سێروانتێس، یان ره‌خنه‌ی خوێندنه‌وه(به‌شی کۆتایی)/ کاڕلۆس فۆئێنتێس/و:بریا کاکه‌سووری - ئاماژه\nخانه / به شی ئه ده بی کوردی / سێروانتێس، یان ره‌خنه‌ی خوێندنه‌وه(به‌شی کۆتایی)/ کاڕلۆس فۆئێنتێس/و:بریا کاکه‌سووری\nئاماژه ژوئن 20, 2016\tبه شی ئه ده بی کوردی, ره خنه ی ئه ده بی کوردی ارسال دیدگاه 456 بازدید\nدابه‌زینی زینده‌خه‌ونه‌كانی دۆن كیشۆت بۆ ناو ڕاستایه‌تی، خه‌یاڵ كردن له‌و ده‌ستێنێته‌وه. له ناو دنیای دۆكه‌كان ئیتر ئه‌و پێویستی نییه خه‌یاڵی دنیای ناڕاستی بكات. كه‌وابوو مانای خوێندنه‌وه چیه؟ مانای كتێبه‌كان چیه؟ كه‌ڵكی ئه‌وانه چیه؟ له‌مه به دواوه هه‌مووی خه‌فه‌ته و سه‌رساوینه‌وه: سه‌یر ئه‌وه‌یه كه دۆن كیشۆت ڕاست له‌و كاته‌دا له ئیمانی خۆی بێ‌به‌ری ده‌بێ كه دنیای خوێندراوه‌كانی له دنیای ڕاستایه‌تیدا پێ پێشكه‌ش ده‌كه‌ن. تێپه‌ربوونی چاره‌نووس‌سازی دۆن كیشۆت له قه‌سری دۆكه‌كانه‌وه، ده‌رفه‌تی ئه‌وه به سێروانتێس ده‌دا كه پاشكۆیه‌كی سێ لایه‌نه له خوێندنه‌وه بخاته ناو ڕه‌خنه‌ی خۆی له خوێندنه‌وه. هه‌وه‌ڵ وێنای دۆن كیشۆته له به‌راوه‌ردی حه‌ماسییه له نێوان خوێندراوه‌كانی و ژیانیدا. ئه‌مه بڕوایه‌كه له كتێبه‌كان به‌دی‌هاتووه و ڕه‌وشتی ئه‌و له خوێندنه‌وه‌ی كتێبه‌كاندا ئه‌وه‌ی دیاری كردووه. تا ئه‌و كاته‌ی ئه‌م به‌راوه‌رده زه‌ینییه سه‌رتر بێ، دۆن كیشۆت له‌هاوژینی له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی له ده‌ره‌وه‌ی دنیایی خۆیه‌تی، گرفتێكی نییه: هه‌ر ئه‌و مه‌سه‌له‌یه‌ی كه ڕاستایه‌تی له‌گه‌ڵ خوێندراوه‌كانی ئه‌و یه‌ک ناگرێته‌وه، گه‌لێ جار هه‌لی بۆ ده‌ڕه‌خسێنێ بۆچوونێکیوا که به‌رهه‌می‌خوێندراوه‌كانیه‌تی به سه‌ر ڕاستایه‌تیدا دایسه‌پێنێ. به‌ڵام كاتێ كه ئه‌وه‌ی ته‌نیا په‌یوه‌ندی به خوێندراوه یه‌كلایه‌نه‌كانی ئه‌وه‌وه ده‌بێ‌هاوسه‌نگی خۆی له ناو ڕاستایه‌تیدا په‌یدا ده‌كا، وه‌هم تێكده‌ڕووخێ. یه‌کپارچه‌یی حه‌ماسهخوێنی له به‌رانبه‌ر لێکهه‌ڵپچڕاوه‌یی ڕاستایه‌تییهمێژویی‌یه‌كان تێكده‌شكێ. دۆن كیشۆت ده‌بێ ئه‌م ڕاستایه‌تییه مێژووییه تێپه‌ڕێنێ هه‌تا بگات به ڕاستایی سێهه‌م و دیاریکه‌رێک كه سێروانتێس باسی ده‌كا: ڕاستایی خودی ڕۆمان، سه‌نتێزێك له مابه‌ینی ڕابردوویه‌ك كه دۆن كیشۆت له ده‌سی داوه و ئێستایه‌ک كه ئه‌و تێداده‌با.\nدۆن كیشۆت كه پاڵتێوه‌نراوه‌ته ناو مێژووه‌وه، له هه‌ر هه‌لێك بۆ كرده‌وه‌یه‌كی خه‌یاڵی بێ‌به‌ش ده‌بێ. ئه‌و دیده‌نی پیاوێك به ناوی دۆن گینارت ده‌كا، كه دزێكی ناو به ده‌ره‌وه‌ی ده‌ورانی سێروانتێس بووه. ئه‌م گینارته، كه ناوی به نێوچاوانی مێژووه‌وه‌یه، له هێندی ڕۆژهه‌ڵات و ڕۆژئاواوه كاری قاچاغی ده‌كرد و له ژێره‌وه مه‌ئمووری هوگنۆكانی فه‌ڕانسه له ده‌وره‌ی كوشت و كوشتاری سێن بارتلمی(۲۲) بوو. دۆن كیشۆت له په‌نای ئه‌م پیاوه و مێژوویی بوونی ئاشكرای ئه‌و، وه‌كوو زه‌مانێك كه بڕوانێته تێكهه‌ڵچوونێكی ده‌ریایی له قه‌راغه‌كانی بارسلۆندا (بێئه‌وه‌ی له‌ودا به‌شداری بكات)، ده‌بێ به شایه‌دێكی ئاسایی ڕووداو و، كه‌سایه‌تییه ڕاسته‌كان. سێروانتێس ئه‌م به‌شانه‌ی كتێبه‌كه له ته‌مێكی سه‌یری ماته‌مین و بێهومێدی ده‌ئاڵێنێ. نه‌جیبزاده‌ی پیر، كه بۆ هه‌میشه له خوێندنه‌وه‌ی دنیا به جۆر‌ی حه‌ماسه بێ‌به‌ش بووه، ده‌بێ له‌گه‌ڵ دوایین هه‌ڵبژاردنی خۆی ده‌سته‌ویه‌خه بێ: هه‌بوون له ناو ماته‌می‌ڕاستایه‌تی، یان بوون له ناو ڕاستایه‌تی ئه‌ده‌بیات: ئه‌م ئه‌ده‌بیاته، ئه‌ده‌بیاتێك كه سێروانتێس دایهێناوه، نه‌ك ئه‌ده‌بیاتی كۆنه‌ی به‌رانبه‌رکراوی یه‌كمانایی كه دۆن كیشۆت له ناو ئه‌وه‌وه هه‌ڵقوڵاوه.\nداستایۆسكی ڕۆمانی سێروانتێسی پێ “ماته‌مبارترین ڕۆمانه‌كانه”. نووسه‌ری ڕووس كه‌سایه‌تی “پیاوچاك”، شازاده‌ی گه‌وج، میشكینی وه‌رگرتووه. ئه‌وساكه ڕۆمان ده‌گاته كۆتایی، شۆڕه‌سواری به ئیمان، بهڕاستی سیمای غه‌ماوی خۆی وه‌ده‌س هێناوه. چونكه، هه‌روه‌ك داستایۆسكی ده‌ڵێ، دۆن كیشۆت گرفتاری نه‌خۆشینێكه: “نوستالژیای ڕاستی خوازی.”\nئه‌م ڕسته‌یه ده‌بێ ئێمه خاو كاته‌وه. له كام ڕاستی خوازی ده‌دوێین؟ ڕاستی‌خوازی ڕووداوه وه‌دینه‌هاتووه‌كانی له‌گه‌ڵ جادووبازه‌كان، شۆڕه‌سوارانی ئاواره و دێوه شه‌ڕخوازه‌كان؟ بهڕاستی ئاوایه. پێش له‌مه، هه‌رچی ده‌نووسرا ڕاست بوو… ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر خه‌یاڵ و وه‌همیش بوایه. له نێوان وتار و كرده‌وه له حه‌ماسه‌دا مابه‌ینێك نه‌بوو. ئورتگای كاست(۲۳) ده‌ڵێ: “بۆ ئه‌ره‌ستوو و سه‌ده‌كانی ناوین هه‌ر شتێك كه دژایه‌تییه‌كی ده‌روونی گه‌وره‌ی تێدا نه‌بوایه بۆی هه‌بوو ببێ. بۆ ئه‌ره‌ستوو سه‌نتوور(۲۴) هه‌بوو، به‌ڵام لای ئێمه وانییه، چونكه ژینناسی شتیوا هه‌ڵناگرێ.”\nئه‌مه شتێكه كه دۆن كیشۆت زۆری له حه‌سره‌تدایه: ڕاستی‌خوازییه‌كی بێدژایه‌تی ده‌روونی. زانستی نوێ، كه‌ڵكه‌ڵه تازه‌كان، و هه‌ر به‌شك بوونێك كه بڕوای شۆڕه‌سوار خووی گرتووه به خوێندنه‌وه‌ی تاک و، نوێنه‌ری خوێندنه‌وه‌ی ئیزندار، كۆنه و په‌ككه‌وتوو بكات، ڕێگا له دۆن كیشۆت ده‌گرێ و بناخه‌كانی خه‌یاڵاوی ئه‌و له‌ق ده‌كا. به‌ڵام له سه‌رووی هه‌موو شتێكه‌وه ئه‌وه‌ی به‌ردی بناخه‌ی ڕاستی‌خوازییه کۆنه‌که‌ی وا دۆن كیشۆت حه‌سره‌تی بۆ ده‌خوا تێكده‌ڕووخێنێ، خوێندنه‌وه‌ی زۆره، خوێندنه‌وه قه‌ده‌غه كراوه‌كانی كه ئه‌و بۆته بابه‌تیان.\nدۆن كیشۆت هزری خۆی وه‌ده‌س ده‌خاته‌وه. ئه‌مه بۆ پیاوێكی وه‌ك ئه‌و ئه‌وپه‌ڕی شێتییه، خۆكوژییه. ئه‌و وه‌خته‌ی كه ئه‌و “ڕاستایه‌تی” دیاریكراو قه‌بووڵ ده‌كا، وه‌كوو‌هاملێت مه‌حكووم به مه‌رگ ده‌كرێ. به‌ڵام دۆن كیشۆت له ژێر سێبه‌ری هه‌بوونی خوێندنه‌وه‌ی ڕه‌خنه‌گرانه كه سێروانتێس له ڕه‌وتی دۆزینه‌وه‌ی ڕۆمانی نوێدا ئه‌وی خوڵقاندووه، ژیانێكی دیكه‌ی بۆ دروست ده‌بێ: هیچ شتێك بۆ ئه‌و نامێنێته‌وه مه‌گه‌ر ئه‌وه‌ی هه‌بوونی خۆی بسه‌لمێنێ، نه‌ك ته‌نیا و ته‌نیا له خوێندنه‌وه‌دا كه بوونێكی سه‌ره‌تایی به‌و داوه، به‌ڵكوو له خوێندنه‌وه‌هایه‌كی زۆردا كه ئه‌وی له‌و هه‌بوونه بێ‌به‌ش كردووه. دۆن كیشۆت ژیان له ڕاستایه‌تییه‌كی حه‌سره‌تاویدا و به‌ستراو به به‌راوه‌ردكردنه‌وه له كیس ده‌دا، به‌ڵام ژیانێكی هه‌میشه‌یی هه‌یه، له كتێبه‌كه‌یدا و ته‌نیا له كتێبه‌كه‌یدا.\nبه‌م هۆیه‌وه‌یه كه دۆن كیشۆت له ئیسپانیاییترین ڕۆمانه‌کانه. جه‌وهه‌ری ئه‌و ون بوون، ده‌س‌نه‌دان و تامه‌زرۆییه‌كی بهتین بۆ چیانه‌یه، وه‌ئاگاهاتنێكی غه‌ماویه له‌وه‌ی ده‌یتوانی ببێ و قه‌تحێن نه‌بووه، له به‌ربه‌ره‌كانێ له به‌رانبه‌ر ئه‌م بێ‌به‌شیه، سه‌لماندنی هه‌مووی هه‌بوون له مه‌ڵبه‌ندی خه‌یاڵكردندا، له جێگایه‌کدا كه ئه‌وه‌ی ناتوانێ له ڕاستایه‌تیدا هه‌بوونی ببێ، ڕاست به هه‌ر هۆی ئه‌م وه‌پشتگوێ خستنی ڕاستییه، به‌رزترین شوێنی ڕاسته‌قینه وه‌ده‌س دێنێ. له‌و جێگای وا مێژووی ئیسپانیا هه‌ر ئه‌وه بووه وابووه، هونه‌ر ئه‌و شته بووه كه مێژوو درێغی له ئیسپانیا كردووه. ئه‌م وته‌یه له هه‌ر باره‌یه‌كه‌وه بهڕاست ده‌گه‌ڕێ؛ شێعره عیرفانیه‌كانی یۆحنای خاچی، شێعری باڕۆكی لۆیس دگۆنگۆڕا، ئافره‌تههاوده‌مه‌كان(۲۵) به‌رهه‌می‌ولاسكێز، خه‌یاڵ كردنه‌كان(۲۶) به‌رهه‌می‌گۆیا و فیلمه‌كانی بۆنوئێل. هونه‌ر گیان وه‌به‌ر ئه‌و شته دێنێته‌وه وا مێژوو كوشتوویه‌تی. هونه‌ر به‌و شته‌ی وا مێژوو وه‌لای ناوه، كووژاندوویه‌ته‌وه یان سه‌رکوتی کردووه وه‌ده‌نگ دێنێته‌وه. هونه‌ر درۆكانی مێژوو ده‌كاته‌وه به ڕاسته‌قینه.\nداستایوسكی كاتێ دۆن كیشۆت به ڕۆمانێك ده‌زانێ كه له‌ودا درۆ، ڕاسته‌قینه ڕزگار ده‌كا هه‌ر ئه‌م بۆچوونه‌ی له سه‌ردا بووه. وردبینی نووسه‌ری ڕووس زۆر به‌ربڵاوتر له په‌یوه‌ندی هونه‌ری گه‌لێك له‌گه‌ڵ مێژووكه‌ی ده‌ڕوانێ. داستایوسكی له په‌یوه‌ندییه‌كی به‌ربڵاوتر، یانی په‌یوه‌ندی نێوان ڕاستایه‌تی و خه‌یاڵكردن قسه ده‌كا: له دۆن كیشۆتدا چركه‌یه‌كی سێحراوی هه‌یه، ئه‌و كاته‌ش ئه‌وه‌یه كه شۆڕه‌سواری غه‌مبار ده‌گاته‌وه بارسلۆن و ته‌واوی ئاڵقه‌كانی وه‌هم له ڕاستایه‌تی لێك‌ده‌ترازێنێ. ئه‌و ده‌ست ده‌داته كارێك كه ئاخیلۆس، ئه‌نه‌ئاس(۲۷) و سێر لانسلۆت(۲۸) قه‌تحێن توانایی ئه‌وه‌یان نه‌بوو: ده‌چێ ته‌ماشای چایخانه ده‌کا، پا ده‌نێته شوێنێك كه خه‌ریكه ڕووداوه‌كانی ده‌بێته شتێك، ده‌بێته كالایه‌ك بۆ خوێندنه‌وه. به‌مجۆره سێروانتێس دۆن كیشۆت ده‌نێرێ بۆ لای ته‌نیا ڕاستایه‌تییه‌كه‌ی: ڕاستایه‌تی چیرۆك.\nكرده‌وه‌ی خوێندنه‌وه به‌م شێوه‌یه، هه‌م ده‌سپێك و هه‌میش دوایین مه‌نزڵگه‌ی ڕێگای دۆن كیشۆته. ڕاستایه‌تی ئه‌وه‌ی ئه‌و خوێندوویه‌ته‌وه و ڕاستایه‌تی ئه‌وه‌ی ئه‌و ژیاوه هیچ كامیان ڕاستایه‌تی نه‌بوون به‌ڵكوو هێندێك تاپۆی كاغه‌زی بوون. دۆن كیشۆت ته‌نیا ئه‌وكاته كه له خوێندراوه‌كانی خۆی ڕزگار بووه به‌ڵام كه‌وتۆته ناو داوی هێندێك خوێندنه‌وه‌ی دیكه، که ڕاستایی ڕۆمان هه‌تا بێئه‌وپه‌ڕ به‌ربڵاوتر ده‌كا، ته‌نیا ئه‌وكاته‌ی كه له ناوه‌ندی ڕاستایه‌تی باوه‌ڕپێکراوی ئه‌فسانه‌یی خۆی به ته‌نیا ماوه‌ته‌وه، ده‌توانێ ده‌نگ هه‌ڵبڕێ:\nباوه‌ڕ بكه‌ن! فه‌تحه‌كانی من حه‌قیقه‌تیان هه‌یه، ئاشی بایه‌كان\nدێو و درنجن، مێگه‌له مه‌ڕه‌كان له‌شكرن،\nمێهمانخانه‌كان قه‌سرن و له جیهاندا شۆخێكی جوانتر له شابانووی لامانچا،\nدۆلسینا دڵ تۆبۆسۆی بێ‌وێنه نییه! باوه‌ڕ بكه‌ن!\nڕاستایه‌تی ڕه‌نگه به‌م وشانه پێبكه‌نێ یان بگری. به‌ڵام ڕاستایه‌تی ده‌بێته نیشانه‌ی هێرشی ئه‌وانه، سنووره‌كانی دیاریكراوی خۆی له ده‌س ده‌دا، هه‌ست ده‌كا ڕاستایه‌تییه‌كی دیكه كه له وشه و كاغه‌ز دروست كراوه، جێگۆڕكێی پێكردووه و بیچمێكی دیكه‌ی پێداوه. سنووره‌كانی نێوان قه‌ڵای دۆن سی نین و جه‌نگه‌ڵی بێڕنام(۲۹) له كوێیه؟ له كوێن ئه‌و سنوورانه‌ی كه ده‌یتوانی هێڵێك بێ له جاڕه‌ته‌نگزێكی كه شاه‌لیر و گه‌مه‌چییه‌كه‌ی شه‌وی ساردی شێتیان له‌وێ ڕۆژ كرده‌وه. ئه‌شكه‌وتی خه‌یاڵی دۆن كیشۆت له مۆنت سینۆس، بهڕاستی له كوێدا ده‌گاته كۆتایی و ڕاستایه‌تی ده‌س پێده‌كا؟\nجارێكیدی قه‌ت ناتوانین بزانین، بۆچی له‌مه‌وبه‌دوا قه‌ت خوێندنه‌وه وه‌ك ته‌نیا ڕاستایه‌تییه‌ك له گۆڕێدا نابێ. سێروانتێس به سه‌ر ئه‌و حه‌ماسه‌یه‌دا زاڵ بوو كه بارهێنانی بوو. ئه‌و مابه‌ینی پاڵه‌وانی حه‌ماسه، ئاخیلۆس، لانسۆن، ئامادیس(۳۰) و كابرای ده‌ربه‌ده‌ری ته‌ڵه‌که‌باز، چاوساغی پیاوی كوێر، لازاریلۆ، و‌ت‌ووێژی دروست كردووه. له‌م كارده‌دا ڕێگای ڕاستی عه‌یب هه‌ڵنه‌گری بیری فێرگه‌یی و جۆری خوێندنه‌وه‌ی تا‌ك مانایی دنیا كه تایبه‌تی ئه‌و بووه، تێك‌وپێك داوه.\nسێروانتێس له‌م وێران كردنه‌دا به ته‌نیا نییه؛ ئه‌و به شێوه‌یه‌كی مه‌شرووع، له‌م لایه‌نه و زۆربه‌ی لایه‌نه‌كانی تره‌وه، مرۆڤی ڕێنسانه. به‌ڵام ئه‌و هه‌روه‌ها پیاوێكی ئیسپانیاییه كه له به‌ینی لافاوه‌كانی نوێ‌خوازی و زه‌له‌كانی كۆنه‌په‌رستی گیری كردووه. له‌و جێگه‌وه كه دیتران ده‌توانن خه‌ته‌ر بكه‌ن و به‌ره‌و‌پێش بچن هه‌تا كۆڵه‌كانی عه‌قڵ، له‌زه‌ت‌خوازی، سه‌رمایه‌داری، خۆش‌بینیه‌كی بێ‌ئه‌وپه‌ڕ كه خولقاوی بڕوا به پێش وه‌چوونی بێ‌سنووره له ناو ده‌قی زه‌مانێكی راست و هێڵی و، مێژووی داهاتووبین پته‌وتر ده‌كا، سێروانتێس ده‌بێ له وه‌زعێكی زۆر دژوارتر مه‌سه‌له‌ن له دێكارت، له نێوان كۆنه و نوێدا چنگه پڵماسكه بكا. بێگومان ناتوانێ وه‌كوو د‌فۆ به دڵنیاییه‌كی كرده‌وه‌خوازانه له‌گه‌ڵ جیهان به‌ره‌نگار بێت. ڕابینسۆن كرۆزۆئه، یه‌كه‌م پاڵه‌وانی سه‌رمایه‌دارییه، پیاوێكی خۆڕاهێنه‌ره كه ڕاستایه‌تی ئاشكرا قه‌بووڵ ده‌كا و ئه‌وسا به یارمه‌تی به‌رده‌وامبوون، هزری سالم، توانایی خۆشبوونه‌وه وه‌رگرتن، تكنۆلۆژی و له كاتی پێویستدا، نه‌ته‌وه‌په‌ره‌ستی و ئیمپریالیسم، ئه‌م ڕاستایه‌تییه له‌گه‌ڵ پێداویستییه‌كانی خۆی ڕێك ده‌خا.\nدۆن كیشۆت ڕاست له جه‌مسه‌ری دژی ڕابینسۆن جێگیر بووه. شكانی ئه‌و له گۆڕه‌پانی كرده‌وه، شكۆدارترین مه‌ڵحه‌كه‌ی مێژووی نووسراوه‌یه (ڕه‌نگه ئه‌مه ته‌نیا بتوانێ له‌گه‌ڵ گه‌مه‌چییه‌كانی گه‌وره‌ی سینه‌مایبێده‌نگ، چاپڵین، كیتۆن، لۆڕێل و‌هاردی و… به‌هاوسه‌نگ بزاندرێ). ڕابینسۆن و دۆن كیشۆت دیارده‌کانی پێکه‌وه‌نه‌سازانی دنیای ئه‌نگلۆساکسۆن و دنیای ئیسپانیایین.\nئه‌مریكۆ كاسترۆ، گه‌وره‌ترین لێكده‌ره‌وه‌ی مێژووی ئیسپانیا، ئه‌مڕۆی مێژووه به “چیرۆكی بێ‌داڵده‌یی” ناودێر ده‌كا و ئه‌وسا ده‌ڵێ كه فه‌ڕانسه به نرخی زۆرترین قوربانی و له ڕێگای باسوخواسێكی وه‌ك هزرخوازی و وه‌همسڕینه‌وه، خۆی له‌گه‌ڵ ڕابردوو راهێناوه و ئینگلستان له ڕێگه‌ی ئه‌زموونخوازی و كرده‌وه‌خوازییه‌وه. ڕابردوو بۆ فه‌ڕانسه‌یی و ئینگلیسی گرفتێك نییه. بۆ ئیسپانیایی ڕابردوو شتێك نییه مه‌گه‌ر گیروگرفت؛ میراتی جۆراوجۆری ئه‌و – مه‌سیحی، ئیسلامی، یه‌هوودی- هێشتا به هێزێكی شاراوه‌وه له ناو دڵ و زه‌ینی ئیسپانیادا سه‌قامگیره. خوو و ڕه‌وشتی ئیسپانیای به بێتاقه‌تییه‌وه له مابه‌ینی به‌رزه‌فڕی و داماوی، به توندی دێت و ده‌چێ، به‌ڵام دیسانیش له‌گه‌ڵ په‌یام گه‌یاندنێكی پیرۆز كه له‌گه‌ڵ بایه‌خه‌كانی موته‌لقی مه‌رگ و ژیان، ڕابردن و هه‌رمان، شانازی و سه‌رشۆڕی له كێشه دایه و له‌مانه خۆ ده‌پارێزێ. ئیسپانیا توانای نه‌بووه له بایه‌خه نوێیه‌كانی ئورووپایی كه به‌رهه‌می‌سنووربه‌ندی عه‌قڵانییه نێوان دنیای ڕاستی و بوونی زه‌ینی‌هاوبه‌ش بێت. توانایی ئه‌و بۆ گه‌یشتن به كارامه‌یی ئابووریی و ڕامیاری سیفر، توانای زانستی و فه‌ننی زۆر كه‌م، به‌ڵام توانایی هونه‌ریی موتڵه‌قی هه‌بووه.\nكه‌وابوو جێگای سه‌رسوڕمان نییه ئه‌گه‌ر گه‌وره‌ترین به‌رهه‌مه‌كانی داهێنانی ئیسپانیایی له‌گه‌ڵ ده‌وره‌كانی قه‌یران و داماوی كۆمه‌ڵگای ئیسپانیایی‌هاوكات بووه. كتێبی ئه‌وینی خۆش(۳۱)به‌رهه‌می‌ئارسیپڕێست ده‌هیتا(۳۲) كاریگه‌رییه‌كانی ئه‌ده‌بی پێته‌ختی قه‌رته‌به‌ی دوای ئه‌وه‌ی كه دنیای ڕووناكی ئه‌مه‌ویان له ئه‌نده‌لۆس له هێرشی مه‌رابتوون(۳۳) و مووه‌حدون(۳۴) وێران بوو، هه‌ڵیده‌گرێت و ئه‌و وه‌رده‌گێڕێته‌وه سه‌ر زمانی ئیسپانیایی. لاسلستینا(۳۵) به‌رهه‌می‌فێڕناندۆ رۆخاس(۳۶) كه‌ڵه‌كارێكی ئیسپانیایی یه‌هوودیه. خوڵقانی ئه‌م به‌رهه‌مه‌هاوكاته له‌گه‌ڵ دوور خستنه‌وه و سه‌ركوتی عیبرانییه ئیسپانیاییه‌كان و جووله‌كه مه‌سیحی بووه‌كان. ته‌واوی سه‌رده‌می‌زێڕینی ئه‌ده‌بیاتی ئیسپانیا- سێروانتێس، لۆپ دۆگا، كه‌وه‌دۆ، گۆنگۆڕا، كاڵدڕۆن- زه‌مانێك په‌ره ده‌ستێنێ كه هێزی ئیسپانیا به‌ره‌و تووانه‌وه ده‌چێ. ولاسكێز نه‌ققاشی تۆراوی فیلیپی چواره‌م بوو، گۆیا‌هاوده‌وره‌ی بۆربۆنه كوێر و به‌رتیل‌خۆره‌كان، كارلۆسی چواره‌م و فه‌ردیناندی حه‌وتوم، كه تاج و ته‌ختی خۆی به ژۆزێف بوناپارت و ئیمپڕاتۆری ئه‌مریكایان به یاغییه به زۆر نیشته‌جێ بووه‌كان دۆڕاند. ته‌نیا ئه‌وكاته‌ی كه ئیسپانیا پاشماوه‌ی ئیمپڕاتۆڕی له شه‌ڕی ئیسپانیا و ئه‌مریكا له ده‌سدا، ناته‌واوی فه‌رهه‌نگی ئه‌و له سه‌ده‌ی نۆزده‌هه‌م جێی خۆی دا به خۆپێشاندانه سه‌یروسه‌مه‌ره‌كانی بیركردنه‌وه، زانست و هونه‌ر: ئۆنامۆنۆ، واله‌ئینكلان، ڕامۆن كافال، ئورتگایی گاست، بونوئێل، میرۆ و به‌ره‌ی شاعیر گارسیا لوركا. بایه‌خی موتڵه‌قی هونه‌ر له ئیسپانیا هه‌میشه زه‌مانێك له تروپكه‌ی دره‌وشانه‌وهدا بووه كه ده‌سمایه‌ی ئابووری، ڕامیاری و فه‌ننی ئه‌م وڵاته له خوارترین ڕاده‌ی خۆیدا بووه.\nكه‌وابوو سێروانتێس شتێكی‌هاوێر له‌م یاسا گشتییه نییه. به‌ڵام ئه‌و بایه‌خه تایبه‌تییانه كه ئه‌و ده‌یچه‌قێنێته دڵی ڕاستایه‌تییه‌وه چییه؟ ئه‌و ڕۆڵه‌ی هه‌تیوی ڕێنساس و دژی چاكسازی؛ ئه‌و که ناتوانێ به ڕووناكی ئه‌قڵانی و خۆشه‌ڕی پیاوێكی وه‌كوو مادام دۆلافایت بگات، یاخۆ به كارامه‌یی كرده‌وهخوازانه‌ی كه‌سێكی وه‌ك د‌فۆ. ئاماژه‌م به كاریگه‌ری ئه‌راسمۆس له‌سه‌ر سێروانتێس كرد. دۆن كیشۆت، كه درێژه‌ی ئیسپانیایی په‌سنی شێتیه، كتێبێكه له په‌سنی كوێنده‌راوا، له خۆ گرتوویی خده‌ی ئه‌وین و دادپه‌روه‌ری. ڕاستایه‌تێكی ئاكاریی له ناوه‌ندی خه‌یاڵ كردنی سێروانتێس جێی كردۆته‌وه، له به‌ر ئه‌وه‌ی كه ناتوانێ له ناوه‌ندی كۆمه‌ڵگایه‌كدا كه ئه‌وی تیایه نیشته‌جێ بێت.\nئه‌وین و دادپه‌روه‌ری. دۆن كیشۆتی شێت، هه‌ر به‌و هۆیه شێت نییه كه باوه‌ڕی به‌وه كردووه وا خوێندوویه‌ته‌وه. ئه‌و لێره‌شه‌وه هه‌ر شێته كه وه‌كوو شۆڕه‌سوارێكی ئاواره، باوه‌ڕی وایه كه [دامه‌زراندنی] دادپه‌روه‌ری له ئه‌ستۆی ئه‌و دایه و هه‌ر وه‌ها دادپه‌روه‌ری ده‌كرێ. ئه‌و گه‌لێ جار ئهم بیروباوه‌ڕه‌ی خۆی به بانگه‌واز ده‌رده‌بڕێ: “ئه‌منم دۆن كیشۆتی ئازا، له ناوبه‌ری ناڕاستی و زوڵمه‌كان.” : “ئه‌ركی شۆڕه‌سوارێكی وه‌ك من ڕاماڵینی زوڵم و زۆره و ڕاكردنه بۆ یارمه‌تی هه‌ژاره‌كان.” ده‌زانین ئه‌وانه‌ی كه دۆن كیشۆت به‌هاواریانه‌وه ده‌چێ چۆن سپاسی لێده‌كه‌ن: لێیده‌ده‌ن و تیتاڵی پێده‌كه‌ن. ته‌نزی كۆمه‌ڵایه‌تی سێروانتێس له‌م دیمه‌نانه‌دا ده‌گاته ئه‌وپه‌ڕی خۆی. هه‌ژاره‌كان، بێ‌ئه‌نواكان و تاوان كارانێ كه دۆن كیشۆت دێ به یارمه‌تییانه‌وه نایانه‌وێ به ده‌سی ئه‌و ڕزگاریان ببێ. ڕه‌نگه ده‌خوازن خۆیان ڕزگاری ده‌ری خۆیان بن. ئه‌مه پرسیارێكی بێ وڵامه. له‌گه‌ڵ هه‌ر قه‌زا و قه‌ده‌رێك، سێروانتێس به حاڵیش له پۆلینا(۳۷) ناچێ. له چاوی ئه‌وه‌وه خه‌ڵكی كووچه و بازاڕ ده‌توانن ڕاست به قه‌درایی ئه‌و كه‌سانه‌ی زوڵمیان لێده‌كه‌ن، زاڵم بن. به‌ڵام له‌م باره‌شه‌وه، بڵێی ئه‌مه به جۆرێكی وه‌ك ئاماژه ئه‌و نه‌ڵێ كه كۆمه‌ڵگای زاڵم ته‌واوی خه‌ڵكه‌كه‌ی خۆی، له ده‌سه‌ڵاتداره‌وه هه‌تا بێ‌ده‌سه‌ڵات و سه‌رده‌سته‌وه هه‌تا ژێرده‌سته، به لاڕێدا ده‌با؟\nدۆن كیشۆت به پێچه‌وانه‌ی ئه‌و هه‌موو ده‌رد و به‌ڵایه‌ی وا ده‌رحه‌ق پیاوه‌تییه‌كانی له‌گه‌ڵی ده‌كه‌ن، قه‌ت له بڕوای خۆی به ئامانجی دادپه‌روه‌ری ده‌ست ناكێشێته‌وه. ئه‌و پاڵه‌وانێكی ئیسپانیاییه: ئامانجی به‌رزی له‌و ڕووداوانه‌ی وا لقوپۆی ڕاستایه‌تییه‌كانی ڕۆژانه‌ن زیانێکی وێناکه‌وێ. ئه‌و ئیدئۆلۆژییه‌ی كه حه‌وله‌كانی دۆن كیشۆت بۆ دادپه‌روه‌ری پته‌وتر ده‌كا چییه؟ ئه‌و، كوێنده‌رئاوای سه‌رده‌می‌زێڕینه:\nسه‌رده‌می‌به‌خته‌وه‌رانه‌یی، سه‌ده‌كانی به‌خته‌وه‌رانه‌یی كه كه‌وناراییه‌كان به زێڕینیان ناودێر ده‌کرد، ئه‌مه‌ش نه‌وه‌ك بۆ ئه‌وه بێت كه ته‌ڵڵا، له سه‌رده‌می‌ئاسنی ئێمه‌دا ئاوا به‌نرخه، بێ‌هیچ گێرهوكێشه‌یه‌ك له‌و سه‌رده‌مه مه‌باره‌كه په‌یدا ده‌بوو، به‌ڵكوو هی ئه‌وه بوو كه خه‌ڵكی ئه‌و ڕۆژگاره خه‌به‌ریان له ماڵی من و ماڵی تۆ نه‌بوو. هه‌مووشت له‌و سه‌رده‌مه پیرۆزه‌دا گشتی بوو… كانیه زوڵاڵه‌كان و ڕووباره به له‌زه‌کان، ئاوی زوڵاڵ و بێخه‌وشی خۆیان به لێشاو پێشكه‌شی مرۆ ده‌كرد. هه‌رچی هه‌بوو ئاشتی و دۆستایه‌تی و‌هاودڵی… ئه‌و كاتانه ته‌واوی جوانییه‌كانی گیان به به‌رگێكی ساكار ڕازابۆوه… هه‌ر به‌وجۆره كه گیانێكی ئاشق وێنای ده‌كا… ترس و درۆ نه‌ناسراو بوون، به‌دخوایی نازوبازێكی وه‌كوو ڕاستایه‌تی و دڵپاكی نه‌بوو، دادپه‌روه‌ری ئاگای له ناوی خۆی هه‌بوو. هه‌ڵبژاردراوه‌كان نه‌یانده‌وێرا ئه‌وه‌ی كه ئه‌مرۆ ئه‌ئاوا بێ‌حورمه‌ت باسی ده‌كه‌ن، لێی‌تووڕه ده‌بن و سه‌ركوتی ده‌كه‌ن، به‌حاڵ بیڕووشێنن.\nدۆن كیشۆت له ئاخری كاره‌وه ده‌ڵێ كه هیچ كام له‌مانه “له سه‌رده‌می‌ناحه‌زی ئێمه‌دا” ڕاست نین، هه‌ر به‌م هۆیه‌شه‌وه ئه‌و ده‌بێته شۆڕه‌سوارێكی غه‌واره هه‌تا “داکۆکی له ژنه گه‌نجه‌كان بكات، چاوه‌دێری بێوه‌ژنه‌كان بكات، بۆ یارمه‌تی هه‌تیوان و فه‌قیره‌كان ڕاكات.” به‌مجۆره بۆچوونی دۆن كیشۆت له دادپه‌روه‌ری هه‌روه‌ها چه‌مكی ئه‌وینه. له ڕێگای ئه‌وینه‌وه، دادپه‌روه‌ری سه‌ڵتی دۆن كیشۆت به ته‌واوه‌تی سه‌قامگیر ده‌بێت.\nله دڵه‌وهنزیكی وێنه‌ی دۆن كیشۆت یانی پیاوێكی شێت كه هه‌میشه ڕاستایه‌تی و خه‌یاڵكردن تێكه‌ڵاو ده‌كا، بۆته هۆی ئه‌وه‌ی كه زۆرێك له خوێنه‌ران و شیكاره‌كان ئه‌وه‌ی كه من به به‌شێكی بناخه‌یی له كتێبه‌كه ده‌زانم له‌بیر به‌رنه‌وه. له پاژی بیست و پێنجه‌م به‌شی هه‌وه‌ڵی كتێب، دۆن كیشۆت به‌ڵێن ده‌دا كه به جلوبه‌رگی خه‌وه‌وه له‌سه‌ر گاشهبه‌ردێكی ناڕێك، له كێوی سییه‌ڕا مۆڕنا ریازه‌ت بكێشێ. ئه‌و له سانچۆ داوا ده‌كا بچێ بۆ ئاوایی ئه‌ل تۆبۆسۆ و خاتوونی شۆڕه‌سوار، دۆڵسینا له كرده‌وه‌ی پاڵه‌وانی و قوڕبه‌سه‌رییه‌كانی كه بۆ سه‌ربڵندی ئه‌و خاتوونه ده‌یكێشێ، ئاگادار بكات. سانچۆ كه له ئاوایی گچكه‌ی ئه‌ل تۆبۆسۆ خاتوونێكی ئاوا تاقانه‌ی به ناوی دۆڵسینا پێ‌شك نایه، هێندێك زانیاری زیاتری ده‌وێ. دۆن كیشۆت له‌م كاته سه‌رسووڕهێنه‌ره‌دا، ئاشكرای ده‌كا كه ده‌زانێ راسته‌قینه چییه: ئه‌و ده‌ڵێ دۆلسینا كه‌سێك نییه مه‌گه‌ر كچه گووندییه‌ک به ناوی ئاڵدۆنزا لۆڕێنز، سانچۆ ده‌بێ که له‌و بگه‌ڕێ. ئه‌م وته‌یه،هاوڕێی نوكته‌بێژ ده‌خاته قاقای پێكه‌نین. ئه‌و ئاڵدۆنزا چاك ده‌ناسێ: كچێكی ئاسایی، وه‌كوو گا به قه‌ووه‌ت و پیسوپۆخڵ، ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر بورجی كلیساوه‌هاوار بكات ده‌نگی هه‌تا ئه‌وپه‌ڕ ده‌ڕوا، تیتاڵی به هه‌مووان ده‌كا، له ڕاستیدا، جاروباریش تێیده‌کا.\nوه‌ڵامی‌دۆن كیشۆت یه‌كێ له ڕاچڵه‌كێنترین ڕسته‌گه‌لێکه له ده‌ربڕینی خۆشه‌ویستییه‌وه كه هه‌تا ئێستا نووسراوه. ئه‌و ده‌زانێ كه بهڕاستی دۆلسینا كێیه و چییه؛ به‌ڵام ئه‌وینداری ئه‌وه و چونكه ئه‌وینداری ئه‌وه، ئه‌م كچه ڕێزێكی وه‌كوو “به‌گزاده‌ترین شۆخه كچه‌كانی ته‌واوی جیهانی” هه‌یه. دۆن كیشۆت قه‌بووڵی ده‌كا كه خه‌یاڵاتی ئه‌وه ئاڵدۆنزای كچه دێهاتی كردۆته خاتوونی نه‌جیبی دۆلسینا. به‌ڵام بڵێی جه‌وهه‌ری ئه‌وین ئه‌مه نه‌بێ كه ماشقه ده‌كاته شتێك به‌رزتر له هه‌موو شته له به‌رچاوه‌كانی و‌ك ماڵ و فه‌قیری و گه‌وره‌یی و ساكاری؟ “كه‌وابوو واباشه من بیر بكه‌مه‌وه و باوه‌ڕم به‌وه هه‌بێ كه ئاڵدۆنزا لۆرێنزۆ جوان و داوێنپاكه، مه‌سه‌له‌ی بنه و بنه‌چه‌ك گرینگ نییه… من ئه‌و جۆره‌ی له خۆم ده‌مه‌وێ له خه‌یاڵاتی خۆمدا وێنام كردووه… لێگه‌ڕێ دنیا هه‌رچۆنێك ده‌یه‌وێ وا بیر بكاته‌وه.”\nبابه‌تی كۆمه‌ڵایه‌تی، ئه‌خلاقی و ئابووری دۆن كیشۆت له‌م یه‌كیه‌تی دووپاته‌یه‌ی دادپه‌روه‌ری و ئه‌وینه‌دا ئاشكرا ده‌بێت. ئه‌فسانه‌ی سه‌رده‌می‌زێڕین كاكڵی ئیدئۆلۆژی ئه‌وه: كوێنده‌راوای برایه‌تی، به‌رانبه‌ری و شادومانی. ڕێگای گه‌یشتن به كوێنده‌راوا فڕێدانی پووچدانه‌رانه‌ی ڕابردوو و دروست كردنی دنیای چاونه‌ترسانه‌ی نوێ له هیچ نییه، ئه‌وه‌ی پێویسته، تێكه‌ڵاوكردنی بایه‌خه به جێ‌ماوه‌كانی ڕابردووه له‌گه‌ڵ ئه‌و بایه‌خانه‌ی كه ئه‌مڕۆ توانایی خولقاندنیانمان هه‌یه. دۆن كیشۆت پێداگری له‌وه ده‌كا که دادپه‌روه‌ری له‌م ڕۆژگاره‌دا وڵاتی به‌جێهێشتووه؛ ته‌نیا ئه‌وینه ده‌توانێ دادپه‌روه‌ری وه‌ڕێخات، ئه‌وینێك كه دۆن كیشۆت باسی لێوه ده‌كات كرده‌وه‌یه‌كی دێموكراتییه، كرده‌وه‌ی تێپه‌ڕبوون له جیاوازییه چینیایه‌تیه‌کان، ڕاسته‌قینه‌یه‌ك كه ده‌بوو له ناو به‌سته‌زمانترین كچه لادێیه‌كاندا لێی‌بگه‌ڕێی. به‌ڵام ئه‌م ئه‌وینه ده‌بێ به خشڵی بایه‌خههه‌میشه‌یه‌كان و ده‌وڵه‌مه‌ندی پاڵه‌وانانه، بوێری ئه‌و كه‌سه بۆ گه‌ڕان به دووی دادپه‌روه‌ریدا، تاقانه‌یی و ئازایه‌تی ڕازاوه بێت. له دۆن كیشۆتدا بایه‌خه‌كانی سه‌رده‌می‌پاڵه‌وانی له ڕێگای ئه‌وینه‌وه زایه‌ڵه‌یه‌كی دێموكراتیك به خۆ ده‌گرن و بایه‌خه‌كانی ژیانی دێموكراتیكیش زایه‌ڵه‌ی به‌گایه‌تی. دۆن كیشۆت هه‌م هێزی پڕ له تووڕه‌یی ده‌سه‌ڵاتداران و هه‌میش ڕه‌وشتی مێگه‌لی ژێرده‌ستان ڕه‌ت ده‌كاته‌وه. ڕوانینی ئه‌و بۆ مرۆڤ نه‌كوو له‌سه‌ر خوێڕیانه‌ترین ره‌وشته ئاساییه‌كان، به‌ڵكوو له سه‌ر به‌رزترین ده‌سكه‌وته گونجاو و سه‌قامگیره بووه‌کانه. تێگه‌یشتنی ئه‌و له ئه‌وین و دادپه‌روه‌ری هه‌م زوڵمكه‌ران و هه‌میش زوڵملێكراوان له زوڵمێك كه هه‌ردووكیان به لاڕێدا ده‌با، ڕزگار ده‌كا.\nله‌م بابه‌ته ئاكارییه دایه كه سێروانتێس تێده‌كۆشێ كۆنه و نوێ پێكه‌وه بلكێنێته‌وه. ئه‌گه‌ر ڕه‌خنه‌ی ئه‌و له خوێندنه‌وه، پشتگوێ خستنی تایبه‌تمه‌ندیه وشك و داسه‌پێندراوی سه‌ده‌كانی ناوینه، له‌م كاته‌شدا، پێداگری له‌سه‌ر بایه‌خه كۆنه‌كانیش هه‌یه كه نابێت له ڕاگوێزان بۆ دنیای تازه له ناو بچن. به‌ڵام ئه‌گه‌ر دۆن كیشۆت، سه‌لماندنی بایه‌خه تازه‌كانی ڕوانگه‌یه‌کی هه‌مه‌لایانه‌یه، سێروانتێس، له به‌رانبه‌ر مۆدێڕنیته‌شدا خۆ به ده‌سته‌وه نادا. له‌م چه‌ند ڕێیانه‌پێكه‌وهلكاندراوه‌دایه كه ڕوانینی ئاكاریی و ئه‌ده‌بی ئهو کۆ ده‌بنه‌وه سه‌ر یه‌ک. چونكه ئه‌گه‌ر ڕاستایه‌تی بۆته هه‌ڵگری چه‌ند چه‌مكێک، ئه‌ده‌بیات ئه‌م ڕاستایه‌تییه ته‌نیا هه‌تا ئه‌و ئه‌ندازه‌یه ده‌نوێنێته‌وه كه ئه‌و هه‌ڵپێچێ هه‌تا خۆ بدا به ده‌سته‌وه بۆ خوێندنه‌وه‌ی چه‌ند لایه‌نه و ڕوانینی جۆراوجۆر له دیمه‌نه جۆراوجۆره‌كان. ڕاست به پشتبه‌ستن به چه‌ند لایه‌نه بوونی ئه‌وه‌ی وا ڕاستیه، ئه‌ده‌بیات ڕاستایه‌تی ده‌خولقێنێ، پێوه‌ی زیاد ده‌كا و ئیدی‌هاوسه‌نگی و‌ته‌كی مسۆگه‌ری بێگیان یان وه‌پێشخراوی ڕاستایه‌تی نییه. ئه‌ده‌بیات ئه‌م ڕاستایه‌تییه تازه چاپ بووه، له شته‌كانی دنیا ده‌دوێ، به‌ڵام ئه‌ده‌بیات له لایه‌ن خۆیه‌وه، شتێكی تازه‌یه له جیهان دا.\nسێروانتێس، وه‌كوو بڵێی فێڵه ناڕه‌واكانی ناتۆرالیسمی‌ئه‌ده‌بی گوێلهمست پێش‌بینی ده‌كا، ئه‌م ته‌وه‌هومه كه ئه‌ده‌بیات ته‌نیا و ته‌نیا له‌به‌ر ڕاستایه‌تی هه‌ڵگرتنه‌وه‌یه تێكده‌شكێنێ و ڕاستایه‌تیه‌کی ئه‌ده‌بی تازه ده‌خولقێنێ كه زۆر به هێزتره و تێكهه‌ڵچوون له‌گه‌ڵ ئه‌و زۆر دژوارتره: ڕاستایه‌تی ڕۆمان هه‌بوون ئه‌وه له هه‌موو ڕاستایه‌كانی ڕه‌خنه‌ی خوێندنه‌وه. به‌م جۆره په‌یامی‌ئه‌خلاقی دۆن كیشۆت به‌جێگای ئه‌وه‌ی كه له سه‌رێوه و له زمانی نووسه‌ره‌وه داسه‌پێ، له هێڵه‌گی خوێندنه‌وه‌گه‌لێكی زۆر و خوێنه‌رانێكی زۆر ده‌درێ، كتێبێك ده‌خوێننه‌وه كه خۆی ڕووداوه ئه‌خلاقی و ئه‌ده‌بیه‌كانی خۆی ده‌داته به‌ر ڕه‌خنه. سێروانتێس به جێكردنه‌وه‌ی ڕه‌خنه‌ی داهێنراو له خودی داهێنراو، ده‌چێته‌وه ڕیزی بناخه‌دانه‌رانی خه‌یاڵكردنی مۆدێڕنه‌وه. شێعر، نه‌ققاشی، و دواتریش مۆسیقی داوای هه‌قێكی به‌رانبه‌ر ده‌كه‌ن هه‌تا سه‌ربه‌خۆ بن نه چاولێكه‌رانی گوێلهمستی ڕاستایه‌تییه‌ك كه نابه‌جێ ده‌كه‌ونه خزمه‌تیه‌وه، هه‌تا دیسان وه‌دیبهێنه‌وه. هونه‌ر ڕاستایه‌تییه‌كی زیاتر نانوێنێته‌وه مه‌گه‌ر ئه‌وه‌ی ڕاستایه‌تییه‌كی دیكه بخوڵقێنێ.\nسێروانتێس به ناوبژی‌كه‌ری كه‌سایه‌تی كاغه‌زی دۆن كیشۆت كه بایه‌خه‌كانی ڕابردوو له‌گه‌ڵ بایه‌خه‌كانی ئێستا یه‌ک ده‌خا، بابه‌ته گه‌وره جیهانیه بێ‌ناوه‌نده‌كان و تاكخوازی سه‌ركه‌وتوانه‌ی به‌ڵام سه‌غیركه‌وتوو و زراوچوو، هه‌ر وه‌ك مه‌ڵبه‌ندێك بۆ ڕاستایه‌تی تازه، راده‌گوێزێته ناو گۆڕه‌پانی ئه‌ده‌بیاته‌وه. ئیدی له‌مه به دواوه نه تراژدیایه‌ك له گۆڕێدا ده‌بێ و نه حه‌ماسه‌یه‌ك، له به‌ر ئه‌وه‌ی كه ئیدی بۆی نییه ته‌كوزێكی ئه‌ژدادی سه‌رهه‌ڵده‌ره‌وه یان دنیایه‌كی تاکمانایی له خاوه‌نیاسای خۆیدا، له كاردا نابێ. له‌مه به دواوه ڕاستاییه چه‌ندلایه‌نه‌کانی خوێندنه‌وه له گۆڕێ دایه كه ده‌توانێ توێژه چه‌ند لایه‌نه‌كانی ڕاستایه‌تی بخاته ژێر تاقیكردنه‌وه.\nئه‌زقه‌زا ئه‌م پیاوه شه‌ڕانییه مه‌حكووم به سه‌وڵ لێدان له ناو كه‌شتیه‌كاندا، ده‌ڵاڵبازی درۆزن، گینێس دێ پاسامۆنته، مه‌شهوور به گنیسیلۆدی پاڕاپیلا، مه‌شهوور به وه‌ستا پیدڕۆ، كتێبێك له‌مه‌ڕ ژیانی خۆیه‌وه ده‌نووسێ. دۆن كیشۆت ده‌پرسێ: “ئه‌رێ كتێبه‌كه ته‌واو بووه؟” گینێس جواب ده‌داته‌وه: “چۆن ده‌بێ ته‌واو بووبێ، مه‌گه‌ر ژیانی من ته‌واو بووه؟”\nئه‌مه دوایین پرسیاری سێروانتێسه: كێ كتێبه‌كان ده‌نووسێ و كێ كتێبه‌كان ده‌خوێنێته‌وه؟ نووسه‌ری دۆن كیشۆت كێیه؟ كابرایه‌ك به ناوی سێروانتێس كه له غه‌م خواردندا به‌زموونتره هه‌تا له هۆنینكاری، نووسه‌ری گالاته، هه‌ر ئه‌و كتێبه ناسراوه بۆ ئه‌و كه‌شیشه‌ی كه كتێبخانه‌ی دۆن كیشۆت ده‌پشكنێ و ئه‌و كتێبانه‌ی كه خۆی پێی‌خۆش نییه وه‌كوو پشكێنه‌رانی بیروباوه‌ڕه‌كان ده‌سووتێنێ و به خشتوقوڕ به‌ره‌ڵێخێ به به‌ر كتێبخانه‌كه‌دا هه‌ڵده‌ستێنێ هه‌تا پێی‌بسه‌لمێنێ كه ئه‌وه كاری جادووگه‌رانه؟ پیاوێك به ناو سائاودڕا(۳۸) كه “دیل” به ڕێزه‌وه ناوی دێنێ و ئه‌مه به هۆی ئه‌و كارانه‌وه‌یه كه ئه‌و كردوونی؛ “هه‌موو ئه‌و كارانه‌ش بۆ گه‌یشتن به ئازادی؟”\nسێروانتێس، هه‌ر وه‌كوو كه‌سایه‌تی دۆن كیشۆت، ده‌بێته بابه‌تی خوێندنه‌وه‌ی كه‌سایه‌تییه‌كانی دیكه‌ی ڕۆمانی دۆن كیشۆت، ڕۆمانێك بێ نووسه‌ری سه‌ره‌كی، كه‌موزۆر، ڕۆمانێكی بێ سه‌رگوره‌شته، ڕۆمانێك كه له دایك بووندا ڕه‌نج ده‌كێشێ، له‌سه‌ر كاغه‌زه‌كانی مێژوونویسی عه‌ڕه‌ب سه‌ید حامیدی بن ئینجلی دیسان زیندوو ده‌بێته‌وه، ئه‌و كاغه‌زانه‌ی كه وه‌رگێڕی عه‌ڕه‌بی نه‌ناسراو ئه‌و به ئیسپانیایی وه‌رده‌گێڕێ، وه‌رگێڕانێك كه ده‌بێته بابه‌تی كتێبی نادیاری ئاویلانیدا…. جه‌غزی بێ‌كۆتایی خوێندن و نووسین یه‌كسه‌ره خۆی سه‌ر له نوێ دووپات ده‌كاته‌وه: سێروانتێس، نووسه‌ری بۆرخێس؛ بۆرخێس، نووسه‌ری پییه‌ر منارد، پییه‌ر منارد؛ نووسه‌ری دۆن كیشۆت؛ دۆن كیشۆت، نووسه‌ری میگیل دێ سێروانتێس سائاودڕا.\nسێروانتێس لاپه‌ڕه‌كانی كتێبێك به ناته‌واوی به‌جێ دێڵێ كه له‌ودا خوێنه‌ر خۆی ده‌زانێ كه ده‌خوێندرێته‌وه و نووسه‌ر خۆی ده‌زانێ كه ده‌نووسرێته‌وه و ده‌ڵێن كه ئه‌و هه‌ر له‌و وه‌خته‌دا، به‌ڵام نه‌ك هه‌ر له‌و ڕۆژه‌دا، ده‌مرێ كه ویلیام شێكسپییه‌ر مردووه. ئه‌مه‌شیان كوتووه كه ڕه‌نگه ئه‌م دوانه یه‌كێ بووبن. قه‌رزداریه‌كان، مملانێكان و به‌ندیخانه‌كانی سێروانتێس ئه‌و چیرۆكانه بوون كه ده‌رفه‌تی به‌ودا كه خۆی بخاته جێگای شێكسپییه‌ر و شانۆنامه‌كانی خۆی له ئینگلستان بنووسێ و هه‌ر له‌و سه‌روبه‌نده‌شدا ویل شێكسپییه‌ر(۳۹) كایه‌كه‌ری پێكه‌نینی، پیاوێكی هه‌زار شێوه، دۆن كیشۆتی له ئیسپانیا نووسی. ئه‌م جیاوازییه له نێوان ڕۆژه‌كانی ڕاستی و مێژووی خه‌یاڵی مه‌رگی‌هاوبه‌ش، هێنده‌ی مه‌ودا به ڕۆحی سێروانتێس دا به‌ره‌و له‌نده‌ن هه‌ڵفڕێ و جارێكی دیكه له ناو له‌شی شێكسپییه‌ردا بمرێ. به‌ڵام ڕه‌نگه ئه‌م دوانه بهڕاستی كه‌سێك نه‌بن، چونكه ڕۆژژومێره‌كانی ئینگلستان و ئیسپانیا هه‌رگیز یه‌كێك نه‌بوون، له ۱۶۱۶ یان له ۱۹۸۷٫\nبه‌ڵام ئه‌وانه یه‌ك كه‌س نا، ڕه‌نگه یه‌ك نووسه‌ر بن، یه‌ك نووسه‌ری هه‌موو كتێبه‌كان، نووسه‌ری هه‌ڵوه‌دای چه‌ندزمانه به نووسراوه‌گه‌لێكی زۆره‌وه كه‌هاوده‌نگ له‌گه‌ڵ هه‌وه‌سبازه‌کانی زه‌مان، هومێر، ویرژیل، دانته، سه‌ید حامیدی بنی ئیجلی، سێروانتێس، شێكسپییه‌ر، ئیستێڕن، دفۆ، گوێته، پۆ، دیكێنس، باڵزاك، لویس كاڕۆڵ، پڕۆست، كافكا، بۆرخێس، پییه‌ر منارد، جیمز جویس… ناوی ده‌ركردووه. ئه‌و نووسه‌ری هه‌ر ئه‌و كتێبه ئاواڵه‌یه‌یه كه هه‌ر وه‌ك ژیاننامه‌ی گینێس دێ پاسامۆنته، هێشتا ته‌واو نه‌بووه، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی كه ژیانی ئێمه هێشتا كۆتایی پێ‌نه‌هاتووه: ماڵارمه ڕۆژێك، به هێندێك وشه‌ی دیكه‌وه هه‌ر ئه‌م بیروڕایه‌ی پیاوی هیچ‌و‌پووچی پاڕاپیلایی ده‌ڵێته‌وه: “كتێبێك نه ده‌س پێده‌كا و نه به كۆتاییش ده‌گا؛ له ئاخریدا وا ده‌نوێنێ كه…”\nسێروانتێس، وه‌كوو ئه‌وه‌ی بڵێی ئه‌م قسه‌یه‌ی ماڵارمه‌ی خوێندبۆوه، یه‌كه‌م كتێبی ناته‌واوی نووسی. ئه‌و له ڕێگای ڕه‌خنه‌ی خوێندنه‌وه‌وه، كه ده‌ڵێی به حه‌ماسه خوێندنه‌وه‌كانی ئه‌و نه‌جیب‌زاده‌یه ده‌س پێده‌كا و ڕواڵه‌ته‌ن خوێنه‌ر به‌مه ده‌گا كه ڕاستایه‌تی به گشتی چه‌ند ڕاستایی هه‌یه و به كۆتایی ده‌گا، ڕه‌خنه‌ی داهێنان له ناخی داهێناندا باس ده‌کا. چلۆنایه‌تی بێ‌زه‌مانی و له‌م کاته‌شدا، بێپسانه‌وه‌یی دۆن كیشۆت له بوونایه‌تی شێعری ناوه‌وه‌ی ئه‌و سه‌رچاوه ده‌گرێ؛ ئه‌مه شێعرێکی لێكهه‌ڵپچڕاوه كه سه‌رهه‌ڵدانی خۆی به كرده‌وه‌ی چیرۆك ده‌گۆڕێنێ، شێعری شێعره (یان داستانی داستان) كه له دایكبوونی شێعر ده‌هۆنێته‌وه، ئاخێزگه‌ی هه‌ر ئه‌و چیرۆكه‌یه كه ئێمه ده‌یخوێنینه‌وه ده‌گێڕێته‌وه.\nگاستۆن باشلار نووسیویه كه هه‌موو نووسه‌ره گه‌وره‌كان ده‌زانن داواکاری جیهان له ئه‌ده‌بیات ئه‌وه‌یه كه هه‌موو شتێك بێت و شتێكیتریش بێت: فه‌لسه‌فه، سیاسه‌ت، زانست، ئه‌خلاق. بیرمه‌ندی فه‌ڕانسه‌وی ده‌پرسێ هۆی ئه‌م داخوازییه چییه؟ له‌و جێگه‌وه كه ئه‌ده‌بیات دایمه له‌گه‌ڵ سه‌رچاوه‌كانی هه‌بوونی وێژراوه، په‌یوه‌ندییه‌كی ڕاسته‌وخۆی هه‌یه، له ناو كاكڵی كاكڵی قسه‌كه‌دا كه له‌وێدا فه‌لسه‌فه، سیاسه‌ت، ئه‌خلاق و زانست، خۆیان ده‌رفه‌تی به‌دیهاتن وه‌ده‌س ده‌خه‌ن.\nبه‌ڵام زانست، ئه‌خلاق، سیاسه‌ت و فه‌لسه‌فه ئه‌و كاته كه که‌مایه‌سییه‌کانی خۆیان ده‌دۆزنه‌وه خۆ به چاكه و خراپه‌ی ئه‌ده‌بیاتدا هه‌ڵده‌واسن هه‌تا له ناته‌واوییه‌كانی خۆیان هه‌ڵکشێنه سه‌رتر. به‌ڵام له‌گه‌ڵ ئه‌ده‌بیات ته‌نیا ده‌گه‌ن به جودایی هه‌میشه‌یی نێوان وشه‌كان و شته‌كان: جودایی نێوان به‌کارهێنانی زمان له نواندنه‌وه و ئه‌زموونی هه‌بوونی زمان.\nئه‌ده‌بیات ئه‌و كرده‌وه دڵخوازه‌یه كه ده‌یه‌وێ له‌م جوداییه كه‌م كاته‌وه. ئه‌وسا كه به‌رگێكی دیکه له‌به‌ر ئه‌م جوداییه ده‌كا، به حه‌ماسه ناودێر ده‌بێ. ئه‌وسا كه ئه‌و ئاشکرا ده‌کا ناوی ڕۆمان و شێعری لێده‌نێن. ڕۆمان و شێعری شۆڕه‌سواری ڕه‌نگزه‌رد له تێ‌كۆشان دایه بۆ ئه‌وه‌ی كه وشه‌كان و شته‌كان وێكخات، ئابه‌م جۆره‌یه. دۆن كیشۆت تێده‌گا -هه‌روا كه هه‌موو ئێمه له ژیانی خۆماندا تێده‌گه‌ین- كه شته‌كان هی هه‌مووان نین. به‌ڵام وشه‌كان هه‌ن. وشه‌كان وه‌كوو هه‌وا وان: یان هی هه‌مووانن یان هی هیچ كه‌س. زمان یه‌كه‌مین و سروشتی‌ترین نمونه‌ی مڵكایه‌تی گشتین. ئه‌گه‌ر ئاوایه، كه‌وابوو میگێل سێروانتێس ته‌نیا تا ئه‌و جێگایه خاوه‌نی وشه‌كانی خۆیه‌تی كه میگێل سێروانتێس نییه و هه‌مووانه: هه‌روه‌ك ددالۆسی جۆیس، ئه‌و شاعیره، ویژانی خه‌لقنه‌كراوی ڕه‌چه‌ڵه‌كی خۆی، مرۆڤه‌كان ده‌هۆنێته‌وه. شاعیر له دوای كرده‌وه‌ی خۆی، شێعر، وه‌دی دێ. شێعر، هۆنه‌ری خۆی ده‌خوڵقێنێ، هه‌روه‌ها كه خوێنه‌ری خۆی. وه‌سفی كۆتایی ڕه‌خنه‌ی سێروانتێس له خوێندنه‌وه، ئه‌م وێژاوه ساكار و كورته‌یه: دۆن كیشۆت نووسراوه‌ی هه‌مووانه، خوێنده‌واری هه‌مووان.\nاز چشم فوئنتس / کارلوس فوئنتس/ ترجمه عبدالله کوثری/ نشر طرح نو\nبریا کاکه‌سووری سێروانتێس کاڕلۆس فۆئێنتێس\t2016-06-20\nبرچسببریا کاکه‌سووری سێروانتێس کاڕلۆس فۆئێنتێس


شێوازى تەعزێ و سەرەخۆشى کردن لە کەسو کارى مردوو چۆنە لە ئیسلامدا؟: ماڵپەڕی وەڵامەکان\nئه‌حكامه‌كانى جه‌نازه‌تەعزێ و سەرەخۆشىشێوازى تەعزێ و سەرەخۆشى کردن لە کەسو کارى مردوو چۆنە لە ئیسلامدا؟\nشێوازى تەعزێ و سەرەخۆشى کردن لە کەسو کارى مردوو چۆنە لە ئیسلامدا؟\nچۆنیەتی تەعزیە - پرسە و سەرەخۆشی - لە ئیسلامدا\n١- لەدوای ناشتنی مردوو سونەت وایە سەرەخۆشی لەخاوەن مردوەکە بکرێت و دوعای خێر بۆ مردوەکە بکرێت جا چ لەسەر گۆرستان بێت یان لەبازار بێت یان لەمزگەوت بێت بەمەرجێک دانیشتن و کۆبونەوەی تایبەتی بۆ نەکرێت چونکە پێغەمبەری خوا ﷺ وە هاوەلانیشی بۆ تەعزیە خۆیان لەکار و باری رۆژانەیان دوور نەخستۆتەوە و خۆیان لەئیش و کارنەکردوە ؛ زانایان لە ئیمامی شافعیان نەقل کردوە فەرمویەتی : ( ینبغي أن ينصرفوا في حوا ئجئهم فمن صادفهم عزاهم ) . المجموع : 6/ 312 .\nواتە : پێویستە کەسوکاری مردوەکە برۆن بەلای ئیشو کارەکانی خۆیان و هەرکەسێک پێیان گەییشت سەرەخۆشیان لێ بکات .\n٢- دانیشتن بۆ تەعزیە و خواردن ئامادەکردن بۆ خەلک بیدعەیە و دروست نیە ؛ سەحابەی بەرێز عبدالله ی کوری جریری البجلی ( رەزای خوای لێبێت ) فەرمویەتی : ( كُنَّا نَعُدُّ الِاجْتِمَاعَ إِلَى أَهْلِ الْمَيِّتِ ، وَصَنِيعَةَ الطَّعَامِ بَعْدَ دَفْنِهِ : مِنْ النِّيَاحَةِ ). رواه أحمد (6866) ، وابن ماجه (1612) .\nواتە : ئێمەی هاوەلانی پێغەمبەری خوا ﷺ کۆبونەوە لەدەوری خاوەن مردوو و دروستنی خواردن لەدوای ناشتنی مردوو بۆ خەلک بە ( النیاحە ) شیوەن حیساب دەکرد .\nوە ئیمامی شافعی ( رەحمەتی خوای لێبێت ) فەرمویەتی : ( وَأَكْرَهُ الْمَأْتَمَ ، وَهِيَ الْجَمَاعَةُ ، وَإِنْ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ بُكَاءٌ ، فَإِنَّ ذَلِكَ يُجَدِّدُ الْحُزْنَ ، وَيُكَلِّفُ الْمُؤْنَةَ ) . انتهى من "الأم" (1/318) .\nواتە : کۆبونەوە بۆ تەعزیە بەشتێکی باشی نازانم ؛ ئەگەر شین و رۆرۆو گریانیشی تێدانەکرێت ؛ چونکە ئەو دانیشتن و کۆبونەوەیە خەفەت و دلگرانی نوێ دەکاتەوە ؛ وە هۆکارە بۆ بارگرانی ماددی و مەعنەوی .\nم هەڵگورد مصطفى گەڵاڵەیی .\nحوکمی دروست کرنی خواردن لە تەعزێ دا تەعزیە و سەرەخۆشی کردن لە ئیسلامدا حوکمی تەعزێ و ئەحکامەکانی تری تایبەت بە تەعزێ وسەرخۆشی حوكمى شیوه‌نكردن و له‌خۆدان له‌سه‌ر مردوو دەڵێن ئەو شێوازى تەعزێ دانانەى ئەمڕۆ بیدعەیە بەڵام جێگرەوە شەرعیەكانى تەعزێ چین؟\nسەردان: ٢,٣٦٤ بەش: تەعزێ و سەرەخۆشى\nپرسیاری دواترسودى سەردانی کردنى گۆڕستان چیە؟پرسیاری پێشترچ ئامۆژگاریەکتان هەیە بۆ ئەو کەسانەى کە دەیانەوێ تەوبە بکەن؟


ڕۆژنامەنووسێك: پرۆژەكەی ڕێبوار كەریم مووچەی ٤٧٢ هه‌زار مووچەخۆر دەبڕێت\nBasnews 27/11/2020 - 22:50 كوردستان\nئەمڕۆ هەینی ڕۆژنامەنووسێكی كورد لەبارەی پرۆژەكەی پەرلەمانتار ڕێبوار كەریم و هاوكارەكانی لە پەرلەمانتاری عێراق لە گواستنەوەی مووچەی مووچەخۆرانی كوردستان بۆ عێراق ڕوونكردنەوەی داوە و ئاماژەی بەوە كردووە ئەگەر پرۆژەكە جێبەجێ بكرێ، ئەوا پارەی ٤٧٢ هەزار مووچەخۆر دەبڕێت.\nسەربەست جیهاد ڕۆژنامەنووسی كورد لە هەژماری خۆیدا لە تۆڕی كۆمەڵایەتیی (فەیسبووك) نووسیویەتی "ئه‌گه‌ر پڕۆژه‌كه‌ى ڕێبوار سه‌ربگرێ لە گواستنه‌وه‌ى مووچه‌ى فه‌رمانبه‌رانى هه‌رێمى كوردستان بۆ سه‌ر به‌غدا، به قسه‌ى دكتۆر ڕێبوار بێ قۆناغى باشى بڕیوه و بۆى هه‌یه له كریسمسدا ئاهه‌نگى بۆ بگێڕن، چونكه به‌ڕێز ڕێبوار و هاوده‌سته‌كانى به‌شێوه‌یه‌كى وا وێناى ده‌كه‌ن، خۆشنوودى و خۆشگوزه‌رانى له ئاسۆوه سه‌ره‌تاتكه‌مان لێ ده‌كا، ده‌هێنێ پێى شاگه‌شكه بین".\nجیهاد نووسیویەتی "به قسه و لێدوانى به‌ڕێز ڕێبوار بێ، ژماره‌ى فه‌رمانبه‌رانى هه‌رێمى كوردستان (٦٨٢) هه‌زار و خورده‌یه‌كه، به‌ڵام ژماره ڕاسته‌قینه‌كه‌ى فه‌رمانبه‌رانى فیعلى به پێى داتاى بایۆمه‌ترى نزیكى (٧٥٢) هه‌زاره، به‌ڕێز ڕێبوار جیاوازییه‌كه ده‌زانێ، به‌ڵام زیاده‌كه به لاى ئه‌وه‌وه بندیوارن، له دوا دیدارى له‌گه‌ڵ ڤوا ئه‌مریكاى كوردى، به تیل نیشان ئه‌و مه‌به‌سته‌ى گه‌یاندووه. بۆیه ئه‌گه‌ر خوا بكا پڕۆژه‌كه‌ى سه‌ر بگرێ وا نزیكه‌ى (٧٠) هه‌زار فه‌رمانبه‌ر مووچه‌كانیان ده‌بڕێ، بێ ئه‌وه‌ى به‌ڕێز ڕێبوار بزانێ ئه‌و فه‌رمانبه‌رانه كێن و چین".\nڕۆژنامەنووسەكە هەروەها دەڵێ "ئه‌گه‌ر پڕۆژه‌كه‌ى د. ڕێبوار سه‌ربگرێ، مووچه‌ى نزیكه‌ى (٢٤٣) هه‌زار خانه‌نشین ده‌بڕدرێ، نیوه‌ى ئه‌و ژماره‌یه خانه‌نشینى سلكى مه‌ده‌نیین، به‌شێكیان هى پێش ڕاپه‌ڕینن، مووچه‌یان ته‌نیا (٢٤٠) هه‌زار دیناره. ئه‌گه‌ر پڕۆژه‌كه‌ى به‌ڕێز ڕێبوار و دوو په‌رله‌مانتاره كورده‌كه‌ى دیكه‌ى هاوڕێى سه‌ر بگرێ، نزیكى (٩٩) هه‌زار مووچه‌ى كه‌سوكارى شه‌هیدان و زیندانیانى سیاسى ده‌بڕدرێ، (١٦٠) هه‌زار كه‌س له مووچه‌ى كه‌م ئه‌ندامى و چاودێرى كۆمه‌ڵایه‌تى بێ به‌ش ده‌بن. به‌م جۆره ئه‌گه‌ر پڕۆژه‌كه‌ى كاك ڕێبوار و هاوڕێكانى سه‌ربگرێ، وا (٤٧٢) هه‌زار مووچه‌خۆر، له مووچه‌كانیان بێ به‌ش ده‌كرێن، كه ئه‌گه‌ر واى دانێن هه‌ر یه‌ك له‌وانه به‌رپرسیارى ژیاندنى پێنج كه‌سه، وا له سه‌رینى پڕۆژه‌كه‌ى كاك ڕێبواره‌وه، پتر له دوو ملیۆن مرۆڤ نانبڕاو ده‌بن".


چۆنیەتی بەکارهێنانی کۆمپیوتەر لە رێگای مۆبایلەکەتەوە - Yeane.Org ماڵپەری یانی\nئەمرۆ ئەم فێرکاری یەم بۆ داناون چۆنیەتی بەکارهێنانی کۆمپیوتەرەکەت لەرێگای مۆبایل بەشێوەیەکی ئاسان .\nبۆ ئەوانەی بەرنامەی teamviewerنیە لێرە دابگرن\nبۆ ئەم کارە پێویستمان بە بەرنامەی teamviewer دەبێت لەسەر کۆمپیوتەرەکەمان ئەمە ماڵپەری فەرمی بەرنامەکەیە ماڵپەرو دوای داگرتنی بەرنامەکە بۆ کۆمپیوتەر دوای لێرە بەرنامەکە دابگرن بۆ مۆبایل Google Play .\nدوای دامەزراندنی بەرنامەکەو دروستکردنی ئایدی وابزانم زۆر ئاسانە پێویست بەرونکردنەوە ناکات دوای بەرنامەکە بەکراوەی بهێلەوە لەسەر کۆمپیوتەرەکەت برۆ سەر مۆبایلەکەت .\nدوای داگرتنی بەرنامەکە بۆ مۆبایل teamviewer کلیک دەکەین لەسەر ئەوەی دیاریم کردووە لەناو مۆبایل\nدوای ئەوە بۆشایەک دێت idدێت دوای ئەوە سەیری کۆمپیوتەرەکەمان دەکەین id کە دێنین لەناو ئەم بۆشایەی مۆبایل دەنوسینەوە دوای کلیک دەکەین لەسەر Contrôle a distance دوای ئەوە وشەی نهێنی داخیل دەکەین وەک لەوێنەکە دیارە\nدوای کلیک دەکەین لەسەر ok ئێستا ئەتوانیت لەرێگای مۆبایلەکەتەوە کۆمپیوتەرەکەت بەکار بهێنیت .\nده‌كه‌م كه بۆ به‌رنامه و یاری و فلیمpluscrack باس له سایتی


حەوت ڕەفتارى دیکتاتۆرەکان. – WtariKurd\nحەوت ڕەفتارى دیکتاتۆرەکان.\n– Posted on 2018-11-13بابەتی: فرە بابەت\nعوسمان عومەر: لە منبر الجزیرە بە هەندێ دەستکاریەوە وەرگیراوە.\nزۆر کەس چەمکى رەفتارو هەڵسوکەوت و چەمکى دابونەریت یا بەیەک چەمک تێى دەروانن و بەیەک مانا بەکارى دەهێنن، بەلام لەبنەرەت دا جیاوازن و هەندێ رەفتار شیاو و پەسندن، هەندێکیان نەشیاو. رەفتار پەیوەندى بەخودى کەسەکەوە هەیە، بەڵام داب و نەریت کۆمەلایەتیەو لە باو باپیرانەوە هاتووە و، وەک کتێبێکى میژوویی وایە دەگەرێینەوە سەریى، ئەوەى مەبەستە لێرەدا رەفتارى دیکتاتۆرەکانە.\nدیکتاتۆر بەواتاى فەرمان و خۆسەپاندن، بەلام دیکتاتۆریەت بەواتاى شێوازى حوکمڕانى, سەرکردە دیکتاتۆرەکان لە مێژوودا هەموو رەفتارەکانیان یا هەندێکیان لەیەک دەچێ بەپێى ئەو دەسەلات و حوکمەى بەڕیوەى دەبات, ئەوەشمان بیرنەچێ دیکتاتۆرەکان مرۆڤەکان دروستیان دەکەن. سەرئەنجام رەفتاریى دیکتاتۆرەکان پێک هاتووە لە:\nسیاسەتمەدارى بەریتانى لۆرد ئاکتن دەڵێت: دەسەڵات رەهابێ بە رەهایی گەندەلى دروست دەبێ. عبدالرحمن کەواکبى بیرمەندى سورى سەبارەت دیکتاتۆریەت چەند ووتەیەکى هەیە لەوانە: دیکتاتۆر دوژمنى حەقەو باوەکوشتەى ئازادیە. هەروەها دەڵێت: تاکڕەوى بریاردانە لەسەر ژیانى خەلک بێ سڵەمینەوە لەسزادان و دیکتاتۆر بە ویست و ئارەزوى خۆى خەلک بەڕیوە دەبات، نەک بەویستى خەلک. دەشزانێ زۆردارى دەکات و خۆى دەسەپێنێ و دەستەکانى دەخاتە سەردەمى ملیونان کەس، بۆیەش ئەم رەفتارانە دەنوێنێ تا رەعیەتەکەى وەک مەڕبن، وەک سەگ کلکەسوتێى بۆ بکەن. بەپێى بیروبۆچونەکانى کەواکبى خۆسەپاندن گەورەترین بەلایەو بەردەوام ئاژاوە دروست دەکات و کارەکان پەکیان دەکەوێ و ئاگرێکى بەردەوامە لەتالانى و زۆردارى وەک لێشاویى قورو بەردى دواى لێزمەو تاوەبارانى بەخوڕە بۆ داڕماندن و هەرەس و دژى ئاوەدانییەو، ترسى بەردەوامە لەدڵان دا تاریکى ئەنگوستە چاو و ئازارى بەردەوام و چیرۆکى بێ کۆتاییە.\nناوەلوش کردنى ئایین – استغلال الدین:\nهەندێ لە دیکتاتۆرەکان خۆیان وا دەردەخەن کە لەخوا ترسن، زۆرجار بۆ پاڕانەوە دەستەکانیان بەرز دەکەنەوە بەرەو ئاسمان و فرمێسکیش بەچاویان دا دێتەخوارو نوێژدەکەن و هەندێکیشیان دەچنەحەج و عومەرەش و لەبۆنە ئاینیەکان دا قۆرئانى پیرۆزیش دەخوێننەوە و ئامادەى رێورەسمە ئاینیەکان دەبن و لەگەل پیاوە ئاینیەکانیش زۆرجار کۆدەبنەوە و هەندێ جاریش میدالیاش دەبەخشنەوە. زۆرجاریش بۆ ڕەوایی دان بە کاروکردەوەکانیان رووداوى مێژوویی و بەسەرهاتیش دەگێرنەوە. بۆنمونە/ ئەنوەرساداتى سەرۆکى پێشوى میسر بۆ رەوایی دان بە پەیماننامەى کامپ دێڤد لەگەل جولەکە لە ئەزهەر ئاماژەى بە ئایەتى “وأن جنحوا للسلم فاجنح لها) و پەیماننامەى کامپ دێڤدى بە پەیماننامەى حودەیبیە چواند و، ئاخوندە ئێرانیەکانیش هەمان ئایەتیان بۆ ڕەوایی دان بەوەستانى شەر لەگەل عیراق بەکارهێنا و، سەدامیش بۆ رەوایی دان بەجەنگەکەى لەگەل ئێران قادسیەکەى خۆى بە قادسیەى سەردەمى ئیسلام دەچواند و، عەرەفاتیش رێککەوتن لەگەل ئیسرائیلى بە ئاشتیەکەى سەلاح الدینەوە گرێ دەدایەوە. لاى خۆشمان بەبیانوى پارێزگارى و جێبەجێ کردنى دەستور بەشدارى حوکمڕانى عیراق دەکرێ دواى ئەوەى ئێمە تەلاقمان دابون بە نیازبوین جیابینەوە. یا وەک ئێردۆغان وێنەیەکى بڵاووە کە قورئانێکى بەدەستەوەیە نوسەرەکانى دەربارى سولتان بە لە خواترس و پارێزەرى ئیسلام ناوى دەبەن، کەچى لەژێر ئالاى ئەو قورئانەدا چەندین تاوانى ئەنجام دەدات.\nدیکتاتۆرەکان هەرگێز ئەوە بە پەسند نازانن گەل زانیارى هەبێ و راستیەکانى لێ دەشارنەوە یا چەواشەکاریى دەکەن لە رێگاى دەزگا ڕاگەیاندنەکان یاپێگەکانى سەربەخۆیان. دیکتاتۆرەکان وا تێدەگەن گەمژاندنى خەلک تاسەر دەبێ و بەردەوامییە. عبدولرحمن الکواکبى دەڵێت: فەرمانڕەوایی زۆردارى بەردەوام نابێ”زۆرجار دیکتاتۆرەکان پەنا دەبەنە بەر تۆمەت دروستکردن بۆ کوشتن و لەناوبردنى هەندێ کەس یا رێکخستنى سیناریۆیەک، گوایە مەترسى لەسەر ئاسایشى نەتەوەیین، وەک سیناریۆکەى داگیرکردنى کوەیت لەلایەن سەدامەوە. لاى خۆشمان چەند سیناریۆیەک رێکخرا بۆ چەند مەبەستێک، بەلام خەلک لەوسەرى هاتۆتەوە وەک دەڵێن: ئەو خورمایەى خوراوە ناوکەکەى لە گیرفانى خەلکە. دەسەلاتدارە دیموکراتەکانیش هەر پەنا بۆ شاردنەوەى زانیارى دەبەن.. ناعوم چۆمسکى دەلێت: بانگەشە لە ئەمریکا واپەیرەو دەکرێ بۆ کۆنترۆڵکردنى بیروهزر و ئامانجیش چەواشەکردنى جەماوەرە.\nهەموو یا زۆربەى دیکتاتۆرەکان پەنا بۆ درۆکردن دەبەن بۆ چەواشەکارى، کاتێ ڕووبەروى ڕاستیەکان دەبنەوە و زۆرێک لەسیاسیەکان درۆکردن بەهۆکاریى باشکردنى بیروهزریانى دادەنێن وەک پاراستنى ئاسایشى نیشتیمانى, بەرژەوەندى گشتى و، هێز و بەلتەجیەکانى بەکار دەهێنێ بۆ بەرەنگاربونەوەى نارەزایەتى و داواکارى مافەکان. دیکتاتۆرەکان وادەزانن بەدرۆکردنیان بەشێک لەچینەکانى گەل گومان لەراستیەکان بکەن. دەسەلاتدارە دیموکراتەکانیش هەر پەنا بۆ درۆ دەبەن و درۆکردن بۆتە دیاردەو رەفتاریکى سیاسەت و ئامانجیش چەواشەکردنى جەماوەرە. کاتێ هەلبژاردن لەهەر وولاتێ دێتە پێشەوە کاندیدەکان دەچنە ناو خەلک و قسەیان بۆ دەکەن و بەلێن دەدرێ، بەلام لەراستى دا درۆ دەکەن و خەڵکیش دەزانێ کەگەیشتنە مەرامى خۆیان هیچ ناکەن. درۆکردن بۆ ئەنجامدانى کارێک وەک درۆکەى کۆلن پاوڵ و بۆشى کوڕ بۆ لێدان و داگیرکردنى عیراق و، وەک لە ڕێژە زیاتر درۆکردن سەبارەت بە ریفراندۆم بەپێى سەرانی ڕێفراندۆم و زورنا ژەنەکانی دەزگای ڕاگەیاندنەکانیان.\nکۆکردنەوە یا دانانى خەڵک:\nدیکتاتۆرەکان کەسانێک دادەنێ لەشوێنى هەستناک, یادەزگایەکى ڕاگەیاندن و راگەیاندکار لەدەورى خۆیان کۆدەکەنەوە تا بانگەشە بۆ کاروکردەوەکانى بکات. ئەوانەش بەمەرجێ تواناى وتاربێژى و کەسایەتى دیاربن، ئەوانە کارەکەیان ئەوەیە. یەکێک لەکارەکانى دیکتاتۆر هەلدەبژێرن و دەست بەنوسین لەسەرى و چەندین گفتۆگۆى تەلەفزیۆنى و دیبێتی لەسەر ئەنجام دەدەن, کەواکبى لەوبارەیەوە دەڵێت: دیکتاتۆر دەیەوێ لە ڕێگاى ئەوانەوە زیانگەیاندن بەگەل لەژێر ناویى سودمەند بونى دا.\nتۆمەت هەلبەستن یا تاوانبار کردن:\nزۆرجار دیکتاتۆرەکان لەدوای هەر شکستێکیان تۆمەت و تاوانبارکردن دەبەخشنەوە بۆ کەسانیک یان بە توندی پەرپەچی دەولەتان دەدەنەوە، ئەوەش لەئەنجامى هەلەکانى خۆیانەوە، بۆنمونە/ شکستى ریفراندۆم و بەستنەوەى بە 16ى ئۆکتۆبەرەوە. هتلەریش کاتى خۆى دەیگوت جولەکە هەولى داوە خوێنى ئەلمانیا بمژێت. لەم سەردەمەش دا ترامپ دەڵێ: کۆچبەرە موسلمانەکان و مەکسیکیەکان هەرەشە لە گەلى ئەمریکا دەکەن لە رووى ئابورى و کۆمەلایەتیەوە. تۆمەت هەلبەستن کارێکى قیزەونە و بەناو پاسەوانەکانى دیموکراسیەت دەبنە هۆکارى ئەوەى لێ پێچینەوەو چاودێرى بەجێ نەهێنرێ.\nرەتکردنەوەى دانپیانان بەهەلەکان:\nدیکتاتۆر لە دیکتاتۆریەتى خۆى دەکەوێ گەر دانى بەتاوانەکانى دا نا, داننان بەهەلەکاندا نیشانەى بێهێزىە نەک بە هێزى و تەنازولکردنە تەنها گەمژەکان بەکەمکردنەوەى دەسەلات و هەیبەتى حوکمڕانى دەزانن, دیکتاتۆریەت هیچ لەناوى نابات تەنها گوێگرتن لەڕاى گشتى نەبێ و دیکتاتۆریەت لەرەحمى زۆرداریەوە دروست بووە و، کەلتورى توندوتیژى و نکۆلى لەیاساو سزادان بەرهەم دێنێت. دیکتاتۆر خۆی بە باوکى گەل دەزانێ یا پەیامبەرێکە و هیچ کات هەڵە ناکات و هەرگێز گوێ لە ڕاوێژناگرێ. چونکە لاى ئەو دەسەلات ( غایەتە نەک وەسیلە )جۆرج ئۆریل لەو بارەیەوە دەڵێت: کەس دیکتاتۆریەت دروست ناکات لەپێناوى پاریزگارىکردن لەشۆرش، بەلکو شۆرش بەرپا دەکات تا دیکتاتۆریەت دروست ببێ.


كار تۆزێ عارەقی پێوە نەكەی بە كەڵك نایەت\nنووسینی: ئاوات كەزازی\nئەمە میر مندڵێك وتی و بەرلەوەی بیگێڕمەوە بۆتان كە لە كۆی و چۆن بیستم و كەش و هەوای بیستنەكەی چۆن بوو دەبێ لە گەڵ خۆم بتانبەمە ئەو جێگایە و ئەو كاتەی كە ئەو وتە ناوازەیەم لە منداڵێكی ئێسك سووكی پڕ هێز و زبر و زەنگم بەر گوێ كەوت و مەبەستیشم تەنیا گێڕانەوەی حیكایەتێك نیە كە كاتی خۆم و كەسی خۆێنەریشی پێوە بكوژم ، گەرچی ئەو وتەیەی ئەو میرمنداڵە باسی كرد لە پەندێكی پێشینیان دەچێ كە میراتێكی كۆنی مرۆڤە و هەر بە وتی وتی و گێڕانەوەی سینگ بە سینگ و گوێ بە گوێ بۆ ئەوڕۆكانە مابێتەوە و پێدەچێت ئەم وتەیەی میرمنداڵە كاركەرەش لە هەمان ڕەگەوە هاتبێت و بەر گوێی ئەو منداڵەش كەوتبێت و ئەویش بە گوێ منیدا داو منیش دەیگێڕمەوە و دەیدەم بە دەم نووكی پێنووسەوە و دەیخەمە بەردەم خودی خۆمەوە بۆ ئەوەی لە بیرم نەچێت كە خەڵكێك ماندوو بوون و عارەقە ڕێشتن وەك ئەرك دەبینن و چێژی لێ وەردەگرن و هەوێنی مەیینی ژیانیان گرێدراوی خۆ ماندوو كردن و عارەقە ڕێشتنە.\nهاوین و ئێوارانی گەرمەسێر ، دوانەیەكی پڕ لە هەڵمی گەرمان و نمە بای زلانیش گەر بوونی بێت، ئەوا هاوكێشەكە تەواو دژی مرۆڤی دووپێ و گیانداری چوارپێیە، هەناسەت توند دەبێت و هەست بە خنكان دەكەی و شیپی شەلاقەی بای گڕداری زلانیش دەمووچاوت سوور هەڵدەگەڕێنێت، سوور هەڵگەڕانی دەمووچاو بە هۆی گڕی گەرما و ڕێكردنی بەر تیشكی ئەفتاو تاقەتت كەم دەكات و هێزی لاشت سەر بەرەو خوار لێژ دەبێتەوە و فشاری خۆێنت بەرەو كەوتن دەچێت، هیلاكی ڕێگا و گەرمای نێو كۆڵانەكانی شار وای لێكرد بووم كە خۆم بەرەو هەر سێبەرێك بكێشم و خۆم بدەمە بن سێبەری هەر دیوار و ماڵ و دارێك و خۆم بگەیەنمە ئەو ڕیزە دووكانەی كە ئەمەویست پێویستیەكانمی لێ بكڕم.\nژیان پڕە لە پێویستی و داخوازی ، خورادن و خواردنەوە لە هەموو ئەوانی تر بە پێویستترە و هەموو هەوڵی ئەم گیاندارە دوو پێیە بۆ بە دەست هێنانی پێداویستی خواردنی و خورادنەوەكانی خۆی بووە كە بووتە هۆی ئەوەی كە ، جیهانێكی پڕ لە گەشە درووست كات كە مۆدێڕن بوونی ژیانی بە دواوە بووە و ڕووی كاولكاری و هاڕینی خۆیشی نیشانداوە كە ژینگەی بەرەو لێواری مەرگی هەمیشەیی پاڵ پێوە ناوە.\nهەڵپە هەڵپی گڕی ئەم گەرمایە هەمووی ڕەحمەتی تیشكی هەتاو نییە ئەوە زەحمەتی مرۆڤە بۆ گۆی زەوی كە گڕی لە تۆپەڵەی خۆڵینەكەی بەرداوە و بن پێیی خۆی كردووە بە زبڵدانێك كە ژیان لە داهاتوودا ببێتە زەحمەت لە ژێر تیشكی بە ڕەحمەتی هەتاودا، تاوانباریش لە ڕای گشتیدا نەك مرۆڤ بەڵكوو هەتاوی بێ دەرەتانی وزە بەخش و ژینەرە.\nهەواكەی زۆر گەرمە، ئاگر ئەبارێ، ئەمە وتەی یەكێك لە خاوەن دووكانەكان بوو، پیاوێكی خوەش پۆشی كوردی پۆش و ڕەش پۆش كە سپیایی سمێڵ و ڕیشی لە بن بنەوەی موە ڕەشكراو و رەنگكراوەكەی دیار بوو، وتم بەڵێ ئاگر ئەبارێ ، چەند میر منداڵیشی لێ بوو كە یەكێكیان هاتە دەنگوو وتی دنیا بووە بە جەحانم.\nپیاوە سمێڵ ڕەشكراوەكە زەردەخەنەیەكی كرد كە بە دەم قسەی منداڵكەوە و سەیری منیش دەكرد كە چاوم بە ددانەكانی كەوت كە زەرد بوونەتەوە و زەردیەكەیشی هی سیگار بوو كە ئەوەم بینی تۆزێ مەودای نێوانی خۆمانم پاراست نەكوو لە ژێر هەڵمی ئەو گرما و شەرایە بۆنی ژەنگی سیگاری سمێڵ ڕەنگ كراوێك ئەوەندەی تر بێزاریم بۆ درووست بكات و فشاری دەروونیشم بۆ زیاد بكات.\nلە بەر ئەوەی خۆم لە وتووێژ لە گەڵ ئەو پیاوە بپارێزم تۆزێ خۆمم گێل كرد و ملم هەڵگەڕاندوو چوومە نێو دووكانی مریشك فرۆشەكەوە، چووبووم مریشكی تازە و زیندوو بكڕم، گەرچی وەزارەتی تەندرووستی قەدەغەی كردووە كە مریشك بە زیندوویی لە بازاڕەكانا بفرۆشرێت و سر ببڕدرێت و بدرێت بە دەستی خەڵكەوە بەڵام خۆ خەڵك مل بۆ ڕێنمایی تەندرووستی نادات هەر وەك چۆن مل بۆ ڕێنمایی پاراستنی ژینگە نادات، خەڵكی ئێمە حەزیان لە مریشك و گۆشتی پاكەت كراو و بەستووی نێو بەفرگەكان نییە و حەزی لە مریشكی تازەیە و بۆ خۆیشی پڕ بە دڵ تامەزرۆی دیتنی سەر بڕین و كوشتنەكەی دەكات و چێژ لە لنگ كوتان و قولەفڕكەی مریشكی سەربڕاو دەكات، پرشەی خۆێنی ئەو مریشكە كە دەر دەچێت و دەڕژێت سارێژی بێمتمانەیی كریار ئەكات كە مریشكەكە زیندوو بووە و تەندرووست بووە و تازەیە و خواردنیشی بەتامترە و بە دڵنیاییەوە دەم و ددانی خۆی پێ زەرد دەكاتەوە.\nخوابازارێت بدات كاك شەماڵ.\nكاك شەماڵی مریشك فرۆش كە خەریك بوو مریشكێكی لە نێو ئاوەكوڵ دەردەهینا جوابی دامەوە و چاك و چۆنی و بە خێرهاتنی كردم و ئەحواڵ پرسی لە باوكم كرد و منیش جوابم دایەوە و وتی مریشكت دەوێ؟ لە دڵەوە پێ كەنیم وتم نە هاتووم تۆزێ نۆك و سەوزە و هەنێك لەو دانە مریشكە بكڕم ئەی بۆ مریشك كڕین هاتووم. بە دەنگی بەرز وتم بەڵی دوو مریشكم ئەوێت.\nهاتە دەرەوە و دەستی بردە ناوی قەفەسی مریشكەكان و دەستی كوتا بۆ مریشكێك كە زۆر هیلاك دیار بوو و وا دەر ئەكەوت كە نەخۆشە هەر بۆیە وتم كاك شەماڵ ئەوەم ناوێ وتی كورە گۆشتێ عەجایبی هەیە ئەوە مریشكی جنووبە و لە ناوەڕاست عێراقەوە هاتووە. تۆزێ بیرم كردەوە باشە ئەی تۆ بڵێی گۆشتی مریشكی كوردی و عەرەبی و شیمال و جنووب جیاوازییان هەبێ تۆ بڵێی وەك چۆن مرۆڤەكان بە پێی نەتەوە و رەگەز جیاكراونەتەوە وهەركام بەهایەكی بۆ دانراوە و قیمەتی گیانیان و نرخی بوونیان جیاوازە ئەو مریشكانەش بە هەمان شێوە گۆشتەكانیان جیاواز بێت، نانا ئەوە مرۆڤە كە بۆ خۆ هەڵكێشان و بۆ خۆ جیاوا كردن و بۆ بەرژەوەندی خۆی جیاوازی لە نێوان مرۆڤ و ڕِەگەز و نەتەوە و جێگای بوون دادەنێت، ئێمەی مرۆڤ فێر بوویین بۆ ئەوەی كە بەرژەوەندی خۆمان بە دەست بخەین هەمیشە خۆمانمان لەوانی تر پێ چاكترە، بۆ ئەوەی کە لە مامەڵەکانمان سەرکەوتوو بین و قازانجمان دەست کەوێ گوێ بە کڕیار نادەین تەنیا فرۆشی خۆمانمان لە بەرچاوە. وتم سوپاس ئەوەم ناوێ ، وتی بە دڵی تۆ.\nمریشكەكانی خستە سەر قەپان و دوای كێشانی بردیە سەر ئەو جێگایەی كە بۆ سەر بڕینیان درووست كرابوو سێ كونی سەر بەرەو خوار كە مریشكەكانی سەر دەبڕی بە ملا دەیكردنە ناوی كونەكان لە بەر ئەەی كە تەواو خوێنەكەیان بچۆرێتە ناویو لەوێوە دەڕژایە نێو زێرابی شار و تێكەڵی پاشەڕۆی مرۆڤ دەبوو و دەچوو بۆ ناوی ڕووبارە بچووكیك كە لە خوارەوەی شار بیستان و سەوزەیان لە ئاوەكەی بەرهەم دەهێنا.\nقیڕە قیڕی مریشكەكان بە دەستی كاك شەماڵی خاوەن دووكانەوە تێكەڵ بە دەنگی هات و هاواری چەنددانەیەك منداڵ و میر منداڵ بوو كە لە بەردەم دووكانەكان كایەیان دەكرد و تاوێك بە شەڕ و كاتێك بە ئاشتی هەڵدەگژان بە یەكترا. توزێك سووڕامەوە گەورە كچێكیش لەوێ وەستا بوو بە دیار مریشك فرشەوە و مریشكەكەی لە نێو ماشینی پاككەر دابوو و دەسووڕایەوە. ئەو كچە قەیرە بوو خۆیم نەدەناسی بەڵام مام و كەسوو كاریك دەناسی كە هەموویان پێشمەرگە بوون و مامی پێنج كوڕی هەبوو كە هەر هەموویان لە بەرەكانی شەڕ لە گەڵ داعش بوون.\nكاك شەماڵ ملی یەكە بە یەكەی مریشكەكانی گرتوو و بە هێنانی ناوی بیسمی لا چەقۆی لە ملی نان و سەری بڕین و تەنیا لنگە فڕە و تەكانە دوایینەكانی مریشكەكان ئەبینران و ئیتر دەنگی قیڕە قیڕ بوونی نەما. كاك شەماڵ ڕووی تێكردم و ووتی ئەمشەو داعش هێرشی كردووتە ئەو خەتەی باشووری كەركووك و یەكێك لەو پێشمەرگانە كە شەهید بووە ماڵیان دوو كۆڵان لە خوارترەوەیە و بێچارە كۆڵێ ماڵو مناڵی ووردی بە دوای خۆی جێهێڵاوە. كە وای وت دیمەنەكانی سەر بڕینی مرۆڤم كەوتەوە بەرچاو كە داعش و تیرۆریستەكان بە بێ بەزەیی و بە ناوی حوكمی شەرعەوە بە هێنانی ناوی بیسمی لا خنجەریان لە ملی مرۆڤ دەنا سەریان دەبڕی. چ لێك چوونی سەیرێك هەبوو لە نێوان خواردنی مرۆڤ و شەرعی خودادا. هەر دوو چەقۆی شەرع لە مل دەنێن یەكێك بۆ خواردن و ڕازی كردنی مرۆڤ و ئەوی تر بۆ جیهاد و رازی كردنی خودا، سەیرتر ئەوەیە كە هەمووی ئەم چەقۆ هێنانیشە بە سەر ملی مرۆڤ و ئاژەڵدا مرۆڤ بە ناوی شەرعەوە ڕەوایی پێدەدا.\nسێ كوورسی دانیشتنی لێ بوو چووم دانیشتم، و چاوەڕێ بووم كە مریشكەكان ئامادە بێت و بیبەمەوە، پیاوە خوەش پۆشە كوردی پۆشە ڕەش پۆشەكە بە سیگارێكی هەڵكراوە هات بە بەردەممدا تێپەڕی ، بۆنی دووكەڵی سیگارەكەی ڕاتیدەكێشا كە دەبێ مژلێدانی خۆش بێت بەڵام نازانم بۆ ئەوانەی سیگار ئەكێشن بۆنی ژەنگی سیگارەكەیان زۆر ناخۆشە و دڵت پێی تێک دەچێت، لە ناكاو دەنگی پەرەمێز هات و كاك شەماڵ مریشكی قەیرە كچەكەی ئەمدویوو ئەو دیوو كرد بە سەر مێزەكەی بەردەستی و تووكەكەی پڕووزاندەوە كە بۆنی خۆشی مریشكی برژاو لینكی دەمی مرۆڤی دەخستە ڕێ و دەمی پڕ ئاو دەكرد و هەستی برسی بوونت مەعیدەتی ئەهاوردە جووڵە.\nبیرم لای مریشكەكە بوو كە میر منداڵێك یە سەتڵ ئاوی كردە بەردەم دووكانەكە و بە تەی( ماسیحە) دەستی كرد بە شۆردنی بەردەم دوووكانە كە و پیاوە خوەش پۆشە كوردی پۆشە ڕەش پۆشەكە وتی خۆت ماندوو مەكە ئاوەكەی پیا كەو وازی لێ بێرە هەواكەی گەرمە خۆی ئەبێتە هەڵم و ئەچوات. میرمنداڵەكە وتی نا ئەبێ چەند جار ئاوی پیا كەم و خاوێنی كەمەوە با زیاتر فێنك ببێتەوە ، ماندوو نابم ، كار تۆزێ عارەقەی پێوە نەكەی بە كەڵك نایە.


دۆسێی پارە دزراوەكانی عیراق سەرهەڵدەداتەوە – Knwe.org\nسەرەکی » دۆسێ » دۆسێی پارە دزراوەكانی عیراق سەرهەڵدەداتەوە\nبە 312 ملیار دۆلار مەزەندە دەكرێت\nدۆسێی پارە دزراوەكانی عیراق سەرهەڵدەداتەوە\nلە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق داوای هەمواركردنی یاسای گێڕانەوەی پارە دزراوەكانی عیراق دەكرێت كە بە 312 ملیار دۆلار لەدوای ساڵی 2003وە مەزەندە دەكرێت و لەلایەن مافیاكانەوە بەشێوەیەكی نەشیاو براونەتە دەرەوەی عیراق.\nلەو بارەیەوە موسەننا عەبدولسەمەد سامەڕائی، ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق، داوای كردووە یاسای گێڕانەوەی پارە دزراوەكانی عیراق هەموار بكرێت، جەختیشی لەسەر پێویستی، خەڵاتنەكردنی دزەكانی سامانی گشتی كردۆتەوە بەوەی كە لە نیوەی ئەو پارەیەی دزیویانە ببوردرێن.\nسامەڕائی لە میانی گفتوگۆكردن لەسەر ئەو بابەتە لە دانیشتنێكی ئەنجومەنی نوێنەران لە 12ی ئاداری 2019، ڕایگەیاندبوو»پێویستە هەمواری یەكەمی یاسای ژمارە (9)ی گێڕانەوەی پارەكانی عیراق كە پەیوەندی بە دەسەڵاتی لێبوردنەوە هەیە و پەیوەستە بەو پارەیەی لەلایەن روكارە هەواڵگرییەكانەوە بەر لە ساڵی 2003 بەكارهێنراوە، لەگەڵ ئەو پارەیەی لەلایەن كەسەكان یان لایەنەكانەوە دزراون لە دوای ئەو ساڵە، جیابكرێنەوە».\nبە گوتەی سامەڕائی»ڕێژەی لێبوردن بە ڕێژەی (50%) كە لە ماددەی 4/بڕگەی شەشی پارە دزراوەكاندا هاتووە، پەسەندنەكراوە، پێویستە دزەكان خەڵاتنەكرێن لەڕێی لێبوردنیان لە نیوەی ئەو پارەیەی دزیویانە».\nئەو ئەندامەی ئەنجومەنی نوێنەارنی عیراق، داوای «دیاریكردنی هەواڵدەر و میكانیزیی هەواڵەكانی كردووە بەپێی چوارچێوەیەكی یاسایی ڕوون».\nهەر لەو بارەیەوە، پەرلەمانتارێكی هاوپەیمانی نەسر لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق ڕایگەیاندبوو، یاسای سندوقی گێڕانەوەی پارە دزراوەكانی عیراق بێ سود دەبێت گەر «بزاوتنێكی دەرەكی لەگەڵ نەبێت بۆ چوونە پاڵ ڕێكەوتنە نێودەوڵەتییەكانی پەیوەست بە گێڕانەوەی پارە بەقاچاخبردراوەكان».\nفالح زیادی، لە لێدوانێكی ڕۆژنامەوانیدا ڕایگەیاندبوو:»پرۆژە یاسای سندوقی گێڕانەوەی پارە دزراوەكانی عیراق، لەو یاسا گرنگ و پێویستانەیە كە عیراق پێویستی پێی هەیە، چونكە چەندان ملیار دۆلار لە سەردەمی ڕژێمی پێشوودا و لە دوای ساڵی 2003 لەلایەن گەندەڵكاران و قاچاخچییەكانەوە بەشێوەی نەشیاو كە مافی گەلی عیراقە، بردراونەتە دەرەوەی وڵات».\nبەگوتەی زیادی»داڕشتنی یاسایەك بەس نییە گەر چوونە پاڵ ڕێكەوتنە نێودەوڵەتییەكانی پەیوەست بەو بوارەی لەگەڵدا نەبێت و پەیوەندییە دەرەكییە فراوانەكانی عیراق بۆ ئەو مەبەستە نەخرێنەگەڕ و ڕێكەوتن لەگەڵ وڵاتانی تردا نەكرێت بە پاڵپشتی پۆلیسی نێودەوڵەتی كە دەكرێت لێوەی ئەو پارە دزراوانە بگێڕدرێنەوە»، ڕەتیشیكردبۆوە داڕشتنی یاسا و جێبەجێكردنی تەنیا لەنێوخۆدا سودی هەبێت.\nئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق، لە 16ی كانوونی دووەمی 2019، خوێندنەوەی یەكەمی بۆ پرۆژەی هەمواری یەكەمی یاسای ژمارە 9ی ساڵی 2012ی سندوقی گێڕانەوەی پارەكانی عیراق كردبوو.\nباشبوونی داهات و زۆربوونی دزییەكان\nعیراق لە دوای ساڵی 2003 و گۆڕانی ڕژێمی پێشوو، باشبونێكی گەورەی لە داهاتە داراییەكاندا بەخۆوەبینی، بە تایبەت لەڕێی فرۆشتنی نەوتەوە كە لێوەی بودجەكان گەشەیان كرد و گەیشتنە سەدان ملیار دۆلار ، بەڵام لایەنی نەرێنی ئەو پەرەسەندنە، بەهەدەردان و بەقاچاخبردن بوو كە بەسەر ئەو داهاتە داراییەدا هات.\nپێشتر وەزارەتی دەرەوەی عیراق، پێكهێنانی لیژنەیەكی دیپلۆماسی بۆ گێڕانەوەی پارە دزراوەكانی عیراق لە دەرەوەی وڵات لەدوای ساڵی 2003وە تا ئێستا، ڕاگەیاندبوو.\nوتەبێژی وەزارەتی دەرەوە، لە لێدوانێكی ڕۆژنامەوانیدا دەڵێت»عیراق كار لەسەر گێڕانەوەی پارە ونبووەكان و بەقاچاخبردراوەكان دەكات بۆ دەرەوەی وڵات لە ساڵی 2003وە تائێستا، ئەمەش لەڕێی هەماهەنگی لەگەڵ ڕێكخراوە نێودەوڵەتییەكان و پەیوەندییە دووقۆڵییەكان لەگەڵ وڵاتان»، لە هەمان كاتدا ئاماژەی بە بوونی تیمێكی دیپلۆماسی تایبەت كردبوو كە كار بۆ گێڕانەوەی پارەكانی عیراق دەكات.\nبە گوتەی وەزارەتی دەرەوە»ئاستەنگێكی زۆر لەبەردەم گێڕانەوەی ئەو پارانەدا هەیە، بەو پێیەی لە ئەژمارە بانكییەكاندا تۆمارنەكراون، ڕژێمی پێشوو بەشێوازێكی نا لۆجیكی ئەو پارانەی پەرتەوازە كردووە، هەردوو وەزارەتی دارایی و دەرەوەش تەواوی تواناكانی خۆیان بۆ دۆزینەوەی خستۆتەگەڕ».\n״لە بانكە جیهانییەكاندا هەڵگیراون״\nپەرلەمانتارێكی پێشووی دەوڵەتی یاسا دەڵێت، ئەو پارانەی لەماوەی ساڵانی ڕابردوودا دزراون تائێستاش لە بانكە جیهانییەكاندا هەڵگیراون.\nزەینەب عارف بەسری، پەرلەمانتاری پێشووی دەوڵەتی یاسا، لە بەیاننامەیەكدا ڕایگەیاندووە»پارە بەتاڵانبراوەكانی عیراق لەلایەن مافیاكانی گەندەڵی ئیداریی و داراییەوە لەماوەی دە ساڵی ڕابردوو، لە باكە جیهانییەكان و بە ناوی مافیا گەورەكانی گەندەڵی هەڵگیراون، تائێستاش لەژێر ناوی سیاسی و لەژێر پەردەی سیاسی نێو پرۆسەی سیاسیدا، لەو بانكانەدان».\nبەگوتەی بەسری»ئەو مافایایانە 312 ملیار دۆلارییان دزیوە، بەڵام لەژێر ناوی پشكداری و فرۆشتنی وەزارەت و پۆستە حكومییەكان بەشوێن پارەی زیاتردا دەگەڕێن، حكومەتی ئێستاش بەرپرسیارێتی تەواوەتی دەكەوێتە ئەستۆ بۆ گێڕانەوەی ئەو پارە دزراوانە، لەڕێی باڵێوزخانەكان و دامەزراوە یاساییە جیهانییەكان و ئینتەپوڵ، چونكە ئەو پارانە سامانی گەلی عیراقن كە زۆری بەدەست تەنگژەی ئابورییەوە چەشتووە».\nلای خۆیەوە مەحمود سەعدی، شرۆ‌وڤەكاری ئابوری عیراقی، پێیوایە»لەو كاروبارانەی مایەی سەرسوڕمانن، وێڕای قەبارەی گەورەی پارە دزراوەكان، جا پێش ساڵی 2003 بن یان دوای ئەوە، وێڕای هەموو ئەو قسانەی لەڕێی میدیاكانەوە دەكرێن لەبارەی پێویستی بەدواداچوون بۆ ئەو پارە بەقاچاخبردراوانە، بەڵام عیراق ئامار یان هەڵسەنگاندنی وردی لەسەر قەبارەی پارە دزرازەكان نییە، هەرچەندە دەستەی نەزاهەش بوونی هەیە».\nبە گوتەی سەعدی»كاریی فەرمانگەی گێڕانەوەی پارەكان، بە قەبارەی ئەو چەندان ملیار دۆلارە نییە كە دزراون، دەستەی نەزاهە لەو دەمەی دامەزراوە، تەنیا جارێك سەركەوتوو بووە لە گێڕانەوەی پارەكان كە لەلایەن یەكێك لە فەرمانبەرانی ئەمیندارێتی بەغداوە دزرابوو، بەڵام دۆسێی وەزیرەكان و كەسێتییەكانی تر، ئەوا لە نێو سندقە داخراوەكاندا ماونەتەوە».\n״داوای لەسەدا 10ی پارەكە دەكرێت״\nلیژنەی نەزاهە لە ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق لای خۆیەوە باس لەو كۆمپانیا نێودەوڵەتیانە دەكات كە پێشنیارییان بۆ عیراق كردووە لەپێناو گێڕانەوەی پارە دزراوەكان، لەبەرانبەردا لەسەدا 10ی ئەو بڕەی دەگێڕدرێتەوە وەربگرن، لە بەیاننامەیەكی ڕۆژنامەوانیشدا ڕایگەیاندبوو:»بانكە نێودەوڵەتییەكان ڕەتیدەكەنەوە یارمەتیان بدەن سەبارەت بە پێدانی ئەو زانیارییانەی پەیوەندییان پارەكان و ژمارەی ئەژمار و ناوە دیاریكراوەكانەوە هەیە».\nعادل نوری، ئەندامی لیژنەی نەزاهەی خولی پێشووی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق لە لێدوانێكی ڕۆژنامەوانیدا ڕایگەیاندبوو»چەند وڵاتێك لەسەر ئەو پارە دزراوانەی عیراق دەژین كە لە وڵاتەكانیاندا سپیكراونەتەوە و شۆردراونەتەوە».\nبە گوتەی نوری:»عیراق قسەی لەگەڵ هەندێك لەو وڵاتانە كردووە سەبارەت بە بڕی ئەو پارە بەقاچاخبردراوانە، بەڵام ئەو وڵاتانە هەماهەنگی نانوێنن و لەسەر سپیكردنەوەی ئەو چەندان ملیار دۆلارە دەژین كە سپیكراونەتەوە و شۆردراونەتەوە».\nعادل نوری پێیوایە»ئەو پارانە یاریدەرن بۆ ئەو وڵاتانە لە وەبەرهێناندا، چونكە بڕەكەیان چەندان ملیار دۆلارە، ئەو بڕە زۆرە پارەیەش هەروا ئاسان نییە و یاریدەدەرە بۆ ژیاندنەوەی ئابورییەكانیان».\nئەندامەكەی خولی پێشووی ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق پێشبینی دەكات» عیراق نەتوانێت ئەو پارانە بگێڕێتەوە، تا یاسای تایبەت بە گێڕانەوەیان دانەڕێژێت و لێكگەیشتنی هاوبەش دروست نەكات و گوشار نەخاتە سەر ئەو وڵاتانە، بۆ نمونە بەرژەوەندییەكانیان لە عیراقدا بەرتەسك بكاتەوە»، باسی لە بوونی چەند ناوێكی گەندەڵكاران و ئەو شوێناش كردبوو كە پێشتر گەیشتبوونە بەردەم لیژنەی نەزاهەی ئەنجومەنی نوێنەران.


تەلەعفەر نزیکەی 150 کیلۆمەتر دوورە لە سنووری ڕۆژهەڵاتی سوریاوە و ئەو ڕێگا سەرەکییەیە کە هێڵی سەرەکی هاتووچۆی داعش بوو لە نێوان سوریا و عێراق.\nسەرۆک وەزیری عێراق حەیدەر ئەلعەبادی لە وتارێکی تەلەفیزیۆنیدا ڕایگەیاند " شاری تەلەعفەریش ئازاد دەکرێت و بەشدار دەبێت لە هەمو شارە ئازادکراوەکانی تر." بەڕێ عەبادی لە کاتی پێشکەش کردنی ئەو گوتارەیدا بۆ گەلی عێراق جلوبەرگی هێزی تایبەتی عێراقی پۆشیبوو.\nئەو گوتیشی پەیامەکەی بۆ داعش ئەوە بووە " یان خۆت بدە بەدەستەوە یان بکوژرێ."\nژەنەڕاڵ عەبدولئەمیر ڕەشید یارەڵا کە سەرکردایەتی ئۆپەراسیۆنەکان دەکات ڕایگەیاند هەتا پاش نیوەڕۆ پێنج گوند لە ڕۆژهەڵاتی شارۆچکەکە کۆنترۆڵ کراون.\nهێزەکانی هاوپەیمانان بە ڕێبەرایەتی ئەمەریکا لە بەیاننامەیەکدا ستایشی هێزەکانی عێراقی کردووەو دەڵێت بە توانان و ڕێکخراون و دەتوانن جارێکی تر لە تەلەعفەریش وەکو موسڵ داعش دەربکەن. ژەنەڕاڵ ستیفن تاوسند بەرپرسی هێزی هاوپەیمانان لە عێراق و سوریا گوتی موسڵ سەرکەوتنێکی مەزن بوو بۆ هێزی عێراقی بەڵام ئەمە کۆتایی بە داعش لە عێراقدا نەهێنا و هەروەها نەبوو بەهۆی نەمانی هەڕەشەکانی داعش لە سەرانسەری جیهان.\nهێزەکانی هاوپەیمانان لەو باوەڕەدا نزیکەی 10 هەزار بۆ 50 هەزار کەسی سیڤیل هێشتا لە ناو و دەوروبەری تەلەعفەر دەژین.\nجگە لە تەلەعفەر چەکدارانی داعش بە تەواوەتی کۆنترۆڵی شارۆچکەی حەویجەشیان لە دەستدایە کە دەکەوێتە ڕۆژئاوای شاری کەرکوکەوە و هەورها شارۆچکەی قائیم، ڕەوا و عەنا لە ڕۆژئاوای عێراق نزیک سنوری سوریا.


ڕێگاکانی پارەدانی گازینۆ لە عێراق - Casino\nHome - پارەدانی گازینۆ\nکاتێک دەست دەکەیت بە قومارکردنی ئۆنلاین یەکەم شت کە پێویستە بیری لێ بکەیتەوە هەڵبژاردنی بژاردەیەکی پارەدانی بەردەست، پارێزراو، متمانە پێکراو و بەهێزی ئاسایشە. ئەگەر لە عێراق دەژیت، بەداخەوە کە هەموو بژاردەکانی پارەدانی گازینۆ بۆ تۆ بەردەست نابێت. لەگەڵ ئەوەشدا، چەندین چارەسەری پارەدانی ناوخۆیی و جیهانی هەیە کە بۆ تۆ بەردەست دەبێت. بەهۆی ئەوەی هەموو بژاردەکانی بانکی تایبەتمەندی و خاسیەتی خۆیان هەیە، ڕەنگە کەمێک ئاڵۆز بێت بۆ یاریزانە نوێیەکان کە بژاردەیەکی بانکی هەڵبژێرن بۆ پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشان لە گازینۆکانی ئۆنلاین. هەر بۆیە، بۆ ئەوەی یارمەتیت بدەین بژاردەیەکی گونجاوی پارەدان هەڵبژێریت، هەموو بژاردەکانی پارەدان لە گازینۆکانی پارەدان هەڵسەنگاندووە و پێداچونەوەمان کردووە. لەسەر بنەمای گرنگترین چەمکەکان بۆ هەر یاریزانێک، وەک خێرایی گواستنەوە، ئاسانی بەکارهێنان و ئاسایش.\nدوای خوێندنەوەی ئەم ڕێبەرییە، گونجاوترین ڕێگای بانکی دەدۆزیتەوە. دواتر، دەتوانیت سەیرێکی لیستی باشترین گازینۆکانی عێراق بکەیت، ماڵپەڕێک هەڵبژێریت و ڕاستەوخۆ دەست بکەیت بە یاریکردن.\n1. کاردەکانی بانکی\nسێ جۆر کاردی بانکی هەیە: کریدت کارد، دێبت کارد و پریپەید کارد. ئەم کاردانە هەن لەلایەن ڤیزا، ماستەرکارد، ئەمریکان ئێکسپرێس، و مایسترۆ کریدت کارد کە ئەمانە باوترین و زۆرترین بەکارهێنانیان هەیە بۆ گواستنەوەکانی دارایی ئۆنلاین.\nپارە داخڵکردنی کاردەکانی بانکی ڕاستەوخۆ دەکرێن، لە کاتێکدا پارە ڕاکێشان پرۆسە دەکرێت و جێبەجێ دەبێت لە ماوەی 1 کاتژمێر بۆ 24 کاتژمێر. هەرچەندە ڕێگایەکی ئاسان و خێراییە، بەڵام دەبێت ئاگادار بیت کاتێک کردیت کارد بەکاردەهێنیت چونکە پارەیەکت دەداتێ کە هی خۆت نییە. پێویستە ئەو بڕەی وەری ئەگریت لە ماوەیەکی دیاری کراودا بیدەیتەوە. یاخود زیادەی دەچێتە سەر. بە پێچەوانەوە، دێبت کارد بڕی گواستراوەکان لە باڵانسی هەژمارە بانکیەکەت دەبڕێت ڕاستەوخۆ بە بێ هیچ قەرز کردنێک، ئەمەش وا دەکات ئەم جۆرە کاردە بەسەر لاوازیەکەی کریدت کارد زاڵ بێت. لەگەڵ ئەوەشدا، شایەنی ئاماژەیە کە کاردەکانی ماستەرکارد بە زۆری قبوڵی پارە ڕاکێشان ناکەن لە ماڵپەڕەکانی قومارکردنی ئۆنلاین، لەگەڵ ئەوەشدا، ڤیزا، ئەمەریکان ئێکسپرێس، ڤیزا ئێلێکترۆن و کاردەکانی مایسترۆ پشتگیری هەردوو پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشان دەکەن.\nبۆ پارە داخڵکردن بە بەکارهێنانی کاردی بانکی، بچۆرە بەشی کاشێر و بژاردەی کاردەکانی دێبت / کریدت هەڵبژێرە. دواتر، بڕی گواستنەوە بنوسە، و پرۆسەکە دڵنیا بکەرەوە.\nپەیپاڵ کۆنترین، پارێزراوترین و ئاسانترین جزدانی ئۆنلاینە کە دەتوانیت بەکاری بهێنیت بۆ ناردن و وەرگرتنی پارە لە کەسانی ترەوە، کڕینی شتەکان بە ئۆنلاین و ئۆفلاین، خەزن کردنی پارەکانت، پارەدان بۆ بەشداری بەرنامەکان و بەشی یاریە تایبەتەکان و هەروەها پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشان لە گازینۆکانی ئۆنلاین و ماڵپەڕەکانی گرەوی وەرزشی. بە کورتی، هەر بەکارهێنەرێکی ئینتەرنێت کە دەیەوێت پارەدانێکی بێ خەوش و پارێزراو بکات پێویستە بە پەیپاڵ بیکات!\nبۆ بەکارهێنانی پەیپاڵ، پێویستە بچیتە ماڵپەڕی جزدانەکە یاخود ئەپەکە دابەزێنیت لە ڕێگەی ئەپ ستۆر یاخود گۆگڵ پلەی. دواتر، پێویستە فۆڕمی خۆتۆمارکردن پڕبکەیتەوە بە وردەکاری و زانیاریە کەسیەکانت. دوای ئەوە، پێویستە کاردی بانکیەکەت پەیوەست بکەیت (باشترە ڤیزا کارد بەکاربهێنیت) بە هەژماری پەیپاڵەکەت.\nجزدانەکە ڕێگەت پێ دەدات کە گواستنەوەکانت بکەیت بە بێ ئەوەی لایەنەکەی تر وردەکاری کاردی بانکیەکەت بزانێت. عمولەی گواستنەوەکان زۆر بەرز نین و لە نێوان 3٪ بۆ 5٪ دەبن بۆ پارەدانەکانی گازینۆ.\nنێتێلەر یەکێکە لە بەناوبانگترین ڕێگاکانی پارەدان لە پیشەسازی گازینۆ. گواستنەوەیەکی پارێزراو، سەلامەت و بێ خەوش پێشکەش دەکات لە نێوان بەکارهێنەران و گازینۆکاندا. لەوەش زیاتر، دەتوانیت پلاتفۆڕمی وێب بەکاربهێنیت یاخود ئەپی نێتێلەر (Neteller) لەسەر مۆبایلی زیرەک یاخود تابلێتەکەت. ىێجگە لە بژاردەیەکی گونجاو بۆ پارەدانی گازینۆ، دەتوانیت پارە بگوازیتەوە ، پارە وەرگریت، کڕینی ئۆنلاین بکەیت و هەروەها لە بازاڕەکانی ئۆفلاین کڕین بکەیت. لە ڕووی عمولەوە، نێتێلەر لە پەیپاڵ باشترە. لەوەش زیاتر، دەتوانیت نێتێلەر بەکاربهێنیت بۆ پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشان لە گازینۆکانی ئۆنلاین بە ئاسانی.\nئەگەر پێشتر نێتێلەر یاخود پەیپاڵ بەکارهێناوە، بە دڵنیاییەوە ئاشنایت بە سکریڵ! ئەم جزدانە کە جێگاکەی لە بەریتانیایە لە ساڵی 2001 دامەزراوە، لە ژێر ناوی “Moneybookers”، دواتر ناوەکەی گۆڕا بۆ سکریڵ. لەگەڵ ئەوەشدا، هێشتا زۆر ناسراوە بە “Moneybookers” لە ئێستاشدا! ئەم جزدانە کۆمەڵە خزمەتگوزاریەکی فراوان پێشکەشی بەکارهێنەرەکانی دەکات، وا دەکات باشترین چارەسەر بێت بۆ بەکارهێنانی ڕۆژانە. لەوەش زیاتر، قبوڵکراوە لە زۆربەی گازینۆکانی ئۆنلاین، ماڵپەڕەکانی گرەوی وەرزشی، پۆرتاڵەکانی لۆتۆ، و تۆڕەکانی بینگۆ. هەروەها عمولەکانی کەمترە لە پەیپاڵ و جزدانەکانی تر.\nدروستکردنی هەژمارێک لەسەر سکریڵ بە بێ هیچ باج و عمولەیەکە. پشتگیری پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشانی خێرای دراوەکان و هەروەها دراوە ئەلکترۆنیەکان دەکات. ئاستێکی پارێزراوی و ئاسایشی لوتکەی هەیە بۆ هەموو بەکارهێنەرەکانی. هەروەها، زۆربەی گازینۆکان بۆنسی تایبەت دەدەن بەوانەی بە سکریڵ پارە داخڵ دەکەن.\n5. ئیکۆ پەیز\nئەگەر پێت باشترە کە پڕکردنەوەی پێش وەخت ‘پریپەید’ بەکاربهێنیت کە وا دەکات بودجەیەکی دیاریکراوت هەبێت، پێویستە بیر لە بەکارهێنانی ئیکۆ پەیز (ecopayz) بکەیتەوە! ئەم خزمەتگوزاریە زۆر بەناوبانگ بووە لە ناو قومارکارانی ئۆنلاین لەم دواییەدا چونکە ڕێگەت دەدات کاردێکی پریپەید بکڕیت لە نێوان 10$ بۆ 100$. دواتر، دەتوانیت کۆپی داتای کاردەکە بکەیت و لە لاپەڕەی پارەدانی گازینۆکە دایبنێت، و بڕی سەر کاردەکە ڕاستەوخۆ زیاد دەبێت بۆ سەر هەژمارەکەت. هەروەها، دەتوانئیت کاردی هەمیشەیی فیزیکی ماستەرکاردی پڕکردنەوەی پێشوەختت هەبێت بۆ ئەوەی زیاتر توانا و کۆنترۆڵت هەبێت لەسەر هەژمارەکەت، و دەتوانیت بەکاریبهێنیت لەسەر هەموو ئامێرەکانی ATM بۆ پارە داخلکردن و پارە ڕاکێشان بە ئاسانی.\nلە ئێستادا، ئەم ڕێگایەی پارەدانی گازینۆ بەردەستە لە زیاتر لە 160 وڵات، پشتگیری 70 جۆری دراو. هەروەها دەتوانیت ئەم جزدانە بەکاربهێنیت لە ڕێگەی پلاتفۆڕمی وێب یاخود ئەپی مۆبایل، کە بە هەردوو زمانەکانی ئینگلیزی و عەرەبی بەردەستە. سنوری بەرزترین گواستنەوە لەسەر ئەم جزدانە زۆر بەرزە، دەگاتە 7.000$، لە کاتێکدا کەمترین بڕی ڕێگە پێدراو تەنیا 10$ دەبێت. بە پێی ئەمە، ئەم سنورانە زۆر گونجاون بۆ هەموو یاریزانێک.\n6. فاست پەی\nفاست پەی جزدانێکی مۆبایلی ناوخۆی عێراقە کە دەتوانیت بەکاریبهێنیت بۆ جێبەجێکردنی هەموو گواستنەوە داراییەکانت، لەناویاندا گواستنەوەی پارەی ناوخۆیی، کڕین و بازاڕکردنی ئۆنلاین و ئاسایی، پارەدانی خزمەتگوزاری ماڵەکەت، پارەدانی کرێی ئینتەرنێت، پڕکردنەوەی باڵانسی مۆبایل. فاستپەی وا پێناسەی خۆی دەکات کە ڕێگەیەکی پارەدانە کە “هەناسەیەکی تازە و پاکی کردەوە بە بەری پیشەسازی پارەدان لە عێراق”.\nدەتوانیت بە ئاسانی پارە بخەیتە سەر هەژمارەکەت لە ڕێگەی سەردانکردنی نزیکترین بریکار یاخود پارە داخڵکردنی کاش بۆ سەر کاردی فیزیکی فاستپەی لە ڕێگەی ATM.\nدروست کردنی هەژمارێک لەسەر ئەم جزدانە پرۆسەیەکی ئاسان و زۆر خێرایە کە پێویستە ئەپی فاستپەی دابەزێنیت لەسەر ئامێری ئەندرۆیدەکەت یاخود ئای ئۆ ئێس. دواتر، فۆڕمی تۆمارکردن پڕکەرەوە بە وردەکاری و زانیاری کەسیەکانت، و هەژمارەکەت چالاک دەبێت لە چەند خولەکێکی کەمدا. ئەوە بزانە کە ماوەیەکی کاتیت دەبێت کە 60 ڕۆژە لەم ماوەیەدا پێویستە هەژمارەکەت چاکبکەیت و ببیت بە خاوەنی جزدانێکی هەمیشەیی و بچیتە نزیکترین بریکاری فاست پەی لەگەڵ نوسراوە کەسیەکانت، واژۆ لەسەر فۆڕمێک دەکەیت، و هەژمارەکەت لە ماوەی 24 کاتژمێر دەبێت بە هەمیشەیی. هەروەها، دەتوانیت داوای کاردێکی پڕکردنەوەی پێشوەخت بکەیت ‘پریپەید’ لە کاتێکدا لە بنکەکەیت.\nناسپەی ڕێگایەکی پارەدانی ناوخۆیی عێراقە و بۆ گازینۆ دەبێت و لە ساڵی 2015 بڵاوکراوەتەوە. وەکو هاوشێوە دیجیتاڵیەکانی، فاست پەی و زەین کاش، ئەم جزدانە بۆ بەکارهێنانی هەمووان دەبێت. دەتوانیت بەکاریبهێنیت بۆ گواستنەوە/وەرگرتنی پارە لە بەکارهێنەرانی ترەوە، پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشان لە پۆرتاڵەکانی قومارکردن، پارەدانی موچەی کارمەندانی کۆمپانیاکەت، و چەندین کاری تر دەکات. سێ وەشانی جزدانی ناسپەیە کە بریتین لە تاکە کەس، خاوەن کار، و بازرگانەکان. بۆ دروستکردنی هەژمارێک لەسەر جزدانی ناسپەی، پێویستە بچیتە نزیکترین بریکار لەگەڵ ناسنامە، کاردی نیشتەجێبوون و بەڵگەی ناونیشانەکەت.\n8. زەین کاش\nدەستی پێکرد لە 2018، زەین کاش نوێترین جزدانی مۆبایلە کە بڵاوکراوەتەوە لە عێراق. چەندین سودی تایبەتی هەیە بۆ هەموو بەکارهێنەران، لەناویدا سنوری بەرزی گواستنەوە، ناردنی پارە بۆ هەر بەکارهێنەرێکی جزدانی مۆبایل لە عێراق، کڕینی ئۆنلاین و ئۆفلاین، و پارەدانی گازینۆکان و ماڵپەڕەکانی گرەوی وەرزشی. لەوەش زیاتر، دەتوانیت کاردی ڤیزیکی جزدانی زەین کاشت هەبێت، کە دەکرێت بەکاربهێنرێت لەسەر هەر ماڵپەڕێک کە ماستەرکارد پەسەند دەکات.\n9. گواستنەوەی بانکی\nهەرچەندە گواستنەوەی بانکی ڕێگایەکی کۆنی پارەدانی گازینۆیە، دەتوانیت بەکاریبهێنیت بۆ پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشان لە گازینۆکانی ئۆنلاین و ماڵپەڕەکانی گرەوی وەرزشی، بەهۆی ئەوەی کە هەموو بانکەکانی عێراق خزمەتگوزاری ئینتەرنێتی مۆبایل پێشکەشی بەکارهێنەرەکانیان دەکەن. لەگەڵ ئەوەشدا، بزانە کە سنوری گواستنەوەکان بەرزن، و کاتی خەیانراو زۆر دەبێت.\n10. چۆن بتوانم بیتکۆین و ئاڵتکۆین بەکاربهێنم؟\nدراوە ئەلکترۆنیەکان ناوبانگێکی گەورەیان پەیدا کردووە لەناو قومارکارانی ئۆنلاین لە هەموو جیهاندا. هەموو گواستنەوەکانی کریپتۆ نەناسراون، خێران و لەسەر بنەمای تەنها نێوان دوو لایەن دەبێت بە بێ تێهەڵچونی هیچ لایەنێکی سێیەم. لەوەش زیاتر، دوور دەبیت لە هەر عمولەیەکی بانکی. چەندین جزدانی کریپتۆ هەیە پۆرتاڵەکانی ناردن و ئاڵوگۆڕکردن دەگونجێن لەگەڵ مۆبایلی زیرەک و تابلێتەکان. بەهۆکاری هەبوونی ئارەزوو لەسەر کۆینەکان لە ئێستادا، ژمارەی گازینۆکانی کریپتۆ زیاتر دەبن.\nبە گشتی، چەندین ڕێگای پارەدانی گازینۆی جیهانی هەیە کە دەتوانیت بەکاریبهێنیت لە گازینۆکانی ئۆنلاینی عێراقی، لەناویاندا کاردەکانی بانکی، سکریڵ، نێتێلەر، و ئیکۆ پەیز. لەوەش زیاتر، دەتوانیت جزدانە ناوخۆیەکان بەکاربهێنیت وەک فاستپەی، زەین کاش، ناسپەی. دوای هەڵبژاردنی گونجاوترین خزمەتگوزاری پارەدان، بەشداری بکە لە گازینۆیەکی بەنرخ کە قبوڵی بکات و بەڵام بیرت نەچێت کە سەیری بەشی پارە داخڵکردن و پارە ڕاکێشانەکان بکەیت، عمولەی بەڕێوەبردن، سنوری پارەدان، و کاتی خەیانراوی هەر مامەڵەیەک.\nلە ئێستادا، باشترین گازینۆی ئۆنلاینی عێراقی بێت فیناڵە؛ ئەم ماڵپەڕە زۆر گونجاوە بۆ یاریزانانی عێراقی، دەتوانیت بەکاریبهێنیت بە زمانەکانی عەرەبی، ئینگلیزی و کوردی. هەروەها، چەندین بژاردەی پارەدانی گازینۆ قبوڵ دەکات کە بەردەستە بۆ هەموو بەکارهێنەرانی عێراقی وەک کاردەکانی بانکی، نێتێلەر، سکریڵ، ئیکۆ پەیز، فاست پەی، ناسپەی، و زەین کاش. ئەم ماڵپەڕە کار دەکات لەگەڵ کۆمپانیا لوتکەکانی دروست کردنی یاری بۆ پێشکەش کردنی کۆمەڵەیەک لە یاری هەمەجۆر و کوالیتی بەرز کە هەموو جۆرەکانی سلۆتی ڤیدیۆیی، یاریەکانی مێز، و یاریە ڕاستەوخۆکانی تێدایە. بێجگە لە یاریەکانی گازینۆ، هەروەها دەتوانیت گرەو دابنێیت لەسەر وەرزشە جیهانیەکان و خەیاڵیەکان.\nپرسیارە باوەکان دەربارەی ڕێگاکانی پارەدان لە گازینۆی عێراقی\n1. چۆن ڕێگایەکی پارەدانی گازینۆی گونجاو هەڵبژێریت؟\nگرنگە کە بژاردەیەکی بانکی هەڵبژێریت کە پارێزراو بێت، ئاسان بێت بۆ بەکارهێنان، و گونجاو بێت. لەوەش زیاتر، پێویستە بۆ شێوازی ژیانی خۆت بگونجێت. بۆ نموونە، ئەگەر پشت دەبەستیت بە مۆبایلە زیرەکەکەت بۆ گواستنەوەکانت، پێویستە ڕێگایەکی پارەدان هەڵبژێریت کە بەرنامەیەک “ئەپێک” پێشکەش بکات لەگەڵیدا.\n2. ئەو ڕێگایەی پارەدان کامایە کە کەمترین عمولەی هەیە؟\nلە ئێستادا، باشترین بژاردەی پارەدان لە ڕوی عمولەی کەمەوە جزدانە ناوخۆییەکانی عێراقین، لەناویاندا زەین کاش، ئیکۆ پەیز، و ناسپەی.\n3. خێراترین ڕێگاکانی پارەدانی گازینۆ کامانەن؟\nخێراترین بژاردەی پارەدان لە کاتی ئێستادا دراوە ئەلکترۆنیەکانن وەک بیتکۆین، ئیسەروم، تێسەر، و لایت کۆین.


Kurdîpêdiya - نوێنەری یەکێتی لەئەنکەرە دەڵێت واز لەهەموو شتێک دەهێنین لەپێناو کەرکوکدا\n📝 نوێنەری یەکێتی لەئەنکەرە دەڵێت واز لەهەموو شتێک دەهێنین لەپێناو کەرکوکدا | Pol: Bellgenamekan | Zimanî babet: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nنوێنەری یەکێتی لەئەنکەرە دەڵێت واز لەهەموو شتێک دەهێنین لەپێناو کەرکوکدا\nئای دی: 05ANKARA4205\nبابەت: نوێنەری یەکێتی لەئەنکەرە دەڵێت واز لەهەموو شتێک دەهێنین لەپێناو کەرکوکدا.\nسەرچاوە؛ باڵیۆزخانەی تورکیا\nبەروار: 20ی تەمموزی 2005\nنوێنەری یەکێتی نیشتمانی کوردستان لەئەنکەرە، بەهرۆز پێیراگەیاندین کە ئەوەی هەموو کورد لەدانوستانەکانی تایبەت بەدەستوردا دەیەوێت کەرکوکە، لەبەرامبەر دەستکەوتنی ئه و خەڵاتەدا، واز لەهەموو شتێکی دیکە دێنێت. ئه و سکاڵای هەبوو لەهەنگاوەکانی مادەی 58 (مادەی 140) کە زۆر بەخاوی دەڕوات بەڕێوە، هەروەها لۆمەی بارزانی کرد کە رێگرە لەوەی حکومەتێکی کاتی بەشێوەی تەوافوق پێکبهێنرێت. ئەم تێڕوانینەی گەڵاڵی لەبارەی کەرکوکەوە جیاوازە لەوەی ماوەیەک لەمەوبەر تاڵەبانی لەبەغدا وتی.\nرۆژی 19ی تەمموز، بەرپرسانی ئەمریکا لەگەڵ نوێنەری یەکێتی لەئەنکەرە، بەهرۆز گەڵاڵی کۆبوونەوە. له و دیدارەدا گەڵاڵی وتی، به و زووانە لەسەردانکردنی بەغدا و هەرێمی کوردستان گەڕاوەتەوە. ئاماژەی بەوەش کرد لەلای تاڵەبانی بووە کە کاتێک جۆرج بوش تەلەفۆنی بۆ کردوه و پیرۆزبایی لێکردووە بەبۆنەی بەشداربوونی نوێنەرایەتی عەرەبی سوننە لەلیژنەی داڕشتنەوەی دەستوردا. گەڵاڵی ئەوەشی راگەیاند کە بوش داوای لەتاڵەبانی کردووە پیرۆزبایی بگەیەنێتە مەسعود بارزانی بەبۆنەی هەڵبژاردنی وەک سەرۆکی هەرێمی کوردستان.\nگەڵاڵی: کەرکوکمان بدەنێ، ئەوانەی تر ئاسانە\nگەڵاڵی بەوتەی خۆی ئاگادارە لەدواین ئه و داواکارییانەی کە کورد پێشکەشی لیژنەی دەستوریی کردوە. گەڵاڵی ئاماژەی بەوەش کردوە کە هەڵوێستی کورد ئەوەیە کە ئامادەیە بۆ گەیشتن بەچارەسەر.\nلەبارەی ئەوەی کە چی وا لەکورد دەکات پشتیوانی لەدەستوری نوێ بکات، گەڵاڵی رایگەیاند، ئەوە زۆر ئاسانە، نوێنەرانی کورد لەنووسینەوەی دەستوردا پێویستە ئەمانە بکەن:\n- دیاریکردنی سنورەکان بەشێوەیەک کە ئه و شارو شارۆچکانەی سەددام لەکەرکوکی دابڕیون بگەڕێنرێنەوە سەر پارێزگای کەرکوک.\n- داننان بەوەی کە کەرکوک شارێکی کوردییە و بخرێتە ژێر دەسەڵاتی هەرێمی کوردستان.\nبەهرۆز گەڵاڵی تەئکیدی کردەوە کە پێویستە ئەمریکا فشار بخاتەسەر هەر یەک لەعەرەبی سوننه و شیعە بۆ ئەوەی رازیبن به و داواکارییە. ئه و هەوڵیدا دڵنیامانبکاتەوە لەوە کە کورد ئامادەیە لەنزیکەوە کار لەگەڵ تورکمان و عەرەبەکانی کەرکوکدا بکات، بەجۆرێک کە ئه و پێکهاتانە هەست بەبەختەوەری بکەن کە لەکەرکوکدا دەژین وەک شارێکی کوردی. راوێژکاری سەربازیی- سیاسیی ئەمریکا بەمجۆرە وەڵامیدایەوە: شکستی ئەوەی کە نەتوانراوە حکومەتێکی کاتی بەشێوەیەکی تەوافوق لەکەرکوک پێکبهێنرێت، نیشانەیەکی دڵخۆشکەر نییە. لەبەرامبەردا گەڵاڵی لۆمەی بارزانی کرد کە رێگرە لەبەردەم گەیشتن بەتەوافوق و وتی، تاڵەبانی هەوڵ لەگەڵ بارزانی دەدات بۆ ئەوەی زیاتر هاریکار بێت. جەختی لەوەش کردەوە کە پێویستە قەرەبووی ئه و خێزانە عەرەبانە بکرێتەوە کە لەلایەن سەددامەوە هاوردەی شارەکە کراون و دەبێت کەرکوک چۆڵبکەن. ئاماژەی بەوەش کرد کە ماوەیەک لەمەوبەر گروپێک له و عەرەبانەی کەرکوک چاویانکەوتووە بەتاڵەبانی و باسیان لەوە کردوە کە ئەگەر بەزوویی قەرەبوو بکرێنەوە، ئەوا دەگەڕێنەوە بۆ ناوچەکانی باشور. گەڵاڵی سکاڵای لەخاوو خلیچکی هەنگاوەکانی جێبەجێکردنی مادەی 58 (140) هەبوو.\nگەڵاڵی (بەپێچەوانەی هاوڕێکەی لەپارتی دیموکراتی کوردستان) بەگشتیی سەلماندی کە تەواو پەیوەستە بەسەرکردەی حزبەکەی خۆی و هەڵوێستی کوردانی عێراق بەگشتیی. ئێمە ئەوە بۆ هاوڕێیانمان جێدەهێڵین لەعێراق لەبارەی بۆچونەکانی گەڵاڵی کە هەموو کورد ئەوەی لەدەستوردا دەیانەوێت بریتیە لەکەرکوک. بەتایبەتی لێدوانەکانی ئەمدوایەی تاڵەبانی بۆ جێگری وەزیری دەرەوەی ئەمریکا کە وتبوی هەنگاونانی لەسەرخۆی پێباشە بۆ چارەسەرکردنی چارەنووسی کەرکوک.\n➕ Em babete lelayen: (Hawrê Baxewan)ewe le: Jan 18 2014 12:20PM tomarkirawe\n✍ Em babete bo diwacar lelayen: (Hawrê Baxewan)ewe le: Mar 5 2017 10:29PM baştirkirawe\n👁 Em babete 8,346 car bînrawe


ڕۆژو بوون ، ڕۆژو گرت - ریگا کوردستان\nڕۆژو بوون ، ڕۆژو گرت\nریگا کوردستان – بشی فەرهنگی\nنەریتێکى کۆنى ئاینى خەڵکى کۆنى دانیشتوانى زاگرۆس و میسۆپۆتاى کوردیان کە مێژوەکەى ئەگەڕێتەوە بۆ بەر لە شەش هەزار ساڵ زیاترە ، لە ناوچە جیاوازەکانى کوردستانى کۆن لە کوێستانەکان ( هیتى و خۆرى ویانى مانى و لاولاویى هەروەهە مادەکان …)لە گەرمیانیش ( گوتى و سۆمەرى/کەیانجێیەکان و هەروەها ئێڵامیەکان ..) ، لە چەندین سەرچاوەى مێژوویى و نووسراوە کۆنەکان و تابلۆ مێخیەکان هەموو ئاماژە بە نەریتى کۆنى سەرەتایى ئاینى زاگرۆس/میسۆپۆتامیى کودستان دەکرێت و بە سەرەتا و سەر چاوەى نەریتى ئاینى نوێ دائەنرێ لە ئاینە تازەکانى وەک سەردەمى ئەمڕۆمان لە یەهودى و مەسیحى و ئیسلامى ….\nسەرەتا لە لایەن پاتشا و کەسایەتیە ئاینیە کۆنەکانەوە لە ترسى مانگ گیران و هەروەها لە ترسى ڕۆژ گیران ڕاستەو خۆ دەست دەکرا بە نوێژو پاڕانەوە و خوێندنەوەى تەراتیلى ئاینى و مەدح و سەناکردن و لیخۆشبون لە خواى تاک و تەنیاى ئاسمان ( ئان )وە خۆ برسیکردن و تەرک کردنى جووت بوون و حەرام کردنى و واز هێنان لە کوشتنى گیانداران لە هەنێ ناوچە لە گەڵ داب و نەریتەکانى ترلە نوێژ و پاڕانەوەى بەردەوام .\nهەموو ئەم نەریتانە بەتێگەیشتنى ئەوان بۆ کۆتایى هێنان بوە بە توڕەبون و ناڕازى خواوەند و کردنەوەى دەرگاکانى ڕەحمەتى خواوەند لە ئاسمان بۆ خەڵکى لە سەر زەوى و لەوانەش بۆ پایەدارکردنى شوێنى نوێنەرو وەکیلى خواوەند لەسەر زەوى کە دەکاتە پاتشا و کەسایەتیە ئاینیەکان .\nساڵانە و نەوە لە دواى نەوە ئەم بۆنە و یادە دووبارەکراوەتەوە و ئاینەکانى وەک یەهودى و مەسیحی و هەروەها ئیسلامى هەریەکەو بەپیى تێگەیشتنیان دریژیان کردۆتەوە\nلە زمانى کوردى کەدەڵین ڕٶژو گرتن هەمان ماناو دەستەواژەى نەریتى بەر لە هەزاران ساڵە لە ڕۆژ گیران و کاردانەوەکانى ..\nهەتا ناوەڕاستى ساڵانى هەفتاکانیش لە کوردستانى ئەم ڕۆمان بەگشتى خەڵکى وە هەروەها دەروێشەکان بە تەنەکەلێیان و شمشێر سووین ئەیان ویست بەڵاو تاریکى شەیتان لە ڕووى مانگیران دەرکرێ و ڕووى گەشى مانگ بکرێتەوە لە گەڵ دەست بەرز کردنەوە بۆ ئاسمان و لە خواپاڕانەوە و نزاکردن و ……\nلەپاش ئەوەى کەسایەتى ئاینیەکان و پاتشاکان لە ڕۆژو گیران و مان گیران ڕەزگاریان ئەبوو لە گەڵ خەڵکى بەگشتى دەست دەکرا بە جەژن کردن و خیرکردن و خۆشى و گیاندار سەربڕین و بەخشینەوەى و نان کردن و سفرەڕازانەوە و ئاهەنگگێڕان و جووتبوونى شەوان …\nبرچسب هازاگرۆس،مەسيحي و هەروەها ئيسلامى\nقبلی « ابراز نگرانی «بارزانی» از گلولهباران در مرز ایران\nبعدی همه ساله در روز جهانی قدس مردم شهرستان ثلاث باباجانی حضور بسیار پرشوری داشته اند »


بە وێنە؛ ئامادەكاری بۆ قوربانی كردن دەكرێت - تۆڕی میدیایی خەڵک\nلەدوێنێوە ئاژەڵدارەكان ڕوویان كردۆتە مەیدانەكانی ئاژەڵفرۆشتن و ئاژەڵەكانیان مۆڵاندوون، بۆئەوەی ئەمڕۆ بە هاووڵاتیانیان بفرۆشن.\nلەبەرەبەیانی ئەمڕۆوە ئاژەڵدارەكان پێشوازییان لە هاووڵاتییان كرد، تەنانەت لەكاتژمێر 9ی بەیانی قەسابێك لەو شوێنانە نەبوو، بۆئەوەی لەگەڵ هاووڵاتییان بچێتەوە ماڵەوە تا ئاژەڵیان بۆ سەرببڕێت.\nهێشتا زووە بۆئەوەی دیاری بكرێت، ڕێژەی قوربانیكردن چۆنە، بەڵام وەك دەستپێكی یەكەم ڕۆژ ئاژەڵفرۆشەكان ڕای جیاوازییان هەیە و زۆرێكیان پێیانوایە فرۆشیان كەمە و كەمێكشیان جەختیان لەوەئەوەكردەوە فرۆشیان باشە.\nبەهۆی گەرما و وشكەساڵی و هاوكاری نەكردنی حكومەت و بەقاچاخ هێنانی ئاژەڵی سوری و ئێرانی، زیان بەر ئاژەڵدارەكان كەوتووە یان خێریان زۆر كەمبۆتەوە، بۆیە ئەوان لەم دۆخە نیگەرانن و داواكارن هەم حكومەت هاوكاریان بێت، هەم ڕێگری لە هێنانی ئاژەڵی سوری و ئێرانی بكرێت.\nبەهۆی نەبوونی ڕێگای حەج، چاوەڕێ دەكرێت ئەمساڵ ڕێژەی قوربانی زیاتربێت بەراورد بەساڵانی پێشوو، چونكە ئەوانەی نیازی حەجیان هەبووە، ڕەنگە لێرە قوربانی بكەن.\nسلێمانی ـ نزار جەزا گەنجێك لەسلێمانی مەوەی چەند ساڵێكە ئەو ئاژەڵانەی گیانلەدەستدەدەن كۆیاندەكاتەوە و مۆمیایان دەكات، دواتر لەپێشانگایەكدا نمایشیان…


هۆكاری نه‌رمی تره‌مپ به‌رامبه‌ر به ئه‌ردۆغان ئاشكرا ده‌بێت\nدوای ئەوەی دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئه‌مه‌ریكا لە ناکاو پشتی لە کوردی رۆژئاوای کوردستان کرد کە هاوپەیمانی سەرەکی بوو لە شەڕی تێکشکاندنی داعش و گڵۆپی سەوزی بۆ ئەردۆغان پێکرد بۆ ئەوەی ناوچەی ئارام دروستبکات، ئەوەش بووە هۆی درووستبوونی ره‌خنه‌ی زۆر له دژی ئه‌مه‌ریكا. هاوکات سەرکەوتنێکی جیۆسیاسیش بوو بۆ هاوپەیمانە دێرینەکەی ئەمه‌ریکا کە رووسیایە، هەروەها بەو پشتکردنە قەیرانی مرۆیی سووریای قووڵتر کردەوە و جارێکی دیکەی دەرگای لەبەردەم سەرهەڵدانەوەی داعش کردەوە.\nبەڵام ئەوەی بووەتە مایەی پرسیار ئەوەی چۆن ئه‌مه‌ریكا پشتی ئه‌ردۆغانی گرت و دەستبەرداری باکووری رۆژئاوای کوردستان بوو، کە بەهۆیەوە دووچاری چەندین رەخنەی ناوخۆیی و دەرەکی بووەوە.\nبەرپرسانی باڵا لە هەردوو پارتی کۆماری و دیموکراتی لە ناوخۆی ئه‌مه‌ریكا دەڵێن، ئەو هەڵسوکەوتەی ترەمپ جگە لە زیان هیچ دەستکەوتێکی بۆ واشنتن نییە.\nکریس مۆرفی سیناتۆری ئه‌مه‌ریكا ئاماژە بەوەدەدات، ئه‌ستەمە هەڵسوکەوتی ترەمپ بخوێندرێتەوە، بۆی بە دوای خوێندنەوەی دیکەین کە ئەویش ئەوەی سەرۆکی ئه‌مه‌ریكا بەرژەوەندی تایبەتی ئابووری لەگەڵ تورکیا هەیە.\nبە گوێرەی راپۆرتەکان دۆناڵد ترەمپ پەیوەندی تۆکمەی بازرگانی لە تورکیا هەیە و ناتوانێت دەستبەرداری بێت بەڵکو بەردەوامە لە پەرەپێدانی.\nبە جۆرێک خێزانی ترەمپ پەیوەندی فراوانی بازرگانی لە تورکیا هەیە، کە لە ساڵی 2015 ترەمپ لە لێدوانێکی بۆ پرێتپارت رایگەیاند ئەگەری هەیە بەرژەوەندییەکانی دووچاری بەریه‌ککەوتن بێتەوە.\nدۆناڵد ترەمپ ئەوکات گووتی: "کەمێک بەریەککەوتن هەیە لە بەرژەوەندییەکانی، چونکە بنکەیەکی سەرەکی هەیە لە ئیستانبۆڵ، ئاماژەی بەوەدا "کارێکی زۆر سەرکەوتووە، لە راستیدا ناویان تاوەرەکانی ترەمپە - دوو تاوەرن لە بڕی یەک تاوەر، دوو تاوەرن".\nتاوەرەکانی ترەمپ لە ئیستانبۆڵ داهاتی باش بۆ کۆمپانیای ترەمپ بەدەست دەهێنن کە بەشێکن لە رێکخراوی ترەمپ.\nهاوکات ئیڤانکا ترەمپ، کچی سەرۆک و هاوکات راوێژکارە لە کۆشکی سپی، ساڵی 2012 بۆ دامەزراندنی تاوەرەکانی ترەمپ سەردانی ئیستەنبۆڵیان کرد.\nدوای ئەوە ئیڤانکا راستەوخۆ لە توویتێکدا سوپاسی ئەردۆغانی کرد و ترەمپیش چەندین جار ئەوە دووپات دەکاتەوە.\nهەروەها ساڵی 2016 ئەردۆغان داوای کرد ناوی ترەمپ لەسەر تاوەرەکان لابدرێت، کە ئەو کات کاندیدی سەرۆکی ئه‌مه‌ریكا بە دژایەتی ئیسلام تۆمەتبارکرد، و ترەمپیش لە وەڵامدا لە میانی بانگەشەی هەڵبژاردندا بانگەشەی ئەوەی دەکرد رێگری لە هاتنی موسڵمانان بۆ ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئه‌مه‌ریكا بکرێت.\nهاوکات ترەمپ مۆڵەتی وەرگرتنی ناوی بۆ سەر تاوەرەکانی وەرگرت، بەوەی 1 ملیۆن دۆلاری لە کۆی 5 ملیۆن دۆلار بۆ خاوەنداری لە ساڵانی 2015 و 2016 دابینکرد. هەروەها 100,001 بۆ 1 ملیۆن دۆلاری لە ساڵانی 2017 و 2018 تەرخانکرد بۆ شاردنەوەی گەندەڵییە داراییەکانی.\nبەشێکی دیکەی تاوەرەکە لە لایەن جەمسەری سەرمایەداری تورکی ئایدن دۆغان خاوەنداری دەکرێت، کە بای 400 ملیۆن دۆلار وەبەرهێنانی لە ترەمپ تاوەر کردووە، ترەمپ با هاوڕێیەکی گرنگ وەسفی دەکات.\nدۆناڵد ترەمپ پەیوەندییەکی تۆکمەی لەگەڵ محەمەد عەلی یەلسنداغ هەیە، کە زاوای دۆغانە و سەرۆکایەتەی ئەنجوومەنی کاری تورکی ئەمه‌ریکی (TAIK) دەکات.\nبە گوێرەی هەواڵی NBC نیوز لە ساڵی 2017، TAIK کۆنفرانسێکی لە هۆتێلی ترامپی نێودەوڵەتی لە واشنتنی پایتەختی ئه‌مه‌ریكا بەست، کە وێلبەر رۆس وەزیری بازرگانی ئەوکات ئاماژەی کۆنفرانسەکە بوو.\nلە لایەکی دیکەوە لە ساڵی رابردوو یەلسنداغ لە لێدوانێکیدا رایگەیاند، هیواخوازن دۆناڵد ترەمپ بڕیاری گرنگ بدات بۆ ئەوەی سیاسەتی دەرەوەی تورکیا بەهێز بێت بۆ چارەسەرکردنی دۆسیە هەرێمییەکان و کێشەکانی پەیوەست بە سنووری (سووریا و تورکیا)، ئاماژەی بەوەشدا سەرمایەداران ئامادەن کاربکەن بۆ رەواندنەوەی دڵەڕاوكێکان لە نێوان ئەنقەرە و واشنتن.\nسەرەڕای ئەوانە دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئه‌مه‌ریكا 119 پڕۆژەی هاوبەشی لە تورکیا هەیە و زۆربەی هاوبەشە بازرگانییەکانی لە جیهان لە تورکیایە.\nبە گوێرەی توێژینەوەکانی CREW کە بۆ NBC نیوز ئەنجامیداوە، بەرپرسانی تورکیا 14 جار سەردانی خانووبەرەی ترەمپیان کردووە ئەوەش زۆرترین سەردانی بەرپرسانی وڵاتێکە بەراورد بە وڵاتانی دیکە.\nهاوکات لە توێژینەوەکەی CREWـدا هاتووە، چوار رووداوی گرنگ کە پەیوەستە بە حکوومەتی تورکیا لە هۆتێلی ترەمپ لە واشنتن بەڕێوەچووە.\nهەروەها ئاماژەی بەوەشداوە، ترەمپ بەرژەوەندی دارایی لە چەند وڵاتێکی دیکە هەیە، وەک رووسیا سعوودیە، ئەوەش وایکردووە چەندین جار دەستبەرداری هەڵوێستەکانی بێت بۆ بەرپرسانی ئەو وڵاتانە، ئەوەش بووەتەوە مایەی پرسیار کە ئایا سەرۆکی ئه‌مه‌ریكا پۆستی سەرۆکایەتی بۆ بەرژەوەندی تایبەتی بەکاردەهێنێت؟\nسه‌رچاوه: NBC news\n04 حکوومەتی هەرێمی کوردستان دڵنیایی دەداتە مووچەخۆران\n06 رووسیا هۆشداریی دەداتە تورکیا


پارتی لە بەردەم كۆنگرەدا | KURDPLAT\nپارتی لە بەردەم كۆنگرەدا\nپارتی دیموکراتی کوردستان 10 ساڵە کۆنگرەی نەبەستووە، لە کاتێکدا بەگوێرەی پەیڕەوی ناوخۆی حیزبەکە دەبێت چوار ساڵ جارێک کۆنگرە ببەستێت، بەڵام شەڕی داعش و قەیرانە سیاسی و ئابوورییەکان رێگربوون. پارتی پێشنیازی ئۆرگانەکان و کادیرانی پێشکەوتووی حیزبەکەی وەرگرتووە، بۆ گۆڕانکارییەکان لە پەیڕەو و پڕۆگرامی و میکانیزمی بەڕێوەچوونی کۆنگرەکە.\nسەرەتای ئەمساڵ سەرکردایەتیی پارتی بڕیاریدا ساڵی 2020 کۆنگرەی 14 ببەسترێت، بەڵام تاوەکو ئێستا کۆرۆنا رێگربووە. چنار سەعد عەبدوڵڵا، ئەندامی سەرکردایەتیی پارتی دیموکراتی کوردستان دەڵێت، ئەنجامدانی کۆنگرە زۆر پەیوەستە بەوەی کەی دۆخێکی تەندروست دێتە ئاراوە بۆ ئەوەی کۆنگرە ئەنجامبدرێت، بۆیە لەمساڵدا قورسە ئەم هەنگاوە بنێین".\nبە گوتەی ئەو ئەندامەی سەرکردایەتیی پارتی، چاوەڕوانن بۆ ئەوەی "لە سەرەتای ساڵی داهاتوو یان ناوەڕاستی ساڵی داهاتوو دەرفەت گونجاوبێت بۆ ئەوەی کۆنگرەکە ببەستین".\nبڕیارە لە کۆنگرەکەدا پرۆگرامی پارتی گۆڕانکاری تێدابکرێت لەوانە: گۆڕانکارییە نێوخۆییەکان لەژێر رۆشنایی بیرکردنەوە و تێڕوانینی تازەی خەڵک و پێکهاتەی نوێی حیزبەکانی دیکە، پێداچوونەوە بە پەیوەندییەکان لەگەڵ حکومەتی عێراق، رێکخستنەوە و پتەوکردنی پەیوەندییە نێودەوڵەتییەکان بەگوێرەی گۆڕانکارییە هەرێمی و جیهانییەکان.\nهەروەها لە پەیڕەوەکەیدا پەیکەری رێکخراوەیی حیزبەکە گۆڕانکاری تێدادەکرێت، بەتایبەتی پێشنیازی جیاواز لەسەر ئەنجوومەنی سەرکردایەتیی پارتی لە پارێزگاکان کراوە، پێشنیازێک پێیوایە لە دهۆک و نەینەوا ئەنجوومەنی سەرکردایەتیی بکرێنەوە، پێشنیازێک دەڵێت، ئەنجوومەنی سەرکردایەتیی پارێزگاکان نەمێنن.\nعەلی حوسێن، ئەندامی سەرکردایەتیی پارتی دیموکراتی کوردستان ئاماژە بەوە دەکات، هەموو حیزبێکی سیاسی کە کۆنگرە دەبەستێت، بەدڵنیاییەوە رەچاوی هەلومەرجە سیاسی، ئابووری و کۆمەڵایەتییەکان دەکات، "لەسەر ئاستی ناوخۆ، عێراق و تەنانەت هەرێمایەتی و نێودەوڵەتیش، پارتی حیزبێکی بەرپرسیارە، بەرپرسیاری ئەو قۆناخەش بەشی زۆری لەسەر شانی پارتی دیموکراتی کوردستانە".\nلەبارەی گۆڕانکارییەکانیش دەڵێت، "بەدڵنیاییەوە گۆڕانکاری دەبێت، هەوڵیش دەدەین گۆڕانکاری نەوعی بێ، لەسەر ئاستی سەرکردایەتی خوێنی نوێ بێنە پێشەوە کە پێویستن"


كوڕی ئەنفالكراوێك 37 ساڵە چاوەڕێی گەڕانەوەی باوكی دەكات | دەزگاى زارى کرمانجى\nرەمەزان هەرنی – بارزان : لە بەرەبەیانی رۆژی 31-7-1983، هێزەكانی رژێمی بەعس دەستیان بە گرتن و ئەنفالكردنی بارزانییەكان كرد و تا دوا رۆژی پرۆسەكە، 8000 بارزانییان گرت و بێ سەروشوێنیان كردن. ئێستا كە 37 ساڵ بەسەر ئەم جینۆسایدە تێدەپەڕێت، بەڵام تەنیا 596 روفاتی شەهیدانی ئەنفالكراو لە گۆڕە بەكۆمەڵەكانەوە گەڕێندراونەتەوە و لە گۆڕستانێكی تایبەت لە بارزان بە خاك سپێردراون.\nفاتما، هاوسەری ئەنفالكراوێكی بارزانییە، دەڵێت" لەو رۆژەی لەپێش چاوم هاوسەر و كەسوكارەمیان گرتن، تا ئێستاشی لەگەڵدا بێت هیچ رۆژێكی خۆش لە ژیانمدا نەبینیوە. لە ماوەی 37 ساڵی بێكەسیماندا شوێنی دایك و باوكمان بۆ منداڵەكانمان گرتبووەوە رۆژانی پشووش كارمان دەكرد و رەنجمان دەكێشا بە دەردەسەری و سەختییەكی زۆرەوە منداڵەكانمان گەورە و پەروەردە كردن، گێڕانەوەی دیمەنی دڕندەیی ئەو رۆژانەی بەعس كە بە بەرچاومانەوە ئازیزەكانیان بردین لەگەڵ تاسەی چاوەڕوانی و ژیان لەگەڵ ئەم برینە قووڵە بەدرێژایی ئەم هەموو ساڵە هەروا ئاسان نییە. بۆیە هەر كات ساڵوەگەری ئەو تاوانە دێتەوە، هەست دەكەم ئەو كاتەیە و دیسانەوە بە بەرچاوم دەیانبەن و شوێن بزر و زیندەبەچاڵیان دەكەن".\nتاهیر ساڵح، كوڕی ئەنفالكراوێكی بارزانییە، بە هەناسەیەكی قوڵی تەژی لە خەم قسەمان بۆ دەكات" بەرەبەیانێكی زووی كۆتایی مانگی تەمووزی ساڵی 1983 سەربازەكانی عێراق هاتن و دەورەی ماڵەكانیان داین كاتژمێر 11ی پێش نیوەڕۆ لەناو گەڕەك و كووچەكانی ئاواییەكەماندا بووە دەنگە دەنگ و قیژە و هاوار. ئیتر ئەوە بۆ 37 ساڵ دەچێت ئەو دەنگە جەرگبڕەی قیژە و هاواری دایك و خوشكەكانمان لە گوێچكەكانماندا دەزرنگێتەوە، منداڵیم بەبێ سۆزی باوك گوزەراند لەو رۆژەوە نەمبینیوە و باوەشێكی گەرمم پەیدا نەكردووە ئیتر ژیان بۆ ئێمە تامی مەرگی دەدا، دیمەنی زەحمەتكێشیی و قوربانیدانی دایكم بۆ ئەوەی بە سەربەرزی و شكۆمەندییەوە بەخێو و گەورەمان بكەن هەرگیز لەبیر ناكەم، باش لە یادمە دایكم لە بەرەبەیانێكی زووەوە و تا درەنگ دەچووە كرێكاری بۆ ئەوەی بژێویی رۆژانەمان بۆ دابین بكات ئەو رۆژانە سەختترین كاتەكانی ژیان بوون، ژیان وەك هەناسەدان نەك ژیانێكی شیاو بە مرۆڤ تەنانەت تا ساڵی 1989 بێ خانوو و جێ و ڕێ بووین و لە كەلاوەكاندا رۆژمان بەسەر شەودا دەكردەوە".\nحازم محەممەد، كوڕێكی دیكەی بارزانیی باوك ئەنفالكراوە داوایەك لە هێزە سیاسییەكان دەكات دەڵێت" وەك كوڕی ئەنفالكراوێك ئەم هەموو ساڵە دەرەقەتی برین و ئازاری بێ كەسی و بێ باوكی هاتین و دڵنیام ئیتر باوكم نابینمەوە، هەروەها بە چاوی خۆم بینیومە و دەزانم دایكەكانمان چەند سەختی و مەینەتییان بەدیارمانەوە كێشاوە بۆ ئەوەی هەست بە بێكەسی نەكەین و خەم نەخۆین لە تاریكیدا و بەتەنیا فرمێسكیان بۆ كۆستكەوتوویی خۆیان دەڕشت، بۆیە تەنیا داواكاریم ئەوەیە ساڵڕۆژی ئەنفالكردنی 8000 بارزانی ببێتە فاكتەر و هەوێنی یەكڕیزی و تەبایی لایەنە سیاسییەكانی كوردستان بەتایبەتی لە قۆناغی ئێستاماندا پێویستە كورد یەكگرتوو یەك دەنگ و یەك هەڵوێست بن بۆ ئەوەی جارێكی دی تووشی كۆست و كارەسات و جینۆساید نەبینەوە، دەبێ كورد بیرەوەریی رۆژی 31/7 و ڕۆژانی دیكەی یادی ئەنفالكردن و كیمیاباران كردنی كوردان، بەرز و شكۆدار رابگرن، چونكە ئەوەی ئەمڕۆكە دەیبینین بەرهەمی ئەم هەموو قوربانیدانەی ئەو رۆژانەیە ئازادیی ئەمڕۆمان بەری رووباری خوێنی شەهیدان و فرمێسكی دایك و خوشكی بەجێماوی ئەنفال و هەناسەی تەنگ و گریانی نووساوی كۆست كەوتووانی كیمیاباران و هەموو كارەساتە جەرگبڕانەیە كە بەسەر گەلەكەماندا هاتوون، بۆیە پاراستن و پێشخستنی ئەزموونی ئێستا ئەركی سەرشانی هەموو لایەكمانە، بۆ گەیشتن بە ئامانجی سەرەكیی نەتەوەیی و نیشتمانیمان، دەبێ دەست بخەینە ناو دەستی یەكتر یەك دەنگ و یەك هەڵوێست درێژە بە كاروانی خەباتی سیاسی و تێكۆشانی مەدەنیمان بدەین، تاكو رۆحی شەهیدەكانمان ئاسوودە و داهاتووی نەوەكانمان گەشتر بێت".\nرێبوار رەمەزان ، بەڕێوەبەری كاروباری شەهیدو ئەنفالكراوەكانی بارزان بە زاری كرمانجی راگەیاند" قۆناغی جینۆسایدكردنی بارزانییەكان لە ساڵی 1975 دەستپێ دەكات، كاتێك بارزانییەكان لە بەرۆژو نزاری دەڤەری بارزان دەگوازنەوە بۆ خوارو ناوەڕا‌ستی بیابانەكانی عێراق و لە چەند بە زۆرەملی لە چەند كۆمەڵگەیەك نیشتەجێ دەكرێن، چەندین ساڵ لەو بیابانانە ژیان، ئەمە یەكێك بوو لە جینۆسایدەكان لەرووی كلتووری و ئابووری و كۆمەڵایەتی كە بەسەر میللەتی كوردو بارزانییەكان هات، دوای پێنچ ساڵ لە ساڵی 1978 چەند تیرەیەكی تر گواسترانەوە بۆ دەورووبەری هەولێر و لەوی نێشتەجێكران، ساڵی 1980 كاتێك حكومەتی عێراق كەوتە دەست سەدام حسێن هەموو خەڵكی دەڤەری بارزان گواسترانەوە بۆ سەر رێگای كەركووك، ساڵی 1983 پرۆسەی ئەنفالكردنی بارزانییەكان دەستی پێ كرد، گەیشتە ئەو رادەیە هەر كەسێك جلوبەرگی وەك بارزانییەكانی پۆشیبا دەست بەسەر دەكران، بۆ نموونە چەندین ئەنفالكراو مەسیحین و خەڵكی گوندی بێدیاڵن لە دەڤەری بارزان و تەنیا لەبەر ئەوەی جامانەیان سوور بوو جلوبەرگیان وەك بارزانییەكان بوو ئەنفالكراون، رۆژی 31-7-1983 لە سنووری پارێزگای هەولێر و كۆمەڵگەی قۆشتەپە 8000 رەگەزی نێرینەی بارزانییەكان ئەنفاڵكراون، دواتر 596 رووفاتی بارزانییەكان بە دوو قۆناغ گەرێندرانەوە بارزان و لە گۆڕستانێكی تایبەت بەخاك سپێردران."


Thursday, 04.21.2022, 23:08\nبەهای هێلکە لای مریشکە، بۆیە لە دوای هێلکە کردن، کاتێ هێلکەکەی لێ دەشارینەوە، دەست دەکات بە گارەگار. مریشک خۆرسکانە کە هێلکە دەکات، بۆ ئەوەی ناکات مرۆڤەکان بیبەن و بیخۆن، یان وەکو چاوەزار بیکێشن بە پێشی ئۆتۆمبیلی تازە کڕدراودا، یاخود بیکێشن بە ئۆتۆمبیلی سەرۆک و سەرۆچکە ستەمکار و گەندەڵەکان. بەڵکو مریشک هێلکە لە پێناو هەڵهێنانی جووجەڵە و لە پێناو مانەوەی جۆری خۆی، ئەو کارە ئەکات. هەر وەکو مناڵ بوون و پەچکە بوون لای زۆرێک لە گیانداران.\nجارێکیان ئۆتومبیلێکم کڕی. ئۆتومبیلی نۆبەرەی ژیانم بوو. ئەو دەم لە بری لێخووڕین بگونجایە و لە توانادا بووایە ئۆتومبیلم دەدا بە شانمدا لە تاسە و چاڵ و چۆڵی جادەکان ڕزگارم ئەکرد و لە تەختایی و جادە پوختەکانیشدا لێمدەخوڕی. بە کوردی شیرین بوو لە لامان. هەر بۆیە، بۆ یەکەم جار لە دوای کڕینی، یەکێ لە کەس وکار، هێلکەیەکی کوردی کێشا بە نێوچەوانی ئۆتۆمبیلی شیرینا. پرسیم ئەمە بۆچی؟ وتیان مەپرسە ئەمە بۆ چاوەزارە، تا ئۆتومبیلەکەمان لە چاوی پیس پارێزراو بێت. وتم ئەی چی لە گارەگاری مریشک بکەین کە ماوەیەکە خەریکە زەخیرە ئەخات، بە هەزار حاڵ ڕۆژی هێلکەیەک ئەکات، تا لە سەریان هەڵنیشێ بۆ هەڵهێنان. وتیان بێخەم بە، کێشە نابێ خۆ مریشک ژماردن نازانێت! تا ئێرە باسی هێلکەی چاوەزار بوو.\nئەگەر چی هێلکە وەکو خۆراک خاوەن سودێکی ئیجگار گەورەیە، بەڵام جگە لەوە دەبینین لای برا کریستییانەکانیش لە جەژنی قیامەتدا، کە لەم ڕۆژانەی پێشوو بە سەرمان کردەوە. هێلکە بووە بە سیمبولی ئەو جەژنە. لەو ڕۆژەدا کریستییانەکان، هێلکەکانیان ڕەنگڕێژ دەکەن و ماڵەکانیانی پێ دەڕازێننەوە. زۆرێک سەرچاوە بیرۆکەی ڕازاندنەوەی ئەم جەژنە بە هێلکە، دەگەڕێننەوە بۆ ئەوەی کە هێلکە سیمبوولی سەرلە نوێی ژیانە. هێلکە نیشانەیە بۆ بەپیتی و دووبارە لەدایک بوونەوە. بۆیە کریستییانەکەن جەژنی ڕۆژی دوایی پێ دەنەخشێنن. ئەمەش سەبارەت بەو هێلکانەی کرستییانەکان بوو.\nگرنگی ئەم وتارە لەم سودە نوێیەی هێلکەیە، کە جیهانی کوردی بەرهەمی هێناوە. لێرە بە دواوە هێلکە جگە لە چاوەزار و سودە تەندروستییەکەی و ڕازاندنەوەی جەژنی کریستییانەکان، سودیشی هەیە بۆ گەیاندنی پەیامی گەل.\nتۆی سەرۆک گەر بە ئاگر و ئاسن لە ڕۆڵەکانی خۆت بدەی. دەست بکەی بە گیرفانی نشتیماندا و نیوەی بکەی بە کۆشک و تەلار لە وڵاتان و نیوەکەی دیکەشی لە سەر سینییەکی زێڕین بدەی بە دوژمن. زیندانەکانت لەوانەی بەعس ئاوەدانتر بێ، بە دەنگی ئازاد و مامۆستا و ڕۆژنامەنووس. وەکو موخرکی لەشی خۆت هەر ڕۆژەو دەستی دوژمنێک بگری و چیا و دۆڵەکانی نشتیمانی پێ نیشان بدەی تا ڕاوی ڕۆڵەکانی خۆت و براکانی خۆت بکەن. لەولاشەوە شادەمارەکانی ئابوری لە نشتیمان ببڕی و بیبەستی بە لەشی داگیرکەرانەوە. لە پای هەموو ئەمانە نە گوێ بە خۆپیشاندان و نە بە ناڕەزایی و نە بە ڕەخنە و نە بە نووسین و نە بە هاوار و ئازار بدەی. نە دیمەنی مەرگی خانەنشینێکی سەرەی مووچە و نە گیرفانی بەتاڵی مامۆستایەک و نە خنکانی گەنجێکی دەریای ئیجە و نە ...و نە...هیچ شتێک بە ئاستەم نەتجووڵێنێ، وەکو ئەوەی سواری سەری خۆت بووبی. دڵنیابە لە پای ئەمانە کە دواجار پەیامەکان بە ڕێگای دیکە دەگەنە لات، وەکو ئەوەی لە فیستیڤالی هێلکەبارانی لەندەن بینیمان. بینیمان کە چۆن ئەو ڕۆژەیان وەکو جەژنی قیامەت بە هێلکەی پەیام ڕازاندەوە، تا داوای نوێبوونەوە و لە دایک بوونی سەردەمێکی نوێ بکەن. بینیمان کە چۆن ئوتومبیلە گرانبەکەتیان هێلکە باران کرد، بۆ چاوەزار تا کەسی دیکە نەوێرێ ئیرەیی بەو ڕۆژەت ببات. جا ئەگەر ئەم چەند سەدد هێلکە پەیامە ڕاتنەچڵەکێنن، دڵنیابە ئەگەر ڕۆڵەکانت هێلکەیان لە خۆیان حەرام کردبێ هەمووی هەڵ ئەگرن بۆ پیاکێشان و ڕازاندنەوەی هەواڵی سەردانەکانتان، جا چش لە گارەگاری زیاتری مریشکەکانیش.


ژیان | کولتوور | کتێبی جەستە دەروون عەقڵ\nکتێبی جەستە دەروون عەقڵ\n2020-11-05 | 617 جار خوێندراوەتەوە\nلێکۆڵینەوەیەکی سایکۆ فەلسەفییە\nپێشڕەو عەبدوڵا کە نووسەرێکی بواری ئەدەبیات و لێکۆڵینەوەیە، بۆ جارێکیتر کتێبی جەستە دەرون عەقڵ چاپ دەکاتەوە، ئەمەش دوای ئەوە دێت کە کتێبەکەی داوایەکی بەرچاوی لەسەرە، تایبەت بە (تۆڕی هەواڵی ژیان) ئەو نووسەرە وتی: کتێبەکە دەربارەی هەرسێ جیهانی جەستە دەروون عەقڵ و بەشێکە لە پڕۆسەی خۆناسینی مرۆڤ.\nتا ئەوەی هەموو پێکهاتەکانی بوونی خۆی بناسێت و ئاگەداری ئەو جیهانانە بێت کە ڕۆژانە و بەدرێژایی ژیانی لەنێوانیاندا دەژیت و گوزەریان بەناودا دەکات. چونکە مرۆڤ پێش ئەوەی موسافیری شار و دورگە و کیشوەرەکان بێت، موسافیری نێو جیهانە شاراوەکانی نێو ناخی خۆیەتی، ڕۆژێک دەبێتە کائینێکی بایەلۆژی و لەجیهانی جەستەدا گوزەر دەکات، ڕۆژێک بوونەوەرێکی سایکۆلۆژییە و لەجیهانی سایکۆی خۆیدا بیر لەشتەکان دەکاتەوە، ڕۆژێک بوونەورێکی عەقڵییە و لەجیهانی ئاگایدا چاوهەڵدێنێت. ئەم کتێبە هەوڵە بۆ ناسین و کاتی هاتنی ئەو جیهانانە بەسەر کۆی بوونی ئێمەدا.\nلەبەر گرنگی و دانسقەیی جۆری ئەو بابەتانە لە ڕۆشنبیری کوردیدا، ئەمە سێهەمین جارە دەچێتە چاپ و بەو هیوایەم، ببێتە سەرچاوە و ڕێنیشاندەری تاکی ئێمە بۆ خۆناسین و لەخۆ وردبوونەوە.\nئەوەی جێگەی ئاماژەیە، چاپی یەکەمی ئەم کتێبە ساڵی 2011 لەلایەن دەزگای ئاراسەوە چاپکراوە، چاپی دووەمیشی ساڵی 2018 لەلایەن ناوەندی فێربوونەوە چاپکراوە، بۆ ئەم چاپەش بەکولێتییەکی باش و نرخێکی گونجاو لەنزیکترین دەرفەتدا دێتە بەردەستی خوێنەران.


ڕووبەڕووبونەوەی ڤایرۆسی کۆرۆنا لە عێراق\nڕێکخراوی تەندروستی جیهانی ڕایدەگەیەنێت لە ماوەی چەند ساڵی ڕابوردوودا سیستمی تەندروستی عێراق ڕووبەڕووی گەلێک ئاستەنگ بۆتەوە، لە ناویاندا ناکۆکییە ناوخۆییەکان و ئاوارەبوونی بە کۆمەڵی خەڵک لە نێوان ساڵانی 2014 بۆ 2016دا و ئەمانە هەموی کاریگەری خراپی هەبووە بەسەر ئەو سیستمە تەندروستییەی کە خۆی لەخۆیدا لاواز بوو.\nلە کاتێکدا ڤایرۆسی کۆڤێد 19 لە مانگی 12 ی 2019 لە چین بڵاو بۆوە، ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی ناسراو بە WHO دەستبەجێ هەوڵەکانی ئامادەکاری دەستپێکرد و زنجیرەیەک کۆبونەوەی لەگەڵ تیمە فریاکەوتنەکانی وەزارەتی تەندروستی حکومەتی ناوەندی و هەرێمیش ئەنجامدا بە مەبەستی دەستڕاگەشتن بە دامودەزگا تەندروستییەکان و ئامادەکاری بۆ شیانی بڵاوبوونەوەی نەخۆشیەکە.\nبڵاوبوونەوەی لە ناکاوی ڤایرۆسەکە لە کۆماری ئیسلامی ئێرانی دراوسێیدا مەترسییەکانی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکەی لە عێراقدا زیاد کرد کە پێویستی بە هەوڵی ڕێگەگرتنی خێراترو ڕێوشوێنی زیاتر هەبوو بۆ کۆنترۆڵکردنی ڕەوشەکە بە تایبەتی لە شوێنە ئاینییە پیرۆزەکان، سنوری پارێزگاکان و کەمپی پەنابەراندا.\nدکتۆر ئەدهەم ئیسماعیل نوێنەری WHO و بەرپرسی ئەرکی ڕێکخراوەکە لە عێراق دەڵێت " ڕێکخراوی WHO ئاگای لە کاریگەرییەکانی نەخۆشیەکی وەکو COVID19 لەسەر کەرتی تەندروستی عێراق هەیە و دەڵێت "ئێمە تاوتوێی ئەم بابەتەمان لەگەڵ کاربەدەستانی تەندروستی حکومەتی ناوەندی و هەرێمی کوردستانی عێراقشدا کردووە. کاری هاوبەش دەکرێت و هاوکارییەکان لە بەرزترین ئاستدان."\nلە 2 ی مانگی 2 وەوە، ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی چالاکانە دەستی بە پتەوکردنی تواناکانی چاودێری نەخۆشی نیشتمانی لە عێراقدا کرد و ڕاهێنانی لەسەر ڕوونکردنەوەی دۆسێکان و بەڕێوەبردنی کارەکان لە نێو ئەو کۆمەڵگەیانەدا دەستپێکرد کە لە مەترسییەکی زیاتردان.\nسەدان هەزار پەیامی خۆپاراستن و شێوازی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە بۆ 20 بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی ڕەوانە کراون بە هەولێر و دهۆک و سیلێمانیشەوە.\nتیمە تەندروستییە گەڕۆکەکان ڕژانە سەر شەقامە سەرەکییەکان، شوێنە گشتی و ئاینیەکان، ناوچە دووردەستەکان و گوندەکان ئەمە جگە لە فڕۆکەخانە، خاڵە سنورییەکان، نێوەندەکانی دەوڵەت و کەمپی پەنابەران.\nهەتا 1 ی مانگی 4 عێراق 697 حاڵەتی ڤایرۆسی کۆرۆنای پشتڕاست کردۆتەوە، 51 کەس بەهۆی ڤایرۆسەکە گیانیان لەدەستداوە و 169 کەسیش لە سەرانسەری وڵاتەکە چاکبوونەتەوە.


وتووێژ:عیسا ڕەقی - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nمن ئێستا دەستکاری 1 بەستەری دەرەکیی عیسا ڕەقیم کرد. تکایە بەسەر دەستکارییەکەمدا بچۆرەوە. ئەگەر ھەر پرسیارێکت ھەیە، یان پێویستە کە وا لە بۆتەکە بکەیت بەستەرەکان، یانیش ھەموو پەڕەکە فەرامۆش بکات، تکایە سەردانی پرسیارە دووپاتکراوەکان بکە بۆ وردەکاری زیادتر. من ئەم دەستکارییانەم ئەنجام داوە:\nئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20150410084444/http://www.almaoso3a.com/5497/40/6/%D8%B9%D9%8A%D8%B3%D9%89+%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%82%D9%8A+(+%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B9+%D8%A7%D9%84%D9%87%D8%AC%D8%B1%D9%8A+_+%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D8%B1+%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%8A%D9%84%D8%A7%D8%AF%D9%8A+)+.html بۆ http://www.almaoso3a.com/5497/40/6/%D8%B9%D9%8A%D8%B3%D9%89+%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%82%D9%8A+(+%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B9+%D8%A7%D9%84%D9%87%D8%AC%D8%B1%D9%8A+_+%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D9%86+%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D8%B1+%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%8A%D9%84%D8%A7%D8%AF%D9%8A+)+.html زیاد کرا\nکاتێکی شاد!—InternetArchiveBot (سکاڵاکردنی کێشە) ١٧:٠٦، ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ (UTC)\nئەرشیڤێکی نوێ https://web.archive.org/web/20160308035947/http://www.al-eman.com/%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%AA%D8%A8/%D8%B9%D9%8A%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%A1%20%D9%81%D9%8A%20%D8%B7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA%20%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D8%A1%20%28%D9%86%D8%B3%D8%AE%D8%A9%20%D9%85%D9%86%D9%82%D8%AD%D8%A9%29/%D8%B9%D9%8A%D8%B3%D9%89%20%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%82%D9%8A%3A/i821%26d1115455%26c%26p1 بۆ http://www.al-eman.com/%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%AA%D8%A8/%D8%B9%D9%8A%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%A1%20%D9%81%D9%8A%20%D8%B7%D8%A8%D9%82%D8%A7%D8%AA%20%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B7%D8%A8%D8%A7%D8%A1%20%28%D9%86%D8%B3%D8%AE%D8%A9%20%D9%85%D9%86%D9%82%D8%AD%D8%A9%29/%D8%B9%D9%8A%D8%B3%D9%89%20%D8%A7%D9%84%D8%B1%D9%82%D9%8A%3A/i821%26d1115455%26c%26p1 زیاد کرا\nکاتێکی شاد!—InternetArchiveBot (سکاڵاکردنی کێشە) ١١:٤٤، ٢٤ی ئایاری ٢٠١٩ (UTC)\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=وتووێژ:عیسا_ڕەقی&oldid=619802»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١١:٤٤ی ٢٤ی ئایاری ٢٠١٩ نوێ کراوەتەوە.


به‌ڵگه‌يل په‌رله‌مان چه‌س له لاوردن وه‌رپرسه‌يل!؟ – Rojapp\nHome/هەواڵنێرەکان/به‌ڵگه‌يل په‌رله‌مان چه‌س له لاوردن وه‌رپرسه‌يل!؟\nبه‌ڵگه‌يل په‌رله‌مان چه‌س له لاوردن وه‌رپرسه‌يل!؟\nHooshyar ئه‌یلول 22, 2016\tهەواڵنێرەکان Leave a comment 42 Views\nله تازه‌ترين وه‌رزه‌يل دوسيه‌يل گه‌ناته‌كاری ك هيزه‌يل عراقی خستنه‌ی ڕوی، ده‌نگ په‌رله‌مان عراقی بوی، ئه‌ويش له سه‌ندنه‌وه‌ی متمانه له زێباری وه زوورم ده‌نگ ئه‌ندامه‌يل په‌رله‌مان دويای تومه‌تباركردنی وه گه‌ناته‌كاری.\nئه‌نجومه‌ن نوێنه‌ره‌يل عراقی وه زوورم ده‌نگ ئه‌ندامه‌يل ئاماده‌بوی متمانه له وه‌زير دارايی سه‌نده‌و، هه‌ر له‌وه‌ر ئه‌وه‌يش ١٥٨ ئه‌ندام ده‌نگ له‌بان سه‌ندنه‌وه‌ی متمانه له زێباری دان له‌وه‌رانوه‌ر ٧٧ ده‌نگ ك سه‌ندنه‌وه‌ی متمانه له‌لی ره‌ته‌و كردن.\nزويتريش په‌رله‌مان ميوانداری زێباری كرد ك سه‌ركرده‌يگه له پارت ديموكرات كوردستان وه سه‌رۆكايه‌تی مه‌سعود بارزانی سه‌رۆك هه‌رێم كوردستان، ئه‌ويش له ئاكام تومه‌تباركردنی وه دوسيه‌يل گه‌ناته‌كاری په‌يوه‌س وه خه‌رجه‌يل وزاره‌ته‌گه له‌بان پاسه‌وانه‌يلی و كارمه‌نده‌يلی.\nله‌لايه‌ن خوييشه‌و، زێباری تومه‌تبار نوری مالكی سه‌رۆك وه‌رين وه‌زيره‌يل كرد وه ده‌سداشتن له‌و ميوانداريه ك ئه‌نجام دريا له په‌رمان و له‌تی وشداری دريا له‌باره‌ی گرتنه‌ئامانج كه‌سايه‌تيه‌يل كورد و كاريگه‌ريی له‌بان په‌يوه‌نديه‌يل ناونی به‌غداو هه‌ولێر.\nخود مالكی خوه‌ی يه‌كيگه له‌و كه‌سه‌يله ك فيشتر وه گه‌ناته‌كار تومه‌تبار كرياگه، هه‌ر ئه‌وه‌يش بويه هووكار لاوردنی له ته‌خت سه‌رۆكايه‌تی وه‌زيره‌يل، وه‌لێ نفوزه سياسيه‌گه‌ی وه هيزه‌و وجوود ديرێد وه بوونه‌ی ئه‌و هيز فراكسيۆن په‌رله‌مانی فراوان‌و ئه‌و په‌يوه‌ندی بته‌وه ك ديرێدی وه ئيرانه‌و.\nلالاوردن زێباری له‌شوون لاوردن عوبێدی ئه‌نجام گرت له وه‌ختيگ ك هه‌ڵمه‌تيگ سه‌ربازی له‌لايه‌ن سوپای عراقيه‌و دژ ريكخرياگ ترۆريستی داعش وجوود ديرێد، ئه‌ويش جوور ميوانداری كه‌سه‌يل تر له په‌رله‌مان وه پلان فراكسيۆن ئئتلاف ده‌وڵه‌ت ياسا وه سه‌رۆكايه‌تی نوری مالكی و هاوپه‌يمانه‌يلی.\nئه‌و قه‌يرانيشه ك له‌شوون ميوانداری عوبێدی كه‌فته‌و بويه مايه‌ی ئه‌وه‌گ بڕيگ نوێنه‌ر زاڵ بوونه بان ئه‌نجومه‌ن و ئعلانكردن لاوردن سه‌ليم جبوری سه‌رۆكی وه‌شيوه‌يگ ناياسايی، ك يه‌يش راده‌ی سته‌مكاری و كيشمه‌كيش سياسی ده‌رخست له‌بان وه‌سيله‌يل ته‌شريعی ياسايی دژ گه‌ناته‌كاری.\nئه‌نجامداين ئی كرده‌وه‌يليشه بويه هووكار كزه‌وبوين حكومه‌ت عراقی ك له‌بان بنه‌مای به‌شبه‌شايه‌تی تايفيه له‌ناونی پيكهاته‌يل سياسی، ك يه‌يش توانای ريگری له گه‌ناته‌یكاری نه‌يرێد وه شيوه‌يگ پيشه‌يی.\nله‌يرا چه‌وديره‌يليگ باوه‌ڕيان ئه‌وه‌سه ك مالكی خاوه‌ن گه‌وراترين دوسيه‌يل گه‌ناته‌كاريه له مێژوو عراق و ته‌مای ئه‌وه ديرێد له‌نوو باێده‌و ئه‌را ته‌خت ده‌سڵات و نه‌ف وه‌ربگرێد له شيوايشيوو سياسی و ته‌شريعيه، ئه‌ويش وه‌و ئوميده ك ئاكام خاستر بياشتوود ئه‌ڕای له‌ڕی فراكسيۆن ئئتلاف ده‌وڵه‌ت ياسا له هه‌ڵوژاردنه‌يل ئاينده.\nزێباری باس له سه‌ندنه‌وه‌ی متمانه‌ی كرد و وت: فراكسيۆن مالكی گرتنه‌سه‌مه ئامانج وه ره‌زايه‌تی سه‌ليم جبوری سه‌رۆك په‌رله‌مان عراقی وه ئامانج ئنتقامكردن و رمانن حكومه‌ت ئيسه‌ی عبادی.\nزێباری يه‌يش ده‌رخست ك مالكی كار له‌بان رمانن حكومه‌ت حه‌يده‌ر عبادی ئه‌كاو هه‌وڵ ئه‌وه ئه‌ياد بار ناونی به‌غداو كوردستان عراق خراوتر بكا، ك هه‌ر وه‌و خاتريشه زێباری تاريف مالكی وه كينه‌ت له‌دڵ كرد.\nPrevious عراق وه فه‌رمى به‌تاڵ بوى له وجوود موجاهده‌يل خه‌لق\nNext له‌ناونى خوان عبادى و شام حه‌كيم.. سه‌ردان بارزانى خه‌ريته‌ى تازه‌يگ كيشا له عراق


سیمۆن بایڵس، ئەستێرەی ناوداری ئەمریکا و جیهان لە بواری جومباز، لە پێشبڕکێ هەمەجۆرەکانی جومبازی ئۆڵۆمپیاد بەهەردوو کێبڕکێکانی بەکۆمەڵ و تاکە کەسی کشایەوە.\nسەرەڕای ئەوەی پاڵەوانی ئەمریکا و جیهانە، بەڵام لە کێبڕکێکانی دەستپێکی جومبازی ئۆڵۆمپیادی تۆکیۆ 2020 ئاستی بەپێی پێویست نەبوو، دوێنێ بەفەرمی لە هەردوو کێبڕکێی بەکۆمەڵ و تاکە کەسی چالاکییەکانی جومبازی هەمەجۆر کشانەوەی ڕاگەیاند.\nلەو بارەیەوە لیژنەی ئۆڵۆمپیی ئەمریکا ڕاگەیاندراوێکی بڵاوکردەوە، تیایدا پاڵپشتی لە پاڵەوانە ڕەشئەسمەرەکە دەکات و نوسراوە، “دەستخۆشی لە بایڵس دەکەین، کە تەندروستیی دەروونیی خۆی پێش ململانێ وەرزشییەکان خست، ئێمە لە لیژنەی ئۆڵۆمپیی ئەمریکا ئەوپەڕی پاڵپشتی دەکەین”.\nبەبڕیاری لیژنەی ئۆڵۆمپیی ئەمریکا، جەید کاری کە حەوتەمی ڕیزبەندی پاڵەوانانی ئەمریکایە، لە پێشبڕکێ بەکۆمەڵ و تاکە کەسییەکانی جومبازی هەمەجۆر جێگەی بایڵس دەگرێتەوە.\nبایڵس لە تەمەنی وەرزشییدا چوار میدالیای ئاڵتونی ئۆڵۆمپیاد و 19 میدالیای پاڵەوانێتی جیهانی بەدەستهێناوە، کۆی میدالیا ئاڵتونییەکانی لە پاڵەوانێتییە نێودەولەتییەکان گەیشتووەتە 27 میدالیای ئاڵتون، پێنج زیو، چوار برۆنز.\nئه‌مشه‌و چوارشه‌ممه، دوو ڕووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی خولی یانه پاڵه‌وانه‌کانی ئه‌وروپا ئه‌نجامدران، ڕیاڵ مه‌درید بردنه‌وه‌ی به‌ده‌ستهێنا و میلان یه‌کسانبوونی تۆمارکرد. له…\nتاقیکردنەوەی یەکلاکەرەوەی یانەی یوڤانتۆس لە مانگی شوباتی 2021 واتا لە ئەمڕۆ، سێشەممەوە دەستپێدەکات و ئەنجامەکانی ئەم مانگە کاریگەریان…\n(ڤیدیۆ) دۆرتمۆند لە شتوتگارتی بردەوە و جیاوازییەکەی کردەوە بە خاڵێک\nئەمشەو شەممە، یانەی بوروسیا دۆرتمۆند یاریی هەفتەی 12ی خولی ئەڵمانیای بەرامبەر یانەی شتوتگارت ئەنجامدا و بردنەوەی تۆمارکرد. دۆرتمۆند…\nلیڤاندۆڤسکی لە ژووری جل گۆڕینەکان بە کەسێکدا تەقیوەتەوە\nئەستێرەی یانەی بایرن میونشن، ڕۆبێرت لیڤاندۆڤسکی لە ژووری جل گۆڕینەکانی یانەی بەرشلۆنە پەیوەندییەکی تەلەفۆنی ئەنجام داوە و بە…


ڕۆژهەڵاتی کوردستان؛ گه‌نجێك به‌هۆی هه‌ژارییه‌وه خۆی كوشت\n09.10.2019 03:41 PM\nگه‌نجێکی خەڵکی شاری روانسەری سەر بە پارێزگای کرماشان لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان بە هۆی هەژارییه‌وه کۆتایی بە ژیانی خۆی هێنا، هاوکات لە سەرەتای ئەمساڵەوە لەو پارچەیەی کوردستان بەلانیکەوە 57 کەس بەهۆی هەژارییەوە کۆتاییان بەژیانیان هێناوە.\nهه‌نگاو بۆ مافه‌كانی مرۆڤ بڵاویکردەوە، دوێنێ سێشەممە 8ی تشرینی یه‌كه‌می 2019، گه‌نجێکی تەمەن 20 ساڵانی خەڵکی گوندی بروارەیین-ی سەر بە شاری روانسەر بە ناوی "سوبحان کەریمی"، بەهۆی هەژارییەوە لەڕێگەی خواردنی حەبەوە کۆتایی بە ژیانی خۆی هێنا.\nبه‌پێی ئاماره نا فه‌رمییه‌كان لە سەرەتایی ئه‌مساڵەوە لانیکەم 57 کەس بە هۆی هەژاری و کێشەی ئابووری لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان کۆتاییان بە ژیانی خۆیان هێناوە کە 47 کەسیان لە رەگەزی نێر بوون.