VƏ YA HƏVƏSİN PSİXOLOGİYASI\nKamal Abdulla "Yarımçıq əlyazma", "Nar çiçəkləri", "Sehrbazlar dərəsi" əsərlərində müəllif sirr adlı psixopoetik obraz yaradıb və bu obraz onun yaradıcılığını motivləşdirib.\nSirrə vaqif olmaq eşqi, həvəsi motivləşdirərək yaradıcılığı fəallaşdırır. Nəmalumun varlığı, onu məlum halətinə gətirmək, məlumda zaman etibarı ilə ərimək və ya onu şərh etmək həvəsi obrazın hissi zənginliyindən asılı olaraq ağlın müstəvisinə çıxarılması həvəsdə toplanmış psixi enerjinin gücünə baş verir.\nHəvəsdə toplaşmış psixi-enerji sirrin açılmasını ağlın prizmasına yönəldib. Ağ işıq prizmadan (psixikadan) keçərkən təbiətində yüklənmiş rənglərin 400-ə qədər çalarını verə bilir. Sirr ağıldan keçərkən zamana uyğun məkan müstəvisində ağılın potensialını da ehtiva etməklə verdiyi çalarlar yaradıcı düşüncəyə uyğun anlam dairəsini proqnozlaşdırır. Postmodernist düşüncə sirrə tamamlanmaq imkanı vermir, çünki düşüncə açıq olduğu üçün sirrin anlamı da açıqdır, həvəs bu qapalı görsənən sirrə yiyələnmək üçün qovrulur və o, sirlə qovuşan kimi məhdudlaşır, amma qısa zaman kəsiyində, həvəs sirrə vaqif olan kimi anlam təsviri yaradır, zaman qapanır, anlam modern və postmodern olaraq iki zamanda - keçmişdə və indidə müxtəlif məna kəsb edir.\nSirrin qapısı zahirən qıfıllıdır, sirri isə fikrən açıqdır və hərəkətdədir. Sirrin anlamı bir zamandan, bir məkandan çıxan kimi ağlın paradiqmasından asılı olaraq çoxalır, postmodernist şərhdə çox obrazlılıq yaradır, bir anda zamanda əriyərək yox olur və ya itir - sirrə gedən, həvəsin axtardığı itkinin linqvistik forması sirrin zahiri əlamətidir. Lakin sirrin axtarışına çıxmış həsrəti sirrin zahiri əlamətlərini yapışdırmaqla onlar arasında əqli əlaqələr yaratmır. Yeddi günün sirri, qırx günün sirrindən fərqlidir. Sirri zaman etibarı ilə qeyri-stabildir.\nKamal Abdullaya görə, Nar özü bir tam olan müxtəlifdir. Axı narın içərisində n sayda nar dənəciyi var və o, tamın müxtəlifliyi, kəmiyyət çoxluğu olmaqla özünün bütövlüyündən, rəng çalarından, dadından və onu tamlaşdıran düyməsindən ibarətdir. Tamda müxtəliflik və ya tamın təşkilində müxtəlifliyin harmoniyası narın düyməsində bütövləşir. İnsan da hisslərini təəssüratdan keçirərək poetik obrazlarda öz tamlığına doğru gedir. Müxtəliflikdən tama gediş özü bir sirdir.\nMüəllif öz "Mən"ini həsrətin odu ilə yandırıb Sirri əritməyə, "Mən"ini Sirrə köçürmək üçün poetik yolu uyğun seçib. Nəsrdə Sirrə gedən linqvistik yol poeziyada koqnisiyanın hesabına daxilə yönlənə bilir. "Mən"in psixoloji azadlığı Sirri tapmaq üçün koqnitiv stil seçir.\nPoetik koqnitiv stil sirrə vaqif olmağın Kamal Abdullaya görə ən qısa yoludur. Sirri sadələşdirməyin metodik yolu poeziyanın intonativ elementlərini özündə ehtiva edən idrak fəaliyyəti, səsin semantikasının fonetik xüsusiyyətlərini koqnisiya cəlb etməklə həll edir. O, sirrin bir qatını səsin anlam xüsusiyyətlərinə görə açmağı daha məqsədəuyğun hesab edir. Biri səsin, biri sözün, biri mənanın, biri anlamın, biri situasiyanın təzyiqi ilə yaradılmış dünyanı ikiləşdirən Sözün dekodlaşması paradoksla müşayiət olunaraq anlamağa gedən yolu metaforikləşdirir.\n149 səhifədən ibarət poetik düşüncəsində, insana humanistik meyllərlə dolu olan "Nar çiçəkləri" kiçik şeir parçalarından ibarət olsa da, əslində, o mətnə xarakterik olan psixoloji xüsusiyyətləri özündə ehtiva edən insanın ətrafının şüurlu qavranılmasından, aksentuasiyaya uğramış psixi hisslərin zaman daxilində şərhindən, anadangəlmə potensialın yenidən təkmilləşməsinə olan həvəsin şəxsiyyətin subyektiv dünyasının koqnitiv təcrübəsidir.\nQayıtmışam sağ - mənəm,\nƏvvəlki heç mən deyildim.\nMüəllifin subyektiv, tamamilə şəxsi təcrübəsi onun poetik fəallığına təsir edərək xatirələrini mirvari tək düzüb, lakin bu subyektiv təcrübə obyektləşə bilir və bu xatirə də kimlik qismində eyniləşərək anlaşılır. Xatirəni insana çevirmək cəhdi onun anlanılmasından irəli gələn cəhdidir... "Yenə qallam təkcə özüm-özümlə" deyən müəllifin daxili dünyası onun davranışına əməlli təsir edərək "Bir az da yaxşı baxsanız, görərsiniz məni üzünüzdə" deyir. Müəllif təklik, tənhalıq subyektiv etalonları içərisində insanın poetik gerçəkləşməsi üçün xüsusi psixoloji mövqe sərgiləyir. Müəllif təkliyin yaratmış olduğu emosional zərbənin nəticəsini dərdi bölüşməyə insan tapa bilmədiyini əbəs axtardığını, itirmədikləri qənaətinə gəlib.\nNə çabalayırsan, söylə, nə xəbər,\nKamal Abdulla "Dədə Qorqud poetikasının xüsusiyyətləri haqqında" əsərində təkrarın poetik tipologiyasını verib. "Əvvəlki heç mən deyiləm" ideyası bu həvəsdən sonra yaranan təkrar deyil. Bu yeni zamanda öz ölçüləri ilə təkrardan kənar mövcudluq forması - postmodernist mövcudluğun anlamıdır.\nHəvəsdən doğan təkrarsız təkrarın məqsədini zaman dəyişir, o, köhnə formanın yeni poetik mənzərəsidir və zamana görə yeni mahiyyətin daşıyıcısıdır. Leksik formaların saxlanmasında poetik fəallıq dilin sərt prinsiplərinin təzyiqinə dözsə də, poetik mətndə resipasiya davranışı poetik reallığı təfəkkür dilinin (ladının) üzərinə qoyur və postmodernist fəlsəfənin predmeti olaraq hadisələr ağlın ixtiyarına verilir və ya\nPoetik təkrar vasitəsi ilə həvəsin yeni yaranışa, dəyişmələrə olan cəhdi bəzən əkslik kimi, canlının inkar təbiəti ilə ifadə olunur.\nİndi nar yetişəcək!\nTəfəkkürü yeni fəallığa stimullaşdıran həvəs, özünün çoxobrazlılığı ilə həyata olan eşqi artırır. Həyata olan eşq daxilən yaşamağa olan cəhdin nizaminin pozulmasının qarşısını alaraq var olmağının səbəbini Allahdan arzulayır.\nElə qaçarsan ki, gərəkliyindən\nTəkliyi və tənhalığı ilə özü-özündə qalmağı müəllif düşüncəsində ona, buna dönüb itməyinə elə də heyfislənmir, çünki özü-özü ilə qalan həyat yorucusu başqasına dönərək ağlayan gözlərdə, sevən ürəklərdə yox olan, çoxalan hər şeyi əzəli olan, bir ovuc torpaqdır. Həyat yorucusu düşüncəsində tək və tənha deyil, "Mən"i onun can sirdaşıdır.\nNar çiçəkləri by Kamal Abdulla\nMüəllif asanlıqla özündən "Mən"ə, oradan da "qeyri-Mənə" çox asan keçidlər tapır, yaşamağa həvəs, həyati orientirləri bəşəri olanın qorunub saxlanmasında, insanın kədəri, sevinci "Sən sev deyir, Sən yaşa deyir".\nPsixopoetik obrazların zənginliyi insanın iç dünyasının axtarışına çıxmış, beyinlərini "Ürəklərdə" tapır.\nLakin xatirələrin kölgəsi yaddaşına dəymədiyinə görə Ulu tanrı onun tənhalığına göylərin qapısını açmağa məcbur olur. Çünki tənhalıq xatirələri üfürüb gah yanan, gah sönən közə döndərə bilir.\nOnun poetik obrazları yaradıb anladığı poetik dünyasında əriyərək sanki yox olur, qəflətən var olaraq çoxalır, başqa ağılla digərinə çevrilir. Poetik dünyasında yaratdığı yaşam dəyərləri ümiddən, diləkdən keçir, dünya boyda ələkdən keçir. Daxili poetik yaradıcılığının çoxrəngli prizması onun dünya dərkini buz dağlarına çevirərək isti dənizlərdən keçirir, isidir, əridir, şirini duzluya qarışdırır, anlam dünyasını ölümün şərikliyi ilə olumda qapayır. Buludlardan enib gələn ölümü şeytan özü doğma mələk kimi göydən yerə endirir.\nDur ayağa, getmək vaxtıdı,\nBu vaxt bir də ələ gəlməz.\nPsixoanalitik mövqedə olum və ölümə olan həvəs eyni instiktiv davranışlardır. Lakin yaşamağa olan həvəs deyir ki, "Bu dünya hər şeyin sonu deyil".\nKiçik həcmli şeirlər toplusunda kontekstə görə poetik obrazlar dinamik və tamdır. Yaradıcılığın həvəs dolu fəallığı şairin sözdən obraza olan idraki istiqamətini hissin instiktiv deyil, əqli təəssüratların zənginliyi ilə doldurmuşdur. Babil qülləsini tikib, yüksəlməyə çatmaq arzusunu qabıqaltı şüurda sıxışdırılmış istəklərdən ayıraraq "Yağışla göyə iməklərik biz" deyə arzunu təzələyir. Əqli istəyin fiziki istiqamətin üzü yuxarı "dərgaha" ismarlanmış yağış tamamlayır. Həvəs, istək, dərgaha sarı düzülmüş arzular və ondan doğan həzz keçmiş və gələcək arasındakı indidə ağlın gücünə aktuallaşır, həyatın fəlsəfi dərki şəxsiyyətin subyektiv anlamında indidə özünü gerçəkləşdirir.\nHəvəsdən alınmış həzz yaradıcı məqama malikdir. Həvəsin gətirdiyi həzz təkrarın həzzi deyil, cansızlıqdan yeni doğulan canlının yeni zamanda müvazinəti yarada biləcək şüurun yaranmasına cəhddir.\nYeni yaranmış şüurlu anlamın, kollektiv şüurdan informasiya dayaqları var və onun yeni yaranışda zaman etibarı ilə subyektiv ömrü qısadır. Anlamın, şüurun yaranması cəhdində rolu keçəridir, o, kontekstdən asılı olaraq itəcək, çoxalacaq, tapılacaq, yox olacaq, amma əqli fəaliyyətin nəticəsi olaraq izi qalacaq ki, növbəti fəallıq üçün rabitə rolu oynasın. Qərbi Avropa fəlsəfəsinə görə, müasir fəlsəfənin predmetini ağıl, idrak təşkil edir. Bu fenomen davranışda dəyərlərlər kimi yenidən yaradıla bilir, xarici təyinedici səbəblər (şəxsiyyətin azadlığının determinantları) zaman kontekstinin təsiri altında dəyişdiyindən o, daha cəlbedici, təəccüb doğuran və anlama üçün çətin olan düşüncə tərzidir. Oxucuya elə gəlir ki, bu həvəs ona tanışdır, leksik stimullar müvafiq refleksiv davranışlar verir, az qala, keçidi dərk etmədən stereotipləşən düşüncənin təsirinə düşə bilirsən. Fikir səni boğur. Axı burada hər şey əvvəlki kimidir. Amma yox, "Mən də Sizin biriniz. Bir az fərqli, bir az çox".\nPoetik təfəkkürdə stereotiplik postmodernist davranışa yaddır, hisslərin konservativliyi fəlsəfənin predmetinə yeni baxışı zəiflədir. Dərketmə və ağılın məhsulları həmişə zamanın və məkanın təsiri ilə şərh olunanda anlaşıqlı olur. XXI əsr rəqəmsal və ağıl əsəridir. Səbəb nəticə əlaqələri XVI-XX əsrə xas düşüncə tərzi idi. İndi yandırılmış körpüləri kommunikasiya ilə tikmək olur. "Nar çiçəkləri"ndə saysız-hesabsız "Mən"ə istiqamətlənmiş bu məzmunlu suallar var. Bu, sualdan çox cavabdır və "Mən" sualda əritmək həvəsdir, indiki postmodernist fəlsəfənin nəzəri əsasını kommunikativ anlama təşkil edir, çünki Sözün hakimiyyəti hələ güclüdür.\nBu həvəs postmodernist olaraq ağlın, düşüncənin nəzarətçisinə çevrilir, onu əvvəlki yoldan sapdırır. Paradoksla müşayiət olunan düşüncə, həm də həvəsin enerjisinin mexanizmidir.\nYeni nizami dərk etmək həvəsi onu sirrə olan marağını artırır "min bir gecə kimi" sonsuzluğa çəkir. "Axı mən niyə bu qədər sirr dəlisiyəm". Əgər poetik düşüncənin intizamını izləyə bilsək, dərkin istiqamətinin həvəs, həsrət, hərislik və ləzzətdən ibarət yaradıcı fəallığın motivlərində görərik.\n"Nar çiçəkləri" əsəri Freydin dili ilə desək, təkcə Erosun məskəni deyil, həm də Tanatos üçün bir poetik yoldur. Hər iki dünyaya yol açan həvəsin idraki istiqaməti Erosun (Həyatın) saxlanılmasına və onda sevincin, kədərin təəssüratdan keçirilməsinə yönəlib. Həyat yolçusu "Nar çiçəkləri" əsərində "İşıq məni səsləyirdi ana tək" deməklə yaşamaqdan aldığı həzzin insanın psixi həyatını istiqamətləndirdiyi fikrinə gəlir. Ananın isti qucağında işığın həyatda yaşamağı motivləşdirməsi ruhi fəallığın prinsiplərindən birinə çevrilir. Ruhən rahatlıq anlamadan keçir, o isə ana qucağındadır.\nAllaha sevgi, Mən və Qeyri-Mən arasında rabitənin poetik bərpası hesabına ruhi fəaliyyəti prinsipə çevirmək, həyatı problemlərə məsuliyyətli yanaşma, bəşəri dəyərlərin poetik obraz vasitəsi ilə fərdiləşdirmək, sosial toplumun təzyiqi ilə davranışın poetik həlli və kollektiv şüursuzluqdan irəli gələn davranışlar "Nar çiçəklərində" insan taleyi kimi rəngli ilmələrdən toxunub. "Nar çiçəkləri" psixopoetik davranışın məhsulu olmaqla şəxsiyyətin strukturunu bütün elementlərini zaman daxilində dərkin predmetinə çevirib.\nƏməkdar mədəniyyət işçisi, Azərbaycan Dillər Universiteti HİK-nın sədri\n525-ci qəzet.- 2021.- 11 iyun.- S.12;15.


Bu rayonlar üzrə pensiyalar ödənildi\n15:53 06.11.2020 (Yenilənib 15:52 06.11.2020)\nVətəndaşlar pensiyalarını "Beynəlxalq Bank"dan və "Kapital Bank"dan verilmiş bank kartları vasitəsilə həmin bankların bankomatlarından əldə edə bilərlər.\nBAKI, 6 noyabr — Sputnik. Bakı, Sumqayıt şəhəri və Abşeron rayonu üzrə noyabr ayının pensiyaları ödənildi.\nSputnik Azərbaycan-a Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin tabeliyindəki Dövlət Sosial Müdafiə Fondundan (DSMF) verilən məlumata görə, Bakı, Sumqayıt şəhəri və Abşeron rayonu üzrə pensiyaçıların (317 339 nəfər) noyabr ayının pensiya vəsaitlərini artıq onların hesablarına köçürüb. Vətəndaşlar pensiyalarını "Beynəlxalq Bank"dan və "Kapital Bank"dan verilmiş bank kartları vasitəsilə həmin bankların bankomatlarından əldə edə bilərlər.


Norveç Bakıdakı səfirliyini bağlayır » VoicePress VoicePress.az audio\n9-11-2018, 23:56 396\nNorveç Bakıdakı səfirliyini bağlamağı, əvəzində Gürcüstanda səfirlik açmağı qərara alıb. VOİCEPRESS.AZ Virtualaz.org-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə Norveçin Xarici İşlər Nazirliyi məlumat yayıb.\n“Gürcüstan bizim Cənubi Qafqazda başlıca tərəfdaşımızdır. İllər ərzində islahatların nəticəsi olaraq ölkə Avropa və Avratlantika strukturları ilə yaxınlaşıb. Tbilisidə daimi nümayəndəlik bizə bütün regiondakı hadisələri daha yaxşı izləməyə imkan verəcək”-Norvein xarici işlər naziri İne Mari Eriksen Soreyde bildirib. Nazirin bu bəyanatına Gürcüstan KİV-ləri yer verir.\nРанее » Azərbaycan Paris Sülh Forumunda təmsil olunacaq« Далее Sumqayıt və Abşeronda Bayraq günü qeyd olunub\nNorveç Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə\nYəhudi nazirdən Moskvaya Qüds çağırışı\nNorveç qiyamçı türk zabitlərə sığınacaq\nABŞ Əfqanıstandakı səfirliyini bağlayıb\nBakıdakı Rusiya səfirliyini silahlı


maslovun çəkici - Sözaltı Sözlük\n1. instrumentlər qanunu olaraq da adlandırılan teorem.\n"əgər sahib olduğun tək şey çəkicdirsə, bütün problemlər mismar kimi görünür"\nçox qısa və təsirli ifadədir. sahib olduğunuz perspektivin sizi və ətrafınızdakıları necə gördüyünüzü müəyyən etməsini göstərir.\nsilah sahibi hitlerin hamını ölüdürüləcək kimsə görməsi kimi,\npenis sahibi fuckboy'un hamını cinsi obyekt görməsi kimi,\nevlənmək istəyən qızınb hamıya ər gözüylə baxması kimi.\ngüc sahibi azərbaycan hakimiyyətinin hamını qurban görməsi kimi.\n10.07.2021 00:20, timidus


Korrupsiyaya qarşı mübarizə keyfiyyətcə yeni müstəviyə keçib - İki sahil\n29 sentyabr 2020 17:02 Bütün xəbərlər Haqqımızda Əlaqə\n16 sentyabr 2020 20:05\nKorrupsiyaya qarşı mübarizə keyfiyyətcə yeni müstəviyə keçib\nDövlət idarəçiliyində səmərəliliyin təmin edilməsi, açıq hökumət prinsiplərinin tətbiqi, elektron xidmətlərin inkişafı dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindəndir\nAzərbaycan Prezidenti tərəfindən həyata keçirilən dərin islahatlar kursu ölkənin sosial, iqtisadi, siyasi, ictimai, mədəni həyatını əhatə edir, şəffaf və ədalətli idarəçilik sisteminin daha da gücləndirilməsini, vətəndaş məmnunluğunun təmin edilməsini başlıca vəzifələrdən biri kimi qarşıya qoyur. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə uğurla həyata keçirilən strateji dövlət kursunun tətbiqi ardıcıl tarixi sınaqlardan çıxmaqla milli maraq və mənafelərimizin qarantı olub. Azərbaycanda korrupsiya, rüşvətxorluq, bürokratiya, süründürməçilik və digər bu kimi neqativ halların aradan qaldırılması əsas hədəflərdən biridir. Dövlət siyasətinin prioritet istiqamətlərindən olan korrupsiyaya qarşı mübarizə tədbirləri həyata keçirilməkdə olan sosial-iqtisadi və hüquqi islahatların ruhuna uyğun olaraq daha intensiv xarakter alır, ölkəmizdə iqtisadiyyatın liberallaşdırılması, bürokratik əngəllərin aradan qaldırılması, məmur-vətəndaş münasibətlərinin sağlam zəmində qurulması, şəffaflığın və hesabatlılığın təmin edilməsi və digər bu kimi korrupsiyaya qarşı mübarizə tədbirləri konkret əməli-praktiki addımlarla müşayiət olunur.\nPrezident İlham Əliyev Azərbaycan Respublikasının Baş prokuroru Kamran Əliyevi videoformatda qəbulu zamanı vurğulayıb ki, vacib vəzifələrdən biri korrupsiyaya və rüşvətxorluğa qarşı mübarizədir: “Hesab edirəm ki, prokurorluq orqanları bu istiqamətdə daha fəal iş aparmalıdırlar. Bu xoşagəlməz hallara qarşı Azərbaycanda çox ciddi mübarizə aparılır. Mən bu məsələ ilə bağlı dəfələrlə öz fikirlərimi bildirmişdim. Bütün dövlət məmurlarını xəbərdar etmişdim və hətta demişdim ki, əgər hansısa dövlət məmuru öz işində düzəlişlər edə bilmirsə, yaxud da ki, istəmirsə, qoy özü könüllü şəkildə dövlət işindən istefa versin. Amma əfsuslar ki, mənim sözlərim bəziləri üçün dərs olmadı və bunun nəticəsində indi Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti bir neçə əməliyyat keçirərək rüşvətxorları, yüksək vəzifə sahiblərini ifşa etdi və onlar artıq cinayət məsuliyyətinə cəlb edilmişlər. Ağstafa, Biləsuvar, Yevlax, Neftçala rayonlarının icra başçıları həbs edilmişdir, ictimaiyyətə bu məsələ ilə bağlı ətraflı məlumat verilmişdir və bundan sonra da ətraflı məlumat veriləcəkdir.”\nKorrupsiyaya və rüşvətxorluğa qarşı ciddi mübarizə aparılır, bu iş bundan sonra daha da səmərəli aparılacaq. Ölkə Prezidenti İlham Əliyevin siyasi iradəsinə uyğun olaraq, bu sahədə yeni strateji baxışlar və vəzifələr müəyyən edilib, korrupsiyaya qarşı mübarizə keyfiyyətcə yeni müstəviyə keçib. Dövlət orqanlarının fəaliyyətində şəffaflığın daha da artırılması üçün ictimai nəzarət mexanizmlərinin tətbiqi genişləndirilir, ictimai şuraların fəaliyyətinin səmərəliliyi təmin olunması iatiqamətində tədbirlər görülür.\nBu gün ölkədə aparılan genişmiqyaslı islahatların digər istiqaməti kimi milyonlarla vətəndaşa xidmət göstərməklə dövlət qulluqçusu–vətəndaş münasibətlərində yeni yanaşmanın formalaşmasına mühüm töhfə verən, bürokratiya, süründürməçilik və korrupsiya hallarının aradan qaldırılmasında əhəmiyyətli rol oynayan “ASAN xidmət” mərkəzlərinin fəaliyyət coğrafiyasının daha da genişləndirilməsi, habelə yarandığı gündən keçən qısa müddət ərzində bu xidmətə miyonlarla müraciətin daxil olması, əhalinin məşğulluğu, əmək, sosial müdafiə və təminat sahələri üzrə nadir layihə kimi DOST mərkəzlərinin fəaliyyətə başlaması Azərbaycanda korrupsiyaya qarşı mübarizə sahəsində dövlət və cəmiyyət arasında olan həmrəyliyin bariz nümunəsidir.\nSentyabrın 15-də Azərbaycan Respublikasının Korrupsiyaya qarşı mübarizə üzrə Komissiyasının yeni tərkibdə videoformatda keçirilən ilk iclasında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Administrasiyasının rəhbəri, Komissiyanın sədri Samir Nuriyev qeyd edib ki, Azərbaycanın korrupsiyaya qarşı mübarizə təcrübəsi sistemli, hərtərəfli və innovativ xarakter daşıyır: “Əsası ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən qoyulan Azərbaycanın inkişaf strategiyasının mühüm tərkib hissəsini korrupsiyaya qarşı qətiyyətli mübarizə təşkil edir. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin siyasi iradəsinə uyğun olaraq, bu sahədə yeni strateji baxışlar və vəzifələr müəyyən edilib, korrupsiyaya qarşı mübarizə keyfiyyətcə yeni müstəviyə keçib, uğurlu iqtisadi, hüquqi və sosial siyasət nəticəsində Azərbaycanda şəffaf ictimai münasibətlər sistemi formalaşıb. Dövlət idarəçiliyində səmərəliliyin təmin edilməsi, açıq hökumət prinsiplərinin tətbiqi, elektron xidmətlərin inkişafı dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindəndir. Dövlət orqanlarının fəaliyyətində şəffaflığın daha da artırılması üçün ictimai nəzarət mexanizmlərinin tətbiqi genişləndirilməli, ictimai şuraların fəaliyyətinin səmərəliliyi təmin edilməlidir.”\nÖtən aylarda bir neçə rayonun icra hakimiyyəti başçılarının və ayrı-ayrı nazirliklərin struktur rəhbərlərinin işdən azad edilərək həbs olunmaları bir daha təsdiq edir ki, Prezident İlham Əliyevin tapşırığına əsasən, korrupsiyaya, rüşvətxorluğa qarşı mübarizə daha sərt forma alıb. Çirkin vərdişlərindən hələ də əl çəkə bilməyənlər kimliyindən və tutduğu vəzifəsindən, mövqeyindən asılı olmayaraq, qanun qarşısında cavab verirlər. Şübhəsiz, bu, ölkəmizdəki demokratik ab-havadan, şəffaflıqdan xəbər verir.\nBütün bunlara baxmayaraq ölkəmizin inkişafına, dövlətin qanunla qorunan mənafelərinə zərər vuranlara, hakimiyyət orqanlarının fəaliyyətinə kölgə salanlara, tutduqları vəzifələrdən şəxsi maraqları naminə istifadə edənlərə, öz nəfslərinin qulu olanlara hələ də rast gəlinir. Yəni, bəzi məmurlar bundan özləri üçün ciddi nəticə çıxarmır, nəticədə dəmir barmaqlıqlar arasına düşməli olurlar.\nYeri gəlmişkən qeyd edək ki, ölkə başçısı yeni kadrları yüksək vəzifələrə təyin edərkən bu xoşagəlməz hallarla əlaqədar öz məsləhət və tövsiyələrini, ciddi tapşırıqlarını verməklə yanaşı, onlara xəbərdarlıq da edib: əgər yeni təyin olunanlar verilən tapşırıqları icra edə bilməsələr, cəzalanacaqlar.


Sabir Rustemxanli: “1937-ci ilin repressiya havası və ya yeni faşizm”. – Gəlin dərdləşək !\nSabir Rustemxanli: “1937-ci ilin repressiya havası və ya yeni faşizm”.\nRedaktor 09 Fevral 2018 09 Fevral 2018 İnternetdən, Müxtəlif müəlliflər\nBu yazını yenidən paylaşmağa ehtiyac duydum\nİctimai Televiziyada Anar Yusifoğlunun apardığı verilişə yarımçıq baxdım. Tanışlardan biri zəng vurdu, televizoru açdım. Bir dəstə tanınan, təcrübəli adam, millət vəkili dəvət olunmuşdu. Ölkə normal həyatını yaşayır, seçki də yoxdur, nə fövqəladə hadisə baş verib ki, bu adamlar belə təntənə və ya təlaşla bir araya gəliblər?\nBaxdım ki, hamı bir- birinin sözünü kəsə- kəsə, həyacanla azərbaycançılıqdan danışır. Çox gözəl! Azərbaycançılıq ölkənin əsas ideoloji xəttidir, ona sayğı hər bir vətəndaşın borcudur. Lakin bu gün bu ideologiyanı təhlükə altına alan heç bir olay, hərəkət yoxdur. Onda bəs bu adamları çilədən çıxaran nədir?\nƏsas mətləb budur! Son vaxtlar bəzi siyasi və rəsmi xadimlər durub-durduqları yerdə tez-tez qaşınmayan yerdən qan çıxarmağa çalışırlar. Biri deyir, “biz türk deyilik, hind-avropa irqiyik” (sanki ondan kimliyini soruşan var və ya hamı intizarla onun kimin törəməsi olduğu ilə maraqlanır); biri deyir, “dilimiz türk dili deyil”; biri deyir, “türk mahnıları bizim “bülbül cəh-cəhlərimizi” yarımçıq qoydu”; biri deyir, “türklər bizim düşmənimizdir”; biri deyir, “türk deyənlərin anasını ağladıb hamısını məhv etmək lazımdır”; biri deyir, “Xətainin qanı xristian qanıdır” və s. Yəni ölkədə faşizm səviyyəsində bir türk düşmənçiliyi və açıq-gizli rus heyranlığı baş alıb gedir. Birisi dönüb bunlara cavab verəndə ki, ay balam, mənim atam-babam türk olub, pasportunda milliyyəti türk yazılıb, mən də türkəm, o dəqiqə şivən qopur ki, sizin nə haqqınız var türk sözünü dilinizə alırsınız. Hətta bəzilərinin qudurğanlıqları və nadanlıqları o yerə çatır ki, 1937-ci ilin havasına girir, “bəsdir, türk sözü qadağan edilməlidir, özünü türk sayanlar məhv edilməlidir” və s.\nGörəsən, bunlar kimdir? Xocalı soyqırımı kimi etnik təmizləmə aparıb, Azərbaycan Respublikasının doqquz milyon türk kökənli əhalisini – Azərbaycan vətəndaşını bütövlüklə yer üzündən siləcəklər? Bəlkə Məhəmməd peyğəmbər zamanından bəri yazılarda “türklərin yurdu” adlandırılan (hələ ondan əvvəlləri demirəm) bu ölkədə başqa bir millət yaratmaq istəyirlər? Onlar bu məhkəməlik cəsarəti, xalqın qəzəbindən qorxmamaq “hünərini” hardan alırlar? Yaxşı, deyək ki, bizi qırıb qurtardılar, burda türk sözünü qadağan elədilər, bəs 35 milyonluq Güney Azərbaycan türkləri necə olacaq? Axı etnik və ruh qohumları olan farsların məhvetmə siyasəti heç bir nəticə verməyib və verməyəcək. Deməli, Azərbaycan türkünün taleyi avantürist və azərbaycanlı adı altında gizlənib türk düşmənçiliyi edən etnik separatçılardan asılı deyil və şükür ki, belədir…\nKim nə deyir-desin, məncə, bunlar öz ağıllarıyla danışmırlar. Bunların çoxunun köhnə partiya namenklaturasından qopduqlarını, hələ də köhnə SSRİ xiffətiylə yaşadıqlarını nəzərə alsaq, xoruzun quyruğu görünəcək. Bəli, Azərbaycanda son dövrlərdə rus məktəblərinin artması, rusiyapərəstliyin açıq təbliğ edilməsi, milli dövlətçiliyimizə inamı azaldan yazıların, dedi-qoduların çoxalması və sair, bir çox dilə gətirmədiyim əlamətlər hardansa düymənin basıldığını, gizli bir mexanizmin işə düşdüyünü və xəyanətkar bir dəstənin sürətlə aranı qarışdırmaq, “beşinci kolon”un ölkədə münaqişə ocaqları yaratmaq istədiyini göstərir.Biz adamlarımızın tanıyırıq, gizli tapşırıq olmasa və ya bəzi daırələrın fikrini bilməsələr belə qələtlər edə, belə həlləm- qələm təbliğatlar apara bilməzdilər. Yoxsa kiminsə özünə türk deməsi nə böyük hadisədir ki, bunların canına vic-vicə sala! Azərbaycanın çeşidli guşələrində hər gün minlərlə adam “rusam”, “ləzgiyəm”, “avaram”, “talışam”, “kürdəm”, deyir. Çox gözəl. Ölkənin multikulturalizm siyasəti bu şəraiti yaradıb. Bunun nəyi pisdir ki? Müxtəlif köklərdən gəlib bir gül dəstəsinə, bir göy qurşağına, sarsılmaz birliyə çevrilmişik…\nDünyanın hər yerində belədir. Etnik kimliyin bilinməsi normal cəmiyyətdə problem yaratmaz, əksinə, bunu gizlədib özünü səndən birisi kimi göstərib, ölkənin maraqlarını satanlar təhlükəlidir. Mən bu müxtəlifliyi Azərbaycanın sərvəti sayıram, bununla qürur duyuram və Vətəndaş Həmrəyliyi Partiyasını da bu birliyi daha da möhkəmləndirmək üçün yaratmışam. Bu xalqların hər birinin onlarla nümayəndəsi var dostlarım arasında. Bütün bunlar bəsit, hər kəsin bilməli olduğu həqiqətikən, mənim özümü öz əsl kimliyimlə türk saymağımda nə qəbahət var ki, ağzımı açan kimi qarğa-quzğun dəstəsi qırıldaşmağa başlayır? Siz kimsiniz ki, müasir bir dövlətdə mənə milli mənsubiyyətini dilə gətirməyi yasaqlayasınz? Bunu Stalin bacarmadı, beriyalar, mikoyanlar bacarmadı, siz bacaracaqsınız? Və ümumiyyətlə, bu yeni stalinçilik səlahiyyətini kim verib sizə? Bəyəm sizin əslinizi-nəslinizi tanımırıq? Bəlkə bu yolla bir çoxunuzun erməni qarışığı olduğunu və ya açıq- aşkar erməniyə münbit şərait yaratmaq işi gördüyünüzü gizləyəcəksiniz?\nHeç olmasa, böyüklərimizi yada salın! Səməd Vurğun Moskvada Stalinə “Rəhbərə salam” şerini oxumuşdu: “Salam gətirmişəm hüzuruna mən, …çadrasız, boyasız TÜRK qızlarından”; Heydər Əliyev Türkiyəyə xitabən “biz bir millət, iki dövlətik” demişdi. Ədəbiyyatımızın və tarıxımızın bütün keçmiş böyükləri özünü türk adlandırırdı… Bunu yaddaşlardan necə silmək istəyirsiniz?\nBu, o qədər aydın olan bir məsələdir ki, müharibə şəraitində, bu qədər ayrı problemimiz ola-ola bu mübahisələri ortaya atmaq özümüzü gülüş hədəfinə çevirməkdir. Kim özünü türk saymır, saymasın, ona gözün üstə qaşın var deyən yoxdur, vətəndaşımızdır, amma bütöv bir milləti də yox saya bilməz…\nƏslində bu mübahisələr adamların savadsızlığını göstərir, bəlli olur ki, bunlar elə bilirlər, yeni nə isə icad ediblər. Halbuki, böyüklərimiz, o cümlədən M.Ə.Rəsulzadə ötən əsrin otuzuncu illərində azərbaycançılığın əhəmiyyətini geniş təhlil eləmişdi, lakin o və dövlətimizin digər qurucuları azərbaycançılığı türkçülüyə qarşı qoymur, bunu vəhdətdə götürürdülər.\nDüzü, bu boyda yazı-pozu içində məni ən çox heyrətləndirən akademik Çingiz Qacarın qeydləri oldu. Və millət vəkili Fazil Mustafa onun layiqli cavabını verib, lakin məsələ təkcə bir akademikin savadsız müsahibəsində deyil. Əsas məsələ bu yaşda adamın öz xalqına belə vəhşi nifrətində, məsuliyyətsizliyi və belə açıq böhtan atmaq cəsarətindədir. Hörmətli alimimiz məni bağışlasın, onun sözləri yuxu sayıqlamarına bənzəyir, heç bir ciddi adam belə söz söyləməz. Başa düşmürəm, bunların qəsdi nədir? Siz nə haqla Azərbaycanı dünyadakı yeganə etibarlı və sadiq dostundan, qardaşından məhrum etmək, araya düşmənçilik salmaq istəyirsiniz? Axı siz uşaq deyilsiniz və məncə, tarixi də pis bilmirsiniz. Bu barədə xeyli əsəriniz var. Lakin bu sizə haqq vermir ki, erməni mövqeyindən fərqli olmayan bir mövqedən, belə türk düşmənçiliyi üfunəti yayasınız!\nAy hörmətli Qacar nəslinin nümayəndəsi, Türkiyə bizə heç bir yardım eləməsə də, yanaşı olmağımız yetərlidir. Mən hələ 1918-ci ildə Türk-İslam Ordusunun Azərbaycanın yardımına gəlməsə, Bakının taleyinin necə olacağını demirəm. Bunu siz də çox gözəl bilirsiniz! Türklər gəldi, bizi xilas elədi, ardınca Qızıl Ordu gələndə nə oldu? Şuşada təkcə sizin nəsildən üç general qətlə yetirildi. Güllələrinə qənaət məqsədilə onları güllələmədilər, tikə-tikə doğradılar. Nə yaxşı yenə onların ayağından öpməyə hazırsınız?\nBu gün Azərbaycanda 1920-ci ilin 28 aprelinin, 1990-cı ilin Qanlı Yanvarının təkrarlanmasını istəyənlərin sayı artır. Buyursunlar. Biz türk olaraq hədəfinizdəyik. Ancaq şükür ki, tarix və millət öz hökmünü verib. Bu gün bütün sizin kimi seperatizm yavrularının, azərbaycançılıq adı altında etnik türkü yox sayanların, Rusiya və İranın gizli agenturasının tula payı ilə yaşayanların avantürist yazılarına, xalqı aşagılamaq cəhdlərinə baxmayaraq, xalq öz dövlətinin arxasındadır! Müstəqil dövlət onlara istədikləri şəkildə gün ağlaya bilməsə də, onlar bəzi akademiklər və millət vəkilləri kimi gözlərini yumub ağızlarını açmırlar, dövlət üçün hansı sözün və mövqeyin təhlükə yarada biləcəyini sizdən daha yaxşı bilir və bu məsələlərə daha məsuliyyətlə yanaşırlar. Danışmazdan öncə düşünməniz məsləhətdir…(strateq.az)\n3,869 dəfə ümumi oxunub, 2 dəfəsi bu günə aiddir.\n← “Heç yerdə İslam dinində olduğu qədər qadının hüquqları yoxdur”\nSərdar Əlibəyli : “Göz görə-görə məmləkəti öldürürlər !!!” →


Yayda korlanmış saça parlaqlıq verən 6 maska » Qadınla.Com - Qadınlar Birİncidir!\nTarix: 31-08-2013, 16:09\nŞərhlər: Baxılıb: 10687\nYay ayları ərzində dəniz, qum, günəş saçı korlayır. Bu masklar isə saçınızı parlaq etməyə kömək edəcək. 1. Parlaqlıq üçün – Saçı şampunla yuduqdan sonra bir fincan limon suyu ya da sirkəni saça\ntöküb, masaj edərək yaxşıca yeridin. Sonra saçı yaxalayın. Saç kremi çəkin və yaxalayın. Bu saçdakı bütün çirki aparacaq və parlaqlıq verəcək. Bu üsulu 2 həftədən tez təkrarlamayın. 2. Kakao yağı ilə müalicə –\nKakao maskası rəngli saçlara tətbiq edilir. İçində su qaynayan böyük qazanın içinə kiçik qab qoyun. Yarım fincan günəbaxan yağı, 1 yemək qaşığı kakao yağını, bir yemək qaşığı susuz lanolini ikinci qabın içində\nəridin. Bütün bu yağlar əridikdən sonra qabı qaynar suyun içindən alın və yaxşıca qarışdırın. Bu qarışığı başınıza çəkin və 15-20 dəqiqə saxlayın. Ardından saçınızı yuyub yaxalayın. Bu maska tünd rəngli saçlara rəng və parlaqlıq verir. 3. Qidalandırıcı maska – 1 yumurta yarısı, 1 stəkan dəmlənmiş çay, 1 yemək qaşığı badam yağı və 2 damcı limon suyunu bir qabda qarışdırın. Saç diblərinə masaj edərək\nçəkin və yaxşıca qarışdırın. 10-15 dəqiqə gözləyib şampunla yuyun. 4. Protein müalicəsi – Yumurta ilə proterin müalicəsi bütün saç növləri üçün münasibdir. İki\nyumurtanı sındırın və və içinə yavaş-yavaş bir yemək qaşığı zeytun yağı, bir yemək qaşığı qliserin, bir yemək qaşığı sirkə əlavə edin. Saçı\nbir dəfə şampunla yuduqdan sonra bu maskanı çəkib 15-20 dəqiqə saxlayın. Saçı yaxşı yuduqdan sonra onlar daha parlaq və həcmli görünəcək. 5. İsti yağ müalicəsi –\nQurumuş və korlanmış saça can vermək üçün ən yaxşı maska zeytun yağıdır. Saça parlaqlıq vermək üçün 2 yemək qaşığı zeytun yağını isidin.\nBu maskanı yavaş-yavaş saç dərisinə yeridin. İsti suda islatdığınız dəsmalı sıxdıqdan sonra başınıza bürüyün. Dəsmal soyuduqdan sonra bu qaydanı 2-3 dəfə yenidən təkrarlayın ki, yağ baş dərisinə yaxşı hopa bilsin. Sonra saçı yaxşıca yaxalayın. Bu maska xüsusən də tez qırılan saçlar üçündür. loading... 80


Bürclər - 19 iyul - MINVAL.INFO\nŞəxsi münasibətlərdə təşəbbüs göstərin, arzu və gözləntiləriniz barədə açıq danışın. Başqalarının işlərinə qarışmaqdan çəkinməyin – bu, yalnız hamının xeyrinə olar. Günün ikinci yarısı uğurlu alış-veriş edə bilərsiniz. (milli.az)\nTarix: 2018/07/19 0:04\nAprelin 26-da Bakıda və Abşeron yarımadasında havanın dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı, səhər bəzi yerlərdə çiskinli olacağı,\nBakının Qara Qarayev prospektində yerləşən məşhur ”Sevinc” (Təbriz) kinoteatrı sökülmək üçün hasara alınıb.\nHüseyn Abdullayevin və ailəsinin Bakıda mülkləri, torpaq sahələri, obyektləri barədə məhkəmədə sensasion faktlar açıqlandı; prosesdə başqa yeni


İçərişəhərdə “İnkvizisiya-Orta əsr işgəncə alətləri” sərgisi davam edir - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nİçərişəhərdə “İnkvizisiya-Orta əsr işgəncə alətləri” sərgisi davam edir\n“İçərişəhər” Muzey Mərkəzinin Şirvanşahlar Sarayı Kompleksində “İnkvizisiya-Orta əsr işgəncə alətləri” sərgisi davam edir.\nAZƏRTAC xəbər verir ki, ekspozisiyada kafir və cadugərlərə qarşı Avropada məhkəmə proseslərində qurbanları ağrıtmaq, onlardan məcburən etiraf əldə etmək üçün xüsusi olaraq düşünülmüş 70-ə yaxın qurğu nümayiş olunur. Bu, 500 ilə yaxın mövcud olmuş orta əsr inkvizisiya dövründə çox geniş yayılmış bir təcrübə olub.\nİçərişəhər kimi tarixi məkanda, həm də orta əsr sarayında belə bir ekspozisiyanın sərgilənməsi ziyarətçilərə eyni mövzunun Şərq və Qərbdə necə gerçəkləşdirilməsinə dair düşünmə və müqayisə etmə imkanı verir.\nSərgi avqust ayının sonunadək davam edəcək.\nAZERTAG.AZ :İçərişəhərdə “İnkvizisiya-Orta əsr işgəncə alətləri” sərgisi davam edir


“Nar” Paralimpiya Oyunlarının iştirakçılarına dəstək olacaq » www.DOGRUXEBER.com\n20-06-2019 10:06 Bölmə: Iqtisadiyyat Oxunub: 744\nMobil operator klub üzvlərinin Paralimpiya Oyunlarına lisenziya qazanması üçün Avropa və dünya yarışlarına hazırlaşmasına öz töhfəsini verəcək. Bundan başqa, "Nar” idmançıların 2020-ci ildə Yaponiyanın Tokio şəhərində keçiriləcək XVI Yay Paralimpiya Oyunlarında iştirakına da dəstək olacaq. Layihə çərçivəsində klub idmançılarına lazım olan təchizatı və digər xərcləri "Nar” təmin edəcək.\n"Azerfon” şirkəti ("Nar” ticarət nişanı) 21 mart 2007-ci ildə fəaliyyətə başlayaraq qısa bir müddətdə Azərbaycanda telekommunikasiya və mobil rabitə sahəsinin aparıcı şirkətlərindən birinə çevrilib. "Nar” ticarət nişanı Azərbaycanın zəngin mədəni və tarixi irsinin çağdaş həyatla bağlılığının rəmzi olaraq seçilib. "Nar” ölkədə ilk dəfə olaraq 3G texnologiyasını təqdim edib və geniş 4G şəbəkəsini abunəçilərinin istifadəsinə verib. Nar” şəbəkəsi hazırda ölkə ərazisinin 97%-ni (işğal olunmuş ərazilər istisna olmaqla) əhatə edir və 7500-dən artıq baza stansiyası ilə 2,2 milyondan çox abunəçiyə yüksəkkeyfiyyətli xidmət göstərir. скачать dle 10.6фильмы бесплатно


Sienna Miller zərər və Rokki Balboa ilə müqayisə\nulduzlar Instagram-da təqib olunacaq\nStarmus 2017: The Trailer (Iyul 2019).\nHər gün aktyor olma asan deyil. Digər deyəcək Sienna Miller deyil. FYI, gənc qadın hazırda Broadway mərhələsində oynayır Cabaret . Lakin Sally Bowlesın rolu asan deyil. Sitat: Sienna bir neçə gün əvvəl yaralanıb.\nVə bir az deyil, çünki qaş kemiğinin və dodağın üzərində gözəl çürüklər var. ABŞ mətbuatının xəbərinə görə, hətta bir neçə tikiş lazım idi. O, dünən gözəl qara gözlü restoranda da görüldü. Keçən həftə sonu çıxışlardan birində qızın rekvizitlərdən birinə çırpmaqla çıxardığı bir zədə.\nFilm aktrisa, TV Aktrisa, Moda, Moda dizayneri / stilist, Egerie Marka\nDoğum tarixi 28/12/1981\nAmma aktrisa pərəstişkarlarına güvənir, Sienna Miller onun oynayan partnyoru Alan Cumming'i kiçik bir video və "Rocky Balboa "(onun Misadventure sonra Sienna üçün kiçik ləqəb) onun Instagram haqqında. Gənc qadının həqiqətən az qüsurlu, lakin həmişə şən, həm də şüurun təşviq edilməsi üçün ittiham etməyə hazırıq. Phew!\nMe və Rocky balboa xüsusi bir açıqlama var! !\n8 dekabr 2015-ci il tarixində, 9:37 PM, Alan Cumming tərəfindən yayımlanan bir video (PDA)\nSevdiyiniz ulduzların xəbərlərini təqib etmək üçün, buzz abunə olun!\nHəmçinin baxın: Instagram'da təqib ediləcək 40 ulduz


“Yazıçılar Birliyinə yayda “putyovka” lazım olanda gedirəm” – Dialoq.info\nŞair Vahid Əziz 1946-cı ildə Dərələyəz mahalında anadan olub. 1971-ci ildə Politexnik İnstitutunu bitirib. 1976-cı ilə qədər “Xəbər Mətbuat Agentliyi”ndə müxbir, ardınca Bakı şəhər Partiya Komitəsində təbliğat və təşviqat şöbəsində təlimatçı (1976-1982), Azərbaycan KP Mərkəzi Komitəsində təlimatçı, mətbuat bölməsinin müdiri (1982-1989), Azərbaycan Dövlət Mətbuat Komitəsində sədr müavini (1989-1991) vəzifələrində çalışıb. 1991-1997-ci illərdə Azərbaycan Yazıçılar Birliyi idarə heyətinin katibi olub, Bakı şəhər İcra hakimiyyətinin Reklam və Şəhər tərtibatı Departamentində “Reklamların Azərbaycan dilində yazılışına nəzarət bölməsi”nin müdiri vəzifəsində çalışıb.\n– Vahid müəllim, deyirlər ki, şairin kefindən əvvəl yaradıcılığını soruşarlar…\n– Şükür Allaha, cavan vaxtı yazmadıqlarımı indi yazıram.\n– Nələr idi cavanlıqda yazmadıqlarınız?\n– İndi yazdıqlarım (gülürük). Daha cavan, emosional və enerjiliyəm. Heç 18 yaşımda belə yaza bilmirdim. Niyə? Çünki\nhəyat təcrübəsi öz rolunu oynayır.\n– Sevgi mövzusudur, vətənpərvərlikdir…\n– Hər şeydən yazıram. Şair balıqçı kimi bir şeydir, oturub “dənizin” qırağında. Nə çıxdısa, onu da yazır.\n– Heç tilova “zəif balıq” düşdüyü olur?\n– “Zəif balığı” saxlamıram, itə-qurda verirəm.\n– Heç nə, cırıb tullayıram.\n– Belə bir deyim var ki, şeir şairin övladı kimidir.\n– Əgər şeirimi oxudumsa, özüm zövq ala bilmədimsə, deməli, oxucu da zövq ala bilməyəcək. Əgər yazdığımı özüm dərk etmirəmsə, zövq almıramsa, niyə onu oxucuya sırımalıyam?\n– Sizcə, doğrudanmı şeir şairin övladıdır?\n– Təbii ki, elədir.\n– Bəs niyə “övladınızı” atırsınız?\n– Bu o mənada deyil də. Allaha dua edirəm ki, mənə tərbiyəli övladlar versin. Allah da tərbiyəli övladlar verib. Şeiri yazmağa başlayanda da dua edirəm ki, o da yaxşı şeir göndərsin. Şair ilham pərisinin gətirdiyi hər misranı götürməməlidir, onunla mübahisə etməyi bacarmalıdır. İlham pərisiylə vuruşmağı bacarıram, geri qaytarıb, deyirəm ki, get, abırlı şeir al gətir.\n– Bəzi şairlər deyirlər ki, şair ətrafı yox, məhz öz içini yazır. Doğru fikirdirmi?\n– Şair vücudu “akkumulyator” kimi bir şeydir. Cərəyana taxırsan yüklənir. Şairin də təmasda olduğu insanlar, hadisələr, təbii proseslər onun içində informasiya şəklində yığılır. Sonra hansısa xarici qüvvənin təsirindən o yaşantılar çölə çıxmağa başlayır. Hansı qüvvə təsir etdiyini isə bilmək olmur.\n– Sifarişlə şeir yazmaq olarmı?\n– Niyə olmur ki? O qədər yazmışam ki, dostlarımın nəvələrinə.\n– Hər halda ürəkdən gəlməz.\n– Ürəkdən gələn şeir olmayanda saxlamıram.\n– Şairlər haqq carçıları, düzgünlük tərəfdarları hesab edilirlər. Belə olan halda qeyri-səmimi, içdən gəlməyən şeiri necə yazmaq olur?\n– Mən qeyri-səmimi şeir yazmıram.\n– Ürəkdən gəlmirsə, deməli, səmimi deyil…\n– Şeytan göndərir, mən də cırıb atıram da.\n– Bir ara əksər bəstəkarlarımızla işləyirdiniz…\n– Mənimlə çox az bəstəkar işləyib. Hər bəstəkarla işləmirəm.\n– Özünüz seçim edirsiniz?\n– Seçim etmirəm, mənim yanıma özünə arxayın olan bəstəkar gəlir, şeir istəyir. Elçin İmanovla yeni mahnılarımız var, Kəmalə Qasımova Nisə Qasımovayla mənim sözlərimə gözəl bir mahnı işləyib – “Bəhanə gəzirəm”. Mən gedib onları axtarmıram, kim istəyir, işləyir.\n– Mahnının səsyazma prosesində iştirak edirsiniz?\n– Elə bəstəkar var ki, prosesi mənə göstərmir, axırda da mahnı bərbad halda olur. Onda irad bildirirəm ki, belə etməyin, bir az abırlı olun. Bəzən də bəstəkar deyir ki, Vahid, mümkünsə studiyada görüşək, sən də orada ol. Özünə hörmət edən, güclü və ciddi bəstəkar belə edir. Zəif bəstəkar bilir ki, iş xoşuma gəlməsə, icazə verməyəcəyəm.\n– Deməli, musiqidən də anlayışınız var…\n– Ən azi iki institut bitirmişəm. Bir dəfə evimizə usta gəlib televizoru düzəltməyə. Çox barmaq elədi, düzəldə bilmədi. Dedim, bunu belə elə, onu o cür elə. Dedi ki, müəllim, nə bilirsən? Cavab verdim ki, ay bədbəxt, sən usta yanında öyrənmisən, mən bunun institutunu bitirmişəm (gülür).\n– Amma musiqinin institutunu qurtarmamısınız axı…\n– Musiqinin yox. Bəstəkarlarla işləmişəm. Niyaziylə münasibətim olub, Fikrət Əmirovu, Cahangir Cahangirovu, Telman Hacıyevi tanımışam, Rəşid Behbudovla çox yaxşı münasibətim olub, Eldar Mansurov kimi böyük bəstəkarla işləyirəm, Tofiq Quliyev mənim sözlərimə “Lenin ordenli Bakı” adlı mahnı yazıb və o mahnı vaxtilə Brejnyev Bakıya gələndə oxunub. İndi əməkdar artist Ramil Qasımov o mahnını “Sabahı nurlu Bakı” adıyla oxuyur.\n– Yazıçılar Birliyinə gedirsiniz?\n– Tədbir olandan-olana, hərdənbir gedib-gəlirəm. Bir də yaydan-yaya “putyovka” lazım olanda gedirəm, sağ olsunlar, məktub yazırlar. 1974-cü ildən Yazıçılar Birliyinin üzvüyəm.\n– Bəzən adama elə gəlir ki, o təşkilat bir neçə nəfər üçün nəzərdə tutulub.\n– O mənlik deyil.\n– Çağırılanda gedirəm, çağırılmayanda yox. Yəqin ki, bu günə bu cür Yazıçılar Birliyi lazımdır və məni belə olması qane edir.\n– Bəs otuz il əvvəl qane etmirdi?\n– Onda da qane edirdi, indi də qane edir. Dövrlə bağlıdır da. Məhəmməd Peyğəmbər də deyir ki, uşaqlar valideynlərindən çox yaşadığı mühitə oxşayır. Görünür, ədəbi proses bu gün belə gedir. Məsələn, elə rayonlar var ki, orada kitab mağazaları yoxdur. Əgər kitab mağazası yoxdursa, millətdən necə savad gözləyə bilərsən? İkincisi, bir vaxtlar yazıçı əsərini dövlət nəşriyyatına təqdim edirdi, nəşriyyat onu həzmi-rabədən keçirəndən sonra, çap edib, pulunu verirdi. İndi bu proses də yoxdur, Yazıçılar Birliyi heç nə edə bilmir. Bu məsələ onun səlahiyyətlərindən kənardır.\n– Olubmu ki, bir kitabınıza görə yaxşı qonorar alasınız? Məsələn, bir avtomobil alasınız, bir il də o pulla dolanasınız…\n– İndi mənim hər biri 550-600 səhifə olmaqla on cildliyim çapa hazırdır. Son dövrlər “Səninlə” adlı bir kitabım çıxdı. Ondan əvvəl də bir kitabım nəşr olundu. Bu kitablarım o vaxt çıxsaydı, hərəsinə bir “Mersedes” alardım. Mən rəsmi vəzifələrdə işləyəndə, şeir yazmağı qırağa qoydum. Çünki partiya işçiləri içərisində şair, şairlər içərisində partiya işçisi olmaq istəmədim. İndi yazıram da. Amma o sistem qaydasında olsaydı və mən qonorar ala biləsəydim, o kitablara ən azı bir yaxşı maşın alardım. İndi də başqa bir məsələ var. Kitablar cəmi 500-1000 tirajla çıxır, o da yazıçının hesabına. Ölkədə 5000 kitabxana var və rayonların bir çoxunda kitab mağazası yoxdursa, onlar bər-bəzəklə məşğuldursa, özlərini göstərirlərsə-bu ayrı mövzunun söhbətidir-oxucu məni haradan oxusun? Yəqin ki, rayonlarda kitab olsa, maraq göstərib oxuyarlar da. Ona görə də bu ideoloji işdir və kompleks şəkildə həll olunmalıdır. Mənə belə gəlir ki, bu barədə bir tədbir görəcəklər.\n– Nəğməkar şairləri digər şairlər qeyri-ciddi qəbul edirlər, qısqanclıqla yanaşırlar.\n– Mənim nəğməkar şair sözündən xoşum gəlmir. Mənə nəğməkar şair deyəndə xoş olmur.\nSöhbətimizin bu yerində dəhlizində həmsöhbət olduğumuz televiziyanın xanım əməkdaşı Vahid Əzizə yaxınlaşır. Şair də sanki himə bənd imiş:\n– Belə gözəl qızı qoyub, səninlə söhbət edə bilmərəm. Orada elə bir nöqtə qoy ki, Vahid Əzizi bir gözəl apardı, söhbət yarımçıq qaldı.


Leopold Rostropoviç — Vikipediya\nrus. Леопо́льд Ростропо́вич\n26 fevral 1892(1892-02-26)\n31 iyul 1942 (50 yaşında)\nLeopold Rostropoviç (rus. Леопо́льд Ростропо́вич; 26 fevral 1892, Voronej, Rusiya İmperiyası — 31 iyul 1942, Orenburq, SSRİ) — sovet violonçelisti, pedaqoqu və dirijoru, Saratov və Azərbaycan konservatoriyalarının professoru. Mstislav Rostropoviçin atası.\n1 Erkən illəri və təhsili\n3 Azərbaycan dövrü və ölümü\nErkən illəri və təhsili[redaktə | əsas redaktə]\nLeopold Rostropoviç Voronej şəhərində pianoçu və pedaqoq Vitold Rostropoviçin ailəsində anadan olub. Atası Voronejə 1870-ci illərin sonunda gəlmişdi. Anası — Matilda Aleksandrovna Pule.\nLeopold hələ kiçik yaşlarından atasından fortepianoda çalmağın, bəstələməyin yollarını öyrənirdi, lakin onun peşəkar gələcəyini violonçelist Aleksandr Lukiniçlə görüşü təyin etdi. Milliyyətcə çex olan Lukiniç Vitold Rostropoviçlə ansamblda çalırdı. Məşqlərdə iştirak edən kiçik Leopold violonçel alətinə vurulur. Lukiniç Leopoldla ciddi məşğul olur. Və 1904-cü ildən artıq 12 yaşlı Leopold konsertlərdə çıxış etməyə başlayır. Leopoldun yükcək eşitmə qabiliyyəti, gözəl yaddaşı və nəsildən nəslə keçən artistizmi, estradaya məhəbbəti var idi. Əgər zalda tamaşaçılar çox olurdusa, o daha da yaxşı çalırdı. 1905-cı ildə Leopoldun 13 yaşı tamam olur və atası onu Peterburq Konservatoriyasına imtahanları verməyə aparır.\nLeopoldun ifasına Peterburq violonçel məktəbinin o vaxtkı baş rəhbəri A. Verjbiloviç qulaq asır, və o saat onu öz sinfinə götürür. Fortepianonu atmaq istəməyən Leopold fortepiano ilə paralel məşğul olmağı qərara alır və A. Yesipovanın sinfinə qəbul olunur. Yesipova ilə məşqlər çox davam etmirdi, lakin bu qısa zamanda Leopoldun ifa etmə texnikası möhkəmləndi. O, bütün ömrünü fortepiano ilə bağladı və öz tələbələrini müşayət edərkən hesab edir və deyirdi ki, fortepiano hər bir peşəkar musiqiçinin təkmilləşməsi üçün əsasdır.\nLeopold Rostropoviç həyat yoldaşı Sofya Fedotova ilə.\nMaddi vəziyyətə görə Leopold 18 yaşından dərs deməyə başladı. O, 1910-cu ildən N. Bıstrov adına Peterburq musiqi məktəbində müəllimlik edirdi. Uşaqlara violonçeldə çalmağı öyrədirdi.\nErkən pedaqoji səriştəsi sonralar ona çox kömək elədi. 1910-cu ildə konservatoriyanın qızıl medalla bitirən Leopold qastrol səfərlərinə çıxır. Bir çox ölkələrdə, o cümlədən də Parisdə müvəffəqiyyətilə çıxışı haqda nəinki fransız mətbuatında, həmçinin amerika və ingilis mətbuatında da məlumat verilir. Leopold Rostropoviç üçün "Violonçelist solist L. Rostropoviç" adlanan xüsusi reklam prospekti buraxılır. Orada resenziyalar yazılır və onun artistlik məharəti xüsusi qeyd edilirdi. Yazırdılar ki, Leopold Rostropoviç nadir texnikası ilə, ahənkgdarlığı, melodikliyi, ifaçılıq temperamenti və virtuozluğu ilə dinləyiciləri valeh etmişdir. Onu "musiqi sənətində yeni bir hadisə hesab edirdilər" və bu isə, 18 yaşlı musiqiçinin parlaq gələcəyindən xəbər verirdi. Leopold Rastropoviç bir qədər pul yığıb məşhur ispan violonçelisti Pablo Kazalsdan" master-klass "dərsləri alır. 1911-ci ilin yayında o, Rusiyaya qayıdır və payızdan konsert verməyə başlayır. Rostropoviç Voronejdə olarkən konsert sifarişləri alır . Sevastopolda o, Aleksandr Qlazunovun rəhbərlik etdiyi orkestrlə bərabər Karl Davidovun 1-ci konsertini ifa edir, Rostov-na-Donu və Kazan şəhərlərində isə gələçəkdə sovet bəstəkarı kimi tanınan Sergey Vasilenko ilə qastrol səfərlərində olur. 20-yaşında ikən artıq onun gələcəyi parlaq və müvəffəqiyyətli görünürdü.\nPeterburq həyatı çox dolğundu, iş təkcə orkestrlə tamamlanmırdı. Rostropoviç çox zaman Rusiyanın bir sıra şəhərlərində, Tbilisidə, Bakıda qastrol səfərlərində olurdu. Onun daimi repertuarında Sen-Sansın konserti, Baxın süitaları, Çaykovskinin pyesləri, Anton Arenskinin, Jül Massnenin əsərləri vardı. Rostropoviç hamı tərəfindən ansamblçı kimi də qiymətləndirilirdi.\n1918-ci ildə oktyabr çevrilişindən sonra o işsiz qalır. Petroqradda aclıq başlayır və Rostropoviç məcburiyyət qarşısında Saratova köçür, orada ona Volqaboyu şəhərlərin violonçel lideri rolu hazırlanırdı. Saratovda 4-il çalışır. Onun tələbələri arasında gələcəkdə tanınmış violonçelist Raya Qarbuzova da var idi.\nKonsert turnelərindən biri Leopoldu Orenburqla bağlayır. Burada konsertdə onu istedadlı musiqiçi Sofya Fedotova muşayiət edirdi. S. Fedotova şəhərin musiqi həyatının inkişafında misilsiz xidmətləri olan pianoçu Olqa Fedotovanın kiçik qızı idi. S. Fedotova Moskva Konservatoriyasında professor Konstantin İqumnovun sinfində məşğul olurdu. İki gənc arasında bir-birinə qarşı olan məhəbbət tezliklə Sofya və Leopoldun ailə qurmasına səbəb olur.\nAzərbaycan dövrü və ölümü[redaktə | əsas redaktə]\nRostropoviçlər ailəsinin Bakı şəhərində yaşadıqları ev.\n1925-illərin ortalarında Leopold Rastropoviç azərbaycanlı bəstəkar Üzeyir Hacıbəyovun dəvəti ilə Bakıya gəlir və Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasına işləməyə dəvət olunur. Rostropoviç bu dövrü həyatının ən maraqlı səhifəsi hesab edir. Azərbaycan Dövlət Konservatoriyası nəzdində ilk simli kvarteti yaradanlardan biri kimi Rostropoviçin Azərbaycan peşəkar violonçel məktəbinin inkişafında əvəzsiz xidmətləri olmuşdur. O, həyatının Bakıda keçən dövründə ifaçı, bəstəkar və pedaqoji fəaliyyətlərini birləşdirmişdir. Rostropoviçin bəstəkarlıq fəaliyyəti romantik xarakter daşıyırdı. O, 4 violonçel konsertinin, fortepiano və violonçel üçün pyeslərin, fortepiano əsərlərinin müəllifi kimi sözsüz ki, öz tələbələrinə təsir göstərib. Bakıda olarkən çox mahnılar bəstələyib. Rostropoviçin şagirdləri arasında Asəf Zeynallının adını çəkmək lazımdır. O, Rostropoviçin sinfində violonçel dərsi alır və onun ən yaxşı tələbələrindən biri sayılırdı. Həyat yoldaşı Sofya Rostropoviç də Azərbaycan Dövlət Konservatoriyasında fortepiano fakultəsi üzrə çalışırdı. Rostropoviçlərin mənzilində daim görkəmli incəsənət xadimləri toplaşır, musiqi axşamları keçirirdilər.\nUşaqlarının daha da yaxşı musiqi təhsili almaq fikri ilə Rostropoviç ailəsi 1931-ci ilin yaz aylarında Bakıdan Moskvaya köçür, burada Leopold tez-tez konsert verir və Qnesinlər adına Musiqi Liseyində dərs deyir. 1935-ci ildə Leopold Rostropoviç Rusiyanın əməkdar artist titulunu alır.\nİkinci Dünya müharibəsinin əvvəlində Rostropoviçlər Orenburqa gedirlər. Orada həyat yoldaşı ilə musiqi məktəbində dərs deyir. 31 iyul 1942-ci ildə Leopold Rostropoviç qəflətən baş verən ürək tutmasından Orenburqda vəfat etmişdir.\n↑ 1 2 3 "Ростропович Леопольд Витольдович - виолончелист, профессор Бакинской консерватории". ourbaku.com.\n↑ 1 2 3 4 5 6 7 8 "ROSTROPOVIÇLƏRIN NƏSL ŞƏCƏRƏSI". Musigi-dunya.az. 10 Aprel 2017 tarixində orijinalından arxivləşdirilib.\n↑ Татьяна Судоргина. «Известен не только в России» // «Вечерний Оренбург», № 30 от 20 июля 2002\nVikianbarda Leopold Rostropoviç ilə əlaqəli mediafayllar var.\nMənbə — "https://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Leopold_Rostropoviç&oldid=4932795"\nBu səhifə sonuncu dəfə 12 noyabr 2019 tarixində, saat 13:05-də redaktə edilib.


BQXK Gömrük Akademiyasının kitabxanasına ianələr bağışlayıb\nDövlət Gömrük Komitəsinin Akademiyası və Beynəlxalq Qırmızı Xaç Komitəsinin (BQXK) Azərbaycan nümayəndəliyi arasında qurulan əməkdaşlıq çərçivəsində nümayəndəlik Akademiyanın kitabxanasına beynəlxalq humanitar hüquq (BHH) sahəsinə aid zəngin ədəbiyyat və digər informasiya materialları ianə edib.\nNümayəndəliyin Akademiyaya bağışladığı ianələr BHH sahəsində müxtəlif mövzuları əhatə edən materiallarla zəngindir. Həmin resurslara, xüsusilə, 1949-cu il 12 avqust tarixli Cenevrə Konvensiyaları və ona dair Əlavə Protokollar (08 iyun 1977-ci il), eyni zamanda, Əlavə Protokollar üzrə Şərhlər, Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin Roma Statutu, Silahlı Münaqişələrin Hüquqi Prinsipləri (Erik David), hərbi əməliyyatların aparılması üzrə beynəlxalq hüquq, BHH və BQXK haqda digər ümumi informativ kitablar və oxu materialları daxildir.\nMövcud resurslardan Akademiyada tədris olunan “İnsan hüquqları”, “Avropa İttifaqı hüququ”, “Beynəlxalq hüquq”, “Avropa İnsan Haqları Məhkəməsinin presedent hüququ” kimi fənlərin oxu materialları və əlavə ədəbiyyat kimi istifadə ediləcək.\nQeyd edək ki, İnformasiya resurslarının təminatı BQXK Azərbaycan nümayəndəliyi və Akademiya arasında əməkdaşlığın qurulması üçün bu il fevralın 3-də təşkil edilmiş video-konfransda müzakirə edilən məsələlərdən biri olub. Görüşdə BQXK-nin Azərbaycan nümayəndəliyinin Gömrük Akademiyasına BHH üzrə təklif etdiyi dəstəyin müxtəlif aspektləri və Akademiyanın gömrük orqanlarının əməkdaşlarının peşəkarlıq səviyyəsinin yüksəldilməsində fəaliyyətinin səmərəsinin artırılması məqsədilə gömrük xidməti əməkdaşları üçün BHH üzrə təlimlərin və seminarların keçirilməsi məsələləri müzakirə edilib.


Yurçeviç: “Yeganə problem...” | Futbolxeber.az\n“Üç həftədən artıqdır ki, hazırlıq keçirik. Sevindirici məqam heyətdə zədəli futbolçunun olmamasıdır. Yeganə problem Almeyda ilə bağlıdır ki, o da sabahkı oyuna tam hazır olacaq”.\nFutbolxeber.az saytının məlumatına görə, bu sözləri sabah Avro-2020-nin seçmə mərhələsi çərçivəsində Macarıstanla qarşılaşacaq milli komandamızın baş məşqçisi Nikola Yurçeviç oyunöncəsi mətbuat konfransında deyib.\nXorvat mütəxəssis sabahkı görüşlə bağlı nikbin olduğunu bildirib: “Düzdür, 4 gün sonra Slovakiya ilə qarşılaşacağıq, ancaq indi Macarıstanla oyun haqda düşünürük. Futbolda hər şey mümkündür. Sabahkı oyunla bağlı nikbinəm.


'Rifah Plaza”nın özbaşınalığı ifşa olundu: ƏLİ HƏSƏNOV HƏYATIMIZI CƏHƏNNƏMƏ ÇEVİRİB\nAna səhifə / index-manşet / GÜNDƏM / İQTİSADİYYAT / "Rifah Plaza”nın özbaşınalığı ifşa olundu: ƏLİ HƏSƏNOV HƏYATIMIZI CƏHƏNNƏMƏ ÇEVİRİB\n"Rifah Plaza”nın özbaşınalığı ifşa olundu: ƏLİ HƏSƏNOV HƏYATIMIZI CƏHƏNNƏMƏ ÇEVİRİB\n14 İyun 2020, 10:32 / OXUNUB: 686\t/ index-manşet GÜNDƏM İQTİSADİYYAT\nRedaksiyamıza Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu, M.Qasımov küçəsi, ev 8, m.5-də qeydiyyatda olan, Nərimanov rayonu, Arif Heydərov küçəsi 23, mənzil 4 ünvanında yaşayan Əliyeva Gülparə Yolçu qızının şikayət məktubu daxil olub. Vətəndaş məktubunda "Rifah Plaza” MMC tərəfindən qarşılaşdığı haqsızlıqlardan və bu səbəbdən də acınacaqlı durumda yaşamasından bəhs edir. Müraciətdə "Rifah Plaza” MMC ilə bərabər digər qurumlara yönələn iddialar da yer alır. Biz bəlli qayda və prinsiplərə uyğun olaraq həm "Rifah Plaza” MMC-yə online sorğu ünvanladıq. Təəssüf ki, bir həftə ötməsinə baxmayaraq heç bir tərəfdən cavab ala bilmədik(?) Aktuallığını nəzərə alıb, müraciəti olduğu kimi dərc edirik:\n"1988-ci ildə yaşadığımız qədim ata-baba yurdumuzdan mənfur qonşularımız tərəfindən didərgin düşmüşük. Elə həmin vaxtdan bu günədək qeydiyyatda olduğumuz ünvanda yaşayırdıq. Əfsuslar olsun ki, 2014-cü ildən bugunədək Əli Həsənov adlı şəxs həyatımızı cəhənnəmə çevirərək, bizi demokratik yaşamaq hüququmuzdan məhrum edib. Belə ki, Əli Həsənov adlı şəxs 2004-cü ildə yaşadığımız məhəllənin bir hissəsini alaraq orada hündürmərtəbəli yaşayış binası tikdirməyə başladı. Həmin vaxtlar satılmış evlərdə söküntü aparılsa da bizə məlum olmayan səbəbdən tikinti işləri aparılmadı. Lakin 2016-cı ilin sentyabr ayından Əli Həsənov yenidən peyda olaraq, bizlərə evimizi Nəsimi RİH-nin başçısından alaraq, evlərimizi sökəcəyini bildirdi. Onun təklif etdiyi və qoyduğu şərtlərlə razılaşmadıqda isə Ə.Həsənov bizi hədələyərək, təzyiqlər edərək kommunal xidmətləri - qaz, işıq, su xətlərini kəsdirdi. Qış fəslində 3 ay soyuq hava şəraitində bizi özünün şərtləri ilə razılaşmağa məcbur edirdi. Daha sonra səhhətimdə yaranan problemlərlə əlaqədar ağır əməliyyat keçirdim və 2 gün sonra xəstəxanadan evə qayıtdıqda gördüm ki, Ə.Həsənov tərəfindən əşyalarımız həyətə atılıb və evimiz sökülüb. Sonda aramızda yaranan mübahisəni Nəsimi Rayon Məhkəməsinin 2(006)-2811/2019 saylı iş üzrə 03 avqust 2017-ci il tarixli qərardadı ilə yekunlaşdırdıq. Məhkəmə qərardadına əsasən Ə.Həsənova məxsus "Rifah Plaza” MMC mülkiyyətimizdə olan fərdi yaşayış evini sökərək yerində inşa edəcəyi hündürmərtəbəli yaşayış binasından ümumi sahəsi 120 kv. metr təşkil edən 3 otaqlı təmirli mənzili bizə təhvil verməli idi. 2019-cu ilin may ayınadək mənzillər təhvil verilməli olsa da, bu günədək mənzilimizi ala bilməmişik.\nMənzilin gec verilməsi bizi narahat etmirdi. Lakin bizə veriləcək mənzillərlə yerində tanış olan zaman qarşı tərəfin bizə mənzil vermək yox, bizi ələ saldığının şahidi olduq. "Rifah Plaza” MMC tərəfindən mənə təklif edilən mənzil layihədə göstərilən kimi deyil, ümumiyyətlə yaşayış üçün əlverişsiz bir layihə idi. Mənzilin ümumi sahəsinin demək olar ki, yarısı dəhlizdən ibarətdir, eyni zamanda 3 otaqlı deyil 2 otaqlı mənzildir. Bununla əlaqədar olaraq, 12 noyabr 2019-cu il tarixində Nəsimi RİH-in başçısı Asif Əsgərovun qəbulunda oldum.. Başçı söz verdi ki, qısa vaxt ərzində mübahisə həll ediləcək. Həmin tarixdən sonra dəfələrlə Nəsimi RİH-də qəbulda olsam da, heç bir nəticə əldə edə bilməmişəm”/yenixeber\nRedaksiyadan: Mövzunun davamı olacaq.\n<!-- /data/user/0/com.samsung.android.app.notes/files/clipdata/clipdata_200614_102640_703.sdoc -->\n14.06.2020, 10:32 / index-manşet, GÜNDƏM, İQTİSADİYYAT\nSamux icra başçısı dövləti belə 'talayıb', fermer olub - FOTO FAKTLAR\n14.06.2020, 10:23 / index-manşet, GÜNDƏM, İQTİSADİYYAT\n09.06.2020, 17:55 / index-manşet, GÜNDƏM, İQTİSADİYYAT\nAğcabədi sakini: "Polislər məni ailə-uşağımın içində döydülər" – İDDİA + DİN-dən AÇIQLAMA + VİDEO\nQulu Məhərrəmli AMEA-nı sərt tənqid etdi: "Dağıdırlar…"\nGəncədə azyaşlı qız özünə bıçaqla xəsarət yetirdi\nKomitə insan alverinin qarşısının alınması üçün mütəmadi olaraq maarifləndirmə kampaniyaları həyata keçirir - VİDEO\nÖzəl, GÜNDƏM, Səhiyyə


Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti TƏLƏBƏ : Abdıyev Toğrul kafedra : Tarix kurs : 1 qrup : 612 Fakültə : Maliyyə Bakı-2010\nTƏLƏBƏ : Abdıyev Toğrul\nQRUP : 612\nZiya Bünyadov “Azərbaycan Tarixi” Bakı,1994(I və II Hissə)\nŞərifli Məhəmməd “IX əsrin II yarısı-XI əsr Azərbaycan feodal dövlətləri” Bakı,1978\nSüleyman Əliyarlı “Azərbaycan tarixi” Bakı,1996\nAzərbaycan tarixi üzrə qaynaqlar.Bakı,1989\nAzərbaycan tarixi VII cilddə - IV cild.Bakı,2007\nF.Qasımzadə - XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatı tarixi.Bakı,1974\nBəşər cəmiyyətinin ilkin inkişaf dövrü ibtidai icma qurluşu adlanır.\nİbtidai cəmiyyət başqa dövrlərə nisbətən uzun müddət davam etmişdir.İbtidai icma quruluşu ilk insanların yaranması ilə başlamış uzun inkişaf yolu keçmişdir.Bu quruluş ayrı-ayrı ərazilərdə müxtəlif dövrlərdə baş vermişdir. İcma quruluşunun inkişaf və dağılması hər bir ölkənin təbii ehtiyatları və başqa amillərlə bağlı olmuşdur.İnsan cəmiyyəti ilk dəfə Avropa,Asiya və Afrikanın isti iqlim sahələrində əmələ gəlmiş və təşəkkül tapmağa başlamışdı.İbtidai icma quruluşunun tarixi insanın heyvanlar aləmindən ayrılması ilə başlanır.Müasir insana oxşar olan ən qədim insan tipi «Cənub meymunları»(Avstrolopitek) olmuşdur. Bu tipə aid insan qalıqları Afrikada(Keniyada) Rudolf gölü ətrafında tapılmışdır.İbtidai icma quruluşu Daş, Tunc və Dəmir dövrlərinə bölünür.\n1. Paleolit (Qədim daş) dövrü\n2. Mezolit (Orta daş) dövrü\n3. Neolit (Yeni daş) dövrü\nPaleolit dövrünün ilk pilləsi olan Alt paleolit dövrü ilk insan tipinin yaranmasından başlayaraq 100 min il əvvələ qədər davam etmişdir.Bu dövrə aid tapıntılar erməni işğalı altında olan Füzuli şəhəri yaxınlığında Quruçay dərəsindəki Azıx mağarasından tapılmışdır. Buradan tapılan alətlər o qədər kobuddur ki, onları adi çay daşlarından ayırmaq çətindir.Daha sonrakı dövrlərə aid tapıntılardan isə kobud əl çapacaqları,ərşin-qaşov,sıyırğac və s. alətlər tapılmışdır.Buradan nəsli kəsilmiş müxtəlif vəhşi heyvanların sümükləri də tapılmışdır.Azıx mağarası qədimliyinə görə dünyada dördüncü yerdədir(SSR-də isə I olmuşdur). Bunu 1962- ci ildə Azərbaycan tarixçisi Məmmədəli Hüseynovun aşkarladlğı 350-450 min il bundan əvvəl yaşamış insanın alt çənə sümüyünün qalığı sübut edir.Alimlər həmin ibtidai insanı “Azıxantrop”, yəni Azıx adamı adlandırmışlar.\nQədim insanları heyvanlardan ayıran əsas məsələ onların əmək alətləri hazırlaması və oddan istifadə etmələri olmuşdur. Heç bir heyvan ən adi primitiv alət hazırlaya bilmədiyi kimi, oddan da qorxmaqdadırlar. İnsanlar ilk vaxtlar şimşək çaxması,vulkan püskürməsi, üzvi maddələrin öz-özünə yanması zamanı yanan odu götürərək istfadə edirdilər.Odu heç bir zaman sönməyə qoymudular. Oddan isinmək, vəhşi heyvanlardan qorunmaq, yemək hazırlamaq üçün istifadə olunurdu.Odu sönməməsi üçün böyük tonqallar qalanır və qadınlar daim odun keşiyində dururdular. Azıx mağarasında 700 min il əvvələ aid ocaq izləri tapılmışdır.\nOrta Paleolit texminen 100 min il bundan əvvəl başlamış, e.ə 40-cı minilliyə qədər davam etmişdir. Bu dövr Mustye mədəniyyəti (Mustye-Faransada yer adıdır. Orta Paleolit əmək alətləri ilk dəfə buradan tapılmışdır ) dövrü də adlanır. Orta Paleolit dövründə Azərbaycanın ərazisində yaşayan qədim insanların həya-tında bir sıra əhəmiyyətli yeniliklər baş vermişdir. Kiçik Qafqazın cənub-şərq yamacında, Naxçıvan, Qarabağ, Qazax bölgələrində məskən salmışlar. Arxeoloqlarımız Qarabağda Tağlar, Naxçıvanda Qazma, Qazaxda Damcılı mağaralarında Orta Paleolit dövrünə aid zəngin maddi mədəniyyət nümunələri tapılmışlar.Orta Pale-olit dövründə yeni insan tipi yaranmışdır. Həmin insanlar NEANDERTAL adamı adlanır. Neandertal - Almaniyada yer adıdır. Burada ibtidai insanın kəllə sümüyü tapılmışdır.Onlar əsasən ovçuluqla-Qafqaz maralı, mağara ayısı, boz ayı, tur, dağkeçisi, vəhşi at və s. ovlamaqla, həmçinin yem toplamaqla(yığıcılıqla) məşğul olmuşlar.\nƏtraf aləmə münasibətdə və ibtidai dini təsəvürlərdə müəyyən dəyişikliklər baş vermişdir.Axirət dünyasına inam ilk dəfə bu dövrdə yaranmışdır.Oda, ovsunlara,heyvanlara( totemlərə),təbiət qüvvələrinə inamla bağlı dini təsəvvür formaları meydana gəlmişdir.\nOrta Paleolit dövründən başlayaraq ulu icma yavaş-yavaş sıradan çıxmış, qəbilə icması yaranmağa başlamışdır.Üst Paleolit texminen 40 min il bundan əvvəl başlamış, e.ə. 12-ci il minilliyə qədər davam etmişdir. Bu dövrdə iqlim mülayimləşmiş, bitki və heyvanat aləmində, habelə ictimai həyatda xeyli dəyişikliklər baş vermişdir.\nAzərbaycanın bir sıra bölgələrində Üst Paleolit dövrünün mağara düşərgələri öyrənilmişdir. İbtidai insanlar bu mağaralarda yaşamış və vəhşi heyvanların hücumlarından qorunmuşlar. Bu dövrün maddi qalıqlarına Qarabağ və Qazax bölgələrində rast gəlinmişdir.\nÜst Paleolit dövründə bir sıra heyvanların, xüsusilə nəhəng maralın, mağara ayısının nəsli kəsilmişdir.İnsanlar ən çox Qafqaz maralı ceyran, cüyür, dağkeçisi və s. ovlayırdılar.İnsanların istifadə etdikləri uclu qaşovlar, biz, dairəvi, yarım dairəvi və uzun qaşovlar, gəzli (yəni kənarı dişikli) və üçbucaq əmək alətləri geniş yayılmışdır. Üst Paleolit dövründə Azərbaycan ərazisində müasir insan tipinin, yəni ağıllı insanın Homo Sapiyens yaranması başa çatmışdı.İnsan fiziki və əqli inkişafın yüksək mərhələsinə çatmışdır. Təfəkkür və nitq inkişaf tapmışdır. İbtidai cəmiyyətin bu mərhələsində ilk vaxtlar insanlar bir-birini adi hərəkətlərlə kinetik dillə-əl, dodaq hərəkətləri ilə başa salırdılar. Lakin onlar bu üsulla uzaq məsafədə və qaranlıqda ünsiyyət yarada bilmirdilər. Əmək fəaliyyətinin artması, şüurun, düşüncənin inkişafı tədricən səsli nitqin yaranmasına səbəb olmuşdu.\nSəsli nitq ilk vaxtlar ibtidai insanların yaratdığı və tələffüz etdiyi ilk sözlərdən, təsərrüfat həyatı ilə bağlı tək-tək sadə ifadələrdən ibarət olmuşdur. Tədricən ayrı-ayrı ifadələrin birləşməsindən (iki-üç və s. sözdən) nisbətən mürəkkəb fikri ifadə edən səsli nitq-danışıq ünsiyyət vasitəsi yaranmışdır. Ulu icmanı qəbilə icması əvəz etmişdir. Onun əsasını qan qohumu olan insanların birliyi təşkil edirdi. Buna nəsli qəbilə quruluşu deyilir.\nNəsli qəbilə dövründə insanlar ana xətti ilə qohumluq əsasında b irləşmişdilər. Qəbilənin həyatında qadın mühüm rol oynayirdı. Uşaqların qayğısına qalmaq, gi-ləmeyvə və yabanı bitkilər toplamaq, odu qoruyub saxlamaq, yemək hazırlamaq və s. qadınların işi idi. Buna görə də nəsli qəbilə icması anaxaqanlığı (matriarxat) adlanır. Üst paleolit abidələri nisbətən zəif öyrənilib. Onun izlərinə Damcılı və Tağlar mağaralarında, Yataq yeri adlı açıq düşərgədə rast gəlirik. Tağlar mağa-rasının yuxarı qatında Mustye tipli itiuclularla birlikdə Üst Paleolitin başlanğıcı üçün səciyyəvi olan uclu qaşovlar, kəsicilər, bizlər, saplaqlı alətlər, biz formalı kiçik itiuclular, prizmaşəkilli nüvələr tapılır. Üst Paleolit dövrü incəsənəti xüsusilə diqqəti cəlb edir. Matriarxat dövründə qadına sitayişlə əlaqədar rəmzi mənada çoxlu qadın təsvirləri yaradılmışdır. Son Paleolit dövründə zəngin qəbir avadanlığına malik müxtəlif dəfn adətləri olmuşdur. Bu dövrün adamları fiziki cəhətdən müasir insan formasında (neantrop, kromanyon və s.) olmuşlar\nE.ə. I minilliyin əvvəllərində Urmiyayanı Zaqroş zonasında müxtəlif birləşmələr yaranması burada ilk iri siyasi birləşmənin-Manna dövlətinin meydana gəlməsi üçün zəmin yaradır.Manna dövləti Azərbaycan tarixində ilk mərkəzləşdirilmiş dövlət hesab edilir.Manna dövləti qədim ənənələri olan bir ərazidə,qədim tarixin çox böyük bir kəsiyində iqtisadi və mədəni cəhətdən öndə gedən bir ərazidə meydana gəlmişdi.Manna e.ə. III-II minilliklərdə bu regionda mövcud olmuş kutilər,lulubilər və kassilərin bilavasitə varisi idi.Mannanın adı mixi yazılı mənbələrdə ilk dəfə e.ə. 843-cü ildə III Salmanasar kitabəsində “Munna” formasında çəkilir.Adətən assurlar Mannanı “Manneylər ölkəsi”, Mannaş, urartulular isə Manna ölkəsi adlandırırdılar.S.Qaşqay qeyd edir ki,Manna adı mənşəcə yerli ad idi.Bəlkə də bu ad əvvəlcə Urmiyayanı tayfalardan birinə məxsus olmuş,sonralar mannalar ərazi və tayfaları birləşdirdikdən sonra bu ad bütün dövlətə şamil edilmişdir.\nIII Salmanasarın hakimiyyətinin XVI ilindəki (e.ə. 843) yürüş təsvir edilərkən məlumat verilirdi ki,çar Daxili Zamuada məskənləri tuta-tuta Manna ölkəsinə çatmışdılar.Lakin səlnamədə Manna dövlətinə yürüşdən və ya bac alınmasından bir kəlmə də bəhs edilmir.Görünür assurlar ya Mannanı istila edə bilməmiş,ya da yalnız Mannanın sərhəddinə kimi irəliləmiş və daha sonra yolunu dəyişərək qonşu Allarabia ölkəsi üzərinə yerimişlər.Məğlubiyyətə baxmayaraq Manna təslim olmadı,bac vermədi.Assurlar ancaq bac verməklə kifayətləndilər.III Salmanasarın dövründən başlayaraq mixi yazılı mənbələrdə ardıcıl olaraq Manna hökmdarlarının adları və onların paytaxtı Zirta şəhərinin (sonrakı mənbələrdə bu şəhər İzirtu adlandırılır) adı çəkilir.\nTədqiqatçılar qeyd edirlər ki,materiallar Manna hökmdarlığının dövlət quruluşu haqqında aşağıdakı şəkildə təsəvvür yaradır.Dövlətin başında irsi hakimiyyət daşıyan hökmdar dururdu.Dövlətin ərazisi hökmdarın təyin etdiyi canişinlər tərəfindən idarə olunan əyalətlərə bölünürdü.Q.A.Melikişvili göstərir ki,hətta bu canişinlərin bəziləri irsi hakimiyyətə malik idilər.Mannada siyasi kursu dəyişdirmək üçün sui-qəsdlər edilir,mövcud hökmdarlar hakimiyyətdən salınır və özlərinə yarayanlar hakimiyyətə gətirilirdi..Məsələn,Assur tərəfdarı olan Azani Urartu ilə müttəfiqlikdə olan qardaşı Ullusunu hakimiyyətdən salmışdı.Eyni zamanda II Sarqonun məlumatlarından görünür ki,Ullusunu “özünün böyükləri,ağsaqqalları,canişinləri...ağsaqqallar şurası” ilə birlikdə II Sarqonu qarşılamağa çıxmışdı.\nManna özünün ən parlaq çiçəklənmə dövrünə,görünür ki,hökmdar İranzunun sələfləri və onun öz hakimiyyəti dövründə çatır.İranzunun sələflərinin adı bizə məlum deyil.Belə ki,həmin dövrdə Manna ilə daha çox toqquşan Urartu hökmdarları öz kitabələrində Manna hökmdarlarının adlarını çəkmirlər.Onlar ümumiyyətlə nadir hallarda öz rəqiblərinin adlarını çəkirlər.Lakin həmin dövrdə Mannanın Urartuya hücuma keçməsi faktı Mannanın artıq gücləndiyini göstərir.Buna Assuriyanın Mannada hərbi əməliyyatlar aparmaması da şərait yaradırdı.Assur hökmdarı III Tiqlatpalasar artıq Assuriyanı narahat etməyə başlayan Midiya dövləti ilə məşğul olurdu.\nİranzunun hakimiyyətinin son dövrlərində Mannanın mövqeyi bir qədər zəifləyir.İranzunun ölümündən (təqribən e.ə. 719-716) sonra onun oğulları arasında hakimiyyət uğrunda mübarizə başladı.Atası İranzunun siyasətini davam etdirən və Assur tərəfdarı olan böyük oğlu Aza hakimiyyətə keçdi.Lakin o,çox az hakimiyyət sürdü və tezliklə Urartu ilə ittifaq tərəfdarları tərəfindən məğlub edildi.Aza öz dövlətinin ərazisində müdafiəyə çəkilməyə məcbur oldu.O,”çıxılmaz Uauş dağında” (Səhənd) möhkəmləndi,lakin sui-qəsd nəticəsində öldürüldü.Hakimiyyətə onun qardaşı Ullusunu gətirildi.(Mənbələrdə Ullussunun Urartu tərəfindən hakimiyyətə gətirildiyi və bunun qarşılığında da bir neçə Manna qalasının Urartuya verildiyi qeyd olunur)Assuriya əlbəttə ki,müttəfiq dövlətin itirilməsi ilə barışa bilməzdi.Ona görə də II Sarqon Mannanın itirilmiş(Urartuya verilmiş) ərazilərinə yürüş edərək onları yenidən Mannaya tabe edir. Lakin bu dövrdə Ullusunu Assurla ittifaq göstərməkdən boyun qaçırdı.Buna görə də II Sarqon Mannanın paytaxtı İzirtu şəhərinə hücum edərək Zibia və Armait qalalarını ələ keçirdi.Ullusunu çox ağır vəziyyətə düşmüşdü.O,Assurun himayəsindən qurtulmaq və Urartudan yardım almaq fikrindən daşınmalı oldu.II Sarqon onu bağışladı,”bütün günahlarından keçdi” və Manna taxtında saxladı.Həmin dövrdən Ullusunu II Sarqonu müdafiə etdi və Urartu ilə mübarizədə ona yardım etdi.II Sarqonla Ullusunu arasında müqavilə bağlandı.Bu müaviləyə əsasən Ullusunu özündən əvvəlki Manna hökmdarlarına nisbətən Assurdan müəyyən imtiyazlar aldı.Urartu koalisiyasının məğlubiyyətindən sonra II Sarqon Urmiya gölünün Şimal hissəsinə yürüşlərini davam etdirdi və Subi əyalətindəki bir çox qalaları,o cümlədən Sanqibutu əyalətindəki zəngin Ulxu şəhərini Urartudan alaraq Mannaya qaytardı.II Sarqon Mannanı müttəfiq dövlət adlandırırdı.\nMannanın növbəti hökmdarı Ahşerinin (Ahseri) adı Asarhaddonun (e.ə. 680-669) məlumatlarından birində çəkilir.Assurla mübarizədə Ahşeri Manna ölkəsinin əyalətlərində yerləşən kimmerlərin,skiflərin və sakların yardımından istifadə edirdi. Ahşeri Aşşurbanapalın (e.ə. 669-627) daha güclü təzyiqinin sınağından keçməli oldu.Həmin dövrdə Manna şübhəsiz,Assurdan o qədər də gücsüz deyildi.Əvvəlcə Aşşurbanapal sülh müqaviləsi vasitəsilə Manna tərəfindən zəbt edilmiş Assur qalalarının qaytarılmasına çalışdı.Lakin Assur torpaqları sülhlə qaytarılmadı.Manna və Assur arasında döyüş oldu və Manna məğlub edildi.Bu məğlubiyyətdən sonra mannalar Ahşerinin əlehinə çıxdılar.Mənbələrin məlumatına görə ölkə əhalisi onun meyidini öz şəhərinin küçəsinə tullayıb cəsədini sürütlədilər.Onun qardaşlarını,ailəsini,nəslini qılıncdan keçirdilər.Görünür ölkədəki bu üsyan daxili idarəetmə üzündən deyil,məhz Ahşerinin xarici siyasətinə qarşı baş vermişdi.Çünki,Aşşurbanapalın Ahşerinin bütün nəslinin qılıncdan keçirilməsi barədəki məlumatının əksinə olaraq Ahşeri öz oğlu Ualli ilə əvəz olunmuşdu.Ahşerinin əlehdarları Assurla ittifaq tərəfdarları idilər və üsyan da Assurun köməyi olmadan hazırlana bilməzdi.\nManna dövlətinin adı çəkilən mixi yazılı kitabələrdə göstərilir ki,o, e.ə. 616-cı ildə Assurun Babillə son müharibəsinə kimi Assurun müttəfiqi olaraq qalmaqda idi.Gedd səlnaməsi məlumat verir ki,Assuru ağır məğlubiyyətə uğradan Babil hökmdarı Nabopalasar Assur əyanları və onlara köməyə gələn mannaları əsir aldı.Assuru qəti olaraq məğlubiyyətə uğradan madaylar Yaxın Şərqdə rəqabətsiz qüdrətli bir dövlətin əsasını qoydular.Madaylar Manna dövlətini çox güman ki,e.ə. 615-610-cu illər arasında darmadağın etmişlər.Lakin hələ bir müddət Midiyadan asılı olsa da Manna varlığını qoruyub saxlayırdı.\nMannanın adı çəkilən sonuncu yazılı mənbə Bibliyadır.İeremiya kitabında Urartu dövləti,Manna və skiflər e.ə. 593-cü ildə madaylarla birlikdə Babil əlehinə çıxışa çağırlırlar.E. ə. IX əsrdə Manna ərazisinda bir sıra xırda dövlət birləşmələri mövcud idi. Bu dövlətlər müstəqil xarici siyasət yürüdür və xarici müdaxiləyə qarşı təkbaşına mübarizə aparırdılar. Mannanın ərazisində Zamua, Mazamua, Gilzan, Allabria, Karalla, Meişta-Mesi, Alateye, Surikaş, Missi, Gizlibunda, Uişdiş, Buştu, Bara-Sanqibuti, Zikirtu və Andia kimi vilayətlər meydana gəlmişdi. Mannanın Subi vilayəti öz atları ilə xüsusilə fərqlənirdi.\nXürrəmi hərəkatının əsasında duran işğala və ideoloji əsarətə qarşı milli-mənəvi azadlıq hərəkatı VIII əsrin ortalarından başlamışdı. Hələ Babəkdən 70 il əvvəl Xürrəmilər ərəb işğalı və zorla islamlaşdırma siyasəti ilə mübarizəyə başlamışdılar. 748-ci ildə başlayan I və 778-ci ildə başlayan II Xürrəmi hərəkatları nəticəsiz qurtarmışdı. 808-ci ildə vüsət alan III Xürrəmi hərəkatına Cavidan başçılıq etmişdi. Cavidanın dövründə Cənubi Azərbaycan bu mübarizənin mərkəzinə,Bəzz qalası isə Xürrəmilərin paytaxtına çevrilmişdi.Xürrəmi ideologiyası Zərdlüştlük və Məzdəkizmin ehkamları üzərində qurularaq, həm maddi dünyada, həm də insanın daxilində qaranlıq və işıq, xeyir və şər timsalında iki qüvvə arasında mübarizə getdiyini və bu qüvvələrin Tanrının iki müxtəlif enerjisi olduğunu iddia edirdi. “Xürrəm” sözü hər bir azərbaycanlının anlayışında “şadlıq” və ya “sevinc” mənasını daşıyır.\nBabək Xürrəminin doğum tarixi dəqiq məlum olmasa da, bəzi dolayı məlumatlara əsaslanan tədqiqatçılar belə hesab edirlər ki, bu Azərbaycanın ərəblər tərəfindən tam işğal olunmasından təxminən yüz il sonraya – 798-ci ilə təsadüf edir. Bir sıra ərəb mənbələrində qeyd olunur ki, guya Babəkin əsl adı müsəlman adı olan Həsən imiş.Babək Bəzz şəhərindəki hökmdar malikanələrinin idarəçisi işlədiyi az bir vaxtda təkcə Cavidanın deyil, həm də bütün xalqın böyük hörmət və məhəbbətini qazanır. Bəzz yaxınlığındakı dağlarda yaşayan bəzi Xürrəmi icmalarına başçılıq edən Əbu İmranla Cavidan arasında baş verən toqquşmaların biri onlar üçün təktəbək ölüm-dirim savaşına çevrilir.Uzun sürən gərgin döyüşdə Əbu İmran həlak olur. Ölümcül yaralanan Cavidan isə, üç gündən sonra dünyasını dəyişir. Cavidanın xanımı döyüşçülərin hamısını toplayaraq,onun vəsiyyətini çatdırır.Vəsiyyətə görə Cavidan öldükdən sonra xürrəmilərə Babək başçılıq etməli idi.Şərtləşdirilmiş işarə üzrə Babəkin tərəfdarları Bəzz şəhəri əhatəsindəki işğalçı ərəb valilərini və onların tərəfində duranların müqavimət göstərənlərini məhv etdilər, tabe olanları isə əsir aldılar. Bundan sonra milli azadlıq hərəkatı güclü dalğa ilə ölkənin digər vilayətlərinə də yayıldı.Qısa müddətdə təqribən bütün Azərbaycan ərazisi Xürrəmilərin əlinə keçdi.Xürrəmilər və Xilafət orduları arasında ilk döyüş 819-cu ildə baş verdi və böyük üstünlüyə malik ərəb ordusu qələbə qazana bilmədi. Xürrəmi orduları bütün hücumları qəhrəmancasına dəf edib ərəb qoşunlarını geri oturdurdu.Daha sonra 829-cu ilin 3 iyununda baş verən I Həşdatsər döyüşündə xilafət ordusu ağır məğlubiyyətə uğradıldı, Məhəmməd ibn Hüməyd öldürüldü.Bir il sonra 830 -cu ildə I Həmədan döyüşündə ərəblərin yeni komandanı İbrahim əl-Leys ibn Fəzl də Xürrəmilərə biabırçı surətdə məğlub oldu və Azərbaycanın cənub şəhəri Həmədan da ərəb işğalından azad edildi. Bu məğlubiyyətdən sonra Bağdad uzun müddət hücumlara ara verdi.\n833-cü ildə öz taxtına qardaşı Mötəsimi əyləşdirəndən sonra xəlifə Məmun öldü.Mötəsim xilafətin paytaxtını Bağdaddan Samirəyə köçürdü.Ordusunu yenidən quran və türk dəstələri ilə möhkəmləndirən Mötəsimin qoşunları Həmədan yaxınlığında Xürrəmi ordusu ilə döyüşə girdi. Ərəb ordusuna İshaq ibn İbrahim ibn Müsab, Xürrəmi ordusuna isə Babək oğlu Buğday başçılıq edirdi. 833-cü ildə baş verən bu döyüşdə Xürrəmilər ənənəvi döyüş taktikalarını dəyişərək, açıq meydanda vuruşa girdilər. Xürrəmi strateqləri bu zaman qeyri-bərabər say nisbətini, eləcə də qoşunların silahlanma dərəcəsindəki fərqləri nəzərdən qaçırmışdılar. Xürrəmilərin o qədər də yaxşı təlim keçməmiş süvari qoşunları, sayca üçqat üstünlüyə malik muzdlu nizami ordunu açıq çöl şəraitində yenə bilmədi və məğlubiyyətə uğradı.Beləliklə,II Həmədan döyüşündə Xürrəmilər 60 minədək döyüşçü itirdi. Onlar 20 minlik qoşunla geri çəkilib yenidən toparlanmağa başladılar.Bundan sonra xəlifə Azərbaycanı yenidən işğal etmək üçün böyük qoşun toplanışı keçirərək, ordunun başına ən istedadlı və nüfuzlu sərkərdələrdən birini - Heydər ibn Kavus əl-Afşini gətirdi.Mötəsim onu Azərbaycan əyalətləri olan Arran, Muğan, Ərminiyyə və Cibəl hakimi təyin etdi. Afşin öz mənşəyinə görə türk zadəganlarından idi və islama itaət edirdi. 836 -cı ilin yazında Afşin nəhəng ordusu ilə Azərbaycana daxil oldu.O, çətin keçilən dağları aşaraq Bəzz qalasına aparan yola çıxdı.Yolüstü kiçik yerli özünümüdaifə dəstələrini məğlub edən Afşin işğalçı ərəb qoşunlarının Bəzz ətrafında yaratdığı mühasirə həlqəsini yavaş-yavaş daraltmaqla məşğul idi. Əslində isə onun bu taktikası, Babəkin özü ilə birlik yaradaraq xilafətə qarşı çıxmaq üçün vaxt udmasına çalışmaqdan ibarət idi.Həmədan yaxınlığındakı məğlubiyyətdən sonra, müdafiə taktikası seçən Babək açıq çöldə hücuma keçmir, qaladan çıxmadan düşməni gözləyirdi.Beləliklə, II Həşdatsar döyüşündə Xürrəmilər ərəblər üzərində parlaq qələbə çaldılar. Düşmənin xeyli canlı qüvvəsi məhv edildi, çoxlu qənimət ələ keçirildi. Bu 836-cı ildə baş verdi.Bundan sonra Mötəsim Afşinə köməyə daha on min türk döyüşçüsü göndərdi. Xürrəmilərin taleyi təhlükə altında idi.Bunu görən Babək dərhal Bizans imperatoru Feofilə məktub göndərdi.Məktubu alan kimi İmperator Feofil 100 minlik ordu ilə Xilafətə qarşı hərbi yürüşə başladı.Lakin, xəlifə Bizansla müharibədə uğursuzluqlarına və məğlubiyyətə uğrama təhlükəsinə baxmayaraq, Azərbaycandan bircə döyüşçüsünü də geri çəkmədi. Bizans üzərində qələbə çaldıqdan sonra isə, xəlifə Mötəsim Afşinə məktub yazaraq, ondan qarşısında qoyulmuş vəzifəni mümkün qədər tez yerinə yetirməsini tələb etmişdi.Bu təlimatı alan Afşin özünün Bəzz qalası yaxınlığındakı düşərgəsinə qayıtmağa məcbur oldu. Babək ən təcrübəli sərkərdələrindən olan Adsini 10 minlik qoşunla ərəb ordusunun yolunu kəsməyə göndərdi. Adsin düşmənin qüvvələrini və mövqeyini düzgün qiymətləndirmədiyindən məğlubiyyətə uğrayaraq Bəzzə çəkildi. Ölkənin paytaxtına doğru irəliləyən düşməni saxlamaq üçün göstərilən sonuncu cəhd də uğursuzluqla nəticələndi. Bəzzə yaxınlaşan Afşin öz mövqelərini strateji əhəmiyyətli üç dağda möhkəmləndirdi və şəhəri uzun müddət mühasirədə saxlamaq məqsədilə düşərgəsini iri daşlarla hördürdü.\nAfşinin növbəti hücumundan əvvəl Babək Adsinin başçılıq elədiyi ordunu yaxınlıqdakı dağların arxasına göndərdi və onlar meşələrdə gizləndilər. Sabahısı gün Adsinin ordusu mühasirəyə salınaraq məğlubiyyətə uğradıldı. Adsin başda olmaqla son damla qanınadək qəhrəmanlıqla döyüşən bütün xürrəmilər həlak oldu.Babək Bəzz qalası uğrunda son döyüşü qaladan seyr edirdi.Şəhər ətrafındakı döyüş meydanlarında qeyri-bərabər say nisbətinin diqtə etdiyi dəhşətli bir mənzərə yaranmışdı.Babək ətrafında qalan son 5 nəfərlə birlikdə Bəzzi tərk etməyə məcbur oldu. 837 -ci ilin 26 avqustunda Afşinin komandanlığı altında işğalçı ərəb ordusu Bəzz qalasına daxil oldu. Qalanın süqutu ərəblərə çox baha başa gəlmişdi. Ərəb ordusu son döyüşdə 100 min əsgərinin qanı bahasına aldığı qalanı işğal etmişdi.\n837 -ci ilin sentyabrında artıq Bəzz şəhərində Xürrəmilərin qırmızı bayraqları yerində Xilafətin qara bayraqları dalğalanırdı.Bizans İmperiyası ilə Xürrəmilər arasında müttəfiqlik sazişi bağlanmışdı.İmperator Babəkə ərəblərə məğlub olacağı təqdirdə qoşun və silahla yardım edəcəyinə söz vermişdi. İndi Babək öz ölkəsini və xalqını xilas etmək üçün yardım almaq məqsədilə Bizansa üz tutmuşdu. Babəkin fikri belə idi ki, müttəfiqindən kömək aldıqdan sonra ölkənin hələ işğal olunmamış şimal ərazilərində yenidən qoşun toplasın və düşmənə qarşı qəti hücuma keçsin.Sumbat öz şansını əldən buraxmamaq üçün hər şeyi edir. O, Afşinin üstünə çapar göndərib Babəkin yerini bildirir. Afşin Səhlin malikanəsinə 4 minlik qoşun göndərir. Babəki və qardaşı Afşinin iqamətgahına gətirirlər. 838-ci il martın 14də Babək Xilafətin paytaxtı Samirə şəhərində edam edildi.Xürrəmi Hərəkatı məğlub olsa da , Xilafəti xeyli zəiflətdi və ərəblərin yeni işğalçılıq planlarını ciddi korrektə etmələrinə səbəb oldu.\nSalarilər hakimiyyətinin zəiflədiyi dövrdə qüvvətlənən Təbriz,Marağa və Əhər hakimi Əbülhica 981-ci ildə axırıncı Salari hökmdarı İbrahim ibn Mərzbanı (962-981) taxtdan salıb Rəvvadilər dövlətinin əsasını qoydu. Bu sülalənin soykökü qədim ərəb nəsillərindən birinə bağlanırdı. Xilafət işğalları zamanı Azərbaycanın Güney bölgələrinə də çoxlu ərəb köçürülmüşdü. Ərdəbil, Təbriz, Marağa, Qaradağ və Əhər bölgələrində müxtəlif ərəb nəsilləri yurd salmışdılar. Onlardan biri də Əzdilər nəsli idi. Bu nəslin banisi əslən Yəmənli olan ər-Rəvvad əl-Əzdi idi. Azərbaycanda məskən salmış başqa ərəb nəsilləri kimi rəvvadilər də yerli əhali ilə qaynayıb-qarışmışdılar.Hələ VIII yüzilin sonlarında yarımmüstəqil dövlətə çevrilmiş Rəvvadi əmirliyi zaman-zaman tamamilə müstəqilləşir,az qala Azərbaycanın bütün Güney torpaqlarını öz nəzarəti altında saxlayırdı. Salariləri məğlubiyyətə uğratdıqdan sonra Rəvvadilər Azərbaycanın Güney torqaqlarını qəti olaraq öz hakimiyyətləri altında birləşdirdilər. Bundan başqa Rəvvadilər Muğan hakimi Sipəhbudu məğlub edib özlərindən asılı vəziyyətə saldılar.Rəvvadilərdə digər feodal dövlətləri kimi ərəb xilafətinin zəiflədiyi dövrdə(IX əsrdən başlayaraq) meydana gələn dövlətlərdən biri idi.Bu dövlət Azərbaycanın cənubunda-Arazın o tayında meydana gəlmişdir.Dövlətin paytaxtı Ərdəbildən Təbrizə köçürüldü. Bu, mütərəqqi bir addım idi. Çünki Təbriz bütün Azərbaycan torpaqlarının iqtisadi, siyasi və mədəni baxımdan birləşdirilməsi üçün çox əlverişli mövqedə yerləşmişdi.\nƏbülhicadan sonra hakimiyyətə Vəhsudan(1020-1059) gəldi.O bir neçə vacib tədbirlər həyata keçirdi.Bunun sahəsində mərkəzi hakimiyyət xeyli gücləndi.1028-ci ildə Mahmud Qəznəvinin Xorasan oğuzlarına vurduğu ağır zərbədən sonra təqribən 2000 oğuz ailəsi Azərbaycana köçdü və rəvvadi hökmdarı Vəhsudanın icazəsi ilə burada məskən saldı.Rəvvadilərlə Şəddadilərin oxşarlığı isə hər iki dövlətin mövcud olduğu vaxtda oğuz türklərinin axını olmuşdur.Rəvadilərin hakimiyyəti dövründə Azərbaycanda Oğuz türklərinin mövqeyi daha da möhkəmləndi.1042-ci ildə Təbrizdə zəlzələ baş verdi.Zəlzələ nəticəsində şəhərə çox ziyan dəydi və bunu görən Vəhsudan Təbrizi tərk edib başqa qalaya köçdü.Zəlzələdən özünə gəlməyən Rəvvadilər dövlətinə Toğrul bəyin başçılığı ilə səlcuq türkləri hücum etdi.1054-cü ildə baş verən bu hücumda Rəvvadi hakimi Vəhsudan siyasi hakimiyyəti əlində saxlamaq məqsədilə səlcuqların vassallığını qəbul etməyə məcbur oldu.Lakin daha sonra səlcuq sultanı Alp Arslan Azərbaycana gəldiyi zaman Rəvvadilərin müstəqilliyini tamam ləğv edərək 1065-ci ildə Təbrizə səlcuq əmirini təyin etdi.Bununla da Rəvvadilər dövləti öz müstqilliyini itirərək,səlcuqların hakimiyyəti altına keçdi...\nMənşəcə oğuz tayfalarından olan qaraqoyunlulara baharlılar başçılıq edirdilər.Əvvəllər Van gölünün cənubunda məskən salmış qaraqoyunlular XIV əsrin 70-ci illərindən Ərzincan,Sivas,Gürcüstanın şimal torpaqlarında möhkəmlənib Ağqoyunlu,Teymuri və Cəlairilərə qarşı mübarizə aparmışlar.Onların VII əsrdən Azərbaycanda yerləşməsi haqqında tarixi mənbələrdə məlumatlar vardır.Qaraqoyunlularda hakimiyyət ardıcıllığı aşağıdakı kimi olmuşdur:\nQaraqoyunlu sülaləsinin banisi əsasını Bayram Xoca qoymuşdur.Lakin Bayram Xocanın Qaraqoyunlu tayfa ittifaqını birləşdirmək cəhdləri bir nəticə vermədi.Bundan sonra hakimiyyətə Qara Məhəmməd gəldi.O,Qaraqoyunlu tayfa ittifaqının əsasını qoyur.1384-cü ildə o Mardinə hücum edir.Lakin nigah diplomatikası yolu ilə hər iki tərəflər arasında barışıq yaranır.\n1387-ci ildə Teymurilərlə Qaraqoyunlular arasında Çapaqçur adlanan döyüş baş verir.Qara Məhəmməd Teymur üzərində inamlı qələbə qazanır.Bundan sonra hakimiyyətə Qara Yusif gəlir.1392-ci ildə Teymurilər Van şəhərini tutdular və qarət etdilər.Bunu görən Qara Yusif bu məğlubiyyətdən sonra Cəlairilərlə yaxınlaşdı.Nəticədə 1394-cü ildə Bağdad yaxınlığında Qaraqoyunlu və Cəlairilərin birləşmiş qüvvələri ilə Teymurilər arasında döyüş oldu.Döyüş birləşmiş müttəfiqlərin məğlubiyyəti ilə başa çatdı.Bu məğlubiyyət Qaraqoyunlu tayfa ittifaqını daxildən zəiflətdi və 1395-ci ildə bu ittifaq dağıldı.Lakin Qara Yusif tezliklə onu bərpa etdi və Teymur əlehinə ittifaq yaratmaq məqsədi ilə Cəlairi Sultan Əhmədlə birlikdə Misirə getdi.Misir hakimi,onun oğlu Sultan Fərəc Teymurla münasibətləri pozmamaq xatirinə müttəfiqləri həbsə aldı.Lakin Teymurun ölümündən sonra onları həbsdən azad etdilər.Həbsdə olarkən onlar sərtləşdilər ki,azad olduqda Sultan Əhməd Bağdada,Qara Yusif isə Təbrizə yiyələnsin.\n1406-cı ildə Təbriz yaxınlığında Şənbi-Qazan adlanan yerdə Qaraqoyunlularla Teymurilər arasında birinci döyüşdə Qara Yusif qələbə qazandı.1408-ci ildə yenidən Qara Yusifin qüvvələri ilə Teymurilər arasında baş vermiş bu döyüşdə də Teymurilər məğlub oldu və bu məğlubiyyət nəticəsində onlar Azərbaycan sərhədlərindən qovuldular.Qaraqoyunluların Azərbaycanın cənubunda möhkəmlənməsi Qara Yusiflə Cəlairi Sultan Əhməd arasındakı münasibətləri pozdu.Bunun nəticəsidir ki, 1410-cu ildə II Şənbi-Qazan adlı yerdə onlar arasında qanlı döyüş baş verdi.Döyüşün nəticəsində Cəlairilərin Azərbaycandakı hakimiyyətinə son qoyuldu.Beləliklə,1410-cu ildə Qaraqoyunlu dövləti yarandı.Şimaldan Şirvanşahlar dövləti istisna olmaqla bütün Azərbaycan torpaqlarını,Gürcüstanın bir hissəsini,Şərqi Anadolu və İran,İraqın bir hissəsi bu dövlətin tərkibinə daxil edildi.Yeni yaranmış dövlətin paytaxtı Təbriz seçildi.Ardınca 1411-ci ildə Qara Yusif oğlu Pirbudağı sultan elan etdi və Pirbudağın adına təngə adlanan pul kəsdirdi.Qaraqoyunlu və Ağqoyunlu dövlətlərinin mərkəzləşdirilmiş dövlət olmaması hər ikisinin oxşar cəhəti idi.\nŞirvanşah I İbrahimin iki aylıq Təbriz hökmranlığı və Kəyumərsi qoşunu ilə Sultan Əhmədə köməyə göndərməsi ikitərəfli qarşıdurma üçün başlanğıc oldu.Beləliklə,1412-ci ildə Şirvanşahlarla Qaraqoyunlular arasında Kür döyüşü baş verdi.Döyüşdə I İbrahim və müttəfiqləri məğlub oldular.Qara Yusifin qalib gəlməyinin əsas səbəblərindən biri cənub əyanlarına çoxlu soyurqal paylayıb öz tərəfinə çəkməsi idi.(Qeyd edek ki,soyurqal adlanan torpaq mülkü Qaraqoyunlu və Ağqoyunlu dövlətlərində köçmə hərbi əyanlara bağışlanırdı).1420-ci ildə Qara Yusif döyüşlərin birində ağır yaralandı və vəfat etdi.Bu ölüm Qaraqoyunlu dövlətinin demek olar ki, süqutunun başlanğıcı idi.1421-ci ildə baş verən Alaşkerd və 1427-ci ildə olan Salmas döyüşünün hər ikisində Qaraqoyunlular ağır məglubiyyətə uğradılar.Bundan sonra 1435-ci ildə baş vermiş Təbriz döyüşündə Şirvanşah və Teymurilərin birləşmiş qüvvələri Qaraqoyunlulara yenidən qalib gəldi.\n1458-ci ildə Cahanşah Teymurilərin mərkəzi olan Herata daxil oldu.Bunun ardınca 1459-cu ildə Cahanşahla Teymuri hökmdarı Əbu Səid arasında Heratda barışıq müqaviləsi imzaladı.\nQaraqoyunlu dövləti gündən-günə öz gücünü itirirdi. 1450-ci illərin sonlarında Ağqoyunlu əmiri Uzun Həsən daha fəal siyasət yeridirdi. O, Gürcüstanın Qaraqoyunlu hakimiyyəti altında olan şərq hissəsini ələ keçirdi. Cahanşah 1467-ci ildə Uzun Həsənə qarşı hərbi yürüş etdi. Bundan istifadə edən Ağqoyunlu hökmdarı Uzun Həsən 1467-ci ildə Qaraqoyunlularla Muş adlanan yerdə döyüşə girdi.Tarixə Muş döyüşü adı ilə tarixə düşən bu qarşıdurma Qaraqoyunluların məğlubiyyəti ilə nəticələndi.Cahanşah bu döyüşdə öldürüldü və Bağdada qədər olan ərazilər Ağqoyunluların əlinə keçdi.1468-ci ildə isə Uzun Həsən Azərbaycanın cənubunu və Qarabağı demək olar ki,müqavimətsiz tutdu və Qaraqoyunlu dövləti süqut etdi.\nBeləliklə, tarixdə çox güclü dövlət kimi yadda qalan Qaraqoyunlular dövlətini sonralar daha güclü olan Ağqoyunlular dövləti əvəz etdi...\nŞimali Azərbaycan I Dünya Müharibəsi İllərində(1914-1918)\nİki təcavüzkar hərbi-siyasi bloka(bu siyasi bloklar “Antanta” və “Üçlər ittifaqı” idi) daxil olan dövlətlərin sürətlə silahlanması dünyanı sarsıdan dəhşətli müharibəyə gətirib çıxardı.Müharibədə iştirak edən dövlətlərdən hər birinin xüsusi işğalçılıq planlarında Azərbaycan və onun nefti mühüm yer tuturdu:\nAntanta: Üçlər ittifaqı:\nİtaliya isə əvvəlcə “Üçlər ittifaqı”na daxil olsa da sonradan bu ittifaqdan çıxaraq Antantaya üzv olmuşdur.\nAlmaniya Osmanlı dövlətinin köməyi ilə Qafqazı və Mərkəzi Asiyanı öz təsiri altına salmaq niyyətində idi.Bundan başqa Hindistana və Əfqanıstana yol açmaqla öz düşmənləri Rusiya və İngiltərənin mövqelərinə zərbə vurmaq istəyirdi.lakin türk dünyasına düşmən olan Rusiyanın bu regionda məqsədi boğazlara sahib olmaq və Osmanlı imperiyasını bölüşdürmək idi.Ona görə Rusiyaya qarşı mübarizədə Osmanlı imperiyasının Almaniya ilə yaxınlaşması təbii idi.Osmanlı dövlətinin müharibəyə aid planları alman mütəxxəssisləri və generallarının köməkliyi ilə hazırlanmışdı.Bu planda ciddi səhvlər var idi.İlk döyüşlərdə həmin səhvlər özünü büruzə verdi.Ənvər paşanın hazırladığı hərbi plana görə Qafqaz cəbhəsində rus qoşunlarına əsas zərbə “Sarıqamış” əməliyyatında vurulmalı idi.Əməliyyat 1914-cü il dekabrın 4-də başladı və 1915-ci il yanvarın 18-nə kimi davam etdi.Qış dövrünə düşdüyündən güclü şaxta şəraitində gedən döyüşlərdə Osmanlı ordusu ağır itki veri və məğlub oldu.Bu qələbədən sonra Təbrizi tutan rus ordusu Osmanlı qüvvələrini Cənubi Azərbaycandan sıxışdırıb çıxartdı.Azərbaycandan rus ordusuna xidmətə yalnız “ali müsəlman silki”nə mənsub olanlar qəbul edilirdilər.\nBirinci dünya müharibəsi illərdində rus ordusu sıralarında 200 nəfərdən çox azərbaycanlı zabit qulluq edirdi.Onların əksəriyyəti döyüşlərdə göstərdiyi igidliyə görə müxtəlif orden və medallarla təltif edilmişdi.Nijeqorod draqun alayının rotmisti Teymur Novruzov Cənub-Qərb cəbhəsindəki süvari diviziyanın alayında vuruşurdu.Teymur Novruzov bu igidliyinə görə “Müqəddəs Georgi” ordeninin dörd dərərcəsi ilə təltif edilmişdi.\n“Müqəddəs Georgi” ordeni ilə təltif olunanlardan biri də ilk azərbaycanlı təyyarəçi Fərrux ağa Qayıbov idi.Fərrux Qərb cəbhəsində dəfələrlə hava döyüşlərində iştirak etmişdi.Bir qayda olaraq ona düşmənin strateji əhəmiyyətli obyektlərini məhv etmək tapşırılırdı.1916-cı ilin sentyabrında Vilnüs səmasında Qayıbov düşmənin təyyarəsini məhv etdi.Lakin özü döyüşdə qəhrəmanlıqla həlak oldu.Göstərdiyi bu igidliyinə görə o da “Müqəddəs Georgi” ordeni ilə təltif edildi.\nPalkovnik Qalib Vəkilov isə Qərb cəbhəsində mühəndis alayında vuruşurdu.Qalib də “Müqəddəs Georgi” ordeni ilə təltif olunanlardan biri idi.Müsəlman süvari alayının bir çox döyüşçüləri kimiTərlan Əliyarbəyov da igidliyinə görə “Müqəddəs Georgi”ordeninin4 dərəcəsinə də layiq görülmüşdü.Bu yüksək ordenə nadir hallarda nail olmaq mümkün idi.\nBeləliklə,müharibə illərində Azərbaycanınkənd təsərrüfatı da böhran keçirirdi.1915-ci il iyuntarixli fərmana əsasən Azərbaycandan 50 mindən artıq gəncin səfərbərliyə alınaraq arxa cəbhədə işlədilməsi kəndlərdə işçi qüvvəsinin sayını xeyli azaltmışdı.\nŞimali Azərbaycan Qafqaz cəbhəsinə yaxın olduğundan təsərrüfat dağınıqlığı və böhran burada daha tez başlanmışdır.Cəbhə bölgələrindənhər gün Bakıya yüzlərlə yaralı gətirilirdi.Bundan əlavə Bakıdairi qoşun hissələri yerləşdirilmişdi.Qaçqınların və əsgərlərin hesabına Bakıda əhalinin sayı 70 min nəfər artmışdı.Ərzaq böhranı şəraitində buraya əhali axını vəziyyəti daha da gərginləşdirmişdi.\nErmənistanın Azərbaycana Qarşı Təcavüzü(1992-1993)\nErmənilər həmişə Azərbaycanın torpaqlarını göz dikmişdilər.Bunu tarixdə olan məlumatlarda isbat edir.Lakin ermənilərin azərbaycanlılara qarşı ən böyük təcavüzü daha doğrusu soyqırımı 1992-1993-cü illərdə baş vermişdir.Həmin illərdə Azərbaycanın 12 rayonu erməni yaltaqları tərəfindən işğal olunmuşdur:\n1992-ci ildən başlayaraq erməni hərbi hissələri MDB qoşunun köməyi ilə azərbaycanlılar yaşayan kəndlərə hücumu genişləndirdilər.1992-ci il yanvarın 15-də Kərkicahan,fevralın 10-da Malıbəyi,Quşçular kəndlərini ələ keçirdilər.Hətta bu dövrdə Azərbaycan Ordusunun Şuşanın mühasirəsini Daşaltı tərəfdən qırmaq üçün keçirdiyi əməliyyat da tam uğursuzluqla nəticələndi.Satqınlıq,nizamsızlıq üzündən düşmənə müqavimət göstərmək çox çətin olurdu.\n1992-ci il fevralın sonunda Xocalı faciəsi törədildi.Xocalı ərazi özünü müdafiə batalyonu heç bir zirehli texnika ilə silahlanmamışdı.Fevralın 25-dən 26-na keçən gece erməni hərbi birləşmələri,MDB qoşununun Xankəndindəki 366-cı mexanikləşdirilmiş atıcı alayı birlikdə uzun müddət mühasirədə olan Xocalıya hücum etdilər.XX əsrin ən böyük soyqırımlarından biri kimi tarixə düşdü bu gün.Azərbaycanın hərbi hissəsi çox inamla düşmənə müqavimət göstərdi.Lakin qüvvələr fərqi bərabər deyildi.Buna görə də erməni və rus quldurları Xocalını işğal etdilər.Xocalı uğrunda döyüşlərdə qəhrəmancasına vuruşub,vətən uğrunda şəhid olduğuna görə Əlif Hacıyevə ölümündən sonra Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı adı verildi.Əlif Hacıyevlə bərabər cəsur komandir Tofiq Hüseynova da ölümündən sonra Milli Qəhrəman adı verildi.


Autocad | April 2020\nAutoCAD-də bloku necə pozmaq olar?\nAyrı elementlərə blokları ayırmaq rəsm zamanı çox tez-tez və zəruri bir əməliyyatdır. İstifadəçinin bloka dəyişiklik etməsi lazım olduğunu varsın, ancaq eyni zamanda silmək və yenisini çəkmək səmərəsizdir. Bunu etmək üçün, blokun elementlərini ayrı-ayrılıqda redaktə etməyə imkan verən blokun "partlatılması" funksiyası var.\nAutoCAD: Çizim JPEG-ə Saxla\nAutoCAD-da işləyərkən rəsmləri raster şəklində saxlamaq lazımdır. Bu, kompüter PDF-ni oxumaq proqramı olmaya bilər və ya sənədin keyfiyyəti kiçik fayl ölçüsünün lehinə laqeyd oluna bilər. Bu yazıda AutoCAD-də bir rəsmin JPEG-ə çevrilməsini öyrənəcəksiniz.\nA360 Viewer istifadə necə\nƏvvəlki məqalələrdə yazdığımız kimi, Avtokadın dwg yerli formatı digər proqramlardan istifadə edilə bilər. Bu proqramda yaradılan rəsmin açılması və keçirilməsi üçün istifadəçiyə kompüterdə AutoCAD quraşdırılmasına ehtiyac yoxdur. AutoCAD geliştiricisi Autodesk istifadəçilərə təsvirləri izləmək üçün pulsuz bir xidmət təqdim edir - A360 Viewer.\nAutoCAD-də ağ fon yaratmaq necədir\nBir çox peşəkarlar, qaranlıq bir fon modelini istifadə edərək, AutoCAD-da işləməyi üstün tuturlar, çünki bu, görmə üzərində az təsir göstərir. Bu arxa plan default olaraq təyin edilir. Lakin, iş zamanı, məsələn, bir rəng rəsmini düzgün şəkildə göstərmək üçün işıqa dəyişdirmək lazımdır.\nAutoCAD-də Hot Keys\nÇizim proqramlarında qısa yolları istifadə edərək, təsirli iş sürətlərini əldə edə bilərsiniz. Bu baxımdan AutoCAD istisna deyil. Qısa tapşırıqları istifadə edərək təsvirlər yerinə yetirmək asan və səmərəli olur. Yazıda biz isti düymələrin birləşmələrini və AutoCAD-də təyin edilməsi üsulunu nəzərdən keçirəcəyik.\nAutoCAD-də bir proxy obyekti necə çıxarmaq olar?\nAutoCAD-də proxy obyektləri digər proqramlardan AutoCAD-ə gətirilən üçüncü tərəf rəsm proqramlarında və ya obyektlərdə yaradılmış elementləri təşkil edir. Təəssüf ki, proxy obyektləri, AutoCAD istifadəçiləri üçün tez-tez problem yaradır. Onlar kopyalanamaz, redaktə edilmir, kafa karıştırıcı və yanlış bir quruluşa malikdir, bir çox disk sahəsi götürür və əsassız olaraq böyük miqdarda RAM istifadə edir.\nAutoCAD-də bir çərçivə yaratmaq\nÇərçivə işçi rəsminin bir hissəsinin vacib elementidir. Çərçivənin forması və tərkibi layihə sənədlərinin vahid sisteminin (ESKD) normaları ilə tənzimlənir. Çərçivənin əsas məqsədi rəsm (adı, miqyası, ifaçıları, qeydləri və digər məlumatları) haqqında məlumatları ehtiva edir. Bu dərsdə biz AutoCAD-də çəkərkən çərçivəni necə çəkəcəyik.\nAutoCAD-də şriftləri necə qurmaq olar?\nAutoCAD-də çəkərkən fərqli şriftlərdən istifadə etmək lazım ola bilər. Mətn xüsusiyyətlərini açarkən, istifadəçi mətn redaktorlarına tanış olan şriftlərlə açılan siyahısı tapa bilmir. Problem nədir? Bu proqramda bir nüans var ki, başa düşdünüz ki, rəsminizə hər hansı bir font əlavə edə bilərsiniz.\nAutoCAD qurarkən səhv 1606. Necə düzəltmək olar\nBir çox istifadəçi üçün, AutoCAD-ni quraşdırarkən mesajı verən bir quraşdırma xətası meydana gəlir: "Xəta 1606 Autodez şəbəkə şəbəkə yerini əldə etmədi". Bu yazıda bu problemi necə düzəltmək lazım olduğunu anlamağa çalışacağıq. AutoCAD qurarkən səhv 1606-nı düzəltmək üçün Quraşdırma əvvəli yükleyiciyi administrator olaraq idarə etdiyinizdən əmin olun.\nAutoCAD-də hatching etmək necə\nHatching daim çəkilişdə tətbiq olunur. Konturun vuruşu olmadan, obyektin və ya onun toxumasının səthinin rəsmini düzgün göstərə bilməzsiniz. Bu yazıda AutoCAD-də avtomatlaşdırma işləri haqqında danışacağıq. AutoCAD-da hatching etmək üçün necə oxuyun da: AutoCAD 1-də bir dolğu necə etmək olar.\nAutoCAD-də xətləri necə birləşdirmək olar\nAutoCAD-də bir rəsm iş zamanı redaktə edilməsi lazım olan bir sıra line seqmentlərindən ibarətdir. Bəzi kompleks hissələri üçün, onların izolyasiyasını asanlaşdırmaq və çevirmək üçün onların bütün xətlərini bir obyektə birləşdirmək məqsədəuyğundur. Bu dərsdə bir obyektin xətlərinin birləşməsini öyrənəcəksiniz. AutoCAD-də xətləri birləşdirmək Necə xətləri birləşdirməyə başlamazdan əvvəl əlaqə nöqtəsinə malik olan yalnız "polylines" (qoşulma nöqtələri deyil!\nAutoCAD-də bir şəkil qoymaq\nÇizim proqramları ilə işləyərkən raster image iş sahəsinə yerləşdirmək çox vaxt tələb olunur. Bu şəkil nəzərdə tutulmuş obyekt üçün bir model kimi istifadə edilə bilər və ya sadəcə rəsmin mənasını tamamlamaq üçün istifadə edilə bilər. Təəssüf ki, AutoCAD-də digər proqramlarda olduğu kimi pəncərədən pəncərəyə sürüklənərək bir şəkil çəkə bilməzsiniz.\nAutoCAD-də Vector rəsm\nÇizimlərin rəqəmləşdirilməsi kağız üzərində hazırlanmış müntəzəm rəsmin elektron formata çevrilməsini nəzərdə tutur. Vektorizasiya işləri ilə bir çox dizayn qurumunun, dizayn və inventar bürolarının arxivlərini gündəmə gətirməklə, onların işlərinin elektron kitabxanasına ehtiyacı var.\nAutoCAD-də bir blokun adını dəyişmək üçün necə\nAutoCAD proqramında rəsm üzərində işləyərkən, elementlər blokları geniş şəkildə istifadə olunur. Çizim zamanı bəzi blokları yenidən adlandırmanız tələb oluna bilər. Bloklama redaktə vasitələrindən istifadə edərək, adını dəyişdirə bilməzsiniz, buna görə də blokun adını dəyişmək çətin ola bilər. Bu günün qısa təlimində AutoCAD-də blokun adını necə dəyişəcəyini göstərəcəyik.\nAutoCAD-də xəttin qalınlığını dəyişdirin\nRəsmin qaydaları və qaydaları obyektin müxtəlif xüsusiyyətlərini göstərmək üçün müxtəlif növ və xətlərin qalınlığının istifadəsini tələb edir. Avtokadda işləmək, yaxud gecikmədən çəkiliş xəttini daha qalın və ya incə etmək lazımdır. Xəttin çəkisinin dəyişdirilməsi AutoCAD-dan istifadə etmək əsaslarını nəzərdə tutur və bu barədə heç bir şey çətinləşmir.\nAutoCAD-də şəkil çıxarmaq\nAutoCAD-ə idxal olunan şəkillər həmişə tam ölçüsündə olmur - onların işlərinin yalnız kiçik bir sahəsinə ehtiyacınız ola bilər. Bundan əlavə, böyük bir şəkil təsvirlərin mühüm hissələrini üstələyə bilər. İstifadəçi görünüşün kəsilməyə ehtiyacı olması və ya daha sadə bir şəkildə əkilməsi lazımdır.\nAutoCAD-də böyütmək üçün necə\nMüxtəlif ölçeklerde bir çizim gösterilmesi, grafik proqramların tasarladığı bir zorunlu işlevdir. Bu, proqnozlaşdırılan obyektlərin müxtəlif məqsədlər üçün göstərilməsini və işçi təsvirləri olan təbəqələri yaratmağa imkan verir. Bu gün biz rəsmin ölçüsünü və AutoCAD-də yaradılan obyektləri necə dəyişdirəcəyini danışacağıq.\nToolbar AutoCADdə itkinsə nə etməliyəm?\nLent olaraq da adlandırılan AutoCAD toolbar, proqram interfeysinin əsl "ürəyi" dir, belə ki ekranın hər hansı bir səbəbdən itkisi işi tamamilə dayandıra bilər. Bu yazı, Toolbar-ı AutoCAD-ə necə qaytarmağı izah edir. Portalımızda oxuyun: AutoCAD-dan istifadə etmək Toolbar-ı AutoCAD-ə necə qaytarırsınız?\nAutoCAD-də ərizə əmr göndərməkdə səhv. Necə düzəltmək olar.\nBir proqrama əmr göndərərkən bir səhv bəzən AutoCAD-ı başlatarkən baş verir. Onun baş verməsinin səbəbləri, Temp qovluğunun yüklənməsindən və qeydiyyatdan və əməliyyat sistemindəki səhvlərdən son dərəcə fərqli ola bilər. Bu yazıda bu səhvdən necə xilas olacağımızı anlamağa çalışacağıq. AutoCAD-də bir tətbiqə əmr göndərərkən bir səhvəni necə düzəltmək olar? C: User AppData Local Temp-ə gedin və sistemin tıkanmasına səbəb olan bütün lazımsız faylları silin.\nAutoCAD-də doldurmaq üçün necə\nDoldurmalar tez-tez şəkillərdə daha qrafik və ifadəli olmaq üçün istifadə olunur. Dolguların köməyi ilə maddi xüsusiyyətlər adətən köçürülür və ya rəsmin bəzi elementləri vurğulanır. Bu dərsdə, doldurmanın AutoCAD-də necə yaradıldığını və redaktə edildiyini başa düşəcəyik. AutoCAD-da dolğunluq etmək üçün necə doldurun?\nhttps://termotools.com az.termotools.com © Autocad 2020


Türk Şurası: Üzv dövlətlər koronavirusla mübarizədə dərin əməkdaşlıq ruhu nümayiş etdirirlər – Mediaktiv.az\nHome / Dünya / Türk Şurası: Üzv dövlətlər koronavirusla mübarizədə dərin əməkdaşlıq ruhu nümayiş etdirirlər\nTürk Şurasının Baş katibi Bağdad Amreyev Türk Şurasına üzv dövlətləri arasındakı əməkdaşlığı, davamlılığı və həmrəyliyi yüksək qiymətləndirib.\nMediAktiv.az xəbər verir ki, şuradan verilən məlumata görə, Baş katib beynəlxalq birliyin COVID-19 ilə mübarizədə əlaqəli və qətiyyətli səy göstərməli olduğunu vurğulayaraq, dünyanın bu qlobal böhrana qarşı birgə fəaliyyət göstərməsinin vacibliyini qeyd edib.\nBaş katib Türk Şurası üzv dövlətlərinin – Azərbaycan, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Türkiyə, Özbəkistan, eləcə də müşahidəçi dövlət statusunda olan Macarıstanın ölümcül COVID-19 pandemiyasının yaratdığı problemlərin həllində qətiyyət nümayiş etdirdiklərini vurğulayıb:\n“Pandemiyanın qlobal şəkildə yayılmağa başlamasından etibarən Türk dünyasının liderləri bir-biri ilə sıx əlaqədə olub və aidiyyəti nazirliklərə və qurumlara vətəndaşlarının təhlükəsiz təxliyəsinin təşkili, sərhədlərin bağlanması, beynəlxalq uçuşların dayandırılması, təcrübə və məlumat, mübadiləsi, habelə tibbi yardım və təchizatla təminat kimi zəruri tədbirlərin görülməsini tapşırıb.\nBundan əlavə, Türkiyənin özəl sektoru Qazaxıstana dəstəyin göstərilməsi baxımından da mühüm rol oynayıb. Ankarada fəaliyyət göstərən Türkiyənin “YDA Group” şirkəti, tibbi yardım materialları, üz maskaları, təhlükəsizlik gözlükləri və əlcəklərdən ibarət yardım paketi göndərib və keçən həftə Qazaxıstanın müxtəlif xəstəxanalarına təhvil verib”.\nƏvvəlki İndiyədək 8103 nömrəsinə 456 min SMS göndərilib\nSonrakı İranda 300 tibb işçisi koronavirusa yoluxub