رۆڵی توركیا لە دروستكردنی هاوكێشە نوێیەكانی هێزدا، دۆخی سووریا بە نموونە 2017-02-16\nڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست لە چەند ساڵی ڕابردوودا، تا ئێستا، دوو بگۆڕی گەورەی بە خۆیەوە بینیوە: بەهاری عەرەبی و داعش. هەردووكیان كاریگەرییەكی بێئەندازەیان لەسەر سەرلەنوێ داڕشتنەوەی هێز و گرتنەبەری سیاسەتگەلێكی جیاواز و خۆێندنەوەی ستراتیژیی هەنووكەیی و ئاییندەیی بۆ هەلومەرجەكان و ئەگەرەكان هەبووە و هەیانە، سەرباری ئەوەی كە بە هۆی ئەو دوو بگۆڕەوە یەكە نێودەوڵەتییەكان لەسەر ئاستی هەرێمی و نێودەوڵەتی، ناوچەكەیان كردۆتە گۆمێكی گەورە، بەتایبەتی لە سووریادا؛ هەر یەكەیان دەیەوێ لە ڕوانگەی بەرژەوەندییەكانی خۆیەوە ئەو گۆمە بشلەقێنێ و، خەریكی دروستكردنی هێز و ناوچەی نفووز بن.\nدۆخی سووریا، ئەو هەلومەرجە كۆتاییپێنەهاتووەیە كە لە پاڕادایمی بەهاری عەرەبیدا تایبەتمەندیی سیاسی و ئاسایشی و جیۆپۆلیتیكیی هەیە، بە گوزارشتێكی دیكە، سووریا ئەو هەلومەرجەیە كە تەواوی هێزەكان هێزی لۆكاڵی، هەرێمی و نێودەوڵەتی، خەریكی دروستكردنی ناوچەی نفووز و سەپاندنی هێژموونین، بە شێویەیەك كە هەر یەك لەم هێزانە بە پێوەری خۆی هەڵسەنگاندن بۆ چۆنیەتیی ئیدارەدانی ئەو دۆخە دەكات.توركیا یەكێكە لەو ئەكتەر و هێزە هەرێمییانەی كە لەو كارلێكە سیاسییانەی كە ئاماژەمان پێ كرد، لە گرتنەبەری هەموو چەشنە سیاسەتێك سیاسەتی دەستێوەردانی ناڕاستەوخۆ بۆ ڕاستەوخۆ، سیاسەتی هاوپەیمانێتی  Coalition Politicsو سیاسەتی جەنگی بەوەكالەت  Proxy War و تاقیكردنەوەی هەموو جۆرە هێزێك هێزی نەرم  Soft Power، هێزی ڕەق Hard Power، هێزی زیرەك Smart Power، ڕۆڵێكی مەزن دەبینێت.لە دەسپێكی سەرهەڵدانی دۆخی سووریا و گرژبوونی ئەو دۆخە و دروستبوونی ململانێكان و پێكدادانی هێزەكان لەو وڵاتە، توركیا لە ڕێگەی پیادەكردنی سیاسەتی جەنگی بەوەكالەت و لەخۆگرتنی گرووپی ئۆپۆزیسیۆنی سووریا و سیاسەتی جەمسەربەندیی هەرێمی و پەنابردن بۆ هێزی نەرم لە ڕێگەی ئامرازە سیاسی و دیپلۆماسییەكانەوە، ڕۆڵێكی ناڕاستەوخۆی لە ئیدارەدانی ئەو دۆخەدا بینی.\nئامانجی سەرەكیی توركیا لەو چەشنە تێڕوانینە و دەستێوەردانە ناڕاستەوخۆیەی لە ئیدارەكردنی قەیرانی سووریا و چارەسەركردنی، بریتی بوو لە لابردنی بەشار ئەسەد لەسەر جلەوی دەسەڵات و دروستكردنی ڕژێمێك و حكوومەتێك تازە لە لایەن ئەو گرووپە ئۆپۆزیسیۆنانەی كە توركیا یارمەتیی دەدان و ڕێنوێنیی دەكردن. ئەو تێروانینەی توركیا لە وەدا كورت دەكرایەوە و خوێندنەوەی بۆ دەكرا، كە ئەو وڵاتە دەیویست سووریای "پۆست-بەشار ئەسەد" بەشێك بێت لە ناوچەی نفووز و هێژموونیی سیاسەتی توركیا و هاوپەیمانی ئەو وڵاتە. هەروەها توركیا لەو دەستێوەردانە ناڕاستەوخۆیەی لە سووریا، بە نیاز بوو بە كەمترین زیانی ئابووری و سیاسی، بە ئامانجە سەرەكییەكەی بگات، هاوكات دەیویست هەنگاو بە هەنگاو لەگەڵ پێشڤەچوونە سیاسی و سەربازییەكانی "پەیەدە" لە ڕۆژاوای كوردستان مامەڵە بكات، بەڵام ئەو سیاسەتەی توركیا شكستی هێنا و، نەك هەر نەیتوانی ئامانجەكانی بپێكێت، بەڵكوو توركیا بوو بە هێزێكی پەراوێز و، چووە دەرەوەی هاوكێشەكانی هێزەوە.ئەو ڕۆڵە پەراوێزەی توركیا زیانێكی گەورەی بە ئامانجە ستراتیژییەكانی گەیاند؛ لە لایەك هێزەكانی سووریای دیموكرات و پەیەدە لە ڕووی سەربازییەوە پێشڤەچوونی زێتریان بە خۆیەوە بینی و گەیشتنە نێو شارۆچكەی منبج، لە لایەكی دیكەیشەوە لە ڕووی سیاسییەوە كانتۆنەكانی ڕۆژاوا وەك فۆرمێك لە سیستەمی سیاسی، گۆڕا بۆ سیستەمی فیدراڵی و، جۆرێك لە پاڵپشتیی نێودەوڵەتی لە لایەن ئەمریكا و ڕووسیاوە بۆ هێزە كوردییەكان هەستی پێ دەكرا، هەروەها پێگەی بەشار ئەسەد بەهێزتر بوو و شانسی مانەوەی لە دەسەڵات زێتر بوو؛ بەو شێویەیش سووریا لە بری ئەوەی ببێت بە ناوچەی نفووزی توركیا، بەپێچەوانەوە، بوو بە ناوچەی هەڕەشە بۆ ئەو وڵاتە، ئەو گۆڕانكارییانە لە پرسی ڕۆڵی توركیا، هاوتەریب بوو لەگەڵ ڕووداوی كەوتنی فڕۆكەی ڕووسیا لە لایەن سوپای توركیاوە، بەو شێوەیەیش پەیوەندییەكانی توركیا لەگەڵ یەكێك لە گرنكترین ئەو هێزانەی كە كاریگەریی لەسەر كۆی هاوكێشەكانی هێز لە سووریادا هەیە، تێك دەچێت؛ ئەویش ڕووسیایە، لە پاڵ ئەو هەلومەرجانەی كە ئاماژەمان پێ كرد و توركیای لە سووریا تووشی قەیرانی ڕۆڵ كرد، هاوكات لەسەر ئاستی ناوخۆی توركیایش ڕووداوێكی گەورە و لەناكاو ڕووی دا؛ ئەویش كۆدەتا سەربازییەكە بوو.\nئەو ڕووداوە مێژوویییەی توركیا، هێندەی دیكە ئەو وڵاتەی تووشی قەیرانی ڕۆڵ لە سووریادا كرد؛ لە ڕۆڵی پەراوێزەوە بۆ نەمانی ڕۆڵ، چونكە حكوومەتی ئاكەپە و دروستكەرانی بڕیار، ئیدی سەرقاڵی سەرلەنوێ ڕێكخستنەوەی سیاسەتی ناوخۆ و سوپای توركیا بوون، بۆیە بڕیاربەدەستان و حكوومەتی توركیا، هەر زوو هەستیان بە مەترسیی ئەو هەلومەرجانە كرد و، زوو كەوتنە داڕشتنی ستراتیژییەتێكی نوێ بۆ سەرلەنوێ دروستكردنەوەی ڕۆڵ بۆ توركیا و، بوونی بەشێك لە هاوكێشە نوێیەكانی هێز لە سووریا.ئەو ستراتیژییەتە نوێیەی توركیا، نەك هەر توانیی ڕۆڵ بۆ توركیا دروست بكاتەوە، بەڵكوو ئەو وڵاتە دەبێتە ڕەگەزێكی گرنگی سەرلەنوێ داڕشتنەوەی هاوكێشەكانی هێز لە سووریا.\nلەو بارەیەوە، چەند پرسیارێك دەخرێنە ڕوو: ڕۆڵی توركیا، لە نەمانی ڕۆڵەوە بۆ ڕۆڵی سەرەكی لە مەسەلەی ئیدارەدانی پرسی سووریا، چۆن بنیات نرایەوە؟ ئایە ئەو سیاسەتە نوێیانە چین، كە توركیا لەو بارەیەوە پەیڕەوی كردوون؟ ئامانجی نوێی ئەو وڵاتە لە سووریا چییە؟هەنگاوی یەكەم بۆ بنیاتنانەوەی ڕۆڵی توركیا لە سووریا، لە ئاساییكردنەوەی پەیوەندییەكانی ئەو وڵاتە لەگەڵ ڕووسیا دەستی پێ كرد؛ بەو مانایەی كە ڕووسیا دەرگەی سووریای سەرلەنوێ بە ڕووی توركیادا كردەوە، واتە بەبێ ئاساییكردنەوەی پەیوەندییەكانی لەگەڵ ڕووسیا، ئەستەم بوو توركیا بتوانێت ڕۆڵی خۆی بنیات بنێتەوە.\nدوای ئەم هەنگاوە، توركیا سیاسەتگەلێكی نوێی گرتە بەر؛ لە جەنگی بەوەكالەتەوە بۆ دەستێوەردانی ڕاستەوخۆ و لە هێزی نەرمەوە بۆ هێزی ڕەق، واتە لە دەستێوەردانی سیاسی، بۆ دەستێوەردانی سەربازی. توركیا دەبیتە فاكتەریكی گرنگ بۆ سەرلەنوی داڕشتنەوەی هاوكێشەكانی هێز لە سووریادا، ئەویش لە ڕێگای دروستكردنی بەرەبەندییەك و جەمسەریكی تازە، لە جەمسەری هەریمی هەریمی بۆ جەمسەرێكی هەریمی نێودەولەتی، بە دیوێكی دیكە، توركیا كاتێك كە لە هێزگەلێكی هەرێمی، جەمسەرێكی هەرێمی پێك دەهێنێ، وەك ئەو جەمسەرە هەرێمییەی كە لە هەر یەك لە وڵاتانی توركیا و سعوودیا و قەتەر دروست ببوو بۆ ئیدارەدانی دۆخی سووریا، لە گێڕانی ڕۆڵ و گەیشتن بە ئامانجەكانی شكست دەهێنێت، ئەو كاتە سیاسەتێكی هاوپەیمانی  Coalition Politicsی نوێ دەگرێتە بەر و دەبێتە بەشێك لە هاوكێشەی هێزی نوێ؛ ئەو هاوكێشە نوێیەیش لە هێزگەلێكی هەرێمی و نێودەوڵەتی پێك هاتووە، وەك هێزی توركیا، ئێران و ڕووسیا.بەو شێوەیەیش، بە چوونی توركیا بۆ نێو هاوكێشەی نوێوە، توركیا لاسەنگیی هێز بۆ لای ئەو بەرەبەندییە دروست دەكات كە پشتیوانی بەشار ئەسەد و حكوومەتی ئێستای سووریان.\nكەواتە، ئامانجی توركیایش لە دژایەتیكردن و نەمانی بەشار ئەسەدەوە، گۆڕاوە بۆ سەرخستنی ئۆپۆزیسیۆن بۆ سەر دەسەڵات بۆ سازانكردن لەسەر بەشار ئەسەد و دروستكردنی كەشوهەوای لێكتێگەیشتن لە نێوان ئۆپۆزیسیۆن و بەشار ئەسەد؛ دانیشتنەكانی ئاستانە لە ئاییندەیەكی نزیكدا، گەورەترین گەواهیی ئەو ڕاستییەن.توركیا لەو ڕۆڵە نوێیە و لە پاشگەزبوونەوەی لەو ئامانجەی كە ئاماژەمان پێ كرد، دەیەوێت ئەو ئامانجە، بكات بە قوربانی گەیشتن بە ئامانجێكی گەورەتر، كە لە بەرژەوەندیی خودی ئاسایشی نەتەوەییی خۆیدا بێت؛ ئەویش لەناوبردنی هەر قەوارەیەكی ئیداری- سیاسییە كە پەیەدە بنیاتی ناوە. لەو چوارچێوەیەیشدا، توركیا لە ڕێی دەستێوەردانی ڕاستەوخۆی لە نێوخۆی سووریاوە لە ڕووی سەربازییەوە، توانیی یەكێك لە گرنكترین ئامانجە ستراتیژییەكانی هەنووكەیی بپێكێت، ئەویش گەیشتنە بە ناوچەی "الباب".\nبەو هەنگاوە سەربازییەی، توركیا توانیی ڕێگری لە فراوانبوونی ناوچەی ژێردەسەڵاتی پەیەده بكات و، نێوان هەردووك كانتۆنی عەفرین و جزیرێ دابخات. ئەمە سەرباری ئەوەی كە توركیا توانیی هەڕەشەكانی هێزەكانی سووریای دیموكرات لە ڕۆژاوای فورات دوور بخاتەوە. ئەم پێشڤەچوونە لە ڕۆڵی توركیادا لە سووریا، ئەستەم بوو بێتە دی، ئەگەر توركیا نەبووبایە بە بەشێك لەو هاوكێشە نوێیەی هێز.لە ئاییندەیشدا، توركیا دەتوانێت یەكێك لە گرنكترین ئامانجەكانی بهێنێتە دی، ئەویش دروستكردنی ناوچەیەكە بە ناوی ناوچەی ئارام، كە ئەمریكا یەكێك بوو لەو وڵاتانەی ڕێگریی لە دروستكردنی ئەو ناوچەیە دەكرد. بەڵام لە بەرامبەر ئەو داوایەی توركیا، بێ گومان هەر یەك لە ئێران و ڕووسیایش داواكاریی خۆیان دەبێت، كە گرنكتریان ڕازیبوونی توركیایە بە مانەوەی بەشار ئەسەد لەسەر دەسەڵات.بە شێوەیەكی گشتی، دەتوانین ئاماژە بەوە بكەین كە هەر چارەسەرییەكی نوێ بۆ دۆخی سووریا، بەبێ ڕەزامەندیی هەر یەك لە توركیا و ئێران و ڕووسیا، لە ڕووی ڕەوشی سیاسی و ئەمنی و جیۆپۆلیتیكیی سووریاوه، ئەستەمە بێتە دی و، هەر یەك لە وڵاتانی ئێران و ڕووسیا، هەستیان بەوە كردووە كە گرنگیی هاتنی توركیا بۆ نێو بەرەبەندیی ئەوان چەندە، بۆ دروستكردنی هاوكێشەی نوێی هێز و، بۆ ئیدارەدانی ململانێیەكانی هێز لە سووریا، دوور لە هەر كاریگەرییەكی هەرێمی و لە لایەن سعوودیا و قەتەر و، دوور لە هەر كاریگەرییەكی نێودەوڵەتی لە لایەن ئەمریكاوە.\n❊ مامۆستای پەیوەندییە نێودەوڵەتییەكان و دراساتی ستراتیژی- زانكۆی سەلاحەددین


الجمعة 25 تشرين أول 2019 - 10:10\nلە شاری هەولێر هەشتەمین ماراسۆنی نێودەوڵەتی بەڕێوەچوو کە وەک نەریتێکی ساڵانە، رێکخراوی ئەربیل ماڕاسۆن بۆ وەرزش و ئاشتی لە مانگی ئۆکتۆبەر رێکی دەخات و ئەمساڵیش بە دروشمی بەرەو ژینگەیەکی خاوێنتر ئەم چالاکییە وەرزشییەی ئەنجامدا.\nنزیکەی پێنج هەزار کەس بەشداریی ماراسۆنەکه‌یان كرد و 350 راکەری بیانیش لە سەرتاسەری جیهانەوە بۆ بەشداریکردن لەم ماراسۆنە هاتوونەتە هه‌رێمى کوردستانه‌وه.\nجێى ئاماژه پێ كردنه كه نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکی هەرێمی کوردستان بەشداریی لە هەشتەمین ماراسۆنی نێودەوڵەتی هەولێر کرد و توانی مەودای چوار کیلۆمەتری پێشبڕکێکە بە سەرکەوتویی ببڕێت،بارزانى هۆكارى به‌شدارى كردنى له‌م ماراسۆنه بۆ درۆشمى ماراسۆنه‌كه گه‌ڕانده‌وه"به‌ره‌و ژینگه‌یه‌كى خاوێن تر".\nنێچیرڤان بارزانى راشیگەیاند، هیوادارین ئەمڕۆ ببێتە سه‌ره‌تایه‌ك بۆ هەموو هاووڵاتیانی هەرێمی کوردستان کە هەوڵەکانیان بۆ راگرتنی پاکوخاوێنی و پاراستنی ژینگەی کوردستان دەستپێبکەن.\n1.پارێزگارى ئه‌نبار ره‌زامه‌ندى ده‌رده‌برێت له‌سه‌ر گه‌ڕانه‌وه‌ى چالاكیه وه‌رزشیه‌كان\n2.بایرن میونشن له پاریس سانجیرمانى برده‌وه‌و بووە پاڵەوانی چامپیۆنزلیگ\n4.وەزیری وەرزش ولاوان:پێکھێنانی لیژنەی نوێ بۆ داڕشتنی یاسای گشی وەرزش


هەواڵ / ڕاپۆرت :: 08/12/2019 :: 390 جار بینراوە\nبەڕێوەبەرایەتی گشتی چاودێری و گەشەپێدانی كۆمەڵایەتی سلێمانی، لەئێستاوە دەیەوێت پلان بۆ ساڵی داهاتوو دابنێت تا بزانرێت بە چ شێوەیەك گونجاوە لە بەڕێوەبەرایەتییەكاندا مامەڵە لەگەڵ كەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت بكرێت.\nبەڕێوەبەری ئەو بەڕێوەبەرایەتییەیش نیگەرانە لەوەی هەندێك ناوەندی رەسمی، پێداویستییان بۆ ئەو كەسانە دابین نەكردووە و دەڵێت: "خوێندكارێكی خاوەن پێداویستی تایبەت لە زانكۆیەك، هاوڕێكانی بە كۆڵ دەیبەن بۆ هۆڵی خوێندن".\nئەمڕۆ بەڕێوەبەرایەتی گشتی چاودێری و گەشەپێدانی كۆمەڵایەتی سلێمانی، بە ئامادەبوونی نوێنەری فەرمانگە پەیوەندیدارەكان، سیمینارێكی بۆ چۆنیەتی جێبەجێكردنی یاسای ژمارە 22ی ساڵی 2011ی پەرلەمانی كوردستان رێكخست، ئه‌و یاسایه تایبەتە بەدابینكردنی پێداویستیی كەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت لە فەرمانگە و شوێنە گشتییەكان.\nعومەر گوڵپی، بەڕێوەبەری گشتی چاودێری و گەشەپێدانی كۆمەڵایەتی سلێمانی بە، دواڕۆژی راگەیاند: "دەمانەوێت شاری سلێمانی بكەینە باشترین ژینگە بۆ كەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت، هەرچەندە تائێستاش زۆر باشە، بەڵام ئەمڕۆ هەڵسەنگاندن بۆ ئەو كارانە دەكەین كە دەكرێن و چ كارێكیش نەكراوە بۆ داهاتوو بكرێت، ئەوەش بەڕەچاوكردنی دۆخی هەرێمی كوردستان".\nده‌شڵێت: "هەندێك فەرمانگە بۆ دابینكردنی پێداویستی كەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت، باشن، بەڵام لەڕووی پەروەردەییه‌وه كێشە هەیە و رێگەنادەن هەندێجار خوێندكار بخوێنن. بۆ شەقام و رێگەكان و هۆشیاریی هێشتا كاری زیاتریان دەوێت، ئێستا لە كوردستان نزیكەی 80 هەزار خاوەن پێداویستی تایبەت هاوكاری دارایی وەردەگرن و 20 هەزار خاوەن پێداویستیش چاوەڕێی هاوكاریی دەكه‌ن".\nبەڕێوەبەری گشتی چاودێری و گەشەپێدانی كۆمەڵایەتی سلێمانی، وتی: "بۆ نموونە گەنجێكی خاوەن پێداویستی تایبەت لە زانكۆیەك، هاوڕێكانی بەكۆڵ دەیبەن بۆ نهۆمی پێنجەم بۆ هۆڵەكانی وانە خوێندن كە ئەوە عەیبەیەكی گەورەیە، بۆیە دەبێت ئەو باڵەخانانەی دروست دەكرێن تایبەتمەندیی خاوەن پێداویستی تایبەتی تیادا رەچاو بكرێت".\nسامان حسێن، سكرتێری رێكخراوی كەمئەندامانی كوردستان، بۆ دواڕۆژ رایگەیاند: "ئەم سیمینارانە درێژەپێدەری جێبەجێكردنی یاساكەن، دەبێت بەكردار ئەو یاسایە جێبەجێ بكرێت و بەڕێوەبەرەكان پاساو نەهێننەوە بۆ جێبەجێكردن. هەندێك فەرمانگە زۆر باشن بۆ نموونە هاتوچۆ و پاسپۆرت و تەندروستی و خانووبەرە، بەڵام هەندێك بەڕێوەبەرایەتیش بەهۆی خراپیی بیناكان دەڵێن ناتوانین پێداویستی كەمئەندام دابین بكەین".\nجگە لەو خاوەن پێداویستییە تایبەتانەی كه كێشەی قاچ یان دەستیان هەیە، نابینایانیش بەهەمان شێوە گرفتیان هەیە. له‌مباره‌یه‌وه مافناس (رێبوار رەسوڵ) راوێژكاری یاسایی لە بەڕێوەبەرایەتی گشتی چاودێری كۆمەڵایەتی سلێمانی كە نابینایە، بە دواڕۆژی وت: "كێشەكانی ئێمه جگە لەوەی قورسترە، دابینكردنی پێداویستییەكانیشمان قورسترن. بۆ نموونە پێویستمان بەوەیە دەنگ-ئامێری كوردیمان بۆ دابین بكرێت تا رێنوێنی بۆ شوێنەكان بكرێین كە لە هەندێك ئەسانسۆردا هەیە یان نووسینی برایل لە شوێنەكاندا هەبێت بیخوێنینەوە، ئەوانە قورس نییە، بەڵام دابین نەكراون یان تائێستا بەزمانی كوردی هیچمان نییە بۆ نابینا".\nلەسەرەتای خوێندنی ئەمساڵدا ژمارەیەك خێزان كه منداڵى خاوەن پێداویستی تایبەتیان هه‌یه، گلەییان كرد له‌وه‌ى منداڵەكانیان لە هەندێك قوتابخانە وەرناگیرێن، بەڵام ئیبراهیم عەبدوڵـڵا بەڕێوەبەری فێركردنی نائاسایی لە بەڕێوەبەرایەتی گشتی پەروەردەی سلێمانی، بۆ دواڕۆژ وتى: "ئێمه بەرنامەی لەخۆگریمان هەیە واتە (دەمج)، بۆ ئەو خوێندكارانەی گرفتی كەم تواناییان هەیە لە ئەقڵ یان هزر یان جەستە یان هەڵسوكەوتدا، بۆیە لە قوتابخانەكان وەردەگیرێن. وەرنەگرتنی ئەو خوێندكارانە لە بەرنامەی پەروەردەدا نییە، ئەوانەش كه وتویانە وەرناگیرێن، بە پەنجەی دەست دەژمێردرێن و هیچ هۆشیارییان سەبارەت بەخاوەن پێداویستی تایبەت نییە".\nبەڕێوەبەری فێركردنی نائاسایی ده‌ڵێت: "لەگەڵ رێكخراوی رۆشنبیریی بەریتانیا هەستاوین بە كردنەوەی چەند خوولێك لە بەڕێوەبەرایەتی مەشق و راهێنان بۆ مامۆستایان تا بتوانن لە چەمكی پەروەردەی تایبەت یان لە چەمكی خاوەن پێداویستی تایبەت تێبگەن".


پاریس؛ مه‌لا به‌ختیار توێژینه‌وه‌یه‌كی به‌ناوی (حكومه‌تی كوردستان‌و گۆڕانی كۆمه‌ڵایه‌تی) پێشكه‌شكرد  | Pukdk یه‌کێتیی نیشتمانیی کوردستان\nقوتابخانه‌ی خوێندی باڵای زانسته كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانی پاریس‌و سه‌نته‌ری توێژینه‌وه‌ی ئه‌نته‌رڤۆنسیۆنی سۆسیۆلۆجی (كادیس) له‌پاریس، به‌مه‌به‌ستی پێشكه‌شكردنی توێژینه‌وه‌یه‌كی سۆسیۆلۆجی سیاسی، مه‌لا به‌ختیار لێپرسراوی ده‌سته‌ی كارگێڕی مه‌كته‌بی سیاسی به‌فه‌رمی وه‌ك رووناكبیرێكی رۆشنگه‌رو سیاسییه‌كی باڵا، بانگهێشتی فه‌ره‌نسا كرد، رۆژی 20/6، له‌باره‌گای سه‌نته‌ری ناوبراو، مه‌لا به‌ختیار توێژینه‌وه‌كه‌ی پێشكه‌شكرد.\nله‌گه‌ڵ ئالان تۆرێن كۆبۆوه\nپاشئه‌وه‌ی له‌سه‌نته‌ری كادیس له‌لایه‌ن ژماره‌یه‌كی به‌رچاو له‌بیرمه‌ندان‌و توێژه‌ران‌و پرۆفیسۆری ئه‌و وڵاته، له‌نێویاندا پرۆفیسۆر فلیپ باتای سه‌رۆكی سه‌نته‌ری كادیس‌و میشێل ڤیڤۆركا سه‌رۆكی رێكخراوی سۆسیۆلۆجیای جیهان‌و دانیال جولی-ه‌وه پێشوازیلێكرا، مه‌لا به‌ختیار له‌دیدارێكدا له‌گه‌ڵ بیرمه‌ندی گه‌وره‌ی جیهان ئالان تۆرێن كۆبۆوه، كه هه‌ریه‌ك له‌پرۆفیسۆر فلیپ باتای، پرۆفیسۆر میشێل ڤیڤۆركاو د.عادل باخه‌وان ئاماده‌یبوون.\nله‌كۆبوونه‌وه‌كه‌دا بیروڕای پێویست سه‌باره‌ت به‌چۆنێتی هاوكاریكردن‌و په‌یوه‌ندیی فكری نێوان سه‌نته‌ری كادیس‌و زانكۆی سلێمانی‌و زانكۆكانی تری كوردستان‌و چۆنێتی ئاماده‌كردنی گه‌نجانی كوردستان له‌بواری سۆسیۆلۆژیدا ئاڵوگۆڕ كرا، له‌و باره‌یه‌شه‌وه چه‌ندین بیرۆكه‌ی پێویست به‌و پڕۆژه‌یه گه‌ڵاڵه كران.\nله‌هه‌مان سه‌نته‌ر، مه‌لا به‌ختیار توێژینه‌وه‌كه‌ی به‌ناوی (حكومه‌تی كوردستان‌و گۆڕانی كۆمه‌ڵایه‌تی)، به‌ئاماده‌بوونی ژماره‌یه‌كی به‌رچاو له‌پرۆفیسۆرو توێژه‌رانی فه‌ره‌نسی‌و دیپلۆماتكارو كه‌سایه‌تی سیاسی باڵای ئه‌و وڵاته،


پەتای کۆڕۆناو بەهایەکی تێکشکاو\nنوسینی: سامی داود\nوەگێڕانی: فوئاد عەبدولڕەحمان\nفەیلەسووفان لەم سەدەمە‌و لەم ساتەدا زۆر بە پەلەو بە خێرایی کەوتنە ئەوەی وێنای بەهای جیهانیی کۆن‌و تێکشاوەکانمان دووبارە بۆ بهێننەوە بە چاوو بەردەست بۆ چاوپیادا خشاندنەوەو دووبارە خوێندنەوەی ئەگەر لە کاتی دەستبەتاڵیشماندا بێت. لە هەمان کاتدا بۆمان گرێ بدەنەوە بە ململانێ کولتووری‌و رۆشنبیرییەکانمان. باس لە‌و کتێبانەشمان بۆ بکەن، کە لە کاتی خۆیدا چارەسەر بوون بۆ قەرانەکانی لەو جۆرە.\nلە ساڵی ٢٠٠٨دا، لەگەڵ دەستپێکردنی قەیرانە داراییەکانی پەیوەست بە قەرزە عەقارییەکان، خەڵکی کەوتنە‌وە کڕین‌و خوێندنەوەی کتێبەکانی کارڵ مارکس. وەک بڵێیت دەرمانی هۆشهێنانەوە بێت بۆ یەکێک لە دەردە گەورەکانی سیستمی سەرمانەداریی جیهانی‌و پەتای کۆڕۆنا.\nفەڕەنسییەکان بە پەلە کەوتنەوە کڕین‌و خوێندنەوەی رۆمانی (تاعوون)ی ئەلبێر کامۆ، کە هەڵبەت خۆ هیچ واتایەکی نییە، کە ئەم خەڵکە ئێستا بۆ ئەو رۆمانە ئەخوێننەوە، خۆ ڤاکسین نییە لەم پەتای کۆڕۆنایە رزگاریان بکات.\nهەڵبەت کێشە فەلسەفییەکەی کامۆ خۆکوژیی عەقڵی‌و بیرۆکەی بێهودەیی بوو، نەک دۆزینەوەی ڤاکسین بۆ لەناوبردنی تاعوون. لەوەش سەیرتر ئەوەیە، کە هەندێک لە فەیلەسووفان هاتن‌و کتێبی (چاودێری‌و سزادان)ـەکەی میشێل فۆکۆیان کرد بە نموونەیەک بۆ رەخنەگرتن لە دەسەڵاتی فریاگوزاریی بە پەلەو پێویست لەم جۆرە بارو دۆخەدا، ـ کە بە پێی بۆچوونی ئالان بادیۆش دەبێت پێویست بکات ـ ، کە وڵاتانی ئەوروپا ببن بە دێوەزمە‌ی گەورە لە شێوەی رژێمی چین‌و ئیتر واز لە مێژووی رابردووی خۆیان بهێنن، کە بۆیان بووە بە بناغەی دامەزراوەیی‌ی کۆمەڵگای وڵاتانی ئەوروپای ئێستا.\nلەبەر ئەو هەموو گوژمە بیرەی، کە قەیرانەکەی پێ ئاڵۆزتر ئەبێت، تەنها ئەمەوێت ئەوە بڵێم، کە (چاودێری‌و سزادان)ـەکەی فۆکۆ نابێتە ڤاکسینی فەلسەفی بۆ ئەم جۆرە پەتایە. ئەوەی فۆکۆ ویستوویەتی هەڵکۆڵینی بۆ بکات، ئەوە بووە، کە دەسەڵات هەرگیز جیاوازییەکانی لە نێوان رۆلی دەزگا ئایینی‌و تەندروستی‌و سیاسییەکاندا بەدی ناکات. بەڵکو هەمیشە هەوڵ ئەدات خۆی بسەپێنێت بە سەر هەموو جومگەکاندا بسەپێنێت‌و لەو رێگایەشەوە کۆنترۆڵی جەستەی تاک بە تاکی مرۆڤەکانی نێو کۆمەڵگا بکات. بەڵام ئەمە لە نێو چوارچێوەیەکی زۆر بەر تەسکدا کاریگەریی هەیەو لەگەڵ سیستمی یاسایی‌ی نوێدا یەکتر ناگرنەوە‌و پووکاندنەوەی ئایینیش چارەسەر نابێت بۆی، بە تایبەت لە ژینگەی ئەروپاییدا.\nجگە لە جیاوازیی پێوانەیی‌ی نێوان کارەنتینەی گرێدراو بە ئینترنێتەوەو کەرەنتینەی سەپێنراو لە لایەن کنیسەوە لە سەدەی شانزەهەمدا بە مژدەی ئەوەی، کە سواری کەشتی ئەبن‌و بەرەو بەهەشت ئەچن.\nئەم ئارگیومێنتە نوێ نییە. هەڵبەت لە دوای ١١ی سێپتێمبەر، رێکخراوی یۆنیسکۆ پریسارێکی خستۆتە بەردەمی چەندین فەیلەسووف‌و نووسەرو هەمە رۆشنبیر، کە ئایا لە سەردەمی گلۆباڵیزمدا (بەهای مرۆڤایەتی) چیی بە سەر دێت‌و چیی لێ دێت؟\nبۆیە، من لێرەدا، خوێندنەوەی ئەم رەهەندی تێکشکانەی سەبارەت بە بەهاکانی مرۆڤایەتی ئاسانتر دەخەمە بەر چاو.\nرەنگە سلاڤۆی ژیژیک، کە بۆ خۆی وێنەیەکی ستالینی خستۆتە چوارچێوەیەکەوەو لە پشتی سەریییەوە لە ژووری نوستنەکەی خۆیدا هەڵواسیوە، بەر لە هەموو کەس خۆی لەم مەسەلەیە هەڵقورتاندووەو خێرا داوای ئەوەی کردووە، کە رژێمی کۆمۆنیستی دووبارە بگێڕدرێتەوە ناو جیهان‌و چارەسەری سیستمی جیهانیی سەقەتی پێ راست بکتێتەوە.\nژیژیک لە وتارەکەیدا بە شێوەیەکی نێگەتیڤی باسی لە خۆی کردووە. بەڵام من لێرەدا بەو جۆرە نیشانی ئەدەم، کە واڵتەر بنیامین شیکردنەوەی بۆ تابلۆی فریشتەی مێژوو کردووە. ئەو تابلۆیەکی، کە پۆڵ کلی کێشاویەتی، کە باس لەوە ئەکات، کە فریشتەیەک ئاوڕی لە مێژوویەکی رابردووی پڕ لە بێ ئابڕوویی داوەتەوە، بە جۆرێک، کە ئاوڕ لە بای هەڵکردووی ئاییندەو هیواکانی پێ نەدرێتەوە.\nبەڵام ئایا رژێمی کۆمۆنیستی چۆن ببێتە ئەڵتەرناتیڤێک بۆ بەهایەکی جوان؟ لە کاتێکدا، کە هەر ئەو رژێمە بوو، کە گەلانی خستبووە نێو بەندیخانە ئەرخەبیلەکانەوە‌و کردبوونی بە سێرکتی ئامێردی بۆ جووڵاندنی سیستمی سەرمایەدارییانەی دەوڵەت؟ هەڵبەت ژیژیک هیچ شیکردنەوەیەکی نییە جگە لەوە نەبێت، کە بیرمان بهێنێتەوە، کە شارستانیی بەکاربەری ئێمەی گەیاندۆتە ئەم چارەنووسە رەش‌و تراجیدییە.\nبەڵێ ئازیزم، ئێمە ئەزانین، کە چۆن ئابووریی بندەستی خوداوەندی نوێ ــ لۆبییەکان‌و کۆمپانیا بێ سنوورەکانی ــ ئەم جیهانە ئیبراهیمییەیان وەک جاک دێریدا ئەڵێت، کردووە بە سەرەنوێلک‌و مەلهاکانی رابواردن. بەڵام ئەم ساتە گونجاو نییە سەودایی لە نێوان دوو هەڵبژاردەدا بە پێی بناغەی: کە شیریترینیان هەر تاڵ بێت. تەنانەت شیکاریکردنی ئەدەبییانەش سەبارەت بە چارەسەر دۆزینەوە بۆ باشترین دەستکەوت، کە شاییم بێرلمان وەک پڕۆژە پێشکەشی کردووە. هەڵبەت لەو کاتەدا چارەسەر دێتە پێش، کە ئێمە کڕۆکی ئاگیومێنتەکەمان وا بێت، کە قازانجمان ئەوە بێت، کە بەراوردی هەڵبژاردن لە نێوان خراپترو خراپتریندا بکەین. ئەگەر چی ئەم بەراوردکردنە خۆی لە خۆیدا بەهای نائەخلاقیمەن نیشان ئەدات. بەڵام ژیژیک هیچ شەرمی لەوە نییە، کە هانمان بدات بۆ فەرامۆشکردنی زانینی راستییەکانی مێژوو لە پێناو رازیبوون بە ئەڵترناتیڤێک، کە ئەو بەوەی بزانێت، کە بەهای هەیە‌و کە هاوڕێ ستالینی پێش ئەم پیسەندی کردووەو بە نامەیەک ناردوویەتی بۆ کۆریای باکوورییەکەی، تیایدا وتوویەتی: ئێوە لە جەنگە براکوژییەکەتاندا هیچتان زیان نەداوە تەنها کوژراوەکان نەبن.\nئێستا هەندێک بیرکردنەوە هاتۆتە پێشەوە بە زمانی ئایین، وەک ئەو وتارەی ئادگار موودان، کە لە رۆژی ٢٧ی مانگی ئازاری ساڵی رابردوودا لە رۆژنامەی لیبراسیۆن‌دا بڵاوبۆتەوە‌و تیایدا داوای لە کۆمەڵگاکان کردووە دەست بخەنە ناو دەست، چونکە چارەنووسی مرۆڤایەتی هەر یەک چارەنووس ئەبێت. من خودی خۆم نازانم ئەو چەترە جیهانییە چییە، کە هەموو مرۆڤایەتی پێکەوە لە ژێریدا وەک خێزانێک کۆ ببنەوە؟! ئەگەر چی باوەڕی یۆتۆبییانە‌شم وەک مووران هەیە، کە مەسەلەکە وەها ببینم. بەڵام باوەڕێشم وەهایە، کە ئەمە مەحاڵە. نەک لەبەر ئەوەی بۆچوونەکە بۆچوونێکی ناڕاسیۆنالی‌و ناڕیالیستییە بە پێی ڵۆجیکی هیگڵی سەبارەت بە پەیوەندیی نێوان ئیڤێنت‌و عەقڵدا، بەڵکو لەبەر ئەوەی، کە جیهانگیری هەر بۆ خۆی جیهانی وێران کردووە، کە شوێنی ئەوەدا بەرهەمێکی بەرهەم هێناوە، وەک ئەوەی، کە ژان بۆدیلارد ناوی لێ ناوە: ستریپتیزی رۆشنبیری، لەو کاتەی، کە وەڵامی پرسیارەکەی یۆنیسکۆی داوەتەوە. بە پێی بۆچوونی ئەو، ئەم ستیپتیزە رۆشنبیرییە بۆتە هۆی تێکەڵکردنی هەموو بەها مرۆڤایەتییەکان. لەبەر ئەوە، ئیتر هیچ بەهایەکی مرۆڤایەتی نەماوە، کە ئەمەش کڕۆکی تێکشکانی بەهاکانە. ئەوەی، کە بۆدیلارد پینجەی لە سەر داناوە. بەوەی، کە کۆمەڵگاکان هەموو بوون بەڵگری ڤایرۆسێکی توندوتیژی‌و ناسەقامگیریی چاوەڕوانکراو، کە تۆڕە میدیاییەکان بەرهێمهێنەری ئەبن.\nئێمە، کەواتە، بەر لەوەی بە تەواوی بەرەنگاری کۆڕۆنا ببینەوە، پێویستە باس لەوە بکەین، کە ئەم ڤایرۆسی کۆڕۆنایە، شەڕانگێزترو خوتەرناکتر ئەبێت، بەوەی، کە هەوڵیش بدرێت لە ناو ببرێت، هەر لە ناو نەچێت؛ بە بەریەککەتن‌و گواستنەوەو تێکەڵاوبوون هەر زیاتر بکات‌و زیاتر بکات. بگاتە ئەو رادەیەی، کە هیچ جۆرە دەسەڵاتێکمان نەمێنێت بۆ خۆ لێ پارساتنی.\nبیرمەندی فەڕەنسی عەبدولنوو بیدار لە وتارە بڵاوکراوەکەیدا لە هاڤتینگتۆن پۆست، لە ٢/٤/٢٠٢٠، ئاماژەی بەوە نەکردووە ئەو ڤایرۆسەی، کە هەموو بەهای مرۆڤایەتیی تێکشکاندووە، وەک بۆدیلارد ئەڵێت، بەڵام هەر لە دەستپێکی نوانیشانەکەیەوە باسی لەوە کردووە، کە ئێمەی مرۆڤ بە بێ ئەوەی بە خۆمان بزانین، هەر لە بنەڕەتەوە لە کەرەنتینەداین. لە کەرەنتینەیەکی جیهانیدا بە لەش. بۆیە، ئێستاش کات هێشتا بە سەر نەچووە، بۆ پێداچوونەوە بە بیرکردنەوەمان سەبارەت بە بەها جیهانییەکانمان. بەڵێ، ئێستاش هێشتا کات بە سەر نەچووە، چونکە ئەبێت بیر لەوە بکەینەوە، کە ئەوەی لە کاتی کەرەنتیەدا کاریگەری دروست ئەکات، دیسان هەر ئەو تۆڕە میدیاییانەن، کە ڤایرۆسی بەها تێکەڵاوەکانی تیادا بڵاوئەکەنەوە؛ ئەو تۆڕە میدیاییە کۆلاجە نەگەییوانەن، کە وێنای بەها لەتلەتەکان ئەکەن، کە تەنها هەر بە خەیاڵ پێکەو ئەلکێن‌و یەک ئەگرنەوە.\nلە هەندێک وڵاتدا خزمەتگوزارییەکانی نێتفلێکس، بە هۆی زۆر داواکردنیان‌و بەکارهێنانیان‌و قورسبوونیان‌و خاوبوونەوەیان، وەستێنراون. لە بریی ئەوە خەڵکی کەوتوونەتە ئەوەی لە نێوان خۆیاندا ڤیدیۆ گۆڕینەوە‌و نامە گۆڕینەوە بکەن. کەوتوونەتە ئەوەی بچنە ناو ماڵپەڕەکانی چارەسەرکردنی نەخۆشییە دەروونییەکان. هەموو ئەوانەش بە هۆی بێزاریی بەردەوای تاکەکانی نێو کۆمەڵ، کە لکاون بە شاشەوە. کەواتە، ئاخۆ دەرفەت بۆ بەهای جوان لە ژیاندا کەی ئەڕەخسێت؟ ئایا ئەم پرسیارە نامانباتەوە بۆ لای ئەو چاوپێکەوتنە، کە کاتی خۆی لە نێوان هابرماس‌و پاپا بەندکتۆسی دووەمدا ساز کراوە؟ ئێمە لێرەدا، کە بە باس لە هابرماس ئەکەین، باس لەو بۆچوونە سەیرو نامۆیەی ئەکەین، کە وتوویەتی مرۆڤ پێویستی بە ئایین ئەبێت بۆ ئەوەی عەقڵ بە ئیمانەوە لە ناوماندا بڵاو ببێتەوە. بەڵام پاپا وەڵامی داوەتەوە، کە: پێویستە یەکەمجار عەقڵ ژێر چاودێریی بەها ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتییەکانەوە.\nکەواتە، ئایا پەتای ڤایرۆسی کۆڕۆنا چۆن وامان لێ ئەکات، کە پێداچوونەوە بە سیستمی ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتیماندا بکەین؟ ئایا ئەتوانین باس لە کۆمەڵگایەکی سەرتاسەریی جیهانی بکەین؟ لە کاتێکدا، کە جیهانگیریی راستەقینە بە هۆی ستریپتیزی رۆشنبیرییەوە ئابڕووی چووەو وێران بووە؟\nلێرەدا سەبارەت بە داڕمانی بەها ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتییەکان، نموونەی بابەتێک ئەهێنمەوە، کە جاک دێریداو پیتەر سلوتردایک ورووژاندوویانە، چونکە ئەو نموونەیە یەکانگیر ئەبێت لەگەڵ ئەم باسەی ئێستا، کە لە بارەی داڕمانە ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتییەکاندا لە ئارادایە، نەک بە هۆی ڤایرۆسی کۆڕۆناوە، کە تەنها پەتایەکی جیهانییەو زەنگێکە بۆ لابردنی پەردە لە سەر داڕمانی بەها رەوشتی‌و نامرۆڤایەتییەکان‌و هیچی‌تر، بەڵکو بە هۆی زاڵبوونی ئابووریی کاربەری بە سەر ئەو واتایەوە، کە ئایا بۆچی بوونی مرۆڤایەتی بە تێکڕا لەت لەت بووەو تاک تاک بوونی بە سیستماتیک کراوە؟\nدێریدا لە نووسینێکیدا بۆچوونێکی ئیتۆڵۆجیی خستۆتە روو سەبارەت بە جیهانگیری‌و جیهان. بەر لە گەیشتن بە پرسیارێک، کە پێویست بووە هەر لە سەرەتاوە بیکات، کە: ئایا پێداچوونەوە بە خوێندنەوەمان بکەین سەبارەت بە جیهانێک، کە بەرهەمی پڕۆسەی جیهانگیری بووە، کە هاووێنەی جیهانی ئیبراهیمیی تایبە‌ت بە ئایینە یەکتاپەرستییەکانە، کە هەموو هەڵگری هەمان پەیامی برایی‌ی سرجەم مرۆڤەکانن. هەروەها بە لایەوە وایە، کە وەک خۆی وێنای ئەکات، ئەرکی فەیلەسووف ئەوەیە بە دەنگی بەرز بڵێت باوەڕی بەوە بێت، کە جیهانگیری بە راستی بشێت بێتە دی. بۆیە بانگەواز بۆ بە جیهانگیریکردنی لێبەردیی ئەکات. ئەمەش ئەو یەزدانناسییەیە، کە بڵاو ئەکرێتەوە لە بریی ئەوەی لە ناو بچێت.\nبەڵام فەیلەسووفی ئەڵمانی سلۆتردایک، بیرۆکە فەلسەفییەکەی خۆی لە سانت ئۆگستین‌ەوە وەرگرتووە سەبارەت بە گوناه (گەڕانەوە بۆ خود)، کە ئۆگستین دایناوە بە هۆکارێک بۆ دابڕان. هەر لەم بیرۆکەی گوناهەشەوە، سلۆتردایک بانگەشەی ئەوەی کردووە، کە پێویستە مرۆڤ شەیتان لە ناو جەستەی خۆی بهێنێتە دەرەوە. داواشی لە مرۆڤی رۆشنبیر کردووە، کە خۆی لەو مەسەلەیە هەڵبقوتێنێت. ئەوەش لە پێناوی ئەوەی رەهەندەیەک دروست بێت لە نێوان خودی مرۆڤ خۆی‌و ئەو نەهامەتییەی، کە جیهانگیری دروستی کردووە.\nبێگومان هەندێک لە نیشانەو ئەلیمێنتەکانی جیهانگیری ئەمانەن: ناردەو هاوردەی شمەک، گەشتیاری، کۆمپانیای گواستنەوەی ئەرزی‌و دەریایی‌و ئاسمانی. هەموو ئەمانە بوونە هۆی بڵاوبوونەوەی پەتای کۆڕۆنای بەجیهانگیریکراو، کە لەگەڵیدا گوناهکاری دابڕان بەرپا بوو. ئەنجامەکەشی چاوچنۆکیی کۆمەڵگای کاربەریی ئابووریی بوو. بەڵام ئەم پەتای ڤایرۆسی کۆڕۆنای جیهانگیرییە، نەبووە هۆی بەجیهانگیریکردنی تۆڵیڕانس‌و برایەتیی جیهانی، وەک دێریدا بیری لێ ئەکاتەوە.\nهەڵبەت ئەم پاڕادۆکسە جومگەییە لە هەموو شتێکدا دیار نییە، کە پاشەکشە بکات، بەڵکو بە پێچەوانەوە، وا دەئەکەوێت، کە بیرو فەلسەفەی‌تریش بێتە ئاراوە، بە ناوی هاوکارییەوە، بەڵام لە دەرەوەی هوموو بەهایەکی ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتیدا بێت، وەک ئەوەی ترامپ خواستی، شان بە شانی میدیان، بۆ نموونە میدیای فەڕەنسی، کە بڵاویکردەوە، کە ئەمریکا بە نیاز بووە دەمامک‌و خاوێنکەرەوەی لە وڵاتی چینەوە بۆ بێت، کە کاروانسەرای فەڕەنسادا تێپەڕێنرێت. دوا بە دوای ئەوە، بەیاننامەی وەزارەتی دەرەوەی فەرەنسی بڵاو بووەوە سەبارەت بەوەی کە وڵاتی تورکیا جەردەیی کردووە لە دەست بە سەردا گرتنی بارێکی ئاسمانی، کە بریتی بووە لە کەرەستەی پزیشکیی چینی، کە بەرەو ئیسپانیا گەشتی کردووە.\nبەڵام، ئەی چار چییە؟ زیگمۆنت بوومان لە کتێبەکەیدا بە ناونیشانی: رەوشت لە سەردەمی تازەگەریدا، پێشنیارێکی لە روانگەی بیرۆکەیەکی نەرجسییەوە کردووە. بە واتایەکی هیگڵی، کە خۆداماڵین بێت لە خود لە پێناوی کەسانی‌تردا. بومان بڕوای وا بووە، کە بوونی کەسی بەرامبەر بوونی خودی پێ ئەسەلمێت. واتە، کە کەسی بەرانبەر بوونی نەبێت، خود هیچ بوونی نابێت. ئەوجا خۆشەویستی هەرگیز بوونی نابێت، ئەگەر لە بەرامبەردا کەسێک بوونی نەبێت تۆ خۆشت بوێت. بەڵام لە سەردەمی دێجیتاڵیدا هەمیشە ئەڵتەرناتیڤی‌تر پیدا ئەبێت‌و دێتە ئاراوە. بۆ نموونە ئەو رۆبۆتانەی، کە بە مۆبایلەوە ببەسترێنەوە. خۆراکیش ببێتە میکانیزمەیەکی ئامێردی. وەک ئەوەی فۆکۆ ناوی لێ ئەنێت کۆنترۆڵی ئۆڕگانی. بەڵام ئێریک فرۆم لە کتێبەکەیدا بە ناونیشانی: ئەناتۆمیی لایەنی وێرانکەریی مرۆڤ، باسی لەوە کردووە، کە مرۆڤی ئامێردی هەڵبەت رژێمی بیرۆکڕاسیی توندی حیزبی نازی دایهێناوە.\nئەم دۆخە رۆبۆتییە‌ی، کە بە هۆی زاڵبوونی ئابووریی دێجیتاڵی‌و کۆمپانیا جیهانییەکانەوە هاتۆتە نێو جەستەی مرۆڤی ئەم سەردەمەوە، جۆرە مرۆڤانێکی بەرهەم هێناوە، کە خاوەنی هیچ بەهایەکی ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتی نەبن. بەڵام لە هەمان کاتیشدا هیچ بەرگەی هیچ جۆرە دەردێک نەگرێت.\nلەبەر ئەوە، ئەم مرۆڤ ئامێردانە بێگومان ئەبن بە قوربانیی سیستمی تازەگەریی نوێ.\nهەڵبەت ئەو لۆگاریتمەش، کە لە یوتیوبی باشتر پێ ئەدۆزرێتەوە، ئەبێتە ئاماژەیەک بۆ پیدابوونی ئایینێکی جیهانیی تەواو بەرەڵاییانە‌و ئەبێتە ئاماژەیەکیش بۆ ئەوەی، کە ئابووریی تێجیتاڵی ژینگە بە تەواوی وێران بکات. بۆیە پێویستە بە پەلە ئاوڕێک لە سەرچاوەکانی کەرەستەی خاو بدەینەوە، کە ئەخرێنە کارخانەی دەوڵەتە پیشەسازییەکانەوە. ئیتر لێرەدا پاڕادۆکسی خۆشەویستی بە دەر ئەکەوێت بە هەموو قەتماغەکانییەوە. بۆ نموونە: راستە ماوەیەکی‌تر شەقامەکەنی ئەوروپا پڕ ئەبن لە ئۆتۆمپێلی کارەبایی، بەڵام پاش ئەوەی سیستمی ژینگە‌ی جیهان، وڵاتە هەژارەکانی بەرهەمهێنەری ماددەی لیتیۆم وێران ئەکات. لە لایەکی‌ترەوە کۆمپانیا پیشەسازییە زەبالاحە جیهانییەکانی کۆپیی نوێ لە کۆیلاتی دەر ئەکەن بەوەی، کە روو ئەکەونە سەپاندنی سیستمی باجی زەبەلاح‌و زیاتر کردنی کۆمەڵگای کرێکاری کەم دەرامەت.\nهەڵبەت کەرەنتینە دەرفەتێکە بۆ تێڕامان‌و بیرکردنەوە، زیاتر وەک لەوەی پڕۆژەیەک بێت بۆ بەرەنگاربوونەوەی بەهایی لە دژی جیهانی نوێ‌و مەترسیی لێکەوتەی ئابووریی ترسناک، کە بمانهاوێتە سەر پەراوێزێکی خلیسکان‌و هەرچی بەهایەکی ئەخلاقی‌و مرۆڤایەتیمان پێشتر هەبووبێت، لە دەستمان بچێت‌و بیدۆڕێنین.


سەربازێکی نازی پاش مردنی پاداشتی گوندێکی سکۆتلەندی دەداتەوە – History Of Kurdistan\nHome / مێژووى جیهان / سەیروسەمەرەکانى مێژوو / سەربازێکی نازی پاش مردنی پاداشتی گوندێکی سکۆتلەندی دەداتەوە\nسەربازێکی نازی پاش مردنی پاداشتی گوندێکی سکۆتلەندی دەداتەوە\ndidar othman 2017-02-10\tسەیروسەمەرەکانى مێژوو, مێژووى جیهان لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە سەربازێکی نازی پاش مردنی پاداشتی گوندێکی سکۆتلەندی دەداتەوە 13,314 Views\nسەربازێکی نازی دیل لەسکۆتلەندا لەمیانی جەنگی جیهانی دووەمدا دوای مردنی وەسێت دەکات بڕی 400 هەزار پاوەن میراتییەکەی ببەخشرێت بە خەڵکی گوندێکی سکۆتلەندا چونکە ئەوان یارمەتییانداوە بۆ یەکەمجار فیلمی سینەمایی ببینێت.\nبەپێی گاردیان، هێنریچ شتاینمایەر، لەساڵی 1944 دا وەکو سەربازێکی نازی لە فەڕەنسا لە تەمەنی 19 ساڵێدا دەستگیرکراوە و لە کامپێکی دیلەکانی جەنگ لەنزیک گوندی کۆمری، کە دەکەوێتە بەرزاییەکانی باشووری سکۆتلەنداوە، بەندکراوە و لەساڵی 1948 دا ئازادکراوە.\nشتاینمایەر لە ساڵی 2014 دا لەتەمەنی 90 ساڵیدا گیانی لەدەستداوە و خۆڵەمێشەکەی بەسەر گردەکانی سەرووی ئەو کامپەی تێیدا بەندکراوە بڵاوەی پێ کراوە.\nشتاینمایەر لەکاتی بەندکردنی لەو کامپەدا رۆژێک بە یارمەتی چەند کچە خوێندکارێک بە جلی سەربازی ساختەوە لە کامپەکە دەردەهێنرێت و دەیبەن بۆ تەماشاکردنی فیلمی سینەما چونکە ئەو پێشتر هەرگیز فیلمی سینەمایی نەبینیبوو.\nدوای ئازادکردنی شتاینمایەر بەشێوەیەکی بەردەوام سەردانی گوندەکەی کردووە و هاوڕێیەتی لەگەڵ خەڵکی گوندەکەدا بەستووە و دوای دوو ساڵ لەمردنی شتاینمایەر رۆژنامەی (زی کۆریەر) ئاشکرایکردووە ئەو لەبەرامبەر ئەو پیاوەتی و چاکەیەی خەڵکی گوندەکە لەگەڵیدا کردوویانە وەسێتی کردووە بڕی 400 هەزار پاوەن میراتییەکەی ببەخشرێت بە خەلکی گوندەکە تا پرۆژەی لۆکاڵی بۆ بەساڵاچووانی گوندەکەی پێ دروست بکرێت.\nPrevious مردنی ڕەش چیە؟\nNext بەردی فەیلەسوفەکان و خەونی لە دەست چووی زاناکان


کۆمەڵێک کەس کە زۆر زیرەکن لە بەکارهێنانەوەی شتەکاندا! - تۆڕی میدیایی خەڵک\nئەمەی خوارەوە وێنەی کۆمەڵێک کەسە کە زۆر زیرەکن لە بەکارهێنانەوەی شتەکاندا!\nدایکم لەم ئاوێنەیەوە چاودێریمان دەکات لە خوارەوە!\nئیدی منداڵەکان دەتوانن لەسەر دیوار بنووسن\nکراسە کۆنەکەی باوکی!\nلەو قتووە دروستم کردووە\nکارتۆنەکەیان کردووە بە خلیسکێنە\nئاوا گەرم و خۆشە!\nدایکێک گرەوی لەگەڵ منداڵەکەی کردووە کە ئایا دەتوانیت هەموو خۆڵی ژورەکە بکاتە ئەو چوارگۆشەیەوە؟


یەکێتی :ئەمریکا دەیەوێت لەناوبردنی داعش کاتێکی زۆرتر بخایەنێت - هيوای کۆرد\nHome » هەواڵ » کوردستانی » یەکێتی :ئەمریکا دەیەوێت لەناوبردنی داعش کاتێکی زۆرتر بخایەنێت\nیەکێتی :ئەمریکا دەیەوێت لەناوبردنی داعش کاتێکی زۆرتر بخایەنێت\nin کوردستانی, هەواڵ 11/30/2015\t0\nیەکێتی نیشتمانی کوردستان جەختدەکاتەوە لەسەرئەوەی، لەئێستادا ھیچ ھەماھەنگیەک لەنێوان ڕوسیاو ھەرێمی کوردستاندا نییە بۆ لێدانی داعش، بەڵام ئەوەش ناشارێتەوە کە پێویستە ھەرێمیش ھەمان سیاسەتی بەغدا پەیڕەوبکات بۆ سودوەرگرتن لەھاوپەیمانە نێودەوڵەتیەکان.\nپێشتریش مەلا بەختیار لێپرسراوی دەستەی کارگێڕیی مەکتەبی سیاسی یەکێتی نیشتیمانی کوردستان، لەشاری پاریس و لەگفتوگۆیەکدا لەتۆڕی (فرانس ٢٤) ڕایگەیاندبوو، ھیچ ھەماھەنگییەک نییە لەنێوان کورد‌و ڕوسیادا بۆ لێدان لەداعش، بەڵام ئەگەر داوایان لێبکرێت وەکو کورد، ئامادەن ھەماھەنگییان بکەن و ئامادەن لەگەڵیاندا لەداعش بدەین.\nلەوبارەیەشەوە فەرید ئەسەسەرد ئەندامی سەرکردایەتی یەکێتیی لەلێدوانێکدا بۆمیدیاکان ڕایگەیاند: سەرباری جیاوازیەکانیان لەبارەی مانەوەی بەشار ئەسەد لەکورسی دەسەڵات، بەڵام ھەماھەنگیەکی باش لەنێوان ڕوسیاو ئەمریکادا ھەیە بۆ تێکشکاندنی داعش.\nئەسەسەرد ئەوەش ناشارێتەوە، سەرباری ھەبوونی ھەماھەنگی، بەڵام لەڕوبەڕوبونەوەدا، جیاوازیی لەنێوان ئەمریکاو ڕوسیادا ھەیە، وەکو بەرپرسەکەی یەکێتی دەڵێت:”ئەمریکا دەیەوێت لەناوبردنی داعش کاتێکی زۆرتر بخایەنێت، بەڵام ڕوسیا پێچەوانەی ئەوەیە”.\nئەو بەرپرسەی یەکێتی ئەوەش ناشارێتەوە، ئێستا دەرفەتێکی باش بۆ کورد ھاتۆتە پێش کە بتوانێت پەیوەندیەکانی لەگەڵ ڕوسیا زۆر بەھێزبکات، “ئەگەر ئەوە بکرێت، لەداھاتودا سودێکی زۆری دەبێت، چونکە ڕوسیا کارەکتەرێکی زۆرباشە ئێستا”.\nئەمریکا بەشار ئەسەد داعش ڕوسیا فەرید ئەسەسەرد مەلا بەختیار یەکێتی\t2015-11-30\nTagged with: ئەمریکا بەشار ئەسەد داعش ڕوسیا فەرید ئەسەسەرد مەلا بەختیار یەکێتی


ئەمیرە؛ پێنج ساڵ لە بێدەنگی دەشکێنێت – chawyxelk.org\nئەمیرە؛ پێنج ساڵ لە بێدەنگی دەشکێنێت\nئەمیرە هانی رەشۆ، تەمەن ٢٠ ساڵان، سەڕەڕای ئەوەی نەخۆشی ڤیتیلیگۆی هەیە کە نەخۆشییەکی پێستەو پێی دەوترێت “بەڵەکی”، ماوەی مانگێکە دەستی بەکاری مۆدێلی کردووە، ئەمە لەکاتێکدایە پێشتر لەبەر شەرمی کۆمەڵگە نەیدەتوانی کاری مۆدێلی بکات.\nئەمیرە هانی خەڵکی ناحیەی سنونێ یە سەر بە قەزای شنگال لە ڕۆژئاوای پارێزگای نەینەوا، نەخۆشی بەڵەکی هەیە کە لەنێو خانەوادەکەیدا بۆماوەییە و لە باوکییەوە بۆی ماوەتەوە.\nئەمیرە دەڵێت” پێنج ساڵی پڕ لە بێدەنگیم تێپەراند کە تیایدا رووبەرووی قسەو کرداری ناشرین دەبوومەوە کە هەندێکیان بێ مەبەست و هەندێکیان بە مەبەستەوە ئازاریان دەدام، تا گەیشتمە ئەو قۆناغەی کە زانیم نەخۆشی ڤیتیلیگۆ جوانی زۆرترم پێ دەبەخشێت. بۆیە هەوڵمدا کە لەبەردەم هەموو ناخۆشییەکان بوەستمەوەو هاندەر و پشتیوان بم بۆ خۆم و بۆ هەموو ئەو کچانەی توشبووی ئەم نەخۆشییەن.”\nزۆرترین قسە کە بەرگوێی ئەمیرە دەکەوێت ئەوەیە کە پرسیار دەکرێت ” ئەمە چییە؟ چۆن پێستی ئاوهایە؟”\nئەمیرە بەڕێگای بڵاوکردنەوەی وێنەکانی لەسەر تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان و دیاریکردنی ئەو نیشانانەی لەسەر جەستەیەتی و شانازی پێوەکردنی، هەموو ئەو کەسانەی کە ئەم نەخۆشییان هەیە هاندەدات کە شەرم نەکەن و تایبەت کچان و ئەم نیشانانە زیاتر جوانی کچان دەردەخەن.\nهەروەها ئەوەشی خستەڕوو” ماوەیەکە وێنە و چالاکی خۆم و ژیانی ڕۆژانە لە سۆشیال میدیا بڵاو دەکەمەوە بۆ ئەوەی ببەم بە هێز و و پشتیوانی بۆ ئەو کەسانەی تر کە لەبەر ئەم ناخۆشیە دەناڵێنن. و نایەنەوێت دەرکەون.”\nئەمیرە بەهرەی شێوەکاری و وێنەگرتنی هەیە، سەرەرای ئەوەش لەگەڵ ڕێکخراوی MAG لە سنووری قەزای شنگال کار دەکات و کارەکەی کەشف کردنی پاشماوە جەنگییەکانە پێش ئەوەی لێژنەی لابردنی پاشماوە جەنگییەکان بچنە سەری.\nهەروەها ئەمیرە دەستپێشخەرییەکی لەژێر ناوی (تۆ شایەنی) ڕایگەیاندووە بۆ ئەوەی هاوکاری ئەو کەسانە بکات کە خاوەن پێداویستی تایبەتن و ڕێکخراوەکان هانبدات بۆ ئەوەی هاوکاریان بکات.\n“خەونم ئەوەیە لە داهاتوودا لە پێشبڕکی سوپەر مودێلەکان دا بەشداری بکەم و ببمە بە کچە مودێل و ئەم نیشانانەی کە لە پێستم دا دیارن بیزانن چۆن بۆ جوانی گۆڕانکاریم پێ کردووە”، ئەمیرە وای وت.\nقسەم بۆ هەموو ئەو گەنجانەی لەبەر ئەم ناخۆشیە یان ناخۆشیەکی تر دەناڵێنن پێیان دەڵێم حەز لەئێوە دەکەم لەشوێنی ئەم کۆمەڵگەیەی کە جودایی قبووڵ ناکات لەگەڵ من بن بۆ ئەوەی پیشانی هەموو لایەک بدەین کە ژنی عێراقی چەندە بە هێزە سەرەڕای هەموو جوداییەکان.


لە ئۆپەراسیۆنی قەڵغانی فوراتەوە بۆ ھەڵکردنی ئاڵا لە کەرکوک \nلەکاتێکی لێک نزیکدا تورکیا دوو راگەیاندنی بڵاوکردەوە. لە یەکێکیاندا رایگەیاند کە ئۆپەراسیۆنی»قەڵغانی فورات» ی کۆتایی پێ ھێناوەو لەوەی دیکەدا ھەڵوێستی خۆی لە دژی ھەڵکردنی ئاڵای کوردستان لە کەرکوک راگەیاند. ھەرچەند دوو کەیسەکە لێک جیاوازن، بەڵام خاڵی ھاوبەش لەناویاندا تورکیایەو لە ھەردوکیشیاندا مەسەلەکە پەیوەندیی بە کوردەوە ھەیە.\nکاتێک تورکیا ئۆپەراسیۆنی»قەڵغانی فورات»ی راگەیاند، مەبەستی سەرەکیی دروست کردنی پوازێک بوو لە باکوری سوریا بۆ رێگرتن لە پێک گەیشتنی کۆبانێ‌و عەفرین پاش ئەوەی کە ھێزەکانی سوریای دیموکرات دەستیان بەسەر منبج دا گرت. دوای گرتنی جەرابلوس، تورکیا ئامانجی دووەمی خۆی دیاری کرد کە شارۆچکەی بابەو تەنانەت پێش ئەوەش کە دەستی بەسەردا بگرێ، چەند جارێک لەسەر زاری گەورە لێپرسراوەکانی رایگەیاند کە پاش باب روو دەکاتە منبج‌و لەوێوە دادەکشێ بەرەو رەققەو دەستی بەسەردا دەگرێ. راگەیاندنی کۆتایی ئۆپەراسیۆنەکە بەو مانایە دێ کە تورکیا نەیتوانیوە ئامانجەکانی بەدی بێنێ، چونکە روسەکان‌و ئەمریکییەکان رێی منبج‌و عەفرینیان لێ گرت‌و ئەمریکییەکان لە ئۆپەراسیۆنی رەققە دوریانخستەوە.\nھەرچەند کۆتایی ھێنان بە ئۆپەراسیۆن بە مانای کشانەوەی ھێزەکان دێ، بەڵام تورکیا ھێشتا ھێزەکانی نەکێشاوەتەوە، بەڵام ئەمە بەم واتایە نییە کە بۆ ھەتاھەتایە لەوێ دەیانھێڵێتەوە. مانەوەی ھێزەکانی تورکیا لە جەرابلوس‌و باب ھیچ مانایەکی نییە، بەڵام تورکیا دەترسێ کورد یان ھێزەکانی رژێمی سوریا، پاش کشانەوەی، بەرەو باب‌و جەرابلوس ھەڵکشێن‌و دەستیان بەسەردا بگرن، کە ئەمەش بەدڵنیاییەوە گورزێکی سایکۆلۆژیی گەورەیە بۆ سیاسەتی تورکیا لە سوریا.\nسەبارەت بە ئاڵای کوردستانیش لە کەرکوک، تورکیا ناڕەزایی لەم بارەیەوە دەربڕی‌و بیانووی ھێنایەوە کە ھەڵکردنی ئاڵای کوردستان لە کەرکوک کارێکە لەگەڵ دەستووری عیراقدا ناگونجێ. مەسەلەکە تێکەڵ‌و پێکەڵییەکی تێدایە. لە سەردانی ئەم دواییەی بارزانی بۆ تورکیا، پێش رووداوەکانی شنگال بە ماوەیەکی کەم، خودی ئەردۆغان پێشوازیی لە بارزانی کرد لە ئەنکەرەو لەو وێنەیەی کە میدیاکان بڵاویان کردۆتەوە، ئاڵای کوردستان بە تەنیشت بارزانییەوە دەردەکەوێ. پرسیارەکە ئەوەیە:\nبۆچی حکومەتی تورکیا دژی ھەڵکردنی ئاڵای کوردستان نییە لە ئەنکەرەی پایتەخت‌و دژی ھەمان ئاڵایە لە کەرکوک؟\nئاشکراشە کە لێدوانەکەی تورکیا سەبارەت بە ھەڵکردنی ئاڵای کوردستان لە کەرکوک، بەپێی نەریتە دیپلۆماتیکییەکان، دەستوەردانە لە کاروباری ناوخۆی دەوڵەتێکی تر. ئایا ئەنکەرە رازییە پارێزگاری کەرکوک داوا لە ھاوڵاتییانی تورکیا بکا بە «نەخێر» بەشداری لە راپرسییەکەی ١٦ی نیساندا بکەن؟\nگومانی تێدا نییە کە ئەگەر پارێزگاری کەرکوک لێدوانێکی لەو جۆرە بدا، وەزارەتی دەرەوەی تورکیا دەم‌و دەست دێتە سەر خەت‌و لێدوانەکە بە دەستوەردانێکی رون لە کاروباری تورکیا دەداتە قەڵەم.\nئەگەر بچینە سەر مەسەلەی تێخزاندنی دەستوری عیراق لە کەیسەکە، دەبێ بەو جۆرە لەم بەشەی مەسەلەکە بڕوانین کە تورکیا لە بنەڕەتدا مافی ئەوەی نییە باسی دەستوری عیراق بکا، چونکە تورکیا ئەو دەوڵەتەیە کە بەبێ رەزامەندیی بەغدا ھێزی بۆ باشێک ناردووەو بنکەیەکی سەربازیی تێدا دامەزراوەو دژی کشانەوەیە، سەرەڕای ئەوەی کە بەغدا چەند جارێک داوای کشانەوەی لێ کردووەو لەم دواییەدا بەیاننامەی کۆتایی کۆنگرەی دەوڵەتە عەرەبییەکان لە دەریای مردوو ھەمان داوای دوبارە کردۆتەوە.\nھەڵوێستی تورکیا لەم بارەیەوە لەگەڵ ھەندێ ئاماژەی پێشووی سەبارەت بە ئەگەری رازیبونی بە سەربەخۆیی کوردستانی باشور یەکناگرێتەوە. ھەرچەند ئاماژەکان بەقەد ئەوەی کە پێویستە رون‌و یەکلاکەرەوە نەبون، بەڵام ماوەیەک لەمەوبەر ھەولێر پڕوپاگەندەیەکی زۆری تێدا بڵاو کرایەوە کە تورکیا دژی جیابونەوەی کوردستانی باشور نییەو ئەمە بە کێشە نازانێ. بەڵام فاکتەکان وا ناڵێن. ئەگەر تورکیا دژی ھەڵکردنی ئاڵای کوردستان بێ لە کەرکوک، چۆن دەتوانێ پشتگیریی سەربەخۆیی کوردستان بکا؟ ئەگەر پرسیارەکەش دەستکاری بکەین، دەتوانین ئەوە بپرسین: ئایا تورکیا کوردستانێکی سەربەخۆی بەبێ کەرکوک دەوێ؟ ئایا ئەمە مەرجی تورکیایە بۆ داننان بە سەربەخۆیی کوردستاندا؟ یاخود مەسەلەکە ھەر لە بنەڕەتدا درۆیەکی شاخدار بووەو تورکیا لە بنەڕەتدا ھیچ ھەڵوێستێکی پشتگیریی لەم بارەیەوە دەرنەبڕیوە. ئەوەی ئەم ئەگەرەش بەھێز دەکا، ئەوەیە کە وەزیری دەرەوەی تورکیا مەولود چاوش ئۆغلو لە ٢٩ ی ئازاری رابردوودا، لە ڕەوتی باسکردنی مەسەلەی ئاڵاکەدا، وتی:» ئێمە پشتیوانی لە یەکپارچەیی خاکی عیراق دەکەین». ھەرچەند باسی مەسەلەی ئاڵاکەی کرد، بەڵام بەھیچ شێوەیەک وشەی «کوردستان» ی بەکار نەھێنا.\nوەزارەتی دەرەوەی تورکیا پێش ھەڵکردنی ئاڵاکە ھەوڵەکانی بۆ پەکخستنی پرۆسەکە چڕ کردبۆوە. لەم چوارچێوەیەدا راوێژکاری وەزیری دەرەوەی تورکیا، بە تەلەفۆن قسەی لەگەڵ سەرۆکی حکومەتی ھەرێمی کوردستان کردبوو، بەڵێنی ئەوەی لێ وەرگرتبوو کە تەنانەت ئەگەر ئەنجومەنی پارێزگای کەرکوکیش بڕیاری ھەڵکردنی ئاڵاکە بدا، ئاڵاکە ھەڵناکرێ، ئەمە خودی قسەی چاوش ئۆغلویە.\nبەھەر حاڵ، ھەرچەند ھەڵکردنی ئاڵاکە لە کەرکوک ھیچ لە مەسەلەکە ناگۆڕێ‌و مەسەلەکە لە کارێکی رەمزی بەولاوە ھیچی تر نیە، بەڵام مەسەلەکە زیاد لە پێویست گەورە کراوەو تەنانەت دورنمایەکی نێودەوڵەتیشی پێ دراوە.


Kurdipedia - رۆشنبیری سلێمانی: لە دوو ساڵی رابردوودا زیاتر لە 300 کار و چالاکیمان ئەنجامداوە\n📊 رۆشنبیری سلێمانی: لە دوو ساڵی رابردوودا زیاتر لە 300 کار و چالاکیمان ئەنجامداوە | グループ: 統計と調査 | 記事言語: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nرۆشنبیری سلێمانی: لە دوو ساڵی رابردوودا زیاتر لە 300 کار و چالاکیمان ئەنجامداوە\nبەڕێوەبەری گشتی رۆشنبیری سلێمانی رایدەگەیەنێت، سەرەڕای قەیرانی دارایی لەماوەی دوو ساڵی رابردوودا زیاتر لە 300 کار و چالاکیمان ئەنجامداوە.\nبابەکر دڕەییبابەکر دڕەیی، بەڕێوبەری رۆشنبیری و هونەری سلێمانی ئەمڕۆ پێنجشەممە 11ی ئایاری 2017 لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، لەماوەی دوو ساڵی رابردوودا بەشە جیاجیاکانی بەڕێوبەرایەتیەکەمان زیاتر لە 300 کار و چالاکیان ئەنجامداوە، بەشی رۆشنبیری منداڵان 100 چالاکی هەبوو، بەشی شانۆ زیاتر لە 50 چالاکیان هەبووە.\nبابەکر وتیشی هەردوو هۆڵی تەلاری هونەر و هۆڵی رۆشنبیری سەر بە بەڕێوبەرایەتیمان زیاتر لە 200 چالاکی تێدا ئەنجامدراوە، هەروەها کارکردنمان لە سەرای سلێمانی کە شوێنێکی رۆشنبیری گرنگە بەردەوامە، هەرچەندە کارەکانی زۆر دواکەوت، بەڵام لەمەودوا هیواخوازین کەس رێگریمان لێنەکات.\nئەوەشی خستەڕوو، نەبوونی بودجە و قەیرانی دارایی کاری زۆر تێکردوین، لەئێستادا لەچەند شارێک پێویستمان بەکردنەوەی ئۆفیسە بۆ بینای رۆشنبیری، بەڵام بودجەمان لەبەردەست نیە، ئەوەی لەبەردەستماندایە ئه و مینحەیەیە کە بۆ پایتەختی رۆشنبیری دیاریکراوە کە ئەویش بە چاودێری بۆردێکی فراوان سەرفدەکرێت بۆ کار و چالاکیەکانی سلێمانی و دەوروبەری.\nبەڕێوبەری رۆشنبیری و هونەری سلێمانی ئاماژەی بەوەشدا، لەماوەی داهاتوودا کار و چالاکی زیاترمان دەبێت لەوانە کردنەوەی فێستیڤاڵی شمشاڵ و کۆنفرانسی سینەمایی و فیستیڤاڵی نێودەوڵەتی سلێمانی بۆ فیلم.\n 📡 | 🏳 کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەڕی دواڕۆژ - 12-05-2017\n📅 Publication date: 12-05-2017\n➕ は、 （Hawrê Baxewan） May 12 2017 12:50PM上で追加しました\n✍ 最近の（Hawrê Baxewan）によって更新この商品： May 12 2017 12:51PM


چۆن دڵنیا ده‌بیت له‌و پیاوه‌ی كه گونجاوه بۆت\nموضوع: چۆن دڵنیا ده‌بیت له‌و پیاوه‌ی كه گونجاوه بۆت 2013-01-21, 3:21 pm\nبێگومان هه‌موو پیاوێك تایبه‌ندمه‌ندێتی خۆی هه‌یه، كه هه‌ر یه‌كێكیان جیاوازیی هه‌یه له‌وی دیكه، به‌ڵام ئێمه لێره‌دا مه‌به‌ستمان له خاڵه سه‌ره‌كییه‌كانه، كه خانمان له رێگه‌یه‌وه بتوانن دڵنیابن له‌و پیاوه‌ی كه خۆشی ده‌وێت‌و گونجاوه بۆی.\nلێره‌دا چه‌ند نیشانه‌یه‌ك هه‌یه كه له رێگه‌یه‌وه ئافره‌ت ده‌توانێت دڵنیابێت:\n* له هه‌ندێك كاتدا ئافره‌ت پێویستی به كه‌سێكه، كه له ته‌نیشتیدا بێت‌و یارمه‌تی بدات، چ له كاتی خۆشیدا بێت یان ناخۆشی، ئه‌گه‌ر زانیت ئه‌و كه‌سه‌ی خۆشتده‌وێت له‌و كاتانه‌دا ئاگاداریت ده‌كات‌و یارمه‌تیت ده‌دات و هه‌وڵده‌دات خه‌نده بخاته سه‌ر لێوت، ئه‌وا خانمی ئازیز دڵنیابه ئه‌وه یه‌كێكه له‌و نیشانه باشانه‌ی كه له خۆشه‌ویسته‌كه‌تدا هه‌یه‌و پێویسته ڕێزی لێ بگریت.\n* تێكه‌ڵبو‌ونی جه‌سته‌یی گرنگه له نێوان ژن و مێرددا له ژیانی هاوسه‌رێتیدا، به‌ڵام هه‌موو شتێك\nنییه له ژیاندا، هه‌روه‌ك ئاشكرایه و ده‌زانین خۆشه‌ویستی لای ئافره‌ت هه‌ستێكی پاكه‌و په‌یوه‌ندی\nبه هیچ شتێكی مادییه‌وه نییه، ئه‌گه‌ر ئافره‌ت هه‌ستی كرد ئه‌و كه‌سه‌ی كه خۆشی ئه‌وێت ( هاوسه‌ره‌كه‌ی ) رێز له‌و خۆشه‌ویستیه ده‌گرێت و بڕوای به‌وه هه‌بێت كه ئه‌و هه‌سته پاكه به‌راورد ناكرێت به تێكه‌ڵبو‌ونی جه‌سته‌یی، ئه‌وا خانمی ئازیز دڵنیابه تۆ له‌گه‌ڵ كه‌سی گونجاودا خۆشه‌ویستی ده‌كه‌یت.\n* وردبه‌ره‌وه له‌و پیاوه‌ی كه خۆشت ده‌وێت، بزانه مامه‌ڵه‌كردنی چۆنه له‌گه‌ڵ ئافره‌تی دیكه‌دا، به‌تایبه‌تی له‌گه‌ڵ دایك و خوشكیدا، ده‌توانیت له‌و رێگه‌یه‌وه بزانیت ئه‌و پیاوه چۆن مامه‌ڵه ده‌كات و چۆن رێز له ئافره‌ت ده‌گرێت و بیر‌و بۆچو‌ونی بۆ ئافره‌ت چۆنه، ئه‌م خاڵه به تایبه‌تی گرنگه بۆ ئه‌و خانمانه‌ی كه خۆیان ئاماده ده‌كه‌ن بۆ ژیانی هاوسه‌رێتی.\n* پێویسته تێبینی بخه‌یته سه‌ر كرده‌وه‌كانی خۆشه‌ویسته‌كه‌ت له ئیشوكاری رۆژانه‌یدا، به‌تایبه‌تی له شوێنی ئیشكردنیداو له‌گه‌ڵ هاوڕێكانیدا، ئه‌گه‌ر توانیت تێبینی بكه له ناو خێزانه‌كه‌شیدا، چونكه كرده‌وه‌كانی پیاو له ژیانی رۆژانه‌یدا زۆرێك له كه‌سایه‌تیه‌كه‌ی ده‌رده‌خات.\n* بێگومان خۆشه‌ویستی راست به‌بێ به‌رژه‌وه‌ندییه به‌بێ سوودوه‌رگرتنی تایبه‌تیه. خۆشه‌ویستی به‌خشنده‌ییه به‌بێ به‌رامبه‌ر، هه‌ركاتێك ئافره‌ت هه‌ستی به‌م به‌خشنده‌ییه كرد له خۆشه‌ویسته‌كه‌یدا و چاوه‌ڕێی هیچ جۆره به‌رامبه‌رێكی لێ نه‌كرد، ئه‌وا ده‌توانیت دڵنیابیت ئه‌و كه‌سه‌ی كه خۆشت ده‌وێت كه‌سێكی گونجاوه بۆت.


توركیا هه‌رەشه‌ی كردەوەی له‌شكری كردووە له دژی هه‌ر هه‌وڵێكی كوردەكان بۆ كۆنتڕۆڵ كردنی شاری كه‌ركوكی دەوڵه‌مه‌ند به نه‌وت - 2004-07-08\nئه‌فسه‌رێكی باڵای سوپای به‌هێزی توركیا ئاگاداری داوەته كوردەكانی عێراق كه هه‌ر هه‌وڵێك بۆ گۆڕینی پێكهاته‌ی نه‌ژادی شاری كه‌ركوك له باكوری عێراق بۆی هه‌یه ئاسایشی نه‌ته‌وەیی ووڵاته‌كه‌ی بخاته مه‌ترسیه‌وە.\nجێگری سه‌رۆكی ستونی گشتی سوپای توركیا ژەنه‌راڵ ئیلكه‌ر باشبوخ گوتویه‌تی چاوەڕێی ئه‌وە دەكات كه حكومه‌تی نوێی عێراق ڕێگه نه‌دات پێكهاته‌ی شاری كه‌ركو بترازێت.\nتوركیا هه‌رەشه‌ی كردەوەی له‌شكری كردووە له دژی هه‌ر هه‌وڵێكی كوردەكان بۆ كۆنتڕۆڵ كردنی ئه‌و شارە دەوڵه‌مه‌ند به نه‌وته. ئه‌نكه‌رە دەترسێت كارێكی وا ببێته هۆی گه‌شبوونه‌وەی هه‌ستی جوداخوازی له‌ناو كوردەكانی باشوری ڕۆژهه‌ڵاتی توركیا دا.\nبه پێچه‌وانه‌ی ئه‌م هۆشداییه گشتیه، شاندێكی توركیا سه‌ردانی شاری كه‌ركوكی كردووە و له‌گه‌ڵ سه‌ركردە عه‌رەب و توركومان و كوردەكانی ئه‌و شارەدا كۆبۆته‌وە. ئامانجی ئه‌و كۆبوونه‌وەیه‌ش ئاشتیخوازانه‌یه و بۆ مه‌به‌ستی نه‌هێشتنی توند و تیژی و ناكۆكیه له‌و شارە دەوڵه‌مه‌ند به نه‌وته‌دا.\nشایانی گوتنه، كه‌ركوك ژمارەیه‌كی زۆری توركومانه‌كانی لێدەژیت كه كه‌مایه‌تیه‌كی به ڕەچه‌ڵه‌ك توركن و له لایه‌ن حكومه‌تی ئه‌نكه‌رەوە پشتیوانیان لێدەكرێت. ماوەیه‌كه ئه‌و شارە بۆته مه‌یدانی ناكۆكی نه‌ژادی و زۆرجاریش توند و تیژی لێ ڕوودەدات.


كوردستان 01/08/2021 - 19:35 باسنیوز\n"لە سنووری دەسەڵاتی پەکەکە قاچاخچێتی بەردەوامە"\nئه‌ندامێکی سه‌رکردایه‌تیی پارتی دیموکراتی کوردستان ئاماژه به‌وه ده‌کات، له هه‌ندێک ناوچه‌ی هه‌رێمی کوردستان، په‌که‌که بازگه‌ی داناوه و کاری قاچاخچێتی ده‌کات و باج و سه‌رانه له خه‌ڵک وه‌رده‌گرێت، بۆیە ده‌بێ ڕێگەی پێ نەدرێت.\nنه‌جات حه‌سه‌ن، ئه‌ندامی سه‌رکردایه‌تیی پارتی دیموکراتی کوردستان بە (باسنیوز)ی راگەیاند: “په‌که‌که ده‌بێ له‌و ناوچانه بکشێته‌وه که بازگه‌ی داناوه و باج و سه‌رانه له خه‌ڵک وه‌رده‌گرێت. له‌گه‌ڵ نه‌مانی قاچاخچێتیی سنووره‌کانی سلێمانی، ده‌بێ ده‌روازه‌کان و بازگه‌کانی په‌که‌که‌ش، که ناڕاسته‌وخۆ دروستی کردوون، ئه‌وانیش نه‌مێنن”.\nئەوەشی نەشاردەوە كە له سنووری پشده‌ر و له سنووری پێنجوێن، ”په‌که‌که به‌ئاشکرا بازگه‌ی داناوه و باج و سه‌رانه لە گوندنشینه‌کانی کوردستان وه‌رده‌گرێت و ده‌یانچه‌وسێنێته‌وه، جیا له‌وه‌ی به هه‌ر جۆرێک هه‌یه، پێویستە مه‌ترسیی په‌که‌که له‌سه‌ر سنووره‌کان دووربخرێته‌وه، ئه‌مانه زیانیان بۆ ئیداره‌ی کوردستان هه‌یه، چونکە په‌که‌که ده‌یه‌وێت خۆی به‌سه‌ر ئه‌و ناوچانه‌دا فه‌رز بکات”.\nنه‌جات حه‌سه‌ن، ئه‌وه‌شی خسته روو: “خه‌ڵکی سنووره‌کان له په‌که‌که نیگه‌رانن و له ماوه‌ی رابردوودا رووبه‌ڕوویان بوونه‌وه و شه‌ڕ لەگەڵیاندا روویدا، چیتر قبووڵ ناکرێت په‌که‌که له سنووری باشووری کوردستان ئه‌و ره‌فتارانه بکات”.


یەكێتی زانایان وتاری هەینی ئەمڕۆی مزگەوتەكانی دیاریكرد – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/12/13 - 11:30 AM\nیەكێتی زانایانی ئایینی ئیسلامی كوردستان وتاری هەینی ئەمڕۆی مامۆستایانی ئایینی دیاری دەكات، كە تایبەتە بە (مافەكانی مرۆڤ لە ئیسلامدا) و جەختیشدەكاتەوە، ئیسلام مافی ژیان و ئازادی و یەكسانی و دادپەروەری بۆ هەموو كەسێك دیاری كردووە.\nبەپێی ناونیشانی وتاری هەینی ئەمڕۆ 13-12-2019، كە یەكێتی زانایان و وەزارەتی ئەوقاف بۆ مامۆستایانی ئایینی و وتاربێژی مزگەوتەكانیان دیاری كردووە، مامۆستایان باس لە مافی مرۆڤ لە ڕوانگەی ئایینی پیرۆزی ئیسلامەوە دەكەن.\nئاماژە بەوەشكراوە، كە ئیسلام هەموو مافێكی بە مرۆڤ داوە و لە پێناو ڕێكخستنی ئەو مافانە شەریعەتی ناردووە و سزاشی دیاری كردووە بۆ ئەو كەسانەی مافەكان پێشێل دەكەن.\nمامۆستای ئایینیمزگەوتوتاری هەینییەكێتی زانایان\nڕووداوێكی هاتووچۆ لە سەر ڕێگای تاسڵوچە سلێمانی 3 قوربانی لێ كەوتەوە\nمامۆستایەكی ئایینی: هەر كەسێك ببێتە هۆی بڵاوكردنەوەی كۆرۆنا گوناهبارە\nلە میسر دەرگای ئەزهەر و مزگەوت و كەنیسەكان داخران\n“حكومەتی هەرێم تەنها مزگەوتەكانی بە تەواوەتی داخست”\nپزیشكێك: تا كار لەكار نەترازاوە هەموو هەرێمی كوردستان قەرەنتینە بكەن\nبانگخوازێك: داخستنی مزگەوتەكان باشترە لە مردنی تەنها یەك موسڵمان\nبەرپرسێكی زانایان: موسڵمانان پێویست ناكات بچن بۆ مزگەوت


شەممە, 18. 7. 2020\tناوەندی هاوکاریی حیزبەکانی کوردستانی ئێران\nناوەندی هاوکاری: سەپاندنی سزای دە ساڵ زیندان بۆ وانەبێژێکی زمان تاوانێکی گەورە و دەمەلاسکەیەکی گاڵتەجارە بە مافی مرۆڤ\nئەو چالاکە مەدەنییە کە بەرپرسی "نۆژین"، ڕێکخراوێکی ڕێگەپێدراوی فەرهەنگی لە پارێزگای سنەیە، تۆمەتی درووستکراوی پێکهێنانی دەستە و گرووپ بەدژی کۆماری ئیسلامیی دراوەتە پاڵ، کە بەڕێوەبەریی ئەم ڕێکخراوەیە و لە ڕاگەیەندراوی ڕەسمیی خۆیدا هەموو ئەو تۆمەتانەیان ڕەت کردۆتەوە.\nکۆمیتەی زمانی دایک\n١٧ی جولای ٢٠٢٠\nجاری خوێندراوه: 492


عێراق كونسۆڵخانه‌كه‌ی له ئێران داده‌خات\n2019-10-01 [01:52 AM]\nدوای ئه‌وه‌ی هێزه ئه‌منییه‌كانی ئێران دوو فه‌رمانبه‌ری كونسۆڵخانه‌ی عێراقیان له شاری مه‌شهه‌د ده‌ستگیركرد و ئه‌شكه‌نجه‌یاندان، وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی عێراق به بڕیارێك كاره‌كانی كونسۆڵخانه‌ی له شاری مه‌شهه‌د هه‌ڵپه‌سارد.\nئه‌حمه‌د سه‌حاف، وته‌بێژی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی عێراق له به‌یاننامه‌یه‌كدا رایگه‌یاند، "محه‌مه‌د عه‌لی حه‌كیم، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی عێراق بڕیاری هه‌ڵپه‌ساردنی كاره‌كانی كونسۆڵخانه‌ی عێراقی له شاری مه‌شهه‌د ده‌ركرد، ئه‌مه‌ش دوای ئه‌وه‌ی دوو فه‌رمانبه‌ری كونسۆڵخانه له‌لایه‌ن هێزه ئه‌منییه‌كانی ئێرانه‌وه له شاری مه‌شهه‌د رووبه‌ڕووی سووكایه‌تی و ئه‌شكه‌نجه‌دان و زیندانیكردن بوونه‌وه".\nوه‌ك له میدیا عێراقییه‌كانیشه‌وه راگه‌یه‌ندراوه، وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی عێراق به‌و مه‌رجه بڕیاری كردنه‌وه‌ی كونسۆڵخانه ده‌رده‌كات، كه كۆماری ئیسلامی داوای لێبوردن له عێراق بكات.\nپێشتر به گوێره‌ی به‌یاننامه‌یه‌كی كونسۆڵخانه‌ی عێراقی له شاری مه‌شهه‌د، كه ئاراسته‌ی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی عێراق كرابوو، دوای ده‌ستگیركردن و ئه‌شكه‌نجه‌دانی دوو فه‌رمانبه‌ری كونسۆڵخانه‌ی عێراق له شاری مه‌شهه‌د له لایه‌ن هێزه ئه‌منییه‌كانی ئێرانه‌وه، دواتر ئه‌و دوو فه‌رمانبه‌ره له‌لایه‌ن ده‌سه‌ڵاتدارانی ئێرانه‌وه ده‌ستگیركراون و زیندانی كراون.\nوه‌ك راشگه‌یه‌ندرابوو، ئێران به‌رامبه‌ر ئازادكردنی ئه‌و دوو فه‌رمانبه‌ره، داوای كه‌فاله‌ی مادی له كونسۆڵخانه‌ی عێراق كردووه.\nله ماوه‌ی ئه‌مساڵ ئه‌مه چه‌ندین حاڵه‌تی هاوشێوه‌یه له ئێران به‌رامبه‌ر عێراقییه‌كان تۆماربكرێت، دوایین حاڵه‌تیش له 18ی ئابی ئه‌مساڵ بوو، كاتێك ئه‌فسه‌رێكی ئێرانی له فڕۆكه‌خانه‌ی مه‌شهه‌د ئافره‌تێكی عێراقی له ته‌مه‌نی په‌نجاكانی ئه‌شكه‌نجه‌دا و ئه‌و رووداوه له تۆڕه كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كان كاردانه‌وه‌ی توندی به‌دوای خۆیدا هێنا.


ئەردۆغان: روسیاو ئەمریكا پابەندی بەڵێنەكانیان نەبون بۆ كشاندنەوەی شەڕڤانان لەباكوری سوریا\nرەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆك كۆماری توركیا رایگەیاند، ئۆپەراسیۆنی سەربازی وڵاتەكەی لەسوریا بەردەوامەو روسیاو ئەمریكاشی تۆمەتباركرد بەوەی كە بەڵێنەكانیان سەبارەت بە كشانەوەی شەڕڤانانی یەپەگە لەناوچەكە نەبردۆتە سەر.\nئاوێنە: بەپێی كەناڵی تی ئاڕ تی توركی، ئەردۆغان، ئەمڕۆ پێنجشەممە، لەمیانی كۆنگرەیەكی هاوبەشدا لەگەڵ ڤیكتۆر ئۆربان، سەرۆك وەزیرانی هەنگاریادا لە بودابیست، رایگەیاند، ئەمریكاو روسیا، تا ئێستا شەڕڤانانی یەپەگەیان لە باكوری سوریا نەكردۆتە دەرەوە.\nئەردۆغان ئاماژەی بەوەشداوە كە هەندێك لە هاوبەشە ستراتیژییەكانیان لە ئەوروپا پەیوەندییان لەگەڵ یەپەگە هەیە و پشتیوانیان دەكەن ئەوەش توركیای نیگەران كردوە.\nلە بەشێكی دیكەی قسەكانیدا ئەردۆغان باسی لە پرسی پەنابەرانی سوری كردو رایگەیاند، چوار ملیۆن پەنابەری سوری لەتوركیان و بەشێكی زۆریان دەتوانن بەرەو ئەوروپا كۆچ بكەن.\nئەردۆغان دیسان پاساوی ئەوەی بۆ هێرشەكەی سەر باكوری سوریا هێنایەوە كە بە دروستكردنی "ناوچەی ئارام" دەیەوێت "گەرەنتی گەڕانەوەی پەنابەرانی سوری بۆ وڵاتەكەیان بكات."\nلەگەڵ ئەوەش وەك هەڕەشەیەك لە ئەوروپا وتی"توركیا بەردەوام دەبێت لەمیوانداریكردنی پەنابەرانی سوری، ئیدی پشتیوانی بكرێت یان نا، بەڵام ناچار دەبین دەرگاكانمان لەبەردەم كۆچیاندا بۆ ئەوروپا بكەینەوە ئەگەر كارەكە بەباشی نەچێتە پێشەوە."


وەزارەتی تەندروستی هەشت تووشبووی کۆرۆنا لە هەرێمی کوردستان ناجێگیرە\n2020-06-02 [04:49 AM]\nوەزارەتی تەندروستی گیانلەدەستدانی هەشتەمین تووشبووی کۆرۆنای لە هەرێمی کوردستان راگەیاند، هەشت تووشبووی دیکەش لە پارێزگاکانی هەولێر، سلێمانی و دهۆک تەندروستییان ناجێگیرە و لەژێر چاودێری چڕ، ئۆکسجین و هەناسەدانی دەستکردن.\nبەپێی بەدواداچوونی رووداو، هەشت تووشبووی دیکە لە هەرێمی کوردستان تەندروستییان زۆر خراپە، حەمزە رەزیکی، بەڕێوەبەری راگەیاندنی بەڕێوەبەرایەتی گشتیی تەندروستیی دهۆک بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند: "تووشبوویەکی کۆرۆنا لە دهۆک کە پیاوێکی تەمەن 51 ساڵە تەندروستی زۆر خراپە و لەژێر ئۆکسجیندایە".\nلە سلێمانیش دوو لە تووشبووەکان ژیانیان لەمەترسیدایە، د. یاد نەقشبەندی، گوتەبێژی بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی تەندروستیی سلێمانی بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند: "دوو لە تووشبووەکانی کۆرۆنا لە سنووری پارێزگای سلێمانی تەندروستییان خراپە و لەژێر ئۆکسجیندان، بەڵام هێشتا تووشبووەکانی دیکە لەژێر کۆنترۆڵدان".\nئەمڕۆ تووشبوویەکی کۆرۆنا لە هەولێر گیانی لەدەستدا، پێنج تووشبووی دیکەش ژیانیان لەمەترسیدایە، د. دلۆڤان محەممەد، بەڕێوەبەری گشتیی تەندروستیی هەولێر بە تۆڕی میدیایی رووداوی راگەیاند: "ئێستا 52 تووشبووی کۆرۆنا لە هەولێر لە نەخۆشخانەن و چارەسەر وەردەگرن، بەڵام تەندروستی پێنج لەوانە خراپە و لەژێر ئۆکسجیندان و کەمێک تەندروستییان خراپتر بێت دەخرێنە ژێر ئامێری هەناسەدانی دەستکرد".\nبەگوتەی بەڕێوەبەری تەندروستیی هەولێر، لەنێو ئەو تووشبووانەی تەندروستییان ناجێگیرە تەمەنی جیاواز هەیە، هەیانە گەنجە و هەشیانە تەمەنی لەسەروو 50 ساڵە.\nلە هەرێمی کوردستان تاوەکو ئێستا هەشت هەڵگری ڤایرۆسی کۆرۆنا گیانیان لەدەستداوە، کە شەش کەسیان لە سلێمانی و دوو کەسیشیان لە هەولێرن.\nتاوەکو ئێستا 745 کەس لە هەرێمی کوردستان تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوون، لەو ژمارەیە 420 کەس چاکبوونەتەوە و هەشت کەسیش گیانیان لەدەستداوە\nرووداو ــ هەولێر


وەزارەتی تەندروستیی هەرێمی کوردستان: "لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، ٥٩٢ کەس تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوون و هەزار و ١٧٩ کەس چاکبوونەتەوە، چوار کەسیش بەهۆی ڤایرۆسەکەوە گیانیان لەدەستداوە".\nوەزارەتی تەندروستیی هەرێمی کوردستان رایگەیاند، لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، ٥٩٢ کەس تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوون و هەزار و ١٧٩ کەس چاکبوونەتەوە، چوار کەسیش بەهۆی ڤایرۆسەکەوە گیانیان لەدەستداوە.\nبەپێی راگەیەندراوەکەی وەزارەتی تەندروستیی لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، ٥٩٢ تووشبووی نوێی کۆرۆنا تۆمارکراوە، زۆرترین ژمارەیان لە سلێمانی بووە بە ٢٧٠ کەس، ٢٢٠ لە دهۆک، ٤٦ لە هەولێر، ٤٢ لە گەرمیان، نۆ لە هەڵەبجە و پێنج کەسیش لە راپەڕین.\nوەزارەتی تەندروستیی هەرێمی کوردستان راشیگەیاندووە لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، هەزار و ١٧٩ کەس لە کۆرۆنا چاکبوونەتەوە، زۆرترین ژمارەیان لە دهۆک بووە بە ٤٥٧ کەس، ٣٧١ لە سلێمانی، ٢٨٨ لە هەولێر، ٤٧ کەس لە گەرمیان، نۆ کەس لە راپەڕین و حەوت کەسیش لە هەڵەبجە.\nهەروەها لە میانی ٢٤ کاتژمێری رابردوودا، چوار کەس بەهۆی ڤایرۆسی کۆرۆناوە گیانیان لەدەستداوە، سێ کەس لە دهۆک و یەک کەسیش لە سلێمانی.\nبەپێی ئامارەکانی وەزارەتی تەندروستیی هەرێمی کوردستان تا ئێستا، یەک ملیۆن و ٦٨١ هەزار و ٦٨٥ پشکنینی کۆرۆنا ئەنجامدراوە و لە ئەنجامدا، ١٥٤ هەزار و ٩٥١ حاڵەتی تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنای نوێ تۆمارکراوە و چوار هەزار و ٧٩ کەسیش دوای تووشبوونیان بە ڤایرۆسەکە گیانیان لەدەستداوە و ١٣٣ هەزار و ٤٢٠ کەسیان دوای چارەسەری پزیشکیی چاکبوونەتەوە و ١٧ هەزار و ٤٥٢ کەسیش لەژێر وەرگرتنی چارەسەرییدا ماون.\nتووشبوون گیانلەدەستدان هەرێمی کوردستان کۆرۆنا


حه‌وت هه‌ڵبژارده له پاڵه‌وانێتی باله‌ی ولاَتانی عه‌ره‌ب به‌شدارن\nیه‌كێتی باله‌ی عه‌ره‌بی به سه‌رۆكایه‌تی شێخ عه‌لی محه‌مه‌د خه‌لیفه كۆبۆوه و ناوی هه‌ڵبژارده به‌شداره‌كانی 21 هه‌مین پاڵه‌وانێتی باله‌ی هه‌ڵبژارده‌ی ولاَتانی عه‌ره‌بی ئاشكرا كرد .\nیه‌كێتیه‌كه بڕیاری دا كه له به‌رواری 27 / 10 تا 3 مانگی 11ی داهاتوو یاریه‌كانی پاڵه‌وانێتیه‌كه له هۆڵی ( مغتات ) له شاری قاهیره به‌ڕێوه بچێت و یاریه‌كانیشی به شێوه‌ی خول و به یه‌ك قۆناغ بێت كه هه‌ڵبژارده‌ی ولاَتانی ( میسر ، به‌حرێن ، ئه‌رده‌ن ، عێراق ، عه‌مان ، فه‌ڵه‌ستین و جه‌زائیر ) تێیدا به‌شداری ده‌كات .\nبڕیاریش درا كه یاریه‌كانی كردنه‌وه له نێوان هه‌ریه‌ك له هه‌ڵبژارده‌كانی ( به‌حرێن × عه‌مان ، جه‌زائیر × عێراق ، میسر × ئه‌رده‌ن ) به‌ڕێوه بچێت و خاوه‌ن زۆرترین خاڵی یاریه‌كانی پاڵه‌وانێتیه‌كه‌ش ده‌بێته خاوه‌ن نازناوی ئه‌و پاڵه‌وانێتیه .


باشماخ: جێگەیەكی تایبەت بۆ سووتاندنی شمەكی خراپ و بەسەر چوو دانرا – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/11/20 - 2:38 PM\nبۆ سووتاندن و لە ناوبردنی ئەو كاڵا و شمەكانەی كە خراپ و بەسەرچوون، یاخوود بە نایاسایی و بەقاچاغ دەهێنرێن، مەحرەقەیەكی تایبەت لە مەرزی نێودەوڵەتی باشماخ دانرا.\nبە پێی ڕاگەیەنراوی، بەشی ڕاگەیاندن و پەیوەندییەكانی مەرزی نێو دەوڵەتی باشماخ، بەئامادەبوونی، سەرپەرشتیاری كۆمەڵگەی دەروازەی نێودەوڵەتی باشماخ و بەڕێوەبەر و لێپرسراوانی بەڕێوەبەرایەتی و بنكە و بەشەكانی كۆمەڵگەی دەروازەی نێودەوڵەتی باشماخ و كۆمپانیای ڕەزگە، لەكۆمەڵگەی دەروازەی نێودەوڵەتی باشماخ مەحرەقەیەكی مۆدێرن و سەردەمیانە كرایەوە.\nبە پێی ڕاگەیەنراوەكە، دروستكردنی ئەم مەحرەقەیە هەنگاوێكی دیكەیە بەرەو زیاتر خزمەتكردنی گشتی و كارئاسانی تەواو و كەمكردنەوەی كاریگەری و لێكەوتەی خراپ لەسەر خاك و ژینگە، چونكە بۆ سووتاندن و لەناوبردنی ئەو كاڵا وخواردەمەنی یانەی بەشێوەی قاچاغ دێن و دەستیان بەسەردادەگیرێ یاخود ئەوانەی لەئەنجامی پشكنینەكاندا دەردەكەوێت شیاوی خواردن و بەكارهێنان نین لەڕێگەی ئەم مەحرەقەیەوە لەناودەبرێن بەشێوازێك كە دووردەكەوینەوە لەو سیما ناشارستانی یەی شێوازی لەناوبردن كە پەیڕەودەكرێت.\nئەم مەحرەقەیە، لەلایەن كۆمپانیای ڕەزگەوە دابینكراوە بەبڕی زیاتر لە(100000$) سەد هەزار دۆلار و دابینكردنی كارمەندی شارەزا و غاز و پێداویستی یەكانی تری كارپێكردنی ڕۆژانەی.\nدەروازەی نێودەوڵەتی باشماخكاڵا و شمەك\nیەبەشە لە خانەسۆر بۆردومانكرا\nنرخی كاڵا و خواردەمەنی لەناو بازاڕەكانی سلێمانی جێگیرە


سه‌لیم ئه‌لجبوری به سه‌رۆکی نوێی په‌رله‌مانی عێراق هه‌ڵده‌بژێردرێت\nی مانگی حه‌وت ١٥, ٢٠١٤\nپه‌رله‌مانی نوێی عێراق له پـرۆسه‌یه‌کی ده‌نگداندا سه‌رۆکی نوێی خۆی هه‌ڵبژارد و ئه‌مه‌ش ڕێگه خۆش ده‌کات بۆ ده‌سـتکردن به هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆکی نوێی وڵات که ئه‌ویش کاندیدی گه‌وره‌ترین قه‌واره‌ی نێو په‌رله‌مان ڕاده‌سـپـێرێت بۆ پـێـکهێنانی حکومه‌تی نوێ.\nڕۆژی سێشه‌ممه پـرۆسه‌ی ده‌نگدانه‌که به‌ڕێوه‌چوو به به‌شداری 273 په‌رله‌مانتار له کۆی 328 ئه‌ندامه‌که‌ی په‌رله‌مان. سه‌لیم ئه‌لجبوری له لیستی هێزه نیشـتیمانیـیه‌کانی سوننه (اتحاد القوى الوطنية) توانی به ده‌نگی 194 ئه‌ندام پـۆسته‌که به‌رێته‌وه له کاتێـکدا ڕکه‌به‌ره‌که‌ی خانم شروق ئه‌لعه‌بایه‌چی ته‌نها ده‌نگی 19 په‌رله‌مانتاری به‌ده‌سـتهێنا. له جیاکردنه‌وه‌ی کارتی ده‌نگه‌کانیش 60 ده‌نگ پـوچه‌ڵ کرانه‌وه.\nله ئێسـتادا چاوه‌ڕوان‌ده‌کرێت په‌رله‌مان جێـگری یه‌که‌می سه‌رۆکیش هه‌ڵبژێرێت. کاندیده‌کانیش بۆ ئه‌م پـۆسته بریتین له حه‌یده‌ر ئه‌لعیبادی سه‌ر به لیسـتی ده‌وڵه‌تی قانونی سه‌رۆک وه‌زیر نوری ئه‌لمالیکی و ئه‌حمه‌د چه‌له‌بی له لیسـتی ئه‌حراری سه‌ر به موقته ئه‌لسه‌در.\nپاشـان جێـگری دووه‌م له کورد ده‌بێت و ته‌نها یه‌ک کاندید هه‌یه که پـێده‌چێت لیسته کوردیـیه‌کان له‌سه‌ری ڕێـکه‌وتبن، ئه‌ویش ئارام شێخ ئه‌حمه‌ده له لیسـتی بزوتنه‌وه‌ی گۆران.


خواردنه موسڵاویه‌كان سفره‌ی واستیه‌كان ده‌ڕازێننه‌وه | نیقاش\nبه‌هۆی ئاواره‌ییه‌وه هونه‌ری چێشلێنان‌و ده‌ست ره‌نگینی به‌خێرایی له‌نێو ناوچه جیاجیاكانی عێراق ئاڵوگۆڕی كرد، خواردنی موسڵ له‌پارێزگای واسیتی باشوور یه‌كێكه له‌نموونه زیندووه‌كان.\n5.01.2017 | واست\nچەند جۆرێک خواردنی موسڵاوی ( :وێنه ويكوبيديا عمر اكران )\nهه‌ر كه ده‌گه‌یته ماڵی ئه‌بو یاسینی راگوێزراوی موسڵ له‌كوت، بۆنی ئه‌و خواردنه موسڵاویانه ده‌كه‌یت كه سوچ‌و گۆشه‌كانی ماڵه‌كه‌یان له‌ده‌ره‌وه پڕكردووه وه‌ك كوبه‌ی قه‌یسی، سماقیه، خوبز ره‌قاق (نانی تیری) كه ناوو وه‌سفی چه‌ندین خواردنی جۆراوجۆرن.\nخانه‌واده‌كه‌ی ئه‌بو یاسین په‌رۆشی ئه‌وه‌ن به‌شێوه‌یه‌كی به‌رده‌وام خواردنه موسڵاویه‌كان ئاماده بكه‌ن، ئه‌مه جگه له‌چه‌ندین جۆری دیكه‌ی خواردنی موسڵاوی دێرینی وه‌ك خواردنی كه‌شك‌و ترشیاتی موسڵاوی به‌ناوبانگ. خواردنی جیاجیاو هه‌مه‌جۆری له‌هه‌موو شتێكدا.\nوادیاره ئه‌و خواردنانه‌ی شاری موسڵ ناوبانگی پێ ده‌ركردوون، بوونه‌ته جێگای خواست‌و ره‌زامه‌ندی واستیه‌كانیش، هه‌روه‌ك مه‌ریه‌می كچه واستی ده‌ڵێت هه‌مه‌جۆری چێشتخانه‌ی موسڵاوی حاڵه‌تێك له‌ئاره‌زووی زۆری له‌نێو ژنانی واستدا دروست كردووه بۆ به‌پیره‌وه‌چوونی فێربوونی هونه‌ری ئاماده‌كردنی ئه‌و خواردنانه‌و پێشكه‌شكردنیان به‌ئه‌ندامانی خێزان.\nمه‌ریه‌م كه له‌هه‌وڵی فێربوونی دروستكردنی كوبه‌دایه له‌سه‌ر شێوازی موسڵاوی، ده‌ڵێت "زه‌حمه‌ته بۆ خاوه‌ن ماڵه‌كان ئه‌و جۆره خواردنه به‌تامانه فه‌رامۆش بكه‌ن"، له‌به‌رامبه‌ر ئه‌و ئاره‌زووه زۆره‌شدا كه وا له مه‌ریه‌م ده‌كات فێری هونه‌ری ئاماده‌كردن‌و لێنانی خواردنه موسڵاویه‌كان ببێت، ئیلین كه كچێكی شه‌به‌كی راگوێزراوی ته‌له‌عفه‌ره له‌باشووری موسڵ هیچ كاتێكی باشتر نابینێته‌وه له‌و كاتانه‌ی له‌گه‌ڵ مه‌ریه‌می دراوسێی نوێی به‌سه‌ریان ده‌بات.\nئیلین چه‌ندین سه‌عاتی دوورودرێژ له‌ته‌نیشت كچه دراوسێكه‌یه‌وه به‌سه‌ر ده‌بات بۆئه‌وه‌ی فێری هونه‌ره‌كانی خواردنی موسڵاوی‌و شێوازه‌كانی ئاماده‌كردنی هه‌ندێك له‌و خواردنانه ببێت كه ته‌نیا دانیشتووانی موسڵیان پێ جیاده‌كرێته‌وه، هاوكات مه‌ریه‌م هه‌وڵ ده‌دات كچه شه‌به‌كه‌كه فێری هه‌ندێك له‌و وشانه بكات كه له‌نێو ژنانی باشووردا به‌كارده‌هێنرێن.\n"شه‌كو ماكو، عه‌لێمه‌ن، به‌عد روحی" چه‌ند وشه‌یه‌كی میللین كه كچه شه‌به‌كه ته‌مه‌ن (28) ساڵانه‌كه به‌زۆری دووباره‌یان ده‌كاته‌وه كه ئه‌ویش یه‌كێكه له‌و سه‌دان راگوێزراوه‌ی گه‌یشتوونه‌ته پارێزگای واست.\nئه‌و به "نیقاش"ی وت "ئێمه ناچارین له‌گه‌ڵ ئه‌و هه‌لومه‌رجه‌دا بژین كه تێی كه‌وتووین، ئه‌گه‌ر شتێكی ئه‌رێنیش له‌مه‌سه‌له‌ی راگواستندا هه‌بێت ئه‌وا ئاشنابوونه به‌كه‌لتوری خه‌ڵكی پارێزگا جیاجیاكانی باشوور".\nئه‌و كچه عێراقیه راگوێزراوه پێی وایه پارێزگای نه‌ینه‌وا له‌و ناوچانه‌یه كه به‌شێوه‌زارو چێشتخانه‌و جۆره‌كانی خواردنی جیاده‌كرێته‌وه كه ناوچه‌كانی باشوور پێیان ئاشنا نین، روونیشی كرده‌وه كه یه‌كتربینینی ئه‌م خێزانانه ده‌رفه‌تێكی له‌باره بۆ ئه‌وه‌ی له‌یه‌كتریه‌وه شت فێر ببن.\nسه‌باره‌ت به‌ئاره‌زووی ژنانی شاره‌كه‌ش بۆ فێربوونی ئاماده‌كردنی هه‌ندێك خواردنی موسڵاوی، ئیلین ده‌ڵێت "به‌كرداری هه‌ستم به‌ئاره‌زووی ئاماده‌كردنی ئه‌و خواردنانه كردووه له‌لای زۆربه‌ی دراوسێكانمان له‌و گه‌ڕه‌كه‌ی تێیدا نیشته‌جێین، به‌ڵام هه‌ندێك له‌ژنانی ماڵه‌وه رووبه‌ڕووی قورسی ده‌بنه‌وه له‌ئاماده‌كردنی هه‌ندێكیاندا، هه‌شیانه به‌كرداری فێری ئاماده‌كردنیان بووه‌و به‌به‌رده‌وامی پێشكه‌شی ئه‌ندامانی خێزانه‌كه‌ی ده‌كات".\nله‌دوای باڵاده‌ستبوونی داعش له‌ساڵی 2014 زیاتر له‌هه‌زار خێزان له‌قه‌زای ته‌له‌عفه‌ری پارێزگای نه‌ینه‌واوه گه‌یشتنه پارێزگای واست وه‌ك حكومه‌تی خۆجێیی ئه‌و پارێزگایه له‌كاتی خۆیدا رایگه‌یاند، روونیشی كرده‌وه كه داتابه‌یسێكی بۆ ئه‌و خێزانانه رێكخستووه‌و كاری بۆ ئه‌وه كردووه هاوكاری مرۆییان بۆ دابین بكات.\nسه‌ره‌ڕای نه‌هامه‌تی راگوێزراوان له‌ناوچه‌كانیان به‌ده‌ست خراپی بارودۆخی ده‌روونی‌و گرانی پرۆسه‌ی تێكه‌ڵبوون‌و كارو خوێندن به‌هۆكاری جیاجیا، به‌ڵام دایكی ئیلین له‌گه‌ڵ ئه‌وانه‌دا هاوڕایه كه ده‌ڵێن ژنان زیاتر له‌هه‌ر كه‌سێك "كاردانه‌وه‌یان هه‌یه بۆ هۆكاره‌كانی تێكه‌ڵبوون كه ره‌نگه فره‌یی چێشتخانه‌و هه‌مه‌جۆری خواردنه‌كان یه‌كێك له‌و هۆكارانه بێت".\nله‌باره‌ی به‌ناوبانگترین خواردنیش كه دروستكردنی له‌نێو ژنانی باشووردا به‌كرداری ده‌ستی پێكردووه، ده‌ڵێت "له به‌ناوبانگترین ئه‌و خواردنه موسڵاویانه‌ی له‌نێو شاره‌كانی باشووردا ئاماده‌ده‌كرێن ئه‌وه‌یه كه به "عروق ئه‌لفڕن" ناسراوه‌و یه‌كێكه له‌و خواردنه به‌ناوبانگانه‌ی خواستی خه‌ڵكی باشووری له‌سه‌ره له‌به‌ر به‌تام‌و چێژه‌كه‌ی‌و ئاسانی ئاماده‌كردنی.\nئه‌و ژنه راگوێزراوه به‌ده‌م سه‌رقاڵی به‌له‌تكردنی په‌تاته‌و پیازه‌وه، وتی "له‌رێی تێكه‌ڵكردنی ساوه‌ری هاڕاووبڕوێش‌و كه‌په‌ك له‌گه‌ڵ نیو په‌رداخ ئاوو كه‌مێك خوێ‌و كاری‌و بیبه‌رو كه‌ره‌وزو به‌هارات‌و ته‌ماته‌و ماجی سه‌وزه‌و دۆشاوی ته‌ماته‌و گۆشت ئاماده ده‌كرێت، ئه‌و ماددانه تێكه‌ڵ به‌یه‌ك ده‌كرێن‌و بۆ ماوه‌ی نزیكه‌ی سه‌عاتێك به‌جێده‌هێڵرێن‌و پاشان خواردنه‌كه ئاماده ده‌بێت".\nئه‌م خێزانه ته‌نیا خێزانی راگوێزراو نیه كه دوای نزیكه‌ی دووساڵ له‌راگواستن هێشتا په‌رۆشه بۆ ئاماده‌كردنی خواردنه موسڵاویه‌كان به‌شێوه‌یه‌كی به‌رده‌وام، چونكه ئوم عومه‌ر نموونه‌ی ژنێكی دیكه‌یه كه دروستكردن‌و ئاماده‌كردنی ئه‌م جۆره خواردنانه‌و فرۆشتنیان به‌ناوچه‌كانی كوت-ی كردۆته پیشه‌یه‌ك‌و بژێوی خۆی پێ په‌یدا ده‌كات.\nهه‌موو به‌یانیه‌ك ئوم عومه‌ر له‌سه‌ر زه‌وی داده‌نیشێت‌و ده‌فرێكی گه‌وره‌ی له‌به‌رده‌مدایه كه كوبه‌ی موسڵی تێدا ده‌پێچێته‌وه‌و خواردن بۆ خێزانێكی ئاواره‌ی زۆر هه‌ژار ئاماده ده‌كات، به‌ڵام ئه‌وه‌ی مایه‌ی سه‌رنجه بارودۆخی هه‌ژارانی شاره‌كه‌و بارودۆخی ئاواره‌كان له‌مساڵدا له‌یه‌ك ده‌چێت به‌هۆی ئه‌و باری ده‌ستگرتنه‌وه داراییه‌ی خێزانه عێراقییه‌كانی تێیدا ده‌ژی.\nئوم عومه‌ر به"نیقاش"ی وت "له‌و كاته‌وه‌ی كه له‌موسڵ بووین من وه‌ك چێشتلێنه‌ر كارده‌كه‌م‌و كاره‌كه‌شمان پێویستی به‌ئاماده‌كردنی جۆره‌ها خواردن هه‌بوو به‌پێی داواكاری خێزانه‌كانی ئه‌وێ، به‌ڵام دوای راگواستن هه‌موو شتێك گۆڕا، بارودۆخه‌كه له‌ریشه‌وه جیاوازه".\nهه‌روه‌ها ده‌ڵێت "دوای هاتنم بۆ كوت هیچ چاره‌یه‌كم نه‌بوو جگه له‌گه‌ڕان به‌دوای كارێكی گونجاودا بۆ دابینكردنی كرێی ئه‌و شوقه‌یه‌ی خێزانه‌كه‌می تێدا ده‌ژی كه پێكهاتوون له‌هاوسه‌ره‌كه‌م‌و دوو منداڵ".\nبه‌پێی گێڕانه‌وه‌كه‌ی ئوم عومه‌ر ئه‌وا چیرۆكه‌كه‌ی له‌گه‌ڵ خواردن دروستكردن‌و خواردنه موسڵاویه‌كان دوای ئه‌وه ده‌ستیپێكرد كه له‌سایتی فه‌یسبوك هه‌ندێك ژنی دانیشتووی شاره‌كه‌ی ناسی‌و به‌شداریكردن له‌بازاڕێكدا بۆ خستنه‌ڕووی به‌رهه‌می دروستكراوی ماڵان".\nله‌هه‌وڵێكیشدا بۆ بانگه‌شه‌كرن بۆ خواردنه موسڵاویه‌كانی، ئوم عومه‌ر له‌په‌یجی تایبه‌تی خۆی له فه‌یسبوك ئاماده‌یی ده‌ربڕیوه بۆ دابینكردنی سه‌رجه‌م خواردنه‌كان به‌تازه‌یی بۆ ئه‌وانه‌ی ئاره‌زوویان لێیه‌تی له‌شاره جیاجیاكانی پارێزگای واست.\nعه‌لی عابدی موختاری ئه‌و گه‌ڕه‌كه‌ی ئوم عومه‌ری تێدا نیشته‌جێیه به "نیقاش"ی وت "ژنان تواناو خواستێكی گه‌وره‌یان هه‌یه بۆ دابینكردنی ئه‌و خواردانانه بۆ ئه‌و كه‌سانه‌ی ئاره‌زووی ده‌كه‌ن، ئه‌م كاره‌ش خۆی له‌خۆیدا ده‌رفه‌تێكی گونجاوه بۆ ئه‌و ژنه تا بارگرانی ژیان له‌سه‌رشانی لاببات‌و تۆڕێك په‌یوه‌ندی كۆمه‌ڵایه‌تی دابمه‌زرێنێت".\nعابدی وتیشی "واستیه‌كان زۆرجار سه‌رسوڕمان‌و ئاره‌زووی خۆیان ده‌رده‌بڕن بۆ خواردنه موسڵاویه‌كان‌و فێربوونی هونه‌ره‌كانی دروستكردنیان ئه‌ویش دوای ئه‌وه‌ی مه‌به‌ستی خۆیان تێدا بینیه‌وه".\nبۆنی به‌هاراتی نیپاڵ‌و به‌نگلادیش ده‌گاته سلێمانی


زیانەکانی برینکارییەکانی قەڵەوی | دکتۆرعەبدوڵڵا زەندی\nزیانەکانی برینکارییەکانی قەڵەوی\nزۆربەی نەخۆشان بێ هیچ بەرژەنگێک مەرەخەس دەبن ، بەڵام بە پێی بارودۆخی گشتیی تەندروستیی نەخۆش ، ڕەنگە زیانگەلێک پێش بێن . ئەم زیانانە دوو بەشن :\n1 . زیانە گشتییەکان : هەستۆکی لە بەرامبەر دەرمانە بەکارهێنراوەکان ، خوێنڕێژی و نیاز بە وەشاندنی خوێن ، گورمتە (حملە)ی دڵ یان مێشک ، پەککەوتەییی گورچیلە ، هەوکردنی سییەکان ، هەوکردنی کۆئەندامی میزی ، ئەو زیانانەی پێوەندییان بە بێهۆشیی برینکارییەکەوە هەیە و مەترسیگەلێک کە لەوانەیە کاتی کەوتنە جێ زیاتر بکاتەوە و لە کەمتر لە 1% دا ببنە هۆی مەرگ\nبەدبژیوی ، یەکێک لە زیانە درێژخایەنەکانی هەموو جۆرە برینکارییەکی قەڵەوییە کە لەو برینکارییانەدا وا دەبنە هۆی کەم بوونەوەی ڕاکێشانی ماکە خۆراکییەکان -وەک بایپەس-، زۆرتر دەبینرێ و ئەو کەسانەی کە لەم چەشنە برینکارییانە کەڵک وەردەگرن ، بە درێژاییی ژیانیان ، نیازیان بە پڕکەرەوەکانی ئاسن ، ڤیتامین بێ و کەلسیوم هەیە .\nدروست بوونی جەڵتە (گیرساویی خوێن) لە ڕەشەدەماری ئەندامەکاندا و ئامبولی ی سیپەلاک ، یەکێکی تر لە زیانەکانی برینکاری بۆ نەخۆشانی قەڵەوە کە تا ڕادەیەک شیاوی\nهەڵهێنانەوەی درێژخایەن ، پەیتا – پەیتا و گەڕێنەرەوەی غەزا ، یەکێک لە زیانەکانی هەموو ئەم جۆرە برینکارییانەیە . پێویستە ئەو ڕادە چێشتەی وا دیخۆن ، بە چەند ژەم بێ، بەڵام ڕادەی هەر کامیان کەم بێت و لەگەڵ خۆراکەکەدا ، تراوەکان بە کار نە‌هێنرێن . ئەگەر هەڵهێنانەوە ببینرێ ، دەبێ تا ماوەیەک لە بەکارهێنانی ژانبڕەکان و پڕکەرەوە خۆراکییەکان پارێز بکرێ .\n2 . زیانە تایبەتییەکان : ئەم زیانانە لە لە برینکارییەکاندا ، جۆراوجۆرە :\nلە " باندینگ "دا ، ئەگەری خلیسکانی باندەکە یان هەڵماسیویی دەوروبەرەکەی و چوونە ناوی باندەکە بۆ ناوەوەی گەدە و هەوکردن هەیە . دوور نییە باندەکە لە پارێزەکەکە (محفظە) هەڵبکەنرێ و سیرۆمەکە بڕژێتە ناو زگ . تەنگ بوونەوەی شوێنی چوونە دەرەوەی گەدە و خوێنڕێژی ، یەکێکی تر لە زیانەکانی ئەم برینکارییەیە .\nلە " بایپەس " و " سڵیڤ " دا ، یەکێک لەو زیانانەی کە زۆر ڕوو دەدا ، کرانەوەی شوێنی بڕشتەکان و دوورین و مەنگەنەکانی گەدە و ڕیخۆڵەیە ، کە دەبێتە هۆی ئەوە کە غەزا بڕژێتە ناو زگ .\nزیان کەوتن لە ئەندامە پاڵدەستییەکان ، لە برینکاریی " بایپەس " و " سڵیڤ " دا زۆرتر لەوانی تر دەبینرێ .\nدروست بوونی بەردی زراو ، بە هۆی کەم بوونەوەی خێرای کێش ، بەتایبەت لە " بایپەس " دا\nهەیە ، کە بۆ پێشگیری کردن لێی ، خواردنی خوێ زراوییەکان ڕادەسپێردرێ .\nسیندرۆمی داپینگ : جۆرێک ڕانەگرتنی خۆراکە کە لە برینکاریی " بایپەس " دا بە خواردنی ماکە نیشاستەدارەکان دەبینرێ و دابەزینی زەختی خوێن و ئارەق کردنی بە دوادا دێ . چارەکەشی ، گۆڕانی رژیمی خۆراکی ، زۆرتر بەکارهێنانی ماکە پڕۆتیندارەکان و کەمتر خواردنی تراوەکان لەگەڵ ماکە خۆراکییەکاندایە .\nژنانێک وا بێنوێژیی مانگانەیان هەیە و بە ئاسنی خۆراکی ، کونتروڵی کەمخوێنییان بۆ ناڕەخسێ ، دەبێ لە ڕێگای وەشاندنەوە ئاسن وەربگرن .\nهەنگاونان بۆ ئاوسبوون و سکپڕی ، تا 18 مانگ پاش ئەم برینکارییانە قەدەغەیە .\nهێندێک جار بڕێک لە نەخۆشان ، بە هۆی ترس و دڵەڕاوکێی قەڵەو بوونەوەی دووبارە ، بە توندی خۆ لە خواردن دەپارێزن و یان دەسانقەست دەبنە هۆی هەڵهێنانەوە ، ئەم کارانە وشکیی پێست و پەککەوتەییی گورچیلەیان لە شوێندا دێ . ڕاوێژ لەگەڵ رەوانپزیشکدا ، لەم قۆناغەدا یاریدەرە.\nهەوکردنی شانە بەرگییەکانی دیوارەی زگ ، یەکێک لەو گرفتانەیە وا لە کەسانی قەڵەودا، بەتایبەت پاش برینکاری پێش دێت و بە شێوەی ئێش ، سووری و پەنەماوی ، بە دی دەکرێ و دەرمانەکەی ، چڵکبەرە(ئانتی بیۆتیکە)ە"وسیع الطیف"ەکانە و ئەگەر لەپەستا سەر هەڵبداتەوە ، بە دەگمەن پێویست بە لابردنی ئەم شانە دیوارەیییە گەورە و بەربڵاوانە دەبێ کە هێندێک جار ، کێشیان 10 تا 15 کیلۆیە .\nکێشە ئێسقانییەکان ، لە کەمیی خوێ کانگایییەکان و ڤیتامینەکانەوە سەرچاوە دەگرن و دەتوانن لە داهاتوودا ، ئێشی ئێسقانەکان و بەردی گورچیلە پێک بێنن ، کە هەڵبەت بە خواردنی پڕکەرەوە خۆراکییەکان شیاوی پێشگیرین .\nبە هۆی کەم بوونەوەی خێرای کێش ، دوور نییە لە سێ تا شەش مانگی هەوەڵی پاش بربنکاری ، تووشی شێواوی و ناسامانیی خوو و خدە ، خەمۆکی ، وەرینی قژ ، ئێشی لەش ، وشکیی پێست ، ماندویی و لەرز ببن .\nژمارەی سەردانەکان: ۱۶۳۳


چۆن مامەڵە لەگەڵ ئازاری ماسولکە و جومگەکان بکەین لەکاتی توشبوون بە کۆرۆنا\n10:33 - 06/11/2020\nبەهۆی ئەوەی لەھەموو جیھاندا ڕێژەی توشبوون بە پەتای کۆرۆنا ڕوو لە زیادبوونە، ھۆشیاری و فێربۆنی ئەو ڕێگایانەی کە دەتوانین پارێزگاری لەخۆمان بکەین پێی زۆر گرنگە، ژمارەیەکی زۆر لە توشبوەکان و تەنانەت لە دوای چاکبونەوەش، بۆ ماوەیەکی زۆر بەدەست ئازاری جومگەکان و ماسولکەوە دەناڵێنن.\nد. هەڤین کەمال پسپۆڕی بێهۆشکاری و ئازار شکاندن لە نوسینێکدا لە تۆڕی کۆمەڵایەتی فەیسبوک "لەسەر زاری پسپۆڕێکی بواری ئێسک و شکاری لە زانکۆی پەنسلڤانیا" باس لەچۆنییەتی مامەڵەکردن لەگەڵ ئازاری ئێسک و جومگەکان دەکات لەکاتی توشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا بەم شێوەیە:\n1- ھەوڵ دە ھەوکردنی جومگەکانت کۆنتڕۆڵ بکەیت: کاتێک ھەستت بە ئازاری جومگەکانت کرد، ئەوە مانای ئەوەیە کەهەوکردن لەجومگەکانتدا دروست بووە، هەوکردن کەتووشی جومگەو شانەکان دەبێت دەبێتە هۆی تێزانی ئاو وشلەو هەڵئاوسان، تێکشکاندنی ماسولکە و ئازار و گەرمی لە جومگەکان .\nباشترین ئەو رێگایەنەی دەتوانیت لەماڵەوە بەکاری بهێنیت بریتیە لە (پشودان بەو جومگەیەی ئازاری تێدایە، بەکارهێنانی ساردی و سەهۆڵ یاخود جەوەنەی سارد یان پاکی سارد بۆ ناوچەی ئازارەکە، کە ئەویش نابێت لە بیست خولەک زیاتر بێت،کە کاریگەری هەیە بۆ کەمبونەوەی هەوکردنەکەو لەگەڵیدا کۆنتڕۆڵکردن و سڕکردنی ئازارەکە، بەستنی جومگە بە ئازارەکە بە باندج یاخود بەکارهێنانی سپلینتی تایبەت، بەرز راگرتنی جومگە بە ئازارەکە، بۆ نموونە لەکاتی ئازاری قاچ یاخود ئەژنۆ باشترە چەند بالیفێک یاخود گۆشەیەک دابنرێت بۆ بەرزڕاگرتنی جومگەکە).\n2- دژە هەوکردەکان بەکاربهێنە: هەرچەندە لەسەرەتایی پەتاکەدا هەندێک لە پزیشکان هۆشدارییان دەدا لەبارەی بەکارنەهێنانی دژە هەوکردنە ناستیرۆیدیەکان، بەڵام تا ئێستا هیچ بەڵگەیەکی تەواو نییە لەسەر ئەوەی کە ئەم دژە هەوکردنانە ببنە هۆی خراپترکردنی باری تەندروستی توشبوان، بۆیە گرنگە لەژێر ڕێنمایی پزیشکەکەت و بەپێی باری تەندروستیت دژەهەوکردنی گونجاو بەکاربێنیت.\n3- دوربکەوە لە کولانەوەی ئازاری جومگەکانت: پێکان لە جومگەکانت یاخود ماندوکردنی جومگەکانت بە چالاکی و ئیش وکاری ڕۆژانە، لەوانەیە ببێتە هۆی زیادکردنی ئازار لە جومگەکانتدا، هەندێک هۆکاری تریش وەکو: سترێس و دڵەڕاوکێ، جووڵەی دووبارە، هەوکردنی بەکتیری، زیادبوونی کێش، کەش و هەوا، باشترین ڕێگا ئەوەیە هەوڵبدەیت هەندێک جووڵە یاخود چالاکی کەمبکەیتەوە کە دەبنە هۆی کولانەوەی ئازارەکانت، بۆ نموونە هەوڵ بدە لەسەر کورسی نزم دانەنیشیت، یاخود لەسەر زەوی کەناچار دەبیت ئەژنۆکانت بنوشتێنیتەوە، دوور بکەوە لە ڕۆشتن یاخود ڕاکردن بۆ ماوەیەکی زۆر.\n4- لە ماڵەوە وەرزش بکە: هەندێک جۆر لەوەرزش زۆر گرنگە بۆ کەمکردنەوەی ئازار، بەتایبەت ئەو وەرزشانەی بۆ بەهێزکردنی ماسولکە دەبن، بەتایبەت ماسولکەی حەوزو ئەژنۆکان، یەکێک لەهەرەگرنگترین ماسولکەکان بۆ تەندروستی جومگەی حەوز و ئەژنۆکان، ماسولکەی کوادریسێپسە، بەنموونە؛ هەر وەرزشێک کە تیایدا ئەژنۆت ڕاکێشیت یاخود لەسەر کورسییەک دابنیشیت و قاچت بەرز بکەیتەوە بە ڕێکی، ئەوا ئەم ماسولکانەت دەجوڵێن و ئازارت کەمدەکەنەوە.\n5- ڕای پزیشکی پسپۆڕ وەربگرە: ئەگەر ئازارەکەت بەم ڕێگایانە کۆنتڕۆڵ نەبوو پێویستە ڕای پزیشکی پسپۆڕ وەربگریت بۆ دانانی ڕێگا چارەی تر،بەپێی توژینەوەکان زۆر لەتوشبوانی ئەم پەتایە لە دوای چاکبونەوەشیان لە ڤایرۆسەکە بۆ ماوەیەکی زۆر هەست بە ئازاری ماسولکەکان دەکەن لە گشت جەستەیاندا، ئەویش بەهۆی تێکشکاندنی هەندێک لە خانەوشانەی ماسولکەکانە بەهۆی ڤایرۆسەکە


هێمن میرانی : پڕۆژه‌که‌ی ئاکه‌په له ئاستی خواسته‌کانی کورد نییه بۆ چالاککردنی پرۆسه‌ی ئاشتی له تورکیادا\nپاش ئه‌وه‌ی سه‌ره‌ک وه‌زیری تورکیا پرۆژه‌ی ڕیفۆرمی ڕاگه‌یاند، وه‌ک ده‌گوترێت به مه‌به‌ستی تۆکمه‌کردن و به‌ره‌وپێشبردنی پرۆسه‌ی ئاشتییه له تورکیادا به‌ڵام به‌گشتی کورد له تورکیادا له‌و بڕوایه‌دایه ئه‌م پڕۆژه‌یه‌ی سه‌ره‌ک وه‌زیری وڵاته‌که به‌س نییه بۆ چاره‌سه‌رکردنی کێشه‌ی کورد له تورکیادا.\nله‌گه‌ڵ ئه‌و نیگه‌رانیانه‌ی کورد له تورکیادا هه‌یه‌تی به‌رامبه‌ر به‌و پڕۆژه‌یه‌ی که بریتیه له پرۆسه‌ی دیموکراتیزه‌کردنی تورکیا، به‌ڵام حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستانی عێراق له ڕاگه‌یاندنێکدا پێشوازی له‌و پڕۆژه‌یه‌ی پارتی داد و گه‌شه‌پێدان ده‌کات که ڕه‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان ڕایگه‌یاند.\nهێمن میرانی شاره‌زای کاروباری سیاسی تورکیا ده‌ڵێت ئه‌و جیاوازی ڕوانینانه له‌وه‌وه سه‌رچاوه‌ی گرتووه که هه‌رێمی کوردستان وه‌ک لایه‌نێکی سه‌ربه‌خۆ سه‌یری ئه‌و پڕۆژه‌ی دیموکراتیزه کردنه‌ی تورکیا ده‌کات و هه‌رچی سیاسه‌تمه‌دارانی باکوری کوردستانیشن وه‌ک هێزێکی ڕکابه‌ر و ئۆپزسیۆن سه‌روسه‌ودا له‌گه‌ڵ پاکێجه‌که‌ی ئاک پارتی ده‌که‌ن.\nله میانه‌ی وتووێژه‌که‌یدا له‌گه‌ڵ به‌ڵێن ساڵح، به‌ڕێز میرانی ئاماژه‌ش به‌وه ده‌کات ده‌شێت هه‌ڵبژاردنه‌کانی ئاینده‌ی تورکیا ڕۆڵیان هه‌بێت له دیاریکردنی هه‌ڵوێسته‌کاندا بۆ چۆنیه‌تی لێکدانه‌وه و باسکردنی ئه‌م پڕۆژه‌یه‌ی پارتی داد و گه‌شه‌پێدان.\nوتووێژ له‌گه‌ڵ هێمن میرانی


09:02 - 14/07/2019\nچوار موشەک لە دەروبەری فڕۆکەخانەی بەغداد کەوتنە خوارەوە\nقەیس خەزعەلی گاڵتە بە سزاکەی ئەمریکا دەکات\nلێپرسینەوە لە وەزیری نەوتی عێراق دەکرێت\nوڵاتانی ئەوروپا داوای دوورخستنەوەی حەشدی شەعبی دەکەن\nعەلی حەمە ساڵح: لە یاسای چاکسازیدا پاسەوانی بەرپرسان رێکدەخرێتەوە\nدوای كودەتا سەربازییەكەی 14ی تەمموزی 1958 مەلیك فەیسەڵ و بنەماڵەكەی كوژران\nمەلیك فەیسەڵ دوای كوژرانی لە سەربانی كۆشكی سەرۆكایەتی عێراق هەڵواسرا\nعەبدولستار سەبع عەبوسی بێ فەرمانی سەروو خۆی فەیسەڵ و بنەماڵەكەی گوللەباران كرد\nبە كوشتنی فەیسەڵ و بنەماڵەكەی سیستمی پادشایەتی بۆ هەمیشە لە عێراق كۆتایی هات\nلە كودەتاكەی 14 ی تەمووزی 1958 بنەماڵەی پادشایەتی، بێ ئەوەی دەستگیر بكرێن و چەند ڕۆژێك لە زینداندا بهێڵرێنەوە و دواتر لێكۆڵینەوەیان لەگەڵ بكرێت‌و دادگایی بكرێن، یەكسەر هەمان ڕۆژی ئەو كودەتایە لە ناو كۆشكی سەرۆكایەتیدا، گولەباران كران و بۆ هەمیشە ناویان لە هەرەمی دەسەڵاتی عێراقدا سڕرایەوە، لەو كاتەوە ئەو پرسیارە ڕەوایەتیی هەیە، بۆچی ئەو بنەماڵەیە بەو شێوەیە كۆتایی پێ هێنراوە، بۆچی دەستگیر نەكران و نەخرانە زیندان و دادگایی نەكران، لە هەمووشی گرنگتر، كێ بوو ئەوەی فەرمانی گوللەبارانكردنیانی دەركرد و جێبەجێشی كرد، لەویش گرنگتر بۆچی وای كرد و چارەنووسی ئەو بكوژە بە كوێ گەیشت؟\nلەم ڕاپۆرتەدا هەوڵ دەدەین وەڵامی ئەو پرسیارانە بدەینەوە.\nلە كودەتاكەی 14ی تەمموزی 1958 بنەماڵەی مەلیك فەیسەل گوللەباران كران، ئەوەی جێگای پرسیارە كێ و بە فەرمانی كێ ئەوانی كوشت و؟ چارەنووسی بكوژەكە چی بوو؟\nبە پێی بەڵگەنامەكان لە بەیانی 11ی تەمموزی 1958 و سێ ڕۆژ پێش كودەتاكە، چوار ئەفسەر كە پلانی ئەو كودەتایەیان دانا و پێكهاتبوون لە عەمید عبدولكەریم قاسم، عەقید عەبدولسەلام عارف، عەقید عبدولەتیف دوڕاجی، ڕەشید موتڵەگ كە هاوڕێی عەبدولكەریم قاسم بوو، پرسی چارەنووسی سێ كەسایەتیی دیاری دەسەڵاتی پاشایەتییان كرد، ئەوانیش مەلیك فەیسەڵی دوەم و عەبدوئیلاه و نوری سەعید بوون، چونكە ترسیان لەوە بوو، ئەوانە ڕابكەنە دەرەوەی وڵات و دواتر هەوڵ بدەن بگەڕێنەوە بۆ دەسەڵات، وەكو ئەوەی لە شۆڕشی ڕەشید عالی گەیلانی ساڵی 1941 ڕوویدا، لەو كۆبوونەوەیەدا بڕیار درا دوو كەسایەتییان بگرن و ڕەوانەی دادگایان بكەن، یاخود بكوژرێن لە كاتێكدا هەر جووڵەیەك لە دژی بزووتنەوەكە بكەن، بەڵام چارەنووسی مەلیك بە هەڵپەسێرراوی مایەوە، زۆرینە لەگەڵ ئەوە بوون خوێن نەڕێژرێت و ڕووبەڕووی دادگا بكرێنەوە، بەڵام عەبدولكەریم قاسم بە پەرۆشەوە داوای كوشتنی هەریەك لە مەلیك و عەبدولئیلا و نوری سەعیدی دەكرد، بەڵام ئایا بڕیاری كوشتنی مەلیك ئەو دای، یاخود كەسێكی تر بە هۆی هەڵچوونێكی دیاریكراوەوە ئەوەی كرد.\nشەوی 13/14ی تەمموزی 1958 عەبدولستار سەبع عەبوسیی 28 ساڵ، كە لە خێزانێكی مام ناوەندییەوە گەورەبووبوو، ئەفسەرێك بوو هەمیشە كەسایەتییەكی شەڕانگێزی هەبووە.ئەو ئێشكگر بووە لە سەربازگەی وەشاش كە لە كۆشكی سەرۆكایەتییەوە نزیكە، بە بێ فەرمان هەر هەواڵەكە بڵاو دەبێتەوە و عەقید عەبدولسەلام عارف لە ڕادیۆوە داوا لە گەل دەكات بەرەو كۆشك بڕۆن، بۆ ڕووخاندنی دەسەڵاتی پادشایەتی. عەبوسی لەگەڵ هێزێكی تایبەتی خۆی بەرەو كۆشك دەڕۆن، لەوێ سێ گوولـلەتۆپ دەنێت بە كۆشكەوە، ئەوانەی كۆشك دێنە دەرەوە بۆ ئەوەی خۆیان ڕادەست بكەن.\nیەكسەر عەبوسی دەچێتە ژوورەوە، تووشی شۆك دەبێت كاتێك چاوی بە خێزانەكەی مەلیك و خودی مەلیك فەیسەڵ دەكەوێت، هەموویان لەبەردەمی دانیشتوون، مەلیك كاتێك عەبوسیی بینی دەڵێت" بۆ تووڕە دەبی براكەم؟ بۆچی چەكەكەت ئاراستەمان كردووە؟ نابینی كەسمان چەكی پێ نییە؟"\nلەو كاتەدا عەبدولستار عەبوسی بیر دەكاتەوە سەركردایەتیی شۆڕش چی له‌مانە دەكات؟ ئایا زیندانییان دەكەن یاخود ڕەوانەی دەرەوەی وڵاتیان دەكەن؟ چی دەبێت ئەگەر ئینگلیز ئەمانە بهێنێتەوە و بیانكاتەوە بە دەسەڵاتدار؟ چارەنووسی من چی لێدێت؟ وەكو سەڵاحەدین سەباغ لە سێدارەم دەدات؟ ئەو كاتە هیچ سەكردەیەكی شۆڕش فریام ناكەوێت، بۆیە پێویستە لەم دارودەستەیە ڕزگارمان بێت تاوەكو جارێكی تر نەگەڕێنەوە دەسەڵات.\nعەبوسی بە شێوەیەكی شێتانە میلی چەكەكەی هێنایەوە و بە شێوەی هەڕەمەكی تەقەی لە خێزانی مەلیك فەیسەڵ كرد، بێ ئەوەی هیچ فەرمانێكی لە ئەفسەرێكی پلە باڵاتر لە خۆیەوە بۆ دەرچووبێت، هەموویان دەكوژێت، بەوەش بۆ هەمیشە سیستمی پادشایەتی لە عێراق كۆتایی هات.\nئەو كوشتارەگەیە كاریگەریی زۆر لەسەر عەبدولستار سەبع عەبووسی دروست دەكات، بە تایبەت بەهۆی ئەوەی كە بێ هیچ فەرمانێكی ئەو كارەی كرد، پاش ئەوەی لە 1958 دەبێتە یاریدەدەری گرتووخانەی ڕاگیراوان، كە زۆربەی كەسایەتییەكانی سەردەمی مەلیكی لای زیندانە و دەبێتە بەرپرسی سەربازی لە مۆسكۆ، بەردەوام خەون دەبینێت مەلیك فەیسەڵ پێی دەڵێت" كوڕم بۆچی منت كوشت؟ چ تاوانێكم بەرامبەرت كردبوو؟" عەبووسی لەگەڵ ئەم دۆخە دەروونییە بەردەوام دەبێت، تا لە شوباتی 1970 نزیكەی 12 ساڵ دوای ئەو كوشتارە، لە خەو هەڵدەستێت، دیسان مۆتەكەی ماڵی مەلیك دەوریان لێ داوە، بۆیە دەمانچەكەی دەردەهێنێت و خۆی دەكوژێت، بەم جۆرە چارەنووسی بكوژەكەی مەلیك و بنەماڵەكەی كۆتایی دێت.\n11866 جار خوێندراوەتەوە


رۆژئاواییەکان چۆن باسی سەركردەی مەزنی كورد (صلاح الدینی ئەیوبی) دەکەن\nسەلاحەدینی ئەیوبی كاتێك چووە قودس هاوشێوەی خەلیفە عمری كوری خەتتاب مامەڵەی لەگەڵ خاچیەكان كرد ، ئەو نەك تەنها رێگای بە مسیحی وپیاوانی ئایینی مەسیحی دا كە بچنە دەرەوەی قودس، بەڵكو بواری ئەوەی بۆ رەخساندن كە ماڵو سامانیشیان لەگەڵ خۆیان ببەن. ئەم هەڵوێستەی سەركردە صلاح الدین تەواو پێچەوانەی رەفتاری مەسیحیەكان بوو کە پێشتر لەشاری قودس بەرانبەر مسوڵمانەکان ئەنجامیاندا\n٨-ئەفسانەی رۆژهەڵاتناسان و شانازی کردن بە صلاح الدینی ئەیوبییەوە بەرونی لە نوسینیەكانیاندا دەردەكەوێت، بە رادەیەک لە پەرتوكەكانیاندا هەوڵی ئەوە دەدەن كە نەژادی ئەم سەركردەیە بگێرنەوە بۆ مەسیحیەكان، لەم چوارچێوەشدا رۆژهەڵاتناسی ئەمریكی مایكل هاملتون مورجان تیشك دەخاتە سەر ئەوەی كە ئەو ئاكارو رەفتارو كەسایەتیەی كە صلاح الدینی ئەیوبی هەیەتی و پێیدەناسرێتەوە، دەگەرێتەوە بۆ ئەوەی كە ئەم كەسایەتیە لە روی نەژادو خوێنەوە دەگەرێتەوە بۆ مەسیحیەكان. هەروەها رۆژهەڵاتناسی فەرەنسی مكسیم رودنسون بەهەمان شێوە دەیەوێت نەژادی صلاح الدین بگێڕێتەوە بۆ مەسیحیەكان، دەنوسێت: جەنگاوەرێكی پاڵەوانی وەك صلاح الدین دەبێت نەژادی بگەرێتەوە بۆ مەسیحیەكان.\nرای وایە كە صلاح الدین لە دایكێكی مەسیحی لەدایك بووە، تەنانەت دەڵێت صلاح الدینی ئەیوبی پێش مردنی بروای بە ئایینی مەسیحی هێناوە!.\nدواجار لە 19/ئازار/1193 بەهۆی نەخۆشیەوە گیان دەسپێرێت.\nوە لەپاش خۆی تەنیا حەفتاوچوار درهەم وپارچەیەك ئاڵتونی بەجێهێشت.\n*تێبینی: ئەم کورتە نوسینە پرۆژەی توێژینەوەیەکی زانستییەو سەرجەم زانیاریەکان لە سەرچاوەی سەرەکیی وەرگیراون.\nرۆژئاواییەکان چۆن باسی سەركردەی مەزنی كورد (صلاح الدینی ئەیوبی) دەکەن\nبەخشندەترین وجوامێرترین سەركردەی جەنگی خاچیەكان بووە


( 1944 _ 26/10/2021)\nهونه‌رمه‌ندی ژه‌نیار كاكه حه‌مه‌ی شمشاڵ یان كاكه حه‌مه‌ی فلوت ، ( 1944 _ 26/10/2021)\nئه‌ندامی ده‌سته‌ی دامه‌زرێنه‌ری تیپی مۆسیقای سلێمانی\nله‌كوردستان به‌گشتی و له‌باشووردا كۆمه‌ڵێك تیپی مۆسیقاله نیوه‌ی سه‌ده‌ی پێشووه‌وه بوونی هه‌بووه‌و هه‌ریه‌ك له‌و تیپه مۆسیقی یانه، به‌پێی بارودۆخی سه‌رده‌م به هه‌وڵ و تێكۆشان توانای خۆیان هه‌ریه‌ك له‌ئاست خۆیه‌وه به‌قامك و په‌نجه‌ی زێڕینیان خزمه‌تیان به هونه‌ری موزیك و گۆرانی كوردی كردووه ، كه كاره‌كانیان بۆ هه‌میشه جێی شانازیی و به‌رزنرخاندنه و به‌و كه‌م ده‌رامه‌ته ماڵی و ته‌كنیكیه‌وه ئه‌و مێژووه لێوان لێوه له‌جوانی و ڕه‌سه‌نایه‌تیان خوڵقاندووه ، یه‌كێك له‌و تیپه مۆسیقی یه دێرینانه‌ی كوردستان كه‌له‌نیوسه‌ده زیاتر له‌خزمه‌تكردن به‌هونه‌ری مۆسیقا و گۆرانی تێپه‌ڕاندووه‌و ئه‌و ڕاستییه‌یان سه‌لماندووه كه‌به‌ئیراده‌یه‌كی پته‌وه‌وه ڕووبه‌ڕووی هه‌موو قۆناغه‌كانی ژیان ( خۆشیی و ناخۆشی) ببنه‌وه‌و ته‌نها پێشخستن و سه‌ركه‌وتنی هونه‌ر له‌به‌رچاوبگرن، ئه‌ویش تیپی مۆسیقای سلێمانی یه، له‌سه‌ره‌تای ده‌ست به‌كاربوونیانه‌وه تابه‌ئه‌مڕۆ ده‌گات هونه‌ره‌كه‌یان بۆ ته‌واوی كوردستانه نه‌ك ته‌نها بۆ شاری سلێمانی. چونكه هونه‌ره به‌رزه‌كه‌یان هونه‌ری ڕه‌سه‌نی كوردییه‌و بۆ هه‌میشه ئه‌و خاڵه‌یان ڕه‌چاو كردووه و پێگه‌ی جوگرافیای شاری سلێمانی یان تێپه‌ڕاندووه و له‌ته‌واوی كوردستاندا كارو به‌رهه‌مه‌كانی تیپی مۆسیقای سلێمانی ناسراو و چێژبه‌خشن به‌بیسه‌ر و گوێگر ، هونه‌رمه‌نده ژه‌نیاره‌كانی تیپی مۆسیقای سلێمانی به‌وپه‌ڕی خۆشحاڵیه‌وه ده‌رگایان ئاوه‌ڵابووه بۆ هونه‌رمه‌ندانی گۆرانیبێژو هه‌موو كات بوونه‌ته پشت و هاوكار بۆ ده‌نگبێژان و گۆرانیبێژانی به‌توانای گه‌له‌كه‌مان .\nهه‌ریه‌ك له هونه‌رمه‌ندانی ژه‌نیار و ده‌نگبێژی تیپی مۆسیقای سلێمانی له‌سه‌ره‌تای ده‌ستپێكی كاری هونه‌رییانه‌وه، به‌وپه‌ڕی دڵسۆزیی و خه‌مخۆرییه‌وه‌خۆیان ته‌رخانكردووه بۆ به‌رزڕاگرتنی هونه‌ر له‌كوردستان و به‌رده‌وامیدانی تیپی مۆسیقای سلێمانی له‌و ڕێگا پیرۆزه‌ی هونه‌ردا.\nیه‌كێك له‌و هونه‌رمه‌نده ڕۆح سوك شیرین و خاوه‌ن دڵ و ده‌روونێكی پاك و هونه‌رمه‌ندێكی هێمن و له‌سه‌رخۆ كه‌به‌درێژای كاركردنی له‌ناو تیپی مۆسیقای سلێمانی دا ماندوبوونی نه‌زانیوه، خاوه‌ن كه‌سایه‌تیه‌كی مه‌زن وخاوه‌ن به‌هره‌یه‌كی جوانی هونه‌ری ، ئه‌ویش هونه‌رمه‌ند محه‌مه‌د حسێن ئه‌حمه‌د ه.\nزۆرجار به‌كاكه حه‌مه‌ی شمشاڵ، یان كاكه حه‌مه‌ی فلوت ناسراوه ، سڵاو له‌و مێژووه جوانه‌ی ئه‌و هونه‌رمه‌نده هێمن و پڕ به‌خششه ،هونه‌رمه‌ند محه‌مه‌د حسێن ئه‌حمه‌د ، له‌ساڵی (1944) له ناحیه‌ی( سورداش ) سه‌ربه‌پارێزگای سلێمانی له‌دایكبووه ،له‌زێدی له‌دایكبوونی خراوه‌ته به‌رخوێندن و قۆناغی سه‌ره‌تایی له‌وێ ته‌واو ده‌كات ، له‌ساڵی (1957) له‌شاری سلێمانی چۆته قۆناغی ناوه‌ندی و درێژه‌ی به‌خوێندن داوه .\nله‌ساڵی ( 1960 تا 1964) چۆته خانه‌ی مامۆستایان و ئه‌و قۆناغه‌ی خوێندنی ته‌واو كردووه و بڕوانامه‌ی به‌ده‌ست هێناوه ،ئه‌م خولیایه و عاشق به‌هونه‌ر و ژه‌نینی شمشاڵه چۆن له‌ناخییدا درووست بووه ، له قۆناغی سه‌ره‌تاییه‌وه خولیای مۆسیقا بووه و هه‌میشه گوێی له ژه‌نینی شمشاڵژه‌ن ( حه‌مه‌ی عه‌زه‌ی تیماری) گرتووه و به‌ده‌ست و په‌نجه‌و شێوازی ژه‌نینه‌كه‌ی سه‌ر‌سام بووه ،دواترهونه‌رمه‌ند له‌ڕێی گوێگرتن له ڕادیۆ، به‌تایبه‌ت ڕادیۆكانی ئێران به‌گشتی و ڕادیۆی ( تاران و كرماشان و قه‌سری شیرین) به‌تایبه‌تی ، گوێی له‌سۆزو ژه‌نینی شمشاڵژه‌نه فارسه‌كان گرتووه و كاریگه‌ری له‌سه‌ر هونه‌رمه‌ند داناوه و ڕۆژ به‌ڕۆژ شاره‌زایی له‌سه‌ر كه‌سایه‌تی هونه‌رمه‌نده شمشاڵژه‌نه‌كان په‌یدا كردووه به‌تایبه‌ت هونه‌رمه‌ند ( حه‌سه‌ن كه‌سائی ) ئه‌مانه هه‌مووی ده‌بنه هۆكار كه زیاتر به‌ره‌و ئامێری شمشاڵ هه‌نگاو هه‌ڵگرێ و خۆی ببێته خاوه‌نی شمشاڵ ، له‌ساڵی (1950) له‌لای كه‌سایه‌تی شار و بێژه‌ری ڕادیۆ كاك ( عومه‌ر هه‌ڵمه‌ت) شمشاڵێك ده‌كڕێت و ده‌بێته خاوه‌نی شمشاڵ و له‌ماڵه‌وه خۆی به‌ژه‌نینی شمشاڵ سه‌رقاڵ و به‌رده‌وام پرۆڤه ده‌كات ،\nله‌وسه‌رده‌مه‌دا جیا له گۆرانیه‌كانی هونه‌رمه‌ندانی كورد كه له ڕادیۆی كوردی به‌غداد وه په‌خش ده‌كران ، ده‌نگ و كاری هونه‌ری كۆمه‌ڵێك هونه‌رمه‌ندی گه‌وره‌ی عه‌ره‌ب له‌نێو خه‌ڵكیدا بوونیان هه‌بووه و ده‌نگ و هونه‌ره‌كه‌یان كاریگه‌ری له‌سه‌ر بیسه‌ران داناوه‌و تامه‌زرۆیی بیستنی به‌رهه‌مه‌كانیان بوون ، وه‌ك ( فه‌رید ئه‌تره‌ش و محه‌مه‌د عه‌بدولوه‌هاب و عه‌بدلحه‌لیم حافز و خزێری عه‌بدولعه‌زیز) جیا له‌گۆرانیه‌كانی هونه‌رمه‌ندان ( شه‌ماڵ سائیب و حه‌سه‌ن زیره‌ك ) كه هونه‌رمه‌ندی ژه‌نیار زۆر حه‌زی له‌گۆرانیه‌كانی ئه‌و دوو هونه‌رمه‌نده بووه و له‌سه‌ر گۆرانیه‌كانی ئه‌وان پرۆڤه‌ی كردووه ، به‌هه‌مان شێوه‌ش پرۆڤه‌ی له‌سه‌ر گۆرانیه‌كانی ئه‌و هونه‌رمه‌نده عه‌ره‌بانه‌ش كردووه ته‌نها به‌شێوه‌ی ( سماعی _ گوێگرتن) و چێژی لێوه‌رگرتوون ، هونه‌رمه‌ند به‌مشێوه‌یه به‌رده‌وام بووه تاساڵی (1961) تا ده‌چێته خانه‌ی پێگه‌یاندنی مامۆستایان ، له‌و خانه‌یه مامۆستا و هونه‌رمه‌ند ( ولیه‌م یوحه‌ننا ) بایه‌خێكی زۆری پێده‌دا و وانه سه‌ره‌تاییه‌كانی شمشاڵژه‌نینی فێركردووه ،هونه‌رمه‌ند محه‌مه‌د حسێن ئه‌حمه‌د ئه‌و كاته‌ی هونه‌رمه‌ند حه‌سه‌ن زیره‌ك له‌شاری سلێمانی بووه له‌چه‌ند ئاهه‌نگێك له‌گه‌ڵ هونه‌رمه‌ندانی ژه‌نیاری هاورێی به‌شداری ئه‌و ئاهه‌نگانه‌یان كردووه ،له‌ساڵی (1967) هونه‌رمه‌ند ئه‌ندامی تیپی نواندن و مۆسیقای سلێمانی بووه ، دوای ساڵێك به‌شێوه‌ی فه‌رمی تیپی مۆسیقای سلێمانی له‌تیپی نواندن و مۆسیقا جیا ده‌بێته‌وه و تیپی مۆسیقای سلێمانی داده‌مه‌زرێنن ( 23/5/1967) ، هونه‌رمه‌ند یه‌كێك ده‌بێت له‌ده‌سته‌ی دامه‌زرێنه‌ران له‌گه‌ڵ هونه‌رمه‌ندان ( ئه‌نوه‌ر قه‌ره‌داخی ، ولیه‌م یوحه‌ننا ، فه‌ره‌یدوون دارتاش و فه‌رید عیسا )\nهونه‌رمه‌ند وه‌ك ئه‌ندامێكی تیپی مۆسیقای سلێمانی به‌شداربووه له‌سه‌رجه‌م كارو چالاكییه‌كانی تیپی مۆسیقای سلێمانی له‌شاری له‌شاری سلێمانی و به‌غداد و هه‌موو شاره‌كانی عێراق و ئه‌و به‌رهه‌مانه‌ی كه‌بۆته‌له‌فزیۆن تۆماركراون ،دوای ته‌واوكردنی خانه‌ی مامۆستایان و وه‌رگرتنی بڕوانامه ، به‌مامۆستای هونه‌ر داده‌مه‌زرێت ، مامۆستایه‌كی ڕۆح سووك و زمانشیرین و میهره‌بان بووه بۆ قوتابییه‌كانی و هه‌میشه چێژ و خۆشیی و نه‌شئه‌ی پێبه‌خشیوون ، به‌شێوازه نه‌رم و نیانییه‌كه‌ی مامه‌ڵه‌یه‌كی ته‌ندروستی له‌گه‌ڵ قوتابییه‌كانیدا كردووه و به‌رده‌وام له‌نێو قوتابییه‌كانیدا گه‌ڕاوه به‌دوای دۆزینه‌وه‌ی به‌هره‌ی ده‌نگخۆشیی و هانی داوون كه به‌رده‌وام بن له‌سه‌ر هونه‌ر ، له‌ساڵی (1978) وانه‌ی سروودی وتۆته‌وه له قوتابخانه‌ی سه‌لاحه‌دینی سه‌ره‌تایی .\nله‌هه‌رشوێنێك یان تیپێك پێویستییان به‌ئامێری شمشاڵ و توانای به‌رزی ژه‌نینی كاكه حه‌مه‌ی شمشاڵ بووبێت خۆیی و شمشاڵه‌كه‌ی و به‌هه‌ست و زه‌وق و شه‌وقێكی لێوان لێو له‌هونه‌ر بوونی هه‌بووه ، وه‌هه‌روه‌ها هونه‌رمه‌ند ئه‌ندامی دامه‌زرێنه‌ری( تیپی مۆسیقای فۆلكلۆری كورد) و (تیپی هونه‌ری میللی كورد)بووه.به‌ڵام هه‌رئه‌ندامێكی كاراو دێرینی تیپه ئازیزه‌كه‌ی مۆسیقای سلێمانی بووه، به‌داخه‌وه له‌سه‌ره‌تای ساڵی (2020) به‌هۆی دووچاربوونی به‌نه‌خۆشیی و ناجێگیری باری ته‌ندروستی له‌هونه‌ر دووركه‌وتۆته‌وه، به‌ڵام مێژوویه‌كی لێوڕیژ له جوانی و به‌رزی پێشكه‌ش به نه‌ته‌وه‌كه‌یی و هونه‌ری مۆسیقاو گۆرانی كوردی كردووه ، مه‌خابن ئه‌و هونه‌رمه‌نده خۆشه‌ویست و هێمن و له‌سه‌رخۆیه له‌ته‌مه‌نی (77) ساڵیدا له‌ڕێكه‌وتی (26/10/2021) خۆری ته‌مه‌نی ئاوابوو، بۆهه‌میشه چاوه‌كانی لێكنا و ماڵئاوایی له‌هونه‌ر و هونه‌رمه‌ندان و خانه‌واده‌و تیپی مۆسیقای سلێمانی كرد، ڕۆحی شاد و گڵكۆكه‌ی هه‌میشه چراخان بێت.\nجه‌مالی ده‌لاك 26/10/2021\nبه‌سپاسێكی زۆره‌وه بۆ برای ئازیز كاك ئیسماعیل كوێستانی ، وێنه‌و هه‌ندێك له‌زانیارییه‌كان له‌سه‌ر هونه‌رمه‌ند، له‌كتێبی ( ڕوخسار و ئه‌زموون ) وه‌رگرتووه ده‌ستی ماندووبوونی ده‌گووشم.


CHRA.TV - ئەردۆگان تورکیا بەرەو کوی َ دەبات ؟\nئامادەبووانى ئێستا 80 میوان\nئەردۆگان تورکیا بەرەو کوی َ دەبات ؟\nئەگەر ئاوڕێک بۆ دواوە بدەینەوەو بە دیاریکراوی ساڵی ٢٠٠٢ ئەو کاتەی پارتی داد وگەشەپێدانی تورکیا ( AKP ) دەستەڵاتیان گرتە دەست و بۆ یەکەم جار لە مێژووی نزیکی تورکیادا پارتێکی سیاسی توانی بەتەنیا کابینەی حکومەت پێکبھێنێت , ئەوکات تورکیا وڵاتێکی قەرزارو ئابووریەکی داتەپیوو گیرۆدە ی پەتای کوشندەی گەندەڵی بوو.\nبەڵێ ئەوکات بە کەڵک وەرگرتن لەو دۆخە و کارکردن بۆ ڕیفۆرمی ڕاستەقینە لە ژیانی خەڵکی ئەو وڵاتەو چارەسەر کردنی قەیرانەکان ھەنگاوی گەورەو بگرە گۆڕانکاری بەرچاویش ڕوویدا لەو وڵاتە تا ڕادەیەک ( AKP ) ڕایگەیاند کە ئەوان ئیستا ئابووری ئەو وڵاتەیان وا پێش خستووە نەک یەک پوول قەرزار نین بەڵکو پارەی یەدەگیشیان ھەیە .\nبۆ چارەسەری کێشەی کوردیش لە باکووری کوردستان ھەوڵی باش و ھەنگاوی جدیش نرا بەڵام ئەوەی جێگەی سەرنج و ھەڵووەستە لەسەر کردنە لە دوای تەواو بوونی دوو خوولی سەرۆکوەزیرانی ئەردۆگان وەرگرتنی پۆستی سەرۆک کۆماری دەستکاری کردنی یاسای ھەڵبژاردنی سەرۆک لە پەرلەمانەوە بۆ ھەڵبژاردنی ڕاستەوخۆ لە گەلەوە ھەوڵدان بۆ گۆڕینی دەستووری ئەو وڵاتە پاشەکشەکردن لە زۆر ھەنگاوی تر وەلانانی ھاوڕی َ و ھاوکارە زۆر نزیکەکانی وەکو عبدوڵا گویل و دواتر ئەحمەد داود ئۆغلو زۆری تریش لە حزب بە ھۆی بوونی جیاوازی دیدو بۆچوون بۆ کێشەکانی ئەو وڵاتە .\nدواتر پاشگەزبوونەوە لە دروشمی ( زیرۆ پرۆبلم ) سفر کێشە لە گەل دراوسێکان و ئێستا (فول پرۆبلم ) پڕ کێشەیە لە گەڵ ھەموو دراوسێکانی ھەر لە ڕووسیا وئیسرائیلەوە کە ئێستا پاشگەزبووەتەوە لەو ناکۆکیانەوە داوای لێبووردنیان لێدەکات لە گەڵ سوریا وعێراق میسرو وڵاتانی تر ی ناوچەکە لە ململانێ ی ناڕەواو خۆ سەپاندنە .\nلە ئاستی ناوخۆییش پرۆسەی ئاشتیان بە بنبەست گەیاندو خۆیان لە ھەموو بەڵێن وھەوڵەکان بۆ چارەسەری کێشەی کورد بێ ئاکام ھێشتەوە و جارێکی تر شەڕدەستی پێکردەوە.\nلە ئێستاشدا کەوا بە تەواوی دەرکەوتووە ئەردۆگان دەخوازێت ببێت بە سووڵتانێکی عوسمانی خەون بە گێڕانەوەی سەروەری یەکانی ئیمپراتۆریەتی عوسمانیە وە دەبینێت لەو کاتەوەی کۆشکی(ئیمپراتۆری ) سەرۆکایەتی دروست کردووە لە سەر ڕووبەری ٣٠٠ ھەزار مەتری چوارگۆشە و زیاتر لە ٦٠٠ ملیۆن دۆلاری تێچووە کەشێوازی دیزایینەکەی لە تەلارە سەلجووقیە کانەوە وەرگرتووە و لە ١١٥٠ ژوور و ھۆڵ پێکھاتووە ئەمە لە کاتێکدایە کە بێکاری و ھەژاری لە ئاستێکی ترسناکدایە لەو وڵاتە.\nباسکردن لە ڕەفتارو وتارەکانی ئەردۆگان لەوەیە بە وتارێک و باسێک کۆتایی نەیەت بەڵکو پێویستی بە کتێب و مجلداتە لە دوای سەرھەڵدانی ڕاپەڕین و خۆپیشاندانەکانی بەھاری عەرەبی و دەرکەوتنی تاقم گروپە تیرۆریستییەکانی داعش لە عێراق و شام کۆمەک و پاڵپشتیەکانی بۆیان شتێکی شاراوە نەبوو لە ڕووبەرێکی فراوانی میدیاکانی جیھاندا .\nدواترینی لێدوان و ڕەفتارەکانی ئەردۆگان سەبارەت بە ئۆپەراسیۆنی مووسڵ و ھەوڵی ناردنی ھێزەکانی بە زۆری زۆردارەکی بەدەر لە یاساو دوور لە ڕێز گرتنی سەروەری وڵاتێکی وەکو عێراق و لێدوانەکانی دەرھەق بە حەیدەر عەبادی سەرۆکوەزیرانی عێراق کە وتەکانی قەزافی دووبارە کردەوە تۆ کێ ی ؟؟ ئێوە کێن .\nماوەتەوە بڵێم وادیارە سووڵتان ئەردۆگان پەندی لە چارەنووسی دکتاتۆرەکانی ناوچەکە وەر نەگرتووەو کە تووشی سەرکێشی بوون وبە تایبەنی سەدام حسێن کە چۆن دەوڵەتی کوێت ی داگیر کردوو ھەموو جیھان داوایان لێکرد پاشە کشە بکات نەیکرد بەڵام ھەموو جیھان چارەنووسی ئەویان بینی ئێستاش ئەردۆگان ھەمان سیناریۆی ئەو دووبارە دەکاتەوە و بە تایبەتی لە دوای کودەتاکەی ١٥ تەمووز ی ئەمساڵ ئەو وڵاتەی کردووتە زیندانێکی گەورەو ھەموو یاساو مافەکانی مرۆڤی وەلا ناوەو بە بیانوو پاساوی کودەتا ھەزاران کەسی زیندانی کردوەو ھەزارانی تری نانبڕاوکردووە.لەوەش سامناکتر ھەوڵدان بۆ گۆڕینی سیستەمی حوکمڕانی لەو وڵاتەدا لە پەرلەمانیەوە بۆ سەرۆکایەتی ھەوڵی دەستەمۆکردنی سوپا کە لە دەوڵەتی تورکیای تازەدا کە خۆیان بە پارێزەری سیستەمی سیکیۆلار زانیوەو دواترینی ھەوڵەکانی داخستنی کۆلیجەکانی جەنگی و سەربازی و گۆڕینی بۆ کولیجی نیشتمانی بە سەر پەرشتی مامۆستای زانکۆ و شارەزای مێژووی عوسمانی ئرھان ئفیونجۆ کە ئەردۆگان بۆ ئەو کارە دەسنیشانی کردووە کە ئایدیۆلۆجیای سوپا بگۆڕێت لە عیلمانی و نیشتمانیەوە بۆ ئیسلامی عوسمانی بۆ ئەوەی زەمینە خۆش بکات بۆ دەستێوەردان و پەلاماردانی وڵاتانی دراوسێ کەو وەکو باخچەی پشتەوەی ماڵەکەی خۆیان لێیدەڕوانن عوسمانیە تازەکان .\nلە کۆتاییدا ناکرێت کۆتایی بەم وتار بھێنم و باس لە بێخەمی ئەمریکا و پەیمانی ناتۆو بەگشتی وڵاتانی ئەوروپای خۆرئاوا بە تایبەتی بکەم بەرامبەر بە ھەڵسوو کەوتەکانی ئەردۆگان و پارتەکەی بەرامبەر تیرۆر و ئاشتی و پێکەوەژیانی گەلانی ناوچەکەو کار گەیووەتە ئەوەی میدیاکانی نزیک لە ئاکپارتی ھۆشداری لەوە بدەن کە پەیمانی ناتۆ گەورەترین مەترسیە بۆ سەر ناوچەکەو ھەروەھا ئەمریکا دوژمنی پلەیەکی تورکیایە ؟! لە کاتێکدا تورکیا خۆی لە ساڵی ١٩٥٢ ئەندامی ئەو پەیمانەیە .


Local\tWeb\tماڵپه‌ر هه‌واڵه‌کان چالاکی لاوان ژنان لینکی ماڵپه‌ڕه‌کان ڤیدیۆکان وێنه‌کان ئارشیف په‌یوه‌ندی Home هه‌واڵه‌کان حیزبی دێموکرات بۆ خەبات دژی ڕێژیمی ئێران لە گەل هەر کام لە حیزب و لایەنە سیاسییەکانی کوردستانی ڕۆژهەڵات کۆبووە\nحیزبی دێموکرات بۆ خەبات دژی ڕێژیمی ئێران لە گەل هەر کام لە حیزب و لایەنە سیاسییەکانی کوردستانی ڕۆژهەڵات کۆبووە\tحیزبی دیمۆکراتی کوردستانی ئێران، بە مەبەستی بەرینترکردنی خەبات دژی ڕێژیمی ئێران، لە چوارچێوەی گوتار و ستراتژی نوێی ڕاسان لە کوردستانی ڕۆژهەڵات لە گەل هەر کام لە حیزب و لایەنە سیاسییەکانی کوردستانی ڕۆژهەڵات کۆبووە\nلە نەورۆزی ئەمسالەوە حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لە چوارچێوەی گوتار و ستراتژی نوێ زیندووکردنەوەی خەبات لە رۆژهەڵاتی کوردستان لە پێناو ئاوێتە بوون بە خەڵک و گەشەپێدان بە رەهەندەکانی خەباتی رێخستنی و جەماوەری، تا ئێستا کۆمەڵێک لە باشترین پێشمەرگەکانی لە بەرگری ڕەوادا گیانیان بەخت کردووە و بارتەقای ئەو تێچووەش وەدیهێنانی ئامانجی سەرەتایی لە پەیوەست بوونی دووبارە بە کۆمەڵانی خەڵکی کوردستانی رۆژەهەلات و بە رۆژەڤکردنی ئەو پرسە سیاسی و نەتەوەییە لە ئاست ناوچە و جیهاندا هێناوەتە ئاراوە و پێشانیدا کە دەسەڵاتی سەربازی و ئەمنی کۆماری ئیسلامی بەرامبەر بە ئیرادەی خەڵک و تێکۆشەرانیدا شتێکی ساختەیە.\nلە دەرەنجامی تێگەیشتنی هەمیشەیی و ئاکامی ستراتژی نوێی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، وەک هەمیشە حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران باوەری وایە کە دۆژمنی سەرەکی گەلی کورد کۆماری ئیسلامیی ئێرانە و لە بەرامبەریدا خەڵکی کوردستانی ڕۆژهەڵاتیش وێڕای هێزە خەباتکارەکانی، خاوەن ئەزموون و ڕێکخستن و بەرنامەی سیاسی خۆیانن. بۆیە بەو تێگەیشتن و ستراتژییەوە، لەو ماوەیەدا حیزبی دێموکرات لە ئاست بەرپرسیاریەتی سیاسی خۆیدا، ڕووی لە حیزب و لایەنەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان کرد تاکو هەڵگری ئەو پەیامە بێ کە ستراتژی گرێدانی خەباتی شار و شاخ، ستراتژییەکی نیشتمانی و نەتەوەییە و پێویست دەکات هێزە سیاسیەکانی کوردستان بەدەر لە جیاوازی فکری و ڕێکخستنیەکانی نێوانیان، بتوانن لە گۆڕەپانی ڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ ڕیژیمی داگیرکەر بۆ مسۆگەرکردنی مافە ڕەواکانی خەڵکی ڕۆژهەڵات، تێکۆشانی خۆیان هەماهەنگ و بەرفراوانتر بکەن.\nبۆ ئەم مەبەستە شاندێکی ڕێبەری حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، بە سەرپەرەستیی "محەممەدنەزیف قادری" ئەندامی دەفتەری سیاسی بەپێی بەرنامەیەکی دیاریکراو سەردانی حیزب و لایەنە سیاسیەکانی کوردستانی رۆژهەڵاتیان کرد و لە کۆیی ئەو دیدار و چاوپێکەوتنانەی کە لەگەڵ ئەو حیزب و لایەنانەدا هەیانبوو، ئەو تەوەرانەی کە بە شێوەیەکی گشتی پەیوەست بوون بە ستراتژی خەباتی هاوبەش لە ڕۆژهەڵات و چۆنیەتی هاوکاری و هەماهەنگی هێز و لایەنە سیاسیەکان لە ڕەهەندە جیاوازەکانی ئەم خەباتەوە خرانە بەر باس و گەنگەشە و هەر یەک لە لایەنەکان لە ڕوانگەی خۆیانەوە ئەم هەنگاوەی حیزبیان بە باش زانی و بە سینگ فراوانیەوە کاری هاوبەشیان لە کوردستانی ڕۆژهەڵات وەک پێویستیەکی هەنووکەیی زانی و بۆ ئەم مەبەستە ئامادەیی خۆیان سەبارەت بە پێوەندی بەردەوام لە بواری کردەوەییدا دەربڕی .\nئەو حیزب و لایەنانە سیاسییانەی کە بەم مەبەستە سەردانیان کراوە بریتین لە :\nـ کۆمەڵەی شۆڕشگێرانی زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران ـ سازمانی کوردستانی حیزبی کمۆنیستی ئێران ( کۆمەڵە)\nـ هاورێیانی پێشوو ـ کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان ـ سازمانی خەباتی کوردستانی ئێران ـ یەکیەتی شۆڕشگێرانی کوردستان\nـ یەکیەتیی دێموکراتی کوردستان


پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکان و تەکنەلۆجیا – Knwe.org\nسەرەکی » وتار » پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکان و تەکنەلۆجیا\nمۆبایلەکەی بەدەستەوەیەو دەچێتە شوێنی کارەکەی، دەست دەکات بە کۆمێنت نووسین و پەیوەندی وجوابی نامەی هاورێکانی بە دڕێژایی ماوەی کارکردنی، لەپڕ کاتی دەوامی تەوا دەبێت و بەردەوام دەبێت بەهەمان شێوە لەماڵەوە، خێزانەکەی جێ دەهێڵیت ونوقمی دنیای سۆشیال میدیا دەبێت وەک ئەوەی ئەو لە کەوکەبێک و ئەوان لە کەوکەبێکی تر بن. کەسێکی تر شەڕ لەگەڵ یەکێک لە هاوڕێکانی دەکات بەهۆی تەنها یەک کۆمێنت یان جیاوازی بیروبۆچۆنی لەگەڵ کەسێکی تر. خوێندکارێکیش ئەرکەکانی خوێندنی پشتگوێ دەخات و هەندێکیش خزمەتی منداڵەکان و ماڵەکەی ناکات و بەردەوام پەیوەندی لە رێگەی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکانەوە ئەنجام دەدات. بەداخەوە ئەمە وێنەیەکی خراپی بەکارهێنانی تەکنەلۆجیا و سۆشیال میدیایە دەیخەمە پێش چاوتان کە کاریگەرییەکی نێگەتیڤی بەشێوەیەکی ترسناک لەم ساڵانەی دواییدا دروستکردووە. لەگەڵ هەر گەشەکردنێکی تەکنەلۆجیا هەندێک سوورن لەوەی بەشێوەیەکی خراپ بەکاری بهێنن و سوود و گرنگیەکانی ئیهمال بکەن و کاریگەری خراپ لەسەر کۆمەڵگە دروست بکەن.\nکۆمەڵگە جیاوازەکانی جیهان لە ئێستادا بڕوایان وایە، تەکنەلۆجیا و نێت و تۆرەکۆمەڵایەتیەکان بۆ نزیک بوونەوە و ئاسانکارییە بۆ بەیەکگەیشتن و بەهێزکردنی پەیوەندییەکان، هەندێکیش بڕوایان وایە ئەم هۆکاری پەیوندییانە لە مۆبایل و سۆشیال میدیا بۆتە هۆی تەنیای و دوورە پەرێزی.\nئەم سەردەمەی تیایدا دەژین جیاوازە لە رابردوو، بەهۆی ئەوەی پشت بە تەکنەلۆجیا دەبەستین لە هەر هەنگاوێکی ژیانماندا تکەنەلۆجیا جۆتە ناو هەمووو ماڵێک و خویندنگە و تەنانەت بازاڕیشەوە.\nئاشکرایە ژمارەی ئەکاونتەکان لە تۆڕەکۆمەلایەتیەکان و بەکارهینانی وێبسایتەکان هەتا بێت زیاد دەکات. ئێستا بۆ ساڵی 2020 نزیکەی 3.81 ملیار کەس لە جیهان بەکارهێنەری سۆشیال میدیان. کەواتە بەکارهێنانی سۆشیال میدیا لە زیادبوندایە و ناتوانین بیوەستێنین و بۆتە پێویستیەکی ژیان، بەلام ئێمە دەتوانین خودی خۆمان یارمەتیدەری خۆمان بین سۆشیال میدیاکان لە قازانجی خۆمان و دەوروبەردا بەکاربهێنین ئەمەش بە وشیاربوون لە چۆنیەتی بەکارهێنان و دیاریکردنی کات دەبێت.\nسوود و قازانجەکانی تەکنەلۆجیا\nپێگەکانی تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان چەندین سودی هەیەو هەروەها چەندین زیانیشی هەیە، بەڵام ئەمە دەکەویتە سەر تاک خۆی کە بەشیوەیەکی ئیجابی یان سلبی بەکاریبهێنێت. پێویستە بەکارهێنانی تەکنەلۆجیا بەشێوەیەک بێت زیانی زیاتر نەبێت لە سوودەکانی، دەتوانین بەکاتێکی کەم سودمەند بین و پێویستیەکانی ژیانمانی پێ جێبەجێ بکەین لە بازاڕکردن و سکیڵەکان و دۆزینەوەی هەلی کار و یان خوێندنی کۆرسەکان بە ئۆن لاین کە بتوانین لەرێگەیەوە گەشە بە فکر و ژیانی خۆمان بدەین.\nلێکۆڵینەوە و دیراساتە جیاوازەکان کە ئێستا هەیە ، لایەنە نێفەتیڤەکانی بەکارهێنانی تەکنەلۆجیا وسۆشیال میدیایان خستۆتە ڕوو . تەکنەلۆجیا و سۆشیال میدیا هۆکارێکە بۆ قەلەقی و پەستان خستنە سەر خەڵکی، چونکە خەڵکی سۆشیال میدیا وەک هۆکارێک بۆ دەربڕینی هەستەکانیان بەکاردەهێنن، بەڵام کۆمێنت و جوابدانەوەی نێگەتیڤی کۆمەڵگە بۆ ئەم کەسە قەلەقی و گرژی دروست دەکات. هەروەها سوشیال میدیا هۆکارێکە بەتایبەت لە گەنجاندا بۆ گۆشەگیری و کاریگەری لە سەر دەروون دروست دەکات . هەروەها بەکارهێنانی سۆشیال میدیا خەوی مرۆڤ تێکدەدات، خەڵکی راهاتووە لەسەر ئەوەی رٶژ لە تاریکیدا و شەو لە بەر ڕووناکی و شاشەی مۆبایل و کۆمپیوتەر بەسەرببەن، ئەم شێوازی ژیانەش کاریگەری لەسەر دەردانی هۆرمۆمی میلاتۆنین لەلایەن لەشی مرۆڤەوە دروست دەکات کە یارمەتیدەرە بۆ کرداری خەوتن.\nچۆن دەزانیت ئالودەی تۆڕەکۆمەلایەتیەکان بوویت؟\nبەکارهێنانی نێت و سۆشیال میدیا بۆ ماوەیەکی دوورودرێژ بەنەخۆشی دادەنرێت. چەند نیشانەیەک هەیە ئالودەبون ئاشکرا دەکات: هەروەک دوورکەوتنەوە لە کۆمەڵگەو بۆنە کۆمەڵایەتیەکان و گران پەیوەندیە کۆمەڵایەتیەکان دروست بکەیت و لەکاتی دوورکەوتنەوە لە نێت هەست بە بێتاقەتی و توڕەیی بکەیت و هەست بە تەمەڵی و کەمی جوڵەو بێ هێزی و بێتاقەتی بکەیت، وەرزش نەکەیت و هیچ ئارەزوویەکت نەبێت بۆ ژیان.\nلەکۆتاییدا دەتوانین بڵێین تەکنەلۆجیا و تۆڕەکۆمەڵایەتیەکان چەکێکی دوو سەرە، دەکرێت بەکاری بهێنێن لەگەشەسەندنی فکری خۆمان و سکیڵەکانمان و کۆمەڵگە، یان دەبێتە سەرچاوەیەک بۆ لەدەستدانی خۆت و پەیوەندییە کۆمەڵایەتیەکان دوورکەوتنەوە لە ژیانی راستەقینەدا.


لاپەڕەكانم (Mina sidor) - Bostadsförmedlingen i Stockholm AB\nلاپەڕەكانم (Mina sidor)\nلاپەڕەكانم (Mina sidor) ئەو شوێنەيە كە تيايدا دەتوانيت ئەو ئەپارتمانانە ببينيتەوە و بچيتەوە سەريان كە ئارەزووت بۆيان تۆمار كردووە. هەروەها دەتوانيت زانيارييان تيادا بدۆزيتەوە لەبارەى كاتى سەرە گرتنت و پارەى ڕەسمى ساڵانەت، جگە لەمانەش، دەتوانيت لێرەدا زانيارييە كەسييەكانت نوێ بكەيتەوە. بۆ ئەوەى بچيتە ناو ’لاپەرەكانم‘ ەوە، پێويست دەكات لۆگ-ئين بكەيت.\nئاسانترين و بێ مەترسى ترين ڕێگا بۆ لۆگ-ئين بەكارهێنانى BankID ييە، سيستەمى دەستنيشانكردنى ئەلكترۆنى (Bank-ID). ئەگەر دەستت بە BankID ڕاناگات، ئەوا دەتوانيت هەژمارێك دروست بكەيت كە ڕێگات دەدات ئيمەيڵەكەت و ژمارە نهێنييەكەت بۆ لۆگ-ئين بەكار بهێنيت.\nلۆگ-ئين بكە بۆئەوەى ئاگادارى ئەمانە بيت:\nكام ئەپارتمانانە بە دياريكراوى دەتوانيت ئارەزووى خۆتيان بۆ تۆمار بكەيت.\nكاتى چاوەڕوانيم لە سەرەدا بووە بە چەند؟\nكاروبارى داواكارييەكانت ڕێك بخەيت. داواكارييەكانى ڕابووردووش و ئێستاش.\nڕەسمى ساڵانە – ئايا پارەكەى دراوە يان نا؟\nهەروەها دەتوانيت زانيارييەكانى پەيوەندى پێوە كردنيشت نوێ بكەيتەوە بۆ ئەوەى بە ئاسانى بتوانين پەيوەنديت پێوە بكەين.\nبانگهێشتى تەماشا كردن\nئەگەر لە نێو ئەو كەسانەدا كە ئارەزوويان بۆ ئەپارتمانێكى دياريكراو تۆمار كردووە، تۆ خاوەن يەكێك لە كاتە درێژەكانى چاوەڕوانى بيت، ئەوا بانگهێشتێكت بۆ دەنێرين بۆ تەماشا كردن. هەموو وردەكاريى زانيارييەكان لە بارەى تەماشا كردنەوە لەسەر لاپەڕەكانم هەن. پاش تەماشا كردن، پێويست دەكات لۆگ-ئين بكەيت بۆ ناو لاپەڕەكانم و پەسەندى بكەيت كە ئايا هێشتا ئارەزووت لە ئەپارتمانەكە هەيە يان نا.\nوردەكارييەكان نوێ بكەرەوە\nدەتوانيت زانيارييە كەسييەكانت نوێ بكەيتەوە، وەك داهاتت و زانيارييەكان بۆ پەيوەندى پێوە كردنت. دڵنيا بە لەوەى كە هەردوو ئيمەيڵ و ژمارە تەلەفۆنى مۆبايڵيشت لاى ئێمە هەبێت، بۆ ئەوەى بتوانين بە خێرايى لە بارەى شتى وەك تەماشا كردن و ئۆفەر و زانياريى گرنگى ترەوە پەيوەنديت پێوە بكەين.\nكاتى چاوەڕوانى و ڕەسم\nدەتوانيت لە لاپەڕەى دەستپێكى لاپەڕەكانم دا كاتى چاوەڕوانيت لە سەرە گرتندا ببينيت، واتە ماوەى چەندە لە سەرە گرتندا چاوەڕوانيت. هەروەها دەتوانيت ئەوەش ببينيت ئايا ڕەسمى سەرە گرتنت داوە يان نا و دوايين جار كە داواى پارەت لێ كراوە بۆ ڕەسمى سەرە گرتن، كەى بووە.\nدەتوانيت لە ڕێى لاپەڕەكانمەوە هاو-داواكارێك لەگەڵ خۆت ناونووس بكەيت، واتە ئەو كەسەى كە نيازتە لەگەڵى بژيت. سوودى زيادكردنى هاو-داواكارێك بۆ تۆ ئەوەيە كە هەندێك خاوەن موڵك ڕێگات پێ دەدەن داهاتەكانتان لەيەك بدەن. لە هەندێك باردا، دەشێت ڕێگا بە هاو-داواكاريش بدرێت ناوى بخرێتە سەر گرێبەستەكە.