ھەرێمی کوردستان.. ٢٢ كه‌س به‌هۆی كۆرۆنا گیانییان له‌ده‌ستدا\nوەزارەتی تەندروستیی ھەرێمی کوردستان: "لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، هه‌زار و ٢٢٠ کەس تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ بوون و ٢٢ حاڵەتی گیانلەدەستدان بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە".\nHeman Hussein Yaseen | 22.07.2021\nوەزارەتی تەندروستیی ھەرێمی کوردستان بڵاویكردووه‌ته‌وه كه لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، هه‌زار و ٢٢٠ کەس تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ بوون و ٢٢ حاڵەتی گیانلەدەستدان بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە.\nوەزارەتەکە لە راگەیاندراوێکدا ئاماری پەیوەست بە ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێی بڵاوکردووەتەوە و ئەوەی خستووەتەڕوو، لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا لە ئەنجامی هه‌شت هه‌زار و ٢٣ پشکنین، هه‌زار و ٢٢٠ حاڵەتی تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا تۆمارکراون، بەمشێوەیە: لە ھەولێر ٤١٩ حاڵەت، سلێمانی ٤٨٨ حاڵەت، دھۆک ٢٣٣ حاڵه‌ت، هه‌ڵه‌بجه ١٠ حاڵه‌ت، گه‌رمیان ٥٨ حاڵه‌ت و راپه‌ڕین ١٢ حاڵه‌ت تۆماركراون.\nوەزارەتی تەندروستی ئاشکراشیکردووە، کە ھەر لەو ماوەیەدا ٢٢ حاڵەتی گیانلەدەستدان بە ڤایرۆسەکە تۆمارکراوە کە چوار حاڵه‌ت له پارێزگای هه‌ولێر، هه‌شت حاڵه‌ت له پارێزگای سلێمانی و، ١٠ حاڵه‌ت له پارێزگای دهۆك بووه.\nلە بەشێکی دیکەی راگەیەندراوەکەیدا، وەزارەتەکە ئاماژەی بەوەداوە کە لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، ٧١٠ کەس لە ڤایرۆسەکە چاکبوونەوەتەوە، ژمارەی حاڵەتەکانی تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ لەسەرەتای بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکەوە تا ئێستا گەیشتووەتە ٢٠٩ ھەزار و ٢٢٠ حاڵەت، لەو ژمارەیەش چوار ھەزار و ٦٤٨ کەس گیانیان لەدەستداوە.\nھەولێر ... ئامادەکاریی بۆ رووبەڕووبوونەوەی شەپۆلێکی دیکەی کۆرۆنا\nھەرێمی کوردستان.. تووشبوون به ڤایرۆسی كۆرۆنا گه‌یشته ٢٠٨ هه‌زار كه‌س\nھەرێمی کوردستان.. ٩٤٢ كه‌سی دیكه تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون\nھەرێمی کوردستان.. هه‌زار و ١٤٤ كه‌سی دیكه تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون\nعێراق.. ژمارەی ئەوانەی بەهۆی کەوتنەوەی ئاگر لە نەخۆشخانەیەکی کۆرۆنا گیانیان لەدەستداوە گەیشتە ٣٦ کەس


دوای سێ هەفتە لە بایكۆت\nمامۆستایانی ناڕازی لە پێنجوێن دەگەڕێنەوە هۆڵەكانی خوێندن\nمامۆستایانی ناڕازی لە سنووری شارۆكەی پێنجوێن بایكۆت دەشكێنن و دەگەڕێنەوە هۆڵەكانی خوێندن، بەڵام داوا دەكەن كە كێشەی ئابووریان بۆ چارەسەر بكرێت.\nئەمڕۆ دووشەم 13ی تشرینی یەكەم، مامۆستا عەزیز بلیكانی بەڕێوەبەری قوتابخانەی شلێری بنەڕەتی لەناو شارۆكەی پێنجوێن بە "وشە"ی راگەیاند، سێ هەفتە دەبێت مامۆستایانی سنووری بەڕێوەبەرایەتی پەروەردەی پێنجوێن بەهۆی دواكەوتن و چارەسەرنەكردنی كێشەی مووچە و لانەبردنی سیستمی پاشەكەوت، بایكۆتیان راگەیاندووە و نەهاتونەتەوە هۆڵەكانی خوێندن.\nزیاتر گوتی، بڕیارە سبەی مامۆستایان بایكۆت بشكێن و بگەڕێنەوە ناوەندەكانی خوێندن، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا مامۆستایان دۆخی ئابووریان خراپە و پێویستە دۆخی ئابووریان باش بكرێت، چونكە دۆخی خوێندن و مامۆستایانی پێنجوێن و ناوچەكانی تر جیاوازی هەیە.\nهاوكات فازیل محەمەد، لێپرسراوی لقی پێنجوێنی یەكێتی مامۆستایانی كوردستان بە "وشە"ی ڕاگەیاند، سبەی مامۆستایانی سنوورەكە دوای ماوەیەك بایكۆت كردن دەگەڕێنەوە هۆڵەكان خوێندن و بۆ چارەسەركردنی كێشەی ئەو مامۆستایانەی كە خەڵكی دەرەوەی پێنجوێنن، لەگەڵ یەكەی سەرپەرشتیاری پەروەردە لەسەر هێڵین و بڕیاری چارەسەری كێشەكانمان وەرگرتووە.\nبەڕێوەبەرایەتی پەروەردەی پێنجوێن، سەر بەبەڕێوەبەرایەتی گشتی پەروەردەی سلێمانیە و زیاتر لە(900) مامۆستای قۆناغەكانی باخچەی ساوایان و بنەڕەتی و ئامادەیی بوونی هەیە، كە زیاتر لە90%یان خەڵكی دەرەوەی سنووری شارۆكەی پێنجوێنن.


د.نەجمەدین كه‌ریم: فه‌رمانی ده‌ستگیركردنم له دادگای كه‌ركووك دووره لە راستیه‌وه – رۆژنامه‌ی خه‌بات\nد.نەجمەدین كه‌ریم: فه‌رمانی ده‌ستگیركردنم له دادگای كه‌ركووك دووره لە راستیه‌وه\nله ته‌مموز 25, 2020\nنووسینگه‌ی دکتۆر نه‌جمه‌دین كه‌ریم پارێزگاری پێشووی كه‌ركووك هه‌واڵی چەند دەزگا و سایتێکی راگەیاندن به درۆ ده‌خاته‌وه، ده‌ڵێت ئه‌و هه‌واڵه‌ی بڵاویانكردۆته‌وه، ھیچ بنەمایەکی راستی و دروستی تیانیە.\nلە چەند دەزگا و سایتێکی راگەیاندن ھەواڵێك بڵاوکراوەتەوە، کە گوایە لەم رۆژانەدا لەلایەن دادوەری دادگای دەستەی دەستپاکی کەرکوک فەرمانی دەستگیرکردن بۆ دکتۆر نەجمەدین کەریم و چەند کەسانێکی تر لە بەرێوبەرایەتیەکانی کەرکوک دەرکراوە لەسەر پڕۆژەی سەقەڕ کەرکوک.\nبۆیە بەپێویستمان زانی بۆ شاری کەرکوکی خۆشەویست و کوردستان رابگەیەنین، کە ئەو ھەواڵە دوورە لە راستیەوە و ھیچ بنەمایەکی راستی و دروستی تیانیە و بەھیچ جۆرێک ناوی بەرێز دکتۆر نەجمەدین کەریم لەو فەرمانەدا نیە..\nبەڵکو فەرمانەکە تایبەتە بە چەند فەرمانگە و بەرێوبەرایەتیەکی کەرکوک کە لیژنەی جێبەجێکردن و بەدواداجوون بوون بۆ پرۆژەی سەقەڕ کەرکوک.\nبەداخەوە وەک پێشەی رۆژانەیان ئەو دەزگا راگەیاندنانە، بەردەوام ھەواڵی بێ بنەما و دوور لە راستی بڵاودەکەنەوە بۆ ئەوەی راستی بابەتەکان بشێوێنن بۆ ئامانجی سیاسی بەکاری بھێنن و ئەمە یەکەمجاریان نیە دەبنە بەشێک لە بڵاوکردنەوەی پروپاگەندە و ھەوڵی درۆیینە.\nبۆیە بەتەواوی متمانەی خوێنەر و بینەریان لەدەست داوە ، بەسەرجاوەی بڵاوکردنەوەی ھەواڵی دوور لەراستی و پروپاگەندە ناسراون.\nلێرەوە داوا لە ھەموو دەزگاکانی راگەیاندن دەکەین، کە پیشەییانە کاربکەن و ئەمانەتی راگەیاندن بپارێزن و خۆیان بەدوور بگرن لە ھەواڵی ناراست، تا نەبنە مینبەری بڵاوکردنەوەی ھەواڵی درۆ و دروستکراو.\nبابه‌تی پێشوو تووشبوون بە کۆرۆنا لە جیھان ١٦ ملیۆن کەسی تێپەڕاند\nبابه‌تی دواتر ڕۆژنامه‌ی خه‌بات 26-07-2020 ژماره 5979


Diplomatic Magazine | حکومەتی داهاتووی عێراق لە ژێر شمشێری موقتەدا سەدردایە ؟\nموقتەدا سەدر چی دەوێت ؟\nپێشەوای رەوتی سەدری، موقتەدا سەدر یاری دەکات بە دوایین کارتی فشار لەسەر قەوارە سیاسییە عێراقییەکان تا ڕازی ببن بەو چل مەرجە کە پێشتر دینا بۆ سەرۆک وەزیرانی ئایندە، هەرەشەشی لێکردن کە هەوڵەکانی ڕاگرێت بۆ پێکهێنانی حکومەت و ببێت بە ئۆپۆزسیۆن ئەگەر حکومەتی نوێ بە خواستی ئەو نەبێت، دیارترین مەرجەکانی سەدر ئەوە بوو کە سەرۆک وەزیرانی داهاتوو شارەزایی قسەکردنی لە زمانێک زیاتر هەبێت، یان نابێت دوو ڕەگەزنامەشی هەبێت و دڵسۆزیشی تەنها بۆ عێراق بێت.\nموقتەدا سەدر یەکێکە لەو سیاسیانە، کە زۆرترین هەڕەشەیان کردووە بە پەنا بردن بۆ ئۆپۆزسیۆن بوون، تەنها بە باسی ئۆپۆزسیۆنی سیاسیش نەوەستاوە، بەڵکو لە چەند بۆنەیەکیش ئاماژەی بەوە داوە کە پەنا دەبات بۆ ئۆپۆزسیۆنی جەماوەری، بەتایبەتی کە ئەو بنچینەیەکی جەماوەری فراوانی وەهای هەیە کەسێکی دیکە نییەتی لە عێراقدا، جگە مەرجەعی باڵای شیعەکان عەلی سیستانی.\nسەدر لە تشرینی یەکەمی ٢٠١٥وە کۆنترۆڵی جموجوڵی ناڕەزایی کردووە لە وڵاتەکەدا، پاش ئەوەی دەستیکرد بە گردبوونەوە و نارەزایی دوور لە تەوژمە دینییەکەی بەڵکو بە ڕەنگێکی عەلمانییەوە، کاریکرد لەسەر ئەوەی شوێنکەوتووەکانی بئاخنێتە ناویەوە تا بوو بە بزوێنەری سەرەکی خۆپیشاندانەکان، ئەمەش توانای ئەوەی پێبەخشی کە هەر کاتێک خۆی بیەوێت شەقام دەجوڵێنێت.\nسەدر چل مەرجی هەیە داوا دەکات سەرۆکی حکومەتی داهاتوو کە عادل عەبدولمەهدی راسپێردراوە بۆ پێکهێنانی ئەو مەرجانەی تێیدابێت، ئەم هەڵبژاردەش جێی مەترسی پارتە سیاسیەکانی دیکەیە، لە هاوڕێ و هاوبەش و نەیارەکان، چونکە ئەو دەتوانێت لە هەر چرکە ساتێکدا شەقامەکە دژی ئەوان کۆبکاتەوە، ئەمەش هەڕەشەیەکە بۆ جێگیربوونی هەرحکومەتێک بە بێ ئەو پێکبێت.\nپێشەوا گەنجەکە کە پێشتر زۆر دروشمەکانی ئۆپۆزسیۆنی بەرزکردووەتەوە، ڕەنگە هەمدیسان تێکەڵی ناو حکومەتێک "هاوپشک" ببێت.\nلە بەیاننامەیەکی کە پێش چەند ڕۆژێک ڕایگەیاند، سەدر بە هەڕەشەوە وتی: ئەگەر زۆربەی ئەو ٤٠ مەرجە کە دامناون نەیەنە دی؛ سوێن بەخوای گەورە ناچمە ناو پشکپشکێنە و دابەشکردنەکان بۆ دەستکەوتەکان جارێکی دیکە، ڕێگەی ئۆپۆزسیۆنی سیاسی و جەماوەری بونیادنەر دەگرمەبەرسەرەڕای گرانی ئەرکەکانی و سەختی ڕێگاکەی، بە دڵنیاییەوە من پێویستم بە پشتگیری جەماوەرییە بۆ ئەوەی ببین بە یەک دەست لە پێناوی ڕزگارکردنی عێراقدا".\nسەدر زۆر پشت دەبەستێت بەو بنچینە جەماوەرییەی کە لە باوکییەوە بۆی ماوەتەوە، محەمەد محەمەد سادق سەدر و مامەکەی محەمەد باقر سەدر، ئەمەش پتەوتر بوو پاش ساڵی 2003 کاتێک جەنگی کرد دژی ئەمریکییەکان، کە نەوەی هەشتاکانی ونەودەکان و سەرەتای دووهەزاریش هاتنە ناو شەڕەکە بە ناوی "سوپای مەهدی"یەوە.\nبە پێی بۆچوونی چاودێران سەدر زۆر پشت دەبەستێت بەو بنچینە جەماوەرییەی کە لە باوکییەوە بۆی ماوەتەوە، محەمەد محەمەد سادق سەدر و مامەکەی محەمەد باقر سەدر، ئەمەش پتەوتر بوو پاش ساڵی 2003 کاتێک جەنگی کرد دژی ئەمریکییەکان، کە نەوەی هەشتاکانی ونەودەکان و سەرەتای دووهەزاریش هاتنە ناو شەڕەکە بە ناوی "سوپای مەهدی"یەوە یان بە ناوە نوێکەی ئیستا "سەرایا سەلام".\nقەحتان جبوری وتەبێژ بەناوی هاوپەیمانی سائیرون دەڵێت، کە هاوپەیمانییەکە موقتەدا سەدر سەروەری دەکات، هەروەها چەند پارتێکی دیکەیان تێدایە ئیسلامی نین دیارترینیان حیزبی شیوعی عیراقی، بەدڵنیاییەوە "هەڵبژاردەی ئۆپۆزسیۆن زۆر لە ئارادایە، ئیمەش لە هاوپەیمانییەکەدا پشتگیری لە هەنگاوەکانی سەدر دەکەین بەو ئاراستەیە".\nهەروەها دەڵێت:" هەنگاوەکانی سەدر بۆ قۆناغی داهاتوو، یارمەتی عێراق دەدات بۆ ڕزگاربوونیلە پشکپشکێنە، لە پشتگوێخستنی خزمەتگوزارییەکان، لە گرنگینەدان بە هاوڵاتیان، لەبەرئەوە ئێمە بە ڕاستی بەرەو ئۆپۆزسیۆن دەڕۆین ئەگەر پێکهێنانی حکومەتەکە وەکو ئەوانەی پێشی خۆی بێت".\nلە عێراقدا ئۆپۆزسیۆن مەحاڵە\nهەندێک لەوانەی ڕاستەوخۆ ئاگادارن لە پشت پەردەکانی پرۆسە سیاسیەکەی عێراق، لەو بڕوایەدان کە ئۆپۆزسیۆن سەرکەوتوو نابێت لە عێراقدا، لە بنەڕەتیشەوە هەبوونی نابێت، چونکە وا دەبینن کە سیستمی پشکپشکێنە کە پرۆسە سیاسیەکەی لەسەر بونیادنراوە بکوژ و ڕەتکەرەوەیە بۆ جوڵە هەر ئۆپۆزسیۆنێک.\nساڵی ٢٠١٥، بەرەیەک پێکهات لە پەرلەمانی عیراق لەسەر ئەوەی کە "بەرەی ئۆپۆزسیۆنە" چەندین ئەندامی قەوارە پەرلەمانییەکانی لەخۆگرت، بەڵام لە ئەنجامدا دوای ئەوەی چەند پەرلەمانتارێک درکاندیان دەرکەوت، ئەو قەوارە یەکێک لە سەرکردە سیاسیەکان پێکیهێناوە بۆ لابردنی سەرۆکی پەرلەمانی پێشوو سەلیم جبوری و ئۆپۆزسیۆنێکی راستەقینە نەبووە.\nگەورەى ڕاوێژکارانی سنوقی نیشتیمانی بۆ دیموکراسی لە واشنتۆن رەحمان جبوری گەشبین نییە؛ سەرەڕای داواکەی سەدریش بۆ ئەوە، بەگرنگی دەزانێت کە پێشەوای رەوتی سەدر کاربکات لەسەر پێکهێنانی حکومەت چونکە براوەی یەکەم بووە لە هەڵبژاردنەکان.\nجبوری وتیشی: "ئۆپۆزسێۆنێکی راستەقینە نییە لە عێراق و ئۆپۆزسیۆنیش نابێت لەوێ چونکە سیستمی سیاسی لەسەر پشکپشکێنە بونیادنراوە، هەرکەسێک لەدەرەوەی حکومەتەکە بێت ئەوا دەستی باڵای نابێت لە دانانی هیچ بەرنامەیەک لەناویدا، تەنانەت ناشتوانێت بازنە تایبەتەکانی نزیکیشی ڕازیبکات".\n" ئەو پشکپشکێنە ڕێگە نادات نە بە سەدر و نە بە کەسێکی دیکە سەرکردایەتی ئۆپۆزسیۆن بکات، بۆی هەیە ئۆپۆزسیۆنی جەماوەری ببێت و بگاتە توندوتیژی، بەڵام لەسەر ئاستی سیاسی ئۆپۆزسیۆن بوونی نابێت، چونکە عێراق لەسەر کارە حکومیەکان بونیادنراوە و هەر کەسێک حوکمی بەدەستبێت ئەوا کارەکان بە دەستی ئەو دەبێت ".\nوتیشی بەدڵنیاییەوە " ئەو پشکپشکێنە ڕێگە نادات نە بە سەدر و نە بە کەسێکی دیکە سەرکردایەتی ئۆپۆزسیۆن بکات، بۆی هەیە ئۆپۆزسیۆنی جەماوەری ببێت و بگاتە توندوتیژی، بەڵام لەسەر ئاستی سیاسی ئۆپۆزسیۆن بوونی نابێت، چونکە عێراق لەسەر کارە حکومیەکان بونیادنراوە و هەر کەسێک حوکمی بەدەستبێت ئەوا کارەکان بە دەستی ئەو دەبێت ".\nئۆپۆزسیۆن وەکو کارتی فشار\nهەوڵەکانی موقتەدا سەدر و قسەکانی دەربارەی پەنابردن بۆ ئۆپۆزسیۆن ڕەنگە نەگونجێت لەگەڵ قەبارەی ئەو دەنگانە کە بەدەستی هێناوە لە هەڵبژاردنە پەرلەمانییەکانی کۆتایی کە ٥٤ کورسی پێدا لە پەرلەمانی نوێ؛ چونکە ئەو ناتوانێت دەنگی ئەو هەمو خەڵکە ببات بۆ ئۆپۆزسیۆن لە کاتێکدا ئەوان خەونیان دەبینی بە جێبەجێکردنی ئەو بەرنامەیە کە هاوپەیمانیەکەی باسی دەکرد.\nجارانی پێشوو، سەدر و کەسانی دیکە هەڕەشەی پەنابردن بۆ ئۆپۆزسیۆنیان دەکرد، بەڵام هیچ لەمانە ڕووینەدا؛ لەبەرئەوە لێرەدا بیرۆکەیەک جێگیر دەبێت لای چاودێرەکان کە هەڕەشەکردن بە پەنابردن بۆ ئۆپۆزسیۆن لە قۆناغی فشار تێناپەڕێت و بەکارهێنانی وەکو کارتێک بۆ سەلماندنی شایستەبوون لەبەردەم هاوڕێ و نەیارەکاندا.\nیوسف ئیبراهیم توێژەر لە مەلەفی عێراق ددەڵێت:"سەدر ئامرازی هەڕەشەکردن بە پەنابردن بۆ ئۆپۆزسیۆن وەکو کارتی فشارێک بەکاردەهێنێت دژی نەیارەکانی، لە کاتی وتوێژی پێکهێنانی حکومەتەکە، ڕەنگە هەستی کردبێت بە مەترسی دوورخستنەوەی لە پێکهێنانی قەوارە هەرەگەورەکە؛ لەبەر ئەوە هەڕەشە دەکات بە شەقام و بە ئۆپۆزسیۆن".\n"سەدر دەیەوێت بڵێت بە هاوبەشەکانی و نەیارەکانی لە پرۆسە سیاسیەکەدا کە خۆی هێشتا بەهێزە، دەتوانێت مێزەکە هەڵگەڕێنێتەوە لەسەریان لە ڕێگەی کۆکردنەوەی شەقام دژ بە ئەوان".\nوتیشی: "سەدر دەیەوێت بڵێت بە هاوبەشەکانی و نەیارەکانی لە پرۆسە سیاسیەکەدا کە خۆی هێشتا بەهێزە، دەتوانێت مێزەکە هەڵگەڕێنێتەوە لەسەریان لە ڕێگەی کۆکردنەوەی شەقام دژ بە ئەوان".\nسەڵاح عوبەیدی، وتەبێژ بەناوی موقتەدا سەدر، ڕەتی کردەوە کە سەدر ئارەزووی هەبێت هاوپەیمانی سائیرون بگۆڕێت بۆ قەوارەیەکی ئۆپۆزسیۆن، لە خولی پەرلەمانی داهاتوودا.


باڵەخانەیەکی فەرماندەیی ئێران لە دیمەشق ئاشکرا بوو | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nماڵەوە ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست ئێران باڵەخانەیەکی فەرماندەیی ئێران لە دیمەشق ئاشکرا بوو\nباڵەخانەیەکی فەرماندەیی ئێران لە دیمەشق ئاشکرا بوو\nنيروهاي ارتش سوريه\nڕێکخراوی موجاھیدینی خەلق، ناوەدنێکی فەرماندەیی و زانیاریی ئێرانی لە سووریە ئاشکرا کرد.\nڕۆژی کورد: ماڵپەڕی “مه‌یل ئانلاین”ی بەریتانیا، لە زاری ڕێکخراوی موجاهیدینی خەڵقی ئێران، باڵەخانەیەکی 5 نھۆمی لە نزیك فڕۆكەخانەی دیمەشقی ئاشکرا کردووە کە ناوەندی فەرماندەیی و زانیاری ئێران لەو وڵاتەیە،\nبە گوێره‌ی هه‌واڵی “مه‌یل ئۆنلاین” باڵەخانەكه لەلایەن سەربازانی ئێرانەوە پاسه‌وانی لێدەكرێت و نزیك بە ھەزار كەسی تێدایه.\nمەیل ئانلاین هەروەها ئه‌وه‌شی ئاشكرا كردووه کە ئەو باڵەخانە نۆڕینگەیەكی پزیشكیی تایبه‌تی ھەیە کە بۆ چارەسەرکردنی ئه‌و چه‌كداره ئێرانییانه‌ی له شه‌ڕه‌كاندا بریندارده‌بن کەڵکی لێوەردەگیردرێت.\nبەپێی بەڵگەكانی موجاھیدین 60 ھەزار شیعە لە شەڕی سووریا بەشدارن کە ئەو ئەژمارە زۆر زیاتر لەو ئەژمارەی کە تا ئێستا باسی لێوە دەکرا.\nتا ئێستا ئەژماری چەکدارانی شیعەی بیانی کر لە خاكی سووریان و شەڕ دەکەن بە 16 هەزار کەس مەزندە کرابوو.\nبەشار ئەسەد بەردەوام ئێرانی وەک پشتیوانیی سەرەکیی خۆی ناو بردووە و بەڵێنیشی بە ئێران داوە کە هەروەک لە سەردەمی شەڕدا، ئێران پشتیوانی بووە، نوێژەنکردنەوەی سووریەش هەر لەسەر دەستی ئێران ئەنجام بدرێت و ئێران وەک “گەورەترین شەریکی ئابووری”ـی خۆی ناو دەبا.\nکۆماری ئیسلامی بە ئاشکرا باس لەوە دەکات کە مەبەستی لە شەڕ لە سووریە و عێراق و وڵاتانی تر، دوور خستنەوەی شەڕ لە ناوخۆی ئێرانە و بە وتەی بەرپرسانی سەربازیی ڕژیم، ئەگەر ئەوان لە سووریە و عێراق شەڕ نەکەن ئەوا دەبێ لە کرماشان و هەمەدان و تەنانەت شەقامەکانی تاران، ڕووبەڕووی نەیارانیان ببنەوە.\nپاسدار داریوش دروستی ڕێکەوتی 12ی خەرمانان و ئەحمەد غولامی جێگری فەرماندەی لەشکی 10ی سەیدوشوهەدا، ڕۆژی چوارشەممە 10ی خەرمانانی 1395ی هەتاوی، دواترین کوژراوانی ئێران لە شەڕی سووریەن.\nبابەتی پێشووهێزە چەکدارەکانی رژیمی ئێران لە ورمێ دوو کۆڵبەری کوردیان کوشت\nبابەتی دواترکوژرانی 18 کەس لە تەقینەوەکانی ئەمڕۆی سووریە


بنەماڵەی بێهروز ئەڵخانی: کوڕەکەمان بە بێ تاوان لەسێدارەدرا\nچه‌ند رۆژ دوای له‌سێدارەدانی بێهروز ئه‌ڵخانی به‌ندکراوی سیاسی كورد لە به‌ندیخانه‌ی ناوەندی ورمێ، ئێشتا نه ته‌رمی ناوبراو ته‌سلیمی بنه‌ماڵه‌ی کراوه‌و نه هۆی به په‌له له سێداره‌دانی پێش په‌سه‌ند کردنی بریاره‌که له لایه‌ن دادگای باڵای ئێران‌وه رۆن بوه‌ته‌وه.\nبنەماڵەی بێهروز ئه‌ڵخانی که بە مەبەستی دواین چاوپێكەوتن لە گەڵ ئەو به‌ندکراوه كوردە بانگ كراون تاكوو ماڵئاوایی لەو ئەندامەی بنەماڵەیان بكەن، ده‌ڵین بێهروز زۆر له سه‌ر خۆ بووه‌و دڵخوشی ئه‌وانی داوه‌ته‌وه.\nپه‌یمان ئه‌ڵخانی، برای بێهروز له وتووێژ له‌گه‌ڵ ده‌نگی ئه‌مه‌ریکا ده‌ڵێت بێهروز تۆمەتی پەیوەندی گرتن لە گەڵ حیزبی حه‌یاتی ئازادی کوردستانی وه‌ک لایه‌نگری و کاری سیاسی، نه‌ک چه‌کداری وه ئه‌ستو گرتوه به‌ڵام تۆمەتی بەشداری كردن لە كردەوەی كوشتنی دادستانی شاری خۆی، ره‌دکردوه‌ته‌وه.\nپه‌یمان ئه‌ڵخانی جه‌غدیشی کرده‌وه بە هۆی ئازارو ئەشكەنجەی جەستەیی‌و روحیی سەردەمی سەرەتای گیرانی بێهروز نەخۆشیی خەمۆكیی توندی گرتبوو کاتیک خزم و برا ده‌چوون بو دیتنی، نه‌یانی ده‌ناسیو.\nئیبراهیم ئه‌لخانی مامی بێهروزیش به ده‌نگی ئه‌مه‌ریکا ده‌لیت ڕۆژێک پێش لەسیدارەدانی بێهروز ئه‌وان له به‌رده‌م زیندانی ورمێ کۆببوونه‌وه‌و خوازیاری ئه‌وه بوون که تا کاتی ڕوون بوونه‌وه‌ی نه‌تیجه‌ی داوای پێداچوونه‌وه و دوایین بڕیاری دادگای باڵای وڵات، حوکمی له سێداره‌دانی کوڕه‌که‌یان بوه‌ستێنن.\nجیگه‌ی ئاماژه‌یه که بێهروز ئه‌ڵخانی لە دایكبووی ساڵی 1985 زایینی و خەڵكی شاری سەڵماس وێڕای 15 كەسی دیكە ڕۆژی7 ڕێبەندانی ساڵی2010 لە لایەن هێزە ئەمنیەتییەكانی شاری سەڵماسەوە بە تۆمەتی هاوكاریكردنی حیزبە كوردییەكان دەسبەسەر كرا. ناوبراو پاش چەند مانگ بە تۆمەتی بەشداری لە كوشتنی دادستانی شاری خۆی لە لایەن لقی 1ی دادی شۆڕشی شاری ورمێ حوكمی ئێعدامی بەسەردا سەپا.\nوتووێژ لەگەڵ بنەماڵەی بێهروز ئه‌ڵخانی


عێراق... دوو ئه‌ندامی داعش راده‌ستی ئه‌مه‌ریكا كران\n2020-10-08 [12:12 PM]\nوه‌زاره‌تی دادی ئه‌مه‌ریكا، رایگه‌یاند، ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه (7ی تشرینی یه‌كه‌م/ ئۆكتۆبه‌ری 2020) دوو كه‌سیان راده‌ستكراوه، كه گومانده‌كرێت ئه‌ندامی ئه‌و شانه چه‌كدارییه‌ی رێكخراوی داعش بن، كه به ناوی "بیتڵز" ناسرابوون.\nئه‌و دوو كه‌سه‌ی له لایه‌ن عێراقه‌وه راده‌ستی ئه‌مه‌ریكا كراوون، به كوشتنی بارمته ئه‌مه‌ریكاییه‌كان له سووریا تۆمه‌تبارن.\nهه‌ریه‌ك له "ئه‌لكسندا كوتی" و "شێخ شافیعی" نازناوی ئه‌و دوو كه‌سه‌یه، وه‌ك ئاژانسی "رۆیته‌رز" ئاماژه‌ی پێكردووه، له (2019)ه‌وه له لایه‌ن سوپای ئه‌مه‌ریكاوه ده‌ستبه‌سه‌ر كراون و ئه‌مڕۆ گه‌ڕێندراونه‌ته‌وه ئه‌مه‌ریكا.\nهه‌ردوو تۆمه‌تباره‌كه، له به‌ریتانیا گه‌وره بوون و ره‌چه‌ڵه‌كنامه‌ی به‌ریتانیان هه‌یه، به‌ڵام حكومه‌تی له‌نده‌ن پێشتر بڕیاری دابوو، مافی هاووڵاتیبوون له هه‌ردووكیان وه‌ربگرێته‌وه.\nگومانده‌كرێت ئه‌و دوو پیاوه، ئه‌ندامی شانه‌یه‌كی چوار كه‌سیی سه‌ر به داعش بن، كه به شانه‌ی "بیتڵز" ناسراوه. به‌و پێیه‌ی ئه‌و شانه‌یه به ئینگلیزییه‌كی شێوه به‌ریتانیایی قسه‌یان ده‌كرد و له گرته توندوتیژانه‌كانی داعشدا ده‌رده‌كه‌وتن و دواتر بارمه‌ته‌كراوه‌كانیان خه‌ڵتانی خوێن ده‌كرد.\nهه‌ریه‌ك له رۆژنامه‌نووسانی ئه‌مه‌ریكایی "جیمس فولی، ستیڤن سوتلۆف" و "كایلا مولر و پیته‌ر كاسیج" كارمه‌ندانی فریاگوزاری له دیارترین ئه‌و كه‌سانه بوون، كه له‌لایه‌ن ئه‌و گرووپه‌وه كوژران.\nوه‌زیری دادی ئه‌مه‌ریكا، "ولیام بی بار" له به‌یاننامه‌یه‌كدا رایگه‌یاند، ئه‌و تۆمه‌تانه‌ی خراوه‌ته پاڵ ئه‌و گرووپه‌ی داعش، كارێكی سه‌رپێیی نه‌بووه، به‌ڵكو ئه‌نجامی كارێكی قورس و دژوار بووه، كه چه‌ند ساڵێكی خایاندووه و مه‌به‌ست لێی به‌دیهێنانی دادپه‌روه‌ری بووه بۆ ئه‌و هاووڵاتیانه‌مان كه له لایه‌ن داعشه‌وه كوژران".\nگوتیشی: "ئێمه ناتوانین دووباره ژیانیان پێ ببه‌خشینه‌وه، به‌ڵام ده‌توانین دادپه‌روه‌ری بۆ گیانی ئه‌وان و خێزانه‌كانیان و ته‌واوی ئه‌مه‌ریكاییه‌كان بهێنینه دی".\nپێشتر له پێناو ئه‌وه‌ی به‌ریتانیا یارمه‌تیده‌ری ئه‌مه‌ریكا بێت و به‌ڵگه‌ی پێویست بخاته به‌ر ده‌ست دادگای ئه‌مه‌ریكا له باره‌ی ئه‌و دوو كه‌سه‌وه، وه‌زیری دادی ئه‌مه‌ریكا ره‌زامه‌ندی ده‌ربڕیوه، داواكاری گشتیی ئه‌مه‌ریكا داوای سزای له‌سێداره‌دانیان نه‌كات، له هیچ كام له‌و دۆسیانه‌ی له دژی ئه‌و دوو كه‌سه ده‌جوڵێندرێت. هه‌روه‌ها ئه‌مه‌ریكا رازی بووه، سزای له‌سێداره‌دانیان به‌سه‌ردا جێبه‌جێ نه‌كات، ئه‌گه‌رهاتوو له دادگا سزاكه‌شیان بۆ ده‌ركرا.\nیاریده‌ده‌ری وه‌زیری داد بۆ كاروباری ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یی ئه‌مه‌ریكا، "جۆن دیمیرس" ئه‌مڕۆ له كۆنگره‌یه‌كی رۆژنامه‌وانیدا، رایگه‌یاند، ماوه‌ی ساڵێكه سوپای ئه‌مه‌ریكا "كوتی و شێخ"ی له عێراق ده‌ستگیركردووه و ئێستا له چنگی نووسینگه‌ی لێكۆڵینه‌وه‌ی فیدراڵی ئه‌مه‌ریكان و ئه‌گه‌ر تۆمه‌ته‌كه‌یان له‌سه‌ر ساغ ببێته‌وه، هه‌ردووكیان بۆ ته‌واوی ژیانیان له زیندان ده‌كرێن.\nگوتیشی: پێشبینی ده‌كرێت هه‌ردووكیان له به‌رده‌م دادگای ئیتیحادی شاری ئه‌سكه‌نده‌رییه‌ی ویلایه‌تی ڤێرجینیا رووبه‌ڕووی دادگا بكرێنه‌وه.\nئەم هەواڵە 1126جار خوێندراوەتەوە


لە عەفرین و باب ٣ چەتە کوژران – کوردی – RojNews.News\n18/03/2020 - 2:01:29 pm\nیەكشەممە, 8 مار 2020 – 15:15 ڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان\nئەمڕۆ هێزەکانی ڕزگای عەفرین لەسەر چالاکیی شەڕڤانان لە عەفرین و باب، دژی چەتەکانی دەوڵەتی داگیرکەری تورک ڕاگەیاندراوێکیان بڵاوکردەوە.\nلە ڕاگەیندراوەکەدا هاتووە: ڕۆژی ٣ی ئەم مانگە، چەتە داگیرکەرەکان ویستیان هێرش بکەنە سەر شارۆچکەی شێخ عیسا، لە ئەنجامی وەڵامدانەوەی هێزەکانمان شەڕ ڕوویدا و چەتەکان پاشەکشێیان کرد، ژمارەی کوژراو برینداری چەتەکان ڕوون نەبووەتەوە.\nهەروەها هاتووە: ڕۆژی ٥ی ئەم مانگە لە عەزاز، هێزەکانمان دژی بارەگای سوپای داگیرکەری تورک، چالاکیی تایبەتیان ئەنجامدا، لە ئەنجامی ئەو چالاکییەدا تانکێک تێکشکێندرا، بەڵام ژمارەی کوژراو و بریندارەکان ڕوون نەبووەتەوە.\nلە بەردەوامی هاتووە: لە عەفرین هێزەکانمان دژی چەتەکانی دەوڵەتی داگیرکەری تورک چالاکییان ئەنجامدا، لە ئەنجامدا دوو چەتە برینداربوون، لە عەزازیش دوو ئۆتۆمبێلی چەتەکان سوتێندران.\nلە بەشێکی دیکەش هاتووە: لە گوندی بورج حەیدەر سەربە ناوچەی شێراوا، هێزەکانمان لەدژی چەتە داگیرکەرەکان، چالاکییان ئەنجامدا، لە ئەنجامی ئەو چالاکییەدا دوو چەتە کوژران و چەتەیەکیش برینداربوو، ئۆتۆمبێلێکیش تێکشکێندرا.\nهەروە هاتووە: لە هێڵی باب، هێزەکانمان دوو چالاکییان ئەنجامدا و چەتەیەک کوژراو چەتەیەکیش برینداربوو.\nلە کۆتاییش هاتووە: سوپای داگیرکەری تورک بەم دواییانە، گوندەکانی شەرا، شێراوا و شەهبای بە چەکی قورس تۆپباران کردووە.\nچۆمان، شوێنەگشتییەکان ڕشێندران


پەروەردەی ھەولێر رێنمایی تایبەت بەوەرگرتنی قوتابیان دەردەکات\nبه‌فر رێگه‌ی نێوان دوو شوێن داده‌خات\nسێ ئه‌ندامی سه‌ركردایه‌تی حزبێك ده‌ستیان له كاركێشایه‌وه\n2018-07-11 [01:02 AM]\nبۆ لەنزیکەوە ئاگاداربوون لەکێشەو کەموکوڕی و داواکارییەکانی قوتابخانەکانی سیستەمی ئینگلیزی، ھەروەھا ئەو قوتابخانانەی کە خواستی زۆریان لەسەرە بەرێوەبەری گشتی پەروەردەی ھەولێر لەگەڵ بەڕێوەبەر و سەرپەشتیارانی ئەو قوتابخانانە کۆبووە .\nلەدیوانی پەروەردە ھەولێر، مامۆستا (بەشدار عەبدولخالق خۆشناو) بەرێوەبەری گشتی پەروەردەی ھەولێرو بەئامادەبوونی مامۆستا (دلێر عەبدوڵڵا) بەرێوەبەری پەروەردەی ناوەندی ھەولێر کۆبوونەوەیەکی سازکرد.\nلەم کۆبوونەوەدا مامۆستا بەشدار عەبدولخالق تیشکی خستەسەر ئەو گرفتانەی کە دێنە بەردەم وەرگرتنی قوتابیان بەتایبەت لە قوتابخانەکانی سیستەمی ئینگلیزی، بۆیە لەنزیکەوە تاوتۆێی ئەو رێنمایی و خاڵانەیان کرد کە ساڵانە بۆ وەرگرتنی قوتابیان دەردەچێت.\nبەگوێرەی رێنماییەکانی وەرگرتنی قوتابیان لەم جۆرە قوتابخانانە کوڕو کچی شەھیدانی شەڕی داعش بێ مەرج وەردەگیرێن، ھەروەھا بۆ وەرگرتنی قوتابیانی پۆلی (٧) ئەوا نمرەی پۆلی شەشی بنەرەتی تەنھا لە (٣٠%) ھەژمار دەکرێت و (٧٠%) لەسەر ئەنجامدانی تاقیکردنەوەیەک دەبێت لەبابەتەکانی (کوردی، ئینگلیزی، بیرکاری، زانستەکان).\nھەر لەمیانەی ئەو کۆبوونەوەدا ئاماژە بەوە کرا کە گواستنەوەی قوتابیان لە قوتابخانە حکومی و ناحکومییەکان بۆ ئەم قوتابخانانە بەھیچ شێوەیەک نابێت جگە لە پۆلی (٧)ی بەپێی رێنمایی.\nسەبارەت بەوەرگرتنی قوتابیانی پۆلی (١)ی بنەرەتی لەرێگای پڕکردنەوەی فۆرمێکی تایبەت دەبێت کە لەقوتابخانەکان دابەشدەکرێت و پاش گەڕانەوەی ناوەکانیان لەبەرواری دیاریکراو بەپێی تیروپشک منداڵ وەردەگیرێت.\nھەروەھا ئاماژە بەوەکرا کە ئەو قوتابیانەی لەدەرەوەی وڵات دەگەڕێنەوە دوای یەکسانکردنی بروانامەکانیان لەلایەن وەزارەتی پەروەردە وەردەگیرێن و قوتابیانی دەرچووی پۆلی (٦) بنەرەتی لەقوتابخانەی شیلانی بنەرەتی بێ مەرج لەدواناوەندی توانای خوێندنی ئینگلیزی وەردەگیرێن.\nجێگەی باسە سەرجەم کارەکانی وەرگرتنی قوتابیان لەرێگای لیژنەی ھاوبەش سەرپەرشتی دەکرێت و بەرێوەبەری قوتابخانەکان بەرپرسن لە جێبەجێکردنی ئەم رێنماییانە.\nئەم هەواڵە 11140جار خوێندراوەتەوە


به‌وێنه: ماڵی پێستە فرۆشەکە\n به‌وێنه: ماڵی پێستە فرۆشەکە\nوێستگه نیوز- بڕوا بەرزنجی\nئێمە ئێستا لە ماڵێکی گەورەو کۆنین، کە تێیدا نزیکەی یەک ملیۆن وشە بۆ جیهان و مرۆڤایەتی بەرهەمهاتوو بەجێما، ماڵی ولییەم شەکسپیر لە شارۆچکەی ستراتفۆردی شانشینی یەکگرتوو"بەریتانیا".\nئێستا نیوەڕۆی یەکەمین چوارشەممەی مانگی سێیە، من و هاوڕێی بەڕێز؛ دلێری نەحات"ئالان دڵشاد" ، لە شارۆچکەی ڕێددیچەوە لە دوری سی و پێنج خولەکە بە ئۆتۆمبێل بەڕێوەین بۆ سەردانیکردنی ماڵی شەکسپیر لە شارۆچکەی سترادفۆرد.\nئالان، باسی سەردانیکردنی پێشوی بۆ ئەو مۆزەخانەیە لەگەڵ جۆرجینای ژنی و دوو منداڵەکەی و خوێندنەوەی کارەکانی شەکسپیر لە پەیمانگای هونەرەجوانەکانیt سلێمانی دەکات، کاتێک لەوێ خوێندکار بوە. منیش سروشتی ناوچەکە لە جامی ئۆتۆمبێلەکەوە خەیاڵی بردوم بۆ دورترین ڕۆژگارەکانی ئەم جوگرافیایە. سروشتێک پڕ بە بۆنی ڕابردوی خۆی تەنانەت بە حیلەی ئەسپەکانیشیەوە.\nشارۆچکەی سترادفۆرد، سەر بە پارێزگای ۆرکەشێر، سیانزە کیلۆمەتر لە باشوری خۆراوای ئەو پارێزگایەیە. ١٦٣ کیلۆمەتر لەباکوری خۆراوای لەندەنی پایتەختیشە.\nئەو نیوەڕۆیەیی ئێمە بەڕێکەوتین، هەفتەیەک زیاتر بوو شەپۆلێکی سەرماو بەفری زۆر لە ڕوسیاوە ڕوی لە بەریتانیا کردبوو، کە تەنانەت هاتوچۆو ژیانی ئاسایی لە زۆر شوێن وەستاندبو، سەرماکە بەڕادەیەک کاریگەربوو، هەر زوو ناوییان نا"دێوە بچکۆلەکەی ڕۆژهەڵات". بەڵام ئەو ڕۆژە بەخت یاوەری ئێمە بوو، ڕۆژێک بەتامی بەهاری کوردستان، خۆرەتاوو ڕوناک و پاک و ڕون، بە تولەڕێگایەکدا ڕۆیشتین لەبەینی ئەو خانوانەی بە بینینیان دەیانبردیتەوە بۆ ڕۆژگاری شەکسپیر، بەم خانوە کۆنانە، کە بۆنی ژیان و شارستانیاتیان لێیەت، دەڵێن :ڤیکتۆریا هاوس"، وەک ئاماژەیەک بە سەردەمی کوین ڤیکتۆریا، چونکە لەو ڕۆژگارەدا دروستکراون.\nپاش، زیاتر لە نیو کاتژمێر ئێمە گەیشتینە ئەم شارۆچکەیە، شارۆچکەیەکی بچوک و دڵگیر. هەموشتێک بۆنی ڕابردوی لێیەت، بۆنی کاروانسەرای قافڵەی وڵاتان و نەتەوە جیاوازەکان، بۆنی فیستیڤاڵی شانۆیی سەر شەقامەکان. بچوکە بەڵام پڕ لە خەڵک، هەر بە دەموجاویاندا جوگرافیاو نەتەوە و زمانی جیاواز دەبینیت، هەموان ڕویان لە سەنتەری شارۆجکەکەیە، چونکە ئەوەی بۆی هاتون لەوێیە، ماڵی زشەکسپیر.\nئێستا ئێمە خەریکە دەجینە ناو ئەو خانوەی کە شەکسپیر تێیدا لە دایک بوەو خۆی و خوشک و براکانی یاریان تێیدا دەکرد و ژیانی منداڵی و هەرزەکاری و سەرەتایی نوسەربون و شانۆییەکانی تێدا بەسەربرد. هەر لەم ژورو ڕاڕەوانەدا مندالەکانیشی لە دایک بوون.\nماڵێکی گەورە، کەزیاتر لە کاروانسەرای میر و پادشا کۆنەکان دەچێت، لە شەقامی هێنلی لە ناوجەرگەی ستارتفۆرد.\nئەم ماڵە، کە هەم مۆزەخانەیەو هەم سەنتەرێکی توێژینەوەو هەم هۆڵی شانۆیی و خوێندنگەیی شانۆیی، دەبێت پێشتر تکتت بڕی بێت، یاخود یەکەمشت بچیت لەبەشی پێشوازی تکت ببڕیت. کە چەندان کوڕ و کچی گەنج و کەسانی بەتەمەن، وەک کارمەند لەوێ کاردەکەن.\nئێمە تکتمان پێبو، بەڵام بەو نیوەڕۆی چوارشەممەیە، لەو شارۆچکە دورەی لە پایتەخت، دەبوو سەرەبگریت بۆ چونە ژورەوە. لەپێش ئێمەوە سێ خاتونی چینی هەبو، دواتر ژن و پیاوێکی یابانی و ئینجا دەیان نەتەو و وڵاتی جیاواز، تا دەگات بە ئێمەی بێ وڵات و ناسنامە. کە تەنها شت ڕۆحی وشەکانی ولییەم کۆیکردبوینەوە، ئەو منداڵەی شەکسپیری پێستەفرۆش، کە لەساڵی ١٥٦٤ لێرە لەژورێکی سەرەوەی ئەم ماڵەدا لە نزیکی کورەیەکی ئاگر لە دایک بوو.\nلەهەر ژورێکی ماڵەکە کەسێک بەجل و بەرگ و ڕوخساری ئەو ڕۆژگارەوە پێشوازیت لێدەکات و زانیاری تەواوت پێدەڵێت. کە شێوازیی خۆیان و قسەکردن و جوڵەیان، هەستێکت ئەیاتێ کە تەماشایی ئەکتەرێک لە شانۆییەکی شەکسپیر بکەیت لەو دەمەی خۆیدا. دەکرێت بڵێم بەڵێ دەتوانی سەیری شانۆییەکی بکەیت بەتامی ڕۆژێک لە ڕۆژەکانی ولییەم، چونکە لەنێو باخە گەورەکەیدا چەند سەکۆیەکی جیاواز هەیە بۆنمایش. کە ئەکتەرانی شانۆ، نمایشی کورت لە کارەکانی شەیکسپیرەوە نمایش دەکەن و میوانان ڤیدیۆ و فۆتۆدەگرن و لەدەموچاوی هەر کەسێکدا گەڕانەوەیەکی دور دەبینیت.\nبەشێکیتر لەم مۆزەخانە، پانۆرامایەکە لە تابلۆی جیاوازیی شەکسپیر، بە دەستی هونەرمەندانی جیاواز، لەیەکەمین پۆترێتییەوە، کە دەگەڕێتەوە بۆ زیاتر لە سەدەیەک لەمەوپێش، دواتریش دەبێتە شێوەیەکی واقعی بۆ ولییەم،چونکە فۆتۆ نەبوە لەوڕۆژگارەدا، تا دەگات بە دواهەمین پۆترێتی لە ساڵی ٢٠١٧دا بە شێواز و جلو بەرگێکی"ڕاپە"وە. کە وەک هونەرمەندێکی ڕاپ پیشاندراوە.\nهەروەک دەیان "مەدالیایی ڕلیف" کە شاکارەکانی وەک ڕۆمیۆ و جولێت و ماکبێس و ئەوانیتری لەسەر نەخشێنراوە. بێگومان دەست نوسی خۆیشی لەچەند شوێندا دەبینیت، بە ئینگلیزییەکی کۆن و دەست و خەتێکی تێکەڵ کە زیاتر لە نوسینی یابانی دەچێت نەک ئینگلیزی ئەمڕۆ.\nولییەم، لەنێو خوشک و براکانیدا کە لە خۆی بجوکتر بوون گەورە دەبێت، ئەوانیش" ئادمان، ڕیچارد، گالبێرت و ئاناو جوان". ولییەم هەرزەکار دەبێت کە ئانای خوشکی لە تەمەنی حەوت ساڵیدا دەمرێت و ڕوداوێکی کاریگەر دەبێت بۆی.\nگالبێرتی برای، زۆر نزیک بوو لێی، چونکە پێکەوە چونە خوێندنگەو هەمیشەیش هاوکاری ولییەم بوو.\nولییەم شەکسپیر، بەدەر لەوەی چی داهێنەرێکی گەورە بوە، عەقڵێکی باشیشی هەبوە بۆ کار و کاسبی و کەسێکی دەوڵەمەند بوە.\nوەک پاداشتێک بۆ ئەم برا لە باشترین شوێنی شارۆچکەکە، سەد و حەوت ئەیکە "ئەیکە، پێوانەی ئەوکاتە بۆ زەوی کڕین و فرۆشتن، کە هەر ئەیکەیەک چوار مەتر دووجایە"، زەوی کڕی و لەسەر گرێبەستی کڕینەکە نوسراوە"کڕدراوەو مۆرکراوە بۆ گالبێرت".\nتەماشاکردنی شانۆیی گەشتیارەکان، کە لە شارۆچکەکە نمایشدەکرا، دەبێتە یەکەمین بەرییەک کەوتنی ولییام و خوشک و براکانی لەگەڵ شانۆ.\nئادمانی برای، کە بچوکترین برایەتی هەمان ڕێگای ویلییەم دەگرێت و وەک ئەکتەرێکی بەتوانا دێتە ناو دنیایی شانۆ.\nلەنێویشیاندا، دوای ولییەم، جووانای خوشکی زۆرتر ژیاوەو لە شارۆچکەکەدا دەمێنێتەوەو وڵییەم دوایی خۆی زۆرێک لە شتەکانی بەجل و بەرگەکانیشیەوە بۆ ئەو بەجێدەهێڵێت.\nلەم ماڵە دوو نهۆمەدا، کە ڕاڕەوو ژوری زۆر و باخی گەورەی هەیە، ژورێکی میوانی تایبەتیشی لە نهۆمی یەکەمد تێدایە، کە تەنها سیسەم و شوێنی نوستنەکەیی کرێی بەڕیوبەرێکی خوێندنگەبوە بۆ یەک ساڵ لەو سەردەمەدا.چونکە کلتوری دەوڵەمەندەکانی ئەو ڕۆژگارەی ئینگلیز وابوە کەبایەخی زۆر بەشوێنی حەوانەوەو خەوتنی میوان دراوە، ئاماژەیەک بوە بۆ پیشاندانی شکۆی دەوڵەمەندی. هەروەک ژورێکی نان خواردنی گەورە کە کورەیەکی ئاگریی گەورەو پەنجەرەیەکی گەورە بەرامبەر خۆرهەڵات تێدایە، لەگەڵ تاقێکی پڕ لە شەرابی سورو سپی. چونکە شەکسپیری نوسەر و شانۆکار، میوانی لە شوێنە دورەکانەوە هاتوەو ماونەتەوە بۆ ماوەی زۆر.\nلەهەر ژورێکی ماڵەکەدا کورەیەکی گەورەی ئاگر هەیە، هەروەک ڕێنیشاندەری مەڵەکە وتیی، ئەو سەردەمە سەرماو بەفری زۆر هەبوە. کە گەرمکردنەوە قورس و گران بوە. بۆیە کوڕەکان هەمویان لەیەک ژورو کچەکان و دایکیشیان لەیەک ژور دەنوستن، تا بتوانن گەرمیان ببێتەوە.\nڕۆژگارییان کورت و شەوگارییان درێژ، چونکە پەنجەرەی کراوەو ڕوناکیان نەبوە. پەنجەرەکان بە داری تەنک گیرابون تا لە درزو تەنکی دارەکەوە ڕوناکی بێتە ژور، بۆیە لە دوایی نیوەڕۆوە پەنایان بۆ ڕوناکی مۆم و کورەکان بردوە.\nلەم ماڵە دوکانێکی پێستە فرۆشتن هەیە، کە بەپێی شێوازی ئەوکاتی بەریتانیا، لە پەنجەرەوە فرۆشیارەکان بەڕێکراون. لێرەدا شەکسپیری باوک پێستی باڵندەو حەیواناتی جیاوازی خۆشکردوەو دەستکێس و قایش و هەندێ پێڵاو و پێداویستیتری پێ دروستکردوە، یان پێستەکانی وشک کردونەتەوەو وەک تابلۆیەک فرۆشتونی بەو کەسانەی ڕویان لە شارۆچکەکە کردوە.\nشەکسپیری پێستەفرۆش، لەگەڵ ئەوەی بازاڕێکی باشی هەبوەو دەوڵەمەند بون، بەڵام خۆی لە باجدان دزیوەتەوەو بێ باجدان پێستەکانی لە ڕاوچییەکانی شارۆچکەکە کڕیوەتەوە.\nولییەم شەکسپیر، بەهۆی ناو و ناوبانگی لە شانۆدا،وەک ئەکتەرو بەڕێوبەرو دەرهێنەری شانۆ و شانۆنامەنوس چیتر نەیتوانی بەتەنها لێرەدا بمێنێتەوە، ساڵی ١٩٦٣لەلایەن کۆشکی شاهانەوە بانگێستدەکرێت بۆ ڕێوڕەسمی تاج لەسەرنانی پادشا جەیمس. ئیتر لەندەن دەبێتە شوێنی شەیدایی و هەڵچون و داهێنانی ئەم نوسەرە. لەندەن و شەکسپیر بەجۆرێک ناوییان تێکەڵی یەک دەبێت، کە لەدڵی لەندەنییەکاندا، وەک کوڕی لەندەن ماوەتەوە.بۆیە ئێستایش لەناو دڵی لەندەندا هۆڵ و ماڵی شانۆییەکانی ماوەتەوەو ڕۆژانە جمەیدێت لە عاشقانی ئەم داهێنەرە.\nئەو ستارتفۆردی لەبیرنەکردو جارجار دەگەڕایەوە بۆ لای منداڵی خۆی و خێزانەکەیی و کتێبخانە گەورەکەی، کە هەمیشە دەرفەتێکی باشیش دەبون بۆ نوسینەکانی.\nنەک هەر ئەوەنە، دوایی خۆیشی بەدەر لەوەی بوە دایک بۆ گەورەکردنی زمانی ئینگلیزی، کورد وتەنی بۆتە خێر و بەرەکەتیش بۆ ئەم شارۆچکەیە، کە بۆتە سەرچاوەیەکی باشی گەشتیاری و داهات و زیندو و جوان هێشتنەوەی، کە هەر زوو هەست دەکەیت بەشێک لەنەمری خۆی یاوە بە ستارتفۆرد.\n"شەکسپیر دەیزانی چۆن بینەرەکانی ڕازیبکات، ئەو لەو ئەکتەرانە تێدەگەیشت کە بۆی دەنوسین، کوڕەکان چۆن دەتوانن ڕۆڵ ببینن لەگەڵ ژناندا لەڕێی هۆنراوەو گاڵتەوە، چۆن هاوڕێکانی بتوانن باشترین ڕۆڵ ببیننن لەو شانۆیییانەی دەینوسین، هەروەک خۆیشی لەکاتی ڕۆڵ بینیندا دەچوە ناو ڕۆحی بینەرەکانی." ئەمە قسەی نوسەر و شانۆکارێکی کۆنی چینییە، کەلەو سەردەمەدا هاتۆتە ئێرەو کارەکانی شەکسپیری بینیوەو دواتر لەبارەیەوە نوسیوە.\nسێ ڕۆژ پێشنجەژنی لە دایکبونی، ولییەم شەکسپیر لە ٢٣/٤/١٦١٦داو هەر لەم ماڵەدا بۆ ئەبەد چاوی لێکنا و لەدوای خۆی نزیکەی یەک ملیۆن وشەی لە شیعر و شانۆ و ژانریتر وەک میرات بۆ هونەر و ئەدەبیاتی ئینگلیز و جیهان بەجێهێشت و دنیایەکی لەنێو ئەدەب و ھونەری جیھانی بەناوی "شەکسپیری shakespearean"دروستکرد، کە بۆ ئەبەد کاریگەری و تارمایی بەسەر دنیایی شانۆ و شیعرەوە دەبێت .\nسەدسال زیاتر، دوای مردنی نوسەری گەورەو ناسراوی ئینگلیز، چارلز دیکنز، سەردانی ماڵەکەی شەکیسپیری کرد، کە هەر لەو سەردەمەدا ئەم ماڵە خرابوە مەزادەوە بۆ ئەوەی بفرۆشرێت، بەڵام دیکنیز، کەمپینێکی پێکهێنا بۆ "پاراستنی ئەم شوێنە بۆ نەتەوەیەک".بۆیە لەساڵی ١٨٤٧ وە ئیتر بوە مۆزەخانەو شوێنێکی نیشتیمانی بۆ بەریتانیا.\nئێستا، ئێمە پاش دوو کاتژمێر، بێ ئەوەی تێربوبین لە بینین و گەڕان، دەمانەوێت لە دەرگایەکی کۆتایی ماڵەکەوە بڕۆینەدەر، بەڵام پێش ڕۆیشتنە دەرەوە کتێبخانەک هەیە پڕ لە کتێبەکانی خۆیو هەموو ئەوانەی لەبارەی و ئەوەوە نوسراون و دەیان بابەتیتر. هەروەک مەدالیا بە وێنەی ولییەم و جل و بەرگ و قەڵەم و کوپ و زۆرشتیتر بە ناو و پۆترێتی و ناو و پۆترێتی شاکارەکانی، گەشتیاران سەرقاڵی بازاڕکردن و دیاری بردنەوەن بۆ دۆستان و خۆشەویستانیان.\nئەم شارۆچکەیە، کە شوێنی لە دایک بون و گەورەبون و ناسراوبونی شەکسپیری گەورە نوسەر و شاعیرو ئەکتەری ئینگلیزی زمانە، بەپێی ئاماری ساڵی ٢٠١١ ژمارەی دانیشتوانەکەی نزیکەی ٢٧، ٥٠٠ بیست و حەوت هەزارو پێنج سەد کەسە.


ژیان | عێراق | یوسف محەمەد: قەوارە دەسەڵاتدارەکان پێشتر بە نهێنی لەسەر بازنەکانی هەڵبژاردن ڕێککەوتوون\nبایدن و سێ سەرۆکی ئەمریکا ئامادەن ڤاکسنی دژی کۆرۆنا وەربگرن\n2020-10-27 | 446 جار خوێندراوەتەوە\nیوسف محەمەد سەرۆکی فراکسیۆنی گۆڕان لە پەرلەمانی عێراق\nیوسف محەمەد سەرۆکی فراکسیۆنی گۆڕان لە پەرلەمانی عێراق ڕایگەیاند، قەوارە دەسەڵاتدانەکان پێشتر بە نهێنی کۆبوونەوەیان کردووە لەسەر یەکلاکردنەوەی بازنەکانی هەڵبژاردن، بۆ ئەوەی دوای هەڵبژاردن دەسەڵات لە دەستی خۆیاندا بمێنێتەوە.\nیوسف محەمەد لە بەیاننامەیەکدا بڵاویکردەوە، قەوارە دەسەڵاتدارەکان لەڕێگەی دانیشتنی نهێنییەوە بازنەکانی هەڵبژاردنەکانیان لە نێوان خۆیاندا دابەشکردووە بەو شێوەیەکی کە خۆیان پێیان خۆشە، بەشێوەیەک دڵنیاییان داوە لە گەڕانەوەیان بۆ دەسەڵات لە هەڵبژاردنەکانی داهاتوودا.\nلە بەیاننامەکەدا سەرۆکی فراکسیۆنی گۆڕان لە پەرلەمانی عێراق ئاماژەی بەوەشکردووە، ئەو بابەتە وایکردووە قەوارەکان پێشتر ئامادەکاری بکەن لە کاتێکدا ئەندامەکانی ئەنجومەنی کۆمسیارانیانی ئێستایان لە نێوان خۆیاندا دابەشکردووە.\nیوسف محەمەد جەختیشیکردەوە، دواکەوتنی یەکلاکردنەوەی بازنەکانی هەڵبژاردن کارێکی مەبەستدارە بۆ دواخستنی وادەی هەڵبژاردنە پێشوەختەکە، کە مستەفا کازمی سەرۆک وەزیرانی عێراق مانگی حوزەیرانی ساڵی داهاتووی بۆ دیاریکردووە.\nئاماژەی بەوەشکردووە، یاسای هەڵبژاردنەکان پێیوستی بە هەموارکردن هەیە دوای ئەوەی کارتی بایۆمەتری دەردەکرێت لە بری کارتی ئەلکترۆنی، هەروەها بژاردن و جیاکردنەوەی دەستی دەنگەکان لەبری ئەلکترۆنی دوای جێگیرکردنی لە یاساکەدا کە پەرلەمان لە کۆتایی ساڵی ڕابردوو پەسەندی کردووە.\nیوسف محەمەد ڕوونیشیکردەوە، دابەشکردنی بازنەکا نی هەڵبژاردن بۆ قەوارە بچوک، پێویستی بە کارێکی زۆر و جیاواز هەیە لەلایەن کۆمسیۆنەوە، ئەوەش وا دەکات ئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەختە لە کاتی خۆیدا کارێکی ئەستەم بێت.\nراپۆرتی لیژنه‌ی دانوستانكارى هه‌رێم له‌گه‌ڵ عێراق گه‌یشته په‌رله‌مانی كوردستان


ڕێکخراوی ساندی هوکی ئەمریکی ڤیدیۆیەکی بڵاوکردووەتەوە و خوێندکار و قوتابیان فێر دەکات چۆن لەکاتی ڕووداوی تەقەکردن لە قوتابخانەکاندا، خوێندکارەکان پێداویستییەکانى خۆیان بەکاربهێنن بۆ ڕزگارکردن و بەرگرییکردن لە خۆیان.\nلە ڤیدیۆکەدا کە دوو ڕۆژ لەمەوپێش، 17ی ئەیلولی 2019، بڵاوکراوەتەوە و تائێستا یەک ملیۆن و 178 هەزار بینەری هەبووە، کوڕێک سکەیتبۆردێک بەکاردەهێنێت بۆ شکاندنی پەنجەرە و ڕا دەکات، کچێک گوێرەوییەکەى بەکاردەهێنێت بۆ بەستنی قاچی کچە هاوڕێیەکی کە برینداربووە، هەندێک لە خوێندکاران بە قەڵەمە نوک تیژەکانى چاوەڕێی تەقەکەرەکە دەکەن تاوەکو لێی بدەن، کچێکی تر موبایلەکەى بەکاردەهێنێت بۆ ئاگادارکردنەوەى دایکی لە ڕووداوەکە.\nڕێکخراوی ساندی هوک کە کەسوکاری ئەو منداڵانە دایانمەزراندووە کە ساڵی 2012 لە ڕووداوی تەقەکردن لە قوتابخانەکەیان بەناوی قوتابخانەى سەرەتایی ساندی هوک کوژران.\nلە ڕووداوەکەدا، ئادەم لانزای تەمەن 20 ساڵ چووە ناو قوتابخانەکە و تەقەی لە خوێندکاران و فەرمانبەران و مامۆستایان کرد، بەهۆیەوە 20 خوێندکار لە تەمەنی شەش بۆ حەوت ساڵ و شەش فەرمانبەری قوتابخانەکە کوژران.\nلە ماوەى حەوت ساڵدا و لە دوای ڕووداوی ساندی هوک، نزیکەى 400 ڕووداوی تەقەکردن لە قوتابخانەکانی ئەمریکا ڕوویانداوە، ساڵی ڕابردوو خوێناویترینیان بوو کە 97 ڕووداوی تەقەکردن ڕوویاندا و 17 منداڵ و فەرمانبەری قوتابخانەى ستۆنمان دۆگڵاس لە فلۆریدا کوژران.


📝 ئازاد جندیانی: ریفراندۆمی سەربەخۆیی بخەنە دەرەوەی گەمە سیاسییەکان курдские документы\n📅 Добавлен Jun 9 2017 5:40AM\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 7,212\nئازاد جندیانی ئەندامی پێشووی مەکتەبی سیاسیی یەکێتی [ Больше... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ E.Î.F. 9-6-2017 5:40:51\n📊 دەزگای خێرخوازیی بارزانی هەڵمەتێکی سەرتاسەری بۆ یارمەتیدانی خانەوادەی شەهیدان ڕادەگەیەنێت Статистика и опросы\n📅 Добавлен Jun 15 2017 7:18PM\n👁 Этот пункт был просмотрен раз 5,806\nدەزگای خێرخوازیی بارزانی لە چوارچێوەی هەوڵەکانی بۆ [ Больше... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ E.Î.F. 15-6-2017 19:18:00


̨ٵ̍ڗٰا̍هــۑْۧــڕ - Decoración de texto árabe\nDecoración de أزاهير - Herramienta de decoración árabe en línea profesional ؏ ۗڪ Decoración de أزاهير Ahora puede decorar el texto árabe ؏ ۗڪ y los nombres de una manera lógica sin alterar el significado o la pronunciación correcta. Con la adición de algunas letras raras en árabe, pequeños símbolos y signos del Sagrado Corán, elija entre miles de nombres decorativos para usar en las redes sociales\nTashkeel y Decoración ”أزاهير“ en árabe:\nDecoración de أزاهير\tٵژاهېْڕ Decoración de أزاهير 000 ٵ̍ڙٰا̍هٻۧڔ Decoración de أزاهير 001 ٵڗاهــۑْــڔ Decoración de أزاهير 010 ٵ̍ژٰا̍هــﯧْۧــڕ Decoración de أزاهير 011 ̨ٵژاهۑْڕ Decoración de أزاهير 100 ۛ ּٵ̍ژٰا̍هـﯧْۧـڔ Decoración de أزاهير 101 ٵڗاهــٻــڕ Decoración de أزاهير 110 ۛ ּٵ̍ژٰا̍هــېْۧــڕ Decoración de أزاهير 111\nDecoración de أزاهير\nزخرفة أسم ̨ٵ̍ڗٰا̍هــېْۧــڔ En árabe\nزخرفة أسم AZAHIR En inglés\nمعنى إسم أزاهير\nصور إسم أزاهير\nصفات حامل إسم أزاهير\nمشاهير بإسم أزاهير\nۛ ּمۘــڼۨــٰٱ̍حۡــۑْۧ ۰۪۫M۪۫۰۰۪۫N۪۫۰۰۪۫A۪۫۰۰۪۫H۪۫۰۰۪۫Y۪۫۰\nۛ ּحۡــمۘــدٰا̍نۨ ʰᵃᵐᵈᵃᶰ\nۛ ּڜــڸــبــېْۧ [̲̅S̲̅].[̲̅H̲̅].[̲̅L̲̅].[̲̅B̲̅].[̲̅I̲̅].\nۛ ּ؏ــبــد ̨ا̍ڵــﯜٰا̍ڛۜــ؏


سه‌رۆک ئۆباما سیاسیه‌تی خۆی له به‌رامبه‌ر ڕه‌وشی عێراق ده‌خاته ڕوو\nسه‌رۆکی ویلایه‌ته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مه‌ریکا براک ئۆباما ڕۆژی پـێـنجشه‌ممه له باره‌ی ڕه‌وشی عێراق تێبینی و تێڕوانینی به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیـیه‌که‌ی خسته ڕوو.\nسه‌رۆک ئۆباما گوتی داعش مایه‌ی هه‌ڕه‌شه‌یه بۆ سه‌ر خه‌ڵـکی عێراق و ناوچه‌که و هه‌روه‌ها به‌رژه‌وه‌ندیـیه‌کانی ئه‌مه‌ریکاش.\nسه‌رۆکی ئه‌مه‌ریکا گوتی یه‌که‌م کاردانه‌وه‌ی ئه‌مه‌ریکا ئا له‌م کاته‌دا ئه‌وه‌یه سه‌لامه‌تی باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مه‌ریکا و کارمه‌نده‌کانی بـپارێزێت له‌گه‌ڵ ئه‌و ئه‌مه‌ریکایـیانه‌ی له عێراقدا کارده‌که‌ن. دووه‌م ئه‌مه‌ریکا کاره‌کانی سیخوڕی و دیده‌وانی له عێراق په‌ره پـێده‌دات تاوه‌کو باشتر ئاگاداربین له‌وه‌ی چی له عێراقدا ڕووده‌دات. سێـیه‌م ئه‌مه‌ریکا پـشـتیوانی خۆی بۆ هێزه ئاسایشیـیه‌کانی عێراق زیاده‌کات و هه‌روه‌ها ئاماده‌یه بنکه‌ی ئۆپه‌راسیۆنی هاوبه‌ش له به‌غدا و باکوری عێراق بکاته‌وه بۆ یارمه‌تیدان له بواری سیخوڕی و هه‌ماهه‌نگی به مه‌به‌سـتی ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی هه‌ڕه‌شه‌ی تێرۆرسـتی داعش.\nپاشـان سه‌رۆک ئۆباما گوتی له‌گه‌ڵ کۆنگرس کارده‌کات بۆ دابینکردنی که‌لوپه‌لی زیاتری له‌شـکری بۆ عێراقیـیه‌کان و هه‌روه‌ها کۆمه‌ڵێـک ڕاوێژکاریش له باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مه‌ریکا له به‌غدا هه‌ن و ئه‌مه‌ریکا ئاماده‌یه هه‌تا 300 که‌س له‌و ڕاوێژکارانه بنێرێت بۆ ئامۆژگاریکردن و چۆنێتی مه‌شـقپـێـکردنی هێزه‌کانی عێراق.\nسه‌رۆکی ئه‌مه‌ریکا جه‌ختی له‌وه کرد که چیتر سه‌ربازانی ئه‌مه‌ریکایی له عێراق شه‌ڕ ناکه‌ن و ته‌نها یارمه‌تی عێراقیـیه‌کان ده‌ده‌ن له‌و ده‌مه‌ی ڕووبه‌ڕووی هه‌ڕه‌شه‌ی تێرۆرسـتان ده‌بنه‌وه. گوتیشی له‌م ڕۆژانه‌ی دوایی هێزی زیاتری له‌شـکری ئه‌مه‌ریکا له ناوچه‌که بڵاوکراونه‌ته‌وه و ئه‌گه‌ر هاتوو به‌کارهێنانی هێز به پـێویست زانرا، ئه‌وا پـێشـتر ڕاوێژکاری به کۆنگرس و ڕێبه‌رانی عێراق و ناوچه‌که ده‌که‌ن.\nپاشـان ئۆباما گوتی جان کێری وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریکا له کۆتایی ئه‌م هه‌فته‌یه ده‌سـتده‌کات به گه‌شـتێـک بۆ ژماره‌یه‌ک له وڵاتانی ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست و ئه‌وروپا به مه‌به‌ستی تاوتووێکردنی ڕه‌وشه‌که له‌گه‌ڵ هاوپه‌یمانه‌کانی ئه‌مه‌ریکا و سه‌نگی خستنه سه‌ر ئه‌وه‌ی ڕێز له سه‌لامه‌تی و یه‌کپارچه‌یی خاکی عێراق بگرن و عێراق به‌ره‌و شه‌ڕی ناوخۆ ناڕوات و به دوایدا بـبێته په‌ناگه بۆ تێرۆسـتان.\nسه‌رۆکی ئه‌مه‌ریکا گوتیشی له‌سه‌ر هه‌موو ئه‌مانه‌وه ده‌بێت ڕێبه‌رانی عێراق ناکۆکیـیه‌کانی خۆیان وه‌لاوه بنێن و له‌سه‌ر نه‌خشه‌یه‌ک بۆ ئاینده‌ی وڵاته‌که‌یان ڕێکبکه‌ون به سوننه و شیعه و کورد و هه‌موو عێراقیـیه‌کانی تر و ده‌بێت هه‌موویان بڕوایان به‌وه هه‌بێت له ڕێگه‌ی پـرۆسه‌ی سیاسی نه‌ک له ڕێگه‌ی توندوتیژی ده‌سـتکه‌وت به‌ده‌سـت ده‌هێنن.\nپاشـان سه‌رۆک ئۆباما جه‌ختی له‌وه کرد هه‌ڵبژاردنی ڕێبه‌رانی عێراق کاری ئه‌مه‌ریکا نیـیه و ئاماژه‌ی به‌وه کرد ئه‌مه‌ریکا هیچ کارێـکی له‌شـکری له عێراقدا ئه‌نجام نادات ئه‌گه‌ربێت و کاربکاته سه‌ر لایه‌نێـکیان.


ئاوات عەلی: کۆرۆنا ڤایرۆسێکی زۆر مەترسیدار نیە\nهەرچەندە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا یان کۆڤید-19 لە زۆرێک لەوڵاتانی جیهاندا بە خراپی بڵاوبۆتەوە، بەڵام ئومێدەکانی بەرگریکردن و خۆپارێزی و چارەسەر لەبرەودان. ئێستاکە نیگەرانییەکان زیاتر روو لەوڵاتانی ئەوروپا و ئەمریکایە پاش وڵاتی چین. هاوکات زوربەی هەرە زۆر ناوەندە تەندروستییە گەورەکانی جیهان و کۆمپانیا گەورەکانی دروستکردنی دەرمان و چارەسەر لەهەوڵێکی گەورەدان بۆ دۆزینەوەی چارەسەری راستەقینەو دڵنیابوونەوە لە ڤاکسینەکانی دژی ئەو پەتا کوشندە ڤایرۆسییە.\nئاوات عەلی وەک کەسێکی لە بواری زانستی کیمیاناسیدا خاوەنی بڕوانامەیە و هەم وەک بە وردی ئاگاداری توێژینەوە زانستییەکانە لەبواری دۆزینەوەی چارەسەر و ڤاکسین بۆ ڤایرۆسی کۆرۆنا سەبارەت بە هەوڵە زانستییەکان بۆ دۆزینەوەی چارەسەر لەجیهاندا لە تۆڕی کۆمەڵایەتی خۆی لە فەیسبوک بڵاویکردۆتەوە کە دەزگای (ئینسیرم)ی فەرەنسی بۆ توێژینەوە پزیشکییەکان ڕایگەیاند کە دەرمانە پێشنیازکراوەکان بریتین لە (هایدرۆکسی کلۆرۆکوین) کە پێشتر بۆ مەلاریا بەکارهاتووە، هەروەها (ریمدیسیڤر) کەپێشتر بۆ ئیبۆلا بەکارهاتووە، (لوبنافیر) بە تێکەڵاوکردنی لەگەڵ (ریتوفانیر) کە دەتوانرێت لەگەڵ دەرمانی (ئینترفیون بیتا) بدرێت بەنەخۆش یان بە بێ ئەو.\nئەو دەرمانانە ساڵانێکی زۆر لە بازاڕ و نەخۆشخانەکاندا هەن، بۆیە مەرتسی زۆریان نییە بۆ سەر تەندروستی مرۆڤ گەر لەژێر ڕێنمایی پزیشک بەکاربهێنرێت بۆیە لەسەر ئەو ژمارە زۆرە لە نەخۆش تاقیدەکرێتەوە.\nئاسۆ جەبار سەبارەت بە رێگەچارەو ئایندەی چارەسەرییەکان و هەوڵە زانستییەکان وتووێژی لەگەڵ ئەکادیمیست و رۆژنامەوان ئاوات عەلی دا بۆ دەنگی ئەمریکا سازکردووە.\nئاوات دەڵێت "لەماوەی 48 کاتژمێری رابردوودا لەفەڕەنسا 1700 کەس چاکبوونەتەوە، لەماوەی 72 کاتژمێردا لەئیسپانیا 2200 نەخۆش چاکبونەتەوە."\nدەشڵێت "ئەم ڤایرۆسە یەکێک نیە لەڤایرۆسە مەترسیدارەکان."\nسەبارەت بە هۆکارەکانی بڵاوبوونەوەی خێرای ئەم ڤایرۆسە دەڵێت "هۆکاری بڵاوبوونەوەی خێرای ئەم ڤایرۆسە ئەوەیە ئەوانەی کە توشی ئەم ڤایرۆسە بوون بۆ ماوەی 14 رۆژ پێی نازانرێت ئیتر لەو ماوەیەدا توشبووەکان ڤایرۆسەکە بڵاودەکەنەوە."\nهاوکات دەشڵێت "لەسەدا 90 ی توشبووەکان زۆر بە سوکی نەخۆش دەکەون و هەرزوو چاکدەبنەوە." و "هاوکات رێژەی مردن لە3٪ بۆ لە4٪ ە"\nهەروەها سەبارەت بە هەواڵی ناڕاست و تاڕادەی چەواشەکاریی هەندێک لەمیدیکانیش کۆمەڵێک بابەتی گرنگ باسدەکات.\nوتووێژ لەگەڵ ئاوات عەلی


عوسمان عومەر: سیاسەتەکانى تورک لە بەلقان خێرخوازیە یا ئارەزویەکى کۆلۆنیالى نوێیە؟. – WTARIKURD\nلەم چەند ساڵەى دوایی دا دەولەتى تورکیا سیاسەتێکى نوێى بۆ گەیشتنەوە بەو شوێنانەى، کە کاتى خۆى لەسەردەمى دەولەتى عوسمانى لە ژێر رکێفى دا بون، لە رێگەى پەیوەندى کلتورى و رۆشنبیرى و خێرخوازى واتە (هاوکارى ئابوریانە)گرتۆتە بەر، یەکێ لەوانە دەولەتانى بەلقانە بە تایبەت بۆسنە و کۆسۆڤۆ، کە پایتەختەکەى بریشتینایە. چونکە لەوێ تەنگوچەلەمەى کەڵەکەبوى ئابورى هەیە، بەهۆى پشتگوێ خستنیان لەلایەن دەولەتە ئەوروپیەکانەوە. هەروەها جەنگى بۆسنە و ناوچەى بەلقان لەسەرەتاى نەوەدەکانى سەدەى ڕابوردوو و بەمەرج دەولەتە ئەوروپیەکان هەولى هاوکارى کردنیان دەدان، کە پەیوەندى بەبەرژەوەندى خۆیانەوە هەیە. بەلام تورکیا دەیەوێ رۆلى خۆى چالاک بکات وەک خێرخوازى بۆ بەرژەوەندى خۆی.\nسیاسەتى تورک لە بەلقان زۆربەى کات هەر بۆ بەرژەوەندى ئابورى خۆى سودى لێ دەبینرێ، وەک کارتێکى سیاسى لە ئەوروپاى خۆرهەلات بۆ فشارخستنە سەر دەولەتە ئەوروپاییە گەورەکانە، کە لەلایەن ئەوانەوە جارێک بەدەولەتى عوسمانى نوێ ناوزەد دەکرێ و، جاریکى تر وەک روکەشى ئاینى. پرسیارەکە ئەوەیە ئایا ئەو خزمەتگوزاریەى تورک پێشکەشى بەلقانى دەکات خزمەتگوزارى راستەقینەن یا مەرامێکى سیاسى و مێژوویی لەپشتەوەیەتی؟\nسەلتەنەت بۆ هەموانە:\nنزیکەى دوو دەیە دەبێ تورک لەهەولى ئەوەدان ئەو پەیوەندییە کۆنەى عوسمانیەکان لە بەلقان زیندو بکاتەوە بەگوێرەى سیاسەتەکانى حیزبى عەدالەت کە لەهەرەمى دەسەلاتە لەسالى 2002 ەوە بەپێى لێکولینەوەیەک موحەمەد ئەرنا ئوتى ئەنجامى داوە، لە شوباتى 2018 باس لەوە دەکات ئەو سیاسەتەى تورک گرتویەتە بەر لەو پەیوەندییە کۆنەى دەولەتى عوسمانى، کە پشتگیرى موسلمانانى بەلقانى دەکرد و ئەستەمبولیش وەک قیبلە بۆئەو کەمە نەتەوانەى سەربەتورکن سەیردەکرد. ئێردۆغان دەیەوێ ئەو پەیوەندییە کۆنەى نێوان تورک بەلقانەکان زیندو بکاتەوە.\nلەشوێنێکى ترى لێکۆلینەوەکەى ئەرنائوتى ئاماژە بەوە دەکات، کە هەندێ لە سیاسیەکانى بەلقان و هەندێ دەولەتى ئەوروپى باس لە تەشەنەکردنى دەسەلاتى ئیردۆغان لە بەلقان دەکەن وەک نمونەیەکیش ئەلبانیا دەهێنیتەوە کە لەسالى 2013 وە بەرگرى لەدەسەلاتى ئیردۆغان دەکات لەسەرخاکەکەى، کە هیچ ئۆپۆزسیونێکى تورک لەسەرخاکى ئەلبانیا جیگەیان نەدرێتى و نەبێتەوە لە ئەلبانیا 30%ى دانیشتوانەکەى لە بنچینەدا مەقدۆنین و، ئێردۆغان سیاسەتێکى گرتۆتەبەر وەک ئەسپى تەروادە ئەو کەمینەیە بەکاربێنێ بۆ بەرژەوەندى خۆى .ئەو هێزە خێرخوازەى تورک مەبەستەکەى بەرتەسک دەبێتەوە وبەرژەوەندیەکانى تورک رون دەبێتەوە, ئەوەى لە کۆسۆڤۆش تورک ئەنجامى دا لە رفاندنى نەیارەکانى تورک بێ ئەوە هیچ رێزێک بۆ سەروەرى کۆسۆڤۆ دابنێ یا ئاگادارى بکاتەوە و فشارى بەردەوامى لەسەر حکومەتى کۆسۆڤۆ بۆ سڕینەوەى هەر شتێک سەبارەت دەولەتى عوسمانى کە بەخراپە باسى لێوەبکرێ گەرچى راستى مێژوویی بێ, هەر لەوبارەیەوە ڕۆژنامەى گاردیانى ئینگلیزى باسى لەوە کردووە کە کۆسۆڤۆ وولاتێکى بچوک وتازە پێگەیشتوە, زۆربەى دانیشتوانەکەى موسلمانن و رێبازى دروستکردنى مزگەوتى گەورە گەورە دروست دەکات بۆ دەرخستنى شێوازى عوسمانى وەک وولاتیک سەر تورکیا بێ نەک وەک وڵاتیکى ئیسلامى خاوەن مزگەوت لە 20 کەس 19یان موسلمانن ئەو بەدوادا چونەى ئەو ڕۆژنامەیە رای جیاوازى نێوان دانیشتوان وسیاسیە کۆسۆڤۆییەکانى لیکەوتۆتەوە. هەندێ لەوانە هیواخوازن کە تورکیا پشتگیرییان بکات لە پلەو پۆستەکانیان و پێشخستنى وولاتەکەیان وهەندێکى تریان پێیان وایە بونى تورک لە وولاتەکەیان لە سەربنەماى رۆشنبیرى و پەیوەندى کۆنى دەولەتى عوسمانى لەبەرژەوەندى کۆسۆڤۆ نییەو پێیان وایە ئیردۆغان لەو رێگایەوە دەیەوێ هێزو بالادەستى خۆى لە وولاتە ئەوروپیەخۆرهەلاتیەکان دەربخات و نیشان بدات چونکە تورکیا هیواى ئەندام بونى لە یەکیتى ئەوروپا لەدەست دەرچووە. یەکێ لە وتەکانى ئێردۆغان کە دەلێت: تورکیا کۆسۆڤۆیەو کۆسۆڤۆش تورکیایە و کۆسۆڤۆ رێگەى پیداین، کە ریکلام بۆ هەلبژاردنە سەرۆکایەتیەکەمان بکەین وەک ئەوەى بیەوێ کە لە ولاتە ئەوروپیەکان دیموکراتى ترە.\nبۆ زانیارى خوێنەران ئەو مزگەوتانەى بە نیازە دروستیان بکات تا ئیستا تەنها بناغەیە چونکە کۆسۆڤۆییەکان دەیانەوێ بە شێوازە تەلارسازى خۆیان دروست بکرێ و تورکەکانیش وەک ئەوەى خۆیان دەیانەوێ. ئێردۆغان واى بۆدەچێ کە دەست وەردانە ناو کۆسۆڤۆ و ڕیگرتن لەهەر دژایەتیەک بۆ سەرۆکایەتیەکەى و حکومەتەکەى پەیوەندییەکى سروشتى وبرایانەو خێرخوازانەیە.\nعیلمانیەت لە تورکیا ئیسلامیەکان ڕابەرایەتى دەکەن:\nسیاسەتى تورک لە بەلقان پشت بە پەیوەندى رۆشنبیرى و ئاینى و مێژوویی دەبەستێ و ئامانجى بەکارهینانى بیروبۆچونى سیاسیەکانى بەلقان و هاوولاتیەکانیەتى بۆ پشتیوانى و پشتگیرى سیاسەتى ناوخۆیى و دەرەکى تورکیایە بەسەرکردایەتى ئیردۆغان و وەک فشارێکیشە بۆ سەر یەکیتى ئەوروپا هەرچەند ئەو هاوکارى و یارمەتیانەى لێرەو لەوێ کەمن لە بوارى خزمەتگوزاری بێ ئەوەى هاوکاریەکى کاریگەرو سودبەخش بێ بۆ ئەو وولاتانە زیاتر خۆى سود مەند دەبێ. لەگەل ئەوەش ئێردۆغان دەلێت: سەلتەنەتى نوێ بۆ هەوموان و دۆست و هاوپەیمانەکانمانە.\nهەولێک بۆ گەراندنەوەى چاودێرى یاسەرپەرشتى –وصایەت) , باکورى سوریا لەناوەراستى 2017 کە دەولەتێکى خاوەن سەربەخۆیی خۆیەتى بەبیانوى ئەوەى کورد لەناوجەرگەى سوریاوە هەرەشەى لێدەکات داگیرى کرد و لە هەمان کاتیش تورکیاو کورد لە ململانێیەکى سەخت و دورودرێژدان بیانوەکەى ئەوەبوە کە سوریا بەهۆى جەنگى حەوت سالەى ناوخۆ و بارخراپى وولاتەکە ناتوانێ دژى کورد بوەستێتەوە بۆیە ئەو رۆلەى بینیوە. هەرچەندە تورک وەک خۆیان دەلێن فراوانخوازى سیاسى ناکەین بۆبەرژەوەندى بەقەدەر ئەوەى دەولەتانى هاوسێ هاوکاریانن بۆ بونیان لەسەر خاکەکانیان. نمونەش تورکیا پشتگیرى ئۆپۆزسیۆنى بۆسنیەکان دەکات بۆ پشتگیرى سیاسەتەکانى ئیردۆغان و. لە ئادارى 2018 کۆسۆڤۆ 6 کەسى تورکى رەوانەى تورکیا کردەوە بە تۆمەتى ئەوەى لەگەل ڕەوتى فەتحولا گولەنن. ئەم ناردنەوەىە بەهاوکارى دەزگاى هەوالگرى هەردوو ولات ئەنجام دراوە بێ ئاگادارى دەزگا فەرمیەکانى حکومەتى کۆسۆڤۆ. لەوک،اتە سەرۆک وەزیرانى کۆسۆڤۆ راموش هاراديناي و وەزیرى ناخۆ ئاماژەیان بەوە دا، کە ئەوە لەگەل سیاسەتەکانى کۆسڤۆ ناگونجێ، ئیردۆغان وەلامى دایەوە کێ ڕێگەى پێداى ئەو بڕیارە بدەى رۆژى دواتر لە رۆژنامەکان لەمانشیتى سەرەکى نوسرا بوو ئیردۆغان حوکمرانی کۆسۆڤۆیە.\nوەک لەپێشەوە ئاماژەى پێدرا لە ناوەراستى 2018 سیاسەتێکى تایبەتى سەبارەت بە ئەلبانیە موسلمانەکان گرتە بەر لە مەقدونیا بۆ بنیات نانى ژێرخانێکى کۆمەلایەتى لەوێ بێ گرنگى دان بەبەرژەوەندى دەولەتان و فراوانکردنى دەسەلاتى تورک لەو ولاتانە وەک دروستکردنى قوتابخانەو و مزگەوت و پالپشتى کردنى دام و دەزگا ئاینى و حیزبە سیاسیەکان و دام و دەزگا ڕاگەیاندنەکان زۆربەى لەلایەن خزم و کەسەکانى ئیردۆغانەوە سەرپەرشتى دەکرێ. کارێکى واى کردوە، کە ئەلبانیەکان خۆیان زیاتر بەموسلمان لە قەلەم بدەن وەک ناسنامەى ئەلبانیەتى و، هەروەها لەم چەند سالەى پێشودا چەند گروپێکى توندڕەوى لە ئەلبانیەکان لە مەقدۆنیا دروستکردوە ئەو گروپە توندڕەوانە دەلێن پیویستە ئەلبانیەکان دان نەنێن بەدایکە تێریزا و بەپیرۆزى نەزانن، لەگەل ئەوەى ئەلبانیەیەکان لە مەقدونیا لەگەل بەرژەوەندى موسلمانان ناگونجێ و وایان کردووە کە باوەڕیان بەنیشتیمانپەروەرە ئەلبانیەکانى وەک جرجى کاسترۆیەتى و سکەندەر بۆرگ کەم بێتەوە و، نەمێنێ. چونکە ئەوان فەلەن و لەدژى دەسەلاتى عوسمانى یاخى بون. پرسیارێک دێتە ئاراوە ئایا هەربەڕاست ئێردۆغان خۆى بە خەلیفەى موسڵمانان دەزانێ؟ بەپێى ڕاپۆرتێک 30% دانیشتوانى ئەلبانیا لە مەقدۆنین بەوەش ئیردۆغان سیاسەتێکى بەرنامە بۆدارێژراو ئابورى و سیاسى ئەم کەمینەیە وەک ئەسپەکەى تروادە بەکار بێنێ بۆ بەرژەوەندى تورک جگە لە وولاتانى بەلقان، تورک پەلى هاویشتوە بۆ ئەفریقیا و بەتایبەت صۆمال و سودان. هەروەها لە قەتەر بەهاوکارى میرى قەتەر لە 2015 وە بنکەیەکى سەربازى بەناوى تاریق کورى زیاد کراوەتەوە و، ئەمسالیش میرى قەتەر لەگەل ئێردۆغان رێککەوتوە کە 5000 سەربازى تورک لە بنکەیەکى دیکە لە قەتەر جێگیر بکات. پرسیارەکەم ئەوەیە ئایا وولاتانى زلهێزى وەک ئەمەریکا و بەریتانیا و فەرەنسا لەو سیاسەتە فراوانخوازى و کۆلۆنیالیستیە نوێیەى ئێردۆغان بۆچى چاوپۆشییان لێکراوە یا دەیانەوێ وەک دەولەتى عوسمانى کۆن هێزەکانى بلاو بکەنەوەو لە پڕ ئەو خەونەى ئێردۆغان بەدەولەتى خیلافەتەوە دەیبینێ، کە جارێکى تر ئەو وولاتانەى یا ئەوخاکانەى پێشتر داگیرى کردبون بگەرێنێتەوە یا دەبنە کابوسێک و سەرى ئێردۆغان و حیزبەکەى لەناودەبات و گەلانى وەک کورد ئەلبان و مەقەدۆنى کۆسۆڤۆیی سۆمالى و سودانى لە فرت و فێڵى خێزخوازیانەى تورک رزگاریان دەبێ .


’’کێشەکانى ئەنجامى هەڵبژاردن’’..کازمى و رەئیسى پەیوەندییەکى تەلەفۆنیان ئەنجامدا\n2021.11.18 - 15:03\nسەرۆک کۆماری ئێران و سەرۆک وەزیرانی عێراق پەیوەندییەکى تەلەفۆنیان ئەنجامدا و چەند پرسێکیان تاوتوێکرد لەناویاندا كێشه‌كانی دوای ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی عێراق.\nبه‌گوێره‌ی راگه‌یه‌ندراوێكی نوسینگه‌ی سه‌رۆكایه‌تی ئێران (18ی تشرینی دووەمی 2021)، له گفتوگۆیه‌كی ته‌له‌فۆنیدا له‌گه‌ڵ مسته‌فا كازمی، ئیبراهیم ره‌ئیسی ئاماژه‌ی به په‌یوه‌ندییه مێژویی و به‌هێزه‌كانی نێوان عێراق و ئێران كردوه و جه‌ختیكردوه‌ته‌وه له‌سه‌رئه‌وه‌ی، "ئێران له‌ته‌نیشت گه‌ل و حكومه‌تی عێراق ده‌وه‌ستێت.\nله‌باره‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانیشیه‌وه، ئیبراهیم ره‌ئیسی وتی "ئه‌نجامدانی هه‌ڵبژاردن ده‌ستكه‌وتێكی گرنگ بو له به‌ده‌ستهێنانی مافی گه‌لی عێراق بۆ دیاریكردنی چاره‌نوسی وڵاته‌كه‌یان له ڕێگه‌ی سندوقی ده‌نگدانه‌وه".\nهه‌ر به‌گوێره‌ی راگه‌یه‌ندراوه‌كه، مسته‌فا كازمی، ستایشی پشتیوانی ئێرانی بۆ گه‌لانی عێراق كرد و جه‌ختیكرده‌وه، هه‌ڵوێستی ئێران بۆ عێراق هه‌میشه جه‌ختكردنه‌وه له‌سه‌ر سه‌قامگیری و ئاسایش بووه.


بلینکن بە ئۆکرانیا دەڵێت بەردەوام دەبێت لە کارکردن بۆ لادانی هێرشی ڕوسیا\nوەزیری دەرەوەی ئەمەریکا ئەنتۆنی بلینکن لەمیانەی سەردانەکەیدا بۆ ئۆکرانیا وتی ڕوسیا لەوانەیە " لە ماوەیەکی زۆر کورتدا " هێرش بکاتە سەر ئۆکرانیا، بەڵام واشنتن تاوەکو دەتوانێت لە هەوڵە دیبلۆماتیەکانی بەردەوام دەبێت، ئەمەش سەرەڕای ئەوەی ئەمەریکا نازانێت ڕوسیا لەڕاستیدا چی دەوێت.\nلەمیانەی سەردانەکەیدا بۆ کیێڤی پایتەختی ئۆکرانیا بەمەبەستی دەرخستنی پشتیوانی ئەمەریکا بۆ ئەو وڵاتە، وەزیری دەرەوەی ئەمەریکا ئەنتۆنی بلینکن وتی ئۆکرانیەکان دەبێت خۆیان بۆ ڕۆژە سەختەکان ئامادە بکەن. وتیشی واشنتن بەردەوام دەبێت لە یارمەتیدانی ئۆکرانیا لەڕووی بەرگرییەوە و دووبارە جەختی لەوە کردەوە سزای توند بەسەر ڕوسیادا دەسەپێندرێت ئەگەر ئۆکرانیا داگیربکات.\nکرێملن وتی گرژییەکان سەبارەت بە ئۆکرانیا زیاتر بوون و هێشتا چاوەڕێی وەڵامی ئەمەریکایە سەبارەت بە داواکارییە ئاسایشییەکانی لە ڕۆژئاوا.\nدوابەدوای سەردانەکەی بۆ ئۆکرانیا، بلینکن ڕۆژی هەینی لە جنێڤ لەگەڵ وەزیری دەرەوەی ڕوسیا سێرگەی لاڤرۆڤدا کۆدەبێتەوە.\nبلینکن لە ئۆکرانیا بەڵێنیدا " هەوڵە دیبلۆماتیەکان زیاتر بکات بۆ ڕێگە نەدان بە دوژمنکارییەکی دیکە و بەرەوپێشبردنی گفتوگۆ و ئاشتی." وتیشی هیچ هۆکارێک لە ئارادا نەبووە بۆ زیادبوونی هێزەکانی ڕوسیا لەسەر سنووری ئۆکرانیا.\nوتی " دەزانین پلان هەن بۆ زیادکردنی ئەو هێزانە لە ماوەیەکی کورتدا، ئەمەش لە ماوەیەکی کورتدا توانایەک دەداتە سەرۆکی ڕوسیا ڤلادیمێر پوتن بۆ ئەنجامدانی دوژمنکاری زیاتر دژی ئۆکرانیا."\nلەلای خۆیەوە وەزیری دەرەوەی ئۆکرانیا دمیترۆ کولیبا ڕوسیای تۆمەتبار کرد بەوەی ترس لەناو ئۆکرانیادا دەچێنێت. وتیشی ڕێگەی دیبلۆماسی تاکە چارەسەرە و لەسەر ئەو بنەمایەیە کە هیچ بڕیارێک بەبێ بەشداری ئۆکرانیا نادرێت.\nوتیشی " بنەماکە سادەیە، ئۆکرانیایەکی بەهێز باشترین ئامڕازە بۆ بەستنەوەی ڕوسیا."


گوڵان میدیا - عـــێــراقـی 2012 ونزیكبوونەوە لە لێواری هەڵدێر:رزگــــاركردنی دەوڵەتی فاشیل بەرپرسیــاریەتێكی گەورەی نێودەوڵەتیە ناكرێت تەنیا بۆ عێراقیەكان بەجێبهێڵرێت\nكوردى عربى Kurdî English Today : Mon May 20 11:15:35 AST 2013\nبەڵێ نەخێر كۆتایی نایەت، لاواز دەبێت عـــێــراقـی 2012 ونزیكبوونەوە لە لێواری هەڵدێر:رزگــــاركردنی دەوڵەتی فاشیل بەرپرسیــاریەتێكی گەورەی نێودەوڵەتیە ناكرێت تەنیا بۆ عێراقیەكان بەجێبهێڵرێت رێكەوتی دابه‌زاندن: 22/11/2012 : 12:48:47\n((ئەگەر تۆ بتەوێت تەنیا یەك وتار بخوێنیتەوە بۆ ئەوەی تێبگەیت بارودۆخی ئێستای عێراق لەچیدایە، ئەوە من زۆر بەگەرمی پێشنیاری ئەو وتارەی نید پاركەر دەكەم بیخوێنیەوە كە بەناونیشانی :(ئەو عێراقەی بەجێمان هێشت: دەوڵەتێتكی فاشیلی دیكەیە جیهان پێشوازی لێدەكات) لەبەر ئەوەی پاركەر زۆر بە وردی و بەمجۆرە وەسفی بارودۆخی ئەو وڵاتەی كردووە بەمشێوەیە: ((نوری مالیكی سەرۆك وەزیران سەرۆكایەتی سیستەمێك دەكات كە بەرباد گەندەڵ و دڕندەیە، سەركردە سیاسیەكانی هێزەكانی ئەمن و میلیشیا بەكاردەهێنن بۆ سەركوتكردنی نەیارەكانیان و ترساندنی خەڵك بەگشتی، یاسا كراوە بەچەكێك بۆ ئەوەی دژی ركابەرەكان و ئەوانەی لەدەرەوەی هاوپەیمانی ئەون بەكاردەهێنرێت، ئەو خەونەی كە عێراقیەكان سەبارەت بەسەركردە هەڵبژێردراوەكانیان هەبوو، زۆر بەخێرایی پوكاوەتەوە، ئێستا دەوڵەتی عێراق ناتوانێت حزمەتگوزارییە سەرەكیەكانی بۆ هاووڵاتیانی دابین بكات وەك كارەبا بە رێكوپێكی لە هاویندا، ئاوی پاك بۆ خواردنەوە، چاودێری تەندروستی شایستە، لەهەمانكاتدا رێژەی بێكاری لەنێو لاوەكاندا لە 30%یە، ئەمەش زەمینەی ئەوەی خۆشكردووە كە بەئاسانی بتوانن ئەم لاوانە بخەنە گروپە تاوانە و ملیشیاكانیانەوە، لەگەڵ ئەوەی ئاستی توندوتیژی بە بەراوردی 2006- 2007 هەندێك دابەزیووە، بەڵام هەڵكشانی ئاستی تەقینەوەكان و تەقەكردن گەیشتۆتە ئاستێك كە عێراقیەكان هەست بكەن لەسەر لێواری هەڵدێرن و بەهیچ شێوەیەك لە ئایندەی خۆیان دڵنیانین، هەربۆیە عێراقیەكان بە ئاستێك بێئومێدبوون كە پێیانوایە شەڕ و خوێن رشتن كۆتایی پێنایەت هەتا بتوانن ژیانێكی سادە و ئاسوودە بژین، لەلایەكی دیكە ئاڵۆزی و توندی لەبواری پرۆسەی سیاسیی و تەقینەوەی نێو شارەكان، سەقامگیری فشۆڵكردووە، بێمتمانەیی بە ئاستێك دروستكردووە كە لەسەر شەقامەكان تۆڵە لەنەیارەكانیان بكەنەوە،.. پرسیار لێرەدا ئەوەیە پاركەر دەیەوێت بگاتە كوێ؟ بێگومان دەیەوێت دەستنیشانی ئەو هەڵەیە بكات كە ئیدارەی ئۆباما لە ساڵی 2010 كردی بەوەی پشتگیری مانەوەی مالیكی كرد و دواتریش هێزەكانی كێشایەوە)).\nپرۆفیسۆر ماكس پۆت تۆژەری باڵای ئاسایشی نیشتمانی لە ئامۆژگای ( CFR)\nبەپێی ئەو پۆلێنەی رێكخراوی یونیسكۆ بۆ پاك و خاوێنی پایتەختەكانی جیهان ئەنجامیداوە و لەسەرەتای ئەم مانگە بڵاوی كردۆتەوە، بەغدای پایتەختی عێراق یەكێكە لەسێ پایتەختە پیسەكەی جیهان و هەشتەمین پایتەختە بۆ پیسی ژینگەكەی، پێشتریش لە حوزەیرانی 2012 و لە هەشتەمین راپۆرتی گۆڤاری فۆرین پۆلیسی و سندوقی ئاشتی جیهانی لەسەر دەوڵەتە فاشیلەكان عێراق لەنێو 177 دەوڵەتدا لە دە یەكەمە دەوڵەتە فاشیلەكانە و پلەی نۆهەمی هەیە، ئەو 10 دەوڵەتەش بریتین لە (سۆماڵ، كۆنگۆ، سودان، چاد، زیمبابۆی، ئەفغانستان، هایتی، یەمەن، عێراق، كۆماری ئەفریقیای ناوەڕاست)، ئەگەر سەیرێكی ئەم ریزبەندەی دەوڵەتە فاشیلەكان بكەین، ژمارەیەك لەم دەوڵەتانە لەماوەی چەندین ساڵی رابردوو لەم ریزبەندە نەهاتوونە خوارەوە كە ئەوانیش بریتین لە (عێراق، سۆماڵ، زیمیبابۆی و ئەفغانستان و سۆدان)، ئەمەش نیشانەی ئەوەیە ئەم دەوڵەتانە بەمانای وشە هەموو ئاماژەكانی دەوڵەتی فاشیلیان تێدایە، وەك پرۆفیسۆر رۆبەرت رۆتبیرگ سەرۆكی دامەزراوەی ئاشتی بۆ جیهان لە توێژینەوەیەكدا بە ناونیشانی (دەوڵەتی فاشیل لەجیهانی تیرۆردا) ئاماژەی پێكردووە، مەترسی دەوڵەتی فاشیل تەنیا مەترسیەك نییە بۆ ناو سنووری ئەو وڵاتە، بەڵكو دەوڵەتی فاشیل مەترسیە بۆسەر ئاشتی و ئاسایشی جیهان و لەمبارەوە نووسیویەتی :(لە نەوەدەكانی سەدەی رابردووەوە هەتا سەرەتای دەسپێكی هەزارەی نوێ، دەوڵەتە فاشیلەكان بوونەتە هۆكاری ئەوەی 8 ملیۆن كەس بكوژرێن كە زۆربەیان مەدەنی بوون، 4 ملیۆن خەڵك ئاوارەبوون و لەسەر شوێنی خۆیان هەڵكەنراون، بەسەدان ملیۆنیش بەدەست هەژاری و كەمی خۆراك و نەبوونی خزمەتگوزاری پێویستەوە دەناڵێنن، لەگەڵ ئەوەی دیاردەی دەوڵەتی فاشیل دیاردەیەكی تازە نییە بۆ ئێستای جیهان لەهەموو كاتێك زیاتر مایەی نیگەرانییە، لەبەر ئەوەی دەوڵەتی فاشیل كاریگەری لەسەر ئاشتی و سەقامگیری هەیە و تەنیا زیانی بۆ وڵاتەكەی خۆی نییە، بەڵكو زیانی بۆ دراوسێكانی و سەرجەم ئاشتی و ئاسایشی جیهان هەیە)).\nدەوڵەتە فاشیلەكان وەك بەرهەمی هەڵەی كۆلۆنیالیەكان و سیاسەتەكانی شەڕی سارد\nدەوڵەتانی فاشیل وەك یەك نین، هەربۆیە سروشتی دەوڵەتی فاشیل لە شوێنێكەوە بۆ شوێنێكی دیكە دەگۆڕێت، بەڵام كۆمەڵێك سیفەتی هاوبەش پێكەوە كۆیان دەكاتەوە، زۆر جاریش فەشەلی دەوڵەت دەگەڕێتەوە بۆ شێوازی پێكهێنانی ئەو دەوڵەتە بۆ نموونە دەوڵەتی عێراق یان یۆگسلافیای پێشوو كە دەوڵەتی بەزۆر دروستكراو بوون و یەكێك بوون لەهەڵەكانی كۆلۆنیالیزم كە لەبەر بەرژەوەندیەكانی خۆیان لەسەرەتای سەدەی رابردوو دروستیان كردوون، یان هەڵەی سیاستەكانی شەڕی سارد كە بووە هۆكاری ئەوەی كۆریا دابەش بێت و هەروەها كۆماری كوردستانیش بووە قوربانی ئەو سیاسەتە هەڵەیە، ئەمەش وایكرد كە كورد نەبێتە خاوەنی دەوڵەتی خۆیی و بە پارچە پارچەیی بمێنێتەوە، نەتوانراوە كێشەی كورد لەهیچ كام پارچانە بەشێوەیەكی ئاشتی و دیموكراتی چارەسەر بكرێت، هەموو كات بۆتە هۆكاری ئەوەی شۆڕش و بەرخودان بەرپا بێت، بەتایبەتی لە عێراقدا لە بیستەكانی سەدەی رابردووەوە تاكو ئێستا چارەسەرنەكردنی كێشەی كورد بۆتە هۆكاری ئەوەی ئەم وڵاتە سەقامگیری بەخۆیەوە نەبینێت و رژێمەكانی پێشووی عێراق هەموو رەفتارێكی دڕندانەیان بەرامبەر كورد ئەنجامدا هەتا گەیشتە ئەوەی كۆمەڵكوژی و ژینۆسایدی ئەم گەلە مەزڵوومە بكەن، بەڵام نەیانتوانی بزووتنەوەی رزگاریخوازی كوردستان سەركوت بكەن، لەدوای رووخانی رژێمی پێشووی عێراق ئومێد ئەوەبوو، عێراقی نوێ لەسەر بنەمای دیموكراتی و لەچوارچێوەی ئەو دەستوورە بونیاد بنرێتەوە كە عێراقیەكان دەنگیان بۆداوە، بەڵام دیسان وا جارێكی دیكە حكومەتی بەغدا بەهەمان ئەقڵیەتی كۆنی رژێمەكانی پێشوو لەسەر ئەم پرسە گرنگە مامەڵە دەكات و خەریكە جارێكی دیكە بەزمانی چەك و ئاسن لەگەڵ كورد دووبارە دیالۆگ بكاتەوە، كە ئەمەش نەك هەر خەونێكە قەت بۆی نایەتەدی، بەڵكو جارێكی دیكە عێراقی گێڕاوەتەوە بۆ ئەو بازنەیەی كە بەدەوڵەتی فاشیل لەقەڵەم بدرێتەوە و هەتا ئەم ئەقڵیەتەش بەردەوام بێت، ئەوا هەرگیز عێراق لە ریزبەندی یەكەمەكانی دەوڵەتی فاشیل نایەتە دەرەوە و ئەم حاڵەتەش وەك ئێستا هەموو جیهان دەیبینێت عێراقی كردۆتە وڵاتێكی ناسەقامگیر و پڕ ئاژاوەو نەوایەك بۆ تیرۆریستان، هەروەها بۆتە هۆكاری ئەوەی نەك تەنیا هاووڵاتیان پەنا بۆ كۆچكردن ببەن، بەڵكو كە خەڵكانی رۆشنبیر و مامۆستایانی زانكۆ و پزیشك و ئەندازیاران بە كۆمەڵ كۆچ بكەن نەتوانن لەو وڵاتە بژین، ئەوەشی لەو وڵاتە دەمێنێتەوە یان بەدەست بێكارییەوە دەناڵێنی وەك نید پاركەر لە فۆرین ئەفێرز ئاماژەی پێكردووە ئێستا رێژەی بێكاری لەنێو لاوەكانی عێراقدا گەیشتۆتە لە %30 و حكومەتی عێراقیش ئەم حاڵەتەی قۆستۆتەوە و ئەو لاوانە بۆ بەهێزكردنی پێگەی خۆی لە گرووپەكانی تاوان و ملیشیایی حزبەكەیدا تەجنید دەكات. ئەمە دیاردەیەكی زەقە كە هەموو كەسێك بە ئاسانی بە حزبی دەعوا(حزبەكەی مالیكی) هەستی پێدەكات و دەزانێت لەو كاتەوەی ئەم حزبە لەدەسەڵاتدایە هەموو كاری بۆ ئەوە بووە پێگەو نفوزی خۆی لەسەر حسابی حكومەت و مافی هاووڵاتیان پتەو تر بكات، هەربۆیە ئەگەر لەو چوارچێوەیەدا سەیری بارودۆخی ئێستای عێراق بكەین، هەست دەكەین ئاماژەكانی فاشیلی دەوڵەت رەنگیداوەتەوە لەوانە:\nلەسەر ئاستی ئابووری:\n1- لەگەڵ ئەوەی عێراق یەكێكە لەدەوڵەتە دەوڵەمەندەكان و خاوەنی سەرچاوەی سروشتی گاز و پەترۆڵە، بەڵام ئاستی گوزەرانی هاووڵاتیان بەو جۆرە نییە و رێژەی بێكاری و هەژاری لە زیادبوونە و دەستەبژێری حكومڕان قۆرخی هەموو بوارەكانیان كردووە و تەخشان و پەخشان بە پارەی دەوڵەت دەكەن و بۆ مەرامی سیاسیی خۆیان بەكاری دەهێنن.\n2- لەگەڵ ئەوە حكومەت بودجەیەكی زۆر گەورەی لەبەردەستدایە، بەڵام خزمەتگوزارییە سەرەكیەكانی پێ دابین ناكرێت وەك كارەبا و ئاوی خواردنەوە و خوێندن و چاودێری تەندروستی و.. تاد، تەنانەت هاووڵاتیانی بەشەكانی دیكەی عێراق بێجگە لەوەی بەشێكی زۆریان روویان كردۆتە هەرێمی كوردستان و لەشارەكانی هەرێم نیشتەجێن، لەهەمانكاتدا بەشێكی زۆریشیان بۆ چارەسەری نەخۆشی روودەكەنە هەرێمی كوردستان و پزیشكە عێراقیەكان لە شارەكانی كوردستان نۆرینگەی خۆیان كردۆتەوە. ئەمەش نیشانەی ئەوەیە هەرێمی كوردستان بە بەراورد بەبەشەكانی دیكەی عێراق ئەو ناوچەیەیە كە خەڵك لە رزگاربوون لە بێ مافی و بێ خزمەتگوزاری پەنای بۆ دەبەن.\n3- عێراق چۆن لە ریزبەندی دە یەكەمەكەی دەوڵەتە فاشیلەكانە بەهەمان شێوە بەپێی راپۆرتی رێكخراوی شەفافیەتی نێودەوڵەتی لەریزبەندی دە یەكەمەكەی دەوڵەتە گەندەڵەكانە لەجیهاندا، ئەمەش بە ئاشكرا بە حكومەتی ئێستای عێراقەوە دیارە لەكاتێكدا ناتوانێت خزمەتگوزاری سەرەكی دابین بكات، بەڵام گرێبەستی چەك كڕین بە چەندین ملیار ئیمزا دەكات و پایتەختەكەشی بەپێی راپۆرتی یونیسكۆ یەكێكە لەسێ پایتەختە پیسەكانی جیهان.\nلەسەر ئاستی سیاسیی لە لایەنی سیاسیشەوە ئەگەر سەیری رەفتارەكانی حكومەتی ئێستای عێراق بكەین، دەبینین هەمان ئەو رەفتارانەی سەركردەی دەوڵەتە فاشیلەكان دووبارە دەكاتەوە كە دەوڵەتی بردۆتە سەر لێواری هەڵدێر لەوانە:\n1- حكومەتی ئێستای عێراق و شەخسی سەرۆك وەزیران هەموو هەوڵی بۆ ئەوەیە پرۆسەی سیاسیی عێراق تێكبدات و پرۆسە دیموكراتیەكە لەباربەرێت و دەستووری عێراق جێبەجێ نەكات.\n2- مالیكی هەوڵیداوە بە رەفتارەكانی رۆڵی پەرلەمان بچووك بكاتەوە یان نەیهێڵێت، ئەمە راشكاوانە لەچەند رۆژی رابردوو ئوسامە نوجیفی سەرۆكی پەرلەمانی عێراق ئاماژەی پێكرد، ئەمەش مانای ئەوەیە سەرۆك وەزیران بڕوای بە جیاكردنەوە و دابەشكردنی دەسەڵاتەكان نییە.\n3- سەرۆك وەزیران سەربەخۆیی دادگای نەهێشتووە و ئێستا دادگاكانی كردووە بە هۆكارێك بۆ تەسفیەكردنی نەیارەكانی.\n4- شەخسی خۆی كۆنترۆڵی هێزەكانی ئاسایش و سوپای كردووە.\n5- رۆڵی رێكخراوەكانی كۆمەڵگەی مەدەنی نەهێشتووە و دەكرێ بڵێین بلۆكی كردوون.\n6- وەك هەموو لایەك هەستی پێدەكەن و تەنانەت رۆژنامەنووسان و چاودێرانی بیانیش ئاماژەی پێدەكەن و لەمیدیاكانی جیهان بڵاوی دەكەنەوە، نوری مالیكی حكومەتی كردۆتە حكومەتی حزبێك تەنیا لەگەڵ بەشێكی مەزهەبێكدا كاردەكات كە ئەویش مەزهەبی شیعەیە، ئەمەش وایكردووە بەشێك لەناو مەزهەبی شیعە و هەروەها عەرەبی سوننە و كورد هەست بكەن پەراوێز خراون.\n7- حكومەتی مالیكی و دارودەستەكەی ئەوەیان نەشاردۆتەوە و راشكاوانە ئەم حاڵەتە بە بەغداوە دیارە، هەر كەسێك ئەندامی حزبەكەی مالیكی نەبێت یان نەكەوێتە ژێر ركێفی دەسەڵاتی مالیكیەوە، ئەوا بەهەموو شێوەیەك دژایەتی دەكرێت، بۆیە حكومەت و حكومڕانی كردۆتە چەترێك بۆ فراوانبوونی نفوزی خۆی و حزبەكەی.\nیەكگرتنەوەی لایەنی ئابووری و سیاسیی\nئەو دوولایەنی ئاستی سیاسیی و ئابووری كە ئاماژەمان پێكرد هەردووكیان بە ئاشكرا لە عێراقدا بوونیان هەیە، بۆیە یەكگرتنەوەی هەردوو ئاستی سیاسیی و ئابووری وایكردووە كە خەڵك هەست بەبێزاری بكات، وێڕای ئەوەی كۆنترۆڵی هێزەكانی ئاسایش و سوپا لەژێر دەستی سەرۆك وەزیرانە، بەڵام لە بەغدا حكومەت بێجگە لە پاراستنی ناوچەی سەوز شوێنێكی دیكەی پێ ناپارێزرێت، هەربۆیە ئێستا بۆ مانەوەیان لەدەسەڵات هەموو هۆكارێكیان گرتۆتە بەر و خەریكە عێراق دەگەیننە دوا قۆناخی دەوڵەتی فاشیل كە ئەویش لەدەستدانی شەرعیەتی یاسایی حكومەتە، لەم حاڵەتەشدا كە هیچ میكانیزمێكی دیموكراتیانە مانای نامێنێت، بێجگە لەوەی بارودۆخێك دێتە ئاراوە بۆ ئەوەی خەڵك ناڕەزایی خۆی دەرببڕێت، لەهەمانكاتدا زەمینە ساز دەبێت بۆ ئەوەی توندوتیژی لە نێوان نەتەوە و ئایین و مەزهەبە جیاوازەكان هەڵبگیرسێت، ئەو هۆكارانەشی زەمینەی زیاتر بۆ ئەم بارودۆخە سازدەكەن بریتن لە:\n1- لەبەر ئەوەی متمانە لەنێوان پێكهاتە جیاوازەكان نامێنێت، ئەوا بە ئاسانی مێژووی رابردووی پڕ كارەساتی نێوان پێكهاتە جیاوازەكان بیر دێتەوە و ترسێك لەنێوانیان دروست دەبێت كە پەنا بۆ توندتیژی ببەن، هەر بۆ نموونە لەبەر ئەوەی حكومەتی ئێستای عێراق دەستوور پێشێل دەكات و هەڕەشە لەكورد دەكات، ئەوا ئێستا كورد متمانەی بە مالیكی نەماوەو خەریكە ناچار دەبێت بەرگری لەخۆی بكات، خۆ ئەگەر خوانەخواستە ئەم حاڵەتە رووبدات، ئەوا دەوڵەتی عێراق لەبەر یەك هەڵدەوەشێت. هۆكاری ئەمەش لەبەر ئەوەیە ئەگەر حكومەتی ئێستای عێراق بێجگە لەدیالۆگ رێگەیەكی دیكە بگرێتەبەر، ئەوا شەرعیەتی عێراق وەك دەوڵەت بوونی نامێنێت.\n2- لە ساڵی 2006 و 2007 هەڵەی ئەمریكا ئەوەبوو شەڕی ناوخۆی نێوان شیعەو سوننەی بەشەڕی یاخیبووان لە قەڵەمدا، بەڵام ئەم شەڕە حكومەتی كردە دەسكەوت و دیاری بۆ حزبی دەعوا و مالیكی، ئەمە لەكاتێكدا شەڕی نێوان سوننە و شیعە كۆتایی نەهاتووە و ئێستا لەگەڵ ئەوەی شەڕەكە وەستاوە، بەڵام لەهەموو كاتێك زیاتر لەبارە دووبارە ئەو شەڕە هەڵبگیرسێتەوە.\nلەم بارودۆخەدا ئەگەر دیپلۆماسیەتی هێمن و هاریكاری نێودەوڵەتی و دەوڵەتانی دراوسێ نەتوانن جڵەوگیری بارودۆخەكە بكەن، ئەوا دەوڵەت دەكەوێتە سەر لێواری هەڵدێر و ناتوانرێت لە فەشەل رزگار بكرێت.\nئەزموونی جیهانی سەلماندویەتی رزگاركردنی دەوڵەتی فاشیل كارێكی ئاسان نییە\nئەوەی سەركردایەتی سیاسی كوردستان بەگشتی و شەخسی بەڕێز مسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان لێی دەترسان، ئەوەبوو عێراق لە پرۆسەی بونیادنانەوەدا شكست بهێنێت و بەرەو دەوڵەتی فاشیل ملبنێت، هەر بۆیە بەدرێژایی ساڵانی پێش رووخانی رژێمی پێشوو لە كۆنگرەكانی ئۆپۆزسیۆن و دواتریش دوای رووخانی رژێم هەر لە ئەنجومەنی حوكمەوە تا نووسینەوەی دەستوور و دواتریش تا رێككەوتنی هەولێر، بەردەوام لایەنی كوردستان هەوڵی بۆ ئەوەبوو نەبێتە بەشێك لە كێشەكە و وەك بەشێك لە چارەسەر بمێنێتەوە، بەڵام وەك دەركەوت لەئاكامی داكۆكی كردنی لایەنی كوردستانی لە جێبەجێكردنی دەستوور و رێگرتن لە بەلاڕێدابردنی پرۆسە سیاسیەكە، خۆی بووە بەشێك لە كێشەكە، لەبەر ئەوەی لایەنی بەرامبەر خۆی بووە دوژمنی دەستوور و پرۆسە سیاسیەكە و بە سیاسەتی فێڵ و خۆدزینەوە هەم پرۆسە سیاسیەكەی پەكخست هەمیش دەستووری پێشێل كرد، بۆیە لەم نێوەندەدا بەتایبەتی دوای كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا كە بەتەواوەتی نفوزی ئەمریكا لە عێراقدا سنووردار بوو، دەرگایەكی گەورە بۆ مالیكی واڵابوو بۆ ئەوەی جارێكی دیكە دەستبكاتەوە بە تەسفیەكردنی نەیارەكانی و بەرامبەر بە هەرێمی كوردستانیش زمانی هەڕەشەی توندكردەوە، بۆیە لەم حاڵەتەدا لایەنی كوردستانی چیتر نەیتوانیوە وەك لایەنێكی میانگیر بمێنێتەوە، هێزی نێودەوڵەتیش بە نەتەوەیەكگرتووەكانیشەوە كاریگەریان سنووردارە، بۆیە نوری مالیكی هەمان سیاسەتی رۆبەرت مۆگابی سەرۆكی زیمبابۆی دووبارە دەكاتەوە كە لەساڵی 2001- 2002 جیهانی چەواشە كرد و لەبەشێكی دیكەی ئەم راپۆرتە هەڵوەستەی لەسەر دەكەین، بەڵام ئەوەی لێرەدا جێگەی هەڵوەستە كردنە ئەوەیە ئایا چۆن دەوڵەتی فاشیل رزگار دەكرێت؟ سەبارەت بەم پرسیارە پرۆفیسۆر رۆبەرت رۆتەربیرگ لە توێژینەوەیەكەیدا بە ناونیشانی دەوڵەتانی فاشیل لەجیهانی تیرۆردا بەمجۆرە ئاماژەی پێكردووە: (ئەزموونی كێشەكانی جیهان ئەو راستیەیان سەلماندووە كە رێگرتن لەحاڵەتی دروستبوونی دەوڵەتی فاشیل كارێكی ئاسان نییە، لەبەشێكدا ئیرادەی نێودەوڵەتی دەتوانێت رۆڵی هەبێت رێگر بێت لەوەی كە نەهێڵێت دەوڵەتەكە بەرەو فاشیلبوون بچێت، بەڵام پێویستە ئەم ئیرادە نێودەوڵەتیە لە دەسپێكدا بێت و پێشبینی ئەوە بكرێت ئەگەر لەسەرەتاوە كێشەكان چارەسەر نەكرێن پاشان كۆنترۆڵ ناكرێت، بۆیە دەبێت سەرەتا دان بەوەدا بنرێت كێشەكان چۆن و چین و چۆن چارەسەر دەكرێت؟ بۆ ئەمەش پێویستە دەوڵەتی هەرێمی گەورە و دەوڵەتانی دراوسێ هاوشان لەگەڵ نەتەوەیەكگرتووەكان و دەوڵەتانی بەخشەر، سەركۆنەی ئەو بەرپرسانە بكەن كە مل نادەن بۆ چارەسەری كێشەكان و خۆیانی لێ دەدزنەوە، بۆیە لەم حاڵەتە پێویستە ئەم رەخنانە بە ئاشكرا بگوترێن و جیهانی لێ ئاگادار بكرێتەوە، ئەگەر نا دیپلۆماسیەتی هێمن بۆ خۆپاراستن لەدەوڵەتی فاشیل سەركەتوو نابێت، خۆ ئەگەر ئەم هەوڵانە سەركەوتوو نەبوون، ئەوا پێویستە دەوڵەتانی بەخشەر و نەتەوەیەكگرتووەكان و گرووپە گەورەكانی وەك یەكێتی ئەوروپا و ئەنجوومەنی رۆژهەڵاتی ئاسیا بە ئاشكرا هەڵوێستی خۆیان دەربڕن و بەتوندی رەخنەی ئاراستە بكەن، ئەگەر ئەمەش سوودی نەبوو، ئەوا پێویستە ئەو حكومەتە ئەندامیەتی لە رێكخراو ئاژانسە جیهانییەكان هەڵپەسێردرێت).\nئەوەی پرۆفیسۆر رۆبەرت ئاماژەی پێكردووە حاڵەتی پێشبینی و دەستنیشانكردنی كێشەكەیە، بەڕێز مسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان كە خاوەنی دەستپێشخەری رێككەوتنی هەولێرە، ئەو رێككەوتنەش لە كۆتایی ساڵی 2010 عێراقی لەلێواری هەڵدێر رزگار كردوو، هەر ئەم رێككەوتنە بووە هۆكاری ئەوەی ساڵی 2011 بە ساڵێكی باش لە پرۆسەی سیاسیی عێراق لە قەڵەم بدرێت، بەڵام هاوكات لەگەڵ كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا دووبارە كێشە دروست بووەوە، بۆیە ئەگەر لەسەر بۆچوونەكانی پرۆفیسۆر رۆبەرت بارودۆخی عێراق بخوێنینەوە، هەست دەكەین ئیرادەی نێودەوڵەتی هاریكار نەبووە بۆ ئەوەی عێراق لە لێواری دەوڵەتی فاشیل رزگار بكرێت، لەكاتێكدا بەڕێز مسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان پێش كشانەوەی هێزەكانی ئەمریكا هەموو لایەكی لەمەترسی جێبەجێ نەكردنی رێككەوتنی هەولێر ئاگادار كردەوە و لە نەورۆزی 2012 ش هەڵوێستی خۆی راگەیاند ئەگەر ئەو رێككەوتنە جێبەجێ نەكرێت، ئەوا گەلی كوردستان بڕیاری خۆی دەدات، بۆیە لە ئێستاشدا وەك پرۆفیسۆر كینس پۆلاكیش سەرۆكی سەنتەری سابان لە ئامۆژگای برۆكینگز لە وتارێكیدا لە كۆتایی مانگی رابردوو لەگۆڤاری (زە ناشناڵ ئینترسێت) بەناونیشانی( خوێندنەوەیەكی میكافیلیانە بۆ عێراق) بڵاوی كردبۆەوە، ئەمریكا ناتوانێت لەئاكامی شكستی عێراق هەڵبێت و دەبێت هەوڵی خۆی بخاتە گەڕ بۆ ئەوەی پرۆسەكە بەتەواوەتی لەبەر یەك هەڵنەوەشێتەوە، ئەوا لەم حاڵەتە پێویستە:\n1- بەڕێز مسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان تەنیا سەركردەیە لە عێراقدا كە پێش هەمووان لە كۆتایی ساڵی 2011 مەترسی جێبەجێنەكردنی رێككەوتنی هەولێر و پێشێلكردنی دەستووری بە عێراقیەكان و بەجیهانیش راگەیاند، ئەگەر ئەو كات كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و دەوڵەتانی بەخشەر و یەكێتی ئەوروپا پشتگیری تەواویان بكردایە و ئەوانیش لەسەر مەترسی ئەم كێشانە هەڵوەستەیان بكردایە، ئەوا دەكرا بە دیپلۆماتیەتی هێمن خۆمان لەم حاڵەتەی ئێستا تێیداین، بپارێزین.\n2- بەڕێز مسعود بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان كە لەسەرەتای ساڵی 2012 گەیشتە ئەو قەناعەتەی ئیرادەیەكی نێودەوڵەتی نییە بۆ ئەوەی سنوورێك بۆ ئەم حاڵەتە دابنێت، لەنەورۆزدا پەیامی خۆی راگەیاند بەوەی ئەگەر كێشەكان چارەسەر نەكرێن، دەگەڕێتەوە بۆ گەلی كوردستان بۆ ئەوەی بڕیاری خۆیان بدەن، ئەوەی هاوكاتی پەیامەكەی سەرۆكی هەرێمی كوردستان جێگەی ئاماژە پێكردنە، ئەوەیە هەر هەفتەیەك دوای پەیامەكەی سەرۆكی كوردستان، گۆڤاری بەناوبانگی ئەمریكی تویژینەوەكەی رۆژنامەنووس و تۆژەر نید پاركەری بەناونیشانی (ئەو عێراقەی بەجێمان هێشت: جیهان پێشوازی لەدەوڵەتێكی فاشیل دەكات) بڵاوكردەوە، كەلەم توێژینەوەیەدا وەك پرۆفیسۆر و تۆژەری ناوداری جیهانی ئاماژەی پێكردووە، ئەگەر تەنیا وتارێك بتوانێت واقیعی عێراق وەك خۆی پیشانبدات وتارەكەی نید پاركەرە، كە تێدا نەك هەر ئاماژەی بە خراپی حكومڕانی مالیكی لەسەر ئاستی ئابووری و سیاسی كردووە، كردەوەكانی مالیكی بۆ تەسفیەی نەیارەكانی و بەندیخانە نهێنییەكانی كە نەیارەكانی تێیدا بەند دەكات پیشانی جیهانی داوە، لەم كاتەدا كە هاوكاتە لەگەڵ پەیامەكەی بارزانی پێویست بوو ئەمریكا بە تایبەتی و هەشت دەوڵەتە گەورە پیشەسازییەكەی جیهان و یەكێتی ئەوروپا و نەتەوەیەكگرتووەكان، ئەندامیەتی عێراقیان لە ئاژانس و رێكخراوە جیهانییەكان هەڵپەساردایە و سزای زیرەك ( smart sanction) یان بەسەر حكومەتی عێراقدا بسەپاندایە بۆ ئەوەی ملكەچبووایە بۆ دەستوور چارەسەری كێشەكانی عێراقی بكردایە، بەڵام ئەمە نەكرا.\n3- پرسیاری سەرەكی دوای ئاماژەدان بەم خاڵە ئەوەیە ئایا هێشتا بواری ئەوە ماوە كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بتوانێت رۆڵی خۆی بگێڕێت؟ پسپۆران پێیانوایە ئەگەر ئەمجارەش مالیكی وەك رۆبەرت مۆگابی فێڵ لەجیهان نەكات و كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی لەمە زیاتر خۆی دوانەخات، ئەوا دەكرێت عێراق لە هەڵدێر رزگار بكرێت، لە حاڵەتی زیمبابۆدا، بەشی زۆری دەوڵەتانی دراوسێی كۆنگۆ و كۆمەڵگەی نێودەوڵەتیش پێیانوابوو پێویستە چاوەڕێی هەڵبژاردنی داهاتوو بكەن بۆ ئەوەی بەرێگەی هەڵبژاردن مۆگابی لەدەسەڵات دووربخرێتەوە، بەڵام بەماوەیەكی باش پێش وادەی هەڵبژاردن مۆگابی بەهاوشێوەی ئێستای مالیكی هەموو تواناكانی دەوڵەتی خستە خزمەتی خۆیی و بەكاری هێنا بۆ سەركوتكردنی نەیارەكانی، دراوسێكانی كۆماری زیمبابۆی رێگربوون لەوەی بەئاشكرا رەخنەی توند لە مۆگابی بگیرێت، هەروەك چۆن ئێستا هەندێك لە دراوسێكانی عێراق هەمان هەڵوێستیان هەیە و لەمەش زیاتر نفوزی خۆیان خستۆتە گەڕ بۆ ئەوەی لە پەرلەمانی عێراقدا لێپرسینەوە لەگەڵ مالیكی نەكرێت یان متمانەی لێ بسەنرێتەوە، ئەو حاڵەتە زیمبابۆی بەرەو ئەوەبرد كە ئامارەكان بەمشێوەیە باسی دەكەن:\nأ- بەڕێژەی %10 داهاتی تاكەس كەمی كردوو بەرێژەی لە %30 نەخۆشی ئایدز زیادی كرد هەتا گەیشتە ئەوەی هەفتانە 200 كەس لە زیمبابۆی بە نەخۆشی ئایدز بمرن.\nب- رێژەی مامناوەندی هەڵاوسان لە 40ـەوە بەرز بووەوە بۆ 116.\nت- ئاستی مامناوەندی تەمەنی هاووڵاتیان هاتەخوارەوە لە 40- 60 ساڵ.\nث- گەندەڵی لەحكومەتی مۆگابی بووە شتێكی ئاسایی.\nج- حكومەت نەیدەتوانی خزمەتگوزارییە سەرەكیەكان دابین بكات.\nح- لەناو زیمبابۆدا دابەشبوونی ئیتنی و زمان دروست بوو.\nخ- دامەزراوە سیاسییەكان تووشی شەلەل بوون و نەیاندەتوانی كاری خۆیان بكەن.\nد- هەر كەسێك لە ملكەچكردنی مۆگابی و حزبەكەی دەربچوایە، ئەوا رووبەڕووی سزا و ئەشكەنجەدان دەبووەوە.\nذ- رۆژنامە سەربەخۆكانی داخست و سەرنووسەرەكانی بەندكرد.\nپرسیار لێرەدا ئەوەیە ئایا ئەوەی كەمتەرخەمی نێودەوڵەتی لە حاڵەتی زیمبابۆی دروستی كرد و دەستی مۆگابی واڵاكرد بۆ ئەوەی زیمبابۆی بەو حاڵە بەرێت، ئایا ئێستا هەمان سیناریۆ لە حكومەتەكەی مالیكی دووبارە نەبۆتەوە؟ لەوەڵامی ئەم پرسیارە دەڵێین مالیكی خاڵێكی دیكەی لە مۆگابی زیاترە لەبەر ئەوەی لەمانگی پێشوو بەرەسمی هێرشی كردە سەر میدیاكانی جیهان كە رەخنەیان لە حكومەتەكەی مالیكی دەگرت و ئەمەی وەك پیلانێكی ئیسرائیل و سعودیە و دوژمنانی عێراق وەسف كرد، پێشتریش چەندین جار نووسینگەی كەناڵە ئاسمانییەكانی لە بەغدا داخستووە، بۆیە ئەگەر ئەو رۆژنامە بیانیانەی رەخنە لە حكومەتەكەی مالیكی دەگرن، ئەگەر خوانەخواستە رۆژنامەی سەربەخۆی عێراقی بوونایە، ئەوا كاری خراپتری پێدەكردن، هەروەك چۆن ساڵح موتڵەگ جێگرەكەی خۆی بە دیكتاتۆر وەسفی كرد، بێ ئەوەی بگەڕێتەوە بۆ پەرلەمان فەرمانی دەركردنی دەركرد و ناردیەوە ماڵەوە، هەروەها لەماوەی مانگێكدا چوار جار سزای لەسێدارە دانی بۆ جێگری سەرۆك كۆمار دەركردووە و ئەندام پەرلەمانەكانی لیستەكەی مالیكی دەیان جار قسەی بێ بنەما بەرامبەر سەرۆك كۆماری عێراق دەكەن، ئەمە تەنیا لەبەر ئەوەی سەرۆك كۆمار كوردە.\nئەم حاڵەتەی ئێستا هەموو جیهان دەیبینێت و ئێمەش وەك رۆژنامەنووسان كاتێك پرسیار لە دیپلۆمات و هەندێك شرۆڤەوانی ئەمریكی و جیهانی دەكەین و لەوەڵامدا گوێبیستی ئەوە دەبین، كە دەبێت عێراقیەكان خۆیان كێشەكانی خۆیان چارەسەر بكەن، ئەمە ئەو خاڵەیە كە نەك عێراق، بەڵكو ئاشتی و ئاسایشی جیهان دەخاتە مەترسیەوە، هۆكاری سادەش بۆ خوێندنەوەی ئەم مەترسیە بریتییە لە:\n1- عێراقیەكان خۆیان ناتوانن كێشەكانی خۆیان چارەسەر بكەن، بەجۆرێك بێ متمانەیی لەنێو پێكهاتەكاندا دروستبووە كە زەمینەی دیالۆگ و دانوستاندن ئاڵۆز بووە و هیچ لایەك متمانەی بەلایەكەی دیكە نییە.\n2- سندوقی هەڵبژاردن كێشەی عێراق چارەسەر ناكات، لەبەر ئەوەی لە هەڵبژاردنی 2010 ئاكامی هەڵبژاردن بڕیارێكی هەبوو، بەڵام ئەمریكاو دەوڵەتانی دیكە بڕیارێكی دیكەیان هەبوو، پشتگیری مانەوەی مالیكیان كرد و عەللاویان دوورخستەوە، بۆ هەڵبژاردنی داهاتووش بارودۆخەكە لە بارودۆخی مۆگابی زیمبابۆی دەچێت، پێش هەڵبژاردن مالیكی تەسفیەی نەیارەكانی خۆی كردو ئێستا دەیەوێت بەرامبەر كوردستانیش رابووەستێ.\nلە عێراقدا دەتوانرێت چی بكرێت؟\nچۆن لەڕووی ئابووری و ئاسایش و سەقامگیرییەوە كوردستان عێراقێكی دیكەیە، ئەوا لەم بارودۆخەی ئێستای عێراقیشدا لەسەر ئاستی هەرێمی كوردستان دیسان عێراقێكی دیكەیە و هێزە سیاسییەكانی كوردستان بەجیاوازی بیروبۆچوونی سیاسی و بەجیاوازی ئایین و نەتەوەوە لەبەرامبەر ئەم ئاڵۆزییە یەكدەنگ و هاوهەڵوێستن، لەبەرامبەردا لەناو لیستی هاوپەیمانی نیشتمان كە لیستی شیعەكانە، هەموویان پشتگیری مالیكی ناكەن و دابەشبوونێكی بەرچاو هەیە، بۆیە لەم لایەنەوە هەرەسهێنانی پرۆسەی سیاسیی عێراق یان بردنی عێراق بەرەو هەڵدێری دەوڵەتی فاشیل كاریگەریەكی ئەوتۆی لەسەر ئیداراتی هەرێمی كوردستان نابێت، ئەوەی جێگەی مەترسیە كە پریشكی ئەم ئاڵۆزییەی بەربكەوێت، ناوچە دابڕێنراوەكانە، بۆ ئەمەش وەك لە پەیامی سەرۆكی هەرێمی كوردستان لەهەفتەی رابردوو بە ئاشكرا ئاماژەی پێكراوە، ئەوا سەرۆكی هەرێمی كوردستان پاش راوێژكردنی لەگەڵ سەرۆك كۆمار و دۆستەكانی دیكە لە پرۆسەی سیاسی عێراقدا هەڵوێستی گونجاو بەرامبەر ئیستفزاز و هەڕەشەكانی مالیكی لەناوچە دابڕێنراوەكان وەردەگرن و بواریش نادرێت كە سەقامگیری هەرێمی كوردستان بە ناوچە دابڕێنراوەكانەوە هەڕەشەی لێ بكرێت، بەڵام پرسیار لێرەدا ئەوەیە ئایا بەم هەڵوێستەی هەرێمی كوردستان كێشەكانی عێراق چارەسەر دەبێت و عێراق دەبێتە ئەو دەوڵەتە هاوچەرخەی كە لەسەرەتای دامەزراندنەوەی لە 2003 هەموو جیهان ئومێدی بۆ دەخواست؟ وەڵامی ئەم پرسیارە بە پلەی یەكەم لای كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بەگشتی و ئەمریكایە بەتایبەتی، لەبەر ئەوەی پێشبینی پسپۆران و چاودێران بەو جۆرەیە ئەگەر عێراق بگاتە رادەی هەڵدێر و لەبەر یەكهەڵوەشانەوە، ئەوا لەبەر یەكهەڵوەشانەوەی چیك و سلۆفاكیای پێشوو نابێت بۆ كۆماری چیك و كۆماری سلۆفاكیا، بەڵكو دووبارە كردنەوەی ئەزموونێكی خراپتر لە ئەزموونی یوگسلافیای پێشوو دەبێت و شەڕێكی خوێناوی و گەورە لەسەر ئەو شارانە دروست دەبێت كە چارەنووسیان بە ئاسانی یەكلایی ناكرێتەوە لەپێش هەمووشیانەوە بەغدای پایتەختی عێراق، كە نە عەرەبی سوننە بە ئاسانی دەستبەرداری دەبێت و نە عەرەبی شیعەش، تەنانەت دابەشكردنی بەغداش ئەم كێشەیە چارەسەر ناكات، ئەوجا ئەمە بێجگە لەوەی عێراق خۆی دەبێتە ناوەندێك بۆ نفوزی هەرێمی و قۆستنەوەی لەلایەن تیرۆریستانەوە، دەبێتە وێستگەیەك بۆ پەڕینەوەی تیرۆریستان، بۆیە لەم حاڵەتەدا پێویستە كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی زیاتر بێتە ناو كێشەكە و تەنانەت ئەگەر پێویست بكات پێویست بێت لە ناوچە سنوورییەكانی نێوان پێكهاتە جیاوازەكان هێزی ئاشتی پارێز دابنرێت بۆ ئەوەی بوار بۆ رووبەڕووبوونەوەی چەكداری و چارەسەری كێشەكان بەتوندوتیژی نەمێنێت و دەرگا واڵا بێت بۆ ئەوەی لە چوارچێوەی دەستوور و رێككەوتنەكان كێشەكان چارەسەر بكرێت، لەبەرامبەر ئەو حاڵەتە پرسیار ئەوەیە ئایا كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی ئەم هەنگاوە خێرایە هەڵدەگرێت؟ وەڵامی ئەم پرسیار بە بەڵێ یان نەخێر نادرێتەوە، بەڵكو ئەوانەی لەكێشەو مەترسیەكانی ئایندەی عێراق تێدەگەن بەو جۆرەیە، پێویستە هەنگاوەكانی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی لەو هەنگاوانە خێراتر بێت كە عێراق بەرەو هەڵدێر دەبەن، خۆ ئەگەر ئەمجارەش كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی بەسستی هەنگاو هەڵبگرێت، ئەوا عێراق لە هەڵدێر دایە و هیچ لایەك ناتوانێت لەبەر ئاكامەكەی هەڵبێت.\nرۆبەرت رۆتەربیرگ: ئه‌م بابه‌ته (315) جار بینراوه\tله‌سه‌رهێڵ : 71\nژماره‌ی سه‌ردان : 19869201


فیلمی زاگرۆس بەشداری فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی سكۆتلەندا دەكات\nفیلمی سینەمایی زاگرۆس، لە 71مین خولی فێستیڤاڵی فیلمی ئێدنبێرگ بەشداری دەكات كە یەكێك لە پێنج كۆنترین فێستیڤاڵە سینەماییە جیهانییەكان و لە سكۆتلەندا بەڕێوەدەچێت.\nفیلمی زاگرۆس، لە دەرهێنانی سینەماكاری كورد سەهیم عومەر خەلیفەیە و وابریارە لە فێستیڤاڵەكە كە لە رۆژانی 18 تا 29ی حوزەیران بەرێوەدەچێت نمایشبكرێت.\nسیناریۆی فیلمەكە باس لە چیرۆكی شوانێك دەكات بەناوی زاگرۆس كە هاوژینی خۆی زۆر خۆشدەوێت، بۆ ئەو كوردستان بەهەشتە، بەڵام هاوژینەكەی هاڤین و كچەكەی رەیهان، روودەكەنە بەلجیكا، دواتر زاگرۆزیش بڕیاردەدات بچێتە ئەو وڵاتە.\nفیلمی زاگرۆس، بەرهەمێكی هاوبەشی بەلجیكاو هۆڵەندایە، پرۆدیۆسەری سەرەكی فیلمەكە دریس فالیپۆیەو سەهیم عومەر، جەین- كلود و ڤان ریچكهام سیناریۆكەیان ئامادەكردووە.\nپێشتریش زاگرۆس، بەشداری لە 44مین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی گێنت لە بەلجیكا كردو خەڵاتی گەورەی فێستیڤاڵی بەدەستهێنا كە خەڵاتی “Grand Prix” بوو، هەروەها دوو خەڵاتی لە بەشی پێشبڕكێی 18یەمین خولی فێستیڤاڵی نێودەوڵەتی فیلمی ئاڕەس لە فەڕەنسا بەدەستهێنا، كە خەڵاتی باشترین دەرهێنەر بوو لەلایەن لیژنەی دادوەری فێستیڤاڵ و خەڵاتی باشترین فیلم لەلایەن بینەرانەوە.\nسینەماكاری بەناوبانگی كورد سەهیم عومەر خەلیفە، پێشتر لەرێگەی كورتە فیلمی “میسی بەغداد”، “وڵاتی پاڵەوانان” و “نێچیرڤانی خراپ”، زیاتر لە 100 خەڵاتی لە فێستیڤاڵە سینەماییەكاندا وەرگرتووە.\n 908 جار بینراوه\n6/9/2018 3:07:50 AM\nفێستیڤاڵی شانۆی كەركوك راگەیندرا...\nچای سەوز خانەی شێرپەنجەیی خاو دەكاتەوە...\nداهێنانی پیلێك بە سودی دوولایەنە ...\nپیسبوونی ژینگە هەڕەشە لەداهاتووی زەوی دەكات...\nحەمەی شانۆ راوچیەكانی عەقڵ نمایشدەكات...\nحەمید عوسمان پیری بڵاودەكاتەوە...\nدووەمین دیداری لەتیف حامید بەرێوەچوو...\nگەرداوی گەردوونی دەبێتە هۆی لەدایكبوونی ئەستێرەكان...\nخەندە بەنیازی پیانۆ ژەنینە...\nرێز لە بڕیاردەری لیژنەی رۆشنبیری خولی پێشووی پەرلەمان گیرا...\nرۆشنیری و هونەری كەركوك قەڵغانی رێزلێنانی بەخشییە ئەندامانی تیپی شانۆی هەوار...\nماكۆس-یش رێزلە تیپی شانۆی هەوار دەنێت...\nپانێلێك لەژێر ناونیشانی كەركوك لەبەردەم مەترسی بڵاوبونەوەی ماددە هۆشبەرەكان بەڕێوەچوو...


لە دوای رووخانی رژێمی بەعس پارەیەکی زۆر رژایە کوردستان، بەڵام بەھۆی نەبوونی میکانیزمێکی زانستی و کەسانی ئەکادیمی و شارەزا، بەشی زۆری ئەو پارەیە تەخشان و پەخشان کراو کەمترین خزمەت و پڕۆژەی پێ ئەنجامدرا، لە بری بنیات نانی شاری وەرزشی، بودجە بۆ کڕینی یاریزانی عەرەب تەرخان کرا، ھەندێ جاریش پارەی یاریگایەک لە چاککردنی چیمەنەکەی بەھەدەردرا! ئاشکرایە گەندەڵیش یەکێکە لەو دەردە کوشندەیەی کە بە تەواوی ئەو سێکتەرەی ئیفلیج کردووە، لە پێدانی پارە بە یانەکان لە ساڵانی رابردوو، وێڕای نادادییەکی زۆر لە پشکی یانەکان، زۆرترین گەندەڵی بوونی ھەبووە، دڵنیام گەر ئەو بڕەی لەماوەی دە ساڵی رابردوو بە یانەکان بەخشرا، بە شێوەیەکی زانستی مامەڵەی لەگەڵ بکرابوایە، ئێستا بەشی زۆری یانەکان تا ئەندازەیەک گەیشتبوونە ئاستی خۆبژێوی و پێویستیەکی ئەوتۆیان بە ھاوکاری حکومەت نەدەبوو، وەلێ بەھۆی چەند بەرپرسێکی نەزان و ناحاڵی لە دۆخی وەرزشی کوردستان و ھەنگاوەکانی چۆنیەتی پێشخستنی، ئەم دەرفەتەشمان لەدەستدا. ئاخر تو ویژدانتان نەتان بینی پایتەختەکەی ھەرێم ھۆڵێکی وەرزشی شیاوی نیە؟! لە کاتێکدا بە پارەی حکومەت ھۆڵی داخراو بنیات نراوە، کەچی تا ئێستاش موڵکیەت و ئیدارەدان و داھاتەکەشی بۆ کەسانی حزبی دەگەڕێتەوە! بەھۆی حزبیبوونی ئەو بەرپرسانە، ئەقڵ و ئیدارەیەکی تەواو حزبیانە وەرزش ئاراستە دەکات، بەم ھۆیەشەوە حزب دەستی بۆ بنجو بنەوانی ئەو کایە بردوەو یانەو تیپەکانیش بەسەر حزب و کەسایەتیەکانیان دابەشبوون.


نامەی بەرهەم ساڵح بۆ بارزانی\nساڵی 2011 بوو گەرمەی خوپێشاندانەكانی 17ی شوبات بوو لە سلێمانی، تەقەبوو لەسەر حكومەتی هەرێمی كوردستان بەسەرۆكایەتی د.بەرهەم ئەحمەد ساڵح و یادی دامەزراندنی حیزبی سوسیالیست بوو لە هۆڵی سەعد عەبدوڵڵا لە هەولێر، سەرۆك بارزانیش لەو یادەدا ئامادەبوو، بزووتنەوەی گۆڕان لە لووتكەی ئۆپۆزیسیۆنیی خۆیدابوو. محەممەد توفیق رەحیم، لە بزووتنەوەی گۆڕان لەو یادەدا لە ریزی پێشەوە دانیشتبوو، باش لەبیرمە، سەرۆك بارزانی گوتارێكی پێشكێشكرد، ئەوەندە بەرگیری لە بەرهەم ساڵح كرد وەك سەرۆكوەزیران، بە قسەی خودی د.بەرهەم ساڵح حیزبەكەی (یەكێتی) قەت هیندەی بارزانی بەرگری لێنەكردبوو.\nئەو یادە دوای هەفتەیەك بوو لە نامە نهێنییەكەی د.بەرهەم ساڵح بوو بۆ مام جەلال، كە ئەوكات سەرۆككۆماری عێراق بوو . بەرهەم ساڵح لەو نامەیەدا داوا لە مام جەلال دەكات دەستیبگرێت ، چونكە بەشێكی هەرەزۆری مەكتەبی سیاسی یەكێتی دژایەتی دەكەن. هەر لەو نامەیەدا بەرهەم ساڵح دەڵێ "خوا هەڵناگرێ پارتی زیاتر لە یەكێتی پاڵپشتی من دەكات ".\nیادەكەی حیزبی سوسیالیست تەواوبوو، من لەگەڵ بەرهەم ساڵحدا سواربووم، فەڕەیەكی شەست مەتری هەولێرمان لێدا و زۆر قسەمانكرد، دواتر رۆیشتین بو ئەنجوومەنی وەزیران و قاوەیەكی خوشمان خواردەوە. بەرهەم ساڵح بانگی توانا ئەحمەدی كرد كە سكرتێری رۆژنامەوانی ئەو بوو، گوتی كاكە توانا بەڕاستی ئەمڕۆ كاك مەسعود لە پێشكێشكردنی گوتارەكەیدا زۆر پاڵپشتی منی كرد و برادەرانی گۆڕانیش لەوێ دانیشتبوون.\nسەرۆك بارزانی بەردەوام پاڵپشتی ئەم پیاوەی كردووە كە ئێستا سەرۆككۆماری عێراقە و ناوی بەرهەم ساڵحە. كاك بەرهەم رۆژێك لە ماڵی خوی لەسەر نانخواردنی ئێوارە بەمنی گوت "بە كاك مەسعودم گوتووە، هەركاتێك دەوڵەت رابگەیێنی، من یەكەم كەس دەبم لە پشت سەری تۆوە بوەستم"، كە گشتپرسی لە باشووری كوردستان كرا، رۆژێكیش نەمانبینی د. بەرهەم ساڵح قسەیەكی خێر بو ئەنجامدانی گشتپرسییەكە بكات جگە لەو رۆژەی لەگەڵ خەڵكدا چوو بۆ دەنگدان !\nلەدوای 2003ەوە كە عێراقی دوای سەددام دروستبوو، بەرهەم ساڵح خەونی بە پۆستی سەرۆككۆماری عێراقەوە دەبینی و پێیگەیشت! بەڵام چۆن؟ هێشتا د.بەرهەم ساڵح لەنێو حیزبی (هاوپەیمانی بۆ دیموكراسی و دادپەروەری) بوو، لەلایەن پارتییەوە بانگكرا و سەرۆك بارزانی پێیگوت، كاكە ئەگەر دەتەوێ ببیە سەرۆككۆماری عێراق، بەهەموو شێوەیەك پاڵپشتی تۆ دەكەین. بەڕێز بەرهەم ساڵح، وای نیشاندا كە قەت ئارەزووی ئەو پۆستەی نییە، تەنانەت سەرۆك بارزانی ئەم بابەتە لەگەڵ یەكێتیش باسكرد و پێیگوتن ئەگەر ئێوە رازیبن با د.بەرهەم بكەینە سەرۆككۆمار ، پێش ئەوەی د.بەرهەم ساڵح بگەڕێتەوە نێو یەكێتی، بەڵام یەكێتی گوتی قەت ئەوە قبوڵ ناكەین و چۆن بەرهەم سالح دەكەینە سەرۆككۆمار و ئەوە رەفتارێكی دۆستانە نییە ئێوە لەگەڵ یەكێتی دەیكەن ئەگەر وابكەن !\nئێستا بەرهەم ساڵح، سەرۆككۆماری عێراقە و بەناوی (یەكێتی)یەوە ئەو پۆستەی وەرگرتووە نەك هەموو كورد، چونكە خۆی پێش هەمووان ئەو یەكێتییەی كورد و تەنانەت یەكێتی ناو یەكێتیشی تێكدایەوە . هەولێر تائێستا ئامادەنییە پێشوازی لەو سەرۆككۆمارە بكات، نەك لەبەرئەوەی بەربژێرەكەی پارتی بەرامبەر ئەو لەنێو پەرلەمانی عێراق و بەدەنگی شیعە و سوننەكانی دژە كورد دەرچوو، بەڵكو پارتی و بارزانی بەراشكاوانە پێیانگوتبوو ئەگەر دەتەوێ ئەو پۆستە وەربگری پێش هەموو لایەك ئێمە پاڵپشتی تۆ دەكەین، بەرهەم ساڵح حاشای كرد، كەچی لە پشتەوە یارییەكەی گۆڕی وەك كودەتایەك بەسەر یەك شاندی پارتی و یەكێتیدا ، كێ پێیگوت ئەوە بكات ، وەڵامەكە دەبێ لەلای خۆی بێت .\nدوای ئەوەی بە لاوازی بووە سەرۆككۆمار ، لەوكاتەوە د.بەرهەم ساڵح، دەرگا نەماوە لێینەدات كە چۆن كارێك بكرێت هەولێر دەرگای خۆی بەڕوویدا بكاتەوە؟ بۆ ئەو مەبەستە قسە لەگەڵ هەموو جۆرە خەڵكێك دەكات . ئێستا چۆن نێوانی د.بەرهەم ساڵح لەگەڵ سەرۆك بارزانی و پارتی چاكدەبێتەوە؟\nلە 2012دا كەمال رەئوف، سەرنووسەری رۆژنامەی هاوڵاتی بوو، سەردانێكی كاك نێچیرڤان بارزانی كرد، كاك نێچیرڤان پێیگوت "مام جەلال كە سەرۆككۆماری عێراقە نامەی دەستلەكاركێشانەوەی خۆی رادەستی جەنابی سەرۆك بارزانی كردووە" ئەمە لە رۆژنامەی هاوڵاتی ببووە مانشێت.\nتەبایی نێوان جەنابی سەرۆك بارزانی و مام جەلال بەڕەحمەتبێ زۆربوو، ئەو نامەیەی مام جەلال بۆ ئەوەبوو عێراقییەكان و شیعە و سوننە لە بەغدا بزانن، كورد پێكەوەیە و بڕیاری كوردستان لە هەولێر و مەرجەعیەتی كوردستان (هەولێرە)، بەوشێوەیەش هەم پێگەی مام جەلال لە بەغدا بەهێزتربوو، هەمیش كورد قسەی لەبەغدا زۆر بەهێز بوو. مەبەستی ئەو دوو سەركردەیەی كورد ئەوەبوو، بایەخی هەردووكیان و كوردستان لەنێو كوردە، نەك لەبەغدا و لەدەست شیعە و سوننەكان .\nپێشنیاز دەكەم د.بەرهەم ساڵح ئەو نموونەیەی مام جەلال دووبارە بكاتەوەو نامەی دەست لەكاركێشانەوەی خۆی رادەستی سەرۆك بارزانی بكات، بۆ گەڕانەوەی سەنگ و هێزی كورد كە خۆی بەشێكی زۆری شكاندنی ئەو سەنگ و هێزەی بەردەكەوێت. هەر كاتێك كورد پێكەوە مەبەستی بێت و لە بەرژەوەندی خەڵكی كوردستان بڕیارێك بدەن و داوا لە د.بەرهەم ساڵح بكات بگەڕێتەوە، ئامادەبێت. چونكە سەنگی د.بەرهەم ساڵح لەنێو هەولێر و سلێمانی و كەركووك و دهۆكە نەك لە بەغدا و لەو پایتەختانەی لە رێگەی وەزیرێكەوە پێشوازی لێدەكەن!\nد.بەرهەم ساڵح، بڕوابكە چۆن سەرۆك بارزانی لەوكاتەی سەرۆكوەزیرانی هەرێمی كوردستان بووی تاوەكو سەر پاڵپشتی جەنابت بوو، ئێستاش هەروادەبێ. چونكە جەنابیشت باش دەزانی بەبێ خەڵكی كوردستان و پایتەختە سیاسییەكەی (هەولێر) ناونیشانی پۆستی سەرۆككۆماری عێراق بۆ ئێوە "كامڵ" نییە.\nفەرموو نامەكەت بنووسەو بگەڕێوە هەولێر، كە بڕیارتدا ئەو نامەیە بنووسی، راوێژ لەگەڵ كەسانی دڵسۆز بكە، كە قسەی خێرت بۆ بكەن، نەك قسەی شەڕ. بڕیارەكەش لای خۆتە. بەوشێوەیە بەشێوەیەكی واتادار ئەوە دووپاتدەكەیەوە كە بڕیاری كورد یەكە و نابێ لەبەغدا لەتببێ.\n7 پارتی ناچارە رێگەی یەکەم هەڵبژێرێ


ئەردوگان: لە پێناو داهاتووی خۆماندا لە کوێ پێویست بێت شەر دەکەین. – كوردى پۆست\nrhewal\tئەردوگان: لە پێناو داهاتووی خۆماندا لە کوێ پێویست بێت شەر دەکەین.\t19/10/2016 kurdipostgroupلێدوانێک بنووسە\tKURDISTANI\nسەرۆک کۆماری تورکیا ڕایگەیاند، ڕێکخراوە “تیرۆیستییەکان” لە هەرشوێنێک چالاکییان هەبێت دەچنە ئەوێ بۆ لەناوبردنیان، دەشڵێت هەڵوێستی تورکیا بۆ بەشداریکردن لە شەڕی موسڵدا، هیچ پەیوەندی نییە بەوەی خوازیاری شەڕ بن یان هەوڵی پێشێلکاری سەروەری عێراق بدەن.\nڕەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆک وەزیرانی تورکیا، لە میانەی ٢٧ هەمین کۆبوونەوەی لەگەڵ موختارەکاندا لە وتارێکیدا ڕایگەیاند، “لەمەودوا چاوەڕێ ناکەین تا کێشەکان لە دەرگامان دەدەن، لەمەودوا ئارام ناگرین تا دەگاتە تینمان، ئیتر ئێمە دەست دەدەینە کێشەکان و کێشەی تیرۆر هەیە؟ چاوەڕێ ناکەین تا ئەو کاتەی ڕێکخراوە تیرۆریستییەکان پەلامارمان دەدەن، چالاکی ڕێکخراوە تیرۆریستییەکان لە کوێ هەبێت دەچینە ئەوێ بۆ لەناوبردنیان”.\nسەبارەت بە ئۆپەراسیۆنی کۆنترۆڵکردنەوەی موسڵ ڕایگەیاندوە “ئەوانەی هەوڵ دەدەن ڕێگری لە تورکیا بکەن لە بەشداریکردن لە ئۆپراسیۆنەکەدا، دەخوازن تورکیا لەشوێنی خۆی دابنیشێت، سەیری ڕووداوەکان بکات و دواتر باجەکەی چی بوو بیدات”.\nئاماژەی بۆ ئەوەشكردوە کە تورکیا ٩١١ کیلۆمەتر لەگەڵ سوریا و ٣٥٠ کیلۆمەتر لەگەڵ عێراق سنووری هەیە، هەڵوێستی ئەوان بۆ بەشداریکردن لە شەڕی موسڵدا هیچ پەیوەندی نییە بەوەی خوازیاری شەڕ بن یان هەوڵی پێشێلکاری سەروەری عێراق بدەن، بەڵکو ئەوان لەپێناو ڕزگاری و داهاتوویاندا لە کوێ پێویست بوو جەنگ دەکەن. ئێستاش شوێنی ئەو شەڕە موسڵە کە دەبێت لێی بن. و دەشڵێت “لە موسڵ دەبین”.\nئەردۆغان لەبارەی هەڵوێستی عێراق لەبەرامبەر بەشداریکردنی تورکیا لە ئۆپراسیۆنی موسڵدا دەڵێت “توركیا ده‌رگای له‌سه‌ر ٣٠٠ هه‌زار هاوڵاتی عێراقی كردووه‌ته‌وه و ئاسودەی كردون، لە کاتێکدا کەسی دیكه ئه‌وه‌ی نه‌كردوە و ئێمه كردمان، له‌به‌رئه‌وه كاتێک قسه له‌سه‌ر توركیا ده‌كه‌یت، ده‌بێت بیر له‌وه بكه‌یته‌وه. دۆستێكی له‌و شێوه‌یه‌ت ده‌ست ناكه‌وێت”.\nهەروەها ئەردۆغان وتووشیەتی، دەبێت بیر لەوە بکەنەوە هەرکاتێک دۆستێک دەڕەنجێنن لە دەستی دەدەن و تورکیاش لە گۆڕەپانەکەدایە و لەسەر مێزی گفتوگۆش ئامادەن دابنیشن.\nئەردوگان: لە پێناو داهاتووی خۆماندا لە کوێ پێویست بێت شەر دەکەین.\tڕێدۆزیی بابەت\nبابه‌تی پێشوولە مەڕاسیمی ناشتنی ئاندژێی ڤایدا، زیاد ڕەئوف یاداشتێك لە پەرتوکی ماتەمینی تۆمار دەکاتبابه‌تی داهاتووگۆران ئازاد: هاتنی ئاوارە کە روو لە زستان دەکەین زۆر قورس و ئەستەم دەبێت بۆ هەرێمی کوردستان و ئاوارەکان وه‌ڵامدانه‌وه هەڵوەشاندنەوەی وەڵام\tEnter your comment here...


4 کۆڵبەری دیکە کوژران‌و ژمارەیەکیش بریندار بوون – چاونیوز\n15ی نیسانی , 2017\tهەواڵ ناردنی کۆمێنت 1,082 جار سەردانی ئەو بابەتە کراوە\nبەهۆی تەقەی راستەوخۆی سوپای پاسدارانی ئێران لە کۆمەلێک خەڵکی کاسبکار و کۆڵبەری ناوچەی سەردەشت لە سنووری رۆژهەڵات‌و باشووری کوردستان، ژمارەیەک کاسبکار و کۆڵبەر گیانیان لەدەستدا و ژمارەیەکیش بریندار بوون.\nهێزەکانی سپای پاسدارن لە ناوچەی هێرۆ لە نێو خاكی باشوری کوردستان کۆمەڵێک کاسبکار و کۆڵبەریان داوەتە بەر تەقەی راستەوخۆ و، زانیاریەکان باس لەوە دەکەن تا ئێستا ٤ کۆڵبەر گیانیان لەدەست داوەو ١١ کەسی دیکەش بریندار بوون.\n“ئەحمەد مام قادری” خەڵکی گوندی”دۆڵەبێ” ناوی یەک لە کوژراوەکانی ئەو پەلامارەی هێزە چەکدارەکانی سپای پاسداران بۆ سەر کاسبکارانە.\nرائید حەسەن خدر، بەڕێوەبەری پۆلیسی قەلادزێ بە تۆڕی میدیایی “ڕووداو”ی راگەیاندوە: لەسەر سنووری نێوان رۆژهەڵات و باشووری كوردستان ژمارەیەك كۆڵبەر بە تەقەی پاسدارانی ئێران برینداربوون.\nرائید حەسەن دەڵێ سەرجەم کۆڵبەرەکان خەڵکی رۆژهەڵاتی کوردستانن و لە نزیک ناوچەی هێرۆیانی سەر سنووری باشوور و رۆژهەڵات دراونەتە بەر دەستڕێژی هێزە چەکدارەکانی ئێران.