بازاڕی کۆمەڵایەتی لە چارەسەری قەیرانە ئابوریەکاندا (1)\nئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی یەکێکە لەو مۆدێلە ئابوورییانەی کە لە دوای جەنگی جیهانی دووەمەوە لە وڵاتان لە ئەوروپا بڵاوبووەوە زاڵ بوە بەسەر بازاڕی ئابوریدا بە تایبەتی لە وڵاتانی ئەوروپادا.\nوەک سەرەتایەک لە دەست پێکی ئەم بابەتەدا دەکرێت ئاماژە بە ڕۆڵی سۆسیالستی دیموکراتی (دیموکراتی کۆمەڵایەتی) بدرێت لە (تەبەنی) کردنی ڕێبازی یا خود چەمکی ئابوری کۆمەڵایەتی کە ئەمڕۆ وەک ڕێچکەیەکی ئابوری گرتویانەتە بەر بۆزاڵ بون بەسەر قەیرانە ئابوری کۆمەڵایەتیەکاندا هەر بۆیە زۆرترین وڵاتانی ڕۆژائاوا و بگرە لە وڵاتە پێشکەوتوە ئابوریەکاندا پەیڕەو دەکرێت، هەروەها فریاد ڕەسی ئەو ولاتانەشە کە لە قەیرانێکی ئابوری تێکەڵو پێکەڵی بێ سەروبەرو نا زانستیدا تێدەپەڕن و گەندەڵی سیاسەتی قۆرخکاری لە دەسەڵاتداراندا بۆتە مۆتەکەی تێکدانی شیرازەی ئابوری بە ئاراستە بردنی بەرەو داڕوخان ولێک هەڵوەشانەوەی شیرازەی (دادپەروەری کۆمەڵایەتی)، دەکرێت بوترێت ئابوری کۆمەڵایەتی یا بازاڕی کۆمەڵایەتی وەک سستمێکی ئابوری بەرپەرچاندانەوە هەژمار دەکرێت بەرامبەر گەندەڵی و قۆرخکاری سەرمایەداری و دەست تێوەردانی ئاراستەکراوی پلانداری ئابوری دەوڵەتدا.\nئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی یەکێکە لەو مۆدێلە ئابوورییانەی کە لە دوای جەنگی جیهانی دووەمەوە لە وڵاتان لە ئەوروپا بڵاوبووەوە زاڵ بوە بەسەر بازاڕی ئابوریدا بە تایبەتی لە وڵاتانی ئەوروپادا، ئەم سەرکەوتنە سەرچاوەکەشی لە ئەڵمانیا سەری هەڵدا کە زیاتر ناوزەند دەکرێت به (موعجیزەی ئابووری ئەڵمانیا) ئمۆدێلێکی پێشنیارکراوە لەلایەن(ئەلفرید راماک و لودویگ ئیرهارت) خرایە ڕوو لەسەر بنەمای ئەوڕاستییەی کە دژی ئابووری کۆنترۆڵی حکومەتە.\nلەم مۆدێلەدا حکومەت هانی خەڵک دەدات بۆ دامەزراندنی کۆمپانیای بچووک کە وەک کۆمپانیایەکی بچووک خزمەتی بکات تا بتوانێت لە بازاڕدا سەرکەوتوو بێت وپاشان ژمارەی ئەو کەسانەی کە تێیدا دامەزراون زیاد بکات لەڕێگەی پێدانی قەرزی بچووک یان مامناوەند تا هانی تاکەکان دەدات و ڕێگەیان پێدەدات وئەو هەلەیان بۆ بڕەخسێت کە خاوەنکارەکان و میکانیزمی بەڕێوەبردنی قەیرانی دامەزراوەیی لە چوارچێوەی یاساکانی کاردا بێت .هەروەها ئەم سیستەمە کە خزمەتگوزاری بنەڕەتی پێشکەش بە گروپە کۆمەڵایەتیە هەژار و کارکەرەکان دەکات، بەتایبەتی لە بوارەکانی (تەندروستی، پەروەردە، خانووبەرە، پێداویستی خۆراک ، کۆنتڕۆڵی ئاوەڕۆ، پێداویستییە سەرەتاییەکانی خوێندن و پێداویستییە کۆمەڵایەتییە سەرەتاییەکان). هەروەها ئابوری کۆمەڵایەتی سیستەمێکی ئابوورییە کە پابەند نییە بە بنەماکانی تەنیا سەرمایەداری یان تەنیا سۆسیالیستییەوە، بەڵکو هەوڵدەدات تێکەڵیان بکات، بە جۆرێک لە جۆرەکان، بۆ بەدەستهێنانی کارایی ئابووری و دادپەروەری کۆمەڵایەتی لە هەمان کاتدا ئەم سیستەمە هەوڵدەدات دوو میکانیزمی سەرەکی یەکبخات:\nیه‌كه‌م میکانیزمی بازاڕی ئازاد کە گەرەنتی خاوەندارێتی و دەستپێشخەری تاکەکان دەکات، و بڕیاری وەبەرهێنان و تەرخانکردنی سەرچاوە بەپێی خواستی تاکەکان و هاندانەکانی قازانج چالاک دەکات.\nدووه‌م میکانیزمی پلاندانان و دەستێوەردانی حکومەت و (دەوڵەتی خۆشگوزەرانی) لە بواری دابەشکردنی سامانی داهات، دابینکردنی کاڵا و خزمەتگوزارییە سەرەتاییەکان، بەڕێوەبردنی بازاڕە ئازادەکان.\nئەم سیستەمە ئابوورییە لە دوای قەیرانی دارایی و ئابووری جیهانی ساڵی ٢٠٠٨ گرنگییەکی تایبەتی پێدەدرێت، گۆڕانکارییە ئابوریەکانی جیهان دوای ساڵی ٢٠١١ پێویستی بە بیرکردنەوەی جددی هەبوولە جێبەجێکردنی جۆرێکی گونجاوی (ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی) لە جیهاندا بەم شێوەیە ئابووری بازاڕێکی کۆمەڵایەتی دەتوانێت سیستەمێکی گەشەپێدانی کۆمەڵایەتی بێت کە ئاواتی خەڵک لە هەلومەرجی زاڵی جیهانگیری سەرمایەداریدا بە پێی کاراکردنی گەشەکردن و بەرزکردنەوەی تایبەتمەندێتی و بەرهەمهێنان و بەرهەم هێنان و بەرهەم هێنانی کار و کەمکردنەوەی بەردەوامی مەیلی چاوچنۆکی سەرمایەداریە.\nتاوەکو زیاتر ئاشنا بین بە ئابوری کۆمەڵایەتی دەبێت زیاتر ڕۆبچینە سەرەتاکانی ئەم تییۆریە ئابوریە تا بزانرێت لە چیەوەو لە کوێوە سەرچاوەی گرت کێ سیستەمی ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی ناساند؟\nلودویگ ئیرهارد، یەکەم وەزیری ئابووری ئەڵمانیا (1949-1963) لە ژێر دەسەڵاتی ڕاوێژکاری ئەڵمانیا (کۆنراد ئەدناوەر)، باوکی ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتیە لە ساڵی 1948 وەک بەڕێوەبەری بەڕێوەبەرایەتی ئابووری ناوچەی ئابووری یەکگرتوو کۆتایی ئابووری ڕاگەیاند کە لەلایەن چاکسازی دراوییەوە ڕێنموویی کراوە بۆ بەرهەڵستیکردن لەدەسەڵاتە داگیرکەرەکان ، ئامانج و پرنسیبەکانی ئابوری کۆمەڵایەتی لەسەر بنەمای سیستمێکی ئابووری سەرمایەدارییە کە ئابووری بازاڕ وەردەگرێت بەڵام شێوەی ئابووری سەرمایەداری ڕەها ڕەتدەکاتەوە و هەروەها سۆسیالیزم ڕەتدەکاتەوە و تێکەڵبوون و قبوڵکردنی خاوەندارێتی تایبەتی ئامرازەکانی بەرهەمهێنان و کۆمپانیا تایبەتەکان بە کۆنترۆڵی حکومەتەوە لەڕووی پرەنسیپەوە، ئابووری، بازاڕی کۆمەڵایەتی، ڕێز لە بازاڕی ئازاد دەگرێت، دژی ئابووری و دەسەڵاتی حکومەتە لەسەر ئامرازەکانی بەرهەمهێنان و هەروەها سەرمایەداریی ڕەها کە ڕێگە بە دەوڵەت نادات دەست لە بازاڕ و ئابووری ڕەها وەربدات ، ئابووری کۆمەڵایەتی بووەتە مۆدێلێکی ئابووری کە ئابووری بازاڕی ئازاد تێکەڵ دەکات بە توانایەکی ئابووری زۆر کارامە و کوالێتی، دابینکردنی بەرهەم، خۆلادان لە زیانەکانی شێوازی ڕکابەری توند، ڕێگەنەدان بە بەرهەمهێنانی تاک دەستی بەرهەمەکان و ڕێگرتن لە قۆرخکاری و ڕێگرتن لە ئیستغلالکردنی کرێکاران بە ڕێگەدان بە پێکهێنانی بازارو ئابوری کۆمەڵایەتی هاوبەش.\nئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی تێکەڵەیەکی ناسکە لە سۆسیالیزم و ئازادی تاکەکەسی بەڵام ئەڵمانییەکان نەیاندەویست وشەی سۆسیالیزم بەکاربهێنن لەو کاتەوەی کە ئەو بنەمایە لە کاتی جەنگی سارد و کامپەکانی جەمسەری ڕۆژهەڵات و ڕۆژئاوادا هەڵگیرا، بۆیە زاراوەی هاوسەنگی پێویست لەسەر بنەمای هەڵئاوسانی سنووردار (کاری بانکی ناوەندی) و کەمکردنەوەی بێکاری و دابینکردنی هەلومەرجی گونجاوی کارکردن و بەدەستهێنانی ئاستێکی پەسەندی تەندروستییە. سیستەمەکە هەروەها توانایەکی زۆر پێشکەش دەکات بۆ دانوستانی کۆمەڵ و کار کە هاوسەنگی پێویست بەدەست دەهێنێت. هەروەها بنەماکە لەسەر بنەمای ڕۆڵی دەوڵەتە لە دەستە ئابوری کۆمەڵایەتی ئەو هاوسەنگەیەی راگرت بە بەرکردنی دەرفەتی یەکساندا نەک هەر لە بەدەستهێنانی کاردا، بەڵکو لە بواری گەیشتن بە پەروەردە و ڕاهێنانی پێویست بۆ ئەو پۆستانەی کەرتی تایبەت بەرپرسیارێتییەکی کۆمەڵایەتی و ژینگەیی کەهەیە. لە سیستەمی ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتیدا دەوڵەت تا ڕادەیەک بازاڕ ڕێکدەخات و پشتگیری هاوڵاتیان دەکات و خزمەتگوزاری جۆراوجۆری کۆمەڵایەتی و تەندروستییان بۆ دابین دەکات و کاریان بۆ دابین دەکات و لە بێکاری دەیانپارێزێت، تەحەداکان بۆ ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی لە ئێستادا جیهانگیری دیجیتاڵیزەکردن، گۆڕانی کەش و هەوا، تەمەنبوونی (پیری) دانیشتوان و کۆچبەران تەحەدای گەورە بۆ ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی لە هەموو وڵاتانی جیهان هەیە. پێویستییەکی بەپەلە هەیە بۆسیاسەتمەداران لەهەر وڵاتێکدا کەکاری سیاسی بکەن بۆ ئەوەی هەلومەرجی چوارچێوە کە بگونجێنن پێکەوە و هاوتاو هاوتەریب بن.\nئەتوانین بڵێین لەم ساڵانەی دواییدا دیالۆگ لەسەر ئابووری کۆمەڵایەتی وهاوکاری هاوبەش لەناو گۆڕەپانی سیاسی و کۆمەڵایەتی و تەنانەت لەناو کۆمەڵگەی زانستیشدا بۆتە جێی بایەخ ،ئه‌مه‌ش له‌سه‌ر ئه‌وبنەمایەی وەک ئەوەی له‌لایه‌ک( پراکتیکێکی کۆمه‌ڵایه‌تییه، له‌لایه‌کی دیکه‌وه تێڕوانینێکی سیاسییه و له ڕوی سێیه‌میش بابه‌تی ڕه‌چاوکردنی زانستییه). ئەم کەرتە ئابورییە ئەڵتەرناتیڤە ئەمڕۆ بەشێک لە فەزای گشتی داگیرکردووە و هاوتەریب لەگەڵ دامەزراوەکانی کەرتی تایبەت کە لە بازاڕی سەرمایەداری و دامەزراوە گشتیەکانی دەوڵەتدا چالاکن، لە چوارچێوەیەکی دیالێکتیکدا کە هاوبەشی و کێبڕکێ و دانوستان تێکەڵ دەکات، دەستوەردان دەکات لە دووبارە ئەندازیاری داڕشتنەوەی کۆمەڵگادا. ئەزمونی تایبەتمەندیەکانی ئابووری کۆمەڵایەتی لەسەر ئەم بنەمایە لە مامەڵەکردنمان لەگەڵ چەمکی ئابووری کۆمەڵایەتی، سەرنج دەخەینە سەر توانای گونجاندنی لەگەڵ زەمینە جیاوازەکان لە وڵاتە جیاوازەکان و بەپێی ئەزموونە ناوخۆییە کان بۆ نمونە (جیهان کۆدەنگە لە سەرکەوتنی بارودۆخی ئابووری ئەڵمانیادا، 70 ساڵ لە بەکارهێنانی پراکتیکی ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی کە خۆشگوزەرانی ئابووری کردووە بە دەوڵەتێکی هەمیشەیی و بەردەوام لە ئەڵمانیا.\nوەزارەتی کاروباری ئابووری فیدڕاڵی ئەڵمانیا دەڵێت ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی ئەڵمانیا بناغەی کۆمەڵگایەکی کراوە و لیبراڵی دیموکراتییە، ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی ئامانج و پاراستنی ئازادی ئابووریە و بەشێوەیەکی کاریگەر بنەماکانی کێبڕکێی دادپەروەرانە و هەروەها بەرزکردنەوەی خۆشگوزەرانی و ئاسایشی کۆمەڵایەتی لەئەڵمانیا جێبەجێ دەکات ) وجیاوازیەکانی ئەو وڵاتانەی کە ئەم سستمە ئابوریەیان گرتەبەر ئەم تایبەتمەندییە بۆ ئەو گونجاندنە دەگەڕێتەوە لە دینامیکیەتی و توانای جێگیرکردنی تایبەتمەندییە ناوخۆییەکانی هەر دەستپێشخەرییەک لە بواری ئابوری کۆمەڵایەتیدا کە کرابێت. ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی هەمیشە وەک پرۆسە سەیرکراوە نەک یاسا بۆیە ناچار بوو دووبارە و دووبارە بگونجێنرێت لەگەڵ هەلومەرجە نوێکاندا. ئەم ئابووریە خۆی لە پلان دانان و ئاراستەکردنی بەرهەمهێنان، هێزی مرۆڤ یان فرۆشتن بەدوور دەگرێت، هەرچۆنێک بێت ئەو داوای پلاندانانی هەوڵەکان دەکات بۆ کاریگەری لەسەر ئابووری لە ڕێگەی ئامرازە ئۆرگانیکەکانی سیاسەتی ئابووری گشتگیر، هەروەها هەموارکردنەوەی گونجاو بۆ توێژینەوەی بازاڕ.\n"بنچینەی ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی"\nئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی لە کاتی قەیرانی سەختی ئابووری و کۆمەڵایەتی و سیاسیدا لە دایک بووە و دروست بووە پەیکەره چەمکییەکەی لە ڕێگەی ئەزموونە مێژووییەکان و پێداویستیە سیاسیە تایبەتەکانەوە دامەزراوە ئەودەمە بووە هۆی پەرەسەندنی کۆتایی ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی، وەک جێگرەوەیەکی سیاسی و ئابووری کۆمەڵایەتی گونجاو لە نێوان ئەوپەڕی سەرمایەداریی دەستوەرنەدەر و ئازاد تا ئاستی ئابوری ئازادی لیبراڵ پاشان ئابووری کۆمەڵایەتی پلان بۆ داڕێژراودا، لە کاتێکدا تێکەڵکردنی ئامانجەکان کە بە شێوەیەکی بەرچاو ناکۆکن.\nزۆربەی ئەو کەسانەی کە گوێیان لە ئابووری بازاڕی کۆمەڵایەتی بووە، باوەڕیان وایە کە ئەوە ئابوورییەکی تێکەڵە کە کارامەیی بازاڕ لەگەڵ دادپەروەری کۆمەڵایەتی تێکەڵ دەکات ئەمەی دوایی پێویستی بە دەستێوەردانی حکومەت بەتایبەتی بۆ دابەشکردنی بەرهەمی ئابووری بازاڕ بەشێوەیەکی دادپەروەرانە.\nئامانجەکانی ئابووری زانستی ئابووری ئامانجی گەیاندنی تاکە یان کۆمەڵگایە بۆ گەشەی ئابووری و بەرزکردنەوەی ئاستی ژیانی تاکەکان و نەهێشتنی هەژاری یان شتێکی هاوشێوە یاخود پەرەپێدانی بەرهەمهێنان و بەکارهێنانی شێوازی نوێ بۆ قەرەبووکردنەوەی کەمی سەرچاوە دەستڕاگەیشتن بە هەندێک نرخ و کارایی بەرهەمەکان بە بەراورد بە داهاتی بەکاربەران هەرەوها هەوڵدان بۆ چارەسەرکردنی کێشەی بێکاری بە دابینکردنی هەلی کار بۆ هەموو هێزی کاری کۆمەڵگا. لە کاتێکدا تێکرا ئامانجی ئابووری دابەشکردنی یەکسانی سەرچاوە و بەرهەمە لە نێوان تاک و بازرگانەکاندا پاشان گەیشتن بە هاوسەنگی بازرگانی بۆ کاڵاکان و دابینکردنی ئاسایشی ئابووریە لەهەر وڵاتێکدا بۆ دابینکردنی زۆرێک لە بەرهەمی بەدیل کە چەندین بژاردە لەبەردەم بەکاربەردا دەستەبەر دەکات وپاشان تایبەتمەندیەکانی جۆرەکانی ئابووری ئەمڕۆ چەندین جۆری ئابووری جیاوازهەیە لەوانە (ئابووری سەرمایەداری، ئابووری ئیسلامی، ئابووری بازاڕی سۆسیالیستی) کە هەریەکەیان ڕوئیا و تێروانینی جیاوازیان هەیە تا ڕادەی ڕکابەرایەتی یاخود بەریەک کەوتنی دژ بەیەک .ئەگەر زۆر بە کورتی بڕوانینە تایبەت مەندی هەریەک لەو چەمکە ئابوریانە بۆ نمونە ئەگەر لە سەرمایەداریەوە دەست پێ بکەین:\n( تایبەتمەندییەکانی ئابووری سەرمایەداری یەکێک لە گرنگترین تایبەتمەندییەکانی ئابووری سەرمایەداری، دابڕانی حکومەتەکانە لە دەستێوەردانیان لە کاروباری ئابووریی ناوخۆییدا. پێشخستنی خاوەندارێتی تایبەت و دوورکەوتنەوە لە خاوەندارێتی بەکۆمەڵ کە کێشە لە دابەشکردنی سەرچاوەکاندا دروست دەکات. هه‌ر كه‌س ئازادی ته‌واو له جووڵه و هه‌ڵبژاردنی كار و بوار‌ی كاره‌كه‌ی هه‌یه. بەرهەمهێنانی بەرهەمی ناوازەتر بە کارایی بەرز، ئەمەش کێبڕکێی نێوان بەرهەمەکان زیاد دەکات. دانانی نرخ بە گرنگیدان بە بازرگانان و بازاڕەکان لە دابەشکردنی یەکسانی سەرچاوەکاندا).\n( تایبەتمەندیەکانی بازاڕی سۆسیالیستی یەکێک لە گرنگترین تایبەتمەندییەکانی بازاڕی سۆسیالیستی، نەبوونی حەزکردنە لە قازانج، و خەمی گشتی بۆ سوودی گشتی دەمێنێتەوە. بەدیهێنانی پێداویستییە سەرەتاییەکانی تاکەکان کە دواتر ڕەنگدانەوەی لە کۆمەڵگا دەبێتەوە و دەبێتە هۆی خۆشگوزەرانی خاوەندارێتی گشتی و دوورکەوتنەوە لە خاوەندارێتی تایبەت و بەستنەوەی بەرهەمێکی دیاریکراو تەنها بە یەک کەس کاری بەکۆمەڵ بۆ پێشخستنی کۆمەڵگا و بەرزکردنەوەی ئاستی تاکەکان و دابەشکردنی بەرهەم بەو پێیە دەبێت).\n( هەرچی تایبەتمەندی ئابوری ئیسلامی کەهەیە لە مامەڵەکانیدا پێوەر و بنەما و یاساکانی ئیسلام بەکاردەهێنێت، یەکێک لە تایبەتمەندییە گرنگەکانی بریتییە لە دوورکەوتنەوە لە سوو( ریبا ) و هەموو ئەو دەستکەوتانەی لێیەوە دێتە ئاراوە بۆ ئەوەی لە ئەخلاقدا بەرز بێت و بە تەواوی وابەستەی ئیمانی ئیسلام بێت. هاوبەشی نێوان خاوەندارێتی تایبەت و خاوەندارێتی گشتی بۆ بەدەستهێنانی سوود و ئازادی ئابووری، بەڵام لە چوارچێوەی یاسادانان و بنەماکانی ئیسلامدا. جێگرتنەوەی یەکگرتنی نێوان دابینکردنی پێداویستییە بنەڕەتییە مادییەکان و ئەخلاقییەکان. گرنگیدان بە پەرەپێدانی بەرژەوەندی گشتی و ڕەخساندنی هەلی کار بۆ نەهێشتنی بێکاری و دانانی نرخ لە بازاڕەکان بۆ نەهێشتنی قۆرخکاری کاڵاکان حکومەتەکان دەتوانن دەستوەردان لە کاروباری ئابووری ناوخۆیی بکەن بۆ دابینکردنی کاڵا و بەرهەم بنەماکانی ئابووری دەتوانن بکەونە ژێر دوو چوارچێوەی بنەڕەتی بۆ ڕوونکردنەوەی جووڵەی ئابووری کە هەمو ئەمانە لە شەرعدا رێک خراون).\nدواجار بۆ تێگەشتن لە تایبەتمەندیەکانی هەرسێ لە جۆرەکانی ئابوری کە ئاماژەم پێ دا دەکرێت لە خاڵێکی هاوبەشدا پێکەوە گرێ بدرێنەوە کە دەبنە جەوهەری ئامانجی رێکخستنی بازار لە سستمە جیاوازەکانی ئابوریدا، کە ئەویش ( خواستە )، خواست بەو مەفهومەی لە کۆمەڵگادا هەڵسەنگاندنی بۆ دەکرێت خۆشگوزەرانی و بژێوی ژیانی تاکەکانی کۆمەڵ دەگرێتەوە ، ئەوانیش دابینکردن و خواست بۆ ئەوەی لە بنەما گشتییەکانی ئابوری تێبگەیت، پێویستە تێبگەیت کە دابینکردن و خواست چییە و بەم شێوەیە خواست (بریتییە لە بڕی ئەو پێداویستییە سەرەتاییانەی کە بەکاربەر لە بنەڕەتدا پێویستی پێیەتی و دەیەوێت بە نرخێکی دیاریکراو بیکڕێت وپاشان دابینکردنی بریتییە لە بڕی ئەو کاڵا و بەرهەمەی کە بازرگانان بە نرخێکی دیاریکراو دەیفرۆشن بە پشتبەستن بە ململانێی نێوان دابینکردن و خواست. تا نرخی بەرهەمێکی دیاریکراو بە کوالێتی بەرز و کارایی بەرزتر بێت خواست لەسەر کڕینی کەمتر دەبێتەوە لەسەرئەو بابەتانەی کە ڕەنگە ئارەزوت لێیان بێت)، تا نرخی بەرهەمەکان زیاتر بێت ئۆفەری کۆمپانیاکان زیاتر دەبێت بۆ بەرهەمهێنانی بەرهەم و بەرهەمی نوێ فاکتەری کات یەکێکە لە فاکتەرە سەرەکییەکانی بازاڕی ئازاد تا کات زیاتر بێت، کەمیی کۆگا زیاتر دەبێت ئەمەش دەبێتە هۆی ئەوەی بەکاربەر بەرهەمێکی دیکە لە کۆمپانیا ڕکابەرەکان بکڕێت و ئەگەر خواست لەسەر زیاد بێت، ئەوا کۆمپانیا بەرهەمهێنەرەکان دەبێت لە ڕووی ئابوورییەوە ئەو داواکارییە شی بکەنەوە وە زانینی ئەوەی کە ئایا خواستێکی وەرزییە یان زیادبوونی خودی خواستەکە، بۆ ئەوەی یارمەتیان بدات بڕیارێکی خێرا بدەن بۆ زیادکردنی بەرهەمهێنان و مانەوەی کڕیارەکانیان.\nکە دێینەوە سەر (ئابوری کۆمەڵایەتی ) ئابووری کۆمەڵایەتی پشت بە هەندێک لەو میکانیزمانە دەبەستێت کە لەلایەن دەرچەی بەردەستەوە لەناو کارلێکە کۆمەڵایەتییە جیهانییە هاوبەشەکان لە جیهانی ئەمڕۆماندا دابین دەکرێن، و دەستپێشخەرییە کۆمەڵایەتییەکان - تاکەکەسی یان بەکۆمەڵ - یەکێکە لەو میکانیزمانە، کە بازاڕی هەرەورزی کە لەوانەیە بە چەمکێکی وەک بەربڵاوترین و کاریگەرترین ڕێکخراوەکانی ئابووری کۆمەڵایەتی بێت...\nتوێژینەوە ئابوورییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە ئابووری بازاڕ شکست دەهێنێت لە جێبەجێکردنی ڕۆڵی گەشەسەندنی خۆی ئەگەر لەلایەن کۆمەڵێک دامەزراوەی پێویست لە کۆمەڵگادا پشتگیری نەکرێت. بە وردبوونەوەیەکی وردەوە بۆمان دەردەکەوێت کە هاوکاریەکان یا بڵێین (تەعاونیەکان ) جێگەیەکی دیار لە نێو ئەم دامەزراوانەدا داگیر دەکەن کە پشتگیری لە کارکردنی ئابووری بازاڕ دەکەن و ڕێگری دەکەن لە جێبەجێنەکردنی ڕۆڵی گەشەپێدانی خۆیدا.


منداڵی زۆر به جووڵه…..رێدار مه‌حمود – Denegkan\nمنداڵی زۆر به جووڵه…..رێدار مه‌حمود\nمنداڵی زۆر به جووڵه\nدایكێك به‌م شێوه‌یه باسی منداله‌كه‌یده‌كات"منداڵه‌كه‌م ته‌مه‌نی 6 ساڵانه‌و ئه‌مساڵ چۆته به‌ر خوێندن، به‌ڵام له سه‌ره‌تاوه مامۆستاكان گله‌یی ئه‌وه‌یان هه‌یه، كه‌وا جووڵه‌و چالاكی زۆره‌و بۆ ماوه‌یه‌كی كه‌م نه‌بێت له شوێنی خۆی دانانیشێت، مامۆستای سه‌رپه‌رشتیار ده‌ڵێت، زۆرجار هه‌وڵده‌ده‌م قسه‌ی له‌گه‌ڵ بكه‌م، به‌ڵام ئه‌و له ناوه‌ڕاستی قسه‌كانی من هه‌ڵده‌ستێت‌و ده‌چێته شوێنێكی تر، وا هه‌ست ده‌كه‌م هیچ مێشكی لای من نییه، له‌به‌ر ئه‌وه‌شه تا ئێستا له خوێندن دواكه‌وتووه، دایكی له قسه‌كانی به‌رده‌وام ده‌بێت‌و ده‌ڵێت، له راستیدا ئێمه له ماڵه‌وه‌ش هه‌ستمان به‌وه‌كردووه، كه ئه‌م كوڕه‌مان زیاتر له‌وانیتر به جووڵه‌تره، به‌ڵام هه‌ستمان به‌وه نه‌كردووه، كه ئه‌مه بارێكی نائاسایی بێت، كه‌چی ئێستا ئه‌وه‌مان هه‌یه، ئایا منداڵه‌كه‌مان به‌م ره‌فتارانه‌وه ئاساییه یان نا؟\nئه‌وه‌ی ئه‌م دایكه باسی ده‌كات پێی ده‌وترێت (زیادی جووڵه، كه‌م تێبینی‌و زوو هه‌ڵچوون)، كه‌وا به هه‌رسێكیان ناوی گرفتێكی ده‌روونین، ئه‌م گرفته زیاتر له‌م منداڵانه ده‌رده‌كه‌وێت كه له یه‌كه‌م ساڵی قوتابخانه‌ن (هه‌روه‌ك ئه‌م مناله)، چونكه ئه‌و كاته‌ی خوێندن‌و خوێندنه‌وه ده‌ست پێده‌كات نیشانه‌كان زه‌قتر ده‌بن، بۆ ئه‌وه‌ی ده‌ستنیشانی ئه‌م گرفته بكرێت پێویسته منداڵ لایه‌نی كه‌م له دوو شوێندا ئه‌م ره‌فتاره بكات، كه‌م تێبینی منداڵه‌كه له‌مه‌دا دیارده‌كه‌وێت، كه‌وا منداڵه‌كه توانای ئه‌و یاریكردنانه‌ی نییه پێویستیان به ته‌ركیز‌و تێبینی هه‌یه، یان وادیاره كه مێشكی لای تۆ نییه كاتێك قسه‌ی بۆ ده‌كه‌یت، ئه‌ركی رۆژانه له‌یاد ده‌كات‌و ناتوانێت ئه‌ركه‌كانی خۆی به رێكوپێكی ئه‌نجام بدات. زیاده‌ی جووڵه‌و هه‌ڵچوون له‌وه به دیار ده‌كه‌وێت، منداڵه‌كه ناتوانێت بۆ ماوه‌یه‌كی زۆر له شوێنی خۆی دابنیشێت‌و ئه‌گه‌ر داوای لێبكرێت دابنیشێت ئه‌وا قاچ‌و ده‌ستی به به‌رده‌وامی ده‌جووڵێنێت، ئارام ناگرێت تا نۆره‌ی خۆی دێت بۆ قسه‌كردن‌و قسه‌ی به‌رامبه‌ره‌كه‌ی ده‌بڕێت، هه‌مووده‌م له جووڵه دایه وه‌ك له كورده‌واری خۆمان ده‌ڵێن (جیوه‌ی له هه‌ناودایه)، ده‌بێت هه‌ندێك له‌م نیشانانه به‌ر له ته‌مه‌نی7ساڵان هه‌بێت‌و گرفته‌كه‌ش به رادده‌یه‌ك بێت، كه ببێته هۆی كاركردن له خوێندن‌و جێبه‌جێكردنی ئه‌ركی ماڵه‌وه، ئه‌وه‌ی جێی سه‌رنجه بوترێت، زۆر منداڵ هه‌ن به جووڵه‌و چالاكی زیاترن‌و زۆربه‌ی ئه‌و نیشانانه‌یان تێدایه كه له سه‌ره‌وه باسمان كردن، به‌ڵام دوو مه‌رجی گرنگ هه‌یه، كه نیشانه‌كان به جۆرێك توند‌وتیژ بن كار له ئه‌رك‌و جێبه‌جێكردنی رۆژانه‌ی بكات‌و لایه‌نی كه‌م له دوو شوێندا بۆ نموونه ماڵ، قوتابخانه ئه‌م ره‌فتارانه بكات، ئه‌گه‌ر ته‌نها له ماڵه‌وه، یان له قوتابخانه به‌م شێوه‌یه هه‌ڵسوكه‌وت بكات، ئه‌وا به نه‌خۆشی دانانرێت‌و چاره‌سه‌ری ته‌نها مه‌سه‌له‌ی كات ده‌بێت، چاره‌سه‌ری ئه‌م گرفته تا زوو بكرێت باشتره، چاره‌سه‌ری به ده‌رمان‌و چاره‌سه‌ری ده‌روونییه، كه‌وا له لایه‌ن پپسۆری ده‌روونی تایبه‌ت ده‌بێت.\nPrevious که‌نینی دۆزه‌خ……نوری حه‌مه ئه‌مین\nNext دۆڵی گورگه‌كان…..


داعش داوای له خه‌ڵکی موسڵ کرد کچانیان خه‌ته‌نه بکه‌ن – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / کۆمەڵایەتی / داعش داوای له خه‌ڵکی موسڵ کرد کچانیان خه‌ته‌نه بکه‌ن\nداعش داوای له خه‌ڵکی موسڵ کرد کچانیان خه‌ته‌نه بکه‌ن\nچوار شه‌ممه 23 ته‌مموز 2014\tکۆمەڵایەتی, هەواڵ 139 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nداعش له هه‌نگاوێکی نوێیداو بۆ هه‌رچی زیاتر کاریگه‌ریی له سه‌ر شری موسڵ، داوای له هاوڵاتییانی ئه‌و شاره کردووه ئه‌و بنه‌ماڵانه‌ی کچه‌کانیان خه‌ته‌نه نه‌کردووه له رێگه‌ی ئه‌و ژنانه‌ی دیارییان کردووه بۆ ئه‌و کاره، کچه‌کانیان خه‌ته‌نه بکه‌ن‌و به پێچه‌وانه‌وه‌ش روبه‌ڕوی سزا ده‌بنه‌وه.\nسەعد قاسم رۆژنامەوانێكی شاری مووسڵەو سەبارەت بەو بڕیارەی داعش به وشه‌ی راگه‌یاندووه: ئێستە خەڵكی مووسڵ تووشی بێتاقەتی‌و بێزاری هاتوون بە هۆی بڕیارەكانی داعشەوە و بڕیارەكانیان بەمەترسیدار دەزانن. به تازه‌یی بڕیاری خەتەنەكردنی كچانی پارێزگاكەیان داوه‌و خه‌ڵکی خۆیان له‌و بڕیاره به دوور ئه‌گرن.\nله لایه‌کی تره‌وه ئەسیل جەمال چالاكی مەدەنی لەو بارەوە بڵاوی کردووه‌ته‌وه: ‘لە سەرەتای هاتنی داعشه‌وه بۆ مووسڵ خەڵك بەگەرمی پێشوازی لێ كردن، بەڵام دوای دەركردنی چەند بڕیارێك لەوانە خەتەنەكردنی بەزۆری كچان بۆیان دەركەوت كە لە ئازاردانی خەڵك زیاتر هیچی تر نازانن.’\nناوبراو ئه‌وه‌شی راگه‌یاندووه له ئێستادا بنه‌ماڵه‌کان ژێر ده‌سه‌ڵاتی داعش، دوو رێگەیان لە بەردەمدایە یا ملکه‌چی بڕیارەکه بن، یا شارەكە جێ بێڵن.\nبه گوێره‌ی زانیاییه‌کان بڕیاری خەتەنەكردنی دوو ملیۆن ژنی عێراقی لەو ناوچانەی كە لەژێر كۆنترۆڵی داعشدان، هەڵوێستی ژماره‌یه‌ک له رێكخراوه مه‌ده‌نییه‌کانی لێ كەوتەوە‌و مه‌حکوم کراوه. خه‌ته‌نه کردنی کچان بڕیارێکی کۆنه‌و كاریگەری لە سەر كچ ئه‌بێت‌و به مه‌به‌ستی لاوازکردنی تاوانی‌و چێژی سێكسی ئه‌نجام ده‌درێت.


حكوومەتی هەرێمی كوردستان بڕیاری قەدەغەكردنی هێنانی ئۆتۆمبێلی (خەلیجی) خستووەتە باری جێبەجێكردنەوە، كە مەبەست لێی ئۆتۆمبێلی دەستی دوو و بەكارهاتووە لە وڵاتانی كەنداوەوە.\nعوسمان ئەبوبەكر بەڕێوەبەری كۆنترۆڵی جۆری ئۆتۆمبێل لە سلێمانی ئاماژەی بەوە كردووە كە لە دوێنێ یەكشەممەوە هێنانی ئۆتۆمبێلی (خەلیجی) جێبەجێ كراوە، بۆ لەمەودواش ئەو ئۆتۆمبێلانەی دەهێندرێنە كوردستان، دەبێ تایبەمەندی جۆرییان هەبێت.\nبەڕێوەبەرەكەی كۆنترۆڵی جۆری بۆ رۆژنامەنووسان، دووپاتی كردووەتەوە كە لەمەودوا ڕێگە نادرێ ئۆتۆمبێلی شكاو و تێكچوو و چاككراوە، هاوردەی كوردستان بكرێت.\nجێی باسە چەندین ساڵە بازرگانانی ئۆتۆمبێل لە شاری دوبەی میرنشینی ئیماراتی عەرەبیەوە ئۆتۆمبێلی دەستی دوو، كە لە وڵاتانی كەنداو بەكارهێندراون و ماندوو كراون، چاكیان دەكەنەوە و هاوردەی كوردستانیان دەكەن، بۆ ئەوەی بە نرخێكی مامناوەندی یان هەرزان لە چاو ئۆتۆمبێلی نوێ، بە هاووڵاتیانیان بفرۆشنەوە.


گەندەڵى وەك دێوزمەیەك لە بەردەم كابینەى نوێی حكومەتدا – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on ئاب 17, 2019 374 جار بینراوە 0 سەرنج\nلە ئێستادا بەپێى راى زۆرینەى سیاسیەكان و ئەكادیمیەكان و نووسەر و رۆژنامەنووسان گرنگترین مەترسیەك كە هەڕەشە لە ئاشتى كۆمەلآیەتى و بوارى گەشەپێدانى هەمەلایەنە دەكات لە هەرێمى كوردستان بریتیە لە پرسی گەندەڵى، چونكە لە ئێستادا ئەمە بوەتە هۆى پەكخستنى زۆرینەى چالاكیەكان لە بوارى خزمەتگوزارى و بەمەش ئەركى سەرشانى هاولآتى چەند هێندە بوەتەوەو لەهەمانكاتدا هۆكارێكە بۆ قوربانى زیاتر بەتایبەتى بەهۆى گەندەڵى لە بوارى كەرتى تەندروستى و رێگاوبان و وەزارەتى بازرگانى بەهۆى هێنانى خۆراك و دەرمانى بەسەرچوو، كە هەڕەشە لەسەر بوارێكى گشتى ژیانى كۆمەڵگە دروست دەكات، هەروەها لە كەرتەكانى پەروەردەدا كە ئاستى گەشەى زانستى و پەروەردەى تاكەكان دەخاتە ژێر پرسیار، ئەمە سەرەڕاى بوارى هێزى پێشمەرگە و ناوخۆ كە بەهۆى یەك نەبوونیان و دەرنەكەوتنیان وەك هێزێكى نیشتمانى بەردەوام خەڵك مەترسى دروست بوونى شەڕى ناوخۆو دوو ئیدارەیى دەكاتەوە.\nیەكێك لە خراپترین شوێنكارەكانى گەندەڵى كە بە درێژایى 28 ساڵى رابردوو درێژەى هەبووەو ئێستاش لە مەترسیدارترین قۆناغیایەتى بریتیە لە گەورەبوونى بۆشایى لە نێوان دەسەلآت بەهەموو جۆرەكانیەوە لەگەلأ هاولآتیدا، تەنانەت ئەمە وایكردووە خەڵك بەشێوەیەكى گشتى دابڕانێك لەگەلأ پارتە سیاسیەكان و كۆمەڵگەى مەدەنیش دروست بكات، ئەمە نەك تەنها پارتە سیاسیەكان و رێكخراوەكانى سەربە دەسەلآتى گرتۆتەوە، تەنانەت لە ئێستادا پارتە ئۆپۆزسیۆن و رێكخراوەكانیشى گرتۆتەوە ،بە بەڵگەى ئەوەى كە پارتە ئۆپۆزسیۆنەكان بەگشتى لە دوایەمین هەڵبژاردنى پەرلەماندا كەمترین دەنگیان هێناو لە ئێستاشدا جولآندنى شەقامیان لەدەستداوە بۆ هەر ئامانجێك بێت.\nهاولآتیانى هەرێمى كوردستان لە ئێستادا زۆرینەیان بآ هیوان، كەمترین بڕوایان بە هەڵبژاردن و كارى سیاسى و حیزبایەتى هەیە، زۆرینەیان لەو بڕوایەدانین كە بەم ئالیەتە سیاسیەى كە ئێستا لە هەرێمى كوردستاندا پەیڕەو دەكرێت كوردستان بەرەو گەشەو نوێبوونەوەو چاكسازى هەنگاو بنێت و لە ئەم دۆخە پڕ قەیراناویەى ئێستا رزگار بكرێت، چونكە هەموو ئەو پرۆژە و پێشنیار و رەخنانەى كە هەتا ئێستا خراونەتەڕوو تەنها لە بوارێكى تیۆریدا ماونەوەو نەتوانراوە لە بوارى پراكتیكیدا جێبەجێ بكرێت. بەلآم لێرەدا پرسیارە جەوهەریەكە ئەوەیە ئایا كابینەى نوآ دەتوانێت خۆى لە قەرەى بابەتێكى وەك گەندەڵى بدات و تواناى چارەسەركردنى هەبێت؟ لەكاتێكدا كە سەرۆك وەیزرانى كابینەى نوێى حكومەتى هەرێم كارنامەكەى خوێندەوە، لەلایەك دانى بەوەدانا كە گەندەڵیەكى زۆر لەنێو حكومەتدا هەیە، بەلآم ئەوەشى راگەیاند كە كارى سەرەكى ئەوان بریتى دەبێت لە چاكسازى و دەستكردن بە روبەڕوبوونەوەى گەندەڵى، بەلآم ئایا ئەم حكومەتە بەم ستافەوە كە هەیە تواناى ئەوەى هەیە كە روبەڕووى ئەو لەشكرە زەبەلاحەى گەندەڵكاران ببێتەوەو نەبنە لەمپەڕ لەبەردەمیدا و بە چارەنووسى هەشت كابینەى پێشووى نەبەن.\nراستە كارنامەى سەرۆكى حكومەت بریتیە لە هێڵە گشتیەكانى پلانى ستراتیجى بۆ كاركردن لەسەرى لە ماوەى چوار ساڵى داهاتوو، واتە دەتوانرێت ئەمە وەك پلانى درێژخایەن سەیر بكرێت، بەلآم لە ئێستادا ئەوەى كە پێویستە لە هەنگاوى دووەمدا بینێت، بریتیە لە دانانى پلانێكى قۆناغبەندى كە تیایدا بە وردى هەر وەزیرێك كار لەسەر دەستنیشانكردنى گەندەڵیەكان لە وەزارەتەكەیدا بكات و هەریەكەشیان رێگەچارەى بۆ دابنرێت و لە سەقفێكى زەمەنى دیاریكراودا هەوڵى چارەسەركردنیان بۆ بدرێت، واتە ئەمە نابێت تەنها لە سنورى تیۆریدا بمێنێتەوە بەڵكو دەبێت بچێتە بوارى پراكتیكى، دەبێت سەرۆكى حكومەت خۆیشى پلانێكى هەبێت بەتایبەتى ئەوەى پەیوەندى بە هەندێك بوارى گشتیەوە هەیە و بۆتە هۆى ئەوەى پەل و پۆى حكومەت بشكێنێت و تووشى شەلەلى بكات، دەبێت سەرۆكى حكومە لە ئێستادا ئەو راستیە بزانێت كە حكومەت تەنها ئەرك و بەرپرسیارێتى بەرامبەر بە هاولآتیان بۆتە پێدانى مووچە و بە درێژایى رۆژانى مانگ سەرقاڵى ئەم بوارەیە، ئەو بودجەیەش بەشێوەى سەرەكى پشت بەو پارەیە دەبەستێت كە لە بەغداوە دێت و ئەگەر گرفتێك بۆ ئەمە دروست ببێت ناتوانێت ئەوەش بدات، كەواتە دەتوانین بپرسین ئایا ئەمە رۆلأ و بەرپرسیارێتى حكومەتە بەرامبەر بە هاولآتیان و نیشتمان و ژینگە و بوارەكانى گەشەپێدان و خزمەتگوزارى؟\nئەركى گەورەى سەرۆكى حكومەت ئەوەیە حكومەت بخاتەوە سەر رێرەو و رێچكەى خۆى، كە ئایا بەرپرسیارێتى بەرامبەر بە هاولآتیان چیە و دەبێت چیان بۆ بكات بەتایبەتى لە مافە سەرەتاییەكانى وەك جێگەى نیشتەجێبوون و خۆراك و تەندروستى و پەروەردە و ئارامى و ئاسایش، ئەگەر حكومەت توانى چەند بوارێكى مەترسیدارى گەندەڵى دیارى بكات و هەنگاو بۆ چارەسەریان بنێت بەتایبەتى لە بوارى شەفافیەتى نەوت و گاز و دەرامەتى ناوخۆ بەگشتى، هەروەها لە رێگەى وەزارەتى پلاندانانەوە كار لەسەر دیاریكردنى بڕى پێویستى كارمەندانى حكومەت بكات و كۆتایى بە مۆتەكەى بندیوارەكان بهێنێت و گەشە بە كەرتى تایبەت بدات و لە ئەم رێگەیەشەوە چارەسەرى قەیرانى لەشكرێك لە گەنجى بآ كار بهێنێت كە لە ئێستادا بچوكترین مافى سەرەتاییان نیە بۆ ژیان.\nبۆ ئەم مەبەستە دەبێت سەرۆكى حكومەت ستافێك دەستنیشان بكات كە وەگ گروپێك كار بكەن بۆ جێبەجێكردنى ئەو پرۆژەیە، ئەوەش كە پێویستە لەو گروپەدا هەبێت دەبێت كەسانى دەست پاك و پسپۆڕبن، لە هەمانكاتدا بە دوور لە عەقڵیەتى حیزبى كار بكەن و دەبێت خەمێكى نیشتمانى گەورەیان هەبێت، بە بڕواى من گەندەڵى لە هەرێمى كوردستاندا لە بنەڕەتدا كێشەیەكى سیاسیە، هەر ئەمەشە كە بوەتە هۆى رێگرتن لە ئەنجامدانى چاكسازى، لەبەرئەوە پێش هەموو شتێك دەبێت سەرەتا سیستمێكى سیاسى لەسەر بنەمایەكى پێشكەوتووى دیموكراسى بنیات بنرێت، چونكە ئەگەر هەموان بڕوایان بە دیموكراسى هەبێت و خەباتى بۆ بكەن ئەوكاتە گەندەڵیش چارەسەر دەبێت و پرۆژەكانى چاكسازیش دەگەنە ئامانجەكانى خۆیان.\nبڵاوکراوەی پێشووکەیسەکەی ماریا هەورامی و مەلا هەلۆ بە نمونە\nبڵاوکراوەی نوێترئابڵوقەی سەر کەمپی کوردانی باکوور لە مەخموور بەردەوامە


2017 مايو 07 : Hekar.net\n(په‌که‌که) ژ دامه‌زراندنا ده‌وله‌تا کوردستانا مه‌زن بو هه‌ولدان بو ئاڤاکرنا جیهانه‌کا ڤالا ژ مالبات و خێزانداریێ….Shivan S/alim Gulli\nالكاتب admin on 7 مايو, 2017 · شاركنا الرأي\nپه‌که‌که وه‌ک تاکه پارتا چه‌کدار ل باکورێ کوردستانێ هه‌ر ژ ده‌ستپێکا دامه‌زراندنا خوه وه‌ک پێویستیه‌کا گه‌لێ کورد ل وی چاخی ئانکو سه‌ره‌تایا سالێن هه‌شتییا هه‌لگرێ په‌یامه‌کا زیق و بریقه‌دارا (دامه‌زراندنا ده‌وله‌تاکوردستانا مه‌زن ) بوویه خوه وه‌کی هه‌سپه‌کێ ببه‌ز د مه‌یدانا خه‌بات و تێکوشانێ دا دیار کر ،،،هه‌لبه‌ته بسه‌ر هندێ را کو ئایدلوجیا وان یا حزبی جیاوازا ژ یا پارتێن دی یێن کوردستانێ ب تایبه‌ت پارتێ باشورێ کوردستانی بوو لێ پارتێ باشور و ب تایبه‌ت ژی پارتی دیموکراتی کوردستان پشته‌ڤانیه‌کا باش ل په‌که‌کێ کر و لێ خوه‌دی ده‌رکه‌فت زور جاراژ ژی په‌که‌که کێش و بێش د ماوێ خه‌باتا خوه‌یا چه‌کداری دا ل سالێن هه‌شتیا دگه‌ل هنده‌ک ئالیێن دی په‌یدا کر و گه‌شته ئاستێ سه‌رهلدانا شه‌ری دناڤبه‌را…\nوشیار عەبدڵا بینیت؟؟؟ سوورە مەرگەیی\nکاتێ فرانسوا هۆلاند سەرۆک کۆماری فەرەنسا سەردانی کوردستانی کرد و دوای کۆبوونەوە لەگەڵ سەرۆک بارزانی لە نزیکەوە سەردانی سەنگەرەکانی پێشمەرگەی کرد، وشیار عەبدوڵای هەڵسووڕاو و گۆڕانخاز و پەلەمانتاری گۆڕان گوتی: ئەو سەردانە هیچ گرنگ نییە و فرانسوا هۆلاند هەڵبژارنی لە پێشە و بۆ ئەوە هاتووە لە هەڵبژاردن دەربچێتەوە، بەڵام فراتسوا هۆلاند خۆی هەڵنەبژاردەوە و (ئیمانوێل ماکرۆن) وەک دۆستێکی کورد لە شوێنی ئەو خۆی هەبژارد، ئەوەش وایکرد سەرۆک بارزانی پشتوانی بکا و بەو هۆیەوە ئیمانوێل ماکرۆن زیاتر لە ٦٥% دەنگەکانی بەدەستهێنا و بوو بە سەرۆکی فەرەنسا، ئێ کاکی هەڵسووڕاو و گۆڕانخواز.. کە دەزانن سورۆک بارزانی دەتوانێ کاریگەری لەسەر هەڵبژاردنی سەرۆکایەتی وڵاتێکی وەک فەرەنسا هەبێ، ئەو خۆ گەوجاندنەتان بۆچی؟!\nکامیان غەدری لە کامیان کردووە؟ سوورە مەرگەیی\nبڕیار بەدەستانی سیاسی و سەربازی و ئیداری سلێمانی بەردەوام بۆ شاری سلێمانی دەگرین و دەڵێن: سلێمانی غەدری لێکراوە و غدەرەکەش دەدەنە پاڵ پارتی دیموکراتی کوردستان، ئەوەش ناچارمان دەکات کە بە دوای وەڵامی ئەو پرسیارەدا بگەڕێین کە پارتی و سلێمانی کامیان غەدری لە کامیان کردووە؟ ئایا ئەوە (پارتی)یە غەدری لە سلێمانی کردووە، یان سلێمانی غەدری لە پارتی کردووە؟ یان پارتی و سڵمانی هەردووکیان غەدر لێکراون؟ راستە سلێمانی غدری لێکراوە و تا ئێستاش غەدری لێدەکرێ، بەڵام غەدرکارەکان غەدرێکی تر لە سلێمانی دەکەن بەوەى کە غەدرکاری راستەقینە لە سلێمانی و سلێمانیەکان دەشارنەوە، بۆ سەلماندنی ئەو راستییەش لە دوای راپەڕینی ساڵی ١٩٩١ پارتی بچوکترین دەسەڵاتی سیاسی و سەربازی و ئیداری لە سلێمانی نەبووە تا بتوانێ غەدر لە سلێمانی…\nسەرخۆبوون دەرمانێ دەردێن کوردایە /غەیاس خالد زێباری\nگەلێ کورد د دیرۆکا خۆ یا دوور و درێژ دا تووشی دەردێن جورا و جور و کوشتندە بوویە ، ئەگەر دوونێ ئێشا مە بن دەستی و زۆلم و زۆرداریا دۆژمنان با ، ئەڤرۆ د ھەرێما کوردستانا ئازاد دا ب دەھان دەردێن دیتر ل جۆخوینا دەردێن کوردان دا کۆم بووینە ، ژ لایێ سیاسی ھەرێما کوردستانێ ھەمی جۆرێن پێکڤە ژیانێ دگەل عیراقێ تاقیکرن ، ل مافێن رەوشەنبیری و ئۆتۆنۆمی و فیدرالی ، چ ژوان سەرنەگرتن و دەسھەلاتدارێن عیراقێ یا بەرھەڤ نەبوویە ب وان رەنگان دگەل کوردان د عیراقێ دا بژین و پەیگیری ب رێکەفتن و یاسا و دستووران نەکریە . لسەر ئاستێ نافخۆیی ژی ژبلی دەردێ ھەردەم و کەڤنار دناڤ لایەنێن سیاسی یێن کوردستانێ کو دووبەرەکی…


مه‌لا یاسین داوای 300 ملیۆن دینار له دوو په‌رله‌مانتار ده‌كات – سنور میدیا\nمه‌لا یاسین داوای 300 ملیۆن دینار له دوو په‌رله‌مانتار ده‌كات\nژمارەی بینین: 1,833\nسنورمیدیا – تایبه‌ت\nمه‌لا یاسین، خاوه‌نی كۆمپانیای به‌ڕێز سكاڵای یاسایی له‌سه‌ر دوو ئه‌ندامی په‌رله‌مانی كوردستان تۆمار ده‌كات و دادگاش به‌بێ ئاگاداری په‌رله‌مانتاره‌كان سزا ده‌دات\nبه‌پێی ئه‌و زانیاریانه‌ی له سه‌رچاوه‌یه‌كی تایبه‌ته‌وه ده‌ست سنورمیدیا كه‌وتووه، هه‌ریه‌كه له دابان محه‌مه‌د و عه‌لی حه‌مه ساڵح، ئه‌ندامانی په‌رله‌مانی كوردستان یاداشتێكیان ئاراسته‌ی سه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مانی كوردستان كردووه سه‌باره‌ت به كاره‌كانی كۆمپانیای به‌ڕێز.\nیاداشته‌كه له میدیا و سۆشیال میدیا بڵاو نه‌كراوه‌ته‌وه، به‌ڵام دزه‌یكردووه‌ته ده‌ره‌وه و گه‌یشتووه‌ته ده‌ست مه‌لا یاسین خاوه‌نی كۆمپانیای به‌ڕێز و ناوبراویش سكاڵای یاسایی له‌سه‌ر ئه‌و دوو ئه‌ندامه‌ی په‌رله‌مانی كوردستان تۆمار كردووه.\nبه‌پێی زاینیارییه‌كانی سنورمیدیا، دادگای سلێمانی به‌بێ ئه‌وه‌ی هه‌ردوو په‌رله‌مانتار عه‌لی حه‌مه ساڵح و دابان محه‌مه‌د ئاگادار بكاته‌وه دوو دانیشتنی له‌و باره‌یه‌وه ئه‌نجامداوه و په‌رله‌مانتارانیشی سزاداوه به قه‌ره‌بووی 30 ملیۆن دینار، ئه‌مه‌ش له‌كاتێكدایه مه‌لا یاسین داوای بڕی 300 ملیۆن دینار قه‌ره‌بووی له‌و په‌رله‌مانتارانه كردووه.\nیاداشت نوسین بۆ سه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مان كارێكی ئاسایی په‌رله‌مانتاره و ڕۆژانه په‌رله‌مانتاران چه‌ندین یاداشت ئاراسته‌ی سه‌رۆكایه‌تی په‌رله‌مانی كوردستان ده‌كه‌ن.


ملیۆن بینەر چاوەڕێی (یەك هەواڵ)ن | دەزگاى زارى کرمانجى\nزاری كرمانجی- كەریم سمكۆ\nكاتێك لە سۆشیالمێدیا بڵاوكرایەوە، هەر زوو بە ملیۆن بینەری هەبوو، ئەمە وایكرد بینەران لە هەموو تۆڕەكۆمەڵایەتییەكان بە تامەزرۆییەوە چاوەڕێی یەكهەواڵ بكەن. هەوراز گوڵپی، پێشكەشكاری تۆڕی میدیایی رووداو و بەرنامەی یەكهەواڵ باس لە ژیانی تایبەتی خۆی و پڕۆژەكەی دەكات.\nگوڵپی لە یەكهەواڵ غاردەداتە مانشێتی سەرنجڕاكێش "چۆن 10 هەزار مانگا قەتەڕیان لە گەمارۆ رزگار كرد، جیهان لە پیاوێك دەترسێت و ئەویش لە ژنەكەی، ژنێكی ئەمریكی نهێنی نێوجێگەی ترەمپ ئاشكرا دەكات، نامەیەكی قاسم سولەیمانی لە موبایلەكەی مام جەلال، بەهێزترین پیاوی عەرەب و دەوڵەمەندترین پیاوی جیهان، سێ زاوا لە نێوان پەیوەندییەكانی نێوان ترەمپ و ئەردۆغان".\nهەوراز دەڵێت: "كۆنسێپتی بەرنامەی یەكهەواڵ، زۆر جیاوازە و تایبەتە بە پۆرتاڵی رووداو، بیرۆكەكە هی (هێمن لهۆنی) بەڕێوبەری پۆرتاڵی رووداوە". زیادی دەكات: "خەڵكێكی زۆر پێشوازی لێكردووە، تا ئێستا لە میدیای كوردیدا بەرنامەی لەو شێوەیە نەبووە خەڵك وا پێشوازی لێبكات. ریكۆردی شكاندووە بەوەی بە ماوەیەكی كەم ملیۆن بینەری هەبووە ".\nهەوراز گوڵپی، كە 35 ساڵیەتی، لە هەورامان لەدایكبووە و ئێستا خێزاندارەو باوكی دوو كوڕە، هەرچەندە لە كاری رۆژنامەنووسییەوە بەدواداچوون بۆ دۆسیەی مژارە عێراقییەكان دەكات، بەڵام وەكخۆی دەڵێت: "حەزم لە وەرزشە و یاری تۆپی پێ و مەلەوانیش دەكەم".\nگوڵپی جگە لە زمانی دایك، زمانی عەرەبیش دەزانێت و بەشی عەرەبی كۆلێژی ئەدەبیاتی لە زانكۆی عێراقییە لە بەغدا تەواوكردووە، لە رادیۆ نێوخۆییەكان لە بەغدا و كوردستان دەستی بە كاری راگەیاندن كردووە. سەبارەت بە درێژەی ماوەی یەكهەواڵ، گوڵپی ئاماژە بەوەدەكات: "هەندێك جار زانیارییەكان زۆر سەرنج راكێشن، پێویست دەكات كە خەڵك بیانزانێت، بۆ بینەر گرنگن".\nلەبەرنامەی یەكهەواڵی تایبەت بە ژاپۆن، هەوراز گوڵپی بە جلوبەرگی رەسەنی ئەو وڵاتە بەرنامەكە پێشكەش دەكات و جلەكانیش لە (كاتسوومی مۆریاسوو، كونسوڵی گشتی ژاپۆن لە هەرێمی كوردستان) وەردەگرێت، بەڵام جگە لە مۆریاسوو، هیچ كەسی دیكە نازانێ جلەكانی بۆ ببەستێ، بۆیە كاتسوومی فریای دەكەوێ.\nلە میدیا جیهانییەكانی وەك سكای نیوز و چەند كەناڵێكی دیكە كورتەی هەواڵەكان لە سۆشیالمیدیا بەم شێوەیە بڵاو دەبێتەوە، جیاوازییان چییە لەگەڵ یەكهەواڵ؟ گوڵپی بەرسڤی هەیە: "ئەوەی كە یەكهەواڵ دەیكات، لە میدیاكانی ناوچەكە نییە، كورتەی هەواڵیش نییە. بەڵكو یەكهەواڵ هەفتانە تەنیا لەسەر بابەتێك ئەو زانیاریانە بڵاو دەكاتەوە كە بۆ بینەری كورد جیاوازن، نەبیستراو نەبینراون، دەبێت بۆ خەڵك تازە و سەرنجڕاكیش بن، رەنگە لە رووی وێنەگرتنەوە هاوشێوەیەی هەبێ، بەڵام لە رووی ناوەڕۆكەوە هاوشێوەی نییە".\nزۆرێك لە راگەیاندنكاران لەرێگای راگەیاندنەوە پۆستی حكوومیان وەرگرت و بوونە ئەندام پەرلەمان، كاتێك لە هەورازیشم پرسی بەنیاز نیت لە داهاتوو خۆت بۆ پۆستێك كاندید بكەیت؟ گووتی: "نەخێر، كارەكەی خۆم لە هەموو شتێك خۆشتر دەوێت".


هه مه ره نگ - Home | Facebook\nSee more of هه مه ره نگ on Facebook\n6,806 people follow this\nContact هه مه ره نگ on Messenger\nنوکتە و پێکەنین nwkta w pekanin\nقژت بۆ هەمیشە بپارێزە\nکێشەی هەڵوەرینی قژت هەیە؟؟\nکڕێشی سەر بێزاری کردوویت؟\nقژت بێ هێزە و ئەتەوێت بەهێزبێت 💇 🙋\nباشترین شامپۆی ئەمریکی 100%سروشتیمان بۆهێناون\n💯 💯 ✔ ✔\nڕووتانەوەی قژ ڕائەگرێت 👌\nکڕێش و موخڕکە ناهێڵی\nقژبەهێز ئەکات 💑 💞\nگونجاوه بو ئه و قژانه ی ره نگکراون واته ره نگی قژ ده پاریزیت\nڤیتامینە پێویستیەکانی پێستی سەرو قژی تێدایە\nلەڕووەکی ئالڤێراو گیاکانی وڵاتی ئەمریکا دروستکراوەبەبێ هیچ مەوادێکی کیمیایی ✅ ✅ شامپۆ و مکیفی سونیا هایدرایت 😍 😍 بۆ دەستکەوتنی ئەم بەرهەمە نامە بنێرن 💌\nهه مه ره نگ posted 2 photos.\nکریمی aloe heat lotion\nکریمی سروشتی و تایبه تی فورئیڤەر\nتایبه ت به و که سانه ی به ده ست ئازاری ئه ژنۆو فه قه رات و قاچ و سه ر ئیشه و ئه ندامانی له شیانه وه ده نالینن\nهه ر ئیسته به کاری بینه و و خوتان له ئازار رزگار بکه ن ..سروشتیه و هیچ موادیکی کیمایی تیدا نیه.\n#بو #داواكردن #نامە #بۆ #پەیج #بنێرن#...\nبە #گرێنتی ٪۱٠٠ #هەرگیز #لە #بەكارهێنانی #پەشیمان #نابیەوە داوابكە #بە #نرخێكی #گونجاو# باشترین #كوالێتی #كە #٪#۱٠٠ سروشتی #یە# #gril #kurdish #kurdishgirl #kurdismakeup #makeup #kurdishstyle #member #memberofforever #boy @ Hawler\nهه مه ره نگ has no reviews yet.\naloe beery nectar\nخواردنەوەی (بێری نێکتار) بۆ چارەسەری بەردو ڕمل و ئیلتیهابی گورچیلە\n%١٠٠ سروشتی و بێ زیان بە بێ موادی کیمیایی، دروستکراوی وڵاتی ئەمریکایە 🇱🇷\nئەم خواردنەوەیە هەڵگریی سێ توخمی سروشتییە\n١- ئاوی %١٠٠ ڕووەکی ئالۆڤێرا...\n٢-ئاوی میوەی کرەن بێری سەرچاوەی سروشتی دژە ئۆکسیدانتەکان کە بەسوودە بۆ تەندروستی بۆرییەکانی میز، ڕێگە گرتن لە بەردی گورچیلە، چارەسەری هەوکردنەکانی گورچیلەو بۆرییەکانی میز ✅.\n٣- ئاوی سێو 🍎(هەڵگری پۆتاسیۆم): کاریگەرە بۆ چالاککردنی گورچیلە\n٭بۆ چارەسەری نەخۆشیەکانی پرۆستاتیش بەسوودە %١٠٠ سروشتی و بێ زیانە\nبەرهەمی کۆمپانیای فۆرێڤەری ئەمریکیە\nبەكار ھێنان: خواردنەوەى (٦٠) سى سى يان نيو پياڵە بەيانيان و ئێواران يەك كات ژمێر پێش نان خواردن.\nبو داوا كردن نامە بو پەیج بنێرە\nگەر دەتەوێ پێستێکی سپی و نەرم وهەمیشە تازەوگەش پاک و بێ چر چولۆچت هەبێت بێ بەکارهێنانی مەوادی کیمیای ئەوا :\nلەگەڵ بەرهەمی سروشتی ئەمەریکی ببەبەخاوەن ئەو پێستەی خۆت دەتەوێ ✔\nبەرهەمێکی گرنگە بۆ نوێ کردنەوەو چاک کردنەوەی پێست بۆجیاکردنەوەی چینەکانی دەرەوەی ڕزیو بەزیادکردنی توێکڵدانی سروشتی پێست و وەبەدیارخستنی چینەکانی تازە وگەنجی ژێرەوە ڤیتامینەکانی ئی و ئەی تێدایە ,تێکەڵەیەکە لە ژەلی ئالۆڤێراو وئەو کۆلاجینانەی کە لەپێستتدا بەخێرایی دەتوێتەوە.\nگەیاندنمان هەیە بە خورایی 🚕 🚗 🚙بو داوا كردن نامە بنێرە\n????? لە لامان دەست دەكەوێت بە شێوەیەی #online #f #forever21 #aloevera #aloe #aloveraforeverliving #aloeforever #aloeforeverbystacey #gril #kurdish #kurdishgirl #kurdismakeup #makeup #makeupartist #kurdishstyle #member #memberofforever #boy #boystayle #health #beautyhealth #in #kurdistan #kurdistanpic #meror\n#forever #living #product\n#forever #living #product #بوتوكس #ي #سروشتي.\nئەگەر زیپکەکانت بێزاریان کردویت و ئەتەوێ پێستێکی سافت هەبێت\nبۆ چارەسەری زیپکەو کێشەکانی تری پێست بە یەکجاریی و لە کەمترین ماوەدا\n%١٠٠ سروشتییەو بەرهەمی کۆمپانیای فۆرێڤەی ئەمریکییە...\nجگە لە چارەسەری زیپکە.. خاڵە ڕەشەکانی پێست لائەبات و پێست خاوێن ئەکاتەوه\nپێست لە وشک بوونەوە ئەپارێزێت و بە تەڕو تازەیی ئەیهێڵێتەوە\nلە کەمترین ماوەدا کاریگەریی خۆی پیشان ئەیات\nچارەسەرە بۆ پێستی سوتاو بە لێزەر.\nبو داواكردن نامە بنێرن گەیاندن لەسەر خومان بە خورایی\nهه مه ره نگ added 2 new photos.\nForever Alluring Eyes,\nگەر لۆچی و ڕەشی هەڵاوسانی بن چاوت بێزاری کردویت ئەوا پێویست بە نیگەرانی ناکات،\nچونکە ئێمە باشترین کرێمی ئەمەریکیمان بۆ هێناون کە بەرهەمی کۆمپانیای فۆرئێڤەرە.\nکەمکردنەوەی لۆچی بن چاو،\nهەڵاوسانی بن چاو،\nڕەشی بن چاو،\nپێکهاتەی سەرەکی ئەم کرێمە بریتیە لە:\nکاپریلیک/کاپریک تری گلیسرید،\nشیلەی ڕۆنی جۆجۆبا،\nتوکوفێرول(ڤیتامینی ئی سروشتی)\nچۆنیەتی بەکارهێنانی: پاش شوشتن بە ئاوی شلەتێن و سابونی ئاڤاکادوو و لیفکەی نەرم ڕۆژی ٢جار لە شوێنی مەبەست بدرێت.\nبۆ داواکردن نامە بنێرن\nبة ئاسانترين شێوە دەگاتە بەر دەستتان\nماسك بو جونكردنی پێستی دەموچاو كەخانمان و پیاوان دەتوانن بەكاری بهێنن فول مادەی سروشتی 🚘 🚕 🚘 🚕\nگەیاندنمان هەیە بو هەموو شاروشاروچکەکانی هەرێم\n#avokado #forever21 #aloevera #aloe #aloveraforeverliving #aloeforever #aloeforeverbystacey #gril #kurdish #kurdishgirl #kurdismakeup #makeup #makeupartist #kurdishstyle #member #memberofforever #boy #boystayle #health #beautyhealth #in #kurdistan #kurdistanpic #meror\n#erbil #erbilshopping #erbilforever #forever21 #foreverproud @ Erbil Governorate\nهه مه ره نگ posted 3 photos.\nگەر بەدەست لاوازی و وشكی پرچت دەنالێنی ئەوا شامپو و موكەیەفی هایدرایت فورئێڤەر بەكار بێنە بە گرێنتی ٪۱٠٠ پرچت بە هێزو بریقەدار دەكات لە كورت ترین ماوە\nلە ئێمە داوا بكە گەیاندن بێ بەرامبەرە بو گشت شارو شاروچكەكانی كوردستان 🚘 🚕 🚘 🚕\n#shampo #haydrayt #google #snap #foreverkurdistan #foreverlibingproduct #hawler #badini #sorani #kurmanji #kurdi #haiyr #remover#best #bestes #xoshtrin #gorani #kurdi #jwankari #salon #makeup #kurdishgirl @ أربيل\nهه مه ره نگ added a new photo.\n#forever #living #product #hony\nسابونى ئةڤۆكادۆ بو نەرم كردنەوەی پێستی دەم و چاو و لابردنی پەلە و لەكە و زیپكە\n#forever #living #product #company #avokado\nكە ٪١٠٠ سروشتي يه\n#forevr #living #product #company #فوریفر #الوفیرا # #لیفینج\nماسك پاودەر ➕ئالوی ئەكتیڤێتور\nگەر دەتەوێ پێستت بە گەنجی بمێنێتەوە و خانە مردوكانی پێست زیندوژ بكاتەوە ئەوا كەوچكێك لەو پودرەو كەوچكێك لە ئالویئەكتیڤێتور تێكەل بكە تاوەكو ماسكەكی لێ دێ و دواتر لە دەمو چاوت بدە تا ماوەی( ۳٠ خولەك ) نیو سەعات\n🚕 🚕 🚘\n#avokado #forever21 #aloevera #aloe #aloveraforeverliving #aloeforever #aloeforeverbystacey #gril #kurdish #kurdishgirl #kurdismakeup #makeup #makeupartist #kurdishstyle #member #membero...fforever #boy #boystayle #health #beautyhealth #in #kurdistan #kurdistanpic #meror


مۆڵه‌تی بێ موچه به فه‌رمانبه‌رانی پله باڵا رەزامەندی سەرۆکایەتی ئەنجومەنی وەزیرانى ده وى – basknet.org\nوه‌زاره‌تی دارایی بریارێكی نوێ ده‌رده‌كات و ئاماژه به هه‌مواركردنه‌وه‌ی خاڵی چوارەمی رێنمایی تایبەت بەوەرگرتنی مۆڵەتی بێ مووچه ده‌كات.\nله‌باره‌ی پێدانی مۆڵه‌تی بێ موچه به فه‌رمانبه‌رانی پله باڵاكان، وه‌زاره‌تی دارایی بریارێكی نوێ ده‌رده‌كات و ئاماژه به هه‌مواركردنه‌وه‌ی خاڵی چوارەمی رێنمایی تایبەت بەوەرگرتنی مۆڵەتی بێ مووچه ده‌كات.\nبەپێی نوسراوێكی وه‌زاره‌تی دارایی كه له 19/4/2018 به ژمارە 3615 دەرچووە وه‌زیری داریی له‌سه‌ره، باس له هه‌موار كردنه‌وه‌ی خاڵی چوارەمی رێنماییه‌كان به ژماره 14ی ساڵی 2015ی ده‌كات، كه تایبەته بەپێدانی مۆڵەتی بێ مووچە بەفەرمانبەرانی خاوەن پلەی تایبەتەکان.\nله نوسراوه‌كه‌دا ئاماژه به‌وه‌كراوه، له رۆژی ده‌رچونی ئه‌و فه‌رمانه، هەرکەسیك به پلەی وەزیر داوای مۆڵەتی بێ مووچە بكات، دەبێت رەزامەندی سەرۆکایەتی ئەنجومەنی وەزیران بهێنێت.


سوپای عێراق و حەشدی شەعبی لە سێمالکا و خابور ئۆپەراسیۆن ئەنجام دەدەن – کوردی – RojNews.News\nسوپای عێراق و حەشدی شەعبی لە سێمالکا و خابور ئۆپەراسیۆن ئەنجام دەدەن\n02/03/2020 - 4:01:01 pm\nسێشەممە, 24 أكت 2017 – 13:38\nسوپای عێراق و چەکدارەکانی حەشدی شەعبی لە ئامادەکاریی دان بۆ کۆنتڕۆڵکردنی دەروازەی سنووریی سێمالکای نێوان باشور و ڕۆژئاوا و دەروازەی سنووریی خابوری نێوان باشور و باکوری کوردستان.\nبەگورەی زانیارییەکانی ڕۆژنیوز، سوپای عێراق و چەکدارەکانی حەشدی شەعبی لە شارۆچکەی ڕەبیعەی باکوری موسڵەوە بەرەو خاڵی سنووری نێوان باشور و ڕۆژئاوای کوردستان پێشڕەوی دەکەن و بەنیازن سەرەتا دەروازی سنووری سێمالکا و پاشان دەروازەی سنووریی خابور کونتڕۆڵ بکەن.\nسوپای عێراق و چەکدارەکانی حەشدی شەعبی لە شارۆچکەی ڕەبیعە ژمارەیەکی زۆر تانک و کەرەستەی سەربازیان کۆکردووەتەوە و لە ئامادەکاریدان بۆ پێشڕەوی بەرەو ئەو خاڵە سنوورییانە، سەرلەبەیانیی ئەمڕۆ میدیاکانی سەربە پارتی ڕایانگەیاند، کە لە مەحمودییەی سەربە ڕەبیعە لە نێوان پێشمەرگەکانی پارتی و چەکدارەکانی حەشدی شەعبیدا شەڕ ڕوویداوە.\nپێش ئەنجامدانی ڕیفراندۆمی باشوری کوردستان، سوپای عێراق و سوپای تورک مانۆرێکی سەربازیی هاوبەشیان دەستپێکرد، حکومەتی تورکیش ڕایگەیاندبوو کە دەروازەیەکی سنووریی دیکە بە ناوی ئۆڤاکۆی وەک جێگرەوەی دەروازەی سنووری خابور دەکاتەوە.\nجێگەی سەرنجە کە حەیدەر عەبادی، سەرۆک وەزیرانی عێراق سبەینێ دەچێتە ئەنقەرە و لە بارەی پەیوەندییەکانی نێوان عێراق و تورکیا لەگەڵ بیناڵی یڵدرم، هاوتا تورکەکەی کۆدەبێتەوە.\nفراکسیۆنی گۆڕان: درێژکردنەوەی ماوەی پەرلەمان کودەتایەکی دیکەیە\nبەشێک لە ڕێکخراوەکان داوا دەکەن پەرلەمان تەمەنی خۆی درێژ نەکاتەوە


لە وەڵامی داواکارییەکی فراکسیۆنی کۆمەڵ بۆ دامەزراندنی دەرچووانی یەکەم و دووەمی و سێیەمی زانکۆ و پەیمانگاکان، جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان ئامادە نەبووە داواکارییەکە ئاڕاستەی حکومەت بکات و ڕایگەیاندووە، حکومەت پێی وتوون، ئەو جۆرە داواکاریەیان پێشکەش نەکرێت، چونکە هەرێم هەموو جۆرە دامەزراندنێک ڕاگیراوە.\nعەبدولستار مەجید، سەرۆکی فراکسیۆنی کۆمەڵ لە پەرلەمانی کوردستان لە هەژماری خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبوک بڵاویکردەوە: "لە سەرەتای مانگی ئازار و بۆ پاڵپشتی دەرچووانی (یەکەم و دووەم و سێھەم)ـی زانکۆ و پەیمانگەکان، لە ڕێگەی سەرۆکایەتی پەرلەمانەوە یاداشتێکمان ئاراستەی حکومەت کرد بۆ دامەزراندنی دەرچوانی ساڵانی (٢٠١٦ تا ٢٠١٨) .\nلە وەڵامی داواکەدا، هێمن هەورامی، جێگری سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان نوسراوێکی ئاڕاستەی فراکسیۆنی کۆمەڵ کردووە و تیایدا هاتووە: "ئەنجومەنی وەزیران سەبارەت بەو بابەتە ڕایانگەیاندووە، کە ئەو جۆرە داواکاریەیان ئاڕاستە نەکرێت، چونکە هەموو جۆرە دامەزراندنێک ڕاگیراوە، بەلەبەرچاوگرتنی دۆخی دارایی هەرێم".\nلەوبارەیەوە، عەبدولستار مەجید نوسیویەتی: "بەداخەوە کە حکومەت تەنانەت نایەوێت ھیچ داواکارییەکی لەو جۆرەشیان ئاراستە بکرێت ، بەڵام ئێمە لە پشتگیری داوای ئەو کوڕ و کچە دەرچووانە کۆڵ نادەین و بەردەوام دەبین".\nئاماژەی بەوەشكردووە: " پێویستە حکومەت بێتە ژێرباری داوای ڕەوای ئەم دەرچووانە و ساڵانە بودجەیەک بۆ دامەزراندنیان تەرخان بکات، ئەگەر چاوەڕێی باشبوونی دۆخی داراییتان بکەین، ئەوە ماوەی 30 ساڵە ئێوە ھەر دەڵێن دۆخی داراییمان باش نیە".\nئەمە لەکاتێکدایە، ژمارەیەکی زۆر لە دەرچووانی یەکەم و دووەم و سێیەمی زانکۆ و پەیمانگاکان بۆ ساڵەکانی 2016 تا 2018 لە چاوەڕوانی دامەزراندان.


بوچی نابت بهێز كفكی؟ – مالپه‌رێ خابير\nسەرەتا / به‌شێن مالپه‌ری / ساخلەمی / بوچی نابت بهێز كفكی؟\nبوچی نابت بهێز كفكی؟\nأ.ن 2020-02-12\tساخلەمی\nهنده‌ك كه‌س هزر دكن كو ئه‌گه‌ر بهێز كفكن دێ ڤایروسێن ئه‌نفله‌وه‌نزایێ بله‌ز ژ دفنێن وان ده‌ركه‌ڤن ، به‌لێ ئه‌ڤ هزره خه‌له‌ته و نه‌یا دورسته، به‌لكی دبته ئه‌گه‌رێ توشبینێ ب ده‌ردێن مه‌ترسی و گران، دبت ب ژ ده‌ستدانا چاڤان ب دویماهی بهێت.\nدگه‌ل هاتنا زڤستانێ پله‌یێن گه‌رمێ دهێنه خار و وه‌رزێ ئنفله‌وه‌نزایێ ده‌سپێدكت و ب زه‌حمه‌ت دبت مرۆڤ ده‌ست ژ كلینسان به‌ردت ، به‌لێ هوین هزر دكن كو دبت كفكرن و پاقژكرنا دفنێ ببته ئه‌گه‌رێ ده‌ردێن گران و ئه‌ڤ چه‌نده یێ هاتیه سه‌رێ كچكه‌كا بریتانی، ده‌مێ هه‌ول دایی دفنا خوه پاقژ بكت.\nمالپه‌رێ “هوڤینگتون پرێس” به‌لاڤكر كو گه‌نجه‌كا بریتانی ل ژیێ 32 سالیێ ده‌مێ ڤیایی دفنا خوه پاقژ بكت و بهێز پێكهاتێن چڕ ژناڤ دفنێ ده‌ربێخت، چاڤێن وێ وه‌رمین و هه‌تا وی رادده‌ی نه‌شیا چاڤێن خوه ڤه‌كت و بله‌ز هاته ڤه‌گوهاستن بۆ نه‌خوه‌شخانێ.\nڤه‌گوهاستنا وێ بۆ نه‌خوه‌شخانێ كاره‌كێ گه‌له‌ك د جهێ خوه دا بی، چونكی دبت ب مانا وێ ل مالێ و ل هیڤییا چاره‌سه‌رییا خوه‌یی و سورشتى ببا ئه‌گه‌ر بۆ كوره‌بینا وێ و ژ دسه‌تدانا هه‌ستا دیتنێ.\nئه‌گه‌رێ ڤێ چه‌ندێ ئه‌و بی پێكهاته‌یێن چڕ ده‌مارێن دیتنێ تووش كرن و كارێ وان تێكچوو و ژبه‌ر ڤێ چه‌ندێ بۆ ده‌مێ دوو حه‌فتییان دێ دبن چاڤدێرییا نوژداران دا بت، له‌وما گه‌له‌ك باشتره تو هێدی كفكی و خوه ژ ڤێ چه‌ندێ ب پارێزی.\nدواتر ڤه‌كولین: مه‌زنييا مێشكێ زه‌لامى نه ئاماژه‌يه بۆ پتر عاقلييا وى ژ ژنێ\nدبت شیره‌تا بكارئینانا ئاڤ بۆ پاقژكرن و سارێژبینا برینێن بچویك یا ب مفا بت، به‌لێ …


چەپی کوردستان زیاتر لە پانزدە ساڵە لە بنبەستدا دەژی - قەڵەم\nچەپی کوردستان زیاتر لە پانزدە ساڵە لە بنبەستدا دەژی\nتاریخ ایجاد در پنج شنبه, 02 آذر 1396 19:52\nبۆیه‌شه پێویسته ئێستا خه‌ڵك نه‌كه‌ونه داوی حه‌ماسه‌تی ناسیۆنالیستی‌و ڕاسیستییه‌وه. ئه‌مه بۆ ئێستا یه‌كێكه له‌ماناكانی به‌ره‌نگاری. پێویسته چه‌پیش خه‌باتێكی لۆكاڵیی كوردستانی داڕێژێته‌وه كه مژده باوه‌كانی ناسیۆنالیزمی كوردی به‌ته‌واوی به‌تاڵبكاته‌وه. ده‌سه‌ڵاتی كوردی، مرۆڤی كوردیی بچوككرده‌وه.\nوه‌لید عومه‌ر، کە نوسەرێکی دیاری رەوتی چەپی نوێ‌و ئه‌ندامی گروپی نێگه‌تیڤە كه گروپێكی فكریی تیۆرییه، لەم گفتوگۆیەی ئاوێنەدا دەڵێت “شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ر ئاسۆیه‌ك بوو بۆ ئه‌وه‌ی مرۆڤه‌كان هه‌موو ژیانیان به‌كارو كۆیلایه‌تی‌و سته‌می مادی نه‌ڕوات‌و داهێنه‌ر بن”.\nئا: لەیلا جەمال\nئاوێنە: شۆڕشی ئۆکتۆبەر، چی پێشکەش بەمرۆڤایەتی کرد؟\nوەلید عومەر: دیاره ژماره‌ی ئه‌و سه‌رچاوانه‌ی كه باسی ده‌سكه‌وته‌كانی شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ریان كردوە، بێ‌شومارن. بۆیه وا باشتره گۆشه‌یه‌كی تر هه‌ڵبژێرین بۆ قسه‌كردن له‌سه‌ر په‌یوه‌ندیی ئۆكتۆبه‌ر‌و مرۆڤایه‌تی‌و سه‌ره‌نجامیش كورد. زۆرجار كڵێشه‌یه‌ك لای خوێنه‌وارانی كورد هه‌یه‌و ده‌ڵێن: “مرۆڤایه‌تی پێویستی به كورد نیه، گه‌ر سبه‌ی له‌خه‌و هه‌ستیت‌و كورد له‌سه‌ر زه‌وی نه‌مابێت، ئه‌وا مرۆڤایه‌تی هیچ زه‌ره‌ر‌و زیانێك ناكات”. ئه‌م بۆچونه له‌ڕواڵه‌تدا گاڵته‌ئامێزه، به‌ڵام له‌ناواخندا بۆچونێكی نازانیستییشه. بۆ؟ چونكه كورد به‌هۆی هه‌لومه‌رجێكی دوورودرێژی مێژوویی‌و سیاسییه‌وه بوە به كورد‌و خه‌ڵكانێكی عه‌جیب‌و غه‌ریب نین بیانخه‌ینه ده‌ره‌وه‌ی زه‌وی‌و مێژوەوه. په‌یوه‌ندییه‌كی دوولایه‌نه‌و دیاله‌كتیكی له‌نێوان كورد‌و “ئه‌ویتر”دا هه‌بوە‌و هه‌یه‌و گه‌ر كورد له‌مێژووی جیهاندا پێگه‌یه‌كی كاریگه‌ری نه‌بێت ئه‌وه خه‌تاكه هه‌مووی له‌كورده‌وه نه‌بوە. كاتێك نه‌ته‌وه‌یه‌ك ده‌چه‌وسێته‌وه‌و گه‌شه‌ی پێویست ناكات، ته‌عبیره له‌وه‌ی چه‌وسێنه‌رێك هه‌یه‌و ئه‌م نه‌ته‌وه‌یه‌ی چه‌وساندوەته‌وه. ویستم بڵێم، شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ر ئاسۆیه‌كی تازه بوو كه خه‌باتی گه‌لانی چه‌وساوه‌ی خێراتر كرده‌وه‌و به‌شێوه‌یه‌كی عه‌مه‌لی “مافی چاره‌ی خۆنوسین”ـی هێنایه ناو مێژوەوه. لای سه‌رانی شۆڕش هیچ گه‌لێك زیاده نه‌بوو له‌سه‌ر زه‌وی، به‌ڵكو ئه‌وه هه‌لومه‌رجێكی مێژوویی‌و سته‌می ئیمپریالیستی بوو گه‌لانی داپڵۆسیبوو‌و ده‌بوو تازوە ئازاد ببن. ماوه‌یه‌كی كه‌م دوای سه‌ركه‌وتنی شۆڕش، حكومه‌تی نوێ بانگه‌وازێك به ڕووی گه‌لانی ئیسلامی‌و خۆرهه‌ڵاتدا بڵاوده‌كاته‌وه‌و باسی ئه‌وه ده‌كات كه دنیایه‌كی تازه هاتۆته‌ئاراوه. دنیایه‌ك كه هی خه‌ڵكانی ڕه‌نجده‌ر‌و گه‌لانی ئازاده. له‌م بانگه‌وازه‌دا باس له‌هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی ئه‌و ڕێكه‌وتننامانه ده‌كرێت كه ڕووسیای پێشوو  له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌ته ئیمپریالیستییه ئه‌وروپییه‌كاندا ئیمزای كردبوو بۆ داگیركردنی خاكی وڵاتانی تر. یه‌كێك له‌ده‌رسه فه‌لسه‌فییه‌كانی شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ر هه‌ر ئه‌مه بوو كه هیچ مرۆڤێك له‌ویتر كه‌متر‌و زیاتر نیه. هیچ گه‌لێك له‌ویتر كه‌متر‌و زیاتر نیه. ئه‌وه كه‌ڵه‌كه‌بونی چه‌ندهه‌زار ساڵه‌ی مێژوە كه یه‌كێكی كردوە به چه‌وسێنه‌ر‌و یه‌كێش ده‌كات به چه‌وساوه. ئالان بادیۆ، فه‌یله‌سوفی چه‌پ ئه‌مساڵ له‌یادی سه‌دساڵه‌ی شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ردا باسی ئه‌وه‌ی كرد كه له‌دوای شۆڕشی چاخی به‌ردینی نوێ‌وه، ته‌نیا یه‌ك شۆڕشی ڕاسته‌قینه‌و بنه‌ڕه‌تی هه‌بووه كه شۆڕشی ئۆكتۆبه‌ره. واته گه‌ر له‌ماوه‌ی 200 هه‌زار ساڵدا دووشۆڕشی چاره‌نووسساز له‌مێژووی مرۆڤدا كرابێت ئه‌وا یه‌كیان ئۆكتۆبه‌ره. خه‌ون‌و ناوه‌ڕۆكی شۆڕشه‌كه، درووستكردنی مرۆڤێكی ته‌واو تازه بوو له‌مێژوودا كه نه‌ك هه‌ر له‌ڕووی ماده‌وه نه‌چه‌وسێته‌وه، به‌ڵكو له‌ڕووی مه‌عنه‌ویات‌و به‌ها‌و مۆراڵیشه‌وه نه‌چه‌و‌سێته‌وه. دیاره خه‌ونه‌كانی شۆڕش زۆر له‌و مێژوە گه‌وره‌تر بون كه تێی كه‌وت. لێره‌شه‌وه‌یه كه پرسی سه‌ربه‌خۆیی بۆ كوردستان ڕه‌هه‌ندێكی فه‌لسه‌فیی هه‌یه‌و داننانه به‌وه‌دا كه مرۆڤی كورد له‌هیچ مرۆڤێكی تر كه‌متر‌و زیاتر نیه‌و ده‌توانێت به‌شداری له‌میراتی مرۆڤایه‌تیدا بكات. سه‌ره‌ڕای چه‌وساندنه‌وه‌ی ناوخۆیی‌و سیاسه‌تی چه‌وتی ده‌سه‌ڵاتدارانی كورد، مرۆڤی كورد ئه‌و ئیمكانه‌ی تیایه داهێنه‌ر بێت. گه‌ر ڕێ له‌داهێنان بگیرێت، ڕه‌نگه وزه‌كه پێچه‌وانه ببێته‌وه‌و سه‌ربكێشێت بۆ فاشیزمی سیاسی‌و كه‌لتوری‌و هتد. ئۆكتۆبه‌ر ئاسۆیه‌ك بوو بۆ ئه‌وه‌ی مرۆڤه‌كان هه‌موو ژیانیان به كار‌و كۆیلایه‌تی‌و سته‌می مادی نه‌ڕوات،و داهێنه‌ر بن.\nئاوێنە: بەلشەفیەکان چەوساندنەوەی چینایەتی بەئاستێک کۆتایی پێدێنن، چەوساندنەوەی ئایدۆلۆژی دەستپێدەکەن، نەیارانی شۆڕش لەناودەبەن، شۆڕشی ئۆکتۆبەریش ناتوانێت کۆتایی بەستەمکاری بێنێت، ئایا خاڵی لاوازی شۆڕش هەر لێرەدا نەبو؟\nوەلید عومەر: دوای شۆڕش كۆمه‌ڵێك بڕیاردرا، كه به‌نیسبه‌ت مێژووی مرۆڤه‌وه له”بڕیار” زیاتر بون. بۆنمونه، جیاوازیی ڕه‌گه‌زی هه‌ڵگیرا، سته‌می سه‌ر ژنان به‌هۆی كۆمه‌ڵێك ڕێ‌و شوێنی یاسایی‌و ئه‌منییه‌وه لابرا، مافی له‌باربردنی كۆرپه‌له درا، مافی هاوڕه‌گه‌زبازه‌كان درا(كه پێش هه‌موو ئه‌وروپا جێگیركرا)، كاروباری كه‌مینه‌كان درایه‌وه ده‌ستی خۆیان‌و هتد. شۆڕش له‌ماوه‌یه‌كی كورتدا، تا ئه‌و كاته‌ی لینین خۆی مابو، گه‌لێك ده‌سكه‌وتی گرنگی هه‌بوو. به‌ڵام ئه‌و دۆخه سه‌خته‌ش كه یه‌كسه‌ر دوای شۆڕش یه‌خه‌ی به‌لشه‌فیكه‌كانی گرت، ئامانجه خێراكانی شۆڕشی خاوكرده‌وه‌و پاش مردنی لینینیش كۆمه‌ڵێك هه‌ڵه‌ی تر كرا كه لێره‌دا بوار نیه باسی بكه‌ین. پاش شۆڕش شه‌ڕی ناوخۆ ڕوویدا‌و ده‌وڵه‌تانی ئیمپریالیست ده‌یانویست له‌ڕێگه‌ی هه‌ندێك پاشماوه‌ی قه‌یسه‌ر‌و جووتیاره ده‌وڵه‌مه‌نده ناڕازییه‌كانه‌وه شۆڕشه‌كه له‌بار ببه‌ن. ئه‌ڵمانیا به‌شێكی زۆر له‌خاكی ڕووسیای داگیركرد. ڕووبه‌رێكی بچوك به‌ده‌ست به‌لشه‌فییه‌كانه‌وه مایه‌وه. شه‌ڕی ناوخۆ خه‌ڵكی بۆ ماوه‌یه‌ك برسی كرد، خزمه‌تگوزارییه‌كان لاواز بون، خۆپیشاندان‌و مانگرتن‌و ئاژاوه ته‌شه‌نه‌ی سه‌ندبوو. هه‌موو ئه‌مانه وایكرد لینین به‌رنامه‌یه‌كی ئابوریی نوێ دانێت‌و كه‌مێك پاشه‌كشه له‌درووشمه سه‌ره‌كییه‌كانی شۆڕش بكات‌و هه‌رچۆنێك بوە خه‌ڵك له‌قاتوقڕی ڕزگاربكات. بۆیه به‌ر له‌وه‌ی باسی ئه‌وه بكه‌ین كه ئۆكتۆبه‌ر كۆتایی به سته‌م هێناوه یان نا، ئه‌وا ده‌توانین باسی ئه‌و سته‌مه سه‌پێنراوه بكه‌ین كه به‌سه‌ر به‌لشه‌فییه‌كان‌و ئه‌زمونه تازه‌كه‌دا هاتبوو. ئۆكتۆبه‌ر خۆی تراوما‌و زه‌ربه‌یه‌كی ده‌رونی بوو بۆ مێژووی سته‌مكاری.\nئاوێنه: لە‌یادی سەدساڵەی شۆڕشی ئۆکتۆبەردا زۆر وەرگێڕدراو‌و نوسینتان بڵاوکردۆتەوە، هەندێک لەهاوڕێکانتان دەڵێن ئێمە بەلشەفی‌و لینینیی ئەمڕۆین، خەباتی سۆسیالیزم بەردەوامی پێ دەدەین، لەم سیاقەدا، چەپی نوێ چیه‌و کێن؟\nوەلید عومەر: نازانم چه‌پی نوێ تاچه‌ند ناوێكی ده‌قیقه، به‌ڵام جووڵانه‌وه‌یه‌كی تیۆری‌و فیكری له‌م دوو سێ ساڵه‌ی ڕابردوودا هه‌بوە‌و درێژه‌ی هه‌یه كه داكۆكی له‌نه‌ریتی چه‌پ ده‌كات. نه‌ریت واته پێشكه‌شكردنی ڕوانگه‌یه‌كی هه‌مه‌لایه‌نه‌ی فیكری‌و سیاسی‌و ئابوری‌و هتد له‌سه‌ر كۆی كێشه‌كانی كۆمه‌ڵگا‌و مێژوو. به‌م پێیه چه‌پی نوێ ناوی نه‌وه‌یه‌كی نوێیه كه ده‌یه‌وێت تێڕوانینی چه‌پگه‌رایانه‌ی خۆی بۆ دیارده‌كانی كۆمه‌ڵگا بخاته‌ڕوو‌و كاری بۆ بكات. چه‌پی نوێ، له‌سه‌ره‌تاوه دژی ئه‌و گوتاره ڕۆشنبیرییه زاڵه كارده‌كات كه گوتار‌و زمانی چه‌پی سه‌ركوتكردوە(گه‌رچی به‌شێوه‌یه‌كی ڕیاكارانه سودی له‌نه‌ریتی چه‌پ وه‌رگرتوە‌و تێكه‌ڵ به گوتاری خۆی كردوە). پاشان دژ به‌و سیاسه‌ته چه‌وسێنه‌ره كارده‌كات كه مێژوەكه‌ی بۆ پێش ڕاپه‌ڕین ده‌گه‌ڕێته‌وه. ئه‌مه‌ش سه‌ره‌تا به كاری تیۆری‌و به‌رزكردنه‌وه‌ی هه‌ژزمونی گوتاری چه‌پ ئه‌نجامده‌درێت. سیاسه‌تی كوردی، سیاسه‌تێكی بێ ئاسۆ بوە‌و تاكه هه‌وڵیشی بۆ ده‌ربازبون بوە له”ئه‌ویتری بێگانه”. ئه‌م بێ‌فیكرییه واده‌كات پاش ڕاپه‌ڕین‌و ده‌سه‌ڵاتی “خۆماڵی”، هیچ مه‌بده‌ئێك نامێنێته‌وه ده‌ستی پێوه‌بگرن‌و كاری بۆ بكه‌ن جگه له‌دزی‌و تاڵانكاری‌و ئیهمالكردنی خه‌ڵك. بۆیه هه‌ر چه‌پێكی نوێ، به مانایه‌ك له‌ماناكان، هه‌وڵ‌و گه‌ڕانه‌وه‌یه بۆ ڕزگاركردنی سیاسه‌تی باوی كوردی. سه‌ره‌تای ئه‌م ڕزگاركردنه ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ حه‌فتاكان. مه‌به‌ست له‌حه‌فتاكان، چركه‌ساتی شه‌هید ئارامه. شه‌هید ئارام، سه‌رباری هه‌ر سه‌رنجێك، سه‌ره‌تای ده‌ركه‌وتنی ئاسۆیه‌كی تازه بوو به‌ڵام كپكرا. واڵته‌ر بنیامین فه‌یله‌سوفی چه‌پ، باسی ئه‌و ساته سه‌ركوتكراوانه ده‌كات كه له‌ڕابردوودا هه‌ن‌و ده‌بێت ڕزگاریان بكه‌ین. شه‌هیدئارام خۆی نه تیۆریستێكی گه‌وره بو، نه كه‌سێكی جه‌ماوه‌رییش؛ به‌ڵام ته‌عبیری له‌دابڕانێك ده‌كرد له‌مێژووی هاوچه‌رخدا كه زوو سه‌ركوتكرا. چه‌پی نوێ(یان هه‌ر ڕه‌وتێكی نوێی ڕادیكاڵ) له‌سه‌ر كۆمه‌ڵێك توخم وه‌ستاوه وه‌ك: شوێن‌كاتی نوێ، ڕوانین‌و تیۆری نوێ، كێشه‌ی نوێ. ئێمه له‌به‌رده‌م جیلێكداین كه له‌سه‌رده‌م‌و كاتێكی نوێدا ده‌ژی‌و هاوكات له‌شوێنی نوێشدا ده‌ژی(به‌هۆی فه‌زای مه‌جازی‌و ئه‌نته‌رنێت‌و جیهانگیر‌و سه‌فه‌ره‌وه)؛ پێویستی به ڕوانین‌و تیۆری نوێشه‌و چیتر به‌هۆی چه‌مكی ته‌قلیدیی “كرێكار”ـه‌وه پێناسه‌ناكرێت. چونكه زۆرینه‌ی خوێندكار‌و خاوه‌ن بڕوانامه‌یه‌و ئه‌مه بۆ هه‌موو جیهان ڕاسته‌و له‌ناوه‌ڕاستی سه‌ده‌ی بیست بۆ دواوه ڕێژه‌ی خه‌ڵكی خوێنه‌وار له‌جیهاندا زیادده‌كات‌و هه‌ر ئه‌مانیشن كه سیمای سه‌ره‌كیی چه‌وساوه‌كانن. كێشه‌ی تازه‌و هه‌لومه‌رجی تازه‌ش، بكه‌ری سیاسی‌و شۆڕشگێڕ تازه‌ده‌كاته‌وه‌و تازه‌بونه‌وه ته‌نیا مه‌سه‌له‌یه‌كی ئیرادیی ڕووت نیه. گه‌نجێكی كورد له‌ئێستادا هاوڵاتییه‌كی جیهانییه‌و تـــــــه‌نیا بـــه‌هۆی درووشمه ته‌قلیدییه‌كانی چه‌پی كۆنه‌وه ناتوانێت خۆی ببه‌ستێتبه ئایدیای چه‌په‌وه.\nئاوێنە: چەپی نوێ پرۆژەیان چیە بۆ کۆمەڵگەی کوردی؟\nوەلید عومەر: چه‌پی نوێ كه‌سێك‌و دووان، یان گرووپێك‌و دووان ناگرێته‌وه تا بێین‌و پرۆژه‌كه‌ی باسبكه‌ین. ده‌شێت له‌ژێر ناوی چه‌پی نوێدا، نه‌وه‌یه‌كی جیاواز كاربكات. ئـــــــــه‌م نه‌وه‌یه‌ش چه‌ندین پرۆژه‌و كارنامه‌ی جیاوازی هه‌بێت. ئه‌وه گرنگه كه چه‌پی نوێ ته‌نیا له‌كایه‌ی فیكردا نه‌مێنێته‌وه، به‌ڵكو بڕواته ناو كایه‌كانی تری كۆمه‌ڵگاوه وه‌ك هونه‌ر‌و ئه‌ده‌ب‌و په‌روه‌رده‌و هتده‌وه. چونكه كۆمه‌ڵگا پێكهاته‌یه‌كی ئاڵۆز‌و پێكداچوە له‌ژماره‌یه‌كی زۆر كایه. هه‌ریه‌ك له‌م كایانه‌ش ڕاسته‌وخۆ بێت یان ناڕاسته‌وخۆ، كاریگه‌رییان له‌سه‌ر كایه‌كانی تر هه‌یه. بۆنمونه كاتێك هونه‌رمه‌ندێكی كورد قسه‌ده‌كات، زمانی پڕه له‌وشه‌ی دینی‌و چینایه‌تی. واته هونه‌ری كوردی نه‌یتوانیوه عه‌قڵیه‌ته چینایه‌تییه‌كه‌ی به‌ره‌و عه‌قڵیه‌تێكی یه‌كسانیخواز‌و چه‌پگه‌را ئاراسته‌بكات. هونه‌رمه‌ندیش هه‌یه پڕه له‌ژێست‌و نمایشی بۆرژوازییانه. یان گه‌ر سه‌یری په‌روه‌رده بكه‌یت، به‌جۆرێك له‌جۆره‌كان درێژكراوه‌ی خێزانه. خێزانیش ده‌زگایه‌كی سه‌ركوتكار‌و چینایه‌تییه‌و باوك یان برا چینه چه‌وسێنه‌ره‌كه‌ن. كاتێكیش حكومه‌ت ده‌یه‌وێت پرۆسه‌ی په‌روه‌رده‌وفێركردن بگۆڕێت، په‌نا بۆ كه‌رتی تایبه‌ت ده‌بات‌و خوێندن ئه‌هلی ده‌كاته‌وه. ئه‌مه‌ش دیسان تۆخكردنه‌وه‌ی چینایه‌تییه، چینێكی پاره‌دار ده‌توانن بخوێنن‌و چینێكیش ناتوانن. ئه‌مه جگه له‌و هه‌ڵسوكه‌وت‌و بیركردنه‌وه‌یه‌ی كه خوێندكارێكی قوتابخانه‌یه‌كی ئه‌هلی وه‌ریده‌گرێت، پڕده‌بێته‌وه له‌كۆدی چینایه‌تی‌و ستایلی جیاجیای ژیان كه سیسته‌می باڵاده‌ست قبوڵیه‌تی. ئیشكردن له‌سه‌ر كه‌رتی تایبه‌ت، ده‌كرێت یه‌كێك بێت له‌پرۆژه‌كانی چه‌پی نوێ(گه‌رچی پێشتر له‌ڕێگه‌ی نوسین‌و نامیلكه‌وه باسه‌كه‌مان ورووژاندوە). كه‌رتی تایبه‌ت كه شكستی كه‌رتی گشتی ده‌رده‌خات، ژیانی خه‌ڵك قورسترده‌كات. چونكه ده‌بێت ڕاسته‌وخۆ هه‌موو خزمه‌تگوزارییه‌كانی خوێندن‌و كاره‌با‌و ئاو‌و هاتوچۆ‌و زۆر شتی تریش بكڕیت.\nبه‌هه‌رحاڵ، چه‌پی نوێ ناویكی لێكدراوه بۆ جیلێكی ڕه‌خنه‌گر‌و به‌ره‌نگار كه ناكۆكیی جدیی له‌گه‌ڵ نوخبه‌ی سیاسی‌و ڕۆشنبیریی كۆنه‌پارێزدا هه‌یه نه‌ك چه‌پ خۆیدا. چه‌پی نوێ پێویستی به‌جێخستنی تیۆری نوێ‌و ڕوانینی نوێیه. مێژووی باشور تێكڕا به‌ده‌ست نه‌بونی تیۆرێكی فیكر‌و زانستییه‌وه ناڵاندوویه‌تی. چه‌پیش له‌م كۆمه‌ڵگایه‌دا هه‌میشه له‌به‌دحاڵیبونێكی كۆمه‌ڵایه‌تییدا ژیاوه‌و كۆمه‌ڵگا ده‌رفه‌تی بۆ ڕێكنه‌كه‌وتوە تێبگات چه‌پ چیه‌و چیی ده‌وێت. بۆیه هه‌ر چه‌پێكی نوێ، ده‌بێت ئیش له‌سه‌ر لابردنی ئه‌م به‌دحاڵیبونه بكات‌و چه‌پ له‌و غوربه‌ته كۆمه‌ڵایه‌تییه بێنێته‌ده‌رێ. چه‌پی نوێ نابێت ته‌نیا كه‌ناڵی سیاسه‌ت بگرێته‌به‌ر بۆ كاركردن، به‌ڵكو پێویسته كۆی پرسه‌كانی سه‌رده‌م له‌خۆیدا كۆبكاته‌وه‌و سه‌رخانی كۆمه‌ڵگای پێ بگۆڕێت. كۆمه‌ڵگای ئێمه ته‌نیا چه‌وسانه‌وه‌ی ئابوریی له‌سه‌ر نیه، به‌ڵكو چه‌وسانه‌وه‌ی كه‌لتوری‌و كۆمه‌ڵایه‌تییشی له‌سه‌ره. ڕزگاریی ڕێژه‌یی ئابوری چیتر ڕزگاریی كۆمه‌ڵایه‌تیی به‌دواوه نیه كه چه‌پی كلاسیك ئیدیعای ده‌كرد، به‌ڵكو ده‌شێت پێچه‌وانه‌كه‌شی ڕاست ده‌رچێت. بۆنمونه ساڵانێك پێش قه‌یرانه ئابورییه‌كه‌ی كوردستان، دۆخی مادیی خه‌ڵك باشر بوو؛ به‌ڵام ئه‌مه وایكردبوو كۆمه‌ڵێك نه‌ریتی كۆنه‌پارێزانه گه‌شه‌بكات وه‌ك: به‌شوودانی كچی مناڵ، فره‌ژنی، به‌رخۆری‌و كاڵاپه‌رستی‌و هتد.\nبه‌كورتی، وه‌ك پرۆژه‌ی هه‌نوكه‌یی، پێده‌چێت به‌م نزیكانه گۆڤارێكی گشتگیر‌و نیمچه-ژۆرنالیستی به‌ناوی (چه‌پی نوێ)وه ده‌ركه‌ین‌و زۆرترین ده‌نگ‌و وزه‌ی نوێ له‌خۆبگرێت‌و كه‌م‌كه‌م ڕوانینه‌كــــــانمان به‌ناو كۆمه‌ڵگادا په‌خشبكه‌ینه‌وه.\nئاوێنه: گەڕانەوە بۆ کۆنسێرڤاتیزم وەک مەترسی گەورە دەبینرێت، بەتایبەت لە‌دیدی چەپەکانەوە، بەڵام چەپەکانی کوردستان نمونەی جیاواز نین لە‌که‌لتوری باو، چۆن دەتوانن پێشەنگ بن؟\nوەلید عومەر: كۆنزه‌رڤاتیزم عاده‌ته‌ن له‌سیاسه‌تدا چڕده‌بێته‌وه. له‌نیو سه‌ده‌ی ڕابردوودا هیچ هێزێكی تر نه‌یتوانیوه له‌ڕووی سیاسییه‌وه دوالیزمی مه‌لایی/جه‌لالی تێكشكێنێت(به بزووتنه‌وه‌ی گۆڕانیشه‌وه). یه‌كه‌مین هه‌نگاو بۆ ده‌رچون له‌كۆنزه‌رڤاتیزم، ده‌رچونه له‌مه‌لایی/جه‌لالی‌و پاشكۆكانی. ئه‌م كۆنزه‌رڤاتیزمه‌ی باشور له‌سه‌ر گوزاره‌یه‌كی له‌م جۆره كارده‌كات: «لێگه‌ڕێن با ده‌سه‌ڵاتم هه‌بێت، ئیتر چی ده‌بێت با ببێت». ده‌سگرتن به‌م گوزاره‌یه‌وه، ده‌سگرتنه به نه‌ریت‌و خێڵ‌و دین‌و كڵێشه كۆنه سیاسییه‌كانه‌وه.\nله‌ڕووی ڕۆشنبیرییشه‌وه، كۆنزه‌رڤاتیزم سیمای تری هه‌یه. بۆنمونه به‌شێكی زۆری ڕۆشنبیری كورد له‌جیاتیی ته‌رحكردنی به‌دیل، به‌رده‌وام خه‌ریكی شیكردنه‌وه‌و ته‌حلیل بوە له‌ناو دۆخه باوه‌كه‌دا. به‌شێكیشی خه‌ریكی سوكایه‌تی بوە به‌چه‌مكی شۆڕش‌و چه‌پ‌و ڕادیكاڵیزم‌و هتد. له‌دوای ڕاپه‌ڕینیشه‌وه، چه‌پی باشور تێكڕا له‌ڕووی تیۆرییه‌وه كۆنزه‌رڤاتیڤ بوە‌و په‌نابردن بۆ تیۆریستێكی وه‌ك “مه‌نسور حیكمه‌ت” كه په‌یوه‌ندییه‌كی ئه‌وتۆی به واقیعی كوردستانه‌وه نه‌بوە، جۆرێك بوە له‌كۆنزه‌رڤاتیزم؛ چونكه له‌ناو مێژوویه‌كی وه‌ك مێژووی كوردستاندا ناتوانیت كۆمه‌ڵێكی زۆر له‌توێژه جیاجیاكان به‌ناوی پۆپۆلیزمه‌وه بكه‌یته‌ده‌رێ‌و پێتوابێت ئه‌وانه كرێكار نین‌و ده‌بێت “به‌شداریی سیاسی”یان نه‌بێت.\nله‌ئاسته سه‌ره‌تاییه‌كانیشدا ڕۆژانه ده‌رهاویشته‌كانی كۆنزه‌رڤاتیزم ده‌بینین وه‌ك كوشتن‌و ئه‌تككردنی ژن، پابه‌ندبون به ئسوڵی خێڵه‌وه، تێكه‌ڵبونی كاڵا‌و ستایلی دینی، زۆربونی به‌رچاوی باڵاپۆشی‌و په‌چه‌و عه‌با، زاڵبونی دیارده‌و زمانی كۆنه‌په‌رستانه له‌سۆشیاڵ میدیادا، هتد. هه‌موو ئه‌مانه له‌غیابی كه‌لتورێكی به‌هێزی چه‌پگه‌رایانه‌دایه‌و گه‌ر له‌قه‌یرانه‌كاندا گوتاری چه‌پ زاڵنه‌بێت، ئه‌وا ئه‌و مه‌ترسییه هه‌یه كه خه‌ڵك بگه‌ڕێنه‌وه بۆ ناو كۆنه‌پارێزییه‌كی زیاتر.\nئاوێنه: هۆکارەکانی جێكه‌وت‌نەبونی ئایدیا‌و گوتاری چەپی نوێ چین لەهەرێمی کوردستان؟\nوەلید عومەر: چه‌پی نوێ له‌سه‌ره‌تای خۆیدایه‌و له‌گه‌ڵ قه‌یرانی ئابورییدا ده‌ستی به ئیشه سه‌ره‌تاییه‌كانی خۆی كردوە. ئیشه‌كان تائێستا تێكڕا ئیشی خۆبه‌خشانه بوە‌و هیچ ده‌زگا‌و لایه‌نێكی ڕه‌سمی له‌پشت كاره تیۆرییه‌كانه‌وه نه‌بوە. خۆیشمان ئه‌و ئیمكانه‌مان نه‌بوە‌و ته‌نیا پشتمان به وزه‌ی مرۆیی كۆمه‌ڵێك گه‌نج به‌ستوە، به‌ڵام له‌و مه‌ودا سنورداره‌دا، جۆرێك له‌پێشوازی هه‌بوە‌و جیلی نوێ به‌دوای ئایدیایه‌كی نوێدا وێڵه كه وه‌ڵامی كێشه‌كانی بداته‌وه. ده‌بێت تایپێكی نوێی چه‌پ جێبكه‌وێت، چونكه چه‌پی پێشوو زیاد له15 ساڵه له‌بنبه‌ستدا ده‌ژی. به‌شێكی زۆری چالاكوانه چه‌په‌كان له‌ئه‌وروپادا توانه‌وه‌و دووجار په‌یوه‌ندییان به كۆمه‌ڵگاكه‌وه نه‌ما: جارێك تیۆری‌و جارێكیش واقیعی. هه‌ندێكیشیان بون به چالاكوانی فێمینیستی‌و ڕێكخراوه‌یی‌و سێكۆلار.\nئاوێنه: گرنگیی ئایدیای به‌ره‌نگاری‌و ڕزگاری بۆ ئه‌م قۆناغه‌ی هەرێمی کوردستان چیە؟\nوەلید عومەر: كوردستان له‌ناو كۆمه‌ڵێك یاریی گه‌وره‌تری ناوچه‌یی‌و نێوده‌وڵه‌تیدایه‌و هیوام به شتی خێرا نیه. ئه‌م قۆناغه سه‌خته، به‌ره‌نجامی دوو ده‌یه زیاتره. تاكه شت كه بكرێت ئه‌وه‌یه بیر له‌به‌دیلێكی درێژخایه‌ن بكه‌ینه‌وه كه مێژووی پێشوو تێپه‌ڕێنێت. هه‌ر بۆیه‌شه پێویسته ئێستا خه‌ڵك نه‌كه‌ونه داوی حه‌ماسه‌تی ناسیۆنالیستی‌و ڕاسیستییه‌وه. ئه‌مه بۆ ئێستا یه‌كێكه له‌ماناكانی به‌ره‌نگاری. پێویسته چه‌پیش خه‌باتێكی لۆكاڵیی كوردستانی داڕێژێته‌وه كه مژده باوه‌كانی ناسیۆنالیزمی كوردی به‌ته‌واوی به‌تاڵبكاته‌وه. ده‌سه‌ڵاتی كوردی، مرۆڤی كوردیی بچوككرده‌وه. له‌ئاستی سیاسی‌و كه‌لتوری‌و كۆمه‌ڵایه‌تی‌و سایكۆلۆژی‌و هتده‌وه، مرۆڤێكی ته‌پیوی درووستكرده‌وه كه ده‌مێك پێشتر داگیركه‌ران ده‌ستیان دابوویه. گه‌ر مرۆڤی كوردی له‌ئاستی ده‌ره‌وه‌دا سه‌ركوتكرابێت، ئه‌مانیش له‌ناوخۆدا مرۆڤی ئێمه‌یان ئیهمالكرد. له‌شه‌ڕی ناوخۆوه خه‌ڵكیان فێری شه‌ڕه‌گه‌ڕه‌ك‌و شه‌ڕی مناڵ‌و شه‌ڕی ژن‌ومێرد كرد. له‌ڕووی سایكۆلۆژییشه‌وه، كه‌وتنه ئه‌تككردنی سامانی ئه‌م وڵاته‌و وه‌ك بڵێی بڕوایان به خۆیان نه‌هێنابوو كه ئه‌م خاكه‌یان به‌ده‌سته‌وه‌یه‌و ده‌بێت بنیاتی بنێنه‌وه.\nئێستا سیاقێكی نوێ له‌ئارادایه‌و كۆمه‌ڵگای ئێمه به‌ر یه‌كه‌مین قه‌یرانی ئابوریی جیهانی كه‌وتوە‌و پرۆژه‌ی سه‌ربه‌خۆیی كوردستانیش تا داهاتوویه‌كی نادیار شكستی هێناوه. سه‌دان هه‌زار بێكاری گه‌نجت هه‌یه، كۆنه‌پارێزی به فۆرمی تر گه‌ڕاوه‌ته‌وه، سیاسه‌تی كوردی به‌ره‌و نه‌وه‌یه‌كی تری بنه‌ماڵه‌یی ده‌برێت، ڕیفۆرمی پارله‌مانی شكستیخواردوە‌و هتد. هه‌موو ئه‌مانه‌و زۆر پرسی تریش، پرسی چه‌پن. به‌ڵام چه‌پ عه‌سای سیحریی پێ نیه‌و ده‌بێت وردتر بیر له‌كۆمه‌ڵگاكه بكاته‌وه. جگه له‌وه‌ش پێویستی به ڕامانه بۆ ئه‌وه‌ی سه‌رله‌نوێ ده‌ستپێبكاته‌وه، چونكه پێموایه لایه‌نه چه‌په‌كانی كوردستان ده‌مێكه توانای گه‌شه‌و هه‌ستانه‌وه‌یان نه‌ماوه.\nشارستانیەتی مۆنا- ماد (دووابەش)\nسەربووردەیەک لە تێکۆشانی... (٢)\nئەفسانەی مام جبرائیل\nرۆژێک میوانێکیان لەگەرمیانەوە هات، یەکی لە پێشمەرگەکان گوتی هاورێ کامیل ئەو میوانە دەتناسێ! کە کامیلیش چاوێ پێ کەوت یەکسەر ماچی ئەم لاو ئەولای کرد و پرسی مام جبرائیل چۆنی، مندالەکانت چۆنن،هۆشیارو عاسی و شیرین چۆنن، پورە خەزیم چۆنە. دەستبەجێ مام جبرائیل پڕ چاوانی فرمێسک بوو.


كورد له‌به‌رده‌م كاریگه‌رییه‌كانی شەری دەروونیدا … ڕه‌سوڵ بۆسكێنی – Dengekan\nbyDenegkan\tFebruary 20, 2020\tGeneral, Opinion\nجه‌نگ كاره‌ساتێكه هه‌موو بنه‌ماكانی ئاوه‌دانی و ئابووری و په‌روه‌رده و كۆمه‌ڵایه‌تی …هتد، له‌به‌ین ده‌بات، هه‌ر لەسەرەتای دروست بوونی مرۆڤەوە شەڕ و كێشه و ململانێ لەنێوان مرۆڤەکاندا هەبووە، بەهۆی هەستی خۆپەرستی و بەرژەوەندخوازی تاکلایەنەی مرۆڤ، بۆ خۆ پاراستنیان پەنایان بۆ شەڕ بردووه، لەگەڵ ڕكابه‌ر و بەرژەوەندپەرستەکانی تر، هه‌ریه‌ك له لایه‌نه‌كانی جه‌نگ هه‌موو كارێك ده‌كه‌ن بۆ سه‌ركه‌وتن به‌سه‌ر لایه‌نی به‌رامبه‌ردا، سه‌ره‌ڕای به‌كارهێنانی هێزی زۆر و سوپای مه‌شق پێ كراو، فێڵ و ده‌هۆی جه‌نگیش به‌كارهێنراوه، له‌گه‌ڵ پێشكه‌وتنی ژیان لایه‌نی جه‌نگیش پێشكه‌وتووه و جگه‌له هێز لایه‌نی تریان به‌كارهێناوه، وه‌ك گوشاری ناوه‌كی و جه‌نگی ده‌روونی، بۆ له‌به‌ین بردن و ڕووخانی وره‌ی هێزی دوژمن له ناوه‌وه، بۆ ئه‌م مه‌به‌سته سه‌ره‌تای جه‌نگی ده‌روونی له‌لایه‌ن چینیه كۆنه‌كان سه‌ری هه‌ڵداوه و دواتر گرنگی زیاتر به‌م لایه‌نه‌ی شه‌ڕ دراوه و له‌لایه‌ن هیندییه‌كان په‌ره‌ی پێدراوه، ئه‌گه‌رچی ئه‌و كاته شێوازێكی سه‌ره‌تایی هه‌بووبێت، به‌هۆی دۆست و سیخوڕه‌كانیان له ناوه‌وه‌ی دوژمنه‌وه كاریگه‌ری زۆری له‌سه‌ر خه‌ڵكه‌كه‌ی داناوه، له شێوه‌ی ترس و له‌رز خستنه دڵی دوژمنه‌وه، دڵه‌ڕاوكێ و فیتنه‌یی و نانه‌وه‌ی دووبه‌ره‌كی له‌ناو دوژمن، به‌تایبه‌ت به‌رزه‌فت كردن و كڕینی كه‌سانی لاواز له ناو سه‌ركرده‌كانیان، زۆربه‌ی لایه‌نه‌كانی شه‌ڕ ئه‌مانه‌یان له‌گه‌ڵ یه‌كتر به‌كارهێناوه، ته‌نانه‌ت ئه‌مه له‌كۆندا له‌ناو كۆمه‌ڵگای كوردیش هه‌بووه، له چاره‌كی یه‌كه‌می هه‌زاره‌ی دووه‌می پێش زایین، له‌كاتی شه‌ڕی هه‌ردوو ده‌سه‌ڵاتداری كورد، شانشینی توروككی و گوتیه‌كان شه‌ڕی ده‌روونیان له‌گه‌ڵ یه‌كتر به‌كارهێناوه، بۆ نموونه: كاتی (شێپڕاتۆ) یه‌كێك له‌پاشایانی توروككی نامه بۆ (كوواری) فه‌رمانڕه‌وای شمشاره ده‌نێرێت، سه‌ره‌ڕای هاندانی دژی گوتیه‌كان، باسی ئه‌وه ده‌كات یه‌كێك له‌ناو شاری گوتیه‌كان هه‌یه ده‌ڵێت:” له شاره‌كه یه‌كێكی لێ هه‌یه ئه‌وها ده‌ڵێ: وه‌ره من شاره‌كه ده‌ده‌م (ڕاده‌ست) به تۆ ده‌كه‌م”.\nكاریگه‌ری شه‌ڕی ده‌روونی به درێژایی مێژوو به‌رده‌وامی هه‌بووه، ته‌نانه‌ت له دوای جه‌نگی ساردی نێوان بلۆكی ڕۆژهه‌ڵات و ڕۆژئاوا زیاتر په‌ره‌ی سه‌ند و گه‌یشته قۆناغی زێڕینی خۆی و په‌نایان برده‌به‌ر هه‌موو شێوه‌یه‌كی جه‌نگی ده‌روونی بۆ سه‌ركه‌وتن به‌سه‌ر لایه‌نی به‌رامبه‌ر و یه‌كلاكردنه‌وه‌ی ناكۆكیه‌كانیان، دیاره به‌هۆی پشكه‌وتنی ته‌كنه‌لۆژیاوه، شێوه‌ی جه‌نگی ده‌روونیش كاریگه‌ری زیاتر بوو، به‌هۆی به‌كارهێنانی شێوازه‌كانی جه‌نگی ده‌روونی له‌گه‌ڵ یه‌كتر، وه‌ك بڵاوكردنه‌وه‌ی ده‌نگۆ و پڕوپاگه‌نده، سیخوڕی و مینبه‌ری ڕاگه‌یاندن له ڕۆژنامه و ته‌له‌فزیۆن و بڵاو كراوه، ته‌نانه‌ت به‌كارهێنانی تابووری پێنجه‌م.\nبەشێک لەزانایانی ئەم بوارە پێیان وایە شەری دەروونی ئەو شەڕەیە، کە بەشیکی زۆر لەدەزگاکانی دەوڵەت دەخرێتە خزمەتی و زۆرێک لە پێداویستیەکانی بۆ فەراهەم دەکرێت، بەمەبەستی تێکشکاندن و لەناوبردنی بیر و هۆشی لایەنی بەرامبەر، شه‌ڕی ده‌ڕوونی كۆمه‌ڵگا تێكده‌شكێنێ و وره و ئارامی خه‌ڵك له‌ناوه‌وه داده‌ڕوخێنێ، (ئەیزنهاوەر) لە پێناسەی بۆ ئەم جۆرە شەڕە دەلێت ( شەری دەروونی هەلێکە بۆ بەدەستهێنانی سەرکەوتن بەسەر لایەنی بەرامبەر بەبێ هیچ زیانێکی گیانی ).\nكورد به درێژایی مێژوو قاره‌مانیه‌تی زۆری نواندووه و سه‌ری بۆ كه‌س نه‌چه‌ماندووه، دوژمنه‌كانیشی ئه‌وه‌یان زانیوه و لایه‌نی ده‌روونی كورد شاره‌زا بوون و نه‌یانویستوه ده‌سه‌ڵاتی میر و پاشاكانی كورد په‌ك بخه‌ن، به‌ڵكو كاتێك وڵاته‌كه‌یان داگیركردووه، هه‌ندێك ده‌سه‌ڵات و سه‌ربه‌ستیان به میر و ده‌سه‌ڵاتدارانی كورد داوه و ته‌نیا به‌وه‌نده وازیان هێناوه دیاری و خه‌ڵات و باجیان لێ ستاندوون، كاتی شه‌ڕی دوژمنیش كوردیان به‌گژ دوژمنه‌كانیاندا كردووه و شه‌ڕی دوژمنیان پێ كردوون و دوژمنیان پێ ته‌مبێ كردوون، له‌لایه‌كی تر هه‌میشه سه‌ركوتیان كردوون و شه‌ڕی ده‌روونیان له‌گه‌ڵ كردوون، كه گوایه ده‌سه‌ڵاتدارانی كورد بێ شا و سوڵتانه‌كان هیچ نین، واشیان له‌خه‌ڵكی كورد گه‌یاندووه سه‌ركرده‌كانی خۆیان بێ ده‌سه‌ڵاتن، ئه‌وه شا و سوڵتانه‌كانی فارس و توركن ئه‌وان ده‌پارێزن، ئه‌م گومان چاندنه له دڵی خه‌ڵكی گشتیدا بووه‌ته هۆكارێكی خراپ له‌سه‌ر ده‌روونی كورد، كه ڕابردووی خۆی خۆش نه‌وێ و ڕێز له‌هیچ شتێكی خۆی نه‌گرێ، بۆ نموونه له‌سه‌رده‌می قاره‌مانێكی وه‌كو سه‌لاحه‌دینی ئه‌یوبی، هه‌رچه‌نده له‌و سه‌رده‌مه بیروباوه‌ڕی ناسیونالیستی باوی نه‌بوو، به‌ڵام ده‌سه‌ڵاتی ده‌وڵه‌تی كوردی به‌ناوی بنه‌ماڵه‌یه‌كی كوردیه‌وه له‌سه‌ر ناوچه‌كه چه‌سپاند و له باخه‌كانی هه‌ورامانه‌وه تا شه‌پۆله‌كانی ده‌ریای ناوه‌ڕاست حوكمی كورد بوو، نموویه‌كی به‌رزی له ئازایه‌تی و خۆڕاگری و متمانه و دادپه‌روه‌ری پیشانی دۆست و نه‌یاری دا، كه‌چی به‌فیتی دوژمنان سه‌دان تیر و توانجی لێ ده‌ده‌رێت، گوایه كوردایه‌تی نه‌كردووه، نه‌ك هه‌ر ئه‌وه ته‌نا‌نه‌ت تا ئه‌مڕۆش یه‌ك سه‌ركرده‌ی كوردیش نابینیه‌وه هه‌مووان له‌سه‌ری كۆك بن، ئه‌م حاڵه‌ته نه‌شازه ته‌نیا له‌ناو كورد باوی هه‌یه، ئه‌گینا كێ ئاماده‌یه له‌به‌ر چه‌ند سه‌ركرده‌یه‌كی خراپ له‌نه‌ته‌وه‌كه‌ی بێزار بێت، هه‌زاران نموونه‌ی زیندوو له مێژووی مرۆڤایه‌تیدا هه‌ن، هه‌ر بۆ دوور نه‌ڕۆین كاتێك ته‌واوی خه‌ڵكی ژێر ده‌سه‌ڵاتی ده‌وڵه‌تی عوسمانی له‌به‌ر دزی و شڕه‌خۆری و گه‌نده‌ڵی و بێ دادی وه‌زاڵه هاتبوون، له ده‌سه‌ڵاتی عوسمانی بێزار بوون، له‌به‌ر ئه‌وه لاوه توركه‌كان (حزبی ئیتحاد و ته‌ره‌قی) یان دامه‌زراند بۆ ده‌رچوون له‌و بارودۆخه و له‌ناوبردنی خه‌لیفه‌ی عوسمانی، به‌ڵام هه‌ر كه‌سێك بیروباوه‌ڕی ئه‌وانی قبوڵ بوایه، مه‌رجێكیان هه‌بوو، ئه‌ویش ئه‌وه بوو ده‌بوایه یه‌كێتی و پیرۆزی خاكی عوسمانی بپارێزێت، ته‌نانه‌ت ئه‌ردۆغانیش سه‌دان له دۆست و هاوڕێ و برا موسڵمانه‌كانی خۆی كوشت و ده‌ربه‌ده‌ركردن، ئایا ئه‌مه بووه‌ته هۆی بێزاری ده‌ر‌بڕینی تورك له‌توركیا و وڵاتی خۆیان، بۆ فارس و عه‌ره‌بیش هه‌روا.\nله بێ به‌هاكردنی سه‌ركرده و خه‌بات و تێكۆشانی كورد خۆشی كه‌م بێ هه‌ڵه و كه‌موكوڕی نه‌بووه، چونكه سه‌ره‌ڕای به‌شداری كورد له سوپاكانی دوژمن، به‌تایبه‌ت فارس و تورك و عه‌ره‌ب، وه‌ك برا گه‌وره‌یان شه‌ڕیان بۆ كردوون، زۆرجار هه‌ر ئه‌و براگه‌ورانه‌ش ناكۆكیان له‌نێوان سه‌رده كورده‌كان دروست كردووه و به یه‌كتریان به‌شه‌ڕ داون، نموونه‌ی له‌و جۆره‌مان زۆر زۆره، ته‌نانه‌ت تائه‌مڕۆش ئه‌م كاره به‌رده‌وامی هه‌یه، هه‌ر ئه‌مه‌ش بووه‌ته هۆی دروست كردنی ناكۆكی و لێك ترازانی لایه‌ن و ده‌سه‌ڵاتدارانی كورد، دوژمن و ولاتانی تریش باشتر توانیویانه له درز و كه‌لێنی ئه‌م ناكۆكیانه‌وه بێنه ناوه‌وه‌ی كورد، ئه‌وه‌ی ناكرێ بكرێت، پێیان كردووین، له سوك كردن و بێ ئه‌رزش كردنی خه‌بات و تێكۆشان و سه‌ركرده و ڕه‌مز و سونبوله‌كانی نه‌ته‌وه‌كه‌مان، هه‌تا ئه‌مڕۆ هه‌زاران كه‌س له‌پێناوی ئه‌م نیشتمانه خۆشه‌ویسته‌دا گیانی به‌خشی و هه‌تا دنیا ماوه به‌نه‌مری ده‌مێنێته‌وه و جێگای شانازییه، كه‌چی دوژمنه‌كانمان وایان له‌لا بێ ئه‌زش كردووین خۆمان گاڵته به‌ڕابردووی خۆمان ده‌كه‌ین، پێشمه‌رگه ناوێكی پیرۆز و هێمای قاره‌مانه‌تی نه‌ته‌وه‌كه‌مانه، به‌گه‌واهی دۆست و دوژمن له‌جیاتی مرۆڤایه‌تی سه‌رسه‌خترین دوژمنیان ڕیسوا كرد، كه‌چی دژه‌كانمان ئه‌وه‌نده‌یان له‌لا بێ ئه‌رزش كردووین، خۆمان گاڵته‌ی پێ ده‌كه‌ین و تانه و ته‌شه‌ری لێ ده‌ده‌ین، له‌م سوك كردن و بێ ئه‌رزش كردنه‌دا میدیاكار و گۆڤار و ڕۆژنامه و تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كانیش كه‌میان نه‌كردووه، له بێ به‌هاكردنی خه‌بات و تێكۆشانی نه‌ته‌وه‌ی كورد و زڕاندنی ناوی خه‌باتكاره‌كانی، ئه‌مانه هه‌مووی به‌پلان له‌لایه‌ن دوژمنه‌كانمانه‌وه كاری وردی له‌سه‌ر ده‌كرێت و كاریگه‌ری زۆریان له‌سه‌ر ده‌روونی كۆمه‌ڵگای كوردی به‌تایبه‌ت له‌باشوور هه‌یه، به‌شێوه‌یه‌ك نائومێدی ڕووی له‌م كۆمه‌ڵگایه كردووه متمانه به‌هیچ شتێك نه‌ماوه.\nئه‌مانه ڕاستن یا درۆ ئه‌وه كارێكی تره، به‌ڵام من ده‌مه‌وێ بڵێم تابووری پێنجه‌می دوژمن و نه‌یاره‌كانمان ته‌نانه‌ت هی خۆمان له‌ناو ئێمه‌دا ئه‌وه‌نده كاران، ئه‌گه‌ر فریا نه‌كه‌وین خه‌ڵك ده‌ڕووخێنن و كۆمه‌ڵگاكه‌مان تێكده‌شكێنن و له‌ناومان ده‌به‌ن. زۆربه‌مان له‌بیرمانه سه‌دان گه‌نج و لاوی كورد ژیانی خۆشگوزه‌رانی و ئاسووده‌یی شاری به‌جێ جێشت و ڕووی كرده شاخ و ڕۆحی خۆی له‌سه‌ر به‌ری ده‌ستی دانا و له پێناوی گه‌ل و نه‌ته‌وه‌كه‌یدا كه‌وته خه‌بات و تێكۆشان، بۆ گه‌یشتنی نه‌ته‌وه‌ی كورد به‌مافه ڕه‌واكانی و ئازادی و سه‌ربه‌خۆیی و به‌ده‌ستهێنانی دادپه‌ره‌وه‌ری كۆمه‌ڵایه‌تی، هه‌ڵبه‌ت ئه‌مه جێگای شانازی و ڕێز لێ گرتنه، به‌ڵام كه دواتر دێته‌وه ناو شار و چه‌ند دانه‌یه‌كیان له‌جیاتی كه‌سێكی تێكۆشه‌ر و خه‌باتگێڕ ده‌بێته كاره‌كته‌رێكی دز و گه‌نده‌ڵكار، دوژمنانیش سوودیان له‌م دۆخه وه‌رگرتووه و ئه‌و ڕۆژگاره زێڕینه‌ی خه‌باتیان لێكردووین به‌شتێكی زۆر ناشیرین و دزێو، له ڕێگای جاسوس و تابووری پێنجه‌میان ده‌نگۆ و پڕوپاگه‌نده‌ی ژه‌هراوی بڵاو ده‌كه‌نه‌وه، كه ئه‌مه‌یه كوردایه‌تی و خه‌بات و تێكۆشان، بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و كاره پیرۆزه له‌لای خه‌ڵكی كورد سوك و بێ ئه‌رزش بكه‌ن، له ڕاستیشدا كاریگه‌ری زۆریان له‌سه‌ر دۆخی ده‌روونی كورد به تایبه‌ت له باشوور داناوه، هه‌مووشمان به دوای ئه‌واندا ده‌یڵینه‌وه و كه‌س ناڵێت، ئه‌و گه‌نده‌ڵ و دزانه ڕاسته تا دوێنێ تێكۆشه‌ر و خه‌باتگێڕ بوون و مایه‌ی خۆشحاڵی و جێگای ئومێدی ئێمه بوون، به‌ڵام حاشا ئه‌مڕۆ دڵسۆز و نوێنه‌ری كورد نین و پێویسته لێپرسینه‌وه‌یان له‌گه‌ڵدا بكرێت، ئه‌وانه له‌جیاتی سوود گه‌یاندن زیان به‌پرۆسه‌كه‌مان ده‌گه‌یه‌نن.\n20- 1- 2020\nPrevious چیڕۆکی چەند شعریکم … مەولود ئیبراهیم حەسەن\nNext بانگەوازێک بۆ ئارامى … سروشت نەوزاد


بڵێسە جەبار فەرمان: لیژنەی فەتوا لە جیاتی پارێزگاریکردن لە ژن فەتوا دژی ئازادی ژن دەردەکات\n07.12.2019 10:36 AM\nئەندامێکی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق رەخنە لە رونکردنەوەی لیژنەی فەتوا دەگرێت و دەڵێت" لیژنەکە لەجیاتی بەشداریکردنیان لەهەڵمەتی رووبەرووبونەوەی توندوتیژی دژی ژنان خۆیان دەبنە بەشێک لەهاندانی توندوتیژی".\nبڵێسە جەبار فەرمان، ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق لە هەژماری تایبەتی خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبوک نوسینێکی بە ناوی "فتوایەکی مەترسیدارو نایاسایی" بڵاویکردوەتەوە و دەڵێت" ئەنجومەنی باڵای فتوا لەجیاتی داوای جێبەجێکردنی یاسا دژی ئەوانەی سوکایەتی بە ژن دەکەن لە ناو تاکسی و لە شوێنە گشتیەکان، فەتوا دژی ئازادی ژن و دژی سەربەستیەکانی ژن دەردەکەن".\nئاماژەی بەوەشکردوە، لەبەغدا مەرجەعیەت پشتیوانی ژنان و پیاوان دەکەن لە داوای عەدالەت و ئازادی و دژایەتی ستەم لە کوردستانیش ئەنجومەنی باڵای فتوا رووبەڕووی کۆمەڵگاو ژن دەبێتەوە لە جیاتی دژی ئەو هەموو ستەمە بێت کە لە خەڵک دەکرێ".\nهەروەها نوسیویەتی" لەجیاتی بەشداریکردنیان لەهەڵمەتی رووبەرووبونەوەی توندوتیژی دژی ژنان خۆیان دەبنە بەشێک لەهاندانی توندوتیژی، ئەمە لە کاتێکدایە یاساکانی کوردستان و دەستوری هەمیشەیی عیراق مافی بە ژن داوە بژی و زیانی بۆ کۆمەڵگاو نەریتی کۆمەڵایەتی نەبێت، بەڵام ئەم بەیاننامەی فەتواکاران پێچەوانەی یاساکار پێکراوەکان و دەستوریشە".\nئەو ئەندامەی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق داوایەک ئاڕستەی زانایانی ئاینی و مەلاکان دەکات و دەڵێت" هیوادارم ئەم ناحەقیە قبوڵ نەکەن و ئەوان لە جیاتی ژنان بێنە دەنگ و ئەنجومەنی باڵای فتواش پەشیمان ببنەوە لە نوسراوەکەیان".


ناوی ئاژەڵە کێوییەکان - بابەت\nالرئيسية ⁄ ئاژەڵ و رووەک ⁄ ئاژه‌ڵ وباڵنده ⁄ ناوی ئاژەڵە کێوییەکان\n1 ناوی ئاژەڵە کێوییەکان:\n3 ئاژەڵە کێوییەکان:\n4 بەناوبانگترین ئاژەڵی کێوی:\n5 گرنگی ئاژەڵە کێوییەکان:\n6 بەرهەم هێنانەوە لە ئاژەڵە کێوییەکان:\nناوی ئاژەڵە کێوییەکان:\nچەندین جۆری ئاژەڵ هەیە کە لەسەر هەسارەی ژینگەی جیاواز هەیە و ژمارە و جۆری ئەو زیندەوەرانە ئاسان نییە هەموویان بزانرێت؛ ئاژەڵەکان تەنها لەسەر ڕووەکی وەک ئاسک دەخۆن، هەندێکیش وەک پڵنگ گۆشت دەخۆن. ئاژەڵێکە بە خێرایی وەک چیتاح، وەک کیسەڵ هێواشە لەگەڵ ئەم جیاوازییە زۆرو زەبەندەی نێوان ئاژەڵان لە سیستەمی ژینگەیی، جیاوازی ژیان لە زەویدا بەدی دەکرێت، زنجیرەی خۆراکیش لە نێوان ئاژەڵاندا درێژ دەبێتەوە بۆ گەیشتن بە تێکەڵبوونی ژیان\nئاژەڵە کێوییەکان بەئاژەڵی کێوی ناودەبرن ، بەئاژەڵی کێوی ناودەبرن چونکە ناتوانن لەگەڵ مرۆڤ بژین یان لەگەڵ ژینگەکەیاندا بگونجێن ، لەو شوێنانەدا نادۆزرێنەوە کە نزیکن لەدەوروبەریان ، پێیان باشە لەو دارستانانەدا بژین کە بەشوێنی ژیانی خۆیان دادەنرێن . زوڕناس و لێکۆڵەرەوەکان دووپاتی ئەوە دەکەن کە ئاژەڵەکان زیاتر لە شاری گەورە و فرە ڕەنگی و ڕەگەز و دەنگی بێشومار دەچێت و عەقڵ توانای ئەوەی نییە تەسەور بە ژمارە زەبەلاحەکانی ئەوان بکات و گونجاوترین وەسف کردنی ئەو بوونەوەرانە بە ژمارە زۆر و زەبەلاحەکان جیهانی ئاژەڵانە .\nبەناوبانگترین ئاژەڵی کێوی:\nهەندێک ئاژەڵی کێوی دەبێت زیاتر لە مێشکدا گیریان خواردووە لە ئەنجامی تایبەتمەندییە ناوازەکانیان یەکێک لەو ئاژەڵە کێوییانە ئەوەیە :\nئەلئەسەد : ئەو پاشای دارستانە ، گۆشتخۆرە و لە بنەماڵەی سەنعورێیە پۆلێن کراوە و بە چەندین ناو بانگ دەکرێت ، وەک : لائی ، دارغەم ، ئەلهەزبەر ، حەوتەکە ، بە شێرەکانی ناو دەبرێن ، بە چکە لاوەکەی ، ماڵی لەیارە و دەنگە نەڕەنەڕەکەی ناودەبرێن .\nزەڕافە : ئاژەڵێکی باڵا بەرز کە قاچ و ملی زۆر بەرزە ، چاوی گەورە و برژانگی درێژ ، بەرزترین ئاژەڵی جیهانە . ئاژەڵێکی سەوزەخۆر کە خواردن لەسەر درەختە بەرزەکان دەخوا زەڕافەکە بۆ ماوەیەکی کەم دەخەوێت و لە چەند خولەکێک زیاتر ناخەوێت\nتایگەر : لە خێزانی سانۆریش پۆلێن کراوە ، لە باکووری ئەفریقا دەژی ، جوان و بەهێزە ، بە فووی ڕووت و خاڵدار ەوە ، دوو بۆنی زۆر بەهێزی هەیە و دەبیستێت و خێراییەکی زۆر گەورەی هەیە .\nزێبرا : زێبرا ئاژەڵێکی وەک ئەسپە لە شێوەی خۆی ، سپی بە ڕەش ڕووت کراوە ، ڕەسەنە بۆ ئەفریقا ، شێریش یەکەم دوژمنی ئەو .\nورچ: ئەو ئاژەڵێکی زۆر گەورەیە و تۆوی زبر و ئەستووری هەیە، ورچەکە خواردن لەسەر ئاژەڵ و ڕووەکەکانی تر دەدات، ئەو بە شێوەیەکی بینراو یی و بێ سەروبەر و بێ سەروبەر و بێ هەست و نەگبەتی یەکی زۆر بەهێزی هەیە\nفۆکس : ئەو ئاژەڵێکی فێڵبازە ناسراوە بە زیرەکی و زیرەکییەکی زۆر هەستی بۆن و بینینێکی زۆر بەهێزی هەیە ، هەروەها خێرایە ، خۆراک بە مێروو و کەروێشک و قرتوو و باڵندە .\nغەزەل: جۆرە ئاژەڵێکی بەڕەگەز کێوییە، یەکێکە لە کۆنترین ئاژەڵە کێوییەکان کە مرۆڤ پێی ناسراوە و خۆماڵی ی دەکات. ئامانجی دیاری بۆ ڕاوکەر و مرۆڤەکانە، بۆیە هەمیشە وریابە، دەتوانێت لە دوری 300 مەترهەست بە مەترسیبکات، هەروەها پشت بە خێراییبەرزی خۆی دەبەستێت بۆ دەربازبوون\nفیل : فیل مامیلە و یەکێکە لە گەورەترین ئاژەڵە کێوییەکانی ناو دارستانەکە . سەرێکی گەورە و کلکی بچووک و کوڕی عاج و سۆندەیەکی درێژ لە خۆ دەدەکەویت. لە ئەفریقا و هیندستان بڵاوبۆتەوە و بەردەوام ژمارەکانی لە کەمبوونەوەدان\nکەنگەرو : بەناوبانگترین گیانلەبەری ئوسترالیا ، مێ جانتایەک یان پۆدێکی هەیە کە تێیدا کۆرپە لە دایک نەبووەکەی بۆ ئەوەی ئاگای لێ بێت . جووڵەکەی پشت بەو بازە دەبەستێت کە بە یارمەتی قاچە درێژەکانی لە پشتە بە بەکارهێنانی کلکە درێژەکەی بۆ هاوسەنگی دەگاتە 10 مەتر .\nمێروولە خۆر : ئاژەڵێکی کێوی کە لە دارستانە ساڤانای یە خڕۆو سوێرەکانی ئەمریکای باشووردا دەژی . ئەو خواردن دەدات بە مێروولە و کرم، بە سەری درێژ و قۆچەکانی بەهێز یارمەتی دراوە. پێی دەوترێت مێروولەخۆر ێک کە بە گوێرەی خواردنە پەسەندەکەی.\nکەرکەرنە : ئەم ئاژەڵە قەبارەکەی گەورەیە و تاکە قۆچی درێژی بەردەمی سەر . توانای بینینی زۆر کەمە ، بەڵام دوو هەستی بەهێزی بۆن و بیستن هەیە . لە ئەفریقا و ئاسیا دەژی بەتایبەتی لە هیندستان دووگیانی نزیکەی 460 ڕۆژ بە دوادا دەچێت و یەک بچووک یش لە هەر کاتێکدا دادەنێت، بۆیە ئێستا هەڕەشەی لەناوچوونی لەسەرە\nچەندین جۆر ئاژەڵی کێوی هەیە ، وەک ( کەهینە ، مەیمون ، شەمپانزی ، فاڵچی ، هۆڕس ، ئاسکە قاوەیی ، کەرکەدەن ، ئویغور ، گوریلا ، پاندا ، مۆر ، مارسەوز ، ئەناکۆندا ، لینکس ، ماتی عەرەبی ، نەورەس ، لەقلەق ، ئەنتیلۆپ و چەندین ئاژەڵی تری کێوی .\nگرنگی ئاژەڵە کێوییەکان:\nچەندین سوود هەیە بۆ ئاژەڵە کێوییەکان کە یارمەتی پاراستنی هاوسەنگی ژینگەیی دەدەن لە جیهانی ئاژەڵدا هەروەها دەوڵەت کە چەندین ئاژەڵی کێوی هەن کە سوود لە دەستگەیشتن بە گۆشت و شیر هەروەها پێست و فور و عاج و پوو هەندێکیان لە ئامادەکردنی دەرمان و ئۆندەر بەکار دەهێنرێن و بە یەکێک لە گرنگترین هۆکارەکانی پراکتیزەکردنی ڕاوە ماسی دادەنرێن، هەروەها دامەزراندنی یەدەگی سروشت یارمەتیدەرە بۆ زیادکردنی داهاتی گەشتیاریی وڵات و بەم شێوەیە ئاستی ئابووری باشتر دەکات\nبەرهەم هێنانەوە لە ئاژەڵە کێوییەکان:\nبۆ زۆربەی ئاژەڵە کێوییەکان نێر هەموو شتێک دەکات بۆ ڕاکێشانی مێینە، هەر جۆرە ڕەگەزێک هەندێک ڕێگەی ڕاکێشانی مێی هەیە؛ فیلێکی نێرش شلەیەکی چەور لەسەر ڕوومەتەکانی دەردەکات کە بۆنی کیژێکی هەیە کە سەرنجی مێینەکان ڕادەکێشێت . تاووس پشت بە ڕەنگی پەڕەکانی دەبەستێت بۆ ڕاکێشانی مێینە\nئاژەڵی کێوی لە ماوەی دووگیانیدا جیاوازی هەیە، ژمارەی لەدایکبوون لە ماوەی ساڵدا و ژمارەی لەدایکبوونی ئاژەڵهەر جارەو؛ زەڕافەکە هەر دوو ساڵ جارێک منداڵی بچووک دەبێت؛ سمۆرەکە لە هەر ساڵێکدا 5 جار بچووکە و ئاژەڵی گەورە شوڕش کەمتر لەدایک دەبێت، بە پێچەوانەی ئاژەڵە بچووکەکان کە هەر جارەو ژمارەیەکی زۆر منداڵ دەدەن\nئاژەڵناوی ئاژەڵە کێوییەکان


وه‌زیرى وزه‌ى ئێران گه‌یشته عێراق و له‌گه‌ڵ پارێزگارى بانكى ناوه‌ندى عێراق كۆده‌بێته‌وه | تۆڕی هەواڵی سلێمانی\nHome›هەواڵ›ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست›وه‌زیرى وزه‌ى ئێران گه‌یشته عێراق و له‌گه‌ڵ پارێزگارى بانكى ناوه‌ندى عێراق كۆده‌بێته‌وه\nڕه‌زا ئه‌رده‌كانیان، وه‌زیرى وزه‌ى ئێران و وه‌فدى یاوه‌رى له فڕۆكه‌خانه‌ى نێوده‌وڵه‌تى به‌غدا | فۆتۆ: ئاژانسى هه‌واڵى ئێران\nئه‌مڕۆ سێشه‌ممه وه‌زیرى وزه‌ى ئێران به سه‌ردانێك گه‌یشته به‌غداى پایته‌ختى عێراق و بڕیاره چه‌ند كۆبوونه‌وه‌یه‌ك له‌سه‌ر ئاستى باڵا ئه‌نجام بدات.\nمیدیاكانى عێراق كه‌مێك له‌مه‌وبه‌ر بڵاویانكرده‌وه، “به‌یانى ئه‌مڕۆ له‌ڕێگه‌ى فڕۆكه‌خانه‌ى نێوده‌وڵه‌تى به‌غداوه ڕه‌زا ئه‌رده‌كانیان، وه‌زیرى وزه‌ى ئێران گه‌یشتووه‌ته عێراق، له‌ناو فڕۆكه‌خانه كۆبوونه‌وه‌یه‌كى داخراوى له‌گه‌ڵ وه‌زیرى كاره‌باى عێراق ئه‌نجامداوه”.\nبه‌پێى زانیارییه‌كان، “ئه‌رده‌كانیان له‌گه‌ڵ عه‌لا جبورى، وه‌زیرى بازرگانى عێراق، مسته‌فا غالب، پارێزگارى بانكى ناوه‌ندى عێراق و مسته‌فا كازمى، سه‌رۆكوه‌زیرانى عێراق كۆده‌بێته‌وه، ئێواره‌ى ئه‌مڕۆ ده‌گه‌ڕێته‌وه تاران”.\nسه‌ردانه‌كه‌ى وه‌زیرى كاره‌باى ئێران بۆ عێراق له‌كاتێكدایه رۆژى 27ى كانونى یه‌كه‌م، ئەحمەد موسا، وتەبێژی وەزارەتی کارەبای عێراق رایگه‌یاند: “حکومەتی ئێران پێیڕاگەیاندووین کە بڕی پێدانی غازی لە 5 ملیۆن مەتر پێ سێجاوە کەمکردووەتەوە بۆ 3 ملیۆن مەتر پێ سێجا”.\nوتیشی: “بەهۆی ئەو بڕیارەی تارانەوە زیاتر لە 6550 مێگاوات کارەبا کەمیکردووە، کە لە بەرزترین پلەی سەرمادا وڵات پێویستی بە 19 هەزار مێگا هەیە، کە توانای تەواو بۆ بەرهەمهێنانی وزەی کارەبا لە ئێستادا نزیکەی 11 هەزار مێگاواتە”.\nوتەبێژی وەزارەتی کارەبای عێراق ئاماژه‌ى به‌وه‌شكرد: “کەمکردنەوەی هەناردەی غاز لە ئێستادا کێشەی بڕانی کارەبای بۆ شاری بەغدا و نەجەف و کەربەلا و بابل و دیوانیە دروستکردووە”.


وەچەی ئاژەڵە کێویەکان لە هەرێمی کوردستان ڕوویان لە زیادبوونە - SNN\nHome›ژینگە›وەچەی ئاژەڵە کێویەکان لە هەرێمی کوردستان ڕوویان لە زیادبوونە\nبەراورد بە 15 ساڵ لەمەوبەر، لە ئێستادا ژمارە و وەچەی ئاژەڵە کوێیەکان لە هەرێمی کوردستان روویان لە زیادبوون کردووە، ئەم زیادبوونەش دوو هۆکاری سەرەکی دەگەڕێتەوە کە یەکێکیان چۆڵبوونی گوندەکان و هۆکارەکەی تریش چاودێری تیمەکانی پۆلیسی ژینگە و دارستانە لەناوچەکانی هەرێمی کوردستان بۆ کەمکردنەوەی دیاریدەی ڕاوکردن و پاراستنی ئاژەڵ و باڵندە کێویەکان .\n” ڕاوکردن بەڕێژەیەکی بەرچاو کەمیکردووە و ئاژەڵەکان ژمارەیان زۆر زیادی کردووە “\nقادر حەسەن دانیشتووی بناری قەندیلە لە سنووری قەزای پشدەر بە SNNی راگەیاند: پێش 15 ساڵ لەمەوبەر گوندەکان قەرەباڵغ بوون و لەناو دانیشتووانی ئەو گوندانەی سنووری پشدەر ڕاوکردن وەک خولیا و حەزێکی لێهاتبوو بەو هۆیەوە زیانی زۆر بەر ئاژەڵەکانی وەک (حەیوانە کێوی (ئاسک)، کوڕە بەشە (چوالو)، سیخوڕ) کەوتبوو ژمارەیان زۆر کەم ببۆوە، ئەمە جگە لە ڕاوی باڵندەکەیان کە ڕۆژانە بە دەیانیان لێ ڕاو دەکرا.\nقادر حەسەن باس لەوەش دەکات ” ئەوەی ئێستا وەک دانیشتووانی گوندەکانی بناری قەندیل تێبینیان کردووە ژمارە و وەچەی ئاژەڵە کێویەکان ڕوویان لە زیادبوون کردووە، چونکە ئێستا گوندەکان بەرەوچۆڵبوون چوون و هاوکات دیاریدەی ڕاوکردن بەو شێوەی ساڵانی رابردوو باوی نەماوە، ئەمە جگە لەوەی ئێستا مەفرەزەکانی پۆلیسی دارستان راوچیەکان دەستگیر دەکەن، ئەمەش هۆکارێکی گرنگە بۆ پاراستی ئاژەڵە کێویەکان”.\n” ژمارەی بزن و کەڵە کێویەکان لە 8 دانەوە گەیشتۆتە نزیکەی 200 بزن و کەڵە کێوی “\nعەمید هێمن کەمەرخان بەڕێوەبەری ڕاگەیاندنی پۆلیسی و دارستانی ژینگەی پارێزگای سلێمانی بەSNNی ڕاگەیاند: لە ماوەی 12 ساڵی رابردوو لەگەڵ درووستبوونی بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی دارستان و ژینگە لە هەرێمی کوردستان و ڕێگریکردن لە دیاردەی ڕاوکردن ڕۆژ بەدوای رۆژ ژمارەی ئاژەڵی کێوی باڵندەکان روویان لە زیادبوون کردووە، بە تایبەت دوای ئەوەی سزای قورسی راوکردن بۆ سەرپێچیکاران دیاریکرا .\nوتیشی ” ئێستا هاووڵاتییان ڕۆشنبیری ژینگەییان زۆر بەرزترە لە ساڵانی رابردوو، بە نموونە کاتێک کەسێک لە ناوچەیەک دەیەوێت ڕاوبکات ئەوا هاووڵاتییانی ئەو ناوچەیە مەفرەزەکانی ئەوان ئاگادار دەکەنەوە، ئەمە جگە لەوەی ئەوان لە چەندین شاخ و دەشتەکانیش حەوزی ئاویان بۆ ئاژەڵە کێویەکان دروستکردووە و بە کامێرای نهێنی وێنەیان گرتووە کە چەندین ئاژەڵ سودیان لە ئاوی ئەو حەوزانە بینیوە بۆ خواردنەوە ”\nهێمن کەمەرخان باس لەوەش دەکات: گەر بە نموونەیەک باس لە زۆربوونی ئاژەڵە کێویەکان بکرێت ئەوا پێش بڵاوبوونەوەی مەفرەزەکانی پۆلیس و دارستانی ژینگە لە سنووری قەزای دەربەندیخان تەنیا نزیکەی 8 بزن و کەڵە کێوی دەبینران بەڵام ئێستا ژمارەیان گەیشتۆتە نزیکەی 200 بزن و کەڵە کێوی.


کەنیسەی نۆتەردام‌و وانەیەک بۆ ئێمە!\nپارێزگاری شاری پاریس، خانم ئەنا هیدالۆگۆ، وتی پێویستە چاککردنەوەی کەنیسەی نۆتەردام، پێش یاری ئۆڵۆمپی ساڵی (2024) لە پاریس کۆتایی هاتبێت، بۆ ئەوەی لەکاتی ئەو یاریانەدا ئامادەبێت کە گەشتیاران بیبینن، ئەمە چەندی تێدەچێت و کێ پارەکەی ئەدا؟\nکەنیسەی نۆتەردام، ئێوارەی رۆژی دوشەممە رێککەوتی (15)ی نیسانی ئەمساڵ ئاگری گرت و لە ماوەیەکی زۆر کەمدا، زۆر شوێنی سوتان و بە تایبەتی هەردو منارەکەی، کەنیسەی نۆتەردام بە باناوبانگترین شوێنی پاریس دەژمێرێت کە تەمەنی نزیکی (850) ساڵ دەبێت و ساڵانە زیاتر لە (12) ملیۆن گەشتیار سەردانیان دەکرد.\nنزیکەی (400) ئاگرکوژێنەوە و زیاتر لە (9) سەعاتیان پێچو تا توانیان ئاگرەکە خامۆش بکەن. (3) خێزانی دەوڵەمەندی فەرەنسا، بڕیاریاندا نیو ملیارد ئۆیرۆ ببەخشن بۆ چاککردنی نۆتەردام، یەکەم خێزان کە خاوەنی چەندەها مارکەی جیهانین وەک گوجی و ساینت لاورێنتە، ئەوان (100)، ملیۆن ئۆیرۆیان بەخشی، هەروەها بێرنارد ئەرناولت، کە خاوەنی(LVMH) ئەویش (200)ملیۆن ئۆیرۆی بەخشیوە، هەروەها کومپانیای نەوتی تۆتاڵ (100) ملیۆنی بەخشیوە. هەروەها مارک لادرایت (10 تا 20) ملیۆن ئۆیرۆی بەخشیوە.\nچەندەها تاکە کەس و خێزانی دەوڵەمەند و کەسایەتی دیاری فەرەنسی و ئەوروپی و جیهانی هاوکارییەکی بەرچاویان بەخشیوە بۆ نوێکردنەوەی نۆتەردام. هەندێ لەوانەی هاوکارییان کردوە، بڵاویان کردۆتەوە کە نایانەوێت ئەو پارەیەی بەخشیویانە لە تاکس دایشکێنن، چونکە لە یاسای فەرەنسادا هەیە، ئەو کەسەی هاوکاری شوێنە رۆشنبیرییە نەتەوەییەکان بکات ئەتوانێت تا (66٪) لە تاکس دایشکێنێت.\nشتیفان بێرن، لێپرسراوی بەشی رۆشنبیری لە پاریس وتی، ئێمە کێشەی پارەمان نابێت، جگە لە ملیاردێرەکان، هەمو هاوڵاتییەک ئامادەی هاوکارییە لە دەوڵەمەندەوە بۆ هەژار، هەریەکە بەپێی بارودۆخی ئابوری خۆی، لە کارگە گەورەکانەوە وەک ئەپڵ تا نانەواخانەیەکی بچوک، هەر هەمو فەرەنسا و دنیا بەشدارن لەم کارەدا و پارێزگای شاری پاریسش بەڵێنی (50) ملیۆن ئۆیرۆیان داوە.\nتاکو ئێستا نازانرێت، چاککردنەوەی نۆتەردام چەندی تێدەچێت و بە چەند ساڵ تەواو دەبێت، هەرچەندە سەرۆک ماکرۆن بڵاویکردەوە کە هەوڵ ئەدەن لە ماوەی پێنج ساڵدا تەواوی بکەن. سەرۆکی یەکە ئیدارییەکانی شارو شارۆچکە و دێهاتەکان، هەمو بەڵێنیان داوە، کە هەریەکە بە پێی دانیشتوانی شوێنەکەیان، هەرکەسە (10) ئۆیرۆ ببەخشێت بۆ ئەو کارە نەتەوەییە.\nئەم کارە نمونەیەکی بەرز و هەستێکی نەتەوەیی و نیشتیمانی گەورەیە کە نیشانی ئەدات کە هاوڵاتیان چەند شوێنە گشتی و نەتەوەییەکانی خۆیان خۆش دەوێت و چەند ئامادەی ئەوەن کە بیپارێزن. خۆزگە و سەد خۆزگە، هاوڵاتیان کوردستان بە گشتی و دەوڵەمەندەکانیان بە تایبەتی کەمێ لەو ئامادەییەی فەرەنسیەکان و هاوڵاتیانی وڵاتانی تر، فێردەبوین.\n1 کومپانیا زەبەلاحەکان..خواتان بێت!!\n2 کێ لە دکتۆرەکان دەپرسێتەوە؟\n3 ئایندەیەکی تاریک


ئەدەب و هونەر پێوستیی ڕۆحین بەڵام! – Denegkan\nbyحه‌مه‌فه‌ریق حه‌سه‌ن\tAugust 14, 2012\tگشتی\nله‌وه‌ته‌ی له‌م ده‌ڤه‌ره‌ی ئێمەدا ئه‌ده‌ب و هونه‌ر به‌کاڵا بووه، زۆر مرۆڤی هه‌ڵمه‌ته‌کاسه، له‌په‌نایدا حه‌ساونه‌ته‌وه. له په‌نای پرسی فه‌رهه‌نگدا، بازرگانی قه‌به په‌یدابوون. ئیدی حوشتر به‌کونی ده‌رزیدا بکرێت، ئه‌وانه لێی نایه‌نه جواب. هه‌زار ئه‌حمه‌د به مه‌حموود بکرێت ئه‌وان هه‌ر به‌خه‌یاڵیشیاندا نایه‌ت. چونکه بزنسه‌که‌یان، که بزنسی فه‌رهه‌نگه، تووشی بێ بازاڕی ده‌بێت.\nهه‌زار خۆزگه‌م به‌و زه‌مانه‌ی، له به‌رانبه‌ر نووسینی شاکارێکی وه‌ک مه‌م و زین، یان شیعره‌کانی نالی و جه‌زیری و کێ و کێدا، ئه‌و نووسەرە پێشەنگانه تاقه میقڕێکیشیان له هیچ میر و که‌یخودایه‌ک وه‌رنه‌گرتووه. به‌ڵام ئه‌وان خۆشه‌ویستی و پشته‌وانیی ئه‌و خه‌ڵکه‌یان بۆ خۆیان مسۆگه‌رکردووه. له ڕۆژگاری بابا تاهیر، خانی، نالی و سالمدا، لە ڕووی مادییەوە ئه‌ده‌ب فلسه سووره‌یه‌کی نه‌کردووه، که‌چی ئه‌وان دوڕ و گه‌وهه‌ریان نووسیووه.\nله نێو قاتوقڕیی بڵاڤۆک و خوێنه‌ریشدا هێشتا، به به‌راورد له‌گه‌ڵ هه‌ڵکشانی ژماره‌ی خوێنده‌واری ئه‌م چاخه‌دا، شیعری ئه‌وان له ئه‌ده‌بی نووسراوی ئێستا زیاتر له نێو خه‌ڵکدا ده‌ستاوده‌ستی کردووه. ئێستایشی لەگەڵدا بێت ئەدەبەکەی ئەوان زیاتر دەخوێنرێتەوە هەتا زۆرێک لە شیعرۆکە و میعرۆکەی ئێستا. چونکە کارەکانی ئەوان دوو ڕەگەزی گرینگیان تێدایە. یەکەم ڕاستگۆی، دووەم تەواوی هونەرەکانی شیعر.\nئێستا کاره‌که پێچه‌وانه به‌ڕێوه‌ده‌چێت. بازرگانانی بوارەکانی ئەدەب و هونەر، به هه‌زاران دۆلاریان ده‌ستده‌که‌وێت. وه‌لێ ته‌نانه‌ت براده‌ره هه‌ره نزیکه‌کانی ڕۆژگاری ته‌نگانه‌ی خۆیشیان دۆڕاندووه، چ جای خۆشه‌ویستیی و ئامێزی گه‌رمی خه‌ڵک. ئه‌و دۆخه‌ی ئه‌وان تێی که‌وتوون زۆر له‌سه‌ر ناووداویشیان که‌وتووه. تۆ هه‌روا سه‌رنج بده، بزانه پاره‌ی حه‌رام بواری فه‌رهه‌نگی به چ ده‌ردێک بردووه. باشه ئه‌م به‌کاڵابوونی فه‌رهه‌نگه بۆچی هونەرمەند و نووسه‌رانی خۆرئاوای تووشی قه‌یران نه‌کردووه؟\nموزیک و گۆرانی بۆ سه‌رگه‌رمکردنن. کاتی خۆی به‌عس ده‌یخواست به ئه‌دب و شانۆی پووچ و موسیکی ئاستنزم و چه‌قڵه‌سه‌ماوه خه‌ڵکه‌که سه‌رگه‌ر‌م بکات. هه‌رچۆنێک بێت هه‌وڵ بدات ئه‌و خه‌ڵکه به‌م جۆره هونه‌ره بازاڕییه‌وه سەرقاڵ بکات، تاکو نه‌یانپه‌رژێته سه‌ر ئه‌وه‌ی بیرێک له حاڵی خۆیان بکه‌نه‌وه. دیاره جیاوازییەکی زۆر له‌نێوان گۆرانی شاد و ئه‌م جۆره گۆرانییه بێ ئاسته‌نادا هه‌یه که نه شیعریان له شیعر ده‌چێت و نه ده‌نگه‌کان ده‌نگن و نه ئه‌دا و وێنه‌گرتنیان شایانی بیستن و بینینە، مه‌گه‌ر ئەوەندە هەبێت، به‌هۆی جه‌سته‌ی مێینه‌وه، گه‌رەکیان بێت ڕاوی ئارەزووە متبووەکانی هه‌رزه‌کاری پێ بکه‌ن و هیچی تر.. که‌چی له‌م سه‌رده‌مه‌دا، ئه‌م موزیک و گۆرانییه ئاستنزمانه لەپاڵ ئەدەبی ئاستنزم و زنجیرە درامای ئاستنزم و فیلمی ئاستنزم و شێوەکاریی ئاستنزمدا، زۆر به ئاسانی وڵاتیان پڕ کردووه و جێیه‌ک بۆ هونه‌ر و ئه‌ده‌ب و فه‌رهه‌نگی جیددی نه‌ماوه‌ته‌وه و سه‌ریشیان له وه‌رگر (خوێنەر) تێکداوه. چونکە خوێنەر و وەرگری کورد، ئەمەندەیان ئەدەبی ئاستنزم خوێندەوە، ئەمەندەیان هونەری ئاستنزم بیست و بینی، بۆخۆیشیان بوون بە وەرگرو خوینەری ئاستنزم. تۆ سەیرکە، جاران هەر دەنگ ناسازی نێرینە میزاجی کوردەواریی تێکدەداین، ئێستا ژمارەیەک دەنگ ناسازی مێینەیشی هاتووەتە سەر!\nPrevious ستراتیژی ئه‌مریکاو ناوچه‌ی دژه فڕین له‌سوریا!\nNext وێـــــنه جیاوازه‌كانی عێـــــــــــــــراق


رۆژی سێشەممە ٦ی تشرینی دووەمی ٢٠١٨ پەرلەمانی خولی پێنجەم دەست بەکار دەبێ | منظمة سورايا للثققافة والإعلام\nنشرت بواسطة: Milad Dawood في الأخبار, كوردستان نوفمبر 4, 2018\t0 117 زيارة\nسوڕایا – هەولێر\nبەپێی ماددەی ٣ لە پەیرەوی ناوخۆی پەرلەمان یەکەم دانیشتن لە ماوەی ١٠ رۆژ لە رۆژی پەسەندکردنی ئەنجامی کۆتاییەکان دەبەستێت ، لەکاتی ئاراستەنەکردنی بانگهێشت ئەوا پەرلەمان بەشێوەی ئاسایی سەعات ١٢ نوەڕۆی رۆژی داوی ئەو ماوەیە کۆدەبێتەوە.\nبەپێی ماددەی ١١ برگەی یەکەم بەتەمەنترین ئەندام دوای ئەوەی سوێندی یاسایی دەخوا سەرۆکایەتی یەکەم دانیشتن داکات. داوا کاندیدە هەلبژژێرداروەکان دەکات سوێندی یاسایی بخۆن. ئەرکی تەنیا بریتی دەبێت لە بەرێوەبردنی دانیشتنی یەکەم و ئەندامدانی هەڵبژاردنی دەستەی سەرۆکایەتی.پەرلەمان.\nبەپێ برگەی ٣ لە مادەی ١٢ پەریرەوی ناوخۆی پەرلەمان (سوێندخواردن)ی یاسایی سه‌رۆكی یه‌كه‌م دانیشتن و كاندیده هه‌ڵبژێرراوه‌كان، به‌م شێوه‌یه ده‌بێت:\nالسابق: فڕۆکەیەکی عیراقی بە‌ناچاری دنیشێتەوە\nالتالي: رئيس الوزراء يكلف الدكتور (صالح الجبوري)


(ڕەوانەکراوە لە ڕێکخراوەی نەتەوە یەکگرتووەکانەوە)\n- Charter entered into force ٢٤ی تشرینی یەکەمی ١٩٤٥ (٧٥ ساڵ لەمەوبەر) (١٩٤٥-١٠-24)\nسەرجەم ئەندامانی رێکخراوەکە تێیدا ئەندامن و ھەر وڵاتە دەنگێکی ھەیەو کارەکانی بریتین لە\nتاوتوێکردنی گرفتە نێودەوڵەتیەکان‌و شێوازەکانی پتەوکردنی ھاوکاری نێودەوڵەتی.\nدانانی بودجەی گشتی نەتەوە یەکگرتوەکان.\nبڕیاردان لە سەر وەرگرتنی ئەندامی نوێ.\nدەزگایەکی دادوەریی رێکخراوی نەتەوەیەکگرتوەکانە و بارەگا سەرەکیەکەی لە شاری لاھای ھۆڵەندایە. کارەکانی بریتین لە:\nبینینی ئەو کەیسە نێودەوڵەتیانەی کە دەخرێنە بەردەمی.\nپێشکەشکردنی راوێژی یاسایی بەو دەزگا نێودەوڵەتیانەی کە داوایان لێکردوە.\nئەو ئەنجومەنە لە ٥٤ دەوڵەت پێک دێت‌و لە لایەن کۆمەڵەی گشتیەوە ھەڵدەبژێردرێن‌و ماوەی ئەندامێتیان ٣ ساڵەو لە ماوەی ساڵێکدا ٢ جار لە ھەریەک لە شارەکانی نیۆیۆرک و جنیف کۆدەبێتەوە. کارەکانی بریتین لە:\nئەنجامدانی چالاکییە ئابوری‌و کۆمەڵایەتیەکانی نەتەوە یەکگرتووەکان.\nکار لە سەر زیاترکردنی رێزو پارێزگاریکردنی مافەکانی مرۆڤ و ئازادییە بنەڕەتییەکانی دەکات.\nلە گەڵ رێکخراوە ناحکومییەکاندا سەبارەت بە کاروبارە ئابوری‌و کۆمەلایەتیەکان راوێژ دەکات.\n^ ئ ا , وەرگیراوە لە ٣ی مارچی ٢٠١١.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=نەتەوە_یەکگرتووەکان&oldid=754147»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٤:٠٠ی ١٧ی شوباتی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


Zephyr fanned - Inglés - Kurdo Traducción y ejemplos\nUsted buscó: zephyr fanned (Inglés - Kurdo)\nبای خۆرئاوا، شەماڵ، شنە با، شتێکی سووک، کەم، سەردەمی ....ھتد، زەفیر: قوماشێکی تەنکە، بای رۆژئاوا، شنەبای رۆژئاو، زەفیر، شنە، بای ماشەڵان، بای خۆرنشین [کەشناسی]: بای رۆژئاوا، شنەبای رۆژئاو، زەفیر\nfanned oneself ==> خۆی باوەشێنکرد\nclimbing ==> پێداھەڵگەڕ، پێھەڵگەڕان، سەرکەوتن، چوونەسەر، پێداھەڵگەڕان، پێھەڵگەڕاو، بڵاوبۆوە، چوونە سەر creeper ==> مێروو، خشۆک، ئاژەڵ، ڕووەکی پێھەڵگەڕ، خۆھەڵواسەر، پێھەڵگەر، سەرکەوت، خۆھەڵواس، پێداھەڵگەڕ، ڕووەکی ھەڵگەڕ، پێھەڵگەڕاو، بڵاوبۆوە deployed ==> بڵاوکراو، سازدراو، ئامادەکراو، بڵاوبۆوە diffused ==> پەرش، بڵاو، پەرش وبڵاو، بڵاوبۆوە، لێدەرھاتوو، لێدەرچوو fanned out ==> بڵاوبۆوە scandent ==> خۆ ھەڵواسەر، پێداھەڵگەڕ، پێھەڵگەڕاو، بڵاوبۆوە spread ==> بڵاودەکاتەوە، بڵاوبوونەوە، داپژان، بڵاوکردنەوە، تەشەنەکردن، پەرت بوون، پانکردنەوە، ڕاخستن، بەرینکردن، ناودەرکردن، ڕاخراو، دەستاو دەستکردن، بڵاوبونەوە، پەرش، بڵاو، پەرش وبڵاو، بڵاوکراو، پەخشراو، جاڕدراو، باوکراو، بڵاوبۆوە climber ==> پیاھەڵگەڕیو یا سەرکەتوو (مرۆڤ - شت - شاخ)، ھەڵگەڕیو، سەرکەوتوو (چیا)، ھەڵگەر، خۆھەڵواس، پێداھەڵگەڕ، خۆھەڵواسەر، پێھەڵگەر، سەرکەوت، ڕووەکی ھەڵگەڕ، پێھەڵگەڕاو، بڵاوبۆوە infectious ==> درم، زوو تەشەنەکردوو (نەخۆشی)، بەئەوپەڕی (توانا - خێرایی - دەنگی بەرز)، گرەوە، بڵاوبۆوە، ھەوکەر، پیسکەر، گوێزەرەوەی ھەو، گوێزەرەوەی نەخۆشی\nyo quiero conocer irán (Español>Inglés)kacha aam meaning (Hindi>Inglés)感度 (Japonés>Inglés)compilación (Español>Galés)komisji (Español>Alemán)pantay na kulay (Tagalo>Inglés)goma gellan (Español>Portugués)hampir pupus (Malayo>Inglés)tôi nói tiếng anh rất kém (Vietnamita>Inglés)se moquer completement (Francés>Inglés)savukku tree (Tamil>Inglés)iuvando eminere (Latín>Italiano)ek hota karver (Inglés>Hindi)work hard dream big (Inglés>Tamil)có tội (Vietnamita>Inglés)why do our people need such a simple thing? (Inglés>Malayo)im not feeling well (Inglés>Telugu)gros bisous de nous trois (Francés>Inglés)refus d’intervention (Francés>Griego)hindi kita kaya lokohin (Tagalo>Inglés)a che ora ted finisce la scuola? (Italiano>Inglés)ojala, que te vaya bonito (Español>Inglés)kelonggaran syarat (Malayo>Inglés)please peel off this mask before application (Inglés>Portugués)predefinita (Italiano>Galés)


کوردیپێدیا - ناڵەی دەف و هاژەی بڵ\n📖 ناڵەی دەف و هاژەی بڵ | پۆل: کورتەباس | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nناڵەی دەف و هاژەی بڵ\nگەلێک شوێن و شوێنەواری قەشەنگ و سەرەنج ڕاکێش هەن لە کوردستان، ئێمەی کورد نامۆین بە هەندێکیان نەک تەنها بە ناو و دیمەنەکانیان بگرە بە وێنەکانیشیان. پێم خۆشە تەنانەت بە چەند دێڕێکیش بێت بتوانم یەک لەو شوێنە دیارانەی کوردستان بخەمەوە بەر دیدی خوێنەران.\nناوچەی هەورامان بە چیا بەرز و ئاوە زۆرو کوێستانیەکەی بە یەکێک لە جوانترین ناوچەکانی کوردستان هەژمار دەکریت، جگە لە مێژووە دێرینەکەی کە بووە بە ناسنامەی ناوچەکە، لە دێر زەمانەوە ئەم هۆکارانە وایان کردووە ڕێبواران و گەشتیاران لە هەموو لایەکەوە هەوڵی بینی ئەو دیمەنانە بدەن، ساڵانە گەشتیارێکی زۆر ڕوودەکەنە ئەم ناوچانە، لێرەدا من ئەمەوێت لەگەڵ ئێوەدا گەشتێک بەرەو گوندی هەجیجهەجیج بکەین، هەجیجی هەورامانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان.\nهەجیج: یەکێکە لە گوندەکانی شارەدێی سیروان لە شارۆچکەی نەوسوودی شاری پاوە سەر بە پارێزگای کرماشانکرماشان، خەلکی ئەم گوندە شێوەزاری هەورامی دەدوێن، بە پێی سەرچاوەی سەرژمێری ووڵاتی ئێران کە لە ساڵی 2006 ئەنجامدراوە لە گوندی هەجیج 603 کەس دەژی کە 163 کەسی سەر بەیەک بنەماڵەن.\nهەجیج یەکێکە لە گوندە سەرەنج ڕاکێشەکانی هەورامان بەهۆی بوونی چیای بەرز و کانی و ئاوی سازگاری زۆرەوە لەگەڵ بوونی کۆسەی هەجیجکۆسەی هەجیج کە دیمەنێکی هێجگار سەرسوڕهێنەری هەیە هەر بەو هۆکارەش ئەم ناوچەیە بە یەکێک لە ناوچە گەشتیاریەکانی کرماشان هەژمار دەکرێت لە ڕووی کاری دەستییەوە چەندین کەرەستەی کوردەوارییان هەیە و پشتێنی پەمەیی هەجیج بەناوبانگترینیانە.\nکۆسەی هەجیج؛ مەزارگەی کەسایەتیەکی ئاینییە کە دەوترێت کوڕی ئیمام مووسای جەعفەرە، مەزاری کۆسەی هەجیج لەم گوندە بۆتە هاندەرێک بۆ سەردانی خەلکانی بڕوادار و بە شوێنێکی پیرۆز لە قەڵەم دەدرێت، سەرەڕای بوونی گەشتیاری زۆر، بە پێی ڕاپۆرتی ئاژانسی خەبەری موکریان لە 25-10-2010 بە خاوێنترین شوێن لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان دیاریکراوە.\nکانی بڵکانی بڵ یەکێکی ترە لە تایبەتمەندیەکانی گوندی هەجیج، کە بە یەکێک لە کانیە قەشەنگەکانی کوردستان هەژمار دەکرێت، هەروەها لە ڕاپۆرتێکی وێکیوەندا کەپشتی بەستووە بە زیاتر لە 14 سەرچاوە دەربارەی کانی بڵ دەڵیت؛\nکانی بڵ: یەکێکە لە کانییە سروشتییەکان لە نزیک گوندی هەجیج لە کێوەکانی شاهۆی هەورامان سەرچاوە دەگرێ و یەک لە پڕ ئاوترین کانییەکانی رۆژهەڵاتی کوردستانە. کانی بڵ لە چرکەیەکدا سێ تا چوارهەزار لیتر ئاوی لێ هەڵدەقوڵیت و دەتوانێ ئاوی خواردنەوەی دوو ملوێن مرۆڤ دابین بکات. ئەم کانییە بۆ خەڵکی ناوچەی هەورامان گرنگیکی تایبەتی هەیە و بە گوێرەی تاقی کردنەوە زانستییەکان، خاوەنی پاکترین ئاوە لە جیهاندا، بەهۆی زۆریی ئاوەکەیەوە کانی بڵ چەمێک دروست دەکات کە درێژیێکەی تەنها 15 مەترە و بە کورتترین چەم لە چیهاندا دەژمێردرێت و دەڕژێتە ناو ڕووباری سیروان کە هیچ کات ئاوی ئەم چەمە لە هیچ وەرزێکدا ووشک ناکات هەمیشە پڕ ئاوە. بەرزایی کانی بڵ 780 مەتر لەسەر ئاستی دەریاوە بەرزە، واتە یەکێ لە نزمترین شوێنەکانی ناوچەی هەورامانە. هەندێک لەسەرچاوەکان پێیان وایە ناوی کانی بڵ لە ناوی خودای ئاوی بابلییەکانەوە وەرگیرابێت کە ئەویش ناوی بڵ بووە..\nگرنگی مێژوویی و کلتووری جگە لە گرنگی سروشتی کانی بڵ کە ساڵانە نزیکی 150 ملیۆن مەتری چوارگۆشە ئاوی پاک دەداتە دەرەوە وای کردووە ساڵانە گەشتیارێکی زۆر روو بکەنە ناوچەکە، ئەم کانیە لە بواری مێژوویی و کلتوورییەوە زۆر تایبەتە و گرنگیەکی تایبەتی بۆ خەڵکی کوردستان هەیە و ئەوانەی کە سەردانی کۆسەی هەجیج دەکەن سەردانی کانی بڵیش دەکەن.\nمەولەوی شاعیری ناوداری کورد لە شێعرێکیدا ئاماژە بە ئاوی پاکی کانی بڵ دەکا و دەڵێ:\nئەم شێعرەش دەریدەخات کە کانی بڵ لە پێشتریشدا گرنگییەکی تایبەتی هەبووە ئەم مێژووە بە هۆی ئاوگیریی بەنداوی داریانەوە کەوتوەتە مەترسییەوە و شارەزایان دەڵێن بە ئاوگیریی ئەو بەنداوە سەرچاوەی کانی بڵ تا سەد مەتر دەچێتە ژێر ئاوەوە. ئەو بەنداوە هەروها کۆمەڵێک گوند و شوێنی مێژوویی وەکوو گوندی هەجیج دەخاتە ژێر ئاو.\nپڕۆژەی بەنداوی داریان لە قۆناغە کۆتاییەکانیدایە و ژمارەیەکی زۆر هەڵسووڕاوانی کۆمەڵایەتی و پارێزەرانی ژینگە و بەرپرسانی ناوچەکە داوای ڕاگرتنی ئاوگیری بەنداوەکە و ڕزگار کردنی ئەم کانییە بەنرخە دەکەن. ژینگەپارێزانی کوردستان هەوڵی زۆریان بۆ پاراستینی ئەم کانییە داوە. هەرچەند کۆمپانیایەک دەیەوێ بە بەستنی چاوانەی کانییەکە بە کۆنکریت و گوێزانەوەی ئاوی بڵ بە لوولە بۆ شوێنێکی دیکە ئاوی کانی بڵ بگوێزێتەوە بۆ شوێنێکی دیکە، بەڵام زانایان دەڵێن کە ئەم کارە ناتوانێ ئاوەکەی بڵ ڕزگار بکات و ئاوی بەنداوەکە لە ڕێگەی بەردە ئاهەکی و کارستییەکانەوە لەگەڵ ئاوی کانیەکە تێکەڵ دەبێ و هیچ کەڵکێکی نیە.یەکێک لە ئەو زیانە گرنگانەی کە بە شوێن تیاچوونی کانی بڵەوەیە، تیاچوونی غارێکی ئاویی درێژ و نایابە کە لە پشت کانیەکەوەیە.\nمەراسیمی نالەی دەف و هاژەی بڵ\nهەر بۆیە خەڵکی ناچەکەو ڕێکخراوەکانی ژینگەپارێزی کامپینێکی تایبەت بۆ پاراستنی کانی بڵ بە سەرپەرشتی دکتۆر سەید موختار هاشمی ڕێکخست و ئەو کامپینە لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبووک لاپەڕەیەکیان بە مەبەستی بەرگری لەو کانیە دروست کران. جگە لەمە هەندێک کاری گرنگی دیکە کراون و هاواری پاراستنی کانی بڵ گەشتۆتە گوێی پایەبەرزترین بەرپرسانی حکومەتی کۆماری ئیسلامی ئێران وەکو پارێزگاری پارێزگای کوردستان وەزیری ژینگە و وەزیری وزەی ئێران.\nنوێنەرانی شارەکانی پاوە و کرماشان لە پەرلەمانی ئێران لە دانیشتنی فەرمی ڕێکەوتی 23-07-2014 پێداگرییان کرد لە پاراستنی کانیەکە. هەر لە پێناو بەدەنگەوە هاتنی دەسەڵاتداران بۆ پاراستنی کانی بڵ لە ڕێکەوتی 15-08-2014دا مەراسمێکی فەرهەنگیی بە ناوی ناڵەی دەف و هاژەی بڵ لە پاڵ کانی بڵدا بە ڕێوە برد کە بریتی بوو لە کۆڕی زیکر و دەف بە مەبەستی پیشان دانی پاڵپشتی بۆ ئەو کانیە ڕێک خرا، کە خەڵکێکی زۆر لە ناوچەکە بەشدارییان تێدا کرد و لە کۆتایدا تۆمارگەلێکی درێژیان بۆ پاراستنی ئەو کانییە ئیمزا کرد..\nلە 03-05-2015 ژینگەپارێزانی سنەسنە و کرماشان بە خۆپیشاندانێک داوایان لە دەسەڵاتدارانی ناوچەکە کرد بۆ پاراستنی کانی بڵ هەوڵی تەواوەتی بدەن، لەم خۆ پیشاندانەدا خەڵکانێکی زۆر و زۆرێک لە ڕێکخراوە ژینگە پارێزەکانی وەک، چرۆ، لاوانی سەوزی جوانڕۆجوانڕۆ، پاککەرەوەکانی سرووشتی سنە، ژیواری پاوە، کۆمەڵەی سەوزی سنە، چالاکانی ژینگەپارێزی لیلاخ، ئاژوان، کامیاران و چیای مەریوانمەریوان تێیدا بەشدار بوون، لەم چالاکییەدا کە لە حەوشە مەزارگەی کۆسەی هەجیج بەڕێوەچوو، کۆمەلیک ووتارو شیعرو پەخشان خوێندرانەوەو چەند پارچە میوزیکی بە دەنگی هونەرمەندان یەدوڵلا نەسیری و عادل نادری پێشکەش کران.\nگردبوونەوە بۆ ڕزگارکردنی کانی بڵ\nهەر لەو پەوەندیانەدا لە رێکەوتی 17 ئازار سەرپەرشتی رێکخراوی ژینگەپارێزی ئێران بە مەبەستی تاوتوێ کردنی کێشەی وردیلەکانی تۆز و خۆڵ و ژینگە سەردانی کرماشانی کردووە.\nدیمەن و سەرنج ڕاکێشی ناوچەکەو بە هۆی بوونی ئەم کانیەو چەندین شوێنەواری تر لە دەوروبەری وای کردووە، شوێنەوارناسان بەردەوام سەرقاڵی گەڕان بن بە دوای دۆزینەوەی شوێنەواری نوێ هەر لەو میانەیەدا لە تشرینی یەکەمی 2014دا ئەشکەوتێکی ئاوی لە پاڵ کانی بڵدا دۆزرایەوە کە دەوترێ درێژایی زۆر لە ئەشکەوتی قوڕەقەڵا زیاترە.\nئەشکەوتی قوڕەقەڵا گەورەترین ئەشکەوتی ئاوی ئاسیایە، کەوتووەتە دووری 87 کم لە باکووری ڕۆژئاوای کرماشان (لەسەر ڕێی کرماشان-پاوە) و 25 کم دوورە لە شاری پاوەوە و 23 کم باکووری شاری جوانڕۆ، لە نزیک گوندی قوڕەقەڵا سەر بە شارۆچکەی ڕوانسەر، ئەم ئەشکەوتە لە دەرەی مەڕان واتە دەرەی ئەشکەوتانە جێگایەکی زۆر ڕازاوە و پڕ لە دار و درەختە. یەکێکە لە نایابترین ئەشکەوتەکانی کسڵ(ئاهەک)ە.\nهەتا ئیستا نزیکەی 13کم ئەم ئەشکەوتە لە لایەن ئەشکەوتوانانەوە دەر کەوتووە و هێشتا نەگەشتوونەتە کۆتایی ئەشکەوتەکە. ئەم ئەشکەوتە خاوەنی چەندین تەلارە لەوانە: تەلاری بووک (عەرووس)، تەلاری زینەخ (بەرزەخ)، کە لە تەلاری بووک نزیکەی 25 دانە لە ستالاکمیت و ستالاکتیتەکان بە شێوەی سەیوانی بەرەوخوار دەبینرێت کە شێوازێکی جوان دەنەخشێت\nهەرچەند زیاتر ڕۆچینە ئەم ناوچەیە زیاتر سەرسام دەبێن بە سروشتی جوان و شوێنەوارە مێژوویەکانی، گرنگی شوێنکەوتی جیۆگرافی ناوچەکەو بەستنەوەی دوو ووڵاتی وەک ئیران و ئێراق یەکێک دیە لە تایبەتماندیەکانی هەربۆیە بۆ هەردوو ووڵات بە ناوچەیەکی گەشتیاری دلڕفێن هەژمار دەکرێت، بەش بوونی خاکی کوردستان لە نێوان ووڵاتاندا زۆرێک لەم ناوچانەی بە وونی لە دیدی کوردستانیان هێشتۆتەوە، جگە لە بوونی جەنگ و کاولکاریەکان، هێشتا زۆرێک لە شوێنەوارە مێژوویەکان لە سایەی دڵسۆزی خەڵکی هەورامان و پابەند بوونیان بە مێژوو کەلتوری خۆیانەوە وەک خۆیان ماونەتەوە.\nلێرەدا ماوە بڵێین کانی بڵ دوای دروست کردنی بەنداوەکە هێشتا دیمەنی جوانی خۆی لەدەست نەداوە ئەمەش ئەوە ناگەیەنێت کە بوونی بەنداوی داریان نابێتە هۆی لە ناوچونی، دڵەڕاوکێی خەڵکی هەجیج بە لە دەستدانی ئەو سامانە گەورە سروشتیەی هەیانە هێشتا بەردەوامە لە کاتێکدا بەنداوەکە دوای لێکۆڵینەوەی پسپۆڕان بۆ کەرتی کشتوکاڵی ناوچەکە سوودی زیاتر دەبێت.\n#جوان عومەر ئەحمەد | #هەجیج | #کرماشان | #کۆسەی هەجیج | #کانی بڵ | #سنە | #جوانڕۆ | #مەریوان |\n1. 👁 هەجیج\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (جوان عومەر ئەحمەد)ەوە لە: May 3 2020 2:39PM تۆمارکراوە\n👌 ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: May 3 2020 7:17PM پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: May 3 2020 11:11PM باشترکراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.2 45 KB May 3 2020 4:37PM جوان عومەر ئەحمەد\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 69 KB May 3 2020 3:46PM جوان عومەر ئەحمەد


چۆن جوانی سینگت دەپارێزی ؟؟ - هه‌تاو چۆن جوانی سینگت دەپارێزی ؟؟ - هه‌تاو\nسەرەتا > خانمان > چۆن جوانی سینگت دەپارێزی ؟؟\nچۆن جوانی سینگت دەپارێزی ؟؟\nئەو خانمانەی حەز بە مانەوەی سینگیان دەکەن بە جوانی و رێکی، پەیرەوی ئەو چەند خالانەی خوارەوە بکە.\n١– ئاوی گه‌رم: خۆت بپارێزه له به‌كارهێنانی ئاوی گه‌رم له كاتی شۆردنی سنگت، چونكه به‌كارهێنانی ئاوی گه‌رم ده‌بێته هۆی تۆپه‌ڵ بوونی چه‌وری ناو مه‌مكه‌كان و دروستبوونی گرێ، بۆیه باشتر وایه ئاوه‌كه‌ی خۆتی پێ ده‌شۆی شله‌تێن بێت و له كۆتایی خۆشۆردنه‌كه‌تدا ئاوی سارد بكه به سنگتدا، ئه‌گه‌ر پێشت بكرێت پارچه سه‌هۆڵ به‌سه‌ر مه‌مكه‌كانتدا بخشێنه بۆ ماوه‌یه‌ك، ئه‌مه بۆ پێسته‌كه‌ی باشه و له زیانی تۆپه‌ڵ بوونی چه‌وریش ده‌یانپارێزێت.\n٢– په‌ستان له ڕێگه‌ی ده‌سته‌وه: هه‌رگیز په‌ستان له مه‌مكه‌كانت مه‌كه، له‌كاتی له‌به‌ركردنی مه‌مكبه‌ندیش با قه‌باره‌كه‌ی گونجاو بێت و ته‌سك نه‌بێت، دووریش بكه‌وه له‌و قوماشانه‌ی ڕه‌قن و مادده‌ی نایلۆنیان زۆر تێدایه و ده‌بێته هۆی ئاره‌ق كردنه‌وه‌یان.\n٣– شێوازی دانیشتن: هه‌میشه ئاگات له شێوه‌ی دانیشتن بێت، ده‌بێ پشتت ڕاست بكه‌یته‌وه له كاتی دانیشتن، ئه‌وه واده‌كات سنگت به شێوه‌یه‌كی ته‌ندروست و ڕاست بووه‌ستێت و ماسولكه‌كانی به شێوه‌یه‌كی باش هه‌ڵده‌ستن و شۆڕ نابنه‌وه، شێوه‌یه‌كی دروست و جوانیشی پێ ده‌به‌خشێت.\n٤– وه‌رزشی قوڕس: خۆت به دوور بگره له‌و وه‌رزشانه‌ی كار له سنگت ده‌كه‌ن، جووڵه‌كردن به ماسولكه‌كانی مه‌مك به شێوه‌یه‌كی ساده و به گرنگی پێدانه‌وه ده‌كرێت، زۆر ئاگاداری ئه‌و جووڵانه‌به كه له كاتی وه‌رزشدا ده‌یكه‌یت.\n٥– چوونه به‌رخۆر: به شێوه‌یه‌كی گشتی تیشكی خۆر سه‌روو وه‌نه‌وشه‌یی بۆ پێستی مرۆڤ خراپه، به تایبه‌ت بۆ شوێنه ناسكه‌كانی وه‌كوو ده‌موچاو و سنگ له خانماندا، بۆیه ده‌بێ خۆت بپارێزی له به‌ركه‌وتنی خۆر، ڕه‌نگه ئه‌ویش ببێته هۆی تۆپه‌ڵ بوونی چه‌وری و درووستبوونی گرێ.\n٦– ڕێژیم به شێوه‌یه‌كی گران: بۆ ئه‌و خانمانه‌ی ده‌یانه‌وێ كێشیان داببه‌زێنن، ده‌بێ ئاگاداری ئه‌وه‌بن له كاتی ڕێژیم سنگیشت بچووك ده‌بێته‌وه و به كه‌م بوونه‌وه‌ی چه‌وری شێوه‌كه‌ی ده‌گۆڕێ، بۆیه هه‌میشه له كاتی ڕێژیم ئه‌و خواردنانه بخۆ كه پڕۆتینی به سوودیان تێدایه بۆ ماسولكه‌كانت، چونكه ئه‌وه كار له مانه‌وه‌ی مه‌مكه‌كان ده‌كات به شێوه‌یه‌كی جوان و ته‌ندروست.\n٧– خه‌وتن له‌سه‌ر سك: هه‌وڵ بده خۆت به‌دوور بگریت له نووستن له‌سه‌ر سك، هه‌تا به‌و هۆیه‌وه په‌ستان كه‌وێته سه‌ر سنگت، باشتر وایه له‌سه‌ر پشت بخه‌ویت، چونكه ئه‌و جۆره نووستنه كار له مه‌مكه‌كانت ناكات و په‌ستان ناچێته سه‌ریان.\nItem Reviewed: چۆن جوانی سینگت دەپارێزی ؟؟ Rating: 5 Reviewed By: hataw magazin