بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان قوربانی سه‌روه‌ری یاسایه…یاسین عبدالله\nله‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی کۆمه‌ڵێک تێبینیم له‌سه‌ر ئه‌و بزووتنه‌وه‌یه هه‌یه، به‌ڵام جێی ده‌ست خۆشی و دڵ خۆشیه که به‌رده‌وامه له‌سه‌ر هه‌ڵوێستی یاسایی خۆی به میکانیزمه یاساییه‌کان، ڕاسته لایه‌نی به‌رامبه‌ر گوێ به‌و میکانیزمه مه‌ده‌نی و یاساییانه نادات، هێزی سه‌ربازی هه‌یه و به‌کاری ده‌هێنێ و خۆی له‌سه‌روی هه‌موو یاسایه‌که‌وه ئه‌بینێ و هیچ حسابێک بۆ ده‌نگی هاوڵاتیان و یاسا و دامه‌زراوه شه‌رعیه‌کان ناکات، نه هاوڵاتیانی کوردستانیش له ئێستادا له‌و کرده‌یه مه‌ده‌نی و یاساییانه‌ی بزوتنه‌وه‌ی گۆڕان […]\nپه یامیك بۆ چه ته كانی یه كیتی نا نیشتیمانی كۆیه…ڕابین كۆیی\nوه ك هه موو لایه ك ئا گادارن له سه ر بانگهشت كردنی مامۆستایانی سنوری ده ڤه ری كۆیه له لایه (مونه زه مه ی) یه كێتی نانیشتمانی ،بۆ ئه وه ی ده رگای خوێندنگاكان بكه نه وه كه وتوونه ته هه ره شه و پارانه وه . سه رچه ته و دزوو ته عه دا چی (رابه ری سید نابرایم) دا وای له به رێوبه ر ی قوتابخانه كان […]\nئه‌وروپا له به‌رامبه‌ر “شه‌یتان2″ی روسیا گه‌وره‌ترین جوڵه‌ی سه‌ربازی ده‌ستپێكرد\nله به‌رامبه‌ر هه‌ڵكشانه سه‌ربازییه‌كانی روسیا، له سنوره‌كانی ئه‌وروپا، وای له وڵاتانی ئه‌و كیشوه‌ره به ئاگا بێنه‌وه و ده‌ست بكه‌ن به ئه‌نجامدانی گه‌وروه‌ترین جوڵه‌ی سه‌ربازی له دوای جه‌نگی سارده‌وه. جێگیركردنی شه‌یتان2 له‌لایه‌ن روسیاوه مه‌ترسی لای ئه‌ورپییه‌كان دروستكردووه كه ئه‌وموشه‌كه به ته‌نها ده‌تواێت بریتانیا له‌سه‌ر نه‌خشه بسڕێته‌وه، ئه‌وه‌ش له پێناو سنورداركردنی “چاوچنۆكییه‌كان”ی ڤلادیمێر پۆتین سه‌رۆكی روسیا. لای خۆیه‌وه بریتانیا ده‌ستی كردووه به بڵاوه پێكردنی هێزه سه‌ربازی و زرێپۆش و فڕۆكه جه‌نگییه‌كانی له […]\nله ئامه‌د خۆپیشاندانه هێزه ئه‌منیه‌كان هێرشیانكرده سه‌ر خۆپیشانده‌ران\nنوسەر : chawigal لەبەرواری : تشرینی یەکەم - 26 - 2016 - 0 سەرنج\nخۆپیشانده‌رانی ناڕازیی له‌دژی ده‌ستگیركردنی هاوسه‌رۆكانی شاره‌وانی گه‌وره‌ی ئامه‌د ئه‌مڕۆ رژانه به‌رده‌م بینای شاره‌وانییه‌كه و هێزه ئه‌منییه‌كان رێگریان لێده‌كه‌ن و هێرشده‌كه‌نه سه‌ریان. دوێنێ هەریەکه لە فرات ئانڵی و گوڵتان کشانک هاوسەرۆکانی شارەوانی ئامەد – کە گەورەترین شاری باکوری کوردستانە لە باشوری رۆژهەڵاتی تورکیا – لەلایەن پۆلیسی ئامەدەوە دەستگیرکران. به پێی ئاژانسی ژنان نزیك له هه‌ده‌په، پۆلیسی توركیا گه‌مارۆی بینای شاروانی ئامه‌دی داوه هێرشده‌كاته سه‌ر خۆپیشانده‌رانی ناڕازیی. په‌رله‌مانتارانی هه‌ده‌په (فه‌له‌كناس ئوجه و […]\nدەستگیرکردنى هاوسەرۆکانى شارەوانى ئامەد، ناڕەزایەتى لێدەکەوێتەوە\nدەستگیرکردنی هاوسەرۆکانی شارەوانی ئامەد کاردانەوەی هاوڵاتییان و پارت و رێکخراوەکانی باکوری کوردستانی لێدەکەوێتەوە و دەربڕینى ناڕەزایەتی و گردبونەوە لەبەردەم شارەوانیەکە بەردەوامە کە لەلایەن هێزەکانى پۆلیسەوە تەوق دراوە. دواى ئەوەى ئێوارەی دوێنێ سێشەممە گوڵتان کشاناک و فرات ئانلی هاوسەرۆکی شارەوانی ئامەد بە “تۆمەتی ئەندامێتى لە (پەکەکە و کەجەکە)”، لە لایەن پۆلیس و هێزە ئەمنییەکانی تورکیاوە دەستگیر کران، کاردانەوەى هاوڵاتییانى لێکەوتەوە و بۆ دەربڕینى ناڕەزایەتى لەبەردەم بینای شارەوانییەکە گردبونەوە. سەباحە تونجەل هاوسەرۆکی […]\nهەواڵگرى ئەمەریکا ترسى لە روسیا هەیە\nبەڕێوەبەری هەواڵگری نیشتمانی ئەمریكا بە دوری نازانێت روسیا فڕۆكەكانی وڵاتەکەى بخاتە خوارەوە، ئەگەر ناوچەی دژە فڕین لە ئاسمانی سوریادا، بسەپێنرێت. جەیمس كلیپەر، بەڕێوەبەری دەزگای هەواڵگریی نیشتمانی ئەمەریكا، لە لێدوانێكدا رایگەیاند؛ مۆسكۆ، خاوەنی بەرگریی ئاسمانی ورد و بەهێزە لە سوریا، بۆیە ئامادەن هەر فڕۆكەیەكی ئەمەریكی بخەنە خوارەوە ئەگەر هەست بەوە بكەن دەبێتە مەترسی بۆسەر هێزە وشكانییەكانیا لە سوریا. ئەو وتانەی بەڕێوەبەری دەزگای هەواڵگری نیشتمانی ئەمەریكا لەكاتێكدایە، كە هیلاری كلینتۆن، كاندیدی دیموكراتەكان […]\n”تەنیا پارتی و بارزانی پاڵپشتى تورکیا دەکەن”\nساڵح موسلیم رەخنە لە پاڵپشتى بارزانی و پارتی بۆ هێنانی سوپای تورکیا بۆ خاکی هەرێم دەگرێت و دەڵێت: “بارزانی و حیزبەکەی بە تەنیا نوێنەرایەتی حکومەت و پەلەمان و ئیدارەی هەرێمی کوردستان ناکەن”. ساڵح موسلیم، هاوسه‌رۆكی پارتی یەکێتی دیموکراتی (په‌یه‌ده) لەلێدوانێکى رۆژنامەوانیدا، رایگه‌یاندوه: كۆی حكومه‌تی هه‌رێم و په‌رله‌مانی كوردستان، دژی هاتنی سوپای توركیان بۆ هه‌رێم، جگه له پارتی دیموكراتی كوردستان كه پشتیوانی ده‌كات و ناشزانرێت بۆچی پشتیوانی له هێنانی سوپای توركیا […]\nئایا بارزانی ناچارە پشتی عەبادی بدات بە ئەرزدا ؟… عیماد عەلی\nنوسەر : chawigal لەبەرواری : تشرینی یەکەم - 24 - 2016 - 0 سەرنج\nوادیارە ئەردوغان لە دوێنێوە لە خۆشیدا توشی گەشکە بوبێت، لەبەر ئەوەی وەک باس دەکرێت بارزانی بواری داوە لە بەرەکەی ئەمەوە تورکیا بەشداری شەری رزگارکردنی موسڵ بکات و ھەندێک لە ئامانجەکانی بێنێتەدی . ئەگەر ئەمە راست بێت و بە لێکتێگەیشتنی نھێنی لەگەڵ عەبادیدا نەبوبێت، ئەوا دەبێت فاتیحە لەسەر دەرئەنجامی سەردانەکەی بارزانی بۆ بەغدا بخوێنینەوە . ئەمەش جێگەی بیرکردنەوەی عاقڵمەندان نیە، بەڵام لای سەرکردایەتی کورد وای دابنێن ورچیش ھێلکە بکات، ھیچ مەحاڵنیە […]\nنوسەر : ئامانج هەرتەلی لەبەرواری : تشرینی یەکەم - 24 - 2016 - 0 سەرنج\nلەجەنگی جیهانی دووەم ، ئەوکاتەی ژاپۆن پەلاماری ئەمریکایدا ، یەکەم کاری دەزگا ئەمنیەکانی ئەمریکا لە ئاگاداریەک بۆ تەواوی خەڵکی ژاپۆنی دانیشتوی ئەمریکا ئەوە بوە ، هەر چی چەک و کامیرا و ئامێرێکە کە پەیوەندی بە کاری سخوری و گواستنەوەی زانیاری هەیە ، ڕادەستی نزیکترین بنکەی پۆلیس بکەن و هەموو ژاپۆنیەک سەردانی بنکەی پۆلیس بکات و خۆی تۆمار بکات ، دوای ئەوە ئەمریکا هەڵدەستاوە بە پۆڵێن کردنی تەواوی ژاپۆنیەکان و دوایی […]\nکوردستان ئه‌و هه‌رێمه‌ی نازانی چی ناو بنێی، خوێنی هه‌رزان، یان به‌فیڕۆ ڕژان، یان به‌کوشتندان، هه‌موو ئه‌و ناوانه و زیاتریش له‌م ناوانه به‌خۆی هه‌ڵده‌گرێ به‌ڵام شیاوترینیان و له‌هه‌موویان گونجاوتر (شه‌هیدستان)ه له‌سه‌ر وه‌زنی کوردستان. به‌درێژایی مێژوو کورد خوێنی ڕشتووه له‌سه‌ر ئه‌و خاکه و قوربانی داوه ، ئاساییه خوێن ڕشتن و قوربانیدان له‌پێناو گه‌ل و نیشتمان گه‌ر به‌رهه‌می هه‌بێت، چونکه هیچ گه‌ل و نه‌ته‌وه‌یه‌ک به‌بێ قوربانیدان نه‌گه‌یشتووته ئامانج ، به‌ڵام پرسیاری سه‌ره‌کی لێره‌دا […]


وێنه‌ی سوعاد حوسنی به‌ر له كوشتنی ببینه، زۆر پیر بووە! – تۆڕی میدیایی خەڵک\nوێنه‌ی سوعاد حوسنی به‌ر له كوشتنی ببینه، زۆر پیر بووە!\n2019/09/16 - 11:57 AM\nئه‌كته‌ری ناوداری میسری سوعاد حوسنی كه به ڕه‌چه‌ڵه‌ك كورده‌و به سه‌ندرێلای شاشه‌ی عه‌ره‌بی ناسراوه له ساڵی 1943 له قاهیره له‌دایك بووه\nسوعاد حوسنی له ساڵی 2001 له له‌نده‌نی پایته‌ختی به‌ڕیتانیا له شوقه‌كه‌ی خۆیدا به مردووی دۆزرایه‌وه و له‌و كاته‌دا وا بڵاوكرایه‌وه كه خۆی كوشتوه، به‌ڵام دواتر گومانه‌كان له‌سه‌ر ده‌زگای هه‌واڵگری میسری بوون بۆ ئه‌وه‌ی ناوبراویان كوشتبێت.\nسوعدا حوسنی له ماوه‌ی ساڵانی 1959 بۆ 1991 له چه‌ندین فیلمدا به‌شداری كردووه‌و ناوبانگێكی زۆری هه‌بوو، ئه‌مه‌ی خواریشه‌وه چه‌ند وێنه‌یه‌كی سوعاد حوسینه كه چه‌ند رۆژێك به‌ر له كوشتنی له له‌نده‌ن گیراوه.\n2020/01/25 - 3:47 PM\nئەمەی خوارەوە کۆمەڵێک کەسن سناپی ئەو کەسانەیان کردووە کە لە شوێنی گشتیدا کارێکیان کردووە مێشک تێک دەدات:\nمێزەکەشی شکاندووە و واز ناهێنێت\nداری کرسمسی مۆڵەکەی فڕاندووە\nبە کاغەز کونەکەی چاککردوەتەوە\nمنداڵەکەی بە پێڵاوەوە خستۆتە سەر مێزەکە\nئەمە ئۆتۆمبێلە یاخود حاویەیە؟\nمێردەکەم وتی هاوڕێکانم دەهێنمەوە و ماڵەکە پیس ناکەین!\nقەینا پێڵاوی داکەندووە، بەڵام بۆن هەموومانی کوشت!\nهیچنەبێت بچۆ قاچت بشۆرە!\nئەمە بەتەمای چییە؟\n2020/01/25 - 11:49 AM\n2020/01/24 - 11:11 AM\nئەمەی خوارەوە وێنەی کۆمەڵێک کەسە کە کارەکانیان زۆر خراپە و قەت نازانن کارێک بە باشی بکەن:\nبیری چووە پەیژەکە لابدات\nئەو دانەیەیان بۆ ئاوایە؟\nوەستا وتی خەمت نەبێت!\nخراپترین کاری فۆتۆشۆپی ئەمساڵ\nئەمە بەحساب ژنانە!\nتەرازوەکەی وەستا دەبینن؟\nگرنگ ئەوەیە ئیش بڕوات!\nتاقەتی نەبووە لایبدات!


وەرزی پێگەیشتنی تەماتەیە لە بناری چیای حەسەن بەگ – کوردی – RojNews.News\n22/09/2020 - 7:13:21 am\nلە بناری چیای حەسەن بەگ لە شارۆچكەی سۆرانی سەر بە پارێزگای هەولێر، لە كەش و هەوایەكی فێنك و لە خاكێكی بەپیتدا، هاوڵاتیان تەماتەیەكی زۆر بەرهەم دەهێنن و دەیان دۆنم زەوی بە بەرهەمی تەماتە دادەچێنن.\nحەسەن بەگ یەكێكە لە چیاكانی سنووری پارێزگای هەولێر، دوو هەزارو ٥٣٣ مەتر لە ئاستی ڕووی دەریاوە بەرزە، دەكەوێتە دووری ٢٢كم لە باكوری ڕۆژهەڵاتی شارۆچكەی سۆران، سنووری جیاكەرەوەی نێوان باڵەكایەتی و برادۆستە.\nتایبەتمەندی تەماتەی حەسەن بەگ ئەوەیە کە دەتوانرێت بۆ ماوەی چەند ڕۆژێك هەڵبگیرێت، لە ئێستادا كە هێشتا لە شارەكان پلەكانی گەرما بەرزن، بەڵام لەو ناوچەیە كەشێكی سارد هەیە و كەمتر لەمانێگی دیكە كۆتایی بە بەروبومی خۆماڵی دێت.\nڕەمەزان عەبدوڵا جوتیارێكی گوندی هەسنانە، زیاتر لە ١٠ دۆنم زەوی بە تەماتە داچاندووە، لەگەڵ كوڕو كچەكانی سەرقاڵی ڕنینەوەی بەرهەمەكەیەتی، رۆژانە نزیكەی یەك تۆن و نیو تەماتە ڕەوانەی بازاڕ دەكات.\nئەم جوتیارە دەڵێت، لە سەرەتای مانگی شەش دەستیان كردووە بە چاندنی تەماتە کە ئەوەش بەراورد بە شوێنەکانی دیکە، کاتێکی درەنگە بۆ چاندنی ئەو بەرهەمە کشتووکاڵییە، وەك خۆی دەڵێت بەپیتی خاك و ئاو و هەوای ناوچەكە وایکردووە، ساڵانە باشترین جۆری تەماتە بەرهەم بهێنن.\nبەوتەی ئەم جووتیارە، حكومەت هاوكاریان نییە لە زیادکردنی بەرهەم، بەڵام هەرچی بێت داخستنی سنوورەکان لەمساڵدا بە فشاری جوتیاران، قازنجی بەوان گەیاندووە، بەوپێیەی بەرهەمەکانی ئەوان لەوکاتانەدا پێگەیشت کە تەماتەی زۆربەی شوێنەکانی کوردستان بەسەرچووبون یان کەم بوبونەوە.\nشلێر كچی مام ڕەمەزانە، ڕۆژانە کە دێتە سەر زەوییە کشتوکاڵیەکان، جلێكی پیاوانەی كوردەواری لەبەردەکات، چونکە لەبەرکردنی ئەم جلە لە نەریتی کوردەواریدا لای ژنان، بە مانای کاری هەرەوەزی و خۆ ئامادەکردن دێت بۆ کارێکی سەخت، هەرچەندە شلێر مامۆستایە لە گوندەکەی، بەڵام لە وەرزی پشووی خوێندندا شان بە شانی باوکی و براکانی، کاردەکات و هاوکاری خێزانەکەی دەکات.\nبەوتەی گوندنشینان، نەبوونی ساردکەرەوە بۆ هەڵگرتنی زۆربەی بەرهەمەکان، زیانی زۆری پێگەیاندوون، چونکە بەشێک لەو بەرهەمانە پێویستیان بە هەڵگرتن و وشکردنەوە هەیە تا لە وەرزی زستاندا بخرێنەوە بازاڕ یان ئامادە بکرێنەوە بۆ خواردن\nساڵانە دەیان دۆنم زەوی لەلایەن هاوڵاتیانی گوندەكانی دەوروبەری چیای حەسەن بەگ بە تەماتە دادەچێندرێت، ئەمساڵیش زیاتر لە ٤٥ پارچە زەوی تەنیا لە بناری چیای حەسەن بە تەماتە داچێنراوە، لەباری كەش و هەواو بەپیتی خاكەكەی، ساڵانە بەرهەمێکی باش و زۆر بە نرخێکی هەرزان ڕەوانەی بازاڕ دەکرێت.


پارێزەرێکی کورد لە زیندانەکانی ئیتلاعاتی ئێران ئەشکەنجە دراوە | ROJnews\nهەینی, 11 ينا 2019 - 12:14\nدوو ڕۆژ دوای دەستگیرکرنی پارێزەرێکی کورد، ئاشکرا بووە، کە لە زیندانەکانی ئیتلاعاتی ئێران ئەشکەنجە دراوە و ڕێگە نادرێت کەس بیبینێت.\nبەپێ ڕاپۆرتێک، کە ئەمڕۆ ئاژانسی هەواڵی فورات بڵاوی کردووەتەوە، مەسعود شەمس نەژاد، پارێزەری کورد و مامۆستای زانکۆی ئازاد، خەڵکی ڕۆژهەڵاتی کوردستان و دانیشتووی شاری ئورمیە، کە دوو ڕۆژ لەمەوبەر هەواڵی دەستگیرکردنی لەلایەن هێزە ئەمنییەکانی ئێران بڵاو بووەوە، لە زیندانی ئیدارەی ئیتلاعاتی ئێران لە شاری ئورمیە ئەشکەنجە دراوە و ڕێگەی پێنادرێت چاوی بە کەس بکەوێت.\nیەکێک لە خزمانی مەسعود شەمس نەژاد، ئاشکرای کردووە، کە ناوبراو لەلایەن هێزەکانی ئیدارەی ئیتلاعات بە چاوی بەستراو گوازراوەتەوە بۆ زیندانی ئیتلاعات لە شەقامی دانشکەدە لە شاری ئورمیە و لە دوو ڕۆژی ڕابردوو ئەشکەنجە دراوە.\nسەرچاوەکە باسی لەوەش کردووە، کە هاوسەر و سێ منداڵی ناوبراو دووجار لەناو دوو ڕۆژی ڕابردوودا سەردانی ئیدارەی ئیتلاعاتیان کردووە بە مەبەستی ئەوەی چاویان بە شەمس نەژاد بکەوێت، بەڵام داواکەیان لەلایەن کاربەدەستانی ئیتلاعات ڕەتکراوەتەوە و هەڕەشەیان لێکردووە.\nسەرچاوەکە ئەوەشی وتووە: سێ منداڵی ئەو پارێزەرە بە ناوەکانی "سەرۆک، سەرهات و سەرهەڵدان"، ڕۆژی پێنجشەممە دوای سەردانیان بۆ ئیدارەی ئیتلاعات بە مەبەستی دیتنی باوکیان، لەلایەن کاربەدەستانی ئیدارەی ئیتلاعاتەوە هەڕەشەیان لێکراوە، کە باسی باوکیان نەکەن لای کەس، هەڕەشەشیان لە خانەوادەکەی کردووە، کە ئەگەر بە هەر شێوازێک زانیاری لەسەر ئەو بابەتە بدرکێنن، بە شێوەیەکی خراپ مامەڵەیان لەگەڵ دەکرێت.\nسەرچاوەکە هەروەها ڕاشیگەیاندووە، کاربەدەستان ئیتڵاعاتی ئێران دەستیان بەسەر ئۆتۆمبێل و هەژماری بانکی ناوبراو داگرتووە و نووسینگەکەشی لە شەقامی ئۆستادان-ی ئورمیە داخراوە و بینای نووسینگەکە لەژێر چاودێریدایە و هێزەکانی ئیتلاعات لەو ناوە دەگەڕێن.\nجێگەی ئاماژەیە، مەسعود شەمس نەژاد، پارێزەر و مامۆستای زانکۆ، پێشتریش لە ساڵی ٢٠١٤ بۆ ماوەی ٣٧ ڕۆژ لەلایەن ئیتلاعاتی ئێرانەوە لە شاری ئورمیە دەستگیرکرا بوو، کە دوایی بە دانانی بارمتەی یەک ملیار تمەن ئازاد کرا.\nمەسعود شەمس نەژاد پارێزەری زیندانی سیاسی کوردی لەسێدارەدراو حەبیبوڵا گوڵپەریپوور بووە، هەروەها پارێزەری زیندانیانی سیاسی کورد عەلی و ڕزگار ئەفشاری بووە، کە حوکمی سێدارەیان بۆ دەرچووە و ئێستا لە زیندانن، لەگەڵ ئەوەشدا پارێزەری چەندین زیندانی سیاسی دیکەی کوردی لە ئەستۆ گرتووە.


لێدوان تازه‌ى ئه‌ردوغان له‌باره‌ى شه‌نگاڵ: سڵا له‌كه‌س ناخوازيم\nشه‌فه‌ق نيوز/ ره‌جه‌به ته‌يب ئه‌ردوغان سه‌رۆك توركى، له‌نوو جه‌خت له مه‌سه‌له‌ى ده‌خاڵه‌ت سه‌ربازى وڵاته‌گه‌ى كرد له شه‌نگاڵ وه‌خاتر له‌ناوبردن جه‌ماعه‌ته‌يل تيرۆريستى ك چالاكى ديرن له ناوچه‌گه جوور ئه‌وه‌گ خوه‌ى تاريفى ئه‌كا.\nئه‌ردوغان له وته‌يگ له ئه‌سته‌مبوڵ وت: له حاڵه‌تيگ ئه‌گه‌ر حكومه‌ت به‌غدا رێ وشوون دژ جه‌ماعه‌ته‌يل تيرۆريستى نه‌گرێده وه‌ر، ئه‌وه توركيا ئه‌ياد ئه‌را شه‌نگاڵ و وه شيواز خوه‌ى مامڵه وه‌ليا ئه‌كا.\nجى باسه، ئه‌ردوغان له وته‌گه‌ێ هه‌ميش وت: داواى سڵا له‌كه‌س ناكه‌يم و ئيمه‌يش ئه‌و كاره له‌وه‌ر كه‌س ناكه‌يم، يه‌يش له‌وه‌ختيگ ك زويتر سه‌رۆك توركى وت: شه‌نگاڵ جوور قه‌نديله ئه‌را ئيمه و وه‌رده‌واميم له كرده‌وه‌يل سه‌ربازيمان تا وه‌يه‌كجارى پاكه‌و ئه‌كريه‌ێد له ريكخرياگه‌يل ترۆريستى.


٣ هاووڵاتیی خەڵکی هەڵەبجە لەلایەن هێزە ئینتزامییەکانی ئێرانەوە دەستبەسەر کران\n٢٠ ژولیە ٢٠١٩ - ٢٩ پوشپەڕ ١٣٩٨ - ١٥:٤٩ تاران\n١٣٩٢/٠٢/٠٧ - ٢٧-٠٤-٢٠١٣ - ١٧:٣٧ تاران ٣٦٧ قه‌باره‌ی فۆنت:\nئاژانسی کوردپا: ٣ هاوولاتی خەڵکی هەڵەبجەی سەربە هەرێمی کوردستان، لەلایەن هێزە ئینتزامییەکانی پاسگای "دڕۆڵە"ی سەربە شاری پاوە لە سنووری نێوان شاری پاوە بۆ هەرێمی کوردستان و لەسەر چۆمی سیروان دەستبەسەر کران.\nبەپێی هەواڵی گەیشتو وبە ئاژانسی هەواڵدەریی کوردپا، رۆژی چوارشەممە رێکەوتی ٤ی بانەمەڕ ٣ هاووڵاتی بەناوەکانی "هادی، فایەق و ئەحمەد" خەڵکی شاری هەڵەبجەی هەرێمی کوردستان لەلایەن هێزە ئینتزامییەکانی حکوومەتی ئیسلامیی ئێرانەوە دەستبەسەر کراون و هاوکات بەلەمێکی ئەو ٣ هاووڵاتییەش لەلایەن ئەو هێزانەوە دەستی بەسەردا گیراوە.\nسەرچاوەیەکی ئاگادار بە هەواڵنێری کوردپای راگەیاند: ئەو ٣ هاووڵاتییە بەبڕیاری کەسێک بەناوی "ئەفسەری" خەڵکی کرماشان و فەرماندەری پاسگای "درۆڵە" دەستبەسەر و بۆ پاسگای "کۆڵەسەرە"ی باینگان گوازراونەتەوە.\nئەو سەرچاوەیە ئەوەشی خستەڕوو، "ئەفسەری، فەرماندەری پاسگای دڕۆلە ماوەی ١ ساڵە هاتووەتە ئەو ناوچەیە و فەرماندەری ئەو پاسگایەی پێ سپێردراوە و لەو ماوەیەدا هاووڵاتییان و دانیشتوانی ناوچە سنوورییەکانی وەزاڵە هێناوە".\nهەتا کاتی بڵاوبوونەوەی ئەم هەواڵە هۆکاری دەستبەسەر کردنی ئەو ٣ هاووڵاتییە کوردەی خەڵکی شاری هەڵەبجە کە لەلایەن هێزە ئیتزامییەکانی حکوومەتی ئیسلامیی ئێرانەوە دەستبەسەر کراون، نەزانراوە.


▷ Kalar, As Sulaymaniyah, Iraq Instagram Photos & Stories & Videos • TagsFeed\n» سليمانية جافي لاند\n» Kalar shopping::كەلارشۆپینگ\n» سليمانيه / دربن دخان / البيت\n» کڕین و فرۆشتنی موڵک لەکەلار\n» جیهانی فاشیۆن\nKalar, As Sulaymaniyah, Iraq Stories 5 Story Shares\nKalar, As Sulaymaniyah, Iraq story, photo, video / 4,619,985 posts\n@hemin_taqan 14 minutes ago\n@dlshad_barber 18 minutes ago\n@gull_shefta 22 minutes ago\n@love_you_a_1992 29 minutes ago\nاشتقت اليكي كثيرا ياغالي\n@love_you_a_1992 42 minutes ago\n@love_you_a_1992 1 hour ago\nصديق راح ترك ذكرياتة الية 😔😔😭🕊\n@paewand_marewan 1 hour ago\n@love_you_a_1992 2 hours ago\n@0l4a_ 3 hours ago\nمو مهم من اموت منو ييچي عليّ ، المهم من ابچي منو يموت عليّ . #تصاميم #love #instagood #photooftheday #fashion #beautiful #happy #cute #like4like #tbt #followme #picoftheday #follow #me #selfie #art #summer #instadaily #friends #repost #nature #girl #style #smile #food #follow4follow #cannes2018🌴 #cannes\nانا لم اتغير ، انت فقط لم تعرفني جيداً #اكسبلور #اكسبلور_فولو #اكسبلورر  #دمج_شغل_فون #ميمي💫 #مول_بغداد #ولايه_بطيخ #سوي_منشن_لضلعك_او_ضلعتج_تفاعلكم_يحلي_البيج #تكريت #هدفنا_اسعادكم_نتميز_بوجودكم✔ #صفحة_بغداد #الموصل #البشير_شو_اكس #اموري #اكسبلور_فولو #عراقيه #بصرة #مول_زيونه #بغداديات #ميوزك_الرماس #الناصريه #ننوشه🎀 #iraq #احمد_الخفاجي #عمارة #عبودي_المصلاوي #بابيت #عراقية #صوره#لايك#فيديو_مضحك\n👌🏻 . #تصاميم #love #instagood #photooftheday #fashion #beautiful #happy #cute #like4like #tbt #followme #picoftheday #follow #me #selfie #art #summer #instadaily #friends #repost #nature #girl #style #smile #food #follow4follow #cannes2018🌴 #cannes


ئەمیتاب باتچان کارە هونەرییەکانی دەوەستێنێت - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\nئەمیتاب باتچان کارە هونەرییەکانی دەوەستێنێت\nسینەما Nov 14, 2019\nگەورە هونەرمەند و ئەستێرەی بۆڵیوود (ئەمیتاب باتچان) تەمەن (77) ساڵ کارە هونەرییەکانى دەوەستێنێت.\nلە چەند رۆژى رابردوودا لە واڵى تایبیەتى خۆى لە تۆڕى کۆمەڵایەتیەکان وێنەیەکى خۆى بڵاوکردووە، هەروەک داوای لێبووردنی لە هاوڕى و هەوادارانی کردووە، کە بەهۆى باری تەندرووستی ماوەیەک دوور دەکەوێتەوە و پێویستی بە پشوودانە.\nلە وێنەکەدا، کە بڵاوى کردۆتەوە لەسەر قەرەوێڵەوەیە و تەنها قاچەکانی دەرکەوتووە کە سەیری یاری تۆپی پێ دەکات و ئاماژە بەوە دەکات کە جەستەی دەڵێت: ئێستا کاتی پشووە و نابێت رکابەری لەگەڵ ئەم ماندووییە بکەی .\nهەروەک پزیشکەکانیش پێیان ڕاگەیاندووە، کە پێویستی بە پشووە و نابێت خۆی ماندوو بکات، لەلایەکی تریشەوە بە چەند ڕۆژێک دوای ئاهەنگی لە دایک بوونی، بە نهێنى و دوور لە چاوى مێدیکان رەوانەی نەخۆشخانە کرا و بۆ ماوی (3) رۆژ لە نەخۆشخانە مایەوە و رێگە نەدرا کەس هاتووچۆی بکات، جگە لە خێزانەکەى.\nبەپێى سەرچاوە پزیشکیەکان و خۆشى ئاشیکراکردووە، کە نەخۆشیی جگەرى هەیە و (3) بەشی جگەری لەکار کەوتووە و ساڵانێکی زۆر بەم شێوەیە لەگەڵیدا ژیاوە بێ ئەوەی هەستی پێبکات.\nئەمیتاب باتچان لە چەند دێرێکدا:\nناوى تەواوى: ئەمیتاب هاریفانش راى باتچان.\nلە رۆژى 11/10/1942 لە شارى ئەڵڵا ئاباد لە هندستان لە دایکبووە.\nیەکێکە لە دیارترین ئەکتەرەکانی مێژووی سینەمای بۆلیود.\nوەکو ئەکتەر و گۆرانیبێژ و بەرهەمهێنەرى فیلم بەشدارى لەکارى هونەریدا دەکات.\nلە ئێستادا تەمەنى (77) ساڵە.\nلە شارى مۆمباى ژیان بەسەر دەبات.\nلە ساڵى 1969 بەشدارى لە کارى هونەریدا کردووە و تاکو ئێستاکەش بەردەوامە.\nزیاتر لە (180) فیلم رۆڵى تێدا بینیوە.\nخاوەنى چەندین خەڵاتى نێوخۆیى و جیهانییە.


دوو هاوڵاتی هه‌رێم به‌هۆی كۆرۆناوه گیانیان له‌ده‌ستدا - پرس میدیا\nHome سڵایدشۆو كوردستان کۆرۆنا هەواڵ دوو هاوڵاتی هه‌رێم به‌هۆی كۆرۆناوه گیانیان له‌ده‌ستدا\nدوو هاوڵاتی هه‌رێم به‌هۆی كۆرۆناوه گیانیان له‌ده‌ستدا\nپرس میدیا 4/14/2020 09:57:00 م سڵایدشۆو, كوردستان, کۆرۆنا, هەواڵ,\nنوێنه‌ری حكومه‌تی هه‌رێم له‌بریتانیا ئاشكرای ده‌كات، دوو هاوڵاتی هه‌رێم له‌به‌ریتانیا به‌هۆی كۆرۆناوه گیانیان له‌ده‌ستداوه.\nكاروان جه‌مال تاهیر نوێنه‌ری حكومه‌تی هه‌رێم له‌بریتانیا، له‌هه‌ژماری تایبه‌تی خۆی له‌تۆڕی كۆمه‌ڵایه‌تی فه‌یسبوك رایگه‌یاندووه"زۆر به‌داخه‌وه نیگه‌رانین كه هه‌واڵی كۆچی دوایی دو هاوڵاتی دیكه‌ی كوردی دانیشتووی بریتانیا هه‌ر یه‌ك له سمكۆ چه‌تۆ مه‌لار ره‌شید، محه‌مه‌د مه‌حمود كه‌ریم-مان بیست، به‌هۆی ئه‌و په‌تا نه‌گریسه‌وه ماڵئاواییان لێكردین."\nهه‌روه‌ها راشیگه‌یاندووه "به‌م بۆنه غه‌مگینه‌وه به‌ناوی خۆم و نوێنه‌رایه‌تی حكومه‌تی بریتانیاوه، له‌ناخی دڵه‌وه سه‌ره‌خۆشی ئاراسته‌ی بنه‌ماڵه‌ی چه‌تۆی مه‌لا ره‌شید و حاجی حه‌سه‌ن و بنه‌ماڵه تێكۆشه‌ره‌كه‌یان ده‌كه‌ین".\nبه‌گوێره‌ی دوایین ئاماری وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی عێراق، ژماره‌ی ئه‌و هاوڵاتیه عێراقییانه‌ی له‌ده‌ره‌وه‌ی وڵات به‌هۆی ڤایرۆسی كۆرۆناوه گیانیان له‌ده‌ستداوه گه‌یشتووه‌ته 26 كه‌س، ژماره‌ی توشبوانیش گه‌یشتوه‌ته 243 توشبو، هاوكات 52 كه‌س كه هه‌ڵگری ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون چاكبونه‌ته‌وه و ڤایرۆسه‌كه‌یان په‌ڕاندووه.\nBy پرس میدیا at 4/14/2020 09:57:00 م


مەسرور بارزانی، سەرۆکی حکومەتی هەرێم ڕایگەیاند، پەیوەندییەکانیان لەگەڵ یەکێتی زۆر باشە و هیچ گرژییەک لەنێوانیاندا نییە و هاوبەشی حکومەتن، لەبارەی پرسی سەرۆک کۆماریشەوە دەڵێت، تا ئێستا هیچ ناوێك یه‌كلا نه‌بووه‌ته‌وه.\nمه‌سرور بارزانی، سه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان له چاوپێكه‌وتنێكدا له‌گه‌ڵ كه‌ناڵی "سكای نیوزی عه‌ره‌بی" لەبارەی پەیوەندییەکانی پارتی لەگەڵ یەکێتی رایگه‌یاند، "ئێمه په‌یوه‌ندییه‌كی باشمان له‌گه‌ڵ هه‌موو لایه‌نه سیاسییه‌كان هه‌یه له ناویشیاندا یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان و هاوبه‌شی سه‌ره‌كییه له حكومه‌تدا و ئێمه په‌یوه‌ندیمان له سه‌ر بنه‌مای به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی كوردستانه."\nجەختیشیکردووەتەوە، " په‌یوه‌ندیمان له‌گه‌ڵ یه‌كێتیی نیشتمانیی كوردستان زۆر باشه هه‌ر وه‌ك ئه‌وه‌ی هه‌بووه و هیچ گرژییه‌كیشمان له نێواندا نییه".\nهاوکات لەبارەی پرسی سەرۆک کۆماری داهاتووی عێراق، مەسرور بارزانی ئاماژەی بەوەکردووە، "پۆسته‌كه پشكی كورده و هێشتا بڕیار له باره‌ی نه‌دراوه، تا ئێستا هیچ ناوێك یه‌كلا نه‌بووه‌ته‌وه، وه‌ك نه‌ریتێك شیعه سه‌رۆك وه‌زیران و سوننه سه‌رۆكی په‌رله‌مان و كورد سه‌رۆكی كۆمار ده‌ستنیشان ده‌كه‌ن، ئێمه چاوه‌ڕێی ئه‌وه ده‌كه‌ین، بزانین پاڵێوراوی شیعه كێیه و هیوادارین كه‌سێكی په‌سندكراوی هه‌موو لایه‌ك بێت".\nپێشتر بافڵ تاڵەبانی، هاوسەرۆکی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان ڕایگەیاند، پۆستی سەرۆکی کۆماری پشکی ئەوانە و د. بەرهەم ساڵح کاندید دەکەنەوە، بەڵام چەند جارێکیش بەرپرسانی ئەوەیان ڕاگەیاندووە کە ڕاستە پۆستەکە پشکی کوردە، بەڵام پشکی یەکێتی نییە بەتایبەتی.


بزووتنەوەی کوردستانی ئێران ئێستاش باوەڕی بە بیرۆکە دێموکراتیکەکانی د. قاسملوو هەیە – KDPmedia\nHomeوتاربزووتنەوەی کوردستانی ئێران ئێستاش باوەڕی بە بیرۆکە دێموکراتیکەکانی د. قاسملوو هەیە\nسی ساڵ پێش ئێستا، لە ڕێکەوتی 22ی پووشپەڕی 1368دا؛ دوکتور عەبدولڕەحمان قاسملوو سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکراتی کوردستان بە مەبەستی دۆزینەوەی ڕێگەچارەیەکی ئاشتیخوازانە بۆ پرسی کورد، لەگەڵ وەفدێک لە نوێنەرانی کۆماری ئیسلامی لە شاری ڤییەن کەوتە وتووێژەوە. دیپلۆمات_تێرۆریستەکانیکۆماری ئیسلامی کە بە ڕواڵەت بە مەبەستی وتووێژ بەڵام لە نێوەرۆک و کردەوەدا بۆ تێرۆرکردنی ئەو چووبوونە ڤییەن، لە کاتی بەڕێوەچوونی ئەم وتووێژانەدا دوکتور قاسملوو، ڕێبەری حیزبی دێموکرات و عەبدوڵڵا قادری‌ئازەر ئەندامی کومیتەی ناوەندییان تێرۆر کرد.\nفەلسەفەی سیاسیی حیزبی دێموکراتی کوردستان لە یەکەم ڕۆژی دامەزرانیەوە لە ساڵی ١٩٤٥ی زایینیدا و ڕاگەیاندنی کۆماری کوردستان بە ڕێبەریی پێشەوا قازی محەممەد، هەردەم ئەوە بووە کە پرسی کورد لە ئێران پرسێکی سیاسی و نەتەوەییە و، تێکۆشاون هەتا لە ڕێگەی وتووێژەوە ئەم پرس و کێشانە چارەسەر بکرێ.\nلەدوای شۆڕشی ئیسلامی لە ساڵی 1357دا سیاسەتی حیزب بەڕێبەریی دوکتور قاسملوو هەر بەپێی پێشووتر پێداگری لەسەر چارەسەری ئاشتیخوازانەی کێشەکان بوو، سیاسەتێک وا لەدوای شەڕی سێ مانگە و بەردەوامیی حەول و تێکۆشانی خەباتکارانی کورد؛ دەوڵەتی کاتیی بازەرگانی ناچار بە قەبووڵی وتووێژ کرد و بۆ ماوەیەکی کورت ئاشتی و ئاشتەوایی لە کوردستان جێگیر و سەقامگیر بوو.\nلەدوای نیزیک بە دە ساڵ لە شەڕی داسەپاوی کۆماری ئیسلامی بەسەر خەڵکی کورددا و بەرخۆدان و پارێزگاریی پێشمەرگەکانی کوردستان، دوکتور قاسملوو بە مەبەستی کۆتاییهێنان بەم شەڕە نێوخۆییە لە ساڵی 1368دا ئامادەیی خۆی بۆ وتووێژ کردن لەگەڵ کۆماری ئیسلامی دەربڕی. بەڵام بەداخەوە پەیامی ئاشتیی گەلی کورد بە نوێنەرایەتیی دوکتور قاسملوو بە فیشەک وڵام درایەوە و بووە هۆی شەهیدبوونی ئەو و هاوڕێیانی.\nبزووتنەوەی کوردستانی ئێران و هەروەها حیزبی دێموکراتی کوردستانیش لە دوای تێپەڕ بوونی سی ساڵ بەسەر ئەم تێرۆرەدا، ئێستاش بڕوای بە بیرۆکەی دێموکراتیک و ئاشتیخوازانەی دوکتور قاسملوو هەیە و درێژە بە خەباتی ڕەوای خۆی دەدا و لەم پێناوەدا قوربانیی زۆریشی داوە.\nئێستاش سەرەڕای ئەوەیکە دەسەڵاتی سیاسی لە تاران بەردەوام حەولی ئەوەی داوە پرسی کورد بخاتە خانەیەکی ئەمنیەتییەوە و، بە مەبەستی لەنێو بردنی گەلی کورد بەردەوام ڕێگەچارەی توندوتیژ و ئەمنیەتی ڕەچاو دەکا.\nبەڵام گەشەی سیاسی و نەتەوەیی خەڵکی کوردستانی ئێران و چالاکی و بەشداریی بەکردەوەیان لە گۆڕەپانە جیاوازەکان لە بۆنەگەلی جۆراوجۆری مەدەنی، کولتووری، ئەدەبی و نەتەوەیی لە پێناوی داکۆکی‌کردن لە مافە نەتەوایەتی و دێموکراتیکەکانیان، دەرخەری ئەم ڕاستییەیە کە بیر و ئەندێشەکانی دوکتور قاسملوو و حیزبەکەی بە تێرۆر و سیاسەتی حاشاکردن لەنێو ناچێ. بەڵکوو بەپێچەوانەوە خەڵکی کوردستان لە خەباتی خۆیاندا شێلگیرتر دەکا.\nبەرخۆدان و مانەوەی هێزی پێشمەرگە لە درێژایی ئەم ساڵانەدا لە لایەک و بەردەوامیی خەباتی بەربڵاوی چین و توێژەکانی خەڵک لە بواری مەدەنیدا، شایەدێکە لەسەر ڕاستی و دروستیی سیاسەتی فرەلایەنەی حیزبی دێموکرات و ئەندێشەکانی دوکتور قاسملوو لەم بوارەدا.\nنەمر دوکتور قاسملوو لە دەسپێکی هێرشی کۆماری ئیسلامی بۆ سەر کوردستان، بەردەوام دەیگوت: «ئەگەر تاقە ڕۆژێک شەڕ لە کوردستان ڕاوەستێ، خەڵکی ئێران و گەلی کورد لە کوردستانی ئێران بە سەدان ڕۆژ قازانج دەکەن.»\nڕوانگەی ئەمنیەتیی ڕێژیمی کۆماری ئیسلامی لە پێوەندی لەگەڵ کوردستاندا بە تێرۆری دوکتور قاسملوو کۆتایی پێ نەهات. تێرۆری دوکتور شەڕەفکەندی و هاوڕێیانی لە ئاڵمان لە ساڵی 1371دا، تەقینەوە لە شەوی یەلدادا لە ساڵی 1395 و، هێرشی مووشەکیی سپای پاسداران بۆ سەر کۆبوونەوەی کومیتەی ناوەندیی حیزب لە شاری کۆیە لە ساڵی 1397دا کە بووە هۆی کوژران و بریندار بوونی دەیان کەس لە ئەندامانی ڕێبەری، کادر و پێشمەرگەی حیزب کە لە نێویاندا ژن و منداڵیشی تێدا بوو؛ کۆی ئەمانە و سەدان پیلانی دیکەی کۆماری ئیسلامی دەگەڕێتەوە بۆ ئەوەی کە سیاسەتی بە ئەمنیەتی کردنی کوردستان و تێرۆری دژبەرانی دەسەڵاتەکەی بەتایبەت ڕێبەرانی کوردی ڕەچاو کردوە و هەتا بە ئێستاش بەردەوامە لەسەر ئەم سیاسەتەی خۆی.\nئێستا کە کۆمەڵگەی نێونەتەوەیی، کۆماری ئیسلامییان لە پێوەندی لەگەڵ بابەتی ناوەکی و ڕێککەوتنی «بەرجام» بەرەوڕووی کێشەگەلی گەورە و بەربڵاو کردووەتەوە، ئێمە لەگەڵ ئەوەی کە پێشتریش ڕامانگەیاندوە کە سیاسەت و ئاکاری نابەرپرسانەی ئەم ڕێژیمە بووەتە هۆی کێشە خولقێنی لە نێوخۆ و لە ناوچەدا، لە هەمان کاتدا ڕوونمان کردووەتەوە کە کێشەی ئێمە لەگەڵ دەسەڵاتی سیاسیی تاران لەسەر ماف و داواکارییەکانمان دەگەڕێتەوە بۆ دەیان ساڵ زووتر لە کێشە و شەڕی نێوان ئێران و ئەمریکا.\nکەواتە تەوەری سەرەکیی خەبات و دژایەتیی ئێمە لەگەڵ تاران داواکاریی نەتەوەیی و دێموکراتیک و مرۆڤانەی خەڵکی کوردستانە کە لە جاڕنامەی جیهانیی مافی مرۆڤدا هاتوە. هەر بەگوێرەی ئەم جاڕنامەیە گشتپرسی و ڕێفراندۆم بەشێکن لە مافی سروشتیی خەڵکی کوردستان بۆ دیاریکردنی چارەنووسی خۆیان. مافێک کە دوکتور قاسملوو خەباتی بۆ کرد و ئێمەش درێژەی پێ دەدەین.\nلە ئەگەری هەر چەشنە گۆڕانێکی سیاسی لە داهاتووی ئێران بێتوو هەمدیسان سەرنج نەدرێتە داوا دێموکراتیک و نەتەوەییەکانی گەلی کورد _هەر بەو شێوەیەی کە تا بە ئێستا وا بووە_ نەک هەر زیان دەگەیەنێ بە ڕەوتی دێموکراسیزاسیۆن لە ئێراندا، بەڵکوو بەگشتی لە قازانجی سەقامگیری و پێشکەوتنی ئێراندا نییە.\nبەردەوامیی بیری گشتخوازانەی دەسەڵاتی تاران و بەشێک لە ئۆپۆزیسیۆن ڕاستەخۆ و ناڕاستەوخۆ، داهاتووی ئێران بەرەو کۆمەڵێک سێناریۆی ناڕوون دەبا.\nدوکتور قاسملوو وەک سیاسەتوانێکی پراگماتیست و بە پێڕەوی لە واقعبینیی سیاسی، بەردەوام هەوڵی دەدا دەرفەتەکان بقۆزێتەوە و ڕێگەچارەی گونجاو گەڵاڵە بکا و بیخاتە ڕوو. بەڕێزیان لە هەموو ماوەی چالاکیی خۆیدا پێداگری لەسەر یەکیەتی و هاوکاریی حیزبە کوردییەکان لەگەڵ دیکەی هێزە سیاسییەکانی ئێران دەکرد.\nسی ساڵ پێش ئێستا دۆسییەی تێرۆری دوکتور قاسملوو لەلایەن دەزگای دادی وڵاتی ئۆتریشەوە بەدواداچوونی یاسایی بۆ نەکرا و، بەداخەوە نەک هەر هیچ دادگا و پارێزەرێک بۆ تاوتوێ کردنی ئەم دۆسییەیە دیاری نەکرا و بەڕێوە نەچوو؛ بەڵکوو دیپلۆمات_تێرۆریستەکانی کۆماری ئیسلامی بە ئازادی چوونەوە بۆ تاران.\nڕۆڵی سیاسیی دوکتور قاسملوو لە بزووتنەوەی مافخوازانەی خەڵکی کوردستان و ئێران و گەورەیی هزر و ئەندێشەکانی، سیمای سیاسەتوانێکی دیاری کوردستانی و ئێرانی پێ بەخشیبوو، بەشێوەیەک کە هەر تاک و هێزێکی دێموکرات و پێشکەوتنخواز دوکتور قاسملوو بە ئیی خۆی دەزانێ. هەربۆیە جێگەی خۆیەتی لە سییەمین ساڵڕۆژی تێرۆری ئەم ڕێبەرە بەرچاو و سیاسەتوانە گەورەیەدا، هەموومان پێکەوە و بە هەر شێوازێک کە دەکرێ یاد و بیرەوەریی نەمر قاسملوو بەرز ڕابگرین و تێرۆریزمی دەوڵەتیی کۆماری ئیسلامی ئیدانە بکەین.\nیاد و تێکۆشانی دوکتور قاسملوو لە بیرۆکە و مێشکی گەلی کورد و بەرنامەی سیاسیی خەباتی حیزبی دێموکرات بە چەشنی چرایەکی ڕێگای خەبات بۆ هەمیشە هەرمانە.\nخالید عه‌زیزی: كورد، فاكتۆری سه‌ره‌كی له ئێران


هه‌سه‌ده: 400 سڤیلمان ڕزگاركرد كه هاوڵاتى عێراقیشان تێدایه\n- 12/15/2018 2:36:00 PM 2599 جار خوێندراوەتەوە\nهەجین ، دیمەنێکی هاوڵاتییە ڕزگارکراوەکان\nهێزه‌كانى سوریای دیموكرات (هه‌سه‌ده)، له قۆناغى كۆتایى هه‌ڵمه‌تى گه‌ڕانه‌وه‌ى جه‌زیره و له هه‌رێمى هه‌جین، توانیویانه 400 هاوڵاتى سڤیل كه تێیدا په‌نابه‌رى عێراقی هه‌ن ڕزگار بكه‌ن.\nعابد ئه‌لمه‌ناف، فه‌رمانده‌ى ئۆپه‌راسیۆنه‌كانى هه‌سه‌ده له هه‌جین به ئاژانسى هاوار نیوزى ڕاگه‌یاند، كاتژمێر 2:00 به‌ره‌به‌یانى (ئه‌مڕۆ شه‌ممه) سه‌رجه‌م هاوڵاتییه‌كان له ناوچه‌كانى شه‌ڤا و سوسێ-ى سه‌ر به ناوچه‌ى هه‌جین ڕزگاركراون، كه تێدا ژن و منداڵ هه‌ن.\nوتیشى، سه‌رجه‌م هاوڵاتییه ڕزگاركراوه‌كان گواستراونه‌ته بۆ كه‌مپێكى كۆچبه‌ران له حه‌سه‌كه، كه تێیدا هاوڵاتى نیشته‌جێى ناوچه‌كانى هه‌جین و ده‌وروبه‌رى هه‌رێمه‌كه بوون كه له ژێر ده‌سه‌ڵاتى گروپه چه‌كدارییه‌كاندا ژیاون، به‌شێكیش له ڕزگاركراوه‌كان په‌نابه‌رى عێراقی بوون كه له‌كاتى هێرشه‌كانى داعش-دا عێراقیان بۆ سوریا به‌جێهێشتووه.\nهێرشه‌كانى هێزه‌كانى سوریایى دیموكرات له ڕۆژهه‌ڵاتى فوران پێده‌نێته چواره‌م ڕۆژی-یه‌وه، له ده‌ستپێكى ئۆپه‌راسیۆنى گه‌ڕانه‌وه‌ى جه‌زیره هێزه‌كانى سوریایى دیموكرات (هه‌سه‌ده) توانیویانه دوو هه‌زار هاوڵاتى سڤیل له ژێر ده‌سه‌ڵاتى گروپه چه‌كدارییه‌كان و داعش ڕزگاربكه‌ن، ئه‌وه‌ش به گوێره‌ى هه‌واڵى ماڵپه‌ڕه‌كه.


قفڵدەرێکی نوێی زیرەک توانای کردنەوەی قفڵی دەرگای هەیە بە 5 شێوازی جیاواز – کەی ئای تی ئێن\nئامێرە هەمەجۆرەکان 10, كانونی دووه‌م 2019\nکۆنگرەی CES 2019 ـی ئەمساڵ پڕی بوو لە نمایشکردنی بەرهەمە تەکنەلۆژیە جیاوازەکان لە لایەن کۆمپانیایەکانەوە، کۆمپانیای Lockly قفڵدەرێکی نوێی زیرەکی دەرگای لە کۆنگرەکەدا نمایشکرد کە توانای کردنەوەی قفڵی دەرگای هەیە بە ٥ شێوازی جیاواز.\nقفڵدەرە زیرەکە نوێیەکەی کۆمپانیای Lockly ناوی Secure Pro ـە و توانای کردنەوەی قفڵی دەرگای هەیە بە ٥ شێواز، خاوەن پاتری جۆری AA ـە کە وزەکەی تاوەکو نزیکەی ساڵێک بەرگە دەگرێت. خاوەن ڕوونمایەکە بۆ نووسینی وشەی نهێنی بۆ کردنەوەی قفڵەکە، لەگەڵ هەستەوەری پەنجەمۆر لە لای چەپی قفڵدەرەکە. هەروەها دەتوانرێت لە ڕێگای کۆنتڕۆڵی دەنگەوە قفڵ بکاتەوە و پشتگیری لە خزمەتگوزاری دەنگی Google Assistant و Amazon Alexa دەکات و بەمزووانە پشتگیری سەکۆی HomeKit ـی ئەپڵیشی بۆ زیاد دەکرێت.\nدوو ڕێگاکەی تر بۆ کردنەوەی قفڵی دەرگا لە قفڵدەرە زیرەکەکەدا بریتین لە کلیل و کۆدی داخڵبوون لە نێو ئەپ، دەتوانرێت لە ڕێگای کلیلی تایبەتەوە کە لەگەڵ قفڵدەرەکەدایە قفڵی دەرگا بکرێتەوە، هەروەها خاوەن ئەپڵیکەیشنی تایبەتە بۆ سەکۆیەکانی ئای ئۆ ئێس و ئەندرۆید کە بە ئەپەکەوە دەبەسترێتەوە و دەتوانرێت قفڵی دەرگاکەت لە ڕێگای کۆدی داخڵکەر لە نێو ئەپەکەدا بکەیتەوە، ئەمەش ڕێگایەکی پارێزگارییە لە هاککردن کە کۆمپانیاکە پشتی پێ بەستووە بۆ پاراستنی بەکارهێنەرانی قفڵدەرە زیرەکە نوێیەکە.\nلە ئێستادا بە نرخی ٣٠٠ دۆلار بەردەستە بۆ کڕین بە شێوازی داواکاری کڕینی پێشوەختە، لە دوو مانگی داهاتوودا ڕەوانەی بازاڕەکانی جیهان دەکرێت بۆ فرۆشتن.\nڕەنگە تا ماوەیەکی زۆر نەگاتە بازاڕەکانی کوردستان بە هۆی پشت پێ نەبەستنی لە لایەن هاوڵاتیانەوە، بەڵام ئەگەر هەوڵی کڕینی دەدەیت کۆمپانیای KRDـتان بۆ پێشنیار دەکەین، دەتوانن لە ڕێگای کۆمپانیای KRDـیەوە بە کەمترین کات و باشترین نرخ کاڵاکانتان لە بازاڕەکانی ئەمریکا و چینەوە بهێننەوە بۆ کوردستان، ئەوەی پێویستە لە سەرت تەنها ناردنی ئەم بەستەرەیە(بەستەری کاڵا) بۆ وێبسایتی KRD تاوەکو نرخ و کاتی پێویست بۆ هێنانەوەی کاڵاکەت بزانیت.\nتاگەکان CES 2019 بەرهەمی نوێ قفڵدەر


ئه‌گه‌ر کێشت ته‌نها که‌مێک زیاد بێت، ئه‌وا له مه‌ترسی نه‌خۆشیه‌کانی دڵ نزیکی\nبه‌گوێره‌ی لێکۆلینه‌وه‌یه‌کی نوێ، ئه‌گه‌ر ته‌نها که‌مێک کێشت زیاد بێت ئه‌وا زۆر به سه‌ختی له مه‌ترسی کێشه‌کانی دڵی نزیک ده‌بێیه‌وه وه‌ک جه‌ڵته‌ی ده‌ماغی و نه‌خۆشی دڵی و شکستی دڵی (عجز قلب).\nیه‌که‌مین چاندنی ده‌م و چاو له مێژووی ئه‌مریکا، چواره‌مین له جیهاندا\nنه‌شته‌رگه‌ران له کلیڤلاند کلینیک له ئۆهایۆ یه‌که‌مین نه‌شته‌رگه‌ری چاندنی ده‌م و چاویان کرد له مێژووی ئه‌مریکا، به نزیکه‌ی جێگۆڕینه‌وه‌ی 80% ده‌م و چاوی ئافره‌تێک. به هیوای ئه‌وه‌ی که به‌م زوانه بتوانێت دووباره زه‌رده‌خه‌نه بکاته‌وه.\nلێکۆلینه‌وه‌یه‌ک ده‌ری ده‌خات ئافره‌تان زیاتر له مه‌ترسیدان بۆ تووشبوون به نه‌خۆشی ئایدز\nلێکۆلینه‌وه‌یه‌کی نوێ ده‌ریخست که ئافره‌تانی ته‌ندروست له‌وانه‌یه له مه‌ترسی زیاتربن له پیاوان له تووشبوون به نه‌خۆشی ئایدز.\nیه‌ک شه‌مه.21ی دیسێمبه‌ری 2008\nلێکۆلینه‌وه‌یک ده‌ریده‌خات که شه‌کر وه‌ک کۆکاین و هیڕۆین تووشی ئیدمان ده‌کات\nلێکۆله‌ره‌وان گه‌یشتن به‌و خاڵه‌ی که بیڵین شه‌کر وه‌ک ماددی هیڕۆین و کۆکاین (مخدرات) تووشی ئیدمانت ده‌کات.\nسێ شه‌مه.16ی دیسێمبه‌ری 2008\nخواردنی خۆراکی که‌م له کاربۆهایدرات له‌وانه‌یه ببێته هۆی له‌ده‌ستانی میمۆری "بیر\nلێکۆلینه‌وه‌یه‌کی نوێ ئه‌مه‌ی ده‌رخست که دوای خواردنی خۆراکێک که برێکی که‌م له کاربۆهایدراتی تێدابێت له‌وانه‌یه ببێته هۆی له‌ده‌ستانی میمۆری.\nئێف دی ئه‌ی، ئاژانسی ئه‌مریکی بۆ چاودێری خۆراک و ده‌رمان؛ مه‌ترسی دوو له ده‌رمانی نه‌خۆشی هه‌ناسه سواری 'ره‌بوه' زیاتره له سووده‌کانیان!\nشاره‌زایان له ئێف دی ئه‌ی ڕۆژی پێنج شه‌مه‌ی ڕابردوو، وتیان دوو له ده‌رمانانی نه‌خۆشی ڕه‌بوه و گیرانی درێژخایه‌نی سیه‌کان، که تاکو ئێستا به شێوه‌یه‌کی به‌رفراوان به‌کراده‌هێندرێن....\nیه‌ک شه‌مه.14ی دیسێمبه‌ری 2008\nده‌رمانی نه‌خۆشی شه‌کره مه‌ترسی شکانی ئێسک له ئافره‌تان زیاد ده‌کات\nهه‌ولێر (پزیشک بۆ هه‌موان) – لێکۆلینه‌وه‌یه‌کی نوێ ئه‌مه‌ی ده‌رخست که به‌کارهێنانی دوو له ده‌رمانی زۆر به‌کارهاتووی نه‌خۆشی شه‌کره که ناسراون به پایۆگلیتازۆن (ئاکتۆس) و رۆسیگلیتازۆن (ئه‌ڤاندیا) مه‌ترسی شکانی ئێسک له ئافره‌تان زیاد ده‌که‌ن به‌زۆری\n01 02 03 04 05 06 07 08 09 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 <?xml:namespace prefix = o />\nپزیشک بۆ هه‌مووان www.pzishk.com مافی له‌به‌رگرتنه‌وه‌ی پارێزراوه 2009©


موکریان؛ ناوێکی نوێ یان هەزاران ساڵ دێرین؟ – History Of Kurd\nHome / بەشی مێژووی كورد / موکریان؛ ناوێکی نوێ یان هەزاران ساڵ دێرین؟\ndidar othman 2016-01-31\tبەشی مێژووی كورد, شوێنەوارى کوردستان, مێژووی كۆنی كورد لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە موکریان؛ ناوێکی نوێ یان هەزاران ساڵ دێرین؟ 3,710 Views\nپێم وایە بۆ لێکدانەوەی ناوی ناوچە و شوێنەکانی کوردستان نابێت تەنها پەنا بۆ خەیاڵی خۆ ببرێت و بە زمانی ئەمڕۆ ناوی شوێنەکان لێکبدرێتەوە؛ بەداخەوە لە لێکدانەوەی ناوی ناوچەکانی کوردستاندا هەندێک جار ئەو هەوڵە بەدیدەکرێت. بۆ نموونە دەڵێن “دیجلە” لە “دەچڵە” وە هاتووە، ئەم بۆچوونە دوورە لە ڕاستی و زیاتر لەسەر بنەمای خەیاڵات دانراوە. لە ڕاستیدا بۆ تێگەیشتن لەو ناوانە زۆرجار پێویستمان بە ئاشنایی بە زمانە دێرینەکان و هەروەها سەرچاوەی مێژوویی بۆ ئاماژەکردن بە ناوەکان دەبێت، دەنا زۆر لێکدانەوەمان بۆ ناوەکان زیاتر وەک خەیاڵی شەخسی دەمێننەوە لەبری لێکدانەوەیەکی زانستی. ئەوەی کە بۆ من مایەی سەرنجە، هەموو جارێک لە کاتی لێکدانەوەی ناوی ناوچەکانی کوردستاندا، دێرینی و دەوڵەمەندیی فەرهەنگ و مێژووی کورد دەکەوێتە ڕوو.\nناوی موکریان- یش یەکێکە لەو ناوە سەرنج ڕاکێشانە. “موکریان” ناوی میرنشین و ناوچەیەکە لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان کە لە دووبەش پێکهاتووە (موکر+ یان). پاشگری (یان) پاشگرێکی هوری/میدی/کوردیە، کە مانای (وڵات، شوێن، ماڵ) دەدات. فەرهەنگی هەنبانە بۆرینە وشەی “یان” بە مانای “جێگەی ئیسراحەتی گشتی” و وشەی “یانە” بە مانای “ماڵ، خانوو، جێی سانەوە”. وشە و پاشگری “یان” لە ڕابردووی دێریندا لە زمانی کوردیدا زۆر بە فراوانی بە مانای (وڵات/ناوچە) بەکارهاتووە، بۆیە لە ناو گوند و شار و دەڤەردا بەدی دەکرێت. ئەو پاشگرە چووەتە زمانی یۆنانیشەوە و یۆنانیەکان پاشگری (ene) بەکاردەهێنن نۆ ئاماژەکردن بە ناوچە.\nبۆ نموونە گوندی (ولیان) کە نزیک قەرەداخە، ناوەکەی پێکدێت لە (ول+یان) کە ماناکەی لە کوردیدا دەبێتە (شوێن/ناوچەی گوڵ)، بەشی یەکەمی ناوەکە “ول” وشەیەکی سۆمەری/کوردیە بە مانای “گوڵ” و بەشی دووەمی وەک ئاماژەم پێکرد کوردی/هوری/میدیە. بە هەمان شێوە “گەرمیان” ماناکەی دەبێتە (ناوچە/دەڤەری گەرم). پاشگر و وشەی “یان” بەرامبەر وشەی “بیت” ی ئارامی و “ستان” بەکارهاتووە، بۆیە ناوی “گەرمیان” ی کوردی لە ئارامیدا بووەتە “بیت گەرمای” و “کوردیان” کراوەتە “بیت قاردو/کاردو” و بە هەمان شێوە ناوەکانی “گەرمیان” و “گەرمستان” هەمان مانا دەدەن. وشە و پاشگری “یان” لە کوردیدا زۆر دێرینە و لە سەرچاوەکاندا وادەردەکەوێت کە بەکارهێنانی “ستان” لە کوردستاندا، هێندەی “یان” دێرین نەبێت.\nبەشی دووەمی ناوی موکری کە پێکهاتووە لە “موکر” لە ئێستادا وازی لێدەهێنین و سەیری سەرچاوە مێژووییەکان دەکەین. لەوە دەچێت یەکێک لە سەرچاوە دێرینەکان کە ئاماژە بە ناوی موکریان بکات، کارنامەی ئەردەشیری پاپگان بێت. ئەم سەرچاوەیە بە زمانی پەهلەوی لە نزیکی سەدەی شەشەمی زاینیدا نووسراوە و باس لە ڕووداوەکانی سەدەی سێیەمی زاینی دەکات . لە کارنامەدا “موکریان” بە “مۆکریستان” ئاماژەی پێکراوە. لەو سەرچاوەیەدا لە ئاماژە بە هەوڵی ئەردەشیر بۆ کۆکردنەوەی سوپا لە دژی ئەردەوان دا دەڵێت “ژمارەیەکی زۆر سەربازی کۆکردەوە لە مۆکریستان، سپاهان “ئەسفەهان” و ناوچە جیاوازەکانی پارس و هات بۆ شەڕکردن لەگەڵ ئەردەوان.”\nلە ڕاستیدا ئەوانەی کارنامەیان نووسیوە هاتوون پاشگری کوردی/هوری/میدی “یان” یان تەرجومە کردووە بۆ “ستان”، دەنا ناوەکە هەمان ناوە. ئەوەی ئەو سەرچاوەیە پێمان دەڵێت ئەوەیە کە ناوی “موکریان” لە سەدەی شەشەمی زاینیدا هەبووە، کە ئەوە دەیسەلمێنێت ناوەکە لە سەدەی شەشەمی زاینی دێرینترە.\nیەکەم هەوڵ بۆ لێکدانەوەی ناوەکە لەلایەن شەرەفخانی بدڵیسیەوە بووە کاتێک کە سەبارەت بە بنەچەی فەرمانڕەوایانی موکری دەڵێت “کابرایەک بە ناو سەیفەدین سەرزنجیرەی سەردارانی موکری بووە و زۆر بە مەکر و داهۆ بووە و بە مەکری ناوی دەرچووە و دەشکرێ مەکرۆی پێ بڵێین. خوا دەزانێ.” هەر لەوێدا مامۆستا هەژار بۆچوونی خۆی لەسەر ئەوە داوە و ئەو بۆچوونەی پێ ڕاست نەبووە و بۆچوونی مامۆستا جەمیل ڕۆژبەیانی لا پەسەند بووە بۆیە دەڵێت “ئەمە ڕاست نیە و ناوی موکری زۆر لە مێژینترە و ڕەنگە لە “مغری” وە هاتبێت؛ واتا ڕێگەی موغان. جەمیل”.\nبۆچوونەکەی شەرەفخان و مامۆستا جەمیل، هەردووکیان لێکدانەوەی شەخسین و ناتوانرێت متمانەیان بکرێتە سەر. یەکەمیان هەوڵێکە بۆ پەنابردن بۆ وشەی عەرەبی “مکر” کە کارنامەی ئەردەشیری پاپگان دەیسەلمێنیت ناوەکە پێش کاریگەری زمانی عەرەبی هەبووە و ئەوەی دووەمیشیان لە ژێر کاریگەری بۆچوونی گەڕاندنەوەی فەرهەنگی کوردیە بۆ زەردەشتی و مامۆستا جەمیل نەیتوانیوە پشتگیری تەواو لە بۆچوونەکەی بکات و بەڵگەی بۆ بهێنێتەوە و تەنها بۆچوونێکی بێ پشتگیریە.\nلە ڕاستیدا ناوەکە نزیکی سێ هەزار و دوو سەد و پەنجا ساڵ لەمەوبەر تۆمارکراوە، کاتێک کە پاتشای ئاشوری “توکوڵتی- نینورا” هێرش دەبات بۆ ناوچەکە و بە “مات مێخری/مێخرو” ناوی دەبات. دەبێت ئەوە بزانرێت کە وشەی “مات” لە زمانی ئاشوریدا مانای (خاک/ناوچە) دەدات و وشەی “مێخر/مێخرو” ئاماژەیە بۆ “داری سنەوبەر”. بەو جۆرە لەو زمانەدا مانای (وڵات/دەڤەری دارسنەوبەر) ی داوە. ئەوەی کە ئەو بۆچوونە بەهێز دەکات ئەوەیە کە سەرچاوە ئاشوریەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە ئاشور ناسر پاڵ لە هێرشیدا بۆ ناوچەکە لەگەڵ خۆیدا “داری مێخر/مێخرو” ی هێنایەوە بۆ دروستکردنی پەرستگەی عەشتار لە نەینەوا. وا دەردەکەوێت کە کوردە دێرینەکان وشەی “میخری/میخرو” ی ئاشوریان وەک خۆی هێشتبێتەوە و “مات” ی ئاشوریان تەرجومەکردبێت بۆ پاشگری “یان” ی کوردی/هوری/میدی و ناوەکە بە کوردی دێرین کرابێتە “مێخریان”. دوایی ناوەکە زیاتر کوردێنراوە و کراوەتە “موکریان”.\nشەرفخان ئاماژەش بەوە دەکات کە “دەشێت مەکرۆی پێ بڵێن.” کە ئەوە دیسان پشتگیری لە بنەچەی وشە ئاشوریەکە دەکات کە “میخرو/میخری” بووە و کورد کردوویەتە “مەکرۆ” و “مەکرۆیان/موکریان”. واتە ناوی “موکریان” نیو کوردی/هوری/میدی و نیوەکەی تری ئاشوریە.\nنازانرێت کە ئایا پێش هاتنی ئاشوریەکان ناوچەکە ناوێکی دێرینتری کوردی پەیوەست بە دارسنەوبەری هەبووبێت یان نا، لەبەر ئەوەی کە سەرچاوەکان سەبارەت ناوچەکە هەتاوەکو سێ هەزار و دوو سەد وپەنجا ساڵ لەمەوبەر بڕدەکەن. بەو جۆرە وەک لە ڕێگای سەرچاوەکانەوە ڕوونکرایەوە، ناوی “موکریان” ناوێکی دێرینە و مانای ناوەکە بریتیە لە “وڵات/دەڤەری دارسنەوبەر”، کە بەشی یەکەمی ناوەکە کە “موکر” ه، بنەچە ئاشوریە و کوردێنراوە و کراوەتە “موکر” و بەشی دووەمی ناوەکە بریتیە لە “یان” ی کوردی/میدی/هوری.\nوێنەکە: وێنەی کۆمەڵێک ئافرەتی ناوچەی موکریانە کە لە سەدەی ڕابردوودا گیراوە.\n– بەدڵیسی، شەرەفخان (٢٠٠٦)، شەرەفنامە، دەزگای ئاراس، کوردستان-عیراق\n– Bruce, T. (2006) The Routledge Handbook of the Peoples and Places of Ancient Western Asia, The Routledge, UK.\n– King, L.W. (1904) Studies in Eastern History. Records of the reign of Tukulti-Ninin 1, King of Assyria about 1275 B.C, Luzac and Co., London.\nPrevious پیر شالیاری زەردەشتی یان پیر شالیاری یارسانی فەیلەسوف؟\nNext بابە سەرهەنگی دەودان، ئەو کەسەی کە نزیکی زیاتر لە هەزار ساڵ لەمەوبەر بە زاراوەی هەورامی کۆنترین دووبەیتە شیعری کوردانەی گوتووە، کێ بوو؟\nبەیەكگەیشتنی كورد و چیكینگەكان


لیژنه هاوبه‌شه‌كان ده‌ست به‌سه‌ر بڕێكی زۆر تام و بۆندا ده‌گرن\nلیژنه هاوبه‌شه‌كان ده‌ست به‌سه‌ر بڕێكی زۆر تام و بۆندا ده‌گرن كه‌له دروستكردنی خواردنه‌كاندا به‌كارده‌هێنرێت.\nئاوێنە، راگەیاندنی قایمقامیەتی سلێمانی: له‌لایه‌ن لیژنه‌ی كۆگاكانی لیژنه هاوبه‌شه‌كانی قائیمقامیه‌تی سلێمانیه‌وه ده‌ست به‌سه‌ر بڕێكی زۆر تام و بۆنی ماوه به‌سه‌رچودا دا ده‌گرن كه‌له ئاماده‌كرن و دروستكردنی خواردن و خواردنه‌وه و شه‌ربه‌تدا به‌كارده‌هێنرێت.\nبڕی تام و بۆنه ده‌ست به‌سه‌ردا گیراوه له 5 كارتۆن و 9 شوشه‌ی یه‌ك كیلۆیی پێك هاتوه كه له‌كۆگاكانی بازاڕی ڕاپه‌ڕین به‌هاوڵاتیان و دوكانداران فرۆشراوه.\nبه‌فه‌رمانی قائیمقامی سلێمانی و له‌لایه‌ن لیژنه‌ی تایبه‌ته‌وه له‌ناوچه‌ی تانجه‌رۆی شاری سلێمانی ته‌واوی ئه‌و تام و بۆنه‌ی ده‌ستی به‌سه‌ردا گیراوه له‌ناوده‌برێت و خاوه‌نه‌كه‌شی روبه‌وری رێكاری یاسایی ده‌كرێته‌وه.\nلیژنه‌ی كۆگاكان، لیژنه‌یه‌كی تایبه‌ته به سه‌ردانكردنی ئه‌و كۆگایانه‌ی كاڵاوشمه‌كه‌كانی تێدا عه‌مبار ده‌كرێت تا دڵنیا بێته‌وه له‌وه‌ی كۆگاكان پابه‌ندی مه‌رج و رێنمایه‌كانی كاركردنن و له‌لایه‌ن كه‌سانی پسپۆڕ و شاره‌زاوه پشكنین بۆ ئه‌وكاڵاوشمه‌كانه ده‌كات كه‌له‌لایه‌ن هاوڵاتیانه‌وه به‌كارده‌هێنرێت، له‌كاتی‌هه‌بونی سه‌رپێچی، شوێنه‌كه و خاوه‌نه‌كه‌ی روبه‌روی رێكاری یاسایی پێویست ده‌كاته‌وه.


📊 بەرهەمی نەوتی شیواشۆک لە 140 هەزار بەرمیلی رۆژانەوە دابەزیوە بۆ 16 هەزار | 🏷 پۆل: ئامار و راپرسی | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nبەرهەمی نەوتی شیواشۆک لە 140 هەزار بەرمیلی رۆژانەوە دابەزیوە بۆ 16 هەزار\nبەهۆی کەمبوونەوەی زیاتر لە 86%ی نەوتی کێڵگەی نەوتی شیواشۆک بەدواداچوون دەکرێت و وەزارەتی سامانە سروشتییەکانیش لێکۆڵینەوە لەو بابەتەدا دەکات.\nپەرلەمانتارێکیش ئاشکرای دەکات، ئاشتی هەورامی پێی گوتوون لە دهۆکیش دوو بیرە نەوت وشکیان کردووە.\nگۆران ئازاد، ئەندامی پەرلەمانی کوردستان، کە بەدواداچوونی لەسەر بابەتەکە کردووە بە (باس)ی راگەیاند، لە بارەی کەمبوونی هەناردەی نەوتی شیواشۆکەوە سەردانی وەزیری سامانە سروشتییەکانیان کردووە، گوتی: ”لە کێڵگەی نەوتی شیواشۆک، کەمتر لە 18 هەزار بەرمیل نەوتی رۆژانە دەردەهێنرێت“.\nئاماژەی بەوەش دا، ساڵی پار ئەو کاتانە رۆژانە بەرهەمی شیواشۆک 70 هەزار بەرمیل بوو، لە کاتێکدا لە سەرەتادا رۆژانە 140 هەزار بەرمیل نەوت دەردەهێنرا، لە ساڵی 2015دا ئەو رێژەیە بۆ 72 هەزار بەرمیل نەوتی رۆژانە کەمی کرد و لە ساڵی 2016 بووە 60 هەزار بەرمیل و ئێستاش 18 هەزار بەرمیل نەوتی رۆژانەی لێ دەردەهێنرێت، بۆیە لە 86%ی بەرهەمەکەی کەمی کردووە.\nپێی وایە بۆ بەرهەمی زیاتر فشاری زۆر لە بیرە نەوتەکان کراوە، بۆیە پێکهاتەکانی زەوی لەو کێڵگە نەوتییانە تێکچوونە و بووەتە هۆی دابەزرینی نەوتەکەی.\nجەختی کردەوە، دوای ئەوەی یاداشتی داوەتە وەزارەتی سامانە سروشتییەکان، لەگەڵ وەزیری سامانە سروشتییەکان و بریکاری وەزارەتەکە کۆ بووەتەوە.\nکێڵگەی نەوتی شیواشۆک لە سنووری قەزای کۆیە 23 بیرە نەوتی هەیە، بەڵام ئێستا تەنیا 19بیریان بەرهەمیان هەیە، لە سەرەتاکانی ساڵی 2000وە نەوت لە کێڵگەی شیواشۆک دەردەهێنرێ.\nئەو پەرلەمانتارەی یەکێتی جەختی کردەوە، لە ساڵی 2015دا لەسەر کەمبوونەوەی هەناردەی نەوتی شیواشۆک راپۆرتێکیان پێشکەش بە حکوومەتی هەرێمی کوردستان کرد، گوتیشی: ”وەزیری سامانە سروشتییەکان پێی ڕاگەیاندین، کاریان لەسەر راپۆرتەکەی ساڵی 2015 کردووە، ئەگەر نا، ئێستا بلۆکە نەوتەکانی شیواشۆک زۆر لەم رێژەیەی ئێستا کەمتری هەناردە دەکرد“.\nلە درێژەی قسەکانیدا گوتیشی: ”ئاشتی هەورامی پێی ڕاگەیاندین، لیژنەیەکی لێکۆڵینەوەیان لەو بارەیەوە پێکهێناوە کە کۆمپانیایەکی بیانییە و دواتر ئەنجامی لێکۆڵینەوەکەتان بۆ دەنێرین و وەک ئاشتی هەورامیش گوتی، کەمکردنی دەرهێنانی نەوت هەر لە کۆیە رووی نەداوە و لە دهۆکیش دوو بیر وشکییان کردووە“.\nئەو پەرلەمانتارە روونی کردەوە، لە ڕێژەی بەرهەمهاتووی نەوتی شیواشۆک، بەشێکی دەچێت بۆ پاڵاوگەی بازیان و ئەوەی تر بە بۆڕی دەچێت بۆ بەندەری جەیهان.\nبیلال سەعید، رۆژنامەنووسی کەرتی وزە بە (باس)ی راگەیاند، 10 بیرە نەوت لە شیواشۆک وشکیان کردووە و دوا داتای بەرهەمهێنان گەیشتووەتە 16 هەزار و 900 بەرمیل، گوتی: ”کۆمپانیای گەنەڵ ئێنرجی، لەگەڵ کۆمپانیایەکی دانیمارکی کار لەو کێڵگەیەدا دەکەن و بەپێی راپۆرتەکانیان بەردەوام یەدەگی نەوتی کۆمپانیاکە کەم دەکات“.\nروونی کردەوە، پێشووتر بەپێی راگەیاندراوی کۆمپانیاکە، لە کۆتایی ساڵی 2015دا یەدەگی نەوتی شیواشۆک 179 ملیۆن بەرمیل بووە و ئێستا بووەتە 59 ملیۆن بەرمیل.\nسەبارەت بە هۆکارەکەی گوتی: ”زیادبوونی ئاو لەنێو ئەو بیرە نەوتییانەدا هۆکارێکە و ئەوەش مەترسییەکی زۆری لەسەر کۆی بیرە نەوتییەکان دروست کردووە، هۆکارێکی تریشی بۆ فشاری کۆمپانیاکە و حکوومەت بووە، بۆ هەناردەکردنی نەوتی زیاتر، هەروەها نۆژەن نەکردنەوەی بیرەکان و لێنەدانی بیری تازە هۆکارێکی ترە لە کەمبوونەوەی نەوتی کێڵگەکە، ئەگەر چارەسەری کێشەکان نەکرێت ئەوا مەترسیی وشکبوونیان هەیە“.\nئاژانسی بۆمبێرگ بڵاوی کردووەتەوە، بەهۆی کەمبونەوەی نەوتی شیواشۆک، بەهای پشکەکانی کۆمپانیای گەنەڵ ئینێرجی، کە سەرکاری کێڵگە نەوتییەکەیە، 25% داکەوتووە و تا کۆتایی ساڵی 2016 حکوومەتی هەرێمی هەرێمی کوردستان 240 ملیۆن دۆلاری کۆمپانیاکە قەرزار بووە.\n 📡 ماڵپەڕ | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەڕی باسنیوز - 11-04-2017\n📅 رۆژی دەرچوون: 11-04-2017\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Apr 11 2017 8:50AM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Apr 11 2017 8:50AM باشترکراوە\n1. 👁 11-04-2017\n🏰 شيواشۆک-خەلەف | 🏷 پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nشيواشۆک-خەلەف، گوندێکە سەر بەشارەدێی(تەقتەق) ی شارۆچکەی(کۆيە)ی شاری هەولێر.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (ئاراس ئیلنجاغی)ەوە لە: Oct 22 2018 8:39AM تۆمارکراوە\n🏰 شيواشۆکی قەڵەم | 🏷 پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nشيواشۆکی قەڵەم-کوردان، گوندێکە سەر بەشارەدێی(شۆڕش)ی شارۆچکەی کۆيەی شاری هەولێرە.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (ئاراس ئیلنجاغی)ەوە لە: Oct 23 2018 6:58AM تۆمارکراوە\n🏰 شیواشۆک | 🏷 پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nگوندێکی سەربە شارۆچکەی کۆیەکۆیەیە و زۆر دەوڵەمەندە بە نەوت. ساڵانێکە دەستەڵاتی یەکێتی نەوت لەم بیرە دەردەهێنێت.\nسەرچاوەی وێنە: ماڵپەڕی ئاوێنە\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Aug 26 2010 3:05PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Aug 29 2018 9:41AM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 45 KB Aug 26 2010 3:05PM هاوڕێ باخەوان\n🏰 شیواشۆک خەلەف | 🏷 پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nگەڕەکێکی گوندنشینە لە شارەدێی تەق تەقتەق تەق سەر بە شارۆچکەی کۆیەکۆیە ی هەولێرهەولێر.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (جوان عومەر ئەحمەد)ەوە لە: Jul 10 2019 11:00PM تۆمارکراوە\n1. 👁 ئیلینجاغی بچوک\n2. 👁 ئیلینجاغی گەورە\n3. 👁 تاڵەبانی بچوک\n4. 👁 تەکەلتو\n5. 👁 چۆم حەیدەر\n6. 👁 ساتو قەلا کارێز\n7. 👁 شیوە جان\n8. 👁 قوڕە بەرازی بچوک\n9. 👁 قوڕە بەرازی گەورە\n10. 👁 گرمک ساتو قەلا\n11. 👁 گەرمەک تەق تەق\n12. 👁 مخرس\n13. 👁 مەلا زیاد\n14. 👁 ناسرئاغا\n15. 👁 کانی لەلە\n16. 👁 کونە گورگ\n17. 👁 کۆیە\n🏰 شیواشۆک قەلەم | 🏷 پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨


راپۆرتێكی نێودەوڵەتی: لە عێراق چارەنووسی یەك ملیۆن هاووڵاتی نادیارە\nمەسرور بارزانی و سەرۆک وەزیرانی ئیتاڵیا لە کۆبوونەوەدان\nله سلێمانى كه‌سێك به تۆمه‌تی فێڵكردن دەستگیر كرا\nپۆلیسى ڕاپه‌ڕین له‌باره‌ى گیانله‌ده‌ستدانى كه‌سێك له قه‌ڵادزێ زانیارى بڵاو ده‌كاته‌وه\n20 کانونی دووەم 2020\nفشار يان سترێس، يه‌كێكه له‌و حاڵه‌ته باوانه‌ى، كه هه‌موو كه‌سێ به لايه‌نى كه‌مه‌وه چه‌ند جارێك له قۆناغ و كاتى جياواز له ژيانيدا تووشى ده‌بێت و كه‌م و زۆر كاريگه‌ریى له‌سه‌ر بارى ده‌روونى و جه‌سته‌يى جێ ده‌هێڵێت. هه‌ستكردن به فشار به بڕێكى كه‌م، ده‌شێ هانى مرۆڤ بدات بۆ ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ى كێشه‌كانى ژيانى ڕۆژانه، يان چوونه ناو ئه‌زموونێكى نوێ، يان ئه‌نجامدانى كارێك، به‌ڵام كاتێ كه بڕه‌كه‌ى زۆر ده‌بێت و بۆ ماوه‌يه‌كى درێژخايه‌ن ڕوو ده‌دات، ئه‌وا كاريگه‌ریى نێگه‌تيڤى بۆ سه‌ر ته‌واوى ژيانى ئه‌و كه‌سه ده‌بێت. له‌م بابه‌ته‌دا باسى چۆنێتیى ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ى ئه‌و فشاره ده‌روونيیانه ده‌كه‌ين.\nپ: چۆن بتوانم به‌سه‌ر ئه‌و فشاره ده‌روونيانه‌دا زاڵ ببم كه په‌يوه‌ندييان به ئيشه‌كه‌مه‌وه هه‌يه؟\nو: بۆ زاڵبوون به‌سه‌ر ئه‌و فشارانه‌ى، كه په‌يوه‌ندييان به ئيشه‌كه‌ته‌وه هه‌يه، پێويسته سه‌ره‌تا له‌وه دڵنيا بيت، كه ئايا تۆ له‌و بۆچوونه‌تدا ڕاستيت، به واتايه‌كى ديكه، ئايا به‌ڕاستى هۆكارى لۆژيكى بۆ هه‌ستكردن به‌و فشاره هه‌ن، يان ته‌نيا په‌يوه‌ندیى به هه‌ستياریى خۆته‌وه هه‌يه. بۆ ئه‌مه په‌نا ببه به‌ر هاوڕێ، يان هاوكارێكى نزيكت كه متمانه‌ت پێى هه‌بێت، تا له پشتڕاستكردنه‌وه‌ى هه‌ستكردن به‌و فشارانه يارمه‌تيت بدات. ئه‌گه‌ر كێشه‌كه ته‌نيا په‌يوه‌ندیى به خۆته‌وه هه‌بوو، واته كاره‌كه‌ت شتێكى وا ديارى تيادا به‌دى نه‌كرا كه ببێته هۆى ئه‌و هه‌سته نێگه‌تيڤانه‌ت، ئه‌وا هه‌وڵ بده ئه‌و ئاسته‌نگانه له‌به‌رده‌مى خۆت لابه‌ره، كه وات لێ ده‌كه‌ن هه‌ست به فشار بكه‌يت. بۆ نموونه، هه‌وڵدان بۆ به‌ڕێوه‌بردنى كاره‌كه‌ت به شێوازێكى باشتر، چونكه چه‌نده بتوانيت كۆنترۆڵى ئيشه‌كه‌ت بكه‌يت و به‌باشى به‌ڕێوه‌ى به‌ريت، هێنده زياتر هه‌ست به دڵخۆشى ده‌كه‌يت و دڵه‌ڕاوكێت كه‌م ده‌بێته‌وه، كه ده‌بێته هۆى هه‌ستكردن به فشار.\nئه‌گه‌ر زانيت ئه‌و فشاره په‌يوه‌ندیى به كاره‌كه‌ت، يان به‌رپرس و به‌ڕێوبه‌ره‌كه‌ته‌وه هه‌يه، ئه‌و كاته هه‌وڵى ئه‌مانه بده:\n- ئه‌گه‌ر ده‌زانى كارێكى باشترت ده‌ست ده‌كه‌وێ، واز له‌و كاره بهێنه، يان به لايه‌نى كه‌مه‌وه، سه‌ره‌تا به‌شه‌كه‌ت بگۆڕه.\n- ئه‌گه‌ر ناتوانى كاره‌كه‌ت بگۆڕى، ئه‌وا هه‌وڵ بده ڕوانينت بۆ كاره‌كه‌ت بگۆڕه، بۆ نموونه، له‌و ڕووه‌وه بيرى لێ بكه‌ره‌وه كه ئه‌وه كارى تۆيه، يان تۆ له‌دواى ساڵانێكى زۆر له شه‌ونخوونى و خوێندن به‌و كاره گه‌يشتوويت، واته دياره كاره‌كه‌ت به‌هاى خۆى هه‌يه و هه‌موو كه‌سێ ناتوانێ به‌و پله و پايه‌يه بگات. يان له‌و ڕووه‌وه بيرى لێ بكه‌ره‌وه، كه تۆ به‌و كاره چه‌نده خزمه‌تى كه‌سانى ديكه ده‌كه‌يت، بۆ نموونه كاركردن له نه‌خۆشخانه، په‌روه‌رده و فێركردن، ژينگه‌پارێزى...هتد. بێ گومان هه‌رچى كار هه‌يه به‌ها و گرنگیى خۆى بۆ سوودى گشتیى خه‌ڵك هه‌يه.\n- ئه‌گه‌ر كه‌سێ له شوێنى كاره‌كه‌ت، بۆ نموونه به‌ڕێوبه‌ر، يان به‌رپرسى به‌شه‌كه‌ت، بووەته هۆى دروستكردنى ئه‌و فشاره بۆت، هه‌وڵ بده شێوازى په‌يوه‌نديت له‌گه‌ڵيدا بگۆڕى. له‌جياتى ئه‌وه‌ى سه‌رنجت له‌سه‌ر لايه‌نه خراپه‌كانى بێت، لايه‌نه باش و خاڵه به‌هێزه‌كانى ببينه و سووديان لێ وه‌ربگره.\n- ڕاهێنانى هه‌ناسه‌دان به قووڵى، هه‌موو سه‌رى سه‌عاتێ جارێك دووباره‌ى بكه‌ره‌وه، به لووت به خاوى هه‌ناسه هه‌ڵمژه، بۆ سێ چركه بوه‌سته، ئينجا به خاوى له ڕێى ده‌مه‌وه هه‌ناسه بده‌ره‌وه. ئه‌مه يارمه‌تيت ده‌دا بۆ هێوركردنه‌وه‌ى بارى ده‌روونيت هه‌موو كاتێك.\nپ: ژيانى كۆمه‌ڵايه‌تيم سه‌خته و هه‌ست به فشارێكى زۆر ده‌كه‌م، چۆن ڕووبه‌ڕووى ببمه‌وه؟\nو: ئه‌گه‌ر فشاره ده‌روونيیه‌كه‌ت به هۆى ژيانى كۆمه‌ڵايه‌تييه‌وه بێت، پێويسته هۆكاره‌كانى ده‌ستنيشان بكه‌يت، بۆ نموونه، ئايا ئه‌و فشاره په‌يوه‌ندیى به كه‌سێكه‌وه هه‌يه، ئه‌گه‌ر ده‌توانى له‌و كه‌سه دوور بكه‌ره‌وه و يه‌كجاری بڕيار بده كه ژيانێكى تازه ده‌ست پێ بكه‌يت. ئه‌گه‌ر كه‌سێ دروستى كردووه، كه مه‌حاڵه لێى دوور بكه‌ويته‌وه، بۆ نموونه، دايك و باوكى نه‌خۆش، يان منداڵى نه‌خۆش، يان خوشك و براى كێشه‌دار، ئه‌وا پێويسته ڕوانگه‌ت به‌رامبه‌ر به كێشه و گرفته‌كانيان بگۆڕى و چه‌نده له تواناتدايه هه‌وڵى يارمه‌تيدانيان بده‌يت. هه‌رچييه‌ك، كه ناتوانى بيرى لێ مه‌كه‌ره‌وه، چونكه ئه‌وه فشار دروست ده‌كات و به‌مه تۆش زيان به ته‌ندروستیى جه‌سته‌يى و ده‌روونیى خۆت ده‌گه‌يه‌نيت و ناتوانى وه‌ك پێويست هاوكارييان بكه‌يت. هه‌وڵ بده هه‌رچى ده‌توانى درێغى نه‌كه‌يت له ئه‌نجامدانى، تۆ ويژدانى خۆت ئاسووده بكه و ئيدى ئه‌وه‌ى ده‌مێنێته‌وه له ده‌ستى تۆدا نييه.\nپ: خراپیى بارى ئابوورى فشارێكى زۆرى بۆ دروست كردووم، چى بكه‌م تا كه‌مێ ئاسووده بم؟\nو: بارى ئابوورى يه‌كێكه له هۆكاره سه‌ره‌كييه‌كانى هه‌ستكردن به فشارى ده‌روونى، ته‌نيا ده‌توانم بڵێم، هه‌وڵدان و گه‌ڕان به شوێن ده‌رفه‌ت و بوارى كاركردنى شه‌ريفانه، باشترين ڕێگه‌يه بۆ چاره‌سه‌ركردنى بارى ئابووريت و ڕه‌وينه‌وه‌ى فشاره‌كانت. وه‌ك ده‌زانين، له‌م سه‌رده‌مه‌دا ئه‌سته‌مه خێزان بتوانێ به ده‌رامه‌تى تاكه‌كه‌سێ ژيانى به‌ڕێوه بچێ، هه‌وڵ بده هانى هه‌موو ئه‌ندامانى خێزانه‌كه‌ت، ئه‌وانه‌ى ته‌مه‌نيان له‌سه‌روو هه‌ژده ساڵه‌وه‌يه بده، تا هه‌ر يه‌كه و له لاى خۆيه‌وه كارێك بكات، چه‌نده ساده‌ش بێت و چه‌نده پاره‌ى كه‌ميش په‌يدا بكات، مه‌رج نييه هه‌موو كارێك پێويستى به بڕوانامه و سه‌رمايه‌ى زۆر هه‌بێت.\nپ: ئه‌ى به‌گشتى چى باشه بۆ ڕزگاربوون له هه‌ر جۆرێكى فشار؟\nو: بيركردنه‌وه به شێوه‌يه‌كى پۆزه‌تيڤانه گرنگترين خاڵه، هه‌روه‌ها ڕوانين له ژيان به هه‌موو كێشه و سه‌ختييه‌كانييه‌وه وه‌ك دەرفەتێكى ناوازه. كه دووباره نابێته‌وه، هه‌روه‌ها ڕوانين له ژيان به دڵ و ده‌روونێكى گه‌شبينانه‌وه. ده‌شێ سوود له‌م خاڵانه وه‌ربگرى، ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر هه‌موويشيان په‌يڕه‌و نه‌كه‌يت:\n- ڕاهێنانى وه‌رزشى، يان ته‌نيا ڕۆيشتن به پێ، ڕۆژى نيو سه‌عات.\n- سه‌ردانى پزيشك و دڵنيابوون له ته‌ندروستيت، چونكه نائارامى به‌رامبه‌ر ته‌ندروستيت و هه‌ستكردن به ئازار هه‌ر جاره و له شوێنێكى جه‌سته‌دا، يه‌كێكه له نيشانه‌كانى فشارى ده‌روونى.\n- دووركه‌وتنه‌وه، يان هيچ نه‌بێت هه‌وڵدان بۆ كه‌مكردنه‌وه‌ى جگه‌ره‌كێشان و خواردنه‌وه كهوولييه‌كان، چونكه ته‌نيا به‌شێوه‌يه‌كى كاتى سووديان هه‌يه و له مه‌وداى درێژخايه‌ندا كێشه‌ى جه‌سته‌يى زۆر خراپت بۆ دروست ده‌كه‌ن.\n- پێكه‌نين يه‌كێكه له ڕێگه‌چاره باشه‌كان.\n- خواردنى دروست، بايه‌خدان به خه‌و و ڕه‌خساندنى هه‌ل بۆ حه‌وانه‌وه و كردنى ئه‌و شتانه‌ى كه خۆت حه‌زت لێيانه.\n- بايه‌خدان به په‌يوه‌ندييه كۆمه‌ڵايه‌تیيه‌كان له‌گه‌ڵ ئه‌و كه‌س و هاوڕێيانه‌ى كه وزه‌ى باشت پێ ده‌به‌خشن.


روانینی رۆژ -ئه‌وه‌ی له شه‌ڕ نیه شێره\nروانینی رۆژ -لە پەراوێزی دانپێدانانی وەزیری ئیتلاعاتی کۆماری ئیسلامی بە تیرۆری نەیاران دا! 27 / 12 / 2014 روانینی رۆژ - یەکیەتیی ئۆپۆزیسیۆن، تاکە رێگای بەربەرەکانی لەگەڵ سانسۆری رێژیم 25 / 12 / 2014 روانینی رۆژ -مافی مرۆڤ لای ئێمه‌و، لای ئه‌وان! 23 / 12 / 2014 روانینی رۆژ -پێشەواو زیندانبانێکی زیندانیی و زیندانییەکی سەربەست 22 / 12 / 2014 روانینی رۆژ -رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و قووڵتربوونەوەی کێشەکان 21 / 12 / 2014


- بەریتانیا دەبێتە یەكەم وڵات كە لە یەكێتیی ئەوروپا رۆیشتبێتە دەرەوە\n- یەكێتیی ئەوروپا 66 ملیۆن دانیشتوو لەدەستدەدات و ژمارەی دانیشتووانی دەبێتە 446 ملیۆن كەس\n- رووبەری یەكێتیی ئەوروپا بە رێژەی 5.5% بچووكدەبێتەوە\n- ئاڵای بەریتانیا لە پەرلەمانی یەكێتییەكە دەهێنرێتە خوارەوە و نامێنێت\n- نوێنەرانی بەریتانیا كە ژمارەیان 73كەسە لە مانگی ئایاری ئەم ساڵ كورسییەكانیان لە پەرلەمانی یەكێتیی ئەوروپا بەجێدەهێڵن\n- لەو كورسییانە 27كورسی دابەشدەكرێن بەسەر نوێنەری وڵاتەكانی دیكەی ئەندام لە یەكێتییەكە\n- كورسییەكانیتر كە ژمارەیان 46كورسیە بۆ ئەندامانی داهاتووی یەكێتییەكە دەهێڵدرێنەوە\n- بەریتانیا هیچی دیكە ناتوانێت كاندیدی بۆ كۆمیسیۆنی ئەوروپا هەبێت\n- بۆریس جۆنسن یان هەر سەرۆكوەزیرانێكی دیكەی بەریتانی بانگهێشت ناكرێت بۆ كۆبوونەوەی سەركردەكان لە ئەنجوومەنی ئەوروپا\n- وەزیرەكانیشیان ناتوانن لە كۆبوونەوەكانی ئەنجوومەنەكە بەشداربن\n- بەریتانییەكان ناتوانن هیچ پۆستێك لە برۆكسل بەدەستبێنن مەگەر رەگەزنامەی وڵاتێكی دیكەیان هەبێت كە ئەندام بێت لە یەكێتییەكە\n- تاوەكو كۆتاییهاتنی قۆناخی راگوزەر، بەریتانیا بەشداردەبێت لە دابینكردنی بودجەی یەكێتیی ئەوروپا\n- ئەو بڕە بودجەیەی كە بەریتانیا بۆ یەكێتییەكە دابینی دەكات، دووەم گەورەترین بڕە بودجەیە لەدوای بڕە بودجەی ئەڵمانیا\nریچارد كۆربێت، پەرلەمانتاری بەریتانیایە لە پەرلەمانی ئەوروپا و دەڵێت "ئەمە لە بنەڕەتەوە یەكێكە لە خەمگینییەكان، ئەمە كۆتاییهاتنی چەندساڵەی بەشداریمانە لە پەرلەمانی ئەوروپا. دۆستاییەتیی زۆرمان دروستكرد و هەمووی بەرەو كۆتایی دەچێت. ئێمە یارمەتیدەربووین یەكێتیی ئەوروپا دیموكراتتربێت، ئێمە یارمەتیدەربووین سیاسەتی باشتر داڕێژین، هاوكات توڕەیشین، چۆن گەیشتین بەم قۆناخە؟ چۆن بەو پێگەیە گەیشتین؟"\n2189 جار بینراوە\nبەریتانیا.. دەنگدان بەردەوامە


بگەڕێ بە ناو 418000 هەواڵ و بابەتدا، لە زیاتر لە 42 سەرچاوەوە.\nئەمڕۆ پارتی و یەکێتی و گۆڕان سێ قۆڵی کۆدەبنەوە\nDecember 8th, 2020 NRT\nئه‌مڕۆ كۆبونه‌وه‌ی سێقۆڵی هه‌ریه‌كه له پارتی، یه‌كێتی و گۆڕان له سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێمی كوردستان به‌ڕێوه‌ده‌چێت، ئەمەش دوای ئەوە دێت کە لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا شاندێکی پارتی لەگەڵ یەکێتی و گۆڕان لە سلێمانی کۆبوویەوە.\nخۆپێشاندان لە سەید سادق؛ ناوچەی پارتی سووتێندرا\nDecember 7th, 2020 ڕووداو\nبافڵ تاڵەبانی بە سەرۆکایەتیی شاندێکی یەکێتی لەگەڵ گۆڕان کۆدەبێتەوە\nیەکێتی و ئەنجوومەنی عەرەبی لە کەرکووک لەسەر چوار خاڵ رێککەوتن\nلە پیرەمەگروون خۆپێشاندەران هێرش دەکەنە سەر بارەگای چەند حیزبێک\nیەکێتی و پارتی: سێشەممەی داهاتوو لە سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان کۆبوونەوەی سێقۆڵی دەکەین\nپارتی و یەکێتی راگەیەنراوێکی هاوبەشیان بڵاوکردەوە\nDecember 6th, 2020 NRT\nدوای ئەوەی ئەمڕۆ شاندێکی پارتی گەیشتە سلێمانی و لەگەڵ یەکێتی کۆبووەوە، لە راگەیەنراوێکی هاوبەشدا باسیان لەوەکردووە، کە لە کۆبوونەوەکەیاندا گفتوگۆیان لەبارەی پەیوەندی نێوانیان و رەوشی هەرێم کردووە.\nپارتی چاوەڕوانی چی لە یەكێتی و گۆڕان دەكات؟\nDecember 6th, 2020 نه‌وا\nشاندی پارتی دەچێتە سلێمانی و لەگەڵ یەکێتی و گۆڕان کۆدەبێتەوە\nئەمڕۆ شاندێکی پارتی دێتە سلێمانی و لەگەڵ یەکێتی و گۆڕان کۆدەبێتەوە\nوابڕیارە ئەمڕۆ یەکشەممە، شاندێكی پارتی سەردانی سلێمانی بكات و لەگەڵ هەریەكە لە گۆڕان و یەكێتی كۆببێتەوە. میدیاکانی یەکێتیش بڵاویانکردەوە، تەوەری سەرەکی کۆبوونەوەکەی حزبەکەیان لەگەڵ پارتی لەبارەی موچەوە دەبێت.\nDecember 5th, 2020 ڕووداو\nسبەی شاندێکی پارتی دێتە سلێمانی و لەگەڵ یەکێتی و گۆڕان کۆدەبێتەوە\nوتەبێژی بزوتنەوەی گۆڕان رایگەیاند، سبەی یەكشەممە، شاندێكی پارتی سەردانی سلێمانی دەكات و لەگەڵ هەریەكە لە گۆڕان و یەكێتی كۆدەبێتەوە.\nئەنجومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندی یەكێتی بڕیارێکی سەرکردایەتی یەکێتی رەتدەکاتەوە\nDecember 3rd, 2020 NRT\nئەنجومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندی یەكێتی داوای لەحكومەتی هەرێم کرد، سیاسەتی ئابوری و دارایی خۆی، بەشێوەیەك ساغ بكاتەوە كە دڵنیایی بەڕای گشتی بدات و هاوکات، سڕكردنی مەلا بەختیاریش لەلایەن سەركردایەتی یەكێتیەوە رەتدەکاتەوە.\nئەنجوومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندیی یەکێتی سڕکردنی مەلا بەختیاری رەتکردەوە\nDecember 3rd, 2020 ڕووداو\nDecember 3rd, 2020 وێستگه


کوردیپێدیا - مەکتەبی سیاسی یەکێتی: داوای راگرتنی دەستبەجێی بۆردومانەکان دەکات\n📝 مەکتەبی سیاسی یەکێتی: داوای راگرتنی دەستبەجێی بۆردومانەکان دەکات | پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nمەکتەبی سیاسی یەکێتی: داوای راگرتنی دەستبەجێی بۆردومانەکان دەکات\nبەتوندی ئیدانەی بەردەوام بوونی بۆردومانەکانی فڕۆکەکانی تورکیا بۆ سەرخاکی هەرێمی کوردستان دەکەین بەتایبەتی ئەو بۆردومانانەی ئەمڕۆ بۆ سەر گوندەکانی بناری قەندیل کە شەهیدبوون و برینداربوونی چەندین هاووڵاتی لێکەوتەوە، بۆیە داوای راگرتنی دەستبەجێی بۆردومانەکان و قەرەبووکردنەوەی زیانلێکەوتووانیش دەکەین، داواش دەکەین هەرچی زووە لایەنەکان بگەڕێنەوە بۆ درێژەدان بەپڕۆسەی ئاشتی.\nجگە لەشەهیدبوون و برینداربوونی هاووڵاتیان، جگە لەڕووخانی خانوو و سووتانی رەزو باخی هاووڵاتیان و زیانگەیاندنی زۆر بەناوچەکە، بەردەوام بوونی بۆردومانەکان بۆتە هۆی ئەوەی کە دانیشتووانی ئەو ناوچانە بەناچاری ماڵ و حاڵی خۆیان بەجێبهێڵن و ئاوارە ببن، بۆیە داواکارین هەرچی زووە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و رێکخراوەکانی مافی مرۆڤیش بێنە دەنگ و کار بۆ راوەستانی ئەو بۆردومانانەو راگرتنی قەتڵوعامی هاووڵاتیان و ئاوارەبوونی دانیشتووانی ئەو ناوچانە بکەن.\nوتەبێژی مەکتەبی سیاسیی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Aug 1 2015 12:55PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Aug 1 2015 12:56PM باشترکراوە


پیرانشار - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nدیمەنێکی شاری پیرانشار\nپۆتانەکان: 36°41′40″N 45°08′30″E / 36.69444°N 45.14167°E / 36.69444; 45.14167پۆتانەکان: 36°41′40″N 45°08′30″E / 36.69444°N 45.14167°E / 36.69444; 45.14167\n١٤٥٠ مەتر (٤٬٧٦٠ پێ)\nکوردیی ناوەندی، (موکریانی)\nئیسلام سونی، (شافعی)\nپیرانشار شارێک لە باشووری ڕۆژاوای پارێزگای ورمێ و ڕۆژھەڵاتی کوردستانە. پیرانشار لە ڕووی دابەشکارییە کارگێڕییەکانی دەوڵەتی ئێرانەوە، لە ڕوانگەی دیمۆگرافییەوە، لە ڕۆژھەڵاتی ھەرێمی زمانی-فەرھەنگیی کوردستان ھەڵکەوتووە. لە ڕووی دابەشکارییەکانی ھەرێمە کوردنشینەکان و تایبەتمەندییەکانی فەرھەنگی، پیرانشار بەشێکە لە ھەرێمی موکریان.\nشاری پیرانشار بە پێوانەیی ١٦٠٠ کیلۆمەتر چوارگۆشە کەوتووەتە ٤٥ پلە و ٣٦ خولەکی درێژایی ڕۆژھەڵاتی و ٣٧ پلە و ١٦ خولەکی پانایی باکوور. لە باکووری رۆژاوا لەگەڵ شاری شنۆ بە ٤٧ کیلۆمەتر، لە باکوور شاری نەغەدە بە ٤٧ کیلۆمەتر، لە باکووری ڕۆژھەڵات شاری مەھاباد بە ٧٥ کیلۆمەتر، لە باشووری شاری میراوە بە دووری ٤٥ کیلۆمەتر و ھەروەھا شاری سەردەشت بە ٩٥ کیلۆمەتر و لە ڕۆژاوا لەگەڵ باشووری کوردستان سنووری ھەیە.\nژمارەیی ماڵ و دانیشتوان بەپێی سەرژمێری ساڵی ١٣٩٥ ی ھەتاوی: خانەوار: ٢٧٦١٧ دانیشتوان: ١٣٨، ٨٦٤ ژن: ٦٨٢٧٤ پیاو: ٦٨٤٠٣ خوێندەوار: ژن ٢٧٥١٦، پیاو ٣٧٩٣٩. نەخوێندەوار: ژن ١٩١٠٧، پیاو ٩٣٤٣.\nلێکۆڵینه‌وه کۆنینه‌ناسییه‌کان نیشان ده‌ده‌ن که مێژووی شارنشینی له ده‌شتی پیرانشار که شاری پیرانشار به‌شێکه له ئه‌و، ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ سه‌رده‌می برۆنز و سه‌رده‌می ئاسنی پێشامێژوو. شارستانی پیرانشار هه‌شت هه‌زار ساڵ مێژووی شارنشینی هه‌یه.\nله شاره مێژووییه‌کانی شارستانی پیرانشار، شاری کۆنه‌لاجانه. مێژووی کۆنه‌لاجان بۆ پێش ئیسلام و ده‌ورانی ساسانی ده‌گه‌ڕێته‌وه. ئاسه‌واری دۆزراوه له کۆنه‌لاجان دا له مۆزه‌ی ئازه‌ربایجان له شاری ورمێ دا نماییش دراوه. ئه‌م ئاسه‌وارانه پێوه‌ندیدار به دوودمانی ساسانین و چه‌ندین کتێبییان له ئاستی ناونه‌ته‌وه‌یی دا له سه‌ه‌ر نووسراوه. هه‌ر وه‌ها له گوندی ده‌ڵاوان دا که‌تیبه‌ی کاجین دۆزراوه‌ته‌وه که ئه‌ویش پێوه‌ندی هه‌یه به دوودمانی ساسانیه‌وه.\n٤ تایبەتمەندییەکانی واله‌ن‌ناسێتی (دێمۆگرافیکس)\n٤.٣ چنینەی دانیشتووان\n٥ داب و نەریت\n٨ ناوەندەکانی کەلتوور و ئەدەب و ھونەر\n٩.١ بازاڕچەی سەر سنوری پیرانشار\n١٣ ھۆی پێشکەوتن\n١٣.١ شوێنی نیزامی\n١٣.٢ بارودۆخی پێوەندی\n١٣.٣ بارودۆخی ئابووری\n١٤ که‌سانی ناسراو\n١٥ مەودای شاری پیرانشار لەگەڵ ناوەندی شارستانەکانی دیکەی پارێزگا\n١٦ مەودای شاری پیرانشار لەگەڵ ناوەندی پارێزگاکانی ئێران\n١٧ سنووری کارگێڕی ناوچەی پیرانشار بەپێی دوایین سەرژمێرییەکان\nناوی پیرانشار لە یەکێک لە شەخسیەتەکانی شاھنامەی فیردەوسی وەرگیراوە. پیران شەخسیەتێکی تورانیە لە شاھنامەی فیردەوسی، حەماسەنامەی نەتەوەییی ئێران دا. ھەروەھا پیران لە سەرچاوەگەلی دیکە وەک تەبەری و سەعالیبی دا ناوی براوە. بەپێی تەبەری، پیران پادشای خۆتەن و سپەھبۆدی ئەفراسیابی توران بوە. ئەو وەک کەسێکی ژیر و ھۆشمەند ناوی براوە کە ھەول و کۆشیشی ھێنانی ئاشتی بۆ نێوان ئێران و توران بوە. لە سەرچاوە کۆنەکانی ئێرانناسی دا، پیران و ئەغریرەت تەنیا کەسانێکن لە ناو تورانیان دا کە بە خۆشنێوی ناویان ھاتوە. پیران دەورێکی سەرەکی لە داستانی سیاوەش، لە داستانی کەیخوسرەو و داستانی بیژەن و مەنیژە دا دەگێڕێ.\nساڵی ١٣١٥ ھەتاوی (لە کاتی حکوومەتی ڕەزاشا) بە پیشنیاری سەعید نەفیسی نێوی ئەو شارە گۆڕدرا و بوو بە "پیرانشار". ئەساسی ناوگوزاری ئەو شارە بە پیرانشار لە لایەن دەوڵاتی ئێران و سەعیدی نەفیسی ەوە، پیران ی شاھنامەی فیردەوسی بوو کە لە شاھنامەی فیردەوسی دا وەک فەرماندە و سپەھبۆدێکی ھۆشمەند و لێھاتوو دەور دەگێڕێ و تا ببێت بە ئۆلگۆ بۆ پیرانشار وەک شارێکی نیزامی.\nھاوکات لەگەڵ گۆڕینی ناوی پیرانشار، شاری سولتان ئاباد بوو بە ئەراک، دوزداب بو بە زاھدان، ئێستەر ئاباد بوو بە گورگان، دێھکورد بو بە شەھری کورد و ساوجبولاغی موکری بوو بە مەھاباد.\nلە ناوچەی موکریان و بە تایبەت دەشتی پڕ پیت و بەرەکەتی لاجان و پیران، لێرەوار و لەوەڕگە و کانگا و سەرچاوەی ئاوی زۆر و ھەروەھا کەون بوونی ناوچەکە، بۆتە ھۆی ھەڵدان و پەرەئەستاندنی زیاتری ژیانی مادی و مەعنەوی دانیشتوان و بەم جۆرە گەنجینەیەکی پڕ بایەخیان پێشکەش بە شارەستانیەتی مرۆڤ کردووە ھەروەھا لە سەرەتاوە دەوڵەتەکان، خاوەن دەسەڵاتانی ناوچە و دەرودراوسێکان چاویان برێبووە ئەم خاکە و بە دەیان جار گوندەکانی کاول کران و خوێنی جوتیار و وەرزێران زەوی پێ دێرا.\nشوێنەواری بەجێ ماو لە ناوچەی پیرانشار، یادگاری سەردەمی شەڕ و گیانبەخت کردن، پاراستنی کولتوور و فەرھەنگ و مەزەب و ھەروەھا خۆڕاگرتن لە بەرانبەر ھێرشی داگیرکەران دایە.\nپیرانشار بەشێک لە موکریانی ئێستایە. ئەم وڵاتە لە ڕۆژگارانی مێژوویی‌دا ناوەکانی "مادی‌بچووک" و "مێد" و "مەیدیا" ناو بانگی دەرکردبوو. ئێستاش ئاسەواری قەڵاکانی پەسوێ، جەڵدیان، گردی مەرقەدی لاوێن، قۆڵی ئاسنگەران لە قەڵاتەڕەشێ و دەیان شوێنی تر یادگاری ئەو سەردەمەیە، ھەروەھا گردەکانی گردئاشەوان، قەرەخدر، قەڵاتی شیناوێ یادگاری دەورانی "ئۆرارتوویی"یان پێوە دیارە.\nھەندێک لە گوندەکانی مێژوویی شارستانی پیرانشار بریتین لە\nقەڵات و قەڵاتگە نیشاندەری ئاوایی گەورە و گرینگلە ڕابردودایە. ھەروەک دەزانین قەڵات و قەڵاتگە جێگای بەرز و بڵیندن کە بۆ ئەرکی پاسەوانی و پارێزگاری لە دانیشتوانی قەڵا یان خەڵکی ئاوایی و شار تەرخان کراون و یادگاری مێژوویی ھەر ناوچەیەکن. قەڵاتی جەڵدیان (٥٠٠٠ ساڵ بەر لە زایین)، قەڵاتی مووتاوێ (٢٥٠٠ ساڵ بەر لە زایین)، قەڵاتی شار (٩٠٠ ساڵ بەر لە زایین) و قەڵای پەسوێ گرینگترینی ئەم شوێنەوارانەی ناوچەی پیرانشارن. قەڵات و قەڵاتگە لە دیاردەکانی سروشتی پێک ھاتوون یان بە دەستی مرۆڤ دروست کراون کە بە ناوی "تورەکەرێژ" دەناسرێن.\nکول‌تەپەی گوندی "سەروکانێ" لە ناوچەی لاجانی پیرانشار، یەکێک لەم شوێنە باس‌کراوانەیە کە بیری پیرانی بە ساڵاچوودا دێت کە زەمانێک جێگایەکی یەکجار ئاستەم بۆ ھات‌وچۆ بووە و قامیشەڵێنیکی زۆری لە دەوروپشت‌دا بووە لەم شوێنەدا ئاسەواری کۆنینەی زۆر بە نرخ دۆزراوەتەوە.\nبەڵام سەبارەت بە ئاورگەکانی ناوچە وا باشە باسی ئاتەشکەدەی "سەری کوورە"ی ناوچەی مەنگورایەتی پیرانشه‌هر بکەین کە بەرانبەر بە گوندەکانی "سەڵۆس" و "وەرمیشان" و لەم لاوە گوندی "گولەک" ھەڵکەوتووە. بەرزایی دوندی کێوی ئاورگەی سەری کورە دەگاتە ٣٦٠٠ میتر لە رێکی دەریاوە و سەرنجی ھەر رێبوار و بینەرێک بۆ لای خۆی رادەکێشێ. بە داخەوە فۆڕمی سەرەکی و راستەقینەی ئاتەشکەدەکە نەماوە و کاتی خۆی وەک تەندوور و کوورەی رەژی ساز کردن چووە. ئێستاش لە بەزایی ئەم جێگایە بەردی سووتاو ھەر ماوە. بە گوێرەی وتەی تێکەڵاو بە ئەفسانە لە لایەن خ‌ڵکەوە، ھاوکات دەگەڵ لە دایک بوونی حەزرەتی موحەممەد (دخ) و شکانی تاقی کەسرا، ئاوری ئەم ئاتەشکەدەیەش خامۆش بۆتەوە. سەری کوورب جێگای عیبادەت و راز و نیازی گەورەکانی زەرتوشتی بووەکە کات و ساتی تایبەتی لە ساڵ بۆ بە جێ ھێنانی ئایینی مەزھەبی و قوربانی کردن کۆ دەبونەوە. یەکێک لە کەسایەتی‌یە مەزنەکانی دەورانی ساسانی بە ناوی"کریتر " لە سەر تاشە بەردێک باسی تەواوی ئاورگەکانی ناوچە دەکات و دەڵێت: من لە سەرانسەری موڵکی ساسانی‌دا ئاوری ئاتەشکەدەکانی " ئاتۆرپاتکان"، " میشان" و.. م گەشاوە راگرت. ئایا ئەم ئاورگەیەی کە کریتر بە ناوی " میشان" باسی دەکات ھەمان سەری کوورەی خۆمان نیە کە. لە نیزیک گوندی " وەرمیشان" ھەڵکەوتووە\nدەستەیەک لە گۆڕستانەکانی ناو چەی پیرانشه‌هر لە کۆنەوە بە ناوێکی تایبەتی ناسراون و فۆڕمی قەبرەکان نیشاندەری ئەم راستیەن کە سەردەمێک گەلانی تر وەک غەیری کورد و موسوڵمان لەم شوێنەدا نیشتەجێ بوونە، وەک "کێلە کونتی" و "قەبرە قۆچ" لە گوندی زێوکەی لاجان، " قەبرە قەلە" لە گوندی سێڵوێ، " کێلە سپی " لە گوندی دەڵاوان، " گردی قەبران" لە کوندرێ، گۆڕستانی "نوزەڵێ" لە گوندی پەسوێ و گوندی قوبە.....\nبەڵام لە سەردەمی ھاتنی سپای ئیسلام، ناوچەی ئێستای پیرانشه‌هر بە ناوی " سەڵڵەق" دەناسرا و لەم شوێنەدا کوردەکانی " ھەربانی" نیشتەجێ بوون کە پاشان بە ناوی "راوەندی" و "رەوادی" ھاتنە ئارا. پاش ئەوەی کە وڵاتی کوردستان و ئازربایجان لە دەست خەلیفەکانی عەباسی ھاتنەدەر و ھاروونەڕەشید ھاتە سەرکار، ئیبراھیم ناوێکی کردە وەزیر، ئیبراھیم لە پاشان ھاتە لاجانی ئێستا و دە گەڵ کچی حاکمی ئەودەمی گوندی قەڵاتی مووتاوێ زەماوەندی کرد و کورێکیان بوو بە ناوی "دەیسیم".\nلاپەرەکانی مێژووی پیرانشار یادگاری سەردەمی ئیسلام و سوپای عەرەبەکانیشی پێوە دیارە. پتر لە ٣٠٠ چاک و پیر وشەخس و نەزەرگەی ناوچە شاھیدی زیندووی ئەم ئیدیعایەی ئێمەن. بەڵگەی مێژوویی سەبارەت بە ھێرشی سپای ئیسلام بە سەر کردایەتی "خالیدی کوری وەلید" بۆ ناوچەی پیرانشار و گوندی شارستێن لە ناوچەی مەنگورایەتی ئاگادارمان ئەکا و ھەروەھا لە بوونی قەڵای پتەوی ئەم گوندە و شای وڵاتی مەنگورایەتی:مەنجوڕات" دەدوێت. بە یەک وتە گوندەکانی "گردڕەحمەت" و "گردشەیتان" شاھیدی شەڕی نێوان سپای ئیسلام و کوردەکانی ھەزبانی لە لایەکی ترەوە بووە.\nسەرەڕای ئەوانە زۆر بەیتی تری کوردیمان ھەیە کە ناوچەی پیرانشه‌هر دەگرنەوە وەک:\nمێژووی ناوچەی پیرانشه‌هر لە گەڵ ناوی بڵباسیش تێکەڵاوە. بڵباس مەبەست ناوی پێشووی عەشایری پیران، مەنگوڕ و مامەش لە ئەم دیو و ئەم دیوی کوردستان لە ناوچەی پیرانشاردا بووە. شەڕەفنامە سەبارەت بە بڵباس دەنووسێ: عەشیرەی رۆژەکی بریتین لە ٢٤ تایفە لە ناوچەی خۆیت کۆبوونەوە و دوازدەیان " بڵباس " و دوازدەی تریان بە ناوی "قوالیس" جیا بوونەوە. ئەم سەرچاوەیە ئیتر باسی ئەوە ناکات کە ناوی بڵباس لە کوێ را ھاتووە و بە چ مانایەکە.\nلە بەردەنوسی ئاگۆنی دووھەم – شای کاسی– لە ھەزارەی دووھەمی پێش زایین‌دا، ھاتووە کە پەیکەری خودایانی ئەو سەردەمەیان لە ‹خانا›ڕا گەڕاندۆتەوە بۆ بابل کە پێشتر لەوانەیە لە لایەن ھیتییەکانەوە دوای تێکڕووخاندنی بابل پاش گەڕانەوە لە وێیان بەجێ‌ھێشتبێت. لێکۆڵینەوەی شوێنەوارەکانی قەڵاتی شا کە کەوتووەتە سەر کێوی لەندی شێخان – لە کێوە بەرزەکانی پیرانشه‌هر – ئاشکرا دەکات کە یەکەم بەردی بناغەی ئەو قەڵا گەورە و سەرسوڕھێنەرە لە سەرەتاکانی ھەزارەی یەکەمی پێش زایین‌دا لە لایەن ھۆزەکانی دانیشتووی ئەو ناوچەیەدا دامەزراوە و دوایە لە سەردەمی مادەکان‌دا پەرەی پێدراوە. لە سەدەی ٩ی پێش زایین‌دا ناوچەی شارستانیپیرانشاری ئێستا کەوتبۆ ناو سنوری حکومەتی مانناییەکان. وڵاتی ماننا بە ھۆی باری نیزامی و ھاوسێیەتی لەگەڵ حکومەتە گەورەکانی ئۆرارتۆ و ئاشوور زۆر جاران لە تێکھەڵچوونی نێوان ئەو دوو ھیزەدا دەست بە دەست گەڕا. سارگۆنی دووھەم (٧٢٣-٧٠٥ پێش زایین) لە ھێرشی ھەشتەمی خۆی‌دا بۆ ماننا و ئۆرارتۆ بە ناوچەکانی ئێستای پیرانشه‌هر و پەسوێ‌دا گەیشتە قەڵای ماننایی ‹سینی ھینۆ› کە وێدەچێ ھەر قەڵای پەسوێ بێت. ھەر لەو دەمەدا ئۆللۆسۆنۆ، گەورەی ماننایی ئەو ناوچەیە، لە نزیک پەسوێ لەسەر ڕێگای مەھاباد گەیشتە خزمەت سارگۆن و ھاوکاری خۆی بەوی راگەیاند.\nزۆر لێکۆڵەر وەک مینۆرسکی ناوی پەسوێی ئێستا وەرگیراو لە ‹پارسۆئا› دەزانن کە لە بەشی رۆژاوای وڵاتی ماددا بووە. ئەو ناوچەیە پاش دامەزرانی یەکگرتوویی ماد و پاشایەتی ھەخامەنشی، ئەشکانی، و ساسانی بەشێک بووە لە وڵاتی ئەوان. بە دەست پێکردنی ھێرشی عارەبە موسڵمانەکان، خەڵکی ناوچەی پیرانشه‌هر بەرەنگاریان کردوون و لەئارادا بوونی چەند گۆڕستانی ئەسحابانی سەرەتاکانی ئیسلام لەو ناوچەیەدا وەک ‹چل شەھیدان› و ‹دایە شێخی› شادەی ئەو وتەیە. لەوانەیە شارۆچکەی ‹بەسوی› کە یاقوتی حەمەوی لە سەدەی ٧ی مانگی‌دا لە نزیک ‹خانی خاس‌بەگ›دا ناوی بردووە ھەر ئەو ‹پەسوێ›ی ئەوڕۆ بێت و لە راپۆرتەکەی‌دا ‹بەسوی› بە شارێکی چووکە ناساندووە کە مووچەی دیوانی ٢٥ ھەزار دیناری ھەبووە و لەوێ‌دا دەغڵ و دان و ترێ و ھێندێک میوە بەرھەم ھاتووە.\nپیرانشار یەکێکە لە نۆزدە شارستانەکانی پارێزگای ئازربایجانی رۆژاوا. شارستانی پیرانشار بە رووبەری ٢٤٠٢ کیلۆمەتری چوارگۆشە کەوتووەتە ٤٥ پلە و ٨ خولەکی درێژایی رۆژھەڵات و ٣٦ پلە و ٤٢ خولەکی پانایی باکوور لە نێوان بەشێک لە زنجیرەکێوەکانی زاگرۆس. بەرزایی لە رێکی دەریاوە ١٨٤٠ میترە و مامناوەندی بارینی ساڵانەی ٣٥٢ میلی‌لیترە. نێوانی پلەی گەرمای ٣٥-٤ پلە و پلەی تەڕایی ٥١% راگەیێندراوە.\nشارستانی پیرانشار لە ناوچەیێکی کوێستانی‌دا ھەڵکەوتووە و ھەرچەندی بۆ لای رۆژاواوە بڕۆین بڵندایی زیاتر دەبێت. کێوەکانی قەندیل (٣٥٧٨ میتر)، حاجی برایم (٣٥٥٠ میتر)، سوورەداڵ (٣٥٠٣ میتر)، چل بزنە (٣٢٢٦ میتر)، لە بەرزترین چیاکانی ئەو شارستانەن.\nلە کوێستانەکانی پیرانشارەوە چۆمی ھەمیشەیی و پڕ ئاو سەرچاوە دەگرن و چۆمەکانی سێڵوێ، لاوێن، بادیناوێ و گەدە تێکەڵاو دەبن و چۆمی بە ناوبانگی زێی بچووک سازدەکەن کە دوای تێپەڕبوون بە ناوچەی میراوە و سەردەشت دا، دەچێتە ناو باشووری کوردستان و دەڕژێتە ناو بەنداوی دووکان.\nکەش و ھەوای پیرانشار لە ھاوین و بەھار دا دڵخواز و خۆشە. مامناونجی دەما لە بەھار دا ١٥٫٢٠، لە ھاوین دا ٢٥٫٢٠، لە پاییز دا ١٠٫٤٠ و لە زستان دا ١٫٦٠ پلەی سێلێسیوسە. لە لێکۆڵینەوەیەکی ٣٠ ساڵە کە لە سەر کەش و ھوای پیرانشه‌هر ئەنجام دراوە، زۆرینەی دەمای موتڵەق ٤٤ پلەی سێلێسیوس، کەمینەی دەمای موتڵەق ٣١- پلەی سێلێسیوس، و ھەروەھا مامناونجی دەمای ساڵانە ١٣٫١٠ پلەی سێلێسیوس بووە. مامناونجی تەڕایی نیسبی لە ٠٦:٣٠ کاتژمێر دا ٦٩% و لە ١٢:٣٠ کاتژمێر دا ٣٨% بووە. مامناونجی بارانبارینی ساڵانە ٤٩٧٫٣ میلیمیتر و زۆرینەی رۆژانە ٦٦ میلیمیتر بووە. مامناونجی ژمارەی رۆژگەلی سەھۆڵبەندان ١١١٫٤ رۆژ بووە و زۆرینەی کاتژمێرگەلی خۆرھەتاوی لە گشت ساڵ دا ٢، ٧٨٦٫٢ بووە.\nلە روانگەی خانوو و بیناوە شار پێکھاتووە لە دوو چینی کۆن و نوێ. چینی کۆن کەوتووەتە لای دامێنی کێو و زیاتری ماڵەکان بە خشتی کاڵ و سواغ سازکراون و چینی نوێ لە لای دەشتەوە ھەڵکەوتووە و بە کەلوپەلی ئەوڕۆیی سازکراون. دوو گەڕەکی کۆنەخانێ و زەرگەتەن کە لە گەڕەکە کۆنەکانی پیرانشه‌هرن، سەردەمێک دوو گوند بوون. گەڕەکەکان: خەیام، کۆنەخانێ، ھەوراز، باڵاشار، کاسەکەران، قەپان، دۆڵی قیزقەپان، دۆڵی گراو، زەرگەتەن، جامیعای قەدیم، ئازادی، شارەداری، قودس، ئازادەگان، ئیسارگەران، شارەکی مەنگوڕ، نوختەی A، نوختەی B، نوختەی C، فەرھەنگیانی ١ و ٢ و ٣ و ٤، پاداش، ھەواشناسی، ھێمن، ھەژار، نالی، جێژنی، تەھازادە.\nتایبەتمەندییەکانی واله‌ن‌ناسێتی (دێمۆگرافیکس)\nزمانی دانیشتووانی ئەو ناوچەیە زۆرتر کوردی بە زاراوەی سۆرانی بن زاراوەی موکریانییە. تاق تاق زمانی تورکیشی تێدایە. لە ئیدارە فەرمییەکان دا و ھەروەھا لە قووتابخانە و زانکۆکان دا لە زمانی فارسی کەڵک وەردەگیرێ. بەڵام بۆ لێکدانەوەی وانەکان لە قوتابخانەکان دا لە زمانی کوردی کەڵک وەردەگیرێ ئەگەرچی نوسراوەی پەرتووک و وانەکان بە زمانی فارسیە.\nژماری دانیشتووان: ژماری بنەماڵە و دانیشتوانی شارستانی پیرانشار بەپێی سەرژمێری ساڵی ١٣٩٥ی ھەتاوی: ٢٠٦١٧ بنەماڵە، ١٠٧٦٧٧ کەس دانیشتوو کە لەوان ٥٣٢٧٤ کەس ژن و ٥٤٤٠٣ کەس پیاون. ژماری خوێندەوار: ژن ٢٧٥١٦ و پیاو ٣٧٩٣٩ نەخوێندەوار: ژن ١٩١٠٧ و پیاو ٩٣٤٣. دانیشتوانی شار: ٥٧٦٩٢ کەس.\nمامەش: لە بەشی کوێستانی و ئاو و ھەوای خۆشی نێوان مەھاباد، نەغەدە وپیرانشار دا دەژین. پێشینەیێک زۆر کۆنیان ھەیە و لە ھۆزەکانی بەھێزی ناوچەن و لە باکووری پیرانشار و لە دەشتی لاجان‌دا نیشتەجێن. لەگەڵ مەنگوڕ و پیران و دێبۆکری دراوسێن. داب و نەریتیان وەک خەڵکی دیکەی ناوچەیە و زۆرتر وەرزێڕ و ئاژەڵدارن. پیران: ئەو ھۆزە لە ساڵی ١٢٨٠ی ھەتاوی‌دا ھاتنە ناوچە و لە باشوور و رۆژاوای شاردا نیشتەجێن و لەگەل مەنگوڕ و مامەش و دێبۆکری پێوەندی راستەوخۆیان ھەیە. ناوی پیرانشه‌هر وەرگیراو لە ناوی ئەو ھۆزەیە. زۆرتر وەرزێڕن بەڵام ئاژەڵ‌داریش دەکەن. تایبەتمەندییەکانیان وەک ھۆزی مامەشە. مەنگوڕ: لە ھۆزەکانی بە پێشینەی زۆر کۆنی ناوچەیە. لە گوندەکانی نێوان دۆڵ و چۆمی بادیناوێ ھەتا دەشتی وەزنێ نیشتەجێن. شەش تایفەی سەرەکیان ھەیە: ئامان، شەم، زێڕن، خدر، مرۆت، زێن. زۆرتر ئاژەڵ‌دارن و وەرزێڕیش دەکەن. تایبەتمەندییەکانیان وەک ھۆزەکانی دیکەی ناوچەیە.\nلێرەدا زۆرتر باسی ھێندێک لە دابەکان کە گرینگی مێژووییان ھەیە، دەکەین. چونکە دابە سەرەکییەکانی گەلان، پەیوەستە بە بیر و ھەستی ئەندامەکانی، بە شێوەیێک کە سەرچاوەکانی لە ناخی رۆحی تۆرەمەکان‌دایە و لە تێپەڕی ساڵانی زۆردا، گرینگ‌ترین ھۆی یەکگرتوویی بیر و رۆح لەناو توێژەکانی جۆراجۆری خەڵکی وڵاتێکە. لەو ناوچەیەدا ژیانی عاشیرەتی و چادر بڵاو بۆتەوە و خەڵکی شارەکان و گوندەکان تێکەڵاویان ھەیە و بە ھۆی کاریگەری لەسەر یەکتر، تایبەتمەندی عێلایەتییان لە دەست داوە، سەرەڕای ئەوە ھێشتا زۆربەی داب و نەریت و جلک و کەلتووری خۆیان پاراستووە. لە پیرانشار دا وەک ھەموو بەشەکانی دیکەی کوردستان و ئێران، رێز لە دەسپێکی سەری ساڵ و رۆژی نەورۆز دادەنرێت. جەژنی نەورۆز، بۆ ھەموو گەلانی ئێرانی ناسراوە و رێزی تایبەتی لە کەلتووریان‌دا ھەیە. رۆژانی جەژن کە سێزدە رۆژە، بۆ قوتابخانەکان پشوودانە و خەڵک دەچنە سەردانی یەکتر. منداڵانی و لاوان لە رۆژانی جەژن‌دا دەچنە ماڵە خزم و ناسیاوانیان و داوای جەژنانە دەکەن. رۆژی کۆتایی جەژنی نەورۆز، واتا سێزدەی خاکەلێوە، بە رۆژی سروشت و سێزدەبەدەر ناسراوە و خەڵک بە گشتی لە شار دەچنەدەر و رۆو دەکەنە کێو و سەیرانگەکان. جەژنەکانی دیکە سەرچاوەی لە بڕوای ئایینی خەڵک گرتووە وەک جەژنەکانی قوربان، بەرات، رەمەزان و مەولوود. لەو جەژنانەدا خەڵک بە دەبەرکردنی جلکی نوێ و جوان بە خۆشی دەچنە سەردانی یەکتر و جەژنە پیرۆزە لە یەکتر دەکەن. جۆری جلکەکانی خەڵکی ئەو ناوچەیە وەک ناوچەکانی تری موکریانە. پیاوان ‹کەوا و پاتۆڵ› دەبەر دەکەن و ‹پشتێند› لە ناوقەدیان دەبەستن و بەساڵ‌داچووان ‹جەمەدانی›ش لەسەر دەنێن. ژنان کراسێکی سەرتاپێ دەبەردەکەن کە لە ناوقەدی‌ڕا گنجی ھەیە و پشتێند لە ناوقەدیان دەبەستن. لەبن کراسیش ئاواڵ‌کراس (دەرپێ) دەپێ دەکەن و ‹سیخمە› یان ‹کولێجە› لەسەر کراس دەبەر دەکەن و لێچکە لەسەر دەنێن و دەسماڵ بە شان دادەدەن.\nشارستانی پیرانشار سروشتێکی سەرسەوز، چۆم‌گەلێکی پڕ ئاو و ھەمیشەیی، لێڕەواری کوێستانی، کێوەکانی بەرز و پڕ بەفر، بازاڕچەی سەر سنوور، گوندەکانی سرنج راکێش و شوێنەواری میژوویی و جوانی ھەیە و بۆ گەڕان و سەیران خاوەنی جێگای خۆش و سەیرانگەی جۆراوجۆرە. ساڵانە لە وەرزەکانی بەھار و ھاوین‌دا لە ھەموو شوێنەکانی ئێران‌ڕا گەشتیاران بۆ دیتنی سروشتی جوان و سەرسەوزی ئەو ناوچەیە دێن و لە ھەموو وەرزەکانیشدا بۆ سەردانی بازاڕچەکان و کڕینی کەلوپەلی پێویست دێنە ناو شاری پیرانشه‌هر. ھەروەھا سنووری فەڕمی حاجی ئۆمەران کە لە نێوان کوردستانی عێراق وپیرانشار دایە شوێنی ئاڵوگۆڕی کەلوپەلی جۆراوجۆر لە نێوان دوو لای سنورە و شوێنێکی گرینگە بۆ بازرگانان. ناوچەی پیرانشه‌هر بە ھەبوونی سروشتێکی سەوز و دانیشتووانی خوێن گەرم و میوان دۆست و بازاڕچەی سنوری وەک نەقیمەیێک لەسەر ئەنگوستیلەی پارێزگادا دەدرەوشێ. لە گرینگترین شوێنەکانی سروشتی و سەیرانگەکان دەتوانیین ئەوانە ناو ببەین: ئاوھەڵدێری خەرپاپ: کێو و دۆڵەکان و لێڕەوار و چۆمەکانی ناوچەی پیرانشار دەستیان وەیەک داوە ھەتا بە کێشانەوەی تابڵۆگەلێکی جوان و بێ‌وێنە لە سروشت، سەرنجی ھەر بینەر و رێبوارێک راکێشن. یەکێک لەو دیمەنە جوانانە ئاوھەڵدێری خۆڕێن و پڕ ئاوی خەرپاپە کە لەناو لێڕەوارە سەرسەوزەکانی پردانان‌دایە.\nسەیرانگەی پردانان ھاوینە ھەوارێکی سەرسەوز و خۆش، ئاو ھەوای پردانان لە ٢٢ کیلۆمەتری باشووری پیرانشه‌هر و لەسەر رێگای پیرانشه‌هر بۆ میراوە دا ھەڵکەوتوون و چۆمی پڕ ئاو و خوڕێنی پردانان کە یەکێک لە سەرچاوەکانی چۆمی زێی بچووکە، جوانییەکەی دووھێندە کردووە. ئەو ھاوینە ھەوارە کە ھەتا بەفرە ھەمیشەییەکانی سنووری نێوانڕۆژھەڵاتی کوردستان و باشووری کوردستان درێژەیان ھەیە، سەرنجی ھەر گەشتیارێکی بۆ خۆ رادەکێشن.\nئەو چیا بەرز و پڕ بەفرە ھەموو ساڵی لە وەرزەکانی بەھار و ھاوین‌دا گەشتیاران و شاخەوانان و وەرزشوانان بۆ لای خۆی رادەکێشێ. سروشتی سەوز و فێنک: ناوچەکانی وەک قەراخ چۆمەکانی زێ و بادیناوێ و لاوێن، لێڕەوارەکان، لەندی شێخان، دۆڵەنێ، بادیناوێ، گەڵی حاجی برایم، ئاوخواردە، دەڵاوان، قەڵاتی شای، کانێ زەرد، زێوکە و... ساڵانە دەکەوێتە ژێر پێی دۆستان سروشت و شاخەوانان. شاخە بەردینەکانی خورینج: زۆربەی گوندەکانی پیرانشه‌هر سروشتێکی بێ وێنە و جوانیان ھەیە و بوونەتە سەیرانگە. یەکێک لەوان، وڵاتی بەردە سێحراوی و جۆراوجۆرەکانی خورینجە کە کەوتووەتە ٢٠ کیلۆمەتری باکووری رۆژھەڵاتی پیرانشار و لەسەر رێگای پیرانشار بۆ مەھاباددایە. لە قەراغ ئەو گوندە، تەپۆڵکەگەلێکی داپۆشراو بە گابەرد ھەیە کە بە شێوازێکی سەرسوڕھێنەر لەسەریەک دانراون، بە جۆرێک کە سەرنجی ھەر رێبوارێک بۆ لای خۆ رادەکێشن و دەڵێی دەستی بەتوانای وەستایێک ئەو بەردانەی ئاوا جوان و رێک‌وپێک تاشیوە ھەتا پەیکەری جۆراوجۆری لێ سازبکات.\nلە ناوچەی پیرانشاردا ١١٣ تەپۆڵکەی مێژوویی لە لایەن کارناسانی نوێنەرایەتی میراتی کولتووری ئەو شارستانە ناسراوە و تۆمار کراوە کە پێشان‌دەری مێژوویی بوونی ناوچە و پێکھاتن و لەئارادابوونی شارستانیەتی‌گەلێکی بەھێز و پڕشنگ‌دارە وەک شارستانیەتی ماننایی، پارسوایی، ئۆرارتۆ، ماد، زاموا و ئیسلام. لەوناوەدا ھێندێک تەپۆڵکە ھەن کە بە ھەبوونی شوێنەواری مێژوویی زۆر دەبنە جێگای سەردانی لایەنگرانی مێژوو و کولتووری ئەو ناوچەیە کە دەتوانین ئەوانە ناو ببەین: قەڵای شیناوێ (ھەزارەی یەکەمی پێش زایین)، قەڵاتی موتاوێ (٢٥٠٠ ساڵ پێش زایین)، قەڵاتی شای (١٥٠٠ ھەتا ٢٥٠٠ ساڵ پێش زایین)، قەڵای جەڵدیان (٥٠٠٠ ھەتا ٥٥٠٠ ساڵ پێش زایین)، قەڵای پەسوێ (پێش مێژوو)، بەردەنوسی بەردەمافوورە (گوندی لکبن)، داشان قەڵا (٢٠٠٠ ھەتا ٣٥٠٠ ساڵ پێش زایین)، تەپکی گرداشەوان و گۆڕستانی زەرگەتەن. دیارە شوێنی مێژوویی زۆر لەو ناوچەیەدا ھەن بەڵام بە ھۆی کار لەسەر نەکردن بێ ناو ماون و نەناسراون.\nسەرەڕای ئەوەی‌کە ئەو ناوچەیە بە ھۆی سروشتی دەسکاری نەکراو توانای ھەبوونی ھەموو جۆرە سەنعەتێکی ھەیە بەڵام لەو بوارەدا کارێکی ئەوتۆ نەکراوە. کارخانەیێکی قەندی ھەیە کە لە ٥ کیلۆمەتری شار و لەسەر رێگای پیرانشه‌هر- نەغەدە و لە گوندی رزگاری‌دایە. ئەو کارخانەیە بە راسپاردەی وەزارەتی سەنعەتی ئەودەم لە لایەن کومپانیایەکی بلژیکی دامەزرا و تا ئیستا ھەر بەربڵاوتر و گەورەتر بووە و رۆژانە ٢٥٠٠ تۆن چەوەندەر وەردەگرێت و ساڵانە ٣٠ میلیۆن کیلۆ شەکر و ٣ میلیۆن لیتر ئاڵکۆڵی پزیشکی و ١٥ میلیۆن کیلۆ تڵتەی ئیشک دەداتەدەر. ئەو کارخانەیە بە وەرگرتنی ٣٦٥ ھەزار تۆن چەوەندەر لە ساڵ‌دا، پلەی دووھەمی وەرگرتنی چەوەندەری لە ئێران‌دا وەدەست ھێناوە.\nھێندێک کارگەی چووکتریش لە شاردا ھەن وەک کارگەی سازکردنی کەلوپەلی دروێنە و وەرزێڕی، لایلۆن و کەرەسەی نان کردن، ئاشی ئاردی، ئاشی خیز. ھەروەھا لە شارەکی سەنعەتی کە کەوتووەتە ٢ کیلۆمەتری شار و بەرانبەر بە پادگانی پیرانشار، کارگەی جۆراوجۆر ھەن وەک کارگەی بەرھەم ھێنانی خۆراکی ئاژەڵ و باڵندە، قەند سازکردن، مزاویک سازکردن، تراشکاری، ساردخانە، شیر پاستۆڕیزە و... بە شێوەیێکی بڵاویش لەناو شاردا چنینی فەڕش، بەڕە، چارشێو، بەرماڵ، کەژوو، سەوەتە و کورتان ھەیە.\nبازاڕچەی سەر سنوری پیرانشار\nبە وەبەرچاوگرتنی سروشتی دەست وێنەکەوتووی پیرانشار و کوێستانی بوونی ناوچە و رۆڵی کێوەکان لە سازدانی بەرد، پیرانشار خاوەنی کانگاگەلی دەوڵەمەندی بەردە. زیاتر لە ٨٠%ی کانگەکانی پارێزگای ئازربایجانی رۆژاوا لە پیرانشه‌هر. ئەو شارستانە بە ھەبوونی ٦٥ کانی ‹گرانیت› و بەرھەم ھێنانی ساڵانە ٣٠٠ھەزار تۆن بەردی گرانیت یەکێکە لە ناوچە گرینگەکانی ئێران بۆ دەرھێنانی بەردی گرانیت. زۆرتری بەردەکانی بۆ جوانکاری خانوو کە لەپیرانشار دا ھەن گرانیتی رەنگی بە تایبەت گرانیتی سەوزە کە لە جیھان‌دا ناوبانگی ھەیە. جگە لە گرانیت، کانگەی بەردی ‹مەڕمەڕ›یش لە پیرانشه‌هر دا زۆرن.\nزەوی شیاوی چاندن، دەشتی پان و بەرین، ئاوی زۆر و بەپێز بوونی زەوی بوونەتە ھۆی ئەوەی کە زۆربەی خەڵکی ناوچە خەریکی وەرزێڕی بن. ئاوی پێویست بۆ وەرزێڕی لە کانیاو و چۆم و چاڵ وەدەست دێت. بەرھەمەکانی وەرزێڕی پیرانشار ئەوانەن: گەنم، جۆ، چەوەندەر، نۆک، گوڵەبەڕۆۆژە، گوڵەگەنم و بەرھەمی باغی وەک گوێز، سێو، قەیسی، خۆخ، توو، ترێ و... لە کاری وەرزێڕی‌دا زۆرتر لە کەل‌وپەلی وەرزێڕی کەڵک وەردەگیرێت. داھاتی باشی وەرزێڕی بۆتە ھۆی ئەوەی کە زۆربە خەڵکی ناوچە وەرزێڕی بە پیشەی سەرەکی یان دووھەمی خۆیان ھەڵبژێرن.\nپیرانشار لەو شارانەیە کە لە ماوەیێکی کورت‌دا پێشکەوتنێکی بەرچاوی ھەبووە. ئەو پێشکەوتنە لە بوارەکانی جۆراوجۆری دانیشتووان، جۆگرافیایی و تا رادەیێکیش ئاسایشی بووە. ھۆیەکانی پێشکەوتنی ئەو شارستانە ئەمانەن:\nلەبەر جێگای جۆگرافیایی، لە ٢٨ی خەرمانانی ١٣٢٧ی ھەتاوی‌دا لە کاتی ھێرشی سوپای رووسیا بۆ ئێران، بەشێک لە سوپای ورمێ لە باکووری گوندی زەرگەتەن‌دا نیشتەجێ بوون کە پاشان بوو بە پادگانی پیرانشار. بە ھۆی جێگای تایبەتیی ناوچە و نزیکی بە سنور دوو پادگانی دیکە بە ناوەکانی جەڵدیان و پەسوێ دامەزران. بەھێز کردنی نیزامیی پیرانشار ئەو شارەی کردۆتە یەکێک لە بەھێزترین شارەکانی سنوری ئیران. لەئارادا بوونی سێ پادگان و پاسگەی زۆر بووە ھۆی ھاتنی زۆری نیزامی بۆ ئەو شارە کە ئەوەش کاریگەری لەسەر چنینە و بارودۆخی شاردا کردووە.\nپیرانشار لە لای رۆژاواوە لەگەڵ کوردستانی عێراق ھاسنورە و لە بازرگانی و ھێنان و ناردنی کەل‌وپەل لەگەڵ عێراق رۆڵی تایبەتی ھەیە. جگە لە بازاڕچەی فەڕمی تەمەرچیان، لە رێگاگەلێکی نایاساییشەوە بە شێوەی قاچاخ کەل‌و پەل دین و دەچن. لەئارادا بوونی بازاڕچەگەلی زۆری فرۆشتنی کەل‌وپەلی دەرەکی لەناو شاردا بۆتە ھۆی سەرنج راکێشانی مسافیران و بە دوای وی‌دا سازدانی دەرفەتی پیشەی زۆرتر بۆ خەڵک و ھاتن و نیشتەجێ بوونی خەڵکی شارەکانی‌تر لە پیرانشاردا.\nبە ھۆی ھەبوونی کانگەگەلێکی زۆر بۆ بەرەم ھێنانی بەرد و زەوی پاراو و بەپێز و ھەروەھا نزیکی بە سنور و بازرگانی دەرەکی، دەرفەتی کار و پیشە لە پیرانشه‌هر دا زۆر بووە کە لە پەرەساندنی فیزیکی و چۆنیەتی شار و باش کردنی بارودۆخی بژیوی خەڵک کاریگەری زۆری داناوە.\n(ئومێد کوردستانی) بە ڕەگەز کوردە و خەلکی پیرانشارە. لە ئەنجومەنی بەڕێوەبەرایەتیی تویتەر کار دەکات. پێشتریش لە کۆمپانیای گووگڵ و ڤۆدافۆن کاری کردووە\n(شێخ شەمسوددینی بورھانی) عارفی بەناوبانگی کوردستان، لە دایکبووی یەکێک لە گوندەکانی پیرانشار بە ناوی سێڵوە یە\nمەودای شاری پیرانشار لەگەڵ ناوەندی شارستانەکانی دیکەی پارێزگا\nمەودای شاری پیرانشار لەگەڵ ناوەندی پارێزگاکانی ئێران\nسەنەندەج (سنە) ٣٧٢\nسنووری کارگێڕی ناوچەی پیرانشار بەپێی دوایین سەرژمێرییەکان\nلە دوایین سەرژمێر لە ساڵی ١٣٨٥دا بەشەکانی پیرانشار بەو جۆرە ناسێندران: مەڵبەندەکان:\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ٢١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨. Retrieved ١٣ی نیسانی ٢٠١٩. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help) ٢١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.\n^ https://www.thalia.de/shop/home/artikeldetails/ID80381749.html ١٣ی نیسانی ٢٠١٩ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٧. Retrieved ١١ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٨. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help) ٢٠ی ئەیلوولی ٢٠١٧ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.\n^ http://seeiran.ir/tag/روستای-سیلوە/[بەستەری مردووی ھەمیشەیی]\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦. Retrieved ١٠ی ئەیلوولی ٢٠١٧. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help) ٢٠ی کانوونی یەکەمی ٢٠١٦ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٧. Retrieved ١٠ی ئەیلوولی ٢٠١٧. Check date values in: |access-date=, |ڕێکەوتی ئەرشیڤ= (help) ٢٩ی حوزەیرانی ٢٠١٧ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=پیرانشار&oldid=927778»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٢٠:٥٢ی ٥ی ئازاری ٢٠٢٢ نوێ کراوەتەوە.


کچێک لە مەریوان خۆی کوشت – چاونیوز\nکچێک لە مەریوان خۆی کوشت\n30ی نیسانی , 2017\tهەواڵ ناردنی کۆمێنت 1,212 جار سەردانی ئەو بابەتە کراوە\nلە درێژەی خۆکوژییەکان لە کوردستان ئەمجارەیان لە مەریوان کچێک کۆتایی بە ژیانی هێنا.\nبەپێی ڕاپۆرتی پەیامنێری “چاونیوز” دنیا دادگوستەر، تازەلاوی خەڵکی مەریوان لە ڕێگای خۆهەڵواسینەوە کۆتایی بە ژیانی هێناوە. زانیارییەکان باس لەوە دەکەن کە ناوبراو کێشەی خێزانیی بووەو بەو هۆیەوە خۆی کوشتوە.\nخۆکوژیی دنیا دادگوستەر لە مەریوان لە حاڵێک‌دایە کە ڕۆژی شەممە، ۹ی بانەمەڕیش لە گوندی یازیبڵاغیی سەر بە شاری سەقز ژنێک ئاگری لە خۆی بەرداو خۆی کوشت.\nحه‌یده‌ر عه‌تایی، شادی غەفاری ، شیما ئاداک، شەماڵ شەریفی، مێهدی فزوونی، ئێحسان فزوونی و ویدا عەبدوڵلازادە ناوی چەند کەسێکی دیکەن کە لە سەرەتای ئەمساڵەوە لە بانە، مەریوان، کرماشان و ورمێ خۆیان کوشتوە.\nپزیشکی قانوونیی ئێران دەڵێ لە ئێران، رۆژانە بە شێوەی نێونجی ١٣کەس خۆیان ده‌کوژن‌و کارناسانی کۆمه‌ڵایه‌تی ده‌ڵێن هۆکاری زۆربوونی خۆکوژی له ئێران بۆ بارودۆخی خرابی ئابووری، بێکاری‌و نەبوونی داهاتوویەکی روون‌و، وێرای نەبوونی دەرەتان بۆ گۆرینی بارودۆخی ئێستا ده‌گه‌ڕێته‌وه. هەروەها کێشە کۆمەڵایەتی‌و خێزانی‌یەکان لە نەبوونی پەروەردەو شوێنی بەدواداچوون هۆکارێکی دیکەی پەرەسەندنی خۆکوژی لە کۆمەلگای ئێرانە.\nخۆکوژی، مەریون، دنیا دادگوستەر\t2017-04-30\nتاگەکانی بابەتخۆکوژی، مەریون، دنیا دادگوستەر