نازم دەباغ: تا ئێستە حكوومەتی هەرێمی كوردستان بە ڕەسمی داوای بیروبۆچوونی هیچ دەوڵەتێكی نەكردووە لەسەر خۆی\nكونسوڵخانەی كۆماری ئیسلامیی ئێران لە سلێمانی بە دانانی\nبابەتێك لە ژێر ناوی "پێوەندی سیاسیی كۆماری ئیسلامیی ئێران لەگەڵ هەرێمی كوردستانی عێراق" لەسەر ماڵپەڕی رەسمیی خۆی كۆمەڵێك سووكایەتی بە نەتەوەی كورد و زمانی كوردی و كۆماری كوردستان كردووە و لە رێگەی جۆراوجۆرەوە هەڕەشەی بڕانی پێوەندییەكانیان دەكات لەگەڵ حكوومەتی هەرێمی كوردستان، ئەوە لە كاتێكدایە كە كۆماری ئیسلامیی ئێران زیاد لە دەیەیەكە كەوتووەتە ناو گەمارۆی ئابووریی نێودەوڵەتییەوە و هەروەك لە سایتی فارسنیوزی سەر بە سوپای پاسدارانی ئەم وڵاتەدا هاتووە یەك لەو رێگەیانەی كە بتوانن لێیەوە خۆ لە گەمارۆ ئابوورییەكان دەرباز بكەن هەرێمی كوردستانی عێراقە، لە هەمان كاتدا لەم بڵاوكراوەیەیدا لەسەر ماڵپەڕی فەرمی باڵوێزخانەكەیان هەڕەشەی تێكدانی پێوەندییەكانیان دەكەن و ئەوەش دەرخەری ئەو پشێوی و دیوەخانییەیە لەناو سیستمی كۆماری ئیسلامیی ئێراندا كە وای كردووە هەر دەزگە و ئیدارەیەك سیاسەتێكی دڵخوازی خۆی پەیڕەو بكات.\nلەم نووسینەدا كە ماڵپەڕی فەرمیی کۆنسوڵخانەی كۆماری ئیسلامیی ئێران بڵاوی كردووەتەوە، بە ئاشكرا باس لە دەستوەردان لە كاروباری سیاسیی عێراق دەكات و هەوڵی ئەوە دەدات لە رێگەی تێكدانی پێوەندییەكانیان لەگەڵ هەرێمی كوردستان كۆنتڕۆڵی ئیرادەی سیاسیی هەرێمی كوردستان بكەن وەك لە بڕگەیەكیدا هاتووە: "گرنگترین رێكاری ئێران سەبارەت بە گۆڕانكارییەكانی دوو دەیەی رابردوو لە عێراق پاراستنی یەكپارچەیی خاكی ئەو وڵاتە بووە. بە بڕوای ئێران ئەگەر بزووتنەوەی كوردان بۆ زیادبوونی دەسەڵاتی حكوومەتی هەرێمی كوردستان لە پێناو رێگەخۆشكردن بۆ خۆبەڕێوەبردنی رەها و دواتر سەربەخۆیی و جیابوونەوە بێت لە عێراق تەفسیر بكرێت، ئەنجامی مەیلساردی لە پێوەندییەكانی حكوومەتی هەرێم لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێرانی لێ دەكەوێتەوە، بەڵام ئەگەر هەوڵی كوردان بۆ بەرفراوانكردنی دەسەڵاتەكانیان هاوكات بێ لەگەڵ هەوڵەكانیان بۆ بەشداری بنیاتنەرانە لە دەوڵەتی ناوەندی عێراق و بەهێزكردنی یەكگرتوویی نەتەوەیی عێراق، ئەوا ئەو بابەتە دەبێتە هۆی گەرموگوڕی پێوەندییەكانی كۆماری ئیسلامیی ئێران لەگەڵ كوردەكانی عێراق".\nنازم دەباغ، نوێنەری حكوومەتی هەرێمی كوردستان لە تاران لە لێدوانێكی تایبەتدا بۆ "وشە" رای گەیاند: "لە دنیای ئەمڕۆدا جۆرێك لە ئازادی بۆ هەموو كەسێك هەیە، بەڵام هەموومان دەبێ بگەڕێینەوە بۆ بنەماكانی ئوسوول و عورف و عادەت، ئەوەی كە پاش چەند رۆژ ئەم بابەتە لەسەر سایتەكە نامێنێت نیشانەی ئەوەیە كە بەرپرسانی كۆنسوڵخانە پاش بڵاوكردنەوەی بابەتەكە پرسیان بە بەرپرسانی كۆماری ئیسلامی كردووە و لەلایەن ئەوانەوە رەت كراوەتەوە. لە هەموو حاڵەتێكدا ئێمە پێوەندییەكانمان لەگەڵ كۆماری ئیسلامیی ئێران پێوەندییەكی هاوتایە بەپێی یاسا و رێسا نێودەوڵەتییەكان لە چوارچێوەی عێراقێكی فیدڕاڵیدا، تا ئێستە كە حكوومەتی هەرێمی كوردستان بە ڕەسمی داوای بیروبۆچوونی دەوڵەتێكی نەكردووە لەسەر خۆی و ئەوە بنەمای سیاسەتی گشتیی هەرێمی كوردستان و سیاسەتی گشتی كوردە".\nعەبدوڵا حەسەنزادە ئەو نووسینەی كۆنسوڵخانەی ئێران بە سووكایەتی ناو دەبات و لە لێدوانێكی تایبەتدا بۆ "وشە" دەڵێ: "ئەوەی لەو نووسینەدا لەسەر پێوەندی هەرێمی كوردستان و كۆماری ئیسلامی، تەنیا جنێوێكە داویەتی كە بۆ جوابدانەوە نییە، بەڵام حكوومەتی هەرێم و كاربەدەستانی هەرێم و لایەنی سیاسیی كورد لە باشوور دەبێ ئەو پەیامە وەربگرن، لە نووسینەكەدا دەڵێن ئێمە تەنیا كاتێك پێوەندی لەگەڵ ئێوە دەگرین كە باس لە حكوومەتی كوردی و نەتەوەی كورد نەكەن، لە كاتێكدا ئەو كۆمپانیایانەی كە لە ئێرانەوە دێن و ئێرە تاڵان دەكەن، ئەوە وەك خێركردنێك بە كوردی عێراق دەزانێت لە كاتێكدا هاتووە و خێر و بێری ئەو وڵاتەی بردووە و چی كەلوپەلی بەسەریدا ماوەتەوە هێناویەتییە هەرێمی كوردستان و تەنانەت بە جۆرێك لە جۆرەكان مادەی هۆشبەری بۆ هەرێمی كوردستان بەدیاری هێناوە، ئێستە ئەوە دەكات بە منەت لەسەر كوردی عێراق. من ئارەزوو دەكەم هەموو كوردی باشوور و بەتایبەتی رێبەرانی سیاسی ئەو پەیامە زۆر بە دیقەت وەربگرن كە بزانن لەگەڵ چ دەوڵەتێك دراوسێن و كێ لافی دۆستایەتییان لەگەڵ لێ دەدات".\nهەر لەو نووسراوەی كونسوڵخانەی ئێراندا هەوڵ دراوە بە ئاماژەدان بە رستەیەكی "مەلا مستەفا بارزانی" كورد بە ئێرانی ناو ببەن و شوناسی نەتەوەیی لێ داماڵن، عەبدوڵا حەسەنزادە گومانی لەوە هەیە كە بارزانی شتێكی وای گوتووە و دەڵێ: "مەلا مستەفا بارزانی وەك تەشریفاتێكی سیاسی دەڵێ "لە ئێران هەست بە غەریبی ناكەم لەبەر ئەوەی وڵاتی منە"، ئەویش ئەگەر ئەو قسە چەندی راست بێت و چەند ناڕاست بێت با لە جێی خۆی بێت، بەڵام ئەوەی كە كەسێك ئێرانییە مانای ئەوە نییە كە نەتەوەیەكی نییە، چۆن كورد لە عێراق و توركیا و سووریا و لە سەرجەم دنیا وەك نەتەوەیەكی جیا لە هەموو نەتەوەكانی جیهان بوونی هەیە، بەڵام لە ئێران كورد نییە و ئێرانییە. ئەگەر مەلا مستەفا بارزانی بەم شێوەیەش گوتبێتی ئەوا تەشریفاتێكی سیاسییە و بە تەرازووی نەتەوەیی هەڵناسەنگێندرێ".\nنازم دەباغ سەبارەت بە سەربەخۆیی یان بڕیاردان لەسەر چارەنووسی هەرێمی كوردستان دەڵێ: "تا ئێستە ژیان لە عێراقێكی فدڕاڵیزمی پابەند بە دەستوور و شەراكەتێكی حەقیقی بەردەوامە و ئەوكاتانەش كە عێراق پابەند بە شەراكەتێكی حەقیقی نەبوو ئەوا سەركردایەتیی كورد بۆی هەیە خۆی یەكلا بكاتەوە".\nئەگەرچی ئەو بڵاوكراوەیە دوای دوو رۆژ لەسەر ماڵپەڕی كونسوڵخانەی كۆماری ئیسلامیی ئێران لە سلێمانی لادرا، بەڵام ناڕەزاییەكی بەرفراوانی كوردانی لێ كەوتەوە لەسەر ئاستی كوردستانی گەورە و لە سایت و كەناڵە میدیایی و تۆڕە كۆمەڵایەتییەكاندا كوردان لێی وەدەنگ هاتن و لە تۆڕی كۆمەڵایەتی فەیسبووك و تویتەر بە سەدان كەمپین دروست كرا لە دژی نووسینەكە.\nلە نووسینەكەی كونسوڵخانەی ئێران هاتووە: "هەوڵی هەندێك توندڕەوی كورد بۆ دروستكردنی بەناو وڵاتێكی سەربەخۆی كوردستانی گەورە (چوارپارچە) یەكێكی ترە لە خاڵە نەخوازراوەكان بۆ پێوەندییە دوولایەنەكانمان، ئەو كەسانە بە هاندانی هەستی خەڵكی كورد لە هەرێمی كوردستان، كۆمەڵێك بەهای وەهمی وەك نەتەوەی كورد، دەوڵەتی سەربەخۆی كوردستان و وڵاتی كوردستانیان خستووەتە بەرباس و خەریكن دەیكەن بە ئاواتی خەڵك لەو ناوچەیە. ئەو كەسانە بە هێنانە بەرباسی دەستەواژەی فارس-كورد لە هەوڵی خراپ بەكارهێنان و سوودلێوەرگرتنی سیاسین لەمە و هەوڵ دەدەن بۆ خۆیان شوناسێكی جیاواز و سەربەخۆ بخوڵقێنن، لە كاتێكدا كە هەموو خەڵكی ئێران رەگەزیان فارس نییە، بەڵكو فارسەكانیش وەك ئەتنیكەكانی تری ئێرانی یەكێكن لە ئەندامانی بنەماڵە گەورەكەی ئێرانن و پێكهاتەی سەرجەم دانیشتوانی هەرێمی كوردستانیش كورد نین و زێدی سەرجەم كوردانی جیهانیش تەنیا هەرێمی كوردستانی عێراق نییە".\nلە بەشێكی تری ئەم نووسینەدا ئاماژە دراوە: "هەندێك لەو كەسانە بە رێزگرتن لە دەوڵەتی چەندڕۆژەی كۆمۆنیستی مهاباد لە ساڵی ١٩٤٦ كە بە پشتیوانی و رێنوێنی دەوڵەتی كۆمۆنیستی سۆڤیەت لە رێگەی قازی محەمەدەوە دامەزرا و دواتر بە پاشگەزبوونەوەی سۆڤیەت لە پاڵپشتیكردنی، لەلایەن حكوومەتی ئەوكاتی تارانەوە سەركوت كرا، هەوڵ دەدەن سەرباری نەتەوەسازی، فەرهەنگسازی و زمانسازی، مێژووش بۆ خۆیان دروست بكەن لە كاتێكدا كە تەنانەت زاراوەی كوردی زمانێكی سەربەخۆ نییە و یەكێكە لە زاراوەكانی ئێرانی كە تێكهەڵكێشێكە لە وشەگەلی عەرەبی، توركی، فارسی و..".\nحەسەنزادە لەمبارەیەوە دەڵێ: "كۆماری كوردستان پێویست بە ناساندنەوە یان چەواشەكردنی كۆماری ئیسلامی ئێران ناكات و نووسینەكە شایانی ئەوە نییە كە هەڵوێستەی لەسەر بكەیت، بەڵام زمانی كوردی ئێستە لە كۆمەڵی زمانناسانی جیهاندا بە زمانێكی سەربەخۆ ناسراوە، ئەوەی كە هەندێك وشەی هاوبەش لە نێوان زمانی كوردی و فارسیدا هەیە، قەت نابێتە هۆكاری ئەوەی كورد بەشێك بێ لە فارس یان فارس بەشێك بێ لە كورد. لەناو نەتەوەكانی تردا ئەوە زیاتر بوونی هەیە، بۆ نموونە ئەڵمانیا و نەمسا دوو نەتەوەن كە بە یەك زمان قسە دەكەن و لە دنیادا چەندین نەتەوە بوونیان هەیە كە بە یەك زمان قسە دەكەن، هەستی نەتەوایەتی تا رادەیەكی زۆر لەگەڵ زمان لە یەك جیا دەكرێتەوە، بۆ نموونە چیك و سلۆڤاكیا دوو نەتەوەن كە لە سەردەمی سۆڤیەتیشدا بە دوو نەتەوە دەناسران و دوایی وەك دوو نەتەوەی خاوەن شارستانیەت لە یەك جیا بوونەوە و بوون بە دوو دەوڵەت، لە كاتێكدا كە زمانەكەیان زۆر لەوە زیاتر لە یەك نزیكە كە بۆ نموونە فارسی و كوردی لە یەكتر نزیكن. بەگشتی ئەو قسانە لە زمانی دوژمنانی مافە ئازادییەكانی نەتەوەی كوردەوە دێنە دەر و هیچ سەنگ و قورسایەتییەكیان نییە".\nلە كۆتاییدا عەبدوڵا حەسەنزادە سەبارەت بە دیاریكردنی مافی چارەنووسی كورد لە هەرێمی كوردستان دەڵێ: "باوەڕی نەگۆڕی من ئەوەیە نەتەوەی كورد هەم لە بەشێك لە بەشەكانی كوردستان مافی شەرعی خۆیەتی رۆژێك لە رۆژان دەوڵەتی سەربەخۆ لەسەر خاك و نیشتمانی خۆی پێك بهێنێت و هیچ یاسایەك نێونەتەوەیی و مرۆییش لە جیهاندا ئەو مافە لە كورد ناستێنێتەوە".


سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران سەردانی فقهی عێراقی دەكات » پێگەی تۆڕی میدیای عێراقی\nسەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران سەردانی فقهی عێراقی دەكات\nمحەمەد حەلبوسی سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران سەردانی مەجمەعی فقهی عێراقی كرد و لەلایەن گەورە زانایانی بانگەواز و فتواوە پێشوازی لێكرا و چاوی كەوت بە عەلامە دكتۆر ئەحمەد حەسەن ئەلتە گەورە زانای مەجمەعی فقهی عێراقی و ژمارەیەك لە زانایانی ئایینی بە ئامادەبوونی ژمارەیەك لەئەندامانی دەستەی باڵای مەجمەعەكە.\nنوسینگه‌ى راگه‌یاندنى حه‌لبوسى له به‌یانامه‌یه‌كدا كه ده‌ستى ئاژانسى هه‌واڵى عێراقى (ته‌ع) كه‌وتووه رایگه‌یاند:"لەمیانی سەردانەكەیدا سەرۆكی ئەنجومەنی نوێنەران رۆڵی مەجمەعی فقهی بەرز نرخاند لە رێنیشاندەری گوتاری ئاینی و بانگەواز بۆ وەلانانی توندوتیژی و بەرەنگاربونەوەی گەندەڵی و تەئكیدی كردەوە لەسەر پێگەی وەك مەرجەعێكی شەرعی و ئامادەبونی بەرچاوی لەسەر گۆڕەپانی عێراق.\nلای خۆیەوە گەورە زانایان جه‌ختیكردەوە لەسەر گرنگی رۆڵی پەرلەمان بۆ لەخۆگرتنی هەنگاوی چاكسازی و بوژانەوەی عێراق و پاراستنی سەقامگیری و گەشانەوە و بەدیهێنانی داواكاری رۆڵەكانی لە نەهێشتنی گەندەڵی و گەڕانەوەی شكۆی دەوڵەت.


هاووڵاتییەک لە زیندانی سنە بە تۆمەتی "کوشتن" ئێعدام کرا\n19:34 - 9 گەلاوێژ 2720\nسەرلەبەیانی ئەمڕۆ پێنجشەممە ٩ی گەلاوێژ، حوکمی ئێعدامی هاووڵاتییەکی کورد بە تۆمەتی "کوشتن" بە ناوی "مورتزا پیرخزری" تەمەن ٤٢ ساڵ خەڵکی شاری سنە، لە زیندانی ناوەندیی ئەو شارە جێبەجێ کرا.\nبە وتەی سەرچاوەیەکی ئاگادار لە زیندانی سنە، ڕۆژی دووشەممە ٦ی گەلاوێژ، جێبەجێ کردنی حوکمی ئێعدامی ئەو هاووڵاتییە بە دانی ٤٥ ڕۆژ موڵەت لە هەمبەر دانی ٢ میلیارد تمەن دیە دواکەوت، بەڵام بەرپرسانی زیندان لە ناکاو ئەو حوکمەیان جێبەجێ کردووە.\nئەو زیندانییە بە تۆمەتی "کوشتن"، ڕۆژی شەممە ٤ی گەلاوێژ، لەگەڵ زیندانییەکی دیکە بە ناوی "سەعید محەممەدی‌فەر" خەڵکی شاری کرماشان، بۆ ژووری تاکەکەسی زیندانی سنە، گوێزرابوونەوە.\nمورتزا پیرخزری، دوو ساڵ پێش بە تۆمەتی "کوشتنی بە ئەنقەست" دەسبەسەر و لە لایەن دەزگای قەزاییەوە، بە قیساس مەحکووم کرابوو.\nهەتا ئێستا هەواڵی ئێعدام کردنی ئەم هاووڵاتییە کوردە لە زیندانی سنە، لە لایەن میدیاکانی حکوومەتییەوە، ڕانەگەیەندراوە.


پەشیمان بوونەوە لە هەدێ و دیارى: ماڵپەڕی وەڵامەکان\nمافەکانپەشیمان بوونەوە لە هەدێ و دیارى\nپەشیمان بوونەوە لە هەدێ و دیارى\nمێردەکەم پارجەیەک زەوی بەهەدیە پێ بەخشیم ، و من لەسەر حسابی خۆم ماڵێکم تیادا دروست کرد ، بەڵام پاشان تەڵاقی دام و ئێستا دەیەوێ ئەو زەویەم لێ وەرگرێتەوە ، ئایا حوکمی ئەمە چی یە ؟\nدروست نی یە بۆ ئەو پیاوە پەشیمان ببێتەوە لەو ماڵەی پێی بەخشیوە ، و ئەو ماڵەی کە خانوی لەسەر دروست کردووە ماڵی ئافرەتەکەیە چونە ئافرەتەکە دروستی کردووە ، بەبەڵگەی ئەو فەرموودەیەیی کە عبدالله ی کوڕی عەباس گێڕاویەتیەوە و دەڵێ :پێغەمبەرـ ﷺ ـ فەرموویەتی : «العائد في هبته كالكلب يقيء ثم يعود في قيئه » متفق عليه\nئەو کەسەی لەهەدیە پاش گەز دەبێتەوە وەک ئەو سەگە وایە کەدەڕشێتەوە پاشان ڕشانەوەکەی دەخوات .\nبەتایبەت کە ئەو ئافرەتە خانوی لەسەر دروست کردووە ، تەنها مەگەر سوڵح بکەن و ئەو ئافرەتە بەڕەزامەندی خۆی ئەو هەدیەیەیی بۆ بگێڕێتەوە . والله أعلم .\nدوو خوشکم هەیە و حیجاب ناکەن و دایکم دەڵێ هەرکات گەورە بون خۆیان حیجاب دەکەن ئایا ئەو کارانە چین کە سوود و قازانجی هەیە بۆ دایک و باوک بە زیندووی و مردووی؟ دانانى کچ لە جیاتی خوێن لە سوڵحی عەشایەری دا ئایا ڕاگیر کردنی ماسی بۆ جوانی دروستە ؟ ئایا گرنگی و پاداشتى ڕێز گرتن لەدایک و باوک چی یە لە ژێر ڕۆشنایی قورئان وسوننەتدا ؟\nسەردان: ٢,٠٣٥ بەش: مافەکان\nپرسیاری دواترفرۆشتنى لەوەڕ و پووشپرسیاری پێشترتاوانە گەورەکان و تاوانە بچوکەکان


مستەفا شێخ محەمەد\nرۆژی 10ی حوزەیران، كاتێك نێچیرڤان بارزانی سەرقاڵی سوێند خواردن بوو، مەولود چاوش ئۆغڵۆش لە هەولێر بوو، فرۆكەكانی توركیا بۆردومانی كوردستانیان كرد.\nئەمرۆش 10 ی تەموز كاتێك مەسرور بارزانی و جێگر و وەزیرەكان سوێندیان ئەخوارد، ئێران بۆردومانی كوردستانی كرد، ئەم دوو كارەیی ئێران و توركیا، زۆر راشكاون، سەبارەت بە كێشەی كورد، نەك حكومەتی هەرێم بەتەنیا.\nكاتێك من گوێم لە گوتاری كابینەی نۆیەم بوو، هیچ زەمەنێك بۆ چارەسەری هیچ كێشەیەك دیاری نەكرا، هەروەها هیچ میكانیزمێكیش باسی لێوە نەكرا.\nباشترین دوو دەستەواژەی ناو گوتارەكە، رەتكردنەوەی تێرامانی سەرۆكی پێشووی حكومەت لە لایەن سەرۆكی نوێی حكومەت سەبارەت بەگەندەڵی، یەكەمیان پێی وابوو، كە "گەندەڵی بۆتە كەلتور" بەڵام دوەمیان" پێیوایە بەربڵاوە بەڵام نەبۆتە كەلتور".\nهەروەها سەبارەت بەحزبایەتی لە ناو حكومەت، سەرۆكی حكومەت دەڵێت هیچ وەزیرێك بۆی نیە، حزبیانە رەفتار بكات.\nبەگشتی گوتارێكی دارێژراوی پڕ لە بەڵێنی چارەسەری كێشەكان بوو.\nجیاوازیەكە چیە؟ كاتێك سەرۆكی ئەمریكا دەر دەچێت بەڵێنەكانی ئەكاتە كردار، بەهەمان شێوە كاتێك محەمەد بن سەلمان پۆستەكەی وەرگرت، پرۆژەكانی خستە بواری جێبەجێكردن، بەڵام بەڵێنی حكومەتەكەی ئێمە بۆ چارەسەری قەیرانەكانە، نەك بەرەوپێش بردنی كەرتە جیاوازەكان.\n"ئێمە حكومەتێك وەردەگرین، كە چەندین ملیار دۆلار قەرزی لەسەر شانە" مەسرور بارزانی وایگوت.\nئەم ووتەیە دەرخەری ئەوەیە، ئەو هەرێمە لە ناو قەیرانهای بەردەوام دایە، بەڵام ئەگەر بتوانێت، لانی كەم كێشەی چەتەگەری بازاڕ و كەمكردنەوەی بەحزبی كردن جێبەجێبكرێت دۆخەكە بەرەو باشتر ئەسورێت.\nیەكێكی دیكە لە ئاڵانگاریەكانی پێش ئەو حكومەتە، خواستە داگیركاریەكانی توركیایە، كە ئەگەری شەرێكی نوێ دێنێتە پێشەوە.\nجیا لەوانەش پێویستە هیوادار بین، كە ئەم حكومەتە باشتر ئەبێت لە چاو كابینەكەی پێشخۆی، كەمال چۆمانی گوتەنی "لەگەڵ هەمو ئەوانەشدا، ئەو كابینەیە بە هەمو پێوەرێك لە كابینەكەی پێشوتر باشتر دەبێت، نەك لەبەرئەوەی كابینەیەكی باش دەبێت، بەڵكو لەبەرئەوەی خراپترین كابینە لە مێژوی حوكمڕانیی هەرێمی كوردستاندا، تەنانەت لە مێژوی ناوچەكەشدا، كابینەی هەشتەمی نێچیرڤان بارزانیی بوە".\nگریمانە، ئەگەر حكومەت بیەوێت هەلی كاری زیاتر بڕەخسێنێت، ئایا سەدان پرۆژە ئامادە نین كە بە تێچونی كەم، كار و بەرهەمی زۆری دەبێت، بەتایبەت لە سەر ئەو پرسە، جێگری سەرۆك وەزیران قوباد تاڵەبانی بەڵێنی زۆرتری داوە، بەڵام ئایا دواتر چی ڕو ئەدات؟\nبەشێكی زۆری خەڵك خەریكی پیرۆزبای نوسینن، بەشێكی كەمیشیان چاوەرێی ئەوە ئەكەن، لە دوو سێ مانگی داهاتوو چی رودەدات، بەشی زۆری خەڵكیش هیچ جیاوازیەك نابینن، كە ئەو كابینە جیاواز بكاتەوە، منیش لە جیاتی پیرۆزبای ئەو دێرانەم نوسین، كە بەشێكی زۆر كەمە، لە دەیان كێشەی زۆر، كە بێ گومان ئەو كابینەیە ناتوانێت هەموویان یان بەشێكی زۆریان چارەسەر بكات، بەڵام ڕاستیش نیە كە بڵێین هیچ ناكرێت، ئەگەر مەبەستێكی باش هەبێت.


توركیا: ده‌ستمان به وه‌رگرتنى سیستمی S-400 ڕووسى كرد\n:: AM:11:50:12/07/2019 \nبه شێوه‌یه‌كى چاوه‌ڕوان نه‌كراو ئه‌مڕۆ هه‌ینى 12ى ته‌مووز، وه‌زاره‌تی به‌رگریی توركیا ڕای گه‌یاند، كه‌وا ئه‌نقه‌ره ده‌ستی كردووه به وه‌رگرتنی به‌شه سه‌ره‌تاییه‌كانی سیستمی S-400ی ڕووسی.\nئه‌مڕۆ وه‌زاره‌تی به‌رگریی توركیا ڕای گه‌یاند، "ده‌ستمان كردووه به وه‌رگرتنی به‌شی یه‌كه‌م و كه‌لووپه‌له سه‌ره‌تاییه‌كانی سیستمی به‌رگریی موشه‌كیی S-400ی ڕووسیا و كه‌لوپه‌له‌كانیش بۆ بنكه‌یه‌كی سه‌ربازی له ئه‌نقه‌ره‌ی پایته‌خت گواستراونه‌ته‌وه".\nئه‌مه‌یش کاتێکدایە واشنتن چەند جارێک هۆشداریی تووندى دایه ئەنقەرە کە ئەو سیستمە رووسییە نەکڕێت بەوەی دژی بنەماکانی ڕێکخراوی ناتۆیە، بەڵام تورکیا سوور بوو لەسەر بڕیارەکەی و ئەمڕۆیش پرۆسەی وەرگرتنی سیستمەکەی دەست پێ کرد.\nپێشبینى ده‌كرێت ئەم هەنگاوە نوێیەی تورکیا، سزای تووندى ئابووریی بەدوادا بێت کە هاوشێوەی سزاکانی پێشوو، بەهای لیرەی تورکی زیاتر دادەبەزێنێت، ئه‌مه‌ریكا فڕۆكه‌ی جه‌نگی F-35ی پێ نافرۆشێت.\nتوركیا و ڕووسیا، مانگى تشرینى دووه‌مى ساڵى 2016 ده‌ستیان به دانوستان له‌سه‌ر سیستمه‌كه كرد تا مۆسكۆ به ئه‌نقه‌ره‌ی بفڕۆشێت، دواتر له كۆتایی ساڵى 2017 ڕووسیا و توركیا له‌سه‌ر ئه‌و پرسه گرێبه‌ستی نێوانیان واژوو كرد، بڕیاریشه ئه‌م ساڵ مانگى تشرینى دووه‌م سیستمه‌كه به‌ته‌واوى بگاته خاكی توركیا، به‌های پێدانی ئه‌و سیستمه‌یش دوو ملیار و 500 ملیۆن دۆلاره، كه به پێشكه‌وتووترین سیستمی به‌رگری ئاسمانی ڕووسیا هه‌ژمار ده‌كرێت، چوونكه موشه‌كه‌كانی له توانایاندایه هه‌موو جۆره فڕۆكه‌یه‌كی جه‌نگی بپێكن، له ناویشیاندا فڕۆكه‌ی شه‌به‌حی ئه‌مه‌ریكا، هه‌روه‌ها موشه‌كه‌كانی سیستمه‌كه ده‌توانن مووشه‌كی باڵدار بپێكن و له دوریی 600 كیلۆمه‌تره‌وه ئامانجه‌كه‌یان بدۆزنه‌وه و ئامانجه ئایرۆدینامییه‌كانیان له مه‌ودای 400 كیلۆمه‌تر و موشه‌كه بالیستییه‌كان له مه‌ودای 60 كیلۆمه‌تر تێكبشكێنن، جگه له‌وانه ئه‌و سیستمه له ماوه‌ی ته‌نیا پێج خووله‌كدا ئاماده ده‌بێت بۆ كاركردن و ئه‌نجامدانی ئه‌ركه‌كانی.


چاوپێكه‌وتن – پەڕە 23 – رۆژنامه‌ی خه‌بات\nسه‌ره‌تا چاوپێكه‌وتن (په‌ڕ 23)\nسەرۆكێ زانكۆیا دهۆك بو رۆژناما »خەبات«:\n: له‌لایه‌ن nazdar\nتشرینی یه‌كه‌م 31, 2018\nله : چاوپێكه‌وتن\n دیدار: حكیم حیكمەت زانكۆیا دهۆك ئێكەم سازیا ئەكادیمیا بەرفرەه بوو ل دەڤەرا بادینان هاتیە ڤەكرن ل سالا 1992 ب هەردوو كۆلیژێن پزیشكی و چاندنێ هاتیە دامەزراندن، بۆ سالا خواندنێ 1992-1993 دەست ب وەرگرتنا قوتابیان كریە، ل وی دەمی ب تنێ 149  قوتابی ل ڤان هەردوو كۆلیژان وەرگرتبوون، بۆ وی دەمی ئەڤە پێنگاڤەكا زانستی یا مەزن بوو بۆ دەڤەرێ …\nجەلال پەرێشان: یەكەم كاری من ئەوەیە داوا دەكەم پاشەكەوتی مووچە نەمێنێ\nدیمانە: هێمن ئاری جەلال محەمەد عەبدوڵڵا، ناسراوە بەجەلال پەرێشان، لەساڵی 1967 لەشارەدێی سەرگەڕان لەدایكبووە.قۆناغی دواناوەندی لەشاری هەولێر تەواوكردووە، بڕوانامەی دبلۆمی باڵای لەبەشی ژمێریاری لەشاری موسڵ تەواوكردووە ، لەساڵی 2007 یش كۆلیژی پەروەردەی وەرزشی لەشاری هەولێر تەواوكردووە.لە قۆناغەكانی تەمەنیدا كاری لە بواری راگەیاندن و هونەر و بواری وەرزشیداكردووە، لەساڵی 2014 بەئەندامی ئەنجوومەنی پارێزگای هەولێر هەڵبژێردرا، لەخولی پێنجەمی پەرلەمانیش یەكێك بوو لەو …\nبێ پلانی سیستەمی وەرگرتنی قوتابیان چارەنوسی 25000 قوتابی بە نادیاری هێشتۆتەوە\nخەبات: ڕۆشنا عەلی سیستەمی وەرگرتنی قوتابیان ئەمساڵ نیگەرانی لای خوازیارانی خوێندن لە زانكۆو پەیمانگا حكومییەكان دروستكرد، بە جۆرێك زیاتر لە 25000 قوتابی بێ ناو ناونیشان ماونەتەوە و ئەوەشی وەرگیراوە نیگەران و ناڕازییە لەوەرگرتنی لەو شوێنەی بۆی هاتۆتەوە بە بەراورد بە كۆنمرەكەی ، جگە لەوەی بڕیاری جیاوازیكردنی قوتابیان لەنێوان خولی یەكەم و خولی دووەم بەشێكی دیكەی نیگەرانییەكان بوو، بڕیارێك وەك ئەوەی …\nنەزمی حزوری كونسوڵی گشتی دەوڵەتی فەڵەستین:”كوردستان بە یەكڕیزی و تەبایی دەگاتە ئاواتەكانی خۆی\nكارزان حەیدەر كونسوڵی گشتی دەوڵەتی فەڵەستین ئاماژە بەوە دەكات كە گەلی كوردستان پێشوەچوونی زۆری لەبواری پەروەردەو تەندروستی و ئابووری و پەیوەندیەكانی دەرەوە وەدەستهێناوەو دەتوانێ سوود لەو بەرەو پێشەوە چوونە ببینێ بە یەكڕیزی و تەبایی نێوخۆیی،ئەمە سەرباری ئەوەی كوردستان پرەنسیپی پێكەوە ژیانی بە كردەیی سەلماندووە لە لەخۆگرتنی نزیكەی دوو ملیۆن ئاوارە و پەنابەری موسڵمان و مەسیحی و ئێزیدی ناوچە جیاجیاكانی عێراق. …\nپێشمەرگەیەکی برینداری ڕۆژهەڵاتی کوردستان باس لە داستانی پردێ دەکات\nساسان دەروێش – هۆڵەندا هه‌ڵۆ ڕەمشتی کوردی ڕۆژهەڵاتی کوردستان ویەکێک لە پێشمەرگەوفەرماندەکانی پارتی ئازادی کوردستان ، لە سەرەتای شەڕی داعشەوە لە نێوسەنگەرەکانی پێشەوەی شەڕدابووە لە چەندین شەڕی قورسدا بەشداربووە و وێرای ئازایەتی وچاونەترسی ڕۆڵی کاریگەریی بینیوە لەنێو پێشمەرگەکاندا کە شارەزایەکی باشی هەیە لە پوچەڵکردنەوەی بۆمب ، سێ ساڵ لەمەوبەر وەکو ئەمڕۆ لە ئۆپەراسیۆنی ڕزگارکردنی گۆبەیبەی ڕۆژئاوای کەرکوک بەسەختی برینداربوو …\nڕای خوێنەران لە پێشانگای نێودەوڵەتی هەولێر بۆ كتێب\nخه‌بات: فاتیح بەرزنجیرۆژی 10/10 بە ئامادەبوونی سەرۆك “مەسعود بارزانی” سێزدەمین پێشانگای كتێب لە پێشانگای نێو دەوڵەتی هەولێر بۆ كتێب كرایەوە، بە بەشداری زیاترلە 200 دەزگای چاپ و بڵاوكراوە لە 30وڵات كتێب و بەرهەمە چاپكراوەكانی خۆیان لەو پێشانگایەدا نمایشكرد و ماوەی 10 رۆژی خایاند و پێشانگایەكی فراوان و پڕ خوێنەر بوو تیایدا 10 وڵاتی عەرەبی و وڵاتی ئێران و ئەمەریكا و …\nحوسێن یەزدان پەنا: شەڕی پردێ شەڕی جەبهەیی دوو دەوڵەت بوو و ناوچەكە لە ئاگر و دووكەڵ و دەنگی چەكدا نوقم ببوو\nخەبات: تریفە ئازادلە ئەرشیفی قارەمانییەتی و خەبات و تێكۆشانی گەلی كورددا زۆر داستان تۆمار كراون، بەڵام رەنگە تایبەتمەندی داستانی پردێ دیارترینینیان بێت، چونكە لە زەمەنێكدا بوو كە گەلی كورد لە دوای ریفراندۆمێكی چارەنووسسازدا لە چاوەڕوانی كردنەوەی دەروازەی دەوڵەتی سەربەخۆیی خۆیدا بوو، كەچی لەو لاوە بە پیلانگێڕیەكی ئیقلیمی و بە هاوكاری دەستێكی رەشی خیانەتكاری ناوخۆیی، كێشەیان خستە بەردەم ئەو ئاواتەی كورد …\nفازڵ نەبی: حكوومەتی هەرێم رەشنووسی بوودجەی 2019ی عێراق رەتدەكاتەوە\nتشرینی یه‌كه‌م 20, 2018\nبریكاری پێشووی وەزارەتی دارایی حكوومەتی عێراق فازڵ نەبی، پڕۆژە بوودجەی ساڵی2019  و2018  بە خراپترین رەشنووسی بوودجە لە مێژووی عێراقی نوێ ناودەبات، دەشڵێت لە سێ بڕگەدا گورزی گەورە لەهەرێمی كوردستان دراوە و بڕی زیاتر لە6  تریلیۆن دیناریان لێ كەمكردووەتەوە، فازڵ نەبی لە هەڤپەیڤینێكدا لەگەڵ ئاژانسی ئانادۆڵو راشیدەگەیەنێت كە، حكوومەتی هەرێم و سەركردایەتی كوردستان رەشنووسی بوودجە رەتدەكەنەوە. خراپترین پڕۆژە …\nسیروان بارزانی: 16ی ئۆكتۆبەر لێكۆڵینەوەی ناوێ چونكە خیانەتكاران خۆیان هاتنە سەر تیڤی و بەشانازییەوە باسیان كرد\nلەمیانی وتووێژێكی ژیار محەمەد لەبەشی كوردی دەنگی ئەمەریكا، سیروان بارزانی بەرپرسی میحوەری 6ی هێزەكانی پێشمەرگە دەڵێت” 16ی ئۆكتۆبەر خەنجەرێكی ژەهراوی بوو بۆ پشتی كورد و كوردستان، دەشڵێت” بە بڕوای من بۆیە هیچ لێكۆڵینەوە نەكرا وە پێویستیش بەلێكۆڵینەوە ناكات چونكە یەكێك لەسەركردەی “خائینەكان” كە كاك پافڵ تاڵەبانی بوو و بەخۆی دەڵێ سەركردە، هاتە سەر تەلەفزیۆن و ناوی  36ئەندامی سەركردایەتی یەكێتیشی …\nخیانەتکارییا 16ى ئۆكتۆبه‌رێ، جەڵتەک بوو ل روحا گشتى یا مللەتێ کورد دایى\nخیانەتا 16ى ئۆكتۆبه‌رێ، پیلانەکا مەزن ژبۆ ژناڤبرنا هەرێما کوردستانێ بوو، ل دەمێ خودا مەترسى لسەر پێگەهێ هەرێما کوردستانێ هەبوو، چونکى ئارمانج نە داگیرکرنا کەرکوکێ بتنێ بوو، بەلکو ئێدى فیدرالیەت ل هەرێما کوردستانێ نەمینیت. پشتى كو ل 25ى ئەیلولا 2017ێ ریفراندۆما سەربەخۆیا کوردستانێ هاتیە ئەنجامدان و ب رێژەیا 92% دەنگ ب بەلێ دایى، ل 16ى ئۆکتۆبەرا 2017ێ، تاقمەکێ خیانەتکارێ ناڤخو دگەل …\n1...212223په‌ڕ 23 of 23\nسه‌ردانی ئه‌مڕۆ: 2,492\nسه‌ردانی ئه‌م هه‌فته‌یه: 34,814\nهه‌موو سه‌ردانه‌كان: 2,870,684\nهەڵسەنگاندنێك لە یادی سێیەمین ساڵەی ریفراندۆمی گەلی كوردستان دا\nریفڕاندۆم ئەو دەنگەی بە زوڵاڵی دەمێنێتەوە\nریفڕاندۆم چــییە..؟ جۆر و ئامانج و شێواز و لێكەوتەكانی چین..؟\nهەولێر بە پلازما هاوکاریی شار و شارۆچکەکانی هەرێمی کوردستان دەکات\nئەو پلازمایەی لە هەولێر لە چاکبووانی کۆرۆنا وەرگیراوە، زیاترە لە پێویستیی نەخۆشانی کۆرۆنا لە …


سكاڵا لەسەر دوو كەسایەتی تۆمار دەكرێت كە خۆیان وەك پەرلەمانتار ناساندووە – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/07/12 - 2:08 PM\nجێگری سەرۆكی پەرلەمانی عیراق سكاڵا لەسەر دوو كەسایەتی تۆمار دەكات كە خۆیان وەكو پەرلەمانتار ناساندووە.\nحەسەن كەعبی جێگری یەكەمی سەرۆكی پەرلەمانی عیراق لە نووسراوێكدا كە ئاڕاستەی ئەمینداری گشتی پەرلەمانی كردووە، داوا دەكات كە فەرمانگەی یاسایی ڕابسپێرێت بۆ تۆماركردنی سكاڵا لەسەر باسیمە ساعیدی و نیازی مەعمارئۆغڵو كە خۆیان وەك پەرلەمانتار ناساندووە.\nساعیدی ئەندامی خوولی دووەم و مەعمارئۆغڵوش ئەندامی خوولی سێیەكی پەرلەمان بوون، بەڵام لە خوولی ئێستای پەرلەماندا ئەندام نین.\nچاكسازییەكانی وەزارەتی پێشمەرگە چوار دۆسێی سەرەكی دەگرێتەوە


ژیان | کوردستان | قەدەغەی هاتوچۆ لە هەرێمی کوردستان چۆن جێبەجێ کرا؟\nکازمی: بە پشیتوانی ڕۆڵەکانی عێراق دەکەوێتەوە سەر پێی خۆی\nبە موشەکی کاتۆشیا هێرشکرایە سەر بنەکەی ئاسمانی بەلەد\nتەندروستى هەرێم لە بارەى ڤاکسینەوە دڵنیایى دەدات\nهەولێر.. دوو تۆن خورمای کەڕوولێدراو دەستبەسەرداگیرا\nگەرمیان.. ئافرەتێک بەپەت خۆى خنکاند\nقەدەغەی هاتوچۆ لە هەرێمی کوردستان چۆن جێبەجێ کرا؟\n2021-04-08 | 1904 جار خوێندراوەتەوە\nلە هەولێر و دهۆک بڕیارەکەی وەزارەتی ناوخۆ سەبارەت بە ڕاگەیاندنی قەدەغەی هاتوچۆ چوەبواری جێبەجێکردنەوە لە سلێمانی بڕیارەکە جێبەجێنەکرا.\nدوای ئەوەی وەزارەتی ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستان بڕیاریدا لە کاتژمێر، ٠٨:٠٠ـی ئەمشەو ٨-٤-٢٠٢١، قەدەغەی هاتووچۆ لە ھەرێمی کوردستان بچێتە بواری جێبەجێکردنەوە و تاوەکو رۆژی ١٢-٤ بەشێوەی نیمچەیی بەردەوام بێت. بڕیارەکە لە هەولێر و دهۆک جێبەجێکرا و هێزە ئەمنیەکان لەسەر شەقامەکان و لە شوێنە گشتیەکان بڵاوەیان پێکرا و لێپێچینەوەیان لە سەرپێچی کاران کرد.\nهاوکات، هەر ئەمشەو قائیمقامیەتی هەولێر بڵاویکردەوە کە، بەهۆی ئاهەنگ گێڕانەوە هۆتێل (دێدەمان)ی پێنج ئەستێرەی داخست و خاوەنەکەشی دەستگیرکراوە.\nلاى خۆیەوە، پۆلیسی هەولێریش بە تۆڕی هەواڵی ژیانی ڕاگەیاند، پلانەکە بەتەواوی لە شارەکە جێبەجێ دەکرێت و هەرکەسێک سەرپێچی سایاکە بکات سزای دارایی دەدرێت.\nبەشێک لە هاوڵاتیانیش لە شارى هەولێر بڕیارەکە بەنا دادپەروەری ناودەبەن و دەشڵێن پێویستە بڕیارێک بدرێت لە بەرژەوەندی هاوڵاتیان چونکە وەک خۆیان دەڵێت بژێوی ژیانیان لە شەودایە و ئەو بڕیارەش کاریگەری نیگەتیڤی لەسەر ژیانیان دەبێت.\nلە شاری دهۆکیش بڕیارەکە بەتەواوی چوە بواری جێبەجێکردنەوە و بەشێک لە هێزە ئەمنیەکانیش لەسەر شەقامەکان بە تۆڕی هەواڵی ژیانیان ڕاگەیاند، لە تەواوی شەقامەکان و شوێنە گشتیەکان بڵاوبونەتەوە و سزای ئەو کەسانە دەدەین کە سەر پێچی یاسا دەکەن.\nبەڵام لە سلێمانی پێچەوانەی هەولێر و دهۆکەوە، بڕیارەکە نەچوە بواری جێبەجێکردنەوە و شەقامی سالمی شارەکەش جمەی دەهات لە هاوڵاتیان، بەشێک لەو هاوڵاتیانە بە تۆڕی هەواڵی ژیانیان ڕاگەیاند، هیچ دادپەروەریەک لە جێبەجێکردنی ئەو بڕیارەدانیە و چۆن بەڕۆژ کۆرۆنا نیە! بەڵام بە شەو هەیە؟\nدەشڵێن، ئەو بڕیارە کاریگەرى بارى داراییان هەیە و داواش لە حکومەت دەکەن بڕیارێک بدات لەبەرژەوەندى هاوڵاتیان بێت.\nئەوە لە کاتێکدایە، ڕەوشی کۆرۆنا لە هەرێمی کوردستان لە دۆخێکی خراپدایە و لە ماوەی دوو ڕۆژی ڕابردوودا زیاتر لە دوو هەزار کەس توشی کۆرۆنا بون و نزیکەی ٢٠ کەسیش بە ڤایرۆسەکە گیانیان لەدەستداوە.\nمامى پیاوەکوژراوەکەى سەیدسادق وردەکارى ڕووداوەکە دەگێڕێتەوە\nهەولێر.. کەسێک بەچەکەوە دەچێتەسەر ماڵێک و هەڕەشەى کوشتنیان لێدەکات\nپۆلیسى سلێمانى: ئەو ژنەمان دەستگیرکرد کە بە چەقۆ پیاوەکەى خۆى کوشت\nپۆلیسی چەمچەماڵ ئەو تۆمەتبارەی دەستگیركرد كە مامی خۆی كوشتبوو\nکتێبی ژووری ژنە ڕووتەکان چاوە شاراوەکەی پیاوی کورد\nلە یەک هەفتەدا زیاتر لە 21 تۆن ماددەی هۆشبەر لە ئێران دەستی بەسەرداگیراوە\nبەهۆی تەقینەوەی تی ئێن تی پێشمەرگەیەک لە برادۆست برینداربوو


کارل بیلد به‌رپه‌رچی ڕه‌خنه‌گرانی ده‌داته‌وه - Radio Sweden Kurdish - ڕادیۆی سوید - Radyoya Swêdê | Sveriges Radio\nکارل بیلد به‌رپه‌رچی ڕه‌خنه‌گرانی ده‌داته‌وه\nبڵاو کرایه‌وه onsdag 23 februari 2011 kl 13.00\nکارل بیلد وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی سوید به‌رپه‌رچی ئه‌و ڕه‌خنه توندوتیژانه‌ی له‌سه‌ر قسه‌کانی ده‌رباره‌ی پێویستبوونی سه‌قامگیری له لیبیا لێی کرابوو ده‌داته‌وه. ئه‌م قسانه‌ی کارل بیلد هاوپێوه‌ند له‌گه‌ڵ جڤینی وه‌زیرانی ده‌ره‌وه‌ی وڵاتانی یه‌کیتیی ئه‌ورووپا له به‌لژیک کرابوون که ئه‌و تێیدا بۆ وێنه گوتبووی باس لێره‌دا پشتیوانی له‌م و له‌و نییه به‌ڵکوو سه‌قامگیری و گه‌شه‌یه‌کی گونجاوه له‌م وڵاته‌دا.\nهانس لیندێ قسه‌بێژی سیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌ی پارتی چه‌پی سوید گوتبووی ئه‌و قسانه بێبنه‌مان. گوستاف فریدۆلینی پارتی ژینگه پرسی ئه‌وه‌ی کردبوو که ئایا سوید له نێوان دیموکراسی و دیکتاتۆریدا، بێلایه‌ن ڕاده‌وه‌ستێ؟ قسه‌بێژی دیموکراته مه‌سیحییه‌کانیش له سیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌دا دسیرێ پێتروس گوتبووی که بیلد ده‌بوا به ڕاشکاوانه‌تر پشتیوانیی له مه‌رجی دیموکراسیخوازیی خه‌ڵکی لیبیا کردبایه.\nکه‌چی کارل بیلد له‌م ڕه‌خنانه ناگا و ده‌ڵێ ئه‌م قسانه‌ی من و یه‌کێتیی ئه‌ورووپا زۆر ڕوون و ئاشکرا بوون.\nبیلد ده‌ڵێ ئه‌و قسانه‌مان زۆر بێپێچوپه‌نا بوون. به پێچه‌وانه‌وه ڕه‌قترین ڕاگه‌یاندنێکیش بوون که له‌م ماوه‌یه‌ی دواییدا بینراوه. هه‌روه‌ک ئێمه گوتوومانه ئه‌و توندوتیژییانه‌ی ڕژێم ده‌یانکا زۆر بێڕه‌حمانه‌ن. دیاره بێگومان ئێمه گه‌شه‌یه‌کی ئاشتیانه‌مان ده‌وێ که تێیدا گفتوگۆیه‌کی نه‌ته‌وه‌یی به به‌شداریی گشت لایه‌نه‌کان به‌ڕیوه بچێ. له لیبیادا ئه‌گه‌ری لێکدابڕان و پارچه پارچه‌بوون هه‌یه و ئه‌مه نیگه‌رانی ده‌ئافرێنێ.\nله کارل بیلد پرسیار ده‌کرێ که ئه‌و باسی سه‌قامگیریی کرد و زۆر که‌س وایان لێکدایه‌وه که ئه‌وت له دیموکراسی له‌م وڵاته‌دا پێ گرینگتر بووه.\nکارل بیلد ده‌ڵێ نا، من هه‌میشه گوتوومه که ئه‌وه دیموکراسییه سه‌قامگیری به‌دوای خۆیدا دێنێ. که‌س ناتوانێ له‌م به‌شه‌ی جیهاندا به دیموکراسی بگا بێت و سه‌قامگیری نه‌بێت.\nکارل بیلد وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی سوید له گفتوگۆ له‌گه‌ڵ تله‌ڤززیۆنی سویددا. به‌ڵام ئه‌رده‌ڵانی شه‌که‌رابیی سوسیالدیموکرات له‌به‌ر ئه‌و قسانه‌ی کارل بیلد ڕه‌خنه‌کانی نه‌رمونیانتر ناکاته‌وه. ئه‌و ده‌ڵێ ئێمه به‌هه‌ر حاڵ ده‌بێ به پێی قسه‌کانی ئه‌وه‌وه داوه‌ی بکه‌ین. ئێستا باس له پشتگیریی ئه‌م و ئه‌و نییه. باسی سه‌قامگیری و گه‌شه‌ی گونجاوه. کارل بیلد ئه‌مه‌ی گوت ئه‌ویش ڕێک ئه‌م ڕۆژه‌ی قه‌دافی فڕۆکه جه‌نگییه‌کانی دژی خۆپێشانده‌ران وه ئاسمان خستبوو.


دەسبەسەرکردنی بەکۆمەڵی هاووڵاتییانی کورد لەلایەن ئیتلاعاتەوە بەردەوامە\n12:00 - 8 سەرماوەز 2719\nئاژانسی کوردپا: پاش کۆبوونەوە ناڕەزایەتییەکانی ئەم دواییانە لە شارەکانی کوردستان، هێزە ئیتلاعاتییەکان شەپۆلێکی نوێیان لە دەسبەسەرکردنی هاووڵاتییانی کورد دەست پێکردووە.\nبەپێی ڕاپۆرتی گەیشتوو بە ئاژانسی هەواڵدەریی کوردپا، ڕۆژی چوارشەممە، ٦ی سەرماوەز، هاوووڵاتییەکی کورد بە ناوی "بەختیار ڕەحیمی" خەڵکی مەریوان، لە شوێنی کارەکەی خۆی لەلایەن هێزە ئیتلاعاتییەکانەوە دەسبەسەر و بۆ شوێنێکی نادیار ڕاگوێزرا.\nهەتا ئێستا بەدواداچوونی بنەماڵەی ئەو هاوووڵاتییە کوردە، بۆ ئاگاداربوون لە شوێنی ڕاگیرانی ناوبراو بێئاکام ماوەتەوە.\n"بەختیار ڕەحیمی" تووشی نەخۆشیی دڵ و گورچیلە بووە و لە هەنووکەدا لەژێرچاوەدێریی پزیشکیدایە و دەوا و دەرمان دەخوات.\nهەروەها ڕۆژی سێشەممە، ٥ی سەرماوەز، چالاکێکی ژینگەپارێزی بە ناوی "مەسعوود ئاریان" کوڕی "تۆفیق" و تەمەن ٢٧ ساڵ، لە شوێنی کارەکەی خۆی لە گەڕەکی بەهارانی مەریوان، بە هۆکاری نادیار لەلایەن هێزە ئیتلاعاتییەکانەوە دەسبەسەر و بۆ شوێنێکی نادیار ڕاگوێزراوە.\nلە لایەکی دیکەوە، ڕۆژی دووشەممە، ٤ی سەرماوەز، دوو لاوی کوردی خەڵکی سنە بە ناوەکانی "بێهنام وەکیلی" و "ئارمین فەلاحی"، لەلایەن هێزە ئیتلاعاتییەکانەوە دەسبەسەر و لە هۆکاری گیران و شوێنی ڕاگرتنیان هیچ زانیارییەک لەبەر دەستدا نییە.\nلەو پەیوەندییەدا، ڕۆژی چوارشەممە، ٦ی سەرماوەز، هاووڵاتییەکی کورد بە ناوی "سەعید بابا کوردی" خەڵکی شاری "کوردکوی" پارێزگای گوڵستان، بە تۆمەتی "هاوکاری لەگەڵ یەکێک لە حیزبە کوردییەکانی دژبەری حکوومەتی ئێران"، لەلایەن هێزە ئیتلاعاتییەکانەوە دەسبەسەر کرابوو.\nبەدواداچوونی بنەماڵەی ئەو هاووڵاتییە دەسبەسەرکراوانە بۆ ئاگاداربوون لە چارەنووس و شوێنی ڕاگیرانیان، هەتا ئێستا بێئاکام ماوەتەوە.


فڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی هەولێر وسلێمانی ئاستی ئامادەباشی بۆ کارەسات وقه‌یرانه‌كان ڕێکدەخەن | بەرنامەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەرەپێدان لە عێراق\nفڕۆکەخانەی نێودەوڵەتی هەولێر وسلێمانی ئاستی ئامادەباشی بۆ کارەسات وقه‌یرانه‌كان ڕێکدەخەن\nبەڕێوەبەری گشتی ناوەندی هاوبەشی هەماهەنگی قەیرانەکان سەر بە وەزارەتی ناوخۆ، بەڕێز هۆشەنگ موحەمەد وتی:"دەستپێشخەریی ئاماده‌كارى فڕۆكه‌خانه‌كان بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى كاره‌سات وقه‌یرانه‌كان کە یەکەمین دەستپێشخەریە لەم جۆرە، چونکە دەبێتە هۆی باشترکردنی توانستمان لە بەڕێوەبردنی قەیرانەکان بۆ وەڵامدانەوەمان لەکاتی خۆیدا بۆ ئەو خەڵکانەی کارەستەکان کاری تێكردوون، لەڕێی خێراکردن و بەدواداچوونی گرنگی و جوڵەی کاڵا فریاگوزاریەکان و هاریکاریی مرۆیی”وێنه: كارزان سعدون/ به‌رنامه‌ی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان بۆ په‌ره‌پێدان له عێراق/2019\nهەولێر، 21 ی نیسان 2019- بەرنامەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەرەپێدان وكۆمپانیاى دى ئێچ ئێل DHL، بە هاوبەشی لەگەڵ ناوەندی هاوبەشی هەماهەنگی قەیرانەکان لە حکومەتی هەرێمی کوردستان وۆرکشۆپێکیان ئەنجامدا ده‌رباره‌ى چۆنیه‌تى ئاماده‌كردنى فڕۆكه‌خانه‌كان بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى كاره‌سات وقه‌یرانه‌كان لە ڕۆژەکانی 14 ی مانگی نیسانەوە تا 18ی مانگ.\nوۆرکشۆپەکە ئامانجی بریتیە لە ئامادەکردنی کارمەندانی فڕۆکەخانەکان بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ دۆخە لۆجیستیەکاندا لە پاش ڕوودانی کارەسات. وۆرکشۆپە پێنج ڕۆژیەکە ڕاهێنانی کرد بە 30 كارمه‌ند لە هه‌ردوو فڕۆكه‌خانه‌ى نێودەوڵەتی سلێمانی وهەولێرەوە لەگەڵ فەرمانبەرانی دەزگا حکومیە پەیوەندیدارەکان. ئامادەبووان بە هاوبەشی ئەو بوارانەیان دەستنیشانکرد کە ئەگەری هەیە وەکو شوێنێکی سەرەکی دابنرێن بۆ کارە لۆجیستیەکانی پاش کارەسات لە هەردوو فڕۆکەخانەکەدا، وۆرکشۆپەکە هەروەها توانستی هەردوو فڕۆکەخانەکەشی هەڵسەنگاند لە پرۆسێسکردنی ژمارەیەکی زۆر لە سەرنشینان و کارگۆ و چۆنیەتی هەڵگرتنی کاڵاکانی فریاگوزاری.\nبەڕێوەبەری گشتی ناوەندی هاوبەشی هەماهەنگی قەیرانەکان سەر بە وەزارەتی ناوخۆ، بەڕێز هۆشەنگ موحەمەد وتی:" ئێمە زۆر خۆشحاڵین بەم هاوبەشیە و پێشوازی دەکەین لە دەستپێشخەریی ئاماده‌كارى فڕۆكه‌خانه‌كان بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى كاره‌سات وقه‌یرانه‌كان کە یەکەمین دەستپێشخەریە لەم جۆرە، چونکە دەبێتە هۆی باشترکردنی توانستمان لە بەڕێوەبردنی قەیرانەکان بۆ وەڵامدانەوەمان لەکاتی خۆیدا بۆ ئەو خەڵکانەی کارەستەکان کاری تێكردوون، لەڕێی خێراکردن و بەدواداچوونی گرنگی و جوڵەی کاڵا فریاگوزاریەکان و هاریکاریی مرۆیی و هەروەها هاتنەژوور و چونەدەری کارمەندانی مرۆیی. ئێمە سوپاسی خۆمان ئاڕاستەی بەرنامەی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ پەرەپێدان له عێراق وسه‌نته‌رى پۆسته‌كانى ئه‌ڵمانیا دەکەین بۆ ئەنجامدانی ئەم بەرنامەیە."\nجێگرى سەرۆکی خزمەتگوزاریە مرۆییەکانی گروپی سه‌نته‌رى پۆسته‌كانى دى ئێچ ئێلى ئه‌ڵمانیا، بەڕێز کریس ویکس، وتی " ئێمە لە دى ئێچ ئێل دووبارە ودووبارە دێتەوە بەرچاومان کە چۆن فڕۆکەخانەکان لە دۆخی قەیراندا دووچاری پەستانێکی زۆر دەبنەوە بەهۆی هاتنی بە ڵێشاوی کاڵا فریاگوزاری وهاریکاریەکان و کارمەندانی نەتەوە یەکگرتووەکان و ڕێکخراوە ناحکومیەکان و ڕێکخراوە سەربازیەکان و لێشاوی خەڵكانی تر کە دەیانەوێت ناوچەکە جێبێڵن. هەندێكجار هاریکاریە مرۆییەکان زۆر خێراتر دەگەنە فڕۆکەخانەکان بەدەر لە توانای فڕۆکەخانەکان بۆ ڕێکخستنیان، ئەمەش دەبێتە هۆی گیرخواردنی هاتنی هاریکارییە مرۆییەکان. دانانی کات زۆر گرنگە لە کاتی کارەساتەکاندا و تا فڕۆکەخانەیەك بە کارایانەتر فڕۆکە هاتووەکان پرۆسێس بکات هاریکاریەکان خێراتر دەگەنە ئەوانەی پێویستیان پێیە. ئێمە زۆر سەربەرزین بە ئەنجامدانی یەکەمین وۆرکشۆپی ئاماده‌كارى فڕۆكه‌خانه‌كان بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى كاره‌سات وقه‌یرانه‌كان لە عێراقدا."\nهه‌ماهه‌نگارى به‌رپه‌رس بۆ به‌رنامه‌ى نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان بۆ په‌ره‌پێدان له عێراق، ڤاختانگ سڤانيدزى، وتی:"هەڕەشەی کارەساتی سروشتی هێشتا گەورەیە. لەم دواییانەدا بەهۆی تەوژمی بارانەوە ئەم ناوچەیە چەندان لافاوی گەورەی تێدا ڕووداوە و بۆتە هۆی گیان لەدەستدانی چەندان کەس و ئاوارەبوونی چەندانی تر و کاولکردنی ماڵ وحاڵیان. بەنداوی موسڵ مەترسیەکی بەرچاوە بۆ ژیان وگوزەرانی کۆمەڵگە دۆخناسکەکانی دەوروبەری ڕووباری دیجلە."\nلە ساڵی 2009 ەوە نزیکەی 50 وۆرکشۆپی ئاماده‌كارى فڕۆكه‌خانه‌كان بۆ به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ى كاره‌سات وقه‌یرانه‌كان لە 24 وڵاتدا بەستراوە بۆ زیاتر لە 1,160 ڕاهێنانپێکراو. لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا وۆرکشۆپەکان لە پێشوودا لە تەهران (2017) و ئەلماتی (2017) و عەقەبە (2016) و عەممان (2014) و یەرەڤان (2013) و بەیروت (2012) بوون. ئێستا ئه‌م وۆركشۆپه له عێراق سازكرا به‌هه‌وڵێكى هاوبه‌ش وبۆ یه‌كه‌مین جار له نێوان به‌رنامه‌ى نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان بۆ په‌رپێدان ودى ئێچ ئێل.\nبەلیندا تان، دى ئێچ ئێلى ئاسیای زەریای هێمن و ئەوروپاى ڕۆژهەڵات، ڕۆژهەڵاتى ناوەڕاست، و ئەفريقيا\nپەیوەندیە دامەزراوەییەکان و بەرپرسیارێتی، تەلەفۆن: 006568798330\nخاتوو ئیسرا مەنسور، یاریدەدەری پەیوەندیەکان، (م): 009647722600576


ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك: ڕێبوار تاڵه‌بانی له پۆسته‌كه‌ی دورنه‌خراوه‌ته‌وه\nئه‌ندامێكی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك ڕایگه‌یاندووه، دیوانی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیرانی عێراق به فه‌رمانێك ده‌سه‌ڵاته‌كانی ڕێبوار تاڵه‌بانی سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوكی ڕاگرتووه، سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوكیش ڕه‌تیده‌كاته‌وه بڕیاری له‌و شێوه ده‌رچوبێت.\nمه‌عن حه‌مدانی ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك به سۆمه‌ریه نیوزی ڕاگه‌یاندووه: به پێی فه‌رمانه‌كه سه‌رجه‌م ده‌سه‌ڵاته‌كانی ڕێبوار تاڵه‌بانی ڕاگیراوه و ناتوانێت سود له پێگه‌كه‌ی وه‌رگرێت بۆ هیچ بڕیارێك.\nئه‌و ئه‌ندامه‌ی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك ئاماژه‌ی به‌وه‌شكردووه: له ئێستادا به پێی فه‌رمانه‌كه هه‌ر دوو پۆستی سه‌رۆك و جێگری ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك به بۆشی ماوه‌ته‌وه و له‌وانه‌یه له ماوه‌یه‌كی نزیكدا لیستی برایه‌تی كوردی كه‌سێك دیاریبكات بۆ پۆستی جێگری سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نه‌كه.\nله‌به‌رامبه‌ریشدا سه‌رۆكایه‌تی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك له به‌یاننامه‌یه‌كدا لێدوانه‌كانی حه‌مدانی به‌درۆخسته‌وه و ڕه‌تیكرده‌وه بڕیاری له‌و شێوه ده‌رچوبێت.\nله به‌یاننامه‌یه‌كیشدا ئاماژه به‌وه‌كراوه: ڕێوشوێنی یاسای ده‌گرنه‌به‌ر دژی ئه‌و ئه‌ندامه‌ی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك و لێكۆڵینه‌وه ده‌كه‌ن له‌سه‌ر هۆكاری بڵاوكردنه‌وه‌ی ئه‌و هه‌واڵه.\nپاشئه‌وه‌ی حه‌سه‌ن تۆران سه‌رۆكی پێشووی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای كه‌ركوك توانی له‌سه‌ر به‌ره‌ی توركمانی ببێت به ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق به‌هۆی ڕێكنه‌كه‌وتنی لایه‌نه توركمانییه‌كان له ده‌ستنیشانكرندنی كه‌سێك بۆ جێگاكه‌ی، ڕێبوار تاڵه‌بانی له‌سه‌ر پشكی كورد پۆسته‌كه‌ی به وه‌كاله‌ت وه‌رگرت و له دوای ڕووداوه‌كانی 16ی ئۆكتۆبه‌ری ساڵی ڕابردووشه‌وه ڕێبوار تاڵه‌بانی كه‌ركوكی به جێهێشتووه و له هه‌ولێر نیشته‌جێیه.


لە گوندێكی قەزای خەباتی سەر بە پارێزگای هەولێر بەهۆی كێشەیەكی كۆمەڵایەتییەوە پێنج كەس كوژران.\nپەیامنێرمان پێی ڕاگەیاندین، كێشەیەكی كۆمەڵایەتی كۆنی نێوان دوو برا، هەروەها گرفت لەنێوانیاندا لەسەر زەویوزار، ئەمڕۆ بووە هۆی شەڕی چەكداری و لە ئاكامیدا چوار ئەندامی یەكێك لە خێزانەكان كە بریتین لە باوكێك و سێ كوڕ و لە خێزانی دووەمیش ئامۆزایەكیان كوژراون.\nڕووداوەكە لە گوندی كەورەبەن-ی سنووری شارۆچكەی ڕزگاری سەر بە قەزای خەبات ڕوویداوە.\nدواتر هێزە ئەمنییەكان گەیشتونەتە شوێنی ڕووداوەكە و لێكۆڵینەوەیان دەستپێكردووە.\nعێراق پێشبینی بەزوویی كۆتاییهاتنی نەخۆشیی تای خوێنبەربوون دەكات\nشاندی هەرێمی کوردستان وردەکاریی سەردانەکەی بۆ بەغداد لەگەڵ پەرلەمان تاوتوێدەکات\nشاندی هەرێمی کوردستان بۆ دانوستان لەگەڵ بەغداد، ئەمڕۆ دووشەممە 28ی کانونی یەکەم، سەردانی پەرلەمانی کوردستان دەکات و وردەکاریی…\nدوو دۆسیە ڕادەستدەكات.. شاندی هەرێم بەرەو بەغداد بەڕێکەوت\nوتەبێژی حکومەتی هەرێمی کوردستان ڕایگەیاند، ئەمڕۆ شاندێکی هەرێم بەمەبەستی جێبەجێکردنی یاسای بودجەی عێراقی فیدراڵ، بەرەو بەغداد بەرێکەوت. جوتیار…


Home›هەواڵ›کوردستان›دابەشکردنی سێ موچەی ليوا هاوبەشەکانی پێشمەرگە دواخراوە\nسەرچاوەيەک لە وەزارەتی پێشمەرگە ڕايگەياند، “بەهۆی کیشەيەکی بانکی کاتی دابەشکردنی سێ موچەی ليوا هاوبەشەکانی وەزارەتی پێشمەرگە دواخراوە”.\nبەپێی زانيارييەکانی SNN کە لە سەرچاوەيەک لە وەزارەتی پێشمەرگە دەستیکەوتووە،” ئەمریکییەکان ئەو سێ مووچەیە دەدەن و پەشیمان نەبوونەتەوە، بەڵام بەهۆی کێشەیەکەوە لە هەژماری بانکی و گواستنەوەی پارەکە لە ئەمریکاوە بۆ هەرێمی کوردستان کاتی دابەشکردنەکەی دواخراوە”\nئەو بەرپرسە ئاماژەی بەوەشکردووە،” تا پارەکە لە ئەمریکاوە نەگاتە هەرێمی کوردستان بێگومان نایەتە نێو هەژماری بانکی وەزارەتی پێشمەرگەوە”دەشڵێت، “نە ئەمريکا و نە وەزارەتی پێشمەرگە لە بڕيارەکە پەشيمان نەبوونەتەوە”.\nڕۆژی 21ی شوبات وەزارەتی پێشمەرگە رايگەياند،” بۆ ئەم مانگە لیوا هاوبەشەکانی وەزارەتی پێشمەرگە سێ مووچە بە یەکەوە وەردەگرن و کێشەی مووچەی لیوای 12ی پیادەش چارەسەرکراوە و لە مانگی ئازارەوە بەبێ لێبڕین مووچەکانيان دابەشدەکرێت.”


https://1baiser.com فەرهەنگ | | Page 40\nسازدانی: ڕۆسته‌م خامۆش ئه‌مین محه‌مه‌د، نووسه‌ری بواری منداڵانه و خاوه‌نی حه‌وت کتێبه له‌و بواره‌دا، ئه‌و پێ...\nئارمینوهی سیسیان بۆ کوردی: بیلال نەسرین هێشتا دوو کاتژمێر مابوو. گەڕانەوە بۆ ماڵەوە سوودێکی ئەوتۆی نەبوو، چونک...\nوەرگێڕانی: فەرهەنگی ئاژانس هەندێک کەس هەن تەنیا یەک جار هەر کتێبێک دەخوێننەوە، بە نزیکەیی بەبێ هیچ کەموکوڕییەک...\nسازدانی: ڕۆسته‌م خامۆش بۆ زیاتر گرنگی و بایه‌خدان به ئه‌ده‌بیاتی منداڵان و ئاوڕدانه‌وه له كه‌سایه‌تییه‌كانی...\nئیتالۆ کالڤینۆ بۆ کوردی: تێکۆشەر خالید ئەوەی کە منی تووڕە دەکرد بیرکردنەوە لەوە بوو کە ئەو ژنەی چۆن لەگەڵ من د...\non: تشرینی دووه‌م 15, 2016 In: فەرهەنگNo Comments\nئاژانس یۆناس یۆناسۆن، لە ساڵی ١٩٦١ـدا لە باشووری سوید لە دایک بووە. نووسینی بە ڕۆژنامەنووسی لە چەند ڕۆژنامەیەکدا دەست پێ کرد. پاشان کاری ڕاوێژکاری میدیایی و بەرهەمهێنەریی تەلەفزیۆنیشی کرد. ئ...\tRead more\non: تشرینی دووه‌م 14, 2016 In: فەرهەنگNo Comments\nهاڵی وێب وەرگێڕانی: کاوە قادر هاڵی وێب، نووسەری ״چیرۆکی بەورێک״ ئەو نۆ کتێبە دەناسێنێت کە بە مەرگی کەسێک، یان لەدەستدانی شتێک، ئاشنامان دەکەن. هاڵی، ئەم کتێبانە بە باشترین کتێبەکان لەو لایەن...\tRead more\nشەماڵ وەلی چوار نووسەر بناغەی ئەدەبیاتی ڕیالیزمی جادوویی پێک دەهێنن. ئەوانیش بریتین لە کارلۆس فۆئێنتس، ماریۆ بارگاس یۆسا، گابرێل گارسیا مارکیز و خولیۆ کۆرتۆسار. لای ئێمە نووسەری چوارەم کەمتر...\tRead more\nسەبارەت بە گوینتەر گراس\tRead more\non: تشرینی دووه‌م 10, 2016 In: فەرهەنگNo Comments\nوەرگێڕانی لەئینگلیزییەوە: مژدە حەسەن له‌یلا لە 3ـی ئۆكتۆبەری 1981 لە دایك بووە. كاری نووسین و ڕۆژنامەوانی دەكات و براوه‌ی ״خەڵاتی گۆنكوور״ە بۆ ساڵی 2016 به ڕۆمانی ״گۆرانیی شیرین״. له‌یلا لە...\tRead more\non: تشرینی دووه‌م 09, 2016 In: فەرهەنگNo Comments\nوه‌رگێڕانى له ئینگلیزییه‌وه: داستان شه‌ریف\tRead more\nوەرگێڕانی لەئینگلیزییەوە: لاوین بەختیار بە گوێرەی ئامار و سەرنجدانی کتێبفرۆشەکان لە هەموو جیهاندا: خانمان زیاتر لە پیاوان دەخوێننەوە. زیاتر لە پیاوان کتێب دەکڕن. زۆرترین ڕێژەی خوێنەری ڕۆما...\tRead more\non: تشرینی دووه‌م 07, 2016 In: فەرهەنگNo Comments\nشەماڵ وەلی ڕۆمه‌ن گاری، زۆربه‌ی مرۆڤه‌كان و ڕووداوه‌كانی ژیانی خۆی به شێوه‌یه‌كی لێزانانه و به گونجاوی، له كتێبه‌كانیدا جێ ده‌كرده‌وه. له كۆتایی ژیانیدا، چیرۆكێكی تری بۆ پاش مردنی ڕێك...\tRead more\non: تشرینی دووه‌م 06, 2016 In: فەرهەنگNo Comments\nبه‌ڕۆژ ئاكره‌یی کەی بوو؟… سەد ساڵ؟ دووسەد ساڵ؟ یان دە ساڵێک بەر لە ئێستا؟ دەزانم هاوین بوو و باران دەباری. تەلەفۆنەکەم لێی دا، هەڵمگرت و چووم لە پشت پەنجەرە ڕاوەستام و لە باران و ئەو د...\tRead more\nهاتوچۆ له شه‌قامی سالم له شاری سلێمانی ڕاده‌گیرێت


برایه‌ل رۆیشتن، به‌ڵام نه‌یه‌نه‌وه ... به‌دران ئه‌حمه‌د حه‌بیب\nدنیا هه‌مووی به ده‌ست ئه‌و توندڕۆیی و توندتیژییه‌ی ئاینییه‌وه ناڵه‌ی دێ، كه سه‌رچاوه‌كه‌ی ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئیسلام. كۆمه‌ڵگه‌ی ئیسلام خۆشی، له هه‌موو جێیه‌كی تر زیاتر كه‌وتووه‌ته به‌ر په‌لاماری ئه‌و توندڕۆیی و توندتیژییه. ئه‌و باره، تا ئێسته گه‌وره‌ترین زیانی گیانی و مایه‌كیی لێ كه‌وتووه‌ته‌وه جا چ به ده‌ستی گرووپه‌یلی توندڕۆوه، كه كوێرانه ده‌ست ده‌وه‌شێنن و بێ ویژدانانه ته‌ڕ و وشك ده‌سووتێنن، چ له لایه‌نی ئه‌وانه‌شه‌وه، كه به‌ره‌وڕوویان ده‌وه‌ستنه‌وه، واته داوده‌زگای ته‌ناهی و سوپایی. ته‌نانه‌ت ئه‌و وڵاته‌یله‌ی، كه هێشتا توندتیژی به شێوه‌یه‌كی به‌ربڵاو نه‌یگرتوونه‌ته‌وه، پوولێكی زۆر ده‌چوێنن بۆ رێ لێبڕینه‌وه‌ی سه‌رهه‌ڵدانی ئه‌و گرووپه‌یله و ته‌نینه‌وه‌یان به وڵاتدا. له ئه‌وروپه و ئه‌مه‌ریكه‌شدا، پاره و ماندووبوونێكی زۆر به‌خت ده‌كه‌ن له‌و رێیه‌دا، ته‌نیا سه‌رنجێك له شێوه‌ی پشكنین له باڵه‌فڕگه‌ی ئه‌و وڵاته‌یله به‌سه، تا بزانی چ ده‌سمایه‌یه‌كی مایه‌كی و مرۆڤی له كاردان بۆ رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی مه‌ترسیی ئه‌و توندڕۆیی و توندوتیژییه‌ی هه‌ڕه‌شه‌یان لێ ده‌كا.\nشایه‌نی له‌سه‌ر وه‌ستانه، تا ئێسته كه‌س خۆی له‌وه به خاوه‌ن نه‌كردووه، یان نه‌چووه له‌و سه‌رچاوه‌یله بكۆڵێته‌وه و بپێچێته‌وه، كه ئه‌و شه‌پۆله گه‌وره گه‌ورانه‌ی توندتیژی و توندڕۆیییان لێوه دێن. له‌وه بكۆڵێته‌وه، كه سیستمی په‌روه‌رده و خوێندن، یان وتاری مزگه‌وت و حزبه‌یلی سیاسیی ئاینی، سه‌رچاوه‌ی هه‌ره سه‌ره‌كین و له‌وێوه توێژی گه‌نج ده‌بێ به ئامانج و كه‌ره‌سته‌ی مه‌شقی توندڕۆیی و توندتیژی. هه‌ر له پرۆگرامی خوێندن و وتاری مزگه‌وت و حزبی ئیسلامییه‌وه، بیری دژ به ژیانی سه‌رده‌مییانه بڵاو ده‌بێته‌وه و به‌شێكی گه‌وره‌ی كۆمه‌ڵگه به‌لاڕێدا ده‌با له دژی به‌شه‌كه‌ی تردا. له بواری مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ توندڕۆیی و توندتیژیدا، ئه‌وه‌ی تا ئێسته ئێمه بینیومانه، مامه‌ڵه‌یه له‌گه‌ڵ ئه‌نجام واته رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی توندتیژییه به توندتیژی، كه ئه‌وه سیاسه‌تێكه نه‌ك چاره‌سه‌ر به ده‌سته‌وه نادا بگره رۆژ به‌ڕۆژ ده‌بێته مایه‌ی به‌به‌ره‌وه‌چوونی ئاگره‌كه‌ش.\nهه‌نگاوی یه‌كه‌م، كه نیشانه‌ی هیوا بێت بۆ پرسی گه‌ڕان به دوای چاره‌سه‌ری بنه‌بڕدا، ئه‌و یاسایه بوو پێش چه‌ند رۆژێك له حكوومه‌تی میسره‌وه ده‌رچوو و تێیدا بزاوی برایه‌لی به بزاوێكی تیرۆریست دانا. ئه‌و هه‌نگاوه ئاماژه‌ی ئه‌وه بوو، كه‌وا لێره به‌دواوه یه‌كێك له گرینگترین سه‌رچاوه‌یلی بزاوه‌یلی سه‌ره‌ڕۆ، به‌ره‌و كوێربوونه‌وه ده‌چێ له‌و وڵاته و له ده‌ره‌وه‌شیدا. هه‌ر لایه‌نێكی ده‌ره‌كی "به‌پێی یاسایه‌كه" برایه‌ل بحه‌وێنێته‌وه، یان واتایی و مایه‌كی یارمه‌تییان بدا، كاره‌كه‌ی به ده‌ست تێكه‌ڵی له‌گه‌ڵ رێكخراوی تیرۆریستیدا دێته ژمار. لێره‌وه، ئه‌وه‌ی له میسردا روو ده‌دا، هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه‌ی سوپا نییه له ئاست حكوومه‌تێكی هه‌ڵبژاردوودا وه‌ك ئیسلامییه‌ل بانگه‌شه ده‌كه‌ن هه‌رچه‌نده له رواڵه‌تیشدا كاره‌كه وا خۆی بنوێنێ. ئه‌وه هه‌ڵگه‌ڕانه‌وه‌ی مێژووی هه‌ڵسانه‌وه‌ی میسره له محه‌مه‌د عه‌لییه‌وه تا ئێسته، له ئاست بزاوێكدا، كه ده‌یه‌وێ ره‌وتی پێشكه‌وتن پێچه‌وانه بكاته‌وه. وه‌زیری به‌رگریی میسر سه‌رۆكی ته‌نیا سوپا یان بژارده‌یه‌ك نییه له حزبه‌یلی سیاسیی وڵات، كه دژ به برایه‌ل وه‌ستاونه‌ته‌وه، بگره نوێنه‌ری مێژووێكه دوو سه‌ت ساڵه بۆ پێشه‌وه رۆییوه.\nله تونس هه‌مان چت روو ده‌داته‌وه، بگره به جۆرێكی شارستانییانه‌تر له‌وه‌ی میسریش. سوپای تونس رۆڵی نییه له رووبه‌ڕووبوونه‌ی برایه‌لی موسڵمان، كه له‌وێ پێیان ده‌ڵێن "رابوونه‌وه‌ی ئیسلامی". سوپا دووره‌په‌رێزه له رووداوه‌یل به‌ڵام ئه‌وه‌ی رۆڵی هه‌یه، كۆمه‌ڵگه‌ی شارستانی و بژارده‌ی كۆمه‌ڵگه‌یه به تایبه‌تی مامۆستایه‌لی زانسگه، كه رۆڵی پاسه‌وان ده‌بینن له‌و ده‌سكه‌وته‌یله‌ی له شێسته‌یل و حه‌فتایه‌لدا سه‌رۆك حه‌بیب بورقیبه به‌دیی هێنابوون. له بزاوی رۆشنبیریی تونسدا چوار ئافره‌ت له زانسگه، خه‌ڵك ناویان ناون چوار "سیسی"یه‌كه‌ی تونس، ئاماژه بۆ عه‌بدولفه‌تاح سیسیی سه‌رۆكی سوپای میسر، نه‌ترسانه رووبه‌ڕووبوونه‌وه ده‌كه‌ن هه‌رچه‌نده لاباڵێكی ئیسلامی له تونس، سێ ساڵه كه‌مترخه‌میی نه‌كردووه له كوشتنی رۆشنبیره‌یل یان شێواندنی وێنه‌یان له‌به‌رچاوی كۆمه‌ڵگه‌دا.\nبه‌ڵام ئه‌وه هه‌نگاوی یه‌كه‌مه تا بزاوی جۆری برایه‌ل ده‌سه‌ڵاتیان نه‌مێنێ. هه‌نگاوی تر زۆر ماون بۆ رێگری له مه‌ترسیی گه‌ڕانه‌وه‌یان. یه‌كه‌مینی ئه‌و هه‌نگاوه‌یله، دابینكردنی دادپه‌روه‌رییه. وتاری ئاینی و حزبی ئیسلامی، سوود له جیاوازیی كۆمه‌ڵایه‌تی وه‌رده‌گرن بۆ ئه‌و داگرتنه جه‌ماوه‌رییه‌ی رۆژانه ده‌یكه‌ن. بێ دادپه‌روه‌یی كۆمه‌ڵایه‌تی و هه‌لی یه‌كسان بۆ هه‌موو تاكه‌یلی كۆمه‌ڵ، بێ دابینكردنی راده‌ی هه‌ره‌ژێری بژێوی بۆ خه‌ڵك، ئه‌و سه‌رچاوه‌یله كوێره‌وه نابن. ئه‌و خه‌رجییه‌ی هه‌ر وڵاتێك ده‌یكا له رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی توندتیژی به توندتیژی، یان ده‌یكا بۆ مه‌رایی له به‌رده‌م پیاوه‌یلی ئاینیدا، له دادی كۆمه‌ڵایه‌تییدا بكردایه، له مێژه‌یه توندڕۆیی و توندتیژی پووكابوونه‌وه.


مایکرۆسۆفت وێنۆچکەی Windows و زیاتر لە 100 ئەپی دیکەی نوێکردەوە – کەی ئای تی ئێن\nڕێبەری ڕوونمای لاپتۆپ(بەشی یەکەم): ڕوونی و ڕێژەی ئاسۆیی بۆ ستوونی\nمایکرۆسۆفت 14, كانونی یه‌كه‌م 2019\nلە هەنگاوێکی نوێدا، کۆمپانیای مایکرۆسۆفت وێنۆچکە (لۆگۆ) ـی سیستەمی Windows و دەیان ئەپی نێو سیستەمەکەی نوێکردەوە.\nبۆ چەند ساڵێک دەبوو کە کۆمپانیا ئەمریکییەکە لە پلانیدا بوو تاوەکو وێنۆچکەی ئەپەکانی خۆی نوێ بکاتەوە، سەرەتاش لە نوێکردنەوەی وێنۆچکەی ئەپەکانی Office ـەوە دەستی پێکرد. ئێستا وێنۆچکەی زیاتر لە 100 ئەپ و خزمەتگوزاری بە ڕەنگی ڕەنگاوڕەنگ و تێکەڵاوەوە نوێکردەوە.\nوێنۆچکەی ئەپەکان بە دیزاینی Fluent Design ـی خودی مایکرۆسۆفتەوە نوێ کراونەتەوە. خاوەن ڕەنگی ڕەنگاوڕەنگ و زیاتر لە ڕەنگێکیان تێدا بەکارهاتووە.\nزۆرێک لە وێنۆچکەکان، گۆڕانکاری تەواو بەسەر ناوەڕۆکیاندا نەهاتووە، تەنها ڕەنگەکەی نەبێت. بەڵام بە گشتی ڕەنگی ئەو خزمەتگوزارییانەی کە تەواوکەری یەکتر لە یەکەوە نزیکن و پێویست بە کەمێک وردبوونەوە لێیان دەکات.\nگرنگترین وێنۆچکەی نوێکراوە، بریتییە لە وێنۆچکەی سیستەمی کارپێکەری Windows 10، ئەمیش گۆڕانکاری لە ڕەنگەکەیدا کراوە و لەو وێنۆچکەیە ناچێت کە لە Windows 8 و نوێتردا بە شێوەیەکی سادە بەکارهاتبوو. ئەمەش لە دوای ڕاگەیاندنی سیستەمی Windows 10X دێت لە لایەن مایکرۆسۆفتەوە بۆ کۆمپیوتەر و ئامێرە دووانە ڕوونماییەکان.\nنوێکردنەوەی وێنۆچکەی ئەپەکان لە لایەن مایکرۆسۆفتەوە بە دیزاینی Fluent Design تاوەکو ساڵی داهاتوو بەردەوامی دەبێت و وێنۆچکەی ئەپی زیاتری کۆمپانیاکە دەگرێتەوە.\nتاگەکان Fluent Design microsoft Windows Windows 10 مایکرۆسۆفت


ئيران له‌بان راپۆرته‌يل دامه‌زرانن هاوپه‌يمانى په‌نج لايه‌نى وه به‌شدارێ عراق هاته جواو - شـه‌فـه‌ق نيـوز\nشه‌فه‌ق نيوز/ به‌هرام قاسمى قسه‌كه‌ر وه‌ناو خارجيه‌ى ئيرانى، باس له‌و باوه‌ته كرد ك له‌لايه‌ن هووكاره‌يل ره‌ساننه‌و بڵاو كريا له‌باره‌ى پيشنيار ده‌وڵه‌ت قه‌ته‌ر ئه‌را دامه‌زرانن هاوپه‌يمانى هه‌رێمى له په‌نج ده‌وڵه‌ت.\nقاسمى له كۆنگره‌يگ رووژنامه‌گه‌رێ هه‌فتانه وه‌ل رووژنامه‌نويسه‌يل له ته‌هران ئه‌وه ده‌رخست ك زانياريه‌يل ته‌واويگ له‌ى باوه‌ته‌و نه‌يرێد، جوور ئه‌وه‌گ ئاژانس ته‌سنيم ئيرانى ئاماژه وه‌پى كرد.\nراپۆرته‌يل هه‌واڵ عراقى و ئيرانى باس له‌وه كردنه ك ده‌سڵاته‌يل قه‌ته‌رى مه‌سه‌له‌ى دامه‌زرانن هاوپه‌يمانى له په‌نج ده‌وڵه‌ت ك پيكهاتنه له قه‌ته‌ر و عراق و سوريا و ئيران و توركيا خستنه‌سه روێ، وه ئه‌وه‌گ رۆڵ له ناوچه‌گه بياشتوود.\nجى باسه، قاسمى ئه‌ويش خسته دروو ك به‌رهه‌م ساڵح نامه‌يگ ئه‌را ئيران له‌لايه‌ن سعوديه‌وه بردوێد له‌وه‌خت سه‌ردانى ئه‌را ته‌هران و باس له‌وه كرد ك سه‌ردانه‌گه‌ى ساڵح فريه سوودمه‌ن بويه‌و له‌وه‌خت گونجياگيگ بويه.


قه‌یرانی ده‌سه‌ڵات لیستی چوار حیزبه‌که‌و میدیای کوردی – Denegkan\nقه‌یرانی ده‌سه‌ڵات لیستی چوار حیزبه‌که‌و میدیای کوردی\nهه‌ر به دوای ڕۆژی شه‌ممه25ته‌مموزی ئه‌مساڵ، یانی به‌دوای کۆتایی هاتنی سیناریۆی هه‌ڵبژاردنی پارله‌مانی کوردستاندا، سه‌رجه‌می حیزب‌و لیست‌و قه‌واره‌کانی به‌شداربوو تیایدا، له هاوشانی میدیای کوردیدا، به ئه‌هلی‌و نائه‌هلیه‌وه، لوغزێکیان هێنایه کایه‌وه، بێئه‌وه‌ی بتوانن گه‌وهه‌رو واتاکانی بۆ جه‌ماوه‌ری خه‌ڵکی کوردستان ڕۆشن بکه‌نه‌وه، ووتیان؛ به‌ڵێ، پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردن سه‌رکه‌وتنی بێوێنه‌ی به‌ده‌ستهێناو ته‌نانه‌ت سه‌رباری سکانداڵی ساخته‌کاری‌و ته‌زویرو فرت‌وفێڵی بێئه‌ملاولا، که خودی خۆیان دانیان پێدانا، به پرۆسێسێکی دیموکراسیانه‌ی دانسقه له ناوچه‌که‌دا هێنایانه قه‌ڵه‌م! به‌ڵام ئه‌بینین وا نزیک به دوو مانگ به‌سه‌ر ئه‌و ڕۆژه‌دا گوزه‌راوه‌و پارله‌مانی کوردستان‌و ده‌سه‌لاتی کوردی ده‌رگیری قه‌یرانێکی سیاسی گه‌وره‌یه بووه‌و کارامه‌یی ئه‌وه‌ی پێوه دیار نیه بتوانێ کێبه‌رکێی حیزبی نێو یه‌کێتی نیشتمانی کوردستان، که سه‌ری له لیست یان بزووتنه‌وه‌ی گۆڕانه‌وه ده‌رچوو، پرس‌و مه‌سه‌له‌ی بوونی ئۆپۆزیسیۆن وه‌کو پێشڕه‌ویه‌ک بکاته زاخاوی ڕه‌واجپێدانی سووڕی سێهه‌می پارله‌مان‌و کابینه‌ی شه‌شه‌می حکومه‌تی ئه‌حزابی کوردی له چنگی سندانی کۆنترۆڵ‌و سوڵته‌ی موتڵه‌قی جووتحیزبی بترازێنێ!\nبه‌ره‌ی نه‌وشیروان مسته‌فا قۆڵیان هه‌ڵماڵیوه‌و باجی ئۆپۆزیسیۆنی کارا، ئه‌کتیڤ‌و پۆزه‌تیڤیان داوه له یه‌خه‌ی خۆیان، وه‌کو ماڵپه‌ڕی چاودێر ئه‌نووسێ؛ په‌یمانیان داوه به هه‌ر نرخێک بووه گه‌ڕو گێچه‌ڵ بئاڵێننه ملی پارله‌مان‌و حکومه‌تی کابینه‌ی شه‌شه‌م‌و له کۆڵیان نه‌بنه‌وه هه‌تا ئه‌گه‌ر بارودۆخی کودستان بڕی کرد تا چوار ساڵی دیکه، یان ئه‌گه‌ر کێبه‌رکێی ساحه‌ی سیاسه‌تی دایک، واته ململانێکانی به‌غدا سه‌رتاپێی بارگه‌و بنه‌ی جووڵانه‌وه‌ی ناسیونال-عه‌شیره‌یی کوردی فڕێنه‌دایه ده‌ره‌وه‌ی کایه‌که، وه ده‌رفه‌ت‌و شانسی دووباره سازکردنه‌وه‌ی هه‌ڵبژاردنی پارله‌مانی کوردی جه‌موجۆر بوویه‌وه، ئه‌وا به ئومێدی ئه‌وه‌ی زۆرینه‌ی کورسیه‌کانی په‌له‌مان ببه‌نه‌وه درێژه به‌م یاخیبوونه له‌نێو ماڵی خۆدا بده‌ن!\nله‌م نێوه‌دا ئه‌و شته‌ی که به لیستی چوار حیزبه‌که ناوبانگی ڕۆیشتووه، که‌وتوونه‌ته تالوکه‌وه‌و خه‌ریکن ببنه ئه‌و کورده‌ی له هه‌ردووک جه‌ژنه‌که بێبه‌ش بوو! له ڕاستیدا ئه‌م چوار حیزبه حیزبی سیاسی نین، به واتای ڕه‌نگدانه‌وه‌ی مه‌یل، نه‌زعه‌و گرایشێکی کۆمه‌ڵایه‌تی له ئاوێنه‌ی باڵانوێنی سیاسه‌تی کۆمه‌ڵگای کوردستاندا. ئه‌م حیزبانه به پاره‌و تفاقی ده‌ره‌کی‌و ده‌وڵه‌تانی ده‌وروبه‌رو بۆ ده‌ست‌و کایه‌یه‌کی سیاسی قوتکراونه‌ته‌وه. سه‌رچاوه‌ی تفاق‌و پاره‌که‌یان لێبگیرێته‌وه، یه‌ک هه‌فته ناتوانن خۆیان به پێوه ڕاگرن‌و هه‌ره‌س دێنن!\nیه‌کگرتووی ئیسلامی‌و کۆمه‌ڵ، ئه‌گه‌ر نه‌گبه‌تیان نه‌بوایه‌و شانسیان بیهێنایه کوردستان هاوسنووری ئه‌فغانستان بوایه، ئێستا مامۆستا سه‌لاحه‌دین به‌هادین‌و مامۆستا عه‌لی باپیر، ئه‌میری له‌شکری ئیسلامی ئه‌لقاعیده‌ی کوردستان ئه‌بوون له خزمه‌تی مه‌لا عومه‌رو ئوسامه بنلادنی لایده‌ریانداو سه‌رپه‌رشتی هێزی په‌لاماری موجاهیدنی کوردیان ئه‌کرد بۆ گسکدان له‌م ئارامی‌و ئاسایشه‌ی له کوردستان هه‌یه که به‌م جۆره فه‌رهه‌نگ‌و ڕه‌فتاری "بێڕه‌وشتیی" ڕۆژئاوایی ڕه‌ونه‌قی سه‌ندووه‌و خه‌ڵکی ڕوو له‌وان‌و له مزگه‌وت ناکه‌ن‌و ڕوویان بردووه بۆ بێڕه‌وشتی ڕۆژئاوایی!! ئه‌م تاقمه ئیسلامیانه هه‌ر ئه‌مه‌ی که ئه‌بینین له کوردستان بوونه‌ته چه‌ند پارچه‌وه، به‌ڵگه‌ی ئه‌وه‌یه گڵۆڵه‌یان له لێژیدایه‌و هاکا گلۆربوویه‌وه! ئه‌وان به نیاز بوون، وه ئێستاش به‌رنامه‌یان وایه، له ناوچه‌ی هه‌ڵه‌بجه‌و خورماڵ‌و هه‌ورامانات چۆن شه‌ریعه‌تی ئیسلامیان ته‌تبیق ئه‌کردو موزیک‌و گۆرانی‌و ته‌له‌فزیۆن‌و وه‌رزش‌و جگه‌ره‌کێشان‌و خواردنه‌وه‌یان حه‌رام کردبوو، چۆن ڕیش‌و په‌شمیان کردبووه ڕه‌مزی داماڵینی ئینسان له شادی‌و که‌یف‌و هه‌واو هه‌وه‌سی مرۆییان، ئاوا هه‌موو کوردستان نوقمی تاریکی‌و کۆنه‌په‌رستی ئیسلامی بکه‌ن! ئێستا ده‌ستیان ناڕوات وه ئه‌حزابی کوردیش وه‌کو به‌شێک له ته‌حمیقی جه‌ماوه‌ری خه‌ڵک سوودیان لێئه‌بینێ بۆیه تا ئێستا بۆ به‌شداری له حکومه‌ت‌و پارله‌مانی کوردستان بانگیان کردوون‌و ئه‌وانیش ناچارن به‌ناوی ملدان به جۆرێک میانه‌ڕه‌وی ئیسلامیه‌وه له‌ژێر سایه‌ی ده‌سه‌لاتی قه‌ومی کوردیدا خۆیان بخۆنه‌وه.\nحیزه‌که‌ی کاکه حه‌مه‌ی حاجی مه‌حمودیش، هه‌موو که‌س ئه‌زانێ که ده‌سچنی ده‌زگای ئیتڵاعاتی ڕژێمی ئیسلامی ئێرانه‌و به گوشاری ئێرانیش وه‌کو حیزبێک سه‌پێنراوه به‌سه‌ر ده‌سه‌ڵاتی کوردی‌و یه‌کێتی‌و پارتیدا! حیزبی زه‌حمه‌تکێشانیش ته‌ڵه‌زمێکی جووڵانه‌وه‌ی کوردایه‌تی بوو که له یه‌کیتی‌و پارتی په‌ڕیوه‌و هه‌ر به‌ر له دوایین هه‌ڵبژاردنی پارله‌مان، به گوشاری ده‌زگای پاراستن‌و زانیاری کردیانه دوو له‌ته‌وه‌و هه‌ر له‌ته‌شی له مه‌ودای کایه‌ی یه‌کێک له دوو حیزبه گه‌وره‌که‌دا ئه‌خولێته‌وه!\nئه‌م چوار حیزبه نه جێگایان له ناوه‌ندی ده‌سه‌ڵاتدایه نه له ناوه‌ندی کۆمه‌ڵایه‌تیدا. ئه‌کرێ بووترێ چوار ئۆرگان، یان چوار کۆمپانیای بازرگانی سیاسین له هه‌ڵکشان‌و داکشانێکی بازاڕی سیاسه‌تی کوردستاندا پاڵیان داوه به یه‌که‌وه بۆ ئه‌وه‌ی درێژه به ژیانی سیاسی خۆیان بده‌ن. هیچ شتێکی ئه‌م چوار حیزبه له هه‌لومه‌رجێکی ئاسایی کۆمه‌ڵگای کوردستاندا جێگای سه‌رنجی خه‌ڵک‌و کۆمه‌ڵ نابێت! ئه‌وه‌ی ئێستا ئه‌م حیزبانه بازاڕێکیان هه‌یه، له سایه‌ی سه‌ری ده‌سه‌ڵاتدارێتی عه‌شیره‌یی‌و تاڵانچێتی جووتحیزبی ده‌سه‌ڵاتداره‌وه‌یه‌و نه‌ک هیچی تر. ئه‌م حیزبانه پیشه‌ی به‌ڵاوه‌گێڕو بارته‌قای سه‌ری ڕاووڕووت‌و گه‌نده‌ڵیه‌کانی یه‌کێتی‌و پارتین له‌به‌رده‌می جه‌ماوه‌ری کوردستاندا، هه‌تا خۆشیان به‌شێکیان له‌و تاڵان‌و بڕۆیه پێببڕێت!\nبه‌ڵام دووباره له شانسی ئه‌م چوار حیزبه‌دا، پارله‌مان‌و حکومه‌تی نوێی یه‌کێتی‌و پارتی ده‌رگیری قه‌یرانێکی قووڵتر بۆته‌وه. جووتحیزبی هاوپه‌یمان‌و ده‌سه‌ڵاتدارهه‌ژده ساڵه فیفتی فیفتی هه‌موو شتێکیان قۆرغ کردووه. چه‌ند ساڵێکه ڕه‌خنه‌و ڕق‌و تووڕه‌یی خه‌ڵکی کوردستان به‌وپه‌ڕی خۆی گه‌یشتووه‌و ئیتر به سانایی بۆیان ناچێته سه‌ر درێژه به‌م ده‌سه‌ڵاتدارێتی‌و ڕاووڕووته بده‌ن. هه‌ر شه‌پۆلی ناڕه‌زایه‌تی گشتی جه‌ماوه‌ر بو یه‌كێتی نیشتمانی تووشی قه‌یران کردوو ئینشیقاقی تێخست! لیستی چوار حیزبه‌که هه‌ر چه‌ند له سه‌روبه‌ندی هه‌ڵبژاردندا زیاتر له لیسته‌که‌ی نه‌وشیروانه‌وه نزیک بوون،چونکه وه‌کو حیزبی سیاسی پایه‌دار خویندنه‌وه‌یان نه‌بوو بۆ دۆخی سیاسی‌و خۆشباوه‌ڕ بوون که گۆڕان له‌وانه‌یه بیباته‌وه. به‌ڵام ئێستا که ئه‌بینن که‌ف‌و کوڵی نه‌عره‌ته‌ی جه‌ماعه‌تی گۆڕان نیشتۆته‌وه‌و ته‌نانه‌ت هێند بێمایه ده‌رچوون له‌پای ئه‌و هه‌موو دروشم‌و به‌ڵێنه بریقه‌دارانه‌ی کاتی بانگه‌شه‌کان به‌رزیان ده‌کرده‌وه، ئێستا هه‌موو کارو کرده‌وه‌یان بۆته ئه‌وه‌ی چۆن ئه‌و کۆمه‌ڵه که‌سه‌ی که به‌هۆی ئه‌وانه‌وه نانبڕاو یان ماڵوێران کراون بگێڕنه‌وه جێگای خۆیان‌و بۆیان مه‌یسه‌ر نابێ، بۆیه چوار حیزبه‌که به ته‌جروبه‌ی پێشوتریشیان درکی ئه‌وه ده‌که‌ن که له‌پاڵ حکومه‌ت‌و ده‌سه‌ڵاتدا ڕه‌ونه‌قێکیان ئه‌بێت، ده‌نا ئه‌وه‌شی ئێستا هه‌یانه له‌ده‌ستی ئه‌ده‌ن.\nچوار حیزبه‌که زیاتر ڕووی له‌وه‌یه که هاوپه‌یمانێتیه‌که‌یان هه‌ڵوه‌شێته‌وه. وه هه‌ر لایه‌کیان به مه‌رج‌و شه‌رتی خۆیه‌وه بچێته‌وه ناو حکومه‌ت‌و به‌ره‌ی ئۆپۆزیسیۆن به ته‌واوی بۆ گۆڕان چۆڵکه‌ن!\nئا لێره‌دایه که میدیای کوردی ڕه‌نگدانه‌وه‌ی ئه‌م وێنایه‌ی من سکێچه‌که‌ییم کێشاوه، له خۆیدا پێچه‌وانه ده‌کاته‌وه. به‌ڵام بێئه‌وه‌ی سه‌ری لێی ده‌رچێت! له‌م چل ڕۆژه‌ی دوای هه‌ڵبژاردندا هه‌زاران هه‌واڵ‌و ڕاگه‌یه‌نراوو قسه‌ی ووته‌بێژانی جۆراوجۆریان خستۆته سه‌ر ڕووپه‌ڕی ڕۆژنامه‌کانیان که باس له‌وه ده‌کات، لیستی چوار حیزبه‌که چی به‌سه‌ر دێت! هه‌ڵئه‌وه‌شێته‌وه یان هه‌ڵناوه‌شێته‌وه!؟ که‌س نازانێت! ته‌نانه‌ت میدیای کوردی تووشی سه‌ره‌گێژه‌یه‌ک‌و سه‌فسه‌ته‌یه‌کی سه‌یرو سه‌رسووڕهێنه‌ر بووه. به‌ڵام له واقعدا میدیای کوردی به ئه‌هلی‌و نائه‌هلیشیه‌وه، هێنده‌ی ئینتیمای بۆ حیزب یان بزووتنه‌وه‌که‌ی هه‌یه، هه‌رگیز به‌لای مۆراڵی ژوڕنالیستی خۆیدا ناشکێته‌وه. لیستی ده‌سه‌ڵات له په‌رله‌مان چۆن ئه‌دای ململانێی خۆی ده‌کا بۆ هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی لیستی چاکسازی‌و ڕاکێشانیان بۆ نێو حکومه‌ت، میدیاکانیش بۆقی ئه‌وه لێئه‌ده‌ن. ئه‌وانی تریشیان چۆن لیستی گۆڕان پێی باشه لیستی چاکسازی به ئۆپۆزیسیۆن بمێنێته‌وه، ئه‌وا هه‌ر هه‌مان ته‌پڵ لێئه‌ده‌نه‌وه.\nئه‌وه‌ی یه‌قینه له‌م نێوه‌دا، پارله‌مانی کوردی‌و حکومه‌ت‌و ده‌سه‌ڵاتی کوردی ڕۆچۆته نێو قه‌یرانێکه‌وه، سه‌رێکی له کوردستانه‌و سه‌ره‌که‌ی دیکه‌ی له به‌غدایه! ڕاست‌و چه‌پیش بزووتنه‌وه‌ی گرده‌که له‌لایه‌که‌وه وه‌کو له‌تبوونی حیزبێکی سه‌ره‌کی کوردی خه‌ریکه فۆرمی پێئه‌ده‌ن بۆ گوشاری زیاتر له‌سه‌ر یه‌کێتی‌و پارتی، چ له‌لایه‌ن ڕۆژائاواوه، چ له‌لایه‌ن لایه‌نه‌کانی ناوه‌نده‌وه، نه‌فره‌ت‌و ناڕه‌زایه‌تی خه‌ڵکیش با له‌ولاوه بوه‌ستێ که مه‌ترسی سه‌ره‌کیه به‌سه‌ر سه‌ری ته‌واوی دۆخی کوردستانه‌وه.\nبه‌ڵام چوار حیزبه‌که خۆیان، نه‌ک لیسته‌که‌یان، هه‌ر هه‌موویان له‌به‌ردم چاره‌نووسێکی وه‌ک یه‌کدان، یان ده‌بێ وه‌کو لیستێک له‌نێو پارله‌مانی کوردیدا، به‌ڵام وه‌کو ئۆپۆزیسیۆن، بمێننه‌وه، که له‌و حاڵه‌ته‌دا بیانه‌وێ‌و نه‌یانه‌وێ فه‌لسه‌فه‌یان‌و ده‌نگ‌و سه‌دایان ئه‌چێته گیرفانی بزووتنه‌وه‌ی گرده‌که‌وه، یاخود ده‌بێ هه‌ر یه‌که به جیاو به مه‌رجی خۆیه‌وه به‌شداری له حکومه‌تی هاوبه‌شی یه‌کێتی‌و پارتیدا بکه‌ن. به‌ڵام هه‌ڵوه‌شێنه‌وه یان نا، له ئۆپۆزیسیۆن بمینن یاخود نا، به‌شداری پارله‌مان‌و حکومه‌ت بکه‌ن یان نا، به‌ردێک ناخه‌نه سه‌ر بناغه‌یه‌کی پته‌وی کۆمه‌ڵایه‌تی به‌رفراوان که ساڵانێکه خه‌ڵکی کوردستان به ده‌نگی ناڕه‌زایه‌تی‌و بزووتنه‌وه‌ی دژی گه‌نده‌ڵی خۆیان هه‌ڵیانچنیوه!\nمیدیای کوردیش به ئه‌هلی‌و نائه‌هلییه‌وه، ئه‌گه‌ر فکرێک له حاڵی خۆی نه‌کاته‌وه، ئه‌گه‌ر دابڕانێک له‌خۆیدا پێکنه‌هێنێ له‌م موتوربه‌بوونه‌ی ئێستای به شێوه‌ی بڵنگۆی ده‌سه‌ڵات به‌وانه‌شه‌وه که ئێستا ناوی خۆیان ناوه ئۆپۆزیسیۆن، ئه‌وا به‌بروای من میسداقیه‌تی ژوڕنالیستی پرۆفیشناڵ ئه‌دۆڕێنێ‌و هه‌روا له که‌ناری وه‌سوه‌سه‌ی ڕووداوه جێگانیازه‌کانی ده‌سه‌ڵاته‌وه جه‌ماوه‌ری خه‌ڵک ته‌ماشایان ئه‌کات.\nPrevious رۆمانی مامزێر\nNext ده‌گێڕنه‌وه ده‌ڵێن! …..تاهیر عوسمان


رۆژنامه‌نوسێك له‌لایه‌ن هێزێكی ئاسایشه‌وه هه‌ڕه‌شه‌ی لێده‌كرێت – شکۆی کوردستان\nدەستپێک/کوردستانی/رۆژنامه‌نوسێك له‌لایه‌ن هێزێكی ئاسایشه‌وه هه‌ڕه‌شه‌ی لێده‌كرێت\nبه‌بیانی قسه‌كردن له‌سه‌ر كه‌یسی ده‌ستگیركراوانی بادینان و به‌شداریكردن له‌خۆپیشاندان و ناڕه‌زایه‌تییه‌كان، له‌لایه‌ن هێزێكی ئاسایشه‌وه دوای گرتن و بردنی بۆ بنكه‌ی ئاسایشی قڕگه له‌شاری سلێمانی، مامۆستا و رۆژنامه‌نوس ( به‌همه‌ن ئه‌حمه‌د تۆفیق) هه‌ڕه‌شه‌ی زیندانیكردن و سزادانی لێده‌كرێت.\nئه‌مڕۆ هه‌واڵی ده‌ستگیركردنی رۆژنامه‌نوس به‌همه‌ن ئه‌حمه‌د له‌به‌شێك له‌سایت و تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان بڵاوبوه‌وه و شكۆی كوردستانیش په‌یوه‌ندی به ناوبراوه‌وه كرد.\nله‌لێدوانێكدا بۆ شكۆی كوردستان، به‌همه‌ن ئه‌حمه‌د جه‌ختی له‌سه‌ر راستی هه‌واڵه‌كه كرده‌وه و رایگه‌یاند، ده‌ستگیركردنم به‌بێ هیچ بنه‌مایه‌كی یاسایی بوه، ئه‌مڕۆ 29/07/2021 له‌كاتی گه‌ڕانه‌وه‌م بۆ ماڵه‌وه له‌لایه‌ن هێزێكی ئاسایشه‌وه ده‌ستگیركراوم و له‌بنكه‌ی ئاسایشی قڕگه، دوای لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی زۆر له‌سه‌ر كار و چالاكییه‌كانم، پێموتراوه كه یه‌ك وشه‌ی تر له‌سه‌ر رۆژنامه‌نوسان و چالاكوانانی بادینان بنوسم، روبه‌ڕوی زیندانیكردن و چاره‌نوسی نادیار ده‌كرێمه‌وه.\nئه‌و رۆژنامه‌نوسه كه بۆ كه‌ناڵی ئێن ئارتی، كه‌ی ئێن ئێن، خه‌ندان و له‌چه‌ندین وێستگه‌ی دیكه‌ی رۆژنامه‌وانی كاری كردوه و به‌شداری له‌سه‌رجه‌م چالاكی و خۆپیشاندانه‌كانی مامۆستایان و فه‌رمانبه‌ران كردوه، راشیگه‌یاند، چه‌ندین جار به‌شێوه‌ی راسته‌وخۆ و ناڕاسته‌وخۆ هه‌ڕه‌شه‌م لێكراوه، چه‌ندین جار ده‌ستگیركراوم و له‌ئێستادا هه‌ستده‌كه‌م هه‌ڕه‌شه له‌سه‌ر ژیانم هه‌یه.\nوتیشی، هیچ پێشێلكارییه‌كی یاساییم نه‌كردوه، ته‌نها تاوانی من به‌رگریكردن بوه له رۆژنامه نوس و چالاكوانانی بادینان و موچه و مافی یاسایی مامۆستایان و فه‌رمانبه‌ران، ته‌نها به‌نوسین ره‌خنه‌ی یاساییم گرتوه و به‌شداری خۆپیشاندانی مه‌ده‌نیانه‌م كردوه.\nدوێنێ پێنجشه‌ممه دانیشتنێکی دیکەی دادگاییکردنی مامۆستا بەدەل بەرواری و شڤان حاجی بەڕوشکی لە دادگای تاوانەکانی هەولێر بەڕێوەچو، شایان عەسکەری، ئەندامی پەرلەمانی کوردستان کە ئامادەی کۆبونەوەکە بوە، رایگەیاندوە، “پێنج شاهێدحاڵەکەی بادینان ئەو ئیفادانانەیان رەتکردەوە کە بەناوی ئەوان خوێنرایەوە”.\nشایان عەسکەری لە نوسینێکدا لە بارەی بەڕێوەچونی پڕۆسەی دادگاییکردنی مامۆستا بەدەل بەرواری و شڤان حاجی بەڕوشکی کە ئەمڕۆ پێنجشەممە لە دادگا بەڕێوەچو، نوسیویەتی، “دوای وەرگرتنی وتەی شاھێدەکان دواخرا، کە بەڕێزان شێروان شێروانی، شڤان سعید بەڕوشکی، ئەیاز کەرەم، گوھدار زێباری و ھاریوان عیسایان کردبو بە شاھێد لەسەریان، لەگەڵ ھەواڵدەری نھێنی ژمارە 50 کە (کەس نازانێ کێیە ڕەنگە ھەر بونیشی نەبێت)”.\nئەوەشی خستەڕو، نوێنەری ئەنجومەنی ئاسایش داوای کرد کە دادگا واژۆی شێروان شێروانی بنێرێت بۆ بەڵگەی تاوان تا بیسەلمێنن ئەوە واژۆی ئەوە یا نا؟، چونکە ئەگەر واژۆی ئەوی لەسەر بێت و ئینکاری ئیفادەکەی بکات، دادگا و پڕۆسەی دادگایی دەکەوێتە ژێر پرسیارەوە.\nشایان عەسکەری باسی لەوەشکردوە، “شێروان شێروانی وتی، من ڕەنگە 50 وەرەقەم پێ ئیمزا کرابێت لەژێر ھەڕەشەی خێزانی و لێدان، بێ ئەوەی ئیفادەشم بۆ خوێنرابێتەوە پێیان ئیمزا کردوم، پرسیارم لە نوێنەری داواکاری گشتی کردوە مافم ھەیە ئیفادەکە بخوێنمەوە پێش ئەوەی ئیمزای کەم؟ خۆی لێ توڕە کردوم و وتویەتی بڕوات بە ئێمە نیە؟ وتوومە: نەخێر”.\nوتیشی، “ئەیاز کەرەم ھەر لە ھۆڵی دادبینی ڕوی کردە نوێنەری ئەنجومەنی ئاسایش و وتی ئێوە بە زەبری ھەڕەشە ئیفادەتان لێ وەرگرتوم، ئەوانیش چاویان خستبوە چاوی و پێدەکەنین، شڤان حاجی بەڕوشکی کە ئەمڕۆ دادگایی دەکرا لە کاتی چونە دەرەوە ھاواری کرد ساڵێکە پارێزەرم نەبینیوە”.\nشایان عەسکەری لە پەیامەکەیدا نوسیویەتی، “لێرەوە وەڵامی من بۆ نوێنەری ئەنجومەنی ئاساییش ئەوەیە، ئایا کە زۆربەی شێرەکانی بادینان ساڵێک پارێزەری خۆیان نەبینن، ئێوە ناکەونە ژێر پرسیارەوە، ئایا کە بەزەبری ھەڕەشە و لێدان ئیفادەیان لێ وەردەگرن، ئێوە ناکەونە ژێر پرسیار، ئایا کە ناھێڵن کەس و کاریان بیانبینن، ئێوە ناکەونە ژێر پرسیار”.


٣٦ تیرۆریستی سەر بە تورکیا لە قەرەباغ کوژراوە - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٩ Mehr ١٣ ١٥:١٩\nNews Code 34305\nلە پێکدادان لەگەڵ ئەرمینیا؛\n٣٦ تیرۆریستی سەر بە تورکیا لە قەرەباغ کوژراوە\nچاوەدێری مافی مرۆڤی سووریا لە هەواڵێکدا پاگەندەی کرد کە ٣٦ تیرۆریستی سەر بە سووریا لە ٤٨ کاتژمێری ڕابردوو لە ناوچەی قەرەباغ کوژراوە.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر، چاوەدێری مافی مرۆڤی سووریا لە هەواڵێکدا پاگەندەی کرد کە ٣٦ تیرۆریستی سەر بە سووریا لە ٤٨ کاتژمێری ڕابردوو لە پێکدادانەکانی ئەرمەنستان و ئازەربایجان لە ناوچەی قەرەباغ کوژراوە.\nبە پێی نووسراوی ماڵپەڕی چاوەدێری مافی مرۆڤی سووریا، ئەو هێزانەی کە لەلایەن تورکیاوە چوونەتە قەرەباغ و لە ڕیزی هێزەکانی ئازەربایجان لەگەڵ ئەرمینیا شەڕ دەکەین لە ٤٨ کاتژمێری ڕابردوو ٣٦ کوژراویان داوە و دەیان چەکداری تریان بریندار بووەن.\nبەم شێوەیە ژمارەی گشتی کوژراوەکانی ئەو گرووپانە لە ناوچەی قەرەباغ گەیشتووەتە ٦٤ کەس. تا ئێستا ١٢٠٠ تیرۆریست نێردراونەتە ئازەربایجان کە زۆربەیان لە ناوچەی ژێر کۆنترۆڵی سوپای تورکیا لە کوردستانی سووریاوە نێردراونەتە بەرەکانی قەرەباغ.\nشەڕی ئەرمەنستان و ئازەربایجان\nکاردانەوەی وەزارەتی دەرەوەی ئێران بە تیرۆری شەهید خودایی لە تاران\nدزینی ئاسەوارە کۆنینەکانی عەفرین لەلایەن تیرۆریستانی سەر بە تورکیاوە\nویستی ئێران و عومان بەرز کردنەوەی ئاستی پێوەندییەکانە\nهێرشی تورکیا بەچاوساغیی هێزی ناوخۆی هەرێمی کوردستان دەكرێت\nهۆزە عەرەبەکانی باکووری سووریا\nشارۆچکەسازی تورکیا لە باکووری سووریا\nشەڕی ڕووسیا و ئۆکراینا


زه‌ره‌دمه‌نه‌يل خورماتوو ياداشتيگ پيشكه‌ش وه په‌رله‌مان كوردستان ئه‌كه‌ن - شـه‌فـه‌ق نيـوز\nزه‌ره‌دمه‌نه‌يل خورماتوو ياداشتيگ پيشكه‌ش وه په‌رله‌مان كوردستان ئه‌كه‌ن\nهــــه‌واڵ عــیراق زه‌ره‌دمه‌نه‌يل خورماتوو ياداشت په‌رله‌مان كوردستان\nشه‌فه‌ق نيوز/ ليژنه‌ى ناوچه‌يل كوردستانى ده‌يشت ئداره‌ى هه‌رێم، وه سه‌رۆكايه‌تى جوان رۆژبه‌يانى سه‌رۆك ليژنه‌گه‌و وه ئاماده‌بوين جيگر سه‌رۆك ليژنه‌و شماره‌يگ له ئه‌ندامه‌يل و راوێژكاره‌يل، پيشوازى له شماره‌يگ له نوێنه‌ره‌يل مه‌ردمان زه‌ره‌دمه‌ن له قه‌زاى خورماتوو كرد.\nنوێنه‌ره‌يل مه‌ردمان زه‌ره‌دمه‌ن له قه‌زاى خورماتوو باس له گرنگترين كيشه‌يليگ كردن ك هاووڵاتيه‌يل ناڵنن وه‌پيه‌و له قه‌زاگه‌و ياداشتيگيش له‌و باوه‌ته‌و پيشكه‌ش وه ليژنه‌گه كردن له‌وه‌ر وه‌ده‌سهاوردن ده‌سميه‌ت.\nلاى خوه‌يه‌و/ سه‌رۆك ليژنه‌و ئه‌ندامه‌يل جه‌خت له چه‌ودێرى ئه‌و كيشه‌يله كردن ك هاووڵاتيه‌يل ئه‌و قه‌زا وه‌پيه‌و ناڵنن وه‌ل پيشكه‌شكردن هه‌ر توانايگ وه‌پيان ئه‌را لاوردن مه‌ينه‌تيه‌يليان وه ته‌واوى و چاره‌سه‌ر ئه‌و كيشه‌يله ك هاته‌سه تويش ناوچيليان.


لەمەودوا دەزانیت هاوڕێکانت کام یاریانە دەکەن – کەی ئای تی ئێن\nئەپ و نەرمەکاڵا 22, تشرینی دووه‌م 2018\nهەندێکمان ناوی نەرمەکاڵای دیسکۆردمان بۆ یارییەکان بیستووە. یەکێکە لە نەرمەکاڵا گرنگەکان بۆ یاریکەران و ئاسانکاری زۆریان بۆ دەکات. دسکۆرد سەکۆیەکە بۆ کۆکردنەوەی هاوڕێیانت و قسەکردن لەگەڵیاندا بەشێوەی پەیوەندی ڤیدیۆیی و دەنگی، هەروەها بە نامەش. ئەوەی جێی خۆشحاڵییە ئەوەیە ئەم نەرمەکاڵایە ئێستا لەسەر مۆبایلەکانیش دەست دەکەوێت. نوێترین وەشانی ئەپەکە لەسەر مۆبایلەکان بزانە کە تایبەتمەندییەکی گرگنی بۆ زیادکراوە، بەڵام هێشتا بەردەست نییە.\nلە کاتێکدا کە خزمەتگوزارییەکانی پلەیستەیشن و ئێکسبۆکس ڕێگەت دەدەن بزانیت هاوڕێکانت چ یارییەک دەکەن، نەرمەکاڵای دسکۆردیش لەسەر کۆمپیوتەرەکان هەمان کار دەکات، بەڵام لە مۆبایل نا. بەڵام ئێستا لە نوێترین وەشانی ئەپەکەدا لەسەر مۆبایلەکان دەتوانیت درک بکەیت بەوەی هاوڕێکانت سەرقاڵی کامە یارین. بۆ ئەوەشی ئەم تایبەتمەندییە چالاک بکەیت ئەوا بڕۆ بەشی User Settings > Games و بە سادەیی کرتە لە دووگمەکەی ONـی چالاککردن بکەیت.\nتاگەکان ئەپ و نەرمەکاڵا هەواڵ


قاسملوو و بۆسەی ڤییەن + دەنگ, کاتی دانیشتن لە گەڵ تێرۆریستان – Peshmergekan\nPublished 2021-07-12 | By saman\nلە فەرەنسییەوە: سەلاحەدین بایەزیدی\nڕۆژی ١٣ی ژوییەی ١٩٨٩، لە ئاپارتمانێکی ڤییەن، دوو گولـلە لە سەری عەبدولڕەحمان قاسملوو،\nکوردی ئێران و نەیاری ڕژێمی کۆماری ئیسلامی [ئێران] درا و لە ئاکامدا ئەو و دوو هاوڕێی دیکەی کوژران. قاسملوو، ڕێبەری حزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران (حدکا) بوو. لە دە ساڵ پێشترەوە، شەڕ سوپای تارانی دەستەویەخەی پێشمەرگەکان (شەڕڤانانی کورد) کردبۆوە.\nدەنگی کاتی دانیشتن\nدوا بە دوای یەکەمین خولی پەیوەندییەکان لە دێسامبری ١٩٨٨ و ژانوییەی ١٩٨، قاسملوو سەر لەنوێ لەگەڵ نێردراوانی ئێران پەیوەندی بەستەوە، یەکێک لەو نێردراوانە محەمەد جەعفەر سەحراروودی، جێگری سەرۆکی هەواڵگریی (دەرەکی) پاسدارانی شۆڕش لە کوردستانی ئێران بوو کە دوای تەقە کردنەکە بریندار دەبێ. پۆلیسی ئوتریش، ڕێگەی دا سەحراروودی کە برینەکانی چارەسەر کرابوون، نەخۆشخانە بەجێ بێڵێ، پاشان پەنا بباتە بەر باڵوێزخانەی ئێران و ڕۆژی ٢٢ی ژوییە خاکی ئوتریش بەجێ بێڵێ. ئێرانییەکی دی، بۆزۆرگیان ناوێک کە پاسدار بوو، ماوەیەک لە بنکەی پۆلیس ڕاگیرا، بەڵام دواجار حوکمی قۆڵبەستکردنی هەڵوەشایەوە و ئەویش توانی بگەڕێتەوە بۆ تاران. کەسی سێهەم، حاجی موستەفەوی لاجوەردیش، سەرۆکی دەزگای نهێنی (ناوخۆیی) لە کوردستان، توانی ئازادانە ئوتریش بەجێ بێڵێ.\nئەم گفتوگۆیانەی نێوان نێردراوانی تاران و سەرکردەکانی کورد لە لایەن بەشداربووانە تۆمار کراوە: کاسێتەکانی قاسملوو پاش ئەوەی لە لایەن پۆلیسی ئوتریشەوە دەستیان بەسەردا گیرا، ڕادەستی حدکا کران: عەبدوڵڵا حەسەن زادە، سکرتێری گشتیی حدکا، بە تایبەتی مۆڵەتی گوێگرتنی پێ داین. بەڵگەیەکی بەدەگمەنە: عەبدولڕەحمان قاسملوو لەوانەیە هەرگیز بە تێڕوانینێکی ڕاهێنەرانەی ئەوتۆ، بۆچوونی خۆی سەبارەت بە ئۆتۆنۆمی بۆ کوردستانی ئێران نەخستبێتە ڕوو. پرسیار و وەڵامەکانی ئەم لایەنە ئێرانییانە، بە دڵنیاییەوە ئاراستە دەکرێن، ئەوان پێیان وایە قسەکانیان هەرگیز لەقاو نادرێ، زۆر ڕاشکاوانە سایکۆلۆژی و شێوازی هزری بەرپرسانی کۆماری ئیسلامیی ئێران دەخەنە ڕوو کە لە نێوان چاوگەکانی چەمکگەلی سیاسی مۆدێرن و هی سەردەمی خەلافەتی عەلیدا هاتوچۆ دەکا.\nئاخۆ بکوژانی قاسملوو و هاوڕێ کوردەکانی، پاش بیستنی ئەم لێدوانانەی، بڕیاری لەناوبردنیان دان؟ یان بەر لە دەسپێکردنی قسەکانی، بڕیاری کوشتنیان دابوو؟ تەنیا شۆپاندنی پڕۆسەکە، دەتوانێ وەڵامی ئەم پرسیارانەمان بۆ ڕوون بکاتەوە. خوێندنەوەی ئەم بەڵگە ئاوارتەیە، ڕێگە بۆ ئەم سیناریۆیەی خوارەوە خۆش دەکا:\nدەسەڵاتدارانی ئێران کە ئاگاداری ئەوە بوون جووڵانەوەی قاسملوو لە ئاکامی زەبرەکانی سوپای ئێران و دابەشبوونێکی نوێ (١٩٨٨) زۆر لاواز بووە و هەروەها ڕەنگە بە تێگەیشتن لە ویستی [قاسملوو] بۆ گەیشتن بە چارەسەرییەک لە ڕێگەی وتوێژەوە بەوە هیوادار بووبن کە بە نیوەی داخوازییەکانی قایل بێ: یاسایی بوونی حزبەکەی. بەڵام قاسملوو پێداگری لەسەر ویستی ڕاگەیاندنی ئۆتۆنۆمی بۆ کوردستان لە لایەن بەڕێوەبەرە نوێیەکانی ئێران دەکا (خومەینی ٤ی ژوئەنی ١٩٨٩ مردبوو)، شەوی ١٢ی ژوییەی ١٩٨٩، نێردراوەکانی تاران پاش یەکەم چاوپێکەوتن پەیوەندی بە بەرپرسانی خۆیانەوە دەگرن: دیارە فەرمان دراوە: ”بیکوژن”.\n”سڵاوتان لێ بێ! ئێمە لەسەر ئەوە ڕێک کەوتووین ئەم دانوستانانە بە تەواوی نهێنی بمێننەوە”، سەحراروودی وا دەڵێ، چونکە ”کۆمەڵێک دوژمن هەن نایانەوێ ئەم کێشانە چارەسەر بن”… سەحراروودی بە تایبەت ئاماژە بەوە دەکا: ”تەنانەت لە نێوخۆی حکومەتی ئێرانیش، کەسانێک دژی ئەم دانوستانانەن؛ لە ئاستی بەڕێوەبەرایەتیدا، مەحاڵە ڕاشکاوانە باس لەم کێشەیە بکەین”.\nعەبدولڕەحمان قاسملوو ڕاستەوخۆ دەچێتە سەر باسەکە:\n”لە چاوپێکەوتنی دواییماندا، لەسەر دوو خاڵی سەرەکی قسەمان کرد:\n– پەژراندنی پرسی ئۆتۆنۆمی.\n– پرسی چالاکی ئازادنەی حزبەکەمان لە نێوخۆی وڵات.\nئێوە وەڵامتان دایەوە کە ئێستاکە کاربەدەستانی ڕژێم لەگەڵ پەژراندنی بنەمای ئۆتۆنۆمی دانین. سەبارەت بە خاڵی دووهەم، ئێمە بە تێروتەسەلی لە دەفتەری سیاسی قسەمان کرد: گەلۆ پێشمەرگەکان واز لە چەکەکانیان دێنن یاخود نا؟ دەفتەری سیاسی پێی وایە مەحاڵە چەکەکان ڕادەست بکرێن. ئێوە لەوە تێدەگەن کە پاش دە ساڵ شەڕ و ئەو هەموو قوربانییە، ئۆتۆنۆمی بۆتە سیمبۆلی داواکارییەکانمان. ئاخۆ پێویستە وشەیەکی تر بەکار بهێنرێ؟ ئەگەر ئێوە ناواخنی ئۆتۆنۆمیتان قەبوڵ بێ، بۆچی لەم وشەیە دەترسێن؟”\nقاسملوو لەوە ناپرینگێتەوە کە خۆی وەک پیاوی ئۆتۆنۆمی پێناسە بکا – ”وەچەی من، وەچەی دیموکراسی و ئۆتۆنۆمییە”- و بەردەنگەکانی بانگهێشت دەکا لەگەڵی دا درێژە بە وتوێژەکان بدا، هۆشداریشیان پێ دەدا:\n”هەڵبەت، ئەگەر کێشەی کورد چارەسەر نەبێ، ڕەنگە ئەمە ببێتە هۆی دابڕان لە ناوەند و جیاخوازی”…\nسەحراروودی درێژە بە باسەکە دەدا: ”ئەوە یەکەمجارە لە نێو خۆماندا باس لەوە دەکەین کە ئیسلام بیر لە کێشەی نەتەوەکان دەکاتەوە. لە پێناو چارەسەرکردنی کێشەکانمان، ئێمە گوێ لە هیچ کەس ناگرین، نە ڕۆژهەڵات، نە ڕۆژئاوا، ئێمە ئامادەین خۆمان لە پێناو بیروباوەڕمان بکەینە قوربانی.”\nنۆرە دەگاتەوە عەبدولڕەحمان قاسملوو: ”دەمەوێ پێتان بڵێم من سەبارەت بە سەرجەم ئەو کۆسپ و تەگەرانەی لە بەردەم ڕاگەیاندنی ئۆتۆنۆمی ئاماژەتان پێدا، قایل نەبووم… ئێستا ئاغای خامنەیی و ئاغای ڕەفسەنجانی پێش‌نوێژی هەینی تارانن. ئەوان دەتوانن سەبارەت بە ئۆتۆنۆمی بۆ کوردستان ڕوونکردنەوە بدەن”.\nپاشان قاسملوو بە وردی باس لە تیڕوانینی خۆی سەبارەت بە ئۆتۆنۆمی دەکا:\n”بۆ ئێمە چوار خاڵی سەرەکی لە ئارا دان:\n– ئۆتۆنۆمی، واتە چڕنەبوونەوەی دەسەڵات لە ناوەند.\n– دووهەم خاڵی سەرەکی بۆ ئێمە، زمانی کوردییە. کوردی دەبێ ببێتە زمانی فەرمیی هەرێمە کوردییەکان.\n– سێهەم گرفت، دەستنیشانکردنی سنوورەکانی هەرێمی ئۆتۆنۆمە. بۆ ئەم مەبەستە، پێویستە فاکتەرە جوگرافی، ئابووری و لە هەمووی گرنگتر ویستی خەڵکی ئەو ناوچانەی کورد لێی دەژین، لەبەر چاو بگیرێ.\n– خاڵی چوارەم بۆ گەلی کورد خاڵێکی سەرەکییە: دەبێ ئاسایشی نێوخۆیی هەرێمی کورد لە لایەن کوردەکانەوە بپارێزرێ.\nئەو چوار خاڵە گرنگەیە و ئێمە لەوە زیاترمان گەرەک نییە… ئەوەندەی پەیوەندی بە وەدیهاتنیانەوە هەبێ، ئێمە واقع‌بینین. بۆ نموونە، بۆ دیاریکردنی سنوورەکان، ناکۆکی چێ دەبێ. بەڵام کوردەکان ئامادە نین لە پێناو شتە لاوکییەکان شەڕ بکەن، ئەگەر شتە بنەڕەتییەکان پەسند بکرێن.”\nقاسملوو باسەکەی کۆ دەکاتەوە: ”مەحاڵە وشەی ”ئۆتۆنۆمی” بگۆڕدرێ. ئەم وشەیە واتایەکی سۆزداری و مێژوویی بۆ گەلی کورد هەیە. سیمبۆلێکە. وا هەست دەکەم ئێوە نێوەڕۆکەکەی دەپەژرێنن، بەڵام دەتانەوێ چاوپۆشی لە وشەکە بکرێ. کاتێک دەقێکی پیرۆزی ئیسلام دەخوێنینەوە، ناتوانین بێ گوتنی ”بسم اللە الرحمن الرحیم” دەست پێ بکەین. ئەوەش هەمان شتە، ئێوە نێوەڕۆکی ئۆتۆنۆمی پەسند دەکەن، بەڵام ”بسم اللە الرحمن الرحیم” نا.”\nئێرانییەکان دەڵێن بەر لە دەسپێکردنەوەی گفتوگۆکان کە ”هیوایەکی زۆریان ئافراندوە”، دەبێ پەیوەندی بە تارانەوە بگرن. پاشان لێک دادەبڕێن و دەڵێن بە مەبەستی دیاریکردنی سەعاتی چاوپێکەوتنی داهاتوو واتە بەیانی، تەلەفۆن دەکەن.\nلە دیدارەکەی تردا، ڕۆژی ١٣ی ژوییە، سەحراروودی دەڵێ پەیوەندی بە ”برادەرانی” لە تارانەوە گرتووە.\n”ئێوە دوێنێ گوتتان کە کاربەدەستانی ئێرانی دەتوانن لە وتاری نوێژی هەینیدا باسی ئۆتۆنۆمی بکەن… هەندێک گیروگرفت هەن کە کاربەدەستانی ئێران و ئیمامەکان دەتوانن لە بارەیانەوە بۆ خەڵک بدوێن. بەڵام پێویستە بگوترێ کە هەندێک کێشە هەن کە ئێمە بۆچوون و تێڕوانینی جیاوازمان لەسەریان هەیە.”\nپاشان سەحراروودی باسێکی دوور و درێژ و لاڕێ دەست پێ دەکا: ”دیارە ئێمە کێشەی ترمان هەیە: ماوەی دە ساڵە مشتومڕێکی گەرم لەسەر ڕۆڵی بازاڕ لە ئارا دایە: هەندێک دەڵێن نابێ ڕێگە بدرێ ئابووری ئێران کۆنتڕۆڵ بکرێ و هەژاران وەک هاووڵاتی پلە دوو بە حیساب بێن. ئەو کات ئیمام [خومەینی] لە ژیان دابوو و دەیگوت ئیسلام لەگەڵ کاپیتالیزم و کۆنتڕۆڵی دەسەڵاتدا نییە، ئیسلام لە نێوەڕاستە، دەنگی سێهەمە و پەیڕەوی تایبەت بە خۆی هەیە! با ئاماژە بە نموونەی بازاڕی دەرەکی بکەم: یاساکان سێ جار لە مەجلیس خرانە ڕوو، بێ هیچ چارەسەرییەک… دواجار لە کۆتاییدا، ناچار بوون حەواڵەی جڤاتی دەست نیشانکردنی بەرژەوەندییەکانی بکەن.\nئێستا با بێینەوە سەر باسی ئۆتۆنۆمی… هەر وەک مەسەلەی ئابوورییە: لەمبارەوە دوو ڕا هەن. بۆچوونێک سەردەمی حەزرەتی عەلی (جێنشینی محەمەد و چوارەم خەلیفە) بە بیر دێنێتەوە. حەزرەتی عەلی لە ناوەندی خەلافەتەوە حوکمڕانی دەکرد؛ بەڵام هەرێمی تریش هەبوون کە ناویان ”ویلایەت” بوو، ”والی”ییەکان (حاکمەکان) لە چاو ئۆتۆنۆمی زۆر دەستیان ئاواڵاتر بوو. مەکتەبێکی تر هەیە کە دەڵێ ئەوە سەردەمی عەلی بوو و هەلومەرجی ئەمڕۆ جیاوازن: ئێمە بە دوژمن ئابڵۆقە دراوین، ئەو وڵاتانەی لە نێو ناتۆ دان، ڕژێمە کۆنەپارێزەکان، کە نا‌هێڵن ئۆتۆنۆمی لە چوارچێوەی سنوورەکانیدا بمێنێتەوە. هەوڵ دەدەن بەرفراوانتری بکەنەوە، بۆ ئەوەی بە دابڕان کۆتایی بێ. کەوابێ ئۆتۆنۆمی کێشەیەک نییە بە یەک دوو وتاری نوێژی هەینی چارەسەر بکرێ.\nکێشەی دووهەم: حدکا دەیەوێ هەمان بارودۆخ بپارێزێ و لە هەمان کادا لە گەڵ کۆماری ئیسلامی ئێران دانوستان بکا؛ بەڵام بۆ ئەمەیان، دڵنیام کە پەسند ناکرێ.”\nسەحراروودی باسێکی تری ناپەیوەند دێنێتە گۆڕێ بۆ ئەوەی ڕوونی بکاتەوە سیستەمی ئیسلامی چلۆن کار دەکا: ”نموونەیەکی ترتان بۆ دێنمەوە: پەیوەندییە دەرەکییەکان. ئەمە بە درێژایی چەندین ساڵ، بەر لەوەی بڕیارێک بدرێ، گفتوگۆی لەسەر کرا. ئەگەر ئێمە پەیوەندییەکانمان لەگەڵ ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا پچڕاندوە و نێوانمان لەگەڵ یەکێتی سۆڤیەت خۆش کردوە، بڕیارێک نییە بە ڕۆژێک و دوان یان بە کەسێک و دوو کەس درابێ. گفتوگۆی لەسەر کراوە و دواجار، پاش زیاتر لە سێ ساڵ، دە ساڵ، یانزە ساڵ و هەروەها بە لە بەرچاو گرتنی بارودۆخی یەکێتی سۆڤیەت، بەو ئاکامە گەیشتووین لەگەڵ ئەوان ڕێککەوین. بۆچی؟ چونکە کێشەی ئەفغانستان، پاکستان، کەنداومان هەیە، چونکە لەگەڵ ڕۆژئاوا کێشەمان هەیە. کەوابێ ئۆتۆنۆمی، دەبێ بە درێژایی چەندین ساڵ گفتوگۆی لەسەر بکرێ. دڵنیام لە هەلومەرجێ ئێستادا، ئۆتۆنۆمی بەو شێوەیەی ئێوە باسی دەکەن، قەبوڵ ناکرێ.” پاشان نۆرە بە حاجی مستەفەوی دەسپێرێ.\nحاجی مستەفەوی: ”بسم اللە الرحمن الرحیم… حزبە کۆمۆنیستەکان پشتیان بە تیۆری ناسیۆنالیزمی ستالین بەستووە. عەڕەبەکان دەڵێن: ئەمە تێڕوانینی ئێمەیە. پارتە سۆسیال دیموکراتەکان شێوازی چارەسەریی خۆیان هەیە. ئەوەی پەیوەندی بە ئێمەوە هەبێ، هێزە ئیسلامییەکان، کۆماری ئیسلامی ئێران، تا ئێستا ڕاڤەیەکمان بۆ کێشەی نەتەوەکان نەبووە. ئەگەر بتوانین وا بکەین کۆماری ئیسلامی ئێران لە ڕوانگەی تیۆرییەوە بە شێوەیەکی جیدی بیر لەم کێشەیە بکاتەوە، ئەوا سەرکەوتنێکی گەورە دەستەبەر دەبێ. هەڵبەت لە ئیسلامدا، پێغەمبەر و جێگرەوەکانی، ڕێوشوێنی تایبەت بە خۆیان هەبووە. هیوادارم ڕژێم لەم کێشەیەدا قووڵ بێتەوە و لە نێوان ئەو شتەی پێی دەگوترێ نەریت و ئەوەی ئێوە داوای دەکەن، بتوانین شتێک بدۆزینەوە…\nقاسملوو دەکەوێتە نێو قسەکانەوە وەک بڵێی نەتوانێ دۆخی بەردەنگەکانی پەسند بکا:\n”ئێوە دەڵێن ئێستا پرسی سەرەکی ئەوە نییە کێشەی ئۆتۆنۆمی چارەسەر بکرێ، بەڵکو چارەسەریی پەیوەندییەکانی نێوان حزب (حدکا) و کۆماری ئیسلامی ئێرانە: ئێمە هاتووین بۆ ئەوەی داواتان لێ بکەین کێشەی ئۆتۆنۆمی چارەسەر بکرێ”. پاشان قاسملوو بە تێروتەسەلی باسی ئەوە دەکا کە مافی چارەی خۆنووسین دەکرێ بە شێوەی جۆراوجۆر بەدی بێ: سەربەخۆیی، فیدراڵی و ئۆتۆنۆمی.\nقاسملوو درێژە بە قسەکانی دەدا: ”بۆ ئێمە پرسی سەرەکی ئەوەیە کە بزانین ئاخۆ کۆماری ئیسلامی ئێران دەیەوێ بە ڕاستی کێشەی نەتەوەکان لە ئێران چارەسەر بکا. ئەگەر کۆماری ئیسلامی ئێران دەڵێ بەڵێ، ئەوکات دەمانەوێ بزانین: کۆماری ئیسلامی چۆن دەیەوێ کێشەکە چارەسەر بکا؟ گەلۆ ئەو شێوازە سەربەخۆییە، فیدڕالیزمە یان ئۆتۆنۆمی؟ ئێمەی کورد، لانیکەمی داخوازییەکانمان هێناوەتە گۆڕێ. ئێمە فیدڕالیزمیشمان قەبووڵە. هەڵبەت، بە ڕای من، وەک چۆن کاتی خۆی لە ئیسلامدا جۆرێک لە فیدڕالیزم بوونی هەبوو، باشتر وایە پەیڕەوی لە فیدڕالیزم بکرێ و بۆ نموونە یەکێتی کۆمارە فیدڕاڵییەکانی ئێران پێک بهێنرێ. جا ئەگەر نە سەربەخۆیتان قەبوڵ بێ، نە فیدراڵیزم و نە ئۆتۆنۆمی، ئەوە مانای وایە چارەسەری کێشەی نەتەوەکانتان قەبوڵ نییە.”\nلە کۆتاییشدا دەڵێ: ”رەنگە سبەی ڕۆژ بەشێکی تری ئێران داوای ئۆتۆنۆمی بکا؛ لە پێناو چارەسەرکردنی کێشە نێوخۆییەکانی ئێران بە پرەنسیپ، بوێری پێویستە. یاسا دەبێ بۆ هەموان بێ، بۆ عەرەبەکان، بلووچەکان، تورکەمەنەکان و کوردەکان. ئەگەر لە ئەمڕۆوە نەتوانرێ ئەم کێشەیە چارەسەر بکرێ، لە داهاتوودا دەبێتە کارەساتێک بۆ وڵاتەکەمان.”\nدوای باسێکی کورت، لایەنەکان بڕیاری چاوپێکەوتن بۆ سبەینێ دیاری دکەن. فازڵ ڕەسوڵ، نێوبژیوانی کوردی عێراقی، دێتە قسە بۆ ئەوەی باس لە دەرئەنجامی دۆخی دوو لایەنی بەرامبەر بکا و دەڵێ: ”یان ئەوەتا دەگەنە ڕێککەوتنێک یان درێژە بە دیالۆگ دەدەن، بێ ئەوەی شەڕ بکەن. یان لەگەڵ بەردەوامبوونی شەڕ، درێژە بە دانوستانەکان بدەن، بەڵام باشتر وایە ئێستا بگەنە ڕێککەوتنێک: قۆناخەکە گونجاوە. لەوانەیە سێ ساڵی دیکە بارودۆخەکە بگۆڕدرێ، هاوسەنگی و ناهاوسەنگیی هێزەکان گۆڕانی بەسەردا دێ، هەلومەرج جیاواز دەبێ…”\nئەمانە دوایین وشەکانیانن… دەنگی جوڵانی کورسی و مێزەکان دەبیسترێ… دواتر دەنگێک وەک چوار تەقەی کپ – تەقە بە ئامرازی چەکی بێدەنگ؟.. پاشان هیچ نابیسترێ… کاتێک پۆلیس لەسەر هۆشداریی جیرانەکان کە لە لایەن سەحراروودییەوە – دیارە ئەویش بریندار ببوو – ئاگادار کرابوونەوە، دەچنە نێو ئاپارتمانەکەوە، چاویان بە تەرمی سێ کورد دەکەوێ…\n(لۆمۆند، یەکی ژانوییەی ١٩٩٨)\n(فرانکفۆرتەر ئاڵگماینێ، ١٩ی ژانوییەی ١٩٩٨)\n(دێر ستاندارد، ٣٠ی ژانوییەی ١٩٩٨)\n« کات و شوێن لە چیرۆکی منداڵان.. رەزا شـوان\nبەرێز ”مینا قاسملوو” کچی رێبەری شەهید ”دوکتور قاسملوو” لەم گرتە ڤیدۆیەدا باسی باوکی دەکات. »


11 سوودی سیحری زه‌یتی لیمۆ\nزه‌یتی لیمۆ له ڕیزبه‌ندی یه‌كه‌می ئه‌وجۆره زه‌یتانه داده‌نرێ، كه سوودی سیحری و گه‌وره به كۆئه‌ندامی هه‌رس و به‌رگری له‌ش و كۆئه‌ندامی هه‌ناسه‌دان هه‌یه، ئه‌و جۆره زه‌یته له توێكڵی لیمۆ به‌رهه‌م ده‌هێنرێ و بۆنی هاوشێوه‌ی بۆنی ئاسایی لیمۆیه و زۆترین كێشه‌ی ته‌ندروستی له كۆڵ مرۆڤ ده‌كاته‌وه و شاره‌زایان گرنگترین ئه‌و نه‌خۆشی و كێشه ته‌ندروستیانه‌ی به‌هۆی به‌كارهێنانی زه‌یتی لیمۆ له‌ناو ده‌چن به‌مشێوه‌یه‌ی خواره‌وه ده‌خه‌نه‌ڕوو.\nیه‌كه‌م:نه‌خۆشییه‌كانی گه‌ده، بۆنی ناخۆشی ده‌م و كارلێكه‌كانی ناو گه‌ده له‌ناو ده‌با و ته‌واوی گرفته‌كانی گه‌ده وه‌ك به‌دهه‌رسی و گرفت له ڕێژه و جۆری ترشه‌كانی ناو گه‌ده و هه‌وكردن و برینی گه‌ده و زۆر كێشه‌ی تر چاره‌سه‌ر ده‌كات، ئه‌گه‌ر هاتوو سێ دڵۆپ زه‌یتی لیمۆ بكه‌نه ناو كوپێك ئاوه‌وه و ڕۆژانه بیخۆنه‌وه.\nدووه‌م: ره‌بۆ، خواردن و به‌كارهێنانی زه‌یتی لیمۆ ڕێڕه‌وه‌كانی لووت و گیرفانه هه‌واییه‌كان به ته‌واوی له كێشه و گرفته‌كان و نه‌خۆشی ڕه‌بۆ دوور ده‌خاته‌وه و هه‌وا به ته‌ندروستانه ده‌باته نێو سییه‌كانه‌وه و هیچ كێشه‌یه‌ك ناهێڵێ.\nسێیه‌م: دژه ئۆكسیده، ڕێژه‌یه‌كی زۆری دژه ئۆكسیدی تێدایه و چرچ و لۆچ و قڵێشانی پێست له‌ناو ده‌بات و سیسته‌می به‌رگری له‌ش به ته‌واوی كارا و به‌هێز ده‌كات.\nچواره‌م: كێشی له‌ش داده‌به‌زێنێت، به تێكه‌ڵ كردنی پێنج دڵۆپ زه‌یتی لیمۆ له‌گه‌ڵ ئاو و خواردنه‌وه‌ی پێش ژه‌می به‌یانی، كاریگه‌ری به‌هێز له‌سه‌ر كێشی زیادی له‌ش دروست ده‌كات و كه‌می ده‌كاته‌وه.\nپێنجه‌م: ددان سپی ده‌كاته‌وه، چه‌ند دڵۆپێك زه‌یتی لیمۆ له‌گه‌ڵ سۆدای نان و گوێز هیند تێكه‌ڵی یه‌كتر بكه و له نێو ده‌م غه‌رغه‌ره‌ی پێ بكه‌ن و ماوه‌ی دوو ده‌قه به‌رده‌وامی پێ بده‌ن، ئه‌مه ده‌بێته هۆی سپی كردنه‌وه‌ی ددان و له ته‌واوی كێشه‌كانی ددان دوورتان ده‌خاته‌وه.\nئه‌م بابه‌ته 3248 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nبه‌مشێوه‌یه نه‌خۆشى سووربوونه‌وه و ده‌ركه‌وتنى ده‌ماره‌كانى خوین چاره‌سه‌ر بكه\nدهۆک.. پیاوێک بە گەنجیی ماددەی هۆشبەری بەکارهێناوە و ئێستە داوای بەرەنگاربوونەوەی دەکات\nبه نیسك رجیم بكه\nوەزارەتی تەندروستی لەسەر بڵاوبوونەوەی ئەنفلەوەنزا روونكردنەوە دەدات\nباشترین ئەو خۆراكانەی دەبنە هۆی كەمكردنەوەی كێش\nسوودە سحراوییەكانی كەرەوز بزانن\nبۆ خۆپاراستن لە شەكرە گوێز بخۆن\nچۆن ترشی گەدەی زیاد لە پێویست كەم دەكەیتەوە\nئه‌و خۆراكانه‌ى یارمه‌تى سووتاندنى چه‌ورى ده‌ده‌ن


هێزه هاوبه‌شه‌كان:پابه‌ندین به‌جێ به‌جێ كردنى رێنماییه‌كانى فه‌رمانده‌ى گشتى هێزه چه‌كداره‌كان\nالاثنين 30 كانون أول 2019 - 20:27\nفه‌رمانده‌یی ئۆپراسیۆنه هاوبه‌شه‌كان دووپاتیكرده‌وه كه‌پابه‌نده به‌رێنماییه‌كانى فه‌رمانده‌ى گشتى هێزه چه‌كداره‌كان له‌باره‌ى رێگاگرتن له‌هه‌ر هه‌ڵسوكه‌وتێكى تاك لایانانه وبێ ڕه‌زامه‌ندى حكومه‌تى عێراق چ زه‌مینى بێت یان ئاسمانى .\nلیوا ته‌حسین خه‌فاجی وته‌بێژى ئۆپراسیۆنه هاوبه‌شه‌كان به‌ئاژانسى هه‌واڵى عێراقیه(اه‌ع) ڕایگه‌یاند"ڕێنماییه‌كانى فه‌رمانده‌ى گشتى هێزه چه‌كداره‌كان به‌رێگاگرتن له‌هه‌ر هه‌ڵسوكه‌وتێكى تاك لایه‌نانه به‌بێ ره‌زامه‌ندى حكومه‌تى عێراقى زه‌مینى بێت یان ئاسمانى روون وئاشكرایه وپابه‌ندین به‌جێ به‌جێ كردنى.\nوتیشى "هه‌ر لایه‌نێك پێشێلى فه‌رمانه‌كه بكات له‌ئه‌نجومه‌نى ئاسایشى نیشتمانى لێپرسینه‌وه‌ى له‌گه‌ڵ ده‌كرێت بۆ گرتنه به‌رى ڕێوشوێنه پێویسته‌كان".\nشایه‌نى باسه عه‌بدولمه‌هدى رێنمایی دایه سه‌رجه‌م كه‌رته‌كان رێوشوێنى پێویست بگرنه به‌ر بۆ رێگاگرتن له‌زیانى گیانى وهه‌روه‌ها به‌ئۆپراسیۆنه هاوبه‌شه‌كانى عێراقى ڕاگه‌یاند رێگا له‌هه‌ر هه‌ڵسوكه‌وتێكى تاك لایانانه به‌بێ ڕه‌زامه‌ندى حكومه‌تى عێراقى بگرن زه‌مینى بێت یان ئاسمانى.\nجێ ئاماژه‌یه فرۆكه‌كانى ئه‌مریكا دوێنى باره‌گاى لیواى 45 وباره‌گاى لیواى 65ى حه‌شدى شه‌عبیان بۆردومان كرد كه‌له‌ئه‌نجامى ئه‌و بۆردومانه 25جه‌نگاوه‌ر شه‌هید بوون و51ى دیكه‌یش برینداربوون.


بێکاری و هەژاری لە عێراق - azadbun\nبێکاری و هەژاری لە عێراق\nدۆخی نالەباری عێراق، ڕۆژ بە ڕۆژ بەرەو خراپبوونی زیاتر دەچێت. عێراقییەکان لەژێر سایەی حکومەتی زۆرینە شیعەدا، ڕێژەی هەژاری و بێکاری لە بەرزبوونەوەی بەردەوامدایە بۆیان. ئەم دۆخەیش هەر لە ڕووخانی ڕژێمەکەی سەدام حسێنەوە دروست بووە و هەتاوەکو ئێستایش بەردەوامە.\nدانیشتوانی عێراق زۆرینەی گەنجن. بەپێی ئامارێک دەرکەوتووە کە گەنجەکان ڕێژەی لە ٦٠٪ی هەموو دانیشتووانی عێراق پێک دەهێنن. هەرچەندە دۆخی گەنج پێشتریش باش نەبووە، بەڵام لە دوای هاتنی داعش دۆخەکە تەواو خراپتر بووە. زۆرینەی ئەو کارانەی کە پێشتر هەبوون، بە تایبەت لە کەرتی تایبەتدا، بە هۆی جەنگی داعشەوە نەمان. ئەمەیش وای کرد کە ڕێژەی بێکاری لە ناو گەنجەکانی عێراقدا ئەوەندەی تر هەڵبکشێت.\nگەنجەکانی عێراق دوای تەواوکردنی خوێندنیان، دامەزراوە حکومییەکان بە گەورەترین و باشترین شوێن دەزانن کە تێیدا کار بکەن و لە ڕێگایەوە بژێویی ژیانیان پەیدا بکەن. ئەم پشتبەستنە بە حکومەت وای کردووە کە کارکردن لە دەرەوەی حکومەت لە کەمبوونەوە و قەیرانی بەردەوامدا بێت. بە جۆرێک کە لە هەر پێنج گەنجێکی عێراقی، چوار کەسیان بۆ حکومەت کار دەکەن و تەنها یەک دانەیان لە کەرتی گشتی کار دەکات. ئەمە ئەنجامی ئەو ئامارە بوو کە بانکی نەتەوەیی لەسەر عێراق بڵاوی کردبووەوە.\nلە ساڵی ٢٠١٩دا، نزیکەی ٥٢ ملیار دۆلار لە بودجەی گشتیی عێراق، تەنها بۆ مووچەی فەرمانبەر و خانەنشین و ئاسایشی گشتی تەرخان کراوە. ئەمەیش واتای ئەوەیە کە لەچاو ساڵی پێشتردا، ڕێژەکە لە ١٥٪ بەزر بووەتەوە و بە گشتی نیوەی بودجە گشتییەکەی تێپەڕاندووە.\nئەمەیش لە کاتێکدا کە بەردەوام دامەزراندنی زیاتر دەکرێت بەبێ ئەوەی کێشەی بێکاری بە هیچ جۆرێک چارەسەر ببێت. دەرچوانی زانکۆ و پەیمانگەکان لە عێراقدا، لە جێی ئەوەی کار بدۆزنەوە، چاوەڕێی کار دەکەن، واتا چاوەڕێ دەکەن دابمەزرێن. هەر بۆیە ڕێژەی بێکاری بەردەوام بەرز دەبێتەوە و بەپێی ئامارەکەی بانکی نەتەوەیی، لە ١٧٪ی کوڕان و٢٧ ٪ی کچان عێراق لە ئێستادا هیچ کارێکیان نییە و چاوەڕێی دۆزینەوەی کار دەکەن.\nبارودۆخی هەژاری لە بارۆدخی بێکاری باشتر نییە و زۆریش خراپترە. هەژاری لە عێراقدا بە جۆرێک ڕووی لە زیادبوون کردووە، کە عێراقییەکان بە هۆیەوە هیچ سۆز و خۆشەویستییەکیان بۆ خاکەکەیان نەماوە و ئاوات بۆ جێهێشتنی دەخوازن. لە لێکۆڵینەوەیەکی تایبەت بە پڕۆژەی بۆرگن کە کار لەسەر هەژاری دەکات، چەند ڕاستییەکی ترسناک لەسەر عێراق ئاشکرا بووە.\nلە دوای ساڵی ٢٠١٤ و جەنگی داعشەوە، ئاسایشی خەڵک لە مەترسیی بەردەوامدایە. لێکۆڵینەوەکە دەری دەخات کە لە دوای ساڵی ٢٠١٤، نزیکەی ١٠ ملیۆن دانیشتوو ژیانیان تێک چووە و کەوتوونەتە باردۆخێکی نائاساییەوە. هەروەها زیاتر لە ٣ ملیۆنیش ناچار بوون ماڵەکانی خۆیان ج ێبهێڵن و ڕوو بکەنەوە ناوچەکانی تری وڵاتەکە. ئەمەیش وای کردووە کە ڕێژەی هەژاری بەرز ببێتەوە و بگاتە نزیکەی ٢٢،٥٪ی دانیشوانی وڵاتەکە.\nهۆکاری سەرەکیی ئەم قەیرانە یەک لە دوای یەکانە، جەنگی داعش و کۆنتڕۆڵکردنی بەشی زۆری ناوچەکانی عێراقە لە لایەن ئەو گرووپە تیرۆریستییەوە. داعش زیانێکی ئێجگار زۆری بە ئابووری، باری کۆمەڵایەتی و ئاسایشی وڵاتەکە گەیاندووە. توندوتیژییش بە هەمان شێوە، بەردەوام لە زۆربووندا بووە و ئەمە وای کردووە ڕێژەی مردنیش بەرز ببێتەوە. ئەمانەیش جگە لەوەی کە چەندین ناوچە هەبوون لەو ماوەیەدا بە تەواوەتی لەژێر دەستی حکومەت دەرچووبوون و ئامار لەو ناوچەنەدا زۆر ترسناکترە.\nهۆکارێکی گرنگی دیکە، لاوازیی عێراقە لە ڕووی ئابوورییەوە. بە تایبەت ئەوەی کە نزیکەی لە ٩٥٪ی داهاتی گشتیی عێراق تەنها لە ڕێگای نەوتەوە بە دەست دێت. ئەمە ئابوورییەکی لاوازی دروست کردووە و هۆکاری هەبوونی کێشەی بەردەوامیشە لە ناو حکومەتدا. هەر بۆیە ژیان لە عێراقدا ژیانێکی ناسەقامگیرە و هەژارییش تا بێت زیاتر دەبێت. لەگەل زیادبوونی هەژارییشدا، هیچ پلانێکی درێژخایەن نییە بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی و ژمارەی دانیشتوانیش بەردەوام هەڵدەکشێت، کە دۆخەکە زۆر خراپتر دەکات. لە ماوەی نێوان ساڵی ١٩٧٠ بۆ ساڵی ٢٠٠٧، ڕێژەی دانیشتوان لە عێراقدا سێ ئەوەندە زیادی کردووە. ئێستا ژمارەی دانیشتوان لە عێراق نزیکەی ٣٤ ملیۆن کەسە. ئەگەر بارودۆخەکە بەم شێوەیە بەردەوام بێت، وا مەزەندە دەکرێت کە ژمارەکە تا ساڵی ٢٠٣٠ بۆ ٥٠ ملیۆن بەرز ببێتەوە.\nلەگەڵ ئەوەی نەوت گرنگترین و سەرەکیترین داهاتە بۆ عێراق، لە هەمان کاتدا مەترسییشە بۆ تەواوی لایەنەکانی تری ژیان. بازرگانیی نەوت ڕێگریی بەردەوام دەکات لەوەی کە سەرمایەداران پارە لە بوارە جیاوازەکانی وەک پەروەردە و تەندروستی خەرج بکەن و بەردەوام پارەی سەرمایەداران، بۆ بازرگانی و پیشەسازیی نەوت تەرخان کراوە. ئەمەیش وای کردووە کە گەشەی ئابووری تەواو سنووردار بێت و چەندین بوار هیچ پێشکەوتنێکی ئەوتۆ بە خۆیانەوە نەبینن. جگە لەوەی کە دەرفەتێک بوونی نابێت بۆ دروستبوونی هەلی کار بۆ ژمارەیەکی زۆر لە دانیشتوان لە توێژە جیاوازەکاندا.\nکێشەکانی عێراق زۆر لەوە زیاترن کە باسمان کردووە و چەندین شتی دیکەیش هەن، بۆ نموونە ئاو! ئەو ئاوەی کە لە عێراقدا هەیە، هیچ دڵنیاییەکی نییە کە لە هەموو ناوچەکان ئاوێکی پاک و تەندروست بێت، چونکە بەردەوام حاڵەتی تەندروستی تۆمار دەکرێت کە تێیاندا تێکچوونی باری تەندروستیی نەخۆش بە هۆی ئاوی پیسەوە، هۆکاری سەرەکییە. ئەمەیش زیاتر بە هۆی نەگەیشتنی ئاوەوەیە بۆ چەندین شوێنێ جیاواز بە ڕاستەوخۆیی لە سەرچاوە ئاوییەکانەوە، کە لەژێر کۆنتڕۆڵدایە و بەکارهێنانی تانکەر و ڕێگەی ترەوە تا ئاو بەو شوێنە دابڕاوانە بگەیەنن.\nبۆ زۆرینەی دانیشتوان، نەبوونی ئاو کێشەیەکی گەورەی ژیانیانە. لە ئامارێکدا دەرکەوتووە کە تەنها ٩٪ لە خەڵکە هەژارەکان و ١٣٪ لە خەڵکانی ئاسایی ئاوی بەردەوامیان لە لایەن حکومەتەوە پێ دەگات. ئەوانەی تریان ڕاستەوخۆ پێیان ناگات، یاخود بە ڕێژەیەکی کەم پێیان دەگات کە بەشی بەکارهێنانی ڕۆژانەیان ناکات.


له ساڵی 2019 عێراق و هه‌رێم هیچ فه‌رمانبه‌رێك دانامه‌زرێنن و گرێبه‌سته‌كانیش ده‌بن به‌هه‌میشه‌یی\nrebwar 24/01/2019 - 15:32 بڵاوکراوەتەوە لە هەواڵ/كوردستانی\nشەوی رابردوو ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق لەسەر پرسی پەسەندكردنی بودجە كۆبوەوە و بەپێی زانیارییەكان زۆرینەی بڕگەكانی ئەو پڕۆژە یاسایە پەسەند كراون و ئەمساڵ لە بودجەدا باسی دامەزراندنی فەرمانبەران نەكراوە.\nچەند ساڵێكە بەهۆی خراپی دۆخی ئابووری عێراق و هەرێمی كوردستان دامەزراندن زۆر بە كەمی هەبووە و ئەوەشی كە دانراوە زۆرینەیان بە گرێبەست كاریان كردووە، بەپێی زانیارییەكانیش ئەو گرێبەستانە دەبنە فەرمانبەری فەرمی.\nبودجه‌ی ساڵی 2019 جیاواز له ساڵانی پێشوو حكومه‌ت پابه‌ند ده‌كات به‌وه‌ی فه‌رمانبه‌رانی گرێبه‌ست دابمه‌زرێنی و هه‌ربۆیه بەهۆی ئەوەی دامەزراندنی عێراق هەمووی گرێبەستی كۆنە، باسی دامەزراندنی فەرمانبەری نوێ نەكراوە لە بودجەدا، بۆیه ئەو گرێبەستانە پێشتر پارەیان بۆ خەرج كراوە بۆ ئەمساڵ دەكرێنە فەرمانبەری فەرمی، ئەگەر هەرێمی كوردستانیش ئەو جۆرە گرێبەستانەی هەبێت دەتوانێت بیانكاتە فەرمانبەری فەرمی.


به‌هۆی دواكه‌وتنی موچه‌وه ژماره‌یه‌ك فه‌رمانبه‌ر سزادران\nrebwar 20/08/2019 - 15:15 بڵاوکراوەتەوە لە هەواڵ/كوردستانی\nبه‌هۆی دواکەوتنی مووچەكانیان ژماره‌یه‌ك فه‌رمانه‌ر یه‌ك رۆژ بایكۆتی دەوامیان كردوو و له به‌رامبه‌ردا به نه‌هاتوو سزادده‌درێن\nیه‌كێك له‌و فه‌رمانبه‌رانه‌ی كه یه‌ك رۆژ سزا دراوه وتی: "مانگی رابوردوو به‌هۆی دواكه‌وتنی مووچه‌وه، 52 فه‌رمانبه‌ری كۆلێژی زانسته مرۆڤایه‌تییه‌كانی زانكۆی سلێمانى یه‌ك رۆژ نه‌هاتینه‌وه بۆ دەوام و بایكۆتی ده‌واممان كرد، به‌ڵام به نه‌هاتوو بۆمان ئه‌ژمار كراوه‌و سزادراوین".\nله‌به‌رامبه‌ردا، د.ئیبتسام ئیسماعیل راگری كۆلێژی زانسته مرۆڤایه‌تییه‌كانی زانکۆی سلێمانی بۆ دواڕۆژ وتی: "ئه‌و فه‌رمانبه‌رانه به بێ هیچ كێشه‌یه‌ك رۆژێك نه‌هاتنه‌وه بۆ ده‌وام، بۆیە به‌نه‌هاتوو بۆیان ئه‌ژماركراوه".\nوتیشی: "رۆژێك دواى نه‌هاتنه‌وه‌ی ئه‌و فه‌رمانبه‌رانه بۆ ده‌وام، مووچه‌ی خوێندنی باڵا دابه‌شكراوە".\nباسی له‌وه‌شكرد: له كوردستاندا خۆپیشاندان و مانگرتنی گشتی نه‌بووه تا ئێمه سزایان نه‌ده‌ین، به‌ڵكو ته‌نیا ئه‌و فه‌رمانبه‌رانه به بێ پرسكردن و له خۆیانه‌وه نه‌هاتوونه‌ته‌وه بۆ ده‌وام و ئێمه‌ش به نه‌هاتوو بۆمان تۆماركردوون.


ئه‌مڕۆ له مێژوودا PUKmedia یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان\n1714: ده‌وڵه‌تی عوسمانی جه‌نگی راگه‌یاند دژ به بندوقیه.\n1911: بۆ یه‌كه‌م جار له به‌غداد بناغه‌ی په‌یمانگای مامۆستایان دانرا.\n1941: ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان رۆشته ناو جه‌نگی دووه‌می جیهانی و دایه پاڵ هیزه‌كانی هاوپه‌یمانان دوای هێرش بۆ سه‌ر بیرل هاربه‌ر.\n1947: لیژنه‌ی سیاسی كۆمكاری وڵاتانی عه‌ره‌بی كۆبوونه‌وه‌یه‌كی به‌ست كه سه‌رۆكی وڵاتانی عه‌ره‌بی ئاماده‌ی بوون و ئه‌وه‌ش بۆ شكست هێنان به بڕیاری دابه‌شكردنی فه‌له‌ستین و دروست نه‌بوونی ده‌وڵه‌تی ئیسرائیل.\n1948: بڕیاری هه‌ڵوه‌شانه‌وه‌ی (ئیخوان موسلیمین) له میسر درا.\n1949: دامه‌زراندنی ئاژانسی نه‌ته‌وه یه‌گرتووه‌كان بۆ به‌هاناچوونی په‌ناهنده فه‌له‌ستینیه‌كان/ ئۆنروا.\n1952: تێكچوونه‌كان دارولبه‌یزای گرته‌وه به‌هۆی كوژرانی دامه‌زرێنه‌ری یه‌كیه‌تی گشتی تونسی بۆ كاركردن (فه‌ره‌حات حشاد).\n1958: ده‌رچوونی یه‌كه‌م ژماره‌ی گۆڤاری (ئه‌لعه‌ره‌بی) له كوێت كه سه‌رنوسه‌ره‌كه‌ی (د. ئه‌حمه‌د زه‌كی) بوو.\n1966: ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كان و یه‌كیه‌تی سۆڤیه‌ت په‌یماننامه‌ی قه‌ده‌غه‌كردنی تاقیكرنه‌وه ئه‌تۆمیه‌كانیان مۆركرد له ئاسمانی ده‌ره‌وه‌دا.\n1969: سوریا ده‌ستی گرت به‌سه‌ر موڵكه‌كانی كۆمپانیای نه‌وتی عێراقدا.\n1972: ته‌قینه‌وه‌ی بۆمبێك له ماڵی تێكۆشه‌ری فه‌له‌ستینی (محه‌مه‌د هه‌مشه‌هری) به‌هۆی مۆساده‌وه و ئه‌وه‌ش به فه‌رمانی راسته‌وخۆ له(جولدا مائیر)ه‌وه.\n1980: تیرۆركردنی گۆرانیبێژی ئینگلیزی (جۆن لینۆن) له نیویۆرك له‌سه‌ر ده‌ستی كه‌سێكی عه‌قڵ ناته‌واو كه ناوی (مارك شابمان) بوو.\n1987: شاحینه‌یه‌كی ئیسرائیلی ئۆتۆمبیلێكی پانكرده‌وه كه كرێكاری فه‌له‌ستینی تێدا بوو كه بووه هۆی كوژرانی 4 كه‌س و برینداربوونی ئه‌وانی تر، ئه‌و رووداوه‌ش بووه هۆی سه‌رهه‌ڵدانی یه‌كه‌مین راپه‌ڕینی فه‌له‌ستینیه‌كان.\n1987: هه‌ردوو سه‌رۆكی ئه‌مریكی (رونالد ریگن) و سۆڤیه‌تی (میخائیل گۆرباچۆڤ) له واشنتۆن رێكه‌وتننامه‌ی نه‌مانی موشه‌كه مه‌ودا مامناوه‌نده‌كانیان مۆركرد له ئه‌وروپا.\n1991: دامه‌زراندنی یه‌كیه‌تی وڵاتانی سه‌ربه‌خۆ كه پانزه وڵاتی سه‌ربه‌خۆی كۆكرده‌وه كه له یه‌كیه‌تی سۆڤیه‌ت جیابووبوونه‌وه.\n1992: له چوار چێوه‌ی پرۆسه‌ی (گه‌ڕاندنه‌وه‌ی هیوا) یه‌كه‌م پۆسته‌ی هێزه‌كانی ئه‌مریكا و\nفه‌ڕه‌نسا له مۆگادیشۆی سۆماڵ دابه‌زین .\n1994: هه‌شت په‌رله‌مانتاری توركیا (له‌یلا زانا و هاوڕێكانی) به‌زیندان حوكم دران .\n2007: كوژرانی ده‌رهێنه‌ری عێراقی (عه‌دنان ئیبراهیم) له‌به‌رده‌م نوسینگه‌كه‌یدا له دیمه‌شقی پایته‌ختی سوریا.\n2007: عیززه‌ت دوری له هه‌وڵێكی ده‌ستگیركردن رزگاری بوو.\n2010: پێشانگایه‌كی تایبه‌تی هونه‌رمه‌ندی ئه‌مریكی (جولی ئه‌نرۆ) له هۆڵی میدیا له هه‌ولێر كرایه‌وه.\n2011: سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی باڵای هێزه چه‌كداره‌كان له میسر (موشیر محه‌مه‌د حسێن ته‌نتاوی) بڕیارێكی ده‌ركرد به دروستكردنی ئه‌نجومه‌نی راوێژكاری كه رۆڵی یارمه‌تیدانی ئه‌نجومه‌نی باڵابێت و راوێژ بكرێت تا ده‌سه‌ڵات راده‌ستی حكومه‌تێكی مه‌ده‌نی بكرێت.\n65 پ ز: هوراس، شاعیری رۆمانی.\n1542: شاژن ماری ستیوارت، شاژنی ئوسكوتله‌نده.\n1708: ئیمبراتۆر فرانسیسی یه‌كه‌م، ئیمبراتۆری ئیمبراتۆریه‌تی رۆمانیای پیرۆز.\n1730: یان ئینخنهاوسز، زانای هۆڵه‌ندی له رووه‌كزانی.\n1832: بیورنستیرن بیورنسۆن، نوسه‌ری نه‌رویجی و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی ئه‌ده‌بی ساڵی 1903ز.\n1865: جان سیبیلیۆس، مۆسیقاری فنله‌ندی.\n1936: دیفید كارادین، ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1938: غه‌سان مه‌ته‌ر، ئه‌كته‌ری فه‌له‌ستینی.\n1941: جیوف هورست، یاریزانی تۆپی پێی ئینگلیزی.\n1946: مه‌حمود قابیل، ئه‌كته‌ری میسری.\n1947: تۆماس چیك، زانای كیمیای ئه‌مریكی و وه‌رگری خه‌ڵاتی نۆبڵی كیمیای ساڵی 1989ز.\n1951: شێخ ئه‌حمه‌د حه‌مود جابر سوباح، جێگری یه‌كه‌می سه‌رۆكی ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران و وه‌زیری ناوخۆی كوێتی.\n1952: عه‌باس نوری، ئه‌كته‌ری سوری.\n1953: كیم بایسنجه‌ر، ژنه ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1961: ئان كولته‌ر، راگه‌یاندكاری ئه‌مریكی.\n1963: براین مككلیر، یاریزانی تۆپی پێی ئوسكوتله‌ندی.\n1964: تیری هاچر، ژنه ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1966: ریم به‌ننا، ژنه گۆرانیبێژ و ئاوازدانه‌ری فه‌له‌ستینی.\n1976: دومینیك موناگان، ئه‌كته‌ری ئینگلیزی.\n1978: ئین سمر هولده‌ر، ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n1978: جون ئۆسته‌ر، یاریزانی تۆپی پێی ویلزی.\n1978: فریدریك ویلهلمسۆن، یاریزانی تۆپی پێی سویسری.\n1979: كریستیان ویلهلمسۆن، یاریزانی تۆپی پێی سویدی.\n1981: عه‌زرا ئه‌كین، ژنه ئه‌كته‌ری توركی.\n1984: یه‌عقوب فه‌رحان، ئه‌كته‌ری سعودی.\n1984: كریگ هالفورد، یاریزانی تۆپی پێی ئینگلیزی.\n1993: ئانا سۆفیا روب، ژنه ئه‌كته‌ری ئه‌مریكی.\n940: ئه‌بو عه‌باس محه‌مه‌د رازی بیللا، خه‌لیفه‌ی عه‌باسی.\n1897: ئیمام مه‌هدی عه‌باسی، شێخی جامیعی ئه‌زهه‌ر.\n1987: جولدا مائیر، ژنه سه‌ره‌ك وه‌زیری ئیسرائیل.\n1980: جون لینون، گۆرانیبێژی ئینگلیزی.\n1982: مارتی روبینز، گۆرانیبێژی ئه‌مریكی.\n2007: عه‌دنان ئیبراهیم، ده‌رهێنه‌ری عێراقی.\n2012: ئه‌میر فه‌یسه‌ڵ بن سعود بن عه‌بدولعه‌زیز ئال سعود، ئه‌میری سعودیه.\nرۆژی ده‌ستور له رۆمانیا.\nرۆژی دایك له په‌نه‌ما.\nرۆژی خاتوو په‌تی بی پیسی له كه‌نیسه‌ی كاسۆلیكی.\nرۆژی بودهی لای بوزیه‌كان.\nرۆژی ناوبانگه‌كان له فه‌ڕه‌نسا.