چوار لایه‌ن بایكۆتی ژماردنه‌وه‌ی دەستیی ده‌نگه‌كانیان لەهەولێر كرد\nهەواڵ / کوردستان :: 12/07/2018 :: 474 جار بینراوە\nهه‌ریه‌كه له گۆڕان، كۆمه‌ڵ، یه‌كگرتوو و هاوپه‌یمانی هۆڵی شادییان جێهێشت و ژماردنه‌وه‌ی دەستیی ده‌نگه‌كانیان بایکۆتكرد.\nقاسم گه‌ڵاڵی، به‌رپرسی دەزگای هه‌ڵبژاردنی یه‌كگرتووی ئیسلامی كوردستان ئه‌مڕۆ پێنجشه‌مه 12ی ته‌مموزی 2018 به دواڕۆژی راگه‌یاند، پڕۆسه‌ی جیاكردنه‌وه‌ی ده‌نگه‌كان بۆ چاوبه‌ستكردنی خه‌ڵكه و هیچ گۆڕانكارییه‌ك له‌گه‌ڵ ئه‌نجامی پێشووی ده‌نگه‌كان نابێت.\nوتیشی "هه‌ر چوار لایه‌نه‌كه پێمانوایه ده‌ستكاری رێژه‌ی ده‌نگه‌كان كراوه و پڕۆسه‌كه له سه‌رەتاوه تاوه‌كو كۆتایی به ناشه‌فاف و ساخته‌كارییه‌وه به‌ڕێوه‌چووه".\nئه‌مڕۆ جیاكردنه‌وه‌ى ده‌ستى ده‌نگه‌كان له هه‌ولێر به ئاماده‌بوونى ژماره‌یه‌ك دادوه‌ر و چاودێرى لایه‌نه سیاسییه‌كان و كۆمه‌ڵگه‌ى مه‌ده‌نى و بیانى و چاودێرى كۆمسیۆنى باڵاى هه‌ڵبژاردنه‌كانى عێراق ده‌ستیپێكرد.\nبڕیاروایه ئه‌و چوار لایه‌نه كاتژمێر 12ی نیوه‌ڕۆی ئه‌مڕۆ له كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌وانیدا هه‌ڵوێستی خۆیان له‌و باره‌یه‌وه رابگه‌یه‌نن.\nپڕۆسه‌كه له هۆڵى شادى به‌ڕێوه‌ده‌چێت، ژماره‌ى ئه‌و سندوقانه‌ى ئه‌مڕۆ به ده‌ست هه‌ژمارده‌كرێنه‌وه 215 سندوقه له‌وانه 139یان سكاڵاى شه‌ش لایه‌نه‌كه‌ى له‌سه‌ره و 76 سندوقیشیان قردێله‌ى سوورى لێدراوه.


دلێر عەبدولخالق: ئامارەکان نیشانی دەدەن لە پاش ساڵی 2003وە چ دۆزەخێک لە عێراقدایە\nچواردە ساڵ لەمەوبەر هێزەکانی هاوپەیمانان بەسەرکردایەتی وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاپەیکەری دیکتاتۆری پێشووی عێراقیان لە مەیدانی فیردەوس لە بەغدا شکاند و ئەوەش پەیامی ڕوخاندنی دیکتاتۆری دا بە گوێی هەموو عێراقیەکاندا.\nلەساڵی دوو هەزار وسێوە عێراقیەکان خۆیان پێشەنگی فەرمانڕەوایەتی وڵاتەکەیان بوون و بە عێراقی نوێ ناودێرییان دەکرد.\nئێستاش بۆ زۆرێک، پرسیار ئەوەیە ئایا لەم عێراقە نوێیەدا توانراوەکۆتایی بە ئایدیۆلۆژیەتی بەعسیزم بهێنرێت یان هەر هیچ نەبێت کاریگەرییەکانی کەم بکاتەوە؟\nدلێر عەبدولخالق، نوسەر و لێکۆڵەر دەڵێت پاش تێپەڕبوونی 14 ساڵ بەسەر پرۆسەی ڕزگارکردنی عێراقدا تێدەپەڕیت، بەڵام نەیتوانی ببێتە پرۆسەی ئازادکردنی یەکجارەکی عێراق و نەشبووە پرۆسەی ئاشتەوایی ودروستبوونی ژینگەیەک بۆ پێکەوە ژیان و دەشڵێت گەر لە ڕەهەندێکی تریشەوە لێی بڕوانین گەرای بیری بەعسیزم، قەبوڵ نەکردنی یەکدی زیاتر تەشەنەی کرد وئەمەش وەک دەڵێت بووە مایەی دروستبوونی دەیان ڕێکخراوی تێرۆریستی ودژ بە بەها باڵاکانی مرۆڤایەتی.\nلە میانەی وتووێژەکەیدا لەگەڵ بەڵێن ساڵح، دلێرعەبدولخالق ئاماژەش بەوە دەکات کە یەکێک لە ئامانجەکانی وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و وڵاتانی ئەوروپاش لە عێراقدا وهاوکاریکردنەکانی گەلانی عێراق بە مەبەستی بونیاتنانەوەی تێرمەکانی فەرمانڕەوایەتیکردن و دیموکراتیزە کردن و هێنانە ئارای نەوەیەکی سیاسی بەرپرسیار بووە لەعێراقدا، دەشڵێت بەڵام سەرکردەکانی عێراق بە سەرکردە کوردەکانیشەوە نەیانتوانی مۆدێلێکی جیاوازتر لە مۆدێلی فەرمانڕەوایەتی سەدام حوسەین پێشکەشبکەن.


به‌ڕێوه‌به‌ری چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانانی هه‌ولێر: 270 منداڵ و 165 ئافره‌تی بەندکراومان لایە - باسنیوز\nبه‌ڕێوه‌به‌ری چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانانی هه‌ولێر: 270 منداڵ و 165 ئافره‌تی بەندکراومان لایە\n"7 ئافره‌ت بڕیاری له‌سێداره‌دانیان هەیە"\n09/07/2017 - 16:08\nله‌م دیمانه‌ی تایبه‌ته‌ی (باس)دا، دیمه‌ن محه‌مه‌د بایز، به‌ڕێوه‌به‌ری چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانانی هه‌ولێر ئاماژه بۆ ئه‌وه ده‌كات، به‌هۆی تاوانی كوشتنه‌وه 7 ئافره‌ت بڕیاری له‌سێداره‌دانیان بۆ ده‌رچووه، ئاشكراشی ده‌كا، له ساڵی 2015 كۆی گشتیی به‌ندكراوان 200 كه‌س بوون، به‌ڵام له 2016 و له پێنج مانگی سه‌ره‌تای 2017دا ژماره‌ی به‌ندكراوان به‌رزبووه‌ته‌وه بۆ 472 به‌ندكراو.\n(باس) ئامانج له كاره‌كانی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانان چییه؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: ئامانجمان ئه‌وه‌یه ئه‌و كه‌سانه‌ی هه‌ڵه‌یه‌ك له ژیانیاندا ده‌كه‌ن یان تاوانێك ئه‌نجام ده‌ده‌ن، دوای په‌روه‌رده و ڕاهێنانیان جارێكی تر شیاندنه‌وه و گه‌ڕانه‌وه‌یان بۆ نێو كۆمه‌ڵگا به شێوه‌یه‌كی ته‌ندروست، لێره‌دا ژیانیان ده‌پارێزرێت و هه‌موو پێداویستییەكیان بۆ دابین ده‌كرێ، تاو ئه‌و كاته‌ی حوكمه‌كه‌یان ته‌واو ده‌بێت و ده‌گه‌ڕێنه‌وه لای كه‌سوكاریان.\n(باس) زیندانیكراوه‌كانی له به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانان كێن؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: ئه‌و كه‌سانه‌ی ده‌هێنرێنه نێو چاكسازی، ئه‌و كه‌سانه‌ن كه پێشێلی یاساكانیان كردووه و لادان و تاوانیان ئه‌نجام داوه له ڕێساكانی نێو كۆمه‌ڵگا و یاسا ده‌ستیان به‌سه‌ردا ده‌گرێ، تا ئه‌و كاته‌ی تاوانه‌كه له‌سه‌ریان ده‌سه‌پێ، یاخود ئه‌وكاته‌ی حوكمه‌كانیان ته‌واو ده‌بێت.\n(باس) له‌سه‌ر چ جۆره تاوانێك به‌ند كراون؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: زۆربه‌ی ئه‌وانه‌ی له به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانان به تاوانی كوشتن و تیرۆر به‌ند كراون، به‌شێكیشیان له‌سه‌ر تاوانی ماده‌ی هۆشبه‌ر و ڕه‌وشتی، هه‌روه‌ها خێزانی و چه‌ندین تاوانی تر بووه.\n(باس) ئەگه‌ر تاوان ئه‌نجام بده‌ن له ته‌مه‌نی چه‌ند ساڵییه‌وه زیندانی ده‌كرێن؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: سه‌رجه‌میان ئافره‌ت و منداڵ و هه‌رزه‌كارن، به‌پێی یاسا له ته‌مه‌نی (11) ساڵییه‌وه كه‌سێك تاوانێك ئه‌نجام بدات ده‌هێنرێته نێو چاكسازی، بۆ كوڕان تا ته‌مه‌نی (18) ساڵییه، به‌ڵام بۆ ئافره‌تان له ته‌مه‌نی (11) ساڵی تا ئه‌وكاته‌ی حوكمی ته‌واو ده‌بێت.\n(باس) جۆری تاوانه‌كان له‌نێوان كچ و كوڕدا چۆنه، واتا كچ هه‌یه لای ئێوه به‌ند كرابێت و تاوانی كوشتنی ئه‌نجام دابێت؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: له ئه‌نجامدانی تاواندا به‌پێی یاسا هیچ جیاوازییه‌ك له‌نێوان كچ و كوڕدا نییه، بۆ نموونه كچ لامانه به تاوانی كوشتن به‌ند كراوه و له ته‌مه‌نێكی بچووكیشدا تاوانی كوشتنی ئه‌نجام داوه.\n(باس) ئایا له زیندانه‌كاندا زۆر له منداڵ كراوه دان به تاوانه‌كه‌یدا بنێت و ئازار بدرێت؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: ئه‌و به‌نداكراوانه‌ی دێنه لای ئێمه بە سیستمی چاكسازی مامه‌ڵه‌یان له‌گه‌ڵدا ده‌كرێ و سه‌ره‌تا پشكنینی ته‌ندروستیی جه‌سته‌یی بۆ كه‌سی تاوانبار ده‌كرێت و سه‌رجه‌م تاوانباره‌كان ڕاپۆرتی پزیشكییان هه‌یه. سه‌باره‌ت به دانپێدانانی منداڵان بۆ ئه‌و تاوانەی كردوویه‌تی هیچ ئازار و ئه‌شكه‌نجەیەك نادرێن، ئێمه ده‌زگایه‌ك نین لێكۆڵینه‌وه بكه‌ین، به‌ڵكوو ته‌نیا شیاندنه‌وه ده‌كه‌ین.\n(باس) چه‌ند منداڵ له چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانان له هه‌ولێر به‌هۆی تاوانه‌وه به‌ند كراون؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: ژماره‌ی ئه‌و منداڵانه‌ی له چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانان، كه تاوانیان ئه‌نجام داوه، به گشتی بریتییه له 270 منداڵ به ڕاگیراو و سزادراو.\n(باس) ئەی ژمارەی ئه‌و ئافره‌تانه‌ی تاوانیان ئه‌نجام داوه چه‌نده؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د بایز: ئه‌و ئافره‌تانه‌ی كه تاوانی گه‌وره و بچووكیان ئه‌نجام داوه 165 ئافره‌تن به ڕاگیراو و سزادراو.\n(باس) ئه‌وانەی تاوان ئه‌نجام ده‌ده‌ن زیاتر له چ ئاستێكی كۆمه‌ڵگادان؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: زیاتر له چینی خوارەوەن و كه‌سانێكن ئاستی خوێنده‌وارییان له پله‌یه‌كی نزمدایه، به‌ڵام ناتوانین به ڕه‌هایی باسی بكه‌ین، چونكه كه‌سی ده‌وڵه‌مه‌ند و خوێنده‌واریش لامان به‌ند كراون.\n(باس) ده‌گوترێت ژماره‌یه‌ك ئافره‌ت لای ئێوه به تۆمه‌تی كوشتنی كه‌سوكاریان به‌ند كراون، ڕاسته؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: به‌ڵی ڕاسته، ئافره‌تمان لایه به تۆمه‌تی كوشتنی هاوسه‌ری یاخود باوكی ده‌ستگیر كراوه به‌ند كراوه. ئه‌مه‌ش تاوانه به‌پێی یاسا و چاكسازییه‌كه‌شمان جێگای گرتنه‌خۆی ئەو تاوانبارانه‌یە.\n(باس) چ پڕۆژه‌یه‌كتان هه‌یه بۆ ڕەواندنه‌وه‌ی بیری توندوتیژی بۆ ئه‌و منداڵانه‌ی كه به كه‌یسی تەندڕەوی تێوە گلاون؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: له رێگه‌ی چه‌ند توێژه‌رێكی ده‌روونی و كۆمه‌ڵاته‌ییه‌وه ڕێنمایی ده‌ده‌رێت به به‌ندكراون بۆ ئه‌وه‌ی دووباره تاوان و هه‌ڵه ئه‌نجام نه‌ده‌ن، هه‌روه‌ها به‌ڕێوه‌به‌راتییه‌كه‌مان چه‌ندین به‌رنامه و پڕۆگرامی داڕشتووه بۆ ڕاوه‌ندنه‌وه‌ی بیری توندڕه‌وه‌ی له‌سه‌ر به‌ندكراوان، چ له خودی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیمان و ڕێكخراوه‌كانی كۆمه‌ڵگای مه‌ده‌نی و كه‌سانی خۆبه‌خش له بواری په‌ره‌پێدانی مرۆیی، به ئه‌نجامدانی كۆڕ و سیمینار و چالاكیی جۆراوجۆر وه‌ك وه‌رزشكردن، كردنه‌وه‌ی خولی جۆراوجۆر و خوێندنه‌وه‌ی كتێب و نیشاندانی فلیمی دۆكیۆمێنتاری به به‌ندكراوان.\n(باس) ئه‌و منداڵانه‌ی لای ئێوه به‌ند كراون، دوای ئازادكردنیان چۆن له كۆمه‌ڵگا مامه‌ڵه‌یان له‌گه‌ڵدا ده‌كرێ؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: هه‌ر كه‌سێك دوای ته‌واوبوونی حوكمه‌كه‌ی كه ڕه‌وانه‌ی ماڵه‌وه ده‌كرێته‌وه، ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئاستی هۆشیاری و ڕۆشنبیریی كۆمه‌ڵگا و له‌لایه‌ن كه‌سوكاریەوه پێشوازیی لێ ده‌كرێت، ئێمه وه‌كو چاكسازی چاودێریی ئه‌و كه‌سه دەکەین تا 3 مانگ دوای ئازادبوونی و به‌دواداچوون بۆ ژیان و گوزه‌رانیشی ده‌كه‌ین. به‌ڵام له كاتێكدا ئه‌و كه‌سانه‌ی دوای ئازادبوونیان كه له‌لایان كه‌سوكاریانەوە وه‌رناگیرێنه‌وه، ڕه‌وانه‌ی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی داڵده‌دانی ئافره‌تان ده‌كرێن. داواشمان له وه‌زارتی كار و كاروباری كۆمه‌ڵایه‌تی كردووه بۆ دروستكردنی سه‌نته‌رێك بۆ ئه‌و ئافره‌تانە.\n(باس) ئه‌و منداڵانه‌ی لای ئێوه به‌ند كراون، ڕێگه ده‌ده‌رێت جارێكی تر له قوتابخانه‌دا بخوێنن؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: هه‌موو به‌نداكراوێك لای ئێمه مافی به‌شداربوونی پڕۆسه‌ی خوێندنی هه‌یه به‌بێ جیاوازی، ئێمه له‌نێو چاكسازییه‌كه‌مان قوتابخانه‌یه‌كه‌مان هه‌یه هه‌مان سیسته‌می په‌روه‌رده و قوتابخانه‌ی ئاسایی خوێندن ئه‌نجام ده‌ده‌ن، به‌ڵام ئه‌و مندڵانەی عه‌ره‌بن، كێشه‌ی پرۆگرامی عه‌ره‌بیمان هه‌یه، چه‌ندین جاریش داوامان له وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده كردووه وه‌ڵامیان نه‌داوینه‌تەوه.\n(باس) ده‌گوترێت هه‌ندێ ئافره‌تی بیانی له چاكسازیی ئافره‌تان و نه‌وجه‌وانان به‌ند كراون، هۆكاری به‌ندكردنه‌كه چییه؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د بایز: به‌ڵێ راسته، به‌هۆی ئه‌نجامدانی تاوانی دزی و شه‌ڕه‌وه، ئه‌و ژنانه‌ی كێشه‌یان هه‌بووه له‌گه‌ڵ ئه‌و ماڵانه‌ی كاری خزمه‌تگوزارییان تێدا كردووه، ئافره‌تی ئه‌سیوپی و ئه‌نده‌نووسی و شوێنی تریش له‌خۆ ده‌گرێت كه تێدیا به‌ند كراون.\n(باس): چه‌ند ئافره‌ت به‌هۆی تاوانه‌وه بڕیاری له‌سێداره‌دانیان بۆ ده‌رچووه و ته‌مه‌نیان چه‌نده؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: له چاكسازیدا 7 ئافره‌ت هه‌ن بڕیاری له‌سێداره‌دانیان هەیە و له ته‌مه‌نی جیاجیادان. ئه‌و ئافره‌تانه‌ش کە به تاوانی كوشتن ئه‌و سزایه‌یان بۆ ده‌رچووه، له ماوه‌ی 15 ساڵی ڕابردوو تا ئێستا ئه‌و سزایه ده‌رچووه، له‌به‌رئه‌وه‌ی سزای له‌سێداره‌دان یاساییه و له یاسادا هه‌یه.\n(باس) ژماره‌ی به‌ندكراون به گشتی به‌راورد به ساڵانی رابردوو زیادی كردووه یان كه‌م؟\nدیمه‌ن محه‌مه‌د: له ساڵی 2015 كۆی گشتیی به‌ندكراون 200 به‌ندكراو بوو، به‌ڵام له ساڵی 2016 و له پێنج مانگی سه‌ره‌تای 2017دا ژماره‌یان به‌رز بووه‌وه بۆ 472 به‌ندكراو، رێژه‌كه به‌راورد به ساڵانی رابردوو زۆر زیادی كردووه.\nزیاتر... سەروین موحسین\nدهۆك.. به ده‌یان سه‌ر ئاژه‌ڵ به‌هۆی به‌رزبوونه‌وه‌ی پله‌كانی گه‌رماوه مردار بوونه‌وه\nدهۆک.. کەسێکی دیکە لە ئاودا خنکا\nدهۆک.. منداڵێکی شەش ساڵان برایەکی خۆی کوشت\nگەنجێك لە زێی خازر خنكا


هێزە عێراقیەکان هەمیشە بیریان لای بەهێزکردنەوەی ناوەنده\n04:44 - 06/03/2022\nهێزە عێراقیەکان هەمیشە بیریان لای بەهێزکردنەوەی ناوەنده\nلە ئێستادا جیهان سەرقاڵی قەیرانی ئۆكرانیایە، تاڕادەیەكیش دەستەوەستانن لە بەردەمیدا، چونكە ئەوروپاو ئەمریكا مەترسی گەورەبوونی جەنگەكەیان هەیەو دواتریش بەكارهێنانی چەكی قورس، هەر بۆیە ئەمریكاو ناتۆ زوو زوو پەیام دەدەنەڕووسیا كە هیچ دەستوەردانێكی سەربازی لە ئارادا نییە، چونكە لە ئەگەری فراوان بوونی جەنگەكە ڕووسیا بە تەنها نامێنێتەوە و جیهان پێ دەنێتە جەنگێکی فراوانی وێرانکەرەوە\nعێراق و ئاڵۆزییەكانی ناوچەكە\nعێراق لە ئێستادا لەبەردەم قەیرانی پێكنەهاتنی هێزەكاندایە، قەیرانێك كە دەكرێت دەستكرد و ئامانجداربێت، لەڕووکەشدا پێکنەهاتنی هێزە براوەکانی هەڵبژاردن و لە ناوەڕۆکدا گەیاندن و گواستنەوەی عێراقبێت بۆ دۆخێکی پلان بۆ داڕێژراویتر کە ناوەند و ئاراستەیەکی بەهێز بکات\nئەو هۆکارانەی وا دەکەن عێراق چاوی لەسەر هەرێم بێت\nهێزە عێراقیەکان لە کاتێکدا هەرێمیان قبوڵکرد و دەستوریان تێپەڕاند کە بۆ خۆیان لە دۆخێکی تایبەتی لاوازدا بوون و بڕیاریش لای ئەمریکیەکان بوو نەك عێراقیەکان.\nبۆیە ئەم قبوڵکردنە بە قبوڵکردنێکی ناچاری دادەنرێت بۆ ئەوکات، هەربۆیە هێزە عێراقیەکان هەمیشە بیریان لای بەهێزکردنەوەی ناوەند و تەعدیلی دەستورە، دەستورێك کە ئەوان پێیان وایە بە سودی هەرێمەکانە نەك ناوەند، ئەم خەونی بەهێزکردنەوەی ناوەندە، بە دیوەکەیتردا بە مانای خەونی لاوازکردنی هەرێم.\nبۆیە هەمیشە ئەم خەیاڵ و بیرکردنەوەیە وجودی هەیە لە عێراق، بەڵام لە هەر وێستگەیەکدا چەند دەرفەتی جێبەجێکردنی دەبێت ئەوە قسەیەکیترەو لە دوایڕیفراندۆم بەشێك لەم خەونە بوە ئەمری واقع و گەر هەندێك معادەلەی دەرەکی نەبوایە ئەوا خەونەکەیان بەتەواوی دەکردەڕاستی، بۆیە هەمیشە ئەم بیرکردنەوەیە لە بەغداد مەوجودە و بەهێزیشە و پشتیوانی دەرەکیشی هەیە.\nبەرزبوونەوەی نرخی نەوت و کارتی غازی سروشتی\nلە ئێستاداو بە هۆی قەیرانی ئۆکرایناوە نرخی نەوت ڕۆژ بەرۆژ لە بەرزبوونەوەدایە، ئەمەش وادەکات کە عێراق چاوی لەسەر ئەو نەوتەبێت کە هەرێم دەیفرۆشێت، لە هەردوو ڕووی دارایی و سیاسییەوە عێراق دەیەوێت پرسی نەوت بباتەوە ژێر کۆنترۆڵی خۆی، چونکە نرخی نەوت لە سەروو سەد دۆلارەوە داهاتێک یڕۆژانەی زۆر گەورەیە.\nلەڕووی سیاسیشەوە بۆ هەرێم کارتێکی بەهێزە بۆ مامەڵەی دەرەکی بەتایبەت لەگەڵ تورکیا، بۆیە بەغداد دەیەوێت ئەو کارتە گرنگە بگێڕیتەوە بۆ ناوەند و بەمەش تەواوی مامەڵە دەرەکیەکان دەچنەوە ناوەند و پێگەی ناوەند بەهێزدەبێتەوەبەتایبەت لای تورکیا، بەهێزبوونەوەی پێگەی ناوەند بە مانای لاوازبوونی پێگەی هەرێمە.\nپرسی غازی سروشتی\nلە ئێستادا چاوی وزە لە ناوچەکەدا چوەتە سەر غازی سروشتی، بەتایبەت کاتێك کە زانرا هەرێم خاوەنی گەورەترینیەدەکی غازی سروشتیە و دەتوانرێت ببێتە کارتێکیتری بەهێز بۆ هەرێم و ئەوەندەیتر پێگەی بەهێز دەکات، بۆیە ناوەند نایەوێت غاز لە بنەمادا ببێتە پرسێکی هەرێمی و چاوی لەسەر ئەوەیە پرسی غاز ببێتە پرسی مەرکەز، بەتایبەت ئەو کارتە وەك چەکێك بەدەستڕووسیاوەیە بۆ وڵاتانی ئەوروپی بەرامبەری.\nقەیرانی ئۆکراینا بەهێزی ئەوکارتەی لە جیهاندا دەرخست و ئەوروپاش هەوڵی دۆزینەوەی بەدیل دەدات تا ئەو چەکەیڕووسیا بەرامبەر ئەوروپا بەتاڵ بکاتەوە، ئەگەرچی هێندە ئاسان نیە بەڵام بە هەندێكڕێگا کاریگەریەکەی کەم دەکاتەوە.\nلەم نێوەندەدا تورکیا لە دوو ڕووەوە دەیویست سوود لە قەیرانی غازی سروشتی وەربگرێت، ئەویش بە سەیرکردنی وەك بەدیلێك بۆ غازی سروشتی لە ناوچەکەدا خاکی ئەو بەکار بێت بۆ ئەوروپا، ئەوا پێگەی تورکیا لای ئەوروپیەکان بەهێز دەبوو و ئەو کارتەی ئێستاڕووسیا بەکاری دەهێنێت دژی ئەوروپا بەشێکی دەکەوێتە لای تورکیا و بەمەش پێگەی سیاسی تورکیا بەهێز دەبوو، لەڕووی ئابوریشەوە دەبووەیەکێکیتر لە بەهێزترین داهاتەکان بۆ تورکیا.\nبۆ ئەمە تورکیا چاوی لەسەر هەرێم بوو، چاوی لەویەدەکە گەورەیەیە کە هەرێم لە غازدا هەیەتی کە دەتوانێت ئەوڕۆڵە بۆ تورکیا بگێڕێت کە دەیەوێت، بەڵام ئەمە هەر وا ئاسان نیە، بە پێشچاوی ئێران و بەغدادەوە هەرێم بتوانێت ئەم کارتە بخاتە چنگی تورکیا، بۆیە هەموو هەوڵی خۆیان دەدەن بۆ ئەوەی هەرێم نەتوانێت ئەم مامەڵەیە بکات و بڕیارەکەی دادگای فیدراڵی عێراقیش هەر لەم چوارچێوەیەدا بوو، بۆیە ئەم پرسە بۆ هەرێم دەبێتە کێشەیەکی گەورە گەر بە وردی مامەڵەی لەگەڵ نەکرێت.\nچونکە ئێران و ڕووسیا و دۆستەکانیان لێ ناگەڕێن تورکیا ببێتە هۆی کەمکردنەوەی فشارەکانیان و سوتانی کارتەکانیان، هەربۆیە لەڕێگەی بەغدادەوە فشار دەخەنە سەر هەرێم تا نەچێتە نێو ململانێی ناوچەیی غازەوە، چونکە عێراق چاوی لەسەر ئەوەیە کە نەوت و غاز بخاتەوە ژێر چنگی خۆی گەر بە جوڵاندنی هێزیشبێت.\nبوونە بەشێك لە ئاراستە ناکۆکەکان\nلە دوای ڕووخانی ڕژێمی سەدامەوە عێراق دابەش بووە بەسەر دوو ئاراستەدا،یەکێك لە ئاراستەکان ئەمریکاو دۆستەکانی و ئاراستەی دووەم ئێران و دۆستەکانی، ئەم دوو ئاراستەیە هەمیشە لە ململانێی و زۆران بازیدا بوون ئایا کامیان دەتوانن سیاسەتی خۆیان لە عێراق جێگیرکەن.\nئەگەرچی لە هەندێك وێزگەدا نا هاوسەنگی هەبووە، بەڵام دواجار ئاراستەی یەکەم کە ئەمریکایە هەرزوو لەوەتێگەشت کە عێراق بەبێ ئێران ناتوانرێ ئیدارە بدرێت و دوور خستنەوەی دەستی ئێران لە عێراق گەر مەحاڵ نەبێت ئەوا باجێکی گەورەیی دەوێت و دواجاریش دەکرێت سەرکەوتوو نەبێت، بۆیە ئەمریکا بە غەیر موباشر هاوسەنگی پاراستوە و دەکرێ بوترێت کە ئەمریکاو ئێران پێکەوە ئیدارەی عێراقیان داوە لە ١٩ ساڵیڕابردوودا.\nلە ئێستادا دۆخەکە بۆ ئەمریکا گۆڕاوە، عێراق لە پێشەنگی ستراتیژی سیاسەتی ئەمریکادا نەماوە و تاڕادەیەك پاشەکشەی کردوە، بەڵام ئەوە بەمانای جێ هێشتنی عێراق نیە بۆ ئێران، بەڵکو بە ئەندازەی پاشەکشەی ئەمریکا وڵاتانی عەرەبی نەیاری ئێرانڕۆڵیان زیادکردوە لە عێراق\nلە ئێستادا کورد ئەگەرچی ڕاشینەگەیاندبێت ئەوا دابەش بووە بەسەر ئەو دوو ئاراستەیەدا، ئاراستەیەك کە ئێران و دۆستەکانیەتی، ئاراستەیەکیش کە ئەمریکاو وڵاتانی عەرەبی دۆستین، هەربۆیە ئەمە زیانی بۆ هەرێم دەبێت گەر نەتوانێ هاوسەنگی بپارێزێت.\nچونکە ئێرانێك ئەمریکای لە عێراق ماندوو کردبێت،ڕازی نابێ بە ئاسانی وڵاتانی عەرەبی بە دەستی دوو ببنە گرفت لەبەردەمیدا بەتایبەت لە پرسی لەتکردنی ماڵی شیعەدا، کە ئەمەیان لای ئێران قابیلی نیقاش نیە، بۆیە هەموو هەوڵی خۆیدەخاتە گەر بۆ ئەوەی ئەم ئاراستەیە بەتەواوی لاواز بکات.\nئەمەش لەڕێگەی حکومەتی مەرکەزیوە کە فشار بۆسەر هەرێم زیاد دەکات و گرفتی جدی دێنێتە بەردەمی، بەتایبەت کاتێك کە دەوترێت هەرێمیانی دەسەڵاتی پارتی چونکە سەرۆکی حکومەت و هەرێم و جومگە گرنگەکانی لایە، هەربۆیە فشار بۆسەر هەرێم بە مانای فشارە بۆسەر پارتی نەكیەکیەتی، بەهۆی ئەو پەرتبوونەی کە ئێستاهەیە ئەوەندەیتر ئەمەی تۆخ کردۆتەوە.\nحکومەتی عێراق فشارەکانی لەسەر هەرێم هەنگاو هەنگاو زیاد دەکات، لە نەوت و غازەوە دەستی پێکردوە تا دەگاتە کۆنترۆڵکردنی پەیوەندیەکانی دەرەوە وشکردنی سەرچاوەکانی دارایی و کۆنترۆڵکردنی سنورەکان، گەر هەرێمڕەد فیعلێکی پێچەوانەیڕازیبوونی هەبێ ئەوا عێراق فشارەکاندەگوازێتەوە بۆ بەریەكکەوتن، ئەگەرچی بەریەكکەوتنی سەربازی ئیختیارێکی نزیك نیەو دواکارتە چونکە ئێران لەگەڵ تێکچونی ئەمنیەتی ناوچەکەدا نیە و گرژیە سەربازیەکان بە قازانج نابینێت بۆ خۆی\nبۆیە هەموو هەوڵەکان لە چوارچێوەی فشاردا دەمێننەوە، تا ئەوکاتەی هەرێم ملدەدات بۆ خواستەکانی ناوەند، لە حاڵەتی بەریەكکەوتن و بەبنبەست گەشتنی گفتوگۆدا، تاکە دەرچەیەك بۆ هەرێم تەداخولیڕاستەوخۆی تورکیایە، بەڵام ئایا تورکیا ئەم ریسکە دەکات؟ڕەدفیعلی ئێران چی دەبێت لەو دۆخەدا؟ ئایا تورکیا لە بەرامبەر پاراستنی بەرژەوەندیەکانی و پرسی پەکەکەدا نابێتە دۆستی ناوەند؟\nعێراق سود لەسەرقاڵی جیهان وەردەگرێت\nلە ئێستادا قەیرانی جەنگی ئۆکراینا تەواوی جیهانی سەرقاڵ کردوە، چونکە جەنگ لەدەرگای ئەوروپای داوە و لە کۆڵانی ئەمریکاشدایە و ئەولەویەتیش بۆ ئەوان قەیرانی ئۆکراینایە نەك عێراق، بۆیە لەم کاتەدا هەر گرژی و جوڵەیەکی سەربازی نێو عێراق گرنگیەکی ئەوتۆی نابێت و وەكپرسێکی نێوخۆیی تەماشا دەکرێت، چونکە بە هەموو پێوەرێك قەیرانی ئۆکراینا بۆ دۆستەکانی کورد گرنگترە تا قەیرانی هەرێم، بۆیە لە ئێسدا دۆخەکە لەبەرژەوەندی کورددا نیە\nهەرێمی کوردستان چی بکات؟\nئەوەی گرنگە بۆ هەرێمی کوردستان لە ئێستادا، پلانێکی تۆکمەی وردە بۆ چۆنیەتی مامەڵەکردن لەگەڵ دۆخەکەدا، بە جۆرێك کە نەکەوێتەڕەدفیعل و نەبێتە بەشێك لە توندرکردنەوەی پەیوەندیەکانی نێوان هەرێم و بەغداد بەڵکو تەواوی سیاسەتەکەی لە چوارچێوەی تێپەڕاندنی کات و هێواشکردنەوەی ناکۆکیەکاندا بێت، لەڕووی پەیوەندیەکانی دەرەوەش دەبێت هاوسەنگیەك دروستبکات لە نێوان جەمسەرە ناکۆکەکانی عێراقدا، بە جۆرێك نەبێتە فشار لەسەر هیچ لایەکیان و خوێندنەوەیەکی دروست بۆ پێگەی ئێران بکات لە عێراق و مامەڵەی لەگەڵ بکات، بە جۆرێك هەرێم وەكیەك پاکێج نێوماڵی خۆیڕێکخاتەوە بۆئەوەی ئەو نا هاوسەنگیەی دروستبوە ڕاست بکرێتەوە و هەرێم نەبێتە بەشێك لە ململانێ ناوچەییەکان.\nچونکە لەو سەرو بەندانەی کە گەورەکان لەبەردەم مەترسی جەنگدان و قەیرانی گەورە دروست دەبێت گۆڕانکاریە ناوچەیی و هەرێمیەکان خێراتر و بێ کاریگەرتردەبن و هاوسەنگی هێزیش ناگۆڕن، بۆیە کەنار گیری و یاریکردن لەگەڵ کات باشترینڕێگای مانەوەیە و ئەکرێت گەورەترین سەرکەوتنی کورد لەم قۆناغەدا ئەوەبێ کە هیچ لەدەست نەدات، چونکە ئەم دۆخە دۆخی بەدەستهێنان نیە، بەڵکو قۆناغی خۆپارێزیە.


کوردیپێدیا - 22-12-2013\n📅 22-12-2013 ℹ | 🏷 پۆل: رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا) | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nمنداڵەکەی کاوە گەرمیانی\n- کاتژمێر 8:50 ی بەیانی ئەمڕۆ لە نەخۆشانەی شێرەی نەقیب لە کەلارکەلار، منداڵەکەی کاوە گەرمیانگەرمیانی چاوی بە دنیا هەڵهێنا.\n- لە شاری هەولێرهەولێر، باڵەخانەی کەناڵی ئاسمانی (زارۆ تیڤی) کرایەوە و هەر ئەمرۆ پەخشی ئەزموونیی کەناڵەکە دەستیپێکرد.\n- شەش کوردەکەی رۆژهەڵاتی کوردستان کە لەسەر سکاڵای کونسوڵی ئێران لە هەولێر بەندکرابوون، دادوەر بڕیاری ئازادکردنیانی دا و دواتر لە بنکەی پۆلیس ئازادکران.\n- بەندکراوێک لە ناو گرتووخانەی بنکەی پۆلیس لە شارەدێی سەرسەنگ لە رێگەی پەتەوە خۆی خنکاند.\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Dec 22 2013 10:25AM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Feb 20 2019 10:29AM باشترکراوە\n👁 ئەم بابەتە 10,866 جار بینراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 34 KB Dec 22 2013 10:25AM هاوڕێ باخەوان\n1. 👁 هەولێر: 67 هەزار هاوڵاتی فۆڕمی وەرگرتنی یەکەی نیشتەجێبوونیان پڕ کردوەتەوە\n2. 👁 یەپەگە ئاماری شەڕ و پێکدادانەکانی خۆرئاوای کوردستانیان بۆ ساڵی 2013 بڵاو کردەوە\n1. 👁 بەیاننامەی کۆتاییهاتنی پلنیۆمی 15ی کۆمیتەی ناوەندی حزبی کۆمۆنیستی کرێکاریی کوردستان\n1. 👁 راپۆتی چاودێریکردنی هەڵبژاردنی ئەندامانی یەکەمین کۆنگرەی بزوتنەوەی گۆڕان\n1. 👁 ئەمیر حەسەن شێخە


ڕێکخستنەوەی خاڵێک لە مێژووی دەسەڵاتی سانەکانی هەورامان – هەورامان\nیانە ویەردە و هەورامانی ڕێکخستنەوەی خاڵێک لە مێژووی دەسەڵاتی سانەکانی هەورامان\nمحەمەد و ئیرەج مورادی باقلاوەیی\nکێلە نووسراوی زڵێخا کچی بەهرام سوڵتان له باقلاوا\nنووسین و ئامادەکردن: ئیرەج و موحەمەد مورادی – سنە، پاییزی ١٣٩٦\nهەورامان وەکوو دەڤەرێکی جوغرافیایی و زاراوەیەکی جیاواز دەکەوێتە دیوی دوو سنووری باشوور و ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە نێوان پارێزگاکانی سنە، کرماشان و هەڵەبجە. ئەم ناوچەیە دابەش بووە بە سەر هەورامانی تەخت، لهۆن، شامیان و ڕەزاو. ناوەندی بەشی تەخت شارۆچکەی هەورامانی تەخت، لهۆن شارۆچکەی نەوسوو، شامیان (کەمەرە) ئاوایی دزڵی و هەروەها بەشی ڕەزاو دەبێتە ئاوایی ڕەزاو. بە گوێرەی مێژووی هەورامان، یەکەم دەسەڵاتداری خۆجێیی هەورامان بەهمەن کوڕی بهلووی هەورامی بووە که ساڵی ٣٩٣ کۆچی بنەمای شێوە دەسەڵاتداریەکی خۆماڵی دامەزراندووە و ساڵی ٤٤٥ کۆچی لە شوێنی ئێستەی هەورامانی تەخت قەڵای فەرمانڕەوایی و فەرمانگەیی دروست کردووە، هەر بۆیە ئێستاکەش ئەو ئاواییە بە هەورامانی تەخت دەناسرێتەوە. گەرچی ئەو ئاواییە یەکێک لە ئاواییە شاخاوی و ناهەموارەکانی ناوچەی هەورامانە و پاشگری تەخت، تەنیا مەبەستی لە شوێنی تەخت و تاجی حوکمڕانییە. تا سەرەتای سەدەی ١٢ کۆچی ناوەندی [هێز و دەسەڵاتی هاوبەشی] سەرجەم هەورامان [و تەنانەت جارجارە شارەزوور و کەڵاتەرزانیش،] قەڵای هەورامانی تەخت بووە، دواتر ئەم فەرمانڕەواییە خۆجێییە دابەش بووە و حاکمەکانی لە سێ شوێنی هەورامانی تەخت، لهۆن و شامیان نیشتەجی بوون.\nئەوەیکە بەڕوونی لە خوێندنەوەی مێژووی ناوچەی هەورامان و ئەردەڵانەکاندا بەرچاو دەکەوێت، گرینگایەتی ناوچەی هەورامانە بەتایبەت له سەدەی ١٠ کۆچی کە بووەتە جێی سەرنج و بایەخی هەر دوو حکوومەتی سەفەوی و عوسمانی. هەر دوو نیمچەدەسەڵاتی بابان و ئەردەڵان و هەڵکەوتنی سانەکانی هەورامان لە ناوەڕاستی ئەم دوو دەسەڵاتە، هەروەها شاراوەیی و پارێزراوی دەسەڵاتی قەڵای هەورامان بەهۆی باری جوغرافیایی، گرینگایەتی هەورامانی زیاتر نیشان داوە. بە جۆرێک لای سەفەویەکان بەردەوام دەسەڵاتی هەورامان هاوسەنگیەک بووە بۆ دامرکانی سەرکەشی ئەردەڵانەکان و تەنانەت لە دیوی دیکەشەوە پەناگەی والیەکانی ئەردەڵان بووە لە دەست هێرشی حکوومەتی ناوەند.\nلە ڕیزبەندی بلووک و ناوچەکانی ئەیالەتی ئەردەڵان کە کتێبی تاریخی مەردۆخ دایناوە، لە ٢٨ بلووکی ولایەتی ئەردەڵان هەورامان به سێ بلووکی جیاواز ناو براوە: لهۆن، کەمەرە و هەورامان تەخت. دواتر [واتا کۆتایی دەسەڵاتی قاجاڕەکان تا سەردەمی پەهلەوی یەکەم] هەندێ گۆڕانکاری بەسەر سنوورەکاندا هاتووە و هەورامیەکان بوونەتە بلووکی هەورامانی تەخت (لەگەڵ کەمەرە و پاڵنگان)، لهۆن، ژاوەرۆ [و ڕەزاو (لەگەڵ سەرجەم ناوچەی کوڕەوێز و کەڵاتەرزان)]. دیارە کە ئەم دابەشکارییە هی پێش ساڵەکانی ١٣١٠ هەتاوییە کە هێشتا دەسەڵاتی جافرسانی لهۆن نەڕووخاوە. پاش هەڵوەشاندنەوەی سیستمی ئەیالەتی ئێران و نەخشەڕێگای ئامادەکاری بۆ پرۆژەی (اصلاحات ارضی) و نەمانی ڕێکخستنی کۆنی دەسەڵاتە خۆجێیەکان، دیسان گۆڕانکاری بنەڕەتی بە سەر سنووری ناوچەکاندا هاتووە و سیستمی شارستان، بەخش و (دهستان) داهاتووە. بۆ نموونە، شارستانی سنە، بەخشەکانی (کامیەران، مەریوان، ڕەزاو، سەقز و هتد)، بەخشی ڕەزاو بریتیە له دێهستانەکانی کەڵاتەرزان، ژاوەرۆ و هەورامانی تەخت. شارستانی کرماشان، بەخشەکانی (پاوە، جوانڕۆ و هتد) و ناوچەی لهۆن دێهستانێک بووە سەر بە بەخشی پاوە.\nتێبینی: لەم وتارە هەوڵ دراوە کە هەندێ زانیاری زیاتر و تازەتر بخرێتە سەر کەشی ژیان و سەردەمی یەکێک لە سانەکانی هەورامان، بەهرام سوڵتان.\nپێشینەیەکی کورت له سانەکانی هەورامان\nفەرمانڕەوایی سانەکانی هەورامان لەو کاتەوە دەست پێ ئەکات کە شێخ جەلالەدین غازی ساڵی ٣٩٣ کۆچی بەهمەن کوڕی بەهلووی هەورامی دەکاتە کەیخودای ئەو ناوچەیەی هەورامان کە تێیدا نیشتەجێ بووە. دوای کەیخودا بەهمەن تا ساڵی ٨٤٨ کۆچی بەهۆی ئەنجومەنی خەڵکی هەورامانەوە، کەیخودا و حاکمەکانی هەورامان دەستنیشان کراون. سەرەتا ئەم کەیخودا و حاکمانە نازناویان ئەمیر و بەگ ناوبانگیان هەبووە. لە سەردەمی حوکمڕانی ئەمیر سولەیمان (٦٩٩-٨٤٨ کۆچی)، بەهلوو بەگی ئەردەڵان والی سنە هێرش دەکاتە سەر هەورامان و داگیری دەکات. ساڵی ٨٤٨ کۆچی شا تەهماسبی سەفەوی کەسێکی ناودار لە هەورامان بە ناوی بەهرام میرزا هەڵدەبژێرێت بە حاکم و بۆ یەکەم جار لە لایەن حکوومەتی ناوەند فەرمانڕەوایی خۆجێیی هەورامان بەفەرمی دەناسرێت و ناوی حاکمەکەی لە دەفتەری دەربار دەنووسرێت. بەهرام میرزا دەبێتە کەسایەتیەکی خۆشەویست و ڕێزدار لای شا تەهماسبی سەفەوی. دەرباری سەفەوی بۆ ئەوەی کە نازناوی حاکمەکانی هەورامان بهێنێتە هاوئاستی سەرۆکی قزڵباشەکان، ئەمیر دەگۆڕێت و دەیکات بە بەگ. بەم شێوەیە بەهرام میرزا بەگ دەبێتە فەرمانڕەوای خۆجێیی و پەسەندکراوی حکوومەتی ناوەند لە ناوچەی هەورامان. لە لایەکی تریشەوە دەبێتە زاوای بنەماڵەی حاکمی لوڕستان، ئەڵاوێردیخانی لوڕ. لە سەردەمی سولەیمان بەگ (٩٩٥-١٠٣٢ کۆچی کۆچی) کوڕی بەهرام میرزا بەگ قەڵای هەورامان لەلایەن خان ئەحمەد خانی ئەردەڵانەوە داگیر دەکرێت. هەر لەو سەردەمەدا عەباسقولی کوڕی بەهرام میرزا بەگ لە شەڕی نێوان عوسمانی و سەفەویەدا بەفەرماندەیی خاڵۆی، شاهوێردی خانی دووەم، دەتوانێت پاڵەوانیەتیەکی بێوێنە بخولقێنێت و شا عەباسی سەفەوی بانگی دەکات بۆ دەربار و فەرمانی فەرمی فەرمانڕەوایی هەورامان لەگەڵ بەخشینی باج تا کۆتایی دەسەڵاتەکەی پێ دەبەخشێت. هەروەها بەرامبەر بە هەڵوێستی عوسمانیەکان کە نازناوی پاشا دەبەخشن بە سەرۆک هۆزەکان جاف، حکوومەتی سەفەویەش نازناوی سوڵتان دەبەخشێت بە حاکمەکانی هەورامان.\nعەباسقولی سوڵتان (١٠٤١-١٠٧٥ کۆچی) سێ کوڕی بووە: بەهرام، موحەمەد و سولەیمان. دواتر بەهرام سوڵتان (١٠٧٥-١١٠٤ کۆچی) دەبێتە جێنشینی و فەرمانڕەوایی هەورامان و تەنانەت ناوچەی شارەزووریش دەکات. هەروەها حوکمی ناوچەکانی کەمەرە، کوڕەوێز و کەڵاتەرزانیش دەسپێردرێت بە موحەمەد بەگ.\nفەرمانێک لە لایەن شا سولەیمانی سەفەوی بۆ بەهرام سوڵتانی هەورامان:\nآن که امارت و حکومت پناه نظاما ایالت و الحکومه [چند کلمه ناخوانا] پادشاهانه سرافراز گشته، بداند که در این وقت، رایات نصرت عنایات جاه و جلال به عنایت ذوالجلال [یک کلمه ناخوانا] پاوه، محال جاف و حاکم [یک کلمه ناخوانا] به شرف خاك بوسى آستان مروت ارکان مشرف و [یک کلمه ناخوانا] شاهانه [چند کلمه ناخوانا] امارت پناه و ریش سفیدان آن از روى امیدوارى در عالم اخلاص کیش به دربار خلافت مدار علیە عالیە صفویه تمامى جمعیت خود را از سواره و پیاده برداشته در سر پل رودبار به اردوى ظفر نیروى معلا ملحق و به شرف خاك بوسى عتبە سدره مرتبه مشرف شده و خود را مورد مراحم و انواع نوازشات خاقانى سازند و قدغن و لازم شمرده در عهده شناسند. تحریرا شعبان المعظم 1100هـ \nبەهرام سوڵتان دە کوڕی بووە و هەر بۆیە لەسەر دەسەڵات و جێنشینی ناکۆکی دەکەوێتە نێوان بنەماڵەکەی. سولەیمان پاشای بابان بەم ناکۆکیە دەزانێت و هێرش دەکاتە سەر ناوچەکە. لەو هێرشەدا سەقز و مەریوان و هەورامان داگیر دەکرێت. خان ئەحمەد خانی دووەم والی ئەردەڵان، داوای یارمەتی دەکات لە حکوومەتی ناوەند. سپای ڕۆستەم خان و عەباسقولی خانی قاجاڕ دێنە ناوچەکە و لە دەشتی مەریوان بابانەکان شکست ئەدەن، پاشان عەباسقولی قاجاڕ هۆکاری گرژی و داگیرکاریەکە لەسەر حاکمی هەورامان دەزانێت. هەر بۆیە قاسم سوڵتان کوڕی بەهرام سوڵتان بەرەو دیوی شارەزوور هەڵدێت و سەرنجام ساڵی ١١١٠ کۆچی بە دەستی عەباسقولی قاجاڕ دەکوژرێت. گوایە شا سولەیمانی سەفەوی کاتێک هەواڵی کوژرانی قاسم سوڵتان دەبیستێت، زۆر ئەشڵەژێت. هەر بۆیە عەباسقولی خانی قاجاڕ لە ئەسفەهان لە سێدارە ئەدات.\nحوکمی فەرمانڕەوایی موحەمەد قاسم سوڵتان لە لایەن شا سولەیمانی سەفەوی:\nحکم جهان مطاع شد. آن که بنا بر شفقت بیغایت شاهانه [چند کلمه ناخوانا] محمد قاسم سلطان از ابتداى چهار ماهه قوىئیل امارت و الکاى اورامان را که به دستورى در وجه مرحوم بهرام سلطان والد او مقرر بوده باشد، مرحمت فرمودیم که نواحى امیر مزبور [یک کلمه ناخوانا] آن قیام و اقدام نموده، در نظم و نسق الکا و آراستگى و دفع و رفع مخالفین مساعى جمیله به ظهور رسانده و شایستگى حسن خود را ظاهر سازد و نوعى سلوك نماید که همگى رعایا و برایا از حسن سلوك او راضى و شاکر بوده، در جمیع مواد دعاء خیر جهت ذات اقدس نواب کامیاب همایون حاصل گردد. دانایان و ریش سفیدان و ارباب و اهالى و رعایا و ایل و الکاى مذکور، امارت پناه مومى الیه را حاکم و تیولدار بالاستقلال و الانفراد خود دانسته، اطاعت و انقیاد او را لازم شمرند و از سخن و صلاح چون او که مقرون به صلاح دولت ابد مدت باشد، بیرون نروید. مستوفیان عظام، رقم این عطیه را در دفاتر خلود ثبت نموده، از شایبە تغییر و تبدیل مصون و محروس شناسند و تیول نامچه به قیود لازمه نموده نمایند و در عهده دانند. تحریرا فى جمادى الثانى سنە 1103هـ.ق.\nپاش کوژرانی قاسم سوڵتان تا ساڵی ١١٦١ کۆچی حکوومەتی ناوچەی هەورامان دەستاودەست بە ئەستۆی کوڕەکانی دیکەی بەهرام سوڵتانەوە بووە. بۆ نموونە ساڵی ١١٣٤ ئێسماعیل سوڵتان حاکمی فەرمی بووە.\nحوکمی فەرمانڕەوایی ئێسماعیل سوڵتان کوڕی موحەمەد قاسم سوڵتان لە لایەن شا سوڵتان حوسەین سەفەوی:\nحکم جهان مطلع شد. آن که بنا بر شفقت بیغایت شاهانه و مرحمت بینهایت پادشاهانه دربارة امارت و حکومت پناه میدارد. اسماعیل سلطان ولد قاسم سلطان از ابتداء سه ماهە لوىئیل، حسب الاستدعاى عالیجاه بیگلربیگى کردستان، مشارالیه را به رتبە امارت الکاى اورامان سرافراز و آنچه به هر جهت در ازاء حکومت آنجا در وجه حاکم سابق مقرر بوده، در وجه امارت پناه و مومى الیه عنایت و مرحمت فرمودیم که چنانچه باید و شاید و از کاردانى و سپاهیگرى او سزد. با [یک کلمه ناخوانا] و لوازم آن قیام و اقدام نموده، دقیقه فوت و فروگذاشت ننماید. و در نظم و نسق الکاى مزبور و آراستگى قشون مقرر و تنبیه و تأدیب دزد و قطاع الطریق و اجامره و اوباشى و دفع و قلع متمردین و اعادى دین مبین، مساعى جمیله به منصە ظهور بررسانیده، حسن سعى و اهتمام خود را در هر باب مدیون کامیاب همایون ما ظاهر سازد و با رعایا و برایا\nوجه احسن سلوك نموده، دعاى خیر جهت ذات اقدس و وجود مقدس حاصل نماید. غازیان و کدخدایان و رعایا و ارباب و اهالى و جمهور سکنه و متوطنین الکاى مزبور امارت پناه مومى الیه را حاکم و تیولدار بالاستقلال و الانفراد خود دانسته، اطاعت و انقیاد او را واجب و لازم شناسند و از سخن و صلاح حسابى او که مقرون به صلاح دولت ابد مدت باشد، بیرون نروند. مستوفیان عظام کرام دیوان اعلى، رقم این عطیه را در دفاتر خلود ثبت نموده، از شایبە تغییر و تبدیل، مصون و محروس شناسند و تیول نامچه را به قیود لازمه مسود و هر گاه در عرض مدت یک سال به تیول نامچه نگذراند، آنچه به علت تیول و همه ساله و مقررى بازیافت ننموده باشد، به اسم او مسترد و حواله و بازیافت نمایند. تحریرا شهر […] ١١٣٤ هـ\n[پاش ئێسماعیل سوڵتان] بەهرام سوڵتانی دووەم کوڕی بەهرام سوڵتانی یەکەم ساڵی ١١٦١ لەلایەن حکوومەتی ناوەند فەرمانی حوکمڕانی بۆ مۆر دەکرێت. بەهرام سوڵتانی دووەم کەسایەتیەکی جێی ڕێز بووە بۆ والی ئەردەڵان، حەسەنعەلی خان. لە هێرشێک کە سپای زەنگەنە دەیکەنە سەر حکوومەتی ئەردەڵان، هێزی بەهرام سوڵتان بەرگریەکی پاڵەوانانە دەکەن و شکستیان ئەدەن.\nساڵی ١١٦٧ کۆچی خالێد سوڵتان کوڕی بەهرام سوڵتانی دووەم دەبێتە حاکم، بەڵام ساڵی ١١٧٠ لە میوانیەکی سولەیمان پاشای بابان بەشێوەیەکی ناجوانمێرانە لە شارەزوور دەکوژرێت و پاشای بابان کەسێک بە ناوی حەیدەر بەگ لە قەلای هەورامان دائەنێت. حەیدەر بەگ یەکەم حاکمی بیانی هەورامیەکان بووە کە تەنیا شەش مانگ بەسەریاندا فەرمانڕەوایی کردووە و هەر لەو ساڵەدا بە دەستی موحەمەد بەگ برای خالێد سوڵتان دەکوژرێت. ئینجا حکوومەتی سەفەویە فەرمانی فەرمانڕەوایی بۆ ڕەزا سوڵتان (١١٧٠-١١٩٧ کۆچی) کوڕی حسەین بەگ کوڕی بەهرام سوڵتانی یەکەم دەنێرێت. پاش ڕەزا سوڵتان ناکۆکیەکان لە نێوان بەرەی کوڕەزاکانی بەهرام سوڵتانی یەکەم دەست پێ دەکات و بنەمای جیابوونەوەی هەورامان تەخت لە لهۆن دائەڕێژرێت و دوای دەورەی یۆسف سوڵتان (١١٩٩-١٢٢٣ کۆچی) لهۆن و هەورامان تەخت دەبن بە دوو دەسەڵاتداری جیاواز [و تا کۆتایی دەسەڵاتی جافرسانی لهۆن درێژەی هەبووە. ڕۆژی ١٤ شەعبانی ساڵی ١٣٥٠ کۆچی بەرامبەر بە ٣ پووشپەڕی ١٣١٠ فەرماندەی سەربازی ڕەزاخان، سەرتیپ عەلیشا هێرش دەکاته سەر ناوچەی لهۆن و ناوچەکە داگیر دەکات و کۆتایی بە دەسەڵاتی ٩٥٧ ساڵەی سانەکانی هەورامان دێت.]\nکێلە نووسراوەکانی باقلاوا\nبنەڕەتی باقلاوا دەگەڕێتەوە بۆ پێش سەردەمی بانگەوازی بنەماڵەی شێخ زەکریاییەکان لە ناوچەکە کە دەکاتە پێش سەدەی ٨ و ٩ کۆچی. گۆڕستانی باقلاوا لە دوو بەش پێک هاتووە: بەشی زیارەتانی ئاوایی و بەشی غەریوان. وەک لە وشەی غەریواندا دیارە، بەشی غەریوان زۆرتر گۆڕی کەسانێک بووە کە خەڵکی باقلاوا نەبوون. بەساڵاچووەکان دەگێڕنەوە کە بەهۆی چالاکی خانەقای نەقشبەندی باقلاوا، سەردەمانی زوو خەڵکی دەوروبەر لە دوور و نزیک سەردانی باقلاوایان کردووە و زۆر جار خەڵک لە دەست برسیەتی، شەڕ، بێکەسی و بێدەرەتانی پەنایان بردووەتە بەر خانەقا و ماوەیەک لەوێ ماونەتەوە. گوایە دوای ساڵەکانی ١٣٠٠ کۆچی چەند وشکەساڵی و قاتوقڕیەک لە ناوچەکەدا بووەتە هۆی مردنی خەڵکێکی زۆر لە سنووری ئاوایی باقلاوا. بەجۆرێک دەگێڕنەوە کە یەکێک لە ڕێبەرانی خانەقا، شێخ مەعرووف کوڕی شێخ عبدالاحد، بە خەڵکەکەی گوتووە کە ئەرکی سەرشانی خەڵکی ناودێ باقلاوایە کە تەرمی هەموو ئەو کەسانە وا لە ناو خاکی باقلاوادا کەوتووە کە لە زیارەتانی غەریوان بینێژن.\nبەشی زیارەتانی ئاوایی کە بە ناوخزنەکان دەناسرێت، تایبەت بووە بە مردووانی ناودێ و یا ئەوانەی کە وەسیەتیان کردووە لەوێ بنیانێژن. ئەوەیکە بەساڵاچووەکان دەیگێڕنەوە گوایە لە بەشی پشت کەلەوەر بناوچ کە دەکەوێتە بەشی خوارووی زیارەتانی ناوخزنەکان سێ گۆڕ هەبوون کە کێلەکانیان لەگەڵ ئەوانی تر جیاواز بووە و خەڵک بەچاوی ڕێز و حورمەتەوە سەیریان کردووە. هەرچەند بەهۆی کۆنبوونی گۆڕەکان، دواتر کێلی ئەم گۆڕانە داراونەتەوە و شکاون و لە دەوروبەری گۆڕەکان داکەوتوون.\nساڵی ١٣٦٠ هەتاوی ئەم کێلانە کۆ دەکرێنەوە و دەگوازرێنەوە بۆ بەرهێوانی مزگەوتی ئاوایی و دەشۆردرێن و خاوێن دەکرێنەوە.\nبنەماڵەی شێخەکانی باقلاوا دەیگێڕنەوە کە بەردی لاوانە و کێل و گۆڕیچەی گڵکۆی شێخ عبدالاحد کوڕی شێخ حسەینە سوور باقلاوا کاتی خۆی لە کێوی کوچکەسووری پشتسەر ئاوایی ئەوێهەنگ لە ناوچەی ژاوەرۆ بۆی هاتووە. ئەوکاتە پێوەندی خزمایەتی لە نێوان شێخانی ئەوێهەنگ و باقلاوا هەبووە و یەکێک لە هاوسەرەکانی شێخ عبدالاحد خەڵکی ئەوێهەنگ بووە و کچی شێخ عبدالاحدیش هاوسەری یەکێک لە شێخەکانی ئەوێ بووە.\nتایبەتمەندی و ناونیشانی کێلەکان:\nکێلی یەکەم: لە ناو خەڵکی ئاوایی بە کێلی کەنیشکەکەی سوڵتان هەورامان ئەناسرێت. ئەم کێلە یەکپارچە بووە و ئێستە دوولەت بووە. بەشی سەرەوەی قووچ کراوەتەوە و گۆشەدارە و بەشی خوارەوەی کە دەکەوێتە نێو گڵەوە دەست لێ نەدراوە. دەوروبەری بەشی ناوەڕاستەکەی نەقش و گوڵ کراوە و بە چوار دێڕ ناونیشانی مردووەکە نووسراوە: بقاء اللە. هذا قبر المرحومە المغفورە المبرورە. زلیخا خانم بنت المرحوم بهرام. سلطان اورامان متوفی فی. سنه الف و مائه واحدی و تسعین ١١٩١ [قمری]\nکێلی دووهەم: بەپێی ڕەنگی بەردەکە و ڕووشاوی نووسراوەکانی، بەردی ئەم کێلە کۆنتر دیارە و وشەکانی بەجوانی ناخوێنرێنەوە. ئەم کێلە یەکپارچە بووە و چەند لەت بووە و ئێستە سێ لەتی ماوە و بەشێکی دیار نییە. لە ڕووی چەند وشەیەک کە پێوەی ماوە و دەخوێنرێتەوە دیارە کێلی پیاوێک بووە: هذا قبر المرحوم المغفور المبرور الواصل [چەند وشەیەکە ناخوێنرێتەوە]. گوایە زڵێخا خانمی کێلی سەرەوە و ئەم پیاوە ژن و مێرد بوون و لە باقلاوا ژیاون و لێرە مردوون.\nکێلی سێهەم: ئەم کێلە بە بەردە یەشمیەکە ناسراوە و بەداخەوە لەدوای ساڵی ١٣٧٥ هەتاویەوە دیار نەماوە و گوایە کەسانێک لەبەر بەرژەوەندی هەلپەرست و دنیاپەرستانەی خۆیان بەدزیەوە هەڵیدەگرن و دەیبەن. وەک دەگێڕنەوە دوو بەردی ساف و بەڕەنگی سەوزێکی تەواو تۆخ بوون کە نیشانەی کێلی گۆڕێکی دیکە بووە لە ناو گۆڕستانی ئاوایی. زانیاریەکی زیاترم لەمە زیاتر دەست نەکەوتووە.\nتێبینی: بەپێی نووسراوی سەر کێلی یەکەم، زڵێخا کچی بەهرام سوڵتانی هەورامان بووە و ساڵی ١١٩١ کۆچی مردووە. ئەوەیکە ئەم بەهرام سوڵتانە مەبەست لە بەهرام سوڵتانی یەکەم بووە یا بەهرام سوڵتانی دووهەم، زانیاری دیکەمان پیویستە کە پشتی پێ ببەستین. چونکا بەهرام سوڵتانی یەکەم کوڕی عەباسقولی سوڵتان لە نێوان ساڵەکانی ١٠٧٥ تا ١١٠٤ کۆچیدا فەرمانڕەوایی کردووە. هەروەها بەهرام سوڵتانی دووهەم ساڵی ١١٦١ بووە بە حاکمی هەورامان و ١١٦٧ کۆچی مردووە. بەپێی ساڵی مردنی ئەم دوو حاکمە، ئەگەری زۆرتر ئەوەیە کە زڵێخا خانم کچی بەهرام سوڵتانی دووهەمی هەورامان بووە کە لەگەڵ مێردەکەی لە باقلاوا ژیاون.\nبەشێکی زۆر لە بەساڵاچوانی ئاوایی دەڵێن لە باپیرانمانەوە بیستووە کە پێش ئەوەی بنەماڵەی شێخەکان ببن بە مالکی باقلاوا، ئەم ئاواییە مڵکی ئەو ژن و مێردە هەورامیە بووە کە کێلە نووسراوەکانیان لە زیارەتانی باقلاوادا بووە. دیارە کە ساڵی ١٠٧٥ کۆچی موحەمەد بەگ کوڕی بەهرام سوڵتانی یەکەم بە فەرمانی فەرمی حکوومەت بووەتە حاکمی ناوچەکانی کەڵاتەرزان، کوڕەوێز و کەمەرە. موحەمەد بەگ برای بەهرام بەگی دووەم بووە. وێدەچێت کە مێردی زڵێخا خانم سەر بە بنەماڵەی موحەمەد بەگ بووە و ئاوایی باقلاوا مڵکی ئەوان بووە و مالکانەی خۆیان لەوێ کۆ کردووەتەوە و بەشی حاکمی کەڵاتەرزانیش نێردراوە. لە نێوان ساڵەکانی ١١٦١ تا ١١٦٧ که بەهرام سوڵتانی دووهەم حاکم دەبێت، پێوەندی نێوان بەهرام سوڵتان و حەسەنعەلی خان والی ئەردەڵان زۆر خۆش دەبێت، بەڵام دواتر هەندێ کێشمەکێشی ناخۆیی لە فەرمانڕەوایی هەورامان و هەروەها شەڕ لەگەڵ بابانەکان و دابەشبوونی هەورامان، وێدەچێت هەورامیەکان بەسەر ناوچەکانی کەڵاتەرزان و کوڕەوێزدا بەشێوەی فەرمی دەسەڵاتیان نەماوە و ڕاستەوخۆ لەلایەن والی ئەردەڵان فەرمانڕەوایی کراوە. بۆ نموونە ساڵی ١٢٠٩ کۆچی لەلایەن حەسەنعەلی خان و هەروەها ساڵی ١٣٢٤ لەلایەن ئەمانوڵا خانی گەورە والی ئەردەڵان مڵکی باقلاوا دراوە بە بنەماڵەی شێخەکان کە لەو ئاواییە نیشتەجێ بوون.\nئەدوایی مەزهەر، وتاری: بازخوانی رقمهای سلاطین هورامان در حکومت صفویە (با تاکید بر نقد کتاب خاندان کرد اردلان)، گۆڤاری پەیام بەهارستان، ژمارە ٣٣، تاران، ساڵی ١٣٩٣.\nئەردەڵان شیرین، کتێبی: خاندان کرد اردلان در تلاقی امپراطوریهای ایران و عثمانی، ئەردەڵان مورتەزا (وەرگێڕان)، تاران، پەخشانگای تاریخی ئێران، ١٣٨٧.\nڕەزمارا حوسەینعەلی، کتێبی: فرهنگ جگرافیایی ایران (استان کردستان)، بەرگی ٥، تاران، چاپخانەی ستادی ئەرتەش، ١٣٣١.\nسەواقب جەهانبەخش و هاوکاران، وتاری: تاریخ سلاطین هورامان تداوم یا تحول تاریخنگاری محلی در کردستان، گۆڤاری: پژوهشنامه تاریخهای محلی ایران، ژمارە ١٠، زانکۆی پەیام نوور، ١٣٩٦.\nهەورامی (شەیدا) مەلا عەبدوڵا، کتێبی: تاریخ سلاطین اورامان، ئامادەکردن و چاپ: ئەحمەد نەزیری، سنە، پەخشانگای پەرتۆ بەیان، ١٣٨٣.\nمەردۆخ کوردستان شێخ موحەمەد، تاریخی کورد و کوردستان، بەرگ ٢، سنە، کتێبفرۆشی غەرێقی، ١٣٥١.\nکێلی یەکەم: زڵێخا خانم کچی بەهرام سوڵتانی هە\nکێلی دووهەم: ؟\nقەواڵەی یەکەم: فەرمانێک لە لایەن شا سولەیمانی سەفەوی بۆ بەهرام سوڵتانی هەورامان، ساڵی ١١٠٠ کۆچی\nوەرگیراو لە وتاری دکتۆر مەزهەر ئەدوایی\nقەواڵەی دووهەم: حوکمی فەرمانڕەوایی موحەمەد قاسم سوڵتانی هەورامان لە لایەن شا سولەیمانی سەفەوی، ١١٠٣ کۆچی\nقەواڵەی سێهەم: حوکمی فەرمانڕەوایی اسماعیل سوڵتان کوڕی قاسم سوڵتان لە لایەن شا سوڵتان حوسەین سەفەوی، ساڵی ١١٣٤ کۆچی\n مێژووی هەورامان، لاپەڕەی ٣٨٣ – ٣٨٥.\n ئەدوایی، (بازخوانی رقمهای سلاطین هورامان در حکومت صفویە)، لاپەڕەی ٢.\n تاریخی مەردۆخ، بەرگی ٢، لاپەڕەی ٥١ و ٥٢.\n هەمان سەرچاوە، لاپەڕەی ٧٣ تا ٧٨، هەروەها وتاری (برجستەترین سلطاب اورامان: جافرسان)، لە ماڵپەڕی (نوسود یانە): http://nawsud.persianblog.ir/post/4/\n ڕەزمارا، (فرهنگ جغرافیای ایران)، بەرگی ٥، لاپەڕەی ٢٠٣.\n ئەم پێشێنەیە کورتکراوێکە لە ناوەرۆکی کتێبی تاریخی هەورامان، نووسەر: مەلا عەبدوڵا قازی هەورامان ناسراو بە شەیدا وەرگیراوە. ئەڵبەت لەو شوێنانە وا سوود وەرگیراوە لە سەرچاوەکانی تر، ناونیشانی سەرچاوەکە لە ژێرنووسدا هاتووە.\n شورای قبیلەایی اورامان\n هەندێ سەرچاوە باس لەوە دەکەن کە ناوچەی هەورامان لە سەردەمی بابڵووڵی ئەردەڵان (٧٨٤-٨٢٨ کۆچی) مڵکی کەسێک بووە بە ناوی بەهمەن کوڕی بابڵوول. (شیرین ئەردەڵان، خاندان کرد اردلان در تلاقی امپراطوریهای ایران و عثمانی، لاپەڕەی ٢٤٦)\n لە شێوەزاری هەورامی و لەناو قسەی هەورامیەکاندا سوڵتان گۆڕدراوە بە سان. (تاریخی مەردۆخ، بەرگی ٢، لاپەڕەی ٧٣)\n ئاوایی ڕوار لە هەورامان\n ئەدوایی، (بازخوانی رقمهای سلاطین هورامان در حکومت صفویە)، لاپەڕەی ٣.\n سەرچاوەکانی مێژووی هەورامان حوکمڕانی یۆسف سوڵتان ١١٩٩ تا ١٢٢٣ کۆچی نووسیوە، بەڵام بەپێی تەختە بەردینە نووسراوەکەی مزگەوتی زاوەر لە ناوچەی لهۆن، لەسەر ئەرکی یۆسف سوڵتان ساڵی ١١٩٣ کۆچی ئەم مزگەوتە نۆژەن دەکرێتەوە. کەواتە لەوانەیە یۆسف سوڵتان پێش ١١٩٣ بووەتە حاکم. (سەرچاوەی بەردە نووسراوەکە: http://haneberchem.mihanblog.com/post/156)\n تاریخی مەردۆخ، بەرگی ٢، لاپەڕەی ٧٢ تا ٧٥: هەر لەو ساڵەدا نزیکەی ٤٠٠٠ کەس لە خان، سەرۆک، کەیخودا و پیاوماقووڵانی هەورامان، مەریوان، جوانڕۆ، ڕەزاو، باوەجانی و شوێنەکانی تر دەستبەسەر دەکرێن و بەرەو گرتووخانەکانی شارەکانی ئێران دەیانبەن. ئێستاکەش لای بەساڵاچوان ئەو ساڵە بە ساڵ بەگزادەگیران دەناسرێت.\n مێژووی دروست کردنی ئەم خانەقایە دەگەڕێتەوە بۆ نێوان ساڵەکانی ١٢٧١ تا ١٢٧٧ کۆچی و بە یەکەم خانەقای نەقشبەندی ڕۆژهەڵاتی کوردستان دەناسرێتەوە. شێخ حسەین کوڕی شێخ عبدالرحمن یەکەم دامەزرێنەری ئەم خانەقایە و خەلیفەی شێخ عوسمانی سەراجەدین بووە و لە نێوان ساڵەکانی ١٣٢٦ تا ١٣٤٠ کۆچی لەسەر دەستی مەولانا خالێدی شارەزووری تەرێقەتی وەرگرتووە.\n بۆ نموونە قادربەگ هەنگەژاڵە و ئێسماعیل بەگ زەنووری –مردن سەرەتای ساڵەکانی ١٣٠٠ کۆچی- بەرە منداڵی بەگزادەی ناوچەی کۆماسی بەپێی وەسیەتی خۆیان لە زیارەتانی ناوخزنەکان نێژراون.\n شێخ عبدالاحد (مردن ١٣٢١ کۆچی) جێنشینی باوکی بووە لە خانەقای باقلاوا و خەلیفەی شێخ عومەر و شێخ حسامەدین تەوێڵێ بووە.\n لە فارسیدا ڕەنگی یەشم واتا سەوزێکی تۆخ (سبز تیرە)\n مێژووی هەورامان، لاپەڕەی ١٤٧ – ١٤٨.\n قەواڵەی مۆرکراوی ئەم بەڵگانە لەبەردەستە\nپەی زانیاری فیٛشتەری و تەماشەو کیٛلەو قەبرەکاو نویستەکا و بەڵگە نامەکا تەماشەو فایلو پیدیئێفی بکەردیٛ:\nنویسیای وەڵین شەوەو یەڵدای\nنویسیای دمایین ئاهەنگەو شەوەو چلیٛ شارو هەڵەبجەینە لواڕاوە


میت ده‌یان ئه‌فسه‌ری ئه‌رته‌ش‌ی ده‌ستبه‌سه‌ر کرد – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / جیهان / میت ده‌یان ئه‌فسه‌ری ئه‌رته‌ش‌ی ده‌ستبه‌سه‌ر کرد\nمیت ده‌یان ئه‌فسه‌ری ئه‌رته‌ش‌ی ده‌ستبه‌سه‌ر کرد\nسێ شه‌ممه 22 ته‌مموز 2014\tجیهان, هەواڵ 46 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nسه‌رله‌به‌یانیی ئه‌مڕۆ سێشه‌مه میت‌ی تورکیه زیاتر له 50ئه‌فسه‌ری ئه‌و وڵاته‌ی له چه‌ند شارو ناچه‌یه‌کی جیادا به تۆمه‌تی گه‌نده‌ڵی‌و سیخوڕی ده‌ستبه‌سه‌رکرد.\nله ماوه‌ی یه‌ک ساڵی رابردوودا ئه‌وه بۆ جاری یه‌که‌مه ده‌زگای میت‌ی تورکیه به شێوه‌ی به‌ربڵاو ده‌ست بداته‌وه گه‌ڕان‌و پشکنینی ئه‌فسه‌رانی ئه‌رته‌شی ئه‌و وڵاته. هه‌واڵده‌ریی بی‌بی‌سی له‌و باره‌وه بڵاوی کردووه‌ته‌وه پێده‌چێت ئه‌وه یه‌که‌م هه‌نگاوی ده‌سه‌ڵاتی ئه‌ردۆغان بێت دژ به فه‌تحوڵا گوله‌ن که ده‌وترێت خه‌ریکی دژایه‌تیی کردنی حکومه‌ته. جگه له‌و 50 ئه‌فسه‌ره وێڕای سه‌دان کاربه‌ده‌ستی تورکی تر له ماوه‌ی رابردوودا له لایه‌ن میت‌و پۆلیسی ئه‌و وڵاته‌وه له سه‌ر کار لابراون یا به‌رپرسایه‌تیی نزمتر له ئاستی خۆیان پێدراوه.\nسه‌رچاوه‌که له زاری رۆژنامه‌ی حوریه‌ت‌ی تورکیه‌وه بڵاوی کردووه‌ته‌وه ئه‌و پرۆسه‌یه له یه‌ک کاتدا له 22شاری تورکیه ده‌ستی پێکردووه. به گوێره‌ی زانیارییه‌کان سه‌رۆکی پێشووی دژه تێرۆری ئیستانبوڵ له ده‌ستبه‌سه‌رکراوانی ئه‌مڕۆی ئه‌و شاره‌یه.\nله لایه‌کی تره‌وه‌و دژ به‌و بڕیاره‌ی حکومه‌تی ئه‌ردۆغان، چوار وه‌زیری کابینه ده‌ستیان له کار کێشاوه‌ته‌وه که پێده‌چێت له هاوپه‌یمانی CHP-MHP بن.\nناکۆکیی نێوان هێزه سیاسییه‌کانی تورکیه به تایبه‌ت له ئاستی ئه‌منیدا زۆرجار ناڕه‌زایه‌تیی شه‌قامیشی به دواوه بووه‌و دوور نییه له ماوه‌یه‌کی نزیکدا ناکۆکییه‌کان شه‌قامی گه‌وره‌شاره‌کانی ئه‌و وڵاته بگرێته‌وه.


پەیامی سكرتێری گشتیی كۆمەڵە بە بۆنەی هاتنی نەورۆز - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nهاوڕێ عومەر ئێلخانیزادە، سكرتێری گشتیی كۆمەڵەی زەحمەتكێشانی كوردستان بە بۆنەی هاتنی نەورۆز و ساڵی تازەوە پەیامێك ئاراستەی تێكۆشەرانی كوردستان دەكات.\nخوشک و برایان، تێکۆشەرانی کوردستان!\nنەورۆز و ساڵی نوێتان لێ پیرۆز. زستان تەواو بوو، بەهار هات، هیوادارم بەهار و ئاوەدانی دڵی هەموتان دابگرێ. ڕێژنەی بارانی بەهاریی سەوزایی بێنێ و بە هیمەتی ئێمە و ئێوە و هەموان مەزرای خەباتمان بۆ ڕزگاریی گەلی چەوساوە پاراو بکات. ئێستا کە بەرەوپیری بەهار و ژیانەوەی سروشت دەڕۆین، کوردستان هەم شانسی گەورەی لەسەر رێیە و هەم گرفتی ناوخۆیی و دەرەکی بەرۆکی پێگرتوە. بەڵام ئاواتی دێرینەی سەربەخۆیی و رزگاریی وەک لافاوی بەهارێ دەتوانێ پوش و پەڵاش ڕاماڵێ و لەمپەرەکانی بەر رزگاریی نەتەوەیی و ئازادی چەوساوەکان بشکێنێ.\nکۆماری ئیسلامی وەک گەورەترین دوژمنی کورد گڵۆڵەی لە لێژییە و باقی داگیرکەرانی کوردستانیش لە دەرد و ئازاری زۆر و ستەمکاریدا دەتلێنەوە، چ بۆ ئێمەی کوردی ڕۆژهەڵات و چ بۆ کوردی باقی پارچەکانی دیکە، ئەگەر لێکی تێکنەدەین، دەرفەتێکی زێڕین رووی تێکردوین. ئێرانی ئیسلامی لەگەڵ بەربەرەکانێی گەورەی دەرەکی و ناوخۆیی ڕووبەڕوو بۆتەوە، باقی داگیرکەرانی کوردستانیش لە باشور و باکور و ڕۆژئاوا بە بینینی بوون و گەشەی بزاوتی رزگاریخوازی کوردستان، کەوتونەتە وڕێنە و سەر لێشێواوی، گەر خۆمان هاوئاهەنگ بین و ڕزگاریی بە هەند وەربگرین و دڵۆ لە خۆمان نەبێ یان بەرەنگاری دڵۆکاران بینەوە، سەرکەوتن مسۆگەر دەبێ. گومانم نییە ساڵی نوێ سەرەتای دەورەیەکی نوێیە بۆ کوردستانی ڕۆژهەڵات، سەرەتای دەرفەتێکی دیکەیە بۆ بزاوتی یەکسانیخوازیی و پێشکەوتوویی، با دەرفەتەکان بناسین و هەلەکان بقۆزینەوە و ڕەوتی دادوەریخوازی ئەم وڵاتە جارێکی دیکە هیمەت بنوێنێ و بڕوا بە بوونی بەستێنی یەکسانیخوازانە بکات و ڕاشکاوانە بێتە مەیدان. ئاواتمە حەولەکان بۆ یەکگرتوویی و یەکسانیخوازیی بە تێکۆشانی هەموو ئێوەی ئازیز بێتە دی.\n2017/03/20 /by عەتا\nپەیامی کومیتەی ناوەندیی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان... بەشداری كۆمەڵە لە مەراسیمی جەژنی نەورۆز لە وڵاتی دانمارك...


دوو هاووڵاتیی پیرانشاری سزای ۱۰ ساڵ بەندکرانیان بە سەردا سەپا\n01:05 - 7 February 2021\nهەنگاو: دوو کەسی دیکە لە دەستبەسەرکراوەکانی مانگی خەزەڵوەری پیرانشار لە لایەن دەزگای دادوەریی ئێرانەوە سزای بەندکرانیان بەسەردا سەپا.\nبە گوێرەی راپۆرتی گەیشتوو بە رێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، لە رۆژانی رابردوودا دوو هاووڵاتیی خەڵکی گوندی " شیناوێ" ی پیرانشار بە ناوەکانی "هاشم مورادی" و "ئیسماعیل محەمەدپوور" لە لایەن دادگای شۆڕشەوە هەر کامەیان سزای پێنج ساڵ بەندکرانیان بەسەردا سەپا.\nبە وتەی سەرچاوەیەکی ئاگادار، ئەو دوو کەسە بە تۆمەتی هاوکاری و ئەندامەتی لە حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران سزای بەندکرانیان بەسەردا سەپاوە.\nهاشم مورادی و ئیسماعیل محەممەدپوور کۆتایی خەزەڵوەری ئەمساڵ (نوامبری ٢٠٢٠) لە گەڵ چەند هاووڵاتیی دیکەی پیرانشاری لە لایەن هێزە ئەمنییەتییەکانەوە دەستبەسەر و پاش نزیکەی مانگێک بە دانانی بارمتە ئازاد کرابوون.\nکۆتایی بەفرانبار دوو کەسی دیکەش لە دەستبەسەرکراوەکان بە ناوەکانی عەباس سدیقی و عومەر خاکزاد هەر بەو تۆمەتە هەر کامەیان سزای پێنج ساڵ بەندکرانیان بەسەردا سەپاوە کە حەوتووی رابردوو بۆ تێپەڕاندنی ماوەی سزاکەیان دەستبەسەر و بۆ بەندیخانەی نەغەدە گوازرانەوە.


ساڵی 2020 ناسا گەشتیاران بۆ وێستگەی ئاسمانی نێودەوڵەتی دەگوازێتەوە\nئاژانسی ئاسمانی ئەمەریكی "ناسا" رایگەیاند، پلان دادەنێت لەسەرەاتی سالی ٢٠٢٠ وە لەڕێگای گالیسكەی ئاسمانییەوە گەشتیاران بۆ وێستگەی ئاسمانی نێودەوڵەتی بگوازێتەوە .\nپێشتر و لەماوەی نێوان سالەكانی ٢٠٠١ بۆ ٢٠٠٩ روسیا لەڕێگای گالیسكەی ئاسمانی رووسییەوە حەوت گەشتیاری بۆ وێستگەی ئاسمانی نێودەوڵەتی گواستەوە، كە لەناویاندا هاوڵاتی ئەمەریكی چارلز سیمۆن بوو .\nبەیاننامەی ئەنجوومەنی راوێژكاری ناسا ئاماژەی بۆ ئەوە دەكات، كە بودجەی ساڵی ٢٠٢٠ی ئاژانسی ناسا دەرفەتی فراوانكردنی بازرگانیانەی وێستگەی ئاسمانی نێودەوڵەتی و ڕێكخستنی گەشتی تایبەت بۆ گواستنەوەی گەشتیارانی پێدەدات .\nوەك زانراوە ولاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا كار لەسەر بەرهەمهێنانی گالیسكەی ئاسمانی شیاو دەكات بۆ گواستنەوەی كەشتیوانەكان بۆ وێستگەی ئاسمانی كە لەجۆری Starliner و بەرهەمی كۆمپانیای بۆینگ ، وە گالیسكەی Crew Dragon لە بەرهەمهێنانی كۆمپانیای سپەیس ئێكس ، هەروەك لە مانگی مارس گالیسكەی Crew Dragon تاقیكرایەوە ، واشبڕیارە لەمانگی ئابیشدا گالیسكەی Starliner تاقیبكرێتەوە.\nبەگشتی ناسا پلان دادەنێت بۆئەوەی پێش كۆتایی ئەمساڵ ئەو گالیسكانە بۆ گەشتی ئاسمانی بۆسەر وێستگەی ئاسمانی نودەوڵەتی بەكار بهێنێت .


Diplomatic Magazine | ترامپ‌و ئەردۆگان چۆن لەسەر كشانەوەی هێزەكانی ئەمەریكا لە سوریا ڕێكەوتن\nبۆچی ترامپ بڕیاری کشانەوەی هێزەکانی ئەمەریکایدا لەسوریا؟\nترامپ‌و ئەردۆگان چۆن لەسەر كشانەوەی هێزەكانی ئەمەریكا لە سوریا ڕێكەوتن\nدۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمەریکا لە توویتێکدا لە 19 ی ئەم مانگەدا رایگەیاند " ئێمە داعشمان لە سوریا تێکشکاندووە، کە (تێکشکاندنی داعش لە سووریا) تاکە هۆکاری مانەوەی هێزەکانمان بوو لەو وڵاتە، لەماوەی سەرۆکایەتیی مندا، بۆیه بریاری کشانەوەماندا.\nبریارەکەی ترامپ، کاردانەوەی لە ناوخۆی ئەمریکاو لە دەرەوەی ئەو وڵاتەش بەدوای خۆیداهێنا، بەجۆریک هەندێک دژی ئەوبڕیارە بوون‌و بەشێکیشیان پیشوازیان لە بڕیارەکە کرد.\nبریاری کشانەوەی هیزەکانی ئەمریکا لەسوریا لە لایەن دۆناڵد ترامپەوە هێندە خێرابوو، بەجۆریک یاریدەدەر و هاوپەیمانەکانی توشی سەرسامیکرد.\nشەش سیناتۆری دیاری ئەنجوومەنی پیرانی ئەمەریکا نامەیەک ئاڕاستەی دۆناڵد ترەمپ دەکەن‌و لە ئەنجامە "مەترسیدارەکان"ی کشانەوە لە سووریا ئاگاداری دەکەنەوە، بەتایبەتیش باسی مەترسییەکان لەسەر کورد لە رۆژئاوای کوردستان دەکەن.\nهەریەک لە لیندزی گراهام، جین شاهین، جۆنی ئێرنست، ئەنگەس کینگ، تۆم کۆتۆن و مارکۆ رۆبیۆ بە واژۆی خۆیان نامەیەکی هاوبەشیان ئاراستەی دۆناڵد ترەمپ کرد.\nشەش سیناتۆرەکە دەڵێن، بڕیاری کشانەوە لە سووریا جێگەی نیگەرانییە. ئەو هەنگاوە لەم کاتەدا هەڵەیەکە کە باجەکەی گەورە دەبێ"، نەک تەنیا ئاسایش و سەقامگیری ئەمەریکا دەخاتە مەترسییەوە، بەڵکو هەریەک لە داعش، بەشار ئەسەد، ئێران و رووسیاش بەهێز دەکات.\nوەک شەش سیناتۆرەکە ئاماژەیان پێکردووە، نەک دوای کشانەوە، بەڵکو ئێستاش هێزەکانی ئەمریکا لە سووریا ژمارەیان کەمە، کە دەگاتە نزیکەی دوو هەزار سەرباز و راوێژکار لە باکووری سووریادا.\nجەمیس ماتیس لە نامەی دەستلەکارکێشانەوەیدا هەروەها دەڵێت، پێوویستە ئەمریکا لەبەرامبەر ئەو وڵاتانەی کە بەرژەوەندییە ستراتیژییەکان بوونەتە هۆی دروستبوونی گرژی لەگەڵ وڵاتەکەی، سیاسەتێکی ڕوونی هەبێت\nدۆناڵد ترەمپ دەڵێت، شەڕی داعش لە سووریا کۆتاییهاتووە بۆیە هێزەکانی وڵاتەکەی دەکشێنێتەوە، بەڵام شەش سیناتۆرەکە دەڵێن:" ئەوەی لەسەر زەوی لە سووریا هەیە وێنەیەکی تەواو جیاوازە لەو بۆچوونە"، کە مەبەستیان ئەوەیە داعش کۆتایی نەهاتووە.\nشەش سیناتۆرەکەی ئەمریکا باس لە هاوئاهەنگی هێزەکانیان لەگەڵ کورد لە ڕۆژئاوای کوردستان‌و باکووری سووریا دەکەن و دەڵێن، پشتیوانی سەربازی ئەمریکا بۆ کورد کە هاوبەشێکی گرنگە لە شەڕی دژی داعش رۆڵی کاریگەری هەبووە لەسەر ئەو جەنگە، ئەگەر کوردە هاوبەشەکانی ئەمریکا لە ناوچەکە پشتیوانی واشنتۆن لەدەستبدەن، ئەوا ریسکی سەرهەڵدانەوەی داعش دروستدەبێ و ئەگەری هەیە کوردیش خۆیان بەدەستەوە بدەن و چیدیکە لە ناوچەکەدا بەرگریی نەکەن.\nشەش سیناتۆرەکە خاڵێکی دیکە بەبیر ترەمپ دهێننەوەو دەڵێن " زیاد لەوانەش، سەدان چەکداری بیانی لەلایەن کوردە هاوبەشەکانمانەوە بەدیلگیراون و ریسکی ئەوە هەیە ئازادبکرێن یان خراپتریش رووبدات، لە حاڵەتی ئەوەی پشتیوانییەکانمان رابگرین".\nجگە لە مەترسی بەهێزبوونەوەی داعش لە سووریا، شەش سیناتۆرەکە باس لە مەترسی بەهێزبوونەوەی بەشار ئەسەد، سەرۆکی سووریاش دەکەن، کە ئەوان بە " دیکتاتۆری دڵڕەق" ناویانبردووە.\nجگە لە هەڕەشەی بەهێزبوونەوەی رێکخراوی داعش و دەسەڵاتی بەشار ئەسەد، شەش سیناتۆرەکە دەڵێن، بە کشانەوە لە سووریا هەریەک لە رووسیاو ئێرانیش کە دوو نەیاری سەرەکی ئەمریکان بەهێز دەبن، " وەک دەزانن رٍووسیاو ئێران قەیرانی سووریایان بۆ بەهێزکردنی هەژموونی خۆیان لە ناوچەکەدا قۆستووەتەوە".\nسیناتۆرەکان جەختدەکەنەوە، لاوازی ئەمریکا لە سووریا دەبێتە هۆی زیادبوونی هەژموونی ئێران و رووسیا لە ناوچەکەدا، کە ئەنجامەکەی نەمانی متمانەی هاوبەش و هاوپەیمانەکانی ئەمەریکایە.\nلیندزی گراهام، جین شاهین، جۆنی ئێرنست، ئەنگەس کینگ، تۆم کۆتۆن و مارکۆ رۆبیۆ داوا لە ترەمپ دەکەن بە بڕیارەکەیدا بچێتەوەو هێزەکان لە سووریا نەکشێنێتەوەو دەڵێن " نابێ هەمان هەڵەی ئیدارەی پپێشوو دووبارە بکەیتەوەو ملکەچ بیت بۆ ئەو ئەکتەرە خراپانە".\nهەروەهارۆژێک دوای بڕیاری کشانەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە سووریا، وەزیری بەرگری ئەمریکا نامەی دەستلەکارکێشانەوەی خۆی رادەستی سەرۆکی ئەو وڵاتە کرد و رایگەیاند، دوای چوار دەیە خزمەتکردن لەنێو سوپا ئەوە فێربووە کە پێویستە ئەمریکا وێڕای رێزگرتن لە هاوپەیمانەکانی، هەموو کەرەستەیەکی پێوویست بەکاربێنێ بۆ بەرگریکردن لە بەرژوەندی خۆی و هاوپەیمانەکانی.\nجەمیس ماتیس لە نامەی دەستلەکارکێشانەوەیدا هەروەها دەڵێت، پێوویستە ئەمریکا لەبەرامبەر ئەو وڵاتانەی کە بەرژەوەندییە ستراتیژییەکان بوونەتە هۆی دروستبوونی گرژی لەگەڵ وڵاتەکەی، سیاسەتێکی ڕوونی هەبێت، بەتایبەت لە بەرامبەر کۆمەڵێک وڵاتی وەک چین و ڕووسیا کە دەیانەوێ هەژموونی خۆیان بەسەر جیهاندا بسەپێنن، دەبێت ئەمەریکا هەموو هەوڵەکانی بدات بۆ بەرەنگاربوونەوەیان.\nوەزیری بەرگری ئەمریکا دەشڵێت، سەرۆک مافی ئەوەی هەیە کە وەزیرێکی هاوبیری هەبێت بۆیە دەست لە پۆستەکەی دەکێشێتەوە.\nهەروەها ئەوان بڕیارەکەی ترامپیان لە ئەم کاتە وا وەسفکردووە كە پەلەپەلی پێوە دیارەو ئەوەشیان بە هەڵەیەکی ستراتیجی زانیوە.\nلە بەشێکی تری ئەو نامەیەدا هاتووە:" هەر ئەو جۆرە کە دەزانین؛ ئێران و ڕووسیا لە قەیرانی سووریا بۆ پەرە پێدان بە دزەی خۆیان لە نانوچەکە سوود دەبەن‌و هەر نیشانەیەک لە سەر لاواز بوونی ئەمریکا، دەبێتە هۆی زیاتر کاریگەربوونی ئەوان لە ناوچەکەو کەم بوونەوەی باوەڕی هاوپەیمانەکانی واشنتۆن بە وڵاتەکەمان.\nهەروەها مایک پۆمپیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمەریکا دەڵێت، هۆشداری لە بڕیاری کشاندنەوەی هێزەکانی وڵاتەکەی لە سووریا داوە، هەروەها سەرۆكی لیژنه‌ی كاروباری دەرەوە لە كۆنگرێسی ئه‌مه‌ریكا ئێد رۆیس، ئیدانەی توندی بڕیاری كشانەوەی سوپای ئەمریكای لە سوریا كرد.\nله پێگه‌ی ره‌سمی خۆی ئێدرۆیس هه‌ڵوێستی له باره‌ی بڕیاری كشانه‌وه‌ی سوپای ئه‌مه‌ریكا له سووریا ده‌ربڕی و گوتی: پێویستە سوود لە ئەزمونەكانی رابردوو وەرگرین و هەڵەكانمان دووبارە نەكەینەوە.\nکاردانەوەکانی دەرەوەو هاوپەیمانەکانی ئەمەریکا\nبڕیاری کشانەوە راستەوخۆ زیان لە هەوڵەکانی لەنێوبردنی کۆتایی ئەو رێکخراوە تیرۆریستییە دەدات، لێکەوتی مەترسیداریشی دەبێت بۆ سەر سەقامگیری و ئاشتی جیهانی، کشانەوە لە دۆخێکی لەم شێوەیەدا دەبێتە هۆی ناسەقامگیری و تێكچوونی ئاسایش و دروستبوونی بۆشاییەکی سیاسی و، سەربازی لە ناوچەکەدا و بەجێهێشتنی گەلانە لەژێر دەستی هێز و لایەنە دووژمنەکان\nکارن پیرس، باڵیۆزی بەریتانیا لە نەتەوە یەکگرتووەکان گوتی: " زۆر شتی دیکە ماوە کە هاوپەیمانێتی نێودەوڵەتی پێویستە ئەنجامی بدات لە دژی داعش، نابێت چاو لە هەڕەشەی بەردەوامی داعش بپۆشین".\nفەرەنساو سویدیش بە فەرمی پشگیریان بۆ هەسەدە راگەیاند و نیگەرانیان دەربارەی هەڕەشەکانی تورکیا دەربڕی.\nفرانکۆس دیلاخت، باڵیۆزی فەرەنسا لە نەتەوە یەکگرتووەکان وتی: " لە ماوەی چەند هەفتەی داهاتوودا فەڕەنسا لە هەوڵدان دەبێت بۆ دڵنیابوون لە سەلامەتی هەموو هاوبەشەکانی ئەمەریکا لە سووریا لەوانەش هێزەکانی سووریای دیموکرات".\nئولوف سکوگ، باڵیۆزی سوید لە نەتەوەیەکگرتووەکان رایگەیاند:" ئێمە نیگەرانین دەربارەی ئەو لێدوانانەی تورکیا بۆ ئۆپراسیۆنی سەربازی لە باکووری رۆژهەڵاتی سووریا".\nبەڵام نەتەوەیەکگرتووەکان بێ دەنگی هەڵبژارد دەربارەی هەڕەشەی سەربازی بۆ سەر ئەو ناوچانەی کە بڕیارە هێزەکانی ئەمریکا لێی بکێشێنەوە.\nلە ڕاگەیێندراوێکدا بنیامین نەتەنیاهۆ، سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل هەڵوێستی وڵاتەکەی لەبارەی کشانەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە سووریا خستەڕوو.\nنەتەنیاهۆ دەڵێت:" لەسەر ئەم بڕیارەی ئەمریکا، ئێمەش چاودێری نەخشە و پلان و ئەنجامەکانی کشاندنەوەی هێزەکانی ئەمریکا لەسەر خۆمان دەکەین. لە هەموو حاڵەتەکاندا ئێمە دڵنیایی دەدەین کە ئاسایشی ئیسرائیل پارێزراو دەبێت‌و ئێمە بۆ بەرگری لە خۆمان لە ناوچەکەدا دەژین.\nلەبارەی کشانەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە باکوور و ڕۆژهەڵاتی سووریا، فەرماندەیی گشتی هێزەکانی سووریای دیموکرات لە بەیاننامەیەکدا رایگەیاند:" لە کاتێکدا لە شەڕێکی سەختداین لە دژی تیرۆر و دوایین مۆڵگەو شانە نووستووی ئەو چەکدارە تیرۆریستییانەی لە ناوچە ئازادکراوەکان خۆیان شاردووەتەوە، کە رێکخراوەکە هەوڵدەدات جارێکی دیکە لەو ناوچانە خۆیان رێکبخەنەوە، بڕیارەکەی کۆشکی سپی بە کشانەوە لە باکوورو رۆژهەڵاتی سووریا، کاریگەری خراپی لەسەر هەڵمەتی نەهێشتنی تیرۆر دەبێت و پشتیوان و پاڵپشتییەکی گەورەی سیاسی و مەیدانی و سەربازی دەبێت بۆ دووبارە بوژانەوەی تیرۆر و ئەنجامدانی هەڵمەتی پێچەوانە لە ناوچەکەدا".\nهەسەدە راشیگەیاندووە:" دووپاتی دەکەینەوە کە شەڕی تیرۆر کۆتایی نەهاتووەو شکستی کۆتایی پێنەهێنراوە، بەڵکو لە قۆناغی یەکلاکردنەوەو چارەنووسسازدایە، پێویستی بەوە هەیە هەمووان پێکەوە هەوڵبدەن، پشتیوانی گەورەی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی بکرێت لە بەردەوامبوون و زیادکردنی پشتوانییەکان بەهەموو شێوەیەک بۆ هێزی شەڕڤانان، نەک کشانەوە".\nهەسەدە جەخت لەوەدەکاتەوە، " بڕیاری کشانەوە راستەوخۆ زیان لە هەوڵەکانی لەنێوبردنی کۆتایی ئەو رێکخراوە تیرۆریستییە دەدات، لێکەوتی مەترسیداریشی دەبێت بۆ سەر سەقامگیری و ئاشتی جیهانی، کشانەوە لە دۆخێکی لەم شێوەیەدا دەبێتە هۆی ناسەقامگیری و تێكچوونی ئاسایش و دروستبوونی بۆشاییەکی سیاسی و، سەربازی لە ناوچەکەدا و بەجێهێشتنی گەلانە لەژێر دەستی هێز و لایەنە دووژمنەکان".\nهەر لەدریژەی کاردانەوەکاندا، ئه‌ڵمانیا رایگه‌یاند، بڕیاری كشانه‌وه‌ی هێزه‌كانی ئه‌مریكا له سووریا زیان به شه‌ڕی دژی داعش له‌و وڵاته ده‌گه‌یه‌نێت.\nهایكۆ ماس، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌ڵمانیا رایگه‌یاند، مه‌ترسییه‌كانی داعش له سووریا كه‌م بووه‌ته‌وه، به‌ڵام هێشتا كۆتایی نه‌هاتووه.\nوه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌ڵمانیا نیگه‌رانی خۆیشی له بڕیاری كشانه‌وه‌ی هێزه‌كانی ئه‌مریكا له سووریا پیشاندا و وتی:" ئه‌و بڕیاره زیان به شه‌ڕی دژی داعش له‌و وڵاته ده‌گه‌یه‌نێت".\nهایكۆ ماس جه‌ختیشی له بوونی پرۆسه‌یه‌كی سیاسی له‌ژێر چاودێری نه‌ته‌وه‌یه‌كگرتووه‌كان كرده‌وه بۆ دابینكردنی سه‌قامگیری له سووریا.\nهەروەها وەزیری بەرگری ئەلمانیا دەڵێت بریاری کشانەوە نیگەرانی زیاد دەکات، بریارەکە نەدرابایە تاکو نەتەوەیەکگرتوەکان چارەسەرێکی باشی بۆ تورکیا دەدۆزییەوە، ئەو دەڵێت:" من وای دەبینم ئەمەریکییەکان بەم پەلە پەلیە ناکشینەوە بەڵکو تەنها هۆشدارییە".\nكێ پێشوازی لە بڕیارەكەی ترامپ كرد؟\nمیخائیل بۆگدانۆڤ، نێردراوی ڤلادیمێر پوتنی سه‌رۆكی رووسیا بۆ رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست و باكووری ئه‌فریقا رایگه‌یاند، مۆسكۆ به وردی چاودێری كشانه‌وه‌ی سوپای ئه‌مه‌ریكا له سووریا ده‌كات.\nلەیەکەم هەڵویستی تورکیادا له‌باره‌ی بڕیاری دۆناڵد تره‌مپ، بۆ كشاندنه‌وه‌ی هێزه‌كانی سوپای وڵاتەکەی له سووریا، مه‌ولوود چاوشئۆغڵو راگه‌یێندراوێكی بڵاوكرده‌وه‌و تێیدا هاتووه " به‌خۆشحاڵییه‌وه پێشوازی له بڕیاری كشاندنه‌وه‌ی سوپای ئه‌مەریكا له سووریا ده‌كه‌ین، بۆ ئه‌وه‌ی بۆشایی له‌و ناوچه‌یه‌دا دروست نه‌بێت، هاوئاهه‌نگی له‌گه‌ڵ ئه‌مەریكا ده‌كه‌ین بۆ ته‌واوكردنی پرۆسه‌ی كشاندنه‌وه‌یان".\nمه‌ولوود چاوشئۆغڵو راشیگه‌یاند " ئه‌م هه‌نگاوه‌ی سه‌رۆكی ئه‌مریكا هه‌نگاوێكی زۆر گرنگه، دوای ئه‌م قۆناغه ده‌بێت هه‌وڵه‌كان چڕ بكرێنه‌وه بۆ چاره‌سه‌ری سیاسی لە سووریادا"\nلەبارەی سوریاوە حەسەن ڕۆحانی سەرۆککۆماری ئیران رایگەیاند " سووریا به‌لای ئێمه‌وه گرنگه، پێویسته ته‌نیا خه‌ڵكی سووریا چاره‌نووسی وڵاته‌كه‌یان دیاری بكه‌ن، ده‌بێت هه‌موو لایه‌ك رێز له یه‌كپارچه‌یی خاكی سووریا بگرێت و له‌مباره‌یه‌وه توركیاو ئێران به ته‌واوی هاوڕان. له پێناو هێنانه‌دی سه‌قامگیری و ئاشتی له ناوچه‌كه به‌رده‌وام ده‌بین له هاوئاهەنگی نێوانمان".\nوتیشی:" ئێمه پلانی گریمانه‌یی بۆ ئه‌و پاشه‌كشێیه دانانێین، به‌ڵام ئێمه له‌گه‌ڵ توركه‌كان و ته‌نانه‌ت ئه‌مه‌ریكییه‌كانیش په‌یمانمان داوه رێز له سه‌روه‌ری و یه‌كپارچه‌یی سووریا بگرین".\nهه‌روه‌ها وتی: بوونی سوپای ئه‌مه‌ریكا له سه‌ر خاكی سووریا هیچ شه‌رعییه‌تێكی نه‌بوو.\nهەرورها بۆتین سەرۆکی روسیا رایگەیاند کشانەوەی ئەمریکا لەسوریا هەنگاوێکی درووستە بەڵام نازانم بۆ لەم کاتەدا دراوە\nهه‌روه‌ها گوتی: "تا ئێستا هیچ ئاماژه‌یه‌ك بۆ كشانه‌وه‌ی هێزی ئه‌مه‌ریكا له سووریا نییه"..\nهه‌روه‌ها وتیشی:" نازانم مه‌به‌ست له كشانه‌وه‌ی هێزه‌كانی ئه‌مه‌ریكا چییه، ئه‌مه‌ریكا ماوه‌ی 17 ساڵه له ئه‌فغانستانه. هه‌موو ساڵێكیش باس له كشانه‌وه‌یان ده‌كه‌ن و هێشتاش له‌وێن".\nبۆچی ترامپ بە پەلە ئەو بڕیارەیدا\nڕۆژنامەی واشنتۆن پۆستی ئەمەریکی نووسیویەتی، پێدەچێت بڕیارەکەی ترەمپ لەژێر کاریگەری هەڕەشەکانی تورکیا بن لە کوردەکانی سووریا کە بە سوپای ئەمەریکا دەورە درابوون. ئەردۆغان لە چەند رۆژی رابردوو چەند بەڵێنێکی لە ترەمپ وەرگرتووە وەک کڕینی سیستەمی مووشەکیی پاتریۆت و گۆڕینی سیاسەتی ئەمەریکا بەرامبەر بە فەتحوڵا گولەن، بەڵام تاکو ئێستا ترەمپ ئەوەی ئاشکرا نەکردووە کە لەبەرامبەر ئەم کارانەی بۆ تورکیا چی دەستکەوتووە.\nگەورەترین قوربانی ئەم بڕیارەی ترەمپ هێزە کوردییەکانی سووریان کە رۆڵی گرنگیان لە تێکشکاندنی جیهادییەکانی سووریا هەبوو. ئێستا کە لەلایەن واشنتنەوە خیانەتیان لێکراوە، لەژێر هەڕەشەی ئۆپەراسیۆنەکانی تورکیان. پەیامی ئەوان بۆ هەموو ئەوانەی هەماهەنگی لەگەڵ ئەمەریکا دەکەن ئەوەیە کە لە دواوە خەنجەریان لێدراوە.\nله لێدوانێكدا بۆ ئاژانسی نۆڤۆستی رووسی، عیماد مسته‌فا رایگه‌یاندووه، ئه‌مه‌ریكا ده‌یه‌وێت به هه‌ر شێوه‌یه‌ك بووبێت، توركیا له رووسیا دووربخاته‌وه‌و بیگه‌ڕێنێته‌وه بۆ ژێر هه‌ژموونی خۆی، ئه‌وه‌ش یه‌كێكه له هۆكاره گرنگه‌كانی ئه‌و بڕیاره به‌په‌له‌یه‌ی ئه‌مه‌ریكا، كه بۆ كشانه‌وه له سووریا ده‌ریكردووه.\nسه‌باره‌ت به هۆكاری دووه‌میش، باڵیۆزه‌كه‌ی سووریا باسی له‌وه كردووه، ئه‌مه‌ریكا ده‌یه‌وێت رایگشتی ناوخۆی ئه‌مه‌ریكا سه‌رقاڵی سیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریكا له هه‌مبه‌ر سووریا بكات و پرسی گه‌ڕانه‌وه‌ی سه‌ربازه‌كان بۆ وڵاته‌كه‌یان بخاته به‌رباس و گفتوگۆ.\nسودو زیانەکانی بریاری کشانەوەی هیزەکانی ئەمریکا لەسوریا\n1.دەبیتە هۆی بەهیزبوون سەرهەڵدانەوەی داعش گروپە توندرەوەکانی تر\n2. دەبیتە هۆی فراوانبوونی زیاتری هەژموونی ئیران و حیزبوڵاو ئێران دەتوانیت بەئاسانی چەک بگوازێتەوە بۆسوریا\n3.دەبیتە هۆی سەرکەوتنی روسیا لەناوچەکە‌و دەشبێتە زلهێز لەرۆژهەڵاتی ناوەراست\n4.بیتمانەی دروست دەبیت لە نێوان ئەمریکا و هاوپەیمانەکانی\n5.دەبیتە هۆی زیان گەیاندن بەکوردەکان کەئەمەش والە کورد دەکات لەترسی هیرشەکانی تورکیا لەگەڵ ئەسەد رێکبکەون دەسەلاتی ئەسەد بگەرینەوە بۆ ناوچەکانی ژیردەسەلاتیان.\n6.دەبیتە هۆی دروست بوونی پشێوی‌و ئاڵۆزی لەناوچەکە\n7. ئاسایشی ئیسرائیل دەخاتەمەترسییەوە\n8. دەبیتەوە هۆی بەهیزبوونی بەشارئەسەد\nسودەکانی کشانەوەی هیزەکانی ئەمەریکا لەسوریا\nئه‌مه‌ریكا ده‌یه‌وێت به هه‌ر شێوه‌یه‌ك بووبێت، توركیا له رووسیا دووربخاته‌وه‌و بیگه‌ڕێنێته‌وه بۆ ژێر هه‌ژموونی خۆی، ئه‌وه‌ش یه‌كێكه له هۆكاره گرنگه‌كانی ئه‌و بڕیاره به‌په‌له‌یه‌ی ئه‌مه‌ریكا، كه بۆ كشانه‌وه له سووریا ده‌ریكردووه\nهۆکاریکی تریش ئەوەیە تورکیا لەبەرامبەر بڵاونەکردنەوەی تۆماری دەنگی کوشتنی خاشقچی کەڕاستەو خۆ شازادەی جینشنی سعودیا محمد بن سلیمان کوشتنەکەدەخریتە پاڵی لەبەرامبەر دا ئەمریکا ریگا بەتورکیا داوە هیرش بکاتە سەرکوردەکان هۆکاریکی تری ئیدارەی ترامپ کەرێگا دەدات بەهیرش کردنە سەرکوردەکان.\nبڕیارەكە چۆن درا\nبڕیارەکەی سەرۆکی ئەمەریکا بۆ کشاندنەوەی سەربازانی سوپای وڵاتەکەی لە سووریا پاش پەیوەندییەکی تەلەفۆنی هات لەنێوان دۆناڵد ترەمپ و رەجەب تەیب ئەردۆغاندا. بەگوێرەی زانیارییەکان، بڕیارەکەی ترەمپ بۆ کشانەوەی هێزەکان بەبێ راوێژکردن بووە لەگەڵ تیمی ئاسایشی نیشتمانی ئەمریکا و هاوپەیمانەکانی.\nمیدیاکانی ئەمریکا زانیاری نوێیان لەبارەی پەیوەندییە تەلەفۆنییەکە و بڕیاری کشانەوەی هێزەکانی ئەمریکا لە سووریا بڵاوکردووەتەوە. بەگوێرەی ئەو زانیارییانە، بڕیارەکە بە تووندی لەلایەن هەموو ئەوانەی بەشدارن لە شەڕی دژ بە داعش رەتکراوەتەوە.\nکۆشکی سپی ویستوویەتی رۆژی سێشەممە بڕیارەکە رابگەیەنێت، بەڵام پێنتاگۆن ترەمپی رازیکردووە بۆ ئەوەی دوایبخات، چونکە پلانەکانی کشانەوەکە ئامادە نەبوون و هاوپەیمانەکانی ئەمریکا و کۆنگرێس ئاگادارنەکراونەتەوە.\nئەو زانیارییانە لە بەرپرسانی تورکیا و ئەمریکاوە وەرگیراون، باس لەوەدەکەن کە ترەمپ بەو هەنگاوەی، کابینەکەی تووشی شۆککردووە و بڕیارەکەشی لەمیانی پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەدا لەگەڵ ئەردۆغان داوە.\nئەو بەرپرسانە باسی پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەیان کردووە و وتوویانە، پەیوەندییەکە لەلایەن مایک پۆمپیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا رێکخراوە، ئەویش رۆژێک پاش ئەوەی پۆمپیۆ لەگەڵ مەولوود چاوشئۆغڵو، وەزیری دەرەوەی تورکیا قسەیکردووە و نەیتوانیوە هیچ روونکردنەوەیەک وەربگرێت لەبارەی هەڕەشەکانی ئەردۆغان بۆ ئەنجامدانی ئۆپەراسیۆنی سەربازیی " لەدژی هێزە کوردییەکان لە باکووری رۆژهەڵاتی سووریا".\nمایک پۆمپیۆ، وەزیری دەرەوەی ئەمریکا و جەیمس ماتیس، وەزیری بەرگری و چەند ئەندامێکی تیمی ئاسایشی نیشتمانیی ئەمریکا لیستێکیان ئامادەکردبوو بۆ ترەمپ، کە چەند خاڵێکی لەخۆگرتبوو بۆ ئەوەی لەگەڵ ئەردۆغان باسیان بکات و لە هەڕەشەکانی پاشگەزی بکاتەوە، بەڵام ترەمپ لە پەیوەندییە تەلەفۆنییەکەدا ئەو خاڵانەی پشتگوێخستووە و لایەنگری ئەردۆغانی کردووە.\nیەکێک لەو بەرپرسانە وتوویەتی: "خاڵەکانی پەیوەندییەکە زۆر دیاریکراوبوون. بە ترەمپ گوترابوو بە روونی دژی دەستێوەردانی تورکیا بێت لە باکووری رۆژهەڵاتی سووریا و پێشنیازی ئەوە بکات کە ئەمەریکا و تورکیا پێکەوە کاربکەن بۆ چارەسەرکردنی نیگەرانییەکان. هەمووان بە ترەمپیان وتبوو کە گوشار بکات و هەوڵبدات شتێک پێشکەش بە تورکیا بکات کە بردنەوەی بچووک بێت، وەکو کۆنترۆڵکردنی ناوچەیەک لەسەر سنوور، شتێکی لەو شێوەیە".\nبەڵام ئەردۆغان زوو ترەمپی خستووەتەوە پێگەی بەرگریکردنەوەو بەبیریهێناوەتەوە کە بەردەوام وتوویەتی، تاکە هۆکار بۆ مانەوەی هێزەکانی ئەمەریکا لە سووریا بۆ بەزاندنی داعش بووە و ئێستاش گرووپەکە 99% بەزێندراوە.\nئەردۆغان بە ترەمپی وتووە "بۆچی ئێوە هێشتا لەوێن؟". بەرپرسێکی دیکە وتوویەتی، ئەردۆغان بە ترەمپی گوتووە، تورکیا دەتوانێت ئەو چەکدارانەی داعش تێکبشکێنێت کە ماون.\nلەمیانی پەیوەندییەکەدا، کاتێک ئەردۆغان لەسەر هێڵ بووە، ترەمپ پرسیاری لە جۆن بۆڵتن، راوێژکاری ئاسایشی نیشتمانیی ئەمەریکا کردووە کە گوێبیستی پەیوەندییەکە بووە، بۆچی هێزەکانی ئەمەریکا لە سووریا ماونەتەوە ئەگەر ئەوەی سەرۆکی تورکیا دەیڵێت راستە؟ ئەو خاڵەی ئەردۆغان لەلایەن ماتیس و پۆمپیۆ و جەیمس جێفری، نێردەی تایبەتی ئەمریکا بۆ سووریا و برێت مەکگۆرک، نێردەی سەرۆکی ئەمریکا بۆ هاوپەیمانی نێودەوڵەتییەوە پاڵپشتی لێکراوە، بۆیە بۆڵتنیش ناچاربووە دان بەو خاڵەدا بنێت.\nبۆڵتن جەختی لەوەکردووەتەوە کە تەواوی تیمی ئاسایشی نیشتمانی هاوڕان لەسەر ئەوەی شەڕی بەسەر داعش دەبێت بەردەوام بێت و ئەوەش مانای زیاتر لە کۆنترۆڵکردنی ناوچەکانی ژێردەستی دەگەیەنێت، بەڵام ترەمپ رازی نەبووە و بەخێرایی بەڵێنیداوە بە کشاندنەوە و بۆڵتن و ئەردۆغانی تووشی شۆککردووە.\nئەردۆغان هۆشداری بە ترەمپ داوە لە ئەگەری کشانەوەی خێرای سوپای ئەمریکا لە سووریا، چونکە تورکیا هێزی پێویستی لەسەر سنوور نییە بۆ ئەوەی ئەو بۆشاییە گەورەیە پڕبکاتەوە لە باکووری رۆژهەڵاتی سووریا.\nپەیوەندییە تەلەفۆنییەکە کۆتاییهاتووە و ترەمپ بۆ ئەردۆغان ئەوەی دووپاتکردووەتەوە، کە ئەمەریکا دەکشێتەوە، بەڵام هیچی دیاریکراوی رووننەکردووەتەوە لەبارەی چۆنییەتی کشانەوەکە.\nرۆژانی پاش ئەو پەیوەندییە تەلەفۆنییە، بۆڵتن، ماتیس و پۆمپیۆ لە کۆشکی سپی کۆبوونەتەوە و هەوڵیانداوە پلانێک ئامادە بکەن بۆ ئەوەی کشانەوەکە هەڵبوەشێننەوە، دوایبخەین یان سنوورداری بکەن، بەڵام هەوڵەکانیان بێسوود بووە\nبەگوێرەی ئەو بەرپرسانە، لەپاش تورکیا یەکەم وڵات کە لە بڕیاری کشانەوەکە ئاگادارکراوەتەوە ئیسرائیل بووە.


هێزه‌کانی سوریا په‌ره به شـاڵاوه‌کانیان ده‌ده‌ن\nی مانگی شه‌ش ١٧, ٢٠١١\nهێزه‌کانی ئاسایشی سوریا په‌ریان به شـاڵاوه نوێـیه‌کانیان داوه له باکوری ڕۆژئاوای وڵاته‌که و تانک و سه‌ربازیان ڕه‌وانه‌ی ناو دوو شـاری دیکه ناوچه‌که کردووه.\nچالاکوانانی مافه‌کانی مرۆڤ و گه‌واهیده‌ران ده‌ڵێن ڕۆژی هه‌ینی له‌شـکری سوریا ژماره‌یه‌کی زۆری سه‌ربازیان بۆ ناو معه‌ره‌ت ئه‌لنوعمان ناردووه که شـارێـکه ژماره‌ی دانیشـتوانی 100 هه‌زار که‌سه و ده‌که‌وێته سه‌ر شـاڕێـی نێوان دیمه‌شقی پایته‌خت و حه‌ڵه‌ب که گه‌وره‌ترین شـاری وڵاته‌که‌یه.\nله‌م ڕۆژانه‌ی دوایـیدا ژماره‌یه‌کی زۆری دانیشـتوانی معه‌ره‌ت ئه‌لنوعمان هه‌ڵهاتن دوابه‌دوای هه‌واڵی ئه‌وه‌ی هێزه‌کانی حکومه‌ت به نیازن ڕێوشـوێنی توند بگرنه‌به‌ر له به‌رامبه‌ر ناڕه‌زایـیه‌کانیان له دژی ڕژێمی زۆرداری سه‌رۆک به‌شـار ئه‌لئه‌سه‌د.\nهه‌روه‌ها هێزه‌کانی ئاسایش به‌ره‌و ناو شـارۆچکه‌ی خان شه‌یخونیش جوڵاونه‌ته‌وه.\nئه‌م هێرشانه له ده‌مێـکدا دێن که ڕێبه‌رانی جیهان زیاتر سه‌رزه‌نشـتی حکومه‌تی سوریا ده‌که‌ن له‌سه‌ر سه‌رکوتکردنانه‌ی ده‌ستی داوه‌تێ.\nڕۆژی پـێـنجشه‌ممه سـکرتێری گشـتی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان بان کی مون داوای له سه‌رۆکی سوریا کرد له کوشـتنی خه‌ڵـکی ڕابوه‌سـتێت و ده‌ست به دانوسـتاندن له‌گه‌ڵ خۆپـیشـانده‌راندا بکات به‌ر له‌وه‌ی ڕه‌وشه‌که له‌ده‌ست ده‌ربچێت.\nبه هه‌زاران سوری ماڵ و حاڵی خۆیان جێـهێشـووه و به‌ره‌و تورکیا هه‌ڵهاتوون. هه‌ندێـکیان ده‌ڵێن هێزه‌کانی حکومه‌ت کوێرانه تۆپـبارانی گونده‌کانیان کردووه و هه‌روه‌ها ماڵه‌کانیانیان تاڵان کردوون.


مـەروە ئەحمەد كاكـەیی (24 ساڵ) فۆتۆ: فەرمان سادق\nئاواتم بوو خوێندن تەواو بكەم و ببم بە ئەفسەر لە سوپادا\nمەروە كاكەیی زۆر بە گەرموگوڕییەوە باسی پرۆژەكە دەكات؛ هیچ كاتێك بیر لە شكست ناكاتەوە و پێیوایە سەركەوتنیان مسۆگەرە، چونكە تەنیا نییە و 34 خانمە جوتیاری دیكەی لەگەڵدایە.\nئەو پرۆژەیە بۆ كشتوكاڵە لە خانوی پلاستیكیدا؛ ئەوەش ئەزمونێكی نوێیە بۆ كاری جوتیاری لە گوندی مەجیدییەی دەشتی نەینەوا، كە كچان و ژنان لە چوارچێوەی كۆمەڵەیەكدا سەرپەرشتی دەكەن.\n"ئەمە یەكێك بوو لە خەونەكانم و هاتەدی، هەمیشە دەمویست سەركردایەتی كۆمەڵەیەكی وابكەم بۆ هاریكاری ژنانی گوندەكەم، ئێستا كۆمەڵەكەی من 34 كچ و ژنە جوتیاری تێدایە، هەموان وەك یەك تیم كاردەكەین" مەروە ئەحمەد كاكەیی (24 ساڵ) وای وت.\nكچان و ژنانی ئەو كۆمەڵەیە خەڵكی هەمان گوندن؛ لە تەمەنی مەروە بچوكتر تا تەمەنی 35 ساڵانی تیادایە، هەمویان كاری كشتوكاڵی دەكەن و شارەزان.\nنەینەوا/ شوباتی 2022/ ئامادەكاری ژنانی كاكەیی لە گوندی مەجیدییەی قەزای حەمدانییە بۆ چاندنی خەیار و پەتاتە لە خانوی پلاستیكیدا فۆتۆ: تایبەت بە (كەركوك ناو)\n"كارەكانمان خەریكە سەرپێ دەكەون، خانووە پلاستیكییەكان دانراون، كەرەستەی پێویست بۆ چاندن وەرگیراون و ئیتر كاتی ئەوەیە دەستپێبكەین"، مەروە بە (كەركوك ناو)ـی وت "ئێستا تاقیكردنەوەیەكە بۆ سەركەوتنی پرۆژەكە، بەردەوامی و فراوانكردنی ئەو پرۆژەیەش كەوتۆتە سەر ئێمە، بۆیە لەم قۆناغەدا ئەركەكەمان قورسە".\nئەو پرۆژەیە و دامەزراندنی كۆمەڵەكەی مەروە كاكەیی لە یەككاتدا بون؛ ئەوەش كاتێك رێكخراوی فریاكەوتنی میللی (PAO) –رێكخراوێكی ناحكومییە- دوو ساڵ لەمەوبەر دەچێتە گوندەكانی دەشتی نەینەوا، لەوێ بیرۆكەكە دەبیستن و بڕیاردەدەن هاوكارییان بكەن.\nمەروە دەڵێت ئەو رێكخراوە خولی راهێنانیان بۆ جوتیارانی گوندەكە هەبووە، دوای پێشكەشكردنی بیرۆكەكانی، یەكەم هەنگاوی پێكهێنانی كۆمەڵەی ژنانی جوتیار و ئەو پرۆژە كشتوكاڵییەش هەر لەوێ بووە.\nگوندی مەجیدییە لە قەزای حەمدانییەیە (باشوری خۆرهەڵاتی موسڵ)؛ ژمارەی دانیشتوانی زیاتر لە هەزار و 200 كەسن، هەمویان كاكەیین، كاری سەرەكییان كشتوكاڵە و بە بەرهەمهێنانی تەماتە، خەیار، بامیە و دانەوێڵە بەناوبانگن.\n"كراوەیی خەڵكی گوندەكە هۆكار بوو بۆ دروستكردنی كۆمەڵەی ژنانی جوتیار و هاوكاری ئەو رێكخراوە لە كاری كشتوكاڵیدا" مەروە وادەڵێت.\nهەمیشە دەمویست سەركردایەتی كۆمەڵەیەكی وابكەم بۆ هاریكاری ژنانی گوندەكەم\nكاكەییەكانی دەشتی نەینەوا هێشتا سەرقاڵی بەگەڕخستنەوەی كەرتی كشتوكاڵیین، بەهۆی ئەو زیانانەی لە هێرشەكانی حوزەیرانی 2014ـی "دەوڵەتی ئیسلامی لە عیراق و شام - داعش" و ئۆپەراسیۆنە سەربازییەكاندا بەر گوندەكانیان كەوت، ئەوانیش وەك كه‌مینه‌كانی تر روبه‌ڕوی پێشێلكاریی و راوه‌دونان بونه‌وه، بەپێی ئامارەكانی قایمقامیەتی حەمدانییە بۆ (كەركوك ناو) هێشتا سەدا 10ـیان ئاوارەن.\nخێزانەكەی مەروە ئەوكات دەچنە هەولێر، بەڵام ماوەیەكی كەم دەمێننەوە و دەگەڕێنەوە بۆ گوندی زەنگەل لە حەمدانییە، كە تاكە گوندی كاكەییە داعش دەستی پێیناگات و حەوت كیلۆمەتر لە گوندی مەجیدییەوە دورە، تا كۆنتڕۆڵكردنەوەی تەواوی ناوچەكە لە تەمموزی 2017ـدا لەوێ دەبن و پاشان دەچنەوە بۆ مەجیدییە.\n"دەستمانكردەوە بە كاری كشتوكاڵی؛ ئەو كارانە بۆ كچان و ژنانی گوند نامۆ نین، ئەوانیش هاوشانی پیاوان كاردەكەن، وەك چۆن تەواوی خێزانەكەی من سەرقاڵی كشتوكاڵ بون" مەروە وای وت.\nرێكخراوی (PAO) بۆ هاندانی زیاتری كاری كشتوكاڵی و نەهێشتنی زیانەكانی شەڕ لە گوندەكانی كاكەیی، قەرزی بچوك بە جوتیاران دەدات و كەرەستەیان بۆ دابیندەكات، خولی راهێنانیان لەبارەی شێوازی نوێی كشتوكاڵییەوە بۆ دەكاتەوە، تا لە ناوچەكانی خۆیاندا بمێننەوە و بەردەوامبن.\n"پێش ئەو خولەش كاری چاندمان كردبوو، بۆیە بابەتەكە بۆ ئێمە زەحمەت نەبوو، بەڵام ئەوان زیاتر وردەكاری چۆنییەتی چاندنیان لەناو خانوی پلاستیكیدا فێركردین" مەروە دەڵێت خولەكان هاوكاربون تا خەڵكی دیكە بناسن، ئەزمونی زیاتر ببینن و لەگەڵ لێپرسراوانی كشتوكاڵی لە موسڵ و حەمدانییە و ناوچەكانی تر پەیوەندییان هەبێت.\nنەینەوا/ شوباتی 2022/ ژنێك و هاوسەرەكەی لە گوندی مەجیدییەی كاكەیی پێكەوە سەرقاڵی چاندنن لە خانوی پلاستیكدا فۆتۆ: تایبەت بە (كەركوك ناو)\nئەو تائێستا شەش خولی راهێنانی بینیووە؛ هەمویان لە بارەی خانوی پلاستیكییەوە بون و دوای هەر خولێكیش دەگەڕێتەوە بۆ گوند، تا ئەو زانیارییانەی وەریگرتووە بە كچان و ژنانی دیكەی كۆمەڵەكەی بگەیەنێت.\nمەروە بچوكترین كچی خێزانەكەیەتی؛ دوو خوشكی گەورەتری هەیە لەگەڵ پێنج برا، تازە هاوسەرگیری كردووە و هێشتا منداڵی نییە، بۆیە زۆرینەی كاتەكانی بۆ كشتوكاڵ تەرخانكردووە.\n"بە ناچاری لە پۆلی دوی ناوەندی وازم لە خوێندن هێنا، چونكە قوتابخانەی ناوەندی و ئامادەیی لە گوندێكی تر بوو، رێگایەكی حەوت كیلۆمەتری زەحمەت بوو هەموو رۆژێك بەپێ بڕۆم، بە سەرما و گەرما، لەكاتێكدا هیچ ئۆتۆمبێلێكیش نەبوو، هەر ئۆتۆمبێلێكیش بەو رێگایەدا تێدەپەڕی كوڕان دەیانتوانی سەربكەون و بۆ كچان قورس بوو بە تەنیا لەگەڵ خەڵكی نەناسراو هاتوچۆ بكەن".\nمەروە وتی "ئاواتم بوو خوێندن تەواو بكەم و ببم بە ئەفسەر لە سوپادا، حەزدەكەم ببم بە ئەفسەر".\nدوای وازهێنانی لە خوێندن؛ مەروە كاكەیی دەبێتە جوتیار و لەوكاتەوە دانەبڕاوە، وەك خەڵكی گوندی مەجیدییە، كە لە وەرزی چاندندا كاتژمێر 4ـی بەیانی لە خەو هەڵدەستن و دەستبەكاركردن دەكەن، بە تایبەت ئاودانی بامیە، بەڵام كەمتر رویان لە بەخێوكردنی ئاژەڵە، هەر بەشی دابینكردنی پێداویستی رۆژانە لە شیرەمەنی، مەڕو ماڵاتیان هەیە.\nكاری كشتوكاڵی بۆ كچان و ژنانی گوند نامۆ نییە\n"ئەم مانگە (شوبات) لە خانوە پلاستیكییەكاندا و وەك دەستپێكی پرۆژەكە دەست بە چاندنی خەیار و پەتاتە دەكەین".\nرێكخراوی (PAO) بە دیاری 20 خانوی پلاستیكی بە ژنانی جوتیاری گوندی مەجیدییە دەبەخشێت، بە سێ ژنە جوتیار لە خانویەكی پلاستیكدایە كاردەكەن؛ درێژی هەر خانویەكی پلاستیكی 55 مەتر و پانییەكەی 12 مەترە، روبەری هەر یەكێكیان 660 مەتر دوجایە و بە هەمویان زیاتر لە پێنج دۆنم زەوییان بۆ تەرخانكراوە.\nمەروە دەڵێت چەندین رێكخراوی دیكە لە مەجدییە و گوندەكانی تری دەشتی نەینەوا لە بوارە جیاوازەكاندا هاوكاری خەڵك دەكەن.\nله ده‌شتی نه‌ینه‌وا، كاكه‌ییه‌كان ده‌كه‌ونه قه‌ره‌قوش-ـی سه‌نته‌ری قه‌زای حه‌مدانییه و گونده‌كانی مەجیدییە، زه‌نگڵ، توله‌به‌ند، وه‌رده‌ك، گه‌زه‌كان و كه‌به‌رلی.\nكۆمەڵەكەی مەروە پلانی فراوانبونیان هەیە؛ دوای سەركەوتنی یەكەم پرۆژە، هەوڵدەدەن كاری زیاتر بكەن و ژنانی دیكەش لە خۆبگرن و خانوی پلاستیكیان بۆ دابینبكرێت، كە وەك ئەو دەڵێت ژمارەی هەمویان دەگاتە زیاتر لە 150 ژنە جوتیار، لەوەش زیاتر دەیانەوێت ئەو ئەزمونە ببنە گوندەكانی دیكە.\n"ئامانجی من ئەوەیە خزمەت بكەم و پرۆژەكە سەربكەوێت، دوای ئەوەش بیر لەوەدەكەمەوە بەدوای خەونەكانی دیكەمدا بچم و خوێندن تەواو بكەم" مەروە كاكەیی وای وت.


کۆماری ئیسلامی ئێران لە هەوڵە شەڕەنگێزییەکانی بەردەوامە.\nفەرماندەی گشتی سوپای پاسداران ڕۆژی ٨ی جۆزەردانی ٩٩ی هەتاویی وتی ئێمە خاوەنی پیلانی نیزامی بۆ هێرش کردنە سەر دژبەرانین و ڕۆژێ دوژمنانی کۆماری ئیسلامی ئەوە دەبینن.\nفەرماندەی سوپای پاسداران "حوسێن سەلامی" لە ڕێوڕەسمێ کە بە بۆنەی پەیوەست بوونی ١١٢ فەروەندی شناوەری موشەک پەڕان بە ناوگانی خەلیجی فارس لە شاری بەندەرعەباس بەڕێوەچوو لە درێژەی هەڕەشە و گوڕەشەکانی، هەڕەشەی هێرشی نیزامی لە وڵاتانە کرد کە دژایەتی هەوڵە شەڕەنگێزییەکانی کۆماری ئیسلامی دەکەن.\nناوبراو لە وتەکاندیدا بە ئاشکرایی باسی لەوە کرد کە پێشڕەوی و بەرەو پێش بردنی پیلانە نیزامییە کان بۆ پەرە پێدانی دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامی لە بەرنامەیاندایە و بۆ ئەم مەبەستەش داوای لە هێزی دەریای کرد کە خاوەنی پلان بێ بۆ لێدانی دژبەرانی لە ڕێگای دوورەوە.\n"سەلامی" لە قسەکانیدا ئاماژەی بەوە کرد؛ پیلان و بەرنامانەی ئێمە لە دەریاکان بە ڕێنمایی"عەلی خامنەیی"یە و ستراتژی دیفاعی ئێمە کاتییە.\n"سەلامی" لە وتەکانیدا سەرەڕای هەڕەشەی نیزامیەکانی، لە کاتێکدا باسی لە پیلانی درووستی حکومەت بۆ بەرەنگاری لەگەڵ کۆرۆنا و ئێقتداری ڕژیم لە هاتنی خەڵک بۆ پای سەندووقەکانی دەنگدان کرد کە بە پێی وتەکانی سەعید نمەکی نزیک بە ١٠ لەسەدی خەڵکی ئێران واتە ٨ میلیۆن ١٠٠ هەزار کەس لە ئێران تووشی کۆرۆنا بوون و سەندوقەکانی دەنگدانیش تەنانەت بە پێی ئامارەکانی خودی ڕژیم ٤٢ لەسەدی خەڵک واتە کەمتر لە هەموو دەورەکانی دیکە بەشدارییان لەو هەڵبژاردنانەدا کرد، ئەڵبەت بۆ هەموومان ڕوون و ئاشکرایە کە کۆماری ئیسلامی هیچکات لە بڵاوە کردنەوەی ئاماری بەشداری لە هەڵبژاردن و تووشبوانی کۆرۆنا ڕاستگۆ نەبووە.\nسەلامی لە درێژەی وتەکانی لە کاتێکدا باسی لەوە کرد کە ئێمە پێشمەرگی خەلکی ئێرانین، کە تەنیا لە ماوەی یەکساڵی ڕابردوو دەستیان بە خوێنی هەزاران خەلکی بێ تاوان لە ئێران و کوردستان سوور بووە و کوشتنی ناڕازییانی مانگی خەزەڵوەری٩٨ی هەتاویی، سەرنشینانی فڕۆکە ئۆکراینییەکە، کوشتنی کۆڵبەرانی کورد، ئێعدامی خەڵکی بێ تاوان و چالاکانی سیاسی، تیرۆری چالاکانی سیاسی لە ناوخۆو دەرەوەی وڵات و گرتن و ئەشکەنجەی خەلکی بێتاوان تەنیا گۆشەیەکی بچووک لە جینایەتەکانی کۆماری ئیسلامی لە ماوەی یەکساڵی ڕابردوو و باس کردن لە جیانەیەتەکانی ئەو ڕژیمە بە گشتیی و سوپای پاسداران بە تایبەت لە تۆی ئەم ڕاپۆرتەدا جێگای نابێتەوە.\nلەم ڕێوڕەسمەدا سەرەڕای سەلامی، "سەردار تەنگسیری" فەرماندەی هێزی دەریای کۆماری ئیسلامی وتی؛ ئێمە لە پاڵ گوێچکەی ئەمریکاداین و لە داهاتوودا زیاتر ئێحساسی دەکەن.\nناوبراو وتی کە درووست کردنی شناوەری هێرشبەری دەریای بە توانایی دابەزینی فڕۆکەوە لە بەرنامەیاندایە و وەزیری دیفاعی کۆماری ئیسلامیش قسەکانی "تەنگسیری" سەبارەت بە درووست کردنی هەموو جۆرە شناوەرێکی نیزامی بە پێویست زانی.


ئەمەریكا لە دژی لەشكركێشی توركیا هەڵوێستی خۆی دەربڕی\nدوای ئەوەی تورکیا نیازی خۆی بۆ ئەنجامدانی هێرشێکی سەربازی بە قوڵایی 30 کیلۆمەتر بۆسەر ناوچەکانی رۆژئاڤای کوردستان ئاشکراکرد بەهۆکاری دروستکردنی ناوچەی ئارام و گەڕانەوەی ئاوارەکان بۆ سوریا، ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا نەیاری خۆی بۆ ئۆپراسیۆنەکە دەربڕی و رایگەیاند، هانی تورکیا دەدەن لەناوچەکانی ژێردەسەڵاتی هەسەدە ئۆپراسیۆنی سەربازی ئەنجام نەدات.\nئەمڕۆ سێشەممە (24ی ئایاری 2022)، نێد پرایس، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بە رۆژنامەنوسانی راگەیاند، واشنتن نیگەرانە لەو راپۆرت و لێدوانانەی باس لە زیادبونی گرژییەکان دەکەن لەناوچەکانی باکور و رۆژهەڵاتی سوریا، چونکە باوەڕیان وایە زیادبونی گرژییەکان کاریگەر لە ژیانی هاوڵاتیانی ئەو ناوچانە دەبێت و خەڵکی مەدەنی دەبن بە قوربانی.\nئاماژەی بەوەشکرد، ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا پشتیوانی خۆی بۆ بەردەوامی ئاگربەست لەو ناوچەیە دوپاتدەکاتەوە و باوەڕی وایە دەبێت هەمو لایەنەکان رێز لە سنورەکانی ئاگربەست بگرن و ئارامی ناوچەکانی باکور و رۆژهەڵاتی سوریا بپارێزن، بۆیە ئیدانەی ئەو لایەنانەش دەکەن هەوڵی زیادکردنی گرژییەکان و داوای چارەسەری سیاسی دەکەن بۆ کێشەکانی ناوچەکە.


November 6, 2017 – Dengekan\nWritten on November 6, 2017, by admin_denegkan\nمیلله‌تی كورد توشی مه‌زنترین زیان و تاڵترین ڕابوردوو بوو به‌هۆی عه‌قڵی سیاسی و تاكڕه‌وانه‌ی ده‌سه‌ڵاتی كۆمه‌ڵێك به‌ناو سیاسی كه‌خۆیان كرده كه‌واسووری ڕاگه‌یاندنی ده‌وڵه‌تی كوردستان، به‌ڵام حه‌یف یه‌ك له‌سه‌ر سێی خاكی Continue Reading »\nWritten on November 6, 2017, by zahid rozhin\nWritten on November 6, 2017, by Aso Kamal\nمن لەسەرەتای ئاشنایەتیم لەگەڵ کۆمۆنیزمدا پراکتیکی سیاسی لینین بۆم سەرنج ڕاکێش بوو. ئەم پراکتیکە خۆی لە بەرپاکردنی شۆڕشی ئۆکتۆبەردا نیشان دەدا کە نەک ڕوسیا دەگۆڕێ بەڵکو دنیای خستە ژێرکاریگەری خۆیەوە. Continue Reading »\nبه‌یانی له‌جێگه‌كه‌م هه‌ستام ودوای ئه‌وه‌ی ده‌ست وده‌م وچاوم شت وهه‌روه‌ها چه‌ند ڕاهێنان وچالاكییه‌كی وه‌رزشیم به‌جێهێنا،پاشان كوپێك شیرم خوارده‌وه.جله‌كانی قوتابخانه‌م له‌به‌ركردوجانتاكه‌م هه‌ڵگرت كه‌پێشترئاماده‌م كردبوو،دایكیشم زه‌رفێكی بچووكی داپێم كه‌خواردنێكی ئاماده‌كراوی تێدابووكه‌ڕۆژانه جۆری Continue Reading »


گۆلی زرێبار بووەتە قوربانیی سیاسەتەکانی ڕێژیمی ئێران\n12:27 - 22 گەلاوێژ 2720\nزبڵ و پاشماوەیەکی زۆر دەورووبەری گۆلی زرێباری تەنیوە و کەمتەرخەمیی بەرپرسانی ڕێژیم لەو بوارەدا، هەڕەشە لە ژینگەی زرێبار و دەوروبەری دەکات.\nزرێبار و سروشتی دەوروبەری کە دەشت و کێو و دارستان و گیانلەبەری جۆراوجۆری تێدایە، یەکێک لە سەیرانگا بەناوبانگە گەشتیارییەکانی کوردستانی ڕۆژهەڵاتە کە بەهۆی ئاوڕنەدانەوەی بەرپرسانی ڕێژیم لەو ژینگەیە مەترسی بۆ ژینگەی ئەو شوێنە دروست بووە.\nدەوڕووبەر و شوێنە گەشتیارییەکانی گۆلی زرێبار کە لەم وەرزەدا گەشتیار و خەڵکێکی زۆر ڕووی تێدەکەن، زبڵ و پاشماوەیەکی زۆری لێ بەجێ ماوە و سیمای ئەو شوێنەی تێک داوە، لەلایەن شارەدەاریی مەریوانەوە هیچ ئاوڕێکی لێ نادرێتەوە.\nوێڕای گرینگیی زرێبار بۆ سروشتی ناوچەکە و هەروەها بوونی کەسانی دڵسۆز و ڕێکخراوە خەڵکییەکان، بەهۆی نابەرپرسیارەتیی کاربەدەسانی ڕێژیم، دەریاچەی زرێباری کەوتووەتە مەترسییەوە و له هەنووکەدا زرێبار زیاتر له هەموو کات، هەڕەشەی لەسەرە.\nڕێژەی مەترسییەکان بۆ سەر زرێبار ڕۆژبەڕۆژ زیاتر دەبێت و ئەم دیمەنە کە بووەتە پێناسەیەک بۆ مەریوان و کوردستان، بەداخەوە بەرەو لەنێوچوون دەڕوات.


کوڕی حسێن خەڵکی گوندی زەربەنێ، کوڕە کوردێکی هەژارو دڵپاک و دەست پاک بوو. شەهید کەریم هەر لەسەرەتای ژیانیەوە لەگەڵ نەداری و بەش خوراوی ڕووبەڕوو بوو، دەستی ڕۆژگاری نەداری شەهید کەریمی زۆر بە توندی لەناو خۆیدا ڕێک دەگوشی و ئازاری پێ دەگەیاند.\nلە دوای شۆڕشی گەلانی ئێران دژی دام و دەزگای ڕژیمی شایەتی و دوای ئەوە کە ئاخوند ئینقلابیان داگیرکرد و جەنگیان بە سەر کوردستاندا سەپاند.\nگەلی زۆر لێکراوی کورد، دەستی دایە بەربەرەکانی، شەهید کەریم وەک زۆر لە ڕۆڵەکانی کوردستان چەکی شەرەف و جوانمێری لە شان کردو زۆر ئازایانە بە گژ زۆرداران و خوێن مژاندا دەچۆوە.\nشەهید کەریم پێشمەرگەیێکی بە جەرگ و موسڵمان و نەترس بوو، لە شەڕەکانی مەڵبەندی بانە و زۆر لە شەڕەکانی بۆکان و سەردەشت، ئەو شەهیدە نەمرە نمونەی ئازایەتی بوو.\nبە داخێکی زۆر گرانەوە له ڕۆژی ۱۳٦۱/۱۲/۲٤ دا لە پشتی گوندی یاکوباوا لە کاتێکدا دژمنانی گەلەکەی یەک لە دوای یەک لە خوێناوی خۆیاندا دەگەوزاند، بە فیشەکی دژمنانی پێکرا و گیانی پیرۆزی فیدای ئامانجی لە مێژینەی گەلەکەی کرد.\nهەزاران سڵاو لە گیانی پاکی بێت\nڕێکه‌وت: 2020-02-26 08:21:01


نه‌ژاد نه‌جم : هونه‌ر به‌گشتی گه‌وره‌ترین گرفتت بۆ دروست ده‌كات\nئا / هه‌ڵوێست كاكه‌وه‌یس\nنه‌ژاد نه‌جم شانۆكارو ده‌رهێنه‌ر له ساڵی ١٩٨٦ له‌گه‌ڕه‌كی شۆڕیجه‌ی كه‌ركوك له‌دایك بووه، و له‌ساڵی ٢٠٠٤ه‌وه ده‌سی به‌كاری شانۆ كردوه‌و ده‌رچووی په‌یمانگای هونه‌ره جوانه‌كان به‌شی شانۆ-ده‌رهێنانه.\nنه‌ژاد نه‌جم، سه‌رپه‌رشتیاری گروپی شانۆیی هاوار و سه‌رپه‌رشتیاری پێنجه‌مین قیستیڤاڵی شانۆی سه‌رشه‌قام له‌م دیمانه‌یه‌دا وه‌ڵامی كۆمه‌ڵێك پرسیار ده‌داته‌وه.\n*كاری ئه‌كته‌ری یاخود شانۆگه‌ری له‌لای تۆ چی ده‌گه‌یه‌نێت؟\n- لای من كاری شانۆ یاخود كاركردن له‌شانۆ بۆ به‌رانبه‌ره‌كه‌ته بۆ چێژوه‌رگرتنی به‌رانبه‌ره‌كه‌ته بۆ سوود گه‌یاندن به‌خه‌ڵك و میله‌ته‌كه‌ته چه‌ند لایه‌نێكی هه‌یه شانۆی سه‌رشه‌قام جگه‌له‌وه‌ی په‌یامێكی مرۆڤانه‌یه، په‌یامێكی شۆڕشگێرانه‌شه، چونكه دایم له‌گه‌ڵ داوا و ئازاری خه‌ڵكی داین، به‌ڵام به‌گشتی شانۆ په‌یامێكی مرۆڤانه‌یه، چێژبه‌خش و جوانه.\n*به‌هۆی كاره‌كه‌ته‌وه تاكو ئێستا له‌لای خه‌ڵكی یاخود كه‌سوكاره‌كه‌ته‌وه تووشی هیچ ڕێگری و گیروگرفتێك بویته‌ته‌وه؟\n-به‌ڵێ هیچ بوارێك نیه گرفتی تیا نه‌بێت به‌تایبه‌ت كاری شانۆ یاخود هونه‌ر به‌گشتی گه‌وره‌ترین گرفتت بۆ دروست ده‌بێت له‌ڕووی خێزانه‌وه، چونكه تۆ به‌رده‌وام له‌ده‌ره‌وه‌ی یان به‌رده‌وام سه‌رقاڵی كاری شانۆی كاری شانۆش وه‌كو به‌هره یاخود ئیلهامی شیعری وایه كاتێك تۆ خه‌ریكی ده‌قێكی شانۆی ده‌بیت هیچ نه‌بێت زیاتر له سێ مانگ بۆ چوار مانگ خه‌ریكی ئه‌و كاره ببیت ئه‌بێ بچیته خه‌ڵوه‌تی كاره‌كه‌وه، چونكه كاری واهه‌یه ساڵێك بۆ دوو ساڵ ده‌خایه‌نێت ئه‌مه گه‌وره‌ترین گرفتت بۆ دروست ده‌كات له‌لایه‌ن ژن و مناڵ ته‌نانه‌ت وات لێدێت سیله‌ی ره‌حمیشت كه‌م ده‌بێته‌وه له‌هه‌مووی كێشه‌تر له‌به‌ر ئه‌وه‌ی به‌رده‌وام سه‌رقاڵیت به‌كه‌سێكی لوتبه‌رزت داده‌نێن یان له‌گه‌ڵ خه‌ڵكدا مامه‌له‌ت كه‌مه، به‌ڵام به‌پێچه‌وانه‌وه كاری ئێمه خزمه‌ت كردنی خه‌ڵكه بۆ پڕكردنه‌وه‌ی چاوی خه‌ڵكه.\n*چیت هه‌یه بۆ ئه‌و دایك و باوكانه‌ی كه‌ڕێگری له‌منداله‌كانیان ده‌كه‌ن به‌تایبه‌ت كچان؟\n-ئه‌وه كێشه‌یه‌كی زۆر گه‌وره‌یه به‌تایبه‌ت له‌كه‌ركوك له‌ساڵی ١٩٧٠ له‌م شاره گروپێك هه‌بوه ١٤ كچ رۆڵی تیا بینیوه ئێمه ئێستا له٢٠١٨ین به‌ته‌نها دوو كچمان له‌گه‌له یانی بزانه چه‌ند گه‌ڕاوینه‌ته دواوه ئاستی رۆشنبیری خه‌ڵكی دابه‌زیوه كه‌چی ئێمه له‌كه‌ركوك ٢په‌یمانگای هونه‌ره جوانه‌كانمان هه‌یه ٢ كچ نیه له‌ده‌ره‌وه‌ی په‌یمانگا كاری نواندن بكات ٤ گۆرانیبێژی كچمان نیه له‌م شاره گۆرانی بڵێت كه‌چی ئێمه خاوه‌نی عه‌لی مه‌ردان و حسێن عه‌لی و هتد... گه‌وره‌ترین هونه‌رمه‌نده‌كانی ئه‌م شاره ئه‌وانه‌ی له‌شاره‌كانی تر كارده‌كه‌ن هه‌مووی له‌كه‌ركوكه‌وه سه‌رچاوه‌ی گرتوه بۆ نمونه جه‌لیل زه‌نگه‌نه ، جیهاد دڵپاك هتد...\n*حه‌زو خولیای گه‌وره‌ی ژیانت چیه كه‌نه‌هاتبێته دی؟\n-هه‌موو كه‌سێك حه‌زو خولیای زۆره، به‌ڵام گه‌وره‌ترین حه‌زی من كه بتوانم له‌م شاره یان كوردستان یان بۆ كورد ئه‌وه‌ی باشترینه پێشكه‌شی بكه‌م به‌كوالێت و ئاستی به‌رز كورد به‌وڵاتانی جیهان بناسێنم، چونكه ئێمه له‌وڵاتی ئوردن كێشه‌ی زۆریان بۆ دروست كردین له‌به‌ر ئه‌وه‌ی كوردین.\n-ده‌س خۆشیتان لێده‌كه‌م هیوادارم سه‌ركه‌وتوبن سوپاسته‌كه‌م داواكاریشم گه‌نجانی كه‌ركوك هۆشیار ببنه‌وه تاكو شاره‌كه‌مان و وڵاته‌كه‌مان پێش بكه‌وێت.\n12/22/2018 5:31:58 PM


NRT TV | کوردستان | بەکارهێنانی جامی رەش بۆ ئۆتۆمبێل تا چ رێژەیەک رێگە پێدراوە؟\nبەکارهێنانی جامی رەش بۆ ئۆتۆمبێل تا چ رێژەیەک رێگە پێدراوە؟\nوتەبێژی پۆلیدی هاتووچۆی هەولێر رایگەیاند، لە دوێنێوە بەهەزاران نامەی بۆ نێردراوە و تیایدا پرسیارکراوە، ئایا جامڕەشکردن تاڕێژەی ٣٠% ئاساییەو رێگەپێدراوە یان نا؟\nفازڵ حاجی وتەبێژی پۆلیسی هاتووچۆی هەولێر لە راگەیەنراوێکدا ئەوەی خستووەتەڕوو و داوا لە شۆفێراندەکات، بەقسەی خاوەن دوکانی کەمالیاتەکان هەڵنەخەڵەتێن کاتێک پێیاندەڵێن ئەم یان ئەو جۆرە لەزگەیە رێژەی رەشییەکەی ٣٠%، چونکە ٣٠%ی لەزگەکە لەگەل ڕێژەکەی جامەکە خۆی کۆدەکرێتەوە کە دەگاتە سەروی ٥٠% و بەمەش توشی سزادەبن.\nلە درێژەی راگەیەنراوەکەیدا کە وێنەکەیەکیشی بەمەبەستی رونکردنەوە هاوپێچکردووە دەڵێت، "ئەو وێنەیە وەڵامێکی تەواوە لەگەل کەمێک رونکردنەوەی ئێمە".\nدەشڵێت، ئەو ئامێرەی کەلەوێنەکە دیارە، ئەوە ئامێری پشکنینی رێژەی جامڕەشە کەلەبەڕێوەبەرایەتیەکانی هاتووچۆ کاری پێدەکرێت.\nلە درێژەی رونکردنەوەکەیدا باسی لەوەشکردووە، ئەو جامەی کەلەسەری دانراوە جامێکی ئاسایی روونە، کەهی ئۆتۆمبێلی فۆردە، ئەگەر سەیری رێژەی خوێندنەوەکەی بکەن کە ٧٣.٦ی خوێندۆتەوە، ئەگەر ئەو رێژە لە ١٠٠ دەربکەین ئەوەی دەمێنێتەوە دەکاتە ٢٦.٤.\nئاماژەی بەوەشکردووە، "ئەمەش بەواتای ئەوەدێت ئەو جامە خۆی رێژەی رێگاگرتنی هاتنە ناوەوەی تیشکی خۆری ٢٦.٤ە، کەواتە بۆگەیشتن بەرێژەی ٣٠% هیچی واینامێنێتەوە. هیچ لەزگەیەکیش نیە ئەو رێژە کەمە بگەڕێنێتەوە، ئەگەر هەبو دەتوانن بیکەن، کەدڵنیام کەستان پێ ی ڕازی نابن".\nئەمە لەکاتێکدایە، لەماوەی رابردوو هاتووچۆی هەرێم چەندین جار هەوڵیداوە کە بەکارهێنانی جامی رەش و تاریک قەدەغەبکات، بەڵام بەشێک لە هاوڵاتیان بە بیانوی جیاجیا و هەندێکیش بە بیانوی ئەوەی کەسێک لە پشتیانە پابەندی رێنمایی و بڕیارەکەنەبوون.


کۆماری ئیسلامی Archives - IUVMPRESS\nEditor13 شوبات 20181min830\nEditor13 شوبات 20181min650\nشێخ هۆمام حەمودی لە وتووێژی لە گەڵ پەیامنێری ئاژانسی ئێرنا لە بەغدا وتی: کۆماری ئیسلامی ئێران هەردەم باشترین هاوکار و پاڵپشتی عێراق بووە و لە مسۆگەربوونی سەروەری و دەسەڵاتی نیشتمانی لەم وڵاتە و ئازادبوونی لە ژێر دەسەڵاتی دیکتاتۆریەتی سەدام، هاوکاری ئێمەی کردووە و ئاساییە کە لە قۆناغی ئاوەدانکردنەوەی عێراق پشکی هەبێت.\nناوبراو وتی: ڕۆڵی کۆماری ئیسلامی ئێران لە هاوکاری عێراقییەکان لە شەڕی دژ بە داعش حاشاهەڵنەگرە.\nجێگری سەرۆکی پەرلەمانی عێراق جەختی کردەوە کە کۆماری ئیسلامی ئێران لە سەرجەم قۆناغەکان لە گەڵ عێراقییەکان بووە و لە قۆناغی ئاوەدانکردنەوەش ئەم وڵاتە لە گەڵ خۆمان دەبینین.\nهۆمام حەمودی لە درێژەدا وتی: کۆماری ئیسلامی ئێران لە ئێستادا لە بەرامبەر دوژمنی موسڵمانان واتە ڕژێمی زایۆنیستی وەستاوە و ئەمەش جێی شانازی ئێمەیە.\nناوبراو پیرۆزبایی خۆیی بە بۆنەی سی و نۆیەمین ساڵۆگەڕی سەرکەوتنی شۆڕشی ئیسلامی ئێران بە گەل و حکومەتی کۆماری ئیسلامی ئێران ڕاگەیاند.\nEditor13 شوبات 20181min520\nقسەکانی نێچیرڤان بارزانی بۆ ئێمە گرنگن\nEditor8 كانونی دووه‌م 20181min900\nبەهرام قاسمی، گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئێران دووشەممە 8-1-2018 لە کۆنفرانسی رۆژنامەڤانی هەفتانەیدا، لەبارەی تۆمەتبارکردنی هەرێمی کوردستان بە دەستهەبوون لە سەرهەڵدانی ناڕەزایەتییەکانی ئێران لەلایەن موحسین رەزایی، سکرتێری کۆڕی دەستنیشانکردنی بەرژەوەندییەکانی کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە رایگەیاند: “بە لەبەرچاوگرتنی پەیوەندییەکانی ئێران و هەرێمی کوردستان، زۆر بەدووری دەبینین بەرپرسانی هەرێمی کوردستان و خەڵکی کورد دژی ئاسایشی نیشتمانی ئێران هەنگاوبنێن”.\nقاسمی هەورەها گوتی: “هیچ بەڵگەیەک لەبەردەست نییە بۆ تۆمەتبارکردنی هەرێمی کوردستان و لێکۆڵینەوە لە رەهەندە ئەمنییەکەی، ئەو بابەتە پەیوەندی بە دەزگا ئەمنییەکانی ئێرانەوە هەیە”. جەختیشی کردەوە کە رەتکردنەوەی ئەو بابەتە لەلایەن نێچیرڤان بارزانییەوە بۆ ئەوان گرنگە.\nدوو رۆژ پێش ئێستا موحسین رەزایی هەرێمی کوردستانی بە دەستهەبوون لە ناڕەزایەتی و خۆپیشاندانەکانی ئێران تۆمەتبارکرد و رایگەیاند: “چەند مانگێک پێش ئێستا لە شاری هەولێر کۆبوونەوەیەک لەنێوان بەرپرسی دۆسیەی ئێران لە بەشی ئۆپەراسیۆنەکانی رێکخراوی هەواڵگریی ئەمریکا و بەرپرسی نووسینگەی قوسەی کوڕی سەددام و هانی تەلفا، ژن برای سەددام حوسێن، نوێنەرێکی بارزانی و نوێنەرانی رێکخراوی موجاهدینی خەڵق و نوێنەری سعودیە بەڕێوەچووە، لەو کۆبوونەوەیەدا بڕیاردراوە لە کۆتایی سەرماوەز لەڕێگەی کەناڵەکانی ئینتەرنێتەوە ناڕەزایەتی و پشێوی لە ئێران بنێنەوە و لە مانگی بەفرانبار و رێبەنداندا کۆتایی بە دەسەڵاتی کۆماری ئیسلامی بهێنن لە ئێران”.\nهەمان رۆژ سەفین دزەیی، گوته‌بێژى حكومه‌تى هه‌رێمى كوردستان لە راگەیێندراوێکی فەرمیدا وەڵامی دایەوە و رایگەیاند: “هه‌رێمى كوردستان به‌كرده‌وه سه‌لماندوویه‌تى هه‌میشه فاكته‌رى ئارامى و سه‌قامگیریى ناوچه‌كه بووه و هه‌رگیز رێگه‌ى نه‌داوه و نادات ببێته هۆى ئاڵۆزى و دروستبوونى پشێوى له وڵاتانى دراوسێ، هه‌رێمى كوردستان له‌گه‌ڵ وڵاتانى دراوسێ و ناوچه‌كه و جیهانیش هه‌میشه خوازیارى په‌یوه‌ندییه‌كى دۆستانه‌یه له‌سه‌ر بنه‌ماى رێزگرتن و به‌رژوه‌ندیى هاوبه‌ش. ئه‌م جۆره لێدوانانه هیچ خزمه‌تێك به دراوسێیه‌تى و په‌یوه‌ندییه‌كانى هه‌رێمى كوردستان و كۆمارى ئیسلامى ناكەن”.\nرۆژێک دواتر نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکوەزیرانی هەرێمی کوردستان لەسەر هەمان بابەت رایگەیاند: ” ئێمە بەهیچ شێوەیەک لە هەرێمی کوردستان دەستمان لەو کێشانە نییە لەگەڵ ئێران، ئێران دراوسێیەکی گرنگی ئێمەیە، ئێمەش وەکو هەرێمی کوردستان هەمیشە خوازیاری پەیوەندی باشین لەگەڵ کۆماری ئیسلامیی ئێران، ئەو سیاسەتەی ئێمە سیاسەتی هەموو هێزەکان و سیاسەتی هەرێمی کوردستانە و بەردەوامیش دەبێت، ئێمە بەهیچ شێوەیەک نابین بە فاکتەرێک ئاسایش و ئەمنییەتی ئێران تێکبدەین، بەپێچەوانەوە ئێمە دەمانەوێت هەموو لایەنەکان لەوە تێبگەن ئەوەی لە ئێران دەگوزەرێت مەسەلەیەکی نێوخۆیی خودی ئێرانە و هیچ پەیوەندی بە ئێمەوە نییە، ئێمە هیوادارین چارەسەری بۆ بدۆزرێتەوە لە چوارچێوەی ئێراندا”.\nEditor4 كانونی دووه‌م 20181min820


پێشمەرگە لە چەند بەرەی باشوور شەڕی داعش دەکا | مەسعوود مەناف|Masoud Manaf\nماڵه‌وه > NNSROJ\t> پێشمەرگە لە چەند بەرەی باشوور شەڕی داعش دەکا\nپێشمەرگە لە چەند بەرەی باشوور شەڕی داعش دەکا\nNNSROJ: بە گوێرەی سەرچاوەکانی هەواڵ لە باشووری کوردستان، داعش لە ٢٤ کاتژمێری ڕابردوودا، لە هەشت بەرەوە هێرشی هاوکاتی کردۆتە سەر چەندین بەرەی شەڕ لە باشووری کوردستان و لە ئاکامدا پێکدادانی قورس هاتۆتە ئاراوە. هەر ئێستاش شەڕ لە چەند بەرە، درێژەی هەیە.\nلە یەکێک لەو هێرشانەدا، ئۆتۆمبیلێکی بۆمبڕێژکراو بە خاڵێکی پشکنینی هێزەکانی پێشمەرگە لە نزیک بەنداوی مووسڵدا تەقیەوە و لە ئاکامدا ئەفسەرێک و پازدە پێشمەرگەی زێرەڤانی گیانیان لەدەست دا.\nهاوکات لە بەرەی شنگال، ڕەبیعە، زوومار، کەرکووک، داقوق و قەرەتەپەش داعش هێڕشی کردۆتە سەر هێزەکانی پێشمەرگە. لە ئاکامی هێرشەکانی ئەمڕۆدا، هەژمارێکی زۆر لە چەکدارانی داعش کوژراون و لە چەند بەرە پاشەکشەیان پێکراوە.\n20 تشرینی یه‌كه‌م 2014 له 21:45\nله‌ته‌قینه‌وه‌كه‌ی به‌نداوی موسڵدا زیاتر له 10 پێشمه‌رگه شه‌هید بوون، ئه‌فسه‌ری باڵاشیان تیدایه\n20/10/2014 19:28:00\t3803 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nNRT- موسڵ: به‌هۆی ته‌قینه‌وه‌ی ئوتومبێلێكی بۆمب ڕێژكراو كه خۆكوژێكیشی تێدا بووه له نزیك به‌نداوی موسل زیاتر له 10 پێشمه‌رگه شه‌هید بوون و له نێو شه‌هیده‌كاندا عه‌مید سه‌فه‌ر ئه‌حمه‌د ئامێدی تێدایه، 20 پێشمه‌رگه‌ی دیكه‌ش بریندار بوون.\nسه‌رچاوه‌یه‌ك له نێو هێزه‌كانی پێشمه‌رگه‌ی كوردستان به NRT راگه‌یاند، به‌هۆی ته‌قینه‌وه‌ی ئوتومبێلێكی بۆمب رێژكراوه‌وه كه خۆكوژێكی تێدا بووه زیاتر له 10 پێشمه‌رگه شه‌هید بوون.\nسه‌رچاوه‌كه وتیشی” له نێو شه‌هیده‌كانی پێشمه‌رگه‌دا عه‌مید سه‌فه‌ر ئه‌حمه‌د ئامێدی له هێزه‌كانی زێره‌ڤانی تێدایه”.\nئاماژه‌ی به‌وه‌شكرد، هه‌ر له‌و ته‌قینه‌وه‌یه‌دا 20 پێشمه‌رگه‌ش بریندار بووه.\nسه‌رچاوه‌كه‌ی NRT له‌نێو هێزه‌كانی پێشمه‌رگه‌وه ئه‌وه‌شی خسته ڕوو، دوای ته‌قینه‌وه‌كه چه‌كدارانی داعش ویستویانه هێرش بكه‌نه سه‌ر هێزه‌كانی پێشمه‌رگه و دووباره زیانی دیكه‌یان پێ بگه‌یه‌نن، به‌ڵام پێشمه‌رگه ڕووبه‌ڕووی چه‌كدارانی داعش بۆته‌وه و هێرشه‌كانیان تێكشكاندوون و دواتر سه‌رجه‌م چه‌كداره‌كانیان كه 14 كه‌س بووه كوشتووه.\nهه‌ر ئه‌مرۆش له نزیك ناحیه‌ی قه‌ره‌ته‌په له به‌هۆی هێرشی چه‌كدارانی داعشه‌وه چه‌ند پێشمه‌رگه‌یه‌ك شه‌هید بوون.\n20 تشرینی یه‌كه‌م 2014 له 21:46\nنیروی پیشمرگه جان باختند\nدر اثر انفجار یک خودرو بمبگذاری شده در یک پست بازرسی نیروهای پیشمرگه اقلیم کردستان در سد موصل یک فرمانده نیروهای پیشمرگه “زیره وانی” به همراه پانزده پیشمرگه دیگر جان خود را از دست دادند.\nسایتهای خبری کردی در جنوب کردستان گزارش داده اند که سرتیپ “صفر آمیدی” از فرماندهان نیروی پیشمرگه زیره وانی که در این انفجار مجروح شده بود، در اثر شدت جراحات جان باخته است.\nنیروهای “پیشمرگه زیره وانی” از نیروهای ویژه وابسته به حزب دموکرات کردستان به رهبری مسعود بارزانی می باشند.\nدر پی حمله گروه داعش به شنگال و مناطقی در جنوب کردستان در اوایل ماه اوت گذشته سد موصل نیز برای مدتی به اشغال این گروه درآمد اما نیروهای پیشمرگه بعدا به کمک حملات هوایی آمریکا علیه مواضع داعش توانستند کنترل این سد استراتژیک را بازپس بگیرند.\nاین حمله انتحاری از سوی اعضای مسلح گروه دولت اسلامی (#داعش) صورت گرفته است.\nامروز دوشنبه گروه داعش در جبهه های شنگال، زومار، کرکوک، داقوق و قره تپه (در جنوب کردستان) مواضع نیروهای پیشمرگه را هدف حمله قرار داده بود.\nدوو هێرشی خۆکوژی داعش بۆ سەر یەپەگە بێ ئاکام مانەوە+ فیلم وڵاتانی بەشدار لەناو هاوپەیمانییە جیهانییەی دژی داعش


سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان، سه‌باره‌ت به ڕۆڵی پێشمه‌رگه له كرده‌وه‌گه‌لی مووسڵ ڕای ده‌گه‌یه‌نێ كه پێشمەرگە یەكڕیز و یەكدەنگ بە بێ جیاوازیی حزبی و ناوچەیی بەشدار دەبێت.\nئه‌مڕۆ یه‌كشه‌م، مه‌سعوود بارزانی سه‌رۆكی هه‌رێمی كوردستان په‌یامێكی سه‌باره‌ت به ئۆپه‌راسیۆنی مووسڵ بڵاو كرده‌وه، ئه‌مه‌ی خواره‌وه ده‌قه‌كه‌یه‌تی:\nلە ماوەی دووساڵی ڕابردوودا گەلی كوردستان خۆڕاگر بوو و پێشمەرگە بە قارەمانێتیی خۆی ئەفسانەی داعشی شكاند. ئێستا شەڕی دژی تیرۆریستان لە قۆناغێكی یەكلاییكەرەوەدایە و هێزی پێشمەرگە بە هەماهەنگی لەگەڵ هێزەكانی سوپای عێراقی بەشداری شەڕی ئازادكردنی مووسڵ دەبێت.\nلەو ئۆپەراسیۆنەدا پێشمەرگە یەكڕیز و یەكدەنگ بە بێ جیاوازیی حزبی و ناوچەیی بەشدار دەبێت و ئەرك و كاری سەربازیی هەموو لایەك دیاری كراوە. هەموو پێشمەرگەیەك كوڕ و برا و ئازیزی منن و كەسوكار و برا و پشت و پەنای یەكترن. داوا لە هەموو لایەنەكان و بەرپرسان و ڕاگەیاندنەكان دەكەم جیاوازی و موزایەداتی حزبی نەخنە ناو ڕیزەكانی پێشمەرگە، پێشمەرگە، پێشمەرگەی هەموو كوردستانە و سەركەوتنی پێشمەرگە سەركەوتنی هەموو كوردستانییەكە.\nلە ماوەی بەڕێوەچوونی ئۆپەراسیۆنی ئازادكردنی مووسڵ هەر كەس یان بەرپرسێكی سەربازی، سەر بە هەر لایەنێك بێ ئەگەر دوور لە گیانی نیشتیمانی و پێشمەرگایەتی بێت و حزبیانە بجووڵێتەوە، پێویستە وەزارەتی پێشمەرگە ئیجرائاتی لەگەڵدا بكات و لە بەرەكانی شەڕ دووری بخاتەوە. كەناڵ و دەزگاكانی ڕاگەیاندنیش سەر بە هەر لایەنێك بن ئەگەر لە پۆششدانی هەواڵی شەڕەكان لەبری خزمەتكردنی كوردستان و پێشمەرگە بكەونە موزایەداتی حزبی ئەوە لە بەرەكانی شەڕ دوور دەخرێنەوە و ڕووبەڕووی یاسا دەبنەوە.


فینله‌ند: بۆ به‌ئه‌ندامبوونمان له ناتۆ گفتوگۆمان له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌ریكا كردووه\n:: AM:09:20:14/05/2022 \nسه‌رۆكی فینله‌ند رای گه‌یاندووه، بۆ به‌ئه‌ندامبوونمان له هاوپه‌یمانی ئه‌تڵه‌سی "ناتۆ"، گفتوگۆمان له‌گه‌ڵ سه‌رۆكانی ئه‌مه‌ریكا و سویدیشدا كردووه.\n"ئه‌هرام" كه پێگه‌یه‌كی ئه‌لیكترۆنیی رۆژنامه‌ی رۆژانه‌ی "ئه‌ائه‌هرام"ی میسرییه، ئه‌مڕۆ شه‌موو 14ی ئایار بڵاوی كردووه‌ته‌وه، سه‌رۆكی فینله‌ند سۆلی نینیستۆ له‌باره‌ی ئه‌ندامیه‌تیی وڵاته‌كه‌ی بۆ ریزه‌كانی ناتۆ، گفتوگۆی رژدیان له‌گه‌ڵ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا و سه‌رۆكی سویددا كردووه.\nسه‌رۆكی فینله‌ند گوتوویه‌تی، بۆ به‌ئه‌ندامبوونمان له ناتۆ و هه‌نگاوه‌كانی وه‌رگرتنمان له‌و هاوپه‌یمانییه، بۆ ماوه‌ی 40 خوله‌ك گفتوگۆم له‌گه‌ڵ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا جۆ بایدن كردووه. هاوكات قسه‌م له‌گه‌ڵ سه‌رۆكی سویدیش ماجدالینا ئه‌ندرۆسن كردووه.\nهاوكات قسه‌م له‌گه‌ڵ سه‌رۆكی سویدیش ماجدالینا ئه‌ندرۆسن كردووه.\nله‌وباره‌یه‌وه كۆشكی سپیش له‌باره‌ی ئه‌و گفتوگۆیه‌ی سه‌رۆكی فینله‌ند و سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا، به‌یاننامه‌ی له كه‌ناڵی "سی ئێن ئێن" بڵاو كردووه‌ته‌وه.\nئه‌وه له دوای یه‌ك رۆژ دێت كه فینله‌ند به فه‌رمی داوای به ئه‌ندامبوون له ناتۆ كردووه، ئه‌ویش به‌هۆی ئه‌و مه‌ترسییانه‌ی له‌لایه‌ن رووسیا له‌سه‌ری هه‌یه، به‌تایبه‌تی دوای ئه‌وه‌ی ئه‌و وڵاته جه‌نگی له دژی ئۆكراینا ده‌ست پێ كردووه.\nله 24ی شوباته‌وه كه رووسیا جه‌نگی له دژی ئۆكراینا به‌رپا كردووه، ئه‌مه‌ریكا و به‌ریتانیا و یه‌كێتیی ئه‌وروپایش، سزای ئابووریی زۆر توندیان خستووه‌ته سه‌ر ئه‌و وڵاته، جیا له‌وه‌ی به چه‌كی پێشكه‌وتوو و كه‌لوپه‌لی سه‌ربازی، پاڵپشتیی ئۆكراینا له‌و جه‌نگه‌دا ده‌كه‌ن كه به‌سه‌ریدا سه‌پاوه. ئێسته‌یش فینله‌ند و سویدیش داوای به‌ئه‌ندامبوون له ناتۆ ده‌كه‌ن.


کەسایەتییەکی نیشتمان پەروەر لە پیرانشار کۆچی دوایی کرد\n16:56 - 8 سەرماوەز 2716\nکوردستان میدیا: مۆحەممەد عیسا ناسراو بە مۆحەممەدی مام مەجید، کەسایەتی خۆشناو و نیشتمان پەروەری کورد لە شاری پیرانشار کۆچی دوایی کرد.\nبەپێی هەواڵی گەیشتوو بە ماڵپەڕی کوردستان میدیا؛ چەند ڕۆژ پیش ئێستا مۆحەممەدی مام مەجید لە تەمەنی ٨٢ ساڵیدا لە پیرانشار بەهۆی بەساڵاچووییەوە ماڵئاوایی لە ژیان کرد و لە نێو ئاپۆڕای خەڵکی ناوچە و خزم و کەس و کاری بە خاک سپێردرا.\nناوبراو لە ساڵی ١٣١٣ی هەتاوی لە گوندی کاسەکەران سەر بە ناوچەی پیرانی شاری پیرانشار لە دایک بوو. لە ساڵانی ٦٠ی هەتاویدا ماڵی ناوبراو شوێنی حەسانەوە و حەوانەوەی کادر و پێشمەرگەکانی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بوو.\nمۆحەممەدی مام مەجید بەردەوام هانی لاوانی دەدا کە خزمەت بە گەل و نیشتمانەکەیان بکەن و هیچ کات نەکەونە داو و پیلانەکانی دوژمنانی گەل؛ بەهۆی ئەم تایبەتمەندییانەشەوە ببووە جێگەی ڕێز و متمانەی خەڵکی ناوچە.\nناوبراو هیچ کات پێوەندی خۆی لەگەڵ شۆڕشی گەلی کورد و حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران نەپساند و بەردەوام بە خەمخۆرییەوە لە حیزبی دەپرسییەوە.\nلەپاش ڕاگەیاندنی ڕاسان لە نەورۆزی ئەمساڵدا ئەم کەسایەتییە خۆشناوە هاوشێوەی هەموو نیشتمان پەروەرانی کورد بە دڵخۆشییەوە باسی لە ئاکامەکانی دەکرد و بەتاسەوە بوو تاکوو کوردستان بە ئازادی ببینێت کە بەداخەوە مەرگ مەودای نەدا.\nحیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران بەداخبوونی خۆی بۆ لەدەستدانی ئەم کەسایەتییە خۆشناوە دەردەبڕێ و خۆی بە شەریکی خەمی خزم و کەس و کاری ناوبراو دەزانێت.


ئێران : ده‌توانین له كه‌متر له هه‌شت مانگ 120 كیلۆگرام یۆرانیۆمی پیتێنراو به له‌سه‌دا 20 به‌رهه‌مبهێنین\nبه‌هروز كه‌مالڤه‌ندی، گوته‌بێژی دامه‌زراوه‌ی وزه‌ی ئه‌تۆمی ئێران، ، ئاماژه‌ی به‌وه كرد كه له ماوه‌ی كه‌متر له هه‌شت مانگدا ده‌گه‌ن به عه‌مباری به بڕی 120 كیلۆگرام یۆرانیۆمی پیتێندراو به له‌سه‌دا 20.\nبه پێی هه‌واڵێكی ئاژانسی هه‌واڵی فارس، كه‌مالڤه‌ندی له میانی به‌شداریكردنی له رێوڕه‌سمی یاده‌وه‌ری ئه‌و زانا ئه‌تۆمیانه‌ی كوژراون، هه‌ڵسه‌نگاندنی كردووه بۆ پیتاندنی یۆرانیۆم به له‌سه‌دا 20به پابه‌ندبوون به‌و یاسایه‌یی له په‌رله‌مان ده‌ركراوه.\nكه‌مالڤه‌ندی باسی له‌وه كرد كه له چوارچێوه‌ی یاساكه‌دا ده‌ستیان كردووه به پیتاندنی یۆرانیۆم به رێژه‌ی لانی كه‌م سه‌دا 20 و، ئامانجیانه له چوارچێوه‌ی یاساكه‌دا له ماوه‌ی یه‌ك ساڵدا بڕی 120كیلۆگرام یۆرانیۆم به رێژه‌ی سه‌دا 20 بپیتێنن.\nگوتیشی: ''له ئێستادا نزیكه‌ی چوار تۆن مادده‌ی خاوی عه‌مباركراومان هه‌یه. له‌به‌رئه‌وه ئامانجمانه له ماوه‌ی ساڵێكدا داواكاری په‌رله‌مان كه به‌رهه‌مهێنانی 120 كیلۆگرامه به‌ده‌ستبهێنین. به‌و یاسایه‌یی له په‌رله‌مان ده‌ركراوه ده‌توانین له ماوه‌ی كه‌متر له هه‌شت مانگ به‌و بڕه بگه‌ین''.


بۆچی میسی كراوه‌ته نیشانـه‌ی تیری پێوه‌رێكی سه‌قه‌ت – Knwe.org\nسەرەکی » وەرزش » بۆچی میسی كراوه‌ته نیشانـه‌ی تیری پێوه‌رێكی سه‌قه‌ت\nزۆرێك له‌وانه‌ی ره‌خنه‌ی گه‌وره له میسی ده‌گرن ده‌ڵێن: ئه‌گه‌ر میسی جامی مۆندیال نه‌باته‌وه نابێته ئه‌فسانه، واته مه‌رجی بوون به ئه‌فسانه‌ی یاریزانه جیهانییه‌كان ئه‌وه‌یه ئه‌و یاریزانه ده‌بێت جامی مۆندیال بباته‌وه، ئه‌گه‌رنا ئه‌وا ناكرێت ناو و ناوبانگی ئه‌فسانه‌ی بدرێتێ.\nئه‌م پێوه‌ره بۆ یاریزانه جیهانییه‌كان ناهه‌قی زۆری تیادایه، زۆرێك له شیكره‌وه جیهانییه‌كان و رۆژنامه‌و كه‌ناڵه راگه‌یاندنه‌كان و په‌یج و سایته ئه‌لیكترۆنییه‌كان به‌تایبه‌تی ئه‌وانه‌ی حه‌زیان له میسی نییه‌و هه‌میشه دژی ئه‌و ده‌وه‌ستنه‌وه، زۆر بێویژدانانه ئه‌م تۆمه‌ته ده‌خه‌نه پاڵ میسی و ئه‌م ناهه‌قییه گه‌وره‌یه دژی ئه‌و ده‌وروژێنن.\nئه‌وان هه‌میشه له‌م هاوكێشه سه‌قه‌ته‌دا ده‌كه‌ونه هه‌ڵه گه‌وره‌که‌وه (بانێكه‌و دووهه‌وا)، ئه‌و تۆمه‌ته بۆ میسی بۆته بنێشته خۆشه‌ی ده‌میان و بۆ چه‌ندان ئه‌فسانه‌ی تر قڕو قه‌پیان لێكردووه.\nبا ئاوڕێك له مۆندیالی رابردووی 2014-به‌رازیل بده‌ینه‌وه و سه‌یرێكی ووردی ئه‌م مۆندیاله‌ش بكه‌ین، له‌په‌راوێزی هه‌ردووكیاندا باسه‌یری ده‌میان بکه‌ین و بزانین چۆن ئه‌و كه‌ناڵه راگه‌یاندن و شیكه‌روه وه‌رزشی و سایت و په‌یجانه ئه‌م مه‌سه‌له‌یه‌یان گه‌وره كردوه‌و ئه‌وه‌ی ناشێو نابێت و ناوترێت له‌و رووه‌وه به‌ڕوی میسیدا ده‌ده‌ن.\nئه‌نجامه خراپه‌كانی ئه‌م مۆندیاله‌ی ئه‌رجه‌نتین له سه‌دا سه‌دی خراوه‌ته ئه‌ستۆی ئه‌وو به‌و ئه‌نجامانه ده‌یانه‌وێت له گه‌وره‌یی و ناوو ناوبانگ و توانا سه‌ر سوڕهێنه‌ره‌كانی كه‌م بكه‌نه‌وه، له‌وه‌ش گرنگتر ئه‌وه‌یه له‌به‌ر ئه‌وه‌ی له‌م مۆندیاله‌دا تائێستا گۆڵی نه‌كردووه‌و ئه‌نجامی تیپه‌كه‌ی خراپه، ئه‌وا میسیان خستۆته قه‌فه‌سی تاوان و شه‌ره‌فی بوون به‌ئه‌فسانه‌یان لێ سه‌ندۆته‌وه‌و خستویانه‌ته به‌رده‌م ره‌شه‌بایه‌كی ژه‌هراوی تۆمه‌تی به‌هێز و له‌و گێژاوه‌دا ده‌یهێنن و ده‌یبه‌ن، ئه‌م تۆمه‌ته‌ش ته‌نیاو ته‌نیا به‌ر میسی ده‌كه‌وێت وه‌ك ئه‌وه‌ی ئه‌و كه‌ناڵی راگه‌یاندن و شیكه‌ره‌وه وه‌رزشی و هێندێك سایتی ئه‌لیكترۆنی ئاگایان له(مه‌حموی بێ زه‌واد) نه‌بێت و ئاگاداری مێژووی ژیانی چه‌ندان ئه‌فسانه‌ی تۆپی پێی تر نه‌بن كه هیچیان ده‌ستیان به‌ر جامی مۆندیال نه‌كه‌وتووه.\nبا بۆ وه‌ڵامی ئه‌وانه‌ی ناومان بردن ناوی چه‌ند ئه‌فسانه‌یه‌كی تۆپی پێی جیهانی بهێنینه‌وه كه جامی مۆندیالیشیان نه‌بردۆته‌وه‌و نازناوی ئه‌فسانه‌شیان هه‌یه‌و كه‌سیش لاری له‌وه نییه و ناشتوانرێت لێیان بسه‌نرێته‌وه.\nسه‌رتا ئه‌گه‌ر له هانده‌رانی سه‌رسه‌ختی ئه‌ی سی میلان بپرسین به‌درێژایی مێژووی یانه‌كه‌تان كێ ئه‌فسانه‌ی یانه‌كه‌تانه؟ به‌بێ دوودڵی ده‌ڵێن: پاوڵۆ ماڵدینی، ماڵدینی ئه‌فسانه‌ی میلان به‌جامی مۆندیال شاد نه‌بووه.\nئه‌گه‌ر له هانده‌رانی سه‌رسه‌ختی ئینته‌ر میلانیش بپرسین به‌درێژایی مێژووی یانه‌كه‌تان كێ ئه‌فسانه‌ی یانه‌كه‌تانه؟ به‌بێ وه‌ستان ده‌ڵێن: خافیێر زانیتی، ئه‌میش جامی مۆندیالی نه‌بینی.\nئه‌گه‌ر له هانده‌رانی سه‌رسه‌ختی یۆڤانتۆسیش بپرسین به‌درێژایی مێژووی یانه‌كه‌تان كێ ئه‌فسانه‌ی یانه‌كه‌تان بووه؟ به‌بێ وه‌ستان ئه‌وانیش ده‌ڵێن: نیدڤید و پلاتینی، هه‌ردووكیان بۆنی جامی مۆندیالیان نه‌كردووه.\nبڕۆ بۆ خولی ئینگلیزی، له‌وێ رایان گیگزی ئه‌فسانه‌ی یانه‌ی مان یونایتد و هه‌ڵبژارده‌ی ئینگلته‌را ئه‌و خه‌ونه‌ی نه‌هاته‌دی جامی مۆندیال به‌رز بكاته‌وه‌و ئه‌فسانه‌یه‌كی بێ وێنه‌شه، ئه‌گه‌ر له هانده‌رانی سه‌رسه‌ختی لیڤه‌رپوڵیش بپرسین به‌درێژایی مێژووی یانه‌كه‌تان كێ ئه‌فسانه‌ی یانه‌كه‌تانه؟ به‌بێ وه‌ستان ده‌ڵێن:ستیڤن جیرارد، ئه‌میش به‌جامی مۆندیال شاد نه‌بووه، بڕۆ بۆ یانه‌ی چێڵسی، لامپاردو جۆن تیری و درۆگبا جامی مۆندیالیان بۆ هه‌ڵبژارده‌كانیان به‌رز نه‌كردۆته‌وه‌و كه‌سیش ناتوانێت نازناوی ئه‌فسانه‌یان لێبسێنێته‌وه.\nچه‌ندان وڵاتی ناودار له‌تۆپی پێدا بۆ نموونه هۆڵه‌ندا جامی مۆندیالین نییه، به‌و پێوه‌ره سه‌قه‌ته بێت ئه‌وا خاوه‌نی یه‌ك ئه‌فسانه نین، ئه‌مه‌ش ناهه‌قییه‌كی گه‌وره‌یه له‌چه‌ندا ئه‌فسانه‌ی وه‌ك كرۆیف و پیته‌ر شمایكڵ و چه‌ندانی تر ده‌كرێت.\nئه‌وانه‌ی ئه‌م ره‌خنه‌یه له میسی ده‌گرن زۆربه‌یان سۆز و لایه‌نگیرییان بۆ یانه‌ی ریاڵ مه‌درید هه‌یه، ئه‌گه‌ر له‌زاری خۆیانه‌وه بڵێین به‌درێژایی مێژووی یانه‌ی شاهانه‌ی مه‌درید، 10 ئه‌فسانه گوزه‌ریان به‌م یانه‌یه‌دا كردووه‌و ئه‌وان شانازییان پێوه ده‌كه‌ن، له‌و 10 ئه‌فسانه‌یه 7 ئه‌فسانه‌یان بۆنی جامی مۆندیالیان نه‌كردووه، له‌وانه (دیستیڤانۆ و پۆشكاش و خینتۆ و رائۆڵ و شتالیگه و كریستیانۆ رۆناڵدۆ) ئه‌ی بۆچی له‌كوله‌كه‌ی ته‌ڕیشدا ناوی ئه‌م ئه‌ستێرانه ناهێنرێت وشه‌ره‌فی بوون به‌ئه‌فسانه‌یان لێناسێنرێته‌وه‌و ته‌نیا میسی ئه‌م پێوه‌ر ده‌یگرێته‌و كراوه‌ته نیشانه‌ی تیری ئه‌م پێوه‌ره سه‌قه‌ت و ره‌خنه بێ بنه‌مایه‌یانه.