لامەركەزیەت لە سووریا: خراپییەكی كەمتر\n2018-10-16 12:23 414 جار بینراوە کۆمێنت\nمێژوو پیشانی داوە، كە لامەركەزیەت لە سووریا ڕێگایەكی كاریگەرە بۆ چارەسەركردنی گرژییەكان لە كۆمەڵگە هەمە چەشنەكاندا.\nلە چەند ساڵی ڕابروودا، ژمارەیەك پرۆپۆزەڵ دەربارەی چەند شێوازێكی لامەركەزیەت لە سووریا خرانە مەیدانەوە، وەك پلانێك بۆ دەستەبەركردنی ئاشتی و كۆتایی هێنان بە جەنگی چەند ساڵەی ناوخۆی سووریا.\nلەم دوایانەشدا، ئەوەی كە پێی دەگوترێت "گروپی بچووك"، كە پێكهاتوون لە شانشینی بەڕیتانیا، فەڕەنسا، ئەمریكا، سعودیە، ئوردن، مسڕ، بەیاننامەیەكیان شەوی پێش گفتوگۆكەی ژنێف ڕاگەیاند لەگەڵ نێردەی تایبەتی نەتەوە یەكگرتووەكان بۆ سووریا-ستیفان دی مستۆرا- كە تیایدا دیدگای خۆیان لەسەر دۆزینەوەی چارەسەرێكی سیاسی بۆ قەیرانی سووریا خستبووە ڕوو. بەیاننامەكە یەكێك لە پێشنیارەكانی، لەناو چەند پێشنیارێكدا، بە لامەركەزی كردنی دەوڵەتی سووریا بوو وەك ڕێگایەك بۆ بەدەست هێنانی ئاشتی.\nهەركاتێك، كە پێشنیارێكی لەو جۆرە دەكرێت، لەلایەن پشتیوانیكاران و نەیارەكانی بەشار ئەسەد-ەوە بە تەواوی ڕەتدەكرێتەوە. دیمەشق و ئوپۆزیسیون بەردەوامن لە پێداگرتن لەسەر حكومەتێكی مەركەزی وەك بەشێك لەهەر ڕێككەوتنێكی ئاشتیانە.\nلەگەڵ ئەوەشدا، فرە-نەتەوەیی و فرە-ئاینی خەڵكی سووریا هیچ بژاردەیەكی تری لەبەردەم وڵاتەكەدا نەهێشتۆتەوە، جگە لە لامەركەزیەت، كە خراپییەكەی كەمترە. ئەگەر ئەمە قبوڵ نەكرێت، ڕەنگە وڵاتەكە ڕووبەڕووی مەترسی لێكترازانی تەوەوەتی ببێتەوە.\nئەو ئالنگاریانەی كاراكتەرە سیاسیەكانی سووریا ئەمڕۆ ڕووبەڕووی دەبنەوە لە ڕازیبوون و جێبەجیكردنی بیرۆكەی لامەركەزیات تازە نین و ڕووبەڕووی چەندین نەتەوەی تریش بۆتەوە لە مێژووی هاوچەرخدا.\nلێرەدا، كە پێدەچێت بڕێك نامۆ دەركەوێت، ئەزموونی بونیادنانی دەوڵەتی ڕووسیا پاش شۆڕشی بەلشەفیقیەكانی ساڵی ١٩١٧ تا ڕادەیەك ڕوونە. بە پێچەوانەی ئەزموونی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكاوە، كە فیدراڵیەت لە ڕەگ و ڕیشە و هەناوی ئەو كۆمەڵگەیانەوە هات، كە لەسەر بنەمای دیموكراسی دامەزرا بوون، لە ڕووسیا لامەركەزیات پرۆسەیەكی تەوەو نوێ بوو بەسەر وڵاتێكی زۆر فرە چەشندا سەپێنرا، كە هەرگیز بە دیموكراسیانە حوكمڕانی تێدا نەكرابوو. لەڕووی فرەیی، نەبوونی كلتووری دیموكراسی و وێرانەی جەنگەوە ڕووسیای ١٩١٧ لە سووریای ٢٠١٨ دەچوو.\nفیدراڵیزم لە ڕووسیای پاش ١٩١٧\nئەو گومانانەی زۆربەی سووریەكان لەسەر فیدراڵیەت هەیانە هیچ جیاواز نییە لەو بۆچوونە باەوەی شەوی شۆڕشەكەی ١٩١٧ لە ئیمپراتۆریەتی ڕووسیادا هەبوو. دامەزراوەی ئیمپراتۆریەت لە سان پیترسبورگ بەتەواوی فیدراڵیەتی ڕەتكردەوە وەك هەنگاوێك بۆ چارەسەركردنی گرفتەكانی لەمەڕ زیادبوونی گروپە ناسیۆنالیستەكان لەسەر سنوورەكانی.\nپاش شۆڕشی ڕووسیای ١٩٠٥-١٩٠٧ زۆربەی گروپە ئیتنییەكان جەختیان لەسەر شۆڕبوونەوەی خۆ-بەڕێوەبەری و تەنانەت ئۆتۆنۆمیش دەكردەوە، بەڵام ڕژێمی تساریست-ەكان ئەم داخوازیانەی ڕەتكردەوە و دەستیكرد بە هەڵمەتی بە ڕووسیا كردن.\nتەنانەت پارتە دیموكراتەكانیش، وەك دیمیكراتە دەستووریەكان، پەرۆشی لامەركەزیەت نەبوون. ترسی ئەوەیان هەبوو لە وڵاتێكدا نەتەوەی ڕووس نیوەی دانیشتوانەكەی پێك بهێنێت، نەتوە كەمینەییەكان مافی زۆر وەردەگرن و ئەمەش وادەكات بەڕەوەبردنی وڵات زەحمەت بێت. ڕابەرە سیاسیەكانی ئەو دەم زۆر بڕوایان وابوو، كە ئیمپراتۆری ڕووسیا هی نەتەوەی ڕووسە.\nبەلشەفیقەكان، كە بە توندی بەرەنگاری ڕژێمی تساریست-ەكان بوونەوە، وێڕای قبوڵكردنی فرە نەتەوەیی، پشتیوانیكارێكی سەرسەختی مەركەزیەت بوون. بۆچوونی ئەوان وابوو، كە شۆڕشی كۆمەڵایەتی پێویستی بە چڕبوونەوەی دەسەڵات هەیە نەك پەرشوبڵاوبوونی.\nهەرچۆنێك بێت، لە ١٩١٩، سەركردایەتی بەلشەفیق ناچاربوو بە بۆچوونەكانیدا بچێتەوە. گەیشتە ئەو بڕوایەی، كە سەركەوتنی پرۆژە سیاسیەكەی بەندە بە سەركوتویی جێبەجێكردنی سیستەمە نوێكەی هەم لە ناو سەنتەردا هەم لە دەوروبەری ئیمپراتۆریەتەكەی، كە نەتەوەی فرەجۆری تێدابوو. بەلشەفیقەكان گرنگییان بە ناسیۆنالیست نەدا، بەڵام كرۆكی مانەوەی ڕژێمەكەیان پەیوەست بوو بە گفتوگۆكردن لەگەڵ سەركردە ناسیۆنالیستەكان. بۆ ئەم مەبەستەش، فیدراڵیەت پێویست بوو؛ ڕێگایەك بوو هەم بۆ هێنانە ناوەوەی ویستە ناسیۆنالیستیەكان هەم بۆ خستنە ژێر ڕكێفی خۆیانەوە. لەبەرئەوە، وەك هەوڵێك بۆ ڕێگرتن لە كەوتنی ئەو ئیمپراتۆرە فرە نەتەوەییەی بۆیان مابۆوە، بەلشەفیقەكان ناچاربوون خۆیان وانیشاندەن كە داكۆكیكارێكی بە پەرۆشی فیدرالیەتن و قبوڵی داخوازی خەڵكە غەیرە-ڕووسیەكەش بكەن.\nئیدی سیستەمە فیدراڵیەكەی ١٩٢٢ هاتە كایەوە و ئەو شتەی دروست كرد، كە بە "كۆماریە ناسیۆنالیستییەكان" ناودەبرێت و، مافە كلتووری، زمانەوانی و چەند پێكهاتەیەكی دەوڵەتەكەشی ،وەك دامەزراوە، پەرلەمان، سروودی نیشتیمانی...هتد ، بەخشی بە دانیشتوانەكەی.\nبەلشەفیقەكان لەهەمان ئەو كاتەی چەند مافێكی ئازادییان دا بە هەندێك لە كەمینەكان، كۆنترۆڵی توند و مەركەزیانەیان بەسەر وڵاتدا درێژەی هەبوو و ئەو گروپە نەتەوانەی تریان دەچەوساندەوە، كە سوودمەند نەبوون لە فیدراڵیەتەكە.\nلە كۆتاییەكەیدا، كۆماری كۆمەڵایەتی سۆڤیەتی یەكگرتوو وەك مێژوونووسە ئەمریكیەكەی لێهات-تێری مارتن- و پێی دەگوترا " ئیمپراتۆریەتی خۆسەپێن"\nلامەركەزیەت لە سووریا\nهەرچەندە كۆماری كۆمەڵایەتی سۆڤیەتی یەكگرتوو دواجار لە ١٩٩١ هەڵوەشا، بەڵام سیستەمە فیدراڵیەكەی توانی وڵات بۆ ماوەی ٨٠ ساڵ پێكەوە بهێڵێتەوە. گەرچی مۆدێلەكەی دوورە لە مۆدێلێكی نایابەوە، بەڵام نموونەیەكی باشە بۆ ئەوەی تێبگەین چۆن لامەركەزیەت دەتوانێت گرژییەكان بڕەوێنێتەوە لە كۆمەڵگە فرە نەتەوەییەكاندا.\nلە كەیسی سووریادا، كوردەكان تاكە لایەنن لەنێو ئەو ئاڵۆزیەدا، كە ئارەزووی لامەركەزیەت دەكەن (یان تەنانەت فئدراڵیەتیش). گروپە چەكداریە كوردییەكان، كە پارتی دیمیكراتی گەلان (پەیەدە) ڕابەرایەتی دەكات و ڕێژەی ١٢-١٥% دانیشتوان پێك دێنن، توانیویانە بە سوودوەرگرتن لە پشتیوانیەكانی ئەمریكا و هەندێك لە وڵاتە ئەوروپیەكان ناوچەكانی ژێر دەستیان بە ڕێژەی زیاتر لە ٥٠% فراوان بكەن لە ماوەی دوو ساڵی ڕابردوودا.\nپەیەدە و هاوپەیمانەكانی، بەهۆی چەند هۆكارێكی دەرەكی و ناوخۆیی، خولیای سەربەخۆیی تەواوەتی ناكەن. بەدەست هێنانی جۆرێك لە خۆ-بەڕێوبەری لەسیستەمێكی فیدراڵیدا، زیاتر لەگەڵ ئارازووەكانیان دەگونجێت. ئەمەش لە دواین ڕێككەوتنی نێوان ئەنجومەنی سووریای دیموكراسی (كە پەیەدە ڕابەرایەتی دەكات) و حكومەتی سووریا بۆ دانانی نەخشە ڕێگایەك لەمەڕ دروستكردنی ڕژێمێكی دیموكراسی سووریای لامەركەزی، دەردەكەوێت.\nبەرەنگارانی ئەم بیرۆكەیە ئەوە دەڵێن، كە هەندێك لەو ناوچانەی لەژێر كۆنترۆڵی كوردەكاندایە بەزۆری عەرەبن و كوردەكان پاكتاوی نەتەوەییان لەوێ كردووە. بڕوایان وایە، كە فیدراڵیەت "دیكتاتۆریەتی نەتەوەیی" دادەمەزرێنێت، كە جیاكاری لەگەڵ ئەو عەرەبانە دەكات، كە لە هەرێمە كوردییەكە دەژین.\nهەرچۆنێك بێت، ئەوە دەتوانرێت ڕێگری لێبكرێت بە هەبوونی چەند یاسایەكی تایبەت لە دەستووری سووریادا، كە گەرەنتی مافی هەموو ئەو خەڵكانە بكات كە لەناو ناوچە فیدراڵیەكاندان بێ گوێدانە مۆركی ئاینیی و نەتەوەییان.\nدراوسێكەی سووریا، عێراق، بەم ڕێگایەدا گوزەری كردووە. هەرێمە كوردییەكەی تا ڕادەیەكیی زۆر بە ئاشتیانە ماوەتەوە لەو كاتەوەی ئۆتۆنۆمی بەدەست هێناوە. ڕیفراندۆمە سەربەخۆییەكەی ساڵی ڕابردوو پێویستە وەك هەوڵێك ببینرێت، كە سەركەردە سیاسیەكان نایان بۆ دەستكەوتنی مافی زیاتر لە حكومەتێكی لاوازی مەركەزی نەك وەك هەنگاوێكی ژیرانە بۆ جیابوونەوە. ئەوەی گرنگە تێبینی بكرێت ئەوەیە، كە هەرێمی كوردستان ئەمڕۆ ڕێزی لە مافی عەرەبەكان گرتووە و لە ڕاستیشدا جێگەی بۆ ژمارەیەكی زۆر لەو عەرەبانە كردۆتەوە كە لە دەست توندوتیژی هەڵهاتوون.\nلامەركەزیەت، گەر بە بەرپرسیارانەوە لە سووریا جێبەجێ بكرێت، دەشێت پرسی كورد چارەسەر بكات و وڵاتەكەش بخاتە سەر ڕێڕەوی ئاشتی.\nئەم نووسینە بە زمانی ئینگلیزی لە بەشی بیریڕای ماڵپەڕی ئەل-جەزیرە بڵاوبۆتەوە، لە نووسینی:\nلیۆنید ئیساییڤ-وانەبێژ لە سكوڵی ئابووری لە مۆسكۆ.\nئاندرێی زاخارۆڤ-سەرنووسەری گۆڤاری " نێپریكۆسنۆڤێین زاپاس: گفتوگۆكان لەسەر سیاسەت و كلتوور"\nوەرگێڕانی لە ئینگلیزیەوە: د. یاداشت ساڵح-پزیشكی گشتی لە سلێمانی


داوا ده‌كرێت ده‌رمانی دژه هه‌وكردنه‌كان بۆ ڤایرۆسی كۆرۆنا به‌كارنه‌هێنرێت\nپسپۆرانی پزیشكی ئه‌مریكی و فه‌ره‌نسییه‌كان ئاگاداری پزیشكانی دنیا ده‌كه‌نه‌وه كه (ده‌مان و چاره‌سه‌ره‌كانی دژه هه‌وكردن) (anti-inflammatory) له‌وانه‌یه له هه‌ندێك حاڵه‌تدا زۆر ترسناك بێت بۆ تووشبووانی ڤایرۆسی كۆرۆنا.\nئۆلیڤێر ڤێران وه‌زیری ته‌ندروستی فه‌ره‌نسا كه پزیشكی پسپۆری ده‌مار، رۆژی 14ی ئازار به لێدوانێكیدا بۆ سی ئێن ئێن رایگه‌یاند كه پێدانی چاره‌سه‌ری دژه هه‌وكردنه‌كانی وه‌ك (ئیپرۆڤین و كۆرتیزۆن و ...) ده‌شێت كاریگه‌رییه‌كی ترسناك و خراپ له‌سه‌ر تووشبوانی ڤایرۆسی كۆرۆنا (COVID-19) دروست بكات له‌كاتێكدا به‌شی زۆریان ئه‌و چاره‌سه‌رانه‌یان بۆ به‌كاردێت. بۆیه له‌كاتی بوونی (تا) باشتره پاراسیتامول به‌كاربهێنرێت.\nهه‌روه‌ها پێشتریش سه‌نته‌ری خۆپاراستن و نه‌خۆشییه قورسه‌كانی ئه‌مریكا ئامۆژگاری پزیشكانی وڵاته‌كه‌ی كرد كه به هیچ شێوه‌یه‌ك ئه‌سپرین یه‌كه‌م: بۆ منداڵ، دووه‌م: بۆ تووشبوانی ڤایرۆسی كۆرۆنا به‌كارنه‌هێنن، چونكه ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه ببێته هۆی گیانله‌ده‌ستدانی نه‌خۆشه‌كه.\nله‌هه‌مانكاتدا رۆژنامه‌ی زه نیوۆرك تایمز جه‌ختی له‌و وتانه‌ی وه‌زیری ته‌ندروستی فه‌ره‌نسا كردۆته‌وه و سه‌نته‌ری خۆپاراستن و نه‌خۆشییه قورسه‌كان –ی ئه‌مریكا پێیوایه ئه‌مه دوای ئه‌و مردنه به لێشاوه دێت له ئیتالیا كه به‌شی زۆریان ئیپرۆڤین –یان بۆ به‌كارهاتووه. سه‌رچاوه‌یه‌ك له سه‌نته‌ره‌كه به نیویۆرك تایمز-ی وتووه:" ئاشكرایه ده‌رمانه‌كانی دژه هه‌وكردنه‌كان باش نییه بۆ نه‌خۆشییه درمییه‌كان له‌به‌رئه‌وه‌ی هانی دابه‌زینی كاردانه‌وه‌ی كۆئه‌ندامی به‌رگری له‌ش ده‌كات واته به‌رگری له‌ش دابه‌زێنێت و هێرشی ڤایرۆسه‌كه فراوانده‌بێت".\nهه‌روه‌ها جان لویس مۆنتاسترۆك، سه‌رۆكی به‌شی ده‌رمان له نه‌خۆشخانه‌ی تۆلوز به رادیۆی ئار تی ئێل-ی راگه‌یاندووه كه ده‌رمانه‌كانی دژه هه‌وكردنه‌كان (التهابات) ترسی كاریگه‌ریی زیاتره له‌كاتی تا و ته‌شه‌نه‌سه‌ندنی ڤایرۆس.\nفه‌ره‌نسا له رۆژی 14 ی ئازار زۆرترین تووشبووی تۆماركرد، له‌ماوه‌ی 24 سه‌عاتدا 800 كه‌س تووشی نه‌خۆشییه‌كه بوون، به‌مه‌ش ژماره‌ی تووشبوون له فه‌ره‌نسا گه‌یشته 4 هه‌زار و 499 كه‌س و مردنیش گه‌یشته 91 كه‌س.\nهه‌رچی ئه‌مریكایه له ماوه‌ی 24 سه‌عاتی رابردوودا 543 كه‌س تووشی نه‌خۆشییه‌كه بوون به‌مه‌ش ژماره‌ی تووشبوان گه‌یشته 2 هه‌زار و 995 كه‌س و مردنیش به‌هۆی كۆرۆنا ڤایرۆس چووه 60 كه‌س.\nوه‌زیری ته‌ندروستی فه‌ره‌نسا به رۆژنامه‌ی گاردیان-ی وتووه: "به‌راستی گه‌شه‌سه‌ندن و بڵاوبوونه‌وه‌ی ڤایرۆسه‌كه زۆر خێرایه".\nفه‌رنسا رۆژی 14ی ئازار ته‌واوی كافی و رێستورانت و شوێنه‌كانی داخست، وێرای هه‌موو ئه‌و شوێنانه‌ی كه كۆبوونه‌وه‌ی لێده‌كرێت هه‌ر له داخستنی بورجی ئێفل و مۆزه‌خانه‌ی لۆڤه‌ر و چه‌ندین كلێسا و شوێنی دیكه.


پۆتانەکان: 25°N 71°W / 25°N 71°W / 25; -71\nسێگۆشە‌ی بەرمۆدا نھێنییە‌کە لە نھێنییە نادیارە‌کانی سروشت کە سە‌دە‌ھا ساڵە خە‌ڵک سە‌ری سوڕماوە لێی، وە تا ئێستاش یە‌کێکە لە سە‌رسوڕھێنە‌رە‌کانی سروشت کە لە گۆڤار، ڕۆژنامە و تە‌لە‌ڤیزیۆن باسی دە‌کرێت. سێگۆشە‌ی بەرمۆدا بە‌شێکە لە زە‌ریای ئە‌تڵە‌سی کە بە ھە‌زارە‌ھا کە‌شتی و فڕۆکە‌ی لێ بزر بووە بە‌بێ ئە‌وە‌ی ھیچ شتێک بە‌جێ بھێڵن لە‌دوای خۆیان، ھە‌تا ئێستاش کە‌س نە‌یتوانیوە بە تە‌واوە‌تی ھۆی بزربوونی ئە‌و شتانە بزانێت لە‌و سێگۆشە‌یە‌دا. کاتێک کە باسی سێگۆشە‌ی بەرمۆدا دە‌کرێت وە‌ک ئە‌وە وایە کە باسی چیرۆکێکی خەیاڵی بکە‌یت بە‌ڵام جیاوازییە‌کە‌ی ئە‌وە‌یە کە سێگۆشە‌ی بەرمۆدا ڕاستییە‌کە و شتێکی ڕاستەقینەییە و چە‌ندە‌ھا جار گوێمان لێ بووە لە زۆر جێگا کە باسی لێوە دە‌کرێت، بە گە‌ورە‌ترین تە‌حە‌دی ئە‌م سە‌ردە‌مە دادە‌نرێت کە بە‌ڕووی مرۆڤ بووبێتەوە .\nشوێنی جوگرافیی سێگۆشە‌ی بەرمۆدا دە‌کە‌وێتە ڕۆژاوای زەریای ئەتلانتیک لە باشووری ویلایە‌تی فلۆریدا لە ویلایە‌تە یە‌کگرتووە‌کانی ئە‌مریکا خۆی لە خۆیە‌وە ئە‌و شوێنە شێوە‌یە‌کی سێگۆشە‌یی دروستدەکات، سێگۆشە‌ی بەرمۆدا لە ساڵی ١٩٥٤ز دۆزرایە‌وە کاتێک کە چە‌ند فڕۆکە‌یە‌ک تیایدا بزربوون کاتێک فڕین بە‌سە‌ریدا و دیار نە‌مان لە‌و کاتە‌وە بە‌و ناوە‌وە ناسراوە، و ھە‌ندێکیان پێی دە‌ڵێن: دورگەکانی شەیتان یاخود سێگۆشە‌ی شە‌یتان.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=سێگۆشەی_بەرموودا&oldid=864134»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٢١:٥٢ی ٢١ی تشرینی دووەمی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


Thursday, 12.03.2020, 23:18\nهەرکات لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان چاوم بە گلەیی و گازندەی خەڵکی کوردستانی عێڕاق دەکەوێت، کە لەمەڕ بێ مووچەیی و هەژاریی و نەبوونی خزمەتگوزاری گشتی، دەکڕوزێنەوە و هاواریان دەگاتە تەشقی ئاسمان، یەکسەر لە خۆم دەپرسم ئەی ئێوە بۆ ڕاپەڕینتان کرد و دز و گەندەڵ و داوێنپیس بوونە حاکم بەسەرتانەوە ؟!\nئەگەر بڵێن بۆ سەربەخۆیی بوو، یان خود جەلالی و مەلایی و چەتە و چەکداری ئەوانمان باش نەدەناسی دیسان باوەڕ ناکەم و دڵم بەم وڵامەتان ئاو ناخواتەوە.\nئاخر ئەوانەی ئەمڕۆ تەشقەڵەی کوردایەتی بە خەڵک دەکەن، خۆ ئەو کاتیش لە چیا و کەژی کوردستان، هەر ئەم زاتە پیسە بوون کە ئێستا دەیانبینین، ئیتر چۆن دەکرێت متمانەیان پێبکەیت، و ماڵ و نامووس و وڵاتی خۆت، بە ساکاری و دوو دەستی پێشکەش بە دز و جەردە بکەیت.\nمیدیای فاسیدی دیوەخانی عەشاییری، چۆن ڕوویان دێت، بەشێکیان بە ناوی ئۆپۆزیسیۆن، بۆسۆی جەرگی سووتاوی دایکان و کزەی دڵی باوکی شەهیدان و ڕۆحی برێندار و دەموچاوی هەڵقرچاوی کەس و کاری ئەنفال دێننە بەردەم کامێرای کەناڵە تەلەویزیۆنەکان! و بۆ ڕیکلامی خۆیان پێیان خۆشە کە ئەمان بگرین و بڵێن ئەمە کەی مەعقوولە و چۆن خودا قەبووڵی دەکات لەم دەسەڵاتە کوردییە!.\nئەنەهوو ئەم خەڵکە، هەر ئەوانە نین کە پەنجەیان شین و مۆر دەکرد و بە گۆرانی عەزیز سمێڵ(وەیسی) دەچوونە پای سندووقی دەنگدان و بە قوونبادان و و سەمای هێلی لۆڤ دەچوون بۆ بەڕەی شەڕی داعش و دەکوژران.!\nخێڵی بنەماڵە و حیزبی تەسبیح\nئیتر کاتی ئەوە هاتووە، هەموان مێژووی درۆینە و پڕچەواشەی کوردایەتی خێڵەکی، لە ڕێگەی دیسان خوێندنەوەی بە وردیی بزانین. بۆیە دەبێ بگوترێت هەر لە سەرەتاوە شۆڕشی کورد بە هەڵە دەستیپێکردووە. بەگ و ئاغا و یاغی و چەتە و شێخ و مەلای سەختەچی، هەر وەک سەگی برسی بەر بوونەتە گیانی نەتەوەی کورد و بە ناوی کوردایەتی و ڕزگاریی نەتەوەییەوە، سەر و ماڵ و کەڕامەتی کوردیان کردۆتە قوربانی گیرفان و پاوانی خۆیان، و دواتریش ئەم جۆرە بێ ئەخلاقی و بێ شەرەفیەیان بە مێژووی شۆڕشگێڕی بۆ خۆیان نووسیوەتەوە و فیزی پێوە لێدەدەن.!\nتەنانەت پێشوا قازی محەمەد، نە حاکم بوو و نە قازیی. تەنیا لە شاری مهابادی ئەو سەردەم، و بە هۆی نەخوێندەواری زۆرینە و ناسراوی بنەماڵەکەی و پێوەندی توند و تۆڵی عەشاییری دەگەڵ کۆمەڵێک بەگ و گەڕۆک و گزیر، و لە کاتی لاوازیی دەوڵەتی ناوەندی ئێران، خۆی کردە هەمزەی ناو دیزە و کۆمەڵێک بەگ و جەردەی جاسووس، و مۆرەی ناسراوی ساواکی کردە وەزیر و موشیری خۆی.\nئەوکات مستەفای بارزانیان ناو نابوو ژینڕاڵی کۆمار، بەگی ساواکی کرابوونە وەزیر و کاربەدەستی دەوڵەت. قازیی و هاوڕێیانی ئەو، خەڵکی دژی خۆیان لە ناسناوی "خەدیو" کردبووە " هەتیو". هەر ئەوکات داوای داگیرکردنی گرد و تەپۆڵەکەیان لە مهاباد دەکرد و ئێستا کەس نیە نەزانێت پاشماوە و گەجەر و گوجری بەناو بنەماڵەی قازیی لە نووسینگەکانی خانووبەرەدا لە شاری مهاباد، بەشێکن لە مرۆڤە ساختەچی و قۆڵبڕەکانی ئەم سەردەمە.\nخێڵی ئاشبەتاڵ و دارجگەرە\nلە هەمووش سەیرتر، لە کۆمەرەکەی قازیی دا، چایچیەکی نەخوێندەوار، کە خەڵکی لێیان دەپرسی " هەباسە لە دیوەخان چ بایە"، کاتێک کە دەبینێت بەگە ساختەچیەکان لە کۆبوونەوەدا دەبن بەمەبەستی ئەوەی چ ناوێک بۆ چەکدارەکانیان هەڵبژێرن و دیاری بکەن، پێیان دەڵێت: " لەسەر چی ڕێک ناکەون قوربان"؟! ئەوانیش لە وڵامدا دەڵێن: " ناوێک بۆ چەکدارەکانی کۆماری کوردستان".! ئەویش لە کۆتاییدا دەڵێت، باشترین ناو و ناسنامە بۆ ئەم پێشدەر چەکدارە خێڵەکیەی ئێوە" پێشمەرگەیە" (پێشدەرکە)یە.\nچونکە ئەگەر ئێوە ئەمر بکەن، بێ سێ و دوو ئەمانە پێشتان دەکەون و بە مەرگی خۆیان ئێوە دەپارێزن و گیان و ماڵی خۆیان دەکەنە قوربانی سەر و سمێڵی ئێوە.!\nدەی بڵێن ئەم حەقیقەتە، لەمڕۆدا و لە کوردستانی عێڕاق دا ڕێک وا دەڕنەچووە. بنەماڵەی مستەفای بارزانی و جەلال تاڵەبانی، کوڕی فەقیر و هەژاریان نەکردۆتە پلیکان و پەیژەی دەوڵەمەندی و ژیانی شاهانەی خۆیان و بە سەدان ملیۆن دۆلاریان لە بانکی وڵاتان دا پاشکەوت نەکردووە!\nدواتر کە مستەفای ژینڕاڵ و بەگە ساواکیەکان خیانەتیان بە قازی محەمەد کرد، جەنابی قازیش ڕێک وەک حاکمەکەی دهۆک کە دەێگوت: " تا کوردستان سەربەخۆ نەبێت لەو چیایە نایێمە خوارەوە"، و لەمەڕ ئەوەی بۆ مێژوو ئابڕوی نەچێت، وێڕای هەبوونی بیست هەزار چەکداری خێڵەکی، خۆیی و دوو برای دیکەی، تەسلیمی شەش سەد عەجەمی دەرمانخۆر کرد و ئاو بێنە و دەست بشۆ.!\nهەڵبەت جەنابی قازیی پێش سێدارە و مردنی، چەند سەر مانگا و مەڕی بۆ لەشکری پاشایەتی سەربڕیی و جیا لە یەک دوو کەسی بەگ و بەگزادە لە حکومەتەکەی دا کە ئەوانیش لە سێدارەدران، مستەفای بارزانی تێی تەقاند بۆ ڕووسیا و ئەو بەگە ئێڵخان و باب و باپیر تورکمانانەی کوردی ئێرانیش، کەوتنە بەر لێخۆشبوونی دەوڵەتی ئێران و لە شاری تاران و شارەکانی دیکەی کوردستانی ئێران، وەک پیشەی هەمیشەیی و پێشتریان، هەر خەریکی گوندەیی و ستەم لە خەڵکی کورد بوون و دیسانەوە بوونەوە ماستاوچی و دەست ماچکەری شای ئێران.!\nکاتێکش شای ئێران ڕیفۆرمی دەست پێکرد و زەویی و زاری بەسەر خەڵکی هەژاردا دابەش کرد، بەگلەرکان بوونە ئۆپۆزیسیۆن و حیزبی سیاسی و هێزی پێشمەرگەیان دیسانەوە دامەزراندەوە، و وەیاندەزانی هاودەنگی دەگەڵ خومەینی، دەبێتە هۆی ئەوەی موڵک و زەوییەکانیان بۆ بگەڕێنێتەوە.!\nکەس نیە نەزانێت، ئێستا زۆربەی هەتیوەکانی ئەم بەگانە، سەرکردەی حیزبی سیاسین لە کوردستانی ئێران. بنەماڵەی تاڵەبانی و بارزانی ئاگادارن کە بەشێک لە ڕێبەرایەتی حیزبە بەگلەرکانی کوردستانی ئێران، چلۆن پارەیان لە لایەن حکومەتی ئاخوندی ئێرانەوە بۆ دابێن دەکرێت و لە کەمپ و ئۆردووگای زڕگوێز و زڕگوێزەڵە و یەک دوانێکیش لە کۆیە خەریکی کوردایەتی و تێکۆشانن!\nئەزقەزا هەر بەم پێوانەیەی سەبارەت بە گێرەشێوێنی بەگلەرەکان باسم کرد، مستەفای بارزانیش لە کوردستانی عێڕاق، کاتێک عەبدولکەریم قاسم ڕیفۆرمی بە قازانجی خەڵک هەژاری و بێ زەویی و زاری عێڕاق دەستپێکرد، دەیزانی لە ناوچەی بلە و بارزان و لە موڵکی باوکی، بەقەدەر پارەی بزنێکی بۆ نامێنێتەوە، بۆیە دەستی دایە تفەنگی بڕنۆ و به درووستکردنی دارەجگەرە و شەڕە سەگ و فیتنەیی، شۆڕشی مەزنی بۆ کوردی عێڕاق دەستپێکرد.!\nمەلا مستەفا و خومەینی، هەردووکیان لەمەڕ ئەوەی بە ڕیفۆرمی حکومەتی ناوەندی لە بەغدا و لە تاران، مڵک و ماڵی باب و باپیران لەدەست دەچوو، بۆیەش بوونە دژبەری دەوڵەت و دەسەڵاتی ناوەندیی. ئەگینا ئەوان هەرگیز دوژمنایەتی حکومەتی عێڕاق و شای ئێرانیان نەدەکرد و خۆشیان بە عێڕاقی و ئێرانی زانیوە.\nلەملاشەوە، هەرچی خێڵی جەلال تاڵەبانی و برایم ئەحەمەدیش دەبینێن، بە پێچەوانەی شێعرەکەی برایم ئەحمەد، هەم عەڕەبن، هەم ئێرانی، هم نۆکەری تورکی شاخستانیش. ئێستاش هەتیوەکانی تاڵەبانی و شێخ جەنگی، بە تەسبیحی درێژ و تیرۆر و کوشتن و قاچاقچیەتی سەر سنوور، تەنگیان بە خەڵکی دەڤەری سلێمانی هەڵچنیوە.\nدوو بنەماڵەی بێ کەڕامەت و بێ ئەسڵ و نەسەب، کە ئەسڵەن هەر کورد بوونیان جێگەی گومانە و خۆشیان باش دەزانن باب و باپیرانیان کورد نەبوون، بە ڕۆژ و شەو ماڵی خەڵک وێران دەکەن و خەریکی دزیی و ڕاوڕووتی خەڵکی ئەم نیشیمانەن.\nحکومەتێکی گەواد و بێ ئابڕوو، کە بەرهەمەکەی تەنیا ئەوەیە، تێیدا کۆمەڵێک قەحپە و ملپان، ژیانی شاهانەیان بۆ دابین کراوە و خەڵکی شەریف و ئاسایی کوردستانیش، لەوپەڕیی هەژاریی و ماڵوێرانی دا، لەبەرانبەر میدیاکان دا تەنیا ئاهوناڵە دەکەن و هیچی تر.!\nئەی تۆش، ئۆ کاکی پێشمەرگە، یان باشترە بڵێم پێشدەرکە، ئیتر کە تۆ مووچەت نادەنێ، کەرامەتت شکاوە، حەیات پێوە نەماوە، حیسابت بۆ ناکەن، چۆن دەبێ چەک هەڵگری و پشتگیری لەم زاڵم و ستەمکارانە بکەیت و خەڵکیان بۆ سەرکوت دەکەی؟!\nسەرۆکی خێڵی دارجگەرە\nزۆربەمان دەپرسین چۆنە ئێستاکە، خەڵکی کوردستانی عێڕاق، ناتوانن و ناوێرن دژی ئەمانە بوەستنەوە، وەک چۆن دژی حکومەتی بەعس وەستانەوە. یانی خود بڵێیت ڕاوەدوونانی سەگ و ڕێوی خۆماڵی قورستر و گرانترە بۆیان؟! وڵامەکەی ڕوون و ئاشکرایە. ئەم خەڵکە ئیتر فاسید کراوە و مووچە و معاشی حیزبی و بندیوار، ورە و هێز و شەرافەتی لێ ئەستاندووە و بە کوردیەکەی بۆ هەمیشە خەسێندراوە.\nتەنانەت مەلاکان کە خۆیان بە نوێنەری خودا و پێغەمبەر دەزانن، بەشێکن لە ئافەت و کرمی کەنوو، بۆ گیانی میللەت و هاوکات نۆکەر و گوێڕایەڵی دەسەڵاتی خێڵەکین و تەنیا بیر و هۆشیان لە زگ و ژێر زگیاندایە و زوربەیان بوونەتە پیاوی شەیتانی ڕەجیم و اللە ی ڕەحیمیان فەرامۆش کردووە.!


رۆژی جیهانیی نەخۆشی مەلاریا\n12:15 - 25/04/2021\nمەلاریا یەكێكە لەو نەخۆشییە كوشندەو ترسناكانەی توشی مرۆڤ دەبێت، ئەوەش لە رێگای مێینەی مێشولەیەكی تایبەتەوە كە ڤایرۆسی نەخۆشییەكە دەكاتە لەشی ئەو كەسەی پێوەی دەدات.\nرێكخراوی تەندروستی جیهانی سەر بە نەتەوەیەكگرتووەكان (25)ی نیسانی هەموو ساڵێكی وەك رۆژی جیهانی مەلاریا دیاریكردووە، كە مەبەست لێی روبەڕووبونەوەی نەخۆشییەكە و بڵاكردنەوەی هۆشیاری زیاترە لەبارەیەوە.\nلە پەیامی ئەمساڵی رێكخراوی تەندروستی جیهانی، ئاماژە بە كەمبونەوەی ئامارەكانی توشبوون بەو نەخۆشییە دەکرێت، بەجۆرێك لەكۆی (87) وڵات كە توشبوون بە مەلاریان تێدایە، بەكۆی (46) وڵاتیان كەمتر لە (10) هەزار حاڵەت تۆماركراوە، لەكاتێكدا لە ساڵی (2000 ) بە (26) وڵات (10) هەزار حاڵەتی مەلاریا تۆماردەكرا.\nرێكخراوی تەندروستی جیهانی لەئێستادا هەڵمەتی قەڵاچۆكردی مەلاریاى راگەیاندووە و دەیەوێت تا ساڵی (2025) نەخۆشییەكە بەتەواوی بنەبڕبێت، ئەمە لەكاتێكدایە بەپێی راپۆرتی رێكخراوەكە لە ساڵی (2019)ەوە زیاتر لە (229) ملیۆن حاڵەتی توشبوون بە نەخۆشییەكە تۆماركراوە، هاوكات نزیكەی 409 هەزار كەس بەهۆیەوە گیانیان لەدەستداوە، ئەو ئامارانەش هاوشێوەی چوار ساڵی ڕابرودووە كە توشبوون و مردن لەو چوارچێوەیەدا ماوەتەوە.\nتەندروستی جیهانی ئاماژە بەوەش دەكات، تائێستا وڵاتانی كیشوەری ئەفریقا زۆرترین قوربانی مەلاریایان تێدایە، بەجۆرێك (94%)ى توشبووانی نەخۆشییەكە دانیشتووانی ئەو كیشوەرەن، ئەوەش پەیوەندی بە هەژاری و دۆخی خراپی ئەو وڵاتانەوە هەیە.\nجگە لەوڵاتانی ئەفریقا، (3% )ى حاڵەتەكانی توشبوون لە وڵاتانی باشوری ئاسیا، (2% ) لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، (1%)ى لە رۆژئاوای زەریای هێمن و هەردوو ئەمریكابووە.\nمەلاریا دوو جۆری هەیە كە یەكەمیان سوكترە و وەڵامدانەوەی بۆ چارەسەرەكان باشترە، بەڵام جۆری دووەمیان زۆر مەترسیدارە و زۆر جار كەسی توشبوو بەهۆیەوە گیان لەدەست دەدات.\nنەخۆشییەكە لەڕێی پشكنینی خوێنەوە دەست نیشان دەكرێت، نیشانەكانی توشبوون بەم نەخۆشییە دوای دە ڕۆژ بۆ مانگێك لە پێوەدانی مێشولەكە دەردەكەوێت، لەگەڵ ئەوەشدا هەندێ جۆری ڤیرۆسی نەخۆشییەكە بۆ ماوەی زیاتر لە ساڵێك لە لەشدا دەمێننەوەو دواتر نیشانەكانی توشبوون دەردەكەون.\nلە هەندێ حاڵەتدا نیشانەكانی توشبوون هاوشێوەی نیشانەی پەتا و ئەنفلۆنزا وەرزییەكانە كەسەكە دوچاری لەرز و تا و سەر ئێشە و دڵ تێكەڵهاتن دەبێت و دەبورێتەوە، لە هەندێ حاڵەتیشدا نیشانەكان زۆر بە قورسی دەردەكەون، جگە لەوەی كەسەكە بێهۆش دەكات، توشی كەمخوێنی و كێشەكانی گورچیلە و هەناسە توندی دەبێت، ئەوانەش ئەگەری مردن زیاتر دەكەن.


چارەنووسی زیندانییەکی سیاسی لە زیندانی نەغەدە ناڕوونە لە مانگی ڕەزبەری ساڵی ١٣٩٩ی هەتاوی، ٣٢ هاووڵاتیی کورد لە کوردستانی ئێران دەسبەسەر کراون کوژران و برینداربوونی ١٢ کۆڵبەر لە مانگی ڕەزبەری ساڵی ١٣٩٩ ماوەی مەرەخەسیی یاسین کەنعانی زیندانیی سیاسیی کورد درێژ نەکرایەوە نامەی خوسرەوی بەشارەت، زیندانیی سوننیی مەزهەبی مەحکووم بە ئێعدام بۆ ڕێکخراوی ڕێکخراوی لێبوردنی نێونەتەوەیی دەسبەسەریی چالاکێکی ژینگەیی کورد درێژەی هەیە هاووڵاتییەکی کرماشانی لە زیندانی سنە ئێعدام کرا کچە خوێندکارێکی ئیلامی لە شاری تاران دەسبەسەر کرا کۆڵبەرێکی بانەیی لەلایەن هێزە نیزامییەکانی حکوومەتەوە ئازار و ئەشکەنجە کرا عادڵ موکەڕەم لە زیندانی ورمێ دەستی دایە خۆکوژی\nڕۆژی سێشەممە ٨ی ڕەزبەر، ئارام فەتحی، چالاکی مەدەنیی خەڵکی شاری مەریوان، لە ڕێگەی نووسراوەیەک بانگهێشتی پۆلیسی 'فەتا"ی ئەو شارە کرا.\nئەو چالاکە مەدەنییە لەوبارەیەوە نووسیوویەتی: نزیک بە ساڵێک لەوەو پێش لە کاتی بڵاوکردنەوەی هەواڵێک لەمەڕ دەستدرێژی بۆ سەر منداڵێکی تەمەن ٧ ساڵە لەلایەن پیاوێکی تەمەن ٦٠ سآڵەوە لە شاری مەریوان تێدەپەڕی؛ پاش بڵاوبوونەوەی ئەم هەواڵە لە فەزای مەجازی، بنەماڵەی (ا.ر) پیاوە ٦٠ ساڵەکە لە سەر من سکاڵای تۆمار کردووە و هەنووکە دەیانهەوێت بە تۆمەتی بڵاوکردنەوەی هەواڵی ناڕاست، من (ئارام فەتحی) لێپرسینەوە و دادگایی بکرێم.\nبەپێی ئەو نووسراوەیە، ئارام فەتحی دەبێت کاتژمێر ١٠ بەیانی ڕۆژی پێنجشەممە ١٠ی ڕەزبەر، لە نووسینگەی پۆلیسی فەتا ئامادە بێت.\nڕۆژی پێنجشەممە، ٢ی خەزەڵوەری ٩٨، ئەو چالاکە مەدەنییە لە پێوەندیی لەگەڵ بڵاوکردنەوەی هەواڵی دەستدرێژی بۆ سەر منداڵێک لەلایەن پۆلیس فەتاوە بانگهێشت کرابوو.\nئەو چالاکە مەدەنییە کوردە، ڕۆژی شەممە، ١٤ی بەفرانباری ٩٨، لەلایەن ڕێکخراوی ئیتلاعاتی سپای پاسدارانەوە دەسبەسەر کرا و پاش چوار ڕۆژ لە گرتنگە بە دانانی بارمتە ئازاد کرابوو.


راگەیەندراوێک لە دەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتییەوە بۆ رای گشتی\nدەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتیی نیشتمانی کوردستان لەراگەیەندراوێکدا گومانی خۆیان لەسەر ئەنجامەکانی ھەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان دوای راگەیاندنی ئەنجامی ٨٥%ی خستەڕوو.\nراگەیەندراوێک لە دەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتی نیشتیمانی کوردستانەوە، بۆ رای گشتی و دەنگدەرانی یەکێتی.\nراگەیاندنی ئەنجامی لە ٨٥% دەنگەکانی ھەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان لەلایەن کۆمسیۆنی ھەرێمەوە، ھێندەی تر گومانەکانی لا زیاتر کردوین، ئەو گومانەش لەوەوە سەرچاوەی گرتووە، کە کۆمسیۆن لەسەرەتای ئەم پرۆسەیەوە چەندین بڕیار و رێنمایی ھەڵەی دەرکرد، کە ئێمە وەک یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان، پێشتر سکاڵا و تێبینی زۆرمان لەسەریان ھەبووە و لەو بارەیەشەوە ھۆشداریمان دابوو.\nلەگەڵ دیاریکردنی وادەی بەرێوەچوونی پرۆسەی ھەڵبژاردنی پەرلەمانی کورستان و پێش بەرێوەچوونی پرۆسەکە، دەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان، بۆ ھەڵبژاردنێکی پاک و بێگەرد و بۆ بەرگرتن لە یاریکردن بە ئەنجامی ھەڵبژاردنەکان، داوای پاککردنەوەی لیستی تۆماری دەنگدەرانمان کرد،لە کۆمسیۆن و ئەنجوومەنی دادوەریش سکاڵای یاساییمان تۆمارکردووە، بەڵام سکاڵاکانمان بەبێ پاساو بەھەند وەرنەگیرا و کاریان لەسەر نەکرا، کە دەرنجامی ھەموو ئەوانەی لە کۆمسیۆنی ھەڵبژاردن و راپرسی تێپەڕێندرا و پەلە پەلی تێدا کرا، بە زیانی دەنگدەرانی ھەرێمی کوردستان کۆتایی ھاتوو نیشانەی پرسیاری لەسەر پرۆسەی ھەڵبژاردن و کارەکانی کۆمسیۆنی ھەرێم دروستکرد، کە بەھەزاران دەنگدەر، لە پرۆسەکە بێبەشکران و بەبێ رەزامەندی ناویان گواستراوەتەوە.\nھاوکات چەند کاتژمێرێک پێش بەِرێوەچوونی پرۆسەکە، ئەنجوومەنی کۆمیسیارانی ھەرێم چەند بڕیارێکی بە پەلەو سەرپێی لە درەنگانێکی شەو دەرکرد، کە بە مەبەستەوە رێگری کرا لەدەنگدەران و ئاستەنگیان خرایە بەردەم، ئەوەش بۆخۆی کاریگەری نەرێنی ھەبوو لەسەر رێژەی بەشداری دەنگدەران و بە ڕوونیش ئەو ئاستەنگانەمان بینی کە خرانە بەردەم دەنگدەران بۆ پیادەکردنی ئەو مافە رەوایەی خۆیان.\nلە رۆژی دەنگدانیش لە زۆرینەی ناوچەکانی ھەرێمی کوردستان غەدر و زوڵمێکی زۆر لە دەنگدەرانی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان کرا، لە چەند ناوچەیەکیش پلان ھەبوو بۆ تێکدانی رەوشی ئەمنی، کە ئەو پلانەش بەرنامە بۆ داڕێژراو بوو تا دەنگی یەکێتی کەم بکات .\nلێرەوە رایدەگەیەنین: دەبێت کۆمسیۆنی ھەرێم لە ئاست ئەو لێپرسراوییە مێژووییە بێت، بێلایەنانە ھەموو رێکارە یاساییەکان بگرێتەبەر بۆ یەکلاکردنەوەی سکاڵاکان، لەو چوارچێوەیەشدا یەکێتی ھەموو رێکارێکی یاسایی دەگرێتەبەر، تا ئەنجامەکانی کۆتایی ھیچ پێشێلیکارییەکی تێدا نەبێت و دووربێت لە دەستوەردان و یاریکردن بە ئەنجامەکانی ھەڵبژاردن.\nگەر کۆمسیۆن لەسەر ھەمان رێچکە و بەرنامەبێت، کە سکاڵا یاسایی و سەلمێنراوەکان بەھەند وەرنەگرێت، ئەوا یەکێتی ھەڵوێستێکی جیاواز تری دەبێت.\nدەزگای ھەڵبژاردنی یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان\n11 مانگ پێشتر - Oct 4 2018 11:10PM


ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان: خۆکوژی لاوێکی ته مه ن 20 سال له پیرانشار\nلاوێکی ته مه ن 20 سال له پیرانشار خۆی کوشت. به پێی راپۆرتی ئاژانسی خه به ری موکریان، شه وی هه ینی رێکه وتی سێ خه رمانان، لاوێکی ته مه ن 20 ساڵ به ناوی شه هابه دین عومه ری خه ڵکی ئاوایی لێک بنی، سه ر به شاری پێرانشار خۆی کوشت. تا کاتی ئاماده کردنی ئه‌م هه‌واڵه هۆکار و سه‌به‌بی خۆکوشتنی ئه‌م لاوه که خوێندکاری زه وی ناسی له زانکۆی ورمێ بو نه‌زانراوه. به وته‌ی کارناسان، زۆرترین رێژه‌ی خۆکوشتن له ئێران دا هی پارێزگاکانی ئیلام، کرماشان، کوردستان و تا راده‌یه‌کیش هی پارێزگای گولستانه.\nبە راستی کۆمەلە و دیمۆکرات مردەن نەمان ئیستا وەرە بۆ ئەورۆپا خۆتان سیری برادرانی کۆمەلە و دیمۆکرات بەکن چۆن لە یەکتر سەبقەت دەگرەن هاتۆچۆی سفارەتی ئیران دەکەن لە ئیران خانۆ زەویان کریۆە ئەو حیزبانە حیزبە شۆرشگیرەکانی زەمانی شەری عیراق و ئیران نین ئیستا هەر ئەو حیزبانن کە پاسیف بۆەن . حەتا لە وتۆویژەکانیاندا زەمان حالی داگیرکرانی کوردستانن قەسە قۆرەکانی داگیرکرانی کوردستان دۆپات دەکنەوە\nبەپەلە: ئێران هێزێکی زۆری له‌سه‌ر سنوور کۆکردوه‌ته‌وه و به‌نیازه دزه بکاته ناو هه‌رێمی کوردستان\nNNS ROJ :به گوێره‌ی ئه‌و زانیارییانه‌ی ده‌ست ناوه‌ندی نووچه و شرۆڤه‌ی رۆژ که‌وتووه، سپای پاسدارانی کۆماری ئیسلامی ئێران هێزێکی زۆری به چه‌کی قورسه‌وه له سه‌ر سنووره‌کانی سه‌رده‌شت کۆ کردوه‌ته‌وه. له ناوچه‌ی هه‌ورامانیش هێزه‌کانی سپای پاسداران که‌وتوونه‌ته جموجوڵه‌وه.\nبه پێی زانیارییه‌کان له شاری سه‌رده‌شته‌وه، ژماره‌یه‌کی یه‌کجار زۆر له هێزه‌کانی سپای پاسداران به درێژایی سنووره‌کانی ئه‌م شاره به‌ره‌و دۆڵه‌توو، زه‌ڵێ و به‌رده‌نازێ به چه‌ک و جبه‌خانه‌ی قورسه‌وه به‌ڕێکه‌وتوون و به‌نیازن هێرش بکه‌نه سه‌ر قه‌ندیل.\nهه‌ندێ زانیاری باس له‌وه ده‌که‌ن که 200 ئۆتۆمبێل و هه‌ژمارێکی زۆر که‌ره‌سه‌ی سه‌ربازیی دیکه له‌و هه‌رێمانه ئاماده‌ی هێرش کردنن.\nده‌گووترێ که ئێران به‌نیازه له ناوچه‌ی دۆڵه‌توه‌وه دزه بکاته ناو خاکی هه‌رێمی کوردستانه‌وه.\nهه‌ندێ زانیاریی دیکه‌ش باس له‌وه ده‌که‌ن که هێزه‌کانی کۆماری ئیسلامی له ناوچه‌ی هه‌ورامانیش به جووڵه که‌وتوون.\nته‌له‌فزیۆنی کوردیی "رۆژ تی ڤی" هه‌واڵێکی له‌و چه‌شنه‌ی بڵاو کردۆته‌وه و باسی له ئاماده‌کاریی "گه‌ریلاکانی په‌ژاک بۆ وڵام دانه‌وه‌ی هه‌ر هێرشێکی سپای پاسداران کردوه.\nبەپەلە: ئەگەری ئەوە لە ئارادایە کە ئەمشەو یان بەیانی ئێران شەڕ دەسپێبکات\nرژیمی ئێران ئامادەکاری هێرشی بەرفراوان بۆ سەر قەندیل دەکات. رژیمی ئێران بەرەوە هەرێمەکانی "دۆڵا توویە"، کاتمان" و "دۆلی غەدار" بە ٢٠٠ ماشینی سەربازی پاسدار و کەرەستەی سەربازی دەگوازێتەوە. دەنگووی ئەوە لە ئارادایە کە رژیمی ئێران ئەمشەو یان بەیانی ئۆپەراسیۆنی بەرفراوان لە دژی قەندیل دەستپێبکات.\nبە پێی هەواڵێکی ئاژانسی دەنگووباسی فورات ، رژیمی ئێران لە دوای پاشەکشێ لە هێرشەکانی کە لە ١٦ی جولای دا دەستی پێکرد، جارێکی دیکە دەستی بە ئامادەکاری بەرفراوان بۆ هێرشی سەربازی کردووە.\nبە پێی ئەو زانیاریانەی کە بە دەست کەوتوون، رژیمی ئێران لە چوارچێویەی ئەو ئامادەکاریانەدا بە ٢٠٠ ماشینی سەربازی پاسدار و کەرەستەی سەربازی بۆ هەرێمەکانی "دۆڵا توویە"، کاتمان" و "دوڵی غەدار" دەگوازێتەوە. زانرا کە گوازتنەوەی پاسدار بەردەوام دەکات و ئەگەری ئەوە لە ئارادایە کە رژیمی ئێران ئەمشەو یان بەیانی ئۆپەراسیۆنی سەربازی لە دژی قەندیل دەستپێبکات.\nیەکەم "شەڕی ناوخۆ"ی تورکیا\nسەزگین تانری قۆڵو/ رادیکاڵ\nسەرۆک وەزیر ئەردۆغان بە گوتنی " شتێک نەماوە بۆ گووتن"، تورکیایی بەروە "شەڕی ناوخۆ" برد. بۆ یەکەم جار نەک لە ژێر شوێندەرانەری و گووشاری عەسکەر، بەڵکو بە تەواوی لە لایەن ئیرادەی سیاسیەوە بڕیاری "شەڕ" درا.\nکێشەی کورد ئەمجارە بە راستی بەرەو مەجرایەکی ترەوە هەنگاو دەنێت. بۆ یەکەم جار ئیرادەی سیڤیل بە تەواوی دەستپێشخەر بوو بۆ نیشاندانی "توند وتیژی" وەکو چارەسەری کێشەکە. شوێندانەری و ئاکامەکانی ئەم دەستپێشخەریە سیاسیە دەتوانێ زۆر جیاوازتر لە پێشوو و ئاسەوارەکەی مەترسیدارتریش بێت.\n"کرانەوەی توندڕەوی"* بە گوتنی "چەقو گەیشتە سەر ئێسقان" و "شتێک نەماوە بۆ گووتن" لە لایەن سەرۆک وەزیر ئەردۆغانەوە، گەلۆ چ واتا و دەسکەوتێکی بۆ دۆسیەی مافی مرۆڤی تورکیا دەبێت؟\nبەر لە هەرشتێک تورکیا، بەم وشانە بەرەو "شەڕێکی ناوخۆ" هەنگاو دەنێت. بۆ یەکەم جارە کە بێ شوێندانەری و فەرمانی عەسکەر، دەستووری شەڕ دەدرێت. دەسەڵات بە گوێرەی خۆی ستراتێژی "چارەسەری" رادەگەیێنێ. ئەم ستراتێژیە نوێیە ئەگەرچی وەکو بوون بە "باز لە شاخ" و "کۆتر لە دەشت" بە بیروڕای گشتی نیشان دەدرێ بەڵام لە ناخی خۆیدا جگە لە "سەرکوت، گۆشەگیری و توند و تیژی" هیچی تر نیە.\nبەڕێوەبەری و ئامادەکردنی ئۆپێراسیۆنەکان لە لایەن پارێزگاریەکانەوە بە هاوکاری پۆلیس و ژاندرمە، جێگیرکردنی تیمە تایبەتەکانی پۆلیس لە باژێرگەلێک وەکو ئامەد، شڕناخ، وان و هتد، ئەگەری بەڕێوەبردنی ئۆپێراسیۆنی زەمینی دەرەوەی سنوور، بەڕەوڕووبوونەوە و ڕاونانی ئەندامانی کەجەکە و شارەداران، پارێزەران و چالاکانی سیاسی و مەدەنی و دەزگیر و زیندانی کردنی زیاتر لە 2000 سیاسەتمەدار، کە ئەم یەکەیان لە ساڵی 2009ەوە دەستیپێکردووە و هەر وەها رێگەخۆشکردن بۆ ئەنجامی ئۆپێراسیۆنی سیاسی هاوشێوە و ئاستەنگی سیاسەت لە هەرێمەکە، تەنیا بەشێکن لەو پلانە ستراتێژیکەی ئەردۆغان بۆ قۆناخی نوێی "چارەسەری کێشەی کورد"!\nبازەکان لە مەیدانن\n"پڕۆژەی یەکێتی نەتەوەیی وپێکەوەژیان" کە دوای دەسپێکی "کرانەوە بەڕوی کورد دا" وەکو کۆنکرێتترین و دوایین ڤێرژێنی پڕۆژە ناسرا، خاڵی تریشی تێدا کە زۆر گرینگیان پێنەدراوە بۆ وێنە: سازکردنی لەشکری پێکهاتوو لە کەسانی خۆبەخش کە ئامادەن بچنە هەرێمەکە خزمەت بکەن"، "کۆنترۆڵ کردنی رەوشی دەروونی دانیشتوانی هەرێمەکە و کۆنترۆڵکردنیان لە نیزێکەوە"، "بەستنی کۆنفرانس و کۆبوونە و سیمینار بۆ شوێندانان لە سەر کۆمەڵگای کوردەواری"ش بەشێکی ترن لە پلانە درێژخایەنەکە.\nخاڵی هەرە گرینگی پڕۆژەکە دامەزراندن و پەرەپێدانی "راوێژکاری نەزم و پاراستنی تەناهی کۆمەڵایەتی" بوو کە "شەڕی بێ چەک" هاوکات لەگەڵ "شەڕی چەکدارانە" دژ بە کورد لە هەرێمەکە بەرەو پێش ببات. مەزنترین و گرینگترین هەنگاوی بە کردەوەی ئاکەپە بەر لە هەڵبژاردن و لە چوارچێوەی کرانەوە بەرەو کورد دا، دامەزرانی ئەم راوێژکاریە بوو کە لە بیروڕای گشتی دا بە "دەزگای هەرە بەهێز" دەناسرێ. دەزگایەک لە سەرەوەی هەموو وەزارەت و ئۆرگانەکانی پێوەندی دار بە کێشەکەوە.\nئەم دەزگایە " بڕینی پێوەندی نێوان سیاسەتی لێگاڵی ناوخۆ و پەکەکە، لەناوبردنی پردی پێوەندی هاوڵاتیان و پەکەکە و هەروەها کەمکردنەوەی ئاستی شوێندانەری ئەم حیزبە لە سەر خەڵک و بڕینی پشتیوانە دەرەکیەکانی پەکەکە لە ئەورووپا"ی کردۆتە ئامانجی سەرەکی خۆی.\nئەم چارەسەریانەی کە باسکران، بە هیچ شێوە لە دوور و نیزێکەوە پێوەندیان بە "دێمۆکراسی" و "مافی مرۆڤ"ەوە نیە. هەرچەند بگووترێ کە گەڕانەوە بۆ "نەوەدەکان مومکین نیە" بەڵام هەر یەک لەم خاڵە پیشبینکراوانە لە نەوەدەکانیش دا هاوشێوەی رەچاوکرا. پارێزگاری هەرە بەهێز، گرووپی خۆبەش لە "جەردەوانان"، شایعە سازکردن و بڵاوکردنەوەی هەواڵی چەواشەکارانە لە مێدیاکان دا و شەڕی دەروونی بەرانبەر بە دانیشتوان و هتد. ریشەی هەموو ئەو رێگاچارانە، سەرجەم ئەم دەستەواژە و چەمکانە لە بیرۆکەیەکی تاقیکراوە و سەرنەکەتووی نەوەدەکانەوە سەرچاوە دەگرن.\nسەرۆک وەزیر ئەردۆغان، لە میانەی بانگەشەی هەڵبژاردن دا رۆژ بە رۆژ هەڵوێستی توندتر و نەتەوەپەرستانە تری سەردا. بۆ وێنە لە میتینگی موش دا ئەردۆۆغان بە ئاشکرا هەڵوێستی خۆی لەهەمبەر کیشەی کورد دا ڕاگەیاند: ئێستا ئیتر کیشەی کورد بوونی نیە! ئێستا برا کوردەکانی من کێشەیان هەیە. هەر بە ڕاستیش ئێستا بۆ ئەکەپە "کێشەی کورد بوونی نیە". لە ئەساس دا، بۆ ئاکەپە کێشەی کورد هەر لە دەوری بازنەی کێشە لەگەڵ لایەنی چەکدار و شەڕ بەمەبەستی لە ناوبردنی پەکەکە دەسووڕایەوە. ئاکەپە بە گشتی قەت لەوە تێنەگەیشت کە دەبێ کێشەکە بە "دێمۆکراتیزاسیۆن و مافی مرۆڤ" و پەرەپێدانی مافی شارۆمەندی هاوڵاتیان تێبگا و لەم رێگەوە نە تەنیا هەوڵ بۆ چارەسەری کێشەی کورد بدات بەڵکو شوێندانەری هەموو دانیشتوانی وڵات.\nئەگەر پاش 9 ساڵ دەسەڵاتداری، ئێستاش کێشەی سەرەکی وڵات تەناهی و مەترسی ئاسایشی بێت، ئەوە نیشان دەدات کە ئاکەپە رێگەی هەڵە رۆیشتووە و سیاسەتی نادروستی پێڕەوکردووە. تا ئەو کاتەش بۆ کێشەکانی وڵات، لە سەر بنەمای یاسا و مافەکانی مرۆڤ، چارەسەری گونجاو و ئەمڕۆیی نەدۆزرێتەوە رەوشێکی نالەبار دێتە ئاراوە و بەم شێوە شەڕ و پێکدادانەکان هەر درێژەیان دەبێت.\nدەسەڵاتێک کە بە پشتیوانی زۆرینەی هاوڵاتیان هەڵبژێردراوە و حکومەتێک کە ئیدعا دەکات، شوێندانان و دەسەڵاتی ئەرتەشی کۆتایی پێهێناوە، بەڵام لە هەمان کات دا بۆ چارەسەری کێشەکە فەرمانی شەڕ دەدات و لە روانگەی ئاسایشیەوە چاو لە مەسەلەی کورد دەکات، پەرە بە ئاڵۆزی و پێکدادان دەدات. ئەم چەشنە سیاسەتکردنە لە درێژخایەن دا دەتوانێ زۆرتر لە عەسکەر خەسار لە داهاتوویی ئەم وڵاتە بدات. سەڕەڕای تێپەڕبوونی 30 ساڵ لە کێشەکە و تاقیکردنەەوەی هەموو جۆرە مێتۆدێکی ئاسایشی بۆ کۆتایی هێنان بە گەنگەشەکە و شکەستی هەموو ئەو سیاسەتانە، نیشان دەدات کە دەبێ ڕێگەی ئاشتیانە بۆ چارەسەری بگرینە بەر و ئەگەر رێگە بدەین وەزعە بەم شێوەیە کە هەیە درێژە پەیدا بکات، رۆژ بە رۆژ رەوشەکە دژوارتر دەبێت و کێشەکە قووڵتر دەبێتەوە و چارەسەرکردنیشی نامومکین تر دەکات.\nلە لایەکی ترەوە، هەڵبژاردنی ئاگاهانەی "توند وتیژی"، "گووشار" و "پێکدادان" لە لایەن ئیرادەی سیڤیلەوە، دابڕان، کە خۆی لە ناخی هاوڵاتیان دا هەپێشتر لەوە شکڵی گرتووە، پەرە پێدەدات و کۆمەڵگا بەرەو دوو جەمسەری دەبات.\nدەبێ ئەوە لەبەرچاو بگرین کە سەڕەڕای پێکهاتەکانی جیاوازی کۆمەڵگای کورد لە تورکیا، بەڵام بە پەرەسەندنی تەکنەلۆژی و ئیمکاناتی پێوەندی گرتن، بەرژەوەندیە گشتیەکانی خۆیان لە ئاستی فکری دا دیتۆتەوە و رۆژەڤی هاوبەشی خۆشیان سازکردووە. سیاسەتی شەڕخوازانەی دەسەڵات، زمانی توند و دوژمنکارانەی مێدیایی سەراسەری لە ناو کوردانی تورکیا هەستێکی "بێگانە بوون" بەرانبەر بەم ناسنامەی ئەم وڵاتە پەرەپێدەدات و دوور بوونەوە لە ناوەند دەکاتە هەستێکی بەهێزتر و کۆی ئەمانە دەبێتە هۆی دژوارتر بوون و درێژە پەیداکردنی قۆناخی بێ چارەسەری.\nهەروەها ئەگەر بیرمەندان و سیاسەتوانانی تورکیا هەرچی زووتر "عەقڵی هاوبەش" نەدۆزنەوە و مافی مرۆڤ و پابەندی بە یاسا نەکرێتە پڕەنسسیپی سەرەکی ژیانی هاوڵاتیان لەم هەرێمە، رووخساری "دەوڵەتی یاسایی" کە بانگەشەی بۆ دەکرێ خەوشدار دەکات. ئەمجارە تەعمیرکردنەوە خەسارەکان لە نەوەتەکان زۆر گرانتر تەواو دەبێت. کاتێک کە عەسکەر دەسەڵاتدار بوو، هەموو لایەک ئەوەیان دەهێنایە سەر زمان کە ئیرادەی سیاسی دەتوانێ کێشەکە چارەسەر بکات و بۆیە دەبێ ئیرادەی سیاسی باڵادەست بێت. هیچ چاوەڕوانیەکی جگە لە کۆنسێپتی شەڕ و پێکدادان و پاراستنی ئاسایش لە عەسکەر نەدەکرا. بەدەستهێنانەوەی ئیرادەی سیاسی و وەرگرتنەوەی ئەم دەسەڵاتە لە عەسکەر بە دەستی ئاکەپە روییدا. بەڵام بە داخەوە ئاکەپە هەموو لایەکی تووشی خەمساردی کرد. بە تایبەت کە ئەم کۆنسێپتە نوێیەی ئاکەپە و رەنگدانەوەی دوابەدوای سەرکەوتن لە "هەڵبژاردن" ئەوەندەی تری هیواکان رووخاند. ئەمە بە ڕاستی دەبێتە سەرهەڵدانی "کێشەکە" و ئەگەر ئەم هیوایەش لەدەست بچێت، چیترمان بۆ نامێنێتەوە.\nسەزگین تانری قۆڵو/ یاریدەدەری سەرۆکی گشتی جەهەپە\nله لایه‌ن ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان ajansknews kl. ۶/۰۹/۱۳۹۰ ۱۰:۲۳:۰۰ بعدازظهر


ئەمریكا: 460 كاندید خۆیان تۆماركردوه بۆ هه‌ڵبژاردنی2020\nئا: لوقمان غەفور\nزیاتر له 460 كاندید له‌لیژنه‌ی فیدرالی بۆ هه‌ڵبژاردنه‌كان، ناوی خۆیان تۆماركردوه بۆ هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكایه‌تی ئه‌مریكا لەساڵی 2020.\nئاوێنە، لوقمان غەفور: هه‌ڵبژاردنه‌كان له‌زۆربه‌ی كاتدا پێشبینی نه‌كراوه، به‌ڵام پۆڵ لایت مامۆستای "خزمه‌تگوزارییه گشتییه‌كان" له‌زانكۆی نیویۆرك و پسپۆر له "هه‌ڵبژاردنه‌كان و ئاراسته‌كردنی ده‌نگده‌ر" پێیوایه گه‌یشتونه‌ته ئه‌و بڕوایه‌ی پشت به‌دواهه‌مین راپرسی ببەسترێتكه كردویانه.\nپشت به‌ستن به‌و توێژینه‌وه‌یه‌ی كردویه‌تی له‌گه‌ڵ گروپه‌كه‌یدا ده‌ریده‌خات ئه‌مریكییه‌كان ریفۆرمێكی ته‌واوی فراوانی حكومه‌تیان ده‌وێت، ده‌شڵێت "پێشبینی ده‌كه‌م ئه‌و پاڵێوراوانه‌ی دواجار ئه‌مێننه‌وه، له‌م هه‌ڵبژاردنه‌دا زۆرترین پاره خەرج بكەن كه هیچ هه‌ڵبژاردنێك به‌خۆیه‌وه نه‌دیوه"، هه‌روه‌ها وتیشی "پاڵێوراوه‌كان دابه‌شبون بۆ دو گروپی سه‌ره‌كی ئه‌وانیش (له‌به‌ریه‌كهه‌ڵوه‌شێنه‌ره‌وه‌كان Dismantles) و(بنیاتنه‌ره‌وه‌كانrebuilders)".\nبه‌پێی قسه‌كانی لایت، "هه‌ڵوه‌شێنه‌ره‌وه‌كان" ریفۆرمێكی فراوان و حكومه‌تێكی بچوكیان ده‌وێت و خزمه‌تگوزارییه‌كی كه‌م له‌لایه‌ن حكومه‌ته‌وه، وتیشی"ئه‌م گروپه زۆربه‌ی كات هه‌وادارنی سه‌رۆك دۆناڵد تره‌مپ-ن، پاڵپشتیكه‌رانی ئه‌م بیرۆكه‌یه له‌ساڵی رابردودا رێژه‌كه‌ی 43% دابه‌زیوه بۆ 30%".\nهه‌رچی "بنیاتنه‌ره‌وه‌كان"ه، ئه‌وانیش ریفۆرمیان ده‌وێت به‌ڵام حكومه‌تێكی فراوانیان ده‌وێت له‌گه‌ڵیدا، ئه‌وانه زۆربه‌ی زۆریان پشتیوانانی دیموكراته‌كانن.\nلایت پێشبینی ئه‌وه ده‌كات پاڵێوراوی سه‌ركه‌وتو ئه‌وه‌یه كه فۆكس بخاته‌سه‌ر ئه‌وه‌ی حكومه‌ت باشتر كاربكات و خه‌رجی كه‌مبكاته‌وه، وتیشی"نمونه‌ی ئه‌مه‌ش جیمی كارته‌ر-ی سه‌رۆكی پێشوی ئه‌مریكایه كه دروشمه‌كه‌ی ئه‌وه‌بو "حكومه‌تی نوێ وه‌ك خه‌ڵكه‌كه‌ی باشه" و تیشكی خسته‌یه‌ر ریفۆرم له‌چاودێری ته‌ندروستی و سه‌رله‌نوێ رێكخستن و مه‌شقپێكردنه‌وه‌ی پیشه‌یی فه‌رمانبه‌ران".\nلایت ئه‌وه‌ش ناشارێته‌وه‌و ده‌ڵێت"به‌ڵام به‌داخه‌وه تائێستا هیچ كاندیدێكی به‌هێزی له‌م چه‌شنه له دیموكراته‌كاندا نابینرێت به‌م پێوانه‌یه بیه‌وێت بانگه‌شه بكات".\nسه‌رچاوه: The State News Paper, Jan 20,2019


لە چەقی شڵەژانی دۆخی شنگالدا دوو ساڵە 70 گەنجی ئێزیدی بێسەروشوێنن\nدوو ساڵە 70 كچ و كوڕی ئێزیدی "بێسەروشوێنن"، ئەوەش بەپێی ئامارێكی خانی ئێزیدی لە شنگال كە داكۆكی لە مافی ئێزیدییەكان دەكات. بەشێك لەو پێكهاتە ئایینییە هێزەكانی ناوچەكە بەو روداوانە تۆمەتباردەكەن و داوا لە حكومەتی عیراق دەكەن دەستوەردان بكات.\nئێوارەی یەكشەممە 26ی تەمموز، ژمارەیەك لە دانیشتوانی شنگال لە ناوچەی سەردەشت گردبونەوەیەكی ناڕەزاییان بۆ هەمان مەبەست رێكخست و تیایدا كەسوكاری بێسەروشوێنانی دوو ساڵی رابردوو بەشدارییان كرد.\nفه‌قیر حه‌جی، دانیشتوى قه‌زای شنگال، یەكێك لە بەشداربوانی گردبونەوەكە، لە 15ی نیسانی 2018ەوە كوڕێكی 21 ساڵی بێسەروشوێن بووە، بە (كەركوك ناو)ی وت "كوڕەكەم لەگەڵ خۆم كاریدەكرد، خەریکی کشتوکاڵ و بەخێوكردنی ئاژەڵ بوو؛ هیچ په‌یوه‌ندییەكمان به سیاسه‌ت و حزبه‌وه نییه و هیچ تاوانێكیشی نەبووە".\n"پرسیاری زۆرمان لە هێزە ئەمنییەكانی شنگال و حزبەكان كرد، دەڵێن هیچ زانیارییەكمان نییە، پێش شه‌ش مانگ که‌سێکی نزیکمان وتی: لە ناوچەی حەفتانین بینیومە".\nحەفتانین، ناوچەیەكی ژێر دەسەڵاتی هێزەكانی پارتی كرێكارانی كوردستان (پەكەكە)یە لە نێوان سنوری عیراق و توركیا.\n"ئه‌و که‌سه‌ی زانیاری به ئێمه داوه ماوه‌یه‌ک له ناوچه‌ی حه‌فتا‌نین بووە و پێمانوایە لەسەدا 100 قسەكانی راستن"، فەقیر حەجی، هێزەكانی نزیك لە پەكەكەی لە شنگال تۆمەتباركرد بە دیارنەمانی كوڕەكەی.\nیەكینەكانی بەرخودانی شنگال (یەبەشە)و یەكینەكانی پاراستنی ژنان (یەپەژە)، دوو هێزی ئێزیدی نزیك لە پارتی كرێكارانی كوردستانن لە شنگال، لە دوای هێرشی داعش بۆ سەر ناوچەكە لە 2014 دروستبون و لە كۆنترۆڵكردنەوەی ناوچەكە لەژێر دەستی داعش رۆڵیان هەبوو.\n(كەركوك ناو) لە دوو رۆژی رابردودا، نەیتوانی هیچ لێدوانێك لەو دوو هێزە وەربگرێت، چونكە ئامادەنەبون قسە بكەن، تەنیا وتیان "ئەوە بابەتێكی ناوخۆییە".\nفه‌قیر حه‌جی، وتی "زیاتر له 20 که‌سی تر ده‌ناسم چاره‌نوسی کوڕ و کچەكانیان نادیارە، چه‌ندین جار پرسیارمان له فه‌رمانده‌کانی نزیک له په‌که‌که‌وه کردووه ده‌ڵێن به زوترین کات کوڕەکه‌ت دێتەوە، بەڵام هیچ دیارنییه".\nزیاتر له 20 که‌سی تر ده‌ناسم چاره‌نوسی کوڕ و کچەكانیان نادیارە\nئەو دوو هێزەی نزیك لە پەكەكە كە چەند جارێك لە راگەیەندراوەکانیاند وتویانە بەشێكن لە هێزە عیراقییەكان، لە ساڵی 2014ەوە لە ئێزیدییەكانی ناوچەكە پێكهێنراون و خەڵكی بە خواستی خۆی پەیوەندی پێوەكردون.\nبەپێی ئامارێكی خانی ئێزیدی لە شنگال - داكۆكی لە مافی ئێزیدییەكان دەكات - لە دوو ساڵی رابردودا 70 كوڕ و كچ بە شوێن ونبوو تۆماركراون.\nگردبونەوەكەی یەكشەممە له‌لایه‌ن خانی ئێزیدی (البیت الایزیدی فی جبل سنجار سردشتی) رێکخرابوو.\nجه‌میل سلێمان، لێپرسراوی په‌یوه‌ندییه‌کان لە خانی ئێزیدی به (که‌رکوک ناو)ی وت "کۆمه‌ڵێک شتی زۆر خراپ له قه‌زای شنگال رووده‌ده‌ن و بونەتەهۆی ترس و دڵەڕاوكێ بۆ ئێزیدییەكان".\nجەمیل وتی "بێسەروشوێنبونی خەڵك، سوتاندنی چیای شنگال و دەیان رەز و باخ، لەگەڵ هەوڵدان بۆ گۆڕینی دیمۆگرافیای ناوچەكە و فرە هێزی، ئەمانە دۆخی شنگالیان خراپكردووە".\nفرە هێزی لە شنگال، بكەری روداوەكانی تاڕادەیەك بە نادیاری هێشتۆتەوە، كە به‌پێی به‌دواداچونه‌كانی (كه‌ركوك ناو)، زیاتر له پێنج هێزی چه‌كداری جیاواز له‌و قەزایە هه‌ن، له نێویاندا حه‌شدی شه‌عبی، یه‌كینه‌كانی به‌رخودانی شنگال (یه‌به‌شه)، پۆلیسی ناوخۆیی، سوپای عیراق و پێشمه‌رگه‌ی ئێزیدخان.\nجه‌میل سلێمان، وتی "بۆ نمونە سوتاندنی چیای شنگال بەپێی زانیارییەكانی ئێمە بە مەبەست لەلایەن هێزێكی ناشەرعییەوە کراوە"، بێ ئەوەی ناوی هێزەكە بهێنێت.\nبۆ نمونە سوتاندنی چیای شنگال بەپێی زانیارییەكانی ئێمە بە مەبەست لەلایەن هێزێكی ناشەرعییەوە کراوە\n"ئه‌م گردبونه‌وه‌یه بۆ سێ ئامانجی سه‌ره‌کییە، دەركردنی هێزەكانی پارتی كرێكارانی كوردستان، ئاشكراكردنی چارەنوسی 70 كوڕ و كچ و تێكدانی دەیان خاڵی سەربازیی و بارەگای حزبی لە چیای شنگال"، جەمیل وایوت.\nخۆپیشاندەران داوایان لە حكومەتی عیراق كرد، دەستوەردان بكات و هێزە ناشەرعیی و بارەگای حزبی و سەربازیی لەناو شنگال نەهێڵێت، کە بە ووتەی ئەوان ئەو هەنگاوە یارمەتی ئاشکراکردنی چارەنوسی گەنجەکانیان دەدات.


د.یوسف گۆران: زانكۆی سلێمانی ناوه‌ندی گه‌شه‌كردنی بیری كوردایه‌تی و زانست و داهێنانه | وزارة التعليم العالي والبحث العلمي\nئه‌و ڕاگه‌یاندنه‌ی د.یوسف گۆران وه‌زیری خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه، ڕێكه‌وتی (28/11/2018) له میانه‌ی پێشكه‌شكردنی وتارێكیدا هات، كه له یادی (50) ساڵه‌ی دامه‌زراندنی زانكۆی سلێمانی هات، ئه‌و یاده كه به‌دروشمی (زانكۆی سلێمانی مێژویه‌ك له شكۆ و ئاینده‌یه‌ك له داهێنان) به‌ئاماده‌بونی ده‌یان لێپرسراوی حزبی و حكومی و مامۆستایان و خوێندكاران و ڕۆشنبیر و روناكبیر و ئه‌كادیمیستان له هۆلی بۆنه‌كانی سه‌رۆكایه‌تی زانكۆی سلێمانی ده‌ستپیكرد، به‌خوێندنه‌وه‌ی چه‌ند وتارێك ده‌ستپێكرد.\nله‌سه‌ره‌تای وتاره‌كه‌یدا، د.یوسف گۆران وه‌زیری خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی دوای به‌خێرهێنانی میوانان به‌گرنگیوه باسی له دامه‌زراندنی زانكۆی سلێمانی كرد و وتی: (پەنجا ساڵ) پێش ئێستا و لە ڕۆژێکی وەک ئەمرۆدا زانکۆی سلێمانی وەک یەکەمین دامەزراوەی زانستی و ئەکادیمی لە سەر خاکی کوردستان و لە شاری هەڵمەت و قوربانی دامەزرا. دامەزراندنی ئەم زانکۆیە بەرهەمی خەباتی بزوتنەوەی ڕزگاریخوازی گەلی کوردستانە و بە هەوڵ و دەستپیشخەری ڕابەری مەزنی گەلی کوردستان جەنابی مام جەلال دامەزرا.\nله به‌شێكی دیكه‌ی وتاره‌كه‌یدا وه‌زیری خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی باسی له ڕۆڵی زانكۆی سلێمانی له بواره جیاكان كرد و ڕایگه‌یاند: لەسەرەتای دامەزراندیەوە زانکۆی سلێمانی جگە لە ئەرکە زانستی و مەعریفییەکانی لە پێگەیاندنی خوێندکاران و بەشداری رەسەن لە بەرهەمهێنانی مەعریفە، لە هەمان کاتدا لانکەی گەشەکردنی بیری کوردایەتی و داینەمۆی خەباتی ڕزگاریخوازی گەلەکەمان بووە، ڕۆڵی گەورەی هەبووە لە هۆشیارکردنەوەی کۆمەڵانی خەڵکی کوردستان و پێگەیاندنی چەندین سەرکردەی مەزنی شۆڕش و بەرخوردانی گەلی کوردستان، وتیشی لەسەردەمی شۆڕشی ئەیلول دا ئەم زانکۆیە پشتیوانی گەورەی شۆڕش بووە، شان بەشانی پێشمەرگە لە سەنگەری خەبات و بەرخودان بووە هەر لە بەر نیشاندانی هەڵوێست و هاو خەباتی بۆ هێزی پێشمەرگەی کوردستان و کۆمەڵانی خەڵکی کوردستان لە ساڵی ١٩٧٤ دا مامۆستایان و خوێندکاران و فەرمانبەرانی زانکۆ بڕیاریان دا بڕۆنە شاری قەڵادزێ، حکومەتی دیکتاتۆری ئەو کاتەش بەشێوەیەکی توندی تیژ وەڵامی ئەم هەڵوێستەی زانکۆی دایەوە و بە بۆمبای قەدەغەکراوی نێودەوڵەتی شاری قەڵادزێی بۆردومان کرد کە چەندنین شەهید و برینداری لێ کەوتەوە و لە نێویاندا شەهیدانی سەربەرزی زانکۆ (سۆرانی سەڵەت و حمەصالح سام سام و ئازاد حسێن و عمر مجید و هیوا عبدالغفور و بورهان شاسوار) بوونە قوربایی ڕێگه‌ی ئازادی و سەربەستی کوردستان.\nله ته‌وه‌رێكی دیكه‌ی وتاره‌كه‌یدا د.یوسف گۆران باسی له‌و هه‌وڵه نه‌زۆكانه كرد، كه له‌لایه‌ن ڕۆژێمی له‌ناوچوی به‌عسه‌وه دژ به‌و زانكۆیه گیراوته‌به‌ر، بۆ ئه‌وه‌ش وتی: دوای نسکۆی شۆڕشی ئەیلول گەنجانی زانکۆی سلێمانی پشتیوانی شۆڕشی نوێی گەلی کوردستان و داینەمۆی ڕێکخستنەکانی ناوشار و هەڵگری مەشخەڵی ئازادی و مافی چارەی خۆنووسینی گەلی کوردستان بوون و چەندین ڕۆڵەی بە ئەمەکی ئەم زانکۆیەش خۆیان کردە قوربانی، جه‌ختی له‌سه‌ر ئه‌وه‌ش كرده‌وه، كه لە هەموو قۆناغەکانی مێژوودا زانکۆی سلێمانی دامەزراوەیەکی زیندوو کارابووە، پێشەنگی خەبات و تینووی ئازادی و دیموکراسی و مافی چارەی خۆنوسینی گەلی کوردستان بوە، ڕونیشیكرده‌وه هەرگیز ڕژێمی دیکتاتۆری پێشوو نەیتوانیوە ئەم ناوەندە زانستییە زیندووە دەستەمۆ بکات، هەر بۆیە بە بڕیاری ڕژێمی پێشوو ...... لە ساڵی ١٩٨١ دا دەگوازرێتەوە بۆ شاری هەولێر و ناوەکەشی دەگۆڕێت بۆ زانکۆی سەلاحەددین.\nوه‌زیری خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی به‌شێكی دیكه‌ی وتاره‌كه‌ی ته‌رخانكرد بۆ قۆناخه‌كانی بونیادنانه‌وه و گه‌شه‌پێدانی زانكۆی سلێمانی له دوای ڕاپه‌ڕینی ساڵی 1991 بۆ ئه‌وه‌ش وتی: له دوای ڕاپه‌ڕینی زانكۆی سلێمانی و دوباره دامه‌زراندنه‌وه‌ی تەنها بە کۆلێجەکانی پزیشکی و کۆلێجی ژمان و کۆلێجی کشتوکاڵ دەستی پێکردوو دواتریش بەهەوڵ و ماندوو بوونی دڵسۆزانی زانکۆ لە قۆناغی جیادا زانکۆ بەشێوەیەکی زانستی کۆلێج و بەشەکانی فراوان کرد و جگە لە فراوان بوون لە نێو شاری سلێمانی، وتیشی ژمارەیەک کۆلێج و بە شی نوێی ئەم زانکۆیە لە گەرمیان و هەڵەبجە و ڕانیە و چەمچەماڵ کرایەوە کە دواتر ئەو کۆلێجانە بوونە هەوێنی دامەزراندنی زانکۆکانی گەرمیان و هەڵەبجە و ڕاپەرین و چەرموو.\nزانكۆ له قۆناخی نوێدا له‌لایه‌ن كۆمه‌ڵێك ئه‌كادیمی ڕابه‌رایه‌تی ده‌كرا\nوه‌زیری خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی ته‌وه‌رێكی دیكه‌ی وتاره‌كه‌ی ته‌رخانكرد بۆ رۆڵی زانكۆ له بواری پێگه‌یاندنی كادیر بۆ بواره جیاكانی ژیانی كۆمه‌ڵایه‌تی و به‌ڕێوه‌بردن و بۆ ئه‌وه‌ش وتی: جێگەی شانازییە لە ساڵی ١٩٦٨ ەوە تاکو ئێستا زانکۆی سلێمانی توانیویەتی چەندین کادیری زانستی بەتوانا و دەستڕەنگین و لێهاتوو پیشکەش بە کاروانی خزمەتگوزاری هەرێمەکەمان بکات، ئێستا بە شانازییەوە بەشی هەرەزۆری باشترین پزیشک و مامۆستا و دەرمانساز و ئەندازیار و پاریزەر و دادوەر و و بوارەکانی دیکە لە دەرچووی زانکۆی سلێمانین، ڕونتر له‌و بواره ئاماژه‌ی به‌چه‌ند ئامارێك كرد ڕایگه‌یاند: لە سەرەتای دامەزراندی زانکۆی سلێمانی تا ئێستا توانیویەتی (٢٢٤٧) پزیشک و (٨٤٢) پزیشکی ددان و (٥٢٧ دەرمانساز) و (٧٠٦) پەرستار و (٦٤٣ پزیشکی ڤێرتێرنەری) و (٣٨٢١ ئەندازیار ) و (٣٣٣٨ پارێزەر و یاساناس) و (٥٩٨٣) دەرچووی بەشەکانی زانستەکان و (٥٧٤٥ ئەندازیاری کشتوکاڵی) و (٧٤٦٤ دەرچووی بەشەکانی زمان و ئەدەب) و (٤٨٥٠ دەرچووی کارگێڕی و ئابووری) و (٥٨٧٦ دەرچووی زانستە ڕامیارییەکان و (٧٣٩٢ پسپۆڕی بوارەکانی پەروەردە ) و (٥٠٢٠ دەرچووی بازرگانی) و (٦٩٠ دەرچووی هونەرە جوانەکان) و (١٥٥٦ دەرچووی زانستە ئیسلامییەکان) پێشکەش بە هەرێمی کوردستان بکات، واتا زانکۆی سلێمانی توانیویەتی بەشدارییەکی کاریگەر لە بنیاتنانی سەرمایەی مرۆیی هەرێمی کووردستان بکات و زیاتر لە (٦٠٨٤٦ کادیری زانستی) بۆ بازاڕی کاری هەرێمی کوردستان ئامادە بکات.\nله بواری زانستی و ئه‌كادیمیدا، زانكۆی سلێمانی له گه‌شه‌كردن و پێشكه‌وتنی به‌رده‌وامدا بوه، بۆ ئه‌وه‌ش وه‌زیری خوێندنی باڵا و توێژینه‌وه‌ی زانستی وتی: هەمیشە زانکۆی سلێمانی بە کاریگەرییە زانستی و کەلتوری و سیاسی و کۆمەڵایەتییەکانیدا ناسراوەتەوە، زانکۆ پەیوەندی توندوتۆڵی لەگەڵ چین و توێژەکانی کۆمەڵگه هەبووە و هەمشە کارلێکی داینامیکی نێوان شاری سلێمانی و زانکۆی سلێمانی بە ڕوونی بینراوە، ڕاشیگه‌یاند: زانکۆی سلێمانی لە ئێستادا لە ڕوی زانستی و مەعریفییەوە لە گەشەکردنی بەردەوامدایە، لە ئاستی ڕیزبەندیی جیهانی (وێبۆمێتریکس) زانکۆی سلێمانی لەسەر ئاستی جیهان لە ڕیزبەندی چوارهەزاری یەکەمە و لەسەر ئاستی عیراق پلەی هەششتەمە و لەسەر ئاستی هەرێمی کوردستانیش پلەی یەکەمە، وتیشی لە ڕیزبەندی (QS Ranking) کە هەفتەی ڕابردوو بڵاوکرایەوە لە باشترین سەد یەکەمی زانکۆکانی وڵاتانی عەرەبییە، ئاشكراشیكرد، كه لە ڕیزبەندیی زانکۆکانی هەرێمی کوردستانیش بۆ ساڵانی (٢٠١٧ و ٢٠١٨)زانکۆی سلێمانی لە گروپی (B) یە، واتە لە ڕیزبەندی پێشەنگی زانکۆکانی کوردستانە، وتیشی لە ڕوی توێژینەوەی زانستییەوە کۆمەڵێک توێژەری کارا لە زانکۆی سلێمانی دەرکەوتوون و بەرهەمی توێژینەوەکانیان گەیشتۆتە باشترین گۆڤارە زانستییەکانی دونیا، ئومێدمان هەیە ئەم زانکۆیە لە ساڵانی ئایندەدا زیاتر بەرەو لوتکە هەڵکشێت و زیاتر لەسەرنەخشەی ئەکادیمیای نێوەوڵەتی دەرکەوێت و ببێتە یەکێك لە سێننتەرە نایابەکانی زانست و بەرهەمهێنانی مەعریفە لە سەر ئاستی ناوچەکە و جیهان.\nد.یوسف گۆران باسی له ئه‌ركه‌كانی قۆناخی داهاتوی زانكۆی سلێمانی كرد و بۆ ئه‌وه‌ش وتی: ئومێدمان هەیەکە پێکەوە بتواین لەگەڵ مامۆستایان و خوێندکاران و فەرمانبەرانی زانکۆ کار بکەین بۆ مەبەستی توندوتۆڵکردنی پەیوەندی نێوان زانکۆ و کۆمەڵگه و، زانکۆی سلێمانی بکەینە سەرچاوەی گەشەکردنی ئابووری شارەکەمان، له‌هه‌مان كاتدا پەیوەندی توندوتۆڵ لەگەڵ پێداویستییەکانی بازاری کار دروست بکەین و ناوەرۆکی پرۆگرامەکانی خوێندن زیاتر ببەستینەوە بە پێداوستییەکانی بازاڕی کاری هەرێمەکەمان و تەرکیز لەسەر ئەو کارامەییانە بکەین کە دەبنە هۆی گەشەکردنی ئابووری وڵاتەکەمان، وتیشی دەبێت هەوڵ بدەین لە ڕێگه‌ی زانکۆوە دەستی کاری خۆماڵی بگەیەنینە ئاستێک کە چیتر پێویستمان بەکارامەیی دەرەکی نەبێت، هه‌روه‌ك دەبێت کار بکەین کە زانکۆی سلێمانی لە ڕووی کواڵیتییەوە زیاتر پێش بخەین و بیگەیەنینە ئاستی بەدەستهێانی متمانەی نێودەوڵەتی بۆ هەموو پرۆگرامەکانی خوێندن لەم زانکۆیە، زیاتر له‌وانه‌ش زانکۆی سلێمانی دەبێت زیاتر بەرووی کۆمەڵگه‌ی ئەکادیمی نێودەوڵەتیدا بکرێتەوە لە رووی کاری زانستی و توێژینەوەی هاوبەش و ئاڵوگۆڕی مامۆستیان و خوێندکاران لە گەڵ ناوەندە زانستییەکانی دونیا، وتیشی دەبێت کار بکەین کە زانکۆی سلێمانی بکەینە سەرچاوەی ڕاکێشانی قوتابی و خوێندکاری ناوچەیی و نێودەوڵەتی و بیکەینە بەشک لە سەرچاوەی ئابووری بۆ شارەکەمان ، لە مێژوودا نمونەی ئەو زانکۆیانە زۆرن کە بوونەتە مایەی گەشەکردنی ئابووری بەرچاو لە شارەکاندا.\nله به‌شێكی دیكه‌ی یادی یۆبیلی زێڕینی دامه‌زراندنی زانكۆی سلێمانیدا، د.ڕه‌زا حه‌سه‌ن حسین سه‌رۆكی زانكۆی سلێمانی وتارێك پێشكه‌ش كرا، له وتاره‌كه‌یدا به‌وردی باسی له قۆناخه جیاوازه‌كانی دامه‌زراندن و گواستنه‌وه و دوباره دامه‌زراندنه‌وه و گه‌شه‌پێدانی زانكۆی سلێمانی كرا، هه‌روه‌ك سوپاسی هه‌مو ئه‌و كه‌سایه‌تیانه‌ی كرد، كه ڕۆڵیان له گه‌شه‌پێدان و به‌ره‌وپیشبردنی زانكۆی سلێمانی له قۆناخه جیاوازه‌كاندا هه‌بوه.\nچالاكی جۆرا و جۆر پێشكه‌ش ده‌كرێ


بەهۆی تەزوی كارەباوە هاوڵاتیەك لە سلێمانی گیانی لەدەستدا – تۆڕی میدیایی خەڵک\nبەهۆی تەزوی كارەباوە هاوڵاتیەك لە سلێمانی گیانی لەدەستدا\n2018/07/15 - 7:26 PM\nپاشنیوەڕۆی ئەمڕۆ 15ی تەمموزی 2018، لەبازاڕی ئۆرزدی لەشاری سلێمانی بەهۆی تەزووی كارەباوە هاوڵاتییەك گیانی لەدەستدا.\nپۆلیسی سلێمانی لە ڕاگەیەندراوێكدا، كە كۆپیەكی بۆ (خەڵك) نێردراوە، ئاماژەی بەوەكردوە، دوای گەیشتنی هێزەكانی پۆلیس و تیمی بەڵگەو تاوان دەركەوت، كە هاوڵاتییەكە لەكاتی ئیشپێكردنی ماتۆڕی ئاو ، بەهۆی بەركەوتنی تەزووی كارەباوە گیانی لەدەستداوە.\nهاوڵاتییەكە ناوی ( ن ، ح ، ح ) لەدایكبووی 1956-ە، لە ئێستاشدا لەلایەن بنكەی پۆلیسی سەراوە پەڕاوی لێكۆڵینەوە بۆ ڕوداوەكە كراوەتەوە.\nبەڕێوەبەرایەتییەكی سلێمانی مەترسی تێكەڵاوبوونی بەنزین و ئاوی ژێر زەوی ڕاگەیاند


وتەبێژانی قەسەدە و تووڕەیی فورات موژدەی ڕزگاریی تەواوەتی ڕەقە دەدەن - RojNews\n19:40 - عێراق: سنووربەزاندنەکانی تورکیا خزمەت بە پێشخستنی پەیوەندییەکانمان ناکات..\n19:25 - هاوکارییەکانی ئەڵمانیا بۆ تورکیا ناڕەزایی ئەڵمانەکانی لێ دەکەوێتەوە..\n18:34 - لە چەمچەماڵ كۆمەڵكوژییەكەی دۆڵی باڵەیان شەرمەزار کرا..\n17:59 - یەکگرتوو داوای کۆتاییهاتنی دەستدرێژییەکانی تورکیا لە باشور دەکات..\n15:58 - شاندێکی ئەمریکا لە منبیجە و دەڵێت وەڵامی هەموو هێرشێکی تورکیا دەدەینەوە..\n15:52 - هیومان ڕایتس وۆچ: تورکیا پەنابەرەکان یان دەکوژێت یا سنوورداشیان دەکات..\n15:40 - یەپەگە لە ناوەندی عەفرین چالاکی ئەنجامدا و ژمارەیەکی زۆر داگیرکەر کوژران..\n15:37 - لە پەرلەمانی توورینگنەوە پیرۆزبایی نەورۆز لە گەلی کورد کرا..\n15:37 - یەکێتی و گۆڕان و بزووتنەوە ئیدانەی هێرشەکانی تورکیایان کرد..\n15:25 - بەیاننامەیەکی سەرەنج ڕاکێش لە حکومەتی هەرێمەوە..\n15:18 - سێ چالاکوانه‌که‌ى قه‌سرێ ئازادکران..\n15:03 - چەتەکانی ئەردۆغان ماڵی هاوڵاتیان لە عەفرین دەدزن و لە عەزاز دەیفرۆشن..\n14:56 - ته‌رمێکی نه‌ناسراو له داقوق دۆزرایه‌وه..\n14:34 - کڕینى توێژینه‌وه‌ى ده‌رچوون له زانکۆ ده‌بێته دیارده..\nوتەبێژانی قەسەدە و تووڕەیی فورات موژدەی ڕزگاریی تەواوەتی ڕەقە دەدەن\nجیهان شێخ ئەحمەد، وتەبێژی ئۆپەراسیۆنی توڕەیی فورات و تەڵاڵ سلۆ، وتەبێژی هێزەکانی سوریای دیموکرات ڕایانگەیاند، کە بەم زووانە ڕزگاریی بەتەواوەتی ڕەقە لە چنگی چەتەکانی داعش ڕادەگەیەنن.\nئەمڕۆ لە پلاتفۆرمی ڕەقەدا، کە لە عەین عیسا بەرێوەچوو، جیهان شێخ ئەحمەد و وتەبێژی ئۆپەراسیۆنی توڕەیی فورات و تەڵاڵ سلۆ، وتەبێژی هێزەکانی سوریای دیموکرات، قسەیان کرد و باسیان لە قۆناغە کۆتاییەکانی ڕزگارکردنی ڕەقە لە چنگی چەتەکانی داعش کرد.\nجیهان شێخ ئەحمەد، وتی: ڕزگاریی بە تەواوەتی ڕەقە زۆر نزیکە.\nتەڵاڵ سلۆ، وتەبێژی هێزەکانی سوریای دیموکرات-یش وتی: ئەمڕۆ لە سەردەمێکی مێژووییدا دەژین، سەردەمێک کە ئارامی و ئاسایش لە سایەسەری خوێنی شەهیدان و تێکۆشان و قارەمانێتی شەڕڤانانمانەوە لە ناوچەکەدا پێکهاتووە، بەم زووانە ڕزگاریی بەتەواوەتی ڕەقە لە چنگی چەتەکانی داعش ڕادەگەیەنین.\nمیسر داگیرکردنی عەفرین لەلایەن تورکیاوە شەرمەزار دەکات\nبوومەلەرزەیەکی پێنج ڕێختەری ئێرانی هەژاند


➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Jan 22 2017 1:59PM تۆمارکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Jan 22 2017 2:00PM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 46 KB Jan 22 2017 1:59PM م. ب.


لێدوانی وتەبێژی سیاسیی پارتی ئازادیی کوردستان PAK سەبارەت بە لێدانی بارەگاکانی حیزبی دیموکرات لە کۆیە | نوێنەرایەتی ئوروپا پارتی ئازادیی کوردستان\nلێدوانی وتەبێژی سیاسیی پارتی ئازادیی کوردستان PAK سەبارەت بە لێدانی بارەگاکانی حیزبی دیموکرات لە کۆیە\nلەدرێژەی تیرۆر و دەستدرێژییەکانی دەوڵەتی داگیرکەری ئێران بۆ سەر نەتەوەی کوردو بزووتنەوە ئازادییخوازییەکەی ، کاتژمێر 10:45 ئەمرۆ شەممە رێکەوتی 8/9/2018 بنکەو بارەگاو شوێنی نیشتەجێبوونی بنەماڵە و پێشمەرگەکانی حیزبی دیموکراتی کوردستان و حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێرانی بۆردومان کرد.بە داخێکی زۆرەوە، لە ئاکامی ئەو هێرشەدا ژمارەیەک لە تێکۆشەرانی هەر دوو لایان، شەهیدو برینداربوون.\nئەو پەلامارەی دەوڵەتی تاران هاوکات بوو لەگەڵ لەسێدارەدانی سێ رۆڵەی نەتەوەکەمان : رامین حسێن پەناهی ، زانیار و لوقمان مورادی.\nپارتی ئازادیی کوردستان بە توندی ئەو تاوان و پەلامارە مەحکوم دەکاو بە نیشانەی پەلەقاژێ و بێ دەرەتانی سیاسیی تارانی دەزانێ. ئێمە داوا لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی و ناوەندە بریاربەدەستەکانی جیهان دەکەین بێوەڵام و هەڵوێست نەبن بەرامبەر ئەو دەستدرێژییە.\nهاوکات وێڕای دەربرینی هاوخەمی لەگەڵ هەر دوو لایەنی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و حیزبی دێموکراتی کوردستان و بنەماڵەی شەهیدو بریندارەکان، ئامادەیی پارتی ئازادیی کوردستان بۆ بەرپەرچدانەوەی هاوبەش و پوچەڵکردنەوەی پیلانگێڕی و پەلامارو کردەوەتیرۆریستیەکانی تاران دەردەبرین.هەروەها رادەگەێنین کە: درگای بنکەو بارەگاو شوێن و رێگاکانمان ئاواڵە و لەسەر پشتە بۆ پێشوازی و حەواندنەوەی ئەو خێزان و بنەماڵانەی دیموکرات کە لە ئاکامی ئەو بۆردومانەدا ، ئاوارەبوون .\nهەر لێرەوە،هاوخەمیی و داخ و کەسەری خۆمان پێشکەشی بنەماڵەکانی حسەینپەناهی و موردای دەکەین، بۆ لەسێدارەدرانی رۆڵەکانیان.\n17ی خەرمانانی 2718\n8/ ی سێپتامبری 2018


بەمنزیكانە تەرخانکراوی ساڵانەی بۆ دەستنیشان دەکرێت\nوەزارەتی ئاوەدانكردنەوەی حكومەتی هەرێم دەڵێت، زیاتر لە 55 ملیار بۆ پڕۆژەی ڕێگای كەلار-سلێمانی تەرخانكراوە و دڵنیاییش دەدات لەوەی بەمنزیكانە تەرخانکراوی ساڵانەی بۆ دەستنیشان دەکرێت.\nوەزارەتی ئاوەدانکردنەوە و نیشتەجێکردنی هەرێم ئەمڕۆ چوارشەممە لە ڕونكردنەوەیەكدا دەڵێت، پڕۆژەی رێگای (کەلار-سلێمانی) کە یەکێکە لە پڕۆژە ستراتیژییەکان و لەسەر بودجەی وەبەرهێنانی وەزارەت جێبەجێ دەکرێت، لە ڕۆژی 2017/12/19 لە سەردەمی کابینەی پێشووی حکومەت دەستکراوە بەکارکردن تیایدا.\nدەشڵێت، هەرچەندە لە کابینەی پێشوودا تەنها یەک پێشینەی بۆ تەرخانکرا کە بڕەکەی تەنها شەش ملیار و 934 ملیۆن و 260 هەزار دینار بوو، بەڵام لەماوەی تەنها ساڵ و نیوێکی کابینەی نۆیەمی حکومەتی هەرێمدا بڕی 55 ملیار و 419 ملیۆن و 842 هەزار دینار بۆ بەڵێندەر خەرجکراوە و ڕێژەی ئەنجامدراویش گەیشتوەتە (53٪).\nوەزارەتی ئاوەدانكردنەوە ئاشكراشیدەكات، بە نوسراوی فەرمی داوای زیاتر لە 70 ملیار دیناری دیکە بۆ بەڵێندەر و تەواوکردنی پڕۆژەکە كراوە و، وەزیری ئاوەدانکردنەوەش دڵنیایی داوەتە بەڵێندەر کە بەمنزیکانە تەرخانکراوی ساڵانە بۆ پڕۆژەکە دەستنیشان دەکرێت.\nدوێنێ عەدنان خەلیل، بەڕێوەبەری بەڕێوەبەرایەتیی ڕێگاوبانی گەرمیان ڕایگەیاند، بۆ قۆناغی دووەمی ڕێگای کەلار- دەربەندیخان لە 2017/12/19 دەستکراوە بە کارکردن لە پرۆژەکە، “یەک ساڵ و نیو ھیچ بڕە پارە و تەمویلێک بۆ پرۆژەکە خەرجنەکراوە”.\nبە وتەی ئەو بەڕێوەبەرەی ڕێگاوبانی گەرمیان، “لەئێستادا 53٪ی پرۆژەکە تەواوبووە، بەڵام بەھۆی خەرجنەکردنی پارەی تەرخانکراو، کارکردن لە پرۆژەکە زۆربەسستی بەڕێوەدەچێت”.\nئیدارەی گەرمیان لەسەر ڕاگرتنی پڕۆژەکە و بڕی پارەی پێویست بۆ پڕۆژەکە ئاشکرایکردووە، ئەوان 80 ملیار دیناریان بۆ تەواوکردنی لە حکومەت داواکردووە.\nتەقینەوەیەك لەناو كارگەیەكی ئاسن لە هەولێر ڕوویدا، بەپێی زانیارییە سەرەتاییەكان دوو كەس بوونەتە قوربانی. ئێوارەی ئەمڕۆ لە کارگەیەکی…


هه‌ده‌ر بارزانی: لایەنە عیراقییەکانیش لەگەڵ خەرجکردنی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم دان\nپەرلەمانتارێکی پارتی له ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عیراق رایگه‌یاند، لایەنە عیراقییەکانیش گەیشتوونەتە ئەو باوەڕه‌ی کە دەبێت خەرجکردنی مووچەی فەرمانبەرانی هەرێم بەردەوامی هەبێت و لە پرسەکانی دیکە جیا بکرێتەوە.\nھەدار بارزانی، جێگری سەرۆکی لیژنەی شەھیدان لە ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عیراق رایگەیاند: "بەپێی رێکكەوتنی کۆتلەکان لەسەر یاسای بودجەی گشتیی عیراق بەھیچ شێوەیەک حکومەتی عیراق ناتوانێت مووچەی فەرمانبەرانی ھەرێمی کوردستان ببڕێت، چونکە بەگوێرەی یاسای بودجە مووچەی فەرمانبەران خەرج دەکرێت و ئەگەر ھەرێمی کوردستان رۆژانە 250 ھەزار بەرمیلی نەوت رادەستی بەغدا بکات ئەوا پشکی بودجە رەوانە دەکرێت و بە پێچەوانەوە نرخی نەوت لە بازاڕی جیھاندا چەندە ئەوا لەبەرانبەر پارەی 250 ھەزار بەرمیل لە پشکی بودجەی ھەرێم دەبڕدرێت و ئەوەی دەمێنێتەوە رەوانە دەکرێت".\nئه‌و په‌رله‌مانتاره كه‌له فراكسیۆنی پارتی دیموكراتی كوردستانیشه رایگه‌یاند، کارکردن لەسەر ئامادەکردنی پڕۆژەیاسای بودجەی ساڵی 2020 بەردەوامی ھەیە و بڕیارە بەر لە کۆتایی ئەمساڵ پڕۆژەیاسای بودجە بگاتە ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌رانی عیراق تا خوێندنەوەی یەکەمی بۆ بکرێت.\nله باره‌ی پشکی هەرێم لە بودجەی گشتی 2020ی عیراقدا، هەدار بارزانی وتی، پێویستە هەولێر و بەغدا رێککەوتن بکەن، چونکە ھیچ لایەنێک لەگەڵ ئەوەدانیە مووچەی فەرمانبەرانی ھەرێمی کوردستان ببڕدرێت لەلایەن عیراقەوە، تا لایەنە عیراقییەکانیش لەگەڵ ئەوەدانین ناردنی مووچەی فەرمانبەران لە ساڵی داھاتووش بەردەوامی ھەبێت، بەڵام ئەوان دوپات لەوە دەکەنەوە ئەگەر ھەرێم نەوت رادەستی بەغدا نەکات جگە لە مووچە، پشکی بودجەی ھەرێم رەوانە نەکرێت.\nئه‌مه له‌كاتێكدایه بڕیاره دوای كۆتایی هاتنی پشووه‌كانی جه‌ژنی قوربان، شاندێكی دیكه‌ی هه‌رێمی كوردستان سه‌ردانی به‌غدا بكه‌ن بۆ گفتوگۆكردن له‌سه‌ر پرسی نه‌وت و بودجه و ناوچه جێناكۆكه‌كان.\nژمارەی قوربانیانی بومەلەرزەکەی ئیزمیز بەرزدەبێتەوە


دۆسێ – پەڕە 129 – Knwe.org\nسەرەکی » دۆسێ (پەڕە 129)\n12/12/2017\tدۆسێ, ره‌وته‌كان\nرۆژنامه‌ی «ئیندپندنت»ی بریتانی باس له بارودۆخ و گه‌زه‌رانی دانیشتوانی شاری غۆته‌ی شه‌رقی ده‌كات له سوریا و له‌و باره‌یه‌وه له راپۆرتێكیدا و له زاری شایه‌تحاڵه‌كانه‌وه، «بارودۆخ و گوزه‌رانی شاره‌كه به كاره‌ساتبار» وه‌سف ده‌كات. له‌م ساته‌وه‌خته و له ساڵی رابردوو، هێزه‌كانی سه‌ر به به‌شار ئه‌سه‌د سه‌رۆكی سوریا دوایین هێرشیان كرده سه‌ر شاری حه‌ڵه‌ب كه له‌لایه‌ن ئۆپۆزسیۆنه‌وه كۆنترۆڵ كرابوو. به‌پێی سه‌رچاوه خۆرئاواییه‌كان، «له ...\nرۆژنامه‌یه‌كی فه‌ره‌نسایی پێیوایه، ئه‌و رێكه‌وتنه‌ی له‌نێوان فلادیمێر پۆتین سه‌رۆكی روسیا و ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان سه‌رۆكی توركیا و حه‌سه‌ن رۆحانی سه‌رۆكی ئێراندا كراوه، مانای سه‌ره‌تای كۆتایی جه‌نگ ناگه‌یه‌نێت له سوریا، به‌ڵكو كۆتایی ده‌ستپێكرنی داڕشتنی چاره‌سه‌ره. رۆژنامه‌ی لیزیكۆی فه‌ره‌نسایی نوسیویه‌تی»مۆسكۆ چاودێری پرۆسه‌یه‌كی سیاسی نا مسۆگه‌ر ده‌كات له سوریا و لایه‌نه‌كانی ئۆپۆزسیۆنی سوریاش كه له‌م ماوه‌یه‌ی دواییدا له ریاز كۆبوونه‌وه، گاڵته‌یان به پێشنیازه‌كانی ...\nئێران: مه‌ودای موشه‌كه‌كانمان زیاتر ده‌كه‌ین\nحسێن سه‌لامی فه‌رمانده له سوپای پاسدارانی ئێران، هۆشداریی ئه‌وه ده‌دات ئه‌وروپا كه گه‌ر هه‌ڕه‌شه له‌سه‌ر تاران دروست بكات، ئه‌وا سوپای پاسداران مه‌ودای موشه‌كه‌كانی بۆ زیاتر له دوو هه‌زار كیلۆمه‌تر په‌ره‌پێده‌دات. پێشتر فه‌ره‌نسا داوای كردبوو دیالۆگێكی «توند» له‌گه‌ڵ ئێران بكرێت سه‌باره‌ت به موشه‌كه بالیستییه‌كانی و له‌باره‌ی ئه‌و پرسه‌وه به‌ده‌ر له رێكه‌وتنه ئه‌تۆمییه‌كه‌ی ساڵی 2015ی له‌گه‌ڵ زلهێزه‌كان، دانوستانی له‌گه‌ڵدا بكرێت. پابه‌ندبوون به ...\nبه كوژرانی عه‌لی عه‌بدوڵڵا ساڵح یه‌مه‌ن پێده‌نێته قۆناغێكی نوێوه\nعه‌لی عه‌بدوڵڵا ساڵح سه‌رۆكی پێشووی یه‌مه‌ن له ناوچه‌یه‌كی باشووری سه‌نعا كوژرا و به كوژرانی ئه‌و پیاوه‌ش، یه‌مه‌ن پێی نایه قۆناغێكی نوێوه. له 4ی كانوونی یه‌كه‌می 2017، میدیاكانی سه‌ر به حوسییه‌كان، هه‌واڵی كوژرانی عه‌لی عه‌بدوڵڵا ساڵح سه‌رۆكی پێشووی یه‌مه‌ن و سه‌رۆكی حزبی كۆنگره‌ی گشتی یه‌مه‌نییان بڵاوكرده‌وه، دوابه‌دوای ئه‌وه‌ش هه‌ندێك له كه‌ناڵه‌كانی راگه‌یاند، له زاری سه‌كرده‌كانی حزبی كۆنگره‌وه، هه‌واڵی كوژرانی ساڵحیان ره‌تكرده‌وه ...\nلەڕێی پرۆسەیەكەوە كە بە ناچاوەڕوانكراو دادەنرێت، وابڕیارە كۆچبەرە ئەفریقاییەكان لە ئۆردوگاكانی كۆچبەرانەوە لە لیبیا، بنێردێنەوە بۆ وڵاتەكانیان، ئەوەش دوای ئەوەی رووبەڕووی پێشێلكاریی سامناك بوونەوە لەو وڵاتە. نەتەوە یەكگرتووەكان لە میانی لوتكەی ئەفریقایی- ئەوروپایی كە لە كۆدیڤوار سازكرا، پلانەكەی پەسەند كردووە، حكومەتی لیبیاش كە لەلایەن نەتەوە یەكگرتووەكانەوە پشتیوانی لێدەكرێت، پشتیوانی لەو پلانە كردووە. بەڵام ئەو حكومەتە لە لیبیادا تەنیا دەستی بەسەر ...\nپارتیزانه‌كان له به‌ڵگه‌نامه‌كانی به‌عسدا\nزۆربه‌ی ده‌زگا جاسوسییه‌كانی رژێم هه‌وڵه‌كانیان بۆ چاودێری جموجۆڵی شۆڕش و تێكۆشه‌رانی كوردایه‌تی خستبووه كارو ده‌یان تۆڕی نهێنییان پێكه‌وه نابوو كه به سه‌دان و هه‌زاران كه‌س له‌ناویدا جمه‌یان ئه‌هات و زانیاری و ده‌نگوباسه‌كانیان له‌ڕێگه‌ی هه‌واڵده‌رو خه‌فیفه‌كانیانه‌وه كۆئه‌كرده‌وه بۆ له‌داونانی پێشمه‌رگه قاره‌مانه‌كان یان تێكۆشه‌رانی رێكخستنه‌كانی ناوشارو شارۆچكه‌و ئۆردوگاكان. تێچووی ئه‌م ده‌زگایانه زۆر قه‌به بوو، چونكه ئه‌ركه‌كانیان گران و فراوان بوو، له‌چه‌ندین لای ...\nلاپەرە 129 لە 134« سەرەتا...100110120«127128129130131\t»\t...کۆتا »


ئه‌مریكا گومان له جۆره مۆبایلێك ده‌كات – Knwe.org\nسەرەکی » زانست » ئه‌مریكا گومان له جۆره مۆبایلێك ده‌كات\nئه‌مریكا گومان له جۆره مۆبایلێك ده‌كات\nده‌سه‌ڵاتدارانی ئه‌مریكا گومان ده‌كه‌ن مۆبایلی جۆری هواوی چینی بۆ مه‌به‌ستی هه‌واڵگری سیخوڕی به‌كار ببرێت، هه‌روه‌ك كۆمپانیاكه به‌وه تۆمه‌تبار ده‌كات كه به هاوكاری حكومه‌تی چین و به‌مه‌به‌ست ئه‌و جۆره مۆبایله به جۆرێك دروست ده‌كه‌ن كه خۆیان سوودی لێ وه‌ربگرن بۆ سیخوڕی كردن.\nشاره‌زایانی بواری مۆبایله زیره‌كه‌كان ده‌ڵێن: دڵنیان له‌وه‌ی كۆمپانیای هواوی هاوكاری ده‌زگای هه‌واڵگری چین ده‌كات . به‌مه‌ش ئه‌مریكا سوورتر بووه له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی ئه‌وپه‌ڕی هه‌وڵ بدات بۆ هه‌رچی زیاتر كه‌مكردنه‌وه‌ی فرۆشی به‌رهه‌مه‌كانی هواوی له وڵاته‌كه‌یدا.


مەحموود دەروێش ژیان و سیاسەت و شیعر - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\nمەحموود دەروێش ژیان و سیاسەت و شیعر\nهۆنراوە Aug 9, 2021\nکاتێ باسی گەورەیی و کاریگەریی شاعیری مەزنی عەرەب"موتەنەببی"(٩١٥-٩٦٥)دەکرێ، دەگوترێ "شاعر مڵا الدنیا و شغل الناس" ، واتە شاعیرێک کە دنیای پڕکردەوە و خەڵکی بەخۆیەوە خەریک کرد، ئەگەر لە دنیای تازەی شیعری عەرەبیدا یەکێک هەبێت ئەم گوتەیەی بەسەردا بچەسپێ، ئەوا بێ سێ و دوو ئەو کەسە "مەحموود دەروێش"ی شاعیرە.\nمەحموود دەروێش هەر لە شەستەکانی سەدەی ڕابردووەوە تا ماوەیەکی کەم بەر لە مەرگیشی لە نووسینی شیعر و خۆتێپەڕاندن لە دنیای داهێنانی شیعریدا بەردەوام بوو. ئەو سەرەتا وەکو شاعیری بەرەنگاری دەرکەوت، بەحوکمی ئەوەی لەناو خاکێکی بریندار دەڤەرێکی پڕ کۆچ و مەرگەساتدا چاوی هەڵێنا و بە نەبوونی و ڕەنج و ئەشکەنجە و لە خێزانێکی کەمدەرامەتدا هۆش و گۆشی کرایەوە، ڕۆحی تووڕەیی و گیانی بەرەنگاری بوونە دوو ئەدگاری شیعرە سەرەتاییەکانی. ئەو هێشتا تەمەنی چواردە ساڵان دەبێت کە لە فێستیڤاڵێکی قوتابخانەی دەیرولئەسەد شیعرێک دەخوێنێتەوە دەبێتە مایەی سەغڵەتبوونی حاکمی عەسکەریی ئەوێ و دوای ئەوەی حاکمەکە بانگی دەکات، هەڕەشەی ئەوەی لێ دەکات ئەگەر جارێكی تر شیعری وا بنووسێت، باوکی لەسەر کارەکەی لادەبەن.\nمەحموود دەروێش هەر لە مناڵییەوە خولیای وێنەکێشان بوو، بەڵام لەبەرئەوەی باوکی توانای ئەوەی نەبوو کەرەسەکانی وێنەکێشانی بۆ بکڕێت، ئیتر ڕووی کردە شیعرنووسین. چونکە هەر لە مناڵیشەوە چێژی ئاوارەیی و بێ داڵدەیی و پەنابەریی چەشت، ئازاری بەسوێی بێنیشتیمانی و بێئەنوایی بووە هەوێنی بەشێکی زۆر لە شیعرەکانی. ئەو تەمەنی شەس ساڵان بوو وەختێ لەساڵی ١٩٤٧ دا و دوای ئەوەی دێهات و شارۆچەکانیان کەوتنە بەر هێرش و وێرانکردن، لەگەڵ هەزاران فەلەستینیی تردا ڕێی باشووری لوبنان دەگرنە بەر و لەوێ بۆ یەکەمجار لەو تەمەنەدا ئەزموونی کۆچبەری و پەناهەندەیی تاقی کردەوە.\nمەحموود دەروێش لەتەمەنی دوانزدە ساڵییەوە دەست بە شیعرنووسین دەکات و لە هەژدە و نۆزدەساڵیدا یەکەم دیوانی خۆی بەناوی"چۆلەکە بێباڵەکان" ەوە لەچاپ دەدات. ئەم دیوانەی کۆمەڵێک شیعری سەرەتایی ئەو لەخۆدەگرێت کە کەفوکوڵ و جۆشوخرۆشی سیاسی زاڵە بەسەریاندا و کاریگەریی شاعیرانی بەرەنگاریی عەرەب و جیهانی پێوە دیارە، بەڵام کۆمەڵێک شیعری غەزەلیشی تیایە کە بەئاشکرا کاریگەریی نزار قەببانییان پێوە دیارە و خۆیشی نکووڵیی لەم کاریگەرییە نەکردووە.\nمەحموود دەروێش دوای ئەوەی خوێندنی سانەوی تەواو دەکات، لەگەڵ کەسانی خێزانەکەیدا لەساڵی ١٩٦٠ دا دەچنە حەیفا و لەوێ لە دێی ئەلجەدیدە نیشتەجێ دەبن. هەر لەو ماوەیەدا لە ڕۆژنامەی"ئیتیحاد" و گۆڤاری"ئەلجەدید"دا کار دەکات، کە زمانحاڵی حیزبی کۆمۆنیست دەبن. لەنێوان ساڵانی ١٩٦١ و ١٩٦٥ یشدا دوو جار زیندانی دەکرێ و دواتریش دەخرێتە ژێر ئیقامەی جەبرییەوە.\nلەساڵی ١٩٦٤ دا دیوانی"گەڵا زیتوونەکان" چاپ دەکات، دیسانەوە ئەم دیوانەشی پڕە لە ڕۆحی تووڕەبوون و ڕووبەڕووبوونەوە و بەرجەستەکردنی ئێشوئازارەکانی خەڵکانی هەژار و ڕەنجدەر و چەوساوە. گەرچی لەم دیوانەدا بەرەوپێشچوونێک دەبینین لەڕووی ڕیتمی شیعرییەوە. یەکێک لە شیعرەکانی ئەم دیوانەش"ناسنامە"ەیە کە تێیدا دەڵێت"بنووسە من عەرەبم" و زۆر دەنگی دایەوە و وای لێ هات کەوتە سەر زمانی زۆربەی خوێنەران و خوێندکاران و هەوادارانی مەحموود دەروێش و وەکو مۆرکێک پێوەی نووسا، گەرچی لە یەکێک لە گفتوگۆکانی ئەم کتێبەدا، شاعیر ناڕەزایی خۆی بەرامبەر بەم حاڵەتە دەردەبڕێت لەوەی ژمارەیەکی زۆری خوێنەر تەنها لەڕێی ئەم شیعرەیەوە دەروێش دەناسێت و حوکمی بەسەردا دەدات. بەڵام زۆربەی شیعرەکانی ئەم دیوانەی لە مانیفێستی سیاسی دەچوون بۆ ئەو ڕۆژگارە. هەر بۆ نموونە، ئەو لەم دیوانەدا وا باس لە شیعر دەکات:\n(وەکو سەرنج دەدەن، لە حەفتاکان و بگرە هەشتاکانیشدا، هەندێ شاعیری کوردیش تەواو کەوتبوونە ژێر کاریگەریی ئەم زمانەشیعرییەی ئەوسای مەحموود دەروێشەوە.)\nمەحموود دەروێش بۆ یەکەمجار کە سەفەر دەکات بۆ دەرەوەی فەلەستین، لەساڵی ١٩٧١ دا دەبێت. وەختێ دەڕوات بۆ یەکێتیی سۆڤێت و لەوێ دەبێت بە خوێندکاری پەیمانگای زانستە کۆمەڵایەتییەکان، بەڵام تەنها ساڵێک لەوێ دەمێنێتەوە. دوای ئەوە دەچێت بۆ قاهیرە و لەوێ ڕۆژنامەنووسی بەناوبانگی عەرەب"محەمەد حەسەنێن هەیکەل" پێشوازیی لی دەکات و لەلای ڕۆژنامەی ئەهرامەوە جێوڕێی بۆ دابین دەکات و ئەمەش دەبێتە هۆی ئەوەی نووسەرانێکی گەورەی وەکو نەجیب مەحفووز و تۆفیق حەکیم و یوسف ئیدریس و ڕەجا‌و نەققاش بناسێت. ئەو کاتێ باس لەم قۆناغەی خۆی دەکات بە حەسرەتەوە باسی ئەوە دەکات کە لەو ماوەیەیدا لە قاهیرە نەیتوانیوە نووسەری گەورە تەها حوسەین و هونەرمەندی گەورە ئوم کەلسووم ببینێت، بەڵام توانیویەتی محەمەد عەبدولوەهاب و عەبدولحەلیم حافز ببینێت. هەروەها لەناو شاعیرانیشدا لەوێ، پەیوەندیی نزیکی لەگەڵ سەڵاح عەبدولسەبوور و ئەمەل دنقل و ئەحمەد حیجازیدا هەبووە.\nپاش قاهیرە، مەحموود دەروێش ڕوودەکاتە بەیرووت و تا ساڵی ١٩٨٢ لەوێ دەمێنێتەوە. بەیرووت کە ئەو دەمە مەکۆی ئەدیبان و شعیران و ڕۆشنبیران بووە، کاریگەرییەکی زۆری لەسەر دەروێش کردووە و ئەویش خۆشەویستییەکی تایبەتی بۆ ئەو شارە هەبووە.\nلەساڵانی ژیانی لە بەیرووتدا گۆڤاری"کاروباری فەلەستینی" دەردەکات و دەبێتە سەرنووسەری. هەروەها لەساڵی ١٩٨١ دا یەکەم ژمارەی گۆڤاری"کەرمەل" دەردەکات، کە گۆڤارێکی تایبەت دەبێت بە ئەدەب و ڕۆشنبیری. بەڵام بەهۆی شەڕی ناوخۆی لوبنانەوە، کا کارێکی زۆر لەسەر دەروونی دەکات، بەیرووت جێدێڵیت و لەکاتێکدا خۆی لە پاریس دەبێت، بە هاوکاریی شاعیری بە ڕەچەڵەک کورد"سەلیم بەرەکات"، کە ئەو دەمە لە قوبرس دەبێت، گۆڤارەکە لە قوبرس دەردەکات. پاش ئەوەش لە ڕامەڵڵا، تا دواجار لەساڵی ٢٠٠٧ دا لە دەرچوون دەوەستێت. دوای کۆچی دوایی ئەو و لەساڵی ٢٠٠٩ دا دواژمارەی لێ دەردەچێت کە تایبەتە بە مەحموود دەروێش خۆی. لەڕاستیدا ئەم گۆڤارە یەکێکە لەو گۆڤارە سەنگینانەی کە لەودەمەدا دەرچوون.\nسەبارەت بە ژیانی سیاسیی مەحموود دەروێشیش، وەکو ئاماژەشمان پێ دا، ئەو لە سەرەتای لاوییداچووە ڕیزی پارتی کۆمۆنیستی ئیسرائیلەوە و لە ڕۆژنامە و گۆڤاری ئەو حیزبەدا کاری کرد و بە دژایەتیکردنی دەوڵەتی ئیسرائیل تاوانبار کرا و چەند جارێک دەسبەسەر کرا و زیندانی کرا و تا دواجاریش خرایە ژێر ئیقامەی جەبرییەوە.\nئەو هەر لە سەرەتای شیعرنووسینییەوە بە شاعیری بەرەنگاری و شاعیری فەلەستین ناوبانگی دەرکرد. دەبێ ئەوەش بڵێین کە ئەو کاتی خۆی زۆر لە یاسر عەرەفاتەوە نزیک بوو و تا گەیشتە ئەوەی عەرەفات لەساڵی ١٩٨٨دا زۆری لێ کرد ببێتە ئەندامی لیژنەی جێبەجێکردنی ڕێکخراوی ئازادیخوازی فەلەستین. مەحموود دەروێش دواتر خۆی لە چەند شوێنێکدا ئەوەی درکاندووە کە لەدڵەوە ئەوەی پێ خۆش نەبووە، چونکە هەستی کردووە ئەوە کارێکە لەگەڵ شاعیربوونیدا ناگونجێت، بەڵام وەکو بەرپرسیارێتییەکی ئەخلاقی پێنج ساڵێک ئەو کارەی کردووە تا پاشان ژیانی بۆ شیعر تەرخان بکات.\nهەر لە ڕاستیشدا مەحموود دەروێش بیست ساڵی کۆتایی تەمەنی بۆ دنیای شیعر تەرخان دەکات و بەشێکی زۆری دەقە جوانەکانی لەو بیست ساڵەدا دەنووسێت و تەنانەت لەو قۆناغەدا گۆڕانکاریی ڕیشەیی بەسەر دید و شێوازیدا دێت و ڕوانینی بۆ شیعر کامڵتر دەبێت و تەنانەت لەو گفتوگۆیانەدا کە لەو ساڵانەدا لەگەڵیدا ئەنجام دراون، هەندێ حوکمی توند بەسەر بەشێک لە بەرهەمەکانی ئەو قۆناغانەی پێشووی خۆیدا دەدات و زیاتر جەخت لەسەر بەرهەمەکانی دوایی دەکاتەوە کە دواتر بە "کارە نوێیەکان" ناو بران و هەر بەو ناوەشەوە چاپ کران. تەنانەت لە زۆر شوێندا دەڵێت گەر دیوانەکانی خۆی بژار بکات، پێنج دیوانیان لێ دەهێڵێتەوە و ئەوانی تریان لێ دەردەکات.\nئەم قۆناغە شیعرییە نوێیەی مەحموود دەروێش لە هەشتاکانەوە دەست پێ دەکات و وردە وردە بەرگی شاعیری "مەسەلە"ی سیاسی و بەرەنگاری لەخۆی دادەماڵێت، گەرچی ناتوانین بڵێین ئەو داماڵینە داماڵینێکی سەددەرسەدە، چونکە دواجار هەمان ئەو مەسەلانە بەجۆرێکی تر تێکەڵ بە ئازارە فەردییەکان دەبنەوە، بەڵام شیعری مەحموود دەروێش ڕوو لە عیشق و مەرگ و تەنیایی و نامۆبوون و چارەنووس و...هتد دەکات و ڕوانینێکی مرۆگەرایانە و گەردوونی بەسەر فەزای شیعریدا زاڵ دەبێت . بۆ گوزارشت لەم حاڵەتە تازانەش، گەرچی پەنا بۆ پەخشانەشیعر نابات، بەڵام کەمتر خۆی بە کێشەوە دەبەستێتەوە و زیاتر بایەخ بە ڕیتمی ناوەوەی قەسیدە دەدات، تا فەزایەکی فراوانتر بۆ دەربڕینی زمانی شیعریی فەراهەم بکات. هەر بۆ نموونە گەر بڕوانینە قەسیدەی"زارهەڵدەر"(کە لەم کتێبەدا هەیە) بەئاشکرا ئەو ڕووبەڕووبوونەوە مێتافیزیکییەی شاعیر دەبینینەوە لەگەڵ قەدەر و چارەنووسدا. هەروەها لە قەسیدەی"دیواربەند" دا پرسیارەکانی بوون و ژیان، بەتایبەتیش ژیانی تایبەتیی شاعیر خۆی، دەبنە هەوێنی ئەم قەسیدەیە.\nیەکێک لە تایبەتمەندییە گرنگەکانی ئەزموونی شیعریی مەحموود دەروێش کە پێویستە ئاماژەی بۆ بکەین، پەیوەندیی ئەم شاعیرەیە، یان باشتر وایە بڵێین پەیوەندیی شیعری ئەم شاعیرەیە بە خوێنەر و بە ئەوەشەوە کە پێی دەڵێن جەماوەر. شایانی باسکردنە دیوانەکانی مەحموود دەروێش هەر لە سەرەتاوە خوێنەرێکی بێشوماری بەلای خۆیدا ڕاکێشا. بێگومان ڕاستە ئەو، هەروەکو پێشتریش باسمان کرد، سەرەتا بە شیعرە سیاسی و ناسیونالیستییەکانی ناسرا و توانیی بەئاسانی ڕێگەی خۆی بۆ ناو دڵی جەماوەری عەرەبی بکاتەوە، بەڵام ئەو لەو قۆناغەدا نەوەستا، بەڵکو بەردەوام هەوڵی دەدا فۆرمی تازە ئەزموون بکات و لەگەڵیشیدا چێژی خوێنەران و جەماوەرەکەی بۆ ئەزموونە تازەکانی خۆی پەلکێش بکات و تا ڕادەیەکی زۆر و بێهاوتا لەم کارەشدا سەرکەوتوو بوو. مەحموود دەروێش گەرچی لە ساڵانی دواییدا هێندەی بایەخی بە لایەنی ئێستاتیکی دەدا لە شیعرەکانیدا و لەو زمانە ڕاستەوخۆیە دوور کەوتەوە کە لە سەرەتادا پێیەوە پابەند بوو، وەلێ ئەمە وای نەکرد خوێنەرانی لێی بکشێنەوە، بەپێچەوانەوە، خوێنەر و جەماوەری تا دەهات زیاتر دەبوو. ئەو وەکچۆن خۆیشی لە چەند شوێنێکدا لەوە دوواوە، زانیویەتی چۆن وردە وردە خوێنەری خۆی بۆ ئاستێکی شیعریی باڵاتر ڕێنوێنی دەکات. بۆیە کاتێک کۆڕێکی شیعرخوێندنەوەی دەبوو، ژمارەیەکی زۆر لە خوێنەر و جەماوەری ئامادەی دەبوون. گەرچی ئەوەی نکووڵیشی لێ ناکرێ، شێوەی خوێندنەوە یان ئەدائی خۆیشی، ڕۆڵێکی گرنگی لە کاریگەری خستنەسەر ئەو جەماوەرەیدا هەبوو.\nمەحموود دەروێش لە ژیانی تایبەتییدا کەسێک بوو حەزی لە تەنیایی بوو و تا بۆی بکرایە خۆی لە چوونە ناو قەرەباڵغی و کۆڕ و کۆبوونەوەی زۆر دەپاراست. جاری وا بووە بە چەند هەفتە لە ماڵەکەی نەچووەتە دەرەوە. ئەو عاشقی خوێندنەوە و مۆسیقا بوو. گەرچی ئەو دوو جار چووە ژیانی هاوسەرییەوە، بەڵام مناڵی نەخستەوە. هاوسەری یەکەمی، ڕەنا سەباح قەببانی، برازای نزار قەببانی بوو لە ساڵی ١٩٧٣دا، هاوسەری دووەمیشی، ژنەشاعیری میسری حەیات ئەلهەینی بوو لە ساڵی ١٩٨٤دا. دوای ئەوەی لە هاوسەری دووەمیشی جیابووەوە ئیتر ژنی نەهێنایەوە و خۆیشی دانی بەوەدا ناوە کە بۆ ژیانی هاوسەری بەکەڵک نایەت. هەڵبەتە دەروێش لەساڵی ١٩٩٥ دا و دوای ساڵانێکی زۆر لە شاردنەوەی شوناسی ڕاستەقینەی"ڕیتا"ش ئاشکرای کرد کە کاتی خۆی پەیوەندیی خۆشەویستیی لەگەڵ ئەو کچەدا هەبووە کە لە ئەسڵدا ناوی"تەمار بن عانی" بووە و سەمازانێکی جوولەکە بووە لە باوکێکی پۆڵەندی و دایکێکی ڕووسی و دوای ئەوەی بۆ سەربازی بانگ دەکرێ و دەچێت بۆ ڕیزەکانی سوپای ئیسرائیلی، ئیتر مەحموود دەروێش لێی جیا دەبێتەوە.\nئەزموونی ژن و خۆشەویستی ئەزموونێکی قووڵ بووە لە ژیانی مەحموود دەروێشدا و ڕەنگدانەوەیەکی بەهێزیشی هەبووە لە شیعرەکانیدا. هەر لەو شیعرانەوەی کە بۆ "ڕیتا" ی نووسیون تا شیعرەکانی دوایی و ئەم ئەزموونەش وردەوردە زیاتر ڕەگی لە شیعرەکانیدا داکوتاوە. بەڵام لای مەحموود دەروێش، خۆشەویستی و مەرگ دەبنە دووانەیەکی لێک جیانەکراو. گەرچی دواجار مەرگ ڕووبەرێکی گەورە لە زەینی شاعیردا داگیر دەکات و بەتایبەتیش لە قەسیدە درێژەکەیدا"دیواربەند". کاتێکیش لێی دەپرسن کە ئاخۆ لە مەرگ دەترسێت، لە وەڵامدا دەڵێت کە زیاتر لە مەرگی نەمانی توانای بۆ نووسین و چێژبینین لە ژیان دەترسێت. هەربۆیە لە "دیواربەند"یشدا بە مەرگ دەڵێت:\nلە وڵاتەکەی خۆت،تا گفتوگۆیەکی سەرپێیی\nلەگەڵ پاشماوەی ژیانما تەواو ئەکەم\nبوونگەراکان تامی تامیم ئەدەن\nئازادی و عەدالەت و بادی خواکان...\nمەحموود دەروێش لە ساڵی ١٩٨٤دا تووشی جەڵتەیەکی دڵ بوو، بەڵام لێی قوتار بوو. دواتر و لە ١٩٩٨ یشدا دیسانەوە لێی دایەوە، ئەمجارەش لە مردن ڕزگاری بوو، بەڵام بە دڵێکی بێهێزەوە. تا دواجار لە ٩ی ئابی ٢٠٠٨ دا و لە نەخۆشخانەی هیوستن لە تەکساسی ئەمەریکا کەوتەوە ژێر نەشتەرگەریی دڵ و بەرلەوە بە پزیشکەکانی وتبوو گەر ژیانی هاتە سەر ئەوەی بە سۆندە بژی، ئەوا نایەوێ بژی. ئیتر ئەوە بوو هەروەکو خۆیشی لە شیعرێکیدا پێشبینیی کردبوو، لە ڕۆژی شەممەدا بۆ دواجار دڵی لە لێدان کەوت. ئیتر ئەوە بوو لەوێوە تەرمەکەیان بردەوە بۆ فەلەستین، بەڵام لەبەر ئەوەی کاتی خۆی ئەو دێیەی خۆیان"بروە" لەلایەن ئیسرائیلەوە تەخت کرابوو، بۆیە لە "ڕامەڵڵا" و بە ئامادەبوونی حەشاماتێکی زۆر ناشتیان.\nئەوەندەی ئاگادار بم، ئەم کتێبە یەکەم کتێبە کۆمەڵێک شیعری هەڵبژاردەی مەحموود دەروێش لەخۆبگرێت لەپاڵ دوو گفتوگۆدا کە تێیاندا شاعیر باس لە ژیان و ئەزموونی سیاسی و شیعریی خۆی دەکات و تێڕوانینی بۆ کۆمەڵێک مەسەلەی تر دەخاتە ڕوو. هەڵبەتە سەرباری هەموو ئەو ڕا و بۆچوونانەی سەبارەت بە وەرگێڕانی شیعر هەن، کە لە دەرفەتێکی تردا لێی دەدوێم، هێندەی پێم کرابێت هەوڵم داوە فەزای شیعرەکان و وێنەکان بپارێزم و جۆرێک لە شیعرییەتیان پێ ببەخشمەوە. ئومێد دەکەم دەقەکان چێژ و جوانیی خۆیان هەبێت و کەم تا زۆرێک لە چێژ و جوانیی ئەسڵەکانیان نزیک بووبنەوە.


ئایا ئیسلامگەرابون ئایدیۆلۆژیبونە؟ وتارێک ده‌رباره‌ی ئیسلامگه‌رابون.\nئەو هەڵەی ئەبوجەهل نەیکرد پەیام بەری الله کردی !!!!\nسوره‌تی ” أصحاب الفيل” قورئانه‌که‌ی محمد ده‌خاته بن گومان. نووری عومه‌ر\n1 2 3 4 5 داهاتوو


وەزارەتی پێشمەرگە وتەبێژی فەرمی دیاری دەكات – تۆڕی میدیایی خەڵک\nوەزارەتی پێشمەرگە وتەبێژی فەرمی دیاری دەكات\n2019/09/07 - 8:59 PM\nوەزیری پێشمەرگەی حكومەتی هەرێم لە دوایین كۆبوونەوەی ئەنجوومەنی وەزارەتەكەی بڕیاریداوە وتەبێژێك بۆ پێشمەرگە دیاری بكات تا بەناوی وەزارەتەوە لێدوان بدات و لێدوان لە بەرپرسەكانی وەزارەتەكەی قەدەغە دەكات.\nسەرچاوەیەك لە وەزارەتی پێشمەرگەی حكومەتی هەرێم بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، وەزیری پێشمەرگە لەدوایین كۆبوونەوەی ئەنجوومەنی وەزارەت بڕیاریدا بە دانانی وتەبێژیك بۆ وەزارەتی پێشمەرگە و تەنها لێدوانەكانی ئەو وتەبێژە گوزارشت بێت لە ڕای فەرمی وەزارەتەكە.\nڕاشیگەیاند، لە ئێستادا كەسەكە دیاریكراوە و تەنها فەرمانی دەستبەكاربوونی ماوە، بۆ ئەوەی بە فەرمی ببێتە وتەبێژی وەزارەتی پێشمەرگە.\nئاماژەی بۆ ئەوەشكرد، لەدوای دەستبەكاربوونی وتەبێژەكە، كار بۆ ئەوە دەكرێت لێدوان لە بەرپرسەكانی دیكەی وەزارەت قەدەغە بكرێت.\nوەزارەتی پێشمەرگە ڕاگەیەنراوێكی بڵاوكردەوە\nوەزیری پێشمەرگە گەیشتە كەركوك\nدانیشتووانی وەرتێ و دۆڵی شاورێ: بەرپرسیاریەتی هەر كارەساتێك دەخەینە ئەستۆی وەزارەتی پێشمەرگە و پارتی و یەكێتی و پەكەكە\nمەكتەبی سیاسی پارتی، لەسەر ڕووداوەكەی زینی وەرتێ، ڕاگەیەنراوێكی بڵاوكردەوە


له‌سه‌ر دۆسیەی ئامانج بابانی و هاوسه‌ره‌كه‌ى دادگا دواین بڕیاریدا\nڕێكخراوه‌كانی به‌رگرى لە كرێكاران: بازرگانی به‌ژیانی كرێكرانه‌وه ده‌كرێت و حكومه‌تیش كه‌مته‌رخه‌مه\nنه‌خۆشخانه.. لە چین بە 10رۆژو لە هەرێمى كوردستان به 10 ساڵیش ته‌واو نه‌كراوه!\nفراكسیۆنى یه‌كگرتوو: وه‌ستانى عه‌لاوه‌و ترفیع سته‌مه له فه‌رمانبه‌ران و جۆرێكه له‌پاشه‌كه‌وت\nجارێكی دیكه عه‌ره‌به هاورده‌كانى كه‌ركوك زه‌وى جوتیارانی كورد داگیر ده‌كه‌ن\nشاره‌زایانى ئه‌مریكا : پلانى تڕه‌مپ بۆ ئاشتى نێوان ئیسرائیل و فه‌له‌ستینییه‌كان به مردوویى له دایك ده‌بێت\nئاكرێ.. به‌هۆى بۆردومانى فڕۆكه‌كانى توركیا دوو هاوڵاتى بوونه قوربانى\nكه‌ركوك.. به‌هۆى پێنه‌دانى سوته‌مه‌نى هاوڵاتیانى گه‌ڕه‌كێك گردبوونه‌وه\nواشنتن : پۆمپیۆ توڕه‌یى ئه‌مریكاى له به‌رامبه‌ر هێرشكردنه سه‌ر ئه‌مریكییه‌كان به عه‌بدولمه‌هدى گه‌یاند\nله ئه‌ڵمانیا یه‌كه‌م حاڵه‌تى ڤایڕۆسى كۆڕۆنا تۆماركرا\nكامیۆنه بارهه‌ڵگره‌كانى ئێران خه‌ریكه ده‌بنه هه‌ڕه‌شه بۆ سه‌ر گیانى هاوڵاتییان\nئەمینداری گشتی یەکگرتوو و سەرۆکی پێشووی حزبی ئیسلامی عێراقی دۆخی هەرێم و بەغدایان تاوتوێ کرد\nوه‌زیرى دارایی: كۆكردنه‌وه‌ى داهاتى خاڵه سنورییه‌كان پاك و روونه\nفراكسیۆنى یه‌كگرتوو: پشتیوانى مافه ڕه‌واكانى زیانلێكه‌وتووانى بازاڕى ئۆرزدى دهۆك ده‌كه‌ین\nمامۆستا مەزهەر: ئه‌و كه‌سانه داواى لێبوردن له مسوڵمانان نه‌كه‌ن سكاڵایان له‌سه‌ر تۆمار ده‌كه‌م\nهاوڵاتیانی سەیدسادق خۆپیشاندانیان ئه‌نجامداو مۆڵه‌تى یه‌ك هه‌فته ده‌ده‌نه حكومه‌ت\nكۆمه‌ڵی ئیسلامی و یەکگرتووی ئیسلامی كوردستان كۆبونه‌وه\nئێران.. فڕۆكه‌یه‌كى مه‌ده‌نى به ناچارى له شه‌قامێكى گشتى ده‌نیشێته‌وه !\nمامۆستا مه‌زهه‌ڕ خوڕاسانى له‌سه‌ر سكاڵاى رێكخراوه‌كانى ژنان دادگایی ده‌كرێت\nله‌سه‌ر دراماى ستایش، كەناڵی سپێدە په‌یامێك ئاراسته‌ى بینه‌رانى ده‌كات\nیه‌كگرتوو و بزوتنه‌وه: دەبێت حکومەتی هەرێم بوودجەو مووچەی فەرمانبەران مسۆگەر بکه‌ن\nبه‌كارهێنان و بازرگانیكردن به‌مادده‌ى هۆشبه‌ر ڕووى له‌هه‌ڵكشانه‌و هۆشدارى ده‌درێت\nیه‌كگرتوو وه‌كو تاكه فراكسیۆن به ده‌م داواكارى زیانلێكه‌وتووانى ئاگره‌كه‌ى دهۆكه‌وه ده‌چێت\nبه‌پێى ڕاپرسیه‌ك سه‌دا 42ى گه‌نجان بێ ئومێدن له حكومه‌تى هه‌رێم\nیه‌كگرتوو و پارتى: ده‌بێت هه‌نگاوی جددی بنێرێت بۆ ئه‌نجامدانی چاكسازی ڕاسته‌قینه\nعێراق لە قەیرانێکی قوڵی سیاسیدا دەژی ، لەسەردەمی حزب بەعس و پێشتر تەدەخولاتی نێو دەوڵەتی بەشێوەیەکی پەنهان کاریگەریەکی کەمی هەبوو، عێراق لەلایەن یەک حزبەوە بەڕێوەدەبرا ، دزی ودرۆو گەندەڵی بەشێوەیەکی دیاری کراو لەبازنەیەکی بچوک دابوو.\nدوای ڕوخانی ڕژێم هەموو ئەوانە پێچەوانە بویەوە بەجۆرێک هەرحزب و کوتلەیەک کە پەیدا بوو وەک حکومەتێک مامەڵەی دەکرد ، بەدروشمی جیاجیاو ناوی گەورەو بەرگری لە موقەدەساتی نەتەوەو دین ومەزهەب و دەیان ناونیشانی تر ، ئەوە جگە لەتەراتێنی وڵاتانی ئیقلیمی و نێو دەوڵەتی ،تەنانەت هیچ ووڵاتێک نەما عەسکرو پۆلیسی نەنێرێت بۆ عێراق وهەرێمی کوردستان بەبیانوی بەرگری لێ کردن ، ئیدی یان دەبوایە ئەوە قبوڵ بکرێ یان داعش حازرە، لەگەڵ هەموو ئەوانەش دا حکومەت وپەرلەمانی عێراق لەهەڵبژاردن بۆ هەڵبژاردن خەریکی دابەش کردنی پۆست وپارەی ووڵات بون لەکاتی هاتنەپێشی پڕۆسەکانی هەڵبژاردنیش نەخشەیان دادەڕشت چۆن دەنگی خەڵک بدزن و تەزویر و گزیکاری بکەن .\nلەپازدە ساڵی ڕابردوودا بەداخەوە گوێیان لەکەس نەگرت ، تا گەیشت بەو نائومێدیەی ڕێژەیەکی زۆری خەڵک بەشداری پرۆسەی هەڵبژاردن نەکات بەڵام لەم حاڵەتەشدا چاکسازییان هەر نەکرد ، بەڵکو کەمی بەشداری خەڵکیشیان بەسیستەمی ئەلکترۆنی چارەسەرکردو هەڵبژاردنیان تێپەڕاند.\nدواجار کابینەی حکومەتی ئێستا پێکهات بەسەرۆکایەتی عادل عبدالمهدی کە بەلای هەمویانەوە وەک پیاوێکی سیاسی پەرێز پاک و دوور لەتێوەگڵان لەگەندەڵی سەیردەکرا ،تەنانەت یەکێک لەهۆکارەکانی کۆک بونی لایەنەکان لەدیاری کردنی وەک سەرۆک وەزیران ئەوە بوو کوتلەی تایبەت بەخۆی نی یەو بەوەناسراوە کار بۆ ووڵات دەکات ، بەڵام لایەنە دەست ڕۆیشتوەکان لە دزی ودابەش کردن نەکەوتن تا عێراق بەم ڕۆژە گەیشت.\nلە ۲٥ئوکتۆبەرەوە خەڵکی ناوەراست و خواروی عێراق ڕژانە سەرشەقامەکان و ساحەی تحریر دروست بوو ، کەلەئێستادا بۆتە جێگای ئومێدی گەلانی عێراق ، ئەوەش دەرهاوێشتەی دەنگی ناڕازی لە سەدا ٦۰ی عێراقە کەلەهەڵبژاردنی ڕابردوو بایکۆتی پرۆسەی سیاسی عێراقی کردبوو ، لایەنە سیاسی یەکانیش دەیان زانی بەڵام فەرامۆشیان کردبوو ئەوە جگەلە هەژموونی سیاسی ناوچەکەو جەنگی ساردو گەرمی نێوان ئێران وئەمریکاو ووڵاتانی کەنداو کەلە ئێستادا عێراق بۆتە چەقی یەکلا کردنەوەی ململانێکان بەو بارودۆخەوە کە تیایدایە ، ئەوەش بەکۆی گشتی لای خەڵکی عێراق وبەشێکی زۆری ووڵاتان ئەو قەناعەتەیان بۆدروست بوە کە ووڵات بەوانەو ئەو شێوازە بەڕێوەبردنە ئیدارە نادرێت و پێویستە گۆڕانکاری تێدا بکرێ ، ئەوەش دەزانن بەو حکومەت وپەڕلەمانە گەندەڵە ناکرێت ،لەڕاستی دا سەردەمی ئەوە بەسەرچوو لەڕێگەی حزبەوە گۆڕانکاری بەئاڕاستەی چاکسازی بکرێت ، خەڵک وشیارەو گردبونەوەو بڕیاردان ئاسان بوە ، پێویست بەڕایەڵەی حزبی ناکات بەڵکو ڕایەڵەی تەکنەلۆژیا زۆر بەهێزترو ئاسانترە، بۆیە دوای دەست لەکار کێشانەوەی عادل عبدلمەهدی هیچ کەس ولایەنێک ناتوانێ ئەوپۆستە وەربگرێت ، لە ئێستادا گۆڕەپانی تەحریر باڵی بەسەر دەسەڵاتی سیاسیدا کێشاوەو تازە بەبێ ڕەزامەندی شەقام هیچ بڕیارێک لە عێراق سەرکەوتوو نابێت جگە لەدەست لەکارکێشانەوەی خۆیان نەبێت .\nگۆڕەپانی تحریر هەنگاوی گەورەی ناوە هەم لەناوخۆو هەم لەئاستی نێودەوڵەتی ئێستالە ئەنجومەنی ئاسایش ولەسەر ئاستی جیهان خوێندنەوەی جدی بۆدەکرێت کەبەشێکی زۆری ئەو حسابەش پەیوەندی بە هەژمونی ئێرانەوە هەیە، بۆیە هاوپەیمانان دەیانەوێت ئێران لە قالب بدەن ئەوەش بەبێ گۆڕانکاری ڕیشەیی لە عێراق بەدی نایەت ، بەشێکی تریشی پەیوەندی بەداواکاری و ژیان و گوزەرانی خەڵکی عێراقەوە هەیە کە چیتر ناتوانن بێ دەنگ بن لە ئاستی ئەو هەوو زوڵم زۆرەی کەدەکرێ .\nدیارە هەموو ئەو قەیران و گۆڕانکاریانەی لەعێراق ڕودەدات هەرێمی کوردستانیش دەگرێتەوەلەبەر ئەوەی ناڕەزایەتی لەهەرێمیش هیچی لە عێراق کەمتر نی یەو بەڵکو زۆر زیاترە، شکستەکە بەجۆرێک ڕوی لەهەرێم کردوە کە لەکاتی هەژمون ولوتکەی دەسەڵات لەبەغدا هەرێم نەوتی ڕادەست نەدەکردو داوای ئابوری سەربەخۆی دەکرد ئێستا نەسەرۆکی حکومەت ماوە و هیچ گرنتیەکیش نیە داهاتوی پەرلەمان چی دەبێ ڕەنگە پەرلەمنیش لەسەر هەڵوەشانەوە بێ .\nبۆ داهاتوو پێم وایە هەرێم لەگەڵ ساحەی تحریر ڕێکبکەوێ ئایندەی باشتردەبێت نەک لەگەڵ حکومەتێکی ڕوخاوی بێ خاوەن .\nئاماژەكانی وەشاندنی گورزێكی ئەمریكی لەناو عێراق\nغازى شل بۆ ئۆتۆمبێل له به‌نزینخانه رووى له كه‌مى كردووه‌و نرخه‌كه‌شى گران بووه!\nهاوڵاتیان به‌تامه‌زرۆییه‌وه بینه‌ری به‌شی سێیه‌مى درامای ستایشن له كه‌ناڵى سپێده\n/ساحەی تەحریر یا پەرلەمان