sk-avielsantyann - skritur\nAVSY-Aviel Sant Yann\nKarnedig Koantik (Degemer/Home/Accueil) - An Aviel\nEnez Patmos: ur vag Sant Yann an Doueoniour* (pe an Teologiour) hec'h añv\n- * a vez graet anezhañ Saint Jean le Théologien, e galleg -\nAr pez a zo gwir eo ez eus bet kavet e Bro-Ejipt eun tammig «papiruz» euz ar bloavez 120 pe war-dro, warnañ eur frazenn bennag euz Aviel Sant Yann.\nN'eo ket mammenn an Aviel-mañ, war a greder, ar memez hini gand mammenn an tri Aviel all. An eñvoriou a gaver amañ euz Jezuz a zeu, a-dra-zur, digand Sant Yann e-unan: « An hini a oa karet gand Jezuz». Santoud a reer e-neus bet Yann hag e ziskibien prederiet hir-amzer, war gomzou ha war vurzudou Jezuz. Med, moarvad, ar pevare Aviel, evel m'eo bet deuet beteg ennom, n'eo ket bet skrivet war-eun gand Sant Yann, med gand e ziskibien.\nBez' ez eus, er pevare A viel, meur a bennad hag a gaver en tri Aviel all; evel Badeziant Jezuz, ar varhadourien kaset er-mêz euz an Templ, burzud ar bara kresket, ar Gambr-lid, ha dreist-oll Pasion ha Rezureksion Jezuz.\nHa ma n'e-neus danevell e-béd war vugaleach Jezuz, evel Sant Vaze ha Sant Lukaz, e-neus, evelato, eur «rag-lavar», el leh ma tisplég deom sklêr e teu Jezuz euz Doue.\nMed ar framm euz e Aviel a zo disheñvel mad gand Yann. Gwelloh e-neus kavet ober eun dibab e-touez an darvoudou a gaver e buez Jezuz: Kana, Nikodem, ar Zamaritanez, an dén seizet, ar bara kresket, gouel an Teltennou, an dén ganet dall, Lazar, ar Goan-ziweza, ha lakaad da heul an darvoudou-mañ eur gelennadurez hir o tond anezo.\nKelou Mad ar Pevare Aviel a zo en e-béz er « rag-lavar»:\nJezuz eo gwir Vab Doue, krouer ar béd. Bez' ez eo ar Vuez evid kement hini a gréd ennañ. Dén eo en em hreet, ha roet e-neus deom da anaoud Mister Doue eDad, ha digantañ on-eus bet pep tra...\nA-dreuz eun nebeud burzudou dibabet gantañ, adreuz eur gelennadurez don, Jezuz, e gwirionez, en em ziskouez evel Sklêrijenn ar béd, evel an hini a zo deuet da rei ar Spered-Santel, an hini en em hra, dre e varo hag e Rezureksion, buez ar béd; ar Bara diskennet euz an Nenv hag a vag evid eur Vuez peurbaduz...\nPeseurt respont a houlenn diganeom? Ar Feiz. Hag an dra-ze eo ar pez a lavar deom al lizer kenta bet skrivet gand ar memez Yann:\n«An neb a gréd e Mab Doue, e-neus ennañ testeni Doue. Ha setu amañ pehini eo an testeni-ze: E-neus Doue roet deom ar Vuez peurbaduz, hag ema ar Vuez-se en e Vab. An hini e-neus ar, Mab, e-neus ar Vuez. An hini n'e-neus ket Mab Doue n'e-neus ket ar Vuez. Skrivet am-eus deoh an traou-mañ, deoh-c'hwi hag a gréd en ano Mab Doue, evid ma ouezoh mad ho-peus ar Vuez peurbaduz» (1 Yann, 5, 10-13).\n<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<< << < > >> >>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>\n1 Er penn kenta edo ar Gomz (1),\nhag ar Gomz a oa gand Doue,\nhag ar Gomz a oa Doue.\n2 Er penn kenta edo gand Doue.\n3 Drezañ eo bet greet pep tra,\nhag heptañ n'eus bet greet netra.\n4 Kement a zo bet greet ennañ a oa buez,\nhag ar vuez a oa sklerijenn an dud.\n5 Ar sklerijenn a lugern e-kreiz an deñvalijenn,\nhag an deñvalijenn n'he-deus ket dalhet anezi.\n6 Bez' e oe eun dén, kaset gand Doue,\nYann 'oa e ano.\n7 Deuet e oa evid beza test,\nMed testeni e-noa da rei d'ar sklerijenn,\nevid dougenn an oll da gredi drezañ.\n8 Ne oa ket hennez ar sklerijenn,\nmed evid rei testeni d'ar sklerijenn e teue.\n9Ar Gomz a oa ar sklerijenn wirion\na bar war bep dén en eur zond er béd.\n10 Er béd edo hag ar béd a zo bet greet gantañ.\nHa n'eo ket bet anavezet gand ar béd.\n11 Deuet eo en e vro\nhag e dud n'o-deus ket greet digemer dezañ.\n12 Med, d'ar re o-deus e zigemeret,\nd'ar re a gréd en e ano,\ne-neus roet galloud da zond da veza bugale da Zoue.\n13 Ar re-ze n'int ket ganet euz ar gwad, (2)\nna diwar youl ar horv,\nna diwar bolontez mab-dén,\nmed euz Doue eo ez int ganet.\n14 Hag ar Gomz a zo en em hreet dén,\nha deuet eo da jom en on-touez,\nha ni on-eus gwelet e hloar,\nan hini a zo dezañ a-berz an Tad, evel Mab unganet\nleun a hras hag a wirionez.\n15 Yann a zoug testeni diwar e benn hag a lavar a vouez kreñv:\n«Hemañ eo an hini a lavaren diwar e benn:\n«An hini a zo o tond war va ler h\n« a zo bremañ em-raog,\n«rag em-raog e oa anezañ».\n16 Ni on-eus bet oll euz e leunder,\nha gras goude gras.\n17 Al Lezenn a zo bet roet dre Voizez, med ar hras hagar wirionez\na zo deuet dre Jezuz-krist.\n18 Dén é-béd n'e-neus gwelet Doue biskoaz.\nAr Mab unganet, hag a zo e kalon an Tad,\nEñ, e-neus diskouezet anezañ.\nAN TESTENI ROET GAND YANN\n19 Setu amañ an testeni a roas Yann pa oe kaset davetañ, gand Juzevien Jeruzalem, beleien ha levited, da ober outañ ar goulenn-mañ :\n— «Piou out-te?»\n20 Hag e lavaras ar wirionez, n'he nahas ket hag e tisklerias :\n— «N'eo ket me eo ar Hrist».\n21 Neuze e houlennjont outañ:\n— «Piou out? Ha bez' ez out Elias?»...\n— «N'on ket», emezañ (3)\n— «Ha bez' ez out neuze ar Profet?»\n— «N'on ket» emezañ.\n22 Neuze e lavarjont dezañ:\n— «Piou out? ma kasim respont d'ar re o-deus on digaset. Petra 'lavarez ahanout da unan?»\n23 — «Me, emezañ, eo ar vouez o krial en dezert: Kempennit an hent d'an Aotrou, evel ma lavaras ar profet Izaias».\n24 Lod euz ar re a oa bet digaset a oa Farizianed, 25 hag a reas c'hoaz outañ ar goulenn-mañ :\n— « Perag neuze e vadezez ma n'out nag ar Hrist nag Eliaz nag ar Profet?»\n26 Yann a respontas dezo:\n— « Me a vadez en dour, med en ho-touez ez eus unan ha n'anavezit ket, 27 an hini a zeu war va lerh ha n'on ket din da ziskoulma dezañ lasou e zandalennou ».\n28 Kement-se a hoarvezas e Betania, en tu all d'ar ster Jordan, el leh m'edo Yann o vadezi.\n29 En deiz warlerh Yann a welas Jezuz o tond davetañ, hag e lavaras:\n— « Setu Oan Doue, an hini a zilam pehed ar béd ! (4)\nHemañ eo an hini am-eus lavaret diwar e benn:\n« Eun dén a zeu war va lerh\n« hag a dremen em-raog,\n«rag em-raog e oa anezañ»,\n31 ha me ne anavezen ket anezañ, med'evid ma vefe roet da Israel e anaoud eo ez on deuet da vadezi en dour».\n32 Yann a zisklerias:\n— « Gwelet am-eus ar Spered, evel eur goulm, o tiskenn euz an Neñv hag o chom warnañ. 33 Ha ne anavezen ket anezañ, med an hini e-noa kaset ahanon da vadezi en dour e-noa lavaret din:\n— «An hini a weli ar Spered o tiskenn hag o chom warnañ. 33 hennez eo a vadez er Spered Santel.\n34 « Ya, gwelet am-eus ha testeni am-eus roet eo Eñ Mab Doue».\nAN DISKIBIEN GEÑTA\n35 Antronoz edo Yann adarre er memez leh gand daou euz e ziskibien. 36 O veza gwelet Jezuz o vond e-biou e lavaras :\n— «Setu Oan Doue».\n37 An daou ziskibl a glevas kement-se, hag a yeas da heul Jezuz. 38 Jezuz a zistroas outo hag ouz o gweled o tond d'e heul e lavaras:\n— «Petra' glaskit?»\nRespont a rejont dezañ:\n— « Rabbi ! — da lavared eo : mestr — e peleh emaout o chom?»\n39 Lavared a reas dezo:\n— «Deuit ha gwelit».\nMond a rejont gantañ hag e weljont e peleh edo o chom, hag e chomjont gantañ en deiz-se. War-dro an degvéd eur e oa(5).\n40 Andre, breur Simon-Pèr, a oa unan euz an daou o-doa klevet Yann-Vadezour hag a oa eet da heul Jezuz.\n41 Mond a reas da genta da weled Simon e vreur hag e lavaras dezañ:\n— «Kavet on-eus ar Mesiaz, da lavared eo ar Hrist. 42 Hag e kasas anezañ da gavoud Jezuz. O veza sellet outañ e lavaras Jezuz:\n— «Te a zo Simon, mab da Yann, te a vo «Kefa» da ano, da lavared eo «roh».\n43 Antronoz e lakeas Jezuz en e zoñj mond da Vro-Halilea. En em gavoud a ra gand Filip hag e lavar dezañ:\n— «Deus d'am heul».\n44 Hogen, Filip a oa euz Betsaida, kêr Andre ha Pèr. 45 Mond a ra da gavoud Natanael hag e lavar dezañ:\n— « An hini a zo bet skrivet diwar e benn gand Moizez el Lezenn, ha gand ar Brofeted, e gavet on-eus: Jezuz eo, mab Jozef euz Nazared ».\n— 46 Daoust hag euz Nazared e hell dond eun dra bennag a vad?» eme dezañ Natanael.\n— «Deus da weled», a lavaras Filip.\n47 Jezuz a zell ouz Natanael a oa o tond beteg ennañ, hag e lavaras diwar e benn:\n— « Setu amañ eur gwir Israelad ha n'eus ket a widre ennañ».\n— 48 « Penaoz eh anavezez-te ahanon? » a lavaras Natanael dezañ.\nJezuz a respontas:\n— « A-raog, zokén, ma oes bet galvet gand Filip, p'edos dindan ar wezenn fiez, am-eus da welet».\n49 Ha Natanael dezañ:\n— « Rabbi, Mab Doue out, Roue Israël out ! »\n50 Jezuz a lavaras dezañ « Ablamour m'am-eus lavaret dit: «da weled am-eus dindan ar wezenn fiez e kredez, kalz brasoh traou a weli. »\n51 Hag e lavaras c'hoaz:\n— « E gwirionez, e gwirionez, m'hel lavar deoh, gweled a reoh an Neñv digor hag an Elez o sevel hag o tiskenn a-uz da Vab Doue».\n1 D'an trede deiz e oe eun eured e Kana Bro-Halilea, ha mamm Jezuz a oa eno.\n2 Pedet'oa bet Jezuz ive d'an eured hag e ziskibien gantañ.\n3 War-nes mankoud edo ar gwin; mamm Jezuz a lavaras dezañ:\n— «N'o-deus mui a win».\n4 Jezuz a respontas dezi:\n— «Petra vije etrezom maouez? N'eo ket deuet c'hoaz va eur» (6).\n5 E vamm a lavaras neuze d'ar zervicherien :\n— «Grit kement tra a lavaro deoh».\n6 Laouerou mên a oa eno, c'hweh anezo, a zerviche d'ar Juzevien d'en em walhi hervez al lezenn, hag e pep hini ez ee daou pe dri vuzuliad. (7)\n7 Jezuz a lavaras dezo:\n— «Kargit al laouerou-ze a zour». Hag int-i d'o leunia rez ar bord.\n8 Lavared a reas goudeze:\n— «Kemerit bremañ ha kasit d'an ostiz». Kas a rejont dezañ.\n9 An ostiz, p'e-noe tañvet an dour troet e gwin, hep gouzoud a beleh e teue — ar zervicherien o-doa tennet an dour a ouie mad — a halvas ar gwaz-nevez hag a lavaras dezañ:\n10 — «An dud, emezañ, a lak war an daol ar gwin mad da genta, ha pa vez tommet d'ar pennou, an hini falloh. Te, er hontrol, az-peus miret ar gwin mad beteg bremañ».\n11 Setu burzud kenta Jezuz, greet gantañ e Kana Bro-Halilea. Diskouez a reas e hloar hag e ziskibien a gredas ennañ.\n12 Goudeze e tiskennas Jezuz da gêr Kafarnaom, gand e vamm, e vreudeur hag e ziskibien, hag e chomjont eno eun nebeud deveziou.\nJEZUZ HAG AN TEMPL\n13 Tost edod da houel Pask ar Juzevien; Jezuz a bignas da gêr Jeruzalem.\n14 E diabarz an templ e kavas ar varhadourien o werza ejenned, deñved ha koulmed, hag ive an drokerien arhant.\n15 Neuze, o veza greet eur skourjez gand kerdin, e taolas anezo oll er-mêz euz an templ, deñved hag ejenned hag all; strewi 'reas moneiz an drokerien ha taoler o zaoliou d'an traoñ.\n16D'ar re a oa o werza koulmed e lavaras:\n— « Kasit an traou-ze kuit a-hann ; na rit ket euz ti va Zad eur stal-genwerz».\n17 Soñj a zeuas d'e ziskibien euz komzou ar Skritur-Zakr:\n« Tan ar gréd evid da di a zèv ahanon ».\n18 Med ar Juzevien a lavaras dezañ:\n— «Peseurt sin a ziskouezez deom evid ober kemend-all?»\n19 Jezuz a respontas dezo:\n— «Diskarit an templ-mañ, hag e tri devez e lakin anezañ en e-zav».\n20 Ar Juzevien a lavaras dezañ : (8)\n— « C'hweh bloaz ha daou-ugent a zo eet da zevel an templ-mañ, ha te henn adsavo e tri devez?»\n21 Med Jezuz e-noa komzet euz an templ ma oa e gorv.22 Setu pa oe savet a-douez ar re varo, e ziskibien a deuas da zoñj dezo e-noa lavaret kement-se ; hag e krédjont er Skritur-Zakr hag e komzou Jezuz.\n23 E-pad ma chomas e Jeruzalem evid gouel ar Pask, kalz tud a gredas ennañ, o veza gwelet ar burzudou a ree.\n24 Jezuz, evelato, ne lakee ket e fiziañs enno rag anaoud a ree anezo oll.25 Ha n'e-noa ezomm euz testeni e-béd diwar-benn doareou an dén, rag gouzoud a ree e-unan petra 'zo en dén.\nJEZUZ HA NIKODEM\n1 E-touez ar Farizianed e oa eun dén anvet Nikodem, unan euz Pennou-Braz ar Juzevien.\n2 Dond a reas da gavoud Jezuz, en noz, hag e lavaras dezañ:\n— « Mestr, gouzoud a reom eo a-ber'z Doue ez out deuet da gelenn an dud, rag dén e-béd ne hell ober ar burzudou a rez, ma n'ema ket Doue gantañ».\n3 Jezuz a lavaras dezañ :\n— «E gwirionez m'hel lavar dit,\ndén e-béd, ma ne vez ket ganet euz an Neh\nne hell gweled Rouantèlèz Doue ».\n4 Ha Nikodem a lavaras dezañ :\n— « Med penaoz e hell eun dén beza ganet pa 'z eo deuet koz?\nDaoust ha mond a hell adarre e kov e vamm ha beza ganet a-nevez?\n5 Jezuz a respontas :\n— «E gwirionez, e gwirionez, m'hel lavar dit,\ndén e-béd, ma ne vez ganet a-nevez\neuz an dour hag euz ar Spered-Santel\nne hell antreal e Rouantèlèz Doue.\n«6 Kement a zo bet ganet diwar an natur-dén\nn'eo nemed natur-dén,\nha kement a zo bet ganet euz ar Spered\na zo spered.\n7 Ne d-a ket da veza souezet m'am-eus lavaret dit :\n« Red eo beza ganet euz an Neh ».\n8 «An avel (9) a c'hwéz en tu ma kar,\nha kleved a rez he mouez.\nN'ouzout ket a-vad\nnag euz peleh e teu\nna da beleh ez a.\nEvel-se ema kont\ngand kement dén a zo ganet euz ar Spered».\n9 Nikodem a lavaras :\n— «Penaoz e hell an traou-ze c'hoarvezoud?\n10 Jezuz a respontas dezañ:\n— «Te 'zo mestr-kelenner en Israël ha n'ouzout ket an traou-ze?\n11 «E gwirionez, e gwirionez, m'hel lavar dit:\nNi a gomz euz ar pez a ouzom;\nNi a ro testeni euz ar pez on-eus gwelet ;\nmed ne resevit ket on testeni.\n12 « Ma ne gredit ket\npa gomzan euz traou an douar,\nPenaoz e kredfeh\nma komzfen deoh euz traou an Neñv?\n13 Ha koulskoude, dén n'eo savet d'an Neñv\nnemed an hini a zo diskennet euz an Neñv,\nMab an Dén (10).\n14 « Evel m'e-noa Moizez, gwechall,\nsavet er vann an naer arem, en dezert (11),\ne ranko Mab an Dén beza savet en uhel,\n15 evid m'e-no drezañ ar vuez peurbaduz\nkement hini a gréd ennañ.\nm'e-neus roet e Vab unganet\nevid n'ez aio ket da goll\nkement hini a gred ennañ,\nhogen, m'e-no ar vuez peurbaduz.\n17 «Rag Doue e-neus digaset e Vab er béd,\nn'eo ket evid barn ar béd,\nmed evid ma vo salvet ar béd drezañ.\n18 «An neb a gréd ennañ\nn'eo ket barnet;\nan neb ne gréd ket ennañ\na zo dija barnet (12)\npegwir n'e-neus ket kredet\ne Mab unganet Doue.\n19 «Evel-henn ema ar varnedigez:\nAr sklêrijenn a zo deuet er béd,\nhag an dud o-deus kavet gwelloh\nan deñvalijenn eged ar sklêrijenn,\nablamour ma oa fall o oberou.\n20 Rag kement dén a ra an droug\ne-neus kas ouz ar sklêrijenn:\nne 'fell ket dezañ mond er sklêrijenn\ngand aon na vefe diskuliet e oberou.\n21 Med an neb a vév hervez ar wirionez\na ya daved ar sklêrijenn,\nevid ma vo anavezet\nez eo greet e oberou hervez Doue».\nJEZUZ E BRO-JUDEA\n22 Goude ez eas Jezuz gand e ziskibien da Vro-Judea. Chom a reas eno ganto hag e vadeze.\n23 Yann, diouz e du, a vadeze e Ainon, nepell diouz Salim, el leh ma 'z eus kalz a zour; an dud a zeue da veza badezet. 24 Rag Yann n'oa ket bet c'hoaz taolet er prizon.\n25 Hogen, tabut a zavas etre diskibien Yann hag eur Juzeo diwar-benn glanidigez. 26 Dond a rejont da gavoud Yann, ha lavared dezañ:\n— «Rabbi, an hini a oa ganit en tu all d'ar Jourdan, an hini az-peus roet testeni dezañ, setu en ive o vadezi, hag ez a an oll davetañ».\n27 Yann a respontas dezo :\n— « Ne hell eun dén reseo netra\nma n'eo ket bet roet dezañ euz an Neñv.\n28 «C'hwi hoh-unan a zo test em-eus lavaret:\n«Me n'on ket ar Hrist,\nmed bez' ez on an hini\na zo bet kaset en e raog».\n29 « An hini e-neus ar wrég eo ar pried\nha mignon ar pried a jom aze,\na zelaou anezañ,\nha mouez ar pried a ro dezañ levenez leun-barr!\nSetu aze va levenez,\nha leun-barr eo.\n30 « Red eo dezañ kreski\nha din-me disterraad.\n3l «An hini a zeu euz an Neh\na zo a-uz d'an oll;\nan hini a zeu euz an douar\na zo douarel\nhag a gomz en eun doare douarel.\n32 An hini a zo euz an Neñv\na ro testeni euz ar pez e-neus gwelet\nhag ar pez e-neus klevet,\nha ne ro dén digemer d'e desteni.\n33 «An hini a zigemer e desteni\na warant eo Doue gwirion.\n34 Evid gwir\nan hini a zo bel kaset gand Doue\na lavar komzou Doue;\nha Doue a ro dezañ ar Spered hep konta.\n35 An Tad a gar ar Mab,\nha lakeet e-neus pep tra etre e zaouarn.\n36 An hini a gréd er Mab\ne-neus ar vuez peurbaduz;\nmed an hini ne gréd ket er Mab\nne welo ket ar vuez;\nmed kounnar Doue a jom warnañ».\n5 Digouezoud a reas en eur gêr euz Bro-Zamaria, anvet Sikar, damdost d'an douarou bet roet gand Jakob da Jozef e vab. Puñs Jakob a oa eno.\n6 Eet skuiz gand an hent, ez eas Jezuz da azeza war bord ar puñs. War-dro ar c'hwehved eur e oa.\nJezuz a lavaras dezi:\n— « Petra ! Te, eur Juzeo, a houlenn da eva diganin-me, eur Zamaritanez?» (13).\nN'eus ket a zarempred etre ar Juzevien ha tud Bro-Zamaria.\n— « Ma 'h anavezfes donezon Doue,\nha ma ouezfes piou a zo o lavared dit:\nhag eñ a rofe dit dour beo » (14).\n11 Ar vaouez a lavaras dezañ:\n— «Aotrou, n'az-peus netra evid tenna dour hag eo don ar puñs. Euz peleh eta az-pevez an dour beo-ze?\n12 « Ha brasoh e vefes eged on Tad Jakob e-neus roet deom ar puñs-mañ, hag e-neus bet evet dour anezañ, eñ, e vugale hag e loened? »\n13 Jezuz ar respontas dezi:\n— « An neb a év euz an dour a zo amañ e-no sehed c'hoaz;\nn'e-no ket sehed biken mui\ne buez peurbaduz».\n15 Ar vaouez a lavaras dezañ:\n— « Aotrou, ro din euz an dour-ze da eva, ma n'am-bo mui sehed, ha ma n'am-bo ket ezomm da zond amañ da gerhad dour».\n16 Jezuz a lavaras dezi:\n17 Ar vaouez a respontas:\n— «N'am-eus pried e-béd».\n18 — « Gwir a lavarez, eme Jezuz, n'az-peus pried e-béd, rag pemp gwaz az-peus bet, hag an hini a zo ganit bremañ, n'eo ket da bried. Aze az-peus lavaret ar wirionez».\n19 Ar vaouez a lavaras dezañ:\n— « Aotrou, gweled a ran ez out eur profet. On Tadou o-deus adoret Doue war ar menez-mañ, 20 Ha c'hwi a lavar eo da Jeruzalem eo mond da adori».\n21 Jezuz a lavaras dezi:\n— «Dond a ra an eur\n22 « C'hwi a ador ar pez n'anavezit ket,\nAr seurt tud-se eo a glask an Tad d'e adori.\n24 «Spered eo Doue,\nhag an dud a 'fell dezo e adori\na dle henn ober e spered hag e gwirionez».\n— «Gouzoud a ran ez eus eur Mesiaz o tond, da lavared eo ar Hrist; hennez pa vo deuet a zesko deom pep tra».\n26 — «Me eo, eme Jezuz, me hag a gomz ganit ».\n27 Ha d'an ampoent e tigouezas e ziskibien. Souezet e oent o veza ma komze gand eur vaouez. Koulskoude, hini e-béd ne lavaras dezañ: « Petra emaout o klask? », pe: « Perag emaout o komz ganti?»\n28 Ar vaouez, neuze, a lezas aze he fod dour, hag a yeas e kêr da lavared d'an dud:\n29 — « Deuit da weled eun dén, hag e-neus lavaret din kement am-eus greet. Ha ne vefe ket eñ ar Hrist?»\n31 E-keid-se, an diskibien a bede Jezuz:\n— «Mestr, emezo, deus da zebri».\n32 Med eñ a respontas:\n— « Me am-eus da zebri eur bevañs ha ne anavezit ket\n33 An diskibien neuze a lavaras kenetrezo:\n— « Ha bet e vije unan bennag o tigas dezañ da zebri?\n— «Setu amañ va bevañs:\n35« Ha ne lavarit-hu ket :\n«Pevar miz c'hoaz hag e vo an eost?»\nSetu e lavaran deoh:\n«Savit ho taoulagad ha gwelit ar mêziou\ne seurt ma 'z eo laouen\n37 «Amañ a teu da wir ar pez a vez lavaret:\n38 «Me am-eus ho kaset, c'hwi, da eosti\nar pez n'ho-peus ket bet a labour gantañ.\nha c'hwi a zeu da zastum frouez o labour».\n39 Kalz a Zamaritaned euz ar gêr-se o-doa kredet ennañ, ablamour da gomzou ar vaouez a roe an testeni-mañ : diskleriet e-neus din kement am-eus greet. 40 Rag-se, eur wech erruet beteg ennañ, ar Zamaritaned-se a bedas anezañ da jom ganto. Ha chom a reas eno daou zevez. 41 Kalz stankoh e teujont neuze da gredi ennañ ablamour d'e gomzou e-unan.\n42 Hag e lavarent d'ar vaouez:\n— « N'eo ket mui diwar da lavarou-te e kredom, rag ni on-unan on-eus e glevet, ha gouzoud a reom eo eñ, e gwirionez, Salver ar béd».\n45 Koulskoude, p'en em gavas e Bro-Halilea, e oe digemeret mad gand Galileiz eet int-i o-unan da Jeruzalem evid ar gouel, hag o-doa gwelet kement e-noa greet.\n46 Jezuz a zistro eta da Gana a Vro-Halilea, el leh m'e-noa troet an dour e gwin. Eno e oa eun ofiser d'ar roue, klañv e oa e vab e Kafarnaom.47 O veza klevet e oa deuet Jezuz euz Bro-Judea da Vro-Halilea, e teuas d'e weled ha d'e bedi da ziskenn, ha da barea e vab dare da vervel.\n— «Nemed ha gweled a rafeh sinou ha burzudou ne gredoh morse».\n— «Diskenn a-raog na varvo va mab».\n50 Jezuz dezañ:\n51 P'edo o tiskenn, e teuas e zervicherien en arbenn dezañ hag e lavarjont : « Beo eo da vab ». 52 Goulenn a reas outo da bed eur e oa en em gavet gwelloh. « Deh eo, emezo dezañ, d'ar zeizved eur (15), ez eo eet an derzienn dioutañ ».\n53 Gweled a reas an tad eo d'an eur-ze end-eün e-noa lavaret Jezuz dezañ: « Beo eo da vab ». Kredi a reas neuze, eñ hag oll e dud.\n54 Setu an eil sin a reas Jezuz goude beza distroet eu2 Bro-Judea da Vro-Halilea.\nEUN DEN SEIZET PAREET E JERUZALEM (16)\n1 Goudeze e oe eur gouel braz evid ar Juzevien, hag e pignas Jezuz da Jeruzalem.\n2 E Jeruzalem, e-tal dor an deñved, ez eus eul lenn anvet Bedzata en hebreeg, hag he-deus pemp porched.\n3 Dindanno e veze war o gourvez eun niver braz a dud klañv, tud dall, kamm, seizet [o hortoz e teufe an dour da vourbouilla, 4 rag beb an amzer e tiskenne êl an Aotrou el lenn hag a lakee an dour da vourbouilla. An hini a ziskenne da genta e-barz goude bourbouill an dour a veze pareet euz e gleñved, n'eus forz peseurt e vefe.]\n5 Bez e oa eno eun dén, klañv abaoe eiz vloaz ha tregont.6 Jezuz a welas anezañ war e hourvez, hag o kleved edo er stad-se abaoe hir amzer dija, e lavaras dezañ :\n— «Ha c'hoant ez-peus da barea?»\n7 — «Aotrou, eme dezañ ar hlañvour, n'em-eus dén d'am zaoler el lenn kerkent ha ma vez bourbouill gand an dour; hag amzer din da vond, unan all a ziskenn en dour em-raog».\n8 Jezuz a lavaras dezañ :\n— «Sav, kemer da hravaz ha kerz».\n9 Kerkent e oe pareet an dén. Kemer a reas e hravaz hag e kerze.\nHogen eun deiz sabat oa an deiz-se.10 Setu ma lavaras ar Juzevien d'an hini a oa bel pareet:\n— « Ar zabat a zo ; n'az-peus ket droad da gas da wele ganit».\n11 Med respont a reas dezo:\n— « An hini e-neus va fareet eo e-neus lavaret din : «Kemer da hravaz ha kerz».\n12 Goulenn a rejont outañ:\n— «Piou eo an dén e-neus lavaret dit: «Kemer da hravaz ha kerz?»\n13 Med an hini a oa bet pareet ne ouie ket piou e oa, rag Jezuz a oa en em dennet kuit a-douez an dud a oa war al leh.14 Diwezatoh e kavas Jezuz anezañ en Templ, hag e lavaras dezañ :\n— «Setu te pareet; na beh ket mui gand aon na zigouezfe gwasoh ganit».\n15 An dén a yeas da gonta d'ar Juzevien e oa Jezuz an hini e-noa e bareet. 16 Setu perag e klaske ar Juzevien heskina Jezuz en abeg m'e-noa greet an dra-ze eun devez sabat.\n17 Ha Jezuz a respontas dezo:\n— « Va Zad beteg bremañ a labour, ha me ive a labour ».\nGALLOUD AR MAB\n18 Setu perag ne glaske ar Juzevien nemed muioh c'hoaz e lakaad d'ar maro, rag n'oa ket a-walh dezañ terri lezenn ar zabat, lavared a ree ouspenn e oa Doue tad dezañ e-unan, oh en em lakaad evel-se par da Zoue.\n19 Neuze e komzas Jezuz hag e lavaras dezo:\n— E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh :\nNe hell ar Mab ober netra anezañ e-unan,\nmed hepkén ar pez a wél an Tad oh ober.\nRag ar pez a ra an Tad,\nar Mab her gra er memez doare.\n20 Rag an Tad a gar ar Mab,\nhag a ziskouez dezañ kement a ra.\nDiskouez a raio dezañ oberou brasoh c'hoaz,\nma vezoh estlammet ganto.\n21 «Evel ma ra an Tad d'ar re varo\nsevel ha beva,\nar Mab ive a ro buez\nd'ar re a 'fell dezañ.\n22 «Ne varn an Tad dén e-béd;\nroet e-neus d'ar Mab pep barnedigez,\n23 « evid ma 'h enoro an oll ar Mab\nevel ma 'h enoront an Tad.\nAn neb ne enor ket ar Mab\nne enor ket kennebeud an Tad\ne-neus kaset anezañ.\n24 «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh,\nan hini a zelaou va homzou,\nhag a gréd en hini e-neus kaset ahanon,\nhennez e-neus ar vuez peurbaduz,\nha ne gouez ket dindan ar varnedigez,\nrag tremenet eo dija\neuz ar maro d'ar vuez.\n25 «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh:\nDond a ra an eur, ha bremañ eo dija (17),\nma klevo ar re varo mouez Mab Doue,\nhag ar re o-do klevet anezi a vevo.\n26 «Evel m'e-neus an Tad\nar vuez ennañ e-unan,\nevel-se e-neus greet d'ar Mab\nkaoud ar vuez ennañ e-unan,\n27 hag e-neus roet dezañ ar halloud da varn,\nrag ma 'z eo Mab an Dén.\n28 «Na vezit ket souezet:\nDond a ra an eur ma teuio da gleved e vouez,\nar re oll a zo er beziou,\nha ma teuio er-mêz,\n29 ar re o-do greet ar mad\noh adsevel evid ar vuez\nar re o-do greet an droug\noh adsevel evid beza barnet.\n30 «Me ne hellan ober netra ahanon va-unan;\nhervez ar pez a glevan eo e varnan ;\nha just eo va barnedigez,\nrag ne glaskan ket va bolontez va-unan,\nmed bolontez an hini e-neus kaset ahanon.\n31 Ma rofen testeni d'in va-unan,\nne vefe ket va zesteni da veza kredet.\n32 « Med unan all a zo\nhag a zoug testeni diwar va 'fenn,\nha gouzoud a ran\neo gwirion an testeni-ze (18).\n33 « Kaset ho-peus kannaded da gavoud Yann,\nha roet e-neus testeni d'ar wirionez.\n34 « Evidon-me, n'eo ket am-befe\nda reseo testeni eun dén,\nmed evel-se eo e komzan\nevid ma vefeh salvet.\n35 «Yann a oa ar houlaouenn\na vez alumet,\nhag a skéd,\nha plijet eo bet ganeoh kemer joa\nouz e sklêrijenn.\n36 « Hogen, brasoh testeni am-eus\neged hini Yann.\nHag an oberou e-neus va Zad\nroet din da gas da benn,\nan oberou-ze end-eün a ran\na ro testeni din,\nez eo an Tad e-neus kaset ahanon.\n37 «Va Zad e-unan,\nEñ hag e-neus kaset ahanon,\ne-neus roet testeni diwar va 'fenn.\nBiskoaz n'ho-peus klevet e vouez\nna gwelet e zremm,\n38 «ha n'ema ket e Gomz o chom ennoh,\nrag ma ne gredit ket\nen hini a zo bet kaset gantañ.\n39 « Furchal a rit ar Skrituriou,\nablamour ma soñj deoh\nkavoud enno ar vuez peurbaduz,\nhag int-i eo\na ro testeni diwar va 'fenn,\n40 « ha ne 'fell ket deoh dond davedon\nevid kaoud ar vuez peurbaduz.\n41 « Ar hloar a zeu a-berz an dud\nne resévan ket anezi.\n42 «Ha neuze, hoh anaoud a ran:\nN'ho-peus ket ennoh karantez Doue.\n43 « Me 'zo deuet en ano va Zad,\nha ne 'fell ket deoh ober digemer din;\nMa teufe unan bennag all en e ano e-unan,\ne tigemerfen anezañ.\n44 «Penaoz e hellfeh kredi,\nc'hwi hag a denn ho kloar an eil euz egile,\nha ne glaskit ket ar hloar\na zeu euz Doue hepkén?\n45 « N'it ket da zoñjal\ne tamallin me ahanoh dirag an Tad.\nHo tamaller a vo Moizez\nho-peus laket ennañ hoh esperañs.\n46 « E gwirionez, m'ho-pije kredet e Moizez\ne kredfeh ennon ive,\nrag diwar va 'fenn e-neus skrivet.\n47 « Ma ne gredit ket er pez e-neus skrivet,\npenaoz e kredfeh er pez a lavaran?»\nAR BARA KRESKET\n1 Neuze e treizas Jezuz evid mond en tu all da vor Galilea, pe vor Tiberiad.\n2 War e lerh e teue eur bobl vraz a dud, ablamour ma welent ar burzudou a ree war ar re glañv.\n3 Setu perag e pignas Jezuz war ar menez hag eh azezas eno gand e ziskibien. 4 Tost e oa ar Pask, gouel ar Juzevien (19).\n5 Jezuz o veza savet e zaoulagad ha gwelet eur bobl vraz a dud o tond etrezeg ennañ, a lavaras da Filip:\n— «E peleh e prenim bara evid rei dezo da zebri?»\n6 Komz a ree evel-se evid e amproui, rag eñ a ouie mad petra edo o vond da ober.\n7 Respont a reas Filip:\n— « Daou hant dinerad bara a vefe re nebeud evid rei eun draig bennag da beb hini ».\n8 Unan euz an diskibien, Andre, breur da Zimon-Pèr a lavaras da Jezuz:\n9 — « Bez' ez eus amañ eur paotr hag a zo gantañ pemp baraenn heiz ha daou besk. Med petra eo an dra-ze evid kemend-all a dud? »\n10 Neuze e lavaras Jezuz:\n— «Grit d'an dud azeza».\nKalz a yeot a oa el leh-se. Azeza a rejont eta. War-dro pemp mil gwaz a oa anezo.\n11 Jezuz a gemeras ar baraennou, a reas eur bedenn a drugarez, hag a ingalas anezo etre an dud a oa eno; gand ar pesked e reas kemend all. Rei a reas dezo kement ha m'o-doa c'hoant da gaoud.\n12 P'o-doa debret an dud hervez o c'hoant, e lavaras Jezuz d'e ziskibien:\n— « Dastumit an tammou a jom, ma ne 'z ay netra da goll ».\n13 O dastum a rejont, ha diwar ar pemp baraenn heiz e kargjont daouzeg panerad euz an tammou chomet a zilerh a re o-doa debret.\n14 Hag an dud-se, o weled ar burzud greet gantañ, a lavare :\n— « Hemañ eo e gwirionez ar profet braz, an hini a dle dond er béd».\n15 Hag o houzoud edond o tond d'e gemer dre nerz evid e lakaad da roue, en em dennas Jezuz e-unan-penn, war ar menez.\nJEZUZ O VALE WAR AR MOR\n16 Deuet an abardaez, e tiskennas e ziskibien beteg ar mor.\n17 Hag int-i pignad en eur vag evid mond da Gafarnaom, en tu all d'ar mor.\nDija e oa kouezet an deñvalijenn, ha ne oa ket deuet Jezuz beteg enno. 18 An avel a c'hweze kreñv hag ar mor a oa rust (20).\n19 Roeñvet o-doa war hed pemp stad (2l) war 'n ugent pe dregont, pa weljont Jezuz o kerzed war ar mor hag o tostaad ouz ar vag. Neuze 'krogas aon enno.\n20 Jezuz a lavaras dezo :\n— « Me eo, n'ho pet ket aon ! »\n21 Felloud a reas dezo e gemer er vag, med kerkent e touaras ar vag el leh m'edont o vond.\nAR BARA A VUEZ\n22 Antronoz, an dud a oa chomet en tu all a welas n'oa bet eno nemed eur vag, hag ne oa ket eet Jezuz enni gand e ziskibien: ar re-mañ a oa eet kuit o-unan.\n23 A-hend-all, bagou all o tond euz Tiberiad a oa digouezet e-kichenn al leh m'o-doa debret ar bara goude m'e-noa an Aotrou lavaret ar bedenn a drugarez.\n24 P'o-doa gwelet an dud n'edo mui eno na Jezuz nag e ziskibien, e savjont int-i ive er bagou evid mond da Gafarnaom, war glask euz Jezuz.\n25 Hag o veza e gavet en tu all d'ar mor, e lavarjont dezañ:\n— «Mestr, pe da vare out deuet amañ?»\n26 Jezuz a respontas dezo :\n— «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh: War glask ahanon emaoh, n'eo ket ablamour m'ho-peus gwelet sinou burzuduz, med ablamour m'ho-peus debret hervez ho c'hoant.\n27 « Grit eta oberou,\nn'eo ket evid ar vagadurez a ya da 'fall\nmed evid ar vagadurez a jom e buez peurbaduz;\nan hini a ro deoh Mab an Dén,\nrag Eñ e-neus an Tad hag a zo Doue\nmerket gand e ziell».\n28 An dud a lavaras dezañ :\n— «Petra on-eus da zeveni evid ober oberou Doue?»\n29 Respont a reas Jezuz dezo:\n— «Setu amañ an oberenn a houlenn Doue diganeoh: Kredi en hini e-neus va kaset er béd».\n30 Hag e larvarjont dezañ :\n— « Med peseurt sin a rez-te deom evid ma welim ha ma kredim ennout? Peseurt oberenn a rez?\n31 «On Tadou gwechall o-deus debret ar mann er goueleh, hervez ma lavar ar Skritur:\n«Eur bara euz an Neñv e-neus roet dezo».\n32 Med Jezuz a lavaras dezo:\n— « E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh: Neo ket Moizez eo e-neus roet deoh ar bara euz an Neñv, med va Zad eo a ro deoh ar bara gwirion deuet euz an Neñv.\n33 « Rag bara Doue eo an hini a ziskenn euz an Neñv hag a ro buez d'ar béd».\n34 Neuze e lavarjont dezañ:\n— «Aotrou, roit deom bepréd euz ar bara-ze».\n35 Ha Jezuz a lavaras dezo :\n— « Me eo bara ar vuez (22) ;\nAn neb a zeu davedon n'e-no ket naon kén,\nhag an neb a gred ennon sur,\nn'e-no mui biken sehed».\n36 « Med lavaret am-eus deoh:\nVa gwelet ho-peus\nha koulskoude ne gredit ket.\n37 « Ar re oll a ro din va Zad\na zeuio davedon,\nhag an hini a zeu davedon,\nnann, ne daolin ket anezañ er-mêz.\n38 «Râg diskennet on euz an Neñv,\nevid ober, n'eo ket va bolontez,\n39 « Ha bolontez an hini e-neus kaset ahanon eo\nne gollfen nikun\neuz ar re e-neus roet din,\nmed ma savfen anezo a varo da veo,\nd'an deiz diweza.\n40 Rag bolontez va Zad eo\nm'e-nefe ar vuez peurbaduz\nkement hini a wél ar Mab\nhag a gréd ennañ ;\nha me a adsavo anezañ a varo da veo\nd'an deiz diweza ».\n41 Ar Juzevien a hrosmole diwar e benn, ablamour\nm'e-noa lavaret: «me eo ar bara diskennet euz\nan Neñv». Hag e lavarent:\n42 « Ha n'eo ket eñ Jezuz, mab Jozef, a anavezom e dad hag e vamm? Penaoz e hell lavared: «Euz an Neñv on diskennet»?\n43 Jezuz a respontas dezo:\n— «Na hrosmolit ket kenetrezoh.\n44 « Dén ne hell dond davedon\nnemed ha sachet e ve\ngand an Tad e-neus va haset,\nha me a zavo anezañ da veo\n45 «Skrivet eo er brofeted:\n« Oll e vezint kelennet gand Doue».\nKement hini e-neus selaouet an Tad\nha resevet e gelennadurez\na zeu davedon.\n46 «N'eo ket e-nije nikun gwelet an Tad,\nnemed an hini a zeu a Zoue ;\nHennez hepkén e-neus gwelet an Tad.\n47 « E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh :\nan hini a gred ennon\ne-neus ar vuez peurbaduz.\n48 «Me eo bara ar vuez».\n49 « Ho Tadou o-deus bet ar mann\nda zebri er goueleh\nhag ez int marvet.\n50«Evel-hen eo ar bara a ziskenn euz an Neñv:\nan neb a zebro anezañ\nne varvo ket.\n51 «Me eo ar bara beo buezeg\ndiskennet euz an Neñv:\nAn neb a zebro euz ar bara-mañ\na vevo da viken.\nHag ar bara a roin eo\nva horv roet evid buez ar béd » (23).\n52 Neuze e savas tabut gand ar Juzevien etrezo hag e lavarjont :\n— «Penaoz e hell hemañ rei deom e gorv da zebri?»\n53 Ha Jezuz a lavaras dezo :\n— « E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh : Ma ne zebrit ket korv Mab an Dén, ha ma ne evit ket e wad n'ho-pezo ket ar vuez ennoh.\n54 « An neb a zèbr va horv hag a év va gwad e-neus ar vuez peurbaduz ha me a zavo anezañ da veo d'an deiz diweza.\n55 « Rag gwir vagadur eo va horv\nha gwir evaj eo va gwad.\n56 « An neb a zèbr va horv\nhag a év va gwad\na jom ennon\nha me ennañ.\n57 « Hag evel m'eo beo buezeg va Zad\ne-neus kaset ahanon,\nha m'am-eus buez dre va Zad,\nevel-se ive, an neb a zèbr ahanon,\nhennez ive e-no buez drezon.\n58 « Setu aze\nar bara diskennet euz an Neñv;\ndisheñvel diouz an hini a zébras ho Tadou ;\nint-i a varvas,\nmed an hini a zebro euz ar bara-mañ\na vevo da viken ».\n59 Setu aze ar gelennadurez roet gand Jezuz er zinagog e Kafarnaom.\n60 Goude beza e glevet kalz euz e ziskibien a lavare:\n— «Kaled eo ar gomz-ze da gleved, ha piou.a hell he zelaou?»\n61 Jezuz, o houzoud ennañ e-unan edo e ziskibien o hrosmolad kenetrezo, a lavaras dezo:\n— «Skoillet oh gand an dra-ze?\n62 « Ha ma welfeh Mab an Dén o pignad\nd'al leh m'edo diagent?\n63 « Ar spered eo a ro buez,\nar horv ne dalv da netra.\nSpered ha buez (24) eo ar homzou am-eus lavaret deoh.\n64 « Bez' ez eus a-vad, en ho-touez, ha ne gredont ket ».\nRag goud a ouie Jezuz abaoe ar penn kenta\npere e oa ar re diskredig, ha piou a dlee e werza.\n65 Hag e lavaras dezo c'hoaz:\n— « Setu perag em-eus lavaret deoh ne hell nikun dond davedon nemed ha gand va Zad e vefe bet roet dezañ dond».\n66 Diwar neuze, kalz euz e ziskibien a yeas war o hiz hag a baouezas da vond d'e heul.\n67 Jezuz neuze a lavaras d'an Daouzeg:\n— «Daoust ha c'hwi ive ho-peus c'hoant da vond kuit? ».\n68 Simon-Pèr a respontas dezañ:\n— « Aotrou, da gavoud piou ez afem? Ganit ema komzou ar vuez peurbaduz. 69 Evidom-ni a gréd, ha ni a oar ez out-te Sant Doue».\n70 Jezuz a respontas dezo :\n— « Daoust ha n'eo ket me am-eus ho tibabet, c'hwi, ho taouzeg? Ha koulskoude, unan ahanoh a zo eun diaoul».\n71 Komz a ree euz Judaz, mab Simon Iskariot, hennez, an hini a oa o vond d'e werza, eñ, unan euz an Daouzeg!\nBREUDEUR JEZUZ, TUD DISTER O FEIZ\n1 Goudeze e kerze Jezuz dre Vro-Halilea, c'hoant e-béd dezañ da vond da Vro-Judea, el leh e klaske ar Juzevien e lakaad d'ar maro. 2 Hogen, tostaad a ree gouel ar Juzevien, gouel an Teltennou (25).\n3 E vreudeur (26) a lavaras dezañ :\n— « Kerz kuit a-hann. Kee da Vro-Judea evid ma hello da ziskibien ive gweled an oberou a rez.\n4 Rag ne reer ket an traou e kuz pa glasker beza anavezet ; peogwir e rez oberou ar seurt-se, en em ziskouez d'ar béd».\n5 E gwirionez e vreudeur o-unan ne gredent ket ennañ.\n6 Neuze e lavaras Jezuz dezo:\n— « N'eo ket deuet va amzer c'hoaz ; evidoh-c'hwi a-vad e vez bepréd an amzer. 7 Ne hell ket ar béd ho kasaad; evidon-me a-vad kasoni e-neus ouzin, ablamour ma roan testeni ez eo fall e oberou. 8 Pignit eta d'ar gouel-se ; evidon-me, ne bignin ket, rag va amzer n'eo ket deuet c'hoaz».\n9 Goude beza komzet evel-se e chomas e Bro-Halilea. 10 Med pa oa aet e vreudeur d'ar gouel en em lakeas en hent eñ ive, heb en em ziskouez ha dam dre guz.\nJEZUZ E GOUEL AN DELTENNOU\n11 E-pad ar gouel e klaske ar Juzevien anezañ hag e lavarent :\n— «E peleh ema eta?»\n12 E-touez an dud e oa kalz a dabut diwar e benn:\n— «Eun dén mad eo, a lavare lod; ar hontrol eo, a lavare darn all, touella a ra an dud».\n13 Koulskoude ne grede dén komz gand asurañs diwar e benn gand aon rag ar Juzevien.\n14 Pa oe dija hanteret ar gouel, e pignas Jezuz d'an Templ hag eh en em lakeas da gelenn. 15 Souezet braz e oa ar Juzevien, hag e lavarent : — « Penaoz eo eñ kén desket, eñ ha n'eo ket bet war ar studi?».\n16 Jezuz a respontas dezo :\n«N'eo ket ahanon e teu va helennadurez,\nmed euz an hini e-neus kaset ahanon.\n17 «Ma fell da unan bennag ober bolontez Doue\ne ouezo ma teu ar gelennadurez\neuz a Zoue\npe ma komzan ahanon va unan.\n18 «An hini a gomz euz e berz e-unan\na glask e hloar dezañ e-unan;\nan neb a glask\ngloar an hini e-neus kaset anezañ,\nhennez kepkén a zo gwirion,\nha n'eus ket a haou ennañ.\n19 « Ha n'eo ket Moizez an hini\ne-neus roet deoh al Lezenn?\n— Ha padal, nikun ahanoh ne wir al Lezenn —\nPerag e klaskit va laza? »\n20 An dud a respontas :\n— « E dalh eun droug-spered emaout.\nPiou a glask da laza?»\n21 Jezuz a gomzas adarre hag e lavaras:\n— «N'am-eus greet nemed eun oberenn,\nha setu c'hwi oll souezet.\n22 « Moizez e-neus roet deoh an « amdroh »,\nha c'hoaz e teu euz ar Batriarked\nha n'eo ket a-berz Moizez,\nhag eh « amdrohit » da zeiz ar zabat.\n23 «Neuze eta, ma hell eun dén\nbeza «amdrohet» eun deiz sabat\nhep na ve torret Lezenn Voizez,\nperag e kemerit droug ouzin\nablamour m'am-eus roet ar pare, d'eun deiz sabat,\nda gorv eun dén en e-béz?\n24 « Na varnit ket hervez an doareou,\nbarnit hervez ar justis. »\n25 Tud euz Jeruzalem a lavare:\n— «Daoust ha n'eo ket hemañ an hini a glaskont lakaad d'ar maro?\nSetu eñ o prezeg a-wél d'an oll ha ne vez lavaret netra e-béd dezañ.\n26 «Daoust hag e vije deuet ar Pennou-Braz da anaoud eo eñ ar Hrist? 27 Hemañ, koulskoude, e ouezom euz a beleh ez eo. Ha pa zeuio ar Hrist ne ouezo dén euz a beleh ez eo (27) ».\n28 Neuze Jezuz hag a oa o kelenn en templ a zisklerias a vouez uhel :\n— «Va anaoud a rit!\nHa gouzoud a rit euz a beleh ez on!\nHa koulskoude n'on ket deuet euz va ferz va-unan.\nAn hini e-neus kaset ahanon a zo gwirion,\nEñ ha na anavezit ket.\n29 « Me a-vad a anavez anezañ,\nrag ma teuan dioutañ,\nha m'e-neus kaset ahanon ».\n30 Klask a rejont neuze kregi ennañ, med ne zeuas nikun a-benn d'henn ober, rag ma n'oa ket deuet c'hoaz e eur.\n31 E-touez an dud a-vad, kalz a gredas ennañ, hag e lavarent :\n— «Ar Hrist pa zeuio, hag ober a raio muioh a zinou eged m'e-neus greet hemañ?»\n32 Ar Farizianed a zeuas da gleved ar pez a veze kontet a vouez izel diwar e benn gand an dud, ha neuze e kasas Priñsed ar Veleien hag ar Farizianed gwarded da gregi ennañ.\n33 Jezuz a lavaras :\n— « Ganeoh emaon c'hoaz evid eun nebeud amzer, hag ez an daved an hini e-neus kaset ahanon.\n34 «Va hlask a reoh\nha ne gavoh ket ahanon;\nrag el leh emaon-me,\nc'hwi ne hellit ket dond».\n35 Neuze e lavaras ar Juzevien an eil d'egile:\n— «Da beleh eta ema o vond e doare ne hellfem ket e gavoud? Daoust ha mond a raio daved ar re a zo strewet e-touez ar Hresianed ha mond da gelenn ar Hresianed?\n36 « Petra 'dalv ar gomz e-neus lavaret :\n«Va hlask a reoh, med va havoud ne reoh ket,\nhag el leh m'emaon-me,\nc'hwi ne hellit ket dond?»\nPROMESA AN DOUR BEO\n37 D'an deiz diweza euz ar gouel — a oa ive an hini brasa—edo Jezuz en templ, hag e lavaras a vouez uhel:\n«An neb e-neus sehed,\nd'ezañ da zond d'am havoud,\nHag an neb a gréd ennon,\nd'ezañ dond da eva.\n38 «Evel ma lavar ar Skritur-Zakr:\n«Euz e greiz e tarzo steriadou dour buezeg».\n39 Kement-se a lavare euz ar Spered e-noa da reseo ar re a zeufe da gredi ennañ — rag n'oa ket bet roet c'hoaz ar Spered, o veza n'oa ket aet c'hoaz Jezuz en e hloar —» (28).\nTABUT DIWAR-BENN AR HRIST\n40 E-touez an dud o-doa selaouet e gomzou, lod a lavare :\n— «E gwirionez, hemañ eo ar profet».\n41 Lod all a lavare:\n— «Ar Hrist eo hennez».\nRe all c'hoaz a lavare:\n— « Daoust hag euz Bro-Halilea e hellfe ar Hrist dond?\n42 Ha hen ne lavar ket ar Skritur e vo euz lignez David hag euz Betleem, ar gêriadenn-se e oa deuet David anezi?»\n43 Dizunaniez a zavas eta e-touez an dud diwar e benn.\n44 Unanou c'hoaz o-doa c'hoant kregi ennañ med ne lakeas dén e zorn warnañ.45 Ar warded a zeuas eta en-dro da gavoud Priñsed ar veleien hag ar Farizianed, hag e lavaras ar re-mañ dezo:\n— «Perag n'ho-peus ket e zigaset deom?»\n46 Respont a reas ar warded:\n— «Biskoaz dén n'e-neus komzet evel ma komz an dén-se».\n47 Ar Farizianed a lavaras dezo : « Daoust hag e vefeh bet desevet c'hwi ive? 48 Daoust hag eun unan euz ar Pennou-Braz pe euz ar Farizianed e-nefe kredet ennañ? 49 N'eus netra nemed an dud-se ha ne anavezont ket al Lezenri, tud villiget anezo!»\n50 Med unan euz ar Farizianed, an Nikodem-se hag a oa bet diagent o weled Jezuz, a lavaras :\n51 — « Daoust hag e teufe hol Lezenn da gondaoni eun dén heb beza e glevet hag heb gouzoud petra e-neus greet? »\n52 — « Petra, emezo, daoust hag eus Bro-Halilea e vefes-te ive? Klask mad hag e weli ne zav profet e-béd euz Bro-Halilea». 53 Hag ez eas peb hini d'ar gêr.\nAR VAOUEZ AVOULTRÉRÉZ\n1 Jezuz a oa eet d'ar Menez Olivez. 2 Kerkent ha goulou-deiz e tistroas d'an Templ. Hag o veza ma tirede an oll d'e gavoud, eh azezas evid rei e gelennadurez.\n3 Ha setu ar Skribed hag ar Farizianed o tigas dirazañ eur vaouez bet tapet oh ober avoultriez ; lakaad a rejont anezi e kreiz, dirag an oll. 4 Hag e lavarjont da Jezuz:\n— « Mestr, setu amañ eur vaouez bet gwelet oh ober avoultriez. 5 El Lezenn, Moizez e-neus gourhemennet deom labeza ar seurt merhed-se. Ha te, petra 'lavarez?»\n6 Evel-se e komzent evid e baka, dezo da gaoud tro d'e damall goudeze. Med Jezuz, daoubleget, gand e viz a skrive war an douar. 7 O veza ma kendalhent da ober goulennou outañ e savas e gein, hag e lavaras dezo:\n— «An hini ahanoh a zo dibeh, dezañ da daoler outi ar mên kenta».\n8 Hag eet adarre en e zaoubleg, en em lakeas da skriva war an douar.9 Ar re all, goude beza e glevet, a denne kuit an eil goude egile, ar re gosa da genta, kén na jomas mui nemed Jezuz hag ar vaouez en he zav dirazañ.\n10 O veza savet e gein, e lavaras Jezuz dezi:\n— «Maouez.e peleh emaint eta? 11 Dén e-béd n'e-neus da gondaonet?»\n— « Dén e-béd, Aotrou, emezi ».\n— «Me kennebeud, eme Jezuz, ne gondaonin ket ahanout. Kee eta, ha diwar vremañ, na beh mui ».\nJEZUZ SKLERIJENN AR BED\n12 Jezuz a lavaras dezo eur wech c'hoaz:\n— «Me eo sklerijenn ar béd: An hini a zeuio d'am heul ne gerzo ket en deñvalijenn, med bez' e-no sklerijenn ar Vuez».\n13 War-ze e lavaras dezañ ar Farizianed:\n— « Te a ro testeni dit da unan ; n'eo ket gwirion da desteni».\n14 Jezuz a respontas dezo :\n— «Evid din rei testeni din va-unan,\ngwirion eo va zesteni,\nrag gouzoud a ran euz a beleh on deuet\nha da beleh ez an;\ne-leh c'hwi, n'ouzoh ket a beleh e teuan\nna da beleh ez an.\n15 «C'hwi a varn hervez ar horv;\nMe ne varnan dén.\n16 « Pe ma teu din barn,\ngwirion eo va barnedigez,\nrag n'emaon ket va-unan:\nganin ema an hini e-neus kaset ahanon.\n17 « Skrivet eo en ho Lezenn\neo gwirion testeni daou zen.\n18 «Hogen, da rei testeni din emaon\nme hag an Tad e-neus kaset ahanon».\n19 Lavared a reent dezañ:\n— «E peleh ema da Dad?»\n— «Ne anavezit na me na va Zad; Ma 'h anavezfeh ahanon\neh anavezfeh ive va Zad».\n20 Ar homzou-ze a lavaras Jezuz p'edo o kelenn e porz an templ, ha ne grogas dén ennañ, rag n'oa ket digouezet c'hoaz e eur.\nJEZUZ O REI DA ANAOUD E OA TOST AR HIMIAD\n21 Jezuz a lavaras c'hoaz dezo:\n— « O vond kuit emaon :\nVa hlask a reoh,\nhag e varvoh koulskoude en ho pehed;\nD'al leh ez an-me,\nc'hwi ne hellit ket mond».\n22 Neuze e lavaras ar Juzevien:\n— « Daoust hag eñ e zoñj e vefe en em laza? pegwir e lavar: «D'al leh ma 'z an, c'hwi ne hellit ket mond?»\n23 Jezuz a respontas dezo :\n— « C'hwi a zo euz an traoñ,\nme a zo euz an neh;\nc'hwi a zo euz ar béd-mañ,\nha me n'on ket euz ar béd-mañ».\n24 « Setu perag am-eus lavaret deoh\ne varvoh en ho pehejou ;\nrag ma ne gredit ket «Ez On»\ne varvoh en ho pehejou ».\n25 Int-i neuze :\n— « Ar pez ne baouezan ket\nda lavared deoh abaoe ar penn kenta.\n26 « Evid ar pez a zell ouzoh\nem-eus kalz da lavared\nha da gondaoni.\nMed gwirion eo an hini e-neus kaset ahanon;\nhag ar pez am-eus klevet gantañ,\nan dra-ze eo a lavaran d'ar béd».\n27 Ne gomprenjont ket e-noa komzet euz e Dad.\n28 Neuze e lavaras Jezuz dezo:\n— «P'ho-pezo savet Mab an Dén,\nNeuze e ouezoh «Ez On» (29)\nha ne ran netra ahanon va-unan;\nLavared a ran\nar pez a zo bet desket din gand va Zad.\n29 « Ganin ema an hini e-neus kaset ahanon ;\nN'e-neus ket va lezet va-unan,\nrag ma ran bepréd ar pez a blij dezañ».\n30 E-pad ma komze evel-se e kredas kalz tud ennañ.\n31 Jezuz eta a lavaras d'ar Juzevien o-doa kredet ennañ :\n— «Ma talhit d'am Homz,\nez oh, e gwirionez, va diskibien,\n32 « hag eh anavezoh ar wirionez.\nHag ar wirionez a roio deoh ar 'frankiz».\n33 Respont a rejont dezañ:\n— «Ni a zo lignez Abraham, ha n'om bet biskoaz sklavour da zen; penaoz eta e héllez lavared e teuim da veza tud libr?»\n34 Jezuz a respontas dezo :\n— «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh:\nan neb en em ro d'ar pehed\na zo sklavour d'ar pehed.\n35 « Ar sklavour ne vez ket dalhmad o chom en ti.\nAr mab, eñ, a zo o chom eno atao.\n36 «Neuze m' e-neus ar Mab ho frankizet\ne vezoh e gwirionez tud libr.\n37 « Gouzoud a ran ez oh lignez Abraham,\nmed c'hwi a glask va lakaad d'ar maro,\nrag ma ne antre ket va Homz ennoh.\n38 « Me a lavar ar pez am-eus gwelet gand va Zad,\nha c'hwi a ra ar pez ho-peus klevet a-berz ho tad».\n39 Respont a rejont dezañ:\n— «Abraham eo on tad».\nHa Jezuz dezo:\n— «Ma 'z oh bugale da Abraham,\ngrit oberou Abraham.\n40 « Ha bremañ e klaskit va lakaad d'ar maro,\nme hag am-eus lavaret deoh ar wirionez\nam-eus klevet a-berz Doue.\nAn dra-ze Abraham n'e-neus ket greet.\n41 «Med c'hwi a ra oberou ho tad».\n— «N'om ket ganet diwar ganedigez vil; n'on-eus nemed eun tad: Doue! »\n42 Jezuz a respontas dezo :\n— «Ma vije bet Doue ho tad,\nho-pije karet ahanon,\nrag euz Doue on tarzet hag e teuan.\nN'on ket deuet ahanon va-unan;\nEñ eo e-neus kaset ahanon.\n43 «Perag ne intentit ket ar pez a lavaran?\nAblamour n'oh ket gouest da zelaou va Homz.\n44 « An diaoul eo ho tad.\nHag e fell deoh ober ar pez a blij d'ho tad.\nMuntrer eo bet azaleg ar penn kenta,\nha n'e-neus ket gellet chom er wirionez,\nrag n'eus ket a wirionez ennañ.\nPa zeu gevier gantañ\ne komz hervez ar pez ma 'z eo,\nrag gaouiad eo, ha tad ar gaou.\n45 « Evidon-me, ma n'am hredit ket,\neo ablamour ma lavaran ar wirionez.\n46 « Piou ahanoh a hell tamall, e gwir,\neur pehed bennag din?\nMa lavaran ar wirionez,\nperag n'am hredit ket?\n47 « An hini a zeu euz a Zoue\na zelaou komzou Doue.\nEn abeg ma n'oh ket euz a Zoue eo\nn'am zelaouit ket».\n48 Ar Juzevien a respontas dezañ :\n— «Ha n'ema ket ar wirionez ganeom pa lavarom ez out eur Zamaritan hag eun dén dalhet gand an droug-spered? » (30).\n49 — «N'eo ket gwir, eme Jezuz,\nn'on ket eun dén dalhet gand an droug-spered,\nmed enori a ran va Zad\nha c'hwi am dizenor.\n50 «Evidon-me ne glaskan ket va gloar:\nUnan a zo hag a ra an dra-ze hag a varn.\n51 «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh:\nAn hini a vir va Homz ne welo biken ar maro».\n52 Neuze e lavaras dezañ ar Juzevien:\n— «Bremañ a welom out dalhet gand an droug-spered!\nAbraham a zo maro. Ar brofeted ive, ha te a lavar:\n« An hini a viro va Homz ne welo biken ar maro».\n53 « Ha brasoh e vefes eged on tad Abraham hag a zo maro? Maro ive ar brofeted. Evid piou eh en em gemerez-te?»\n54 Jezuz a respontas dezo:\n— «Ma rofen gloar din va-unan, ne dalvezfe netra va gloar,\nVa Zad eo a ro gloar din,\nEñ hag a lavarit ez eo ho Toue.\n55 « C'hwi n'ho-peus ket e anavezet,\ne-leh me a anavez anezañ.\nMa lavarfen n'henn anavezan ket\ne vefen eveldoh eur gaouiad;\nmed henn anaoud a ran,\nha mired a ran e Gomz.\n56 « Tridal a ree Abraham ho tad\ngand an esper da weled va deiz.\nE welet e-neus, hag eo bet karget a levenez» (3l).\n57 Neuze e lavaras dezañ ar Juzevien :\n— «N'out ket hanter-kant vloaz c'hoaz\nhag ez-peus gwelet Abraham?»\n58 Jezuz a lavaras dezo :\n— «E gwirionez, e gwirionez, m'hel lavar deoh,\na-raog ma oa Abraham anezañ,\n59 Neuze e kemerjont mein evid o stlepel outañ, med Jezuz en em dennas hag a yeas er-mêz euz an templ.\nPARE AN DEN DALL (32)\n1 En eur dremen, Jezuz a welas eun dén ganet dall. 2 E ziskibien a houlennas outañ:\n— «Rabbi, piou e-neus pehet, eñ pe e dud, evid ma ve ganet dall?»\n3 Jezuz a respontas:\n— «Nag eñ, nag e dud n'o-deus pehet. C'hoarvezet eo an dra-ze, evid ma vo diskouezet oberou Doue a-wél d'an oll.\n4 « Red eo deom seveni oberou an hini e-neus va digaset\nkeid ha m'eo deiz.\nEma an noz o tond\npa ne hell dén labourad.\n5 « Keid ha m'emaon er béd\nez on sklêrijkenn ar béd».\n6 Goude ar homzou-ze e tufas Jezuz d'an douar, e reas eun tamm pri gand e halo hag e ledas ar pri-ze war zaoulagad an dén. 7 Lavared a reas dezañ :\n— « Kee bremañ da walhi da zaoulagad e lenn Siloe, — ar pez a zinifi: kannad —».\nMond a reas eta d'en em walhi, ha pa deuas en-dro e wele sklêr.\n8 E amezeien hag ar re a oa boazet d'e weled a-raog — rag bez'e veze o houlenn an aluzenn — a lavare:\n— «Ha n'eo ket hemañ eo a veze azezet o houlenn an aluzenn?»\n9 Lod a lavare : « Eñ eo ! » ha re all : « N'eo ket, med unan all heñvel outañ». 10 Eñ a-vad a lavare: «Me eo! »\n11 Hag e oe goulennet dioutañ : « Da zaoulagad, penaoz int bel digoret dit?»\nRespont a reas:\n— «An dén a anver Jezuz e-neus greet pri ha ledet anezañ war va daoulagad ha lavaret din: «Kee da lenn Siloe d'en em walhi ».Neuze ez on aet di, en em walhet em-eus, ha deuet on da weled sklêr».\n12 Neuze e lavarjont dezañ:\n— «E peleh ema?»\n— «Né ouzon dare», emezañ.\n13 Kaset e oa neuze d'ar Farizianed an hini a oa bet dall.\n14 Eun deiz sabat e oa, p'e-noa Jezuz greet pri ha digoret dezañ e zaoulagad.\n15 D'o zro, setu ma houlennas ar Farizianed dioutañ penaoz e oa deuet dezañ ar gweled. Respont a reas:\n— « Lakeet e-neus pri din war va daoulagad, aet on d'er em walhi, ha bremañ e welan sklêr».\n16 Lod euz ar Farizianed a lavaras:\n— « Ne zent ket an dén-se ouz Lezenn ar zabat ; n'eo ket eta a-berz Doue».\nLod all a-vad a lavare:\n— «Med penaoz e hellfe eur peher ober seurt burzudou?»\nDizemgleo a oa eta etrezo.\n17 Neuze e rejont adarre goulennou ouz an hini dall.\n— «Ha te, petra ' lavarez euz an dén-se e-neùs digoret dit da zaoulagad?»\n— «Eur profet eo», emezañ.\n18 Med ar Juzevien ne 'fellas ket dezo kredi e oa bet an dén-se dall hag e-noa kavet ar gweled, kén n'o-defe galvet e gerent da zond dirazo.\n19 Goulenn a rejont diouto:\n— «Ha bez' ez eo hemañ ho mab a lavarit e oa ganet dall? Penaoz neuze e wél sklêr bremañ?»\n20 Respont a rejont:\n« Gouzoud a reom eo hemañ or mab, hag e oa ganet dall 21 Med penaoz eo deuet da weled sklêr bremañ? N'ouzom ket Ha piou e-neus digoret dezañ e zaoulagad? N'ouzom ke muioh. Goulennit dioutañ e-unan, oad a-walh e-neus ; dezañ da respont evitañ e-unan».\n22 Evel-se e komze e dud, ablamour m'o-doa aon rag a Juzevien, o-doa divizet kenetrezo taoler er-mêz euz ar zinagog kement hini a anavezfe Jezuz evid ar Mesiaz. 23 Ablamour da-ze o-doa lavaret e dud: «Oad a-walh e-neus, goulennit dioutañ e-unan».\n24 Evid an eilved gwech, ar Farizianed a halvas dirazo an dén bet dall, hag a lavaras dezañ:\n— «Ro gloar da Zoue! Ni 'oar, ni, eo an dén-se eur peher».\n25 Respont a reas dezo :\n— «Hag eñ a zo eur peher? N'ouzon ket. Eun dra a ouzon: dall e oan, ha bremañ e welan sklêr».\n26 Lavared a rejont dezañ c'hoaz:\n— «Petra 'neus greet dit? Penaoz e-neus digoret dit da zaoulagad?»\n27 Hag eñ a respontas:\n— «Lavaret am-eus deoh dija, ha n'ho-peus ket selaouet. Perag e fell deoh kleved eur wech c'hoaz? Ha c'hoant ho-pefe, c'hwi ive, da veza diskibien dezañ?»\n28 Taoler a rejont malloziou warnañ, ha lavared:\n— « Te eo a zo diskibl dezañ. Ni a-vad a zo diskibien da Voizez. 29 Ni a oar e-neus Doue komzet da Voizez, mèd hemañ n'ouzom ket euz a beleh ez eo».\n30 An dén a respontas :\n— « Souezuz eo kement-se ne ouezfeh ket euz peleh ez eo, goude m'e-neus digoret din va daoulagad. 31 Doue, her gouzoud a reom, ne zelaou ket ar beherien, med selaou a ra kement hini a enor Doue hag a ra e volontez.32 Biskoaz n'eus bet klevet lavared e-nefe unan bennag digoret e zaoulagad d'eun dén ganet dall.\n33 «Ma ne vije ket hemañ a-berz Doue ne hellfe ober netra».\n34 Respont a rejont dezañ:\n— «N'eus nemed pehed ahanout abaoe m'out ganet, hag e rez skol deom ! »\nHag e taoljont anezañ er-mêz...\n35 Dond a reas Jezuz da gleved o-doa e daolet er-mêz, ha neuze e teuas d'e gavoud, hag e lavaras dezañ:\n— «Ha kredi a rez-te e Mab an Dén?»\n36 Hag eñ ha respont:\n— «Ha piou eo, Aotrou, ma kredin ennañ?»\n37 Jezuz a lavaras dezañ:\n— «Mad! E weled az-peus, eñ eo a gomz ouzit».\n38 An dén a respontas:\n— «Kredi a ran, Aotrou» Hag e stouas dirazañ.\n39 Neuze e lavaras Jezuz:\n— «Me'zo deuet er béd-mañ evid dougenn ar varnedigez-mañ : ma teuio ar re ne welent ket da weled, hag ar re a wéle da veza dall».\n40 Klevet e oe e gomzou gand lod euz ar Farizianed a oa gantañ, hag e lavarjont dezañ:\n— « Ha ni, daoust ha dall e vefem-ni ive? »\n41 Jezuz a respontas dezo:\n— « Ma vefeh tud dall n'ho-pefe ket a behed, med peogwir e lavarit: ni a well sklêr, ho pehed a jom» (33).\nPARABOLENN AR MESAER\n1 — «E gwirionez, m'hel lavar deoh,\nan hini n'e d-a ket e kraou an deñved\ndre an nor,\nmed a bign dre eul leh all,\nhennez a zo laer ha ribler.\n2 « An hini a ya dre an nor eo pastor an deñved.\n3 « Ar porzier a zigor dezañ,\nhag an deñved a zelaou e vouez.\nAn deñved a zo dezañ\na vez galvet gantañ pep hini dre e ano,\nhag e kas anezo er-mêz.\n4 « P'e-neus kaset oll e re er-mêz,\ne kerz en o-raog.\nAn deñved a ya d'e heul,\nrag anaoud a reont e vouez.\n5 «Ne d-aint ket da heul eun dén all,\nmed tehed a raint dioutañ,\nrag ne anavezont ket mouez ar re all ».\n6 Setu ar barabolenn lavaret gand Jezuz d'ar Farizianed, med ne gomprenjont ket ar pez a lavare dezo. 7 Ha Jezuz a lavaras dezo adarre:\n— «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh,\nMe eo dor an deñved.\n8 «Laeron ha tud fall eo\nar re oll a zo deuet em-raog;\nmed an deñved n'o-deus ket o zelaouet.\n9 — «Me eo an nor:\nAn neb a antreo drezon a vo salvet;\nmond ha dond a raio euz ar hraou d'ar mêz,\nha kavoud a raio da beuri.\n10 « Al laer a-vad ne zeu nemed evid laerez,\nlaza ha distruja.\nMe 'zo deuet evid rei ar vuez d'an dud\nma vezint beo-buezeg.\n11 «Me eo ar Pastor Mad.\nAr Pastor Mad a ro e vuez evid e zenved.\n12 «An hini n'eo nemed ar mevel,\nha n'eo ket-en ar pastor\npa n'eo ket an deñved e re dezañ,\na jom dizober da zelled\npa wél ar bleiz o tond,\na zilez an deñved\nhag a deh kuit.\nHag ar bleiz a skrap anezo\nhag a ra dezo mond amañ hag ahont.\n13 « Ar mevel a deh kuit,\npegwir n'eo nemed mevel\nha n'eo ket chalet gand an deñved.\n14 «Me eo ar Pastor Mad:\nAnaoud a ran va re,\nha va re am anavez,\n15 « evel ma 'h anavez an Tad ahanon,\nha ma 'h anavezan, me ive, an Tad.\nHa va buez a roan evid va deñved.\n16 « Deñved all am-eus c'hoaz (34),\nha n'emaint ket er park-deñved-mañ.\nAr re-ze ive am-eus da ren.\nKleved a raint va mouez,\nha ne vo nemed eun tropell\nhag eur pastor hepkén.\n17 «Ma kar an Tad ahanon,\neo ablamour ma roan va buez\nevid he hemer en-dro.\n18 «Dén e-béd ne denn anezi diganin,\nmed me eo\na ro anezi ahanon va-unan;\nGalloud am-eus d'he rei,\nha galloud am-eus d'he hemer en-dro.\nKement-se a zo bet gourhemennet din da ober\na-berz va Zad».\n19 Ar homzou-ze a lakeas en-dro dizunaniez etre ar Juzevien. 20 Meur a hini anezo a lavare :\n— «Dalhet eo gand an droug-spered ; kollet e-neus e benn; perag e selaouit enezañ?»\n21 Med re all a lavare:\n— «N'eo ket aze komzou eun dén dalhet gand an droug-spered. Daoust hag eun droug-spered a hell digeri daoulagad tud dall?»\nVA ZAD HA ME NE REOM NEMED UNAN\n22 Edod o lida e Jeruzalem gouel an Dedi (35). Ar goañv a oa.23 Jezuz a oa o vond hag o tond en templ, dindan porched Salomon. 24 Ar Juzevien en em zastumas en-dro dezañ hag a lavaras :\n— « Beteg pe vare e lezi ahanom en arvar? Ma 'z out ar Hrist, hel lavar deom sklêr».\n25 Jezuz a respontas dezo:\n— «Hel lavaret am-eus deoh ha ne gredit ket.\nAn oberou a ran en ano va Zad\n26 « med ne gredit ket\ndre ma n'oh ket euz va deñved.\n27 «Va deñved a zelaou va mouez;\nMe o anavez\nhag int-i a zeu d'am heul.\n28 «Me 'ro dezo ar vuez peurbaduz;\nne d-aint biken da goll,\nha nikun n'o diframmo euz va dorn.\n29 «Va Zad e-neus roet anezo din,\nhag Eñ a zo brasoh eged an oll.\nKement am-eus bet digand va Zad\na dalv muioh eged pep tra all,\nha dén ne hell diframma netra euz dorn va Zad.\n30 «Va Zad ha Me\nn'om nemed unan».\n31 Eur wech muioh e tastumas ar Juzevien mein evid e labeza.\n32 Neuze e lavaras Jezuz dezo :\n— «Greet em-eus dirazoh\nkalz a oberou kaer\nhag a zeu euz va Zad;\nevid pehini anezo\ne fell deoh va labeza?»\n33 Ar Juzevien a respontas dezañ :\n— «Neo ket evid eun oberenn gaer eo e fell deom da labeza, med evid eul le-doued, o veza m'en em lakez Doue, te hag a zo eun dén».\n34 Jezuz a respontas dezo:\n— «Daoust ha n'eo ket skrivet en ho Lezenn: «Lavaret am-eus, c'hwi 'zo doueed».\n35 «Ma teu ar Skritur da rei an ano a Zoue\nd'ar re a zo bet embannet dezo komzou Doue\n— ha ne hell ket ar Skritur beza kaset da 'fall —-\n36 «penaoz neuze e lavarit\nd'an hini a zo bet santelleet gand an Tad\nha kaset gantañ d'ar béd:\nwar zigarez m'am-eus lavaret:\n«Mab Doue on?»\n37 «Ma ne ran ket oberou va Zad,\nchomit hep kredi ennon.\n38 «Med ma ran anezo,\nha goude ma ne gredfeh ket ennon,\nkredit en oberou-ze,\nhag evel-se e ouezoh,\nhag e ouezoh muioh-mui,\nema an Tad ennon\nevel m'emaon en Tad».\n39 Neuze e klaskont eur wech c'hoaz kregi ennañ med tehed a reas a dre o daouarn.\n40 Jezuz a zistroas en tu all d'ar Jordan, el leh m'edo Yann o vadezi er penn kenta, hag e chomas eno.\n41 Kalz tud a zeue davetañ hag e lavarent:\n— «Yann, gwir eo, n'e-neus greet burzud e-béd, med gwir e oa kement e-neus lavaret diwar-benn an dén-ze».\n42 Ha niveruz e oant eno ar re a gredas ennañ.\n1 Bez' e oa eun dén klañv, Lazar, euz Betania, bourha-denn Mari hag he hoar Marta.\n2 Mari eo ar vaouez-se he-doa skuillet louzou c'hwez-vad war an Aotrou ha sehet dezañ e dreid gand he bleo. He breur Lazar eo a oa klañv.\n3 An diou hoar a gasas kelou da Jezuz:\n— «Aotrou, an hini a garez a zo klañv».\n4 P'e-noa klevet, e lavaras Jezuz:\n— «Ar hlenved-se ne gaso ket d'ar maro. Talvezoud a raio evid gloar Doue, rag diwarnañ e vo rentet gloar da Vab Doue».\n5 Karantez e-noa Jezuz evid Marta ha Mari he hoar ha Lazar.\n6 Koulskoude, goude beza klevet e oa klañv Lazar, e chomas c'hoaz daou zevez er memez leh.\n7 Goudeze hepkén e lavaras d'e ziskibien:\n— «Deom en-dro da Vro-Judea».\n8 Hag an diskibien a lavaras dezañ:\n— « Mestr, nebeud 'zo e klaske ar Juzevien labeza ahanout, hag ez ez en-dro du-ze?»\n9 Respont a reas Jezuz:\n— « Daoust ha n'eus ket daouzeg eur en deiz? An neb a gerz ouz sklêrijenn an deiz ne bako ket lamm, ablamour ma wél sklêrijenn ar béd-mañ.\n10 «Med, ma vale en noz, e pako lamm dre ziouer a sklêrijenn ennañ ».\n11 Goude ar homzou-ze, e lavaras Jezuz dezo:\n— « Or mignon Lazar a zo kousket. Mond a ran en hent d'e denna euz e gousk».\n12 Hag e lavaras dezañ e ziskibien :\n— «Aotrou, mar d-ema o kousked e paréo».\n13 Hogen euz e varo eo e-noa komzet Jezuz, hag int a zoñje dezo e oa euz ar housk pemdezieg. 14 Jezuz neuze a zisklerias frêz dezo:\n— « Maro eo Lazar. 15 Hag ablamour deoh ez on laouen o veza n'edon ket war al leh, evid ma teuoh da gredi. Bremañ a-vad deom beteg ennañ».\n16 Neuze Tomaz — a reer ar Gevell anezañ — a lavaras d'an diskibien all:\n— « Deom ive, ma varvim asemblez gantañ ».\n17 Pa zigouezas, e kavas Jezuz Lazar er béz abaoe pevar devez.\n18 Tost ema Betania da Jeruzalem: war-dro eun hanter eur vale (36). 19 Deuet e oa kalz Juzevien da weled Marta ha Mari, da ober dezo gourhemennou a gañv evid o breur.\n20 Marta, pa glevas edo Jezuz o tond, a yeas a-benn hent dezañ, e-pad ma chome Mari azezet en ti.\n21 Lavared a reas Marta da Jezuz:\n— « Aotrou, ma vijes bet amañ, ne vije ket marvet va breur.22 Med bremañ c'hoaz, her gouzoud a ran, kement tra a houlenni digand Doue, Doue henn roio dit».\n23 Jezuz a lavaras dezi :\n— «Sevel a raio da vreur a varo da veo».\n24 « Gouzoud a ran, a respont Marta, e savo da veo d'an deiz diweza, pa zavo da veo an oll dud varo».\n25 Jezuz a lavaras dezi:\n— « Me eo an adsav da veo hag ar vuez (37); an neb a gréd ennon — ha pa ve marvet — a vevo ;26 ha kement hini a vév hag a gréd ennon, sur ne varvo ket da vikén. Ha kredi a rez kement-se?»\n27 — «Ya, Aotrou, emezi, kredi a ran ez out ar Hrist, Mab da Zoue, an hini a zo o tond er béd».\n28 Neuze ez eas da helver he hoar Mari, ha sioulig e lavaras dezi:\n— «Ar Mestr a zo aze, hag a halv ahanout».\n29 O kleved kement-se, Mari a zavas dioustu hag a yeas d'e gavoud. 30 Jezuz n'oa ket antreet c'hoaz er vourhadenn, chomet 'oa el leh m'he-doa Marta kavet anezañ. 31 Ar Juzevien a oa chomet gand Mari en ti, hag e klaskent he frealzi. O weled anezi o sevel trumm evid mond er-mêz, ez ejont d'he heul. Soñjal a reent edo o vond d'ar béz evid leñva.\n32 Pa zigouezas Mari el leh m'edo Jezuz, ha pa welas anezañ, e kouezas e-harz e dreid, hag e lavaras dezañ:\n— «Aotrou, ma vijes bel amañ, ne vije ket marvet va breur».\n33 Jezuz neuze, o weled anezo o ouela, hi hag ar re a oa ouz he heul, a yeas drezañ skrij ha strafuill.\n34 Goulenn a reas:\n— «E peleh ho-peus lakeet anezañ?»\n— «Aotrou, emezo, deus ha gwél».\n35 Jezuz a zeuas an dour en e zaoulagad, 36 hag ar Juzevien a lavare:\n— «Gwelit pebez karantez e-noa evitañ!».\n37 Med lod all a lavare:\n— «Digoret e-neus e zaoulagad d'an hini dall, ha ne helle ket mired ouz an dén-mañ da vervel?»\n38 Jezuz a skrijas adarre hag a yeas d'ar béz, eur heo anezañ gand eur mên d'e stanka. 39 Lavared a reas Jezuz:\n— «Tennit ar mên kuit! »\nHa Marta, c'hoar an hini maro, a lavaras dezañ:\n— «Aotrou, c'hwez a zo gantañ... Rag ar pevare devez eo…».\n40 Respont a reas Jezuz dezi :\n— «Ha n'am-eus ket lavaret dit: ma kredez e weli gloar Doue?»\n41 Tennet e oe ar mên kuit: ha Jezuz, e zaoulagad savet war-zu an Neñv, a lavaras:\n— « Tad, trugarez dit d'am beza selaouet ! 42 Me a ouie e selaouez ahanon atao, med ablamour d'ar bobl tud a zo amañ en-dro din, em-eus komzet, evid ma kredint eo Te az-peus va digaset».\n43 O veza komzet evel-se, e krias a vouez kreñv:\n— «Lazar, deus er-mêz!»\n44 Hag e teuas er-mêz an hini a oa bel maro, lurennet e dreid hag e zaouarn, eul liñser en-dro d'e benn. Jezuz a lavaras dezo:\n— «Distagit dezañ elurennou ha lezit anezañ da vond».\nAR JUZEVIEN A LAK EN O FENN LAZA JEZUZ\n45 Kalz euz ar Juzevien deuet da gavoud Mari hag o-doa gwelet ar pez e-noa greet Jezuz a gredas ennañ. 46Med re all a yeas da gavoud ar Farizianed ha da gonta dezo petra e-noa greet Jezuz.47 Ar Veleien-Vraz hag ar Farizianed a vodas eur Huzul hag a lavaras:\n— «Petra 'reom? An dén-se a ra kalz burzudou!48 Ma lezom anezañ da genderhel evel-se e kredo an oll ennañ hag e teuy ar Romaned da zistruja hag on leh santel hag or broad ».\n49 Unan anezo, Kaifaz, hag a oa Beleg-Braz er bloavez-se a lavaras dezo:\n— «Ne intentit netra! 50 Ne zoñjit ket zokén e ve gwelloh deoh e varvfe eun dén hebkén evid ar bobl ha n'ez afe ket da goll ar vroad a-béz ».\n51 N'eo ket anezañ e-unan e lavaras ar homzou-ze, med o veza m'oa Beleg-Braz er bloavez-se e tiouganas e ranke Jezuz mervel evid ar vroad. 52 Ha n'eo ket hebkén evid ar vroad, med evid dastum en unaniez bugale Doue strewet amañ hag ahont.\n53 E deiz-se end-eün e oe divizet ganto e lakaad d'ar maro.\n54 Jezuz, diouz e du, a jomas heb mond a-wél d'an oll e-touez ar Juzevien; en em denna' reas en eur vro tost d'ar goueleh, en eur gêr anvet Efraïm, hag e chomas eno gand e ziskibien.\n55 Koulskoude, e oa tost Pask ar Juzevien ; ha da zerhent ar Pask-se, e pignas kalz tud euz ar vro-ze da Jeruzalem, evid beza glaneet. 56 Klask a reent Jezuz; hag en Templ, el leh m'edont, e lavarent kenetrezo:\n— «Petra 'zoñj deoh! Ha dond a raio d'ar gouel?\n57 Priñsed ar veleien hag ar Farizianed o-doa roet urz : an neb a ouezfe e peleh edo, dond d'e ziskuilla evid ma vefe kroget ennañ.\nLEIN E TI MARTA HA MARI\n1 C'hweh devez a-raog ar Pask e tigouezas Jezuz e Betania, el leh m'edo Lazar, an hini e-noa adsavet a-douez ar re varo.2 Eur préd a oe roet en e enor; Marta a oa o servicha, ha Lazar unan euz ar re a oa ouz taol gand Jezuz.\n3 Mari a gemeras eul luriad louzou c'hwez-vad, eoul nard pur a briz bras ; her skuilla a reas waj dreid Jezuz hag o zeha gand he bleo. Karget e oa an ti a-béz gand ar frond.\n4 Neuze e lavaras Judaz Iskariot, unan euz e ziskibien, hennez end-eûn hag a dlee e werza:\n5 — « Perag n'eo ket bet gwerzet al louzou c'hwez-vad-se tri hant diner, ha roet ar priz d'ar beorien? »\n6 Komz a reas evel-se, n'eo ket a-vad en abeg ma oa chalet gand ar beorien, med en abeg ma 'z oa laer ; karget e oa euz ar yalh, hag e oa troet da laerez ar pez a veze lakeet enni.\n7 Hag e lavaras Jezuz:\n— «Lez anezi, dezi d'her mired evid an deiz ma vin sebeliet. 8 Peorien ho-po bepréd en ho touez, me a-vad n'ho-peus ket ahanon ganeoh evid atao».\n9 Koulskoude eun niver braz a Juzevien o-doa klevet edo Jezuz eno hag e teujont, n'eo ket hebkén ablamour da Jezuz e-unan, med ive evid gweled Lazar e-noa savet a-douez ar re varo. 10 Neuze e tivizas Priñsed ar veleien lakaad Lazar ive d'ar maro, 11 peogwir e oa en abeg dezañ e kuitee anezo kalz Juzevien, hag e kredent e Jezuz.\nDEVEZ AR BLEUNIOU\n12 Antronoz, ar bobl tud deuet evid ar gouel a glevas edo Jezuz o tond da Jeruzalem. 13 Ha ganto skourrou gwez palmez, ez ejont en arbenn dezañ en eur grial:\n«Benniget an hini a zeu en ano an Aotrou,\n« Roue Israël! »\n14 O veza kavet eun azenig, Jezuz a azezas warnañ evel m'eo skrivet:\n15 «N'ho-pet ket aon, mer h Sion;\nsetu da roue 'o tond\nazezet war azen yaouank eun azenez».\n16 Er penn kenta, ne gomprenas ket an diskibien petra 'hoarveze, med goude m'e-noa Jezuz resevet gloar, e teuas da zoñj dezo e oa bet skrivet kement-se diwar e benn, hag an dra-ze end-eün eo a oa bet greet dezañ. 17 Koulskoude e roe testeni dezañ an dud a oa gantañ p'e-noa galvet Lazar er-mêz euz ar béz hag e zavet a-douez ar re varo. 18 Hag en abeg ive m'o-doa klevet e-noa greet ar zin-se e oa deuet an dud en arbenn dezañ. 19 Ar Farizianed a lavaras kenetrezo:\n— « Gweled a rit, ne hounezit netra, setu ma'z a an oll d'e heul».\nAR HLOAR HAG AR GROAZ\n— 20 Bez' e oa Gresianed e-touez an dud pignet da Jeruzalem da geñver ar gouel (38).21 Dond a rejont da gavoud Filip, hag a oa euz Betsaïda e Bro-Halilea, da houlenn outañ:\n— «Aotrou, ni 'garfe gweled Jezuz».\n22 Filip a yeas da lavared da Andre, hag o-daou e lavarjont da Jezuz.\n23 Jezuz a respontas evel-henn:\n— «Deuet eo an eur (39) ma tle Mab an Dén reseo e hloar.\n24 «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh: Ar hreunenn winiz taolet en douar, ma ne varv ket, ne zoug netra.\nMa varv a-vad,\ne tougo frouez e-leiz.\n25 « An neb a gar e vuez\na gollo anezi ;\nan neb a zispriz anezi er béd-mañ\na viro anezi evid ar vuez peurbaduz.\n26 « An neb a 'fell dezañ va zervicha\nra zeuio d'am heul,\nhag el leh ma vin,\ne vo ive va zervicher.\nAn hini a vo servicher din\na vo enoret gand va Zad.\n27 « Bremañ ez on strafuillet.\nTad savete ahanon euz an eur mañ.\nHa koulskoude evid an eur-mañ end-eün eo ez on deuet.\nTad, ro gloar d'az ano ! »\n28 Dond a reas neuze eur vouez euz an Neñv:\n« Gloar am-eus roet dezañ\nha c'hoaz e roin gloar dezañ ».\n29 Ar bern tud a oa eno o-doa klevet ar vouez, hag e lavarent e oa bet eun tarz-kurun. Med lod all a lavare:\n— «Eun El eo e-neus komzet outañ».\n30 Jezuz a gomzas a-nevez:\n— «N'eo ket evidon eo deuet ar vouez-se\nBremañ ez a ar béd da veza barnet.\n31 « Bremañ, Mestr ar béd (40)\na vo taolet er-mêz.\n32 «Ha me pa vin savet uhel diouz an douar,\nme a zacho an oll davedon ».\n33 Kement-se a lavare evid rei da intent peseurt maro e-noa da houzañv.\n34 Respont a reas an dud dezañ :\n— «Desket on-eus dre al Lezenn e tle ar Hrist chom da viken. Perag 'ta e lavarez e tle Mab an Dén beza uhel-savet? Piou eo eta ar Mab an Dén-se?»\n35 Jezuz a respontas dezo:\n— «Ar sklêrijenn a zo c'hoaz en ho-touez\nevid eun nebeud amzer.\ne-keid ha m'ho-peus ar sklêrijenn,\ngand aon na vefeh paket gand an deñvalijenn.\nAn nep a gerz en deñvalijenn\nne oar ket da beleh ez a.\n36 « E-keid ha m'ema ar sklêrijenn ganeoh,\nkredit er sklêrijenn,\nevid dond da veza tud a sklêrijenn».\nGoude beza komzet evel-se ez eas Jezuz kuit da guzad outo.\nDISKRED AR JUZEVIEN\n37 Daoust dezañ beza greet kemend-all a zinou dirazo ne gredent ket ennañ. 38 Hag e teuas evel-se da wir komzou ar profet Izaiaz:\n« Aotrou, piou e-neus kredet\n« ar pez e-neus klevet euz or perz?\n« ha da biou eo bet roet da anaoud\n« galloud an Aotrou ? »\n39 An hevelep Izaiaz e-neus diskleriet perag ne hellent ket kredi :\n« Dallet e-neus o daoulagad\n« ha kaledet o halonou,\n« evid na welint ket gand o daoulagad,\n« na intentint ket gand o halonou,\n« na zistroint ket ouzin,\n« rag pareet am-befe anezo ».\n41 Izaiaz a lavare kement-se rag m'e-neus gwelet e hloar ha komzet diwar e benn.\n42 Koulskoude, e-touez ar Pennou-Braz o-unan, kalz a gredas ennañ, med ablamour d'ar Farizianed, ne gredent ket henn diskleria, gand aon da veza taolet er-mêz euz ar zinagog. 43 Rag gwelloh e kavent ar hloar a zeu a-berz an dud eged ar hloar a zeu a-berz Doue.\n44 Jezuz a zavas e vouez hag a lavaras :\n— «An hini a gréd ennon\nn'eo ket ennon eo e kréd,\nmed en hini e-neus kaset ahanon.\n45 « Hag an hini am gwél\na wél an hini e-neus kaset ahanon.\n46 «Me eo ar sklêrijenn\na zo deuet er béd\nevid na jomo ket en deñvalijenn\nan neb a gréd ennon.\n47 «Ma 'z eus unan bennag\nhag a glév va homzou\nha n'o mir ket,\nn'eo ket me eo a varno anezañ,\nrag n'on ket deuet evid barn ar béd\nmed evid salvi ar béd.\n48 « An nep am distaol\nha na zigemer ket va homzou\ne-neus e varner\nar Gomz am-eus lavaret\nher barno d'an deiz diweza.\n49 « Ha me n'eo ket ahanon va-unan am-eus komzet,\nmed an Tad hag e-neus kaset ahanon\ne-neus gourhemennet din\nar pez am-boa da lavared ha da gelenn.\n50 « Ha gouzoud a ran\neo e hourhemenn buez peurbaduz\nAr pez a lavaran eta,\nhel lavared a ran\nevel m'e-neus an Tad bel lavaret din ».\nJEZUZ A WALH O ZREID D'E ZISKIBIEN\n1 A-raog Gouel Pask, Jezuz o houzoud e oa deuet evitañ an eur da dremen euz ar béd-mañ daved e Dad, Eñ hag e-noe karet e dud hag a oa er béd, o haras beteg penn.\n2 E-pad eur préd, p'e-noa dija lakeet an diaoul e kalon Judaz, mab Simon Iskariot, ar zoñj d'e werza, 3 Jezuz, o houzoud e-noa e Dad laket pep tra etre e zaouarn, hag e oa deuet euz Doue hag e tistroe daved Doue,4 a zav diouz taol, a denn e vantell, a gemer eul lienenn hag a lak anezi en-dro d'e zargreiz.\n5 Neuze e skuill dour en eur vasin hag en em ro da walhi treid e ziskibien, ha d'o zeha gand al lienen a oa en-dro dezañ.\n6 Dond a reas evel-se beteg Simon-Pèr hag hemañ a lavaras dezañ:\n— «Te Aotrou, gwalhi din va zreid?»\n7 Respont a reas Jezuz dezañ :\n— « Ar pez a ran ne intentez ket bremañ, med diwezatoh e ri».\n8 Pèr a lavaras dezañ:\n— «Gwalhi va zreid din-me?, nann, ne walhi biken din va zreid ! »\nHa Jezuz dezañ:\n— «Ma ne walhan ket ahanout, n'az-po perz e-béd ganin».\n9 Lavared a reas neuze Simon-Pèr dezañ :\n— « Neuze, Aotrou, n'eo ket hepkén va zreid med ive va daouarn ha va 'fenn».\n10 Lavared a reas Jezuz dezañ:\n— « An dén e-neus en em walhet n'e-neus ezomm e-béd mui da veza gwalhet, glan eo penn-da-benn.\n«Ha c'hwi a zo glan; n'eo ket an oll ahanoh a-vad».\n11 Rag gouzoud a ree piou a dlee e werza. Setu perag e-noa lavaret: «N'eo ket an oll ahanoh a zo glan».\n12 Goude beza gwalhet dezo o zreid, e wiskas adarre e zillad, ez eas a-nevez ouz taol hag e lavaras dezo :\n«Hag intent a rit-hu ar pez am-eus greet deoh?\n13 «Va envel a rit Mestr hag Aotrou,\nha gwir a lavarit,\nrag bez' ez on.\n14 «M'am-eus-me, ho Mestr hag hoh Aotrou,\ngwalhet deoh ho treid,\nc'hwi ive a dle gwalhi ho treid an eil d'egile (41).\n15 «Eur skwer am-eus roet deoh,\nevid ma reoh, c'hwi ive,\nevel m'am-eus greet deoh.\n16 «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh,\nn'eo ket ar zervicher brasoh eged e vestr,\nnag ar hannad brasoh eged an hini e-neus e gaset.\n17 « Anaoudeg euz an traou-ze\ne vezoh eùruz,\nda vihana ma vevit hervezo.\n18 «N'eo ket evidoh oll eo e komzan;\n— anaoud a ran ar re am-eus dibabet —\nmed evid ma teuio da wir ar Skritur:\n«An hini a zebre ar bara ganin\n«e-neus savet e zeul a-eneb din».\n19 «Hel lavared a ran deoh bremañ,\na-raog ma tigouezo,\nevid ma kredoh «Ez On-me»\n20 «E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh:\nAn neb a zigemer an hini a gasan\nam digemer me va-unan,\nhag an neb am digemer\na zigemer an hini e-neus kaset ahanon».\nJEZUZ A RO DA ANAOUD AN TRUBARD\n21 Goude beza komzet evel-se, e oe Jezuz strafuillet er spered, hag e tisklerias frêz:\n« E gwirionez, e gwirionez, unan ahanoh a zo o vond d'am gwerza».\n22 Selled a ree an diskibien an eil ouz egile, o houlenn enno o-unan euz piou e komze.\n23 Unan euz an diskibien, an hini end-eün a oa karet gand Jezuz, a oa astennet harp ouz Jezuz.24 Simon Pèr a dennas e evez :\n«Goulenn 'ta euz piou ez eus ano gantañ».\n25 An diskibl a zoublas war vruched Jezuz hag (42) a houlennas outañ:\n«Piou eo Aotrou?»\n26 Jezuz a respontas :\n«An hini a ginnigin dezañ an tamm am-bo soubet».\nHa Jezuz kemered an tamm e-noa soubet hag e rei da Judaz Iskariot, mab Simon.27 D'ar mare-ze, p'e-noa kinniget an tamm-se dezañ, eh antreas Satan ennañ.\nJezuz a lavaras neuze:\n«Ar pez az-peus da ober, her gra buan».\n28 Med nikun euz ar re a oa war al leh ne intentas perag e-noa lavaret kement-se.29 O veza m'edo ar yalh gand Judaz, lod a zoñjas e-noa lavaret Jezuz dezañ prena ar pez a oa réd evid ar gouel, pe c'hoaz rei eun dra bennag d'ar paour.\n30 Hag evid Judaz, kemeret gantañ an tamm, ez eas er-mêz raktal. Noz teñval e oa.\n31 Pa oe eet Judaz er-mêz, e lavaras Jezuz:\n« Bremañ e-neus Mab an Dén resevet gloar, ha drezañ e-neus Doue resevet gloar.\n32 « Doue a roio gloar dezañ, ennañ e-unan, hag hep dale eo e roio gloar dezañ ».\n33 «Va bugaligou,\nn'emaon ganeoh nemed evid eun nebeud amzer;\nha m'am-eus lavaret d'ar Juzevien:\n«D'al leh ma 'z an\nne hellit ket dond»,\ndeoh-c'hwi ive e lavaran bremañ kement-se.\n34 «Eur gourhemenn nevez a roan deoh:\nEn em garit an eil egile.\nEvel m'am-eus-me ho karet\ne tleit, c'hwi ive,\nen em gared an eil egile.\n35 «M'ho-peus karantez an eil evid egile\ne ouezo an oll ez oh diskibien din ».\n36 Lavaret a reas Simon Pèr dezañ :\n— «Aotrou, da beleh ez ez?»\n— «D'al leh ez an, eme Jezuz,\nne héllez ket dond d'am heul bremañ,\nmed dond a ri diwezatoh».\n37 — «Aotrou, eme Bèr, perag ne hellan ket mond d'az heul bremañ dioustu? Va buez a roin evidout ».\n38 Jezuz a respontas:\n— « Rei da vuez evidon !\nE gwirionez, e gwirionez m'hel lavar dit:\nnann ne gano ket ar hillog\na-raog m'az-po va dinahet teir gwech.\nJEZUZ EN HENT WAR-ZU AN TAD\n1 « Na lezit ket ho kalon da veza strafuillet.\nKredi a rit e Doue;\nkredit ennon-me ive.\n2 « E ti va Zad ez eus meur a zemeurañs. Ma ne vije ket bet evel-se, daoust ha lavaret am-bije deoh edon o vond da bourchas deoh eur plas?\n3 « Ha pa vin eet d'e bourchas deoh,\nme a zeuio en-dro d'ho kemer ganin,\nevid ma vezoh, c'hwi ive,\nel leh m'emaon-me.\n4 « D'al leh ma 'z an,\nc'hwi a oar an hent».\n5 Tomaz a lavaras dezañ :\n«Aotrou, n'ouzom ket da beleh ez ez;\npenaoz e ouezfem an hent?»\n6 Hag e lavaras Jezuz dezañ:\n«Bez ez on-me an hent,\nar wirionez hag ar vuez (43).\nN'ez a dén d'an Tad, nemed drezon.\n7 « Pegwir eh anavezit ahanon eh anavezit ive va Zad.\nA-vremañ eh anavezit anezañ, hag ho-peus e welet ».\n8 Neuze e lavaras Filip dezañ:\n«Aotrou, diskouez 'ta deom an Tad, hag an dra-ze a zo a-walh evidom».\n9 Hag e lavaras Jezuz dezañ:\n— «Keid-all a zo emaon ganeoh,\nha ne anavezez ket ahanon, Filip?\nAn hini a wél ahanon\na wél an Tad.\nPenaoz e hellez-te lavared:\n« Diskouez deom an Tad? »\n10 « Ha ne gredez ket emaon en Tad hag an Tad ennon?\nAr homzou a lavaran deoh,\nn'eo ket ahanon va-unan eo e lavaran anezo.\nAn Tad, Eñ hag a zo ennon,\na ra e oberou dezañ e-unan.\n11 «Kredit ahanon:\nMe a zo en Tad hag an Tad a zo ennon;\nha ma ne gredit ket ar pez a lavaran,\nkredit ablamour d'an oberou-ze.\n12 «Ya, e gwirionez m'hel lavar deoh:\nan hini a gréd ennon\nraio, eñ ive, an oberou a ran,\nha re vrasoh zokén,\npegwir ez an daved va Zad.\n13 «Kement tra a houlennoh em ano,\nhenn ober a rin,\nhag evel-se e vo roet gloar d'an Tad dre ar Mab.\n14 « Ma houlennit eun dra bennag em ano,\nhenn ober a rin.\n15 « Ma karit ahanon,\nc'hwi a viro va gourhemennou ».\nPROMESA AR SPERED-SANTEL\n«Me a bedo an Tad\nhag e roio deoh eur Skoazeller (44) all\nhag a jomo ganeoh beteg fin ar béd.\n17 Eñ eo Spered ar wirionez.\nN'eo ket ar béd evid e reseo,\no veza ma n'her gwél ket\nha ma ne anavez ket anezañ.\nMed c'hwi a anavez anezañ,\nrag ennoh e chomo\nhag ennoh e vezo.\n18 «N'ho lezin ket emzivad;\ndistrei a ran davedoh.\n19 « C'hoaz eur pennadig amzer,\nhag ar béd n'am gwelo mui,\nmed c'hwi am gwelo beo\nha c'hwi a vevo ive.\n20 « En deiz-se e ouezoh emaon em Zad\nha c'hwi ennon,\nha me ennoh.\n21 An hini a zalh d'am gourhemennou\nhag a vir anezo,\nhennez eo a gar ahanon,\nhag an hini a gar ahanon\na vo karet gand va Zad;\nha diouz va zu, me a garo anezañ\nhag en em ziskouezo dezañ».\n22 Jud — n'eo ket Judaz Iskariot — a lavaras dezañ:\n« Petra 'zo kaoz, Aotrou, ma 'z ez d'en em ziskouez deom ha n'eo ket d'ar béd? »\n23 Respont a reas Jezuz dezañ :\n— « An hini a gar ahanon\na zalho d'am Homz\nha va Zad a garo anezañ ;\ndond a raim beteg ennañ,\nhag on demeurañs a raim ennañ.\n24 « An neb ne gar ket ahanon,\nne vir ket va Homz.\nHogen, ar homzou a glevit\nn'eo ket va re-me int,\nmed re an Tad e-neus kaset ahanon.\n25 « Kement-mañ am-eus lavaret deoh\ne-pad m'emaon o chom ganeoh.\n26 « Ar Skoazeller, ar Spered-Santel,\na vo kaset deoh euz va ferz,\nhennez a roio deoh kemennadurez war bep tra,\nhag a zigaso deoh da zoñj\neuz kement am-eus lavaret deoh.\n27 « Ar peoh a lezan ganeoh,\nva 'feoh a roan deoh.\nN'eo ket evel ma ro ar béd eo her roan deoh.\nNa strafuill, nag aon eta en ho kalon.\n28 «Klevet ho-peus ganin:\n«Mond a ran kuit hag e teuan davedoh».\nMa karfeh ahanon e vefeh laouen\nablamour ma 'z an da gavoud an Tad,\nrag brasoh egedon eo an Tad.\n29 « Hel lavaret am-eus deoh bremañ,\nevid ma krédfeh pa vo digouezet.\n30 «Diwar vremañ ne gomzin nemeur ganeoh,\nrag o tond ema Priñs ar béd-mañ;\ne gwirionez, n'e-neus galloud e-béd warnon.\n31 Med dond a ra, evid ma ouezo ar béd\ne karan va Zad\nhag e ran hervez ar pez e-neus gourhemennet din...\n« Savit ! Deom a-hann ! » (45)\nJEZUZ AR WINIENN WIRlON (46)\n1 Me eo ar winienn wirion\nha va Zad eo ar gwiniennour.\n2 « Kement skourr ennon ha ne zougo ket a 'frouez\na vo lamet kuit ;\nha kement hini a zougo frouez\na vo nêteet gantañ ha krennet\nevid ma tougo muioh a 'frouez.\n3 « C'hwi adal bremañ a zo net,\nablamour d'ar homzou am-eus lavaret deoh.\n4 «Ne hell ket eur skourr\ndistag diouz ar winienn\ndougenn frouez drezañ e-unan ;\nna c'hwi kennebeud,\nma ne jomit ket ennon.\n5 «Me eo ar winienn,\nc'hwi ar skourrou.\nAn hini a jom ennon\nha me ennañ,\nhennez a zoug kalz frouez,\nrag distag diouzin\nne hellit ober netra.\n6 « An neb ne jom ket ennon\na vo stlapet kuit\nevel ma reer d'eur skourr,\nhag e seho;\ndastumet e vo\nha taolet en tan da zevi.\n7 «Ma chomit ennon\nha ma chom va homzou ennoh,\nc'hwi a houlenno ar pez ho-po c'hoant,\nhag e vo roet deoh.\n8 «Kement-mañ eo a roio gloar d'an Tad:\nma tougit frouez e-leiz\nha ma vezit diskibien din.\n9 « Evel m'e-neus va Zad karet ahanon,\nme ive am-eus ho karet;\nChomit em harantez.\n10 « Ma virit va gourhemennou\ne chomoh em harantez,\nevel ma choman me e karantez va Zad en eur vired e hourhemennou.\n11 «Kement-se am-eus lavaret deoh evid ma vo ennoh va levenez, ha ma vo leun-barr ho levenez.\n12 «Hemañ eo va gourhemenn din-me:\nEn em garit an eil egile,\nevel m'am-eus ho karet.\n13 «N'eus ket brasoh karantez\neged rei ar vuez\nevid ar re a garer.\n14 « C'hwi 'vo mignoned din\nma rit ar pez a hourhemennañ deoh.\n15 «N'eo ket an ano a zervicher a roan deoh hiviziken,\nrag ar zervicher ne oar ket petra 'ra e vestr.\nBremañ e roan deoh an ano a vignon, r\nrag kement am-eus klevet gand va Zad\nam-eus roet deoh da anaoud.\n16 «N'eo ket c'hwi eo ho-peus choazet ahanon;\nmed me eo am-eus ho choazet c'hwi,\nha roet karg deoh da vond:\nha da zougenn frouez, ha frouez paduz.\nNeuze, kement a houlennoh digand va Zad, em ano,\nEñ her roio deoh.\n17 «Ar pez a hourhemennañ deoh\neo en em gared an eil egile ».\nKASONI HA PEHED AR BED\n18 « M'e-neus ar béd kasoni ouzoh,\nc'hwi a ouezo e-neus bet kasoni ouzin da genta.\n19 « Ma vijeh euz ar béd,\nar béd e-nije bet karantez\nouz ar pez a vije dezañ.\nMed n'oh ket euz ar béd;\nme eo am-eus ho tispartiet diouz ar béd,\nha setu perag e-neus ar béd kasoni ouzoh.\n20 « Dalhit soñj euz ar gomz am-eus lavaret deoh :\nAr zervicher n'eo ket brasoh eged e vestr.\nM'o-deus gwall-gaset ahanon,\nc'hwi ive a vo gwall-gaset ganto.\n21 « An oll draou-ze a raint deoh\nablamour d'am ano,\nrag n'anavezont ket\nan hini e-neus kaset ahanon.\n22 « Ma ne vijen ket deuet,\nha ma n'am-bije ket komzet outo,\nn'o-dije pehed e-béd;\nmed bremañ n'o-deus digarez vad e-béd d'o 'fehed.\n23 « An hini e-neus kas ouzin,\ne-neus kas ouz va Zad.\n24 « Ma n'am-bije ket greet en o-zouez an oberou-ze\nha n'e-neus dén all e-béd greet,\nn'o-dije ket a behed.\nMed bremañ, goude m'o-deus gwelet,\no-deus kasoni ouzin hag ouz va Zad.\n25 Ha kement-se evid ma teuio da wir\nar gomz a zo bet skrivet en o Lezenn:\n«Kasaet o-deus ahanon heb abeg».\n26 «Pa zeuio ar Skoazeller\na gasin-me deoh a-berz va Zad,\nSpered ar Wirionez a zeu euz an Tad,\nEñ a roio testeni diwar va 'fenn.\n27 «ha c'hwi, d'ho tro, a roio testeni din, ablamour\nm'emaoh ganin abaoe ar penn kenta».\n1 An traou-ze am-eus lavaret deoh\nevid ho mired da veza skoillet.\n2 Taolet e vezoh er-mêz euz ar zinagogou;\ndond a ra zokén an eur\nd'an hini ho lakaio d'ar maro,\nma kredo dezañ kinnig da Zoue eur zakrifis.\n3 Ober a raint kement-se\nablamour n'o-deus anavezet nag an Tad na me.\n4 Med lavaret am-eus deoh an traou-ze,\nevid m'ho-po soñj, pa zeuio an eur,\nam-boa o lavaret deoh;\nn'am-eus ket o lavaret abaoe ar penn kenta\no veza m'edon ganeoh».\nOBEROU AR SPERED-SANTEL\n5 « Med bremañ ez an daved an hini e-neus kaset ahanon\nha ne houlenn nikun ahanoh ouzin:\n«Da beleh ez ez?»\n6 « Hag ablamour m'am-eus lavaret an dra-ze deoh\neo bet leuniet ho kalon a dristidigez.\n7 «Med me a lavar deoh ar wirionez:\nEun dra vad eo evidoh ez afen kuit,\nrag ma ne 'z an ket kuit,\nne zeuio ket ar Skoazeller davedoh ;\ner hontrol, ma 'z an kuit,\ne kasin anezañ deoh.\n8 « Hag eñ a ziskouezo sklêr d'ar béd\nhag ar varnedigez. (47).\n9 « Ar pehed,\ne kement ha ne gredont ket ennon.\n10 « Ar justis,\ne kement ha ma 'z an daved va Zad,\nha n'am gweloh mui.\n11 « Ar varnedigez\ne kement ha m'eo bet barnet dija\npriñs ar béd-mañ.\n12 « Kalz traou all am-eus c'hoaz da lavared deoh,\nmed n'oh ket evid o dougenn bremañ.\n13 «Pa vo deuet ar Spered a Wirionez,\nEñ a reno ahanoh er wirionez penn-da-benn,\nrag n'eo ket anezañ e-unan eo e komzo,\nmed kement a glevo a lavaro ;\nhag ar pez a zo da zond a zisklerio deoh.\n14 « Gloar a roio din\nrag kemer a raio euz ar pez a zo din\nevid henn diskleria deoh.\n15 «Kement a zo d'an Tad a zo din,\nsetu perag am-eus lavaret deoh:\n« Kemer a raio euz ar pez a zo din\n«evid henn diskleria deoh».\nGOUELVAN HA LEVENEZ\n16 « C'hoaz eun nebeud amzer\nha n'am gweloh mui,\nha c'hoaz eun nebeudig amzer\nhag am gweloh».\n17 Neuze e lavaras kenetrezo lod euz e ziskibien:\n— «Petra 'lavar deom:\n« C'hoaz eun nebeudig amzer\n« ha n'am gweloh mui,\n« ha c'hoaz eun nebeud amzer\n«hag am gweloh?»\n«Daved va Zad emaon o vond.»\n18 Lavared a reent eta:\n« Petra eo « an nebeud amzer-ze » ; ne intentom ket petra 'fell dezañ lavared».\n19 O houzoud o-doa c'hoant da ober goulennou outañ, e lavaras Jezuz dezo:\n— «Klask a rit gouzoud kenetrezoh,\npetra 'fell din lavared gand:\n« C'hoaz eun nebeud amzer\n« hag am gweloh ».\n20 « E gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh:\nC'hwi a ouelo hag a hirvoudo,\nendra ma vo laouenedigez gand ar béd:\nC'hwi a vo glaharet,\nmed trei a raio ho klahar e levenez.\n21 « Eur vaouez, pa laka he hrouadur er béd,\na zo en dristidigez,\no veza m'eo deuet ar mare eviti.\nMed p'he-deus ganet he hrouadur,\nn'he-deus mui a zoñj euz he foan\ngand ar joa he-deus\no veza ma 'z eus deuet eun dén er béd.\n22 « Evel-se, c'hwi a zo bremañ en dristidigez,\nmed ho kweled a rin en-dro,\nha laouennaad a raio ho kalon,\nhag al levenez-se ne vo dén d'he lemel diganeoh.\n23 « Hag en deiz-se,\nne reoh ouzin goulenn e-béd kén war netra.\nE gwirionez, e gwirionez m'hel lavar deoh,\nkement tra a houlennoh digand va Zad, em ano,\na vo roet deoh gantañ.\n24 « Beteg-henn n'ho-peus goulennet netra em ano.\nGoulennit hag e resevoh,\nhag e vo leun-barr ho levenez».\nAN TREH D'AR BED\n25 «Lavaret am-eus an traou-ze deoh\nMed dond a ra an eur ha ne gomzin ket ouzoh e parabolennou,\nmed komz a rin sklêr\ndiwar-benn va Zad.\n26 «En deiz-se e houlennoh em ano,\nha koulskoude ne lavaran ket\ne pedin an Tad evidoh,\n27 rag an Tad e-unan ho kar\nrag m'ho-peus va haret\nha m'ho-peus kredet ez on deuet euz a Zoue.\n28 « Eet on er-mêz euz an Tad\nha deuet er béd.\nHa bremañ e kuitaan ar béd,\nhag e tistroan da gavoud va Zad».\n29 E ziskibien a lavaras dezañ:\n« Setu ma komzez didroidell bremañ hag e lezez a-gostez pep doare damguz. 30 Bremañ e houzom eh anavezez pep tra, ha n'az-peus ket ezomm e rafe dén goulennou ouzit. Setu perag e kredom ez out deuet euz a Zoue».\n31 Ha Jezuz a respontas dezo:\n« Kredi a rit bremañ !\n32 « Setu ma teu an eur,\nha deuet eo,\nma vezoh strewet pep hini diouz e du,\nha ma lezoh ahanon va-unan.\nMed n'emaon ket va-unan;\nan Tad a zo ganin.\n32 «An traou-ze am-eus lavaret deoh\nevid m'ho-po ar peoh ennon.\nEr béd-mañ e kavoh trubuill,\nmed ho pet fiziañs;\ntreh on bet d'ar béd».\nPEDENN JEZUZ (48)\n1 Goude beza komzet evel-se, e savas Jezuz e zaoulagad\nwar-zu an Neñv hag e lavaras:\n«Tad, deuet eo an eur:\nRo gloar d'az Mab,\nevid ma roio da Vab gloar dit,\n2 «hag, evel m'az-peus roet galloud dezañ war bep dén,\nma roio ar vuez peurbaduz,\nda gement hini az-peus roet dezañ.\n3 « Hogen, ar vuez peurbaduz eo kement-mañ :\nma'h anavezint ahanout\nTe ha n'eus Doue gwirion ebed nemedout,\nha ma 'h anavezint an hini az-peus digaset,\n4 «Roet am-eus gloar dit war an douar,\nkaset am-eus da benn\nal labour az-poa fiziet ennon.\n5 « Dit eo bremañ, Tad,\nda rei din en da gichenn\nar hloar a oa din en da gichenn\na-raog ma oa ar béd anezañ.\n6 « Roet am-eus da ano da anaoud\nd'an dud az-peus tennet euz ar béd\nevid o rei din.\nDit e oent,\nhag az-peus roet anezo din.\nMiret o-deus da Gomz.\n7 « Gouzoud a reont bremañ\neo diganit e teu kement az-peus roet din;\n8 « Hag ar homzou az-peus fiziet ennon,\nam-eus roet dezo.\nO digemeret o-deus\nha diskleriet ez eo gwir ez on deuet ahanout,\nha kredet eo gwir az-peus va digaset».\nPEDENN JEZUZ EVID E EBESTEL\n9 «Me a béd evito;\nNe bedan ket evid ar béd,\nmed evid ar re az-peus roet din,\nrag dit ez int.\n10 « Kement a zo din a zo dit\nha kement a zo dit a zo din,\nha va gloar a gavan enno.\n11 « N'emaon mui er béd,\nmed int-i a zo er béd,\nendra ma 'z an davedout.\nTad Santel, mir en da ano\nar re az-peus roet din,\nevid ma vezint unan\nevel ma 'z om-ni unan. ;\n12 « Keid ha m'on bet ganto,\nme eo a vire dre da ano\nar re az-peus roet din;\no diwallet am-eus,\nha n'eus aet nikun da goll\nnemed ar mab a zaonidigez,\nevid ma teufe ar Skritur da wir.\n13 « Med bremañ emaon o tond davedout\nha kement-mañ a lavaran\np'emaon c'hoaz er béd,\nevid ma vezint leun-barr\neuz va levenez en he fez.\n14 « Da Gomz am-eus roet dezo,\nhag ar béd e-neus kemeret kas outo,\nablamour n'int ket euz ar béd,\nevel m'a n'on ket, me kennebeud, euz ar béd.\n15 «N'eo ket o zenna euz ar béd\neo a houlennañ diganit,\nmed o diwall diouz an droug.\n16 «N'int ket euz ar béd,\nevel n'on ket, me, kennebeud, euz ar béd.\n17 «Gra ma vint gouestlet dit dre ar wirionez:\ngwirionez eo da Gomz.\n18 « Evel m'az-peus kaset ahanon er béd,\nme a gas anezo er béd.\n19 « Hag evito en em ouestlan dit,\nevid ma vint, d'o zro,\ngouestlet dre ar wirionez.\nPEDENN JEZUZ EVIDOM\n20 « Ne bedan ket evito hepkén,\nmed ive evid ar re a grédo diwar o Homz.\n21 «Gra dezo beza unan hepkén ennon\nevel m'emaout-te, Tad, ennon\nha me ennout;\nGra dezo ive beza unan hepkén ennon,\nma kredo ar béd\nez eo ganit on bel kaset.\n22 « Ar hloar az-peus roet din\nam-eus roet dezo,\nevid ma vint unan hepkén\nevel ma 'z om-ni unan,\n23 « me enno ha te ennon,\nevid ma vint unan da vad,\nhag evid ma ouezo ar béd\neo ganit on bet kaset,\nhag az-peus o haret\nevel m'az-peus karet ahanon.\n24 «Tad, ar re az-peus roet din,\nme a 'fell din e vefent ganin\nel leh m'emaon,\ndezo da weled va gloar,\nan hini am-eus bet diganit,\nablamour m'az-peus va haret\na-raog krouidigez ar béd.\n25 «Tad just, gwir eo\nn'e-neus ket ar béd anavezet ahanout,\nmed me am-eus da anavezet,\nhag ar re-mañ o-deus anavezet\neo ganit on bet kaset.\n26 «Roet am-eus dezo da anaoud, er-vad, da ano,\nhag henn ober a rin c'hoaz,\nevid ma vo enno\nar garantez az-peus evidon\nha ma vezin enno, me ive ».\nJEZUZ LAKET HARZ WARNAÑ\n1 O veza komzet evél-se, ez eas Jezuz, e ziskibien ouz e heul, en tu all d'ar froud Sedron. Eno e oa eul liorz hag eh antreas enni, Eñ hag e ziskibien.\n2 Judaz, an trubard, a anaveze ive al leh-se, rag meur wech e oa bet Jezuz eno gand e ziskibien.\n3 Judaz, o veza kemeret gantañ ar gompagnunez soudarded ha gwarded, roet dezañ gand ar Veleien-Vraz hag ar Farizianed, a zeuas di gand leterniou, torchadou-goulou hag armou.\n4 Jezuz o houzoud kement a oa da erruoud gantañ, a yea etrezeg enno.\n— «Piou a glaskit?», emezañ dezo.\n5 Hag int-i respont:\n— «Jezuz a Nazared».\nJezuz a lavaras dezo:\n— « Me eo ! »\nJudaz, an trubard, a oa ganto. 6 P'e-noa lavaret dezo «Me eo! » ez ejont war a-dreñv hag e kouezjont d'an douar 7 Eur wech c'hoaz e houlennas outo :\n— «Piou a glaskit?»\nHag int-i lavared:\n8 Jezuz a respontas :\n— « Hel lavaret am-eus deoh, Me eo. Mar d-eo Me eo a-glaskit, lezit ar re-mañ da vond kuit».\n9 Evel-se e teuas da wir ar pez e-noa lavaret Jezuz:\n— «N'am-eus kollet nikun euz ar re az-poa roet din».\n10 Simon-Pèr a dennas ar hleze a oa gantañ, hag e skoas mevel ar Beleg-Braz, o troha dezañ e skouarn dehou ; Malkuz 'oa ano ar mevel-se.\n11 Med Jezuz a lavaras dezañ:\n— « Lak da gleze er feur. Penaoz ! Daoust ha ne evin ket ar halirad roet din gand va Zad?»\n12 Neuze ar gompagnunez gand he ofiser ha gwarded ar Juzevien a grogas e Jezuz hag e liammas.\nE PALEZ AR BELEG BRAZ ANNAZ\n13 Kas a rejont anezañ da genta da di Annaz; hemañ a oa tad-kaer da Gaifaz, Beleg-Braz er bloavez-se. 14 Kaifaz eo an hini e-noa roet d'ar Juzevien an ali-mañ : « Gwelloh eo deom e varfe eun dén hepkén evid ar bobl ».\n15 Hogen, da heul Jezuz e oa deuet Simon-Pèr hag eun diskibl all (49). An diskibl-mañ a oa anavezet gand ar Beleg-Braz. Antreal a reas gand Jezuz e porz ar Beleg-Braz.\n16 Pèr a-vad a oa chomet e-tal an nor er-mêz; an diskibl all, an hini anavezet gand ar Beleg-Braz, a yeas er-mêz, a gomzas d'ar borziéréz, hag a reas da Bèr antreal. 17 Neuze, ar borziéréz yaouank a lavaras da Bèr:\n— « Ha n'out ket, te ive, unan euz diskibien an dén-ze? »\nHag e respontas :\n— «N'on ket!»\n18 Ar zervicherien hag ar warded a oa o tomma ouz eun tan glaou o-doa greet, rag yen 'oa an amzer. Pèr a oa ive ganto o tomma.\n19 Ar Beleg-Braz a reas goulennou ouz Jezuz diwar-benn e ziskibien ha diwar-benn e gelennadurez.\n20 Respont a reas Jezuz dezañ:\n— «Komzet am-eus sklêr d'ar béd, kelennet am-eus bepréd er zinagog hag en templ, el leh m'en em vod ar Juzevien, ha n'am-eus lavaret netra e kuz. 21 Perag eo ouzin me e rez goulennou? Goulenn ouz ar re o-deus klevet ar pez am-eus lavaret dezo. Ar re-ze a oar mad ar pez am-eu: lavaret».\n22 O kleved kement-se, unan euz ar zoudarded a oa war a leh a roas eur garvanad da Jezuz, en eur lavared:\n— « E-giz-se eo e respontez d'ar Beleg-Braz? »\n23 Hag e respontas Jezuz dezañ:\n— « M'am-eus komzet fall, diskouez perag ; med m'am eus komzet mad, perag skei ganin?»\n24 Neuze e kasas Annaz anezañ, liammet, da Gaifaz ar Beleg-Braz.\nPER A NAH E VESTR\n25 Hogen, Pèr a oa war al leh, o tomma. Lavared a rejont dezañ:\n— «Ha n'out ket, te ive, unan euz e ziskibien?»\nNah a reas hag e lavaras:\n26 Unan euz servicherien ar Beleg-Braz, kar d'an hini e-noa Pèr trohet dezañ e skouarn, a lavaras:\n— «Ha n'eo ket te eo am-eus gwelet el liorz asamblez gantañ?»\n27 Hag adarre e nahas Pèr. Raktal e kanas ar hillog.\nJEZUZ DIRAG PILAD\n28 Neuze e oe kaset Jezuz euz ti Gaifaz da di ar gouarnour, a-bréd diouz ar mintin. Ar re o-doa e zigaset ne antrejont ket gand aon da veza saotret, hag evid gelloud debri ar Pask (50).\n29 Pilad a zeuas eta er-mêz d'o havoud hag a lavaras:\n— «Petra'damallit d'an dén-ze?»\n30 Respont a rejont:\n— « Ma ne vije ket eun torfetour n'or-bije ket e laket etre da zaouarn».\n31 Ha Pilad dezo:\n« Kemerit anezañ, c'hwi hoh unan, ha barnit anezañ hervez ho Lezenn».\nAr Juzevien a lavaras dezañ:\n— «N'on-eus ket a zroad da lakad eun dén d'ar maro» (5l).\n32 Evel-se e tlee dond da wir ar pez e-noa lavaret Jezuz da verka dre beseurt maro e tlee mervel.\n33 Neuze e tistroas Pilad e diabarz an ti-lezvarn. Gelver a reas Jezuz, ha lavared dezañ:\n— « Ha bez' ez out-te roue ar Juzevien? »\n34 Respont a reas Jezuz:\n— « Hag ahanout da unan e lavarez kement-se, pe re all o-deus hel lavaret dit diwar va 'fenn?»\n35 Respont a reas Pilad:\n— «Daoust hag eur Juzeo on-me? Da bobl ha Priñsed ar Veleien o-deus da laket etre va daouarn. Petra az-peus greet?»\nHa Jezuz d'e dro:\n36 — « Va Rouantèlèz n'eo ket euz ar béd-mañ. Ma vije bet va Rouantèlèz euz ar béd-mañ, o-dije va zervicherien stourmet evid mired na vijen lakeet etre daouarn ar Juzevien. Med n'eo ket euz ar béd-mañ va Rouantèlèz».\n37 Hag e lavaras Pilad dezañ:\n— «Neuze 'ta ez out roue?»\nRespont a reas Jezuz:\n— « Hel lavared a rez, roue on, ha ganet on, ha deuet er béd evid rei testeni d'ar wirionez, ha kement hini a zo dén a wirionez a zelaou va mouez».\n38 Hag e lavaras Pilad dezañ:\n— «Petra eo ar wirionez?»\n39 Goude ar homzou-ze ez eas er-mêz adarre da gavoud ar Juzevien, hag e lavaras dezo :\n— « Ne gavan ennañ abeg e-béd d'e gondaoni. Med ar hiz a zo ganeoh e rofen e 'frankiz d'eur prizoniad da geñver ar Pask. Daoust ha plijoud a rafe deoh e rofen deoh roue ar Juzevien?»\n40 Neuze e stagjont adarre da grial en eur lavared:\n— «N'eo ket hemañ, med Barabbaz».\nBarabbaz a oa eun torfetour.\nJEZUZ SKOURJEZET HA KURUNET A SPERN\n1 Neuze Pilad a gasas Jezuz gantañ hag e lakeas e skourjeza.\n2 Ar zoudarded a vlañsonas eur gurunenn greet gand spern hag he lakeas war e benn; gwiska 'rejont dezañ eur vantell ruz. 3 Tostaad a reent outañ hag e lavarent:\n— «Salud, roue ar Juzevien! »\nhag e stagjont da skei gantañ.\n4 Pilad deuet er-mêz eur wech c'hoaz a lavaras d'ar Juzevien:\n—«Sellit, e zigas a ran deoh er-mêz. Red eo deoh gouzoud ne gavan ennañ abeg e-béd d'e gondaoni».\n5 Neuze e teuas Jezuz er-mêz gand ar gurunenn spern hag ar vantell ruz. Hag e lavaras Pilad:\n— «Setu an dén! »\n6 Ouz e weled, Priñsed ai Veleien hag o zud a youhas:\n— « Ouz ar groaz ! ouz ar groaz ! »\nPilad a lavaras dezo:\n— « Kemerit anezañ, c'hwi hoh-unan, hag e stagit ouz ar groaz. Evidon-me, ne gavan abeg e-béd ennañ d'e gondaoni».\n7 Ar Juzevien a lavaras dezañ :\n— « Ni on-eus eul Lezenn, hag hervez al Lezenn-se, e tle mervel rag m'e-neus en em lakeet Mab da Zoue».\n8 O kleved kement-se, e krogas muioh a aon c'hoaz e Pilad. 9 Antreal a reas adarre en ti hag e lavaras da Jezuz:\n— «Euz a beleh out?»\nMed ne roas Jezuz respont e-béd dezañ.\n10 Ha Pilad, neuze dezañ:\n— «Din-me eo e chomez heb lavared netra? N'ouzout ket eta am-eus galloud da rei dit da 'frankiz, ha galloud da staga ahanout ouz ar groaz?»\n11 Respont a reas Jezuz:\n— « Galloud e-bed n'az-pefe warnon, ma ne vije ket bet roet dit euz an Neñv. Setu perag e-neus brasoh pehed an hini e-neus va lakeet etre da zaouarn».\n12 Diwar neuze e klaske Pilad an tu da rei dezañ e 'frankiz :\nMed ar Juzevien a youhe :\n— «Ma lezez anezañ da vale, n'out ket mignon da Zezar; rag kement hini en em lak da roue a ya a-eneb da Zezar ».\n13 O veza kleved kement-se e reas Pilad digas Jezuz er-mêz, hag eh azezas war e gador a varner, el leh anvet Lithostrotos, en hebreeg: Gabbatha.\n14 Derhent ar Pask e oa, war-dro kreizteiz, hag e lavaras Pilad d'ar Juzevien :\n— « Setu amañ ho roue ! »\n15 Med ar re-mañ a youhas:\n— «D'ar maro! d'ar maro! ouz ar groaz! »\nHa Pilad a-nevez:\n—«Ha red eo din staga ho roue ouz ar groaz?»\nPriñsed ar veleien a respontas:\n— «N'on-eus kén roue nemed Sezar».\n16 Neuze e roaz anezañ dezo evid beza staget ouz ar groaz.\nJEZUZ LAKEET D'AR MARO\n17 Kemered a rejont eta Jezuz. Sammet euz e groaz, ez eas Jezuz er-mêz euz kêr, evid mond d'eul leh anvet «ar glopenn», en hebreeg «golgotha». 18 Eno eo e oe staget ouz ar groaz, ha daou all gantañ, unan a beb tu dezañ, ha Jezuz e kreiz.\n19 Pilad a reas ive eur skritell hag he lakeas ouz ar groaz, skrivet warni kement-mañ: Jezuz a Nazared, roue ar Juzevien.\n20 Lennet e oe ar skritell-se gand kalz a Juzevien, rag al leh ma oa bet staget Jezuz ouz ar groaz a oa harp ouz kêr. Ha skrivet e oa ar skritell-se en hebreeg, e latin hag e gresianeg.\n21 Beleien-Vraz ar Juzevien a lavaras da Bilad:\n— «Na skrivit ket «Roue ar Juzevien», med kentoh: « Hemañ e-neus lavaret beza roue ar Juzevien ».\n22 Pilad a respontas :\n— «Ar pez am-eus skrivet, am-eus skrivet».\n23 Ar zoudarded, staget ganto Jezuz ouz ar groaz, a gemeras e zillad hag a reas peder lodenn anezo, unan evid pep hini.\nHag e chome ar zae, gwri e-béd enni, gwiadet en eur pez penn-da-benn, azaleg an neh.\n24 Kenetrezo e lavaras ar zoudarded:\n— « Arabad deom freuza anezi, med tennom anezi d'ar zord, evid gouzoud da biou e vo».\nEvel-se e teue da wir komzou ar Skritur:\n— «Lodennet o-deus va dillad kenetrezo, ha va zae o-deus tennet d'ar zord».\nSetu aze eta ar pez a reas ar zoudarded.\nMARI E-TAL AR GROAZ\n25 En he zav, e kichenn kroaz Jezuz, edo e vamm, ha c'hoar e vamm, Mari, gwreg Kleofaz, ha Mari-Madalen.\n26 O weled evel-se e vamm hag en he hichenn an diskibl a gare, e lavaras Jezuz d'e vamm :\n— «Maouez, setu aze da vab».\n27 Goudeze e lavaras d'an diskibl:\n— «Setu aze da vamm».\nHag azaleg neuze e kemeras an diskibl anezi en e di.\n28 Goudeze, Jezuz, o houzoud e oa kaset peb tra gantañ da benn, a lavaras, evid ma teufe da wir ar Skritur:\n— «Sehed am-eus».\n29 Bez' e oa eno eur pod leun a winègr ; lakeet e oa e penn eur gorzenn hizop (52) eun tamm spoue, karget a winègr, ha tosteet ouz genou Jezuz. 30 Kerkent ha m'e-noa kemeret ar gwinègr e lavaras Jezuz:\n— « Peurhreet eo peb tra ! »\nHag o veza soublet e benn, e rentas e spered.\nAR GWAD HAG AN DOUR\n31 Hogen ar Juzevien, o veza m'edod da zerhent ar zabat, evid na jomfe ket ar horvou ouz ar groaz da zeiz ar zabat — Ha braz e oa an devez sabat-se — a houlennas digand Pilad ma vefe torret dezo o diwesker ha ma vefent savet kuit.\n32 Dond a reas ar zoudarded, terri a rejont e ziwesker d'ar henta ha goudeze d'an eil euz ar re a oa bet staget ouz ar groaz gand Jezuz.\n33 Pa oent digouezet dirag Jezuz, o weled e oa dija maro, ne dorjont ket dezañ e ziwesker.\n34 Med unan euz ar zoudarded a skoas eun taol lañs en e gostez ; ha raktal e teuas anezañ gwad ha dour.\n35 An hini e-neus gwelet a ro testeni a gement-se, ha gwirion eo e desteni ; hennez a oar e lavar ar wirionez evid ma kredoh, c'hwi ive.\n36 C'hoarvezet eo kement-se evid ma teufe da wir ar Skritur:\n«Askorn e-béd dezañ ne vo torret».\n37 Ha c'hoaz en eul leh all e lavar ar Skritur:\n« Selled a raint ouz an hini o-deus treuzet dezañ e gorv ».\nOR ZALVER LAKEET ER BEZ\n38 Goude an darvoudou-ze, Jozef a Arimatea, hag a oa diskibl da Jezuz, med e kuz, gand aon rag ar Juzevien, a houlennas digand Pilad e lezel da zevel kuit korv Jezuz. Aotre a roas Pilad.\nDond a reas eta Jozef ha kas gantañ korv Jezuz.39 Dond a reas ive Nikodem, eñ hag a oa bet dija, en noz, o weled Jezuz. Digas a reas gantañ eur hemmesk mir hag aloez, eur hant lur bouez bennag.\n40 Kemer a rejont eta korv Jezuz, her gronna gand lurennou, ha skuilla warnañ louzeier c'hwez-vad, hervez an doare sebelia gand ar Juzevien.\n41 El leh ma oa bel staget Jezuz ouz ar groaz e oa eul liorz, hag el liorz-se eur béz nevez ne oa bet lakeet dén e-béd ennañ c'hoaz.\n42 Eno eta, o veza ma oa derhent pask ar Juzevien ha peogwir edo tost ar béz, e lakejont Jezuz.\n1 D'an deiz kenta euz ar zizun, da houlou-deiz, pa oa teñval c'hoaz, ez eas Mari Madalen d'ar béz, hag e welas e oa lamet kuit ar mên diwarnañ.\n2 D'ar réd e tistro da gavoud Simon-Pèr hag an diskibl all, an hini a oa karet gand Jezuz, hag e lavaras dezo :\n— « Lamet o-deus an Aotrou euz ar béz, ha n'ouzon ket e peleh o-deus e lakeet».\n3 Neuze ez eas Pèr hag an diskibl all er-mêz, hag ez ejont d'ar béz.\n4 Redeg a reent o-daou asamblez med redeg a reas buannoh an diskibl all, hag eh erruas da genta er béz.\n5 Soubla a reas da zelled hag e wél al lurennou lakeet eno. Med chom a ra hep mond tre.\n6 D'e dro war e lerh, eh erruas ive Simon-Pèr, hag ez eas e-barz ar béz.\nGweled a reas al lurennou lakeet eno 7 hag al lienenn bet lakeet war ar penn, med houmañ e-leh beza gand al lurennou, a oa rollet brao en eul leh a gostez.\n8 Neuze eo eh antreas d'e dro er béz an diskibl all, an hini a oa digouezet da genta. Gweled a reas hag e kredas.\n9 Beteg neuze n'o-doa ket c'hoaz komprenet ar Skritur pa lavare e tlee Jezuz sevel a-douez ar re varo.\n10 Goudeze e tistroas an diskibien d'ar gêr.\nMARI-MADALEN A WEL AN AOTROU\n11 Mari a-vad a oa chomet er-mêz, e-tal ar béz, hag a ouele. E ser gouela e soublas e diabarz ar béz, 12 hag e welas daou El, gwisket e gwenn, azezet el leh m'oa bet astennet korv Jezuz, 'unan ouz ar penn hag egile ouz an treid.\n13 — «Maouez, emezo dezi, perag e ouelez?»\nHi a respontas:\n— «Kaset o-deus ganto va Aotrou, ha n'ouzon ket e peleh o-deus e lakeet».\n14 E-ser komz evel-se, e tistro hag e wél Jezuz a oa eno, med ne ouie ket e oa Jezuz.\n15 Jezuz a lavaras dezi:\n— «Maouez, perag e ouelez? Piou a glaskez?»\nHi hag a grede dezi e oa al liorzour, a lavaras dezañ;\n— « Aotrou, m'az-peus kaset anezañ ganit, lavar din e peleh az-peus e lakeet, ma 'z in d'e gerhad»\n— « Mariam ! »\nDistrei a reas-hi ha lavared en hebreeg:\n— «Rabbouni!» da lavared eo: «Mestr».\n17 Jezuz a lavaras dezi:\n— «N'ez a ket da douch ouzin, rag n'on ket c'hoaz pignet daved va Zad ; med kerz da gavoud va breudeur, ha lavar dezo : « Pignad a ran daved va Zad hag ho Tad, daved va Doue hag ho Toue».\n18 Mari-Madalen a zeuas da gemenn d'an diskibien:\n— «Gwelet am-eus an Aotrou, ha setu amañ ar pez e-neus lavaret din».\nAN DISKIBIEN A WEL AN AOTROU\n19 D'an deiz-se ive, hag a oa deiz kenta ar zizun diouz an noz, ha goude ma oe bet, gand aon rag ar Juzevien, prennet doriou an ti el leh m'edo an diskibien, e teuas Jezuz.\nChom a reas en e-zav en o-zouez, hag e lavaras dezo:\n— « Ar peoh ra vezo ganeoh ! »\n20 E-ser kaozeal, e tiskouezas dezo e zaouarn hag e gostez. O weled an Aotrou e oe laouen-braz an diskibien.\n21 A-nevez e lavaras Jezuz dezo:\n— «Ar peoh ra vezo ganeoh! Evel m'e-neus va Zad kaset ahanon, me ho kas d'am zro».\n22 Goude ar homzou-ze, e c'hwez warno en eur lavared:\n— « Resevit ar Spered-Santel.\n23 « Ar re ho-po pardonet dezo o 'fehejou, e vezint pardonet dezo, hag ar re ho-po o dalhet outo e vezint dalhet outo ».\n24 Tomaz a-vad, unan euz an diskibien, an hini anvet Gevell, n'edo ket ganto pa oa deuet Jezuz.\n25 An diskibien all a lavaras dezañ :\n« Gwelet on-eus an Aotrou ! » Med eñ a lavaras dezo:\n— «Ma ne welan ket en e zaouarn ar merk euz an tachou, ma ne lakan ket va biz e toullou an tachou ha va dorn en e gostez, nann me ne gredin ket».\n26 Eiz devez goude, edo adarre an diskibien en ti ha Tomaz a oa ganto. Jezuz a zeuas; an oll doriou a oa serret; hag eñ, en o-zouez, a lavaras dezo:\n— « Ar peoh ra vezo ganeoh ».\n27 Goudeze e lavaras da Domaz:\n— « Lak da viz amañ, ha gwél va daouarn, tosta da zorn ha lak anezañ em hostez; paouez da veza diskredig, deus da veza dén a feiz».\n28 — «Va Aotrou ha va Doue! » eme dezañ Tomaz.\n29 Jezuz a lavaras dezañ :\n— «Ablamour m'az-peus va gwelet az-peus kredet. Eüruz ar re o-deus kredet hep beza gwelet».\n30 Stank eo ar burzudou all bet greet gand Jezuz dirag e ziskibien, ha n'int ket skrivet el levr-mañ.\n31 Ar re-mañ a zo bet skrivet ablamour deoh da gredi eo Jezuz ar Hrist Mab Doue, ha ma helloh, o kredi, kaoud ar vuez en e ano (53).\nJEZUZ EN EM ZISKOUEZ WAR RIBL LENN TIBERIAD\n1 Goudeze en em ziskouezas adarre Jezuz d'e ziskibien war ribl mor Tiberiad; ha setu amañ penaoz e tremenas an traou.\n2 Simon-Pèr, Tomaz lesanvet ar Gevell, Natanael euz Kana e Bro-Halilea, mibien Zebede, ha daou ziskibl all a oa asamblez.\n3 Lavared a reas Simon-Pèr:\n— «Da besketa emaon o vond».\nAr re all a lavaras dezañ:\n— « Mond a reom, ni ive ».\nHag ez ejont er-mêz, ha pignad er vag; med e-pad an nozvez-se ne bakjont netra.\n4 Deuet e oa dija ar mintin pa zeuas Jezuz war an aot ; an diskibien a-vad ne ouient ket e oa Eñ.\n5 Lavared a reas dezo:\n— «Paotred, n'ho-peus ket a besked?»\n— «Nann» emezo dezañ.\n6 Lavared a reas dezo:\n— « Taolit ar roued en tu dehou d'ar vag hag e kavoh ».\nE daoler a rejont, hag e oa kement a besked, ma ne oent ket evid o zacha ganto.\n7 Neuze e lavaras da Bèr an diskibl karet gand Jezuz:\n— « An Aotrou eo ! »\nO kleved e oa an Aotrou, e wiskas Pèr eun tamm dillad — rag en noaz edo — hag e lammas er mor.8 An diskibien all a zeuas gand ar vag, o stleja ar roued leun a besked; n'edont ket gwall bell diouz an douar : eur hant metrad bennag.9 Pa oent diskennet en douar, e weljont eun tan glaou beo, ha warnañ pesked ha bara.\n10 Jezuz a lavaras dezo :\n— «Digasit euz ar pesked emaoh o paouez paka».\n11 Simon-Pèr a bignas en-dro er vag hag a zachas d'an douar ar roued leun a besked braz, a oa anezo kant tri hag hanter kant ; ha daoust dezo da veza ken niveruz ne oa ket roget ar roued.\n12 Jezuz a lavaras dezo:\n— «Deuit d'ho tijuni».\nNikun euz an diskibien na grede goulenn outañ:\n— «Piou out?»\nMed gouzoud a reent mad ez oa en an Aotrou.\n13 Neuze e teuas Jezuz, e kemeras bara hag her roas dezo, ha kement-all a reas gand ar pesked.\n14 An trede gwech a oa da Jezuz d'en em ziskouez d'e ziskibien abaoe m'oa savet a-douez ar re varo.\nAL LABOUR FIZIET E PÈR\n15 Goude ar préd, e lavaras Jezuz da Zimon-Pèr:\n— « Simon, mab da Yann, ha kared a rez ahanon muioh eged ar re-mañ?»\n— «Ya, Aotrou, te a oar e karan ahanout».\n— «Bez pastor va deñvedigou».\n16 Evid an eilved gwech, e houlennas Jezuz outañ:\n— Simon, mab Yann, ha kared a rez ahanon?»\n— «Ya, Aotrou, te 'oar e karan ahanout».\nHag e lavar Jezuz, dezañ :\n— «Bez pastor va deñved».\n17 Evid an trede gwech, e lavaras:\n— «Simon, mab Yann, ha kared a rez ahanon?»\nPèr a oa glaharet, o veza m'e-noa Jezuz goulennet outañ evid an trede gwech (54): «Ha karet a rez ahanon», hag a respontas dezañ:\n— « Aotrou, te anavez peb tra ; goud a houzoud mad e karan ahanout».\nHag e lavaras Jezuz dezañ:\n— « Bez pastor va deñved.\n18 «E gwirionez, e gwirionez, m'he lavar dit: pa oas yaouank, e lakees da-unan da houriz en-dro dit, hag ez ees d'al leh ma karez ; med pa vi deuet koz, eh astenni da zaouarn, hag unan all a lako dit da houriz, hag a gaso ahanout d'al leh ne fell ket dit».\n19 Kement-se e lavaras Jezuz evid rei da intent dre beseurt maro e tlee Pèr renta gloar da Zoue. Ha goude ar homzou-ze, e lavaras c'hoaz:\nTESTENI AN DISKIBL KARET GAND JEZUZ\n20 O veza distroet, Pèr a welas o tond war e lerh an diskibl karet gand Jezuz, an hini e-noa, e-pad ar goan, soublet war e vruched ha goulennet outañ: « Piou eo an hini a zo o vond da werza ahanout?»\n21 P'her gwelas e lavaras Pèr da Jezuz:\n— «Hag evid hemañ, petra 'zigouezo gantañ?»\n— « Ma fell din e chomfe beteg ma teuin en-dro, petra 'ra an dra-ze dit? Evidout-te, deus d'am heul».\n23 Diwar ar gomz-ze e savas ar vrud e-touez ar vreudeur ne varvfe ket an diskibl-se. E gwirionez, n'e-noa ket lavaret dezañ ne varvfe ket, med : « Ma fell din e chomfe beteg ma teuin en-dro, petra 'ra an dra-ze dit?»\n24 An diskibl-se a ro testeni euz an traou-ze, hag e-neus o skrivet, ha gouzoud a reom eo gwirion e desteni.\n25 Kalz traou all a zo bet greet c'hoaz gand Jezuz, ha ma vefent skrivet hini hag hini, ne hellfe ket ar béd a-béz, a gav din, rei plas d'al levriou a vefe réd skriva.\nNotennou aviel Sant Yann:\n(1) Al latin a lavar «Verbum» da lavared eo «Komz Doue». Doue n'e-neus nemed eur «Gomz» hag eo e Vab. Dre ar Gomz-se Doue e-neus krouet ar béd (kement tra a zo). Dre ar Gomz-se e ro sklêrijenn da galon an dén. Ar Gomz-se eo a zo deuet da veza dén e Jezuz-Krist. E nebleh e-béd ne gaver eur seurt taolenn euz Mister Doue hag an Dasprenedigez. Marteze eo bet an dra-mañ, da genta, eur veulgan evid ar gristenien genta.\n(2) Re all a dro : Ar re a gréd en e ano, en ha n'eo ket ganet euz ar gwad..., med euz Doue.\n(3) En n'eo ket Eliaz, emezañ; bez' ez eo koulskoude evel eun eil Eliaz. Jezuz eo bel lavar (Mark 9, 13).\n(4) Ar Profet Izaiaz e-noa komzet euz eur « zervicher da Zoue » hag a en em leze da veza kaset d'ar maro evel eun oan, warnañ oll behejou ar béd? (Iz. 53,7).\n(5) — «... An degved eur»: Peder eur diouz an noz.\n(6) Sant Yann, en e Aviel, a gomz aliez euz « va eur ». An eur-ze eo eur e varo hag e adsao da veo, an eur ma tle kas da benn ar pez m'eo deuet da ober. En eur drei an dour e gwin, Jezuz a roio eur « sin », eur skeudenn, euz ar jeñchamamt a zeuio er halonou dre halloud ar Spered-Santel hag a vo frouez e Zakrifis.\n(7) Daou-ugent litrad pe wardro en eur muzuliad.\n(8) Pa ra Sant Yann ano euz ar Juzevien, eo, aliez, euz ar re a nah komzou Jezuz.\n(9) « An avel » hag « ar Spered» : an daou hér-mañ a zo ar meniez hini er yéz a gomze Jezuz, evel ma oa ive e gresianed hag e latin.\n(10) Gweled notenn 12 e Sant Vaze.\n(11) An naer: skeudenn eun naer, bet savet gand Moizez er goueleh, pa zortias pobl Israël euz an Ejipt, a roe ar yehed d'ar re a zelle outi gand feiz. Evel-se ive Jezuz, staget ouz ar groaz.\n(12) Muioh c'hoaz eged an avielerien all, e tiskouez Sant Yann ema erruet dija Rouantèlèz Doue. An neb a gréd a zo dija salvet. A hini ne gréd ket a zo kondaonet.\n(13) Bro-Zamaria, etre Bro-Halilea ha Bro-Judea, a oa bel, seiz kant vloaz a-raog, hanter zalhet gand ar bayaned. Ablamour da ze, ar Zamarita-ned, evid ar Juzevien, a oa hanter bayaned. Adori a reent ar meniez Doue hag ar Juzevien, med war Menez Garizim, just a-zioh Puñs Jakob.\n(14) En eur gomz gand ar Zamaritanez, Jezuz a ra dezi pignad a nebeudou euz prederiou an douar da Vister ar Spered-Santel a zeu e kalon an dén, hag a laka da ziwan ennañ ar Vuez peurbaduz.\n(15) «Ar zeizved eur»: eun eur goude kreisteiz.\n(16) Moarvad, ar pennadou 5 ha 6 a zo bet eilpennet evid eun abeg bennag. Red e vefe neuze lenn da genta ar pennad 6 a-raog ar pennad 5. Evel-ze e komprener gwelloh an hent heuliet gand Jezuz. Klota gwelloh a ra ive evel-se gand an avielerien all.\n(17) «Ha bremañ eo dija»: Ar re a gréd e Jezuz a zo dija, koulz lavared, savet a varo da veo (Gweled not. 12).\n( 18) Doue an Tad eo a ro testeni da Jezuz, er Skritur-Zakr, hag ive dre ar burzudou a ra dre e halloud, ha dreist-oll e kalonou an dud a fell dezo selaou e vouez.\n(19) Gand burzud ar bara kresket, Jezuz a ro dija eur skeudenn euz ar pez e vo Pask Nevez ar gristenien : ar gwir vara a vuez, a gomzo anezañ goude d'ar Juzevien.\n(20) «Lenn Jenezared»: Gweled not. 16 e St-Mark!\n(21) «Eur stad»: Daou hant metr pe war-dro.\n(22) Jezuz e-unan eo ar bara a ro ar Vuez peurbaduz. Kredi ennañ a zo debri euz ar bara-ze. Hag ar bara-ze eo a gaver e Sakramant an Aoter.\n(23) « Va horv evid buez ar béd » : E gorv staget ouz ar groaz, hag e gorv prezant e Sakramant an Aoter en eun doare misteriuz.\n(24) «Spered ha buez»: Kement-se ne hell c'hoarvezoud nemed dre halloud ar Spered-Santel, ha ne hell beza komprenet nemed ouz Sklêrijenn ar Spered-Santel.\n(25) Tri houel braz ar Juzevien 'oa: Pask, ar Pantekost hanter kant devez diwezatoh, ha Gouel an Teltennou e Miz-Here... Evid arGouel-mañ, an dud a ree lochennou gand bodou hag a veve enno e-pad eiz devez, e koun euz o dieubidigez diouz daouarn an Ejipsianed hag an amzer tremenet dindan teltennou e-kreiz ar goueleh.\n(26) «E vreudeur»: Da lavared eo e gendirvi.\n(27) «... dén ne ouezo»: Hervez eur gredenn hag a gavede-touez tud a oa.\n(28) Ar Spered-Santel ne dlie beza kaset d'an dud, nemed goude ma vefe peurechu e labour gand Jezuz, ha goude ma vefe pignet da azeza en tu dehou d'an Tad.\n(29) « Ez On » : Ouspenn beza « Mab an dén » Jezuz a zo Doue. Bez' ez eo an hini a lavare da Voizez: «An hini a zo eo ez on».\n(30) Beza Samaritan ha beza dalhet gand an diaoul a zo daou zismegañs grevuz war vuzellou ar Juzevien.\n(31 ) En e feiz, Abraham a oa leun a joa, ablamour d'ar promesaou e-noa Doue greet dezañ da venniga e ziskennidi.\n(32) « Pare an dén dall » : Sant Yann e-neus skrivet an danevell-mañ gand nerz ha fent. Eun dudi eo he lenn. Ar gentel a-vad a zo pouezuz : ar sklêrijenn wirion ne deu nemed euz Doue.\n(33) Ar pehed eo kredi e weler sklêr, hag evel-se nah reseo ar wir sklêrijenn digaset gand ar Hrist.\n(34) «Deñved all am-eus»: Ar poblou payan hag a vo, d'ezo ive, prezeget an Aviel.\n(35) « Gouel an Dedi » : hag a veze lidet e Miz-Kerzu, e koun euz an deiz, daou hant vloaz a-raog, ma oa bet sakret an Templ a-nevez, goude beza bet dizakret gand ar bayaned.\n(36) « 15 stad»: war-dro 3 km.\n(37) « Me eo an adsav da veo » : Marta a grede e dasorh ar re varo da 'fin ar béd. Jezuz a respont dezi eo Eñ e-unan dija dasorh ar re a gréd ennañ.\n(38) E-touez an diavêzidi, e oa meur a hini hag a oa gounezet da 'feiz ar Juzevien, hag o-doa zokén digemeret o giziou e-keñver ar Relijion.\n(39) Jezuz a ouie mad e oa deuet e eur da zavetei ar béd, dre e varo war ar groaz, evid gloar Doue e Dad.\n(40) An diaoul, an hini ma sent outañ ar béd dre ar pehed.\n(41) «Gwalhi ho treid an eil d'egile»: Da lavared eo rei servich an eil d'egile gand izelègèz ha kalon vad.\n(42) Hervez giz koz ar Juzevien an diskibien a oa astennet ouz taol war dorchennou, ha Yann moarvad a oa en tu dehou da Jezuz.\n(43) An Hent da vond da Zoue ; ar Wirionez a-zivoud Doue ha Mister ar Zilvidigez; ar Vuez peurbaduz evid ar re a gréd ennañ.\n(44) « Eur Skoazeller » : Ar gér gresianeg amañ eo « Paraclet ». Jezuz a oa dija eur «Skoazeller» evid e ziskibien.\n(45) « Deom a-hann » : amañ e tle beza moarvad geriou diweza Jezuz da lavared kenavo. Ar pez a zeu war-lerh a dle beza bet lavaret a-raog.\n(46) Heñvel a-walh eo houmañ ouz eur barabolenn. An dén a gav pep tra e Jezuz: ar bara, ar sklêrijenn, an hent, ar wirionez, ar vuez, an dasorh. Bez' ez eo ive ar winienn wirion a ranker reseo diganti ar vuez da helloud dougenn frouez.\n(47) « Ar varnedigez » : Ar Spered-Santel a ziskouezo eo pehed chom hep kredi er Hrist, eo justis d'ar Hrist beza savet en tu dehou d'an Tad, hag eo Satan kondaonet hiviziken.\n(48) « Pedenn Jezuz » : Jezuz a béd e Dad evitañ e-unan, evid e ziskibier neuze hag ar re da zond, hag evid ma vo unanet kenetrezo ha gand Doue ar re oll o-deus feiz. Ar bedenn-mañ eo kaerra tra a gaver en Testamant-Nevez\n(49) « Eun diskibl all » : Yann moarvad. Pe marteze Mark, rag anaveze oa an dén-ze gand ar Beleg-Braz.\n(50) Difenn o-doa da antreal e ti eur payan. Prederiet e oant da zenti o ar poent-se euz al Lezenn, hag e keid-se e kondaonent eun dén just!\n(51) Ar pennadureziou roman hepkén a helle kondaoni d'ar maro. Ar gwir-ze 'oa o hini, ha war ar poent-se ne varhatent ket. Pilad a oar mad kement-se. N'eus ennañ a-vad nemed disprij evid ar Juzevien. Med souez ha skoet eo gand Jezuz. Re a laoskentez a zo ennañ koulskoude, ha dre-ze i e teuio ar Juzevien a-benn anezañ.\n(52) « Eur gorzenn hizop » : Lod a lavar kentoh troad eur goaf, eul lañs ar pez a zo êsoh da gredi.\n(53) « Kaoud ar vuez en e ano » : Evid an dra-ze eo ez eo deuet Jezuz ; ha setu aze Rouantèlèz Doue en he-féz... Amañ eo ema klozadur genta Aviel Sant Yann. Ar pez a zo war-lerh a zo bet laket ouspenn, nebeud diwezatoh\n(54) « Evid an trede gwech » : Pèr e-noa nahet teir gwech e Vestr. Jezuz a ra dezañ anzav teir gwech ive e garantez evitañ.\n<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<< < < > > >>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>\nnotenn: daoust ma'z 'eo bet diwallet pizh ouzh an destenn niverel ez eo posubl ma vez kavet distrujet ger pe ger tamm pe damm en ur ober gant ar luc'h-skuber (benveg-skan).\nAviel Jezuz-Krist (hervez S. Vaze, S. Mark, S. Lukaz, S. Yann)\ntroet e brezhoneg gand "Kenvreuriez ar brezoneg" (Eskopti Kemper ha Leon), Nihil Obstat hag Imprimatur gantañ\nembannet gand "Ar Skol dre Lizer" (1982).\nal levr-se a c'heller kavout evit prennañ e-stal-levrioù Abati Landevenneg (Penn-ar-Bed)\nthis pocket-book can be found for sale at the bookshop of Landevennec Abbey (Finistère, Brittany, France)