Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi Sumqayıt Dövlət Universiteti\nYüklə 174.64 Kb.\nölçüsü 174.64 Kb.\nİxtisasın şifri və adı:060501-Beynəlxalq İqtisadi Münasibətlər\nMÖVZU: Azərbaycanın xarici ticarətinin müasir vəziyyəti\nMagistr: Abdullayev E.Ə\nRəhbər: i.e.n. dos. Pənahəliyeva M.Ö\nI Fəsil. Azərbaycanın ixrac və idxal siyasəti\n1.1 Azərbaycanın xarici ticarət əlaqələrinin dinamikası, strukturu və coğrafiyası\n1.2 Azərbaycanın ixrac siyasəti və onun əsas istiqamətləri\n1.3 Azərbaycanın idxal siyasəti və onun əsas istiqamətləri\nII Fəsil. Müasir dövrdə Azərbaycanın xarici ticarət əlaqələri və onların tənzimlənməsi xüsusiyyətləri.\n2.1 Azərbaycanın xarici ticarətinin dinamikası, əmtəə və coğrafi strukturunun əsas xüsusiyyətləri.\n2.2 Azərbaycanın xarici ticarət siyasətinin mahiyyəti və əsas prinsipləri.\n2.3 Azərbaycanın xarici ticarət tənzimlənməsinin inkişaf istiqamətləri.\nTicarət insan əməyi ilə bağlı iqtisadi fəaliyyətdir. Beynəlxalq ticarət fəaliyyəti əsasən ya müstəqil, ya da iri şirkətlərin tərkibində firma və s. təsərrüfat vahidləri səviyyəsində həyata keçirilir.Beynəlxalq praktikada firmanın istehlakçılarla iqtisadi münasibətləri məhz ticarət fəaliyyəti vasitəsilə reallaşdırır.Həmin münasibətlər xarici kontragentlər arasında baş verdikdə,bu tip fəaliyyət firmanın xarici iqtisadi fəaliyyəti kimi qiymətləndirilir və firmanın həm ixrac-idxal əməliyyatlarına, həm də istehsal və satış fəaliyyətinə yönəldilir.\nXarici ticarət geniş mənada ölkə hökümətinin istehsal amillərinin hərəkəti və istiqamətinə, ticarətin həcmi , strukturu və coğrafi yönümünə və s. müdaxilə məqsədi güdən tədbirlər kompleksi kimi başa düşülür.Bu yanaşmadan göründüyü kimi , bu halda söhbət təkcə gömrük siyasətindən deyil , eyni zamanda pul, valyuta və ümumiyyətlə maliyyə siyasətində əhatə olunduğundan gedir.\nDar mənada isə xarici ticarət siyasəti xarici ticarətlə investisiyaların məhdudlaşdırılması ,stimullaşdırıcı və tənzimlənməsi istiqamətində dialektik vəhdətə söykənir.\nRespublikanın xarici ticarət əlaqələrinin tənzimlənməsi istiqamətində sistemliliyə nail olunmuş , ölkənin ÜTT-yə üzv olmaq istiqamətində bir çox maneələr dəf edilmiş, ölkənin milli mənafelərinin qorunması yönümündə qismən də olsa irəliləyiş müşahidə olunmuşdur.\nÜmumdünya Ticarət Təşkilatı getdikcə genişlənməkdə və daha çox dövlətləri əhatə etməkdədir.Hal-hazırda ÜTT-nin tam səlahiyyətli üzvlərinin sayı 150-yə çatmışdır. Tədqiqatın materialları göstərir ki, bir sıra ziddiyyətli məqamlarına baxmayaraq tədqiqatçıların böyük əksəriyyəti ÜTT-yə üzvlüyün keçid iqtisadiyyatlı ölkələr üçün mühüm əhəmiyyət kəsb etməsində yekdildirlər. Söhbət ondan gedir ki , bu halda qarşılıqlı ticarət məhdudiyyətlərinin azalması, iqtisadiyyatın hüquqi tənzimlənməsinin təkmilləşdirilməsi , ölkənin investisiya reytinqinin yüksəlməsi gözlənilənlər sırasına daxil edilir. Eyni zamanda , yəni bununla bağlı olmayan digər problemlərin həllinə dolayısı ilə müsbət təsir göstərdiyi xüsusi olaraq vurğulanır\n1.1 Azərbaycanın xarici ticarət əlaqələrinin dinamikası,strukturu və coğrafiyası.\nDünya ölkələrinin iqtisadi inkişaf tarixi göstərir ki, xarici ticarət siyasəti müxtəlif tarixi mərhələrdə fərqli məzmun daşımaqla , həmin dövrün konkret xüsusiyyətlərindən və bunların əsasında formalaşan situasiyadan asılı olmuşdur.\nQərb iqtisadçıları da xarici ticarət siyasətinin mahiyyətinə vahid mövqedən yanaşmamışlar. Belə ki, Q.Haberlerə görə ,xarici ticarət siyasəti hər hansı bir ölkənin bütövlükdə xarici iqtisadi əlaqələrini tənzimləyən tədbirlər sistemidir. C.Mid isə xarici ticarət siyasətini tədiyyə balansında əks olunan əməliyyatlara birbaşa nəzarət məqsədi daşıyan tədbirlər sistemi kimi səciyyələndirirdi.B.Belaxankinin verdiyi tərif isə sadəcə olaraq , xarici ticarət siyasətini idxal-ixrac tarifləri, miqdar məhdudiyyətləri və s. ilə xarakterizə olunur.\nTarixi materialların tədqiqi göstərir ki, xarici ticarət siyasəti sferasında ilkin konseptual baxışlar real bazar münasibətlərinin formalaşdığı və milli bazarın meydana çıxdığı dövrə təsadüf edir.Tarixi-xronoloji nöqteyi nəzərdən xarici ticarət siyasətinin baza konsepsiyalarını aşağıdakı kimi qruplaşdırmaq olar :\n2.Azad ticarət siyasəti\nMerkantilzm dövründə başlıca rol ticarət kapitalına məxsus olmuşdur və buna müvafiq surətdə də sərvətin sinonimi kimi pul vəsaitləri qəbul edilirdi. Xarici ticarət qiymətli metalların yığımına istiqamətlənməklə, dövlət nəzarəti və dövlət müdaxiləsi vasitəsilə idxalın məhdudlaşdırılması və ixracın genişləndirilməsi siyasətinə xidmət etməli idi. Əcnəbi mənşəli əmtəələrin daxili bazara girişində əsas məhdudlaşdırıcı vasitə idxal rüsumları olmuşdur. Eyni zamanda , müstəmləkərə idxal malları yalnız metropoliyadan daxil ola bilərdi. Onların fikrincə , bir ölkənin zənginliyi digərinin yaxşılaşması hesabına ola bilər. Xarici ticarətin merkantilist siyasəti belə hesab edirdi ki,milli mövqelərin möhkəmlənməsi üçün dövlət :\nMüsbət ticarət balansını dəstəkləməli\nTariflər, kvotalar və ticarət siyasətinin digər vasitələrilə müsbət ticarət saldosuna malik olmaq üçün xarici ticarəti tənzimləməli\nXammal ixracını qadağan etməli və ya ciddi məhdudlaşdırmalı,ölkə daxilində hasil olunmayan və qızıl ehtiyatının toplanmasına imkan verən xammalın rüsumsuz idxalına icazə verməlidir və s.\nManufaktura istehsalına keçid və ümumiyyətlə, kapitalit istehsal münasibətlərinin formalaşması nəticəsində merkantilzm tədricən proteksionist siyasətlə əvəz olunmağa başladı və bununla da, xarici ticarət siyasətində konseptual bazanın keyfiyyətcə dəyişməsi prosesi start götürdü. Bele ki , artıq maksimum səviyyədə pul yığımı deyil , milli iqtisadiyyatda (gömrük rüsumları və qeyri-tarif vasitələrin köməyi ilə ) himayədarlıq siyasəti həyata keçirilməyə başlandı. Əmək məhsuldarlığının böyük surətlə artımı nəticəsində istehsalçı-istehlakçı yönümlü birbaşa əlaqələr qırılır , standartlaşdırılmış kütləvi istehsal məhsulları xarici bazarlara axmaqda idi. Belə bir şəraitdə proteksionist siyasət sonunc etibarilə iqtisadi inkişaf tempinin əhəmiyyətli dərəcədə azaldılmasına , normal biznes mühitinin təşəkkülünə mənfi təsir göstərirdi.Yığcam şəkildə qeyd etdiyimiz cəhətlər və ümumiyyətlə iqtisadi stuasiyanın mahiyyətində baş vermiş keyfiyyət dəyişiklikləri tam obyektiv olaraq xarici ticarət siyasətində yeni konseptual istiqaməti ortalığa çıxardı.Klassik iqtisadçılar-A.Smit və D.Rikardo tərəfindən “azad ticarət” nəzəriyyəsi formalaşdırıldı. Bu nəzəriyyədə əsas ideya ondan ibarətdir ki, istehsal xərcləri , yaxud onların ifadə etdikləri kimi,əmək məsrəfləri (A.Smitdə - mütləq üstünlüklər , D.Rikardoda müqayisəli üstünlüklər ) əsasında beynəlxalq əmək bölgüsündə aktiv iştirak edən ölkələr çox ucuz əldə edirlər. Azad ticarət modeli ideal məzmun daşıyır və bütövlükdə , xarici ticarət siyasətinin birmənalı olaraq yönəldilməsi istənilən başlıca məqsədlərdən biridir. Göstərilən sərfedici yanaşma əsasən , aşağıdakı səbəblərlə şərtlənir:\n1)Proteksionist tədbirlərə əsaslanan effektivlik itkisindən yaxa qurtarmaq yalnız azad ticarət rejiminin tətbiqi ilə mümkündür.\n2)Azad ticarət siyasəti , itehsal və istehlakın təhrif olunmuş stimullarını aradan qaldırmaqla bahəm , əlavə fayda əldə etməyə imkan verir.\n3)Müasir qloballaşma şəraitində azad ticarət xarici ticarət siyasətinin ən optimal variantıdır.\nProteksionizm xarici ticarət siyasətini bir forması olmaq etibarı ilə öz təkamül prosesində üç mərhələdən keçmişdir:\nHal-hazırda proteksionizmin 4 növü mövcuddur:\n1)Selektiv proteksionizm bu halda himayədarlıq məzmunu daşıyan ticarət siyasəti ya ayrıca götürülmüş bir ölkəyə , ya da bir məhsula istiqamətlənir.\n2)Sahə proteksionizmi konkret bir sahənin , məsələn , kənd təsərrüfatı sferasının (aqrar proteksionizm )xarici rəqabətdən mühafizəsi.\n3)Kollektiv proteksionizm iqtisadi inteqrasiya bloku , yaxud çoxtərəfli müqavilələr əsasında yaradılmış ölkələr birliyi tərəfindən üzv-olmayan ölkəyə istiqamətlənir\n4)Gizli proteksionizm daxili iqtisadi siyasət metodlarından istifadə etməklə həyata keçirilir.Müasir xarici ticarət siyasəti əslində bütövlükdə beynəlxalq iqtisadi münasibətlər kompleksində baş verən proseslərin daxili məntiqinə uyğun şəkildə milli iqtisadi və siyasi amillərin qarşılıqlı təsirindən formalaşan mürəkkəb sistemdir.Dünya ölkələrinin təcrübəsi göstərir ki , dövlətin xarici ticarət sferasındakı fəaliyyəti üç aspektdə nəzərdən keçirilə bilər:\n1)Dövlət xarici sferasını öz inhisarına alır. Məsələn , Xalq Komissarları sovetinin 25 aprel 1918-ci il tarixli sərəncamı ilə tətbiq edilən dövlət orqanları (47 xarici ticarət birliyi ) yerinə yetirirdi. Qeyd etmək lazımdırki , hal-hazırda xarici ticarət üzərində dövlət inhisarı çox sayda ölkələrdə - Şimali koreya , Kuba və s. qalmaqdadır.\n2)Dövlət səhmlərin nəzarət paketinə ,yaxud böyük paya sahib olduğu firmalar vasitəsilə xarici ticarətdə iştirak edə bilər.\n1)Xarici ticarət siyasətinin üfiqi modeli ;Bu model əsasən inkişaf etmiş ölkələr arsında həyata keçirilən qarşılıqlı ticarəti özündə əks edir.Onu çox vaxt xarici ticarətdə “Şimal-Şimal” istiqaməti də adlandırırlar.qeyd edilən modeldə dövlət ticarət axınlarına məqsədyönlü təsir göstərir.\n2)Xarici ticarət siasətinin şaquli modeli; əksər iqtisadi ədəbiyyatlarda “Şimali-Cənub” istiqaməti kimi səciyyələndirilən bu model inkişaf etmiş və inkişaf etməkdə olan ölkələr arasıda qarşılıqlı ticarəti özündə əks etdirir.Əslində, bütövlükdə beynəlxalq əmək bölgüsünün modeli kimi təzahür edən qarşılıqlı ticari münasibətlər sistemi inkişaf etməkdə olan ölkələr dinamik tərəqqisi yolunda əngələ çevrilmişdir.Belə ki, bu model çərçivəsində inkişaf etməkdə olan ölkələr xammal və yarımfabrikatlar ixrac etməklə hazır sənaye məhsullarının idalına istinadla xarici ticarət münasibətlərini formalaşdırır.Yəni həmin ölkə qrupunun inkişaf etmiş ölkələrin xammal əlaqəsi statusuna çevrilməsi qaçılmazdır ki, bu da perspektiv planda ümummilli mənafelərin ödənilməsi prosesinə güclü əks təsir göstərəcəkdir.Eyni zamanda , sözü gedən modeldə ölkə qruplarının (əsas inkişaf etmiş ) kollektiv mənafeləri , müxtəlif səpkili inhisarçı biliklərin , maliyyə-ticarət və digər qruplaşmaların marağı ön plana çıxır. Başqa sözlə həmin münasibətlər sistemində uduzan , yalnız inkişaf etməkdə olan ölkələr olurlar.\n3) Xarici ticarət siyasətinin konqlomerat modeli; Bu modeli çox vaxt xarici ticarət siyasətində “Cənub-Cənub” istiqaməti adlandırırlar.Əsasən inkişaf etməkdə olan ölkələri təcəssüm etdirən “Cənub-Cənub” istiqamətində həm üfiqi, həm də şaquli modellər , yaxud onların “sintezi” mövcud olur.\nMüasir dünya təsərrüfatının qloballaşması prosesinə paralel olaraq beynəlxalq ticarət surətlə inkişaf etməkdədir. Bazar iqtisadiyyatına keçidin start vəziyyətinin sistemli şəkildə qiymətləndirilməsi və əldə olunan məntiqlərin inteqrasiyası göstərir ki , Şərqi avropa ölkələri ilə müqayisədə sabiq SSRİ respublikaları daha az əlverişli mövbqedə olmuşdur.Bu hər şeydən əvvəl onunla izah olunur ki , sözügedən ölkələr qrupunun , o cümlədən Azərbaycan respublikasının dünya bazarı ilə əlaqələri son dərəcə zəif və əhəmiyyətsiz formada təşəkkül tapmışdır.Ən böyük problemlərdən biri xarici ticarət sferasında hər bir təcrübənin , yaxud müəyyən zaman intervalı çərçivəsinidə formalaşmış ənənələrin yoxluğu , kadr kasadlığı və s. tipli məsələlərin qabarıq şəkildə ortalığa çıxmasında idi.\nSSRİ-nin süqutu və sabiq müttəfiqlərin dövlət müstəqilliyi əldə etməsi nəticəsində qarşılıqlı ticarət əlaqələrinin kəskin tənəzzülü dövrü başladı. Qeyd edilən prosesin start götürməsi təkcə imperiyanın dağılması ilə əlaqələndirilə bilməz.Belə ki , qarşılıqlı ticarət bağlılığının qırılmasında əsas səbəblərdən biri “sosialist” bazarının spesifikası ilə bağlı idi.\nKeçid dövrünün ilkin vaxtlarında mövcud və yaranmış problemlərin kəskinlik dərəcəsini azaltmaq üçün sözügedən ölkələr qrupu ixracın artımına nail olmağa çalışırdı və bu artım əsasən və başlıca olaraq onun fiziki həcminin yüksəldilməsi çərçivəsində həyata keçirilir, ixracın orta qiymətinin aşağı düşməsi və ölkənin ticarət şəraitinin pisləşməsinə fikir verilmirdi.\nKeçid dövrünün ilkin vaxtlarında əksər postsosialist ölkələrində müşahidə olunan situasiya Azərbaycan Respublikasında da anolji məzmun daşıyırdı.Bu hal özünü xarici ticarət dövriyyəsinin kəskin şəkildə aşağı düşməsində, onun coğrafiyasının daralmasında daha aydın formada təzahür etdirirdi.Qeyd etmək lazımdır ki, yalnız makroiqtisadi sabitliyə nail olunduqdan sonra xarici ticarət əlaqələrinin dəyərcə həcminin artımı , onun coğrafiyasının genişləndirilməsi müşahidə olunur.\nAzərbaycann xarici ticarət siyasəti bütövlükdə ölkənin iqtisadi təhlükəsizlik sisteminin əsastərkib hissələrindən biri olmaqla ilk növbədə rəqabət üstünlüklərinin formalaşması və inkişafına əsaslanmalıdır.Keçid iqtisadiyyatlı ölkələrdə ixrac siyasəti özündə bunları əks etdirir:\n1.İstehsal sahələrinin ixrac yönümlülüyünün təminatı.\n2.İxracat yönümlü istehsalat sferaları üçün əlverişli şəraitin yaradılması.\n3.Bu və ya digər sahələrin məqsədyönlülüyününqiymətləndirilməsi və idxalatda rəqabət apara bilməyən sahələrdə fəaliyyətin dayandırılması.\n4.Gömrük mühaizəsi , maliyyə və fiskal istiqamətli stimullaşdırma.\nİxrac-idxal siyasətində metodiki vasitələrin seçilməsi bir sıra amillərdən birbaşa asılılıqdadır.Onların inkar edilməsi yalnız mənfi cəhətlərə gətirib çıxara bilər.Belə ki, bu halda konkret mal ,onun istehsalında formalaşmış situasiya, həmin malın daxili bazarda və ixracatda payı;beynəlxalq əmək bökgüsü sistemində perspektivləri mütləq nəzərə alınmalıdır.\nXarici ticarət siyasətinin qeyri-tarif xarakterli maliyyə metodu dempinqlə bağlıdır.DEMPİNQ-ixrac mallarının normal qiymələrdən aşağı səviyyədə satışı deməkdir.Xarici bazarlarda dempinqdən istifadə imkanlarına yalnız o ölkə sahib ola bilər ki, əvvəla böyük ölkə olsun .yəni onun məcmu tələbində baş verən dəyişikliklər dünya qiymətlərinə təsir göstərsin; standartlaşdırılmış kütləvi istehsalı (hər hansı bir məhsul üzrə ) həyata keçirmək iqtidarında olsun; üçüncüsü , həmin məhsul növü üzrə xarici bazarlarda mal təklifinin formalaşdırılmasına təsir göstərə bilsin; dördüncüsü , sözügedən məmulatın orta və uzunmüddətli dövr ərzində istehsalını təmin edə bilsin və s.\nKeçid iqtisadiyyatı şəraitində xarici ticarət siyasətinin real gerçəkliyə adekvatlılığının təminatında mühüm məsələlərdən biri də ixrac siyasətinin ümumiqtisadi inkişafın tələblərinə uyğunlaşdırılması problemidir.Belə ki , ixrac potensialının sabitqədəmli artımı gec ya tez investisiya siyasətinin həmin istiqamətdə təkmilləşdirilməsi zərurətini ortaya qoyacaqdır.Bu mənada ki, ixrac sferası investisiya suyasətinin prioritet istiqamətinə çevrilməklə ölkənin inkişaf səviyyəsindən asılı olmayaraq proteksionist tədbirlərə əl atmaq labüdlüyünü yaradacaqdır ki, bu da sonda beynəlxalq iqtisadi təşkilatlar , yaxud inkişaf etmiş ölkələr tərəfindən əks təsirlə qarşılaşacaqdır.Beləliklə də , investisiya rejiminin liberallaşma dərəcəsindən asılı olmayaraq ölkəyə xarici investisiyaların axın intensivliyi aşağı düşəcəkdir.\nKeçid iqtisadiyyatı şəraitində ticarət siyasətilə iqtisadi inkişaf arasında bağlılığın məntiqi sxemi\nOnu da qeyd edim ki , xarici ticarət siyasətində mühüm əhəmiyyət kəsb edən vasitələrdən biri – ixracın stimullaşdırılması keçid iqtisadiyyatlı ölkələrdə elə bir rol oynaya bilmir.Belə ki ,əvvəla bu ölkələr qrupuna ixracın stimullaşdırılması üçün zəruri olan iqtisadi və siyasi resurslar kifayət edici əviyyədə deyildir;\nİkincisi,Ümumdünya ticarət təşkilatının normaları ixracın stimullaşdırılmasını rədd edir. Bu təşkilata üzv olmaq istəyən keçid iqtisadiyyatlı ölkələr , sözsüz ki , qeyd olunan halı mütləq nəzərə almalıdırlar.\nKeçid dövrünün ilkin vaxtlarında mövcud və yaranmış problemlərin kəskinlik dərəcəsini azaltmaq üçün sözügedən ölkələr qrupu ixracın artımına çalışırdı və bu artım əsasən və başlıca olaraq onun fiziki həcminin yüksəldilməsi çərçivəsində həyata keçirilir,ixracın orta qiymətlərinin aşağı düşməsi və ölkənin ticarət şəraitinin pisləşməsinə fikir verilmirdi.Bu situasiya Azərbaycan respublikasında da analoji məzmun daşıyırdı.Yalnız makroiqtisadi sabitliyə nail olduqdan sonra xarici ticarət əlaqələrinin dəyərcə həcminin artımı , onun coğrafiyasının genişlənməsi müşahidə olunur.\n2013-ci ilin 1-ci rübündə Respublikanın rezident və qeyri-rezidentləri xarici ölkələrə (MDB-dən başqa) 1235537,5 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə (ümumi ixraca nisbətən 80,02%) çıxarmışlar, o cümlədən, 1229123,3 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə sərbəst dönərli valyuta ilə (ixraca nisbətən 99,48%) və 6394,4 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə digər sazişlər hesabına (ixraca nisbətən 0,52%) çıxarılmışdır. Respublikadan xarici ölkələrə (MDB-dən başqa) əsasən mineral yanacaq, neft və onların emal məhsulları, bitumlu minerallar (ixraca nisbətən 92,28%); alüminium və alüminium məmulatları (2,75%); polimer materiallar və onlardan hazırlanan məmulatlar (1,75%); qara metallar (1,18%); üzvi kimyəvi birləşmələr (0,28%) ixrac edilmişdir. Respublikadan MDB ölkələrinə əsasən mineral yanacaq, neft və onların emal məhsulları, bitumlu minerallar (ixraca nisbətən 48,69%); heyvan və ya bitki mənşəli piylər və yağlar (9,68%); meyvə (5,69%); gəmilər, qayıqlar və digər üzən vasitələr (5,58%); qeyri-üzvi kimya məhsulları (4,58%) ixrac edilmişdir.\nDəyəri (min ABŞ dol.)\nCədvəldən də göründüyü kimi , ixracda 2013-ci ilin 1-ci rübündə əsas yeri ABŞ tutur.İsrailin isə payı 11,27%-dir.Rusiya ,İran ,Çili ,İtaliya ,Hindistan ,Türkiyə ,Yunanıstan və Gürcüstan tutur.\nTəhlillərdən də göründüyü kimi ,müasir dövrdə ölkənin xarici ticarətinin coğrafiyası getdikcə daha geniş ərazilərə əhatə edir.\nXarici ticarət əlaqələrinin inkişafı xarici bazara çıxışa şərait yaradır ki, bunsuz da respublika iqtisadiyyatının inkişafı sadəcə olaraq qeyri-mümkündür.Xarici ticarət idxal asılılığının yüksək səviyyədə olduğu və keçid dövrünün bir sıra spesifik problemlərinin mövcudluğu şəraitində getdikcə pisləşən həyat şəraitini qismən də olsa sabit saxlamağa imkan verir.Qloballaşma şəraitində elm və texnalogiya tutumlu məmulatların üstün mövqelərə keçməsi ilə əlaqədar olaraq rəqabət mübarizəsinin ifrat dərəcədə kəskinləşməsi xarici ticarət siyasətinin dinamikliyi və çevikliyinin obyektiv xarakter kəsb etməsinə səbəb olmuşdur.\nDünya ölkələrinin müvafiq təcrübəsinin sistemli təhlili göstərir ki , idxal tarifi ölkənin iqtisadi rifah dərəcəsini aşağı salır , istehsalçıların vergi yükünü artırır , ticarət müharibələrinə səbəb olur , məşğulluğun səviyyəsini azaldır və s. Maraqlıdır ki , idxal tarifi demək olar ki , əksər hallarda gəlirlərin istehlakçılardan rəqabət qabiliyyətli məhsul buraxa bilməyən yerli istehsalçılara və dövlət büdcəsinə doğru yenidən bölgüsünə səbəb olur.Dünya ölkələrinin əksəriyyətində idxalatın yalnız o hissəsi tam liberallaşdırılır ki ,onun bu və ya digər dərəcədə prioritet sektorlara aidiyyəti olsun. İdxal siyasətindədə ixrac siyasətində olduğu kimi əsasən investisiya ,rəqabət ,valyuta ,kredit ,gömrük və s. siyasətləri var.\nBəzi araşdırmaların nəticəsində beynəlxalq standartların tətbiqi sahəsində irəliləyişlər, statistic məlumatlar, sertifikatlaşdırma firmalarının Azərbaycanda fəaliyyətinin mövcud vəziyyəti, nöqsanlar, bu sahənin inkişafı üçün dövlətin, sertifikatlaşdırma firmalarının, standartı tətbiq edən müəssisələrin və ictimai təşkilatların görə biləcəkləri işlər, tövsiyə və təkliflər müəyyənləşdirilmişdir. Sorğunun nəticələri Azərbaycanda beynəlxalq sertifikatlaşdırmanın son illərdə sürətli inkişafının olduğunu müşahidə olunmuşdur. Belə ki, artıq yerli firmalar beynəlxalq standartların tətbiqini öz biznes strategiyalarının tərkib hissəsi kimi qəbul edirlər. Məhz bu səbəbdən son 4 il ərzində beynəlxalq menecment sistemi standartları tətbiq edən firmaların sayı xeyli artmışdır. Belə ki, 2003-cü ilə qədər beynəlxalq standart tətbiq edən firmaların sayı təxminən 5, 2003-cü ildə 30, 2004-də 42, 2005-ci ildə 85, 2006-cı ilin oktyabr ayına qədər 68 firma, ümumilikdə isə 230 firma beynəlxalq standart tətbiq etmişdir. Göstərilən statistik məlumatları qonşu ölkələrlə müqayisədə qənaətbəxş qəbul etmək olar. Lakin inkişaf etmiş və ÜTT-nin üzvü olan ölkələrlə müqayisədə bu rəqəmlər qənaətbəxş deyil. Bunun səbəbi isə bir çox obyektiv və subyektiv problemlərin mövcud olmağı və öz həllini tapmamağıdır. Azərbaycanda tətbiq olunan beynəlxalq standartların demək olar hamısı tanınmış menecment sistemi standartlarıdır. Lakin bu o qədər də yaxşı hal deyil. Çünki, menecment sistemi standartlarının tətbiqinin səbəbi müəssisələrin həmin standartların həqiqi üstünlüklərini dərk etmələri deyil, bu standartların digərləri tərəfindən tətbiqi və məşhur olmasıdır. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən sertifikatlaşdırma firmalarının əksəriyyəti bu sahədə böyük təcrübəyə malikdir və dünyanın bir çox ölkələrində fəaliyyət göstərirlər. Baxmayaraq ki, bu firmalar arasında yerli firma yoxdur, onlarda çalışan mütəxəssislərin əksəriyyəti yerli mütəxəssislərdir və bu da ümumilikdə xeyli Azərbaycan vətəndaşının işlə təmin olunması deməkdir. hər bir sertifikatlaşdırma firması gəlir əldə etmək istəyir, lakin gəlir əldə etmək üçün vəsait xərcləmək istəmir. Bu isə sivil metodlar əvəzinə rəqiblərin bir birini qarşılıqlı ittiham etməklə müştəri cəlbi kimi praktikanın formalaşmasına gətirib çıxarır. Onlar bir məsələyə diqqət yetirməlidirlər ki, bazarda müştəri qıtlığı probleminin həlli yolu ayrı-ayrı sahibkarlarla görüş vasitəsilə deyil, makro səviyyədə reklam etməklə (televiziya, radio və s. vasitəsilə) və göstərdikləri xidmətin üstünlüklərini təbliğ etməklə bütün müəssisələrin sertifikatlaşdırmaya axınını təmin etmək lazımdır. Beynəlxalq standart tətbiq edən firmalarda əsas problemlərdən biri də standartların tələblərinə yetərincə əməl olunmaması və standartın effektivliyini düzgün qiymətləndirilməməsidir. Bunun da səbəbi yuxarıda qeyd olunan yanlış yanaşmalar və standartın tətbiqinin bəzən formal xarakter daşımasıdır. Müəssisələrdə standartlarının tətbiqinin genişləndirilməsində dövlətin də xüsusi rolu var. Yeri gəlmişkən qeyd edək ki, sertifikatlaşdırma firmalarının əksəriyyəti Azərbaycanda müvafiq sahədə mövcud olan qanunvericiliyin vəziyyətindən və müvafiq dövlət qurumunun fəaliyyətində narazı olduqlarını bildirmişlər. Müvafiq dövlət qurumu beynəlxalq\nstandartların tətbiqinin genişləndirilməsində bir çox işlər görə bilər ki, bu da ölkəmizin ÜTT-yə üzvlüyü üçün götürülmüş öhdəliyin tərkib hissəsi kimi qəbul edilməlidir. Azərbaycan Ümumdünya Ticarət Təşkilatına (ÜTT) üzv olmaq ərəfəsindədir. Bu baxımdan ölkəmizdə mövcud olan standartlaşdırma və uyğunluğun qiymətləndirilməsi sistemi beynəlxalq təcrübəyə uyğunlaşdırılmalıdır. Uyğunlaşdırma yalnız ÜTT-yə üzvlük aspektindən deyil, ümumiyyətlə standartlaşdırma və uyğunluğun qiymətləndirilməsi sisteminin standartlaşdırma üzrə beynəlxalq (İSO, BEK) və regional təşkilatların tələblərinə uyğunlaşdırılmalıdır. ÜTT standartlarla bağlı iki yanaşmanın formalaşdırılmasını təklif edir. Birinci, mümkün olduğu qədər üzv ölkələr beynəlxalq standartların tətbiqini təmin etməlidir. Çünki, beynəlxalq standartların tətbiqi ticarətdə mövcud olan texniki maneələri daha çox aradan qaldırmaqla məhsul ixracını asanlaşdırır. İkinci, milli standartlar hazırlanarkən həm mövcud beynəlxalq\nstandartlara uyğun olmalı, həm də digər üzv ölkələr üçün diskriminasiya yaratmamalıdır. Eləcədə standartların işlənməsi üçün üzv ölkələr çox tərəfli sazişlərə qoşulmalı və standartların harmonizasiyasını təmin etməlidir. Uyğunluğun qiymətləndirilməsi nəticələrinin qarşılıqlı tanınması da ÜTT-nin əsas tələblərindəndir. Çünki, ticarətə maneə yaradan əsas vasitələrdən biri məhsulların idxal ixracı zamanı təkrar sınaqlara məruz qalmasıdır ki, bu da əlavə xərclərin yaranmasına səbəb olur. Bunu aradan qaldırmaq üçün üzv ölkələr uyğunluğun qiymətləndirilməsi nəticələrinin qarşılıqlı tanınması üzrə beynəlxalq və regional ikitərəfli və çoxtərəfli sazişlərə qoşulmalı və standartlaşdırma üzrə beynəlxalq təşkilatların tövsiyələrininəzərə almalıdır. Azərbaycanın standartlaşdırma və uyğunluğun qiymətləndirilməsi sistemi Sovet idarəetmə sisteminə məxsus struktura malikdir və bu istiqamətdə aparılan işlərin çoxu məcburi xarakter daşıyır. Odur ki, bu sistem yeniləşdirilərək beynəlxalq təcrübəyə uyğunlaşdırılmalıdır. Yeniləşmənin aparılması istiqamətində son illər ərzində xeyli irəliləyişlər əldə edilmişdir. Lakin görüləsi işlər də çoxdur. Qlobal İqtisadi Araşdırmalar Mərkəzi Azərbaycanda ÜTT-yə üzvlüklə və beynəlxalq sistemə inteqrasiya baxımından standartlaşdırma, metrologiya və sertifikatlaşdırma sahəsində əlavə olaraq aşağıdakı tədbirlərin də görülməsini təklif edir:\n1. Azərbaycan Standartlar İnstitutunun yaradılması. İnstitut vasitəsilə ilk növbədə beynəlxalq standartların milli standart kimi qəbul olunması və ya onlar əsasında yeni standartların işlənməsi təmin olunmalıdır və bu instituta elmi tədqiqat institutu kimi yanaşılmamalıdır.\n2. Məcburi standartların sayının azaldılması və köhnəlmiş standartların istifadədən\n3. Milli standartların işlənməsi zamanı onların iqtisadiyyat üçün zəruriliyinin\nqiymətləndirilməsi və bazarın maraqlarına xidmət edən standartların işlənməsi.\nStandartlar işlənərkən ÜTT-nin digər üzv ölkələrinin, eləcədə həmin standartla əlaqəsi\nolan yerli müəssisələrin standarta rəy verməsi təmin olunmalıdır.\n4.İstehlakçılarla əlaqələrin gücləndirilməsi və istehlakçı sorğu mərkəzinin yaradılması.\nBununla istehlakçıların məhsullara, standartlara olan irad və təklifləri öyrənilərək\ngələcək işlərdə nəzərə alına bilər.\n5.Standartın tələblərinə nəzarət funksiyalarının bir orqanda cəmləşdirilməsi və nəzarətin\nşəffaflığının təmin olunması üçün qanunvericilik bazasının təkmilləşdirilməsi,\n6.Beynəlxalq standartlar üzrə biliklərə malik yeni mütəxəssislərin hazırlanması və onların\nxarici ölkələrdə təcrübədən keçməsinin təmin olunması.\n7.Standartlara dair Sorğu-məlumat mərkəzlərinin yaradılması yolu ilə istər digər ölkələr\ntərəfindən, istərsə də ölkəmizin müəssisələri və istehlakçıları tərəfindən yeni\ninformasiyaların əldə olunmasının asanlaşdırılması.\n8.Milli Standartlaşdırma Strategiyasının işlənməsi və icrası.\n9.Konfransların, seminarların və digər tədbirlərin təşkil edilməsi, eləcədə jurnalların,\nqəzetlərin çap edilməsi yolu ilə ictimai məlumatlılığın artırılması.\n10.Məhsul standartları ilə yanaşı turizm, konsaltinq, bank və sığorta işi, təmir və s. xidmət\nsahələrinə, eləcədə menecment sistemlərinə aid də milli standartların hazırlanması və könüllü əsasda tətbiq edilməsi və s.


Hürufilik - Azərbaycan\nXəlvətilik və səfəvilik əqidəsi\nBaş səhifə » FƏLSƏFƏ » XV-XVI əsrlərdə fəlsəfə » Hürufilik\nXIV əsrin sonu və XV əsrin əvvəllərində Azərbaycanda, Anadoluda və Qərbi İranda yayılan ən böyük sufi təriqətidir. Hüruf sözü ərəb dilində "hərflər" mənasını verir. Bu təriqətin əsas ideyası Quranın hərf sistemi vasitəsilə izah olunmasına əsaslanır. Hürufilikdə 7 rəqəmi müqəddəs hesab edilir.\nHərflərin texniki tərəfləri ilə bağlı görüşləri inkişaf etdirməklə hürufiliyi bir fəlsəfi-dini sistem olaraq quran şəxs mənşcə Azərbaycan türklərindən olan Şəhabəddin Fəzlullah Astrabadi Nəimidir (1339-40/1394). 1386-cı ildə öz təlimini Təbrizdə elan etmiş, daha sonra İsfahanda bu fikri sistemi yaymağa başlamışdır. Uzun müddət bir mağarada inzivaya çəkildikdən sonra Fəzlullah özünün Hz.Mehdi olduğunu iddia etmişdir. Ətrafındakı yeddi inanlmış xəlifəsi və daha sonra çoxsaylı tələbəsi ilə yeni inancın təbliğinə başlamışdır. Qısa müddətdə müxtəlf ictimai təbəqələrdən olan insanlar bu yeni axının ətrafında toplanmağa başlamışdır.\nAnadoluda olduqca çox yer dolaşan və uzun müddət qalan İmadəddin Nəsiminin bir çox insanı hürufiliyə cəlb etməsi şəksizdir.\nHürufilikdə Quranın təhlili və yozumu saylar üstündə qurulmuşdur. Bu təriqət şiə təmayüllü olsa da, yaranışından etibarən istər şiə, istərsə də sünni məzhəbinin daşıyıcıları arasında tərəfdar tapmış, xüsusilə təsəvvüf vasitəsi ilə ədəbiyyata və digər təriqətlərə təsir etmişdir.\nHürufiliyə görə Kainat əbədidir və müxtəlif dövrlər bir-birini əvəz edir.\nHürufiliyin Azərbaycanda ilk təşkilatlanması XIV əsrin sonlarında başlamışdı. Onların fəlsəfi dini qaynaqları orta və yaxın şərqin fəlsəfəsindən bəhrələnmişdir. Azərbaycan ərazisinə daxil olaraq Nəimi, Nəsimi, Sururi, Əli-ül Əla kimi nümayəndələr tapan hürufilik ərazi baxımından da sərhədlənməmişdi. Hürufilik təriqəti geniş bir ərazini (İran, Azərbaycan, Suriya, Osmanlı) əhatə edirdi. Hürufilərin əsas nümayəndələri kəndlilər və şəhər ziyalıları idi.\nHürufilik Yaxın və Orta şərq şəhərlərinə xas ideyadır və xalqın maraqlarını ifadə edirdi.\nHürufiliyin qurucusu Fəzlullah Nəimiyə görə, təsəvvüfçülərin də göstərdiyi kimi Allah gizli bir xəzinədir. Hər şeyin həqiqəti, mövcudluğu və ruhu isə səslərdir. Gizli bir xəzinə olan Allahın ilk təcəllisi kəlam şəklində görünən səslərdən ibarətdir. Səsin kamilliyi kəlam, yəni sözdür. Kəlam isə ancaq insanlarda zühur edər və özünü səsdə göstərir. Kəlam bir qrup ünsürlər halında bəzi formalar alır. Bu ünsürlər Ərəb və Fars əlifbasındakı iyirmi səkkiz və otuz iki hərfdir.\nHürufilik Azərbaycanda, ümumiyyətlə Şərqdə özündən sonrakı bütün təriqətlərə təsir göstərmiş ən böyük cərəyanlardan biri olmuşdur.\nHəmin dövrdə sufizmin və ümumiyyətlə, perpatetizmin poeziyada təzahürünün ən gözəl nümunələrini M. Füzuli yaratmışdır. Füzuli qədim yunan və Şərq fəlsəfəsi ilə tanış idi. Onun fəlsəfi görüşləri əsasən ərəb dilində nəsrlə yazdığı "Mətləül-etiqad" əsərində əksini tapmışdır. Füzuli burada Qərb filosoflarından Aristotel, Platon, Sokrat, Empedokl, Demokrit, Pifaqor və s., Şərq filosoflarından isə Farabi, Nəzzam, İbn Sina N. Tusi və s. kimi filosofların adını çəkmiş, onların fikirlərindən, irsindən təsirlənmişdir. Füzulinin başqa əsərlərində də ədəbi fəlsəfi fikirlərə təsadüf edilir.\nFüzulinin fikrincə, mütəkəllimlərin mövqeyini qəbul etmək vacib varlığın isbatına mane olunmur. Belə ki, o, peripatetik fəlsəfədəki vacib və mümkün varlıqları ilk səbəb ilə nəticə kimi deyil, Xaliq ilə məxluqat timsalında götürmüşdür. Peripatetik fəlsəfəyə uyğun on əql nəzəriyyəsindən söhbət açan M.Füzulu on əqldən doqquzunun göyləri, birinin isə insaı idarə etdiyini yazır və beləliklə,insani əqlin dərəcələrini müəyyən etmişdir.


Diet (Pəhriz) Ana südünü azaldırmı? » Feat.Az Sekiller, xeberler, melumatlar\nFeat.Az:FeaT.Az » Sağlamlıq » Diet (Pəhriz) Ana südünü azaldırmı?\nDiet (Pəhriz) Ana südünü azaldırmı?\nDiyet Ana Südünü Azaldarmı?\nDoğumdan sonra kilo vermək üçün etdiyimiz diyetlər körpəniz üçün nə qədər uyğundur bilirsinizmi ?\nƏmizdirərkən balanslı bəslənən və kafi maye alan ana, altı ay sonunda doğumda aldığı kilolardan xilas olar.\nƏMİZDİRƏRKƏN KİLO VERİLƏR\nDoğum sonrası kilo vermə sürəti və zamanı əslinə hamiləlikdə alınan kiloyla əlaqədardır. Hamiləlik dövrünü 9 - 12 kq alaraq normal tamamlamış bir ana, ilk altı ayın sonunda balanslı bəslənmə və təsirli süd vermə sonunda normal kilosuna qovuşa bilər. Ancaq hamiləlik dövründə 18 - 30 kq kimi həddindən artıq kilo almış anaların normal kilosuna dönməsi daha uzun zaman alacaq\nƏmizdirərkən balanslı bəslənməli\nƏmizdirmə dövründə ana hər gün təxminən 6 -7 çay stəkanı yəni 700 ml süd ifraz edər. Bunun üçün hər gün 500 -700 kalori xərcləyər. Bu kalori itkisi bir saat orta səviyyədə məşqə bərabər dəyərdir. Bu səbəblə əmizdirərkən balanslı bəslənən və kafi maye alan ana, əgər doğumu normal kilo artımıyla bitirdisə altı ay sonunda doğumda aldığı çox kilolardan xilas olur.\nTəklifim, ananın bir bəslənmə və diyet mütəxəssisi ilə görüşməsi, görüşə getmədən əvvəl bir həftə boyunca yediklərini və körpəsini əmizdirdiyi zamanları qeyd etməsi. Çünki süd səmərəsi və bəslənmə əlaqəsi çox əhəmiyyətli.\nAşağı kalorili diyet etməyin\nSürətli kilo itkisi üçün edilən aşağı kalorili diyetlər ananın südünü azaldar. Xüsusilə karbonhidrat və zülaldan kasıb bəslənmə, ananın südünü azaldar. Zülal və kalsium baxımından zəngin süd, qatıq, pendir, yumurta ana üçün çox əhəmiyyətlidir ayrıca hər gün mütləq ət - toyuq və ya balıqdan birini istehlak etməlidir.\nSüdü az olan ana nə etməli\nSüdü az olan ananın bəslənməsi daha diqqətli nəzərdən keçirilməlidir. Bəslənmədə mütləq beş təməl qrupdan qidalar olmasına diqqət yetirilməlidir.\nElmi olaraq süd səmərəsini çox artıracaq tək başına heç bir qida müəyyən olunmamışdır ancaq fərdi təcrübəsi olanlar bu mövzuda tövsiyələrdə tapıla bilər.\nSüdün artması üçün ananın dinc, istirahət etmiş, yuxusunu almış olması da əhəmiyyətlidir.\nTərcümə etdi: SOLEDAD\nNiyə kilo ala bilməməyinizin səbəbi\n15 günə 8-12 kilo arıqlamaq? - Olar! - Foto\nBoyu uzatmaq üçün nə etməli?\n17 Şubat 2015 00:08\n21:00, 3-12-2021 Sızıltı Yazılı Şəkillər (11)\n20:00, 3-12-2021 04.12.2021 Gündəlik Bürclər (4 Dekabr 2021 Günlük Bürclər)\n19:00, 3-12-2021 İlham Verəcək Ən Gözəl Payız kombinləri - Fotolar (2)\n17:00, 3-12-2021 Səbəbsən Yazılı Şəkilləri (3)\n15:00, 3-12-2021 Rənglər sevgidən xəbər verir\n14:00, 3-12-2021 Princessa Yazılı Şəkilləri (7)\n13:00, 3-12-2021 Ən Yaxşı Öpüşən Bürclər\n12:00, 3-12-2021 Qamətin düzəlməsinə əmin olmaq üçün Test\n11:00, 3-12-2021 Sızıltı Yazılı Şəkillər (10)\n10:00, 3-12-2021 Sadə çiyələk piroqu\n09:00, 3-12-2021 Tarixdə Bu Gün - 3 Dekabr\n21:00, 2-12-2021 Səbəbsən Yazılı Şəkilləri (1)\n20:00, 2-12-2021 03.12.2021 Gündəlik Bürclər (3 Dekabr 2021 Günlük Bürclər)\n19:00, 2-12-2021 Modamı Dediniz - Qarışıq Şəkillər (18)\n18:00, 2-12-2021 Kişinin peşman olduğunu göstərən 3 ƏLAMƏT\n17:00, 2-12-2021 Sevdiyim Yazılı Şəkillər (40)\n16:00, 2-12-2021 Sevgiliniz sizinlə ciddi bir gələcək düşünürmü?\n15:00, 2-12-2021 Boyun uzanmasına səbəb olan qidalar\n14:00, 2-12-2021 Sızıltı Yazılı Şəkillər (9)\n13:00, 2-12-2021 Əyləncəli bürclər\n12:00, 2-12-2021 Budları və ombanı 10 günə arıqladan ən sadə hərəkətlər\n11:00, 2-12-2021 Səbəbsən Yazılı Şəkilləri (2)\n10:00, 2-12-2021 Ev şəraitində türk paxlavası - Ən asan və yoxlanmış\n09:00, 2-12-2021 Tarixdə Bu Gün - 2 Dekabr\n21:12, 1-12-2021 Dekabr Ayında Bürclər Nə Vəd Edir\n21:00, 1-12-2021 Xırdaburun Yazılı Şəkilləri (7)\n20:00, 1-12-2021 02.12.2021 Gündəlik Bürclər (2 Dekabr 2021 Günlük Bürclər)\n19:00, 1-12-2021 Modamı Dediniz - Qarışıq Şəkillər (6)\n17:00, 1-12-2021 Sevdiyim Sözlər Yazılı Şəkillər (3)\n15:00, 1-12-2021 Gənc və gözəl qalmaq istəyənlər OXUSUN!\n19:00, 29-11-2021 Nişan və toy üçün saç düzümləri - Foto\n18:00, 30-11-2021 Sadə və maraqlı psixoloji test: Həndəsi fiqur seçin\n19:00, 28-11-2021 Bu geyimlər hər qadının qarderobunda olmalıdır\n15:00, 21-11-2021 Dahilərdən Aforizmlər - Foto\n21:00, 24-11-2021 Paranormalgram Qorxulu Yazılı Şəkillər (+16)\n17:00, 14-11-2021 Ağ mürəkkəb Yazılı Şəkillər (1)\n18:00, 18-11-2021 Kişilərin həzz nöqtələri\nElşən Pro və İbrahim Erkal - Aşkından Yanayım Mı ?\nMegaBeatsZ ft Gülağa - Atma Məni (Remix) 2021\nOğuzhan Koç - Aşkın Mevsimi 2021\nSeymur Xudiyev - Gəl yuxuma 2021\nAfshin Azari - Ağlarsan indi 2021


2.\tMilli İqtisadi Modeldə insan « Milli Iqtisadi Model\n27 İyun - Bazar ertəsi 19:54:00\nİqtisadi siyasətlərin məqsəd və məzmununu təşkil edən insana daha gözəl həyat və rahatlıq bəxş edilməlidir. Əlbəttə, bunun üçün insanı olduğu kimi tanımaq lazımdır. Əks təqdirdə, iqtisadi modelin doğru nəticələr əldə etməsi mümkün deyildir.\nTəəssüflər olsun ki, məlum iqtisadi modellər insanı öz sistemlərinə uyğun olaraq başa düşürlər. Məsələn öz mənfəətlərini ən yüksək səviyyəyə qaldırmaq məqsədini güdən kapitalizm modeli «homo economicus» (iqtisadi insan) üzərində inşa edilmişdir. [4, s. 14] Əslində insanın təbiətindən irəli gələn, real xüsusiyyətlərinə cavab verən bir iqtisadi model yaratmaq lazım idi. Elə isə, Milli İqtisadi Modelin izahına əvvəlcə insana tərif verməklə başlayaq:\nİqtisadi baxımından insan nədir?\nBütün iqtisadi modellər insan ehtiyaclarının sonsuz olması ilə əlaqədar yanlış fikir üzərində qurulmuşdur. Əslində sonsuz olan insanın ehtiyacları deyil, tamahıdır, nəfsidir.\nDoymayan insanın qarnı deyil, gözüdür. [2, s. 128] Lakin bu günə qədər insanın ehtiyacları qeyri-məhdud, ehtiyatlar isə məhdud hesab olunmuşdur. Ehtiyatlar qeyri-məhdud, insan ehtiyacları isə məhduddur. Bu, dövrümüzə qədər tətbiq olunan iqtisadi modellərin və siyasətlərin inanılmaz səhvlərindən irəli gəlir.\nHəqiqət budur ki, insanın yemək, içmək, isinmək, geyinmək, sığınmaq və.s. kimi çox mürəkkəb olmayan məhdud ehtiyac standartları olduğu kimi insanın bu ehtiyaclarını ödəmək üçün dünya üzərində yüzlərlə, minlərlə məlum olan və məlum olmayan ehtiyatlar mövcuddur.\nKapitalist iqtisadiyyatının baniləri, başda Maltus kimi bədbin iqtisadçılar olmaqla ehtiyacları qeyri-məhdud, ehtiyatları isə məhdud gördükləri üçün əhalinin sayının müəyyən bir səviyyədə saxlanılmasına cəhd etmişlər. Beləliklə, doğum üzərində nəzarət belə iqtisadi modellərin nəticəsi kimi qarşımıza çıxmışdır. [46, s. 31] Həmçinin imperiyalar da ehtiyatların məhdud olduğu yanlışlılığını qəbul edərək, bəşəriyyətə yetməyəcəyi nəticəsinə gəlmiş və onları öz nəzarətləri altına almaq üçün dünyanı qana bulamışlar. Əlbəttə, müstəmləkəçiliyin yeganə səbəbi bu deyildir. Ancaq bu düşüncə yanlış olaraq ehtiyatların məhdudluğu, ehtiyacların isə qeyri-məhdudluğu fikrinə əsaslanır. Əsas prinsip kimi istehsala cavab verən tələbin formalaşması məqsədinə çatılması qəbul edilmişdir. Bu zaman iqtisadi modellər əksinə olaraq məsələnin həllini tələbin məhdudlaşmasında görmüşlər. Nəticədə insanlıq varlı dövlət içində yoxsulluq çəkmişdir.\nİnsanla əlaqədar digər bir məsələ də fərdlərin davranışlarının hansı şərtlərlə və nə dərəcədə cəmiyyətin mənafeyinə pay verməsidir.\nGörəsən tamamilə sərbəst və şərtsiz buraxılan fərdlər iqtisadiyyata hansı şəkildə təsir edərlər? Bu iqtisadiyyatın inkişafına, yoxsa iqtisadiyyatda tarazlıqların pozulmasına səbəb olar?\nBütün canlı və cansız varlıqlar müəyyən qanunlara bağlıdırlar. Bir səhər yataqdan qalxanda Ayın başqa bir orbitdə olduğunu görməyimiz mümkün olmadığı kimi, qoyunun ot yerinə ət yediyini görməyimiz də mümkün deyildir. İnsandan başqa bütün canlı və cansız varlıqlar müəyyən şərtlər çərçivəsində mükəmməl bir nizam içərisindədirlər. Təbiətdə, insanın müdaxilə etmədiyi obyektiv hadisələrdə mükəmməl bir nizam mövcuddur. Ancaq bu şərti eyni ilə insana tətbiq etmək son dərəcə yanlışdır. Çünki insan bu varlıqlar içərisində iradə və azad seçim sahibi olan tək varlıqdır. Bir elektronun öz istəyi ilə istiqamətini dəyişərək nüvəylə toqquşması və nüvə partlayışına səbəb olması mümkün deyildir. Amma hər bir insan hər zaman öz seçimini həm öz xeyrinə, həm də cəmiyyətin xeyrinə istifadə edə bilərmi? Bütün insanlar üçün bu suala «Bəli» demək, əlbəttə ki, mümkün deyildir. İstisnalar da qaydanı pozmaz. Xüsusilə, cəmiyyətin mənafeləriylə şəxsi mənafelər toqquşanda fərdlərin cəmiyyətin mənafelərini düşünməsi nadir hallarda baş verən hadisədir. Məlumdur ki, axşam hamının evinə tez getmək üçün tələsməsi yollarda tıxacların yaranmasının başlıca səbəbidir. Və ya ara qarışanda hamının bir nöqtəyə cəmləşməsilə yaranan qaçınılmazdır.\nƏslində kainatda nə qədər təbii bir nizam varsa, insanı maraqlandıran davranışları müsbət mənada yönləndirilmədikdə fərd ilə cəmiyyət mənafeləri arasında da tarazlıq bir o qədər pozulacaqdır. Diqqət etsək görərik ki, sosial həyatda ən sadə hadisələrdə belə fərdin həyatını nizamlayan istər hüquqi, istərsə də əxlaqi bir çox qaydalar mövcuddur. Evimizdə istədiyimiz kimi radionun səsini sonuna qədər qaldıra bilməməyimiz buna ən sadə misaldır. İnsanların bəzən verdikləri qərarlarla özlərinə belə zərər vermələri məlum bir həqiqətdir. Narkotika və spirtli içki düşkünlərinin həyatı göz qabağındadır. Özünə də zərər verə bilən insanın hər zaman cəmiyyətin xeyrinə addım atacağını söyləmək absurddur.\nLiberalizm insanla əşyanı eyniləşdirərək təbiətdəki nizamı insana da aid etmişdir. Halbuki yaradılışı etibarilə insan öz içərisində davamlı mübarizə edir və dəyişir. Bu mübarizədə tərbiyə olunması zəruri olan insan əksinə, tamamilə özbaşına qalanda, öz mənafeyindən başqa heç bir ölçü tanımadığı üçün çox rahatlıqla bank soyar, dövlət əmlakını mənimsəyər, hətta insanlar acından ölsə belə əlindəki ərzağı baha satmaq üçün yığıb saxlayar.\nBu gün liberalizm adı altında insana təqdim edilən sərbəstlik cəmiyyətin böyük bir hissəsinin aldanmasına və qanunsuz (kölgə) iqtisadiyyatının ortaya çıxmasına səbəb olmuşdur. Məsələnin başqa tərəfi də var. Liberalizmi əldə tutaraq bazarlar üçün ən uyğun anlayışın tam sərbəstlik olduğunu müdafiə edənlər, öz mənafeləri ortaya çıxanda bir çox qanunları pozurlar. Xatırlayın, liberalizm adı altında bu gün Türkiyədə kənd təsərrüfatı məhsullarına və Mərkəzi Bankın xəzinəyə borc verməsinə qoyulan qadağalar, yerli istehsalın dəstəklənməsinə qoyulan məhdudiyyətlər və daha yüzlərlə misal mövcuddur. Deməli, sərbəst bazar adı altında cəmiyyəti bir neçə adamın nəzarəti altına salmaq əvəzinə, cəmiyyətin hər fərdini qoruyub himayə edən bir iqtisadi modeli həyata keçirmək lazımdır. Çünki, güclünün qarşısında zəifin qorunmaması nəticəsində bütün iqtisadiyyatın zərər görməsi qaçınılmazdır. Diqqət etsək görərik ki, inhisarçı bazarlarda heç vaxt istənilən məhsuldarlığın əldə olunmamasının səbəbi də fərdi seçimlərin ümumi mənafelərin önünə keçməsidir.


Bakıda Gürcüstanın investisiya imkanlarına dair təqdimat keçirilib\n26 Aprel 2011 15:28\nBakıda Azərbaycan İqtisadi İnkişaf Nazirliyinin dəstəyi, Azərbaycanda İxracın və İnvestisiyaların Təşviqi Fondunun (Azpromo) təşkilatçılığı ilə Gürcüstanın investisiya imkanlarına dair təqdimat keçirilib.\nTədbirin açılış mərasimində çıxış edən Azərbaycanın iqtisadi inkişaf nazirinin müavini Niyazi Səfərov Azərbaycan və Gürcüstan arasında mövcud iqtisadi-ticarət əlaqələrindən danışıb və qeyd edib ki, iki ölkə arasında müxtəlif sahələr üzrə sazişlər imzalanıb.\nN. Səfərov həmçinin Azərbaycanda əlverişli biznes və investisiya mühitinin yaradıldığını, özəl sektorun sürətlə inkişaf etdiyini vurğulayıb.\nÖz növbəsində təqdimatla çıxış edən Gürcüstanın iqtisadiyyat və davamlı inkişaf nazirinin birinci müavini Arçil Kekeliya bildirib ki, Azərbaycan Gürcüstanın həm siyasi, həm də iqtisadi tərəfdaşıdır. O, "Ümid edirəm ki, ölkələr arasında mövcud əlaqələr bir qədər də dərinləşəcək" deyib.


Bakı sakini gəlinini niyə güllələyib? » XalqInfo.az Xəbər Portalı\nXalqinfo.az Xəbər Portalı » Kriminal » Bakı sakini gəlinini niyə güllələyib?\nBakı sakini gəlinini niyə güllələyib?\n12 dekabr 2017 13:50 Baxış: 117 Şərh: 0 Çap\nPaytaxtda baş vermiş dəhşətli qətl hadisəsi ilə bağlı maraqlı faktlar üzə çıxıb.\nLent.az xəbər verir ki, Maştağa qəsəbəsində oğlunun 24 yaşlı həyat yoldaşı Aygün Mustafayevanı (ad və soyad şərtidir) güllələyərək öldürən 1958-ci il təvəllüdlü Məmmədov Seyidmalik Məzahir oğlu polisə təslim olub.\nHəmin hadisədən sonra Təhmasib Bakını tərk edib və Zaqatalada məskunlaşıb. Aygün isə həyətdəki evdə yaşamağa davam edib. Seyidmalik Məmmədov bir neçə dəfə gəlininə çıxıb getməsini, onun həyat yoldaşına xəyanət etməsindən sonra burada yaşamasının düzgün olmadığını desə də, qadın buna əhəmiyyət verməyib. Əsəblərinə hakim ola bilməyən kişi dünən tüfənglə gəlinini güllələyib.\nİlkin araşdırmalar zamanı o da məlum olub ki, 24 yaşlı gəlinlə qonşuluqda yaşayan kişi arasında aylar ərzində gizli sevgi münasibəti olub və onlar müntəzəm olaraq yazışıb, hətta Aygün Təhmasibə çılpaq fotolar da yollayıb.\nAPA-nın xəbərinə görə, insident Maştağa qəsəbəsində qeydə alınıb.\nQəsəbə sakini öz gəlini A.M.-nı ərinə xəyanət etdiyi üçün tüfənglə qətlə yetirib.\nİlkin məlumata görə, 1993-cü il təvəllüdlü A.M.Xanağa qızı qonşuluqda olan bir oğlanla görüşürmüş. Bundan xəbər tutan qızın qayınatası tüfənglə onun başından atəş açaraq öldürüb.\nSabunçu RPİ-nin 14-cü bölməsinin əməkdaşları və rayon prokurorluğunun istintaqçıları hadisə yerində olub və müayinələr aparıblar. Gəlinini öldürən qayınata saxlanılıb.\nFakt üzrə Cinayət Məcəlləsinin 120-ci (Qəsdən adam öldürmə) maddəsi ilə cinayət işi başlanılıb.\nDƏHŞƏTLİ FAKTLAR: Sahibini zorlayan, öldürən KUKLALAR -


Sumqayıtda təhsil işçilərinin sentyabr konfransının plenar müşavirəsi keçirilib » 168saat.com\n168saat.com » Cəmiyyət » Sumqayıtda təhsil işçilərinin sentyabr konfransının plenar müşavirəsi keçirilib\nSumqayıtda təhsil işçilərinin sentyabr konfransının plenar müşavirəsi keçirilib\n18:10 06 sentyabr Cəmiyyət 15\nSentyabrın 6-da Sumqayıt şəhər Heydər Əliyev Mərkəzində təhsil işçilərinin sentyabr konfransının plenar müşavirəsi keçirilib.\nTəhsil Nazirliyindən AZƏRTAC-a bildiriblər ki, Sumqayıt şəhəri, Abşeron, Şuşa, Qubadlı və Zəngilan rayonları təhsil işçilərinin sentyabr konfransının plenar müşavirəsində ümumtəhsil müəssisələrinin rəhbərləri və müəllimlər iştirak ediblər.\nTədbirdə qeyd edilən şəhər və rayonların təhsil şöbələri müdirlərinin hesabat məruzələri dinlənilib.\nTəhsil nazirinin müavini Firudin Qurbanov təhsil sahəsində qazanılan nailiyyətlər və qarşıda duran vəzifələrdən danışıb. Nazir müavini istedadlı uşaqlarla iş sahəsində həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində həm respublika, həm də beynəlxalq olimpiadalarda şagirdlərin uğurlarının ildən-ilə artdığını qeyd edərək, bu il Bakıda nüfuzlu Beynəlxalq İnformatika Olimpiadasının təşkilinin əhəmiyyəti haqqında söz açıb. F.Qurbanov, həmçinin açılması nəzərdə tutulan xüsusi istedadlı uşaqlardan ibarət lisey siniflərə uşaqların cəlbi, risk qrupuna daxil olan təhsilalanlar və bu kimi məsələlərlə bağlı görüləcək işlərə toxunub.\nSonra yeni tədris ilinin prioritet məsələləri haqqında fikir mübadiləsi aparılıb, konfransın qərar layihəsi hazırlanıb.\n...26 il əvvəl - 30 iyun 1993-cü ildə Rəhman Orxan təsisçisi və baş redaktoru olduğu "Bakinets" qəzetinin həmin gün çap olunmuş nömrəsini xüsusi bir intizarla, sevinclə gözləyirdi. Ona görə də redaksiyadan evə gecədən xeyli keçmiş qayıtmasına baxmayaraq, artıq səhər tezdən 12 ildən çox hər gün


Azərbaycanın ən çılğın azarkeş qrupu 10 illik yubileyini qeyd edir! » Premyer.Az\nPremyer.Az » Xəbərlər » Futbol » Azərbaycanın ən çılğın azarkeş qrupu 10 illik yubileyini qeyd edir!\nAzərbaycanın ən çılğın azarkeş qrupu olan Forza Neftçi 10 illik yubileyini qeyd edir. Bununla əlaqədar qrup öz Facebook səhifəsində azarkeşlərə müraciət edib.\nBu gün "Forza”mızın 10 yaşı tamam olur!\nAiləmiz həyatının əsas hissəsini "Neftçi”yə həsr etmiş insanlardan ibarətdir. Yaş artdıqca bizim enrjimiz azalmır, əksinə daha da artır. Bu yubiley bizə Azərbaycan tribunasında indiyə kimi görülməmiş, daha maraqlı və kreativ işləri etməkdə böyük motivasiya verir. Yaşlandıqca böyüyəcək və daha da güclü olacağıq. 10 illiyimizdə "Neftçi”mizin çempionluğu bizə ən böyük hədiyyə olacaq!\nBu illər ərzində çox çətinliklər gördük. Arxamızca danışanlar, yalan yerə söz çıxaranlar, ara qatanlar, yalançı təriflər, qalstuklu "azarkeş”lər, nə bizə, nə də komandaya layiq olmayan, qeyri-səmimi özünü yaxın hiss edənlər, buynuzun çomağa sürtənlər və s. 10 il ərzində ətrafımızda aktiv oldular. Amma aramıza qatılan köstəbəklərə qədər hamısının cavabı vaxtında, necə lazımdırsa, biz tərəfdən verildi. Komandamızın rəhbərliyindən də çox "canı yanan”ı evlərinə əliboş yola saldıq. 2 il öncəyədək müxtəlif adamlar klubu az qala divizyona yollayırdılar. Lazım olduğu kimi flaqmana sahib çıxdıq. Birlikdə bu çətinliklərin öhdəsindən gəldik. Sonuncu pillədən indiki ilk sıraya qədər "Neftçi”nin yanında olduq, sevdik, sevildik və hər zaman da komandamızın arxasında əsas sahib kimi dayanacağıq!\nAd günümüz münasibətilə, üzvlərimizdən hərbi xidmətdə olan əsgər qardaşlarımızı və xaricdə təhsil alan qardaşlarımızı təbrik edirik. Onlar "Forza”lı olaraq, bizdən uzaqda olsa da, ürəklərimiz onlarladır. Hər bir qardaşımızın uğuru bizim uğurumuz sayılır. Biz bu ailə üçün ən az belə olsa, əziyyət çəkmiş oğlanların hesabına böyümüş və yumruq kimi bir olmuşuq. Həmçinin, vaxtsız yerə bu dünyadan köçən Müsəllim qardaşımızı da heç vaxt unutmayacağıq. O bizim qəlbimizdə ən gözəl ürəyə sahib Neftçililərdən biri olaraq qalacaq. "Forza”da olan hər bir qardaşımıza dəstək olur, uğurlarına sevinirik. Hər bir üzvümüzə həmişəki kimi möhkəm və güclü qalmağı arzu edirik! Yaşımız mübarək!\n"Neftçi" üçün böyük dəyər: AZARKEŞ (Qeyd)\nNazim Əliyev yubileyini qeyd edir\n"Forza Neftçi"dən Bəyanat: "Elnur Cəfərov komandadan qovulmalıdır"\n"Forza Neftçi" "Neftçi"ni boykot etdi!\n"Neftçi" 80 illik yubileyini bu gün saat 19.37-də qeyd edir!\n"İmarət" 8 yaşında


9 Oktyabr 2020 00:13\nBalıqlar - kənar təsirlərə məruz qalmayın. Səhhətinizə fikir verin. Enerji potensialınızın səviyyəsinin aşağı düşməsi əhvalınıza təsir edəcək. Sizi soyuqqanlı və laqeyd insan saya bilərlər. Yaxınlarınızın dediklərinə diqqətlə qulaq asın. / Milli.Az


"Excelsior Hotel & Spa Baku" otelində Baku Fashion Nights layihəsinin nümayişi keçirildi | Frame.az\n“Excelsior Hotel & Spa Baku” otelində Baku Fashion Nights layihəsinin nümayişi keçirildi\n23/12/2016 09/10/2017 aquaviridis\t0 Comments\nTədbir çərçivəsində Yeni il qabağı Fashion Bazaar satış yarmarkası keçirildi, yarmarkada qonaqlar özlərinə Azərbaycan dizaynerlərindən geyim, aksesuar və bəzək əşyaları əldə edə bildilər. Yarmarkada geyim və aksesuarların seçimi kifayət qədər müxtəlif idi, burada müəllif geyimlərindən əlavə, əl işi olan Venesiya maskaları, əl çantaları, gümüş və dağ büllurundan hazırlanmış bəzək əşyaları, keramika məhsulları və təbii kosmetika təqdim olunub.\nTədbir Yeni il qabağı əhval ruhiyyəsində keçirildi və qonaqlara maraqlı proqram təqdim olundu. Nümayiş dizayner Gulum Əsədullayevin”Somnia” adlı kolleksiyası ilə açıldı. Sonra Yekatirina Eren və Liana Allahverdiyevanın birgə “Fashion lab” adlı kolleksiyalarının nümayişi oldu.\nDizayner Nətgiz Muxtarova “NRGZ” marka adı altında “Ornamento” adlı geyim kolleksiyasını təqdim etdi. Renara Şəmsiyeva cins parçadan hazırlanmış geyimlərdən ibarət “Seminollar” adlı kolleksiyanı nümayiş etdirdi. Sonra modelyer-dizayner Əminə Cəfər “Şah” adlı kolleksiyanı təqdim etdi. Həmçinin, dizayner Elnarə Mirsəlimova əl işləri olan bəzək və aksesuarları təqdim etdi. Öz növbəsində, Oksana Barxatova Azərbaycan Fashion Week-də böyük uğur qazanan kolleksiyasını nümayiş etdi. Moda nümayişi axşamı Əməkdar İncəsənət Xadimi, Azərbaycanın modelyer-dizayneri Fəxriyyə Xələfovanın “Cazibədar rənglər” kolleksiyası ilə başa çatdı.Dəb tədbirinin təşkilatçıları FMS Models model agentliyi, “Baku Fashion Night” təşkilatı, xanım Lyubov Qutorova-Poyraz və “Excelsior Hotel & Spa Baku” oteli oldu.\n← Bakıda “Qış nağılı” defilesi və “Karnaval Show” keçiriləcək – VİDEO\nBÖYÜK BRİTANİYADA TƏHSİL →\n29/11/2018 29/11/2018 aquaviridis\t0


Ağac+material üçün axtarış neticesi\nAxtarış Neticesi : Ağac+material\nTəbriz xalçaçılıq məktəbi – Azərbaycan xalçaçılıq məktəblərindən biri.Mündəricat\n8 Dörd fəsil\n9 Təbriz xalçaçılıq məktəbinin xalçaları dünya muzeylərində\nYerleşdirdi: *_*M_O_N_I_K_A*_* (24.03.2013 / 15:08)\nViniplast — polivinilxloridin əsasında əldə olunan plastik kütlədir. Polivinilxloriddən əlavə onun tərkibinə istismar zamanı dağılmanın qarşısını alan stabilləşdiricilər və emalı asanlaşdıran yağlayıcı maddələr əlavə olunur. Bəzən viniplastın tərkibinə rəngləyicilər, doldurucular və fiziki- mexaniki\nYerleşdirdi: *_*M_O_N_I_K_A*_* (21.03.2013 / 17:58)\nAğac torna dəzgahı — fırlanma səthinə malik ağac hissələrinin istehsalına xidmət edən dəzgah. Bu dəzgahın funksiyası öz oxu ətrafında fırlanan pəstah və onun oxuna paralel və perpendikulyar olaraq verişalabilən alətlə müəyyən olunur. Emal üçün frezləmədən fərqli olaraq fırlanmayan kəski və fasonlu a\nYerleşdirdi: *_*M_O_N_I_K_A*_* (21.03.2013 / 18:10)\nÇarlz Darvinin baxışlarına əsaslanan, Yer kürəsində üzvi aləmin materialist təkamülü (tarixi inkişafı) nəzəriyyəsi. "Biql" gəmisində 5 illik (1831-1836) dünya səyahətindəki müşahidələr, dövrün bioloji və seleksiya təcrübəsi nailiyyətlərinin ümumiləşdirilməsi təkamül nəzəriyyəsinin yaradılması üçün Ç\nŞellinq obyektiv idealistdir, yəni bütün olanları elə başlanğıcdan çıxarır ki, bu başlanğıc dindəki Tanrı təsəvvürünə daha yaxındır. Hərçənd idealist fəlsəfə heç də, sadəcə, dinin ağıl, düşüncə prinsipi ilə yozulub təkrar edilməsi deyil. Onun\nCəmil Həsənov. Ağ ləkələrin qara kölgəsi,\nBalacadir xallidir usdu zerli qizilidir,\nAvtomobil adlarının mənaları FOTOLAR,\nBalacadır xallıdır üstü zər qızıllıdır. Sarı şirin,\nBalacadi xallidir ustu zer qizilidir,\nallah quranda nÉ™ Ã¼Ã§Ã¼n bÉ™zÉ™n cÉ™m halÄ±nda da,\nHıçqırıqı nece keçirek,


"Fəxrəddin Manafov mənə dedi ki, 10 dəqiqə vaxtımız var" - MÜSAHİBƏ\nTarix: 11-05-2016, 10:52 Oxunma sayı: 2 251 Bölmə: MÜSAHİBƏ\n"Məndə yaradıcılıq ruhu var”\nTəranə Feyzullayeva: "Səbrli insanlara qibtə edirəm”\nTəranə Feyzullayeva AzTV-də uzun illər çalışıb. Eləcədə bir çox saytlarda və mətbuat orqanlarında işləyib. İndi də mətbuatda çalışır. İncəsənət İnstitunun məzunu səmimi, sadə, dəyərli insan, ziyalı Təranə xanımın bu günlərdə evliliyinin 19-cu il dönümü, eləcə də bu yaxnlarda doğum günü olacaq. Bir vaxtlar tanınmış admlardan müsahibə götürən Təranə xanımın özünün də müsahibə verməsi yəqin ki, onun özü üçün də çox maraqlıdır. ..\n-Təranə xanım, jurnalist fəaliyyətinizlə bağlı yadınızda hansı maraqlı hadisələr qalıb?\n- O vaxtı Fəxrəddin Manafovun baş rolda olduğu ”Təhminə” filminin nümayişi idi. Mən onda "Azərkinovido”da işləyirdim. "Təhminə”dən yazmaq istəyirdim. Fəxrəddin Manafov dedi ki, Təranə xanım 10 dəqiqə vaxtımız var, bundan artıq söhbət edə bilmərik. Dedim ki, 10 dəqiqə yox, lap 5 dəqiqə də kifayətdir. Əgər söhbətimiz tutmasa ayrılarıq. Sizi inandırım ki, Fəxrəddin Manafov iki saatdan çox mənimlə danışdı. Deməyəcəyi sözləri də dedi. Dostları artıq pəncərəni döyürdülər ki, gəl, maşınla harasa getməli idirlər. Söhbətimi ona gətirirəm ki, insanın danışıq qabiliyyəti olmalıdır, söhbətə girişməyi bacarmalıdır. Və səmimi olmalıdır ki, söhbəti alınsın. Bizim söhbətimiz elə alındı ki, elə bil ki, neçə ildi bir-birimizi tanıyırıq, dostuq. İnanırsınız ki, nə o ayrılmaq istəyirdi, nədə mən. Belə müsahiblərim olub.\nAzTv-də işləyəndə Vaqif Səmədoğlu ilə müsahibələrim olub. Ən sevimli müsahibim o olubdu. O çox gözəl danışırdı. O hər dəfə deyirdi ki, Təranə, bunu elə elə, bunu belə elə. Deputat olduğu vaxtlarda da mənə köməyi dəyib. Azərbaycan televiziyasına getməyimdən tutmuş o həmişə mənim arxamda dayanıb.\n"Kommunist” qəzetində İlham Rəhimlinin yanında ştatdankənar müxbir idim. O mədəniyyət xəbərlərini mənə həvalə etmişdi. Bir gün mənə evə tələsirdim. Aşıqlar Məclisindən qəzetə xəbər verməliydim. Gözləməliydim ki, "Aktyor evi”ndə saat yeddi olsun, tədbir başlasın. Mən tələsdiyim üçün afişaya baxdım. Nə yazılmışdı onu yazıb informasiya kimi verdim qəzetdə getdi.Sən demə afişada adı yazılan aparıcı xəstələnib, onu başqa aparıcı əvəz edib. Sonra İlham müəllim məni gördü, dedi ki, sən niyə tədbirdə iştirak etməmisən, afişadan informasiya hazırlamısan. Məndə ağladım. Bu da mənə dərs oldu. Artıq tamaşaya, tədbirə gedəndə də axır qədər qalırdım.\n-Nədən bəs jurnalist ola-ola müsahibə vermək istədiniz?\n-Mənim Televiziya ilə paralel mənim "Kommunis”, "Səhər”, "Azərbaycan gəncləri”, "Qobustan” jurnalı və s. mətbuat orqanlarında mədəniyyətlə bağlı 400-dən çox məqalələrimişıqlandırılıb. Nəbi Xəzri, Vaqif Səmədoğlu, Fəxrəddin Manafov, Polad Bülbüloğlu və s. tanınmış adamlardan müsahibələr almışam. Azərbaycan televiziyasında işlədiyimə görə məni tanıyırdılar, ona görə də yolum mətbuata açıq olub.\nOla bilr ki, sizdə bir nur gördüm. Mən heç vaxt müsahibə verməmişəm. İstədim ki, kimsə məni dindirsin, bəlkə mənimdə deməyə sözüm var, bəlkə məndə nəsə demək istəyirəm.\n-Türkiyənin sabiq prezidenti Süleyman Dəmirəlin həyat yoldaşından müsahibə götürməyiniz necə oldu?\n- O vaxtı mən Bəxtiyar Qaracanın rəhbərlik etdiyi redaksiyada işləyirdim. Bəxtiyar Qaraca çox demokratik bir insandı. O vaxtı "Gecə kanalı”nı yaratdı, bizə böyük dəstək oldu. Bəlkədə bizim bir jurnalist kimi formalaşmağımızda onun rolu əvəzsizdir. Bunu itirmək olmaz. O dedi ki, Süleyman Dəmirəlin xanımı rəsm sərgisinə gəlir sən gedib ondan müsahibə alacaqsan. Çox çətin bir situasiya idi. Təbii ki, mühafizə var idi. Mən müsahibə aldım, müsahibə efirə getdi. Çox yaxşıda müsahibə verdi. Gənclərə öz arzularını bildirib. Deyib ki, Bakıya rəsm müsabiqəsinə qatıldığına görə çox şaddır. Və çox sevinir ki, Bizim gənclər onlarınkindən də qat-qat aktivdir. Bu o vaxt 23 yaşında gəncin həyatında böyük hadisə idi. Bəxtiyar Qaracanın xidmətlərini gərək itirməyək də.\n-Hansı arzularla yaşayırsınız?\n-Hamı kimi sabaha inam var. Sosial şəbəkələrdə aktivəm. Şəkil paylaşmağı sevirəm. Buda sənətimdən irəli gəlir. İncəsənət İnstitutunu bitirmişəm. Tələbə yoldaşlarımın çoxu aktyor, aktrisa işləyirlər. Status yazmağı, bölüşməyi, insanların fikirlərini öyrənməyi sevirəm. Bu da elə jurnalistikanın bir sahəsidir. Fikir körpüsüdür.\nQızım rəssamlığa hazırlaşır, arzu edirəm ki, Universitetə girsin. Oğlum 10 yaşındadır. Məndə yaradıcılıq ruhu var. 40-45-dən sonra insanlar bir balaca bədbinləşir, özlərini yaşlı hesab edirlər. Mən o insnaları başa düşə bilmirəm. Mən 45-i keçmişəm. Məncə 40-dan sonra insanda daha çox yaradıcılıq ruhu onda olur. Daha çox özünü dərk edir, daha çox özünü sevir. Öz həyatımdan misal gətirim. Mən yaradıcılıq ruhlu insanam. Mənim dostluğumda çox ziyalılar var. Mən onun şeirlərini oxuyuram. Elə Bəxtiyar Qaracanı götürək. Mən onu həmişə bir müdir kimi görmüşəm. Mən bu yaxınlarda onun şeirlərini sosial şəbəkədə gördüm. Gödüm ki, bu insan tamam romantik təbiətli insnadır. Mənim dostluğumda çox şairlər var. Mən onların şeirlərini oxuyuram, qiymətləndirirəm.\nYazmağı sevirəm. Axır vaxtlar "Esse”lərə meyilliyəm.\n- Xobbim şəkil çəkdirməkdi, gəzməkdi, şəkil paylaşmaqdı, maşın sürməkdi. Yoldaşım mənə ad günümdə maşın aldı, təəssüf ki, o maşını vurdum. Ona görə də əlimdən aldı. İndi yenədə söz verib ki, icazə verəcək mən sükn arxasında oturum. Maşın sürməyi çox sevirəm.\n-Yoldaşınız hansı sahənin adamıdır?\n- Yoldaşım rəssamdır, avanqard üslubda şəkillər çəkir. Daha çox Türkiyə ilə bağlı adamdı. Əbilov adına Mədəniyyət Mərkəzində rəssamlıqdan dərs deyir. Qızım da onun yolunu davam elətdirir.\n-Yoldaşınız heç şəklinizi çəkibdi?\n- Bəli. Elə ilk evləndiyimiz ili, ad günümü bir yerdə keçirdik. Elə həmin o ad günündə mənim partretimi işləyib. Partretlərimi işləyir. Bir qadın kimi mənə qiymət verir. Əl işlərini bəyənirəm. İradlar da tuturam.\nƏn çox fotonu sevirəm. Mənə elə gəlir ki, fotoqraf da ola bilərəm. Bir balaca quş, ağac, gül görəndə ona saatlarla baxmağı xoşlayıram.\n-Sizdə teatra maraq hardan yarandı?\n-Mən İncəsənət Universitetini bitirmişəm. İki il teatrşünaslıq kursuna getmiəm. Daha sonra rejissor kimi İnstituta daxil olmuşam. Həmişə də teatrla əlaqəli olmuşam. Teatr, mədəniyyət mənim sahəmdir. Kəmalə Müzəffərin, Naibə Allahverdiyevanın, Sənubər İsgəndərlinin oynadığı tamaşaları çox sevirəm. Tanıdıqlarım gənclik illərindən ünsiyyətdə olduqlarım qadınlardı.\nQadın mövzusu bizim əsərlərdə azdır. Deyək ki, Hüseyn Cavid "Afət”i yazıb. "Afət” kimi müasir əsərlər azdır. Deyək ki, kinoda "Təhminə”ni yaratdılar. O kino böyük ajiotaj yaratdı. Teatrda da elə obrazlar olmalıdır. Qadın böyük bir fəlsəfədir. Bunu masştabnı səhnəyə gətirməlidirlər. İstərdim "Afət”i müasir tondemdə görüm səhnədə. İstərdim Anna Kareninanı görüm səhnədə. Mən qadın obrazını oxumağı da, baxmağı da çox sevirəm.\n-Seriallarla aranız necədir?\n-Ancaq Kəmalə Müzəffərin baş rolda oynadığı "Vicdan haqqı” serialına baxıram. Seriallar məni qane eləmir, amma orda oynayan aktyorların əziyyətinə qiymət verirəm. Mənə elə gəlir ki, yaxın gələcəkdə bu da professional forma alacaq.\nKinonu dəhşət dərəcədə sevən bir insanam. Ən çoxda köhnə filmləri. Sofi Lorenin, Marcello Mastroyaninin oynadığıfilimləri. Culyetta Mazinanın baş rolda oynadığı "Kabiriya gecələri” filmini də çox sevirəm. Ən çox favaritim Anna Manyanidir. İtaliyanın öz dövründə yeganə "Oskar” alan qadını olub. Onun ləqəbi qılınc qadındır. Bu aktrisa mənim kumirimdir.\nİnstitutda oxuyanda Lütvü Məmmədbəyov və çox rejissorlar məni çox dəvət edib seriallara. Mən jurnalistikanı seçdim. İkiyə bölünməyi sevmirəm.\n-Övladlarınızı hansı sahədə görmək istərdiniz?\n-Qızımı rəssam-dizayner , oğlum isə biznesmen görmək istərdim. Bu da ola bilər ki, romantizm və realizmin qovuçduğu andır.\n-Mətbəxdə vəziyyət necədir. Bir şey hazırlaya bilirsinizmi?\n- Mətbəxdə çox gözəl kulinaram. O qadın ki, naz edir mən mətbəxə girmirəm, mənim qulluqçum var. Mən elə şeyləri götürmürəm.Normal qadın mətbəxtdə çox gözəl biş-düş eləməlidir, həyat yoldaşını, uşaqlarını sevindirməlidir. Vaxt tapdıqca gözəl balıq, toyuq ləvəngisi, plov bişirirəm, salatlar hazırlayıram. Qızım mənim köməkçimdir.\n-Hansı musiqini sevirsiniz?\n-Yatmazdan əvvəl kitab, musiqi mənim ayrılmaz hissəmdir. Klassik musiqini çox sevirəm. Azərbaycan musiqisindən Alimi çox sevirəm. Son oxuduğu "Xatirələr” mahnısını dəhşət dərəcədə sevirəm. Nəzakət Teymurovanın "Qal sənə qurabn olmum” mahnısını da bəyənirəm. Yaş ötdükcə insan xalq mahnılarını sevir. Sevmədiyim şeyləri sevirəm. Paradoks bundadır.\n-Paxıllğınızı çəkənlər var?\n-Sizcə mənim paxıllığımı çəkən olar?..Mən bütün qadınları sevirəm, onların tərəfindəyəm. Qadın olduğum üçün bilirəm ki, nə qədər əziyyət çəkirlər. Amma qadınlardan çox kişilərlə mənim dostluğum tutur.\n-Çox əsəbi insansınız?\n-Emosianalam. Amma əsəbidəola bilərəm. Qızım dediyimi etməyəndə, yoldaşımla mübahisə düşəndə bu olur. Yeganə öz xasiyyətimdə ehtiyac duyduğum bir şey varsa o da mənim səbirsizliyimdir. Özümə səbir diləyirəm. Çox səbirsizəm. Səbirli insanlara qibtə edirəm.\nDəqiqliyi, dürüstlüyü qiymətləndirənəm, sözdən çox əmələ qiymət verirəm. Əgər bir insan əməli ilə mənim gözümdə ucala bildisə o mənim bioqrafiyama yazıldı...Elə bir yaşdayam ki, elə bir abi-havadayam ki, məni qırmaq, nə iləsə təəccübləndirmək mümkün deyil. Məni bir tamaşa ruhlandıra, bir musiqi qanadlandıra, bir rəsm əsəri göylərə uçdura bilər. Elə bir tempdəyəm.Bir ağacın altında oturunb düşünərəm. ..\n-Şəkillərinizdə də qəmli anlar olur?\n- Yoldaşım rəssamdı oda baxanda bunu deyir. Şəkil çəkdirəndə şən olmağa çalışıram, amma yenədə hissolunur ki, üzümdə bir qəmginlik var. Onu gizlədə bilmirəm. Onu özüm də çox hiss edirəm. Nə qədər çalışıram it-batolsun əslində o qabarır.Böyük aktrisa Anna Manyanison filmlərinin birində monoloq deməlidir. İşıqla rqurulub. Ona deyirlər ki, siz qrimlənməlisiniz, üzünüzün qırışları görünür.O deyir ki, siz işıqları elə qurun ki, mənim üzümün qırışları aydın görünsün. Əgər onlar olmasa mən,mən olmaram. O dövr üçün qadın üçün buböyük cəsarətdir. Yəniməniqoypishaldadagörsünlər.Hərqırışhəyatımınbircizgisidir.\n-Hansı televiziya kanallarına baxırsınız?\n-Televiziyaya qayıtmaq fikrim var.Sevimli kanalım o vaxt AzTv idi. Fikirləşirdim ki, Azərbaycan televiziyası profesional bir kanaldı.Rus kanallarına daha çox baxıram.ANS-ATV-yə baxıram.10 iləyaxın televiziyada işlədim.Ailə qurdum, AzTV-dən ayrıldım.ABA televiziyasında çalışdım.Sonra müxtəlif qəzet və jurnallarda çalışmışam.İndiyə kimi də bu davam edir.\nQazaxstan Diasporasının Azərbaycan bölməsinin mətbuat attaşesi kimi çaslışmışam.Burdakı mədəniyyət hadisələrini onlara çatdırmışam.Bu işlərin aparılmasında onlara çox böyük yardım etdim.Taryel Məmmədovgil orda mədəniyyətlə bağlı katoloq çıxartdılar. O katoloqu redaktə elədim.\nFikrimvar ki, AzTV-də bir layihə edim.\n-Ölkədəki müharibə sizə necə təsir etdi?\n-Hamı kimi mən də həyəcanlı idim. Üstəlik bir mətbuat nümayəndəsi olaraq mən də prosesləri izləyirdim, yenə də izləyirəm.Qarabağ problem yaralı yerimizdir.Bu haqda mən öz səhifəmdə də fikirlərimi paylaşdım.Mənim atam bakılıdır, anam qarabağlıdır.Anam qarabağlı olduğuna görə bu nisgil həmişə bizim ailədə yaşanır.Hamı kimi mənim də ümidim var ki, əvvəl-axır biz Qarabağa qayıtmalıyıq.Həqiqət yerini tapmalıdır.Qarabağ bizim olmalıdır.Prezident bu məsələni həll edəcək.Prezidentimizə inanıram.Dövlət çalışır ki, insnalar Qarabağa qayıtsın, qaçqınlar öz vətənlərinə sahiblənsinlər.Bu yolda İlham Əliyevə inanmaq, onun arxasında durmaq lazımdır.\n-Başqa hansı planlarınız var?\n- Teatr aləmində çalışan bir insan kimi monotamaşaları çox sevirəm. İstərdim ki, teatrlarda monotamaşalar qoyulsun. O vaxt Türk Bələdiyyə Teatrı monotamaşalar gətirmişdi. Tamaşa gedə-gedə tamaşaçılar bir saat qabaq zalı tərk edirdilər.Bu istər aktyorlara, istərsə də bizə çox pis təsir etdi.Biz də mədəniyyət hələ o səviyyədə inkişaf etməyib ki, bir aktyorun oyununa əvvəldən axıra qədər baxmağa səbrimiz çatsın…\nBir teatr gəlmişdi.Lanqust gülüşü” tamaşası ilə.Svetlana Lazereva öz yoldaşı ilə gəlmişdi.Mən o tamaşaya baxdım, həzz aldım.İki nəfərin oyunu zalı doldurmuşdu.\nMənim yaralı yerim monotamaşalardı.Şəxsən mənim imkanım, sponsorum olsa elə monoteatr yaradaram ki, onun öz ritimləri olsun.Necəki, "Yuğ” teatrının öz xüsusi tamaşaçıları var, elə bir şey.\nSosial şəbəkələr bizim ayrlmaz hissəmizdir.Mən aktiv olduğum üçün şəkil paylaşıram, statuslar yazıram.İstəyirəm ki, insnalar bunu normal qəbul eləsinlər.İnsanlar başadüşür ki, biz burda ən çox fikir mübadiləsi edirik.Ola bilər ki, kimsə çox şəkil paylaşır.Ola bilər bu mənim xobbimdir.Şəkil paylaşmaq mənim xobbimdir.Mən kimnənsə heç nə ummuram.Bu mənim ruh halımdır…Burda hər şey etika daxilində olsun.İnsanlar normativlərə riayət etsin.Səhv düşənlər də olur.İstərdim ki, buda öz yerində otursun.Hər kəs öz təbəqəsi ilə dostluq eləsin.Xətrimə dəyən insnalar da çox olur.Hansı ki, onlar təsadüfən gəlib bura düşürlər.Yersiz danışan insnalar "bloka” atılır, çıxıb gedir.\n-Allaha ibadət necə edirsiniz?\nAllaha bağlıyam.Orucluq aylarında namaz qılıram, oruc tuturam.İstəyirəm bu daimi olsun.Bunu eləmirəmsə Allah günahımdan keçsin.Yaşlaşa-yaşlaşa bu arzunu həyata keçirəcəyəm.Çünki bu da müsəlman aləmində vacib bir şərtdir.Çalışıram ki, dürüst yaşayım.Artıq həyatı dərk edirəm.İstəyirəm ki, başımı yastığa qoyanda, Allahın qabağında hesabat verəndə ilk növbədə alnıaçıq, üzüağ olum.\nTarix: 6-05-2017, 10:10 Oxunma sayı: 409 Bölmə: Cəmiyyət\nAzərbaycanın futbol klublarının - Yay qazancları\nTarix: 31-08-2015, 11:25 Oxunma sayı: 1 553 Bölmə: İdman\nSumqayıtın yeni deputatlarının keçmişi: briqadir, müşavir, sədr və ehtiyatda olan zabit - TANITIM\nTarix: 3-11-2015, 15:21 Oxunma sayı: 3 163 Bölmə: REDAKTOR SEÇİMİ\n“ASAN xidmət” 3, "ASAN Kommunal" mərkəzləri isə 4 gün işləməyəcək\nTarix: 23-06-2017, 10:22 Oxunma sayı: 561 Bölmə: Cəmiyyət\n"ASAN xidmət” və "ASAN Kommunal” mərkəzlərində 3-4 gün qeyri-iş günü olacaq.\nTarix: 1-06-2017, 17:08 Oxunma sayı: 762 Bölmə: Təhsil\nBu gün Qərb Universitetinin təşkilatçılığı ilə "Müasir dəyişən dünyada xalqların milli özünüdərk və


Məni Google -da axtar!\nGoogle - da reklam edərkən nələrə diqqət etməliyik?\nGoogle – da reklam niyə vacibdir? Çünki Google dünyanın 1 nömrəli axtarış brauzeridir. 2019-cu ilin statistikasına görə, Google – da hər ay 170 milyarddan artıq axtarış baş tutur. Buna görə də bir çox şirkət məhsullarının, xidmətlərinin reklamını məhz Google üzərindən həyata keçirir. Lakin başqa səbəblər də var:\nƏhatə dairəsi - Ən balacasından, ən böyüyünə, işçisindən müdirinə, demək olar ki, hər kəs Google – dan istifadə edir, nə isə axtarır.\nBüdcə dostu – Google – da reklam vasitəsilə növündən, əhatə dairəsindən, müddətindən və.s amillərdən asılı olaraq hər büdcəyə uyğun reklam yerləşdirə bilərsiniz.\nRahat idarə edilməsi – Ənənəvi reklam vasitələrində reklamı verdikdən sonra dəyişmək, ləğv etmək, yaxud dayandırmaq xeyli vaxt və maliyyə tələb edirdi. Amma Google – da reklam alətləri bizim reklamların idarə olunması üçün rahatlığımızı təmin edir, fəaliyyətimizi sürətləndirir və qat-qat az maddi itki ilə nəticələnir.\nMəqsədyönlü olması – Sosial şəbəkələrdə də reklam vermək xüsusiyyəti var. Ancaq Google – da reklam bizə şərait yaradır ki, reklam məhz o məhsulla maraqlanan, axtaran istifadəçilərin qarşısına lazım olan zamanda, yəni axtarış edilərkən çıxsın. Lakin sosial şəbəkələr bizə bu şansı vermir.\nHədəf auditoriyanın dəqiq təyin edilməsi – Hədəfləmə vasitələrindən əlavə, açar sözlərin də hərfi-hərfinə seçilə bilməsi bizim məhz istədiyimiz auditoriyaya çıxışımızı təmin edir.\nBu özəlliklər reklam verənlər üçün əlverişli olsa da, bəzi səhvlər var ki, müəyyən edilmiş nəticəni əldə etməyi əngəlləyir.\n-\tYönləndirilən səhifə: Google – da reklam verərkən müştərinin yönləndirildiyi səhifə bəzən saytın əsas səhifəsi olur. Fəqət burada axtarışa uyğun olaraq məhsul, yaxud xidmət saytın hansı səhifəsində yerləşdirilibsə oraya keçid olmalıdır. Əks halda, müştəri ana səhifədən çıxır və həm vaxt, həm büdcə havaya gedir.\n-\tAçar söz analizi: Google – da reklam zamanı bəzən məhsulumuzla bağlı çox ümumi bir ifadəni, sözü açar söz kimi əlavə edib, yaxşı nəticə gözləyirik. Lakin nəzərə almırıq ki, o sözlə bağlı rəqabət böyükdür. Buna görə bizim reklamımızın diqqət cəlb etməsi çətinləşir. Məhsul, yaxud xidmətlə bağlı bir neçə sözdən ibarət cümlələr, ifadələr seçməliyik.\n-\tRəqib şirkətlərin analizi: Google – da reklam verməzdən öncə rəqiblərimizin reklamlarını analiz etməliyik. Hansı açar sözlərdən istifadə olunub, reklam hara yönləndirilir? Onlardakı səhv və düzləri analiz edib, daha yaxşısını yaratmalıyıq.\nBu nüanslara diqqət edilərsə, hədəflərinizə daha tez çata bilərsiniz.\nXatırladaq ki, “Sharaf Media” rəsmi Google Partners şirkəti olaraq sizə Google ilə bağlı, o cümlədən Google – da reklam ilə əlaqədar peşəkar xidmətlər təklif edir. Reklamınızı mütəxəssisinə həvalə edin.


Jetstar aviaşirkət | Trips\nJetstar aviareyslərinin cədvəli\nTəyyarələrin sayı: 64\nİATA kodu: JQ\nXoşbəxtlikdən, hava gəmilərinin hərəkət qrafikinə baxmağın yalnız aeroportda mümkün olduğu dövr keçib. Hətta, məlumat bürosuna da zəng vurmaq lazım deyil. İndi arzu edən hər bir kəs Jetstar aviareyslərinin cədvəlinə onlayn baxa bilər. Trips xüsusi internet resursunun köməyi ilə lazım olan informasiyanı tapmaq üçün Sizə daha az vaxt və güc tələb olunur.\nBiz bütün dəyişiklikləri nəzərə alaraq dəqiq məlumatlar təqdim edirik. Siz ölkənin aeroportlarında bütün reyslər haqqında nizamlanmış informasiyanı əldə edirsiniz. Burada və indi Jetstar aviareyslərinin cədvəlini öyrənmək olar. Bu, hətta ən təcrübəsiz internet istifadəçisi üçün çox sadədir.


Rusiyanın təbliğat nəşrlərindən olan “EADaily” öz erməni müxbir və ekspertlərinin dili ilə bəyan edib ki, Minsk və Bakı böyük ehtimalla “Polonez” reaktiv yaylım atəşi sistemi barədə razılığa gəlməyiblər. Guya əvvəlcə razılaşmanın mümkünlüyü, sonra isə Ermənistan tərəfinin təsiri ilə pozulması barədə bütün məlumatlar cəmi bir jurnalistdən qaynaqlanır. Bu, Belarus-Azərbaycan əməkdaşlığına qarşı informasiya müharibəsində növbəti yaylım atəşi oldu.\n“Polonez”lərin Azərbaycana mümkün satışı və ya onlar üzrə əməkdaşlıq “EADaily”nin bəyan etdiyi kimi yalnız belaruslu jurnalist Alyesinin sözlərindən qaynaqlanmır, belə əməkdaşlıq həqiqətən də ən azından nəzərdə tutulub. Vəziyyət ilk baxışdan göründüyü qədər də dumanlı deyil.\nBirincisi, Minsk Moskvadan “İsgəndər”ləri almadan 5 il öncə öz raket proqramını yaradıb və inkişaf etdirməkdədir. Proqramda ilk addım reaktiv yaylım atəşi sistemləri (RYAS) oldu. Onlar Çinin iştirakı ilə yaradıldı və böyük ehtimalla, ukraynalı mütəxəssislər də layihədə iştirak edib. Bu layihə üzrə işləri davam etdirən Belarus firmaları “Polonez” RYAS-larını böyük radiuslu, ballistik və qanadlı raketlərlə təkmilləşdirmək barədə düşünürlər. Minsk bunda da dayanmaq istəmir və müstəqil şəkildə özü hava hücumundan müdafiə sistemləri yaratmağa çalışır. Bütün bu raket layihələri Belarus rəhbərliyi tərəfindən işin mühüm istiqaməti kimi nəzərdən keçirilir və şübhəsiz ki, onlar Bakı ilə müzakirə edilib. Həmçinin kooperasiya istiqamətində də belə qəliz və bahalı sistemlər bir neçə ölkənin birgə səyləri vasitəsilə yaradılır.\nLukaşenkonun öz çıxışlarından dəfələrlə vurğuladığı “Polonez”lərin onun üçün necə böyük dəyər kəsb etdiyini nəzərə alaraq, Belarus prezidentinin Azərbaycanda bu RYAS-ların müzakirəsini aparmadığını təsəvvür etmək mümkün deyil.\nHəqiqətən də “Polonez”lər əvvəlcə “İsgəndər”lərin özünəməxsus assimmetrik analoqu kimi nəzərdə tutulurdu, bu isə Bakı üçün Ermənistanda “İsgəndər”lərin peyda olması kontekstində maraqlı ola bilər. Yəni məsələ heç də bir jurnalistin fikirlərində deyil.\nƏlbəttə, 2010-cu illərin əvvəllərində Minskin Liviya və İranda əməkdaşlıqdan uzaqlaşdığını xatırlamaq olar. Lakin həmin vaxt ABŞ və onun müttəfiqləri Belarusu açıq və sərt şəkildə hədələdilər, eyni zamanda Fars körfəzinin varlı ərəb monarxları Tehran və Tripoli ilə əməkdaşlıqdan imtina ediləcəyi halda yeni layihələr təlif edəcəklərini bəyan etdilər. Yəni həmin vəziyyətlə bu gün “Polonez”lərə dair əməkdaşlıqdan imtina etməyə şərait yaradacaq vəziyyət arasında böyük fərqlər var.\nBelə müqavilələrin xarakteri üçün spesifik olan gizliliyi nəzərə almaqla hazırda “Polonez”lərin və onların detalları barədə mühakimə yürütmək olmaz. Lakin Minsk artıq bir neçə dəfə yalnız imzalandıqdan sonra bəlli olan silah üzrə müqavilələr imzalayıb. Məsələn, Myanmaya hava hücumundan müdafiə sistemlərinin təchizatı barədə heç kimin məlumatı yox idi, yalnız ölkə bu silahı iniş il hərbi paradda nümayiş etdirdiklər hər kəs bu barədə məlumat aldı. Hələlik yalnız və yalnız bir məsələ aydındır: “Polonez”lərə dair qərarı İrəvanda yox, Minskdə qəbul edəcəklər.


Əsgər Fəxrəddin Seyfəddin oğlu Qurbanlı\nTərtər rayonu, Seysulan istiqaməti\nFƏXRƏDDİN SEYFƏDDİN OĞLU QURBANLI\nFəxrəddin Qurbanlı 1994-cü ilin 13 yanvar günündə Bakı şəhərində anadan olub. Fəxrəddin Qurbanlı 2011-ci ildə orta təhsilini başa vurdu və Azərbaycan Universitetinin "Sosial iş" fakültəsinə daxil olub. Fəxrəddin Qurbanlı həmdə Aprel döyüşləri zamanı şəhid olan digər əsgər Mahir Mirzəyev ilə qohum idi.\nƏsgər Fəxrəddin Qurbanlı 2016-cı ilin aprel ayında Azerbaycan'ın ermənistan teror birləsmələri tərəfindən işğal olunmus Qarabağ bölgəsində baş verən "Aprel döyüşləri" zamanı qəhrəmancasına şəhid olub.\nAprelin 9-u isə Fəxrəddin Qurbanlı doğulduğu Bakı şəhərinin Sabunçu rayonunda son mənzilə yola salınıb. Dəfn mərasiminə minlərlə şəhər sakini ilə yanaşı, şəhidin qulluq etdiyi hərbi hissənin əsgərləri və zabitləri də qatılıb. Dəfn mərasiminin sonunda yaylım atəşi açılıb və əsgər Qurbanlı uğrunda şəhid olduğu torpağa tapşırılıb.\nFəxrəddin Qurbanlı ölümündən sonra göstərdiyi qəhrəmanlığa görə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə "Hərbi xidmətdə fərqlənməyə görə" III dərəcəli medalı ilə təltif edilib.\n2018-ci ildə Azərbaycan Universitetində Fəxrəddin Qurbanlı təqaüdü təsis edilib.


"Ã–tən il bu layihələr uğurla icra edilib"\n17/07/2017 [16:25] - Cəmiyyət - ( 1059 dəfə baxılıb)\nÃ–tən il “Təhsil, mədəniyyət, idman məsələləri” və Azərbaycan Respublikasının dövlət müstəqilliyinin 25 illiyi ilə əlaqədar layihələr uğurla icra edilib.\nAzərbaycan Respublikasında ictimai həyatın demokratikləşməsinin əsas istiqamətlərindən biri də vətəndaş cəmiyyəti institutlarının inkişaf etdirilməsidir. Ã–lkəmizin sürətli iqtisadi və sosial inkişafı vətəndaş cəmiyyətinin fəaliyyətinə kömək göstərilməsində dövlətin imkanlarını genişləndirir, qeyri-hökumət təşkilatlarını dəstəkləmək üçün yeni imkanlar açır.\nHeydər Əliyevin Azərbaycanda yenidən siyasi hakimiyyətə qayıdışından sonra bütün sahələrdə olduğu kimi, təhsil, idman, mədəniyyət istiqamətlərində əsaslı tədbirlər həyata keçirilmişdir. Ã–tən dövrdə Azərbaycan təhsili həm məzmun, həm də struktur baxımından yeniləşmiş, bu sahənin beynəlxalq əlaqələri genişlənmiş, dünya təhsil sisteminə inteqrasiya intensivləşmişdir.\nÃ–tən il “Təhsil, mədəniyyət və idman məsələləri” istiqaməti üzrə elan edilən müsabiqəyə 68 layihə təklif edilib ki, onlardan da 48-i dəstəklənib. Maliyyələşən layihələrə ümumilikdə 442000 manat vəsait ayrılıb. Layihələrə 67 daimi, 115 müvəqqəti işçi cəlb edilib. Qeyd edilən istiqamət üzrə ümumilikdə 9 təlim, 105 tədbir keçirilib. 4807 nəfər həyata keçirilən layihələrdən faydalanıb. Layihələr Bakı şəhəri və ölkənin 19 regionunda icra edildi. Həyata keçirilən layihələrin nəticəsi olaraq, 2 kitab, (“Ana yurdum, Qarabağ”, “Şeir çələngi”) 1 broşur, 12 buklet nəşr edildi, 3 sayt, 2 sosial çarx, 2 televiziya verilişi hazırlanıb və yayımı təmin olunub.\nMəktəblilərin sağlamlığının qorunmasına, fiziki tərbiyəsinin artılmasına, habelə onların zərərli vərdişlərdən uzaqlaşdırılmasına və sağlam həyat tərzi keçirməsinə kömək məqsədi ilə Bakı şəhərinin 7 rayonunda (Nərimanov, Nəsimi, Binəqədi, Səbail, Sabunçu, Nizami və Xəzər) “Məktəblilər üçün sağlamlıq forumlarının təşkili” aksiyası zamanı 700 nəfər yeniyetmə və gəncin iştirakı ilə sağlamlıq forumları, yazı müsabiqəsi, əl işləri və rəsm sərgiləri, ödənişsiz tibbi müayinələr təşkil edildi, maarifləndirici materiallar paylandı və maarifləndirmə işləri aparıldı. Forumda millət vəkili, yerli icra hakimiyyətinin nümayəndələri, Rayon Gənclər və İdman İdarəsinin rəisləri, Səhiyyə Nazirliyinin İctimai Səhiyyə və İslahatlar Mərkəzinin əməkdaşları, həkim və ekspertlər çıxış etmişlər. Yeniyetmə və gənclərin iştirakı ilə voleybol, şahmat, domino çempionatları, “Rio-2016 Yay Olimpiya oyunlarına dəstək kampaniyası” çərçivəsində flaşmoblar, Bakı şəhəri və Masallı rayonunda futbol yarışları təşkil edildi. Bakı, Gəncə, Bərdə, Göygöl, Biləsuvar, şəhər və rayonlarında yaşayan yüzlərlə istedadlı uşaq və gənclərin istedadları üzə çıxarılaraq aidiyyəti yaradıcılıq qurumlarına təqdim olundu. Şamaxı, Gədəbəy, Qazax və Tovuz rayonlarında 225 nəfər yeniyetmənin iştirakı ilə aşıq sənətini gənclər arasında təbliğ etmək, onlara aşıq sənətinin sirlərini öyrətmək məqsədi ilə “Misri” gənc aşıqların səs incisi” adlı təlimlər təşkil edildi, ustad dərsləri keçirildi və 30 nəfər seçilmiş yeniyetmənin səs yazıları CD-lərə yazıldı. Göygöl və Samux rayonlarının orta məktəblərində təşkil olunan 60 seminar və 4 məsləhət saatı nəticəsində 40 müəllimin İKT sahəsində bilik və bacarıqları artırıldı. Sumqayıt şəhərinin 10 ümumtəhsil məktəbində aztəminatlı ailələrlə görüşlər, seçim turnirləri, digər maarifləndirmə tədbirləri təşkil etməklə sambo və cüdoya həvəsi olan yeniyetmələr üçün peşəkar məşqçilərin rəhbərliyi altında ödənişsiz təlimlər təşkil edildi. Azərbaycan müəllifləri üçün İP (beynəlxalq) kodlar alındı və onların əsərləri beynəlxalq kataloqda qeyd olundu. Bakı şəhəri və Mingəçevirdə keçirilən təlimlər zamanı 350 nəfər gənc “Erasmus Mundus” proqramı barədə ətraflı biliklərə yiyələndilər. 300 nəfər məktəblinin iştirakı ilə “Yeniyetmə və gənclərin yol hərəkəti qaydaları haqqında maarifləndirilməsi” kampaniyası təşkil edildi və məktəblərdə Azərbaycan Dövlət Dram Teatrının aktyorlarının iştirakı ilə kiçik səhnəciklər nümayiş etdirildi. Rio-De-Janeyro XXXI yay olimpiya-paralimpiya oyunlarına lisenziya qazanan idmançıların iştirakı ilə görüşlər keçirildi, Rio-De-Janeyroda keçiriləcək “XXXI yay olimpiya-paralimpiya” oyunlarına azarkeş dəstəyi toplanaraq, paralimpiya oyunları boyunca qhtxeber.az saytına birbaşa Rio-De-Janeyro şəhərindən xəbərlər və videomateriallar yollandı və ictimaiyyətə təqdim edildi. 40 nəfər paralimpiyaçı arasında boulinq idman növü üzrə çempionat, 7 ölkənin iştirakı ilə “Milli Paralimpiya Komitəsinin 20 illik yubileyinə” həsr olunmuş beynəlxalq yarış keçirildi, 3 qalib kubok, medal və sertifikatla mükafatlandırıldı. “Poliqlot” tərcümə proqramının elektron lüğət bazasına bir neçə istiqamətdə əlavə kitablar (lüğətlər) daxil edilərək zənginləşdirildi. Goranboy rayonu, Ağcakənd qəsəbəsində 30 nəfər məcburi köçkün ailəsindən olan uşaqlar üçün yay təlim düşərgəsi təşkil edildi. Qusar rayonunda 20 gənc xanım dərzilik peşəsinə yiyələndi və əl işlərindən ibarət sərgi təşkil edildi. “Ümumilli liderimiz Heydər Əliyevin anadan olmasının 93-cü ildönümünə” həsr olunmuş “EL-1” döyüş növü üzrə yarış keçirildi və idmançılardan ibarət qrupla Gəncə şəhərinə Gəncə şəhər İcra Hakimiyyətinin dəstəyi və Gəncə şəhər Dövlət Yol Polisi İdarəsinin müşayiəti ilə avto-yürüş təşkil edildi. Şəhər əhalisi təşkil edilən yürüşü böyük izdihamla qarşıladı və alqışladı. Tədbir “CBC Sport” kanalı rəhbərliyi tərəfindən yüksək qiymətləndirilərək təşkilatın layihə rəhbəri Elçın Çobanzadə adı çəkilən kanalda yayımlanan “Döyüş klubu” verlişinə ekspert təyin olundu. Aksiya KİV-lərdə işıqlandırılmış və geniş tamaşaçı auditoriyasına təqdim edilmişdir.\nÃ–tən il cənab prezident İlham Əliyev dövlət müstəqilliyinin bərpasının 25-ci ildönümünün dövlət səviyyəsində təntənəli surətdə qeyd olunması haqqında sərəncam imzalamışdır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurası tərəfindən elan edilən maliyyə yardımı müsabiqəsinə qeyd edilən mövzu prioritet istiqamət kimi daxil edilmiş və təqdim edilən layihələr dəstəklənmişdir.\n“Azərbaycan Respublikasının dövlət müstəqilliyinin 25 illiyi ilə bağlı tədbir və aksiyaların keçirilməsi” istiqaməti üzrə maliyyələşən 10 layihəyə ümumilikdə 101000 manat vəsait ayrıldı. Layihələrə 15 daimi, 31 müvəqqəti işçi cəlb edildi. 1075 nəfərin iştirakı ilə 15 tədbir keçirildi. Layihələr Bakı şəhəri, respublikanın 5 regionunda, Türkiyə və Belorusiyada həyata keçirildi.\nHəyata keçirilən layihələrin nəticəsi olaraq, 6 adda müxtəlif buklet, “Müstəqilliyimizin 25 illiyinə” həsr edilmiş 2 film (“Müstəqil Azərbaycan: 25 il quruculuq və inkişaf yolunda”, “25 illik tərəqqi və mübarizə akkordları”), 1 sosial çarx (“Azərbaycan Respublikasının müstəqilliyinin 25 illiyi”) hazırlandı, SƏS TV və SƏS İnformasiya Agentliyinin portalında yayımlandı və Bakı şəhəri, Fəvvarələr meydanında vətəndaşlara üzərində “Dövlət müstəqilliyinin 25 illiyini” əks etdirən döş nişanları paylandı, 2 sayt (“Azərbaycanşünaslıq akademiyası” elektron portalı-www.azakademiya.com, www.azerbaijan25.az) yaradıldı və istifadəyə verildi. Bundan əlavə dövlət müstəqilliyinin 25 illiyi ilə əlaqədar Bakı şəhərində gənclər arasında “Müstəqil Azərbaycanım” mövzusunda bilik yarışması keçirildi, qaliblər mükafatlandırıldı. “Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin 25 illik həqiqətlərinin beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması” mövzusunda millət vəkilləri, dövlət qurumlarının nüməyandələri, ali təhsil müəssisələrinin müəllim və tələbələri, media nümayəndələrinin iştirakı ilə Beynəlxalq Mətbuat Mərkəzi, həmçinin İstanbul şəhəri, Prof.Dr Türkan Salyan Kültür Mərkəzində, Səfirlik, Türk Dünyası Topluluğu başqanı, İstanbul Universitetinin müəllim və tələbə heyətinin, KİV və yerli televiziya nümayəndələrinin iştirakı ilə konfrans təşkil edildi. İstanbulda “Dövlət müstəqilliyinin 25-ci ilində Azərbaycan: uğurlar və inkişaf perspektivləri” mövzusunda tədbir təşkil edildi. Qeyd edildiyi kimi, müstəqilliyimizin 25 illiyinə həsr edilmiş tədbirlər Bakı şəhəri və ətraf regionlarla yanaşı Belarusiyada da həyata keçirilib. Belorusiyanın “Baranoviç” və “Yanki Kupala” adına Dövlət Universitetlərində 200 nəfərin iştirakı ilə “Müstəqilliyin 25 illiyi” ilə bağlı konfans keçirildi. Konfrans iştirakçılarına Azərbaycan dövləti müstəqillik əldə etdikdən sonra keçdiyi inkişaf yolu haqqında geniş məlumat verildi, “Nezavisimıy Azerbaycan - 25” adlı film nümayiş etdirildi və eyni adda buklet və hədiyyəlik əşyalar (fincan, xalça, suvenirlər) təqdim edildi.


Qaynar Xəbərlər! Köyün keçi müxbirləri, kələm taxtının boş olduğunu və sahələrin yeni hökmranını tapmaq üçün vaxt gəldiyini bildirdi. Amma kifayət qədər cəsarət və claws olmaq istəyənlər olacaq padşah yaşıl gölün, kök ehtiyatlarının kardinalını və qarğıdalı ustasını? Köhnə hamsterin peyğəmbərliyi yalnız qaranlıq çuxurda doğulan Böyük Qovşağının, quşların və ilk marmotların Rəbbinin hökmranlıq hüququ olduğunu iddia edir. Həqiqi varisin taxtdan çıxmasına kömək etsəniz, hörmətdən gələn mükafat uzun müddətə gəlməyəcək:\nJoy Casino-da 20 azadlıqları Yenilənib: İyun 24, 2019 Author: Damon\n£ 555 pulsuz çip\n€ 3000 Depozit bonusu yoxdur\n£ 325 Pulsuz Pul\nFəsillərdə 20 freespins ...


Quranı öyrənmək istəməyən uşağı cəzalandırmaq [Övlad]\nSual : Ata öz övladını, Quran öyrənməkdən boyun qaçırdığına görə tənbeh edə bilərmi?\nCavab: Bunu təşviq yolu ilə etməsi, daha yaxşıdır.\nYaxınlıq olmadan hamilə olan naməhrəm qadın [Övlad]\nSual : Bir kişi naməhrəm bir qadınla bədənlərini bir-birinə sürtsələr, məni gəlsə və duxul baş vermədən qadın hamilə olsa, uşağın və doğuşla aradan gedən bakirəliyin hökmü nədir?\nCavab: Əgər məni gəlməyəcəyinə əmin idisə, onların uşaqlarının vələdüş-şübhə qəbilindən olması ehtimalı uzaq deyil. Lakin məni gələcəyinə ehtimal verirdisə, məsələ işkalsız deyil. Mehrul-misl barəsində isə, qadın öz meyl və razılığı ilə buna razı olmuşdursa və bu işin baş verəcəyini də ehtimal verirdisə, mehrul-misli yoxdur. Əgər ehtimal vermirdisə və sürtməkdən əlavə bir şeyə razı olmamışdırsa, mehrul-misl vermək ehtiyat vacibdir.\n- Əqd oxunmadan, sadəcə razılıq əsasında olan və ya əqd oxunmadan yazılı baş verən.\nAzyaşlı uşağın anasının qəyyum olması [Övlad]\nSual : Azyaşlı (səğir) uşağın (ata tərəfdən olan) babası olmasa, anası şəriət hakiminin icazəsi ilə onun qəyyumu ola bilərmi?\nCavab: Şəriət hakiminin icazəsi ilə maneəsi yoxdur.


“Canlı mədəniyyət naminə” beynəlxalq videokonfrans\nMədəniyyət Nazirliyinin Mədəniyyət üzrə Elmi-Metodiki və İxtisasartırma Mərkəzi (MEMİM) və Belarus Respublikasının baş mədəniyyət müəssisəsi sayılan Mogilyov Mədəniyyət Mərkəzinin birgə təşkilatçılığı ilə “Canlı mədəniyyət naminə” adlı videokonfrans təşkil olunub.\nMEMİM-dən bildirilib ki, videokonfransda Azərbaycan və Belarus mütəxəssisləri mədəniyyətin postkoronavirus dövründə inkişaf xüsusiyyətlərini müzakirə ediblər. O cümlədən virtuallaşma dövründə xalq kollektivlərinin və ənənəvi mədəni xidmətlərin toxunulmazlığının təmin olunmasının üsul və metodları ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Bu istiqamətdə yeni metodiki vəsaitlərin birgə hazırlanması və zəruri internet aksiyaların keçirilməsi vurğulanıb.\nAzərbaycanda sosial təcrid şəraitində mədəniyyət işçilərinin fəaliyyəti və mədəniyyətin təbliği barədə danışan MEMİM-in direktoru Asif Usubəliyev bildirib ki, karantin dövründə insanların mədəniyyətlə təması, bu vəziyyətdə mümkün streslərdən uzaq olması üçün Mədəniyyət Nazirliyi və tabe müəssisələr tərəfindən çoxlu sayda müxtəlif səpkili layihələr reallaşdırılıb.\nXalqların milli identikliyinin, milli adət-ənənələrin qorunması və gənclər arasında folklora marağın artırılmasının əhəmiyyətini bildirən konfrans iştirakçıları bu yöndə gələcəkdə birgə layihələr həyata keçirmək barədə razılığa gəliblər.\nQeyd edək ki, iki qurumun təşəbbüsü ilə 2017-ci ildə metodiki mərkəzlərin rəhbərlərini birləşdirən Beynəlxalq Metodiki Şura yaradılıb ki, Azərbaycan həmin şuraya həmsədrlik edir.


Azərbaycanda bəzi ailələr uşaqlarına Fətullah, Gülən, Nurçu adları qoyublar - ŞOK - modern.az\n17 Sentyabr 2016, 11:23 | HADİSƏ\nAzərbaycanda bəzi ailələr uşaqlarına Fətullah, Gülən, Nurçu adları qoyublar - ŞOK\nSon illər hansısa axına qoşulan bir sıra valideynlər övladlarına elə adlar qoyurlar ki, sonradan bu, həm özlərinə problem yaradır, həm də uşaqlara.\nModern.az saytının Ədliyyə Nazirliyindən əldə etdiyi məlumatlardan görünür ki, Azərbaycandakı bəzi ailələrdə uşaqlara elə adlar qoyulub ki… Gəlin diqqət yetirək…\nSən demə Azərbaycanda bəzi ailələr Türkiyədə terrorçu hərəkat (FETÖ) elan edilmiş nurçu kəsimin “Hizmət” şəbəkəsinin lideri Fətullah Gülənin dini moizələrindən elə təsirləniblər ki, hətta yeni doğulan uşaqlarına da onun adlarını verməkdən xoşhal olublar.\nModern.az saytının Ədliyyə Nazirliyindən əldə etdiyi məlumata görə, son 5 ildə Azərbaycanda 5 nəfər uşağa Fətullah adı qoyulub.\nHələ bu harasıdır, rəsmi məlumata görə, son 5 ildə ölkəmizdə yeni doğulan 7 uşağa Gülən adı qoyublar.\nSon 5 ilə 1 uşağa isə Nurçu adı verilib. Bu, hazırda içində olduğumuz 2016-cı ildə baş verib.\nSon 5 ildə Azərbaycanda 796 uçağa Nur adı verilib, 1 nəfər yeni doğulana isə Fəthullah adı qoyulub.\nAşağıdakı şəkillərdə həmin adların Ədliyyə Nazirliyindən əldə etdiyimi rəsmi statistikasını təqdim edirik: