بۆچی پوتین نایەتە کوردستان\nدانەر ئەبوبەکر مستەفا\n06 کانونی دووەم 2017\nئەگەر سەرۆک ئۆڵاند واتا فەرەنسا بێت، بە دڵنیاییەوە فەرەنساش مانای بەھا بەرزەکانی مرۆڤایەتی و مێژووی دیموکراسیەت و سۆسیالیزم و ئازادیی ژن و تاکەکانی کۆمەڵگایە بە شێوەیەکی گشتی، دواجاریش فەرەنسا مانای فکرەی ڕۆشنگەری و فەلسەفەی شارستانیەتە.\nئەگەریش سەرۆک پوتین مانای روسیا بێت! ئەوە روسیا واتا قەیسەر و سوپای سوور و سەرکردەی روحیی شۆڕشەکانی کۆمۆنیستی و لێنینە، ھەروەھا واتای سەرکەوتن بەسەر ئایدلۆژیای فاشیزمی نازی و یەکێک لە وڵاتە زلھێزەکانی ئەمڕۆی جیھانی سیاسی و سەربازیی، دواجاریش یەک لەسەر سێی ڕووبەری جیھان.\nسەرۆک ئۆڵاند لە کاتێکدا سەردانی کوردستان دەکات، کە ناوچەکە بە بارودۆخێکی ھەستیارو مەترسیدار تێپەر دەبێت،و رێکخراوێکی تیرۆرستی بەناوی داعش بوونی ھەیە، ئەم رێکخراوە تۆقینەرە بۆتە مەترسێکی گەورەتر و زیاتر تەنیا لە گۆرانی ئاوەوھەواش بەسەر جیھاندا. ئۆڵاند و رۆژئاوە باش لەوە گەیشتوون ئەم رێکخراوە تیرۆرستییە تەنیا بە زەبری ھێزی سەربازی کۆتای پێنایەت، داعش ئەمرۆ وەک گەورەترین رێکخراوی تیرۆرستی لە جیھاندا لەوە دەرچووە کە تەنیا بریتی بێ لە ھێزێکی تۆقینەری رادیکاڵی ئیسلامی سونی سەلەفی، بەڵکو بۆتە ڤایرۆسێکی ترسناکی ئیسلامی توندرەو کە لە زۆربەی ووڵاتانی جیھاندا بڵاوبۆتەوە. فەرەنسا وەک دڵ ئۆروپا بۆتە قوربانی یەکەمی فکرەی توندرەوی و کاری تۆقێنەری ئەم رێکخراوە تیرۆرستیە کە لەسەردەمی فەرمانرەوای بەرێز ئۆڵاندا سەری ھەڵدا و فەرەنسای رووبەرووی گەورەترین کارەساتی تیرۆرستی کردەوە لە مێژووی ژیانی رابردووی ئۆروپایەکاندا. ئۆڵاند ھەمیشە خۆی لەبەردەم بەرپرسیاریەتی و دابینکردنی ئاسایشی نیشتیمانی بۆ ھاوڵاتیانی بە بەرپرسیار دەزانێ ، راستە ھیچ کاتێک ئەوەی دەرنەبریووە کە کەم تەرخەم بووە لەم روەوە، بەڵام بەدڵنیاوە دووبارە خۆکاندیت نەکردنەوەی بۆ سەرۆکی ووڵات بەشێکی زۆری ئەو راستیانە دەردەخەن.\nوەک لەسەرەوە ئاماژەمان پێکرد لە ناوبردنی تیرۆر و شەری رێکخراوێکی تیرۆرستی وەک داعش تەنیا بە زەبری ھێزو ھێرشی ئاسمانی لەناو ناچێت، بەڵکو لەناوبردنی پێویستی بەبیر و ئەندێشەی نوێ و فەلسەفەی شارستانیەت و نوێگەرای ھەیە، داعش وەک ھێزێکی سەربازی و دەوڵەتیکی دانپێدانەندراو بەرەو لەناوچوون دەچێت، بەڵام فکرەو ئایدلۆژیا و خۆشەویستی لەناو دڵی ئیسلامیە توندرەوەکاندا ھەردەمێنێ ، ئەوەش گەورەترین مەترسییە لەسەر ئۆروپاو فەرەنسا بەتایبەتی. ئەوەی لە کۆتایدا دەتوانێ رێکخراوی تیرۆرستی داعش لەناو ببات، تەنیا فکرەی رۆشنگەرای و و بیر و ھزری سیاسی نوێ و کولتورە کە پاریسی پایتەختی شۆرشی رۆشنگەرای فەرەنسا سەرچاوەکەیەتی.\nروسیا لە شەری تیرۆدا خۆی لەبەرەی پێشەوەدا دەبینێتەوە، ئەوەش بەھۆکاری ئەوەی لەلایەک ژمارەیەکی زۆر ئیسلامی توندرەوەی باکوری قەفقاز لە داگستانی و چیچانی لە ناوریزەکانی ئەم رێکخراوە توندرەوەدان و ھەموو کاتێک مەترسی گەرانەوەیان ھەیە بۆ ووڵاتەکەیان، کە دواجاریش دەبنە ئامێرێکی تری دەستی دوژمنانی روسیا بۆ دروستکردنی ئاژاوە و تێکدانی بارودۆخی ئەمنی روسیا، لەلایەکی تریشەوە ئەم رێکخراوە تیرۆرستیە مەترسێکی گەورەی لەسەر تاکە ھاوپەیمانی واقعی روسیا لە ناوچەکادا دروستکردووە کە سوریایە، ھەر بۆیە روسیا ھەرچی لەتوانایدایە کردوویەتی و دایکا بۆ لەناوبردنی رێکخراوە تیرۆستیەکانی سوریا بەتایبەتی داعش و بەرەی نووسرە.\nروسیا زۆر بە ھەستیاریەوە مامەڵا لەگەڵ عێراق دەکات لە دوای ساڵی ٢٠٠٣، ھەموو کات تێک چوونی بارودۆخی عێراق بۆ دەسەڵاتدارانی ئەمریکا دەگەرێنێتەوە، ھەروەھا دڵخۆش و پشت قایمە بە بەھێزبوونی ھەژموون و دەسەڵاتی ئێران بەسەر عێراقدا، وەک دوژمنی ستراتیژی ئەمریکاو ھاوپەیمان و ھاوبەرژەوەندی خوازی خۆی لە ناوچەکەدا.\nھەڵکەوتەی شوێنی جوگرافیای کوردستان لە ناوچەکەدا زۆر گرینگترە بۆ رۆژئاوە و ووڵاتێکی وەک فەرەنسا، وەک لەوەی بۆ روسیا، ووڵاتانی زلھێز ھەمیشە بیر لە پاراستنی بەرژەوەندی خۆیان و ھەژموونی جیۆسیاسی خۆیاندەکەنەوە بەسەر جیھاندا، راستە فەرەنسا ھەمیشە لە کات و قۆناغە سەختەکانی رۆژگاری رابردووی کورداندا ھاوکارو پشت و پەنامان بووە، رۆڵیکی گرینگیشی گێرا لە بریاری ٦٨٨ ئەنجومەنی ئاسایشی نیودەوڵەتی،ھەر ئەوەش لەگەڵ نازناو و ناوبانگی دەوڵەتێکی وەک فەرنسا دێتەوە وەک خاوەن شۆڕشی فەرەنسی و نوێگەری لە جیھانی نوێدا، و کە چاوی مرۆڤایەتی لەسەر دنیا و چەمکە مەزنەکانی لیبرالیزم و سوسیالیزم کردەوە بە رووی مرۆڤایەتیدا. بەڵام ئێمەی کورد لەم قۆناغەدا زۆرتر چاوەریدەکەین لەم ووڵاتە، کە یەکێکە لە پێنج ووڵاتە ھەمیشە ئەندامەی ئەنجوومەنی ئاسایشی نەتەوەی و دڵنیاشین زۆرتر لە توانایدایە بۆ گەلی کورد بیکات لەم قۆناغەو قۆناغەکانی تری داھاتووتی کوردستاندا.\nھەرێمی کوردستان لە رۆژھەڵاتی ناوەراست رۆڵێکی یەکجار گەورەو یەکلاکەرەوە دەبینێت لە بواری ئابووری و دابینکردنی ئاشتی بۆ ناوچەکە، ھەروەھا نابێت ئێمە رۆڵی سەرۆکایەتی سەرۆک بارزانی لە رابەرایەتیکردنی گەیاندنی ھەرێمی کوردستان بەم قۆناغ و پێگەیەی ئێستای کوردستان و ئاڕاستەکردنی بۆ ئایندەیەکی گەشتر لە بیربکەین، کە فاکتەرێکی تری بەھێزی ئەم رووداوانەن\nئەوە سەلمیندراوە لە زۆربەی ناوەندە سیاسی و نیودەوڵەتیەکاندا، و گفتوگۆی زۆری لەسەر کراوە، کە پێشمەرگەی کوردستان ئەمرۆ بۆتە زامنی پاراستن و ئارامی بۆ ناوچەکە، لەسەر دەستی پێشمەرگە تواندراوە سەرکەوتنی بەرچاو بەدەستبێت بەسەر ترسناکترین کارەساتی سەردەم کە تیرۆر و دەوڵەتی بەناوی ئیسلامی بوو، ھەر ئەم ھۆکارەش بوو ئۆڵاندیشی ناچارکرد لە نزیکەوە ئاگاداری بارودۆخەکە بێت، و شکستی ئەو ھێزە بەچاوەکانی خۆی ببینێت پێش تەواو بوونی ماوەی سەرۆکایەتیەکەی، کە ببووە مەترسی گەورە بۆ سەر ناوچەکەو ئۆروپاو دواجاریش زۆربەی ووڵاتانی جیھان.\nقۆناغی یەکەمی مەترسیەکان بەرەو کۆتای دەرۆن، ئێستا جیھان تێگەیشتووە قۆناغێکی سەختر چاوەریان دەکات ئەویش راستەخۆ پەیوەندی بە ووڵاتانی ئۆروپاو و روسیاشەوە تارادەیەک ھەیە، کە بریتییە لە رووبەرووبوونەوەی تیرۆر وەک ئایدلۆژیاو فکرەی توندرەوەی، کە دواجار ئەگەر چارەسەری خێراو و بنەرەتی بۆ نەدۆزنەوە، بە دڵنیایەوە دەبنە قوربانی یەکەم و جەبھەکانی بەرگری دەگوازرێنەوە ناو جەرگەی ووڵاتەکانیان.\nبەھۆی بەھێزی ھەژموونی سیاسی و سەربازی روسیا بەسەر ناوچەکادا بە شێوەیەکی گشتی، بەرێز پوتین بەشێوەیەکی ناراستەوخۆ و لە رێگای لایەنی دووەم ھەمیشە و ھەموو رۆژێک سەردانی کوردستان دەکات، بە پێچەوانەشەوە ووڵاتانی رۆژئاوە ناچار دەبن خۆیان ئەو ئەرکانە رابپەرێنن، و ھەوڵی پاراستنی بەرژەوەندیەکانیان بدەن لەگەڵ فاکتەرە ھێزەکانی لە ناوبردنی ئەو ھێزە تۆقینەرەی کە جیھان و فەرەنسای ھەراسان کردووە.\nدەشکرێ ھاتنی سەرۆک ئۆڵاند بەشێکی گرینگی پەیوەندی بە سەرکەوتوویی سیاسەتی سەرۆک بارزانی لە ئیدارەکردنی مەلەفی دیپلۆماسی کوردستانەوە ھەبێ. بەڵام لەم قۆناغەی ئێستادا زۆر گرینگە کوردستان ھیچ کاتێک ھەنگاوێکی وا نەگرێتە بەر ببێتە بەشێک لە بازنەیەکی ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتی دژ بە بازنە و پێکھاتەیەکی دیکەی ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتی، پەرە بە مامەڵەکردنێکی ھاوسەنگ بدات لەگەڵ تەواوی کارەکتەرە ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتییەکانی تردا. .\nدانەر ئەبووبەکر مستەفا


Diplomatic Magazine | ئیسرائیل چاوەڕێی پایزی وڵاتانی عەرەبیە\nگرنگی ئەم ڕێكەوتنە بۆ ئیسرائیل لەوەدایە، كە وڵاتانی عەرەبی وەك وڵاتێكی ئاسایی و سروشتی ناوچەكە دان بە ئیسرائیلدا دەنێن ،بەبێ ئەوەی ئیسرائیل كۆتایی بەداگیركاریەكانی بهێنێت و یان لەسەر بابەتێك سازشیان بكات،تەنانەت ئەم ڕێكەوتنە نەبۆتە مایەی ئاشتی و سەقامگیری ناوچەكە، چونكە جاروبار لە كەرتی غەزەوە موشەك ئاراستەی باشوری ئیسرائیل دەكرێت و ئیسرائیلیش وەڵامی هێرشەكان دەداتەوە،بۆیە ئەم ڕێكەوتنەی ئاشتیە لە نێوان چەند وڵاتێكدا واژۆ دەكرێت، كە خۆیان لە ئاشتیدا بوون و هیچ كێشەیەكی ئەوتۆیان نەبووە،باشتر وابوو لە نێوان وڵاتە ناكۆكەكانی ناوچەكە ئەو ئاشتیە بكرایە و تەنها لە ئیسرائیلدا قەتیس نەكرایە، بۆ ئەوەی ئاشتیەكی سەرتاسەری ڕاستەقینە فەراهەم بكرایە، نەك كۆكردنەوەی بەرژەوەندی بێت بەناوی ئاشتیەوە.\nدان نان بە ئیسرائیل وەك ئەوەی ئێستا هەیە، دەرفەتێكی گرنگی مێژووییە و گەڕانەوەی نیە ،هەروەها ناتوانرێت لە داهاتوودا جارێكی دیكە دەستكاری بكرێت یان هەڵبوەشێنرێتەوە،چونكە بەستنی ڕێكەوتنامەكە چوارچێوەیەكی نێودەوڵەتی هەیەو كشانەوە لێی باجی قورسی بەدوادێت، بۆیە وڵاتانی عەرەبی دەبێت پابەندی ڕێكەوتنامەكە بن، بەبێ ئەوەی دەستكەوتێكی نێودەوڵەتی بۆ نەتەوەی عەرەب بەدەستبهێنن،وەك دان نان بە فەلەستین وەك دەوڵەتێكی سروشتی ناوچەكە و هاوكاری كردنی بۆ گەڕانەوەی خاكەكەی و پاڵپشتی كردنی بۆ بوژانەوەی ژێرخانی ئابوریەكەی، هەروەها لە ئاستی هەرێمیش هیچ بۆ فەلەستینەكان ناكات،چونكە چەندین جار بنیامین ناتانیاهۆ سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل ڕایگەیاندووە، كە ئەم ڕێكەوتنە هیچ پەیوەندییەكی بە كێشەی فەلەستینەوە نیە، ئیمارات و بەحرەینیش ئاماژەیان بەوە كردووە، كە لەسەر حسابی مافی فەلەستینەكان نیە، بۆیە وەك دەبینین فەلەستین لەم ڕێكەوتنەدا غائیبە، واتە هیچی دەست ناكەوێت!.\nئیسرائیل لەم ڕێكەوتنەیداجارێكی دیكە یەكگرتوو نەبوونی وڵاتانی عەرەبی قۆستەوە،هەروەها زیاتریش لە یەكی هەڵوەشاند ،بۆیە جیا بەجیا پەیوەندیان لەگەڵ ئاسایی دەكاتەوە، سەرەتا لەگەڵ ئیمارات و پاشان بەحرەین،بۆ سعودیە و قەتەریش دەبێت لە چاوەڕوانیدا بین، كە لە هەر كاتێكدا بێت ئەوانیش بێنە ناو ڕێكەوتنەكەوە، ئیسرائیل بەم هەنگاوەی دواین بزماری لە تابوتی دروشمی یەكگرتوویی عەرەب دا، هەروەها وەك وڵاتانی سەربەخۆ كە هیچ پەیوەندییەك لە نێوانیاندا نەبێت مامەڵەیان لەگەڵدا دەكات.\nئەم ڕێكەوتنامەیە فەلەستیەكان تەواو نائومێد دەكات،چونكە وڵاتانی عەرەبی بەبێ بەشداری فەلەستینەكان پەیوەندییەكانیان لەگەڵ ئیسرائیل ئاسایی كردەوە و هیچ مافێكی فەلەستینەكانیش نەچەسپێنراوە، كە ئیسرائیل ناچار بكات پابەندی بێت،بۆیە ئەمەش بەجێهێشتنی فەلەستیەكانە بەتەنیایی، كە دواجار ناچاریان دەكات، لەبەرامبەر هیچدا بەو دۆخە ڕازی ببن.\nڕاستە ئەو ڕێكەوتنامەیە بەرژەوەندی وڵاتانی عەرەبی بەشدار لە ڕێكەوتنەكەی تێدایە، وەك بوژانەوەی زیاتری ئابوری و پێشكەوتن لە بواری تەكنەلۆژیا و سەربازی و پاراستنی ئاسایشی وڵاتەكانیان، بەڵام بۆ ئیسرائیلیش ئەگەر بەرژەوەندییەكان زۆرتر نەبێت، ئەوا كەمتر نیە، چونكە لەلایەك چەكیان پێدەفرۆشێت و لەلایەكی دیكەشەوە بە ئاسمانی وڵاتەكەیاندا گەشتی ئاسمانی ئەنجامدەدا، لە نێویشاندا گەشتی فرۆكەی كارگۆ (بار)، كە ئەمەش دەبێتە مایەی شكاندنی ئەو ئابڵوقە ئاسمانیەی كە لەسەر ئیسرائیل هەیە، بۆیە بە تێچوویەكی كەمتر دەتوانێت پەرە بە لایەنی بازرگانی خۆی بدات و كۆتایش بە پەیوەندی نهێنی خۆی لەگەڵ وڵاتانی عەرەبی بهێنێت.\nئیسرائیل لەم ڕێكەوتنامەیدا زۆر بە وردی هەنگاو دەنێت و تەنانەت دروشم و كاتەكەشی هەر پەیوەستە بە ڕووداوێكی مێژوویی بۆ ئیسرائیلیەكان، لەوانە گەشتی ڕاستەوخۆی نێوان ئیسرائیل و ئیمارات كە چەند ڕۆژێك لەمەوبەر ئەنجامدرا و وەفدێكی ئیسرائیلی بە سەرۆكایەتی مائیر شبات سەرۆكی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوەیی هەڵگرتبوو، هاوكات بوو لەگەڵ یەكەم كۆنگرەی جولەكە، كەبەسەرۆكایەتی تیودور هەرتزل دامەزرێنەری بزوتنەوەی جولەكە، لە شاری بازلی سویسرا لە ساڵی (1897)دا بەسرا،لە كۆتایی كۆنگرەكەشدا دووپات كرایەوە، كە پێویستە دەوڵەتێكی نەتەوەیی بۆ جولەكە دروست بكرێت،ئەم دەوڵەتەش پێویستی بە پاڵپشتی وڵاتە زلهێزەكان هەیە، بۆ ئەوەی لە قەیرانەكان دەوڵەتەكە پارێزراو بێت، ئەم كۆنگرەیە لای ئیسرائیلیەكان زۆر گرنگە،بۆیە كاتی گەشتەكەیان خستە ساڵیادەكەی ،هەروەها دوای پاڵپشتی وڵاتانی زلهێز، ئێستا پاڵپشتی وڵاتانی هەرێمیش بەدەستدەهێنن، هەروەها ناو نانی فرۆكەی ئیسرائیلیەكە بە " غریات غات" هەر بەڕێكەوت نەبوو، زۆر بە وردی ئەو ناوە دیاری كراوە و پەیوەستە بە ڕووداوێكی مێژوویی، كە ساڵی (1948)دا ڕوویداوە، ئیسرائیل لەو ساڵەدا شارۆچكەی عراقی لە نێوان خەلیل و غەزە كۆنترۆڵ كرد، هەروەها لەژێر ئەو ناوەوە گەمارۆی سوپای میسری دا، كە ئەو كات جەمال عەبدولناسر سەرۆكی میسر بوو،ئیسرائیل بەم ناوە دەیەوێت پەیامێك بە وڵاتانی عەرەبی بگەیەنێت، كە ئیسرائیل لەسەر فراوانخوازی خۆی بەردەوامە.\nهەرچی پەیوەست بە هاوپەیمانێتی وڵاتانی عەرەبی و ئیسرائیلە دژی توركیا، ئەوەش ستراتیژی نیە و ناتوانرێت گەرەنتی بكرێت، چونكە توركیاو ئیسرائیل لە مێژەوە هاوپەیمانن و توركیا لەسەر ئاستی هەواڵگری و سەربازی و ئابوری پەیوەندییەكی پتەوی لەگەڵ ئیسرائیل هەیە و بەردەوامیشە، پاشان هەردووكیان هاوپەیمانی ویلایەتە یەكگرتوەكانی ئەمریكان، ئەوەی جاروباریش ڕەجەب تەیب ئەردۆگان سەرۆك كۆماری توركیا لێدوان لە دژی ئیسرائیل دەدات و بەرگری لە فەڵەستینیەكان دەكات، ئەمە تەنها مانۆڕێكی سیاسیە و بۆ كۆكردنەوەی بەرژەوەندی و جێبەجێ كردنی داوایەكی توركیایە،یان پەرچە كردارێك و پەیامێكە بۆ گەیشت بە ئامانجێكی دیاری كراو، بۆیە زەحمەتە توركیا و ئیسرائیل ڕاستەوخۆ بكەونە ململانێوە.\nماوەتەوە بڵێن، براوەی یەكەمی ئەم ڕێكەوتنە ئیسرائیل و پلان و بەرنامەكانیەتی، وڵاتانی بەشداربووش وەك بەرژەوەندی تایبەتی خۆیان سودێكی زۆر دەبینن، بەڵام وەك لایەنی نەتەوەیی و پابەندبوون بە نەتەوە پەرستی و یەكگرتوویی عەرەب و وەرگرتنی مافەكانی فەلەستین و كۆتایی هاتن بە نەهامەتیەكانیان، ئەوا پایزی وڵاتانی عەرەبیە ،وردە وردە وەك گەڵای پایز بەدەم ئیسرائیلەوە هەڵدەوەرن و لە لقەكەی خۆیان كە عەرەب و پرەنسیپەكانیەتی جیا دەبنەوە، ئیسرائیلیش دەمێكە چاوەڕێی ئەم پایزە دەكات و دواجار گەیشتە مەنزڵ.


ھەڵبژاردنەکان ھەنگاوێک بۆ دیموکراسی یان ھۆکارێک بۆ ماکیاجکردن ؟ – Standard Kurd\nھەڵبژاردنەکان ھەنگاوێک بۆ دیموکراسی یان ھۆکارێک بۆ ماکیاجکردن ؟\nلەلایەن ستاندار Posted on تشرینی دووه‌م 5, 2018 237 جار بینراوە 0 سەرنج\n• چەمکی ھەڵبژاردن\nھەڵبژاردن بریتیە لە ڕێوشوێنێکی دەستوری بۆ ھەڵبژاردنی تاک یان کۆمەڵێک کەس بۆ پڕکردنەوەی پۆستێکی دیاریکراو، یان بریتیە لە کۆمەڵێک بنەمای یاسایی کە پێکدێت لە سیستەمی یاسادانان کە ئامانج لێیان ڕێکخستنی پڕۆسەی ھەڵبژاردنە کە لەئەنجامدا یاسایەکی نوێی لێ دێتە بەرھەم.یان ھەموارکردنەوەی یاسایەک،یان سەرکەوتنی یەکێک لە کاندیدەکان یان ھەر ڕووداوێکی دەستوری تر کە پەیوەستدار بێت بە ھەڵبژاردنەوە بەشێوەیەکی ڕاستەوخۆ.\nھەڵبژاردن ھەنگاوی سەرەکی و سەرەتاییە بۆ چەسپاندن و پیادەکردنی پڕۆسە گەورە و فروان و ھەمەلایەنەکەی دیموکراسی لەھەر کۆمەڵگا و وڵات و سیستەمێکی حوکمڕانیدا بێت،ھەڵبژاردن نیەتە ڕاستەقینەکانی گەل و دەسەڵاتیش دەردەخات بەرەو دیموکراسیەتێکی ڕاستەقینەی ڕاستگۆیانە،چونکە گەر پڕۆسەی ھەڵبژاردنەکان بەشێوەیەکی ئاسان و بێ گرێ وگۆڵ و دوور لە دەستتێوەردان و بەکارھێنانی فشار بەڕێوەچوو ئەوە مانای وایە کە ھەموان گەرەکیانە ھەنگاوە ڕاستەقینەکە ھەڵبنێن بەرەو دیموکراسیەتێکی ڕاستەقینە،و گەر بە پێچەوانەشەوە پڕۆسەی ھەڵبژاردنەکان بەخواست و ویستی پێشوەختە و بە پیلانی تێکدان و ساختەکردن و بەلاڕێدابردن برا لەلایەن حیزب و سەرکردە دەسەڵاتدارەکانەوە ئەوە بۆخۆی تەواوی پڕۆسەی دیموکراسیەت دەخاتە ژێر پرسیار و گومانەوە و ھیچ کاتیش دیموکراسیەتێکی ڕاستەقینە چێ نابێت و سەقامگیر نابێت. ئیدی لەو ساتەوە ھەڵبژاردن دەبێتە نمایشکردنێکی فریودەرانەی بێ بەھا و ھیچ گرنگی نامێنێت و لەچەمک و ناوەڕۆکە ڕاستەقینەکەی خۆی بەتاڵ دەبێتەوە کە بریتیە لە ھەنگاونان بەرەو دیموکراسیەت و ئاشتی و ئارامی و پێشکەوتن و داھێنان.\nھەڵبژاردن لە سیستەمە حومکڕانیە دیموکراسیەکاندا بەشێوەیەکی سیستەماتیک و سانا بەڕێوە دەچێت و ھەموو تاکەکان وەک مافێکی ئاسایی و سەرەتایی و یاسایی خۆیان لێی دەڕوانن و بەبێ ھیچ جۆرە فشار و چاوسورکردنەوە و نانبڕینێک پیادەی دەکەن و دەنگی خریان دەدەنە ئەو کاندید و حیزبانەی کە بە شیاویان دەزانن و چاوەڕوانی خزمەتی زیاتر و ئارامی و ژیان و گوزەرانێکی پڕ شکۆیان لێ دەخوازن ،ھەڵبژاردنەکان لە سیستەمی دیموکراسی ڕاستەقینەدا دوور لە دەستتێوەردانی حیزبی و دەزگا جاسوسیەکان بەڕێوە دەچێت،ھەموان کێبڕکێ دەکەن بەبەرنامە و تێڕوانین و دیدگایان بۆ ئایندە لەپێناو خزمەتکردنی زیاتر و خۆشگوزەرانی ھاوڵاتیان،ھەموانیش پابەندبوونی خۆیان بە ئەنجامەکانەوە دەردەبڕن و ھیچ گومان و پرسیارێکیشیان لەلا دروست نابێت لەسەر ڕاستی و دروستی پڕۆسەکە چونکە ھەموان دڵنیان بێگەردی و خاوێنی پڕۆسەکە، بەڵام لە سیستەمە نادیموکراسی و توتالیتاری و تاکڕەو و پۆبسیسیەکاندا یان بەناو دیموکراسیەکاندا ((وەک کوردستان و عێراق))،ھیچ کات پڕۆسەکانی ھەڵبژاردن بەشێوەیەکی شەفاف و دور لە دەستتێوەردان و گزی و ساختەکاری تێنەپەڕیون.ھەر بۆیەش ھەمیشە ئەنجامەکان بەدڵی زۆربە نەبون و ھەموانیش بەسەرکەوتوو و سەرنەکەوتوەوە گومان و پرسیاری زۆریان لەلا دروست دەبێت لە ئەنجامەکان و تانە و ڕەخنە و گلەیی و گازندەی زۆری ئاڕاستە دەکەن.\nھەر لەبەر ئەم ھۆیەیە کە ھیچ کات پڕۆسەی ھەڵبژاردنەکان لە کوردستان و عێراقدا نەبونەتە ھۆکار بۆ ئارامی و سەقامگیری سیاسی و ئابوری و کۆمەڵایەتی و نەبونەتە ھۆکار بۆ پێشکەوتن و داھێنان و ڕزگاربوونی کۆمەڵگا لە دواکەوتویی و ھەژاری و نەخوێندەواری و نەبونەتە ھۆکار بۆ خۆشگەوزەرانی تاک و کۆمەڵگا بەپێچەوانەی پڕۆسەی ھەڵبژاردنەکانی وڵاتانی پێشکەوتوەوە کە ھەمیشە ھەڵبژاردنەکان بونەتە مایەی نوێبونەوە و بەھێزبوون و زیاتر چەسپاندنی دیموکراسی و قوڵبونەوەی بەھاکانی ئازادی و ماف و خۆشگوزەرانی و ئارامی و ھەنگاو بەرەو پێشکەوتن و داھێنانی زیاتر.\n• پرسیار لێرەدا ئەوەیە ،لەکوردستاندا ھەڵبژاردنەکان بۆچی و لە پێناو چیدا دەکرێن؟ گەرەکە ھەنگاو بەرەو دیموکراسیەت بنێن یان تەنھا وەک ماکیاجکردنێکە بۆ جوانکردنی سیما ناشیرینەکانی دەسەڵات؟گەرەکە دەسەڵات گۆڕانکاری تیادا بکرێت یان زیاتر بۆ چەسپاندنی ئەوەی کە ھەیە؟زۆر پرسیاری تریش.\nبەداخەوە لەکوردستاندا لەیەکەم پڕۆسەی ھەڵبژاردنی پەڕلەمانی کوردستاندا لە ١٩/٥/١٩٩٢دا بە گزی و ساختەکاری دەستیپێکرد(( ساختەکاری لە جۆری مەرەکەبی دەنگدانەوە و ساختەکاری لە ژمارەی دەنگدەران لەسنوری پارێزگای دھۆک و ..ھتد)) وگەر نێوەندگیری ھێز و لایەنە دەرەکیەکان نەبوایە و گەر مەترسی لەدەستچوونی ئەزمون و دەسکەوتەکانی ڕاپەڕین نەبوایە ئەوا لەیەکەم ھەنگاوی بەرەو دیموکراسیدا شکستمان دەھێناو دەستدەکرایەوە بەشەڕی ناوخۆ و ھەڵپەی دەسەڵات و کۆکردنەوەی سەروەت و سامان و قۆرخکردنی و پاوانخوازی،ھەربۆیە تاکو ئێستا و لەماوەی ٢٧ ساڵی ڕابووردوودا کە پێنج خولی ھەڵبژاردنی پەڕلەمان و خولێکی ئەنجومەنی شارەوانیەکان و دوو خولی ئەنجومەنی پارێزگاکان و چوار خولی ھەڵبژاردنی پەڕلەمانی عێراق بەڕێوە چووە ،ھیچ کامیان بێ گرفت و بێ دەستێوەردانی حیزبی و بێ بوونی ساختەکاری ئەنجام نەدراون و ھەموانیان بەسەدان ڕەخنە و تانەیان ئاڕاستەکراوە،ھەربۆیە لەیەکەم ھەنگاوی ھەڵبژاردندا بەگزی و ساختەکاری دەستیپێکراوە و ھەرواش بەردەوام دەبێت،بۆیە ھەڵبژاردن لەکوردستاندا ھێندەی بە قازانجی حیزب و سەرکردە دەسەڵاتدارەکانە و لەپێناو مانەوە و قۆرخکاری و پاوانخوازی ئەواندایە نیوھێندە لە پێناو سەقامگیری دیموکراسیەت و ئاشتی و ئارامی و پێشکەوتن و خۆشگوزەرانی ھاوڵاتیاندا نیە،تەنھا و تەنھا وەک ماکیاجکردنێکە بۆ جوانکردنی سیما ناشیرین و قێزەونەکانی دەسەڵاتی کوردیە لەم ھەرێمەدا،چونکە دەسەڵاتدارانی ئەم ھەرێمە ھیچ کات ڕاستگۆ نین و نابن بۆ چەسپاندنی دیموکراسیەت و پاراستنی ئازادیەکان و مافەکان و سەروەربونی یاسا و بە دامودەزگایکردنی سەرجەم ئۆرگانەکانی دەسەڵات و حومکڕانی لەم ھەرێمەدا،ئەوان تەنھا ھەڵبژاردن بەکاردێنن وەک ھۆکارێکی فریودانی ناوخۆ و دەرەوەش تاھەموان بڕوابکەن کە سیستەمێکی دیموکراسی پیادە دەکرێت،ئەگینا ھیچ کات باوەڕیان بە دیموکراسیەت و ھەڵبژاردنی ڕاستەقینە نیە،دەسەڵاتدارانی کوردستان ھێندەی بیر لە چەسپاندنی دەسەڵات و پاوانخوازی سەرجەم ئۆرگانەکانی ژیان و گوزەرانی خەڵکی دەکەنەوە نیوھێندە لە بیر و خەیاڵی گۆڕانکاری و چاکسازی و بەرەوپێشبردنی سیستەمی حوکمڕانی سەقەتی کوردستان ناکەنەوە،چونکە ئەم جۆرە دەسەڵاتە گەندەڵ و مافیا ئاسایە لە قازانجی مانەوە و چەسپاندنی زیاتری دەسەڵاتەکانیانە نەک پڕۆسەیەکی ڕاستەقینەی ھەڵبژاردن و دیموکراسی و ئاڵوگۆڕی ئاشتیانەی دەسەڵات.\n• جا لە پڕۆسەیەکی وا سەقەت و دوور لەیاسا و ڕێسا دیموکراسیەکاندا دەکرێت ئەو پرسیارە بکرێت ،کێ و چ لایەن و چ کەسانێک لەم ھەڵبژاردنانەدا سەردەکەون یان چانسی سەرکەوتنیان بەھێزە ؟ ئایا کەسانی پسپۆڕ و شارەزا و بەئەزموون سەردەکەون یان کەسانێکی ناشایستە لەھەموو ڕوەکانەوە چانسیان بەھێزە؟بۆچی ئەم پڕۆسەیە بەم شێوەیە بەڕێوە دەچێت ؟\nپڕۆسەی ھەڵبژاردن بەھەرسێ شێوازی (( داخراو یان کراوە یان نیمچە کراوە)) وە ھەموانیان تاڕادەیەکی باش گرفتیان تیادا نیە گەر پڕۆسەکە دوور لە دەستێوەردانی حیزبی بەڕێوە بچێت بەبیانوی ساختەکردن و گزی و فرتوفێڵ.ھەموانیان دەکرێت بەشێوەیەکی ئازاد و سەربەستانە پیادە بکرێن و سەرجەمی تاکەکانیش چانسی خۆیان تاقیبکەنەوە بەمەبەستی خزمەتکردنی گەل و نیشتیمان.\nبەڵام ئەم پڕۆسە گرنگ و چارەنوسسازە لەھەرێمی کوردستانی بەناو دیموکراسیدا کە ھێشتا بەشەرعیەتی شۆڕشگێڕی مامەڵە دەکات و ھێشتا بیری خۆسەپاندن و پاوانخوازی و قۆرخکاری لە مێشکی سەرکردە و حیزبە سیاسیەکانیدایە و ھێشتا پڕۆسەی دیموکراسیان پێ ھەزمناکرێت،ناتوانن دەستوەرنەدەنە پڕۆسەکە و نەیشێوێنن،ئەوان ھێندەی بەرژەوەندی حیزب و سەرکردەکانیان لامەبەستە نیوھێندە بەرژەوەندی گەل و نیشتیمانیان لامەبەست نیە ،ئەوان ئەوەندەی مانەوە و بەردەوامبونی دەسەڵاتەکانیان لامەبەستە نیوھێندە گۆڕانکاری و چاکسازی و چەسپاندنی دیموکراسیان لامەبەست نیە،بۆیە ھەمیشە ھەوڵدەدەن کەسانی سەر بەحیزب و ناشایستە و بوکەڵە و سیماجوان و قەشەنگی ژنانیان کردۆتە مەرج بۆ کاندیدەکانیان نەک توانا و لێوەشاوەیی و ئەزموون و پسپۆڕی .\n• ھەربۆیە لەھەموو ھەڵبژاردنەکاندا ئەو کەسانە سەردەکەون کە:\n١. دەبنە سەرۆکی لیستەکان و ژمارە ((١)) و ئیدی ھەموو توانا و وزەکان لە پێناو سەرخستن و سەرکەوتنی تاکە کەسێکدا دەبێت وھەموان وادەزانن کە شکۆ و کەرامەتی حیزب و سەرکردە و تەواوی ئەندام و لایەنگرانیان لەسەرکەوتنی سەرۆکی لیستەکەیاندایە و گەر سەرۆکی لیستەکەیان دەنگێکی کەم بێنێت گەرچی سەرکەوتوش بێت ئەمان خۆیان بەشەرمەزار و کەمتەرخەم دادەنێن..لەکاتێکدا سەرۆکی لیستەکانیش یەکێکن لە کاندیدەکان ،کە ئەمەش ناعەدالەتیەکی زۆر زەقی ئەم ھەڵبژاردنەی ٣٠/٩ بوو لەناو زۆربەی حیزبەکاندا.و بەدەیان و سەدان جار خەرجی زیادەیان بۆ کراوە.\n٢. پشتیوانی بەھێز دەکرێن لەلایەن حیزب و سەرکردە دەستڕۆیشتوەکانەوە لەڕووی مادی و مەعنەوەیەوە.((زۆر جاران وا دەوترێت پێش ھەڵبژاردنەکانیش کاندیدە سەرکەوتوەکان دیاریکراون)) و ھەڵبژاردنەکان تەنھا بۆ ڕووپۆشکردنی پیلانەکانیانە و ھیچی تر.\n٣. کەسانی بێ توانا و بێ ئیڕادە و بێ ئەزموون ونەشارەزا چانسیان بەھێزترە.چونکە لە فەرمانی سەرکردە و حیزبەکانیان دەرناچن و خاوەن ڕاو و بۆچون و ڕەخنەی خۆیان نین.\n٤. کەسانی دەرەوەی شارە گەورەکان کە باکگراوەندی گوند و عەشایەر و ناوچەگەرێتی و شێخایەتی پاڵپشتیانە.\n٥. مێژوو و خەباتی باوک و بنەماڵەش ڕۆڵیان ھەیە((وەک ئەوەی ئەمە کوڕ یان کچی فڵان شەھیدە و ئەویان لە فڵان بنەماڵەیە و ئەویتریان کوڕی فڵان عەشرەتە و ئەوی کەشیان کوڕی فڵان مەکتەب سیاسی یان سەرکردایەتیە)) بەڵام لێرەشدا ھەر جیاوازی گەورە دەکرێت،ئیدی جێگەیەک نامێنێتەوە بۆ کادرە دڵسۆز و بێپشتیوان وخاوەن بڕوانامە و ئەزموون و پسپۆڕیەکان.\n٦. بۆ ژنانیش جوانی و شۆخوشەنگی سیماوقەدوباڵا و ….ھتد ڕۆڵی خۆیان ھەیە.\n٧. کەسانێکیش کە توانای دارایی بەھێز و گەورەیان ھەیە یان پاڵپشتی دەکرێن.((چونکە بەداخەوە نەفسیەتی کادریان لە پێش تاکێکی ئاساییەوە شێواندوە و سوک و ڕسوا کردوە بەوەی ھیچ کەسێک بەبێ بەرامبەر کار ناکات تەنانەت بۆ کاندیدی حیزبەکەی خۆی و ھەموان لە ھەلدەگەڕێن بۆ ئەوەی زۆرترین دەسکەوتی مادی وەدەستبێنن لە ھەڵمەتی ھەڵبژاردنەکاندا لە ژمارەیەک کاندید لەیەک کاتدا)).\n• جا ئەم کاراکتەرانە ھێندەی بە سۆز و لایەنگری خزمایەتی و عەشایەری و ناوچەگەرێتی و پاڕانەوە و گریانەوە دەنگ کۆدەکەنەوە نیوھێندە بەتوانای کەسی و لێھاتوویی و پسپۆڕی و کار و پڕۆژەی خۆیان ناتوانن ئەو دەنگانە کۆبکەنەوە،ئەمە جگە لەوەی لەکۆتایی پڕۆسەکانیشدا دەستێوەردانی حیزب و سەرکردە دەستڕۆیشتوەکان ڕۆڵ دەبینن لە دیاریکردن و ھەڵبژاردنی کاندیدە سەرنەکەوتوی((دەرچوەکاندا))و بە ئارەزوی خۆیان و لەسەر بونی وەلائی ئەوان بۆیان دیاریدەکرێن و یاری و گۆڕانکاری بەڕێژەی دەنگی ڕاستەقینەی کاندیدەکانی تر دەکرێن و ئەنجامەکان دەکرێنە پشک پشکێنە،نمونەی ھەرە زەقی ئەم پڕۆسە ناشیرین و پڕاوپڕ لە فێڵ و ساختەکاریانە ھەردوو(( پڕۆسەی ھەڵبژاردنی پەڕلەمانی عێراق لە ١٢/٥ و پەڕلەمانی کوردستان لە ٣٠/٩/٢٠١٨))دایە.\nجالێرەدا ھەقە باسی ئەو ڕاستیە بکەین کە ئیتر پێویست نە بەھەڵبژاردن دەکات و نە پێویست بەو ھەموو خەرجیە دەکات کە بۆ ١٠٠ کاندید خەرجی بکەن بەڵکو بۆئەوەی کەمترین خەرجی و گوێڕایەڵترین کاندید و تاڕادەیەکیش عەدالەت لە ناوچە و پسپۆڕیەکانیشدا((چونکە وەک ئێستا ڕەچاوی بوونی نوێنەرانی ناوچەکان و پسپۆڕیە جیاواز و گرنگەکان نەکراوە)) پیادەبکرێت سیستەمی ھەڵبژاردن بکرێتەوە بە لیستی داخراو و ئیدی پێویست بە لیستی کراوە یان نیمچە کراوە ناکات بەبیانوی زیاتر دیموکراسیبونەوە،چونکە لەکۆتاییدا ھەر مەکتەب سیاسی و دەستڕۆیشتوی ناو حیزبەکان کادنیدەکان دیاریدەکەن نەک پڕۆسەی ھەڵبژاردنەکان.\nبەم شێوەیەش بڕوات خولەکانی داھاتووی پەڕلەمان ھەر لە ئێستاوە ھێندە لاواز و بێ دەسەڵات دەبێت کە ھیچ بەھاو پیرۆزیەک بۆ گەورەترین و شەرعیترین ئۆرگانەکانی دەسەڵات نامێنێتەوە کە پەڕلەمانە و ئەوەشمان بەچاوی خۆمان بینی کاتێک لایەن و حیزبێکی سیاسی ڕێگەی لەسەرۆکی پەڕلەمان گرت و دەرگای پەڕلەمانیشی کڵۆم دا.کە لە ڕاستیدا دەبوو پەڕلەمان بەپێی دەسەڵات و شەرعیەتە یاساییەکەیو جەماوەرییەکەی ئەو کارەی بکردایە و حکومەت و سەرۆکایەتی ھەرێمیشی ھەڵبوەشانایەتەوە یان ھەڵپەساردایە و متمانەی لێوەربگرتنایەتەوە.\n• بەم شێوەیە پڕۆسەی ھەڵبژاردنەکان لە عێراقیش و لە کوردستانیشدا تەنھا نمایشی شانۆگەریەکی قێزەون و ناشیرین و تراجیدیایەکی تەنزئامێز و فریودەرە و نیەتیش لێیان ڕووخاندنی متمانەی جەماوەرە بەکۆی پڕۆسەی ھەڵبژاردن و دیموکراسیەت و تەنھاوتەنھا نیەت گرتنە دەستی دەسەڵات و بەردەوامیدانە بە سیستەمی حوکمڕانیەکی گەندەڵ و پاشاگەردانی و حیزبایەتی(( چونکە دەسەڵاتدارە گەندەڵەکان لە ئاوی لیخن و لێڵدا پیلان و بەرژەوەندیەکانیان پارێزراوترە نەک لە سیستەمێکی شەفاف و یاسا سەروەریدا )) نەک کوردایەتی و حومکڕانیەکی ساغڵەم و تەندروست. جا تا ئەوکاتەی کە ئێمەی کورد حیزبایەتی تەسک تۆخبکەینەوە و ھەڵبژاردن و دیموکراسیش بکەینە گاڵتەجاڕی و وەلائ و دڵسۆزیمان بۆ مەکتەب سیاسی و سەرکردە و حیزبەکان بێت لە جیاتی بەرژەوەندیە باڵاکانی گەل و نیشتیمان بەھیچ شێوەیەک ئومێدی سەرکەوتنی کەسانی شیاو نابینین و پێشکەوتن و گەشەی ئەزمون و حوکمڕانیەکشمان دەبێتە خەونێکی زڕی بێبەر و ھیچ کاتیش ئاشتی و ئارامی سیاسی و ئابوری و کۆمەڵایەتیش بەچاو نابینین و خۆشگوزەرانی و کۆمەڵگایەکی پڕ ڕەفاھیش دەبێتە خەونی چۆلەکە و ھەرگیز نایەنەدی.بۆیە ھەڵبژاردنەکانی کوردستان ھەنگاوێکە بۆ دوورکەوتنەوەی زیاتر لە دیموکراسیەت و نەمانی متمانەی جەماوەر بە دەسەڵات و تەنھاوتەنھا ھۆکارێکە بۆجوانکردنی سیمای ناشیرینی حوکمڕانی لەم ھەرێمەدا.\nبڵاوکراوەی پێشوونەوشێروان مستەفا و یاری جۆرابێنە!\nبڵاوکراوەی نوێترگەورەترین خۆکوژی لەجیھان\nPosted on ئازار 28, 2019 0 129\nPosted on ئازار 31, 2019 0 311\nPosted on نیسان 4, 2019 0 1417\nPosted on نیسان 14, 2019 0 896


کێرڤی پارتی لەدابەزین دایە!\nبی گومان چاودیری بەئاگاو بی ئاگا دەزانی کەرووداوەکانی ئەم سالانەی دوایی وهەلویستی پارتی لی یان ، هەلویستیکی ئەرینی نەبووە ، لیرەدا من ناچمە قوولایی میژوو هەر چی زولم ناهەقی ئەم حیزبەیە هەموو بۆ خوینەری بەریز دەرخەم ، بەلکو لەو رۆژەوە دەست پی دەکەم کەسەردەشت عوسمانیان تیرور کرد ، سەردەشت عوسمان رۆژنامەنووسیکی لاو بوو خەون بەئازادی و رەخنەی ئازادەوە دەبینی ، تەنیا لەبەردەقیکی ئەدەبی خەیال ئامیز تیرور کرا ،گریمان راسەوخۆ پارتی تیروری نەکردبی بەلام لەهەولیری پایتەخت ولەسایەی دەسەلاتی پارتی دا تیرور کرا ، نەخواسمە تیرور کردنەکەشی دوای ماوەیەکی کەم بوو لە خەونە رەخنە ئامیزەکانی سەبارەت بەبنەمالەیەکی موقەدەسی رۆژهەلاتی دواکەوتوو ! لەسایەی دەسەلاتی پارتی دا خەون بینینیش باجی لەسەرەو رەوا نیە ،بەتایبەتی خەونیک بیت دوور لەبازنەی دەسەلاتی ئەوان و هەژمونی سەروک !دەبی وەک پەروەردەیەکی ئاینی ، خەلک ، سەرۆک وکورو نەوەکانیان بپەرستن لەدەرەوەی بازنەی رەخنە بن ! وەک ئیمامەکان دەبی سەدەو میژوو تیپەرینن ،ئیمامەکانیش بەهیزی شمشیرو بە تەزویری میژوو ئەم نفوزە بۆ خویان قورخ کردووە بەشیوەیەک کەتائیستا خەلکی سادە دەرویشیانەو داکوکی یان لی دەکەن!پارتی وا دەزانی ئەو خەلکە یادەوەری ماسی یی هەیە زوو شتی بیر دەچیتەوە بویە تادی هەڵەی زەقتر دەکا بەلام بابزانی جەماوەر یادەوەری فیلی هەیە بەئاسانی زولم وزوری بیر ناچیتەوە ! خالیکی دووەم لە فاولەکانی پارتی دالدەدانی قاسم ئاغا بوو موستەشارو خوینریژیکی وەک قاسمە کویر، ویرای ئەوەی بەشدار بوو لەپروسەی بەدناوی ئەنفالەکانی دەشتی کۆیە ،دوای ئەنفالەکانیش هیرشی کردە سەر مەفرەزەیەکی پارتی زانی حیزبی شیوعی لەبناری چیای کۆسرەت هاورییان چالاک وریبازو هەریم بەبرینداری بەدیل گیران وشەهید کران وبەفیلمیش وینەکەی گیراوە ! تەنانەت ناوی لە دوسیەی تاوانەکانی عیراق هاتووە ،بەلام ژنەکەی قاسم ئاغا وتی ئیمە جگە لەمسعود بارزانی منەتی کەس نازانین ! لەکاتیکدا جەماوەری بەشەرەفی دەشتی کۆیە نارەزاییان دەربری وپیشمەرگەو کادیرەکانی حیزبی شیوعی ئیمزایان کۆکردەوە بەلام پارتی وسەروک بی گوی دانە هەقی دادگاو میژوو ئەو خائین وخۆفرۆشەیان پاراست بەمەش سەنگ وراستگویی پارتی کەوتە لەرزین لەبەرانبەر پیوانەو پیودانگەی کوردایەتی ! پارتی ئەوەندە گوی لەبەرژەوەندی تەسکی حیزبی وتایفەیی وعەشیرەتگەری وبنەمالەیی خوی دەگری گوی لە رای گشتی و جەماوەر کوردایەتی ناگری ، لەراستی دا پارتی حیزبیکی موئەسەساتی دیمواکراسی نیە تیایدا دەسەلاتەکان سنوور بەند کرابن بەلکو حیزبیکە تیایدا شەخس پەرستی زالە ،حیزبیکە خوی کردوتە خاوەن سەروەریەکانی میللەت بەدریژایی میژوو ،سەرۆک هیچی لە حسنی موبارەک وبنەمالەی ئەسەد و موعەمەر قەزافی کەمتر نیە !\nخالی سی یەم تەقە کردنی پاسەوانەکانی لقی چوار بوو لەشاری سلیمانی ، کاتی ریژوان وهاورییەکانی خەلتانی خوین کران و بە دەیان کەسی دیکەشیان بریندار کرد تەنیا لەبەر ئەوەی پیشەنگی شەپولی نارەزایی بوون دژ بەگەندەلی کە پارتی بەشی شیری بەر کەوتووە .پارتی لای ئیوەی خاوەن دەسەلات هەیبەتی هەیەو بارەگای پیروزە! بەلام لای خەلکی ماف زەوت کراو نرخی پووشیکی نیە! بۆیە هیرشی دەکاتە سەر وەک رەگی داریکی ژەهراوی دەیەوی لە بنرا دەریبینی. پارتی بەم هەنگاوەش زیاتر رەزای خوی گران کرد لای خەلکی سلیمانی کە پارتی نفوزیکی کەمی تیایە ! لەکەلاریش بەهەمان شیوە خۆپیشاندەران چوونە سەر بارەگای لق لەویش لاویک شەهید کرا ، کەواتە پارتی لەهەولیرو لەسلیمانی لە کەلار شوین دەستی تاوانەکانی دیارە !\nدوا کردەی پارتی ئەوە بوو پاسەوانی ئەندام پەرلەمانیکیان لە ناو حەرەمی پەرلەمان بەقۆنداغە تفەنگ لەئەندامی پەرلەمانیکی گۆران دابوو ، دواجار پاسەوانەکەش وەک بەرزەکی بانان بوی دەرچوو بەبی ئەوەی کەس پی بلی پشت چاوت برۆیە! لەراستی دا پارتی وەک حیزبیکی پاوانخواز هەزمی ئوپوزسیون ودەنگی جیاواز ناکا ، گەر لیرەو لەوی بەروالەت دانی پیا بنین بەلام لە ناوەروک وابیر دەکەنەوە ئەوەی لەگەلیان دا نەبی دژیانە ، هیشتا لەخرپەی خەونی پارتی پیشرەون ،پارتی لەسەر بنەمای هیز مامەلە دەکا مەبەستم هیزی سەربازییە ،پارتی حیزبیکی ئاشتیخواز نەبوەو نابی ،ئەوانەی لە هەناوی ئەو هاتونەتە دەرەوە بەهەمان لۆژیک بیر دەکەنەوە ،پارتی چ لە شاخ چ لەشار زیندانی ئاوەدانی هەبووە ،خەلکیان ئەشکەنجە داوەو سەرنگوم کردووە لەپیناوەش دا پارەیەکی زوریان خەرج کردوەو خەرج دەکەن ، تەنانەت لە یوتوب دا پەیامی هەرەشە بلاو دەکەنەوە بۆ ئەوانەی لە پالتاک وسایتەکان ئەوانەی دژی پارتی وبنەمالە قسە دەکەن و دەنووسن ! پاراستن دەزگایەکە وەکو ئەمن عامە وقەسرنهایە ئەوەی سەری پیا بکا دەرچوونی مەحالە..\nدواجار لیدوانەکەی مەسعود بارزانی بوو بۆ رۆژنامەیەکی ئیتالی کە دەلی ئەگەر لەکوردستان ٥٠ هەزار کەس منی نەویت ، دەست لەکار دەکشینمەوە دوا بە دوای ئەو لەسلیمانی دەست کرا بە کەمپینی سەرۆک تۆمان ناوی تەنیا لە چەند شوینیکی دیاریکراودا و لەرانیەش زیاترلەو ریژەیەش ئیمزا کۆکرایەوە کەچی سەروک خەونی ئەزەلی بەدەسەلاتەوە دەبینی بەری نازو نیعمەتەکەی خواردوە ودەیەوی بۆ هە میشە کوراوکور بیخوا.\nبۆیە لەبەر ئەو هویانەی سەرەوە کیرڤی جەماوەری پارتی نزم بوەتەوەو رووی مەجلیسی نەماوە ،تەنانەت وەک بەرپەرچدانەوەیەک سایتئ دەنگی سەر بەخو رایگەیاند چی دی بەرهەمی بنووسەکانی ئەم پارتە لەسایتەکەی بلاوناکاتەوە تا هەلویستیان بەرانبەر بەداخوازیەکانی جەماوەر رۆشن نەبیتەوە.


ئه‌گه‌رى هه‌یه عێراق وه‌رگرتنى ڤاكسین بكات به ناچارى – wazho.net\nنیسان 14, 2021\t93393 جار خوێندراوەتەوە\nوه‌زاره‌تى ته‌ندروستى عێراق هۆشدارى ده‌دات له‌وه‌ى، ئه‌گه‌رى هه‌یه وه‌رگرتنى ڤاكسینى كۆرۆنا بۆ چه‌ند چینێك بكرێت به ناچارى، به‌تایبه‌تى ئه‌وانه‌ى مه‌ترسى له‌سه‌ر ته‌ندروستى گشتى دروست ده‌كه‌ن.\nروبا فه‌لاح ئه‌ندامى تیمى راگه‌یاندنى وه‌زاره‌ته‌كه له لێدوانێكى رۆژنامه‌وانیدا وتویه‌تى: ژماره‌ى توشبوانى په‌تاى كۆرۆنا به‌رده‌وامه له به‌رزبونه‌وه، ئه‌وه‌ش وه‌رگرتنى ڤاكسینى كردوه به پێویستیه‌كى گه‌وره، سه‌ره‌ڕاى په‌یڕه‌وكردنى رێكاره‌كانى خۆپارێزى ته‌ندروستى.\nرونیشیكردوه‌ته‌وه:پێویسته چه‌ند چینێك ڤاكسینى كۆرۆنا وه‌ربگرن، به‌تایبه‌تى ئه‌وانه‌ى كه مه‌ترسى له‌سه‌ر ته‌ندروستى هاوڵاتیان دروست ده‌كه‌ن و رۆژانه تێكه‌ڵى چه‌ندین جۆر خه‌ڵك ده‌بن و په‌یوه‌ندى راسته‌وخۆیان له‌گه‌ڵیاندا هه‌یه.\nروبا جه‌ختیله‌وه‌شكردوه‌ته‌وه، له‌ئێستادا وه‌رگرتنى ڤاكسین ناچارى نییه و ئاره‌زومه‌ندانه‌یه، به‌ڵام ئه‌گه‌ر تاك مه‌ترسى دروستكرد له‌سه‌ر كه‌سانى تر ئه‌وا ئازادیه‌كه‌ى كۆتایى دێت و پێویسته ڤاكسین وه‌بگرێت بۆ پاراستنى ده‌وروبه‌ره‌كه‌شى.\nPrevious وه‌زیری گواستنه‌وه‌ی هه‌رێم به‌پاس و تاكسى ده‌چێت بۆ ده‌وام\nNext حكومەتی هەرێم هەواڵێك بەدرۆ دەخاتەوە


2022.01.22 - 15:23\nلە یارییەکی قۆناغی هەشتەم خولی تۆپی پێی یانەکانی هۆڵەندا، یاریزانانی یانەی ئایاکس و ئیکسلسیۆر ڕیزبان بەست بۆ بەخێرهێنانەوەى یاریزان دەیڤد بلانک دوای وەرگرتنی چارەسەری کیمیایی بەهۆی توشبوونی بە شێرپەنجەی ئێسک.\nکاتێک یارییەکە نزیکبووەوە لە کۆتایی و ئایاکس بە نۆ گۆڵی بێبەرامبەر لە پێشەوە بوو، ڕاهێنەری یانەی ئیکسلسیۆر لە خولەکی 88 دەیڤد بلانکی خستەناو یاری، دواتر یارییەکە وەستا و یاریزانانی هەردوو یانەکە بە ڕیز وەستان و ڕێڕەوێکیان دروستکرد بۆ هاتنەناوەی دەیڤد.\nDesde Países Bajos🇳🇱: Esta fue la reacción de los jugadores del Ajax y Excelsior Maassluis tras el ingreso de Devin Plank, futbolista de apenas 20 años que acaba de superar un cáncer de peroné. Respect!pic.twitter.com/bUf4Ke4MHI\nباران و بەفر دوای وچانێک دەگەڕێنەوە بۆ سەرجەم ناوچەکانی هەرێم\n2022.02.05 - 14:58\nتاریق حەرب كۆچی دواییكرد\n2022.02.02 - 07:58


عەلی عەونی: چاوەرێی هێوربونەوەی هەرەشەکانی بەغداد دەکەین\nئەندامی ئەنجومەنی سەرکردایەتی پارتی دیموکراتی کوردستان دەلیت، چاوەڕێی هێوربونەوەی هەڕەشەکانی بەغدا دەکەین بۆ ناردنی وەفدی بۆ بەغداد، ئەندامێکی مەکتەبی سیاسی بزوتنەوە بە دوری دەزانێت داخستنی سنورەکان لەلایەن ئێران و تورکیاوە بەتەواوی دابرێت، بەوپیێەی هەریم شوێنی ساغکردنەوەی بەرهەمەکانیانە.\nعەلی عەونی ئەندامی ئەنجومەنی سەرکردایەتی پارتی دیموکراتی کوردستان بە کورد میدیا-ی راگەیاند:" بەنیازین دەست بە دانوستانێکی جدی بکەین لەگەڵ حکومەتی عیراق بۆئەوەی بە ئاشتیانە جیاببینەوە، هەروەک چۆن جیکسلۆفاکیا بە ڕێگایەکی زۆر شارستانیانە جیابوەوە، ئێمەش بەنیازی ئەوەین، بۆ ئەو مەبەستەش سەرجەم ئەو ڕێگایانە دەبڕین کە بەرەوە سەربەخۆیی دەمانبات.\nوتیشی، ئێمە نابینە مەترسی لە ناوچەکەدا، دەبێت وڵاتانی دراوسێ و جیهان لە ئێمە تێبگەن، بۆیە لە ئێستادا ئامادەکاری دەکەین بۆ ناردنی وەفدی هەرێم بۆ بەغداو وڵاتانی دەوروبەر، بەڵام چاوەرێی هێوربونەوەی هەرەشەکان دەکەین، پێشتریش پلاتفۆڕمی گەورەی حزبە کوردستانییەکان بۆ سەربەخۆیی کوردستان ساند و کۆمیتەی جیاوازی هەیە ئەوان بڕیرار دەدەن .\nبە وتەی عەلی عەونی، پێشبینیمان دەکرد کاردانەوەکان بۆسەر هەرێمی کوردستان توندتربن لەوەی کە ئێستا هەیە، سەرجەم ئەو دەڵەتانەشی کە لەم دواییەدا دروست بوون لەو جۆڕە هەڕەشانەیان بەخۆوە بینیوە کە لەئێستادا لە هەرێمی کوردستان دەکرێن، بۆیە هیوادارین حکومەتی عیراق بیر لە بژاردەی سەربازی نەکاتەوە، چونکە بینیمان کە لەم چوارساڵەی دواییدا لەبەرامبەر چەند سەد چەکدارێکدا موسڵی رادەستکرد، ئێران و تورکیاش دەزانن کە عیراق دەوڵەتێکی شکستخواردوە و بەرەودابەشبونی زیاتر دەچێت، بۆیە لەو باوەرەدانیم کە بیانەوێت هەرجۆرە هێرشێک بکەنە سەر هەرێمی کوردستان.\nلایخۆشیەوە عەبدوڵا وەرتێ، ئەندامی مەکتەبی سیاسی بزوتنەوەی ئیسلامی کوردستان بە کورد میدیا-ی راگەیاند، کار و پلانی هەرێمی کوردستان دوای ریفراندۆم بەهێزکردنی پایەکانی دەوڵەتداری، ریشەکێشکردنی گەندەڵی، دروستکردنی کۆدەنگی نیشتیمانی و نەتەوەیی و وەلانانی ململانێ سیاسییەکانە لەسەر یاستی ناوخۆ، لەسەر ئاستی دەرەوەس بەگەڕخستنی هەوڵە دیبلۆماسییەکان لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ و بەغداد و جیهانە بەمەبەستی زەمینە سازی بۆ راگەیاندنی دەوڵەتی سەربەخۆ.\nئەو ئەندامەی مەکتەبی سیاسی بزوتنەوەی ئیسلامی کوردستان ئاشکراشیکرد:" ئەنجومەنی باڵای ریفراندۆم لەژێ ناوی دیکە لەکارەکانی بەردەوام دەبێت، هەموو هەوڵی خۆشی دەخاتە گەڕ بەمەبەستی رازیکردنی ئەو لایەنانەی کە راگەیاندنی دەوڵەتی سەرخۆ بە هەڕەشە دەزانن لە ناوچەکەدا، بۆیە دواجاریش بەرژەوەندییەکانیان لەگەڵ کوردستان وادەکات کە رێگای دیالوگ و ئاشتیانە لەگەڵ هەرێم بگرنەبەر، چونکە هەرێمی کوردستان بەرژوەندی لە خاڵە سنورییەکاندا هەیە ولاتانی دراوسێ و دەرەوە بەرژەوەندییەکانیان زیاترە بەوپێیەی کوردستان شوێنی ساغکردنەوەی بەرهەمەکانیانە، لەبەر ئەوە سنورەکان داناخرێت، گەر دەشبخرێت بۆماوەیەکی کاتیی دەبێت.\nئه‌م بابه‌ته 285 جار خوێنراوه‌ته‌وه


Rostam Aghala رۆسته‌م ئاقالا -\nOnline Gallery: 15 / 45\nAghala is a crazy artist of the beauty city of (Koya)…Koya…!this city was not attempt me till knowing Aghala , the history of relationship is not so ancient , its going to be 3 years, so the attempting history of koya city is less than this date , from this time I interests of seeing and visiting the streets and quarters and houses , before when I went to Halwer , the vehicle was crossing to fast through Koya , and I telling myself who can live here …saying same while I returning back to Sulaimany in the same shapes , the nature of this city is hot comparison with Sulaimaniyah, but I have see that the women dressing blacks, I never understand , till now , previously Koya for me was- Hajy Kader , Sewa , Masood Mohammed , Tahir Tofiq , Haibba Sultan , and Chinarok , from now on , not to be like that.\nToday Koya is the caravan of Mahmood Agha , Baiz Agha Quarter , Eskan street , new apartment, the house of Masood’s father , the barrenness tree of Tahir Tofiq’s house. I will leave the struggler of the kurdistan history in the other sides .My friendship with the artist Rostam Aghala , previously known by Rostam Rasol , today by (Aghala)(Rostam Aghala) or (Rostam Rasol Aghala) .. has not a long ages.\nThis Artist (The quick man) always running.\nIn the second middle of eightieth by chance he starting study ( Fine Artists Institutes- Plastic Artists) me and those who graduated of Institutes , they can not continue in the Artists aspects as the professions , the causal is the creating of the society and non providing their living sources .. then regretting the persons to his professions. Aghala is using the ornament , bright color in his arts too much, mostly and promote the backgrounds of his tableau and the surface with the figure .. this figure is mostly the human figures.\nWhy this great sensitive ..? in fact Aghala had bear a big loves in his mind.. this love is collapse like Dokan and Derbandikhan river.. there were not any gate to get out.. that is why he expressed his feeling in his tableaus.In the times Aghala was like the Heepians.. dirty…paint ..has a long beard and careless , today he is dressing suit and wearing the expensive Jeans , this changes has its causal ,before Aghala was a lone young.. later on he loved Golla , and formed a family , Golla has learned him to cut his beard and to dress himself.\nAghala arts has the own population included the foreigners , his house in Koya is a semi-gallery.. most of the foreigners were visited there, and bought Aghala’s tableaus .In the next years I heard many things , saying because of Aghala is from Koya , that is why they take him the consideration and importance, by my opinion it’s the valueless of the artists production .\nThis artist has a tiny view and importance, by using a bright color and his loves to Kuristan’s nature , he recognized the relation between male and female and decoration and Kurd’s carpet to abroad. It is true that he has put some received gender inside his tableaus .. but it doesn’t decrease from the importance of the tableaus, in the other side his importance to the Kurdish houses and the type of Kurdish lives is not decrease from the importance of his arts.\nThe crazy Rostam as he said (I am crazy) he has a knowledge which things he wants , he wants to produce the arts talking about the tragedy of Kurdish lovers and youths , and to collect the beauty color of Kurdistan in his tableaus .He by his arts is talking about the architects and the house of his tiny city. Rostam most of times works by Pastel and oil , in the beginning pastel , later on oil,.. some voice has raised that the decorations is weaken his art.. but he strengthen his arts , in condition to not stop and to not be a dreamy in any station which is the his today’s arts .He has to provide his powers for more developing his arts.\n69 لە کۆیە لە دایک بووە\n1989 پەیمانگەى هونەرە جوانەکانى بە شى وێنە کێشانى تەواو کردووە\n1989 تا 2000 ( 12) پیشانگەى تایبەتى کردۆتەوە لە شارەکانى کۆیەو سلێمانى و هەولێر\n1993 – 1994 لە ووڵاتى کوێت و نەمساو ئیتالیا نمایشى سلایدى بۆکراوە\n1995 پیشانگەى تایبەتى لە فەرەنسا بۆ کراوەتەوە\n1994 – 1997 لە فەرەنساو نەمسا تابلۆ کانى بۆچاپ کراوە\nبە شدارى زۆربەى چالاکیە کانى کردووە لە کوردستان\nبە شدارى چەندان پیشانگە ى هاوبەشى هونەرمەندانى کوردى کردووە لە لەندەن و هۆڵەندا و نەمساو سوید\n2001 خەڵاتى دووەمى پیشانگەى هونەرمەندانى کوردى لەپیشانگە پۆستەرى خچى سوورى نێو دەوڵەتىپێ بەخشراوە\n2002 بەشدارى پیشانگەى جیهانى بینالەى (jaala ) لەژاپۆن لەگەڵ هەشت شێوەکارى کردووە .\nزۆر لە تابلۆکانى چاپکراوەى لەناوەوەودەرەوەى ووڵات وەک کارت .\nزۆر لەتابلۆکانى لە ووڵاتانى ئەمریکاو ئوسترالیاو لەندەن و سویدو فەرنسا هتد …بڵاو بۆتەوە .\nلێپرسراوى ( گەلەرى زاموا) یە لەسلێمانى\nڕۆستەمى ئاغالەى وێنە کێشى کورد لەگەڵ کرایس کۆچێرا\nترسـێک کـەبـەســەر دەم وچاو و هزرو بیرکردنەوەى ئازادى گەلانى عێراقەوە دەبینرا . کەچى ئەم ترس و دڵە ڕاوکێیانە لە کارەکانى ڕۆستەم ئاغالەدا\nهیچ بەدىناکرێت !!\nوێنە ڕەنگاو ڕەنگەکانى ڕۆســتەم پڕیانە لەلێکدانەوەى پەیوەند یەکانى نێوان خەڵکى و لێواو لێون ڕۆمانسیەت . ستایلە بەباق وبریقەکەى ڕۆستەم لە کوردستاندا تاکــن و هاوشێوەیان نیە. بەتایبە تیش بۆ ئەوانەى کـە ئاشناى کارەکانى (گـۆسـتاڤ کلمت)\nنین . هەروەک لەکارەکانى کۆستاڤدا دەبینرێت ، کارەکانى ڕۆستەمیش دواى وردبونەوە لێبان و لەنزیکەوە لێڕوانینیان ، دەتوانین لایەنە تاریک وشاراوەکانى ترى تابلۆکان پەىپێ بەرین\nرٍۆستەم لە ساڵی 1969 لە( کۆیسنجەق ) لەدایک بووەو بەڕێکەوت بووەتە وێنەکێش . باس لەژیانى خۆی دەکات لە قوتابخانەدا کە چەند لەدەرسی وێنەکێشاندا لاواز بووە و تەنانەت جارێکیان وێنەیەکى داوەتە دەست مامۆسـتاکەى کـە براکـەى بۆی دروســت کردبوو لە تەمەنى 15 ساڵی دا ڕۆستەم عاشقی ( ئەسرین ) دەبێت . بۆ ئەوەى کار لە ئەسرین بکات وێنەى بەلەمێکى بۆ دەکێشێت و وەک دیارى پێشکەشى ئەسرینى دەکات . ئەمەش سەرەتاى کارەکانى ڕۆستەم بوو . ڕۆستەم دەڵێت : ئەو کچە واى لەمـن کرد ببم بە وێنەکێش . ڕۆستەم بڕیاردەدات کە لە یەکێک لە قوتابخانە هـونەرییەکانى سـلێمانى دەسـت بە خـوێندن بکات . بـۆ ئەمەش داواى لێدەکرێت کە چەند وێنەیەکى دەستى خۆی پێشکەش بکات . ڕۆسـتەم هـەلـَدەسـتێت بەکـێشانى چەند وێنەو پۆرترێتێکى جیاجیاى ئافرەتان کە تیایاندا زیاتر سەیرتەتى کارەکانى (( خیامى)) کردووە ، بەڵام لە وێنەکـانـدا گـۆڕانـکارى هێنابـووە ئاراوە ،بۆنموونە لە کارەکانیدا ئافرەتەکانى بێ پۆشاک وێنەکردبوو . لـەساڵـى 1984 وەک خـوێندکارێک قبوڵ کـرا . ڕۆسـتەم کەبیر لەو ساڵانەى دەکاتەوە پێکەنینى دێت ، هـەر چـەندە دەڵێت کـە سەردەمانێکى ناخـۆش بـوون لـەژیانمدا .باوکى رۆستەم کـرێکارێکى ئاسایى شـارەوانى بووەو خاوەنىخێزانێکى 12 کەسـى بووە کە دەبـوایە بەخـێوى بکردنایە بەو داهاتە کـەمەى کـە هـەیبوو . ڕۆسـتەم خـۆى هـیچ دەرامەتێکى نەبوو . تا وەکـو بەردەوامـیش بێت لە کارە هـونەریەکانى پارەى لە هاورێکانى قەرز دەکرد.لەبەر ئەوە نەى توانى تەنانەت قـوماشى تابلۆکانیشى بکڕێت . وای لێهات بڕیارى ئەوەى دا کـە کـۆتایى بەژیانى خـۆى بهێنێت . باس لەوەدەکات کەچۆن جارێکیان هەوڵى داوە خۆى بە بەر ئۆتۆمبیل بدات ،بەڵام ئۆتۆمبیلەکە بەر لەوەى لێى بدات وەستاوە . کە ئەوەش بێگومان یەکەم جارودوا جارى ڕۆستەم نەبووە کە تیایدا هەوڵى خۆکـوشـتنى دابێت . کـەچى کـە سـەیـرى ڕۆستەم دەکەیت ، بەتایبەتیش دواى دیمانەکە ، سەرت دەسوڕمێت و باوەڕناکەیت . ڕۆستەم هەمیشە کەسێکى دڵ خۆش و دەم بە پێکەنین دیارە.پێدەچێت تاکە هونەرمەندێک بێت لەسەر ڕووى ئەم زەویە ئەوەندە خۆشحاڵ بێت.بۆ ئەوەى ڕۆستەلەقوتابخانە هونەریەکە دەربچێت داواى لێ دەکەن کە لاسایى شاکارێکى بەناوبانگ لە وێنەیەکدا بکاتەوە .لەگۆڤارێکدا تابلۆیەکى بەرچـاو دەکەوێت تابلۆی (( ماچ )) ، یەکسەر دڵى دەچێتە سەر و بڕیار دەدات کارەکە لەسەر ئەو بکات . تاوەکو ساڵی ( 1993) ڕۆستەم ناوى خاوەنى تابلۆکەى نەزانیبوو. ڕۆستەم زۆر بەوردى و بەجوانى وێنەکەى جارێکى دى وەک خۆی کۆپی کردەوە (دروست کردەوە) و دایە دەستى مامۆستاى وێنەکێشانى ، کەچى ئەو کارەى ڕۆستەمیان ڕەت کـردەوە بەبیانوى ئەوەى کـە هـونەرمـەندەکە کەسـێکى بەناوبانگ نیەو کارەکە ئەکادیمى نی یە . ئەو هونەرمەندەى کە ڕۆستەم لاسایى کردبووەوە لەکارەکەیدا،ناوی ( کۆستاکلمت) ە و خەڵکى نەمسایە\n(1918-1962) کۆستاف وێنەکێشێکى بەناوبانگى سەر بەقوتابخانەى (هونەرى دابڕاوەکانە) کە جـیهانى لـە بەرگێکى مـێینەدا نەخش کردووە.لەنێوان ساڵەکانى (1989-1990) ڕۆستەم ئەرکێکى ترى کەوتە پێش بۆ سەربازى بانگ کرا.بەڵام ڕاست لە دواى شکستى سوپاى عێراق لە جەنگى کوێت ، ڕۆستەم پاشەکشەدەکات . بۆماوەى سێ مانگ لەژورێکدا خۆی وەک بەند پیشان دەدات ، لەو مـاوەیەشـدا خـەریک دەبێت بە وێنەکـێشانى ، کارێکى زۆر،پـشـت بە هونەرى (سـریالـیزم) ى سەروى ڕاستی یەوە دەبەستێ لە کارەکانى دا. ئەو سێ مانگە سەخت بوون\nئەو سێ ساڵەى دواى ئەمەش هاتن زۆر سەخت بوون لەتەمەنى ڕۆستەمدا .هەرچۆنێ بێت خۆی بەفرۆشتنى کتێب و کارى تر لە سەرشەقامەکانى کۆیە خەریک کرد . هەندێک جاریش لە کاگەکانى بەغدا لە هەشتاکان کارى کردووە…. ئەوەندەهەژار بوو کە نەیدەتوانى کەل و پەلى وێنە کێشان و هونەرەکەى بکڕێت بۆیە جارێکى تر هەوڵى دا خۆى بکوژێت . بەڵام لە ساڵى 1993 ژیانى ڕۆستەمڕێچکەیەکى تازەو خۆشبەختانەى گرت . ڕۆژنامە نووسێکى ئەمریکى کـە ناوى ( مــاریــا ئـانا ) بوو بە ڕێکەوت دەبینێت هەڵدەستێت بەکـڕینى یەکـێک لـە تابلۆکانى بە بڕى ( 400 ) دۆلار ، لــەوکاتەدا سـامانێکى گـەورە بـوو بـۆ ڕۆسـتەمى بێ پـووڵ\nلە ساڵى 1994 ڕێکخراوێکى هاوکارى کورد لە نەمسا (کوڕاسەیەکى گۆستاف کلمت) دەنێرێت بۆ ڕۆستەم.ئینجا بەو شێوەیە ڕۆستەم بە نیگارکێشەکە ئاشنا دەبێت ،ئەو هونەر مەندەى کە چەند ساڵێک لەوەو بەر لاسایى کارێکى کردبوەوە ، بەهۆى ئەو کوڕاسەوە ئەوەشى بۆ دەرکەوت کە بەپێچەوانەى زانیارەیەکانى مامۆستاکەى بوو ،کەهونەرمەندەکە نیگارکـێشێکى زۆر بە ناوبانگ بـووەو یەکێک بووە لەو مامۆستایانەى کەدەتوانێت سوود لەکارەکانى وەربگیرێت و مرۆڤ خۆى پێ ی بەهرەمەند بـکات .هەر لەزەمانـەوە ڕۆستەم پێ ی ناوەتە تەمەنى هەرزەکاریەوە ، زوو زوو عاشقی کیژۆڵان بووە ،تەنانەت هەندێک لەو کیژانە ڕۆستەم هەر قسەشى لەگـەڵ نەکـردوون . بەڵام لە ساڵى 1995 بە(( گوڵاڵە – گوڵە )) ئاشـنا دەبێت و گوڵاڵە دەبێتە ئافرەتی خەونەکانى ڕۆســتەم\nبەڵام باوکى گوڵاڵە کەبازرگانێکى شارى سلێمانى دەبێت ، ڕازى نابێت گوڵاڵە بداتە کـوڕیـَکى هەژار و نەناسـیاوى وەک ڕۆسـتەم کەخەریکى نیگارکێشانە ،ڕۆستەمێک کە خەڵکى شارێکى ترو کەس و خێزانەکەى ناناسێت .بەدڵڕەنجاوى ڕۆستەم بڕیاردەدات کە وڵاتەکەى خۆى جێ بهێڵێت و بەرەو هەندەران ڕێ بکات ،وەکو زۆربەى لاوانى ترى کوردستانى عێراق.ئا لەو کاتەدا هێرۆ تاڵەبانى، خێزانى جەلال تاڵبانى دێتە ناوەوە و باوکى گوڵاڵە دێنێتەقەناعەت ودوایى ڕازى دەبێت کە ڕۆستەم و گـوڵاڵە زەمـاوەند بــکەن\nئەوە سەرەتاى ژیانێکى تازە بوو بۆ ڕۆستەم . بەدڵى خۆى گەیـشتە ئافرەتێکى جـوان و کـەسایەتى بەرز . کە لەئەنجامـدا دەبێتە مۆدێلێکى باش بۆ کارەکانى ڕۆستەم .بەڵام خۆ ئەو کاتەش ڕۆستەم کێشەیەکى هـەبـووە . بابەتى سـەرەکـى کـارەکـانـى ڕۆسـتەم پڕیین لە ئافرەت ،بەڵام ناتوانێت لەخۆیەوە وێنەیان بکێشێت ، هەمیشە پێویستى بەمۆدێلێک هەیە ، کە بێگومان گـەلێک کـێشە\nدروست دەکات لە کۆمەڵگاى کوردەواریدا . حەز دەکات وێنەى گوڵ بکێشێت تا ئەمڕۆکەش لە زۆر کاریدا گوڵە فیگەرى تابلۆیەتى ، بەڵام بۆئەوەى گۆڕانکارى بهێنێتەکایەوە لەکارەکانى دا ، پێویستى بەسەرچاوەى تر دەبێت .گوڵە خوشکێکى هـەبوو کـە ڕۆســتەم وێنەى زۆر کێشاوە وە حەز دەکا وێنەى ترى بکێشێت ، کاتێک دەیەوێت مۆدێلێک لە دەرەوەى خێزانەکەى دانیشێت کێشەى بۆ دروست\nدەبێت لەکێشەى غیرەو کۆمەڵگادا .کەسایەتىیە بەناوبانگەکانى کورد دەستیان بەکڕینى بـەرهـەمەکانـى ڕۆسـتەم . هەریەک لـە مام جەلال و هێرۆ خان کۆمەڵێک تابلۆى ڕۆستەمیان کڕیوە و بۆ ڕازاندنەوەى ماڵەکانیان بەکاریان هێناون لە قەڵاچۆلان . عەنان موفتى کەوەزیرە،هەندێک لەتابلۆکانى ڕۆستەمى کڕیوەو لەنوسینگە و ماڵى خۆى هەڵى واسیون.بەڵام کرَیارەکانى ڕۆستەم زیاترخەڵکى دەرەوەن کارمەندانى UN و NGO کان ،ڕۆژنامەنووسەکان ،کەبێگومان ئەوەش بەردەوام نیە و پچڕپچرە . کێشەکەى ڕۆستەم ئەوەیە کەخەڵکىدەوڵەمەندى کوردستان ئەوەندە ئاشق و دۆستى هونەروکارى ستایلى ڕەنگاو ڕەنگ وفۆلکلۆری ڕۆستەم نین ، بەڵام ئێستا هەندێک لەخەڵکانى دەوڵەمەند هەن کە دەڵێن لەبرى بەرهەمـەکانى ئـاغالە شتى دیکە و جـوانـتر هـەیـە بیـکـڕن ، کەبێگومان ئەوەش سادەیى بینین و ڕوانگەى خەڵکان بەرامــبەر کــارەکــانــى ئـاغــالــە نــیشان دەدات و شـکـستێک دەردەخــات لەبەتوانابوون و لۆتێگەیشتنی ماناکانى پشت تابلۆ ڕەنگاو ڕەنگ و ئاڵاو واڵاکانى ڕۆستەم.\nلەیەکێک لەنیگارەکانیدا تابلۆی ( شوان) ئافرەتێکى کوردى دەبینرێت کە جل و بەرگى ئاسایى کوردی پۆشیوە،ئافرەتەکە گەلێک قـۆزو جـوانـە بەڵام بە ئــاشکرا دیارە کە هیچ خۆشحاڵ نیە ، دوو دڵۆپی گەورە بەسەر کـراسـەکەوەیەتى کـە ڕەمـزى فـرمـێسکە و فرمێسکەکانى ئافرەتەکەیەو هێمایەکن بۆ منداڵى ئافرەتەکە ، لە سەرشانى ئەو ژنـەدا دوو بـاڵندەى سـەیرو نەبینراو خـەریکى جووت بوونن بەڵام بە سەراوبنى (تەقڵەلێدانەوە) ن.بە ئاسمانیشەوە پەپولەیەک دەردەکەوێت .پێتان وایە ئەو هەموانە چی یە؟\nڕۆستەم دەڵێت : ڕۆژێکیان ڕۆیشتم بۆ گوندێک ،تەق تەق ،لە نزیک کۆیە (کویسنجق) ە،لەوێ ژنێکم دیت کەشوانى دەکرد و گەلێک جوان بوو ؛ ئەو ژنە نەیتوانى بوو وەچە بنێتەوە- نەزۆک بوو- لەبەر ئەوە هاوسەرەکەى کردبویە شوانى بەر مەڕ و بزن . ئەو ژنە بەوە ناگیرسێتەوە ،بەڵکو هاوسەرەکەى هەڵدەستێ بەخواستنى ژنێکى دى ، جا ئەویش نەیتوانى هیچ منداڵێک بنێتەوە و دواى پشکنینێکى زۆرى پزیشکەکان دەرکەوت کە پیاوەکەى خۆى لە ڕەگەزدا نەزۆک بوو .لەوێنەیەکى تردا ، تابلۆى ئەنفال ( 1) ، پیاوێکى بە ساڵاچووى ڕیشدارى سپى لەناو میرَگێکى سەوزى پڕ لە گوڵاڵە سوورەدا دانیشتووە، کچێکى گەنجیشى لەلایە ، کە پێدەچێت مانەوەکەى بێت ، لەپشت ئەو پیاوەوە ، چیایەکى ڕووتى لێژوو سەخت هەیە . ئەو کابرایە ئەنفالى بەچـاوی خــۆی بینیوە ( ئەو کودەتا ترسناکەى کەلەساڵى 1988 لە دژى کوردەکان ئەنجام درا و نزیکەى 000 180 قوربانى لێکەوتەوە ) ئەو بەساڵاچووە ڕووداوەکانى ئەو کارەساتە تۆقێنەرە بۆ کیژۆڵەکەى دەێڕێتەوە\nڕۆستەم دەڵێت : گەر سەیری سروشت بکەین لە تابلۆکەدا ، گەلێک جوانە ، بەڵام ئەوە ماناى ئەوە نیە کە سروشت و دەشت و دەر قەشەنگ بوو ، ژیانیش جوانە . چونکە وڵاتى ئێمە گەلێک جوان بوو ئەو کاتەى ئەنفالى لەگەڵدا کراو ئێستاش دەکرێ ئەنفال دووبارە ببێتەوە(2).\nوردەکارى بەرهەمەکانى ڕۆستەم پڕیانە لە چەندەها لایەنى بێوێنە و نائاسایی کەتەواو کراون بۆ لێکدانەوە ! ئەو مێرگە سەوزە جوانە،کەچى هیچ ئاژەڵیکى تێدا بەدى ناکرێت بلەوەڕێت ؛ چەکى(بڕنەوى) بەساڵاچووەکە نیوەى شاردراوەتەوە لە پشتیەوە.ئەو کۆترانەى لەسەردارەکە دەبینرێن هیچیان سەیرى یەکتر ناکەن .چیاى ناو وێنەکەش زۆر ڕبەنە ،هیچ نیشانەیەکى سەوزایی و گژو گیای پێوەدیار نیە .سەیرى ئاسمان کە، لوجیاتى ئەوەى شین بێت ڕەنگى سوورە .ئەو تاوسەى کەباڵاى بەسەر هەریەک لەباڵاى بەساڵاچووەکەو\nکیژەکەکەوەیە هیچ پەڕەیەکى بە لەشەوە نی یە . ئینجا باشە ڕۆستەم لەڕستیدا کامەیانە ؟ ئایا ئەوهونەرمەندەیە کە دەمى بەردەوام بەپێکەنینەوە پالێتێکى پڕ لە ڕەنگ و واڵاى بەدەستەوەیە ، یان ئاغالە ئەو هونەرمەندە کوردەیە کە ناتوانێت ئازار و نەهامەتیەکان و\nچارەنوسى نادیارى گەلەکەى خۆی لە بیر بکات ؟\nڕۆستەم دەیگۆت (( ژیانى من ڕێک وەکو تابلۆکانم وایە ، پڕیەتى لە ئەزممونى ڕەنگاو ڕنگ ……….))


عومەر بەشیر بۆ گەنجان: بۆ گرتنەدەستی دەسەڵات چاوەڕێی هەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٢٠ بکەن – ئیسلامی\nسه‌ره‌تا/ جیهانی ئیسلامی/عومەر بەشیر بۆ گەنجان: بۆ گرتنەدەستی دەسەڵات چاوەڕێی هەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٢٠ بکەن\n37 ده‌قه‌ی خوێندنه‌وه 1\nعومەر حەسەن بەشیر سەرۆکی سودان ڕایگەیاند، سودان هەرەس ناهێنێت و “ئێمە ئامادەین واز لە دەسەڵات بێنین بۆ گەنجان.”\nبەشیر داوای لە گەنجانی سودان کرد کە یەکگرتووبن و خۆیان ڕێکخەنەوە. ئەم وتانەی سەرۆکی سودانیش لە گردبوونەوەیەکی گەورەدا بوو لە ناوچەی سەوز لە خەرتومی پایتەخت.\nبەشیر وتوویەتی، “دەمەوێت پەیامێک بدەم بە گەنجان، یەکبگرن و خۆتان ئامادەکەن، ئێمە ئامادەین دەسەڵات بدەینە دەست ئێوە.” بەڵام دیارنییە کە بەشیر مەبەستی گەنجانی سەر بە حزبەکەی خۆیەتی یان گەنجانی سودان بەبێ جیاوازی.\nبەشیر جەختی لەوە کردووەتەوە، ئەوانەی کە دەیانەوێت دەسەڵات بگرنەدەست دەبێت لەڕێگەی هەڵبژاردنەوە بیگرنەدەست و چاوەڕێی هەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٢٠ بکەن.\nبەشیر وتووشیەتی، “بۆ ئەوانەی کە دژایەتی سودان دەکەن و دەیانەوێت بە چەند دۆلارێک و بە کەمێک گەنم و دانانی چەند مەرجێکی سادە بۆ چارەسەری کێشەکانمان ئێمە بکەن بە کۆیلە، پێیان دەڵێین کە شەرەف و شکۆی سودان زۆر لە دۆلارەکانی ئێوە بە بەهاتر و بەبایەخترە.” بەشیر لەوبارەیەوە زیاتر ڕوونکردنەوەی نەداوە کە کێ پارە و گەنم و مەرجی بۆ داناون.\nسەرۆکی سودان وتووشیەتی، “پەیامێک دەدەم بەو کەسانەی کە پێیانوایە سودان هەرەس دەهێنێت، بەڵکو سودان وەک وڵاتانی تر هەرەس ناهێنێت.” ئاماژەی بەوەش کرد، “موئامەرەیەک دژ بە سودان لەئارادایە، ئێمەش بەرامبەری بە مان و نەمان دەوەستینەوە.”\nئەوەش لەکاتێکدایە کە نزیکەی مانگێکە لە سودان خۆپیشاندان دژی بەرزبوونەوەی نرخی خواردن و سوتەمەنی و کەلوپەل و کاڵا دەستیپێکردووە، دوای چەند ڕۆژێک لە دەستپێکردنی خۆپیشاندانەکان داواکاریی خۆپیشاندەران گۆڕا بۆ ئەوەی کە عومەر حەسەن بەشیر واز لە کورسی دەسەڵات بهێنێت. تا ئێستاش دەیان کەس کوژراون و سەدان کەسیش برینداربوون، سەدانی تریش دەستگیرکراون.\nعومەر بەشیر باسی لەوەش کردووە، حکومەت گەل و موڵک و ماڵیان دەپارێزێت و سوپاسی سوپای سودان و پۆلیسیشی کرد بۆ پاراستنی ئاسایشی وڵات و دوکان و بازاڕەکان.\nئەم وتانەی بەشیر بۆ گەنجان لەکاتێکدایە کە خودی خۆی لەڕێگەی کودەتای سەربازییەوە دەسەڵاتی گرتووەتەدەست و ماوەی نزیکەی ٣٠ ساڵە لە کورسیی دەسەڵاتدایە.\nکەنەدا.. سەرۆک شارەوانی تۆرۆنتۆ ئیدانەی کردەوەیەکی دژ بە موسڵمانانی کرد\nڤیدیۆ.. لە کەربەلا لە شانۆگەرییەکدا هێرشکرایە سەر ئەو ئەکتەرەی ڕۆڵی “عومەری کوڕی خەتاب”ی دەبینی


عوسمان حاجى مەحمود و سەلاح رەشید سەردانى مەزارى نەوشیروان مستەفا دەکەن\n18/05/2019 1703 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nئەو سەرکردە ناڕازیانەى کە لە بزوتن ەوەى گۆڕان جیابوونەتەوە سەردانى مەزارى نەوشیروان مستەفا دەکەن.\nئەمڕۆ شەممە هاوکات لەگەڵ ساڵیادى کۆچى دوایی نەوشیروان مستەفا رێکخەرى پێشووى بزوتنەوەى گۆڕان هەریەکە لە قادر حاجى عەلى و عوسمانى حاجى مەحمود و سەلاح رەشید سەردانى مەزارى ناوبراویان کردوە لە گردى زەرگەتە.\nقادر حاجى عەلى و عوسمان حاجى مەحمود کە ئەندامى دامەزرێنەرى بزوتنەوەى گۆڕانن لە ساڵى رابردووەوە لە گۆڕان دوورکەوتوونەتەوەو لەئێستادا لە ماڵەوە دانیشتوون، سەلاح رەشید کە یەکێک بوو لە سەرکردەکانى بزوتنەوەکە لە ساڵانى پێشتردا وازهێنانى خۆى راگەیاندوە.


ANF | گەریلاک کە خۆی بە رێگای راستی سپارد؛ سارا سەرحەد\nگەریلاک کە خۆی بە رێگای راستی سپارد؛ سارا سەرحەد\nگەریلا سارا هیوای ئازادکردنی گەلی کورد بە تایبەتی رێبەری گەلی کورد لە دڵ و مێشکی خۆیدا گەورە کرد. بەو ئامانجەوە لە سەخترین هەلومەرجەکاندا ئەرک و بەرپرسیارییەکانی بە ئەنجام دەگەیاند.\nپێنجشه‌ممه, 14 Jan 2021, 13:32\nگەریلا سارا سەرحەد (دەلیلا یڵدز) ساڵی ١٩٩٤ لە ناوچەى ئەردیش لە پارێزگای وان لە باکووری کوردستان لە دایکبووە. لە ناو بنەماڵەیەکی وڵاتپارێزدا گەورە بووە. لە رێگەى بنەماڵەکەیەوە تێکۆشانی ئازادیی کوردستانی لە نزیکەوە ناسی. هەر لە منداڵییەوە بە کولتور و رۆشنبیریی حیزب ئاشنا دەبێت و پێی گەورە دەکرێت. دوای ئەوەى بە ئەندازەی پێویست لە هەموو شتەکان تێدەگات لە ساڵی ٢٠١٤دا روو لە چیا ئازادەکانی کوردستان دەکات و بەشداری ریزەکانی گەریلای پەکەکە دەبێت. لە حوزەیرانی ٢٠١٨دا لە جۆلەمێرگ لەگەڵ ٤ هەڤاڵیدا تا دوا هەناسە و دوا فیشکەیان لە دژی دوژمن بە قارەمانی شەڕیان کرد و شەهید بوون.\nگەریلا سارا بە تێگەیشتنی ژیانی ئازاد دەستی لە خوێندن هەڵگرت و بڕیاریدا بەشداری ناو ریزەکانی تێکۆشانی ئازادی بێت. بۆیە بە ئیدعا و بڕیاری گەورەوە لە ساڵی ٢٠١٤دا لە هەرێمی سەرحەد بەشداری ناو ریزەکانی بزووتنەوەى پەکەکە بوو. گەریلا سارا لەبارەی ژیان لە ناو پەکەکە و هاوڕێیەتیی لە تێکۆشاندا دەڵێت، "هەڤاڵان و ژیانیان کاریگەرییەکی گەورەی لەسەر من دروستکرد. ئەوە بۆ بەشداربوونی من بووە بناغەیەکی بەهێز. بە تایبەتی ئیدعای من ئەوە بوو، کە ببم بە درێژەپێدەری رێگای هاوڕێیانی شەهید و تێکۆشانەکەیان گەشتر و بەرزتر بکەم".\nگەریلا سارا لە بەردەوامیی وتەکانیدا دەڵێت، "جیاوازیی ئەم بزووتنەوەیە لەگەڵ بزووتنەوەکانی تر ئەوەیە، کە مرۆڤ بە هەموو شێوەیەک بەهێز دەکات، لە رووی زانستی و مرۆڤبوونەوە پێشیدەخات. مرۆڤ بەو جوانییەوە دەژی، بۆیە دڵسۆزیی مرۆڤەکان بۆ ئەو ژیانە زیاتر دەبێت. من هەوڵم دا لە ئاستی زانستی و قوڵبوونەوەی بیردۆزیدا بەشداری ئەم بزووتنەوەیە بم. بۆ ئەوەى بتوانم زیاتر بۆ گەلەکەم ببمە وەڵام".\nگەریلا سارا هیوای خۆی بۆ ئازادیی گەلی کورد و بە تایبەتی رێبەری گەلی کورد لە دڵ و مێشکی خۆیدا گەورە کردبوو. بەو ئامانجەوە لە ناو قورسترین هەلومەرجەکاندا ئەرک و بەرپرسیارییەکانی بە جێدەهێنا. لە هەمان کاتدا بە گەرمایی دڵی خۆی، جێی خۆی لە دڵی هەموو هاوڕێکانیدا کردبووە و بوو بووە کەسێکی خۆشەویست.\nبە تایبەتی گەریلا سارا گۆڕەپانی ئازاد، یانی چیاکانی کوردستاندا بە بەهەشت ناو دەبات. گەریلا ساراش لەو بەهەشتەدا وەک گوڵێک لە دڵی کوردستاندا خۆی شین و گەش کردبوو.\nگەریلا سارا سەرحەد پەیوەستبوونی بە هەڤاڵانی شەهید بە تایبەتی چالاکیی سەما یوجە و زەینەب کناجی بەمشێوەیە باس دەکات، "چالاکییە فیداییەکان، بە تایبەتی چالاکییەکانی ئەو دوو هەڤاڵە کاریگەریی زۆر لەسەر مرۆڤەکان دروستکرد. لە رۆح و ورە و ئیرادەی هەڤاڵ سەما و زیلان دا، هەستککردن بەوەی، کە داهاتوو و ژیان هەیە دەبینرێت. ئەوان لە ئەنجامی بەهێزترین و قوڵترین تێگەیشتندا بەو ئاستە گەیشتن. سەرباری ئەوەى هەڤاڵ زیلان نوێ بوو و سەختیی لە رووی جەستییەوە دەێکێشا، بەڵام تێگەیشتنی بۆ هەموو ئاستەکان هەبوو و بەهەموو هێزی خۆییەوە بەشدار دەبوو. مرۆڤ بە لێکدانەوەى چالاکییەکەى دەتوانێت تێکۆشانەکەى بەهێزتر بکات. لە راستیدا تاوەکو دەڕوات زیاتر ناسنامەى ژنی بەهێز و خاوەن ئیرادە دەردەکەوێت و دروست دەبێت. کاتێک مرۆڤ کەسایەتیی هاوڕێ زیلان شیکار دەکات، ئەو ئیرادەبوونەى ئەو، شێواز و پێوانی ژیان، کە بۆ خۆی بە بنەمای دەگرێت، بە راستی مرۆڤ سوودی لێوەردەگرێت و پێی کاریگەر دەبێت".\nهاوکات گەریلا سارا بۆ چالاکییەکەى سەما یوجە دەڵێت، "رۆح و ورە و ئیرادەی هەڤاڵ سەما ورەیەکی فیداییانەیە. بە تەواوی تاوەکو دوا هەناسە خۆی لەگەڵ ژیانی رێبەرایەتیدا کرد بە یەک. هاوڕێ سەما بە بیردۆزیی رێبەرایەتی ژیا. ئەوەتا رێبەرایەتی بە هاوشێوەی خۆر دەناسێنێت. بۆ هەبوونی گەلی خۆی بە تایبەتی بۆ هەبوونی ژنان، ئەوهێرشانەى کە لەسەریان ئەنجام دەدرێن و لە بەرامبەر هەموو ئەوانەدا بە هەموو هێزی خۆیەوە لە بەرامبەر دوژمن بەرەنگاریی کرد و خۆبەدەستەوەدانی قبوڵ نەکرد. لە بیردۆزییەکەیدا خۆبەدەستەوەدان نییە. دەکرێت ئەو پردەی کە لە نێواىن ٨ی ئادار تاوەکو ٢١ی ئادار، سەرنج دەخاتە سەر هێرشەکانی دژ بە ژنان، بۆیە پێویستی بە بەرزکردنەوەى ئاستی تێکۆشان دەبینێت. بە تایبەتی ژنێک کە بۆ رزگارکردنی زایەندی کار دەکات، تێدەکۆشێت و بەرەو پێشدەڕوات. هەڤاڵ سەما بە شێوەیەکی زۆر روون ئەوانەى خستووەتەڕوو. منیش وەک شەڕڤانێکی رێگاکەى ئەوان، هەموو هەوڵی خۆم دەدەم تێکۆشان بەهێزتر و بڵندتر و گەشاوەتر بکەم".


"نابێت چاوپۆشی لە ھیچ کەس بکرێت لەژێر ھیچ ناوێکدا"\nگۆڕان: منداڵەکە دەستی لەسەر وێنەی کەسێک داناوە کە دەستدرێژی کردوەتەسەر\nحەکیم: کۆرۆنا مەترسییە و هەڕەشە لە عێراق دەکات\nتەندروستی سۆران: لەناو ئەو كەسانەی لە ئێران گەڕاونەتەوە، هیچ حاڵەتێكی گوماناوی تۆمارنەكراوە\nئەمریکا و تاڵیبان رێککەوتننامە واژۆدەکەن\nئەمریکا داوای تورکیا بۆ جێگیرکردنی موشەکی پاتریۆت لە نزیک سنورەکانی سوریا پشتڕاستدەکاتەوە\nتا ئێستا لایەنەکانی کورد و عەلاوی نەگەیشتونەتە رێککەوتن\nهۆشیار زێباری: پێدەچێت دوشەممە کۆبونەوەی پەرلەمانی عێراق نەکرێت\nپەرلەمانی عێراق: پابەندین بە کۆبونەوەی دوشەممە بۆ متمانەدان بە کابینەی نوێ\nكۆمه‌ڵ: چاودێری چۆنێتی به‌ڕێوه‌چونی دۆسیەی لێکۆڵینەوەی لە دەستدرێژیکارانی کچە هەشت ساڵانەکە ده‌كه‌ین\nئیتاڵیا؛ تەنها لە ئەمرۆدا 16 حاڵەتی توشبون بە کۆرۆنا تۆمارکراوە\nپیرباڵ: دوای پەیامەکەی من، مەسرور بارزانی فەرمانیکرد بە دەستگیرکردنی تۆمەتباران\n- 1/29/2020 5:55:00 PM 1214 جار خوێندراوەتەوە\nسەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان و جێگری وەزیری دەرەوەی روسیا لە هەولێر کۆبونەوە و بارودۆخی عێراق، پەیوەندییەکانی نێوان هەرێم و روسیا و بەردەوامی روبەروبونەوەی تیرۆریان تاوتوێ کردوە.\nبە گوێرەی راگەیاندراوی حکومەتی هەرێم، ئەمڕۆ لە هەولێر مەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان لەگەڵ میخائیل بۆگدانۆڤ جێگری وەزیری دەرەوە و نوێنەری سەرۆکی رووسیا بۆ کاروباری رۆژهەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئەفریقا کۆبوەتەوە.\nئاماژەی بەوەشکراوە، "جێگری وەزیری دەرەوەی رووسیا ، سڵاوی سەرۆک ڤڵادیمێر پوتن و سەرۆک وەزیرانی رووسیای بە سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان گەیاندوە و بانگھێشتنامەی فەرمیی پێشکەشکرد بۆ بەشداریکردن لە فۆرومی نێودەوڵەتی ئابووری سانت پێترسبۆرگ".\nهەردولا هاوڕابون لە سەر گرنگی ئارامبونی دۆخی عێراق و سوریا و هەماهەنگی لە روبەڕوبونەوەی تیرۆر\nئەوەش خراوەتەڕو، لە کۆبونەوەکەدا "هەردولا هاوڕابون لە سەر گرنگی ئارامبونی دۆخی عێراق و سوریا و هەماهەنگی لە روبەڕوبونەوەی هەڕەشەکانی داعش و تیرۆر و رۆڵی گرنگی هەرێمی کوردستان لە سەقامگیریی ناوچەکەدا".


سه‌رۆكایه‌تى كۆمار:ڕاسپاردنى عه‌لاوى له‌ڕاگه‌یه‌ندراوێكى فه‌رمى بڵاوده‌كرێته‌وه\nالسبت 01 شباط 2020 - 19:14\nسه‌رۆكایه‌تى كۆمار ئه‌مڕۆ شه‌ممه،ڕایگه‌یاند ڕاگه‌یه‌ندراوێك له‌باره‌ى ڕاسپاردنى محه‌مه‌د تۆفیق عه‌لاوى بۆ پۆستى سه‌رۆك وه‌زیران بڵاوده‌كاته‌وه.\nئه‌میر كینانى ڕاوێژكارى سه‌رۆك كۆمار به‌ئاژانسى هه‌واڵى عێراقیه(اه‌ع)ڕایگه‌یاند"ڕاسپاردنى محه‌مه‌د تۆفیق عه‌لاوى بۆ پۆستى سه‌رۆك وه‌زیران له‌ڕاگه‌یه‌ندراوێكى فه‌رمى له‌ماوه‌ى چه‌ند كاتژمێرى داهاتوو ڕاده‌گه‌یه‌ندرێت".\nشایه‌نى باسه محمد تۆفیق عەلاوی ئاشکرایکرد، به‌فه‌رمى له‌لایه‌ن سه‌رۆك كۆماره‌وه بۆ پۆستی سه‌رۆك وه‌زیران راسپیێردراوە.\nمحەمەد تۆفیق عەلاوی لە هەژماری تایبەتیی خۆی لە توویتەر،ئه‌مڕۆ شه‌ممه‌ـ پەیامێکی ڤیدیۆیی بۆ هاووڵاتییانی عێراق بڵاوکردەوە و رایگەیاند"ئەگەر قوربانیدانەکانی ئێوە و ئازایەتیتان نەبووایە، هیچ گۆڕانکارییەک لە وڵاتدا رووینەدەدا".\nدووپاتیشیكرده‌وه "لێتانتێدەگەم کە زۆر بەرگەتانگرت و زۆر ئارامتانگرت. بۆیە باوەڕم پێتان هەیە و داواتان لێدەکەم لە خۆپێشاندان بەردەوام بن، چونکە ئەگەر ئێوەم لەگەڵدا نەبێت، من تەنیا دەبم و ناتوانم هیچ بکەم".\nهەروەها عەلاوی ئاماژەی بەوە کرد، "خێزانی شەهیدان قەرەبوو دەکەینەوە، برینداران چارەسەر دەکەین و کاتی هەڵبژاردن دیاریدەکەین و یاسای حیزبەکان و "ئەمەت لە کوێ بوو" دادەنێین. ئابووری چاکدەکەین و بەرەنگاری گەندەڵی دەبینەوە و هەروەها حکومەتەکەم پێکدەهێنم."\nعه‌لاوى ئه‌وه‌ى خستەڕوو، "ئەگەر لایەنەکان هەوڵبدەن بەربژێرەکانیانم بەسەردا بسەپێنن، ئەوا دێم قسە لەگەڵ ئێوەدا دەکەم و واز لەم بەرپرسیارێتییە دەهێنم، هەر وەک چۆن ئێوە لە پێناو وڵاتدا وازتان لە خوێندنتان هێنا، منیش واز لە بەرپرسیارێتییەکەم دەهێنم و دەبمەوە بە هاووڵاتییەکی ئاسایی".


گەمارۆ خستنە سەر گرووپە تێرۆریستییەکانی حەماس و حیزبوڵڵای لوبنان لەلایەن ئەمریکاوە 12 / 9 / 2019 هێزە چەکدارەکانی سپای قودس و حەماس و حیزبوڵای لوبنان کە هەموویان سەر بە ڕێژیمی کۆماری ئیسلامین و هەر لەوێشەوە هەموو جۆرە پشتیوانیەکیان لێ دەکرێ، لەلایەن وەزارەتی خەزانەداریی ئەمریکاوە کەوتنە لیستی نوێی گەمارۆکانەوە.\nمایک پۆمپێئۆ وەزیری دەرەوەی ئەمریکا و ئستیڤ مەنووچێن، وەزیری خەزانەداریی ئەمریکا، ڕۆژی سێشەممە ١٩ی خەرمانان لە دانیشتنێکیدا ڕایانگەیاند کە هەندێ گەمارۆی نوێ خراوەتە سەر ئەو گرووپە تێرۆریستییانە.\nئستیڤ مەنووچێن لەوبارەوە گوتی کە ئەو گەمارۆیانە سەبارەت بە ١٥ کەسن کە سەرکردەکانی سپای قودس و حیزبوڵای لوبنان و حەماس و ئەلقاعدە کە هەموویان بە تێرۆریست ناسراون.\nشایانی باسە کە ناوبراو سەبارەت بە گەمارۆیانە ڕوونکردنەوەی زیاتری نەبوو بەڵام کاتژمێرێک دواتر، وەزارەتی خەزانەداریی ئەمریکا لەو بارەوە ڕاپۆرتێکی دەرکرد وڕایگەیاند کە ٢١ کەس و چەند ئورگانێکی سەر بەو گرووپانە بە لیستی ڕەشی گەمارۆکانی ئەمریکا زیاد بوونە.\nجێگای خۆیەتی کە ئاماژە بە هەندێ خاڵی تایبەتی بکرێ کە ئەو گرووپە تێرۆریستییانە بە باشترین شێوە بناسرێت بە جیهان بۆ نمونە ئەو چەکدارانەی حەماس،حیزبوڵای لوبنان و سپای قودس، هەموو سەر بە سپای پاسدارانی کۆماری ئیسلامین و بۆ مەبەست و ئامانجەکانی کۆماری ئیسلامی کار دەکەن و هەموو جۆرە پشتیوانییەک لە کۆماری ئیسلامی وەردەگرن.\nیەکێک لەو کەسانە کە لەلایەن وەزارەت خەزانەداریی ئەمریکاوە گەمارۆ دراوە، موحەممەد سەعید ئیزەدی، نوێنەری سپای قودسی کۆماری ئیسلامییە لە لوبنان. هەروەها زاهیر جەبباریان، بەرپرسی پێوەندیی ماڵی و ئابووریی نێوان کۆماری ئیسلامی و حەماسە کە ئەویش گەمارۆ دراوە.\nشایانی باسە کە وەزارەتی خەزانەداریی ئەمریکا بەبۆنەی ساڵڕۆژی ١١ی سێپتامبر ئەو کارەی کردووە و ڕایگەیاندووە کە زیاتر هەوڵ دەدات کە ئەو گرووپانە ئاشکرا بکات.


پشتی پەردەی سەردانەكەی كازمی بۆ هەرێمی كوردستان | KURDPLAT\nپشتی پەردەی سەردانەكەی كازمی بۆ هەرێمی كوردستان\nکوردپلات 9/10/2020 04:16:00 م ليست هناك تعليقات\nدوای ژمارەیەك كۆبوونەوەی تولانی و ئاڵوگۆڕكردنی زیاتر لە 12 لێكتێگەیشتن و تێبینی لەلایەن وەفدی حكومەتی هەرێمی كوردستان و حكومەتی ناوەندی، تا هەنوكە نەتوانراوە رێككەوتننامەی كۆتایی لەنێوان هەولێر و بەغداد واژۆبكرێت، بۆ ئەوەش كازمی خۆی دێتە هەرێمی كوردستان و لەگەڵ بڕیاربەدەستانی هەرێمەكە كۆدەبێتەوە تا كۆتایی بە بەشێك لە دۆسێ هەڵپەسێردراوەكان بهێنێت.\nلەلایەكی دیكەوە سەردانەكەی كازمی هاوتەریبە لەگەڵ نزیكبوونەوەی وادەی دەستنیشانكراوی هەڵبژاردنی پێشوەختی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق بۆ ئەمەش كازمی دەیەوێت كورد رازی بكات بە بەشداری پرۆسەكە لەكاتێكدا ئێستا بەرەیەكی فراوانی شیعە دژی كازمی جوڵە دەكەن و كازمی چاوی لەوەیە بە كورد و بەشێك لە سوننەكان باڵانسەكە بەلای خۆیدا بشكێنێتەوە.\nپێشمەرگە و پەیكەرەی بەرگری عێراق\nبەپێی زانیارییەكانی پەیسەرپرێس یەكێك لە دۆسێیەكانی بنهەنگڵی كازمی كە دەیەوێت لە هەرێمی كوردستان تاوتوێی بكات، دۆسێی پێشمەرگە و رێككەوتنە لەبارەی چۆنێتی رێكخستنەوەی پێشمەرگە لە چوارچێوەی سیستمی بەرگری عێراقدا.\nبۆ ئەمەش هەم ئەمریكا و هەمیش ئەوروپا فۆكەسی سەرەكییان لەسەر پێشمەرگەیە كە هەم بەشێك بێت لە پەیكەرەی بە رگری عێراق و هەمیش لە ناوخۆدا لە چنگی حیزب دەربهێنرێن و بە ئاراستەی دامەزراوەیی بردن ببرێت، بەتایبەت دوای سەردانەكەی ئیمانوێل ماكرۆن سەرۆكی فەرەنسا بۆ عێراق جارێكی دیكە دۆسێی پێشمەرگە لەناوەندە سیاسییەكانی عێراقدا هاتووەتەوە بەرباس و كازمی دەیەوێت لەم سەردانەدا قسەی كۆنكرێتی لەبارەی پێشمەرگەوە لەگەڵ بەرپرسانی سیاسی و حكومی هەرێمی كوردستان بكات.\nهەر بەپێی زانیارییەكان یەكێكی دیكە لە گفتوگۆكانی مستەفا كازمی سەرۆك وەزیرانی عێراق لە هەرێمی كوردستان، دۆسێی ئەو چەكانە دەبێت كە لەلایەن هێزەكانی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی دژی داعش لە سەروبەندی شەڕی روبەروو بوونەوەی تیرۆر دراون بە هێزەكانی پێشمەرگە، بۆ ئەمە كازمی راشكاوانە داوا لە بەرپرسانی هەرێم دەكات كە زانیاری و لیستی ئەو چەكانەی رادەستبكرێت و پێشتریش بەرپرسانی ئەمنی عێراق ئەوەیان نەشاردووەتەوە كە چەند جارێك داوای لیستی چەكەكانی هاوپەیمانیانیان لە هەرێم كردووە بەڵام زانیارییان دەستنەكەوتووە.\nبەپێی زانیارییەكانی پەیسەرپرێس یەكێكی دیكە لە ئامانجە هەرە سەرەكییەكانی سەردانی مستەفا كازمی بۆ هەرێمی كوردستان دۆسێی هەڵبژاردنی پێشوەختی عێراقە كە بڕیارە مانگی حوزەیرانی ساڵی داهاتوو ئەنجام بدرێت بۆ ئەوەش چەند ئامانجێكی هەیە.\nیەكەم: رازیكردنی كورد بە دروستنەكردنی لەمپەڕ بۆ هەڵبژاردنەكە\nدووەم: رێككەوتن لەگەڵ كورد و گفتوگۆ لەبارەی داواكانی كورد لەبارەی شێوازی دابەشكردنی بازنەكانی هەڵبژاردن.\nئەوەش لەكاتێكدایە كە هەنوكە لە عێراق پرۆسەی هەڵبژاردن نەیاری لە یار زیاترە و بەرەیەكی فراوانی شیعە دژی كازمی یەكیان گرتووە كە شكت بە پرۆسەكە بهێنن، هەربۆیە مستەفا كازمی دەیەوێت لە رێگەی كورد و بەشێك لە سوننەكانەوە باڵانسەكە بگۆڕێت و پرۆسەكە ئەنجام بدات كە بە یەكێك لە تەحەددا گەورەكانی بەردەمی دادەنرێت.\nهەر بەپێی زانیارییەكان مستەفا كازمی بێ هیوا بووە لەوەی وەفدی حكومەتی هەرێمی كوردستان بتوانێت رێككەوتنی كۆتایی لەبارەی ئیدارەدانی هاوبەشی خاڵە سنورییەكان ئەنجام بدات بەهۆی رەهەندی گەورەی سیاسی ئەو دۆسێیە، هەربۆیە دەیەوێت لەم سەردانەیدا رێككەوتنی سیاسی لەگەڵ بەرپرسانی سیاسی هەرێمی كوردستان ئەنجام بدات و ئەو رێككەوتنە سیاسییە ببێتە نەواتی رێككەوتنی هەولێر و بەغداد لەبارەی خاڵە سنورییەكان و لەو سۆنگەیەشەوە دەیەوێت كە بە هەمووان بڵێت یەكێك لە هەستیارترین دۆسێیەكانی لەگەڵ كورد چارەكردووە كە دۆسێی خاڵە سنورییەكان بووە، بە نەیار و ركابەرەكانیشی بڵێت ئەوەی كە ئەوان بە درێژایی پتر لە 15 ساڵی رابردوو نەیانتوانی هیچ هەنگاوێكی بۆ بنێن لەبارەی دۆسێی دەروازە سنورییەكانی هەرێمی كوردستان ئەو توانیویەتی بە سەركەوتوویی باز لەسەر شانی خۆی بنیشێنێتەوە.


تەنیا لە ماوەی دوو حەوتەدا تەلعەفەر ئازاد دەکرێت - Mehr News Agency\n16 gelawêjê 2017 - 22:53\nNews Code 12047\nسەرچاوەیەکی ئەمنی عێراق ڕایگەیاند:\nتەنیا لە ماوەی دوو حەوتەدا تەلعەفەر ئازاد دەکرێت\nسەرچاوەیەکی ئەمنیی عێراقی لە کۆتایی هاتنی ئۆپەراسیۆنی ئازادکردنەوەی تەلعەفەر لە بندەستی گرووپی تیرۆریستیی داعش تەنیا لە ماوەی دوو حەوتەدا هەواڵی دا.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی مێهر، ئەو سەرچاوە ئەمنییە لە وتووێژ لە گەڵ سپۆتنیک جەختی لەوە کردەوە: ئۆپەراسیۆنی ئازادکردنەوەی تەلعەفەر کە گەورەترین ناوچەی بندەستی داعش لە باکووری عێراقە، زیاتر لە دوو حەوتە کات نابات.\nناوبراو ئاماژەی بەوەش دا: هێزە سەربازییەکانی ئێمە تەنیا لە دوو حەوتە و نەک زیاتر دەتوانن ئۆپەراسیۆنی تەلعەفەر کۆتایی پێ بێنن.\nعەبدولئەمیر محەمەداوی بەڕیوەبەری بەشی ڕاگەیاندنی هەواڵی یەکینەی کاردانەوەی خێرای سەر بە وەزارەتی ناوخۆی عێراق ئەوڕۆ ڕایگەیاندبوو کە ئەو هێزانە، بە ئامادەیی تەواوەوە لە ناوەندی مووسڵ گواستراونەتەوە بۆ هاوێری تەلعەفەر و لە ئێستادا چاوەروانی فەرمانی فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنی هاوبەش بۆ دەستپێکردنی ئۆپەراسیۆنی سەربازیی ئازادکردنەوەی تەلعەفەرن.\nسەرچاوە عێراقییەکان دەڵێن پاش شکستی تەواوی گرووپی تیرۆریستی داعش لە مووسڵ و ڕاگەیاندنی تەلعەفەر وەک ناوەندی نوێی ئەو گرووپە تیرۆریستییە لە عێراقدا، ناوەندی رێبەرایەتیی داعش لە عێراق تەلعەفەری وەک ویلایەتی سەربەخۆی خەلافەتی خۆی ڕاگەیاندووە.


لە ئوسترالیا و نیوزیلاند خۆپێشاندان دژ بە ترامپ ئەنجام دەدرێت\nهەزاران خۆپیشاندەر لە ئوسترالیا و نیوزیلاند ڕۆژی شەممە بەشداریان کرد لە یەکەم ڕێپێوانی سەدان ژن کە لە سەرانسەری جیهان ڕێکخراوە بۆ نیشاندانی ناپەسەند کردنی سەرۆکی ئەمەریکا دانۆڵد ترامپ لە کاتێکدا دەست بە یەکەم ڕۆژی کارکردنی دەکات.\nلە سیدنی گەورەترین شاری ئوسترالیا نزیکەی 3 هەزار کەس لە پارکی هەیدەوە بەرەو بەردەم کۆنسۆڵخانەی ئەمەریکا ڕێپێوانیان ئەنجام دا لە کاتێکدا ڕێکخەران دەڵێن نزیکەی 5 هەزار کەسیش لە مێلبۆرن خۆپیشاندانیان ساز داوە.\nخۆپیشاندەرانی سیدنی دروشمەکانی وەکو " فیمینیزم کارتری ترامپمە" و "وەکو ژن شەڕ بکە" یان بەرز کردۆتەوە.\nیەکێک لە ڕێکخەرەکانی خۆپیشاندانەکەی سیدنی میندی فریباند بە ئاژانسی ڕۆیتەرزی ڕاگەیاندووە " ئێمە وەکو ڕێکخراوێکی دژە ترامپ خۆپیشاندان ناکەین بەڵکو ئێمە خۆپیشاندان دژ بە ڕق و کینە، ڕقبوونەوە لە ژن، بیرتەسکی بەرامبەر ئەو کەسانەی وەکو خۆت بیرناکەنەوە و ترس لە کەسانی وڵاتانی بیانی دەکەین. ئێمە دەنگی ژنانی سەرەنسەری جیهان یەک دەخەین".\nزۆربەی خۆپیشاندەرانی سیدنی و مێلمۆرن کڵاوی پەمەییان لە سەر کردبوو.\nچاوەڕوان دەکرێت سەدان هەزار کەس لە واشنتۆن خۆپیشاندان بکەن


Home›ئابووری›روونکردنەوە دەدرێت لەبارەی بانگکردنی خاوەن مارکێتێک لەسەر هەرزانکردنی نرخ\nوەزارەتی بازرگانی لەبارەی ئەو پسوڵەی کە بۆ خاوەن مارکێتێک کراوە لەسەر داشکاندنی نرخەکەی دەڵێت ” ھەندێ شوێن بەناوی داشکاندنەوە کاڵای خراپ دەفرۆشن یان لافیتەی داشکاندن ھەڵدەواسن و لەناوەڕۆکدا داشکاندن نیە دەچێتە خانەی فێڵکردن، هەر بۆيە پسوڵەی بۆکراوە”.\nبەڕێوبەرایەتی چاودێری بازرگانی سلێمانی ڕایگەیاند: “بە شێوەیەکی چەواشەکارانە لێکدانەوە بۆ ناوەڕۆکی نوسراوەکەمان کراوە، لەکاتێکدا نوسراوەکە بۆ دڵنیابوونەوەیە لە راستی و دروستی کەمکردنەوەی نرخ لە لایەن ئەو فرۆشیارەی کە داوای لە ئێمە کردووە، چونکە ھەندێک جار فرۆشیاران وەک فێڵێک دابەزاندنی نرخەکان بەکار دەھێنن بۆ سەرنج راکێشانی ھاووڵاتیان”.\nدەشڵێت: “لێرەوە بۆ بەرچاو روونی رای گشتی رایدەگەیەنین بەڕێوەبەرایەتییەکەمان لەپاڵ چاودێریکردنی نرخەکان بۆ رێگریکردن لە بەرزبونەوە ھاوکات لەگەڵ ھەموو جۆرە دابەزاندنێکی نرخداین و دەستخۆشی لەھەر خاوەن کار و فرۆشیارێک دەکەین کە نرخی کالاو شومەک لە بەرژەوەندی گشتی کەم بکاتەوە، بەھەموو لایەکشی رادەگەیەنین کارو بەدواداچونی بەڕێوەبەرایەتییەکەمان لە چوارچێوەی رێنماییەکانی وەزارەتی بازرگانی و پیشەسازی ھەرێمدایە کە ھاوپێچی ئەم روونکردنەوەیە کراوە.”\nوەزارەتی بازرگانی پارەی گەنمی جوتیاران دابەشدەکات


شكور عەزیز: بڕیارەكەی مەسروور بارزانی بڕیارێكی حەكیمانە بوو\nهەولێر-KDP.info- بەرپرسێكی كۆمەڵەی چێشتخانە و میوانخانەكانی هەرێمی كوردستان ڕایدەگەیەنێت، بە هۆی بڕیارەكەی سەرۆكی حكوومەت بە لادانی ئەو 10 هەزار دینارەی كە لە گەشتیاران وەردەگیرا، كەرتی گەشتیاریی كوردستان دەبووژێتەوە.\nشكور عەزیز، جێگری سەرۆكی لقی هەولێری كۆمەڵەی چێشتخانە و میوانخانەكانی هەرێمی كوردستان، بە ماڵپەڕی فەرمیی پارتی دیموكراتی كوردستانی ڕاگەیاند: "بڕیارەكەی مەسروور بارزانی سەرۆكوەزیرانی هەرێمی كوردستان بە لادانی ئەو 10 هەزار دینارەی كە لە گەشتیاران وەردەگیرا، بڕیارێكی حەكیمانە بوو و دەبێتە هۆی بووژانەوەی كەرتی گەشتیاریی كوردستان بە گشتی و هەولێر بە تایبەتی".\nعەزیز ئاماژەی بەوەش دا، كە ئەوان وەك كۆمەڵە سەرجەم كۆمپانیا عێراقییەكانیان لەم بڕیارە ئاگادار كردووەتەوە، هەروەها بڕیارەكە لە ئێستادا كۆمپانیاكانی ناوەڕاست و خوارووی عێراق وەك ریكلامكردنێك بەكاری دەهێنن و بە گرنگییەوە لێی دەڕوانن.\nناوبراو دەشڵێت: "پێشتر جگە لە وەرگرتنی پارەكە، پرۆسەی پێدانی پارەكەش بۆ كۆمپانیاكان و گەشتیاران كاتی زۆری پێویست بوو، بۆیە ئێستا گەشتیاران لەم كێشەش رزگاریان بوو و دەتوانن بە شێوەیەكی ئاسانتر بێنە هەرێمی كوردستان".


دیكتاتۆری پـێشـووی شیلی ئۆگێـسـتۆ پـێـنۆشـێ كۆچی دوایی ده‌كات\nده‌مڕاسـتێـكی نه‌خۆشـخانه‌یه‌ك له شـیلی ده‌ڵێت دیكتاتۆری پـێشـوی شـیلی ئۆگێـسـتۆ پـێـنۆشـێ له ته‌مه‌نی 91 سـاڵیدا مرد.\nژه‌نه‌ڕاڵ پـێـنۆشـێ له ئاكامی شـێواوی ته‌ندروسـتییه‌وه به هۆی سـه‌كته‌یه‌كی دڵه‌وه ئه‌مڕۆ یه‌كشـه‌ممه له نه‌خۆشـخانه‌یه‌كی له‌شـكری له سـانتیاگۆی پایته‌ختی شـیلی مرد.\nله هه‌فته‌ی ڕابردوودا پـێـنۆشـێ ئه‌و سـه‌كته‌یه لێـیـیدا. پـزیشـك ده‌ڵێن ڕۆژی دووشه‌ممه باری ته‌ندروسـتی ڕوو له باشـی بوو و ده‌سـتی كردووه به چاره‌سـه‌ركردنی سـروشـتیانه‌ی له‌شـی له ڕێـی وه‌رزشـی تایبه‌تیـیه‌وه، وه ده‌شـڵێن له ناكاو باری ته‌ندروسـتییه‌كه‌ی خراپ بوو، وه به په‌له براوه‌ته به‌شـی فریاگوزاری خێرا له نه‌خۆشـخانه.\nژه‌نه‌ڕاڵ پـێـنۆشـێ له میانه‌ی سه‌روه‌ختی نائارامی سـیاسی و ئابوری وڵاته‌كه‌دا له سـاڵی 1973 دا ده‌سـه‌ڵاتی گرته ده‌سـت و به پـشـتیوانی له ده‌زگای موخابه‌راتی ئه‌مریكاوه واته CIA حكومه‌ته سـۆشـیالیسـته هه‌ڵبژێردراوه‌كه‌ی سه‌رۆك سـه‌لڤادۆر ئالێنده‌ی ڕوخاند.\nپـێـنۆشـێ به ئه‌نجامدانی پـێـشـێـلكاری مافه‌كانی مرۆڤ گوناهبار كرا له‌و ماوه‌یه‌ی له ساڵی 1973 تا سـاڵی 1990 فه‌رمانڕه‌وا بووه چونكه زیاتر له 3000 كه‌سـی به‌هۆی باری سـیاسـیه‌وه كوشـتوه یان ڕفێندراون.


رێزدار مه‌سرور بارزانی سه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان\nبه‌ناوی سه‌رجه‌م زانایانی ئایینی ئیسلامیی كوردستان پڕ به دڵ پیرۆزبایی كابینه‌ی تازه له به‌رێزتان‌و جێگرو ئه‌ندامانی كابینه‌ی نۆیه‌می حكومه‌تی هه‌رێمی كودستان ده‌كه‌ین و هیوای سه‌ركه‌وتنتان بۆ ده‌خواز ین.\nهیوادارین پێكهێنانی حكومه‌تی تازه ببێته فاكته‌ری سه‌قامگیری‌و حوكڕانیه‌كی باش‌و خزمه‌تگوزار، كه له‌ئاست چاوه‌ڕوانی خه‌ڵكی كوردستان‌و خه‌بات‌و قوربانی دانی گه‌له‌كه‌مان بێت.\nئه‌و كابینه تازه‌یه به‌هه‌موو ره‌هه‌ندو مه‌هامه‌كانیه‌وه به‌رپرسیاریه‌تێكی گه‌وره‌و مێژوویی‌و هه‌ستیاری هه‌یه، ده‌خوازین له خزمه‌تكردن‌و به‌ره‌نگاربوونه‌وه‌ی تیرۆرو بیری توندڕه‌وی‌و ریشه‌كێشی گه‌نده‌ڵی‌و نادادپه‌روه‌ری‌و نه‌هێشتنی كه‌م‌و كوڕیه‌كان جێده‌ستی دیار بێت‌و به ئه‌زموون وه‌رگرتن له رابردوو و ئه‌جێنداو رووئیابینی تازه‌و هاوچه‌رخانه زه‌مینه‌یه‌كی گه‌ش‌و ئومێدبه‌خش بێنێته كایه‌وه.\nله‌هه‌مان كات ئێمه وه‌كو زانایانی ئایینی چاوه‌ڕوانی زۆرمان هه‌یه له‌و حكومه‌ته، كه بتوانێ له‌چوارچێوه‌ی به‌های به‌رزی مرۆیی‌و رێزگرتن له ئایین‌و ئاینزاكان به‌تایبه‌تی ئایینی پیرۆزی ئیسلام‌و خزمه‌تكردنی زانایانی ئایینی خه‌مخۆرێكی جددی بێت‌و پرسی پێكه‌وه‌ژیانی ئایینی له‌به‌رچاو بگرێت.\nگرنگه تیمی تازه‌ی ئه‌و كابینه‌یه به رۆحیه‌تێكی ماندونه‌ناسانه‌و فراوان‌و وردبینانه‌و به به‌رنامه‌ی چڕو پڕو دوور له ده‌مارگیری ته‌سكی حزبایه‌تی خزمه‌ت بكات‌و ببێته حكومه‌تی راسته‌قینه‌ی نیشتمانی‌و له‌ئاست خواست‌و ویستی كوردستانیان بێت.\nجارێكی تر پیرۆزبایی له به‌رێزتان ده‌كه ین و هیوای سه‌ركه‌وتنتان بۆ ده‌خوازین، خوای گه‌وره یارمه‌تیده‌رو پشتیوانی هه‌موو لایه‌ك بێت\nد. عبدالله مه‌لا سه‌عید گرتگی


بڕیاری دەستگیرکردن بۆ دوو بەرپرسی ئەنەکەسە دەرچوو – کوردی – RojNews.News\n29/02/2020 - 7:33:18 pm\nپێنجشەممە, 5 أبر 2018 – 19:30\nبەتۆمەتی خیانەتکردن و بەشداریکردن لە هێرشەکانی سوپای تورک و چەتەکانی بۆ سەر عەفرین، دادگای گەل-ی باکوری سوریا، بڕیاری دەستگیرکردنی بۆ دوو بەرپرسی ئەنەکەسە دەرکرد.\nئەمڕۆ، بەتۆمەتی خیانەتکردن و هاوکاریکردنی تورکیا لە هێرشەکانی بۆ داگیرکردنی عەفرین، دادگای گەل-ی باکوری سوریا، کەیسی بۆ هەریەکە لە ئیبراهیم برۆ، سەرۆکی پێشووی ئەنەکەسە و فوئاد ئەلیکۆ، ئەندامی ئەنەکەسە کردەوە، لەوچوارچێوەیەشدا بڕیاری دەستگیرکردنیان بۆ دەرکرا.\nلە ڕاگەیەندراوێکیشدا لەبارەیەوە، داواکاری گشتیی دادگای گەل-ی باکوری سوریا ئەوەی ڕاگەیاندووە، کە کردنەوەی کەیس بۆ ئەو دوو بەرپرسەی ئەنەکەسە، لەسەر سکاڵای هاوڵاتیانی عەفرین و باکوری سوریا و بنەماڵەی شەهیدان بووە و بەپێی یاسا لێپرسینەوەیان لەگەڵ دەکرێت.\nلە ڕاگەیەندراوەکەدا، هاتووە: دەوڵەتی تورک لە هێرشەکانیدا بۆ سەر عەفرین، چەند گروپی چەتەی لە کوردەکان پێکهێنا، ئەو گروپە چەتانە زۆربەیان سیاسەتی ئەنەکەسە-یان بەبنەما دەگرت.\nداواکاری گشتیی دادگای گەل-ی باکوری سوریا، ئاماژەی بە وتەیەکی فوئاد ئەلیکۆ، نوێنەری ئەنەکەسە لە هاوپەیمانیی ئۆپۆزسیۆن کردووە، کە پشتڕاستیکردبووەوە ٦ گرووپی چەتەی کورد-یان لە هێرشەکانی سەر عەفرین-دا جێدەگرن.\nهەروەها، داواکاری گشتیی، دەڵێت: ئەمە هاوکاری نێوان ئەنەکەسە و دەوڵەتی تورک کە عەفرین-ی وێرانکرد، دەخاتەڕوو، هاوکاتیش ئیبراهیم برۆ، سەرۆکی پێشووی ئەنەکەسە وتبووی کە بەڕێوەبەریی خۆسەری دیموکراتیی باکوری سوریا تێکدەدەن، بێگومان ئەمەش لەپێناو داگیرکەران و وێرانکردنی شارە کوردییەکان و دەربەدەرکردنی خەڵکەکەیدا دەکەن.


هەفتەیەك پشووی فەرمی ڕاگەیەنراسەرۆكی حكومەتی هەرێم پەیامێكی بڵاوكردەوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\nسەرۆكی حكومەتی هەرێم پەیامێكی بڵاوكردەوە\n2019/10/05 - 3:20 PM\nبەپێی یاسای پشووەكانی پەڕلەمانی كوردستان و خشتەی پشووەكانی حكومەتی هەرێم لە 6ی ئەم مانگەوە بۆ ماوەی هەفتەیەك بۆ فەرمانبەرانی ئێزدی لە دامەزراوەكانی هەرێم پشووی فەرمی دەبێت و سەرۆكی حكومەتی هەرێم-یش بەو بۆنەیەوە پەیامێكی بڵاوكردەوە.\nلای خۆشیەوە، مەسرور بارزانی، سەرۆكی حكومەتی هەرێمی كوردستان بەبۆنەی جەژنی (جەمایێ) لە پەیامێكدا ئاماژەی بەوەكرد، “گەرمترین پیرۆزبایی ئاراستە خوشك و برایانی كوردی ئێزیدی لە كوردستان و جیهان دەكەم. هیوادارم لە كەشێكی ئارام و پڕ لە خۆشیدا ئەم جەژنە بكەنەوە”.\nئاماژەی بەوەشكردووە، خوشك و برایانی ئێزیدی لە ساڵانی ڕابردوودا ڕووبەڕووی مەینەتی و ڕۆژانی سەخت بوونەوە. ئومێدەوارین لە ژێرسایەی كەشی بەیەكەوەژیانی ئاشتیانەی هەرێمی كوردستان ئەو ِرۆژە سەختانە تێپەڕێنن و حكومەتی هەرێمی كوردستانیش هەرچی لە توانایدا بێت درێغی ناكات بۆ كەمكردنەوەی ئێش و ئازارەكانیان و قووڵتركردنەوەی گیانی بەیەكەوەژیان و تەبایی نێوان پێكهاتە ئاینی و نەتەوەییەكانی هەرێمی كوردستان”.\nپشووی فەرمیحكومەتی ھەرێممەسرور بارزانی\nلە شارێكی هەرێم خشتەی دابەشكردنی ئاوی خواردنەوە گۆڕا\nمەسرور بارزانی؛ لە ئێستادا كەشێكی ئەرێنی و دەرفەتێكی باش هاتوونەتە ئاراوە بۆ ڕێكەوتن لەگەڵ بەغدا\nكازمی پێش ئەوەی بگاتە هەولێر چی كردووە؟


ئاسایشى باشماخ دەستبەسەر بڕى زیاتر لە دوو تەن جگەر و مریشکى بەستووى ئێرانیدا دەگرێت...\nبەمەبەستى پاراستنى تەندروستى هاونشتمانیان و لەچوارچێوەى ڕێگریکردن لە هاوردەکردنى کەرەستەو کاڵا و خواردەمەنى نا تەندروست و نەشیاو بەروارى 30-8-2018 توانرا لەلایەن یاریدەدەرێتى ئاسایشى باشماخەوە دەست بەسەر بڕى (2000)کگم (جگەر و مریشکى) بەستووى ئێرانیدا بگرێت و دواتر لەناوببرێت.\nدەستخۆشى بۆ کارمەندانى (یاریدەدەرێتى ئاسایشى باشماخ)و سەرجەم فەرمانگە جیاجیاکانى کۆمەڵگاى باشماخ کە بەردەوام لەهەوڵ و ماندووبوندان و شەوڕۆژیان خستۆتە سەریەک بەمەبەستى پاراستنى تەندروستى و سەروماڵى هاونشتمانیان.\n+98(0)918 668 4199 - +964(0)751 197 5675 a[email protected] له‌سه‌رهێڵ : 227


دوو فول سکۆلارشیپ پەسەندکرا – زانکۆی پۆلیتەکنیکی سلێمانی\nلەچوارچێوەی جێبەجێکرنی ناوەڕۆکی رێککەوتننامە لێکتێگەیشتنەکانی زانکۆمان و ناوەندە زانستی و ئەکادیمییەکان و زانکۆکانی دەرەوەی ھەرێمی کوردستان و لەدرێژەی ھەوڵە بەردەوامەکانی بەڕێوەبەرایەتی پەیوەندییەگشتییەکان و ئەکادیمییەکان، دوو سکۆلارشیپ لەنێوان زانکۆمان و زانکۆی کوردستان – سنە پەسەندکران.\nپاڵپشت بەڕێککەوتننامەی لێکتێگەیشتنی واژۆکراوی نێوان زانکۆمان و زانکۆی کوردستان ـ سنەی کۆماری ئیسلامی ئێران. زانکۆمان دوو سکۆلار شیپی لەزانکۆی ناوبراو پێبەخشراو لەکێبڕکێیەکی دادپەروەرانەدا کە زانکۆمان ئە و دوو سکۆلار شیپەی بۆ مامۆستایان و فەرمانبەرانی ڕاگەیاندو ئە م دوو بەڕێزەی خوارەوە کاندیدکران و ئۆفەری فول سکۆلار شیپی ھەردوو بەڕێز، مامۆستا انور لەسەر میلاکی پەیمانگەی تەکنیکی سلێمانی بۆ تەواوکردنی خوێندنی دکتۆرا لەئەندازیاری کارەبا (پاوەر)، ھەروەھا مامۆستا لوقمان لەسەر میلاکی پەیمانگەی تەکنیکی ھەڵەبجە بۆ تەواوکردنی خوێندنی ماستەر لەکارگێڕی بازاڕگەری، گەڕایەوە.\nوێڕای پیرۆزباییمان بۆ ناوبراوان ئومێدی سەرکەوتنیان بۆ ئەخوازین و ھیوادارین دوای تەواوکردنی خوێندن دوبارە بتوانن خزمەت بەپڕۆسەی خوێندن بکەنەوە لەزانکۆمان.


٥٩ ساڵ تێدەپەڕێت بەسەر كۆمه‌ڵكوژیی سینه‌ما عاموودێ-دا\n13.11.2019 05:16 PM\nژیان: وەرگیراوە لە هەژماری شاسوار مامە\nله ١٣ی تشرینی دووه‌می ١٩٦٠ له سینەما عاموودێی شاری عاموودێی ڕۆژئاوای کوردستان ئاگر کەوتەوە و لە ئەنجامدا ٢٨٣ منداڵ له هۆڵی سینه‌ماکە سووتان و گیانیان لەدەست دا.\nڕووداوەکە لە کاتی نمایشکردنی فیلمی «شبح منتصف الليل» بوو کە بۆ پشتگیری لە شۆڕشی گەلی جەزائیر لەلایەن میسرەوە بەرهەمهێنرابوو.\nشایه‌تحاڵانی كۆمه‌ڵكوژییه‌كه ده‌ڵێن، هۆڵی سینەماکە جێگه‌ی ٢٠٠ كورسی هەبووە، کەچی ده‌ستوپێوه‌نده‌كانی ڕژێم ٥٠٠ منداڵی کوردیان خستووەتە هۆڵه‌كه‌وه و پاسەوانانی سینەماکەش دەرگه‌ی هۆڵەکەیان به‌سه‌ردا داخستوون.\nبە وتەی شایەتحاڵان، له كاتی نمایشكردنی فیلمەکەدا کاتێک ئاگر له سینەماکە كه‌وتووەتەوە، منداڵەکان هاواریان کردووە و هەوڵیان داوە خۆیان ڕزگار بكه‌ن، بەڵام هەموو دەرگه‌کان بەسەریاندا داخرابوون و پاسەوانه‌كانی ڕژێم ئاوڕیان لە هاواری منداڵەکان نه‌داوەتە‌وه و له‌نێو کڵپەی ئاگردا ڕزگاریان نه‌كردوون.\nسەرەڕای بێ هەڵوێستیی ڕژێم، باس لە ڕۆڵی کاریگەری هاوڵاتییەکی عاموودێ دەکرێت کە دەیان منداڵی ڕزگار کردووە.\nمحەمەد سەعید ئاغا دەقۆری بە ڕزگارکەری منداڵانی کۆمەڵکوژیی سینەما عاموودێ ناسراوە. پاش ئەوەی ژمارەیەکی زۆری منداڵی لە هۆڵەکە دەرخستووە و ڕزگاری کردوون، لە کۆتاییدا ستوونێک بەسەریدا کەوتووە و گیانی لەدەست داوە.\nدوای ئەو کۆمەڵکوژییە، سینەما عاموودێ بووەتە سمبوولی ئەو ستەمەی لە کوردانی ڕۆژاڤا کراوە. ٢٨٣ منداڵ کە تەمەنیان لەنێوان ٨ - ١٤ساڵاندایه لەو کۆمەڵکوژییەدا گیانیان له‌ده‌ستداوه و ده‌یانی دیكه‌ش بریندار بوون.\nئاماری کوژراوان بڵاوکرایەوە لەدوای ئاگربەستەکەی تورکیا\nرۆژئاوای کوردستان؛ دوو ڕۆژ ماتەمینی ڕادەگەیەندرێت بۆ شەهیدانی تەل رەفعەت


توركیا كێبڕكێ له‌گه‌ڵ (چین) ده‌كات بۆ زیندانیكردنی رۆژنامه‌نووسان\nكۆمیته‌ی پارێزگاری له رۆژنامه‌نووسان (CPJ) بڵاویكرده‌وه كه له‌ژێر سایه‌ی ده‌سه‌ڵاتی داپلۆسێنه‌ری شی جین بینگ و ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆگان و محه‌مه‌د بن سه‌لمان و عه‌بدولفه‌تاح سیسی، بۆ ساڵی چواره‌م زیندانه‌كانیان پڕن له رۆژنامه‌نووس و به‌ڵگه‌ی كه‌مبوونه‌وه‌ی ته‌واوی ئازادیی راده‌ربڕینه‌ه له ژێر حوكمیاندا.\nرۆژنامه‌ی نیویۆرك تایمز ئه‌مڕۆ 14ی دیسێمبه‌ر ئاماری رۆژنامه‌نووسه زیندانییه‌كانی جیهانی بڵاوكرده‌وه كه به‌شێكه له‌و ئابروچوونانه‌ی سیستمه نادیموكراتییه‌كانی دنیا كه ناتوانن په‌نجه له‌گه‌ڵ ره‌خنه‌دا نه‌رم بكه‌ن.\nئه‌مساڵ توركیا ریزبه‌ندی یه‌كه‌می نه‌گرتووه وه‌ك پار، به‌ڵكو له ریزبه‌ندی دووه‌مدایه و 47 رۆژنامه‌نووس له زیندانه‌كاندان و تا ئێستا دادگایی نه‌كراون، زیاتر له 40 رۆژنامه‌نووسیش به غیابی حوكمدراون. ئه‌مه‌ش به‌ڵگه‌یه بۆ هه‌وڵی ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆگان-ی سه‌رۆكی توركیا بۆ نه‌هێشتنی رۆژنامه‌گه‌ریی ئازاد له وڵاته‌كه و له ئاكامی ره‌خنه‌گرتنیش 100 رۆژنامه و پێگه‌ی میدیایی داخراون. زیاتر له 56 رۆژنامه‌نووسیش وڵاته‌كه‌یان جێهێشتووه و به‌ره‌و مه‌نفا هه‌ڵاتوون.\nنیویۆرك تایمز پشتبه‌ستن به ئاماری (CPJ) كه باره‌گاكه‌ی له نیویۆركه، پێمان ده‌ڵێت: هه‌رچه‌نده ئاماره‌كان كه‌میكردووه به‌ڵام دڵخۆشكه‌ر نین، ساڵی 2019، ژماره‌ی ئه‌و رۆژنامه‌نووسانه‌ی له جیهاندا ده‌ستگیركراون و ئه‌برێنه به‌رده‌م دادگا یاخود هێشتا دادگایی نه‌كراون گه‌یشتۆته 250 رۆژنامه‌نووس به‌به‌راورد به 2016 كه 273 رۆژنامه‌نووس ده‌ستگیركرابوون.\nهه‌موو ئه‌و رۆژنامه‌نووسانه‌ش كه ده‌ستگیركراون، به‌شێكن له‌وانه‌ی له‌رێگه‌ی كاره‌كانیانه‌وه رووبه‌روی ده‌سه‌ڵاتی سیاسی وڵاته‌كه‌یان بوونه‌ته‌وه، چین و توركیا و سعودیه و میسر به‌دوای یه‌كدا له پێشینه‌ن.\nنیویۆرك تایمز به توانجه‌وه ده‌ڵێت توركیا كێبڕكێ له‌گه‌ڵ چین – دا ده‌كات بۆ زیندانیكردنی رۆژنامه‌نووسان، له ژێر ده‌سه‌ڵاتی شی جین بینگ له ساڵی 2019دا 48 رۆژنامه‌نووس ده‌ستگیركراون. ده‌سه‌ڵاتدارانی چین كۆنترۆڵی ئازادی راده‌ربڕینیان له وڵاتی چین كردووه. دواهه‌مین رۆژنامه‌نووس له مانگی ئۆكتۆبه‌ری 2019 خرایه زیندانه‌وه، كچه رۆژنامه‌نووسی سه‌ربه‌خۆ سۆفیا هوانك سوشین بوو له‌سه‌ر راپۆرتێكی ده‌رباره‌ی خۆپیشاندانه‌كانی هۆنگكۆنگ كردبوو.\nدۆخی عه‌ره‌بستانی سعودیه له توركیا خراپتر نه‌بێت باشتر نییه، ساڵی 2019، 26 رۆژنامه‌نووس خراونه‌ته زیندانه‌وه، له‌وانه 18 رۆژنامه‌نووسیان به‌بێ هیچ لێكۆلینه‌وه‌یه‌ك له زینداندان و 4 یشیان له ئه‌شكه‌نجه‌دا بوون. جگه له‌دۆسیه‌ی جه‌مال خاشقچی رۆژنامه‌نووسی واشنگتۆن پۆست كه دوای پارچه‌پارچه‌كردنی دۆزرایه‌وه و سی ئای ئه‌ی –یش به‌ڵگه‌ی ته‌واوی له‌لایه‌ن كه ده‌سه‌ڵاتدارانی سعودیه كاره‌كه‌یان ئه‌نجامداوه.\nمیسر وڵاتێك كه هه‌میشه رۆژنامه ده‌سه‌ڵاتداره‌كانی هێناوته چۆك ئێستا له‌سه‌یه‌ی عه‌بدولفه‌تاح سیسی بووه به مه‌یدانی تیرۆری رۆژنامه‌نوسان. له‌ساڵی 2019، 26 رۆژنامه‌نووس ده‌ستگیركراون و له زینداندان. دواهه‌مین فڕاندنی كچه رۆژنامه‌نووس ئیسرا عه‌بدولفه‌تاح بوو كه له‌لایه‌ن ئۆتۆمبێلێكی مه‌ده‌نی فڕێندرا به‌ڵام دواتر به‌هۆی هه‌وڵی چه‌ند پۆلیسێكه‌وه توانرا ئازادكرێت و ده‌ریشكه‌وت كه پیاوانی سه‌ر به سیسی بوون.\nئه‌ریتریا و ڤێتنام و ئێران و روسیا چوار وڵاتی تر له دۆخی ئازادی راده‌ربڕین له‌وپه‌ڕی خراپیدایه. له ئه‌ریتریا 16 رۆژنامه‌نووس له زینداندایه، له‌ڤێتنام كاری رۆژنامه‌نووسی سه‌خته، ده‌سه‌ڵاتدارانی ئه‌و وڵاته له 2019دا 12 رۆژنامه‌نووس-یان ده‌ستگیركردووه، له ئێران وڵاتی په‌تو سێداره له ساڵی 2019، 11 رۆژنامه‌نووس زیندانی كراون، ئه‌مه جگه له‌وه‌ی به سه‌دان هاووڵاتی له سێداره ده‌درێن له‌سه‌ر ئازادی راده‌ربڕین، روسیا و كامیرۆن وه‌ك یه‌ك وان بۆ ژیانی رۆژنامه‌نووسی هه‌ریه‌كه‌یان 7 رۆژنامه‌نووس-یان خستۆته زیندانه‌وه.\nنیویۆرك تایز نووسیویه‌تی، ئه‌وه‌ی جێگه‌ی تێبینییه، 98% ی ئه‌و رۆژنامه‌نووسانه‌ی ده‌ستگیر كراون له‌سه‌ر كاروباری ناوخۆی وڵاته‌كه‌یان نووسیویانه و رۆژنامه‌نووسی محه‌لین، 3 له‌و رۆژنامه‌نووسانه ده‌ستگیركراوانه هه‌ڵگری ره‌گه‌نامه‌ی ئه‌مریكین بۆیه ده‌سه‌ڵاتدارانی ئه‌مریكا فشاری كردۆته سه‌ر وڵاته‌كانیان بۆ ئازادكردن. 90%ی ئه‌و 250 رۆژنامه‌نووسه ده‌ستگیركراوانه له‌سه‌ر گه‌نده‌لی و مافی مرۆڤ نووسیویانه.


ئاسمانی ئێران.. نەفرەتی مێژوویی لەسەر فڕۆكە ئەمەریكییەكان\n22/06/2019 2866 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nڕووداوی خستنە خوارەوەی فرۆكەیەكی بێفرۆكەوانی ئەمەریكی لەلایەن سوپای پاسدارانی ئێران گەلێك شرۆڤە و شیكاری لەلایەن كەناڵ و پێگە هەواڵییەكانەوە بۆ كرا ، بێئەوەی تائێستا بەكرداری هەست بەهیچ جۆرە كاردانەوەیەكی ئەوتۆ لەلایەن ئەو دوو وڵاتەوە بكرێت .\nئەوە یەكەمجار نییە فرۆكە ئەمەریكییەكان لەئاسمانی ئێران دەخرێنە خوارەوە ، بەجۆرێك مێژوو رووداوێكی تری خستنە خوارەوەی فرۆكەیەكی ئەمەریكی لەساڵی هەشتاكانی سەدەی رابردوو تۆمار كردووە ، كە ئەنجامەكەی بۆ هێزی ئاسمانی ئەمەریكی بەتایبەتی و بۆ وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا بەگشتی كارەساتاوی بووە ، كە دوای ئەوە جیمی كارتەری سەرۆكی پێشووی وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا كورسییەكەی لەدەستدا .\nدوای ڕووخانی ڕژێمی شاهەنشاهی لە ئێران و سەركەوتنی ئیسلامییەكان بەرابەرایەتی خومەینی لەگرتنەدەستی دەسەڵات لەو وڵاتە، كە دروشمی دژە ئەمەریكی و ئیسرائیلی و وڵاتانی خۆرئاواییان دەگوتەوە ، ئیتر بارەگا دیبلۆماتییەكان بوونە ئامانجی خەڵكی راپەڕیو و دەستیان كرد بە دەستگیركردنی سەدان دیپلۆماتكاری ئەمەریكی ، بەو جۆرە ئەو دیبلۆماتكارانە بوونە بارمتە لەلای ئێرانییەكان .\nدوای چەند مانگێك لە دانوستانی شكستخواردووی نێوان ئیرانییەكان و وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا لەسەر ئازادكردنی ئەو دیبلۆماتكارانە ، جیمی كارتەری سەرۆكی ئەوكاتی وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا بڕیاریدا پەنا بەرێتە بەر چارەسەری سەربازی ، بریار درا بە دامەزراندنی یەكەیەك بۆ جێبەجێكردنی پرۆسەكە كە ناونرا " چڕنووكی هەڵۆ ".\nدوای ماوەیەكی كەم لە ئامادەكارییەكان بۆ ئەنجامدانی پرۆسە سەربازییەكە كە ئامانج لێی ئازادكردنی بارمتە ئەمەریكییەكان بوو لە تارانی پایتەختی تاران ، كاتژمێری سفری دەستپێكردنی پرۆسەكە ٢٤ی نیسانی ١٩٨٠ دانرا ، بەڵام بەهۆی بوونی گرفتی لۆجستی لەگەڵ ئەو فرۆكە ئەمەریكیانەی بۆ پرۆسە نهنییەكە تەرخانكرابوو شكستیهێنا .\nبەتایبەتی لەناوچەی بیابانی تەبەس و دوای ئەوەی كۆشكی سپی بڕیاری راگرتنی پرۆسە نهێنییەكەیدا بەهۆی ئەو گرفتە لۆجستییەی لە فرۆكەكاندا درووست بوو بووە هۆی تەقینەوەی دوو فرۆكەی ئەمەریكی لە ناوچەكە ، كە بەهۆی ئەو زریانە لمییەی ناوچەكەی گرتەوە بووە هۆی كوژرانی هەشت سەربازی ئەمەریكی .\nلە ٢٥ی نیسانی ١٩٨٠ كۆشكی سپی شكستی پرۆسەی ڕزگاركردنی بارمتەكانی راگەیاند ، دوای رووداوەكەی بیابانی تەبەسیش خومەینی لە وتارێكدا گوتی " خوای گەورە بە موعجیزەی گەردەلوولە لمینەكە نیعمەتێكی گەورەی دا بە كۆماری ئیسلامی ئێران ".


Home›هەواڵ›کوردستان›راگەيەندراوێک لە وەزارەتی داراييەوە سەبارەت بە خانەنشينی پلە تايبەتەکان\nپاش ئەوەی ئەمڕۆ 7ی ئەیلولی 2021 ئاوات جەناب نوری وەزیری دارایی و ئابوری سەردانی بەڕێوبەرایەتی خانەنشینی كرد و بە وردی تاوتوێی پرۆسەی پێداچوونەوەی بە خانەنشینانی پلە تایبەت كرد.\nئاماری پلە تایبەتەکانی خانەنشین کە مووچەیان هەموارکراوەتەوە:\nيەکەم- بەرێوەبەری گشتی\n(193) دۆسیەی ڕاوێژکار هەموارکراوەتەوە هیچ کەم و کوڕی لە دۆسیەکانیان نیە تەواو بووە مووچەکانیان بۆ خەرج کراوە.\nسێيەم- بریکاری وەزیر\n(74) دۆسیەی بریکاری وەزیر هەموارکراوەتەوە هیچ کەم و کوڕی لە دۆسیەکانیان نیە تەواو بووە مووچەکانیان بۆ خەرج کراوە.\n(140) دۆسیەی وەزیر مووچەکانیان بۆ خەرج کراوە بە ڕێژەی (%25) کاتێک راژەیان هێناوە بە گوێرەی راژەکەیان مووچەیان بۆ راستدەکرێتەوە جیاوازی مووچەیان بۆ خەرج دەکرێت نابێت ڕێژەی مووچەیان لە (%50) زیاتر بێت .\nپێنجەم- ئەندام پەرلەمان\n(394) دۆسیەی ئەندام پەرلەمان مووچەکانیان بۆ خەرج کراوە بە ڕێژەی (%25) کاتێک راژەیان هێناوە بە گوێرەی راژەکەیان مووچەیان بۆ راستدەکرێتەوە جیاوازی مووچەیان بۆ خەرج دەکرێت نابێت ڕێژەی مووچەیان لە (%50) زیاتر بێت .\nئاماری پلە تایبەتەکانی خانەنشین کە مووچەیان ڕاگیراوه:\n(396) دۆسیەی بەرێوەبەری گشتی دۆسیەکانیان خزمەتیان تێدانیە مووچەکانیان ڕاگیراوە کە بە بڕیاری تایبەت خانەنشین بوون.\n(145) دۆسیەی راوێژکار مووچەکانیان راگیراوە چونکە دۆسیەکانیان خزمەتی تێدانیە تاکو ڕاژەکانیان نەهێنەوە مووچەکانیان بۆ خەرج ناکرێت بەڵام لەکاتی هێنانەوەی ڕاژەیان کە بوو بە 15 ساڵ مووچەکانیان بۆ راستدەکرێتەوە جیاوازی مووچەکەیان بۆ خەرج دەکرێت.


�����Թ»�ҹ�Թ�ʹڹ����Ե� ����� Ƿ�յ� �Թ��ҷ�. �Ըҹ� �بڨ�� ��⹡���,\n�Ըҹ����� ͵ڶյ� �Ըҹǵ�, ˷�� �Ըҵ�ھ�صڵ�Ҩ� ���Եҵ� ͵��.\n���Źҵ� ����ٻ� �����⹻� � "��� �Ըҹǵ� �Ҩ� ����������"�� �\n͡��Ź ��ʵ�, �صڵ����ڻ� ��ǡڢԵ��� ��ʵյ� ͵��. �һ�ʹڵ� ��ػ��,\nʡ�ó�ڵ� ͵��. ���¹ڵǵԹڵ� ��Ԩ�੷� ����ʵ��� ¶����� ��Ԩ���\n��ڭ�µ�, ���� ��ʵյ� ͵�� ͵ڶʭ��Ե�ڵ� ����Ի� ����� ������൹\n����ҷҵ� � �ʡڡ����µڵ� ͵ڶ��ڻ�ڹ�, �� �� �� ͵ڶ�ҷ� ͵ڶ� Ƿ��,\n൹��ඹ ʭ��Ե�ڵ� ͵ڶʭ��Ե�Ҩ� ��ʵ�, � ͭڭ� �ԡڢԻԵ��� ͭڭ�\n��ʵյ� �صڵ� �˵�.\n[���] �ժ����ٵ����������ҵ� ��žժ� ��ڸ�ժ� ��ؾժ� �- ͤڤ�ժ�\n�ժ�ժ�ڵ� ��ڨ�Ը��� �ժ������ �� ���� ���ʨ� ��ŵԳ�ءڢҷԡ���\n�ٵ������ � ��������, ੷��������ҷ����ǹ ��⡻�� ������⵵� ͵��.\n�͡��ڵ�⡵� �ҵ�����ڵ� ��������ڵ�ڵ� ��� ��ڵҹ�. ��� �ҵ�����ڵ�\n͹����ڬ�ڵ�ࡹ ��ԨکԹڹ�, �Ե�� ��ڬ�ڵԡ� �طڸ� ͹�����೹. �����\n͹����ڬ�ڵ�� �ʡڢ�ڵ� � �حڪ��⹻� �͡��ڵ�� �˵�, �� ʹڸ�� �صڵ�\n"�͡��ڵ��"��. õڵ��� ����� õڵ�, �� �ػ�⵵� õڵٻ��. ͵ԡڡ���\n��ڬ�ڵ�� ��� ����µڶ�ڤ��� ����� �ԡ������� ���. �� ��õ�ڵ�\n���� �ԡ�������. ��ʹ��� ͹������ڵ� ���١� ��ҳ��ٵ� ���ʹ�ڵ�\n���١���ʹ�. ͵ڵ�� ��ڨ���ڨһ�ҷ���ʹ ��ڨ� � �յ� � �ҷԵ� � ͹ڵ���\n���ù�ڨ�ҷ���ʹһ� �ǵڵҹ� ��ڨҷչ� ���١�ٵ� ���ʹ� �ҵ�\n��ڨ�յ�ҷԵ���١���ʹ�. ��ڨҷչ� �� ͵ڵ�� ���વ� � �� ����� ��ª�໵� � ��\n��صڵҹ� ����Ե� � �� �� �ԡڢٹ� � �ԡڢعչ� ǯگ�ڵ�. ���ҷ��� ���ҵ�\n§ڡԭڨ� �ػڼ�. ��ڸ�ڵ� §ڡԭڨ� ��ڸ�ҵ�. ���Ż��ڵ� ����Ҥ�ó�. ��ڶ\n��Źڸ��� ���õ� ���. �ٹ�ڰҹ� ���ù�� ���౵� ���. ��ڸ��ʹ\n����Ҥ��ʹ � �ҷ�¹�� �����ʵ� ���. �ҹ� �بڨ�� ��ó�. ����� ���\n���������ਵ��� �ҹ� ���Ҹ�óҷչ� ��Ҫ� ��õ�, �� ������⵵� ͵��.\n@�ԧ��ö: � �.�. ��ؾժ�


لە كەركوك 9 تیرۆریست كوژران - تۆڕی میدیایی خەڵک\nلە كەركوك 9 تیرۆریست كوژران\nلە ئۆپراسیۆنێكی هاوبەشی هێزە عیراقییەكان لە باشووری كەركوك 9 تیرۆریستی داعش كوژران.\nوتەبێژی فەرماندەی گشتیی هێزە چەكدارەكانی عیراق ڕایدەگەیەنێت، لە ئۆپراسیۆنەكدا لە سنووری پارێزگای كەركوك هێزە ئەمنییەكان پێنج بەرپرس و ژمارەیەك تیرۆریستی داعشیان كوشتووە.\nلیوا یەحیا ڕەسوڵ، وتەبێژی مستەفا كازمی، فەرماندەی گشتیی هێزە چەكدارەكانی عیراق لە ڕاگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەدا، “لە چوارچێوەی ئۆپراسیۆنی تۆڵەی شەهیدان، كە لە هەینیی ڕابردووەوە بە فەرمانی فەرماندەی گشتیی هێزە چەكدارەكان دەستپێكراوە، بەرەبەیانی ئەمڕۆ چوارشەممە 27-01-2021 دەزگای دژە تیرۆر بە هاوئاهەنگی لەگەڵ هەواڵگریی نیشتمانیی ئۆپراسیۆنێكیان لە باشووری پارێزگای كەركوك ئەنجامدا.\nلیوا یەحیا ڕەسوڵ ڕوونیشی كردووەتەوە:”هێزە ئەمنییەكان هەڵیانكوتایە سەر حەشارگەكانی داعش و ژمارەیەك لەو چەكدارانەی داعش پشتێنەی بۆمبڕێژكراویان بەستبوو بە گوللـەی هێزە ئەمنییەكان كوژران، هەروەها ژمارەیەك بەرپرس و چەكداری تریش كوژران، دیارترینیان بەرپرسی بەشی ئەندازیاری گشتی لە عیراق، بەرپرسی گەیاندن و ئامێری ئەلكترۆنی لە پارێزگای كەركوك، دوو بەرپرسی جبەخانەكانی داعش بوون”.\nچەند شتێکی زۆر ئاسایی کە هیچ پێویستناکات شەرمی لێبکەیت\nلە بەحرەین كۆرۆنای گۆڕاو سەریهەڵدا\nلیوا یەحیا ڕەسوڵ\nخەڵك- دەستەی حەشدی شەعبی، كوژرانی 20 چەكداریی داعش لە هێرشێكی ئاسمانیدا لە باشووری پارێزگەی كەركوك ڕادەگەیەنێت. (زیاتر…)\nكەركوك، لە دوای 24 كاتژمێر لە كوژرانی منداڵێك تاوانبار دەستگیركرا\nخەڵك- وەزارەتی ناوخۆی عیراق ڕایدەگەیەنێت، نوسینگەی بنبڕكردنی تاوانەكان لە كەركوك، لە دوای 24 كاتژمێر لە ڕووداوێمكی كوشتن، توانی بكوژەكە دەستگیربكات.…\nخەڵك- سەرچاوەیەكی ئەمنی كوژرانی تیرۆریستێك ڕادەگەیەنێت كە لە پارێزگەی كەركوك هێرشی كردۆتە سەر ناوەندێكی هەڵبژاردن و پاسەوانێكی ناوەندەكەی بریندار…\nعیراق ئاماری هەناردە و داهاتی نەوتی مانگی ڕابردووی بڵاوكردەوە\n01 نیسان 2021 11.06 pm\nخەڵك بە پشتبەستن بە داتاكانی كۆمپانیای بەبازاڕكردنی نەوتی عیراق – سۆمۆ، وەزارەتی نەوتی عیراق كۆی هەناردە و…\nئەمجارە توركمانەكان یەكدەگرن\n08 نیسان 2021 4.45 pm\nخەڵك- حزبە توركمانییەكان، پێكهێنانی لیستێكی یەكگرتوو بۆ بەشداریی لە هەڵبژاردنی داهاتوو ڕادەگەیەنن.\n12 نیسان 2021 8.00 pm\nخەڵك- وەزارەتی ناوخۆی عیراق ڕایدەگەیەنێت، نوسینگەی بنبڕكردنی تاوانەكان لە كەركوك، لە دوای 24 كاتژمێر لە ڕووداوێمكی…


پرسی لامەركەزیەت (دابەشكردن و شۆڕكردنەوەی دەسەڵات لە پایتەختەوه بۆ پارێزگا، قەزا و ناحیەكان) كە هەموو دەسەڵات و بڕیارێك چڕبۆتەوه لە دەستی سەرۆكی حكومەت و وەزیرەكان ناوبەناو ئەم پرسە دەوروژێنرێت لەلایەن هێزی دەسەڵات، ئۆپۆزسیۆن، كەسانی حیزبی و رۆشنبیر هەریەكەو بۆ مەبەستێكی دیاریكراو بەڵام پرۆژەی بەدیل و رێگە چارە دروست و میكانزمەكان ناخەنەروو، لامەركەزیەت لە كوردستان لە قۆناغی زۆر سەرەتایایە، هەتا ئەم ساتەش ئەم چەمكە وەك سیستەمێكی بەڕێوەبردن و حكومرانی مقبول و خۆشەویست نیە لەلایەن یەكێتی و پارتی، لەكاتێكدا لەوڵاتانی پیشكەوتوو سیستەمێكی دادپەروەر و سەردەمیانە ی ئیدارەدانی وڵاتە بۆ كەمكردنەوەی رۆتین و ئاسانكاری بۆ هاوڵاتیان بەبێ سەرئێشەی گەڕانەوە بۆ لایەنی سەروتر.\nئەم پرسە زۆر قسە و گفتوگۆ و نووسین هەڵدەگرێت بەڵام لە روانگەی یاسایی زۆر بە كورتی ئێمە چەند هەنگاو و جوڵەیەكمان دەوێت لە هەموار و دەرچواندنی چەندین یاسا و دەركردنی چەند بڕیارێك، كە پەیوەندی راستەوخۆ و كاریگەریان هەیە بە جۆری سیستەمی كارگێڕیەوە بۆ شۆڕكردنەوه و پێدانی دەسەڵات و دەست كردنەوەی پارێزگار، قائیمقام، بەڕێوەربەری ناحیە و سەرۆكی فەرمانگەكان، دیارترینیان:\n۱_هەمواری یاسای پارێزگاکانی هەرێمی كوردستان ژمارە ۳ سالی ۲٠٠۹.\n۲_هەمواری یاسای ئەنجومەنی وەزیران ژمارە ۲ساڵی ۱۹۹۲ هەمواركراو.\n۳_هەمواری یاسای وەزارەتی ناوخۆی هەرێمی كوردستان ژمارە ٦ سالی ۲٠٠۹.\n٤_هەمواری یاسای وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێمی كوردستان ژمارە ٥ ساڵی ۲٠۱٠.\n٤_هەمواركردنی یاسای بەڕێوەربردنی شارەوانیەكان ژمارە ٦ ساڵی ۱۹۹۲ی المعدل ،.\n٥_دەرچواندنی یاسای بودجە بە جۆرێك هەر پارێزگایە و لەسەر بنەمای ژمارەی دانیشتوانی پارەی بۆ دەستنیشان بكرێت، بەدەر لەو بڕە پارەیەی كە لەلایەن حكومەتی فیدراڵ بۆ گەشەپێدانی هەرێم دەنێریت لەوەش دەستنیشان بكرێت.\n٦_دەركردنی بڕیار لەلایەن ئەنجومەنی وەزیران تایبەت بە پێكهێنانی ئەنجومەنی شارەوانیەكان، چونكە بەپێی مادەی ۳٥ ی یاسای پارێزگاکان هەڵبژاردن نەماوە بۆ ئەنجومەنی شارەوانی بەڵكو بە میكانزمی نوێ پێك دەهێنرین.\n۷_سەربەخۆی دارایی و كارگێڕی بدرێتە سەرۆكی یەكە كارگێرییەكان لە نمونەی پارێزگار، قائیمقام، بەڕێوبەری ناحیە و بەڕێوبەرە گشتییەكان.\n۸_شۆڕكردنەوەی دەسەڵات لەلایەن حكومەت و وەزیری ناوخۆ بۆ سەرۆكی یەكە كارگێڕییەكان بۆ هەندێك بواری تایبەتی رۆتینی رۆژانە بەبێ گەڕانەوه بۆ پایتەخت، شۆڕكردنەوی دەسەڵاتی وەزیرەكان بۆ بەڕێوبەری گشتییەكانی پارێزگاكان، بەپێیی تایبەتمەندییان.\n۹_دەرچواندنی یاسا و بڕیار بۆ سودمەندبوونی راستەوخۆی ئەو پارێزگا، قەزا و ناحیانەی كە سەرچاوە سروشتییەكانی وەك نەوت، غاز و پێكهاتەكانی تری تێدایە. ناكرێت دەبن سەرچاوەی داهاتی گشتی بەبێ رەچاوكردن و گرنگی پێدانیان هەریەكە و بەپێی سروشتی خۆی و ژمارەی دانیشتوانی.\n۱٠_ھەموارکردنەوەی سەرجەم یاسای ئەو وەزارەتانەی کە کاری وەزارەتەکەیان مۆرکێکی خزمەتگوزاری« خدمی»یان ھەیە، کە لە رابردوودا بە نەفەسێکی مەرکەزی دەرچون و زۆربەی مادەکانیان پێچەوانەی یاسای ژمارە ٣ ی پارێزگاکانی ھەرێمە.\nبۆیە گرنگە بە تایبەت گۆڕان و یە كێتی لە پێناو گەڕانەوەی دەسەڵات و داهات بۆ پارێزگاكان و نه هێشتنی ناعەدالەتی جوگراف، خەمی هاوڵاتیانی دەڤەرەكانی خۆیان بێت و كاری جدی لەسەر ئەمە بكەن.\nتێبینی: لامەركەزی هیچ پەیوەندی بە دوو ئیدارەی نیە.\n846 جار خوێندراوەتەوە


عێراقییەكان وەچە ناخەنەوە..دانیشتووان ڕوو له كه‌می ده‌كات\nدەزگای ناوەندی ئامار دەڵێ، وەچەنانەوە زۆر كەمی كردووە و بەكارهێنانی هۆیەكانی منداڵ نەبوونیش 60% زیادی كردووە. شارەزایان كۆكن كە گۆڕانكاری ریشەی بەسەر بیركردنەوەی تاك هاتووە و دەیەوێت بەپێی پێوەری داهات و هەلی كار وەچە بخاتەوە.\nلە كاتێكدا كۆمەڵگەی عێراقی شانازی بە هەبوونی منداڵی زۆر دەكرد، بەهۆی ئەوەی بیركردنەوەیەكی عەشایەری بەسەردا كۆمەڵگەدا زاڵ بوو، بەڵام لەم ساڵانەی دواییدا ئەو بیركردنەوەیە گۆڕانكاری رێژەیی بەسەردا هاتووە بەتایبەت لای شارنشینەكان، ئەویش بەهۆی ئاستەمی ژیانكردن و كەمی سەرچاوەی داهات.\nدەزگای ناوەندی ئاماری سەر بە وەزارەتی پلاندانانی عێراقی لە نوێترین راپۆرتیدا كە دوێنێ چوارشەم 11ی تەمووز بڵاو كراوەتەوە، ئاماژە بە پاشەكشە لە تێكڕای گەشەی دانیشتووان و وەچەنانەوە دەكات لە تەواوی عێراقدا.\nبەگوێرەی راپۆرتەكە، هۆكاری دابەزینی تێكڕای گەشە و وەچەنانەوە لە سێ دەیەی رابردوو بە رێژەی شەش لە دایكبوون بوونە بۆ هەر ژنێك لەو ماوەیەی كە گونجاوە بۆ منداڵبوون، بە دیوێكی تر هەر ژنێكی سێ دەیەی رابردوو شەش منداڵی لە ژنانی پێش خۆی كەمتر بووە، ئەم رێژەیە تەنیا لە ساڵی 2017 چوار لە دایكبوون بووە.\nراپۆرتەكەدا روونی دەكاتەوە بەكارهێنانی هۆیەكانی رێگریكردن لە منداڵبوون لای ژنان بە رێژەی 60% زیادی كردووە، جگە لەمەش ویستی ژنان بۆ وەستاندنی منداڵبوون بێ بەكارهێنانی هەر هۆیەكی وەستان، رێژەی 08% بووە، هاوكات ویستی منداڵبوونی دوای هاوسەرگیری لای ژنان بۆ 02% دابەزیوە، بەو مانایەی زۆرینەی ئەو ژن و پیاوانەی لە سەرەتای هاوسەرگیریدان، نایانەوێت زوو منداڵیان ببێت.\nلە وەرگرتنی زانیارییەكان پشت بە ئامارەكانی نەخۆشخانەكانی لە دایكبوون لە عێراق بەستراوە و دەركەوتووە ئەو ژنانەی لە تەمەنی 15 بۆ 19 ساڵین و هاوسەرگیرییان كردووە، لە ساڵێكدا و لە هەر هەزار ژنێك، 82 حاڵەتی منداڵبوون تۆمار كراوە.\nشارەزایان و لێكۆڵەران لەسەر پاشەكشەی گەشەی مرۆیی و نانەوەی وەچە لای خێزان و كۆمەڵگەی عێراقی بۆ چەند هۆكارێك دەگەڕێننەوە، دیارترینیان گۆڕانكاریی ریشەیییە لە تێگەیشتن لە خێزان و پێكەوەنانی ژیانی هاوسەرگیری، ئەو هۆیانەی وا دەكات تاكی عێراقی ناچاری ئەو گۆڕانكارییە بكات، بێكاری و زیادبوونی رێژەی هەژاری و ئاستەنگی زۆری بەردەم ژیان و گوزەران و كەمبوونەوەی رێژە و سەرچاوەی داهات و ترس لە داهاتووی سیاسی و تەناهی وڵات.\nحاتم عەوادی شارەزای كۆمەڵناسی دەڵێ، خێزانی عێراقی بە گشتی لە پێشتردا شانازی دەكرد بەوەی منداڵی زۆری ناوەتەوە، بەهۆی ئەو ژینگە عەشایەرییەی بەسەر كۆمەڵگەی عێراقی زاڵ بوو، بەڵام لەم ساڵانەی دواییدا ئەو بیركردنەوەیە گۆڕانكاری بەسەردا هاتووە بەتایبەت لای شارنشینەكان بەهۆی ئاستەنگەكانی بەردەم ژیان و كەمی سەرچاوەكانی داهات.\nعەوادی روونی كردەوە، بەرزبوونەوەی رێژەی هەژاری و بێكاری و خراپی دۆخی تەناهی، هەموو ئەوانە هۆكارگەلێكن هانی خێزانی عێراقی دەدەن بە خۆیاندا بچنەوە لە رێكخستنەوەی پێكەوەنانی ژیانی هاوسەری و نانەوەی وەچە، بۆیە نایەنەوێت وەچەی زۆر وەك جاران بنێنەوە.\nبەپێ دوایین ئاماری نافەرمی، ژمارەی دانیشتووانی عێراق بە 38 ملیۆن كەس خەمڵێنراوە، لەو ژمارەیەدا 60%یان تەمەنیان لە نێوان 16 بۆ 64 ساڵیدایە، شارەزایان و لێكۆڵەرانی كۆمەڵناسی و ئامار پێیان وایە بەردەوامی شەڕ و ململانێیەكان هۆكارێكی تری كەمبوونەوەی رێژەی وەچەنانەوەن.\nعزەدین جبووری شارەزای ئامار دەڵێ، دوای 2003 رێژەی گەشەی دانیشتووان زیادی كرد، بەڵام جەنگ و ململانێیە ناوەخۆیییەكان دوو هۆكار بوون لە پاشەكشەی رێژەی وەچەنانەوە بەرانبەر بە بەرزبوونەوەی رێژەی مردن بەهۆی تەقینەوەكان و جەنگ و نەخۆشییەوە.\n"بینیمان بەمدواییە ژمارەیەكی زۆری ژنانی عێراقی نەشتەرگەری وەستاندنی منداڵبوون دەكەن، بەتایبەت لە شارەكان، بەڵام لە گوندەكان هێشتا بیركردنەوەكە وەك ساڵانی شەست و حەفتاكان ماوە كە شانازی بە زۆری نانەوەی وەچە دەكەن". جبووری وا دەڵێت.\nزۆرینەی لێكۆڵەران كۆكن لەسەر ئەوەی زۆرینەی خێزانە عێراقییەكان بە رژدی بیر لە رێكخستنی وەچەنانەوە دەكەن، نەك وەك جاران هەموو ساڵ منداڵێكیان ببێت، ئەمەش رێیەكی ترە بۆ دووبارە روانین لە شێوازی ژیان كە پێوەرەكانی ئاستی داهات و هەلی كار دوو هۆكاری سەرەكین لە رێكخستنەوەی خێزانەكان لەسەر بنەمای ئەو پێوەرانە، هاوشانی ئەوانەش ترس و خراپی دۆخی تەناهی و مەترسییەكان لەسەر منداڵەكانیان هۆكارگەلێكی ترن.\nمەیسوون ئەلعانی توێژەری كۆمەڵایەتی باس لەو رووماڵەی دەكات كە وەك توێژەرانی كۆمەڵایەتی لە زۆرینەی شارەكانی عێراق لەسەر خێزانی عێراقی ئەنجامیان داوە و رای ئەو خێزانانەیان وەرگرتووە لەسەر رێكخستنەوەی وەچەنانەوە.\nئەو دەڵێ زۆرینەی خێزانە هاوشارییەكان هاوئاهەنگ بوون و تێگەیشتنیان بۆ رێكخستنەوەی وەچەنانەوە هەبوو، بەڵام گوندنشینەكان هێشتا لەو پرسە تێ ناگەن بەهۆی ئەوەی بیركردنەوەی عەشایەری بەسەریاندا زاڵە كە ژن دەبێت منداڵی زۆر بخەنەوە.\nبەپێی ئاماری نەتەوە یەكگرتووەكان رێژەی 1% عێراقییەكان لە سێكتەری نەوت كار دەكەن، لە كاتێكدا زیاتر 90%ی داهاتی عێراق لەو سێكتەرەوە دەستەبەر دەبێت. 75%ی پێیان وایە بەرەنگاربوونەوەی هەژاری كارێكی ئەستەمە بتوانن بەسەریدا زاڵ بن لە كاتێكدا 18%ی گەنجانی تەمەن نێوان 15 بۆ 24 ساڵ بێكارن و 23%ی عێراقییەكان داهاتی رۆژانەیان لە دوو دۆلار كەمترە و ژنانیش 17%ی هێزی كاری عێراقی پێكدەهێنن.\nهەر بەپێی ئامارەكانی نەتەوە یەكگرتووەكان لە عێراق، 50%ی دانیشتووانی عێراق تەمەنیان لە خوار 19 ساڵیدایە و 71%یان لە شار و شارۆكەكان نیشتەجێن و 78%ی مۆبایلی زیرەك بەكار دەهێنن.\nهەر بەپێی ئامارەكانی یۆنامی لە عێراق، ژمارەی كوژراوان لە 2003 واتە دوای هاتنی ئەمەریكا بۆ عێراق تا ساڵی 2015، گەیشتووەتە 172 هەزار و 47 كەس.\nخۆ رێكخستنەوەی خێزانی لە عێراق لای شارنشینەكان لە كاتێكدایە بەپێی دوا ئاماری فەرمی ساڵی 1999 كە دەزگای ناوەندی ئامار ئەنجامی دا، چەندان پێشبینی كردووە، لەوانە ساڵی 2005 دەركەوت رێژەی دانیشتووانی عێراق گەیشتە 28 ملیۆن كەس، بەڵام ساڵی 2018 ژمارە دانیشتووان 38 ملیۆن كەسە، بەمەش دەردەكەوێت كە رێژەی زیادبوونی دانیشتووان لە عێراق لە ماوەی 13 ساڵی رابردوو نزیكە 10%، بەڵام ئەو رێژەیە بەمدواییە هێشتا كەمتر بووە.\nجێی باسە ساڵی 1934 یەكەمین سەرژمێری دانیشتووان لە عێراق ئەنجام درا، ئەوكات ژمارەی دانیشتووانی عێراق سێ ملیۆن و 380 هەزار كەس بوو، لە دوا سەرژمێری فەرمیش كە ساڵی 1997 ئەنجام دراوە، ژمارەی دانیشتووان 22 ملیۆن و 170 هەزار كەس بوو.\nلە دوای 2003ەوە بەهۆی تا ئێستە عێراق هیچ سەرژمێرییەكی فەرمی بەخۆیەوە نەدیوە، بەهۆی ترسی عێراق لە جێبەجێكردنی مادەی 140 و دەركەوتنی راستی ژمارەی دانیشتووانی كەركووك و ناوچە كوردستانییەكانی تری دەرەوەی ئیدارەی هەرێمی كوردستان.\nسەرچاوە/ عەرەبی جەدید +ساسە پۆست +UN\nپوتین سوپاییه‌ك له منداڵانى هه‌تیو پێك ده‌هێنێ\nعێراقییه‌كان له ده‌ركردنى ئه‌مه‌ریكا پاشگه‌ز ده‌بنه‌وه\nسووریا.. دوای داعش كورد جەنگی دەستەبەركردنی مافەكانی دەكات\nشارەزایان: دیپلۆماسیەتی نوێی عێراق شمشێرێكی دووسەرە