شـــــۆڕش و ئـــــەبـــــەدیـــــەت |\nشـــــۆڕش و ئـــــەبـــــەدیـــــەت\n2011/06/28 at 7:20 PM لێدوانێک بنووسە\nمەریوان وریا قانیع:زۆرجار شۆڕش لەوە کراوەتەدەرەوە دیاردەیەکی سیاسی ئاسایی بێت لەناو ژینگەیەکی کۆمەڵایەتی‌و فەرهەنگی تایبەتدا، رووداوێک بێت بکەرەکانی کەسانی ئاسایی‌و خۆماڵیبن. شۆڕش بەشێوەیەکی گشتی وەک رووداوێکی پیرۆز نمایشدەکرێت، کە لەلایەن کەسانی پیرۆز‌و بەموقەدەسکراوەوە ئەنجامئەدرێت، بەتایبەتی لەلایەن ئەو سەرۆک‌و ”پیاوە“ گەورانەوە کە له‌ڕیزی سەرەوەی شۆڕشگێڕاندا نیشتەجێن. بێگومان شۆڕش هەمیشە وەک ”سەرەتایەک“ی نوێ دەستپێدەکات، وەک چرکەیەکی نوێ لەناو زەمەنێکی تەقلیدیدا، بەڵام کێشەی ئەم سەرەتا نوێیە لەوەدایە کە دەخوازێت ببێتە سەرەتایەکی موقەدەس، بەسەرەتای هەموو سەرەتاکانی تر، بە زەمه‌نێک کە سەرجەمی زەمەنەکانی دوای خۆی رکێفبکات‌و بخاتە ژێر کۆنترۆڵی خۆیەوە. کێشەی شۆڕش بەم مانایە کێشەی سەرەتایەکە کە دەیەوێت سەرەتاکانی تر‌و ئایندە داگیربکات، دەیەوێت ئەوەی لەو سەرەتایەدا بە راست‌و بە باش‌و بە جوان‌و بە ئەخلاقی دەزانێت، بۆ ئایندەش هەر بە راست‌و باشە‌و جوان‌و ئەخلاقی بمێنێتەوە. ئەوە مەعریفەیەی ئەو سەرەتایە دەیهێنێت، ئەو وێنەیەی لەو سەرەتایەدا بۆ دونیا دەکێشرێت، ببێتە مەعریفە‌و وێنەی سەردەمەکانی تر. بە مانایەکی دیکە گرەوی بە موقەدەسبوونی شۆڕش لەوەدایە بەسەر ئەو سەرەتابوونەدا سەرکەوێت‌و ببێت بە زەمەنێکی رەها، ببێت بە زەمەنێک بتوانێت مانای زەمەکانی دوای خۆی دەستنیشانبکات، راستی‌و دروستی ئەو زەمەنانە‌و راستی‌و دروستی شێوازی هەڵسوکەوت‌و تێفکرینی ئینسانەکانی قۆناغەکانی دواتر بە رادەی دڵسۆزبوون‌و دڵسۆزنەبوون بۆ ئەو سەرەتایە بپێوێت. بەم مانایە ئاکاری ترسناکی شۆڕش لەوەدایە له‌سەرەتا مێژووییەکەی خۆیەوە بپەڕێتەوە‌و ببێت بە سەرەتایەکی موتڵەق، سەرەتای هەموو سەرەتاکانی تر. پێوەری پێوانی راستی‌و دروستی جوڵە‌و هەڵسوکەوتەکانی ئینسانی قۆناغەکانی دواتر، بەکورتی بەسەر سەرەتابوونی خۆیدا زاڵببێت بیکات بە ساتەوەختێکی ئەبەدی.\nگەر شۆڕش له‌جێبەجێکردنی ئەو شتانەی سەرەوەدا سەرکەوت، ئەوکات دەتوانێت خۆی وەک زەمەنێکی پیرۆز نمایشبکات، دەبێتە زەمەنێک تەنها مافی ئەوە بەخۆینادات یاسا‌و بەها بۆ هەموو زەمەنەکانی دوای خۆی دابنێت، بەڵکو بکەرەکانی خۆشی بەرزدەکاتەوە بۆ ئاستی بکەری رەها، بکەری ئەبەدی، بکەری پیرۆز بە رادەی پیرۆزی شۆڕش. شۆڕش ئەو بکەرانە دەکاتە کۆمەڵێک کەسایەتی رەها‌و هەموو مژدە‌و بەڵێن‌و خەونەکانی خۆشی بەو کەسایەتییانەوە گرێدەدات. بێگومان شۆڕش خۆی ئەم کارانە ناکات، بەڵکو ئەوانە دەیکەن کە بکەری شۆڕشه‌کەن، بەتایبەتی ئەوانەی وەک سەرکردەی شۆڕشەکە ئامادەن. کەم شۆڕش هەیە له‌دونیادا ئەم کارەی نەکردبێت‌و کەم شۆڕشیش هەیە دوای سەرکەوتن نەبووبێت بە ماشێنێک بۆ هەڵهێنانی دیکتاتۆری گەورە‌و بچووک، کەسانێک بەناوی مەزنی شۆڕشەوە قسە له‌مەزنی خۆیان‌و بەناوی پیرۆزی شۆڕشەوە قسە له‌پیرۆزی خۆیان دەکەن.\nبە مانایەکی دیکە لەناو هەموو شۆڕشێکدا مەیل‌و ویستێکی بەهێز هەیە سەرقاڵی ئەوەیە شۆڕش وەک رووداوێکی سیاسی‌و کۆمەڵایەتی‌و فەرهەنگی تایبەت نەفیبکات‌و لەشوێنی ئەودا وەک مێژوویەکی موقەدەس، کە کەسانی موقەدەس پێیهەڵدەستن، نمایشبکات. لەم ئاستەشدا شۆڕش خۆی ئەو هێزە نییە کە ئەم کارە ئەنجامبدات، شۆڕش وەک شۆڕش هێزێک نییە بتوانێت قسەبکات، ئەوەی قسەدەکات شۆڕشگێڕانن، ئەوانەن کە شۆڕش دروستدەکەن. مێژووی شۆڕش خۆشی مێژووی شۆڕشگێڕانی شۆڕشە، ئەوەی لەسەر شۆڕش دەگوترێت‌و ئەو مانایانەی پێیدەبەخشرێت‌و ئەو وێنانەی بۆی دروستدەکرێت، شۆڕشگێڕان‌و بەشداربوانی شۆڕش یان ناحەزەکانیان دروستیدەکەن. واتە وەک چۆن شۆڕش خۆی پابەستی بیرکردنەوە‌و کردەی مێژوویی شۆڕشگێڕانە، بەهەمانشێوە سەرجەمی وێنە‌و ماناکانیشی بەو شۆڕشگێڕانەوە یان بە ناحەزەکانیانەوە پابەستە. هەر له‌بنەڕەتەوە شتێک نییە ناوی وێناکردنی شۆڕشبێت بۆ خودی خۆی، ئەوەی هەیە ئەو وێنە‌و مانایانەیە کە بە شۆڕش دەدرێت، زۆربەی هەرە زۆری ئەم وێنە‌و مانایانە ئەوانەن کە لەلایەن بەشداربوانی شۆڕش خۆیەوە دروستدەکرێن، هەم له‌کاتی شۆڕشەکە خۆیدا یان بەتایبەتی له‌دوای سەرکەوتنی شۆڕشەوە. زۆرجار حیکایەتە گەورەکانی شۆڕش دوای سەرکەوتنی شۆڕش دروستدەکرێن، دوای سەرکەوتن، شۆڕشگێڕان دەبنە شۆڕشگێڕی راستەقینە، قارەمانی نوێ دروستدەکرێت، کەسانێک دروستدەبن باسی خۆیان دەکەن، باسی گەورەیی پەیام‌و رۆحی لەخۆبوردن‌و ئامادەگیان بۆ گیانفیدایی دەکەن. بێگومان ئەم کەسانە، کە زۆرجار پاڵەوانەکانی دوای سەرکه‌وتنی شۆڕشن، خۆیان ئەو حیکایەت‌و باسانە بەشێوەیەکی راستەوخۆ ناگێڕنەوە، بەڵکو کۆمەڵێک دەزگا دروستدەبن کە کاریان گێڕانەوەی حیکاتەکانی شۆڕشە، کاریان پاراستنی پاڵەوانێتییەکانی رابردوو و دروستکردنی پاڵەوانی نوێیە. ئەرکی ئەم دەزگایانە فراوانترە له‌دروستکردنی حیکایەت، ئەم دەزگایانە کاریان بەخشینی مانایە بە رابردوو، کردنی شۆڕشە بە کردەیەکی ئەبەدی، دەزگای هاریکاریکردنی شۆڕشن بۆ گۆڕینی شۆڕش وەک سەرەتایەکی نوێ بە زەمەنێکی ئەبەدی. هاوکات سەرقاڵی دروستکردنی سیاسەتێکی حیساببۆکراوی یاده‌وەرین، هەندێک رووداو‌و کەسایەتی‌و بەسەرهات دەگێڕنەوە‌و بەبەردەوامی وەبیریدەهێننەوە، هەندێک شتیش بە مەبەست دادەپۆشن‌و دەخەنە ژێر پەردەیەکی ئەستووری بیرچونەوەوە. لەڕاستیدا یەکێک له‌میکانیزمە سەرەکییەکانی بە موقەدەسکردنی شۆڕش‌و بە موقەدەسکردنی ژمارەیەک له‌کەسایەتییەکانی دوای شۆڕش، وابەستەی ئەم سیاسەتە تایبەتەی یادکردنەوە‌و بیرچوونەوەیە. ئەوەی ئەبەدیەت بە هەندێک رووکاری شۆڕش‌و مەزنی بە هەندێک له‌کەسایەتییەکانی شۆڕش دەبەخشێت، ئەم سیاسەتە تایبەتەی یادکردنەوە‌و بیرچوونەوەیە، ئەو دەزگایانەن کە ئەم سیاسەتە رێکدەخەن‌و دەبەنبەڕێوە. لەم ئاستەدا دونیای دوای شۆڕش دەبێتە دونیای دروستکردن‌و فرۆشتنی ئەبەدیەت بەو کەس‌و لایەنانەی له‌دونیای دوای شۆڕشدا دەستیان بەسەر ئەو دەزگایانەدا گرتوە. واتە ئەبەدیەتی هەندێک وێنە‌و هەندێک مانا‌و هەندێک حیکایەتی شۆڕش، ئەبەدیەتێکی دروستکراوە کە دەزگا دامەزراوەکانی دوای شۆڕش دروستیدەکەن. ئەم دروستکردنەش شێوازی جیاواز دەگرێتەخۆی: بۆ نموونە شێوەی دروستکردنی پەیکەر‌و بڵاوکردنەوەی وێنە‌و دروستکردنی گۆڕی تایبەتی‌و شتی دیکەی لەم بابەتە.\nبە کورتی هەموو شۆڕشێک گروپێک دروستدەکات کە هەم لەکاتی شۆڕشەکە خۆیدا، بەتایبەتی دوای سەرکەوتنی شۆڕش، مانا بۆ کەسەکان‌و رووداوەکانی شۆڕشەکە دروستدەکەن. لەم دیدەوە ماناکانی شۆڕش، وەک مانای هەموو دیاردەکانی تر، دروستکراوی کۆمەڵایەتین، لەناو کۆمەڵێک پەیوەندی مانا‌و پەیوەندی دەسەڵات‌و پەیوەندی ئابوریدا بەرهەمدەهێنرێن. بەگۆڕانی ئەو پەیوەندییانە، ئەو مانایانەش گۆڕانیان بەسەردادێت، ئەوەی له‌قۆناغێکدا وەک سەرکردەیەکی بێتەماح‌و فریشتەیەکی سیاسی وێنادەکرێت، دەکرێت له‌قۆناغێکی دیکەدا وەک پیاوێکی پڕ تەماح‌و کەسایەتییەکی نەخۆش دەربکەوێت. ئەو ئەبەدیەتەی سیاسەتێکی تایبەت دروستیدەکات، دەشێت سیاسەتێکی دیکە بینێژێت‌و خۆڵ بەسەریدا بکات.\nخۆرهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست و ده‌ستێوه‌ردانی بۆرژوازی جیهانی.\tئه‌نجومه‌نی خۆپیشاندانه‌كانی مه‌یدانی ئازادی ڕانیه


کاریگه‌ریه‌کانی په‌یامی ڕاپه‌ڕین له‌سه‌ر مه‌سعود بارزانی |\nکاریگه‌ریه‌کانی په‌یامی ڕاپه‌ڕین له‌سه‌ر مه‌سعود بارزانی\n2011/03/23 at 8:29 AIM: لێدوانێک بنووسە\nئامانج پیرۆت:ئاشکرایه ڕاپه‌ڕینی خه‌ڵکی کوردستانیش وه‌ک هه‌موو ئه‌و ڕاپه‌ڕینانه‌ی که ده‌یانه‌وێت ئاڵوگۆر له به‌شی چین و توێژ و لایه‌نه زه‌ره‌رمه‌ند و ناڕازیه‌کاندا به‌دی بێنن، توانیویه‌تی هه‌رزوو کاریگه‌ریه‌کانی په‌یامه‌که‌ی خۆی له‌سه‌ر سه‌رجه‌م کۆمه‌ڵگا به‌رجه‌سته بکاته‌وه و بۆ هه‌ر به‌شه و هه‌ر یه‌که به زمانی خۆیان و به پێی پێویستی خۆیان چه‌رده‌یه‌ک وره، باوه‌شێک ئومێد پێشکه‌ش بکات: هه‌روا نوسه‌ره و ده‌ست له نوسینه‌وه‌ی(بێئومێد نامه) که‌ی خۆیان هه‌ڵده‌گرن و شیعر و سرود و په‌خشانی گه‌شبینی و خۆڕاگری و سه‌رکه‌وتن ئاماده ده‌که‌ن، هه‌روا په‌رله‌مانتار و مه‌لا و کاربه‌ده‌سته و مۆڕه له کورسی و ئیش و پۆسته‌کانیان ده‌که‌ن و بۆ خۆ دزینه‌وه و شان ده‌رکێشان له‌ژێر(ئه‌رکه هه‌نوکه‌ییه‌کانی خاوه‌نکار) و بۆ خاتری نه‌خلیسکانه ناو گۆماوی گومان و ڕسوایی زیاتره‌وه که‌م تا زۆر ده‌ستیان له ده‌فته‌ره دۆلاره‌کانی مووچه‌کانیان شل ده‌که‌ن. هه‌روا سه‌رکرده و سیاسه‌تمه‌داری گه‌وره گه‌وره‌یه له که‌مبونه‌وه‌ی(کاریزما) ی خۆی ناترسێت و بێباکانه له شه‌ووڕۆژێکدا نه‌ک هه‌ر هه‌ڵوێست، به‌ڵکو ئه‌و وشانه‌ش ده‌گۆڕێت، که به‌شداربوانی ئه‌و ڕاپه‌ڕینانه‌ی پێ وه‌سف ده‌کرد!\nئه‌گه‌رچی له‌م کاروانی گه‌یشتنه مه‌نزڵه‌ی نیازمه‌ندانی وره و ئومێد و ته‌حه‌ددا و جورئه‌ته‌دا ته‌نیا ئه‌و پێوه‌ره هه‌یه، که هه‌رکه‌س ساتێک زووتر گه‌یشت، فرسه‌خێک زیاتر له‌و مانایه نزیک بوه‌ته‌وه که ڕاپه‌ڕین له ئێستادا بۆ تاک تاکی ئه‌م کۆمه‌ڵگایه‌ی به ڕه‌وا ده‌بینێت، به‌ڵام هه‌مویان هه‌مان دووری یان نیه! هه‌یانه ئه‌وه‌نده دوور که‌وتوه‌ته‌وه که مه‌گه‌ر کاری گه‌وره و هه‌نگاوی گه‌وره و باجی گه‌وره وایان لێبکه‌ن ته‌مه‌نیان به‌شی گه‌یشتنیان بکات.\nدوایین ڕه‌نگدانه‌وه‌ی کاریگه‌ریه‌کانی ئه‌و په‌یامه‌ی ڕاپه‌ڕین، دوێنێ له ده‌سڵاتدارترین که‌سی ئه‌م جوگرافیایه‌دا بینرا، دوێنێ ده‌رکه‌وت: نه ئه‌ستووری دیواره‌کانی قه‌ڵای ده‌سڵات، نه چپه چپی ده‌زگا سیخوڕیه‌کان، نه جنێو و نه‌ڕه نه‌ڕی که‌ناڵه‌کانی ڕاگه‌یاندن، نه شریخه‌ی تفه‌نگه‌کانی پێشمه‌رگه و زێڕه‌ڤانی و پۆلیس و ئاسایش، نه تۆخی وشه‌ی نوسه‌ره‌کانی ده‌ربار، نه بازگه‌کانی چوار ده‌وری هه‌ولێر، نه فتوای مه‌لاکان، نه غرور و کاریزمای سه‌رۆک و بنه‌ماڵه و حزب، … نه‌یانتوانیوه به‌ر به‌و په‌یامه و کاریگه‌ریه‌کانی بگرن!\nپه‌یامه‌که‌ی دوێنێی مه‌سعود بارزانی به‌ر له‌وه‌ی په‌یامێک بێت بۆ ئه‌وه‌ی به خه‌ڵک بڵێت ده‌یه‌وێت له سێ چوار مانگی داهاتودا چ ئاڵوگۆڕێک له ئاستی کۆمه‌ڵگادا به‌دی بێنێت، په‌یامێک بوو ئه‌و ئاڵوگۆرانه‌ی نیشان دا که له‌ژێر کاریگه‌ری په‌یامی ڕاپه‌ڕیندا به‌سه‌ر خۆیدا هاتوه!\nئه‌وه‌ی که ئه‌و له‌م ڕه‌نگ له‌خۆ دانه‌یدا چ مه‌به‌ستێکی هه‌یه، ئه‌وه‌ی که ئه‌و ده‌یه‌وێت یان ده‌توانێت ئه‌و به‌ڵێنانه جێبه‌جێ بکرێن، مه‌سه‌له‌یه‌که تازه نه په‌یوه‌ندی به ویست و توانای ئه‌وه‌وه ماوه و نه ده‌شتوانێت به‌ر به‌و ته‌وژمه به‌هێزه بگرێت، که پێشتر نه بن عه‌لی و نه موباره‌ک و نه قه‌زافی توانی یان به به‌ڵێندان و ته‌نازول کردن و پارانه‌وه و بیرهێنانه‌وه‌ی سه‌روه‌ری! و نواندنی خه‌مخۆری و نه پێداگرتن له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی که ئه‌وان( ڕابه‌ری شۆڕش) ن نه‌ک سه‌رۆک و نه ئه‌وه‌ی که ئه‌وان هێشتا موهیمه‌یان ماوه و ده‌بێت کاروانی شۆڕش بگه‌یه‌ننه مه‌نزڵ و نه هه‌ڕه‌شه و نه گرتن و کوشتن و نه درۆ هه‌ڵبه‌ستن بۆ خه‌ڵکی ڕاپه‌ڕیو و نه و نه و….تد، به‌ری پێبگرن و کاریگه‌ریه‌کانی له‌سه‌ر خۆیان و کۆمه‌ڵگا و ناوچه‌که و جیهانیش که‌م بکه‌نه‌وه! هه‌ر لێره‌شه‌وه ته‌نانه‌ت خودی بارزانیش ناتوانیت بزانێت، که په‌یامه‌که‌ی ئه‌و چ کاریگه‌ریه‌کی ده‌بێت له سه‌ر خه‌ڵکی راپه‌ڕیو!\nته‌ماشاکه‌ن سه‌رۆکی هه‌رێم، سه‌رۆکی پارتی، ئه‌و سیاسه‌تمه‌داره‌ی که مێژووی بیست ساڵی ڕابردوو پڕاوپڕ بریتی بوه له مێژووی گه‌یاندنی خۆی و حزب و بنه‌ماڵه‌که‌ی به لوتکه‌ی ده‌سڵاتی هه‌مه‌لایه‌نه‌ی ئابوری و سیاسی وئیداری و سه‌ربازی و ئیعلامی و دیبلۆماسی و یاسایی و سیخوڕی، که تا ئه‌م ساته‌ش له زۆربه‌ی کوردستاندا و له ترسی ئه‌و باڵاده‌ستیه هه‌مه‌لایه‌نه‌یه، په‌نجا که‌س ناتوانن کۆبونه‌وه‌یه‌کی ناڕه‌زایه‌تی چه‌ند سه‌عاتی ئه‌نجام بده‌ن! له‌م په‌یامه‌یدا ئاوا خۆی نیشاندا:\n1. له به‌رنامه‌ڕێژی و پلاندانانی یه‌کده‌ست بونه‌وه و قۆرخ کردنه‌وه گه‌یشتوه‌ته ئه‌وه‌ی باسی (به‌ش دان و دابه‌شکردن) بکات!\nله چه‌ند ساڵی ڕابردودا مه‌سعود بارزانی و بنه‌ماڵه و حزبه‌که‌ی ئه‌م پلانانه‌یان جێبه‌جێکردوه:\nـ پاکتاوکردنی سیاسی سه‌رجه‌م نه‌یاره‌کانیان له هه‌ولێر و دهۆک.\nـ قۆرخ کردنی ئابوری و سیاسی و سه‌ربازی و پۆلیسی و ئه‌منی و ئیداری\nـ ده‌رکردنی یاسای جۆراوجۆر و به‌کارهێنانی یاسای جۆراوجۆر بۆ ترساندن و سه‌رکوت کردنی نه‌یاره‌کان.\nبه‌ڵام مه‌سعود بارزانی له‌م په‌یامه‌یدا تا ئه‌و شوێنه ده‌ست ئاوه‌ڵایی خۆی نیشاندا، که هه‌وڵ ده‌دات ته‌نانه‌ت کۆمپانیا گه‌وره‌کان هه‌ندێک (سهم) بفرۆشن به خه‌ڵکی تر!\n2. له هه‌ڕه‌شه کردنه‌وه بۆ خۆگونجاندن\nله چه‌ند ساڵی رابردوودا هیچ په‌یامێکی بارزانی نه‌بوه، که هه‌ڕه‌شه‌یه‌کی له کرۆکدا نه‌بوبێت، هیچ هه‌مانه‌یه‌کی هه‌ڵنه‌گرتوه ته‌وراسێکی له‌ناودا نه‌شاردبێته‌وه به‌رامبه‌ر ئه‌وانه‌ی که هێڵه سوره‌کانی سه‌روه‌ریه‌کانی بنه‌ماڵه‌ی بارزانی و عادات و ئادابی ره‌سمی ده‌به‌زێنن، به‌ڵام ئه‌مجاره دانی به خۆیدا گرت و هه‌ڕه‌شه‌ی نه‌کرد!\n3. له(خاوه‌ندارێتی کوردستان و کۆمه‌ڵگا) وه بۆ ئاستی که‌سێک که( هه‌وڵ ده‌دات سێ لاپه‌ڕه چاکسازی بکات)\n4. له باسکردنی ( خه‌بات و فه‌زڵ) ی شێخانی بارزانه‌وه به سه‌ر خه‌ڵکی کوردستاندا بۆ باسکردنی فه‌زڵی خه‌ڵکی سلێمانی به‌سه‌ر بنه‌ماڵه‌که‌یانه‌وه!\n5. له نکولی کردنه‌وه بۆ دانپیانان\nمه‌سعود بارزانی پێشتر له به‌رامبه‌ر هه‌ر هه‌وڵێکی نه‌یاره سیاسی یه‌کانی خه‌ڵکی ناڕازیدا، چه‌ندین (تۆمه‌تی پاکه‌تی) دابه‌ش ده‌کرد و خۆی له قه‌ره‌ی خواسته‌کان نه‌ده‌دا و نکولی له بوونی هه‌ر جۆره تاڵانی و گه‌نده‌ڵی و سه‌رکوتێک ده‌کرد، به‌ڵام ئه‌مجاره‌یان به زمانی خۆی ڕایگه‌یاند که ئه‌م دیاردانه له کوردستانه‌که‌ی ژێر ده‌سڵاتی ئه‌و و حزبه‌که‌یدا هه‌یه و ته‌نیا ئه‌وانه‌س ئه‌نجامیان داوه، که له ڕووی سیاسی و ئابوری و ئیداری و سه‌ربازی یه‌وه به‌هیز بوون:\nـ هه‌بوونی کۆمپانیای زه‌به‌لاح که توانیویانه بازاڕ قۆرخ بکه‌ن.\nـ دزی و تاڵانی، له ڕێگای به‌کارهێنانی پۆسته حزبی و ئیداری یه‌کانه‌وه.\nـ ناشه‌فاف بوونی بودجه.\nـ ناشه‌فاف بوونی ته‌نده‌ر و فرۆشتنی.\nـ هێنانی خۆراک و ده‌رمانی ئیکسپایه‌ر له لایه‌ن بازرگانه گه‌وره‌کانه‌وه.\nـ بێکار کردنی که‌سانی ده‌ره‌وه‌ی بازنه‌ی حزبه ده‌سڵاتداراه‌کان (هه‌بوونی ته‌زکیه‌ی حزبی بۆ دامه‌زراندن).\nـ هه‌ڵلوشینی سامانی کۆمه‌ڵگا له‌لایه‌ن حزبه ده‌سلاتداره‌کانه‌وه و ته‌خشان و په‌خشان کردنی به‌شێک له سامانی کۆمه‌ڵگا به‌سه‌ر چه‌ندین ده‌زگا و که‌ناڵ و کارمه‌ندی سه‌ر به حزبه‌کاندا.\nهه‌ڵبه‌ته هه‌روه‌ک چۆن ئه‌وه به لای منه‌وه مه‌علومه که بارزانی به چ مه‌به‌ستێک ئه‌م ئاڵوگۆڕه ناچاری یه نیشان ده‌دات. هه‌روه‌ک چۆن ئه‌وه مه‌علومه، که هیچ زه‌مانه‌تێک نیه بۆ نه‌گه‌ڕانه‌وه‌ی بارزانی ناو ئه‌م په‌یامه( که تا ئێستا ته‌نیا فرسه‌خێک له هه‌زاران فرسه‌خی بڕیوه) بۆ بارزانی یه‌که‌ی جاران و له‌و فرسه‌خه په‌شیمان نابێته‌وه و تۆڵه‌شی لێناکاته‌وه، ئه‌وه‌شم به‌لاوه مه‌علومه که چ ڕێگه گرتن له‌و گه‌ڕانه‌وه و تۆڵه سه‌ندنه‌وه‌یه‌وه و چ نزیک کردنه‌وه‌ی بارزانی و ده‌سڵاتداران و سه‌رمایه‌داران فرسه‌خێکی تر له‌و مانایه‌ی که ڕاپه‌ڕین بۆ(ئینسان) کردویه‌تیه ئامانجی خۆی، پێویستیان به زیاد کردنی فشاری ڕاپه‌ڕین و گه‌وره‌تر کردنی ماناکانیه‌تی! 22.03.2011\nتەقەکردن لەخۆپیشانده‌رانی شاری هه‌ڵه‌بجه‌دا\tخۆپیشاندانی جه‌ماوه‌ری له(درعا)به‌رده‌وامه‌و 6 خۆپیشانده‌ر کوژران


یاسای خانەنشینی دەستكاری دەكرێتەوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2019/11/14 - 12:33 PM\nدوای هەمواركردنەوەی یاسای خانەنشینی عیراق، بڕیارە لە هەرێمی كوردستانیش یاساكە دەستكاری بكرێتەوە و گۆڕانكاری تێدا بكرێت.\nلوقمان وەردی، ئەندامی فراكسیۆنی یەكێتی لە پەرلەمانی كوردستان بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، بڕیارە لە چوارچێوەی پڕۆژەیاسای چاكسازییدا دەستكاری خانەنشینی بكرێتەوە.\nدەشڵێت”ئەوەی بەلای ئێمەوە گرنگبووە دەستكاریكردنی خانەنشینی هێزەكانی ناوخۆ و ئاسایشە، چونكە مووچەكانیان زۆر كەمە و ستەمیان لێدەكرێت”.\nدەستكاریكردنی مووچەی خانەنشینی لەكاتێكدایە لە عیراقدا دەستكاری یاساكە دەكرێت و تەمەنی خانەنشینی لە 63 ساڵەوە كەمدەكرێتەوە بۆ 60 ساڵ، بۆ ئەوەی ژمارەیەكی زۆر لە فەرمانبەران خانەنشین ببن و بتوانرێت كەسانی گەنج وەك فەرمانبەران دابمەزرێن.\nمووچەی خانەنشینی هێزەكانی ناوخۆ و ئاسایش شەش ساڵ پێش ئێستا خوێندنەوەی یەكەمی بۆ كرا، بەڵام بەهۆی ڕازینەبوونی حكومەتەوە دواخرا.\nبەپێی پڕۆژەیاساكە هەر كارمەندێكی پۆلیس و ئاسایش دوای 15 ساڵ خزمەت دەتوانێت داوای خانەنشینی بكات و ئەگەر خزمەتەكەشی گەیشتە 25 ساڵ دەتوانێت بە 80%ی تەواوی مووچەوە خانەنشین ببێت.\nخانەنشینیخانەنشینی هێزەكانی ناوخۆیاسای خانەنشینی\nیەكەمین پێشانگای نێودەوڵەتی سلێمانی بۆ كتێب كرایەوە\nیەك شەممەی داهاتوو مووچەی یەك وەزارەت دابەش دەكرێت\nبەڕێوەبەرایەتییەكانی خانەنشینی هەڵدەوەشێنەوە\nجوتیار عادل: بڕیارەكانی حكومەت بە تێكڕای دەنگ پەسەندكران\nچاكسازییەكانی حكومەت ڕۆژنامەنوسانیش دەگرێتەوە\nڕۆژنامەنوسانی هەرێمی كوردستان بەم بڕە پارەیە دەتوانن خانەنشین ببن\n“دەكرا بە بڕگەی خانەنشینی كەرتی تایبەت لە پڕۆژەی چاكسازی جێگای بكرایەتەوە”


Wednesday, 04.01.2020, 2:49\nلە ئێستادا دوو بۆچوون و ڕە‌تی جیاوازی بیركردنە‌وە ھە‌یە، یە‌كە‌م جە‌خت دە‌كاتە سە‌ر یە‌كێتی ڕە‌گە‌زو جوگرافیا . دیارە دە‌وڵە‌تی نە‌تە‌وە‌یی خاوە‌نی سنووری دیاریكراوو جێگیری خۆیە‌تی لە‌گە‌ڵ گە‌لێكی یە‌كگرتوو و گونجاو لە‌نێو خۆدا، ئە‌وە‌ش ئامانجی پێشە‌ڤە‌چوونی دە‌وڵە‌ت بوو لە‌ماوە‌ی پێنج سە‌دە‌ی ڕابردوودا .\nدە‌وڵە‌ت لە‌پێناو پاراستنی سنووری خۆیدا ھانا دە‌باتە بە‌رجە‌نگ و ھە‌موو ڕێگایە‌ك دە‌گرێتە‌بە‌ر بۆ پتە‌وكردنی یە‌كێتی نێوخۆیی ھاوڵاتیانی . جە‌نگی یە‌كە‌م و ئە‌و ئە‌نجامانە‌ی دواتر كە بوونە ھۆی گە‌شە‌كردنی بنە‌ماكانی مافی چارە‌ی خۆنووسین، پاڵنە‌رێكی مە‌زن بوو بە‌و ئاڕاستە‌یە‌دا . ئە‌نجامی ئە‌و بزاڤە بەوە ھۆی سە‌رھە‌ڵدان و دامە‌زراندنی كۆمە‌ڵێك دە‌وڵە‌تی نە‌تە‌وە‌یی نۆێی جیاواز لە یە‌كتر، جگە لە‌وە‌ش كۆمە‌ڵێك فاكتە‌ری نوێتر سە‌ریان ھە‌ڵدا كاریگە‌ری زۆریان كردە سە‌ر ئە‌و ڕووگە‌یە لە‌پێشكە‌وتندا . دامە‌زراندن و ھاتنە‌ئارای ئیمپڕاتۆرییە‌تی گە‌ورە‌و مە‌زن لە‌چە‌ند سە‌دە‌ی ڕابردوودا ببووە ھۆی لە‌باربردنی یە‌كێتی نە‌تە‌وە‌یی و ھە‌ڵوە‌شاندنە‌وە‌ی سنووری جوگرافی و سروشتی وڵاتان، بۆیە ھە‌ر كاتێك ئە‌و ئیمپڕاتۆرییەتانە كە‌وتنە سە‌رمە‌رگ، ئاسایی بوو وڵاتان ھە‌وڵبدە‌ن یە‌كێتی نە‌تە‌وە‌یی خۆیان بە‌دی بێنن و داوای مافی چارە‌ی خۆنووسین بكە‌ن بۆ خۆیان، بە‌وە‌ش گیانی تازە‌ی نێودە‌وڵە‌تی سە‌ریان ھە‌ڵدا .\nدیارە ملكە‌چپێكردن و چە‌وساندنە‌وە‌ی وڵاتان دژی بنەماكانی دیاریكردنی مافی چارە‌ی خۆنووسینە‌و لە‌گە‌ڵ تیۆری دیموكراتیشدا ناگونجێت . گە‌شە‌كردنی زانست و مە‌عریفە‌ی مرۆڤایە‌تیش فاكتە‌رێكی تر بوو بۆ نزیككردنە‌وە‌ی ئە‌زموونی وڵاتان لە‌یە‌كتری و ھە‌وڵدان بۆ لە‌ناوبردنی ئە‌و ھزرو بیرە بۆگە‌ن و كۆنانە‌ی ڕابردوو كە دژی كرانە‌وە‌و دیموكراتییە‌ت بوون . ئینجا ئە‌و پێشكە‌وتنە گە‌ورە ئابوورییانە‌ی كە ڕوویانداو بە‌رژە‌وە‌ندی ھاوبە‌شی بازرگانی و ئابووری نێو دە‌وڵە‌تی لێكە‌وتە‌وە، بووە ھۆی ھە‌موو دونیا وە‌كو یە‌ك بازاڕی ھاوبە‌ش و گە‌ورە تە‌ماشابكرێت، بە‌وە‌ش بازرگانی سنووری نێو دە‌وڵە‌تی تێپە‌ڕاندوو بووە ھۆی كرانە‌وە‌ی دە‌وڵە‌تی نە‌تە‌وە‌یی و لە‌بارچوونی كۆمە‌ڵێك چە‌مكی كلاسیكی ئابووری .


لە پارێزگای ئورفە ئۆپڕاسیۆن بۆ سەر پەكەكە: 10 كەس دەست بەسەر كران\nلە پارێزگای ئورفە ئۆپڕاسیۆن بۆ سەر پەكەكە: 10 كەس دەست بەسەر كران\nبه رواری داگرتن : 2019-03-07 07:58\nناوەندی ھەواڵەكان - لە پارێزگای ئورفە لە وڵاتی توركیا 10 كەس بە هۆی بانگەشە كردن بۆ پەكەكە دەست بەسەر كران.\nلە شارۆچكەی ویرانشەهری سەر بە پارێزگای ئورفە لە ئەنجامی ئۆپڕاسیۆنێك 10 كەس دەست بەسەر كران كە لە تۆڕە كۆمەڵایەتیەكان بانگەشەیان بۆ پەكەكە دەكرد.\nلە توركیا بەردەوام ئۆپڕاسیۆن بۆ سەر تیرۆرستانی پەكەكە ئەنجام دەدرێت هەروەها لە ڕاگەیەندراوێك هاتوە لە شارۆچكەی ویرانشەهری سەر بە پارێزگای ئورفە ئۆپڕاسیۆن بۆ سەر پەكەكە ئەنجام درا ئەو كەسانەی لە تۆڕە كۆمەڵایەتیەكان بانگەشەیان بۆ پەكەكە دەكرد دەست بەسەر كران.(İLKHA)\nبليته كان پەكەكە توركیا ئۆپڕاسیۆن تیرۆرست


Diplomatic Magazine | گۆڕان چیتر حیزبی بانگەشەی ریفۆرم نییە، بەشێکە لە سیستەم\nکۆمیدیی دەبێت سبەی ببینیت بێرنی ساندەرز لەگەڵ دۆناڵد تڕامپ هاوپەیمان بێت. دڵنیام زۆربەی رەخنەگرە رۆشنبیر و فەیلەسوفەکانی گۆڕانیش لە کوردستانەوە بێرنی ساندەرز رەخنەباران دەکەن، بەڵام ئێستا هەوڵی شەرعاندنی رێککەوتنی پارتیی و گۆڕان دەدەن و سەد ئارگیومێنتی بێمانا دروستدەکەن. بێگومان نە ئێوە کەستان بێرنی ساندەرزن و نە پارتییش حیزبی کۆماریی یان تڕامپن، بەس هەر بۆ نمونە.\nئێوە بەس واز لە دروشمە قەبەکان بێنن، خەڵکیش واز لە ئێوە دەهێنێت و چیتر پۆستەکانی ساڵی پارتان نوێ ناکاتەوە.\nراستە سیاسەت بەو مانایە نییە بۆ ئەبەد ئۆپۆزسیۆن بیت، بەڵام بەو مانایەش نییە ئەمڕۆ هێزێکی پڕۆگرێسیڤ/پێشکەوتنخواز بیت و هێزێکی راستڕەوی وەک پارتیی بە مافیا، چەتە، بێئەخلاق، دز، رۆژنامەنوسکوژ، دڕندە، گەندەڵ، نەوتدز، جاشی تورکیا و ئێران، جاشی سەدام حوسێن، خاوەن میلیشیا، قۆرخکاری بازاڕ، تاوانباری جەنگ و هەرچی سیفاتی خراپە بانگ بکەیت و سبەی بێئەوەی هیچ لەو شتانە گۆڕا بن تۆ بچیت لەگەڵیدا هاوپەیمانێتیی دروستبکەیت.\nگروپێک لە گۆڕان نە دەزانن نەیار بن، نە دەشزانن دۆست بن. نەیارێتیی فیکرییتان کردە رق و کینە و دوژمنایەتیی، ئێستاش بە دۆستایەتییتان هەوڵدەدەن جیاوازییەکان نەهێڵن\nبزوتنەوەی گؤڕان راستە لەگەڵ پارتییدا خوێنی تێنەکەوتوە، بەڵام خۆ بزوتنەوەی گؤڕان خاوەنی هێزی چەکدار نەبوە، بزوتنەوەیەکی مەدەنیی بوە و چەندان جار ئۆفیس و بارەگاکانی سوتێنراون.\nکەس نەیگوتوە ئێوە دوژمنی پارتیی بن، بەڵکو دەڵێ نەیاری پارتیی بن. گروپێک لە گۆڕان نە دەزانن نەیار بن، نە دەشزانن دۆست بن. نەیارێتیی فیکرییتان کردە رق و کینە و دوژمنایەتیی، ئێستاش بە دۆستایەتییتان هەوڵدەدەن جیاوازییەکان نەهێڵن. چۆن شەرم ناکەن بچنە ناو حکومەتێکە زیندانی سیاسیی هەبێت؟ دەی، لەوانەیە بڵێن بۆچی ئەو قسانە بە یەکێتیی ناڵێین. خەڵک لە یەکێتیی بێهیوا بوە بۆیە ئەو رەخنانەی لە ئێوەی دەگرن لە یەکێتیی ناگرن. بەڵام ئێوە بەو سیاسەتە ناتەندروستەتان روی یەکێتییشتان سپیکردۆتەوە و ئێستا یەکێتیی نازی ریفۆرمیستیی لێدەدات.\nدەڵێن کوردستان لە کەناری شەڕی ناخۆیە بۆیە ئێوە دەچنە ناو حکومەتەوە. باشە، دەکرێ ئێوە نەچنە ناو حکومەتیشەوە و هەوڵیش بدەن نەیارێتیی خۆتان بە جۆرێکی وا مانیفێست و دەرببڕن کە خەڵک هاننەدەن بۆ خۆپیشاندان و دواتریش ئێوە لەسەر حیسابی ئەوان رێککەوتنی ژێر-بە-ژێر بکەن و لە پشتی پەردە لەگەڵ نێچێرڤان بارزانیی قاقا پێبکەنن کاتێک پێتان دەڵێت "پارتیی کاری بێقانونیی ناکات، دوێنێ ئێوەمان لە هەولێر دەرکرد و هەموشی لەڕێی قانون بو،" وابزانم تێدەگەن مەبەستم کێیە.\nلەمەودوا چیتر رەخنە لە ئێوە ناگیرێت وەک هێزێکی ریفۆرمیست، یان رونتر هێزێک کە بانگەشەی ریفۆرم دەکات. بەڵکو ئێوە هێزێکن بەشێکن لە سیستەم\nلەمەودوا چیتر رەخنە لە ئێوە ناگیرێت وەک هێزێکی ریفۆرمیست، یان رونتر هێزێک کە بانگەشەی ریفۆرم دەکات. بەڵکو ئێوە هێزێکن بەشێکن لە سیستەم، ئەو سیستەمەی کە خۆتان لە من باشتر پێناسەتان کردوە.\nکەس داوای ئەوەتان لێ ناکات دوژمنایەتیی کەس بکەن، بەڵام چاوەڕێی ئەوەتان لێ دەکات جیاوازییەکانتان لەگەڵ پارتیی و یەکێتیی بپارێزن، بەداخەوە نەتانپاراست.\nتوێژەر لە پەیمانگای تەحریر بۆ لێکۆڵینەوە لە سیاسەتی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست


فراكسیۆنی كۆمه‌ڵ: وەرگرتنی پارەی فەرمانبەران بەچەند کارمەندێک‌و بە ئۆتۆمبیل عەیبەیەکی گەورەیە بۆ حکومەت\nفراكسیۆنی كۆمه‌ڵی ئیسلامی له‌باره‌ی دزینی پاره‌ی كارمه‌ندانی نه‌خۆشخانه‌ی شاری له شاری سلێمانی راگه‌یه‌نراوێكی بڵاوكرده‌وه‌و رایگه‌یاندووه كه کار بۆ پێشخستنی سیستمی بانکی دەکەن بۆ وەرگرتنی موچە.\nفراكسیۆنی كۆمه‌ڵی ئیسلامی ده‌شڵێت " وەرگرتنی پارەی فەرمانبەران بەچەند کارمەندێک و بە ئۆتۆمبیل عەیبەیەکی گەورەیە بۆ حکومەت ".\nفراكسیۆنی كۆمه‌ڵی ئیسلامی له راگه‌یه‌نراوه‌كه‌یدا بڵاویكردوه‌ته‌وه، سەبارەت بە بردنی پارەی موچەی کارمەندانی نەخۆشخانەی شار لە شاری سلێمانی دەخوازین ھێزە ئەمنیەکان بە ئەرکی خۆیان ھەستن و ئەنجامدەری ئەو تاوانە ئاشکراو دەستگیر بکەن و روبەروی دادگایان بکەنەوە.\nراشگه‌یه‌نراوه، نەبوونی سیستمی بانکی بۆ پێدانی موچەی فەرمانبەران و وەرگرتنی پارەی فەرمانبەران بەچەند کارمەندێک و بە ئۆتۆمبیل عەیبەیەکی گەورەیە بۆ حکومەت کە تاکو ئێستە واینەکردووە ھەموو فەرمانبەرێک ھەژمارێکی بانکی ھەبێ و لەرێگای بەنکەوە موچە وەربگرێ.\nهه‌روه‌ها ئه‌وه‌ش هاتووه، بۆیە لە فراکسیۆنی کۆمەڵی ئیسلامی کار بۆ ئەوە دەکەین بانکەکانی حکومەتی ھەرێم زیاتر گرنگی پێ بدرێ و پێکەوە ببەسرێ و موچەخۆران بەرێگای بانک و ھەژماری خۆیان و بەشێوەیەکی سەردەمیانە موچە وەربگرن و بڕی موچە پاشەکەوتکراوەکانیشیان بۆ بخرێتە سەر ئەو ھەژمارە تایبەتە.


بۆ نەشتەرگەرییەكی بچووك داوای 1.5 ملیۆن دینار لە نەخۆشێك كراوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2021/01/15 - 4:19 PM\nپزیشكێكی پسپۆڕی جومگە و ڕۆماتیزم ئاشكرای دەكات، كە بۆ نەشتەرگەری (تورەكەی گانگلیۆن) داوای ملیۆن و نیوێك دینار لە نەخۆشێك كراوە لەلایەن چەند پزیشكێكەوە و دەشڵێت: “بە ئاسانی و بە بەنجی خۆجێیی بە بیێ بەرامبەر نەشتەرگەریم بۆ كرد”.\nد. هێمن مەحمودن پزیشكی پسپۆڕی جومگە و ڕۆماتیزم ڕایگەیاند، نەخۆشێك ماوەی دوو ساڵە دەناڵێنێ بەدەست ئازاری مەچەكی بەهۆی گەورە بوونی ئەم تورەكەی گانگلیۆنەوە، بۆیە سەردانی چەند پزیشكێكی نەشتەرگەری كردووە و داوای ملیۆن و نیوێك دیناری عێراقیان لێكردوە لە بەرامبەر دەرهێنانی كیسەكە بە نەشتەرگەری.\nدەشڵێت: “ئەمڕۆ سەردانی منی كرد، كیسەكەمان بۆ دەركرد بێ بەرامبەر و بە سەركەوتوویی لە ژێر بەنجی خۆجێی، بە بەكارهێنانی دەرزی تیرە فراوان”.\nتورەكەی كیسی گانگلیۆن چییە؟\nوەك ئەو پزیشكە ڕوونی كردەوە، تورەكەی گانگلیۆن پێكهاتووە لە شلەیەكی وەك جێڵ، كە دروست دەبێت لە پەردەی دەوری بەستەرەكان یان كەپسولی جومگەكان.\nئاشكراشی كرد، گانگلیۆن كیسێكی مەترسیدار و شێرپەنجەیی نیـــە، زۆربەی جار بێ ئازارە، بەڵام هەندێ جار قەبارەكەی گەورە دەبێت، دەبێتە هۆێ سڕبوون و بێ هێزی و ئازار لەو پەلەدا.\nد. هێمن وتی، “بەزۆری لەسەر مەچەك دروست دەبێت، بەڵام هەندێك جار لە شوێنی تریش درووست دەبێت”.\nوەك ئەو پزیشكە دەڵێت: “چارەسەرەكەی دەكرێت بە سرنج دەربكرێت و دەرزی دیپۆمیدرۆڵ بدرێ لە شوێنەكە بۆ ئەوەی مەترسی دووبارە سەرهەڵدانەوەی كەمبێت”.


مه‌سرور بارزانی: ئه‌زموونێكی تاڵمان له‌گه‌ڵ حكومه‌تی عێراق هه‌یه\nئه‌مڕۆ چوارشه‌ممه 7ی نیسانی 2021 مه‌سرور بارزانی، سه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان، له كۆنگریه‌كی رۆژنامه‌وانی رایگه‌یاند یه‌كێك له سه‌رچاوه‌كانی بودجه‌ی هه‌رێمی كوردستان، شایسته‌داراییه‌كانی فیدراڵییه بۆ حكومه‌تی هه‌رێم، چاوه‌ڕێی ئه‌وه‌ین رێنمایی پێده‌ربچێت، ئه‌و كات یاسای بودجه ده‌نێرینه په‌رله‌مانی كوردستان، ئه‌و دواكه‌وتنه‌ی له بودجه‌ی عێراقیش هه‌بوو، ئێستا ئێمه گه‌یشتووینه‌ته ئه‌نجام، بۆ به‌رچاوڕوونی، ئێمه (3) سه‌رچاوه‌ی داهاتمان هه‌یه، یه‌كێكیان ئه‌و شایسته داراییانه كه له لایه‌ن حكومه‌تی فیدراڵییه‌وه دێت، ئه‌وه‌ی دووه‌م داهاتی نه‌وتییه و به‌شی سێیه‌م داهاتی نانه‌وتییه، ئێستا داهاته‌كانی ئێمه دیار، خه‌رجییه‌كانیشمان دیارن، چۆنیه‌تی ئه‌و خه‌رجییانه دیاری بكه‌ین، هه‌وڵ ده‌ده‌ین، واقعی بین، نه‌وه‌ك خه‌رجییه‌كی زیاد ئاماده بكه‌ین، پێمان پڕنه‌كرێته‌وه، هه‌وڵ ده‌ده‌ین ئه‌و ژمارانه له‌یه‌ك نزیك بن، له‌داهاتوودا به‌رنامه‌كانی حكومه‌ت جێبه‌جێ بكرێت، بێگومان كاری له پێشینه‌ی ئێمه دابینكردنی مووچه‌یه، له‌هه‌مانكاتدا ئه‌و ئه‌جێندایه‌ی له سه‌ره‌تای پێشكه‌شكردنی كابینه‌كه‌مان خستوومانه‌ڕوو، پابه‌ندین به جێبه‌جێكردنی ئه‌و به‌رنامه‌یه".\nناوبراو وتیشی نامه‌وێت له‌سه‌ر بنه‌مای گومانه‌وه مامه‌ڵ له‌گه‌ڵ رێككه‌وتن بكه‌ین، راسته ئێمه ئه‌زموونێكی تاڵمان هه‌یه، به‌ڵام چاوه‌ڕێی ئه‌وه ده‌كه‌ین، كه حكومه‌تی فیدراڵی پابه‌ندییه‌كانی خۆی به‌رامبه‌ر به خه‌ڵكی هه‌رێمی كوردستان جێبه‌جێ بكات، حكومه‌تی فیدراڵی له مانگه‌كانی (1 و 2 و 3) به‌پێی ئه‌و یاسایه هیچی بۆ هه‌رێمی كوردستان خه‌رج نه‌كردووه".\nسه‌رۆكی حكومه‌تی هه‌رێم وتی داوا له حكومه‌تی عێراق ده‌كه‌ین، ئه‌و سێ مانگه‌ی كه رۆیشتووه مه‌قاسه بكرێت، بزانرێت كێ چه‌ندی ده‌كه‌وێته سه‌ر، ئێمه له پێش چاوی رای گشتی عێراقی و كوردستانی و جیهانی ده‌ڵێین حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان ئاماده‌یه هه‌موو پابه‌ندییه‌كانی خۆی جێبه‌جێ بكات، ده‌مانه‌وێت خه‌ڵك خۆی حه‌كه‌م بێت بزانێت حكومه‌تی هه‌رێم جێبه‌جێی كردووه، هیوادارین حكومه‌تی عێراقیش به‌و جۆره كار بكات كه به هه‌مان ئاراسته و نه‌فه‌س بێت".\nمه‌سرور بارزانی ئاشكرای كرد، "حكومه‌تی فیدراڵی مولزه‌مه به جێبه‌جێكردنی ناردنی شایسته داراییه‌كان، له سه‌ره‌تاوه‌ش "سه‌رۆك بارزانی" له‌سه‌ر هێڵ بووه له‌گه‌ڵ به‌رپرسان، ئه‌وه‌ش هۆكاربووه بۆ رێككه‌وتنه‌كه، ئه‌وه‌ش ده‌ستكه‌وتێكه بۆ هه‌موو خه‌ڵكی كوردستان و عێراقیش".\nله باره‌ی نه‌مانی لێبڕینی موچه مه‌سرور بارزانی روونیكرده‌وه، "سوپاسی هه‌موو ئه‌و لایه‌نه سیاسی و په‌رله‌مانتارانه ده‌كه‌م، كه باسی مووچه ده‌كه‌ن به‌بێ لێبڕین، دڵنیابن حكومه‌ت زیاتر له‌وان دڵسۆزه بۆ ئه‌وه‌ی لێبڕێن نه‌مێنێت، نامانه‌وێت كه‌س بڵێت داهات نییه و مووچه كه‌مه، ئێمه حه‌ز ده‌كه‌ین ئه‌مه روونبكه‌ینه‌وه، ئێمه سێ داهاتی سه‌ره‌كیمان هه‌یه، داهاتی به‌غدا و نه‌وتی و نانه‌وتی، به‌ڵام قه‌رز و ئیلتیزاماتی دیكه‌ی له‌سه‌ره. قه‌رزی بانك و 250 هه‌زار به‌رمیل نه‌وت بۆ كۆمپانیای سۆمۆ و نیوه‌ی داهاتی نانه‌وتی بۆ حكومه‌تی فیدراڵی ده‌بێت، پێویسته به‌راورد بكرێت لێره داهات چه‌نده و چه‌ند ده‌درێته حكومه‌تی فیدراڵی و ئه‌وانیش چه‌ند ده‌نێرن".\nروونیشیكرده‌وه، "داوامان وایه له حكومه‌تی فیدراڵی ئه‌و خاڵه به‌هه‌ند وه‌ربگرن و شایسته داراییه‌كانی خه‌ڵكی هه‌رێمی كوردستان وه‌كو خۆی و له‌كاتی خۆیدا بنێرن".


بە گوێرەی زانیارییەكان، چەند چەکدارێکی داعش لە شوان و شێخ بزێنییەوە بە زێی بچووک دا پەڕیونەتەوە بۆ سنووری ناحیەی سێگردکان لە سنووری قەزای کۆیە.\nبە وتەی دانیشتووانی ناوچەكە، ئەمشەو 28ی تشرینی یەكەم، “سێ چەکدارای داعش بینراون كە چوونەتە ماڵێک و داوای نان و خواردەمەنییان کردووە و تەقەیان لە ھاوڵاتییەکی بەساڵاچوو کردووە و ڕوبەڕوبوونەوە لەنێوان چەکدارەکان و چەند ھاوڵاتییەکدا ڕوویداوە.”\nزانیارییەكان باس لەوە دەكەن كە ھێزە ئەمنییەکان گەمارۆی ناوچەکەیان داوە و گومان دەکرێت چەکدارەکان بە زێی بچووک دا گەڕابنەوە بۆ ناوچەی شوان و شێخ بزێنی، یاخود لەو چەمەدا مابێتنەوە کە گەمارۆ دراوە.\nلەوبارەیەوە، فاتح حسێن، بەڕێوبەری ناحیەی سێگردکان لە لێدوانێكی تایبەت دا بۆ “تۆڕی میدیایی ئێستا” وتی، “ئەمشەو لە ناحیەكەمان لە نزیک زێیەکە، دەنگی تەقە بیستراوە و ئێمەش نازانین کێن ئەوانەی تەقەیان کردووە، بەڵام ئەگەری هەیە تەقەکەرەکان چەكداری داعش بووبن.”\nبەڕێوبەری ناحیەی سێگردکان ئاماژەی بۆ ئەوەشكرد كە زانیارییەكان سەرەتایین و وتیی، “تا ئێستا هەر ئەوەندە زانیارییمان لەبەردەستدایە.”\nپارێزگاری هەولێر دەستبەکاردەبێت\nبەپێی ئەو ڕێوڕەسمانەی کە بۆ دەستبەکاربوونی پارێزگاری نوێی هەولێر دەگیرێتەبەر، بڕیارە ئەمڕۆ پێنجشەممە 18ی شوبات پارێزگاری نوێی هەولێر…


رووسیا هه‌فته‌یەک پشویی بۆ فەرمانبەران راگەیاند – ئاژانسی میدیایی تورکمان\nرووسیا هه‌فته‌یەک پشویی بۆ فەرمانبەران راگەیاند\n25 ئازار 2020 ئاژانسی میدیایی تورکمان\tکۆمێنت0 Covid-19, رووسیا\nسه‌رۆكی رووسیا، ڤلادیمیر پوتین، به‌هۆی په‌تای جیهانگیری ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ (COVID-19)وه، دواخستنی گشپرسیی رۆژی ٢٢ی نیسان و پێدانی هه‌فته‌یەک مۆڵه‌تی كارگێڕیی بۆ فەرمانبەران راگەیاند.\nپوتين، لە گوتارێكيدا بۆ خەڵك كە لە كەناڵەکانی تەلەڤیزيۆن بڵاوكرايەوە، رێكارەكانى وڵاتەكەى بۆ رێگرتن لە بڵاوبوونەوەی ڤايرۆسى كۆرۆناى نوێ (COVID-19) ئاشكراكرد.\nسەرۆكى رووسيا، ئاماژەى بەوە كرد كە لە چوارچێوەى رێكارەكانى رێگرتن لە COVID-19 گۆڕانكارى لە رێككەوتى گشتپرسييەكەى ٢٢ى نيسان دەكەن و گوتى: “بير لەوە دەكەمەوە كە دەنگدان لەسەر گۆڕانكارييەكانى دەستوور بۆ ماوەيەكى داهاتوو دوابخەين. هەڵسەنگاندن بۆ پێشهاتەكانى دۆخى وڵاتەكەمان و ناوچەكە دەكەين. تەنها بە پشت بەستن بە پێشنيارى كەسانى شارەزا و پزيشكان رێككەوتێكى ديكە بۆ دەنگدان دەستنيشان دەكەين”.\nپوتين گوتيشى: “لە ئێستادا ئەوەى زۆر گرنگە كە رێ لە هەڕەشەكانى ئەم نەخۆشييە بگرين كە زۆر بە خێرايى بڵاودەبێتەوە. بۆيە رايدەگەێنم لە هەفتەى داهاتوودا مۆڵەتى کارگێڕیی بە مووچە دەدرێت بە سەرجەم فەرمانبەران. واتا بەم كۆتايى هەفتەيەوە لە ٢٨ى ئادارتاوەکو پێنجى نيسان مۆڵەت وەردەگرن”.\n« لەندەن تەواوی گەشتەكانی فرۆکەخانەکەی هەڵدەپەسێرێت\nوڵاتانی سعوودیە و عێراق و میسر و ئیمارات بەدەست کۆرۆناوە دەناڵێنن »\n“بە گێرانەوەی کەرکووک، پڕۆژەی دابەشکردنی عێراق-مان لەناوبرد”\n8 ئایار 2018 تـەبا\t0\n“هەشت هەزار هاووڵاتی مەدەنی لەژێر دەستی ئەسەد دان”\nخۆپیشاندانەکانی هۆنگ کۆنگ سەرەڕای هۆشداری چین بەردەوامە\n18 ئاب 2019 18 ئاب 2019 تـەبا\t0


بایگانی‌ها دەنگوباس - صفحه 3 از 10 - هساره\nماڵپەڕی هسارە / دەنگوباس (لاپەڕەی 3)\nگوزارشێگ له جه‌رخه‌ێ تایبه‌تی «ده‌روه‌چێگ وه شێعر کوردی کرماشان» له ده‌فته‌ر ” صدای آزادی “\nجۆزەردان ۱۹, ۱۳۹۶\tدەنگوباس ۰\nبانان رووشن چه‌وه‌ڕێ شێعر کوردی ئیمه‌س ئامادەکار : مـۆحه‌مه‌د جه‌واد جه‌لیلیان هســارە : ئێ وهارە جارێ ئدامە دێرید ! ئەقرەبەیل کاتژمار یەواش یەواش وە سات چوار یەێ نێمەڕووان برشەکەر لە وەرز وەهار نزیکەو بوون. لە گووشەێ بۊچگێگ لە دەفتەر دەنگ ئازادی وە لاپەڕەیل کوردی ئێ رووژنامە نووڕم کە بەرهەمەیل و …\nپاشی تێپەڕبوونی ٢٥ ساڵان، ئاڵبۆمیکی گۆرانی لە ماملێ، بڵاو کرا\nجۆزەردان ۱۵, ۱۳۹۶\tدەنگوباس ۰\nپاشی تێپەڕبوونی ٢٥ ساڵان، ئاڵبۆمیکی گۆرانی لە ماملێ، بە ناوی “ڕێژنە” لە لایەن “مەڵبەندی هونەریی ماملێ ” شاری مەهاباد بڵاو کرا. بە پەی هەواڵی هسارە بە گێڕانەوە لە مەڵبەندی هونەریی ماملێ، ساڵی ١٩٩١ی زایینی دوای کارەساتی دڵتەزێنی کۆچ و ڕەوی خەڵکی کورد لە باشووری کوردستان، کۆمەڵێک هونەرمەندی لێهاتووی ئەم دەڤەرە …\nفیلمێکی کوردی به‌شداریی فستیڤاڵی ڕووسیا ده‌کات\nجۆزەردان ۴, ۱۳۹۶\tدەنگوباس ۰\nپه‌یوه‌ندییه گشتییه‌کانی ته‌له‌فیزیۆنی ناوچه‌یی ئیلام ڕایگه‌یاند که فیلمی به‌ڵگه‌یی “له سێبەری دار به‌ڕوو” له به‌شی کێبه‌رکێی فیلمی نێونه‌ته‌وه‌یی شوالیه‌ی زێڕین ڕووسیا به‌شداری ده‌کات. ئیداره‌ی په‌یوه‌ندییه گشتییه‌کانی ته‌له‌فیزیۆنی ناوچه‌یی ئیلام ڕایگه‌یاند که فیلمی به‌ڵگه‌یی “له سێبەری دار به‌ڕوو” له به‌شی کێبه‌رکێی فیلمی نێونه‌ته‌وه‌یی شوالیه‌ی زێڕین به‌شداری ده‌کات. به پێی ئه‌م ڕاپۆرته، …\nگوڵان ۲۶, ۱۳۹۶\tدەنگوباس ۰\nبەیاننامەی نووسەرانی ڕۆژهەڵات لە پێناو مەحکووم کردنی بێ ڕێزی بە دوکتۆر فەرهاد پیرباڵ؛ بێ ڕێزی کردن بە نووسەران بێ‌رێزی کردنە بە کەرامەت و جوانی کۆمەڵگه سەرەتا چوونە سەر جوولەکەکان من جوولەکە نەبووم، دەنگم هەڵنەبڕی دوای ئەوە هێرشیان کردە سەر پۆلۆنیەکان من پۆلۆنی نەبووم، دەنگم هەڵنەبڕی دوایی گووشاریان خستە سەر لیبراڵەکان …\nگوڵان ۱۴, ۱۳۹۶\tدەنگوباس ۳\nبەردەنگەیل بەڕێز ماڵپەڕ فەرهەنگی، ئەدەبی، کۆمەڵایەتی هساره، ئەول دەس وە پێ کردن ساڵ تازە ئەڕاێ خزمەت کردن خاستر و فەرەتر وە ئیوەێ بەرز و بەڕێز وە هەروەها لاوردن بڕێگ لە گیر و گرفتەیل تکنیکی ک لە ناو ماڵپەڕ بۊ قزم مانگێ نەتۊیەنسیم هەواڵ تازەێگ بڵاو بکەیمن و گوڕان کاریێگ لە …\nواکنش عضو هیئت رئیسه مجلس به توهین به لباس کردی درشبکه دو سیما\nخاکەلێوە ۳, ۱۳۹۶\tدەنگوباس ۰\nبی احترامی به لباس کردی در یکی از برنامه های شبکه دو سیما واکنش “محمد قسیم عثمانی” عضو هیئت رئیسه مجلس و نماینده مردم بوکان را در پی داشت. به گزارش هساره به نقل از کردپرس، در پى بى احترامى به لباس کردى در شبکه ٢ سیما، دکتر محمدقسیم عثمانى …\nخانه تنبور گهواره پس از ده سال مجوز ادامه ساخت گرفت\nرەشەمێ ۳۰, ۱۳۹۵\tدەنگوباس, هەڵبژاردەێ بەرپرس ۰\nخانه تنبور گهوراره که در منطقه زاوله قرار دارد مراحل ساختش به همت و ابتکار استاد علی اکبر مرادی در بیش از ده سال پیش آغاز شد . اما هنگامی که پیشرفت پروژه به بیش از ۵۰ درصد رسید مراحل ساخت آن متوقف گردید . اینک در واپسین روزهای سال …\nمحەممەد مەلا کەریم کۆچی دوایی کرد\nرەشەمێ ۲۲, ۱۳۹۵\tدەنگوباس ۰\nنووسەر و وەرگێڕی دیاری کوردستان محەممەدی مەلا کەریم ، لە تەمەنی ۸۶ ساڵیدا بەهۆی نەخۆشییەوە کۆچی دوایی کرد. محەممەدی مەلا کەریم یان حەمەی مەلا کەریم نووسەر و وەرگێڕی کورد و کوڕی زانای کورد مەلا عەبدولکەریم مودەڕیسە، خاوەن چەندین کتێب و لێکدانەوەی دیوانی شاعیرانی کلاسیک و لیکۆڵینەوەیە. محەممەدی مەلا کەریم، …\nئاگر نەورووز ثبت ملی شد\nرەشەمێ ۲۱, ۱۳۹۵\tدەنگوباس ۰\nبه گزارش هساره به نقل از خبرگزاری صدا و سیما مرکز کرمانشاه، در این مراسم که در تالار انتظار کرمانشاه برگزار شد، علاوه بر حضور گسترده مردم فرهنگ دوست، اساتید برجسته ای در زمینه های ادبیات فارسی، کوردی و نمایشی، زبان، فرهنگ شناسی، و تاریخ و مردم شناسی، ازجمله، دکتر میرجلال الدین …\nاعتراض شدید حداد عادل به نام خودروی جدید «سایپا»\nرەشەمێ ۱۹, ۱۳۹۵\tدەنگوباس ۰\nبه‌تازگی اخباری مبنی بر تولید نوعی خودرو در شرکت خودروسازی سایپا، موسوم به «کوییک» منتشر شده است. به دلیل غیر فارسی بودن این نام و مغایرت آن با قانون «منع به‌کارگیری اسامی، عناوین و اصطلاحات بیگانه»، دکتر غلامعلی حداد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در نامه‌ای خطاب به …\nلاپەڕەی 3 لە 10«12345\t»\t...» داویین


ستار ئه‌كادیمی (Star Academy)\nچاوپێكه‌وتنی دووربین له‌گه‌ڵ م. هیمن عه‌بدولعه‌زیز\nگفتوگۆیه‌ك ده‌رباره‌ی ته‌حریفكردنی كتێبی پیرۆز له گه‌ڵ دكتۆره زه‌ینه‌ب عه‌بدولعه‌زیز\nچاوپێكه‌وتنێك له‌گه‌ڵ بانگخوازى كورد مامۆستا- ئه‌حمه‌د موفتى- به‌رپرسى راگه‌یاندنى ئیسلامیى سویدى..\nهاوپۆلی بابه‌ته‌کان » هه‌مه‌جۆر » چاوپێکه‌وتنه‌کان(٧)\nدانراوه له‌لایه‌ن: باوکی موحه‌ممه‌د ڕێكه‌وت: ١/٨/ ٢٠١٠\nله چاوپێكه‌وتنێكدا كه له‌گه‌ڵ دكتۆری ئیسرائیلی (مالحوم ئه‌خنوف) خاوه‌نی بیرۆكه‌ی ستار ئه‌كادیمی ساز درابوو، زۆر به‌ڕاشكاوانه‌و بێ نهێنی ئه‌م خاڵانه‌ی تێدا خرانه ڕوو:\nپ: ئه‌مڕۆ هه‌ست و شعورت چییه كاتێك گه‌وره‌ترینی ئاواته‌كانت هێناوه‌ته‌دی؟ ئه‌ویش كه بڵاوبوونه‌وه‌ی (ستار ئه‌كادیمی)یه له نێو وڵاتی ئیسلام دا؟\nهه‌ستێكه‌و وه‌سف ناكرێت... به‌ڵام زۆرێك له ته‌مه‌نمانی برد تا توانیمان به‌مه‌به‌سته‌كه‌مان بگه‌ین.\nپ: مه‌به‌ستت چییه به‌وه‌ی كه ده‌ڵێیت زۆرێك له ته‌مه‌نمانی بردووه؟\nبه‌ڵێ چه‌ندساڵانێكی زۆری برد تا توانیمان له وڵاتانی ڕۆژئاوادا جێی بۆ بكه‌ینه‌وه‌و ڕه‌واجی بۆ په‌یدا بكه‌ین، پاشانیش بۆ وڵاته عه‌ره‌بییه‌كان، وه ئێمه ده‌مانزانی كه بیرۆكه‌كه‌مان ده‌بێته باشترین نه‌خشه له ڕێڕه‌وی ده‌وڵه‌تی ئیسڕائیل دا.\nپ: چۆنه وا ئێوه به‌و شێوه دڵنیا بوون له سه‌ركه‌وتویی و ڕه‌واجی بیرۆكه‌كه‌تان؟\nچونكه ئێمه ده‌زانین كه ئه‌مڕ‌ۆ موسڵمانان له ئایینه‌كه‌یان دوور كه‌وتونه‌ته‌وه، وه له لایه‌كی دیكه‌شه‌وه ده‌بینین كه لاوی موسڵمان ئه‌مڕۆ مه‌یلی به‌لای پابه‌ندبوون به ئیسلامه‌وه زیاتر ده‌بێت، ئه‌وه‌ی كه ئه‌گه‌ر ببێته دیارده‌یه‌ك و گه‌وره ببێت سه‌ری ئیسرائیل ده‌خوات.\nپ: بۆچی سوور بوون له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كه (ستار ئه‌كادیمی) هۆكار بێت بۆ گه‌یشتن به موسڵمانان؟\nچونكه ئێمه مه‌به‌ستمانه و ده‌مانه‌وێت له ئایینه‌كه‌یان دوور بكه‌ونه‌وه.\nپ: ئێوه دوای ستار ئه‌كادیمی نه‌خشه‌ی چیتر ئه‌كێشن بۆ هێرش كردنه سه‌ر ئیسلام؟\nنه‌خشه ئه‌كێشین بۆ غه‌زوكردن و داگیركردنی ئافره‌تی موسڵمان.\nپ: جا بۆچی ئافره‌تی موسڵمان و پیاوی موسڵمان نا؟\nچونكه ئێمه ده‌زانین كه ئه‌گه‌ر ئافره‌تی موسڵمان لایدا، ئه‌وه نه‌وه‌یه‌كی ته‌واو له‌دوای ئه‌وه‌وه لاده‌دات و ئینحیراف ده‌كات.\nپ: غه‌زو هێرشتان بۆ سه‌رئافره‌تی موسڵمان له‌م ڕۆژه‌دا به‌چی وه‌سف ده‌كه‌ن؟\nئێمه ئه‌مڕۆ ئه‌وه‌نده‌ی سوورین له‌سه‌ر غه‌زوكردن و لادانی ئافره‌تی موسڵمان له ڕووی هزری و لاشه‌یی و ژیرییه‌وه هێنده‌ی ئه‌وه سوور نین له‌سه‌ر دروستكردنی ده‌بابه‌و فڕۆكه.\nپ: ئایا ئێوه ده‌ستتان هه‌یه له‌و ستار ئه‌كادیمییه‌و ئێسته له لوبنان به‌ڕێوه ده‌چێت؟\nبه‌دڵناییه‌وه ئێمه هه‌موو ڕۆژێك به ڕێژه‌یه‌ك له پاره یارمه‌تییان ده‌ده‌ین، وه به‌رده‌وام له ژێر ڕێنومایی و چاودێری ئێمه‌دایه، یه‌كه‌میا بێ یان دووه‌م یان سێیه‌م.\nپ: له كۆتایی ئه‌م دیداره‌دا چی به ئوممه‌تی ئیسڕائیلی ده‌ڵێیت و چ مژده‌یه‌كت پێیه بۆیان.\nده‌مه‌وێت به هه‌موو بیرمه‌نده ئیسرائیلییه‌كان بڵێم كه خه‌وو بێ ئاگایی ئوممه‌تی ئیسلام بقۆزنه‌وه، چونكه ئه‌وانه ئوممه‌تێكن ئه‌گه‌ر به ئاگا هاتنه‌وه ئه‌وه‌ی له چه‌ند سه‌ده‌یه‌كدا لێیان زه‌وت كراوه له چه‌ند ساڵێكدا ده‌یگێڕنه‌وه.\nئه‌م بابه‌ته له پێگه‌كانی ئێنته‌رنێته‌وه وه‌رگیراوه‌و خوا ده‌زانێت له ڕاست و درووستی، به‌ڵام حاڵی ستار ئه‌كادیمی و ئه‌و مه‌به‌سته‌ی بۆی دروست كراوه‌و ئه‌و هه‌موو ئیمكانات و یارمه‌تییه‌ی له پشتییه‌تی ئه‌و ڕاستییه ده‌سه‌لمێنێت.\nid => 3214\ndynamicImage => '3145alsh3er.jpg'\nheadTitle => 'ستار ئه‌كادیمی (Star Academy)'\nkeyword => 'چاوپێکه‌وتنه‌کان'\n[0.58 ms] SELECT `dangiislam_article`.* FROM `dangiislam_article` WHERE (((`dangiislam_article`.`id` = 3214)))\n[1.9 ms] UPDATE `dangiislam_article` SET `clicked` = ? WHERE (`dangiislam_article`.`id` = 3214)\n[0.43 ms] SELECT `dangiislam_article`.* FROM `dangiislam_article` WHERE (`dangiislam_article`.`id` = 3214) LIMIT 1\n[0.38 ms] SELECT `dangiislam_article`.* FROM `dangiislam_article` WHERE (id= '3214') AND (status='1') AND (title<>'0') LIMIT 1\n[0.21 ms] SELECT `dangiislam_art_cat`.* FROM `dangiislam_art_cat` WHERE (id = 170) LIMIT 1\n[16.57 ms] SELECT `dangiislam_article`.* FROM `dangiislam_article` WHERE (category_id = 170)\n[8.65 ms] SELECT `dangiislam_article`.* FROM `dangiislam_article` WHERE (category_id = 170) AND (id <> '3214') AND (status='1') ORDER BY `id` desc LIMIT 3\n[6.54 ms] SELECT `dangiislam_article_comment`.* FROM `dangiislam_article_comment` WHERE (approved = 'Y') AND (article_id='3214') ORDER BY `comment_id` desc, `featured` desc\n[13.91 ms] SELECT `dangiislam_article`.`id`, `dangiislam_article`.`title`, `dangiislam_article`.`img` FROM `dangiislam_article` WHERE (status='1') AND (priority=1) LIMIT 4\n[0.13 ms] SELECT `dangiislam_art_cat`.* FROM `dangiislam_art_cat` WHERE (id = 170) LIMIT 1\n1.11.3/5.3.29 Variables Debug Not authorized 16 in 64.47 ms Registry (6)«


٥٣: سورة النجم\nوَالنَّجْمِ إِذَا هَوَى ﴿1﴾\nسوێند به‌و ئه‌ستێره‌یه‌ی که له شوێنی خۆی ده‌ترازێت و به‌خێرایی به‌رده‌بێته‌وه.\nمَا ضَلَّ صَاحِبُكُمْ وَمَا غَوَى ﴿2﴾\nهاوه‌ڵ و هاوڕێی ئێوه (محمد صلی الله علیه وسلم) گومڕاو سه‌رلێشێواو نیه، له‌ڕێگه‌ی ڕاست و ڕه‌وان نه‌ترازاوه.\nوَمَا يَنطِقُ عَنِ الْهَوَى ﴿3﴾\nقسه‌و گوفتاریشی له ئاره‌زوبازیی و هه‌واو هه‌وه‌سه‌وه نیه.\nإِنْ هُوَ إِلَّا وَحْيٌ يُوحَى ﴿4﴾\n(ئه‌مه‌ی که ڕایده‌گه‌یه‌نێت) به‌ده‌ر نیه له نیگاو (وه‌حی خوایی).\nعَلَّمَهُ شَدِيدُ الْقُوَى ﴿5﴾\n(جوبره‌ئیل)ی فریشته خاوه‌نی هێزو توانای زۆر، (قورئانی فێر ده‌کات).\nذُو مِرَّةٍ فَاسْتَوَى ﴿6﴾\n(ئه‌و جوبره‌ئیله‌ی که خاوه‌نی بیرو هۆش و تواناییه، خۆی نیشاندا له سه‌رتای (وحی)دا له کاتێکدا که به‌ڕێکی وه‌ستابوو.\nوه ئه‌و فریشته‌یه له ئاسۆی بڵنده‌وه سه‌ری هه‌ڵدابوو، ئاسۆی پڕکردبوو.\nثُمَّ دَنَا فَتَدَلَّى ﴿8﴾\nله‌وه‌ودوا تا ده‌هات نزیك ده‌بۆوه‌و هاته خواره‌وه بۆ لای (پێغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم).\nفَكَانَ قَابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنَى ﴿9﴾\n(ئه‌وه‌نده لێی نزیك بۆوه) نێوانیان به‌قه‌ده‌ر دووکه‌وان یا که‌متریش بوو.\n(ئینجا خوا له ڕێگه‌ی ئه‌وه‌وه) نیگای کرد بۆ به‌نده‌ی خۆی ئه‌وه‌ی که نیگای کرد.\nمَا كَذَبَ الْفُؤَادُ مَا رَأَى ﴿11﴾\nئه‌وسا ئه‌وه‌ی که به‌چاوی سه‌ری بینی، له‌ناخ و ده‌روونیه‌وه بڕوای پێی هه‌بوو، ناخ و ده‌روونی ڕاستییه‌کانی به‌درۆ نه‌ده‌خسته‌وه.\nأَفَتُمَارُونَهُ عَلَى مَا يَرَى ﴿12﴾\nئایا (ڕاسته؟) که ئێوه (مجادله)ی له‌گه‌ڵدا ده‌که‌ن له‌سه‌ر شتێك که ئه‌و دڵنیایه له دیتنی.\nجارێکی تریش له دابزینێکی تردا (جوبره‌ئیلی) بینیوه (کاتێك که هاتووه بیبات بۆ شه‌وڕه‌وی و بڵندبوونه‌وه بۆ (اسراء ومعراج).\nله‌و شه‌وه‌دا هه‌تا (سدرة المنتهی) که شوێنێکی تایبه‌تییه (له خزمه‌ت پێغه‌مبه‌ردا بوو).\nعِندَهَا جَنَّةُ الْمَأْوَى ﴿15﴾\nله‌وێدا به‌هه‌شتی (مأوی) هه‌یه به واتای لانه‌و جێگه‌ی حه‌وانه‌وه.\nإِذْ يَغْشَى السِّدْرَةَ مَا يَغْشَى ﴿16﴾\nجا ئیتر ئه‌وه‌ی که به (سدرة)دا تێده‌په‌ڕێت (مه‌گه‌ر هه‌ر خوا خۆی بزانێت کێن و چین و کاریان چییه..).\n(جا بینینی ئه‌و به‌دیهێنراوانه له‌و شه‌وه‌دا) وه‌نه‌بێت چاو به‌ست بوبێت یان له سنووری هه‌سته‌کان ده‌رچوبێت.\nلَقَدْ رَأَى مِنْ آيَاتِ رَبِّهِ الْكُبْرَى ﴿18﴾\nبه‌ڵکو (پێغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم) له‌وشه‌وه‌دا له به‌ڵگه‌و نیشانه‌و (معجزة) گه‌وره‌کانی په‌روه‌ردگاری بینیووه، به‌چاوی سه‌ری، به هه‌موو هه‌ستی..\nأَفَرَأَيْتُمُ اللَّاتَ وَالْعُزَّى ﴿19﴾\n(که‌چی) ئێوه (ئه‌ی خوانه‌ناسان) چی ده‌په‌رستن؟! لات و عزی (ئه‌و دوو دانه بتی ناشرین و ئێسك تاڵ که خۆتان دروستان کردوون؟!!)\nوَمَنَاةَ الثَّالِثَةَ الْأُخْرَى ﴿20﴾\n(مناة)ی سێیه‌مێش با له‌ولاوه بوه‌ستێت!!\nأَلَكُمُ الذَّكَرُ وَلَهُ الْأُنثَى ﴿21﴾\n(ئایا ڕه‌وایه) کوران بۆ خۆتان و کچان بۆ خوا (به‌چاك بزانن، خوای گه‌وره ده‌یه‌وێت به عه‌قڵی چه‌وتیان ره‌خنه‌تان لێ بگرێت، ئه‌گینا کوڕو کچ هه‌ردووك دروست کراوی خوان و پێوه‌ری ڕێز ته‌نها (تقوی)و پارێزکارییه.\nتِلْكَ إِذًا قِسْمَةٌ ضِيزَى ﴿22﴾\n(ئه‌گه‌ر وابێت) ئه‌و دابه‌شکردن و بڕیاره‌تان زۆر دووره له دادپه‌روه‌ریه‌وه‌و له سنوور ترازانه.\nإِنْ هِيَ إِلَّا أَسْمَاء سَمَّيْتُمُوهَا أَنتُمْ وَآبَاؤُكُم مَّا أَنزَلَ اللَّهُ بِهَا مِن سُلْطَانٍ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَمَا تَهْوَى الْأَنفُسُ وَلَقَدْ جَاءهُم مِّن رَّبِّهِمُ الْهُدَى ﴿23﴾\n(ئه‌م بت و په‌یکه‌رانه) ته‌نها شتێکه که خۆتان و باوانتان ناوتان لێناون، هه‌رگیز خوا به‌ڵگه‌یه‌کی نه‌ناردووه له‌سه‌ر ره‌وا بوونیان، سه‌یره، ئه‌وانه ته‌نها شوێنی گومان و ئاره‌زواتی ده‌روونه (نه‌خۆشه‌کانیان) ده‌که‌ون، له کاتێکدا که به‌ڕاستیی له‌لایه‌ن په‌روه‌ردگاریانه‌وه هیدایه‌ت و ڕێنمونییان پێگه‌یشتووه.\nأَمْ لِلْإِنسَانِ مَا تَمَنَّى ﴿24﴾\n(ئایا ئاده‌میزاد بۆ بیرناکاته‌وه) مه‌گه‌ر ئاواته‌کانی (به ته‌واوی) دیته دی (له دنیادا)؟!\nفَلِلَّهِ الْآخِرَةُ وَالْأُولَى ﴿25﴾\nخۆ ئاشکرایه که هه‌ر خوا خاوه‌نی ئاینده‌و ئێستایه، قیامه‌ت و دنیایه. (ئه‌ی بۆ هه‌وڵ ناده‌ن ئه‌و زاته له خۆیان ڕازی بکه‌ن).\nوَكَم مِّن مَّلَكٍ فِي السَّمَاوَاتِ لَا تُغْنِي شَفَاعَتُهُمْ شَيْئًا إِلَّا مِن بَعْدِ أَن يَأْذَنَ اللَّهُ لِمَن يَشَاءُ وَيَرْضَى ﴿26﴾\n(چاك بزانن) که: چه‌نده‌های بێ شومار فریشته له ئاسمانه‌کاندا هه‌یه که تکاو پاڕانه‌وه‌یان ناکامه‌و بێ سووده، مه‌گه‌ر خوا مۆڵه‌ت بدات بۆ هه‌رکه‌سێك (که شایسته‌یه) وه ڕازی بێت که تکا بکات، یان تکای بۆ بکرێت.\nإِنَّ الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ لَيُسَمُّونَ الْمَلَائِكَةَ تَسْمِيَةَ الْأُنثَى ﴿27﴾\nبێگومان ئه‌وانه‌ی که باوه‌ڕیان به قیامه‌ت و لێپرسینه‌وه نیه ناوی ئافره‌ت ده‌نێن له فریشته‌کان، (له حاڵێکدا که فریشته‌کان دروستکراوانێکی تایبه‌تین).\nوَمَا لَهُم بِهِ مِنْ عِلْمٍ إِن يَتَّبِعُونَ إِلَّا الظَّنَّ وَإِنَّ الظَّنَّ لَا يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئًا ﴿28﴾\nئه‌وانه له‌وباره‌یه‌وه هیچ جۆره زانستی و زانیارییه‌کیان نیه، به‌ڵکو هه‌ر شوێنی گومانی بێ سه‌روبن ده‌که‌ون، له کاتێکدا که گومان به هیچ شێوه‌یه‌ك جێگه‌ی حه‌ق و ڕاستی ناگرێته‌وه.\nفَأَعْرِضْ عَن مَّن تَوَلَّى عَن ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ إِلَّا الْحَيَاةَ الدُّنْيَا ﴿29﴾\nگوێ مه‌ده به‌و که‌سه‌ی که یاخی بووه له یادو به‌رنامه‌ی ئێمه، مه‌به‌ستی سه‌ره‌کی و بڕوای ته‌نها به ژیانی دنیایه.\nذَلِكَ مَبْلَغُهُم مِّنَ الْعِلْمِ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اهْتَدَى ﴿30﴾\nئه‌وانه، هه‌ر ئه‌وه‌نده‌ی لێده‌زانن و هه‌ر ئه‌وه‌نده عه‌قڵیان ده‌یبڕێت، به‌راستی هه‌ر په‌روه‌ردگاری تۆیه که چاک ده‌زانێت کێ له ڕێبازه‌که‌ی لایداوه‌و گومڕا ده‌بێت، کێیش ڕێبازی ئیمان و هیدایه‌تی گرتۆته به‌رو (شایسته‌ی ڕێزه).\nوَلِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ لِيَجْزِيَ الَّذِينَ أَسَاؤُوا بِمَا عَمِلُوا وَيَجْزِيَ الَّذِينَ أَحْسَنُوا بِالْحُسْنَى ﴿31﴾\nهه‌رچی له ئاسمانه‌کان و زه‌ویدا هه‌یه هه‌ر خوا خاوه‌نیانه، سه‌رئه‌نجام پاداشتی خراپان و تاوانباران به‌گوێره‌ی کرده‌وه‌کانیان ده‌داته‌وه، پاداشتی چاکه‌کارانیش به‌چاکترین شێوه ده‌داته‌وه.\nالَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَ الْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ إِلَّا اللَّمَمَ إِنَّ رَبَّكَ وَاسِعُ الْمَغْفِرَةِ هُوَ أَعْلَمُ بِكُمْ إِذْ أَنشَأَكُم مِّنَ الْأَرْضِ وَإِذْ أَنتُمْ أَجِنَّةٌ فِي بُطُونِ أُمَّهَاتِكُمْ فَلَا تُزَكُّوا أَنفُسَكُمْ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اتَّقَى ﴿32﴾\nئه‌وانه‌ی که خۆیان ده‌پارێزن له گوناهو تاوانه گه‌وره‌کان، جگه له ورده گوناهان، به‌راستی په‌روه‌ردگاری تۆ (ئه‌ی پێغه‌مبه‌ر صلی الله علیه وسلم، ئه‌ی ئیماندار) چاوپۆشی زۆر فراوانه، چاك ده‌تان ناسێت، کاتێك که ئێوه‌ی له زه‌ویدا به‌رپاکردووه، پێشتر ئێوه کۆرپه‌له‌ی بچوك بوون له سکی دایکتاندا، خۆتان به‌چاك مه‌زانن و خۆتان به پاڵفته دامه‌نێن، چونکه هه‌ر خوا خۆی ده‌زانێ کێ ته‌قوای هه‌یه‌و پارێزکاره.\nأَفَرَأَيْتَ الَّذِي تَوَلَّى ﴿33﴾\n(له‌گه‌ڵ ئه‌و هه‌موو گرنگییه‌دا که به ئاده‌میزادمان داوه) ده‌بینیت هه‌ندێك که‌س سه‌رباده‌دات و پشت هه‌ڵده‌کات (له خواناسیی و ڕاستیی).\nوَأَعْطَى قَلِيلًا وَأَكْدَى ﴿34﴾\nکه‌مێك ده‌به‌خشێت و خێرا ده‌ستده‌گرێته‌وه و ده‌ست ده‌نوقێنێت و نابه‌خشێت.\nأَعِندَهُ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرَى ﴿35﴾\nئایا ئه‌و جۆره که‌سانه زانستی و نهێنی ده‌زانن و ئاگاداری شاراوه‌کانن و ده‌یبینن (تا سه‌رئه‌نجامی ئه‌و کاره‌یان باش بێته به‌رچاو)؟!\nأَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا فِي صُحُفِ مُوسَى ﴿36﴾\nئاخۆ ئه‌وانه هه‌واڵی کتێبه‌که‌ی موسا (ته‌وراتیان) پێگه‌یشتبێت؟\nوَإِبْرَاهِيمَ الَّذِي وَفَّى ﴿37﴾\nیا له به‌رنامه‌ی ئیبراهیمی به‌وه‌فا (ئاگادارن؟!)\nأَلَّا تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ﴿38﴾\n(که له‌و به‌رنامه پیرۆزه‌دا هاتووه): هیچ که‌س گوناهی هیچ که‌س هه‌ڵناگرێت.\nوَأَن لَّيْسَ لِلْإِنسَانِ إِلَّا مَا سَعَى ﴿39﴾\nبه‌ڕاستی ئاده‌میزاد هه‌ر ئه‌وه‌ی بۆ ده‌مێنێته‌وه که ده‌ستپێشکه‌ری ده‌کات.\nوَأَنَّ سَعْيَهُ سَوْفَ يُرَى ﴿40﴾\nوه به‌رهه‌می هه‌وڵ و کۆششه‌که‌شی ده‌بینرێته‌وه (له قیامه‌تدا).\nثُمَّ يُجْزَاهُ الْجَزَاء الْأَوْفَى ﴿41﴾\nله‌وه‌ودوا (خوای به‌خشنده) (به‌گوێره‌ی ئیمان و باوه‌ڕو کارو کرده‌وه‌ی) پاداشتی له‌بارو به‌جێی ده‌داته‌وه.\nوَأَنَّ إِلَى رَبِّكَ الْمُنتَهَى ﴿42﴾\nبه‌ڕاستی و دڵناییه‌وه ده‌ڵێین: (که ئه‌م ڕێگوزه‌ره) سه‌رئه‌نجامه‌که‌ی له‌لای په‌روه‌ردگارته‌وه سه‌رهه‌ڵده‌دات.\nوَأَنَّهُ هُوَ أَضْحَكَ وَأَبْكَى ﴿43﴾\nهه‌ر ئه‌و زاته‌ش دیارده‌ی پێکه‌نین و گریانی له ئاده‌میزادا به‌دیهێناوه.\nوَأَنَّهُ هُوَ أَمَاتَ وَأَحْيَا ﴿44﴾\nهه‌روه‌ها هه‌ر خۆی مرێنه‌ره‌و ژیانبه‌خشه (به هه‌موو به‌دیهێنراوه‌کان).\nوَأَنَّهُ خَلَقَ الزَّوْجَيْنِ الذَّكَرَ وَالْأُنثَى ﴿45﴾\nهه‌ر ئه‌و دوانه‌یه که جووت و دوانه، نێرو مێی به‌دی هێناوه.\nمِن نُّطْفَةٍ إِذَا تُمْنَى ﴿46﴾\nله نوتفه‌یه‌ك (له خاڵێکی زۆر بچوك، ئه‌ویش ئه‌گه‌ر ویستی خوای له‌سه‌ر بێت و نوتفه‌و هێلکۆکه به‌یه‌ك بگه‌ن و) گه‌شه بکات.\nوَأَنَّ عَلَيْهِ النَّشْأَةَ الْأُخْرَى ﴿47﴾\nبێگومان هه‌ر به‌و ده‌کرێت ژیانی نوێ (له جیهانی ڕه‌ستاخێزدا) به‌رپا بکات.\nوَأَنَّهُ هُوَ أَغْنَى وَأَقْنَى ﴿48﴾\nده‌وڵه‌مه‌ندیی و نه‌داریی، بوون ونه‌بوون، هه‌ر به‌ده‌ست ئه‌و زاته کار به‌جێیه‌یه.\nوَأَنَّهُ هُوَ رَبُّ الشِّعْرَى ﴿49﴾\nوه هه‌ر ئه‌وه که په‌روه‌ردگاری (شیعرا)یه، که: ئه‌ستێره‌یه‌که هه‌ندێ له تیره‌کانی عه‌ره‌ب په‌رستوویانه، ده، ئه‌وه‌نده‌ی خۆره، یه‌ك ملیۆن ئه‌وه‌نده‌ی نێوان زه‌وی و خۆر لێمانه‌وه دووره..).\nوَأَنَّهُ أَهْلَكَ عَادًا الْأُولَى ﴿50﴾\nهه‌ر ئه‌و زاته قه‌ومی (عاد)ی یه‌که‌مینی له‌ناو برد.\n(ثمود)یشی له‌ناو بردو هیچی نه‌هێشتن.\nوَقَوْمَ نُوحٍ مِّن قَبْلُ إِنَّهُمْ كَانُوا هُمْ أَظْلَمَ وَأَطْغَى ﴿52﴾\nزووتریش قه‌ومی (نوح)ی له‌ناو برد که ئه‌وانیش هه‌ر سته‌مکار بوون.\nوَالْمُؤْتَفِكَةَ أَهْوَى ﴿53﴾\n(هه‌ر ئه‌و زاته) تاوانباران و شه‌رواڵ پیسانیشی ژێره‌وژوور کرد.\nفَغَشَّاهَا مَا غَشَّى ﴿54﴾\nئه‌و به‌ڵایه‌یان به‌سه‌رهات که به‌سه‌ریاندا هات.\nفَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكَ تَتَمَارَى ﴿55﴾\nجا ئیتر (ئه‌ی بێ ئیمان) تۆ له کام یه‌ك له نازو نیعمه‌ته‌کانی خوا دوو دڵیت..\nهَذَا نَذِيرٌ مِّنَ النُّذُرِ الْأُولَى ﴿56﴾\nئه‌م (پێغه‌مبه‌ر)ه‌ش یه‌کێکه وه‌ك پێغه‌مبه‌رانی پێشوو.\nئه‌وه چاك بزانن که قیامه‌ت و لێپرسینه‌وه نزیکه (نزیکه به نیسبه‌ت هه‌ر ئاده‌میزادێکه‌وه هه‌ر که مرد ئه‌وه قیامه‌ت له‌و به‌رپا بووه، قیامه‌تی گه‌وره‌ش کاتێك به‌رپا ده‌بێت هه‌موان وا هه‌ست ده‌که‌ن که چه‌ند سه‌عات له‌وه‌وپێش دنیا بوو وا ئێسته‌ش قیامه‌ته)!!\nلَيْسَ لَهَا مِن دُونِ اللَّهِ كَاشِفَةٌ ﴿58﴾\nکه‌سیش ناتوانێت ئه‌و ڕۆژه به‌رپا بکات جگه له‌خوای به‌ده‌سه‌ڵات و باڵاده‌ست.\nأَفَمِنْ هَذَا الْحَدِيثِ تَعْجَبُونَ ﴿59﴾\nئایا ئێوه ئه‌م قسه‌و گوفتارانه‌تان پێ سه‌یره؟!\nوَتَضْحَكُونَ وَلَا تَبْكُونَ ﴿60﴾\nوه پێی پێده‌که‌نن و گریانتان نایه‌ت (بۆ ئه‌و چاره‌نووسه ڕه‌شه‌ی که چاوه‌ڕێتانه).\nوه به‌رده‌وام سه‌رگه‌رمی ڕابواردن ده‌بن و خۆ گێل ده‌که‌ن؟! (له ئه‌رك و به‌رپرسیارێتی).\nفَاسْجُدُوا لِلَّهِ وَاعْبُدُوا ﴿62﴾\n(ده‌ی که‌واته بێدار بنه‌وه‌و داچڵه‌کێن) سوژده بۆ خوای (به‌دیهێنه‌ر ببه‌ن)، هه‌ر ئه‌ویش بپه‌رستن.


پەنتاگۆن: پەکەکە رێگریێ ل جێبەجێکرنا رێکەفتنا شنگالێ دکەت - دارکا مازی\nپەنتاگۆن: پەکەکە رێگریێ ل جێبەجێکرنا رێکەفتنا شنگالێ دکەت\nوەزارەتا بەرەڤانییا ئامەریکایێ (پەنتاگۆن) د راپۆرتەکێ دا ژ بۆ کۆنگرێسا وەلاتێ خوە، بەحسا پەیوەندیێن پەکەکێ و میلیشیایێن سەر ب ئیرانێ ل شنگالێ دکەت و رادگھینیت؛ پەکەکە رێگریێ ل جێبەجێکرنا رێکەفتنا شنگالێ دکەت، کو چارەسەریا ھەری باشە ژ بۆ ب داوی ئانینا کێشەیان و ئاساییکرنا رەوشا دەڤەرێ. ھەروھا دیار دکەت کو پەکەکە ناھێلیت رێخستنێن نەتەوەیێن یەکبوویی بچن ناڤ کامپا مەخموورێ ژ بۆ گەھاندنا ئالیکاریان بۆ خەلکێ.\nپەنتاگۆن د راپۆرتا خوەیا سالانە دا ژ بۆ کۆنگرەسا وەلاتێ خوە، ھوورگلیێن پەیوەندیێن ناڤبەرا پەکەکێ و میلیشیایێن شیعە یێن سەر ب ئیرانێ یێن ل ئیراقێ ب گشتی و شنگالێ ب تایبەتی ئاشکەرا کرنە.\nد راپۆرتێ دا نرخاندنا UNAMI ل سەر رەوشا شنگالێ و سەدەما نەڤەگەرا خەلکێ ئاوارەیێ شنگالێ بۆ سەر جھ و وارێن خوە ھاتیە پێشکێشکرن و دهێتە گۆتن: “ھەبوونا پەکەکێ ل ناڤ شنگالێ سەدەما بۆمبەبارانێن بەردەوام یێن ترکیا و تێکبرنا زێدەترا ئەولەھیا ناڤچەیێ یە.”\nUNAMI دیار کریە: “تەڤی ھەبوونا ھەژمارەکا مەزن ئاوارەیێن خەلکێ شنگالێ ل کامپا مەخموورێ، ھەبوونا پەکەکێ رێگرە ل وێ دەرێ UNHCR هاریکاریان بگھینتە خەلکی.”\nپەنتاگۆنێ دەستنیشان کریە: “ژ بلی پەکەکێ و یەپەگێ چەند کۆمێن دی یێن میلیشیایان ل ناڤ شنگالێ ھەنە. یەپەگە ژ سووریێ چەکدارا تینیتە ناڤ شنگالێ و حکوومەتا ھەرێمێ ژ ڤی کارێ نەیاسایی نیگەرانە و داخوازا چارەسەریێ دکەت.”\nوەزارەتا بەرەڤانییا ئامەریکایێ د راپۆرتا خوە دا بۆ کۆنگرێسێ، پشتەڤانیا رێکەفتنا شنگالێ دکەت و وێ رێکەفتنێ ژ بۆ ئاساییکرنا رەوشا دەڤەرێ چارەسەریا ھەری باش ب ناڤ دکەت.\nھەروھا ب بەلگەیان ژ بۆ کۆنگرەسێ ئاشکەرا کریە کو د ناڤبەرا پەکەکێ و میلیشیایێن شیعەیێن سەر ب ئیرانێ، ل شنگال و دەردۆرا وێ پەیوەندیەکا بھێز ھەیە، ب ئاوایەکی کو میلیشیایێن شیعە خوە کرنە مەرتالەکێ سیاسی و ئەندامێن یەپەگێ د بن ناڤێ خوە دا ڤەشارتنە، ب ڤێ یەکێ ژی بنپێکرنێن وان ل ھەمبەر رێکەفتنا شنگالێ بەردەوامن. ھندەک جاران ژی ئیران ژ بۆ رووبرووبوونا ھەژموونا ترکیێ ل دەڤەرێ، فەرمانا ئێریشکرنا سەر ترکیێ ددەت و چەند جاران ژی میلیشیایێن سەر ب ئیرانێ ئێریش کرنە سەر بنکەیێن سەربازی یێن ترکیێ و مووشەکباران کرنە.\nڤێ یەکێ ترکیا نیگەران کریە و بەردەوامە د بۆمبەبارانێن خوە دا، کو ژ بەر بۆمبەبارانێن وێ، ب سەدان گوند ڤالا بوونە و ب ھەزاران نشتەجیێن گوندێن ھەرێما کوردستانێ ژی ئاوارە بوونە، ب تایبەتی ل دەڤەرێن سنۆری.


خه‌می منی مرۆڤ له (په‌رداخێك ژه‌هری سپی) دا – Denegkan\nخه‌می منی مرۆڤ له (په‌رداخێك ژه‌هری سپی) دا\nbydengekan\tNovember 19, 2010\tکتێبخانە\nڕۆمانێکی تازه‌ی کوردی: خه‌می منی مرۆڤ له (په‌رداخێك ژه‌هری سپی) دا\nکاردۆخ ئیلیاس زاده\nگابریل گاسیا مارکیزی چیرۆك و ڕۆمانوس و ڕۆژنامه‌نووسی کۆڵۆمبی که ساڵی 1982 خه‌ڵاتی نۆبڵی وه‌رگرت ده‌ڵێت: “نووسه‌ری ناودار که ده‌یه‌وێت به‌رده‌وام بێت له نووسین پێویسته به‌رده‌وام له به‌رگریدابێت دژی ناوبانگ”.\nبۆیه ده‌بینین لای ئێمه‌ی کورد بواره جۆراوجۆره‌کانی ژبان ته‌نانه‌ت ڕۆشنبیرێتیش مۆده‌و ده‌سه‌ڵات ده‌یسه‌پێنێت، ئه‌وه‌ی به‌خت یاوه‌ریی بێت و له‌گه‌مه سیاسییه‌کاندا شاره‌زا بێت ده‌یباته‌وه‌و وته‌کانی به نموونه له‌ملاولا ده‌هێنرینه‌وه ئه‌گه‌ر له بنه‌ره‌تیشدا هی خۆشی نه‌بن کاتێک تۆیه‌کی وردبین که هه‌ست به‌و ڕاستیانه ده‌که‌یت بێیته قسه‌و ڕاستییه‌کان ڕاشکاوانه بخه‌یته ڕوو ده‌که‌ویته به‌ر نه‌فرین و هێرشی ناڕه‌وا، ئه‌مه کێشه‌یه‌که بوعدی مه‌عریفی و کۆمه‌ڵایه‌تی و ڕامیاریی و ئابووریی و که‌لتووریی هه‌یه و لێره‌وه ناسنامه‌ی ڕۆشنبیری ڕاسته‌قینه ون ده‌بێت و له جێیدا چه‌ند ئه‌لته‌رناتیفێکی بێ مه‌غزا جێی ده‌گرێته‌وه و لێره‌وه‌ش دابڕانێکی مه‌ترسیدار دێته دی له نێوان ڕه‌وتی ژیان و کۆمه‌ڵگاو ڕۆشنبیر.\nزۆرن ئه‌وانه‌ی له زه‌مه‌نه‌که‌ی خۆیاندا نه‌ناسراو بوون و که‌چی دوای چه‌ند ده‌یه‌کی سه‌ده‌یه‌ك هوشیاریی میلله‌تان گه‌شتووه‌ته ئه‌و ئاسته‌ی که ناسنامه‌ی ڕاسته‌قینه و مافی ته‌واویان بۆ بگێڕنه‌وه له ئاستی نووسین و ڕچه‌شکاندنی زه‌مه‌نه‌که‌ی خۆیاندا، به‌ڵام دوای چی؟ پاش ئه‌وه‌ی که هه‌ڕه‌شه‌و کاره‌سات و برسێتی و کۆیله‌یه‌تی لاپه‌ڕه‌ی ژینی هه‌ڵوه‌راندن!.به چاو خشاندنێکی خێرای ده‌وروبه‌رمان و ئه‌زموونی جیهانییدا ده‌یان نموونه له‌م باره‌وه ده‌بینین و ده‌خوێنینه‌وه.\nڕۆمانی (په‌رداخێك ژه‌هری سپی) که ئه‌م مانگه که‌وته بازاڕه‌وه به ژماره سپاردنی 1854 ی به‌ڕێوبه‌رایه‌تی گشتی کتێبخانه گشتییه‌کان، له نووسینی ڕه‌ند محمد ناوێك، که نازانم ناوی خواستراوه یان نووسه‌رێکی نوێیه چونکه من زۆر ئه‌و ناوه‌م پێش چاونه‌که‌وتووه، به‌ڵام گرنگترین هه‌ڵسه‌نگاندن ڕۆچوونه به پێچ و په‌نا هونه‌ریی و مه‌ودا فه‌لسه‌فی و ڕوئیاو پاشانیش ناوه‌ڕۆکی ڕۆمانه‌که‌دا، که ئه‌مه وامان لێ ده‌کات خوێندنه‌وه‌یه‌کی مه‌وزوعیانه‌ترمان بۆی هه‌بێت و نه‌که‌وینه داوی ڕه‌ونه‌قی ناوه‌کانه‌وه، ئه‌مه‌ش دابڕانی ده‌قه له نووسه‌ره‌که‌ی.\nئه‌م ڕۆمانه هه‌رچه‌نده نزیکه‌ی 100لاپه‌ره‌یه‌کی مام ناوه‌ندییه به‌ڵام له‌گه‌ڵ خوێندنه‌وه‌یدا که‌مه‌ندکێشی هه‌ر پێنج به‌شه‌که‌ی کردم و تا ته‌واوم نه‌کرد وازم لێ نه‌هێنا. گه‌مه‌یه‌کی ته‌کنیکی و وشه‌کاریی وردی تیا کراوه‌و به شێوازێکی ته‌نانه‌ت هه‌ندێك جار گاڵته‌ئامێز ده‌مانگێڕێته‌وه بۆ 3 زه‌مه‌نی جیاواز:زه‌مه‌نی پێش ڕاپه‌ڕین و دوای ڕاپه‌ڕین و پاش پرۆسه‌ی ئازادی عێراق..له هه‌ر 3 پارچه‌که‌ی باشوور و ڕۆژهه‌ڵات و باکووری کوردستانه‌وه کاره‌کته‌ره‌کان تیایدا ونن، شێوازیی ڕیاڵیزمی و سوریالیی تیا به‌رجه‌سته بووه، هه‌ندێك جار زمانه‌که‌ی زۆر ناسك ئه‌بێته‌وه‌و نزیك ئه‌بێته‌وه له شێوازی هۆنراوه‌ی ئینتیباعیه‌وه، وتاره سیاسییه‌کانی ڕۆژو ڕووداوه خێراکانی ڕۆژگار کاردانه‌وه‌یه‌کی ڕاسته‌وخۆی هه‌یه له‌سه‌ر که‌سایه‌تییه جیاوازه‌کانی ناو ئه‌م ڕۆمانه ، ته‌نیا تاڵه موویه‌ك هه‌یه بۆ جیا کردنه‌وه له نێوان بابه‌ته جۆراوجۆره‌کانی ڕامیاریی و کۆمه‌ڵایه‌تی و مرۆیی و مێژوویی و ڕۆشنبیریی و هتد.. سیناریستێکی زیره‌ك ده‌توانێت چه‌ندان سیناریۆیی هه‌مه‌لایه‌ن و جیاواز له هه‌رلاپه‌ڕه‌یه‌کدا جیا بکاته‌وه‌و کاری له‌سه‌ر بکات، خه‌مێکی گه‌وره چه‌ندان ورده خه‌می له خۆ گرتووه‌و هه‌مووشیان به ئاراسته‌یه‌کدا ده‌جوڵێن، له هیچ شوێنێکدا مانای ته‌واو چنگ ناخه‌یت و ناگه‌یته‌وه دوایی سه‌فه‌ره سه‌ره‌ڕۆکانی ناو ئه‌م ڕۆمانه، بۆیه کاتێك دوا په‌ره‌گراف ده‌خوێنیته‌وه هه‌ست ده‌که‌یت تازه ده‌ست ده‌که‌یته‌وه به خوێندنه‌وه‌ی، زۆر پرسیاریی تێدا هوروژێنراوه له دوتوێی ئاماژه جیاوازه‌کانی خه‌مه‌کانی مرۆڤی کورددا له‌هه‌ر شوێنێك بن، هه‌ر هۆی ئه‌م ئۆریجناڵیه‌شی بوو که تووشی ڕامان و هه‌ڵوێسته‌کردنی کردم و وای لێ کردم جارێکی تریش به وردتر بیخوێنمه‌وه، ڕاسته زۆر جار نه‌ك وته‌یه‌ك به‌ڵکو کتێبێك ژیان و ئاراسته‌ی مرۆڤ ده‌گۆڕێت ئه‌گه‌ر هه‌رچه‌ندێك مرۆڤ له مه‌یدانه‌کانی تردا که‌للـه ڕه‌ق و قایم بێت.ئێمه پێویستمان به ده‌نگی ڕه‌سه‌ن و ڕۆشنبیری خاوه‌ن هه‌ڵوێسته، داهاتووش سه‌نگی مه‌حه‌کی ئه‌مڕۆ و قۆناغه جیاوازه تیأڕه‌وه‌کانی ڕه‌وتی میلله‌تان و کۆمه‌ڵگاکانه. هیوادارم هه‌موو خوێنه‌رێکی جیددی کورد ئه‌م ڕۆمانه‌ی ده‌ست بکه‌وێت و به وردی بیخوێنێته‌وه و وه‌ك من له‌ده‌رگایه‌که‌وه بچێته ناوی و که‌چی له ده‌رگایه‌کی جیاوازه‌وه بێته ده‌ره‌وه. لێتان ناشارمه‌وه له‌گه‌ڵ به‌ده‌سته‌وه‌گرتنی ڕۆمانه‌که‌دا وامزانی ڕۆمانێکی دڵدارییه به‌ڵام هه‌ر زوو ڕووداوه یه‌ك له دوای یه‌که‌کان و کاره‌ساته مرۆییه‌کان وقه‌یرانه تراژیدیاییه‌کان و که‌سایه‌تییه جیاوازه سه‌رنج راکێشه سلبی و ئیجابییه‌کانی ناوی مه‌لی خه‌یاڵی به‌ره‌و موعاناته هاو شێوه‌کانی گه‌نجی سته‌مدیده‌ی کورد هه‌ڵفراندم و له کۆتاییدا منی خوێنه‌ر هه‌ستم کرد که زۆر نزیکه له گیانمه‌وه و گوتاری ناخم پێشکه‌ش ده‌کات.. له کۆتاییدا به‌م وشانه دوایی به به‌شی پێنجه‌م ده‌هێنێت و دووباره به‌رخۆدان ئه‌به‌خشێته‌وه به خودی دوای ئاکامی شکستییه‌کان و ده‌ڵێت:\n“جارێکیان له‌و لێوارانه‌دا خۆت دۆزیه‌وه که هه‌موو ڕایان ده‌کـــرد، که‌س نه‌یده‌زانی بۆ کوێ ده‌چێت، وه‌یشومه‌ی فڕۆکه بۆره‌کـــــــــان مه‌رگی په‌خش ئه‌کرده‌وه به‌سه‌ر کانی و مه‌زرا و پێده‌شته‌کــــــــان، قیژه‌ی مناڵ ده‌گه‌شته هه‌موو لایه‌ك، سه‌ر ته‌نوور و به‌رده‌رگــــــای قوتابخانه و ناو بازاڕو هه‌موو جێیه‌ك وه‌کو ڕۆژان جمــــــــــــه‌ی نه‌ده‌هات، ئازا ئه‌و که‌سه‌یه ده‌م و لوتی بگرێت و بــــــــــــــــــه‌ره‌و به‌رزاییه‌کان دووردوور ڕابکات، جیهان له خه‌ونێکی قوڵـــدا بوو، سیناریسته‌کان خه‌ریك بوو ئاماژه‌ی کۆتایی فه‌سڵی یه‌که‌م بـــــــــه ئه‌کته‌ره موحته‌ریفه بێ به‌زه‌ییه‌کان بده‌ن له پڕێکدا کاره‌بـــــــــــــــا کوژایــــــه‌وه، شه‌وێكی یه‌ڵدا باڵێ کێشا به‌سه‌ر دیمه‌نه‌کانی ئــــــــه‌و تراژیدیایــــــــه‌داو جیلوه‌ی ئه‌ستێره‌کانیش له ئاسماندا به هیــــــــــچ جۆرێك نه‌ده‌هاته پێـــــش چاو. ئه‌و په‌پوولانه‌ی دوێنێ ئه‌و به‌هــــاره پڕ له لاله‌زار و گوڵاڵه و نێرگزه‌یان ڕازاندبووه‌وه و نه‌خشاند بــوو ئێـــستا بوونه‌ته ته‌رمێکــــــــــــــی تاڵانکراوی بێ گیان هه‌ر ئه‌ڵـێی له‌ســــــــه‌ر گوڵه‌کان\nخه‌ویان لێ که‌وتووه!\nوزه‌ی مێردمنداڵێت له هاوارکردن و گوتنه‌وه‌ی دروشمــــــــــــــی خۆپیشاندانه یه‌ك له‌دوایه‌که‌کاندا به‌کارخستبوو، که واتده‌زانی هـــه‌ر خۆت به ته‌نیا ئه‌توانیت ئه‌و په‌یکه‌ریی سته‌مانه بشکێنیت، ئه‌وه تاکه ڕێگاو باشترین جۆرو شێوازی ڕه‌فزکردنه‌وه بوو تا بتوانـــــــــــیت بارگه‌ی ڕقه پیرۆزه‌کانی ده‌روونتی پێ خاڵی بکه‌یته‌وه، بـــــــــه‌ره‌و دوندی ئازادیی و سه‌رفرازیی هه‌ڵکشێیت، ئێستـــــاش جارجــــــــار به‌ده‌م خه‌وه‌وه ئه‌ڕۆیت و ده‌ست به‌رز ئه‌که‌یته‌وه و هـــاوار ئه‌که‌یت:\nئێمه‌ین چینی چه‌وســاوه چه‌کوشه‌که‌ی ده‌ستی کاوه ”\nPrevious ڕووداوه‌کانی 1979/ 1984ی ڕۆژهەڵاتی کوردستان\nNext گفتووگۆ له‌گه‌ڵ ئالان عومه‌ر


رێكخەرێ لژنا قوتابیێن ئێزدی ل بنگەهێ لالش سەرەدانا وەزارەتا خووندنا بلند و ڤەكۆلینێن زانستی یا هەرێمێ كر - رۆژناما بنگەهێ لالش\nرێكخەرێ لژنا قوتابیێن ئێزدی ل بنگەهێ لالش سەرەدانا وەزارەتا خووندنا بلند و ڤەكۆلینێن زانستی یا هەرێمێ كر\nالتاريخ: ئه‌یلول 05, 2016\nپشتی پەیوەندی و پێكۆلێن بەردەوام یێن بەرێز”شێخ شامۆ”سەرۆكێ دەستەیا بلندا بنگەهێ لالش ل دهۆكێ لگەل دیوانا جڤاتا وەزیرێن هەرێما كوردستانێ سەبارەت قوتابیان،دوهی 4/9/2016،رێكخەرێ لژنا قوتابیان ل بنگەهێ لالش “رەعەد تارق” سەرەدانا وەزارەتا خووندنا بلند و ڤەكۆلینێن زانستی/فەرمانگەها وەرگرتنا ناڤەندی یا هەرێمێ كر.\nرەعەد تارق، رێكخەرێ لژنا قوتابیان ل بنگەهێ لالش چاف ب “شوان دلاوەر”بەرپرسێ دۆسا قوتابیێن ئێزدی كەفت ود دیدارەكێ دە،لگەل وی و هەموو یێن شۆلەژێ ل وەزارەتێ ئاخڤیم ل سەر هەر تشتەكێ گرێدایی ب قوتابیان ڤە و رێگریێن پێشوازیكرنا وان یان نووكرنا وان و رەوانەكرنا سەركەفتیان ژوان بۆڤەگوهاستنێ ژبال هندەك زانكۆ و پەیمانگەهان ڤە.\nتارق ئاماژەكر هەموو دۆسێن قوتابیان یێن ئاسێ مە گەهاندن و بەرپرسێ دۆسا قوتابیێن ئێزدی دێ خووندنێ ل سەر كت و وان ئازاران دێ ڤەگوهێزت بۆ وەزیری و “د.ئارام”رێڤەبەرا وەرگرتنا ناڤەندی و جهێن دی یێن پەیوەندیدار.\nالسابق: پیرەژنه‌ك ژبه‌ر یاریا پۆكیمۆن گیانێ خۆ ژدەست دده‌ت\nالتالى: حه‌سه‌كه: د په‌قینه‌كێ دا 4 ئه‌ندامێن ئاسایشێ گیانێ خوه ژ ده‌ستدان


موسڵ لەنێوان فەرەنساو تورکیادا؟\n2021-01-17 16:07 99 جار بینراوە کۆمێنت\nتورکیاو فەرەنسا کێبڕکێیان کرد بۆ نۆژەنکردنەوەی فڕۆکەخانەی موسڵ، لەئەنجامدا حکومەتی عیراقی سەرباری ئاماژەکانی لێکنزیکبوونەوەی لەگەڵ تورکیادا، گرێبەستەکەی دا بەکۆمپانیایەکی فەرەنسی بەناوی Aeroports de Paris Ingenierie (ADPI).\nهەردوو تورکیاو فەرەنسا لەساڵی ٢٠١٩وە لەکێبڕکێدان بۆ بە دەستهێنانی پرۆژەکانی بونیادنانەوەی موسڵ. ئەم کێبڕکێیە تەنها ڕەهەندی ئاوەدانکردنەوەو ئابووریی نییە، بەڵکو بەشێکە لەپرسێکی جیوپۆلەتیکی ئێجگار ئاڵۆز لەنێوان هەردوو وڵات و ناوچەکەدا.\nهەردوو فەرەنسییەکان و تورکەکان سۆزێکی مێژوییان هەیە بۆ موسڵ. فەرەنسیەکان لەسەدەی نۆزدەوە بەردەوام لەهەناردنی خەڵکانی شارەزایاندابوون بۆ کۆکردنەوەی زانیاری لەسەر ناوچەکە. لەیەکێک لەڕاپۆرتەکاندا کە لەلایەن پرۆفیسۆر تاسارتەوە نووسراوە لەساڵی ١٩٠٨ ناوچەکە بە کوردستانی تورکیا ناودەبات. بەڵام لەبەرەبەیانی ڕۆژی یەکشەممەی مانگی دوانزەی ساڵی ١٩١٨، کلیمینسۆ لە لەندەن لەدانیشتنی لە گەڵ لوئید جۆرجدا دەستبەرداری موسڵ بوو. ئەم دەستبەرداربوونە هەتا ئەمڕۆ وەک مەتەڵێک وایەو جێگای مشتومڕە لەنێو مێژوونووساندا.\nئەوەی جێگای سەرنجە کە پێدانی پرۆژەکە پاش سەردانەکەی کازمی دێت بۆ تورکیا. وەک ئاگاداربووینەوە، کازمی داوای لەتیمی ڕاوێژکارانی کردووە راپۆرتێکی دەربارەی کێشەکانی نێوان تورکیاو عیراق بۆ بنووسن لەڕۆژانی داهاتوودا.\nبردنەوەی فەرەنساو دۆڕانی تورکیا چەندین لێکدانەوەی جیاوازی بۆ دەکرێت. فەهمی تەشکتکین لە ئەلمۆنیتەر کۆمەڵێک هۆکاری ئاماژەپێداوە. لەوانە هۆکاری ئابووریی و تەکنیکی و پەیوەندیی نێوان هەردوولا. بەڵام سەرباری گرنگی ئەم فاکتەرانە هۆکاری تریش لەپشتەوە هەیە. هەندێک وەهای دەبینن کە جۆرێکە لەپاداشت بۆ بەشداریی فەرەنسا لەشەڕی دژ بە داعش. بەڵام بەدیدی من هۆکارەکەی ئەو ترسەیە لای نوخبەی شیعەو ئێرانیش هەیە لە پەلکێشانی تورکیا بۆ ناوچەکە. نۆژەنکردنەوەی فڕۆکەخانە، بوارێکی هەستیارە. بەڵام هاتنی کۆمپانیاکانی تورکیا، بەشێکە لەهاتنی سەربازی تورکیاش بۆ ناوچەکە. تورکیا لە ڕەبیعە بارەگای هەیە، بەبێ هیچ بەهانەکەیەک. تورکەکان تەلئەعفەر بە شوێنی خۆیان دەزانن. هەرگیز ئەو پاشنیوەڕۆ گەرمەی ئەنقەرەم لەبیرناچێت کاتێک سەردانی ناوەندی سەدەی بیست و یەکم کرد، بەرپرسەکەی کە تورکێکی سەر بە مەهەپەیە چۆن بەگژماچوو بەوەی درەنگ بووم و بەردەوام کتێبەکەی رادەوەشاند کە دەربارەی تەلئەعفەر نووسیبووی. تورکە فاشیتەکان وەک هەموو فاشیستێک تووڕەو جنێوفرۆشن.\nتورکیا ماوەیەکە بەڕێگای جیاواز دەیەوێت بگاتە موسڵ.، ئەمە لەکاتێکدایە کە موسڵ لەپرۆسەیەکی گۆڕانی سیاسیدایە لەلایەن نوخبەی سیاسیی شیعەی عیراقەوە، بۆ ڕامکردنی وەک بەشێک لەپرۆسەی هەژەمۆنییەتی شیعی لەناوچەکە. لە موسڵدا پرۆژەی هەژەمۆنیەتی عوسمانی و ئێرانی بەریەک دەکەون. ئەمەش هۆکارێکی گەورەی بەریەککەوتنەکانی شەنگالە. لەم بەریەککەوتنانەدا خەڵکی داماوی ئێزیدی دەبنە قوربانی. بەداخەوە ئێزیدییەکان ئەم رەهەندەی پرسەکە نابینن.\nئەم بردنەوەی فەرەنسا لە تورکیا لەپرۆژەکانی تریشدا بەردەوام دەبێت، هەردوو وڵاتی تورکیاو فەرەنسا دوو وڵاتی خاوەن پاشخانی ئیمپراتۆریین و خەون و مامەڵەیان بەو جۆرەیە. بۆیە لەجێگای تر بەریەککەوتنیان هەیە. بەڵام وەک دوو وڵاتی خاوەن نۆستالجیای ئیمپراتۆریی هەرگیز ناتوانرێت پشتییان پێببەسترێت، چونکە هەمیشە پەیوەندییەکی ئامرازییان هەیە لەگەڵ ئەوانی تردا.\n2021-03-06 19:28 27 جار بینراوە\n2021-03-05 11:43 41 جار بینراوە\n2021-02-23 12:52 45 جار بینراوە\n2021-02-20 21:26 43 جار بینراوە\n2021-02-14 17:26 85 جار بینراوە\n2021-02-14 14:47 47 جار بینراوە\n2021-02-13 21:56 56 جار بینراوە\n2021-01-31 15:21 76 جار بینراوە\n2021-01-26 18:16 68 جار بینراوە\n2021-01-24 15:10 65 جار بینراوە\n2021-01-10 20:19 52 جار بینراوە\n2021-01-09 15:19 72 جار بینراوە\n2021-01-07 10:45 86 جار بینراوە\n2020-12-28 19:24 77 جار بینراوە\n2020-12-27 20:09 77 جار بینراوە\n2020-12-26 15:15 79 جار بینراوە\n2020-12-21 23:22 92 جار بینراوە\n2020-12-20 21:03 69 جار بینراوە\n2020-12-07 21:31 103 جار بینراوە\n2020-11-30 13:19 91 جار بینراوە\n2020-11-23 19:15 71 جار بینراوە\n2020-11-22 13:34 86 جار بینراوە\n2020-11-16 13:40 75 جار بینراوە\n2020-11-13 12:08 91 جار بینراوە\n2020-11-09 17:29 77 جار بینراوە\n2020-11-02 14:57 103 جار بینراوە\n2020-10-31 17:14 93 جار بینراوە\n2020-10-11 14:30 104 جار بینراوە\n2020-09-27 15:03 105 جار بینراوە\n2020-09-07 15:22 131 جار بینراوە


بورهان رەوف: وشكەساڵی توركیاش دەگرێتەوە. – WTARIKURD\nبورهان رەوف: وشكەساڵی توركیاش دەگرێتەوە.\nتوركیاش بەرەو رووی قەیرانێكی قورسی ئاو بۆتەوە بەهۆی كەشوهەوای وشك و بێ بارانی و دابەزینی ئاستی ئاوی رووبار و دەریاچە و ئاوی ژێر زەوییەوە، ئەمەش وادەكات ئەو وڵاتە لە داهاتووی نزیكدا ناچار بە هاوردەكردنی بەشی زۆری مادە خۆراكییەكان بێت لە دەرەوە، هەروەها یەكێك دەبێت لەو وڵاتانەی كە بەسەختی وشكەساڵی دەیگرێتەوە.\nئاستی ئاوی هەموو بەنداوە گەورەكانی توركیا بەتایبەتی ئەوانەی ئاوی خواردنەوە بۆ شارە گەورەكانی ئەو وڵاتە دابین دەکەن وەک ئیستانبوڵ کە (دانیشتووانەكەی 15 ملیۆن كەسە)، بە شێوەیەكی بەرچاو دابەزی لە وەرزی زستانی رابردوودا، ئەمەش مایەی مەترسیی گەورەیە بۆ كەمی سەرچاوەكانی ئاو لە توركیا.\nهەرچەندە بارینی كەمێك بەفر و باران بۆ ماوەیەكی كورت ترس و نیگەرانییەكانی خەڵكی رەوانەوە، بەڵام شارەزایانی كەشوهەوا و ئاو هۆشداری دەدەن كە هێشتا مەترسی گەورە هەیە و لەو بڕوایەدان كە هەندێك لە بەنداوەكانی وڵاتەکە خۆیان بەشێكن لە گرفتەكە.\nلەلایەكی دیکەوە شارەزایانی بواری ئاو و وشكەساڵی باس لەوە دەكەن كە حكومەتی توركیا لە بری كاركردن بۆ هۆشیاركردنەوەی خەڵك بۆ كەمتر بەكارهێنانی ئاو و چارەسەركردنی هەموو ئەو لیك و بۆرییە شكاوانەی تۆڕەكانی ئاو كە ئاوێكی زۆر بە فیڕۆ دەدەن، کەچی بیر لە بنیاتنانی بەنداوی زیاتر دەكاتەوە.\nهۆكاری زیادبوونی خواست بۆ ئاو\n1.گەشەكردنی زۆری ژمارەی دانیشتووان.\n2. فراوانبوونی شارەكان.\n4. خراپ بەڕێوەبردنی پڕۆژە و دامەزراوەكانی تایبەت بە ئاو.\nرێكارەكانی توركیا بۆ روبەڕوبوونەوەی وشكەساڵی\nلە 18 ساڵی رابردوودا ئەنقەرە زیاتر لە 1000 بەنداوی بنیاتناوە، چاوەڕوان دەكرێت لە ئەمساڵیشدا (90) بەنداوی تر تەواو بكات، ئەمەش بە وتەی بەڕێوەبەری گشتی كاروباری ئاوەدانكردنەوەی هایدرۆلیكی لە توركیا. لەلایەكی دیکەوە بەڕای شارەزایان ئەم پڕۆژە هایدرۆلیكیانە كاریگەریی زۆری لەسەر سیستمی ژینگە و كۆمەڵگە هەیە لەوانە كۆچپێكردنی خەڵك و وێرانكردنی دارستان و زەوییە كشتوكاڵییەكان.\nهەر ئامارەكانی بەڕێوەبەرایەتی گشتی كاروباری ئاوەدانكردنەوەی هایدرۆلیكی حكومەتی توركیا باس لەوە دەكەن كە سەرچاوەكانی ئاوی توركیا بە شێوەیەكی زۆر كەمی كردووە لە دوو دەیەی رابردوودا لە 1650 مەتر سێجا بۆ تاك لە ساڵی 2000 دا بۆ كەمتر لە 1350 مەتر سێجا لە ساڵی 2020دا.\nتوركیا و سوریا و عیراق و قەیرانی ئاو\nلەبارودۆخێكی لەو جۆرەدا كە سەرچاوەكانی ئاوی سەرەكی عیراق و سوریا لە توركیاوە دێن، بەتایبەتی هەردوو رووباری دیجلە و فورات، توركیا بەدەر لە هەموو عورف و یاسا و رێسا نێودەوڵەتییەكان هەڵسوكەوت لەگەڵ سەرچاوەكانی ئاوی ئەو دوو وڵاتەدا دەكات، بە جۆرێك لە جۆرەكان ئاو بەكاردەهێنێت وەكو كارتی گوشار بۆ جێبەجێكردنی مەرامە سیاسییەكانی خۆی، پێدەچێت لە ئایندەدا ببێتە سەرچاوەی گەلێك كێشە و قەیرانی ئاڵۆز لە نێوان ئەو وڵاتانەدا، هەرچەندە ساڵانێكە پێشبینی دەكرێت كە سەدەی 21، سەدەی جەنگی ئاو بێت، بەڵام هەرچۆن بووە تائێستا كێشەی گەورە دروست نەبووە، بەڵام پێناچێت ئەمە تاسەر وابێت.\nچونكە هەڕەشە و لێداوانەكانی رەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆكی توركیا لەكاتی كردنەوەی ئاهەنگی ئەنجومەنی ئاوی پەرلەمانی توركیادا لە مانگی ئازاری 2021دا كە وتی: «جیاوازی لە نێوان پاراستنی نیشتمانەكەمان و ئاوی وڵاتەكەماندا نییە)، هەر لەو بۆنەیەدا ئەردۆغان بەڵێنی ئەوەی دا كە (645) ملیۆن دۆلار وەبەرهێنان لە بواری دروستكردنی بەنداوی نوێ و چارەسەركردنی ئاو و سیستمی ئاودێریدا بكات.\nسەرچاوەكانی رێكخراوی (فاو) سەربە نەتەوەیەكگرتووەكان باس لەوە دەكەن 75٪ ئاوی توركیا بۆ كشتوكاڵ پشت بە ئاوی بەنداوەكان و ئاوی ژێرزەوی دەبەستێت.\nتائێستا لە توركیا سیستمی دڵۆپ دڵۆپ بۆ ئاودێریی لە كەمتر لە سێ یەكی زەوی كشتوكاڵی بەكاردەهێنرێت كە 6.7 ملیۆن هێكتار زەوی بەگوێری رێكخراوی فاو.\nهەرچەندە هەوڵەكان لە توركیا بەردەوامن بۆئەوەی بە شێوەی دڵۆپ دڵۆپ ئاودێری بكرێت، بەڵام ئەمەش وزەی پێویستی گەرەكە كە ئەمەش بۆ جوتیاران لەوە ناچێت ئاسان بێت، چونكە جوتیاران ناخوازن خەرجی كارەبا و پاراستن و ئیدامەی ئامێرەكان بدەن و پاڵپشتی حكومەتیش ئامانجەكەی نەپێكاوە، بۆیە هیچ گۆڕانكارییەكی گەورە نەهاتۆتە ئاراوە.\nلەبەرئەوە پێدەچێت قەیران و كێشەكانی ئاو لە توركیا روو لە زیادی بكەن بە زیاتربوونی ناكۆكی و توندتربوونی كاریگەرییەكانی گۆڕانكاریی كەشوهەوا.\nچارەسەرییەكانی حكومەتی توركیا\nحكومەتی توركیا لە زۆر بۆنە و كاتی جیاوازدا بەڵێنی ئەوەی داوە كە رووبەڕووی گۆڕانكارییەكانی كەشوهەوا ببێتەوە، ستراتیژێكی نوێی داناوە كە لە 14 خاڵ پێكهاتووە لە مانگی شوباتی 2021دا، گرنگترینیان گرنگیدانی زیاترە بە بەكارهێنانی تیشكی خۆر بۆ بەرهەمهێنانی وزە و وزەی با، كەمكردنەوەی بەكارهێنانی سووتەمەنی بەردین لە بینا و باڵەخانەكاندا بە ڕێژەی ٪25 تا ساڵی 2023 .\nكاریگەرییەكانی گۆڕانكاریی كەشوهەوا وەكو وشكەساڵی لافاو زیاد دەكەن كە ئەمەش بەرووبوومی كشتوكاڵی جووتیارانی توركیا كەم دەكات بە تایبەتی بەرهەمی گەنم بەڕێژەی ٪40 لە ساڵانی داهاتوودا.\nئەمەش لە كۆتاییدا جوتیارەكان ناچاردەكات بۆئەوەی پارووە نانێكیان دەست بكەوێت پێی بژین، كۆچ بكەن بۆ شارە گەورەكانی توركیا، وەكو ئیستانبوڵ و ئەنقەرە و ئەزمیر و ئەو شارانەی كە لەسەر كەناری دەریای ئیجەن.\nزیادبوونی بەردەوامی ژمارەی دانیشتووان داخوازیی لەسەر ئاو زیاتردەكات و شارەوانییەكانی ئەو شارانە ناچار دەكات كە بە دوای سەرچاوەی نوێی ئاودا بگەڕێن، ئەویش بنیاتنانی بەنداوی نوێ و تۆڕی بۆرییە كە ئەمەش ناوچەیەكی زۆر واتە گوندەكان دادەپۆشێت بە ئاو و كۆچی پێچەوانە بۆ شارەكان دەستپێدەكات.\nچارەسەرێكی تر ئەوەیە كە حكومەت هانی جوتیاران بدات كە ئەو رووەك و دار و درەختانە بڕوێنن كە ئاوی كەمی دەوێت بە تایبەتی زەیتون كە بەرگەی كەشوهەوای وشك دەگرن و سیستمی ئاودێری نوێ بەكاربێنن كە فێڕۆدانی ئاو كەم دەكاتەوە.\nئەمە دۆخی توركیا بێت، كە لە ماوەی 18 ساڵدا زیاتر لە هەزار بەنداوی دروست كردبێت و خۆی وڵاتێكی پیشەسازیی بێت و كارگەی گەورەی بەرهەمهێنانی زۆر كەلوپەل و پێداویستی سیستمی ئاودێریی هەبێت، ئەی دەبێت دۆخی عیراق و هەرێمی كوردستان چۆن بێت كە بە بارودۆخێكی ئێجگار نالەباری ئابووریی و سیاسی و كۆمەڵایەتی و ئەمنییدا رەت دەبێت؟ باسی سوریا هەر ناكەین، چونكە دۆخی ئەوێ زۆر لە عیراقیش خراپترە.\nلە كۆتاییدا پێویستە حكومەتی عیراق و هەرێمی كوردستان قەیرانی ئاو بەهەند وەربگرن، بەڵام هێشتا نەچووە بچێت و دەتوانرێت ئێستاش زۆر پرۆژە و كاری پێویست بكرێت هەر لە بنیاتنانی هەزاران بەنداو و سیستمی ئاودێریی و یارمەتی جووتیاران و كۆمەكردنی سێكتەری كشتوكاڵ بە گشتی.\nزمناکۆ ئیسماعیل: پڕۆژەی بەبیابانکردنی هەرێمی کوردستان لە ئارادایە.\nدلێر محەمەد نوری: سمۆرە بادینییەکە و دارەبڕاوەکە.


هەرێم بۆ بەغداد؛ داهاتەکەی رادەست دەکەین نەک نەوتەکە..!\nرێککەوتنی پەنجا ساڵەی نێوان بنەماڵەی بارزانیی و بنەماڵەی ئەردۆگان لەسەر نەوتی هەرێم بۆتە رێگری سەرەکی لەرێککەوتنی نێوان هەرێم و بەغدا،حکومەتەکەی مەسرور بارزانیی دەیەوێ داهاتی ئەو بڕە نەوتە بداتە بەغدا کە داوای دەکا نەک نەوتەکە،چونکە لە بنەمادا نەوتی هەرێم بەو رێکەوتنە زیاتر لەدەستی تورکیادایە.\nهەندێک کەس و لایەن وشەی چاکسازییان کردۆتە بنێشتە خۆشەی سەر زمانیان بێ ئەوەی جورئەت بکەن باس لەچاکسازیی مەلەفی نەوت بکەن.\nبەبێ چارەسەری دۆسێی نەوت و رێککەوتنێکی کۆنکریتی لەگەڵ بەغدا هەر قسەیەک لە چاکسازی درۆیەکی گەورە و خۆ خەڵەتاندن و خەڵک خەڵەتاندنە.\nئاشکرا کردنی داهاتی راستەقینەی نەوت،ئاشکرا کردنی ناوەرۆکی رێککەوتنە پەنجا ساڵیەکە بۆ پەرلەمانی کوردستان و رایگشتی شەو و رۆژ و هەفتە و مانگی ناوێ ئیرادە و ئازایەتی پێداگری و دەرچون لە گرێی دوونیەت(خۆ بەکەمزانی)هێزەکانی دەرەوەی پارتی دەوێ کە بەداخەوە نیانە.\nنەوتی هەرێم لە چەند ساڵی رابردودا هۆکاری سەرەکی نەهامەتی و برین و نەبون و پاشەکەوتی زۆرەملێی موچە بوە جگە لەوەی نەوت سەرچاوەی سەرەکی گەندەڵی و هەڵتەکاندنی عەدالەتی کۆمەڵایەتی و دامەزراندنی ئیمپراتۆریەتی ئەمنی و ئیعلامی گروپ و خێزانە سیاسیەکان بوە لە هەرێمدا دەبێ چارەسەر لە دۆسێی نەوتەوە دەست پێ بکا.\nپارتیی لەگەڵ تورکیا بۆ پەنجا ساڵ هەموو نەوتی هەرێمی خستۆتە گێژاوی رێککەوتنێکی نادیارەوە لای خەڵکیش چاکسازی یەکسان کردوە بەوەی کێ خانەنشینی رەتدەکاتەوە و کێ رەتی ناکاتەوە(من دژی هیچ هەنگاوێک نیم بۆ چاکسازی هەر چەند بچوک بێ دەستخۆشی زۆریشم هەیە بۆ ئەوانەی رەتیانکردەوە بەڵام لەبری ئەو بەزمی رەتکردنەوە و رەتنەکردنەوەیە قانونی خانەنشینی عێراقیان جیەجێبکردایە ئێجگار باشتر بوو).\nئەگەر پەرلەمانتارە ئازاکانی کوردستان و ئەو حزبانەی گوایە بۆ چاکسازی لەحکومەتدان بەجدی مەبەستیانە هەنگاوێكی ریشەیی سەرپێ بخەن بۆ گۆرانکاری وچاکسازی با داوای ئاشکراکردنی ناوەرۆکی رێککەوتنە پەنجا ساڵییەکە بکەن لەپارتیی، ئاخر کەی رەوایە نەوتی هەرێم،کە موڵکی ئەم نەوەیەو نەوەکانی ئایندەیە حزب و بنەماڵەیەک ئاوا بیخاتە قومارەوە؟!\nسی ساڵە خەڵک تەحەمولی کردوە و چاوەرێی باشترە لەو دەسەڵاتە کوردییە!کەچی لەبری چاکسازی ساڵ دوای ساڵ خراپتر بوە و دەبێ،هێشتاش پێتان وایە خەڵک پەلەیەتی؟!\nسی ساڵە خەڵک چاوەرێی چاکسازییە کەچی ئاگاداری ناوەرۆکی ئەو رێککەوتنە نیە کە نەوتی هەرێمەکەی پێ دیزە بە دەرخۆنە کراوە،دەی ئەگەر راست دەکەن و ئیرادە هەیە بۆ چاکسازی؛ #رێککەوتنە_شومە_پەنجا_ساڵییەکە ئاشکرا بکەن بۆ ئەو پەرلەمانەی کە خۆتان تیایدا(هەرچۆنێک بێ!) زۆرینەن!\n6 پۆستاڵ‌و عەمامە بناسین یان جامانە؟!\n7 دەربارەی قسەکانی سەرۆکی حکومەت\n8 بۆ حەرباکان\n9 یاسای خانەنشینی.. چاکسازیی لەهەوادا\n10 گۆڕان‌و شەش مانگ تەمەنی کابینەی نۆ\n11 یاریەکە لەکۆتایی نزیک دەبێتەوە\n12 ئافەرین مەسعود بارزانی\n13 حەزمدەکرد، بەڵام وانیە!\n14 هەر بەسەر پێیانەوە وەڵامێک بۆ عەتای شێخ حەسەن\n15 سێ درز لەڕێککەوتنەکەی پارتی‌و گۆڕاندا\n16 گۆڕان‌و تروسکایی ئەوسەری تونێلەکە


ئاخۆ ترامپ وەک پوتین، مەنبیچ بەجێدەهێڵێت؟\nMonday, 04.02.2018, 11:52\nسەڕۆکی ئەمریکا، ڕایگەیاند، ئەوان سوریا بەجێدەهێڵن. هەندێک لە دەسەڵاتدارانی ئەمریکا، لە میدیا جهیانییەکان ئەو بڕیارەی ترامپ بە هەڕەمەکی و تاکلایەنە وەسف دەکەن و ددان بەوەدا دەنێن کە بۆ ئەوان ئەو بڕیارە جێگە سەرسورمان، چاوەروان نەکراو و کتوپڕ بووە.\nتورکیا لە خۆساز کردنە، بۆ هێڕش کردنە سەر، شاری مەنبیچی ژێر دەسەڵاتی ئەمریکای هاوپەیمان لەگەڵ یەپەگە. بیانوی ئەو لەشکرکێشییە بۆ سەر مەنبیچ، هەمان بیانوی جارانە، کە رەجەب، بەکاری هێنا بۆ داگیرکردنی عەفرین، کە ئەویش ئەوە بوو، نابێت میللەتی کورد بە گشتی و یەپەگە بە تایبەتی لە سنوورەکانی تورکیا نزیکبنەوە و چەند جارێک داوای لە ئەمریکا کردوە کە دەبێت بە زۆرەملێ کورد لە شاری مەنبیچ دەربکات، وەک یەکەم هەنگاوی پلانی پاکتاوکردنی نەژادی کە ئەنقەرە وەک ستراتیژیەتی جەنگی دژ بە کورد هەیەتی.\nئەمریکا، ئەو کات خۆی دزیەوە لە هەڵوێست وەرگرتن، دژ بە تورکیای داگیرکەری عەفرین، بە بیانوی ئەوەی، عەفرین لە ژێر سنووری دەسەڵاتی ئەودا نییە و کوردەکان لەو شارە لەگەڵ ڕوسیا لە هاوپەیمانیەتیدا بوون.\nئەمڕۆ، ترامپ خەریکە هەمان سیناریۆی پوتین دووبارە دەکاتەوە و نیازیەتی وەک پوتین ئاسا، میللەتی کورد لە ژێر ڕەحمەتی سوپای تورکیا جێبهێڵێت! پرسیار لێرەدا ئەوەیە کە ئایا ئەمریکا پیشوەخت ڕێککەوتنی ژێربەژێری هەبووە، کە چۆن ڕوسیا عەفرینی بەجێهێشت، ئەوانیش مەنبیچ بۆ تورکیا جێبهێڵن؟ یان ڕووداوەکان و گرفتەکانی دوای هاتنی تورکیا بۆ عەفرین، ئاراستەکانیان گۆڕاوە و زلهێزی دیکە لە ناوچەکەدا نیگەرانی بەهێزبوونی دەسەڵاتی تورکییان، ئەگەر ئەمریکاش نەبێت ئەوان شەڕی تورکیا دەکەن و ئەمریکاش دەیەوێت خۆی لەو جەنگە بپارێزێت؟ یان ئەمریکا وەک کارتێکی فشار ئەو بابەتە بۆ سەپاندنی مەرجەکانی دەوروژونێت و هەڕەشەی زیندوو کردنەوەی داعش دەکات، دەزانێت بە حوکمی سنووری جوگرافیای وڵاتەکەی ئەو ئەوەندە لە ژێر هەڕەشەی داعشدا نییە بە بەراورد کردن لەگەڵ ئەو وڵاتانەی کە هاوسنوورن لەگەڵ رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا کە بنکەی سەڕەکی داعشە؟\nکشانەوەی ئەمریکا لە سوریا، ڕاکردنە لە لێپرسراوەتی سەرشان، دەبێتە هۆکاری، دۆڕاندن، شکاندنی هەیبەت و ناوبانگی ئەمریکا لە ناوچەکە و سەرکەوتنی ڕوسیا و ڕادەستکردنی دیمەشق بە ئەسەد، ڕوسیا و ئیران. بەشێکی دیکەی سوریاش بۆ تورکیا. هەروها کشانەوەی ئەمریکا، خۆدزینەوەیە لە ڕێککەوتن و هاوپەیمانیەتیی لەگەڵ یەپەگە، ڕێگە خۆشکەرە لە گەڕانەوەی داعش بۆ سوریا و عیراق. بڕیاری کشانەوەی ئەمریکا دەبێتە هۆکاری دروستکردنی هیلالی شیعی، لە نیوان ئیران، سوریا و لبنان، کە مەترسی لەسەر سعودیە و ئیسرائیل دروست دەکات. هەنوکە ئەو ڕارەوەی کە دەبێتە هۆکاری دروستبوونی ئەو هیلالە لە ژێر دەسەڵاتی یەپەگە و ئەمریکایە کە شاری مەنبیچ و ناوچەکانیەتی. وێرای توانای بەرەنگاری بوونەوەی شەڕەڤانان لە جەنگدا، ڕۆڵی گرنگیان لە شەڕی دژ بە داعش و دژ بە تورکیا لە عەفرین، بەڵام کشانەوەی ئەمریکا لە ناوچەکە یارمەتیدەری ئیران و بەکرێگیراوانی دەبێت کە لە ئاییندەدا بتوانن دەست بەسەر ئەو ڕارەوەیە بگرن و کاردانەوەیان هەبێت لە سەقامگیربوونی ئاشتی و ئاسیشی ناوچەکە بە گشتی و فرەوان کردنی دەسەڵاتەکانیان کە ترامپ تا سەر ئێسقان دژیەتی.\nسەڕۆکی ئەمریکا، لە چەند پۆستێکی باڵادا گۆڕانکاری کردوە وەک، جۆن بۆڵتۆن، دەستنیشانکراوە بۆ پۆستی ڕاوێژکار لە ئەنجومەنی ئاسایش. مایک پۆمپیۆ، بۆ وزارەتی دەرەوەی ئەمریکا، جینا هەسپێل بۆ دەزگای سی. ئای. ئەی ئەمریکی.\nمایک پۆمپیۆ، پشتیوانی لە ئیسرائیل دەکات، دژ بە دعاش و ئیران و ڕێککەوتنە ئەتۆمییەکەی نێوان ئەمریکا و ئیرانە. ئەم هەڵوێسستەی دژ بە ئیران گرنگرترین هۆ بوو کە ترامپ دەستنیشانی کرد بۆ جێگرتنەوەی تێلەرسۆن. ترامپ لە میدیاکاندا بە ڕاشکاوانە ڕایگەیاند کە خاڵی ناکۆکی نێوان خۆی و تێلەرسۆن تێڕوانینی جیا بووە دەربارەی ئێران و ڕێککەوتنە ئەتۆمییەکەی نێوانیان کە ئیدارەی ئۆباما ئەنجامی دابوو، پێش بوونی ترامپ بە سەڕۆکی ئەمریکا. گەلێک لە شێکەرەوە و چاودێرانی سیاسی، پێیان وایە هاتنی مایک پۆمپیو، مانای هەڵگیرسانی جەنگە لە نێوان ئەمریکا و ئیراندا.\nجۆن بۆڵتۆن، لە ڕابردوودا لەگەڵ پشتیوانی کردنی ئەمریکا نەبووە بۆ یەپەگە وەک رێکخراوێکی مارکسی، وێرای ئەوەش، جۆن بۆڵتۆن، بە " داڵی زایۆنیزم لە کۆشکی سپی ئەمریکی " ناسراوە ، "دوژمنی ئیران و ڕێککەوتەنە ئەتۆمیەکەی ئیران و ئەمریکا" و بە دوژمنی سەرسەختی داعش ناسراوە، له‌لایه‌ن دۆناڵد تره‌مپه‌وه لە ٢٢/٣/٢٠١٨دا، وه‌ک ڕاوێژکاری نوێی ئه‌نجومه‌نی ئاسایشی ئه‌مریکا ده‌ستنیشانکرا. چۆن بۆڵتۆن، دژی ئیرانە، تا ئەو رادەیەی کە داوای له‌ئیسرائیل کرد هێرشی ئاسمانی ئەنجام بدات بۆ سه‌ر بنکه‌ی بوشه‌هری ئێران، که له‌و بنکه‌یه‌دا تاران به‌رنامه ئه‌تۆمییه‌که‌ی په‌ره‌پێده‌دا.\nچاوەڕوان دەکرێت، ئەو گۆڕانکاریانەی کە لە پۆستە باڵاکانی ئەمریکدا کراوە، کاردانەوەی هەبێت لە سەر بڕیارەکەی ترامپ، ئەگەری پاشگەزبوونەوەی لێدەکرێت لە بڕیاری کشانەوە لە سوریا، یان دانانی بەدیلێکی وەک "کورد یان لایەنێک و هێزێکی دیکەی وەک تورکیا" بە شێوەیەکی کاتی، لە شوێنی خۆیان بۆ پاراستنی ڕارەوەکە و ڕێگری کردن لە دروست بوونی هیلالی شیعی تا ڕووخاندنی ڕژێمی ئیران کە جۆن بۆڵتن لە یەکەم گوتەی پێش دەستبەکاربوونی کە ڕۆژی ٩/٤/٢٠١٨یە، گوتی " ساڵی ٢٠١٩، ساڵی ڕووخانی ڕژێمی ئیران دەبێت".


ڕۆژنامه‌ی “گاردیان”ی به‌ریتانی بڵاوی کردووەتەوە، کە مستەفا کازمی، سەرۆکوەزیرانی عێراق وتویه‌تی: "هه‌موو ڕۆژێك له‌گه‌ڵ مار سه‌ما ده‌كه‌م، دواتریش به‌دوای شمشاڵدا ده‌گه‌ڕێم بۆ ئه‌وه‌ی كۆنتڕۆڵیان بكه‌م، وتوشیه‌تی، له‌سه‌ر په‌تێك له‌نێوان كۆمه‌ڵێك باڵه‌خانه‌ی به‌رز گیری خواردووه، كه به‌ته‌نها ناتوانێت به‌سه‌ر په‌ته‌كه‌دا هه‌نگاو بنێت.\nبەگوێرەی ڕاپۆرتێکی ڕۆژنامەی " گاردیان"ی بەریتانی ( 23ی تشرینی یەکەمی 2020) کە ناس کورد بەدواداچوونی بۆ کردووە ئاماژە بەوەکراوە: " کازمی لەسەروبەندی وەرگرتنی پۆستی سەرۆکوەزیرانی عێراق، بەرنامەیەکی زۆرسادە و ساکار پەیڕەو دەکات کە ئەوەش خۆی دەبێنێتەوە لە ئەنجامدانی هەڵبژاردنێکی پێشوەختە و باشترکردنی ئەدای دەزگا ئەمنییەکان".\nئەوەشخراوەتەڕوو، کازمی لەدیدارەکەیدا لەگەڵ بۆریس جۆنسۆن، سەرۆکوەزیرانی بەریتانیا بەڵێنی ئەوەی داوە هەڵبژاردنەکان لەوادەی خۆی لەحوزەیرانی داهاتوو بەڕێوەبچێت، جەختیشیکردووەتەوە: "ئەو پرسە بەهیچ شێوەیەک قابیلی مشتومڕ نییە."\nبەگوێرەی ڕۆژنامە بەریتانییەکە، کازمی لەهەوڵی ئەوەدایە چارەسەرێکی گونجاو بۆ پەیوەندییەکانی ئەمریکا و ئێران لەعێراقدا بدۆزێتەوە وتووشیەتی: "من لەسەرپەتێک لەنێوان کۆمەڵێک باڵەخانەی بەرز گیرمخواردووە، جاری واش هەیە بەسواری پاسکیڵێکەوە ئەو ڕۆشتنە ئەنجامدەدەم و بەتەنها ناتوانم ئەو کارە بکەم، ڕۆژانە لەگەڵ مارەکاندا سەما دەکەم، بۆیە لە ئێستادا بۆ باڵەبانێک دەگەرێم بتوانم لەڕێگەیەوە مارەکان کۆنتڕۆڵ بکەم".\nڕۆژنامە بەریتانییەکە ئەوەشی خستووەتەڕوو، کەمکردنەوەی ژمارەی هێزەکانی ئەمریکا لەعێراق مەترسی ئەوەی هەیە پێش وادەی هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی ئەمریکا عێراق ببێت بە گۆڕەپانی جەنگی نێوان ئەمریکا و ئێران".\nڕۆژنامەی گاردیان ئاماژەی بەوەشکردووە: " سەرۆکوەزیرانی عێراق بەڵێنی ئەوەشی داوە کۆنتڕۆڵی ئەو میلیشایانە بکات کە لەلایەن ئێرانەوە پشتیوانی دەکرێن و بەهیچ شێوەیەکیش ڕێگە نادات چەک لەدەرەوی سیستمی ئەمنیی فەرمیی حکومەتدا بوونی هەبێت."\nکازمی جەختی لەوە کردووەتەوە: " بێکاری، خراپی خزمەتگوزارییەکان و گەندەڵی وایکردوو ببێت بە پاڵنەر بۆ ئەوەی گەنجانی عێراق لەلایەن گروپە توندڕەوەکانەوە هەڵبخەڵترین و بەکاریان بهێنن لە کاری توندڕەویدا".\nکازمی ماوەی چەند ڕۆژێکە گەشتێکی فەرمی بۆ وڵاتانی ئەوروپا ئەنجامداوە کە دەیەوێت لەڕێگەیەوە پاڵپشتی دارایی و ئەمنی بۆ وڵاتەکە بەدەست بهێنێت.\nتوركيا ناكۆكيەكانى لەگەڵ فەرەنسا دەنێتە لاوە\n2020.10.29 - 17:37


شوان داودی داواکارییەک ئاڕاستەی وەزیری ناوخۆی عێراق دەکات - RojNews\nشوان داودی داواکارییەک ئاڕاستەی وەزیری ناوخۆی عێراق دەکات\nشوان دادودی، پەرلەمانتاری عێراق نیگەرانیی دەردەبڕێت لەبەرامبەر گەڕانەوەی پرۆژەی هەڵۆی کەرکوک و دەڵێت، کە به بڕیارى فه‌رمانده‌یى گشتى هێزه چه‌کداره‌کانى عێراق گه‌ڕاوه‌ته‌وه، داواش لە وەزیری ناوخۆ دەکات، کە کە به‌دواداچوون بۆ هۆکارى گه‌ڕانه‌وه‌کە بکات.\nسەبارەت بە دووباره ده‌ست به کاربوونه‌وه‌ى پرۆژه‌ى هه‌ڵۆى که‌رکوک شوان داودى په‌رله‌مانتارى عێراق له فراکسیۆنى سه‌وز دواى نیوه‌ڕۆى ئه‌مڕۆ له نووسینگه‌ى که‌رکوکى ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق کۆنگره‌یه‌کى ڕۆژنامەنووسیی سازکرد.\nله کۆنگره‌که‌دا شوان داودى، وتى:"دواى ئه‌وه‌ى خه‌ڵکى شارى که‌رکوک دڵخۆش بوون به ڕاگرتنى کاره‌کانى (صقر – هه‌ڵۆى که‌رکوک)، به‌ڵام دووباره به توانایه‌کى به‌هێزتر له جاران گه‌ڕاوه‌ته‌وه، ئه‌مه‌ش ده‌بێته‌هۆى گومان کردن له‌و لایه‌نانه‌ى له پشتى ئه‌م کاره‌وه‌ن".\nداودی، وتیشی:"بوونى به‌ڵگه‌نامه ئه‌وه ده‌سه‌لمێنێت که (هه‌ڵۆى که‌رکوک)به بڕیارى فه‌رمانده‌یى گشتى هێزه چه‌کداره‌کانى عێراق گه‌ڕاوه‌ته‌وه و ئه‌مه‌ش مایه‌ى سه‌رسامى و نیگه‌رانییه، له‌کاتێکدا کاره‌کانى ئاسایشى ناوخۆ له تایبه‌تمه‌ندى و ده‌سه‌ڵاته‌کانى کارگێڕى وه‌زاره‌تى ناوخۆیه".\nئه‌و په‌رله‌مانتاره وتیشى:"ئه‌نجومه‌نى پارێزگاى به‌غدا کارکردنى دامه‌زراوه‌ى (هه‌ڵۆى به‌غدا)ى ڕاگرتووه و له ١٩ى کانونى دووه‌مى ئه‌مساڵ ده‌نگ بۆ ده‌ست له کارکێشانه‌وه‌ى عه‌لى ته‌میم دەکرێت،چونکه له لێپرسینه‌وه‌دا سه‌باره‌ت به دامه‌زراوه‌ى (هه‌ڵۆى به‌غداد) که‌س باورى ته‌واوى به وه‌ڵامه‌کانى نه‌بووه، بۆیە وەزارەتی ناوخۆ شکستی پرۆژەکەی ڕاگەیاند".\nئەو پەرلەمانتارە، داوای لە وەزیری ناوخۆ کرد، کە به‌دواداچوون بۆ هۆکارى گه‌ڕانه‌وه‌ى (هه‌ڵۆى که‌رکوک) بکات، وتیشی: داواکارم له ده‌سته‌ى ئه‌ستۆپاکى، فایلى (هه‌ڵۆى که‌رکوک) هه‌ڵبده‌نه‌وه و ئه‌و لایه‌نانه بدەنە دادگا ئه‌گه‌ر سه‌رکێشییان له‌و باره‌یه‌وه کردووه، هەروەها هه‌موو ئه‌و بڕه پارانه‌ى له هاوڵاتیان وه‌رگیراوه بیگەڕێننەوە بۆ خاوه‌نه‌کانیان یان ڕاده‌ستى گه‌نجینه‌ى عێراق بکرێت.\nپرۆژەی هه‌ڵۆى که‌رکوک، ساڵێک زیاتر له شارى که‌رکوک کارى پێده‌کرێت و هه‌ر ئۆتۆمبێلێک ئه‌و له‌زگه‌یه‌ى پێوه نه‌بێت، کە خاوەنی سیستمەکە دایناوە له بازگه‌کانى شاره‌که نایه‌ڵن بچێتە ناو که‌رکوکه‌وه، هه‌ر له بازگه‌که دوای وەرگرتنی پارە بۆى دروست ده‌که‌ن.\nله زۆربه‌ى وڵاتان کۆمپانیاى پاراستنى ئۆتۆمبێل هه‌یه، به‌ڵام ئه‌گه‌ر ئوتومبێله‌که دزار و ئه‌م کۆمپانیایه نه‌یتوانى بیدۆزێته‌وه پێویسته پاره‌ى ئوتومبێله‌که بداته خاوه‌نى ئوتومبێله‌که، به‌ڵام ئه‌م کۆمپانیایه‌ى له‌شارى که‌رکوک کار ده‌کات هیچ به‌رپرسیاریه‌تیه‌ک له ئه‌ستۆ ناگرێت بۆ گه‌ڕاندنه‌وه‌ى پاره‌ى ئوتومبێله‌که بۆ خاوه‌نه‌که‌ى له کاتێدا ئه‌گه‌ر نه‌یتوانى ئوتومبێله دزاروه‌که بدۆزێته‌وه.


زیادبوونی حاڵەتەکانی ئاگركه‌وتنه‌وه له گه‌رمیان گومانى دروستكردووه\nهەواڵ / کوردستان :: 29/05/2019 :: 320 جار بینراوە\nبه‌رگرى شارستانى گه‌رمیان ئاشكرایده‌كات: له مانگى ئایارى 2019 زۆریى رووداوه‌كانى ئاگركه‌وتنه‌وه به جۆرێكی لێهاتووە له هیچ ساڵێكى رابوردوو به‌و شێوەیە نه‌بووه و ئه‌مه‌ش گومانى لا دروستكردوون، پێشیانوایه كه‌سانێك به مه‌به‌ست ئاگر ده‌كه‌نه‌وه و به‌رهه‌مى جوتیاران ده‌سووتێنن.\nنیعمه‌ت عه‌لى، وته‌بێژى به‌رگرى شارستانى گه‌رمیان به‌دواڕۆژى راگه‌یاند "ته‌نیا له‌ماوه‌ى مانگى ئایارى 2019 له سنوورى گه‌رمیان 205 حاڵه‌تى ئاگركه‌وتنه‌وه تۆماركراون و به‌هۆیانه‌وه هه‌زار و 450 دۆنم زه‌وى سووتاون كه به‌شێكى زۆرى ئه‌و زه‌وییانه به‌رهه‌مى دانه‌ویڵه‌ى گه‌نم و جۆى جوتیارانن.\nوتیشى: "حاڵه‌ته‌كانى ئاگركه‌وتنه‌وه له سنووره‌كه له ساڵانى رابوردوو زۆر زیاتره، به تایبه‌تیش كه به‌رهه‌مى جوتیارانى گرتووه‌ته‌وه و ئه‌مه جێگاى گومانه و پێمانوایه به‌شێكى ئه‌و ئاگركه‌وتنه‌وانه به ده‌ستى ئه‌نقه‌ست ئه‌نجامده‌درێن".\nئاماژەی بەوەشدا: رۆژى واهه‌بووه له 15 گوندى سنووره‌كه ئاگركه‌وتووه‌تەوە و تیمه‌كانیان گه‌یشتوونه‌ته ئه‌و ناوچانه و توانیویانه هه‌زاران دۆنم زه‌وى له سووتان رزگار بكه‌ن، هه‌رچه‌نده خراپیى رێگاوبانه‌كان زۆرجار گرفتیان بۆ دروستدەکات.\nسه‌رچاوه‌یه‌ك له ئاسایشى گه‌رمیانەوە لەبارەی زۆربوونی حاڵەتەکانی ئاگرکەوتنەوەوە به‌دواڕۆژى وت: "لیژنه‌یان بۆ لێكۆڵینه‌وه له‌و رووداوى ئاگركه‌وتنه‌وانه دروستكردووه و به‌پێى زانیارییه‌كان به‌شێك له‌و ئاگرانه په‌یوه‌ندى به كێشه‌ى كۆمه‌ڵایه‌تى نێوان گوند نیشینان خۆیانه‌وه هه‌یه و له راستیشدا له‌به‌رئه‌وه‌ى له پێ ده‌شته‌كان و ناوچه دووره ده‌سته‌كان ئه‌و تاوانانه ئه‌نجامده‌درێن ئاشكرا كردنیان كارێكى قورسه و كاتى ده‌وێت".


کانی میران ١٠ | کاک فوئاد موستەفا سولتانی\nئۆردوگای كانی میران بەشی ١٠\nیەکەم دەسکەوتمان سەرکوت کردنی جاشەکانی ناو خۆ بوو. ئێمە ئەوانمان سەرکوت کرد. ئایا کەسێک هەیە پی وابێ ئەوە وانیە؟\nدووهەمین دەسکەوتمان ئەمەیە کە ، پاسدارەکان هەر کوێی چوون ، نەغەدە، گومبەد و خورمشەهر ، یا بۆ هەر کوی تریان ناردبوون، ڕژاونەتە ناو شارو کوشتاریان کردوە، بەلام لێرە بە هۆی قارەمانەتی خەلکو پێشمەرگەکانیانەوە نەمان هیشت، بێنە ناو شار، ئەوان بە تەمابوون بە شەڕ بێنە ناو شار بەلام تەلەفاتیان داو نەیانتوانی ، بۆیە لەم بابەتەشەوە سەرکەوتوو بووین.\nسێهەمین دەسکەوتمان یەکیەتی یە، کە ئیستا لە ناو خەلکدا پێک هاتوە ، یەکیەتی یەک کە تا ئیستا وینەی نەبووە ، ئیمە لە دوا رۆژدا بۆ هەموو کارەکانی ترمان پێویستی مان بەو یەکیەتی یە هەیە ، ئەمرۆ لە گەل چەند کەس لە باوک و براکان سەبارەت بەوە قسەمان ئەکرد ، کە ئەم یەکیەتی یە ، بە هەر جۆرێک بووە بیپاریزین ، تەنانەت برێکیان پیشنیاریان ئەوە بوو کە پێش گەڕانەومان بۆ شار سۆێند بۆ یەکتر بخۆین ، ئەمە بە دەربەست بوون بۆ یەکیەتی یە و یەکجار بە نرخە ئەبێتە هۆی ئەوە کە زۆلم و زۆر لە هەر کەس کرا ، لە جیاتی خزم و کەس هەموو خەلکی شار لە سەری بێنە جواب و دیفاعی لێ بکەن ، ئەم یەکیەتی یە ، ئەبێ بە دڵ و بە گیان بیپاریزین ، بەلام لەم بابەتەوە شاری مەریوان بە تەنیا نەبوو.\nیەکێکی تر لە دەسکەوتەکانمان کە بە چاوی خۆتان دیتان پشتیوانی برایانی لادێ یی و زەحمەتکێشانی دێهات بوو ، کە لە هەموو شۆین و لە هەموو رێگایەکەوە، هاتنە یارمەتیمان . نان و پێ خۆر هێنان و هەر چەشنە یارمەتی یەک کە لە دەستیان هات و لی یان خیزیا کردیان . (ئیمە بەرە بەرە ئەو شتانەی ماونەتەوە دابەشیان ئەکەین ).\nلیرە دیارە کە یەکیەتی خەلکی شارو دێ لە مەریوان زۆر پتەو تر بووەتەوەو ئەمە دەسکەوتێکی ترە بۆ دووا رۆژ . بەلام ئەم یەکیەتی یە تەنیا لە ناوچەی مەریوان نەبوو. کام لە ئێوە ئەو خۆشک و برا سنەیی یانە لە بیر ئەبەنەوە کە چەک بە دەست شەش روژ پیادە ڕەویان کرد و هاتن بۆ پشتیوانی و پشتگیریتان ، هەر ئیستا نزیکەی هەشت سەد کەس لە دۆستانی سەقزو بانە ، بۆکان و مەهاباد و سەردەشتیش بەڕێوەن ، ئەم یەکیەتی یە ، هەتا ئیستا لە پانایی کۆردستاندا بێ وینە بووە، بۆ دوا رۆژی خەباتی گەلی کوردیش ، بۆ گەیشتن بە ئامانجەکانی ، لە هەموو شتێک پێویست ترە ، هەموومان دەزانین کە گرینگترین چەکی خەلکی ئیران بۆ رووخاندنی رژیمی شا هەریەکیەتی بوو. ئەگەر ئێمەش ئەو یەکیەتی یە بپاریزین، هیزی ئەرتەش دوولانەش بێتەوە دەرەقەتمان نایە، ئەمەش دەسکەوتێکی دیکەمان بووە لەم خەباتەدا . هەر لەم ئورەووگایەدا دیتان کە سەرەڕای خەلکی کوردستان ، لە شارەکانی تری ئیرانیشەوە ، گەلیک نوینەر هاتبوون لە خۆرمشەهر و شیراز و تارانەوە نوینەر هاتبوون . لە بیرتانە شیعاریان ئەدا " ئیران سەراسەر وەک کوردستان لێ ئەکەین . ئەمە قسەیان بوو، ئەوان پشتیوانی ئێمە بوون . هەر وەک ئاگادارن هەر ئیستا چەن دووکتورێک میوانمانن ، ئەمانە لە کوی وە هاتوون ؟ ئەمانە هەموو ئەوە بیشان ئەدەن کە ئێمە خەلکی مەریوان بەم کارەی خۆمان توانیومانە پشتیوانی گەلانی ئیران بۆ لای خۆمان راکیشین . وە لەمەش بەدواوە ئەم پشتیوانی یە دریژەی ئەبێ . لە رۆژنامەدا خویندتانەوە کە خەلکی سیستان و بلوچستان ، یانی لە و پەڕی روژهەلاتی ئیرانەوە لە پیناو هاوپشتی ئیمەدا، فیداکاریان کردووە ، ئیمە قەت نابێ ئەمەمان لە بیر بچێتەوە، ئەبێ رۆژی خۆی ئەوندەی لە توانامان دابێ ، فیداکاری یان بۆ بکەین . یەکێکی تر لە گرینگترین دەسکەوتەکانمان ئەوە بوو کە داخوازی گەلی کۆرد بەرانبەر بە دەولەت هینرایە کایەوە ، لەو لاشەوە، جەوهەر و ماهییەتی دەولەت کە ئەیەوەی زوڵم و زۆرمان لێ بکا ، شەڕمان لە گەل ئەکا و تانک و تۆپ ئەنیریتە سەرمان، لە پێش چاوی گەلی کورد و گەلێک لە خەلکی ئیران روون بووەوە ، تەبلیغاتی رادیو و تلەڤیزیون بە ئێمە ئەڵی کافر، پێمان ئەڵین یاغی و وەحشی ، بۆ نموونە ئەو شەو سەرەتای قسەی چەمران جێگری سەرەک وەزیر ئەوە بوو ، کە ئەیوت '' کاتیک ئەبینم ئێوە نوێژ ئەکەن و روژوو ئەگرن پێم سەیرە'' ئەو دۆستانەی لەوی بوون بیستیان ، کە چەمران وای وت، هەر ئەم قسانەش لە رادیو و تلەڤیزیونەکانیانەوە ئەڵینەوە. ئینسانێکی ئاسایی خەلکی تاران یان قوم یان شیراز یش باوەڕ بە قسەیان ئەکا، ئێمە ئەبێ کارێک بکەین کە زەینی ئەو خەلکە رۆشن بێتەوە ، کە دوا روژ وەک مۆجاهید و داوتەلەب بۆ شەڕ کردن نەینە سەرمان ، ئیمە ئەبێ ددان بە خۆماندا بگرین و کارێک بکەین ئەوان روون بنەوە ، ئایەتۆاللە لاهۆتی ئەیوت ئەو مۆجاهیدانە کاتێک لە مالی خۆیان دینە دەر ، خۆداحافیزی شەهید بوون لە دایک و خۆشکی خۆیان ئەکەن ، یانی بە غەرەزێکی ئاواوە ئەیان نێرن . زۆربەیان ئەگەر روون بنەوە ، نایەن . ئەلبەت دیارە ئەگەر هاتنە سەرمان ، شەڕیان لە گەڵ ئەکەین ، چلون جاشەکانمان تەفرو توونا کرد، ئەوانیش تەفروتوونا ئەکەین.\nیەکێکی تر لە دەسکەوتەکانمان ئەمە بوو دەولەت کە شوراکەمانی بە رەسمی نەئەناسی و ئەیانوت شورا ئاژاوەگێر بووە ، لە حالیکدا هەمووان ئەزانین ئەوە درۆیە و خەلک بە تێکرا لەم خەباتەدابەشدارن و بە تایبەت (شەڕەکە روژی ٢٣ ی پوشپەر رووی دا ، شوورا رۆژی ٢٦ ی پوشپەڕ پێک هات) بە سەر هەموو ئەوانەدا ئەوان ناچار بوون دان بە ئەوەدا بنێن کە شوورا هەیە و بیسەلمێنن کە ئەبێ لە گەڵ شوورا ، دانیشن و قسە بکەن و پەیمانی لە گەل مۆربکەن . لەکاتی رووخانی رژیمی شاوە هەتا ئیستا کامە کاربەدەستی دەولەتی گەورەتا بچووک ملی بەو داوە کە بێت و لە گەل نوینەرانی خەلکی مەریوان قسە بکا ؟ قەت نە ئەهاتن . بەلام ئێمە کردمانە کارێک کە سەرەتا، رەئیسێ سپای پاسداران و پاشان لاهوتی و نوینەرانی وەزارەتی کیشوەر ناچار بن و بێن . یانی کەسانێک لە پایەبەرزترین کاربەدەستان حکومەت ملیان بەوە داوە کە بێن و قسەمان لە گەڵ بکەن ، گوێ لە قسەمان بگرن ، پاش هەموو ئەوانەش جێگری سەرۆک وەزیرمان ناچار کرد کە بێتە ئێرە ، ئەویش نەک وەها کە ئیمە بڕۆین بۆ لای ئەوان ، بەلکوو ئەوانمان ناچار کردوەبێن و وت وێژمان لەگەڵ بکەن ، ئەمەش دسکەوتێکی ترمان بوو.\nبیجگە لەمانە، ئەگەر ئەم بەینە گویتان لە رادیوکانی دەرەوە راگرتبێ بیستوتانە کە دەنگ و باسی مەریوان و کوردستان لە جیهاندا بلاو بوەتەوەو ئەمە خۆی بووەتە هۆی ئەوە کە بیر و رای خەڵکی دونیا دەر حەق بە مەسەلەکەمان روونتر بێتەوە . ئەمانە هەموو دەسکەوتن ، نابێ لە پێش چاومان ون بن پێتان وا نەبێ کارێکی بچووکمان کردوە ، ئەوانەی لە سنەوە بە پیادە هاتبوون شیعاریان ئەدا '' مەریوان ، مەریوان ! سەنگەری ئازادەگان" . ئیمە ئەبێ قارەمانانە و شان بە شانی ئەوانەی لە هەموو لایەکی کوردستان و ئیران پشتگیریمان ئەکەن ، دەسکەوتەکانمان بپاریزین . مەریوان ئەبێ هەر سەنگەری ئازادەکان بێ . بەلام هەر وەک لە سەرەتای قسەکانمەوە وتم ؛ کەسێک کە ماڵیک ئەکاتەوە لەوانەیە لەم کارەدا تووشی زەرەیش بێ و لە پێی قەرزار بێ ، کارەکەی ئێمەیش وابووە ، زەرەری کارەکەمان ئەوە بووە کە ئەرتەش دێتە ناوشار و نا یەڵی هێچ کەس لە ناو شاردا چەکی پێی بێ . ئەلبەت لە دەرەوەی شار وا نی یە . سەبارەت بە چەک هەلگرتنیش هەر کەسە لەویجدانی خۆی بپڕسێ ، ئەگەر بە راستی خاتر جەمی و هیمنایەتی بوایە، ئەگەر جاشەکان تەقەیان لە خەلک نەکردایە و لە خیابانەکان خەلکیان نەدایەتە بەر تەقە ، ئیتر کەی پێویستی دەکرد کەسێک لە شار چەکی پێی بێ ؟ ئەگەر کار بە دەستە دەولەتیەکانی درۆنەکەن و بە راستی نەهێلن جاشەکان سەر بەرز کەنەوە ئێمە نیگەبانمان بۆ چی یە ؟ ئەگەریش پەیمانیان شکاند ، هیچ کەس نابێ ئەوەندە ترسنۆک بێ کە چەکی خۆی لە شوئنیک دانێ کە ئەوان بین و بیبەن . بەلکو ئەبێ جێگایەکی بۆ فیکر بکاو دیاری کا و قایم ڕای بگرێ ، دیارە ئەگەر لە جیاتی ئەرتەش ئیمە خۆمان ئەو کارانەمان بکردایە زۆر باشتر بوو بەلام هەر وەک برێک لە دۆستانیش پێشتر وتیان ئێمە بمان توانیبا ئەوەیان بە سەردا بسەپێنێن ، چەندین رۆژە ئێمە بێ پشوو خەریکی قسەو وت ویژین ، ئەوان چەند جار وت و ویژەکەیان بە جێ هێشت ، چەندین هەیئەتی جۆراو جۆر هاتوون و رویشتوون ، ئەگەر ئێمە لە سەرئەو داخوازی یە زیاتر پیێمان داگرتایە ، ئەبوایە خۆمان بۆ شەڕکردن ئامادە بکردایە و ئێمەش وەکوو شوورا، هەرچێ هێنامان و بردمان بەوە گەیشتێن کە ئەم شەڕە ئیستا بە قازانجمان نیە و جارێ نابێ خۆیی لێ بدەین .\nئەوش تان لە پێش چاو بێ ، کە ئەگەر ئیمە ئەو رێککەوتنەمان نەکردایە ، جەماعەتێک تاقەتیان نە ئەما و ڵێمان جیا ئەبونەوە، بۆ ئەوەی ئەم یەکگرتنەمان تێک نەچێ بە پێویستمان زانێ ، شێوەی کارەکە بگۆرین ، جگە لەوەش رژیم بە رادیو و تلەڤیزیون ، لە ناو خەلکی ناوچەکانی تری ئیراندا تەبلیغاتێکی زۆری لە دژی ئیمە وەڕێ خستوە ، ئیمە پاش ئەم یەک کەوتنە بەرانبەر بەو درۆ و دەلەسانە، خەبات ئەکەین . ئەوان قەولیان داوە، قەولی شەرەف ، ئەگەر شەرەفیان هەبێ کە ئەرتەش هەتا مانگێکی تر لە شاردا نەمێنیتەوە، و لەو ماوەیەشدا بە بێ چەک بە ناو شاردا ئەگەرێ ، پاش یەک مانگەکەش شوورا شارەبانی دادەمەزرێنێ و ئەرتەش ئەگەرێتەوە بۆ پادەگان . دیارە هەموومان لەوەی کە ئەرتەش دێتە ناو شار نارەحەتین ، بەلام بە راستی پێم وایە ئەگەر سەرجەم حیسابی بکەن ، لە سەدا هەشتای سەرکەوتووین ، وا ئەزانین کە تێک شکاوین ، ئەوان ناچار بوون کە زۆربەی داخوازیەکانی ئیمە بسەلمێنن ، بەلام یەک شتمان لە بیر نەچیتەوە ، ئەویش ئەوە کە دەولەت هیزی هەیە، ئیمە بۆ گەیشتن بە ئامانجەکانمان یەک رێگای ئەساسی مان هەیە ئەویش یەکگرتویی خۆمانە، یەکگرتووی لە گەڵ دێهاتی دەورو پشت، یەکگرتوویی لە گەڵ باقی ناوچەکانی کۆردستان و یەکگروویی لە گەڵ گەلانی ئیران و هێزە پئشکەوتووخۆازەکانی ئێران . خەباتی ئیمە هەتا ئێستا تا رادەیەک بەو مەبەستە گەیشتوە ، ئەبێ لەمە بەو لاوەش لە سەری بڕۆین .\nئەمە بوو ئەو شتانەی کە سەبارەت بە دەسکەوتی باش و تەجربەی تاڵی ئەم خەباتەمان بە نەزەرم گەیشت. ئێستا مەسەلەیەکی تر هەیە، سەبارەت بەو دۆستانەی خەلکی سەقزو بانە کە بەڕیۆەن و بەتەمان هەر لە سەر راپەیمایی یەکەیان بڕۆن و بگەنە مەریوان ، ئەبی ساغ بینەوە و بزانین ئایا لێرە بمێنینەوە و پیشوازیان لێ بکەین ؟ یان بگرینەوە و لە ناو شار بە پیریانەوە بچین ؟ من لام وایە شار باشترە، ئێۆە ئەڵێن چی؟ داخوازێکی تریشم هەیە ، داوا ئەکەم ئەم پەیمانە و ئەم سولحەتان پێ باشە، ئەبێ بەڕێوەی ببەین ، با دەرکەوێ کی پیلانگێڕە، کی جاشە و ئاژاوەگێڕی دەکا . ''\nبژی برایەتیمان ! *\nهەزاران کەس بە پێۆە ، چەپلەیان لێ دەداو بە وتنی '' بژی برایەتیمان ، خەبات و یەکگرتوویمان '' وەتەکان کا فوئادیان سەڵماند.\nکا فوئادیش بە روخسارە ماندوەکەیەوە کە هەموو کەس دەیزانی مۆرو نیشانەی شەونەخونی و کاری لە رادەبەدەریەتی ، بە زۆر لەش و بزەی لیوەکانی ساتێک لە بەر چاو جەماوەر دوور بێت ، بە دەست بەرز کردنەوەو چەپڵەلیدان لە گەڵیانا دوو پاتی دەکردەوە '' بژی برایەتیمان ، خەبات و یەکگرتوویمان ''\n*،، بۆ دەقی قسەکان کاک فۆئاد لە کتیبی " کاک فۆئاد (رێبەر، سیاسەتمەدارو زانایەکی سیاسی) نوسینی بەرێز رەشاد مستەفا سلتانی کەلکوەر گیراوە.


هەوڵدان بۆ یەکسانی ئاسانترە\nبڕیار ته‌ها 20/10/2019 110 جار خوێنراوەتەوە\nئامانجی مانچستەر یونایتد بەسەرکردایەتی سۆڵشایەر یەکسانی و وەرگرتنی خاڵێک بوو لە پێشەنگی خولەکە، ئامانجی لیڤەرپووڵیش بەدەستهێنانی سێ خاڵی یارییەکە بوو لەسەر یاریگای ئۆڵترافۆردی تایبەت بە شەیتانە سوورەکان، بۆیە ئامانج و تموحی سۆڵشایەر بەراورد بە کلوپ ئاسانتر بوو.\nهاندەران و یاریزانانی مانچستەر یونایتد کاتێک بەرانبەر لیڤەرپووڵ یاری دەکەن هەستێکی تەواو جیاوازیان هەیە، هەستێک کە هەرگیز بەرانبەر 18 یانەکەی دیکە ئەو هەستەیان نابێت، گڕوتینی یاریزانانی شەیتانە سوورەکان بەرانبەر لیڤەرپووڵ بە درێژایی مێژوو قوڵپی داوە و جۆش و خرۆشی زیاتر بووە، دوورکەوتنەوەی مانچستەر یونایتد لە کێبڕکێکردنی نازناوی پرێمەرلیگ لەم چەند ساڵەی دوایدا ڕنگە بۆچوونی زۆرینەوە بەو جۆرە ئاڕاستە کرد بێت ئەو یانەیە بۆ ڕووبەرووبوونەوەی لیڤەرپووڵ نێچیرێکی ئاسانە، بەڵام ڕووبەروووبوونەوەی ئەو دوو یانەیە هاوشێوەی یاری نێوان ( بۆکا جۆنیۆرز و ڕیڤەرپلێت، کلاسیکۆی ئیسپانیا، دێربی میلانۆ) هەمیشە ڕکابەرایەتییەکی مێژووی قوڵی هەیە و هەردوو یانەکە لە هەر دۆخێکدا بن کاتێک بەرانبەر یەکدی یاری دەکەن بە ئاسانی کۆڵ نادەن و جیاوازتر لە ڕابردوو دەردەکەون.\nمانچستەر یونایتد لە دوو حاڵەتدا زۆر سەرکەوتوو بوو، یەکەم؛ ڕێکخراوی بەرگریکارانی و یاری (مان تو مان) بەرانبەر هێرشبەر و ناوەندسازەکانی لیڤەرپووڵ، ئەمەش لە نائامادەیی محەمەد سەلاحدا بۆ بەرگریکاران ئاسانتر بوو، دووەم- هەماهەنگی و لێکتێگەیشتنی باشی نێوان هێرشبەرەکانی مانچستەر یونایتد لە هێرشە هەڵگەڕاوەکاندا ئەرکی بەرگریکارانی لیڤەرپووڵی قورسکردبوو، ئەمەش وایکردبوو بەرگرکارانی لیڤەرپووڵ هاوشێوەی یارییەکانی ڕابردووی سەرەتایی وەرز بەشداری لە بنیادنانی هێڕشەکاندا نەکەن و هاوکاری هێرشبەرەکان نەبن، ئەم گرفتەش بە بوونی (ئاشلی یۆنگ و وان بیساکا) لە باڵەکانی بەرگری مانچستەر یونایتددا هێندەی دیکەی ئەرکی ( ڕۆبێرتسۆن و ئاڕنۆڵد)ی قورستر کردبوو.\nیاریکردنی مانچستەر یونایتد بە 3 بەرگریکاری دڵی بەرگری و 2 بەرگریکاری باڵەکان و 3 یاریزانی ناوەند هۆکار بوو تا ئەوەی ڕیتمی هێرشەکانی لیڤەرپووڵ خاو ببێتەوە و بەچەشنی یارییەکانی رابردوو ڕیدز نەتوانێت بە چەند لەمسەیەکی کەم تۆپەکە بە نزیک ناوچەی سزای مانچستەر یونایتد بگەیەنێت، سەرەڕای ئەمەش ویست و خواستی کلوپ بۆ تۆمارکردنی گۆڵی یەکسانی و خۆپاراستن لە شکست گۆڵی کۆتایی لێ بەرهەم هێنا.


بۆچی بەدەسەڵاتەكانی سەرۆك كۆماری عێراق دەوترێت تەشریفاتی؟ | KURDPLAT\nبۆچی بەدەسەڵاتەكانی سەرۆك كۆماری عێراق دەوترێت تەشریفاتی؟\nکوردپلات 1/30/2022 02:45:00 م ليست هناك تعليقات\nسەرجەم لایەنە سیاسیەکانی عێراق بەھەرێمی کوردستانیشەوە کە باس دێتەسەر سەرۆک کۆمار و دەسەڵاتەکانی یەکسەر بەتەشریفاتی ناوزەندی دەکەن‌و لەپلەو پایەی ئەو پۆستە سیادیە کەمدەکەنەوە، کەچی سەرجەمیان چاویان لەو پۆستە بڕیوە!، ئەوەتا چەندین کەسی ئاسایی‌و لایەنەسیاسیەکانی عێراق‌و ھەرێمی کوردشتان خۆیان بۆ ئەو شوێنە پاڵاوتوە!\nدەبێ ئەوە بزانین کە سه‌رۆك كۆماری عێراق، به‌رزترین پۆستی ئیدارییه له‌په‌یكه‌ربه‌ندنی حكومی به‌گوێره‌ی ماده‌ی (67)ی ده‌ستوری عێراق، كه "سه‌رۆكی وڵات سومبولی یه‌كپارچه‌یی نیشتمانه، نوێنه‌رایه‌تی سه‌روه‌ری وڵات ده‌كات، ده‌سته‌به‌ری پابه‌ندبوون به‌ده‌ستوور ده‌كات، پارێزگاری له‌سه‌ربه‌خۆیی عێراق، سه‌روه‌رییه‌كه‌ی، یه‌كپارچه‌ییه‌كه‌ی‌و سه‌قامگیریی خاكه‌كه‌ی ده‌كات"، به‌گوێره‌ی ده‌ستووری عێراق نزیک لە40 بڕگەو مادەی دەستور باس لەدەسەڵاتی سەرۆک کۆمار دەکات. بەپێی توانا ھەوڵدەدەین باس لەھەندێکیان بکەین.\nپێشئەوەی بێینەسەر دەسەڵاتەکانی گرنگە بزانین ئەوکەسەی خۆی دەپاڵێوێ بۆ ئەو پۆستە مەرجەکانی چی!؟ بۆ مەبەستی هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆك كۆمارێكی نوێ، پێویسته كاندیده‌كه چه‌ند مه‌رجێكی تێدابێت، تاوه‌كو بتوانێت خۆی بۆ ئه‌و پۆسته بپاڵێوێت، دوای ئه‌وه ناوه‌كه‌ی خۆی پێشكه‌ش به‌ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران ده‌كات‌و 329 ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی نوێنه‌ران ده‌نگ بۆ سه‌رۆكێكی نوێ ده‌ده‌ن.\n1- پێویستە لەعێراق لەدایکبووبێت‌و دایک‌و باوکی عێراقی بن.\n2- لێهاتوبێت‌و تەمەنی لە40 ساڵ زیاتربێت.\n3- ناوبانگی باش بێت‌و بەپاکێتی‌و دڵسۆزی بۆ نیشتیمان ناسراوبێت.\n4- بەتاوانێک، کە لەکەداری بکات، سزا نەدرابێت، ئەم خاڵە گرنگە دەبێت بەجدی وەربگیرێ لەبەرئەوەی ئەو پۆستە بەرزترین لوتکەی دەسەڵاتە.\nھەندێک لەو ماددە دەستوریانە کە باس لە دەسەڵاتەکانی سەرۆک کۆماردەکات ئەمانەن:\n1. بەفەرمانێكی كۆماری داوا لەپەرلەمان دەكات بۆ كووبونەوە لەماوەی 15 ڕۆژ لەدواى پەسەندكردنی ئەنجامی هەڵبژاردنەكان (ماددەی 54).\n2. داواكاری لەپەرلەمان بۆ سازدانی دانیشتنی نائاسایی سەبارەت بەبابەتی تایبەتی دیاریكراو (ماددەی 58).\n3. پێشكەشكردنی پڕۆژەیاسا بۆ پەرلەمانی عێراق (ماددەی 60).\n4.پێشكەشكردنی داواكاری بەپەرلەمان بۆ متمانە سەندنەوە لەسەرۆكی ئەنجومەنی وەزیران (ماددەی 61 (8 – ب).\n6. دەركردنی لێخۆشبوونی تایبەت، ڕاستاندنی پەیماننامەو ڕێككەوتنامە نێودەوڵەتییەكان، بەخشینی مەدالیا، قبوڵكردنی باڵیۆزەكان، دەركردنی فەرمانی كۆماری، ڕاستاندنی فەرمانەكانی لەسێدارەدان، سەركردایەتی هێزە چەكدارەكان بەمەبەستی تەشریفاتی‌و ئاهەنگێڕیی (ماددەی 73).\n7. ڕاسپاردنی پاڵێوراوی گەورەترین فراكسیۆنی پەرلەمانی بۆ پێكهنانی سەرۆكایەتی ئەنجومەنی وەزیران‌و ئەگەر لەماوەی 15 ڕۆژدا لەمكارەی سەركەوتوو نەبوو، سەرۆكێكی دیكەی حكومەت بۆ ئەوكارە ڕادەسپێرێت (مادەی 76).\n8. لەكاتی بەتاڵبوونی پۆستی سەرۆكی حكومەت سەرۆك كۆماری شوێنی دەگرێتەوە (ماددەی 81).\n9. بەهاوبەشی لەگەڵ سەرۆكی ئەنجومەنی وەزیران مافی ئەوەی هەیە پێشنیاز پێشكەشبكات بۆ هەمواركردنەوەی دەستور (126 – یەكەم).\n10. ڕاستاندنی هەموار‌كردنەوەی ماددە دەستوریەكان (ماددەی 126 دووەم).\n11. پەسەندكردن‌و دەركردنی ئەو یاساو بڕیارانەی كە لەپەرلەمانەوە ڕەوانەدەكرێن بەكۆی دەنگی ئەنجومەنی سەرۆكایەتی كۆمار، گێڕانەوەی یاساو بڕیارەكان بۆ ئەنجومەنی وەزیران بۆ پێداچونەوەیان (ماددەی 138 – پێنجەم).\nھەر بەگوێرەی مادەی 71ی دەستوری عێراق، سەرۆک کۆمار ھەندێک دەسەڵاتی تری هەیە کە گرنگترینیان بریتییە لەپێشکەشکردنی پڕۆژەیاسا بەپەرلەمان ئەوەش لەکاتێکدایە سەرۆک وەزیران ئەو دەسەڵاتەی نییە، بەڵکو دەبێت بەناوی ئەنجومەنی وەزیرانەوەو پاش دەنگدان لەسەری، پڕۆژەکە پێشکەش بەپەرلەمان بکرێت، هەر یاسایەک کە پەرلەمان دەریدەکات دەبێت سەرۆک کۆمار واژۆی بکات، پاشان بچێتە بواری جێبەجێکردنەوە، سەرۆک کۆمار دەتوانێت داوا لەپەرلەمان بکات کۆبونەوەی نائاسایی گرێبدات‌و بابەتێکیان بۆ دەستنیشان بکات کە گفتوگۆی لەبارەوە بکەن، گرنگتر لەوانەش ئەو دەسەڵاتەیە کە دەتوانێت داوا لەپەرلەمان بکات متمانە لەسەرۆک وەزیران وەربگیرێتەوە، ئەمانە تائێستا تەنها دەقی دەستوریی بون‌و لەواقیعدا کاریان پێنەکراوە، بەڵام ئەگەر سەرۆک کۆمار بیەوێ مومارەسەی ئەو دەسەڵاتانە بکات کەس ناتوانێ ڕێگریی لێبکات.\nبەڵام خاڵی لاوازی دەسەڵاتەكانی سەرۆك كۆماری كە مادەی 73 لەدەستور دیاریكردووە، ڕێگەی پێنەداوە دەستوەردان لەدەسەڵاتی یاساداناندا بكات كە بەرزترین دەسەڵاتە لەعێراقدا، ھەر بەپێی مادەی 102ی دەستور، كۆمسیۆنی هەڵبژاردنەكان لەژێر چاودێری پەرلەماندایەو پەرلەمان چاودێری‌و سەرپەرشتی پێكهاتەی كۆمسیۆن دەكات. ئەم مادە دەستوریە ئەوەندەی تر دەسەڵاتەکانی سەرۆک کۆماری بەرتەسککردۆتەوە، وا مقیدی کردووە پێیبوترێت تەشریفاتی\nپارێزەر/ لوقمان مستەفا


بڕیارنامەی ئازاد کردنی زیندانییانی ئامریکایی لە زیندانەکانی ڕێژیمی ئێران، لە لایەن سێنای ئامریکاوە پەسەند کرا\nزایینی: ٠٧-١٠-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٧/١٥ - ١٢:٥٧ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: هەر دوو حیزبی سەرەکیی ئامریکا، لە سێنای ئەم وڵاتەدا بڕیارنامەیەکیان بۆ ئازاد کردنی هاووڵاتییانی ئامریکایی لە زیندانەکانی ڕێژیمی ئێران دەرکرد و داوای ئازاد کردنی بێ‌مەرجی ئەم هاووڵاتییانەیان کرد.\nڕۆژی هەینی ١٤ی ڕەزبەر، کۆمیتەی کاروباری دەرەوەی سێنای ئامریکا، بڕیارنامەیەکی پەسەند کرد کە تێیدا داوا لە ڕێژیمی ئێران دەکات، کە هاووڵاتییانی ئامریکایی کە لە زیندانەکانی ئێران دەسبەسەر کراون ئازاد بکرێن.\nئەم بڕیارنامەیە بە ڕەزامەندی هەر دوو حیزبی سەرەکیی ئامریکا پەسەند کراوە و تێیدا داوا لە دەوڵەتی دانڵد ترامپ دەکەن، کار کردن بۆ ئازاد کردنی ئەم زیندانییانە کە بە شێوەیەکی نادادپەروەرانە حوکمی دەسبەسەر کردنیان بە سەردا سەپاوە، ببێتە سەرەتیترین کارەکانی دانڵد ترامپ.\n"تێد کروز" سێناتۆری کۆمارییەکان، لە پەیوەندی لەگەڵ ئەم بڕیارنامەیەدا وتوویەتی: "ڕێژیمی ئێران بۆ بەدەستهێنانی چەند دەستکەوتێکی ئابووریی یان سیاسیی بە شێوەیەکی نادادپەروەرانە دەستیان داوەتە زیندانی کردن و لێکۆڵینەوە لە هاووڵاتیانی ئامریکایی و کەسانێک کە خاوەن دوو ڕەگەزنامە و هەروەها ئەوانەی خاوەنی نیشتەجێ بوونی هەمیشەیی لە ئامریکان، کار کردن بۆ ئازاد کردنی ئەم هاووڵاتیە ئامریکاییانە دەبێت ببێتە سەرەتیترین کارەکانی ئێمە".\n"باب مەندز" سێناتۆری دێموکراتییەکانی ویلایەتی نیوجرسی ئاماژەی بەوە داوە، کە ئەگەر ئێران بیەوێت لە لایەن کۆمەڵگای جیهانییەوە وەر بگیردرێت، دەبێت دەست لە بارمتە گرتن هەڵبگرێت، یەکێک لەو ڕەخنە بەرچاوانەی کە لە ڕێککەوتنامەی بەرجام دەگیرێت، پێدانی پارە لە لایەن دەوڵەتی ئامریکا بە ڕێژیمی ئێرانە.\nباقرنمازی، سیامەک نمازی، کارن وەفاداری، ژیۆوانگ، نزار زاکا و ئافرین نیاسەری لە نموونەی ئەو هاووڵاتییە ئامریکایانەن کە لە زیندانەکانی ڕێژیمی ئێران دەسبەسەر کراون.\nهەندێک لەو گیراوانە لە ئێستادا لە بارودۆخێکی خراپی تەندروستی دان، پارێزەرەکانی باقر نمازی نزار زاکا، کە لە لایەن ڕێژیمی ئێرانەوە دەسبەسەر کراون، ڕایانگەیاندووە کە ئەم دوو زیندانییە لە بارودۆخێكی خراپی تەندروستی دان.\nمەجلیسی نوێنەران لە سەرەتاکانی مانگی مەییدا بڕیارنامەیەکی هاوشێوەی واژۆ کرد.\nجگە لە هاووڵاتییانی ئامریکایی، هاووڵاتیانی وڵاتانی بریتانیا، فەڕانسە، ئاڵمان و کانادا لە لایەن ڕێژیمی ئێرانەوە دەسبەسەر کراون.