روانگه‌ی ڕه‌شبینی له شیعری _گۆران_دا – Denegkan\nروانگه‌ی ڕه‌شبینی له شیعری _گۆران_دا\nbyسدیق\tMay 31, 2012\tئەدەب\nبێگومان شیعر وه‌ك ژانرێك, ره‌نگدانه‌وه‌ی دنیابینی شاعیره, په‌یوه‌ست به‌و قۆناغ‌وهه‌ڵومه‌رمه‌جه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌ی شاعیر تیایدا ده‌ژیت. به‌و مانایه‌ی نووسینی شیعر هێنده‌ی كردارێكی خودیه , بابه‌تی نییه.واته په‌یوه‌سته به ئاگایی زه‌ینی شاعیره‌وه. به‌ڵام ئه‌مه به‌و مانایه نییه كه رووداوو دیارده‌كانی ده‌وروبه‌ر كار نه‌كه‌نه سه‌ر ئه‌و كرداره خودیه , به پێچه‌وانه‌وه هه‌میشه شیعر له زۆر هه‌ڵومه‌رج‌وكاتدا ره‌نگدانه‌وه‌ی ئه‌و واقیعه بوه, كه شاعیر تیایدا ژیاوه‌و رووداوه‌كانی بینیوه.واته به شێوه‌یه‌ك له شێوه‌كان گوزارشت بوه له‌و زه‌مه‌ن‌و مێژووه‌ی شیعره‌كه‌ی تیادا نووسراوه. له‌و سۆنگه‌یه‌وه‌ش ده‌بینین, كه‌م نین ئه‌و شیعرانه‌ی ره‌نگدانه‌وه‌ی واقیعی مێژوویی‌و زه‌مه‌نی رووداوه‌كان بوون. به راده‌یه‌ك كه زۆر جار رووداوێك له ئاستی روودانیدا وه‌كو خۆی له شیعردا ره‌نگیداوه‌ته‌وه به ئه‌دگاره مێژوویه‌كانیه‌وه,به‌ڵام له چوارچێوه‌یه‌كی ئه‌ده‌بی.واته شیعر دێت رووداوێكی سیاسی یا مێژوویی, سه‌ر له‌نوێ له بونیادی ده‌قدا ته‌وزیف ده‌كاته‌وه. له‌و روانگه‌یه‌شه‌وه, هه‌موو رووداوودیارده‌كانی ژیان, دواجار ره‌نگدانه‌وه‌یان ده‌بێت به سه‌ر دنیابینی‌و بیركردنه‌وه‌ی شاعیر. واته كرده‌ی شیعر نووسین,هه‌ر ته‌نها ئه‌زموونێكی خود گه‌رایانه نییه, به لكو به ئه‌زموونكردنی بابه‌تیانه‌ی ژیانیشه. بۆیه گه‌ر سه‌رنج بده‌ین ده‌بینین, رووبه‌رێكی به‌رفراوان له گوتاری شیعری كوردیدا, به درێژایی قۆناغه‌كانه‌وه ئه‌زموونكردنێكی بابه‌تیانه‌ی ژیانه له ئاستی كۆمه‌لایه‌تی‌و سیاسیدا. واته شیعر هێنده‌ی گوتارێك بوه, بۆ گوزارشتكردنی ژیان, هێنده ئه‌زموونێكی ئۆبژێكتی خودی شاعیران نه‌بوه. به پێچه‌وانه‌وه, هه‌میشه شیعری كوردی ره‌نگدانه‌وه‌ی ئه‌و هه‌ڵومه‌رجه كۆمه‌لایه‌تی‌و سیاسی‌و ژیارییه بوه, كه شاعیر وه‌ك مرۆڤێك تیایدا ژیاوه. ئیدی به وهۆیه‌وه كه‌وتۆته ژێر كاریگه‌ری رووداوه‌كان. بۆ نموونه:_ مێژووی شیعری كوردی له سه‌ره‌تاكانی سه‌ده‌ی رابردوه‌وه تا به قۆناغی راپه‌رین ده‌كات, مێژووێكی تێكهه‌لكێش بووه‌و له رووداوه سیاسیه‌كان. به درێژایی ئه‌و قۆناغه, شیعری كوردی هێنده ئه‌زموونكردنێكی بابه‌تیانه‌ی ژیان بوه بۆ رووداوه سیاسیه‌كان, هێنده ئه‌زموونێكی خودگه‌رایانه‌ی شاعیر نه‌بوه. له‌و سه‌رده‌مه‌دا كه‌م شاعیری كورد هه‌یه, شیعری بۆ نیشتمان‌و به‌ره‌نگاری‌و خه‌بات‌و تێكۆشان‌وقوربانیدان نه‌نووسیبێت. واته شیعر رۆلی هوشیاركردنه‌وه‌ی كۆمه‌ڵایه‌تیانه‌ی كۆمه‌لگا ده‌بینێت, له هه‌مبه‌ر رووداوه‌كاندا. یاخود گوزارشت له كاره‌سات‌و نه‌هامه‌تیه‌كانی ژیانی ئێمه وه‌ك نه‌ته‌وه‌یه‌ك ده‌كات,له ده‌ره‌نجامی ژێر ده‌سته‌یی‌و چه‌وساوه‌ییدا. له‌و روانگه‌یه‌وه ده‌بینین, له هه‌ندێك هه‌ڵومه‌رجدا, شیعری كوردی هه‌ڵگری گوتارێكی نائومێدانه‌وه ره‌شبینیانه‌یه له ژیاندا. واته كاره ساته‌كان دواجار ئه‌و دنیابینیه,لای شاعیر دروست ده‌كه‌ن, كه به روانگه‌یه‌كی ره‌شبینانه‌و نائومێدانه بروانێته ژیان.دواجاریش ره‌نگدانه‌وه‌یان هه‌بێت له ده‌قی شیعریدا. به‌و پێیه‌ی ده‌قی شیعری زاده‌ی بیرو روانینه‌كانی شاعیر خۆیه‌تی.ئه‌و روانگه ره‌شبینیه وه‌ك تێروانینێكی كۆمه‌لایه‌تیانه‌ی شاعیرانی ئێمه بۆ ژیان, ده‌كرێ بڵێین: له گشت قۆناغه‌كانی شیعری كوردی‌و به‌راده‌یه‌ك لای هه‌موو شاعیرانی ئێمه, به جیاوازی شیعر نووسینیانه‌وه هه‌ستی پێده‌كرێت.كه‌م تێكستی شیعری كوردی هه‌یه به شیعری كلاسیكی‌و نوێخوازیشه‌وه هه‌ڵگری ئه‌و گوتاره ره‌شبینیه نه‌بێت. گوتارێك كه به نائومێدانه ده‌روانێته ژیان‌وره‌نگدانه‌وه‌ی ناسۆری‌و نه‌هامه‌تیه‌كانی ژیانه. بێگومان به شێكی ئه‌و گوتاره ده‌ره‌نجامی ئه‌و هه‌ڵومه‌رجه كۆمه‌لایه‌تی‌و سیاسیه‌یه,كه به درێژایی مێژوو كورد وه‌ك نه‌ته‌وه‌یه‌ك بینیویه‌تی. به‌و پێیه‌ی مێژووی ئێمه مێژووێكه له تراژیدیا‌و كاره‌سات‌و نه‌هامه‌تیه‌كان. ئیدی هه‌موو ئه‌و رووداوانه دواجار ئه‌و دنیابینیه لای مرۆڤ دروست ده‌كه‌ن, كه به شێوه‌یه‌كی ره‌شبینانه بروانێته بوون‌و ژیان.یاخود گوزارشت له‌و ساتانه بكات. بۆیه كاتێ تێكستێكی شیعری به‌نموونه هه‌ڵگری گوتارێكی ره‌شبینانه‌و نائومێدانه‌یه,له بنه‌ره‌تدا ئه‌مه ره‌نگدانه‌وه‌ی ئه‌و هه‌لو مه‌رجه كۆمه‌لایه‌تیه‌یه كه شاعیر وه‌ك مرۆڤێك, له ژیانیدا بینیویه‌تی‌و تیایدا ژیاوه.به‌ڵام مه‌رج نییه هه‌موو ره‌شبینی‌و نائومێدیه‌كانی مرۆڤ له ژیانیدا, په‌یوه‌ست به هه‌ڵومه‌رجی كۆمه‌لایه‌تیانه‌ی ژیانه‌وه بێت. بگره له هه‌ندێ كاتدا, مرۆڤ بێ بوونی هیچ جۆره پاڵنه‌رێكی سایكۆلۆژی هه‌ست به نائومێدی‌و غه‌ریبی ده‌كات. یاخود له ژیانیدا رووبه‌رووی كاره ساتێك ده‌بێته‌وه, ئیدی ئه‌و كاره ساته كاریگه‌ریه‌تی له سه‌ر ژیانی جێده هێلێت, كه سه‌ره‌نجام به ره‌شبینی‌و نائومێدیه‌وه بروانێته ژیانی داهاتووی. یاخود له روانگه‌ی ئه‌ودا ژیان له‌و پنته‌دا كۆتایی دێت, كه كاره ساته‌كه‌ی تیادا رووداوه. له كاتێكدا ژیان هه‌ر به‌رده‌وامه. له‌و روانگه‌یه‌وه ده‌كرێ بڵێین( گۆران) یه كێكه له‌و شاعیرانه‌ی, له به شێكی شیعره‌كانیدا, به روانگه‌یه‌كی ره‌شبینیه‌وه ده‌روانێته ژیان.یاخود گوزارشت له كاره‌سات‌و رووداوێكی دڵته زێن ده‌كات‌و ئیدی ئه‌و رووداوانه, ره‌نگدانه‌وه‌یان له دنیابینی شاعیر ده‌بێت.گۆران چونكه هاوشێوه‌ی هه‌موو شاعیرانی كورد له رابردوودا,ژیانێكی سه‌ختی گوزه‌راندوه,ئیدی ئه‌مه وایلێكردوه كه له هه‌ندێ كاتدا, به ره‌شبینیه‌وه بروانێته ژیان‌و گوزارشت له بوون بكات.به‌تایبه‌تیش كه چه‌ند كاره‌سات‌و رووداوێكی دڵته‌زێن, له ژیانی تایبه‌تی ئه‌و روویانداون, كه كاتێ شیعره‌كانی ده‌خوێنینه‌وه هه‌ست به كاریگه‌ریه‌تی ئه‌و رووداوانه ده‌كه‌ین,له ژیانی شاعیردا.بێگومان دیارترین ئه‌و رووداوانه‌ش مردنی هه‌ردوو جگه‌رگۆشه‌ی شاعیر, گوڵاله‌و هیوایه. شاعیر له هه‌مبه‌ر ئه‌و كاره‌ساته‌دا, به دوو ده‌قی شیعری گوزرارشتی له‌و كۆسته گه‌وره‌یه‌ی خۆی وه‌ك باوكێك كردوه.بێگومان هه‌موو مان ده‌زانین كه هیچ كاره ساتێك له ژیانی مرۆڤدا, به قه‌د مردنی جگه‌ر گۆشه‌كه‌ی تراژیدی‌و به ئازار نییه. ده‌شێ دایك‌و باوكه‌كان له ژیانیاندا به‌رگه‌ی زۆر كاره‌سات‌و رووداوو به‌سه‌رهاتی تراژیدی بگرن, وه‌لێ ئه‌سته‌مه به ئاسانی بتوانن, دوای كۆچی جگه‌رگۆشه‌كانیان, به ئاسوده‌یی بژین. ئێمه كاتێ وه‌ك خوێنه‌رێك سه‌رنج له هه‌ردوو ئه‌و ده‌قه شیعریه ده‌ده‌ین, كه گۆران بۆ مه‌رگی(گوڵاله)و(هیوا)ی نووسیوه, هه‌ست به‌و كاریگه‌ریه‌تیه ده‌روونییه ده‌كه‌ین, كه ئه‌و رووداوه له سه‌ر ژیانی گۆرانیان‌وه‌ك مرۆڤ‌و وه‌ك باوكێكیش جێهێشتوه. له‌ناوه‌رۆكی ئه‌و شیعرانه‌دا ,خه‌می گه‌وره‌ی باوكێك ده‌بینین ,كه دوای له ده‌ست دانی منداڵه‌كانی جگه له شیوه‌ن‌و خه‌م,شتێكی تر شك نابات له ژیانی. له دوای ئه‌و كاره‌ساته‌وه(گۆران) ی شاعیر ره شبینی‌و نائومێدیه‌كی گه‌وره رووی تێده‌كات. به راده‌یه‌ك كه ئیتر ئه‌و ژیان به جۆرێكی تر ببینێت,خاڵی له ماناكانی ئاسوده‌یی. له روانگه‌ی گۆرانه‌وه, دوای ئه‌و كاره‌ساته ئیدی ژیان, پڕ ده‌بێت له نائومێدی‌و ره‌شبینی.كاتێكیش سه‌رنج له هه‌ردوو ئه‌و ده‌قه شیعریه ده‌ده‌ین, كه بۆ مه‌رگی هیواو گوڵاله‌ی نووسیوه,هه‌ست به‌و نائومێدی‌و ره‌شبینیه ده‌كه‌ین, كه گۆران وه‌ك باوكێك‌وشاعیرێك دوای ئه‌و كاره‌ساته رووبه‌رووی بۆته‌وه. ده‌شێ ئه‌مه په‌یوه‌ندی به‌وه‌وه هه‌بێت, كه گۆران ئیدی تاهه‌تایه به هۆی مه‌رگیانه‌وه جگه‌رگۆشه‌كانی نابینێته‌وه. له‌و سۆنگه‌یه‌وه‌ش هه‌ست به بۆشایه‌كی ده‌روونی گه‌وره ده‌كات له ژیانی وتووشی ره‌شبینی ده‌بێت.بۆیه‌شه له شیعره‌كانیدا, وێنای ئه‌و ساتانه ده‌كات, كه ئه‌و وه‌ك باوكێكی جگه‌ر سووتاو دوور له منداڵه‌كانی ده‌ژیت. بۆنموونه:- له شیعری مه‌رگی هیوادا ده‌ڵێ:_\nتوخوابه‌و جووته چاوه شینانه…\nئاخیر نیگاته تێر بۆم بروانه..\nبابه كلۆڵی‌وبه رۆڵه رۆی..\nكه دانیشم كز وه‌ختی بێ تۆی..\nهه‌روه‌ها له شیعری(بۆ گوڵاله‌ش) ده‌ڵێ:_\nكچم خۆ تۆ نه‌ماوی تاببینی..\nكه باوكت چه‌ند به ناسۆره برینی..\nچ كۆچێ بوو چ كۆچێ وا كش‌و مات…\nله هه‌ردوو شیعره‌كه‌دا, گۆرانی شاعیر وێنای ئه‌و ساتانه‌ی ژیانی خۆی ده‌كات, دوای كاره‌ساتی له ده‌ستدانی جگه‌ر گۆشه‌كه‌ی, له دوو هه‌ڵومه‌رجی جیاوازدا.له ناوه‌رۆكی شیعره‌كانه‌وه ئێمه هه‌ست به‌و روانگه ره‌شبینیه ده‌كه‌ین, كه ژیانی گۆرانی دوای ئه‌و رووداوانه گرتۆته‌وه.به ده‌ربرینێكی تر, گۆرانی داهێنه‌ر له‌و دوو ده‌قه‌یدا,گوزارشت له‌و چه‌ند چركه ساته‌ی ژیانی خۆی ده‌كات, كه ته‌ژیه له نائومێدی‌و خه‌م‌و حه‌سره‌ت, بێگومان هه‌موو ئه‌و دیاردانه‌ش دواجار مرۆڤ رووبه‌رووی ره‌شبینی ده‌كه‌نه‌وه. چونكه ده‌ربرینه‌كانی وه‌ك(ناسۆره برینی)و(وه‌ختی بێ تۆیی)و(رۆڵه) رۆی, ئه‌و ده‌ربرینانه‌ن كه مانایه‌كی غه‌مگینانه‌یان هه‌یه‌و گوزارشتن, بۆ نائومێدی‌و خه‌م‌و حه‌سره‌ت له ژیاندا.له‌و دوو كۆپله شیعریه‌دا, گۆران نایه‌وێت بروا به‌و قه‌ده‌ره لاهوتیه بێنێت, كه ناوی مردنه‌و هه‌موو مرۆڤه‌كان ده‌بێ بمرن. به پێچه‌وانه‌وه به‌ڵكو سكاڵا ده‌كات, له به‌رامبه‌ر ئه‌وه‌ی كه بۆ ده‌بێ ئه‌وانه بمرن. ئاشكراشه مه‌رگی مرۆڤه‌كان, له هه‌ره‌تی گه‌نجی‌ولاوێتیدا, به سوێتر‌وبه ئازارتره, وه‌ك له‌وه‌ی له ته‌مه‌نێكی پیریدا.بۆیه مردنی جگه‌ر گۆشه‌كانی گۆران, له ته‌مه‌نی لاویه‌تیدا, ئه‌وه‌نده‌ی تربرینی خستۆته دڵی گۆرانه‌وه, وه‌ك باوكێكی كۆست كه‌وتوو.به‌ڵام بێگومان مردن چاره‌نووسی هه‌موومانه‌و په‌یوه‌ست نییه به ته‌مه‌ن‌و قۆناغه‌وه. وه‌لێ چونكه مردنی جگه‌ر گۆشه بۆ دایك‌و باوك كۆستێكی گه‌وره‌یه, ئیدی له ژێر كاریگه‌ریه‌تی ئه‌و كۆسته گۆران وه‌ك باوكێك‌و شاعیرێك, سكاڵا ده‌كات‌و نایه‌وێت بروا به‌وه بێنێت كه منداڵه‌كانی مردوون.بۆیه هه‌موو ئه‌و ده‌ربرینانه‌ی دوای ئه‌و كۆسته له ودوو شیعره‌یدا, گۆران ده‌ریبریوون, ره‌نگدانه‌وه‌ی دۆخی نائومێدی‌وره‌شبینی گۆرانه وه‌ك مرۆڤێك. به‌ومانایه‌ی زۆرجار له‌ده‌ره‌نجامی كۆستێكی گه‌وره‌وه, مرۆڤه‌كان له ژیانیاندا, ره‌شبین‌و نائومێد ده‌بن‌و ژیانیان تاریك ده‌بێت. له‌و دوو ده‌قه شعریه‌شدا, ئێمه به تاسه‌وه خه‌می گه‌وره‌ی باوكێك ده‌بینین, كه له ده‌ره‌نجامی مردنی جگه‌ر گۆشه‌كانیه‌وه,نائومێدیه‌كی گه‌وره رووی تێده‌كات‌وكۆستێكی گه‌وره له ژیانی دێته ئاراوه. بۆیه هه‌ردوو ده‌قه شیعریه‌كه, ده‌ره‌نجامی دۆخی سایكۆلۆژی‌وروحی گۆرانن دوای رووداوه‌كه. به‌و مانایه‌ی ژیانی خۆی به شێوه‌یه‌كی تر ده‌بینێت, كه بچوكترین به‌خته‌وه‌ری‌و ئاسوده‌یی تیادا نه‌ماوه. به‌ڵام به بۆچوونی من, گۆران ره‌شبینی وه‌ك دیارده‌یه‌ك, له چوارچێوه‌ی ره‌هه‌ندێكی كۆمه‌ڵایه‌تی‌وده‌روونی به ته‌نیا نابینێت, به ڵكو ره‌شبینی وه‌ك پرسێكی فه‌لسه‌فی‌و عه‌ده‌می ده‌بینێت. به ده‌ربرینێكی تر گۆران ره‌شبینی مرۆڤه‌كان, په‌یوه‌ست ناكات به دیارده‌و رووداوه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان, به ڵكو له روانگه‌ی ئه‌ودا ره‌شبینی ره‌گێكی درێژتر‌وقولتری هه‌یه‌و له گه‌ڵ دروستبوونی مرۆڤ هاتۆته ئاراوه. به‌و مانایه‌ی ره‌شبینی مرۆڤه‌كان, ده‌ره‌نجامی بوونی مرۆڤه‌كان خۆیانه له ژیانیاندا, واته له سروشته‌وه مرۆڤه‌كان, به ره‌شبینیه‌وه خوڵقاون. بۆیه‌شه ره‌شبینی وه‌ك تایبه‌تمه‌ندیه‌كی مرۆڤه‌كان ده‌بینێت,له هه‌ر شوێنێك‌و له هه‌ر كاتێك‌و له هه‌ر جێگه‌یه‌ك بن.هه‌روه‌ك خۆی له شیعری(بۆ هیوای كورم) ده‌ڵێ:_\nئه‌گه‌ر وه‌ك باوكه حه‌سره‌ت دیده‌كه‌ت ژه‌هرت بچێژایه…\nزه‌مان گه‌ردی ئه‌مه‌لتی گشت به‌ده‌م باوه بپێژایه…\nله‌ناو كڵپه‌و بلێسه‌ی نائومێدی‌وحه‌سره‌تا یه‌كسه‌ر..\nبسووتایه به هاری عومری جوانیت….\nله‌و كۆپله شیعریه‌دا, گۆران وه‌سفی ژیان‌و بوونی خۆی ده‌كات بۆ منداڵه‌كه‌ی.گۆران ده‌یه‌وێت ئه‌و په‌یامه بگه‌یه‌نێته هیوای كوری,كه ئه‌ویش وه‌ك مرۆڤێك ژه‌هری زۆری له ژیان چه‌شتوه‌وناسۆری زۆری بینیوه.واته ژیانی هیوای كوری به درێژكراوه‌ی ژیانی خۆی وه‌ك باوكێك بناسێنێت.لێره‌وه‌ش گۆران وێنای ژیانی مرۆڤه‌كان ده‌كات به‌وه‌ی كه دواجار هه‌موویان نائومێد‌ونابه‌خته‌وه‌رن له ژیان.به جیاوازی ته‌مه‌نیانه‌وه. بۆیه كاتێ هیوا له‌ته‌مه‌نێكی بچوكدا,ماڵئاوایی ده‌كات, به‌لای باوكیه‌وه ئه‌مه قه‌ده‌ری مرۆڤه‌كانه, كه له‌ته‌مه‌نێكی ز‌و‌و سه‌ربنێنه‌وه‌وبه‌خته‌وه‌ری نه‌بینن له ژیانیاندا. بۆیه له‌روانگه‌ی گۆراندا, چونكه هیوا كوری ئه‌وه‌و ئه‌میش وه‌ك مرۆڤێك له ژیانیدا ناسۆری‌و نه‌هامه‌تی زۆری بینیوه,ئیدی هیوای كوریشی به‌هه‌مان چاره‌نووس ده‌گات.واته ئه‌وه‌ی لێره حه‌سره‌ت ده‌بینێت, هه‌رته‌نها گۆرانی شاعیر نییه, به‌لكو هیوای كوریشیه‌تی,ئه‌مه‌ش سروشتی ژیانه كه ده‌شێ له ئه‌زه‌له‌وه وابێت.\nله‌راستیدا, به‌ده‌ر له‌م دوو شیعره‌ی گۆران بۆ جگه‌رگۆشه‌كانی نووسیوه‌وتیایدا,روانگه‌یه‌كی ره‌شبینی‌ونائومێدانه ده‌رده‌برێت بۆژیان, له چه‌ندین ده‌قی تریشیدا هه‌مان ئه‌و روانگه ره‌شبینیه‌ی هه‌یه بۆژیان.لێره‌وه‌ش ئه‌و بۆچوونه‌ی ئێمه ده‌رده‌كه‌وێت,كه‌وتمان ره‌شبینی‌ونائومێدی له لای گۆران به‌رله‌وه‌ی دیارده‌یه‌كی كۆمه‌ڵایه‌تی بێت‌وره‌نگدانه‌وه‌ی هه‌ڵومه‌رجی ژیانی مرۆڤه‌كان بێت,ئه‌وا خه‌سڵه‌تێكی سایكۆلۆژیانه‌ی مرۆڤه‌كانه‌وله‌گه‌ڵ هاتنه‌بوون‌ونێو ژیانه‌وه,سه‌رهه‌ڵئه‌دات.واته مرۆڤه‌كان له سر‌وشته‌وه خۆیان نائومێدن‌وبه‌ره‌شبینیه‌وه ده‌روانه ژیان.ئه‌مه‌ش به‌رله‌وه‌ی پرسێكی كۆمه‌لایه‌تی بێت, پرسێكی وجودی‌وفه‌لسه‌فیه. بۆیه كاتێ سه‌رنج له هه‌ندێك شیعری گۆران بۆ نموونه: وه‌ك(گوڵی كه‌م خایه‌ن)و(هاورێی سه‌فه‌رتم ئه‌ی گوڵی لاولاو)ده‌ده‌ین,ده‌بینین گۆران هه‌مان ئه‌و روانگه ره‌شبینیه له شیعردا به‌رجه‌سته‌ده‌كاته‌وه, كه ئه‌و بۆژیان هه‌یه‌تی.كه‌واته لێره‌دا ده‌كرێ بپرسین, ئه‌گه‌رگۆران, له‌هه‌ردووشیعری گوڵاڵه‌و هیوادا,ده‌ره‌نجامی مردن‌ومه‌رگی هه‌ردووكیان وه‌ك باوكێك ره‌شبین‌ونائومێد ببێت له ژیاندا, به‌و پێیه‌ی به‌ر گه‌ی ئه‌و كاره‌ساته‌و رووداوه تراژیدیه‌ی نه‌گرتووه, ئه‌ی بۆچی له به شێكی دیكه‌ی شیعره‌كانیدا,هه‌مان ئه‌و روانگه ره‌شبینیه‌ی هه‌یه وه‌ك مرۆڤێك له ژیاندا…؟\nئه‌م بابه‌ته له رۆژنامه‌ی (هه‌واڵ) ژماره(471)رۆژی 12/5/2012بڵاوكراوه‌ته‌وه…\nPrevious كێن میراتگره‌وه‌كانی هۆمیرۆس؟\nNext منێکی سەیر… هاوڕێ ڕەش


Comments Off on بە ژن کردنی فەلسەفە وژن بوون بە دیدی دلۆز\nComments Off on کۆتایی خوشکایەتی ـ … بەفراو نوری\nComments Off on ده‌روازه‌یه‌ك به‌ڕووی هێڵه‌گشتیه‌كانی مێژووی فه‌لسه‌فه\nComments Off on تێۆرزه كردنی ((ئه‌خلاق)) لای ئه‌فلاتون\nگۆڕانی چەمکی دیالێکتیك لە سوقراتەوە بۆ کارل مارکس ..1\nWritten on June 30, 2013, by حەیدەر\nThe alteration of the concept of dialectic from Socrates to Carl Marx داهێنانی چەمکی دیالێکتیك دیالێکتیك Dialectic ووشەیەکی یۆنانی کۆنە کە لە پێش زایینەوە سەریهەڵداوە.سەرچاوەی ئەم Continue Reading »\nComments Off on گۆڕانی چەمکی دیالێکتیك لە سوقراتەوە بۆ کارل مارکس ..1\nWritten on June 10, 2013, by یاسین\nپرسیارێكی جدی و گوماناوی له مێژووی فه‌لسه‌فه‌دا به به‌رده‌وامی به‌شێكی زۆری ژیانی ئینسانی ژیره‌كی داگیر كردووه و بۆته خولیاو خه‌ون و خه‌یاڵی به ده‌ست هێنانی ووڵامی ڕاستی Continue Reading »\nComments Off on فه‌لسه‌فه‌ی میتافیزیك وپوچێتی هزرو ده‌سته‌واژه‌ی ((خه‌لق بوون))\nComments Off on خولقاندنه‌وه‌ی چه‌مك وجیاوازی فه‌لسه‌فی\nبنەما فەلسەفییەکانی رووناکبیریی فەرەنسا\nWritten on February 2, 2013, by dengekan\nرامین جیهانبەگلو لە باسی بنەما فەلسەفییەکانی رووناکبیریی فەرەنسا دەڵێت: ئەگەر بمانەوێ خوێندنەوەیەک بۆ بنەما فەلسەفییەکانی رووناکبیری لە فەرەنسا بکەین، ئێمە دەگەڵ دوو خوێندنەوە بەرەورووین؛ 1- خوێندنەوە Continue Reading »\nComments Off on بنەما فەلسەفییەکانی رووناکبیریی فەرەنسا\nفه‌ره‌نسا بۆ فه‌یله‌سوفی گه‌وره‌یان (دیدرۆ ) ئاهه‌نگ ده‌گێڕێت\nWritten on February 2, 2013, by یاسین\nفه‌ره‌نسا بۆ فه‌یله‌سوفی گه‌وره‌یان (دیدرۆ ) ئاهه‌نگ ده‌گێڕێت Continue Reading »\nComments Off on فه‌ره‌نسا بۆ فه‌یله‌سوفی گه‌وره‌یان (دیدرۆ ) ئاهه‌نگ ده‌گێڕێت\nWritten on January 31, 2013, by حەیدەر\nAnd the four idols of the mind Francis Bacon تێگەیشتن لە شتەکان ،دیاردەکان، رووداوەکان و سروشت بەگشتی هەمیشە پرسێکی مەعریفی بووە .ئەگەرچی بەکارهێنانی رێبازو راددەی زانستیانەی Continue Reading »\nComments Off on فەیلەسوف فرانسیس بەیکۆن و چوار بتەکەی هۆش\nWritten on November 15, 2012, by کەمال\n(１) سەرەتاگەی یەکەم: کێشه‌که وا نابینم له ده‌ره‌وه‌ڕا فه‌لسه‌فه بناسێنین یان ئه‌و ئامانجه‌ی بۆ فه‌لسه‌فه‌ی داده‌نێین بیکه‌ینه پێناس پاکانەو و مێژووی فه‌لسه‌فه. وەک ئەوەی بڵێین: *ئامانجی فه‌لسه‌فه Continue Reading »\nفەلسەفە چی یە …. نایجل واربورتون\nWritten on November 13, 2012, by سەباحی\nفەلسەفە چی یە؟ فەلسەفە چی یە؟ ئەمە بەشێوەیەكی ڕۆشن پرسیارێكی دژوارە.یەكێك لە ئاسانترین ڕێگاكانی وەڵام دانەوەی ئەم پرسیارە ئەوەیە بڵێین فەلسەفە ئەو شتەیە كە فەیلەسوفان پێوەی Continue Reading »\nComments Off on فەلسەفە چی یە …. نایجل واربورتون\nچه‌ند چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی گرنگ لای میشێل فۆکۆ…3\nWritten on November 9, 2012, by حەیدەر\nده‌سه‌ڵات : Power چه‌مکی ده‌سه‌ڵات چه‌قی کاره‌کانی فۆکۆیه . له راستیدا ده‌سه‌ڵات بریتیه له په‌یوه‌ندیه‌ک له نێوان خه‌ڵکدا کاتێک که‌سێک زاڵده‌بێت به‌سه‌ر کرده‌وه‌ی یه‌کێکی Continue Reading »\nComments Off on چه‌ند چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی گرنگ لای میشێل فۆکۆ…3\nچه‌ند چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی گرنگ لای میشێل فۆکۆ….2\nWritten on October 28, 2012, by حەیدەر\nهه‌وه‌سبازی : Aphrodisia پێناسه‌ی فۆکۆ بۆ هه‌وه‌سبازی : بریتیه له‌و کردارانه ، ئاماژانه  و کۆنتاکتانه‌ی که جۆرێک له چێژ به‌رهه‌مده‌هێنن . کاتێک یه‌کپارچه‌یی Continue Reading »\nComments Off on چه‌ند چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی گرنگ لای میشێل فۆکۆ….2\nچه‌ند چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی گرنگ لای میشێل فۆکۆ…1\nWritten on October 21, 2012, by حەیدەر\nشوێنه‌وارناسی ، چاڵتوێژی : Archaeology بریتیه له توێژینه‌وه‌یه‌کی زانستیانه له پاشماوه ماددیه‌کانی کولتوره‌کانی رابردوو . هه‌روه‌ها توێژینه‌وه‌یه له ئه‌رشیف و شیکردنه‌وه‌ی گوتاره‌کانه وه‌ک کۆمه‌ڵیک رووداو . Continue Reading »\nComments Off on چه‌ند چه‌مکێکی فه‌لسه‌فی گرنگ لای میشێل فۆکۆ…1\nWritten on October 17, 2012, by سەباحی\nچی لەبەر دەكەیت: فەیلەسوفان بەدەگمەن جلوبەرگ پۆشین دەیان وروژێنێت.جلوبەرگ دەشێت سەرچاوەیەكی لەزەتی ئێستا Continue Reading »\nComments Off on چۆن دەبیت بە فەیلەسوف\nلۆگۆس: فەلسەفەی یاسا و دادپەروەریی…3\nWritten on October 7, 2012, by کەمال\nدۆزینه‌وه‌ی یاسای سروشتی وه‌ک ناونیشانی مۆرالیتی مرۆڤ و زامنی داپه‌روه‌ریی مرۆڤ به‌رامبه‌ر به مرۆڤ، له دوای مێژوویه‌کی دوورو درێژ که زه‌مه‌نه‌که‌ی نازانرێ هاتۆته کایه‌وه وه‌ک وه‌لامی هاوارێک بۆ Continue Reading »\nComments Off on لۆگۆس: فەلسەفەی یاسا و دادپەروەریی…3\nلۆگۆس: فەلسەفەی یاسا و دادپەروەریی…٢\nWritten on October 5, 2012, by کەمال\nبواری فه‌لسه‌فه‌ی یاسا گه‌ر فه‌لسه‌فه زانستێک بێ ئامرازی میتۆدی عه‌قلانی جیای بکاته‌وه، ئه‌وا “فه‌لسه‌فه‌ی یاسا (ش) بریتییه له به‌کارهێنانی ته‌کنیکی عه‌قلانی دیسیپلینی فه‌لسه‌فه بۆ بابه‌تی یاسا.” ئه‌مه Continue Reading »\nComments Off on لۆگۆس: فەلسەفەی یاسا و دادپەروەریی…٢\nلۆگۆس: فەلسەفەی یاسا و دادپەروەریی …1\nWritten on October 3, 2012, by کەمال\nبنەماکانی یاسا یاسا له هه‌موو کۆمه‌لگایه‌ک و ولاتێکدا ئه‌وه‌نده له‌گه‌ڵ ژیان و بیری مرۆڤدا تێکه‌ڵ بووە کە مەحاڵە هیچ که‌سێ هه‌بێ بیرو بۆچوون و وێناندنێکی خۆی بۆ کۆزانی یاسا Continue Reading »\nComments Off on لۆگۆس: فەلسەفەی یاسا و دادپەروەریی …1\nچۆن فەلسەفە بخوێنینەوە\nWritten on September 10, 2012, by سەباحی\nچۆن فەلسەفە بخوێنینەوە؟ گریمانە بكە هەنوكە تۆ تێكستێكی فەلسەفی دەیخوێنیتەوە،ودەشێت ئەم تێكستە پەرتووك یان گوتارێك بێت، چانەسەكانیش بریتین لەوەی ناونیشانی تێكستەكە لەیەك كاتدا سەرسوڕهێنەرە و بەدڵنیاییەوە ترست Continue Reading »\nComments Off on چۆن فەلسەفە بخوێنینەوە\nبەختەوەری لای ئێپیكۆر\nWritten on August 25, 2012, by سەباحی\nفەلسەفە هەمیشە وەكو ڕێگای دۆزینەوەی نەهێنی بەختەوەری لەقەڵەم دراوە. لەڕاستیدا ئەوە چی یە دەسەڵاتێكی سەرسوڕهێنەری هەیە بۆ ئەوەی ئێمە ئاسوودە بكات؟و خۆشی،لەزەت و تێربوونێكی نائاسا ییمان پێ بدات؟ Continue Reading »\nComments Off on بەختەوەری لای ئێپیكۆر\nفێرگە فەلسەفییەكانی گریك\nWritten on August 22, 2012, by سەباحی\nفەلسەفەی كۆنی گریك لە سەدەی حەوتەمی پێش زاینەوە تا سەرەتای ئیمپڕاتۆریەتی ڕۆمانی لە سەدەی یەكەمی دوای زاین درێژدەبێتەوە. لەو ماوەدا پێنج نەریتی فەلسەفیی مەزن دروست بوون و Continue Reading »\nComments Off on فێرگە فەلسەفییەكانی گریك


ژیان لە شانشینی یەکگرتووی بەریتانیا - The Migrant Project\nلەوانەیە کە وەک کۆچبەرێکی نا یاسایی ڕەچاوی گەشتکردن بەرەو شانشینی یەکگرتووی بەریتانیا بکەیت. بەڵام لەبەر ئەوەی کە بەریتانیا یەکەم وڵات نییە لە ئەوروپا کە پێیدا تێپەڕ بووبیت، ئەوا مافی داواکرنی پەنەبەرێتیت نییە لەوێ و دەبێت بگەڕییتەوە بۆ یەکەم وڵاتی ئەوروپی کە پێیدا تێپەڕ بویت.\nئەگەر نەتوانی داوای مافی پەنابەرێتی بکەیت لە بەریتانیا و بە شێوەیەکی نا یاسایی گەشتت کردبێت بۆ ئەوێ (لە ڕێگەی خاڵە سنورییەکانەوە نە چویتەتە ژوورەوە) ئەوا مافی ژیان و ئیش کردنت نییە لە بەریتانیا. وە هەروەها مافی وەرگرتنی هیچ شتێکت نییە کە حکومەتی بەریتانی دابینی دەکات.\nکۆچبەرانی نا یاسایی مافی کارکردنیان نییە لە بەریتانیا. ئەگەر کارێکی نا یاسایی و تۆمار نەکراویشیان دەست بکەوێت ئەوا لە لایەن دامەزرێنەری نادادەوە دەبێت پارەیەکی زۆر کەم وەردەگریت. زۆربەی کاتەکانیش ئەو پارەیەی دەستیان دەکەوێت بەشی ژیانی خۆیان ناکات. وە هەروەها ئە کۆچبەرانی کە داوانامەی پەنابەرێتییان پێشکەشکردووە مافی کارکردنیان نییە هەتاکو مامەڵەکانیان تەواو دەبن.\nئەگەر تۆ لەم کاتەدا ڕەچاوی گەشتکردن دەکەیت بۆ بەریتانیا، ئەوا ئەمڕۆ پەیوەندیمان پێوە بکە بۆ ئەوەی زانیاری وەربگریت لەسەر جێگرەوەی یاسای بۆ کۆچکردن و ڕاستی ژیان لە شانشینی یەکگرتووی بەریتانیا


هێرشی چەكدارانی كۆماری ئیسلامی بۆ سەر كاسبكاران بەردەوامە – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / کوردستان / هێرشی چەكدارانی كۆماری ئیسلامی بۆ سەر كاسبكاران بەردەوامە\nهێرشی چەكدارانی كۆماری ئیسلامی بۆ سەر كاسبكاران بەردەوامە\nچوار شه‌ممه 24 كانونی یه‌كه‌م 2014\tکوردستان, مافی مرۆڤ, هەواڵ 59 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nهێزە چەكدارەكانی كۆماری ئیسلامی ئێران، لە ناوچە شاخاویەكانی سەر بە شاری “شنۆ” كاسبكاران و كۆڵبەرانی كوردیان داوەتە بەر دەستڕێژی گوللە و بەو هۆیەوە كاسبكارێك بریندار بووە و 11 سەر ئەسپی بارهەڵگری ئەو كاسبكارانەش كوژراون.\nبە پێی هەواڵی گەیشتوو بە “زاگرۆس پۆست”، سەر لەئێوارەی رۆژی سێشەممە 2ی مانگی بەفرانبار، لە ناوچەی “ناڵوس” سەر بە شاری “شنۆ” بە هۆی هێرشی هێزە چەكدارەكانی كۆماری ئیسلامی بۆ سەر كاسبكاران و كۆڵبەرانی كورد، كەسێك بە ناوی “مەنسور حاجی بەیگی” خەڵكی ئاوایی “میراوا” بە زەبری گوللە بریندار بووە.\nهەر لەو پەیوەندەدا 11 سەر ئەسپ و ئاژەڵی بارهەڵگری ئەو كاسبكارانەش كوژراون.\nشایانی باسە، كەمتر رۆژێك هەیە، لە سەر سنوورەكانی رۆژهەڵاتی كوردستان، كۆڵبەران و كاسبكارانی كورد نەكەونە بەر دەستڕێژی گوللە و هێرشی چەكدارانی كۆماری ئیسلامی و بەو بۆنەوە خۆیان و ئاژەڵە بارهەڵگرەكانیان تووشی خەساری گیانی نەبن و هەروەها كەلوپەل و داراییەكانیشیان لە لایەن ئەو چەكدارانەوە زەوت نەكرێ. ئەمەش لەحاڵێكدایە، كە خەڵكی ناوچە سنووریەكانی كوردستان و هەندێ ناوچەی دیكەی ئێران، بە هۆی بێكاریی لە رادەبەدەر و هەژاری و دەستكورتی، روودەكەنە كاری مەترسیداری كاسبكاریی لەسەر سنوورەكان.


"خۆشبەختانە زۆربەی بەرهەمەکانی ناو بازاڕ بەروبومی ناوخۆیین" - پرس میدیا\nHome سڵایدشۆو کوردستان گرنگ هەواڵ "خۆشبەختانە زۆربەی بەرهەمەکانی ناو بازاڕ بەروبومی ناوخۆیین"\n"خۆشبەختانە زۆربەی بەرهەمەکانی ناو بازاڕ بەروبومی ناوخۆیین"\nپرس میدیا 10/05/2020 11:56:00 am سڵایدشۆو, کوردستان, گرنگ, هەواڵ,\nقایمقامی سلێمانی ڕایگەیاند، لەگەڵ لیژنەی دیاریکردنی هاوسەنگی بەروبومی سەوزە و میوە لەپارێزگای سلێمانی کۆبووەتەوە و پاڵپشتی تەواوی جوتیاران دەکەن.\nقایمقامییەتی سلیمانی لە ڕاگەیەندراوێکدا ئاماژەی بەوەکردووە، ئاوات محەمەد قایمقامی پاریزگای سلێمانی، لەگەڵ لیژنەی دیاریکردنی هاوسەنگی بەروبومی سەوزە و میوە لەپارێزگای سلێمانی کۆبووەتەوە و پاڵپشتی تەواوی جوتیاران دەکەن، لە بەبازاڕکردنی بەرهەمەکانیان و ڕێگریکردن لەتەواوی هێنانی بەرهەمی قاچاغ.\nهەر لە راگەیەنراوەکەشدا ڕزگار حەمد خدر جێگری بەڕێوبەری كشتوكاڵی سلێمانی ڕایگەیاندووە، "خۆشبەختانە ٪٨٨ی سەوزەواتی ناوبازاڕەكانی شاری سلێمانی بەروبومی ناوخۆن و لەڕێگەی سەرجەم لیژنەكانەوە ڕێگرییەكی تەواو لە هاوردەكردنی بەرهەمی نایاسایی دەكرێت".\nقایمقامیەتی پارێزگای سلێمانی داواش دەكات، ڕێنماییە خۆپارێزییەكان لە ڤایرۆسی كۆرۆنا لەناو عەلوەی سلێمانیدا جێبەجێبكرێن، بەتایبەت لەم كاتەدا، كە بەرەو وەرزی سەرما دەڕۆین تا هەمووان پارێزراوبن لەتوشبونیان بەنەخۆشی کۆرۆنا.\nBy پرس میدیا at 10/05/2020 11:56:00 am


كانونی دووه‌م 2021 – پەڕە 4 – KDPmedia\nرۆژی دووشەممە ٢٢ی بەفرانباری ١٣٩٩ی هەتاوی، دایە “خاتووزین کاکەمەمی” دایکی ٤ ئەندامی حیزبی دێموکراتی کوردستان و خوشکی شەهید “قادر کاکەمەمی” کە وێڕای ٣٦ کەس لە لاوانی شاری مهاباد لە لایەن کۆماری ئیسلامیی ئێرانەوە گوللە باران [درێژەی بابەت]\nرۆژی یەکشەممە ١٠ی یانواری ٢٠٢١ی زایینی، هاوڕێ “محەممەد ڕەموکی” ناسراو بە “جەنگجوو”، خەڵکی گوندی “دەشتی قوڕێ”ی ناوچەی نەغەدە، لە وڵاتی دانمارک بەهۆی نەخۆشیی کۆڕۆنا کۆچی دوایی کرد . بە ھەستکردن بە بەرپرسایەتی و بەو زوڵم [درێژەی بابەت]\nقەرارگای “خاتەمۆل ئەنبیا”ی سپای پاسدارانی ڕێژیم ساڵانە ١٠ هەزار میلیارد تمەن لە خەزێنەی دەوڵەت وەردەگرێ سەعید محەممەد فەرماندەی “قەرارگای خاتەمۆل ئەنبیای سپای پاسداران، وەرگرتنی ١٠ هەزار میلیارد تمەن پارەی لە خەزێنەی دەوڵەت پشتڕاست کردەوە و [درێژەی بابەت]\nڕێکخراوی نیزام پزیشکیی ئێران: لە کاتی دەسپێکردنی پەتای کۆرۆناوە تا ئێستا ٣هەزار پزیشک لە ئێران بۆ وڵاتانی دەرەوە کۆچیان کردووە ڕێکخراوی نیزام پزیشکیی ئێران، لە لاپەڕەی فەرمیی تویتێرەکەیدا نووسی، لە ماوەی ١٠ مانگی ڕابردوودا و [درێژەی بابەت]\nحاجی عوسمان شەریفی، کەسایەتیی خۆشناو و نیشتمانپەروەر لە گوندی “سارتکە”ی سەربە ناوچەی ڕەبەت ماڵاوایی لە ژیان کرد. بەپێی هەواڵی گەیشتوو بە ناوەندی ڕاگەیاندنی حیزبی دێموکراتی کوردستان،چەند ڕۆژ لەمەو پێش کەسایەتیی خۆشناو و نیشتمانپەروەری ناوچەی ڕەبەت، [درێژەی بابەت]


پارتی سکاڵای تۆمار کرد\nهه‌ولێر-KDP.info- بەرپرسی دەزگای هەڵبژاردنی پارتی دیموکراتی کوردستان، دەڵێ لە دادگای فیدراڵی عێراق سکاڵایان تۆمار کردووە، ئەوەش دوای ئەوە دێت، کە ئەنجوومەنی نوێنەران بڕیاریدا لە کاتی هەڵبژاردنی پارێزگاکانی عێراق، کەرکووکیش بگرێتەوە.\nئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق بە زۆرینەی دەنگ بڕیاریدا لە کاتی هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی پارێزگاکان، پرۆسەکە پارێزگای کەرکووکیش بگرێتەوە، پارتی دیموکراتی کوردستانیش بە فەرمیی سکاڵای لە دادگای فیدراڵی عێراق تۆمار کردووە.\nخەسرۆ گۆران لە لێدوانێکیدا بۆ ماڵپەڕی فەرمیی پارتی دیموکراتی کوردستان، رایگەیاند، پارتی بە فەرمی سکاڵای لە دادگای فیدرالیی عێراق تۆمار کردووە، هاوکات ئەو دەنگۆیانەشی ڕەتکردەوە، کە کاندیدیان بۆ هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی پارێزگای کەرکووک دیاری کردبێت.\nبڕیارە مانگی نیسانی ٢٠٢٠دا هەڵبژاردنی ئەنجوومەنی پارێزگاکانی عێراق بە کەرکووکیشەوە بەڕێوە بچێت.


پەیامی كۆسرەت رەسوڵ، لە شەشەمین ساڵیادی جینۆسایدو كۆمەڵكوژی ئێزیدیان\n2020-08-03 15:00 139 جار بینراوە کۆمێنت\nئەمڕۆ، بەوپەڕی خەمباری و نیگەرانیەوە، بە دڵێكی پڕ لە برین و زامەوە، شەشەم ساڵیادی جینۆسایدكردن و كۆمەڵكوژی خوشك و برا ئێزیدییەكانمان دەكەینەوە، كە لەلایەن تیرۆرستان و تاریكپەرستانی داعش بە دڕندانەترین شێوە ئەنجامدراو بە هەزاران لە ژن و منداڵ، پیرو پەككەوتەو گەنج كۆمەڵكوژ كران و بەشێكیان تا ئێستا چارەنووسیان نادیارە.\nئەوێ ڕۆژێ، لە 3ی ئاب، لە كاتێكدا تیرۆریستانی داعش بەشێكی زۆری ناوچەكانی عێراقیان داگیر كردبوو، لە كارێكی دڕندانەو نامرۆڤانەدا فەرمانیان بەسەر خوشك و برا ئێزیدییەكان داو سەرباری داگیركردنی شەنگال و ناوچەكانی دەوروبەری، لە پڕۆسەیەكی دڕندانەی تیرۆریستان، بەبێ ڕەچاوكردنی هیچ بنەمایەكی سەرەتایی مافی مرۆڤ، خەڵكی ناوچەكەیان جینۆساید كردو دڕندانەترین شێوازەكانی كوشتن و قەتڵوعام و تەنانەت كڕین و فرۆشتنیان پێ كردن، بەداخەوە تا ئەمڕۆش ژمارەیەكی زۆر لە خوشك و براكانمان چارەنووسیان نادیارەو لە چاوەڕوانی گەڕانەوەیانین، كە ئەم تاوانەش درێژكراوەی سەرجەم تاوانەكانی ترە كە بەدرێژایی مێژوو بەرامبەر گەلەكەمان ئەنجام دراوە.\nدوای شەش ساڵ لەم تاوانە قێزەونە، سەرباری ئیدانەكردنی ئەم تاوانە دڕندانەیە، داواكارم هەوڵەكانمان بخەینەگەڕ بۆ بەجینۆساید ناساندنی ئەم تاوانە دڕندانەیە لە كۆمەڵگای نێودەوڵەتی و سزادانی بكەرانی ئەم تاوان و كۆمەڵكوژییە و گرەنتی زامنكردنی ژیانی ئێزیدییەكان و سەرجەم كوردستانیان بكرێ، كە جارێكی تر ڕووبەڕووی تاوانی لەم جۆرە نەبنەوە، هەوڵی جدیش بدەین بۆ قەرەبووكردنەوەی زیانلێكەوتووانی ئەم تاوانە، ئاوەدانكردنەوەی ناوچەكان و پێشكەشكردنی باشترین خزمەتگوزاری بەناوچەكە ئەركی حكومەتی عێراق و حكومەتی هەرێمی كوردستان و ڕێكخراوە نێودەوڵەتییەكانەو سادەترین مافی خوشك و برا ئێزیدییەكانمانە، بە گرنگیشی دەزانم ئەوە بیر خۆمان بێنینەوە، كە پێویستە یەكگرتوو بین و هەموومان پێكەوە خەبات بكەین بۆ پاراستنی خاك و نیشتمان و هاونیشتمانیانمان، هەر كاتێك یەكدەنگ و یەكهەڵوێست بین دەتوانین دەستكەوتی باش بەدەست بێنین.\nلە كۆتاییدا، ڕاشكاوانە دەڵێم ناكرێ شەنگال و خوشك برا ئێزیدییە بریندارەكانمان تێكەڵی ململانێ سیاسییەكان بكەین و ململانێكان ڕێگر بن لەبەردەم خزمەتكردنیان و گەیاندنی دەستی ئاوەدانی زیاتر بۆ ناوچەكە.\nكۆسرەت رەسوڵ عەلی\nسەرۆكی ئەنجومەنی باڵای سیاسی و بەرژەوەندی یەكێتیی نیشتمانیی كوردستان\nھاوسەرۆکی یەکێتی پێشوازی لە سکرتێری بزوتنەوەی ئاشوری کرد 2020-10-01 16:14\nلاهور شیخ جەنگی: هێرشە موشەكییەكەی هەولێر قبوڵ كراو نیەو هەرێمی كوررستان شوێنی ت... 2020-10-01 12:54\nمەكتەبی ڕێكخستنی یەكێتی پرسەنامەیەك ئاڕاستەی خانەوادەی سەڵاح كوێخا دەكات 2020-09-30 10:47\nمه‌كته‌بی سیاسی هاوخه‌می بۆ كۆچی دوایی عه‌مید جه‌بار ده‌رده‌بڕێت 2020-09-30 07:30\nبریكاری وه‌زاره‌تی ناوخۆ له‌گه‌ڵ ژماره‌یه‌ك قایمقا...\nبه‌مووشه‌ك هێرشكرایه‌سه‌ر كاروانێكی هاوپه‌یمانان


كۆرۆنا لە عێراق زۆر بەخێرایی بڵاو دەبێتەوەو تەندروستی هوشداری دەدا\nدكتۆر عیماد حسێن ئه‌ندامی ده‌سته‌ی هۆشیاری ته‌ندروستی له وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی رایگه‌یاند، له سه‌ره‌تای شه‌پۆلی دوه‌می ڤایرۆسی كۆرۆنا و كۆرۆنا گۆڕاوه‌كه، وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی ڕۆژانه كه‌متر له 1000 (هه‌زار) توشبوی تۆمارده‌كرد، به‌ڵام له ماوه‌ی چه‌ند ڕۆژێكدا ژماره‌ی توشبونه‌كان به‌ربه‌ستی 4000 (چوار هه‌زار)ی تێپه‌ڕاند.\nوتیشی، "تۆماركراوه‌كانی رۆژانه ده‌ریخستوه، ڤایرۆسی كۆرۆنا به‌شێوه‌یه‌كی خێرا له عێراق بڵاوده‌بێته‌وه، هه‌ر بۆیه ته‌ندروستی پێشنیازی قه‌ده‌غه‌ی ته‌واوه‌تی ده‌كات، چونكه زۆربونی ژماره‌ی توشبوان كاریگه‌ری له‌سه‌ر هێز و توانای پزیشك و كارمه‌ندانی ته‌ندروستی دروستده‌كات".\nئه‌و ئه‌ندامه‌ی ده‌سته‌ی هۆشیاری ته‌ندروستی باسی له‌وه‌شكرد، ته‌ندروستی پلانی هه‌یه بۆ دابه‌شكردنی ڤاكسینی كۆرۆنا، به‌ڵام پابه‌ندبونی هاوڵاتیان به ڕێوشوێنه خۆپارێزیه‌كان و دوربون له گردبونه‌وه و كۆبونه‌وه‌ی جه‌ماوه‌ری، تاكه ڕێگایه بۆ كه‌مكردنه‌وه و راگرتنی زیاتر بڵاوبونه‌وه‌ی ئه‌و ڤایرۆسه، ئه‌گه‌رنا پێشبینی ده‌كرێت له ڕۆژانی داهاتودا عێراق به‌ره‌و بڵاوبونه‌وه‌ی زیاتر هه‌نگاو بنێت.\nبه‌گوێره‌ی دواین ئاماری وه‌زاره‌تی ته‌ندروستی و ژینگه‌ی عێراق، له 24 كاتژمێری رابردودا 4690 (چوار هه‌زار و شه‌شسه‌د و نه‌وه‌د) توشبوی نوێی كۆرۆنا تۆماركراون و كۆی گشتی توشبوان گه‌یشته 703778 (حه‌وت سه‌د و سێ هه‌زار و حه‌وت سه‌د و حه‌فتاو هه‌شت) توشبو.


قائیمقامیه‌تی سلێمانی: رێكاری نوێ به‌رامبه‌ر دیارده‌ی سواڵكردن ده‌گرێنه‌به‌ر - هيوای کۆرد\nHome هەواڵ کوردستانی قائیمقامیه‌تی سلێمانی: رێكاری نوێ به‌رامبه‌ر دیارده‌ی سواڵكردن ده‌گرێنه‌به‌ر\nلەراگەیەندراوێكدا كە وێنەیەكی بۆ (هیوای کورد) نێردراوە تێیدا، بێستوون عه‌لی، لێپرسراوی یاسا له قائیمقامیه‌تی سلێمانی رایگه‌یاند” قائیمقامیه‌تی سلێمانی بڕیاری داوه به‌ڕێگریكردن له دیارده‌ی سواڵكردن له‌شاره‌كه كه‌مه‌بكاته‌وه، له‌ڕێی لیژنه‌كانه‌وه ئه‌و ئوتێله‌كان ئاگاداركراونه‌ته‌وه به‌پڕكردنه‌وه وهێنانی به‌ڵێننامه له‌دادنوس بۆ قائیمقامیه‌ت كه‌ڕێگه به نیشته‌جێبوونی سواڵكه‌ر و قه‌ره‌ج نه‌ده‌ن له‌شوێنه‌كانیان”.\nدەشڵێت” ئه‌وكه‌سانه‌ی سواڵده‌كه‌ن، بونه‌ته هۆی بێزاری هاوڵاتیان و ته‌نانه‌ت دروستكردنی ئاسته‌نگی هاتوچۆكردن له ترافیكه‌كان به‌شێكی زۆریان خه‌ڵكی ده‌ره‌وه‌ی شاری سلێمانی و ته‌نانه‌ت هه‌رێمی كوردستانیشن، له‌چه‌ند رۆژی داهاتودا لیژنه‌هاوبه‌شه‌كان به‌هاوكاری لایه‌نه‌په‌یوه‌ندیداره‌كان ده‌ستگیریان ده‌كه‌ن و به‌پێی یاسا مامه‌ڵه‌یان له‌گه‌ڵ ده‌كرێت”.\nبێستوون عه‌لی ئاماژە بەوەشدەكات” ئه‌وكه‌سانه‌ی ئاوره‌ن و له‌كه‌مپه‌كان ده‌ژین ره‌وانه‌ی كه‌مپه‌كان ده‌كرێنه‌وه به‌جۆرێك جارێكی تر نه‌توانن له‌كه‌مپه‌كه بێنه‌ده‌ره‌وه، هه‌روه‌ها ئه‌وپه‌نابه‌رانه‌ی له‌ده‌ره‌وه‌ی كه‌مپه‌كان ده‌ژین ره‌وانه‌ی ئه‌ووڵاتانه ده‌كرێنه‌وه لێوه‌ی هاتوون”.\nئەوەشخراوەتەڕوو” پاش به‌ڵێندان به‌دادنوس، هه‌رئوتێلێك سه‌رپێچی بكات و شوێن و جێگه‌ی مانه‌وه بۆ سواڵكه‌ر و قه‌ره‌چ و كه‌سانی رێگه پێنه‌دراو بدات بۆمانه‌وه له‌شوێنه‌كه‌ی روبه‌روی رێكاری یاسایی ده‌كرێته‌وه”.\nمەسعود بارزانی پێشوازی لە شاندێكی باڵای ئەنجوومەنی نیشتیمانیی كوردی سووریا كرد


شانۆگەری "فڕین ڕووەو عەفرین" لە هەڵەبجە نمایشکرا.. بەوێنە - RojNews\nشانۆگەری "فڕین ڕووەو عەفرین" لە هەڵەبجە نمایشکرا.. بەوێنە\nتەڤگەری چاند و هونەری باشوری کوردستان، بە بەنمایشكردنی شانۆگەری "فڕین ڕووەو عەفرین" لە شاری هەڵەبجە، هێرشەكانی سوپای تورك و چەتەكانیان بۆ سەر عەفرین شەرمەزار كرا.\nئێوارەی ئەمڕۆ، بەئامادەبوونی جەماوەرێكی بەرچاو، تەڤگەری چاند و هونەری باشوری كوردستان، بەدروشمی "بەڕۆحی چاندی بەرخودان عەفرین دەپارێزین، ڕێبەر ئاپۆ ئازاد دەبێت"، بەنمایشكردنی شانۆگەرییەك بەناوی "فڕین ڕووەو عەفرین" لە شاری هەڵەبجە، هێرشەكانی سەر عەفرین و پیلانگێڕیی ١٥ ی شوباتی ساڵی ١٩٩٩ی سەر عەبدوڵا ئۆجالان، ڕێبەری پارتی كرێكارانی كوردستان-پەكەكە-یان شەرمەزار كرد.\nپێش نمایشكردنی شانۆگەرییەكە، ستافی شانۆگەرییەكە ڕێپێوانێكیان بەناو بازاڕی هەڵەبجەدا ئەنجامدا و دروشمەكانی "بێ سەرۆك ژیان نابێ" و "بژی بەرخۆدانی عەفرین"یان دەوتەوە.\nپاش كۆتاییهاتنی نمایشەکە، كارا محەمەد، ئەندامی بەڕێوەبەری چاند و هونەری باشوری كوردستان، وتاڕێكی پێشكەشكرد و وتی: بۆ پشتیوانیكردن لە بەرخۆدانی عەفرین لەماوەی چەند ڕۆژی ڕابردوودا، وەك ئەركی سەرشانمان دەستمانكردووە بە نمایشكردنی شانۆگەری سەرشەقام لە شار و شارۆچكەكانی باشوری كوردستان، ئەمڕۆش لە هەڵەبجە ئەو نمایشەمان پێشكەشكرد.


* ئه‌مڕۆ له خولی نایابی ئینگلیزی، له كاتژمێر 11:00ـی شه‌و، یانه‌ی لیڤه‌رپوول له ده‌ره‌وه‌ی یاریگه‌ی خۆی ده‌بێته میوانی یانه‌ی سوانزی سیتی.\n* له خولی پله‌یه‌كی ئیتاڵیا، له كاتژمێر 10:45 خوله‌كی شه‌و، یانه‌ی یوڤێنتۆس له نێو یاریگه‌ی خۆی میوانداریی یانه‌ی جێنوا ده‌كات.\n* یانه‌ی ڤالێنسیا له 27ـی ئه‌م مانگه له یاریگه‌ی مێستایا به‌بێ 3 ئه‌ستێره‌ی دیاری یانه‌كه‌ی میوانداریی یانه‌ی ریال مه‌درید ده‌كات، به‌وپێیه‌ی له دوایین یاری خۆی به 2 گۆڵ به‌رامبه‌ر تاكه گۆڵێك به یانه‌ی لاس پاڵماس دۆڕا، له‌و یارییه‌دا گابرێل پاوڵیستای به‌رازیلی و رۆبن فیزۆی پورتوگالی به كارتی سوور كرانه ده‌ره‌وه، هه‌ڵبه‌ت سیمیۆنی زازای هێرشبه‌ری ئیتاڵی به‌هۆی كه‌ڵه‌كه‌بوونی كارته‌كانی له یاری داهاتوو به‌رامبه‌ر یانه مه‌دریدییه‌كه بێبه‌ش ده‌بێت.\n* لویز فلیپ سكۆلاری راهێنه‌ری به‌رازیلی یانه‌ی گوانزهۆی چینی ده‌ڵێت: لیۆنێل مێسی رۆڵی گه‌وره‌ی له گواستنه‌وه‌ی پاوڵینهۆ بینی، چونكه ده‌یزانی به گواستنه‌وه‌ی پاوڵینهۆ یه‌كه‌م كه‌س بۆ خۆی له نێو یاریگه سوودمه‌ند ده‌بوو.\n* به گوێره‌ی میدیاكانی بریتانیا، هه‌موو شتێك كۆتایی هات، ئالێكسیس سانچێز روویكرده مانچێسته‌ر یونایتد و هێنریك میختاریان بۆ واژۆ كردنی گرێبه‌ستی ئارسێناڵ له له‌نده‌نه.\n* كریستیانۆ رۆناڵدۆ، ئه‌ستێره‌ی پورتوگالی یانه‌ی ریال مه‌درید: زێدان و ئانچیلۆتی دوو كه‌سایه‌تی جیاوازیان هه‌یه، من وه‌ك خۆم سوودم له هه‌ردووكیان بینیوه، هه‌رگیزیش ئانچیلۆتی له‌بیر ناكه‌م.\n* به گوێره‌ی میدیاكانی كه‌ته‌لۆنیا، پێشبینی ده‌كرێت، كۆتینهۆ له یاری دێربی كه‌ته‌لۆنیا له جامی شای ئیسپانیا ئه‌م پێنجشه‌ممه یه‌كه‌مین یاری خۆی به درێسی بارسێلۆنا له دژی ئیسپانیۆل بكات.\n* به گوێره‌ی میدیاكانی ئیسپانیا، یانه‌ی بارسێلۆنا به نهێنی له‌گه‌ڵ ئانتوان گریزمانی هێرشبه‌ری فره‌نسی ئاتڵێتیكۆ مه‌درید رێككه‌وتووه و درێسی ژماره (7)ـی بۆ هه‌ڵگرتووه و (كۆتینهۆ)ـش درێسی ژماره 14 ده‌پۆشێت.\n* یانه‌ی ئینته‌ر میلان له ترسی هه‌وڵه‌كانی ریال مه‌درید به خێرایی مه‌رجی هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی گرێبه‌سته‌كه‌ی ماورۆ ئیكاردی له 110 ملیۆن یۆرۆ بۆ 220 ملیۆن یۆرۆ به‌رز ده‌كاته‌وه.\n* یانه‌ی ریال مه‌درید به فه‌رمی ئۆفه‌رێكی یانه‌ی ئینته‌ر میلانی بۆ گواستنه‌وه‌ی ماتیۆ كۆڤاسیچی كرواتی ره‌ت كرده‌وه كه یانه ئیتاڵیاییه‌كه داوای كردبوو به‌شێوه‌ی خواستن ئه‌م یاریزانه بگه‌رێنێته‌وه ریزه‌كانی.


به‌بازاڕكردن و پاراستنی به‌روبوومی ناوخۆ له‌ئه‌ستۆ ده‌گرن\nوه‌زاره‌تی كشتوكاڵ دڵنیایی ده‌داته جووتیارانی هه‌رێمی كوردستان كه به‌وپه‌ڕی تواناوه هه‌موو هه‌وڵه‌كان ده‌خه‌نه‌گه‌ڕ بۆ چوار ساڵی ئاینده بۆ ئه‌وه‌ی كێشه‌ی به‌بازاڕكردنی به‌رهه‌مه‌كانیان و پاراستنی به‌روبوومه‌كانیان ئه‌ركی سه‌ره‌كی ببێت.\nبێگه‌رد تاڵه‌بانی، وه‌زیری كشتوكاڵ و سه‌رچاوه‌كانی ئاو له حكوومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، له كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌وانییدا كه ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه دوای ئاماده‌بوونی له وۆركشۆپێك له به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تی گشتی كشتوكاڵی هه‌ولێر سه‌باره‌ت به پلانه‌كانی وه‌زاره‌ت بۆ په‌ره‌پێدانی به‌رهه‌می ناوخۆیی گوتی: "ئه‌م پرسه له ئان و ساتێكدا ناكرێت، ئێمه چاومان له‌وه‌شه بابه‌تی پیشه‌سازی به‌تایبه‌ت پیشه‌سازیی خۆراكی په‌ره پێ بده‌ین بۆ ئه‌وه‌ی له لایه‌ك به‌روبوومی جووتیاران بپارێزیت و له ئابووری وڵاته‌كه‌ماندا رۆڵێكی كاریگه‌ری هه‌بێت".\nگوتیشی: داواكارین جووتیارانی هه‌رێمی كوردستان نا ئومێد نه‌بن، ئێمه به‌په‌رۆشین به‌روبوومه‌كانیان خراپ نه‌بێت و زیانی لێ نه‌كه‌ن، ئێمه له بواری به‌بازاڕكردن و پیشه‌سازیی خۆراك و پیشه‌سازیی كشتوكاڵی په‌ره به به‌روبوومی جووتیاران ده‌ده‌ین و ئه‌مڕۆ ده‌ستپێكی ئه‌و پلانه‌یه كه ده‌ستمان داوه‌تێ.\nبه‌هۆی ساغ نه‌بوونه‌وه و ئه‌و زیانانه‌ی به‌ر به‌روبوومه‌كانی كشتوكاڵی هه‌رێم و به‌شێك له جووتیاران گه‌یشتووه ماوه‌یه‌كه ژماره‌یه‌ك له جووتیاران به گرته‌ی ڤیدیۆیی تێكدان و فڕێدانی به‌روبوومه‌كانیان وه‌ك په‌یامێك بڵاوده‌كه‌نه‌وه و ره‌خنه له سیاسه‌ته‌كانی حكوومه‌ت له‌مه‌ڕ كه‌رتی كشتوكاڵ و بایه‌خ نه‌دان به به‌روبوومی خۆماڵی ده‌گرن.


شنبه ۳۰ دی ۱۳۹۶ , ۲۰:۳۴:۳۸ به وقت تهران\nر – م س\nرشاد – مصطفی سلطانی پیام کبوتران صلح : بعد از مرگمان بدنبال قبر ما نگردید، آرامگاە ما در دل عاشقان آزادی جای دارد ! هر گز و امکان ندارد و نمیتوان سیمای رئوف ، مهربان ،اومانیست ، انقلابی و انترناسیونالیست: فریدە زکریائی ، فایزە قطبی ،گلریز قبادی ،جمیل سجادی، رئوف کمانگر، اسماعیل علی پناهی ، […]\nانتظار! چقدر جانفرسا و سخت است کە در انتظار عزیزی باشید ؟ شب هنگام در کنارت بودە و زمین لرزە فرصتی ندادە کە خودش را نجات دهد و اکنون در دام سیمان های بتونی اسیر است . آیا چە کسی نالە و فریاد های این عزیز می شنود ؟ آیا این انسان شریف و ناتوان […]\nکەرامەتی گەلی کورد بریندار کرا !\nڕەشاد. مستەفا سوڵتانی نوڤامبری ٢٠١٧ پابلونرودا دەڵێت: دەتوانن هەموو گوڵەکان ورد و خاش و نابودکەن ، بەڵام هەرگیز ناتوانن بەر بە هاتنی “بەهار” بگرن ! ئیسلامی سیاسی و شووینیزمی دەسەڵاتخوازی تورک و فارس و عەرەب و سکوتی ئاشکرای وڵاتانی خاوەن دەسەڵات و زلهێز و میعمارانی دیواری بەرزی حیزبی،پێکەوە ویجدان و کەرامەتی گەلی کوردیان بریندار […]\nڕەشاد _ مستەفا سوڵتانی نۆزدەی ئوکتوبری ٢٠١٧ کەرکووک تاسە باری خەم و ژان نە بوو و ، سەراپای جەستەی برینداری ، بڕوا و هێز و توانایەکی لە بڕان نەهاتووی لێ دەبارێ . کەرکووکیەکان بڕوایان بە دوایی نەهاتنی شەوگاری ڕەش نیە . ڕۆژی شازدەی ئوکتوبری ٢٠١٧ زاینی کەرکووک لە داوی گەورەترین کارەساتی کارەساتەکان کەوت و ، هەم […]\nئایا شەڕی ناوخۆیی تاوانێکی گەورە نیە؟ مطلب بە زبان کوردی\nڕەشاد _ مستەفا سوڵتانی یازدەی ئوکتوبری ٢٠١٧ ١- ڕیزدار پشکۆ نەجمەدین نووسەری ڕئالیستی کوردستان لە کتێبی ” ئەزمون و یاد ” ئاوا سەبارەت بە شەرێ ناوخۆیی نوسیوە : ئەو ڕۆژانە بەعس لە هەوڵی سڕینەوەی ئێمەدا و، ئێمەش لە هەولی بڕینەوەی یەکتردا بووین . شەڕی ناوخۆیی ڕووە تاریکەکانی ژیانی سیاسی کوردستانە و، دووبارە بونەویان تاوانێکی گەورەیە […]\nدیواری بەرز و پردی ڕووخاو !\nڕەشاد _ مستەفا سوڵتانی ٢٧/ ٠٩ /٢٠١٧ ڕێبەرانی ئیستای کوردستان دیواری بەرز دروست دەکەن، بەڵام بواری پەیوەندی و پردەکانیان ڕوخاوە ! خەباتی گەلی کورد بەرەو قۆناغێکی هەستیار ملی ناوە . لە بواری ریفراندومدا گەلی کورد بە سەر بەرزیەوە ، وەر چەرخانێکی مێژوویی تۆمار کرد . خەباتی پێشمەرگەی خاوەن کەرامەتی کوردستان ،ئیجازەی نەدا تا پیلان […]\nجنگ آب و انرژی!\nرشاد – مصطفی سلطانی پنجم جولای ٢٠١٧ آب، وسیلە و ابزار تولید است . حیات نباتی و گیاهان ، پیش شرط حیات حیوانی و انسانی است . در جوار جنگ های روانی و خونین و سرکوب سیستماتیک ملت کرد ، محافظت نکردن از محیط زیست وسیاست های مخربانەی سیاستمداران و حاکمان نالایق در خاورمیانە، سبب […]\nلە سوچێکی شاخی هەزار بە هەزاری قەندیل ، پێشمەرگە و گریلا خانوو و ماڵی سەربەرزیان دروست کردووە . ماڵێک کە ، نرخی مێژوویی سەر لە ئاسمان دەکوتێ . لە باتی دیواری حیزبی ، قەڵای سەربەستی دروست کراوە .قەڵا کە ئەوەندە بەرزە مەگەر بە پەیژەی خەیاڵ بۆی بچیی و سەرکەوێ. ڕەوتی ڕووداوەکان دەڵێن : ڕۆژانی بەد […]\nرشاد _ مصطفی سلطانی سوم جوئن ٢٠١٧ گلادیاتورها خطاب بە سزار گفتەاند : آنان کە بەکام مرگ میروند، بر تو درود میفرستند . انسان می تواند دیوار طویل و عریض چین را تشریح وارزیابی کند . تک تک آجرها و سنگ هایش ، تاریخی را بازگو می کنند . و در یک کلام سرزمین چین […]\nکد های تخریب!\nرشاد _ مصطفی سلطانی سالوادور آلندە : تاریخ با سرکوب و جنایت متوقف نمی شود . سیستم عصبی و پرواز اندیشەی آخوندها ، با کدهای تخریب ، عقب نگەداشتن جامعە و نابودی دستاوردهای بشری منطبق وهم آهنگ است . مواضع پنهان و آشکار آنها ،تنها خشونت عریانی بر علیە آزادی زنان در جهان می باشد […]\nدەسەڵاتەکان بۆ وا دەکەن؟\nڕەشاد _ مستەفا سولتانی هیجدهم آپریل ٢٠١٧ ئەم وێنە تراژدی و تاوانەکانی حکومەتی بەعس جاڕ دەدات . لێرە مرۆڤی بێ تاوان و خەڵکی سڤیلی کورد بە دەستی ماشینی جەنگی داگیرکەرێک زیندە بە چاڵ کراون . تەنیا ئاسەواری مرۆڤاکانی ناو ئەم گۆڕە ، جووتێک پێڵاو و ملوانەکەی کچێکی ناسکۆڵەی کوردە ، کە دەست بەستراو ، لە […]\nپردەکانی جوانی! بۆ یادی نووسەری ڕئالیست، بیرمەندی هزرڤان” حەسەن قزڵجی! “/ بە زبان کوردی\nڕەشاد– مستەفا سوڵتانی ئوکتوبری ٢٠١۶ سوید ڕێزدار حەسەنی قزڵجی، نووسەرێکی ڕئالیست، ژیر بێژ، و بیرمەندێکی هزرڤان و چیرۆک نووس و کوردی زانێکی شارەزا و ، خاوەن بیری چەپ ، سیکۆلار و ئەندیشەی ئەنترناسیونالیستی بوو . کورتە چیرۆک و بەرهەمە جوان و ناسکەکانی ڕەنگین و لە بواری ئەدبی کلاسیکدا داهێنەرانە بوو . حەسەن قزڵجییە داهێنەری […]


-->Health & Safety\n-->Media,Physical Education & Art Activities\nکەمپینی (پەرەپێدانی کتێبخانەی زانکۆ)\nبەر لە هەرشتێک بەپێویستی ئەزانم ئیشارە بە ڕاستیەک بکەم، ئەویش ئەوەیە کە لەگەڵ ئەوەشدا بەشەریەت قەرزاری ئیشە جوانەکانە، بەڵام زۆربەی ئەو ئیشانە ئەوانەن کە ئینسانەکان زۆریان لە خۆیان کردووە تا ئەنجامیان بدەن. ئەمە با جگە لەوەی وەک داوای لێبوردن بێت لەوانەی کە سەرەڕای قورسایی ڕوولەزیادی کارکردن و دابینکردنی پێداویستیەکانی ژیان و فەرامۆشکردنی ئەنقەست یان بێمەبەستی ماندووبونیان، ئامانجە جوانەکانی ئەم کەمپینە ئەرکێک ئەخاتە سەریان و بە شێوازێک لە شێوازەکانی ( زۆر لە خۆکردن) بەشداری لەم ئیشە جوانەدا دەکەن. هەروەها وەڵامێکی پێشوەختەش بێت بۆ هەموو ئەوانەی (نایانەوێت زۆر لە خۆیان بکەن!).\nبە هەموو پێوەرێک کتێبخانەی زانکۆ دەتوانێت ببێتە دەزگایەکی کاریگەر و ڕۆڵێکی ئیجابی ببینێت لە پرۆسەی زانستی و پەروەردەیی و جێخستنی بەها جوانەکاندا و هەر هەوڵدانێکی تایبەت بۆ پەرەپێدانی ئەم ناوەندە ڕاستەوخۆ و ناڕاستەوخۆ دەبێتە مایەی باشترکردنی کەشوهەوای فێربوون و فێرکردن و پەروەردە کردن. هەربەوپێیەش (هەرجۆرە زۆر لە خۆکردنێک) مان لە پێناو پەرەەپێدانیدا بە زایە ناچێت و دەبێتە یەکێک لە ئیشە جوانەکانی مێژووی کارکردن و ژیانمان.\nمن لەم ماوەیەدا و دوای ئەوەی کە سەرنجم چووە سەر گرنگی و بایەخی ئەم ناوەندە گرنگە و لێرە و لەوێ لەگەڵ ژمارەیەک لە مامۆستایانی بەڕێزدا گفتوگۆمان لەسەر پەرەپێدانی کرد و سوودێکی زۆرم لە تێبینی و دڵسۆزی و ئامادەیی یان بینی، گەیشتم بەو دەرەنجامەی کە ڕاگەیاندنی کەمپینێک بۆ پەرەپێدانی کتێنخانەی زانکۆ دەتوانێت هەر لەو کاتەدا کە خۆی هەوڵێکە لە ڕاستای یەکخستنی نیەتە باشەکاندا، چەند ئامانجێکیش بپێکێت، لەوانە:\nیەکەم: سەرنجڕاکێشانی مامۆستایان و خوێندکاران و لایەنە پەیوەندیدارەکان بۆ گرنگی و بایەخی کتێبخانە و ئەم جۆرە کەمپینانە.\nدوەم: هەڵسەنگاندنی وزە و پۆتێنشیاڵی پەرەپێدانی کتێبخانەکە.\nسێیەم: چاندنی تۆوی هەست بە بەرپرسیارێتی کردن و (زۆر لە خۆ کردن) بۆ ئەنجامدانی ئەو ئیشانەی کە لە بەرژەوەندی گشتیدان.\nمسوەدەی پلانی پەرەپێدانی کتێبخانەی ناوەندی زانکۆ\nposted Jun 18, 2019, 7:56 AM by Aziz Muhemed Abdullah [ updated Jun 18, 2019, 8:03 AM ]\nبە کورتی: ئەم پلانە بەپێی پێناسە و ئامانجەکانی کتێبخانەیەکی تا ڕادەیەک نمونەیی و ئیمکاناتی ماددی و مرۆیی چاوەڕوانکراو داڕێژراوە.\n· پێناسەی کتێبخانە: دەزگایەکی زانستی ڕۆشنبیری پەروەردەیی کۆمەڵایەتی یە کە لەگەڵ پێداویستی و ئیمکاناتی سەردەم و ئامانجەکانی زانکۆ و کۆمەڵدا بگونجێت و ڕۆڵێکی کاریگەری هەبێت لە پێشکەوتن و ئاسانکاری و باشترکردنی ژیان و فێربوون و فێرکردن و پەروەردەکردندا.\n· ڕۆڵ و ئامانجەکانی کتێبخانە:\n١. کۆکردنەوە و فەراهەمکردنی سەرچاوە پێویستەکانی بوارە زانستی و ڕۆشنبیری و پەروەردەیی و کۆمەڵایەتی یە جۆراوجۆرەکان لە ڕێگای (پەیداکردن، کڕین، پێشکەشکردن، گۆڕینەوە، ….)\n٢. ڕێکخستنی سەرچاوەکان و ئاسانکاری دەسڕاگەیشتنی سەردانیکەران و گەڕاندنەوەیان بە شیوەیەک کە لەگەڵ ئاستی خزمەتگوزاری سەردەمدا بگونجێت. (دروستکردنی پەیجی کتێبخانە).\n٣. گەیاندنی ئەو سەرچاوانە بە (خوێنەران و توێژەران) بە شێوازی جیاجیای وەک (خواستن و کۆپی و خزمەتگوزاری ترلە ڕێگای کەسانی شارەزا و ئیمکانات و پێداویستی هونەری و تەکنەلۆژی پێشکەوتوو) ەوە.\n٤. ئاڵوگۆڕکردنی چاپەمەنی لەگەڵ زانکۆ و ناوەندە زانستی یەکانی ناوە و دەرەوەدا.\n٥. ئاشناکردنی خوێندکاران و مامۆستایان بە خزمەتگوزاری یەکان.\n٦. فەراهەمکردنی کەشوهەوای گونجاو و لەباری سەعی کردن و ئەنجامدانی توێژینەوە.\n· گرنگی و بایەخی کتێبخانە لە یەک ڕستەدا\n- دەوربینین لە بەدیهێنانی ئامانجەکانی زانکۆدا (بە سەرجەم کۆلیژ و بەشەکانیەوە).\n· سەرچاوە و جۆرەکانی سەرچاوە\n- سەرچاوەی وانەکان\n- سەرچاوەی توێژینەوە\n- سەرچاوەی فێرکردن و ڕاهێنان و فێرکردنی فێربوون\n· شێوازەکانی سەرچاوە\n- هاردکۆپی (بیرۆکە و پلانی تایبەت دانراوە)\n- ئەلەکترۆنی (بیرۆکە و پلانی تایبەت دانراوە)\n- دەنگی (بیرۆکە و پلانی تایبەت دانراوە)\n- ڤیدیۆیی(بیرۆکە و پلانی تایبەت دانراوە)\n· میکانیزمی دەسکەوتنی سەرچاوەکان و کۆکردنەوەیان لە کتێبخانە\n- لە ڕێگای کۆلیژ و بەشەکانەوە (ئامادەکاری داتا کۆکردنەوە کراوە)\n- لە ڕێگای هاوکاری ڕاستەوخۆی ناوەوە و دەرەوەی زانکۆ (بیرۆکە داڕێژراوە).\n- لە ڕێگای هاوکاری ناڕاستەوخۆی ناوەوە و دەرەوەوە (بیرۆکەی تایبەت داڕێژراوە)


خوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ تۆقی عه‌زازیل – Knwe.org\nسەرەکی » ئەدەب - سێبەر و سایە » خوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ تۆقی عه‌زازیل\nخوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ تۆقی عه‌زازیل\nچه‌ند جارێكی دیكه گوتوومه كوردستانی رۆژهه‌ڵات له بواری ئه‌ده‌بیات و رۆشنبیریی به‌گشتی به‌شه زیندووه‌كه‌ی كوردستانه و گه‌لێك به‌رهه‌می جیدی پێشكه‌شی نێوه‌ندی رۆشنبیریی كوردی كردووه، له سه‌رده‌می تازه‌شدا به‌هه‌مان شێوه، ساڵانێكه سه‌رباری قه‌یرانه جۆراوجۆره‌كان كوردستان رۆژهه‌ڵات به‌رده‌وامه له تێكۆشان و به‌رهه‌می ئه‌و تێكۆشانه‌ش چه‌ندین رۆماننووس و چیرۆكنووس و شاعیری شاره‌زا به بواره‌كه‌یه. به‌داخه‌وه ئه‌و به‌رهه‌مانه‌ی له رۆژهه‌ڵات ده‌نووسرێن دره‌نگ و كه‌م كه‌م سنوور ده‌بڕن و ده‌گه‌نه باشوور، هه‌ر وه‌ك چۆن به‌خاوی سنوور ده‌بڕن و ده‌گه‌نه ده‌ستی ئێمه هه‌ر به‌و شێوه‌یه‌ش زۆر به‌خاوی لای خوێنه‌ری باشوور ده‌ناسرێن و كه‌متر باس ده‌كرێن، له‌باره‌یانه‌وه زۆر نانووسرێ، بۆ ئه‌مه‌ش هۆكار زۆره و منیش جارێ ناچمه سه‌ر ئه‌و باسه و ده‌مه‌وێت له‌سه‌ر نووسه‌رێكی ئه‌و رۆژهه‌ڵاته ئازیزه قسه بكه‌م، ئه‌ویش سه‌ید قادر هیدایه‌تییه.\nرۆماننووسێكی وه‌كو سه‌ید قادر هیدایه‌تی كه من ئه‌مه دووه‌م جاره له‌باره‌یه‌وه ده‌نووسم، یه‌كێكه له‌و نووسه‌رانه‌ی به‌رهه‌مه‌كانی له رۆژهه‌ڵاتدا خوێنه‌ریان زۆره، ته‌واوی به‌رهه‌مه‌كانی له‌سه‌ر یه‌ك چاپ ده‌كرێنه‌وه. به‌ڵام له باشوور به‌و شێوه‌یه نییه، كه‌م تر ئاوڕی لێدراوه‌ته‌وه. باسی من لێره‌دا قسه كردنه له‌سه‌ر رۆمانی تۆقی عه‌زازیل كه چۆن له گه‌ردنی فاتمه‌خانه‌وه ئاڵا هه‌ر به‌وشێوه‌یه له‌گه‌ردنی خوێنه‌ریشدا ده‌ئاڵێ و تاوه‌كو كۆتایی گێڕانه‌وه‌كه له گه‌ردنت نابێته‌وه، گێڕانه‌وه‌یه‌كی سه‌رنجڕاكێش و كوردییه‌كی شیرین، كانی فێنك و سازگاری زمانه.\nتۆقی عه‌زازیل یه‌كێكه له به‌رهه‌مه‌كانی سه‌ید قادر هیدایه‌تی تا ئێستا سێجار چاپ كراوه‌ته‌وه و له بڵاوكراوه‌كانی ده‌زگای خانییه له سه‌قز، یه‌ك له‌و چاپانه گه‌یشته باشوور و به‌ده‌ستی منیش گه‌یشت، خویندمه‌وه، نیازم نه‌بوو له باره‌یه‌وه بنووسم، چون پێشتر له‌سه‌ر سه‌ید قادرم نووسیوه، گوتم نه‌كا بڵێن به سه‌ید قادر هیدایه‌تییه‌وه گرتوویه‌تی، به‌ڵام جوانی رۆمانه‌كه ناچاری كردم بنووسم، ئه‌وه‌شی ده‌ینووسم بۆچوونی خۆمه، لافی لێكۆڵینه‌وه‌ی ئه‌ده‌بی لێ ناده‌م، ته‌نیا به‌سه‌ركردنه‌وه‌یه‌كه و ئاوڕدانه‌وه‌یه‌كه له ته‌كییه و باره‌گای شێ حه‌مدوون و بنه‌ماڵه‌كه‌ی. لێره‌دا به‌ش به‌ش له‌باره‌ی رۆمانه‌كه‌وه قسه ده‌كه‌م.\nزمانی تۆقی عه‌زازیل زمانێكی زۆر جوان و سه‌رنجڕاكێشه، زۆر ره‌وانه، ده‌وڵه‌مه‌نده به‌وشه‌ی جوانی كوردی، به‌جۆرێك هه‌ست به‌تام و چێژه‌كه‌ی ده‌كه‌یت و وه‌ڕس نابی له خوێندنه‌وه‌ی، ده‌توانم بڵێم ئه‌و زمانه‌ی ئه‌م رۆمانه‌ی پێ نووسراوه وه‌ك هه‌موو ئه‌و به‌رهه‌مانه‌ی كه نووسه‌رانی شاره‌زا به‌زمانی كوردیمانه، حورمه‌تی بۆ زمانی كوردی گێڕاوه‌ته‌وه كه ئه‌م رۆژگاره پڕ بووه له وشه‌ی بیانی و ده‌سته‌واژه‌ی سه‌قه‌ت و خه‌ریكه ئه‌و كوردییه نازداره‌ی نووسه‌رانی رابردوومان پێیان نووسیوه له‌به‌ین ده‌چێ. سه‌ید قادر هیدایه‌تی میراتگری نه‌وه‌ی رابردووه و به شوێن پێی كوردی زانه‌كانی رابردووماندا هه‌نگاو ده‌نێ و به كوردییه‌كی جوان ده‌نووسێت و گه‌لێك وشه‌ی جوانی كوردی له‌م رۆمانه‌دا كۆكردووه‌ته‌وه كه له زه‌ینی خه‌ڵكیدا سڕاونه‌ته‌وه و وشه‌ی بێگانه هاتوونه‌ته شوێنی. جا ئه‌مه‌ش خاڵێكی سه‌ركه‌وتوویی به‌رهه‌مه‌كه‌یه.\nگێڕه‌وه‌ی ئه‌م رۆمانه بۆ خۆی كوڕی ته‌كییه‌یه و ئاگاداره به رووداوه‌كان، هێنده زۆرزانه ئاگای له رووداوه شاراوه‌كانیش هه‌یه و به‌سه‌ر هه‌موو كه‌سایه‌تییه‌كاندا ده‌گات، هیچیان له بیر ناكات و چیرۆك و به‌سه‌رهاتیان ده‌گێڕێته‌وه. ئه‌وانه‌ی له ته‌كییه‌دا رۆڵیان هه‌یه به‌سه‌ر ده‌كاته‌وه، له‌گه‌ڵ ورده دیالۆگی كه‌سایه‌تییه‌كاندا گێڕه‌وه بۆ خۆی ژیانیان ده‌گێڕێته‌وه، شێوازی گێڕانه‌وه‌كه‌ش زۆر سه‌رنجڕاكێشه، به زمانێك قسه ده‌كات هه‌م ترس و هه‌م خۆشه‌ویستی زاڵه به‌سه‌ریدا. ئه‌گه‌ر ئێمه له رێگای گێڕه‌وه وه كه‌سایه‌تییه‌كان بناسین، له رێگای خودی گێڕانه‌وه و شێوازی قسه‌كردنی بگێڕه‌وه‌وه كه‌سایه‌تی گێڕه‌وه‌مان بۆ روون ده‌بێته‌وه، كه‌سێكی نێو ته‌كییه و به زمانێكی پڕ له ره‌مز و راز و گرێ قسه ده‌كات، به دیوێكدا زمانی لووسه و به‌رده‌وام له مه‌دحی شێخ و بنه‌ماڵه‌ی شێخدایه و به دیوێكی تردا بۆگه‌نی ته‌كییه و بنه‌ماڵه‌ی شێخ كه نهێنیینه ده‌گێڕێته‌وه، به‌رده‌وامیش خۆی به‌كه‌م نیشان ده‌دات و ده‌ڵێ «من سه‌گی به‌رپێی ئه‌و زاته‌م» ،» من ڕام ناكه‌وێ و حه‌دم نییه باسی نهێنییه‌كانی حه‌ره‌می ئه‌و زاته بكه‌م.» لێره‌دا كه‌سایه‌تی گێڕه‌وه‌مان بۆ روون ده‌بێته‌وه، كه ئه‌م كه‌سایه‌تییه چه‌ند سیفه‌تێكی جیاوازی له خۆیدا كۆكردووه‌ته‌وه، ئه‌گه‌رچی گێڕه‌وه باسی خۆی ناكات، وێنه‌ی خۆی نیشان نادات، ته‌نیا به‌و زمانه رووداوه‌كان ده‌گێڕێته‌وه، به‌ڵام له‌رێگه‌ی زمانی گێڕانه‌وه‌كه‌یه‌وه كه‌سایه‌تییه‌كه‌یمان له‌ڕووی ده‌روونییه‌وه بۆ روون ده‌بێته‌وه، كه پێده‌چێ ترس و خۆشه‌ویستی و گومان له رۆحیدا ئاوێزانی یه‌كتر بووبوون، گێڕه‌وه به زمانێكی لووسی رووپامایی رووداوه‌كان ده‌گێڕێته‌وه و به زمانێكی پڕ له لوغز عه‌یبی شێخ و ته‌كیی و باره‌گای شێخ ده‌گێڕێته‌وه، گه‌رچی به‌رده‌وام گێڕه‌وه ئاستی خۆی داده‌به‌زێنێ و خۆی زۆر به‌كه‌م ده‌بینێ له‌به‌رده‌م شێخ و بنه‌ماڵه‌كه‌یدا، به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا به‌رده‌وام نهێنییه‌كان ئاشكرا ده‌كات، توێكڵی زمانی گێڕانه‌وه زمانێكی لووسی ماستاوچیانه‌یه و ناوه‌خنه‌كه‌شی جوان جوان دیاره ده‌رخستنی عه‌یب و عاری ته‌كییه و بنه‌ماڵه‌ی شێخه. به‌گشتی ته‌كنیكی نووسین و شێوازی گێڕانه‌وه‌ی رۆمانه‌كه مۆدێرنه، ناوه‌خنه‌كه‌شی بابه‌تی ته‌كییه و باره‌گای خورافاته، نیشاندانی خورافات و له خشته‌بردنی مرۆڤه‌كانه له ته‌كییه‌دا.\nكاره‌كته‌ر یان كه‌سایه‌تییه‌كانی ئه‌م رۆمانه هه‌ریه‌كه‌یان رۆڵی خۆیان ده‌گێڕن، هه‌ر كه‌س كاری خۆی ده‌كات و هه‌ر یه‌كه‌یان وه‌كو خۆی ناسێنراوه و هیچیان له‌وانی دیكه ناچن، بۆ نموونه: شێخ باپیر، عه‌تاخان، خه‌لیفه عه‌لی، كامیل، وه‌ستا خه‌سره‌وه، گوڵ ئه‌ندام، فاتمه، شه‌هاب، سه‌لاح، گوڵان… هه‌ر یه‌كه خاوه‌نی كه‌سایه‌تی خۆی و خه‌سڵه‌تی خۆی هه‌یه، بیركردنه‌وه‌یان وه‌كو یه‌ك نییه، ئه‌مه‌ش خاڵێكی دیكه‌ی سه‌ركه‌وتووی رۆمانه‌كه‌یه، نووسه‌ر ره‌هه‌نده‌كانی كاره‌كته‌ری رۆمانی جێبه‌جێ كردووه و له رێی گێڕه‌وه‌وه یه‌ك یه‌ك كه‌سایه‌تییه‌كان ده‌ناسێنێ و پێگه و سه‌نگیان له ته‌كێی شێخ دا دیاری ده‌كات. جا له‌نێو ئه‌و كاره‌كته‌رانه‌شدا من پێم خۆشه تیشك بخه‌مه سه‌ر گوڵ ئه‌ندام ئه‌و ژنه‌ی كه رۆڵێكی زۆر گرنگی هه‌یه له رۆمانه‌كه‌دا و ده‌ورێكی وه‌ها ده‌گێڕێ كه كرده‌وه‌كانی وی رۆمانه‌كه به‌و ئاقاره‌دا ده‌بات كه له كۆتاییدا ده‌یبینین، گوڵ ئه‌ندام ته‌نیا ده‌مێنێته‌وه. گوڵ ئه‌ندام خاتوونێكی ئازایه، وریایه، ژیره، له‌نێو ته‌كییه‌دا هه‌ڵده‌سووڕێ، ئیش ده‌كات، كاروباری ناو ته‌كییه به‌ڕێوه ده‌بات، له پاڵ شێخدا رۆڵی گرنگ ده‌گێڕێ، دوای ئه‌وه‌ی كامیل له فاتمه جودا ده‌بێته‌وه شێخه به ئاگاداری كه‌س و كاری ماره‌ی ده‌كاته‌وه و كوڕێكی ده‌بێ به‌نێو شه‌هاب، لێره‌وه رۆڵ و كاری گوڵ ئه‌ندام ده‌گۆڕێ، ئیتر ده‌بێ بكه‌وێته خۆی، هه‌ر واش ده‌كات، ده‌كه‌وێته خۆی، وریاتر ده‌بێته‌وه، رۆڵه‌كه‌ی ده‌گۆڕێ ئیتر هه‌ست ده‌كات نه‌یارێكی له‌به‌رده‌مدا قوتبووه‌ته‌وه، ئه‌م نه‌یاره بۆی هه‌یه ده‌ست به‌سه‌ر پۆست و پله‌كه‌یدا بگرێت و دیوانی شێخ بۆ كوڕی وی بێت. لێره‌وه گوڵ ئه‌ندام له ژێره‌وه ده‌كه‌وێته بن كه‌ن كردنی فاتمه و دڵی شێخی لێ ره‌ش ده‌كات و ئاقیبه‌ت به‌وه ده‌گات كه فاتمه له‌به‌ر ئه‌وه‌ی گوناهباره و مارێك له گه‌ردنییه‌وه ده‌ئاڵێ و ده‌یكوژێت، دوای ماوه‌یه‌ك كامیلی كۆنه مێردی شوان به‌كوژراوی له كێو ده‌دۆزنه‌وه، كامیل كه دوای ته‌ڵاق دانی سه‌ودای عه‌شقی فاتمه‌ی كردووه‌ته‌وه كه‌ڵكه‌ڵه‌ی عاشقبوونی فاتمه له‌سه‌ری ده‌دات. ئه‌وه‌شی ئه‌نجامی ئه‌و دووان» قاتمه و كامیل» به كوژران و له‌ناودان ده‌گه‌یه‌نێت، گوڵ ئه‌ندامه، كوشتنه‌كه‌یان ناڕوونه و پیلانه‌كه ئه‌وه‌نده تۆكمه‌یه كه هیچ كه‌س هه‌ستی پێ ناكات، گێڕه‌وه‌شه هه‌ر به‌وشێوه‌یه ده‌یگێڕێته‌وه كه مردنه‌كه‌یان له‌ته‌مدایه و روون نییه، ئه‌وه‌ی هه‌یه گومانه و نهێنییه‌یه‌كه ده‌روێشه‌كان به‌چرپه بۆ یه‌كتری ده‌گێڕنه‌وه، وه‌ك هه‌موو رووداوه‌كانی دیكه به ئه‌سپایی بڵاوده‌بێته‌وه. دوای مردنی كامیل و فاتمه‌ش وه‌ك دوو گوناهبار پیلانه‌كه‌ی گوڵ ئه‌ندام شه‌هابی كوڕی فاتمه‌ش له ماڵه‌كه ده‌رده‌په‌ڕێنێ، به بیانووی ئه‌وه‌ی كه نه‌وه‌ی شێخ باپیر نییه، له تۆڕه‌مه‌ی شێخ نییه له ماڵ و سامانی شێخ و ته‌كییه بێ به‌ش ده‌كرێ. به‌ڵام ده‌ركردنی شه‌هاب قۆناغی كۆتایی خه‌ونه‌كانی گوڵ ئه‌ندام نییه، سه‌لاحی كوڕی گوڵ ئه‌ندام كه به‌هۆی ده‌روێشه رمووزنه‌وه له دین لاده‌دات و ته‌كییه به‌جێ ده‌هێڵێ. بۆیه دوای مردنی شێخ نۆره دێته سه‌ر كچه‌كان و كچه‌كانیش دیسان ئاواته‌كه‌ی گوڵ ئه‌ندام به‌دی ناهێنن. گوڵان ده‌مرێ، گوڵ ئه‌ندام له دواییدا ته‌نیا ده‌مێنێته‌وه، پیرێژنێكی ته‌نیا و په‌ك كه‌وته‌یه له دیوه‌خانی ته‌كییه‌ی شێخدا. ئه‌مه كورته‌یه‌كی باسی گوڵ ئه‌ندام بوو، كه من وه‌كو ئه‌و ژنه دیلباز و سیاسه‌تبازانه‌ی سوڵتانه‌كانی زوو دێته پێش چاوم، كه چۆن هه‌وڵ ده‌ده‌ن ده‌سه‌ڵات كۆنترۆڵ بكه‌ن و هه‌موو شتێك بۆ كوڕ و نه‌وه‌كه‌ی خۆیان بێت. گوڵ ئه‌ندامیش ئه‌و خاتوونه‌یه له پێناوی ده‌سه‌ڵاتدا ته‌كییه وێران ده‌كات، به‌ڵام ته‌واوی ئه‌و رووداوانه به‌جۆرێك ده‌گێڕدرێنه‌وه له ته‌مدان، زۆر روون نین، وه‌كو پێشتر باسم كرد دۆخی گێڕه‌وه كه هه‌م ترس و هه‌م خۆشه‌ویستی زاڵه به‌سه‌ریدا، به‌زمانێكی لووس، له ترسی نه‌فره‌تی شێخ به‌جۆرێك سڕ و نهێنی بنه‌ماڵه‌كه ئاشكرا ده‌كات كه رووداو و شێوه‌ی له‌ناودانیان بارگاوییه به‌مردنی ئاسایی یان نادیار، رووداوه‌كان جۆرێك ده‌گێڕێته‌وه ته‌مێكی گومانی له‌سه‌ره، روون نییه كوژراون یان مردوون. گوناه كوشتوونی یان پیلانی گوڵ ئه‌ندامه.\nده‌ست پێك و كۆتایی رۆمانه‌كه\nفه‌زای رۆمانی تۆقی عه‌زازیل كه‌شی ناو ته‌كێ و باره‌گای شێخ باپیره، رووداوه‌كان له‌نێو زایه‌ڵه‌ی حوو حه‌ی ده‌روێشانه‌وه رووده‌ده‌ن، سه‌ره‌تا رۆمانه‌كه له كه‌شێكی ئارام دا ده‌ست پێ ده‌كات، سه‌ره‌تای گێڕانه‌وه دیوانی شێخ و ته‌كییه جمه‌ی دێت و مه‌مله‌كه‌ته‌كه‌ی شێخ باپیر ئاوه‌دانه، پیرۆزه، ژیانی تێدایه، به‌ڵام كۆتاییه‌كه‌ی كاول بوون و داته‌پینه، له‌كۆتاییدا یه‌ك یه‌ك ده‌ڕۆن و ته‌نیا گوڵ ئه‌ندام ده‌مێنێته‌وه، له دوای مردنی گوڵانیشه‌وه رۆمانه‌كه له كۆتاییدا ده‌چێته نێو باسی شۆڕشه‌وه، نووسه‌ر به‌ڕوونیش نه‌چووه‌ته نێو شۆڕشه‌وه و له‌سه‌ره‌تا شۆڕشدا كۆتایی به‌گێڕانه‌وه ده‌هێنێ. هه‌ر به‌گشتی خه‌سڵه‌تی گێڕانه‌وه و دنیای رۆمانه‌كه به‌و شێوه‌یه‌یه كه شته‌كان روون نین، ئه‌مه‌ش واده‌كات وه‌ك به‌رهه‌مێكی كراوه سه‌رنجی لێبدرێ و خوێندنه‌وه یان قسه‌ی جیاواز هه‌ڵده‌گرێ، ده‌كرێت زیاتر له‌ته‌فسیرێكی بۆ بكرێت، بۆنموونه ته‌كییه به‌جۆرێك ده‌شێ دیوان حوكمڕانی بێت، ده‌شێ بچوێنرێ به حزبێك، به سیسته‌می خێزان…\nله كۆتاییدا جارێكی تر ده‌ستی ئه‌و سه‌یده شاره‌زا و مه‌علانه به‌زمان و به ته‌كنیكی رۆمان ده‌گوشم، كه ده‌ستی شاره‌زای بۆ بابه‌تێكی گرنگ بردووه له كۆمه‌ڵگه‌ی كوردیدا، ئه‌ویش بابه‌تی ته‌كییه و دیوانی شێخایه‌تییه كه له زۆر شار و ناوچه‌ی كوردستاندا هه‌یه و هێشتاش مه‌سه‌له‌ی ته‌كییه و ته‌ریقه‌ت هه‌یه و نه‌ك هه‌ر هه‌یه چووه‌ته نێو سیاسه‌تیشه‌وه و زۆرێك له حزبه‌كان كاریگه‌ری ته‌ریقه‌ته‌كانیان له‌سه‌ره، ئه‌م رۆمانه‌ش باسی ته‌كییه‌ی شێخێكه كه ده‌شێ لوغز و ره‌مزی ته‌كییه‌ی حزبێك، ده‌وڵه‌تێك بێت. ده‌وڵه‌تێكی بچكۆلانه كه چۆن حوكمی تێدا ده‌كرێت؟ چۆن ژیانی تێدا رایی ده‌كرێت؟ كێ رۆڵی گرنگی هه‌یه؟ كێ سه‌رده‌كه‌وێت له كۆتاییدا؟ كێ ده‌بێ به‌جێنشین؟ ده‌روێشی فه‌قیریش گه‌لێكی بن ده‌سته‌ن هه‌ر ده‌بێ بڵێن سڵاو له شێخ و سڵاوات له فه‌خری عاله‌م.. ئیشی ئه‌وان حوو حه‌یه.


هەرێم و به‌غدا لەسەر چەند خاڵێك ڕێككەوتن\nنەتەوە | 19:37:25 2020-01-28 | (157) جار خوێندراوەتەوە\nخالید شوانی ئاشكرای ده‌كات، شاندی هەرێمی كوردستان لەگەڵ وەزارەتی دادی حكومەتی فیدڕاڵ گەیشتنە ڕێككەوتن لەسەر جێبەجێكردنی بڕیاری ئەنجوومەنی وەزیران بۆ هەڵوەشاندنەوەی بڕیارەكانی لیژنەی كاروباری باكوور، كە لەلایەن "ئەنجومی سەركردایەتی شۆڕش"ی هەڵوەشاوەی بەعسەوە دەركرابوون.\nلە كۆنفرانسێكی ڕۆژنامەوانی هاوبەش لەگەڵ فاروق ئەمین، وەزیری دادی عیراق لە دوای كۆبوونەوەی هەردوو شاندی هەرێم و حكومەتی فیدڕاڵ لە بەغدا خالید شوانی، وەزیری هەرێم بۆ كاروباری ناوچە كوردستانیەكانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێم ڕایگەیاند، "كۆبوونەوەكە پەیوەندی بە پرسی بڕیارەكانی لیژنەی هەڵوەشاوەی كاروباری باكوورەوە هەیە، بەپێی بڕیاری ژمارە 29ی ساڵی 2012، كە لەلایەن ئەنجوومەنی وەزیرانەوە دەركرابوون".\nئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه‌شكرد، "وەزیرەكانی پێشووی داد، ئاستەنگیان لەبەردەم جێبەجێكردنی بڕیاری 29دا دادەنا، بەڵام وەزیری ئێستا بە تەواوەتی ئاگاداری ئەو دۆسێیەیە و لەوانەیە كە بە چاوی خۆی نەهامەتییەكانی بینیوە و بگرە بەشێكیش بووە لێی و تێیدا ژیاوە".\nوتیشی: "وەزیری دادی عیراق، ژمارەیەك بڕیار و ڕێنمایی دەركردووە، بۆ دۆزینەوەی چارەسەری یاسایی بۆ ئەو كێشەیە و چۆنیەتی یەكلاكردنەوەی".


سەرەتا»هه‌واڵ»تایبەتمەندی Smart Stamina چیە ؟ وە لە بەرهەمە نوێیەکەی سۆنیدا چۆن کار دەکات ؟\nلەلایەن awder omer لە 02/03/2017 0 Comments\nسۆنی لە کۆنگرەی جیهانی مۆبایلەکاندا لە شاری بەرشەلۆنە چەند مۆبایلێکی نوێی ئاشکرا کە لەنێوانی ئەواندا ئێکسپێرا ئێکس زێت بە کوالێتی شاشەی 4K HDR بەرجەستە بوو .\nوە لەگەڵ هەبوونی دیزان و رووکارێکی بەهیز و جواندا زۆرێک لە بەکارهێنەران بە نسبەتی رێژەی پاتریەکەیەوە نیگەرانن چونکە XZ Premium لە پاتریەکی ٣٢٣٠ میلی ئەمپێری کاژێری تێدا بەردەستە .\nبە بەرواردکردن لەگەڵ بەرهەمی رابردوویدا ٢٠٠ میلی ئەمپێری کاتژمێری کەمی کردووە ،هەر بۆیە سۆنی بەلێنی داوە کە توانای «Smart Stamina» ئەتوانێت بەکارهێنەرێکی زۆر زیرەک و لێهاتووانە بۆ پاتری مۆبایلەکە بەرجەستە بکات .\nلە مۆبایلەکانی سۆنیدا ئەم تایبەتمەندیەی سۆنی بۆ سنووردار کردنی کارو چالاکیەکانی پاشبنەمای مۆبایلەکە لەو کاتەنەی کە مۆبایلەکە کار دەکات توانای بەرجەرستەکردنی پاتریەکە تاوەکو دوو رۆژ درێژە پێدەدات .\nوە بێجگە لە تایبەتمەندیەکانی Doze لەسیستەمی مارشاملۆ دا وە سیستەمی Power Saving سۆنی ئەم جۆرە تەکنەلۆژیایەی زیادکرد , ئەم تایبەتەمەندیە لە بنەرەتدا سێ تایبەتمەندی هەیە یەکەمیان بۆ رێکخستنی جێبەجێکردنەکان دووەمیان بۆ درێژتر کردنەوەی تەمەنی پاتری مۆبایلەکەیە سێیەمیان مۆبایلە هۆشمەنەدەکە ئەگۆرێت بۆ مۆبایلێکی ئاسایی تر بە مەبەستی پاراستنی پاتری مۆبایلەکە .\nوە یەکێکی تر لە تایبەتەمەندیەکانی بەکارهێنەر ئاگادار ئەکاتەوە کە ڕەنگە ئەو بارگاویەی کە تێیدایە بەشی نەکات بۆ تەواوی رۆژەکە بۆیە ڕەنگە پێویستی بە چالاککردنی سمارت ساتامانیە بێت تاوەکو لە بەشی تەواوی ئەو رۆژەی بکات , لەرێگای ئەو تایبەتمەندیە نوێیەی سۆنیەوە مۆبایلەکەت بۆ ماوەی چەندین رۆژ ئەتوانێ بەرگەی بێ بارگاوی کردن بگرێت و بەکاری بهێنێت .\nبابەتەكانی پێشووترپەخشی ڤیدیۆکانی مۆبایلەکەت بکە بۆ فەیسبوک بە شێوازێکی ڕاستەوخۆ\nبابەتی دواتر چۆنیەتی گواستنەوەی ناوەکانی سیم بۆ نێو contact لە ios\nبڕوشۆر بۆ ریكلام\nده‌توانن ئه‌م بروشۆره به كار بێنن بۆ كاری ریكلام كه به فایلی psd ئاماده كراوه…


چ بکرێ؟! (بەشی پێنجەم و کۆتایی)\nسمایل شەرەفی 4 / 12 / 2018\nهێزی لەبڕاننەهاتووی بزووتنەوەی بێ‌پشتیوانی کورد لە ڕۆژ‌هەڵاتی کوردستان، خەڵکەکەیەتی. رۆڵی کۆمەڵانی خەڵکی کوردستان لە پشتیوانیکردنی بزووتنەوەی مافخوازانەی خۆیان کە حیزب و لایەنە سیاسییەکان رێبەرایەتیی دەکەن، هێندە بەرز و بەرچاوە کە شەهید دوکتور قاسملووی رێبەر وەک یەکێک لە سێ هۆکاری سەرکەوتنی دوارۆژ باس لێوە دەکات. دوکتور قاسملوو کە باس لە خەباتی حیزبی دێموکراتی کوردستان و ئایەندەی بزووتنەوەی نەتەوایەتیی دەکات، هاوکات لە گەڵ ئاماژەدان بە رۆڵی بەرچاوی هێزی پێشمەرگەی کوردستان و خوێندنەوە وهەڵوێستی درووست، پێی وایە “مادام ئەم بزووتنەوە پشتیوانیی هەراوی خەڵکی کوردستانی لەگەڵە، سەرکەوتنی مسۆگەرە”. بۆیە لە ئێستای دۆخی خەباتی سیاسیی لە رۆژهەڵاتی کوردستان‌دا، ڕۆڵی خەڵک لە رەفتاری رۆژانەیان بەرانبەر بە سیاسەتەکانی دەسەڵاتی زاڵ بەسەر کوردستانەوە بگرە تا پشتیوانییان لە هێزە سیاسییەکان جێی بایەخ و هەڵوێستە لەسەر کردنە.\nئەگەر ٢٠ ساڵ پێش ئێستا خەڵک لە سۆنگە داکۆکیکردن لە مافەکانیان زیاتر چاویان لە هێزی پێشمەرگەی کوردستان و حیزبە سیاسییەکان بوو، ئێستا و لە ماوەی ئەم دە بۆ پازدە ساڵەی ڕابردوودا بە تەواوەتی دۆخەکە گۆڕانێکی جەوهەری بەخۆوە بینیوە. خەڵک ئێستا ڕاستەوخۆ مەیدانداری دەکات و رۆژانە داکۆکی لە ماف و ئازادییەکانی خۆی دەکات و لە رێکخستنێ جەماوەریی بەربەرین‌دا دژ بە کردەوە و سیاسەت و پیلانەکانی دوژمن، رەفتار دەکات. لەم پێوەندییەدا کۆمەڵگای مەدەنی و گوتار و روانینی ئەمڕۆژیانەی بەشێک لە حیزبە سیاسییەکانی کورستان، رۆڵی سەرەکییان هەبووە و هەیە.\nبەرزبوونەوەی رۆژ لە گەڵ رۆژ زیاتری ئاستی هوشیاریی نەتەوەیی لە رۆژهەڵاتی کوردستان کە خاوەنی پاشخانێکی دەوڵەمەندی سیاسی – نەتەوەیی وەک کۆماری کوردستان و حیزبی دێموکرات و مێژوویەک پڕ لە سەورەییە، توانیویەتی جۆرێک لە هەمگەرایی کۆمەڵایەتی چێ بکات کە پێویستە لە ڕوانگەی نەتەوەسازییەوە هەوڵی تەقوییەتکردنی بدرێ. پشتیوانیکردن لە کۆمەڵگەی مەدەنی و رێزگرتن لە چالاکانی نێوخۆی وڵات و پشت‌بەستن بە هێزی کۆمەڵانی خەڵک و هەروەها ڕەنگدانەوەیان لە روانین و سیاسەتی حیزبە سیاسییەکان‌دا دەتوانێ رێگایەک بێ بۆ ئەم بەهێزکردنە. بەڵام دیسانیش ئەوەی دەتوانێ مانا بە هێزی جەماوەر ببەخشێ و خەڵک بتوانێ ڕۆڵی خۆی لە بازنەی پرسە گەورەکەدا بگێڕێ، هەمدیسان یەکڕیزی و پێکەوەبوونە.\nبە سەرنجدان بەو جووڵە جەماوەرییانەی کە لە ماوەی لانیکەم دە ساڵی ڕابردوودا لە رۆژهەڵاتی کوردستان بە بۆنەوەی جۆراوجۆرەوە روویانداوە، لە گەڵ ئەوەیکە گۆڕانێکی هەستپێکراوی دیار لە رەفتاری خەڵک بە نیبسەت مەیل بە یەکگرتوویی و پێکەوە بوون خۆی نیشان داوە، بەڵام دیسانیش کۆمەڵێک کەمایەسیی دەبیندرێ کە پێت وایە ئەم یەکگرتوویی و یەکڕیزییە وەک ئەمرێکی پێویست و ژیاری بۆ خەڵک نەبۆتە باوەڕ. بۆیە لەم پێوەندییەدا کۆمەڵگەی مەدەنی ئەرکدارە بەوەیکە زیاتر لە هەمیشە خۆی بە ڕۆچوونە نێو تۆییەکانی کۆمەڵگەوە خەریک بکات و کار لە سەر ئەم زەروورەتە بکات. بۆ بەرجەستەکردنەوەی ئەم زەروورەتە، تێکۆشەران و چالاکانی نێوخۆی وڵات لە هەموو بوار و بەستێنەکان‌دا بێ ئەوەی بتوانن لەنێوخۆیان‌دا واز لە هێندێک وردە ناکۆکی و دڕدونگی بهێنن، ناتوانن ببنە ئولگوویەکی گونجاو کە سەرنجی کۆمەڵگە بۆ ڕەعایەتکردنی زەروورەتی یەکگرتوویی و، لە قۆناغی دواتردا باوەڕمەندبوون بەم زەروورەتە رابکێشن.\n“یەکگرتوویی”، پێش ئەوەی کردەیەکی سیاسی بێت، بابەتێکی کۆمەڵایەتییە کە ڕیشەی لە رەفتار، باوەڕ و بەها کلتوورییەکانی میللەتێک‌دا هەیە. ئێمەی کورد کە زیاتر لە هەموو کەس خۆمان هەست بە دەردی نالێکبوون و نایەکگرتووی و نەحەوانەوە لە گەڵ یەکتر دەکەین، هەر ئەوەیکە ناتوانین ئەم کەماسییە بەم زووانە چارەسەر بکەین، نیشانەی ئەوەیە کە کارێکی ئاسان نیە. گۆڕینی بەها کۆمەڵایەتییەکان و کارکردن لە سەر بۆڵدکردنەوەی بەرژەوەندییە نیشتمانی و نەتەوەییەکانمان کە ئەرکی هەموو لایەکمانە، دەتوانێ لە گەیشتن بەم زەروورەتە کۆمەڵایەتی و سیاسییە نزیکمان بکاتەوە. ئەوەی لەم پێوەندییەدا گرینگە ئەوەیە کە وەک ئەرزشێکی ئەمڕۆیی ژیانی هەموو تاکێکمان سەیری ئەم زەروورەتە بکەین و لە هەموو بەشتێنێک‌دا؛ بنەماڵە، قوتابخانە، ناوەند و ئەنجوومەن، رێکخراو و حیزب و بە گشتی کۆمەڵگە، کاری بۆ بکەین.


نماییشی فیلمەکانی ئاڵای بێ وڵات و ژیان لەسەر سنوور لە فێستیڤاڵی فیلمی فۆکۆئۆکا » DidiMn\nنماییشی فیلمەکانی ئاڵای بێ وڵات و ژیان لەسەر سنوور لە فێستیڤاڵی فیلمی فۆکۆئۆکا\nفیلمی ئاڵای بێ وڵات لە دەرهێنانی بەهمەن قوبادی و بە ئامادەبوونی ئەم سینەماکارە کوردە، لە نوێترین بەشداریی نێودەوڵەتیی خۆیدا، ڕۆژی ١٦\_٩\_٢٠١٦ لە بەشی سەرەکیی بیستوشەشەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی فۆکۆئۆکا بە سەرنج لەسەر ئاسیا لە هۆڵی ژمارە 13ـی سینەمای یونایتێد لە شاری فۆکۆئۆکا لە وڵاتی ژاپۆن نماییش کرا و هەر لە دوای ئەم فیلمە کوردییە، بەڵگەفیلمی ژیان لەسەر سنوور لە دەرهێنانی هەشت منداڵی شارەکانی کۆبانێ و شەنگال لە بەشی نماییشی تایبەتی پانۆڕامای ئەم فێستیڤاڵە چووە سەر پەردەی سینەما.\nئەم دوو فیلمە کوردییە لە دووەمین نماییشی خۆیاندا لە فێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی فۆکۆئۆکا، کاتژمێر ڕۆژی ١٩\_٦\_٢٠١٦ لە هۆڵی ژمارە 13ـی سینەمای یونایتێد و لە دوایین نماییشی خۆیاندا ڕۆژی ٢٣\_٩\_٢٠١٦ لە هۆڵی ژمارە 5ـی سینەمای یونایتێد لە شاری فۆکۆئۆکا لە وڵاتی ژاپۆن دەچنە سەر پەردەی سینەماکان.\nخەڵاتی بینەرانی فۆکۆئۆکا کە خەڵاتی سەرەکیی فێستیڤاڵەکەیە، لە لایەن بینەران و بە مەبەستی بردنەسەرێی ئاستی فەرهەنگیی سینەمای ئاسیا بە دەرهێنەرێکی بەهرەمەند دەبەخشرێت.\nفێستیڤاڵی نێودەوڵەتیی فیلمی فۆکۆئۆکا کە بە یەکێک لە گرنگترین فێستیڤاڵەکانی فیلمی ئاسیا ناسراوە و لەسەر باشترین بەرهەمەکانی سینەمایی ئاسیا سەرنج دەکات، بە نماییشی نوێترین بەرهەمی بەرچاوی دەرهێنەرە ئاسیاییەکان لە چەندین بەشی سەرەکی، بەشی بەڵگەفیلمەکان، بەشی فیلمە ڤییەتنامییەکان، بەشی فیلمە ژاپۆنییەکان و هەروەها بەشی نماییشی تایبەت لە ڕۆژانی ١٥-٢٥\_٩\_٢٠١٦ لە شاری فۆکۆئۆکا لە وڵاتی ژاپۆن بەڕێوە دەچێت.


داعش پێى كه‌وتووه، به‌ڵام تێك نه‌شكێندراوه - بەشی سێيه‌م و کۆتایی\nله بيابان و چۆڵ و به‌ڕياى نێوان عێراق و سووريادا، زێتر هێزه‌كانى كورد بوون كه دوا پۆرگ و نواى ده‌وڵه‌تى ئيسلامييان كۆنترۆڵ كرد. لێ له ده‌مێكدا كه تيرۆريستان سه‌رى خۆيان كز كردووه، زۆرێكيان خۆيان شاردۆته وه و پلان بۆ قۆناغێكى كوشنده داده‌ڕێژن.\nويلايه‌ته‌كانى سه‌رانسه‌رى جيهان\nله وڵاتانى ديكه، كه داعش دان به گرووپه تيرۆريسته وابه‌سته و هاوشێوه‌كانى خۆيدا بنێ، به "ويلايه‌ت"ى ئه‌م وڵات و ئه‌و وڵات ناويان ده‌هێنێ. ئه‌وه دابه‌شبه‌ندييه‌كى كارگێڕيى خه‌لافه‌ته، نموونه‌يه‌كه كه ده‌كرێ سه‌ربارى سروشتى جياوازى بزووتنه‌وه‌كان، ته‌رزيكى به‌جياهه‌ڵكه‌وتوویش بێ:\nله ليبيا، كه له‌گوينه پرۆژه‌يه‌كى هه‌ره گرنگى داعش بێ له ده‌ره‌وه‌ى ناوچه بنه‌ڕه‌ت و سه‌ره‌كييه‌كه‌ى خۆيدا، له‌وانه‌يه ئه‌و گرووپه كۆنترۆڵى به‌سه‌ر شارى سێرتدا نه‌مابێ، به‌ڵام شتێكى كه‌م له‌باره‌ى ژماره‌ى شانه نوستووه‌كانى داعش ده‌زانرێ كه له شاره‌كانى ديكه‌ى ده‌م كه‌نارى ده‌ريا و له باشوورى وڵاته‌كه‌دا هه‌ن و حكوومه‌ت نفووزێكى كه‌مى تێدا هه‌یه.\nله سينا، له نۆڤه‌مبه‌رى 2014دا ئه‌و گرووپه تيرۆريسته كه به ناوى "ئه‌نسارى به‌يت ئه‌لمقده‌س" له‌وێ هه‌يه، بووه هاوپه‌يمانى داعش. له‌وانه‌يه هێزه‌كانى ميسر نه‌يانتوانيبێ به‌رگريى ئه‌و گرووپه تێك بشكێنن، به‌ڵام توانيويانه ڕادده‌يه‌كى بۆ دابنێن. ئه‌مه‌یش ياريده‌ى قاهيره‌ى داوه كه هاوپه‌يمانێتيى پێشووى نێوان حه‌ماس له غه‌ززه و گرووپى داعش له سينا، ببێ به دوژمندارييه‌كى ئاشكرا و، به‌رژه‌وه‌نده پێكناكۆكه‌كانى ئه‌و دوو لايه‌نه ئه‌و دوژمندارييه تيرتر بكه‌ن. هه‌نووكه حه‌ماس هاریى حكوومه‌تى ميسر ده‌كا، نه‌بادا تونێله‌كانى قاچاخچێتى پێشيان پێ بگيرێ. له كاتێكدا، داعش توانيويه نزيكه‌ى 2000 لايه‌نگرێكى خۆى بۆ شه‌ڕى ده‌وڵه‌تى ميسر خڕ بكاته‌وه، گۆته‌گۆتى وه‌هاش بڵاو بێته‌وه كه ئيسڕائيل جيهادييه‌كان [مه‌به‌ست داعشه] وه‌كوو ئامرازێك دژى حه‌ماس به‌كار ده‌هێنێ.\nله ئه‌فغانستاندا، لقى داعش له ئوستانى خوراسان، ڕۆڵێكى ڕه‌چاونه‌كراوى سياسى ده‌گێڕێ و به شێوه‌يه‌كى سه‌ره‌كى له ئوستانى نانگارهار له ڕۆژهه‌ڵاتى ئه‌و وڵاته‌دا هه‌ڵده‌سووڕێ، نه‌ك هه‌ر شه‌ڕى هێزه‌كانى ئه‌مريكا و سوپاى ئه‌فغانى ده‌كا، به‌ڵكه بێوچان و بێڕه‌حمانه‌یش شه‌ڕى تاليبان ده‌كا و ده‌يه‌وێ ئه‌و ڕكابه‌ر و خه‌نيمه‌ى خۆى پاكتاو بكا و بسڕێته‌وه. چه‌نده تاليبان به لاى دانوستاندن و گفتوگۆوه دابشكێنێته‌وه، ئه‌وا داعش هه‌نده بالكێش ده‌بێ، به‌تايبه‌تى له‌ناو ئه‌و ئه‌ندامانه‌ى تاليباندا كه هه‌موو جۆره دانوستاندن و گفتوگۆيه‌ك له‌گه‌ڵ ئه‌ملاو ئه‌ولادا ڕه‌ت ده‌كه‌نه‌وه.\nهه‌رچه‌ند جيهان به‌رى خۆى نه‌داوه‌تێ و به‌هه‌ندى وه‌رنه‌گرتووه، لێ له هه‌مووى خه‌ته‌رتر، ڕه‌وشى باكوورى ڕۆژهه‌ڵاتى نێجيريا و وڵاتانى هاوسێ و ده‌وروبه‌رى نێجيريايه. گرووپى تيرۆريستیى بۆكۆحه‌رام له‌ژێر فه‌رمانده‌يیى ئه‌بوبه‌كرى شه‌كاوى، توانيويه‌تی به شێوه‌يه‌كى سه‌ركه‌وتووانه، به هاريكاریى نێوده‌وڵه‌تيى ئه‌ملاو ئه‌ولا بجه‌نگێ. ته‌نانه‌ت داعش ڕه‌خنه‌ى له بۆكۆحه‌رام گرتووه كه بێ جياوازى قه‌سابخانه‌ى بۆ خه‌ڵكى مه‌ده‌نى له 2016دا ناوه‌ته‌وه و له‌م سه‌رينه‌یشه‌وه ئه‌ندامێتيى بۆكۆحه‌رامى له‌ناو داعشدا هه‌ڵوه‌شانده‌وه. لێ له‌و ده‌مه‌وه و له هه‌مان ساڵدا داعش ده‌ستى به‌سه‌رى باڵێكى بۆكۆحه‌رام به سه‌ركردايه‌تيى ئه‌بومه‌صعه‌بى بارناوى [ئه‌مه نازناوه- له‌قه‌بى ئه‌بو مه‌صعه‌به] داهێناوه كه ڕابه‌رايه‌تیى ويلايه‌تى ئه‌فريقاى ڕۆژاوا ده‌كا. ئه‌م گرووپه توانيويه به شێوه‌يه‌كى به‌رچاو ئه‌و هه‌رێم و ناوچه‌يه‌ى كه له‌ژێر كۆنترۆڵى خۆیدايه، به‌رفره بكا و وه‌كوو ده‌وڵه‌تێك به‌ڕێوه‌ى ببا- به‌بێ ئه‌وه‌ى ناوى ده‌وڵه‌تێكى لێ بنێ. به‌روبازاڕ و ڕێگه‌وبانه‌كانى بازرگانى بپارێزێ و باج و خه‌رجيیان لێ بستێنێ و ته‌نانه‌ت بنكه و باره‌گاى گه‌وره‌ى سه‌ربازيیش بخاته به‌ر په‌لامارى خۆيه‌وه و حكوومه‌ت له ئابوجا شتێكى ئه‌وتۆى له به‌رانبه‌ر ئه‌و گرووپه‌دا پێ نه‌كرێ كه زۆر له بۆكۆحه‌رام به‌ده‌هۆتره.\nهيچ كام له‌و وڵاتانه ژيانێكى به‌شكۆ و به‌كه‌رامه‌تيان تێدا دابين نه‌كراوه كه هه‌مووان وه‌كيه‌ك سوود له مافه بنه‌ڕه‌تييه‌كان وه‌ربگرن. ئه‌وه باشترين ڕێگه‌چاره‌يه بۆ له‌ناوبردنى هۆيه‌كانى زۆربوون و به‌هێزبوونى گرووپگه‌لێكى وه‌كوو داعش. لێ به لانى كه‌مه‌وه له‌و جێگه‌يانه‌ى كه حكوومه‌تێكى سانتراڵيست هه‌يه وه‌كوو ئه‌وه‌ى ميسر، ده‌كرێ و ده‌شێ پێش به بڵاوبوونه‌وه‌ى زێترى داعش بگيرێ كه وه‌كوو مشه‌خۆرێك له‌سه‌ر نه‌بوونى كۆنترۆڵ، داڕمان و پاشه‌كشه و كزى و لاوازيى ده‌وڵه‌ت ده‌ژيێ و ده‌ڵه‌وه‌ڕێ. له ڕاستيدا و وه‌كوو ده‌زانرێ، جيهادييه‌كان هه‌وه‌ڵ جار به شێوه‌يه‌كى نهێنى له‌ناو لايه‌نه ياخيبووه‌كانى سووريادا هه‌ڵده‌سووڕان و پاشان له كۆتايیى 2012ه‌وه به‌ئاشكرا كه‌وتنه خۆ، له كاتێكدا كه ڕۆژاوا بايه‌خ و سه‌رنجێكى ئه‌وتۆى نه‌ده‌دايێ و هێشتا داعش نه‌ببووه هه‌ڕه‌شه بۆ ڕۆژاوا.\nداعش شكستى نه‌هێناوه\nئه‌و ڕوانگه‌يه‌ى كه پێی وايه داعش به‌ته‌واوى شكستى هێناوه و له‌به‌ين چووه، ڕوانگه‌يه‌كى ته‌سك و كورتبينانه‌يه هه‌ر له‌به‌ر ئه‌وه‌ى كه خه‌لافه‌ت نه‌ماوه. ئه‌م ڕوانگه‌يه، ڕوانگه‌يه‌كى خه‌ته‌ره: مه‌به‌ست ئه‌و بڕوايه‌يه كه پێى وايه مادام ڕواڵه‌ته به‌رجه‌سته و دياره‌كه‌ى داعش، واته خه‌لافه‌ت، له ئارادا نه‌ماوه، ئيدى داعش تێك شكاوه و به‌ته‌واوى هه‌ره‌سى هێناوه. لێ هه‌قه، ئه‌وه له‌به‌ر چاو بێ كه ده‌يان هه‌زار جيهادى له باغوز و گونده‌كاندا پێش ماوه‌يه‌كى كه‌م گيران و خۆيان له‌ناو كه‌مپ و زيندانه‌كانى ژێر كۆنترۆڵى به‌ڕێوه‌به‌رايه‌تييه‌كى كورديدا بينيوه‌ته‌وه. به‌ڕێوه‌به‌رايه‌تييه‌ك كه به هۆى ئه‌م ئه‌ركه‌وه بارى قوڕس بووه. ده‌وروبه‌رى 70000 ئافره‌ت و منداڵ و پير و په‌ككه‌وته‌یش، ته‌نيا له كه‌مپى په‌نابه‌رانى ئه‌لهۆل كۆ كراونه‌ته‌وه، كه‌چى شه‌ڕكه‌ره‌كانى داعش له‌و زيندان و بنكه سه‌ربازييانه‌دا حه‌پس كراون كه له سه‌رانسه‌رى ناوچه‌كه‌دان.\nفه‌رمانده‌ى هه‌رێمايه‌تيى ئه‌مريكا له ناوچه‌ى ڕۆژهه‌ڵاتى ناوه‌ڕاستدا، جه‌نه‌راڵ جۆزيف ڤاتيل كه پياوێكه زۆر له سه‌رۆكه‌كه‌ى خۆى ڕه‌شبينتره، جه‌خت له‌سه‌ر هه‌ڕه‌شه‌ى به‌رده‌وامى داعش تا ئێسته ده‌كاته‌وه: "ئه‌وه‌ى ئێمه له‌به‌رچاومانه و ده‌يبينين، بريتى نييه له خۆڕاده‌ستكردنى داعش وه‌كوو ڕێكخراوێك"، ڤۆتيل له به‌رده‌م كۆميته‌ى هێزه چه‌كداره‌كانى ئه‌نجومه‌نى نوێنه‌راندا وای گۆ، "به‌ڵكه ئه‌وه بڕيارێكى حيساب بۆ كراوى داعشه بۆ پاراستنى ئه‌من و ئه‌مانه‌تى خاووخێزانه‌كانيان و بۆ پاراستنى هێز و تواناكانيان و ده‌رفه‌توه‌رگرتن له كه‌مپه‌كانى ئاواران و خۆشاردنه‌وه له ناوچه دووره‌ده‌ست و چه‌په‌كه‌كان و چاوه‌ڕوانیكردنى كاتێكى له‌بار و گونجاو بۆ دووباره سه‌رهه‌ڵدانه‌وه و به‌دياركه‌وتنه‌وه." هه‌ر دوو وشه‌ى "بقاء وتمدد"ى عه‌ره‌بى به ماناى مانه‌وه و بڵاوبوونه‌وه دێ، چه‌ند ساڵيكه بوونه‌ته دروشم و هاوارى ڕێكخراوى داعش- و ئێستاكه وه‌كوو چۆن له كاتى سه‌ركه‌وتنه‌كاندا ئه‌م دروشمه جێبه‌جێ ده‌كرا، ئا ئه‌وهایش له كاتى ژێركه‌وتنيشدا جێبه‌جێ ده‌كرێ و ڕێبه‌دێيى ده‌كرێ. لايه‌نگر و پشتيوانانى داعش هه‌ر زوو و به‌په‌له وشه‌ى "البقاء"يان قۆسته‌وه و به‌كار هێنا، به‌ر له‌وه‌ى پاشه‌كشه بكه‌ن. دوو بازنه و سێ خاڵ له زمانى عه‌ره‌بيدا ئه‌م هه‌ڕه‌شه ديماهييه پوخت ده‌كه‌نه‌وه و ده‌رده‌بڕن: گه‌ڕانه‌وه وه‌كوو تۆڕێكى تيرۆريستیى ژێرزه‌مينى و وه‌كوو سه‌رچاوه‌يه‌كى بێكۆتايیى ترس و تۆقاندن.\nعێراقييه‌كان، به‌تايبه‌تى ئه‌وانه‌يان كه خه‌ڵكى مووسڵ، تكريت و به‌غدان، ماوه‌ى 15 ساڵێكه له‌گه‌ڵ ئه‌م جۆره ترس و تۆقينه‌دا ڕاهاتوون. ئه‌وان بێديفاعن و له تيرۆرى ڕه‌مه‌كى و كوشتوبڕى به‌ئه‌نقه‌ست و له‌خۆوه ناپارێزرێن، چونكه پۆليس خۆيان هه‌ڕه‌شه‌يان لێ ده‌كرێ يان وه‌ده‌رنراون. ده‌مێنێته‌وه با بزانين ئه‌نجامه‌كانى تێكشكانى داعش له باغوز چ ده‌بن: بوونى ڕاسته‌قينه و به‌كرده‌وه‌ى خه‌لافه‌ت ئێستاكه له لايه‌ن زۆر له‌وانه‌ى له كه‌مپه‌كانى ڕاگيران و گڵدانه‌وه‌دا ده‌ژين، ڕۆمانتيكييانه سه‌ير ده‌كرێ. ئێستاكه نوقڵانه‌ى ئه‌وتۆ لێ ده‌درێ و پێشبينیى خه‌ياڵاویى ئه‌وتۆ ده‌كرێ كه گوايا بيرۆكه‌ى ئه‌م جاره‌ى خه‌لافه‌ت ته‌نيا تاقيكردنه‌وه و جه‌ڕباندنێك بووه، به‌ر له‌وه‌ى خه‌لافه‌ت به ده‌سه‌ڵاتێكى گه‌وره‌تره‌وه بگه‌ڕێته‌وه و بۆ هه‌ميشه بمێنێته‌وه.\nلۆژيكى ناسنامه [شوناس]\nمێژوو ژماره‌يه‌ك تێكشكانى ماڵوێرانانه‌ى سه‌ربازيى به‌خۆوه ديوه كه له ديماهيدا بۆ سه‌دان ساڵ بوونه‌ته ئه‌فسانه‌گه‌لێكى به‌هێز و به‌جۆش و خرۆش: مه‌سعه‌ده بۆ جووه‌كانى فه‌ڵه‌ستين، كه‌ربه‌لا بۆ شيعه‌كان، ئه‌لامۆ بۆ ته‌كسانه‌كان. لۆژيكى ناسنامه [شوناس]، مه‌رج نييه ڕێبه‌دێى نموونه‌يه‌كى عه‌قڵانيى سه‌ركه‌وتن و ژێركه‌وتنه سه‌ربازييه‌كان بكا. له ڕۆژى سه‌ركه‌وتن له باغوزدا، ته‌نيا چه‌ند كاتژمێرێكى كه‌م پێش ئه‌وه‌ى مه‌زاج و گێولى شه‌ڕڤانه‌كانى هێزه‌كانى سوورياى ديموكرات و شوفێر و وه‌رگێڕه كورده‌كان تێك بچێ، له دواى نيوه‌ڕۆى 23ى ئادار، مه‌ڵبه‌ندى بێسه‌روبه‌رى ميديايیى "هاوڕێ ڕۆسته‌م" له كه‌نار گوندى باغوز بگره چۆڵوهۆل و كه‌سى تێدا نه‌ما، كاتێ كه شوفێرێكى وێستگه‌ى NBCى ئه‌مريكى چووه كۆگه‌يه‌كى ژێرزه‌وى و له‌پڕ ئه‌و كۆگه‌يه ته‌قيیه‌وه و شوفێرى تاين كوژرا و ته‌نانه‌ت بانى سه‌ره‌وه‌ى ئه‌و ژووره‌یش ڕما و ئه‌و مينيپاسه‌ى كه له ده‌ره‌وه‌ى ڕاگيرا بوو، بێكه‌ڵك و پارچه‌پارچه‌كرد.\nچه‌ند هه‌فته پێش ئه‌و هێرشه كوشنده‌يه، چه‌ند سندووقه په‌تاته و ته‌ماته و نان له‌و كۆگه‌يه‌ى ژێرزه‌وى هه‌ڵگيرابوون و كاربه‌ده‌سته فه‌رمييه‌كان و ئه‌ندامانى تيمى ته‌له‌فزيۆنى، به‌رده‌وام ده‌چوونه ناوى، شتێكيان بۆ خواردن لێ دێنا. كه‌س باوه‌ڕى نه‌ده‌كرد ڕێككه‌وتێكى وه‌سا بقه‌ومێ يان شك له بێباكى و كه‌مته‌رخه‌میى شه‌ڕڤانان بكا. ئاخر هه‌ميشه جه‌ختيان ده‌كرده‌وه كه خۆيان چاودێریى ئه‌و ژووره ده‌كه‌ن و له ده‌سپێكى ئاداره‌وه ژوورێكى چۆڵ بووه: هيچ شتێكى تێدا نه‌بووه؛ نه وايه‌ر، نه كانتۆر و كه‌لوپه‌لێكى ديكه‌ى شتتێداهه‌ڵكردن، نه په‌نجه‌ره و ته‌نيا ديوارى ڕووت بوون و هيچ ته‌ڵه و داوێكى تێدا نه‌بووه و ته‌نيا عه‌ردێكى ڕووت و قووت بووه.\nشوفێر و وه‌رگێڕه‌كان گوتيان: نابێ ئێمه ئه‌مشه‌و لێره بمێنينه‌وه. هه‌مووان باوه‌ڕيان وا بوو كه شانه نووستووه‌كانى داعش بڵاو بوونه‌ته‌وه و زه‌برى خۆيان ده‌وه‌شێنن. له ئێواره‌ى ڕۆژى سه‌ركه‌وتندا، ته‌نيا دوو تيمى CNN و دێر شپيگل له گوندى سۆسه مابوونه‌وه كه به‌ته‌نيشت گوندى باغوزه‌وه‌يه، چونكه له سێ بنكه‌ى سه‌ربازيى شه‌ڕڤانه كورده‌كان، ته‌نيا دوو ئافره‌ت و چه‌ند پياوێكيان لێ مابووه‌وه. ماشێنلێخوڕينيش به شه‌وان، كارێكى خۆكوژييه. له‌وما ڕۆژنامه‌نووسه‌كان بڕياريان دا هه‌ر چۆن بێ له‌گه‌ڵ گه‌ردى به‌يانيدا ئه‌وێ به‌جێ بهێڵن و ته‌نانه‌ت "ئاڵان"ى شوفێر به پێڵاوه‌وه نووستبوو.\nبه‌يانى ڕۆژى پاشتر، شوفێره‌كان به دۆڵه‌كه‌دا و قه‌ره‌به‌قه‌ره‌ى ڕووبار و به‌ناو گونده به‌مينچێنراوه‌كاندا لێيان ده‌خوڕى و پاشان به‌ناو بياباندا به‌ره‌و كۆمه‌ڵگه‌ى كاربگێريى چاڵه‌نه‌وتى عومه‌ر كه بنكه‌يه‌كى پارێزراو و گه‌وره‌ى هێزه‌كانى سوورياى ديموكراتى لێ بوو، كه‌وتنه ڕێ. "بوسه‌يره"مان، كه شارۆچكه‌يه‌كه و ڕاسته‌وخۆ له پاش ئه‌و چاڵه‌نه‌وته‌يه، ئاڵان له‌ناكاو خێرا له سه‌رووى 100 كيلۆمه‌تر له كاتژمێرێكدا ماشێنه‌كه‌ى لێ ده‌خوڕى و له جاده‌كاندا به‌و په‌ڕى هه‌ڵه‌شه‌يیيه‌وه ده‌يهاژوا و به‌پێش ماشێنه‌كانى ديكه ده‌كه‌وت:\nبۆچى؟ ئه‌م ناوچه‌يه، ناوچه‌ى داعشه، پڕه له شانه‌ى نوستوو و، توندڕۆى زۆر خه‌ته‌رى لێيه.\n« داعش پێى كه‌وتووه، به‌ڵام تێك نه‌شكێندراوه - بەشی دووەم مەکینەی تۆقاندن کەوتووەتە ئیش »


ستاندەر پرۆژەیەکی ترسناکی تورکیا بۆ عێراق بەرامبەر ھەرێم ئاشکرا دەکات – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on ئه‌یلول 7, 2017 114 جار بینراوە\nبڕیارە لەچەند رۆژی کەمی داھاتوو سەرۆک وەزیرانی عێراق سەردانی ئەنقەرە بکات و تاوتوێ ی پرۆژەیەکی نوێ ی تورکیا بۆ ھەماھەنگی دوو لایەنە بکەن.\nئەندامێکی کوردی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق لەمبارەیەوە بە ستاندەری ڕاگەیاند بریارە لەسەر داوای ئەردۆغان عەبادی سەردانی ئەنقەرە بکات، ئەویش دوای ئەوەی تورکیا رازی بوە سەربازگەکەی لە بەعشیقە تەسلیمی سوپای عێراق بکاتەوە”\nئەو سەرچاوەیە کە نەیویست ناوی بڵاوبکرێتەوە ھەروەھا گوتی ” بەگوێرەی گەڵاڵەیەک ئەگەری زۆرە تورکیا بۆری نەوتی ھەرێم ڕابگرێت یاخود داھاتەکەی بگەڕێنێتەوە بەغدا و ھەروەھا عێراقیش بەڵێنی زیاتری ھاوکاری سەربازی بە تورکیا دەدات”\nتاکو ئێستا ڕوون نیە ھەڵوێستی عەبادی لەبارەی ئەو پرۆژە نوێ یەی تورکیا چی دەبێت.\nجێ ی باسە ستاندەر ھەوڵیدا لەسەرچاوەی تریشەوە زانیاریەکان پشتڕاست بکاتەوە بەڵام تاکو ئێستا ھیچ لایەک زانیاری تەواوی ئاشکرانەکرد.\nبڵاوکراوەی پێشووستاندەر وردەکاری کۆبونەوەی ئەمرۆی سەرکردایەتی یەکێتی ئاشکرادەکات\nبڵاوکراوەی نوێترئیمڕۆش نەبێ بەیانی ، دڵنیابە هەر دەبانی


رۆژنامەیەك: بەشێك لە وەزیر و پەرلەمانتارەكانی گۆڕان ڤێلا و شوقەى گرانبەها دەكڕن – تۆڕی میدیایی خەڵک\nرۆژنامەیەك: بەشێك لە وەزیر و پەرلەمانتارەكانی گۆڕان ڤێلا و شوقەى گرانبەها دەكڕن\n2018/07/04 - 11:14 AM\nبەرپرسەكانی گۆڕانیش هاوشێوەی بەرپرسانی یەكێتی و پارتی دوای وەرگرتنی پۆستی باڵا و خانەنشینبوونیان دەڵەمەند دەبن و دەبنە خاوەنی باخ و ڤێلا و شوقەی گرانبەها، بەشێوەیەك ژمارەیان زۆر كەمە ئەوانەی لە نێو گۆڕاندا پەرلەمانتار، وەزیر یان پۆستی باڵایان وەرگرتبێت و موڵكی گرانبەهایان نەكڕی بێت و خاوەنی چەندین ئۆتۆمبیل و پاسەوانی تایبەت نەبن.\nبزوتنەوەی گۆڕان لەسەرەتا وابڵاوكرایەوە كە بۆ ئەوە دروستكراوە بەرگری لە مافی خەڵك بكات و دژایەتی گەندەڵی بكات و حزبێكی نوێ و سەردەمیانە دەبێت، بەڵام هەر لەسەرەتای دروستبونیەوە جۆرێك لە پاشەكشەی پێوەدیار بوو، ئەوەیش وایكرد بە تێپەڕبوونی كات بەشێكی دروستكەر و بەرپرسانی بزوتنەوەكە چوونە دەرەوە.\nرۆژی 21 كانوونی دووەمی 2012 و تەنها سێ ساڵ دوای دەستبەركابوونی خولی سێهەمی پەرلەمان كە بزوتنەوەی گۆڕان 25 كورسی بەدەستهێنا، نەوشیروان مستەفا، رێكخەری كۆچكردوی بزوتنەوەی گۆڕان نامەیەكی بڵاوكردەوە و داوای لە چوار پەرلەمانتاری فراكسیۆنی گۆڕان كرد دەستلەكاربكێشنەوە، بەهۆی داواكاری ئەوان بۆ كڕینی شوقەكانی پەرلەمان و ئەوەیش توڕەی نەوشیروان مستەفای لێكەوتەوە و بۆی نوسیبون”ئەگەر دەستلەكارنەكێشنەوە، لە فراكسیۆنی گۆڕان دەردەكرێن”.\nلە دوای ئەوە رووداوەیش ناوەناوە چەند بەرپرسێكی گۆڕان، چونەتە نێو یەكێتی و پارتی یان لە وەرگرتنی پارە و موچەی قەبەدا هەمان رۆڵی سەركردەكانی یەكێتی و پارتییان هەبووە، بۆ نمونە لە ساڵی 2013، لە كۆی 25 پەرلەمانتاری گۆڕان، تەنها یەك پەرلەمانتاریان ئامادەنەبوو بڕی “49” ملیۆن دینار وەربگرێت.\nبەپێی دواین زانیارییەكان وەرگرتنی موچەی قەبە و ئیمتیازاتی زۆر ناكۆكی لە نێوان بەرپرسانی گۆڕاندا دروستكردووە، بەتایبەتی هەندێك لە كادیرانی گۆڕان بەهۆی پۆستەكانیانەوە زۆر دەوڵەمەند بوون و چەندین موڵكی گەورەیان لە سنوری سلێمانی و هەولێر كڕیووە.\nرۆژنامەی “ژیان” بڵاوی كردەوە، كە گروپێكی چاتی تایبەتی هەیە كە ئەندامانی خانەی راپەڕاندن‌و جڤاتی نیشتیمانی ئەندامن تێیدا، رۆژانە باس لە كێشەكانی ناو بزووتنەوەی گۆڕان دەكرێت‌و بەتایبەت بابەتی سەروەت‌و سامانی چەند بەرپرسێك. بەپێی وتوێژی ناو گروپە چاتەكە، لە قەیوان ستی سلێمانی پەرلەمانتارێكی پێشووی بزووتنەوەی گۆڕان لە پەرلەمانی كوردستان‌و وەزیرێكی بزووتنەوەكەو پەرلەمانتارێكی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق خانو و ڤێلایان كڕیوە كە نرخیان نزیكەی ملیۆنێك دۆلار دەبێت.\nلەلایەكی ترەوە لە شاری هەولێر پەرلەمانتارێكی بزووتنەوەكە لە پەرلەمانی كوردستان لە شاری هیوا ستی ڤێلایەكی كڕیوە كە زەویەكە چوار سەد مەترەو سێ لای شەقامە.\nهاوكات بەپێی هەندێك زانیاریی دیكە ژمارەیەك بەرپرسی بزوتنەوەی گۆڕان كە لە بەغدا كاربەدەست بوون لە چوار ساڵی رابردوودا دەستیان كردووە بە كڕینی باخ و ڤیلا لە سنووری ناوچەی شارباژێڕدا.\nلەوبارەیەوە كوێستان محەمەد، ئەندامی جڤاتی نیشتیمانی گۆڕان رەتیكردەوە، كە لە ناو گۆڕاندا هیچ بەرپرس و كەسێك دەوڵەمەند بوبێت”ئەوە نەیاران و دوژمنانی گۆڕان ئەو درۆیانە بڵاودەكەنەوە”.\nناوبراو بۆ (خەڵك) رەتیشیكردەوە، كە لە نێو گۆڕاندا كەس لەسەر دزی دەركرابێت، وتیشی”لە خولی ئێمەدا دوو پەرلەمانتار دەركران لەسەر داواكاری كڕینی شوقەكان بوو، وەزیرێكیش ئێستایش هەر وەزیرە دەرنەكراوە، بەڵكو خۆی وتویەتی گۆڕان نییە، ئیتر نازانم كەس دەرنەكراوە و كەسیش دەوڵەمەند نەبووە، بیرە نەوتی هەبێت و قەسر و قەمەرەی بەدواوە بێت”.\n(خەڵك) زانیویەتی كە وەزیر و پەرلەمانتارەكانی گۆڕان چەندین موڵكی گرانبەهایان لە نێو سلێمانیدا كڕیوە، بەتایبەتی لە “گاردن ستی” و “گوندی ئەڵمانی” و زۆربەی ئەوانەیش پێشتر رۆژنامەنووس یان مامۆستا بوون و داهاتێكی سنورداریان هەبووە پێشتر.\nنێچیرڤان بارزانی هۆكاری دواخستنی موچەی مامۆستایانی ئاشكراكرد\nهەشت پرۆژەی خزمەتگوزاری بۆ ئاوارەكانی هەولێر جێبەجێدەكرێن


کوردپرێس :: Kurdpress News Aganecy - هێرشی به‌ره‌ی نوسره بۆ سه‌ر گرووپه به‌رهه‌ڵستکاره‌کانی ئاماده‌بوو له کۆبوونه‌وه‌ی ئه‌ستانه\nبه‌شی سووریا- گرووپی تیرۆریستیی به‌ره‌ی نوسره هێرش ده‌کاته سه‌ر بنکه و باره‌گای گرووپه به‌رهه‌ڵستکاره‌کانی سووریی ئاماده‌بوو له کۆبوونه‌وه‌ی ئه‌ستانه. به بۆچوونی ئه‌م گرووپه هێزه به‌رهه‌ڵستکاره‌کان چیتر له‌گه‌ڵ سوپای سووریا هاوکاری ده‌که‌ن.\nبه‌پێی هه‌واڵی کوردپرێس به گێڕانه‌وه له سپۆتنیک، ڕۆژی ڕابردوو 24ی جانیڤێری که ڕۆژی کۆتایی کۆبوونه‌وه‌ی ئه‌ستانه بۆ چاره‌سه‌رکردنی قه‌یرانی سووریا بوو، له ناوچه‌کانی ڕۆژئاوای سووریا پێکدادانێکی قورس له نێوان هێزه‌کانی به‌ره‌ی نوسره و دیکه‌ی گرووپه به‌رهه‌ڵستکاره‌کانی سووریا ئه‌نجام درا.\nده‌وترێت پێکدادانه‌کان به دوای ئه‌وه ده‌ستیپێکرد که هێزه‌کانی به‌ره‌ی نوسره (که له ئێستادا ناوی به‌ره‌ی فه‌تحولشامه) هێرشیان کرده سه‌ر بنکه‌یه‌کی سه‌ر به جه‌یشولموجاهدین، گرووپێک که له‌ژێر فه‌رمانی سوپای ئازادی سووریا (FSA) چالاکی ده‌کات.\nڕامی عه‌بدولڕه‌حمان سه‌رۆکی ڕێکخراوی چاودێریی مافی مرۆڤی سووریا ڕایگه‌یاند: وێده‌چێت فه‌تحولشام پێیوایه که به‌رهه‌ڵستکاران له بوردومانی ئه‌مدواییه‌ی سوپای سووریا و ڕووسیا له دژی بنکه و باره‌گای ئه‌وان هاوکاریی هه‌واڵگرییان پێکه‌وه بووه.\nشه‌ڕی نێوان گرووپه تیرۆریستییه ته‌کفیرییه‌کان و هێزه به‌رهه‌ڵستکاره‌کانی سووریا پاش ئازادکردنه‌وه‌ی حه‌ڵه‌ب زیاتر بۆته‌وه.\nکۆدی بابه‌ت: 68093 | به‌روار: ۱۳۹۵/۱۱/۶ | کاتژمێر: 12 : 25


ھێرشی تورکیا بۆسەر کورد | ته‌كنه‌لۆژیای زانیاری\nبۆ, تەکنەلۆژیای زانیاری, تورکیا, سەر, کوردستان, مەریوان وریا قانع, هێڕشی\nمیدیای ئەلكترۆنیی كوردی؛ لەنێوان شێواوی پیشەیی و رێكخستنی یاساییدا\nهەوڵە نێودەوڵەتییەکان بۆ قەدەغەکردنی تیک تۆک دەستیانپێکرد\nئایە پێشمەرگە دەگەڕیتەوە کەرکوک.؟\nبۆ ئەم دوخەی ئێستا! فێڵێکی کەرانە و سیاسەتێکی گایانە – زه‌واڵ حه‌مید\nنامەی مامۆستایەک بۆ سەرۆک !\nکێ مەترسییە بۆ سەر قەوارەی ھەرێمی کوردستان.؟\nحەرام خۆرەکان کێن..؟\nیوسف محەمەد: رێگای چارەسەری كێشەكانی هەرێم لە بەغدایە، نەک لە ئەنكەرە و تاران\nبەسەر هاتی پیرە ژنێکی هەژار و میوە فرۆشێک.!\nرەنگی زمان چ نهێنییەک لە تەندروستیت ئاشکرا ئەکات؟\nمه‌رجێكی به‌غدا قه‌واره‌ی هه‌رێم بۆ پارێزگایه‌كی عێراق بچوكده‌كاته‌وه\nئایا چاندنی کۆمپیوتەر لە مێشکی مرۆڤ دەبێتە ڕاستی؟\nسەڵاحەدین دمیرتاش داوای ڕزگارکردنی ژیانی ئەو پارێزەرانە دەکات کە مانیان گرتووە\nپوتین، ئەردۆگان و رۆحانی کۆدەبنەوە\nنامەی گەنجێکی ئاڵوودە بوو بە سایتە پۆڕنیەکان!!\nئەمینداری گشتیی وەزارەتی پێشمەرگە: هیچمان پێناکرێت بەرامبەر هێڕشەکانی تورکیا\nفەتوا: مووچەی بندیوار و خانەنشینی نایاسایی و دوو مووچە حەرامە\nهەوڵەكانی كازمی بۆ جڵەوگیركردنی میلیشیاكان ئێرانی هەراسانكردووە\nكه‌ركوك؛ پێنج كه‌سی خێزانێك به كۆرۆنا گیانیانله‌ده‌ستداوه\nئەگەر کێشەی هەڵوەرینی قژت هەیە لەم خۆراکانە دوربکەوەرەوە\nچاکسازێکەی ئێمە و ئەوان.!\nکوردبوون – رێبین هەردی\nبۆچی شەیتان کافر بوو؟\nسوودی شێلانی ژێر پێيەکان بۆ تەندروستی گشتی


زمانى کوردى لە نێوان دوو دۆزەخدا | Denegkan\nHome گشتی زمان زمانى کوردى لە نێوان دوو دۆزەخدا\nPosted By: عه‌بدول موته‌لیبon: August 11, 2015 In: زمانNo Comments\nنە وەک شەرەفخانى بدلیسى (1543-1603) قسە لە زمانى نەتەوەیى دەکەم، نە وەک رۆشنبیرانى ئەمڕۆى کوردى قسە لە زمانى ستاندەر(standard)ى کوردى دەکەم، بەڵکو بە گشتى دەمەوێ بوونى دەق لە چوونە نێو زمان بناسێنم! دەزانم ئەوەش لە سەر جیاوازى وەستاوە. واتە دەمەوێ بڵێم نووسین پێگەیشتنى ئەو خاڵەیە کە زمان وەک جیاوازى و وەرگر وەک جیاوازى تێیدا دەجولێتەوە، کە شیانە سینتاکسییەکان سێبەریانە و راڤەکردنە جیاوازەکان دووبارە بەرهەمیان دەهێننەوە.\n(بریستە- جان بیار بریسە 1837-1923 زاناى زمانەوانى فەرەنسیى پێیوایە مێژووى مرۆڤایەتى لە ناوەڕۆکى زماندایە. ئیتیمۆلۆژیا (etymology) هەر تەنها لە وشە -word-ەوە نییە، بەڵکو لە جیهان -world- ەوەیە. وشە مێژووە، ئەو مێژووەش رەنگدانەوەى مێژووى بەدواداگەڕانە! وشە وەک زانستى گرامەر لە ناو هەڵێنجراوە، هیچ شتێکى نوێ و سەیرى تێدا نییە. رەنگدانەوەى مێژووى مرۆڤایەتى رەنگدانەوەى زمانە لە جیهاندا) بڕوانە: عنف اللغە، جان جاک لوسیرکل، ترجمە وتقدیم/ د. محمد بدوی، المنڤمە العربیە للترجمە، بیروت، گ2ێ133. 137.\nلێرە لە نێوان مێژووى مرۆڤایەتى و مێژووى بەدواداگەڕاندا، لە نێوان نانى گەنم و نانى جۆدا… قسان لە دوو دەقى وەرگێڕدراو بۆ سەر زمانى کوردى دەکەم، یەکەمیان: بەرگى یەکەمى کۆمیدیا(دۆزەخ)ى دانتى ئەلگێیرییە و ئەویدیکە (ئینفێرنۆ)ى دان بڕاون نووسەرى ئەمریکییە، نەک لەبەر ئەوەى هەردوو دەقەکە لە زمانى ئینگلیزییەوە کراونەتە کوردى، بەڵکو بەشێک لە قسەکانم دەچێتە ئەو خانەیەى کە مێژووى مرۆڤایەتى رەنگدانەوەى زمانە لە جیهاندا و ئەوەش خۆى لە زمان وەک (فۆرمى گشتى) و (جولەى جیاواز) نیشان دەدات، لە دوو سەردەمى جیاواز و دوو هونەرى جیاواز و تێڕوانین و جیهانبینى جیاواز…. بەو مانایەش لە بەدواداچووندا هەمیشە بە دواى ئەو شیانە سینتاکسییانە و شیانە راڤەییانەداین کە نووسەر و وەرگر سێبەریان لێدەکات. پرسیار ئەوەیە ئەو جیاوازییانەى باسمان کرد، لە لایەن وەرگێڕەکانەوە چۆن مامەڵەیان لەگەڵدا کراوە، ئایا رەچاوى ئەو خاڵە کراوە کە (زمانى دەق) چەمکى جیاوازى تێیدا قسان دەکات؟\nدانتى ئەلگییرى لە (فلۆرەنسا)ى ئیتاڵیا لە ساڵى 1265 زایینى لەدایکبووە و لە ساڵى 1321 زایینى لە غەریبى و لە شارى (راڤینا)دا کۆچى دوایى کردووە، دانتى لەگەڵ کۆمەڵى بەرهەڵستکارانى (فلۆرەنسا) بووە و بە رابەرى یەکەمى سەردەمى رێنیسانس دەژمێردرێت. دانتى شۆڕشێکى گەورەى بە سەر زمانى لاتینى و کلێسادا کردووە، کە ئەوسا زمانى نووسین و ئەدەب بووە، ئەو نکۆڵیکردنەى بە کردار نواندووە و زمانى نەتەوەیى ئیتاڵیى، زمانى میللى (نانى جۆ) کە رەمزى هەژارەکانە، کردووە بە زمانى نووسین و داهێنانى ئەدەبى… کۆمیدیاى دانتى (کە دۆزەخ وەک بەرگى یەکەمى نووسراوە) بە مروارى زمانى ئیتاڵیى بە تایبەتى و شێوەزارى (تۆسکانى) دادەنرێت. ئەگەرچى ناتوانرێت وەک تێڕوانین و جیهانبینى لە سروشتى ئایینى جیاى بکەینەوە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا گەورەترین رەخنە و نکۆڵیکردن بووە لە پیاوانى ئایینى کەنیسە و دەسەڵات. زمانى کۆمیدیا زمانێکى گوزارەکەرە و لە سەر (بیستن/خەیالڕ) هەڵنراوە و بونیادى وێنەکانى بە پێشبینیکردنەوە بەندە! وەرگێڕى شارەزا و بە سەلیقە (عەزیز گەردى) بە زمانێکى رێک و رەوان و(نیمچە میللى) کردوویە بە کوردى. لە نێوان شێوەزارى تۆسکانى و شێوەزارى نیمچە هەولێریى، عەزیز گەردى وەک چۆن (ڤیرجیلیۆ) رێنوێنى دانتى دەکات، ئەویش کۆمیدیاى لە بن هەنگڵناوە و گوند بە گوند پێشڕەوى نانى جۆ و رۆناککردنەوەى شێوەزارى ناوچەیى دەکات.\nرۆمانى (دۆزەخ- ئینفێرنۆ)ى دان براون کە لە سەر کۆدەکانى کۆمیدیاى دانتى بەرهەم هێنراوەتەوە و لە رووى گێڕانەوەى هونەریى و سینەماییەوە بە زمانێکى مۆدێرن نووسراوە… وەرگێڕى بە توانا (شەفیقى حاجى خدر) کردوویە بە کوردى. (دان بڕاون) لە ساڵى (1964) لەدایکبووەء دەرچووى کۆلیژى (amherst) ماوەیەک وەک مامۆستاى زمانى ئینگلیزى کارى کردووە، پاشان دواى نووسینى یەکەم رۆمانى بە ناوى (قەڵاى دیجیتاڵى) خۆى بۆ کارى نووسین تەرخان دەکات، هەر لە منداڵیشەوە خۆى لە نێو فەلسەفەدا دۆزیوەتەوە بە تایبەتى دوالیزمییەتى ئایین ء زانست، پێش ئەوەى (کۆدى دافنشى) بنووسێت، رۆمانى (فریشتە ء شەیتان) وەک یەکێک لە رۆمانە بەناوبانگەکانى تەعبیر لەء دوالیزمە دەکات. بە گشتى زمانى دان بڕاون زێتر زمانێکى سینەماییە و ئەو رەگەزەش لە تەواوى کارەکانى ئەو رۆماننووسەدا رەنگیداوەتەوە. وەک دەزانین زمانى سینەمایى زێتر لە سەر (هەست/جولە) کار دەکات و هەر لە میانى یەکتر بڕینى هەست و جولەش نووسەر فەزایەکى سینەمایى، ریتمێکى خێرا لە گێڕانەوە دەسازێنێ، ئەو ریتم و فەزایەش وەک لە رۆمانى دۆزەخدا دەیبینین، دەکەوێتە سەر گرژبوونى مانا ء خاوبوونەوەى زمان، لەوێشەوە هەوڵدەدا وێنەى سینەمایى بە (وەرگر/ خوێنەر) ببەخشێت.\nبێگومان ئەو دوو شێوە قسە کردن و داڕشتنەى زمان، دەبێتە یەکێک لە خاڵە جیاوازییەکانى ئەو دوو کارە بەرزە؟! بەڵام دەشێ مەبەست لەو دوو کارەدا راستەوخۆ پەیوەندى بە چەمکى نکۆڵیکردن و هەژموونى دەسەڵاتەوە هەبێت، لە پشت ئەو نکۆڵیکردنەش دەشێ گوتارێکى کلتورى ریفۆرمخواز و گوتارێکى کلتورى گۆڕانخواز هەست پێبکەین، واتە دوو تێڕوانینى جیاواز بۆ مرۆڤ و دنیا، تێڕوانینى یەکەمیان نکۆڵى لەو بەهایانە دەکات، کە لە پەیوەندى نێوان ئەخلاق و مامەڵەکردنى دەسەڵاتى کەنیسا و لاهوتەوە هەڵهێنجراوە! دووەمیان پەیوەندى بە هەژموونى دەسەڵاتى یەکەم و هەڵبژاردن و بیرکردنەوەى تاکەوە هەیە! دانتى دۆزەخێک پێشبینى دەکات، کە لە سەر بنەماى رزگار کردنى (بەهاى مرۆڤایەتى) مرۆڤدۆستى وەستاوە، ئەو بیرکردنەوە پێیوایە تاوان کارێکى نەگریسانەیە. دۆزەخى دان بڕاون لە سەر کردنەوەى کۆدەکانى دۆزەخى دانتى دروست کراوە و ئامانجى رزگارکردنى (رەگەزى مرۆڤە) لە فەوتان، ئەویش لە رێگاى جڵەوکردنى زێدەڕۆیى گەشەى دانیشتووان. دانتى بەها مرۆییەکان لە پیسبوون دەپارێزێت، بۆ ئەوەش دۆزەخێک بۆ پاکبوونەوە دەسازێنێ، رووییەکى ئەو بیرکردنەوەیە بە دژى بێگارى کلیسا و هەژموونى دەسەڵاتى پاپا دەبینرێت! بەڵام دان براون لە رێگاى (کۆدى بگەڕێ و بیدۆزەرەوە) یەکێک لە کاراکتەرەکانى (زۆربیست) دۆزەخێک بۆ رزگارکردنى رەگەزى مرۆڤ پێشنیار دەکات، ئەو دۆزەخەش بە جڵەوکردنى گەشەى زۆربوونى دانیشتووان دادەنێ و بۆ رزگاربوون لە زۆربوونى دانیشتووان خۆکوشتنێکى خێرخوازانەى بە باش دەزانێ… ئەو بیرکردنەوەیەش بە دژى رزگارکردنى مرۆڤ و بە تایبەتى کارى رێکخراوى تەندروستى جیهانیى (W.H.O) و رەمزى دەرمانسازى- کادیۆس (قەلغانى هیرمس) دەکەوێتەوە! دۆزەخى یەکەم (پێشکەوتن) بە رزگارکردنى مرۆڤ لە تاوان و پیسبوونى بەها مرۆییەکان دادەنێت، دۆزەخى دووەم پێیوایە (پێشکەوتن) ئەوە نییە مرۆڤایەتى لە دەردو بەڵاکان چاک بکەیتەوە، بەڵکو ئەوەیە کە بۆ هێشتنەوە و رزگارکردنى رەگەزى جۆریى مرۆیى دەردو بەڵا خەلق بکەیت! یەکەمیان لەگەڵ جۆریى بەها مرۆییەکان تەبا دێتەوە، دووەمیان لەگەڵ کوالیتى (qulity) رەگەزى مرۆیى دایە!! ئەوە شەڕى نێوان دوو دۆزەخ و دوو دنیابینى و دوو بیرکردنەوەیە، شەڕى نێوان ئەخلاق و زانستە، شەڕى نێوان دڵ و لۆژیکە، شەڕى نێوان چاکسازى و گۆڕانى ریشەییە، شەڕى ساردى نێوان رۆژهەڵات و رۆژئاوایە… بەو مانایەش ئەگەر رێکخراوى تەندروستى جیهانیى ئامانجى دڵیى و رۆحى دۆزەخى دانتى بێت، ئەوە بۆمبى ئەتۆمى و ڤایرۆسى و لەناوبردن و کوشتنى بە کۆمەڵ.. ئامانجى ژیربێژییانەى تەکنۆلۆژیاى دۆزەخى دان براونە و (زۆربیست)ى کاراکتەرى خۆکوژ ئەو ئامانجە بە گۆڕانێکى ریشەیى دادەنێت! بەو مانایەش کێشەى نێوان ئەخلاق و کەنیسا و کێشەى نێوان ژیانى تاک و هەڵاوسانى ژمارەى دانیشتوان، کێشەى نێوان خەیاڵ و کردنەوەى خەیاڵ، یان کێشەى نێوان ئایین و زانست… وەک دوو مەبەستى سەرەکى ئەو دوو دۆزەخە (خوێنەر/ وەرگر) بۆ خۆیان کێش دەکەن و وەک پێویستیش لە هەردوو دەقدا زمانى کوردى بە کەمەکێک ئازادییەوە قسان دەکات و چێژى تایبەتى خۆى بەو ئازادییە دەبەخشێت.\nئەگەرچى مەبەستم نییە بەو شێوەیە ئاراستەکانى (خوێنەر/ وەرگر) دیارى بکەم، بەڵام ئەو دەقانەى کە پەیوەندییان بە هەژموونى کلتورى دەسەڵاتەوە هەیە، لە پانتایى کلتورى رۆژهەڵاتیدا و (بە تایبەتى کوردى- وەک دەردەکەوێت) هەمیشە هەنووکەیى خۆیان دەسەلمێنن، بەو مانایەش دەمەوێ بڵێم تاکو روانینمان بۆ کلتورى دەسەڵات نەگۆڕین، ناتوانین قسان لە ماف و ئازادییەکانى مرۆڤ بکەین، ئەگەر ماف و ئازادییەکانى تاک بوونیان نەبێت، چۆن دەتوانین مەعریفە بەرهەم بهێنین؟!\nدواجار دوو دۆزەخمان هەیە بە زمانى کوردى قسان دەکات، یەکەمیان وەرگێڕ تێیدا لە رێگاى شارەزایى و سەلیقە و بە تێگەیشتن و راڤەکردنەوە توانیویەتى دەقێکى دیکە بە زمانى دووەم بەرهەم بهێنێتەوە و بە نانى جۆ پێشڕەوى بەهاى مرۆیى بکات! دووەمیان هەوڵیداوە لێهاتووى خۆى لە رێگاى شێوەزارى ناوچەییەوە بە سەر جولەى تایبەتى و زمانى سینەمایى دان براوندا بسەپێنێ؟! شێوەزارى ناوچەیى لە یەکەمیان رێخۆشکەر و چێژبەخشى پێشڕەوییەکانە، بەڵام لە دووەمدا کەمەکێک تەگەرە بۆ هونەرى یەکتر بڕینى هەست و جولە دروست دەکات، دواجاریش ریتمە خێراییە سینەماییەکەى دان براون کەمێک خاو دەکاتەوە و چێژى ئەو رەگەزەش لە گێڕانەوەدا دەشارێتەوە. بە کورتى لە پشت ئەو ئاماژە کردنە جگە لە توانا و سەلیقەى وەرگێڕان، جگە لە بایەخنەدانى وەرگێڕ و (ناوەندى ئاوێر بۆ چاپ و بڵاوکردنەوە) بە دەستەواژە و هەڵەى ئیملایى و رێنووسى کوردیى و بایەخدانى وەرگێڕ و (دەزگاى چاپ و پەخشى سەردەم) بەو مەسەلانە… دەبێ خوێنەران بیر لە دوو داڕشتنى جیاواز و جیهانبینى جیاواز و جولەى جیاوازى مێژووى مرۆڤایەتى بکەنەوە. لە دۆزەخى دانتیدا (جوانى) بەها مرۆییەکان لە بەرزى زمان و مرۆڤدۆستیدایە. لە دۆزەخى دان بڕاون (راستى) وەک چەمکێکى یەکلاییکەرەوە تەنها لە چاوەکانى مەرگدا دەردەکەوێت. یەکەمیان وێنەى قەلغانى هیرمس بەرز دەکاتەوە، دووەمیان ئاگاییەکى نهلیستى دەچێنێ!\nلێرە دەمەوێ هەندێ لە قسەکانى پێشووم لە بارەى تەرجەمەکردن دووبارە بکەمەوە و بڵێم تەرجەمەکردن گواستنەوەى پرس و سەرسامى رۆشبیرییەکى دیاریکراوە بۆ رۆشنبیرییەکى دیاریکراوى دیکە… تەرجەمەکردن پرۆسەیەکە لە رێگاى پەیبردن بە ئاست و جیهانبینى زمانى ئۆرگیناڵەوە، تەئویلکردنێکى دیکە لە زمانى دووەم دادەمەزرێنێ، هەر لێرەشەوە دەشێ ئاماژە بە یەکێک لە گرفتە سەرەکییەکانى (وەرگر/وەرگێڕ) بدەم، ئەوەى کە پەیوەندى بە شارەزایى زمانەوانییەوە نییە، بەڵکو راستەوخۆ پەیوەندى بە گرفتى تێگەیشتن و جیهانبینى فیکرییەوەیە… کاتێک زمانى (خوێنەر/وەرگێڕ) گرژ دەبێتەوە، یان خاو دەبێتەوە و ناتوانێ بگاتە ئەو خاڵەى کە زمانى یەکەم پێیگەیشتووە، یان بە مانایەکى دیکە ناتوانێ ئەو دنیابینیەى کە دەقى ئۆرگیناڵى هەوڵى گەیاندنى دەدات، بیگەیەنێ، ئیتر لەوێوە گرفتى فیکرى کە دەشێ گرفتى هەڵنەکردن و قبوڵنەکردنیش بێت دەستپێدەکات، واتە نەبوونى پەیوەندى تێگەیشتن و جیهانبینى فیکرى دەبێتە هۆى ئەوەى کە (وەرگێڕ/وەرگر) نەتوانێ پارێزگارى لەو ماوەیە و لەو پێشکەوتنە بکات کە لە نێوان ئەو دوو زمانە دیاریکراوەدا بوونى هەیە. بەو مانایەش پرۆسەى وەرگێڕان هەر تەنها لە گواستنەوەى زمانێک بۆ زمانێکى دیکە کورت ناکرێتەوە، بەڵکو هەڵوەشانەوەى دەق و رۆشنبیرییەکى دیاریکراوە بە ئاراستەى تێگەیشتن و رۆشنبیرییەکى دیکەى جیاواز، وێڕاى ئەوەش پارێزگاریکردن و چاودێریکردنیشە…\nئەگەر زمان ئەرکى گەیاندنى دەلالەت و مانا بێت، ئەوە ئەرکى بیرکردنەوە لە تێگەیشتنى دنیابینى دەقى ئۆرگیناڵیدا خۆى دەبینێتەوە، بەو مانایەش ئەرکى چاودێرى و پارێزگاریکردن ئامانجێکە لە بەرزنواندنى ئاستى زمانى دووەمدا دەردەکەوێت، هەر لەوێشەوە دەشێ بە زمانى یەکەم بگات، بە دیوەکەى دیکەش لە زمانى دووەمیشدا دەقى ئۆرگیناڵى دەتوانێت بە زیندوویى لە ناوکۆیى و کراسێکى دیکەدا بژیت و لەگەڵ خوێنەرە نوێیەکانیشیدا گونجاو بێتەوە.\n17ى تەمموزى 2015\nکۆچ کردن لە سایەى کۆمارى ئیسلامى ئێراندا !!!


کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو؛ زمانێکی نوێ بۆ پرسێکی دێرین | کوردستان تایمز - Kurrdistan Times\nدەربارەی کتێبی (لەبارەی ئابوورییەوە بۆ کچەکەم دەدوێم؛ کورتەیەک لە مێژووی سەرمایەداری)\nتێگەیشتن لە دونیای ئەمڕۆمان بەبێ تێگەیشتن لە سەرمایەداری کاری نەکردەیە؛ سەرمایەداری ئەو چوارچێوە گشتییەیە کە هەموو شتەکانی تر لە ناویدان و هەموو کایە بەڕووکەش-سەربەخۆکان بە شێوەیەک لە شێوەکان لە ژێر کاریگەری یاسا و ڕێساکانی سەرمایەداریدان. بەڵام سەرمایەداری چییە و چۆن لێی تێبگەین؟ یانیس ڤارۆفاکیس لە کتێبی (لەبارەی ئابوورییەوە بۆ کچەکەم دەدوێم؛ کورتەیەک لە مێژووی سەرمایەداری)دا بە بەکارهێنانی شێواز و زمانێکی تایبەت سەرقاڵی وەڵامی ئەم پرسیارەیە. سەرەتا نووسەر دەستەواژەی “کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو” لەبری چەمکی “سەرمایەداری” و، “ئامێر” و “ئامرازە داهێنراوەکانی بەرهەمهێنان” لەبری “سەرمایە” بەکار دەهێنێت، ئەمەش لەبەر ئەوەی “ئەو وشانە بە چەشنێک باری قورسیان لێ بار کراوە کە دەبنە ڕێگر لەبەردەم ڕوونکردنەوەی کرۆکی بابەتەکاندا.” ئامانجی سەرەکی کتێبەکە شیکردنەوەی پرسە ئابووری و سیاسییە ئاڵۆزەکانی ناو کۆمەڵگەی بەبازاڕکراوە بە زمانێک کە لاوان تێی بگەن و بەتاڵکردنەوەی ئاڵۆزی و سیحری “پسۆڕانی ئابووری”یە، چوونکە “دڵنیابوونەوە لەوەی هەموو کەسێک ڕێپێدراوە بە متمانەوە لە ئابووری بدوێت، پێشمەرجی کۆمەڵگەیەکی باش و دیموکراسییەکی ڕەسەنە.” لەم سۆنگەیەشەوە، کتێبەکە لەڕێگای شیکردنەوەی چەند فیلم و ڕۆمان و ئەفسانە و شانۆنامەوە پەردە لەسەر ئەو دیوە شاراوانەی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو هەڵدەماڵێت کە پسپۆڕانی ئابووری لەناو چەمکگەلی ئاڵۆزدا دەیانشارنەوە تا ئێمە پەی بە نهێنییەکانیان نەبەین.\nگەڕانەوە بۆ سەرەتای سەرەتاکان؛ بۆچی ڕەوتی ڕووداوەکان بە ئاڕاستەیەکی دیکەدا نەبوو؟\nلە سەرەتای کتێبەکەدا نووسەر ئاماژە بەوە دەکات کە ڕۆژێک کچە لاوەکەی لێی دەپرسێت: “بابە، ئەم هەموو نایەکسانییە بۆ؟ ئایا مرۆڤایەتی هێندە گەمژەیە؟” نووسەریش بۆ وەڵامدانەوەی ئەم پرسیارە دەگەڕێتەوە بۆ سەرەتاکانی داگیرکردنی ئوستورالیا لەلایەن بەریتانییەکانەوە.\nپرسیاری گرنگ لێرەدا ئەوەیە کە بۆچی ئەو کاتەی بەریتانییەکان بە سووپا و چەکی پێشکەوتووەوە دەگەنە ئوستورالیا، دانیشتوانە ڕەسەنەکەی ئەو کیشوەرە خاوەنی هیچ چەک و کەرەستە و ڕێکخستنێکی کۆمەڵایەتی وا نین کە بتوانن بەرگری لە خۆیان بکەن؟ ئەم جیاوازییە لە ئاستی گەشەی شارستانییەتدا لە کوێوە سەرچاوە دەگرێت؟\nدووبارە بۆ ڕوونکردنەوەی ئەم پرسەش نووسەر دەگەڕێتەوە بۆ ڕابردوویەکی دێرینتر و باس لە سەرەتاکانی درووستبوونی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو و سەرهەڵدانی کشتوکاڵ، پارە، دەوڵەت، سوپا، پیاوانی ئاینی و هەندێک دیاردەی دیکە دەکات.\nبەرگی پێشەوەی کتێبەکەی یانیس ڤارۆفاکیس بە زمانی کوردی\nکتێبەکە ئەوە دەخاتە ڕوو کە ١٢ هەزار ساڵ بەر لە ئێستا لەهەندێک ناوچەی سەرزەویدا کشتوکاڵ داهێنرا و ئەوەشی ئەو داهێنانەی کردە پێویستی ناڵاندنی ئەو مرۆڤانە بوو بەدەست برسێتییەوە، چوونکە بەهۆی ڕاوکردنەوە بەشێکی زۆری ئەو ئاژەڵانە لەناو برابوون کە سەرچاوەی خۆراکی مرۆڤ بوون و بەهۆی زۆربوونی ژمارەی مرۆڤیشەوە چیتر ڕووەکە سروشتییەکان دەرەقەتی تێکردنەی ئەو هەموو مرۆڤە نەدەهاتن. لەو شوێنانەدا کە داهێنانی کشتووکاڵ پێویست نەبووە، وەک ئوستورالیا، مرۆڤەکان لەوێ زیاتر سەرقاڵی مۆسیقا و سەما بوون و تەنانەت تا گەیشتنی داگیرکەرە ئەوروپییەکان لە قۆناغی پێش کشتوکاڵیدا ماونەتەوە.\nبەڵام بێگومان داهێنانی کشتوکاڵ لێکەوتەی خۆی هەیە؛ بەپێچەوانەی بەرهەمە خۆڕسکەکانی وەک گوێز و توو و ماسی و دەسکەوتەکانی تری ڕاوەوە، بەرهەمە کشتوکاڵییەکانی وەک دانەوێڵە دەتوانن بۆ ماوەیەکی زۆر بمێننەوە. بەمەش دەکرێت بڕێکی زۆریان لێ بەرهەم بهێنرێت و کەڵەکە بکرێن و هەڵبگیرێن. ئەم بەرهەمە زیادە کشتوکاڵییە هەڵگیراوەش زۆر شتی تر بەدوای خۆیدا دەهێنێت.\nلێکەوتە شارستانییەکانی کشتوکاڵ\nکتێبەکە بە وردی ئەوە باس دەکات کە چۆن نووسین بۆ یەکەمجار بۆ تۆمارکردنی کاروبارەکانی پەیوەست بە بەرهەمهێنانی کشتوکاڵییەوە داهێنرا. ئەوەی کە چۆن ئەم بەرهەمە زیادەیە خۆبەخۆ دەسەڵاتێکی نوێ پەیدا دەکات بۆ ئەو کەسانەی کە دەبنە خاوەنی ئەو بەرهەمە زیادەیە. لەگەڵ بەرەوپێشچوونەکاندا ئەم بەرهەمە زیادەیە ڕێکخستنێکی کۆمەڵایەتی نوێ دروست دەکات کە تێیدا دەوڵەت، فەرمانڕەواکان، سوپای پڕچەک، پیاوانی ئاینی و ئاینی ڕێکخراو لەدایک دەبن. ڤارۆفاکیس لێزانانە چۆنییەتی سەرهەڵدانی ئەو دەزگایانە و پەیوەندییەکانی نێوانیان ڕوون دەکاتەوە.\nلە شۆڕشی کشتوکاڵی و شۆڕشی پیشەسازییەوە بەهای ئاڵوگۆر سەرکەوتنێکی جەرگبڕ بەسەر بەهای ئەزموونیدا بەدەست دەهێنێت و دەبێتە بەهای باڵای کۆمەڵگە بەبازاڕکراوەکانی ئەمڕۆمان\nسەرکەوتنی بەهای ئاڵوگۆڕ بەسەر بەهای ئەزموونیدا؛ سەرەتاکانی شۆڕشی پیشەسازی\nبەهای ئەزموونی بریتییە لە بەهای ئەنجامدانی کارێک لەپێناو ئەو چێژ و خۆشیەی ئەزموونەکە، بۆ نموونە مەلەکردن، پێمانی دەبەخشێت، بەڵام بەهای ئاڵوگۆڕ بریتییە لەو بەها ئاڵوگۆڕەی (بۆ نموونە پارە) کە بەهۆی ئەنجامدانی کارەکەوە دەستمان دەکەوێت. دەکرێت تۆ ئێوارەیەکی هاوین خۆت لەئاوی فێنکی دەریاچەیەک بهاویت و دەروونت ئاسوودە بکەیت، بەڵام دەشکرێت مەلەوانێکی پیشەگەر بیت و لەپێناو موچەیەکی مانگانەدا ببیتە یاریزانێکی یانەیەک و، بێ ئەوەی حەوسەڵەی مەلەکردنت هەبێت ناچارانە خۆت لە ئاوی مەلەوانگەیەکی پڕ ژاوەژاو بهاویت. سەردەمانێکی زۆر بەهای ئاڵوگۆڕ وەک پێویستییەک لە پەراوێزی بەهای ئەزموونیدا ژیاوە، بەڵام وەک نووسەر بۆمان ڕوون دەکاتەوە، لە میانەی شۆڕشی کشتوکاڵی و شۆڕشی پیشەسازییەوە بەهای ئاڵوگۆر سەرکەوتنێکی جەرگبڕ بەسەر بەهای ئەزموونیدا بەدەست دەهێنێت و دەبێتە بەهای باڵای کۆمەڵگە بەبازاڕکراوەکانی ئەمڕۆمان.\nبە وتەی نووسەر، کۆمەڵگە دێرینەکان کۆمەڵگەگەلێک بوون کە خاوەنی بازاڕ بوون و بازاڕ ڕۆڵێکی پەراوێزی لە ژیانی کۆمەڵایەتیدا بینیوە. بەڵام بەهۆی چەند گۆڕانکارییەکی کۆمەڵایەتییەوە کە سەر دەکێشن بۆ سەرهەڵدانی شۆڕشی پیشەسازی و کتێبەکە بەوردی ڕوونیان دەکاتەوە، وردەوردە ئەو کۆمەڵگەیانەی خاوەنی بازاڕن دەبنە ئەو کۆمەڵگە بەبازاڕکراوانەی ئەمڕۆمان کە سەرجەم کاروبارەکانیان بە یاساکانی بازاڕ دەچن بەڕێوە.\nسەرهەڵدانی قەرز و سوو و قازانج و پەیوەندیی نێوانیان\nکتێبەکە بە وردی باس لە سەرهەڵدانی ڕۆڵی نوێی قەرز و سوو و قازانج دەکات و ئەو بانگەشەیەی قازانج‌پەرستان ڕەت دەکاتەوە کە گوایە قازانج و قازانجکردن پاڵنەرێکی سروشتیی مرۆڤە و بە داهێنراوێکی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراوی دادەنێت. شانۆنامەی (دکتۆر فاوستی)ی نووسەری ئینگلیزی ئەلیکساندەر مارلۆ ئەو کارەیە نووسەر بۆ شیکردنەوەی پەیوەندی نێوان قەرز و سوو و قازانج لە کۆمەڵگەی بەبازاڕکراودا بەکاری دەهێنێت. پاشتریش لە ڕێگای بەراوردکردنی شانۆنامەکەی مارلۆ و شانۆنامەی (فاوستی) گۆتەوە، کە هەردووکیان یەک چیرۆکن بەڵام بە چەند گۆڕانکارییەکی بچووکەوە، نووسەر شارەزایانە ئەو گۆڕانکاریانە دەخاتە ڕوو کە لە تێڕوانینی کۆمەڵگە ئەوروپییەکاندا سەبارەت بە بابەتی قەرز و سوو ڕوویان داوە.\nئەوەی دەبێتە هۆی ئەم گۆڕانکارییە ئەو شتەیە کە نووسەر بە “ئاوەژووبوونەوە مەزنەکە” ناوی دەبات. لەسەردەمی دەرەبەگایەتیدا پڕۆسەی بەرهەمهێنانی بەرهەمی زیادە بەم شێوەیە بووە: بەرهەمهێنان، دابەشکردن، پاشان قەرز. “با ئەمە ڕوون بکەینەوە: سەرەتا خزمەتکارەکان لە زەوییەکاندا کاریان دەکرد و بەروبومیان بەرهەم دەهێنا (بەرهەمهێنان). پاشان دەرەبەگەکان نوێنەری خۆیان ناردووە تا گەر بە زۆریش بووە پشکی خۆیان بسەنن (دابەشکردن). لەکۆتایشدا […] ئەوەی دەمایەوە دەرەبەگەکان […] قەرزیان لێ دەدا (قەرز).” بەڵام پاش ئەوەی سیستمی دەرەبەگایەتی هەڵدەوەشێتەوە و زەوی و دەستی کار دەبنە کاڵا، نووسەر بەوردی ئەم پڕۆسەی بەکاڵابوونە ڕوون دەکاتەوە، ئیتر “ئاوەژووبوونەوە مەزنەکە” ڕوو دەدات و پڕۆسەی بەرهەمهێنان پێچەوانە دەبێتەوە: قەرز؛ دابەشکردن؛ پاشان بەرهەمهێنان. پاشان کتێبەکە ئەوەمان بۆ ڕوون دەکاتەوەکە چۆن قەرز و سوو بوونە پێشمەرجی بەرهەمهێنان و سوو ئەو لکەیەی لەسەر هەڵگیرا کە پێشتر لەسەری بوو.\nلە کۆمەڵگە دێرینەکاندا بازاڕ ڕۆڵێکی پەراوێزی لە ژیانی کۆمەڵایەتیدا بینیوە. بەڵام وردەوردە ئەو کۆمەڵگەیانە دەبنە ئەو کۆمەڵگە بەبازاڕکراوانەی ئەمڕۆمان کە سەرجەم کاروبارەکانیان بە یاساکانی بازاڕ دەچن بەڕێوە\nجادووی ڕەشی بانکەکان\nیەکێکی تر لەو بابەتانەی نووسەر لەسەری دەوستێت کاری بانکی و کاریگەری خاوەنبانک و پارەدارەکانە لەسەر سیاسەت و بڕیارە سیاسییە گرنگەکان. نووسەر ئەو بۆچوونەی پسپۆڕانی ئابووری ڕەت دەکاتەوە کە ئابووری بە کایەیەکی دابڕاو لە سیاسەت دەبینن و ڕوونی دەکاتەوە کە بڕیارە ئابوورییە گرنگەکان هەمیشە بڕیاری سیاسین. نووسەر دەنووسێت: “خاوەنبانکەکان چی دەکەن؟ زۆرێک لە خەڵکی پێیان وایە خاوەنبانکەکان نێوەندگیرێکن لە نێوان ئەو کەسانەی پارەی دانراویان هەیە بەڵام پێویستیی هەنووکەییان پێی نییە و ئەو کەسانەی پارەیان نییە بەڵام دەیانەوەێت یان پێویستە پارە قەرز بکەن؛ پارە لە پارەدارەکان وەردەگرن، دەیدەنە قەرزکەرەکان، سوویەکی زیاتر لەوەی دەیدەنە پارەدارەکان لە قەرزکەرەکان وەردەگرن و لەو جیاوازییەش قازانج دەکەن. هەرچەندە کاری باکی لە سەردەمێکی زۆر پێشتردا بەم شێوەیە دەستی پێ کرد، بەڵام بەدڵنیاییەوە ئەمە ئەو کارە نییە کە خاوەنبانکەکانی لەمڕۆدا سەرقاڵ کردووە.”\nکتێبەکە لەڕێگای چێکردنی چەند گریمانە و کارەکتەری خەیاڵییەوە کارکردنی ئاڵۆزی کاری بانکی و فێڵ و تەڵەکانیان لە کلۆمەڵگە ئاشکرا دەکات و ئەو قەیران و مەترسیانە دەخاتە ڕوو کە بێباکی و قازانج‌پەرستیی خاوەنبانکەکان دروستی دەکەن. هەمیشەش خاوەنبانکەکان بەهۆی پەیوەندییە ئاڵۆزەکەیانەوە بە سیاسییەکانەوە خۆیان وەک بەرزەکی بانان بۆی دەردەچن و قەیران و بێکاری و بەدبەختییش بۆ کۆمەڵگە بەجێ دەهێڵن. نووسەر زیرەکانە ئەو “جادووە ڕەشە” ئاشکرا دەکات خاوەنبانکەکان لە پشتی پەردەوە دەیکەن و پیشانمان دەدات کە چۆن خاوەنبانکەکان بۆ بەرژەوەندی خۆیان ئابوورییەکەمان دەخەنە مەترسییەوە.\nقەیرانی ژینگە لە کۆمەڵگەی بەبازاڕکراودا\nپێشنیاری پاڵپشتیکارانی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو بۆ چارەسەرکردنی پرسی ژینگە بریتییە لە “بەکاڵاکردنی هەموو شتێک”، واتە گۆڕینی زەوی و سەرچاوە سروشتییەکان بۆ خاوەندارێتی تایبەت. ئەوان پێیان وایە کە سووتانی دارستانێک بێبایەخە بۆ کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو چوونکە هیچ کەسێک خاوەنی ئەو دارستانە نییە و کەس قازانجی لێوە ناکات. گەر کەسێک خاوەنی دارستانەکە بێت و لەبەرامبەر بەکارهێنانی لەلایەن خەڵکییەوە پارە وەربگرێت و قازانجی لێ بکات، ئەوکات دەیپارێزێت و ناهێڵێت بسووتێت. بە بڕوای ئەوان، گەر دەمانەوێت سەرچاوە سرووشتییەکان بپارێزین، دەبێت بیاندەینە کەسانێک کە دەتوانن قازانجیان لێوە بکەن و ئەوکات لەپێناو قازانجەکانیاندا دەیپارێزن. بەڵام با گریمانەی ئەوە بکەین کە دەریاچەیەک هەیە و ٪٥١ی ئەم دەریاچەیە هی کەسێکە و ٪٤٩ی دەریاچەکە هی ئەو کەسانەیە کە لە چواردەوری دەریاچەکەدا نیشتەجێن. ئێستە گەر دەریاچەکە بە هۆی پڕۆژەیەکەوە قازانج بکات کە دەبێتە هۆی بەرزبوونەوەی ئاستی ئاوی دەریاچەکە و لە بەرامبەریشدا دروستکردنی لافاو بۆ دانیشتوانی نزیک دەریاچەکە و خاوەنی ٪٤٩ی پشکەکانی کۆمپانیاکە، ئەوسا کێ بڕیار دەدات کە ئەو پڕۆژەیە ئەنجام بدرێت یان نا. بەپێی لۆجیکی پاڵپشتیکارانی “بەکاڵاکردنی هەموو شتێک”، ئەو کەسەی خاوەنی ٪٥١ی پشکەکانی دەریاچەکەیە و بە زیادبوونی ئاوەکە هیچ زیانێکی پێ ناگات و بەڵکو قازانجیش دەکات بڕیاری کۆتایی دەدات و ئەو کەسانەشی ماڵیان نزیکی دەریاچەکەیە و خاوەنی ٪٤٩ی پشکەکانی دەریاچەکەن هیچیان بەدەست نابێت. دەی چی گەر کەسانی نزیک دەریاچەکە هیچ پشکێکیشیان لە دەریاچەکەدا نەبێت! بەم شێوەیە پاڵنەری قازانج وا دەکات کۆمپانیاکان لەپێناو قازانجی خۆیاندا گوێ بەو زیانانە نەدەن کە بۆ ژینگە و خەڵکی هەسارەکەی دروست دەکەن، چوونکە لە ئابووریی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراودا ئەوە تاکە بژاردەیە بۆ مانەوە.\nنووسەر بۆ بەرپەرچدانەوەی پاڵپشتیکارانی “بەکاڵاکردنی هەموو شتێک” پێشنیاری “بەدیموکراسیکردنی هەموو شتێک” دەکات و لەو ڕێگەیەوە پێشنیارەکانی خۆی بۆ چارەسەرکردنی پرسی ژینگە و کێشەکانی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو دەخاتە ڕوو.\nهەمیشە خاوەنبانکەکان بەهۆی پەیوەندییە ئاڵۆزەکەیانەوە بە سیاسییەکانەوە خۆیان وەک بەرزەکی بانان بۆی دەردەچن و قەیران و بێکاری و بەدبەختییش بۆ کۆمەڵگە بەجێ دەهێڵن\nتەکنەلۆجیا و ئێستا و داهاتووی کۆمەڵگەی بەبازاڕکراو\nبە شیکردنەوەی ڕۆمانی (فرانکشتاین)ی ماری شێلی و فیلمەکانی (ماترێکس The Matrix) و (گەشتی نێو ئەستێرەکان Star Trek) و (ڕاوکەری هەڵهاتووان Blade Runner) و (وەستێنەر The Terminator)، نووسەر شیکارییەکی ورد بۆ پێگە و ڕۆڵی تەنکنەلۆجیا دەکات هەر لە سەرەتای سەرهەڵدانییەوە کاتێک مەکینەی هەڵمەکەی جەیمس وات لە کارگەکانی مانچستەر و بێرمینگهامدا بەکار هات تا دروستبوونی ئامێرە زیرەکەکان لە ئێستادا و گریمانەی بەئامێرکردنی تەواوەتی پڕۆسەی بەرهەمهێنان لە داهاتوودا.\n“ئەو بوونەوەرەی لەلایەن ڤیکتۆر فرانکشتاینەوە لە پارچە جیاوازەکانی تەرمەکانەوە دروست دەکرێت، گیرۆدەی دڵەڕاوکێیەکی تاقەتپڕوکێنی وجوودییە و هەر بەو هۆیەشەوە مرۆڤەکان دەکوژێت. ئامێرەکانی فیلمی (وەستێنەر)، وەک هەوڵی دەستبەسەرداگرتنی زەوی، دەیانەوێت کۆتایی بە مرۆڤایەتیی بهێنن. بەڵام فیلمی ماترێکس زیاتر دەڕوات، زەوییەک دەخاتە ڕوو کە تێیدا ئامێرەکان دەستیان بەسەر زەویدا گرتووە و لەگەڵ ئەوەشدا هێشتا دەیانەوێت مرۆڤەکان بە زیندویی بهێڵنەوە [بۆ سوودوەرگرتن لە وزەی زیندەچالاکییەکانی جەستەیان].” بەم شێوەیە نووسەر ئەگەرە جیاوازەکانی داهاتووی کۆمەڵگەی مرۆڤایەتی لەسایەی پڕۆسەی بە میکانیکیکردنی هەموو شتێکدا دەخاتە بەرچاومان. مرۆڤایەتی دەکرێت لە کۆمەڵگەیەکی وەک ئەوەی نێو فیلمی (گەشتی نێو ئەستێرەکاندا) خۆی ببینێتەوە کە تێیدا هەموو کاروبارەکان لەلایەن ئامێرە تەکنەلۆجییەکانەوە ئەنجام بدرێن و مرۆڤەکانیش خەریکی گفتوگۆی فەلسەفی و کاتبەسەربردن بن. بەڵام کۆمەڵگەی ناو فیلمی (ماترێکس)یش ئەگەرێکی کراوەیە، کە تێیدا هۆشمەندیی دەستکرد بایی ئەوە دەسەڵات پەیدا دەکات کە بتوانێت مرۆڤایەتی جڵەو بکات و بیخاتە خزمەتی خۆیەوە. لە ئێستادا زۆر بڕیاری ئابووری و سیاسیی گرنگ هەن کە ڕۆڵی یەکلاکەرەوەیان دەبێت لە ئاڕاستەکردنی مرۆڤایەتی بەرەوڕووی یەکێک لەو دوو بژاردەیە.\nبەدەر لەم بابەتانە، کتێبەکە لەسەر چەندین پرسی تری سیاسی و ئابووری دەوەستێت، بۆ نموونە؛ بێکاری لە کۆمەڵگە بەبازاڕکراوەکاندا و چۆنییەتی چارەسەرکرنی؛ ڕۆڵی بانکی ناوەندی وڵاتان لە یەکلاکردنەوەی پرسە سیاسی و ئابوورییەکاندا؛ پڕۆسەی هەڵئاوسان و داڕمانی نرخ و جڵەوکردنی قەبارەی پارەی بەردەست؛ دراوی ئەلیکترۆنی وەک بیتکۆین و هەوڵی بەناسیاسیکردنی پارە؛ هۆکارەکانی نایەکسانی چ لەئاستی نێودەوڵەتی و چ لە ئاستی نێوخۆی وڵاتاندا؛ پڕۆسەی باجدان و پرسی قەرزی گشتی و لێکەوتە سیاسی و ئابوورییەکانیان و چەندین پرسی گرنگی تر.