Днямі ў Кіеве прэзідэнтам Парашэнкам быў названы сябрам Украіны, а сам жа за яе спінаю працягвае нарошчваць эканамічную супрацу з анексаваным Расеяй Крымам ды непрызнанымі Данецкай і Луганскай народнымі рэспублікамі. Гэткую шматвектарнасць сяброўства Лукашэнкі выкрыла расследаванне, зладжанае нашым тэлеканалам.\n«Гэты візіт ёсць чарговым і важкім пацверджаннем нашых добрасуседскіх дачыненняў, якія будуюцца на прынцыпах раўнапраўнага партнёрства і даверы», – аптымістычна зазначыў Парашэнка, падчас візіту калегі з Беларусі.\nЯк вынікае з расследавання «Белсату», прынцыпы партнёрства і давер з Украінай не перашкодзілі афіцыйнаму Менску стацца адным з найвялікшых экспарцёраў у сепаратысцкія рэспублікі, а таксама працягваць гандаль з Крымам.\nХто і што прадае?\n«Фактычна ўсе найбуйнейшыя вытворцы алкаголю, піва, гэтаксама – сыроў, малака ў Беларусі – яны пастаўляюць сваю прадукцыю туды. Галоўны вынік нашага расследавання – што маштабы гэтага бізнесу, сапраўды, велізарныя», – распавёў Ігар Ільяш, аўтар расследавання.\nПа выніках двух месяцаў карпатлівай працы наш калега Ігар атрымаў фота- ды відэадоказы экспарту беларускай прадукцыі ў непрызнаныя рэспублікі, а таксама тэлефонныя прызнанні адміністрацыі некаторых беларускіх дзяржаўных заводаў. Сярод буйных дастаўцаў сепаратыстам – «Савушкін прадукт», «Санта Брэмар», тытунёвая фабрыка «Нёман», агракамбінат «Дзяржынскі», прадпрыемствы «Берасцемясамалпраду», «Камунарка», «Спартак» ды іншыя.\nБеларусы засыпалі прадуктамі ДНР і ЛНР\nПаводле данецкага дзелавога парталу «DNR-LIVE», беларуская прадукцыя цяпер займае каля чвэрці спажывецкага рынку сепаратысцкай рэспублікі. Штопраўда, тлумачыць Ігар Ільяш, фармальна пастаўкі афармляюцца не наўпрост. У дамовах удзельнічаюць гэтак званыя фірмы-пракладкі.\n«Звычайна гэта афармляецца праз нейкую расейскую фірму, але былі выпадкі, напрыклад, Крыніца працуе праз канадскую фірму, Мазырскі завод працуе праз фірму ў Ганконзе», – раскрывае сакрэты шэрых схемаў аўтар расследавання.\nНеакторыя прадпрыемствы спынілі гандаль з сепаратыстамі\nЯк паведаміў «Белсату» дырэктар Пружанскага малочнага камбінату Уладзімір Мікіціч, ягоны завод спыніў супрацу з самаабвешчанай рэспублікай Маларосія, пасля таго як урад Беларусі разаслаў папярэджанне аб тым, што афіцыйны Кіеў можа за гэта ўвесці супраць іх санкцыі. Астатнія – працягваюць гандляваць з сепаратыстамі.\nЯк паведамілі «Белсату» на Пружанскім малочным камбінаце, у красавіку афіцыйны Кіеў накіраваў у Менск ноту, у якой выказаў занепакоенасць супрацай беларускіх фірмаў з новаабвешчанай Маларосіяй. У МЗС Украіны нам заявілі, што і беларускія пастаўкі ў Крым з іхнага пункту гледжання – нелегальныя.\nАфіцыйнай рэакцыі Украіны на расследаванне не паступала\nАдмыслоўцы, аднак, не выключаюць, што, як і ў выпадку з «Рассельгаснаглядам», рэакцыя Кіева на кантрабанду з Беларусі можа праявіцца пазней – у момант, які Украіна палічыць больш зручным з палітычнага пункту гледжання.\nСтаніслаў Івашкевіч, «Белсат», фота: Str / Zuma Press / Forum\nТэгі: Беларусь-Украіна вайна ва Украине гандаль гандаль з ЛДНР ДНР ЛНР санкцыі Украіны


Рулон працэс ўпакоўкі матрацаў | Сінвіна\nРол працэс ўпакоўкі матрацаў\nRoll-запакаваная матрац азначае, што пасля матрацы вырабляецца, яна сціскаецца прафесійнай машынай, а затым размешчаны на матрац пракаткі машыны для пракаткі. Гэта эфектыўна эканоміць аб'ём перавозкі. Акрамя таго, таму што матрац упакаваны ў адным лісце, гэта больш зручна для транспарціроўкі. Гэта асабліва падыходзіць для дамоў з невялікімі ліфтамі або няма ліфтаў. Гэта эфектыўна вырашае праблемы цяжкасці ідуць наверсе і высокі кошт ісці наверсе.


ЛЕАНІД МАЛАХАЎ ВЫЙШАЎ НА ВОЛЮ\n08 жнівень 2002, 15:00\nЛеанід Малахаў пакідаў сьцены спэцпрыёмніка-разьмеркавальніка, што на вуліцы Акрэсьціна, у суправаджэньні міліцыянтаў. Аднак, як патлумачыў ён нашаму радыё, настрой ягоны быў бадзёры:\n(Малахаў: ) “Сонца, жнівень, сябры, знаёмыя, калегі па працы”.\n(Карэспандэнт: ) “Ці мела “выхаваўчае ўзьдзеяньне” вынесенае вам пакараньне за арганізацыю несанкцыянаванага пікету?”\n(Малахаў: ) “Якое гэта пакараньне? Проста ўлады не гатовыя да дыялёгу. А дыялёг патрэбны. Бо калі ёсьць нейкія супярэчлівыя моманты, то трэба садзіцца за стол перамоваў і размаўляць, а не хаваць тых, хто адстойвае свае правы за кратамі”.\nСустракала яго сёньня вялікая група прадпрымальнікаў. 29 ліпеня большасьць іх брала ўдзел разам з Малахавым у акцыі пратэсту ля гандлёва-выстаўнага цэнтру “Паркінг” супраць прымусовага ўкараненьня ў працу прадпрымальнікаў касавых апаратаў. У іх ліку прадпрымальніца Тацяна Дзьмітрыева:\n(Дзьмітрыева: ) “Мы вельмі радыя, што нас шмат сабралася прадпрымальнікаў. Мы меркавалі, што людзі будуць баяцца і ня прыйдуць. Аднак гэта ня так, нас тут шмат. І гэта пры тым, што ў нас працоўны дзень. Прадпрымальнікі прыехалі сустрэць Малахава, які пацярпеў за нас”.\nПрывітаць лідэра “Прыватнай уласнасьці” прыехаў дэпутат Вярхоўнага Савету 13 скліканьня і былы бізнэсовец Андрэй Клімаў, які за кратамі правёў не адзін год. Вось што ён заявіў нашаму радыё:\n(Клімаў: ) “Гэта проста дзікунства, што прыстойнага чалавека садзяць на 10 сутак у асяродзьдзе бамжоў. Гэта паказьнік узроўню інтэлекту нашых судзьдзяў. Гэта барбары, якія ні пра што ня думаюць. Ім ня месца ў нашай краіне, іх варта было б пасадзіць у самалёт ды вывезці ў Сахару”.\nВыхад на волю Леаніда Малахава віталі сёньня і прадстаўнікі руху "Зубр", якія 29 ліпеня таксама бралі актыўны ўдзел у прадпрымальніцкай акцыі пратэсту. Гаворыць адзін зь лідэраў "зуброўцаў" Цімафей Дранчук:\n(Дранчук: ) “Гэта была толькі першая сумесная акцыя з прадпрымальнікамі. Мы распрацуем плян сумесных дзеяньняў на бліжэйшы час і працягнем адстойваць правы прадпрымальнікаў. Ім зараз помсьцяць за тое, што год таму яны дапамагалі нам. Таму мы проста абавязаныя ім дапамагаць. У любым выпадку мы ня спынімся і даб’емся нармалёвых умоваў для прадпрымальнікаў, каб яны маглі працаваць і зарабляць грошы”.\nДарэчы, лідэру “Прыватнай уласнасьці”, як сёньня высьветлілася, наўрад ці давядзецца адпачыць пасьля 10-дзённага знаходжаньня за кратамі. Вось што Леанід Малахаў паведаміў на гэты конт:\n(Малахаў: ) “Заўтра будзе сустрэча з прадстаўнікамі ўлады і, наколькі я ведаю, 26-га будзе ладзіцца страйк прадпрымальнікаў “Дынама”, і мы будзем супольна працаваць над яго падрыхтоўкай”.


Канвертаваць Megacoins (MEC) і Трэці зімбабвійскіх даляраў (ZWR) : Калькулятар абменнага курсу\nMegacoin (MEC) і Трэці зімбабвійскага даляра (ZWR) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nMegacoin (MEC) і Чацвёрты зімбабвійскіх даляраў (ZWL) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nГэта Megacoin і Трэці зімбабвійскага даляра пераўтваральнік да цяперашняга часу з абменнымі курсамі з 21 лістапад 2019.\nКалі ласка, увядзіце суму, якую ў полі злева ад Megacoin. Выкарыстоўвайце "абмен валют", каб зрабіць Трэці зімбабвійскага даляра валюты па змаўчанні. Націсніце на Трэці зімбабвійскіх даляраў або Megacoins канвертаваць паміж гэтай валютай і ўсімі іншымі валютамі.\nThe Megacoin гэта валюта, у ні ў адной краіне. Трэці зімбабвійскага даляра гэта валюта, у Зімбабвэ (ZW, ZWE). Сімвал MEC можа быць запісаная MEC. Сімвал ZWR можа быць запісаная Z$. Трэці зімбабвійскага даляра дзеліцца на 100 cents. Абменнага курсу the Megacoin Апошняе абнаўленне 21 лістапад 2019 ад coinmarketcap.com. Абменнага курсу Трэці зімбабвійскага даляра Апошняе абнаўленне 21 лістапад 2019 ад Міжнародны валютны фонд. MEC каэфіцыент мае 12 ўважаецца лічбаў. ZWR каэфіцыент мае 6 ўважаецца лічбаў.


Будзьма беларусамі! » Беларусы на краі зямлі!\n20.04.2011 | Promenade Акцыя\nСкончылася гадавая вандроўка чацьвертай — міжнароднай — экспэдыцыі “З табурэтам да акіяну”.\nЦягам году чатыры каманды — украінская, беларуская, расійская і мяшаная з розных краінаў аўтаспынам вандравалі ад Паўночнай Амэрыкі да сутыку Ціхага і Атлянтычнага акіянаў. Цягам году вандроўнікі ладзілі музычныя і тэатральныя імпрэзы ў самых розных гарадах і вёсках Амэрыканскага кантынэнту.\n— Падсумоўваць можна яшчэ доўга. Безумоўна, змяніліся мы. Але дакладна і тое, што змяніліся тыя, каго я пакінула ў Беларусі. Відаць, мне для асэнсавання ўсяго спатрэбіцца час. … З-за сумных падзеяў у Беларусі нам было не да вялікіх подзвігаў. Зэдлік з гомельскай кухні застаўся з іншага боку планеты на краі свету. А мы – назад дадому. Пачаўся новы адлік.


§ 2. Спачатку на Беларусі, як і ў іншых расійскіх краях, пісалі толькі так званай царкоўнаславянскай мовай, каторай, аднача, ніякі славянскі народ не гаварыў. За-нясло яе да нас хрысціянскае духавенства, браўшае патрэбныя для царквы кнігі ад балгар і сербаў, бо расійскія славяне ўласнай граматы вытварыць не здолелі. Пісаліся ж гэтыя кнігі царкоўнаславянскай мовай, каторая можа, і мела б права называцца ў свой час агульнарасійскай, бо калісьці ўжывалася ўсімі граматнымі рускімі людзьмі. Найвялікшую частку іх складалі асобы з духавенства, іншы раз не расійцы родам і, канешне, узгадава-ныя ў царкоўнай славяншчызне. Гэтае апошняе наклала яркае кляйно на тагачасную пісьменнасць: яна амаль што не ўся ўкладывалася ў вузкія рэлігійныя межы; новыя галіны яе, як, напрыклад, летапісі альбо творы да гасударственнага пажытку, вырабленыя кніжнікамі для кніжнікаў, з'яўляліся ўсё ў тэй жа царкоўнаславянскай мове . I доўга, як нікчэмны пясок, наносным, асобным, маруда зліваючымся слоем ляжала гэтая пісьменнасць на сваім тлустым падглеб'і — народнай гаворцы,— але зусім не злівацца яны не маглі. Увесь час у кніжную мову прасачывалася, урастала народная і, павэдлуг абасаблення трох расійскіх культур, разрывала яе на тры часці, кожная з каторых вырабляла ўласны нацыянальны выгляд. Такім парадкам фарміраванне нашай пісьменнасці было марудым, але ўсё ўзрастаючым усасываннем краёвай царкоўнаславянскай пісьменнасцю беларускіх народных слоў і зваротаў, каторыя, накапліваючыся на працягу сталеццяў, нарэшце, у корані перарабілі яе. Але была і яшчэ адна пуціна: з цёмных глыбін народнай творчасці магла ўсплыць наверх і адзначыцца на соннай гладзі пісьменнасці тая альбо іншая рэч. Зрабілася такое здарэнне, праўда, толькі адзін раз, але з яго і пачынаецца гісторыя беларускай пісьменнасці.\n§ 3 1975 гаду быў знойдзен маскоўскі зборнік (XVI сталецця), у каторы паміж іншым увайшло і «Слова аб палку Ігараве», вытваранае каля XII века на Паўдзённай Русі. Яно неакуратна злеплена з рознакалёрных незалежных адзін ад аднаго жавалкаў. з'яўляўшыхся ў розныя часы і ў розных месцах; папалі туды і два заходнерасійскія паданні, так жа сама не маючыя нічога суполь-нага з аснаўным ядром «Слова» і, безагаворачна, пры-мазаныя да яго, як калісьці ўмазывалі вялізныя каменні ад старадаўніх разваліўшыхся муроў у пазнейшыя будоўлі. Абодва яны пачалі ўжо перарабляцца ў песні, калі былі на паўпуці зупынены і недаразвіўшыміся засушаны на паперы, як цвяткі якогась гербарыя. Але і такімі ква-пяць нас гэтыя творы, дзе, нагадываючы асобнасці загавораў, пад наплывам чуцця знікае звычайнае сцапленне слоў, усюды прабіваецца хоць і змяняючыйся, але напружаны рытм, выклад робіцца сціснутым, мова моцнай, і ўжо пачынаюць фарміравацца пекныя вобразы. Пазнаёмімся ж з абодвымі гэтымі заспіртованымі зародышамі, зберагаўшыміся сотні год.\nПесня пра князя Ізяслава, каторы «пазваніў мячамі аб шаломы літоўскія ... а сам, ізрублены, пад чырвонымі шчы-тамі, на крывавай траве, усхапіў на гэтае ложка славу і прамовіў: «Дружыну тваю, княжа, скрыдлы птах прыадзелі і звяры кроў палізалі». Песня гэта наўсягды астанецца надзвычайным прыкладам згушчонасці пачування, сціснутасці руху выкладу. Быццам стрымовываючы кожным словам душэўнае хваляванне, расказана цэлая жыццёвая драма і расказана так, што нічога не можна прыбавіць альбо адкінуць.\nДругая песня-казка апавядае ўжо пра князя Усяслава, каторы «атварыў вароты Ноўгарада, расшыб славу Яраслававу і датаркнуўся кап'ём да залатога трону Кіеўскага»; яна, праўда, не мае такой стройнасці ў агульнай будоўлі выкладу, як першая, але затое проста перапоўнена вобразамі і сраўненнямі, каторыя ўсе — з пачатку да канца — узяты з мужыцкай глебы, з быту народа-земляроба, пракладваючага свае боразны сярод бяскрайных лясоў; толькі ён, загублены ў драмучых пушчах і балотах, мог на працягу некалькіх строк столькі раз успамянуць адзін і той жа выраз «скакнуў лютым зверам», «скакнуў воўкам», «воўкам рыскаў», «воўкам пуціну перабягаў». Толькі народ, усімі думкамі, усім рухам жыцця свайго прыкуты да хлебаробства, мог апісываць бітву ў такіх словах: «На Нямізе (рацэ) снапы сцелюць галавамі, мало-цяць цапамі харалужнымі, на таку жыццё кладуць, веюць душу ад цела. Нямігі крывавыя берагі не збожжам былі пасеяны — пасеяны касцямі рускіх сыноў». Вось да якой моцнасці і вобразнасці выкладу дайшоў беларускі мужыцкі народ, вось якія краскі паэзіі ўзрасталі калісьці на яго палях!


У Беларусі запрацаваў канкурэнт Visa | Новы Час\nАд сённяшняга дня ў эквайрынгавай сетцы «Белінвестбанка» можна разлічыцца карткамі міжнароднай аплатнай сістэмы JCB.\nШто такое JCB?\nJCB — найбуйнейшая аплатная сістэма Японіі і адна з пяці вядучых аплатных сістэм свету. Кампанія была заснаваная ў 1961 годзе, і ўжо да 1968 году стала лідарам рынку крэдытных картак, якія цяпер выпускаюцца ў 23 краінах свету, а ў 1972 годзе колькасць эмітаваных карт перавысіла мільён.\nЗ 1981 года JCB пашырае сваю сферу дзейнасці, выходзячы на рынкі іншых краін. Цяпер карткі JCB выпускаюцца ў 23 краінах, дзе, як правіла, афіліяваныя з фінансавымі інстытутамі, якiя маюць лiцэнзiю на выпуск такіх картак.\nУ 1989 году пачалі выпускацца карты ў ЗША, а ў чэрвені 1990 года была выпушчана першая карта JCB у Еўропе. У 2003 годзе JCB і China UnionPay Co., Ltd. падпісалі пагадненне аб супрацоўніцтве, якое дазволіла карткам JCB прымацца ва ўсёй сетцы China UnionPay ў Кітаі. Па дадзеных на сакавік 2017 года ў свеце налічваецца 106 млн трымальнікаў карт JCB, якія набываюць штогод тавары і паслугі на суму больш за 200 млрд долараў.\nУ Расію JCB прыйшла ў 2015 годзе. Нацыянальная сістэма плацёжных карт Расіі падпісала пагадненне пра выпуск ко-бэйджынгавых картак з японскай аплатнай сістэмай. Уладальнікам карткі «Мір — JCB» даступная ўся інфраструктура міжнароднай аплатнай сістэмы JCB. Картка «Мір-JCB» выпускаецца Газпрамбанкам.\nТакасі Суэцугу, генеральны дырэктар JCB International (Eurasia) не хавае таго, што беларускі рынак для аплатнай сістэмы пакуль — дадатак да рынку расійскага. Ён адзначыў, што Беларусь, у першую чаргу, прывабная для расійскіх турыстаў і расійскага бізнеса, і таму, каб зрабіць для іх перабыванне і дзейнасць у Беларусі камфортней, JCB і прыйшла ў нашую краіну.\nА расійскі сегмент JCB — гэта 17 млн карыстальнікаў картак «Мір — JCB».\nАпроч таго, Беларусь зрабіла «бязвіз» для грамадзянаў шмат якіх краін — не толькі Захаду, але і Усходу. І тым жа кітайцам у парку «Вялікі Камень» будзе больш прыемна карыстацца звыклай для іх сістэмай аплаты.\nАле пры гэтым ён зазначыў, што проста на далучэнні аплатнай сістэмы, эквайрынгу, JCB спыняцца не збіраецца. І ў перспектыве, як сказаў Такасі Суэцугу, «мы жадаем, каб карткамі JCB карысталіся не толькі турысты, але і грамадзяне Беларусі». То бок, калі ўсё пойдзе добра, і ў нашай краіне будуць выпускацца карткі JCB. Чым не канкурэнт Visa?\nШто гэта дасць краіне?\nСтаршыня праўлення ААТ «Белінвестбанк» Андрэй Брыштэль адзначыў, што ўяўленне замежных гасцей пра бізнес-патэнцыял краіны фармуецца ў тым ліку і па ўзроўні развіцця яе банкаўскай сістэмы: выгодзе зняцця грошай, разліку па картках, кліенцкага сэрвісу. І тое, што сетка «Белінвестбанка» працуе з карткамі JCB, гаворыць і пра патэнцыял краіны. «Сёння карт-цэнтр «Белінвестбанка» — адзіны ў Беларусі здольны самастойна апрацоўваць аперацыі па картках JCB. «Гэта сур'ёзны крок у развіцці і істотнае пашырэнне магчымасцяў банка. Для нашых гасцей, трымальнікаў карт JCB, сталі даступныя каля 500 банкаматаў і 220 інфакіёскаў банка, а таксама больш 7300 гандлёвых кропак, у тым ліку каля 2300 у Мінску» — адзначыў ён.\nТакасі Суэцугу і Юічырё Кадавакі, выканаўчы віцэ-прэзідэнт JCB International і кіраўнік падраздзялення развіцця бізнесу ў Расіі, СНД і Паўднёвай Азіі, паспрабавалі новую сістэму «Белінвестбанку». Госці з Японіі прагуляліся па папулярным турыстычным маршруце — ад плошчы Незалежнасці да Нацыянальнага мастацкага музея, — і расплаціліся карткамі JCB адразу ў некалькіх месцах.\nУкраіна забараніла шэраг расійскіх аплатных сістэм


Ці падабаецца бярэзінцам еўрапейская зіма? Высвятляў наш карэспандэнт — Березино. Березинский район. Березинская панорама\n31.01.2020 83 berezinskaya_panorama Комментариев нет\nЯ каляндар перагарну і… ужо люты, апошні месяц зімы. А зірну на вуліцу, здаецца, позняя восень ці ранняя вясна! Шчыра прызнаюся, мне такая еўрапейская зіма падабаецца: цёпла – не патрэбна захутвацца ў вопратку, не слізка, няма хлюпоты – можна насіць прыгожыя, нават замшавыя боцікі. Ды і, пагадзіцеся, такая незвычайная зіма эканоміць сямейны бюджэт: набыў дзве-тры пары вясенняга ці дэмісезоннага абутку і насі, як кажуць, амаль круглы год! А вось мая сяброўка нядаўна купіла цюбінг і чакае з нецярпеннем сапраўднай зімы: гурбы снегу, мароз. Каб можна было пакатацца на лыжах ды санках. Зрабіць некалькі “снежных” здымкаў і дабавіць іх на сваю старонку ў сацыяльных сетках. А адзін знаёмы чакае снег, каб пачаць новае жыццё. У яго такая прыкмета, выпаў снег – падвёў вынікі мінулага года, склаў планы на будучы і, быццам, пачаў жыццё з чыстага аркуша.\nЦікава, а ці падабаецца такая еўрапейская зіма жыхарам Бярэзіншчыны?\n← Прафесіяналы ў асобах: Таццяна Галуза шчыруе ў Бярэзінскім ТЦСАН з моманту яго адкрыцця\nБярэзінец затрыманы за ваджэнне аўтамабіля ў нецвярозым стане… Што яшчэ ў крымінальнай хроніцы бярэзінскіх следчых? →\nВ марте в Березинском районе создали семьи 8 пар


04 сакавік 2016, 14:16\nПры гэтым крыніцы выданьня называюць два варыянты зьніжэньня коштаў: зьніжка ў 25 даляраў на адну тысячу кубамэтраў да базавай цаны кантракту альбо дысконт да канчатковай цаны кантракту.\n«Нафтагазавы энэргетычны грант ад Расеі — вельмі важная крыніца беларускага дабрабыту, — кажа Свабодзе кіраўнік фонду Мізэса Яраслаў Раманчук. — І калі ён зьмяншаецца, то Беларусь чапляецца і рукамі і зубамі за кожны даляр. Найперш нашы ўлады намагаюцца захаваць хоць нейкую розьніцу паміж цаной для сябе і для Эўропы. Сёньня яна, дарэчы, складае ня больш як 40–45 даляраў.\nІ калі па нафце беларускія ўлады нічога ня могуць зрабіць, бо на ўсясьветным рынку цэны істотна абваліліся, то цяпер яны дамагаюцца, каб была скарэктавана цана на газ. Расейскі бок спасылаецца на кантракт, дзе ўсё прапісана. А беларускі бок дагэтуль ня можа зьмірыцца з тым, што трэба па новых цэнах.\nАдсутнасьць легальнага мэханізму зьніжэньня цэнаў — сродак, які, па сутнасьці, у гэтай спрэчцы абараняе інтарэсы Расеі. Таму дапамагчы Менску можа толькі палітычнае, а не эканамічнае рашэньне гэтай праблемы. Калі расейскія ўлады ня пойдуць на такі крок, то даволі хутка Беларусь будзе атрымліваць расейскі газ па коштах, набліжаных да эўрапейскіх.\nНе сакрэт, што Беларусь уступала ў Эўразійскі эканамічны саюз з марай захаваць свае льготы па нафце і газу. Час паказвае, што гэтага амаль не атрымліваецца. Былі спадзяваньні, што зьніжкі прынясуць Беларусі да 15% яе валавога ўнутранага прадукту. Рэальна яны складаюць дзесьці толькі 2%».\n«У мяне няма сумневу, што Крэмль саступіць афіцыйнаму Менску», — кажа Свабодзе кандыдат эканамічных навук Віктар Цярэшчанка:\n«Беларусь на падставе розных дамоваў і пагадненьняў можа прэтэндаваць на атрыманьне расейскага газу па коштах, якія ніжэйшыя за сёньняшнія. Але рашэньне будзе прымацца выключна па выніках сустрэчы Пуціна і Лукашэнкі ў Менску.\nКалі б Расея зыходзіла выключна з эканамічных інтарэсаў, то яна не павінна была б пайсьці насустрач Беларусі. Інакш яна губляе свае грошы. Але мне зразумела, што гэтае пытаньне выходзіць за межы эканамічных разьлікаў. Апошняе слова тут будзе не за Мілерам і нават не за Мядзьведзевым, а за Пуціным. А ён чарговым разам дапаможа Лукашэнку.\nМенск прасіў у Масквы пазыкі ў два мільярды даляраў. Але сёньня выкананьне такой просьбы зразумеюць ня ўсе нават у расейскай эліце. А зьніжэньне цэнаў — гэта ж таксама крэдыт і скрытая падтрымка, што Расея не аднойчы рабіла і раней».Цяпер Беларусь купляе газ у Расеі па цане 142,37 даляра. А сярэднеэўрапейская цана на газ ад «Газпрома» складае 185 даляраў.


Янов.by - Гараць кастры купальскія\nГараць кастры купальскія\nЦёплы чацвярговы вечар 6 ліпеня сабраў жыхароў Іванава, каб пагрузіцца ў казачную і магічную атмасферу Купалля. Па старажытных павер'ях гэты дзень авеяны мноствам легенд і паданняў. Не трэба была прысутнасць русалак ды вадзяных, каб свята стала сапраўды жывым і яркім. Дзяўчаты і юнакі з кветкамі і вянкамі, артысты ў нацыянальных касцюмах, якія прайшлі святочным шэсцем ад Цэнтра культуры да гарадскога парку, зазывалі ў парк гараджан і гасцей.\nАдпачынак быў арганізаваны такім чынам, што кожны змог знайсці для сябе забаву па душы. Работнікі раённага Цэнтру культуры і народных традыцый падрыхтавалі цікавую тэатралізаваную праграму “Гараць кастры купальскія”, у якой прынялі ўдзел вядучыя вакалісты Іванаўшчыны, самабытныя калектывы народнай музыкі і песні, таленавітыя танцоры, а таксама госці з Івацэвіцкага раёну.\nНарод весяліўся ад душы. У той час, калі са сцэны гучалі выдомыя народныя беларускія і ўкраінскія песні, работнікі цэнтралізаванай бібліятэчнай сістэмы праводзілі розныя конкурсы, забавы і гульні. Ад жадаючых не было адбою: у іх удзельнічалі і моладзь, і дарослыя, і дзеці.\nСмачнейшую і карыснейшую гарбату, травяныя настоі і асвяжаючыя напоі адпачываючым прапанавалі супрацоўнікі філіялу традыцыйнай культуры “Дома траўніка” ў Стрэльна. Акрамя таго, яны з задавальненнем распавядалі пра сакрэты народнай медыцыны і ўласцівасцях мясцовых раслін.\nСотні іванаўцаў літаральна абляпілі шматлікія гандлёвыя пляцоўкі, дзе прапанаваліся смакоты і напоі, сувенірная прадукцыя, цацкі ды сувеніры, кандытарскія вырабы і разнастайныя прысмакі.\nЯк вядома, на Купалу ўслаўляюць не толькі ваду, але і агонь. Таму каля апоўначы па славянскай традыцыі было запалена велізарнае вогнішча. Да гэтага моманту сюды падцягнуліся практычна ўсе госці свята. Пад шматлікія апладысменты ў агні згарэла пудзіла, сімвалізуючае ўсё злое і дрэннае ў жыцці людзей.\nПасля гэтага тыя, хто яшчэ быў бадзёры і поўны сіл, засталіся на забаўляльную дыска-праграму “Ночка – фэст”, якая працягвалася амаль да раніцы.


У жніўні ў Мінску ўчынена 11 ДТЗ, у якіх 12 чалавек загінулі | Народная Воля\nУ жніўні ў Мінску ўчынена 11 ДТЗ, у якіх 12 чалавек загінулі\n02.09.2012 в 10:40\nНайбольш распаўсюджанымі парушэннямі ПДР вадзіцелямі, па прычыне якіх адбыліся дарожна-транспартныя здарэнні, з’яўляюцца: перавышэнне ўстаноўленай хуткасці; кіраванне транспартным сродкам у стане алкагольнага ап’янення; парушэнне правілаў праезду пешаходных пераходаў; парушэнне правілаў манеўравання; выезд на паласу сустрэчнага руху.\nНайбольш распаўсюджанымі парушэннямі ПДР сярод пешаходаў, па прычыне якіх адбыліся дарожна-транспартныя здарэнні, з’яўляюцца: пераход праезнай часткі ў неўстаноўленым месцы; непадпарадкаванне сігналам рэгулявання дарожнага руху; нечаканы выхад на праезную частку з-за стаячага транспартнага сродку, збудаванняў, дрэў і інш.\nДзяржаўтаінспекцыя Мінска пераканаўча заклікае ўсіх удзельнікаў дарожнага руху выконваць патрабаванні Правілаў дарожнага руху, праяўляць узаемапавагу на дарогах і падаваць добры прыклад у культуры ваджэння аўтамабіля і пешаходным руху.


Камісія распрацоўвае план дзеянняў па падтрымцы развіцця сіняй энергетыкі - EU Reporter\nУпаўнаважаныя Марыя Даманакі і Гюнтэр Этынгер прадставілі сёння новы план дзеянняў па садзейнічанні далейшаму развіццю энергетычнага сектара акіяна ў Еўропе. Цэнтральным элементам гэтага плана дзеянняў будзе стварэнне Акіянскага энергетычнага форуму, які аб'яднае зацікаўленыя бакі для нарошчвання патэнцыялу і развіцця супрацоўніцтва. План дзеянняў павінен дапамагчы прасунуць гэты сектар "сіняй энергіі", які зараджаецца, да поўнай індустрыялізацыі. Акіянская энергія ахоплівае ўсе тэхналогіі атрымання аднаўляльнай энергіі нашых мораў і акіянаў, акрамя марскога ветру. Яго эксплуатацыя будзе садзейнічаць дэкарбанізацыі эканомікі ЕС і забяспечыць бяспеку і надзейнасць аднаўляльных крыніц энергіі ў Еўропе.\nЕўрапейскі камісар па марскіх справах і рыбалоўстве Марыя Даманакі сказала: "Як падкрэслівае наша стратэгія" Блакітнага росту ", мора і акіяны могуць стварыць велізарны эканамічны рост і неабходныя працоўныя месцы. Дапамагаючы энергетычнаму сектару акіяна паўнавартасна развівацца, мы можам дасягнуць гэты патэнцыял дзякуючы інавацыям, забяспечваючы пры гэтым чыстую аднаўляльную энергію для Еўропы ". Еўрапейскі камісар па энергетыцы Гюнтэр Этынгер сказаў: "Энергія акіяна мае значны патэнцыял для павышэння бяспекі паставак. Гэта паведамленне накіравана на садзейнічанне прасоўванню тэхналагічных інавацый і дасягненню мэт стратэгіі "Еўропа-2020" і не толькі. Распрацоўка шырокага партфеля аднаўляльных крыніц энергіі, уключаючы акіянскую энергію, таксама спрыяе іх інтэграцыі ў еўрапейскую энергетычную сістэму ".\nВыдаткі на тэхналогіі высокія, і доступ да фінансавых рэсурсаў цяжка;\nіснуюць адміністрацыйныя бар'еры, такія як комплекснага ліцэнзавання і працэдур, па ўзаемнай згодзе, якія могуць затрымаць праекты і павышэння выдаткаў;\nі ёсць экалагічныя праблемы, з якімі сутыкнуцца, у тым ліку неабходнасці далейшых даследаванняў і больш поўнай інфармацыі аб экалагічных наступствах.\nКамісія ўжо падтрымлівае некалькі ініцыятыў у галіне энергетыкі акіяна. Гэты план дзеянняў энергія акіяна будзе стварыць форум, каб аб'яднаць наяўныя веды і вопыт, сінэргіі, забяспечыць творчыя рашэнні і стымуляваць развіццё гэтага сектара наперад. Гэта інструмент, каб дапамагчы зацікаўленым бакам распрацаваць стратэгічны план для энергетычнага сектара акіяна, якая магла б стаць асновай для прамысловай еўрапейскай ініцыятывы на больш познім этапе.\nПадобныя тэмы:альтэрнатыўнае паліваблакітны энергіімора


Будзьма беларусамі! » Міністр Піневіч: Масачны рэжым застанецца да лета, а можа і пазней\nМіністр Піневіч: Масачны рэжым застанецца да лета, а можа і пазней\n«На шчасце ці на жаль, сітуацыя развіваецца ў запрагназаваных рамках. Брытанскі штам, як і іншыя штамы, хутчэй за ўсё, павінен прыйсці ў папуляцыю акадэмічных штамаў нашай краіны. Прычын для панікі я не бачу», — сказаў сёння журналістам міністр аховы здароўя, паведамляе Наша Ніва.\n«Па-першае, з-за супярэчлівасці той інфармацыі, якая ідзе па дадзеным штаме, што шырока распаўсюдзіўся ў краінах Заходняй Еўропы. Па-другое, ніводны з пацыентаў з брытанскім штамам пакуль што не праходзіць стацыянарнага лячэння».\nДзмітрый Піневіч пры гэтым падкрэсліў: усё гэта не азначае таго, што росту захворвання не адбудзецца.\n«Але ён (рост) у большай ступені звязаны з вясновым уздымам, напластоўвае на сезонныя захворванні, характэрныя для нашай краіны. Разам з тым у цяперашні час такога росту мы не бачым. Мы ў гатоўнасці, мы не саслабляем ўсе нашы рэжымныя мерапрыемствы, якія тычацца рэспіраторнага этыкету. Масачны рэжым застанецца ў нас як мінімум да летняга сезону, а можа, і больш.\nЁн сваю ролю адыграў і будзе граць у далейшым. Узровень захворвання зараз ніжэй 40 працэнтаў ад піку вясновай хвалі», — нечакана канстатаваў міністр Піневіч.


Хвост пацука — велічыня пастаянная | Новы Час\nУлады ліхаманкава шукаюць грошы. Тых 800 мільёнаў, што выдалі са стабілізацыйнага фонду ЕўраЗЭС, хопіць толькі на тое, каб не дапусціць далейшага абвастрэння сітуацыі да пачатку восені.\nБезумоўна, багатыя людзі, краіны і ўстановы на свеце ёсць. Яны любяць даводзіць бедным, як трэба жыць і працаваць, каб разбагацець. Асабліва калі даюць каму з бедных якую пазыку. Тут нават умовы ставяць — рабіць тое і тое, каб пазыку вярнуць, ды яшчэ і зарабіць на ёй добрыя грошы. Прыкладам, Расія кажа, што трэба зрабіць прыватызацыю беларускай маёмасці, адкрыць у краіну шлях для буйнога замежнага капіталу, даць магчымасць для развіцця свайго дробнага бізнэсу.\nЦікава, што патрабаванні Міжнароднага валютнага фонду ў цэлым супадаюць з расійскімі парадамі, але выглядаюць больш падрабязнымі. Калі паслухацца дарадцаў з МВФ, то давядзецца абвяшчаць пра канчатковы пераход Беларусі да класічнага капіталізму, які на самай справе і ёсць натуральнай рынкавай эканомікай. У арганізацыйным плане гэта азначае фактычную ліквідацыю (у параўнанні з сённяшняй практыкай) усялякага ўмяшання дзяржавы ў эканоміку.\nПа маштабах — гэта амаль што злом усёй магутнай дзяржаўнай машыны і перагляд функцый міністэрстваў і чыноўніцтва, якое застанецца. У прыватнасці, прэзідэнт будзе пазбаўлены права выязджаць у гаспадаркі быццам для праверкі якасці выкання работ. Бо на самай справе сялян трасе як у ліхаманцы некалькі тыдняў напярэдадні візіту і некалькі тыдняў пасля. Калі прэзідэнту спатрэбіцца правесці прэсавую канферэнцыю ў прамым эфіры, то яго адміністрацыя павінна будзе звяртацца да прыватных каналаў за дазволам і плаціць за гэта велізарныя грошы.\nВось такая перспектыва, якая цяперашнім уладам і ў страшным сне не сасніцца.\nГрошы ёсць не толькі на Захадзе. Прыкладам, калі б кожны кітаец даў Беларусі па некалькі юаняў, то ў эквіваленце атрымалася б велізарная сума, якой, на думку Лукашэнкі, яму хапіла, каб канчаткова адбудаваць краіну. Гэта значыць мучыць беларусаў недарэчнымі праектамі яшчэ чорт ведае колькі часу.\nДык вось, кітайцы нікога вучыць не збіраюцца. Яны даюць крэдыты, але толькі пад закупку кітайскіх тавараў ды тэхналогій. Зарабляюць на працэнтах і адначасова захопліваюць новыя для сябе рынкі. Такую форму эканамічнай экспансіі абрала для сябе Кітайская Народная Рэспубліка. Шмат хто з былых савецкіх і постсавецкіх кіраўнікоў спрабаваў зрабіць тое ж самае, але ніхто поспеху не меў. Бо для гэтага трэба быць кітайцамі. Як казаў Лукашэнка, працаваць па 25 гадзін на суткі ўсяго толькі за міску рысу. Ён нават прапанаваў зрабіць тое ж самае і падначаленаму народу і ўжо нават падняў кошты рысу амаль да коштаў «народнай ялавічыны». Гэта значыць мяса другога гатунку, якое каштуе столькі, колькі і рысавыя крупы, але танней, чым грэчка.\nУжо відавочна, што беларусы на такія прапановы не адгукнуліся, бо лічаць сябе ўсё ж еўрапейцамі, а не азіятамі. Што казаць, па этнічнаму складу Беларусь ці не самая «белая» краіна ў свеце. А што ў людзей заробкі, як у чарнаскурых у Афрыцы, то так склалася гістарычна. Калі краінай пачаў кіраваць былы настаўнік гісторыі і эканаміст-завочнік, у свядомасці якога ўсё пераблыталася. Вершы з прозай, Сапега з Ціцянковым, рынкавыя стасункі з размеркаваннем камбікорму.\nЗусім нездарма пры Саветах, калі да дзяржаўнага руля сталі падпускаць кухарак, генетыку абвясцілі рэакцыйнай імперыялістычнай ілжэнавукай. Бо лічылася, што кухаркі не толькі здольныя да дзяржаўнага кіравання, але яны ж ёсць і найлепшымі кіраўнікамі. Лічылася, што, з аднаго боку, кіраванне грамадствам стане вельмі простай справай, а з другога — набытыя ў кіраванні навыкі стануць перадавацца ад бацькоў дзецям у спадчыну як набытыя праз эвалюцыю.\nГэта была ілжывая пасылка. Як паказаў яшчэ Артур Вейсман, такім чынам навыкі не становяцца саманабытымі і не могуць перадавацца спадчынным шляхам. Ён адсякаў хвасты ў пацукоў бесперапынна ў 19 пакаленняў, аднак даўжыня хваста заставалася нязменна пастаяннай. Вось так. Атам можа быць невычэрпным у структурным сэнсе, дзярмо — у колькасным, а даўжыня хваста ў пацука — велічыня пастаянная.\nСкажаце, звяры — гэта адно, а людзі — зусім іншае. Правільна, у ходзе эвалюцыі чалавеку неяк удалося пазбавіцца хваста і набыць многа вельмі слушных для яго генетычных асаблівасцей. Але ж пры гэтым кожная асоба з маленства да смерці застаецца ў нечым велічынёй пастаяннай, не здольнай да пераменаў.


Спампаваць 165.06 Kb.\nПамер 165.06 Kb.\n26. Дзеяслоў. Катэгорыя ладу і часу, асобы, роду і ліку. Катэгорыя ладу выражае адносіны дзеяння да рэчаіснасці. Абвесны лад абазначае дзеянне, якое адбываецца, адбывалася, будзе адбывацца: нашу, насіў, буду насіць. Утварэнне: асоба цяперашняга часу + асабовыя канчаткі: вязуць + у – вызу, вязуць + еш – вызеш, вязуць + е – вязе. Маюць форму часу, асобы, ліку. Умоўны лад абазначае дзеянне пажаданае ці магчымае, якое адбываецца пры пэўных умовах: насіў бы, насілі б. Утварэнне: форма прошлага часу + часціца бы (б): м. р. пайшоў + бы – пайшоў бы, ж.р. пайшла + б – пайшла б, н.р. пайшло + б – пайшло б, мн.л. пайшлі + б – пайшлі б. Маюць формы роду і ліку. Загадны лад выражае пабуджэнне да дзеяння, загад, патрабаванне, заклік, параду, просьбу: насі, насіце, шукай, рэж. Утварэнне: асновы цяперашняга часу + канчаткі – і, - ы і нулявы канчатак: вязуць + і – вязі, рэжуць + _ - рэж. Мн. лік – форма 2 асобы + - це: вязіце, бярыце. Маюць формы асобы і ліку. Дзеясловы аднаго ладу часам ужываюцца ў значэнні іншага: 1) абвеснага – у значэнні загаднага: Едзем на экскурсію! Няхай яны прыедуць. 2)умоўнага – у значэнні загаднага: Адпачыў бы ты пасля такой працы. Загаднага – у значэнні ўмоўнага: Куды ні глянь – усюды кіпіць праца. Час – граматычная катэгорыя, якая выражае адносіны дзеяння да моманту гутаркі. Цяперашні – дзеянне адбываецца ў момант гутаркі: іду, спяваю, радуюся. Цяперашні час: а)цяперашні актуальны, які абазначае дзеянне ў момант гутаркі; б) цяперашні неактуальны – дзеянне недастасаванае да часу (абазначае дзеясл. працэс. прымету як уласцівасць суб’екта). Пр.: Беларусь мяжуе з Літвой.Прошлы – дзеянне адбывалася ці адбылося да моманту гутаркі: ішоў, спяваў, радаваліся. Прошлы час – значэнне выражэння існавання дзеяння ў часавым перыядзе да моманту гутаркі. Будучы – дзеянне адбудзецца пасля моманту гутаркі: будзем ісці, спяваць, радавацца. Будучы час – выяўленне праяўлення дзеяння пасля моманту гутаркі (залежыць ад трывання): а) ф. буд. часу незаконч. трывання – для абазначэння паўтаральных або працяглых дзеянняў, не паказваючы на іх закончанасць або вынік; б) ф. буд. ч. зак. трывання – абазначае дзеянні, у выкананні якіх моўца ўпэўнены. Акрамя асноўных значэнняў формы часу могуць ужывацца ў іншых значэннях: 1) цяперашні час: а) у значэнні прошлага: І часта ў добрую пагоду ідзе Міхал дамоў з абходу. б) у значэнні будучага: Ты летам ідзеш у паход?\n2) будучы: а) у значэнні прошлага (Міхал падыдзе і прыстане, і лаву жыцейка агляне ..., рукою лёгенька пагладзіць, нібы сынка свайго малога, і ў сэрцы дзякаваў ён бога). б) у значэнні цяперашніга (Папрашу захоўваць цішыню.); 3) прошлы – у значэнні будучага ( Ну, я пайшоў, бо час ужо позні.). Асабовыя дзеясловы – дзеясловы, якія спалучаюцца з дзейнікам; уключаюць дзеясловы самай рознай семантыкі. Безасабовыя дзеясловы – гэта нульвалентныя дзеясловы і ўсе тыя адна- і шматвалентныя, якія не спалучаюцца з дзейнікам, першы актант якіх не атрымоўвае статусу дзейніка (звычайна яны вызначаюць дзеянне, якое адбываецца само па сабе, без уздзеяння асобы). Пр.: мне холадна, мне хочацца есці.\n28. Словаўтваранне дзеяслова. Спосабы ўтварэння: 1) суфіксальны: абед + а – абедаць. 2) прыставачны (прэфіксальны): аб- + ламаць – абламаць; 3) прыставачна-суфіксальны: ад- + нов + і (ць) – аднавіць; 4) постфіксальны: касіць + ца – касіцца.\n35. Групы прыслоўяў паводле значэння. Азначальныя падзяляюцца на наступныя разрады: 1)якасныя. Адказваюць на пытанне “як?” (весела, добра, смела, горача, зелена, шчодра). 2) колькасныя адказываюць на пытанні колькі?, як многа? у якой ступені? (вельмі, дужа, занадта, чуць, утройчы, амаль, мала, спрэс). 3) спосабу дзеяння адказваюць на пытанне як? якім чынам? (бягом, моўчкі, пехатой, уброд). Акалічнасныя прыслоўі падзяляюцца на разрады: 1) месца. Адказваюць на пытанні дзе? куды? адкуль? (усюды, здалёк, уверсе). 2) часу адказваюць на пытанні калі? з якога часу? як доўга? (сёння, заўтра, спрадвеку). 3) прычыны – чаму? па якрй прычыне? – згарача, спрасонку. 4) мэты – для чаго? з якой мэтай? – знарок, наперакор.\n36. Ступені параўнання прыслоўяў. Прыслоўі на -о, -а, утвораныя ад якасных прыметнікаў, маюць ступені параўнання – вышэйшую і найвышэйшую.\nПры формах вышэйшай і найвышэйшай ступеней параўнання прыслоўяў залежнае слова ставіцца ў вінавальным склоне з прыназоўнікам за: Добрыя словы дактароў часам лечаць лепей за іх лякарствы. Да прыслоўяў вышэйшай і найвышэйшай ступені параўнання могуць далучацца часціцы, якія ўзмацняюць іх значэнне або надаюць адценне самай высокай ступені якасці: да формы вышэйшай ступені – часціцы ўсё, яшчэ, куды: усё вышэй, яшчэ горш, куды хутчэй; да формы найвышэйшай ступені – як, чым, што: як найхутчэй, чым наймацней, што найлепш.\n37. Спосабы ўтварэння прыслоўяў. 1) суфіксальны: раніц + ай – раніцай. 2) прыставачны: за + высока – завысока. 3) прыставачна суфіксальны: да + хат + ы – дахаты. 4) складанне: дзе + нідзе – дзе-нідзе. 5) складана-суфіксальны: міма лётаць – міма + лёт + ам – мімалётам.\n31. Сродкі перадачы рускіх дзеяпрыметнікаў пры перакладзе на беларускую мову. Неужывальную ў беларускай мове форму рускага дзеяпрыметніка можна замяніць: 1) даданым сказам (азначальным, дапаўляльным, дзейнікавым) : Мы шли по обочине дороги, сплошь покрытой бурыми прошлогодними листьями, ещё не высохшими после снега. Мы ішлі ўскрай дарогі, усцеленай бурым леташнім лісцем, якре яшчэ не высахлапасля снегу. 2) дзеепрыслоўем, дзеепрыслоўным зваротам: “стучит кто-то?» - сказал остановившийся Чуб. “Стукае нехта?” – спытаў Чуб спыніўшыся. 3) прыметнікам: Он был счастлив своими мыслями, их силой, широтой, своими замыслами. Ён быў шчаслівы сваімі думкамі, іх сілай, шырынёй, сваімі задумамі. 4) назоўнікам: рассказывающий – апавядальнік. 5) дзеясловам: Ночные костры, светившиеся там, увеличивали темноту. Начныя вогнішчы свяціліся там і павялічвалі змрок. 6)развітым прыдаткам: вещества, стимулирующие рост растений – рэчывы, стымулятары росту раслін.\n42. АСАБЛIВАСЦI ЎЖЫВАННЯ ПРЫНАЗОЎНIКАЎ Прыназоўнiк-службовая часцiна мовы,якая ўдакладняе значэннi ўскосных склонауў назоўнiка,займеннiка,лiчэбнiка.Самастойна прыназоўнiкi не ўжываюцца,яны зауседы выступаюць у спалучэннi з самастойнымi, пауназначнымi словамi (у пакоi).Прыназоўнiк пра з вiнавальным склонам адпавядае прыназоўнiку о з месным склонам у рус. мове:пра мацi-о матери.Прыназоунiку за з творным склонам у рускай мове адпавядае прыназоўнiк па з вiнаваль ным склонам у бел. мове:за ягодами-па ягады.Пры выражэннi часавых i прасторавых адносiн некаторыя прыназоўнiкi ўжываюцца парамi:ад-да,з-да, з-на,з-у. 1. Прыназоўнікі аб, над, пад, перад пры спалучэнні з формамі асабовага займенніка я, што пачынаюцца збегам зычных, пішуцца з дадатковым а: аба мне, нада мной, перада мной. Прыназоўнік з замяняецца ў падобных выпадках на са: са мной; але: з мяне. Прыназоўнік у набывае форму ва ў спалучэннях са словамі з пачатковым у: ва ўніверсітэце, ва ўрачыстасцях, ва ўрочышчы. 2. Варыянт сапрыназоўніка з згодна з вымаўленнем пішацца перад збегам зычных, калі першы з іх –– шыпячы або свісцячы: са школы, са шкіперам, са сваякамі, са смеху, са зброяй, са старых часоў, са сваімі сябрамі, са звонам, са здымка, велічынёй са шраціну, са знічкай; але: з братам, з праўдай, з пляча, з грукатам, з цвіком, адно з двух. Разам пішуцца замест, наконт, накшталт, зверх, наперадзе, наперакор, насустрач, уперад, наперадзе, услед, нягледзячы (на). Асобна: у галіне, у адносінах, у адрозненне, па меры, за выключэннем, ў сувязі, з мэтай, на працягу. Праз злучок: з-за, з-пад, з-над, па-за, з-паміж, па-над.\n7. ПРАДМЕТ IЗАДАЧЫ МАРФАЛОГII. Марфалогія (грэч. morphe – форма, logos – слова, вучэнне) – раздзел граматыкі, у якім вывучаюцца часціны мовы, іх граматычныя формы, значэнні і катэгорыі. Аб’ектам даследавання ў марфалогіі з’яўляюцца словы. Але ў адрозненне ад лексікалогіі, якую цікавіць лексічнае значэнне слова, яго паходжанне, функцыянальна-стылістычныя асаблівасці, ужыванне, марфалогія вывучае граматычныя ўласцівасці слова і яго форм.\nМарфалогія цесна звязана з іншымі раздзеламі навукі аб мове: лексікалогіяй, фанетыкай, словаўтварэннем і асабліва сінтаксісам. Граматычныя ўласцівасці многіх слоў абумоўлены іх лексічным значэннем, фанетычнымі зменамі, спецыфікай словаўтваральных сродкаў і інш. Непарыўная сувязь з сінтаксісам тлумачыцца тым, што граматычныя формы і значэнні слоў выяўляюцца ў словазлучэннях і часам залежаць ад той сінтаксічнай ролі, якую выконвае слова ў сказе.\nУсе словы беларускай мовы дзеляцца на пэўныя лексіка-граматычныя разрады, якія называюцца часцінамі мовы. У залежнасці ад ступені самастойнасці, сістэмы граматычных катэгорый і форм, характару сінтаксічных функцый часціны мовы падзяляюцца на с а м а с т о й н ы я (ці знамянальныя) і с л у ж б о в ы я.\n8. СIСТЭМА ЧАСЦIН МОВЫ. Усе словы беларускай мовы дзеляцца на пэўныя лексіка-граматычныя разрады, якія называюцца часцінамі мовы. У залежнасці ад ступені самастойнасці, сістэмы граматычных катэгорый і форм, характару сінтаксічных функцый часціны мовы падзяляюцца на с а м а с т о й н ы я (ці знамянальныя) і с л у ж б о в ы я.\nСамастойныя часціны мовы маюць лексічнае і граматычнае значэнне, выконваюць намінатыўную функцыю, з’яўляюцца членамі сказа. Да іх адносяцца н а з о ў н і к , п р ы м е т н і к, л і ч э б н і к, з а й м е н н і к, д з е я с л о ў, п р ы с л о ў е. сярод знамянальных часцін мовы пяць зменных і адна нязменная (прыслоўе).\nСлужбовыя часціны мовы – п р ы н а з о ў н і к, з л у ч н і к, ч а с ц і ц а – не выконваюць намінатыўнай функцыі, не маюць лексічнага і граматычнага значэнняў. Яны ўжываюцца толькі ў спалучэнні з самастойнымі часцінамі мовы і з’яўляюцца своеасаблівым граматычным сродкам выражэння адносін і сувязі паміж словамі і часткамі складаных сказаў (прыназоўнік, злучнік). А таксама для перадачы разнастайных дадатковых адценняў тых значэнняў, якія выражаюцца самастойнымі часцінамі мовы (часціцы).\nАсобна ў сістэме часцін мовы знаходзяцца в ы к л і ч н і к і і г у к а п е р а й м а л ь н ы я словы. Яны выражаюць розныя пачуцці і волевыяўленні, але не называюць іх (выклічнікі); прыблізна перадаюць розныя гукі, ўто мвараюцца прадметамі ці жывымі істотамі (гукапераймальныя словы).\nСістэма часці мовы не з’яўляецца пастаяннай, нязменнай. Многія лінгвісты разглядаюць як асобныя часціны мовы безасабова-прэдыкатыўныя словы і мадальныя словы. Б е з а с а б о в а –п р э д ы к а т ы ў н ы я словы (словы катэгорыі стану) абазначаюць стан прыроды ці чалавека і выступаюць у ролі выказніка ў безасабовых сказах: Шумна і людна ўлетку на беразе Нёмана.(К-с.) На душы было неспакойна, трывожна. (К-с.)\n1. Марфеміка як раздзел мовазнаўства. Мэты і задачы, сувязь з іншымі раздзеламі мовазнаўства. Галіна мовазнаўства, якая вывучае марфемы як часткі слова, структуру і тыпы марфемаў, заканамернасці іх спалучэння і функцыянавання ў мове, называецца марфемікай. Марфемікай называюць таксама і марфемны лад мовы, спалучэнне вылучаных у словах марфемаў і іх тыпы. Марфеміку разглядаюць часта як частку граматыкі ў шырокім разуменні. Падставай для гэтага ёсць тое, што г.зв. граматычнае марфемы (афіксы) служаць для перадачы граматычных значэнняў. Аднак марфема – структурная адзінка мовы, таму яна мае і сваю адпаведную галіну ведаў – марфеміку. У марфеміцы разглядаюцца найперш віды марфемаў паводле іх месца ў слове, іх функцыі, віды афіксаў, тыпы значэнняў, якія выражаюцца марфемамі, правілы вывучэння марфемаў у словах і іх аб’яднанне ў словы ды іншае.\n2. Паняцце марфем: каранёвыя і службовыя марфемы. Марфемы як моўныя адзінкі рэалізуюцца ў морфах. Так, каранёвая марфема ў словах рука, ручны, на руцэ рэалізуюцца ў трох морфах: рук -, руч - , руц -. Марфема – гэта наіменшая частка слова, якае мае пэўнае значэнне і гукавую форму. Напрыклад, у слове студэнтка тры марфемы: каранёвая марфема (корань) студэнт- (перадае значэнне “навучэнец ВНУ”), Суфікс – к- (абазначае асобу жаночага полу), канчатак –а (паказвае на граматычнае значэнне назоўнага склону адзіночнага ліку жаночага роду назоўніка). Дзве апошнія марфемы аднафанемныя, каранёвая марфема ў сваім складзе мае шэсць фанемаў, аднак яна не падзяляецца на больш дробныя значэневыя часткі. Таму аснову слова нельга лічыць марфемай: яна можа імець у сваім складзе не адну, а дзве і больш значэневых частак (як у нашым прыкладзе студэнт-к-а). Марфемы – гэта толькі часткі слова, таму самі па сабе могуць толькі вонкава супадаць з асобнымі словамі, як каранёвыя марфемы з словамі-злучнікамі, прыназоўнікамі, часціцамі: (і, а, бо, да, за, не) ці з займеннікавымі прыслоўямі (як, так, тут, там). Асобныя фанемы могуць супадаць з пэўнымі словамі: (і, а, у, з ды інш.), фанема ж – гэта будаўнічы матэрыял для слова і толькі ў межах яго яна існуе. Вонкава паўназначныя словы таксама могуць быць роўныя кораню: сон, дом. Але раней яны мелі па дзве марфемы – каранёвую і канчатак; і цяпер у такіх словах ёсць нулявы канчатак. Паводле сваёй ролі ў мове, значэння марфемы падзяляюцца на 2 тыпы: 1)каранёвыя марфемы (карані), 2) афіксы (службовыя марфемы).\n5. Утваральная база (аснова) і вытворнае. З боку словаўтварэння словы падзяляюцца на вытворныя і невытворныя. Вытворныя – гэта словы, якія фармальна і сэнсава выводзяцца з іншых аднакаранёвых слоў. Напрыклад, брыгада і брыгадзір “кіраўнік брыгады”; гэтыя словы маюць супольную частку ў сваёй аснове (брыгад(дз)-); вытворнае слова брыгадзір і ўзнікла ад слова брыгада шляхам далучэння да асновы яго суфікса –ір: брыгад + ір – брыгадзір. Невытворныя словы не маюць гэтага. Значэнне вытворнага слова вызначаецца спасылкай на іншае аднакаранёвае слова.\nУ сінхранічным словаўтварэнні цэнтральным выступае паняцце словаўтваральнай вытворчасць, г.з. вызначэнне ў пары аднакаранёвых слоў утваральнага і вытворнага слова. Вытворнае слова ўзнікла на падставе ўтваральнага шляхам далучэння да яго ці яго асновы пэўнага словаўтваральнага сродку (фарманта). Утваральнай базай для вытворнага слова найчасцей выступае асобнае слова, але ёю можа быць і словазлучэнне. Так, гутарковае слова “залікоўка” узнікла на базе аналітычнай (двухслоўнай) назвы “заліковая кніжка”: да асновы першага слова гэтай назвы далучан суфікс –к- (і канчатак –а). Аснова, да якой далучаецца словаўтваральны прызнак, называецца ўтваральнай. Сродак словаўтваральны называецца фармантам. Вытворнае слова мае сваю словаўтваральную базу. С.Б. – гэта паўназначнае слова (адно ці разам з службовым) ці словазлучэнне паўназначных слоў, на аснове якога з дапамогаю фарманта ўзнікае новае слова. Калі такой СБ няма, то слова лічацца невытворнымі (пісаць, чытаць). У пары слоў, аб’яднаных адносінамі вытворнасці, вытворчым лічыцца слова, аснова якога мае большую колькасць марфемаў і больш багатую семантычную структуру (граб – грабняк). Грабняк мае тры семы (найменшыя семантычныя адзінкі): 1) назва дрэва; 2) мноства такіх прадметаў; 3) прастора, дзе растуць гэтыя дрэвы. Вытворнае слова ў сваю чаргу можа быць утваральным для наступнага слова, а наступнае – для новага: пісаць-спісаць – спісваць – паспісваць. Такі шэраг называецца словаўтваральным ланцужком. Вытворнае слова распадаецца на ўтваральную аснову і фармант. Утваральная аснова – гэта частка вытворнага слова, супольнае з асновай утваральнага слова: ферма – фермер. Яна можа не супадаць з часткай вытворнага слова без фарманта(цукар – цукарніца). Не супадае, калі пры ўтварэнні новага слова адбываецца адцінанне яе фіналіі: хадзіць – хадзьба. Дэрываты адной часціны мовы, якія маюць той самы фармант і дэрывацыйнае значэнне, складаюць адзін словаўтваральны тып: абаронца, выканаўца, вынаходца, вытворца. Яны бываюць прадукцыйныя– яго здатнасць служыць мадэллю для ўтварэння новых слоў, - і непрадукцыйныя – новыя словы не узнікаюць. Дэрываты словаўтваральнага тыпу маюць словаўтваральнае значэнне – семантычныя адносіны вытворнага слова да ўтваральнага, якія маюць фармальнае выяўленне ў межах слова. Словаўтваральнае гняздо узначальвае невытворнае слова, ад якога паралельна ці паслядоўна ўтварыліся ўсе астатнія словы. (білет – білецёр – білецёрка – білецёрчын і г.д. )\n3. Тыпы марфем: каранёвыя і службовыя. Паводле сваёй ролі ў мове, значэння марфемы падзяляюцца на 2 тыпы: 1)каранёвыя марфемы (карані), 2) афіксы (службовыя марфемы). Каранёвая марфема – гэта асноўная марфема слова (без кораня слова не існуе), яна выступае носьбітам агульнага ліксічнага значэння аднакаранёвых (роднасных) слоў. Напрыклад, у роднасных словах рука – ручка – ручны – рукаў – ручнік корань рук- (руч-) выяўляе агульнае лексічнае значэнне “які звязаны з паняццем “рука”. Нельга сцвяржаць, што корань – нязменная частка слова, бо гэтая марфема можа змяняць сваё гучанне ў выніку розных чаргаванняў гукаў. Напрыклад, у слове жаць корань жа, у іншых роднасных словах і словаформах ён мае іншае гукавое аблечча: жнуць (жн), зажынкі (жын)... Карані могуць існаваць разам толькі з канчаткамі, г.зн. без спалучэння з суфіксамі ці прыстаўкамі: хата, стол, новы. Гэта свабодныя карані. Або яны існуюць у звязку з прыстаўкай ці суфіксам або з імі разам: абуць, разуць, пачынаюць, замыкаць. Гэта звязаныя карані. У мовах найбольш пашыраныя словы, якія маюць адзін корань; іх называюць простымі. Але ёсць і словы з двума і болей каранямі, іх называюць складанымі: вадаспад, месяцаход, землятрус, дабрабыт, шматзначнасць. Афіксы (“прымацаваны”) – службовыя марфемы, якія існуюць толькі ў межах слова, разам з коранем, і выражаюць словаўтваральныя, граматычныя, фармальна-структурныя і фармальна-класічныя значэнні. Так, у слове чытач суфікс –ач мае словаўтваральнае значэнне, або дарэвацыйнае (“утварэнне”), а ў словаформе чытачы канчатак – ы- граматычнае, або рэляцыйнае (“адносіны”), значэнне: паказвае на граматычную форму слова (множны лік, назоўны склон), яго адносіны да іншых слоў. Фармальна-структурнае значэнне маюць інтэрфіксы – злучальныя кампаненты, якія звязываюць два карані ў складанае слова: атам-а-ход. Фармальна-класіфікацыйнае значэнне – гэта паказчык фармальнага разраду слова, напрыклад тыпу спражэння дзеяслова: -у- (ў канчатку 3 ас. Мн.л. цяп. Часу: чытаюць, косяць або нясеш і косіш. З улікам значэння афіксы называюцца дэрывацыйнымі, рэляцыйнымі , фармальна-структурнымі, злучальнымі і фармальна-класіфікацыйнымі. Тыпы афіксаў у дачыненні да кораня: 1)прэфікс (“прымацаванае спераду”) – марфема, якая знаходзіцца перад коранем; яна ў бел. і рус. Мовах прыстаўляецца да цэлага слова, не змяняючы яго як часціну мовы, таму яе называюць прыстаўкай: адысці, падысці, падклас. Прэфіксы найчасцей утвараюць новыя словы: дзеясловы, прыметнікі, назоўнікі, прыслоўя. 2) постфікс (“пасля, прымацаваны”) – марфема, якая знаходзіцца пасля кораня. Постфіксы – гэта суфіксы і флексіі, а таксама словаўтваральныя элементы. Суфікс (“прымацаваны знізу”) – марфема, якая далучаецца да кораня ці вытворнай асновы і служыць для утварэння новых слоў: хата – хатні. Суфіксы могуць утвараць і формы слоў: а) форму прошлага часу дзеяслова: хадзі – л - а. Б) форму вышэйшай ступені прыметнікаў і прыслоўяў: вясёлы – весялейшы. Флексія – службовая марфема, якая “завяршае” (канчае) афармленне словазменнай часціны мовы і паказвае на сінтаксічныя адносіныгэтага слова да іншых у словазлучэнні і сказе; звычайна флексіі знаходзяцца на канцы зменнага слова, таму і атрымалі назву канчаткі. Ёсць склонавыя канчаткі (кніга, кнігі...), асабовыя канчаткі (пішу, піша, пішам...) родавыя канчаткі (пякла, пякло). Звычайна канчатак мае некалькі значэнняў (полісемічны): сцяна (жанр.р., адз.л., наз.скл.), ідзеш (2 ас., адз.л., цяп.час). рэляцыйныя значэнні слова могуць не мець свайго вонкавага матэрыяльнага паказчыка, як у словах дом, ручнік, нёс (параўн.: дам-ы, ручнік-а, нес-лса). Матэрыяльна нявыражаныя афіксы называюць нулявымі. Нязменныя словы, напрыклад прыслоўі тут, там, добра, весела, не могуць мець нулявога канчатка, бо ім неўласціва сістэма словаформаў. Тэрмін постфікс выкарыстоўваецца ў мовазнаўстве і ў большвузкім значэнні – як назва пафлексійнага суфікса: а) суфікс зваротнасці –ся\_-ца, -цца – сустракаюся. б) суфіксы няпэўнасці (у складзе няпэўных займеннікаў): небудзь – каму-небудзь. Конфікс – несуцэльная службовая марфема (прэфікс + постфікс): пасынак, суразмоўнік. Інфікс (“уваткнутае ў сярэдзіне”) – марфема, якая ўтвараецца усярэдзіну несуцэльнага кораня.Славянскім мовам інфіксы неўласцівыя. Інтарфікс (“паміж”) – службовая марфема для сувязі каранёў у складаным слове: часопіс. Да інтэрфіксаў часам залічваюцца і г.зв. пракладкі паміж коранем і ўтваральнымі суфіксамі: шліфава – (ль) – шчык. Афіксы адрозневаюцца таксама паводле асаблівасцяў іх выкарыстання ў пэўны перыяд развіцця мовы: адны з іх актыўна выкарыстоўваюцца пры ўтварэнні слоў і формаў, іншыя – рэдка, а некаторыя зусім не ўжываюцца. Прадукцыйныя (суфіксы назоўнікаў –осць- , -нік- і інш.). Малапрадукцыйныя (-ір- і інш.). Непрадукцыйныя (-л-а, -б-а).\n48. Выклічнік.разрады выклічнікаў паводле паходжання і семантыкі. Гукапераймальныя словы. Выклічнік – гэта асобая часціна мовы, якая выражае розные пачуцці і валявыя пабуджэнні. Янв не маюць ліксічнага значэння, не з’яўляюцца членамі сказа, таму не адносяцца да самастойных часцін мовы. Не служаць сродкамі сувязі паміж словамі, не паказываюць на залежнасць аднаго слова ад іншага, таму не ўключаюцца і ў спіс службовых часцін, хоць і з’яўляюцца нязменнымі, не падзяляюцца на марфемы. Якое значэнне выражае выклічнік, вызначаецца толькі ў кантэксце, таму что ў залежнасці ад інтанацыі адзін і той жа выклічнік можа выражаць розныя пачуцці: радасць, захапленне, смутак, незадавальненне, абурэнне, дакор: О, край родны! О, такую кнігу нельга не прачытаць. О, дык сапраўды жывеш багата. Выклічнікі ў сказе могуць: 1) надаваць выказванню эмацыянальна-экспрэсіўную афарбоўку: Эх, слаўна ў лесе, слаўна братцы! 2) ужывацца ў значэнні іншых часцін мовы і выконваць адпаведную сінтаксічную ролю: Усе крычаць “ура”! (дапаўненне). Паводле паходжання: невытворныя: не суадносяцца ў сучаснай мове з иншыми часцинами мовы: а, о, э, ох, эй, ай-я-яй, фу; вытворныя – паходзяць ад назоўникаў (бяда, жах; дзеясловаў ( будзь, бывай); прыслоўя (ціха, горка); займеннікаў: то-та; ці з іншых моў: біс. Паводле значэння: 1) эмацыянальныя: выражаюць радасць, захапленне, жаль, асуджэнне(о,а, эх, фу). 2) мощнага этыкету: выражаюць витанне, ветливасць, падзяку (добры дзень, даруйце); 3) волевыящленчыя: выражаюць просьбу, загад, заклик, зварот, запрашэнне и инш. (ану, гэй, э, тсс, прэч, ш-ш, вон, пли, кыш). Гукапераймальныя словы не выражаюць пачуццящ, валявых пабуджэннящ, хоць гучаннем падобныя да выкличникащ. Гукапераймальныя словы перадаюць выгукі, розные гукі і шумы: 1) чалавека: ха-ха-ха, хі-хі-хі. 2) жывёл і птушак: рох-рох, му-му, мэ-э, ку-ку, ку-ка-рэ-ку; 3) розных прадметаў: цік-так, бом-бом, буль-буль. Гукапераймальныя складаюцца з аднаго гукаспалучэння, склада, ці іх паўтарэння: брр, бух, га-га. Калі гэтыя словы набываюць прадметнае значэнне, то могуць выконваць ролю таго ці іншага члена сказа: Пачулася адрывістае”ўп-уп-уп” (дзейнік).\n46.Часцiцы-службовая часцiна мовы,якая надае словам,словазлучэнням або сказам дадатковыя сэнсавыя i эмацыянальныя адценнi, або служыць для ўтварэння слоў (ладоў дзеяслова). Не мкаюць самастойнага ліксічнага значэння, а толькі дадатковае адценне, якое яны надаюць словам, словазлучэнням ці сказам. Часціцы не з’яўляюцца членамі сказа. Разрады часцiц: 1) сэнсавыя: указальныя (указваюць на наяўнасць прадмета – вунь, вось, гэта), удакладняльныя (удакладняюць сэнс слоў: акурат, іменна, амаль, якраз, чыста),абмежевальныя (выдзеляюць у выказванні пэўныя паняцці і надаюць абмежавальнае значэнне – толькі, хоць бы, хіба толькі); 2) мадальныя: сцвярджальныя(абазначаюць станоўчы адказ, пацвяржаючы думку – ага, але, так)),адмоуныя (адмаўляюць дзеянні, прадметы, з’явы), параунальныя (як бы, быццам – выражаюць верагоднасць, меркаванне, ужываюцца пры параўнанні з’яў), пабуджыльныя (ану, дай, хай – пабуджэнне да дзеяння), пытальныя (ужываюцца для выражэння пытання: няўжо, ці, хіба так), 3) эмацыянальныя: клiчныя (вось дык, як, бач – выражаюць эмацыянальную ацэнку выказвання), узмацняльныя (аж, ажно – узмацняюць сэнс моўнай адзінкі, да якой адносяцца).\n45. Адрозненне злучнікаў і злучальных слоў. Ужыванне іншых часцін мовы ў функцыі злучнікаў. Аб’ядноўвае падпарадкавальныя злучнікі і злучальныя словы тое, што яны звязваюць у сказах даданую частку з галоўнай. Розніца ж у тым, што злучальныя словы: 1)не толькі звязваюць даданыя часткі з галоўнымі, але і захоўваюць сваё аснаўное лексічнае значэнне; 2)заўсёды з’яўляюцца членамі сказа; 3)маюць указадьнае значэнне і могуць ін ш ы раз замяняцца адпаведнымі словамі з галоўнай часткі; 4) на іх можа падаць лагічны націск; 5) іх нельга апусціць са сказа; 6)нярэдка іх можна замяніць іншым злучальным словам (сінонімам); 7) злучальныя словы, якія паходзяць ад займеннікаў, могуць ужывацца з прыназоўнікамі. Для падпарадкавальных злучнікаў характэрны наступныя ўласцівасці: 1) яны не з’яўляюцца членамі сказа; 2) іх часта можна апусціць і трансфармаваць складаназалежны сказ у складаны бяззлучнікавы; 3) на іх ніколі не падае лагічны націск; 4) нярэдка адзін падпарадкавальны злучнік можна замяніць іншым падпарадкавальным злучнікам.\n44. Класіфікацыя злучнікаў паводле паходжання і саставу, ужывання і функцыянальнага значэння. Паводле пахлджання: 1) невытворныя: не суадносяцца са словамі іншых часцін мовы (а, але, бо, ды, і, каб, ці); 2) вытворныя: паходзяць ад займеннікаў (хто, што, таму, які), прыслоўяў (дзе, калі, як, куды), часціц (быццам, нібы, жа), розных часцін мовы (затое, нягледзячы на тое што). Паводле структуры: 1) простыя (а, ды, бо, што), 2) састаўныя (таму што, тым часам як). паводле спосабу ўжывання: 1) адзіночныя: ужываюцца адзін раз пры аднародных членах сказа ці частках сказа(а, але, ды (=але)); 2) парныя: састаўныя, адна частка якіх ужываецца пры адным члене сказа ці частцы сказа, а другая – пры інш.: калі..., то...; тады, як... 3) паўторныя (або – або, ці то – ці то) – паўтараюцца пры аднародных членах сказа ці частках сказа. Паводле значэння: 1) злучальныя: а)спалучальныя (і, ды (=і), таксама, як .. так і); б)супраціўныя (а, але, ды (=але), затое, аднак), в) размеркавальныя (або, ці, або – або, ні – ні, то – то); 2)падпарадкавальныя: а) прычынныя (бо, таму што, з-за таго што), б) мэтавыя (каб, для таго каб), в) часавыя (калі, пасля таго як, пакуль), г) уступальныя (хоць, хоць бы, хіба, нягледзячы на тое што), д) умоўныя (калі б, каб як, калі – то (дык)), е) параўнальныя ( як, нібы, чым), ж) тлумачальныя ( што, каб, нібы), з) выніковыя ( дык, то, таму).


Дарадца прэзыдэнта ЗША ў пытаньнях нацыянальнай бясьпекі Сэнды Бэргэр лічыць, што міжнародны націск на Расею ўжо паўплываў на ход ейнай ваеннай апэрацыі ў Чачні. Аднак побач са слоўным асуджэньнем і ахалоджаньнем адносінаў паміж Расеяй і Захадам, Расеі пагражаюць больш канкрэтныя крокі з боку міжнароднай грамадзкасьці, уключна з эканамічнымі санкцыямі.\nНэгатыўнага стаўленьня да чэчнскай апэрацыі з боку міжнароднай супольнасьці не зьмякчыла ані частковае адмаўленьне ад ультыматуму жыхаром Грознага, ані сёньняшняя прапанова амністыі для чэчнскіх ваяроў.\nКамэнтатар амэрыканскай газэты "New York Times" Уільям Сафір патлумачыў вайну ў Чачні імкненьнем Расеі да кантролю за экспартам касьпійскае нафты. Ён заклікаў да шэрагу крокаў ў адказ, у прыватнасьці, да прыпыненьня далейшых пазыкаў Расеі з Міжнароднага Валютнага Фонду і амэрыканскага Імпартна-Экспартнага Банку. Сэфайэр прапанаваў таксама зьніжэньне цэнаў на паліва, што зьменшыла б прыбыткі Расеі, якія часткова ідуць на фінансаваньне вайны ў Чачні.\nЗ падобнымі думкамі выступіў рэспубліканскі кандыдат на пасаду прэзыдэнта ЗША Джорж Буш (малодшы). Ён заявіў, што Расея не павінна разьлічваць на замежныя крэдыты, пакуль яна працягвае бамбаваньне цывільнага насельніцтва ў Чачні.\nНа думку дырэктара аддзелу зьнешняй палітыкі ў Інстытуце Брукінгс Рычарда Гааса, з кожным днём ціск на Расею з боку заходніх урадаў будзе ўзмацняцца. Пры гэтым схільнасьць да пакаральных крокаў ў дачыненьні да Расеі больш назіраецца ў Эўропе, чымсі ў Злучаных Штатах.\nУ сыботу ў часе канфэрэнцыі ў Гельсынкі лідэры Эўразьвязу войстра асудзілі Расею за ейную аперацыю ў Чачні. Прэм'ер Італі Массімо д'Алема назваў бамбаваньне Чачні "жахлівым" і "непрыймальным". Лідэры Зьвязу прыгразілі Маскве пераглядам гандлёвых пагадненьняў, аднак паўстрымаліся ад непасрэднага ўвядзеньня эканамічных санкцыяў.\nТым ня менш мяркуецца, што і без афіцыйных санкцыяў, пагаршэньне адносінаў паміж Масквою і Захадам будзе мець для Расеі вельмі негатыўныя вынікі. Згаданы Экспартна-Імпартны Банк ЗША ўжо апынуўся пад ціскам, каб паўстрымацца з выдзяленьнем расейскай нафтавай кампаніі "Цюмень-Оіль" паўмільярднага крэдыту. Пад пагрозай можа апынуцца расейска-італьянскі праект пабудовы гэтак званай "Блакітнай Ніткі", газаправоду, якім газ з Касьпійскага мора мае пастаўляцца ў Турцыю.\nІтальянская кампанія ЭНІ мае ў гэтым сумесным прадпрыемстве 36% акцыяў. Мяркуецца, што газаправод можа даваць Расеі гадавыя прабыткі ад 3 да 4 мільярдаў даляраў ў год, страта якіх была б для Расеі вельмі балючая.\nАднак ў пытаньні пакаральных крокаў ў дачыненьні да Расеі, на Захадзе няма аднадумнасьці. Прэзыдэнт Клінтан лічыць, што ня трэба прыкладаць сваю руку да разбурэньня кволай, расейскай эканомікі. ЗША ў прыватнасьці ня маюць намеру спыняць штогадовую дапамогу Расеі, тым болей, што яе асноўная частка ідзе на дэмантаж і кантроль за ядзернай зброяй, а таксама на пра-дэмакратычныя праекты.\nДарэчы, многія экспэрты перакананыя, што санкцыі супраць Расеі будуць неэфэктыўныя і, нават, шкодныя. Дырэктар рэгіянальных стратэгічных праграмаў у Ніксанаўскім Цэнтры ў Вашынгтоне Джээфрэй Кэмп перасьцярог, што "увядзеньне санкцыяў супраць Расеі можа даць адваротныя вынікі, паколькі Расея абвострыць сваю палітыку ў раёне Каўказу і Касьпійскага мора".\nНекаторыя аналітыкі лічаць, што ў Расеі наступіць далейшы ўсплёск нацыяналізму, які бачны хаця б ў перадыслякацыі ракетных ўстановак "Топаль-М", ў падпісаньні саюзнай дамовы зь Беларусяй, а таксама ў стаўленьні да вайны ў Чачні.\nУ расейскім грамадзтве далей ўтрымоўваюцца антычачэнскія настроі, якія даюць расейскім сілам ў Чачні "зялёнае сьвятло".\nУчора прадстаўнік прэм'ера паведаміў, што ў часе сустрэчы з Пуціным ўсе без выключэньня лідэры галоўных расейскіх партыяў падтрымалі ваенную апэрацыю ў Чачні і разыходзяцца толькі ў спосабах яе правядзеньня.\nНапярэдадні парлямэнцкіх выбараў расейскія палітыкі адбываюць своеасаблівыя паломніцтвы ў Чачню, каб затым перад тэлекамэрамі прадэманстраваць сваю салідарнасьць з расейскімі вайскоўцамі.\nГудэрмэс, ў прыватнасьці, наведаў вельмі непапулярны ў грамадзтве былы віцэ-прэм'ер і кіраўнік дзяржаўнай электрычнай манаполіі Анатоль Чубайс. За выключэньне электрычнасьці ў чэчэнскіх гарадох падняўся нават ягоны рэйтынг. У Чачні рэгулярна паказваецца міністар надзвычайных сытуацыяў Шойгу з партыі "Еднасьць", а ў пятніцу ў рэспубліцы пабываў былы прэм'ер і лідэр партыі "Наш дом – Расея" Чарнамырдзін.\nАднак найболш папулярным палітыкам ў Расеі зьяўляецца прэм'ер Уладзімер Пуцін, які загадаў расправіцца з ісламскімі ваярамі і не саступіў перад крытыкай з боку Захаду. Як і дагэтуль, ён зьяўляецца найлепшым прыкладам таго, як на найбольш нечалавечнай вайне можна пабудаваць сваю палітычную карьеру.