خۆپیشاندەران دەگەڕێنەوە سەر شەقامەکانی پاریس\nی مانگی دوازده ٠٥, ٢٠٢٠\nڕۆژی شەممە هەزاران کەس ڕژانە سەر شەقامەکانی پاریس بۆ خۆپیشاندان دژ بە توندوتیژی پۆلیس و بەرنامەکانی ڕێبازی ئاسایشی سەرۆک ئیمانوێل ماکرۆن کە خۆپیشاندەران دەڵێن دەبێتە هۆی بەربەستکردنی ئازادییە سڤیلییەکان.\nلە ڕووداوێکدا پۆلیس گازی فرمێسکڕژێنی هەڵدا و خەڵکی دەستگیر کرد پاش ئەوەی تۆپتەرەقە گیرایە هێڵەکانیان. چەند گەنجێکی کڵاولەسەر پەنجەرەی بازارێکیان شکاند. توندوتیژی لە نێوان پۆلیس و خۆپیشاندەران لە خۆپیشاندانێکی هاوشێوە لە هەفتەی ڕابوردووشدا دروست بوو.\nلە سەرەتای ئەم هەفتەیە پارتی دەسەڵاتداری ماکرۆن رایگەیاند چەند بەشێکی بەرنوسی ئاسایی ئاسایشی دەنوسێتەوە کە تیایدا ئەوە مافە ناهێڵێت وێنەی پۆلیس بڵاوبکرێنەوە ئەمەش بووە هۆی بەرپەرچدانەوەیەکی توند لە نێوا خەڵکی و سیاسییە چەپەکان.\nخۆپیشاندەران لە سەرانسەری پایتەختی فەرەنسا لە ژێر چاودێرییەکی زۆری پۆلیسی دژە ئاژاوە خۆپیشاندانیان ئەنجامداو لە دروشمە هەڵواسراوەکانیان نوسرابوو " فەرەنسا، وڵاتی مافەکانی پۆلیس"و " یاسای ئاسایشی بکشێنەرەوە".\nدانیشتویەکی پاریس بە ناوی کێرن شەبابۆ بە ئاژانسی ڕۆیتەرزی ڕاگەیاند " ئێمە بەرەو سنوردارکردنێکی بەرچاوی ئازادییەکان دەڕۆین. هیچ ڕەوایەتییەک بۆ ئەمە نییە."


هاتنه‌وه‌ی وه‌ڵامی نامه كراوه‌كه‌م بۆ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا – Denegkan\nهاتنه‌وه‌ی وه‌ڵامی نامه كراوه‌كه‌م بۆ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا\nbyئەحمەد ئەربەتی\tJuly 5, 2009\tگشتی\nهاتنه‌وه‌ی وه‌ڵامی نامه كراوه‌كه‌م بۆ سه‌رۆكی ئه‌مه‌ریكا و كۆنگرێس\nوه هه‌ڵبژاردنی ئاینده….\nسه‌رنج:- خوێنه‌ری به‌رێز ئه‌م بابه‌ته په‌یوه‌ندی به‌ڕووداو و پێشهاته‌كانی پێش كۆتایی ساڵی 2007وه به‌ره‌و ئێستاو ئاینده‌وه هه‌یه بۆیه ده‌بێ له‌و كاته‌وه مێژووی ڕووداوه‌كان‌و هیچ پێویستیه‌ك فه‌رامۆش نه‌كه‌ین. بۆ ئاگاداری به‌ڕێزتان تكایه……\nمامۆستا ئه‌حمه‌د ئه‌ربه‌تی\nبۆ درێژه‌ی بابه‌ته سه‌یری پاشکۆ بکه‌ن….\nPrevious زمانی کوردیی و خڕ و وڕی کوردایە‌تیی!\nNext ئاخ خۆزگه ژن نه‌بوومایه


بگەڕێ بە ناو 454124 هەواڵ و بابەتدا، لە زیاتر لە 43 سەرچاوەوە.\nخەڵك- ژنێكی تەمەن 110 ساڵ توانی بە یەك سەدە تەمەنەوە ڤایرۆسی كۆرۆنا تێكبشكێنێت و چاك ببێتەوە. تۆڕی سپوتنیك بڵاویكردەوە، دەشت بوزورگ بەڕێوەبەی نەخۆشخانەی عەلامە لە ئە\nApril 12th, 2021 وێستگه\nڤیدیۆ- یانەی پاریس سان جێرمان پیرۆزبایی مانگی ڕەمەزان لە موسوڵمانان دەكات\nApril 12th, 2021 یاریگا\nیاریگا- یانەی پاریس سان جێرمانی فەڕەنسی پیرۆزبایی هاتنی مانگی ڕەمەزانی پیرۆز لە موسوڵمانان دەكات. كەمێك…\nڤیدیۆ؛ رۆناڵدۆ سزا دەدرێت؟\nڤیدیۆ: ڕۆژی هاوسه‌رگیری شاژنه به‌هێزه‌كه‌ی به‌ریتانیا ببینه\nApril 11th, 2021 وێستگه\nڤیدیۆ- مۆدریچ گاڵتە بە پیكێ دەكات\nApril 11th, 2021 یاریگا\nیاریگا- لۆكا مۆدریچی كرواتی و ئەستێرەی یانەی ڕیاڵ مەدریدی ئیسپانی گاڵتە بە جیرارد پیكێی بەرگریكاری…\nدوای ئەوەی دامەزراوەی (نیورۆلینک) بە سەرکەوتووی نەشتەرگەریی بۆ مێشکی مەیمونێک کرد و چیپ (بەرستەرێکی هاندەری ژیریی)یان تێکرد، لە ئێستادا دامەزراوەکە ڤیدیۆی مەیمونەکەی بڵاوکردووەتەوە و دەڵێت، کارەکەیان سەرکەوتوو بووە و ئاژەڵەکە یاری ئەلیکترۆنی دەکات.\nڤیدیۆ.. گەنجێک بەشێوەی پەبجی سێ ئەندامی خێزانەکەی کوشت\nمیدیاکانی پاکستان بڵاویانکردەوە، دوای ئەوەی لەلایەن خێزانەکەیەوە سەرکۆنە کراوە و رێگری لێکراوە یاری بە پەبجی بکات، گەنجێک لە شاری لاهوری ئەو وڵاتە بە شێوەی پەبجی، دوو خوشک و برایەکی و هاوڕێیەکی خۆی کوشتووە. لەگەڵ ئەوانیشدا، دایکی بریندارکردووە.\nڤیدیۆ- جوانترین گۆڵی هەفتەی ڕابردووی چامپیۆنسلیگ دەستنیشانكرا\nیاریگا- جوانترین گۆڵی یاریەكانی چوونی قۆناغی چارەكی كۆتایی خولی یانە پاڵەوانەكانی ئەوروپا دەستنیشانكرا. هەژماری فەڕمی…\nخەڵك- چێشتلێنەرێكی تەمەن سێ ساڵان بووەتە جێگای سەرنجڕاكێشانی بینەرانی لە جیهاندا. تۆڕی سپوتنیك بڵاویكردەوە، بڵاوبوونەوەی تۆمارە ڤیدیۆییەكانی منداڵكی تەمەن سێ ساڵ\nکەسێک بەڕووتی و بەبێ جل خۆیکرد بەیاریگای یاریەکەی گرانادا و مانچێستەردا\nڤیدیۆ : گۆڵی یەکەمی بلباو بەرامبەر سۆسیداد\nكوردستان 8410 عێراق 8113 کۆرۆنا 7916 سلێمانی 4969 توركیا 4958 سوریا 4836 هەرێم 4795 ئێران 4521 ئەمریكا 4238 هەولێر 3997 نرخی 3928 هەرێمی 3878 واشنتن 3740 ڤیدیۆ 3478 بایدن 3209 لەبارەی 3012 داعش 2554 بارزانی 2541 روسیا 2486 له 2353


NRT TV | تەکنەلۆژیا | کۆمپانیای ئەپڵ هەلی کۆتایی دەدات بەوانەی کە ئایفۆنی کۆنیان پێیە\n23148 جار خوێندراوەتەوە\nپاش ئەوەی کۆمپانیای ئەپڵ بەکارهێنەرانی ئایفۆنی ئاگادارکردەوە کە پێش ٣ی تشرینی دووەم سیستمەکەیان ئەپدەیت بکەنەوە بۆ تازەترین وەشان، ئەگەر نەیکەن ئەوا بەشێکی زۆری بەرنامەکانیان دەوەستێت، بۆ ئەو بەکارهێنەرانەی کە نەیانکردووە هەلی کۆتایی رەخساندووە.\nکۆمپانیای ئەپڵ ئاگادارییەکی تایبەتی نارد بۆ مۆبایلی ئەوانەی ئایفۆنی پێنجیان پێیە و تیایدا نووسراوە کە ئەگەر تاکو ڕۆژی ٣ی تشرینی دووەم مۆبایلەکانیان ئەپدەیت نەکەنەوە بۆ نوێترین وەشانی IOS، کە وەشانی ژمارە ١٠.٣.٤یە، ئەوا چەند خزمەتگوزارییەکی ناو مۆبایلەکە لەدەستدەدەن، لەوانە Icloud و Appstore و Email و Web.\nسەرەڕای ئەوەی لە ماڵپەڕی فەرمیی کۆمپانیای ئەپڵدا ئاماژە بە ناوی تەواوی ئەو ئامێرانە دراوە کە بە بڕیارەکە کاریگەر دەبن، بەڵام کۆمپانیاکە ئەوەشی خستەڕوو کە گەورەترین کێشە ڕووبەڕووی بەکارهێنەرانی ئایفۆن پێنج دەبێتەوە ئەگەر پێش ئەو بەروارە سیستمەکەیان ئەپدەیت نەکەنەوە، لەوانە کێشەی GPS و بەروار و کاتژمێری ناو مۆبایلەکە دروستدەبێت.\nئەم کۆمپانیایە هەلێکی دیکەی دا بەو بەکارهێنەرانەی کە بەر لە تەواوبوونی بەروارەکە ئەپدەیتی مۆبایلەکەیان نەکردووە، بەکارهێنەران دەبێت لە رێگەی کۆمپیوتەری ماك یان پی سییەوە ئەپدەیتی مۆبایلەکەیان بۆ نوێترین وەشان بکەن تا مۆبایلەکانیان بەردەوام بێت لە کارکردن.


ئەمڕۆ (پێنجشەممە) بەسەرۆکایەتى شاندێک سەرۆک وەزیرانى عێراق دەگاتە تورکیا و بەگوێرەى پەرلەمانتارێکى عێراقیش لەگرنگترین ئەو دۆسییانەى لەگەڵ ئەو وڵاتەدا لەنێوان هەردوولادا تاوتوێ دەکرێن فراوانکردنى پەیوەندییە ئابورییەکان و هەڵوەشاندنەوەى ڤیزا و سنوردانان بۆ چالاکیەکانى پەکەکەیە.\nلەلێدوانێکدا بۆ ڕۆژنامەى سەباحى فەرمى کە "ناس کورد" بەدواداچوونى بۆ کردوە، شێرکۆ میروەیس ئەندامى لیژنەى پەیوەندییەکانى دەرەوە لەپەرلەمانى عێراق (17ى کانوونى یەکەمى 2020) ڕایگەیاند، لەدیارترین ئەو دۆسییانەى کە لەسەردانەکەى مستەفا کازمیدا بۆ تورکیا دەخرێنە ڕوو بۆ بەرژەوەندى هەردوو وڵات هەڵوەشاندنەوەى ڤیزاى نێوان عێراق و تورکیا و هەروەها پتەو کردنى پەیوەندییە بازرگانییەکان و دۆسییەکانى ئاو و ئاسایشە.\nلەسەر دۆسیەى پەکەکەش، محەمەد ڕەزا ئال حەیدەر ئەندامى لیژنەى ئاسایش و بەرگرى لەپەرلەمان بەڕۆژنامەکەى وتووە، دەستور ڕێگا نادات بەهیچ جۆرە چەکدارێک لەناو وڵاتدا، بێ مۆڵەت وەرگرتن لە حکومەتى عێراق و پەنابەرى سیاسى پێشوازى لێدەکرێت بەمەرجێک چەکى پێنەبێت و بۆ پەکەکەش ئەوان هاریکارن لەگەڵ تورکیادا بۆ ڕاگرتنى چالاکیەکانیان و سنوردانان بۆیان.\nپێشتریش وەکو ئامادەکارییەک بۆ سەردانەکەى مستەفا کازمى سەرۆک وەزیرانى عێراق بۆ تورکیا، فوئاد حوسێن وەزیرى دەرەوەى عێراق گەیشتە ئەو وڵاتە.\nلەکۆنگرەیەکى ڕۆژنامەوانیشدا لەگەڵ هاوتا تورکیەکەیدا، فوئاد حوسێن وتى "تاوتوێى گەڕانەوەیان کردووە بۆ ڕێککەوتنى ساڵى 2009 بۆئەوەى ڤیزا لەسەر هاوڵاتیانى عێراقى بۆ تورکیا هەڵبگیردرێت هەروەها گفتوگۆیان لەسەر چۆنیەتى جێبەجێکردنى ڕێکەوتنى شنگال کردووە لەگەڵ ئەو هەنگاوانە کە پێویستە بنرێن".


ناوەندی هاوکاریی حیزبەکانی کوردستانی ئێران بەبۆنەی ٨ی مارس ڕۆژی جیهانیی ژن ڕاگەیەندراوێکی بڵاو کردەوە و ڕایگەیاند کە لە ١٠٠ ساڵی ڕابردوودا بەهۆی گەشەی دێموکراسی و بەرزبوونەوەی ئاستی هۆشیاریی کۆمەڵگای مرۆیی، پێگەی ژنان هەڵکشانی بە خۆیەوە بینیوە و تا دێت ژنان پتر جێ پێی خۆیان قایمتر دەکەن.\nبە درێژایی زیاتر لە ١٠٠ ساڵە کە ڕۆژی ٨ی مارس وەک ڕۆژی جیهانیی ژن ناسراوە و لە وڵاتە جۆراوجۆرەکان ئەو ڕۆژە بەرز دەنرخێندرێت و ڕێزی لێ دەگیردرێت. لەو ڕۆژەدا جارێکی تر پێداگری لەسەر مافی بەرانبەری ژن و پیاو دەکرێتەوە و ئەو ڕاستییە چەندپاتە دەکرێتەوە کە هیچ کۆمەڵگایەک ناتوانێت ئازادی و دێموکراسیی ڕاستەقینە بە خۆیەوە ببینێت ئەگەر مافی نیوەی دانیشتووانی خۆی لەبەرچاو نەگرێت.\nلە ١٠٠ ساڵی ڕابردوودا بەهۆی گەشەی دێموکراسی و بەرزبوونەوەی ئاستی هۆشیاریی کۆمەڵگای بەشەری پێگەی ژنان هەڵکشانی بە خۆیەوە بینیوە و تا دێت ژنان پتر جێ پێی خۆیان قایمتر دەکەن. دیارە ئەمە تەنیا هەنگاوێکی کورتە کە هەڵگیڕاوەتەوە و ئەو مافە ڕەوایانە تا ئێستاشی لەگەڵ بێت لە زۆربەی وڵاتانی دنیا هەر بە ئاشکرا پێشێل دەکرێت، ڕوانینی نەریتخوازانەی پیاوان و تەنانەت بەشێکیش لە ژنانیش بەربەستێکی گەورە بووە لە بەرپێی بەرەوپێشچوونی دۆخی ژنان لەسەر ئاستی جیهانیدا.\n١٧ی ڕەشەمەی ١٣٩٩ی هەتاوی


بەرپرسی لقی 26ـی گوڵان: قسەكانی پەرلەمانتارێكی یەكێتی، بۆ مزایەدە و چەواشەكارییە | دەزگاى زارى کرمانجى\nهاوسەری پەرلەمانتارێك پێشمەرگە نەبووە و بە پلەی رائید خانەنشینە\n" بەرگریكردن لە ژەهرخواردن پێویستی بەچەكی قورس و باجەری درع نییە"\nرۆژی 4ـی ئەم مانگە، لوقمان وەردی، ئەندامی پەرلەمانی كوردستان لەسەر لیستی سەوز لە لێدوانێكیدا بۆ میدیای فەرمی حزبەكەی رایگەیاند، قەڵا سەربازییەكانی باڵەكایەتی ببەن بۆ قەرەچووخ، خەڵكەكە خۆی دەتانپارێزێت.\nئەو پەرلەمانتارەی یەكێتی دەیەوێ بەم لێدوانە ئەمنییەتی ناوچەی باڵەكایەتی بە دەردی ئاساییشی ناوچەكانی كفری و كەلار و سنووری پارێزگای كەركووك ببات كە گروپە چەكدارەكان و تیرۆریستانی داعش بە ئاشكرا خەڵك دەكوژن.\nحەسەن حەدۆ، بەرپرسی لقی 26ـی گوڵانی پارتی دیموكراتی كوردستان لەمبارەیەوە بە زاری كرمانجی گووت" ئەم لێدوانەی ئەو ئەندام پەرلەمانە خەڵكی سنوورەكەی ئێمەی نیگەران كرد، چونكە ئەو هێزەی لەو قەڵا سەربازییانە لە دەڤەری باڵەكایەتی جێگیركراوە، سەر بە وەزارەتی پێشمەرگەی حكوومەتی هەرێمی كوردستانە كە حزبەكەی ئەو ئەندام پەرلەمانە بەشدارە لە حكوومەتی هەرێم. هاتنی هێزی پشتیوانی یەك بۆ پاراستنی سنوورەكان و سەقامگیری ئارامی دانیشتووانی دەڤەری باڵەكایەتییە، لە راستیدا چاوەڕوانمان نەدەكرد بۆچوونی پەرلەمانتارێك بەم شێوەیە بێت كە خزم و كەسوكار و گوندەكەی ئەو ئەندام پەرلەمانەش دەپارێزن، ئەمە لێدوانێكی چاواشەكارانەیە.\nزیاتر گووتی" لەوكاتەی ئەو هێزە هاتوونەتە ئەم سنوورە و جێگیر كراون، دانیشتووانەكەی لە هێمنی و ئارامی دەژین، كە پێشتر بەهۆی جموجۆڵی سەربازی لایەنێكی چەكدار لە ناوچەكە ئارامی نەمابوو، بەپێچەوانەی پێشووتر ئێستا رێگری لە خەڵك و گوندنشینان و ئاژەڵدار و جووتیاران ناكرێت، خەڵك لە ئارامی و سەقامگیری دەژین و ئەو هێزەش نەبوونەتە بەربەست بۆ خەڵك، بەڵكو هەوێنی ئارامی و ئاساییشن".\nبەرپرسی لقی 26ـی گوڵان لەسەر قسەكانی ئەو ئەندام پەرلەمانەی یەكێتی، دەشڵێت" هێزی پێشمەرگە لە هەر شوێنێك بێت ئەركی خۆی بە وەفاداری و نیشتمانپەروەری جێبەجێ دەكات، بەڵام هەمیشە ئەو ئەندام پەرلەمانانەی هاوشێوەی لوقمان وەردین دژایەتی حكوومەتی هەرێمن و چاویان بە ئاساییش و هێمنی ئەو ناوچانە هەڵنایەت كە لەسایەی سەری پێشمەرگە قارەمانەكان خەڵك لە ئاسوودەیی دەژین".\nبەرپرسی لقی 26ـی گوڵان ئاشكراشی كرد" ئەگەر ئەو ئەندام پەرلەمانەی فراكسیۆنی سەوز ئەوەندە لە خەمی هێزی پێشمەرگەدایە، با هاوسەرەكەی خۆی بباتە سەنگەرەكانی بەرگری و لەگەڵ پێشمەرگە قارەمانەكان بەرگری لە خاكی پیرۆزی كوردستان بكات، چونكە بە پلەی رائید خانەنشین بووە و پێشتر بندیوار بووە و ئێستا مووچەكەی بۆ دەچێتە ماڵەوە!".\nهەر لەسەر قسەكانی ئەو ئەندام پەرلەمانەی یەكێتی، بەهمەن كاك عەبدوڵڵا، ئەندامی پەرلەمانی كوردستان گووتی" هەمەر و باجەرەكانی دەوروبەری دەباشان و ناو شاری سلێمانی ببەنە سەر بەنداوی كفری و ناوچەی كوڵەجۆ ، خەمی قەرەچووختان نەبێت".\nزیاتر گووتی" هەركاتێك نیشتمان بریندار دەبێت و خوێنی پێشمەرگە بەدەستی تیرۆریستان یان دوژمنانی كوردستان دەڕژێت، پەرلەمانتارەكانی یەكێتی و سیاسییەكانیان دەست دەكەن بەموزایەدە و بیانوو هێنانەوە و لێدان لە حكوومەتی هەرێم و پارتی، یەكێك نەزانێت سنوورەكانی خۆیان زۆرجوان پاراستووە و نەبووەتە جێگەی تەراتێنی هێزی تر".\nكاك عەبدوڵڵا، لە درێژەی قسەكانی بۆ وەردی دەڵێت" جەنابی وەردی و حزبەكەی باش دەزانن كەبردنی هێزی سەربازی و دروستكردنی قەڵای سەربازی لەسنووری باڵەكایەتی، بۆ ئەوەیە كە ئەو ناوچانەش وەك ناوچەكانی تری سنووری پەكەكەی هاوپەیمانیان پێشكەشی سوپای توركیا نەكات و ئەو ناوچانەش وەك شاری سلێمانی و پێنجوێن و قەرەداغ و سەرتەكی بەمۆ پەكەكە نەیكاتە شوێنی تەراتێنی خۆی و سەرانە وەرگرتن لە خەڵكی ناوچەكە، خێرە بەحزبەكەت نەگوتووە ئەو هەموو (هەمەر و باجەر و ئۆتۆمبێلە درع و چەكە قورسە)ـی لەناو شاری سلێمانی و دەباشان و دەوروبەری لالەزار داتان ناوە بۆ نایبەن بۆ دەوروبەری كفری و كوڵەجۆ، خۆ خوانەخواستە سلێمانی مەترسی داعشی لەسەر نییە ! یان خۆ بەرگریكردن لەژەهرخواردن پێویستی بەچەكی قورس و هەمەر و باجەری درع نییە".\nلەلایەكی دیكەوە قسەكانی لوقمان وەردی لە تۆڕە كۆمەڵایەتییەكاندا نیگەرانی خەڵكی لێكەوتەوە و زۆرێك لە بەشداربووان ئاماژەیان بەوەداوە ئەگەر ئەندام پەرلەمانێك چاوی بە ئارامی و ئاساییشی ناوچەكەی خۆی هەڵنەیەت، چۆن دەتوانێ لە پەرلەمان داكۆكی لە مافی خەڵك بكات، پێویستە لە پەرلەمان داوای لێبوردن لە خەڵكی باڵەكایەتی بكات و لێپێچینەوەی لەگەڵ بكرێت، نەك پێی ئاسایی بێت ناوچەی باڵەكایەتی ببێتە مەیدانی جەنگ و بە رۆژی رووناك خەڵك بڕفێنن و ئەویش لە پەرلەمان لەسەر حسابی دەنگی سەرۆك لیستەكەی بژیت".\nسەرۆكی حكوومەتی هەرێم و سەرۆك وەزیرانی عێراق پەیوەندییەكی تەلەفۆنیان ئەنجام دا\nمەسرور بارزانی پێشوازی لە جینین پلاسخارت کرد


ڤیدیۆ.. د.ئەنتۆنی فۆسی ھەواڵێكی دڵخۆشكەر ڕادەگەیەنێت – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/04/29 - 10:10 PM\nد. ئەنتۆنی فۆسی پسپۆری نەخۆشییە گواستراوەكان لە ئەمریكا، لەھەواڵێكی دەستپێشخەردا ڕایگەیاند: ئەنجامی تاقیكردنەوە مەیدانیەكانیان لەسەر دەرمانی (ڕێمدێسڤێر-Remdesivir) ئەوەی چنگخستوون كە ڕیمدێسڤێر چارەسەرێكی تاقیكراوەیە دژی كۆرۆنا ڤایرۆس. وتیشی :”ئەمە ھەواڵێكی دڵخۆشكەرە”.\nفۆسی وتیشی: پێویست بە ھیچ تاقیكردنەوەیەكی تر ناكات. فۆسی ئەم ھەواڵەی بە میدیاكان ڕاگەیاند، لەبەردەمی سەرۆك دۆناڵد ترەمپ-دا لە كۆشكی سپی. ڕوونیشیكردەوە لەئەنجامی ئەو تاقیكردنەوە ھەڕەمەكیانەی كراون لە جیھاندا لەسەر دەرمانەكە، ھەواڵی دڵخۆشكەرمان چنگكەوتووە.\nبەپێی وتەكانی د. ئەنتۆنی فۆسی ئەم دەرمانە تاڕادەیەك دەبێتە ھۆی كەمكردنەوەی مردن.\nبۆیە د. ئەنتۆنی فۆسی ئەندامانی تیمی بنبڕكردنی كۆرۆنا ڤایرۆس لە كۆشكی سپی و بەڕێوەبەری پەیمانگای نیشتمانی بۆ ھەستیاریی و نەخۆشییە بڵاوەكان، پاڵپشتی ئەم دەرمانەی كرد.\nبەگشتی پزیشكان و پسپۆڕانی نەخۆشییە بڵاوەكان دڵخۆشن بەو ڕاگەیاندنەی فۆسی، چونكە ئەو ڕەزامەندی دەرنەبڕیوە بۆ ھیچ دەرمانێكی تر كە لەپێشتردا باسكرابێت.\nئەمریكائەنتۆنی فۆسیدۆناڵد ترەمپڤایرۆسی كۆرۆناكۆشكی سپی


پۆلیسی كه‌ركووك دوو ئۆتۆمبێلی بۆمبڕێژكراو پووچه‌ڵ ده‌كه‌نه‌وه هێزەکانی پۆلیسی کەرکووک تیرۆرستیک و دوو ئۆتۆمبیلی بۆمبڕێژکراو دەستگیر دەکەن ئۆتۆمبیلێکی بۆمب ریژکراویش دەتەقێنەوە پاش نیوەڕۆی دوێنی هێزەکانی پۆلسی کەرکووک توانیان بە پێ چەند زانیاریەک تیرۆرستکی خۆکوژ دوو ئۆتۆمبیل بۆمب ڕێژکراو دەست گیر بکەن کە ئامادە کرابوون بۆ تەقاندنەوە لە نا شاری کەرکووک سەبارەت بەمەش لیوا " تۆرهان " جێگری بەرێوەبەری گشتی پۆلیسی کەرکووک بە ئامادە بوونی عەمید "خەتاب "بەرێوەبەری پۆلیسی ئامادەی کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانی ئەنجامدا لە گۆنگرەکەدا باسی لەوە کرد کەتوانیویانە بەشێوەیکی سەرکەوتوو کارەکەیان ئەنجام بدان بەبێ هیچ زیانێکی گیانی مادی لیوا گووتیشی پاش ئەوەی ئێمە زانیاریمان وەر گرتبوو سەبارەت بە هاتنە ژوورەیەوەی ئەو تیرۆرستان بۆ ناو شاری کەرکووک بۆ ئەنجامدانی چەند کردەوە تیرۆریستی بۆ رێگرتن لێیان سەرچەم هێزەکانی ناو شارمان لێ ئاگادار کرد پاشتر توانیمان لە ڕێگای بازگەکانی ناو شارەوە یەکێک لە ئۆتۆمبیلانەی کە زانیاری هەبوو لە سەری ئاشکرا بوو کە دوو تیرۆرستی تیدا بوو پاش ئاشکرا بوونیان ئەوان دابەزین هەلهاتن دەستیان کرد بە تەقە کردن لە هێزەکانی پۆلیس و یەکێک لە پۆلیسەکانمان بریندار بوو . پۆلیسی كه‌ركووك دوو ئۆتۆمبێلی بۆمبڕێژكراو پووچه‌ڵ ده‌كه‌نه‌وه ته‌قینه‌وه‌یه‌كى خۆكوژى له كه‌ركوك 10 كوژراو و 59 بریندارى لێكه‌وته‌وه دابین كردنی پلانێكی نوێ بۆ پاراستنی سه‌ر و ماڵی هاولاَتیانی سلێمانی\nنێچیرڤان بارزانی ئیمزا بۆ ئازاد کردنی عەبدولا ئۆجەلان دەکات\nئه‌نجومه‌نى وه‌زیران جێبه‌جێكردنى بڕیاره‌كانى هه‌ڵده‌سه‌نگێنێت\nکەرکووک..لەئەنجامی سێ تەقینەوە زیاتر لە10کەس بوونە قوربانی\nشەرو پێكدادنەكانی سوریا بەردەوامەو سەرۆك وەزیرانی سوریاش تەنیا گفتوگۆ بە چارەسەری سیاسی دادەنێت. چالاكوانانی سوریا رایانگەیاند: شەرو پێكدادنەكان لە چواردەوری دیمەشق چربۆتەوەو هێزەكانی سەر بە حكومەت 156 خاڵیان لە دەوروبەری دیمەشق بۆردومان كردووە،لای خۆشیانەوە بەرپرسانی سەر بە ئۆپۆزسیۆنی سوریا ئەم شەرە بە شەری یەكلاكەرەوە ناودەبەن. لیژنەكانی هەماهەنگی سوریاش رایانگەیاند: بە پێی ئاماری توندوتیژیەكان دوێنێ لە ناوچە جیاجیاكانی سوریا 90 كەس كوژران. لای خۆشیەوە وائیل حەلقی سەرۆك وەزیرانی سوریا لە راپۆرتێكیدا كە لە كەناڵی رەسمی سوریا بڵاوكراوەتەوە ئاماژە بەوە دەكات تەنیا گفتوگۆی ناوخۆی سوریا رێگای سەرەكییە بۆ چارەسەری قەیران و نەهێشتنی خوێنرشتن لە وڵاتدا.\nعێراقییه ده‌وڵه‌تى یاسا به پشتیوانى كردنى گروپه چه‌كداره‌كان تۆمه‌تبار ده‌كات\nئه‌نجوومه‌نى نوێنه‌ران؛ وێستگه‌یه‌كه بۆ ناكۆكی نێوان لایه‌نه سیاسیه‌كان\nجەختكردن لەسەر بەگەڕخستنی پڕۆژەیاسای دەستوور، نیشانەی كاركردنە لەسەر بنەمای دیموكراسی و ڕێگرییە لەچەواشەكاری و گێرەشێوێنی


جێگای داعش‌و داعشیزم لە ئیسلامی سوننەو شیعەدا ... حەمەغەفور\nبە تەنیا "داعش" وەکو ڕێکخراوێکی هاری ئیسلامی، مەترسیی نییە بۆ سەر مەدەنییەتی کۆمەڵگاو چاوەڕوانییەکانی مرۆڤ لە ناوچەی خۆرەڵاتی ناوەڕاست‌و جیهانی عەرەبی‌و ئەو کۆمەڵگایانەی ئایینی ئیسلام تیایاندا باوە، وە نابێت وەکو تاکە تاقمێکی خوێنڕێژو دژ بە مرۆڤایەتی وێنابکرێن.چونکە ئەم مۆدێلە توندڕەوە هەوسارپچڕاوە ئیسلامییە خۆی دەرئەنجامی بنبەستی ئەو سیناریۆ ڕەشەیە کە بەشوێن هێرش‌و پەلاماری ئەمریکا بۆ لادانی ڕژێمەکەی سەددام حسەین کردییە سەر عێراق هاتۆتەئاراوە، کە چەندین حزب‌و هێزی ئیسلامی ڕۆڵی سەرەکییان تێیدا بینیوە.وەکو چۆن وێناکردنی ئەمەی بەتەنیا بەرەنگاربوونەوەشی بە شێوازی سەربازی هەڵەیەکی گەورەیەو تەنوورەی ئاگری شەڕی تائیفی پەرەدارتر ئەکات‌و ئەیکاتە جەنگێکی ئەهلی‌و شەڕی کۆڵان بە کۆڵان بۆ ماوەیەکی دوورودرێژ.شەڕێک کە مەوداکانی ڕەنگە گشت ناوچەکەش بگرێتەوە.\nئەم دیاردە نامۆیە پەروەردەی جیهانێکی پڕتەنگژەو قەیراناوییە کە لانیکەم ١١ ساڵە کۆمەڵگای عێراقی داگرتووەو سەرئەنجامەکەشی داڕمانی ئەو ئیدارە سیاسییە تەوافوقییە بوو کە بە ماشێنی هەڵبژاردنی پارلەمان‌و پرۆسەی دیموکراسییەکی هاوردەکراو ئەڕۆشتەبەرەوە.ئەگەر ڕاگەیاندنی ڕەسمی‌و نیمچە ڕەسمی بۆرژوایی جیهانی، داعش وەکو سیمبۆلی شۆڤێنیزمێکی ئیسلامیی سوننەو یاخی لە کۆمەڵگای نێودەوڵەتی پێناسەئەکەن، بەواتایەک وەکو ڕەنگدانەوەی شۆڤێنیزمی بەعسییەکان لە فۆرمی ڕێکخراوێکی دڕو دەرچوو لە یاساکان نیشانیئەدەن، بەڵام "داعشیزم" وەکو لوتکەی ئایدیۆلۆژیای شۆڤێنیانەی ئایینی، وەکو بزووتنەوەیەکی سیاسی ئیسلامی جووتسەرە دژی مرۆڤ، بە سوننەگەری‌و شیعەگەرییەوە، لە شکڵی دژایەتیکردنی دەوڵەتی شۆڤێنیستی ئیسرائیل‌و لەوێشەوە بۆ دوژمنایەتی کردنی کوێرانەی سەرتاپای شەپۆلەکانی سکۆلاریزم‌و شارستانییەتی نوێ لەم ناوچانە، بەدژی ئارەزووی بێئەوپەڕی نەوەی نوێی ئەم کۆمەڵگایانە بۆ ڕووهێنانیان بەلای شێوەی ژیان‌و فەرهەنگ‌و نۆرمی ڕۆژئاواییدا، لەمێژەو بەدوای هاتنەسەرکاری جمهوری ئیسلامی ئێراندا ئامادەگیی تەواوی هەیە، وە ئەمە مەترسییە گەورەکەیە.داعشیزم کۆمەڵەی بیروباوەڕو مەنهەجێکی فکری‌و سیاسیی گشتگیرە، جووڵانەوەیەکی شۆڤێنی ئیسلامییە، بەهەردوو جۆری شیعەگەری‌و سوننەگەرییەکەیەوە، بەبەهانەی بوونی دەوڵەتی ئیسرائیل لەناوچەکەدا شەرعییەت بۆ بڵاوکردنەوەی بیروباوەڕو سیاسەتە دوژمنکارانەکانی خۆی وەرئەگرێت.ئەگەر چی دوو ئاراستەی دژ بەیەکن لە شێوازی تائیفییانەی بەڕێوەبردنی دەوڵەت‌و حوکمڕانیدا، بەڵام خاڵی هاوبەشیان، لەلایەک دژایەتی کردنی ئیسرائیل‌و شۆڤێنیزمی دەوڵەتی ئیسرائیلە، تا ماشێنی شۆڤێنیزمی ئیسلامیانەی خۆیان بەردەوام لەکاردابێت، لەلایەکی دیکەشەوە ڕاگەیاندنی شەڕێکی فەرهەنگی نەبڕاوەیە بەرانبەر گشت ئینتمایەک بۆ تازەگەری‌و پێشکەوتن، بۆ فەرهەنگ‌و نۆرمی ژیانی ڕۆژئاوایی‌و مۆدێرنیزم لە هەموو ئەو ناوچەیەی ئایینی ئیسلام تیایدا باوە.\nئەم بزووتنەوە ئیسلامییە دووسەرەیە، بەدوای ئاوابوونی شۆڤێنیزمی قەومیی عەرەبی‌و شکستی گەورەی بەرانبەر بە دیاردەی ئیسرائیل، بەتایبەتی بەدوای داڕمانی بەعسیزمدا، کە خاوەنی دەوڵەتێکی پڕچەک‌و پڕخەرج‌و خاوەن سوپایەکی ٢ملیۆنی بوو، ئامانجی دەستبەجێی جێگرتنەوەی شۆڤێنیزمی قەومیی عەرەبییە، وە ئەیەوێت لە ڕێگای پەرەپێسەندن‌و بەرقەرارکردنی جووڵانەوەیەکی ئیسلامی نوێ بە بەرگ‌و ڕۆحییەتێکی نوێوە، کە شۆڤێنییەتێکی خوێنڕێژو شۆکهێنەری لێ بچۆڕێت، داعیشیزمێکی هەوسارپچڕاوی ئیسلامی بێت، قورعان بەدەستێکییەوەو شمشێری ئیسلام بەدەستەکەی تری، بە هەر شێوازێک کە بۆی ئەلوێت بکەوێتە وێزەی مۆدێرنیزمی کۆمەڵگاو نۆرمی هاوچەرخ‌و شارستانییەتی ئێمە، وە کۆمەڵگای خوازیاری ژیان‌و شارستانییەت لەبەردەمیدا بەچۆکدا بێنێت.بزووتنەوەیەک پەیامە سیاسی‌و ئایدیۆلۆژییەکانی خۆی، وەکو باشترین نوێنەرو پارێزەری سەرمایەو سیستەمی چینایەتیی ناوچەکە، بە زەبری ئینسانکوشتن‌و نابودکردنی بنەماکانی شارستانییەتی ئێمە بکاتە دەوڵەت‌و یاساو کۆمەڵگای پێ کۆنتڕۆڵ بکات‌و ووڵات بکاتە زیندانێکی گەورە بۆ دانیشتوانی.کۆمەڵگاکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست وەکو سەردەمی خەلافەتی ئیسلامی‌و دەوڵەتی عوسمانی بۆ سەدان ساڵ حوکمی شموولیی خۆی بکاتە ئەمری واقع.ئەتوانم بڵێم، گشت مزگەوتەکانی ناوچەکە، هەموو حسەینییەکان‌و جێنزگەکانی شیعەکان، وەزارەتەکانی ئەوقاف‌و دامەزراوە ئایینییەکان، جمهوری ئیسلامی ئێران، عەرەبستانی سعودی‌و قەتەرو شێخنشینەکانی کەنداو، تەنانەت ڕیزی نوێژخوێنانی ئەو موسڵمانە باوەڕدارانەی کە تەنیا ئامانجیان پێڕەوکردنی ڕێوشوێنە ئایینییەکانە وەکو ئەرکێکی تایبەتی خۆیان بەرانبەر بە خودایەک کە باوەڕیان پێی هێناوە، سەرتاپایان فاکتەرو ناوەندی بەرهەمهێنان‌و سەرلەنوێ بەرهەمهێنانەوەی ئەم "داعشیزمەن".\nبۆیە ئەڵێم داعشیزم، چونکە شۆڤێنییەتی ئیسلامی بە هەردوو تائیفەکەیەوە، چ بگات بە تەجروبەی ئێران‌و چ تەجروبەی سعودیییەو ئۆپۆزیسیۆنەکانیشیان لە جۆری وەهابییەکان‌و ئیخوانییەکان، هەمان شۆڤێنییەتیان بەرهەمهێناوە کە ئێستا خودی تاقمی خوێنخۆری جۆری "داعش" بەکردەوە جێبەجێی ئەکەن.لە شەڕی عێراق- ئێراندا سەدان هەزار لاوی ئێرانی لەلایەن جمهوری ئیسلامییەوە کلیلی بەهەشت کرایە ملیان‌و ژیانیان بوویە قوربانی گەییشتن بە کەربەلاو نەجەف.عەرەبستانی سعودی بە پێی ئەحکامی ئیسلام، بە شمشێری ئیسلام سەرو دەست‌و قاچ ئەپەڕێنێت.سوننەگەری‌و وەهابییەکان‌و شیعەگەریی مێژوویان بە خوێن نووسراوە.دەلالەتی سیاسی من بۆ پشتیوانیی ئەم قسانەم، لەلایەک نیگەرانیی ئیسلامییەکانە بەگشتی سەبارەت بە بودەڵەیی باوەڕی باوەڕدارانی زۆروزەبەندی خەڵکیی بە ئایینی ئیسلام، لەکاتێکدا نەوەکانی ئەو خەڵکە پێڕەوی لە فەرهەنگ‌و ڕێوشوێنی شارستانییەتی ڕۆژئاوا ئەکەن، لەلایەکیش ئومێدەوارییەکانیانە بەوەی نەوەد دەر سەدی خەڵك‌و هاوڵاتیانی ئەم کۆمەڵگایانە موسڵمانن کە ئەوان تیایاندا ئامادەگییان هەیە، بەڵام ئەبینن هێشتا مەیل‌و ئاراستەی کۆمەڵگاکان بەگشتی زۆرتر لەژێر کاریگەریی نەریت‌و شارستانییەتی ڕۆژئاوادا خۆی ئەبینێتەوە!\nدڵشادبوونی ئیسلامییەکان بۆ ماوەی هەزاران ساڵ بە جمەی سەف‌و ڕیزی نوێژی جومعەکانیان کە ئاپۆڕەی نوێژخوێنانی ئاسایی خەڵکیان ئەبینی، ئێستا گۆڕاوە بۆ نیگەرانییەکی گەورە، چونکە لە کۆتاییدا ئەبینن سەرەڕای هەموو ئەم گوشارانەیان، لە گرتنەبەری ڕێوشوێنە ژیاری‌و کۆمەڵایەتییەکاندا لەنێو خودی ئەم کۆمەڵگایانەدا بەتایبەتی، زیاتر نۆرم‌و شێوە ژیانی ڕۆژئاوایی‌و فەرهەنگی زاڵی ڕۆژئاوایی برەوی هەیەو جێگای بایەخی خەڵك‌و هاوڵاتیانە تا شێوە ژیانی داعشی‌و ئاخوندی‌و سەلەفی‌و ..تد.شێوەی جلوبەرگ پۆشینیان، ئارەزووی قووڵی ئەم خەڵکە لە گوێڕادێران بۆ موسیقای ڕۆژئاوایی‌و تەماشای فیلمە ڕۆژئاواییەکان، بەتایبەت ئەو جۆرەیان کە باسی عیشق‌و خۆشەویستی‌و پەیوەندی نێوان کوڕان‌و کچان بەیان‌و بەرجەستەئەکات، نیشانی ئەدات کە ئەم شۆڤێنیزمە ئیسلامییە لەگەڵ چ جۆرە سەردەم‌و مێژوویەکدا بەرەوڕووبۆتەوە! سەردەمێک کە تەواوی ئاماژەکانی هێمان بۆ ئاوابوونی شێوەی ژیان‌و هەڵس‌و کەوت‌و مامەڵەو موعاشەرەی ئیسلامییانە لە ناوچەکە‌و جیهانیشدا.بۆیە ئەم ئاراستە ئیسلامییە نوێیە لەنێو هەردوو جەمسەری شیعەگەریی‌و سوننەگەرییدا، شێتگیر بووەو کاردانەوەیەکی دڕندانەو شۆڤێنییانەی نیشانداوە بۆ سنووردانان بۆ ئەم بێنرخی‌و بێبەهاییەی ئایینی ئیسلام‌و شێوەو حوکم‌و ڕێساکانی.سەرنجی ئەم کۆپلەیە لە ووتاری ئەندامێکی یەکگرتووی ئیسلامی، بە ناوی ئارام قادر گرنگی‌و بایەخی خۆی هەیە لەمبارەیەوە.ئارام قادر نوسیویەتی: "به‌لام تا ئیستا ئیسلامیه‌كان نه‌گه‌شتونه ته ده‌سه‌لات ونه‌بوونه زۆرینه ،هه‌رچه‌نده زۆربه‌ی میلله‌تی كورد موسلمانه وژماره‌ی نویژخوینان له‌مزگه‌وته‌كان مسۆگه‌ری سه‌ركه‌وتنی لایه‌نه ئیسلامیه‌كان ده‌كات به‌لام ته‌نانه‌ت ئیسلامیه‌كان نه‌یانتوانیوه ده‌نگ وپشتیوانی ئه‌وانیش به‌ده‌ست بهینن"!.\nئیسلامییەکان بەگشتی، چی ئەوانەی لە ڕیزی داعش‌و نوسرەو جوندولئیسلام‌و عەسائیبولحەق‌و غەیری ئەوانیشدان، چی ئەوانەشیان کە تێکەڵی پرۆسەی سیاسی‌و گاڵتەجاڕی پارلەمانتاریزم‌و دیموکراسی ئەمریکایی بوون، لەژێر گوشاری باری ئاستی ئازادییە فەردی‌و کۆمەڵایەتییەکانی کۆمەڵگا ڕۆژئاواییەکاندا، کە لەم کۆمەڵگایانەی خۆماندا ڕەنگدانەوەی گەورەیان هەیەو نەوەی نوێی ئەم کۆمەڵگایانە بێگومان دەرسەدێکی گەورەیان نایانەوێت وەکو سەردەمی ئەسحابوکەهف ڕۆژگارەکانی ژیانی خۆیان لەم سەردەمی سکۆلاریزم‌و شارستانییەتە پڕسەرەوەرییەدا بەسەر بەرن.ئەوان ئەیانەوێ ژیانێکی شکۆمەندانە بژین.ئەیانەوێ دەستیان ڕابگات بە فەرهەنگ‌و هونەرو زانست‌و زانیاری‌و داهێنانەکانی مێژووی مرۆڤایەتی، بەتایبەتی کە ناوەندەکەی ئەوروپا بووە.ناخوازن داعشەکان لە هەر بەرگێکدا بن حوکمی شمشێری خەلافەتی ئیسلامی، یاخود عەمامە بەسەرەکانی شیعەگەرییان بەسەردا بسەپێنن.هەر بۆیە ئیسلامییەکان هەوڵ ئەدەن بە داهێنانی زەواجی سیغەو زەواجی میسیارو زەواجی نیکاح‌و دەیان تیاترۆی ئیسلامی‌و مەلهای تازەداهێنراوی تاقمە جۆراوجۆرە ئیسلامییەکان، ڕەوشت‌و ووشیاری کۆمەڵگاو لاوان‌و نەوجەوانان بەلاڕێدا بەرن، وەکو بەرتیلێک ئەیخەنە بەردەمی کۆمەڵگاو ئامانجیان بەگشتی لەخشتەبردن‌و چەواشەکارییەکی ئەخلاقیی‌و سیاسییە.ئەگەرچی ئەم هەنگاوانەی ئیسلامییەکان بۆ ڕەهاکردنی دەستدرێژی سێکسی بۆ سەر ژنان‌و کچانی ئەم کۆمەڵگایانەیە، خۆی وەرچەرخانێکی ئەخلاقیانەی تەواوە بەرانبەر بە گشت ئیدیعاو بانگەشەکانی ئیسلام‌و ئیسلامییەکان کە بۆ "ڕەوشتبەرزی‌و پاراستنی حەیاو نامووس‌و ڕێزو کەرامەتی ئیسلامیانەی هاوڵاتیان گوایا لە چوارچێوەی ئایینی ئیسلامدا ئیمکانی هەیەو دانراوە!"، بەڵام پاشەکشەیەک‌و پاشگەزبوونەوەیەکی گەورەشە لە تەواوی ڕەشت‌و ئەخلاقیاتی ئیسلامییانە کە هەزاران ساڵە پێڕەوانی سیاسی‌و ناسیاسیی ئایینی ئیسلام شانازی پێوەئەکەن‌و خۆیانی پێوە بائەدەن، بەرانبەر بە مەیلی پێشکەوتنی خەڵک‌و کۆمەڵگا، بەرانبەر بە ئارەزووی ڕوهێنان بۆ فەرهەنگی کراوەو ئازادانەی ڕۆژئاوایی.\nکۆمەڵگاکانی خۆرەڵاتی ناوەڕاست ئەتوانن پەروەندەی ئەم ئاراستە نوێیەی ئیسلامی سیاسی کە شۆڤێنیزم‌و خوێن‌و ڕق‌و تۆڵەسەندنەوەی لێئەبارێت ببەستن.مرۆڤی کۆمەڵگاکانی ئێمە ژیانی خۆیان‌و نەوەکانیان نەدۆزیوەتەوە تا بەقسەو هەڕەشەو گوڕەشەی تاقمە ڕەنگاوڕەنگەکانی داعش‌و ئاراستەی داعشیزمی ئیسلامی بیکەنە فیدای ڕێگایەکی چەپەڵ‌و قێزەون‌و دوور لە هەر شارستانییەت‌و ئینسانییەتێک! ئەبێت ئەوەش لەیاد نەچێت، هەموو ئەوانەی ئێستا کەوتوونەتەخۆو لەژێر ناوی بەرەنگاربونەوەی داعشدا خەریکن بە وەشاندنی خۆشباوەڕی ئیسلامی‌و قەومی‌و تائیفیی، سووڕێکی نوێی ئاراستەکردنی سیاسیی کۆمەڵگاو هێزەکانیان ئەژێننەوە، هێچکام لەو هێزە ئیسلامیانە، چی ئەوانەی لەگەڵ داعشن چی ئەوانەشی دژی داعشن، دۆستی ئێمەی هاوڵاتیان نین.سەرتاپایان شەڕی دەسەڵات‌و خۆسەپاندنیانە بەسەر ئێمەو کۆمەڵگاکانماندا.ئەوان ئەیانەوێت وەکو هەمیشە ئێمەی هاوڵاتیان بکەنە بەردەبازی پەڕینەوەیان بۆ مەرامەکانیان.سەرئەنجام قوربانی گەورە هەر ئێمەی هاوڵاتیان ئەیدەین.بۆیە ئێمە ئەتوانین ئەم کانسەیان نەدەینێ‌و ئەم دەرفەتەیان بۆ نەڕەخسێنین.ژیان‌و ئاییندەو شارستانییەتی ئێمە خۆمان پێش هەرکەسی تر ئێمە خۆمان لێی بەرپرسیارین.دەستەو تاقمی جۆراوجۆری ئیسلامی کە خەون بە گێڕانەوەی دەسەڵات‌و قەهری ئیسلامییەوە ئەبینن بۆ سەر شارستانییەتی ئەم ناوچەیە، هەرگیز نوێنەری ئێمە نین.بەهەر شێوازو ڕێگایەک بۆتان ئەکرێت، پڕۆژە گڵاوەکانی ئیسلامی سیاسی پووچەڵ کەنەوەو پەکیان بخەن.


ناتۆ: قه‌زافی ناتوانێت چاوه‌ڕێ بێت ئێمه وازبهێنین\nخانمه گوته‌بێژێـکی ناتۆ ده‌ڵێت هێزه‌کانی هاوپه‌یمانان چه‌نده پـێوست بکات له ئۆپه‌راسیۆنه له‌شـکریـیه‌کانیان له لیبیا به‌رده‌وام ده‌بن و ڕێبه‌ری لیبیا موعه‌ممه‌ر قه‌زافی ناتوانێت چاوه‌ڕوان بکات ئه‌وان وازبهێنن.\nکارمن ڕۆمێرۆ ڕۆژی سێشه‌ممه له برۆکسل گوتی هه‌تا هێزه‌کانی سه‌ر به قه‌زافی هێرش به‌رن و هه‌ڕه‌شه بن بۆ سه‌ر خه‌ڵـکی سیڤیل ئه‌وا ناتۆ له گورزه ئاسـمانیـیه‌کانی به‌رده‌وام ده‌بێت.\nئه‌م لێدوانه‌ی گوته‌بێژی ناتۆ له‌و ده‌مه‌دا دێت که کاربه‌ده‌سـتانی چه‌ند حکومه‌تێـک نیگه‌رانی خۆیان له‌مه‌ڕ درێژبوونی مه‌سه‌له‌که‌ی لیبیا ده‌ربڕیبوو که له ئێسـتادا چووه‌ته مانگی پـێـنجه‌میـیه‌وه.\nله مانگی شه‌ش نه‌رویژ ڕایگه‌یاند که‌وا له مانگی هه‌شت کۆتایی به پـشـتیوانی خۆی بۆ ئۆپه‌راسیۆنه ئاسـمانیـیه‌کانی سه‌ر لیبیا ده‌هێنێت.\nله لایه‌کی دیکه‌وه ڕۆژی دووشه‌ممه حکومه‌تی لیبیا ناتۆی تاوانبارکرد به بۆردومانکردنی نه‌خۆشـخانه‌یه‌ک له نزیـک ته‌رابلوس و ده‌ڵێت به‌هۆیه‌وه 7 که‌س کوژراون.\nکاربه‌ده‌سـتانی حکومه‌تی لیبیا شوێنێـکیان له شـارۆچکه‌ی زلتان له ڕۆژهه‌ڵاتی وڵاته‌که نیشـانی ڕۆژنامه‌وانان داوه و گوتوویانه ئه‌وه بنکه‌یه‌کی ته‌ندروسـتیـیه وێرانبووه. کاربه‌ده‌سـتان هه‌روه‌ها ڕۆژنامه‌وانانیان بردووه بۆ شوێنی عه‌مباره‌کانی خۆراک و گوتوویانه ئه‌مانه‌ش به بۆردومانه‌کان زیانی پـێـگه‌یاندوون.


هه‌ر سه‌رۆک جاشێک ژیانی زۆرتر له هه‌زار کوردی له مردن پاراستووه، قاسم ئاغا وه‌ک نموونه! – Denegkan\nهه‌ر سه‌رۆک جاشێک ژیانی زۆرتر له هه‌زار کوردی له مردن پاراستووه، قاسم ئاغا وه‌ک نموونه!\nئیبراهیمی شێخ نه‌سره‌دین به‌رزنجی سه‌رۆک جاشی فه‌وجی (102)ی جاشه سووکه‌کان، له روونکردنه‌وه‌یه‌کدا که له رۆژنامه‌ی هاوڵاتی، ژماره (651)ی رۆژی چوارشه‌ممه، رێکه‌وتی (4.8.2010)دا، له‌لاپه‌ڕه (17)دا بڵاوکراوه‌ته‌وه، باسی ئه‌وه ده‌کات که هه‌ر سه‌رۆک جاشێکی سه‌دام و به‌عس توانیوێتی له سه‌روو هه‌زار کورد بپارێزێت له مردن و تیاچوون. سه‌ره‌تا ده‌مه‌وێت ئه‌وه بڵێم که ناوونیشانی ووتاره‌که‌م له لێدوانه‌که‌ی ئه‌و وه‌رگیراوه، پاشانیش ده‌مه‌وێت چه‌ند نموونه‌یه‌ک هه‌ڵبژێرم له‌و سه‌رۆک جاشانه‌ی سه‌دام که گوایه ژیانی هه‌زار کوردیان پاراستووه، با بزانین قسه‌ی سه‌رۆک جاشی ناوبراو وا ده‌رده‌چێت یان پێچه‌وانه! لێره‌دا قاسم فارس تاهیر ئاغای کۆیه وه‌کو نموونه دێنینه‌وه، که به‌مشێوه‌یه له په‌رتووکی (ئینسکلۆپیدیای تاوانبارانی ئه‌نفال و کوردۆسایدکردنی گه‌لی باشووری کوردستان)دا باسی ناوبراو کراوه.\nراوێژکاری فه‌وجی (85)ی جاشه سووکه‌کان قاسم فارس تاهیر مسته‌فا ئاغا غه‌فوری کرۆژی کۆیی و فارس تاهیر مسته‌فا ئاغای باوکیشی ناوی له رۆژنامه‌کانی رژێمدا وه‌کو راوێژکاری فه‌وجی (85)ی جاشه سووکه‌کان هاتووه. جێگرانی راوێژکاری فه‌وج مه‌جید مه‌ڵا فه‌تاح موسا و ئه‌کره‌م مه‌لا فه‌تاح موسا، هه‌ریه‌ک له چه‌تۆ که‌ریم سه‌عید (که خاوه‌نی مه‌فره‌زه‌ی تایبه‌تی ژماره 72 بوو)، حاجی ئیبراهیم عه‌زیز حه‌سه‌ن، ئیبراهیم عه‌بدوڵڵا فه‌ره‌ج، به‌کر عه‌بدوڵڵا فه‌ره‌ج، محه‌مه‌د عه‌بدوڵڵا محه‌مه‌د، محه‌مه‌د عه‌لی بێشیری، له‌تیف خورشید سه‌عید، مسته‌فا ره‌شید مسته‌فا تۆبزاوه‌یی و محه‌مه‌د ئه‌حمه‌د عه‌بدوڵڵا فه‌رمانده‌ی سریه بووینه. مه‌جید مه‌لا فه‌تاح موسا، پێشتر پێشمه‌رگه‌ی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان بوو دواتر له ساڵی (1985)دا گه‌ڕایه‌وه ناو رژێم و بوو به جێگری سه‌رۆک جاش لای قاسم فارس کۆیی، دوای راپه‌ڕینیش گه‌ڕایه‌وه ناو یه‌کێتیی و کرا به ئه‌ندامی مه‌کته‌بی کاروباری کۆمه‌ڵایه‌تی له کۆیه، به‌ڵام ئێستاکه له هۆڵه‌ندا ده‌ژیت. \nقاسم فارس تاهیر که خاوه‌نی که‌سایه‌تییه‌کی لاوازو مرۆڤێکی قومارچی و نه‌فس نزم بوو، له سه‌ره‌تای چه‌ک هه‌ڵگرتنی بۆ رژێم و بوونی به مه‌فره‌زه‌ی تایبه‌تی، پێشمه‌رگه پێیان شه‌رم بوو که‌سێکی سووک و بوده‌ڵه‌ی وه‌کو ئه‌و بکوژن، ئه‌گینا زۆر به‌ئاسانی ده‌یانتوانی بیکوژن، که‌چی دواتر قاسمه کۆر ئه‌و دڕنده‌یه‌ی لێده‌رچوو. قاسم فارس ئاغای کرۆژی (که له کوردستان به قاسمه کۆر و له‌ناو کۆیه‌دا به قاسم ئاغای پووشته ناسراوه)، کۆمه‌ڵێک تاوانی دژ به هاووڵاتیان، پێشمه‌رگه، که‌سوکاری پێشمه‌رگه و نه‌ته‌وه‌په‌رستانی کورد ئه‌نجام داوه و شه‌هیدی کردوون، که به‌شێک له تاوانه دیاره‌کانی ئه‌مانه‌ن:\nقاسم ئاغاو ئه‌وکاته‌ی که مه‌فره‌زه‌ی تایبه‌تی سه‌ربه ئیستخباراتی هه‌بوو، له بۆسه‌یه‌کدا له شه‌وی (19.11.1978)دا له کۆده‌ره‌ی نزیک گوندی (سکتان)ی خۆشناوه‌تی بۆ مه‌فره‌زه‌یه‌کی پێشمه‌رگه‌کانی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان، پێشمه‌رگه‌ی قاره‌مان ره‌سوڵ حاجی ئه‌حمه‌د خان خدر بۆڵیی بریندارکرد که بۆ به‌یانی له ئه‌نجامی سه‌ختی برینه‌که‌ی شه‌هیدبوو – سه‌رچاوه: (شاخه‌وان عه‌باس، سه‌فه‌ری کوردایه‌تی بیره‌وه‌رییه‌کانی شار و شاخ 1974-1980، ل220).\nقاسم ئاغا، له رێکه‌وتی (5.5.1980)دا به‌هۆی خۆفرۆشێکه‌وه به‌ناوی جه‌رگۆ، توانی باوکی شه‌هیدی پێشوو (ره‌سوڵ حاجی ئه‌حمه‌دخان) واته ئه‌حمه‌د خان خدر بۆڵی فه‌رمانده‌ی هه‌رێمی (10)ی سه‌فینی حزبی سۆسیالیستی کوردستان له گوندی سماقولی گرتکی دۆڵی خۆشناوه‌تیدا شه‌هید بکات.\nقاسم فارس تاهیر ئاغای غه‌فوری به‌خۆی و جاشه‌کانی شانبه‌شانی سه‌دان سه‌رباز و ژماره‌یه‌کی زۆر کۆپته‌ری دوژمن به‌شداری شه‌ڕی ده‌شتی قۆڕه‌به‌رازه‌ی رێکه‌وتی (11.8.1979)یان کردووه، که له‌و شه‌ڕه‌دا نۆزده پێشمه‌رگه‌ی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان به‌م ناوانه‌ی خواره‌وه شه‌هید بوون: (شه‌فیق زاهیر که‌ریم، فه‌رمانده‌ی هێزه‌که، مه‌ولود حاجی عه‌بدوڵڵا (مه‌ولود شینه)، محه‌مه‌د قادر قورقوره‌یی، مه‌عروف عارف نه‌جم قه‌یسه‌ری، محه‌مه‌د عه‌زیز عه‌لی، ئازاد حاجی ره‌فیق نانه‌وا، زاهیر محه‌مه‌د شه‌ریف، ره‌فعه‌ت محه‌مه‌د، شێروان ئیسماعیل نازه‌نینی ناسراو به ئامانج، ئه‌نوه‌ر محه‌مه‌دئه‌مین نازه‌نینی، حه‌وێز ئیسماعیل مه‌حمود، ئه‌حمه‌د مه‌حمود ئه‌حمه‌د، جبرائیل حاجی خدر، سه‌عید محه‌مه‌د عه‌لی ساڵح قه‌ره‌ناوی، محه‌مه‌د قادر حه‌مه‌د، جه‌عفه‌ر سه‌عید عه‌باس، عومه‌ر ره‌فیق ئه‌حمه‌د عه‌بدوڵڵا، ئاودێر عه‌بدوڵڵا ساڵح و قوباد فه‌تحوڵڵا سه‌عید که ئه‌م چواره‌ی دواییان به برینداری ده‌ستگیر کران و له شه‌وی (12.8/11)دا له خانه‌ی میوانداری ئه‌فسه‌ران – دار الضیافة للضباط له کۆیه قاسم ئاغا خۆی گولله بارانی کردبوون – سه‌رچاوه‌ی ناوه‌کان: شاخه‌وان عه‌باس، سه‌فه‌ری کوردایه‌تی بیره‌وه‌رییه‌کانی شار و شاخ 1974-1980، ل253-254).\nقاسم ئاغاو جاشه‌کانی له ساڵی (1980)دا له دۆڵی ئه‌سحابان سێ پێشمه‌رگه‌ی یه‌کێتیی شه‌هید ده‌که‌ن به‌ناوه‌کانی (محه‌مه‌د ئیبراهیم مه‌نتک، مه‌جید ئیبراهیم مه‌نتک و به‌کر که‌ریم که به برینداری قاسم ئاغا شه‌هیدیکرد، هه‌روه‌ها له‌و شه‌ڕه‌دا سێ پێشمه‌رگه‌ی تر بریندار بوون به‌ناوه‌کانی سه‌باح ئه‌حمه‌د، مه‌جید سوسه‌یی و فارس حه‌سه‌ن).\nشه‌هیدکردنی دوو پێشمه‌رگه‌ی (ی. ن. ک) له رێکه‌وتی (16.8.1981)دا به‌ناوه‌کانی ئه‌حمه‌د ئیسماعیل حه‌مه‌د ناسراو به ئه‌حمه‌د بڕنه‌و و یه‌کیه‌تی مه‌جید وسو.\nشه‌هیدکردنی هاووڵاتی دلێر مسته‌فا له‌ناو باخه‌کانی کۆیه له ساڵی (1981)دا.\nشه‌هیدکردنی دوو هاووڵاتی بێتاوان به‌ناوه‌کانی ئه‌حمه‌د ئه‌بابه‌کر عه‌بدال و شوکریه قادر له‌ناو شاری کۆیه له خۆنیشاندانه‌کانی ساڵی (1982)ی سه‌رجه‌م کوردستان به بۆنه‌ی یادی هه‌شت ساڵه‌ی بۆردومانی قه‌ڵادزێ له رێکه‌وتی (24.4.1974).\nله ساڵی (1982)دا جاشێکی قاسم ئاغا به‌ناوی میرزا ئیسماعیل پێشمه‌رگه‌یه‌کی (ی. ن. ک)ی به‌ناوی نه‌وزاد ره‌ئوف په‌ڕه‌چی له گه‌ڕه‌کی جه‌معیه‌ی کۆیه نزیک کانی بن شاخان شه‌هیدکرد.\nشه‌هیدکردنی هاووڵاتییه‌ک به‌ناوی نه‌جات حاجی عه‌بدوڵڵا له‌ناو شاری کۆیه له ساڵی (1982)، دواتریش شه‌هیدکردنی کوڕێکی ئه‌و شه‌هیده له ساڵی (1987)دا به‌ناوی دلێر نه‌جات عه‌بدوڵڵا.\nشه‌هیدکردنی خوێندکار ئاراس عه‌بدولواحێد حه‌مید له زستانی ساڵی (1982)دا، که ئه‌وکاته ته‌مه‌نی له خوار (18) ساڵان بووه‌و سه‌ربه رێکخستنه‌کانی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان بووه، جاشه‌کانی قاسم ئاغا دوای ده‌که‌ون له‌سه‌ر هه‌ڵواسینی پۆسته‌ر و بڵاوکراوه، ئه‌و مێردمنداڵه له‌ناو ماڵ ده‌رده‌هێنن و له کۆڵاندا به به‌رچاوی دایک و خوشکی شه‌هیدی ده‌که‌ن.\nقاسم ئاغاو جاشه‌کانی، له ساڵی (1983)دا له‌ناو شاری کۆیه پێشمه‌رگه‌یه‌کی قاره‌مانی حزبی سۆسیالیستی کوردستانی به‌ناوی جه‌لیل حاجی دێوانه شه‌هیدکرد.\nله ساڵی (1984)دا له‌ناو شاری کۆیه ئازاد مام فه‌تاح له‌لایه‌ن قاسم ئاغا شه‌هیدکرا، هه‌ر له زستانی هه‌مان ساڵدا قاسم فارس کرۆژی له‌سه‌ر رێگای کۆیه – هه‌ولێر سێره‌ی له چه‌تری سه‌ر سه‌ری مامۆستا نه‌ریمان تاهیر گرتبوو به مه‌به‌ستی پێکانی نیشانه‌و ناوبراوی شه‌هیدکرد.\nشه‌هیدکردنی هاووڵاتی جه‌مال ئه‌حمه‌د فه‌قێ خۆشناوی ناسراو به جه‌مال خۆشناو له رێکه‌وتی (26.9.1985)دا له‌ناو شاری کۆیه، که پێشتر پێشمه‌رگه‌ی یه‌کێتیی بوو و له مانگی نۆڤێمبه‌ری ساڵی (1977)دا له گوندی (چناران)ی سه‌ربه قه‌زای دوکان ده‌ستگیرکراو، پاشان فه‌رمانی له سێداره دانی له هه‌یئه خاسه‌ی که‌رکوک بۆ ده‌رچوو، به‌ڵام دواتر له رێکه‌وتی (11.8.1979)دا به‌بۆنه‌ی ده‌سه‌ڵات گرتنه ده‌ستی سه‌دام حوسێنی دیکتاتۆره‌وه وه‌کو سه‌رۆک کۆمار لێبووردنی گشتیی ده‌رچوو و، جه‌مال خۆشناو ئازاد بوو.\nشه‌هیدکردنی دوو پێشمه‌رگه‌ی (ی. ن. ک) له سه‌ره‌تای ساڵی (1985)دا له چنارۆک به‌ناوه‌کانی شه‌هید ئه‌میری عه‌بده خڕه و شه‌هید سه‌رکه‌وت.\nسووتاندن و شه‌هیدکردنی پێشمه‌رگه‌ی (ی. ن. ک) شه‌فیق ئیبراهیم ئیسماعیل مام قلینجی له گونده‌که‌ی خۆیاندا له مانگی ئه‌پریلی ساڵی (1985)دا، دوای سووتاندنی خانووه‌که‌یان به بڕیاری قاسم ئاغا که شه‌هید شه‌فیق له خانووه‌که‌دا بوو، هه‌روه‌ها منداڵێکی ته‌مه‌ن (4-5) ساڵان به‌ناوی رزگار ساڵح ئیسماعیل به گولله‌ی جاشه‌کانی قاسم ئاغا شه‌هید ده‌بێت.\nشه‌هیدکردنی هاووڵاتییه‌ک له ساڵی (1986)دا به‌ناوی ئه‌سوه‌د ئه‌حمه‌د له‌لایه‌ن شوڤێره‌که‌ی قاسم ئاغا، که له‌به‌رده‌م فلکه‌ی تایه‌ر تۆفیق به ئۆتۆمۆبێل به‌سه‌ریدا رۆیشت، که پێشتر کوڕێکی مام ئه‌سوه‌د به‌ناوی شه‌هید جه‌عفه‌ر ئه‌سوه‌د ئه‌حمه‌د، له شه‌ڕی به‌ناوبانگی ده‌شتێو له رێکه‌وتی (8.3.1978)دا به‌دیل گیراو دواتر له رێکه‌وتی (21.6.1978)دا له شاری موسڵ له سێداره درا.\nگرتن و بێسه‌رو شوێن کردنی دوو هاووڵاتی له ساڵی (1986)دا له رێگای بنکه‌ی ئیستخباراتی سه‌ربازی کۆیه‌وه به ناوه‌کانی ئه‌حمه‌د کوێخا ره‌حیم و دلێر ئیسماعیل حه‌مه‌خان.\nشه‌هیدکردنی پێشمه‌رگه‌یه‌کی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان به‌ناوی سالار که‌ریم بۆیاخچی ناسراو به (سالاره سوور) له ساڵی (1986)دا له ره‌بایه‌کی جاشه‌کانی قاسم ئاغا له گوندی داربه‌ڕوو.\nقاسم ئاغای پووشته و جاشه‌کانی له شه‌ڕێکدا له‌گه‌ڵ پێشمه‌رگه‌کانی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان له رێکه‌وتی (10.7.1986)دا، رۆڵه‌یه‌کی قاره‌مان و کادیرێکی رۆشنبیری کۆمه‌ڵه‌ی ره‌نجده‌رانی کوردستانی به‌ناوی شه‌هید جه‌لیل ئه‌مین سادق ته‌له‌لخێمی ناسراو به (ره‌نجده‌ر)، که فه‌رمانده‌ی که‌رتی دووی تیپی (87)ی قه‌ره‌چوغ بوو له‌گه‌ڵ دوو پێشمه‌رگه‌ی تر به‌ناوه‌کانی شاکر عومه‌ر عه‌لی ناسراو به (شاکر سۆربه‌شی) و یاسین ئیبراهیم عومه‌ر ته‌له‌لخێمی ناسراو به (یاسین موعه‌لیم، که دوو برای تریشی به‌ناوه‌کانی شه‌هید مه‌غدید ئیبراهیم عومه‌ر ته‌له‌لخێمی ناسراو به (مه‌غدیده قه‌ڵه‌و) و شه‌هید سه‌مه‌د ئیبراهیم عومه‌ر ته‌له‌لخێمی له سه‌ره‌تای ساڵی (1987)دا له بۆسه‌یه‌کدا له نزیک گوندی مه‌لاقه‌ره‌ی سه‌ربه دیبه‌گه شه‌هید بوون)، له گوندی سێگرتکان شه‌هیدی کردن و سێ پێشمه‌رگه‌ش به‌ناوه‌کانی حامد هه‌ینی سه‌عید خه‌یلانی، دینۆ زرار سیان و ئیبراهیم ته‌له‌لخێمی ده‌ستگیرکران که دواتر حامد و دینۆ به سزای هه‌تا هه‌تایه زیندانی کران و (ئیبراهیم ته‌له‌لخێم)یش سزای له سێداره دانی بۆ بڕدرایه‌وه‌و دواتر له سێداره درا. ئه‌و سێ دیله (حامید، ئیبراهیم و دینۆ) له سه‌ره‌تای ساڵی (1987)دا له ژووری ژماره یه‌کی زیندانی ئه‌منی هه‌ولێر به‌یه‌که‌وه بووین و به ده‌یان جار باسی ئه‌و شه‌ڕه‌یان کردووه که جاشه‌کانی قاسم ئاغای کۆیه ئه‌وانی ده‌ستگیرکردووه. ئه‌و سێ پێشمه‌رگه‌یه له‌پێناوی رێکخستنی قسه‌کانیان له‌به‌رده‌م دادگای به‌ناو سه‌وره‌ی به‌غدا و بۆئه‌وه‌ی له سزای له سێداره دان دوورکه‌ونه‌وه، ده‌یان جار له‌گه‌ڵیان دانیشتووم، ئه‌وه‌ی که سه‌رنجی هه‌موومانی راکێشابوو له ژووره‌که‌دا زۆر ئاسته‌م بوو بۆ شه‌هید ئیبراهیم ته‌له‌لخێمی به جاش بڵێت فورسان، که هه‌رده‌م ئامۆژگاریمان ده‌کردن له‌بری جاش بڵێن فورسان، چونکه ده‌مانزانی به‌کارهێنانی ووشه‌ی جاش به ته‌نیا له دادگادا به‌سه بۆ عه‌واد حه‌مه‌د به‌نده‌ری سه‌رۆکی به‌ناو ئه‌و دادگایه، بۆ ئه‌وه‌ی سزای له سێداره دانیان بۆ ببڕێته‌وه، به‌ڵام هه‌ر ئه‌وده‌م بوو بۆ شه‌هید ئیبراهیم و یه‌ک خوله‌ک دواتر دیسان ده‌یگووت: (که جاشه‌کان گه‌یشتنه ناو گوندی، ئێمه خۆمان راده‌ستی جاشه‌کان کرد، دواتر جاشه‌کان هه‌ر له خۆیانه‌وه ئه‌و چه‌کانه‌یان کردۆته هی ئێمه، ئه‌گینا ئێمه پێشمه‌رگه نه‌بووینه، به‌ڵکو فیرار بووینه‌و له‌و گونده دانیشتبووین). ئه‌وه‌بوو له هاوینی ساڵی (1987)دا هه‌رسێ پێشمه‌رگه‌ی ده‌ستگیرکراو له‌لایه‌ن جاشه‌کانی قاسم ئاغای کۆیه ره‌وانه‌ی دادگا کران و شه‌هید ئیبراهیم به‌ته‌نیا له به‌رده‌م عه‌واد حه‌مه‌د به‌نده‌ری جه‌للاددا ووشه‌ی جاشی به‌کارهێنابوو و دووه‌که‌ی تریش فورسان، بۆیه عه‌واد به‌نده‌ر هه‌ریه‌ک له حامید هه‌ینی و دینۆ زراری به سزای هه‌تا هه‌تایه زیندانی کردو فه‌رمانی له سێداره دانیشی بۆ ئیبراهیم ته‌له‌لخێمی ده‌رکرد، هه‌روه‌ها پێشی گووتبوو: (إنت الجحش، أبوک الجحش، جدک الجحش، عشیرتک الجحش، أدزک للجهنم وبئسک المصیر)، نزیکه‌ی مانگێک ده‌بوو من گه‌یشتبوومه زیندانی (ألأحکام الخاصة)ی ئه‌بوغرێب که حامد هه‌ینی و دینۆ زرار به‌بێ شه‌هید ئیبراهیم ته‌له‌لخێمی هاتنه لامان و ئه‌و رووداوه‌ی ناو دادگایان بۆ گێڕاینه‌وه. دواتر حامید هه‌ینی خه‌یلانی و دینۆ زرار له‌گه‌ڵ ئێمه‌دا (ته‌واوی زیندانیانی کورد له‌و به‌شه‌دا) له رێکه‌وتی (14.9.1988) و رۆژانی دواتردا به‌ر بڕیاری لێبووردنی گشتیی سه‌دام حوسێنی دیکتاتۆر ژماره‌کانی (736+737) که‌وتین و ئازاد کراین.\nله رێکه‌وتی (28.10.1986)دا جاشه‌کانی قاسم فارس تاهیر ئاغای کۆیه به پشتیوانی هێزێکی زۆری رژێم و چه‌ندین کۆپته‌ر هێرشیان کرده سه‌ر گونده‌کانی په‌ڵکانه و قۆڕیتانی ده‌شتی کۆیه، دوای شه‌ڕێکی سه‌خت و بۆردومان کردنی گونده‌که له‌لایه‌ن هێزه‌که و کۆپته‌ره‌کانی رژێمه‌وه دوو پێشمه‌رگه‌ی که‌رتی پێنجی سه‌ربه تیپی (86)ی ده‌شتی هه‌ولێر به‌ناوه‌کانی سابیر بانیمارانی و فارس بانیمارانی له‌گه‌ڵ دوو که‌س له هێزی پشتگیری گونده‌کان به ناوه‌کانی له‌تیف شه‌وگێڕی و مام به‌کر ناسراغه‌یی شه‌هید ده‌بن و، جاشه‌کانی قاسم ئاغا پێشمه‌رگه‌یه‌کی قاره‌مانی تر به‌ناوی محه‌مه‌د عه‌بدوڵڵا عه‌لی ناسراو به (رزگار مام قلینجی) به برینداری به‌دیل ده‌گرن و راده‌ستی رژێمی ده‌که‌ن که دواتر له سێداره درا، هه‌روه‌ها زۆرتر له (20) که‌س له‌و دوو گونده‌دا شه‌هید بوون له‌گه‌ڵ ماڵ و منداڵی هه‌ریه‌ک له‌و دوو پێشمه‌رگه‌یه: (سابیر قۆڕیتانی و که‌ریمه ڕه‌ش) – سه‌رچاوه: (ئه‌حمه‌د کورده، بیره‌وه‌ری رۆژانی سه‌ختی خه‌بات، به‌رگی یه‌که‌م، ل219-220).\nشه‌هیدکردنی پێشمه‌رگه‌یه‌کی تیپی (91)ی سه‌فینی یه‌کێتیی به‌ناوی سه‌فین سه‌عید ره‌زا، که له ساڵی (1987)دا له گوندی فه‌قێیان ده‌که‌وێته بۆسه‌ی جاشه‌کانی قاسم ئاغاوه.\nشه‌هیدکردنی دوو برا به‌یه‌که‌وه له ساڵی (1988)دا له به‌رده‌م یانه‌ی کۆیه به ناوه‌کانی رزگار ره‌سوڵ محه‌مه‌د سوێسنی و عه‌بدوڵڵا ره‌سوڵ محه‌مه‌د سوێسنی و بریندارکردنی گه‌نجێک به‌ناوی محه‌مه‌د عه‌بدوڵڵا ئیبراهیم که ئامۆزازای ئه‌و دوو شه‌هیده‌یه و ئێستاکه وه‌کو که‌م ئه‌ندامێک له ئه‌ڵمانیا ده‌ژیت.\nشه‌هیدکردنی هاووڵاتی بێتاوان مامه‌ی سه‌مون فرۆش له ساڵی (1988)دا له گه‌ڕه‌کی (قه‌سرێ)ی کۆیه.\nده‌ستگیرکردنی شه‌ش راکردو له خزمه‌تی سه‌ربازی له‌لایه‌ن جاشه‌کانی فه‌وجی قاسم ئاغای غه‌فوری له شه‌وی (11.8.1988/10)دا له ده‌وروبه‌ری گوندی سکتانی دۆڵی خۆشناوه‌تی که بریتین له هه‌ریه‌ک له: (ئیبراهیم ئه‌حمه‌د به‌گ، بارزان ره‌فیق عه‌بدولکه‌ریم، دلاوه‌ر عه‌بدوڵڵا مام یه‌حیا، شێروان ره‌فیق عه‌بدولکه‌ریم، هاوڕێ به‌کر ئه‌مین و کامه‌ران حه‌وێز)، پاشان راده‌ستکردنیان به ئیستخباراتی کۆیه‌و بێسه‌رو شوێنکردنی پێنج که‌سی یه‌که‌میان تاوه‌کو ئێستاکه، که ته‌نیا کامه‌ران حه‌وێز ئازادکرا، که‌چی ئه‌ویش دواتر له رێکه‌وتی (9.3.1991)ی رۆژی راپه‌ڕینه‌که‌ی کۆیه هه‌ر به‌ده‌ستی قاسم ئاغاو جاشه‌کانی شه‌هیدکرا.\nله کۆتایی شاڵاوه دڕندانه‌کانی ئه‌نفال، له شه‌ڕێکی ئازایانه‌ی پارتیزانه‌کانی حزبی شیوعی که یازده پێشمه‌رگه بوون، له رێکه‌وتی (4.9.1988)دا به فه‌رمانده‌یی به‌رپرسی ده‌سته‌ی پارتیزانه‌کانی لقی هه‌ولێر، مولازم هه‌ژار (ره‌فعه‌ت کاک ئه‌حمه‌د مه‌عروف) که ئێستاکه له دانیماک ده‌ژیت، له‌گه‌ڵ فه‌وجی جاشه‌کانی قاسم ئاغای کۆیه‌دا له‌نێوان گونده‌کانی سماقه و بایزئاغادا، جاشه‌کانی قاسم ئاغا دوو پێشمه‌رگه‌ی ئازاو گیان له‌سه‌ر ده‌ستی حزبی شیوعییان به‌ناوه‌کانی (ئیسماعیل مه‌لا عه‌بدولقادر سه‌رده‌شتی ناسراو به (ئارام شاهین) و فه‌یسه‌ڵ ماستاوه‌یی ناسراو به جووتیار) شه‌هیدکردو، قاسم ئاغا ته‌رمه‌کانی هه‌ردوو شه‌هیدی به‌دیاری بردن بۆ ئیستخباراتی کۆیه.\nشه‌هیدکردنی چوار پێشمه‌رگه‌ی تێکۆشه‌ری حزبی شیوعی کوردستان – ئێراق له بناری چیای کۆسره‌ت له رێکه‌وتی (6.3.1989)دا که یه‌که‌م و دووه‌میان به برینداری له سه‌ربازگه‌ی دوکان شه‌هیدکران، که چوار پێشمه‌رگه‌که سه‌ربه لقی کۆیه‌ی حزبی ناوبراو بوون و بریتین له هه‌ریه‌ک له: (جه‌نگی که‌ریم ناسراو به شه‌پۆڵ، جه‌لیل ئیبراهیم ئه‌حمه‌د کێله‌سپی ناسراو به رێباز، عومه‌ر شه‌ریف ناسراو به چالاک، کاوه حه‌مید به‌هرام). ئه‌و شه‌ڕه له‌گه‌ڵ سریه‌یه‌کی حزبی شیوعی بوو که فه‌رمانده‌ی سریه‌که مام جوامێر بۆلقامیشی و جێگری فه‌رمانده‌ی سریه ملازم شێرزاد سلێمان گۆڵته‌په‌یی بوو، که مولازم شێرزاد دواتر له رێکه‌وتی (27.3.1991) له هێرشی به‌ناو سوپای دڕنده‌ی سه‌دام و به‌عس بۆ سه‌ر شاری که‌رکوکی گڕو بڵێسه‌دا له‌ناو ئه‌و شاره‌دا شه‌هید بوو. به‌گوێره‌ی ئه‌و فیلمه ڤیدیۆیه‌ی که که‌مپینی کۆیه له‌پێناوی دادگاییکردنی تاوانباری دژ به کورد و کوردستان قاسم ئاغا سه‌باره‌ت به‌و شه‌ڕه‌ی بناری کۆسره‌ت بڵاویان کردۆته‌وه، ده‌ریده‌خات که موقه‌ده‌مێکی سه‌ربازی به‌ناوی موقه‌ده‌م روکن عه‌زیز و قاسم ئاغا ده‌رده‌که‌ون له‌گه‌ڵ ناوهێنانی چه‌ند جاشێکی وه‌کو ئه‌کره‌م (که پێده‌چێت ئه‌کره‌م مه‌لا فه‌تاح موسای جێگری قاسم ئاغا بێت، که پێشتر پێشمه‌رگه‌ی یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان بوو دواتر له ساڵی (1985)دا هاته‌وه ناو رژێم و بوو به جێگری قاسم فارس کۆیی، دوای راپه‌ڕینیش گه‌ڕایه‌وه ناو یه‌کێتیی و ئێستاکه له مه‌کته‌بی کاروباری کۆمه‌ڵایه‌تی کۆیه‌دایه)، جه‌لیل، که‌مال، سه‌ید جه‌مال (دوای راپه‌ڕین چۆته ناو پارتی و ئێستاکه به‌رپرسی ناوچه‌ی ته‌قته‌قی پارتی دیموکراتی کوردستان)، مه‌حمود، میران، رزگار، شێخ محه‌مه‌د، مام هه‌ژار، تۆفیق و چه‌تۆ (که پێده‌چێت چه‌تۆ که‌ریم سه‌عیدی خاوه‌نی کۆنه مه‌فره‌زه‌ی تایبه‌تی ژماره (72) و فه‌رمانده‌ی سریه لای قاسم ئاغای پووشته بێت).\nشه‌هیدکردنی دوو پێشمه‌رگه و بیست و هه‌شت هاووڵاتی له رۆژی (9.3.1991)ی رۆژی راپه‌ڕینی کۆمه‌ڵانی خه‌ڵکی کۆیه‌ی قاره‌مان، که دوو پێشمه‌رگه‌که به برینداری له‌ناو قشڵه‌ی کۆیه به‌ده‌ستی تاوانبار قاسم ئاغا شه‌هیدکران، که بریتی بوون له ئه‌حمه‌د کانی وه‌تمانی و جه‌وهه‌ر بایز حه‌مکۆل (جه‌وهه‌ری ناسکه)، هه‌روه‌ها (28) هاووڵاتییه‌که‌ش بریتیین له: (ئاکۆ که‌ریم، به‌رزان تۆفیق، ئه‌میر عه‌بدوڵڵا، ئیبراهیم حه‌سه‌ن، ئیبراهیم سه‌دره‌دین، جاسم فه‌رحان، جه‌لیل خالید، جه‌نگی ئه‌سعه‌د، حه‌مید مسته‌فا، ستار حه‌مید، سه‌مه‌د حه‌مید، سه‌میره ئه‌حمه‌د، سواره عومه‌ر، شێروان ئیسماعیل، عومه‌ر حه‌مه‌د، عومه‌ر ساڵح، فه‌یسه‌ڵ مه‌جید، قاره‌مان عومه‌ر، کامه‌ران حه‌وێز، کاوه حه‌مه‌دئه‌مین، کاوه حه‌مه‌د، محه‌مه‌د خدر، محه‌مه‌د عه‌بدوڵڵا، میرزا فه‌تاح، نازم ساڵح، نازه‌نین قه‌ره‌نی، نه‌سرین سدیق و نامیق سلێمان – سه‌رچاوه: کۆیه: که‌مپینێک دژ به موسته‌شارێک رێکده‌خات، ماڵپه‌ڕی کوردستانیوز).\nجاشێکی قاسم فارس ئاغا به‌ناوی ره‌حمان عه‌لی ئیسماعیل له رۆژی راپه‌ڕین و ئازادکردنی شاری کۆیه له رێکه‌وتی (9.3.1991)دا دوای هێرش و فشاری زۆری خه‌ڵکی کۆیه بۆسه‌ر داموده‌زگاکانی رژێم و جاشه خۆفرۆشه‌کان به قاسم ئاغای گوتبوو: (ئاغا با ته‌سلیم به جه‌ماوه‌ر بین)، قاسم ئاغا هه‌ناوی جاشی ناوبراوی پڕ له گولله کردبوو و کوشتبووی.\nفه‌وجی قاسم ئاغا به‌شداری شاڵاوه دڕندانه‌کانی ئه‌نفاله‌کانی (1+2+4+5+6+7)ی کردووه. سه‌باره‌ت به به‌شداریکردنی فه‌وجی قاسم ئاغای کۆیه له هه‌ریه‌ک له شاڵاوی ئه‌نفاله‌کانی یه‌ک و دوودا – سه‌رچاوه: (رۆژنامه‌ی ئه‌لسه‌وره، ژماره (6536)ی رۆژی یه‌کشه‌ممه، رێکه‌وتی (17.4.1988) + (رۆژنامه‌ی ئه‌لجمهوریه، ژماره (6777)ی رۆژی سێشه‌ممه، رێکه‌وتی (5.4.1988)، لاپه‌ڕه6). هه‌رچی سه‌باره‌ت به به‌شداری کردنه له ئه‌نفاله‌کانی یه‌ک و چواردا – سه‌رچاوه: (شۆڕش حاجی ره‌سوڵ، ئه‌نفال کوردو ده‌وڵه‌تی ئێراق، لاپه‌ڕه‌کانی 148، 162). سه‌باره‌ت به به‌شداریکردنی ئه‌و فه‌وجه له شاڵاوه به‌دناوه‌کانی ئه‌نفالی (پێنج، شه‌ش و حه‌وت)دا، نووسراوی ژماره (ش3/ق3/11365)ی رێکخراوی هه‌واڵگری باکوور بۆ هۆبه‌ی سێی ئیستیخبارات به رێکه‌وتی (28.6.1988)، ئاماژه‌ی به‌وه‌کردووه که له رێکه‌وتی (21.6.1988)دا هێزێک به فه‌رمانده‌یی هێزه‌کانی دوو که پێکهاتبوو له (سریه‌کی تانک، سریه‌کی زرێپۆش، سریه‌کی کۆماندۆی سه‌ربه باره‌گای فه‌یله‌قی یه‌ک، سریه‌ی موره‌ته‌بی/6، فه‌وجه سووکه‌کانی 85، 90، 92، 93، 135، 138، 162، 210، 241، 261 + شه‌ڕکه‌ره‌کانی محه‌مه‌د سادق شوانی)، هێرشیان کردۆته سه‌ر ده‌شتی کۆیه‌و ناو شاری کۆیه – (سی دی که‌یسی دادگاییکردنی تاوانبارانی ئه‌نفال، که بریتییه له (9312) لاپه‌ڕه، به‌شی بیست و دوو، لاپه‌ڕه 5144). قاسم ئاغای فارس تاهیر ئاغای سه‌رۆک جاشی فه‌وجی (85)ی جاشه سووکه‌کان بۆ رۆژنامه‌ی هاوکاری به‌مشێوه‌یه ده‌دوێت: (ئێمه هه‌رچ فه‌رمانێکمان پێ سپاردرابێ به‌جێمان هێناوه بێدواکه‌وتن، وه دوا فه‌رمانیش ئه‌وه‌بوو که به‌شداری شه‌ڕی ئه‌نفالمان کرد بۆ راونانی به‌کرێگیراوه‌کانی خومه‌ینی و، جه‌نگاوه‌رانمان به‌شداریی پاککردنه‌وه‌ی گونده‌کانی چۆغماغ، یاخسه‌مه‌ر، چیای ئاسنگه‌ران و گاپیلۆن-یان کرد – هاوکاری، ژماره (972)، رۆژی پێنجشه‌ممه، رێکه‌وتی (5.5.1988). وابزانم که‌سمان گومانمان نییه له نۆکه‌رێتی و دڵسۆزی قاسمه کۆری راوێژکار بۆ سه‌دام و به‌عس، دوای کۆچڕه‌وه‌که‌ی ساڵی (1991)، له پێشوازییه‌کی سه‌دامی دیکتاتۆر بۆ کۆمه‌ڵێک خۆفرۆشی کورد که یه‌کێکیان قاسم ئاغا بوو، که به عاره‌بییه‌کی شه‌ق و شڕ که خۆم ئه‌و دیداره‌م له ته‌له‌فزیۆنی ئێراقی بینی و ئه‌وه‌ی له بیرم مابێت به سه‌دامی گووت: (گه‌وره‌م من به فه‌رمانده‌ی فه‌یله‌ق (لیوا روکن عه‌لی محه‌مه‌د شه‌لال)م گووت که به کیمیاوی له رانیه‌و چوارقوڕنه‌و پشده‌ر بدات، یان ساروخه‌کان بداته من و خۆم به کیمیاوی لێیان بده‌م، به‌ڵام فه‌رمانده‌ی فه‌یله‌ق به‌قسه‌ی نه‌کردم و به کیمیاوی لێینه‌دان. ئه‌وه‌بوو دواتر شاره‌کانی سلێمانی، هه‌ولێر، دهۆک و که‌رکوک که‌وته ده‌ست ئاژاوه‌چی و تێکده‌ران و ئێمه‌ش ناوچه‌که‌مان چۆڵکرد). هه‌روه‌ها قاسم فارس تاهیر، فه‌رمانده‌ی فه‌وجی (85)ی فه‌وجه سووکه‌کان، له‌لایه‌ن (دادگای باڵای تاوانه‌کانی ئێراق)ه‌وه، به‌هۆی به‌شداریکردنی له ئه‌نفاله‌کاندا، فه‌رمانی ده‌ستگیرکردنی ده‌رچووه‌و، ژماره (115)ه‌یه له لیستی ناوی داواکراوه‌کان. قاسم فارس تاهیر کۆیی، دوای راپه‌ڕینی به‌هاری ساڵی (1991) چووه خزمه‌تی سه‌دامی ئاغای و تاوه‌کو رووخانی رژێم له رێکه‌وتی (9.4.2003)دا خزمه‌تی به‌عس و عروبه‌ی سه‌دامی کرد. دواتریش بۆ ماوه‌یه‌ک هاته‌وه هه‌ولێرو پاشان چووه سوریا. که‌چی له به‌هاری ساڵی (2010)دا بۆ جارێکی تر گه‌ڕایه‌وه کوردستان و له ناوچه‌کانی ژێرده‌ستی پارتی له هه‌ولێر له میوانداری سه‌رۆک جاشی فه‌وجی (11)ی جاشه سووکه‌کانی سه‌دام (به‌هرام محه‌مه‌د عه‌بدولڕه‌حمان محه‌مه‌د)ی ناسراو به (به‌هرامی شێمه‌ی هاڕوون)ی بووه له (مه‌لا ئۆمه‌ر)ی نزیک هاوینه‌هه‌واری پیرمام. به‌ڵام قاسم ئاغای کۆیی، رۆژی هه‌ینی، رێکه‌وتی (1.10.2010) له‌ژێر فشاری کۆمه‌ڵانی خه‌ڵکی کوردستان به‌گشتی و خانه‌واده‌ی قوربانییانی ده‌ستی ئه‌و، که نیازیان وابوو رۆژی شه‌ممه، رێکه‌وتی (2.10.2010)، خۆنیشاندانێک ئه‌نجام بده‌ن له‌پێناوی دادگاییکردنی ئه‌و تاوانباره خۆفرۆشه، که‌چی له فڕۆکه‌خانه‌ی هه‌ولێر به یارمه‌تی ده‌سه‌ڵاتدارانی پارتی دیموکراتی کوردستان به‌تایبه‌ت عه‌بدولکه‌ریم سوڵتان عه‌بدوڵڵا (که‌ریم شه‌نگالی) وه‌زیری ناوخۆ و نه‌وزاد هادی ئه‌حمه‌د ئاغای پارێزگاری هه‌ولێر گوایه بۆ ده‌ره‌وه‌ی ووڵات و وڵاتێکی ئه‌وڕوپی به‌ڕێ خراوه، که گومانی زۆرم هه‌یه بۆ ئه‌وڕوپا ناردرابێت، چونکه پارتی دیموکراتی کوردستان باش ده‌زانێت کوردانی ئه‌وڕوپا و هه‌نده‌ران قاسم ئاغا ده‌دۆزنه‌وه و سکاڵای له‌سه‌ر تۆمار ده‌که‌ن و ده‌ستگیر ده‌کرێت و دادگایی ده‌کرێت و سزای زیندانیشی بۆ ده‌بڕدرێته‌وه. پێموایه له به‌رژه‌وه‌ندی خانه‌واده‌ی قوربانییان و کوردپه‌روانه ئه‌گه‌ر هاتبێته ئه‌وڕوپا، که به دۆزینه‌وه‌ی دادگایی ده‌کرێت، به‌ڵام ده‌سه‌ڵاتی کوردی هه‌رگیز له دڵی نایه‌ت قاسم ئاغا و قاسم ئاغاکانی کوردستان بداته دادگا.\nPrevious باخچه وێرانه‌كانی زستان\nNext جیاوازیی نێوان خێڵی عاره‌ب و خێڵی کورد، له ڕووی سیاسییه‌وه


11/23/2020 9:19:55 PM\nلە ماوەی رابردوودا چەند کەسێک پرۆژەیەکیان راگەیاند سلێمانیی بکرێتە ھەرێمێکی سەربەخۆ، بەڵام پرسیاری سەرەکیی لێرەدا ئەوەیە ئەگەر سلێمانیی ببێتە ھەرێمێکی سەربەخۆ کێ تێیدا دەسەڵاتدار دەبێ جگە لەم بنەماڵە سیاسییانەی کە لەھەموو بوارەکاندا دەستیان بەسەر سلێمانییدا گرتووە؟\nھەربەڕاستیی سلێمانیی کە بۆتە قوربانیی ئەم لەشکرە بەرپرس و حیزبەگەندەڵانە لەسەروو ھەموویانەوە یەکێتیی، تاکەی باجی ئەم بێباکیی و بێدەربەستییە بدات؟ ئێستا دۆخەکە بەمشێوەیەیە، لە رووی ئەمنیی و سیاسییەوە بگرە تا ئابوریی و بازاڕ قۆرخکراوە و دەستیان بەسەر ھەموو جومگەکانی شارەکەدا گرتووە؟ کە ھیچ کات دەستبەرداریی ئەم گەندەڵیی و پیسخۆریی و شڕەخۆرییە نابن، ھەربۆیە ئێمە لە سەرەتاوە دژی ئەمجۆرە لە بەھەرێمکردنە بووین.\nئەوانەی پێیانوایە بەدرووستکردنی ھەرێم و جیاکردنەوەی سلێمانیی دەتوانن دەسەڵات لەم بنەماڵە سیاسییانە وەربگرنەوە، ئەوە لەودیوی ھەڵەوەن، چونکە چنگی ئەم تەماعکارە سیاسییانە توندتر دەبێ لە جەستەی ھەرێمەکە و دەسەڵاتی ئەمانەی کە خەڵکەکەی بە ئەمڕۆ گەیاندووە زیاتر دەبێت و رێژەی زوڵم و ناعەدالەتیی زۆر زیاتر دەبێت، لانیکەم ئێستا لە ھەرێم دەسەڵاتی موتڵەق نە لای پارتیی و نە لای یەکێتیی نییە، بەڵام لە ئەگەری بوونی ھەرێمێکی سەربەخۆ لەدەست حیزبێکی دیاریکراودا، ئەوە دەسەڵاتی موتڵەق لای ئەو حیزب و بنەماڵەیە دەبێت کە ئێستا شارەکەی بە دەستەوەیە!\nئەو وتارەی ھاوڕێمان کاک عەبدلورەزاق کە لینکەکەم داناوە و خۆی یەکێک بوو لەوانەی کە پشتگیریی ھەرێمی سەربەخۆی دەکرد وەڵامە بۆ ئەوەی کە بۆچی ئێمە دژی ئەو پرۆژەیە بووین، ھەروەھا بەڵگەیە لەسەر راستیی بۆچوونەکەمان، لەھەمانکاتدا یارمەتییدەرە بۆ ئەو پێشبینییە ترسناکەی کە ئێمە ھەمانە بۆ ئەو تێزە مردووەی دڵی ھەندێک خەڵکی توڕە و نارازیی پێخۆش کراوە، لە راستییدا پێمانوایە ئەمە کوشتنی رۆحی بەرەنگارییە.\nئێستا لە ئاستی کوردستانی عێراقدا بنەماڵە سیاسییەکان ھەریەکە و بەحەجمی خۆیان باڵادەستن، چما لەھەرێمێکی بچووکدا کە درووستبکرێ دەبێت ئەم بنەماڵە سیاسییانە کە حاکمی رەھابن چ دۆزەخێک بۆ خەڵک گڕبدەن؟\nسەرەڕای ئەوەی ئێمە پێمانوایە ئەم بەھەرێمکردنە کارێکی نەکردەیە، چ لە رووی دەستوریی و یاساییەوە، چ لە رووی ئەری واقیع و بابەتییەوە، رێگرەکانیش لەولاوە بووەستن کە ئەو بنەماڵە سیاسییانە درووستی دەکەن بە رێکەوتن لەگەڵ ھەندێ مافیا و پیسخۆری بەغداد کە بەپارە و بەرژەوەندیی کڕدراون.\nئەو مادە دەستورییەی لە عێراقدا کە ماددەی (دە) یە و باس لە بەھەرێمکردنی پارێزگاکان دەکات، باسی ئەو پارێزگایانە دەکات کە سەر بەناوەند واتا (بەغداد)ن، نەک سەر بەھەرێمێکی سەربەخۆی وەک ھەرێمی کوردستان، یاساکە بە وازحیی رێگا نادات ھەرێم لەناو ھەرێم دروستبێت، بەڵکو پێویستە سەرەتا ھەرێمی کوردستان ھەڵبوەشێتەوە، پاشان ھەرێمی سلێمانیی جیابکرێتەوە، ھەرێمی کوردستانیش بە رێکارێک ھەڵدەوەشێتەوە کە ئەستەمە یەکێتیی و پارتیی رازیبن، چ لە ئاستیی پەرلەماندا کە زۆرینەن و چ وەک دیفاکتۆی سیاسیی و عەسکەریی و موخابەراتیی.\nئەمە جگە لەوەی پارتیی و یەکێتیی بەردەوام دەڵێن لامەرکزیەتی پاریزگاکان جێبەجێبکرێت، کەچی جگە لەوەی دەسەڵاتدارەکە خۆیانن، بەڵام وەک بڵقی سەر ئاوی لێھاتووە و نایکەن، بەکورتیی پێویستە بە شێوەیەکی واقیعیی، عەقڵانیی و ئەخلاقیی مامەڵە لەگەڵ کەیسی سیاسیی ھاوڵاتی کورددا بکرێت، پێویستە شتێک بڵێین و بکەین کەلەسەر ئاستی واقیعدا جێگای بێتەوە، نەک برین و ناسۆرێکی تر بخەینە رۆحی ھاوڵاتییانمانەوە.\nدەقی وتارەکەی کاک عەبدولرەزاق شەریف.


الشيوعية الاناركية: گه‌ڕان به دوای کۆمه‌ڵگه‌ی داهاتوودا.١\n_______________________________________________________ پەڕاوێز: ١. بەشی دووەم لە کتێبی (من العقیدة الی الممارسة - دانییل غیرین). ٢. بابەتی سێھەمی (بەشی دووەم) ئەو کتێبەیە. ٣. شێوازی بەیانی سیاسی، یان پرۆگرامی - و-ع. ٤. usufruit وشەیەکی یاساییە، مانای سوودلێبینین دەگەیەنێت، یان مافی بەکارھێنان، بۆ نمونە مافی بەکارھێنانی (کێڵگە) و چنینەوەی بەرھەم بەبێ مافی ھەڵسووکەوت پێکردنەوە، ئەو ھەڵسوکەوتپێکردنە دەگەڕێتە بۆ خاوەنەکەی - و-ع. ٥. بەبیروبۆچونی، لۆجیکی ئەو جۆرە بەڕێوەبردنی ھاوبەشییە کرێکاریانە، لە ڕووی تیۆرییەوە ئەقڵانییە و ماقوڵە، لەو بوارەدا، ئەوە ئەقڵانی نییەو ناماقوڵییە، کە بەبێ ئامادەبوونی ھەلومەرجە بابەتی و خۆییەکان پەلەپەل و دەستوبرد بکرێت لە دروستکردنییدا - و-ک.


سەرۆک بارزانی: كردنەوەی كۆنسووڵخانەی ژاپۆن لە هەولێر، هەنگاوێكی باشە بۆ فراوانكردنی پەیوەندییەكان 2017-01-11\nلە دیداریدا لەگەڵ وەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن، سەرۆكی هەرێمی كوردستان كردنەوەی كۆنسووڵخانەی ژاپۆنی لە هەولێر بە هەنگاوێكی باش بۆ فراوانكردنی پەیوەندییەكانی هەردوولا وەسف كرد، ئامادەیی هەرێمی كوردستانیشی بۆ فراوانتركردنی پەیوەندییەكان لەگەڵ وڵاتی ژاپۆن ڕاگەیاند.\nئەمڕۆ چوارشەممە 11ـی 1ـی 2017، لە سەلاحەددین، (مەسعوود بارزانی) سەرۆكی هەرێمی كوردستان، پێشوازی لە (کێنتارۆ سونۆرا) وەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن و شاندێکی یاوەری کرد كرد کە لە (فۆمیۆ ئاوای) باڵیۆزی ژاپۆن لە عێراق و (کاتسۆمی مۆریاسۆ) کۆنسووڵی ژاپۆن لە هەرێمی کوردستان پێکهاتبوو.\nلە دیدارەكەدا وەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن، خۆشحاڵیی خۆی بە دیدارەکە ڕاگەیاند و سوپاسی (سەرۆک بارزانی) کرد بۆ ڕۆڵ و خەباتیان لە چەسپاندنی ئاشتی و بەرەوڕووبوونەوەی تیرۆر. هەروەها سوپاسگوزاریی خۆی بۆ پێشمەرگەی کوردستان ڕاگەیاند کە توانیویانە تیرۆریستان تێکبشکێنن.\nوەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن ڕاشیگەیاند، وڵاتەکەی دەیەوێ پەیوەندییەکانی لەگەڵ هەرێمی کوردستان پەرە پێ بدات و بۆ ئەو مەبەستەیش ئەمڕۆ کۆنسووڵخانەی وڵاتەکەی لە هەولێر دەکرێتەوە و، (کاتسۆمی مۆریاسۆ)ی وەک کۆنسووڵی وڵاتەکەی لە هەرێمی کوردستان بە (سەرۆک بارزانی) ناساند.\nلە بەشێکی دیکەی دیدارەکەدا وەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن، ئامادەیی وڵاتەکەیشی بۆ هاوکاریکردنی هەرێمی کوردستان لە هەموو بوارەکاندا ڕاگەیاند، بە تایبەتیش لە پووچەڵکردنەوەی تەقەمەنییەکانی پاشماوەی شەڕ و پەرەپێدانی ئابووری و پیشەسازی و تەندروستی.\nدواتریش وەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن داوای لە (سەرۆک بارزانی) کرد سەرنج و تێڕوانینی خۆی سەبارەت بە داهاتووی تیرۆریستان بخاتەڕوو تا بەرچاوڕوونیی زیاتریان هەبێت.\nلە بەرانبەردا (سەرۆک بارزانی) وێڕای بەخێرهێنانی شاندی میوان، دەستخۆشی و پیرۆزبایی کردنەوەی کۆنسووڵخانەی ژاپۆنی لە هەولێر ئاراستەی وەزیری دەوڵەت بۆ کاروباری دەرەوەی ژاپۆن و شاندی یاوەری کرد و، سوپاسی حكوومەت و گەلی ژاپۆنی كرد و كردنەوەی كۆنسووڵخانەی ژاپۆنی لە هەولێر بە هەنگاوێكی باش بۆ فراوانكردنی پەیوەندییەكانی هەردوولا وەسف كرد و، ئامادەیی هەرێمی كوردستانی بۆ فراوانتركردنی پەیوەندییەكان لەگەڵ وڵاتی ژاپۆن ڕاگەیاند.\nسەبارەت بە ئایندەی تیرۆریستان (سەرۆک بارزانی) ڕایگەیاند: "پێشمەرگە توانی مەترسیدارترین و دڕندەترین ڕێکخراوی تیرۆریستی و دوژمنی مرۆڤایەتی تێک‌بشکێنێت کە هەڕەشەیە بۆ سەر هەموو جیهان. ئێستا ئەگەرچی داعش لە داڕووخان و شکستی گەورەدایە، بەڵام مانای وا نییە کە تێکشکانی ڕێکخراوی تیرۆریستیی داعش لە ڕووی سەربازییەوە دەبێتە کوتاییهاتنی تیرۆر و توندڕۆیی، چونکە ڕەنگە بەناوی جیا و شێوازی جیاواز دەربکەونەوە. بۆیە پێویستە هەماهەنگی و هاوکارییەکی هەمەلایەنە هەبێت بۆ لەناوبردنی تیرۆر و توندڕۆیی، نەک هەر تەنیا لە ڕووی سەربەزی بەڵکوو لە هەموو ئاستەکاندا."\nباسکردنی ڕەوشی سیاسی و سەربازیی ناوچەکە، بەشێکی دیکەی دیدارەکە بوو.


دێ ڕۆسی پاش 18 ساڵ ماڵئاوایی له ڕۆما ڕاگه‌یاند\nدانێلی دی ڕۆسی به‌ره‌گه‌ز ئیتاڵی پاش 18 ساڵ پۆشینی درێسی یانه‌ی ڕۆما دواجار ماڵئاوایكردنی له ڕیزی گورگه‌كانی پایته‌خت ڕاگه‌یاند.\nله میانی كۆنگره‌یه‌كی ڕۆژنامه‌وانی تایبه‌تدا و به ئاماده‌بوونی ته‌واوی یاریزانانی هاوڕێی، دی ڕۆسی وتی: ئیتر كاتی ئه‌وه هاتووه ماڵئاوایی له یانه‌كه‌م بكه‌م، له ڕاستیدا دڵخۆشوو نیم، به‌ڵام پێشوازی له بڕیاری یانه‌كه‌م ده‌كه‌م و ئێمه هه‌رگیز قسه‌مان له‌سه‌ر بڕی پاره نه‌كردووه.\nله درێژه‌ی وته‌كانیدا كاپتنه‌كه‌ی ڕۆما سوپاس خوای كرد به‌وه‌ی هاوشێوه‌ی باوكی له یانه‌ی ڕۆمادا گه‌وره بووه، دی ڕۆسی ئه‌وه‌شی نه‌شارده‌وه كه ده‌یه‌وێت له داهاتوودا وه‌ك راهینه‌ر بۆ یانه‌كه بگه‌ڕێته‌وه به‌ڵام له ئێستادا ده‌یه‌وێت له شوێكی دیكه درێژه به یاریكردن بدات و زیاتر فێر ببێت.\nله كۆتایشدا دی ڕۆسی داوای له هانده‌رانی یانه‌كه‌ی كرد له داهاتوودا به باشی پاڵپشتی یانه‌كه‌یان بكه‌ن و سوپاسی ئه‌و راهێنه‌رانه‌شی كرد كه كاری له‌گه‌ڵدا كردوون.\nجێی ئاماژه به قسه‌كانی دی ڕۆسی و به‌رێوبه‌ری وه‌رزشی ڕۆمادا ده‌رده‌كه‌وێت، یاریزانه ئاره‌زوویكردووه گرێبه‌سته‌كه‌ی درێژ بكاته‌وه و له ریزه‌كانی ڕۆما به‌رده‌وام بێت، به‌ڵام كارگێری یانه‌كه‌ی به‌هۆی هه‌ڵكشانی ته‌مه‌نییه‌وه پێشنیاری ڕۆیشتنیان بۆكردووه.\nدی ڕۆسی به‌شداری 615 یاری یانه‌ی ڕۆمای كردووه و 63 گۆڵی بۆ ئه‌و یانه‌ی تۆماركردووه.


کوردیپێدیا - ئاپانتیز\n🔤 ئاپانتیز | پۆل: وشە و دەستەواژە | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nڕیخۆڵه کوێره. ف آپاندیس \nڕیخۆڵەکوێرە: بەشێکی ڕیخۆڵەیە، پاشکۆی ڕیخۆڵەی گەورەیە، لە شێوەی کرمدایە، کۆتایەکەی داخراوە (کوێربۆتەوە=کوێرە!).\nبه ئینگلیزی: appendix\n✍ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Nov 13 2020 1:51PM باشترکراوە


Rstacode | ڕستەکۆد\nچوونەژوورەوە خۆتۆمارکردن سەرەتا کۆرسەکان چۆن کۆرس دابنێم پەیوەندی دەربارە تیمەکەمان\nباشترین فرەیمۆرکی زمانی php ییە کە کارت زۆر بۆ ئاسان دەکات و خێراییەکی نایابی هەیە و چەندین پلەگینی بەخۆوە هەیە لەگەڵ ئەوەشدا تەعاموول کردنی لەگەڵ ئەی پی ئایدا زۆر ئاسانە و ئەتوانێت خۆی بگونجێنێ لەگەڵ هەموو داتایبەسیێکدا لەگەڵ ئەوەشدا هەلی کار زۆرە لەم ئاستەدا وەهەروەها کاری زۆر گەورە و ڕیلەیشنی زۆر باشی پێ دروست دەکرێ کە ئەم فرەیمۆرکە بۆ باکئێند خزمەت دەکات\nبەشداری کردن + بڕوانامە\n02 Installing Laravel\n03 Virtual hosts\n04 Basics (Routes, Views)\n05 Syntax Blade\n06 Loop Using Blade\n07 What is Layout\n08 Image & Style\n09 Get Request\n10 Route Parameters Part 1\n12 Route Parameters Part 2\n13 Connection Database\n14 Migrating Part 1\n15 Migrating Part 2\n16 Database Class\n17 Eloquent Models Reading Data\n18 Finding with URL\n19 Getting a Single Record\n20 Insert/Update Using Eloquent\n21 Delete Post Using Eloquent\n22 Delete Photo From Database\n23 Post Requests\n24 Set & Get Cookie\n25 Arrays & JSON In Database\n26 Cart Shopping\n27 Login System\n29 What is Middleware\n30 Protecting Routes\n31 What's Next ?\nبۆ بەشداری کردنی وانەکە پێویستە خۆت تۆمار بکەیت یان بچیتە ژوورەوە\nNashwan ( مامۆستا ) ( 15 ) ( 242 )\nهەوڵ و توانای خۆت بەو گوێ لە دەوروو بەر مەگرە هەمیشە ماندوبونی خۆت لەبەر چاو بێ و مەهێلە کەسە نێ گەتیڤ و حەسودەکان ساردت بکەنەوە ئەگەر شکستت هێنا دوبارە هەوڵ بەرەوە ، زۆر ئاساییە کە هەموو کات وەڵامی هەموو پرسیارێکت لا نابێ ئەسلەن ئەگەر جوابی هەموو پرسیارێکمان لا بوایە ئەم ژیانە هیچ بایەخێکی نە ئەبوو کەواتە یەکێک لە جوانیەکانی ژیان بریتیە لە هەوڵدان ، بۆیە مەوەستە لە هەوڵدان .\nPeshawa - 2 weeks ago\nDast xosh bo babatakant atwanm blem yakekyt la kasa nmwnayyakanw shewazeky basht haya la wana wtnawada hyway sarkawtnm bot haya balam wabzanm bahala la index tegashtwyt bo nmwna json datatype a nak index index wata primary , index , uniqe ....etc katek la databace index drwst akret tree bo datakany drwst akan la bakarhenanya abet wrya byn chwnka data zyad akan insert xaw akat balam search xera akat bazory bo uniqe w relationship bakar yat yan bo colomek ka searchy zor lasar bkayn lagal rezm bo bareztan\nibrahim ismael - 1 month ago\nسڵاو برا من هەموو هەنگاوەکانم وەک تۆ ئەنجام یا بەڵام لەوکاتەی لە بڕاوسەرەکەم ئەنووسم /http://localhost/app/public پەڕەی سەرەکی laravel نیشان نادات و 2 error ئەدات Warning: require(C:\_wamp64\_www\_app\_public/../vendor/autoload.php): failed to open stream: No such file or directory in C:\_wamp64\_www\_app\_public\_index.php on line 24 Fatal error: require(): Failed opening required و 'C:\_wamp64\_www\_app\_public/../vendor/autoload.php' (include_path='.;C:\_php\_pear') in C:\_wamp64\_www\_app\_public\_index.php on line 24 چۆن بتوانم چارەسەری بکەم؟\nNashwan - 1 month ago\n8a1wkar - 2 months ago\nمن پێشتر كريومە، بەس نازانم لە ھەموو براوسەرێك ئيش ناكات ڤيديۆكان ئەڵێت "Click to start play back" چارەسەرى ھەيە؟\nNashwan - 2 months ago\nپێویستە permision بدەیت بە بڕواسەرەکان و ڤیدۆکردنەوەکە قبوڵ بکرێ ، بزانە لە setting ی براوسەر adobe flash player کارابکە ئەگینا کێشە لە ئێمەوە نییە\nMojammed.7 - 3 months ago\nدەستان خۆش بێت ئەگەر بتوانن "Requirements" زیاد کەن زۆر باش ئەبێت بۆ ئەوەی بەشدار بوو پێش بەژداری کردنی بزانێت پێویستە شارەزای لەچیدا هەبێت بۆ ئەوەی کۆرسەکە وەرگرێت. بۆ نمونە ئەم کۆرسە "Requirement" چییە؟\nNashwan - 3 months ago\nپێویستە ئەمانە بزانیت BOOTSTRAP OOP PHP\nئەگەر ئەتەوێت لێدوانێک بنوسیت ئەوا بچۆ ژوورەوە\nPowered By Rstacode 2019 - 2020


ڕژاک: ساکینە جانسز ڕەمزی تێکۆشان و بەرخۆدانە | ROJnews\nڕژاک: ساکینە جانسز ڕەمزی تێکۆشان و بەرخۆدانە\nچوؤرشەممە, 9 ينا 2019 - 17:04\nڕێکخراوی ژنانی ئازادی کوردستان – ڕژاک لەسەر ساڵیادی تیرۆرکردنی ساکینە جانسز ڕایگەیاند، ساکینە جانسز وەکو ڕەمزی تێکۆشان و بەرخۆدان دەبینین، قەدەغەکردنی فیلمێک لەسەر تێکۆشانی ساکینە جانسز بە هیچ شێوازێک قبووڵ ناکرێت.\nئێوارەی ئەمڕۆ ڕێکخراوی ژنانی ئازادی کوردستان – ڕژاک لێدوانێکی نوسراوی لەسەر ساڵیادی تیرۆرکردنی ساکینە جانسز بۆ ڕاگەیاندنەکان و ڕای گشتی بڵاوکردەوە.\nلە لێدوانەکەدا ڕژاک ڕایگەیاندووە: بە بۆنەی ئامادەکاری نمایشکردنی فیلمێک لەسەر بەرخۆدانی ساکینە جانسز لە زیندانی ئامەد لە سینەما سالم، کە بڕیار بوو ڕۆژی ١١ئەم مانگە نمایش بکرێت، هێزەکانی ئاسایش دەرگای سینەما سالمیان داخست، هاوکات لە کەلار و هۆڵی ڕۆشنبیری، ئاسایش بە نووسراوەیەکی فەرمی یادی شەهید ساکینە جانسز و دوو هەڤاڵی دیکەی، کە لە لایەن ڕێکخراوی ژنانی ئازادی کوردستان سازکرا بوو قەدەغە کرد.\nئەوەش هاتوە: ئەم کورتە فیلمە لەسەر ژیانی ساکینە جانسزە، کە یەکێک لە دامەزرێنەرانی PKK و بەرخۆدێرەکانی ١٤ی تەمووزە و بە پیلانگێڕییەکی نێودەوڵەتی لە ٩ی١ی٢٠١٣ لە پاریس شەهید کرا.\nئاماژە بەوەش کراوە: تێکۆشانی ساکینە جانسز لە بەرامبەری فاشیزم و دەسەڵاتداری پیاوسالاری نموونەیەکی هەرە گەورە بوو و لە سەرتاسەری جیهان بڵاوبووەتەوە، نەک تەنیا ژنانی کورد، ژنانی ئامریکای لاتین تا هیندستان، لە ژنانی ئارژەنتینی تا ژنانی ئەورووپایی، ساکینە جانسز وەکو ڕەمزی تێکۆشان و بەرخۆدان دەبینن.\nڕژاک ئەوەش دەڵێت: لە هەرێمی کوردستان لە شاری ڕۆشنبیری قەدەغەکردنی فیلمێک لەسەر تێکۆشانی ساکینە جانسز بە هیچ شێوازێک قبووڵ ناکرێت.\nباس لەوەش کراوە: ئێمە بۆ خاوەنداریکردن لە نرخەکانمان لە هەموو گەل و تایبەت ژنان بانگ دەکەین، کە لە ڕۆژی ١١ی ١ی ٢٠١٩ کاتژمێر ٣ی ئێوارە لە سینەما سالم سەیری ئەو فیلمە بکەن.


لە ئێران سیاسەت چۆكی بە ئاو و ژینگە داداوە\nئەمڕۆژانە كە بەشێكی زۆری ئێران لە ژیر شەپۆلێكی بەرینی بەفر و باراندایە و بەفر و بارانیش سەرچاوەی سەرەكی ئاون لە ئێران نابێت ڕاستییەكی تاڵمان بیرباتەوە. ئەویش قەیرانی كەم ئاوییە لە ئێراندا.\nحاشا هەڵنەگرە كە لە جیهانی ئەمڕۆدا، ئاو ئیتر تەنیا كاڵایەكی بەكاربەرەكی واتە مەسرەفی نییە، ئەمڕۆكە ئاو كاڵایەكی ستراتیژیك، ئابووری و پڕبەهایە و خاوەنی ئاو خاوەنی هێزی گەورەیە بۆ مشت و مڕ و دان و ستان و تەنانەت تێكدانی هاوكێشە سیاسییەكانی ناوچەكەی خۆیان و لە بەرامبەریشدا ئەو وڵاتانەی كە لە بەردەم هەڕەشەی بێ ئاوی و وشكەساڵیدان بە هەمان ڕێژەش لەبەردەم هەڕەشەی كۆچ و قات و قڕی و لاوازی و كێشەی ئاسایشی ناوخۆیین.\n"ناسا" ( ڕێكخراوی نەتەوەیی هەوا و فەزای ئەمریكا) لە گۆڤاری "توێژینەوەی ژێئۆفیزیكی جوی" ئەنجامی ڵێكۆڵینەوە و توێژینەوەیەكی ناوەندەكەی بڵاوكردۆتەوە كە پێی وایە "ئەو وشكەساڵییەی دەیەی ڕابردوو كە لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست هاتۆتە ئاراوە، ڕەنگە خراپترین جۆری وشكەساڵی بێت لە مێژووی نزیك بە هەزار ساڵەی ئەم ناوچەیە". زانایانی ناسا مێژووی "ئاڵقەی دارەكە"یان لە ڕۆژهەڵاتی مەدیتەرانە –قبرس، ئیسرائیل، ئۆردۆن، لوبنان، توركیە و سوریە- تاوتوێ كردووە تا بزانن لە چ كات و سەردەمێكدا كەم ئاویی ڕوویداوە؟! بن كوك، نووسەری ڕاپۆرتەكەی ناسا و زانای گۆڕانكارییە ناوچەییەكان لە ئەنیستیتۆی زانستی فەزایی گاردی ناسا" بە پشت بەستن بە سەرچاوە مێژووییەكان و بەراورد كردنی لەگەڵ ئێستا دەڵێت: لە نێوان ساڵەكانی ١١٠٠٠ تا ٢٠١٢، وشكەساڵی لە مێژوودا سێ بازنەدا دۆزراونەتەوە كە بە پشت بەستن بە سەرچاوە مێژووییەكان ئەم ناوچەیە خراپترین وشكەساڵی مێژووی ٩٠٠ ساڵەی خۆی ئەزموون كردووە و بۆ وێنە باس لە سوریە دەكات كە لە ناوچەی شام لە ساڵی ١٩٩٨ تا ٢٠١٢ نزیكەی لە سەتا ٥٠ (٥٠٪) وشكتر لە وشكەساڵ ترین دەورەكانی پێنج سەد ساڵی رابردوو و لە سەتا ١٠ تا ٢٠ وشكتر لە خراپترین وشكەساڵییەكانی مێژووی ٩٠٠ ساڵی ئەم ناوچەیەیە.\nگومان لەوە دا نییە شێوەكردنی مرۆڤ لە سەر سروشت لە ماوەی سەد ساڵی رابردوو گەورەترین كاریگەری لە سەر گۆڕانە جەوی و ئاو و هەوای گۆی زەوی بووە.\nئەگەرچی لێكۆڵینەوەكەی ناسا لێكۆڵینەوەیەكی زانستی ژئیۆفیزیكییە بەڵام باس لەوە دەكات لە كۆمەڵێك بەڵگە لە بەر دەست دان كە وشكەساڵییەكانی ٢٠٠٧ تا ٢٠١٢ لە پێكهاتنی ناكۆكی لە سوریە ڕۆڵی باڵایان بینیوە. ئەو وشكەساڵییە بۆتە تەشەنە سەندنی بەربڵاوی ئافەتی كشت وكاڵی و كۆچی بەرینی وەرزێران و بنەماڵەكانیان بۆ ناوەندی شارەكان و باس لەوەش دەكات كە سوریە و ئەو وڵاتانەی كە حوكمڕانییەكی لاواز و سیاسەتی ژینگەپارێزی و كشت و كاڵی ناجێگیریان بووە، وشكەساڵی كاریگەری سەرەكی لە ناڕەزایەتی و نائارامی سیاسی وڵاتەكانیان بووە و دەبێت.\nبە پێی لێكۆڵینەوەكان ٣٣ وڵات تا ساڵی ٢٠٤٠ تووشی قەیرانی جیددی بێ ئاوی و وشكەساڵی دەبن. نیجێرییە، سوریە، سومالی و ئێستاش ئیران قەیرانی ئاو دەبێتە هۆی ناڕەزایەتی جەماوەری، كۆچ بە كۆمەڵ، ڕاپەڕین یان شەڕی هەمە لایەنە. ئێران كە خۆی لە یەكێك لە وشكترین ناوچە جوگرافیاییەكانی جیهانە، نوێترین نموونەی ئەو وڵاتانەیە كە قەیرانی ئاو ناڕەزایەتی گشتی لێ كەوتۆتەوە. ئەمە بە تایبەتی دەربارەی گوند و دێهات و شارە بچووكەكان پرسێكی حاشاهەڵنەگرە. بە میلیۆنان كەس لە گوند و دێهاتەكانیانەوە دەست بەرداری پیشەی وەرزێری و كشت و كاڵییەكانیان بوون و كۆچیان كردووە بۆ شارەكان و ئێستا بێكارن و دۆخی ژیانی ئێستایان بۆتە هۆی ناڕەزایەتییان. لە ساڵێ داهاتوو كە بە پێی ئامارەكانی خودی ڕژیمی كۆماری ئیسلامی وشكترین ساڵی مێژووی ٤٧ ساڵی رابردوو دەبێت، دۆخەكە ئاڵۆزتر دەكات.\nئێران بە دوای شۆڕشی گەلانی ئێران و بە تایبەتی تر لە سەردەمی سەرۆك كۆماری ڕەفسەنجانی بە لاسای كردنەوەی وڵاتانی پێشكەوتووی جیهان ویستی لە بواری خۆراكەوە سەربەخۆ بێت. سیاسەتەكانی ئەو ساڵەنە و تا ئێستا وای كرد كە دەوڵەت وەرزێران بۆ داشتنی مەزرا و زەوییە تینووەكان بۆ بەرهەم هێنانی دانەوێڵە هان بدات و كڕینی بەروبوومەكانیان بە نرخێكی باش، پاڵنەرێكی سەرەكییان بوو بۆ هەڵێنجانی زۆرتر ئاو لە چاڵاو و بیرەكان. ئەمڕۆكە خێرایی لەناوچوونی ئاوە ژێرزەمینییەكانی لە ئێران لە ئاستی جیهانی دا سەرسام هێنەرە. بە پێی ئامارەكانی خودی ڕژیم لە ئێران تا ٥٠ ساڵی داهاتوو سەرچاوە ئاوییەكانی ١٢ ئۆستان بە تەواویەتی وشك دەبن.\nجیا لەوانەش پێشبینییەكان باس لەوە دەكەن گۆڕانكارییە ناوچەییەكان ئێران گەرمتر و وشكتر دەكاتەوە. بە پێی ئاماری ڕێكخراوی دارستان و لەوڕگەكانی ئێران لە ساڵی ٢٠١٣ زیاتر لە دوو لە سەر سێی خاكی ئێران واتە ١١٨ میلیۆن هێكتار لە بەردەم بوون بە بیابانن بە خێراییەكی كەم وێنەوە.\nهەڕەشەی گۆڕانكارییە ژینگەییەكانی مرۆڤ بێ گومان پاشهاتی نەخوازراوی سیاسی و كۆمەڵایەتی بەدواوە دەبێت. كۆچ، برسییەتی، پەراوێزنشینی شارەكان، لەناوچوونی كشت و كاڵی، لەناوچوون و فەوتانی جۆرە گیانلەبەر و گیاییەكان، لەناوچوونی ژینگە، لەناوچوونی تاڵاو و ڕۆچوونی زەوی و هەڕەشە لە سڵامەتی گشتی شارۆمەندان لە زومرەی كاریگەرییەكانی قەیرانی ئاون لە ئێران دا. بە پێی لێكۆڵینەوەكانی خودی ڕژیمی كۆماری ئیسلامی لە داهاتوویەكی نزیك دا ئێران وشكتر و گەرمتر دەبێت و سەرەكی ترین هۆكاری ئەم بابەتەش شێوەی نادروستی چوون بەرەو گەشە لە بوارە سیاسی و ئابوورییەكانە.\nهۆكارەكانی كەم بوونی ئاو لە ئێران\n١_ چوونە سەرەوەی حەشیمەت: لە سەدەی ١٨ی زایینی بۆ یەكەم جار تۆماس مالتۆس بەرامبەر بە مەترسی بەرزبوونەوەی ڕێژەی حەشیمەت و كاریگەرییەكان لە سەر كەم بوونی ئاو هۆشداری دا. لە ماوەی ٥٠ ساڵی ڕابردوو ڕێژەی حەشیمەتی گۆی زەوی زیاتر لە دوو بەرابەر بۆتەوە. لە ئێران لە سەردەمی شەڕی ئێران و عێراق سیاسەتی دەسەڵات بۆ دروست كردنی ئەرتەشی ٢٠ میلیۆنی بەسیج بە فەرمانی خومەینی زیادكردنی حەشیمەتی ئێران بوو. لەو ساڵانە گەلێك سیاسەتی پاڵنەرانە بۆ دایك و باوكەكان بۆ خستنەوەی منداڵ و گەلێكیش بەربەستی یاسایی و پزیشكی بۆ پێشگیری لەوەی ژن و مێردەكان نەتوانن بەر بە منداڵخستنەوە بكەن ڕەچاو دەكرا. دواتر كە ئێران لە بەردەم تەقینەوەیەكی حەشیمەت دابوو، بە پەلە هەموو دام و دەزگاكانی یاسا دانان و بەڕێوەبەرایەتی و میدیا و ڕاگەیاندن و مزگەوت و حسێنییەیان خستەگەر بۆ كۆنترۆڵی حەشیمەت و ئەوجار ریكلام بۆ منداڵی كەمتر و ژیانی باشتر دەكرا. تا ئەمساڵانەی دوایی كە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست تووشی ئەم دۆخەی ئێستا و بە تایبەتی سوریە كە ئێران تێیدا ڕۆڵی باڵای كە شەڕ و ئاژاوەگێڕییەكانی نواندووە سەرانی كۆماری ئیسلامی هێناوەتە سەر ئەو باوەڕەی كە بۆ ئەگەری شەڕ لە داهاتوویەكی نزیك دا و دوارۆژ بردنە سەرەوەی حەشیمەتی شیعە لە ناوچەكە فەرمان دەكرایەوە كە بە نییەتی پێنج و دوانزە ئیمامەكەی شیعە ژن و مێردەكان یاعەلی بڵێن و دەست بكەن بە منداڵ خستنەوە و خامنەیی داوای كرد كە حەشیمەتی ئێران ببێت بە ١٥٠ میلیۆن كەس، واتە دوو هێندەی ئێستا. لەم پێوەندەدا بیركاری یارمەتی دەرێكی باشە. چوونە سەرەوەی حەشیمەتی ٨٠ میلیۆنی ئێستای ئێران واتە خێراتركردنی ڕەوتی فەوتانی ئاو و نەمانی ئاو.\n٢_ بەفیڕۆ دانی ئاو لە كشت و كاڵدا. ئاودێری كۆن و كلاسیكی "ئاژین كردن" و چاندنی نەگونجاوی بەرووبووم بە پێی ناوچەكان لە بواری دابین بوونی درێژماوەی ئاو یەكێك لە سەرەكی ترین هۆكارەكانی بەفڕۆدانی ئاوە لە ئێران. بە پێی ئامارەكان لە سەتا ٩٤ (٩٤٪)ی ئاوی بەكارهاتوو لە ئێران دەچێتە بواری كشت و كاڵییەوە. ئەمە لە كاتێكدایە كە كشت و كاڵ تەنیا لەسەتا ١٥ (١٥٪)ی بەرهەمهێنانی ئێران پێك دێنێت. ئەمەش بەرهەمی سیاسەتی زێدەخوازی و نابەرپرسانەی كۆماری ئیسلامی بوو كە بە دوای شەڕی ئێران و عێراق و سەربەخۆیی بەروبووەمە كشت و كاڵییەكان ڕەچاو كرا. بە پێی ئامارەكان لە سەردەمی شادا تەنیا ١٩ بەنداو بوونی بووە بەڵام لە ئێستادا ٦٤٧ بەنداو بوونیان هەیە، جگە لەو بەنداوانەی لە بەر دەستدان بۆ دروست كردن. بە پێی لێكۆڵینەوەكان بۆ بەرهەم هێنانی یەك كیلۆ گەنم ١٤٠٠ لیتر ئاو و بۆ بەرهەم هێنانی یەك كیلۆ گۆشتی سوور پێویستی بە زیاتر لە ١٥هەزار لیتر ئاوە و ئەو بەرنامەی لە سەردەمی دەوڵەتەكانی بەناو سازەندگی و ئیسڵاحات بە بێ ڕەچاوكردنی پێوەری "ئاوی مەجازی" (ڕێژەی ئەو ئاوەی بۆ بەرهەم هێنانی بەرهەمێك پێویستە) پرۆژەی سەربەخۆیی خرایە بواری جێ بە جێ كردنەوە. نەبوونی ڕوانگەیەكی زانستییانە و كەمتەرخەمی بەرامبەر بە سەرچاوەكانی ئاوە ژێز زەمینی و سەرزەمینییەكان و نەگۆڕینی بەوەختی شێوەی ئاوداشتنەكان و ئەو سیاسەتە زێدەخوازانە و هەڵسووكەوتی ساویلكانە بەرامبەر بە بەرهەم هێنانی گەنم و جۆ وای كرد كە بەشێكی بەرچاوی سەرچاوە ئاوییەكانی ئێران لەناو بچن و ساڵانە زیاتر لە ٢ میلیۆن هێكتار زەوی ببن بە بیابان.\nبە پێی یاسای بنەڕەتی ئێران، بەرپرسی پارێزگاری كردن لە سەرچاوە سرووشتییەكان دەسەڵاتە (حكومەت) و بەو پێیەش دەسەڵات دەبێت بەرپرسایەتی وەها فەوتان و لەناوبردن و ئەو خەسارە گەورە وڵامدەرەوە بێت.\n٣_ گۆڕانكارییەكان لە كەش و هەوادا: هەروەك لە سەرەتادا باسی لێوەكرا گۆڕانی كەش و هەوا بە واتایەك "گەرم" بوونی زەوی یەكێك لە هۆكارە سەرەكییەكانی كەم ئاوییە لە جیهاندا. پیشەسازی بەرفراوان و گازە گوڵخانەییەكان و بە تایبەتی دی ئۆكسیدی كەربۆن پلەی گەرمای گۆی زەوی بردۆتە سەرێ. لە لایەكەوە ئەگەرچی باران بارین كەم بۆتەوە و بەهۆی گەرماوە (مەودای نێوان مۆلۆكوولەكانی ئاو زیاتر دەبێت)، چاڵ و كێوە بەفرینەكانی دوو جەمسەر دەتوێنەوە و بەناچارئاستی ئاوەكان بەرز دەێتەوە و زۆرێك لە شارە بەندەرییەكان بەناچار دەبێت چۆڵی بكەن، لە لایەكی دیكەوە ئەم گۆڕانە جەوییە دەبێتە هۆی وشك بوونی لایەكی دیكەی گۆی زەوی.\nهەڵكەوتەیی ئێران لە ناوچەیەكی گەرمی وشكی نزیك لە هێلی ئۆستوا و ناوچەیەكی كەم باران بەردەوام ئێرانی لە بەردەم هەڕەشەی كەم بارانی ڕاگرتووە. بە پێی ئامارەكان لە ماوەی ٦٠ ساڵی ڕابردوو ڕیژەی باران بارین لە ئێران نیو هێندە بۆتەوە. وڵاتی ئێڕان فەلاتێكی ناوەندی وشكە كە لە بواری ئاوەوە تەواو گرێدراوی دوو زنیجری كێوی زاگرۆس و ئەلبورزە. بە گشتی زۆربەی ڕووبارەكان لەم دوو زنجیرە كێوەوە سەرچاوە دەگرن و سەرچاوەی پاشكەوتە ئاوییەكانیش لە وەرزی گەرمادا هەمان بەفر و بارانی بەرزاییەكانی وەرزی سەرما و زستانن.\n٤_ شێوەی نادرستی بەكارهێنانی ئاو: سەرانەی جیهانی بۆ هەر تاكێك ٥٨٠ میتری چوارجاریە لە ساڵێكدا كە ئەم ڕێژەیە لە ئێران نزیكەی ١٣٠٠ میتری چوارجایە واتە دوو ئەوندەی هەموو جیهان. لە لایەكی دیكەوە بەفیڕۆچوونی ئاو لە ئێڕان ٢٠ تا ٣٠٪ لە كاتێكدا ئەم ڕێژەیە لە جیهاندا ٩ تا ١٢٪. بەكارهێنانی نادروستی ئاوی پاكی خواردنەوە بۆ جل شۆری، ماشێن شۆرین، حەمام و ئاوداشتنی باخچەكان نزیكەی ٧٠ بۆ ٨٠٪ زیاتر لە ستانداردە جیهانییەكان. بە پێی ئامارەكان هەر تاكێك لە ئێران ١٥٠ لیتر لە شەو و ڕۆژێكدا بەكار دێنێت كە بریتین لە: حەمام كردن ٥٠ لیتر، سرویسی بێهداشتی ٣٠ لیتر، جل شتن ٢٠ لیتر، بۆ دروست كردنی چێشت ١٥ لیتر، قاپ و حاجەت شۆردن ١٥ لیتر، خاوێن كردنەوەی ماڵ و ئاوداشتنی باجچە و گوڵدانەكان ١٠ لیتر، كولێر ٥ لیتر و خواردنەوە و شتی تر ٥ لیتر. ئەمە دەری دەخات ئۆلگوی بەكارهێنان و شێوە بەكار بردنی دروستی ئاو لە ئێران كێشەیەكی كولتوورییە، بەڵام بە هەموو ئەمانەشەوە تەنیا لە سەتا ٨ ئاوی ئێران بۆ بەشی بەكارهێنانی خانگی تەرخان بووە.\nبەچاوپۆشی لە هۆكارە سرووشتییەكانی وشكەساڵی و بێ ئاوی، گرنگتر لەوانە سیاسەتی نەزانكارانە و هەندێك جارانە دوژمنكارانەی دەسەڵاتدارانی كۆماری ئیسلامییە كە قەیرانی كەمی ئاو و هەموو پاشهاتە مەترسیدارەكانی بە چەند ئەوندە قووڵتر كردۆتەوە. هەر لە زێدەخوازی سیاسی و هەڵگیرساندنی شەڕ و كوشتار و خستنەوەی منداڵ بۆ ئەگەری ئەو شەڕانە بگرە تا لەبەرچاونەگرتنی زانست و داشتەگەلی خۆجێی بۆ سەربەخۆیی خۆراك و لەبەرچاو نەگرتنی پاشهاتەكانی ئەم سیاسەتە، دروست نەكردنی گیانی ژینگە دۆستی و وشیاری بەخشی لە سەر كولتوری بەكاربردنی تەندروستی ئاو و... هەموو لە ئەستۆی دەسەڵات و سیستمی حاكمییەتی ئێرانە.


کیتۆ چییە ؟\nکیتۆ ئەو بەرنامە خۆراکیەی کە لە جیهاندا بۆ دابەزاندنی کێش و چارەسەرکردنی نەخۆشی و کەمی ڤیتامینات بەکاردێت و لە ئێستاشدا لە کوردستان پەیڕەو دەکرێت و بەپێی ئەنجامەکان کۆمەڵێکی زۆر هاوڵاتی سودیان لێی بینیوە، چییە و چۆن جێبەجی دەکرێت ؟ سود و زیانەکانی چێن ؟ ئەمانەو چەندین پرسیاری تر لەبارەی کیتۆ لە راپۆرتێکدا دەخەینە روو.\nلەبارەی کیتۆوە مەزن جەمیلە چالاکوانی کیتۆ و خوێندکاری کۆلێجی پزیشکی زانکۆی سلێمانی و هاوکات ئادمینی گروپی کیتۆ دایت بۆ کورد زمان کە گروپێکە هەموو زانیارییەکی لەبارەی کیتۆ تیایە و ئەندامانی ئەو گروپە زۆرینەیان کیتۆ دەکەن و سودیان لێبینیوە هەم بۆ دابەزاندنی کێش و هەم بۆ کەم بونەوەی نەخۆشی، زانیاری کیتۆیی دەداتە خوێنەرانی PUKmedia و دەشڵێت سەرەتا مانگی ٢ ی ئەمساڵ کاتێ بەرنامەکانی کیتۆیان لە گروپەکەیانەوە دابەزاندوە بەپێی راپرسییەک تەنها ١٥٠ کەس کیتۆیان کردوەو لە دوا راپرسیشدا کە مانگی ٨ی ئەمساڵ کراوە ٢٠٠٠ کەس دەستیان بە کیتۆ کردوە.\nکیتۆ دایت، بە واتای کەمخواردنی کاربۆهیدرات، هەروەها جێگرتنەوەی بە چەوری. کە ئەمەش مێتابۆلیزمی لەشت دەگۆرێ بۆ بارێک کە پێی دەوترێت کیتۆسس.\nکاتێک ئەمە روودەدات، لەشت زۆر بەتوانا دەبێت لە سووتاندنی چەوری بۆ دەستکەوتنی وزەی پێویستی لەش، هەروەها گۆڕینی چەوری بۆ کیتۆن لە جگەردا کە وزەی پێویست بۆ مێشک دابیندەکات.\nکیتۆ دایت دەبێتە هۆی کەمکردنەوەی بەرچاوی شەکری لەش و وەڵامدانەوەی خانەکانی لەش بۆ هۆرمۆنی ئینسولين، واتا دەکرێ وەک چارەسەر بۆ نەخۆشی شەکرەی جۆری دووەم بەکاربهێنرێت، هەروەها ڕێگایەکی زۆر باشە بۆ دابەزاندنی کێشی زیادەی لەش، لەڕاستیدا زۆرینەی لێکۆڵینەوە تازەکان دەریانخستووە کە کیتۆجنیک دایت، زۆر کاریگەرترە لە ڕێگاکانی دیکەی کێش دابەزاندنی وەکو نەخواردنی چەوری و رێگا کلاسیکییەکانی دیکە.\nدەستپێکی کیتۆ بە رۆژوو دەست پێدەکات، کە بەڕۆژوبونی زانستییە، لەم رۆژوەدا ئەبێت ١٦ سەعات یان زیاتر هیچت نەخواردبێت، ئیتر کاتەکەی هەر کاتێک بێت ئەوە خۆت دیاری دەکەیت، هەر خۆراکێک کە ئەنسۆلینی لەش نەرژێنێت نابێتە هۆی شکاندنی رۆژوەکە، واتە دەتوانی ئاو و چا و قاوە بخۆیتەوە، دواتر دوای ئەو ماوەیەی کە دیاری کراوە لەرێگای یەکێک لە خواردنە ئامادەکراوەکان بە بەرنامەی کیتۆ رۆژووەکەت ئەشکێنیت.\nچی بخۆیت لە کیتۆ دایێتدا؟\nکیتۆ دایێت واتا خواردنی:\nڕێژەی 70 بۆ 75 ٪ چەوری.\nڕێژەی 20 بۆ 25 ٪ پرۆتین.\nڕێژەی 5 ٪ کاربۆهێدرات.\nئەوە چۆن دێتە کایەوە، لە ڕێگای خواردنی چ خواردەمەنییێکەوە:\nیەکەم: دوگی مەڕ، یان چەوری ئاژەڵەکانی تر. ئەمە زۆر باشە و سەرچاوەی سەرەکیت دەبێت، لە بازاڕیش بەردەستە، نرخەکەشی زۆر گران نییە، دەبێتە خواردنی سەرەکیت.\nدووەم: کەرە، بە تایبەت کەرەی کوردی و خۆمالی، تا پێت بکرێ دووربی لە خواردنی لە قوتوو نراو.\nسێیەم: قەیماغ، ئەوەش بە هەمان چەشنی کەرەکە، خۆماڵی بێت، باشترە تاوەکو لە قوتونراو و مەعەلەب بێت.\nچوارەم: زەیتی زەیتوون، زەیتی زەیتوونی سروشتی، زەیتی زەیتوون بۆیە زۆر باشە چونکە تەنها بە گوشینی زەیتوونەکە، ڕۆنەکە دێتە دەرێ، پێویستی بە هیچ کارلێکێک نییە.\nپێنجەم: ڕۆنی گوێزی هیندیش لەو دایێتە بەکار دێت، ئەگەر بەر دەستت کەوت. زۆر بەسودە و ڕۆنەکەی خراپ نییە.\nیەکەم: گۆشتی سور، لە هەمووی باشترە، چ گۆشتی گۆلک و مانگا بێت، چ گۆشتی بەرخ بێت. بەڵام وا باشە باش بکولێندرێن، تا ئەگەر نەخۆشیێک لە ئاژەلەکە هەبێت لە ڕێگای گۆشتەکەیەوە بۆت نەگوازرێتەوە، لەبەر ئەوە برژاندن زۆر باش نییە، کوڵاندن باشترە!\nدووەم: گۆشتی سپی، گۆشتی مریشک و پەلەوەرەکانی تر، بە گشتی ئەوە وا باشترە بە دونگی مەڕ سوری بکەیتەوە، ئینجا بیخۆی، چونکە تەنها خۆی، چەوریێکی ئەوتۆی نییە، بەڵام لەگەڵ دونگدا، چەور دەبێت، بۆیەش زۆر باشە، هەم زۆر ناکەوێت و هەم پێویستییەکانی جەستەت پڕ دەکاتەوە.\nسێیەم: گۆشتی ماسی و هەموو زیندەوەرە دەرییاییەکانی تریش هەروا، ئەمانە بە گشتی باشن و لەو دایێتەدا دەخورێن، بڕی پرۆتینی پێویست دابین دەکەن، تامیشیان خۆشە، بەس ماسی وا باشترە بە دونگ یان کەرە سورۆ بکرێتەوە، تاوەکو ببرژێنرێت، چونکە بە سورۆکراوی چەوری زیاتر دەگرێتە خۆی.\nجەرجیڕ، سپێناغ، خەس، بیبەری شرین، کەرەوز، خۆی ئامانج لەو بڕگەیە، بەدەست خستنی فایبەری پێویستە، بۆ ئەوەی کۆئەندامی هەرست توشی کێشە نەبێت، چونکە لە کیتۆ دایێتدا، هەمیشە قەبزی لەگەڵ دایە، بۆیەکانێ، پێویست و گرنگە، کەسەکە فایبەر بخوا، فایبەر خۆی لە خواردنی جەرجیڕ دەبینێتەوە، کەرەوزیش هەروا، بە تایبەت قاسکەکەی، هەروها سلقیش، قاسکەکەی، دەکرێ سەرچاوەی باشی فایبەر بێت، تەماتەش، بەڵام زۆر بە کەمی، واتا هەر بۆ تام، بەڵان ئەوەی کە زۆر زۆر گرنگە، برکۆلییە، برۆکلی هەم زۆر باشە، هەم زۆر دەوڵەمەندە، هەم فایبەریشی زۆرە، لەبەر ئەوە سورکردنەوە و بە خاوی خواردن و کولاندنی برۆکلی، دەبێ بە کاری دایمیت، باشیش ئەوەیە کە تامی زۆر خۆشە، هەروەها برۆکلی فایبەری پێویستیشی تێدایە، جگە لە پێویستی تری جەستە. کەمترین کاربۆهایدرەتیشی تیایە.\nسیر باشە بخورێ، بەڵام پیاز زۆر نا، بە کەمی.\nبەهاراتەکان، بە گشتی زۆر باشە بەکار بێن، ڕێژەکەی بە ئارەزووی خۆت، هەروەها خواردنەکان تا بکرێت سوێر بن، چونکە بۆ بالانسی جەستە گرنگن، کاتێک کە کیتۆیی دەژیت، خوێش لەگەڵ گۆشتدا، تامێکی خۆشی هەیە، کە ئەوەش هەر باشە.\nچەرەس و ناوکەکان:\nگوڵەبەڕۆژە و گازۆ و گوێز، هەرچی ئەوەی کە ناوکە و چەورە، دەگرێتەوە، بادەمیش هەروا، عەلی بابەش هەروا، ئەمانە بە گشتی دەکرێ وەک سەر گەرم کردن و بێزار نەبوون، کەسێک کە پەیڕەوی کیتۆ دەکات، بیانخوات.\nیەکەم:هێلکەیە، هێلکە هەم بە سورۆکراوی، بەو ڕۆنانەی کە باسمان کردن، هەم بە کوڵاوی، زۆر باشە و زۆر هەرزان و بەر دەستیشە. چەوری و پرۆتینێکی زۆری تێدایە.\nسێیەم:پەنیریش باشە، بەڵام پەنیری کوردی، پەنیری لە قوتو نراو و پەنیری کارگەیی نا.\nچوارەم: خامەش زۆر پراکتیکییەوە و دەکرێ بە کاری بێنی و بیخۆی.\nزەیتوونیش دەتوانی بخۆی.\nلە میوەکان، ئەڤۆکادۆ زۆر باشە بەڵام لە کوردستان کەم دەستدەکەوێت، بەڵام شلک هەیە کە زۆر باشە، ئینجا کالەک و شوتی و توو و لیمۆ و هەندێ میوەی تر، بەس ئەمانە بە کەمی بخورێن باشە، زۆر بە کەمی، زیاتر ئامانج چەورییە.\nکیتۆ چی گۆڕانکارییەک لە لەش دروست دەکات؟\nکاتێک سەرچاوەی وزەی لەش دەگۆڕێت، کە لەش لەجیاتی بەکارهێنانی گلوکۆز کیتۆن بەکاردەهێنێت، جۆرێک گۆڕانکاری لە لەشدا رودەدات کە بە پەتایی کیتۆیی ناودەبرێت، ئەم پەتایە مەرج نییە لەهەموو ئەو کەسانەدا دروست ببێت کە کیتۆ دەکەن، بەڵکوو بەپێی لەشی کەسەکانە، کە خۆی لە سکچون یان قەبزی و سەرسوڕان و دابەزینی زەخت دەبینێتەوە هەندێک کەسیش بەهۆیەوە قژیان دەوەرێت، بەڵام هەموو ئەم گۆڕانکارییانە لەسەرەتای دەستپێکی کیتۆدا رودەدەن و دواتر نامێنن.\nکێن ئەوانەی ناتوانن کیتۆ بکەن؟\nبەگشتی هەموو کەسێت دەتوانێت کیتۆ بکات، مەگەر تەنها ئەو کەسانەی لەناو جەستەیاندا ئەو ئەنزیمانەیان نییە کە کیتۆن بەرهەم دەهێنێت، یاخود ئەو کەسانەی ناتوانن دوگ و چەوری بخۆن و پێی رانەهاتون.\nکێن ئەوانەی کە دژایەتی ئەم دایێتە دەکەن؟\nیەکەم:کۆمپانیاکانی دەرمان، چونکە دایێتی کیتۆ واتا بەکارهێنانی کەمتری دەرمان، بەهێزتر بوونی سیستەمی بەرگری لەش، کەم بوونەوەی هەوکردن و ئێش و ئازار..\nدووەم: ڕێکخراو و دەزگاکانی خۆراک، چونکە دەزگاکانی خۆراک کارتۆنین و لە لایەن کۆمپانیا و سەرمایەدارەکانەوە ئاراستە دەکرێن.\nسێیەم: کارگە و کۆمپانیاکانی بەرهەمێنانی مەعکەڕۆنی و شیرینی و ئارد و گەنمەشامی، ئەوانەشی کە خەریکی لە قوتوو نانی خۆراکن، ئەو کۆمپانیانەی خۆراکی زەیتی بەرهەم دەهێنن، سەرکەوتنی خواردنی کیتۆنی واتا سەرکەوتنی ئەوان.\nچوارەم: بازرگانان و هاوردەکەران، چونکە سیستەمی دایتێ کیتۆنی هانت دەدات بۆ برەو دان بە بەرهەمی خۆماڵی، کڕینی گۆشتی سروشتی، کڕینی پەنیری سورشتی، کەرەی کوردی، مریشکی سروشتی، وەلا خستنی ئاژەڵی کارگە و دەواجنەکان، وەلا خستنی هەرچی کەرەستەی بازرگانی خێرا و ناتەندروستە.\nدایێتی کیتۆی، واتا تەرک کردنی بیبیسی و کۆکا کۆلا، کە دوو کۆمپانیای زۆر گەورەن، نەخۆشی بە خەڵک دەفرۆشن و لێشیان دەکڕدرێت.\nدایێتی کیتۆنی، واتا بەرهەمی ناوخۆ، ئەگەر خەلکی لە کوردستان خواستیان لەسەر بەرهەمە ناوخۆییەکان زیاد بکەن، ئەوسا خەڵکیش ڕوو دەکاتە کاری بەخێوکردنی ئاژەڵ، دایێتی کیتۆنی، واتا وەستاندنی ئەو هەموو زیانەی بە سروشت گەیشتووە، بەهۆی کشتوکاڵەوە، بۆیە دایێتی کیتۆنی، گەشە بە ئەرزیش دەدات، سوڕی هەسارەکە دەخاتەوە شوێنی خۆی. دایێتی کیتۆنی واتا خواردنی خواردنێکی کەم و بەدەست هێنانی وزەیەکی زۆر!\nکفری کیتۆ چییە؟\nبە هیچ شێوەیەک مافت نییە، بێی ئەو هەموو چەورییە ڕۆ کەیتە خوێنت، دوای ئەوەش بچی شیرینیەک بخەیتە دەمت، یان نانێکی گەرم یان سەمونێک بخۆیت، یان قاپە برنجێک، ئەوە ئەگەری توشبوونت بە نەخۆشی و ڕوداوی لەناکاو زیاد دەکات، تەنانەت بالانس و تەرکیزت تێک دەدات، چونکە خواردنی نان یان برنج، یان هەر جۆرێکی تر لە کاربۆهێدرات، وا دەکات کە ئینسولین بڕژێت، کاتێک کە تۆ خوێنت پڕە لە چەوری، ئینسولینیش بڕژێت، ئەوسا چەورییەکان دەچنە ناو خانەکانتەوە و توشی کێشە دەبیت، خوێنت لە یەک کاتدا ئاستی چەوری و ئاستی شەکریشی بەرز بێت، کێشەیە، کفرە!\nبۆیە هەندێک کەس لە کاتی شیفت بوون و چوونە سەر دایێتی کیتۆنی بەڕۆژوو دەبن، هەڵبەت بەڕۆژوو بوونەکە ئاو خواردنی تێدایە، (لە زانستی پزیشکیدا بە هیچ شێوەیەک ئاو نەخواردن باش نییە، ئاو هەمیشە باشە) ئەو بەڕۆژوو بوونە بۆ ئەوتە کە گلوکۆزی خوێن کۆتایی پێ بێت، ئەوەی کە لە جگەریشدا خەزن کراوە، کە دوای دوازدە کاتژمێر لە نەبوونی خۆراک دەست دەکا بە سوتان، ئەویش بسوتێ، ئەوجار تۆ چەوری ڕۆ بکەیتە ناو گەدە و ریخۆلەتەوە، لەوێشەوە بۆ خوێنت، لەبەر ئەوە، خواردنی چەوری و دایێتی کیتۆنی، زۆر باشە، بەڵام، فێل کردن و خواردنی قوتیێک ببسی، یان شرینی، زۆر بە خراپ دەشکێتەوە، ئەوە هەر،میوەیەکی شرینیش دەگرێتەوە، بۆ نموونە، مۆزێک، یان هەنارێک.\nئەگەر ویستت هەبوو کە شیرینی بخۆی، یان ئەو خواردنانەی کە نەتخواردوون بیخۆی، ئەوە وا باشە تا ماوەیەکی زۆر خواردن نەخۆی، بۆ نموونە، ئێوارە کە نانت خوارد، نان نەخۆی تا ئێوارەی دوایی ئینجا ئەوکات کیتۆیەکەت بشکێنی و شتی تر بخۆیت، نان و برنج و شتی وا، یان میوە، بەڵام ئەوە دووبارە کاتی دەوێتەوە تا دیسانەوە لەشت بخەیتەوە سەر کیتۆ، بەس ئیرادەت بەهێز بێت و میوەکان تەرک بکەی، تەنها ئەوانە نەبێ کە لە چوارچێوەی کیتۆدان و دەکرێت بخورێن. نان و برنج و پاستا تەرک بکەی، پەتاتەش هەروا، ئەوەی کاربۆهێدراتی زۆرە، لێی دوور بکەویتەوە.\nکە چوویتە کیتۆوە، چەوری خوێن بەرز دەبێتەوە، بەڵام لەگەڵیدا چەوری باشیش بەرز دەبێتەوە، بۆیە کێشەت نابێت، هەرچەندە لە حەفتەی یەکەمین ئەگەری توشبوون بە پەتای کیتۆیی لە ئارادایە، بەڵام شتێکی کاتییە و دەرباز دەبێت.\nکاریگەری کیتۆ لەسەر نەخۆشییەکان:\nڕۆماتیزم: هەوکردن و ئازار بە شێوەیەکی بەرچاو کەم دەکاتەوە.\nشەکرە: شەکرە لە جۆری دوو، ئەگەری توشبوون پێی نامێنێت، ئەگەریش هەتبێت، کۆنترۆل دەبێت و دوای ماوەیەک پێویستی بە ئینسولین نامێنێت. شەکرە لە جۆری یەک، بۆماوەییە و چارەسەری نییە، بەڵام لە ڕێگای کیتۆنەوە، حالی نەخۆشەکە باشتر دەبێت و ئینسولینی کەمتری پێویستە.\nئەلزەهایمەر: ئەگەر کەسێک ئەلزەهایمەری هەبێت، بەو دایێتە باشتر دەبێت، ئەگەر کەسێک لە قۆناغی توشبوونی زەهایمەریش بێت، بەو دایێتە دوور دەکەوێتە لە ئەگەری توشبوون، خۆ ئەگەر کەسێک دایێتی کیتۆیی پەیڕەو بکات، لە زەهایمەر، بەدوور دەبێت.\nگەشکە: سەنتەرەکانی چارەسەرکردنی گەشکە لە ئەوروپا و ئەمەریکا، منداڵان دەخەنە سەر ئەو دایێتە، چونکە بە شێوەیەکی بەرچاو گۆڕانکارییان تێدا دروست دەکات و ژمارەی جارەکانی ڕوودانی گەشکە کەم دەکاتەوە، بە تایبەتیش لەو نەخۆشانەی کە دەرمان هیچ کاریگەریێکی نییە بەسەریانەوە، کیتۆ دایێت دەرمانە و بەکار دێت.\nشێرپەنجە: شەکر بە هەموو شێوەیەک خۆراکی شێرپەنجەیە و خواردنی کیتۆیی باشترین چارەسەرە بۆ سەرەتان و بە تایبەتیش لەگەڵ دەرمانیی کیمیایی پەیڕەو بکرێت، زۆر ئەنجامگیرە و باشە، ئەگەر کەسەکە چاکیش نەکاتەوە، ڕێژەی زیندوو مانەوەی زیاد دەکات و تەمەنی بە ڕێژەیەکی بەرچاو زیاد دەکات.\nقەلەوی: یەکێک لە نەخۆشییەکانی سەردەم، قەلەوییە، کیتۆ دایێتی قەلەوی لەناو دەبات، کاریگەرتین سیستەمە بەرامبەر بە قەلەوی، باشترین شێوازی لاواز بوونیشە، چونکە جەستە دەست دەکات بە سوتاندنی چەوری، نەوەک ماسولکە، بۆیە جەستەی کیتۆیی جەستەیەکی پڕ ماسولکە و بێ چەوری دەردەچێت.\nجگە لەوانەش، توانای لەبەرکردن و لەبیرنەکردن زیاد دەکات، لەسەر مشکیش تاقی کراوەتەوە، ئەو مشکانەی دایێتی کیتۆنی بوون، بیرەوەرییان بەهێزتر بووە، جگە لە بیرەوەرییان، توانای مێشکییشیان بەهێزتر بووە.\nئەو چالاکوانە ئەوەشی بە PUKmedia وت، کەکیتۆ چارەسەری چەندین کیشەی هۆرمۆنی و کەمی ڤیتامین و درەنگ چاکبونەوەی برینی کردوەو زنیکی ٥٠ کەسیش کە نەخۆشی شەکرەی جۆری ٢یان هەیە بەهۆی کیتۆوە ئەنسۆلین بەکار ناهێنن و شەکرەکەیان کۆنترۆڵ بوەو هاوکات توانای سێکسیش باش دەکات.


Monday, 09.02.2019, 23:11\nداڕشتنی پرنسیپە ستراتیژیەکانی حیزب لەشۆڕشدا یەکێکە لەکۆڵەکە هەرەگرنگەکان بەومانایەی شۆڕشگێرەکان هەتا ئەوکاتەی گیان لەدەست دەدەن دەبێت پیادەی بکەن،ئەم پڕنسیپانە دەبنە خەسڵەتی تاک بەتاکی کۆمەڵگا لەقۆناغی دوای شۆڕش وبنیاتنانی سیستەمێکی تازە کەهێندەی سەردەرزیەک لەسیستەمەکەی پێش شۆڕش نەچێت.\nڕەوشتی ئەخلاقی داگیرکەر یاخود دیکتاتۆر یاخود فاشی ونازی یاخود حیزبی سیاسی ئیسلامی توندڕەو کارکردنە لەسەرئەوەی هەمووکۆمەڵگا بەنێرو مێینەوە بکەنە کۆپیەک وەک خۆیان ئەمان بخۆنەوە دەبێت کۆی کۆمەڵگا ئالودەبێت ئەمان سێکسی ناتەندروست بکەن دەبێت تاک بەتاکیش لاسایان بکاتەوە ئەمان بچنە مزگەوت دەبێت لایەنگرانیان لەوێ حزوریان هەبێت ئەمان شیعەبن دەبێت شایەتمان بەئایەتووڵاکەیان بێنن ئەمان سونەبن دەبێت نەچنە مزگەوتێک بۆنی عەلی و حەسەن وحسێنی لێبێت.\nگەرشۆڕش بەپێناسە زانستیەکەی توێکاری بکەین دەبێت دوای ڕووخاندنی ڕژیمەکە هیچ یەکێک لەم خەسەڵەتانەی پێشووی تیادانەبێت کەئاماژەم پێداوون.\nدوای ئاشبەتاڵەکەی ساڵی ١٩٧٥ی خێلی بارزانی کۆمەڵەی ڕەنجدەرانی کوردستان وەک ئەڵتەرناتیفێکی چەپی نوێخواز بەکۆمەڵێک پڕنسیپی نوێی ژیانی ڕێکخراوەیی و سیاسی و ئایدۆلۆژی و خەسڵەتی توندی هاوڕێی کۆمەڵە لەکەمترین کاتدا بووە فەریادڕەس جائەوانەی لەشاخدا بوون وەک پارتیزان یان ئەوانەی لەشاردا بوون وەک ڕێکخستنی نهینی ئەم ڕێکخراوە چەپە هەڵگری تیۆریەکانی ماوتسیتۆنگ بوون.\nڕەوشتی هاوڕێی کۆمەڵە و پەیڕەوی ناوخۆی هێزە چەکدارەکانی لەدووتوێی بچووکترین کتێبێکدا چاپکردبوو کەئەوکاتە پێمان دەووت ( قورعانەکەی کۆمەڵە)یەک بەیەکی خاڵبەندی ئەم پەیڕەوە ڕێزگرتن بوو لەخەسەڵەتی کۆمەڵگای کوردی لەدینەوە بگرە تادەگاتە یەکسانی ژن بەپیاو ڕیزگرتن لەجوتیار ڕێزگرتن لەژنانی لادێکان تاهتدد.\nناوەڕاستی ساڵی حەفتاکان سەرکرادیەتی کۆمەڵەی ڕەنجدەرانی کوردستان وەک لکاندی خەباتی شاخ بەشارەوە لەناوڕێکخستەکانی شاردا مەفرەزەی ئیغتیالاتیان بنیاتنا ئەوکاتە لەناو خەڵکی کوردستان بەپێشمەرگەکانی ناوشار ناسرابوون ئەم ئەندامانەی کۆمەڵە هێندە جەسوورو ئازابوون دەیان هێندەش نابینا بوون لەبەجێگەیاندنی فرمانەکانی شاخ ئاخرچۆن دەبێت ئامرهەرێمێکی ئەوکاتەی سەردەمی شاخ فەرمان بەشامێرێکی کۆمەڵەی ناوشاربدات ژنێکی بۆبکوژێت کەکێشەی خێزانی هەبووە لەگەڵ ئامرهەرێمەکەدا پاشانیش وەک چالاکی مەفرەزەی ئیغتیالاتی ناوشار لەمێژووی کۆمەڵەی ڕەنجدەراندا تۆمارکرابێت؟\nئاخر بەیاسای کامە شۆڕش ڕەوایە سەرتیپێکی تیپی دەڤەری قەرەداخ فەرمان بکات بەبەلیژنەی ئیغتیالاتی شار ژنێک بکوژێت تەنها لەبەرئەوەی کاتی خۆی ڕازی نەبووە هاوسەرگیری لەگەڵ بکات و پاشانیش ژنەکە وەک خائین و جاسوسی بەعس وێناکرا.


ڕابەری کۆماری ئیسلامی ئێران ڕایگەیاند، ئەمەریکا بۆى نییە مەرج لەبەردەمیاندا دابنێت بۆ گەڕانەوەى ڕێککەوتنە ئەتۆمیەکە و دەبێت سەرەتا سزاکان بەکردەوە لابدات ئەگینا پاکشە لەسیاسەتى ئێستایان ناکەن.\nعەلى خامنەیى، ڕابەری کۆماری ئیسلامی ئێران (7ى شوباتى 2021) لەمیانەى کۆبونەوەیەکیدا لەگەڵ ژمارەیەک لەهێزى ئاسمانى وڵاتەکەى رایگەیاند "ئەگەر دەیانەوێت ئێران وابەستە ببێتەوە بە ڕێککەوتنە ئەتۆمییەکەوە، ئەوا لەسەر ئەمەریکا پێویستە بە تەواوەتی سزاکانى سەر ئێران لابدات، نەک هەر بە قسە یان بە نوسین بەڵکو بەکردار ئەو کارە ئەنجام بدات".\nڕابەرى ئێران دەشڵێت "تەنها ئێران بۆی هەیە مەرجی دیاریکراو بۆ ئەو مەبەستە دابنێت چونکە تاران ڕێزی لە پابەندبوونى خۆی گرتووە، بە پێچەوانەی ئەمەریکا و هەر سێ وڵاتە ئەوروپیەکە کە بەشدارن لەو ڕێککەوتنەدا و هیچ پابەندبوونێکى خۆیان بەجێ نەگەیاندووە".\nخامنەیى جەختیشى لەسەر ئەوە کردەوە "مەرجی گەڕانەوەی ئەمەریکا بۆ پابەندبوون بە ڕێککەوتنەکەوە سیاسەتی بێ چەندوچوونی ئێرانە و بەهیچ شێوەیەکیش پاشەکشە لەو سیاسەتە ناکات".\nلێدوانەکەى خامنەیى دواى ئەوە هات، ئیدارەى کۆشکى سپى ئەمەریکا ڕایگەیاند، جۆ بایدن خواستی خۆی نیشانداوە بۆ گەڕانەوە بۆ ئەو ڕێککەوتنە ئەتۆمییە بەڵام بەو مەرجەى ئێران تەواوى پابەندبوونەکانى خۆى بەو ڕێکەوتنە جێ بەجێ بکات.\nخامنەیی ئامادەیە زیندانیانی عێراقی ئازاد بکات بەڵام بە مەرجێک\n2021.02.10 - 10:17\nبلاسخارت لە تاران؛ لەگەڵ نوێنەرى خامنەیی دۆخى عێراق تاوتوێ دەکات\n2021.01.31 - 22:59\nفەرمانى دەستگیرکردن بۆ 23 کەس لەکەرکوک دەرکرا..بەڕێوەبەرى گشتى تێدایە\n2021.02.17 - 09:43\nگروپێكی تری چەكداریی پشتگیری بۆ هێرشەكانی سەر هەولێر ڕاگەیاند\n2021.02.17 - 08:16\nلێدوانی نوێی نەتەوەیەکگرتووەکان لەبارەى ڕێککەوتنی هەرێم و بەغدا\n2021.02.16 - 19:27


قه‌رزه‌يل عراق وه ريژه‌ى 64% به‌رزه‌و بويه\nشه‌فه‌ق نيوز/ كرستيان جوز سه‌رۆك كلكرياگ سه‌ندوق نه‌خت ناوده‌وڵه‌تى (IMF) ئاشكراى ئه‌وه كرد ك قه‌رزه‌يل عراق وه ريژه‌ى 64% به‌رزه‌و بويه له 2014 تا 2016، يه‌يش بيجگه قه‌رزه‌يل جياجيا له‌لاى بانكه‌يل سه‌ر وه ده‌وڵه‌ت.\nله‌ى باوه‌ته‌و، ده‌سڵاته‌يل عراقى و شاره‌زايه‌يل سه‌ندوق نه‌خت ناوده‌وڵه‌تى دانيشتنيگ له شار عه‌مان ساز كردن له ماوه‌ى ناونى 5 تا 7 مارس/ ئادار 2017 له‌باره‌ى مشاوره‌يل مادده‌ى 4 ساڵ 2017 و چه‌وخشانن دويه‌م وه ريككه‌فتن ئاماده‌گى ئئتمانى (SBA) وه‌ل عراق ك ماوه‌گه‌ى 36 مانگه‌و ئه‌نجومه‌ن جيوه‌جيكار سه‌ندوق ناوده‌وأه‌تى له 7 ته‌ممووز 2016 ره‌زامه‌نى له‌بانى ده‌رخست.\nجى باسه، جوز له به‌ياننامه‌يگ رووژنامه‌گه‌رى هه‌ميش وت: عراق زه‌ره‌ده‌يل فريه‌يگ كردگه وه بوونه‌ى جه‌نگى وه‌ل ريكخرياگ ترۆريستى داعش و داوه‌زين ئاشكرا له نرخه‌يل نه‌فت جه‌هانى له ساڵ 2014 تائيسه.\nدانيشتنيگ دولايه‌نى له‌ناونى شانديگ ئه‌مريكى و پێشمه‌رگه سازكريا\nئه‌فسه‌ريگ له پێشمه‌رگه‌و پاسه‌وانيگى له سلێمانى كوشيان\nئه‌ردوغان دوياى سه‌ركه‌فتن له هه‌ڵوژاردن: وه‌رده‌وامى ئه‌يه‌يمنه رزگاركردن سوريا\nچه‌كداره‌يل شوانيگ له باشوور خوه‌رهه‌ڵات كه‌ركوك رفانن\nئئتلاف مالكى له‌باره‌ى "ئاشووگه‌رى" له عراق وشدارى ئه‌ياد\nراپۆرتيگ ئه‌مريكى په‌نج كانديد "سائرون" ئه‌را سه‌رۆكايه‌تى وه‌زيره‌يل ده‌رخست\nعراق رێ وشوون له‌باره‌ى توركياو سه‌ياره‌يل بى شماره ئه‌گرێده وه‌ر\nئئتلاف عه‌بادى ئاماژه وه چه‌واشه‌كارييگ له په‌رله‌مان كرد\nرافده‌ين ميكانيزم داواكارى ئه‌را سلفه ديارێ كرد\nروسيا باشوور سوريا بوردمان كرد و واشنتۆن ده‌خاڵه‌ت ناكا\nهاوپه‌يمان ناوده‌وڵه‌تى: داعش تواناى هاتنه‌وه ئه‌را عراق ديرێد\nتوركه‌يل ده‌سكردنه ده‌نگداين له هه‌ڵوژاردنه‌يل سه‌رۆكايه‌تى و په‌رله‌مانى\nسه‌رچه‌وه‌يل ئاوى هووكار داوه‌زين ريژه‌ى ئاوه‌يل له باشوور عراق ئاشكراكرد\nبه‌ڵگه.. هه‌رێم كوردستان هاتن ته‌نكه‌ره‌يل به‌نزين هه‌ڵگر ئيرانى ئه‌را هه‌رێم قه‌يه‌غه كرد\nئه‌نجومه‌ن كومسياره‌يل چه‌ن بڕياريگ له‌باره‌ى شماردن ده‌نگه‌يل ده‌ركرد


ئەوەی خوارەوە زنجیرەیەک گوتارە لە هەشت بەش پێکهاتییە و لە بنەڕەتدا، بۆ ژن و کچانی کورد نووسراین. لەم زنجیرە گوتارانە، پێمباش بوو بەکورتی باس لە قۆناغەکانی ژیانی ژن بکەم و زانیاریی ورد لەسەر خەسڵەتەکانی ژیان و هەموو قۆناغەکان بەکورتی بنووسم، تیشکیش بخەمە سەر قۆناغە دیارەکان. دەبی ئەوەش بنووسم، کە هەر قۆناغێک لە ژیانی ژن یان کیژ، زۆر گرنگە و بەرپرسیارێتیێکی گەورەیە.\nژیانی ژن بەسەر چەند قۆناغێکدا دابەش دەکرێ:\n١- قۆناغی منداڵی.\n٢- قۆناغی باڵقبوون، خۆناسین یان پێگەیشتن (سن البلوغ)\n٣- قۆناغی پێگەیشتنى جەستە (کامڵبوون)\n٤- قۆناغی گواستنەوە: ئەم قۆناغە بەسەر پێش و دوای لە حەیزچوونەوە دابەش دەکەین:\n(premenopause and postmenopause)\n٥- قۆناغی پیربوون.\nقۆناغی منداڵی هەر لەڕۆژى لەدایکبوونەوە دەست پێدەکا هەتا دەگاتە تەمەنى 10 – 11 ساڵ بەردەوام دەبی. کاری گەرادروستکردن هێشتا وەردیار نەکەوتووە و ئەندامەکانی ناوەوەی کیژۆڵە فۆڕمیان وەرگرتییە، بەڵام هێشتا پێنەگەیشتوون. موو لەشوێنەکانی خۆی جارێ شین نەبوون، زێى (vagina) تەسکە، کورتە، منداڵدانی گچکەیە.\nپێویستە ئاگاداری تەندروستیی کیژ بین، چونکە لەو تەمەنە، لەوانەیە کۆمەڵێک کێشەی سووتانەوە (هەوکردن) وەدیار بکەون، کە پێویستە و دەبی لەکاتی خۆیان چارەسەر بکرێن. لەوانەیە گرێ و توورەگە (کیس) لەهێلکەدان و بۆڕیی هێلکەدان سەرهەڵبدەن، کە لە ڕێگای پشکنینى سۆنارەوە (وێنەگرتن بەشەپۆلەکانى دەنگ) وەدیار دەکەون. دەمەوێ دوو نموونە لەو نەخۆشییانەی کە تووشی کیژان دەبن لێرە باس بکەم. لەکاتی کارکردنم لە نەخۆشخانەی ژنان، ئەو ڕووداوەی خوارەوە ڕوویدا:\nکچێکی تەمەن 16 ساڵان، چەند جارێک، ناوە ناوە، ژانە زگێکی نەقۆرای دەگرت و هەموو مانگێک جارێک دووبارە دەبۆوە. لەکاتی پشکنین دەرچوو، ئەو کیژە زێى (vagina) نەبوو. ژانی مانگانەی زگیشی پەیوەندییان بە سووڕی مانگانەوە هەبوو، کە خوێنەکە ڕێگای دەرچوونی نەبوو و دەڕژایە ناو بۆشایى زگەوە (تجويف البطن). خوێن بەربوون بۆناو بۆشایی زگ (bleeding into the abdominal cavity) دەستی پێکرد و کیژە یەکسەر بۆ نەشتەرگەری ڕەوانەکرا و زێیەکی دەستکردیان بۆ دروست کرد، بەڵام لە پشکنینی وردتر دەرچوو، ئەو کیژە منداڵدانیشی uterus نەبوو، بەڵام لە هێلکەدانیدا، هێلکەی ساغ و پێگەیشتوو هەبوو.\nلە ڕووداوی دووەم: کچێکی نۆ ساڵان، بەشی خوارەوەی زگی دەهێشا. لەکاتی پشکنینی لە نەخۆشخانەدا، دەرچوو شێرپەنجەی لە هێلکەدانیدا هەیە. بۆ ئەو کیژە باشترین نەشتەرگەرییان لە بەشی گرێیە شێرپەنجەییەکانى نەخۆشخانەدا بۆ کرد و چارەسەری باشیان پێیدا و کیژە بە تەندروستیەکی باشەوە نەخۆشخانەی جێهێشت.\nئەگەر کیژ تەمەنی بچووکیش بێت، دەبی ئاگاداری بین و لەکاتی زگهێشان، بۆلای پزیشکی پسپۆری ببەین، بۆیە زۆر گرنگە هەر لە قۆناغی زووی منداڵیدا، ئاگاداری تەندروستی منداڵ بین و دەبی هەموو ڕێنماییەکانی پاکوخاوێنی پەیڕەوبکرێ، دەبی ئەندامەکانی زاووزێی کیژۆڵە بە پاکوخاوێنی رابگیرێن.


ڕەهەندەکانی ئازادی - transcultures\nڕۆژی ژنان لە جیهاندا بۆنەیەکە، لە منداڵدانی چەوسانەوەی جەستەیی و ڕوحی ژناندا لەدایك بووە. لەنێو زەبروزەنگی دڕندەیی بەرامبەر بە ژن، چڵێسی سەرمایەدارە خاوەن فابریك و دەسەڵاتە ڕەهاکەی ئابووری. لەژێر ڕکێفی نادادپەروەری و قۆرخکردنی تواناو دەستی کاری ژناندا خۆی کردە مەرجێكی پێوانەیی بۆ چەکەرەکردنی بەرگری و بنبڕکردنی یا کەمکردنەوەی ئەو فشارە سەختەی سەر ڕوح و جەستەی ژنان لەو سەردەمەدا. هەروەها بۆ ڕاهێنانی کۆمەڵگا هێدی هێدی لەسەر چەمکی بڕواهێنان بە بوونی ژن وەکو مرۆڤ، وەکو ڕوح ، وەکو بوونەوەر، وەکو ئەوەی پشکی لە بڕگەکانی ماف و داد و سەلماندنی توانا و هەل و ژیاندا هەبێت.\nکاتێ ژنانی کارخانەکانی ناو نیویورك دژ بە ناهەمواری ڕێوشوێن و مەرجەکانی کارکردن، لە هەشتی مارسی ١٨٥٧ دا کەوتنە ناڕەزایی دەبڕین و خۆپیشاندان لەو ڕوانگەیەوە بوو؛ کە ئیتر نەدەکرا لەوەزیاتر بەرگەی ئەو چەوساندنەوە و ژێردەستەییە بگرن. بۆیە ڕاپەڕین تەنها و دواچارەسەر بوو. بێ دەنگی تەنها کەڵەکەکردنی شارای ستەم و زۆرداری خاوەنکاری لێ دەکەوتەوە. ئەو ڕاپەڕینەش دژ بەو سەرمایەدارانە یا دەبووە مردنێکی شەرەفمەندانە، یا سەرگرتنی، بەردەوامییەکی شایستەی بە ژیانی مرۆڤ و مرۆڤایەتی دەدا.\nکلارا زیتکین، ژنە بوێر و ئازای بەرەگەز ئەڵمان، خاوەن بیرۆکەی داکۆکیکردن لە مافی یەکسانی و دادپەروەری دەرهەق بە ژنانی زەحمەتکێش، کاتێ کە لە کۆنفرانسی ژنانی سۆسیالیست ساڵی ١٩١٠ لە دانیمارك، پێشنیاری ڕۆژی هەشتی مارسی وەکو ڕۆژی جیهانی ژنان کرد، کارێکی ئاسان و هەڕەمەکی نەبوو، ئەم بڕیارە هەڵهێنجراوی مێژوویەکی پڕ لە خەبات و داکۆکی بوو. هەروەها لەسەر ئاستی نێودەولەتیشدا لە ساڵی ١٩٧٥ دا بۆ یەکەم جار ئەم ڕۆژە لەلایەن نەتەوە یەکگرتووەکانەوە کرایە ڕۆژی ژنانی جیهانی، هەر لەو ساڵەشدا یەکەم کۆنفرانسی نێودەوڵەتی ژنان لە مەکسیك بەسترا.\nئەم بۆنەیە بە ژان، بە چەوساندنەوە، بە سووربوون لەسەر خۆسەلماندن، هەوێن کراوە. هەستی بەرەنگاربوونەوە و بوێری تێدا سەریهەڵداو. توانا نووستوە و بێ دەنگە حەشاردراوەکانی ژنانی لە جیهاندا بەئاگا هێناوەتەوە.\nباشوری کوردستان، نمونەیەکی زیندووی ڕەوڕەوەی گەڕانەوەیە بەرەو ناهەمواری و دواکەوتن لە بواری بیرکردنەوە و تێڕوانینی تاك و کۆمەڵگا بەرامبەر بە ژن و ڕۆڵی لەنێو کایە جیاوازەکانی ژیاندا. بوونی ژن وەك تەواوکەر لەو کۆمەڵگایەدا، بوونیەتی وەکو تەواوکەری ئەو پرۆسە چەقبەستووەی ئێستا لەوێدا هەیە. لەم هەرێمەدا ژنان چ وەکو قوربانی، چ وەکو باجی قوربانی شۆرش، چ وەکو میراتی قوربانی، چەندەها جار قوربانین. چ وەکو لەناوچوونی کەسوکار و مێرد و برا و باوك، چ وەکو ئەو ژیانە سەختەی پاش مانەوەیان بەتەنها بردیانەسەر و دەیبەنەسەر. گەرمیان و ژنانی بارزان و ژنانی یەزیدی نمونەی زیندووی بوونی ئەم قوربانیانەن، کە دەبوو پەیامی حکومەت و چونیەتی خستنەگەڕی بەشێکی کارەکانی لەسەر بنەمای کارکردن بوایە لەسەر کەمکردنەوەی ئەو فشارە ڕوحی و جەستەییەی ئەوان پێی دەتلێنەوە.\nبا ئێمە ئەو چەمکە سواوانە دووبارەنەکەینەوە بەوەی کە ژن نیوەی کۆمەڵگایە، با هەموویشی بێت (کە نابێت)، چی لە دیدی ژن بۆ دنیا دەگوڕێت کە بنچینە و سیستەمێکی زانستی ڕایەڵی نەکردبێت؟ کە ڕوحی پڕ لە ترس و حەزی سواخدراو و شەرم بێت! دڵەڕاوکێ ناوپۆشی بڕیاڕەکانی بکات، بە ناچاری سەرپۆشی کۆنەپەرستی کۆمەڵگا بپۆشێ، پاشان لەژێر چەتری فەتوا نادروست و نامرۆڤایەتیەکاندا ژیان بۆ هەموو کۆمەڵگا لەخشتە بدرێت.\nدەسەڵاتی سیاسی لەمەڕ هەرێمی کوردستان، ئەرکی جوڵە و بەگەڕخستنی ئەو ڕەوڕەوەیەی بۆ ئەمڕۆی کۆمەڵگای کوردی، چ لە ئاستی ناوخۆ و چ لە ئاستی دەرەوەدا، زۆر قورستر کردووە و بگرە بەرەو دواوەشی گەڕاندەوە، ئەویش بەوەی :\nکەمی ڕێژەی ژنی بە توانا و خاوەن هزری نوێ و کاریگەر لە سەنتەری بڕیارداندا: لەسەرەتای بزوتنەوەی ڕزگاری خوازی ژنان لە ئەڵمانیادا، بەکۆی دەنگ هاوڕابوون لەسەر ئەوەی هەتا ژنی خاوەن توانا و فکر و بە ئەزمون، خۆی یەکێك نەبێت لە کەسە ئاکتیڤەکانی ناوەندی بڕیاردان، ناتوانرێ پارسەنگی بڕیارەکان بەلای بەرژەوەندی ژن بشکێنێتەوە. بەتایبەت لە بڕیارە کۆمەڵایەتی، ماف، گۆڕانە جۆربەجۆرەکانی سەر ڕەوتی ژیان و ئەگەری گونجاندنی ئەو بڕیارانە لەگەڵ تێزی ویستەکانی ژیانی ژن خۆی، بەڵام:\nلە چ ناوەندێکی بڕیاردان و چ جۆرە نوێنەرایەتیەك؟\nلە چ ناوەندێکی پەرلەمانی و حکومیدا؟\nلە چ پێکهاتەیەکی کۆمەڵایەتیدا؟\nلە ژێر چەتری چ دەستور و دەسەڵاتێكدا؟\nلە ئامادەبوونی ژن لە چ ئاستێکدا؟ کە بتوانێ بەرگەی ئەو ململانێ، تەگەرە، لەمپەر و ڕووبەڕووبوونەوەیە بگرێت بۆ چەسپاندنی بڕیارەکان و دابینکردنی بنەمای پتەوکردنی هەنگاوە نوێیەکان.\nکاتێ لە سەرەتای سەدەی بیستویەكدا، چەند هەزار ژنێکی کوردی یەزیدی دەبنە کۆیلە و سەبایای گروپە تیڕۆریستەکان، ئەمەش بێ گومان کۆستێکی گەورە و بەرەو پاشچوونێکی ئاشکرایە، دەرئەنجامی لەنگی، نادروستی حوکمڕانی، هاوسەنگ نەبوونی هاوکێشە بنەڕەتیە سیاسی و ئابووری و کۆمەڵاتیەکانە.\nبوونی هەمان دەموچاو و کەسانی چەقبەستووی پارت و حیزبەکان لەسەر شانۆی فەرمانڕەوایی ئەم هەرێمەدا، بۆ ماوەی زیاتر لە چارەکەسەدەیەك، کە ڕێگرن لە هاتنەپێشەوەی دەستەیەکی نوێ لە خاوەن توانا و بەهرە و ئالیەتی گۆڕان، مانەوەی ئەم کەسانە هۆکاری بەرپەرچدانەوە و پوکانەوەی هەوڵەکانن بۆ ڕایەڵکردنی بیر و بۆچوونی نوێ لە جومگەکانی بەڕێوەبردندا. هەر ئەم چەقبەستوویەیە بەردەوامی دەدا بە بەزەلکاوکردنی کۆمەڵگا و هیچ تازەگەری و گۆڕانێك ناقۆزێتەوە بۆ هەڵهێنانی ڕەنگی هیوا و داماڵینی ئەو بیرکردنەوە سواوانەی تا ئێستا هیچ خزمەتێکی پۆزێتیڤی لێ شێن نەبووە. ئەگەر بووبێتیش بەسەرچووە.\nئەم چەقبەستوویەی دەسەڵات، نەك هەر بۆ ژنان، بۆ تەواوی کۆمەلگا و توێژە جیاجیاکانی زیانبەخشە. چونکە مرۆڤ و بەتایبەتی مرٶڤی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، زۆر کەم گەشە بە هزرو بیرو بۆچوونی خۆی دەدا. زۆر کەم خوێندنەوەی هەیە بۆ ئەگەر و دیاردەکان. زۆر دوورە لە فاکتەکان و زۆر کەم شیکردنەوەی هەیە بۆ داهاتوو. زۆر کەم لەخەمی کۆمەڵگاو دانیشتوانە پڕ لە قەیرانەکەیەتی، چونکە بوونی هەمیشەیی ئەو دەموچاوانە بۆ فەرمانڕەواییکردن، واتە وەستان و چەقبەستن و بە گۆماوبوون و قەوزەگرتنی ڕووباری بیر و هۆش و ژیان؛ بەگشتی واتە خاوبوونەوەی پرۆسەی دەستپێکردن بە گۆڕانکاری و بنیاتنان.\nنەبوونی ناوەندی توێژینەوە و بەدواداچوونی کاریگەر و زانستیانە، کە لەژێر سەرپەرشتی کەسانی شارەزا و پسپۆر بۆ بنبڕکردن و کارکردن لەسەر ئەو خاڵانەی دەبنە هۆکاری خۆسووتاندن یا سووتاندن و کوشتنی ژنان یا ئەو هۆکارانەی دەبنە تەنگژەو ڕێگر بەرامبەر کردنەوەی کۆمەڵگا بەرەوڕووی نوێخوازی و تازەگەری و گۆران؛ کە پلە بە پلە و هێدی هێدی جێ پەنجەی پۆزێتیڤی خۆی لە بنیاتنانی تاك و خێزان و کۆمەڵگا و نیشتیماندا دەردەخات.\nباشوری کوردستان هەژارە لە بەرنامەی تۆکمە و بێ لایەن. لاوازە لە بڕیار و کرداری پێویست. دوورە لە پێشبینی و پەروەردەی زانستی. دابڕاوە لە توێژینەوە و بەدواداچوون. بە کورتی: نەك هەر بە ماددیکردنی بیر، حەز و خولیا، کار و ویست، بەڵکو بەماددیکردنی هەموو ژیان و بەرجەستەکردنی لەتوێی جەستەیەك لە ماددە و بەس؛ کە هەر زوو لە بەهاکان دادەماڵرێ و ئەوەی دەمێنێتەوە جەستەیەکی ساردی پەراوێزکەوتووی کامڵ نەبووە، ئەمەش نابێتە سەرچاوەی بەردەوامیدانێکی زانستی بۆ گۆشکردنی مرۆڤ بە هزرێکی ئازادەوە، پاشان نابێتە هەوێنی ژیانێکی شایستەی مۆدێرن بۆ هەموو کۆمەڵگا.\nPrevious (8ی ئازار) ڕۆژێک بۆ ژن؟


...لە چەمچەماڵ سەنتەریک بۆ ئاوارە و پەنابەران کرایەوە\n11/9/2016 8:41:24 AM\nرێکخراوی گەشەپێدانی مەدەنیەت CDOبە هاوبەشی لەگەڵ ئاژانسى UNHCR سەنتەری بونیاتنانی تواناکانی ئاوارە و پەنابەرانی لەقەزاى چەمچەماڵ کردەوە و بەرێوەبەری گشتی CDO رایگەیاند بەرداوام دەبن بۆ رەخساندنی هەلومەرجی ژیانی شایستە بۆ پەنابەران و ئاوارە و دانیشتووانی قه‌زای چه‌مچه‌ماڵ.\nئەمڕۆ چوارشەممە 26ی تشرینی یەکەم لە قەزای چەمچەماڵ، بە ئامادەبونی نوێنەری UNHCR و قائیمقامی قەزا و نوێنەرانی ژمارەیەک رێکخراوی تایبەت بە مافی پەنابەران و منالان سەنتەری بونیاتنانی تواناکانی ئاوارە و پەنابەران و دانیشتووانی قه‌زای چه‌مچه‌ماڵ، کرایەوە.\nسەرەتای مەراسیمەکە بە دەقیقەیەک وەستان بۆ گیانی قوربانیانی دەستی تیرۆر دەستی پێکرد.\nقائیمقامی قەزای چەمچەماڵ ئامانج محمد لە وتەیەکدا لەو مەراسیمەدا سوپاسی هەموو ئەو رێکخراوانەی کرد کە لە بواری کاری مرۆی کار دەکەن و لەکاتی هاتنی بە لێشاوی پەنابەران هاوکاری هەرێمی کوردستان بوون وتی" ئاژانسەکانی یوئین رۆڵی گرنگ و بەرچاویان هەبووە و لە ناوخۆی کوردستانیشدا کارەکانی رێکخراوی CDO جێگەی دەستخۆشین"\nلەگەڵ دەسپێکردنی شەڕ لە سوریا و داگیرکردنی بەشێک لە شارەکانی عێراق لە لایەن داعشەوە هەرێمی کوردستان پێشوازی زیاتر لە ملیۆنێک و چوار سەد هەزار پەنابەر و ئاوارە کرد.\nرێکخراوی گەشەپێدانی مەدەنییەت CDO بە هاوبەشی لەگەڵ ئۆفیسی هەرێمی رێکخراوی نەتەوە یەکگرتوەکان و حکومەتی هەرێم و رێکخراوە نێودەوڵتییەکانی خەڵکی خۆبەخش و خیرخوازانی هەرێمی کوردستان کاری بە پەلەو جدی کردوە بە ئامانجی رەخساندنی هەلومەرجێکی مرۆیی شیاو بۆ ژیان گوزەرانیان.\nسەرۆکی ئەنجومەنی پەنابەرانی رۆژئاڤا حاجی عفرینی سوپاسی رێکخراوى CDO ی کرد داوای کرد کاری زیاتر لە بواری پەروەردە بۆ پەنابەران ئەنجام بدرێت و لەم چوارچێوەدا پێویستی کردنەوەی قوتابخانەیەکی سەرەتایی بۆ مناڵی پەنابەر خستە روو.\nهەوەها بەڕێوەبەری خانەی چەمچەماڵ بۆ رۆشنبیری مناڵان ئامادەیی رێکخراوەکەی خستە روو بە مەبەستی سەرخستنی چالاکییەکانی سەنتەری بونیاتنانی تواناکانی ئاوارە و پەنابەرانی لەقەزاکەیاندا.\nپاش راگەیاندنی پرۆسە سەربازییەکان بۆ کۆنترۆڵکردنەوەی شاری موێل لە ژێر دەستی داعش، نەتەوە یەکگرتوەکان رایگەیاند پرۆسە سەربازییەکان کاریگەری دەبێت لەسەر ملیۆن ونیوێک خەڵکی مەدەنی لەو ناوچانە، پێدەچێت ملیۆنێک خەڵکی سڤیل ماڵەکانیان جێبهێڵن و لەو ژمارە 700 هەزار مەدەنی پێویستیان بە شوێنی نیشتەجێبونی کاتی دەبێت و لە هەفتەکانی یەکەمی ئەم پرۆسانە لانی کەم 200 هەزار کەس پێویستیان بە هاوکاری مرۆی دەبێت و روو لە شوێنە ئارامەکان دەکەن.\nنوێنەری UNHCR سایە تیرۆکا لەو مەراسیمەدا رایگەیاند ئەمە یەکەمین سەنتەر نیە کە بە هاوکاری CDO دەکرێتەوە پێشتریش لە عەربەت و سلێمانی ئەم ناوەندە بۆ خزمەتکردنی ئاوارە پەنابەر کراوەتەوە بەدەوام دەبین لە باشترکردنی باری ژیانیان.\nهەروەها لە مەراسیمەکەدا بەڕێوەبەری گشتی CDO بەختیار ئەحمەد رایگەیاند کە CDO بە هەموو توانایەوە هەوڵدەدات خزمەت بە ئاوارەو پەنابەران بکات و لەم چارچێوەیەدا هەر لەسەرەتای دەسپێکردنی شەڕی سوریا و داگیکردنی موێل هەوڵی جدیمان داوە بۆ هاوکاری پەنابەران و رەخساندنی پێداویستی سەرەتایی وتی" لە ئایندەیشدا پلانمان هەیە بۆ هاوکاریکردنی خێزانی قوربانیانی دەستی تیرۆر"