لە مانگی ئازار-دا داهاتی نەوتی عێراق زیاتر لە 6.5 ملیار دۆلار بووە\nکەشتییە نەوتییەکەی ئێران ئاڕاستەی بەرەو تورکیا گۆڕیوە\nگەنجێکی کورد لەسەر گۆڕی خۆشەویستەكەی كۆتایی بە ژیانی خۆی هێنا\nناڕەزایەتی وخۆپیشاندانەکانى ئامەد پێى نایە پێنجەمین رۆژەوە\nپڕۆژه‌یه‌ك بۆ خانەنشینی هێزه‌كانی ناوخۆ ئامادە ده‌كرێت [تایبەت]\nئەنجومەنى دادوەرى چەند بڕیارێکى لەبارەى گێچەڵکردنى سێکسى بە ژنان دەرکرد\nتاقانەکەى ئه‌نفال: له‌گۆڕستانه‌كه‌ى سه‌ماوه چه‌ندین به‌ڵگه‌ى تاوان به‌جێهێڵدراوه\nڕانیە؛ گەنجێکی 20 ساڵ لە زێى بچووک خنکا.. هەوڵى رزگارکردنى کچێکیدا\nکەژێ هاوتا بە ستایلێکی نوێ دەردەکەوێت و ڤیدیۆیەک بڵاودەکاتەوە\nفرۆشی نەوتی کەرکوک بەراورد بە مانگی شوبات 175٪ زیادی کردووە\n17:50 دوو شه‌ممه 01 نیسان 2019\nوەزارەتی نەوتی عێراق ڕایگەیاند، لە مانگی ئازار-دا نزیکەی 105 ملیۆن بەرمیل نەوتی فرۆشتووە، کە داهاتەکەی زیاتر لە 6 ملیار و 500 ملیۆن دۆلار بووە.\nعاسم جیهاد وتەبێژی وەزارەتی نەوتی عێراق لە بەیاننامەیەكدا کۆی هەناردەی نەوتی بۆ مانگی ئازاری ڕابردوو بڵاوکردەوە، ئاماژەی بەوەشکردووە، تێکڕای نرخی نەوتی فرۆشراو 63.8 دۆلار بووە و لە ڕێگەی كۆمپانیای سۆمۆ-وە فرۆشراوە .\nلە بارەی داهاتی نەوتی فرۆشراوی مانگی سێ عاسم جیهاد ڕایگەیاندووە: “بەپێی ئامارە سەرەتاییەكانی كۆمپانیای بە بازاڕكردنی نەوتی عێراق ‘سۆمۆ’ 104 ملیۆن و 686 هەزار و 479 بەرمیل نەوت هەناردە کراوە، کۆی داهاتەکەشی 6 ملیار و 679 ملیۆن و 440 هەزار دۆلار بووە”.\nوتەبێژی وەزارەتی نەوتی عێراق ئاماژەی بەو بلۆکە نەوتییانە کردووە کە نەوتی لێوە هەناردەکراوە، کە بلۆکەکانی باشور و ناوەڕاست و باكوری عێراقە، بە جۆرێک لە بلۆكەكانی باشور و ناوەڕاست 100 ملیۆن و 899 هەزار و 553 بەرمیل نەوت هەناردە کراوە، لە بلۆكەكانی كەركوكیشەوە 3 ملیۆن و 63 هەزار و 972 بەرمیل و بلۆکەکانی گەیارەش 722 هەزار و 954 بەرمیل نەوتی لێوە هەناردە کراوە”.\nبە پیێ ئامارەکەی وەزارەتی نەوتی عێراق ڕۆژانە لە عێراقەوە 3 ملیۆن و 377 هەزار بەرمیل نەوت فرۆشراوە.\nلە مانگی شوباتدا فرۆشی نەوتی کەرکوک 1 ملیۆن و 753 هەزار و 373 بەرمیل نەوت بووە، بە گوێرەی ئامارەکانی وەزارەتی نەوتی عێراق، بەراورد بە مانگی شوبات فرۆشی نەوتی کەرکوک لە مانگی ئازار-دا 175٪ زیادی کردووە.\nلە لایەکی ترەوە ئاژانسی هەواڵی ڕۆیتەرز بڵاوی کردۆتەوە بەرهەمهێنانی نەوتی وڵاتانی ئەندام لە ئۆپیک لە مانگی ئازاردا بە ڕێژەی 280 هەزار بەرمیلی ڕۆژانە کەمی کردووە، ئەوەش پاش ئەوە دێت بۆ جێگیرکردنی نرخی نەوت بڕیاری کەمکردنەوەی هەناردەی نەوت لە لایەن وڵاتانی ئەندام لە ڕێکخراوی ئۆپیک-ەوە دراوە.\nحەشد ئەمریکا بە بەرپرسیار دەزانێت لە تەقینەوەى کۆگاکانى چەک.. “وەڵاممان دەبێت”\nتیمێکى وەزارەتى ئاوەدانکردنەوەى هەرێم سەردانى تونێلى دەربەندیخان دەکات کەى تونێلەکە دادەخرێت؟\nتەرمی پزیشکێک لە شوقەیەکی هەولێردا دۆزرایەوە.. “یەک هەفتە پێشتر مردووە و کەسی نەیزانیوە”\n14:34 پێنج شه‌ممه 15 ئاب 2019\n19:44 هه‌ینی 23 ئاب 2019\nدرەختی سەبەحبەح ژەهراوییە یان دۆستى ژینگەیە؟[تایبەت]\nبەڕێوبەرایەتی باخچەکان و شارەزایانی ڕووەکناسی ڕاى جیاوازییان هەیە\n18:42 پێنج شه‌ممه 22 ئاب 2019\nبەشێک لە قومارخانەکانی هەولێرلە لایەن چەند چەکدارێکەوە خاوەنداری کراون\nژمارەیەک قومارخانە داخراون\n15:43 شه‌ممه 17 ئاب 2019\n21:14 چوار شه‌ممه 14 ئاب 2019\nچەند ڕێنماییەک بۆ ئەو کەسانەی گەشت دەکەن\n11:51 پێنج شه‌ممه 01 ئاب 2019\nعێراق بڕێکى زیاتر گەنم لە جوتیارانی هەرێم وەردەگرێت\nئەمریکا؛ لە هێرشێکی چەکداریدا 20 کەس بوونە قوربانى\n22:43 شه‌ممه 03 ئاب 2019\n22:27 دوو شه‌ممه 29 ته‌موز 2019\nڕزگار عەلی لەبارەی وەرگرتنی پۆستێکی نوێ بۆ ناس کورد دەدوێت\n11:08 پێنج شه‌ممه 01 ئاب 2019\nبەرپرسانی ئەمریکا دەڵێن کوڕەکەى ئوسامە بن لادن مردووە بەڵام باسی هۆکارەکەى ناکەن\n21:28 سێ شه‌ممه 20 ئاب 2019\nسەڵاحەدین.. ئاگر لە کۆگایەکی چەک و تەقەمەنی حەشدی شەعبی كەوتەوە


هەموو ئەو پێشكەوتن‌و ئاوەدانكردنەوانەی هەمانە، چۆتە گرەوەی ئەوەی گەندەڵی پاكدەكەینەوە یان نا؟\nمەلا بەختیار، لێپرسراوی دەستەی كارگێڕی، ئێوارەی رۆژی (25/4/2019) پێشوازی لەژمارەیەك ریش سپی‌و كەسایەتی‌و خزمانی هەمەوەند‌و دەوروبەری چەمچەماڵ‌و تەكیە‌و سۆڵێ كردو پاش بەخێرهێنان، ئاماژەی بۆ ئەوەكرد كە ئێوە لەتەكییەو گوندەكانی ناوچەكانی دەوروبەری، بەشێكی گرنگی چارەنوسی یەكێتین‌و لەگەرمەی ئەنفالەكەكانیشدا بەدبەختییەكی ئێجگار زۆرتان چەشتووە.\nهەروەك لەچوارچێوەی گفتوگۆكانیدا، مەلا بەختیار، ئاماژەی بەمێژووی تێكۆشان‌و خەباتی نەتەوەكەمان لەپێناو سەربەستی‌و ئازادییەكاندا كردو وتی: لەمێژووی رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، نەتەوەیەك نادۆزیتەوە بەقەدەر كورد لەپێناو ئازادیدا قوربانی دابێت!و رونیكردەوە كە یەكەمین راپەڕینی رزگاری كورد، بەراپەڕینی بەدرخانییەكان ناسراوە لە(1837)و لەوكاتەوە بۆ ئێستا راپەڕینی نەتەوەیی بەردەوامە‌و لەكۆی راپەڕینەكانیش كە (22بۆ23) راپەڕین دەكات، لەهیچ یەكێكیاندا كەمتر لە دە هەزار شەهیدمان نەبەخشیوە..\nهەر لەو گفتوگۆیەدا مەلا بەختیار، ئاماژەی بۆ ئەوەكرد ئەوەی كە ئێستا هەیە، لەراپەڕین، حكومەت‌و پەرلەمان‌و سەركەوتنەكانی ئێستا، بەری رەنجی ئەو هەموو تێكۆشانەیە، كە دوو سەد ساڵ لەتێكۆشانی‌و قوربانی دەكات. بەڵام بەداخەوە خەڵكانێك هەن كە لەبایەخی ئەم دەستكەوت‌و تاقیكردنەوەیە نازانن‌و وتی: ئەوانەشی لەبایەخی ئێستا تێناگەن، بەشی زۆری ئەوانەن كە یەك لەسەدی ئێوەو مانان رەنجی نەداوە‌و راشیگەیاند: ئەوەی جوتیاری كورد بەسادەیی خۆیی، بەنان‌و ماڵ‌و جل‌وبەرگی خۆی، لەماڵی خۆی، لەحاڵ و بەكوێرەوەری خۆی لەخزمەتی شۆڕشدا كردوێتی و پێشمەرگەكانی (1975) هەموو ئەمانە دەزانین، بەڵام هەموو ئەوانەی لەحزبە تازەكان پەیدابوون‌و كەوتونەتە یاخیبوون‌و هەڵویست وەرگرتن، بەڵام یەك لەسەر هەزاری جوتیارێكی كوردەواریان بۆ كورد نەكردووە‌و هاوكات لەبەشێكی گفتوگۆكەشدا بەداتا‌و ئامار لەبارەی پێشكەوتن‌و گەشەسەندن‌و ئاوەدانییەكانی كوردستانەوە دواو وتیشی: بەڵام ئەگەر ئێستا كە خەڵك رەخنەو گللەیی هەیە، لەبەر ناعەدالەتییە، لەبەر گەندەڵییە، كە بۆتە مۆرانە بۆ بیركردنەوە‌و ئەندێشەی خەڵك. ئەگەرچی زۆرترین ئاوەدانكردنەوەش بە بەراورد بەناوچەكانی عیراق لەكوردستان هەیەو هەموو ئەمانەش دەستكەوتی گەورە گەورەن‌و وتی: ئێستا هەموو ئەو پێشكەوتن‌و ئاوەدانكردنەوانەمان هەیە، هەمووی چۆتە گرەوەی ئەوەی كە ئایا گەندەڵی پاكدەكەینەوە یان نا..؟ ئەگەر ئەم حكومەتە، بە یەكێتی، پارتی‌و لایەنەكانی تریش، گەندەڵی نەهێڵین، ئەوا دژەكانمان هیچیان پێناكرێت، چونكە ئەوانە بەتەنها لەسەر دیاردەی گەندەڵی ئەم هەموو دژایەتییەمان دەكەن!


هێزێکی ئەمنیی لوبنان\nدوای ئه‌وه‌ی مێرده‌كه‌ی هه‌واڵی فڕاندنی پێدان، هێزه ئه‌منییه‌كانی لوبنان ژنێكی عیراقییان له خۆرهه‌ڵاتی وڵاته‌كه‌یان ده‌ستگیركرد، به‌ڵام ژنه‌كه ده‌ڵێت له‌ده‌ست مێرده‌كه‌ی هه‌ڵاتووه.\nبه‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی گشتیی هێزه‌كانی ئاسایشی ناوخۆی لوبنان له به‌یاننامه‌یه‌كدا رایگه‌یاند كه پیاوێكی عیراقی له فڕاندنی ژنه‌كه‌ی به‌ناوی (أ.ع) له‌دایكبوی 1985 له‌لایه‌ن چه‌ند كه‌سێكی نه‌ناسراو ئاگاداری كردونه‌ته‌وه.\nپیاوه‌كه به هێزه ئه‌منییه‌كانی لوبنانی راگه‌یاندوه كه ژنه‌كه‌ی له 22ی ئایاری 2019 به‌ره‌و به‌یروتی پایته‌خت رۆیشتوه و له‌وكاته‌وه په‌یوه‌ندیی له‌گه‌ڵ بچڕاوه، بۆیه گومانی ئه‌وه‌ی هه‌یه فڕێندرابێت.\nدوای ده‌ستكردن به لێكۆڵینه‌وه، هێزه ئه‌منییه‌كانی لوبنان ژنه‌كه‌یان له ناوچه‌ی به‌عله‌به‌كله پارێزگای به‌قاع-ی خۆرهه‌ڵاتی وڵاته‌كه‌یان دۆزیوه‌ته‌وه، له‌كاتی وه‌رگرتنی وته‌شدا لێی، ژنه‌كه وتویه‌تی له‌ده‌ست مێرده‌كه‌ی رایكردووه و نه‌فڕێندراوه.\nله به‌یاننامه‌كه‌دا هاتووه كه هێزه ئه‌منییه‌كانی لوبنان ژنه عیراقییه‌كه‌یان ئازاد كردوه و به‌نیازیشن ره‌وانه‌ی عیراقی بكه‌نه‌وه.


بەوێنە؛ ڕێگای نێوان دهۆك- شنگال كرایەوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2018/12/15 - 6:15 PM\nبەپێی ڕێكەوتنی نێوان حكومەتی هەرێم و حكومەتی فیدڕاڵی، ئەمڕۆ شەممە ڕێگەی نێوان پارێزگای دهۆك و شارۆچكەی شنگال كرایەوە.\nدوای ڕووداوەكانی 16ی ئۆكتۆبەری ساڵی ڕابردوو، ڕێگای نێوان پارێزگاكانی هەرێم لەگەڵ ناوچەكانی ژێر كۆنتڕۆڵی سوپای عیراق و حەشدی شەعبی داخران و ئەمساڵ-یش دوای ئاسایی بوونەوەی پەیوەندیەكانی بەغدا و هەولێر ڕێگاكان كرانەوە و لەبەرامبەردا خاڵی گومركی دانران و لەماوەی ڕابردووشدا ئەو خاڵە دومركیانە لابران.\nماڵپەڕی (شەفەق نیوز)ی عیراقی بڵاویكردۆتەوە، كە بە ئامادەبوونی سەفوان بەشیر یونس، نوێنەری پەرلەمانی عیراقی لە فراكسیۆنی پارتی ڕێگای سحێلا لە نێوان دهۆك و شنگال كرایەوە.\nلای خۆشیەوە، مزاحم حویت، وتەبێژی هۆزە عەرەبەكان ڕایگەیاندووە، لەكاتی سەردانەكەی بۆ بەغدا، مەسعود بارزانی، سەرۆكی پارتی دیموكراتی كوردستان لەگەڵ عادل عەبدولمەهدی، سەرۆك وەزیرانی عیراق ڕێكەوتوون لەسەر چەند خالێك، لەناویشیاندا كردنەوەی ڕێگای دهۆك- شنگال.\nئاماژەی بەوەشكردووە، كە لیژنەی نێوان حكومەتی هەرێم و حكومەتی فیدڕاڵی پێكهاتووە و خاڵی پشكنین دادەنرێت بۆ كۆنتڕۆڵ كردنی ئاسایشی ناوچەكە.\nهاوكات بەپێی زانیارییەكانی (خەڵك) بڕیارە سبەینێ ڕێگەی زوممار-یش بكرێتەوە، بەڵام كردنەوەی ئەو ڕێگایانە بەڕۆژ دەبێت و بە شەوان دادەخرێت تاوەكو دانانی خاڵی پشكنین و پاراستنی ئاسایشی ناوچەكان دەستەبەر دەبێت.


هه‌رێما کوردستانا عیراقێ: ڤه‌گه‌ر ل عه‌ره‌بان هاتیه قەده‌غە‌کرن | Human Rights Watch\nJuly 19, 2020 12:00AM EDT\nئاسته‌نگیێن نه‌یاسایی لسه‌ر هه‌زاران هەلگرن\nنه‌خشه‌یا پێنج گوندێن ل باژارۆکێ ره‌بیعه کو حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ رێ ل ڤه‌گه‌را گوندیێن وان یێن عه‌ره‌ب دگره © 2020 هیوومه‌ن رایتس ووتش\n(به‌یرووت) - رێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان ئیرۆ گۆت کو حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ دەستوورێ نادە 1200 مالباتێن عه‌ره‌ب کو ڤه‌گه‌رن مالێن خوه یێن ل پێنج گوندان، کو ئه‌ڤ زێده‌تری شه‌ش سالانه ده‌ڤه‌ر ژ ده‌ستێ ده‌وله‌تا ئیسلامی هاتیه ده‌رخستن. حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ دەستوور دایه نشته‌جیێن کورد یێن ژ گوندێن ده‌ردۆرا هەمان دەڤەرێ، ل باژارۆکێ ره‌بیعە ل رۆژئاڤایێ دهۆکێ، کو ڤه‌گه‌رن وارێ خوه.\nمه‌زنه لێکۆله‌را قه‌یران و ململانه‌یان د رێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان ده، به‌لقیس ویله گۆت: "ده‌ستهلاتداریێن کوردی، بێ کو هیچ سه‌ده‌مه‌که یاسایی بدن دیارکرن، ڤه‌گه‌را ب هه‌زاران گوندیێن عه‌ره‌ب ژ بۆ وارێن وان قه‌ده‌غه کریه". وگۆت ژی: "د راستیێ ده، ده‌ما کو حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ دەستوورێ دده‌ت گوندیێن کورد ڤه‌گه‌رن ده‌ردۆرا هه‌مان ده‌ڤه‌رێ، ئه‌ڤ چه‌نده دبێتە ئاماژه‌یه‌ک کو عه‌ره‌ب وه‌ک سزادانه‌کێ هاتنه دۆرپێچکرن".\nرێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان ژ تشرینا دویه‌م یا سالا 2019 هه‌تا حه‌زیرانا 2020، هه‌ڤپه‌یڤین لگه‌ل پێنج که‌سێن ژ گوندێن جدریا، مه‌حمودیا، قاهیره، سوێدیێ و سۆفیا ئه‌نجامدایه-ئه‌ڤ گوند ژی د 3 ته‌باغا سالا 2014 ده ته‌نێ چه‌ند رۆژان ژ ئالیێ داعشێ ڤه هاتبوون کۆنترۆلکربوون و د ناڤا چه‌ند رۆژان ده جاره‌کا دي هێزێن پێشمه‌رگه، کو هێزێن به‌رگریێ یێن حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ نه، ئه‌و گوند کۆنترۆلکرن. هه‌ر پێنج نشته‌جی دبێژن کو هێشتا پێشمه‌رگه ده‌ڤه‌رێ کۆنترۆل دکه‌ن و دەستوورێ ناده‌ن وان کو ڤه‌گه‌رن. ئه‌و هه‌روها ته‌خمین دکن کو رێیا ڤه‌گه‌رێ ل به‌ر نێزیکی 1200 مالباتێن کو دخوازن ڤه‌گه‌رن وان پێنج گوندان، هاتیه قه‌ده‌غه‌کرن.\nنشته‌جیێ گوندێ مه‌حمودیا دبێژیت کو نێزیکی 300 مالباتێن گوندی، کو هه‌موو عه‌ره‌بن، ژ به‌ر شه‌رێ د ناڤبه‌را داعشێ و هێزێن پێشمه‌رگه ده ره‌ڤیانە. ئەو هه‌روها دبێژیت کو ئه‌و د ده‌ستپێکێ ده ره‌ڤیانه باژارۆکێ ره‌بیعە و پشتره چووینە مووسلێ، کو ئه‌و ژی د بن کۆنترۆلا داعشێ ده بوو. پرانیا وان مالباتان د سالا 2016 ده ڤه‌گه‌ریانه باژارۆکێ رەبیعە کو وێ ده‌مێ د بن کۆنترۆلا حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ ده بوو. ئەو بەردەوام دکەت کو وێ ده‌مێ پێشمه‌رگه دەستوور دا کو ئه‌و بێ ئاسته‌نگی زه‌ڤیێن خوه بچینن، لێ به‌لێ نه‌هێشتن ئه‌و ڤه‌گه‌رن مه‌حمودیا یان ژی سه‌ردانا گوندی بکن.\nد 25 ئیلۆنا 2017 ده، ته‌ڤی نه‌رازیبوونا حکوومه‌تا فه‌ده‌رال یا عیراقێ و پرانیا جڤاکا ناڤده‌وله‌تی، حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ ريفه‌راندۆمه‌که نه‌پێگر ئه‌نجامدا ژ بۆ سه‌رخوه‌بوونا هه‌رێما کوردستانا عیراقێ و هه‌روها ده‌ڤه‌رێن کو ناکۆکی ل سه‌ر هه‌نه کو د راستیێ ده د بن کۆنترۆلا حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ ده نه، د ناڤ ده ژی باژارۆکێ رەبیعە. پشتی ئه‌نجامدانا ريفه‌راندۆمێ، حکوومه‌تا فه‌ده‌رال یا عیراقێ ژ ده‌ستهلاتداریێن کوردی خوه‌ست کو ئه‌نجامێن ريفه‌راندۆمێ هلوه‌شینن و ژ هنه‌ک به‌شێن ده‌ڤه‌رێن کو ناکۆکی ل سه‌ر هه‌نه، ڤه‌کشه.\nد تشرینا یه‌که‌م یا سالا 2017 ده شه‌ر د ناڤبه‌را پێشمه‌رگه و هێزێن ئه‌وله‌کاریا عیراقێ ده ده‌رکه‌ت، پێشمه‌رگه ژی ب دووراهیا کیلۆمه‌تره‌کێ ل باشوورێ مه‌حمودیا چه‌په‌را خوە دانی. ئەو نشته‌جیێ مه‌حمودیا دبێژیت کو د وێ ده‌مێ ده وی و گوندیێن دن نه‌کارینه ڤه‌گه‌رن وارێن خوه، ژبه‌ر کو باژارۆکێ رەبیعە یێن کو ئه‌و تێده دژین که‌ته بن کۆنترۆلا هێزێن عیراقێ. ئەو و نشته‌جیێن گوندێن دن دبێژن کو ژ وێ ده‌مێ ڤه ب ته‌نێ یه‌ک رێک هه‌یه ژ بۆ کو چه‌په‌رێ ده‌رباس بکن و ئه‌و ژی ب رێکا وێ خالا پشکنینێ یە کو یه‌کسه‌ر ل ده‌رڤه‌ی مه‌حمودیا هاتیە دانین.\nنشته‌جی هه‌روها دبێژن کو ژ تشرینا یه‌که‌م یا سالا 2017 و د گه‌له‌ک هه‌لکه‌فتان ده پێشمه‌رگه‌یێن ل وێ خالا پشکنینێ نه‌هشتنه ئه‌و ده‌رباس ببن. یه‌ک ژ وان نشته‌جێیان دبێژیت کو ئەو دشيا ده‌رباس ببه ته‌نێ ده‌ما گۆتبا کو ئەو سه‌ره‌دانا دۆستێن خوه یێن کورد ل گوندی دکه. ئەو هه‌روها دبێژیت کو ژ ئادارا 2020 ڤه ئه‌و خالا پشکنینێ ب سه‌ده‌ما کۆڤید-19 هاتیه گرتن.\nنشته‌جیێ گوندێ جدریا ژی دبێژیت کو ده‌ما داعشێ ده‌ست دانی سه‌ر گوندێ وان، هه‌ر 25 مالباتێن گوند، کو هه‌موو عه‌ره‌بن، د ده‌ستپێکێ ده ره‌ڤیانه باژارۆکێ رەبیعە و پشتره چوون مووسلێ. ئەو هه‌روها دبێژیت کو د سالا 2016 ده پرانیا نشته‌جێیان ڤه‌گه‌ریانه باژارۆکێ رەبیعە. وێ ده‌مێ ژی پێشمه‌رگه دەەستوور دابوو کو زه‌ڤیێن خوه بچینن و سه‌ردانا خزمێن خوه بکن، لێ دەستوورنه‌دا کو ڤه‌گه‌رن. نشته‌جی هه‌روها دبێژن کو مالێن وان هاتبوون تالانکرن. هەمان کەس دبێژیت کو ژ ده‌ما پێشمه‌رگه چه‌په‌را خوه دانیه، ئێدی نشته‌جیێن گوندێ جدریا نه‌شیانه ڤه‌گه‌رنه گوندێ خوه یان ژی سه‌ر زه‌ڤیێت خوه.\nنه‌شته‌جیێ گوندێ قاهیره ژی دبێژیت کو ده‌ما داعشێ ده‌ست دانی سه‌ر گوندێ وان، 75 مالباتێن کو هه‌موو عه‌ره‌بن ره‌ڤیانه ده‌ڤه‌رێن جوداجودا ل ناڤ باژارۆکێ رەبیعە و ل داویێ چوونە مووسلێ. ئەو هه‌روها بەردەوام دکەت و دبێژیت کو ئەو د سالا 2016 ده مالا خوه ڤه‌گوهه‌ستیه باژارۆکێ رەبیعە و د تیرمه‌ها سالا 2017 ده سه‌رەدانا نڤیسینگه‌ها هێزێن ئاسایشێ ل گوندی وه‌لید کریە ژ بۆ کو، ب پشتگریا موختارێ تاخێ، ڤه‌گه‌را مالباتا خوه تۆمار بکه‌ت. ئەو هه‌روها دبێژیت کو هێزێن ئاسایشێ د داویا حه‌زیرانێ ده ده‌ستوور دانە مالباتا وی و 10 که‌سێن دی ژ بۆ کو ڤه‌گه‌رن و د ته‌باخێ ده ژی هه‌مان ده‌ستوور دانە 13 مالباتێن دی.\nمالا وی، مینا مالێن گوندیێن دی، هاتبوو تالانکرن و وێرانکرن، له‌ورا وی ده‌ست ب کارێن ئاڤاکرنێ کریە. ئەو دبێژیت کو د 27 تشرینا یه‌که‌م یا سالا 2017 ده شه‌ر د ناڤبه‌را پێشمه‌رگه و هێزێن عیراقێ ده روویدا. ئەو وسا بەردەوام دکەت: "ژبه‌ر تۆپبارانا ڵ چه‌په‌رێن پێشی یێن کو نێزیکی حه‌فت کیلۆمه‌تران ل باشوورێ رۆژئاڤایێ گوندی بوو، ئه‌م هه‌موو ژ گوند ره‌ڤیان". دبێژیت ژی "ئه‌م چوون باژارۆکێ ره‌بیعە و د تشرینا دویه‌م یا سالا 2017 ده مه خوه‌ست ڤه‌گه‌رن وارێن خوه، لێ هێزێن پێشمه‌رگه نه‌هشتن ئه‌م ڤه‌گه‌رن".\nئەو هەروسا دبێژیت کو ژ سالا 2015 ڤه، گوندیێن کورد یێن ژ باژارۆکێ ره‌بیعە ده‌ست دانینە سه‌ر زه‌ڤیێن جۆتکارێن قاهیرا، وکو مه‌زنێ گوندی ووی ل دژی ڤێ چه‌ندێ نه‌رازیبوون ل جه‌م به‌رپرسێن ئاسایشا دهۆکێ نیشاندان سالا 2016. د ناڤه‌راستا سالا 2017 ده، مەزنێ گوندی بۆ وی گۆتبوو کو ئاسایشا دهۆکێ فه‌رمان دابوو گوندیێن کورد داکو داهاتێن سالانه یێن زه‌ڤیان لگه‌ل خوه‌دیێن زه‌ڤیان یێن عه‌ره‌ب پارڤه بکن. ئەو هه‌روها دبێژیت کو پشتی شه‌ر و په‌ڤچوونێن تشرینا یه‌که‌ما 2017، مەزنێ گوندی دیت کو ئه‌سته‌مه ئه‌ڤ فه‌رمان ڤێ سالێ ژی بێته جیبجیکرن، وێ ده‌مێ ژی جۆتکارێن کورد، کو د زه‌ڤیێن وی دە کار دکرن، داهاتا خوه لگەل وی پارڤه کربوون.\nنشته‌جیێ گوندێ سوێدیێ ژی دبێژیت کو د ته‌باغا 2014 ده 300 مالباتێن کو هه‌موو عه‌ره‌بن، ره‌ڤیانە گوندێن باژارۆکێ رەبیعە. د ته‌باغا 2017 ده، هێزێن پێشمه‌رگه ده‌ستوور دا وی و مالباتێن دی یێن کو ل ده‌ڤه‌رێن رەبیعە و زومار بوون، ژ بۆ کو ڤه‌گه‌رن مالێن خوه. ئەو دبێژیت کو نێزیکی 30 مالباتان ڤه‌گه‌ریان و وسا بەردەوام دکەت: "ئه‌م دوو مه‌هان ل گوندی بوون، قوتابخانە ژ نوو ڤه ڤه‌کرن و مه ده‌ست ب چاندنیا زه‌ڤیێن خوه کر". گۆت ژی: "ژیان ڤه‌گه‌ریا ره‌وشا نۆرمال". لێ د تشرینا یه‌که‌م یا 2017 ده ژبه‌ر شه‌ر ره‌ڤیان، هه‌موو ژ ده‌ڤه‌رێ ره‌ڤیان. ئەو هه‌روها دبێژیت کو ژ وێ ده‌مێ ڤه پێشمه‌رگه ده‌ستوور نه‌دایه کو یه‌ک ژ نشته‌جیان ڤه‌گه‌ره.\nنشته‌جیێ گوندێ سۆفیا ژی دبێژیت کو نشته‌جیێن گوند ب پرانی عه‌ره‌بن و کورد تێده کێمینه نه. ئەو بەردەوام دکەت و دبێژیت کو د ته‌باغا 2014 ده، نشته‌جیێن عه‌ره‌ب ره‌ڤیانە گوندێن عه‌ره‌بان یێن ل وێ ده‌ڤه‌رێ، مالباتێن کورد ژی ره‌ڤیانە زاخۆ. ئەو هەروها دبێژیت کو د سالا 2015 ده وان بهیست کو ده‌ستوور هات دایین کو مالباتێن کورد ڤه‌گه‌رنە وارێن خوه، له‌ورا وی و گوندیێن دی یێن عه‌ره‌ب ژی خوه‌ستن ڤه‌گه‌رن، لێ هێزێن پێشمه‌رگه ل خالا پشکنینێ یا ده‌رڤه‌یی مه‌حمودیا ده‌ستوور نه‌دان کو مالباتێن عه‌ره‌ب ڤه‌گه‌رن، ژ به‌ر وێ ژی ئه‌و به‌ر ب باژارۆکێ رەبیعە ڤه چوون.\nئەو دبێژیت کو د ته‌باغا 2017 ده، به‌رپرسێن ئاسایشێ ل گوندێ وه‌لید ده‌ستوور دان وی و نێزیکی 24 مالباتێن دی یێن عه‌ره‌ب ژ گوندێ سۆفیا کو ڤه‌گه‌رن مالێن خوه. هه‌روها دیار دکەت کو ده‌ما ئه‌و ڤه‌گه‌ریان دیتن کو مالا وی و هه‌موو مالێن دی یێن ل گوند هاتنه وێرانکرن. د شه‌ر و په‌ڤچوونێن 2017 ده ئەو دیسا ره‌ڤیان. پشتی چه‌ند هه‌فته‌یان، پێشمه‌رگه دەستوورێ دده‌تە مالباتێن کورد کو ڤه‌گه‌رن مالێن خوه، لێ ئەڤ دەستوور نه ژ بۆ مالباتێن عه‌ره‌ب بوو.\nنشته‌جیێ ژ گوندێ قاهیرا دبێژیت کو وی ژ مەزنێ گوندێ خوه بهیستیه کو د جڤینا شوباتا 2020 ده، پارێزگارێ نه‌ینه‌وایێ، نه‌جم ئه‌لجبووری و سه‌رۆکێ هه‌رێما کوردستانێ، نێچیرڤان بارزانی، ئه‌و یه‌ک په‌سه‌ندکرن کو گوندیێن عه‌ره‌ب ژ باژارۆکێ ره‌بیعە ڤه‌گه‌رن مالێن خوه. لێ وی گۆت کو ئه‌ڤ چەندە نه‌هاتیه پێکئانین.\nهه‌ر پێنج زلام دبێژن کو ژ ده‌ستپێکا سالا 2017 ڤه، پێشمه‌رگه ده‌ستوور دایه مالباتێن کورد یێن کو ژ گوندێن ده‌ردۆرێ یێن وه‌ک وه‌لید، سحێلا، عەین ماسیک، مووسا ره‌شا (یان شیبانا) و عومه‌ر خالدن، داکو ڤه‌گه‌رن مالێن خوه. رێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان سه‌ردانا وێ ده‌ڤه‌رێ کریه و ئه‌ڤ راپۆرت پشتراست کریه.\nرێکخه‌رێ راسپارده‌یێن ناڤده‌وله‌تی د حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ ده، دیندار زێباری د 16 تیرمه‌هێ ده به‌رسڤا نامه‌یەکە رێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان دا، کو تایبه‌ت بوو ب راپۆرتا رێکخستنێ یا ده‌ربارێ هه‌ر پێنج گوندان ده. زێباری دبێژیت کو ئه‌و گوندێن ناڤهاتی د سالا 2016 و 2017 ده، ده‌ما کو هێزێن ئه‌وله‌کاریێ ئه‌و ژ ده‌ستێ داعشێ ده‌رخستبوون، ب پرانی هاتبوون وێرانکرن، هه‌ر چه‌نده ته‌ڤاهیا نشته‌جێیان دبێژن کو ده‌ڤه‌ر د سالا 2014 ده ژ ده‌ستێ داعشێ هاتبوون ده‌رخستن. زێباری هه‌روها دبێژه کو سه‌رکرده‌یێن جڤاکا ناڤخوه‌یی گۆتنه کو ئه‌و ژبه‌ر ترسا هه‌بوونا "گرووپێن چه‌کدار" یێن نه‌ناسکری و شانه‌یێن نڤستی یێن داعشێ، بۆمبه‌بارانا ترکیێ، هه‌بوونا پارتیا کارکه‌رێن کوردستانێ "پەکەکێ" و سینۆردارکرنێن ژ به‌ر کۆڤید-۱۹ ئه‌و نکارن ڤه‌گه‌رن ده‌ڤه‌رێ. لێ هه‌موو که‌سێن کو رێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان هه‌ڤدیتن لگه‌ل وان ئه‌نجامدایه گۆتنه کو ئێدی ئه‌و و مالباتێن خوه بێهێڤی بوونه کو ڤه‌گه‌رن مالێن خوه. زێباری هه‌روها به‌رده‌وام دبێژه کو ده‌ستپێشخه‌ری د ناڤبه‌را حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ و به‌غدایێ ده برێڤه‌دچن ژ بۆ کو میکانیزمێن هه‌ڤبه‌ش یێن ئه‌وله‌هیێ ل ده‌ڤه‌رێ بهێنه باشترکرن و هێسانکاری ده‌ربارێ ڤه‌گه‌را ژ بۆ ده‌ڤه‌رێ ده بێنه کرن.\nرێکخستنا چاڤدێریکرنا مافێن مرۆڤان د دۆزه‌که ب هه‌مان ئاوایی ده ئه‌و چه‌نده به‌لگه کربوو کو حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ رێ ل به‌ر ڤه‌گه‌را ب هه‌زاران عه‌ره‌ب ل ناڤچه‌یا حه‌مدانیا گرتبوو..\nته‌ڤی کو ل گۆر یاسایا ناڤده‌وله‌تی، ده‌ستهلاتدار دکارن ژبه‌ر سه‌ده‌مێن ئه‌وله‌هیێ ته‌ڤگه‌را تاکه‌که‌سان ل ده‌ڤه‌رێن شه‌ر سینۆردار بکن، لێ دڤێ هه‌ر سینۆردارکرنه‌ک ل گۆری یاسایا نشتمانی به و ب ئاوایه‌کی رێکوپێک هاتبه ئه‌نجامدان ژ بۆ بده‌ستخستنا ئارمانجا خوه یا ره‌وا، گونجایی و نه جوداکار. پێدڤی یه ئه‌ڤ سینۆردارکرن ژی جه‌خت ل سه‌ر وێ چەندێ بکه کو گهشتنا سڤیلان ژ بۆ وان ده‌ڤه‌ران بهێته سینۆردارکرن کو ئه‌و ده‌ڤه‌ر دیارکری بن و پێدڤییه‌که هه‌ری زێده هه‌به و نه ته‌نێ ژ بۆ سینۆردارکرنا گرووپێن دیارکری بێت. ل گۆری پره‌نسیپێن رێبه‌رنامه‌یا نه‌ته‌وه‌یێن یه‌کگرتی یێن ده‌ربارێ ئاواره‌بوونا ناڤخوه‌یی ده، مافێ هه‌ر که‌سه‌کی هه‌یه کو ل هه‌مبه‌رێ ئاواره‌بوونا ب زۆرێ یا ژ مالا خوه بهێته پاراستن.\nویلی هه‌روها گۆت: "چ به‌هانه‌یه‌کا ده‌ستهلاتداریێن حکوومه‌تا هه‌رێما کوردستانێ نینه ژ بۆ کو رێ ل به‌ر ڤان مالباتێن عه‌ره‌ب یێن کو دخوازن ڤه‌گه‌رن گوندێن خوه، بگرە". گۆت ژی: "وان هه‌مان مافێن گوندیێن کورد هه‌یه کو ڤه‌گه‌رن زه‌ڤی و مالێن خوه".


بەرپرسێكی حدك زانیاریی نوێ لەسەر تەقینەوەكان ئاشكرا دەكات – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / کوردستان / بەرپرسێكی حدك زانیاریی نوێ لەسەر تەقینەوەكان ئاشكرا دەكات\nبەرپرسێكی حدك زانیاریی نوێ لەسەر تەقینەوەكان ئاشكرا دەكات\nهه‌ینی 23 كانونی یه‌كه‌م 2016\tکوردستان, هەواڵ 440 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nبەرپرسی پەیوەندییەكانی حیزبی دیموكراتی كوردستان زانیاریی نوێ لەسەر تەقینەكانی بەردەم بارەگای حیزبەكەی لەكۆیە ئاشكرا دەكات.\nكەریم مەهدویان (سەقزی) ئەندامی كومیتەی ناوەندیی‌و بەرپرسی پەیوەندییەكانی (حدك) بە ماڵپەڕی باسنیوزی راگەیاندوە “زانیاریمان لەسەر تەقینەوەکانی بەردەم بارەگای حزبمان دەستکەووتوە، بەڵام بەشی ئاسایشی خۆمان لەگەڵ ھێزە ئه‌منییه‌كانی شاری کۆیە سەرقاڵی لێکۆڵینەوەی وردن لەسەر ئاشکراکردنی ئەو کەسانەی کە ھەستاوون بە ئەنجامدانی ئەو کارە تیرۆریستیە”.\nوتیشی:” بەدواداچوونی ھێزە ئه‌منییه‌كان لەسەر کارە تیرۆریستییەکە بەردەوامە، به‌ڵام جارێ هیچ زانیارییەک نادرکێنین تاوەکو لێكۆڵینه‌وه‌كان ته‌واو ده‌بن”.\nکەریم سەقزی، وتیشی:” حزبی دیموکراتی کوردستان، لەگەڵ ھیچ حزب و لایەنێکی سیاسی دوژمنایەتی نییە، کە کارێکی ئاوا تیرۆریستی بەرامبەر ئەنجام بدرێت، بەڵام تەقینەوە و کاری تیرۆریستی تەنھا لە کۆماری ئیسلامی ئێران دەوەشێتەوە، چونکە دەیان جار دژی حزبه‌كه‌مان ئەو کارانەی دووبارە کردووەتەوە، بەجۆرێک بۆمبی چێندراویان بۆ ئۆتۆمبێلەکانی ئێمە داناوە و ھاوەن و ئاربجیان ئاڕاستەکردووین، لەگەڵ ئەوەشدا سەرکردەکانی ئێمەیان دەرمان خوارد کردووە، بۆیە دڵنیاین تەقینەوەکەی شاری کۆیەش، هه‌ر كاری ئه‌وان بووه”.\nسەبارەت بە دەستگیرکردنی هیچ گومانلێکراوێکیش لەسەر ڕووداوەکە، بەرپرسی پەیوەندیەکانی (حدک) ئاماژەی بەوەشکرد:” تا ئێستا بە گومانی ئەو کارە تیرۆریستییە كه‌س دەستگیر نەکراوە، ئێمە هیوامان به هێزە ئه‌منییه‌كانه بکەرانی ئەو کارە تیرۆریستیە بدۆزنەوە.


ئەوانەی مێژوویان گۆڕی: حەوت نازناو - سەکۆ\nساڵی 1948 یەکێک لە رۆژنامەنووسەکان لە بەلگراد، لە نامەیەکدا دەنووسێت: لەم کات و ساتەدا، جەنەڕاڵ تیتۆ حەوت کورسی و حەوت نازناوی هەیە کە بەم شێوەیەی خوارەوەیە:\n1-مارشاڵی سوپای یۆگسلافیا و فەرماندەی گشتی\n2-وەزیری بەرگری و بەرپرسی سوپا، هێزی دەریایی، هێزی ئاسمانی و پۆلیس.\n3-سەرۆکی ئەمیدناری حیزبی شوعی یۆگسلافیا و ئەندامی ئەنجومەنی سەرکردایەتی باڵا.\n4-سەرۆکی لیژنەی مەرکەزی.\n5-سەرۆکی مەکتەبی سیاسی یۆگسلافیا کە کاروبارەکانی دەوڵەت بەرێوەدەبات.\n6-سەرۆکی بەرەی گەل.\n7-سەرۆکی حکومەتی ئیتیحادی.\nتیتۆ نامە فەرمییەکانی لەژێر ناوی "ج. بروز تیتۆ، مارشاڵی یۆگسلافیا" واژو دەکرد. بەڵام ئەو نازناوەی کە پێوەی بانگ دەکرا "هەڤاڵ مارشاڵ" بوو. دەوترێت ناوە حەرەکییەکەی "تیتۆ" لە میانەی کاری حیزبی بۆ خۆی هەڵبژاردووە، چونکە زۆر سەرسام بووە بە ئیمپراتیۆری رۆمانی "تیتۆس". قسەیەکی دیکە هەیە دەڵێت ئەو ناوەی بۆیە هەڵبژاردووە، چونکە ناوی کاهینێکی کۆنی بەڵقانە "قەدیس تیتۆس". بەڵام ئەوەی زیاتر لە راستییەوە نزیکە، ئەوەیە ئەو نازناوەی لەبەر ئەوە هەڵبژاردووە، چونکە حەزی لە ئاوازی دەربڕینی وشەکە کردووە. کەس نازانێت تیتۆ بە راست و دروستی کەی لەدایکبووە. وەلێ ئەوەی زانراوە ئەوەیە باوکی جوتیارێکی خەڵکی کرواتیا بوو، دایکی خەڵکی سلۆڤینیا یان بە ئەسڵ خەڵکی چیک بووە. لایەنی فەرمی دەڵێت تیتۆ لە مانگی مایسی ساڵی 1892 لە زاگۆرجیای نزیک زەگرب لە دایک بووە.\nجۆزیب برۆز تیتۆ ژیانی وەک کرێکارێک لە گارگەی ئاسن دەستپێکردووە. ساڵی 1914 پەیوەندی بە سوپای ئیمپراتۆریەتی نەمسایی- هەنگاری دەکات. ساڵی 1915روسەکان دەستگیری دەکەن، وەک ئەسیر چەند ساڵێک لە روسیا زیندانی دەکرێت، تا ئەو کاتەی لە ساڵی 1917 شۆڕشی ئۆکتۆبەر بەرپادەبێت. لەو سااڵەدا تیتۆ ئازاد دەکرێت و لە ریزی شوعییەکاندا دەجەنگێت و ناگەڕێتەوە بۆ یۆگسلافیا تەنها ساڵی 1923 نەبێت. لەوێ لە کارگەی ئاسن دەڕواتەوە سەر ئیشکەی خۆی و دەبێت بە سەرۆکی سەندیکای کرێکارانی گۆلاف. پاشان دیسانەوە دەستگیر دەکرێت و حوکمی پێنج ساڵ زیندانی بۆ دەردەکرێت. ساڵی 1929 لە زیندان ئازاد دەکرێت. تا ساڵی 1934 دیارنامێنێت و کەس هەواڵی نازانێت، دەوترێت لەو ماوەیەدا لە ڤییەنا، فەرەنسا، ئیسپانیا بووە. ساڵی 1937 دەبێت بە سکرتێری گشتی حیزبی شوعی یۆگسلافیا کە حیزبێکی قەدەغە کراوبوو. لەگەڵ دەستپێکردنی جەنگی دووەمی جیهانی، رابەرایەتی بەرەی بەرهەڵستکار دەکات دژ بە داگیرکەری ئەڵمانی. نازییەکان بەو هۆیەوە و بۆ دەستگیرکردنی، خەڵاتی هەزار مارکی ئاڵتوونییان تەرخانکرد بۆ ئەو کەسەی تیتۆ دەستگیر دەکات. وەلێ تیتۆ تارماییەک بوو نەدەبینرا، تەنانەت دەوترا زیاد لە یەک تیتۆ هەیە.\nتیتۆ وەک ئەو پیاوەی زامنی یەکێتی پۆگسلافیا بوو، دەڕواتە نێو مێژوو کە دوای مردنی یۆگسلافیا هەڵوەشایەوە. تیتۆ وەک ئەو تاقە ئەوروپییە دەڕواتە نێو مێژوو کە رابەرایەتی جووڵانەوەی وڵاتانی بێلایەنی کرد. وەک ئەو کۆمۆنیستە دەڕواتە نێو مێژوو کە حەزی لە ژیانی سەرمایەدارەکان بوو، لەسەر شێوەی "ئۆناسیس" ژیان، لە نێوان دورگە تایبەتەکەی و کەشتییە گەورەکەی. وەک ئەو پیاوە دەڕواتە نێو مێژوو کە رژێمی کۆمۆنیستی لە بلگراد پیادە کرد و باشترین پەیوەندی لەگەڵ واشنتۆن هەبوو. دواجار وەک یەکەم رابەری شوعی دەڕواتە نێو مێژوو کە لە ستالین جیابووەوە و بەزیندویش مایەوە.\nنووسینی سمیر عطاللە، رۆژنامەی الشرق الاوسط، چوار شەممە، 6 مایس 2020


كتێبەكانی رۆماننووس و چیرۆكنووس گەلاوێژ لە بەردەم خوێنەردا\nتەواوی بەرهەمە ئەدەبیەكانی خاتوو گەلاوێژ، لە وێب سایتی، galawezh.com بە شێوەی pdf دانراوەوەو تەواوی خوێنەران و توێژەران دەتوانن سودمەندبن لێی. کتێبەکانیش بریتین لە ڕۆمان و چیرۆك و كورتەچیرۆك و نۆڤلێت و بیرەوەریی و ئەدەبی منداڵان و وەڕگێڕان.\nلەمبارەیەوە رۆژنامەنووس ژینۆ عەبدوڵڵا بەڕێوبەری وێب سایتی galawezh.com ئاشكرایكرد، دوای هەوڵێكی بێوچان و لەماوەیەكی زۆر كورتدا بەشێكی هەرە زۆری بەرهەمەكانی ڕۆمانووس و چیرۆكنووسی كورد گەلاوێژ، كە بریتین لە (21) بەرهەم، تۆماركرا لەوێب سایتی گەلاوێژ-دا. لێرەوە خوێنەر و نووسەران و ئەكادیمیان بەجیاوازی جێگەوە دەتوانن، بەشێوازی دابەزینی بێبەرامبەر، سوود لەو بەرهەمانە ببینن. ئەمەش لەلایكەوە هەلێكی گونجاوە بۆ خوێنەر تا لەنزیكەوە ئەو بەرهەمانە بخوێننەوە. لەلایەكی تریشەوە سەرنج و تێبینی و لێكۆڵینەوەی خۆشیان لەسەر ئەو بەرهەمانە ئەنجام بدەن.\nبەڕێوبەری وێب سایتی galawezh.com ئاماژەی بەوەشدا، بایەخدان بەچەمكە گێڕانەوەگەرییەكانی گەلاوێژ تەواو نزیكمان دەخاتەوە لەڕاستییەكانی كۆمەڵگە بەتایبەتی لەڕووی سیاسی و فیكری و سایكۆڵۆژی و سۆسیۆڵۆژیاوە. لەهەمانكاتیشدا دەروازەیەكی وزە بەخشیشە بۆ پێگەی ئەدەبیاتی فێمینیزم لەنێو ئەدەبیاتی كوردیدا. گومانیش لەوەدا نییە كە ئەدەبیاتی هاوچەرخ بەبێ ڕەهەندە گێڕانەوەگەرییەكان تەواو لاسەنگ دەبێت.ئەدەبیاتی گەلاوێژ تۆمارێكی ئەنتۆڵۆژی زەمەنی ڕووداوەكانە لەكۆمەڵگەی كوردیدا.گرنگیدان بەو تۆمارە گرنگیدانە بەشوناسی مێژووی هاوچەرخی كوردی لەهەموو ڕوویەكەوە. ئەمەش ئەركی هەمووانە بەجیاوازی ئایدیا.\nبەرهەمە ئەدەبییەكانیش بریتین لە:\n-بیرەوەرییە هەرگیز لەبیر نەكراوەكانی من- بەشی یەكەم. -بیرەوەرییە هەرگیز لەبیر نەكراوەكانی من- بەشی دووەم. -بەرەو ئەشكەوتی دلێران- بەرگی یەكەم. –بەرەو ئەشكەوتی دلێران- بەرگی دووەم. -كارەكەر- نۆڤلێت. -دایك و كوڕ- ڕۆمان. -ڕێبوارێكی سەرگەردان. -ئەفسانەی گەلی ناو گردان، چیرۆكی فۆلكلۆری بۆ مێرمنداڵان. -لەسەر باڵی سیمرخ-ڕۆمان. -بووكی ئاتەخان- چیرۆك. -گەشتی كوردستان- چیرۆك. -سێ كورتیلە چیرۆك بۆ مێر منداڵان. -پەروەندی ئیداری- عەزیز نەسین-وەڕگێڕان. -پایزو بەهاری خونچە.\n-اوراق من سیرە زاتیە(عەرەبی). -العالم غابە(عەرەبی). -اسطورە كلی ناو كردان(عەرەبی). -قصص للأطفال(عەرەبی). -عابر سبیل هائمە(عەرەبی). – نحو كهف الشجعان(عەرەبی). -كتلە اتە خان(عەرەبی).


عادڵ عەبدولمەھدی: عێراق نابقتە ئامێرێک بۆ پەلاماردانی وڵاتانی دراوسێ - SAHAR KURDISH (Sorani)\nعادڵ عەبدولمەھدی: عێراق نابقتە ئامێرێک بۆ پەلاماردانی وڵاتانی دراوسێ\nئه‌یلوول 19, 2019 17:04 Asia/Tehran\nسەرۆک وەزیرانی عێراق بە دەربڕینی ئەمەی کە وڵاتەکەی بۆ پێشگرتن بە ڕوودانی شەڕ لە ناوچەکەدا ھەوڵ دەدات،جارێکی تر پێی داگرت:عێراق نابقتە ئامێرێک بۆ پەلاماردانی وڵاتانی دراوسێ.\nبەپێی ڕاپۆرتی هەواڵدەریی ڕادیۆو تەلەفزیۆنی ئێران بە گێڕانەوە لە ئەلعێراقییە،عادڵ عەبدولمەھدی سەرۆک وەزیرانی عێراق شەوی پێنج شەممە لە وتووێژێکدا لەگەڵ پەیامنێران وێڕای ئاماژە کردن بەمەی کە ھێرشەکانی ئەم دواییە بۆ سەر دامەزراوەی نەوتیی ئارامکۆی عەرەبستان بە پێچەوانەی ئەو دەنگۆیانەی کە بڵاو بوونەتەوە، لە خاکی عێراقەوە ئەنجامی نەگرتووە، وتیشی: ئەگەر بێتوو سەڕێک لە ناوچەکەدا ھەڵگیرسێت ھیچ لایەنێک پارێزراو نابێت.\nعادڵ عەبدولمەھدی سەرۆک وەزیرانی عێراق لە بارەی ھێرشەکانی ئەم دواییەی دژی ھێزەکانی حەشئی شەعبیش وتی: نەک ھەر ھێندێک لە وڵاتان، بەڵکو کۆمەڵێک دوژمنی وەک ڕژێمی زایونی و ڕێکخراوەی مونافقین و دوژمنانی حکومەتی عێراقیش لە ھێرشەکەی سەر حەشدی شەعبی قازانجیان کردووە.\nڕژێمی زایونی دوای سەرکەوتنەکانی ڕێکخراوەی حەشدی شەعبی لە ھەمبەر تاقمە تیرۆریستییەکان لە ناوچەکەدا، ھەوڵی خۆیانیان بۆ گوشارخستنە سەر ئەم ڕێکخراوەیە پەرە پێ داوەو لە ماوەی حەوتەکانی ئەم دواییە چەندین جار مۆڵگەکانی حەشدی شەعبییان لە ناوچە جۆربەجۆرەکانی عێراق داوەتە بەر پەلامار.\nلە ھەمان کاتدا دوابەدوای ھەڵمەتی تۆڵەکارانەی ڕۆژی شەممەی سوپای یەمەن بۆ سەردامەزراوەی نەوتیی ئارامکۆی عەرەبستان، بڕێک لە میدیاکانی زایونی و عەرەبی بۆ تۆمەتبار کردنی بەرخۆدانی عێراق بانگەشەی ئەوەیان کردووە کە گوایە ئەو ھێرشانە لە باشووری ئەو وڵاتەوە ئەنجامیان گرتووە و و دەوڵەتی عێراقیش ئەو دەنگۆیانەی ڕەت کردووەتەوە.


بەرزان محەمەدەسوورە: قوتابخانە حکومی و تایبەت( ئەهلی) یەکان. – WTARIKURD\nبەرزان محەمەدەسوورە: قوتابخانە حکومی و تایبەت( ئەهلی) یەکان.\nپڕۆسەی خوێندن پڕۆسەیەکی گشتگیرەو ناچاری هەمووتاکە، کەبەژداری بکات، وەمەرجی سەرەکیش لە نەتەوەیەکگرتوەکان، بەشی یونسێف جەخت کراوەتەوەکە خوێندن دەبێت بەخۆڕایی بێت.\nلەهەرێمی کوردستان تاچەند ساڵێک پێش ئێستا خوێندن پڕۆسەیەکی حکومی بوو بەخۆڕایی بو لەناوەندەکانی خوێندن تا زانکۆکانیش، بەڵام لەم دوایانەدا، کەچەند ساڵێکە بەرپرسە کوردەکان دەستیان چۆیە بینەی هاوڵاتیانی خۆیان و چونەناو بازرگانی کردن، کەئەم چونە بەم فۆڕمەی لای خۆمان زۆر مەترسی دارە، دەرەنجامەکانی لەسەر کۆمەڵگە بەگشتی دەرکەوتووە.\nتائێرە ئەوە پرۆسەی خوێندن لەخۆڕای بۆ ناو بازرگانی کردن بەبەهاکانی تاک و گشتی، ئایا ئەنجامەکانی خوێندنی ناحکومی تاکوێ و لەکوێ سەرکەوتوبووە، ئەو ناوەندانەی کراونەتەوە ئەگەر بەرپرسێک یان باشترە بڵێم بەرپرسێکی بازرگانی لەپشتی نەبێت ناتوانرێت بکرێتەوە، چونکە سەرمایەکی باشی بۆ گەل دەداتەوە، بەڵام ئایا بەقەد سەرمایە دەست خراوەکەش خزمەت بەپرۆسەکەکراوە؟ نەخێر. چونکە نەتوانراوە تاکێکی ئەکتیڤی پشت بەخۆ بەستوو پەروەردەبکات و بیخاتە خزمەت کۆمەڵگە، جگە لەوەی دەگەڕێن لەهەر قوتابخانەیەک خوێندکارێکی زیرەک هەبێت هەوڵی بردنی دەدەن، دەڵێن وەرە بەخۆڕایی بخوێنە ئامانج لە بە بەلاش خوێندنەکە پەڕۆشی نییە، بەڵکو دەیانەوێت ئاستی خوێندنگاکەیان کەمێک بەرزکەنەوە، کەهیچ کات بەرزیش نەکراوەتەوە، بەڵکو قوتابیاکەش هەرەسی هێناوە.کەهەرگیز نەکراوەو ناشکرێت، خوێندن بەفرتوفێڵ ڕای بکەی، یان خەڵاتی گەورە دادەنێن بۆ یەکەمەکان بۆئەوەی قوتابیە زیرەکەکان ڕاکێشن؟!\nتەنها ئەوەی سوودمەندبووە لەم خوێندنە، کۆمەڵێک کەسی نەخوێندەکاری بەرپرس،کە لەم خوێندنگایانە پارەی خۆیان داوەو لەبەکلۆریش ئاسانکاری دەرچونیان بۆکراوە، ئەگەر ویسترا بەڵگە زۆرە بەلێشاو ناو دێنمەخوار لەگەڵ ناوی قوتابخانەکەی لێی بووە.\nلێرە ڕووی خۆم دەکەمە سەرۆکی حکومەت ئەگەر مەبەستت چاکسازیە ئەوە وەرە لە پڕۆسەی خوێندن دەست پێبکە بناغەکەی داڕێژە ئۆتاماتیکیەن سەرەوە چاک دەبێت، چونکە تاپڕۆسەی خوێندن چاک نەکرێت ناتوانرێت لەسەرەوە هیچ کارێک بکرێت و کەبشکرێت ئەوە بێگومانبە سەرناگرێت و پڕۆسەیەکی کاتیەو کات کوشتنە.\nوەرە لێرەوە وەک ڕۆژئاوای کوردستان کۆی خوێندنگە ئەهلیەکان بەبڕیارێکی جەریئانە دابخەو کردارێکی مێژووی تۆماربکە بۆ ئەوەی نەوەی دواڕۆژ هەست بەبەرپرسیاریەتی بکات و نەکەوێتە داوی پارەو هەموو شتێک، تەنهاکردنی بیری لای سەرمایە بێت، یان لەدەرچونیەوە کار بۆ بەدەست هێنانەوەی ئەو پارەیە بکات کەلەدەستی داوە بەهۆی خوێندن بەپارە. هیچ متمانەو ڕووحیەتێکی مرۆیی لەودەرچوانە نابینرێت، دەکەونە تۆڵەکردنەوە لەوسەرمایەی،کە لەپڕۆسەکە لەدەستیان داوە بەدەستی بێننەوە.\nهیوادارم ئەو بابەتەم جێگای خۆی بگرێت و دڵی کەسیش نەڕەنجێت ئامانج لەم نووسینەم تەنها پەرۆشییە بۆنەوەی داهاتوو.\nچێنەر عەوڵا: داهاتووی فڕۆکەکانی ئەفغانستان.


چەند راو سەرنجێک لەسەر کوبوونەوەى ئەمڕوى پەرلەمانى کوردستان/د. صباح زيباري - Hekar.net : Hekar.net\nکوبوونەوەى ئەمڕوى پەرلەمانى کوردستان دەرهاویشتەى ئەو سینگ فراونەى پارتیە کە ئەم کەشە دیموکراسى یە لە کوردستان دا پەیڕەو دەکرێت پارتی خاوەنیەتى وخۆینى رشتووە بۆ ئەوەى ئەم میللەتە چیتر نەچەوسێتەوە بۆ ئەوەى جارێکى ترمافی نەخورێت وسەلماندومانە لە سالى 2004 تا شەرى داعش کوردستان بە چ ئاقارێک گەشەى کرد لە هەموو روێکەوە.\nپارتی هەموو کاتێک بۆ ئەوەى دووبەرەکى و شەرى ناوخۆ وکەس پەڕاوێز نەکرێت لە کەمتر لە مافی خوى بەشدارى حکومەت بووە چەندین جار دەیتوانى حکومەت بە تەنیا پێکبینیت بەلام لە بەر بەرژەوەندى بالاکانى کوردستان حکومەتى بنکەفراوانى دامەزراندووە، بەداخەوە ئەمڕۆ شەریکەکانى ناو حکومەت وپەرلەمان و سەرۆکایەتى هەریم لە مەلیک زیاتر مەلیکتربوون( ملكي اكثر من ملك) وبانێک دوو هەوا بوون.\nئەمەى ئەمڕۆ رویدا نە زمانى لیکتێگەیشتن بووە نە سیاسەت بووە، شانوگەریەکى ئامادەکراوبو بۆ راکێشانى هەست وسوزى هاولاتیان، ومن دەلێم خەلک زۆر لەم شتانە بە ئاگاترە.\nپارتی وهاوپەیمانەکانیان هیچ شتێکى شاراوەیان نیە بە راستگویانە باس لە هەموو شتەکان کردووە وئەو قەیرانى ئێستا بەرۆکى هەموو جیهانى گرتوە بە کوردستانەوە بە تەبلە لێدان وسناپچات چارەسەر نابێت، فەرموو ئەم عیراقە توشى قەیرانى دارایى بووە کە رۆژانە 4 ملیون برمیل نەوت دەفرۆشیت، لە ئیران نان دەستناکەوێت دەوربەرمان هەموو پارچەیەکە لە ئاگر.\nئەمەى لەم هەرێمەیە دەبینرێت بە خوینى شەهیدانى پارتى و هاوپەیمانەکان کەرامەتى تو پاراستووە,پارتى ئەو هەموو شتانە قبول دەکات بۆ ئەوەى کوردستان بەرەو ئاقاریکى نادیار نەچێت.\nهەروەها فراکسیونى پارتى داوای کردووە کە شاندى دانوستانکار لە گەل حکومەتى عیراقى بێنە پەرلەمانى کوردستان ورونکردنەوە بدەن لەسەر بابەتەکان، بەلام پەرلەمانتارانی ئوپوزسیون لەبەر سناپچات وتەبلە لێدان حوکمى پێشوەختەیان دابوو کە ئاراستەى کوبوونەوەکە وا لێ بکەن ,و زمانى لیکتێگەیشتن بەکار نەهێنا.\nد. صباح زيباري\nئە ندامی پە ر لە مانی کوردستان


شلیك بۆ چاره‌سه‌ری نه‌خۆشییه‌كانی زستان\n:: AM:07:09:07/11/2019 \nزستان به وه‌رزی نه‌خۆشییه جۆراوجۆره‌كان ناسراوه، به تایبه‌تی هه‌ڵامه‌ت و ئه‌نفله‌وه‌نزای وه‌رزی سه‌رما هه‌مووانی گیرۆده كردووه، به‌ڵام به خواردنی شلیك ده‌توانن به ته‌واوی جه‌سته‌تان ته‌ندروست و پارێزراو بهێڵنه‌وه و ڕێ له هه‌ر جۆره نه‌خۆشییه‌ك بگرن.\nسووده‌كانی خواردنی شلیك له زستان\nشلیك ڕێژه‌یه‌كی زۆری ڤیتامین C و مه‌نگه‌نیز و پۆتاسیۆمی تێدایه، كه هه‌موو ئه‌مانه‌وه یارمه‌تی ڕێكخستنی پله‌ی گه‌رمی و ڕێژه‌ی شه‌كر له جه‌سته ده‌ده‌ن و سیسته‌می به‌رگری له‌ش به ته‌واوی به‌هێز ده‌كه‌ن.\nڤیتامین و كانزای زۆری تێدایه، سیسته‌می به‌رگری به‌هێز ده‌كات و له نه‌خۆشییه‌كان دوورتان ده‌خاته‌وه\nهاوكات ئه‌و میوه‌یه ڕێژه‌ی 91%ی ئاوه و 7.7%یشی كاربۆهیدراته و ڕێژه‌یه‌كی كه‌می كالۆری تێدایه و پڕه له ڕیشاڵ، بۆیه ریخۆڵه ته‌ندروست ده‌كات و كۆئه‌ندامی هه‌رسیش له كێشه و نه‌خۆشییه‌كان ده‌پارێزی و یارمه‌تی دابه‌زاندنی كێشی له‌شی مرۆڤیش ده‌دات.\nجیا له‌وانه شیلیك ڕێژه‌یه‌كی باشی ده‌ژئۆكسیدی تێدایه كه ڕێ له هه‌وكردن ده‌گرێ و به ته‌واوی سیسته‌می به‌رگری جه‌سته چالاك ده‌كات و مرۆڤ له تووشبوون به نه‌خۆشییه درمه‌كانی وه‌ك و دڵ و شێرپه‌نجه دوور ده‌خاته‌وه، بۆیه پزیشكان ڕێنماییمان ده‌كه‌ن، كه ئه‌و میوه‌یه بكه‌ین به خۆراكێكی سه‌ره‌كی سیسته‌می خواردنی ڕۆژانه‌مان.\nتۆیۆتا ئه‌ڤه‌لۆن ئه‌م كێشه‌یه‌یان هه‌یه\nدەرمانێكی نوێ بۆ چارەسەری كۆرۆنا تاقی دەكرێتەوە


خه‌باتی ئاشتیخوازانه/په‌نجا خاڵی بنه‌ڕه‌تی خه‌باتی ئاشتیخوازانه (خاڵی 39)\nچۆن كه‌مپه‌ینێك به شێوه‌ی رێكخراویی كراو بێڵینه‌وه؟\nدوای ئه‌وه‌ی گه‌ڵاڵه‌تان بۆ كه‌مپه‌ین و پێكهێنانی ده‌سته‌گه‌لی پێویست هێنایه سه‌ر كاقه‌ز، ده‌ست بده‌نه دروستكردنی رۆژژمێرێك بۆ كه‌مپه‌ین. ئه‌م رۆژژمێره ئه‌ركی سه‌ره‌كی و به‌رواری به‌ئه‌نجام گه‌یاندنیان پێرست ده‌كات ( بۆ نموونه، یاسا ده‌ڵێت چاودێرانی سه‌ربه‌خۆی هه‌ڵبژاردن، لانی كه‌م ده‌بێ سێ رۆژ به‌رله به‌ڕێوه‌چوونی هه‌ڵبژاردن له شوێنی دیاریكراو ناونووسیان كردبێت).\nكورتكراوه‌ی ئه‌م رۆژژمێره له نێوان ئه‌ندامانی ده‌سته‌دا بڵاوبكه‌نه‌وه تا بزانن كه چۆن چالاكییه‌كانیان له چوارچێوه‌ی كه‌مپه‌یندا جێگیرده‌بێت و كاریگه‌ریی له‌سه‌ر داده‌نێت. دڵنیا بن كه یه‌ك كه‌س و ته‌نیا یه‌ك كه‌س رۆژژمێره‌كه نوێ ده‌كاته‌وه. هه‌روه‌ها له‌وه‌ش دڵنیا بن كه ئه‌ندامانی ده‌سته‌كه‌تان بۆ زێده‌كردن یا لابردنی به‌رنامه‌كان و چالاكییه‌كان ده‌بێ په‌یوه‌ندی به ئه‌وه‌وه بكه‌ن. رۆژژمێری سه‌ره‌كی ده‌بێ له پێش چاوی هه‌مووان بێت.\nبۆ دیاریكردنی چالاكیی ده‌سته جۆراوجۆره‌كان, له ره‌نگه جیاوازه‌كان سوودوه‌ربگرن.( بۆ نموونه: ره‌نگی كه‌سك بۆ ده‌سته‌یه‌ك دیاری بكه‌ن كه به‌رپرسی په‌یوه‌ندییه‌كان و چالاكیی ره‌سێنیه‌ین/راگه‌یاندنین و ره‌نگی سوور بۆ ده‌سته‌ی لۆجێستیك).


کوشتن و تیرۆری سیستماتیکی شارۆمەندانی کورد بەدەستی حکومەتی تورکیا - كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی کوردستان\nKMMK: گەنجێکی تەمەن شانزدە ساڵانی کورد کە لە لایەن چەکدارانی تورکیا لە شەڕناخ دەست بەسەر کرابو لە پێکدادانی تڕۆمبێلی پۆلیس گیانی لەدەست داوە.\nرۆژی شەممە یازدە کەس لە دانیشتوانی گوندی ئالمۆنی سەر بە شەڕناخ بەدەستی چەکدارانی حکومەتی تورکیا قۆلبەست دەکرێن یەکێک لەو کەسانە عەلی واڵمز گەنجێکی شانزدە ساڵان بوو کە لە پێکدادانێکی تڕۆمبێلی پۆلیس گیانی لەدەست داوە و ئەوانی تر بریندار بوون و براونەتە نەخۆشخانەی شەڕناخ.\nهاوکات لەگەڵ کوشتنی عەلی واڵمزی تەمەن شانزدە ساڵان لە ناوچەی ئەردەخان شوانێکی کورد بەناوی ئیسمائیل کاراکاش بە دەستی چەکدارانی تورکیا کوژراوە. چەکدارانی دەوڵەتی تورکیا ئەم کەسەیان بە ئەندامی پارتی کرێکارانی کوردستان ناساندووە بەڵام بنەماڵەکەی پشت راسیا کردوەتەوە کە ناوبراو شوان بوەو کە بێ بەزەییانە بەر دەستڕێژ دراوە.\nقایم مەقامی ئەردەخان لەسەر ئەم کردەوەیە وتویە ئیسمائیل کاراکاش بەهۆی گولەبارانکردنی کۆپتەرێکی جۆری کوبرا گیانی لەدەست داوە.\nبەڵام سەرەڕای ئەوەش بەرگری لە سوپای تورکیاوە کردووە و دەڵێت ئیسمائیل کاراکاش کاتێک بەر دەستڕێژ دراوە کە ئاگادار کردنەوەی سەربازانی تورکی پشت گوێ خستووە.\nلە ساڵانی رابردودا بە سەدان شارۆمەندی کورد بەهۆی بیرۆکەی رەگەز پەرەستانە بەدەستی چەکدارانی دەوڵەتی تورکیا کوژراون بەڵام هیچ کات هیچ کەس بەرەوروی یاسا نەبوەتەوە.\n← دەوڵەتی توركیا بە سوتاندنی دارستانەكانی كوردستان، دەیەوێت سروشتی كوردستان وێران بكات\nزۆربوونی گوشارەکانی ئیدارەی ئیتلاعاتی شاری شنۆ لەسەر بنەماڵەی زیندانییەکی سیاسی کورد →


ئابلۆقەکانی ئامریکا كاریگەریان لە سەر ئابوری ئێران داناوە\nهەواڵدەری رۆیتەرز لە راپورتێکدا لە بارەی پێشکەش کردنی گەڵاڵەی بودجە بە مەجلیسی رژیم لە لایەن ئاخوند رۆحانی ئاماژەی بەوەداوە كە: رۆحانی رۆژی یەکشەممە بودجەی ساڵی داهاتووی لە دەورو بەری ۱۰٤میلیارد دۆلاری پێشکەش کرد.\nئەمە لە کاتیکدایە کە ئابووری و داهاتەكانی دەوڵەت كەوتۆتە ژێر كاریگەری ئابلۆقەكانی ئامریكاوە.\nبێکاری بەشێوەیەكی رەسمی لەدەوروبەری ۱۲و نیو لە سەدەو یەکێكە لە هۆکارەکانی نارەزایەتی خەڵک. لە لایەکی دیکەوە دۆناڵد ترامپ بە توندی دژ بە رژیمی ئێران کار دەکات و وتویەتی دەبێت پڕۆگرامی موشەکی ئەو رژیمە راوەستێ و داوای کردوە ئێران بە هۆی دەستێوەردان لە یەمەن وسوریە سزا بدرێ. هەروەها دۆناڵد ترامپ تەئیدی نەكردووە كە کردەوەكانی رژیمی ئێران بە پێی بەرجام نیە، و پێشێلکردنی رێکەوتنی ناوکەییە و لەوانەیە کۆنگرەی ئامریکا دیسان ئابلوقەكانی پێشوو كە هەڵوەشابوونەوە یان ئابلۆقەی نوێ دژ بە ئێران بسەپێنێ.\nئەم هەڕەشەیە زۆربەی ئەو بانک و کۆمپانیا دەرەكیانەش دەگرێتەوە كە لەگەڵ رژیمدا كەوتوونەتە موعامەلە.\nڕێکه‌وت: 2017-12-11 09:14:18


21 | November | 2018 | Ranyacity.org\nNovember 21, 2018 Regay Rast\tLeave a comment\nپێشبینی كەش و هەوای سبەی پێنجشەممە ٢٠١٨/١١/٢٢\nدوای گەیشتنی شەپۆلەكە بۆ ناوچەكەمان لە ئێستادا ئاسمانی ناوچەكەمان نیمچە هەور بۆ هەورە هەروەكو لەوێنەكەی خوارەوەدا دیارە كە لە لایەن یەكێك لە مانگەدەستكردەكانەوە گیراوە\nسبەی كاریگەریەكانی شەپۆلەكە زیاتر ئەبێت و لە كاتەكانی بەرەبەیانەوە ئەگەری باران بارین لە ناوچەكەمان دەست پێئەكات و بەپێی دوایین گۆڕانكاریەكان سبەی باران بارینی هێواش و مامناوەند تەواوی ڕاپەڕین ئەگرێتەوە و پلەی گەرمی بەڕێژەی ٣ – ٤ پلە نزم ئەبێتەوە و بەرزترین پلەی گەرمی لە ڕاپەڕین ١٢- ١٣ پلە ئەبێت لە دواینیوەڕۆ و نزمترین پلەش لە پێش خۆرهەڵاتن ١ – ٥ پلە ئەبێت لە ناوچە شاخاویەكانی نزیك سنووری ڕۆژهەڵاتی كوردستان\nبەپێی دوایین زانیاریەكان سبەی ئەگەری بەفر بارین لە چیای قەندیل و دەوروبەری ئەبێت و هەروەها تاوەكو عەسر ئەگەری باران بارین لە ناوچەكەمان بەردەوام ئەبێت بە شێوەیەك كە ڕێژە و ماوەی باران بارین لە ناوچەیەكەوە بۆ ناوچەیەكی تر جیاواز ئەبێت، لە دوای عەسرەوە ئەگەری باران بارین كەم ئەبێتەوە بەهۆی كەمبوونەوەی هەریەكە لە ڕێژەی شێ و هەور لە ناوچەكە و بۆ ماوەیەك باران بارین ئەوەستێت، لە ڕوودانی هەر گۆڕانكاریەك لە ڕەوشی كەش و هەوای ناوچەكەمان زانیاری زیاتر بڵاوئەكەینەوە\nتێبینی !!! / هەموو پێشبینییەکانی سەرەوە لە مانگە دەستکردەکان و وێستگە ئەلیکترۆنیەکانەوە وەرگیراون، وە هەروەها شایەنی گۆڕانکارین چونکە زانیاری تـەواو و بێ هـــەڵـــە نیــن،ئەو زانستەی کە بە تەواوی ڕاست و دروستە تەنیا لای خوای گەورەیەو بەو شێوەیە ئەبێت کە زاتی پیرۆزی فەرمانی لەسەرداوە و جگە لە خوای گەورە هـیـچ کەسێك نایزانێت\nمردنی ترسناک، مردن بەهۆی شەحنی مۆبایل و هیتەرەوە\nNovember 21, 2018 ranyacitynet\tLeave a comment\nلەزانستی پزیشکیدا ئاوا باسی مردن بە گازی یەکەئۆکسیدی کاربۆن دەکرێت:\nناخۆشترین جۆری مردنە سەرەتا دەستەکان و قاچەکان ئیفلیج دەبن بە زیاتر هەڵمژینی گازەکە ئیدی سییەکان ئیفلیج دەبن و کەسەکە چاوی کاردەکات و ناتوانێت نە بجوڵێت نە قسەش بکات بەبێ دەسەڵات مردن شەکەتی ئەکات و بە ئازارەوە کۆتاساتەکانی ژیانی بەڕێئەکات.\nبۆیە بەڕێزان، ڕەچاوی ئەم خاڵانە بکەن تا بەدوور بن لە هەر ڕووداوێکی نەخوازراو..:\n۱- شەوان کاتی نوستن هیتەری کارەبایی بکوژێنەوە، چونکە تەنها بەرزی و نزیمیەکی کارەبا و شۆرتێک بەسە بۆ دروستبوونی ئاگر.\n۲- هەرگیز شەوان مۆبایل بە شەحنەوە جێ مەهێڵە، وە لەلای خۆت و لای سەرتەوە دای مەنێ چونکە لەهەر ساتێکدا ئەگەری تەقینی هەیە و، زیان بەخش دەبێت بۆت.\n۳- دووربکەوە لە بەکارهێنانی شاحینە و پلاکێک کە کوالێتیان نزمە یان ئەسڵی نین، چونکە بەشێکی زۆر هۆکارە بۆ دروستبوونی ئاگرکەوتنەوە.\n٤- شەوان کاتی نوستن گڵۆپ بە هەڵکراوی جێ مەهێڵە، چونکە لە ماوەکانی ڕابردوودا چەند ماڵێک گڕیان گرتووە بەهۆی تەقینی گڵۆپ و توانەوەی.\n٥- لە وەرزی باران باریندا، پلاک دوای نەمانی کار پێی بیکوژێنەوە، چونکە زۆربەی کات بەهۆی هەورە بروسکەوە شۆرت دروست بووە و زۆربەی ئامێرە کارەباییەکان گڕیان گرتووە و بوونەتە هۆی سووتانی ماڵەکە.\n٦- دووربە لە بەکارهێنانی تەقسیمی کارەبایی و ئەڤەر لۆد، چونکە لۆد خستنەسەر هەر پلاکێک ئەبێتە هۆی شۆرت و سووتان و گڕگرتنی.\nـ بەهیوای سەلامەتی بۆ هەمووان.\nبەداخەوە کریکاریک بەروداویکی تراژیدیا گیاننی لەدەستدا\nكرێكارێكی دانیشتوی قەزای خەباتی سەربەپارێزگای هەولێر بەهۆی كەوتنە خوارەوە لەبارهەڵگرێكەوە بۆژێر حەفارەیەك دەست بەجێ گیان لەدەست دەدات.\nلەبارەی رووداوەکەوەعه‌دنان مه‌جید، ئەندامی بنەماڵەکە ڕایگەیاند . ئەمڕۆ چوارشەممە ٢١ تشرینی دووەمی ٢٠١٨ دیار سامی مه‌جید ی( برازام ) بە رووداوێکی دڵتەزێن و له‌كاتی هێنانه خواره‌وهی حه‌فاره‌كه‌ی خۆی له‌سه‌ر بارهه‌ڵگرێك، پێی ده‌خکلیسکێت و دەکەویتە خوارەوە دواتریش دەکەوێتە ژێر حەفارەكەی.\nلەبارەی گیان لەدەستدانی دەڵێت:بەداخەوە سەرتا برینداربوو ، بەڵام له‌كاتی بەهانه‌وه‌چوونی و هێنانی کرێن بۆ لادانی حەفارەکە ئه‌و زنجیره‌ی کە بۆ رزگاركردنی به‌كارده‌هێندرا كە حەفارەکەی پێ بەرزکرایەوە لەپر پساو دووباره حه‌فاره‌كه كه‌وته سه‌ری و بەهۆیەوە دەستبەجێ گیانی له‌ده‌ستدا”.\nرونییشیکردەوە، دیار ته‌مه‌نی 27 ساڵ بوو کرێکاری و شۆفیری دەکرد و خێزاندار بوو خاوه‌ن دوو منداڵه\nپەلە بکەو گەشتێکی عەمرە بەبێ بەرامبەر بەدەستبهێنه\nNovember 21, 2018 ahmadranya\tLeave a comment\nپەلەبکەن و گەشتی عەمرە بەدەست بهێنن\nرێکخراوی گەشەپێدانی قوتابیانی کوردستان\nلە مانگی مەولوودا لە ژێر ناونیشانی (پڕۆژەی نوری جیهان)\nهەڵمەتی خوێندنەوەی ژیاننامەی پێغەمبەر ( درودی خوای لەسەر بێت) ڕادەگەیەنێت…\n+خوێندنەووی کتێبی (گوڵاوی سەرمۆر).\n+خەڵاتی یەکەم تا سێیەم گەشتی عەمرەیە .\nخەڵاتی چوارەم تا دەیەم خەڵاتی شایستەیە +بەشداربوو دەبێت تەمەنی لە ١٦ بۆ ٣٠ ساڵ بێت.\nبەرواری ۲۱۱۲۲٠۱۸ تاقیکردنەوە ئەنجام دەدرێت .\nبۆ ناونوسین سەردانی لقەکانی ڕێکخراوی گەشەپێدانی قوتابیانی کوردستان بکەن لەسەرجەم شارو شارۆچکەکان،یان پەیوەندی بکەن بە:-\nزانکۆی راپەڕین لەناو ۱٥ زانکۆدا، دوانزەهەمە\nوەزارەتی خوێندنی باڵای حکومەتی هەرێم ریزبەندی زانکۆکانی کوردستانی راگەیاند. بەگوێرەی ریزبەندیەکە بێت زانکۆی راپەڕین لەکۆتاییەکانی ریزبەندیەکەدایە و لەکۆی پانزە زانکۆ دوانرەهەمە. ریزبەندی تەواوی زانکۆکان بەم جۆرەیە\nزانکۆی کوردستان / هەولێر\nزانکۆی ئەمریکی لە سلێمانی\nزانکۆی جیهان / هەولێر\nشەشەم: زانکۆی نەورۆز\nزانکۆی جیهان / دهۆک\nزانکۆی جیهان / سلێمانی\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری توێژینەوەی زانستی:\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری بەدواداچوونی دەرچووان و دەستکەوتنی هەلی کار – کەرتی تایبەت و گشتی\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری ستافی ئەکادیمی (چوار زانکۆن):\nیەکەم: زانکۆی ئەربیلی نێودەوڵەتی\nدووەم: زانکۆی جیهان / دهۆک\nسێیەم: زانکۆی گەشپێدانی مرۆیی\nدووەم: زانکۆی نێودەوڵەتی هەولێر\nسێیەم: زانکۆی جیهان / دهۆک\nچوارەم: زانکۆی ئیشک\nپێنجەم: زانکۆی نەورۆز\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری فیدباکی خوێندکاران و قوتابیان ( چوار زانکۆن):\nیەکەم: زانکۆی جیهان / دهۆک\nدووەم: زانکۆی جیهان / هەولێر\nسێیەم: زانکۆی ئەمریکی لە سلێمانی\nچوارەم: زانکۆی گەشپێدانی مرۆیی\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری دڵنیایی جۆریی:\nچوارەم: زانکۆی ئەمریکی / سلێمانی\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری چالاکی کولتووری و پەیوەندی لەگەڵ کۆمەڵگە (چوار زانکۆن):\nدووەم: زانکۆی ئەمریکی / سلێمانی\nسێیەم: زانکۆی جیهان / هەولێر\nچوارەم: زانکۆی لوبنانی فەرەنسی\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری کتێبخانە و گەیشتن بە سەرچاوە زانستییەکان:\nچوارەم: زانکۆی جیهان / سلێمانی\nباشترین پێنج زانکۆ لە پێوەری بەدواداچوونی دەرچووان و دەستکەوتنی هەلی کار – کەرتی تایبەت و گشتی:\nیەکەم: زانکۆی ئەمریکی / سلێمانی\nپێنجەم: زانکۆی ئیشک\nدوایین گۆڕانكاریەكانی كەش و هەوا\nلە چەند كاتژمێری ڕابردوو ئاماژەمان بۆ ئەوە كرد كە لە دوانیوەڕۆی ئەمڕۆوە بە تێپەڕبوونی كات ڕێژەی هەور لە ناوچەكەمان زیاد ئەكات بەهۆی دەستپێكردنی كاریگەریەكانی ئەو شەپۆلی باران بارینەی كە هەرێمی كوردستان ئەگرێتەوە، لە ئێستادا ئاسمانی بەشێكی هەرێم نیمچە هەور و هەورە هەروەكو لە وێنەكەی خوارەوەدا دیارە و لە دوای عەسرەوە لە ناوچەكانی دەڤەری ڕاپەڕین ئاسمان بەرەو نیمچە هەور و هەور ئەگۆڕێت و پلەی گەرمیش بەرەو نزمبوونەوە ئەچێت، هەروەكو پێشتریش ئاماژەمان پێدا ئەمڕۆ ئەگەری باران بارین بەهێز نیە بەڵام بەهۆی بەرزبوونەوەی ڕێژەی دابارینەوە لە ئێوارەوە ئەگەری باران بارین كراوە ئەبێت لە ناوچەكەمان\nگەنجیک لە چوارقورنە کارگەیکی دروستکردوە پاشماوەی جبڵ و خاشاک کۆدەکاتەوە\nمن ئۆتۆمبیلەکەم فرۆشت و پارەشم قەرزکرد 👇\nمن ناوم جەلال عبداللە یە، ٣١ ساڵم و دانیشتووی شارۆچکەی سەروچاوەم، لەقۆناغی ئامادەیی وازم لەخوێندن هێنا بەڵام دەستمکرد بەکاری چاپ و رێکلام , من بیرم کردەوە، ژینگەمان بەهۆی پاشماوەی نایلۆنەوە زۆرپیس دەبێت، بۆیە بڕیارمدا کارگەیەک لە شارۆچکەی چوارقورنە دابنێم بۆ دوبارە بەکارهێنانەوەی نایلۆن، ئۆتۆمبیلەکەم فرۆشت و قەرزم کرد بۆ دانانی کارگەکەم, ئێمە پاشماوەکانمان لە دەڤەری ڕاپەرین و هەولێر لە شوێنی فڕێدانی خاشاک و لەسەر ڕێگا و لە شوێنە گشتیەکانەوە بۆ دێت , کارگەکەم هەلی کاری بۆ ٦ گەنج دابینکردووە کە هەموویان دەرچووی زانکۆ و پەیمانگاکانن و لەدەرەوەی کارگەش هەلی کارمان ڕەخساندووە بۆ کەم دەرامەتان کە لەدەرەوە پاشماوەکانمان بۆ دەهێن, ڕۆژانە لە کاتژمێر 7:30 بەیانیەوە تا کاتژمێر 4:30 ئێوارە کاردەکەین ، زۆر ماندوو دەبم بەڵام بەهۆی ئارەزووی زۆرم بۆ کارەکە هیچ هەست بە ماندوبوون ناکەم.


January 8 2021 18:32\nچەند تێبینییەك بەهۆی نووسینی بابەتی هەماهەنگیی پەکەکە و حەشدی شەعبی لە هەرێمی کوردستان، هێرش و رەخنە هەبوون. تێڕوانینم بۆ ئەو هێرش و رەخنانە بەمجۆرەیە:\nئەمڕۆ لە سەرووی هەموویانەوە ئەڵمانیا، ئینجا لە وڵاتە جۆراوجۆرەکانی ئەوروپادا، کۆچبەرانی کورد دەژین. بەشێکی زۆر گەورە لەوانە پەیوەندیدارن بە پەکەکە/کەجەکە، هیچ نەبێت خۆشەویستیان بۆیان هەیە. پەکەکە لە وڵاتانی وەکو ئەڵمانیا، فەرەنسا، هۆڵەندا و سوید خۆیان لەگەڵ قەوارە و یاسای دەوڵەت دەگونجێنن.\nبەڵام پەکەکە/کەجەکە پابەندی رێسا و قەوارەی حکومەتی هەرێمی کوردستان نابێت. دەیەوێ ئەو قەوارەیە بچووک بکاتەوە و بیشکێنێت و گوشار بخاتە سەر حوکمڕانییەکەی. ئەمە دۆخێکی پەیوەندیدارە بە هەڵوێست و هەڵسوکەوت و رۆحیەتی مرۆڤی موستەعمەرەوە. خەڵکی موستەعمەر خۆی دەگونجێنێت و ملکەچ دەبێ بۆ ئەو رێنمایی و ئاراستەکارییانەی لە دەرەوە ئاراستەی دەکرێن. بەڵام ئەگەر چینێك لە خەڵکەکەی خۆی بیەوێت دەسەڵاتێك دروست بکات، رووبەڕووی دەبێتەوە و بە کەمی دەزانێت و هەوڵی لەباربردنی دەدات. چونکە لەلایەن دەوڵەتی دەسەڵاتدارەوە وەها فێرکراوە.\nوا لە خەڵکەکە دەگەیەنن، کە هەموو شتێکیان سەرەتاییە، خواردن، خواردنەوە، جل پۆشین و زمانیان هێشتا پێشنەکەوتووە و ژیانیان لە ناو جەهالەتدا بەڕێدەکەن. جەخت لەسەر ئەوە دەکرێتەوە، کە ئەو خەڵکە ناتوانن خۆیان بەڕێوەببەن. ئەم دۆخە رێك لە هەرێمی کوردستاندا هەیە. کوردستان تەنانەت موستەعمەریش نییە. هەر بۆیەش لەم رووەوە ئەم دۆخە لە کوردستان بە شێوەیەکی چڕتر دەبینرێت. دەکرێ ئەو رووداوانەی سەر لە بەیانیی 16ی ئۆکتۆبەری 2017، کە لە کەرکووك روویاندا، بەمجۆرە تانوپۆ بکرێت.\nهەموو ئەوانەی هێرش دەکەنە سەرم و رەخنەم لێ دەگرن، کاتێك بە پەکەکە/کەجەکە ناڵێن :''حکومەتی هەرێمی کوردستان قەوارە، یاسا و رێسای تایبەت بەخۆی هەیە و ئێوە پێویستە پابەندی بن، هێرش مەکەنە سەر پێشمەرگە، هێرش مەکەنە سەر نووسینگەکانی پارتی دیموکراتی کوردستان''... هەروەها ناڵێن: ''هەروەک چۆن پابەندی یاساکانی دەوڵەتەکانی وەکو ئەڵمانیا، فەرەنسا، هۆڵەندا بوویت، لێرەش پابەند بە یاساکانی هەرێمی کوردستانیش بە''، لەکاتێکدا ئەمە ناڵێن و بەلاشیدا ناڕۆن، دۆخێکی سەرسوڕهێنەرە. لە نووسینی هەماهەنگیی پەکەکە و حەشدی شەعبی لە هەرێمی کوردستاندا باس لە 8 چالاکیی پەکەکە/کەجەکە کراوە. ئەوانەی رەخنەیان لێگرتووم و هێرشیانکردووەتە سەرم، سەرنجیان نەخستووەتە سەرهیچ یەک لەمانە و وەڵامیان نەداوەتەوە. ئایا ئەمە داننان نییە بەوەی پەکەکە/کەجەکە هێرشی کردووەتە سەر پێشمەرگە و پارتی؟ ئەنجامدانی ئەو هێرشانە لەکاتێکدا، کە مەسعود بارزانی دەڵێت "ئێمە شەڕی نێوان کوردانمان حەرام کردووە"، بەتایبەتی کە بە پێداگرییەوە هەڵوێست لەسەر شەڕێکی وەها هەیە، جێی هەڵوەستەیە. (عابید گورسەس، شەڕی براکوژی یاخود رۆحی کۆبانێ؟ نەرینائازاد، 17ی کانوونی یەکەمی 2020)\nئێمە باس لە یاسا و رێساکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان دەکەین. ئەمە فیدراسیۆنێکە و لە نێو سنووری ئەم فیدراسیۆنەدا نابێت ئازادیی ئەنجامدانی تاوان هەبێت. ئەگەر لە نێو ئەو سنوورەدا کەسێک کوژرابێت، پێویستە فیدراسیۆن لەڕێی دادگەری، دامەزراوە، دادگاکان، پۆلیس، دادوەر، داواکاری گشتی و گرتووخانەکانییەوە تەدەخول بکات. ئەگەر نەتوانێت ئەمە بکات؛ ئەوا لەڕێی تۆماری تاوانەکان، دۆسیە و وردەکارییەوە، ئەگەرنا ناتوانرێت باس لە فیدراسیۆنێکی راستەقینە بکرێت. پێویستە حکومەتی هەرێمی کوردستان هەنگاو بەرەو رێگەی بوون بە فیدراسیۆنێکی راستەقینە بنێت…\nوەکو مرۆڤێک، پشتیوانی هەموو ئەو کەس و دامەزراوە و پارتانە دەکەم کە باس لە کوردستان دەکەن و داوای کوردستانی سەربەخۆ دەکەن. من کارم بەو کەسانەوە نییە کە دەڵێن "کوردستان پێویستی بە دەوڵەت نییە"، چونکە ئەمە بۆچوونی دەوڵەتانە نەوەک بۆچوونی کوردان. گوتنەوەی ئەم بۆچوونە لەلایەن کوردانەوە بە کاریگەریی دەوڵەتان، دەستکەوت و سەرکەوتنێکی گەورەیە بۆ ئەوان. هەموو ئەو دەوڵەتانەی کوردانیان لە ژێر هەژمووندا کۆکردووەتەوە ئاستەنگ لەبەردەم دەوڵەتی کوردیدا دروستدەکەن.\nلە وەقفی ئیسماعیل بێشکچیدا چ شاندی پەرلەمانتاران و چ بەڕێوەبەرانی وەقف خۆبەخشانە کاردەکەن. تەنیا بۆ من و خانەوادەکەم بڕە پارەیەکی کەم دەدرێت. جگە لەمە 2ـ3 کارمەندی دیکە هەن، کە بە مووچە و بیمە کاردەکەن، دۆخی لقی دیاربەکر بەمجۆرەیە. لقی هەولێریش وەقفێکی جیای دامەزراوە بەگوێرەی یاساکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان.\nپارتی کە زیاتر لە سەدەیەکە لە ناو پرۆسەکەدایە، دەکرێت رەخنەی لێ بگیرێت. هەروەها دەکرێا رەخنە لە ئیسماعیل بێشیکچی و وەقفەکەشی بگیرێت. روون و دیارە من چیم کردووە و چۆنم کردووە. ئەوەی کە وەقفەکەشمان کردوویەتی زۆر روونە. داهات و تێچووی دیارە و ئاشکرایە... ''فەرمانبەری مووچەخۆری بارزانی!"... ئەمە تۆمەتبەخشین و لەکەدارکردنێکی بێ مانایە.


Diplomatic Magazine | مسته‌فا زه‌ڵمى، منه‌وه‌رێكى ڕه‌چه‌شكێن و زانایه‌كى دژ به مه‌زهه‌بگه‌رایی\n"به باوكم وت ئه‌گه‌ر نه‌منێریته به‌ر خوێندن خۆم ده‌ده‌م به‌ده‌م ئاوه‌كه‌ى زه‌ڵمه‌وه"\nئه‌و بڕواى وابووه په‌یوه‌ستبوون به مه‌زهه‌بێكى دیاریكراوه‌و خۆ دوور گرتن له مه‌زهه‌به‌كانیتر، بوارى بیركردنه‌وه‌و تێگه‌شتنى مه‌لاو زانایانى ئایینى كوردى ته‌سكردووه‌ته‌وه‌و تووشى چه‌قبه‌ستوویی كردوون، مسته‌فا ئیبراهیم حه‌مه ئه‌مین، ساڵى 1922 له گوندى زه‌ڵم له‌دایكبووه، بنه‌ماڵه‌كه‌یان دوو سه‌د ساڵ له‌مه‌وبه‌ر له كوردستانى ئێرانه‌وه هاتوونه‌ته زه‌ڵم.\nپاش وه‌رگرتنى ئیجازه‌ى مه‌لایه‌تى، ده‌بێته پێشنوێژو وتارخوێنى گونده‌كه‌ى خۆیان‌و پاشان ده‌گوازرێته‌وه بۆ مزگه‌وتى " بن ته‌به‌ق"ى شارى سلێمانى‌و له 8- 10- 1955 ده‌چێته خزمه‌تى سه‌ربازى‌و وه‌ك پێشنوێژو سه‌رپه‌رشتیارى ئایینى ئه‌و لیوایه دا ده‌مه‌زرێت كه ( عه‌بدولكه‌ریم قاسم) ئامر لیواى بووه‌و ( عه‌بدولسه‌رلام عارف) یش ئامر فه‌وج بووه.\nئه‌و خۆى ده‌گێڕێته‌وه كه كاتێك منداڵ بووه، ڕۆژێك له مزگه‌وتی خورماڵ، دوو فه‌قێی بینیوه‌و زۆر داخی بۆ ئه‌وه خواردووه كه بۆچی ئه‌ویش نه‌یخوێندووه تا ببێت به‌فه‌قێ، ئیتر له‌وێوه حه‌زی خوێندنی لا دروستده‌بێت‌و كاتێكیش به باوكی ده‌ڵێت ده‌چم ده‌خوێنم رێگری لێده‌كات، وه‌ك خۆی ده‌ڵێت:"ده‌ستم كرد به‌گریان، وتم ده‌بم به فه‌قێ، باوكم له‌به‌ر سودی خۆی داواكه‌ی منی به دڵ نه‌بوو، چونكه‌ده‌یوویست هه‌ر شوانی بكه‌م، منیش به‌ده‌م قوڵپی گریانه‌وه وتم ئه‌گه‌ر نه‌منێریته به‌ر خوێندن، خۆم ده‌ده‌م به‌ده‌م ئاوه‌كه‌ی زه‌ڵمه‌وه، ئیتر باوكم رازی بوو، بخوێنم.\nساڵى 1952 به‌شێوه‌ى ده‌ره‌كى به‌شدارى تاقیكردنه‌وه‌ى خوێندنى سه‌ره‌تایی كردووه‌و دواتر خوێندنى ناوه‌ندى‌و ئاماده‌یشى به‌تاقیكردنه‌وه‌ى ده‌ره‌كى ته‌واو كردووه‌و له 15- 9- 1960 له كۆلێژى یاساى زانكۆى به‌غداد وه‌رگیراوه‌و له ساڵى 1965 بڕوانامه‌ى به‌كالۆریۆسى له یاسادا وه‌ده‌ستهێناوه.\nمستەفا زەڵمی ساڵى 1968 ماسته‌رى له شه‌ریعه‌دا به‌ده‌ستهێناوه‌و ساڵى 1971 ماسته‌رى له فیقهى به‌راوردكارى نێوان شه‌ریعه‌و یاساى له زانكۆى ئه‌زهه‌ر به‌ده‌ستهێناوه، دوو ساڵ دواتر له هه‌مان زانكۆ كاسته‌رى له یاسادا خوێندووه‌و دوو ساڵ پاشترو له ساڵى 1975 دكتۆراى له فیقهى به‌راوردكارى نێوان شه‌ریعه‌ى ئیسلامى‌و یاسادا له‌زانكۆى ئه‌زهه‌ر به‌ده‌ستهێناوه.\nساڵى 1968 ماسته‌رى له شه‌ریعه‌دا به‌ده‌ستهێناوه‌و ساڵى 1971 ماسته‌رى له فیقهى به‌راوردكارى نێوان شه‌ریعه‌و یاساى له زانكۆى ئه‌زهه‌ر به‌ده‌ستهێناوه، دوو ساڵ دواتر له هه‌مان زانكۆ كاسته‌رى له یاسادا خوێندووه‌و دوو ساڵ پاشترو له ساڵى 1975 دكتۆراى له فیقهى به‌راوردكارى نێوان شه‌ریعه‌ى ئیسلامى‌و یاسادا له‌زانكۆى ئه‌زهه‌ر به‌ده‌ستهێناوه‌و ساڵى 2005یش له‌زانكۆى به‌غدا دكتۆراى له یاسادا خوێندووه.\nساڵى 1987 كراوه‌ته ڕاگرى كۆلێژى یاساى زانكۆى سه‌ددام‌و له ساڵى 1970 وه تا 2007 له زانكۆكانى موسته‌نسه‌رییه‌و به‌غدادو زانكۆى نه‌هره‌ین، سه‌رپه‌رشتیاریى زیاتر له 100 نامه‌ى ماسته‌رو دكتۆرا كردووه.\nپێنج له سه‌رۆككۆماره‌كانى عێراق ( عه‌بدولكه‌ریم قاسم- عه‌بدولسه‌لام عارف- ئه‌حمه‌د حه‌سه‌ن به‌كر- مام جه‌لال- فواد مه‌عسوم) هاوڕێى ئه‌و بوون و جگه له‌وانیش هه‌ریه‌كه له ( شێخ عێزه‌دیینى حوسه‌ینى‌و شێخ محه‌مه‌دى خاڵ‌و عه‌لادین سوجادى) هاوڕێى دكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى بوون.\n35 ساڵ له زانكۆدا وانه‌ى وتووه‌ته‌وه‌و 60 كتێب‌و دانراوى له هه‌ردوو بوارى شه‌ریعه‌و یاسادا هه‌یه‌و ته‌نها سێ له‌و كتێبانه‌ى به‌كوردى نووسیوه‌و 4 له كتێبه‌كانیشى له كۆڵیژه‌كانى یاساى چه‌ند زانكۆیه‌دا ده‌خوێنرێت‌و كراوه‌ته مه‌نهه‌ج.\nله‌پاڵ ئه‌وه‌دا كه وه‌كو گه‌وره زاناو شاره‌زایه‌كى بوارى یاسا ڕۆڵى گه‌وره‌ى گێڕاوه، ئه‌و به‌یه‌كێك له منه‌وه‌رو گه‌وره زانایایه‌كى ئایینى ڕیفۆرمخوازو ڕه‌چه‌شكێن داده‌نرێت.\nپێنج له سه‌رۆك كۆماره‌كانى عێراق ( عه‌بدولكه‌ریم قاسم- عه‌بدولسه‌لام عارف- ئه‌حمه‌د حه‌سه‌ن به‌كر- مام جه‌لال- فواد مه‌عسوم) هاوڕێى مستەفا زەڵمی بوون و جگه له‌وانیش هه‌ریه‌كه له ( شێخ عێزه‌دیینى حوسه‌ینى‌و شێخ محه‌مه‌دى خاڵ‌و عه‌لادین سوجادى) هاوڕێى دكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى بوون.\nپرۆفیسۆر مستەفا زەڵــمی\nكاتێك كه كایه‌ى ئایینى له كوردستاندا، به مه‌لاو ڕێبه‌ره ئاینییه‌كانیشه‌وه، له خورافیات‌و ئه‌فسانه‌دا نغرۆ بووبوون، ئه‌و له‌و په‌ڕى شاره‌زایی‌و ئازایه‌تیدا بۆچوون‌و بیروڕاكانى خۆى به‌یان ده‌كات‌و به گژ كۆمه‌ڵێك فه‌تواو بیروڕاى مه‌لاو زانایانى ئاینیدا ده‌چێته‌وه‌و وه‌كو خۆیشى له بیره‌وه‌رییه‌كانیدا باسیكردووه، له‌و پێناوه‌دا ئازارو ناڕه‌حه‌تى زۆرى چه‌شتووه.\nجیا له ئاوێزانكردنى دیده یاساییه‌كانى بۆ یه‌كلاكردنه‌وه‌ى كۆمه‌ڵێك پرسى په‌یوه‌ندیدارى جێگه مشتومڕى ناو شه‌ریعه‌تى ئیسلامى، دكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى له‌و زانایانه‌یه كه كه‌ڵكى له‌سه‌رجه‌م مه‌عریفه‌و زانسته مرۆییه‌كان وه‌رگرتووه بۆ ڕاڤه‌كردنى بیرواڕا ئایینى‌و له فه‌توامانیشیدا پشتى پێبه‌ستوون.\nئه‌و به‌دیدێكى ڕه‌خنه‌گرانه‌وه، ته‌ماشاى كه‌له‌پورى ئیسلامى كردووه‌و وتوویه‌تى نابێت گه‌نجینه‌ى زانا ئیسلامییه‌كانى پێشوو فه‌رامۆش بكه‌ین‌و وه‌لایان بخه‌ین، به‌ڵام نابێت بۆ هه‌موو شتێك پشت به‌وان ببه‌ستین‌و تووشى چه‌قبه‌ستوویمان بكه‌ن.\nئه‌و بڕواى وابووه‌و زۆریشى ته‌قه‌لا داوه بۆ ئه‌وه‌ى زانایانى ئاینیی‌و مه‌لاكانى كورد له خۆبه‌ستنه‌وه به مه‌زهه‌بێكى دیاریكراوه بێنێته ده‌ره‌وه‌و دژى خۆبه‌سته‌وه‌ى زانایان بووه به مه‌زهه‌بێكى دیاریكراوه‌وه.\nئه‌و بڕواى وابووه په‌یوه‌ستبوون به مه‌زهه‌بێكى دیاریكراوه‌و خۆ دوور گرتن له مه‌زهه‌به‌كانی تر، بوارى بیركردنه‌وه‌و تێگه‌شتنى مه‌لاو زانایانى ئایینى كوردى ته‌سكردووه‌ته‌وه‌و تووشى چه‌قبه‌ستوویی كردوون.\nپێیشیوابووه كه بێبه‌رهه‌مى زانایانى ئایینى كورد له بوارى ( فیقهى ئیسلام)یدا، هۆكاره‌كه‌ى ئه‌وه‌یه كه ئه‌وان به‌ته‌نها خۆیان به مه‌زهه‌بى ( شافیعى) یه‌وه به‌ستووه‌ته‌وه‌و ئه‌وه‌ش وایلێكردوون كه نه‌توانن بیروڕاى جیاوازیان هه‌بێت‌و ئیجتیهاد بكه‌ن.\nمستەفا زەڵمی پێیوابووه كه بێبه‌رهه‌مى زانایانى ئایینى كورد له بوارى ( فیقهى ئیسلام)یدا، هۆكاره‌كه‌ى ئه‌وه‌یه كه ئه‌وان به‌ته‌نها خۆیان به مه‌زهه‌بى ( شافیعى) یه‌وه به‌ستووه‌ته‌وه‌و ئه‌وه‌ش وایلێكردوون كه نه‌توانن بیروڕاى جیاوازیان هه‌بێت‌و ئیجتیهاد بكه‌ن.\nرێورەسمی بەحاکسپاردنی مستەفا زەڵمی لە شارۆچکەی خورماڵ ـ حوزەیرانی ٢٠١٦\nهه‌وڵه‌كانى دكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى بۆ ده‌ربازبوون له چه‌قبه‌ستوویی‌و نوێكردنه‌وه‌و ڕیفۆرم له كۆمه‌ڵێك پرسى ئایینى‌و شه‌رعیدا، هه‌روا به ئاسانى له‌لایه‌ن ناوه‌نده ئایینى‌و مه‌لاو زانا ئاینییه‌كانه‌وه قبوڵ نه‌كراوه‌و ئێستاشى له‌سه‌ر بێت زۆرن ئه‌و مه‌لاو كه‌سایه‌تییه ئاینییانه‌ى كه ئه‌و به زانایه‌كى ڕیزپه‌ڕ ناودێنن‌و زۆریشن ئه‌وانه‌ى پێیانوایه كه زه‌ڵمى له ڕۆح‌و نێوه‌رۆكى ئایینى ئیسلام لایداوه.\nدكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى له‌و زانا ئاینییانه‌یه كه بڕواى به‌وه نییه كه ( نه‌سخ له قورئان)دا هه‌بێت، " نه‌سخ واته سڕینه‌وه‌ى حكومى ئایه‌تێك به ئایه‌تێكى دواتر)، یه‌كه‌م زاناى ئایینى كورده كه ئه‌م بابه‌ته‌ى ڕه‌تكردووه‌ته‌وه‌و پێیوابووه نه‌سخ له قورئاندا نییه‌و ئه‌گه‌ر هه‌بێت ئه‌وه نه‌نگییه‌و كاتێكیش كتێبێكى له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته ناردووه بۆ چاپ، له‌لایه‌ن وه‌زاره‌تى ڕۆشنبیرى حكومه‌تى عێراقه‌وه پێنج بۆ هه‌ڵسه‌نگاندنى دیاریده‌كرێت، پێنج مه‌لاكه ده‌ڵێن ئه‌م كتێبه نه‌ك نابێت ڕێگه‌ى چاپكردنى پێبدرێت، به‌ڵكو ده‌بێت بسوتێنرێت.\nدكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى ته‌ڵاقى سێ به‌سێ‌و ته‌ڵاقى مه‌رجدارى ڕه‌تكردووه‌و ئه‌و پێوایه ئه‌و سوێنده‌ى كه به‌ته‌ڵاق ده‌خورێت ئه‌وه خووه، به‌ڵام ته‌ڵاق پرۆسه‌یه‌و ناكرێت پرۆسه‌یه‌ك به بێ شایه‌ت‌و به‌بێ دادگاو به‌بێ به‌ڕێوه‌چوونى ڕێو شوێنه‌كان بكه‌وێت‌و بخرێت، ئه‌مه جگه له‌وه‌ى كه بڕوایشى وابووه ته‌ڵاقى سێ به‌سێ هه‌ر یه‌ك ته‌ڵاقه‌و به سێ ته‌ڵاق له‌سه‌ر ئه‌و كه‌سه ئه‌ژمار ناكرێت كه وتوویه‌تى.\nسه‌ربارى ئه‌مانه ئه‌و دژى بابه‌ت‌و فه‌تواكانى تایبه‌ت به ( ڕه‌جمكردن‌و هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه له دین‌و خه‌ته‌نه‌كردنى مێیینه) بووه‌و هه‌ر زوو به گژ ئه‌و بۆچوون‌و فه‌توایانه‌دا چووه‌ته‌وه كه له سه‌ر ئه‌م بابه‌تانه ده‌ركراوبوون‌و هه‌بوون.\nسه‌رنج: بۆ نووسینى ئه‌م ڕاپۆرته، سوود له‌م دوو سه‌رچاوه‌یه وه‌رگیراوه:\nیه‌ك: كاروانى ژیانم- مسته‌فا ئیبراهیم زه‌ڵمى – به‌رگى یه‌كه‌م‌و دووه‌م- 2014.\nدوو: ژیان‌و بیره‌وه‌رییه‌كانى دكتۆر مسته‌فا زه‌ڵمى- عه‌بدوڵا مه‌لا ئه‌حمه‌د – 2017.


هەواڵ / ئابوری :: پێش 4 هەفتە  :: 432 جار بینراوە\nشانبەشانی كەمبوونەوەی داخوازیی لەسەر نەوت لە جیهاندا بەرهەمهێنانی بۆ یەكەمجار لە چەند وڵاتێكدا دەگاتە ئاستی هەناردەكردن كە پێشتر بەرهەمهێنی گەورەی نەوت نەبوو. بەڕازیل و كەنەدا و نەرویج و گیانا.پێشبینی دەكرێت لە ساڵی ئایندەدا رۆژانە یەك ملیۆن بەرمیل نەوت بخەنە بازاڕەوە، و ساڵی دواتر ببێتە دوو ملیۆن بەرمیل. ئەمە لەكاتێكدا كە حاڵی حازر رۆژانە 80 ملیۆن بەرمیل لە جیهاندا بەرهەم دێت.\nئەم زۆربوونی بەرهەمهێنانە لەكاتێكدا كە جیهانی لە هەوڵدایە رێگریی بكات لە گەرمبوونی ئاووهەوا و رێكاریی تازە بدۆزێتەوە بۆ دابینكردنی سووتەمەنیی پاك پێشبینی ئەوەیان لێدەكرێت كە نرخی نەوت بەشێوەیەكی بەرچاو داببەزێت. هەر لەبەر ئەمەشە سعودییە ئارامكۆی خستە بازاڕی پشكەكانەوە. دابەزینی نرخی نەوت زیان بە كۆمپانیای ئارامكۆ و زۆرێك لە كۆمپانیاكانی تری بەرهەمهێنی نەوت دەگەیەنێت، سەرئەنجام داهاتی ئەو وڵاتانە دادەبەزێت. لەسەرێكی دیكەوە رەنگە دابەزینی نرخی پیترۆڵ پڕۆسەی بەرهەمهێنان و بەكارهێنانی ئوتومبیلی كارەبایی خاوتر بكاتەوە.\nخاڵی سەرنج راكێش لە سروشتی ئەو چوار وڵاتەی ئاماژەمان بۆكرد سەقامگیرییانە لەڕووی سیاسییەوە بە پێچەوانەی وڵاتانی وەك ڤەنزوێلا و ئێران و لیبیا و ناوچەی كەنداو.\nسەقامگیر نەبوونی نرخی نەوت و دابەزینی نرخەكەی بەشێوەیەكی بەرچاو لەدوای ساڵی (2009)وە كۆمپانیا ئەمریكییەكانی بواری نەوتیان ناچار كردووە سەرمایەگوزاریكردن كەم بكەنەوە لە پڕۆسەی پشكنین و بەرهەمهێنانی نەوتدا و پێشبینی دەكرێت زیاتر و زیاتر ئەو كۆمپانیایانە خۆبەدوور بگرن لە گەڕان و پشكنین و پڕۆسەی بەرهەمهێنانی نەوتدا. قەیرانەكە چەند بەرامبەری ئێستای لێدێت ئەگەر بەشێوەیەك لە شێوەكان تاران و واشینتۆن بگەنە رێككەوتن.\nلەسەر ئاستی ویلایەتە یەكگرتووەكانیش پێشبینی دەكرێت ساڵی داهاتوو ئەو وڵاتە رۆژانە 3.3 ملیۆن بەرمیل نەوت بەرهەم بهێنێت، كە ئێستا 2.8 ملیۆن بەرمیلە لە رۆژێكدا. كە سەرئەنجام دەبێتە هۆی كەمبوونەوەی پڕۆسەكانی گەڕان و پشكنین بەدوای نەوتدا و دوور نییە چەندین كۆمپانیای بواری نەوت سەرمایەكانیان لەدەست نەدەن.


مەسرور بارزانى پلان و هێڵە گشتییەکانى حکومەتەکەى بۆ سەرجەم کەرتەکان خستەڕوو\n12:45 چوار شه‌ممه 10 ته‌موز 2019\nمەسرور بارزانى لە کاتى وتارەکەیدا بۆ خستنەڕوى هێڵەگشتییەکانى کابینەى داهاتوى حکومەت، ئاماژەى بەوەکرد، حکومەتێکى قەرزاریان ڕادەستکراوە، کە چەندین ملیار دۆلار قەرزارە، ئەوش کابینە نوێکە ڕوبەڕوى قەیرانێکى دارایی قورس دەکاتەوە.\nلەکاتى خستنەڕووى هێڵە گشتییەکانى کابینەى نۆى حکومەتى هەرێم، مەسرور بارزانى، سەرۆکوەزیرانى هەرێم سوپاسى کابینەى هەشت و نێچیرڤان بارزانى و پەرلەمانى کرد بۆ متمانە دان بە کابینەکەى، وتیشی: “خزمەتکردنى هاوڵاتییان ئەرکى لە پێشینەى ئەم کابینەیە و هاوڵاتى میحوەرى کارى ئەم کابینەیە دەبێت، لەگەڵ هاوڵاتییانى خۆمان ڕاستگۆ و شەفاف دەبین، بەڵێن دەدەین ئەوەى لەتواناماندا بێت درێغى نەکەین”.\nمەسرور بارزانى ئاماژەى بەوەشکرد: “هەموو ئەم وەزیرانە کە لەلایەن حیزبەکانیانەوە پێشکەش کراون، بۆ لەمەودوا ئەجێندا و بەرنامەى حکومەتى هەرێم پێشکەش دەکەن و ڕێگەیان پێنادرێت لە دەرەوەى بەرنامەى حکومەت کار بکەن، نابێت بەرژەوەندییە حیزبی و کەسییەکان باڵ بەسەر وەزارەتەکانیاندا بکێشێت چونکە ئەو وەزارەتانە موڵکى هەموو خەڵکن”.\nلەبارەى بارودۆخى دارایی حکومەت، سەرۆکوەزیرانى نوێى هەرێم، ئاشکراى کرد: “حکومەتێکمان وەرگرتووە چەندین ملیار دۆلار قەرزارە، بەشێکى زۆرى ئەم قەرزانەش دەکەونە ئەستۆى حکومەتى عێراق چونکە بودجەى نەناردووە، ئەمەش حکومەت دەخاتە دۆخێکى قورسی ئابورییەوە، بەڵام هەوڵدەدەین ئەم دۆخەش تێپەڕێنین”.\nسەبارەت بە پەیوەندییەکانى نێوان هەرێم و بەغدا، مەسرور بارزانى باسی لەوەکرد: “عادل عەبدولمەهدى بە کردار نییەتە باشەکانى بەرامبەر هەرێم پیشانداوە، دەبێت زەمینەیەکى باشتر بڕەخسێنین بۆ دانوستان و چارەسەرکردنى کێشەکان، بۆ پیشاندانى نییەت پاکیشمان لەماوەیەکى نزیکدا سەردانى بەغدا دەکەین”.\nلە کۆتایی وتارەکەیدا، مەسرور بارزانى ڕایگەیاند، لەم کابینەیەدا “زۆرترین کار و کەمترین وتارمان دەبێت”، داواشى لە هاوڵاتییان کرد هاوکارییان بن.\nکابینەى نۆى حکومەتى هەرێم\nدوا ئاماری قوربانیانی خۆپیشاندانەکانی ئێران..زۆرینەى قوربانییەکان لە شارە کوردییەکانن\nسائیرون سازش لە مافی خۆی دەکات و پەرلەمانتارێکى فەتحیش هۆشداری دەدات لە “شەڕى ناوخۆ”\n"خۆپیشاندەران بەرەیەکى سەرەکى دیاریکردنى سەرۆکوەزیرانى نوێن"\n16:36 سێ شه‌ممه 03 کانونی یەکەم 2019\n22:20 دوو شه‌ممه 09 کانونی یەکەم 2019\n22:21 سێ شه‌ممه 19 تشرینی دووه‌م 2019


بە مەبەستی سازدانی خۆپێشاندان لە دژی داگیرکاری تــورکیا، ھێزو لایەنە سیاسی و مەدەنیەکانی ھەر چوار پارچەی کوردستان کۆبونەوەیەکی بە پەلەیان لە وڵاتی نـۆروێژ بەڕێوە برد. | نوێنەرایەتی ئوروپا پارتی ئازادیی کوردستان\nبە مەبەستی سازدانی خۆپێشاندان لە دژی داگیرکاری تــورکیا، ھێزو لایەنە سیاسی و مەدەنیەکانی ھەر چوار پارچەی کوردستان کۆبونەوەیەکی بە پەلەیان لە وڵاتی نـۆروێژ بەڕێوە برد.\nکاتژمێر پێنجی دوا نیوەڕۆی ئەمڕۆ پێنج شەممە 18ی ڕەزبەری ساڵی2719ی کوردی ھاوکات لەگەڵ10ی ئۆکتۆبەری ساڵی 2019ی زایینی، بە مەبەستی سازدان و بەڕێوە بردنی خۆپێشاندان و ھاتنە سەر شەقامی جەماوەری بۆ ئیدانەکردنی ھێرشی دڕندانە و داگیرکاریانەی دەوڵەتی فاشیستی تورکیا بۆ سەر خوشک و براو ھاوخوێنەکانمان لە (ڕۆژئاوای کوردستان)، حیزب و لایەنە سیاسی و مەدەنیەکانی ھەر چوارپارچەی کـــوردستان، لە شاری (ئۆسلۆ)ی پێتەختی وڵاتی (نـــــۆروێـــــژ ) کۆبونەوە.\nکۆبونەوەکە بە خولەکێک بێدەنگی بۆ ڕێزگرتن لە گیانی بەرزەفڕی سەرجەم شەھیدانی ڕێگای ڕزگاری کوردستان بە گشتی و تازەترین شەھیدانی ھێرشی ملھوڕانەی دەوڵەتی کورد کوژی (تـــــورک)بە تایبەتی، دەستی پێکرد.\nدواتر چەندین پێشنیار لەم پێوەندیەدا لە لایەن ھەر کام لە بەشداربووانەوە خرانە بەر باس و قسە لەسەر کردن کە دوای تاوتوێ کردنیان لە لایەن ئامادە بووانەوە، بڕیار لەسەر کۆمەڵێک چالاکی جۆراوجۆر ھاتە ئەستاندن کە لە داھاتویەکی نزیکدا و دوای وەرگرتنی مۆڵەتی یاسایی، بە ئاگاداری بیروڕای گشتی کوردستانیان ڕادەگەیەندرێن.\nشایەنی باسە کە ئەم حیزب و لایەنانەی خوارەوە ئامادەی کۆبونەوەکە بون کە بریتین لە:\n1- ( کۆمیتەی هاوکاری حیزب و ڕێکخراوە سیاسیە کوردستانیەکان لە نۆروێژ) کە لە ٨ حیزب،ی سیاسی کوردستانی پێکھاتووە و بریتین لە ( پارتی ئازادیی کوردستان، پارتی دیموکراتی کوردستان، حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران، کۆمەڵەی شۆڕشگێڕی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران، پارتیا دیموکراتا کوردستانێ باکور، ڕێکخراوی خەباتی شۆڕشگێڕی کوردستان، پارتی ئازادیی کوردستانی باکور، یەکگرتوی ئیسلامی کوردستان ).\n2- حیزبی دیموکراتی کوردستان.\n3- ( فیدارسێۆنی کۆمەڵە کوردیەکان لە نەرویج ) کە چەندان کۆمەڵەی کەلتوری کوردی لە خۆ دەگرێت.\n4- (ئەنجومەنی نیشتیمانی کورد لە سوریا ) ئەنەکە سێ .\nھێژای ئاماژە پێکردنە کە بە نوێنەرایەتی لە لایەن (پارتی ئازادیی کوردستانPAK)ەوە ھەڤاڵان (ڕێبوار ئەحمەدزادە), (مستەفا عەزیزپوور) و (ئیدریس کەریمی) بەرپرس و ئەندامانی (کۆمیتەی ڕێکخستنی پارتی ئازادیی کوردستان لە وڵاتی نـــۆروێژ) لە کۆبونەوەی ئاماژە پێکراودا ئامادە بون.\n18ی ڕەزبەری ساڵی 2719ی کوردی\n10ی ئۆكتۆبری 2019ی زایینی


موراد قەرەیلان شێوازی سەرکەوتنی گەریلا لە وەرخەلێ دەگێڕێتەوە – کوردی – RojNews.News\nموراد قەرەیلان شێوازی سەرکەوتنی گەریلا لە وەرخەلێ دەگێڕێتەوە\n27/11/2021 - 4:31:03 pm\nفەرماندەی گشتیی بڕیارگەی ناوەندیی نەپەگە ڕایگەیاند، بەرخۆدانی هەڤاڵانمان لە وەرخەلێ سەرکەوتنی تۆمارکرد و لەئێستا بەدواشەوە دوژمن تێکدەشکێنین، بۆ ئەوەش بڕوای تەواومان بەخۆمان هەیە.\nموراد قەرەیلان، فەرماندەی بڕیارگەی ناوەندی پاراستنی گەل-نەپەگە لەمیانی بەشدارییکردنی لە پڕۆگرامێکی تایبەتی ستێرک تیڤی، باسی لە سەرکەوتنی گەریلاکان لە بەرخۆدانی ١٣٥ ڕۆژەی وەرخەلێ، کە سەرئەنجام شکست و کشانەوەی سوپای تورکی لێکەوتەوە.\nدەڵێت: ئەم سەرکەوتنە بەئاسانیی بەدەستنەهاتووە، ئەم بەرخۆدانە بە ڕەنج و خوێن بەخشین درێژەی هەیە، چوار ساڵە گەریلا لە قۆناغی نوێبوونەوەدایە، هەمان کات لە سەنگەرەکانیشدا بەرگریی دەکات، شەڕی ژێرزەوی و سەرزەوی و ئاسمانییش دەکات و ڕەنج و ئەزموونێکی گەورە پێشکەش دەکات و تاکتیکی نوێ بەرهەمدەهێنێت.\nفەرماندەی گشتیی بڕیارگەی ناوەندیی نەپەگە ئاماژە بەوە دەکات، بەرخۆدانی وەرخەلێ “مێژووی نووسییەوە” و دەڵێت: بۆنموونە دوژمن دەیوت بە فڕۆکە بۆردومانی دەکەین و دەیانفڕێنین و تێکیاندەدەین، بەڵام نەگەیشتنە ئەنجام، دواتر بڕیاریاندا چەکی کیمیایی دژی گەریلا بەکاربهێنن بەو خەیاڵەی کە چەکی کیمیایی کەس ناهێڵێت، وایان بیردەکردەوە کە چۆن ساڵی ١٩٨٨ ڕژێمی سەدام حسێن کیمیایی بەکارهێنا و باشووری چۆڵکرد، ئەوانیش هەمان مەبەستیان هەبوو، بەڵام هیچ ئەنجامێکیان بەدەستنەهێنا.\nئەوەش ڕووندەکاتەوە “ژمارەیەکی زۆر هەڤاڵمان لە وەرخەلێ بوون، ئەو هەڤاڵانە شەڕی زۆریان کردبوو، بڕیارگە داوایکرد ژمارەی هەڤاڵان کەمبکرێتەوە، بۆیە ژمارەیان بۆ نزیکەی نیوە کەمکرایەوە، لەسەر ئەو بنەمایەش ١٢٠ ڕۆژ بەرگریی کرا، ئەو هەڤاڵانە بەردەوام دەچوونە دەرەوە و چالاکییان دەکرد و چەکیان لەسەر دوژمن هەڵدەگرت و بە تۆن تەقەمەنییان دەستبەسەردا دەگرت، دەتوانم بڵێم ئەو ناوچەیە بووە قەڵایەک، کە لەچوار لاوە شەڕی تێدابوو.\nقەرەیلان ڕوونیدەکاتەوە، لەو ناوچەیە دوژمن بەڕێژەیەکی زۆر چەکی کیمیایی بەرامبەر هەڤاڵان بەکارهێنا، بێگومان پێویست ناکات لێرە باسی بکەم کە هەڤاڵان بە چ میکانیزمێک خۆیان دەپاراست، دواتر هەروەک پێشبینیمان کردبوو، تورکیا لە وڵاتێکی دیکە چەکی کیمیایی کڕی و ئەوەش بووە هۆی شەهیدبوونی ١٠ هەڤاڵمان، لەناویشیاندا هەڤاڵان جومعەلی و چەڤرێ.\nلە بەشێکی دیکەی قسەکانیدا قەرەیلان دەشڵێت: هەڤاڵانمان لەو سنورە داوایان کرد هێزی پشتیوانییان بۆ بنێرین بۆ ئەوە درێژە بە شەڕ بدەن، ئەوان نەیانوت هەڤاڵەکانمان شەهیدبوون و با ئێمەش بڕۆین، بەڵکو ویستیان بەردەوامبن، هەڤاڵانیش ویستیان هێزی پشتیوانییان بۆ بنێرن بەڵام ڕێکنەکەوت، بەڵام ئەو هەڤاڵانە ١٥ ڕۆژ بەرخۆدانیان کرد، دواتر بڕیارگەی ئەو سنورە دەستوەردانی کرد و وتی؛ ئێوە ئەرکی خۆتان جێبەجێ کرد و لەو ناوچەیە بکشێنەوە، واتە هەتا ئەوکاتەش دەرفەتی ئەو هەڤاڵانە هەبوو دەربچن، بەڵام وەستان هەتا ئەو فەرمانە دەرکرا.\nفەرماندەی گشتیی نەپەگە جەختیش دەکاتەوە، کە دەتوانن “دوژمن تێکبشکێنن” و دەڵێت: ئێمە دەتوانین شکست بەم دوژمنە بهێنین، لە ناوچەکانی زاگرۆس، بادینان و بۆتان شکست بە دوژمن دەهێنین، پراکتیکی ئەمساڵیشمان ئەوە دەسەلمێنێت، ئێمە لەخۆمانەوە قسەناکەین، بەڵکو لە بەرەکانی جەنگەوە وادەڵێین، لەئێستا بەدواشەوە دوژمن تێکدەشکێنین و باوەڕی تەواویشمان بەخۆمان هەیە.\nگەریلا لە قەندیل یادی دامەزراندنی پەکەکەی پیرۆز کرد\nلە دژی قەدەغەکردنی پەکەکە لە ئەڵمانیا ڕێپێوان ئەنجامدرا


فۆتۆگرافه‌رێكی كورد ده‌بێته هه‌وێنی كاری كوردانه – Knwe.org\nسەرەکی » ئەدەب و هونەر » فۆتۆگرافه‌رێكی كورد ده‌بێته هه‌وێنی كاری كوردانه\nمحه‌مه‌د مه‌حسوم خاوه‌ن زومێكی هه‌ستیار\nمحه‌مه‌د مه‌حسوم سوور، یه‌كێكه له فۆتۆگرافه‌ره به‌ناوبانگ و ناسراوه‌كان له‌سه‌ر ئاستی كوردستان و جیهان. نه‌خشی جوانی خۆی كاتێك ده‌ستپێكرد، كه له ساڵی (1974) وه‌ك رۆژنامه‌نووس بووه پێشه‌نگ و هه‌واڵی ئاماده ده‌كرد و لەگه‌ڵیشیدا كاری فۆتۆگرافی بۆ رۆژنامە‌كان ده‌كرد. ئه‌مه‌ش تا ساڵی (1993) وه‌ك په‌یامنێر و ئاماده‌كار و رۆژنامه‌نووس به‌رده‌وام بوو. ئیدی له ساڵی (1994)ـه‌وه له كاری رۆژنامه‌نووسی وه‌ستا و له‌و كاته‌وه بایه‌خی به زمان و كاری كه‌لتوری و رۆشنبیریدا، تا ساڵی (2000). به‌ڵام «محه‌مه‌د مه‌حسوم»، له ساڵی (2000)ـه‌وه هونه‌ركاری خۆی دوور له كاری رۆژنامه‌ڤانی، خووی دایه پیشه‌ی فۆتۆگرافی و هه‌موو هێز و توانا و ئه‌زموونی رابردووی خۆی له‌و بواره‌دا چڕ كرده‌وه، ده‌ستپێك له وێنه‌گرتنی شوێنه پاشماوه دێره‌كان چڕ بۆوه و دواتر بایه‌خی ته‌واویدا به بابه‌ته كه‌لتوری و فه‌رهه‌نگی و هونه‌ری و رۆشنبیرییه‌كان و به‌تایبه‌تیش بابه‌ته فۆلكلۆرییه‌كانی كورد و چه‌ركه‌س و لاس و زازا و چه‌ندین نه‌ته‌وه‌ی تر، كه دیمه‌نی ژیان و جلوبه‌رگ و كه‌لتوریان سه‌رنجی محه‌مه‌دیان راكێشاوه و ئه‌ویش له رێگه‌ی زومی كامێراكه‌یه‌وه چركاندوونی.\n«محه‌مه‌د مه‌حسوم»، بایه‌خێكی زۆری داوه به ته‌لاره كۆن و دێرینه‌كانی [ئامه‌د و ماردین و وان و حه‌سه‌نكێف] سه‌رجه‌میانی دیكۆمێنت كردووه و هه‌ندێكیان له‌ڕێگه‌ی پۆستكارت و رێبه‌ری گه‌شتیارییه‌وه، وه‌ك بابه‌تێكی گه‌شتوگوزار و دێروكی چاپكراون و بڵاوكراونه‌ته‌وه. هه‌روه‌ها چه‌ندین پڕۆژه‌ی تریشی هه‌بووه بۆ هونه‌رمه‌ند و سیاسه‌تمه‌دارانی كورد، كه سه‌رجه‌میانی له رێگه‌ی «فۆتۆپۆرترێت»ـه‌وه كاری له‌سه‌ركردوون و وێنه‌كانی دیكۆمێنت كردوون و له پێشانگه كه‌سیی و نێوده‌وڵه‌تییه‌كاندا به‌شداری پێكردووه. هه‌روه‌ها ئه‌و وه‌ك فۆتۆگرافه‌رێكی خاوه‌ن ئه‌زموون و كارامه به‌شداری زۆربه‌ی فێستیڤاڵ و گردبوونه‌وه و كۆبونه‌وه میللییه‌كانی كردووه، ئه‌مه‌ش بۆ لێهه‌ڵگرتنه‌وه‌ی ته‌واوی ئه‌و جووڵه و نمایشه فۆلكلۆریانه‌ی له‌م نمایشگایانه‌دا پیشاندراون.\nشایانی باسه، فۆتۆكانی «محه‌مه‌د»، وه‌ك ناسنامه مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵدا ده‌كرێت و هه‌وێنی هه‌موو ئه‌و دیمه‌نانه‌ن، كه نه‌بینراون، یان هاووڵاتی پێان ئاشنا نه‌بووه، بۆیه فۆتۆكانی سه‌رنجی بینه‌ر بۆلای خۆی راده‌كێشێت و بینه‌ریش، وه‌ك یه‌كه‌یه‌كی ته‌واو هونه‌ری و به‌رجه‌سته مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵدا ده‌كات. گومانی تێدانییه، هه‌میشه فۆتۆ ده‌بێته ناسنامه‌ی ئه‌و شوێنه‌ی لێی چركێنراوه، چونكه وێنه بۆخۆی چیرۆكه، ئه‌م چیرۆكه‌ش گوزارشت له‌و دیمه‌نه بینراوه وه‌ستاوه ده‌كات، كه دیمه‌نه‌كه‌ی تێدا وه‌ستێنراوه. كه‌واته ئه‌م لێزانییه بۆته هۆی ئه‌وه‌ی «محه‌مه‌د» لێزانانه ره‌فتار بكات و له هه‌مان كاتیشدا جووڵه‌كانی كردوونه‌ته ئیستێكی ئیستاتیكی پڕ به‌ها، كه له جێگه‌ی خۆیه‌وه به‌ها ده‌به‌خشێته دیمه‌نه بینراوه‌كان و مێژوویان تۆمار ده‌كات، هه‌ر ئه‌مه‌شه بۆته هۆی ئه‌وه‌ی وێنه‌كانی له نێو كتێب و رێنیشانده‌ره گه‌شتوگوزارییه‌كاندا جێ بگرێت و له هه‌مانكاتیشدا، وه‌ك رێبه‌ری گه‌شتوگوزاری سوودی لێوه‌ربگیرێت، چونكه فۆتۆگرافه‌ر لێزانانه دیمه‌نه‌كانی هه‌ڵده‌بژێرێت و له چێوه‌یه‌كی ته‌واو هونه‌ریدا مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ كه‌ره‌سته و شمه‌كه‌كانی ده‌وروبه‌ریدا ده‌كات.\nهه‌روه‌ك ئه‌وه‌ی ئاماژه‌مان پێدا، ئه‌و كاریگه‌رییه‌ی هونه‌رمه‌ند وایكردووه رۆژنامه و پێگه ئه‌لكترۆنییه به‌ناوبانگه‌كانی جیهان به بایه‌خه‌وه له فۆتۆكانی بڕوانن و بیكه‌ن به مانشێتی هه‌واڵ و رووگه‌ی رۆژنامه‌كانیان و گۆڤاره به‌ناوبانگه‌كانیش به‌هه‌مان شێوه‌ی رۆژنامه‌كان سێره له فۆتۆكانی «مه‌حسوم» ده‌گرن و ده‌یانه‌وێت كاریان بۆ بكات. ئه‌مه‌ش وایكردووه ناوبانگی له‌م سنووره جوگرافییه به‌رته‌نگه ده‌ربچێت و ببێته ئه‌ستێره‌یه‌كی گه‌شاوه‌ی نێو جیهانی فۆتۆگرافی و له ناو ناوه‌ند و كۆمه‌ڵه جیهانییه‌كانیشدا پێگه و جێگه‌ی خۆی هه‌بێت و سه‌نگ و قورسایی خۆی پیشان بدات، ئه‌مه‌ش رێك له رێگه‌ی ئه‌و كارانه‌ی به‌رهه‌می هێنان و پێشكه‌شی مرۆڤایه‌تی كردوون، له‌سه‌رووی هه‌مووشیانه‌وه نه‌ته‌وه‌ی كورد.\nمحه‌مه‌د مه‌حسوم سوور له چه‌ند دێڕێكدا:\n– له (15) ئۆكتۆبه‌ری ساڵی (1957) له ماردینی باكووری كوردستان له دایك بووه و ئێسته له ئامه‌د نیشته‌جێیه.\n– ساڵی (1980) په‌یمانگه‌ی په‌روه‌رده‌ی به‌شی زمانی توركی ته‌واو ده‌كات.\n– ساڵی (1993) له زانكۆی Universita Anatolia به‌شی ئه‌ده‌بیاتی توركی ته‌واو ده‌كات. هه‌ر له‌و ساڵه‌دا كۆرسی نیگاركێشانیش وه‌رده‌گرێت، به‌ڵام فه‌رمی نه‌بووه.\n– خاوه‌نی (12) پێشانگه‌ی مه‌زنه له توركیا، هه‌رێمی كوردستان، به‌لچیكا، ئه‌مریكا، هیند.\n– گۆڤاری به‌ناوبانگی جیهانی International photography magazine (19) فۆتۆی «محه‌مه‌د سور»ی وه‌ك پێشه‌نگی فۆتۆكان هه‌ڵبژاردووه و له ساڵی (2014)ش (4) وێنه‌ی، وه‌ك باشترین فۆتۆی مانگ هه‌ڵبژێردراون له نێو(100) باشترین فۆتۆگرافه‌ره‌كانی جیهان له گۆڤاری Light and Composition. هه‌روه‌ها (3) خه‌ڵاتی له‌لایه‌ن هه‌مان گۆڤاره‌وه پێ به‌خشراوه.\n– له فێستیڤاڵی كه‌لتوره جیاوازه‌كان له هه‌رێمی كوردستان میداڵی رێزلێنانی پێبه‌خشراوه.\n– له توركیا چوار وێنه‌ی له‌سه‌ر پول چاپكراوه.\n– له نێوان ساڵانی (2005، تا 2007)، وه‌ك ئاماده‌كاری لاپه‌ڕه‌ی یه‌كه‌م له ڕۆژنامه‌ی Gneydou Ekspres له ئامه‌د كاری كردووه.\n– چه‌ندین بابه‌تی هونه‌ری و كه‌لتوری و مێژوویی له رۆژنامه‌كاندا بڵاوكردۆته‌وه.\nكاركردنی له ئاژانس و رۆژنامه‌كان:\n– موته‌رجیم (1976-1980)\n– رۆژنامه‌ی گونه‌یدم (1982)\n– رۆژنامه‌ی میللیه‌ت (1988-1993)\n– رۆژنامه‌ی ئێكسپرێس ئه‌ده‌نه (1986)\n– ره‌ش و سپی\n– ئاژانسی هه‌واڵی ده‌ریای سپی\n– ئاژانسی هه‌واڵی توركی\n– ئاژانسی هه‌واڵی رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست\n– ئاژانسی نیشتمانی بۆ راگه‌یاندن


ئه‌نجومه‌نی ئاسایش سه‌یری به‌رنووسی بڕیارێـك بۆ سه‌رزه‌نشـتكردنی حكومه‌تی بۆرما ده‌كات\nهاوكاتی ئه‌وه‌ی كۆمه‌ڵی نێونه‌ته‌وه‌یی به‌نیازه بڕیارێـك بۆ سه‌رزه‌نشـتكردنی حكومه‌تی بۆرما ده‌ربكات، كه‌سـایه‌تیـیه ئاینیـیه‌كانی بودی كه له بۆرماوه هه‌ڵهاتوون ده‌ڵێن ئه‌وان ده‌گه‌ڕێنه‌وه تا له خه‌باتی خۆیان بۆ پـشـتیوانیكردن له دیموكراسی به‌رده‌وامبن.\nڕۆژی شه‌ممه كۆمه‌ڵـێـك له كه‌سـایه‌تیـیه ئاینیـیه‌كانی بودی، له‌سه‌ر سـنووری تایلاند له‌گه‌ڵ بۆرما، به ده‌نگی ئه‌مریكایان گوت ئه‌وان ده‌گه‌ڕێنه‌وه بۆ ناو وڵاته‌كه‌یان تا به‌رده‌وامی به خۆپـیشـاندانه‌كانیان بده‌ن چونكه، وه‌ك ئه‌وان ده‌ڵێن، گۆڕانكاری ته‌نها ده‌توانرێت له ناوه‌وه بێته كایه.\nشـایانی باسه نزیكه‌ی 300 كه‌سـایه‌تی ئاینی بودی دوای گه‌شـتێـكی سه‌خت و خۆ لادان له خاڵه‌كانی پـشـكنینی پـۆلیس و له‌شـكر گه‌یشـتبوونه شـارۆچكه‌ی Myawaddy ناو سنووری تایله‌ند.\nهاوكات نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان مشـتومڕ له‌سه‌ر چۆنێتی كاردانه‌وه‌ی خۆی ده‌كات له به‌رامبه‌ر سه‌ركوتكردنی توندی حكومه‌تی بۆرما بۆ خۆپـیشـانده‌ران.\nدره‌نگ كاتێـكی ڕۆژی هه‌ینی وڵاته یه‌كگرتووكانی ئه‌مریكا و به‌ریتانیا و فه‌ره‌نسـا به‌رنووسی بڕیارێـكیان پـێشـكه‌ش به ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان كرد كه تیایدا سه‌رزه‌نشتی ئه‌و سه‌ركوتكردنه توندوتیژیـیانه‌ی حكومه‌ته له‌شـكریـیه‌كه‌ی بۆرما ده‌كات كه ده‌رحه‌قی خۆپـیشـانده‌رانی ئاشتیخوازی بۆرما كردوویانه، وه هه‌روه‌ها داوا له حكومه‌تی بۆرما ده‌كات ده‌ست به وتووێـژ و دانوسـتاندن له‌گه‌ڵ ئۆپـۆزیسـیۆندا بكات.\nڕۆژی هه‌ینیش ته‌له‌فیزیۆنی ده‌وڵه‌ت له بۆرما بۆ یه‌كه‌م جار دوای چوار سـاڵ وێنه‌ی ئونگ سان سوو كی په‌خش كرد.


گیانلەدەستدان بە كۆرۆنا لە ئێران 110 هەزار كەسی تێپەڕاند – سنور میدیا\nگیانلەدەستدان بە كۆرۆنا لە ئێران 110 هەزار كەسی تێپەڕاند\nلە ئێران لە ٢٤ كاتژمێری رابردوودا، ٥١٥ كەس دوای تووشبوونیان بە ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ گیانیان لەدەستداوە، بەوەش ژمارەی ئەو كەسانەی تا ئێستا بەهۆی ئەو پەتا جیهانگیرەوە لەو وڵاتە گیانیان لەدەستداوە بەرزبووەتەوە بۆ ١١٠ هەزار و ٦٤ كەس.\nوەزارەتی تەندروستیی ئێران لە راگەیەندراوێكدا ئاماژەی بەوە داوە، لە ٢٤ كاتژمێری رابردوودا، ٥١٥ تووشبووی ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ گیانیان لەدەستداوە، هەروەها ٢٠ هەزار و ٤٠٤ حاڵەتی نوێی تووشبوون بەو پەتایە تۆمار كراوە و سێ هەزار و ٤٧٩یان لە نەخۆشخانە چارەسەری پزیشكیی وەردەگرن.\nبەوجۆرە تا ئێستا ١١٠ هەزار و ٦٤ تووشبووی كۆرۆنا لە ئێران گیانیان لەدەستداوە و ژمارەی تووشبووانیش گەیشتووەته، پێنج ملیۆن و ١٠٣ هەزار و ٥٣٧ كەس. حەوت هەزار و ٧٤٤ تووشبوو لەژێر چاودێریی چڕی پزیشكیدان.\nتا ئێستا دۆزی یەكەمی ڤاكسینی كۆرۆنا بۆ ١٩ ملیۆن و ٣٤٠ هەزار و ٣٨٥ كەس و دۆزی دووەمی ڤاكسینەكەیش بۆ نۆ ملیۆن و ٥٠٢ هەزار و ٦٧٩ كەس بەكارهێندراوه لە كاتێكدا ژمارەی دانیشتووانی ئێران نزیكەی ٨٣ ملیۆن كەسە.یەكەم حاڵەتی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ لە ئێران لە ١٩ی شوباتی ٢٠٢٠ لە شاری قوم تۆمار كرا.\nبەپێی پلەبەندی مەترسی لە سەرتاسەری ئێراندا، ٢٤٦ شار لە ئاستی “زۆر مەترسیدار” و بە رەنگی “سوور” دیاریی كراون و ١٤٤ شار لە ئاستی “مەترسیداری مامناوەن” بە رەنگی “پرتەقاڵی” و ٥٨ شاری دیكەیش لە ئاستی “كەم مەترسیدار” بە رەنگی “زەرد” دیاریی كراون.


چه‌ند سوودێکى به‌خشین\nئاماده‌کردنى: وشیار جلال\n١- ئه‌بێته سێبه‌ر بۆی له ڕۆژى دوایی له‌سه‌ر سه‌رى ئه‌وه‌ستێ وه‌ک هه‌ور.\n٢- ئه‌بێته هۆى پاک بوونه‌وه‌ى دڵ و ده‌روون.\nئه‌و شه‌هید و ده‌وڵه‌مه‌ند و قورئانخوێنه‌ى ئاگرى جه‌هه‌ننه‌میان پێ خۆش ده‌کرێت....\nوه‌رگێرانى : حکیم ابو بکر......ئه‌بو هوڕه‌یره ڕه‌زاى خواى لێ بێت له‌پێغه‌مبه‌رى خوا (ص) بۆمان ده‌گێڕێته‌وه که ده‌فه‌رموێت :یه‌که‌مین که‌سێک دادگایی ده‌کرێت له ڕۆژى قیامه‌ت پیاوێکه شه‌هید بووه ، ده‌ه\nبەبۆنە هاتنی جەژنی قوربانی پیرۆز بەناوی دەستەی کارگێری پیرۆز بایی\nخۆمان ئاراستەی گشت ئیمانداران دەکەین ، بەتایبەتی خوێنەرو سەردانی کەرانی ماڵپەرەکەمان هیوادارین خۆش بەخت و کامەران بن سەرکەوتووی هەردوو دوونیا بن دیسان پیرۆزە هەر لەخۆشیدا دابن\nهه‌ندێ كاری حاجیان كه چی بكه‌ن له‌رۆژی عه‌ره‌فه\nبۆ بینیی پارچه ڤیدیۆكه ئه‌م لینكه‌ی خواره‌وه دابگرن ///\nهه‌ندێ دیمه‌نی ڕۆژی عه‌ره‌فه\nئاماده‌كردنی /نه‌جات رواندزی /// رۆژی پیرۆزی عه‌ره‌فه پیرۆز بیت له گشت موسڵمانان له هه‌ر شوێنێك بن له‌م پارچه ڤیدیۆیه رۆژی عه‌ره‌فه‌و ته‌كبیراتی ئه‌و رۆژه‌یه بۆ بینی و سه‌یر كردنی ڤیدیۆیه‌كه\nئه‌م لینكه‌ی خواره‌وه دابگره ///\nئه‌ندازیار عوسمان......خواى په‌روه‌ردگار باڵاده‌سته و به‌دیهێنه‌ری بوونه‌وه‌ره , ئه‌و بوونه‌وه‌ره‌ى که عه‌قڵی مرۆڤ تائێستا به‌شێکى که‌مى دۆزیوه‌ته‌وه , زانایانى فه‌له‌ک ده‌ڵێن ئاسمانه‌کان و ئه‌ستێره‌و هه‌ساره‌کا\nعوسمان حه‌مه که‌ریم زه‌ڵمی......له دونیای دوێنێ و ئه‌مڕۆدا ئه‌رکی بونیادنان و دروستکردنی کۆمه‌ڵگه به شێوه‌یه‌کی سروشتى و مه‌ده‌نى و دروست، به‌جۆرێک تیایدا تاکه‌کان بتوانن به‌ئازادى و سانایی مافه ره‌واو خواسته شه‌رعییه‌کانى خۆیان ده‌سته‌به‌ربکه‌ن و له‌ژیانی\nنائومێد مه‌بن له ڕه‌حمه‌تی خوا\nئه‌ي پێغه‌مبه‌ر (صلی الله علیه وسلم) پێیان بڵێ: خوا ده‌فه‌رموێت: ئه‌ی به‌نده‌کانم.. ئه‌وانه‌ی که خۆتان گوناهبار کردووه و هه‌ڵه‌تان زۆره، نائومێد مه‌بن له ڕه‌حمه‌تی خوا، چونکه به‌ڕاستی ئه‌گه‌ر ئێوه ته‌وبه‌ی ڕاست و دروست بکه‌ن،\nصهیبی ئەمریكی .. (كۆتایی)\nلە زانكۆی ئۆكلاهۆما (پەروەردەی مناڵ)م تەواو كرد، لەسەر داوای مامۆستاكەم ناوی خۆمم كرد بە (صُـهیب)ی ئەمریكی، هەروەك چۆن كاتی حەزرەت\n(صلی الله علیه وسلم) صوهەیبی ڕۆمی هەبوو.\nمن گۆرانیبێژیش بووم، خەریك بوو كە گرێبەست بكەم لەگەڵ كۆمپانیایەكدا سیدی گۆرانی دەربكەم، بەڵام خوا بەهۆی ئیسلامەوە پاراستمی لەو ڕێ چەوتە.\nابراهيم عليه السلام فەلسەفە و حيكمەتى حەج: امن و امان .. سلم و سلام\nنووسینی /م.عادل كریم /ئاماده‌كردنی /نه‌جات رواندزی ///١- كاتى حەج كردن كەوتوونە ( اشهر الحرم) واتە ئەو مانگانەى کە خواى گەورە جەنگى تێدا حەرام كردووە يەکێك لەوان ذي الحجةيە.\nصهیبی ئەمریكی .. ( بەشی یەكەم )\nدكتۆر محمد عوضی كەبانگخوازێكی كوەیتی یە دەڵێت لە ساڵی (١٩٩٩)دا گەشتێكی بانگخوازیم كرد بۆ ئەمریكا، لە ئۆكلاهۆما لاوێكی ئەمریكیم بینی كە ناوی خۆی كردبوو بە (صُهیب) و ئیمامی مزگەوت\nبوو، لەم ساڵانەی دواییشدا سەردانی كوەیتی كرد بۆ ئەوەی وتار بدات بە زمانی ئینگلیزی بۆ ئەو بیانیانەی لە كوەیت دەژین.\nابراهيم عليه السلام و فەلسەفە و حيکمەتى حەج\nنووسینی /م.عادل كریم //ئاماده‌كردنی /نه‌جات رواندزی ///١-شەيتان ڕەجم كردن لە ڕۆژانى چەژن خۆى لە خۆيدا چەژنێكى گەورەتر و پيرۆزتر و خۆشترە چونكە لەم ڕۆژانە دوژمنايەتى شەيتان نوێ دەکەیتەوە و بەندایەتى


پەرلەمانی کوردستان کارنامەی کۆبونەوەی داهاتوی بڵاوکردەوە\n- 1/14/2020 2:39:00 PM 3502 جار خوێندراوەتەوە\nسەرۆکی پەرلەمانی کوردستان بانگهێشتی گشت ئەندامانی پەرلەمان دەکات بۆ کۆبونەوە لە رۆژی پێنجشەممەی داهاتو کە تایبەتە بە ده‌نگدان له‌سه‌ر پرۆژه یاسای چاكسازی له خانه‌نشینی موچه و ده‌رماڵه‌و به‌خشین و ئیمتیازاته‌كانی تر.\nرێواز فایەق، سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان لە راگەیەندراوێکدا بانگهێشتی گشت ئه‌ندامهانی پەرلەمان دەکات بۆ ئامادەبون له‌دانیشتنی ژماره (15)ی ئاسایی، ساڵی یه‌كه‌م له خولى هه‌ڵبژاردنی پێنجه‌مى په‌رله‌مان، له‌كاتژمێر 11:00ى پێشنیوه‌ڕۆی رۆژى پێنجشه‌مه.\nبەپێی بەرنامەی کاری کۆبونەوەکەی پەرلەمان، کۆبونەوەکە تایبەت دەبێت بە ده‌نگدان له‌سه‌ر پرۆژه یاسای (چاكسازی له خانه‌نشینی موچه، ده‌رماڵه‌و به‌خشین و ئیمتیازاته‌كانی تر) به پێی حوكمی مادده‌كانی ( 90، 91 ،92 ، 96 ، 97) له په‌یڕه‌وی ناوخۆی په‌رله‌مانی كوردستان ـ عیراق.\nدوێنێ دوشەممە په‌رله‌مانی كوردستان خوێندنه‌وه‌ی دوه‌می بۆ پرۆژه‌یاسای چاكسازی ئه‌نجامداو بڕیاره پێنجشه‌ممه‌ش خوێندنه‌وه‌ی سێیه‌م و ده‌نگدان له‌سه‌ر ئه‌وپرۆژه‌یاسایه به‌ڕێوه‌بچێت.


هه‌مه‌ڕه‌نگ Archives - Page 26 of 28 - رۆژنامه‌ی خه‌بات\nسه‌ره‌تا هه‌مه‌ڕه‌نگ (په‌ڕ 26)\nئەتەكێتی كات و كاتژمێر\nله : هه‌مه‌ڕه‌نگ\nخه‌بات: رسول ساڵح –هەمیشە هەوڵبدە نە درەنگ نە زۆر زووتر لە مەوعیدەكانت ئامادەنەبیت، بەڵكو چەند دەقەیەك زووتر لە كاتی دیاریكراو لە شوێنەكە ئامادە بیت. وەك چۆن درەنگ كەوتن شیاو نییە، زۆر زوو رۆیشتنیش شیاو نییە، بەڵكو چەند دەقەیەك پێش مەوعیدەكە بگەیتە شوێنەكە. پێشینینەكان گوتوویانە: كات زێڕە! بۆیە زۆر لە كاتی هاوڕێیانت مەگرە. كە سەردانیشان دەكەی ڕەچاوی كات بكە. هەموو كاتێك …\nله رۆژی جیهانی چه‌سپاندنی مافه‌كانی منداڵان، منداڵانی كورد خۆیان دەبنە راهێنەری خۆیان\nخه‌بات: سابیر – لە رۆژی جیهانی چەسپاندنی مافەكانی جیهانی منداڵان، رێكخراوی بەهرەمەند بۆ وشیاركردنەوەی مندڵان بەو بۆنەیەوە هەفتەی وشیار كردنەوەی منداڵانی راگەیاند و بەو بۆنەیەشەوە بۆ ماوەی هەفتەیەك بیست منداڵی خستۆتە ژێر راهێنانەوە تاوەكو بە ئەركی راهێنانی منداڵانی هاوتەمەنی خۆیان هەستن و رێنمایی و رۆشنبیرییان پێ ببەخشن دەربارەی مافە سروشتییەكانی خۆیان، بۆ ئەم مەبەستەش (بەكر رەحمان)سەرۆكی رێكخراوی بەهرەمەند بۆ وشیاركردنەوەی …\nرانیه .. پێنج برای به‌هره‌مه‌ند هه‌وڵی دامه‌زراندنی یه‌كه‌م كۆمپانیای دروستكردنی ئۆتۆمبێل ده‌ده‌ن\nپلانی دامەزراندنی یەكەم كۆمپانیای دروستكردنی ئۆتۆمبێل لە هەرێمی كوردستان، پێنج برای بەهرەمەند لە رانیە شوێنكارێكی تایبەت بە ئۆتۆمبێلیان هەیە و تا ئێستا حەوت ئۆتۆمبێلی پێشكەوتوویان دروستكردووە، ئەوان پلانیان هەیە ئەگەر حكوومەت هاوكارییان بكات شوێنكارەكەیان بكەنە كۆمپانیایەكی دروستكردنی ئۆتۆمبێل لە هەرێمی كوردستان. لە ناوچەی پیشەسازی چوارقوڕنە لە نزیك شاری رانیە (بە دووری 134 كلم باكووری رۆژئاوای سلێمانی) كەمال سەلیم عەلی و …\nخەونم ئەوەیە بەرهەمێكی هونەری بۆ ئاشتی بەچەند زمانێكی جیهانی تۆمار بكەم\nخەبات: بەرهەم شێخ عزەدینمن ئاشتی هیدایەت لەدایكبووی ساڵی 1987دووزخورماتووم، دەرچووی پەیمانگای هونەرەجوانەكانی سلێمانی بەشی میوزیكم، لەسەرەتای 2000 وە دەستم بەكاری هونەر كردووە. سەرەتا لەچالاكی منداڵان و پاشان وەكو گۆرانیبێژ و ژەنیار لەچەندین كۆنسێرت و پرۆگرامی ڕاستەوخۆ و تۆماركراوی تیڤی و ڕادیۆكاندا بەشداربووم، چەندین دیمانەی ڕۆژنامەوانی كراوم، ژەنیاری ئامێری عودم، لەدامەزراندن و هاوكاریكردنی زۆر گرووپ و سەنتەری هونەری رۆڵم هەبووە. ئەندامی …\nچەندین چالاكی هونەری و كلتوری لەیادی234  ساڵەی دروست بوونی سلێمانیدا ئەنجامدران\nخه‌بات: ناسح علی خەیات سلێمانی لە 14ی تشرینی دووەمی ساڵی 1784 لەسەر دەستی ئیبراهیم پاشای بابان دامەزراوە و میرنشینی بابانی لە قەڵاچوالانەوە بۆ سلێمانی گواستووەتەوە. ئیبراهیم پاشای بابان شارەكەی بە ناوی باوكییەوە، سلێمان پاشا، ناوناوە. سلێمانی جگەلەوەی دەبێتە پایتەختی میرنشینی بابان، لەهەمان كاتدا دەبێتە شارێكی بازرگانی و ڕۆشنبیری ناوچەكە. زاراوەی سۆرانی لە ناوچەكەدا پەرە دەستێنێ و دەبێتە زمانی خوێندن و …\nسەروەران لە مەنزڵگەی شاعیرانی كورددا بڵاوكرایەوە\nئەم كتێبە لێكۆڵینەوەیەكە لە شیعر و بەشێك لە ژیاننامەی شاعیرانی كوردستان، لە ئامادەكردنی نووسەر زانیار سەردار قڕگەییە و لە دووتوێی 344 لاپەڕەدا كۆیكردۆتەوە، ئەم كتێبە زانیاری گرنگ و بەسوودی لەسەر ژیانی ئەم شاعیرانەی تێدایە. بەڕێز سەلام عەبدوڵڵا پێشەكی بۆ نووسیوە. خەرمان بەرەكەت.\nئەگەر هەیە زانیاری هەژماری ئینستگرامت دزەی پیكرابێت\nلە دوای هێرشەكەی سەر فەیسبوك كە نزیكەی 50 ملیۆن هەژماری گرتەوە، شتی زیاتر ئاشكرا دەبێت ڕەنگە زۆرێك گاڵتەیان بەو شتانە بێت بەڵام ئەوە ڕاسیە و قبوڵی بكەیت یان نا هەڕەشەیەكی گەورە لەسەرمان هەیە.ئەو هێرشە جگە لەوەی كاریگەری لەسەر فەیسبوك هەبوو، ئێستا ئەوە دەركەوتوە هەر هەژمارێكی ترت لەتۆڕە كۆمەڵایەتیەكانی نزیك بە فەیسبوك هەبێت ئەگەری بردنی زانیاری ئەویش هەیە. بۆ نموونە تۆ …\nتوێژینەوەیەكی پزیشكی: گوڵەبەڕۆژە رێژەی كۆلیسترۆڵی زیانبەخشی ناوخوێن دادەبەزێنێت\nخه‌بات: وریشە عومەرهیندییە سورەكان لە كۆندا تۆوی گوڵەبەڕۆژەیان هاڕیووە و وەك ئارد بۆ دروستكردنی نان بەكاریان هێناوە ،ئەم جۆرە چەرەسە دەوڵەمەندە بە ترشە چەورییە گرنگەكان كە كۆلیسترۆلی ناوخوێن دادەبەزێنێت، هەروەها دەوڵەمەندە بە ڤیتامین E و زینك و مەگنسیۆم و سیلینیۆم و زەیتی ئۆمیگا شەش، ئەمەش زۆر پێویستە بۆ جەستەی مرۆڤ، ئەم باسە لەگۆڤاری تەندروستی دكتۆر سەلام بەزمانی فارسی بڵاوكراوەتەوە لێرەدا …\nچیرۆکی منداڵانی ئێزدی یەکەمین بەرهەمی شەم بەرهەم عەلی بە زمانی ئینگلیزی بڵاو کرایەوە\nله : هزرو هونه‌ر, هه‌مه‌ڕه‌نگ\nلە رێوڕەسمێکدا، کتێبی (YOU ARE JUST WATHING) کە یەکەم کتێبی نووسەری لاو (شەم بەرهەم)ە بە زمانی ئینگلیزی نووسراوە، ناسێندرا. ئەمڕۆ سێشەممە 13\_11\_2018، کتێبی ئێوە تەنیا سەیر دەکەن، (YOU ARE JUST WATHING) کە یەکەم کتێبی نووسەری لاو (شەم بەرهەم عەلی)ە بە زمانی ئینگلیزی نووسراوە، بە ئامادەیی بەرپرسانی حزبی و حکوومی، کەسایەتیی ئەکادیمی و نووسەران. ناسێندرا. لە سەرەتای رێوڕەسمەکەدا، ریسالە شەرگاتی، رۆژنامەنووس …\nئەو خۆراكانەی یارمەتیدەرن بۆ بەهێزكردنی بەرگریی لەشی منداڵ\nئەحمەد شێروانی❊بەهێزكردنی بەرگریی لەشی منداڵ زۆر گرنگە لەرێگای خۆراكی تەندروستەوە، بەشێوەیەكی گشتی ئاژەڵە ئاوییەكان وەك ماسی چونكە بڕێكی زۆر ئۆمێگا3ی تێدایە كە زۆر پێویستە بۆ لەش وپێكهاتەی ترشەچەوریان تێدایە، دەبێتە هۆی چالاككردنی لەش و بەهێزكردنی بەرگری وبەرزكردنەوەی ئاستی زیرەكی مێشك. برۆكلی یەكێكەلەباشترین جۆرەكانی سەوزەوات بۆ لەشی منداڵ و پێكهاتەی دژە ئۆكسان، ڤیتامین، كانزا و ماددەی ریشاڵی زۆری تێدایە، لە هەمانكاتدا …\n1...25262728په‌ڕ 26 of 28


هێرشه ئاسمانییه‌كانی روسیا و سوریا نه‌خۆشخانه‌یه‌ك و ناوه‌ندێكی به‌رگری شارستانی له‌كارده‌خه‌ن\nنه‌خۆشخانه‌یه‌كی منداڵبوون له پارێزگای ئیدلیب و ناوه‌ندێكی به‌رگری شارستانی كه له‌لایه‌ن كڵاوسپییه‌كانه‌وه له ناوچه گوندنشینه‌كانی حه‌له‌ب به‌ڕێوه‌ده‌برا، دووچاری زیانێكی زۆر بوون.\nوه‌لید ئه‌بولخه‌یر له قاهیره\nنه‌خۆشخانه‌یه‌كی منداڵبوون له شارۆچكه‌ی شنانی پارێزگای ئیدلیب به‌هۆی هێرشێكی ئاسمانییه‌وه له خزمه‌تگوزاری خرا. [خاوه‌نی وێنه: به‌گری شارستانی سوریا]\nچه‌ند كاتژمێرێك پێش ئێستا، هێرشه ئاسمانییه‌كانی روسیا و سوریا نه‌خۆشخانه‌یه‌ك و ناوه‌ندێكی به‌رگری شارشتانیی (كڵاوسپییه‌كان)یان له ناوچه گوندنشینه‌كانی پارێزگای حه‌له‌ب و پارێزگای ئیدلیب كرده ئامانج، ئه‌مه‌ش بووه هۆی برینداركردنی چه‌ندین مه‌ده‌نی و په‌كخستنی هه‌ردوو نه‌خۆشخانه و ناوه‌نده‌كه، چالاكوانێكی ناوخۆ پێنجشه‌ممه (7 تشرینی دووه‌م) وتی.\nچالاكوانێكی ئیدلیب، موسه‌عه‌ب عه‌ساف، به دیارونای وت ئه‌و ناوه‌ندی به‌گری شارستانییه‌ی كرایه ئامانج ده‌كه‌وێته شارۆچكه‌ی عه‌ندان له پارێزگای حه‌له‌ب، كه خزمه‌تگوزارییه‌كانی رزگاركردن و فریاگوزاری سه‌ره‌تایی و ئاگركوژاندنه‌وه‌ی پێشكه‌شده‌كرد له ناوچه گوندنشینه‌كانی حه‌له‌ب و ئیدلیب.\nوتی هێرشه ئاسمانییه‌كان به‌ته‌واوی ناوه‌نده‌كه‌یان له‌كارخست و كه‌لوپه‌له‌كانی به‌جۆرێك زیانیان پێگه‌یشت كه به‌كارنه‌یه‌نه‌وه.\nعه‌ساف وتی هێرشه ئاسمانییه‌كان نه‌خۆشخانه‌ی منداڵبوونی ئیخاڵسیشیان له گوندی شنان له باشوری ناوچه گوندنشینه‌كانی ئیدلیب كرده ئامانج.\nناوه‌ندی به‌رگری شارستانی له شارۆچكه‌ی عه‌ندان له ناوچه گوندنشینه‌كانی حه‌له‌ب به‌هۆی هێرشێكی ئاسمانییه‌وه له خزمه‌تگوزاری خرا. [خاوه‌نی وێنه: به‌گری شارستانی سوریا]\nبه‌شی په‌رستاری له نه‌خۆشخانه‌ی منداڵبوونی ئیخڵاس له شارۆچكه‌ی شنان به هێرشێكی ئاسمانی وێرانكرا، ئه‌مه‌ش ده‌ستپێڕاگه‌یشتنی مه‌ده‌نییه‌كان به خزمه‌تگوزاری ته‌ندروستی سنووردارده‌كات. [خاوه‌نی وێنه: ئیدلیب پڵه‌س]\nبه‌گوێره‌ی رێكخراوی كۆمه‌ڵگه‌ی پزیشكیی سوری-ئه‌مریكی، نه‌خۆشخانه‌كه له‌لایه‌ن یه‌كێتی خزمه‌تگوزاری پزیشكی و رێكخراوه‌كانی كۆمه‌كه‌وه به‌ڕێوه‌ده‌برێت.\nعه‌ساف وتی ژماره‌یه‌ك كه‌س برینداربوون، نه‌خۆشخانه‌كه‌ش زیانێكی زۆری به‌ركه‌وت كه بووه هۆی ئه‌وه‌ی به ته‌واوی له خزمه‌تگوزاری كه‌وت.\nوتیشی ئه‌ندامانی كڵاوسپییه‌كان چوونه شوێنی رووداوه‌كه بۆئه‌وه‌ی ئه‌و ئاگره بكوژێننه‌وه كه له نه‌خۆشخانه‌كه كه‌وته‌وه دوای هێرشه ئاسمانییه‌كه و برینداره‌كانیان گواسته‌وه بۆ شوێنێكی سه‌لامه‌تتر، كه دوو كارمه‌نده‌ی پزیشكییان له‌نێودابوو.\n"له چه‌ند رۆژی رابردوودا، ناوه‌نده ته‌ندروستییه‌كانی باكوری خۆرئاوای سوریا كراونه‌ته ئامانجی ژماره‌یه‌ك هێرش،" رێكخراوی كۆمه‌ڵگه‌ی پزیشكیی سوری-ئه‌مریكی له به‌یاننامه‌یه‌كدا رایگه‌یاند كه تێیدا ئاماژه به چه‌ند رووداوێكی دیكه كراوه.\nبه‌گوێره‌ی به‌یاننامه‌كه: "هێرشه‌كه‌ی سه‌ر نه‌خۆشخانه‌ی منداڵبوونی شنان 63هه‌مین هێرشه بۆسه‌ر ناوه‌نده ته‌ندروستییه‌كان له باكوری خۆرئاوای سوریا له ده‌ستپێكی زیادبوونی تووندوتیژییه‌كانه‌وه له 26 نیسانه‌وه، هه‌روه‌ها 23هه‌مین هێرشیش بوو بۆسه‌ر ناوه‌ندێكی سه‌ر به رێكخراوی كۆمه‌ڵگه‌ی پزیشكیی سوری-ئه‌مریكی له هه‌مان ماوه‌دا."\nراشیگه‌یاند: "هه‌روه‌ها ئه‌مه شه‌شه‌مین هێرشه بۆسه‌ر نه‌خۆشخانه‌یه‌كی منداڵبوون، كه به‌تایبه‌تی جێی نیگه‌رانییه به‌هۆی ئه‌و هه‌موو كه‌موكڕوییه‌ی هه‌یه له دابینكردنی چاودێریی پزیشكیدا بۆ منداڵبوون له باكوری خۆرئاوای سوریا."\nكه‌مبوونه‌وه‌ی خزمه‌تگوزارییه سه‌ره‌كییه‌كان\nعه‌ساف وتی نه‌خۆشخانه‌كه و ناوه‌ندی به‌رگری شارستانییه‌كه خزمه‌تگوزارییان پێشكه‌شی دانیشتوانانی ناوچه گوندنشینه‌كانی حه‌له‌ب و ئیدلیب ده‌كرد -- كه مه‌زه‌نه‌ده‌كرێن به 100,000 كه‌س.\nوتی له‌گه‌ڵ بۆردومانی نه‌خۆشخانه و ناوه‌ندی به‌رگریی شارستانیه‌كه، ئه‌م خزمه‌تگوزاریانه چیتر به‌رده‌ست نیین، به‌ڵام كڵاوسپییه‌كان هه‌وڵده‌ده‌ن بنكه‌ی نوێ بكه‌نه‌وه بۆئه‌وه‌ی ئه‌و زیانانه پڕبكه‌نه‌وه.\nوتیشی هێرشی ئاسمانیی سەخت رۆژانە بەردەوامن، بەتایبەتی لە باشوری ناوچە گوندنشینەکانی ئیدلیب، ئەو شوێنەی دانیشتوان بەسەختی کراونەتە ئامانج و بوونەته هۆی کوشتن و برینداربوونی ژمارەیەکی زۆر مەدەنی.\nعه‌ساف وتی بەمدواییانە سێ منداڵ کوژران و دایکیان بریندارکرا کاتێك خانووەکەیان لە گوندی دار که‌بیره لەلایەن هێرشێکی ئاسمانییەوە کرایە ئامانج.\nبەگوێرەی رێكخراوی كۆمه‌ڵگه‌ی پزیشكیی سوری-ئه‌مریكی، لە شاری جسر شوغور، ناوەندێکی سه‌ره‌تایی تەندروستی کرایە ئامانج، کە لەلایەن رێکخراوی پزیشكیی سورییه‌كانی تاراوگه‌وه پشتگیریدەکرێت.\nعه‌ساف وتی ناوچەکانی تریش کە هێرشیان كراوه‌ته‌سه‌ر، بریتین لە مەعه‌رەت نوعمان و شارۆچکەی مەعەر شورین، کە ڕۆژانه بۆردوماندەکرێن.\nتەحریر شام بەشێوەیەکی بەرفراوان کۆنترۆڵی هه‌رێمی ئیدلیب دەکەن، کە هێزەکانی سوریا شەڕی بۆ دەکەن بۆئەوەی بیخەنەوە ژێردەسەڵاتی رژێم بەهاوکاریی سەریکیترین هاوپەیمانیان، کە روسیایە.\nچالاكوانانی سوری هه‌ڵمه‌تێك به‌رپاده‌كه‌ن بۆ پاراستنی ئیدلیب\nهه‌ڵمه‌تێكی نوێی تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان ئامانجێتی سه‌رنجی دونیا رابكێشێت بۆ ئه‌و سه‌ختی و نه‌هامه‌تیانه كه مه‌ده‌نییه‌كان به‌هۆی هێرشه ئاسمانییه‌كان و تۆپبارانه‌كانه‌وه له ناوچه‌ی ئیدلیب دووچاریدێن.\nرژێم و روسیا به‌خه‌ستی بۆردومانی خۆرئاوای ئیدلیب ده‌كه‌ن\nچوار هاوڵاتی مه‌ده‌نی كوژران له شارۆچكه‌ی مۆره‌ك له باكووری ناوچه‌ی حه‌مما له دوای هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی ئاگربه‌ست و سه‌رله‌نوێ ده‌ستپێكردنه‌وه‌ی هێرشه ئاسمانییه‌كان.\nچالاكوانان: ته‌حریر شام ژێرخان ده‌فرۆشن بۆ كاش\nچالاكوانانی حه‌له‌ب به دیارونا ده‌ڵێن ئه‌وان بینیویانه هاوپه‌یمانیه توندڕه‌وه‌كه بۆریi نه‌وت و 'كانزای فڕێدراوی' دیكه‌یان كۆكردۆته‌وه بۆ فرۆشتنیان به كاش.


١ـ هەڵکردنی ئاڵا لە کرکوک بریارێکی بێ دیراسەکراوی پێشوەخت ، بریارێکی هەڵەشە بوو ، بێگومان بریاری هەڵەشەو بێ دیراسەکراو تەمەنی کورت دەبێت...\n٢ـ بریاری هەڵکردنی ئاڵا بریاری گروپێکی ناو یەکێتی بوو ، نەک بریاری فەرمی ...\n٣ـ هەڵکردنی ئاڵا گەر دڵسۆزی لە پشتەوە بێت ، نیەتە قەومیەکە پاڵنەر بێت و دووربێت لە موزایەدە ، پێویست بەو هەموو هەڵاو وروژاندنە ناکات ، رەنگە گەر هەڵاو و وروژاندن نەبا، ئاڵا هەڵکراباو بەسەرکەوتویش تێپەریا.\n٤ـ ئەو قاڵ و قولەی لەکاتی هەڵکردنی ئاڵا کرا، نەک قازانجی کورد و خودی یەکێتیش نەبوو، بەڵکو دەرفەتی بۆ حیزب و نەیارەکانی کوردیش رەخساند، تا بیکەنە کارتێک دژی عادل عەبدولمەهدی.\n٥ـ عادل عەبدول مەهدی نەرمترین کارەکتەری شیعەیە بەرانبەر کورد، بریارە ناعەقڵانی و پەلە پەلەکەی یەکێتی، ئەوەندە تورەیکرد، گەر سەرۆکایەتی کۆمار تەداخولیان نەکردایە، هەر ئەو شەوە هێزی بۆ کرکوک دەنارد.\n٦ـکورد ناتوانێ کرکوک بەرێوە ببات، ئەزمونی بەرێوەبردنی کرکوک لەلایەن کوردەوە ، ئەزمونێکی شکستخواردووە، بۆیە عەرەب و تورکمان ئەوەندە تورەن لەکورد...\nکورد با لیژنەیە تحقیق دروست بکات ، بزان بۆ زۆریک نەک هەموویان ، لە زابتی پۆلیس و ئاسایشی کورد هەیە، زۆربەیان ملیاردێرن ، تەحقیق بکەن بزانن چەند موڵکیان هەیە، لێپرسینەوە بکەن بزانن لە دوای ٢٠٠٥ ەوە تا ٢٠١٧ رۆژانە چەنێکیان هاتوە..\n٧ـ بچن قسە لەگەڵ عەرەبەناچی و کاسب و مقاولدا بکەن، بزانن چەند رەشوە و سەرانەیان لێوەرگیرا، تا بزانن چۆن کوردایەتیان لا بووە عەیبە...\n٨ـ بارزانی کە دەیگوت هێندە حساب بۆ کەس ناکەین و ریفراندۆم دەکەین، گەر تحقیق بکرێ ، تێدەگەن ئەوانەی لەکرکوک ئەو پشتی تێدەبەستن ، تا کرکوکی پێبخاتەوە سەر هەرێم ، بزانن چی کارەساتێکیان خوڵقاند، چۆن هەموویان رەشوە خواردن کردنیە ملیۆنێر.بەرپرسانی یەکێتی کە ئێستا لە کرکوک لەناو وەزعێکدان خۆشیان شەرم لە خۆیان دەکەن ، تێدەگەن هەرچی دروشم و پیرۆزی هەیە ، خستیانە خزمەتی چەتەگەرایی و ڕاو ڕووت...\nلەبەرانبەردا ، بیشیزانن ، عەرەبی سونە حاڵی لە کورد باشتر نابێ ، زۆر لە مواسەفاتە خراپەکانی کوردیان تیایە ، هەر گروپ و بەرپرسە و سەربە لایەکە ، لە دوای ٢٠١٧ ەوە ساڵێکە محافز لایانە، بزانن عوبەیدی و جبوری چی کێشمەکێشێکیانە، بۆیە حاکمێتی ئەوان لە کرکوک کاتی یە....\nکەمینەیەکی کەرکوکن ، بەڵام چونکە عاقڵن :\n١ـ ژمارەیەکی قورسی ساحەکەن ، تورکیا دەعمی سونەکانی و ئێرانیش دەعمی شیعەکانی دەکات.\n٢ـ ئاڵای تورکمان نەک لەسەر بارەگای حیزبەکانیان ، بەڵکو لەسەر بینای هەندێ قوتابخانەش هەن، بەڵام لەبەر ئەوەی ئیشەکانیان بۆ موزایەدە نیە، کەس ناویان نابات...\n٣ـ تورکمان ئیش بۆ موزایەدەو بە هەڵەشەیی ناکەن ، کەم ئیش هەیە بیکەن ، پێشتر پلانی بۆ دانەنێن و دیراسەی نەکەن ، بۆیە کەمجار شکست دەهێنن\n٤ـ تورکمان شیعە و سونەیان هەیە ، بەڵام یەک کوتلەن لەنێو محافزە، شیعە و سونەبوون ناکۆکی دروست نەکردووە ، بەڵکو شیعەکان ئێران و سونەکانیش تورکمانیان خستۆتە خزمەتی تورکمانی کرکوکەوە.\n٥ـ تورکمان کەرکوکی لەدەست کورد دەرهێنا نەک عربی سونە ، ئەوانەی ١٦ ی ئۆکتۆبەر هاتن، زوربەی قیادەکانیان تورکمانی شیعە بوو، هەر لە ناحیەی تازەشەوە هێرشیان دەستپێکرد، کە تورکمانی شیعەن ..\nتورکمان لە کرکوک زۆر مواسفاتی تریان تێدایە ، کە لەکورد و عەرەب دا نیە ، بۆیە ئەو خاڵانە سەرباری کەمی ژمارەیان لەکرکوک، کردونیەتی بە ژمارەیەکی قورس و گەورە.


وەزارەتی ناوخۆی ئێران، ڕێگەی بە کچە کوردێک و بابی نەدا بە جلو بەرگی کوردییەوە بچنە نێو وەزارەتەوە - كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی کوردستان\nبەپێی هەواڵێکی گەیشتوو بە کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان، لە حەوتووی ڕابردوو و لە کاتی نێو نووسکردنی ئەو کەسانەی کە دەیانهەویست بۆ هەڵبژارتنی سەرۆک کۆماری کە لە مانگی جۆزەردانی ئەوساڵ بەڕێوە دەچێت،خۆیان نێو نووس بکەن، کچە کوردێک هاوڕێ لەگەڵ بابی بە جلی کوردییەوە، بۆ خۆناونووس کردن سەردانی وەزارەتی ناوخۆی ئێرانیان لە تارانی پێتەختی ئەو وڵاتە کرد و بەهۆی جلەکانیانەوە ڕێگرییان لێکرا کە بچنە ئەو وەزارەتەوە.\nئەوەی دەبێ ئاماژەی پێ بکردرێ ئەوەیە کە بەپێی دەستووری بنەڕەتی کۆماری ئیسلامی ئێران، هیچ کاتێک کوردێک یان کەسێکی سوننە مەزهەب ناتوانێ ببێتە سەرۆک کۆمار. سەرۆک کۆمار دەبێ شیعەی دوازدە ئیمامی بێت و ئەوەش ڕێگری دەکات لە نیوەی خەڵکی ئەو وڵاتە کە ببێتە سەرۆکی ئەو وڵاتە.\nلە سیستەمی کۆماری ئیسلامی ئێران دا، جیا لە نەتەوەی فارس ڕێز لە هیچ نەتەوە و بیر و باوەڕێکی جیاواز ناگیرێت و تەنیا بەکار دەهێندرێن بۆ مانەوە لەسەر دەستهەڵاتی خۆیان. دەستووری کۆماری ئیسلامی ئێران، لە بواری مافی مرۆڤەوە زۆر پاشڤەڕۆیانەیە و نەتەوەکانی وەک کورد، بەلووچ و عەڕەب ڕۆژانە مافەکانیان پێشێل دەکرێ.\n← Previous خۆکوژی دووبرای پێڕەوی ئایینی یارسان لەکرماشان، ڕۆژهەڵاتی کوردستان\nزۆربەی قوتابخانەکانی شاری مەهاباد لەوپەڕی وێرانی وئاڕوختەیی دایە Next →\nبەردەوامی نادیاربوونی چارەنووسی جەماڵ یوسێفی و حوسەین ئیبراھیمی حەمزە


بڵێ نا / ئەسعەد دروودی – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / وتار / بڵێ نا / ئەسعەد دروودی\nیه‌ك شه‌ممه 25 تشرینی دووه‌م 2018\tوتار 167 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nبوونی تێگەیشتن و ڕۆشنبیریی جینسییەتی کە دەزانێ توندوتیژی چییە و مافەکانی ژنان کامەن و ئەو سنوورانەی پیاوان بۆیان نییە لە پەیوەندییە کۆمەڵایەتی و شەخشی و خانەوادەییەکاندا بیانبەزێنن کامەن هەنگاوی یەکەمی خەبات بۆ سڕینەوەی ئەو دیاردە دزێوەیە کە کۆمەڵگای بەشەریی تەنیوە و بەداخەوە لە کوردستان لە ئاستێکی بەرزدا بەردەوامە. ئەم نووسراوەیە هەوڵێکە بۆ باسی زیاتر و ناسینی جۆرەکانی توندوتیژی بەرانبەر بە ژنان.\nتوندوتیژی پیاوان بەرانبەر بە ژنان لە هەموو دونیادا و لە نێو هەموو کولتوورەکاندا هەیە، ئەمڕۆکە ئەو دیاردەیە وەکوو گرفتێکی کۆمەڵایەتیی نێودەوڵەتی چاوی لێدەکرێ و وەکوو یەکێک لە پێشێلکارییەکانی مافی مرۆڤ دێتە ئەژمار. دیارە ڕادەی ئەو توندوتیژییە پەیوەندیی بە کولتوور و ئایین و یاسا و شێوازی دەسەڵاتەوە هەیە و شوێنی ژیان و پەروەردە و زۆر فاکتۆری دیکە کاریگەرییان لەسەر هەیە.\nبەپێی ئامارەکانی ڕێکخراوی جیهانیی تەندوروستی نزیکەی لە سەدا ٦٠ی ژنان لانیکەم یەکجار لە ژیانیاندا کەوتوونەتەبەر توندوتیژیی جەستەیی، ڕۆحی یان جینسی. دیارە ئەم ئامارە تەنها ئەو کەسانە دەگرێتەوە کە بە ئاشکرا یان نهێنی پەیوەندییان بە ڕێکخراوە و دامودەزگای جۆراوجۆرەوە گرتووە و لە ئامارەکاندا حیساب کراون، بەشێکی بەرچاوی ئەو توندوتیژییانە ــ بەتایبەت ئەو جۆرەی کە پێی دەگوترێ توندوتیژی لە پەیوەندییە نزیکەکاندا ــ لەم ئامارەدا نییە و ئەو ڕێژەیە بەدڵنیاییەوە لەوە زیاترە.\nساڵی ١٩٩٣ی زاینی لە کۆبوونەوەی گشتیی ڕێکخراوی نەتەوەیەکگرتووەکاندا ڕاگەیاندنی نەهێشتنی توندوتیژی بەرانبەر بە ژنان پەسەند کرا و وەکوو سەنەدێک کرایە بنەما بۆ کارکردن بۆ ئەو مەبەستە .\nیەکێک لە هۆکارەکای دەرکرانی ڕاگەیاندنی نەهێشتنی توندوتیژی دژی ژنان، لادان و گۆڕینی ئەو هەڵوێستەی دەوڵەتان و ڕێکخراوەکان بوو کە توندوتیژی دژی ژنان لە ماڵەوەیان، بە شتێکی خوسووسی و شەخسی دەزانی و بە پێویستیان نەدەزانی لەو مەسئەلەیەدا دەخالەت بکەن.\nلەو ڕاگەیاندنەدا جەخت لەسەر پێویستیی خێرای دەستەبەرکرانی مافەکانی مرۆڤ وەکوو یەکسانی، ئەمنییەت، ئازادی ، ئینتگریتی و بایەخە مرۆییەکان لەئاستی جیهانیدا بۆ ژنان کراوە.\nبە پێی پێناسەیەک کە لە ڕاگەیاندنی نەهێشتنی توندوتیژی دژی ژنان کراوە. هەموو توندوتیژییەک کە پەیوەندیی بە جنسییەتەوە هەبێ و ببێتە هۆی گەزەن و سەدەمەی جەستەیی، ڕۆحی یان جینسی یان ئازاردیتنی ژنان و هەروەها هەڕەشەی ئەوجۆرە ئاکارانە، یان هەر جۆرە ناچارکردنی ژنان بە ئاکارێک یان ئەستاندنەوەی ئازادییەکانیان، جا لە ژیانی شەخسیدا بێت یان لە ژیانی کۆمەڵایەتیدا، وەکوو توندوتیژی دژی ژنان دێتە ئەژمار.\nئەوتوندوتیژییە لە سێ ئاستدا باسدەکرێ بەڵام دەتوانێ فراوانتر و بەرینتر لەوەش بێ.\n١. توندوتیژی جەستەیی، ڕۆحی یان جینسی کە لە نێو خانەوادەدا ڕوودەدا کە لێدان، دەسدرێژی جنسی بۆ سەر منداڵانی کچ، دەسدرێژیی جینسی لە پەیوەندیی هاوسەریەتی، خەتەنەکردنی کچان، سەدەمە گیاندنی دیکە کە لە سونەتە دواکەوتووانەکانەوە دێن و هەروەها توندوتیژی بەرانبەر بە ژنانێک کە لە ماڵەکاندا کار دەکەن و هتد لەخۆدەگرێ.\n٢. توندوتیژیی جەستەیی، ڕۆحی یان جینسی کە لە کۆمەڵگادا ڕودەدا کە دەسدرێژی جینسی، سوئیستفادەی جنسی، ئازاردانی جینسی و دروستکردنی دۆخی نائاسوودەیی لەپەیوەند لەگەڵ مەسئەلەی جینسی لە شوێنی کار و خوێندن و شوێنەکانی دیکە، بەکارهێنای ژنان وەکوو بەردەی جینسی بەمەبەستی قازانجی ئابووری و ناچارکردنی ژنان بە لەشفرۆشی و هتد لەخۆ دەگرێ.\n٣. توندوتیژیی جەستەیی، ڕۆحی یان جینسی کە لەلایەن دەوڵەت یان دەسەڵاتدارانەوە لە هەر شێواز و فۆرمێکدا بەسەر ژناندا دەسەپێن یان دەوڵەت و دەسەڵات خۆیان لە ڕوودانی ئەو توندوتیژییە بەخاوەن ناکەن.\nجۆرەکانی توندوتیژی خۆیان فراوانن کە دەکرێ بەرچاوترینەکانیان ئاوا باسکەین.\nتوندوتیژیی جەستەیی کە خۆی شێوازی جۆراوجۆری هەیە و دەتوانێ زللەیەک بێت یان پاڵپێوەنانێک یان بەکارهێنانی هەر ئامرازێک بۆ لێدان کە ئازار بە جەستە بگەیەنێ و ئاخرین ئاستی دەگاتە کوشتن.\nتوندوتیژیی ڕۆحیش هەر وەکوو توندوتیژیی جەستەیی شێوازی زۆری هەیە نموونەکانی ئەمانەن، هەڕەشی لێدان و تۆقاندن، ناچارکردنی ژن بە کردنی کاری نەشیاو و نەبەدڵ، بێحورمەتی پێکردن و بەکارهێنانی وشەی ناشیرین، ڕیگەنەدان بە چوونەدەرەوە لە ماڵ یان پەیوەندیگرتن بە خەڵکی دیکە و کەس و کارەوە، ڕێگەنەدان بە کردنی ئەو کار و چالاکییەی ژن پێیخۆشە تێیدا بەشدار بێ، شکاندن و سووکایەتی پێکردن بە تەنها یان لەپێشچاوی خەڵکی دیکە لەلایەن هاوەسەرەوە و هتد.\nتوندوتیژیی جینسی، ئازاردران لە ڕێگەی پەیوەندیی جینسی، دەسدرێژی جینسی، ناچارکردنی ژن بە کارێک لە پەیوەندیی جینسیدا کە پێیخۆش نییە و بە گشتی هەموو ئاکارێک لە پەیوەندیی جینسیدا کە کاریگەریی ناخۆشی لە زەین و دەروون و جەستەی ژن دەبێ، لەخۆدەگرێ. بەزاندنی سنوورەکان و خۆ بە خاوەن هەموو مافێک زانین لە لایەن پیاوەوە لە پەیوەندیی جینسیدا بەتایبەت لە کاتێکدا کە دوو کەس پێکەوەن (جا لە ژێر ناوی هەر یاسایەکدا بێ یان نەبێ، تەنها پێخۆش بوونی دوو کەسەکە بێ یان پێکەوە ژیانێکی فەرمی بێ یان پەیوەندییەک تەنها بۆ یەک جار) یەکێک لە بەرینترین نموونەکانی توندوتیژیە کە بەداخەوە لە کۆمەڵگاکانی ئێمەدا بە ئاشکرا هەیە و وەکوو دیاردەیەکی ئاسایی چاوی لێدەکرێ. بەڵام لە ڕاستیدا قەبووڵکردنی جۆرێک لە پەیوەندیی جینسی و ڕێگەدان بە کەسی بەرانبەر بۆ ئەو کارە بە مانای دانی ئیجازەی هەموو شتێک لە پەیوەندییەکەدا نییە، هەر جۆرێک لە پەیوەندی بۆ ئەوەی بچێتە خانەی پەیوەندییەکی دڵخواز و ئازادانە دەبێ بە ڕوونی لە هەر دوولاوە قەبووڵ کرابێ و هەردوولا ڕێز لە سنوورە دیاریکراوەکان بگرن دەنا وەکوو تاوانێک دێتە ئەژمار.\nلە جۆرەکانی دیکەی توندوتیژی کە کەمتر باسدەکرێن دەکرێ ئاماژە بە چەند خاڵ بکرێ. کونترۆڵی ئابووری و دەسگرتن بە سەر هەموو بڕیارەکانی لەو بابەتە لە لایەن پیاوانەوە لە ژیانی هاوبەشدا و تەنانەت لە پەیوەندییەکی خۆشەویستانەدا کە دوو لایەنەکە پێکەوە ناژین. ئەو جۆرە لە توندوتیژی وادەکا ژنانی قوربانی کەمدەسەڵاتتر بن و ڕزگاربوون لەو پەیوەندییە بۆیان زەحمەتتر بێ.\nشکاندنی شت و مەک و تێکدانی ماڵ و خراپکردنی ئەو شتانەی مڵکی ژنن ــ وەکوو جل و بەرگ و شت و مەکی شەخسی ــ کە ئەمەش خۆی جۆرێک لە توندوتیژیی ڕۆحییە کە هەستی نائەمنی و ترس لە قوربانیدا دروست دەکا.\nبۆ ڕۆشتن بەرەو کۆمەڵگایەکی یەکسان و دوور لە توندوتیژی بارهێنانی نەویەکی نوێ کە ماف و سنوورەکان دەناسێ و ڕێزی بۆ خۆی و بەرانبەرەکەی هەیە خاڵێکی سەرەکییە. سیستمی پەروەردە بە هەموو بەشەکانیەوە، کە دیارترینیان خانەوادە و خوێندنگە و میدیا و ڕێکخراوەکانی تایبەت بە کار بۆ یەکسانین، ئەو ئەرکەیان ئەکەوێتە سەرشان. ئەم دیاردە نامرۆڤانەیە تەنها بەوەی کە کچان فێرکرێن توندوتیژی قەبووڵ نەکەن نەسڕێتەوە و پیاوانێک کە خاوەنی تێگەیشتنێکی دروست لە سنوورەکانن و ڕێ بە خۆیان نادەن لە پەیوەندییەکانیاندا توندوتیژ بن لایەنێکە کە بەقەد لایەنەکەی دیکە گرینگە. یەکسانی ئەرکی هەموو مرۆڤێکی یەکسانیخوازە نەک هەر ژنان بە تەنها.\nئەوەندەش دەگەڕێتە سەر دەسەڵات و دەسەڵاتداران ــ چ لە ئاستی دەوڵەتێکدا بێ یان کۆمەڵگەیەکی بچووک ــ تێگەیشتن لە ساختارە بنەڕەتییەکانی کۆمەڵگا و چۆنیەتیی کارکردنی دەسەڵات، لەبەر ئەوەی دیاریکەری یاسا و سیاسەت و ئابووریی کۆمەڵگان و فۆرم و جۆری ژیان تا ڕادەیەکی زۆر تەئسیریان لێوەردەگرێ، کاریگەرییان لەسەر ڕادەی یەکسانی لە کۆمەڵگا و چۆنیەتیی و شێوازی زوڵم لە ژنان هەیە و بەوپێیە جیاوازی دروست دەکەن لە چۆنیەتیی کارکردن و ڕێگەکانی هەوڵدان بۆ نەهێشتنی توندوتیژی بەرانبەر بە ژنان. بوونی یاسای بەهێز و دیار و، ڕەچاوکردنی تەواوی ئەو یاسایە پاڵپشت و تەواوکەری پەروەردەی دروستە و کۆمەڵگا بەرەو ڕزگاری لەو دیاردە دزێوە دەبا.\nبە یاسا و پەروەردەی دروست و ڕەوا و ئینسانی کولتووری ناو کۆمەڵگا بەرەبەرە دەگۆڕدرێ و ڕوانینی ئینسانەکان بۆ توندوتیژی بەرانبەر بە ژنان دەبێتە ڕوانینێکی مرۆڤانی و لە حاڵەتی ڕوودانی توندوتیژیش جێی تاوانبار و قوربانی دیارە و تاوانباران دەدرێنە دەستی سیستمی داد و قوربانیان یارمەتی و پشتیوانی کۆمەڵگا و سیستم و کەس و کاریان لە پشت دەبێ و دەتوانن ئاسانتر بگەڕێنەوە سەر ژیانی ئاسایی خۆیان.\nبە هیوای کۆمەڵگایەکی دوور لە توندوتیژی