پەروەردە و قوتابخانە بەھرەی سروشتیی لە منداڵان دەسەننەوە. شتێک نییە جگە لە قاڵبدانی منداڵان، ئاوەز و تێفکرینیان سنوردار دەکات ، مەیلی سروشییی و داھێنانیان کۆنترۆڵ دەکات ، ئازادیی و ژیانی سروسشتیانەیان لێ زەوت دەکات، دەیانکاتە دوژمنی یەکدی، گیانی بەریەککەوتن و کێبڕکێیی نێوانیان زیاددەکات، سەرەنجام مەخلوقێک دەبن کە زیاتر خزمەتی بازاڕ دەکەن تاکو کۆمەڵ. خۆشەویستییان بۆ پارە و موڵکییەت و کەڵەکەکردنی سامان بەردەوام زیاتر دەبێت لە خۆشەویستییان بو دەوروبەریان. مەخلوقێک دەبن کە چینی حوکمڕان بۆ خولقاندنی جۆرێک لە کرێکار پێویستی پێیان دەبێت، کە لەڕاستیدا قوتابخانە و پەروەردە بەگشتی دەبێت ئاراستەی ھاوکاریکردنی تەواوی ئازادیی تاک بکات.\nزۆرێک لەوانەی کە داھێنەربوون، خزمەتی کۆمۆنێتییەکە و خەڵکیان کردووە یا خوێندەوارییەکی کەمیان ھەبوووە، یاخود لە قۆناخێک لە قۆناخەکانی ژیانی خوێندنیانا چی تر نەیانتوانیوە لەگەڵ قوتابخانەدا ھەڵکەن و لێی ھەڵھاتوون.\nگەر منداڵان بە جۆرێکی دیکە لە قوتابخانەی مۆدێرینی ھاوچەرخ [ نەک مۆدێرنی سەردەمی ئێستا] بخرێنە بەر خوێندن و پەروەردە بکرێن، بە داھێنان و دەستپێشکەری خۆیان زۆر جیاواز دەبن لەوەی ئێستایان و بە دڵنیاییشەوە کۆمەڵی ئایندە کە ئەوان تاکە ھەر ھۆشیارەکانین زۆر جیاواز دەبێت لەمەی ئێستا. بەڕای من منداڵان فێری شتەکان نەبن بەڵکو فێری مانای شتەکان ببن.\nئێمە نمونەمان زۆرە لەو منداڵانەی ئەو بەھرە و توانایەیان لە بوارێکدا و لە سەردەمێکی خوێندندا تێدا دەرکەوتووە بەڵام بە حوکمی پەروەردە و پڕۆگرامی باو و خزمەت بە سیاسەت و بە کوڵتوری دواکەوتووی کۆمەڵ ڕیگایان لێگیراوە و کراونەتەوە بە قاوغەکەی خۆیانا. وەکو دەیڤد گرەیبەر دەڵێت " دەزگەکان جەنگیان بەرانبەر بە خەیاڵ و بیرکردنەوە بەرپاکردووە، ئەوان قەوارەی خەیاڵ و بیرکردنەوەمان بۆ دادەنێن لە ڕێگایەکەوە کە بە سیستەمێکی تایبەتی سوودمەند بێت".\nفرەنسیسکۆ فیرەر، کە ئەنارکستێکی کەتەلۆنیای ئیسپانی بووە لە ٣١/٠٥/١٩٠٦ دا بە تاوانی بەشداریکردن لە پیلانی کوشتنی ٢٦ کەس بریندارکردنی زیاتر لە ١٠٠ کەسی تر لە زەماوەندی پاشادا، ڕۆژی دواتر گیرا و دوای ماوەیەک بەردرا بەڵام دووبارە گرتیانەوە لەسەر ئەوەی کە یە کێکی زۆر چالاک بووە و لە پشتی ڕاپەڕینەکانی ئەو چەند ساڵەوە بووە ، ئیتر دووبارە ئەو پرسەی پێشتریشی بۆ زیندوکرایەوە لە تەمەنی ٥٩ ساڵیدا لە ١٣/١٠/١٩٠٩ ڕەمی دەکرێت. ئەو وەختێکی زۆری خۆی بۆ پەروەردە و قوتابخانەی مۆدیرن بەکاردەبات. بۆ ئەمەش چەند ساڵێک بە ھەوڵێکی زۆر لە بەرشەلۆنە لە ٠٨/٠٩/١٩٠١ دا بە ھاوکاریی خەڵکانی بە توانای دیکە توانیوێتی ئامانجەکەی بپێکێت. یەکەم بڵاوکراوەکەی [ نەشرە] قوتابخانەکەش لە ٣٠/١٠/٩٠١ دا دەرکرد کە ئیتر بوو بە بڵاوکراوەیەکی مانگانە. ئامانجی ئەم بڵاکراوەیەش ئافراندنی پلاتفۆرمێک بوو بۆ گەشەپێکردنی تئیوری پەروەردەی ماقوڵ. گەر چی زۆربەی وتارەکان دەربارەی پرسی پەروەردە و پیداگۆگی بوو، بەڵام ھاوکاتیش زانستی کۆمەڵایەتیی و [ سۆشیال ساینس] فێمەنیزم و زانستی تاوان [ کریمۆلۆجی] و ئاین و مێژو و چینەکان و پاکوخاوێنی و داوودەرمان... گەلێکی تر لەم بابەتانە دەگرتە خۆی. بەداخەوە کە ئەم بڵاوکراوەیە لە ٣١/٠٥/١٩٠٦ وەستا بە گیرانی خودی فرانسیسکۆ فیرەر بە داخستنی قوتابخانەکەش.\nفیرەر ئەوەندە باوەڕی بە توانا و دەستپێشکەری و خۆ خۆیی منداڵ ھەبووە لە یەکێک لە قسەکانیا دەڵێت " من پێمباشترە ئازادیی خۆخۆیانەی منداڵم ھەبێت کە ھیچ شتێک زیاتر لە زانیارییەکی لەفزی/دەمیی و زیرەکییەکی شێواو، نازانن، ئەمەم لا پەسەندترە لە کەسێک کە ئەزموونگەری پەروەردەی ئەم سیستەمە ھەنوکەییەی ھەبێت".\nئێما گۆڵدمانیش لە وتاری " منداڵ و دووژمنەکەی" کە سیستەمی پەروەردەی ترەدیشنەڵ ڕەخنە دەکات دەڵێت" سیستەمەکانی پەروەردە لە فایلەکانا گردکراونەتەوە، ناونوس و بەژمارە کراون. ئەو سیستەمانە نوقسانی تۆوی بە پیت و بەھێزیان ھەیە کە لە زەوی بە پێزدا دەچێنرێت، تاکو منداڵان وا لێبکات کە گەشەی باڵا بکەن، سیستەمەکان پارچە پارچە و زەرەرمەندن و توانای بە ئاگاھاتنەوەیان لە خۆبەخۆیی کاراکتەرەکە نییە" لە وتارێکی دیکەیدا دەڵێت" پەروەردە پرۆسەی دەرھێنانە نەک چونە ناوەوەیە، لێوەرگرتنە نەک پێدان، نیشانگرتنە لە گریمانی/ شانسی بەجێھێڵانی منداڵەکە کە ئازاد بێت لە گەشەکردنی خۆخۆییدا، ئاراستەی تواناکانی خۆبە بەخۆی بکات و لقەکانی زانیاری کە خۆی ئارەزوی خوێندنی دەکات، ھەڵبژێرێت".\nسەبارەت بە لێھاتوویی و داھێنان و بیرڕۆشنی منداڵە قوتابییەکانی کە لەو قوتابخانەیەدا دەیانخوێند لە کتێبی ' پەروەردەی ئەناکستانە و قوتابخانەی مۆدێرن ' ی فرانسیسکۆ فیرەر دەیەھا نموونە لە دەمی منداڵانی بە ڕەگەز و تەمەن جیاوازەوە دەگێڕێتەوە وەکو بەڵگەی نیشاندانی ئاوەز و ڕۆشنفکریی و موبادەرەی زۆر جوان کە ھاوکات بەو شێوەیەی گونجاوە لەگەڵ ئارەزو ویست ودەستپێشکەری و داھێنانیاندا.\nبۆ بەرچاوخستنی خوێنەر چەند دانەیەک لە نوسین و ھەڵوێستی ئەو قوتابییە مندالانەم ھەڵبژاردووە و دەیخەمە پێش چاوی خوێنەر:\n• کچێکی ٩ ساڵ بە تێڕوانینی خۆی ئەمەی نوسیوە " تاوانبار حوکمی مردن دەدرێت، ئەگەر بکوژ شایانی ئەم سزایە بێت، ئەوەی کە حوکمی کوشتنی ئەم دەدات و ئەوەشی کە دەیکوژێت، ھەردوکیان بکوژن. کەواتە ئەگەر لۆژکانە تێیبروانین دەبێت ئەوانیش بمرن ، ئا بەم شێوەیە مرۆڤایەتی کۆتایی دێت. لەبری ئەوەی سزای تاوانبارێک بە تاوانێکی تر، بدرێت، باشترە کە ئامۆژگارییەکی باشی بکەین تاکو جارێکی تر دووبارەی ئەوە نەکاتەوە. لە سەروو ئەمەشەوە ئەگەر ئێمە ھەموومان یەکسانبین ئەوە نە دز و بکوژ دەبێت و نە ھەژار و دەوڵەمەند، بەڵکو ھەموان یەکسان دەبن لەتەک ھەبونی خۆشەویستی و ئازادیی.."\n• کوڕێکی ١٢ ساڵ سەبارەت بە ڕاستگۆیی و دڵسۆزیی دەنوسێت و دەڵێت " ئەو، کە ڕاستگۆ و دڵسۆز نییە بە ئاشتیانە ناژی ، ئەو ھەمیشە لە مەترسی کەشفبوونی ئەوەدایە. کاتێک کە کەسێک دڵسۆزە و ئەگەر یەکێک ھەڵەیەکی کرد بانگەشەی دڵسۆزی ویژدانی پاکدەکاتەوە. ئەگەر یەکێک لە منداڵیدا درۆی کرد، کاتێک کە گەورە دەبێت درۆی گەورەتر دەکات کە زیانی زیاترە. کەیسیش ھەیە کە کەسەکە دەبێت ڕاستگۆ و دڵسۆز نەبێت . بۆ نموونە، یەکێک لە پۆلیس ھەڵھاتووە و دێتە ماڵەکەمان، دواتر پرسیارمان لێدەکرێت ئەگەر ئێمە ئەومان بینیوە ، پێویستە نکوڵی لێبکەین، پێچەوانەکەی خیانەتە و ترسنۆکییە..."\n• کچێکی ١٣ ساڵ سەبارەت بە تێڕوانینی توندڕەوێتی کە کاراکتەرێکی خراپە و لە وڵاتێکی دواکەوتووەوەیە توێژینەوەی بۆ دەکات ھۆکارەکەی دەدۆزێتەوە، دەنوسێت " توندڕەوێتی سەرەنجامی حاڵەتی بێ دەربەستییە [ئیھمالییەت] و دواکەوتویەتییە کە ژنێک خۆی لەوێدا دەبینێتەوە. ئا لەو بارەدا کاسۆلیک نایەوێت کە ژنەکە خۆی ڕۆشنبیربکات چونکە ژنەکە ھاوکاری مەبادیئەکانایانە،............"\n• سەبارەت بە قوتابخانەی تێکەڵاو ، کچان و کوڕان، کچێکی ١٣ ساڵان دەنوسێت " قوتابخانەی تێکەڵاو کە بۆ ھەردوو ڕەگەزەکەیە، بە پلەیەکی باڵا زەروورییە. کوڕ کە لە شانی ئەوەوە دەخوێنێت و کاردەکات و یاریدەکات وردە وردە فێڕی ڕێزلێگرتن و یارمەتی دانی کچەکە دەبێت، ھەمان شتیش بۆ کچ. بەڵام ئەگەر بە جیا لە یەکدی پەروەردەبکرێن، بە کوڕ بوترێت کە کچ ھاوەلێکی باش نییە و خراپترە لەو ، ئیتر کوڕ ڕێز لە ژنان ناگرێت کاتێک کە ئەو پیاوێکە وەکو ئامرازێکی یاریکردن [لەعابە] یاخود کۆیلەیەک حساب بۆ ژن دەکات، ئەمە ئاوایە بۆیە لە ئەمڕۆدا ژنان بەھایان ھاتۆتە خوارەوە. کەواتە دەبێت ئێمە ھەموومان کار بۆ بیناکردنی قوتابخانەی ھەردوو ڕەگەزەکە بکەین لە ھەر شوێنیکدا دەکرێت، لە شوێنێکیشدا کە ناکرێت دەبێت ھەوڵی لابردنی ناڕەحەتی و تەگەرەکانی بدەین.".\n• کچێکی ١١ ساڵ سەبارەت بە جەنگ و جیاوازی نێوانی چینە کۆمەڵایەتییەکان، کە تێیدا دەوڵەمەند لەسەر کاری کەسانی دیکە و مەحرومکردنی ھەژاران دەژی، دەنوسێت " لەبری یەکدی کوشتن لە جەنگەکانا و ڕک و کینە بەرانبەر بە یەکتری بە ھۆی جیاوازی چینایەتییەوە. بۆچی پیاوان بە ئاگاییەوە خۆیان بۆ کار و دۆزینەوەی شتی باش بۆ مرۆڤایەتی، خۆیان تەرخان ناکەن؟ پیاوان دەکرێت یەکبگرن لە خۆشەویستی یەکدیدا و برایانە بژین ...."\n• کوڕێکی ١٠ ساڵ سەبارەت بە قوتابخانەکە و قوتابییەکان نوسیوێتی " کۆبوونەوەمان لە ژێر بنمیچێکدا [سەقفێکدا] ئارەوزی فێربوونی ئەوەین کە نایزانین بێ جیاوازی چینایەتیی، ئێمە خوشک و براین و بە ھەمان ئامانج ئاڕاستە دەکرێین..... پیاوی جاھیل بەتاڵە ، تۆزێک یاخود ھەر ھیچ چاوەڕوانی لێدەکرێت. ئەو ئاگەدارمان دەکاتەوە کە وەخت بە زایە نەدەین وامان لێدەکات کە لەوەوە سوودببینین لە دواترا خەڵاتمان دەدرێتێ .....ئێمە ھەرگیز سوودی قوتابخانەی باش لەبیرناکەین و مامۆستاکانمان، خانەوادەکانمان کۆمەڵەکامان کە دەمانەوێت بەختەوەرانە بژین، شەرەفمەند دەکەین "\n• قوتابییەکی کچی ١٠ ساڵ فەلسەفانە سەبارەت بە ھەڵەی بەشەرییەت دەدوێت و کە بە بۆچونی ئەو دەکرێت ئەو ھەڵانە لە ڕێگای ئامۆژگاریی و نێتباشییەوە مرۆڤەکان خۆی لێنەدەن " لە نێو ھەڵەکانی بەشەرییەتدا دووڕوویی و خۆپەرستی و غروور ھەیە. ئەگەر پیاوان ، بە تایبەتی ژنان باشتر ئامۆژگاری بکرێن ھەرەەوھا ئەگەر ژنان بە تەواوی یەکسان بن بە پیاوان، ئەم ھەڵانە بزردەبن. ناکرێت باوکان و دایکان منداڵەکانیان بنێرن بۆ قوتابخانە دینییەکان کە ئایدیای درۆیان تێدا دەچێنن، بەڵکو بیاننێرن بۆ قوتابخانەی ماقوڵ کە لەوێ وانەی لە سەرو سروشتەوە فێرنابن، کە بوونی نییە یاخود دروستکردنی جەنگ بەڵکو ژیان لە ھاوپشتی و کارکردن بە جەماعیی فێردەبن...."\n• سەبارەت بە کۆمەڵی ھەنوکەیی کچە قوتابییەکی ٩ ساڵ دەنوسێت " کرێکاران، بۆ تۆی خوشەویست بۆ ئەو کارانەی کە لە وەکالەتی کۆمەڵەوە دەیانکەیت ، کە دەبێت پێزانین و تەقدیربکرێن لە بەرھەمھێنانی ھەموو ئەو شتانەی کە بۆ کۆمەڵ زەروورن، نەک بۆ دەوڵەمەند کە کرێیەکی مەمرە و مەژیت پێدەدات، پارەی ژیانت پێنادات، چونکە ئەگەر تۆ کارت نەکردایە ئەوان دەبوایە خۆیان ئەو کارەیان بکردایە."\n• قوتابییەکی ٩ ساڵانی کوڕ، دەلێت " دەبێت زەوی بۆ کرێکاران ھەروەھا بۆ ھەموو کەسانی دیکە بێت. سروشت پیاوانێکی نەخولقاندووە تاکو ھەموو شتێکیان ھەبێت . دەبێت زەوی بکێڵرێت بێ ئەوەی کە کەسانێک کاری تێدا دەکەن بچەوسێنرێنەوە و ئەوی دیکە میوەکەی یا بەرەکەی بخوات. کرێکار لە ماڵێکی بچوک و تاریکدا دەژی ، تۆزێک خواردن دەخوات ئەویش جۆری خراپە و وەکو بورجوازی سەیارە لێناخوڕێت......پاشان کە کرێکاران زۆرن و بە زۆرری، یاخود باشترە بوترێت ئەوەی کە ئارەزوی دەکەن دەتوانرێت یەکسەر دەستیان بکەوێت..."\n• کچە قوتابییەکی ١١ ساڵ دەڵێت " کە کار زیاتر دەبێت ئیتر زیاتر حسابی بۆ دەکرێت ، ھۆکارێک قۆرخی دەکات، زانست سەردەکەوێت ، ھەروەھا چینەکانی کۆمەڵیش بزردەبن . بەرپرسێتی پیاو ئەوەیە ئەوەی کە دەکرێت بیکات، ئیتر لە ڕێگای کاری دەستییەوە / جەستەییەوە بێت یاخود کاری زھنی............"\n• قوتابییەکی کوڕی ١٢ ساڵ دەڵێت " کێ چێژ لەبەری کار دەبینێت؟ دەوڵەمەند. دەوڵەمەند باشی چییە؟ ئەم پیاوانە بێ بەرھەمن . ئەوانی دیکە تەنھا بە ھەنگ بەراورددەکرێن... جگە لەوەی کە سمارتن چونکە مشەخۆران دەکوژن."\n• کچێکی ١٢ ساڵ دەنوسێت " .. کرێکار کۆیلەی بورجوازییە ... کاتێک کە دەوڵەمەند چێژ لە ژیانی خۆیان دەبینن، پیاسە لە باخەکانیانا دەکەن ، ھەر ئاواش کرێکاران ھەن منداڵەکانیان داوای نانیان لێدەکەن ، بەڵام ھیچیان نییە بیاندەنێ. بۆچی ئەمە ڕوودەدات، چونکە دەوڵەمەند ھەمووی دەخوات."\n• کچیکی ١٢ ساڵ نوسیوێتی " ئەی کرێکاران ئێوە مەسافەکان بە ڕێگای قیتارەکان نزیکدەکەنەوە ، ڕەنگە ڕۆژێک بێت توانای ئەوەتان ھەبێت کە سنورەکان بسڕنەوە کە نەتەوەکانی لە یەکدی دابڕیوە. ئێوە زۆر بەخێر ھاتن بۆ ئێرە چونکە لەتەک قیتاری سەرزەوی پیشەسازی گەشەدەکات و فراوان دەبێت ئەو کاتەش خەڵک لەگەڵ وڵاتە دوورەکانا بەیەکەوە دەبەسترێنەوە. "\n• کوڕێکی ١٢ ساڵ دەنوسێت " ھەژاری ڕێکخستنی کۆمەلایەتی، زۆر ناڕەوایانەی نێوانی پیاوانی خولقاندووە ، لەوە کاتەوەی کە دوو چین لە پیاوان ھەیە... ئەوانە کە کاردەکەن و ئەوانەی کە نایکەن . ...کاتێک کە مانگرتنە پاسەوانە مەدەنییەکان لەبەردەم دەرگەکانی کارگەکان ئامادەن بە بەکارھێنانی ڕووپۆشەکەیان ، باشتر نەبوو لەبری ئەوە مامەڵەی بە سوودیان ھەڵبژاردایە؟..\n• کچێکی ١٢ ساڵ دەڵیت " .. سەبارەت بە کرێکار دەبێت ڕێزی لێبگیرێت وەکو ھەموو پیاوێک ڕێزی لێبگیرێت، ھەروەھا بۆ مافەکانی دەبێت سەرکەوێت بێ ئەوەی کە سوکایەتی پێبکرێت یاخود ڕقیان لێھەڵبگیرێت ئەو دەبێت خۆی پەروەوەردە بکات."\n• کچێکی ١٣ ساڵ دەنوسێت " چەوساندنەوەی پیاو لەلایەن پیاوەوە کارێکی بێڕەحمانەیە، نامرۆڤانەیە و دڕندانەیە...........ئەو ڕۆژە دێت کاتێک کە کرێکاران یەکدەگرن و داوادەکەن کە بورجوازییەت بۆ ھەمیشە شەڕەنگێزی چەوساندنەوە بوەستێنێت."\n• کچێکی ١٤ ساڵ دەنوسێت " گەڕان مافی ھەموو پیاوێکە بۆ پەیداکردنی ئەوەی باشە و بە سوودە بۆ خۆی و بۆ ھاوەڵانی بکات ، ئەوەندەی بکرێت یارمەتیان بدات ھاوبەشی خەم و ناخۆشییەکانیان بکات . ئەوەی کە ئەمە نەکات شایستەی ئەوە نییە کە بە مرۆڤ بانگبکرێت. ھاوپشتی ، برایەتی ، یەکسانی گەورەترین ئیلھامی ئایندەیە" .\nئەمانە چەند نموونەیەکن لە دەیەھا نمونەی کە لەو کتێبەدا ھاتوە. ڕەنگە ھەندێک لەو نموونانە کە من وەرمگێڕاون مانای تەواو نەدەنەدەست ، بەڵام لەبەر ئەوەی کە ئەوانە نوسینی منداڵانن ھەر بە داڕشتن و شێوەی دەربڕینی ئاسایانەی خۆیان نوسراوەنەتەوە ھەر وەکو لە ئینگلیزییەکەدا ھاتون، منیش وەکو خۆیان بە ناڕونی وەرمگێڕاون، نەدەکرا بیانکەمە دەقی مرۆڤێکی گەورە و نوسەرێکی باش.\nئەوەی گرنگە لەو نمونانەدا ھەستکردنە بە توانا و بەھرەی ئەو منداڵانە کە ھەندێک قسەیان لە ھی گەورەیەکی ئەزموومدار، دەچێت. ئەمە جگە لەوەی کە ئەو سەردەمە چونکە بزوتنەوەی کرێکاران بەھێز بووە کارایی خۆی لەسەر گەورە و بچوکی خێزانە کرێکارەکان دادەنا ھەر لەبەر ئەمەشە کە نابێت سەرسام ببین بەو کورتە نوسینانەی ئەو منداڵانە کە سەراپای قسەکانیان ڕەنگدانەوەی ژیانی نێوخێزانی و کۆمەڵایەتیان بووە. ھەموویان منداڵانی خێزانە کرێکارەکان بوون ، نەک ھی خێزانێکی چینی مامناوەندی یاخود چینی باڵا.\nئەوەی کە ھەستی پێدەکەین جیاوازی منداڵانی سەردەمی کۆن و منداڵانی ئێستایە لەڕووی ھۆشارییەوە کە زۆر کەلێنێکی گەورە لە نێوانیانا ھەیە. دیارە منداڵانی ئێستا بە گشتی چابوک و زیرەکن لە بەکارھێنان و شارەزاییانا لە تەکنەلۆجیای نوێی سەردەمدا. ئەوان بازاڕییکردن و ڕێکلامەکانی کە سەبارەت بە کاڵای نوێ و ئالەتی نوێنن ، ھەست و بیر ھۆشیانی داگیرکردووە. ئەمان زیاتر سەرسامن بە کەسە مەشوورەکانی یانەکانی وەرزش، جەستە جوانەکان و ئەوانەی کە لەسەر شاشەی تی ڤییەکان یاخود کرتە ڤیدوێییەکان دەردەکەون . وەکو لە سەرەتادا وتم ئەم وەچانەی ئێستا بوونەتە کۆیلەی بازاڕ، بەھۆکاری ئەوانەی سەرەوە ھۆشیاری و توانا و بەھرەی ئەمان لە کێشە چیانیەتیی و کۆمەڵایەتییەکانا دەرناکەوێت و ڕەنگناداتەوە. لە کاتێکیشدا کە بزوتنەوەی کرێکاران لەوپەڕی لاوازیدایە، ھەر ئاواش لەسەر ژیانی منداڵانی چینی کرێکاران و ھەژاران ڕەنگیداوەتەوە.\nلەگەڵ ھەبوونی ھەموو ئەمانەشدا پیداویستی بوونی قوتابخانەی مۆدێرن بەو مانایەی کە منداڵان لە کەش و ھەوایەکی ئازادانەی ئاوادا پەروەدردە ببن کە ھەموو توانا و دەستپێشکەری و پێشنیار و سەلیقەکانی خۆیانی تێدا گەشە بکات و بەرەو پێشەوە بڕوات بەرپرسێتی کۆمەڵی ئایندەیان بکەوێتە ئەستۆ، نابێت فەرامۆشبکرێت.\nبەڕای من ئێمە ھەموومان دەبێت جەنگێکی بێ ڕەحمانە دژ بە ڕەوتینیات بکەین کار لەسەر فێرکردنی خۆمان یەکەم لە تەک ئەزموونگەری خودی خۆمانا، بکەین و دواتریش ھاندانی ھەمان ڕیفۆرم بین لە قوتابخانەکانا. لە باشترین بوار و ڕێکەوتێکی باشیشا گەر بکرێت و گریمانی ھەبێت قوتابخانەی مۆدێرنی لەو جۆرە کە دەمانەوێت بکرێتەوە، گەر چی تا ڕادەیەک ئەمە کارێکە ئێکجار ئەستەمە کە توانای داراییەکی زۆری دەوێت ھەم لە بەیەکادان و بەرکەوتنیشدا دەبێت لەگەڵ ڕژێمی سیاسی و پەروەردەی ئەو ڕژێمەدا.\nخەسڵەتی گەورەی ئەم جۆرە پەروەردەیە جیاکردنەوەیەتی لە پەرروەردەی دینی / ئاینی کە بە ڕۆشنی تیشک دەخاتە سەر مێشک لە ڕێگای بەڵگە و دەلیلە زانستیەکانەوە چونکە ئەو پەروەردەیە بە بەردەوامی بە سەلماندنی ئەزموونەکانەوە، خۆی بنیاتدەنێ و ڕاستییەکان دەگەیەنێت.\nگرنگە لە پەروەردەی ئاوادا مامۆستاکان کار لەسەر بەتواناکردنی قوتابیە لاوازەکان/کەمتواناکان بکەن لەبری وەسف و سەنای زۆری قوتابییە زیرەکەکان و ھیچ جۆرە چیرۆکێک کە باس لە بتەکان بکات، باسیان بۆ قوتابیان نەکرێت، ھەر ئاواش مامۆستا دەبێت خۆی بپارێزێت لە پرسیارکردن کە ھەمیشە لە ھەمان قوتابی دەکات. بەڵکو لە قوتابییەکانی دیکە دەبێت بکرێت تاکو ئەوانیش متمانە بەخۆیان پەیدا بکەن، دەبێت مامۆستا ئەوەندەش بە ئاگا بێت کە منداڵ ھەست نەکات کە بۆ زۆربەی کات پرسیار لەو دەکات، نەبا قوتابییەکە گومانی خراپی لا دروست بێت و دواجار ئەوەش کاردانەوەی خراپتری لەسەر دروست بکات. کەواتە پەروەردە دەبێت بۆ بەتوانا و بەھێزکردنی بیرکردنەوەی سەربەستانە بێت، ھاوکاتیش دەبێت جیاوازی لە نیوانی وتنەوەی وانە و پەروەردەدا بکرێت.


ئەنجو‌مەنی زانایانی یەكگرتوو: دەسەڵاتداران میللەت بەرەو دەردەسەری گەورەتر دەبەن - یەکگرتووی ئیسلامی کوردستان\nئەنجو‌مەنی زانایانی یەكگرتوو: دەسەڵاتداران میللەت بەرەو دەردەسەری گەورەتر دەبەن\nبەبۆنەی هاتنی ساڵی نوێی كۆچی ئەنجو‌مەنی زانایان و بانگخوازانی یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان پەیامێكیان بڵاوكردەوەو رایدەگەیەنن: ئەم وڵاتە هەموو ئاواتەكەی وەرگرتنی مووچەی سەری مانگ بێت یان كەمترین خزمەتگوزاری بێت یان كۆچكردن بێت بۆ دەرەوەی وڵات لەپیناو ژیانێكی شایستە و ئارام.\nئەنجو‌مەنی زانایان و بانگخوازی یەكگرتوو وێڕای پیرۆزبایی ئاماژەی بەوەشكردووە، ڕۆژ لەدوای رۆژ میلەتەكەمان لە دەردەسەریێكی گەورە بۆ دەردەسەریێكی گەورەتر و قوڵتر دەچێت، لەگەڵ هەموو سەبر و ئارامگری بێ دەنگی لەهەمبەر كەموكورتیەكان، لە بەرامبەردا دەسەڵاتدارانی ئەم وڵاتە پاداشتی هاوڵاتیان بە پشتگوێ خستن و هەست نەكردن بەو هەموو ئێش و ئازارانە و زۆرینەی قەیرانە درێژخایەنەكان وەكو خۆیان ماونەتەوه.\nقال تعالي: (( إِلاَّ تَنصُرُوهُ فَقَدْ نَصَرَهُ اللّهُ إِذْ أَخْرَجَهُ الَّذِينَ كَفَرُواْ ثَانِيَ اثْنَيْنِ إِذْ هُمَا فِي الْغَارِ إِذْ يَقُولُ لِصَاحِبِهِ لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللّهَ مَعَنَا فَأَنزَلَ اللّهُ سَكِينَتَهُ عَلَيْهِ ؤأَيَّدَهُ بِجُنُودٍ لَّمْ تَرَوْهَا ؤجَعَلَ كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُواْ السُّفْلَي ؤكَلِمَةُ اللّهِ هِيَ الْعُلْيَا ؤاللّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ )) .التوبة 40\nب / پیرۆزبایی\nبەبۆنەی هاتنی ساڵی نوێی كۆچی ئێمە وەك ئەنجومەنی زانایان و بانگخوازانی یەكگرتووی ئیسلامی كوردستان جوانترین پیرۆزبایی وناسكترین وشەی وەفاداری ئاراستەی هەموو مسوڵمانانی جیهان بەگشتی و مسوڵمانانی كوردستان بەتایبەتی دەكەین، ئاواتەخوازین خودای میهرەبان ئەم یادە بۆ ئێمە و هەموو میللەتانی ستەملێكراو بكاتە گەشتێك لە بێهیوایی و بێزاری بەرەو گەیشتن بە كەناری ئارامی و خۆشگوزەرانی حەوانەوە\nكۆچی پێغەمبەری خۆشەویستمان (سەلامی خودای لەسەربن) و یاوەرانی بەتەنیا ڕووداوێكی مێژوویی نەبوو لە شوێن و كاتێكی دیاریكراو، بەڵكو یادەوەریەكی بەنرخە لەلای مسوڵمانان هەنگاوێكی یەكلاكەرەوەو وەچەرخانێكی گەورەبوو لە مێژووی مرۆڤایەتیدا\nخوشك و برایانی ئازیز:\nهیچ كەسێك نایەوێت شوێن و مەسكەنی خۆی جێبێڵێت ئەگەر بێزارنەبێت و خاوەن پەیام و ئامانج نەبێت، بەڵام ئەو ڕوداوە پیرۆزە بوە خاڵی وە چەرخان و تاوەكو ژیانی مرۆڤایەتی مابێت بەرهەمەكەی دەبینێت، چونكە كۆچكردنێك بوو لە تاریكایی و ستەم و زۆرداری و كۆیلایەتی ژێر دەستی بۆ ڕوناكایی و ئازادی و مەردایەتی هەبوونی\nدەرەنجامی ئەو كۆچە مێژووییە بنیاتنانی كیانێكی سەربەخۆ و دامەزراندنی دەوڵەتێكی مەدەنی و بەهێز ە ڕزگاركەر لە زۆرداری و بڵاوكردنەوەی دادپەروەری و هەستكردن بە هەبوون و ئازادی ویەكسانی كۆمەڵیەتی\nئەمانە هەمووی بیرهاتنەوەی دڵ خۆشكەرن، بەڵام ڕۆژ لەدوای رۆژ میلەتەكەمان لە دەردەسەریێكی گەورە بۆ دەردەسەریێكی گەورەتر و قوڵتر دەچێت، لەگەڵ هەموو سەبر و ئارامگری بێ دەنگی لەهەمبەر كەموكورتیەكان، لە بەرامبەردا دەسەڵاتدارانی ئەم وڵاتە پاداشتی هاوڵاتیان بە پشتگوێ خستن و هەست نەكردن بە و هەموو ئێش و ئازارانە و زۆرینەی قەیرانە درێژخایەنەكان وەكو خۆیان ماونەتەوە، بۆیە بەداخەوە تاكی ئەم وڵاتە هەموو ئاواتەكەی وەرگرتنی مووچەی سەری مانگ بێت یان كەمترین خزمەتگوزاری بێت یان كۆچكردن بێت بۆ دەرەوەی وڵات لەپیناو ژیانێكی شایستە و ئارام.\nئەم یادەوەریە هاوكاتە لەگەڵ یادی قڕكردن و جینۆسایدی بەناو ئەنفال كە بەسەر گەلەكەماندا هات، ئەمڕۆ لە جیاتی هێزی گەنج و لاوی ئەم وڵاتە بۆ بنیاتنان و پێشخستنی وڵاتبێت، بێزاری وبێ ئومێدی و ڕەشبینی هزر و دڵ و دەرونیانی داگیركردوە و بەداخەوە دەڵێین، ئەگەر دەستەڵاتی ئەم گەلە، چارەسەرێك بۆ ئەم قەیرانانە نەدۆزێتەوە، هیوا و باوەڕی و دادپەروەری نەگەڕێنێتەوە بۆ هاوڵاتیان، دەبێتە لێدان و كوشتن بۆ گەورەترین دەستكەوت لەمێژووی كوردایەتیدا، بۆیە پشت بەستن بەخودا و بە ئاگابوون و بڵاوكردنەوەی گیانی برایەتی و هاوكاری و باسی و چاكی وهەڵگرتنی بەهای دینی ئیسلامی پیرۆز و شانازی بە ناسنامە و كەلتور و مێژووی خۆی، دەتوانێت لە قەیران و ناخۆسییەكان دەربازیبێت و بەرەو ئاسۆیەكی باستر و صاكتر بڕوات.\nجارێكیتر پیرۆزبایی خۆمان ئاراستەی هەموو مرۆڤایەتی و مسوڵمانانی جیهان و تایبەت لە میلەتەكەمان دەكەین، بەهاتنی ئەم هەلكەوتە مێژووییە ئاواتەخوازین وێستگەیەكی نوێ لەسەر ئاستی تاك و خێزان و كۆمەڵگە.\nئەنجومەنی زانایان و بانگەواز\nیەكگرتوویی ئیسلامی كوردستان\n٢٩ي ذي الحجه ١٤٤١


شۆڕش حەسەن 22/11/2020 - 17:57 وتار\nسه‌ره‌تا ده‌بێ ئه‌وه بڵێم له‌گه‌ڵ ده‌سته‌واژه‌ی (ئیسلامی سیاسی) نیم وئیسلامییه‌کان خۆشیان ڕه‌تی ده‌که‌نه‌وه که به‌و جۆره پۆلێن بکرێن، به‌ڵام ده‌مه‌وێ له پاڵ ئه‌و هه‌موو هه‌وڵه‌ی بۆ ناشیرین کردنی (ئیسلامی سیاسی) ده‌درێت به لۆژیک ومه‌نتقی عه‌قلانیانه وه‌ڵام بدرێنه‌وه. ده‌بێ ئه‌وه‌ش به‌هه‌ند وه‌ربگرین ده‌سته‌واژه‌ی (ئیسلامیی سیاسی) ده‌سته‌واژه‌یه‌کی بێ لایه‌ن نیه، هه‌ر له خۆیدا جۆرێک تۆمه‌تخستنه پاڵی تێدایه، جگه له‌وه‌ی ته‌واوی ئه‌و هێزه ئیسلامیانه له خۆ ده‌گرێت که به‌شداری کاری سیاسی ده‌که‌ن بێ ئه‌وه‌ی ڕه‌چاو دید وروانینی ئه‌م هێزانه له‌به‌رجاو بگرێت که بێ گومان جیاوازیان تێدایه بۆ کۆی گشتی کایه‌کانی ژیان. ئه‌م بابه‌ته لێ ده‌گه‌رێن بۆ ده‌رفه‌تێکی تر له‌باره‌یه‌وه بنووسین وده‌ڕۆینه‌وه سه‌ر ئه‌سڵی بابه‌ته‌که. بۆیه مه‌به‌ست له‌به‌رکارهێنانی ئه‌و ده‌سته‌واژه‌یه له نێوه‌ڕۆکی ئه‌م بابه‌ته ته‌واوی هێزه ئیسلامییه‌کان که به‌شداریان له‌کایه‌ی سیاسی دا هه‌یه بێ ئه‌وه‌ی مه‌به‌ست لێی حزبێکی دیاریکراو بێت. هه‌ڵبه‌ت ده‌بێ ئه‌وه بڵێن هیچ بزوتنه‌وه وجوڵه‌یه‌کی تاکی وده‌سته‌جه‌معی مرۆیی به‌ده‌ر نیه له‌که‌م وکوڕی وهه‌وراز ونشیو وسه‌رکه‌وتن وشکست، له کۆتایدا بکه‌ره‌کانی (ئیسلامی سیاسی)ش مرۆڤن وهه‌موو ئه‌وانه‌ی رووبه‌رووی مرۆڤ ده‌بێته‌وه له ژیاندا ئه‌وانیش ده‌گرێته‌وه، وناکرێ به شێوازێک وێنایی که‌سی ئیسلامی وهێزی ئیسلامی وا بکرێت که نابێ هیچ جۆره هه‌ڵه‌یه‌ک وکه‌م وکورتییه‌کی هه‌بێت وفریشته ئاسا وێنا بکرێن وپاشان که که‌م وکورتییه‌ک به‌دی کرا بێ ئینسافانه هه‌ڵسه‌نگاندنی بۆ بکرێت، هه‌ر وه‌ک چۆن ئه‌مه‌ش پاساوێک نیه بۆ ئه‌و حاڵه‌تانه‌ی که ده‌چێته چوارچێوه‌ی شکسته‌وه چ له ئاستی هێزی سیاسی بێت یان ئاستی کاراکته‌ره‌کانی (ئیسلامی سیاسی). بۆیه هه‌وڵ ده‌ده‌ین تیشک بخه‌ینه سه‌ر ئه‌و ئیزافانه‌ی ته‌وژمی ئیسلامی کردوێتی بۆ سه‌ر ئه‌زموونی سیاسی وکۆمه‌ڵایه‌تی کوردستان وجوانییه‌کانی (ئیسلامی سیاسی) له کوردستان: یه‌که‌م:- له بواری سیاسیدا هه‌ڵبه‌ت گرنگترین کایه‌ی کۆمه‌ڵگا کایه‌ی سیاسیه چونکه سێبه‌ری به‌سه‌ر ته‌واوی کایه‌کانی تری ژیانیشه‌وه هه‌یه. بێ گه‌ڕانه‌وه بۆ سه‌ر ئه‌و هه‌ل ومه‌رجه‌ی ته‌وژمی ئیسلامی له کوردستان دروست ده‌بێت له ماوه‌ی ٤٠ ساڵی رابردوو وبه‌تایبه‌تیش دوای ڕاپه‌ڕین وپاشانیش دوای ڕوخانی ڕژێمی پێشوی عێراق. له‌م بواره‌دا به کورتی ئه‌و ئیزافانه‌ی (ئیسلامی سیاسی) کردی بۆ سه‌ر ئه‌زموونی هه‌رێمی کوردستان ده‌توانین له چوار خاڵدا ئاماژەی بکه‌ین:-\n١- به‌مه‌ده‌نیکردنی به‌شداری سیاسی ودورخستنه‌وه‌ی ره‌هه‌ندی ئاینی له پرۆسه‌کانی هه‌ڵبژاردن وکاری په‌رله‌مانی، که ئه‌مه جێگه‌ی ده‌ستخۆشییه‌کی گه‌وره‌یه، به‌تایبه‌تی له دوای ساڵی ٢٠٠٠ وه که که‌متر له ئه‌ده‌بیاتی بانگه‌شه‌ی هه‌لبژاردن په‌نایان بردۆته به‌ر به‌کارهێنانی ده‌قی ئاینی ( ئایه‌ت وفه‌رمووده) بۆ کاریگه‌ر خستنه سه‌ر ده‌نگده‌ر وجوڵاندنی سۆزی دینداری هاوڵاتیان. جگه له ئه‌زموونکردنی به‌ستنی هاوپه‌یمانی سیاسی چ له به‌شداری له پێکهێنانی حکومه‌تدا وچ له بواری ئۆپه‌زسیۆن بوندا که ئه‌مه‌ش بایه‌خ وگرنگی خۆی هه‌یه بۆ تێگه‌یشتن له کاری سیاسی وله چوارچێوه‌ی پێدراوه سیاسیه‌کانه‌وه وبه‌رژه‌وه‌ندیه‌کانه‌وه لێکدانه‌وه‌ی بۆ ده‌کرێت.\n٢- ته‌به‌نیکردنی هه‌ڵوێیستی نیشتمانی له‌پرسه‌نه‌ته‌وه‌ییه‌کان،وپاراستنی یه‌ک ڕێزی نیشتمانی سه‌ڕه‌رای جیاوازییه‌کان وجیاوازی دیدوبۆچونیان له‌سه‌ر ئه‌و پرسانه‌ی که په‌یوه‌ستبوونه به ئیداره‌دانی هه‌رێمه‌وه. هه‌ڵبه‌ت ده‌بێ ئه‌وه بڵێن به‌شێکی زۆری (ئیسلامی سیاسی) ره‌هه‌ندی نه‌ته‌وه‌یی ره‌نگدانه‌وه‌ی زۆری هه‌یه نه‌ک ته‌نها له هه‌ڵوێسته سیاسیه‌کانیان به‌ڵکو له ئه‌دبیاتی فکری وسیاسی وفه‌رهه‌نگیشدا ُڕه‌نگدانه‌وه‌ی زۆری هه‌بووه.\n٣- ئاماده‌یی وبه‌شداری ژن له‌پێگه‌ی سیاسی ومیدیایی که ته‌نانه‌ت زۆرجار (ئیسلامی سیاسی) توانیوێتی له‌م بواره‌دا له پێشه‌وه‌ی ئه‌و هێزانه‌وه بووه‌که خۆیان به (سیکۆلار) هه‌ژمار ده‌که‌ن وئه‌ده‌بیاتێکی سیاسی زۆر به‌خه‌رج ده‌ده‌ن بۆ داکۆکیکردن له مافی ژن وپێکه‌ی ئافره‌ت له کایه‌کانی ژیانی سیاسی وکۆمه‌ڵایه‌تی له کوردستان.\n٤- ڕه‌ت کردنه‌وه‌ی هه‌موو جۆره‌کانی تیرۆر وتوندوتیژی ئاینی وئایدۆلۆژی که له‌مه‌شدا که‌س ناتوانێ نکوڵی له هه‌ڵوێستی سیاسی وفکری وفه‌رهه‌نگی (ئیسلامی سیاسی) له کوردستان بکات، بگره هه‌ندێ جار خۆشیان وئه‌ندامانیان بونه‌ته قوربانی تیرۆری ئاینی دووه‌م:- له بواری فه‌رهه‌نگیدا هه‌ڵبه‌ت له‌م بواره‌دا کاریگه‌ری ئیسلامیه‌کان له ئه‌ندازه‌ی قه‌باره‌ی په‌رله‌مانیان زۆر زۆرتر بووه چونکه ته‌واوی هێزه ئیسلامیه‌کان له باشترین حزوری په‌رله‌مانیدا نه‌گه‌یشتۆته ٢٠٪ په‌رله‌مانی.\nبه‌ڵام له بواری فه‌رهه‌نگیدا توانیویانه کاریگه‌ری دروست بکه‌ن هه‌لبه‌ت به لایه‌نی ئه‌رێنیه‌وه که ده‌توانین چڕی بکه‌ینه‌وه له‌م چه‌ند خاڵه‌ی خواره‌وه:-\n٢- زیندوو ڕاگرتنی توراسی کوردی ودووباره خزاندنه‌وه‌ی بۆ کایه‌ی مه‌عریفی کوردی، که خۆی له گرنگی پێدانی گه‌وره فه‌یله‌سوف شاعیرانی کلاسیکی کورد ده‌بینێته‌وه و هه‌روه‌ها به‌سه‌نته‌ر گرتنی ئه‌و روانین وراڤانه بۆ زۆرێک له‌بابه‌ته‌کانی خودا ناسی وئاییناسی وحاڵه‌تی روحی مرۆڤی ئیماندار، له‌وانه‌ش گرنگیدان به ( مه‌حوی ونالی ومه‌وله‌وی) وشاعیرانی تر کورد چ له بواری هونه‌ری ومۆزێک وستراندا چ له بواری لێکۆلێنه‌وه‌ی ئه‌ده‌بی وفه‌لسه‌فی وئاییناسیدا. جگه له‌بایه‌خ پێدانی گرنگ به‌و دیوه‌ی تری دینداری وئاییناسی له ئاستی جیهانیدا جێگه‌ی بایه‌خێکی زۆره به‌تایبه‌تیش تایپی ئاینی ( مه‌ولانای ڕۆمی وشه‌مسی ته‌بریزی ) وناساندیان به خوێنه‌ری کوردی. هه‌ڵبه‌ت له تا ێو ته‌وژمی ئیسلامی وبه‌تایبه‌تیش گه‌نجاندا بایه‌خپێدانێمی زۆر به‌م جۆره تێکه‌یشتن وتایپی دینداری هه‌یه.\n٣- خۆ به‌دوو گرتن له‌و ئیشکالاته مێژووییه‌ی هه‌یه له توراسی ئیسلامیدا  وزیندوونه‌کردنه‌وه‌ی وبایه‌خ پێ نه‌دانی، ونه‌چوونه ژێر کاریگه‌ری ته‌وژه‌مه‌کانی تری ( ئیسلامی نا سیاسی) له کوردستان - ئه‌گه‌رچی من له‌سه‌ر ئه‌م چه‌مکه‌ش تێبینیم هه‌یه - که هه‌میشه جۆرێک له په‌یوه‌ست بوونیان هه‌یه به‌و جیاوازییه مێژووه‌ییه‌ی توراسی هزری ئیسلامی. ٤- به‌ده‌رهێنانی ئه‌حکامه‌کانی ( کوفروئیسلام ) و( حه‌ڵال وحه‌رام ) و( ولاء وبه‌راء) له کایه‌ی سیاسی و فه‌رهه‌نگی وکۆمه‌ڵایه‌تیدا، که ئه‌مه‌ش جێگه‌ی ده‌ستخۆشییه‌کی گه‌وره وئیزافه‌یه‌کی جوانه بۆ ئه‌زموونی ئیسلامی کوردی به‌تایبه‌تیش له بواری مامه‌ڵه‌کردنی کۆمه‌ڵایه‌تی له‌گه‌ڵ ته‌واوی ئاین وئاینزاکانی کۆمه‌ڵگه‌ی کورده‌واری. سێهه‌م:- له بواری کۆمه‌ڵایه‌تی جوانییه‌کی تری ئیسلامی سیاسی له کوردستان له بواری کۆمه‌ڵایه‌تی ڕه‌نگدانه‌وه‌ی هه‌یه که ئه‌ویش ته‌نها له دوو خاڵدا چڕیان ده‌که‌ینه‌وه:-\n٢- به‌سه‌نته‌ر کردنه‌وه‌ی (ڕۆڵی خێزان) له بونیادی کۆمه‌ڵایه‌تی، وبایه‌خدانێکی زۆر به ڕۆڵ وئه‌رکی خێزانی ورێگریکردن له هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی شیرازه‌یی خێزانی، که له ئێستادا و له‌ته‌راوی جیهاندا شیرازه‌ی خێزانی که‌تۆته به‌ر شه‌پۆلێکی گه‌وره‌ی هه‌ڵوه‌شانده‌وه، که له‌م بواره‌شدا کاراکته‌ره‌کانی ( ئیسلامی سیاسی) وله رێگه‌ی ( بانگخواز وزانیان) ڕۆڵێکی گه‌وره‌یان بینیوه، وحزور وکاریگه‌ری زۆرشیان هه‌بووه وهه‌یه بۆ ته‌واوی کۆمه‌ڵگا. ئه‌و خاڵانه‌ی ئاماژه‌مان پێ کرد به واتای ئه‌وه نایات هیچ تێبینی وڕه‌خنه‌یه‌کیش نه‌بێت له ئه‌دا وکار وگوتار ودید وتێڕوانینی (ئیسلامی سیاسی) ، له کۆتاییدا ته‌واوی ئه‌و کردانه چ له ئاستی تاک وچ له ئاستی کۆمه‌ڵدا کرده‌ی مرۆیین وهه‌میشه قابلی هه‌ڵسه‌نگاندن.


:: AM:10:31:10/07/2020 \nئه‌مڕۆ هه‌ینى 10ى ته‌مووز، یه‌ك ساڵ تێدەپەڕێت بەسەر دەستبەکاربوونی کابینەی نۆیەم، ئه‌و كابینه‌یه‌ى كه سەرەڕای ئاستەنگییه ناوخۆیى و نێوده‌وڵه‌تى و هه‌رێمییه‌كان، بەڵام توانیوویەتی بەشێکی زۆری کارنامەکەی جێبەجێ بکات و ببێت به حكوومه‌تى خه‌ڵك.\nمەسروور بارزانی، سەرۆک وەزیرانی کابینەی نۆیەمی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لەگەڵ دەست بەکاربوونی، هێڵە گشتییەکانی بەرنامەی کاری کابینەکەی ڕاگەیاند و جەختی لەسەر کۆتایی هێنان بە گەندەڵی، ئەنجامدانی چاکسازی، سەروەری یاسا، نەهێشتنی نادادی کۆمەڵایەتی کردەوە.\nحکوومەت چاکسازی لە کەرتی وەزیفەی گشتی، ڕێکخستنەوەی دەوام و کار لەسەر نەهێشتنی ڕۆتین دەکات، هەروەها نابێ بەرپرسانی باڵای حکوومەت پێگەی کارگێڕی خۆیان بۆ بازرگانی و دەوڵەمەندبوون بەکاربهێنن.\nحکوومەت ڕووبەڕووی گەندەڵی دارایی و کارگێڕی دەبێتەوە و شەفافیەت لە بواری داهاتە نەوتییەکانی هەرێم و داهاتە ناوخۆییەکان، چاکسازی لە کەرتی تەندروستی و دەرمان و خۆراک دەکرێت.\nپێداچوونەوە بە میکانیزمی یەکخستنی هێزی پێشمەرگەی کوردستان و هێزەکانی ئاسایشی ناوخۆ ده‌كات، هەروەها سەروەرکردنی یاسا و رێزگرتن لە سەربەخۆیی دەسەڵاتی دادوەری.\nحکوومەت کار بۆ باشترکردنی کەرتی تەندروستی گشتی دەکات و هەوڵی جێگیرکردنی سیستەمی دڵنیایی تەندروستی بەپێی پێوەری گونجاو بۆ دۆخی هەرێمی کوردستان دەدات.\nهەروەها کار بۆ پێشکەشکردنی ڕەشنووسی یاسای مافی نەخۆش و رێکخستنەوەی ماف و ئەرکی پزیشکان دەکات.\nبەرزکردنەوەی ئاستی خزمەتگوزارییەکانی پەروەردە و فێرکردن، لەهەمان کاتدا بە پرۆگرامی پەروەردەیدا دەچێتەوە.\nکار بۆ باشترکردنی رێگەوبانی هەرێمی کوردستان و سیستەمی هاتوچۆ و وەبەرهێنان لە بوارە جیاجیاکانی وەک پیشەسازی، کشتوکاڵ و گەشتوگوزار دەکات، تاوەکو دەرفەتی کار بۆ گەنجانی هەرێمی کوردستان زیاتر بکرێت.\nزامنکردن و رێکخستنەوەی سەرجەم مافە یاساییەکانی کارمەند و کرێکارانی کەرتی تایبەت و دەستەبەرکردنی ژیانێکی شایستە و گرنگیدانی تایبەت بە کاروباری خاوەن پێداوسیتییە تایبەتییەکان بەشێکە لە بەرنامەی کاری حکوومەت.\nگرنگی تایبەت بە هاندانی خەڵکی لادێکان بۆ مانەوەیان لە گوند و دێهاتەکانیان و گەیاندنی خزمەتگوزاری شایستە بۆیان.\nشایه‌نى باسه ئێسته کابینەی نۆیەمی حکوومەتی هەرێمی کوردستان، نوێنه‌رایەتی سه‌رده‌مێكی نوێی حكوومڕانى ده‌كات له هه‌رێمی كوردستان ده‌كات، دەیەوێت پێوه‌ندییه‌كی نوێ له‌گه‌ڵ بەغدا له‌سه‌ر بنه‌مای ڕێزگرتنی هاوبه‌ش و هه‌ماهه‌نگی ئامانجدار بوونیاد بنێت.\nلاى هه‌موومان ڕوونه كه حکوومەتی هەرێمی کوردستان، کار بۆ چارەسەرکردنی ناوچە کێشە لەسەرەکان لە ژێر ڕۆشنایی نەخشە ڕێیەک کە بەگوێرەی ماددەی 140ى ده‌ستوورى دەکات.\nلەماوەی دەستبەکاربوونی مەسروور بارزانی، سەرۆک و شاندی حکوومەتی هەرێمی کوردستان چوار جار سەردانی بەغدایان کردووە، كه كۆمه‌ڵێك به‌رژه‌وه‌ندی هاوبه‌ش لەنێوان هەولێر و بەغدا هەن، وه‌كو بازرگانی، ئاسایشی سنووره‌كان و گه‌شه‌سه‌ندنی ئابووری، هیچ یه‌كێك له‌و به‌رژه‌وه‌ندییانه‌ش به‌دی نایه‌ن، ته‌نیا لە ڕێی هاوبه‌شییه‌كی ڕاسته‌قینه نەبێت.\nكابینەی نۆیەمی حكوومەتی ھەرێمی كوردستان، لە سەرەتای دەست بە كاربوونیەوە گرنگی بە پڕۆژە خزمەتگوازارییەكانی رێگاوبان دەدات. لەماوەی یەك ساڵی كاركردنی كابینەی نۆیەم 166 ملیار دیناری خەرجكردووە، بۆ نۆژەنكردنەوەی و دروستكردنی رێگاوبان لە ھەموو پارێزگاكانی ھەرێمی كوردستان، بۆ ھەماھەنگی نێوان كەرتی تایبەت و گشتییش كۆمەڵێك بڕیاری نوێ لەلایەن ئەنجوومەنی وەزیران دەركراوە.\nلەو ماوەی ساڵێك كاركردنی كابینەی نۆیەم 35 پڕۆژەی رێگاوبان لە ھەرێمی كوردستان ئەنجامدراون به‌مشێوه‌یه، /13 پڕۆژە لە پارێزگای ھەولێر، هه‌شت پڕۆژە لە پارێزگای سلێمانی، 10 پڕۆژە لە پارێزگا ھەڵەبجە، چوار پڕۆژە لە پارێزگای دھۆك/، تێچووی گشتی ئەم پڕۆژانە كە نۆژەنكراونەتەوە 29 ملیار دینار بووە.\nپڕۆژەكانی رێگاوبان كە لە كابینەی نۆیەم دروستكراون بریتین لە 11 پرۆژە به‌شێوه‌یه‌ك، /دروستكردنی سایدی دووەمی ڕێی دەربەندی ڕانیە - ژاراوە لە ڕاپەرین، دروستكردنی سایدی دووەمی ڕێی كەلار - كفری لە گەرمیان، دروست كردنی ڕێی كەلار - دەربەندیخان لە گەرمیان، دروستكردنی رێڕەوی دووەمی ڕێی ھەڵەبجە - سەید سادق، دروستكردنی ڕێی خێرای باشماخ - پێنجوێن لەگەڵ دوو یەكتربڕ لە سلێمانی، دروستكردنی ڕێی دوو سایدی دووكان - چوارقوڕنە و نۆژەنكردنەوەی ڕێى كۆنەكە لە سلێمانی، دروستكردنی ڕێی رۆڤیا - گۆپاڵ لە دھۆك، دروستكردنی ئەندەرپاس نزیك ناوچەی سەفین لە شەقامی بارزان لە دھۆك، دروستكردنی ڕێی ھەولێر - گۆپاڵ، دروستكردنی شەقامێك بۆ نەخۆشخانەی پێشمەرگە لە ھەولێر، دروستكردنی رێى و تۆنێلی سەڵاحەدین لە ھەولێر/، تێچووی سەرجەم ئەم پڕۆژانەش بڕی 131 ملیارد دینار بووە.\nسەرەڕای ئەنجامدانی ئەم پڕۆژانە كە نۆژەنكراونەتەوە یان دروستكراون، لە ماوەی ساڵێكدا 30 پڕۆژەی ڕێی بچووك بە گوژمەی شه‌ش ملیار دینار نۆژەنكراونەتەوە یان دروست كراون. بەمجۆرە كابینەی نۆیەم، لە ماوەی ساڵێكی تەمەنیدا 166 ملیار دیناری بۆ ڕێگاوبانەكان خەرجكردووە.


پێشمەرگەیەک: دەبێت گیانی کۆبانێ و کەرکوک بەبنەما بگیرێت – کوردی – RojNews.News\nپێشمەرگەیەک: دەبێت گیانی کۆبانێ و کەرکوک بەبنەما بگیرێت\n22/06/2020 - 10:51:46 pm\nچوؤرشەممە, 29 أبر 2020 – 12:51 ڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان\nدوابەدوای ڕەوانەکردنی هێز لەلایەن پارتییەوە بۆ زینی وەرتێ و سەرەڕای ئەوەی هاوڵاتیانی ناوچەکە و گەلی کورد داوای کشانەوەی ئەو هێزانەی کرد، بەڵام نەکشاونەتەوە، ئەمە لەلای خەڵکی ناوچەکە نیگەرانیی دروست کردووە، وەک ڕۆژنیوز لەم ماوەیەدا هەوڵماندا ڕا و بۆچوونی خەڵک لەو بوارەوە وەرگرین کە ئایا وەک ئەوەی پارتی بانگەشەی بۆ دەکات، جێگیربوونی هێزێکی پێشمەرگە لەو ناوچەیە پێویستە یان نا؟ چارەسەر چییە و خەڵک چون بیر دەکەنەوە و داواکارییان لە هێزە کوردییەکان چییە؟.\nپێشمەرگەی دێرین عەبدوڵا مەجید ئیبراهیم کە خەڵکی گوندی دۆڵە ڕەقەیە و لە کەرکوک شانبەشانی گەریلا دژی چەتەکانی داعش شەڕی کردووە لەسەر ئەو بابەتە بۆمان دەدوێت.\nعەبدوڵا مەجید بە حوکمی ئەوەی پێشمەرگەیە و شارەزای جوگرافیای ناوچەکەیە، باوەڕی وایە کە ناوچەکە بۆشایی ئەمنیی تێدا نییە و پێویستییان بە ئەو هێزەی هاتووەتە زینی ئەستێرۆکان نییە و دەڵێت: بە ڕای من هێنانی هێز بۆ زینی ئەستێرۆکان شتێکی خراپە و ڕێگە بۆ شەڕی ناوخۆیی دەکاتەوە، داوا لە یەکێتی، پەکەکە و پارتی دەکەم دانوستان بکەن و ڕێگە نەدەن شەڕی ناوخۆیی کە لە بەرژەوەندیی دوژمن دایە دووبارە ببێتەوە.\nعەبدوڵا مەجید بەبیری دەهێنێتەوە کە ڕۆژێکیان پێشمەرگەیەک لە مەکتەب خالد دەکەوێتە دەستی چەتەکانی داعش و سەرەڕای مەترسییەکان گەریلا ڕزگاری دەکات، هەروەها بە دڵخۆشییەوە ئاماژەش بە چوونی پێشمەرگە بۆ کۆبانێ دەکات و ئاواش باسی بەشداری گەریلا لە شەڕی دژی داعش لە کەرکوک دەکات و دەڵێت: ساڵی ٢٠١٤ گەریلا جەماوەرانە ڕوویان لە کەرکوک کرد و پێکەوە شەڕی دژی چەتەکانی داعشمان کرد، لەوێ دژی دوژمن شەڕمان کرد نەک دژی یەک، داوا لە کاک لاهور شێخ جەنگی، کاک نێچیرڤان بارزانی و هەڤاڵانی پەکەکە دەکەم لەسەر مێزی گفتوگۆ دانیشن، چونکە ئەرگەر کەسێک لێرە بە دەستی هێزێکی کوردی بکوژرێت، شکست دروست دەبێت.\nعەبدوڵا مەجید لەسەر ڕاگەیەندراوەکەی کەجەکە دەڵێت: پیرۆزبایی لە ڕاگەیەندراوەکەی پەکەکە دەکەم و بە گرنگی دەبینم، داوا لە شێخ لاهوڕ، نێچیرڤان بارزانی و کاک بافێڵ دەکەم گوێ لەو بانگەوازییەی پەکەکە بگرن و پشتیوانیی لێبکەن، پەیامەکەی پەکەکە لەجێیەی و باشە.\nئەو پێشمەرگە دێرینە لەسەر هێرشەکانی دەوڵەتی تورکیش دەلێت: ئەگەر کورد یەکبگرنەوە، نە ئەمریکا، نە ئێران، نەش تورکیا ناتوانن دەستێوەردان بکەن، کێ تا ئێستا لە شەڕی ناوخۆیی قازانجی کردووە تەنها دوژمنانی کورد نەبێت، لە کۆتاییدا هەر خۆمان بۆ خۆمان دەمێنینەوە، بۆ ئەوەی دوژمن نەیەتە ئێرە و برای من و یەكێک دیکە نەکوژێت، مەرج ئەوەیە یەکێتی نەتەوەیی دروست ببێت.\nلەسەر ئەوەش کە سەرۆکی هەرێم وتبووی؛ “هەوبوونی پەکەکە لە ناوچەکە ناڕەوایە” عەبدوڵا مەجید وتی: ڕێزی زۆرم بۆ کاک نێچیرڤان بارزانی هەیە، چونکە کوردە و سەرۆکی هەرێمی کوردستانە، بەڵام ئەو لێدوانەی هیچ باش نەبوو، چونکە پەکەکە لێرە میوان نییە، جەرگ و دڵی ئێمەیە، ڕۆحی منە، بۆ ئەو کاتەی هەڤاڵ لە قەندیلەوە بۆ شەڕی داعش هاتن و هاوکاریی ئێمەیان کرد، جۆرێک بیریان دەکردەوە و ئێستا بە جۆرێکی دیکە؟.\nئاسایش ڕێگا لە چوونی هاوڵاتیان بۆ ڕێپێوانەکەی وەرتێ دەگرێت\n“ئەمڕۆ ئاسایش ڕێگریی لە دایکی شەهیدان کرد”\n"ئەمڕۆ ئاسایش ڕێگریی لە دایکی شەهیدان کرد"


اکتبر 13, 2021 – رادیو ده‌نگی ئازادی و یه‌كسانی\nئازادی دوو هاووڵاتی به دانانی وه‌سێقه\nڕۆژی سێشەممە ٢٠ی مانگی ڕەزبەر، دوو هاووڵاتی بە ناوه‌كانی “بێهروز عەزیزی” خه‌ڵكی ژاوه‌رۆ و “سامان محه‌ممه‌دی” خه‌ڵكی شاری كامیاران، به دانانی وه‌سێقه له زیندانی سنه به شێوه‌ی كاتی ئازاد كران. …\nكرێكارانی شیركه‌تی مه‌عادنی به‌ردی خه‌ڵۆزی ئۆستانی كرمان، ڕۆژی سێشه‌ممه ٢٠ی مانگی ڕه‌زبه‌ر، بۆ جارێكی دیكه له ناڕه‌زایه‌تی به هه‌ڵاواردنی سه‌پێندراو له لایه‌ن خاوه‌نكاره‌وه، خوازیاری وه‌لانانی په‌یمانكار و نابه‌رابه‌ری هه‌روه‌ها گه‌ڕانه‌وه‌ی …\nمانگرتنی كرێكارانی ئه‌بنیه‌ی فه‌نی ڕێگه‌ی ئاسنی ئازه‌ربایجان\nكۆمه‌ڵێك له كرێكارانی ئه‌بنیه‌ی فه‌نی ڕێگه‌ی ئاسنی ناوچه‌ی ئازه‌ربایجان كه له سه‌ر هێڵی ئاسنی شاره‌كانی “سه‌ڵماس”،”ئازه‌رشه‌هر”، “مه‌ره‌ند” و “عه‌جه‌ب شێر” كار ده‌كه‌ن، له ڕۆژی دووشه‌ممه ١٧ی مانگی ڕه‌زبه‌ره‌وه ده‌ستیان داوه‌ته …\nناڕه‌زایه‌تی كرێكارانی شاره‌داری ئیسفه‌هان\nڕۆژی سێشه‌ممه ٢٠ی مانگی ڕه‌زبه‌ر، كۆمه‌ڵێك له كرێكارانی شاره‌داری ئیسفه‌هان، له ناڕه‌زایه‌تی به وه‌دینه‌هاتنی داخوازییه‌كانیان له‌به‌رده‌م ئه‌و شاره‌داریه ده‌ستیان دایه كۆبوونه‌وه. به پێی ڕاپۆرته‌كان، كرێكارانی شاره‌داری ئیسفه‌هان ناڕه‌زایه‌تی خۆیان له …\nكۆمه‌ڵێك له خانه‌نشینكراوانی ساڵی ٩٩ی هه‌تاوی ئامووزش و په‌روه‌رش، ڕۆژی سێشه‌ممه ٢٠ی مانگی ڕه‌زبه‌ر، له ناڕه‌زایه‌تی به پێڕانه‌گه‌یشتنی به‌رپرسانی ده‌وڵه‌تی به خواسته‌كانیان، له‌به‌رده‌م بینای ڕێكخراوی به‌رنامه و بودجه‌ی تاران كۆبوونه‌وه. …\nگیان له‌ده‌ست دان و برینداربوونی چوار كرێكار له چه‌ند شار\nڕۆژی سێشه‌ممه ٢٠ی مانگی ڕه‌زبه‌ر، به هۆی نه‌بوونی ئیمه‌نی شوێنی كار، چوار كرێكار له شاره‌كانی “یه‌زد”، “ساری” و “سیاهكه‌ل” تووشی ڕووداوی كاره هاتن. له‌و ڕووداوانه دوو كرێكار گیانیان له ده‌ست …\nله سێداره‌دانی چوار زیندانی له ئێران\nسه‌ر له‌به‌یانی ڕۆژی سێشه‌ممه ٢ب٠ی مانگی ڕه‌زبه‌ر، چوار به‌ندكراو به ناوه‌كانی “ئیبراهیم ڕه‌خشانی”، “ئیسماعیل قه‌سابی سینی”، “ئۆمید سارانی” و “محه‌ممه‌د له‌تیفی” له زیندانه‌كانی “قائن”، “ئیسفه‌هان”، “زابۆل” و “كرماشان” له سێداره دران. …\nپەیوەندییە گشتییەکان و کاروباری نێونەتەوەیی ڕێکخراوی بێهزیستیی ئێران ڕایگەیاندووە کە نزیک بە یەک ملیۆن و ٤٥٠ هەزار خاوەن پێداویستیی تایبەت لە ئێراندا هەن کە لەژێر پۆششی خزمەتگوزارییەکانی ئەم ڕێکخراوە دان. …


له 8ی مارسدا كۆنگره‌یه‌كى نێوده‌وڵه‌تى بۆ ئافره‌تانى هه‌ر چوار پارچه‌ى كوردستان له هه‌ولێرى پایته‌خت ده‌به‌سترێ\nله 8ی مارسدا كۆنگره‌یه‌كى نێوده‌وڵه‌تى بۆ ئافره‌تانى هه‌ر چوار پارچه‌ى كوردستان له هه‌ولێرى پایته‌خت ده‌به‌سترێله 8ی مارسدا كۆنگره‌یه‌كى نێوده‌وڵه‌تى بۆ ئافره‌تانى هه‌ر چوار پارچه‌ى كوردستان له هه‌ولێرى پایته‌خت ده‌به‌سترێ\nسیروان تۆفیق شفیق . به‌چاودێرى سه‌رۆكى كوردستان رۆژى 8 مارس له هه‌ولێرى پایته‌ختى كوردستان كۆنگره‌یه‌كى فراوان بۆ ئافره‌تانى هه‌ر چوار پارچه‌ى كوردستان سازده‌كرێت. له لێدوانێكى تایبه‌ت به ماڵپه‌رى كوردستان تى ڤى، شیرین ئامێدى سكرتێرى یه‌كێتى ئافره‌تانى كوردستان رایگه‌یاند" له رۆژى 8مارسدا، یادى 100 ساڵه‌ى ئافره‌تانى جیهانى به‌چاودێرى سه‌رۆكى كوردستان و هاوكارى حكومه‌تى كوردستان و كۆنگره‌ى كوردى له باكورى ئه‌مریكا، كۆنگره‌یه‌كى نێوده‌وڵه‌تى فراوان به‌ریوه ده‌چێت بۆ ئافره‌تانى هه‌ر چوار پارچه‌ى كوردستان وهه‌ندى له ئافره‌تانى ده‌ره‌وه‌ى وڵات تیدا به‌شدارن، به‌مه‌به‌ستى لێك نزیك بوونه‌وه‌و هه‌مه‌هانگى و ناساندنى كه‌لتورى میلله‌تى كورد به‌دونیا و پاراستنى هه‌ندى له‌و كه‌لتوره جوانه‌ى كوردستان و به‌هێزى لایه‌نى كۆمه‌لایه‌تى خێزان و گۆرانكارى له هه‌ندێ كه‌لتورى نه‌گه‌تیڤانه" .\nله‌درێژه‌ى لێدوانه‌كه‌یدا ئامێدى گوتى "هه‌وڵمان داوه یادكردنه‌وه‌ى ئه‌م ساڵمان جیاوازى هه‌بێت له‌گه‌ڵ ساڵانى رابردوو، چ له‌رووى زیاتر بایه‌خدانمان به جۆرى یادكردنه‌وه‌كه‌و چ له‌رووى فراوانى كۆنگره‌كه‌وه ، وه له وڵامى پرسیارێكدا له‌سه‌ر رێژه‌ى به‌شداریكردنى رێكخراوه‌كانى ئافره‌تانى كوردستان ئامیدى گوتى "ئێمه سه‌رجه‌م رێكخراوه‌كانى ئافره‌تانى كوردستان و سه‌رجه‌م رێكخراوه‌كانى كۆمه‌ڵگى مه‌ده‌نى و گشت لایه‌نه سیاسیه‌كانى كوردستان مان بانگهێشت كردووه بۆ ئه‌م كۆنگره‌یه تا بتوانین گۆرانكارێكى گرنگ و بریاری دروستى لێبكه‌وێته‌وه،"له كۆتایدا شیرین ئامێدى دووباره یادى 100 ساڵه‌ى ئافره‌تانى جیهانى له سه‌رجه‌م ئافره‌تانى كوردستان وئافره‌تانى جیهانى پیرۆز كرد . ڕێکه‌و 2007-03-03 22:32:23


حكومەتی داهاتوو قۆناغی ئەنجامدانی چاكسازی دەبێت\nپێنج شەممە, 14 ئازار 2019 19:32\nمەسعوود حەیدەر ئەندامی پێشووی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لەبارەی حكوومەتی داهاتووی كوردستان بۆچوونی خۆی ڕادەگەیەنێت و پێی وایە، قۆناغی حكوومەتی داهاتووی كوردستان قۆناغی یەكریزی ناوماڵی كورد دەبێت و كار لەسەر ئەنجامدانی چاكسازی كارگێڕی و دارایی دەكرێت.\nمەسعوود حەیدەر ئەندامی پێشووی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لە واڵی تایبەتی خۆی لە تۆڕی كۆمەڵایەتی فەیسبووك نووسیویەتی، "لە چەند ساڵی رابردوو بە تایبەت لە كابینەكانی نێچیرڤان بارزانی بە دوو قۆناغی گرنگ لە مێژووی گەلی كوردستان گوزەرمان كرد قۆناغی ئاوەدانی و سەقامگیری ئاسایش و بوژانەوە و بونیادنانی ژێرخانی ئابووری و سیاسی، و قۆناغی بەرگری و پاراستنی كیانی فیدراڵی هەرێمی كوردستان و شكاندنی هەموو ئابڵۆقە سیاسی و ئابووری و دیپلۆماسییەكان لەسەر هەرێم".\nئەو دەڵێ،" قۆناغی داهاتووی هەرێم كە مەسروور بارزانی سەرۆكایەتی حكوومەت دەكات تەواوكارو درێژەپێدەری كارەكانی پێشووی حكوومەتی هەرێم دەبێت بە تێڕوانینی نوێ و تەواوكار بۆ پێشكەشكردنی خزمەتگوزاری باشتر بە هاووڵاتییان و بوژانەوەی ئابووری بە سوود وەرگرتن لە چالاكردنەوەی كەرتی تایبەت و بوژانەوەی كەرتەكانی كشتوكاڵ و گەشتوگوزار و پیشەسازی".\nمەسعوود حەیدەر ئاماژە بۆ ئەوە دەكات، قۆناغی داهاتوو قۆناغی یەكریزی ناوماڵی كورد دەبێت و كار لەسەر ئەنجامدانی چاكسازی كارگێڕی و دارایی دەكرێت و لە هەر شوێنێك گەندەڵی هەبێت بنبڕ دەكرێت، لەگەڵ ئەمانەشدا پێویستە بە حزبەكانی حكوومەت و ئۆپۆزسیۆنیش دوور لە بەرژەوەندی حزبی پشتیووانی هەوڵەكانی حكوومەتی كابینەی نۆیەم بن بۆ چارەسەركردنی كێشەكان.


سه‌رۆكی توركیا بڕیاره‌كه‌ی كۆمیته‌ی كاروباری ده‌ره‌وه‌ی خانه‌ی نوێنه‌رانی ئه‌مریكای سه‌رزه‌نشت كرد\nی مانگی ده ١١, ٢٠٠٧\nعه‌بدوڵـڵا گولی سه‌رۆكی توركیا ئه‌و بڕیاره‌ی سه‌رزه‌نشت كرد كه له لایه‌ن كۆمیته‌یه‌كی خانه‌ی نوێنه‌رانی ئه‌مریكاوه په‌سه‌ند كرا و تیایدا كوشـتنی به‌كۆمه‌ڵی ئه‌رمه‌نه‌كان له سه‌ره‌تاكانی سه‌ده‌ی بیستدا و له سه‌رده‌می ئیمبراتۆریـیه‌تی عوسـمانیدا به جینۆسـاید ڕاگه‌یاند.\nڕۆژی چوارشه‌ممه كۆمیته‌ی كاروباری ده‌ره‌وه‌ی خانه‌ی نوێنه‌ران به 27 ده‌نگ به‌رامبه‌ر به 21 ده‌نگ بڕیاره‌كه‌یان په‌سه‌ندكرد. ئیتر بڕیاره‌كه ده‌چێته به‌رده‌م هه‌ر 435 ئه‌ندامه‌كه‌ی خانه‌ی نوێنه‌ران تا هه‌موویان ده‌نگی له‌سه‌ر بده‌ن.\nبه‌ڕێز گول ده‌ڵێت ئه‌و گه‌ڵاڵه‌نامه‌یه په‌سه‌ند ناكرێت، وه هیچ به‌هایه‌كی له‌نێو گه‌لی توركدا نیـیه. گول ده‌شـڵێت ئه‌و ئه‌ندامانه‌ی خانه‌ی نوێنه‌ران كه ده‌نگیان بۆ بڕیاره‌كه داوه له پـێناو چه‌ند به‌رژه‌وه‌ندیـیه‌كی سیاسی بچوكدا هه‌ستی گشتیـیان فه‌رامۆش كردووه.\nگروپه ئه‌رمه‌نیـیه ئه‌مریكایـیه‌كانیش خۆشـحاڵی خۆیان ده‌ربڕی به‌رامبه‌ر به بڕیاره‌كه، به‌ڵام ده‌یانگوت ئه‌مه دانپـیادانانێـكی دره‌نگی ئه‌مریكا بووه به یه‌كه‌م جینۆسـایدی سه‌ده‌ی بیسـتدا.\nسه‌باره‌ت به‌م بابه‌ته هه‌ردوو په‌یامنێری به‌شی ئینگلیزی ده‌نگی ئه‌مریكا له واشـنتۆن، مارگرێت به‌شیر و دان ڕۆبنسۆن، دوو ڕاپـۆرتیان ئاماده‌كردووه و هاوكارانمان حه‌یده‌ر كه‌ریم و شـایان پاشا و كاوه كرمانج وه‌ریانگێڕاوه‌ته سه‌ر زمانی كوردی، وه ده‌توانن گوێبیسـتیان بن له ڕێـگه‌ی كلیـكـكردنی ئه‌و دوو فایله ده‌نـگیـیه‌ی سه‌ره‌وه.


46 ساڵ بەسەر شەهیدكردنی "بووكی كوردستان"و هاوڕێكانیدا تێدەپەڕێت\n12/05/2020 ژمارەی بینراو 470\nئەمڕۆ 12ی ئایاری 2020، 46 ساڵ بەسەر شەهیدكردنی لەیلا قاسم- ژنە تێكۆشەری كورد و چوار هاوڕێیدا لەلایەن رژێمی بەعسی ڕووخاو تێدەپەڕێت.\nلەیلا قاسم كە بە "بووكی كوردستان" ناسراوە، لەگەل چوار هاوزانكۆیی بەناوەكانی (جەواد ھەمەوەندی، نەریمان فوئاد مەستی، حەسەن حەمەڕەشید و ئازاد سلێمان میران) لەكاتكۆ 7:00ی بەیانی 12ی ئایاری 1974 لەلایەن رژێمی بەعسەوە لەسێدارە دران.\nلەیلا قاسم كێیە؟\nلەیلا قاسم ساڵی ١٩٥٢ لە گوندی بامیلی سەر بە شاری خانەقین لە پارێزگای دیالە لەدایكبووە. باوكی لەیلا كرێكاری كۆمپانیای پاڵاوتگەی نەوتی ئەڵوەن بوو. دوای خانەنشین بوونی باوكی لە ساڵی ١٩٧١ ماڵیان گواستوەتەوە بۆ بەغدا. لە هەمان ساڵدا لەیلا لە بەشی كۆمەڵناسیی كۆلێژی ئەدەبیاتی زانكۆی بەغدا وەرگیراوە و بووەتە خوێندكار. لە ساڵی ١٩٧٠ وە، لە ڕێگەی سەلام قاسم-ی برایەوە، پەیوەندی بە ڕیزەكانی بزاوتی ڕزگاریخوازی كوردستانی ئەو سەردەمەوە دەكات.\nدەستگیركردنی لەیلا قاسم و هاوڕێكانی\nدوای تێكچوونی دانووستانەكانی ئەو كاتەی بزاوتی ڕزگاریخوازی كوردی لەگەڵ ڕژێمی بەعس لە ئازاری ١٩٧٤دا، دەزگا ھەواڵگرییەكانی ڕێژیمی بەعس، كەوتنە چاودێرییكردنی ئەو گەنجانەی كە لە ناو شارەكان مانەوە و لەگەڵ خەڵكی كوردستان ڕوویان لە سنوورەكانی ئێران و توركیا نەكرد.\nدوای ماوەیەكی كەم و لە ڕۆژی ٢٨ی نیسانی ساڵی ١٩٧٤ ، لەیلا قاسم لەگەل چوار هاوزانكۆیی بەناوەكانی (جەواد ھەمەوەندی، نەریمان فوئاد مەستی، حەسەن حەمەڕەشید و ئازاد سلێمان میران) كە هەركامیان خەڵكی شارێكی باشووری كوردستان بوون، لە هێرشێكی ھێزەكانی ڕژێمی بەعس لە بەغدا دەستگیر كران.\nڕۆژنامەی "سەورە"ی زمانحاڵی ڕێژیمی بەعس و ڕادیۆ و تەلەڤزیۆنی نێوخۆیی عێراق، لەیلا قاسم و ھاوڕێكانی وەك تێكدەر و گێڕەشێوێن و تیرۆریست بەناو كرد، بەڵام لەگەڵ ھەموو ئازار و ئەشكەنجەیەكیشیان بچووكترین كردەوەشیان لەسەر ئاشكرا نەبوو.\nلەیلا قاسم كچێكی چاونەترس و زیرەك بوو؛ وەڵامی پرسیارەكانی بەڕێوەبەری دەزگای ھەواڵگری بەعسدا بێ باكانە ڕایگەیاندبوو: "بە كوشتنی من ھەزاران كورد لە خەوی نەزانی وشیار دەبنەوە، زۆر خۆشحاڵ و سەربەرزم كە گیانم فیدای ڕێی ڕزگاری كوردستاندا دەكەم."\nلەسێدارەدانی لەیلا قاسم\nڕێژیمی بەعس بە مەبەستی چاوترساندنی لاوان و قوتابیان و چینی ڕۆشنبیری كورد یەكسەر دوای دەستگیركردنیان دادگایەكی نادادوەرانەی دژ بە لەیلا قاسم و ھاوڕێكانی بەڕێوەبرد و بڕیاری لەسێدارەدانیانی بۆ دەركرد. ھێشتا دوو ھەفتە بەسەر دەستگیركردنیان تێنەپەڕیبوو، كە كاتكۆ ٧ی سەرلەبەیانی ڕۆژی 12ی ئایاری 2019 لەیلا قاسم و ھەر چوار ھاوڕێكەی لەسێدارەدران.\nسەلام قاسمی، برای لەیلا قاسم، بە ماوەیەك دوای لەسێدارەدانی لەیلا ھەر لە بەغدا لەلایەن بەعسییەكانەوە كوژرا. تاوانی سەلام قاسم تەنیا ئەوە بووە كە وێنەی لەیلای خوشكی ناردبوو بۆ دەستی قوتابیانی كورد لە دەرەوەی وڵات. دایك و باوكی لەیلا قاسمیش بەھۆی لەدەستدانی دوو ڕۆڵەیان، ھەر زوو بە كۆست و خەمێكی گەورەوە سەریان ناوەتەوە و كۆچی دواییان كردووە.\nسەبیحەی خوشكی لە یەكێك لە چاوپێكەوتنەكاندا دەگێڕێتەوە : "پێش لە سێدارەدانیان، من و دایكم دوو جار چووینە سەردانی .. جاری یەكەم لەیلا داوای جلوبەرگە كوردییە تازەكانی خۆی كرد بۆی ببەین، پێموت جله كوردییەكانت بۆچییه؟ لە وەڵامدا بە زەردەخەنەیەكەوە وتی "من دوای چەند ڕۆژێكی تر دەبمه بووكی كوردسـتان ... خاكی كوردسـتان پێشوازیـم لێدەكات.. دەمەوێت بە‌وپەڕی جوانییەوە خاكەكەم لە باوەشم بگرێت."\nھەواڵی لەسێدارەدانی لەیلا قاسم، لە میدیا جیهانییەكانی ئەوكات بڵاوكرایەوەو لەسێدارەدانی لەیلا قاسم، وەكو لەسێدارەدانی یەكەم ژن لە مێژووی سیاسی عێراق لە میدیاكان بڵاوكرایەوە.


عەتا قەرەداخی : کوردو موسڵ . – WTARIKURD\nهەر بەشداریکردنێکی کورد لە شەڕی رزگارکردنی موسڵداو بە فیڕۆدانی خوێنی پیرۆزی پێشمەرگەى کوردستان لەو شەڕەدا نەک هەر گەمژەییە بەڵکو خیانەتی نەتەوەیی و نیشتیمانییە ، بۆیە هیوادارم سەرۆکی هەرێم و سەرکردایەتی سیاسی کوردستان هەڵەى واگەورە نەکەن. با بەجوانی مێژووى کوردو موسڵ بخوێننەوە ئەوسا دەزانن کە موسڵ هیچ پەیوەندییەکی بە کوردو کوردستانەوە نییە ، تەنیا ئەوە نەبێت کە جێگای یادەوەرییە تاڵەکانە بۆ خەڵکی کوردستان.\nئێستا زیاتر لە شەش مانگ بەسەر داگیرکردنی موسڵ لە لایەن هێزەکانی داعشەوە تێپەڕ دەبێت . ئێستا ورتە ورت و دەنگۆی ئەوە دەبیسترێت کە گوایە عێراق خۆی بۆ ئەوە ئامادە دەکات کە شەڕی رزگارکردن موسڵ دەست پێبکات . هەرچەندە ئەوە جێگای گومانێکی گەورەیە کە ئەو حکومەت شەق و شڕەی بەغدا بتوانێت کارێکی لەوجۆرە بکات چونکە تەنانەت ئەمرۆ شارەدێی بەغدادیە لەلایەن داعشەوە دەستی بەسەردا گیرا. ئەمەش مانای ئەوەیە کە تاکو ئێستا هێزەکانی داعش زۆر باڵادەستن بەسەر هێزەکانی عێراقدا. ئەمە سەرباری ئەوەى کە جوگرافیای سوونە مەزهەبی عێراقی کە خۆی لە پارێزگاکانی موسڵ و ئەنبارو سەلاحەدین و بەعقوبەدا دەبینێـەوە لە رووی جەماوەرییەوە ئەگەر بە تەواوەتی لەگەڵ داعشدا کۆک و تەبا نەبن ئەوا پێدەچێت زۆرینەیان کێشەیەکی ئەوتۆیان لەگەڵ ئەو هێزەدا نەبێت، بەڵکو بە پێچەوانەوە ئەو نوخبە سیاسیەى سوونەکان کە لە بەغدا بەشداری حکومەت و ئەندامی پەرلەمانی عێراقن لە روانگەى زۆرینەى سوونەکانەوە وەکو خۆفرۆش بە بە دەسەڵاتی شیعەى عێراقی سەیر دەکرێن.\nهەر لێرەوە رەنگە زۆر بەهەڵەدا نەچووبین ئەگەر پێمان وابێت زۆرینەى سوونەى عەرەبی دەسەڵاتی دەوڵەتی خەلافەتیان پێباشتر بێت لە دەسەڵاتی شیعەی عێراقی. رەنگە زۆرێک لەو ناڕەزاییانەشی کە هەندێ لە خێڵە سوونەکان بەرامبەر بە داعش هەیانە پەیوەندی بەوەوە بێت کە ئەو خێڵانە بەرژەوەندیی مادیان لەگەڵ حکومەتی شیعەی عێراقیدا هەبێت. دیارە بوونی پێگەى جەماوەری داعش لە ناوچە سوونەکاندا هۆکاری یەکەمینی سەرکەوتنی ئەو هێزە دڕندەیە تاکو ئێستا. دیارە هەر ئەو جەماوەرەش پشت و پایەی داعشە بۆ بەرگریکردن لەو ناوچانەى کە داگیریان کردووە. تەنانەت لەو ناوچە هاوسنوورانەى کوردستانیش کە سوونەى عەرەبی هاوکاری داعشن تاکو ئێستا ئەو هێزە بەردەوامە لە هێرش کردن بە تایبەتی لە باشووری کەرکوک. بۆیە ئەوە جۆرێکە لە وەهم کە حکومەتی عەبادی و ئاغای سەرۆک کۆماری عێراق پێیان وابێت دەتوانن داعش لە موسڵ و ناوچە سوونەکانی تر وەدەربنێن لە کاتێکدا نەرمە پیاوێکی وەکو ئاغای نوجەیفی بۆ چاودێریکردنی رزگارکردنی موسڵ رادەسپێرێت.\nبەهەرحاڵ موسڵ و سەلاحەدین و ئەنبار بەشێکن لە نیشتیمانی عەرەبی و سوونەی عێراقیش بەشێکە لە نەتەوەى گەورەى عەرەب و ئاماژەکانی پشتگیری کردنی داعشیش لەلایەن سوونەى عەرەب و جیهانییەوە بە تورکیاشەوە ئاشکرایە. هەر لێرەشەوە دەشێ وەهای لێکبدەینەوە ناکۆکیەکی ئەوتۆ لە نێوان دەوڵەتی خەلافەت و سوونەى عێراقیدا نەبێت و پێدەچێت عەبادی و بەشێک لە شیعەکانیش ئەوەندە گێل نەبن ئەو راستیانە نەزانن و نەبینن، بۆیە هەر لێرەشەوە لێدوان و قسەکانی حکومەتی شیعەى عێراقی بۆ رزگارکردنی موسڵ و ناوچە سوونەکانی تر لە دەستی داعش وەکو جۆرێک لە سیاسەتی رۆژانەو بۆ سەرفی ناوخۆیی بێت. بەڵام بابزانین ئایا کورد چ پەیوەندییەکی بە موسڵەوە هەیە؟\nموسڵ یەکێکە لە شارە هەرە کۆنەکانی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، بە پێی هەندێ لە سەرچاوە مێژووییەکان شەش هەزار ساڵ پێش زاین مرۆڤــ لە دەشتی نەینەوا نیشتەجێ بووەو مێژووى خواوەندی عەشتار دەگەڕێـتەوە بۆ 1800ی پێش زاین و سەردەمی ئاشوورییەکان بە سەردەمی زێڕینی موسڵ دادەنرێت کە ئاشوور پانیپاڵ لە سەدەی نۆیەمی پێش زایندا برەوی بە ئیمپراتۆرێـتەکە داوەو و دوای ئەویش سەنحاریب لە 700ی پێش زایندا زیاتر پەرەی بە نەینەوا داوە. بەڵام دواترو لە ساڵی 612 ی پێش زایندا بابلی و میدەکان نەینەوایان داگیر کردووەو دواتر شارەکە ئەو پێگەیەی نەماوەو کاتێ زەینەفون بەو ناوچەیەدا تێپەڕیووە لە شوێنی موسڵدا شارە دێیەک هەبووە. موسڵ بەر فەتحی ئیسلامی کەوتووەو لەسەردەمی عەباسیەکاندا زۆر گەشەى کردووەو پاشانیش یەکێک بووە لە ولایەتەکانی ئیمپرتۆرێتی عوسمانی، تا جەنگی یەکەم کە بەپێی رێکەوتننامەى سایکسبیکۆ ولایەتی موسڵ بڕیاربوو بدرێت بە فەرەنسا، بەڵام بەریتانیا ساڵی 1918 موسڵی داگیرکردو دواتریش لە رێکەوتننامەى سیڤەردا فەرەنسای رازیکرد کە دەستبەرداری موسڵ ببێت. دیارە ئەو بەڵێنەشی کە بە کورد درابوو کە لە ناوچە کوردییەکانی ولایەتی موسڵدا دەوڵەتێکی کوردی درووست بکرێت، جێبەجێ نەکرا، ئەویش لەبەرخاتری تورک و بۆ درووستکردنی هاوسەنگی لە نێوان شیعەو سوونەى دەوڵەتی تازە درووستکراوی عێراقدا لە رێکەوتنی لۆزاندا لەو بەڵێنانەى بە کوردیان دابوو پاشگەزبوونەوە. تورکیای نوێش تا ساڵی 1925هەر داوای موسڵی دەکرد دواتر کۆمەڵەى نەتەوەکان موسڵی خستە سەر عێراق .\nدانیشتوانی موسڵ لە سەدەی بیستدا بریتی بووە لە عەرەبی سوونە کە پێکهاتوون لە چەند عەشیرەتێکی دیاری وەکو شەمەرو جبورو دلەیم و بەقارەو.. هەروەها سەرباری ئەوەى کە رۆژهەڵات و باکوری شاری موسڵ کوردە لە ناو موسڵیشدا ژمارەیەک کورد هەن ئەمە بێجگە لە شەبەک کە هەندێکیشیان بە گەرگەری خۆیان ناودەبەن، هەروەک ئیزیدییەکانیش هەن کە لە ناوچەکانی شەنگاڵ نیشتجێن. دیارە مەسیحی و تورکمانیش بەشێک لە دانیشتوانی موسڵ پێکدەهێنن. موسڵ لە چارەکی دووەمی سەدەی بیستدا بووەتە پێگەی سەرهەڵدانی بیری نەتەوەیی عەرەبی و تەنانەت دوای هاتنە سەرکورسی دەسەڵاتی عەبدولکەریم قاسم، موسڵاویە نەتەوەییەکان بەسەرۆکایەتی عەبدولوەهاب شەواف و بەشێک لە سەرخێڵە عەرەبەکان دژی دەسەڵاتی قاسم راپەڕین کە ئەو دەمە شەواف فەرماندەی یەکەى پێنجەمی سوپای عێراق بوو، بەڵام سوپای قاسم بە یارمەتی شیوعیەکان و بەشێک لە خەڵک توانیان ئەو یاخیبوونە دابمرکێننەوەو شەوافیش بکوژن. لە هاتنی بەعسەوە موسڵ بە لانکی بەعس و شاری ئەفسەرو سەرباز دەناسرا. ئێستا موسڵ لە رووی ژمارەى دانیشتوانەوە دووەم گەورەترین شاری عێراقە. کە بەشێکی ئەو دانیشتوانە کوردن بەڵام ئەوە ئاشکرایە کە ئەو شارۆچکەو ناوچانەى موسڵ کوردستانن کە بە سنووری کوردستانەوەن. هەر کەسێکیش لە موسڵ ژیابێت باش دەزانێت کە عەرەبی موسڵ نموونەى خۆپەرستی و نموونەى شۆڤێنیستن بە تایبەتی بەرامبەر بە کورد .\nموسڵ لە یادەوەری کورددا دزێوو ناشیرینە، هەرچەندە من چوار ساڵی زانکۆم لەوێ بەسەر بردووەو هەرلەوێش لە هۆڵی خوێندنەوە بەرەو زیندانی ئەمنی موسڵ براوم و ماوەى زۆر ئەشکەنجەى زیندانم لەوێ چەشتووە، کە هیوادارم ئەو یادەوەرییە تاڵانەى زیندان کاریان لە تێڕوانینم بۆ موسڵ نەکردبێت، چونکە لەبەرامبەردا من هەر لەو شارە زمانی ئینگلیزیم خوێندووەو فێربووم. لە ساڵی 1909 کاتێ شیخ سەعیدی باوکی شیخ مەحمودی حەفید دوورخرابووەوە بۆ موسڵ لەوێ لە رووداوێکی تەمومژاویدا خۆی و ئەحمەدی کوڕی شەهیدکران و شیخ مەحموودیش بە رێکەوت رزگاری بوو. هەر لە موسڵ لە ساڵی 1914دا تورکەکان شیخ عەبدولسەلامی بارزانیان لە پای داواکاری جۆرێک لە دەسەڵاتی ئۆتۆنۆمی بۆ ناوچە کوردییەکان لە سێدارەدا. بەدرێژایی دەسەڵاتی بەعسیش موسڵ ئەو یادەوەرییە تاڵەیە لە کۆنەستی کوردەواریدا کە سەدەها خەباتگێڕی ئێمە لەو شارە لە سێدارە دراون. کەواتە پەیوەندی کوردو موسڵ نەک هەر پەیوەندییەکی دۆستانەو برایانەو نیشتیمانیانە نییە بەڵکو پەیوەندییەکی خوێناوییشە .\nکەواتە بابپرسین ئایا حەقە کورد بەشداری بکات لە جەنگی رزگارکردنی موسڵدا؟ بێگومان وەکو باسمان کرد موسڵ شارێکی عەرەبەو ئەوەى ئێستا لە ژێردەستی داعشدایە بێجگە لە شەنگاڵ ئەویتری هیچ پەیوەندییەکی بە کوردستانەوە نییە، کەواتە رشتنی یەک دڵۆپە خوێنی هەر کوردێک لە پێناوی رزگارکردنی موسڵدا نەک هەر ساویلکەیی و گەمژەییە بەڵکو خیانەتی نەتەوەیی و نیشتیمانیشە، چونکە هاریکاریکردنی کوردو یارمەتی دان عەرەبب عێراقی بۆ دەرکردنی داعش لە موسڵ بە خۆڕایی بە فیڕۆدانی تواناو ژیانی پێشمەرگەى کوردستانە کە روانینی عەرەبەکانی موسڵ و کۆی عەرەبیش بۆ پێشمەرگەو بۆ کورد بە گشتی جیاوازییەکی ئەوتۆی نییە لە روانینی داعش بۆ پێشمەرگەو کورد. پێموایە دەبێ سەرکردایەتی کورد لەوە ژیرتر بێت کە تازەبەتازە خۆی بە عێراقی بزانێت و ئەرکی پاراستنی عێراق بە ئەرکی خۆی بزانێت، بۆیە حەقە سەرۆکی هەرێم بە هیچ شێوەیەک نەچێـتە ژێرباری ئەوەی کە خوێنی پیرۆزی پێشمەرگەى کوردستان بۆ عەرەبی سوونەو شیعەى عێراق بە فیرۆبدات، چونکە هەموومان دەزانین ئێستا کە عیبادی کەمێ نەرم و نیانە بەرامبەر بە کورد لەبەر لاوزایەتی، ئەگینا هەموو نوخبەى سیاسی عەرەبی عێراق بریتین لە مالیکی و مالیکی و ئەوانی تریشیان پێکەوە بریتین لە سەدام حسێن. من هیوادارم سەرکردایەتی سیاسی کوردستان هەڵەى وەها ستراتیژی و مێژووی نەکات خۆ ئەگەر هەڵەەیکی وەهاشی کرد لە بڕیارداندا بۆ بەشداری لە شەڕی موسڵدا، ئەوا فەرماندەکانی پێشمەرگەو هێزی پێشمەرگەی کوردستان دژی ئەو بڕیارە بووەستنەوەو جێبەجێی نەکەن و جەماوەری خەڵکی کوردستانیش بە شێوەى مەدەنیانە سەرکردایەتی سیاسی کوردی ناچاری ئەوە بکەن کە بڕیاری لەوجۆرە نەدات چونکە سەرئەنجام سەرۆکی هەرێم بەرپرسی یەکەمە لەوەى کە کورد چ بڕیارێک دەدات، کە ئومێدم وایە بڕیاری حەکیمانە بدات و لەوە تێبگەن کە ئاڵاندنی کورد لە شەڕی موسڵەوە مانای سەنگەرگرتنی کوردە لە هەموو سوونەى عەرەبی لە موسڵەوە بۆ دوورگەى عەرەبی و بۆ سودان و بۆ مەغریبی عەرەبیش کە ئەوەش شەڕێکە بە کورد ناکرێت و لەبەرژەوەندی کوردیش نییە. بەڵکو پێویستە کورد سنوورەکانی خۆی بپارێزێت و بە هیچ بیانوویەک و لەژێر هیچ فشارێکدا پێنەخاتە سەر یەک مەتر دووجا لە خاکی ئەوانی تر. هەروەک چۆن بەرپرس نییە لە پاراستنی یەک مەتر دووجای خاکی عەرەب .\nسعودیەك بۆ یەك شەوی خەوتن لەگەڵ کارداشیان ئەم بڕە پارەیە دەدات .


شانۆی هه‌ڵبژاردنه‌كانی سه‌رۆك كۆماری رێژیم و، ئاكامه چاوه‌ڕوانكراوه‌كانی. ئایه‌ت مرادی‌فر – Giareng\nلە هه‌ینی - 24 05 2013\nله سه‌ردێڕی ئه‌م بابه‌ته دا به‌كورتی ده‌توانین ئاماژه به‌وه بكه‌ین كه پڕۆسه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی سه‌رۆك كۆماری پێشووی رێژیم له ساڵی 1388 دا ئه‌زموونێكی تاڵی بۆ تاقمی پاوانخواوز یه‌ك له‌وان رێبه‌ری نیزام واته خامنه‌یی به‌جێ هێشت كه، سه‌رانی ئه‌و رێژیمه بۆ درێژه كێشانی دوا كۆشكی ده‌سه‌ڵاته‌كه‌یان سیاسه‌تی یه‌ك جه‌مسه‌ریان كرده ئه‌ولوییه‌تی به‌رنامه‌ی خۆیان.\nهه‌روه‌ك بۆ مان ده‌ركه‌وت كه به هاتنه سه‌ركاری دووباره‌ی ئه‌حمه‌دی‌نه‌ژاد بۆ خولی دووهه‌می سه‌رۆك كۆماری رێژیم، كه‌ش وهه‌وای وڵات به‌ره‌و ئاراسته‌یه‌كدا ڕه‌وتی خۆی پێوا كه سیاسه‌تی دژه نامرۆڤانه‌ی رێژیم كۆمه‌ڵگای خسته بارودۆخێكی ئه‌منییه‌تیه‌وه و، زیندانه‌كان هه‌تا ئێستاش بۆته جێگای رۆژنامه نووسان و چالاكانی مه‌ده‌نی و هتد…\nهه‌روه‌ك شاهیدی ئه‌وه‌ین كه له دوا كۆتاییه‌كانی ده‌سه‌لاَتی سه‌رۆك كۆماری ئه‌حمه‌دی‌نه‌ژاد و، هاتنه ئارای پاڵیوراوانی دیكه‌ی سه‌رۆك كۆماری و دواشانسی ریفورمخوازان لەم خوله‌دا، شوورای (نگهبان) له دوا بڕیاری خۆیدا پاش چه‌ند رۆژ لێكۆڵینه‌وه و مشوه‌ره‌ت كردنی ژێربه‌ژێر به‌رێبه‌ری نیزام، سه‌ره‌نجام پاش هه‌ڵسه‌نگاندنێكی چه‌ند رۆژه‌ی ئه‌م شوورایه پاڵێوراوانی تاقمی پاوانخواز به‌ده‌نگی ئه‌رێنیه‌وه هه‌ڵبژێردران و، دوا هۆمێدی ریفورمخوازان كه ره‌فسه‌نجانی بوو به بیانووی جۆراوجۆره‌وه ره‌د كرایه‌وه و ده‌سنیشانكراوه‌كه‌ی ئه‌حمه‌دی‌نه‌ژاد واته مه‌شایی وه‌ك ئه‌وه‌ی له كووله‌كه‌ی ته‌ڕیشدا باسی نه‌كرا بێ‌خه‌ڵاتی ره‌دكردنه‌وه‌یان پێ‌دا.\nلێره‌دا ده‌رده‌كه‌وێ كه تاقمی پاوانخواز به‌هۆی ئه‌و ئه‌زموونه تاڵه‌ی كه له هه‌ڵبژاردنه‌كه‌ی ساڵی 88 دا وه‌ك به‌ره‌كه‌تێك وه‌به‌ری كه‌وت ئه‌مجاره ناچاره له جاران زیاتر هه‌ست به به‌رپرسایه‌تی خۆی بكا و بۆ یه‌ك جه‌مسه‌ری كردنه‌وه‌ی نیزام له هیچ شتێك ده‌ریغی نه‌كا و كۆتایی به ده‌نگی ده‌سه‌ڵاتی گۆڕانخواز و ریفورمیست بێنێ.\nچاوه‌ڕوانیه‌كانی به‌شێك له خه‌ڵك و به‌ره‌ی ریفورمخوازان له‌وه دا نه‌بوو كه شوورای (نگهبان) به بڕیارێكی یه‌كلای كه‌ره‌وه په‌یامی خۆی رابگه‌یه‌نێ و هه‌موو هه‌وڵیان ئه‌وه بوو كه خۆیان له مه‌یدانی دووباره‌ی ده‌سه‌ڵاتدا بۆ جارێكی دیكه ڕۆل بگێڕن و به ناوی گۆڕانخوازییه‌وه وڵات به‌ره‌و شانۆگه‌رییه‌كی دیكه به‌رن و مانه‌وه‌ی نیزام له هه‌ر ئه‌گه‌رێك دا بپارێزن.\nدوابه‌دوای ره‌دكردنه‌وه‌ی ره‌فسه‌نجانی و مه‌شایی له لایه‌ن ئه‌م شوورایه‌وه، به‌شێك له سه‌رانی رێژیم هه‌ر كامیان له گۆشه‌یه‌كه‌وه له ئاستی ده‌سه‌ڵاتدان، داوایان له خامنه‌یی كرد به فه‌رمانی رێبه‌رییه‌وه بێته مه‌یدان و چاوخشاندنه‌وه‌یه‌ك به سه‌ر بڕیاره‌كانی شوورای (نگهبان) دابكا. به‌ڵام له دوا وتووێژی به‌رپرسی مافی مرۆڤی رێژیم واته لاریجانی، ناوبراو رایگه‌یاند بڕیاری شوورای نیگهبان بڕیارێكی سه‌ربه‌خۆیه و به هیچ شكڵ و شێوه‌یه‌ك ده‌ستێوه‌ردانی تێدا ناكرێ.\nئاكاماكان وا ده‌ر ده‌كه‌وێ كه چیدی كه شتێك به‌ناوی ریفورم و گۆڕانخواز خه‌ونێكه و پاڵێوراوانی هه‌ڵبژێردراو به‌رهه‌می خۆماندوو كردنی سیاسه‌تی تاقمی پاوانخوازه و هه‌ر ده‌بێ ئه‌وان خاوه‌نی نیزام بن و نیزام هه‌ر ده‌بێ بۆ ئه‌وان بێ.\nنووسین: ئایه‌ت مرادی‌فر


هۆکاری دروست بوونی ئه‌م بیره\nهۆکاره‌کانی برتین له :\nیه‌که‌م: نه‌هێشتنی پیاوانی دین\nدووه‌م : رێگا گرتن له زانست\nسێیه‌م: کوشتن و زیندانی کردنی زانا ودانش مه‌نداه‌کان و بیرمه‌نده‌کانو فیله- سوفه‌کان.\nئه‌م هۆکارانه بووه به هۆی ئه‌وه‌ی که ئه‌م بیره زیاتر دروست بێت سه‌رهه‌ڵبدات له ووڵاتانی ژێر ده‌سه‌ڵاتی کڵێسا قیسه‌ره‌کان و به‌گ زاده‌کان\nبۆ ووه‌ڵامی هۆکاری یه‌که‌م له ناو ئیسلام دا ئه‌و تێگه‌یشتنه‌ی که بۆ پیاوانی ئاینی هه‌یه له ناو ئیسلامدا ده‌ست ناکه‌وێت .\nچونکه پیاوانی دینی مه‌سیحی به‌ناوی خۆیانه‌وه یاساو رێسایان ده‌رده‌کرد تا وای لێهاتبوو به‌هه‌شت و دۆزه‌خیان به به مه‌تر ده‌فرۆشت و سه‌روه‌ت و سامانی خه‌ڵکیان داگیر ده‌کرد به ناوی پیرۆزیه‌کانه‌وه، له هه‌مووی گرنگ تر ئه‌وه بوو\nکه پیاوانی دینی پیرۆزیان ده‌دا به ده‌سڵاتی قیسه‌ره‌کان و تا خه‌ڵکی له به‌رده‌میاندا ده‌سته‌و سان بن، به‌ڵام له ئیسلامدا له هیچ زه‌مه‌نێکدا پێشه‌وایانی ئیسلام پیرۆزیان نه‌ده‌وه به ده‌سڵات و هه‌میشه شه‌ریان بووه له سه‌ر مافه‌کانی خه‌ڵکی به هه‌زاران نمونه‌مان هه‌یه بۆیه لێره دا ده‌ڵێن: خۆ فه‌رز کاردنی یه‌کمیان به پێچه‌وانه‌ی ئه‌وه‌یه که سه‌رانی سیکۆلار بیریان لێکردۆته‌وه.\nبۆ وه‌ڵامی دووه‌م : ده‌ڵین سه‌رتای ده‌به‌زینی ئایه‌تی قورئانی پیرۆز به زانست ده ست پێده‌کات، هه‌ر گیزاو هه‌رگیز له ناو ئاینی ئیسلامدا ده‌قێك نیه که زانستێک ره‌ت باکاته‌وه مه‌گه‌ر خراپه‌ی هه‌بێت بۆ کۆمه‌ڵگا ده‌نا، هه‌مێشه پشتگیری زانست و هه‌موو فه‌رهه‌نگه زانستیه‌کانی تر بووه له مێژووی چوارده سه‌ده‌ی ئیسلام ئه‌وه دیاره که‌س ناتوانێت نکوڵی لێ بکات، به هه‌زاران دانیشمه‌ند و فه‌یله سوفی به‌رهه‌م هێناوه نمونه‌کانی دیارن.\nبۆ وه‌ڵامی سێیه‌م : ده‌ڵێن ئه‌گه‌ر ڕێگای له زانست نه گرتبێت ئه‌وا هه‌رگیز که‌سێکی ئازار نه‌داوه که خاوه‌نی داهێنان بووبێت وه هه‌میشه له بیتولمالی موسڵمانان یارمه‌تیان داون کار ئاسانیان بۆ کراوه یارمه‌تی داروان ته‌نانه‌ت خاوه‌نی چه‌ندین زانکۆ بوون له ووڵاتانی ڕۆژئاوا، ته‌نانه‌ت له ناو خۆدا به چه‌ندین زانستی فیزیا و ماتماتیکی کیمایی که ئیسلام خاوه‌نی به‌رهه‌مه‌که‌یه‌تی دامه‌زراون ئیستاش جێگای شانازی مۆسڵمانن له ووڵاتانی جیهان وه‌ك بیردۆز به کار ده‌هێنرێت.\nبه‌ڵام که‌سێکی وه‌ك (جرادانۆ) که خاوه‌نی دروست کردنی تلسکۆب بوو له ساڵی(1642 )به ده‌ستی کلێسا کوژرا وه نمونه‌ی تر زۆرن باسی لێوه بکه‌ین نامه‌وێت ته‌رخانی بکه‌م بۆ ناو که‌م تا زۆر خه‌ڵکی ئاگاداری ئه‌وه‌ن به‌ڵام\nئیسلام له مێژووی خۆیدا داهێنه‌رێکی نه‌کوشتوه به‌ڵکو ده‌ست گیرۆی خه‌ڵکانی بێباوه‌ڕی کردوه بۆ داهێنانی زانست.\nزۆر جار نمونه‌ی (حه‌لاج) ده‌هێنه‌وه که گوایه ئه‌وه نیه ئیسلام زانایانی کوشتوه له ڕاستیدا (حه‌لاج) که‌سێکی داهێنه‌ر نه‌بوو به‌ڵکو ده‌یوسیت ده‌ستکاری بیرو باوه‌ڕی ئیسلامی باکات له کاتێکدا دادگاکه‌ی زیاد له چل ساڵی خیاند و وه چه‌ندین مه‌زهه‌ب کۆک بون له‌سه‌ر کوشتنی، هۆکاره‌که‌ی زانست نه‌بوو به‌ڵکو ته‌ئویل و ته‌فسیر بوو له له بابه‌ته ئیمانیه‌کاندا که خۆتان مه‌به‌ستم سیکۆلاره‌کانه که ئیمان به زانست دانانێن!!\nکه‌واته هۆکاره‌که‌ی له سه‌ر ئێمه دروست نابێت به هه‌موو پێوه‌رێک جیاوازین له‌گه‌ڵ ئاینی مه‌سیح دا ناکه‌وینه یه‌ك ترازوو .


بایدن چۆن لە گەڵ ئێران مامەڵە دەکات؟\nئێرانییەکان لە سێ گۆشەنیگاوە لە سەرکەوتنی جۆبایدن لە هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی ئەمریکا دەڕوانن. باڵی بناژۆخوازی دەسەڵات لە ماوەی چەند ڕۆژی ڕابردوو بەردەوام بانگەشەی ئەوە دەکەن کە سیاسەتی زیاترکردنی گوشارەکانی ئەمریکا لە دژی ئێران شکستی هێناوە و سیاسەتەکانی ترەمپ نەک تەنیا لە دژی ئێران بەڵکوو لە ناوخۆی ئەمریکاش بووە هۆی ڕەتکردنەوەی لە لایەن خەڵک و خۆڕاگری ئێرانییەکان ئەنجامی هەبووە و ئێران بە ئاسانی ملکەچی داواکارییەکانی ئەو وڵاتە نابێت.\nلە بەرامبەردا باڵی ڕیفۆرمخواز کە لە ئێستادا حەسەن ڕۆحانی سەرۆک کۆماری ئێران سەرکردایەتی ئەوان دەکات، هیوای بە زیندووکردنەوەی ڕێکەوتنی ناوەکی و کەڵک وەرگرتن لە بەرژەوەندییە ئابورییەکانی هەیە. هەرچەندە ئەوانیش لە سەر زاری بەرپرسانی وەزارەتی دەرەوە ئەوەیان ڕاگەیاندووە کە ئەو ڕێکەوتنە دانوستانی نوێی لە سەر ناکرێت و ئەمریکا وەک ئەندامێکی پێشوو دەتوانێت بۆ بەڵێنەکانی بگەڕێتەوە و لە ئەگەری دابینکردنی بەرژەوەندییەکانی ئێران – هەڵپەساردنی گەمارۆکانی تایبەت بە دۆسیەی ناوەکی – حکومەتی تارانیش پابەندی بەڵێنەکانی دەبێتەوە.\nلایەنی سێهەم خەڵکی ئێرانن کە بەهیوان ئەم ئاڵوگۆڕەی دەسەڵات لە ئەمریکا ببێتە هۆکاری لێک نزیکبوونەوەی تاران و واشنتن و تا ڕادەیەک ئەم گوشار و گەمارۆیانەیان لە سەر کەم بکرێتەوە. لەم چەند ڕۆژەی ڕابردووەش ئەوە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا بینراوە کە خەڵکی ئێران ئەو حەز و هیوایەیان نەشاردووەتەوە کە چاوەڕوان دەکەن گۆڕانکارییەک لە دۆخی ژیانی ئەواندا بکرێت.\nبە بۆچوونی من ئێران لە ئێستادا هیچ ڕێکەوتنێکی لە گەڵ ئەمریکا ناوێت. ئێستا حکومەتی ڕیفۆرمخوازەکان بە سەرۆکایەتی حەسەن ڕۆحانی لە کۆتاییەکانی نزیک دەبێتەوە و هەر ڕێکەوتنێک یان باشتربوونی دۆخی ژیانی خەڵک دەبێتە هۆی زیادبوونی دەنگی ئەوان لە هەڵبژاردنەکانی داهاتوو و جارێکی دیکە پۆستی سەرۆکایەتی کۆمار لای ڕیفۆرمخوازەکان دەمێنێتەوە. بێ گومان باڵی بناژۆخوازی دەسەڵاتی ئێران کە کۆنتڕۆڵی پەرلەمانی ئەو وڵاتەیان بە دەستەوەیە و پلانی کۆنتڕۆڵکردنی سەرۆکایەتی کۆماریشیان هەیە، نایانەوێت ئەو ڕێکەوتنە لەم کاتەدا ببێتە هۆی لەدەستدانی دەنگەکانیان کە بەردەوام حەسەن ڕۆحانی و کابینەکەیان بە هۆکاری ئەم داڕمانە ئابورییە ناو بردووە.\nلە واشنتنەوە دۆخەکە چۆن دەبێت؟ پلانی بایدن بۆ مامەڵەکردن لە گەڵ ئێران چۆن دەبێت؟\nیەکێک لەو شوێنانەی کە دۆسیەی پەیوەندییەکانی ئێران و ئەمریکا تووشی گۆڕانکاری دەکات، عێراقە. ئەمریکا عێراقی بە لاوە گرنگە و نایەوێت بە تەواوی ڕادەستی ئێرانی بکات، ئەگەر لە ئاکامی هەر ڕێکەوتنێک ئەمریکییەکان ئیمتیازێک بە ئێران بدەن ئەوا کار بۆ حکومەتەکەی کازمی دژوارتر دەبێت.\nسەبارەت بە ڕێکەوتنی ناوەکیش، بایدن نیازی گەڕانەوەی ئەمریکای بۆ ئەو ڕێکەوتنە هەیە بەڵام دوو خاڵی نوێ بە ڕێکەوتنەکە زیاد دەکات. یەکەم، دەستڕۆیشتوویی ئێران لە عێراق و لوبنان کە لایەنە ناوچەیی و نێودەوڵەتییەکان دەیانەوێت سنورێکی بۆ دابنرێت.\nمەرجی دووەمیش پەیوەندیی بە دۆسیەی مووشەکە بالستییەکانی ئێرانەوە هەیە و ناتوانین چاوەڕوان بین کە بایدن بە ئاسانی واز لەم دۆسیەیە بێنێت، لە بەر ئەوەی کە بە لای هەر حکومەتێکەوە لە واشنتن – کۆماریخواز یان دیموکرات – پلانی مووشەکی ئێران هەڕەشەیە لە سەر ئاسایشی نیشتمانی ئەمریکا.\nئەگەر ئێران ئەم دوو مەرجە قبووڵ بکات دەبێتە وڵاتێکی بێ مەترسی و بە ئاسانی بۆ باوەشی کۆمەڵگای نێودەوڵەتی دەگەڕێتەوە. ئەوەی کە لە لێدوانی بەرپرسانی ئێران هەستی پێدەکرێت بە ئاسانی ملکەچی سنوردارکردنی دۆسیەی مووشەکی نابن بەڵام ئەوەش پێویستە بوترێت کە دۆخی ئابوری ئێران بەرەو داڕمان دەڕوات و ئەمەش هەڕەشەیە لە سەر ئاسایشی نیشتمانی ئەم وڵاتە و ڕەنگە دەسەڵاتدارانی تاران بۆ مانەوەی خۆیان پەنا بۆ هەر ڕێکەوتنێک ببەن.\n1 شەڕەکەی گارەو چەند سەرنجێک\n2 چۆن ئەم کوردستانەتان موفلیس و ملکەچی بەغدا کرد


NRT TV | کوردستان | یەکگرتوو لە حکومەتى خۆجێیی دهۆک کشایەوە\n11685 جار خوێندراوەتەوە\nسەباح بابیری، سەرۆکى فراکسیۆنى یەکگرتوو لە ئەنجومەنى پارێزگاى دهۆک بە ئێن ئاڕ تی راگەیاند، "ئەو رێککەوتنەى لە نێوان پارتى و یەکگرتوودا هەبوو لەبارەى پێکهێنانى حکومەتى خۆجێیی پارێزگاى دهۆک هەڵوەشایەوە و یەکگرتوو بڕیاریدا لە حکومەتى خۆجێیی پارێزگاى دهۆک بکشێتەوە،" دەشڵێت، "یەکگرتوو بڕیاریداوە سەرجەم پۆستەکان لە پاریزگاى دهۆک رادەست بکاتەوە".\nئاماژەى بەوەشکردووە، "کشانەوەى یەکگرتوو لە حکومەتى خۆجێیی دهۆک بۆ چەند هۆکارێک دەگەڕێتەوە، یەکێک لەوانە بەهۆى واژۆکردنى ئەندامانى فراکسیۆنى یەکگرتووە لە پەرلەمانى کوردستان لەبارەى بانگهێشتکردنى مەسرور بارزانى بۆ پەرلەمانى کوردستان".\nئەوەشى خستووەتەڕوو، "ئەو هەنگاوەى فراکسیۆنى یەکگرتوو لە پەرلەمانى کوردستان پارتى نیگەران کردووە و بەهۆیەوە یەکگرتوو دواجار بڕیاریداوە لە حکومەتى خۆجێیى دهۆک بکشێتەوە."


ترەمپ لەبەردەم میدیاکان دەرکەوتەوە و دانی بە بردنەوەی بایدن دا نەنا | KURDPLAT\nترەمپ لەبەردەم میدیاکان دەرکەوتەوە و دانی بە بردنەوەی بایدن دا نەنا\nکوردپلات 11/14/2020 06:15:00 م ليست هناك تعليقات\nبەرەبەیانی رۆژی شەممە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، بۆ یەکەمینجار دوای هەڵبژاردنەکان لە کۆشکی سپی دەرکەوتەوە و لە پێش چاوی کامێراکان و لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەڤانیدا باسی لە دۆخی کۆرۆنا لە وڵاتەکەی و ڤاکسینەکانی دژی ئەو پەتایە کرد و پێش ئەوەی وەڵامی پرسیاری رۆژنامەڤان بداتەوە، کۆتایی بە کۆنگرەکە هێنا.\nدۆناڵد ترەمپ دانی بە سەرکەوتنی جۆ بایدندا نەنا و هیچ ئاماژەیەکی باسی لە بابەتی هەڵبژاردنەکان نەکرد.\nسەرۆکی ئەمریکا رەخنەی لە کۆمپانیای فایزەر گرت بەوەی کە پێشتر گوتبووی ئەوان بەشدارییان لە ئۆپەراسیۆنی خێراکردنی دروستکردنی ڤاکسینیان نەکردووە کە ترەمپ ئۆپەراسیۆنەکەی پێکهێناوە.\nسەرۆکی ئەمریکا رایگەیاند، ئیدارەکەی بە بڕی نزیکەی دوو ملیار دۆلار گرێبەستی لەگەڵ ئەو کۆمپانیایەدا تۆمارکردووە بۆ ئەوەی ڤاکسینی دژە کۆرۆنا بە خۆڕایی بۆ خەڵکی وڵاتەکەی دابین بکات.\nهەروەها دۆناڵد ترەمپ ستایشی هەوڵەکانی ئیدارەکەی کرد لە بەرەوپێشبردن و خێراکردنی دروستکردنی ڤاکسینی دژی کۆرۆنا و ئاماژەی بەوە کرد جگە لە کۆمپانیاکانی فایزەر و بایۆنتێک، ڤاکسین و چارەسەری چەندین کۆمپانیای دیکەش لە ماوەیەکی نزیکدا ئامادە دەبێت بۆ بەکارهێنان.\nهەروەها ترەمپ گوتیشی ئیدارەکەی توانیویەتی رێژەی مردن بە کۆرۆنا لە ئەمریکا کەمبکاتەوە و قەدەخەی هاتووچۆ ناسەپێنێتەوە چونکە زیانی دەبێت بۆ سەر ئابوورییەکەی.\nدۆناڵد ترەمپ ئەوەشی گوت، "مانگی تەممووز، ئیدارەی من لەگەڵ فایزەر رێککەوت بۆ ئەوەی ملیارێک و 950 ملیۆن دۆلار هاوکاریی دارایی پێبدات بۆ بەرهەمهێنانی و دابەشکردنی 100 ملیۆن دانە ڤاکسین و بژاردەی ئەوەمان هەیە 600 ملیۆن دانەی دیکە دواتر بکڕین. وەبەرهێنانی ئێمە وا دەکات کە ڤاکسینی فایزەر بێ بەرامبەر دابینبکرێت".\nگوتەکانی ترەمپ لەکاتێکدایە، ئەنجامی هەڵبژاردنەکان لە ویلایەتی نۆرس کارۆلاینا سەرکەوتنی ترەمپ پێشان دەدەن و بایدنیش براوەی ویلایەتی جۆرجیا بووە، بەو جۆرەش بایدن دەبێتە خاوەن 306 ئەندامی ئەنجوومەنی هەڵبژاردنەکان و ترەمپ لە 232دا ماوەتەوە.\nلەگەڵ ئەوەی دۆناڵد ترەمپ دانی پێدا نانێت، بەڵام جۆ بایدن، وەکو سەرۆکی هەڵبژێردراوی ئەمریکا دیاریکراوە، هاوکات دیموکراتەکان زۆرینەی ئەنجوومەنی نوێنەرانیان مسۆگەر کردووە. سەرۆکی زۆرینەی دیموکراتی نێو ئەنجوومەنی نوێنەرانی ئەمریکاش بە رەخنەوە داوا لە کۆمارییەکان دەکات واز لە شانۆگەرییەکانیان سەبارەت بە پەسندکردنی ئەنجامی هەڵبژاردنەکان بهێنن.\nنانسی پیلۆسی، سەرۆکی زۆرینەی دیموکراتی نێو ئەنجوومەنی نوێنەرانی ئەمریکا رایگەیاند، تاوەکو کۆمارییەکان زیاتر درێژە بە شانۆگەرییەکانیان بدەن، "زیاتر کۆنترۆڵکردنی ڤایرۆسی کۆرۆنا لە دەستمان دەردەچێت و ژیانی ئەمریکییەکانیش زیاتر دەکەوێتە مەترسییەوە".\nنانسی پیلۆسی داوا لە کۆمارییە هاوڕێکانی دەکات راستییەکان پەسند بکەن، دان بەوەدا بنێن کە سەبارەت بە کۆرۆنا ئێمە لە قەیرانداین و بێنە سەر مێزی گفتوگۆکان و پێکەوە کار بکەین بۆ بەرەنگاربوونەوەی ئەو ڤایرۆسە.


هژمارا كورسيێن جڤاتێن پارێزگه‌هان هاته دياركرن\n2018/01/14 | 17:17\n(هەواڵ كوردستان)- ئه‌ڤرۆنيوز: جڤاتا نوونه‌رين عيراقێ هژمارا كورسيێن جڤاتێن پارێزگه‌هان دياركر وبريار دا نابيت هژمارا كورسيێن جڤاتين پاريزگه‌ها ژ 35 كورسيان زێده‌تر بن.\nئه‌ڤرۆ ئێكشه‌مبى 14/1/2018، جڤاتا نوونه‌رين عيراقێ ده‌نگ ل سه‌ر سێيه‌مين راستڤه‌كرنا قانوونا هه‌لبژاتنين پاريزگه‌هان دا كو بۆ هه‌ر پارێزگه‌هه‌كێ 10 كورسى بهێنه ته‌رخانكرن ل گه‌ل زێده‌كرنا كورسيه‌كێ بۆ هه‌ر 200 هزار ده‌نگان، هه‌روه‌سا نابيت هژمارا كورسيێن جڤاتا چ پارێزگه‌هه‌كێ ژ 35 كورسيان زێده‌تر بيت.\nئه‌و بريارا جڤاتا نوونه‌رين عيراقێ ژپارێزگه‌هێن هه‌رێما كوردستانێ ناگريت وتنێ پارێزگه‌هێن ناڤه‌راست وباشورێ عيراقێ ڤه‌دگريت.\nل رۆژا 12/5/2018 هه‌ردو هه‌لبژارتنێن جڤاتا نوونه‌رين عيراقێ وجڤاتێن پارێزگه‌هێن عيراقێ دێ هينه ئه‌نجامدان، ل پارێزگه‌هين هه‌رێمێ هه‌لبژارتنێن جڤاتا نوونه‌ران دێ هێنه ئه‌نجامدان، به‌لێ هه‌لبژارتنێن جڤاتێن پاريزگه‌هێن عيراقێ ل سنورێ ئيدارا هه‌رێما كوردستانێ (هه‌ولێر، سلێمانيێ، دهۆك، هه‌له‌بجه وگه‌رميان) بخوه‌ڤه ناگريت.


کوردیپێدیا - شەهیدانی شەڕی داعش - وەشانی 1\n📕 شەهیدانی شەڕی داعش - وەشانی 1 | پۆل: پەڕتووکخانە | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nشەهیدانی شەڕی داعش - وەشانی 1\nتایبەتە بە لیستی ئەو شەهیدانەی لە شەڕی داعشدا شەهیدکراون کە رێکخراوی کوردیپێدیا بەدەستی هێناوە.\n🔗 خوێندنەوە / داونلۆدکردنی پەڕتووکی: شەهیدانی شەڕی داعش - وەشانی 1\n📥 ژمارەی داونلۆد: 2,116 جار\n1. 👁 12-05-2016\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: May 12 2016 12:31PM تۆمارکراوە\n👁 ئەم بابەتە 21,893 جار بینراوە\n📷 فایلی وێنە 1.0.1 25 KB May 12 2016 12:31PM هاوڕێ باخەوان\n📕 فایلی PDF 1.0.1 25 MB 1,734 May 12 2016 12:31PM هاوڕێ باخەوان\n| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 1.172 چرکە!


ڕێز لە ماندووبوونم بگرن و لایک و سەبسکرایب لەبیر مەکەن.\nبۆ بینینی ڤیدیۆی زیاتر، سه‌ردانی كه‌ناڵه‌كه‌م بكه‌ن.\nیاخۆد كلیك له‌سه‌ر یه‌كێك له‌م ڵینكانه‌ی خواره‌وه بكه‌ن.\nپشتگیریتان هۆكاری به‌رده‌وامبوونمه ❤


هەستكردن بەتەنیایی – Denegkan\nلەسەر جێگاكەمو لەم بەیانیە زووەدا گوێم لە (ئەوراد)ى كامكارانە، لەگەڵ شەپۆلی رادیۆكە هەندێك جار دەنگەكە دەپچڕێو پاش كەمێك نوزەى دەگاتەوە گوێم. بیرم بۆ ریشە سپییەكەى مەولەوى ئەچێ. لەوسەردەمەدا توانیویەتى هێندە جیاواز بنووسێ. من لەهەموو گۆرانىو شیعرو چیرۆكەكاندا بۆتۆ دەگەڕێم. هەوڵدەدەم بەهەر رێگایەك بێت بیبەمەوە سەر خۆشەویستیت. ئەوین سركترین مرۆڤ دەستەمۆدەكا، عەشق تێكەڵەیەكە لە سۆزو میهرەبانى، توندوتیژی لەهیچ ئەوینێكى راستەقینەدا جێگاى نابێتەوە. رەنگە گریانى هەمیشەیی ئەوینداران دەلیلى ئەم راستییەبێ، ناسكبوونەوە تا ئاستى شكان، بیسەلمێنێ كە ئەویندار كەسێكى دیكەیە. كەسێك لەهەموو شتێكدا خۆشەویستى دەبینێ، هەتا لە دزێوترینو بێژیانترین كەرەستەشدا.\nعەشق واتە سەداى(حەسەن زیرەك) لەبەیانیدا، واتە (ئیوارەى پەروانە) لەدوا ئێوارەیدا، عەشق رەنگە لەرزینو شپرزەیی (شێركۆ)بێت لەكاتى خوێندنەوەى (دەربەندى پەپوولە)دا، ئەوین ئارامى (خالقی)یە لەتەنیشت (رەشماڵی خێڵان)، خۆشەویستى پۆرترێتە خۆڵەمێشییەكانى (رێبوار سەعید)ە لەبەردەگاى هەڵەبجە. دەنگى كەمانەكەى (دڵشاد)ە لە مەنفاوە.\nئەوین لەهەمووشتێكدا هەیە، شینى ئاسمانو تینوویەتى زەوى، تەقینى خونچەیكى بەهار، لەرینەوەى تەڵێ گیا، دواهەناسەى گەڵایەكى پاییزە، كاتى نیشتنەوەى كڵاوكوڕەیەك لەسەر هێلانەكەى، بانگى سەوزەفرۆشەكانى ئێوارەى هەینى، دانانى قاوەیەكى شیرین لەسەر مێزێكى تەختە لە چایخانەیەكى لاتەریك.\nچ بەدبەختێكن ئەوانەى تا ئێستا ئەوین خۆی نەكردووە بە كوچە ساردەكانى دڵیاندا، چونكە ناتوانن خۆشەویستى لەهیچ شتێكدا ببینن، تواناى دۆزینەوەى بەختەوەرى راستەقینەیان نیە، خودایە ژیان بۆ ئەوانە چ دۆزەخێكە! زۆرجار عەشق لە سەراب دەچێ پەیوەندییەكى فریودەرە. لەوێرانەیەكدا دونیایەكى قەشەنگت بۆ دەسازێنێ، رێك وەك كانیاوە سەرابییەكانى بیابان، بێئومێدمان ناكاو تواناى بەردەوامیمان پێدەبەخشێ.\nخۆشەویستى لەهەمووشتەكاندا هەیە، هیچ شتێك نیە لەدونیادا خاڵی بێت لەئەوین، مرۆڤ دەتوانێ لەناو (رق)یشدا بۆخۆشەویستى بگەڕێت، هێندەهەیە پێویستى بە رۆحێكى جوانو دڵێكى پڕ لەئەوین هەیە.\nلەگەڵ (شلێرە)ى كامكاراندا بیر لەتۆ دەكەمەوە، كەزۆرجار بەكراسە سوورەكەتەوە لەگوڵە شلێرێكى خەمگین دەچیت. تۆیەك كە نامەیەكت فێنكم دەكاتەوە، بینینێكت پڕم دەكا لەئومێدو رۆژەكەم جوانتر دەكا. لەگەڵ دەنگى (سەبا) بیر لەو گەشتانەدەكەمەوە كە تۆم لەگەڵ نیت، ئەو(چا)یانەى كەتۆ تێیان ناكەیتو من دەیانخۆمەوە، ئەوكۆڵانەى بێ تۆ هەنگاوەكانم دەگرێتە خۆی، پڕژەى ئەو تاڤگانەى كە تەنیا بەر دەموچاوى من دەكەون، ئەوفیلمو كتێبانەى كە بەتەنیا لەگەڵیاندا دەڕۆم. من دەمێكە بۆم دەركەوتووە خۆشەویستى لەم وڵاتە مرۆڤ لەتەنیایی رزگار ناكات. ئێمە كەدەچینە ناو ئەم پەیوەندیە ئیدى مەحكومین بەتەنیایی. كە رۆژەكانى مرۆڤ خاڵی بێت لەبوونى ئەو، ئیدى كوا مانایەك بۆ رزگاربوون لەتەنیایی دەمێنێتەوە؟ خۆشەویستى ئەوكاتە دەتوانێ مرۆڤ لەتەنیایی رزگار بكات كە هەواى ئازاد هەڵدەمژێ، كە وەك حەرامترین پەیوەندى سەیر ناكرێ. درۆیەكى گەورەیە گەر بڵێین مادام خۆشەویستى دەكەین ئیدى تەنیانین. ئەم وڵاتە پڕە لە عاشقی تەنیا، پڕە لە ئەویندارى گۆشەگیرو زەلیل.\nمرۆڤ زۆرجار تا خۆشەویستى نەكا هەست بەتەنیایی ناكا، چونكە لە نائامادەبوونى ئەودا، كەدەبێ ئامادەبێ، هەستى نامۆییو تەنیایی گەشەدەكا. ئێمە تا ئەوكاتەى نەچووینەتە ناو پەیوەندییەكى لەم جۆرەوە، كەمتر هەست بەتەنیایی دەكەین، بۆیە خۆشەویستى چەندە رۆیشتنە بەرەو(جووت)بوون، هێندەش رۆیشتنە بەرەو تەنیاییو گەڕانەوەیە بۆ تاكایەتى.\nهێشتا بەیانیەو تواناى هەڵسانم نیە، كامكارانیش دەنگیان نایە لەرادیۆكەوە. شنەیەك لەپەنجەرەكەوە دێتە ژوورێ، شەو مەست بووم كەنووستم، بۆیە شتەكان كەمێك ئاڵۆز دێنەوە بیرم. مۆبایلەكە پێم دەڵێ كە سێ نامەم بۆ هاتووەو من ئاگاداریان نیم. پێش ئەوەى وڵام بدەمەوەو یەكەمین هەنگاو بەرەو رۆژێكی نوێ بنێم، بیر لەتەنیایی خۆم دەكەمەوە.\nPrevious خه‌ونه‌که‌ی وه‌زير ئه‌بوبه‌کر کاروانی و بۆمبای ديالێکتان\nNext کتێبی چیا خۆی ده‌نووسێته‌وه‌که‌وته به‌ر دیدی خۆێنه‌ران له نوسینی مامۆستا جه‌مال مورتکه ….


📝 بزوتنەوەی گۆڕان پرسەنامەیەکی بۆ کۆچی دوایی هونەرمەند سابیر کوردستانی بڵاو کردەوە اسناد\n👁 این آیتم 216 بار مشاهده شده است\nدەقی پرسەنامەکە: پرسە و سەرەخۆشی بەداخەوە، هەواڵ [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:34:49\n✌ دەستان هازۆ - بەلیەن بۆزیگت شهدا\n📅 زمان اضافه کردن Sep 14 2020 9:01PM\n👁 این آیتم 43 بار مشاهده شده است\nنازناو: دەستان هازۆ ناوی تەواو:بەلیەن بۆزیگت شوێ [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 98% ✍ ر.هـ. 14-9-2020 21:01:48\n📝 راگەیەندراوی کۆبوونەوەی هاوبەشی یەکێتی و پارتی 11-08-2020 بڵاوکرایەوە اسناد\n📅 زمان اضافه کردن Aug 12 2020 3:11PM\n👁 این آیتم 107 بار مشاهده شده است\nدەقی ڕاگەیاندراوی هاوبەشی یەکێتی و پارتی: راگەیان [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 3 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:11:37\n📝 راگەیەندراوێک لە وەزارەتی ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستان اسناد\n👁 این آیتم 156 بار مشاهده شده است\nدەقی راگەیەندراوەکە راگەیەندراوێک لە وەزارەتی ناو [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:27:08\n✌ رێبەر مۆردەم - موراد سیپەل شهدا\n📅 زمان اضافه کردن Sep 14 2020 9:04PM\n👁 این آیتم 29 بار مشاهده شده است\nنازناو: رێبەر مۆردەم ناوی تەواو: موراد سیپەل شوێ [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 14-9-2020 21:04:24\n📝 سەرۆکایەتی کۆمار بۆردومانەکانی تورکیا ئیدانە دەکات اسناد\n📅 زمان اضافه کردن Aug 12 2020 3:23PM\nدەقی بەیاننامەکە: بەتوندی ئیدانەی ئەو پیشێلکاریان [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 93% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:23:28\n📊 لە چوار مانگی رابردوودا بایی 690 ملیۆن دۆلار کاڵا لە کرماشانەوە هاوردە کراوە آمار و نظرسنجی\n📅 زمان اضافه کردن Aug 12 2020 11:48PM\nخەلیل حەیدەری، بەڕێوەبەری گشتیی گومرکی پارێزگای کر [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 2 ✔ 95% ✍ ج.ع.ئـ. 12-8-2020 23:48:31\n📝 لە حەفتانینەوە تا دەگاتە دەرسیم هێزی گەریلا چالاکی ئەنجامدا اسناد\n📅 زمان اضافه کردن Aug 12 2020 3:21PM\nناوەندی چاپەمەنی و راگەیاندنی هەپەگە لەبارەی چالاک [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:21:35\n📝 لەسەر پرسی قاچاخ و قۆرخکاری وتەبێژی گۆڕان پەیامێک ئاڕاستەی سەرۆکی حکومەت و جێگرەکەی دەکات اسناد\n📅 زمان اضافه کردن Aug 12 2020 3:32PM\n👁 این آیتم 88 بار مشاهده شده است\nڕاگەیەندراوی فەرمی وتەبێژی بزوتنەوەی گۆڕان، لە را [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:32:57\n✌ موراد کالکۆ - عەگید گارزان شهدا\n📅 زمان اضافه کردن Aug 15 2020 2:39PM\n👁 این آیتم 65 بار مشاهده شده است\nنازناو: عەگید گارزان ناوی تەواو: موراد کالکۆ شوێ [ بیشتر... 👁] ✖ ✖ 2 1 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 15-8-2020 14:39:57


كچان ڕەمزێكی دیاری خۆپیشاندانەكانن“عیراق یەكەم وڵاتی عەرەبیە دەستبەرداری دیاردەی دەستدرێژی دەبێت” – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/12/04 - 8:20 PM\nماوەی نزیكەی دوو مانگە خۆپیشاندانێكی فراوان بەغدای پایتەخت و شارەكانی ناوەڕاست و باشووری عیراقی گرتۆتەوە و سەرجەم چین و توێژەكان بە كچان و ژنانیشەوە بەشدارن و لەو پێناوەشدا سەدان كەس كوژراون و بە هەزاران كەسیش بریندارن، بەڵام ئەوەی بۆتە جێگەی باسی میدیا جیهانییەكان و تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان ئەوەیە، هیچ جۆرە دەستدرێژییەكی (سێكسی و دەست بۆ بردن و قسە پێ وتن) بە ژنان و كچان تۆمار نەكراوە.\nلەگەڵ ئەوەی گۆڕەپانی خۆپیشاندانەكان پێكدادانی زۆری تێدا دروست دەبێت لەنێوان هێزە ئەمنیەكان و هاووڵاتیان، بەڵام بوونەتە شوێنی كار و فرۆشتنی جلوبەرگی بەكارهێنراوی ئەوروپی “بالە” و هاتووچۆی ماتۆڕ و “توك توك”ەكان، كچان و ژنانیش بەشێوەیەكی ئازادانە هاتووچۆی ئەو بازاڕانە دەكەن، كە نرخیان هەرزانە و شانبەشانی پیاوان و گەنجان بەشداری لە خۆپیشاندانەكانیش دەكەن و چەندین چالاكی هونەری و فریاگوزاری ئەنجام دەدەن.\nسەمر، كە كچێكی تەمەن (22) ساڵە بۆ (سپۆتنیك)ی ڕوسی وتویەتی، “ڕۆژانە بەو ڕێگایانەدا دەچین بۆ گۆڕەپانی تەحریر بەبێ ئەوەی هیچ ترسێكمان هەبێت لە تەنگ پێ هەڵچنین و دەستدرێژی بەهۆی دەموچاو و جلوبەرگمانەوە و بەردەوام لە خۆپیشاندانەكان ئامادەییمان هەیە”.\nبەپێی ئاژانسەكە، ئەو كچە كە پانتۆڵێكی كاوبۆی و بلوزێكی كورتی لەبەردابووە بە دڵێكی پۆڵایینەوە بەشداری لە خۆپیشاندانەكان كردووە و داواكارییەكانی بەرزكردۆتەوە و دڵخۆش بووە بەوەی زۆرینەن لەگەڵ كچانی خۆپیشاندەر و بە هەماهەنگی لەگەڵ خۆپیشاندەرانی دیكە بەگژ دیاردەی دەستدرێژیدا چوونەتەوە، كە یەكێكە لە كێشەكانی كۆمەڵگە.\nسەمر ئاماژەی بەوەكردووە، هیچ كەس نەیدەتوانی بچێت بۆ (باب شەرقی)، كە گۆڕەپانی تەحریر دەكەوێتە نزیكیەوە لەناو جەرگەی بەغدا، چونكە بازاڕێكی میللیە و جگە لە پیاوان كەسی دیكەی لێ نەبوو، ڕێگەش نەدەدرا بە ژنان لە ڕابردوودا پێیدا تێپەڕ ببن لەترسی دەستدرێژی تەنانەت ئەگەر ژنەكە عەبا-شی لەبەردابوایە.\nلای خۆشیەوە، شۆفێرێكی (توك توك) بەناوی حسێن-ی تەمەن 19 ساڵ، كە دانیشتووی گەڕەكی سەدرە لە بەغدا وتویەتی، “بەشداریی دەكەم لە گواستنەوەی خۆپیشاندەران و بریندارەكان، هەروەها بۆ یەكەمجار هاوكاری سێ كچە خوێندكارم كرد، كە هاتبوونە گۆڕەپانی تەحریر و شوێنەكانیان نەدەزانی، بۆیە بە توك توكەكەم گەڕاندمن و وێنەم گرتن لە نزیك مۆنۆمێنتی ئازادی و خواردنگەی توركی”.\nوتوشیەتی، “كژانی خۆپیشاندەر خوشك و دایكمانن، هەموو گەنجان لە گۆڕەپانی تەحریر ڕێزیان دەگرن و ڕێگاكانیان بۆ دابین دەكەن تاوەكو دەگەنە ناو ڕێڕەوی خواردنگەی توركی و ڕێگاكانیان بۆ چۆڵ دەكەن، هەروەها لە سەرەتای شۆڕشەوە تا ئەمڕۆ هیچ كچێكی خۆپیشاندەر تووشی دەستدرێژی نەبووە”.\nوەك لە ڕاپۆرتی ئاژانسەكەدا ئاماژەی پێ دراوە، گەنجان و كچان هەماهەنگی یەكتری دەكەن بۆ پاككردنەوەی شەقامەكان، كە چەند ساڵێكە پشتگوێ خراون و وێنە لەسەر دیوارەكانی نزمە پردەكانی تەحریر و باخچەی نەتەوە و دیوارەكانی دەرەوەی باڵەخانەی خواردنگەی توركی دەكێشن.\nخۆپیشاندانەكانی عیراقدەستدرێژیكچان و ژنان


رووداو له روماڵی یادی راپه‌ڕیندا "ده‌كه‌وێته هه‌ڵه‌وه"\n- 3/6/2019 8:14:00 PM 33769 جار خوێندراوەتەوە\nكه‌ناڵی رووداو ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه له رووماڵی تایبه‌ت به یادی راپه‌ڕیندا "كه‌وته هه‌ڵه‌وه" كاتێك هه‌ڵمه‌ته‌كه‌ی به ناونیشانی "راپه‌ڕینی پارێزگای سلێمانی" له شه‌شی ئازاردا ده‌ستپێكرد، له‌كاتێكدا راپه‌ڕینی ساڵی 1991ی گه‌لی كورد به چه‌ند قۆناغێك و هه‌رناوچه‌یه‌ك له رۆژێكی جیاوازدا ئه‌نجامدراوه شاری سلێمانیش له حه‌وتی ئازاردا رزگاركراوه.\nراپه‌ڕینی گه‌لی كورد له 5-3-1991 له رانیه‌وه ده‌ستیپێكرد و دواتر ناوچه‌كانی دیكه‌ی هه‌رێمی كوردستانی گرته‌وه و كورد بووه خاوه‌نی حكومڕانی خۆی له باشوری كوردستان.\nبه‌پێی سه‌رچاوه مێژوییه‌كان و وته‌ی ئه‌و كه‌سانه‌ی به‌شداری راپه‌ڕینی 1991یان كردوه "چونكه وه‌ك ده‌زاندرێت مێژوه‌كه‌ی هێنده دورنیه" هه‌ر ناوچه‌یه‌كی هه‌رێمی كوردستان له رۆژێكی جیاوازدا له‌ده‌ستی به‌عس رزگاركراوه.\nرۆژی 5ی ئازار راپه‌ڕین له رانیه‌وه ده‌ستیپێكرد و رۆژێك دواتریش ناوچه‌كانی كۆیه و بازیان و چه‌مچه‌ماڵ و ئه‌ڵڵایی رزگاركران و به‌عسی روخاو راماڵرا.\nراپه‌ڕینی گه‌لی كورد له 7ی ئازاردا گه‌یشته سلێمانی و خه‌ڵك و هێزه‌كانی پێشمه‌رگه دوای شه‌ڕو روبه‌ڕوبونه‌وه‌ی سه‌خت له چه‌ند ناوچه‌یه‌كی شاره‌كه كه دیارترینیان ئه‌منه سوره‌كه بوو كۆتاییان به هێزه ئه‌منییه‌كانی به‌عس له شاره‌كه هێنا.\nرەوانشاد نەوشیروان مستەفا بە شەهید عەلی نەبی وتوە كە پێشمەرگە چوە ناو شار، پشتگیریی بكەن و ئامادەبن بۆ لێدانی حكومەت\nكه‌ناڵی رووداو له روماڵێكی تایبه‌تدا ئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه له ژێر ناونیشانی "راپه‌ڕینی پارێزگای سلێمانی" هه‌ڵمه‌تێكی له ئه‌منه سوره‌كه‌وه ده‌ستپێكرد، كه یه‌كێك بوو له باره‌گا سه‌ره‌كیه‌كانی به‌عسی روخاو تێیدا سه‌دان هاوڵاتی كورد ئه‌شكه‌نجه و له سێداره‌دران.\nئاکۆ غەریب، بەڕێوەبەری مۆزەخانەی نیشتمانی ئەمنە سورەکە له‌وباره‌یه‌وه به خه‌ندان-ی راگەیاند، ئەمڕۆ 6ی ئازار یادی راپەڕین سلێمانی نییە، بەڵکو ئەمڕۆ یادی راپەڕینی بازیان و کۆیە و چەند ناوچەیەکی دیکەیە لە پارێزگای سلێمانی.\nئاماژه‌ی به‌وه‌شكرد، یادی راپه‌ڕینه مه‌زنه‌كه له شاری سلێمانی 7ی ئازاری هه‌موو ساڵێكه نه‌ك هیچ رۆژێكی دیكه.\nشەهید عەلی نەبی، كە پێشمەرگە و یەكێك لە فەرماندەكانی سەردەمی ڕاپەڕین بوو، لە تۆمارێكی دەنگیدا دووپاتی دەكاتەوە، كە نەوشیروان مستەفا، جێگری ئه‌وكاتی سكرتێری گشتی یه‌كێتی ئەندازیاری ڕاپەڕینەكەی ساڵی 1991ی خەڵكی كوردستان بوە.\nلەو تۆمارە دەنگییەدا، شەهید عەلی نەبی دەڵێت، "ئەو كاتە، كاك نەوشیروان، نامەیەك و جیهازێكی ڕاكاڵی بۆ ناردون و ئاگاداری كردون كە خەریكی تەنزیمات بن و ئەو چەكدارانەی بڕوایان پێیان هەیە، قسەیان لەگەڵ بكەن و كە پێشمەرگەش چوە ناو شار، پشتگیریی هێزی پێشمەرگە بكەن و ئامادەبن بۆ لێدانی حكومەت".\nراپه‌ڕینی هاوڵاتیانی هه‌رێمی كوردستان بە پشتیوانی هێزه‌كانی پێشمەرگە كه ئه‌وكات له چیاكانی كوردستاندا بوون دوای شاڵاوی ئه‌نفال و كیمیابارانی هه‌ڵه‌بجه بوو كه بوونه هۆی شه‌هیدكردنی ژماره‌یه‌كی زۆر له‌هاوڵاتیانی كورد، به‌ڵام نه‌به‌ردی خه‌ڵك و پێشمه‌رگه و به‌هێزی پلانی رزگاربوون له ژێر ده‌سته‌یی وایكرد كۆتایی بە دەسەڵاتی بەعس بهێندرێت،\nهاوكات چەندین شەهید مەشخەڵی راپەڕینیان بەخوێنی خۆیان داگیرساند و مێژویه‌كی نوێیان بۆ كورد نوسییه‌وه.\nخه‌ندان وه‌ك ئه‌ركێكی پیشه‌یی په‌یوه‌ندیكرد به چه‌ند ئه‌ندامێكی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای سلێمانیه‌وه بۆ ئه‌وه‌ی له‌باره‌ی روداوێكی گرنگی له‌وجۆره بدوێن، به‌ڵام ئاماده‌نه‌بون هیچ لێدوانێك بده‌ن.\nهه‌روه‌ها خه‌ندان په‌یوه‌ندی به به‌ڕێوه‌به‌رانی كه‌ناڵی رووداوه-وه كرد، ئه‌وانیش ئاماده‌نه‌بون له‌وباره‌یه‌وه قسه بۆ خه‌ندان بكه‌ن.


داوا دەکرێت توندترین سزا بدرێ\nمیدیاکانی وڵاتی سعودیە بڵاویانکردەوە، پۆلیسی شاری ریازى پایتەختی ئەو وڵاتە شەوی ڕابردوو کچێکیان دەستگیرکردووە کە بەنیمچە رووتی لەناو ئاپۆڕای گەنجان و خەڵکی ئەو شارە سوڕاوەتەوە کەبەمەبەستی بینینی فێستیڤاڵێکی هونەری لەوشوێنە بوون.\nبەگوێرەی گرتە ڤیدیۆیەک کە لەماڵپەڕی"ئەلخەلیج 356"ى سعودی ( 24ی ئازاری 2021) بڵاوکراوەتەوە و"ناس کورد" بەدواداچوونی بۆ کردووە، دەرکەوتووە "کە کارمەندێکی پۆلیسی شاری ڕیاز کچێکی نیمچە ڕووت لەگەڵ هاوڕێکەی دەستگیر دەکات کە بەدەم جگەرەکێشان و سنگی نیمچە ڕووتەوە لە نێو ئاپۆڕای خەڵک دەسوڕێتەوە".\nبەگوێرەی گرتە ڤیدیۆیەکە "کچەکە پانتۆڵێکی کابۆ عەزێیەکی تەنک ڕووتی لەبەرە و قژی بەرداوەتەوە و بەڕوونی بەشێکی زۆری سنگی بەدەرەوەیە، بۆیە بووەتە جێگای سەرنجی خەڵک و ئەو گەنجانەی کەلە شەقامەکدا بوون".\nگرتەکە ئەوەشی دەرخستووە "کە ڤیدیۆکە لە شەودا تۆمارکراوە ئەو کچەش وەک میدیاکانی سعودیە باسیان کردووە بەمەبەستی بینینی فێستیڤاڵێکی هونەری کە لەشاری ریازدا سازکراوە لەوێ بووە".\nلای خۆیشەوە شاکر بن سلێمانی تویجری، وتەبێژی پۆلیسی شاری ڕیاز لەبارەی گرتە ڤیدیۆکەوە بەمیدیاکانی وڵاتەکەی وتووە "هێزەکانمان هەرلەو شەوەدا جگە لەو کچە نۆ ئافرەت و کچی دیکەشیان دەستگیرکردووە کە پابەندی کلتور و ڕێنماییەکانی ڕەفتاری گشتی نەبوون، بۆیە بەگوێرەی یاسای سزادانی سعودیە مامەڵەی یاساییان لەگەڵدا دەکرێت".\nجێی ئاماژەیە بڵاوبوونەوەی ئەو گرتە ڤیدیۆیە بەکارهێنەرانی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی وڵاتی سعودیەی تۆڕەکرد و داوایانکرد هێزە ئەمنییەکان بەتووندترین شێوە سزای ئەوانە بدات کەڕێچکەی نەرێت و کەلتوری کۆمەڵایەتی کۆمەڵگای وڵاتەکەیان دەشکێنن.


- 1/10/2020 10:05:00 PM 59594 جار خوێندراوەتەوە\nئەو رۆژەی وەزارەتی بەرگری ئەمریکا لەلایەن ترەمپەوە فەرمانی کوشتنی قاسم سولەیمانی-یان پێدراوە، پلانی کوشتنی بەرپرسێکی باڵای دیکەی پاسداران دارێژراوە و سەرکەوتو نەبوە، ئەوەش بەگوێرەی راپۆرتێکی واشنتن پۆست.\nئەوەش نیشانەی پرسیار لەسەر پاساو و هۆکاری کوشتنی سولەیمانی دادەنێت\nرۆژنامەی واشنتن پۆست لە راپۆرتێکیدا بە ئاماژە بە وتەی چەند بەرپرسێکی باڵای ئەمریکا کە ئاگاداربون لە پلانەکە ئەو هەواڵەی پشتراستکردوەتەوە و ئەوەش نیشانەی پرسیار لەسەر پاساو و هۆکاری کوشتنی سولەیمانی دادەنێت کە ئەمریکا لە بەیاننامەکەیدا بڵاوی کردەوە بۆ" پاراستنی گیانی ئەمریکیەکان بوە".\nبەرپرسی یەکەمی دارای و ئابوری هێزی قودسی ئێران لە سەنعای پایتەختی یەمەن یەکێکی دیکە بوە لە ئامانجەکانی ئەمریکا\nبەگوێرەی زانیاریەکان جگە لە سولەیمانی کوشتنی عەبدولرەزا شەهلەیی، بەرپرسی یەکەمی دارای و ئابوری هێزی قودسی ئێران لە سەنعای پایتەختی یەمەن یەکێکی دیکە بوە لە ئامانجەکانی ئەمریکا.\nبەرپرسێکی پنتاگۆنیش لای خۆیەوە ئەو زانیاریانە پشتراست دەکاتەوە و دەڵێت موشەکباران کردنی هەردوکیان لە یەک کاتدا رێکخراوە، بەڵام لەبەر ئەوەی پلانی کوشتنی شەهلایی شکستی هێناوە، دۆسیەکەی داخراوە و باسی لێوە نەکراوە.\nئەو سەرچاوەیە باسی لەوەشکردوە، رەنگە لە داهاتودا جارێکی دیکە شەهلایی بە ئامانج بگیرێتەوە، ئەوەش سەرەڕای ئەوەی واشنتن و تاران خاوبونەوەی گرژیە سەربازیەکانیان راگەیاند لەدوای موشەکبارانکردنی بازگەی عەین ئەسەد لە عێراق.\nهەوڵی کوشتنی شەهلای، پاسا و راگەیەنراوەکانی ئەمریکا سەبارەت بە هۆکاری کوشتنی قاسم سولەیمانی پوچەڵدەکاتەوە کە رایانگەیاندبو " لەبەر پاراستنی گیانی ئەمریکیەکان بوە، سولەویمانی دەستی هەبوە لە کوشتنی ئەمریکیەکان و پلانی بۆ کوشتنی زیاتریش هەبوە" بەوپێیەی پلانی کوشتنی شەهلایی ئەوە دەردەخات ئەمریکا لە هەوڵی لە ریشەدەرهێنانی دەسەڵاتی سەربازی پاسداران بوە لە رۆژهەلاتی ناوەراست نەک تۆڵەی خوێنی ئەمریکیەکان.\nمانگێک لەمەوبەر: ئەمریکا بڕی 15ملیۆن دۆلار خەڵات دەدات بە هەرکەسێک زانیاری لەسەر پاسدارێکی ئێرانی بدات\nرێکەوتی 7 ی مانگی رابردو، وەزارەتی دەرەوەی ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا رایگەیاند، هەر کەسێک زانیاری لەسەر پاسدارێکی ئێرانی بە ناوی عەبدولرەزا شەهلایی بدات، بڕی 15 ملیۆن دۆلار خەڵات دەکرێت.\n#ئه‌مریكا #ئێران #ئێران_ئەمریكا #گرژییەکانی ئەمریکا و ئێران


ل ئەمریکا ناڤێ تەکسیا خوە کرە پێشمەرگە -\nل ئەمریکا ناڤێ تەکسیا خوە کرە پێشمەرگە\nBy کوردپورتال on\t تشرینی دووه‌م 9, 2016 دەنگوباس نویترین هه‌مه‌ره‌نگ\nژبه‌ر قاره‌مانی و خوراگریا پێشمه‌رگێ کوردستانێ ل هه‌مبه‌ر تیرورستێن داعش و شکاندنا ئه‌فسانه‌یا وان پێشمه‌رگه بویه سمبول و ناڤه‌کێ ناسکری ل هه‌می جیهانێ وه‌لاتیێن بیانی ل هه‌مبه‌ر قاره‌مانیا پێشمه‌رگه‌ی دلشاد دبن ئه‌وژی حه‌یژ ناڤێ پێشمه‌رگه‌ی دکه‌ن ژبه‌رکو پێشمه‌رگه‌ی سینگێ خوه کریه مه‌رتال ژبو پاراستنا هه‌می ئول و نه‌ته‌وێن ل کوردستانێ دژین .\nل سه‌ر ئاستێ کوردستانیێن ل ژده‌رڤه‌ی وه‌لاتی دژین بێ گومان وان ڤیانه‌ک مه‌زن هه‌یه بو پێشمه‌رگه‌ی و پێشمه‌رگه ل لایێ وان پیروزو جهێ سه‌رفه‌رازیا وانه ل ده‌ف وه‌لاتیێن بیانی له‌وما گه‌له‌ک ژ کوردستانیان وه‌کو سه‌ربلندیه‌ک ناڤێ جهێ کارێ خوه یان ترومبێلا خوه کریه پێشمه‌رگه\n(غازی ئوسمان یاسین ) ل وه لاتێ ئه‌مریکا ویلایه‌تا کالیفورنیا باژێرێ سه‌ندیاگو دژیت وی ڤیانه‌کا مه‌زن بو پێشمه‌رگه‌ی هه‌یه له‌وما ده‌مێ ده‌ست بکارێ هاژوتنا ترومبێلا تاکسی کری وی بفه‌رمی ترومبێلا خوه بناڤێ پێشمه‌رگه ل کۆمپانیێ تومار کر له‌وما هه‌ر داخوازیه‌کا بو بهێت بناڤێ پێشمه‌رگه بو دهێت ناڤبری بو مالپه‌رێ کوردستان تیڤی دا دیار کرن ده‌مێ رێڤنگ ل گه‌ل من سیار دبن ئه‌و بڤی ناڤی دلگه‌ش دبن به‌حسێ قاره‌مانیا پێشمه‌رگه‌ی دکه‌ن ده‌مێ بیانی هه‌ست بڤێ یه‌کێ دکه‌ن بێ گومان بو من جهێ خوه‌شحالیێ و سه‌ربلندیێ یه هه‌رکه‌سێ چاڤێ وی بڤێ نڤێسینا ناڤێ پێشمه‌رگه‌ی بکه‌ڤیت داخواز دکه‌ت لگه‌ل تاکسی پێشمه‌رگه سیار بیت و مه‌به‌ستا من ژی ئه‌وه وه‌کو ئه‌رکه‌کێ بچیک هه‌مبه‌ر قاره‌مانیا پێشمه‌ره‌گه‌ی کو پتر بشێم دناڤا شه‌قامێن سه‌ندیاگو ناڤێ پێشمه‌رگه ی پتر ناڤدار بکه‌م.\nژ کوردستان تیڤی


ماریۆ ماندزوکیچ (G) 69' (دروستکرا لە لایەن: S. Sturaro)\nپاولۆ دیبالا (G) 73' (دروستکرا لە لایەن: پۆڵ پۆگبا)\n'87 بۆ R. Morrison\nمیرۆسلاڤ کلۆزە (DEU)\n'61 بۆ ف. دۆردێڤیچ\n'80 بۆ لۆرێنتی\nفێدێریکۆ مارکێتی (ITA)\n'75 بۆ R. Kishna\nعەبدوڵڵای کۆنکۆ (FRA)\n'61 بۆ میرۆسلاڤ کلۆزە\n'75 بۆ D. Cataldi\n'87 بۆ Felipe Anderson\n'90 بۆ S. Sturaro\n10 پۆڵ پۆگبا\n17 ماریۆ ماندزوکیچ 69'\n33 پاتریس ئێڤرا\n22 فێدێریکۆ مارکێتی گ\n11 میرۆسلاڤ کلۆزە\n23 ئۆجێنی ئۆنازی\n34 ڕۆبینۆ گ\n2 ماوریسیۆ ئیسلا\n14 لۆرێنتی بۆ ماریۆ ماندزوکیچ 80'\n21 پاولۆ دیبالا بۆ K. Coman 61' 73'\n37 ڕۆبێرتۆ پێرێیرا بۆ S. Sturaro 90'\n40 M. Vitale\n42 G. Parodi\n43 A. Tello\n99 E. Berisha گ\n55 گویدۆ گوێرێری گ\n7 R. Morrison بۆ Felipe Anderson 87'\n9 ف. دۆردێڤیچ بۆ میرۆسلاڤ کلۆزە 61'\n29 عەبدوڵڵای کۆنکۆ\n88 R. Kishna بۆ D. Cataldi 75'


پرسیارەکانی منداڵەکانتان پشتگوێ مەخەن\nThursday, 12.03.2015, 1:22\nمنداڵ کە لە دایک دەبێت هیچ نازانێت .. لە جیهانێکی فراوانی زۆر سەیر و سەمەرەی جەنجاڵ و سیخناخدا، چاوەکانی هەڵدێنێت و، گەشتی ژیانی دەست پێدەکات .. بە هەموو لایەکدا دەڕوانێت .. رۆژ لە دوای رۆژیش گەشەدەکات و، ئاسۆی بیر و هۆش و خەیاڵی فراوانتر دەبێت .. دەجووڵێت و هەڵپەدەکات .. ئەندامە هەستەوەرەکانی بەکاردەهێنێت .. بە چاوەکانی شتەکان دەبینێت و .. بە گوێیەکانی قسەکان دەبیستێت و .. بە دەستەکانی شتەکان دەگرێت .. بە هۆش و ئەندێشەی شتەکان لێک دەداتەوە .. وشە و رستە و زمان فێردەبێت .. دەدوێت و دەپرسێت .. رۆژانە دایک و باوک و کەسوکار و دادەکان و مامۆستاکانی پرسیارباران دەکات : بۆچی ؟ چـۆن ؟ کەی ؟ لە کـوێ ؟ بۆ ؟ کـام ؟ کـێ ؟ چەند ؟ چما ؟ لـۆ ؟ ئایا ؟ ... هتد . ئەم پرسیارانەش سروشتین، چونکە منداڵ دەیەوێت دەەربارەی دەوروبەرەکەی و رووداوەکانی ئەم جیهانە بپرسێت و، بزانێت و، بناسێت و ، شارەزایی لە بارەیانەوە هەبێت .. مەبەستیش لە پرسیارەکانی منداڵ، بریتییە لە شرۆڤەکردن، کە منداڵ لە شێوەی پرسیاردا گۆزارشتیان لێدەکات .. لە کەسانی گەورە دەپرسێت، کە پرسیارەکانی پێویست بە وەڵامدانەوە و شیکردنەوە و گفتوگۆ دەکەن .\n٥ـ گەشەکردنی توانای زمانی منداڵان و، هەست کردنیان بەوەی کە دەتوانن بە باشی گوزارشت بکەن و لەگەڵ کەسانی تردا گفتوگۆ بکەن و تێبگەن و وەرگرن و ببەخشن\n٦ـ ترس و دڵەڕاوکێی منداڵان : زیاتریش دەربارەی ئەو شتانەی کە لێیان دەترسن دەپرسن .. داوای هەست کردن بە دڵنیایی و ئارامی و ئاسوودەیی دەکەن لە مەترسییە نادیارەکان .. بۆ نموونە : کە هەورە تریشقە چەخماخە دەدات و شریقەی دێت .. منداڵان دەترسن و دەپرسن .. حەزدەکەن دڵنیایان بکەنەوە کە هەورە تریشقە ئازاریان نادات و زیانیان پێ ناگەیەنێت .. زۆربەی منداڵانیش لە سەگ و گورگ و لە دز و تاوانبار و سۆاڵکەر و شێت دەترسن .. تەنانەت کە هیچ ئازارێکیشیان پێنەگەیاندووبن.\nبەداخەوە هەندێ لە دایکان و باوکان و مامۆستایانی نابەڵەد و بێ ئەزموون .. منداڵی زۆرپرس، بە منداڵێکی چەنەباز و بێزارکەر ناودەبەن و .. وەڵامی پرسیارەکانیان نادەنەوە و بێدەنگ دەبەن، یا بە ئەنقەست بە ( نـازانم ) وەڵامیان دەدەنەوە .. یا لێیان تووڕە دەبن، بۆ ئەوەی واز لە پرسیارکردن بهێنن .. بێ ئەوەی کە ئەوە بزانن کە ئەم جۆرە مامەڵەکردنە هەڵە و نادروستەیان، چ زیانێکی دەروونی و، چ کاریگەری و رەنگدانەوەیەکی نەرێنی و خراپی لەسەر ژیانی ئەمڕۆ و داهاتووی منداڵەکانیان دەبێت.\nبێگومان هەموومان ناوبانگی کەڵە زانا و داهێنەری ئەمریکی ( تۆماس ئەدیسۆن ) ی داهێنەری گڵۆپی کارەبایی و بە سەدان داهێنانی تر، بیستوومانە .. ئەدیسۆن منداڵێکی زۆرپرس بوو .. کە منداڵ بوو لەبەردەم دەرگای ماڵەکەیان دادەنیشت .. هەر کەسێک بە بەردەمیدا رەتبوایە ئەدیسۆن پرسیارێکی لێدەکرد .. تا گەیشتە ئەو رادەیەی کە خەڵکی لێی بێزاربوون و بە ( نـازانین ) وەڵامیان دەدایەوە .. بەرانبەر بەم وەڵامە هەڵەیەش، دیسان ئەدیسۆن لەو کەسانەی دەپرسی : " ئـەی بۆ نـازانن .؟"\nلە پرسیاری : ئەمە چییە ؟ بۆ پرسیاری : ئەمە چۆن ؟ بۆ پرسیاری : ئەمە بۆچی ؟ بۆ پرسیاری : ئەی دوای ئەوە ؟ پرسیارەکانی منداڵانی قۆناغی پێش چوونە قوتابخانە و، منداڵانی مێردمنداڵ و هەرزەکار جیاوازییان هەیە .. وەڵامی پرسیارەکانیش، پێویستە لەگەڵ قۆناخەکانی منداڵیدا بگونجێن.\nبۆ نموونە : کە منداڵێک لە دایکی دەپرسێت : " دایکە من لە کوێوە هاتووم ؟ " دایکی ژیر و وریا پرسیاری منداڵەکەی پشتگوێ ناخات .. دەتوانێت بە شێوازێکی ساکاری لۆژیکی و راست و دروست وەڵامی ئەم پرسیارە بداتەوە .. بۆ نموونە دەتوانێت بەم شێوەیە وەڵامی منداڵەکەی بداتەوە:


ANF | فیدارسیۆنی پشتیوانى لە بنەماڵەى زیندانیان: بە خێرایی کۆتایی بە گۆشەگیری بهێنن\nفیدارسیۆنی پشتیوانى لە بنەماڵەى زیندانیان: بە خێرایی کۆتایی بە گۆشەگیری بهێنن\nفیدراسیۆنی کۆمەڵەی پشتگیریی یاسایی لە بنەماڵەی دەستگیرکراوان و سزادراوان (مەد توهاد فەد - MED TUHAD-FED) رۆژبوونی عەبدوڵا ئۆجالان رێبەری گەلی کوردی پیرۆز کرد و رایگەیاند، دەبێت بە خێرایی کۆتایی بە گۆشەگیری بهێنرێت.\nفیدراسیۆنی کۆمەڵەی پشتگیریی یاسایی لە بنەماڵەی دەستگیرکراوان و سزادراوان (مەد توهاد فەد - MED TUHAD-FED) لەبارەى رۆژبوونی عەبدوڵا ئۆجالان رێبەری گەلی کورد راگەیاندراوێکى بڵاوکردەوە.\nمەد توهاد فەد لە راگەیاندراوەکەیدا سەرنجی خستوەتە سەر هەوڵەکانى ئۆجالان بۆ چارەسەری و وتی "بەڕێز عەبدوڵا ئۆجالان سەرباری هەموو بێدەرفەتییەکان و ئەو هەلومەرجە قورسەى تیایدایەتى، لە هەوڵدایە بۆ ئەوەى لە دژی سیاسەتى شەڕی دژ بە کوردستان، کە تا ئیستاش بەردەوامیی هەیە، ئاشتی بەدی بهێنێت".\nمەد توهاد فەد راشیگەیاند، رێگا نەدرا پیرۆزباییەکە لە ئامەد بەڕێوەببەین و هۆکارەکەشی بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە، کە لە چوارچێوەى ئەو سیاسەتەى بەسەر ئیمراڵیدا سەپێنراوە دەیانەوێت پەیوەستبوونی نێوان ئۆجالان و گەل بپچڕێنن.\nمەد توهاد فەد ئاماژەى بەوەشکردووە، سەرباری هەموو دژواری و ناڕەحەتییەکان، گەلی کورد لە هەموو شوێنێک پیرۆزبایی خۆی دەکات و وتی "دەبێت بە خێرایی کۆتایی بە گۆشەگیری بهێنرێت و دەبێت بۆ چارەسەری پشتیوانى بە هەوڵەکانی ئۆجالان بکرێت".


شارەوانی هەولێر له ساڵی رابردوودا 96 پڕۆژەی ئەنجامداوە\n"لەسەر داهاتی بوودجەی پەرەپێدانی پارێزگای هەولێر ئەنجامدراون"\nKurdistan24 هه‌ولێر 17:58 2022/01/05\nکوردستان سه‌رۆكایه‌تی شاره‌وانی هه‌ولێر پڕۆژه خزمه‌تگوزارییه‌كان\nسەرۆکایەتی شارەوانی هەولێر راگه‌یه‌ندراوێكی بڵاوكرده‌وه، ئاماژه به‌وه ده‌كات، لە سنووری سەرجەم شارەوانییەکانی هەولێر، لەساڵی رابردوودا پتر له 96 پڕۆژەی جۆراوجۆر ئەنجامدراون.\nراگەیاندنی سەرۆکایەتی شارەوانی هەولێر رایگه‌یاند، له‌ماوه‌ی ساڵی رابردوودا 96 پڕۆژه له هه‌ولێر ئه‌نجامدراون، 66 پڕۆژەیان لەسەر داهاتی لەسەدا 15% و لەسەدا 100% ی سەرۆکایەتی شارەوانی هەولێر، 30 پڕۆژەکەی دیکەش لەسەر داهاتی پەرەپێدانی پارێزگاکان جێبەجێکراون.\nشاره‌وانی هه‌ولێر روونیكرده‌وه، جگە لە دروستکردنی شەقامی بازنەیی 120 مەتری هەولێر و تەواوکردنی بەشی یەکەمی شەقامی بازنەیی 150 مەتری هەولێر و کارکردن لە بەشی دووەمی شەقامەکە، دروستکردنی چەندین شەقام، دانانی تێکەڵە و کیربستۆن و قیڕتاوکردنی ژمارەیەکی زۆری شەقام و کۆڵانەکان.\nشاره‌وانی هه‌ولێر جه‌ختیكرده‌وه، پڕۆژە ئەنجامدراوەکان بڕی زیاتر لە هەشت ملیار دیناریان بۆ خەرجکراوە کە 58٪ لەسەر داهاتی 15٪ و 100٪ ی سەرۆکایەتی شارەوانی هەولێر ، 42٪ لەسەر داهاتی بوودجەی پەرەپێدانی پارێزگای هەولێر ئەنجامدراون.\nشۆفێرێک بە سەرخۆشی سێ ژن دەکوژێت


مەزلوم کۆبانێ: پێنگاڤا یەکەم یا پێڤاژۆیا دیالۆگا کوردی- کوردی سەرکەفتی بوو\nترەمپ پەیوەندیێن خۆ دگەل ڕێکخراوا ساخلەمیا جیهانی قوتکرن\nتێکهەلکرنا قاوەی دگەل شامپۆیێ دێ چ بسەر پرچێ ئینیت؟\nشەش رێکێن بساناھی بۆ باشترکرنا ھناڤان\nئەپڵ ئایفۆنەکا ئەرزان دخە بازاری\n1452 جار خوێندراوەتەوە\nڕۆژنامەیا ئێکسپرێس يا برێتانی بەلاڤکریە، دهێتە چاڤەرێکرن کۆمپانیا ئەپڵ ئایفۆنەکا نوو ب ناڤێ ئایفۆن'' SE2" د کۆنگرەیێ جیهانیێ ئەپڵدا، کو ل ویلایەتا کالیفۆڕنیا دناڤبەرا ٤ بۆ ٨ی ئەڤێ مەهێدا دهێتە لدارخستن ئایفۆنەکا ئەرزان بێختە بازاری.\nلگۆری وان زانیاریێن کو پسپۆرێن تەکنیکی گۆتۆبێژان لسەر دکەن، ئەو ئایفۆنا بچیک ئەزرانتر دبیت، هەیا بگەهیتە دەستێ ڤەکولینەکا نوو ژ بکارهێنەرێن موبایلێن زیرەک، پشتى کو ژبەر ئایفۆنا جۆرێ "X" ریبری ڕەخنە و گازندەیێن زێدە بویە ژبەر گرانیا بهایێ وێ.\nلگۆری مالپەرێ ماک وۆرد شاشەیا وێ ئایفۆنا نوو ٤.٢ ئینج دبیت و دهێتە چاڤەرێکرن ژى بهایێ وێ بگەهێتە ٤٥٠ دۆلاران، کو دبیتە ئەرزانترین ئایفۆن کو د چەند سالێن داویێدا ژ ئالیێ کۆمپانیا ئەپل ڤە دهێتە بەرهەمئینان.\nئەڤە ژى دەمەکێدایە، کۆمپانیا ئایفۆن ل سالا ٢٠١٦ێ ئێکەم نموونە ژ جۆرێ ئایفۆن "SE" خستە بازارێ کو بهایێ ٣٣٩ دۆلاربوون.\nساخلەمیا دهۆکێ ئاگەهداریەک بەلاڤکر\nوەزارەتا ناڤخۆیا هەرێمێ دەربارەی دەواما فەرمانگەهان زەلالکرن دا\nگەلەک ئەنجامدانا سێکسی چ زەرەر هەنە؟


خوێندکارانی پۆلی 10 و 11 ی زانستی له ئاماده‌یی شه‌مێرانی کچان له سنووری به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیی په‌روه‌رده‌ی شاره‌زوور، سه‌ردانى ده‌سته‌ى کوردستانى بۆ دراساتى ستراتیجى و توێژینه‌وه‌ى زانستى-یان کرد و له‌لایه‌ن پڕۆفیسۆر د.پۆڵا ئازاد خانه‌قا سه‌رۆکى ده‌سته‌ى کوردستانی، پ.د.خالید مه‌حمود ئیسماعیل به‌ڕێوه‌به‌رى گشتى له ده‌سته‌ى کوردستانی، د.عه‌لى محه‌مه‌د ساڵح، د.نه‌رمین ساڵح ئه‌حمه‌د و ژماره‌یه‌کی دیکه له مامۆستایان و توێژه‌ران و پسپۆڕان و لێپرسراو و کارمه‌ندانى تاقیگه جۆراوجۆره‌کان و کارمه‌ندانى ده‌سته‌ى کوردستانی-یه‌وه، پێشوازییانلێکرا.\nله‌میانی سه‌ردانه‌که‌دا کاره‌کانی ده‌سته‌ی کوردستانی بۆ دراساتى ستراتیجى و توێژینه‌وه‌ى زانستى و توێژینه‌وه و پڕۆژه و هه‌نگاوه زانستییه‌کانی ده‌سته‌ی کوردستانی بۆ خوێندکارانی ئاماده‌یی شه‌مێرانی کچان روونکرایه‌وه، پاشان خوێندکاران به‌سه‌ر دوو گروپدا دابه‌شکران و تاقیگه و سه‌نته‌ره زانستییه‌کان و به‌شه جیاجیاکان و تاقیگه‌ی فێرخوازی خوێندکاران، پیشانگه‌ى به‌رد و به‌به‌ردبووه‌کان، گه‌وره‌ترین په‌یکه‌رى دایناسۆر، پیشانگه‌ى وێنه‌یى شێوازه‌کانى ده‌رکه‌وتنى ژیان له‌سه‌ر گۆى زه‌وی، ئه‌شکه‌وتى کلتوورى-یان له ده‌سته‌ى کوردستانى به‌سه‌رکرده‌وه .\nسه‌ردانی خوێندکارانی ئاماده‌یی شه‌مێرانی کچان بۆ ده‌سته‌ى کوردستانى بۆ دراساتى ستراتیجى و توێژینه‌وه‌ى زانستى، به هه‌ماهه‌نگیی له‌گه‌ڵ کۆمه‌ڵه‌ی خوێندکارانی کوردستان رێکخرابوو، له‌باره‌ی سه‌ردانه‌که‌وه، شیروان که‌مال لێپرسراوی لقی شاره‌زووری کۆمه‌ڵه‌ی خوێندکارانی کوردستان له لێدوانێکدا بۆ سایتی ده‌سته‌ی کوردستانی www.kissr.edu.krd رایگه‌یاند: له‌میانی سه‌ردانه‌که‌دا بۆ ده‌سته‌ى کوردستانى بۆ دراساتى ستراتیجى و توێژینه‌وه‌ى زانستى، خوێندکاران به چه‌ندین پڕۆژه‌ی گرنگیی زانستی ئاشناکران، سه‌ردانێکی گرنگ و به‌سوود بوو بۆ خوێندکاران و هیوادارین چالاکیی له‌مجۆره به‌رده‌وام بێت.\nبۆ خوێندنه‌وه‌ی راپۆرتێک لەسەر ده‌سته‌ى کوردستانى کلیک له‌سه‌ر ئه‌م لینکه بکه:\nبۆ زانیاریی زیاتر کلیک له‌سه‌ر ئه‌م لینکانه بکه:\nبۆ خوێندنەوەی هەواڵ و زانیاریی زیاتر سەردانی سایتی ده‌سته‌ى کوردستانى بکەو کلیک له‌سه‌ر ئه‌م لینکه بکه:\nKISSR - Newsroom: Oct 10 2019 09:44 AM / Hallkawt Zangana


مه‌كته‌بی سیاسی YNDK پیرۆزبایی له حزبی شیوعی كوردستان ده‌كات\nمەكتەبی سیاسی یەكێتی نەتەوەیی دیموكراتی كوردستانYNDK، به‌بۆنه‌ی ساڵوه‌گه‌ری (87) ساڵه‌ی دامه‌زراندنی حزبی شیوعی كوردستان په‌یامی پیرۆزباییان ئاڕاسته ده‌كات و هیوای سه‌ركه‌وتنی زیاتر بۆ حزبی شیوعی كوردستان ده‌خوازێ و له‌پیامه‌كه هاتووه یه‌كریزی و ته‌بایی سه‌رجه‌م حزبی و لایه‌نه‌كان زامنی به‌ده‌ستهێنانی مافه‌كانی گه‌لی كوردستان و پاراستنی ده‌ستكه‌وته‌كانه.\nبەبۆنەی(87)مین ساڵیادی دامەزراندنی حزبتان (حزبی شیوعی كوردستان) بەناوی خۆمان‌و تەواوی ئەندام‌و لایەنگرانی یەكێتیمانYNDK، جوانترین پیرۆزبایتان ئاڕاستە دەكەین‌و خوازیارین ساڵیادی دامەزراندنی ئەمساڵتان هاندەر بێت بۆ زیاتر پێشڤەچوونتان .\nبەڕێزان: حزبتان (حزبی شیوعی كوردستان) لەماوەی تەمەنی خەبات و تێكۆشانیدا، وەك لایەنێك لە گۆڕەپانی سیاسی باشووری كوردستان جێ پەنجەی لەخەبات دژی داگیركەران و دوژمنانی كوردستان هەبووەو هەموو كات خەباتی كردووە بۆ بەدیهێنانی مافەكانی گەلی كوردستان، ئەوەی لەم قۆناغەی ئەمڕۆشمان گرنگە یەكریزی و تەبایی سەرجەم هێزو لایەنەكانی كوردستانە بۆ بەدیهێنانی تەواوی مافەكانی گەلەكەمان و پاراستنی دەستكەوتەكانمان.\n« پەیامى سەرەخۆشى سکرتێرى گشتیى YNDK بۆ بەڕێز کاک عصمت ئەرگووشى بەڕێوەبەرى گشتیى ئاسایشى کوردستان پەیامى هاوخەمى سکرتێرى گشتیى YNDK بۆ کۆچى دوایى تێکۆشەرى ناسراوى کوردستان خوالێخۆشبوو رەمزى شەعبان »


کوردو عەرەب.. دوو گەلی بێ ئاگا لەیەکتر لەوڵاتێکدا | نیقاش\nکوردو عەرەب.. دوو گەلی بێ ئاگا لەیەکتر لەوڵاتێکدا\nساڵح سەغیرو خێزانەکەی، بەهاری ساڵی ٢٠١٤ بۆ گەشتوگوزار لەشاری بەغداوە چوونە هەولێری پایتەختی هەرێمی کوردستان، کاتێ گەیشتنە ئەوێ پێکڕا ژن‌و منداڵەکانی واقیان وڕما کاتێ بینیان وڵات‌و میللەتێکی تر لەباکووری…\n6.11.2014 | هه‌ولێر\nسەغیر خاوەنی دوکانێکی گەورەی فرۆشتنی یاریی منداڵانە لەناوچەی (بەتاوین) لەشاری بەغدا، بۆ خۆی هەرێمی کوردستان‌و کوردی بە باشی ناسیوە پێشتر، بەڵام بۆ ژن‌و منداڵەکانی چیرۆکێکی نەبیستراو بووە تا ئەو کاتەی بۆ گەشت‌و سەیران دەیانباتە هەولێر. لەوێ ئەو خێزانە دەزانن کە چەندە بێ ئاگان لەبەشێکی زۆری وڵاتەکەیان.\nلەعێراقی پڕ لەکێشە دوو گەلی جیاواز پێکەوە دەژین کە بەدرێژایی دامەزراندنی لەساڵی ١٩٢١ بەهۆی سیاسەتی دەوڵەتە یەک لەدوای یەکەکانی تائێستا نەیانتوانیوە پێکەوە بەباشی بسازێن، هەر لەسەرەتای دروستکردنی لەلایەن ئینگلیزەکان شۆڕشێکی چەکداریی بەسەرکردایەتی شێخ مەحموودی حەفید لەشاری سلێمانی هەڵایساو خوازیاری نەلکاندنی کوردستان بوون بەعێراقەوە. لەو کاتەوە تائێستا چەک‌و شەڕ زمانی یەکلاییکردنەوەی کێشە سیاسییەکان بوون.\nبەڵام لەساڵی ١٩٥٠ بەدواوە دەوڵەتی عێراق کەناڵی میدیای بەزمانی کوردیی هەبووەو تارووخانی رژێمی سەدام حوسێن لەبەهاری ٢٠٠٣ ئەو کەناڵانە کە لەهەر سەردەمێکدا گوتاری رەسمی حکومەت‌و سیستەمەکانیان پەخش کردووە، بەردەوام بوون چ تەلەڤزیۆن چ رۆژنامەو رادیۆ.\nیەکەم میدیای دەوڵەتیی لەعێراق کە بەزمانی کوردیی پەخش بکات، رادیۆی کوردیی بەغدا بوو لەساڵی ١٩٥٠، دوای ئینقلابی عەبدولکەریم قاسم لەمانگی تەمموزی ١٩٥٨، پارتە کوردییەکان قورسایی چالاکیی سیاسیی‌و میدیایی خۆیان بردە ئەو شارە. بەڵام بەهۆی هەڵایسانی شۆڕشی ئەیلول بەسەرکردایەتی مەلا مستەفا بارزانی لەمانگی ئەیلولی ١٩٦١، کوردەکان چالاکییەکانیان بردەوە بۆ سەر چیاکان‌و بەغدایان چۆڵکرد بۆ حکومەتی عێراق.\nئێستا کە عێراق لەسەر سیستمێکی فیدراڵی بەڕێوە دەبرێ، دەوڵەتی ناوەند هیچ بایەخێک بەزمانی کوردیی نادات لەمیدیا رەسمییەکانی خۆی، بۆیە خەڵکی کوردستان هەرگیز ئاگایان لەسیاسەتی گشتی دەوڵەت نییە مەگەر ئەو هەواڵانەی لەمیدیا جیهانییەکان بڵاو دەبنەوەو بەشێک لەمیدیا کوردییەکان وەریدەگێڕنە سەر زمانی کوردیی.\nپێچەوانەی حکومەتی بەغدا، کوردەکان کەمێ زیاتر بایەخیان بەمیدیای خۆیان بەزمانی عەرەبیی داوە. ساڵی ٢٠٠٣ هەر لەیەکەم ساتەکانی رووخانی رژێمی سەدام حوسێن، یەکەم کەناڵی میدیایی بەناوی تەلەڤزیۆن‌و رادیۆی (ئەلحوڕیە) کە لەلایەن مەکتەبی راگەیاندنی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان دامەزرا لەشاری بەغدا کەوتە کارو تائێستایش بەردەوامن لەپەخش، هەردوو حزبی دەسەڵاتداری کوردستان یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان‌و پارتی دیموکراتی کوردستان هەردوو رۆژنامەی (التاخی‌و الاتحاد) بەزمانی عەرەبی رۆژانە دەردەکەن.\nرۆژنامەوانانی میدیاکانی کورد لەبەغداو عەرەبییەکان لەکوردستان، بەهۆی پیشەکانیانەوە کەوتوونەتە بەر هێرش‌و پەلاماری خەڵک، ئەوان وەکو نوێنەری حزب‌و تایفەیەکی دیاریکراو مامەڵەیان لەگەڵدا کراوە.\nساڵی ٢٠٠٧ تیمێکی کەناڵی ئەلجەزیرەی قەتەری لەشاری دهۆک کەوتنە بەر هێرشی تەماشاکەرانی یارییەکی تۆپیپێ، هەرچەندە بەشی زۆری تیمە رۆژنامەوانییەکە کوردبوون، بەڵام هێرشبەران ئەوانیان وەکو بەکرێگیراوو شۆڤێنی ناوبردو هەوڵیاندا بەتۆبزی تیمەکەی جەزیرە لەو ناوە دوور بخەنەوە.\nهەروەها لەهەمان ساڵدا، چەند گەنجێک لەشاری سلێمانی هێرشیان بردە ناو بارەگای تەلەڤزیۆنی فەیحا کە لەتەلارێکی بەرزی ئەو شارەدا پەخشی دەکرد. هێرشبەران بیانوویەکی بەرچاویان نەبوو بۆ هێرشەکەیان، لەو کاتەی پۆلیس چوو بەدەم کێشەکەوە هێرشبەران وتبوویان: ئەوانەی لەوێ کاردەکەن عەرەبی شۆڤێنین‌و نابێ لەکوردستان بمێننەوە، لەکاتێکدا ئەو کەناڵە لەو وەختەدا راستەوخۆ بانگەشەی بۆ هیچ ئاین‌و مەزهەبێکی دیاریکراو نەدەکرد.\nحاڵی میدیا کوردستانییەکانی ناوچە عەرەبییەکان باشتر نەبووە، رۆژنامەکانی التاخی‌و الاتحاد لەدوو کاتی جیاوازدا کەوتوونەتە بەر شاڵاوی خەڵکی ناوچە عەرەبییەکان.\nساڵی ٢٠٠٨ بەهۆی بڵاوکردنەوەی وتارێک کە بەشێک لەشیعە بەسوکایەتیان زانیبوو، نووسینگەکانی رۆژنامەی الاتحادی یەکێتی کە پێشتر لەشاری سلێمانی هەر بەزمانی عەرەبیی دەردەچوو، لەچەند شارو ناوچەیەکی باشووری عێراق کەوتنە بەر هێرش و پەلامارو سوتێنران. ساڵی 2014 یش نووسینگەی رۆژنامەی التاخی سەر بە پارتی كە لەشاری بەغدا دەردەچوو تاڵانكرا. تائێستاش ئەو رۆژنامەیە لەدەرچوون راوەستێنراوە.\nبەگوێرەی ئاماری سەندیکای رۆژنامەنووسانی کوردستان، ئێستا هەزارو ٢٠٠ کەناڵی جۆربەجۆری میدیا (تەلەڤزیۆن، رۆژنامە، رادیۆ) رەسمی‌و ناڕەسمی لەهەرێمی کوردستان کار دەکەن، بەڵام هیچ کام لەمانە بەزمانی عەرەبی بۆ ناوخۆی کوردستان‌و عێراق پەخش ناکەن. لەکاتێکدا ژمارەی ئاوارەو لێقەوماوی ناوچە عەرەبییەک بۆ ئەو هەرێمە نزیک بۆتەوە لەنیو ملیۆن کەس.\nکاروان ئەنوەر، سکرتێری لقی سلێمانی سەندیکای رۆژنامەنووسانی کوردستان بە"نیقاش"ی وت "كۆمەڵێك هۆكاری سیاسی هەن کە وایکردووە كورد لەهەرێمی كوردستان‌و عەرەبەكانیش لە عێراقی عەرەبی، گرنگی بەمیدیا بەزمانی بەرامبەر نەدەن".\nکاروان لە هەمان کاتدا سەرنووسەری سایتی PUKmediaی یەکێتی نیشتمانیی کوردستانیشە سەبارەت بەنەبوونی میدیا بەزمانی عەرەبیی وتی: " چەند ساڵێكە ساردییەكی سیاسی لەنێوان هەرێمی كوردستان‌و بەغدا هەیە. ئەمە هۆكارێكی راستەوخۆی كەمبوونەوەی ئەو كەناڵانەن كە بەزمانی عەرەبیی دەردەچوون، ئەگینا دوای رووخانی رژێمی بەغدا لەساڵی 2003 یەكەم میدیای ئازاد پاش رووخانی رژێم، بەدەستی كوردەكان گەیشتە بەغدا، ئەمە سەروەرییە بۆ میدیای كوردیی بەتایبەت یه‌كێتی كە توانی لەگەڵ ئازادكردنی بەغداد، بەزمانی عەرەبی میدیایی كوردی بگەنێتە ئەو شوێنە، بەڵام كەمترین هەوڵ لەمیدیای عەرەبی عێراقییەوە هەبووە كە نەیویستووە زمانی كوردیی بخاتە ناو میدیاكەیەوە. تۆڕی میدیایی عێراق كە سەرۆكایەتیی میدیای رەسمی عێراق دەكات، ئەندامێكی كوردی تێدا نییە ئەمەش ئەوە دەریدەخا كە میدیای عێراقی نایەوێ یان نەیویستووە بەهیچ شێوەیەك زمانی كوردی بكاتە بەشێك لەمیدیاكەی."\nکاروان وتیشی: " ئەوە دەگەرێتەوە بۆ تێڕوانینێكی سایكۆلۆژیی كەمینەو زۆرینە، چونكە عەرەب لەعێراقدا زۆرینەن، زۆرینەش وەها بیردەكاتەوە كە ئەوان پێویستیان بەزمانی كوردیی نەبێ، زمانێك یان میدیایەك چەند ملیۆنێكی كەم تێی دەگات لەكاتێكدا عەرەبەكان خۆیان نزیكەی 25 ملیۆن كەس دەبن".\nسالم دەروێش رۆژنامەوانێکی عێراقییەو لەشاری بەغدا دەژی لەگەڵ بۆچوونەکانی کاروان ئەنوەر هاوڕایەو پێیوایە ئەزموونی حوکمڕانی عێراق لەدوای رووخانی رژێمی سەدام، ئەزموونێکی شکستخواردووە بۆ گەیاندنی پەیامەکانی بەکوردەکان لەباکووری وڵاتەکەی.\nسالم لەمبارەیەوە بۆ "نیقاش" وتی: " کوردەکان سەرمایەیەکی گەورەی عێراقن، سەدام بەو دڕندەییەی خۆی نەیتوانی گرنگی ئەوان لەبەرچاو نەگرێ‌و بەردەوام میدیایەکی تەرخانکردبوو بۆ ئەوان، تەنانەت ئەو کاتانەشی کە ناوچەیەکی زۆریان لێ سەندبووەو لەساڵی ١٩٩١ەوە حکومەتێکیان تیا دروستکردبوو، کەچی ئێستا لەسەردەمی میدیای دیجیتاڵیش، کوردەکان نازانن حکومەتەکەیان لەبەغدا چی دەکات‌و چی دەوێت. حکومەت‌و میدیاکان لەبەغدا هیچ ئومێدێکیان بەکوردستان نەماوەو وا دیارە حەز دەکەن هەرچی زووە لەکۆڵیان بێتەوە ئەگینا ئەو فه‌رامۆشکردنە لەپای چی."\nئەو رۆژنامەوانە عێراقییە دەڵێ: "ئەوەیش کەموکوڕییە کە کوردەکان میدیایان بەعەرەبیی نییە، ئەوان نازانن شەقامی عەرەبی چۆن یارییان پێدەکرێ بۆ ئەوەی وەکو دوژمن وێنایان بکەن، ئەگەر میدیایەکی کاریگەرییان هەبێ، پێویستیان بەوە نییە بترسن لەهەوڵی چەواشەکاریی هەندێ لایەنی سیاسی‌و بەشێک لەدەسەڵاتدارانی بەغدا".


له‌گه‌ڵ چونه ته‌مه‌ن ئێسكه‌كانی مرۆڤ لاواز ده‌بێت، زۆر گرنگه پێش ئه‌وه‌ی بچیته ته‌مه‌نه‌وه كۆمه‌ڵێك ڕێنمایی په‌یڕه‌و بكه‌یت بۆ ئه‌وه‌ی ته‌مه‌ن كار له سه‌لامه‌تی ئێسكه‌كانت نه‌كات و له‌م بابه‌ته‌دا دكتۆر ئازا بابان پسپۆڕی نەشتەرگەری ئێسک و شکان گرنگترین ئه‌و خاڵانه باس ده‌كات كه هه‌موان پێویستیان پێیه‌تی.\n1- پەیڕەوکردنی خواردنی تەندروست کە بەشێکی باشی سەوزەو مێوە و شیرو بەرهەمەکانی تێدا بێت\n2- پێویستە ئەوانەی نەخۆشی جومگەکان و ئەژنۆیان هەیە ئەو خواردنانە بخۆن کە بڕێکی باشی ڤیتامین D ,C ,k تێدابێت کە یارمەتی دروستکردنی کڕکڕاگە دەدات وە یارمەتی هەلمژینی کالیسیۆم لە ریخۆڵە دەدات بۆ نمونە پرتەقاڵ و كه‌له‌رم و سپێناع وتەماتە هتد.\n3- وەرزش کردن یارمەتی دابەزینی کێشی لەش دەدات وە نەرمی (فلێکسەبلتی) ماسولکەکان زیاد دەکات.\n4- کێشی لەشت دابەزێنە بۆ سەلامەتی ئەژنۆکانت، ئەژنۆکان سێ تا چوار قاتی کێشی لەش هەڵدەگرێت لە کاتی ڕۆیشتندا.\n5- چا و قاوە وە خواردنە گازیەکان کەم بکەوە، کە هەڵمژینی کالیسوم لە ڕیخۆڵەکان کەمدەکاتەوە وە دەبێتە هۆی بێ هێزی ئێسک.\n6- بۆ ئەو کەسانەی کێشەی ئەژنۆیان هەیە گەرم راگرتنی ئەژنۆ یارمەتی کەمبوونەوەی ئازاری ئەژنۆ دەدات.