Яшчэ адзін «нож у спіну» Расеі? Чарнагорыя стане сябрам НАТО ў чэрвені\nНа мінулым тыдні ў Тўітэры ўрада Чарнагорыі зʼявіўся запіс: «Пратакол аб уваходзе ў НАТО ратыфікаваны! Дзякуй усім хаўруснікам і партнёрам».\n?? #NATO Accession Protocol has been ratified! Thanks to all allies and partners: ???????????????????????????????????????????????????????? pic.twitter.com/RZGzPnUNJ8\nНаступныя дзеянні ўжо распланаваныя і адпрацаваныя за дзесяцігоддзі існавання абарончага хаўрусу – генеральны сакратар НАТО Енс Столтэнбэрг накіруе ліст з запрашэннем Чарнагорыі далучыцца да Паўночна-Атлантычнага альянсу. Потым 5 чэрвеня 2017 году Мантэнерга афіцыйна стане сябрам НАТО, распавёў «Голасу Амерыкі» прэмʼер-міністр краіны Душка Маркавіч.\nТакім чынам у НАТО зʼявіцца 29-ы сябар. Раней з былых югаслаўскіх рэспублік у НАТО ўвайшлі Славенія і Харватыя, прычым першай давялося правесці супраць Сербіі кароткую і амаль бяскроўную вайну за незалежнасць, а другая ваявала за сваю свабоду і тэрытарыяльную цэласнасць доўга і інтэнсіўна.\nКурорт для масквічоў?\nЧарнагорыя – былая рэспубліка сацыялістычнай Югаславіі, якая даўжэй за ўсіх захоўвала федэратыўныя сувязі з Сербіяй. І дагэтуль прасербскія, прарасейскія і антызаходнія настроі ў Чарнагорыі дастаткова моцныя.\nУ парламенце краіны 81 дэпутат – і толькі 46 прагаласавалі за ўступ у НАТО, астатнія ў знак пратэсту пакінулі залю.\nЧарнагорыя таксама як і Сербія лічыцца даволі вельмі прарасейскай краінаю: сотні тысячаў заможных турыстаў з Расеі апошнія 20 гадоў пакідаюць тут грошы, а некаторыя і набываюць жытло нпадалёк Адрыятычнага мора.\nАбапіраючыся на свой культурны і эканамічны ўплыў Масква лічыла малаверагодным новае пашырэнне НАТО за кошт тэрыторыі былога сацыялістычнага блоку.\nРэакцыя Расеі і ЗША\nІмкненне Чарнагорыі ў НАТО выклікала абурэнне ў Крамлі. Масква яшчэ ў 2015 годзе вуснамі міністра замежных справаў Сергея Лаўрова назвала першае з 2009 года пашырэнне НАТО «правакацыяй», а палітыку адкрытых дзвярэй для прыёму новых сяброў – «безадказнаю».\nУ сваю чаргу ўплывовы сябар Рэспубліканскай партыі ЗША – сенатар Джон МакКейн адзначыў, што ўступленне Чарнагорыі ў НАТО дапаможа захаваць рэгіянальную стабільнасць і ўзмацніць супраціў расейскаму рэваншызму.\nКанешне, Чарнагорыя не можа заўважна ўзмацніць сілы НАТО – уся чарнагорская армія складае каля 2.000 жаўнераў, аднак яна цалкам пераўтварае Адрыятычнае мора ва ўнутранае мора НАТО і можа стаць новай зручнай ваенна-марской базай альянса. Менавіта Чарнагорыя, дзе знаходзіліся значныя ваенна-марскія базы Югаславіі, пераўтварае Адрыятычнае мора ва ўнутраную акваторыю НАТО.\nЦалкам верагодна, што Масква сама спадзявалася паставіць тут свае караблі і самалёты. Расея лічыць Балканы сваёй сферай уплыву і намагаецца ўзмацніць свае вайскова-палітычныя сувязі з Сербіяй – і менавіта ваенна-марская база ў суседняй Чарнагорыі магла б стаць кропкай апоры для далейшага расейскага ўмяшання ў справы рэгіёну, які дагэтуль не залячыў усе раны.\nНекалькі правакацыяў маглі б зноў распаліць тут і ў суседняй Босніі агонь этнічнай і рэлігійнай вайны, якая б магла стварыць Еўропе і ЗША вялізарныя праблемы і была б ня менш крывавай за сірыйскую грамадзянскую вайну.\nНяўдалася проба перавароту\nНа гэтым фоне мінулай восенню Чарнагорыя афіцыйна абвінаваціла РФ у спробе арганізацыі перавароту ў дзень выбараў.\nУ змове ўдзельнічалі грамадзяне Расеі і Сербіі, у тым ліку тыя, хто ваяваў супраць Украіны на Данбасе. Планавалася, што змоўнікі пераапрануцца ў форму паліцыі, захопяць парламент і забʼюць прэмʼер-міністра.\nПазней чарнагорскі пракурор Мілівое Катніч заявіў, што маюцца доказы ўдзелу расейскіх спецслужбаў у падрыхтоўцы перавароту, і што мэтай было не дазволіць Чарнагорыі далучыцца да НАТО. Расея зняпраўдзіла гэтыя абвінавачанні.\nНадзея Масквы на новаабранага прэзідэнта ЗША Доналда Трампа, які рэзка крытыкаваў НАТО падчас выбарчай кампаніі, таксама правалілася – Трамп не звярнуў увагу на расейскую крытыку і падтрымаў уступленне Чарнагорыі ў альянс ужо на наступны дзень пасля амерыканскага ракетнага ўдару па сірыйскай авіябазе.


Канвертаваць EOSes (EOS) і Французская Ціхі акіян франк (XPF) : Калькулятар абменнага курсу\nEOS (EOS) і Французская Ціхі акіян франк (XPF) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nГэта EOS і Французская Ціхі акіян франк пераўтваральнік да цяперашняга часу з абменнымі курсамі з 19 верасень 2019.\nКалі ласка, увядзіце суму, якую ў полі злева ад EOS. Выкарыстоўвайце "абмен валют", каб зрабіць Французская Ціхі акіян франк валюты па змаўчанні. Націсніце на Французская Ціхі акіян франк або EOSes канвертаваць паміж гэтай валютай і ўсімі іншымі валютамі.\nThe EOS гэта валюта, у ні ў адной краіне. Французская франк ціхаакіянскіх гэта валюта, у Французская Палінезія (PF, PYF, Таіці). Французская франк ціхаакіянскіх таксама вядомы як Франк КФП, і Comptoirs Francais дзю Пасифик франк. Сімвал EOS можа быць запісаная EOS. Сімвал XPF можа быць запісаная CFPF. Абменнага курсу the EOS Апошняе абнаўленне 19 верасень 2019 ад coinmarketcap.com. Абменнага курсу Французская франк ціхаакіянскіх Апошняе абнаўленне 18 верасень 2019 ад Міжнародны валютны фонд. EOS каэфіцыент мае 12 ўважаецца лічбаў. XPF каэфіцыент мае 6 ўважаецца лічбаў.


Еўропа робіць вялікі крок да кампаній, якія маюць "абавязак клопату" на #HumanRights - Рэпарцёр ЕС: Рэпарцёр ЕС\nНа мінулым тыдні, незадоўга да старшынства ў Еўрапейскім Саюзе, новы фінскі ўрад абвясціла аб планах зрабіць кампаніі абавязковымі для праверкі правоў чалавека. Год таму гэта здавалася б незвычайным. Але павелічэнне прызнання чалавечых выдаткаў на слабыя правілы ў сферы бізнесу, а таксама разбурэнне даверу грамадскасці да рынкаў, прывяло да імпульсу вакол ініцыятываў па забеспячэнні спынення злоўжыванняў кампаніямі ў ланцужках паставак, піша Выканаўчы дырэктар Цэнтра па справах рэсурсаў "Бізнэс і праваабарончы цэнтр" Філ Блумер.\nУ траўні 14, сенат Галандыі прыняў новае заканадаўства, у якім гаворыцца, што кампаніі "абавязаны клапаціцца" па барацьбе з дзіцячай працай у ланцугах паставак. У гэтым годзе ўжо назіраецца шэраг дыскусій у дачыненні да заканадаўства аб ланцужку паставак у Германіі, дзе ў лютым быў закрыт законапраект міністраў, і пачаліся адпаведныя парламенцкія дэбаты ў парламенце Даніі. У чэрвені 3 новая кааліцыя ўрада Фінляндыі апублікавала сваю праграму, якая ўключае ў сябе абавязацельства працаваць у адносінах да такога заканадаўства на нацыянальным узроўні, але і на еўрапейскім узроўні, дзе ён будзе кантраляваць старшынства ў ЕС з 1 у ліпені.\nУ мінулым ЕС прыняў заканадаўства па канкрэтных пытаннях, такіх як нелегальная нарыхтоўка драўніны або "канфліктныя мінералы". Але самастойна рэгуляваць кожны нумар мае свае межы. Менавіта Францыя прыняла першае заканадаўства з агульным аб'ёмам у 2017, закона аб абавязку пільнасці. І гэты след прайшоў па палітычных дэбатах у Германіі, Вялікабрытаніі, Даніі, Нарвегіі, Фінляндыі, Швейцарыі і Люксембургу.\nГэтыя ідэі не радыкальныя. У 2011 Арганізацыя Аб'яднаных Нацый і Арганізацыя эканамічнага супрацоўніцтва і развіцця (АЭСР) прынялі кансэнсусам новыя ўзгодненыя стандарты, якім чынам бізнес павінен забяспечыць павагу правоў чалавека ў глабальных ланцугах. Ключавым элементам стала патрабаванне правесці належную абачлівасць рызык у галіне правоў чалавека, каб прадухіліць такія неспрыяльныя наступствы. З тых часоў АЭСР распрацавала больш падрабязнае кіраўніцтва аб тым, як выглядае добрая праверка. Аднак краіны павольна ператварылі гэты міжнародны мяккі закон у жорсткае права. Дагэтуль.\nКампаніі, падобна, прызнаюць гэта. Уільям Андэрсан, уласны адвакат нямецкіх гіганцкіх adidas абутку, напісаў для нашага блога на гэтым тыдні, што «Карацей кажучы, гаворка ідзе не аб тым, калі, але калі будуць дзейнічаць такія законы і як яны будуць уплываць на дзейнасць бізнесу і практыкі ”. На самой справе, усё большая колькасць кампаній падтрымлівае гэты тып заканадаўства, у тым ліку BMW, Coca-Cola і Trafigua, сцвярджаюць, што гэтыя законы адпавядаюць пытанням адказнага бізнесу і забяспечваюць прававую пэўнасць іх абавязкаў.\nУ выпадку з галандскім заканадаўствам аб дзіцячай працы, гэта была шакаладная кампанія Tony's Chocolonely, якая распачала кампанію ў падтрымку заканадаўства і змагла аб'яднаць больш буйных калектываў галіны, такіх як Nestlé Nederland, Бары Каллебаут і іншыя буйныя галандскія кампаніі, такія як Heineken дапаможны ліст у парламент. У Фінляндыі дынаміка пайшла яшчэ на адзін крок: кампанія і грамадзянская супольнасць праводзілі такое заканадаўства ў новай дзяржаўнай праграме як сумесная кааліцыя, у склад якой уваходзяць прадпрыемствы 140 ад Аттак да Кока-Колы Фінляндыя.\nАле большасць кампаній не гатовыя, і таму нам патрэбныя гэтыя законы. У лістападзе мінулага года Тэст карпаратыўных правоў чалавека выявіў, што 40 з 101 некаторых з найбуйнейшых кампаній у свеце не ў стане выконваць належныя правы чалавека з-за стараннасці. Гледзячы на справаздачы кампаній 100 у адпаведнасці з Дырэктывай ЕС аб фінансавых справаздачнасці, Альянс карпаратыўнай празрыстасці выявіў, што 90% паведамляе аб прыхільнасці паважаць правы чалавека, толькі 36% апісваюць сваю сістэму належнай абачлівасці ў галіне правоў чалавека.\nСтаўкі не маглі быць вышэй. Па меншай меры, людзі 150 памерлі, калі плаціна Вале ў Брамадзініо, Бразілія, у студзені 25, загінула дамба Вале, і там былі сотні дамбаў з высокім рызыкай. Мільёны схаваных рабочых у 166 працуюць у найбуйнейшых кампаніях 50 у свеце, якія не маюць прамых адносін і адказнасці. Якая расце магутнасць буйных тэхнічных кампаній, такіх як Facebook і Google, усё часцей паўплывае на нашу прыватнасць. Абавязковая праверка правоў чалавека на прадпрыемствах пойдзе на шлях да таго, каб кампаніі пазбавіліся ад сваіх аперацый і ланцужкоў паставак парушэнняў і несці адказнасць, калі яны не ў стане дзейнічаць.\nДобра, што многія еўрапейскія краіны, падобна, прызнаюць гэта, і цяпер яны не могуць дазволіць сабе згортвацца.\nкатэгорыя: Frontpage, эканоміка, Занятасць, EU, Еўрапейскі суд па правах чалавека (ЕСПЧ), правы чалавека, правы чалавека\n« Кандыдат у прэм'ер-міністр Лідсам сказаў, што парламент не можа спыніць #Brexit\nШто кажуць кандыдаты ад кансерватыўнага кіраўніцтва пра Шатландыю? »


Нерытычная зона — Вікіпедыя\nНерытычная зона (ад грэч.: Νηριτης - «марская ракушка») - экалагічная зона Сусветнага акіяна, якая знаходзіцца над вобласцю мацерыковага шэльфа, і характарызуецца наяўнасцю ў вадзе мерапланктона.\nДадзеная зона размяшчаецца ў межах шэльфа і абмежаваная глыбінямі да 200 м і перарываецца прасторамі з апраснення або прэснай вадой каля вусцяў буйных рэк.\nЗ'яўляецца найбольш прадуктыўнай сярод усіх прыродных зон Сусветнага акіяна - каля 80% ад агульнай прадуктыўнасці акіяна. Фітапланктон у біяцэнозах нерытычнай вобласці колькасна багацей, чым у акіянічных, што тлумачыцца высокай рухомасцю прыбярэжных вод. Таксама, пэўную ролю адыгрывае вынас біягенныя ў прыбярэжныя раёны з рачнымі водамі. Зоапланктон дадзенай зоны характарызуецца прысутнасцю велізарнай колькасці пелагічных лічынак бентасных арганізмаў.\nУзята з "https://be.wikipedia.org/w/index.php?title=Нерытычная_зона&oldid=1647870"\nАпошняе змяненне старонкі адбылося 22:23, 7 ліпеня 2013.


Пляжныя футбалісты барысаўскага БАТЭ сёмы раз запар сталі чэмпіёнамі Беларусі\nСпорт 17.07.2017 | 14:32\nУ час матчу. Фота АФПФ\n17 ліпеня, Мінск /Кар. БЕЛТА/. Пераможцам 10-га чэмпіянату Беларусі па пляжным футболе стаў барысаўскі БАТЭ, абыграўшы ў фінале "Віцебскаблспорт". Гэта сёмы запар чэмпіёнскі тытул барысаўчан, паведамляе карэспандэнт БЕЛТА.\nПершы паядынак залатой серыі, што праходзіла ў Слоніме, атрымаўся на рэдкасць напружаным. Лік адкрылі віцябчане, затым лідзіравалі барысаўчане, на апошняй мінуце гульні лік быў роўны - 3:3, і літаральна перад самай фінальнай сірэнай Алег Славуцін прынёс перамогу "Віцебскаблспорту" - 4:3. У другой сустрэчы сапернікі таксама не збіраліся ўступаць адзін аднаму, але спартсмены БАТЭ змаглі зраўнаваць рэзультат у серыі, адолеўшы сапернікаў з лікам 3:2. Трэці, вырашальны матч прайшоў з перавагай "пляжнікаў" БАТЭ, якія атрымалі буйную перамогу - 6:1.\nУладальнікамі бронзавых узнагарод сталі футбалісты "Гроднааблспорту", якія двойчы перайгралі ў серыі за 3-е месца апанентаў з брэсцкага клуба "Лагуна-Кікерс" - 2:1 і 5:4.\nЛепшым іграком юбілейнага чэмпіянату краіны прызнаны ўкраінскі легіянер віцябчан Анатоль Рабко, які таксама выйграў бамбардзірскую гонку, забіў 30 мячоў. Лепшым сярод галкіпераў стаў варатар БАТЭ Юрый Чаркасаў.\nЦяпер нацыянальная зборная Беларусі пачне падрыхтоўку да свайго стартавага этапу Еўралігі (аналаг чэмпіянату Еўропы). У Маскве беларусам трэба будзе згуляць супраць зборных Швейцарыі (28 ліпеня), Расіі (29 ліпеня) і Грэцыі (30 ліпеня). Затым беларуская дружына выступіць на этапе ў венгерскім Шыафаку, дзе сапернікамі будуць майстры пляжнага футбола з Польшчы (11 жніўня), Азербайджана (12 жніўня) і Партугаліі (13 жніўня).-0-


Галоўная ➠ Навіны ➠ Заутра расійска-шведскі квартэт С-енсембле дасць бясплатны канцэрт у Варонежы\nАбноўлена 19.08.2016 20:35\nМузыкі выступяць у музычным каледжы імя Растраповіча.\n«З-енсембле» быў заснаваны летам 2007 года чатырма маладымі музыкамі з Расіі і Швейцарыі. Выпускнікі вышэйшых школ музыкі Цюрыха, Фрыбургу і Масквы вырашылі аб'яднаць свае творчыя пошукі ў рамках не самага распаўсюджанага, але выключна багатага складу - фартэпіяннага квартэта.\nЖаданне выконваць музыку, годнае ўвагі самых спрактыкаваных слухачоў, але па розных прычынах якая застаецца часцей за межамі сцэны, было штуршком да стварэння самага квартэта, а затым і умовай, вызначальным выбар кожнай новай канцэртнай праграмы.\nНароўні з адносна вядомымі творамі, напісанымі для фартэпіяннага квартэта, кожная праграма ўключае ў сябе рэдка выкананыя творы, як вядомых, так і невядомых кампазітараў, а таксама асаблівая ўвага надаецца сучаснай музыцы.\nЗаўтра, 15 лютага, у Варонежы музыкі выканаюць творы Людвіга вана Бетховена, Германа Гетца і Рыхарда Штраўса. Канцэрт адбудзецца ў Варонежскім музычным каледжы імя Растраповіча (вуліца Никитинская, 26) а 18:30. Уваход вольны.\n57-гадовага Варонежцау злавілі з падлогавыя люкамі з электрычкі


Часопіс "ARCHE" пад пагрозай | Новы Час\nМінск +8℃ +5℃ +2℃ +6℃\nБрэст +11℃ +8℃ +4℃ +9℃\nВіцебск +7℃ +4℃ +2℃ +6℃\nГомель +8℃ +6℃ +1℃ +7℃\nГродна +9℃ +7℃ +3℃ +8℃\nМагілёў +7℃ +3℃ +1℃ +6℃\nЧасопіс "ARCHE" пад пагрозай\nАдзіны ў Беларусі штомесячны незалежны гуманітарны часопіс на беларускай мове апынуўся пад пагрозай закрыцця\nПасля інцыдэнта, які адбыўся 14 верасня на прэзентацыі кнігі Яна Шумскага “Саветызацыя Заходняй Беларусі. Навука і прапаганда на службе ідэалогіі ў Гародні паміж галоўным рэдактарам часопіса Валерам Булгакавым і мясцовымі падаткавікамі, пачалі разгортвацца падзеі, якія рэальна пагражаюць самому існаванню выдання.\nХраналогія падзей, якія прывялі да сённяшняй сітуацыі, наступная:\n14 верасня – затрыманне Валера Булгакава ў Гародні па абвінавачанні ў “незаконннай прадпрымальніцкай дзейнасці. Пасля затрымання, якое доўжылася 2,5 гадзіны, Валер Булгакаў быў выпушчаны на волю.\n21 верасня – прыход супрацоўнікаў Дэпартамента фінансавых расследаванняў (ДФР) Камітэта дзяржаўнага кантролю ў друкарню, дзе друкаваўся “ARCHE.\n24—28 верасня – выняцце ў друкарні дакументаў за апошнія два гады дзейнасці.\n1 кастрычніка – дамоўленасць пра візіт галоўнага рэдактара “ARCHE ў ДФР.\n2 кастрычніка – арыштаваныя больш за 5 тыс. асобнікаў розных выданняў з калекцыі Валера Булгакава.\n4 кастрычніка – выклік заснавальніка “ARCHE Андрэя Дынька ў ДФР, пасля якога ім было прынята рашэнне звольніць з пасады галоўнага рэдактара Валера Булгакава і часова прызначыць в. а. галоўнага рэдактара ягонага ранейшага намесніка Аляксандра Пашкевіча. Аднак у той жа самы дзень ДФР заблакаваў рахунак “ARCHE, у выніку чаго часопіс страціў магчымасць аплачваць друк новых нумароў, макет аднаго з якіх у той час быў цалкам падрыхтаваны і знаходзіўся ў друкарні.\n5 кастрычніка – Валер Булгакаў схадзіў на размову ў ДФР.\n12 кастрычніка – на размову ў ДФР схадзілі новы галоўны рэдактар “ARCHE і бухгалтар часопіса.\n17 і 18 кастрычніка – чарговыя выклікі на размовы ў ДФР Валера Булгакава і бухгалтара “ARCHE.\nАфіцыйнае абвінавачанне выдаўцам “ARCHE пакуль што не выстаўлена, але з вынікаў праведзеных ДФР апытанняў членаў рэдакцыі часопіса вынікае, што следства вядзецца па наступных асноўных кірунках:\n– праверка мэтавага выкарыстання паперы для друку;\n– правільнасць прымання рэдакцыяй дабрачынных грашовых ахвяраванняў.\nПакуль невядома, чым скончыцца гэтая гісторыя, але ўжо сёння зразумела, што пры найгоршым сцэнары развіцця падзей яна прарочыць часопісу не найлепшую будучыню: Сярод іншага выданню могуць быць налічаныя агромністыя штрафы, у выніку чаго ён не зможа выходзіць далей. Таксама не выключана, што супраць рэдактара “ARCHE Валера Булгакава можа быць узбуджана ўжо не адміністрацыйная, а крымінальная справа па абвінавачанні ў “незаконнай прадпрымальніцкай дзейнасці.\nПершы суд, звязаны з гэтай справай, ужо адбыўся. 18 кастрычніка Гарадзенскі абласны гаспадарчы суд на сваім паседжанні разгледзеў “гарадзенскі эпізод 14 верасня, з якога, уласна кажучы, гэтая справа і пачалася, і прысудзіў Валера Булгакава да выплаты штрафа памерам у 5 базавых велічынь (500 000 беларускіх рублёў).\nУ Брэсце пачалі судзіць яшчэ 16 фігурантаў «справы карагодаў»\nПалітвязні Ілля Дзярагін і Дзмітрый Краўцоў выйшлі на волю\n«Бязлітасны да ворагаў рэйху»\nПалітвязень Мікіта Емяльянаў трымае галадоўку 14 дзён\nГродзенскі дзіцячы хоспіс знаходзіцца ў стадыі ліквідацыі\nБеларусь заняла 50-е месца ў індэксе канкурэнтаздольнасці талентаў


Максім Клімковіч. Люстраная фіранка\nУ Менску быў чацвер. Позні вераснёўскі вечар. Яня засталася адна. Толькі яе акно і свяцілася на ўсім цокальным паверсе, што займала рэдакцыя дэтэктыўнага часопіса. Яня заўсёды імкнулася, каб апавяданні траплялі да яе на машынку. Лепш, чым адбіваць штампаваныя адказы аўтарам: «Ваш твор нашаму часопісу, на жаль, не падыходзіць. З павагаю, рэдактар аддзела...» Іх і публіцыстыку яна падсоўвала другой машыністцы. Бо калі сама перадрукоўвала такія адказы, то адчувала сябе саўдзельніцай у злачынстве. «З павагаю» - якая тут павага!\nПрагучаў тэлефонны званок. Яня падумала, што гэта Віта - другая машыністка. Віта любіла працаваць з раніцы, калі яшчэ нікога няма, а Яня звечара - калі ўжо нікога. Калі забывалася перадрукаваць што-небудзь тэрміновае, то тэлефанавала. Яня чакала пачуць заўсёдную фразу: «Зрабі, калі ласка. Не ведаю, ці прачнуся рана, а цяпер і прыходзіць няварта - памылак нараблю».\nАле, надзіва, гэта была не Віта.\n- Яня? - прагучаў у слухаўцы мужчынскі голас. - Ты?\nГолас знаёмы. У такіх выпадках праз імгненне звычайна паўставаў ва ўяўленні твар чалавека, з якім гаварыла. Знаёмы, сто разоў чуты голас. А ў памяці як не было твару, так і не з'явілася.\n- Я думаў, ты ўзрадуешся. Званка чакала?\n- Але. - Тут Яня не зманіла. Каб за вечар ніхто не патэлефанаваў - так не выпадала.\n- Давай сустрэнемся. Ты вольная?\n- Забылася? А казала, будзеш памятаць усё жыццё. Я чакаю ў бары Дома літаратара. Праз паўгадзіны. Цалую.\nРазмова абарвалася. «Ні ў які бар не пайду», - сказала Яня сама сабе і адключыла тэлефон.\nСтаронка скончылася словамі: «Ён не хацеў піць, але ж прымусіў сябе глынуць халоднага шампанскага, апошняга ў сваім жыцці. Кубік лёду крануў ягоныя вусны...» Яня згадала, што даўно ўжо не піла шампанскага. Ды і апошнім разам піць давялося без лёду...\nУ бары нікога са знаёмых яна не заспела, прынамсі, такіх, каб падсесці да іх за столік. Шампанскага не было. Давялося піць адну каву.\n«Мяне не цікавіць, хто тэлефанаваў, - пераконвала Яня сябе. - Мне гэта ўсё роўна. Пасяджу і пайду».\nМінулі абяцаныя паўгадзіны. Нічога не змянілася, і Яня палічыла званок таннай падначкаю. Такое магла зрабіць і Віта, але яе ў бары не было. Нашто рабіць, калі нельга нават пасмяяцца ў твар?\nАле ж тут зрабілася не да смеху. У залу зайшлі трое: трыццаціпяцігадовы драматург Марцін Францкевіч, ягоная жонка Гелена, акторка Акадэмічнага тэатра, - вось каго Яня менш за ўсё жадала бачыць, асабліва ў пары з Марцінам: на шчасце, разам у бар яны прыходзілі нячаста; і трэці - незнаёмы ёй мужчына, прыкладна Марцінавага ўзросту і абрысаў. Такі ж высокі і хударлявы, толькі што валасы коратка падстрыжаныя. Вочы нават у паўзмроку бара ён хаваў за цёмнымі акулярамі.\nГелена зірнула на Яню, як забіла. Але Яня аддзячыла тым жа. На большае не наважылася, бо падставы так глядзець мела Гелена, а не Яня. Па шчырасці, Яня на яе маліцца мусіла. Усё ж два гады таму яна Марціна ад Гелены звяла. Якіх толькі «коней» яны з ім не выкідвалі. Жах згадаць. Калі іхняму з'яўленню на пару перасталі здзіўляцца ў сталіцы, яны падаліся да суседняга мора, у Кактэбель. Францкевіч, як сапраўдны драматург у трэцім пакаленні, меў грунтоўны дом, яшчэ дзедаў. Дый грошай ён не лічыў. Каханне паміж імі тады было надзвычайнае. А яшчэ ім тады ўпершыню трапілася цэлае апакаванне каліпсолу.\nІ вось на другі дзень, калі ў іх застаўся апошні флакон, яны вырашылі, што калі іхняе каханне да смерці, то лепшае выйсце - скончыць жыццё разам, пакуль сваякі да іх не дабраліся і ўсяго не сапсавалі. Укалоліся яны апошні раз за замкнёнымі дзвярыма Марцінавага кактэбельскага дома і парэзалі сабе вены.\nДзякуй Богу, Гелена пралічыла, дзе яны, прыехала і заспела каханкаў.\nКаханкі ўжо ледзь не дарэшты сышлі крывёю. Яшчэ б паўгадзіны - і адляцелі б Яня з Марцінам у вырай са сваім вялікім каханнем. Гелена збольшага ў медыцыне разбіралася, жгуты здагадалася накласці і толькі потым «хуткую» выклікала. Па вялікім рахунку, жыццё Яні ўратавала, але і мужу свайму таксама.\nПасля Яня сустракалася з Марцінам зрэдку, звычайна выпадкова. Калі ён заходзіў у рэдакцыю па справах, калі ў бары бачыліся. Пра мінулае не згадвалі. Страшна. Затое забыць ім не давалі. Толькі Яня сядала за столік, як на яе глядзелі з-за суседняга і хто-небудзь шэптам пра мора, каханне і самагубства расказваў.\nЯня падумала, што цяпер нельга сыходзіць.\n«Я ж першая ў бар прыйшла. Калі ім што не падабаецца - то няхай яны і выпарваюцца».\nЯніна кава стыла катастрафічна хутка. А ісці да стойкі на вачах ва ўсіх не хацелася. Нарэшце Марцін яе заўважыў, замовіў два шампанскага, для яго заўсёды знаходзілася, і падсеў. На Гелену Яня не глядзела, баялася, што потым сасніць яе вочы.\n- Вып'ем, Яня, каханне існуе толькі ва ўспамінах. - Гэта ўсё, вядома, шэптам.\nЯня абсунула манкеты, каб прыкрыць белыя паскі шнараў ад ляза на запясцях. У правінцыйнай лякарні скуру зашылі неахайна.\n- Гелена адпусціла? - Яня адпіла шампанскага, і ледзяны кубік крануў яе вусны.\n- Хацела, каб я ўдаваў, нібыта цябе не заўважаю?\n- Чаму табе наогул абыходзіць мая Гелена? Дзе хачу, там і сяджу. Яна не адна, сумаваць не будзе. Бачыш, каханка сабе завяла. Насуперак мне. Добра, хоць наш. З радыё, дыктар. Вішнявецкі Алесь. Я ўжо і на развод думаю падаваць. Стаміўся, залішне зайздросная яна. Заўтра лячу ў Кактэбель. Трэба пабыць самому, скончыць п'есу. Сяброў жа там няма. Перашкаджаць ніхто не стане. Давай, як вярнуся, сустрэнемся.\n- Мне больш падабаюцца выпадковыя сустрэчы.\n- Добра, табе хоць нешта падабаецца. - Марцін схіліў галаву. Доўгія валасы прытрымаў рукамі. - А мне ўжо нічога. Лячу зранку.\n- Да выпадковай сустрэчы. Цябе чакае жонка. Не хачу далей псаваць настрой ні ёй, ні сабе. - Яня дапіла шампанскае.\n- Да сустрэчы, - абыякава паглядзеў на яе Марцін, - лепшыя часы для нас мінуліся.\nМарцін шчоўкнуў запальнічкай і прыпаліў. Ён не згасіў жоўтага, падобнага да свячнога, агеньчыка, пакуль запальнічка не дайграла мінорнай «Естэдэй». Марцін быў вялікім аматарам розных пазбаўленых сэнсу электронных забавак. Два месяцы таму Яні адказаў па тэлефоне аўтаматычны сакратар. Ветліва параіў Марцінавым голасам перадаць, што трэба, гаспадару і адвёў на запіс тры хвіліны. Вядома, давялося павесіць слухаўку, бо першай уключыць запіс магла і гаспадыня. А размаўляць з ёй Яня, нават з дапамогай аўтаматыкі, не жадала.\nІ тут падышла Гелена.\n- Паслухай, - звярнулася яна да Яні, - хопіць нам варагаваць. Што было - тое было. Мы ж з табою і да Марціна сябравалі.\n- Мне сапраўды трэба ісці. - Яня ўстала.\nНават спінаю адчувала яна Геленін позірк. Ад яго рабілася зімна. «Ну што ж, яна мае на гэта права, - падумала Яня. - Успамін у нас адзін на траіх, а стаўленне ў кожнага сваё».\nНазаўтра, у пятніцу, Віта зайшла на працу пасля абеду. Зайшла і выцягнула штэпсель з разеткі - Яніна машынка спынілася.\n- Табе ліст. - Віта паклала на рукапіс разарваную капэрту, друкаваны ліст з рэгістрацыйным нумарам і да ўсяго гэтага недарэчна прышпілены скрэпкаю квіток на самалёт. - Выбачай, што распакавала. Не адразу зразумела каму, думала, твой Марцін у рэдакцыю матэрыял даслаў. Сам вінаваты, адрас на машынцы адбіў, а тваё прозвішча пасля назвы часопіса паставіў. Я не заўважыла. Скажы яму, што так каханкам не пішуць.\n- Марцін такі ж мой, як і твой.\n- Ты пачытай, мне ён такіх лістоў не дасылаў, нават тады, калі паміж намі нешта было.\nЛіст чыста ў Марцінавым стылі: ні добрага дня, ні да пабачэння.\n«Яня, калі ёсць жаданне пабыць разам, прылятай да мяне ў Кактэбель на два дні, зваротны квіток я табе ўжо ўзяў - зранку на панядзелак. З Сімферопаля наймай таксоўку, не будзь сціплай. Наконт грошай не хвалюйся, калі выдаткаў не заўважаю я, то Гелена і пагатоў.\nМяркую, нікога, апроч нас, не зацікавіць, якая адлегласць будзе паміж нашымі вуснамі ў святочныя дні: 2000 кіламетраў ці ніякай. Чакаю цябе не пазней за 20.00».\nЗамест подпісу прышпілена візітоўка - з аднаго боку на беларускай, з другога на французскай мовах. Адрасоў і тэлефонаў таксама было па два: менскія і кактэбельскія.\n- Паляціш? - Віце сапраўды сталася цікава.\n- Цяпер не сезон, пад канец верасня мора халоднае, - няпэўна адказала Яня.\n- З'явішся ў панядзелак на працу, а ў тваёй сумцы яшчэ купальнік ад марской вады прасохнуць не паспее. Я, здаецца, і ўзімку паехала б. Там, відаць, ніколі холадна не бывае.\n- Не люблю лятаць. Падумаю.\nПраз пяць хвілін зайшоў галоўны рэдактар, Марцінаў сябра. Віта і яму паспела распавесці.\n- Калі няма пільнай працы, можаш ісці, - сказаў ён, - трэба ж рэчы яшчэ сабраць.\nЯня не стала спрачацца.\nЗ Кактэбелем атрымалася тое ж, што і з барам. Першая прыгода не навучыла яе, хаця адразу ж і вырашыла для сябе, што нікуды не паедзе.\nЗатэлефанавала Марціну. Ёй вельмі не хацелася, каб трубку падняла Гелена. Але абышлося. Ад аўтаадказчыка даведалася, што Марціна не будзе ў Менску да канца месяца. Выкінуць білет у сметніцу Яня не змагла, не тое выхаванне. Свае грошы выкінуць і змарнаваць ёй здаралася, а чужыя - не. Яня ўжо ўявіла сабе Марцінаў твар - калі аддасць яму грошы.\nСкладанасці пачаліся ў касе.\n- Дзе вы набылі квіток? - спыталася касірка.\n- Дзе набылі, там толькі і можна здаваць. Гэтае месца з броні, яно ў памяць камп'ютэра не ўведзена.\n- Выбачайце, - дзякуй Богу, людзей у касе не было, і Яня не рызыкавала нарвацца на непрыемнасці, - брала не я. Можна як-небудзь высветліць ягонае паходжанне?\nКасірка моўчкі зашчоўкала клавішамі, на дысплеі ўзніклі зялёныя лічбы.\n- Каса кінастудыі.\n- Думаеце, яны прымуць? Ці варта мітусіцца?\n- Відаць, так. Усе рэйсы запоўнены на тыдзень наперад. Вось вам тэлефон, - касірка накрэсліла лічбы на бланку папярэдняга заказу.\nНа кінастудыю Яня пазваніла адразу з метро:\n- Я хацела б здаць квіток да Сімферопаля. На вячэрні рэйс. На заўтра.\n- Чакайце, - пачуўся жаночы голас па той бок лініі. Потым, відаць, мікрафон прыкрылі рукою, наступная фраза прызначалася не ёй: - Адам, табе шанцуе - тое, што трэба. Заўтра на вечар, адно месца. Калі будзе? Хвілінку. - Зноў да Яні: - Калі можаце пад'ехаць?\n- На прахадной будуць чакаць.\nЗа турнікетам побач з вахцёрам стаяў Адам, з якім чвэрць гадзіны да таго гаварыла касірка. Высокі і прыгожы шатэн - Янін ідэал мужчыны, які неаднойчы з'яўляўся ёй у снах. Добра падстрыжаны, злёгку няголены. Шырокі швэдар, шляхетна заношаныя джынсы, колеру натуральнай скуры невысокія боты. Сказаць, што Яня закахалася з першага позірку, азначала б зманіць. Яня кахала яго спрадвеку. Толькі не ведала, што ідэал існуе ў рэчаіснасці. Яна стаяла і глядзела на яго, забылася на квіток, на Марціна. Ён заўважыў позірк і ўсміхнуўся, вядома ж, не яна першая так глядзела на яго.\n- Добры дзень. - Яе ідэал быў на адлегласці выцягнутай рукі. - Не вы часам тэлефанавалі ў касу?\n- Я, - сказала Яня, а сама падумала: «Божа літасцівы, які ў яго голас, і я стаю побач з ім».\n- Яна са мною, - сказаў Адам вахцёру.\nНа доўгім і шырокім, як праехаць машынаю, студыйным калідоры ён пачуваўся нязмушана - паспяваў паціскаць працягнутыя рукі, пасміхацца прывабным для яго і жахліва вульгарным, на Янін погляд, жанчынам. Але яна даравала яму ўсё гэта, бо ён гаварыў з ёю - астатняе было фонам.\n- Вы ўратавалі мяне. Месца на вячэрні рэйс? Цудоўна. Мяне завуць Адамам, а вас? Разумееце, Яня, - ён сказаў «разумееце», і Яня ледзь не пакрыўдзілася, бо няўжо яна такая ж, як гэтыя бяздарна расфарбаваныя дзеўкі, нібыта яна можа не разумець таго, што кажа ён, - трэба ляцець на здымкі, а ў мяне не спыталіся і замовілі квіток на заўтра, з раніцы, а мне ўдзень, хоць задушыся, трэба быць у Менску.\n- Жонка, дзеці? - наколькі магла абыякава запыталася Яня.\n- Адкуль? Хіба можа быць у сапраўднага кінарэжысёра жонка? Раз'езды, здымкі... Вось і заўтра зноў Кактэбель. Вы там бывалі? Нават меліся быць там заўтра? Дзе звычайна спыняецеся? У доме Францкевіча? Сябруеце з ягонай жонкай? Шкада, што незнаёмы з ім асабіста, - класны драматург. А я ў менш цывілізаваным месцы. На здымачнай пляцоўцы - адразу за праменадам, на пясчаных пляжах. Дарога на Янышар. Здымаю фільм пра Патоцкую - «Фантан слёзаў», лухта, але прыгожа. Як будзеце на моры - заходзьце. Да канца года я праз тыдзень там.\nПерад дзвярыма касы яны ўжо былі на «ты». А Яня паспела падкарэктаваць свае планы.\n- Я не казала «здаць квіток», - перапыніла яна касірку. - Я хацела замяніць вячэрні рэйс на ранішні.\n- Мне розніцы няма, - касірка ўзяла Адамаў і яе пашпарты, перапісала бланкі.\nУ суботу Яня прачнулася рана і, каб зноў не заснуць, уключыла радыё. Адгучаў беларускі гімн, навіны, і звыклы, толькі безаблічны, ледзь ужо не свойскі ў яе самотнай кватэры голас сказаў: «А зараз паслухайце навелу Марціна Францкевіча «Самагубства над морам». Чытае Алесь Вішнявецкі». Яня выключыла радыё, яе раздражняла Марцінава манера пісаць гісторыі з уласнага жыцця. Гэта была ўжо другая навела пра іхняе каханне, калі не браць пад увагу двухактовай п'есы.\nПерад адлётам Яня патэлефанавала Гелене з аэрапорта. Трэба было спраўдзіць, ці засталася тая дома. Другі раз сутыкацца з ёю ў Кактэбелі не было жадання.\n- Алё, - пачуўся ў трубцы Геленін голас.\n- Алё, я вас слухаю, гаварыце.\nЯня павесіла трубку і высалапіла язык, бо праз тры гадзіны спадзявалася быць у Марціна.\nМарцінаў дом, складзены з мясцовага збольшага абчасанага даламіту, стаяў на гары над морам, на самой мяжы: тут пясчаныя пляжы змяняліся на блакітную буйную гальку, тут плаўныя выгіны пагоркаў пераходзілі ў грувасткія скалы. Гэта была ўскраіна мястэчка, далей ішла дарога ў горы, што агінала закінутую каменедрабільню. Тут і ў сезон было пустэльна, а цяпер нават змрочна. Нізкія аблокі закрывалі вершаліны гор. Сюр'ю-Кая і Святую гару хавала бель, толькі ніжэйшая за іх Кок-Тэпэ бачылася цалкам. Суцэльны каменны паркан суседніх садоў, шчыльная зеляніна - і нідзе нікога. Яня азірнулася, за мястэчкам на кіназдымачнай пляцоўцы высіліся дыктавыя мінарэты.\nБрамка была незамкнёная.\n- Прыехала, - сказала яна сама сабе ўголас, - на чатыры гадзіны раней. А калі яго няма дома? Або яшчэ весялей - зайду ціхенька, а ён з палюбоўніцай? Тады цудоўна, лепшай нагоды пасварыцца і высветліць адносіны не прыдумаеш. Нахамлю, запатрабую зваротны квіток і пайду шукаць Адама.\nПарадны ўваход быў замкнёны. Каб не адчыненае на другім паверсе сцяна-акно спачывальні, у якім вецер надзімаў заслону, дом выдаваў бы закінутым. Давялося зайсці з чорнага ўвахода. Ключ, як і два гады таму, ляжаў на бэльцы.\nУ спачывальні нічога, здавалася, і не змянілася з часоў яе вялікага кахання. Яня вырашыла, што падарожная торба не адпавядае інтэр'еру, і запхнула яе пад вялізны ложак. Можна было прыняць душ з дарогі - ванная тут жа, побач, нават дзверы ў яе прачыненыя. Але не лепшыя ўспаміны вязаліся ў Яні з ёю. Да таго ж заўсёды мог прыйсці Марцін і не так зразумець яе намеры. У здзіўленні Яня спынілася перад пісьмовым сталом. На ім стаяў упраўлены ў вельмі прыстойную рамку яе і Марцінаў партрэт - яны сядзелі на паркавай лаўцы і абдымаліся. Наколькі Яня памятала, ім ніколі не даводзілася разам фатаграфавацца. Яна згадала і той дзень, і той парк. Але ж фатографа з імі не было. Не пра тое думалі, не тым займаліся на той час. «Нічога, яшчэ адна нагода пасварыцца, - вырашыла Яня, - фотаздымкі вельмі эфектна нішчыць».\nАднак яшчэ больш яе здзівіў парожні флакон каліпсолу і ўжыты аднаразовы шпрыц побач.\nНават раней, калі здаралася прыняць дозу, Марцін на вуліцу не выходзіў. Замыкаў вокны, дзверы і ключ як мага далей хаваў.\n«Так, не ад добрага жыцця, відаць, ён пажадаў вярнуцца да былой каханкі». - Яні нават стала трохі шкада Марціна, але яна згадала ягоныя словы, калі ён вучыў яе жыць два гады таму: «Яня, табе трэба навучыцца любіць самую сябе больш за іншых», - і яшчэ раз пераканалася ў іх слушнасці.\nПачуўся званок садовай брамкі, крокі. Яня падбегла да акна. Па сцежцы ішоў ён - Марцін. Яня адразу пазнала ягоны поступ, ягоны экстравагантны белы гарнітур, шырокі капялюш, чыста ў ягонай манеры - цёмныя акуляры ў змрочны восеньскі дзень. Але ён ішоў не адзін, пад руку з ім, з такім замілаваннем проста знаёмыя не ходзяць, сунулася нейкая дзявуля, да непрыстойнасці знаёмая, але хто яна, Яня не магла адразу згадаць. Капялюш, лёгкі пінжак, летнія нагавіцы, доўгія, як любіў Марцін, валасы і недарэчныя акуляры. Гэта было проста жахліва. Яня разумела, што бачыла гэтую дзявулю кожны дзень, бачыла і тут, у Кактэбелі, нават у гэтым пакоі. Але ж імя? Імя не згадвалася.\nНа развагі часу не заставалася, Марцін з дзявуляю ўжо зайшлі пад паветку.\n«Добры кавалер, - падумалася Яні, - думае, што чатыры вольныя гадзіны ў іх ёсць, і пакуль я павінна прыляцець, прывёў да сябе сяброўку, а я, як дурніца, сустрэну іх у спачывальні».\nНанізе адамкнуліся дзверы. Наколькі Яня магла меркаваць па кроках, першай ішла дзеўка, за ёй Марцін.\n«Не, - вырашыла Яня, - на ложку сустракаць не варта. Самае лепшае - схавацца ў ваннай. Яны зойдуць разам, каб прыняць душ, а я спакойна скажу: «Добры дзень». Не ведаю, як дзявуля, а Марцін аслупянее. Ён падумае, што я прывід, бо па ўсіх раскладах яшчэ лячу над Беларуссю».\nУ ваннай было светла, вузкае акно-стужка злучала сцяну і столь. Яня села на пральную машыну, паставіла невялікую торбачку на калені. Уласна ванну ад яе аддзяляла заслона з люстранога анадзіраванага поліэтылену. Яны зайшлі ў спачывальню, загудзеў тэлефонны дыск. Пачуўся прыцішаны дзвярыма да непазнавальнасці Марцінаў голас. Ён тэлефанаваў у аэрапорт, спытаўся, ці вылецеў з Менска самалёт, на які ён браў Яні білет.\n- Выдатна, яна ў палёце, - звярнуўся ён ужо да сваёй дзеўкі, - раней чым праз тры гадзіны тут не з'явіцца. Відаць, ёсць сэнс яшчэ пасядзець у кавярні. Мяркую, ніхто нам не перашкодзіць. Да каханкаў знаёмыя не падыходзяць.\n- Маеш рацыю, - голас ягонай сяброўкі здаўся крыху знаёмым.\n«Так, зараз Марцін прапануе ёй прыняць душ, - падумала Яня, - відаць, будзе лепш, калі яны знойдуць мяне не адразу. Схаваюся за фіранку».\nЯня асцярожна пасунула люстраную фіранку. І... ледзь стрымала крык. У ванне сядзеў нябожчык. Гэта быў Марцін. Бледны, без крыві, твар, заплюшчаныя вочы, доўгія вільготныя валасы даходзілі да плячэй. Ён сядзеў аголены, пасунуўшыся да сцяны, так, нібыта пакідаў побач з сабою месца яшчэ некаму. Рукі ляжалі на каленях далонямі ўгару. Запясці густа парэзаны, абазнана - уздоўж, а не ўпоперак, як ён зрабіў па недасведчанасці ў першы раз. Акрываўленае лязо ляжала на другім канцы ванны. У саміх парэзах крыві ўжо не было відаць - прамытыя вадою, яны раскрыліся: бялелі распараныя краі ранаў. Першы раз у жыцці Марцінава аголенае цела выклікала ў Яні адзін толькі жах. Яе вывеў са здранцвення голас за дзвярыма.\n- Пайшлі на каву! - казаў Марцін, казаў сваёй дзеўцы і ў той жа самы час сядзеў нежывы ў ванне.\nНа нябожчыкавым твары не было ні пакуты, ні суму, ні ўсмешкі, здавалася, ён проста чакае. Яня заплюшчыла вочы і кранула яго плячо - халоднае, як мармур. Яня не выбегла ў спачывальню не таму, што баялася, каб яе ўбачылі, ногі не слухаліся, а голас - голас знік, яна толькі нягучна варушыла вуснамі.\nКрокі аддаляліся, перакруціўся ключ у замку парадных дзвярэй, запала ціша. Яня выйшла ў спачывальню, ногі былі як гумовыя. Вецер прыўзняў заслону - сцежкаю ішлі да брамкі Марцін і дзеўка, ішлі пад руку, спакойна і няспешна. Яня перавяла позірк на фотаздымак, і яе працяла здагадка, яна ўспомніла Марцінаву сяброўку - гэта была яна сама: той жа, што і на фотаздымку, пінжак, тыя ж нагавіцы, яе ж доўгія несабраныя валасы.\nБрамка зачынілася, і Яня засталася сам-насам з нябожчыкам. Зазвінеў тэлефон - міжгорад. Званок як адштурхнуў ад стала. Яня прабегла сходамі наніз, у сад, адчула млявасць, ледзь прымусіла сябе вярнуцца, замкнуць дзверы і схаваць на заўсёдным месцы ключ. Тэлефон усё званіў. І тут ёй прытрызнілася, як нябожчык падымаецца з ванны і, невідушчы, набліжаецца да тэлефона, бярэ слухаўку. Тэлефон змоўк. Яня ўсур'ёз пералякалася, што вецер падыме заслону і ў ванне ўстане нябожчык. Аголены, заплюшчаныя вочы, тэлефонная слухаўка ў руцэ.\nЯня не вытрымала і кінулася наўцёкі. За брамкаю спынілася, агледзелася. Пустая, з канца ў канец, вуліца. З аднаго боку - каменны паркан, з другога - карказломны адхон, за якім пляж і мора, пацягнутае зборкамі хваляў. І толькі тады заўважыла, што маленькая торбачка з ёю. Раменьчык быў накручаны на руку.\nЯня яшчэ нічога не прыдумала, што і як рабіць, але інстынктыўна імкнулася апынуцца як мага далей ад страшнага дома.\nСпуск вывеў яе да ратавальнай станцыі. Яня спусцілася на пляж і села пад парапетам. Чысты, прамыты восеньскімі штормамі, пляж, плёскат хваляў збольшага супакойвалі. Заплюшчыла вочы і ўбіла рукі ў пясок.\nНавязліва паўтаралася адна і тая ж праява: нежывы Марцін у ванным пакоі і запрашальна-вольнае месца побач. Як тады, два гады таму. Толькі месца было занятае. Занятае Яняю. І тады ўсё адбывалася як у сне з таго моманту, калі яны наважыліся развітацца з жыццём.\nНапаўпустое мястэчка, халодны выстылы дом. Апошняя, як яны спадзяваліся, філіжанка кавы, апошні кілішак каньяку. І ўжо дакладна апошні флакон, шпрыц.\nСамае дзіўнае - розум заставаўся празрыстым і светлым, але калені падгіналіся ад страху. Успомніла, як пачаўся нервовы смех. Смяяліся з усяго: з саміх сябе, з чайкі, што нечакана села на адчыненае акно, з самой Яні, калі яна спуджана прыкрылася коўдраю ад позірку чайкі, з разбітага келіха.\nЛожак і тоўстая цёплая коўдра, з-пад якой так не хацелася падымацца. У гэтым нешта ёсць - маркітавацца і верыць, нібыта гэта апошні дзень жыцця, і не толькі твайго. Таму, відаць, і давялося расстацца, бо лепш, чым у той дзень, быць ужо не магло.\nІ класічны сум пасля акта, калі разумееш, што выходзіш у іншае вымярэнне. Калі разумееш, што шляху назад няма. Яны тады доўга цалаваліся пад цёплым душам. За адчыненымі дзвярыма ваннага пакоя апошняе вечаровае сонца коса раскрэсліла ложак ценем пераплёту. Вецер то ахалоджваў цела, то зноў падступалася вільготная цеплыня недарэчнай на марскім узбярэжжы прэснай вады.\nНарэшце Марцін узяў лязо і спакойна, як здавалася Яні, з блазенскай усмешкаю парэзаў сабе вены. Яны стаялі пад залевай празрыстай цёплай вады, а пад нагамі тая ж вада, але падфарбаваная ружовым, беззваротна знікала ў закратаванай адтуліне.\nМарцін перадаў лязо Яні. Яна паспрабавала правесці ім па запясці, але не хапала духу мацней націснуць, не засталося нават драпіны. І тады яна папрасіла зрабіць «гэта» яго. Успомніла, як недарэчна прагучала «калі ласка». Заплюшчыла вочы і ўсё адно адчула боль. Як паколванне іголкаю.\nЯны селі. Яня паклала свае рукі ў ягоныя. Моўчкі глядзелі, як сцякае кроў.\n- Калі нас знойдуць толькі праз месяц? - спыталася тады Яня. - Мы ўжо будзем, - ніяк не магла падабраць стасоўнае слова, - несамавітыя.\n- Вада ў баках скончыцца праз гадзіну, помпу я адключыў, тут будзе холадна. А Гелена спахопіцца праз дзень, я даслаў ёй ліст, - адказаў Марцін.\n- І дзе ты прасіў нас пахаваць?\n- Тут, у садзе, у адной шырокай труне.\n- Давай спяшацца, пакуль рукі яшчэ слухаюцца. Усё адно яна не выканае запавету. А мы насуперак ёй застанёмся разам, назаўсёды. Давай спачатку ты ўколеш мяне, а сам потым.\nХваляю накацілася забыццё.\nДалей Яня не памятала, але яскрава ўяўляла. Уяўляла, як у ванны пакой заходзіць Гелена і глядзіць на іх. Гэта было жахліва - разумець, што ты сядзела аголеная з чужым мужам, а на цябе глядзела ягоная жонка. Дзякуй Богу, такога з ёю ніколі больш не здаралася, а тады яна была няздатная разважаць.\nГелена наклала жгуты, вядома, спачатку Марціну, потым Яні, выклікала «хуткую».\nСвядомасць вярнулася толькі ў мясцовай лякарні. Яня засталася адна: без каханка, без грошай, без дакументаў, нават без вопраткі, затое жывая. Ёй здавалася, што Гелена спецыяльна ўратавала яе толькі на тое, каб яна намучылася потым, адпакутавала. Бо і сапраўды, жыцця, прынамсі свядомага, ёй заставалася на той час хвілін пяць, не болей. І Гелена лёгка магла выправіць яе на той свет. Дакладней, не выправіць, а проста не затрымліваць. Як яна выбіралася тады з Кактэбеля! Дзякуй Богу, праз тыдзень з'явіўся яе цяперашні галоўны рэдактар, яго ўпрасіў прыехаць Марцін. Замест пашпарта ён прывёз Яні пасведчанне свайго часопіса, якое яму давялося выпісаць на яе імя. Так і зрабілася Яня машыністкай. Бо на старую працу вяртацца не было жадання. З таго часу Яня і насіла пасведчанне не ў торбачцы, а ў кішэні, з аварыйнай дваццацьпяткай. Старых дакументаў і вопраткі не знайшлі - відаць, Гелена знішчыла іх, каб хаця збольшага спагнаць злосць.\nЯня ўсё сядзела на пляжы, успамінала. Імкнулася пераканаць сябе, што нежывы Марцін ёй толькі прымроіўся, вярнуўся з былога ў думках, вярнуўся галюцынацыяй, бо не праходзяць такія ўчынкі беспакарана. Але ж адначасна быў і ягоны голас за дзвярыма, і не толькі голас - ён сам ішоў па сцежцы, і з ім ішла яна сама ў адзенні двухгадовай даўніны, попел ад якога, відаць, даўно разнёс марскі вецер. Іх было дзве пары - і цяперашняя Яня не стасавалася да жывых, яе месца было побач з нябожчыкам - вольнае месца ў ванным пакоі.\nТут, у восеньскім Кактэбелі, вярталася былое, спыняўся час, мястэчка ні на каліва не змянілася за апошнія гады. Яніны пальцы яшчэ адчувалі мармуровы холад Марцінавага цела, і яна адно глыбей убівала іх у жвір.\nЯня нават не заўважыла, калі самлела, - знясілены розум адключыў свядомасць. Яе далікатна крануў за плячо дробны, невысокі галічанін-ратаўнік, які і раней, два гады таму, нязменна сядзеў штодня на апарэлях з вудаю ў руцэ. Яна яго памятала, ён, відаць, не.\n- Пані кепска? - спытаў ён.\nВечаровае сонца свяціла з-за парапета апошнімі пунсовымі промнямі.\n- Не, я проста заснула. Хіба нельга?\n- Чаму ж? - адказаў ён. - Але на ўсё ёсць адпаведныя месца і час. Давесці дадому?\n- Не варта. - Яня ўстала і пайшла.\nРатаўнік доўга глядзеў ёй у спіну. І глядзеў, як ёй здалося, вельмі ўважліва. Можна сказаць - нават пільна. Так сочаць за патэнцыйнымі самагубцамі.\nЯня ішла ўздоўж мора. Праваруч - парапет, леваруч - літая агароджа. Было адчуванне, што за ёю сочаць ізноў, хаця ратавальная станцыя заставалася за паваротам. Гэта ператваралася ў навязлівую ідэю. Яна азірнулася, і сэрца пахаладзела - спачатку спынілася, а потым зачасціла.\nПустэльны з выгляду праменад, дзе-нідзе прыхаваныя парачкі. Да яе набліжаўся Марцін. Белы гарнітур, капялюш, заўсёдныя акуляры, рукі ў кішэнях. Жывы нябожчык. Першым жаданнем было застацца на месцы і зблізу ўпэўніцца, што ён мроя. Але цвярозы розум перамог - Яня кінулася бегчы. Прывід за ёю. Агароджа скончылася. Вялікі пляц. Зачыненыя павільёны. Газоны са срэбна-аксамітнымі алівамі. Рэстаранная музыка, людзі. Хоць і часовы, але ратунак. Яня прыпыніла бег. Проста шпарка пайшла. Нябожчык пакуль што трымаў дыстанцыю.\nВялізны, як параход, зашклёны, у разлівах святла і музыкі, рэстаранны будынак высіўся пасярод пляца. «Элада» - жалобна-чорная ладдзя з неонавым надпісам-назваю на борце плыла фасадам. Прывід няспешна набліжаўся. «Нябожчык, нябожчык», - білася ў свядомасці.\nБегчы далей не мела сэнсу - дзвесце метраў абязлюднелай увосень цывілізацыі, а за ёю стэп і пустыя пляжы. Заставаўся адзін ратунак: зайсці ў рэстарацыю і прыбіцца да каго-небудзь. Калі дэбіл - тым лепш, абы твар звярыны, страшны і кулакі паболей. Хаця супраць прывідаў магло і не дапамагчы, але ж дзе ўзяць святара, да таго ж ксяндза, бо да папоў у Яні з дзяцінства не было даверу.\nШкляныя дзверы на зашчапцы. За шклом швейцар. Нябожчык спыніўся непадалёк, чакаў. Швейцар адмоўна пакруціў галавою на ўсе Яніны мігі. Яня прыклала да шкла банкноту. Швейцар зноў адмовіў. Марцін аддзяліўся ад сцяны і зрабіў колькі крокаў у яе бок.\nТады Яня скарыстала апошні шанец. Паказала праз шкло рэдакцыйнае пасведчанне. Пакуль швейцар няўцямна глядзеў на беларускамоўны залаты па чырвоным надпіс, яна ўжо чула за сабою крокі. Ад іх павявала смерцю. Яня гэта выразна адчула. Яны набліжаліся спакваля, але ўпэўнена. І сапраўды, куды яна магла падзецца, уцячы ад іх?\nРаптам з-за рога «Элады» плаўна выруліў даўжэзны маціцовы «Форд» з бел-чырвона-белым сцяжком на капоце. Тэнт легкавіка, як у спякотны дзень, быў адкінуты. Яня заўважыла гэта бакавым зрокам. Крокі за спінай спыніліся.\n- Яня! - пачулася з машыны.\nШвейцар узяўся быў за зашчапку, але Яня ўжо бегла да «Форда». За рулём сядзеў Адам. Побач з ім, на пярэднім сядзенні - дзявуля, якая нязмушана піла проста з рыльца сухое віно, упёршы босыя ногі ў прыборную панель, і грэбліва разглядала Яню.\n- Ты яе ведаеш? - скрывіла яна вусны.\n- Не можаш трапіць у рэстарацыю? - Адам зняў дзявуліну руку са спінкі свайго сядзення, тая здзіўлена зірнула на яго.\n- Адам! - Яня без выніку торгала дзверцу кабрыялета.\n- Хочаш, зраблю табе столік? Паслуга за паслугу. Ты адна?\nТлумачыць сітуацыю не выпадала, бо Адам нават не глушыў рухавік. Толькі тут яна звярнула ўвагу, што на заднім сядзенні знаходзілася кампанія тыповых кіношнікаў. Двое мужчын і дзве дзеўкі. Кашулі-каўбойкі, да чарнаты апаленыя целы, пад нагамі камеры і штатывы. Яніна з'яўленне, відаць, не ўваходзіла ў іхнія планы, і яны ў непаразуменні глядзелі на Адама.\n- Адам, нейкі маньяк ходзіць за мною.\nЯня азірнулася. На ганку рэстарацыі пуста. Швейцар прыплюснуў нос аб шкло і глядзеў на іх.\n- Адам, звязі мяне адсюль, я не магу тут заставацца.\n- Ты ж бачыш, у машыне і так адзін лішні чалавек.\nДзявуля паглядзела на задняе сядзенне, адтуль паглядзелі на яе.\n- Я не магу тут быць, ён вернецца.\n- Давай зробім так: я пасаджу цябе за столік і праз тры гадзіны вярнуся з машынай. Мы на здымках. Разумееш?\n- Разумею. - Дзверца нарэшце падалася. Яня літаральна сапхнула Адамаву сяброўку на падлогу паміж сядзенняў. Уладкавалася сама і загадала: «Паехалі». Дзявуля ўпершыню з павагай паглядзела на яе.\n- Як сабе хочаш, - злосна кінуў Адам і развярнуў машыну.\nАператарскі «Форд» спыніўся на здымачнай пляцоўцы. Ханскі палац больш нагадваў Альгамбру, чым Бахчысарай. Ілюзорнасць дыктавай архітэктуры амаль пераканала Яню, што ўвесь сённяшні дзень - мроя.\nАдам адвёў яе ўбок, дзявуля незадаволена назірала за імі.\n- Ты пасварылася з Францкевічам і табе няма дзе спыніцца?\n- Не, яго няма, - у роспачы сказала Яня, - разумееш, яго больш няма, ён нябожчык. Ён ходзіць за мною. Пільнуе. Хоча забіць.\n- Чакай. - Адам зайшоў у будку каля брамы і праз хвіліну вывеў адтуль таго самага галічаніна-ратаўніка, а сам падбег да Яні. - Зразумей, я не магу проста так кінуць усё і займацца тваімі справамі, да таго ж не ведаю, нашто мне гэта. Выпадак з акторкаю я табе дарую, за білет. Растлумачыш усё потым, калі вярнуся. Хочаш сысці - сыходзь, а хочаш - чакай.\nЯня не паспела яго спыніць. Машына знікла за брамаю.\n- З'ехалі, - сказаў ратаўнік, нібыта яна не заўважыла гэтага сама.\n- За перавал, начная натура. Чаго ж ім яшчэ на аператарскай машыне ездзіць? Мне тут нават больш падабаецца рабіць, чымсьці на станцыі. Там даводзіцца часам і ратаваць, - падміргнуў ён, - а тут толькі вартаваць. Дзень там, ноч - тут. Раней за гадзіну ночы не вернуцца. Гэта яшчэ добра, што мора халоднае, а так і да ранку не дачакаешся. Давядзецца пані тут вартаваць, а то, крый божа, здарыцца што. Мо вячэру згатаваць?\n- Не варта. - Яня раззлавалася, бо згадала, што пакінула ў машыне сваю торбачку, і п'яная акторка магла яе са спакойным сумленнем выкінуць на дарогу. А каб расцягнуць задавальненне, зрабіць гэта паступова: спачатку касметыку, дакументы, ключы, грошы і на заканчэнне Марцінаву візітоўку.\n- Не варта, то не варта. Я ўжо вячэраў. Можна і дэкарацыі паглядзець.\nЯні ягоны позірк не спадабаўся. Вочы мітусіліся. Інтанацыя не адпавядала сэнсу. Яня паспрабавала сябе супакоіць, што гэта з-за розніцы ў мовах. Але... Ёй зноў сталася не па сабе. Вярнулася пачуццё небяспекі. Зноў паўсталі ўваччу ванна, лязо і бяскроўны твар. Яня паднялася сходамі на галерэю.\nУ дэкарацыях выбудавалі толькі дваровы фасад. На другім баку перакрыжоўваліся драўляныя рыштаванні, святло пражэктараў да іх не дасягала. Мястэчка праглядалася, нібыта ляжала на сподку. Яня адшукала вачыма Марцінаў дом, які стаяў на другім баку затокі. У вузкім акне ваннага пакоя, што выходзіў на мора, гарэла святло. Сэрца зноў зрабіла два няроўныя ўдары і, здалося, спынілася. Святло міргнула і згасла. Там нехта быў.\nУ двары пачуліся прыдушаныя галасы. Яня пракралася назад, на галерэю. У браме стаялі двое: вартаўнік, ярка асветлены пражэктарамі, і нехта другі, каго збольшага хаваў цень. Вартаўнік паказваў рукою на сходы, якімі надоечы Яня ўзнялася. З цемры ўзнікла рука - белая пальчатка і белая ж манкета - перадала вартаўніку грошы. Пасля чаго вартаўнік знік у сваёй будцы, а з брамы выйшаў на святло той, ад каго Яня сёння ўцякала. Пад цяжкімі крокамі зарыпелі прыступкі.\nЯня стаяла на вышыні другога паверха. На рыштаваннях нават не было парэнчаў. Крокі - вышэй, вышэй. Няспешныя і ўпэўненыя. Яе магла ўратаваць толькі цемра. Яня ўзяла чаравікі ў рукі і ціха пайшла па самым краі памоста па мяжы святла і ценю. І раптам ледзь не ўвалілася ў адкрыты люк - драбіны з яго сыходзілі ў цемру. Рэдкія, ледзь не праз метр, папярочкі.\nАпошняе, што Яня ўбачыла, калі спускалася наніз, быў верх белага капелюша па той бок памоста. Шчыльная цемра падступілася з бакоў. Здавалася, што ў гэтых драбінаў няма канца. Але ўрэшце нага кранула зямлю.\nЧарот, неглыбокі, па лытку, ручай, зноў чарот, жвір пляжа - і ўсё амаль навобмацак. Яня спынілася, вочы прызвычаіліся да цемры. Пакручастая сцежка вяла да грунтоўнай, але невысокай агароджы нейкай сядзібы. Па той бок чароту пачуўся шолах.\nНіколі яшчэ ў жыцці ёй не даводзілася бегчы так хутка. Яня перабралася за агароджу, прысела і знерухомела. Гэтым разам пагоня мінула. Яня наслухалася: усё - нікога. На ўсялякі выпадак адышла пад дрэвы і агледзелася. Прыватны падворак. Пергала, увітая вінаградам. Перспектыву замыкала прыбіральня, да якой веерам сыходзіліся вяроўкі для бялізны. На адной з іх самотна калыхалася кашуля-каўбойка. З рукамыйніка пад аголенаю лямпачкай навязліва капала вада.\nНяроўна адколаты кавалак люстэрка сустрэў Яню няветліва. З яго глядзела зацкаваная дзявуля: размазаны макіяж, растрапаныя доўгія, ажно не змяшчала люстэрка, валасы, варты жалю позірк, прыпухлыя павекі.\n«Нічога сабе я выглядала перад Адамам», - падумала Яня. У бялёсую ад мыльнага налёту палічку было ўторкнута лязо. Бліскучае і ладнае. Адбітак лямпачкі зіхцеў на ім. Тонкі метал нават не пакінуў часу на ваганні: імгненна сагрэўся ў Яніных пальцах. Рэзала яно адмыслова. Адзін, другі ўзмах. Першыя пасмы два гады гадаваных валасоў упалі на зямлю. Праз пару хвілін Яня сама сябе пазнавала з пэўнаю часткай фантазіі.\nВысокая тонкая шыя, здрабнелая галоўка. Макіяж давялося змыць. Але вочы ўсё адно выдавалі большымі, чым да стрыжкі. Надышла чарга джынсаў. Тое ж лязо ператварыла іх у шорты.\nНа развітанне Яня азірнулася. Яе белая, шытая карункамі блузка глядзелася на вяроўцы больш эфектна, чымсьці завялікая для яе каўбойка. Давялося падкасаць манкеты. Прахалодны вецер надзімаў Яніну новую кашулю, як ветразь. Швэдар яна абкруціла вакол таліі.\nЯніным жыццёвым правілам было заўсёды ўцякаць ад непрыемнасцей і складанасцей. Калі трэба, яны знойдуць самі. Ісці ў міліцыю і расказваць гісторыі пра прывідаў не мела сэнсу. Яня і ў менш складаных сітуацыях старалася выблытвацца сама. Але грошай на зваротную дарогу не хапала - толькі на таксоўку да Сімферопаля. Яня пралічыла адзіны магчымы варыянт. Пошта, дакладней, тэлефон. Званок да Віты - яна перашле тэлеграфам грошы, пасведчанне пры сабе - атрымае. Таксоўка, аэрапорт - і яна дома, а там ужо будзе відаць.\nЧаргі да аўтаматаў не было. Яня размяняла грошы. Код на Менск абрывала на другой лічбе. Нарэшце нумар набраўся цалкам, але трубку ніхто не падымаў. На працы таксама нікога. Нумар тэлефона ў бары яна забылася. Фініш. Яня гнала прэч адну навязлівую бессэнсоўную думку. Але ў руках яшчэ былі манеты і тэлефонная слухаўка. І гэтую думку можна было прагнаць канчаткова, каб толькі набраць адзін нумар, які Яня памятала добра. Менскі нумар Францкевічаў. У трубцы азвалася Гелена:\n- Алё, я вас слухаю, кажыце.\n- Нічога не чуваць, патэлефануйце пазней.\nТут дзверы ў кабіну прачыніў мясцовы хлопчык.\n- Цётка, цябе завуць Яняй?\nХуценька павесіла слухаўку. Не ставала, каб гэтую фразу пачула Гелена.\nПа маўчанні хлопчык зразумеў - так. Сунуў ёй у рукі капэрту і літаральна выпарыўся - знік. Першым жаданнем было выкінуць ліст у сметніцу. Але, як любіў казаць Марцін, «ад цікаўнасці і котка здохла». На фарматным аркушы шчыльнай глянцавай паперы было надрукавана: «Яня, выбачай за няўдалы жарт. Але ты сама вінаватая - прыляцела раней, чым дамаўляліся. Усё растлумачу. Галоўнае, не бойся.\nМне прыкра, што так атрымалася.\nТвой Марцін. Чакаю.\nP.S. Валіза і зваротны квіток таксама чакаюць твайго прыходу. Калі не прыйдзеш, мроя стане яваю».\nДваістае пачуццё агарнула Яню. З аднаго боку, ліст з таго свету. З другога - усе падзеі сённяшняга дня выдавалі настолькі нерэальнымі, што яна згодная была прыняць першае лепшае тлумачэнне, а ліст даваў на гэта надзею. Да таго ж хавацца далей у начным мястэчку, дзе на вуліцах з кожнай хвілінай бязлюдзела, у яе проста не было сілаў. І апошняе - без зваротнага квітка дахаты не трапіць.\nЯня прыняла кампраміснае рашэнне.\nВыганамі яна дабралася да пагорка, на якім стаяў Марцінаў дом. Стромым адхонам ускараскалася да паркана. Наслухалася. Цішыня, толькі вецер і мерны плёскат хваляў унізе. Непрыбітыя дошкі таемнага лаза, якім яны раней выходзілі з Марцінам да мора, здолела рассунуць без шуму. Стаілася ў садзе.\nВялізны, складзены з рознавысокіх аб'ёмаў дом высіўся над ёю. Шурпатыя, цёмныя плоскасці сценаў, і толькі на першым паверсе праз няшчыльна прыкрытыя жалюзі выбівалася святло. Яно як магнезам цягнула да акна. Ухапіцца за падваконне, стаць на цокаль і незаўважна зірнуць.\nХалодная бляха падваконня, шурпаты камень сцяны. За акном пакой, у пакоі нікога. І тут Яня адчула, што нехта стаіць за спінаю. Але азірнуцца не паспела. Халодная шорсткая марля легла на твар. Эфірныя пары апяклі вочы. Яня яшчэ супраціўлялася, намагалася вырвацца, спрабавала не дыхаць, аднак першага атрутнага, ад нечаканасці зробленага ўздыху хапіла, каб затуманіць свядомасць. Раптам наўкол паўстала пустэча. Цемра змянілася шэрым нішто. Перад апошнім, яшчэ не закрытым краем свядомасці прамільгнулі прывідны маціцовы «Форд» і Адам з акторкаю ў абдымку на пярэднім сядзенні. Выява перакруцілася дагары нагамі, бліснуў сцяжок і знік - Яня страціла прытомнасць.\nАчнулася Яня ад холаду. Яркае электрычнае святло сляпіла вочы. Было нясцерпна холадна. Яня сядзела на падлозе, аголеная, у Марцінавай спачывальні. Паспрабавала варухнуцца, ледзь не звалілася на бок. Ногі спавівала ад лытак і да каленяў махровая прасціна, рукі былі зведзеныя за спінаю, локаць да локця, іх таксама аблягала нешта шырокае і шорсткае, відаць, ручнік. Яня ўзняла позірк. Перад ёю на фоне фактурнай белай сцяны сядзелі двое, тыя, каго яна бачыла ўдзень з акна гэтага пакоя. Толькі цяпер, зблізку, іх ужо нельга было зблытаць з ёю і Марцінам. Каменныя, абыякавыя твары. Адно постаці і вопратка нагадвалі іх былых.\n- Ну што, ачуняла? - Гелена зняла капялюш, акуляры і парык, які імітаваў цяпер ужо страчанае Яніна ўчасанне. Выняла шпількі і раскінула па плячах свае рэдкія доўгія валасы. Чужы гарнітур двухгадовай даўніны быў ёй трохі кароткі.\n- Не бачыш сама? - той, каго Яня лічыла раней прывідам, таксама адкрыў твар. Кароткая стрыжка, дробныя мітуслівыя вочы. Без парыка белы гарнітур не пасаваў да яго. - Я ж казаў, што яна прыйдзе, - паправіў ён белыя ніцяныя пальчаткі, - ледзь не ўцякла, але на пошце яе вылічыў. Хацела сапсаваць усё гэтым маскарадам. - Ён паказаў на раскіданыя па ложку Яніны шорты, скрадзеную кашулю, швэдар і бялізну.\nЯня нарэшце пазнала яго, спачатку твар таго, хто сядзеў з Геленаю ў бары Дома літаратара ў дзень, калі пачалося гэтае вар'яцтва, а потым і голас. Той самы голас, што запрасіў яе з рэдакцыі ў бар. Але дзе яна магла чуць яго дагэтуль - гэты добра пастаўлены, прэзентабельны голас, што так не пасаваў да знешнасці ўладальніка? Які існаваў нібыта асобна ад яго? І тут згадаўся такі, здавалася, далёкі і недасяжны сённяшні ранак, калі Яня, каб не заснуць, замест будзільніка ўключыла радыё. Яня ляжала ў ложку і думала пра Адама. Адгучалі гімн, навіны, і звыклы, сто разоў чуты голас пранікнёна звярнуўся да яе з рэпрадуктара: «А зараз паслухайце навелу Марціна Францкевіча «Самагубства над морам». Чытае Алесь Вішнявецкі».\n- Алесь, - сказала Гелена, - давядзецца пачакаць, каб знік эфірны пах.\nЯны размаўлялі так, нібыта нікога трэцяга побач не было.\n- Дзе Марцін? - спытала Яня.\n- Ён нікуды і не сыходзіў пасля вашай апошняй сустрэчы, - Гелена сказала гэта спакойна, але потым не стала сябе больш стрымліваць: - Прыляцела, ліст атрымала і прыляцела. Ты думала, усё, як раней? Я і тады за вамі сачыла ад першай сустрэчы. Нават фатаграфавала з тэлеаб'ектывам, каб потым было чым давесці. Ад мяне не схавацца. А ты не вытрымала, вячэрні рэйс на ранішні змяніла. Думаеш, гэта ён, Марцін, табе ліст пісаў? У яго іншым галава занятая. Гэта я сваімі рукамі. І квіток табе замовіла. Ведаеш, хто была ягонай каханкаю апошнія дні? Манекеншчыца, звычайная манекеншчыца. Хаця і ты не лепшая. Ён збіраўся ажаніцца з ёю. Хацеў мяне кінуць, змяніць мяне - акторку - на нейкую манекеншчыцу. Чуеш? Чаму я павінна была яму саступаць? Кінуць сяброў, знаёмствы і адысці ў цень? Што ты глядзіш на мяне так? Але, я яго забіла. Наркаман, і ты такая ж. Гэта я падклала ў шуфляду яму каліпсол і шпрыц. Ён доўга не думаў, калі знайшоў. Укалоцца і бачыць у мроях сваю дзеўку, што паспела ўжо выцягнуць палову ягоных грошай. Што ты глядзіш на мяне так? Вы самі хацелі такой смерці. Сысці крывёю ў абдымках пад душам. Але я тады вам перашкодзіла. Я не магла папусціцца, каб вы зрабілі гэта па сваёй волі. Я падаравала вам два гады жыцця. Каб не я, не было б і іх. Зразумела? Я маю права на вашу смерць, бо мела права на ваша жыццё.\nЯня слухала, што казала Гелена, і адчувала, тая недзе мае рацыю. Бо Яня была першаю, з кім свядома здрадзіў жонцы Марцін, ён сам сказаў ёй пра гэта тут, у спачывальні. І раптам Яню зноў заклініла на адной думцы - адкуль тут магла ўзяцца Гелена? Яна ж паўгадзіны таму чула яе голас з Менска, з яе кватэры, па тэлефоне.\n- Аўтаматычны сакратар, аўтаадказчык. «Кажыце, слухаю», - сама не заўважыла, што прамовіла ўголас сваю здагадку.\n- Нарэшце здагадалася, - шчоўкнула Гелена пальцамі, - я думала, ты дурнейшая. Гэта ж заўсёды, калі мужа няма дома і звоніць тэлефон, падымаеш слухаўку, а ў ёй цішыня - ведаеш, нейкая дзеўка правярае, ці дома я, ці раптам не пайшла сачыць. Вядома, аўтаматычны сакратар. Для цябе я тут. І магу зрабіць з табою, што захачу, бо для іншых я дома.\nГеленін каханак, дыктар радыё Алесь Вішнявецкі, моўчкі сядзеў нага за нагу. Здавалася, гэты маналог яму не падабаўся, ён спяшаўся.\nЗазваніў тэлефон - міжгорад. Алесь занепакоіўся.\n- Я падыму трубку, - Гелена падышла да апарата. - А ты, - звярнулася да Яні, - скажаш: «Марціна няма, яго больш няма». Дадаваць што-небудзь ад сябе не раю. Дапамагчы табе з Менска ўсё адно не паспеюць.\nТрубка была халодная. Геленіны пальцы ляжалі на рычажках тэлефоннага апарата.\n- Слухаю, я слухаю, алё! - сказала Яня. Прагучала надзіва спакойна.\n- Яня, ты? - пачуўся далёкі Адамаў голас. - Ты забылася сваю торбачку. Я тэлефаную з-за перавалу. Са здымак. Казалі, ты сышла з пляцоўкі?\n- Марціна няма, яго больш няма, яго не будзе, я адна! - прамовіла Яня пад пільным Геленіным позіркам - голас сарваўся на крык.\nГелена адключыла апарат, выняла раз'ём з разеткі. «Ратуй...» завісла ў паветры.\n- Хто гэта быў? - Алесь пазбягаў глядзець Яні ў вочы.\n- Няма куды больш цягнуць. - Гелена расшпіліла сваю торбачку, паклала на стол шпрыц у празрыстым апакаванні і нераспачаты флакон каліпсолу.\nВішнявецкі адразу, ледзь толькі Яня пачала крычаць, накінуў ёй на твар ручнік і сцягнуў вузлом на патыліцы. Схапіў за плечы.\n- Зараз ты супакоішся. - Гелена села пад сцяну на падлогу.\nЯня добра ведала, як дзейнічае каліпсол. Адчуванні даволі прыемныя, ледзь не адразу пачыналіся каляровыя мроі. Але прыемныя з той умоваю, што ёсць гарантыя вярнуцца да жыцця. Цяпер такой гарантыі не было. Спакваля пачынала апаноўваць абыякавасць. Змагацца не мела сэнсу.\n- Развяжы, - сказала Гелена.\n- Будзеш крычаць, звяжу зноў. - Вішнявецкі аслабаніў Яні твар.\n- Выйдзі, - сказала яму Гелена, - нам трэба на развітанне перагаварыць.\nЯня засталася з ёю сам-насам.\n- Я хацела б бачыць на тваім месцы тую манекеншчыцу. Нічога, з ёю таксама некалі разбяруся. - Гелена паправіла пальчаткі і пачала пераапранацца. Яніна адзенне кінула на ложак. - Ты - ідэальны варыянт. Вас знойдуць праз некалькі дзён, і ніхто не заўважыць тых паловы сутак, што аддзяляюць тваю смерць ад Марцінавай. Ні ў кога не будзе сумненняў у тым, што экзальтаваныя каханкі ўкалоліся і выправілі маю памылку двухгадовай даўніны - скончылі жыццё самагубствам, сентыментальна паўтарылі мінулы сцэнар. Ты сама паблытала Алеся з Марцінам і мяне з сабою, што тады казаць пра малазнаёмых людзей, якія бачылі нас у кавярні, на пляжы. Белае адзенне ўвосень уражвае, запамінаецца. Думаеш, хто-небудзь стане пралічваць, каму выгодная вашая смерць? І такім чынам выйдзе на мяне? Але ж для ўсіх я ў Менску. Толькі тэлефоны ў тых, хто звоніць, чамусьці сапсаваліся, яны мяне чуюць, а я іх - не. Ты не здагадалася, што гэта аўтаматычны сакратар, - калі спрацавала з табою, спрацуе і з іншымі. І твой стары пашпарт добра запомнілі на пошце, я ўсё дапытвалася, ці няма лістоў на тваё імя. Мне паведамяць пра вашу смерць ужо ў Менску. На Алесевай машыне заўтра будзем там. Правілаў парушаць не станем. Нашто нам паказваць дакументы? У цябе лёгкая смерць, нават болю ад ляза не пачуеш. Гэтым разам я не перашкоджу табе сысці крывёю.\n- Гелена, трэба спяшацца.\nЁн ужо таксама пераапрануўся і кінуў Марцінаву вопратку на ложак побач з Янінай.\n- Машына на месцы?\n- Хто стане хадзіць па закінутых каменедрабільнях? Канчаем.\nГелена спрытна набрала наркотык у шпрыц і ўвяла яго Яні ў вену на руцэ. Алесь заціскаў ёй рот скамечаным ручніком і не даваў выкруціцца. Амаль імгненна ад вялікай дозы затуманілася свядомасць. Каляровыя мроі апанавалі Яню, яна расслабілася і знерухомела, толькі пачашчанае дыханне лучыла яе з гэтым светам.\nВішнявецкі развязаў прасціну, ручнік. Узняў безуладную Яню на рукі і занёс у ванную. Гелена адвярнулася, калі ён рэзаў вены на зграбных, некранутых загарам Яніных руках. Палілася цёплая вада. Кармінавую кроў падхоплівалі струменьчыкі. Алесь зашморгнуў люстраную фіранку.\n- Чакаць не варта, і так - напэўна. Сыходзім, - Гелена адчужана зірнула на каханка.\nУ ледзь асветленай ваннай пад цёплай залеваю сядзелі нябожчык Марцін і Яня. Ёй заставалася яшчэ якіх паўгадзіны жыцця, афарбаванага апошнімі мроямі.\nСвядомасць усё ж такі вярнулася да Яні. Перад вачыма была падфарбаваная нежывым сінім святлом роўнядзь. Яня зразумела, што ляжыць у ложку і над ёю столь. Узняла рукі. Запясці ў бінтах. Адна ў шпітальным пакоі. За акном вецер і мора, ноч. Паспрабавала падняцца. Моцна хістала. Раптам падлога стала вертыкальна. Яня зразумела, што ўпала. Забегла медсястра, дапамагла падняцца. Запытацца хоць пра што-небудзь не было сілы. У ложку заснула.\nЛедзь толькі зноў Яня расплюшчыла вочы, то ўбачыла ранак. У нагах сядзеў Адам.\n- Гэта ты ўратаваў мяне?\n- Добра, што ў торбачцы заставалася Францкевічава візітоўка, там быў тэлефонны нумар. І шчасце, што не так зразумеў цябе, ехаў, каб спакусіць прабавіць ноч са мною. Табе ж заставалася яшчэ хвілін дзесяць, і тое з рэанімацыяй. Я клікаў цябе, але потым пачуў, як вада пераліваецца праз край ванны, і залез у акно. Нашто вам было зноў гэтае самагубства?\n- Ты нічога не зразумеў. Можаш не казаць мне, што Марціна больш няма. Я ўсё растлумачу потым. Я не хацела паміраць.\nЁн маўчаў і няўцямна глядзеў на Яню.\n- Дзе ягоная жонка Гелена і Вішнявецкі? - прыўстала Яня на ложку.\nАле па сполаху ў вачах Яня зразумела - Адам маніць.\n- Іх больш няма, яны разбіліся на перавале. Вішнявецкі сядзеў за рулём, абое насмерць.\n- Адкуль ты ведаеш?\n- Калі завёз цябе і ўладкаваў у шпіталь, то паехаў да следчага, ён мой знаёмы. Мне сказалі, што на перавале аварыя і ён там. Я сам бачыў іх, на ўласныя вочы, нежывых. Не хацеў казаць, хапіла б і адной смерці.\n- Калі следчы будзе гаварыць са мною?\n- Пасля абеду, раней доктарка забараніла цябе турбаваць. Яго проста не пусцілі.\n- Цябе ж пусцілі?\n- Калі я змог арганізаваць такі пакой на цябе адну, то пытацца не варта.\n- Відаць, ты запрасіў доктарку на сённяшні вечар у рэстарацыю, ты ж не толькі пакоі ўмееш замаўляць. Яна маладая?\n- Памыляешся, не на сённяшні, а на заўтра. Але ўсё гэта зроблена дзеля цябе. Адпачывай. Ты якія кветкі любіш больш за ўсё? Дарэчы, новая фрызура табе пасуе, мне так больш падабаецца, - сказаў Адам ужо ў дзвярах.\nАдам нават паспрабаваў усміхнуцца, але яму гэта далося кепска. Усё ж такі ён быў рэжысёрам, а не акторам.\nЯня засталася адна ў пакоі. Засталася чакаць прыходу следчага. Што скажа яму? Яня ніяк не магла вырашыць. Яна сапраўды засталася адна, і ніхто ўжо нікога не мог вярнуць. Калі яна сама няздольная нешта змяніць, то што зможа следчы, нават калі ўведае праўду? І нават калі ён Адамаў знаёмы?\nБо, сапраўды, сталася па ўсім.


Топ месцаў старажытных бітваў Беларусі - Хартыя'97 :: Навіны з Беларусі - Беларускія навіны - Рэспубліка Беларусь - Мінск\nХартыя_ 7 чэрвеня 2020, Нядзеля, 6:23\nТоп месцаў старажытных бітваў Беларусі\nЯк дабрацца да палёў былых слаўных бітваў.\nBelarus.travel пра самыя значныя бітвы ў гісторыі Беларусі і пра тое, як дабрацца да палёў былых бітваў.\nБІТВА ПАД КЛЕЦКАМ\nКлецк - невялікае мястэчка ў Менскай вобласці за 140 кіламетраў ад Менска. 5 жніўня 1506 года тут была здабытая самая буйная на тэрыторыі Беларусі перамога над татарамі. Гетман Міхаіл Глінскі нанёс поўную паразу Крымскаму ханству. Пад уражаннем ад вайсковай моцы Вялікага Княства Літоўскага ханства стала хаўруснікам літоўскіх князёў. Сёння пра гэтыя падзеі нагадвае камень з выявай Міхаіла Глінскага.\nБІТВА ПАД ВОРШАЙ\nБітва пад Воршай 8 верасня 1514 году - адна з самых важных бітваў у гісторыі Беларусі і адна з самых буйных еўрапейскіх бітваў XVI стагоддзя. У той дзень войскі Вялікага Княства Літоўскага пад правадырствам Кастуся Астрожскага здабылі перамогу над войскамі Маскоўскага княства і змаглі вярнуць усе захопленыя Масквой гарады акрамя Смаленска. Многія прадстаўнікі маскоўскай шляхты былі ўзятыя ў палон.\nБитва под Оршей. Аноним\nБітва пад Воршай - адна з самых вядомых вайсковых падзей у гісторыі Беларусі. Памяць пра гэту бітву жыве дагэтуль. Так, у 2014 годзе ў гонар 500-годдзя бітвы ў Польшчы і Літве нават былі выпушчаныя памятныя манеты. А ў Беларусі кампанія PRAS стварыла тэматычную настольную гульню.\nЯк дабрацца да Воршы: Ворша - адзін з асноўных чыгуначных вузлоў Беларусі. Некалькі разоў на дзень ходзяць цягнікі і электрычкі як з Менска, так і з Магілёва, Гомеля, Масквы.\nНа аўто дарога з Менска да Воршы па трасе Е30/М1 зойме блізу двух з паловай гадзін. А з Масквы па трасе М1 - блізу 6 гадзін.\nБітва на Палонцы\nВайна Расеі з Рэччу Паспалітай 1654-1667 гадоў, або інакш «крывавы патоп», - малавядомая старонка беларускай гісторыі. Разам з тым менавіта падчас гэтай вайны было знішчана больш за палову насельніцтва Беларусі. Для параўнання - падчас Другой сусветнай вайны загінула траціна беларусаў.\nУ 1660 годзе практычна ўся тэрыторыя сучаснай Беларусі была захопленая маскоўскімі войскамі. Адзінай перашкодай для захопнікаў стала Ляхавіцкая крэпасць. Недалёка ад яе працякае рака Палонка, берагі якой і сталі месцам бітвы. 10-тысячнае войска ВКЛ дала адпор 30-тысячнаму войску маскоўскага царства і спыніла наступ на Варшаву. У 1994 годзе на месцы бітвы быў усталяваны мемарыял.\nЯк дабрацца: сёння месца бітвы на рацэ Палонцы знаходзіцца на тэрыторыі Баранавіцкага раёна. Таму ваша асноўная задача - дабрацца да Баранавічаў. Зрабіць гэта нескладана, бо гэты горад - самы вялікі чыгуначны вузел у Беларусі, сюды ходзяць цягнікі амаль з любой мясцовасці Беларусі, а таксама блізкага замежжа.\nЗ Баранавіч да Палонкі ходзяць электрычкі ў Гарадзенскім напрамку. Калі вы вырашыце ехаць да Палонкі на аўто, ваш шлях будзе пралягаць па трасе М1.\nБітва пад Мілавідамі\nГэтая бітва стала самай буйной перамогай аб'яднаных войскаў паўстанцаў пад кіраўніцтвам Кастуся Каліноўскага над рэгулярным расейскім войскам. Хай гэтая бітва і не паўплывала на зыход паўстання, а яго правадыры былі пакараныя, яна ўсё роўна ўпісаная ў старонкі слаўных беларускіх вайсковых перамог.\nКАСТУСЬ КАЛІНОЎСКІ І ПАЎСТАНЦЫ.\nНа месцы бітвы усталяваны помнік у гонар загінуўшых расейскіх салдат і пабудаваная каталіцкая капліца памяці беларускіх паўстанцаў. У 1990-х гадах там жа быў усталяваны памятны знак, а мясцовай школе прысвоеная імя Аляксандра Лянкевіча, які камандаваў паўстанцамі.\nПАМЯТНЫ КАМЕНЬ У ВЁСЦЫ МІЛАВІДЫ\nЯк дабрацца да Мілавідаў: Мілавіды знаходзяцца ў Баранавіцкім раёне, таму трэба спачатку даехаць да Баранавічаў, а ўжо адтуль - да Мілавід на аўтамабілі па трасе Р43.\nБітвай на Нямізе\nГэтая бітва характэрная тым, што дзякуючы ёй у летапісах упершыню згадваецца Менск. Гледзячы на сённяшнюю Нямігу, асабліва ў час розруху, цяжка ўявіць, што калісьці тут адбылася адна з самых крывавых міжусобных бітваў у гісторыі Беларусі. Дзякуючы бітве на Нямізе ў летапісах упершыню згадваецца Менск.\nАднак менавіта дзякуючы гэтай бітве адзін з галоўных герояў беларускай гісторыі Усяслаў Чарадзей быў вызвалены са зняволення і заняў полацкі прастол.\n31.05 «Стоп таракан!»: белорусы удивили мир 124,603\n3.06 Лекарка Уздзенскай санстанцыі: Маё жыццё ператварылі ў пекла 86,291\n1.06 Віктар Бабарыка патрабуе забараніць Лукашэнку ўдзельнічаць у выбарах 70,769\n5.06 Калі Лукашэнка толькі тузанецца, яго, як Чаўшэску, расстраляе вайсковы трыбунал 63,801\n3.06 Виктор Бабарико: В Беларуси очень легко может случиться «бархатная революция» 63,390\n1.06 Мікалай Статкевіч - суддзі: Я ў вашым цырку ўдзельнічаць не буду 63,261\n1.06 Саша тры адсоткі 55,564


Беларусы судзяцца з латышамі за нафту з трубы Полацк - Вентспілс\n16 декабря 2010 в 17:36\nНаваполацкае прадпрыемства па транспартыроўцы нафты “Дружба” падало ў суд на кампанію “ЛатРосТранс”. Беларусы хочуць спагнаць грошы за 220 тысяч тон нафты, якую латышы пачалі адпампоўваць з галінкі Полацк - Вентспілс нафтапровада “Дружба”. Кошт пытання - каля 90 мільёнаў долараў.\nНягледзячы на тое, што нафта прастаяла ў непрацуючым нафтапровадзе каля 8 гадоў, у кошце і ў якасці яна не страціла.\n“Калі б гэтая нафта была сапсаваная, ніхто б не пачаў яе выціскаць, - мяркуе галоўны інжынер РУП “Дружба” Васіль Дробатаў. - 8 гадоў вырашалася пытанне пра ўзаемавыгаднае супрацоўніцтва наконт гэтага нафтапровада. Мы спадзяваліся, што пойдзе па ім нармалёвая рэверсная перакачка”.\nАпошнім часам галінку Полацк - Вентспілс планавалі выкарыстоўваць для транспартыроўкі венесуэльскай нафты, што прыбывае танкерамі ў прыбалтыйскія порты. Гэты праект дагэтуль не рэалізаваны праз пазіцыю "ЛатРосТранса", сцвярджае Васіль Дробатаў.\nПазоў "Дружбы" прыняты да разгляду Даўгаўпілскім судом. На нафту накладзены арышт. Інакш кажучы, пакуль суд не вырашыць, каму менавіта належыць нафта ў трубе, “зліць” яе не зможа ніхто.\nБеларусь не откажется от закупки нефти в Венесуэле после отмены Россией пошлин\nТемы: нефть, правовая информация, суды


Намеснік кіраўніка МЗС маладым дыпламатам Беларусі і Расіі: надзея на вас\n13:59 03.10.2019 (абноўлена 13:23 03.10.2019)\nУ рамках трэціх кансультацый паміж Клубам маладых дыпламатаў МЗС РБ і Саветам маладых дыпламатаў РФ адбылася сустрэча з першым намеснікам міністра замежных спраў Беларусі Андрэем Еўдачэнкам.\nМІНСК, 3 кас - Sputnik. Беларусь гатова развіваць адносіны з Расіяй у розных інтэграцыйных аб'яднаннях настолькі актыўна, наколькі да гэтага гатовы партнёры, заявіў першы намеснік міністра замежных спраў Беларусі Андрэй Еўдачэнка на сустрэчы з удзельнікамі кансультацый паміж Клубам маладых дыпламатаў МЗС РБ і Саветам маладых дыпламатаў РФ, які 3-4 кастрычніка праходзіць у Мінску.\nКансультацыі паміж Клубам маладых дыпламатаў МЗС РБ і Саветам маладых дыпламатаў РФ праходзяць у Мінску\n"Мы, беларусы, гатовы ісці ў гэтым працэсе да канца настолькі, наколькі гатовы партнёры... Мы гэта адзначаем і ў пяцёрцы (у рамках ЕАЭС - Sputnik), дзе мы з Расіяй працуем з трыма іншымі дзяржавамі. Цяпер ёсць ініцыятыва РФ больш перакласці гэта у двухбаковы фармат. Мы таксама працуем у ім. Але этапы - тое, што мы павінны прайсці - усюды будуць аднолькавыя. Хоць у двойцы, хоць у пяцёрцы. З майго пункту гледжання, наша пакаленне ў гэтым сэнсе вельмі моцна недапрацоўвае. Вялікая надзея на вас, на маладых дыпламатаў", - сказаў Еўдачэнка.\nЗ гэтага пункту гледжання сустрэчы маладых дыпламатаў дзвюх краін, якія праводзяць ужо трэція кансультацыі, маюць вялікае значэнне.\n"Мы дойдзем да нейкай кропкі, выкарыстоўваем наш патэнцыял, але шчыра кажучы, вельмі хацелася б, каб вы былі чысцей, больш эфектыўны і прафесійныя ў гэтых пытаннях. Каб вы прынялі эстафету і рабілі ўсё правільна", - сказаў, звяртаючыся да ўдзельнікаў кансультацый, першы намеснік міністра замежных спраў Беларусі.\nНа працягу двух дзён маладыя дыпламаты Расіі і Беларусі плануюць абмеркаваць актуальныя пытанні двухбаковага і міжнароднага парадку дня з акцэнтам на іх маладзёжнае вымярэнне, сумесныя інфармацыйныя акцыі да юбілейных дат, у першую чаргу, 75-годдзя перамогі, ролю моладзевага руху ў дасягненні мэтаў устойлівага развіцця, узаемадзеянне на міжнародных пляцоўках і іншыя тэмы, якія ўяўляюць узаемную цікавасць.\nУ ходзе кансультацый абмяркоўвалася таксама і пытанне стварэння асацыяцыі маладых дыпламатаў ЕАЭС.\n"Мы ў сваёй працы зыходзім з таго, што нам трэба ствараць максімальна колькасць гарызантальных адкрытых сувязяў паміж спецыялістамі-міжнароднікамі па ўсім свеце. Ну натуральна для нас гэта перш за ўсё нашы бліжэйшыя сябры: гэта РБ, гэта нашы суседзі па ЕАЭС, па СНД. Гэта робіцца для таго, каб у нас было досыць шмат эфектыўных нефармальных дыскусійных пляцовак, на якіх мы маглі б абменьвацца думкамі па бягучай позве", - распавёў старшыня Савета маладых дыпламатаў МЗС Расіі Канстанцін Калпакоў.\nПраграмай мерапрыемства таксама прадугледжаны сустрэчы маладых дыпламатаў з беларускімі парламентарыямі, студэнтамі і выкладчыкамі факультэта міжнародных адносін БДУ, наведванне Кітайска-Беларускага індустрыяльнага парку "Вялікі камень", кампаніі Wargaming.\nДыпламатыя, Беларусь, Расія, МЗС Беларусі\nМІНСК, 28 мая - Sputnik. Цэнтрвыбаркам апублікаваў дадзеныя аб першых паступленнях на выбарчыя рахункі прэтэндэнтаў у прэзідэнты Беларусі.\nПрэтэндэнты ў прэзідэнты адкрываюць спецыяльныя выбарчыя рахункі, з якіх яны і фінансуюць дзейнасць у рамках перадвыбарнай гонкі.\nПраз тыдзень пасля старту збору подпісаў выбарчыя рахункі адкрыла палова прэтэндэнтаў. Так, на сёння яны ёсць у Віктара Бабарыкі, Святланы Ціханоўскай, Андрэя Дзмітрыева, Валерыя Цапкалы, Аляксандра Таболіча, Ганны Канапацкай і Сяргея Чэрачэня.\nБольш за ўсё сродкаў паступіла на рахунак Віктара Бабарыка: 154,9 тысячы рублёў, ужо выдаткавана крыху больш за 23,4 тысяч. На рахунку Валерыя Цапкалы - 29,2 тысячы рублёў (выдаткавана 1285,57), Ганны Канапацкай - 3 тысячы рублёў (выдаткавана - 2,4 тысячы).\nНарэшце, у Андрэя Дзмітрыева на рахунак пакуль паступіла толькі два рублі, а астатнім заяўнікам - нічога.\nПрэтэндэнты ў прэзідэнты магу адкрыць рахунак на працягу ўсёй кампаніі. Разліковыя рахункі для выбаршчыкаў апублікаваныя на сайце ЦВК.\nНагадаем, фізічныя асобы могуць ахвяраваць не больш за 20 базавых велічынь, юрыдычныя - не больш за 50 базавых велічынь. Пры гэтым прэтэндэнты могуць цалкам сфарміраваць фонд за свой кошт.\nПа візу ў масцы: візавы цэнтр Вялікабрытаніі ў Мінску аднаўляе працу\n12:26 28.05.2020 (абноўлена 10:42 28.05.2020)\nВізавы цэнтр ужо адкрыў доступ да запісу на падачу дакументаў, але пакуль працаваць будуць толькі два дні на тыдзень.\nМІНСК, 28 мая - Sputnik. Візавы цэнтр Вялікабрытаніі адновіць часткова сваю працу ў Мінску з 1 чэрвеня, пра гэта паведаміў сайт цэнтра, пры гэтым візавая служба папярэдзіла аб прынцыповым патрабаванні для наведвальнікаў цэнтра ва ўмовах пандэміі каронавіруса.\n"Вы павінны будзеце насіць маску і выконваць правілы сацыяльнага дыстанцыяваньня, каб увайсці ў наш цэнтр", - гаворыцца ў паведамленні.\nЯк вынікае з паведамлення, з 1 чэрвеня візава-іміграцыйная служба Вялікабрытаніі пачынае паэтапнае аднаўленне паслуг, і візавы цэнтр у Мінску будзе адкрыты з гэтай жа даты.\nЗапіс на падачу дакументаў ужо даступная, паведамляецца на сайце.\nВізавая служба папярэдзіла, што час працы цэнтра зменены. Прымаць заяўнікаў будуць пакуль толькі два разы на тыдзень - па панядзелках і чацвяргах.\nТаксама ў візавым цэнтры нагадалі, што з 8 чэрвеня ў Вялікабрытаніі пачынаюць дзейнічаць новыя правілы ўезду.\nКот, трактар, васілёк: студыя Лебедзева прапанавала версію герба Беларусі\n15:28 28.05.2020 (абноўлена 13:22 28.05.2020)\nВарыянтаў магчымага герба дызайнеры зрабілі шмат, у тым ліку - з аднарогам, птушкамі і сэрцайкамі.\nМІНСК, 28 мая - Sputnik. Дызайнеры студыі Арцемія Лебедзева зрабілі сваю версію герба Беларусі - з катом, трактарам, бульбай і васільком, гэты праект ужо актыўна абмяркоўваюць у сацыяльных сетках.\nСтудыя Лебедзева вядомая незвычайным і правакацыйным дызайнам. Некаторыя праекты там робяць без усялякіх заказаў - мяркуючы па ўсім, каб "набіваць руку".\nНа гэты раз дызайнеры вырашылі зрабіць сваю версію герба Беларусі. Вынік з'явіўся вельмі незвычайным і спрэчным: з катом, трактарам, бульбай і васільком, то бок агрэгуе амаль усе стэрэатыпы пра Беларусь.\nПаказалі дызайнеры і працэс стварэння такога "герба": варыянтаў у іх было вялікае мноства, у тым ліку - з людзьмі, птушкамі, сэрцайкамі і абстракцыямі. Сярод найбольш незвычайных можна назваць варыянт з аднарогам.\nЛогіку выкарыстання такіх сімвалаў дызайнеры, зразумела, не патлумачылі. Тым часам у сацсетках ужо нарастае абмеркаванне гэтых праектаў: ёсць тыя, хто ў захапленні ад задумкі, аднак нямала і абураных з-за такіх варыянтаў герба.


Ужо 119 грамадзян Вінніцкай задэкларавалі падатковую зніжку па іпатэцы\nТаму яны аплацілі 2792,6 тыс. Грн. працэнтаў за карыстанне іпатэчным крэдытам і прэтэндуюць на вяртанне з мясцовага бюджэту 406,4 тыс. выплачанага падатку на даходы фізічных асоб. Механізм такога вяртання грунтуецца на нормах Падатковага кодэкса (далей - НКУ). ЗАКасобы, у адпаведнасці з арт. 166 і 175 НКУ падаткаплацельшчык - рэзідэнт мае права ўключыць у падатковую зніжку частка сумы працэнтаў за карыстанне іпатэчных жыллёвых крэдытам, прадастаўленым пазычальніку у нацыянальнай або замежнай валютах, фактычна выплачаных на працягу справаздачнага падатковага года. Пры гэтым сума плацяжоў у замежнай валюце, пералічваецца ўгрыўні па афіцыйным курсе НБУ, які дзейнічае на дзень выплаты такіх адсоткаў. Такое права ўзнікае, калі за кошт іпатэчнага жыллёвага крэдыту будуецца або набываецца жылы дом (кватэра, пакой), пэўны плацельшчыкам падатку як асноўнае месца яго пражывання, у прыватнасці згодна з адзнакі ў пашпарце аб рэгістрацыі па месцы знаходжаньня такога жылля.Ўключаць сумы працэнтаў можна па адным іпатэчным крэдыце на працягу 10 паслядоўных каляндарных гадоў пачынаючы з года, у якім: аб'ект жыллёвай іпатэкі набываецца; пабудаваны аб'ект жыллёвай іпатэкі пераходзіць ва ўласнасць плацельшчыка падатку і пачынае выкарыстоўвацца як асноўнае месца пражывання. Калі іпатэка больш, чым 10 каляндарных гадоў, правоўу на падатковую зніжку па новым іпатэчным жыллёвым крэдыце ўзнікае пасля поўнага пагашэння папярэдняга крэдыту. Таксама ў падатковы зніжкі ў адпаведнасці з пп. 166.3.8 можна ўключыць сумы расходаў, звязаных з выплатай выдаткаў на будаўніцтва (набыццё) даступнага жылля, вызначанага законам, у тым ліку на пагашэнне льготнага іпатэчнага жыллёвагаого крэдыту, прадастаўленага на такія мэты, і працэнтаў па ім. Для атрымання падатковай зніжкі плацельшчыку разам з дэкларацыяй неабходна падаць у Гні крэдытны дагавор і натарыяльна завераны дагавор іпатэкі; адпаведныя плацежныя дакументы, у якіх выразна вызначана сума выплачаных працэнтаў за карыстанне іпатэчным крэдытам і прозвішча, імя, імя па бацьку платніка падатку; пашпарт плацельшчыка падатку з адзнакай аб рэгістрацыі па месцы знаходжання жылога дома (кватэры, пакоі), па якім аформлена іпатэчны жыллёвы крэдыт; рэгістрацыйны нумар уліковага карткі падаткаплацельшчыка (або адзнаку ў пашпарце аб адмове ад рэгістрацыйнага нумара); даведку з месца працы аб налічэнні (выплаце) даходу ў выглядзе заработнай платы, утрыманага падатку і адзінага сацыяльнага ўнясу і да таго падобнае. Разлік падатковай зніжкі ажыццяўляецца ў дадатку 3 да падатковай дэкларацыі аб маёмасным стане і даходах. Дэкларацыю з дадаткам і пацвярджаюць дакументамі неабходна падаць у мясцовую падатковую інспекцыю ў тэрмін да 31 снежня года, наступнага за справаздачным. Пвя гэта паведамілі ў Вінніцкай Ога\n← На Хмельнитчине пажарнік ў... У Ровенскай вобласці ў... →


У Менску прайшоў Марш людзей з інваліднасцю - БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nУ Менску прайшоў Марш людзей з інваліднасцю (абноўлена)\nУ Менску прайшоў марш людзей з (не)абмежаванымі магчымасцямі. Каля сотні чалавек сабраліся на плошчы Незалежнасці, а потым рушыла ў бок Плошчы Перамогі. Яны выкрыквалі лозунгі „Жыве Беларусь!”, „Верым, можам, пераможам!”, „Сыходзь!”, „Лукашэнку ў аўтазак!”\nУ маршы ўдзельнічалі людзі розных узростаў, сярод іх 21-гадовы мянчук:\n– Мой лозунг – “Свабоду палітвязням!” і “Новыя сумленныя выбары”. Бо калі ён застанецца з намі, то нам усім будзе вельмі горка.\n– Я – інвалід другой групы ўжо 10 год, мне – 71 год. Я супраць катаванняў, супраць збіцця, асабліва моладзі, студэнтаў, супраць адлічэння з інстытута, супраць замены рэктараў. Здзекі, людзі не могуць свабодна хадзіць, збіраюцца 5-10 чалавек – значыць акцыя, іх фатаграфуюць, адсылаюць дадзеныя кудысьці.\nУдзельнікі марша маюць самыя розныя віды інваліднасці. У тым ліку — з парушэннямі зроку.\nСярод іх браты Алег і Тарас:\n– Прэзідэнт, які забівае людзей без закона, без суда і следства, чалавек, які абкрадае краіну, гвалтуе жанчын.\n– Ён развёў вось гэтых чыноўнікаў, дасядзеліся, што не зайсці да іх.\nГэта ўжо другі марш людзей з інваліднасцю. Першы адбыўся ў мінулы чацвер, 15 кастрычніка. На ім быў затрыманы Алег Граблеўскі, юрыст Офіса па правах людзей з інваліднасцю, які выконваў на маршыі функцыі праваабаронцы.\nУ Менску адбываецца Марш людзей з інваліднасцю.\nКалона ўдзельнікаў Маршу людзей з (не)абмежаванымі магчымасцямі каля ГУМа павярнула налева, на вуліцу Леніна, а затым — да гасцініцы „Еўропа”, і цяпер набліжаецца да Палаца Рэспублікі.\nДэманстранты перыядычна скандуюць лозунгі „Свабоду!”, „Новыя выбары!”, „Жыве Беларусь!”, „Верым, можам, пераможам!”, „Сыходзь!”, „Адзін за ўсіх і ўсе за аднаго!” і іншыя.\n15.11 Скандуюць: „Свободу політвязням”, „Новыя выбары”, „Лукашэнка ўхадзі”, „Трыбунал”.\n15.07 Скандуюць „Уходзі!” і „Караева пад суд”. Пачалі рух ад плошчы Незалежнасці ў бок плошчы Перамогі.\nУдзельнікі Маршу людзей з (не)абмежаванымі магчымасцямі пачалі шэсце ад Чырвонага касцёла па праспекце Незалежнасці.\nУ калоне каля 100 чалавек, сямёра з іх — на калясках. Яны выкрыкваюць лозунгі „Жыве Беларусь!”, „Верым, можам, пераможам!”, „Сыходзь!”, „Лукашэнку ў аўтазак!”, трымаюць плакаты з надпісамі „Скованные одной цепью, связанные одной целью”, „Інваліды супраць катаванняў” і іншымі. Многія ідуць з бел-чырвона-белымі сцягамі і стужкамі, з кветкамі. Аўтамабілі, якія праязджаюць міма, сігналяць. За тым, што адбываецца, назіраюць супрацоўнікі міліцыі ў форме і ў цывільным з маскамі.


Інтэрв'ю з вакалістам "Эпідэміі" / Інтэрв'ю / BelMetal.org\nІнтэрв'ю з вакалістам "Эпідэміі"\nАпублікавана 9 чэрвеня 2014, 19:24 у Інтэрв'ю\nПасьля канцэрту музыкi гурта “Эпидемия” парадавалi ўдзячных прыхiльнiкаў шматлiкiмi сумеснымi фоткамi i раздачай аўтографаў. Хлапцоў доўга не хацелi адпускаць, таму яны бесклапотна тусавалiся на сцэне, пiлi пiўко, перакiдвалiся з фанамi парай слоў, i толькi Юра Мелiсаў, чыё пiва выпадкова закiнулі ў маразiлку i замарозiлi наглуха, хадзiў цьвярозы й раздражнёны i зьбiраў за музыкамi iнструменты i тэхнiку.\nМы яшчэ перад выступам дамовiлiся з вакалiстам “Эпидeмии” Яўгенам Ягоравым наконт iнтэрв’ю, i таму з паразуменьнем цярплiва чакалi, калi ён вызвалiцца. А пасьля – пара хвiлiн жартаў i збораў у грымёрцы – i вось мы ў невялiкiм пакоi за сцэнай, гутарым зусiм свойска i па-простаму. Аб чым дакладна – чытайце далей.\nУ расейскіх выданьнях я чытала шмат рэцэнзій на “Сокровище Энии”, і часьцяком сустракала папулярнае меркаваньне аб тым, што новы альбом стаў толькі спосабам падняцца для “Эпидемии”, што імкліва губляла пазіцыі пасьля выхаду, скажам шчыра, ня дужа пасьпяховага «Дорога домой». Сапраўды, яшчэ пасьля другой часткi «Эльфийской Рукописи», Мелiсаў заявiў, што працягу ня будзе, i гурт рухаецца наперад. Нават у буклеце было напiсана, што гэта дакладна канец гiсторыi, без анiякага вяртаньня. І тым ня менш, раскажыце, чаму вы вырашылі ізноўку вярнуцца да “рукапіснай” тэматыкі.\nНу тут трэба разумець, што “Сокровище Энии” – гэта не зусім “рукапіс”, а твор, напісаны проста па матывах “рукапісаў”, з удзелам тых жа персанажаў і дзеяньнем у тым жа сусьвеце. Калі ў першых дзьвюх метал-операх большы акцэнт рабіўся на гісторыі каханьня і тонкасьці адносінаў паміж персанажамі і фэнтэзійнымі сусьветамі, то рок-опера “Сокровище Энии” – гэта зусім іншая, лёгкая, гумарыстычная прыгоднiцкая гісторыя, у якой адсутнічаюць тры кіты, на якіх і грунтуецца большасьць сучасных твораў – тэматыкі сьмерці, каханьня і цынізму. У гэтай гісторыі няма кульмінацыі, але такой першапачаткова і была задумка Юры Мелісава – ён хацеў напісаць штосьці нескладанае, нязмушанае, і я лічу, у яго гэта добра атрымалася. Песьні ў выніку выйшлі клёвыя, гэта я вам як былы фанат кажу)\nУжо дакладна вядома, што Юра не зьбіраецца гэтым альбомам ставіць кропку на гісторыі Эніі, а хутка распачынае працу над чарговай рок-операй, але зараз на кантрасьце ён хоча запісаць штосьці сумнае, задуменнае.\nА ці не плануеце вы ў далейшым крыху пераключыцца на іншую, нефэнтэзійную тэматыку?\nКалі мы й будзем запісваць штосьці “неэльфійскае”, то хутчэй за ўсё гэта будзе сінгл, а ня частка альбому ці оперы. А што датычыцца новай оперы, я вам прыадкрыю маленькую таямніцу: калі будуць мінімальна аформленыя тэкст і музыка, мы хочам запрасіць узяць удзел у праекце зарубежных зорак. Якіх – гэта пакуль сакрэт, спадзяюся, яны нам не адмовяць, таму што, дзякуючы нашаму мэнэджэру Андрэю Максімкіну, мы маем пэўныя сувязі зь некаторымі зь іх, і, думаю, усё атрымаецца. Ізноўкі такі, на прыкладзе Пеці Ялфімава і Хелавісы мы можам убачыць, што “Сокровище Энии” – гэта ўжо ня толькі расейскі, але міжнародны праект, які мы здолелі пасьпяхова рэалізаваць.\nКалі ўжо мы пачалі размову пра міжнароднае супрацоўніцтва, то распавядзi, як развiваюцца вашыя адносiны зь блiзкiм i далёкiм замежжам? Ці не плануеце вы, падобна да той жа “Арыі”, накiравацца з канцэртамi у Фінляндыю, Амерыку, хаця б якую Польшчу?\nУ нас, канешне, ёсьць дзёрзкiя думкі зьезьдзіць з канцэртамі ў тур па Еўропе, можа нават на месяц, але пакуль гэта толькі ў праекце. Я ведаю, што, калі мяне яшчэ не было ў складзе гурта, “Эпидемия” езьдзілі пад эгідай аднаго з нашых суайчыньнікаў і выступалі непасрэдна для нашых суайчыньнікаў за мяжой. Але цяпер ёсьць жаданьне паехаць самастойна і праверыць рэакцыю публікі, паспрабаваць, няхай гэта нават будзе нам у страту.\nУ сувязі з гэтым напрашваецца пытаньне, ці не хвалюецеся вы за рознага рода параўнаньні ня ў вашу карысьць з такімі монстрамі метал-сцэны, як Blind Guardian, Avantasia, i не думаеце, што ў сувязi з гэтым еўрапейская публiка ацэнiць вас ня так высока, як хацелася б?\nНе, ну баюся, дык а што тут зробіш… Мы будзем старацца, калі спадабаецца – выдатна, не спадабаецца – будзем удасканальвацца далей. Юра вельмі добра ведае ангельскую мову і зьбіраецца перакласьці шмат песен, у тым ліку са “Скарбаў Энii”, таму што еўрапейцам, звычайна, будзе больш цікава ўспрымаць ангельскую, а ня рускую версію кампазіцый. Для некаторых рэгіёнаў можна было б зрабіць праграму, якая напалову складаецца з рускамоўных, а напалову зь перакладзеных песень.\nЦi ёсьць такія выканаўцы, якіх ты мог бы назваць сваімі кумірамі, узорамi для перайманьня ў плане вакалу?\nПерада мной ёсьць добры прыклад, чалавек, якога я вельмі паважаю і творчасьцю якога я захапляюся – гэта Максім Самасват. Я зь 15-цi год яго фанат і вельмі хацеў сьпяваць у “Эпідэміі”, хоць і разумеў, што гэта амаль нерэалістычна, аднак аказалася, што гэта магчыма. Што датычыцца вакалу, Максім быў і застаецца маім недасягальным узорам. Дзе ён зараз і чым займаецца, я ня ведаю, верагодна, асабістай творчасьцю, новымі праектамі.\nА не было жаданьня запрасіць яго паўдзельнічаць у запісу “Сокровище Энии”?\nВедаеш, Юра тэлефанаваў яму і прапанаваў далучыцца да нас, але Максім адказаў, што эльфійская тэматыка яму зараз нецікавая, і таму было б несумленна зь яго боку браць удзел у гэтым праекце. Але я ўпэўнены, што на 20-годзьдзе гурта Макс абавязкова засьпявае з намі, ну нея зможа ён адмовіць, мы нават i падладзiмся пад яго, калi будзе патрэбна!\nТур у Вас у прынцыпе шчыльны, за выключэннем, здаецца, гарадоў Украіны. Як наогул вы ацэньваеце сітуацыю ва Украіне? І ці паўплывала гэта якім-небудзь чынам на адносіны паміж музыкамі гурта і фанатамі гэтага рэгіёну?\nНу, колькі людзей, столькі і кропак погляду, але думаю, з украiнскiмi фанатамі ў нас заўжды будуць добрыя адносіны. Мы вельмі любім украінскую публіку, яны вельмі пазітыўныя і дабразычлiвыя. Што датычыцца дзеяньняў, якія зараз адбываюцца непасрэдна ў рускамоўных раёнах Украіны, то кожны ставіцца па-рознаму. У асноўным, большасьць абстрагуецца і ня хоча аніяк гэта ўспрымаць, маўляў, добра, што гэта там, а ня ў нас. Хтосьці ня супраць паездак туды, хтосьці катэгарычна адмаўляецца. Можа шмат чаго непрадбачанага здарыцца з суадноснымі вынiкамі, таму мне, напрыклад, не хацелася б ва Украіну савацца. Асабіста я не магу падтрымліваць ні адзін з бакоў у канфлікце, кожны па-свойму памыляецца. Я б толькі хацеў, каб ніхто не пакутаваў, асабліва мірныя жыхары. У мяне сваякі жывуць у Мікалаеве, нават і ня ведаю, што там зараз адбываецца, спадзяюся, усё ціха.\nНу тады адыдзем ад тэмы палітыкі, перанясемся ў Менск, калi ўжо мы тут. Канцэрт прайшоў цудоўна, асаблiва прыемна, што акрамя гурта “Эпидемия” мы ўбачыли на сцэне таксама запрошаных сьпевакоў. А беларускі ўдзельнік праекту “Сокровище Энии” Пятро Ялфімаў выступае з вамі толькі ў Менску, ці таксама ў іншых гарадах?\nМы б вельмі хацелі, каб Пеця з намі супрацоўнічаў таксама і на іншых канцэртах, калі яму будзе дазваляць час і жаданьне. Што наконт жаданьня – думаю, ён абедзьвюма рукамі “за”, а што наконт занятасьцi, то мы са свайго боку будзем яго абавязкова запрашаць, і калі ў яго будзе атрымоўвацца – мы будзем рады бачыць яго з намі. Я за гэты час пасьпеў Пецю палюбіць, ён шыкоўны вакаліст і наогул выдатная асоба.\nЯ так разумею, у Расеі на вашых канцэртах таксама выступаюць шмат запрошаных зорак?\nВось у Маскве, калі разглядаць менавіта прэзентацыю рок-оперы, мы запрашалі ўсіх яе ўдзельнікаў, але, на жаль, не ва ўсіх атрымалася прыехаць. Напрыклад, Аляксей Гаршанёў з гурта “Кукрыниксы” зьбіраўся далучыцца, але з-за дрэннага надвор’я і завірухі ў Чалябінску ён проста ня змог адтуль выляцець. На прэзентацыі нас прыемна зьдзівіла сваім экстрымальным вакалам сьпявачка Соня Райкова, якая замяняла Марыю з гурта “Аркона”. І, напрыклад, калі ў Машы ў далейшым ня будзе атрымоўвацца выступаць з намі, мы будзем рады бачыць на яе месцы Соню. Тым больш, яна зараз вольная птушка, а раней, калі не памыляюся, сьпявала ў гурце “Тантал”.\nЦікава паразважаць наконт таго, што азначае для вас назва “Эпидемия” зараз. Гурт, можна сказаць, пастаянна пашыраецца, і на запісах, і на канцэртах прысутнічаюць сэсійныя музыкі, якія ўжо цесна срасліся з творчасьцю гурта, напрыклад, Андрэй Лабашоў, Зьміцер Барысенкаў. Вы пазіцыянуеце “Эпидемию” як нейкі асноўны склад музыкаў, ці ўсю каманду, што працуе над праектам?\nНа мой погляд, першапачаткова ідэя назвы “Эпидемия” ня дужа мiлагучная. Але ня назва робіць гурт, а гурт назву. Сёньня “Эпидемия” распаўсюджваецца падобна да хваробы, але музычнай хваробы, што прымушае людзей хадзіць на канцэрты, слухаць нас, а шмат каго – працаваць з намі, падзяляць нашыя погляды. Вось так я гэтую назву тлумачу.\nЗараз існуе модная тэндэнцыя – краўдфандынг (збор сродкаў сярод прыхільнікаў для пакрыцьця часткі расходаў гурта), і мы ведаем, што падчас запісу новага альбому вы таксама скарысталіся падобным спосабам. Падзяліцеся вопытам – у выніку гэта працуе?\nГэта вельмі добра працуе, і мы здолелі сабраць значную суму, але, вядома, яна не пакрыла нават і паловы ўкладаньняў у нашае маштабнае дзеяньне. Тым ня менш, мы зьбіраемся карыстацца гэтай фішкай у далейшым. Што дрэннага ў тым, што прыхільнікі жадаюць падтрымаць улюбёны гурт узамен на невялічкія бонусы, чаму б ня даць ім такую магчымасьць? Дый для нас гэта хоць і невялікая, але матэрыяльная падтрымка.\nУ сучасных рэаліях абсалютная большасьць людзей пампуе музыку зь інтэрнэту, мала хто набывае кружэлкі. З гэтай нагоды мноства гуртоў робяць інтэрнэт-рэлізы, ствараюць інтэрнэт-выданьні, выкладаюць сінглы з art-work’ам пад бясплатнае пампаваньне альбо за сiмвалiчную аплату. Ці бачыце вы ў такім выпадку сэнс працягваць выпускаць “кружэлкі-артэфакты” на фізічных носьбітах?\nНу, музыка зь інтэрнэту гэта адна тэма, а кружэлка і буклет – зусім іншая. Я лічу, што фізічныя носьбіты пакуль сябе яшчэ ня зжылi, проста зараз яны граюць ролю больш трафейнага характару, чым атрыбута практычнага выкарыстаньня. Нават калі народ набывае кружэлкі – яны ўсё роўна спампуюць альбом зь інтэрнэту. Я пампую музыку зь інтэрнэту, але калі мне штосьці дужа спадабаецца, я пайду і набуду на памяць прыгожа аформлены “артэфакт”.\nДавайце крыху адыдзем ад музычнай тэматыкi і пагутарым аб чымсьці асабістым. Чым Вы займаецеся акрамя «Эпидемии» і працы ў тэатры (Яўген зьяўляецца артыстам Тэатра музыкі і драмы Стаса Наміна, дзе сьпявае вядучыя ролі ў розных пастаноўках)? Магчыма ёсьць якія-небудзь цікавыя хобі, заняткi?\nЯ люблю, як і ўсе людзі, пагуляць, паадпачываць, паваляцца фільмы паглядзець) Перыядычна гуляю ў міні-футбол, але з паўгады назад я падвярнуў нагу, і гуляць, на жаль, ня мог, толькі зараз пакрыху пачаў iзноўку трэніравацца. Наогул, люблю футбол, вось зараз пачнецца чэмпіянат сьвету – буду балець! Дый iншымi вiдамi спорту таксама захапляюся, хакеем тым жа…\nНапэўна, ганарыцеся перамогай Расеі?) А не было жаданьня прыехаць у Менск наведаць чэмпіянат?\nКанешне, гонар за краіну прысутнічае. Але на буйны чэмпіянат вырашыў ня ехаць. Ня тое каб я быў заўзяты фанат – я больш захапляюся менавіта якаснай прыгожай гульнёй. Бывае, што я наведваю “кубак першага каналу”, што праходзіць у Маскве. Ён невялікі, і там заўжды бяруць удзел адныя і тыя ж зборныя: Чэхіі, Швецыі, Расеі, Фінляндыі…\nШто яшчэ наконт хобі… Вось жонка мне нядаўна падарыла самакат! На самакаце катаюся, прышпільна, чаму б і не?) Ну а наогул, шчыра кажучы, усё даволі трывіяльна.\nУ гэты момант у пакой за сцэнай завальваюцца крыху разьюшаныя ўдзельнікі гурта, каторыя, аказваецца, ужо дваццаць хвілін па ўсяму клубу шукаюць Ягорава, які зьнік у невядомым напрамку і нават тэлефон з сабой ня ўзяў. Сьмяемся, хуценька дзякуем Яўгену за інтэрв'ю і ўсім музыкам за цудоўны незабыўны вечар і праважаем “Эпидемию” з надзеяй на новую, больш працяглую сустрэчу.


Курс беларускага рубля і надалей будзе залежаць ад курса рубля расійскага | Новы Час\nБрэст +4℃ +3℃ +5℃ +3℃\nТак, долар падскочыў на 228 пунктаў і каштаваў 21 914 рублёў. У сваю чаргу, еўра стаў даражэй на 247 пунктаў і набраў 24 438 рублёў. А вось расійскі рубель патаннеў на 3,22 пункта і склаў 281,1 беларускага рубля. Што будзе далей?\nПа каментар «Новы Час» звярнуўся да аналітыка даследчае групы BusinessForecast.by Аляксандра Мухі.\nПаводле эксперта, Беларусь шмат у чым прывязалася да расійскага рубля, зараз можна назіраць вельмі цесную карэляцыю паміж дынамікай абменнага курса расійскага рубля да долара ЗША і курса беларускага рубля да амерыканскага долара.\n«Па сутнасці, Нацыянальны банк Беларусі здолеў перамясціць абменны курс беларускага рубля да расійскага ў больш прымальны дыяпазон, у раён 280 рублёў за 1 расійскі рубель, і гэты курс выглядае больш прымальным для беларускіх экспарцёраў, што працуюць на расійскім рынку, чым курс 245–250 беларускіх адзінак. Нацбанк, як можна назіраць, прывязаў дыяпазон курса беларускага рубля ў памеры 259–296 рублёў за адзін расійскі рубель, каб падтрымаць канкурэнтаздольнасць беларускіх экспарцёраў на беларускім рынку, — адзначае эканаміст. — Крыху незвычайна выглядае дыяпазон, у той жа час гэта сведчыць не аб жорсткай прывязцы».\nАле, працягвае суразмоўца, мы назіраем даволі цесную карэляцыю, і далейшая дынаміка беларускага рубля да курса долара і еўра будзе істотна залежаць ад курса расійскага рубля да амерыканскага долара, які, у сваю чаргу, будзе залежаць ад кошту нафты на міжнародным рынку.\n«Але самі кошты на нафту зведваюць апошнім часам валацільнасць, і я мяркую, што гэтае кароткачасовае ўмацаванне беларускага рубля было звязана з умацаваннем на міжнародным рынку расійскае валюты на тле лакальнага росту цэн на нафту. Таму надалей варта глядзець на кошты на нафту і на расійскі рубель», — раіць эканаміст.\nБо калі будзе ўмацоўвацца расійскі рубель, то і рубель беларускі можа пачаць умацоўвацца. «Аднак, я мяркую, што ён узмоцніцца ў меншай ступені параўнальна з расійскім. Нацбанк, магчыма, пад ціскам ураду можа яшчэ больш прасунуць курс беларускага рубля ў меншы бок да расійскага, нават да 300 адзінак за расійскі рубель, каб крыху аблегчыць жыццё беларускім экспарцёрам на расійскім рынку, павысіць узровень канкурэнтаздольнасці айчынных прадпрыемстваў, якія працуюць на расійскім рынку, і беларускіх прамысловых гігантаў, якія цяпер абсарбуюць дастаткова вялікую колькасць працаўнікоў. То бок, тут яшчэ і пытанні сацыяльныя», — падкрэслівае Аляксандр Муха.\nІ ўсё ж эксперт прапануе сачыць за нафтавымі коштамі на сусветным рынку. У выпадку іх падвышэння — беларускі рубель будзе расці, хоць і не так хутка, як расійскі. Але найбліжэйшым часам гэта малаверагодна.