў Беларусі у 2018 годзе пералічаць усяго адзін раз.\nЯк раней паведамлялася, Беларусі нездарма ў 2016-м годзе давялося пайсці на павелічэнне пенсійнага ўзросту - дэфіцыт фонду вымушаў або адважвацца на такі непапулярны захад, або замарожваць, а то і зніжаць сумы выплат. Паэтапнае падвышэнне пенсійнага ўзросту да 58 гадоў для жанчын і 63 - для мужчын пачатае з 1 студзеня 2017 года. Пры гэтым пакуль суадносіны пенсіянераў і працоўных прыкметна не змянілася: 597 на 1000 працуючых у студзені гэтага года супраць 598 год таму.\nНаяўнасць праблемы з бюджэтам ФСАН у Беларусі не раз пацвярджалі і міжнародныя экспэрты. МВФ, напрыклад, настойліва рэкамендаваў уладам прадоўжыць пенсійныя рэформы, каб ліквідаваць пенсійны разрыў пасля 2022 года. Сярод захадаў, прапанаваных экспэртамі, - паступовае падвышэнне парога выхаду на заслужаны адпачынак да 65 гадоў і для мужчын, і для жанчын.\n24.09 Памерла маці 16-гадовага падлетка, якога катавалі лукашэнкаўскія карнікі 118,769\n30.09 Як топавыя чыноўнікі з атачэння Лукашэнкі прадаўжаюць звальняцца 68,324\n25.09 У Гародні лукашэнкаўскі карнік ударыў цяжарную у жывот, і яна страціла дзіця 61,422\n26.09 Андрэй Макарэвіч: Лукашэнка сам выкапаў сабе магілу 59,600


ГУО "Средняя школа №5 г.Могилёва" - 100 год узброеным сілам\n100 год узброеным сілам\nДля таго, каб выхаваць дастойную і гарманічна\nразвітую асобу, неабходна далучаць вучняў да нацыянальнай\nдухоўнай культуры, да гістарычных каштоўнасцей Айчыны,\nна якіх грунтуецца наша дзяржаўнасць.\nЗусім хутка наша краіна адзначыць 100-годдзе Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь. Вучні нашай школы таксама вырашылі прыняць удзел у гэтым свяце. І таму 19 кастрычніка адбыўся конкус уласных вершаў і сачыненняў, прысвечаных гэтаму юбілею. Самы актыўны ўдзел прынялі вучні пятых класаў. Пераможцы былі ўзнагароджаны дыпломамі і падарункамі, а самыя лепшыя вершы будуць накіраваны на рэспубліканскі конкурс.\nКолькі войн ідзе на свеце!\nКолькі гіне ў іх людзей!\nУ маёй краіне дзеці\nУ шчасці, без ліхіх падзей.\nВядома, мы навек запомнім\nТой пераможны светлы дзень.\nМой прадзед верыў у перамогу,\nЗмагаўся – і да нас яна прыйшла!\nІ сёння, каб спакойна спалі людзі,\nБыў у краіне мір і цішыня,\nШтодзённа ў роднай Беларусі\nАхоўнікі працуюць, для нас яны – “браня”!\nМы цэнім цяжкі плён ваенных\nІ да зямлі паклон ім шлём,\nВіншуем са 100-годдзем, святам,\nТакім урачыстым, светлым днём!\nВялікі дзякуй, пераможцы,\nШто шмат гадоў таму назад\nВы падарылі ўсяму свету\nЖыццё, святло, пакой і лад.\nНяхай жыве мая Айчына,\nЦвіце, квітнее кожны год,\nНяхай вайны не будзе ведаць\nІ жыць у шчасці наш народ.\nСалдаты нашы мір вартуюць,\nБароняць сонца ў вышыні.\nІх абавязак ганаровы –\nСтаяць на варце цішыні.\nМы, дзеці нашай Беларусі,\nПадзяку Вам сваю нясём\nІ шанаваць мы разам будзем\nСпакой і дом, дзе мы жывём!\nУзброеныя сілы ахоўваюць тэрыторыю нашай рэспублікі і забяспечваюць мірнае жыццё . Каб неба над намі было блакітнае і спакойнае, наша Айчына не бачыла ворагаў, дзень і ноч ваенныя знаходзяцца на сваім пасту.\nСухапутныя сілы абараняюць нашу зямлю, яе межы. Яны такія ж моцныя, як мядзведзі, магутныя, як зубры, хуткія, як рысі.\nВайскова-паветраныя сілы можна параўнаць з мнагалікімі птушкамі ў паднябессі. І ўсе яны, быццам арлы, гордыя і грозныя, гатовыя імкліва дасягаць сваёй мэты.\nІ вельмі важную ролю выконваюць войскі супрацьпаветранай абароны, якія павінны абараняць з зямлі наша неба!\nНельга ўявіць сабе ўсю шматаблічнасць і велізарнасць нашых узброеных сіл, разнастайнасць тэхнікі і зброі.\nЗ году ў год, з пакалення ў пакаленне не толькі перадаецца ваенны вопыт, але ж і вывучаюцца тэхнічныя навіны. Толькі тым, хто прысвяціў сваё жыццё гэтай справе, вядома, якая гэта цяжкая праца – абарона сваёй краіны! Іх невычэрпнай сіле, магутнасці і энергіі можна толькі пазайздросціць.


Будзьма беларусамі! » Наша дыяспара. “Пустая” нацыя і дызайн ідэнтычнасці\nДопіс Севярына Квяткоўскага з нагоды паказушнага італьянскага святкавання Масленіцы – ад імя і па ініцыятыве “постсавецкай дыяспары” – нечакана зачапіў іншую тэму. Не менш (а можа, і больш) істотную. Севярын разважае пра драму неўміручай савецкасці як першаснага маркера былых грамадзян чырвонай імперыі. І элегантна параўноўвае з тымі эмігрантамі ціхіх суайчыннікаў, што забяспечылі апошнія мясцовыя выбары, – як жыхароў “дыяспары няіснай краіны са штучнай культурай на роднай зямлі”. Як на мяне – чарговы суцяшальны самападман. Бо аўтар зыходзіць з таго, што свядомая беларускасць ёсць натуральнай, а постсавецкасць – хваробай. Аднак значнай частцы суайчыннікаў усё бачыцца дакладна наадварот. І драмай выглядае не захапленне аліўе ды “з лёгкім парам”, а спробы перабіць іх новымі сэнсамі.\nЧаму заганна валіць у адзін мех эмігрантаў і тутэйшых? Агульнага тут няшмат, бо ў замежжы спрацоўвае інстынкт самазахавання – архіваванне ідэнтычнасці. Імпарт псіхалагічнага камфорту ў неспрыяльнае асяроддзе. У сінявокай рэй вядзе цалкам іншае: перманентная згода з невідавочнасцю культурнай прапіскі. Звычка заставацца нябачным.\nГалоўная рыса савецкасці – не сантымент да былога “брацтва”, а прынцыповая няздольнасць нешта вырашаць і нежаданне за штосьці адказваць. Плюс татальнае непаразуменне з гістарычнай спадчынай – праз дзесяцігоддзі адцэнзураванай адукацыі і апантанага канструявання ідэалагічных міфаў.\nГэта не свядомасць, а яе паслядоўнае адмаўленне. Выдаленне ідэнтычнасці, у выніку якога дагэтуль вырабляецца “пустая” нацыя – народ, размеркаваны згодна са штатным раскладам, але пазбаўлены сэнсу і мэты свайго існавання.\nАйчынная большасць жыве ўмоўнае жыццё. Там, дзе бясконцая Вялікая Перамога і “мы” заламалі фашызм. Дзе культура прапісаная выключна ў філармоніях, музеях ды адпаведных палацах. Дзе кіраўнік заўсёды мае рацыю – а калі “не”, дык усё адно робіць, што хоча. Дзе выбары – не пошук лепшага, а жэст абыякавай згоды з наяўным.\nСавецкая машына тыражавання кантраляванай супольнасці засталася амаль нязменнай – але цяпер ганяе паветра і агучвае хлуд, абсалютна адэкватны актуальнаму стану дзяржаўнай думкі. Сучасная “постсавецкасць” – не пра нязбыўнае-прамінулае, а пра бязлітаснае наяўнае. Пра інерцыйную харэаграфію грамадства, што даўно ўжо ляціць на аўтапілоце. А іншага сцэнару не ведае – і таму й не чакае.\nСкажам шчыра: тут анамалія – не “згодныя”, а “нязгодныя”. Меншасць з іншым стылем мыслення і паводзінаў. Дыяспара – гэта фактычна мы. Людзі з мапамі не той краіны.\n“…Але для большасці краіны няма!” – зухавата распяваў колькі гадоў таму Вольскі ў картонна-гераічным кіно “Жыве Беларусь!” У бадзёрай вершаванцы хаваўся пыхлівы мэсідж: “А вось у нас – у нас краіна ёсць!”. Натуральна, не было пытанняў, што рабіць. Як што? Папраўляць жыццё пад нашыя мапы.\nДыяспара застаецца дыяспарай, пакуль жыве ў сваім кіно. А ўсё астатняе лічыць цыркам.\nЯе трыумфу замінае… сама краіна. З яе не(да)адфарматаваным жыццём, якое вызначаецца не агітслоганамі, баявымі крычалкамі, дырэктывамі, тэарэтычнымі схемамі і распілам дзяржбюджэту, а структурамі штодзённасці: інтуітыўным светапоглядам, фрагментарнымі побытавымі практыкамі, шматслойным інфармацыйным полем, цьмянымі спажывецкімі прыярытэтамі, спарадычным культурным актывізмам. Натуральным асяроддзем – спантанным міксам трэндаў, моваў, стыляў і традыцыяў. Карацей, вектарам агульных дзеянняў.\nГэты вектар не мае канкрэтнага аўтара і рэжысёра. Таму няма і выразнага ворага “нашай дыяспары” – злачыннай зграі апанентаў светлай справы адраджэння. Важна зразумець: супраць “дыяспары” працуе не (анты)герой, а кантэкст. Ён, дарэчы, і робіць дыяспару дыяспарай – праз разыходжанне густаў большасці з яе стылем ды каштоўнасцямі.\n“Пустая” нацыя робіць усіх аднолькава пазбаўленымі алібі. Прыбірае агульную шыльду і ўніверсальныя слоганы. Фарбуе білборды агульнай свядомасці белым.\nТое, што падаецца Севярыну рэхам мінулага, бляклымі паштоўкамі з “няіснай краіны”, мне бачыцца натуральным адбіткам наяўнага стану нашай неданезалежнасці. Дзіўнага грамадства з сарамлівай нацыянал-арыентацыяй, комплексам непераможнага пераможцы, палітыкай у стылі памежнага гандлю, памяркоўным хіпстарызмам ды схільнасцю міксаваць вулічныя графіці з танкавымі парадамі. Дзе на траіх грамадзян – два аўто, чатыры шэнгены, тры канфесіі, дзве с паловай мовы, адна канфіскацыя маёмасці, квіток на Балі і пустое неба для ўсіх.\nШто застаецца жыхарам краіны ўмоўнага парадку і рытуальнага адзінства? Хаатычныя пошукі сябе. Не новая вертыкаль, а гарызантальны рух. Практыкі ментальнага самакіравання і суіснавання з іншымі версіямі суайчыннасці. “Свядомыя”, постсавецкія, ліцвіны, крыві, новая Еўропа, low cost і no budget… Гэта выбух дыяспар. Нармальная канкурэнцыя беларускасцяў.\nПрабач, Севярыне, іншай радзімы ў нас для цябе няма.


06 люты 2020, 14:54\nВокладка кнігі «Забойства ў цэнтры Эўропы»\nУ пятніцу ў Стоўпцах мела адбыцца прэзэнтацыя кнігі журналіста Радыё Свабода Дзьмітрыя Гурневіча «Забойства ў цэнтры Эўропы». За дзень да імпрэзы адміністрацыя стаўпецкай піцэрыі «Гарадок» паведаміла, што сустрэча з тэхнічных прычынаў скасоўваецца.\nНовая кніга «Бібліятэкі Свабоды» прысьвечаная двайному забойству, якое адбылося 11 лютага 2019 году ў школе № 2 Стоўпцаў. Вучань 10-й клясы Вадзім М. зарэзаў сваю настаўніцу і іншага вучня.\nДзьмітры Гурневіч у Стоўпцах, люты 201\nПра арэнду памяшканьня адміністрацыя і арганізатары прэзэнтацыі дамовіліся яшчэ на мінулым тыдні. У чацьвер ранкам, за дзень да падзеі, арганізатарам паведамілі, што з тэхнічных прычынаў рэстаран «ня зможа вас прыняць».\nЗнайсьці іншую пляцоўку ў горадзе арганізатарам прэзэнтацыі не ўдалося.\nТым ня менш жыхары Стоўпцаў змогуць бясплатна атрымаць кнігу Дзьмітрыя Гурневіча цягам некалькіх дзён. Для гэтага неабходна запоўніць заяўку ніжэй.\nТаксама ў суботу, 8 лютага, атрымаць кнігу можна будзе непасрэдна з рук аўтара. А 18-й гадзіне Дзьмітры Гурневіч будзе прысутнічаць на імшы ў стаўпецкім касьцёле сьвятога Казімера (вул. Ленінская, 72). Пасьля набажэнства ён раздасьць кнігі ахвочым на выхадзе з касьцёла.\nПрэзэнтацыя ў Менску ўжо сёньня\n6 лютага а 18-й гадзіне прэзэнтацыя кнігі адбудзецца ў Менску ў прасторы «Тэрыторыя правоў» (Ложынская 167, пам. 404). Кожны наведнік атрымае кнігу бясплатна. Уваход вольны.\nНа другі дзень пасьля забойства Дзьмітры Гурневіч прыехаў у Стоўпцы і правёў там амаль тыдзень. Праз гісторыю гораду, недалёка ад якога аўтар вырас, мясцовыя легенды, думкі стаўпецкіх людзей, з дапамогай філязофіі таталітарызму Ганны Арэнт Гурневіч вывучае прычыны і матывы злачынства, якое скаланула Беларусь.


Лёгкі і свежы цытрынавы лядзяш Martini Рэцэпт\nЎцягванне для гэтай лёгкай гарэлкі кактэйль , які робіць вялікі дэсертны напой , надзвычай папулярны і мае патэнцыял , каб узяць на сябе іншыя водары.\nЦытрынавы падзенне Martini з'яўляецца адным з тых вялікіх марціні гарэлкі , якія сталі хітом сучаснага меню марціні. Ён таксама быў натхненнем для шэрагу гатовых да ўжывання варыяцый , хоць рэцэпт настолькі просты , што тыя , якія не патрэбныя.\nПарады па стварэнні Вялікай Цытрынавы падзення Martini\nПростыя напоі, як гэта заслугоўваюць (і амаль патрабуюць) лепшыя інгрэдыенты, калі вы хочаце, каб зрабіць лепшы кактэйль магчыма.\nПачніце з выбару гладкай гарэлкі, таму што гэта аснова. Ёсць шмат фантастычнага прэміум гарэлак на выбар , і калі ваш бюджэт крыху жорсткі, вы таксама можаце знайсці некаторыя цікавыя варыянты ў межах менш дарагія гарэлак .\nЦытрынавы сок і сіроп павінен як быць свежым , каб атрымаць лепшы Lemon Drop. Ні свежы сок або хатні сіроп цяжка зрабіць (або магазін) і добрая частка аб двух аддзеленых з'яўляецца тое, што вы можаце наладзіць салодкія і кіслыя, каб задаволіць свой густ. Калі вы знаходзіце баланс, які ідэальна падыходзіць, вы можаце нават аб'яднаць і разліваць два, каб атрымліваць асалоду ад імгненным цытрынавую падзеннем у любы час вы любіце.\nГэты рэцэпт з'яўляецца ідэальнай базай для эксперыментаў, і гэта вельмі лёгка дадаць трохі густу. Самы просты спосаб гэта выкарыстоўваць араматызаваныя гарэлкі ці зрабіць свой уласны араматызаваны сіроп. Цытрусавыя і іншыя пладовыя гарэлак з'яўляюцца папулярным выбарам і кветкавыя сіропы , як лаванды і бэзу можна дадаць вельмі весела і цікавы паварот.\nЯшчэ адзін просты варыянт па арыгінальным рэцэпце, каб дадаць 1/4 унцыі Куантро і выкарыстоўваць толькі 1/2 чайнай лыжкі простага сіропу.\nЗамарожаны ананас і журавін салата (або дэсерт)\nРошка дэ Кока: Плецены Какосавае кольца\nМарынаваная Лондан Broil\nТак так - пережаренные Фасоль з Steak


медыцына Archives – Рэгіянальная газета\n11.12.2018 AЎТАР(Ы): Нина РЫБИК / ostrovets.by\n23.11.2018 AЎТАР(Ы): Ірына РАБУШКА / Паводле mgazeta.by\nУ амбулаторна-паліклінічных установаў укараняюць электронныя пластыкавыя карткі медабслугоўвання.\n11.04.2018 AЎТАР(Ы): euroradio.fm / euroradio.fm\nМіністэрства аховы здароўя памяняла графік працы паліклінік і бальніц у будучыя доўгія выхадныя і святы ў красавіку-маі.\n05.04.2018 AЎТАР(Ы): / Рeople.onliner.by\n19.08.2013 AЎТАР(Ы): Галіна СІНІЦА\n29.04.2011 AЎТАР(Ы): Святлана ЦІШКО\nБальніцы і паліклінікі 2 мая будуць працаваць як у будні дзень. Такі загад падпісаў Міністр аховы здароўя Васіль Жарко.\n19.02.2011 AЎТАР(Ы): Святлана ЦІШКО\nАшмянскае і Астравецкае медыцынскія аб'яднанні названыя аднымі з лепшых\nУ штогадовым абласным аглядзе-конкурсе па выніках дзейнасці медыцынскіх устаноў Ашмянская і Астравецкая ЦРБ занялі прызавыя месцы.\n01.10.2010 AЎТАР(Ы): Святлана ЦІШКО\nНаваселле пасля рамонту\nКаля пяці месяцаў доўжыўся рамонт дзіцячага аддзялення цэнтральнай раённай бальніцы. Напрыканцы верасня пацыенты і медыцынскі персанал справілі наваселле.\n29.04.2010 AЎТАР(Ы): Святлана ЦІШКО\nНовы рэнтген для дзяцей\nУ дзіцячай паліклініцы завяршаецца рамонт рэнтген-кабінета - плануецца, што абслугоўваць пацыентаў ён пачне ў сярэдзіне мая.\n31.10.2009 AЎТАР(Ы): Святлана ЦІШКО


Віншавальны ліст з нагоды 25-годдзя Таварыства беларускай культуры ў Літве\nГалоўная » Навіны ЗБС "Бацькаўшчына" » Віншавальны ліст з нагоды 25-годдзя Таварыства беларускай культуры ў Літве\nДата публікацыі: 05.04.2014\nАд імя Згуртавання беларусаў свету “Бацькаўшчына” шчыра віншуем вас з 25-гадовым юбілеем Таварыства беларускай культуры ў Літве!\n1989 год, калі стваралася Таварыства, цяпер падаецца далёкім. Гэта быў вялікі час зменаў, калі рушылася савецкая імперыя, калі пачала актыўна адраджацца нацыянальная самасвядомасць народаў. У краінах на прасторы знікаючай савецкай дзяржавы прадстаўнікі розных нацыянальнасцяў гуртаваліся ў супольнасці, каб заявіць пра сябе і свае каштоўнасці. На гэтай хвалі імкнення да свабоды і самавызначэння паўстала і Таварыства беларускай культуры ў Літве.\n4 лютага 1989 года ў Вільні – горадзе, які поўніцца беларускай гісторыяй, – адбыўся арганізацыйны з’езд ТБК. За мэту было пастаўлена яднанне беларусаў, адраджэнне, захаванне і развіццё беларускай культуры ў Літве, а адным з прыярытэтаў дзейнасці – змаганне за свабоду Беларусі і дэмакратычныя каштоўнасці. Сёння мы з сапраўдным гонарам адзначаем, што ТБК упэўнена ідзе абраным шляхам, і на гэтым шляху нямала ўжо дасягнута.\nНемагчыма нават пералічыць усяго, што за гэтыя 25 гадоў зроблена Таварыствам беларускай культуры. Аднак самае знакавае варта нагадаць.\nДзякуючы ТБК у Вільні была адкрыта беларуская сярэдняя школа імя Францішка Скарыны - “спадчынніца” знакамітай Віленскай гімназіі, была створаная кафедра беларускай мовы пры педуніверсітэце.\nЦягам усяго часу працы ТБК склалася неперарыўная традыцыя штомесячных сустрэч на сядзібе, прысвечаных памятным падзеям беларускай гісторыі, выбітным нацыянальным дзеячам. Сядзібу наведваюць культурныя і грамадскія дзеячы з Беларусі ды іншых краінаў.\nТаварыства беларускай культуры штогод збірае беларусаў на Дзень Волі, угодкі Слуцкага збройнага чыну, адзначае Дзяды, Каляды і іншыя традыцыйныя беларускія святы, ушаноўвае памяць беларускіх герояў. Сіламі Таварыства было выдадзена шмат кніг, на сядзібе сабраная бібліятэка, ёсць багаты архіў па гісторыі Беларусі і Літвы.\nВыразнай з’яўляецца пазіцыя Таварыста адносна свабоды і дэмакратычных каштоўнасцяў. ТБК выступае арганізатарам грамадска-палітычных акцый у падтрымку правоў чалавека ў Беларусі, у падтрымку рэальнай незалежнасці і нацыянальнага развіцця.\nАдна з важных падзеяў, якія ладзіць ТБК, – гэта канфэрэнцыя беларусаў Балтыйскага рэгіёна і Беларусі, якая ладзіцца раз на 4 гады. Апошняя, пятая такая канферэнцыя адбылася летась.\nЗ гонарам і ўдзячнасцю хочам адзначыць, што ТБК ад самага пачатку са Згуртаваннем беларусаў свету “Бацькаўшчына”. Нас яднаюць шматгадовае сяброўства і ўзаемная падтрымка. ТБК удзельнічала ва ўсіх з'ездах беларусаў свету і стала падтрымлівае кантакты з беларускімі дыяспарамі ў іншых краінах.\nАсабліва хочацца звярнуць увагу на самаахвярныя высілкі ТБК, скіраваныя на тое, каб беларускасць прысутнічала ў сучаснай Вільні і была відавочнай не толькі для беларусаў: на Ліпаўскіх могілках і на могілках Росы ўсталяваныя помнікі беларускім дзеячам, а таксама ў адпаведных месцах горада – памятныя шыльды ў гонар славутых беларусаў. Так, дзякуючы намаганням ТБК і асабіста спадара Хведара Нюнькі зараз у Вільні ёсць памятныя шыльды такім выбітным асобам як Францішак Скарына, Кастусь Каліноўскі, Браніслаў Тарашкевіч, Янка Купала, Вацлаў Ластоўскі, Пётра Сергіевіч, Наталля Арсеннева, Адам Станкевіч, Максім Гарэцкі... Гэтыя памятныя знакі – не толькі сімвал пашаны выбітным постацям беларускай культуры і гісторыі, але і матэрыяльнае сведчанне гістарычнай беларускай прысутнасці ў Вільні.\nСёння колькасць беларусаў у Літве скарацілася больш чым на траціну ў параўнанні з тым, што было ў 1989 годзе. Аднак сваёй руплівай дзейнасцю ТБК даводзіць, што беларусы ў гэтай краіне ёсць, што яны захоўваюць нацыянальную ідэнтычнасць і робяць усё для таго, каб Беларусь і беларусаў шанавалі на гэтай зямлі. Безумоўна, даводзіцца сутыкацца з фінансавымі і іншымі праблемамі, але сябры ТБК не збочваюць перад перашкодамі і працягваюць сваю руплівую працу па захаванні і пашырэнні беларушчыны.\nКалі бачыш, колькі ўсяго ўжо зроблена дзякуючы энтузіязму і самаадданай працы невялікай групы неабыякавых, патрыятычных беларусаў, хочацца схіліцца перад вамі ў паклоне.\nБезумоўна, асобная падзяка нязменнаму кіраўніку ТБК і ганароваму сябру Згуртавання беларусаў свету “Бацькаўшчына” Хведару Нюньку, які ўсе гэтыя гады нястомна і плённа на справе паказвае веліч сваёй любові да Радзімы і неабыякавасць да лёсу беларусаў.\nВялікі дзякуй Вам, шаноўны спадар Хведар, за ўсё што Вы робіце не толькі дзеля беларусаў Літвы, а і дзеля ўсёй Беларусі! Дай Вам Бог заставацца такім жа бадзёрым і мэтаскіраваным яшчэ шмат-шмат гадоў! Няхай Вас ніколі не пакідаюць здароўе і радасць, няхай Вашыя блізкія і паплечнікі заўсёды будуць побач.\nАд імя Згуртавання беларусаў свету “Бацькаўшчына” дазвольце яшчэ раз павіншаваць вас з юбілеем Таварыства беларускай культуры! Гэта свята і гонар для ўсіх нас! Зычым усім вам салідарнасці, імпэту і спору ў той нялёгкай справе, якую вы робіце! Няхай вам заўсёды стае для яе моцы, здароўя і натхнення, і няхай у вашых сэрцах заўсёды гарыць агмень любові да Беларусі!


“Як пражыць месяц на 185 тысяч беларускіх рублёў?..”\n01 люты 2008, 15:22\nНовая перадача сэрыі “Паштовая скрынка 111”. Эфір 2 лютага 2008 году\nУ нашай пошце апошніх тыдняў нямала лістоў на тэму будаўніцтва ў Беларусі атамнай электрастанцыі. Прэзыдэнт Лукашэнка нядаўна заявіў, што прыняў канчатковае рашэньне ў гэтай справе. Многія нашы слухачы лічаць, што ўзводзіць АЭС, не параіўшыся з грамадзтвам, улада ня мае маральнага права.\nЛіст на гэтую тэму ад Тацяны Барэль з Асіповічаў. Слухачка піша:\n“Як мэдык я часта сутыкаюся з наступствамі Чарнобыля, а таму катэгарычна супраць будаўніцтва новай АЭС у Беларусі. Адметна, што пісаў пра гэта амаль дваццаць год таму Алесь Адамовіч у кнізе “Імя гэтай зоркі Чарнобыль”. (Цытата:) “Нават калі, як нас пераконваюць навукоўцы, немагчыма без АЭС, тады трэба ісьці на кампраміс — паводле Сахарава: АЭС — пад зямлю, у 100-мэтровыя гранітныя калодзежы. Гэта і эканамічна, і бясьпечна, у тым ліку ад нападу тэрарыстаў. Сахараў казаў, што кансэрвацыя адпрацаванай наземнай станцыі патрабуе будаўніцтва саркафага ці дэмантажу з дапамогай робатаў. А гэта каштуе амаль столькі ж, колькі пабудаваць новую станцыю. А падземную можна проста замкнуць на ключ і пакінуць навечна.\nУжо дваццаць гадоў таму Алесь Адамовіч прадбачыў падзеі ў нашай краіне. Пісьменьнік-прарок паказаў і выйсьце: аб’яднаць нас супраць так званага “мірнага атама” можа толькі маналітнае супрацьстаяньне сыстэме. Толькі пазбавіўшыся ад яе, мы выжывем”, —\n— напісала ў сваім лісьце на “Свабоду” Тацяна Барэль з Асіповічаў.\nРашэньне пра будаўніцтва ў Беларусі атамнай электрастанцыі трывожыць і нашага слухача Уладзімера Рачка зь Менску.\n“Маўчаць не дазваляе сумленьне. У сьвеце пабудавана шмат атамных станцый, але выбухнула там, дзе палітычны рэжым ігнараваў тэхніку бясьпекі. Улічваць гэта ён ня здольны.\nРасея прадае ядзернае паліва без аглядкі на тое, што запасы яго вельмі хутка могуць скончыцца. Цывілізаваныя краіны арыентуюцца на пошук новых відаў энэргіі, на альтэрнатыўныя крыніцы, а ў Беларусі такія прапановы, як звычайна адказваюць вынаходнікам чыноўнікі, “знаходзяцца за рамкамі сучаснай навукі”, —\n— напісаў у сваім лісьце на “Свабоду” Уладзімер Рачок зь Менску, які падпісаўся як “вынаходнік СССР”.\nІ яшчэ адзін ліст на гэтую ж тэму — зь вёскі Бакшты Івейскага раёну. Яго аўтарка Валянціна Сакаловіч піша:\n“Пры нашым бязладзьдзі і адсутнасьці адказнасьці, пры адвечным галавацяпстве — гэта будзе будаўніцтва новага Чарнобылю. Мы ад духоўнага Чарнобылю ня можам пазбавіцца, а тут — новая бяда. Лукашэнка доўга запрагаў, але надта хутка едзе... І хто яго можа спыніць? Безадказнасьць улады можа прывесьці да новай катастрофы. У беднай, галоднай, авантурнай дзяржаве нельга рэалізоўваць такія праекты. Бо пабудуюць гэту АЭС таксама так-сяк, як і ўсё ў нас робіцца. Грамадзтва павінна пратэставаць, як толькі можа. Гэта — той выпадак, калі сто разоў трэба адмераць, перш чым адрэзаць”,\n— гэтак лічыць Валянціна Сакаловіч зь вёскі Бакшты Івейскага раёну.\nМаеце рацыю, спадарыня Сакаловіч: спыніць гэтае будаўніцтва здольныя толькі грамадзкія пратэсты. Улада не адразу адважылася прыняць канчатковае рашэньне пра будаўніцтва АЭС. Спачатку, гадоў пяць-сем таму, гучалі толькі намёкі, згадкі пра магчымасьць такога будаўніцтва ў аддаленай пэрспэктыве, калі грамадзтва з гэтым пагодзіцца. Улада намацвала глебу і відавочна пабойвалася рэзка адмоўнага стаўленьня людзей да гэтай ідэі.\nАле масавых маніфэстацыяў пратэсту не было, агульнанароднага руху, які б патрабаваў правесьці рэфэрэндум у гэтым пытаньні — таксама. У выніку канчатковае рашэньне прынята без грамадзкага абмеркаваньня.\nНекаторыя спрабуюць пратэставаць. Напрыклад, у тых рэгіёнах, дзе мяркуецца распачаць будаўніцтва, людзі зьбіраюць подпісы супраць АЭС. Але наўрад ці гэтыя сьціплыя лякальныя пратэсты здольныя спыніць ужо запушчаную машыну.\nНаш слухач Ігар Пастноў зь Віцебску свой новы ліст на “Свабоду” напісаў, даведаўшыся пра тое, што журналіст газэты “Згода” Аляксандар Зьдзьвіжкоў пакараны трыма гадамі турмы за перадрук карыкатур на прарока Мухамэда. Спадар Пастноў піша:\n“Гэта яўны перабор. Я шчыра спачуваю рэдактару “Згоды”, які трапіў у жорны гэтай машыны. Спадзяюся, што Аляксандар Рыгоравіч Лукашэнка пакажа сябе высакародным палітыкам і памілуе чалавека, які пацярпеў за нейкія малюнкі.\nАсабіста я караў бы журналістаў за іншыя карцінкі. Вось 12 студзеня газэта Адміністрацыі прэзыдэнта “Советская Белоруссия” друкуе на першай старонцы фотаздымак маладзенькай дзяўчынкі-падлетка зь пяцьцю куфлямі піва ў руках. І подпіс: “Патрабуйце адстою пены!” Што гэта, калі ня заклік спойваць моладзь?\nЯ з гэтай нагоды зьвярнуўся ў пракуратуру і ў Адміністрацыю прэзыдэнта, як да заснавальніка газэты, з патрабаваньнем спыніць гэтую ганьбу. Па сутнасьці, гэта — уцягваньне непаўналетніх у п’янства.\nНа маю думку, такая рэкляма алькаголю ў газэце, якую паўсюль падаюць як “самую салідную і праўдзівую”, насамрэч нашмат больш небясьпечная, чым нейкія карыкатуры ў газэтцы, якую ніхто ня ведае”, —\n— напісаў у сваім лісьце на “Свабоду” дзіцячы доктар Ігар Пастноў зь Віцебску.\nСапраўды, спадар Пастноў, некантраляваная рэкляма і продаж піва ў рэшце рэшт маюць сваім лягічным працягам масавае спойваньне моладзі. Маштабы алькагалізму ў сёньняшняй Беларусі ўжо перавысілі ўзровень, які быў да перабудовы — гэта становіцца сапраўдным нацыянальным бедствам. І дзяржава павінна ў гэта ўмешвацца, а не хваліцца дасягненьнямі ў нарошчваньні вытворчасьці і продажу піва.\nШто да згаданай вамі публікацыі ў газэце “Советская Белоруссия”, дык тут патрэбна адно ўдакладненьне. Фотаздымак гэты — не рэкляма, а ілюстрацыя да аналітычнага артыкула, у якім ідзе размова пра нізкую якасьць беларускага піва і пра імклівы рост імпарту гэтага прадукту. Але фотаілюстрацыя выбрана, тут з вамі варта пагадзіцца, ня самая ўдалая.\nАўтар наступнага ліста — Мікалай Сівоха зь вёскі Слабада Крупскага раёну — незадаволены тэматыкай перадач “Свабоды”. У сваім лісьце ён піша:\n“Чаму вы ў сваіх перадачах не расказваеце пра жыцьцё простых людзей — калгасьнікаў і рабочых? У прыватнасьці, распавядзіце, як можна пражыць месяц на 185 тысяч рублёў. Паведаміце, колькі атрымліваюць чыноўнікі, міністры, дэпутаты. Увогуле, зьвестак пра заробкі начальнікаў чамусьці нідзе няма. Вось няхай бы яны паспрабавалі пражыць на 185 тысяч. Гэтая сума — проста кпіны, зьдзек з чалавека.\nЦяпер вось пазбавілі льготаў усіх без разбору — пэнсіянэраў, “ліквідатараў”, навучэнцаў... У Расеі льготы пашыраюць, а ў нас ліквідуюць. І хочуць, каб чалавек за 185 тысяч і харчаваўся, і апранаўся, і лекі купляў.\nЧаму вашыя карэспандэнты не выяжджаюць на вёску, каб паглядзець, як мы жывём — як працуем, як харчуемся?” —\n— напісаў у сваім лісьце на “Свабоду” Мікалай Сівоха зь вёскі Слабада Крупскага раёну.\nСур’ёзная заўвага, спадар Сівоха. Параю вам слухаць перадачу “Падарожжы Свабоды”, якая ствараецца нашымі журналістамі на падставе вандровак па вёсках і мястэчках. Яе складаюць пераважна расповеды людзей пра сваё жыцьцё, працу, побыт — якраз тое, што вас цікавіць. На падставе гісторыяў, якія распавядаюць слухачы, ствараюцца і іншыя перадачы, якія часта гучаць у нашым эфіры — у прыватнасьці, “Званкі на Свабоду” і праграма, якую вяду я — “Паштовая скрынка 111”.\nАдносна вашай заўвагі пра сыстэму сацыяльных ільготаў у Расеі... Вы ня маеце рацыі, спадар Сівоха, там яна таксама скарачаецца, але паводле іншых прынцыпаў. Льготнікам у Расеі пакінулі права выбару: можна альбо захаваць ільготы, альбо істотна падвысіць пэнсіі ды іншыя грашовыя выплаты. Іншымі словамі, забіраючы льготы, там кампэнсуюць іх грашыма.\nНаш даўні сябар Ільля Копыл зь Менску піша, што, паводле ягоных назіраньняў, улада апошнім часам пайшла на саступкі “зьбяднеламу і пазбаўленаму льготаў насельніцтву”. Пад саступкамі слухач мае на ўвазе наступнае (цытую ліст):\n“Два-тры гады таму з вуліц і падземных пераходаў зьніклі жабракі. Залётныя расейскія чыноўнікі былі ў захапленьні, прыводзячы гэта як доказ вялікіх посьпехаў беларускай улады. Маўляў, у расквітнелай Беларусі ўсё дарослае насельніцтва — гэта сярэдні кляс, а жабракоў увогуле няма. Хоць у сапраўднасьці ўсё вельмі проста: жабракоў з вуліц выгнала міліцыя.\nАле апошнім часам у гэтай справе адбыліся зьмены. 23 студзеня ў падземным пераходзе на плошчы Якуба Коласа я ўбачыў дзьвюх маладых жанчын, якія сядзелі з працягнутай рукой на цэмэнтнай падлозе. Побач, крокаў за дваццаць, стаяў мужчына на мыліцах, перад ім на зямлі ляжала шапка для грошай. Насупраць ля сьцяны граў нейкую мэлёдыю на кантрабасе малады мужчына. Мінакі падавалі толькі музыку. Прайшоўшы далей, на выхадзе зь пераходу я ўбачыў яшчэ адну жабрачку — бабулю на каленях. Міліцыя нікога не чапала: яе там увогуле не было відаць.\nПадумалася: можа, улада ўзялася за розум і забараніла ганяць жабракоў? Нават для чыноўнікаў павінна быць відавочна, што абяцанай адраснай дапамогі на ўсіх ня хопіць. Дый ня кожны здолее сабраць усе даведкі, каб даказаць свой жабрацкі стан і атрымаць тую вартую жалю дапамогу”, —\n— напісаў у сваім лісьце на “Свабоду” Ільля Копыл зь Менску.\nДнямі я быў сьведкам таго, як міліцэйскі сяржант ушчуваў 70-гадовую бабульку, якая жабруе ў пераходзе на станцыі мэтро “Кастрычніцкая”. Яна згодна ківала галавой, абяцала: “Болей ня буду!”, нават выйшла зь пераходу і накіравалася на прыпынак аўтобуса. А як толькі міліцыянт сышоў — зноў заняла сваё звыклае месца і працягнула руку…