دەروونناسیی درۆ و کاریگەرییەکانی درۆ کردنی دایک و باوکان لەسەر منداڵ/وتووێژی گەورەژووری ڕاوێژ | گڕوگاڵی منداڵانی كورد , Girûgalî Mindalanî Kurd\nHome وتووێژ دەروونناسیی درۆ و کاریگەرییەکانی درۆ کردنی دایک و باوکان لەسەر منداڵ/وتووێژی گەورەژووری...\nدەروونناسیی درۆ و کاریگەرییەکانی درۆ کردنی دایک و باوکان لەسەر منداڵ/وتووێژی گەورەژووری ڕاوێژ\nبابەتی بەردەستت، یەکێکی‌تر لە زنجیرە وتووێژەکانی گەورەژووری ڕاوێژە لە ڕایەڵەی کۆمەڵایەتی تلێگرام کە لە ڕێکەوتی ٢ و ٣ی جۆزەردانی ١٣٩٥ی هەتاوی (٢٠١٦) لەگەڵ بەڕێز ئامانج خزری، دەروونناس و چالاکی مەدەنی و بە پێشکەش‌کاریی میلاد ساعدی، چالاکی مەدەنی و خوێندکاری، لەسەر مژاری (دەروونناسیی درۆ و کاریگەرییەکانی درۆ کردنی دایک و باوکان لەسەر منداڵ) ئەنجام دراوە.\nڕاوێژ: سەرەتا تکایە خۆتان بۆ خوێنەرانی باسەکەمان بناسێنن.\nخزری: منسور خزری ناسراوم بە ئامانج. لەدایک بوی سەردەشت ودانیشتوی شاری بانەو چالاکوانی مەدنی وچاودێری کۆمەڵایەتیم وشارزا لەبواری دەروونناسی..\nڕاوێژ: سەرەتا ئەگەر پێناسەیەک لە درۆ و درۆکردن بدەن، سپاستان دەکەم.\nخزری: درۆ بە کردار وگفتارێک دەوترێت کە لە پێناو بەرژەوەندیی کاتی و بەدەست هێنانی سودێکی کاتی بۆ بەرژەندیی تاکەکەسەکان ئەنجام دەدرێت.\nڕاوێژ: لە بواری دەروونناسییەوە درۆ لەگەڵ مناڵ چۆن پێناسە دەکرێت؟\nخزری: درۆ جۆر، شێوە وهۆکاری تایبەتی هەیە. درۆ لە کەسێکەوە بۆ کەسێکی تر دەگۆڕێ بە هۆکاری جۆراو هەروەکو گوتم درۆی کرداریمان هەیە و درۆی گوفتاریشمان هەیە. دایکان و باوکان بە هەوکاری هەڵسو کەوتی هەڵە، وەک تەنبێ کردن..هاندان واتە تەشویق کردن ویا بەڵێن دانی بە دەرئەنجام. بۆیە زۆرجار دایکان وباوکان و دەورووبەریەکانی منداڵ پێیان وایە منداڵ خاون بڕیار نیەو ناتوانێ شتەکان هەڵبگرێتەوە ودەکرێ بە قەولی کوردی بە ئاسانی کڵاوی سەر بنرێ واتە فریوی بدەی، بەڵام لەبواری دەروونناسیەوە مناڵ لە یەکەم هاتنە دونیا تا تەمەنی هەشت ساڵی هەموو هەڵسوکەوت و کردوەیەکی دایک و باوک هەڵدەگرێتەوە هەموو هەڵسوکەوت و قسەیەک وەک واقع چاو لێدەکات و بەڕاستی دەزانێ. لێرەوەیە دایک وباوک بەهەڵە دەچن و لە هەلسوکەوتیان دا ئاگادار نین چ کارەساتێک بەسەر منداڵەکەیان دێنن.\nبۆ نمونە دایک کە بانگی منداڵەکەی ئەکات کوڕم کچم هەستە نیوەڕۆیە،، یان ئەگەرفڵانە کارە نەکەی ئەتکوژم، ئەگەر ئەو کارە بکەی فڵان شتت بۆ ئەکڕم.. بۆ ئەوەی منداڵەکەی تێکەڵاو منداڵانی تر نەبێ درۆ دەکات و دەڵی ئەو منداڵە فڵانە و فڵان، لێرە منداڵ ئامادە ئەبێت درۆ بکات..، لەسەر ڕەوشی دایک وباوکی.\nڕاوێژ: چ کاتێک دایک و باوک لە گەڵ منداڵدا درۆ بکەن ڕەوایە؟\nخزری: درۆ هیچ کات ڕەوا نیە، ئەوەش کە دەڵێن درۆی مەسڵەحەتی هەڵەیەکی گەورەیە وەک پاساوێک، مرۆڤ بۆ کردەوەی خۆی بەکاری دێنێت. لەبەر ئەوەی کە درۆ بەڕاستی سەرچاوەی هەموو تاوانەکانە هەرچەند لە بواری ئاینیشەوە لەسەری ڕۆیشتون بەڵام حەز ناکەم بچمە ئەو بواروەوە بەڵام درۆ لە هەر حاڵەتێکدا کارەسات خوڵقێنە و ئاسەواری هەر دەمێنێت.\nڕاوێژ: هاوڕێیەک پرسیاری ناردووە ودەپرسێت: هۆکاری چیە کە دایک وباوکان درۆ دەکەن؟\nخزری: دایک وباوک لە دوحاڵەتدا درۆ ئەکەن. یەکەم بۆ هاندانی منداڵ بۆ کارێک کە پێیان خۆشە و یان منداڵەکەیان بە قسەیان ناکات، لێرەوە دایک و باوک درۆ وەک کەرستە وئامرازێک بە کاردێنن، لە حاڵەتی دووهەمدا، دایک و باوک بۆ شاردنەوەی کردوەیەکی خۆیان یان کێشەکانی ناوخۆیان یا خیانەت کردن، درۆ ئەکەن.\nڕاوێژ: هەندێک جار دایک و باوک ناچارە بۆ شاردنەوەی بابەتێکی نەخوازراو درۆ لەگەڵ منداڵەکەی بکات، لە کاتی وادا چارە چیە؟\nخزری: درۆ وەک وتم لە هیچ حاڵەتێک داباش نیە. بە پێی هەموو لێکۆڵێنەوەکان منداڵ فیلسوف دێتە دونیا و بە ئاسانی لە شتەکان تێدەگات، ئەوە ئێمە گەورەکانین پێمان وایە منداڵ گەمژەیە و لە هیچ تێ ناگات کە هەڵەیەکی گەورەیە.\nدەبێت دایک وباوک هەوڵ بدەن ڕاستگۆیانە تێبگەێننن کە چی ڕوویداوە بەڵام ئەم پێشهاتە پێوەندی بە تۆوە نیە و کەسانی گەورەتر لە ئێستادا چارە سەری دەکەن تۆش کە گەورە بیت باشتر تێدەگەیت. بۆیە هەر درۆیەکی مەسڵەحەتی، وێرانیەکی گەورەی لە پشتە، ئەگەر ئەمڕۆ درۆی لەگەڵ بکەی، ئاسەواری ئەو کردوەیە لە مێشکی هەڵئەکەندرێ و لە مێشکیدا دەمێنێتەوە. ئەگەر منداڵ تێبگەینی ئەوا زیرەکی ناکات خۆی لێی تێبگات و هەوڵی بۆ بدات سەری لێ دەربێنێ چی ڕوویداوە، هەموومان خۆمان ڕابردووی خۆمان لەبیرە بە دڵنیایه وە.\nڕاوێژ: ڕۆڵ و پێگەی منداڵان لە ئەمڕۆی کۆمەڵگادا تا چەند کاریگەری دەبێ لە نێو خۆدی کۆمەڵگادا؟\nخزری: منداڵی کاریگەریەکی گەورەی هەیە بۆ داهاتوو و ئەگەر باش پەروەردە بکرێ، ئەتوانێت کۆمەڵگایەکی بەختەور پێکبێنی بەڵام ئەوەی جێگەی داخە مناڵان لە کۆمەڵگای ئێمەدا جێگەو پێگەیەکی ئەوتۆیان نیەو لە پەروەردەیەکی گۆنجاو بە هێز بێ بەشن منداڵانی ئەمڕۆ سەرگەرم دەکرێن ومنداڵانی دۆێنێ دەچەوسانەوە، بوێە کۆمەڵگای کوردی کە زیاتر مەبەستی منە لە پەروەردەیەکی گونجاو بەداخەوە بێ بەشەو بەهۆی نەبونی پەروردەیەکی گونجاو نەبونی دایک وباوکی بەرپرس لە پەروەدەی منداڵ، منداڵان لە پێگەیەکی باش دانابین و بەداخەوە پێگەیەکی کۆمەڵایەتیشیان پێ نەدراوە.\nڕاوێژ: چی بکەین مندڵ درۆزن بار نەیێت؟\nخزری: بۆ ئەوەی منداڵان درۆزن بار نەیێن، دەبێت گەورەکان لە درۆکانیان کەم بکەنەوە وهیچ نەبێت لەبەر چاوی منداڵان کەمتر درۆ بکەن. نابێت هیچ قەول و بەڵێنیەک بە منداڵان بدەن کە ناتوانن جێ بەجێی بکەن. نابێت تەنانەت بۆ تەنبێ کردنیش بێت درۆی لەگەڵ بکەی و بۆ هاندانیش هەروەها. دەبێت لەگەڵ مناڵ بە پێی تەمەن و توانای خوی هەڵسوکەوت بکرێ نەک بەپێی توانای و ویستی گەورەکان ..\nڕاوێژ: چ شتێک یان کردەوەیەک یان جۆرە کردارێک دەتوانێت جێگرەوەی درۆ بێت؟\nخزری: گه ورترین کردەوە بۆ فێربونی وانەکانی ژیان و دوورکەوتنەوە لەدرۆ، ڕاستگۆییە. ڕاستوێژی کلیلی جۆکەرە وهەموو قفڵە کانی دڵ دەکاتەوە، بۆیە دەبێت دایک وباوک بە ڕێژەی یەکەم ڕاستوێژ بن و لەبەر چاوی منداڵ خۆ لە هەڵسوکەوت و گفتاری درۆ بەدور بگرن. بۆیە دوبارەی دەکەمەوە کە ڕاستوێژی دەرمانی چارەسەریی درۆیە.\nڕاوێژ: ترسیش یه‌کێک له‌و هۆکارانه‌یه که ده‌بێته هۆی درۆ کردن چ لە منداڵدا و چ لە دایک و باوکاندا، بە ڕای ئێوە لە کاتی بوونی مەترسیەکدا دایک و باوکان چۆن دەتوانن پێش بە درۆ کردنی خۆیان بگرن تا منداڵەکانیان فێری درۆ نەبن؟\nخزری: بەڵێ ڕاستە یەکێک لە هۆکارە سەرەکییەکانی درۆ کردن ترسە. دایک و باوک بە هۆکاری دروست کردنی هەیمەنەی زاڵ لە ڕێگەی ترساندنەوەو لە ڕێگەی هەڕەشەکردن وتەنبێ کردنەوە منداڵ ناچار ئەکەن بە ئەنجامدانی کارێک کە دەیانهەوێت منداڵ جێبەجێی بکات یان لێی دووربکەوێتەوە. لێروەیە منداڵ کاتێک لە سەر قسەی دایک و باوک لادەدات و کارێک دەکات یان تووشی زەرەرو زیانێک دێت لە ترسان دەیان درۆ و پاساو دێنێتەوە کە تەنبێ نەکرێ. لێرەدا منداڵ یەکەم هەنگاوی درۆکردنی ناوە و فێر دەبێت، ئەویش لە ڕێگەی خودی دایکان و باوکانەوەیە کە منداڵ بەهەڵە لە ڕێگەی پەروەردەیەکی نادروست و یان نەزانینی پەروەردەکردنی منداڵ، ڕادێت.\nڕاوێژ : بەڕێزتان فەرمووتان کە منداڵ لە ترسی سزادران بە هۆی کارێکی هەڵە، هەم پاساو دێنێتەوە و هەم درۆ دەکا، لێرە پرسیار دەخووڵقێ کا ئایا سزا دان ڕەوایە؟ بە چ شێوەیەک؟\nخزری: سزادان بە شێوەی ڕابردوو بەدڵنیایەوە ناڕەوایە، هۆکاری فێربوونی درۆکردن، سزادانە کە مرۆڤ بە گەورەو بچوک، لەسەر پێشهاتێک یان بەزاندنی یاسایەکی دیار لە بنەماڵە یان دەوەی بنەماڵە کاتێک ئەزانێ سزا ئەدرێ، ناچار دەبێت بۆ دوورکەوتنەوە لە سزا درۆ بکات. بەدڵنیایەوە هۆکاری زور هەن کە دەکرێت بەکاری بێنی کە مدناڵ بەهۆی ترسان لە ئازاری ڕوحی و دەروونی و جەستەیەوە ڕەها ببێت وڕاستگۆ بێت.یەک لەوانە لێبوردەییەو هاندانی کەسی هەڵەکار بە دووبارەنەکردنەوەوەی هەڵەکەی و هاندانی بەورە کاری چاک وهاوکات پاداشت کردن ئەتوانێت منداڵ ڕاستگۆ بکات لەسەر ئەو هەڵەی کە کردویەتی و فێر ئەبێت داوی لێبوردن بکات هاوکات فێر بکرێ هەست بە هەڵەکەی بکات بێ ترسان لە سزادان.\nڕاوێژ : هەندێ منداڵ لە هەندێ لایەنەوە لە هەمبەر هاوتەمەن و منداڵەکانی تر یا بە هۆی کێشە و کەمییەک کە لە دەروون یا دەرەوە واتا جەستە دا هەیانە و ناتوانن وەکوو مناڵێکی ئاسایی بن، درۆ کردن بۆ ئەو کەسانە دەبێتە هۆی چوونەسەری ورە و باوەڕ بە خۆبوونیان، ڕای بەڕێزتان لەو بارەوە؟\nخزری: درۆکردن پێدەچێ ڕەنگدانەوەی کاتی هەبێت و کەسێک بە هۆکارێکی لاوازی نەخۆشیی کەم ئەندامی، هەژاری و …تاد، زۆرجار درۆ وەک کەرستەیەک یان چارەسەرێک بەکار بێنێ بەڵام بەداخەوە درۆ یەکجار دەکرێت بەڵام بۆ ئەوەی ئاشکرا نەبێ دەبێت نیوەی تەمەنت لە ترسی ئابڕووچون یان بە زمانی خۆمانە لە ترسی خیت نەبوونەوە دەبێت درۆ بۆ ئەو درۆیە بکەن، لێروە دەبێتە عادت و دژکردوەی لێدەکەوێتە و خیانەتی لێدەکەوێتەوە، بۆ ئەوەی بمانهەوێت کەسێکی وا لە درۆکردن بپارێزین دەبێت ورەی پێببەخشین کە تواناکانی خۆی بناسێت و هەرکەس دەتوانێت بە هەر کەموکوڕیەکەوە سەرکەوتو بێت، بۆیە گەورەترین شت بڕوا بەخۆبوونە کە دەبێت لەو کەسە لاوازانەدا دروستی بکەیت و لێروە ئەو کەسە لە درۆ دوور ئەکەوێتەوەو متمانەی بەخۆی زیاد دەبێت.\nهەزاران نموونە هەیە، چەند ڕۆژ لەوە پێش وێنەی منداڵێکی بێ دست وقاچ بڵاو بۆوە کە لە ڕێگەی دەمیەوە فێرکرابوو بنوسێ، وێنە بکێشێ کایە بە پلەستەیشێن بکات، ئەم فێرکردن و ڕاهێنانەیە کە ورە بە مناڵ وگەورەساڵیش دەبەخشێ.\nڕاوێژ: چ کاتێک درۆ کردن لە منداڵدا دەبێ بە کێشەیەکی جدی و مەترسیدار، واتا دەکرێ وەکوو نەخۆشی پێناسەی بکەین؟ چارەسەری چیە؟\nخزری: درۆ هەر لە یەکەم دسپێکەوە کێشەیەی جیدیەو دەبێت ڕێگەی لێ بگیرێ، لەبەر ئەوەی لە کاتی گەورەبووندا کارەسات دەخوڵقێنێ، هۆکارەکەشی ئەوەیە کە کاتێک مرۆڤ فێری درۆ بوو بۆ دوو کار دەیکات، یان دەیهەوێت هەڵەکانی بشارێتەوە یان دەیهەوێت کەسانێک تاوانبار بکات و بە قازانجی خۆی شتێک بسەپێنی بۆیە بە هەردوک باردا دەبێتە تاوان دژ بە کەسانی تر و بەڵێ دواتر دبێتە نەخۆشیی دەروونیش چونکە منداڵ یان گەورەساڵ خۆشی دەکەوێتە قەیرانەوە کە بۆ وایکرد؟ بەهۆی ئەو درۆیەی ئەو کارەساتە دروست بوو؟ چی پێشهات؟ لای خۆی لە مێشکی خۆیدا دەکەوێتە کێشمەکێشم و خۆشی هەست بە تاوان دەکات. بۆ ئەوەی کە چۆن چارەسەری درۆ بە تایبەت لەمنداڵ دا بکەین دەبێت چەند کاری گرنگ ئەنجام بدەین.\nیەکەم: دەبێت ڕیشەی ترس لە مێشکی منداڵ دەربێنین.\nدووهەم: دەبێت فێری بکەین هەمیشە لە پێناو هەڵەکانی داوای لێبوردن لە بەرامبەرەکانی بکات.\nسێیەم: دەبێت فێری متمانە بە خۆبوونی بکەین کە جیاوازیی جەستەی نیشانەی نەتوانین نیەو نموونەی بۆ بێنیەوە، بەتایبەت بۆ کەم ئەندام ومنداڵی هەژار.\nچوارەم: بەردەوام دەبێت لە پێناو کردەی باش و ڕاستوێژ بوونی پاداشتی بکەین.\nئەم چوار خاڵە دەتوانن چارەسەرێکی گونجاو بن بۆ پاراستنی منداڵ بە تایبەتی لە درۆ کردن. خاڵی دیکە زۆرن کە بەپێی کورتی کات ناتوانم هەمووی باس بکەم.\nڕاوێژ: دایک و باوک چەند دەتوانن کەڵک لە چیرۆک وەرگرن بۆ فێر کردنی منداڵ بە ڕاستگۆیی؟\nخزری: دیارە خاڵێکی جوانت ئاماژە پێکرد، بەدڵنیایەوە دەکرێت لە ڕێگەی چیڕۆکی گونجاو و شێعری گونجاو، منداڵ فێری ڕاستوێژی بکرێ بەڵام بەداخەوە سەدانەودونۆی ئەو چیڕۆک و شێعرانە لە ڕونگەی گەورەساڵانەوە نووسراون و زیاتری حەزی خۆیان تێخزاندووە، ڕەنگە لە شێوەی زماندا شیرین بن بەڵام لە بواری فکری-پەروەردەی و سناریۆی چیڕۆکیەوە لاوازن..بۆ نمونە دەمهەوێ دوو چیرۆکە شێعر باس بکەم کە زۆریش پڕفڕۆش بوون، یەکیان “پێنج ئەنگوست دەبنە یەک مست” و ئەوی دیکە “ماسی خانم ناو دەریا چارشێوی دا بەسەریا”..بەڵام دڵنیاتان دەکەمەوە ئەوەندەی گەورەکان سودیان لێ بینی، منداڵان هەرگیز. بەداخەوە من ئەوە لە دونیای ئەدەبی مناڵاندا من وەک کارەسات دەیبینم.\nڕاوێژ: وەکوو دوایین پرسیار جۆرێک لە درۆ کردنی منداڵان درۆی تۆڵەسەندنەوەییە، لێرەدا منداڵ درۆ دەکات بۆ ئەوەی منداڵێکی تر تاوانبار بکات بەتایبەت ئەو منداڵەی کە رقی لێیەتی و ئەمەش بە تاوانی رێکخراو کە سزادان یاخود ناوبانگی خراپی لەدوابێت، ئەمەش بەهۆی حەسودی و ئیرەیی یاخود هەستکردن بە نایەکسانیەوە دروست دەبێت هەروەها بە پێچەوانە و بۆ پاراستنی ئەو کەس و شتەی کە بەلایانەوە گرینگ و خۆشەویستە، دایک و باوکان چٶن دەتوانن پێش بەو جۆرە درۆیانە بگرن؟\nخزری: بەڵێ ڕاستە بەڵام وەک پێشوەخت عەرزم کردن ئەگەر منداڵ لەسەر ئەو چوار خاڵە بەتایبەتی ڕابێت و فێربێت کە جیاوازی هۆکاری بەکار نەهێنانی تۆ نیە نەک کەسێ بەرانبەرت، ئەوە منداڵ ئەتوانێت فێر بێت حەسودی واتە ئێرەیی نەبات، هەژاریی خۆی لە چاوی منداڵانی دیکەدا نەبینێ و عەز بە لاوازی کەسەکانی دیکە نەکات. زۆر جار کەسانێک بۆ جەفەنگ و ڕابواردن درۆ دەکەن بەڵام کاتێک تۆ منداڵەکەت فێر کرد تواناییەکانی خۆی بناسێ، نەترسێ، متمانەت پێ بەخشی. بۆی بسەلمێنی کە بێ پوڵی و هەژاری، نیشانەی نەتوانین نیە یان کەمئەندامی هۆکاری نەتوانین نیە، منداڵ باوەڕی بەخۆی دەبێت و خۆی لە هەر جۆرە هەڵوێستێکی درۆزنانە دەپاریزێ.\nهەڵبەت ئەوەشمان لە بیر نەچێت جیهانی بازرگانی، ئەڤین و خۆشەویستی و هاوڕێیەتیشی گرتۆتەوە، دەتوانم بڵێم ئەگەر بمانهەوێت کاری بۆ بکەین بۆ هەر هۆکارێک دەبێت دەیان کاتژمێر لەسەری بدوێن.\nPrevious articleپارچە شیعرێکی ( لەتیف هەڵمەت ) ە لە ژێر ناوی ( نیشتمان ) :\nNext articleشیعری مامۆستای قوتابخانە


چەند بڕیارێك لەبەرژەوەندی تەندروستیی سەیدسادق دەرچوون\nسێ شه‌ممه, تشرینی دووه‌م 30\nHome›هەواڵ›کوردستان›چەند بڕیارێك لەبەرژەوەندی تەندروستیی سەیدسادق دەرچوون\nنەخۆشخانەی فریاکەوتنی سەید سادق\nدوابەدوای بەرزبوونەوەی ژمارەی گیانلەدەستدان بە ڤایرۆسی كۆرۆنا و هاوكات بە مەبەستی ئاوڕدانەوەی جددی لە كەرتی تەندروستیی سەیدسادق، لەسەر داوای ئیدارەی قەزاكە، بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستیی سلێمانی چەند بڕیارێكی گرنگی لە بەرژەوەندی كەرتی تەندروستی سەیدسادق دەركرد.\nتەها ئەحمەد، لێپرسراوی راگەیاندنی قایمقامێتی قەزای سەیدسادق بە SNNی راگەیاند: دوای ئەوەی لە سەر داواكاری قایمقام و چەند جارێك بە نوسراوی فەرمی داوامان لە لایەنە پەیوەندیدارەكان كرد كە پێویستە بە زووی ئاوڕی زیاتر لە كەرتی تەندروستیی سەیدسادق بدرێتەوە و پێداویستییە پزیشكیەكانی بۆ دابین بكرێت، دواجار بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستیی سلێمانی چەند بڕیاڕێكی گرنگی لە بەرژەوەندی قەزاكەمان دەركرد، بەجۆرێك بڕیاردرا بە كردنەوەی هۆڵەكانی نەشتەرگەری و بەشەكانی تری نەخۆشخانەکە لە یەکی ئاب كە بەهۆی كۆرۆناوە داخرابوون، هاوكات بڕیاریشدرا پاداشتی سەرجەم ئەو كارمەندانە بكرێت كە ماندووبوون لە رووبەڕووبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا.\nئاماژەی بەوەشكرد: “بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستیی سلێمانی بڕیاریدا كە قەزای سەیدسادق بكرێتە ناوەندێكی گەورەی تەندروستی لە رووی ئیدارییەوە گەورە و فراوان بكرێت بۆ خزمەتی تەندروسـتی ناوچەكە، لەگەڵ ئەوەشدا سیستەمی ئۆكسجینی ناوەندی بۆ نەخۆشخانەی سەیدسادق دابنرێت”.\nلێپرسراوی راگەیاندنی تەندروستیی سەیدسادق ئەوەشی خستەڕوو، هەر لەبەرژەوەندی كەرتی تەندروستی سەیدسادق بڕیاردرا كە پێداویستییەكانی پزیشكی سەنتەری ددانی سەیدسادق و مەڵبەندی تەندروستی كانی پانكە دابینبكرێت و خزمەتی زیاتری كەرتی تەندروستی سەیدسادق بکرێت لەڕووی پزیشكی پسپۆری و كارمەندی پزیشكییەوە.\nلەسەرەتای سەرهەڵدانی ڤایرۆسی كۆرۆنا تا ئێستا 19 كەس لە سنووری قەزای سەیدسادق بەهۆی ئەو ڤایرۆسەوە گیانیانلەدەستداوە كە بە زۆرترین گیانلەدەستدان ئەژمار دەكرێت لە سنوورەكەدا.\n“مێرکڵ رێگری لە دروستبوونی شەڕی نێوان تورکیا و یۆنان کردووە”\nلاهور شێخ جەنگی: یەكێتی شێوازی سیاسەتكردنی دەگۆڕێت\nداعش لە کفری هێرشی کردە سەر پێشمەرگە و شەڕ بەردەوامە\nوتەبێژی وەزارەتی كارەبا: بڕی بەرهەمهێنانی كارەبا بۆ نزیكەی چوار هەزار یەكە زیاد دەكەین\n“بیرت چووە كە شكستت خواردووە و زۆر لە پێستی خۆت دەرچووبووی”\nلەسەر رووداوی تەقەکردنەکەی ئەمڕۆی سلێمانی 6 کەس دەستگیرکران\nله ماوه‌ى دوو كاتژمێردا 11 حاڵه‌تى نوێى كۆرۆنا له عێراق تۆماركران و كه‌سێكیش گیانى له‌ده‌ستدا\nکازمی بۆ حەشدی شەعبی ” ئێوە ڕۆڵەی خۆمن”\nفوئاد حسێن: ئەگەر دۆخی ئابووریی عێراق باش بێت خەڵک هەوڵ نادات کۆچ بکات\nکەشناسێک: لە رۆژی چوارشەممەوە بەفربارين لە هەرێم دەستپێدەکات\nئەرشیف مانگێک دیاری بکه تشرینی دووه‌م 2021 (290) تشرینی یه‌كه‌م 2021 (301) ئه‌یلول 2021 (336) ئاب 2021 (388) ته‌مموز 2021 (436) حوزه‌یران 2021 (502) ئایار 2021 (487) نیسان 2021 (405) ئازار 2021 (455) شوبات 2021 (470) كانونی دووه‌م 2021 (668) كانونی یه‌كه‌م 2020 (885) تشرینی دووه‌م 2020 (897) تشرینی یه‌كه‌م 2020 (1039) ئه‌یلول 2020 (1024) ئاب 2020 (1039) ته‌مموز 2020 (1075) حوزه‌یران 2020 (1120) ئایار 2020 (1077) نیسان 2020 (79)\nقوباد تاڵەبانی بۆ پارێزگاری دهۆك: بەم نزیكانە دەسەڵاتەكان شۆڕ دەكرێنەوە\nسیستمی تەندروستی كەركوك لەهەرەسهێنان نزیكدەبێتەوە\nلێدوانی سکالۆنی دوای بردنەوە لە بۆلیڤیا\nڤایرۆسێکی نوێ لە چین بڵاوبووەتەوە\nعێراق سه‌ردانى وه‌زیرى به‌رگریی توركیاى هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه


سێناتۆرێکی ئامریکایی خوازیاری وڵامی توندی هێرش بۆ سەر مەقەڕەکانی حیزبی دێموکرات بوو\n٢٤ ئوت ٢٠١٩ - ٠٢ خەرمانان ١٣٩٨ - ٠١:٠٠ تاران\n١٣٩٧/٠٦/٢٧ - ١٨-٠٩-٢٠١٨ - ١٨:٠٠ تاران ١٣٩٩ قه‌باره‌ی فۆنت:\nئاژانسی کوردپا: سێناتۆرێکی ئامریکایی هێرشی مووشەکیی سپای پاسداران بۆ سەر بنکە و بارەگاکانی حیزبی دێموکراتی بە بەشێک لە هەوڵەکانی حکوومەتی ئێران بۆ نائەمن کردنی ناوچەکە زانی.\nسێناتۆڕ مارکۆ ڕووبیۆ لە ئەندامانی باڵای سنای ئامریکا لە توویتێکدا هێرشی مووشکی سپای پاسداران بۆ سەر مەقەڕەکانی حیزبی دێموکراتی مەحکووم کرد و خوازیاری وڵامی توند بەو هێرشە مووشەکییەی حکوومەتی ئێران بوو.\nناوبراو دەڵێت: ئەم هەوڵەی حکوومەتی ئێران بەشێک لە هەوڵەکانی ئەم حکوومەتەیە بۆ دروست کردنی نائەمنی و تێکدانی ناوچەکەیە.\nسێناتۆڕ مارکۆ ڕووبیۆ لە ئەندامانی باڵای سنای ئامریکا\nعەلی‌ئەکبەر پوورجەمشیدیان، لە وتووێژێکدا لە "دفاع پرس" بە ئاماژەکردن بە هێرشی مووشەکی بۆ سەر بنکە و بارەگاکانی حدکا ڕایگەیاند: "هێزە چەکدارەکان بەتایبەتی سپای پاسداران بەو هێزەی کە هەیانە، دەتوانن لە هەر بارودۆخێکدا، لە کاتێک کە وڵاتی ئێران بەرەوڕووی هەڕەشە ببێتەوە، ئەو هەڕەشانە بەهێزەوە وڵام بدەنەوە.\nڕۆژی شەممە، ١٧ی خەرمانان، بنکە و بارەگاکانی حیزبی دێموکرات لە شاری کۆیە لە قووڵایی خاکی هەرێمی کوردستان، لە لایەن سپای پاسدارانەوە مووشەکباران کرا، کە لەو مووشەکبارانەدا، ١٥ کادر و پێشمەرگەی حیزب کوژران و ٤٠ کەسی دیکەش بریندار بوون.


مشتومڕ دەربارەی گواستنه‌وه‌ی كۆرۆنا له مێشەوه بۆ مرۆڤ یه‌كلاكرایه‌وه\nبه‌وێنه..روداوێكی هاتوچۆ سێ برینداری لێكه‌وته‌وه\nپێنجوێن.. دانیشتوانی گه‌ڕه‌كێك كه‌ره‌نتینه كران\n ئەنفال و لێبووردەیی \nئایە دەكرێ لە جەلاد ببورین، ئەمە ئەو سەرنجەیە كە پێویستە كورد هەڵوەستەی لەسەر بكات، بوردن لە جەلاد گێلیە یان دڵفراوانی، ئەگەر گێلیە بۆ، ئەگەر دڵفراوانی و گەورەییە بۆ، كێشەی گەورە ئەوەیە لەم نێوانەدا بەدحاڵیبونێكی ترسناك هەیە، ئەوەی ناونراوە لێبووردەیی، ئەوەی رۆژئاواییەكان شانازی بەوەوە دەكەن كە موڵكی ئەوانەو كەنعان مەكیەش لە كتێبی «لێبووردەیی لە نێوان رۆژهەڵات و رۆژئاوادا « دەڵێ لە رۆژهەڵات ئەم چەمكە لە مێژوودا ریشەی قوڵی نیە، هەر چەند رۆژئاوا دوای كتێبەكەی جۆن لۆك و ئاشبونەوەی ئاینیش سەرزەمینی شەڕێكی ترسناك بوو، نازییەكان و فاشییەكان و ستەمكارەكان لەوێوە سەریان هەڵدا، بوردن ئەوەنیە كە لە ستەمكاری ببورین، لە ستەمكاری بوردن جگە لە چاوپۆشی كردن لە ستەمكاری، هەمیشە ئەگەری دووبارە بوونەوەی هەیە.\nكۆتایی هێنانە بەستەم\nئەوەی رۆژئاواییەكان لە جۆن لۆك و پێشتریشەوە شانازی پێوە دەكەن، گوایە لێبووردەیی چەمكێكی رۆژئاواییە، لەوێدا دەوەستێ كە هیتلەرو مۆسۆلۆنی و ستەمكارەكانی تر دەكەونە بەردەم سزاو لێپێچینەوە، كەواتە لێبوردەی چاوپۆشین نیە لە ستەمكاری و كۆتایی هێنانە بەستەم، لە رێگەی دادگای كردنی ستەمكاری و بە جێهێشتنی ئەو قۆناغە تاریكەوە كە بە قۆناغی ستەمكاری ناودەبرێ، لێبووردەیی نەهێشتنی سیماكانی ستەمكاری و ئەو ناشرینیانەیە كە جەلاد لە سەردەمی خۆیدا بونیادی ناون، بتەكان، زیندانەكان، زەبرو زەنگەكان، توندوتیژی و تا قۆناغی دوای ستەمكاری، قۆناغی هێنانە ئارای لێبووردەییە بەو مانایەی ئیتر قوربانی، ستەملێكراو دەگەڕێتەوە نێو ژیان، ئەوەی رامینی جیهانبەگلو وەك سەرسامیەك بە تاڵەبانی نیشانی دەدا، لەوەی كە ئامادە نیە واژوی لە دار دانی سەدام و دارو دەستە تاوانبارەكەی بكات، كەمتر پەیوەستە بە لێبووردەییەوە، راستە تاڵەبانی سەرۆكی عیراقێكی فرەنەتەوەی بە زۆر گرێدراو بەیەكەوەیە، ئەوەش راستە كە تاڵەبانی پارێزەرە، ئەوەش راستە كە رەنگە واژویەكی تاڵەبانی بۆ ئەو پرسە ببێتە هۆی توڕەبوونی عەرەبەكان، وەك چۆن دوای هەڵواسینی سەدام لە لایەن شیعەوە ئیتر هیچ گرێبەستێكی سیاسی لە نێوان شیعەو سونەی عەرەبی عیراقیدا نەما، هۆكاری واژونەكردنەكە لە لایەن تاڵەبانیەوە هەر لێبووردەیی نیە هۆكار گەلی دیكە هەن، لە گەڵ ئەوەش دەكرێ لە سەرنجەكەی بەگلوورده‌بینەوە، لەو روانگەیەوە كە هەرگیز كورد بەرانبەر ئەوانەی ستەمیان لێكردوە توندوتیژ نەبووە، بەو رادەیەی ئەوە بە خراپی بشكێتەوە، ئەمە پەیوەستە بە ئاوەزی كوردییەوە یان نا، ئەمەیان بابەتێكی ترە، كاتێ لە مانگی 10ی 1991 كەس و كاری هەندێ قوربانی دەستی سەدام لە سلێمانی چەند سەربازێكیان كوشت، ئەوە لە لایەن رێكخراوەكانی مافی مرۆڤەوە كرایە بابەتێكی گەورەو هەوڵدرا وێنەكە زۆر بشێوێنرێ، ئەمە راپەڕینی دووەمی كوردستانی باشور بوو، پاش ئەوەی لە راپەڕینی یەكەمدا سەربازەكان بەڕێزەوە نێردرانەوە بۆ نێو كەس و كاریان، ئەوان لە كەركوك دۆزەخێكیان بۆ كورد دروستكرد، روداوەكە بەم جۆرە سەرچاوەی گرت.\nلە راپەڕینی 1991دا بە هەزاران سەرباز پاش ئەوەی كە خواردن و كەل و پەلی پێویستیان بۆ دابین دەكرا دەنێردرانەوە بۆ نێو كەس و كاریان، ئەم رووداوە تەنها سێ ساڵ دوای ئەنفال و كیمیا بارانی 1988 بوو، لێرەوە دەكرێ هەڵوەستە لەسەر سەرنجەكەی جیهانبەگلو بكەین، ئاخر ئەو سەربازانە نزیكەی هەموویان بەشداربون لە پرۆسەكانی ئەنفالداو هەرچی نەشیا كردیان.\nئەو پرسیارە وەربگرین\nلەم كتێبەدا دەمانەوێ لەسەر لێبووردەیی، كاتی لێبووردەیی، لێبووردەیی و دادگا، ئەنفال و لێبووردەیی بووەستین، راستی ئەم كتێبە پڕۆژەی چەند ساڵ لەمەوبەرەو هەرجارەی هۆكارێك دوای خستوە، ئێستا دەمانەوێ وەڵامی ئەو پرسیارە وەربگرین، ئایە لێبووردەیی چاوپۆشینە لە ستەمكاری یان، یەكتر قەبوڵكردن و رێزگرتنە لە جیاوازییەكان، ئایە دەكرێ چۆن لەگەڵ ناسیونالیزمی توندڕەودا مامەڵە بكرێ، دەتوانین بە جیاوازیەكانمانەوە گونجان دروست كەین یان نا.\nسەرەتا لە خەیاڵما بوو ئەم كتێبە ناو بنێم جینۆسایدو لێبووردەیی، وەك چۆن «جینۆ سایدو كاڵبونەوە» شم هەیە، بەڵام بە گوێرەی ئەوەی ئەنفال هەموو بنەماكانی جینۆسایدی تێدا بوو، هەروەك چۆن بە كوشت و بڕی ئەرمەنیش دەگوترێ قەتڵ و عامی ئەرمەن، یان جینۆ سایدی ئەرمەن، بە كوشت و بڕی جولەكەش دەگوترێ جینۆسایدی جولەكە، ئەنفال بووە بە شوناس و ناسنامەی سڕینەوەو جینۆسایدی كورد بۆیە ئەنفالەكەم بە شیاوتر زانی و ئێستاش نزیكەی تەواوی ناوەندە مرۆییەكانی دنیا، ئەوانەی بایەخ بە جینۆساید دەدەن، دەزانرێ ئەنفال جینۆسایدی كوردە، من لەو سەردانانەی بۆ دەرەوە كردوومە و لەو دیتنانەی ناوەوەش كە توێژەرو ڤەكۆڵەری بیانیم بینیوە، بۆم دەركەوتوە، كە ئیدی ئەنفال بووە بە هاوواتای جینۆساید.\nلیژنەكانی بە دواداچوون\nدوای رووخانی بەعس لە 9-4-2003 و كۆتایی هاتن بە تاریكترین و پڕزەبرو زەنگ ترین مێژوی خوێناوی عیراق، كورد كە ئەو دەم دوو ئیدارەی هەبوو، ئەمەش لە دوای 31ی ئابەوە بەو جۆرە بوو، ئیدارەیەكی پارتی لە هەولێرو دهۆك و ئیدارەیەكی یەكێتی لە سلێمانی و گەرمیان، ئەمە ئەگەرچی چەند ساڵێ لەوە پێش رێكەوتن بە زۆری ئەمەریكا واژووكرابوو، بەڵام نەتوانرابوو، بكرێتەوە یەك، چۆن لە ئیدارەی سلێمانی لیژنە بۆ بە دواداچونی قوربانیانی ئەنفال و گۆڕە بە كۆمەڵەكان دروست كرا، دیار بوو لە هەولێریش شتێكی لەو بابەتە كرا بوو، لە سلێمانی سەلاح رەشید وەزیری ئەنفال و شەهیدان بوو، لە هەولێریش محەمەد ئیحسان ئەو كارەی دەكرد، هەڵبەت ناوی وەزارەتەكانیش جیاواز بوو، لە سلێمانی دوو لیژنە دروست كرا، لیژنەیەك بۆ بەشی باكوری عیراق، موسڵ و تكریت و دیالەو ئەم دیوی زنجیرە چیای حەمرین، لیژنەیەكیش بۆ باشوری عیراق، ئێمە چەند كەسێك لیژنەكەی باشور بووین، هەڵبەت گێڕانەوەی ئەمە رەنگە وەك مێژوو پێویست بێت، بەڵام ئێمە قسە لە پرسێكی دیكە دەكەین.\nزانیاری سودی چییە\nبۆچی گەڕان بە دوای راستییەكان و ئێسك و پروسكی قوربانیەكاندا، دەسكەوتنی زانیاری سودی چییە لە كاتێكدا سەدام و حزبی بەعس هەموو نەیارانی خۆیان زیندە به‌چاڵ و كوشت و بڕ كردووە، لەوەدا دەستیان لە خەڵكی سڤیل و بێ چەك و بێ پەناش نەپاراستوە، تەنانەت هەر لە سەرەتاوە بەعس و سەدام بەو جۆرە هاتوون، كە نابێ هیچ بەربەستێك لە بەردەمیان بێت چیرۆكی هۆڵی خولد لە بەغداو بڕیاری مەرگی نزیكەی دوو لە سێی ئەندامانی باڵای حزبی بەعس ئەو راستیە دەسەلمێنێ، ئەوەی ساڵی 1979 لە هۆڵی خولدی بەغدا روویدا سەرەتایەكی ترسناك بوو بۆ دەركەوتنی ستەمكاری، ئەو دەم هێشتا شەڕی عیراق – ئێران دەستی پێنەكردبوو، ئەو شەڕەی دوو رژێمی ئاخوندەكانی تاران و بەعسییەكانی بەغدای وەك دوو رژێمی ستەمكارو پڕ زەبرو زەنگی زیاتر دەرخست.\nنە نەترسی جینۆساید\nبە تەواوەتی رەویوەتەوە\nكۆكردنەوەی زانیارییەكان، دەستنیشانكردنی گۆڕە بە كۆمەڵەكان و ناسینەوەی قوربانییەكان، بۆ ئەوەی بەڵگەكانی راستی زیاتر نیشانبدرێن و ئەمەش ببێتە سەرەتایەك بۆ لە پشتەوە جێهێشتنی قۆناغی ستەمكاری، ئەگەرچی لەمەدا تا نووسینی ئەم كتێبە نەعیراق سەركەوتوو بووە، نە هەرێمی كوردستان وێنەیەكی جوانی لە لێبووردەیی و یەكتر قەبوڵكردن نیشان داوە، نە ستەمكاری كۆتایی هاتووە، نەترسی جینۆساید بە تەواوەتی رەویوەتەوە، رەنگە ئەوەی لە شەنگال روویدا جا بە هەر شێوەو شێوازێك و كێ كردویەتی، ئەوە دەردەخات كە هەمیشە جینۆساید لە بەردەمماندایە، بە دواداچوونی راستی و كۆكردنەوەی زانیاری و پاراستنی بەڵگەنامەكان، بەڵگەنامەكان هەرچیەك بن و چۆن، بۆ ئەوەیە كە ئەزمون لەو رووداوە تاڵانە وەربگیرێ و دووبارە نەبنەوە، لە دنیادا ئەمە زۆر بە وردی كاری لەسەر دەكرێ،لای ئێمە تا ئێستا ئەو كارە نە بە زانستی كراوە نە تیمی تایبەتمەندی بۆ دانراوە، كە دەبوایە لە مێژبوایە، وەزارەتی تایبەتمەند لە خەڵكانی شارەزا، لیژنە یان راستتر رێكخراوی بە دواداچوونی راستیەكانی دروستكردباو ئێستا زۆرترین كەل و پەل و بەڵگە لە ئەرشیفی ئەواندا با.\nتیمەكەی ئێمە تیمێكی سەرەتایی كەم ئەزمون و نەشارەزا، بەڵام ئەركێكی گرنگمان لە ئەستۆ بوو، هەر ئەوەش هاندەرمان بوو، دەنا بۆ پرسێكی زۆر گرنگی وەك گەڕان بە دوای گۆڕی بەكۆمەڵ و دۆزینەوەی قوربانی كورد لە بیابانەكانی باشوری عیراق، ئەوەی ئێمە دەمانكرد و ئەو كەرەسانەی بەردەستمان كامێرای سادەو جیپیئێسێك و هیچی تر مایەی دڵخۆشی نەبوون، لەگەڵ ئەوەشدا بە گشتی نزیكەی تەواوی پارێزگاكانی باشوری عیراق لە بەغدا بەو دیوا گەڕاین و زانیاریمان لەسەر دەیان گۆڕی بە كۆمەڵ كۆكردەوە، یەكەم تیم بووین بچینە بیایانەكانی سەماوەو ئەو شوێنەی تەیموری لێوە هاتەوە.\nراستی لە نێو دنیای ستەمكاریدا دۆزینەوەی بەڵگەو دەكۆمێنت پێویستی بە ماندووبوونی زۆر نیە، ئەگەرچی هەوڵی ئەوەش بدرێ دەكۆمێنت و بەڵگەو نوسراوەكان لە ناو ببرێن، بەڵام كوشتن و ئازار دان و لە ناودانی خەڵك ناشاردرێتەوە، لە بیابانەكانی عیراق لە كوێ شوێنەواری گۆڕێكی بە كۆمەڵ هەبێت هەڵیدەیتەوە بە هەزاران وێنەو دەكۆمێنتت دەستدەكەوێ، لە نێو ئەو گۆڕانەدا هەموو بەڵگەیەك هەن، قژ، كەلە سەر، جل و بەرگ، سەعات، مەمەشوشە، هتد. رەنگە بە تێپەڕبوونی كات بەشێكی گرنگ لەو بەڵگانە لە ناوبچن، بەڵام ستەمكارییەكە وەك مێژوو دەمێنێتەوە.\nرۆمی ئەوەندە شومن\nلە شەخسیش دەدەن زەرەر\nكورد لە كۆكردنەوەی بەڵگەو دەكۆمێنتا زۆر سستەو هێندە بایەخ بە ئازارەكان، رووداوەكان، چیرۆكە تراژیدییەكان نادات و ناگەڕێتەوە سەریان، ئەمەش وای كردووە ئێمە تا ئێستا مێژوویەكی دروست و ڕوون و پڕ بەڵگەو زانیاریمان نەبێ، دەكرێ بڵێین ماڵی گەڕیدەو كورد ناسەكان لە لایەك و شاعیرانی كورد لە لایەكی دیكەوە ئاوا بێت توانیویانە زۆر زانیاری و رووداوی ورد بۆ ئێمە تۆمار بكەن، بۆ نمونە دوو چامەكەی نالی و سالم لە ڕووی دیرۆكییەوە بە ئێمە دەڵێ كە تورك چییان بە سلێمانی و كوردستان كردووە، «رۆمی ئەوەندە شومن لە شەخسیش دەدەن زەرەر» سالم لە وەڵامی نالیدا ئەوە دەڵێ، ئەمە بەڵگەیەكی حاشا هەڵنەگرە لەوەی كە عوسمانییەكان تەكێ‌و خانەقاو شەخسەكانیشیان دەستكاری كردووە، تا رادەی ئەوەی سیمای دیرۆكی ناوچەكە بە تەواوەتی بە سودی خۆیان بنووسنەوە، یان وێنا بكەن.\nنەك وەك نەتەوەپەرستی\nئەمە فارس و عەرەبیش هەر یەك بە جۆرێك كردوویانە، هۆیەكەش هەر ئەوە بووە، كورد ئاستی هۆشیاری نەتەوەیی نەبووە و خۆی لە تخوبی خێڵ و عەشرەت و بنەماڵە رزگار نەكردووەو نەیویستووە گەشە بە بیری ناسیونالیزمانەی خۆی بدات، وەك خۆناسین و بوونە نەتەوە، نەك وەك نەتەوەپەرستی، ئەمەش وای كردووە بە قەدەر ئەوەی تورك و فارس و عەرەب بوون و ناسنامەو شوناسەكە لەناودەن و بیسڕنەوە كورد خۆیشی ئەوە بكات، شیعرەكانی ئەحمەدی خانی و حاجی قادری كۆیەو ئەوانی تر شاهیدی راستی ئەم قسانەن حاجی قادر دەڵێ «رۆم و جوو چاكە ئیتیفاقی هەیە – كوردە بێغیرەتی و نیفاقی هەیە».\nكۆكردنەوەی زانیاری و داتاو بەڵگە نامە هۆیەكی گرنگە بۆ ناسینی جۆری جینۆسایدو سڕینەوەكە، هەروەها هۆیەكیشە بۆ ئەوەی مرۆ بتوانێ بە دوای چارەسەرو ئەو ڕێگریانەدا بگەڕێ كە ئەوە دووبارە نەبێتەوە، ئەوە جگە لەوەی لەم رێگەیەوە دەتوانرێ كار بۆ ئەوە بكرێ دادوەری بگەڕێتەوە و قوربانی بگەڕێنرێتەوە بۆ نێو یان و قەرەبوكردنەوە لە هەموو رویەكەوە پیادە بكرێ، دادوەری چیەو قەرەبوكردنەوە بۆ ئەمە ئەو بابەتانەن كە دواتر وەڵامەكانیان وەردەگرین و دەكرێ بۆ ئەمەسەیری ئەزمونی جولەكەو شوێنەكانی تریش بكەین.\nسلێمانی چی به‌سه‌ر دێت؟\n خەیاڵتان خاوە، ویژدانی خەڵک نەمردووە\nكۆرنایه‌تی....كۆمه‌ڵایه‌تی بون له‌سه‌رده‌می كۆرۆنا\nعێراق له‌كوێى كۆڕۆنادایه\nدارۆی خاک و خۆشەویستی


ebdulrehman bamerni: عبدالرحمن بامەرنی: مژەویكرنا دەقی خزمەتا شعرێ ناكەت و خاندەڤای ژێ دوور دئێخیت!\nپرس: پەرتوكێن ئەلەكترونی تشتەكێ نوی یە و بوچی تە ئەڤ پێنگاڤە هاڤێت و تە پەرتوكا خوە ب رەنگێ كاغەزێ بلاڤ نەكر؟\nبامەرنی: ئەڤ پەرتوكا من كومەكا گوتارێن ئەدەبی نە و نڤیسینا ڤان جورە گوتاران ژی، تشتەكێ نوی یە دناڤ ئەدەبیاتا مە دا و دیارە مە ئەزما چاپكرنا وەشانان ژی هەیە، ژ بەر هندێ من باشتر زانی ئەز ڤێ پێنگاڤێ بهاڤێژم، كا دێ چەند سەرگریت. پێنەڤێت ژی ئەڤرو خاندەڤایێ بابەتێن ئەلەكترونی گەلەك یێ هەی، بتایبەت ئەگەر تو ژ وان كەسان بی و بزانی دێ چاوان بابەتێن خوە بلاڤ كەی. نوكە من مالپەرەكێ ئەلەكترونی یێ تایبەت ب بەرهەمێ خوە ڤە هەیە و ژ بلی وێ ژی ئەز بابەتێن خوە دگەلەك جهێن دی دا بلاڤ دكەم، ئەز هەست دكەم ئەو بابەتێن ل سەر ئەنترنێتێ دهێنە خاندن، برەنگێ كاغەزێ نەهێنە خاندن، ئەڤە ژی وێ رامانێ نادەت كو من باوەری ب كاغەزێ نەمایە، بەلكو ئەز وێ باشتر دزانم، بەلێ ئەگەر مروڤ هەولبدەت، بهەردو رییان بابەتێن خوە بگەهینیت، دێ زێدەتر خاندەڤای لدوورێن خوە خرڤەكەت و دێ ژ چارچوڤەیێ باژێری دەرباز بین، ئەڤە ژی بهەمی كەسێن ئەدیب ڤە ناهێت، بتایبەت ئەوێن شارەزای د ئەنترینتێ دا كێم هەی.\nپرس: ئەگەر ژ پەرتوكێن تە دەست پێبكەین، تە ژ شعرێ دەست پێكریە و نوكە شعر لدەف تە ل چ ئاستە؟\nبامەرنی: دبیت من د گەلەك بیاڤان دا نڤیسین هەبن، بەلی ئەو نڤیسین نابنە جهێ گومانێ كو من خوە ژ شعرێ دابیتە پاش، ژبەركو شعر لدەف من پەنجەرەیەكە و ئەز دناڤرا تەماشای جیهانێ دكەم، پەنجەرەیەكە ئەز تشتێ نوی دبینم، باژێرێن جوداتر گول و گولزار و باخچەیان، ئەز ل تە ناڤەشێرم، شعرێ لدەف من تایبەتمەنیدا خوە هەیە و ئەز و ئەو ل خالەكێ دگەهینە ئێك، چ ئەو شعر من نڤیسا بیت یان ئەز بخوینم، د شعرێ دا تشتێ نوی یێ هەی، ئەگەر تشتێ نوی هەبیت ژی ب وێ رامانێ كو بەردەوامی و ژیان یا هەی، بەلێ ئەو ژیان ب چ رەنگە و كی دبینت و كی دناڤ وان باخچان دا د روینیت، ئها ئەڤە یە نهێنی كا هەر كەسەكی پیڤەرێن وی بو نویاتیا چنە و پولینكرنا مروڤان ژی ل سەر ڤی بنیاتی دروست بویە.\nپرس: ژ بلی شعرێ تە سێ پەرتوكێن كلاسیك هەنە، تو نابینی ئەڤە كارێ هندەكێن دی یە؟\nبامەرنی: ئەگەر تو ڤێ پسیارێ ژ من بكەی، ئەز ژی دێ بێژمە تە ئەو هندەك كینە؟ هەر ئەزم و توی و یێ دی یە، ئەڤ كەسێن ئەم دنڤیسین. بلا ژبیرنەكەین ئەم وەك كورد یێن ژ قوناغەكێ دەربازبوین، زمان و كەلتورێ مە یێ قەدەغەكری بویە و تا نوكە ژی ل هند پارچەیێن دی ئەو دەلیڤە بو پەیدا نەبوینە كو ڤێ ئەدەبیاتێ و كەلتوری كوم ڤە بكەنە سەر ئێك، ئەگەر ئەز خوە دبەرا نە بەم و بێژم من شولەپێ نینە و تو ڤێ گوتنێ بێژی و كەسەكێ دی خوە ژبەر بهاڤێژیت، ئەڤە ئەو تشتێ هەی، هاتە ژبیركرن و بەرزەبو، تا نوكە ژی گەلەك ئەدەبیات و كەلتور و فلكلورێ مە یێ ل سەر زارێ گەلەك كەسان، ئایا هەتا چ دەم ئەو دێ خوە لهیڤیا مەگرن و نامرن، ئەڤرو ئەو یێن گەهشتینە قوناغەكێ و دڤێت ئەم زێدەتر پێكولێ بكەین وان تشتان ژ زاردەڤێ وی ڤەگوهێزین. ئەو پەرتوكێن من یێن كلاسیك ژی، هەر ژڤێ بیروكێ بویە، من ددیت كو ئەگەر ئەز بكارەكێ هوسا نە رابم، سوبەهی بەرامبەر مللەتێ خوە ئەز یێ گونەهكارم، ژبەركو نڤیسین كارێ منە و هەر ئێك بەرپرسە بەرامبەر وی كارێ ئەنجام ددەت.\nپرس: تە د بیاڤێ فلكلوری ژی دا پەرتوكێن هەین، دێ شێی بەحسێ وان ژی كەی؟\nبامەرنی: من دوو پەرتوكێن فلكلوری هەنە و هەردوو ژی سەرهاتی و چیروك و چیڤانوكێن كوردی نە، ژبلی وان پەرتوكان ژی من گەلەك بەرهەمێ دی یێ فلكلوری بلاڤ كریە. ئەز دتەمەنێ 17 سالیێ دا بوم و من زێدەتر ژ 200 حەیرانوكان خرڤە كربون، هەر چەندە وی دەمی من هزرا چاپكرنا چ پەرتوكان نەبو ژی، بەلێ ئەو كەسێن من حەیرانوك ژێ وەردگرتن و د نڤیسین، من دزانی ئەو دێ روژەكێ ژ ڤێ جیهانێ باركەن، یان بارێ وان یێ تەندروستی یێ هاریكار نابیت كو ئەو تشتێ هەنێ ب مینتە لبیرا وان. بوچی من كوم كرن؟ بوچی من ژی وەك هەمی گەنجێن تەمەنێ خوە خوشی ب دەمێ خوە نەدبر؟ ئەگەر بێژمە تە ژی رەنجا وێ خرڤەكرنێ كیڤە چوو، دبیت بو تە یا سەیر بیت، من هەمی دانە دەستێ سەیدایێ (حەجی جەعفەر)، تو دزانی من چ بەرامبەر وەرگرت؟ ل دوماهیا پەرتوكا خوە ناڤێ من ژی دگەل یێ گەلەكێن دی بو و بڤی رەنگی هاتبو نڤیسین (سوپاس بو هوزانڤانێ گەنج عبدالرحمن بامەرنی كو چانتكا خو یا حەیرانوكا ب بەر دەستێ مە دادای). نە ئەز بتنێ بومە خودانێ چنە، بەلكو ئەو سەیدا ژی، بەلێ مەرەما مە بتنێ ئەو بویە كو مە هەست دكر ئەڤە كارێ مەیە و دڤێت ئەم خوە بەرامبەر مللەتێ خوە بەر پرس نە زانین.\nپرس: تو نابینی هەر دوو پەرتوكێن تە یێن روژنامەڤانی دگەل پەرتوكێن تە یێن دی، دگەل ئێك نا ناگونجن، ژبەر كو روژنامەڤانی و ئەدەبیات دوو جیهانێن ژ ئێك جودانە؟\nبامەرنی: ژ بەرێخودانا ئێكێ ڤە دبیت وەك تە بیت، بەلێ د راستی دا وەسا نینە، روژنامەڤانی زێدەتر مامەلێ دگەل وان تشتان دكەت، یێن هەست پێكری، ئەدەبیات ژی و بتایبەتی ئەو كارێن ب داهێنانێ ڤە دگرێدایی، مامەلێ دگەل وان تشتان دكەن یێن گرێدانا وان ب خەیالێ و هزركرنێ ڤە هەین، بەلێ هەردوو ل خالەكێ دگەهنە ئێك و ئەگەر تو شیایی هەردوو ئالیان بكەیە د خزمەتا قەلەمێ خوە دا، هینگێ دێ نڤیسینێن تە و زمانێ تە یێ نڤیسینێ و دارشتنا تە، جوانتر و رەوانبێژ تر بیت.\nپرس: دویر ژ پەرتوكێن تە، بامەرنی چاوا خوە پێناسە دكەت؟\nبامەرنی: ئەگەر مەرەما پرسا تە ژ پێناسێ، وەك (عبدالرحمن بامەرنی) یێ نڤیسەر بیت ژبەر هندێ تو دیدارێ دگەل دكەی، ئەز ب شاعر و نڤیسەر و روژنامەنڤیس دهێمە ناسكرن و دڤانە هەمیان ژی دا، من داهێنان كریە و من بەرهەم هەنە. لێ ئەگەر ئەز پێناسەكا جوداتر بدەمە خوە، دێ بێژم، تشتێ بەردەوامیێ ددەتە من و ئەز هەناسەیێ تێدا دهەلكێشم، ئەز هەولددەم ل داكەفتنان سەر بكەڤم، كارێ پێراببم حەژێبكەم.\nپرس: هندەك شاعر خوە ب نوخبە ددانن و شعرێن خوە ب زمانی مژەوی دنڤیسن، تە چ كومێنت ل سەر ڤان شاعران هەیە و ئایە شعرا وەسا خواندەڤایێ خو هەیە و ئەرێ ئەڤە نە ڤەقەتیانە دناڤبەرا شاعیری و خواندەڤانی دا؟\nبامەرنی: جارێ شعر بخوە پەنجەرەیە كە و خاندەڤا دوێ پەنجەرەیێ دا جیهانا ژ دەرڤە دبینیت، ل وێ جیهانێ ژی باژێرێن جوان، ئاڤاهیێن بلند، باخچەیێن تژی گول و گولزار لێ هەنە، حەزكرنا خاندەڤای ژی ژ بەرێخودانا وێ پەنجەرەیێ ئەوە، دگەل شاعرا دناڤ جادە و كولانێن وی باژێری دا بگەریت و لناڤ گول گولزارێن وی باخچەی روینیت. لێ ئەگەر شعر یا مژەوی بیت، ئەو پەنجەرە یە ل هنداڤی دیمەنێن چەندێن جان بن، خاندەڤا نەشێت ل جیهانا شعرێ سەح بكەت و خوشیێ ژێ وەربگریت. شعرا مژەوی ژی هەر بڤی رەنگی یە، دڤێت شاعر بزانیت دێ چاوان دەقێ خوە یێ شعری كەتە دەقەكێ جیهانی، مەرەما من ب جیهانیبونا دەقی ژی ئەوە، دەقەكێ نەمر بیت و ل هەر جهەكی و ل هەر دەمەكی بهێتە خاندن، مژەویكرنا دەقی خزمەتا شعرێ ناكەت و خاندەڤای ژێ دوور دئێخیت.\nپرس: بامەرنی لایەنگری و هاندنا گەلەك پێنڤیسێن نوی و گەنج كری یە، ئەرێ ب دیتنا تە خامێ نها دكاریت وێ ڤالاتییا خامێن بەری خوە تژی بكەت؟\nبامەرنی: بوچی نەشێت! ئەو ئالاڤێن نوكە ل بەر دەستێن وی هەین و ئەڤ جیهانیبونا ئەو تێدا دژیت و ئاگەهیێن وی ژ جیهانا دەرڤە، هەمی ئاماژە نە كو دەرفەت ل بەر سینگێ وی یا ڤەكریە و دشێت رولێ خوە باشتر بگێریت و دەنگێ خو دویر تر بگەهینیت. نڤیسینێن من ژی زێدەتر خاندنێن شروڤەكارینە و مە گەلەك قەلەمێن نوی یێن هەین، تشتێ جوان یێ ڤێ هەی و داهێنانەكا جوان دكەن، ڤان كەسان پالپشتی دڤێت دا باشتر لێبهێن، باوەری بخو بون دڤێت، ئەڤرو كومەكا روژنامە و كوڤاران دەردكەڤن و نڤیسەرێن باش ژی هەنە و یێن لاواز ژی هەنە و دا ئەڤێن باش هەولێن باشتر بدەن و یێن لاواز خو باشتر لێبكەن، دڤێت مە هەلسەنگاندن بو وان هەبیت. هیڤی دكەم ئەو بزاڤێن من بو وان پالپشتی بیت و تشتێ باشتر بەرهەم بینن.\nئەڤ دیدارە ژلایێ روژنامەنڤیس (ئەحمەد جاسم) ڤە هاتیە ئەنجامدان و دكوڤارا كارێز ژكارە 1 دا بلاڤ بویە


سەدامم بینی لەسەر پێخەفێکی عەسکەری ئەمەریکی – History Of Kurd\nHome / مێژووى جیهان / سەیروسەمەرەکانى مێژوو / سەدامم بینی لەسەر پێخەفێکی عەسکەری ئەمەریکی\nزريان احمد 2017-01-31\tسەیروسەمەرەکانى مێژوو, مێژووى جیهان لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە سەدامم بینی لەسەر پێخەفێکی عەسکەری ئەمەریکی 945 Views\n“سەدامم بینی لەسەر پێخەفێکی عەسکەری ئەمەریکی\nخەوتبوو”.. ئەحمەد چەلەبی .. بەغدا مانگی 12 ی 2003\n*دوای ده‌سگیركردنی سه‌دام چی روویدا ؟\nئه‌حمه‌د چه‌له‌بیی: دوای ئه‌وه‌ی هاوڵاتیانمان له ده‌سگیركردنی سه‌دام ئاگادار كرده‌وه، بریمه‌ر په‌یوه‌ندی پێوه‌كردم‌و داوای لێكردم له‌گه‌ڵی بچم بۆ بینینی سه‌دام، من‌و عه‌دنان پاچه‌چیی‌و عادل عه‌بدولمه‌هدیی‌و مۆفه‌ق روبه‌یعیی‌و ژه‌نراڵ سانشیزی فه‌رمانده‌ی هێزه‌كانی ئه‌مریكا له عێراق‌و سكۆت كارینته‌ر رۆیشتین بۆ ناوچه‌ی سەوز، به فرۆكه‌یه‌كیش به‌ره‌و فرۆكه‌خانه‌ی به‌غدا‌و له‌وێشه‌وه بردینیان بۆ نهۆمی یه‌كه‌می بینایه‌ك.\nكاتێك چوومه ژووره‌وه بینیم سه‌دام له‌سه‌ر پێخه‌فێكی عه‌سكه‌ریی ئه‌مریكیی نوستووه، سه‌ربازێكی ئه‌مریكیی خه‌به‌ری كرده‌وه، كاتێ سه‌دام سه‌ری به‌رزكرده‌وه‌و بینی له ژووره‌وه‌م راچڵه‌كا، له‌سه‌ر كورسیه‌ك نزیك له سه‌دام دانیشتم نیو مه‌تر نێوانمان بوو، پاشان ئه‌وانی دیكه هاتنه ژووره‌وه.\n*مۆفه‌ق روبه‌یعیی چی به سه‌دام وت؟\nئه‌حمه‌د چه‌له‌بیی: مۆفەق به سه‌دامی وت تۆ له دونیا‌و قیامه‌تدا مه‌لعونیت، سه‌دامیش وتی بێده‌نگبه ئه‌ی خائین ئه‌ی به‌كرێگیراو، مۆفه‌ق وه‌ڵامیدایه‌وه من خائین‌و به‌كرێگیراوم ؟ سه‌دام وتی به‌ڵێ ئه‌ی له‌گه‌ڵ ئا ئه‌وانه‌دا نه‌هاتوویت ؟ سه‌دام ئاماژه‌ی بۆ ئه‌مریكییه‌كان كرد. سه‌دام مۆفه‌ق روبه‌یعیی نه‌ناسی به‌ڵام هه‌ركه چوومه ژووره‌وه منی ناسی.\n*ئه‌ی عه‌دنان پاچه‌چیی قسه‌ی كرد ؟\nئه‌حمه‌د چه‌له‌بیی: ته‌بعه‌ن سه‌دام داوای له من كرد ئه‌وانه‌ی له‌وێن پێی بناسێنم، سه‌یری كردو وتی دكتۆر پاچه‌چیی تۆ وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی عێراق نه‌بوویت؟ وتی به‌ڵێ، پاچەچی روویكرده سه‌دام‌و وتی بۆچی پاشه‌كشه‌ت نه‌كرد له كوه‌یت دوای ئه‌وه‌ی به سه‌ركه‌وتووی له جه‌نگی ئێران هاتیته ده‌ره‌وه‌و جیهان له‌گه‌ڵ تۆ بوون‌و ئیمكاناتت هه‌بوو، سەدام وتی دكتۆر عه‌دنان ئایا تۆ ته‌یدی ئه‌وه ناكه‌یت كوه‌یت به‌شێكه له عێراق ؟\nدكتۆرعه‌دنان كتێبێكی هه‌یه له‌باره‌ی بیره‌وه‌رییه‌كانی له نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان‌و تێیدا به‌رگری له هه‌ڵوێستی عه‌بدولكه‌ریم قاسم ده‌كات به‌وه‌ی كوه‌یت به‌شێكه له عێراق، عه‌دنان پاچه‌چیی وه‌ڵامیدایه‌وه پێشتر پێشتر وابوو.\n* سه‌دام له‌گه‌ڵ عه‌بدولمه‌هدیی قسه‌ی كرد، شتێكی تر وترا؟\nئه‌حمه‌د چه‌له‌بیی: به‌ڵێ، به‌ڵام مۆفه‌ق روبه‌یعیی پرسیاری كرد بۆچی سه‌درت كوشت؟ سه‌دام وتی كێ ؟ ئه‌ویش پێیوت سه‌ید محه‌مه‌د باقر سه‌در، سه‌دام وه‌ڵامیدایه‌وه هه‌موویان خائین بوون‌و شایسته‌ی مردن بوون. پاشان عادل عه‌بدولمه‌هدییش وتی ئەی بۆچی عه‌بدولخالق سامه‌راییت له‌سێداره‌دا ؟ سه‌دام وتی عه‌بدولخالق به‌عسی بوو، وه‌ك ئه‌وه‌ی بڵی ئەوە په‌یوه‌ندی به تۆوه نییە.\nـ ئەمە بەشێکی گفتوگۆی رۆژنامەنووس غسان شربلە لەگەڵ ئەحمەد چەلەبیی، بە هەشت بەش لە رۆژنامەی حەیاتی لەندەنی بڵاوکراوەتەوە ساڵی 2009 تێیدا چەلەبیی بیرەوەرییەکانی خۆی لە منداڵییەوەو دەگێرێتەوە.\nرۆژنامەنوسیش “دانا ساڵح “چوار بەشی بە کوردی بڵاوکردۆتەوە كه په‌یوه‌ندی به كورده‌وه هه‌یه قسه‌كانی.\nمۆفەق ڕوبێعی لەوکاتەوە دیارە سیاسیەکی بێ عەقڵە.. چەلەبی زۆرزان بوو، پاچەچی و عەبدولمەهدیش مەعقوڵن.\nPrevious ئيدريس بارزانى، پێشمه‌رگه و تێكۆشه‌رى ديارى كوردستان\nNext نـاوى ((گه‌لى عـه‌لـى بـه‌گ)) له چـى یه‌وه هـاتـووه ؟


سیمۆنی یه‌كه‌مه – Politic Press\nله‌وه‌ته‌ی خولی ئیسپانی هه‌یه زۆر راهێنه‌ری گه‌وره تێدا ئه‌سپی خۆیان تاوداوه، به تایبه‌تی هه‌ردوو یانه‌ی ریاڵ و به‌رشه چاكترین راهێنه‌ره‌كانی جیهانیان هێناوه، تا باشترین تیپیان بۆ دروست بكه‌ن، به‌ڵام كێشه‌یان ئه‌وه‌بووه كه ئه‌نجامیان نه‌بووه به‌خێرایی له تیپه‌كه‌دا دووریان خستونه‌ته‌وه.\nكه‌واتا هیچ راهێنه‌رێك له‌و دوو تیمه ده‌رفه‌تی زۆریان پێنه‌داون، به‌ڵكو له‌گه‌ڵ خراپی ئه‌نجامه‌كانیان دوورخراونه‌ته‌وه و به زه‌بری پاره كه‌سێكی دیكه‌یان هێناوه، به‌ڵام یانه‌كانی خوار ئه‌مان زیاتر كاریان له‌سه‌ر مانه‌وه‌ی راهێنه‌ران له‌به‌ر باری داریی و دروستكردنی تیم بۆ چه‌ند وه‌رز كردووه.\nكه ئه‌واش واده‌كات ئه‌و راهێنه‌رانه‌ی زۆرترین كات له‌گه‌ڵ تیمه‌كانیان له خولی ئیسپانی مانه‌ته‌وه زۆرترین یاریی ئه‌نجام بده‌ن، به‌ڵام راستی كه‌سیان وه‌كو دیگۆ سیمۆنی راهێنه‌ری یانه‌ی ئه‌تله‌تیكۆ مه‌درید نه‌بوونه، كه ئه‌نجام و بردنه‌وه‌كانی خه‌یاڵی یه و زۆرترین یاریشی له‌لایگادا كردووه و بردنه‌وه‌شی ژماریه‌كی گه‌وره‌یه، كه ریزبه‌ندییه‌كه به‌مجۆریه:\nئەو ڕاهێنەرانەی لە خولی ئیسپانیا زۆرترین بردنەوەیان تۆمارکردووە\nلویس ئاراگۆنێس 344 بردنەوە\nمیگێل مونۆز 323 بردنەوە\nخاڤێر ئیرورێتا 259 بردنەوە\nفێردیناند داوچیک 234 بردنەوە\nدیێگۆ سیمیۆنی 2014 بردنەوە\nچێڵسی ماڵئاوایی كرد لە كاراباو كاپ\nهەڵۆ نایەوێت یاری بكات چەمچەماڵیش مافی خۆی دەوێت\nڕووداوە وەرزشییەکان لە ڕه‌مه‌زاندا (2)\nسیتی بەردەامە لە ژەنینی ئاوازی سەرکەوتن


کەنەدا بازرگانیی چەکی لەگەڵ تورکیا هەڵپەسارد – کوردی – RojNews.News\nکەنەدا بازرگانیی چەکی لەگەڵ تورکیا هەڵپەسارد\n06/10/2020 - 10:22:40 am\nفرۆکەیەکی بێفڕۆکەوانی کەنەدی\nکەنەدا هەناردەکردنی چەک و فڕۆکەی بێ فڕۆکەوانی بۆ تورکیا ڕاگرت، بڕیاریشیدا لێکۆڵینەوە لە هەموو ئەو کەرەستە و چەکانە بکات کە لەلایەن هێزەکانی ئازەربایجانەوە دژ بە ئەرمینیا بەکاردەهێنرێت.\nپڕۆژەی “پرۆجێکت بلافشێرز” کە گروپێکی کۆنترۆڵی چەکی کەنەدییە دەڵێت، دیمەنی ئەو هێرش ئاسمانیانەی کە لەلایەن حکومەتی ئازەربایجانەوە لە باکۆ بڵاودەکرێنەوە ئەوە دەردەخات، کە فڕۆکە بێفڕۆکەوانەکان بە سیستمەکانی وێنە و ئامانجەوە لەلایەن سیستمی “ئێڵ٣ هاریس وێسکام” کە یەکەیەکی تەکنەلۆژیی کەنەدییە سەر بە کۆمپانیای “ئێڵ٣ هاریس تەکنەلۆجیز” پەرەی پێدراوە و ئامادە کراوە.\nوەزیری دەرەوەی کەنەدا فرانسوا فیلیپ شامپین، ڕایگەیاند، لە ئەنجامی ئۆپەراسیۆنە بەردەوامەکانی شەڕ لە ئەرتەساخ، کەنەدا مۆڵەتی هەناردەکردنی چەکی بۆ تورکیا ڕاگرتووە و کاتی داوە بۆ هەڵسەنگاندنی دۆخەکە.\nڕۆژنامەی زاگلۆب و ئیندی مەیڵی کەنەدی ڕایانگەیاندووە، “ئێڵ٣ هاریس ویسکام” ئەمساڵ مۆڵەتی وەرگرتنی حەوت سیستمی بۆ کۆمپانیای دروستکردنی فڕۆکەی تورکی بایکار وەرگرتووە.\nوەزیری دەرەوەی کەنەدا لە تویتێکدا ڕایگەیاندووە، هەموو جۆرە بازرگانیی و هەناردەیەکیان لەگەڵ تورکیا هەڵپەساردووە، هیواشی خواستووە کە سەروماڵی هاوڵاتیان بپارێزرێت.\nئەو بڕیارەی کەنەدا پاش ئەوە دێت، کە لە ماوەی ڕابردوودا لەو وڵاتە لە دژی هاوکارییە سەربازییەکانی کەنەدا بۆ تورکیا زنجیرەیەک ناڕەزایەتی و کەمپەین لەلایەن ڕەوەندی کوردی و ئازادیخوازان و ئەرمەنییەکانی نیشتەجێی ئەو وڵاتە بە دروشمی “پڕچەککردنی تورکیا بوەستێن” ئەنجام درابوون.\nهەروەها داوایانکردبوو فرۆشتی فڕۆکەی بێفڕۆکەوان و تەکنەلۆژیای سەربازیی بە ڕژێمی تورکیا ڕابگیرێت، چونکە لە کوردستان و وڵاتانی ناوچەکە بۆ کوشتنی هاوڵاتیانی مەدەنی بەکاریدەهێنت و بەو هۆیەوە چەندین هاوڵاتی مەدەنی بوونەتە قوربانی.\nبەیاننامەکەی وەزارەتی دەرەوەی کەنەدا\nتویتەکەی وەزیری دەرەوەی کەنەدا\nڕۆژنامەنووسێکی گەنج بە کۆرۆنا گیانی لەدەستدا


5/12/2019 - 18:42\nوەزارەتی دارایی: بەرپرسارێتی تەواوی موچەی فەرمانبەرانی هەرێم دەگرینە ئەستۆ\nنووسینگەی وەزیری دارایی حكومەتی هەرێمی كوردستان روونكردنەوە دەدات لەبارەی ئەو زانیارییانەی كە ئەمڕۆ لە كۆنگرەیەكی رۆژنامەوانیدا لە دیوانی وەزارەتی دارایی بەڕێوەچو سەبارەت بە رێككەوتنی نێوان هەرێم و بەغدا.\nلە چوارچێوەی كۆنگرە ڕۆژنامەنوسیەكەدا ڕۆژنامەنووسێك پرسیاری ئەوەی لە سەرۆكی شاندەكە كرد كە حكومەت سێ مووچە قەرزداری مووچە خۆرانی كوردستانە، ئاشكرایە مەبەستی ڕۆژنامەنووسە بەرێزەكە "سێ مووچەی تەواو بوو" بەڵام سەرۆكی شاندەكە "زانیارییەكەی بۆ ڕاستكردەوە كە سێ موچە نییە بەڵكو مووچەی هەشت مانگی فەرمانبەران و 12 مانگی خانەنشینان قەرزدارە. هەروەها نە ڕۆژنامەنووسەكە و نە جەنابی وەزیر هیچ ئاماژەیەكیان بە مووچە ناتەواوەكان نەداوە كە بە ڕێژەی جیاواز بە پاشەكەوت دابەشكراون.\nبەداخەوە هەندێك كەس بە ئاگایی یان بە بێ ئاگا ڕاستیەكان دەشێوێنن دەیانەوێت لە بەهای ئەو سەركەوتنە گەورەیەی شاندی هەرێمی كوردستان كەمكەنەوە.\nپێتان ڕادەگەیەێنێن، سەرباری ئەوەی كە مووچە نەدراوەكان و پاشەكەوتەكانی مووچەش هەرچەندە لەسەردەمی ئەم كابینەیەدانەبووە، بەڵام حكومەتی هەرێمی كوردستان و وەزارەتی دارایی و ئابووری بەرپرسیاریەتی هەموویان لە ئەستۆ دەگرێت.


وەفدێكی حكومەتی نۆروێژ سەردانی ناوەندی سەركردایەتی كۆمەڵەیان كرد - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nوەفدێكی حكومەتی نۆروێژ سەردانی ناوەندی سەركردایەتی كۆمەڵەیان كرد\nرۆژی 19ی رەشەمێ (9ی مارس) وەفدێكی حكومەتی نۆروێژ‌و ئیدارەی پەنابەرانی ئەو وڵاتە سەردانی ناوەندی سەركردایەتی كۆمەڵەیان كرد.\nوەفدەكە پێكهاتبوون لە بەڕێزان: سیسیل ویۆری، ئارێ هۆڤدەكا‌و سی كاترین كە لەلایەن وەفدێكی كۆمەڵە بەسەرپەرستی هاوڕێ عومەری ئێخانیزادە، سكرتێری گشتی كۆمەڵە پێشوازییان لێكرا.\nلەو كۆبوونەوەیەدا باس لە كێشە‌و گرفتەكانی بەردەم كۆمەڵە‌و حیزبەكانی رۆژهەڵاتی كوردستان لەپاش قەیرانی ئابوریی هەرێمی كوردستان كرا‌و بارودۆخی پەنابەرانی كوردی رۆژهەڵات لە باشوری كوردستان هەڵسەنگانی بۆ كرا.\nكۆبوونەوەكە پاش نزیكەی دوو كاتژمێر كۆتایی پێهات‌و وەفدی میوان بەڕێزەوە بەڕێكران.\n2016/03/10 /by عەتا\nhttps://www.komala.com/wp-content/uploads/2016/03/IMG_3511.jpg 377 700 عەتا https://www.komala.com/wp-content/uploads/2014/03/logo.png عەتا2016-03-10 17:12:432016-03-10 17:12:43وەفدێكی حكومەتی نۆروێژ سەردانی ناوەندی سەركردایەتی كۆمەڵەیان كرد\nبەشداری كۆمەڵە لە ڕێورەسمی رۆژی 8ی مارس لە یوتوبۆری... پەیامی كۆمەڵە بەبۆنەی ماڵئاوایی لەژیانكردنی كاك ئیسماعیل محەمەد ئەمینی...


پەروەندەی تۆڵەی قاسم سولەیمانی هێشتا كراوەیە – کوردستان و کورد\nچەند رۆژێک دەبێ فەرماندەی پێشووی سوپای قودسی سوپای پاسداران گەڕاوەتەوە بۆ مانشێتی زۆربەی رۆژنامەكانی جیهان. ئەمەش دوای ئەوە هات كە دوو بەرپرسی ئیدارەی ئەمریكا لە بڵاڤۆكی “پۆلەتیكۆ” و لە راپۆرتێكی تایبەتدا رایانگەیاند كە ئێران بە نیازە لە تۆڵەی مەرگی قاسم سولەیمانیدا “لانا ماركس”ـی باڵیۆزی ئەمریكا لە ئەفریقیای باشوور بكوژێت. هەروەها ئەم راپۆرتە ئاماژەی بەوەش داوە كە باڵیۆزخانەی ئێران لە پۆرتۆریای پایتەختی ئیداری و كارگێڕیی ئەفریقیای باشوور لە جێبەجێكردنی ئەم پلانەدا رۆڵی سەرەكیی هەیە و سەرەداوی پلانەكە بۆ تۆڕێكی نهێنیی باڵیۆزخانەی ئێران لە ئەفریقیا دەگەڕێتەوە.\nلانا ماركس دیزاینەری جانتا و بازرگانێكی لەدایكبووی ئەفریقیای باشوورە و ساڵێک دەبێت وەک باڵیۆزی ئەمریكا لەو وڵاتە دەستبەكار بووە و دانانی وەک باڵیۆزی ئەمریكا رەخنەی تووندیشی لێكەوتەوە. خانمی باڵیۆز زیاتر لە بیست ساڵ دەبێت دۆستایەتیی تووندوتۆڵی لەگەڵ ترەمپدا هەیە و ئەندامی یانەی مارالاگۆ لە فلۆریدا بووە كە خاوەندارێتیی یانەکە بۆ دۆناڵد ترەمپ دەگەڕێتەوە.\nپۆڵەتیكۆ لە زاری كۆمەڵێک شرۆڤەكارەوە رایگەیاندووە لانا ماركس تەنیا ئامانجی هێزەكی بۆ تۆڵەسەندنەوەی قاسم سولەیمانی نەبووە و ئاماژەی بە لیستێک داوە كە كەسانی گرنگتری وەک جەنەرال كنێت مەككینزی فەرماندەی سەنتكامیشی وەک ئامانجی ئێران بۆ تۆڵە تێدا بەدیدەكرێت.\nبۆچی لانا ماركس و بۆ ئەفریقیای باشوور؟\nلانا ماركس پێش دەستنیشانکردنی وەک باڵیۆزی ئەمریكا پێشینەی كاری سیاسیی زۆر زۆر كەم بووە و هەر وەک خودی ترەمپ زیاتر كەسێكی بازرگان بووە تاوەكو سیاسی، بەڵام ئەوەی كە ئەو دەكاتە ئامانجێكی گرنگ بۆ تۆڵەی مەرگی گرنگترین جەنەراڵی سوپای ئێران قورسایی سیاسیی لانا ماركس نییە، چونكە ئاشكرایە ئەگەر لانا ماركس و قاسم سولەیمانی هەركامەیان بنرێنە تای تەرازوویەك كێشانەكە زۆر ناهاوسەنگ دەبێت و قورسایی ماركس لەچاو سولەیمانی هەر هیچ نییە، بەڵام چەندین هۆكار هەیە كە ماركس دەكاتە ئامانجێكی هێزەكی بۆ ئەوكارە.\nیەكەم، لانا ماركس بە سیاسی بناسین یان بازرگان ئێستا ئەو باڵیۆزی ئەمریكایە و كەسایەتییەكی فەرمیی ئیدارەی ئەمریكایە و كوشتنی دەنگدانەوەی میدیایی زۆری دەبێت و لە خۆیدا وەک سەركەوتن و دەستكەوت بۆ ئێران بەگشتی و بەتایبەت وەک دابینكردنی خۆراكی میدیایی بۆ راگەیاندنەكانی ناوخۆی ئێران هەژماردەبێت.\nدووەم، لەنێو كەسانی لیستی ئاماژەپێكراودا و بەگشتی لەنێو كەسانێكدا كە دەتوانن ئامانجی تۆڵەی سولەیمانی بن، لانا ماركس ئاسانترین و بەردەستترین ئامانجە، چونكە هەم باڵیۆزخانەی ئەمریكا لە ئەفریقیا لەباری ئەمنییەوە لە ئاستێكی بەرزدا نییە، هەمیش ناهاوسەنگیی قورسایی سیاسیی ماركس و سولەیمانی دەبێتەهۆی ئەوەی كە لانا ماركس دوایین كەسێک بێت كە ئەمریكا بە پەرۆشەوە چاودێری بكات و بەنیازی پاراستنی بێت لە هەر هێرشێكی شیمانەكراوی ئێران.\nسێهەم، لەبیرمانە كە كوژرانی باڵیۆزی ئەمریكا لە لیبیا چەندە گران بەسەر هیلاری كلینتۆنی وەزیری دەرەوەی ئەوكاتی ئەمریكادا شكایەوە و چەندە قورس لەسەری كەوت، هەربۆیە لە ئەگەری سەركەوتنیدا ئەم پلانە دەبوو بە یەک تیر و دوو نیشان، واتە ئێران هەم خانمی باڵیۆزی دەكوشت و هەم مەرگی سیاسیی مایک پۆمپەیۆشی رەقەم دەدا كە پێویست ناكات ئاماژە بكرێت ئێران چەندە دڵی لەدەستی خوێنە!\nچوارەم، لە دوژمنكاریی چەندین ساڵەی ئێران و ئەمریكادا مەرگی قاسم سولەیمانی لاپەڕەیەكی تازەیە، بۆیە ئێران تا رادەیەكی زۆر بابەتەكەی بەشەخسی كردووەتەوە و بوغزێكی زۆری لە شەخسی ترەمپ بردووەتە دڵیەوە و پێی خراپ نییە ئەو كەسەی لە تۆڵەی سولەیمانیدا دەكوژرێت كەسێكی نزیک لە ترەمپ بێت. بۆیە كەسێكی نزیک لە ترەمپ كە بۆ ئێران لە لانا ماركس بەردەستتربێت بوونی نییە.\nسەبارەت بەو پرسیارەی كە بۆچی ئەفریقیای باشوور؟ چەندین هۆكار لەئارادان. گرنگترینیان ئەوەیە كە ئێران و ئەفریقیای باشوور لە چەندین بواردا هاوكاریی بەربڵاویان هەیە و بەرچاوترینیان لە بواری ئەتۆمیی و دەوڵەمەندیی ئەفریقیایە بە یۆرانیۆم، كە ئێران هەمیشە كڕیارێكی باشی ئەو ماددە ئەتۆمیە بووە و ئێران دەیتوانی لە ئەگەری سەركەوتنی پلانەكەیدا و دروستبوونی كێشە بۆ دیپلۆماتكارەكانی، كارتی كڕینی یورانیۆم بەكاربێنێت و وەک دۆسیەی هاوشێوە لە ولاتی نەمسا، كارتی گوشاری بەدەستەوەبێت بۆ پەڕاندنەوەی جێبەجێكارانی پلانەكە.\nئەو خاڵانەی سەرەوە ئاماژەن بۆ ئەوەی كە رەنگبێت ئێران پلانێكی وەهای لەدەستدا بووبێت، بەڵام ئێستا كە بابەتەكە دزەی كردووەتە دەزگاکانی راگەیاندنەوە، سرووشتیە كە ئێران بیەوێ شتەكە بقۆزێتەوە. چونكە ئێران هەرزوو بە لەحن و زمانێكی سووكایەتیئامێزەوە رایگەیاند كە یەكەم، جەنەراڵ سولەیمانی گەلێک لەو خاتوونە گەورەترە و دووەم، بەهۆی ئەوەی ئەمریكا كەسایەتییەكی وای تێدا نییە كە كوشتنی یەک دڵۆپ لەخوێنی جەنەراڵەكەی ئێمە بهێنێت، تۆڵەی مەرگی قاسم سولەیمانی دەرپەڕاندنی ئەمریكایە لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست. مسۆگەركردنی ئەم ئامانجەش بۆ ئێران ئاسانترە لەو رووەوە كە ترەمپ و ئیدارەی ئێستای ئەمریكا خۆیان بەنیازی ئەوەن و ئێرانیش دەتوانێت پۆزی ئەوە لێدات كە ئەمریكا بەویستی خۆی نەكشاوەتەوە و ئەوە ئێمە بووین كە دەرمانكرد. هەمیش لەوڕووەوە كە ئەگەر لەكورتخایەندا خودی ئەمریكا لە ناوچەكە نەكشێتەوە ئێران موستەمسەكێكی باشی بەدەستەوە دەبێت بۆ بەردەوامیدان بە دیسكۆرسی میحوەری موقاومە و دژایەتیكردنی ئیستیكباری جیهانی و ئەمپریالیزمی ئەمریكا. بۆیە پێموایە دۆسیەی تۆڵەسەندنەوەی مەرگی قاسم سولەیمانی تا كۆماری ئیسلامی هەبێت و ئەمریكا هەبێت بەكراوەیی دەمێنێتەوە و تەشتە هەویرەكە ئۆقیانووسێک ئاو دەكێشێ.\nسەرچاوە: تۆڕی میدیایی “رووداو”\nتاگی بابەت: سپای قودس، تێرۆر، ئەمریکا، لانا مارکس


وەزیری دارایی پێشوو رێگایداوە بە نایاسایی پەتاتە بێتە هەرێمەوە\n09.09.2019 09:28 PM\nپەرلەمانتارێكی گۆڕان ئاشكرای دەكات كە وەزیری پێشوی دارایی كە لە پشكی حزبەكەی بوو رێگای داوە بە نایاسایی پەتاتە بێتە هەرێمی كوردستانەوە و دەڵێت وەزیری كشتوكاڵ ئەو پڕۆسەیەی راگرتووە.\nدابان محەمەد، ئەندامی پەرلەمانی كوردستان لە فراكسیۆنی گۆڕان، چەند نوسراوێكی بڵاو كردەوە دەڵێت"لە كاتێكدا جوتیاران لەبەر ساغ نەبونەوەی بەرهەمەكانیان، ڕۆژانە زیانێكی زۆر دەكەن و بەشێكیان بەرهەمەكانیان فڕێدەدەن، بەڵام وەزیری پێشوی دارایی ڕێگای داوە بە هاوردەكردنی هەزاران تۆن لە بەروبونی دەرەوە بە نایاسایی و بەخشتنی لە گومرگ".\nهەرچەندە نوسراوەكە بەڕەزامەندی لیژنەیەك بووە و رێگا دراوە بە هاوردەكردنی پەتاتەی تایبەت بە دروستكردنی جپس، ئەو پەرلەمانتارە دەڵێت "لە كاتی پێگەیشتنی بەرهەمی ناوخۆیی نیشتمانی، ڕێگا دراوە بە هاوردەكردنی 5 هەزار تۆن پەتاتە، كە ئێستا تەنی ناوخۆ بە 350 دینارە".\nپەرلەمانتارەكەی گۆڕان كە وەزیری دارایی پێشوو لەسەر پشكی بزوتنەوەكەی بووە وەزیر بەڵام دواتر بووە پارتی باسی ئەوەشی كردووە "ئەم ڕێگاپێدانە بە بێ ئاگاداری لایەنی پەیوەندیدار كراوە، كە وەزارەتی كشتوكاڵە و هیچ وێنەیەكی نوسراوەكەیان بۆ نەنێردراوە".\nدابان ئەوەشی راگەیاندووە "نوسراوەكانمان داوە بە وەزیری نوێی كشتوكاڵ، بڕیاری داوە ڕایگرێت و پرۆسەكە هەڵوەشێنێتەوە، لەبەر ئەوەی زیانی بە جوتیاران و بەرهەمی ناوخۆش گەیاندوە، وەك فراكسیۆنی گۆڕان كەیسەكەمان داوە بە داواكاری گشتی و دەستەی نەزاهە تا لە ڕوی یاساییەوە ڕێكاری پێویست بگرنە بەر".\nژمارەیەك هەڵسوڕاوی گۆڕان دەستیان لەكار كێشایەوە


ئایا یەکێتی دەتوانێت ژێردەستەیی قەبوڵ نەکات؟… – hkkurdistan\nHome 6 ئەرشیفی بابەتەکان 6 ئایا یەکێتی دەتوانێت ژێردەستەیی قەبوڵ نەکات؟…\nئایا یەکێتی دەتوانێت ژێردەستەیی قەبوڵ نەکات؟…\nمەكتەبی سیاسی یەكێتی رایگەیاند: “یەكێتی لەنێوان رێككەوتن و هەر چارەسەرێكی دیكەدا، رێككەوتنی شەرەفمەندانەمان دەوێت و پەراوێزخستن و ژێردەستەیی بەیەكێتی قەبوڵ ناكرێت.”\nبەدوای زیاتر لە چوار مانگ لە هەڵبژاردنەکانی کوردستان و چەندین دانیشتن و گفتوگۆ و دانوسانی نێوان حزبەکان، ئاکامێک لە نیشادانی پێکهێنانی حکومەت و سەقامگیری نێوانیان بێت بە دەست نەهاتووە. بەدوای ئەو هەموو بانگەشەیەی یەکێتی نیشتمانی وەهای رادەگەیاند ئومێدی رێکەوتنیان نزیکەو گوایە بە ئاراستەی بەرژەوەندیەکانی خەڵک رێکەوتن ئەنجام دەدەن و بەم زووانەش کێشەکانیان چارەسەر دەبێت. کەچی تازە مەکتەبی سیاسیەکەیان دەڵێت “ژێر دەستەیی قەبول ناکەین”.\nهەڵبەتە قەبوڵکردنی ژێر دەستەیی باش نییە و زەبونییە، بەڵام ئایا لە راستیدا کێشەی یەکێتی نیشتمانی قەبول نەکردنی ژێردەستەییە؟ یان لە هەمان کاتدا بۆ بەرژەوەندیەکانی خەڵکی کوردستان هەوڵدەدات؟\nباڵادەستی و گوندەیی پارتی و بارزانی وەک هێزێکی ناسیۆنالستی بنەماڵە و میلیشیا رۆشنە کە چ بەڵاو کارەسات و دەردی سەریەکە بەسەر ژیانی دانیشتوانی کوردستانەوە. لە ماوەی ئەم ٢٨ ساڵەدا راستیەک سەلماوە: هەر جۆرە مامەڵە و رێکەوتنێک لە لەلایەن هەر لایەن و هێزێک لە کوردستاندا کرابێت لەگەڵ پارتیدا، بە مانا و ئاراستەی قەبولکردنی پەراوێزخستن و ژێردەستەیی ئەو لایەنە بووە و بە قازانجی زیاتر بەهێزبوونی پارتی بووە.\nبە جیا لەوەش تەواو سەپاندنی هەردوو دەسەڵاتی پارتی و یەکێتی لە کوردستاندا بە جیاکردنەوەی زۆنی زەرد و سەوز بەرئەنجامی پاشکۆیەتی و ژێردەستەیی ناشەرفمەندانەی هێزەکانیانە بۆ بەرژەوەندیەکانی وڵاتانی زلهێزی جیهان و وڵاتانی ناوچەکە، بە تایبەتی تورکیا و ئێران. سنورەکانیان هەمیشە بێ دەرگا و بێ سانسۆرە بۆ هێزە سەربازی و جاسوسیەکانی حکومەتی تورکیا و ئێران. پارتی و یەکێتی هەر لە بنەڕەتەوە دوو هێزن کە بە مۆری ژێردەستەیی پەروەردە بوون و بەهێز بوون و دەسەڵاتی میلیشیایی و جەردەیی و گەندەڵی و تاڵانیان بەدەستهێناوە و دامەزراندووە.\nتەواوی رێکەوتنەکانی یەکێتی لەکەڵ پارتیدا بەدوای شەری ناوخۆ و رێکەوتنی ستراتیژی نێوانیان، ناچاری و تەسلیم بوون و قەبوڵ کردنی گوندەیی و باڵادەستی پارتی بووە. بە مانایەک قەبوڵکردنی ئەو واقعەیە، کە یەکیتی نیشتمانی هێزی دووەمە و ژێردەستەیی سیاسەت و باڵادەستی و بەرژەوەندیەکانی پارتی بووە لە ناو حوکمەتی هەرێمدا. هەر بۆیە ئەم دروشمی قەبوڵنەکردنی ژێردەستەییە مانای ئەوەیە هەوڵ دەدات کە رزگاری بێت و کۆتایی بەم ژێردەستەییە بهێنێت، بەڵام پرسیار ئەوەیە ئایا یەکێتی ئەم کارەی پێدەکرێت؟\nنەخشەی یەکێتی لە ١٦ی ئۆکتۆبەردا هەوڵێک بوو بۆ لێدانی گورزێک لە پارتی تا هاوسەنگی هێز بە قازانجی خۆی بگۆڕێت. هەڵبەتە پارتی گورزێکی توندی بەرکەوت و پاشەکشەیەکی گەورەی پێکرا، بەڵام دواتر توانی لەبەرامبەر ئەو قەیرانەدا جارێکی تر هاوکێشەکە بە جۆرێک بخاتەوە جێگای خۆی، بە هەرشێوەیەک بێت لە هەڵبژاردنەکاندا وەک هێزی یەکەم و براوە جارێکی تر گرەوی لە یەکێتی بردەوە، بەڵام ئەوەی جێگای سەرنجە بەرخوردی یەکێتی بە لۆژێکی غروری هەمان دەورانی پاشەکشەی پارتی لە دوای ١٦ ئۆکتۆبەرەوە سەوداو مامەڵە دەکات و سەختگیرە لە رێکەوتنەکانی لە بەرامبەر پارتیدا. نایەوێت دان بەوەدا بنێت، کە ئێستاش پارتی هەمان هێزی یەکەم و باڵادەستەکەی جارانە، یەکێتی لە رێکەوتنی لەگەڵ پارتیدا نەک ناتوانێ پاشکۆی بەرژەوەندی و سیاسەتەکان و ژێردەستەکەی جارانی نە بێت، بەڵکو هەلومەرجەکە بەجۆرێک گۆڕدراوە، گۆڕان و لایەنەکانی تریش خەریکن بە شێوەیەکی فراوانتر لە جاران ئەو ژێردەستەییە بە زەبونیەکی زیاترەوە قەبوڵدەکەن و فشارێکن لەسەر پاشەکشە بە یەکێتی.\nبەرزکردنەوەی دروشمی قەبوڵنەکردنی ژێردەستەیی بە مانای ئەگەری شەڕ دێت، یان بەرەسمیەت ناسین و جێگیرکردنی دەسەڵاتی دوو ئیدارەییە. ئایا یەکێتی ئامادەیە خۆی فڕێداتە ناو ئەو گێژواوەوە؟ ئەوەش گەمەو قومارێکە لە نمونەی ٣١ئاب و ١٦ ئۆکتۆبەر، کە هێزە ناسیۆنالست و ئیسلامیەکان لەسەرو بەرژەوەندیەکانی خەڵکەوە پیادەی دەکەن. عاقبەتی ئەم کێشمەکێش و بەزم و هەرا و سەودا و مامەڵیەی، کە لە ناو چوارچێوەی سیناریۆی هێزە میلیشیاکانی پارتی و یەکێتیدا دەگوزەرێ، بەهەر بارێکدا لابدات و بشکێتەوە، ئاشکرایە زیانەکەی دووبارەبونەوەی هەمان ئەو کارەسات و دەردی سەریانەیە، کە ٢٨ساڵە یەخەی بە ژیانی کرێکاران و زەحمەتکێشان و هەژارانی کوردستان گرتووە.\nهەر جۆرە چاوەڕوانیەک بەوەی ئەم لایەن و هێزانە دەیانەوێت ئاسودەیی و ئارامی و خۆشگوزەرانی بۆ دانیشتوانی کوردستان دابین کەن، ئەو پەری بەدبەختی و داماوی و تراژیدیایەکە، کە ٢٨ساڵە بەرەوڕووی دەبینەوە، بۆیە هیچ رێگایەک نییە جگە لە کۆتایی هێنان بە دەسەڵاتیان.


هەرچۆنێک بڵاونەوەی ڤیدیۆ و وێنە و هەواڵی ناڕاست ئاسانە و دەتوانرێت لەڕێگەی پەیج و بەکارهێنەرانی تۆڕەکۆمەڵایەتییەکانەوە ڕۆژانە سەدان بابەتی لەو شێوەیە بڵاوبکرێتەوە، هەر ئاواش چێکردنەوەو دڵنیابون لە راستی و دروستییەکەی ئاسانە و چەندین ڕێگای سادە هەیە بۆ دەرخستنی راستی و دروستی ئەو بابەتانە.\nئەمەش چەند ڕێگایەکی سەرەتایی و ئاسانن بۆ چێکردنەوەیان: یەکەم: ئەگەر دڵنیا نەبویت لە راستی و دروستی فۆتۆیەک، ئەوا لە گوگڵ بچۆرە سەر وێنە و ئەو وێنەیەی جێگەی گومانە و ئەپلۆدی بکە، دواتر سێرچ بکە و دەبینیت لە ئەنجامەکان وێنە هاوشێوەکانت دەست دەکەوێت یان سەرچاوەی ئەسڵی وێنەکەت دەستدەکەوێت، هاوشێوەی دۆزینەوەی وێنەی ئەسڵیی ئەو نەخۆشخانەیە کە بەناوی وێنەی نەوشیروان مستەفا لە نەخۆشخانە بڵاوکرایەوە لە لایەن زۆرینەی میدیاکانەوە بێجگە لە ئێن ئاڕ تی.\nسێهەم: گەر گومانت لە ڤیدیۆیەک هەبوو یان گومانت لەسەر ئەو زانیارییانە هەبوو کە لەسەر ڤیدیۆ کە وتراوە، ئەوا دەبێت گوێ لە ڤیدیۆ کە بگریت بزانیت لەڕێگەی بیستی قسە و لەهجە و زمانەکانەوە زانیاریت دەستکەوێت ڤیدیۆکە لە چ وڵاتێک تۆمارکراوە، یان ئەو کەرەستە و کەلوپەلانەی لە ڤیدیۆکەدا دەردەکەون.\nبۆ نمونە ڤیدیۆی منداڵێک لە ترافیک لایتێک بڵاوکرابوەوەو لە تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان وەک منداڵێکی کورد ناسێندرابوو، بەڵام بە وردبونەوە لە ڤیدیۆکە دەردەکەوێت کە ئەو ئوتومبێلی تەکسییانەی دەردەکەون لە ڤیدیۆ کەدا لە کوردستان نین و لە چەند وڵاتێکی عەرەبی هەن. ئەمانە چەند ڕێگایەکی ئاسان و سادەن بۆ بەکارهێنەرانی تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان و ڕۆژنامەنوسان، بێجگە لەمانەش چەندین ڕێگای تر هەیە کە تایبەتە بە رۆژنامەنوس و ئەو میدیاکارانەی کە بەدواى بابەتی لێکۆڵینەوەیدا دەگەڕێن و دەیانەوێت وورد تر لێکۆڵینەوە بکەن و دڵنیابن.\nبڵاوبونەوەی وێنە و ڤیدیۆی ناڕاست لە کاتى ئەزمە و خۆپیشاندان و شەڕ و ڕوبەڕوبونەوەکاندا زۆر دەبێت، هەرکاتێکیش تۆ بە دواى ڕاستی و دروستی ئەو بابەتانەدا دەگەڕێت لە وانەیە هەندێک کاردانەوەت پێ بگات بڵێن کەی کاتى ئەوەیە و بۆ ئەوەنە وورد دەبیتەوە، بەڵام هەرگیز ووردبینی مەکەن بە قوربانی خێرایی، هەوڵبدەن هاوسەنگییەک لەنێوان ئەو دوو چەمکەدا دروستبکەن.\nئێمە لە ئێن ئاڕ تی ئاوا کاردەکەین بۆیە لەسەرجەم ئەو نمونانەی لەسەرەوە باسکران ئێمە نەکەوتینە هەڵەوەو بەسەر ئێمەدا تێنەپەڕی هاوشێوەی میدیاکانی تر.


کوردیپێدیا - قوباد تاڵەبانی: کوردستانی نوێ ئاوێنەیەک بووە لەگەیاندنی ڕاستییەکان\n📝 قوباد تاڵەبانی: کوردستانی نوێ ئاوێنەیەک بووە لەگەیاندنی ڕاستییەکان | پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nقوباد تاڵەبانی: کوردستانی نوێ ئاوێنەیەک بووە لەگەیاندنی ڕاستییەکان\nبەڕێزان سەرنووسەر و رۆژنامەنووس و کادیرە دڵسۆز و ماندوونەناسەکانی رۆژنامەی کوردستانی نوێ\nبەبۆنەی 28مین ساڵیادی دەرچواندنی رۆژنامەی کوردستانی نوێ-وە، گەرمترین پیرۆزباییتان ئاڕاستە دەکەم و هیوای هەمیشە سەرکەووتن و پێشکەوتنتان بۆ دەخوازم لە راپەڕاندنی کارەکانتان.\nیەکێک لە شانازییەکانی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانیەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، رۆژنامەی کوردستانی نوێیە کە لەسەرەتای دەرچوونیەوە، چەند کاری لەسەر گەیاندنی پەیامی یەکێتی کردووە، ئەوەندەش رۆڵی بەڕچاوی هەبووە لە پەرەپێدانی بوارەکانی ئەدەب و هونەر و کلتوور وسیاسەتی نەتەوایەتی و ئابووری و کۆمەڵایەتی، لەگەڵ ئەوەشدا پابەند بوون بە ئیتیکی رۆژنامەوانی و دەرنەچوون لە رێچکە و ئامانجی دامەزراندنی، هەمیشە ڕەنگی داوەتەوە لە بابەت و بڵاوکراوەکانی، بۆیە کاریگەری خۆی هەبووە لە درووستکردنی کۆمەڵگەیەکی وشیار و رۆشنبیر.\nکوردستانی نوێ، خوێندنگەیەکی میدیایی و سەرچاوەی هەواڵ وزانیاری بووە بۆ خوێنەران، وەک ئاوێنەیەکیش بووە لە گەیاندنی راستییەکان و رووداوەکان بەدرووستی، بۆیە جێگەی خۆیەتی دەستخۆشی لە یەک بەیەکی کادیرە ماندوونەناسەکانی بکەین و داوای بەردەوامییان لێ بکەین لە پێناو سوود گەیاندن بە هەمووان.\nمام، باوکی رەحمەتیم، هەمیشە پاڵپشت و هاوکاری رۆژنامەی کوردستانی نوێ و ئازادی رادەربڕین بووە، بۆیە پێویستە هەموومان لەسەر هەمان رێبازی مام هەماهەنگ بین لەبەردەوام بوون وسەرخستنی کوردستانی نوێ.\nدووبارە پیرۆزباییتان لێ دەکەم و هیوای پێشکەوتنتان بۆ دەخوازم.\n#یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان | #قوباد تاڵەبانی | #11-01-2019 |\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jan 11 2019 1:54PM تۆمارکراوە


شۆڕش خالید ئاژگەیی - 5-04-2018 - 2412 جار خوێندراوەتەوە\nدیموکراسی و گشت پرەنسیپگەلی پەیوەست بەم چەمکە، لە ئەنجامی پڕۆسەیەکی خۆرسکی کۆمەڵایەتی یا شۆڕش و گۆڕانکاری جەبریەوە ناهێنە و بەرهەڤکردن و ئەفراندن. یا لە ئەنجامی هەوڵ و کۆششی بێوچان و بەردەوامی نوخبە و چینێکی دیاریکراوی کۆمەڵگا، لەوانە ڕۆناکبیران، نووسەران، قوتابیان یا فەیلەسوفەکانەوە لە دایک نابێت و ئاراستە ناکرێت.\nبەڵکو فۆرم گرتنی ئەم چەمک و شێوازە لە حوکمڕانیە، دەرەنجامی هەوڵی هەموو کۆمەڵگەیە بە حوکمڕان و هاووڵاتیانەوە و پڕۆسەیەکە هەمووان لە گەڵاڵەکردن و پتەوکردن و پاراستن و بەرەوپێشەوەبردنیدا بەشدارن.\nیەکێک لە مەرجە هەرە گرینگ و بایەخدارەکانی ئەم فۆڕم گرتن و گەشە کردنە،بریتیە لە بوونی هۆشیاری کۆمەڵایەتی و هزری لای تاکەکانی کۆمەڵگا. بەو پێیەی مەرجی گەشە و پاراستنی دیموکراسی و پڕەنسیپەکانی زیاتر پەیوەستە بە جۆرو بنەما فکریەکانی ئەو کۆمەڵگایەی تیایدا نشونوما دەکات و ئەو زەمینە هزریەی پێویستە بۆ پاراسستنی و مانەوەی بە بە هێزیەوە.\nیەکێکی تر لەو مەرجانەی پەیوەستە بە گەشەی دیموکراسی و نکۆڵی لێوە ناکرێت، کەشو هەواو فەزاو ئەو کۆنتێکستەیە، ئایدیای دیموکراسی تێیدا گفتوگۆ دەکرێت و بۆچۆنە جیاوازەکان دەخرێنە بەر گەنگەشەو نەشتەرگەری و تاوتوێ کردنەوە.\nپەیوەست بەو کۆمەڵگایانەی ساڵانێک بەهۆی شەڕو ئاشوب و دۆخی سیاسی سەخت و ناهەموارەوە گیرۆدەی دەیان کێشەی ئابوری و سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئەمنین، گەشە کردنی هزری دیموکراسی لە ماوەیەکی زەمەنی کورتدا، تا ڕادەیەکی بەرچاو کردەیەکی ئەستەم و ماندووکەرە.\nنەبوونی متمانە لە نێوان تاکەکانی کۆمەڵ و نزم بوونی ئاستی هۆشیاری یاسایی و سیاسی بە گشتی و ئەو نوخبەیەی دوای ڕزگاری نیشتیمانی و ئازادیەوە بە هۆیەک لە هۆیەکانی بابەتی و جەبریەوە خۆیان بە شایستەی بێ ڕکابەری گرتنە دەستی دەسەڵات لەقەڵەم دەدەن و هەموو ئامرازێکی یاسایی و دەستوری و تەنانەت ئابوریش بۆ هێشتنەوەی خۆیان لە هەرەمی دەسەڵات، بەکار دەهێنن، وادەکات دۆخێک بێتە کایەوە، دیموکراسی زۆر بە خاوی گەشە بکات و لە زۆر قۆناغێشدا دووچاری پاشاگەردانی بێت.\nلەبەرامبەر ئەمانیشدا کۆمەڵێک ڕەنگە پەنا بۆ هەموو مێتۆد و شێوازێکی نادیموکراسی و نا عەقڵانی و نالۆژیکیەوە بەرن و بیانەوێ بە هەر نرخێک بێت، بەڕەکەی حوکمڕانی لە ژێر پێی دەسەڵاتدارانەوە دەربێنن و بکەونە ململانێیەکی تووند و پڕ لە پشێویەوە و هێندەی تر کۆمەڵگە دووچاری ئاڵۆزیەوە بکەن.\nململانێی دیموکراسی لە کۆمەڵگە پێشکەوتووەکاند بۆ دەستاودەست کردنی ئاشتیانەی دەسەڵات، لە دەرو تەوەرێکی زۆر گرینگ و ژیاریدا ئە خولێتەوە. هەرچەندە نکۆڵی لەوەش ناکرێت تێکڕای پارت و لایەنە سیاسیەکان بۆ گرتنە دەستی دەسەڵات سوود لە گشت ئامرازەکانی پروپاگندە و ڕاگەیاندنی نووسراوو بینراوو بیستراوەوە وەردەگرن و بە درێژایی چوارساڵی دەسەڵاتدارێتیانەوە هەوڵی ڕەخساندنی ئەم بارودۆخە ئابوریە، کۆمەڵایەتیە خزمەتگوزاریە ئەدەن، لە کاتی بانگەشەکردنی هەڵمەتەکانی هەڵبژاردندا، بانگەشەیان بۆ کردوون.\nلەم وڵاتانەدا ( وڵاتە پێشکەوتووە پێگەیشتووەکان)، گەل بە لایەوە گرینگ نیە کێ وەزیرە، کوری کێیە، چەند خوشک و براو خاڵۆزاو ئامۆزا و خوشکەزای هەیە و چ جل و بەرگێک ئەکاتە بەر خۆی، کوڕە هەژارە یا کورە دەوڵەمەند و ئاغا زادەیە و خەڵکی چ دەڤەرێکە و سەربە کام خێڵ و عەشیرەت و ناوچەیە و پلەی خوێندەواری چەندە و تەنانەت سەرەک وەزیران چ ساڵێک لە دایک بووەو ئاستی خوێنەواری چەندە. یا ئەم بەڕێزە سەر بە کام بنەماڵەیە و تا کو ئێستا لەم بنەماڵەیەدا چەند کەس لە حکومەت و پاکێجی پۆست و پلە و پایە و دەسکەوتە جۆراوجۆرەکانەوە سوودمەند ( مستفید) بوونە.\nئەڵبەتە ئەم حاڵەتەی کاندیدکردن لە کوردستاندا هەنووکە بۆتە کلتورو تێگەیشتنێکی چەسپاوی فەرهەنگی و هزری و لەکاتی کاندید کردنی خەڵک بۆ پۆستەکانی پەڕلەمان و حکومەت زۆر بە زەقی پێڕەوی لێ دەکرێت و وادیارە هیچ پاشگەز بوونەوەشی تێدا بەدی ناکرێت و بەردەوامی پێدەدرێت.\nئەندام پەڕلەمان و وەزیر هەیە بە هۆی ڕادەی بلیمەتی و ڕاستگۆیی و سەرکەوتنی لە کارەکایەدا بە درێژایی چل ساڵی ڕابردوو، لە چەندین خولی جیا جیادا، پۆست و بەرپرسیارەتی جۆراوجۆری پێ دراوە.\nلە وڵاتە پێشکەوتووەکاندا ئەوەی بەلای هاوڵاتی و دەنگدەرانەوە جێی بایەخ و گرینگی پێدانە، سێ تەوەری سەرەکی و پەیوەندیدارە بە ژیان و گوزەرانی ڕۆژانەیانەوە. لەوانە کەرتی پەروەردە، کەرتی تەندروستی و خزمەتگوزاریە تەندرووستیەکان و درووست کردنی دەرفەتی کاری گونجاو بۆ چینی بێکار.\nهەر پارت یا هاوپەیمانێتیەک بتوانێ لە کاتی هەڵمەتەکانی هەڵبژاردندا، ڕێکترین، بەرفراوانترین، پڕ متمانەترین و ڕاستگۆترین پرۆگرام پێشکەشی جەماوەر بکات وبکارێ متمانەی دەنگدەرەکان بە لای پرۆگرامی هەڵبژاردنیدا ڕابکێشێ و هەوڵ بۆ جێ بەجێ کردنی بدات (بە بێ دواکەوتن و لە خشتەبردن و چەواشەکاری و درۆو بەڵێنی بێ کردارەوە)، ئەوا لە هەڵبژاردنەکاندا بەختی مسۆگەر کردنی سەرکەوتنی لەوانیتر زیاترە.\nبە واتایەکی تر، دەنگدەر لە وڵاتانی پێشکەوتوو بە پلەی یەکەم متمانە ئەدات بە بەرنامەی حزبەکان، نەک بە کەسایەتی و پێشینەی کۆمەڵایەتی و سیاسی و شان وباڵ وبەژن و قیافە و ڕابردووی کاندیدەکان و ئەو لایەنە سیاسیانەی لە پشت کاندید کردنی کەسایەتیەکانەوەن.\nمەبەست و ئامانجی سەرەکی لە هەڵبژاردن، دەست نیشان کردنی ئەو دەستەبژێرەیە بتوانێ بە باشترین شێوەو بە پەری ڕاستگۆییەوە خزمەت بە کۆمەڵگا و نیشتیمان بکات و چارەسەر بۆ کەمو کورتیەکان بدۆزێتەوە و کار بۆ فەراهەم کردنی رەفاهەیەتی گشتی کۆمەڵایەتی بکات، نەک دروێنەوەی دەسکەوتە شەخسیەکان.\nبەدەر لەمە هەر پێوەرێکی تر بۆ دەست نیشان کردنی کاندیدەکان لە لایەن حزبەکانەوە، ئامانجی خۆی ناپێکێت و ئەگەری شکستی لە سەرکەوتن زۆر بە هێزترە. هەر حزبێکیش متمانەی خۆی بە دەنگدەران دۆڕاند و نەیتوانی پردی پەیوەندیەکی بەهێزی متمانەپێکراو لەگەڵ دەنگدەراندا درووست بکات، لە هەڵبژاردنەکاندا سەر ناکەوێ و ئەدۆڕێنێ.


ده‌رگا داخراوه‌کانیش هێشتا ژه‌نگاوی نه‌بوون\nدۆزی کوردی دابه‌شبوو به‌سه‌ر وڵاته‌کانی ده‌وروپشتدا، هێشتا له زۆر رووه‌وه بۆ گه‌یشتن به چاره‌سه‌ر ده‌رگاکانی داخراون، به‌ڵام پێشکه‌وتنه ناوخۆییه‌کان و ئاماژه‌کانی پشتیوانیکردنی نێوده‌وڵه‌تی بۆی، به هۆکاری جیاواز به‌رمه‌بنای ئه‌وه‌ن هێشتا گه‌شبینی به‌ئاراسته‌ی چاره‌سه‌ر له‌سه‌ر هه‌ڵبچنی‌و بڕوای ئه‌وه‌ت لا دروست ببێت که‌وا ده‌رگا داخراوه‌کانی به‌ڕووی چاره‌سه‌رکردنی دۆزی کورددا ژه‌نگیان هه‌ڵنه‌هێناوه و بگره بۆ چاره‌سه‌ری سه‌ره‌تاییش بێت ده‌ست ده‌ده‌ن.\nپه‌یوه‌ندی له‌نێوان دۆزی کورد له به‌شه‌کانی کوردستان هه‌یه، ته‌نیا به‌شێکیان که‌وا سه‌ره‌ڕای گه‌رموگوڕییه‌که‌ی به‌هۆی گه‌مارۆکانی سه‌ر حکومه‌تی وڵاتی باڵاده‌سته‌وه که‌متر ده‌جوڵێنرێت دۆزی کورده له رۆژهه‌ڵاتی کوردستان، به‌ڵام به‌شه‌کانی دیکه‌ی کوردستان زۆر به‌رباسن و زیاتر له گه‌یشتن به چاره‌سه‌ره‌وه نزیکن.\nئه‌زموونی باکوور و باشووری کوردستان په‌یوه‌ندییه‌کی هارمۆنییان به‌یه‌که‌وه هه‌یه، به‌تایبه‌ت که‌وا تورکیا هه‌یمه‌نه‌یه‌کی ئابووری زۆری له‌سه‌ر هه‌رێمی کوردستان هه‌یه، هه‌رچی ستراتیژیی هه‌ولێریشه، زیاتر به‌هۆی دوورکه‌وتنه‌وه‌ی له به‌غدا و بوونی کێشه‌ی زۆره‌وه، هانی زیاتر درا بۆ نزیکبوونه‌وه له تورکیا و دروستکردنی په‌یوه‌ندییه‌کی ئابووریی ناهاوسه‌نگ. له‌و نێوه‌دا تورکیا هه‌رچی زیاتره باڵاده‌سته، دوو سه‌رۆک وه‌زیرانی پێشووتری عیراق «نوری مالیکی و حه‌یده‌ر عه‌بادی» به‌هۆی فشاری تاقه‌ت پڕوکێنیانه‌وه له‌سه‌ر کوردستان، وایانکرد هه‌ولێر زیاتر له ئه‌نقه‌ره نزیک ببێته‌وه.\nساڵانی باشتربوونی په‌یوه‌ندییه‌کانی تورکیا و کوردستان به ئاراسته‌ی چاره‌سه‌رکردنی دۆزی کوردیش له باکووری کوردستان سوودی باشی هه‌بووه، به‌ڵام زۆر هۆکار وایانکرد به‌ره‌وپێشچوونه‌کان بووه‌ستن و ئه‌نقه‌ره‌یش چیدیکه به داواکانی هه‌ولێر بۆ کرانه‌وه‌ی زیاتر به‌ڕووی کوردا رازی نه‌بێت، له‌وێوه ده‌رگا نیمچه کراوه‌کان ورده ورده داخرانه‌وه.\nبۆ به‌شه‌کانی باشوور و باکووری کوردستان چه‌ند مه‌ترسی و هه‌روه‌ها رێگه‌یه‌کیش هه‌نه:\nیه‌که‌م: هێزی هه‌رێمی کوردستان کاریگه‌ریی باشی بۆ چاره‌سه‌رکردنی دۆزی کورد له تورکیا هه‌یه.\nدووه‌م: ئه‌و هێزه په‌یوه‌ندی به په‌یڕه‌وکردنی سیاسه‌تێکی ریالیستییه‌وه هه‌یه نه‌ک کارکردن به سۆز و له‌به‌رچاوگرتنی به‌رژه‌وه‌ندیی یه‌ک لایه‌نه.\nسێیه‌م: بوونی په‌یوه‌ندی باش له‌نێوان به‌غدا- ئه‌نقه‌ره به زیانی چاره‌سه‌رکردنی دۆزی کورد ده‌شکێته‌وه و هه‌ڵبه‌ت له گرتنه‌به‌ری سیاسه‌تی دژایه‌تی بزووتنه‌وه‌ی ئازادیخوازیی کوردستانیشدا ئێران هاوبه‌ش و پاڵپشت ده‌بێت.\nچواره‌م: تائێستا رۆڵی ئه‌مریکا سنوورداره بۆ چاره‌سه‌رکردنی دۆزی کورد، له‌سه‌ر ئاستی تورکیا هێشتا ویلایه‌ته یه‌کگرتووه‌کانی ئه‌مریکا پشتیوانی زیاتر له تورکیا ده‌که‌ن وه‌ک له په‌که‌که. هه‌رچی په‌یوه‌ندی به عیراقه‌وه هه‌یه رۆڵی ئه‌مریکا له پشتیوانیی کورددا روونتره، به‌ڵام هێشتا سیاسه‌تی سه‌ربه‌خۆییخوازی کورد ره‌تده‌کاته‌وه.\nپێنجه‌م: هه‌رێمی کوردستان هێشتا جێگره‌وه‌یه‌کی دڵنیاییکه‌ره‌وه نییه بۆ ئه‌مریکا له وێنه‌ی ئیسرائیل له ناوچه‌که، له‌مه‌یاندا ئه‌مریکا تاوانبار نییه، به‌ڵکو ئه‌وه‌ی حکومه‌تی هه‌رێمی کوردستان یه‌ک سیاسه‌ت، جیهانبینی، ستراتیژ و ژێرخان و سه‌رخانی نییه، هۆکاری ئه‌وه‌یه ئه‌مریکا متمانه‌ی کرداریی به هه‌ولێر نه‌بێت.\nشه‌شه‌م: ره‌نگه ده‌رگا کردنه‌وه‌ی هه‌ولێر و ئامه‌د به‌ئاراسته‌ی چاره‌سه‌رکردنی دۆزی کورد دروست نه‌بێت، له‌لایه‌ک کارتی دانووستاندنی به‌هێز نه‌بێت و هۆکاری سه‌ره‌کیش ئه‌وه‌بێت هێزی نێوده‌وڵه‌تی هێشتا به‌ته‌واوه‌تی له قازانجی نه‌بێت.\nهه‌ڵبه‌ت سیاسه‌تی راست ئه‌وه‌یه بڕوا به‌داخستنی ده‌رگاکانی ئه‌وانی نه‌یار نه‌کرێت، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا هێزی کوردی هه‌م یه‌کبخرێته‌وه و هه‌م ستراتیژیی ریالیستی دروست بنیادبنێت، هه‌م هێزه‌کانی دووره ده‌ست و هه‌میش ده‌وروپشت ورده ورده هه‌نگاوی چاره‌سه‌ر ده‌نێن، مادام دۆزی کورد له راسته‌ڕێ لای نه‌داوه.\n*گۆشەی کەمین پۆڵەتیک لە رۆژنامەی کوردستانی نوێ


كفنی ماندوو …. كاروان محه‌مه‌د فه‌تاح – Denegkan\nbyکاروان\tJuly 18, 2013\tچیرۆک\nچێژی هیچ شتێك تا كۆتایی نییه و له قۆناغێكی تردا ئه‌و چێژه بۆ ئازار ده‌گۆڕێت. ساڵانێكی زۆر، پێش ئه‌وه‌ی ببمه پاسه‌وانی گۆڕستان و كارم دزینی كفنی مردووه‌كان بێت، چێژم له شتێك ده‌دی، كه ئێستا بۆم مایه‌ی ئازاره.\nناوم (مه‌ردان)ـه. خه‌ڵكی شار كاتێك بانگم ده‌كه‌ن، به (مه‌ردانی پاسه‌وان) ناوم دێنن. لێره، هه‌موو كه‌س به پیشه‌كه‌یدا ده‌ناسرێته‌وه، نه‌ك خۆی. پرسیار ناكرێ تۆ كێیت، به‌ڵكو پرسیار له‌وه ده‌كرێ تۆ چییت. منیش به پیشه‌ی پاسه‌وانی ده‌ناسرێمه‌وه و به‌وه ناوم ده‌ركردووه. خه‌ڵكی ئه‌م شاره منیان خۆش ده‌وێ و ڕێزی زۆرم ده‌گرن، بێ ئاگان له‌وه‌ی دزینی كفنی مردووه‌كانیان له هه‌ناومدایه. ناهه‌قیان ناگرم، چونكه ڕووخسارێكی فریوده‌رانه‌م هه‌یه و به بێده‌نگییه‌كه‌م چاویان له ئاست خراپه‌كانم كوێر ده‌كه‌م. هه‌ندێ مرۆڤی وه‌ك من گورگێكی پاشوقلده‌رن له پێستی مه‌ڕدا. هه‌ر من نا، زۆربه‌ی خه‌ڵكی وان، به تایبه‌ت ئه‌و زیندووانه‌ی بۆ ئه‌وه‌ی له جووڵه و زیندوویی خۆیان دڵنیا بن، بۆ مردووه‌كانیان ده‌گرین، تابووته‌كان ده‌نێنه ژێر شانیان و ڕێگای گۆڕستانه‌كان ده‌گرنه به‌ر، تا به‌و هۆیه‌وه خراپییه‌كان و درۆ و فێڵی خۆیان بشارنه‌وه.\nپاسه‌وانی گۆڕستانی (ئیمام محه‌مه‌د)م، ئه‌و گۆڕستانه كه‌وتۆته سه‌ر گردۆڵكه‌یه‌ك و له قه‌راغی شاردایه. له نزیكیه‌وه هه‌ندێ ماڵی زۆر كۆن هه‌یه، كه شێوه‌ی بیناسازییان له هیی سه‌رده‌مه كۆنه‌كان ده‌چێت، گومه‌زیان هه‌یه و له‌به‌ر كۆنیان درز كه‌وتۆته دیواری خانووه‌كان، هه‌ر به بینینیان ده‌توانیت له خانووه‌كانی ناوشار جیایان بكه‌یته‌وه.\nهه‌موو كاری من له شه‌ودا ده‌ست پێ ده‌كات، بۆ بڵێم هه‌موو كار، من ته‌نیا یه‌ك كار ده‌كه‌م، ئه‌ویش دزینی كفنی مردووه‌كان له شه‌ودا. به ڕۆژ ئه‌و كه‌سانه‌ی مردووه‌كانیان ده‌هێننه ئێره و ژێرخاكیان ده‌نێن، هاوكارییان ده‌كه‌م، له‌به‌ر ئه‌وه نا، تا وه‌ك كه‌سێكی باش و به كه‌ڵك ته‌ماشام بكه‌ن، نه‌خێر، به‌ڵكو له‌به‌ر شتێكی تر، كه تا ئێستا ته‌نیا خۆم ده‌یزانم و له‌م شاره‌دا كه‌س له مانای ئه‌و هاوكارییه‌م نه‌گه‌یشتووه. هاوكاریكردنم بۆ زانینی شوێنی مردووه تازه‌نێژراوه‌كانه، بۆ ئه‌وه‌ی شه‌و كاتێك ئاسمان ڕه‌نگی ڕه‌ش داده‌گه‌ڕێت، له‌ناو تاریكییه‌كی تۆخدا گۆڕی مردووه تازه‌نێژراوه‌كه هه‌ڵده‌مه‌وه، له‌به‌ر چی؟! له‌به‌ر ئه‌وه‌ی كفنه‌كه‌ی له به‌ر دابماڵم و له ماڵه یه‌ك ژوورییه‌كه‌ی گۆڕستانه‌كه‌دا له‌به‌ری بكه‌م، ئه‌ویش بۆ گه‌یشتن به شتێكی تر و دۆزینه‌وه‌ی ونبوویه‌ك. مرۆڤ وایه، هه‌ر شتێك له پێناو گه‌یشتن به شتێكی تردا ده‌كات.\nمن (ئه‌ستێره)م، پورزای (مه‌ردان)، مه‌به‌ستم (مه‌ردان)ی پاسه‌وانی گۆڕستانه‌كه‌ی نزیك ماڵمانه. ئه‌و ئێستا زۆر پیر بووه، به‌ڵام هێشتا ڕه‌نگوڕووی منداڵی له ڕوویدا ده‌بریسكێته‌وه و ئێستاش وه‌ك منداڵێك به شه‌وقێكی زۆره‌وه ده‌ژی. جاران دزێكی خۆشه‌ویست و منداڵێكی چه‌توون بوو، له دزیندا زۆر هونه‌ری به كار ده‌هێنا. ته‌نیا من ده‌مزانی ئه‌و دز بوو. ماڵی خزم و دراوسێكانی هه‌موو تاڵان كردبوو، به‌ڵام ئێستا پاسه‌وانی گۆڕستانه، نازانم له‌و گۆڕستانه‌دا جگه له پاسه‌وانیی مردووه‌كان، هیچ كارێكی تر ده‌كات، یان نا؟ مردووان پاسه‌وانیان بۆ چییه؟ چ پێویست ده‌كات زیندوو چاودێریی مردوو بكات؟! بڵێی له گۆڕستاندا ژیانێكی تر هه‌بێت و ئێمه‌ی زیندوو هه‌ستی پێ نه‌كه‌ین؟! گوتم (ئێمه‌ی زیندوو؟!) به‌ڵێ، ئێمه‌ی زیندوو! (مه‌ردان) كاتێك منداڵ بوو كه‌ره‌سته و شتی زیندووه‌كانی ده‌دزی، به‌ڵام ئێستا له‌گه‌ڵ مردووه‌كاندا ده‌ژیێت، بڵێی بتوانێ دزیی له‌وانیش بكات؟\nماڵی ئێمه سه‌د مه‌ترێك له گۆڕستانه‌كه‌وه دووره. زۆر جار سه‌ر له (مه‌ردان) ده‌ده‌م و خواردنی بۆ ده‌به‌م. منی زۆر خۆش ده‌وێ، چونكه ده‌ڵێت: (((ئه‌ستێره) زۆر هاوكاریم ده‌كات و پێمه‌وه ماندوو ده‌بێت.)) گوتم زۆر جار سه‌ری لێ ده‌ده‌م؟ به‌ڵێ، به‌ڵام مه‌رجی چوونم بۆ لای ئه‌وه‌یه، كه ته‌نیا له ڕۆژدا بیبینم و خواردنی بۆ ببه‌م، یان ئه‌گه‌ر كارێكم پێی هه‌بێت، ده‌بێت له‌ژێر ئاسمانی ڕووندا بۆ لای بڕۆم. ئه‌ویش هه‌روا ده‌كات، ته‌نیا له ڕۆژدا سه‌ردانیمان ده‌كات، نازانم ئه‌مه بۆ ده‌كات.\nماوه‌یه‌كی زۆره ئه‌و گومانه له‌سه‌رمدا ده‌خوولێته‌وه و هه‌ڵهێنانی ئه‌و مه‌ته‌ڵه پڕ ئه‌فسوونه بووه‌ته ماخۆلانم، كه پورزاكه‌م بۆچی نایه‌وێ له شه‌ودا كه‌س ببینێت و كه‌س بیبینێت. به منداڵییش كچێكی بزێو و سه‌ركێش بووم، هه‌میشه ده‌مویست ئاگام له هه‌موو ئه‌و شتانه بێت، كه له ده‌وروبه‌رم ڕووده‌ده‌ن، ته‌نانه‌ت هه‌وڵم ده‌دا بزانم كێ كێی خۆش ده‌وێ و كێش ڕقی له كێیه. وام هه‌ست ده‌كرد به‌و كاره ده‌توانم خۆشه‌ویستیی هه‌مووان به ده‌ست بهێنم، بۆیه نهێنی زۆر له خزمه‌كانم لای من بوون، زۆر كات هانایان بۆم ده‌هێنا، منیش له پێدانی نهێنی باش و پێویست دڵفراوانیم ده‌كرد و پێم ده‌دان، به‌ڵام نازانم بۆ دوای ئه‌وه‌ی (مه‌ردان) كاتێك ته‌مه‌نی ته‌نیا بیست به‌هار بوو، بووه پاسه‌وانی گۆڕستانی (ئیمام محه‌مه‌د) و پێمانی گوت نامه‌وێ كه‌س له شه‌ودا سه‌ردانم بكا، زاتی ئه‌وه‌م نه‌كردبوو به دوای ئه‌و نهێنییه‌دا بگه‌ڕێم. ڕه‌نگه به هۆی ئه‌وه‌وه بێت، كه (مه‌ردان) ژیانێكی زۆر له‌وه ئاڵۆزتری هه‌بوو، من بتوانم به هه‌وڵێك دركی پێ بكه‌م. له‌وانه‌یشه له‌وه‌وه سه‌رچاوه‌ی گرتبێت، كه دایكم چیرۆكی سه‌یر سه‌یر و ترسناكی له‌باره‌ی ئه‌و گۆڕستانه‌وه بۆ ده‌گێڕامه‌وه و هه‌میشه پێی ده‌گوتم:((ئه‌ستێره گیان، شه‌وان مردووه‌كانی ئه‌و گۆڕستانه له گۆڕه‌كانیان دێنه ده‌ره‌وه و به‌ناو كۆڵان و شه‌قامه‌كانی شاردا ده‌گه‌ڕێن. هه‌ر كه‌س بیانبینێت، زه‌نده‌قی ده‌چێت، بۆیه هه‌رگیز نه‌كه‌ی شه‌وان بچیته ده‌ره‌وه.)) گوتم هه‌ر له منداڵییه‌وه كچێكی بزێو و سه‌ركێش بووم؟ به‌ڵێ، بۆ ئه‌وه‌ی بزێوی و سه‌ركێشیی خۆم بیسه‌لمێنم، وزه‌م دایه به‌ر خۆم و شه‌وێك له شه‌وه گه‌رمه‌كانی كۆتایی مانگی شه‌شی ساڵی (1988) فانۆسێكم هه‌ڵگرت و هێواش هێواش هه‌نگاوم به‌ره‌و گۆڕستانی (ئیمام محه‌مه‌د) نا. كاتێك به‌سه‌ر خاكه زبر و به‌رده‌ڵانه‌كه‌ی نێوان ماڵی خۆمان و گۆڕستانه‌كه ده‌ڕۆیشتم، به جۆرێكی وا هێمن پێم زه‌وییه‌كه‌ی ماچ ده‌كرد، هه‌ندێ كات هه‌ستم ده‌كرد قاچه‌كانم له هه‌وادا ده‌ڕۆن و له‌نێوان من و زه‌ویدا بۆشاییه‌ك هه‌یه، كه نایه‌ڵێت قاچی من و زه‌وی به یه‌ك بگه‌ن. بۆ ئه‌وه‌ی بزانم به ڕێگادا بۆ شوێنێك ده‌ڕۆم و دڵنیا بم له بۆشاییدا نیم، چه‌ند چركه‌یه‌ك هێزێكی زۆرم خسته سه‌ر پێڵاوه‌كانم و له زه‌ویم خشاندن. ده‌زانن بۆ وا هێمن و نه‌رم ده‌ڕۆیشتم؟ چونكه ده‌مگوت نه‌ك دایكم و مردووه‌كان بمبینن و نه‌یه‌ڵن كلیلی ئه‌و نهێنییه بدۆزمه‌وه. فانۆسه‌كه‌م به ده‌ستی ڕاست گرتبوو، تیشكێكی زۆر كزی هه‌بوو، ته‌نیا چه‌ند مه‌ترێك به‌رپێی خۆم ده‌بینی. تا گه‌یشتمه به‌رده‌م ده‌رگای گۆڕستانه‌كه چه‌ندین جار پێم هه‌ڵكه‌وت. له‌ترم ده‌دا و ده‌كه‌وتمه سه‌ر زه‌وی، پێیه‌كانم ده‌سووڕان و ئازاری زۆرم پێ ده‌گه‌یشت، به‌ڵام له‌به‌ر زانینی نهێنییه‌ك هه‌ستم به ئازاری كه‌وتنه‌كان نه‌ده‌كرد، ئه‌و نهێنییه‌ی، كه تا ئه‌و ساته ببووه مۆته‌كه‌یه‌ك و هه‌موو شه‌و ده‌هاته خه‌وم، بینی ده‌گرتم و هه‌ناسه‌ی ده‌بڕیم. مرۆڤ له ساتی گه‌ڕان به دوای نهێنییه‌كی گرنگدا هه‌ست به‌و ئازار و ناخۆشیانه ناكات، كه به هۆی زانینی نهێنییه‌كه‌وه دێنه پێشی.\nله په‌نادیوارێكی گۆڕستانه‌كه و له‌ژێر دارهه‌نجیرێكدا له‌نگه‌رم گرت. بۆ ئه‌وه‌ی (مه‌ردان) هه‌ست به بوونم نه‌كات، فوویه‌كی هێواشم له تیشكی فانۆسه‌كه كرد، كه‌وته سه‌ما و دواتریش كوژایه‌وه، تا فانۆسه‌كه‌م نه‌كوژانده‌وه، نه‌مزانی دنیا وا تاریك بووه. نزیكی كاتژمێر هه‌شت بوو. هیچ ده‌نگێكم نه‌ده‌بیست، گه‌ڵای داره‌كانی لێواری گۆڕستانه‌كه نه‌ده‌جووڵانه‌وه و خشه‌یان نه‌ده‌هات. بێده‌نگییه‌ك باڵی به‌سه‌ر شه‌ودا كێشا بوو، به‌رچاوم تاریك بووبوو، هیچ شتێكم به‌دی نه‌ده‌كرد. هه‌ستم كرد له شوێنێكم ته‌نیا تاریكی سه‌روه‌ره، دواتر ورده ورده چاوم له‌گه‌ڵ تاریكییه‌كدا ڕاهات و توانیم به ته‌ڵغی شته‌كان ببینم. له‌پڕ چاوم به تیشكێك كه‌وت، ته‌ماشای مه‌ترێك سه‌ره‌وه‌ی تیشكه‌كه‌م كرد و ڕووخسارێكی لێڵم به‌دی كرد، كه‌سێك بوو، له ڕۆیشتنیدا هه‌ستت ده‌كرد مرۆڤێكی پیر و ساڵداره، چونكه كاتێك به‌ناو گۆڕستانه‌كه‌دا ده‌ڕۆیشت، پشتی چه‌مابووه‌وه. ڕوونتر بینیم، جامانه‌یه‌كی ڕه‌شی ئاڵاندبووه سه‌رییه‌وه، كه خاڵی ورد وردی سپیی تێدا بوو. به ده‌ستێكی فانۆسێكی وه‌ك ئه‌وه‌ی من و به ده‌سته‌كه‌ی تری دارێكی درێژی وه‌ك خاكه‌نازی گرتبوو، یه‌كسه‌ر ترپه‌ی خێرا و به‌رز كه‌وته ناو دڵمه‌وه و جه‌سته‌م پڕ له ترس بوو. له دڵی خۆمدا گوتم:((ئه‌و كه‌سه كێیه؟ به‌و شه‌وه تاریكه له‌نێوان ئه‌و كێل و گۆڕانه‌دا چی ده‌كات و بۆ چیی ده‌گه‌ڕێت؟!)) له به‌رده‌م گۆڕێكدا نووشتایه‌وه، سه‌ری سووڕ دا و سه‌یری ده‌وروبه‌ری خۆی كرد، له تیشكی فانۆسه‌كه‌ی ده‌ستی نزیكتر بووه‌وه. ئۆو! ئه‌وه (مه‌ردان)ه، له‌سه‌ر ئه‌و گۆڕه چی ده‌كات؟! پێش ئێستا گوتم (مه‌ردان) زۆر پیر بووه؟ به‌ڵێ، كاتێك تیشكه كزه‌كه‌م له‌سه‌ر ڕووخساری بینی، لۆچه ئه‌ستووره‌كانی ده‌موچاوی به جوانی خۆیان نیشان ده‌دا.\nیه‌كێك له شه‌وه‌كانی سه‌ره‌تای مانگی نۆی(1930)ـه. منداڵان به قاووقیژ و داخستنی به‌هێزی ده‌رگای ماڵه‌كانیان، بۆ یاریی فڕیوه، گرتن و به‌ردان و چاوشاركێ ده‌چنه ده‌ره‌وه. هه‌ر كۆمه‌ڵه منداڵێك پێكه‌وه یاریی ده‌كه‌ن، هه‌ندێكیان فڕیوه، هه‌ندێكی تریان گرتن و به‌ردان، دوو منداڵیش به ته‌نیا و پێكه‌وه چاوشاركێ ده‌كه‌ن. ئه‌م كچۆڵه و كوڕیژگه‌یه جیاواز له منداڵه‌كانی تر چێژی زۆر له یاریی چاوشاركێ وه‌رده‌گرن و هه‌ر به ته‌نیا ئه‌و یارییه‌ش ده‌كه‌ن.\nكچۆڵه‌كه پێشنیارێك بۆ یاریی ئه‌مشه‌ویان ده‌كات و ده‌ڵێت:\n– هه‌موو شه‌وه‌كانی تر تۆ چاوی منت ده‌به‌ست و خۆتت لێم ده‌شارده‌وه، منیش جۆم ده‌كردی. حه‌ز ده‌كه‌م ئه‌مشه‌و من چاوی تۆ ببه‌ستم و خۆمت لێ بشارمه‌وه، تۆ من جۆ بكه‌ی، باش؟\n– ئاخر من زوو تۆ جۆت ده‌كه‌م، حه‌ز ناكه‌م یارییه‌كه‌مان زوو ته‌واو بێت.\n– ئه‌گه‌ر ڕازی نه‌بیت، من یارییت له‌گه‌ڵ ناكه‌م و ده‌ڕۆمه‌وه بۆ ماڵی خۆمان، ئیتر هیچ شه‌وێكی تریش بۆ یاریی نایه‌مه ده‌ره‌وه و چاوه‌ڕێم نه‌كه‌ی.\n– باش. ڕازیم، به‌ڵام توند چاوم ببه‌سته. بۆ شوێنی دووریش مه‌ڕۆ، ته‌نیا له‌و جێگایانه خۆت بشاره‌وه، كه من خۆم تیا شاردبووه‌وه.\n– باش، ده‌ی كوا پارچه‌په‌ڕۆ سپییه‌كه‌م بده‌رێ.\nكوڕیژگه‌كه ده‌ستی به‌ناو گیرفانی ڕاستی پانتۆڵه بچووكه‌كه‌یدا گێڕا، پارچه‌په‌ڕۆكه‌ی (كه هیی كچۆڵه‌كه بوو.) ده‌رهێنا و خستییه ناو ده‌ستی كچۆڵه‌كه‌وه، بۆ ئه‌وه‌ی چاوی ببه‌ستێت. (مه‌هتاب) هه‌وڵی زۆری دا، تا توند له دواوه په‌ڕۆ سپییه‌كه گرێ بدا و نه‌كرێته‌وه. چه‌ند جارێك جه‌ختی لێ كرده‌وه، كه ئایا چاوی ده‌بینێت، یان نا، دوای ئه‌وه‌ی دڵنیا بوو كوڕیژگه‌كه هیچ نابینێت، خۆی شارده‌وه و پێی گوت:\n– ئێستا چاوت بكه‌وه!\nكوڕیژگه‌كه چاوی كرده‌وه، به هۆی ئه‌وه‌ی كچۆڵه‌كه گرێی توندی له په‌ڕۆكه دابوو، به خێرایی چاوی وه‌ك تیشكی مۆمی به‌ر هه‌وا ده‌پرتاند و سه‌ری بۆ چوارده‌وری خۆی ده‌سووڕاند. كه‌وته گه‌ڕان بۆ جۆكردنی كچۆڵه‌كه‌ی هاویاری. زۆر گه‌ڕا، كه‌لاوه تاریكه‌كان، كۆڵانه ته‌سك و شێداره‌كانی ئه‌و نزیكانه، ئه‌و كۆڵانانه‌ی ماڵه‌كانیان ته‌نیا یه‌ك گڵۆپی تێدا ده‌سووتا، هه‌تا ئه‌و ماڵه چۆڵه‌ش گه‌ڕا، كه پێش دوو ڕۆژ خاوه‌نه‌كه‌ی جێی هێشتبوو و ڕووی له شارێكی تر كردبوو، به‌ڵام له هیچ یه‌كێك له‌و شوێنانه هه‌واڵێك له كچۆڵه نه‌بوو، ئاخر ئه‌م ته‌نیا له‌م شوێنانه خۆی ده‌شارده و ڕووی له هیچ شوێنێكی تر نه‌ده‌كرد، ده‌بوو ئه‌ویش هه‌ر وای بكردایه، به‌ڵام وا دیاره وای نه‌كردووه. ڕۆیشته‌وه بۆ ناو منداڵه‌كان و به وردی چاوی به ناویاندا گێڕا، تا كچۆڵه‌ی هاوڕێی بدۆزێته‌وه، كه‌چی له‌ناو ئه‌وانیشدا نه‌بوو. پرسیاری له یه‌ك دوو منداڵی هاوڕێی كرد و ئه‌وانیش بێئاگایی خۆیان له بینینی (مه‌هتاب) ده‌ربڕی. هه‌ناسه‌ی سوار و ڕه‌نگی بزڕكا بوو، كاتێك لای منداڵه‌كان قسه‌ی ده‌كرد، تۆنی ده‌نگی وه‌ك كوڕه هه‌رزه‌كارێك گڕ ببوو. بیری كرده‌وه، كه ڕه‌نگه بۆ ماڵ ڕۆشتبێته‌وه، چونكه زۆر شه‌وی تر، بێ ئه‌وه‌ی ئه‌می جۆ كردبێت، ده‌ڕۆیشته‌وه ماڵ و تاقه‌تی یاریی نه‌ده‌ما، به‌ڵام هه‌رچه‌ندی كرد نه‌یتوانی بۆ ماڵیان بڕوات و هه‌واڵێكی (مه‌هتاب) بزانێت. ئێستا ئه‌و هه‌سته تیایدا سه‌روه‌ره، كه كچۆڵه‌كه‌ی ون كردووه، ونكردن وایه، مرۆڤ گه‌ر یه‌كجار كه‌سێك، یان شتێك ون بكا، ئیدی هه‌رگیز نایدۆزیته‌وه، گه‌ر ئه‌و كه‌س و شته‌ش ببینێته‌وه.\nماوه‌یه‌ك له شوێنی یارییه‌كه مایه‌وه و چاوله‌ڕێی هاتنه‌وه‌ی (مه‌هتاب) بوو، تا بگه‌ڕێته‌وه، بۆ ئه‌وه‌ی كۆتایی به یارییه‌كه‌یان بهێنن و هه‌ر یه‌كه‌یان بۆ ماڵی خۆی بڕواته‌وه، به‌ڵام كچۆڵه‌كه بۆ شوێنی یارییه‌كه‌ش نه‌گه‌ڕایه‌وه. نائومێدانه ڕێگای ماڵه‌وه‌ی گرته‌به‌ر، دایكی له‌سه‌ر سه‌كۆی حه‌وشه‌كه جێگای نووستنی بۆ ڕاخستبوو، ئه‌ویش بێ قسه و به دڵێكی منداڵانه‌ی ناسكه‌وه چووه ژێر جێگاكه‌ی و بیری له دیارنه‌مانی (مه‌هتاب) ده‌كرده‌وه. هیچ شتێك له‌وه ناخۆشتر نییه منداڵێك خه‌می هه‌بێت، له ناخه‌وه خۆی بخواته‌وه و به كه‌س نه‌ڵێت چ خه‌مێكم هه‌یه.\nله هه‌ڵدانه‌وه‌ی گۆڕه‌كاندا، له یه‌ككاتدا و بێ ویستی خۆم گومان و چێژ و ترسم تێكه‌ڵ ده‌بن و بۆم جیا ناكرێنه‌وه. زۆر ماندوو ده‌بم، تا خۆڵی سه‌ر گۆڕه‌كان لا ده‌به‌م، هه‌ڵیانده‌ستێنمه‌وه و پشتیان ده‌ده‌مه كێلی گۆڕه‌كه‌ی خۆیانه‌وه، دایانده‌نیشێنم، تا كفنه سپییه‌كه‌یان له به‌ر دابكه‌نم. هه‌رچه‌نده مردووه‌كان زیاتر له زیندووه‌كان ده‌مترسێنن، چونكه زۆریان دوای لابردنی خۆڵی سه‌ر گۆڕه‌كانیان، كاتێك تیشكی فانۆسه‌كه‌یان لێ ده‌ده‌م، ڕووخسارێكی ترسناك و پێستێكی ڕه‌ق و بێده‌نگییه‌كی دڵله‌رزێنیان هه‌یه، به‌ڵام چێژی زیاتریشم پێ ده‌به‌خشن. زیندووه‌كان نامترسێنن، به‌ڵام ئازارم ده‌ده‌ن و له چێژ بێبه‌ریم ده‌كه‌ن، هه‌موو چێژێك له‌ناو ترسی گه‌وره‌دایه، من تا نه‌هاتمه ئه‌م گۆڕستانه و مردووه‌كانم به چاوی خۆم نه‌بینی، نه‌مده‌زانی چێژ له كاری مه‌ترسیداردایه. ئه‌مه‌ی ئێستا خه‌ریكی هه‌ڵدانه‌وه‌یم (182)ـه‌مین گۆڕی مردووه، كه تا ئێستا له‌م گۆڕستانه هه‌ڵمداونه‌ته‌وه.\nدوای قۆناغی منداڵییم ئه‌مه یه‌كه‌مجارمه ئاوا به شه‌و بێمه ده‌ره‌وه، ماڵه‌وه و ترسی خۆم تا ئێستا ڕێگری ئه‌وه‌م لێ ده‌كه‌ن، به تایبه‌تی كاتێك ماڵی ئێمه نزیكی گۆڕستانێكی گه‌وره و ترسناكه. شه‌وانی هه‌ر چوار وه‌رزی ساڵ، كاتێك ده‌چوومه ژێر جێگای نووستنمه‌وه، سه‌ره‌تا زینده‌خه‌ونم به‌و كوڕه‌وه ده‌بینی، كه هاوپۆلم بوو، زۆر یه‌كدیمان خۆش ده‌ویست، به‌ڵام ماڵیان بۆ شارێكی گه‌وره‌تری دوور له‌م شاره بچووكه‌ی ئێمه گواسته‌وه و ئیتر هه‌رگیز نه‌مبینییه‌وه. دوای ته‌واوبوونی زینده‌خه‌ونی هه‌میشه‌ییم، بیرم له‌و نهێنییه ده‌كرده‌وه، كه بۆچی (مه‌ردان) نایه‌ڵێ به شه‌و كه‌س بیبینێت. دێمه‌وه سه‌ر خۆم و جووڵه‌ی (مه‌ردان) ده‌خه‌مه ژێر چاودێری ورده‌وه، ده‌بێ چ بكات؟ هه‌ستایه سه‌ر پێ، به هه‌ردوو ده‌ستی داری خاكه‌نازه‌كه‌ی گرت و كه‌وته لابردنی خۆڵی گۆڕێك، ئه‌وه چی ده‌كات؟! خۆ ئه‌وه گۆڕه‌كه‌ی هه‌ڵدایه‌وه. وای! مردوویه‌كی هێنایه ده‌ره‌وه، ده‌ستی بۆ كفنه‌كه‌ی برد و له به‌ری داماڵی، مردووه‌كه ڕووت بووه‌وه. له‌شم داهێزرا و له شوێنی خۆم وشك بووم، ئه‌مه یه‌كه‌مجارمه مردوویه‌كی ڕووت ببینم. له ڕووخساری (مه‌ردان)یشدا هه‌ستم به ترس و شڵه‌ژان نه‌كرد، پێده‌چێت له‌گه‌ڵ ئه‌م پیشه‌یه‌دا ڕاهاتبێت، وای! نازانم، بۆ هێنده له بینینی مردوو ده‌ترسم، له كاتێكدا زیندووه‌كان جێی ئه‌وه‌ن لێیان بترسم. چاوم داده‌خه‌م و ده‌مه‌وێ دیمه‌نی ڕووتی ئه‌و مردووه نه‌بینم، به‌ڵام هه‌وڵه‌كه‌م بێ ئاكام ده‌بێت، جارێكی تر و بێ ئه‌وه‌ی خۆم پێی بزانم چاوم ده‌چێته‌وه سه‌ر (مه‌ردان) و مردووه ڕووتكراوه‌كه. ده‌مه‌وێت چاو دابخه‌م، به‌ڵام هێزێك له ناوه‌وه پێم ده‌ڵێت: (ئه‌ستێره! نابێت بترسیت. تۆ! ئه‌مشه‌و بۆ زانینی نهێنییه‌ك هاتوویت، بڕۆ پێشه‌وه و پرسیار له (مه‌ردان) بكه، بزانه بۆچی ئه‌و گۆڕانه هه‌ڵده‌داته‌وه؟ بۆچی كفن له به‌ری مردووه‌كان داده‌ماڵێت؟ بۆچی…؟!)) ترس ئاره‌قی زۆری پێ كردبووم، وام هه‌ست ده‌كرد له‌به‌ر خۆری گه‌رمی هاویندا وه‌ستاوم و سه‌رم تاوه‌سووت بووه، ورده ورده چوومه پێشه‌وه و له‌شم نا، دڵم ده‌له‌رزی. (مه‌ردان) سه‌رێكی هه‌ڵبڕی و گوێی بۆ ده‌نگێك هه‌ڵخست، زانیم ئه‌ویش ترسی لێ نیشتووه. گه‌یشتمه لای و به ده‌نگێكی هه‌ڵبزڕكاوه‌وه سه‌ڵاوێكم لێ كرد، ئه‌ویش به هه‌مان ده‌نگی من و ڕه‌نگی تاساوه‌وه سه‌ڵاوه‌كه‌ی سه‌ندمه‌وه. وره‌م دایه به‌ر خۆم و گوتم:\n– (مه‌ردان)، بۆ ئه‌و مردووه‌ت له‌و گۆڕه ده‌رهێناوه و كفنه‌كه‌ی له به‌ر داده‌كه‌نییت؟!\n– ها؟ نا، ئه‌وه هیچ نییه، ته‌نیا كفنه‌كه‌ی پاك ده‌كه‌مه‌وه!\n– نا، ئه‌وه ڕاست نییه، تۆ ده‌ته‌وێ شتێك له‌و مردووه بكه‌ی. ده‌ته‌وێ تۆڵه له‌و مردووه بكه‌یته‌وه؟!\n– تۆڵه له زیندووه‌كان ده‌كرێته‌وه، نه‌ك مردووه‌كان!\n– تازه تۆ به هه‌موو شتێكت زانی. با بچینه ژووره‌وه هه‌موو شتێكت پێ ده‌ڵێم.\nكاتێك گوتی (هه‌موو شتێك)ـت پێ ده‌ڵێم، هه‌ستم ده‌كرد ئه‌و نه‌ك هه‌موو شتێكم پێ ناڵێت، بگره یه‌ك شتیشم له‌و هه‌موو شته بۆ باس ناكات، كه بڕیاری دابوو پێم بڵێت. (مه‌ردان) هه‌ستایه سه‌ر پێ و خۆی ته‌كاند. پێكه‌وه چووینه ژووره‌كه‌ی، كه كه‌وتبووه‌وه به‌شی ڕۆژئاوای گۆڕستانه‌كه.\nله ساتی چوونه‌ژووره‌وه‌دا (ئه‌ستێره) له دوای (مه‌ردان)ـه‌وه ده‌ڕۆیشت، بۆ ئه‌وه‌ی ته‌واو هه‌ست به‌و گۆڕانه له‌ناكاوه بكات، كه له ڕووخسار و جه‌سته‌ی پورزاكه‌یدا ڕووی دابوو. چوونه ژووره‌وه و دانیشتن، (ئه‌ستێره) بێ ئه‌وه‌ی چاوه‌ڕێی ئه‌و بكات، سه‌یری ده‌ماره سه‌وزه‌كانی ده‌ستی (مه‌ردان)ی كرد، كه له‌به‌ر تیشكی فانۆسه‌كه وه‌ك هێڵی لاری سه‌ر نه‌خشه‌كانی لێ هاتبوو. ده‌ستی به پرسیاره زۆره‌كانی كرد وگوتی:\n– مه‌ردان گیان، ئه‌مه یه‌كه‌مجارمه به شه‌و ده‌تبینم. له ڕۆژدا گه‌نجتر ده‌رده‌كه‌وی، به‌ڵام له شه‌ودا زۆر پیر دیاری.\nبێ ئه‌وه‌ی ئه‌و قسه‌یه‌ی (ئه‌ستێره)ی به‌لاوه گرنگ بێت، گوتی:\n– ئه‌ستێره گیان، خۆت ده‌زانی ماوه‌یه‌كی زۆره له‌م گۆڕستانه‌دا ده‌ژیم، له پێناوی یه‌ك شتدا، ئه‌ویش ڕاكردن له زیندووان. ماوه‌یه‌ك له‌گه‌ڵا زیندوواندا ژیام، ئازاری زۆرم چه‌شت، بۆیه بڕیارم دا ئیدی له‌گه‌ڵ مردوواندا بژیم. ئه‌وه ئێوه‌ن له دووره‌وه وا تێده‌گه‌ن، كه ئه‌وانه‌ی لێره‌ن جووڵه‌یان نییه و ناتوانن بژین، به‌ڵام له ڕاستیدا وانییه، ئه‌وان جوانتر له زیندووه‌كان ده‌ژین، دنیایه‌كی ئارام و جیهانێكی بێده‌نگی پڕ له ژیانیان هه‌یه.\n(ئه‌ستێره) كه‌مێك بێزارانه خۆی نیشان دا و ویستی وه‌ڵامی پرسیاره‌كه‌ی ده‌ست بكه‌وێت. جارێكی دی لێی پرسییه‌وه:\n– (مه‌ردان)، پێم بڵێ، كفنی ئه‌و مردووه‌ت بۆ چی بوو؟! بۆ له به‌ریت داماڵی؟! چی لێ ده‌كه‌ی؟!\n– چونكه مردووه‌كان پێویستیان به كفن نییه. ئه‌وان جه‌سته‌ی ڕووتیان له‌گه‌ڵ خاكدا تێكه‌ڵ ده‌بێت و گه‌ر پارچه قوماشه سپییه‌كانی به‌ریان دانه‌كه‌نرێت، له‌ژێر خاكدا ده‌ڕزێن. كفن بۆ زیندووانه، نه‌ك مردووان، كفن بۆ ئه‌وه‌یه ناشیرینییه‌كان بشارێته‌وه. مرۆڤ، كه ده‌مرێت ڕۆحی بۆ ئاسمان و جه‌سته‌شی بۆ ژێرخاك ده‌چێت. كفن بۆ كه‌سێكه له‌سه‌ر خاك بێ و خراپه‌كانی خۆی پێ دابپۆشێت.\n(ئه‌ستێره) وه‌ك ئه‌وه‌ی بڕوای ته‌واو به قسه‌كانی پورزاكه‌ی نه‌كات، سه‌یرێكی بنمیچی ژووره‌كه‌ی كرد، دوو فه‌رده‌ی هه‌ڵواسراوی پڕ له شتی سپیی بینی، سه‌ره‌تا وایزانی لۆكه، یان په‌مووی تێدایه، به‌ڵام كاتێك وردتر ته‌ماشای كرد، بینی هه‌مووی كفنی مردووه. هه‌ناسه‌ی توند بوو، بۆی ده‌ركه‌وت، كه بۆچی به درێژایی ئه‌م هه‌موو ساڵه نه‌یهێشتووه كه‌س له شه‌ودا بێته ئه‌م گۆڕستانه و بیبینێت، چونكه كفنی زۆری مردووه‌كانی ئه‌م گۆڕستانه لێره‌ن، لای (مه‌ردان)، له‌به‌ر ئه‌وه‌ش نه‌یهێشتووه له شه‌ودا كه‌س بۆ لای بێت، بۆ ئه‌وه‌ی ئاشكرا نه‌بێت. بڵێی له‌ناو ئه‌و پارچه قوماشه سپییانه‌دا بۆ چی بگه‌ڕێت؟ جارێكی تر له (مه‌ردان)ی پرسی:\n– پورزاكه‌م، هه‌موو ئه‌مانه‌ی تۆ ده‌یڵێیت ڕه‌نگه ڕاستی بن، به‌ڵام تۆ وه‌ڵامی پرسیاره‌كانی منت نه‌دایه‌وه. كفنی ئه‌و مردووانه‌ت بۆ چییه؟ ڕه‌نگه ڕۆژێك له ڕۆژان كه‌سوكاریان بێن و گۆڕه‌كانیان هه‌ڵده‌نه‌وه، گه‌ر ببینن مردووه‌كه‌یان كفنی له به‌ردا نه‌ماوه، یه‌كسه‌ر گومان له تۆ ده‌كه‌ن.\n– نا، خه‌می ئه‌وه‌م نییه، هیچ زیندوویه‌ك مردووی خۆش ناوێ. كاتێكیش دێنه سه‌ر گۆڕه‌كانیان و بۆیان ده‌گرین، له ڕاستیدا ده‌یانه‌وێ بزانن، كه تا ئێستا ده‌ژین و له سه‌ر زه‌وین، جیاوازن له مردووه‌كانی ژێرخاك.\n– ئه‌ی كاتێك گۆڕه‌كان هه‌ڵده‌ده‌یته‌وه ترس داتناگرێت؟\n– مرۆڤ هه‌موو كارێك بۆ چێژ ده‌كات، هه‌موو چێژێكیش ترسی خۆی هه‌یه، هه‌ر كارێك ترسی نه‌بێت، چێژیشی نییه. بردنی كفنی مردووه‌كان بۆ من چێژی زۆری هه‌یه، وه‌ك چۆن له‌گه‌ڵ داكه‌ندنی كفنی به‌ر هه‌ر مردوویه‌ك، خه‌ریكه ترس دڵم بۆ خۆی ده‌بات. ئه‌م چێژه، یان ڕوونتر بڵێم ئه‌م كاره ته‌نیا بۆ گه‌یشتن به شتێكی تر، یان بڵێم چێژێكی تر ده‌كه‌م.\n– ئه‌و شته چییه؟\n– شتێكه ده‌مه‌وێ پێی بگه‌م.\n– تا ئێستا پێی نه‌گه‌یشتوویت؟\n– نه‌خێر. ڕاستییه‌كه‌ی (ئه‌ستێره) گیان، ئه‌و كاته‌ی گه‌نجێتیی خۆم له‌ناو مرودووه‌كاندا پیر كرد، مانای وابوو منداڵیی خۆم ڕه‌تكردووه‌ته‌وه، كه بریتی بووه له ژیان له‌گه‌ڵ زیندووه‌كاندا.\n– ژیان له گۆڕستاندا و له‌گه‌ڵ مردوواندا چۆنه؟\n– یارییه‌كه، زیندووان ناچارت ده‌كه‌ن بیكه‌یت!\nدوای ئه‌و شه‌وه‌ی كچۆڵه‌كه یارییه‌كه‌ی جێ هێشت، ونبوون ڕووی دا و كوڕیژگه‌كه‌ش زوو گه‌وره بوو…\nفه‌رده‌كانی كفنیش كه‌مێكیان مابوو پڕ بن…\n+ ئه‌م چیرۆكه له ژماره (61)ی گۆڤاری (گه‌لاوێژی نوێ)دا بڵاو كراوه‌ته‌وه.\nPrevious سیناریۆی ( یاری ) …. دانا محمد عبدلله\nNext گۆڤاری گەلاوێژی نوێ … ژمارە 61


مۆبایلی Mi A2 Lite وەشانی Android 9 Pie بۆ بەردەست کرا – کەی ئای تی ئێن\nشاومی 29, تشرینی دووه‌م 2018\nمۆبایلی Mi A2 Lite وەشانی Android 9 Pie بۆ بەردەست کرا\nلە دوای ئەوەی دوو هەفتە لەمەوبەر وەشانی Android 9 Pie بۆ Mi A2 بەردەستکرا، ئەمڕۆ شاومی بە هەمان شێوە بۆ براکەی تری زنجیرەی Mi A بەناوی Mi A2 Lite وەشانی Android 9 Pie بەردەستکرد، کە Mi A2 Lite لە نرخ لە جۆرەکەی تر هەرزانترە و تایبەتمەندی لە هەندێک ڕووەوە کەمترە. شایەنی باسە، ئەم نوێکردنەوەیە بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ لەناو مۆبایلەکەوە بۆ ژمارەیەک لە بەکارهێنەر بەردەستبووە، ئەمەش بە نزیکەیی ٢ هەفتە دەبێت لە دوای ڕاگەیاندنی وەشانی بەیتای ئەندرۆید پای بۆ مۆبایلی ناوبراو.\nبە گوێرەی زانیارییەکان، ئەم وەشانە جوڵەکانی ئاڵوگۆڕ و گوزەرکردنی ناسراو بە Navigation Gestures هاوشێوەی پیکسڵی بۆ بەردەست کراوە، هەروەها تایبەتمەندی adaptive battery and brightness و کردارەکان بۆ ئەپەکان و چەندان تایبەتمەندی تریش لەگەڵ ئەم وەشانە زیادکراون. هەروەک ئەم وەشانە ئەپی رادیۆیی ڕاستەوخۆ لەسەر مۆبایلەکە بەگەڕدەخات و ئاستی ئاسایشی مانگانەی مانگی ١١ی لەگەڵدایە.\nبە گوێرەی گرتەیەک کە دەستی ماڵپەڕی ئەندرۆید پۆلیس کەوتووە، دەردەکەوێت کە نوێکردنەوەکە لەسەروی ١٠٠٠ مێگابایتەوەیە و وردە و وردە بۆ بەکارهێنەران بەردەست دەکرێت، لەبەرئەوە ئاسایی وەریبگرە کە لە ئێستادا بۆ تۆ بەردەست نەبێت.\nتۆش ئەگەر خاوەنی Mi A2 Liteـیت پشکنینێک بکە بۆ وەشانی نوێ و بزانە بۆت هاتووە؟ پێمان بڵێ دوایی نوێکردنەوەکە ئاستی مۆبایلەکە چۆنە؟ بە دڵتە؟\nتاگەکان MiA2Lite Xiaomi


نوێنەرى فرۆشتن – Iraq Jobs Scout\nFull Time Suleimaniyah Sulaymaniyah April 10, 2022 - May 5, 2022 Sales\nکۆمپانیاى نەورەس – لقى سلێمانى پیوستی بە يه ك نوێنەرى فرۆشتن\nمەبەستى کار: خزمەتکردنى کڕیار لە ڕێگەى فرۆشتنى بابەتەکان؛ پڕکردنەوەى پێداویستەیەکانى کڕیار.\n•خزمەتکردنى کڕیارەکانى ئێستا، بەدەستهێنانى ئۆردەر، بەدەستهێنانى کڕیارى نوێ لە ڕێگەى پلان و ڕێکخستنى خشتەى کارى ڕۆژانە بۆ پەیوەندى کردن یان سەردانى کردنى کڕیارەکانى ئێستا یان ئەو شوێنانەى دەکرێت ببنە کڕیاڕى نوێ.\n•گۆڕینى ناوەڕۆک و شێوازى گەیاندن و قسەکردن و پێشکەش کردنى فرۆشتن بۆ کڕیار لە ڕێگەى لێکۆڵینەوە و دیراسەکردنى شوێنە جیاوازەکان.\n•پێشکەش کردنى ئۆردەرەکان بە گەڕانەوە بۆ لیستى نرخەکان و زانیارى لەسەر بابەتەکان.\n•زانیارى بەردەوام دەبەخشێت بە دەستەى بەڕێوەبردن لە ڕێگەى پێشکەش کردنى چالاکیەکان و ڕاپۆرتى ئەنجامەکان، بۆ نموونە وەک پەیوەندى ڕۆژانە و ڕاپۆرتى سەردانیەکان، پلانى سەردانیەکانى هەفتانە، شیکارى ناوچەیی مانگانە و ساڵانە.\n•پێشنیارکردنى گۆڕانکارى لە بابەتەکاندا، خزمەتگوزارى، و یاساکان لە ڕێگەى هەڵسەنگاندنى ئەنجامەکان و پێشەکەوتنەکانى ڕکابەرەکان.\n•چارەسەرکردنى کێشەکانى کڕیار لە ڕێگەى بەدواداچوون بۆ کێشەکان؛ دۆزینەوەى چارەسەر بۆیان؛ ئامادەکردنى ڕاپۆرت، ئامادەکردنى پێشنیار بۆ دەستەى بەڕێوەبردن.\n•ئامادەکردنى ئەرشیف و ڕیکۆرد لە ڕێگەى تۆمارکردنى زانیارى لەسەر فرۆشى ناوچەکان و کڕیارەکان.\n•بەشدارى کردن لە کارەکانى تیمەکەی و هەوڵدانى جدیی بۆ پێشخستنى گروپەکەى لە ڕێگەى بە دەست هێنانى ئامانجە پەیوەندیدارە پێویستەکان.\n•بروانامەی دبلۆم یان بەکالریۆس لە بەشى کارگێڕى کار یان بەشێکى پەیوەندیدار.\n•ڕاهێنانى پێشکەوتووى وەرگرتبێ لەسەر فرۆشتن، بازاڕگەڕى، و کارگێڕی کار.\n•ئەزموونى 2 ساڵ کەمترى نەبێت لە بازاڕگەڕى و فرۆشتن.\n•هاندانى خود، ئاڕاستەکردنى خود وە ئارەزوو کردن لە پێشبڕکێ و لێهاتوو بێت لە ڕێکخستن و پەیوەندى کۆمەڵایەتى\n•لێهاتووى زۆر لە گفتوگۆ و پەیوەندى کۆمەڵایەتى،ڕێک پۆش و زمان پاراو بێت.\n•هیچ کارێکی تری نەبێت\n•بەڕێوەبردنى کات و چارەسەرکردنى کێشە\n•تواناى کارکردن لە شەفتى جیاوازدا.\n•توانا جەستەییەکان: ئەو ئەرکانەى کە پێویستە لە بارودۆخى ئۆفیسدا بکرێت.\n•مۆڵەتى شۆفێرى هەبێت و ئۆتۆمۆبێلی تایبەتی خۆی هەبێت گونجاوبێت بۆ کارەکەى.\nئەوانەى خوازیارن، دەتوانن سیڤی بنێرن بۆ ئەم ئیمەیڵەى خوارەوە\nبەو مەرجەى هەر کەسێک تەنها یەک جار سیڤی بنێرێت و وە پۆستى دیارى کراو لە ئیمەیڵەکەیدا بنووسێت تاوه كو به روارى5-5-2022\nHow to apply ئەوانەى خوازیارن، دەتوانن سیڤی بنێرن بۆ ئەم ئیمەیڵەى خوارەوە: [email protected] بەو مەرجەى هەر کەسێک تەنها یەک جار سیڤی بنێرێت و وە پۆستى دیارى کراو لە ئیمەیڵەکەیدا بنووسێت تاوه كو به روارى5-5-2022\nFull Time Sulaymaniyah 3 days Ago - June 26, 2022\nTeam Leader – Front Desk – Arabic & Kurdish Speaker\nFull Time Sulaymaniyah 2 weeks Ago - July 8, 2022\nFront Desk Agent – Arabic & English Speaker\nFull Time Sulaymaniyah 2 weeks Ago - June 8, 2022\nFull Time Sulaymaniyah 1 month Ago - June 17, 2022\nFull Time Sulaymaniyah 1 month Ago - April 16, 2022


هەوڵەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان بۆ چاکسازی لە تەواوی دامەزراوەکاندا\nبە مەبەستی بەرەنگاربوونەوەی گەندەڵی و جێبەجێکردنی بەرنامەی چاکسازی، حکومەتی هەرێمی کوردستان هەوڵ دەدات لە تەواوی دامەزراوەکاندا قۆناغ بە قۆناغ چاکسازی بکات. چالاکوانێکی سڤیل دەڵێت گەندەڵی لە ئاستی سەرەوەدایە ژمارەیەکی زۆر ملیاردێر پەیدابوون جەماوەری کوردستان متمانەی بە دەسەڵات نەماوە.\nمشیر ڕەشید بەڕێوەبەری گشتی یاسایی لە دەستەی دەستپاکی هەرێمی کوردستان بە دەنگی ئەمەریکای ڕاگەیاند بە نوسین داومانە بە ئەنجومەنی وەزیران لیژنەیەکی باڵا دروست دەکرێت سەرۆکی حکومەت سەرپەرشتی ئەو لیژنەیە دەکات ئەولیژنەیە مانگانە یان ڕەنگە پازدە ڕۆژ جارێک کۆببێتەوە بۆ چارەسەرکردنی هەموو کێشەکان وچاکسازی و جێبەجێکردنی بەرنامەی حکومەت.\nئەو کاربەدەستەی دەستەی دەستپاکی هەرێمی کوردستان زیاتر لەبارەی گەندەڵیەوە دەڵێت "لە یاسای ئێمە ئەو مادانەی کە پێی دەڵێن گەندەڵی لە رێگای لێکولینەوەکان و دادگا چارەسەر دەکرێت، هیوا بەخشیشە چونکە لە بەرنامەی سەرۆکی حکومەت کە لە پەرلەمانی خوێندەوە یەکەمین خاڵ کە دەستی پێکرد بە چاکسازی و بەرنامەی گەندەڵی و هەروەها پشتگیری دەزگا رەقابیەکان ئەوە شتێکی نوێ یە لە سەر ئاستی عێراق و ناوچەکە".\nشیرین کاوە گەرمیانی سەرۆکی لیژنەی دەستپاکی لە پەرلەمانی هەرێمی کوردستان لە لێدوانێکیدا بۆ دەنگی ئەمەریکا ڕایگەیاند "بڕیار وایە یەکەم پڕۆژە کە لە پەرلەمانی کوردستان تێبپەرێنرێت و دەربچێنرێت پڕۆژەی چاکسازی دەبێت، بوونی ئەم پڕۆژەیە کە لە پەرلەمان پێویست دەکات پڕۆژەیەک بێت کاری لەسەر بکرێت و دەربچێنرێت بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی پرسی گەندەڵی و لە هەمانکاتدا بۆ چەسپاندنی پرسی چاکسازی و ئەمە دەرگایەکی واڵا و باش دەبێت، لە نێو ئەو پڕۆژەیەدا زورینەی سێکتەرەکانی هەرێمی کوردستان پێکدێت، ئەم جارەیان بە یاسا ڕووبەڕووی پرسی چاکسازی و گەندەڵی دەبیتەوە لە هەرێمی کوردستاندا ئەو گەندەڵیەی کە دەگوزەرێت گەندەڵیەکی ئیداریە لە هەمانکاتدا لە لایەن سێکتەرەکانی حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئاست باڵاوە تا خوارەوە هەمووی تەنیوە هەر دەکرێت بە یاسا ئێمە ڕووبەڕووی ئەم پرسە ببینەوە گەندەڵی هێندە بەرچاوە لە هەر سوچێکی ئەم هەرێمی کوردستانە هەست بە بوونی گەندەڵی دەکرێت لەبەرامبەر ئەمەدا دەبێت یاسایەک هەبێت بۆ ئەوەی ڕووبەڕووی ئەو پرسە ببێتەوە، گەر بەم ئیدارەدانە حکومەتی هەرێمی کوردستان بەردەوام بێت ئەم حوکمڕانیە تووشی ئیفلیج بوون دەکات."\nعەلی مەحمود سەرپەرشتیاری هەڵمەتی دادپەروەریە، خۆیی و ژمارەیەک لە چالاکوانی تر وەک خویان ئاماژەیان پێکردووە تا ئێستا 29 گردبوونەوەیان ئەنجامداوە سەرجەمیان بۆ نەهێشتنی گەندەڵی و چاکسازی لە نێو دام دەزگاکانی حکومەت و یەکسانی بووە لە هەرێمی کوردستاندا. ناوبراو بە دەنگی ئەمەریکا دەڵێت "کاتێک سەرکەوتوو دەبێت کەلە سەرەوە پێدا بێنە خوارەوە لەبەر ئەوەی زۆرترین بەشی گەندەڵی لە ئاستی سەرەوەدایە ژمارەیەکی زور ملیاردێر پەیدا بووە هەمووی شەریکن یان خاوەنی ئەسڵی ئەو پارانەن ، جەماوەری کوردستان یەک متمانەی نەماوە بە دەسەڵات دوو پێمان وایە لە ساڵانی داهاتوودا هیچ پێگەیەک هیچ شوێنێک بۆ خەڵکی دیکە نامێنێتەوە جگە لە دەسەڵاتداران نەبێت."\nچینوتوێژی جیاجیا دەیان خوپێشاندان و گردبوونەوەیان کردووە تێدا داوایان دەکرد ئەو گەندەڵیە زۆرەی کە لە نێو دام و دەزگا و سێکتەرە جیاجیاکان و بەگشتی لە هەرێمی کوردستاندا هەیە نەمێنێت و خزمەتی گشتی بکرێت.


بەڕێوەبەری گشتیی ڕێگاوبانی گەرمیان هۆشداری دەدات لەوەی، بەهۆی خەرجنەكردنی پێشینەی بەڵێندەران، كاكردن لە پرۆژەی بە دووساید كردنی ڕێگای كەلار-دەربەندیخان ڕادەوەستێت.\nعەدنان خەلیل، بەڕێوەبەری گشتیی ڕێگاوبانی گەرمیان بە تۆڕی میدیایی ئێستای وت، “بە شێوەیەكی گشتی لە ئەمساڵدا تا ئێستا هیچ شایستەیەكی دارایی بۆ بەڵێندەرانی پرۆژەی بە دووسایدكردنی ڕێگای كەلار-دەربەندیخان، خەرج نەكراوە و پارەشی بۆ تەرخان نەكراوە، ئەوەش ڕەشبینی لای بەڵێندەران دروستكردووە”.\nبەڕێوەبەری گشتیی ڕێگاوبانی گەرمیان ئەوەشی خستەڕوو، “ساڵی ڕابردوو نزیكەی هەشت مانگ پێشینە بۆ بەڵێندەران خەرج نەكرا، ئەوە ئەمساڵێش ئەوە پێنج مانگە خەرج نەكراوە، ئەوەش وای كردووە بەو پلانەی ئێمە داماننابوو كارەكانی پرۆژەكە نەڕۆن”.\nهۆشداریشیدا لەوەی، “كارەكان تەواو سست بوون، كاركردن لە پرۆژەكە لە ڕاگرتنی تەواوەتیدایە”.\nتا ئێستا لە دووسایدكردنی ڕێگای كەلار-دەربەندیخان 53%ی تەواو بووە\nعەدنان خەلیل ئاماژەی بەوەشكرد، “كاتێك پێشینە هەبوو، 500 بۆ 600 ئامێر لەسەر پرۆژەكە بوون، ئێستا ئەو ئامێرانە ژمارەیان ناگاتە 60 بۆ 70 ئامێر”.\nباسی لەوەشكرد، ئەوان بۆ ئەمساڵ داوای بودجەی 70 ملیار دیناریان كردووە بۆ پرۆژەی بە دووسایدكردنی ڕێگای كەلار-دەربەندیخان، بەڵام بۆیان تەرخان نەكراوە.\nئەگەر ئەو بودجەیە بەردەست بوایە، 95%ی پرۆژەكە تەواو دەبوو، وەك بەڕێوبەری گشتیی ڕێگاوبانی گەرمیان ئاماژەی پێكرد.\nلەڕێی تۆڕی میدیایی ئێستاشەوە داوای كرد، “حكومەت پارە بۆ ئەو پرۆژەیە تەرخان بكات، بۆ ئەوەی بەهۆی خراپبوونی ڕێگاكەوە كارەساتی دڵتەزێن ڕوونەدات”.\nتەنها كاركردن لە پرۆژەی بە دووسایدكردنی ڕێگای نێوان كەلار-دەربەندیخان مەترسیی ڕاگرتنی لەسەر نییە، بەڵكو پرۆژەی بە دووسایدكردنی ڕێگای نێوان كفری-كەلاریش بەهۆی خەرجنەكردنی پێشینە بۆ بەڵێندەران مەترسیی ڕاوەستانی هەیە.\nئینتەرمیلان 1-0 هیلاس ڤیرۆنا\nساڵانە لەکاتی هاتنی وەرزی گەرما و سەرمادا پێدانی کارەبای نیشتمانی بە هاوڵاتییان کەمدەبێتەوە و جێگری سەرۆکی لێژنەی وزە…\nتوێژینەوەیەکی نوێ دەریدەخات گرتنەبەری هەنگاوەکانی جێبەجێکردنی ڕێککەوتنی پاریس بۆ کەشوهەوا دەتوانێت هەشت ملیۆن هەلی کار لەسەر ئاستی جیهان…


قیستی یەكەكانی نیشتەجێبوون كەمدەكرێتەوە – سنور میدیا\nقیستی یەكەكانی نیشتەجێبوون كەمدەكرێتەوە\nدەستەی وەبەرهێنانی هەرێمی كوردستان، بە نووسراوی فەرمی داوای لە خاوەنی پرۆژەی یەكەكانی نیشتەجێبوون كردووە كارئاسانی بكەن لە گەڕاندنەوەی ئەو قیستانەی كە لە سەرشانی هاووڵاتییانی بەشداربووی شوقە و یەكەكانی نیشتەجێبونە له هەرێمی كوردستان.\nد. محەمەد شوكری، سەرۆكی دەستەی گشتیی وەبەرهێنانی هەرێمی كوردستان، بە ماڵپەڕی فەرمیی پارتی راگەیاندووە: “تا ئێستا بە دوو نووسراوی فەرمی خاوەن پرۆژەی یەكەكانی نیشتەجێبونمان ئاگادار كردووەتەوە لە وەرگرتنەوەی قیستی هاوبەشانی پرۆژەكانی یەكەی نیشتەجێبون، بەرزبوونەوەی نرخی دۆلار لەبەرچاو بگرن و، نرخەكان به شێویەك بێت كە باری داراییی هاووڵاتییان لەبەرچاو بگیرێت و، به دیاریكراوی داوامان كردووە هەر 100 دۆلارێك بەرانبەر به 130 هەزار دینار دیاری بكرێت و ئەو زیادەیەشی دەمێنێتەوە، بخرێتە سەر قیستەكانی دواتر خۆشبەختانە هەندێك لە خاوەنی پرۆژەكان به داوكەی ئێمە ڕازی بون و هاوكار بوون”.\nشوكری وتیشی: “لە هەوڵەكەنمان بەردەوام دەبین بۆ گەیشتن بە چارەسەری كۆتایی. بۆ ئەوەش كۆبوونەوەكانمان لەگەڵ یەكێتیی وەبەرهێنان بەردەوامە، ئەوەی تا ئێستا كراوە بە شێوەی داواكاری بووە، لە ئەگەری پابەندنەبوونی وەبەرهێنەران ناچارین لە داهاتوودا بیر لە میكانیزم و بڕیاری دیكە بكەینەوه، بەڵام بابەتەكە هێشتا گفتوگۆی لەبارەوە دەكرێت، هیودارم بگەینە ئەنجامێك كه له بەرژەوەندیی هاووڵاتییان و بەشداربووانی ئەو یەكانە بێت.”\nسەبارەت به تەواونەبوونی خزمەتگوزاریی ناو بەشێك لە یەكەكانی نیشتەجێبوون، سەرۆكی دەستەی گشتیی وەبەرهێنانی هەرێم ڕوونیكردەوە: “خزمەتگوزاریی یەكەكانی نیشتەجێبوون ڕێكخستنیان بۆ كراوە و گرفتێكی ئەوتۆیان نەماوە، پێشتر بەهۆی قەیرانی دارییی و بڵاوبوونەوەی كۆرۆناوە، بەشێك لە خزمەتگوزاریی یەكەكانی نیشتەجێبون ڕاگیران، بەڵام دوای پێداچوونەوەمان سەرلەنوێ وەبەرهێنەران ئاگادار كرانەوە بەپێی ئەو گرێبەستەی كە لە پرۆژەكە هەیە ئیلتیزام بە تەواوكردنی ئەو خزمەتگوزارییانە بكات. ئێستا گرفتەكە چارەسەر كراوە و كێشەیەكی ئەوتۆی نەماوە”.


ده‌رباره‌ی خوێنه‌ری خراپی شیعر | ئاژانس\nHome گشتی فەرهەنگ ده‌رباره‌ی خوێنه‌ری خراپی شیعر\nبه ده‌ستنیشانکراوی خوێنه‌رانی شیعر چه‌ند ده‌سته و تاقمێکن که ناپه‌رژێینه سه‌ر دانه به دانه‌یان، ته‌نانه‌ت خوێنه‌رانی باش و به‌ئاگایش، چونکه بۆ خۆیان باش ده‌زانن خه‌ریکن چی ده‌خوێننه‌وه، به‌رباسیان ناده‌ین. به‌ڵام ده‌توانین به هه‌شت خاڵ ده‌رباره‌ی ئه‌و خوێنه‌رانه بدوێین که خراپ له دۆخەکە حاڵی بوون.\nیه‌که‌م: خوێنه‌رانێک که به کاریگه‌ریی سۆشیاڵ میدیا بوون به خوێنه‌ری شیعر، ئه‌م جۆره له خوێنه‌ر، نائاگا و داماو، سه‌رله‌دووی خۆ-خه‌مگین-کردن و خۆ-به-هه‌ست-ناسک-نیشاندانن. بێگومان ئه‌مانه نووسه‌ری خراپی وه‌ک نوون سین و هاوشێوه‌کانی به‌رهه‌م ده‌هێنن. ئه‌مانه بێ گوێدانه فۆڕم و ته‌کنیکی نووسین، به دوای وێنه‌یه‌کی کاتی و تیژتێپه‌ڕدا وێڵن که به‌یانی ئه‌و چرکه‌ساته‌ی خۆیان ده‌کات و پاشان شیعر و شاعیر و په‌یجه‌که‌یشی تووڕ ده‌ده‌ن.\nدووه‌م: خوێنه‌رانێک که هه‌ر له سۆشیاڵ میدیادان، به‌ڵام ئه‌م جۆره‌یان هیچ هه‌ستێکی تایبه‌تی و هیچ دونیابینییه‌کیشیان، کوڕه ته‌نانه‌ت هه‌رگیز سه‌روکاریشیان له‌گه‌ڵ شیعردا نه‌بووه، به‌ڵام چونکه کار له کار ترازاوه و ناچارن وه‌ک هه‌ستیار و به خه‌یاڵی خۆیان موسه‌قه‌ف ده‌ربکه‌ون، ده‌بێت لاپه‌ڕه‌کانیان پڕ بکه‌ن له شیعر، جا هیی کێیه و ده‌رباره و سه‌باره‌ت به چاوی کێیه، ئه‌مان ته‌نیا ئه‌وه‌یان له‌سه‌ره بنووسن ئه‌ڵڵا! باره‌که‌ڵڵا…\nسێ: خوێنه‌رانێک، که ناچارین پێیان بڵێین خوێنه‌رانێک، ده‌نا له بوغز-له-دڵ زیاتر نین، ئه‌م ته‌رزه هه‌رزه‌گۆیه به‌دبه‌خته، شیعری مه‌حویی به ناوی گه‌نجێکه‌وه بۆ بخوێنه‌ره‌وه و بۆی دابنێ، قه‌رزاری ده‌بیت، ناچاریت داوای لێبووردنی لێ بکه‌یت، چونکه ئه‌و که‌وتووه‌ته ته‌مه‌نه‌وه و له ته‌مه‌نێکدا چه‌ند جارێک ڕۆژنامه‌ی به ده‌سته‌وه گرتووه، ئیتر موفه‌کیره و ڕه‌تکردنه‌وه و ڕاستوچه‌وت-هێنان-به‌سه‌ر-شیعردا به گرنگ و ئه‌وپه‌ڕی ئاستی به‌رزی ڕۆشنبیری ده‌زانێت. ئه‌مانه وه‌ک وتمان که‌وتوونه‌ته ته‌مه‌نه‌وه، خاڵی چواره‌میش هه‌ر جۆرێکه له‌م دەستەیە، به‌ڵام گه‌نجن. ئه‌مان ده‌خوێننه‌وه، به دڵیشیانه، ته‌نانه‌ت بیریشی لێ ده‌که‌نه‌وه، ده‌گاته ئه‌وه‌ی له‌گه‌ڵیشیدا ده‌ژین. به‌ڵام هه‌رگیز ناتوانن دانی پێدا بنێن، که بۆ نموونه ئه‌م نووسه‌ره گه‌نجه که ناوی شاڵاو حه‌بیبه‌یه، له‌م سه‌رده‌مه‌دا کاریگه‌رتره له نالی. که‌واته با بچینه سه‌ر خاڵی پێنجه‌م.\nپێنجه‌م: جۆرێکی دیکه له خوێنه‌ری خراپ، ئه‌و جۆره‌ن که هێشتا له نالی و مه‌حوی و سالم و کوردیدان، ته‌نانه‌ت به‌بێ ئه‌وه‌ی له زۆرینه‌ی شیعره‌کانی ئه‌و زاته به‌رزانه‌یش تێ بگه‌ن، هه‌ر به لوتکه و شاخ و گرد و دۆڵیان ده‌زانن، له ڕوویان هه‌ڵنایه‌ت، یان ڕه‌تی ده‌که‌نه‌وه به‌ر شیعرێکی نوێی کوردی بکه‌ون، له‌وانه‌یه بڵێن کێ شاعیرێکی گه‌نجی باشه، من خاڵێکم بۆ ئه‌مه ته‌رخان کردووه. ئارام بگرن.\nشه‌شه‌م: خوێنه‌رانێکی دیکه که خراپن، هاوشێوه‌ی خاڵی پێنجه‌م، به‌ڵام به جوانه‌مه‌رگ فه‌روخی فه‌روخزاد و ڕه‌وانشاد سوهراب سپهێری و نازم حیکمه‌ته‌وه گرتوویانه و به ئامان و به زه‌مان لێیان نابنه‌وه. ئه‌م جۆره، بۆیه به خوێنه‌رانێکی خراپ له قه‌ڵه‌م ده‌درێن، چونکه، دیسان هیچ گه‌ڕانێکی دیکه‌یان نییه، ڕۆژێک له ڕۆژان، خێری نه‌نووسێت، وه‌رگێڕێک، خوێنه‌رێکی فارسیزان بۆ نموونه ئه‌و دوو سێیه‌که‌ی پێ ناساندوون و ئیتر، خۆ-ئه‌پده‌یت-کردنه‌وه‌یان داوه‌ته ده‌ست خوا و بڕیار نییه تێ بگه‌ن، هه‌زاران شاعیری باشی دیکه‌ی کورد و عاره‌ب و تورک و ئینگلیز و فه‌ڕه‌نسی هه‌ن، که ده‌بێت ده‌ستی پێیان بگات و بیانخوێنێته‌وه.\nحه‌وته‌م: له‌م ڕۆژانه شیعرێکی به‌شدار سامیم خوێنده‌وه، ئه‌و گه‌نجێکه و شاعیرێکی زۆر باشه، گرنگی به ته‌کنیک و نیشاندانی ئه‌و وێنانه ده‌دات که له‌وانه‌یه ئه‌و چرکه‌ساته‌ی تێیدا ده‌ژین، یان چه‌ند ڕۆژێک به‌ر له پرۆسه‌ی خوێندنه‌وه‌ی، به‌سه‌رماندا هاتبێت.\nهه‌شته‌م: چونکه ده‌زانم تۆ خوێنه‌رێکی باشیت، له‌وانه‌یه ئه‌م شیعره‌ت به هه‌ر هۆکارێک بێت به‌رچاو نه‌که‌وتبێت، ئه‌مه شیعری «له گوڵ ده‌ترسم»ـی به‌شدار سامییه، بۆ خوێنه‌ری باش نووسراوه. بفه‌رموون:\nله شه‌و ده‌ترسم، له نه‌خه‌وتن، له ده‌نگ\nله خواردنه‌وه‌ی ئاو ده‌ترسم، له به‌ته‌نیا چوونه‌سه‌ر ته‌ختی ڕاكشان\nله یاده‌وه‌ری، له ئه‌مڕۆ كه تێناپه‌ڕێت\nله شه‌و ده‌ترسم، له نه‌خه‌وتن و له ده‌نگ\nله تاریكی، له هه‌ڵكردنی چرا و\nله به‌ته‌نیا چوونه‌سه‌ر ته‌ختی ڕاكشان ده‌ترسم\nله خۆشویستن ده‌ترسم\nله ڕۆیشتن هه‌نگاوێك كه دوور ده‌كه‌وێته‌وه\nله نه‌هاتنه‌وه ده‌ترسم\nله شه‌و ده‌ترسم، له یاده‌وه‌ری، لە نەخەوتن\nلە گوڵ دەترسم\nڕۆژانه دوو كه‌س به‌هۆی ڕووداوی هاتوچۆوه گیان له ده‌ست ده‌ده‌ن\nئاگاداری ئه‌م زیانه‌ی چای سه‌وز به


ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق پرۆژه یاسای دادگای فیدڕاڵی په‌سند کرد\nTHU, 18 MAR 2021 20:23 | KDP.info\nبەغدا-KDP.info- ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق لە دانیشتنی ژمارە ٤٥ی ئاسایی وەرزی یەکەمی یاسادانان بۆ ساڵی سێیەم لە خولی چوارەمی ھەڵبژاردنی خۆیدا، هەمواری یاسای ژمارە ٣٠ ساڵی ٢٠٠٥ی دادگای فیدڕاڵی پەسەند کرد.\nدوای بایکۆتکردنی دانیشتنی ئەمڕۆی ئەنجوومەنی نوێنەران لەلایەن فراکسیۆنی پارتی دیموکراتی کوردستان و هاوپەیمانی هیوا کە لە ئەندامانی فراکسیۆنەکانی گۆڕان، کۆمەڵ و یەکگرتووی ئیسلامی پێکدێت، لەگەڵ نوێنەری پێکهاتەکان، ئەنجوومەنی نوێنەران نەیتوانی پرۆژە یاسای دادگای فیدڕالی پەسەند بکات کە لە دانیشتنەکانی پێشوویدا بەشێک لە ماددەکانی پەسەندکردبوو، لە بەر ئەوەی بەپێی ماددەی ٩٢ی دەستووری عێراق پەسەندکردنی ئەو پرۆژەیاسایە پێویستی بە سێ لەسەر چواری دەنگی ئەندامانی ئەنجوومەنی نوێنەران هەبوو، بۆیە بە ناچاری هەمواری یاسای ژمارە ٣٠ ساڵی ٢٠٠٥ دادگاکە خرایە دەنگدانەوە و پەسەند کرا.\nبە پەسەندکردنی هەمواری یاسای ژمار ٣٠ ساڵی ٢٠٠٥، پێکهاتەی دادگای باڵای فیدڕالی وەک خۆی مایەوە کە لە نۆ ئەندام پێکھاتووە کە سێ شیعە، دوو سوننە، دوو کورد، تورکمانێک و مەسیحییەك.\nبەپێی ماددەی ٩٣ لە دەستووری ھەمیشەیی عێراق، یەکێک لە ئەرکە سەرەکییەکانی دادگاکە بریتییە لە پەسەندکردنی ئەنجامی کۆتایی ھەڵبژاردنەکان، بۆیە پەسەندکردنی ئەم هەموارەی پرۆژە یاساکە، هەنگاوێکی تەواوکارییە بۆ ئەنجامدانی هەڵبژاردنی پێشوەختە کە بڕیارە لە ١٠ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١ ئەنجام بدرێت.\nبەپێی ماددەی ٩٤ لە دەستووری ھەمیشەیی عێراق، سەرجەم دەسەڵاتەکانی عێراق پابەند و ملکەچن بۆ بڕیارەکانی دادگای باڵای فیدراڵی و بڕیارەکانی یەکلاییکەرەوەیە و ھیچ تانەیەکی لێ نادرێت بەو پێیەی بەرزترین دەسەڵاتی دادوەرییە لە وڵاتدا.