بەنوئەزیزی: شۆڕشی ئیسلامیی ئێران\nن: ئالڤین. ی. سو\nوەرگێڕانی لە ئێنگلێزییەوە: هیوا مەجید خەلیل، دکتۆرا لە گەشەسەندنی سیاسی\n[لەبارەی پێشکەوتنی کۆمەڵگه‌کاندا] بەنوئەزیزی داوا دەکات گرنگیی زۆرتر بە ڕۆڵی تەقلید (tradition) وەک خودی خۆی بدرێت. بە گرتنەبەری ئاراستەی باوی ساڵانی ١٩٦٠، بەنوئەزیزی (١٩٨٧) بەم هۆکارانەی خوارەوە ڕەخنە لە تیۆرییە کلاسیکییەکانی مۆدێرنیزاسیۆن دەگرێت: ١- خستنەڕووی وێنایەکی خەیاڵی لە کۆمەڵگه‌ی ڕۆژاوای هاوچەرخ، ٢- پێناسەکردنی تەقلید (داب و نەریت) بە شێوازێکی نەرێنی و وەستاو، ٣- پێشنیارکردنی ئەوەی کە وڵاتانی جیهانی سێیەم پێش ئەوەی دەست بە مۆدێرنیزاسیۆن بکەن، پێویستە لە بەربەستە تەقلیدییەکان دەرباز بن. بەنوئەزیزی لایەنگری گەڕانەوەی بنەماکانی تەقلیدە. تەقلید هەروەک هاوتاکەی، واتە مۆدێرنیزاسیۆن، دەتوانێ ئیلهامبەخش، داهێنەر و وەڵامدەرەوەی پێداویستییە تاکییەکان و کۆمەڵییەکان بێت؛ هەروەها تەقلید توانایەکی زۆری بۆ مۆبیلیزەکردن و گۆڕان هەیە.\nلەم ڕوانگەیەوە بەنوئەزیزی هەڵسەنگاندن بۆ دووبارە هەستانەوەی جووڵانەوەیەکی تەقلیدی بە ناوی "هەستانەوەی ئیسلام" (Islamic resurgence) دەکات. لە ساڵانی ١٩٨٠دا زۆر بەدەگەمەن وڵاتێکی موسڵمان دەبینین کە ژیانەوەی ئیسلامی، کاریگەریی بەسەر شێواز و ناوەڕۆکی سیاسەتی ئەم وڵاتانە، ڕەتکردنەوەی بەهاکانی ڕۆژاوا و شێوازی ژیانی ڕۆژاوایی و ڕەچاوکردنی وردی پێوەرە ئیسلامییەکان و جێبەجێکردنی یاسای شەرعی لەم وڵاتانەدا نەکردبێت. بەنوئەزیزی، بەتایبەتیش تیشک دەخاتە سەر یەکێک لە بەرچاوترین نموونەکانی ژیانەوەی ئیسلامی، واتە شۆڕشی ئیسلامیی ئێران لە نێوان ساڵانی ١٩٧٧-١٩٧٩. حاڵەتی ئێران یەکێک لە حاڵەتە بەبایەخەکانە؛ چونکە تاكه جووڵانەوەی ژیانەوەی ئیسلامی بوو کە ڕژێمێکی بونیادگەرای ئیسلامیی هێنایە سەر دەسەڵات. هۆکارەکانی سەرهەڵدانی شۆڕشی ئیسلامیی ئێران چی بوون؟ چۆن ئەم نموونەیە یارمەتیدەری ئێمە دەبێت لە تێگەیشتن لە خوێندنەوەکانی نوێ لەبارەی مۆدێرنیزاسیۆنەوە؟\nلە میدیای ڕۆژاوادا، جووڵانەوەکانی هەستانەوەی ئیسلامی وەک جووڵانەوەگەلی توندڕەو، ئاژاوەگێڕ و پاشکەوتنخواز وێنا کراون. لە ڕوانگەی خوێندنەوە کلاسیکییه‌كانه‌وه لەبارەی مۆدێرنیزاسیۆن، ڕوودانی ئەم جۆرە جووڵانەوانە نیشاندەری شکستی پرۆسەی بنیاتنانی دامەزراوەکانە؛ چونکە لەم دۆخەدا دامەزراوەکان لەژێر کاریگەریی گوشاری سیاسەتی جەماوەری و مۆبیلیزەکردنی خێرای کۆمەڵایەتی ئەنجام دەدرێت. هەر بۆیەیش هەمیشە ترسێک هەبوو کە ئەم جۆرە جووڵانەوانە ڕژێمگەلی دەسەڵاتخوازی لێ بکەوێتەوە و ببنە هۆی بەرزبوونەوەی ناکۆکیی نەژادی-ئایینی و لێکترازانی سیاسی. بەگشتی، ئەم جۆرە لێکدانەوەیە، شۆڕشی ساڵانی ١٩٧٧-١٩٧٩ی ئێران، واتە هەستانەوەی ئیسلامی، وەکوو بەرپەرچدانەوەی کەسایەتییە پاشکەوتنخوازەکان، بۆ نموونە مەلاکان، لە هەمبەر پرۆسەی مۆدێرنیزاسیۆن لە ئێراندا هەژمار دەکات.\nبەنوئەزیزی ئەم جۆرە لێکدانەوانە بە لێکدانەوەی تاکلایەنە هەژمار دەکات؛ چونکە ئەم جۆرە لێکدانەوانە ناتوانن فاکتەرەکانی وەک بنەماکانی ستراکتۆری، دابەشبوونی که‌لتووری، سروشتی ئایینزای شیعە و، هەروەها هاوپەیمانێتیی ئاڵۆزی نێوان هێزە جۆراوجۆرەکانی کۆمەڵایەتی کە نیشاندەرەی ڕەگ و ڕیشەی شۆڕشی ئێرانن، ڕەچاو بکەن.\nیەکەم، بەنوئەزیزی ئاماژە بە ڕەگ و ڕیشەی ستراکتۆری شۆڕش ئێران دەدات. لە ساڵانی ١٩٧٠دا، ئێران خەریکی پرۆسەی مۆدێرنیزاسیۆنێکی چڕوپڕ بوو؛ بۆ نموونە، لە کەرتی پیشەسازیی قورس، شارنشینی، بەرفراوانکردنی پەروەردەی حکوومی و بووژانەوەی ئامرازەکانی ڕاگەیاندنی گشتی. بەڵام ئەم شەپۆڵەی مۆدێرنیزاسیۆن زۆرتر لە بەرژەوەندیی چینی بەڕۆژاواییکراو، چینی شارنشینانی سەروو، توێژی سەروو و ناوەڕاستی کۆمەڵگه و "ئەشرافی کرێکار" بوو کە لە کەرتی پیشەسازیی مۆدێرن کاریان دەکرد. شان بە شانی مۆدێرنیزاسیۆن، نایەکسانیی ستراکتۆرەکان، ملکەچیی شای ئێران بۆ ئەمریکا، بەکەم هەژمارکردنی که‌لتووری ئیسلامی لە لایەن شا، سیاسەتی سەرکوتکردن و گەندەڵیی ڕەگداکوتاوی ڕژێمی شا، بوونیان هەبوو. ئەم ناکۆکی و پێکدادانانە، بوونە هۆی سەرهەڵدانی هەستی ناڕەزایەتیی گشت توێژەکانی کۆمەڵگه لە هەمبەر شادا.\nدووەم، هێزەکانی مۆدێرنیزاسیۆن بوونە هۆی دروستکردنی دابەشبوونێکی که‌لتووری لە نێوان توێژێکی بچووکی نوخبە کە لە ڕۆژاوا خوێندنیان تەواو کردبوو و لە نێوان توێژێکی بەرفراوانی تەقلیدی کە پێک هاتبوون لە جووتیار و هەرەوەزەکان، شارنشینە هەژارەکان، بازرگانە بچووکەکان و پیشەوەران. توێژی مۆدێرن لایەنگری بەهاکانی ڕۆژاوایی، وەک تاکگەرایی، مافە مەدەنییەکان، ئازادیی بیروڕا و ئازادیی کارکردن و دیموکراسی بوون؛ لە کاتێکدا توێژی تەقلیدی، پێداگرییان لەسەر بەها و شێوازی ژیان و ڕەفتاری ئیسلامییان دەکرد.\nسێیەم، سروشتی بێهاوتای ئایینزای شیعەیش یارمەتیدەری هەڵگیرسانی شۆڕش بوو. هەر وەک بەنوئەزیزی ئاماژەی پێ دەدات:\n"بوونی هێماگەلی بەهێزی وەک خۆڕاگری، کۆڵنەدان و فیداکاری بۆ گەیشتن بە هەقیقەت و دادپەروەری لە بۆنە ئایینییە جۆراوجۆرەکاندا ڕەنگی دەدایەوە؛ ئایینزای شیعە توانایەکی سەرسووڕهێنەری هەبوو لە دووبارە هەڵگیرسانەوەی ناکۆکیی سیاسی لە بەستێنی ئایینیدا؛ لۆژیکی پۆپۆلیستیی ئەم ئایینزایە و بەکارهێنانی دەستەواژەی وەک "ستەملێکراو" لە هەمبەر "ستەمکار"دا؛ هەروەها بەڵێنی مەسیحی-ئاسای ئەم ئایینە بۆ هێنانەدیی نەزمێکی کۆمەڵایەتیی دادپەروەر و گەڕانەوەی "ئیمامی غاییب"، بووە هۆکارێک تا ئەم ئایینە بکاتە ئایینێکی نائاساییی بەهێز لە دژایەتیکردنی ڕژێمی بەرقەرار."\nزیاد لەمەیش، عولەمای شیعە (Shi’te ulama) وەک نوخبەیەکی ئایینی-سیاسی، توانییان شۆڕش بەرەو پێشەوە ببەن. ئەم زانایانە بۆیە توانییان ئەم ڕۆڵە ببینن، چونکە لە ماوەی سەدەی ڕابردوودا لە گشت جووڵانەوەکانی بەرهەڵستکاری بەشدار بوون؛ هەروەها پەیوەندیی نزیکیان لەگەڵ چینی تەقلیدیی ناوەندی و خوارووی شارەکان هەبوو؛ هەروەها عولەماکان سەرەڕای بەردەستبوونی سەرچاوە دارایییەکان و پارێزراوبوونیان، دەیانتوانی مزگەوتەکان، مەزارگەکان و ئەنجومەنەکان بۆ گەیاندنی دەنگی ناڕازیی خەڵک بەکار بهێنن. دواجار، فاکتەری کاریزمای ئایینی ڕۆڵ دەگێڕێت. خومەینی لە نێوان گرووپە بەرهەڵستکارەکاندا کەسێکی خۆشەویست بوو؛ هەروەها لایەنگرەکانی، گشت ئامرازەکانی کۆن و نوێی پەیوەندی و ورووژاندنیان بەکار دێنا تا لەم ڕێگەیەوە خەڵک مۆبیلیزە بکەن و ئامانجەکانیان بە خەڵک بگەیه‌نن.\nچوارەم، شۆڕشی ئێران، شۆڕشێکی جەماوەری بوو؛ سەرەڕای بوونی هاوپەیمانییەک لە نێوان هێزە کۆمەڵایەتییەکان و ئایدیۆلۆژییە سیاسییەکان لەم شۆڕشەدا. لە ڕووی ئایدیۆلۆژییەوە، لە بری بوونی ئایدیۆلۆژییەکی ئیسلامیی تاقانە و یەکدەست، چەندین ئایدیۆلۆژیی ئیسلامی و سێکیۆلار لە شۆڕشەکەدا بەشدار بوون. هەر یەک لەم ئایدیۆلۆژییانە لە لایەن گرووپێکی کۆمەڵایەتییەوە پێشوازیی لێ دەکرا و ڕۆڵی لە هەڵگیرسانی شۆڕشدا هەبوو. تەنیا لە ئاستی ئایدیۆلۆژیی ئیسلامییەوە، بەنوئەزیزی چوار جۆر ڕەوتی هزری دەستنیشان دەکات:\nئیسلامی ڕادیکاڵ: ئایدیۆلۆژیی ڕۆشنبیرانی گەنج؛ واتە ئەو کەسانەی کە خوازیار بوون ئێران ببێت بە کۆمەڵگه‌یەی ئیسلامیی بێچینایەتی.\nئیسلامی تێکۆشەر (militant Islam): ئایدیۆلۆژیی عولەما، وردە بۆرژوازی و بێبەشکراوەکان؛ واتە ئەو کەسانەی کە خوازیار بوون حکوومەتی "خودا" لەسەر ڕووی زەوی دابمەزرێنن.\nئیسلامی لیبراڵ: ئایدیۆلۆژیی بۆرژواز و چینە ناوەندییەکان، کە خوازیار بوون لە نێوه‌ندی ئامرازی ناتوندوتیژییەوە لە دەسەڵاتی دەوڵەتدا بەشدار بن.\nئیسلامی تەقلیدی: ئایدیۆلۆژیی چینی ناوەندی کۆنی کۆمەڵگه؛ واتە ئەو گرووپەی کە خوازیار بوون بۆ نەزمی کۆنی ئایینی بگەڕێنەوە.\nبە بۆچوونی بەنوئەزیزی، بیرۆکە و بەهاکانی ئیسلام دەکرێ هێندە لاستیکی بکرێن کە لەگەڵ بەرژەوەندی و مەیلی هەر تاقم و گرووپێک بگونجێت. زیاد لەمەیش، عولەما و سەرکردە کاریزماکان وەک بنیاتنەری هاوپەیمانی لە نێوان گرووپ و ئایدیۆلۆژییه جۆراوجۆرەکاندا ڕۆڵیان گێڕا، تا گشت ئەم گرووپانە لە پێناو مۆبیلیزەکردن بۆ شۆڕش لە دەوری یەکتردا کۆ بکەنەوە.\nئێمە چ شتێک لەم شیکردنەوەیە سەبارەت بە شۆڕشی ئێران فێر بووین؟ یەکەم، بەنوئەزیزی، پێداگری لەوە دەکات کە مەرج نییە مۆدێرنیزاسیۆن ببێتە هۆی بەسێکیۆلاریزە بوونی کۆمەڵگه. جووڵانەوە ئایینییەکان، بەتایبەتیش جووڵانەوە ئیسلامییەکان، هەر کاتێک هەلومەرجی گونجاوی مێژوویی و دامەزراوەیی لەبار بوو، دەتوانن سەرلەنوێ سەر هەڵبدەنەوە. هەر بۆیەیش دەبێ لە نێوه‌ندی پرۆسەیەکی مێژووییی تایبەتەوە کە لە کۆمەڵگه‌ی ئێراندا ڕووی دا، بڕوانینە شۆڕشی ئیسلامیی ئێران؛ بەتایبەتیش لە نێوه‌ندی گەشەی نایەکسانیی کۆمەڵایەتی، دابەشکاریی که‌لتووری، نا-جەماوەرێتیی ڕژێمی شا و خەسڵەتی بەرهەڵستکارانەی ئایینزای شیعە لە ئیسلامدا.\nدووەم، بەنوئەزیزی ئاماژە بەوە دەکات کە خەسڵەتی تەقلیدگەرای ئەکتەرە تەقلیدگەراکان، نەبوو بە لەمپەرێک لە هەمبەر جووڵانەوەی ئەم کەسانە. کەواتە وەها دێتە بەرچاو کە ئایدیۆلۆژییه تەقلیدییەکانیش هەروەک هاوتا مۆدێرنە سێکیۆلارەکانیان ئەو توانایەیان هەیە کە داواکارییەکان بۆ دروستکردنی جووڵانەوەیەک لە پێناو هێنانەدیی گۆڕانی کۆمەڵایەتی ڕێک بخات. ئەم گوتەیەیش بەسەر گشت جووڵانەوەکانی وەکو ئیسلامی شیعە- ئۆرتۆدۆکسی جودیزمی لە ئیسڕائیل، "ئیلاهیاتی ڕزگاریخوازی" (liberation theology) لە ئەمریکای لاتین و کەنیسەی کاسۆلیکی پیادە دەکرێت.\nسێیەم، جووڵانەوە ئایینیە تەقلیدگەراکان، دەکرێ لە لایەن ئەو کەسانەی کە تا ڕاددەیەکی زۆر کەوتوونەتە ژێر کاریگەریی دامەزراوە مۆدێرنەکان (بۆ نموونە چینی ناوەندی نوێ) و لە لایەن کەسانی پەراوێزخراو لە کۆمەڵگه‌دا پێشوازی بکرێت (بۆ نموونە هەژارەکان و بێبەشکراوەکان).\nدواجار، لە ساڵی ١٩٧٩یەوە، بەنوئەزیزی تێبینی دەکات کەسایەتییە تەقلیدییەکان لە شۆڕشی ئێران، توانییان سەر بکەون و گشت گرووپەکانی تر لە لایەن ئەم کەساییەتییانەوە کە لە هاوپەیمانیی شۆڕشگێڕانە لە ئێراندا بەشدار بوون، لە دەسەڵات دوور خرانەوە. لە حاڵی حازردا، لە ئێران هەڵمەتێکی ئیسلامی لە ئارادایە کە دەستڕۆییی خۆی بەسەر گشت پانتای ژیانی تاکەکەسی و گشتیدا بەرفراوان دەکات. بەپێی ئەم تێبینییە، بەنوئەزیزی پێداگری لەوە دەکات کە دەبێ سەرلەنوێ دەرگه‌ی گفتوگۆ لە نێوان مۆدێرن و تەقلیدی بکرێتەوە، بەڵام ئەم جارە بە جەختکردنە سەر تەقلیدی، کە تەقلیدی دەتوانێت ڕۆڵی ئەرێنی لە بەمۆدێرنکردنی کۆمەڵگەدا بگێڕێت.\nسەرچاوە: كتێبی "گۆڕانی کۆمەڵایەتی و گەشەسەن: تیۆرییەکانی مۆدێرنیزاسیۆن، وابەستەیی و سیستەمی جیهانی"\nدواترین دەستکاریکردن لەسەر یەک شەممە, 05 ئایار 2019 11:02\n« ساموێل هانتینگتۆن: ئایا وڵاتانی زۆرتر، دەبن بە دیموکراسی؟ مەککلێلاند: هاندەری سەرکەوتن (achievement motivation) »


ئاگرەکەی کالیفۆرنیا بووەتە هەڕەشە بۆ سەر هەزاران ماڵی شارێکی گەورە\nئەو کەسانەی لە دارستانە جوانەکانی باکوری ویلایەتی کالیفۆرنیا دەژین دووچاری ترسێکی زۆر بوونەتەوە بەهۆی ئاگرکەوتنەوەیەکی بەهێز لە ناوچەکەدا. لە کۆتایی ئەم هەفتەیەدا، ئاگری ئەو دارستانانە بۆتە هەڕەشەی سوتانی هەزاران ماڵی ئەو ناوچەیە.\nئاگری دیکسی کە زۆربەی شاری گرینڤیڵی سوتاندوە، ئەو شارەی کە بە سەردەمی دۆزینەوەی زێڕ بەنێوبانگ بوو، ئاگرەکە هەڕەشەی سوتانی لە زیاتر لە 10 هەزار بینا کرد لە باکوری شارەکە ئەو ناوچەیەی کە لە شاری نیویۆرک گەورەترە.\nبە گوێرەی ڕاپۆرتی وەزارەتی بەرانگاربوونەوەی ئاگر و پاراستنی دارستانەکان، ئاگرەکە گەورەترین ئاگرکەوتنەوەی سروشتی بووە لەوڵاتەکەدا و سێیەمین گەورەترین ئاگر بووە لە مێژووی کالیفۆرنیادا.\nهەروەها دەیان ماڵ و زۆربەی شاری گرینڤیڵی لە ڕۆژی چوارشەممە و پێنجشەممەدا وێران کردووە و زیانێکی زۆری بە گوندی کانێوندەم گەیاندووە، کە گوندێکی بچوکە ژمارەی دانیشتووانەکەی نزیکەی سی کەس دەبێت. کاربەدەستان وتیان ئاگرەکە گەیشتە چێستەر بەڵام تیمەکانی ئاگرکوژێنەوە توانیان پارێزگاری لە ماڵ و بازرگانیەکانی ئەو ناوچەیە بکەن.


ئارێن ڕۆبن تەنها 44 خولەک بۆ خرۆنیگن یاریکردووە و نیوەی ئەم وەرزەی بە پێکان و چارەسەرەوە تێپەڕاندووە\nدوای وازهێنان لە یانەی بایرن میونشن، ئارێن ڕۆبن بە فەرمی گەڕایەوە ناو یاریگاکان و نزیکە بەدرێسی یانەی خرۆنیگنەوە وازهێنانێکی دیکە ڕابگەیەنێت.\nبەپێی زانیاریەکانی ڕۆژنامەی مارکا، لە مانگی ئۆکتۆبەرەوە ئارێن ڕۆبن گەڕانەوەی بۆ بواری تۆپی پێ ئاشکراکردووە و درێسی یانەی خرۆنیگنی هۆڵەندی پۆشیوە، لەگەڵ ئەم یانەیەدا تاوەکو ئێستا تەنها 44 خولەک یاریکردووە.\nپێکان لە دوای پێکان و شکستی جەستەیی ڕێگرییان لە گەڕانەوەی ئەستێرە شوشەییەکە گرتووە، کۆتا ڕوبەڕوبوونەوەی بەرانبەر یانەی ئوترێخت ئەنجامداوە (14 خولەک یاریکردووە)، لەو کاتەوە تاوەکو ئێستا بەهۆی پێکانەوە نەگەڕاوەتەوە.\nلەم بارەیەوە یاریزانەکە بە ماڵپەڕی خرۆنیگنی ڕاگەیاندووە، ” پێیەکانم ئازارم دەدەن، لەکاتێکدا یاریزان دەبێت بەوپەڕی ئامادەباشییەوە یاریدەی یانەکەی بدات، پڕۆسەی چارەسەربوون لە پێکانەکان بە خاوی بەڕێدەکەن و ئەوەش بێزاری کردووم”.\nڕۆبن لەم وەرزەدا تەنها گۆڵێکی بۆ خرۆنیگن تۆمارنەکردووە\nهەروەها دەڵێت، ” پێویستە خوێندنەوە بۆ دۆخەکان بکەین و تێگەیشتووانە بیر بکەینەوە، خۆبەدەستەوەدان لە فەرهەنگی مندا نییە”.\nڕۆبن لە هاوینی 2020وە پەیوەندی بە یانەی خرۆنیگنەوە کردووە، تەنها لە دوو یارییدا 44 خولەک بەشداریکردووە، هیچ گۆڵ و ئەسیستێکی لە خولی هۆڵەندا تۆمارنەکردووە، میدیاکانی هۆڵەندا پێیان وایە گەڕانەوەی شکستیهێناوە و بەم نزیکانە وازهێنان ڕادەگەیەنێتەوە.\nڕاهێنەری یانەی مانچستەر سیتی، پێپ گواردیۆلا تەنها لە یەک حاڵەتدا ئامادەیە بۆند پێشکەشی ئێرلینگ هالاندی نەرویجی بکات، ئەگەر…\nڕیاڵ و ڕودیگێر کۆتایی هاتووە\nئیدارەی یانەی ڕیاڵ مەدرید ڕێککەوتنی کۆتایی لەگەڵ ئەنتۆنیۆ ڕودیگێری بەرگریکاری یانەی چێڵسی-دا کردووە، ئاشکراکردنی گرێبەستەکەش لەسەر وردەکارییەکان وەستاوە.…


dos بێژەکردن: چۆن dos بە ئیسپانی, فەڕەنسی, پۆرتووگالی, لاتینی, لوکسەمبورگی, سویدی, ئیرلەندی, تاگالۆگ, ئەندۆنیزیایی, کاتالانی, گالیسی, ئۆکسیتان, ڕۆمانیایی, ئوتریشی بێژە بکەن\nچۆن گۆ دەکرێ dos\nبیستراوە: 220K جار\ndos بێژە کردن بە ئیسپانی [es]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن yelkoastur (نێر لە ئیسپانیا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن guijaran2 (مێ لە ئیسپانیا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن fjglez (نێر لە ئیسپانیا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Rooinbliss (مێ لە مەکسیکا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن camilorosa (نێر لە شیلی)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن alter (نێر لە ڤێنیزوێلا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن locutorargentina (نێر لە ئەرژەنتین)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Volk (نێر لە ئەرژەنتین)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Pablo2012 (نێر لە ئەرژەنتین)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن DonQuijote (نێر لە مەکسیکا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Lin_linao (نێر لە شیلی)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە ئیسپانی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە ئیسپانی:\ndos نموونە لە دەستەوشەیەک\nMás vale un toma que dos te daré. گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nLo breve, si bueno, dos veces bueno. (Baltasar Gracián) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن joseangel (نێر لە ئیسپانیا)\na dos manzanas de aquí گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن joseangel (نێر لە ئیسپانیا)\ndos بێژە کردن بە فەڕەنسی [fr]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن spl0uf (نێر لە فەڕەنسا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Domigloup (مێ لە فەڕەنسا)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن PVRtranslations (مێ لە فەڕەنسا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە فەڕەنسی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە فەڕەنسی:\nen avoir plein le dos de گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Pat91 (نێر لە فەڕەنسا)\nen avoir plein le dos de گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن TaoStyle (نێر لە کەنەدا)\nMon dos me fait mal گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Pat91 (نێر لە فەڕەنسا)\ndos بێژە کردن بە پۆرتووگالی [pt]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن ps90 (نێر لە بەڕازیل)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Sirasp (مێ لە بەڕازیل)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Malu89 (مێ لە بەڕازیل)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن walerio (نێر لە بەڕازیل)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن pathgs (مێ لە بەڕازیل)\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن aimae (نێر لە پورتوگال)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە پۆرتووگالی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە پۆرتووگالی:\n“Quanto ao pano dos confetes, já passou meu carnaval” گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Rhiverson (نێر لە بەڕازیل)\n"A insubmissão é um privilégio dos loucos. Porém só os loucos percebem a sabedoria em um mundo de pessoas normais." (Rike Morais) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن jcamargo (نێر لە بەڕازیل)\ndos بێژە کردن بە لاتینی [la]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن giorgiospizzi (نێر لە ئیتالیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە لاتینی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە لاتینی:\ndos بێژە کردن بە لوکسەمبورگی [lb]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن piral58 (نێر لە لوکسەمبورگ)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە لوکسەمبورگی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە لوکسەمبورگی:\ndos بێژە کردن بە سویدی [sv]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن theodor (نێر لە سوێد)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە سویدی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە سویدی:\ndos بێژە کردن بە ئیرلەندی [ga]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن coconutlulz (نێر لە ئیرلەند)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە ئیرلەندی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە ئیرلەندی:\ndos بێژە کردن بە تاگالۆگ [tl]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن beyond_faith17 (مێ لە فیلیپین)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە تاگالۆگ\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە تاگالۆگ:\ndos بێژە کردن بە ئەندۆنیزیایی [ind]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن adid (نێر لە ئیندۆنیزیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە ئەندۆنیزیایی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە ئەندۆنیزیایی:\ndos بێژە کردن بە کاتالانی [ca]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Matinada (مێ لە ئیسپانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە کاتالانی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە کاتالانی:\ndos equips گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن multi22 (نێر لە ئیسپانیا)\nTots dos pensem گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن multi22 (نێر لە ئیسپانیا)\ndos بێژە کردن بە گالیسی [gl]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن galician (مێ لە ئیسپانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە گالیسی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە گالیسی:\ndos بێژە کردن بە ئۆکسیتان [oc]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن fabre (نێر لە فەڕەنسا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە ئۆکسیتان\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە ئۆکسیتان:\ndos بێژە کردن بە ڕۆمانیایی [ro]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Salerosa (مێ لە ڕۆمانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە ڕۆمانیایی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە ڕۆمانیایی:\nÎntoarce pe dos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن thersitesss (نێر لە ڕۆمانیا)\ndos بێژە کردن بە ئوتریشی [ast]\ndos گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Alex_Maladroit (نێر لە ئیسپانیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی dos بە ئوتریشی\nهاوبەشکردنی بێژەی dos بە ئوتریشی:\ndos بێژە نەکراون لە:\ndos تۆمارکردنی گۆکردنی dos [an] دەزانن چۆن "dos" بێژە بکەن؟\ndos تۆمارکردنی گۆکردنی dos [cy] دەزانن چۆن "dos" بێژە بکەن؟\ndos تۆمارکردنی گۆکردنی dos [sme] دەزانن چۆن "dos" بێژە بکەن؟\ndos تۆمارکردنی گۆکردنی dos [pap] دەزانن چۆن "dos" بێژە بکەن؟\ndos تۆمارکردنی گۆکردنی dos [ilo] دەزانن چۆن "dos" بێژە بکەن؟\ndos تۆمارکردنی گۆکردنی dos [crh] دەزانن چۆن "dos" بێژە بکەن؟\nداخوازی بێژە کردنی نوێ بێژە کردن بە: ئاراگۆنی ئەندۆنیزیایی ئوتریشی ئۆکسیتان ئیرلەندی ئیسپانی ئیلۆکۆ پاپیامەنتۆ پۆرتووگالی تاگالۆگ تەتەری کریمەیی ڕۆمانیایی سامی باکووری سویدی فەڕەنسی کاتالانی گالیسی لاتینی لوکسەمبورگی ویڵزی


لیندزی گراهام: نزا بۆ هاوپەیمانە کوردەکانمان دەکەم کە ترەمپ بێ شەرمانە بەجێی هێشتن\nلیندزی گراهام سیناتۆری ئەمریکی دوای دەستپێکردنی پەلاماردانەکەی تورکیا بۆ رۆژاڤای کوردستان ئەمڕۆ چوارشەممە داوای نزای بۆ کوردە هاوپەیمانەکان کرد.\nلیندزی گراهام سیناتۆرێکی نزیک لە سەرۆکی ئەمریکایە لە توێتێکدا وتی "نزا بۆ هاوپەیمانە کوردەکانمان دەکەمە کە ئیدارەی ترەمپ بی شرمانە بەجێی هیشتن.. ئەمە دەبێتە هۆی دەرکەوتنەوەی داعش".\nلیدزی گراهام پێشتر لە چەند تویتێکی تردا هۆشداری دایە تورکیا کە گڵۆپی سەوزیان بۆ هەڵنەکراوە بۆ پەلاماردانی سوریا و وتی کۆنگرێس دژایەتیەکی گەورەی دەکات. راشیگەیاند "سزای دۆزۆەخی" بەسەر تورکیادا دەپێنن ئەگەر هێز بەرەو باکوری سوریا بجوڵێنێت.\nلە تویتێکەی پێشتریدا رایگەیاند "بۆ حکومەتی تورکی: ئێوە گڵۆپی سەوزتان بۆ هەڵنەکراوە بچنە نێو باکوری سوریاوە، لەئێستادا دژایەتیەکی گەورەی هەردوو پارت هەیە لەبەرامبەر ئێوە لە کۆنگرێس، کە دەبێت وەك هێڵێکی سوور بیبینن و تێینەپەڕێنن".\nوه‌زیرى ته‌ندروستى: 911 گه‌شتیار له‌ژێر چاودێرى پزیشکیدان\nژنان رووبەڕووی سەدر دەبنەوە دوای ناوهێنانیان بە«رووت‌و قوت‌و بێئەخلاق»


سەڵماس؛ کۆڵبەرێک سەرما بردیەوە و گیانی لە دەست دا - كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی کوردستان\nسەڵماس؛ کۆڵبەرێک سەرما بردیەوە و گیانی لە دەست دا\n25.03.2021 25.03.2021 Kurdistan human rights Association\t30 Views\nچوارشەممە 4ی خاکەلێوەی 2720ی کوردی، کۆڵبەرێک بە ناونیشانی “فەهیم مامەدی قزڵ کەند” 35 ساڵ تەمەن، خەڵکی سەڵماس، خێزاندار و خاوەنی دوو منداڵ لە بەرزاییەکانی سەڵماس سەرمای بردیەوە و گیانی لە دەست دا.\nە گوێرەی هەواڵەکە، ناوبراو لە کاتی کۆڵبەری لە چیا، ڕێڕەوی خۆیون دەکاە و بە هۆی سەرمای گرانی ئەو بەرزاییانە سەرما دەیبات و گیانی لە دەست دەدات.\nلە ڕۆژهەڵاتی کوردســـتان نرخی نان بەڕادەی بایەخ و نرخی گیانە و هەر ڕۆژە ڕاپۆرتگەلێک لە مردنی تاقمێک لە کۆڵبەران لە تەمەنە جیاوازەکا کە بە هۆی تەقەی ڕاستەوخۆی ڕایەدارانی سنووری حکوومەت و سەرما بردنەوە بڵاو دەکرێتەوە.\n← ئارەش نەسری لە بەشداری ئەسپەردەکردنی کچەکەی بێبەری کرا\nهاوڵاتییەکی خەڵکی نەغەدە لە سەردەشت دەستبەسەر کـرا →


سەروەری گەل شەهید تەها ڕۆحی ناسراو بە (تەها سور) سازمانی خه‌بات کوردستانی ئێران\nسەروەری گەل شەهید تەها ڕۆحی ناسراو بە (تەها سور)\nپێشمەرگە ـــــ ئەو ڕۆڵە بە نرخەی کورد کە خۆی کردۆتە قۆچی قوربانی گەل، پێشدەکەوێ بەرەو پیری مەرگ، مەرگ دەقۆزێتەوە بە سینەی ئاوەدان و بە دڵی پڕ لە ئیمانی و خۆی دەکاتە بەڵاوەگێڕی گەلی کورد.\nپێشمەرگە ئەو کوردە لە خۆبوردوەیە کە دەست لە بەهەشتی نازی دایک و باوک هەڵدەگرێ، ژیان لە داگیرکەرانی کوردستان تاڵ دەکات و کوردستانیان لێبکاتە دۆزەخی ئاورین ـــــ جگەر گۆشەی گەلی کوردەو پارێزەری شەرەف و کەرامەتی میللەتە.\nخۆشەویستی هەموانەو نوری چاوەو هێزی هێناوە. گەلی کورد بە پێشمەرگە سەربەرز و ڕووسورە، پێشمەرگەش بە خەڵکی کوردستان پشت ئەستورە.\nخەڵکی کوردستان پیاو و ژنی بە چاوی جگەر گۆشەو برا دەڕواننە پێشمەرگە.\nبە دڵ دەیانەوێن و بە چاوی خۆیان دەیان پارێزن.\nچاویان ڕوونە بە چاوپێکەوتنی پێشمەرگەو شادمانن بە شادی و سەرکەوتنی پێشمەرگە.\nڕێزیان بۆ پێشمەرگە تێکڕاییەو گیانیان لە ڕاست وان خۆڕاییە.\nناو و ناوەرۆکی پێشمەرگە بۆ ئەوان بەنرخترین شتی جیهانە. کۆڕیان بەباسی قارەمانی پێشمەرگە گەرم و ئاوەدانە و بە سەرکەوتنی پێشمەرگە شادمانن.\nپەرێزی پێشمەرگە بەرچاو دەگرن و لە بە پەرێز پاکان دەمرن.\nپێشمەرگە بۆ گەل کاردەکەن و سەنگ و وەزنی کردەوەیان لە تەرازووی ئەوان دا دەکرێ.\nلە کۆڕیان دا، قارەمانان دەناسی ـــ بەباسی ئەوان بەراورد و لەوانڕا دەزانی درشت و یان ورد.\nکاتێک کە گوێ بۆ کۆڕی خەڵکی کوردستان دەگرین، دەبیەین پوڵەکەی شانازی بە بەرۆکی قارەمانان دا دەگرن. بەبەرزی ناویان دەبەن و مایەی شانازیان بۆ دادەنێن.\nنابیەی لە کۆڕی ناوچەکانی کوردەواریدا کەسێک ناوبانگی گەیشتبێتە شەهید تەها سوور. کاتێک کە گوێی پێدا دەگری لە خانەوە تابانە و لە بۆکانەوە تا سەردەشت، ناوی شەهید تەها ڕۆحی ناسراو بە تەها سوور بەر لە شەهید بوونی باسی، کۆڕی کوردەواری پڕ دەکرد لە حەماسەو شانازی، باس باسی شەهید سوور بوو. ورەی دۆستان بوو لەرزی دڵی نەویستان بوو. هەموو بن بەردو دارێک، تەها سورێکی بۆ گیان دژمن لێبوو. ڕۆژ بە قەزا دەچوو، زەربەتی شەهید تەها لە دژمن بە قەزا نە دەچوو. چ ما شەهید تەها سوور بە دژمنانی گەلی کوردی نەکا؟، دەیان جار جەرگی کار بە دەستانی ڕژیمی خومەینی بە کوچکەوە دا.\nباڵدار ڕابوردایە، باڵی دەوەراند، ناڵدار ناڵی دەوەراند.\nمەهدی شێخ زین الدین، بەرپرسی کوللی هێزەکانی دژمن لەبەرەکانی جنوب و غەربی، بە سزا گەیاند، کە سەرانی ڕژیم بۆی لە قوڕ نیشتن.\nشەهید تەها سوور لە تەمەنی 16 ساڵیەوە لە بەهاری 1359 دا لە سەرەتای شەڕی 38 ڕۆژەی شاری بانەوە، هاتە ڕیزی پێشمەرگایەتیەوە. بە پاکی و لێبوردویی ئەرکی پێشمەرگایەتی ئەنجام دەدا. شەهید تەها لە ماوەی پێنج ساڵ پێشمەرگایەتی دا بەوپەڕی دروستکاریەوە ئەو ئەرکە پڕ لە شانازیەی بە ئەستۆوە گرت. دۆستی پێشمەرگە و پشتیوانی شۆڕش بوو. دژمنی لە ئاشتی نەهاتووی داگیرکەرانی کوردستان و خۆفرۆشان بوو. جاش و پاسدار نە بەڕۆژ ئارامیان بوو نە بە شەو خەویان لە چاو دەکەوت.\nدەنگی تەها سوور گوێی دەزرینگاندنەوە، لە تارمایی دڵیان دەلەرزی.\nشەهید تەها سوور، کورد و کوردستانی پڕ بە دڵ خۆش دەویست و پڕ بە دڵ دژمنانی گەلی کورد دەلەرزا کە ناوی تەها سوور دەبرا، جاش پاشی دەکردەوەو بە جاش غار هەڵدەهات.شەهید تەها سوور بە کردەوەی خۆی ناوبانگی دەرکرد لە کوردستان دا.\nهەرکەس دەی پرسی تەها سوور ئەمڕۆ چیکردوە؟ چەند زەربەتی وەشاندوە و چەند دیلی لە دژمن گرتووە؟\nدیتنی شەهید تەها سوور، شانازی ئاشنایان و ئاواتی دورە وەڵات بوو.\nشەهید تەها سوور لە بنەماڵەیەکی وەرزێر لە شاری بانە لە دایک بووە.\nلە 6 ساڵیدا چوە قوتابخانەو تا دووی ڕاهنمایی درێژەی بە خوێندن دا. هەژاری و نەداری ماڵیی باوکی، مەیدانی نەدا لە درێژەدان بە خوێندن. لە دوای سەرکەوتنی شۆڕشی گەلانی ئێران دژ بە ڕژیمی شاو هاتنە سەرکاری خومەینی و دارودەستەکەی، دوای داسەپاندنی شەڕ بەسەر کوردستان دا، هەستی بە ستەم لێکراوی گەلی کورد کرد و بە ئەرکی سەر شانی خۆی زانی کە چەکی شەرەفپارێزی کوردستان بکاتە شانی.\nشەهید تەها سور لە بەهاری ساڵی 1362 دا کرا بە فەرماندەری هێزی شەهید ئارام لە ناوچەی بۆکان و سەقز و لە 26/6/1363 دا بەداوخوازی خۆی کرا بە فەرماندەری لکی شەهیدانی دەشتەتاڵ لە هێزی شەهید سەید خەلیل، دەیویست جادەی بانە سەردەشت لە دژمن بکاتە جەهەننەم. بەڕاستی لەو ماوەدا تا ڕۆژی شەهیدکرانی، ئاوری بۆ دژمن کردبۆوە.\nشەهید تەها سوور ئامانجی زەربەت لێدان لە دژمن بوو، لەو ڕێگەدا بێ پەروا بوو لە مەرگ. ژیانی بۆ دژمنایەتی دژمنانی کوردستان دەویست.\nشەهید تەها سوور ئەم دوو شیعرەی مامۆستا هێمنی شاعیری بە زۆری دەخوێندەوە:\nبۆت نوسیوم بۆت بنوسم ئەمن چیــم\nبەرەو بەرزایی دەچم گەر چـــی وردم\nخاکی بەرپێی تێــکۆشەرێکی کــوردم\nبەڵێ بەڕاستی خاکی بەرپێی تێکۆشەرێکی کورد بوو.\nتەها سووری ڕووسور، لە ڕۆژی 19/ بانەمەڕ/1364 دا، لە شەڕێکی چوار سەعاتی دا لەگەڵ پاسدار و جاشە خۆفرۆشەکان، لە پشتی دارێنە لە کاتی نوێژی شەوان دابە گوللەی جاشێکی ڕوو ڕەشی خۆفرۆش پێکرا و دوای سەعاتێک، گیانی بەرزی بۆ کۆڕی شەهیدانی سورخەڵاتی خەبات هەڵفڕی.\nڕۆژی دوایی لە گۆڕستانی گوندی زەربەنێ بوو بە میوانی شەهید کەریم زەربەنیی لە گۆڕستانی پاکان و چوار قارەمانی دیکە( شەهیدان، عومەر هەڵمەت و نوریە چکۆل و جەلال سلێمانی و جەلال فاتمی)، بەبەرگی سوور خەڵاتەوە بانگ هێشتکرایە لایان.\nهەزاران سڵاو لە گیانی پاکیان بێ\nڕێکه‌وت: 2021-05-09 09:16:50


تۆپی دەستور لە ناو ماڵی پارتییە – لڤین پرێس\nکێشەی جەوھەری لە دەستوری پەسندکراوی پەرلەمانی کوردستان لە ٢٠٠٩ دا، پێداگریی پارتی بوو لەسەر ھەڵبژاردنی سەرۆکی ھەرێمی کوردستان لە لایەن خەڵکەوە و، ناڕەزایەتیی گۆڕان بوو لەو شێوازە؛ “دەبێ سیستەم پەرلەمانی بێت.”\nیەکێتی کە ئەوکات سەرۆکایەتیی پەرلەمانی لا بوو، ھیچ لاریی لە شێوازی ھەڵبژاردنی سەرۆکی ھەرێم نەبوو، ئیسلامییەکانیش بە جێگیرکردنی ماددەی شەشی دەستور، لە پەرلەمان دەنگیان پێدا. مابۆوە کە بخرێتە ریفراندۆمەوە.\nدەمێنێتەوە پارتی. پارتییەک کە سەرسەختترین داکۆکیکاری سیستەمی سەرۆکایەتی بوو و دەیگوت کە سەرۆکێک دەسەڵاتی نەبێ بۆ چییە؟ دەبێ ئیسپاتی بکات کە لەسەر قسەی خۆی ماوە؛ تەنانەت دوای ئەوەی کە پڕۆژەی پەسندکراوی دەستور بە ئەمری بارزانی گەڕابۆوە پەرلەمان، جێگرە پارتییەکەی سەرۆکی پەرلەمان ھەر کۆڵی نەدەدا و پێداگر بوو لەسەر ئەوەی کە گێڕاندنەوەکەی ناقانونییە!


پێشبینی بورجەکان بۆ ئەمڕۆ 14ی تەمموز لە خەندان لایفەوە بخوێنەرەوە.\nکارکردن بەشێوەیەکی گونجاو بە سەرنجەوە، هەنگاوێکە بەرەو سەرکەوتن و جێبەجێکردنی ئەرکەکانت، لە لایەنی سوزداریەوە رەنگە بە قۆناغێکی قورسدا تێپەڕبیت، بەڵام راستگۆیی خۆشەویستەکەت بۆ دەردەکەوێت، هێندە پەستان مەخەرەسەر دەرونی خۆت، چونکە کاریگەری نەرێنی لەسەر تەندروستیت هەیە.\nیارمەتیدانی هاوپیشەکانت، کاریگەری ئەرێنی لەسەر تەواوی ئەرکەکانت هەیە، گرنگە بایەخ بە چونەدەرەوە بدەیت لەگەڵ هاوڕێکانت، پەیوەندیەکانت بەهێزبکەیت، لەکاتی پێویستدا راوێژ بە پزیشک بکە و پشکنین ئەنجام بدە.\nبە هاوبەشی کارکردن گرنگە، بەڵام پێویستە دڵنیابیتەوە لەو کەسانەی کاریان لەگەڵدا دەکەیت، هەندێک ناکۆکی لەنێوان خۆت و خۆشەویستەکەت رودەدات، بەهۆی ئەوەی هەمیشە ئارەزو دەکەیت خواستەکانی خۆت لەپێش بێت، بایەخ بە راهێنانی وەرزشی بدە.\nکارەکانت بەرەو باشتر دەڕوات، پەیوەندییەکانت چالاکدەبێت، ئەم ماوەیە گرنگ دەبێت بۆت لە هەمو رویەکەوە، پێویستە رێنماییە پزیشکییەکان بە هەندە وەربگریت.\nلە رۆژانی داهاتودا بە ئەزمون و تواناکانی خۆت بەرەوپێش دەچیت، لایەنی سۆزداریت زۆر باشدەبێت، بەهۆی بایەخپێدانی خۆتەوە بۆ خۆشەویستەکەت، بیرکردنەوەی زۆر ماندوت دەکات.\nبێگومان چانسی نوێ دێتەپێش، بەڵام پێویستە سوودی لێببینیت، بایەخدان بە چالاکیە کۆمەڵایەتییەکان هەنگاوێکی باشە بۆ ئەوەی پێگەت بەرزبێتەوە و زیاتر پەیوەندیەکانت چالاکبێت، هەوڵبدە خواردنی تەندروست فەرامۆش مەکە.\nکەمێک هەست بە نائارامی دەکەیت و توڕەیی بەسەر تۆدا زاڵە، بایەخدانی زۆر بە لایەنی پیشەیی لە پەیوەندی سۆزداری دوردەخاتەوە، خۆتبەدوربگرە لە هەر هۆکارێک بێزاری دەکات و تەندروستیت تێکدەدات.\nتواناکانت کاریگەری لەسەر بەرهەمی کارەکانت هەیە، بوێریت هەنگاوێکە بۆ باشبونی پەیوەندی سۆزداریت، رەنگە تەندروستیت جێگیر بێت، بەڵام خۆتبەدوربگرە لە خواردنی زۆر.\nئەرکەکانت کەڵەکەبون و پەستانێکی زۆرت لەسەرشانە، بەڵام دەبێت بەهێزبیت و روبەروی قورساییەکان ببیتەوە، پەیوەندیەکانت باش نییە و پێویستە گفتوگۆی سۆزداریت لەسەر بنەمای راستگۆیی بێت، بایەخدان بە کێشە تایبەتییەکان ماندوت دەکات.\nرەنگە هەست بە ماندوبونی زۆر بکەیت، چونکە زیاتر لە پێویست بایەخ بە کێشە تایبەتییەکانت دەدەیت، گرنگی بە جوانیەکانی خۆت بدە، چونکە کاریگەری لەسەر متمانەبەخۆبون هەیە، ئەم ماوەیە زۆر ماندودەبیت.\nلایەنی پیشەییت گۆڕانکاری زۆری بەسەردا دێت، بەڵام داهاتوویەکی باش چاوەڕێت دەکات، ئەگەر هەست بە نائارامی کرد بەرامبەر هەندێک لە پەیوەندیەکانت لەگەڵ هاوڕێکانت، دوربکەوەرەوە، بایەخ بە وەرزش بدە، لایەنی کەم بە پێ بڕۆ.\nئەرکەکانت جێبەجێ بکە و بحەوێرەوە، ئەم ماوەیە پەیوەندی سۆزداریت ناجێگیرە و کاریگەری نەرێنی لەسەرت هەیە، ئەگەر گەشتێک بکەیت بەسودە بۆ ئەوەی ئارامبیتەوە.\nئه‌م بابه‌ته 58166 جار خوێنراوه‌ته‌وه


زایینی: ٠٧-٠٨-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٥/١٦ - ١٨:٤٠ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: لە بنکەی سەرەکی دەفتەری سیاسی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران ڕێوڕەسمێکی تایبەت بۆ یادکردنەوەی شەهیدانی نوێی حیزبەکەمان لە شەڕی پیرانشار بەرێوە چوو.\nبەپێی هەواڵی گەیشتوو بە ماڵپەڕی کوردستان میدیا؛ سەرلەبەیانی ڕۆژی دووشەممە ڕێکەوتی ١٦ی گەلاوێژ بە بەشداری سکرتێری گشتی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران و ئەندامانی ڕێبەری حیزب و هەروەها کادر و پیشمەرگەکانی حیزب و بنەماڵەکانیان رێوڕەسمێکی تایبەت بۆ ڕێزگرتن لە گیانفیدایی دوو پیشمەرگەی قارەمانی حیزب کە لە شەڕ لەگەڵ سپای تێرۆریستی پاسدارانی ریژیم شەهید کران بەڕێوەچوو.\nسەرەتای ڕێوڕەسمەکە بە ڕاگرتنی خولەکێک بێدەنگی بۆ ڕێزگرتن لە گیانی پاکی شەهیدانی حیزب و گەل بەتایبەت شەهیدانی نوێی حیزب دەستی پیکرد.\nپاشان بەڕێز حەسەن شەرەفی جێگری سکرتێری گشتی حیزب بەم بۆنەوە چەند وتەیەکی پیشکەش کرد.\nناوبراو لە وتەکانیدا ڕوو لە بەشدارانی ڕێوڕەسمەکە ئاماژەی بەوەکرد: لیرەدا کۆبووینەتەوە تاکوو خەمی لەدەستچوونی هاوڕێیانی تازە شەهیدبوومان پێکەوە بەش بکەین و گرانی و قورسایی ئەو خەمە پیکەوە تەحەممول بکەین.\nبەڕێز شەرەفی وێرای ئاماژەکردنی بە ڕەوتی خەباتی گەلەکەمان لە پێناو ڕزگاری نەتەوەکەماندا وتی: ئێمە بەداخەوە شاهێد و بینەری لەدەستچوونی ئازیزانی زۆر خۆشەویستمان بووین؛ پاشان باسی لە هەواڵی شەهید بوونی ٢ هاوڕێ و هاوسەنگەری بەوەفای حیزبەکەمان کرد و وتی: قارەمانەتی و خۆڕاگری پێشمەرگانەی ئەو ئازیزانە لەبەرامبەر هێزی پووشت و پەرداختی دوژمن بەچەشنیک بووە کە شیاوی ناوی پیشمەرگە بوو.\nجێگری سکرتێری گشتی حیزب هەروەها ڕایگەیاند: ئەو تێکۆشەرانەمان لەپێناو گەیشتن بە ئازادی شەهید بوون، بەداخەوە نرخی گەیشتن بەو ئامانجەش زۆر گرانە کە بریتییە لە لەدەستدانی خۆشەویست ترین کەسەکانمان؛ بەڵام لەبەرامبەر ئەو برینە گران و بەژانەدا دەبینین کە ئەوانەی لەو ڕێیەدا دەڕۆن هەمیشە زیندوو دەمێننەوە.\nوتیشی هەرچەند ئەم ڕووداوە برینێکی بەژانە بەڵام حیزبی ئێمە ڕاهاتووە بەوەیکە لە پیوانی ڕەوتی خەبات و بزووتنەوەدا برینی قورس هەڵبگرێ بەڵام قەت بەچۆکدا نەیەت کە ئەویش دەگەڕێتەوە بۆ ئیرادەی پۆڵایینی حیزبەکەمان و لەخۆبووردوویی بنەماڵەی ئازیزانی شەهیدمان.\nلەکۆتایی ڕێوڕەسمەکەشدا بەڕێز شەرەفی جارێکی تر سەرەخۆشی لە بنەماڵەی بەڕێزی شەهیدە تازەکانمان کرد و ڕایگەیاند: هیوادارم بزووتنەوەکەمان بە هەوڵی هەموو لایەکمان لە پیوانی ڕەوتی گەیشتن بە ئازادی خێراتر بێ و بینەری شەهیدبوونی هاوڕێیانمان نەبین.


ANF | له هیندستان گفتوگۆ ده‌رباره‌ی ڕوانگه‌ی ئازادی لای ژنانی كورد ده‌كرێت\nله هیندستان گفتوگۆ ده‌رباره‌ی ڕوانگه‌ی ئازادی لای ژنانی كورد ده‌كرێت\nله شاری بانگالۆره‌ی هیندستان كۆنفڕانسێكی نێونه‌ته‌وه‌یی ساز كرا و گفتوگۆ له‌سه‌ر ڕوانگه‌كانی ڕزگاریی ژن كرا. كۆنفڕانسه‌كه ٣ ڕۆژی خایاند و پێشكه‌شی ساكینه جانسز كرا.\nچوارشه‌ممه, 5 Dec 2018, 19:14\nله شاری بانگالۆره-ی باشووری هیندستان نزیكه‌ی ٢٠٠ ژنی ١٦ وه‌ڵاتی جیهان كۆبوونه‌وه و ده‌رباره‌ی بابه‌تی ڕزگاریی ژن ٣ ڕۆژ ئه‌زموونه‌كانی تێكۆشانیان ئاڵوگۆڕ كرد و ڕه‌وانگه ئایدیۆلۆژییه‌كانیان خسته‌ڕوو. هاوخه‌باتییه‌كه له چێوه‌ی بڕیاری دووه‌مین كۆنفڕانسی جیهانیی ژنان ساز كرا كه ساڵی ٢٠١٦ له نیپاش درابوو. كۆنفڕانسه‌كه كرایه دیاری بۆ شه‌هیدی پێشه‌نگی بزووتنه‌وه‌ی ئازادیی كورد ساكینه جانسز و گاوری لانكێش كه پار له هیندستان له لایه‌ن فاشیسته‌كانه‌وه كوژرا.\n«ده‌بێ به‌شێوه‌یه‌كی جیاوازتر تێبكۆشین»\nكۆنفڕانسه‌كه له لایه‌ن پێكهاته‌كانی كۆنفڕانسی جیهانیی ژنان ساز كرا و له هه‌ر ڕۆژێكدا به‌شێوه‌ی گرووپبه‌ندی گفتوگۆكان كران. له ڕۆژی یه‌كه‌می كۆنفرانسه‌كه‌دا بابه‌تێك له لایه‌ن شرمستا چاودری سكرتێری گشتیی ڕێكخراوی ژنانی شۆڕشگێڕی هیندستان (AIRWO) پێشكه‌ش كرا.\nچاودری گوتی، هێرشه‌كانی دژ به ژنان له‌م سه‌رده‌مه‌دا گه‌یشتوونه‌ته ئاستێكی مه‌ترسیدار، به‌ڵام له هه‌موو كات زیاتر ژنان تێده‌كۆشن. گوتیشی: «ده‌بێ تووندوتیژی له به‌رانبه‌ر ژنان جیا نه‌كرێته‌وه له هه‌لومه‌رجی گشتی» ناوبراو باسی له‌وه‌ش كرد، پێویسته ژنان لێكۆڵینه‌وه له‌سه‌ر سه‌رچاوه‌ی تووندوتیژی بكه‌ن، ژنانی هیندستان خۆپیشاندانی گه‌وره ساز ده‌كه‌ن، به‌ڵام ئه‌م خۆپیشاندانانه دۆخه‌كه ناگۆڕن. دیاره پێویستیمان به تێكۆشانێكی جیاوازتر هه‌یه.\nشرمستا چاودری ڕایگه‌یاند، ئازادیی ژن به په‌یوه‌سته به پێگه‌ی ژن له وه‌به‌رهێنانی كۆمه‌ڵایه‌تی. گوتی، ده‌بێ بزووتنه‌وه‌ی ژن له‌گه‌ڵ بزووتنه‌وه چه‌پ، دیموكرات و شۆڕشگێڕه‌كان په‌یوه‌ندیدار بێت. ده‌بێ فێمێنیزم بخه‌نه نێو ڕێكخستنه‌كانی چه‌پ. ڕزگاریی ژن و چینایه‌تی پڕۆسه‌ی دیاله‌كتیكن و ڕێكخراوه سه‌ربه‌خۆكانی ژنان زۆر گرینگن.\n«ئافرێنه‌ر عه‌بدوڵا ئۆجالانه»\nله ڕۆژی دووه‌می كۆنفڕانسه‌كه‌دا باسی ئه‌زموونه‌كانی تێكۆشان و ڕوانگه ئایدیۆلۆژییه‌كانی بزووتنه‌وه‌ی ئازادیی ژنانی كوردستان كرا. مه‌ڕاڵ چیچه‌ك نوێنه‌ری ڕێكخراوی په‌یوه‌ندییه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی ژنانی كورد (REPAK) و دلار دیریك نوێنه‌ری بزووتنه‌وه‌ی نێونه‌ته‌وه‌یی ژنانی كورد بابه‌تێكیان پێشكه‌ش كرد.\nچیچه‌ك و دیریك ئاماژه‌یان بۆ ئه‌وه كرد كه بزووتنه‌وه‌ی ئازادیی كورد كێشه‌ی زایه‌ندی وه‌ك كێشه‌ی دووه‌م نابینێت، به‌ڵكوو وه‌ك كێشه‌یه‌كی سه‌ره‌كی ده‌بینێت. گوتیشیان، ئافرێنه‌ری خه‌باتی ئازادیی ژنانی كوردستان ڕێبه‌ری گه‌لی كورد عه‌بدوڵا ئۆجالانه.\nئه‌و ٢ نوێنه‌ره‌ی بزووتنه‌وه‌ی ژنانی كوردستان به نموونه‌هێنانه‌وه سه‌رنجیان خسته سه‌ر گرینگی تێكۆشانی چینایه‌تی و زایه‌ندیی ڕادیكاڵ له‌نێو بزووتنه‌وه شۆڕشگێڕییه‌كان و راگه‌یاندن. هێمایان بۆ ئه‌وه كرد كه له‌پێناو تێكۆشانێكی به‌هێزی ڕزگاریی ژن، ده‌بێ «پیاوه‌تی» وه‌ك سیسته‌مێك شرۆڤه بكرێت و گوتیان: «نه‌هێشتنی پیاوه‌تی وه‌ك سیسته‌م، پێویسته یه‌كێك بێت له پێوانه بنه‌ڕه‌تییه‌كانی سۆسیالیزم.»\nهه‌روه‌ها باس له ئه‌زموونه‌كانی پڕۆسه‌ی گۆڕینی پیاو كراو، ده‌ستنیشان كرا كه ژنانی كورد به ئافراندنی ڕێكخستنی خۆسه‌ر، ده‌ستكه‌وتیان به‌ده‌ستهێناوه. ئاماژه بۆ ئه‌وه‌ش كرا كه «ڕزگاری ژن نابێ دوابخرێت بۆ دوای شۆڕش. هه‌ر گه‌ڕانێك به‌دوای ئازادیدا، ناچاره كه ئازادیی ژن له ناوه‌ندیی خۆیدا جێگیر بكات. چونكه كێشه‌ی ژن نه كێشه‌ی دووه‌مه و نه ناكۆكی دووه‌م، به‌ڵكو دایكی هه‌موو كێشه‌كانه.»\n«خۆڕێكخستنی سه‌ربه‌خۆ مه‌رجه»\nچیچه‌ك و دیریك ده‌رباره‌ی میكانیزمه كردارییه‌كی بزووتنه‌وه‌ی ئازادیی ژنانی كوردستان نموونه‌یان هێنانه‌وه كه بۆ چه‌سپاندنی ڕوانگه‌ی ئایدیۆلۆژی و تیۆری ئافرێنراون. باس له‌وه كرا كه بۆ ئه‌وه‌ی ژن له‌نێو بزووتنه‌وه‌ی شۆڕشگێڕیدا به ڕۆڵی مێژوویی هه‌ستێت، خۆڕێكخستنی سه‌ربه‌خۆی ژنان مه‌رجه.\n«مومكینه كه كۆتایی به باوكسالاری بهێنرێت. باوكسالاری له مێژووی مرۆڤایه‌تیدا كورتترین سه‌رده‌مه. ئه‌گه‌ر ئێمه له هه‌موو شوێنێك دووه‌مین شۆڕشی ژن بكه‌ین، ده‌توانین باوكسالاری نه‌هێڵین. هه‌تا ئه‌و كاته‌ی شۆڕشێكی وه‌ها ڕادیكاڵ نه‌بێت، مومكین نییه شێوه جیاجیاكانی تاڵانكاری له بواره‌كانی ژیاندا له‌ناوببرێن. به ژنی كۆیله‌كراو شۆڕش به‌دینایه‌ت. هه‌ربۆیه ئه‌وه‌ی ئاستی یه‌كسانی و ئازادیی كۆمه‌ڵگه دیاریده‌كات، ئاستی ئازادی و یه‌كسانی ژنه.»\n«به‌ربه‌ستی سه‌ره‌كی، شێوه‌ی بۆرژوازیی بچووكه»\nله دوایین ڕۆژی كۆنفڕانسه‌كه‌دا بابه‌تێكی هه‌ردوو چالاكی بزووتنه‌وه‌ی ژنان له ئه‌ڵمانیا مۆنیكا گارتنه‌ر-ئه‌نگلس و هالینكا ئاوگوستین پێشكه‌ش كران. مۆنیكا گارتنه‌ر-ئه‌نگلس به‌هۆی ئه‌وه‌ی له‌سه‌ر هه‌ڵدانی ئاڵایه‌كی یه‌په‌گه دادگه‌یی ده‌كرێت، نه‌یتوانی ئاماده‌ی كۆنفڕانسه‌كه بێت.\nبابه‌ته‌كه له لایه‌ن هالینكا ئاوگوستین پێشكه‌ش كرا و ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه كرد ژنان گه‌وره‌ترین سه‌ركه‌وتنه‌كانیان له‌نێو یه‌كێتیی شۆڕشگێڕیدا به‌ده‌ستهێناوه. هه‌روه‌ها سه‌رنجی خسته سه‌ر تیۆره‌كانی ماركس و ئه‌نگلس ده‌رباره‌ی ژنان. باس له‌وه كرا كه ڕزگاری ژن ته‌نیا له‌نێو كۆمه‌ڵگه‌یه‌كی سۆسیالیستیدا ده‌چه‌سپێت، به‌ربه‌ستی سه‌ره‌كی له به‌رده‌م ئازادیی ژن، ڕامانی بۆرژوای بچووك و فێمێنیزمی بۆرژوایه.\n«ده‌توانین له بزووتنه‌وه‌ی كورد زۆر شت فێربین»\nژنانی به‌شداربوو، به‌تایبه‌ت ئه‌وانه‌ی له ئه‌فریقیا و ئاسیاوه هاتبوون هێمایان بۆ ئه‌وه كرد كه ده‌توانن زۆر شت له بزووتنه‌وه‌ی ئازادیی ژنانی كوردستان فێربن. ژنانی ئه‌ڵمانیش باسیان له گرینگی واتای تێكۆشانی ژنانی كورد كرد.\n«گفتوگۆی قووڵتر و به‌رفره‌وانتر پێویسته»\nنوێنه‌ری ڕێكخراوی په‌یوه‌ندییه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی ژنانی كورد (REPAK) مه‌ڕاڵ چیچه‌ك له درێژه‌ی قسه‌كانیدا له كۆنفڕانسه‌كه‌دا باسی له‌وه كرد كه پێویسته پێكهاته‌كانی كۆنفڕانسی جیهانیی ژنان زه‌مینه‌ی گفتوگۆی تیۆری و ئایدیۆلۆژی به‌رفره‌وانتر بكه‌ن و زیاتر له‌سه‌ر پێناسه و لایه‌نی تیۆری قووڵ ببنه‌وه. گوتیشی، پێناسه‌كانی كێشه‌ی زایه‌ندی، تێكۆشانی چینایه‌تی، شۆڕش و شۆڕشگێڕی به‌شێوه‌یه‌كی جیاواز دێنه تێگه‌یشتن. پێویسته ئێمه بتوانین به‌شێوه‌یه‌كی ڕاشكاوانه گفتوگۆ بكه‌ین. له هه‌مان كاتدا پێویستیمان به ئافراندنی كولتوور و زمانێكی گفتوگۆ هه‌یه كه خۆی له زمانی پیاو ڕزگار كردبێت.\nكۆنفڕانسه ٣ ڕۆژییه‌كه ئێواره‌ی دوێنێ به گۆرانی و سروودی ژنانی شۆڕشگێڕ و هه‌ڵپه‌ڕكێ به گۆرانییه‌كانی به‌رخۆدانی ڕۆژاڤا، كۆتایی هات. بڕیاره له ڕۆژانی داهاتوودا ئه‌نجامنامه‌ی كۆنفڕانسه‌كه ئاشكرا بكرێت.


چوار تۆمەتباری بەڕەگەز تورك دەستگیردەكرێن\n2020-02-08 09:52 169 جار بینراوە کۆمێنت\nبەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی پارێزگای سلێمانی دەستگیركردنی چوار تۆمەتباری بەڕەگەز تورك رادەگەیەنێت كە بەنیاز بوون چەند دوكانێكی ئاڵتون فرۆشی ببڕن .\nئەمڕۆ شەممە 8-2-2020، لەڕاگەیەنراوێكدا بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی پارێزگای سلێمانی ئاشكرایكرد، پاش ئەوەی زانیاریان پێگەیشتووە لەبارەی چوار تۆمەتبارەوە كە لەوڵاتی توركیاوە هاتوونەتە هەرێمی كوردستان و بەنیازن لەقەزای سەید سادق چەند دوكانێكی ئاڵتون فرۆشی ببڕن .\nدوای وەرگرتنی فەرمانی دادوەرو بەسەرپەرشتی راستەوخۆی بەڕێوەبەری پۆلیسی پارێزگای سلێمانی لێكۆڵینەوەكان دەستیپێكردوو دوای چاودێرییەكی ورد توانرا لەلایەن مەفرەزەكانی بنكەی پۆلیسی حەسار - بەشی پۆلیسی سەید سادق لەكاتی ئەنجامدانی تاوانەكە هەر چوار تۆمەتبار دەستگیربكرێن .\nلەكاتی دەستگیركردنی تۆمەتباراندا دەستگیراوە بەسەر ئۆتۆمبێلێك و چەند ئامێرێكی كونكردنی دیوار و چەندین پارچە پۆشاك و پێڵاودا كە تۆمەتباران ویستویانە بۆ سەرلێشێواندنی تیمەكانی پۆلیس لەكاتی هەڵگرتنەوەی بەڵگەدا بەكاری بهێنن.\nهەروەها تۆمەتباران ویستویانە دوای ئەنجامدانی تاوانەكە راستەوخۆ بگەڕێنەوە بۆ وڵاتی توركیا و لەوێ ئاڵتونەكان ساغ بكەنەوە، لەئێستاشدا تۆمەتباران بەفەرمانی دادوەر راگیراون و لێكۆڵینەوە لەگەڵیان بەردەوامە.\nراگەیاندنی بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی پارێزگای سلێمانی\nدەستخۆشی لەپزیشكان و كارمەندانی تەندروستی كرا\nحكومەت بڕیاریدا دەستكاری مووچە... 2020-04-01 22:30\n1 لەم لینکەوە فۆڕمی داواکاریی مۆڵەتی هاتووچۆ وەربگرە\n2 هۆشداری كاره‌سات ده‌درێت وڵاتێكی ئه‌وروپی ...\n6 6 توشبووی نوێ بەكۆرۆنا لەهەولێر تۆمار كرا\n7 وەزارەتی تەندروستی: 12 كەسی دیكە تووشی ڤایرۆسی كۆر...


بەزمی زانیاری و کردە - قەڵەم\nتاریخ ایجاد در چهارشنبه, 17 مهر 1398 07:20\nبەڵام هەر دیاردەیەک لەگەڵ خۆی کۆمەڵێک خاڵی نەرێنیش دەهێنێ. وا پێدەچێ ئێمە هاوکات لەسەردەمێکدا دەژین مرۆڤەکان زیاتر خەریکی زانیارین تا کردە. دەڵێی لەسەردەمێکدا دەژین مرۆڤەکان هەتا دێت زیاتر فێردەبن، بەڵام هاوکات بەهۆی دانیشتنی زۆر لەپشت ئامرازە دیجیتاڵییەکاندا کردە لاوازبووە.\nلێرەوە ناهاوسەنگییەک لە نێوان بیر و کردەدا دروست دەبێ. گۆڕانی بەکردە لە ئاستی وشیاریی مرۆڤەکاندا نیە و بۆیە دەکرێ رەش بینی و ناهومێدی زیادبکا. بێهۆ نیە ئەمڕۆکە مرۆڤەکان زیاتر لەهەر سەردەمێکی تر خاوەن گلەیی و گازەندەن. کاتێک زۆرمان زانی و کەممان بینی، جۆرێک لە هیومانیزم سەرهەڵدەدا.\nبۆیە دۆزینەوەی رێگاچارەیەک بۆ پێکهێنانی هاوسەنگی لەنێوان زانیاری و کردەدا پێویستە. بۆ دەربازبوون لەم خەمۆکییە واچاکە جاروبارە رووبکەینە یەکتر.


2021/10/15 - 02:05 | 119 جار بینراوە\nگەلێک بۆ چەند دەیەیەک دەبێت لە نێو کوشتار و سڕینەوە و قڕکردن و پاکتاودایە. وەک کارەکۆرپە یەکپشوو دەکرێتە قوربانیی و ڕەنج و ماندووێتیی و تێکۆشانی بەبا دەدرێت. ڕادەستی ژیانی سەپاو نابێت، بەڵام دەستی بە ژیانێکی ئازادیشدا ڕاناگات! ڕەنج و تێکۆشانەکەی دەبێتە دەسکەوت بۆ کۆمەڵێک و نائومێدیی و بێھیوایی بۆ زۆربەی خەڵکەکەی. دووپاتبوونەوەی چەند نەوەیی ئەم گەمە دزێوە، نەوەیەکی نائومێد و دڕدۆنگ و نامۆبەخۆ و دەوروبەر، بە مێژووی و بە چەمکە ھەڵەکانی، کە بە درێژایی ئەو لێدانە زھنیی و سیاسییانە لە مێشکیدا جێگیر کراوە، درووست کردووە. کە ھەستانەوەی سەرەڕای ڕادەستنەبوونی، کارێکی گەورە و بوێرییەکی شۆڕشگێڕیی گەرەک.\nکارتێکەرییەکانی سەری ھێند قورسە، مێشکی پووچ کردووە و ئەو سەرەی ھەڵی گرتووە ھیی خۆی نییە. ئەوەندە بەزین و کوشتار و تەقینی بۆمب و ھێرشی زھنیی و ماڵوێرانیی دیوە، کە سوکوئاسان بە لای مەرگی خۆشیدا تێدەپەڕێت. دەچێت و ئەو سەرەی لێیان بەستووە، دەیداتە دەست جانەوەرە مرۆڤکوژەکان و ئەوانیش بەرەو چارەنووسی ھات و نەھاتی دەریای ئیجە و مەرگەساتی ئاوی تەزیووی دەریاکان ڕێنمایی دەکەن. ئەو مەرگ و میرەی دەریا ڕایانناچڵەکێنێت! لەبەر ئەوەی ھێزی دروستکردن و ئاڵوگۆڕیان تێدا نەھێشتووە و تەکاندوویانە.\nگەلێک لە ڕاستای ھەستانەوە و تێکۆشانی ئازادییدا، گەورەترین تێکۆشان بەڕێوە دەبات، بەڵام چونکە خۆکردیی و خۆکوردییە، ناتوانێت بیبینێت و بیناسێت. بستێک ئەولاتری ئەو مێشکە پووچ و درووستکراوەی نابینێت. ئەو بەھەشتە خەیاڵییە دزراوەی پێی گۆش کراوە، چاو، بیر و ھزری داخستووە و توانای کردنەوەی ئەو قفڵەی نییە. گەر ھەر قفڵێک کلیلێک دەیکاتەوە، ئەوا کلیلی کێشەکانی ئەم کۆمەڵگەیە لە گیرفانە قووڵەکانی نوێنەرانی بەدبەختیی و کوێرەوەریی و کوشتاری ئەم گەلەدا شاراوەیە و بوێریی دەرھێنانەوەی نییە. بەڵام چاوەکانی بەڵێنە درۆینەکانی مەرگاویی دەریای ئیجە و بەکۆیلەبوونی مەترۆپۆڵەکانی شارە شێرپەنجەییەکانی کوژەر دەبینێ و دەبیستێت.\nئەو لەوە تێناگات، ئەوەی لەوێ بنیات نراوە، لە دزینی ئەمەی ئێمەیە، ئەوەی لەوێ ئاوەدان کراوەتەوە، ڕەنجی دزراو و ژیانی تێکدراوی ئەوەی ئێمەیە و لەوێ دانراوەتەوە. ئەوەی لەوێ بەھێزە، ھیی بێھێزیی ئێمە و تێکدانی ئەوەی خۆمانە. ئەوەی لەوێ ئاوەدانە، بەرھەمی بەھۆشیی ئەوان و بێھۆشیی ئێمەیە. ئەوەی لەوێ جوانە، ھیی تێکدانی جوانییەکانی لای ئێمەیە. ئەوەی لای ئەوان ئاوەدانە ھۆکارەکەی ھەژاریی کردەیی ئێمە و بێھیوایی و ڕاکەڕاکی ئێمەیە بۆ خۆکردنە قوربانی بۆ ئەوان. بۆ ئەوەی ئەمە بگۆڕین دەبێت، خۆمان، مێژوومان، وڵاتمان، تواناکانمان لە سەر ھۆشمەندیی خۆجێی بنیات بنێین. دەبێت خۆمان، مێژوومان، نیشتیمانمان، بوونمان و تواناکانمان بناسین و بنیاتی بنێیینەوە. دونیابینیمان فراوان بکەین، گفتوگۆ بکەین و گشت شتێ بدەینە بەر لێکۆڵینەوە و پێداچوونەوە و ڕەخنەدان. تەسلیمی قەدەری درووستکراو و مێژووی ھەڵبەستراو و نیشاندانی بێتوانایی و مێژوو زھنییەتەی کوردی قبوڵ نییە و نایناسێت و بە ھیچی لەقەڵەم دەدات، نەبین. دەبێت ئەو زھنییەتە بشکێنین کە دەڵێت" کورد ھیچ نییە و ھیچی پێ ناکرێت" یان " کورد کورتە". ھەر ئەو دەربڕینانە پڕواتاترینی بەھێزیی ئێمەن. پێویستە ئەو پرسیارە بکەین کورد چیە و کێیە؟ ئەگەر کورد ھیچ نییە، بۆچی وازی لێ ناھێنن بەو ھیچییەى خۆیەوە بژی؟ ئەگەر کورد کورتە، ئەدی ئەو ھەموو ھێرش و شەڕ و پەلامارە بە پێشکەوتووترین تەکنەلۆژیای سەربازیی، چییە دەیکەنە سەری؟\nئاخر کاتێک نەتەوەیەک، میللەتێک، خاک و نیشتیمانێک ھیچ بێت! تۆ چۆن خۆتی پێوە خەریک دەکەیت و بەدرێژایی مێژوویەکی سەدان ساڵە، دەیکوژیت، دەیبڕیت، زیندەبەچاڵی دەکەیت، کەچی لەناو ناچێت و کۆتایی نایەت و ڕادەست نابێت! مێژووی تەسلیمنەبوونی گەلێک، گرێدراوی ھەبوونی مێژوویی و کەلتووریی ئەو گەلەیە! گەلێک کە تیا ناچێت، ھۆکارەکەی بوون و ڕەگی مێژوویی ئەو گەلەیە. کاتێ ھەوڵ دەدرێت مێژووەکەی بسڕدرێتەوە، لەناو ببرێت و پەنھان بکرێت! ئاخر وەک بەڕێز ئۆجەلان دەڵێت: "مێژووت لەکوێ گوم کرد، لەوێ بۆی بگەڕێ، دەیدۆزیتەوە". ئەگەر زرنگ و زیتەڵ نەبیت، ئەوا زۆر کات مێژووی گومبووی کورد، لەدوو توێی لاپەڕەکاندا نادۆزیتەوە! چونکە ئەو مێژووەی نووسراوە گەڕیدە سیخوڕی دەسەڵاتداران و زلھێزانی دونیا نووسیویانە، ئەویش وەک مێژوو نا! بەڵکوو وەک لێگەڕین و لێکۆڵینەوە، لە سەر چۆنییەتی دەستێوەردان و دۆزینەوەی بۆشایی و کەموکوڕییەکانی کوردان بۆ سەرکەوتنی داگیرکاریی. بۆیە کاتێک دێنە سەر شیکردنەوە، لایەنە نەرێنیی، سۆزداریی و میواندۆستیەکانی کوردان باس دەکەن و جەنگاوەری بێ ھزری دەگێڕنەوە! کە ئەوە ئەو کەلێن و بۆشاییانەن، وا ھێزە باڵادەست و داگیرکارەکان، لەسەری فتوحات دەست پێ دەکەن!. ئەو مێژووە نووسراوانە پێویستی بەسەر لەنوێ خوێندنەوە و پەند و وانە لێوەرگرتنە! ئەو مێژووە نووسراوانە بۆ کوردان نەنوسراون، بۆ پڕۆسەی داگیرکاریی و دەستبەسەرداگرتن نووسراون. بۆیە پێویست دەکات، مێژووە شاراوەکە بدۆزینەوە، دایڕێژینەوە و سەرلەنوێ بنیاتی بنێینەوە.\nمیژووی باڵادەستی زلھێزانی جیھانیی، بەبێ ھاوکاریی و پشتگیریی ھێزی ناوخۆی دەستێوەردراو، مەیسەر نابێت، بۆیە لێکۆڵینەوە بەناو مێژووییەکانی ئەوان، سەری کێشا بۆ نیشاندان و تێگەیشتنی ناکۆکییەکانی ناو میر و دەستڕۆیشتووەکانی ئەو سەردەمە. دەسەڵاتە ئایینیەکان و لەوێوە توانیان ناکۆکییەکانی ناو کوردان بزانن و لەو ڕێگەیەوە پڕۆسەی دەستێوەردان و داگیرکاریی مەیسەر و ئاسان بکەن. بۆیە چینە باڵادەستەکانیان بە ئامانج گرت و لە ڕێی ئەو چینە ناکۆکەى سەر دەسەڵات و خۆپەرستیی، ھێڵێکی بەکرێگیراو، خۆپەرست و ناپاکیان لە نێو کورداندا درووست کرد.\nناکۆکیی ناو خێڵ، میر، ڕێبازە ئایینییەکان و دەستڕۆیشتوانی ئایینزاکان، ئەو کەلێنە بوو کە لە ڕێگەی پەیمانی خەڵەتێنەرانەی پشتگیریی باڵادەستی ئەم ھۆز بەرانبەر ئەو میر، ئەو پیاوی ئایینیی بەرانبەر ئەو دەستڕۆیشتووی بنەماڵەیی، ئەو میر بەرانبەر ئەو تەریقەتی ئایین و ئایینزاییە، بەڕێوە بردرا و ئامانجی بەدەست خست و زەرەرمەندی یەکەمیش کوردان بوون. لەسەر ئەو ھێڵە ناپاکە تەسلیم-بووە بەرژەوەندپەرستە، زھنیەت و ئایدۆلۆژیایەک پێش خرا کە، هەموو شتێکی لە خۆیدا شیی کردەوە و بەئامانج گرت.\nئامانجی ئەو زھنییەتە لێدان بوو لە زھنییەتی نەتەوەیی کوردان و خاوەندەرکەوتن لە نیشتیمان و خاکی خۆی، لە ڕێی ئاسایی کردنەوەی ئەوەی ڕوو دەدات گوایە چارەنووسی کوردان خۆیانە! لەبەر ئەوەی، نەتەوە نین، مێژوویان نییە و لەم کۆتاییانەشدا دەوڵەتیان نییە و خۆخۆر و پەڕاگەندەن. ھەموو ئەوانە ڕۆژانە و سات بەسات لە ڕێی ھێڵی بەکرێگیراو – ناپاکەوە وەک شەڕی تایبەت دەرخواردی زھنییەتی تاک و کۆمەڵگەی کوردی دەدراو دەدرێت. بە تایبەت لە باشووری کوردستان.\nلە بەشی سەرەوەی کوردستان، زاگرۆس تۆرۆس و کەوانەی زێڕین، لەبەر ئەوەی بوونی ھۆز، بنەماڵە و دەستڕۆیشتوییە جیاوازەکانی کوردان لە سەر بوون و ھەبوونی مێژووی دامەزرابوون و کۆمەڵگەبوون لەوێوە دەستی پێ کردبوو، ئاخێز بووبووە خوارەوە بۆ پێدەشتەکان و میزۆپۆتامیا. ئەوە بەشەکانی سەرووی خاکی کوردستانی کردبووە لانکە و خاوەنی مێژوویەک کە دەستێوەردان تێیدا بەھێندی کوردستانی خوارین ئاسان نەبێت. فیدراسیۆنە کوردییەکان بەرھەمی پراکتیکی پێکھاتووی ئەو مێژووە کۆنەیە، سا ئەمە بۆ کوردان بووبووە کەلتوورێکی ڕەگداکوتراوی مێژوویی، کە ئێستەشی لەگەڵ بێت دەرھێنان و ھەڵکەندنی هەر وا ئاسان نییە! بۆیە ئەوەی لەوێ ڕوو دەدات، شەڕێکی سەختی دەستێوەردان و پاکتاوکردن و دابڕینێتیی لەم بەشەی کوردستان، کە بە باشووری کوردستان ناسراوە.\nلە خۆڕا نییە، لە بەشەکانی تری کوردستان، باس لە پاکتاو و قڕکردن دەکرێت و بە توندیی سڕینەوەی ناسنامە و کۆمەڵکوژیی دەکرێت! بەڵام لە باشووری کوردستان ئەوە وەک خەون و خەیاڵ باس دەکرێت! لە کاتێکدا لە باشوور بوونی کورد، لە ژێر ھەژموونی دەوڵەت-نەتەوەکان و ھێڵی بەکرێگیراودا بە ھەندێک ماف و ھەبوون پێمل کراوە. بۆیە پرسیارەکە ئەوەیە سیحری ئەم ناسینە چییە؟ وەڵامی ئەو پرسیارە دەمانگەیەنێتە ئەو ئامانجەی باشووری کوردستان وەک گۆڕەپانێکی بەڕیوەبردنی سیاسەتی پاکتاو بەکار دەھێنرێت.\nلە سەرپاکی بەش و پارچەکانی تر ناسنامەی کوردان ناناسرێت، تەنانەت ناوھێنانی کورد بەرەو ڕووی سزای یاساییت دەکاتەوە، یان لەسێدارە دەدرێیت! زمانی دایک، کە مافێکی سرووشتیی – گەردوونیی و یاساییە و لە یاسای زلھێزاندا دانی پێدا نراوە، لە کوردان ڕێبەند کراوە و نابێت نە ناوی کوردبوون بھێنرێت! نە بە زمانی کوردیی، کە زمانی دایکە! قسە بکرێت!. ئەم کەشەی سیاسەتی پاکتاو لە باشووری کوردستان بەو چەشنە نییە و ھەندێ مافی جڵەوکراو دراوە بە کوردان (بەڵام بەبێ زیادەڕۆیی) وەک ئازادیی ئاخافتن، ئەویش بۆ سەنا و ستایشی دەوڵەت و حکومەتی بەخشندە و ھێزەکانی ناو ھێڵە بەکرێگیراوەکە و نیشاندانی ھەرچی دەسکەوتە بە تێکۆشانی حیزبی باڵادەست و خێڵ و بنەماڵە دەستڕۆیشتوەکان. ناوی کورد دەھێنرێت، بەڵام بێ ڕۆحی کوردبوون و بێ ناسنامەی ئازادیی نەتەوەیی. ھیچ مافێکی لە دەرەوەی ئەو سنوورەی بۆی هێڵکێش کراوە، نییە! کاتێ باسی سیستەمی ژیانی خۆی، چۆنییەتی ئاواکردنی سیستەمەکەی و چۆنییەتی لێکۆڵینەوە و شیکردنەوەی بوون و ھەبوونی خۆی، مێژووەکەی و بوونە گۆڕەپانی کرانەوەی زھنیی و پشت و پەنای تێکۆشانی نەتەوەیی و ئازادی کوردان دەکرێ. دەبێت سیستەمی بڕیارلێدراوی سەپێنراو، پەیڕەو و جێبەجێ بکرێت. ئەویش وەک ڕەچەتەی دکتۆر کۆمەڵێک شتی تابۆی بۆ دانراوە، کە دەبێت لەو چوارچێوەیەدا بجووڵێتەوە! ئەگەر وای نەکرد، لە ڕێی یاسای یاخیبوون و لەم سەردەمەشدا تیرۆر و دەمکوت و دادگایی و لە دواقۆناخدا پاکتاو دەکرێت! بۆ ئەو مەبەستە زھنییەتێک پێش خراوە، کە ھەرچی زھنییەتی ئازاد و کراوەیە دەمرێنێت، تەسلیمییەت و پارچەبوون و بەخۆنامۆبوون و بێھێزیی و چەمکی دژایەتیی و دوژمنایەتیی، بە تایبەت جێگیرکردنی ئەو ڕەچەتەی بەناوی (حکومەتی ھەرێمی کوردستانەوە) پێش خراوە، کە ھەڕچی ڕەخنەی بکات، لە دژی بێت، (نەک دوژمن!) ئەوان بە دژبەری دەزانن و ڕەشی دەکەن و ھێرش دەکەنە سەری و لێی دەدەن.\nنیشاندانی ئەو ڕەچەتە! بە دەسکەوتی گەل (بۆ خۆی بەلاڕێدابردنی دەسکەوتی گەل)ـە و دەمەزراندنی زھنییەتێک لە سەر ئەو بنچینە ترسناکترین ڕەوشی زھنیی لە کۆمەڵگەدا درووست کردووە، کە کورتبینیی، پارچەبوون و خۆگرێدان بە مێژووە درووستکراو و زھنییەتە لەناوبەرەکانە. ئەو زھنییەتە کۆمەڵگە بە بنەما ناگرێت. چین و توێژێک لەناو بنەماڵەکان، عەشیرەتەکان، شێخەکان، حیزبەکان بە بنەما دەگرێت و لە سەر سیاسەتی ناسراوی (ناکۆکیی بنێرەوە و سود وەربگرە: پەرتکە و زاڵبە)، ھەموو بەشەکانی تری ئەو پێکھاتانە دەدات بەیەکدا. ئەو چینە وەرگیراو و دڵخوازە، پڕچەک و پارەدار دەکات و دەیکاتە ھێزی سەربازیی و ئابووریی و بەڕێوەبردن! بەشەکانی تری پێکھاتەکان و ئەودوای کۆمەڵگە ھەژار و برسیی و بێکار و گرێدراوی ئەم بەش و چینە دڵخوازەی خۆی دەکات. بۆچی؟\nلەپێناو ئەوەی سیاسەتەکانی خۆی پێ بەڕێوە ببات. واتە چینێک نییە لەخۆیدا و بۆ خۆی، بەڵکوو چینێکی درووستکراوی خوڵقێنراوی کارجێبەجێکەرە. بەڵام ئەوەش ھەموو کارەکە نییە و زلھێزانی درووستکەر بە متمانەوە لەگەڵ ئەم چینە دروستکراوەدا ھەڵسوکەوت ناکەن. بەڵکوو بەرانبەری بۆ درووست دەکەن، لە نێو خودی چینە دروستکراوەکەدا دژبەر دەسازێنن و لە سەر بنچینەی ناکۆکیی بنیاتیان دەنێن. چینی دروستکراوی ناو خێڵ، بنەماڵە، شێخ و حیزب دابەش دەکات و ھەریەکەیان وەک پەندەکەی دەڵێ: (گورگ نیشانی مەڕ دەدات) بەڕێوەیان دەبات.\nبۆیە ھێڵی کلاسیکی کوردایەتیی ھێڵێکی درووستکراوی دەستی سیستەمی داگیرکارییە و لەپێناوی لێدان لە تێکۆشانی ئازادیی و نەتەوەیی کورداندا درووست بووە. ئەم ھێڵە کارکرد و ھەوڵی بۆ پارچەکردنی تێکۆشانی نەتەوەیی کوردان و نەسازانی زھنییەتی نەتەوەیی و تێکۆشانی ئازادیی و دیموکراتیکی کوردانە. کوردان دابەشی سەر کوردی چاک و کوردی چەوت دەکات، دابەشی سەر پارچە و بەش دەکات، دابەشی سەر حیزب و بنەماڵە و کەسایەتیی دەستەمۆ و یاخی دەکات، دابەشی سەر کوردی گوێڕایەڵ و بێگوێ دەکات، دابەشی سەر تاکی تەسلیم و یاخیی دەکات! تەسلیمەکان گوێڕایەڵن و بەو پێیەش خۆشەویستن و لەبەردڵانن! بەڵام یاخییەکان، خراپن، تێکدەرن و پێویستە لێیان بپرسرێتەوە و سزا بدرێن! ئەگەر ڕازیی نەبوون، لێیان بدرێت، کەرامەت و ئیرادەیان بشکێنرێت! ئەگەر ئەوەش سەری نەگرت، بکوژرێن و تیرۆر بکرێن! تیرۆرە نادیارەکان، کوشتنە شاراوەکان، ھەموو لەو بوارەدان. قسەیەکی باو ھەیە دەڵێت: (کاتێک تیرۆرێک ھەبوو، گەر نەدۆزرایەوە، ئەوە دەسەڵاتداران لەپشتیین). بۆ تێگەیشتن لەو تیرۆرانە، پێویست بە نموونە ناکات، نموونە زۆرن!\nئەم ھێڵە بەگوێرەی ئامانجەکانی سیستەمێکی فەرمانڕەوایی و سیاسیی و سەربازیی و یاسایی و ڕاگەیاندن و ئابووریی و دارایی درووست کردووە، بۆ ئەوەی بتوانێت ھەرکات ویستی دەست لە دۆخەکە وەربدات. بۆ ئەوە دەزگا ڕاگەیاندنە زەبەلاحەکان، ڕۆشنبیرەکانی سیستەم و گرێدراو و بەرژەوەندپەرستی درووست کردوە، لە پێناوی مشتێک پووڵدا ئامادەن ھەرچی ڕەزالەت و زەلیلیی ھەیە قبووڵی بکەن. زۆرێک لەو ڕۆشنبیرانەی سیستەم ھێند ڕۆچوونەتە نێو کایەی بەرژەوەندییەوە! زۆرکات ئەوەی دەیڵێن بۆ خۆشیان لە دەرەوەی کایەی ڕاگەیاندنە و بڕاوایان پێی نییە و فشەیان پێی دێت.\nبۆ ڕاوەستە لە دۆخی ئەم ھێڵە کلاسیکە کوردایەتییە، پێویستمان بە شڕۆڤە و ڕوونکردنەوەی جدیی ھەیە. چونکە کاریگەرییەکانی ئەم ھێڵە لە لێدان لە زھنییەتی کۆمەڵایەتیی و داخستنی، لە لێدان لە ئازادیی کوردستان و گەلی کورد، لە درووستبوونی یەکێتیی نەتەوەیی کوردان، لە پێکەوەژیانی گەلان و چارەسەری ناوچەکە، لە بەرەوپێشچوونی بزوتنەوە و تێکۆشانی شۆڕشگێڕیی و دیموکراتیک لەبەرچاو و کوشندەیە. بۆ ئەوەی بتوانین تێکۆشانی شۆڕشگێڕیی دیموکراتیک، ئازاد و ئاشتەوا پێش بخەین، گەرەکە ھزر و جیهانبینیی ئازادی دیموکراتیک و نەتەوەیی کوردان و گەلان پێش بخەین. نەتەوەییبوونێک، لە سەر بنەمای ڕێزگرتن لە ھەبوونی نەتەوەیی و جیاوازییەکانی چ لە نێو خۆیداو چ لە دەرەوەی خۆیدا. تا ئەو جیاوازییە ئایدۆلۆژیی- سیاسیی – جوگرافیی – پێگەییە و کایگەرییەکانی لە خراپ بەکارھێنان و کەوتنە خزمەت و دەستی دوژمن و ھێزە تێکدەرەکانەوە نەبینین و نەزانین، ناتوانین بەرەوپێشچوون لە سیاسەتی دیموکراتیک و پێکەوەیی نەتەوەیی و خۆسەرییدا پێش بخەین. بۆیە دەپرسم خۆسەریی چییە؟\nوەڵامی پرسیارەکانی زھنی کۆمەڵگە و تاکەکانی بەدەرخستنی سیاسەتی کلاسیکی دەسەڵاتخواز دەدرێتەوە. زۆربەی بزوتنەوە سیاسییەکانی باشوور بە نەتەوەیی و چەپگەرا و ئیسلامخواز و نەژادپەرەستەوە، لە چوارچێوەی دەسەڵاتخوازی و باڵادەستی خۆییدا جووڵەیان کردووە، بۆیە ھەمیشە کۆمەڵگەیان بێھیوا و ئومێد کردوە. لە ژێر ھەر فشارێک و پێویستی سیاسەتێکدا تەسلیم و تێکشکاون و ئاڵای سپیان ھەڵکردووە و گوێیان بەدەنگ و بەرخۆدانی کۆمەڵگە نەداوە.\nبۆیە تا سیاسەت لە دەستی ئەو چەمکە ھەڵەیەی چینی دەسەڵات بڵاوی کردووەتەوە "سیاسەت ھەمووی درۆ و دەلەسەیە" دەرنەھێنرێت و نەکرێتەوە موڵکی کۆمەڵگە و پێناسە ڕاستەقینەکەی پێ نەدرێتەوە، کە سیاسەت مانای "بەڕێوەبردن و بەشداریی تاک و پێکھاتەکانی کۆمەڵگەیە لە بەڕێوەبردنی ژیانێکی ئارام و ئاسوودە و ئازاد"ـدا، ناتوانرێت چارەسەری ئەخلاقیی و کۆمەڵایەتیی پێش بخرێت. ئەگەر سیاسەت لە چوارچێوەی بەرژەوەندیی و دەسکەوتتدا شرۆڤە بکرێت، ئەوا ئەو سیستەمەی ئاوا دەکرێت، سیستەمێکی نائەخلاقیی چاوچنۆکە و دوورە لە پێوانەکانی ژیانێکی ئازاد.\nبۆیە خۆسەریی واتە خاوەن سەری خۆ، واتە بیرکردنەوە بە سەری خۆ، ئەویش لە چوارچێوەی پێوانە ئەخلاقییە کۆمەڵایەتییەکاندا، بەشداریی و بەڕێوەبردن. واتە ھەرتاکێک، پێکھاتەیەک ژیان بە پێوانەکانی ژیانێکی دەستەجەمعیی ڕەگەزگەرایی ئازاد، کە تاکیش مافە ئەخلاقیی و سیاسیی و کۆمەڵایەتییەکانی پارێزراو بێت. واتە خاوەنی مێشک و ھۆش و ھەبوونی خۆی بێت. کەس نەتوانێت بەکاری بێنێت، کاری لێ بکات و فشاری لێ بکات و بۆ بەرژەوەندیی خۆی بەکاری بێنێت. کاتێک تاک – کۆمەڵگەیەک بە بیر و ھۆشمەندیی خۆیی و کۆمەڵایەتییەوە بنیات نرا، ناتوانرێت بە ئاسانیی دەستێوەردانی تێدا بکرێت. بۆیە جیاوازیی سیستەمی پاوان – دەسەڵات لەگەڵ سیستەمی خۆسەر – دیموکراتیک ئەوەیە کە ژیان بە ھەموو لایەنەکانییەوە بۆ ئارامیی و ئاسوودەیی گشتییە.\nلایەنە گشتییەکانی ژیان چین؟\nکاتێک باسی ژیان دەکەین، لەوانەیە ئەوەمان بێتە بەر چاو کە باوە و دەڵێت " بە ڕۆح زیندوویت". بەڵام ڕاستییەکەى ئەوە چەمک و تێگەیشتنێکی داماڵراوە لە پێداویستییە ڕۆحیی و ماددییەکانی ژیان. پێداویستییەکان، نان و ئازادیی و مافەکان، پارێزراویی پەیوەندیی ڕۆحیی و ھاوسەنگیی ڕەگەزیی و ئاسوودەیی دەروونیی و وەڵام بە گرفتە ڕاستەقینەکانی ژیانێکی ئازاد. هەقیقەتی ژیان هەقیقەتی پەیوەندیی ھاوسەنگیی نێوان کۆمەڵگە – سرووشت – گەردوون و ڕێکخستنییەتی.\nگەردوون بوون و شوێنگەی ھەمووانە! ھیچ بوونێک لە دەرەوەی گەردوون نییە و ھیچ لایەکیش لە پەیوەندیی سرووشت – گەردووندا مافداریی دەستێوەردان نییە. بوونی زیندەوەر و گیاندارەکان، لە ھەرە ئاقڵمەندیانەوە (مرۆڤ) تا ھەرە بێ بیرکەرەوەیان (ئەگەر وای دابنێین بەردە)، بوونێکی زیندوو و ماخۆی پێگەی خۆیانن. ھیچ یەک لەم بوون و زیندەوەرانە مافی دەستێوەردان و تێکدانی پەیوەندی پێکەوەیی و ھەبوونیان نییە. تەنیا ھەبوونەکان مافی ژین و پێکەوەیی و تێرکردنی یەکتریان ھەیە. لە دەرەوەی ئەو پەیوەندییە خزمەت – پێکەوەیی و تێرکردنە! دەبێتە سیستەمی دەستبردن بۆ پەیوەندییە سرووشتییەکانی پێکەوەیی بوونەکان.\nکاتێک مرۆڤ کۆمەڵگەکەی تێکچوو، پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکان دابەشی سەر چینایەتیی بوو! چینێکی دەستێوەردەر لە پەیوەندییە سرووشتییەکان پەیدا بوو، ڕەوتی ژیان و پەیوەندیی گەردوونیی لە سرووشتی خۆی لایدا. بۆ ئەوەی بتوانن ئەو سیستەمە چینایەتییە بەڕێوە بەرن، کەوتنە دامەزراندنی دامودەزگاکانی، تا بتوانن لە ڕێی خۆباڵاکردن و خۆ بەدەسەڵاتکردنەوە ئاسانکاریی بۆ دەستێوەردانەکانیان بکەن. خوڵقاندنی خوداوەندەکان، یەکێک لەو ڕێبازە ھەرە باڵایانە بوو وا زھنییەتی مرۆڤ ئامادە دەکات بۆ پەژراندنی ئەو دەستێوەردان و باڵادەستییانە. پاش ئەوە درووستکردنی نوێنەرانی دەنگدانەوەی خواستی خوداوەندەکان لە مرۆڤ، لە شێوەی قوربانیی، خزمەتکردن و گوێلەمستیی بۆ خواستی خوداوەند. ئەگەر گوێڕایەڵ نەکرا، ئەوە نوێنەرانی خوداوەند دەتوانن خواستەکانی خوداوەند بەدی بێنن.\nترساندن و سزادان، ئەو ڕێبازانە بوون وا گیرانە بەر بۆ بەڕێوەبردنی خواست و گوێڕایەڵیی بۆ خواستە دەرەکییەکان، ئەگەر ئەوە نەکرا، ئەوە لە سەر زەوی بەھۆی ھێز و دەسەڵاتەوە نوێنەرەکان دەتوانن جێبەجێی بکەن. بەرھەمی زیاد و کەڵەکەی سەرمایە ئەو خواستە بوو کە ھێزە دەرەکییەکان لەگەڵ مرۆڤە باڵادەستەکان ڕێککەوتنیان لە سەر کرد و پەیوەندییە سرووشتییەکانیان تێک دا و بەوە مرۆڤیان کردە سەروەریی بەڕێوەبردن و دەستێوەردان.\nمرۆڤە دەسەڵاتدارەکان بۆ بەرژەوەندیی قازانج و باڵادەستیی، مرۆڤیان وەک باڵا نیشان دا و لە نێو مرۆڤیشدا ئەوانەی کە دەتوانن خاوەنی پێگەی باڵا بن. بۆیە باقی مرۆڤ و پەیوەندییەکانیان خستە خزمەتی ئەو باڵادەستییە و پەیوەندییەکانیان لە سەر ئەو بنچینەیە کردە سیستەم و بە دەوریدا دامودەزگا، ھێز و سوپا، ئەکادیمیا و پەرستگە، زانستگە و زانیار، توێژەر و بیریاریان بۆ دامەزراند. سەردەمەکانی میتۆلۆژیا و یوتۆپیا، پێغەمبەران و فەیلەسوفان، زانیاران و پڕۆفیسۆران، تەنانەت ئەو شۆڕشگێڕانەشی وا نەیانتوانی خۆیان لە سیحرەکانی دەسەڵات-دەوڵەت ڕزگار بکەن کەوتنە خزمەتی ئامادەکردن و پاراستن و سەرلەنوێ ئاواکردنەوەی ئەم سیستەمە دامەزراوە قۆرخکار و چەوسێنەرە.\nکاتێک باس لەژیان دەکرێت، پێویستە ئەم دەستێوەردان و لەڕێلادانە باش بناسین و ڕێچارە بنەڕەتییەکانی بدۆزینەوە. ئەویش ئەڵتەرناتیڤی کۆمەڵگەی ژینگەدۆست، ڕەگەزیی و پێکەوەییە. کە لە سەر بنچینەی ھاوژیانیی، پێکەوەیی و ڕێکخستنەوەی ئەو پەیوەندییە کۆمەڵایەتیی – سرووشتیی – گەردوونییەیە وا ھیچ کەس و بوونێک باڵادەست نییە، ھەرچەندە ئاقڵ و ھۆشمەندیش بێت. بەڵکوو دەبێت ھۆشمەندییەکە بۆ ڕێکخستنەوە و جوانکردنی پێکەوەیی و پەیوەندییە باشەکان بێت. لە سەر ئەو بنچینەیە بوونی مرۆڤیش دەبێتە یەکێک لە پێکھێنەرە ڕێکخەرە ھۆشمەندەکەی نێو ئەو ژیانە، نەک بەکارھێنەر و دەستتێوەردەر.\nلێرەوە دەگەینە ئەوەی گۆڕەپانی باشووری کوردستان، کراوەیە بە سەر ھێڵی داگیرکاریی و دەستێوەردەردا. چەندە بۆ داگیرکاریی گۆڕەپانی دەستێوەردانە، ئەوەندەش بۆ تێکۆشانی ئازادیی و شۆڕشگێڕی کراوەیە و دۆخی تێکۆشانی پێکەوەیی و دژوەستانەوە لە دژی داگیرکاریی و ھاوکارەکانی ڕەخساوە. گەلی باشوور وەک ھەر پێکھاتەیەکی تری نەتەوەیی و کۆمەڵایەتیی، گەلێکی زیندووە و لە گۆڕەپاندایە، بەڵام گرفتە زھنیی و خودیی و کەسێتییەکانی کۆسپن بۆ ھاتنەدەرەوەی وەک ماتەوزەیەکی شۆڕشگێڕیی دەکات. کارتێکەرییەکانی ھێڵیی داگیرکاریی و جێبەجێکردنی نەخشە سەد ساڵییەکەی دەوڵەت – نەتەوە قورسایی لە سەر زھن و کەسێتیی کردووە. کەسێتییەکی ئاڵۆزی لەنێوان تێگەیشتنی شۆڕشگێڕیی و ئازاد، لەگەڵ کەسێتییەکی ناھۆشیاری درووست کردووە، کە کاریگەرە بە هێڵی داگیرکاریی. بەوە ئاڵۆزییەکی لە ناسینەوەی ھێڵی تێکۆشانی ئازادیی و تەسلیمییەتدا تێدا درووست کردووە، کە ناتوانێت لە دەرەوەی ئەزموون ھەڵسەنگاندنی ھێزەکان بکات.\nچونکە خاوەنی پێشینەیەکی فەلسەفیی ئایدۆلۆژیک نییە، لە ئاستی دەربڕین و بنەما ھزرییەکاندا ناتوانێت تێگەیشتنە درووستەکە بناسێت. سا بۆیە پێویستی بە کاتێک ھەیە، تا بتوانێت پراکتیکی لە خزمەت، یان لە دژ تێبگات! بەوە زیانێکی زۆر لە ماتەوزە و ھێز و وزەی کۆمەڵگە دەدرێت. نەبوونی ھێڵی سیاسیی ڕێکخراو و شۆڕشگێڕی دیموکراتیک لە باشووری کوردستان، یان باشتر بڵێین خۆڕێکنەخستنی ئەو ھێڵە شۆڕشگێڕە دیموکراتیکە لە ئاستی ڕێبەریی و پێشەنگییدا، گرفتی ھەرە مەزنی باشووری کوردستانە، کە ناتوانێت بەرەوپێشچوون و نوێبونەوە لەخۆیدا نیشان بدات و بەو پێیەش کات قازانج بکات. چەندە ئەزموونیی، کار بۆ تێگەیشتنی ڕەوش و دیاردە بکەیت، ئەوەندە زیانەکانی لە ڕووی کات و شوێنەوە گەورەترو کاریگەرتر دەبێت و لە ڕووی خەسارناسییەوە زیانەکانی زۆر و زیاد دەبێت. بۆ ڕاوەستەکردن لەسەر تێگەیشتن لە تێکۆشانی باشووری کوردستان پێویستە مێژووی دروستبوونی دەوڵەت-نەتەوەکان و بەتایبەت دەوڵەتی ئێراق شی بکرێنەوە و پێگەی ھێزە کوردییە فەرمییەکانیش لەناو ئەو شیکردنەوەیەدا شڕۆڤە بکرێت. گفتوگۆی ڕەوشێکی لەو شێوەیە پێویستی بە زانیاریی، شرۆڤەکاریی و ئایدیا و زھنییەتی تێکۆشەرانەی شۆڕشگێڕانەی ئازاد و دیموکراتیکە. چونکە ئەوەی بەڕێوە دەبرێت لێدانە لە تێکۆشانی ئازادیی دیموکراتیک و درووستکردنی زھنییەتی بەلاڕێدابراو.\nدەوڵەتی ئێراق و دۆزی کورد:\nدەوڵەتی ئێراق بەم سیما نوێیەوە، پاش شەڕی جیھانیی یەکەم دامەزرا و لە ئەنجامی دابەشکاریی ھێزە ئیمپریالیستییەکاندا لە سەر بنچینەی یەک نەتەوە، یەک دەوڵەت و.... دامەزرا. بەڵام بەھۆی ڕێککەوتنی لۆزان و ئەو دابەشکارییەی بە سەر خاکی کوردستاندا ھات و لە نێوان چوار دەوڵەتدا دابەش کرا و ناسنامەی نەتەوەیی لە کوردان سەندرایەوە و ئامادە کرا بۆ کۆشتار و ژینۆساید. بە تایبەت لە سێ بەشی سێ دەوڵەتی (تورکیا، ئێران، سووریا) داگیرکەردا، کە ھەرسێ پارچە کرایە قوربانیی بۆ پارچەی بندەستی ئێراق و لە ڕێککەوتننامەی سیڤەردا بە سێ خاڵ باسی ئەو ناوچانە کرابوو کە کوردی لێیە و ئەگەر لە ڕێگەی دەنگدانەوە (ڕیفراندۆم!) ویستیان دەتوانن خۆیان بەڕێوە ببەن.\nئەوە ئەو بەڵایەبوو کرایە ملی کوردان و وەک تەوقەکەی عەزازیل، کوردان نە توانیان خۆیانی لێ لابدەن! نە توانیان لێی تێبگەن. بۆیە دەوڵەتی تورک و ئینگلیز لە ڕێککەوتننامەی سیڤەردا ئەوەشیان ھەڵوەشاندەوە. بەڵام بەھۆی بزووتنەوە چەکداریی و یاخیبوونەکانی کوردان، نەتوانرا بە شێوەی تەواوەتی ئەو مافە لە کوردان بسەنرێتەوە. بۆیە لە ئێراقەوە، لە ڕێی ھەندێک مافی کەلتووریی و زمانەوانییەوە، کۆمەڵێک شت کرا و بۆ چەند جاریش دان بە بوونی نەتەوەیی کورداندا نرا و لە دەستوورەکانیشدا نووسرایەوە. بەڵام چونکە سیاسەتی جیھانیی لە سەر بێ ناسنامەیی کوردان دامەزرابوو، ڕێ لەو چارەسەرییانە گیرا و ھەڵوەشێنرانەوە.\nنە لە ئێراق و نە لە نێو کوردانیشدا، ھێزی سیاسیی ڕێکخراو و کاریگەر نەبوون، تا ئەو تێکۆشانە بۆ چارەسەری کێشەکانی نەتەوە جیاوازەکانی گەلانی ئێراق بەدەستەوە بگرێت و چارەسەر بکات و بیھێنێتە خوارەوە بۆ ئاستی کۆمەڵگە! بۆیە لە ئاستی دەسەڵات، ناوەندەکانی ھێز و ھێڵە گرێدراوەکاندا بەڕێوەبردرا و بووە ھۆی لێدان لە پرسی چارەسەریی و سڕینەوەی ئەوانی تر.\nبۆ ئەوە سوود لە ھێڵی خێڵەکیی، عەشائیریی، گرێدراو بینرا. ئەو ھێڵە کرایە ھێزێکی بانسەر و بڕیاردەر و تەواوی ھێڵەکانی دۆزی کورد کرانە کێشە و بە ناتەواویی و بێ چارەیی بەڕێوە بران. لەو پێودانگەدا، ھێڵی دەسەڵات – خێڵ – بنەماڵەی کوردیی بوونە ھێزی بەدەستەوەگرتنی دۆزی کورد و خۆبەخاوەن زانی دۆزەکە. بەڵام نەک بۆ چارەسەر، بەڵکوو بۆ کێشە و ئاڵۆزیی و تێکدانی ئاسایش و ئارامیی ناوچەکە و درووستکردنی دەرفەت بۆ دەستێوەردان و لێدان لە تێکۆشانی چارەسەری دۆزی کورد. لێرەوە ھەرسێ بەش و پارچەکانی تر کرانە قوربانی بۆ ئەو ھێزگەلە دەسەڵاتدارە بە ناو کوردییە و لێدان لە تێکۆشانی نەتەوەیی کوردان لە ھەر پارچە و بەشێکی تری کوردستان (ئەو شیکردنەوەیە پێویست بەبەڵگەھێنانەوە ناکات، بەتایبەت لەم سەردەمەدا، کە ھەموو منداڵێکیش تێی دەگات و دەیبینێت).\nباشووری کوردستان بووەتە ناوەندی بەڕێوەبردنی شەڕی تایبەتی داگیرکەران. بۆ ئەو مەبەستە لە پاش ئاڵوگۆڕەکانی شەڕی کەنداوەوە، ئەو بۆشاییە بە ستاتۆیەک پڕ کرایەوە، کە کارکردن بوو بۆ درووستکردنی کەشی بێچارەیی. بۆیە ئەوەی ئەو ستاتۆیەی بەڕێوە دەبرد، کاری لە سەر زھنییەتێک دەکرد، کە پەیوەندیی بە چارەسەری دۆزی کورد و دەرھێنانی لە دەستی ھێڵە داگیرکارییەکە نەدەکرد. بە ناوی دەوڵەتی کوردییەوە تەواوی پارت و ڕێکخستن و تێکۆشانەکانی بەش و پارچەکانی تری پەلبەست کرد، یان تەسفییەی کردن، یانیش ئەگەر بۆی تەسفیە نەکرابێت، ئەوا شەڕی لە دژ کردووە و سیاسەتی ڕەشکردن و دژبەری بەرانبەر بەم ستاتۆیەی بۆ ھۆنیوەتەوە و بەوە ڕەوایەتیی بە شەڕ و پێکدادانی ناوخۆیی کوردان کردووەتەوە. بەوە نێوماڵی کوردیی تووشی شەڕێکی گەورەی ناوخۆیی کردەوە. کە لەو شەڕانەدا ھێڵی خیانەت – تەسفیەکار تەنگاو بووبوو. بۆیە ھانای بۆ دەوڵەتە داگیرکەرەکان برد و ھەریەکەی لەگەڵ داگیرکەرێکی کوردستاندا پێکڕا دەستێوەردانی دۆخەکەیان کرد، سا دەرفەتی دەستێوەردانی دەرەکییان بۆ ھێزە دەرەکییەکان خوڵقاند.\nبەھۆی پێگەی گرنگی ئێراق و شوێنگەکەیەوە، زلھێزانی دونیا و نوێنەرانی مۆدێڕنیتەی سەرمایەداریی بێلایەن و بێدەنگ نەبوون و ئەوانیش بە شێوەی جۆراوجۆر دەستێوەردانی دۆخەکەیان کرد و بەرەی شەڕەکان و ھاوکێشە پێکەوەیی و دژبەرەکانیان بەڕێوە دەبرد. ئەویش بەدوو ئامانج:\n١-چارەسەرنەکردنی دۆزی کورد و لێدان لە تێکۆشانی ئازادیی کوردان.\n٢-دەستگرتن بە سەر کانگاکان و ڕێگەکانی گەیاندنی نەوت و غاز، کە بە وزە بەناوبانگە.\nبۆ ئەو مەبەستە پێکدادانێکی زۆریان لە ناوچەکە و لە ڕێی شەڕی ناوخۆیی و دەستێوەردانی دوو دەوڵەتی تورکیا و ئێرانەوە بەڕێوە برد. بوونی ئێرانیش دەرفەتی دەستێوەردانی ئەمریکا و ھاوپەیمانەکانی زیاتر دەکرد. گەشە و گەورەبوون و بەھێزبوونی تێکۆشانی ئازادی کوردانیش، تورکیا و ھاوپەیمانەکانی ھار دەکرد. بۆیە بە ھەمووان بەرانبەر بەرەوپێشچونەکانی تەڤگەری ئازادیی کوردان ئۆقرەیان لێ بڕا و کەوتنە ئامادەکاریی ھێزگەلی شەڕکەر تێکدەر.\nبەھاری عەرەبیی بووە ئەو دەرفەتەی دەستێوەردان و ھێزە نوێکان بێننە پێشەوە. بەھۆی نائومێدبوونی ئەمریکا و ھاوپەیمانەکانی لە ھێزە کوردییەکانی باشوور، نەیاندەتوانی پڕۆژەکانی زلھێزان جیبەجێ بکەن و خۆیان بە دەوڵەتە ھەرێمیی و داگیرکەرانی کوردستانەوە گرێ دەدا. ھێزگەلێکی دەرەکیی لە ئیخوانەکان و داعش و ئەلقاعیدەی درووست کرد و دەستێوەردانی دۆخەکەی کرد.\nلەدوای بەھاری عەرەبی و دروستبوونی کێشە لەسوریا.\nئەوەی پێی دەڵێن بەھاری عەرەبیی، بۆ دەستێوەردانی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست و باکووری ئەفریقا کراوە بوو. وا دەرنەچوو، خەریک بوو بزوتنەوە چەپ و ڕادیکاڵ و فیمینیستەکان کاریگەریی لە سەر دابنێن. ھەروەھا بەرەوپێشچوونەکانی ناو سووریا و دەرکەوتن و بەھێزبوونی تەڤگەری ئازادیی کوردان و دەرکەوتنی ڕەوتێکی بەھێزی تێکۆشانی دیموکراتیک مۆدێڕنیتەی سەرمایەداریی و دەوڵەت نەتەوەکانی بەخۆدا ھێنایەوە، کە دەستێوەردانی دۆخەکە بکەن و نەھێڵن تێکۆشانە شۆڕشگێڕییەکان کاریگەر و پێش بکەون. بۆیە لەژێر ناوی ئیسلامی سیاسیدا، بە ڕێبەری ئیخوانیزمی جیھانی چەندین ڕەوت و پارت و ڕێکخستنی میانڕەو و توندئاژۆیان درووست کرد و ھێنایاننە مەیدان.\nلە وڵاتەکانی میسر، تونس، مەغریب توانیان دەسەڵاتی دەوڵەت – حکومەت بەدەستەوە بگرن و لە دواییدا بینیان کاریگەرییەکانیان نەرێنییە، بۆیە لە میسر لە ڕێی کودەتایەکەوە دەسەڵاتیان لێ سەندرایەوە و گوایە بە ڕێی دەنگدان حکومەت و دەسەڵاتێکی مەدەنی ئاوا کرا. ئەوەی پەیوەستی سووریا و دۆزی کورد و گەشەی تەڤگەری ئازادی کوردان بوو، دۆخەکە جیاواز بوو.\nبەھێزبوونی لایەنی کوردیی، بە تایبەت، کە ڕێچارەی کێشەی کوردی پێیە و تەسلیمی ڕۆژەڤی داگیرکاری نابێت و کاردانەوەی ناوچەیی لە سەر سێ دەوڵەتی داگیرکەری کوردستانیش دەبێت، ھەروەھا خاوەنی سیستەمی سیاسی کۆمیناڵە، بۆیە سیستەمی مۆدێڕنیتەی سەرمایەداریی و دەوڵەت نەتەوەکان کەوتنە ناو کۆمپلۆیەکی پێکەوەیی جیھانیی لە دژی ئەو تێکۆشانەی کوردان و لە ڕێی داعش و قاعیدە و ئەنەکەسە و پەدەکەوە کەوتنە ھێرش و داگیرکاریی بۆ سەر ڕۆژئاوای کوردستان، لەوێشەوە بۆ داگیرکردنی موسڵ و شەنگاڵ و مەخموور و ھەولێر و ھەرێمی کوردستان.\nھێرشی سەر موسڵ بە ڕێککەوتن لەگەڵ پەدەکە و حکومەتی ئێراقی کرا. بەڵام بەھۆی ئەوەی دەستی ھەموو لایەک لەناو داعشدا ھەبوو توانیان ئاڕاستەی ھێرشەکان لە بەغدادەوە، کە لە کەوتندابوو. بگۆڕن بۆ ھەرێمی کوردستان و ھەولێر. بۆیە ھێرشی سەر کەمپی پەنابەرانی مەخمور ھەولێر کەوتە بەر مەترسیی و دەسەڵاتدارانی ھەولێر خۆیان ئامادە کرد بۆ ھەڵھاتن. بەڵام بەھۆی دەستێوەردانی گەریلا و شەڕڤانانی ئازادییەوە، دۆخەکە پێچەوانە بووەوە.\nلەکاتێکدا لەلایەن تورکیاوە ڕووی ھێرشەکانی داعش بۆ لەناوبردنی حکومەتی ھەرێم و داگیرکردنی باشووری کوردستان وەرگەڕێنرا. بە ئامانجی لەناوبردنی حکومەتی ھەرێم و دوو حیزبە باڵادەستەکەی ناو حکومەتەکە کە یەنەکە و پەدەکەبوون. بەڵام بەھۆی دەستێوەردانی شەڕڤانانەوە، دەوڵەتی ئێران و تورکیای بەخۆدا ھێنایەوە و لە ھەڵەی بۆچوونەکەیان تێگەیشتن، ئەگەر حکومەتی ھەرێم و حیزبە پێکھێنەرەکانی نەمێنن! ئەوا ئەو بۆشاییە سیاسی – دەسەڵاتدارێتییە بە پارتەکانی تێکۆشانی دیموکراتیک و سیستەمی خۆبەڕێوەبەری پڕ دەکرێتەوە. بۆیە ھەردوو دەوڵەتی تورکیا و ئێران و ھاوپەیمانەکانیان بە شێوەی جۆراوجۆر کەوتنە بەھاناھاتنەوەی حکومەتی ھەرێم و ھەردوو حیزبی فەرمانڕەوا. فیلەمەکەی ئاغای سڵێمانی گەواهی بۆچوونەکانمانە.\nبۆ ھەردوو دەوڵەتی ئێران و تورکیا، دەستێوەردان لە باشووری کوردستان دوو ئامانجی جیاوازی ھەبوو. دەوڵەتی تورکیا دەیویست لە ڕێی داعشەوە دوو ئامانج بپێکێت:\n١-پێگەی ئێران و نفوزی لەناوچەکە بەرتەسک بکاتەوە یان نەیھێڵێت.\n٢-لە حکومەتی ھەرێم بدات و ھەڵی وەشێنێت و داعش بکاتە دەسەڵاتدار و لەوێوە ویلایەتی موسڵ زیندوو بکاتەوە و عوسمانییەتی نوێ ئاوا بکاتەوە.\nدرووستکردنەوەی عوسمانییەتی نوێ، پێویستی بە دەستێوەردانە لە پانتایی جوگرافیایەکی گەورەدا، کە ھەڵوەشانەوەی نەخشەی کۆنە. ئەو نەخشەیەش بە ئاسانی دەستێوەردانی تێدا نەدەکرا. ئەوە لەکاتێکدا کە گێڕانەوەی ویلایەتی موسڵ واتە لێدان لە عێراق و دابڕینی جوگرافیایەکی گرنگ لە خاکی ئێراق، کە نەک ھەر لە ڕووی جێو سیاسییەوە، بەڵکوو لە ڕووی جیۆ ئیکۆنۆمی و وزە و کشتوکاڵیشەوە ئێراقی تووشی تەنگاویی مەزن دەکرد و ئێراقی دەخستە ڕیزی وڵاتە ھەرە ھەژارەکانەوە. بەو پێیەی ئێراق ئەو گرنگییە مێژوویەشی ھەیە، بۆیە بووەتە گۆڕەپانی چاوتێبڕین و دەستێوەردانی دەرەکیی و بەرژەوەندیی جیاواز. بۆیە باڵادەستی تورکیا واتە سڕینەوەی بەرژەوەندییە جیاوازەکان و لێدان لەوان و بەھێزبوونی پێگەی تورکیا نەک لە ناوخۆ، بەڵکوو لە ناوچەکە و جیھانیشدا. ئەوەش پێچەوانەی ڕەوتی مێژووە. دەبێت تورکیایەکی بەھێز نەبێت.\nلەم لاشەوە کوردی ئازاد وەخۆ کەوتبوو، بووبووە ھێز و خەریکی خۆڕێکخستنی فراوان و گەورە بوو. لە شەنگاڵ ھێزی پاراستنی خۆجێی لە ئێزدییەکان و عەرەبەکانی ئەو ناوچەیە درووست بوبو، لە شارەکانی گوڵاڵە و کەرکووک و موسڵ و مەخموور ھێزی پاراستنی گەل بە درێژایی بەرەکانی شەڕی دژی داعش بەرگریی مەزنیان دەکرد. بۆیە ئەو دۆخە ھەموو سیستەمی دەسەڵات – دەوڵەت – بەکرێگیراوی تەنگاو کردبوو. بۆ ئەوەی مۆری دەسکەوتەکانی شەڕڤانانی ئازادیی لە باشووری کوردستان کەم بکەنەوە و لە فریادڕەسەوە بیگۆڕن! ھێرشێکی دژبەر دەستی پێ کرد. ئەو ھێرشە ھەم حکومەتی ھەرێمی تێدابوو، ھەم لە دژیشی خۆشی بوو.\nبۆ ئامادەکاریی ئەو ھێرشە پیلانگێڕیەک بەڕێ خرا، کە ڕیفراندۆمێک بە ناوی سەربەخۆیی کوردستانەوە بکرێت و لە پاش ئەوە بە ھەموو دەوڵەتە داگیرکەرەکانی کوردستان و لە ڕێگەی سوپای ئێراقیشەوە بە باڵ و ھێزە جیاوازەکانییەوە، ھێرشی سەر ھەرێمی کوردستان بکرێت و بەو ھۆیەوە دەسکەوتەکانی شەڕی داعش لە دەستی کوردان و شەڕڤانانی ئازادی بسەننەوە. ھێرشەکەیان سەرکەوتوو بوو. بۆیە دەبێت پێگەی ڕیفراندۆم وەک ڕێککەوتنێک ببینرێت و ھەڵسەنگێندرێت، کە لێدانە لە دەسکەوتەکانی گەلی کورد لە باشوور، کە لە دەستووری ئێراقی فیدراڵدا شتێکی بەدەست ھێناوە و لەو لاشەوە بۆ لێدان بوو لە دەور و کاریگەریی سەرکەوتنە سەربازییەکانی شەڕی دژی داعش لەلایەن شەڕڤانانی ئازادییەوە.\nبۆیە لە کاتی گرتنەوەی موسڵ-شەنگاڵ، تورکیا – پەدەکە نەیانھێشت و نەیاندەویست گەریلا و شەڕڤانانی ئێزدیی بەشداری ھەڵمەتی لێسەندنەوە و پاککردنەوەی ئەو دوو شار و ناوچەیە ببن. بەڵام بەھۆی پێداگریی و کاریگەریی و خاوەندەرکەوتنی ئێزدییەکان لە زێدی خۆیان بەشدارییان کرد و بەو ھۆیەشەوە لە کۆمەڵگەی ئێزدیدا سیستەمێکی خۆسەر و خۆبەڕێوەبەریان دامەزراند و ھێزی پاراستنی خۆجێیشیان بۆ درووست کرد. بەوە تورکیا و پەدەکە تەنگاو بوون و بەپەلە مەسعود بەرزانیان گەیاندە سەر چیای شەنگاڵ، لە کاتێکدا بە ژێر ئاڵای پەکەکە و یەبەشە و یەژەشە و بازگەکانی شەڕڤانی ئێزدیدا ڕۆیشتبوو! بەڵام لە سەر چیای شەنگاڵ ڕایگەیاند کە "پێشمەرگەکانی پەدەکە لەگەڵ ھاوپەیمانان شەنگاڵیان ئازاد کردووە". لە کاتێکدا بەھۆی بەشداریی پەدەکە لە تاوانی ژینۆسایدکردنی ئێزدییەکاندا، ئێزدییەکان نەیانھێشتبوو چەکدارەکانی پەدەکە بەشداریی پاککردنەوەی شەنگاڵ بکەن.\nلەولاشەوە ئێران بە ھەموو دوژمنایەتیەکانی لە دژی کوردان ھەیەو ناکۆکە لەگەڵ ھەژموونی تورکیادا لە ناوچەکە. ئێران لە ڕێگەی درووستکردنی حەشدی شەعبییەوە سوپایەکی درووست کرد، یاسایەکیشی لە ئێراقدا بۆ بەفەرمی ناسینی درووست کرد و بووە ھێزێکی یاسایی و لە ھاوکێشەی ھێزی ناوچەیی و ئێراقدا کاریگەریی ھەبوو. کەوانەی شیعی لە ناکۆکییەکی گەورەی ھەژموونگەرادایە لەگەڵ ھەژموونییەتی دەوڵەتی تورک. دوژمنانی کورد چەندە کۆکن دژی کوردان، زۆر زیاتر لەوە ناکۆکیشیان لە سەر ھەژموون و دەسەڵات و بەرژەوەندییەکانیان ھەیە.\nلە بەرانبەردا ھێزی ھێڵی تێکۆشانی ئازادی کوردانیش ھەیە. کە لە نێو ھاوکێشەکانی ھێزی ناوچەدا کاریگەریی ھەیە و پارێزوانی دەسکەوتەکانی گەلی باشور و حکومەتی ھەرێمیشە. ئەگەر تێکۆشانی پەکەکە و تەڤگەری ئازادی کوردان نەبا، نە حکومەتی ھەرێم دەما و نە پارتە سیاسی – خێڵەکییەکانی باشوور. ئەوەی تەڤگەری ئازادیی کوردان لەناو نەدەبرا و ھەرچی زیاتر گەورە و فراوان دەبوو، ھێڵی دەسەڵاتخواز – دەوڵەتگەرا لە باشوور پێویستی بەکارھێنان و لەدژوەستانەوە دژی تەڤگەری ئازادیی کوردانی بۆ داگێرکەران پێویستتر دەکرد. بۆیە ئەو ھێڵە دەسەڵاتخواز پاوانخوازە ھەرچی زیاتر دەکەوتنە خزمەتی داگیرکەران و وەستانەوە دژی خواستی ئازادیی گەلی کورد.\nحکومەتی ھەرێم و خۆبەڕێوەبەریی\nحکومەتی ھەرێم لە ئەنجامی بۆشایی دەسەڵاتی بەعس و ڕاپەڕینی جەماوەری باشووری کوردستان درووست بوو. بەڵام ئامانج لە درووستبوونەکەی سیاسەتی پاوانخوازیی و وەستانەوە دژی تەڤگەری ئازادیی کوردان بوو لە بەش و پارچەکانی تری کوردستان و ھێڵێکی تەسکی پاوانخوازیی ناوچەیی و بنەماڵەیی بوو. پاش ھێرشەکانی داعش و بەجێھێشتنی گەلی ئێزدیی لە ناوچەی شەنگاڵ لەلایەن حکومەتی ھەرێم – پەدەکەوە، بەھۆی دەستێوەردان و پاراستنی گەلی ئێزدیی و بەردەوامی بەرخۆدان بەرانبەر داعش. ھێزی پاراستنی ئێزدیخان بیچمی گرت، سەرەنجام سیستەمی خۆبەڕێوەبەریی شەنگاڵ ئاوا کرا و خۆی بەڕێکخستن کرد. بەوە ئێزدیەکان بوونە خاوەنی سیستەمی پاراستنی خۆجێی. ئەو ھێزە بووە ھێزێکی کاریگەر لە ھاوکێشەی ھێزی ناوچەکەدا و کەوتە بەر نەفرەتی دەوڵەتی تورک و پەدەکە و ئێراقی کازمیی.\nلەبری ئەوەی حکومەتی ھەرێم و ھێزە بەڕێوەبەرەکانی ئەو سیستەمە خۆبەڕێوەبەرییە ئەرێنی وەربگرن و وەک ھیواو پشتیوانێک بۆ حکومەتی ھەرێم بیبینن! بەداخەوە کەوتنە دژایەتیی و وەستانەوە لە بەرانبەریدا. ھۆکاری ئەوە تێگەیشتنی ھەڵەی تەسکبینیی خێڵەکیی پارچەگەر و ھەژموونگەرایە. ھێڵی کلاسیک بە پشتبەستن بە داگیرکەر و ھێزە دەرەکییەکان، خۆیان وەک نوێنەری درووستکەری دەوڵەت – نەتەوەی کورد دەناسێنن. بۆیە ھێڵی ھەژموونگەرا نایانەوێت لە دەرەوەی بیرکردنەوەی خۆیان ھیچ مەیل و تێگەیشتنێکی تر قبووڵ بکەن.\nلە کاتێکدا دەکرا، ھێڵی تەڤگەری ئازادیی کە لە سەر نەتەوەی دیموکراتیک ئاوا کراوە و سیستەمی خۆبەڕێوەبەری شەنگاڵی بەڕێکخستن کردووە، وەک دەوڵەمەندی و ھەردو شێوەی تێکۆشانی ئازادیی نەتەوەیی دیموکراتیکی کوردان قبووڵ بکردایە و بۆ چارەسەری کێشەی کورد سوودی لێ وەربگرێ. وەک دوو ڕەوتی تەواوکەری یەکتری بەدەستییەوە بگرێ. بەڵام بەداخەوە ھێڵی کلاسیک کەوتە دژایەتیی و ھاوپەیمانیی لەگەڵ داگیرکەران و شەڕکردن دژی سیستەمی خۆبەڕێوەبەریی. بەوە بووە ھۆکاری تێکدانی پارسەنگی بەدەستھێنانی یەکێتیی نەتەوەیی و دیموکراتیزەبوونی سیاسەتی کلاسیک و سوودوەرگرتن لە سەرپاکی ڕێوشوێنە جیاوازەکانی تێکۆشانی نەتەوەیی کوردان.\nھێڵی کلاسیکی خێڵ – بنەماڵە – بەرەباب لە سەر ئاستی کێشەی کورد بۆ خۆی کێشە بووە. ھەرگیز نەیویستوە لە چوارچێوەی کێشەی کورددا لایەنی پۆزەتیڤ و ھاوکاری چارەسەری کێشەی کورد بێت. بەڵکوو ئەو کێشەیەی بەدەستەوە گرتووە و وەک ھێڵێکی داگیرکاریی لە خزمەتی خۆیدا بەکاری ھێناوە و بەرژەوەندییەکانی خۆی پێ برەو و پەرە پێ داوە. ئەم ھێڵە نەک بۆ تێکۆشانی ئازادیی کوردان، بەڵکوو بۆ لێدان لە تێکۆشانی ئازادیی کوردان ڕەنگڕێژ بووە و دامەزراوە و کاری کردووە.\nلێدان لە شۆڕشگێڕانی ھەموو بەش و پارچەکان! کوشتن و تیرۆری ئەو کەسایەتییە ئازا و ئازادانەى وا ویستوویانە تێکۆشانێکی ئازاد دژی داگیرکەران بەڕێوە ببەن. ڕێککەوتن و ھاوپەیمانیی لەگەڵ ھەموو داگیرکەرانی ھەر چوارپارچەی کوردستان و گۆڕین و ناوھێنانی ھەربەش و پارچەیەک بە پارچەی وڵاتی داگیرکەر و لێسەندنەوەی ناسنامەی کوردستانیبوونی خاکی کوردستان. نکوڵییکردن لە نەتەوە و بوونە جیاوازەکانی سەر گۆڕەپانی خاکی کوردستان و لێدان و ئاوارەکردن و پاوانی خاک و موڵکیان، هەروەتر وەدەرنانیان لە زێدی خۆیان. ئەم ھێڵە پێویستە وەک ئەوەی ھەیە بناسرێت و سیاسەتی لە بەرانبەر بکرێت. تا ئەم ھێڵە نەناسرێت، نەداگیرکاری تێکدەشکێت، نە تێکۆشانی ئازادیخوازیی گەلیش پێش دەکەوێت! نە یەکێتیی نەتەوەیی درووست دەبێت! نە پێکەوە ژیانی گەلان، چ لەسەر خاکی کوردستان چ لەو سەرزەمینانەی وا نەتەوەی کوردی پێوە لکێنراوە و نکوڵی لێ کراوە. بەوەش کێشەی کورد نەک چارەسەر نابێت، بەڵکوو وەک کێشەی تیرۆر و توندوتیژیی پێناسە دەکرێت و ماف و ڕەوایەتیی بە داگیرکەر و ھێزە جیھانییەکان و کۆمپلۆگەران دەدات تا ھێرش بکەنە سەری و لەناوی ببەن.\nئەم تێکۆشانە پێویستی بە دەرخستنی ھێڵی شۆڕشگێڕیی و ڕێکخستەى دیموکراتیک ھەیە، هەم لە سەر ئاستی تێکۆشانی نەتەوەیی کوردان (کە ئەمە پێک ھاتووە)، ھەم لە سەر ئاستی تێکۆشانی شۆڕشگێڕیی باشووری کوردستان (کە ئەمە کەموکووڕییەکەیە). تا بتوانێت ڕێبەرێتیی و پێشەنگایەتیی و ڕێکخستنی تێکۆشانی شۆڕشگێڕی دیموکراتیکی باشوور وەک بەش و پێکھێنەری تێکۆشانی گشتی گەلی کورد بکات. بۆ ئەمە پێشەنگایەتیی شۆڕشگێڕیی و پارتی سیاسیی و ڕێکخستنە جیاوازە کۆمەڵایەتییەکان گرنگە، هەروەتر پێویستی بە ھاتنەمەیدانی بەش و پێکھاتە کۆمەڵایەتییەکانە بۆ بەشداریی شۆڕش و تێکۆشان. بۆ ئەوەش تێکۆشانی ھزریی و خەباتی ئایدۆلۆژیی زۆر واتادارە.\nتا ئاڵوگۆڕی ھزریی لە تێکۆشانی نەتەوەی دیموکراتیکی کۆمەڵگەی باشووردا نەکرێت، تا جیاوازیی ھێڵی داگیرکاریی تەسلیمکار و ھێڵی تێکۆشانی شۆڕشگێڕیی دیموکراتیک دەستنیشان نەکرێت، بەرەوپێشچوون لە تێکۆشانی ئازادیی گەلی کورد لە باشوور بەدەست نایەت و باشوور وەک ناوەندی دژەشۆڕش بەدەست داگیرکەر و زلھێزان و ھێڵی کلاسیکی خێڵەکییەوە دەبێت!\n2021/11/11 - 05:01\nژمارەی سەردان 426,924 ژمارەی میوان 15


پەتای کۆرۆنا بابەتی سەرەکی دیبەتی نێوان مایک پـێنس و کامڵا هێرس بوو – wazho.net\nپەتای کۆرۆنا بابەتی سەرەکی دیبەتی نێوان مایک پـێنس و کامڵا هێرس بوو\nتشرینی یه‌كه‌م 8, 2020\t1003100 جار خوێندراوەتەوە\nپەتای کۆرۆنا بوو بە بابەتی سەرەکی دیبەیتی نێوان سیناتۆر کامڵا هێرس، کاندیدی دیموکراتەکان بۆ پـۆستی جێگری سەرۆکی ئەمەریکا و مایک پـێنس جێگری سەرۆکی ئەمەریکا، کاندیدی کۆماریـیەکان.\nشەوی چوارشەممە یەکەم و داویەمین دیبەیتی نێوان مایک پـێنسی تەمەن 61 ساڵ و کامڵا هێرسی تەمەن 55 ساڵ بوو کە لە هۆڵێکی زانکۆی یوتا لە شاری سەڵت لەیکی ویلایەتی یوتا بەڕێوەچوو و ڕۆژنامەوان سوزن پەیج، تەمەن 69 ساڵ، بەرپـرسی ئۆفیسی واشنتنی ڕۆژنامەی USA Today، دیبەیتەکەی بەڕێوەبرد.\nسوزن پەیج یەکەم پـرسیاری ئاڕاستەی کامڵا هێرس کرد، گوتی “ڤایرۆسی کۆرۆنا لە کۆنترۆڵ دەرچووە. هەفتەی ڕابردوو سەنتەری جۆنز هاپکنز ئاماژەی بۆ ئەوە کرد 39 ویلایەت ژمارەی حاڵەتی تووشبوونی زیاتریان تۆمارکردووە بەراورد بە هەفتەی پـێشووتر. 9 ویلایەت ژمارەی حاڵەتی تووشبوونی زیاتری وەهایان تۆمارکردووە کە پـێشتر نەیانبووە، بۆیە ئەگەر بەم نزیکانە ڤاکسینێکیش دەستەبەربێت، ئەوا بەڕێوەبەرایەتی داهاتوو هێشتا ڕووبەڕووی بژارەی قورس دەبێتەوە. پـرسیار: بەڕێوەبەرایەتی بایدن لە مانگی یەک و دوو چی دیکە دەکات کە بەڕێوەبەرایەتی ترامپ نەیکردبێت؟ ئایە بڕیاری داخستنەوەیەکی نوێ دەسەپێنێت بەسەر کۆمپانیا و قوتابخانە و شوێنە گشتیـیەکاندا؟ ئایە بڕیارێکی فیدراڵی دەدات بۆ بەستنی ماسک؟ ماوەی 2 خولەکت هەیە بۆ وەڵامدانەوە بەبێ ئەوەی قسەکانت پێ ببڕدرێت.”\nکامڵا هێرس لە وەڵامدا گوتی” سوپاس سوزن، خەڵکی ئەمەریکا شکستێکی وەها گەورەیان لە بەڕێوەبەرایەتی سەرۆکدا بینی کە پـێشتر لە مێژووی هیچ بەڕێوەبەرایەتیـیەکی دیکەدا نەیادیوە. ئەمە ڕاستیـیەکانە، 210هەزار کەس لە ماوەی چەند مانگێکدا گیانیان لەدەست دا، زیاتر لە 7 ملیۆن کەس تووشی ئەم نەخۆشیـیە بوون، لە هەموو 5 کۆمپانیایەک یەکێکیان داخراوە. ئێمە کارمەندانی هێڵی پـێشەوە دەبینین وەک قوربانی وان، زیاتر لە 30 ملیۆن کەس لە ماوەی چەند مانگی ڕابردوو فۆرمی داوای یارمەتی بێکاریان پـڕکردووەتەوە. لە 28 ی مانگی یەک جێگری سەرۆک و سەرۆک لە سروشتی ئەم پەتایە ئاگادارکراونەتەوە، پـێیان گوتراوە کوشندەیە و لە ڕێگەی هەوا دەگوێزرێتەوە و کار لە گەنجیش دەکات. دەیانزانی چی ڕوودەدات و پـێیان نەوتن. ئێوە بیخەنە بەر چاوتان ئەگەر لە بری 13 ی مانگی سێ لە 28 ی مانگی یەک ئاگاداریان بکردنایەوە لەوەی دەیزانن، لەوانەیە چ ئامادەکاریـیەکتان بکردایە. زانیان و شاردیانەوە. سەرۆک گوتی ئەمە شتێکی هەڵبەستراوە. لە مەترسیـیەکانی پەتاکەیان کەمکردەوە. سەرۆک گوتی دەتوانیت ماسک ببەستیت و دەتوانیت نەشیبەستیت. سەرەڕای هەموو ئەمانە هەتا ئەمڕۆش پـلانیان نیـیە. جۆو بایدن پـلانی هەیە و پـلانەکەمان پشت دەبەستێت بە ستراتیژیـیەتێکی نیشتمانی، پـشکنین بۆ دۆزینەوەی تووشبووانی نەخۆشیـیەکە و بەدواداچوون بۆ تاقیکردنەوەکانی ڤاکسینەکە و دڵنیابوون لەوەی بۆ هەمووان بە خۆڕایی دەستەبەردەبێت. ئەمە ئەو پـلانەیە کە جۆو بایدن هەیەتی و من هەمە. ئەوەی لەسەرمانە زاڵبین بەسەر دۆخەکە و وڵاتەکەمان ڕزگاربکەین. جۆو بایدن باشترین سەرکردەیە ئەم کارە بکات. بە ڕاشکاوی ئەم بەڕێوەبەرایەتیـیە دۆڕاندی.”\nسوزن پەیج کۆتایی بە وەڵامدانەوەکەی کامڵا هێرس هێنا و ڕووی دەمی کردە مایک پـێنس و گوتی” جێگری سەرۆک پـێنس، لەوەتای مانگی دووەوە زیاتر لە 210 هەزار ئەمەریکایی بەهۆی کۆڤید – 19 گیانیان لەدەست دا، ڕێژەی مردووان لە ئەمەریکا زیاترە لە ڕێژەی هەرچ وڵاتێکی دەوڵەمەندی سەر ڕووی زەوی، بۆ نمونە ڕێژەی مردن لای ئێمە دوو هێندە و نیوی کەندای دراوسێـیە. تۆ سەرۆکایەتی تیمی کاری بەڕێوەبەرایەتی دەکەیت بۆ نەهێشتنی ڤایرۆسی کۆرۆنا، بۆچی ڕێژەی ژمارەی مردووان لە ئەمەریکا بەرزترە؟ ماوەی 2 خولەکت هەیە بۆ وەڵامدانەوە بەبێ ئەوەی قسەکانت پێ ببڕدرێت.”\nمایک پـێنس لە وەڵامدا گوتی” سوپاس سوزن، دەمەوێت سوپاسی کۆمسیۆن و زانکۆی یوتا بکەم لەسەر میوانداریکردنی ئەم بۆنەیە. سیناتۆر هێرس جێی شانازیـیەکی گەورەیە کە لەسەر ئەم سەکۆیـیە لەگەڵتدا بم. وڵاتەکەمان ئەمساڵ بە کاتی زۆر قورسدا تێپەڕبوو. بەڵام دەمەوێت ئەمەریکایـیەکان ئەوە بزانن کە لە ڕۆژی یەکەمەوە سەرۆک ترامپ تەندروستی ئەمەریکایـیەکانی لە پـێش هەموو شتێکی دیکەوە دانا. پـێش ئەوەی زیاتر لە 5حاڵەتی تووشبوون بە نەخۆشیـیەکە لە ئەمەریکا تۆماربکرێت کە هەموویان لە چینەوە گەڕابوونەوە، سەرۆک ترامپ ئەوەی کرد کە هیچ سەرۆکێکی پـێشووی ئەمەریکا نەیکردبوو، هەموو گەشتەکانی چینی ڕاگرت کە دووەم گەورەترین ئابوری جیهانە. جۆو بایدن لە دژی بڕیارەکە بوو و گوتی ئەمە ڕق و کینەیە بەرامبەر بیانیان و بڕیارێکی هستیریانەیە. دەتوانم پـێتان بڵێم من کە سەرۆکایەتی تیمی کۆشکی سپی بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی پەتای کۆرۆنا دەکەم، ئەم بڕیارەی سەرۆک بە تەنیا زۆر گرنگ بوو بۆ خۆئامادەکردنێکی نیشتمانی کە لەوەتای جەنگی جیهانی دووەمەوە وێنەی نەبووە. وە پــێموایە ژیانی سەدان هەزار ئەمەریکایی ڕزگارکرد. چونکە لەو کاتە توانیمان پـشکنین بۆ نەخۆشیـیەکە دابنێین و هەتا ئێستا 115 ملیۆن پـشکنینمان ئەنجام داوە، توانیمان ملیاران ئامێر و پـێداویستی بۆ پـزیشک و پەرستار دابینبکەین. ئەمانە هەمووی لە پـێش مانگی دووەوە دەستیانپـێکردووە کە ڤاکسین و دەرمان نەبوون. ئێستا لە سایەی سەرۆکایەتی سەرۆک ترامپ پـێمانوایە بە پـرۆسەی پەلەکردن دەتوانین هەتا کۆتایی ئەمساڵ دەیان ملیۆن دەرزی ڤاکسینەکەمان هەبێت. کاتێک لە پـلانی بایدن دەڕوانیت دەبینیت زۆری لەوە دەچێت کە من و سەرۆک و تیمی ڕووبەڕووبوونەوەی پەتاکە دەیکەین، وە بە ڕاستی کە لە پـلانەکەیان دەڕوانم باس لە پشکنین و پـێدوایستی نوێی خۆپاراستنPPE و دروستکردنی ڤاکسینەکە دەکەن، پـێدەچێت کارەکانی ئێمە بێت بردبێتیان و بایدن شتێک لە بارەیانەوە بزانێت. بۆیە لەو بڕوایەدام خەڵکی ئەمەریکا دەزانن سەرۆک ترامپ، ئەمەریکا و خەڵکی ئەمەریکا لە پێش هەموو شتێکی دیکە دادەنێت.”\nPrevious ەدەپە دژی درێژكردنەوەی مانەوەی هێزەكانی توركیایە لە عیراق و سوریادا\nNext سەرۆكی پەرلەمان: لێكۆڵینەوە لە قاچاخچێتیی نێو دەروازە سنورییەكان نە شەڕی ناوخۆ دروستدەكات نە دوو ئیدارەیی


ئینستەگرام شێوازی ئاڵوگۆڕکردنی پۆستەکان لە ستونییەوە دەگۆڕێت بۆ ئاسۆیی (نوێکراوەتەوە) – کەی ئای تی ئێن\nتۆڕە کۆمەڵایەتییەکان 27, كانونی یه‌كه‌م 2018\nئینستەگرام شێوازی ئاڵوگۆڕکردنی پۆستەکان لە ستونییەوە دەگۆڕێت بۆ ئاسۆیی (نوێکراوەتەوە)\nئینستەگرام بە شێوەیەکی چڕ سەرقاڵی یەکخستنەوەی بەشەکان و زیادکردنی تایبەتمەندییە بۆ تۆڕەکەی، وەکو لە پێشوودا ئاگادار بووین کە ئینستەگرام تایبەتمەندی Close Friends ـی بۆ بەشی ستۆری و کورتە پەیامی دەنگی و وێنەی جوڵاو بۆ بەشی دایرێکت و چەندان تایبەتمەندی تری بۆ تۆڕەکەی زیاد کرد. لە ئێستادا ئینستەگرام سەرقاڵی تاقیکردنەوەی گۆڕینی شێوازی ئاڵوگۆڕکردنی پۆستەکانە لە ستونییەوە بۆ ئاسۆیی، هاوکات لە ئێستادا تۆڕەکە شێوازەکەی بۆ بەشێک لە بەکارهێنەرانی بەردەست کردووە.\nلەگەڵ گۆڕانکارییە نوێیەکەی ئینستەگرامدا دەتوانرێت هاوشێوەی بەشی ستۆری تۆڕەکە بە پەنجەدان لە بەشی ڕاست و چەپی لایەکانەوە پۆستەکان پێش و پاش بکرێن لە پەڕەی Home ـدا، هەروەها بۆ نووسین و بینینی لێدوانەکان (Comment)ـی پۆستەکان پێویستە پەنجە لە خوارەوە ببرێت بۆ سەرەوە.\nلە ئێستادا شێوازە نوێیەکەی ئاڵوگۆڕکردنی پۆستەکان بۆ بەشێکی بەکارهێنەرانی ئەپی ئینستەگرام لە هەردوو سیستەمی ئای ئۆ ئێس و ئەندرۆید زیاد بووە، بەڵام هەندێک بەکارهێنەر لە شێوازە نوێیەکە ناڕازین و بە بێزارکەری ناو دەبەن و هیواخوازن شێوازە کۆنەکەیان بۆ بگەڕێتەوە. هەندێکی تر لەو بەکارهێنەرانەی کە شێوازە نوێیەکەیان بۆ زیاد بووە، شێوازە ستونییەکەیان بۆ گەڕاوەتەوە لە ڕێگای داخستنەوەی ئەپەکە بۆ چەند جارێک.\nئەگەر شێوازە نوێیەکەی ئاڵۆگۆڕکردنی پۆستەکانی ئینستەگرامت بەدڵ نییە، دەتوانیت لە وێبگەڕی ئامێرەکەت لە ڕێگای instagram.com تۆڕەکە بەکاربهێنیت و سوود لە شێوازی ستونی ئاڵوگۆڕکردنی پۆستەکان وەربگریت.\nئەگەر یەکێکیت لەوانەی کە تاوەکو ئێستا شێوازە ئاسۆییەکەت بۆ زیاد نەبووە، پێویستە چاوەڕوان بیت تاوەکو تۆڕەکە بە شێوەیەکی خودکارانە شێوازەکە بۆ هەژمارەکەت زیاد دەکات.\nنوێکراوە: ئینستەگرام داوای لێبوردنی لە بەکارهێنەران کرد و گۆڕانکارییەکەی ئەمڕۆی وەکو کێشەیەک ئاماژە پێدا و ڕایگەیاند کە بە خێرایی چارەسەری کێشەکەیان کردووە!\nئەوەی جێی پرسیارە؛ ئەگەر گۆڕانکارییەکەی ئەمڕۆ کێشەیەک بوبێت، ئاخۆ چۆن دەگونجێت ڕێنمایی بەکارهێنانی لە یەکەم بینینیدا نیشانی بەکارهێنەران بدات؟\nتاگەکان ئینستەگرام Instagram تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان


سه‌رۆك وه‌زیرانى به‌ریتانیا به‌سه‌ردانێكى له‌ناكاو گه‌یشته ئۆكرانیا\n18/06/2022 2613 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nسه‌رۆك وه‌زیرانى به‌ریتانیا به‌سه‌ردانێكى پێشتر ڕانه‌گه‌یه‌نراوو له‌ناكاو خۆى گه‌یانده كیێڤى پایته‌خى ئۆكرانیاو لەگەڵ زێلێنسکیدا كۆبوونه‌وه‌یه‌كى ئه‌نجامداو وێنەیەکی خۆی لەگەڵ زێلێنسکیدا بڵاوکردەوەو لەسەری نوسیوە "جەنابی سەرۆک ڤۆلۆدیمیر، خۆشحاڵم دوبارە لەکیێڤم".\nبۆریس جۆنسن سەرۆک وەزیری بەڕیتانیا لەدواى شه‌ڕى ڕوسیا له‌دژى ئۆكرانیا، ئه‌مه دووەمجاره ده‌چێته ئۆکرانیا، له‌و كۆبونه‌وه‌یه‌شداو جۆنسۆن پێشنیازیى بۆ زیلینیسكى کردووه، بەریتانیا پڕۆگرامێکی مەشقی سەربازیی بۆ هێزەکانی ئۆكرانیا دەستپێبکات.\nبه‌گوێره‌ى ڕاگه‌یه‌نراوێكى ئۆفیسی سەرۆک وەزیرانى بەریتانیا كه ئاژانسى ڕۆیته‌رز بڵاویكردۆته‌وه، لەو سەردانەدا جۆنسۆن پێشنیازی پڕۆگرامێکی مەشقی سەربازیی کردووە بۆ هێزەکانی ئۆکرانیا، ئەگەری هەیە هەر 120 ڕۆژ جارێک مەشق بە10 سەربازی ئۆکرانی بکرێت.\nجۆنسۆنیش وتوویه‌تى:"سەردانەکەی ئەمڕۆم لەقوڵایی ئەم جەنگەدا، بۆ ئەوەیە پەیامێکی سادەو ڕوون بنێرم بۆ گەلی ئۆکرانیاو پێیان بڵێم، بەریتانیا لەگەڵتاندایە، تاوەکو لەکۆتاییدا سەردەکەون لەگەڵتاندا دەبین".\nجه‌ختیشیكردۆته‌وه، "لەبەرئەوەیە پێشنیازم کردووە بۆ سەرۆک زیلینسکی دەستبکەین بەپڕۆگرامێکی گەورەی مەشقی سەربازیی کە دەکرێت هاوکێشەکانی ئەم جەنگە بگۆڕێت".\nئه‌م سه‌ردانه‌ى جۆنسۆن دواى ڕۆژێك دێت له‌سه‌ردانى سه‌رۆكى هه‌ریه‌ك له‌وڵاتانى (فەڕەنسا، ئەڵمانیاو ئیتاڵیاو ڕۆمانیا) بۆ شارى کیێڤ.


سەرەکی / خستنەرووی پەرتووكێك\nرۆژى 20/11/2019 د. دارا جه‌ليل خه‌يات سه‌رۆكى یەكێتی ژوورەكانی بازرگانی وپیشەسازی هەرێمی كوردستان مه‌راسيمێك بۆ ناساندنى كتێبه نوێكه‌ى فه‌تحى موده‌ريس كه به هاوكارى ژووری بازرگانی وپیشەسازی هەولێر به چاپ گه‌ياندراوه سازكرا.\nله سه‌ره‌تاى مه‌راسيمه‌كه دكتۆر دارا جەلیل خەیات سەرۆكی یەكێتی ژوورەكانی بازرگانی وپیشەسازی هەرێمی كوردستان وته‌يه‌كى پێشكه‌ش كرد باسي له چالاكيه‌كانى ژووری بازرگانی وپیشەسازی هەولێر كرد له گشت بواره‌كان.\nدكتۆر دارا جەلیل خەیات وتى به گوێره‌ى توانا، هه‌وڵمانداوه جگه له پشتگيرى كه‌رتى ئابوورى و بازرگانى، فراوان كردنى په‌يوه‌ندييه بازرگانيه‌كان له‌گه‌ڵ وڵاتان، هاوكارى و يارمه‌تى نوسه‌رانمان داوه له به چاپ گه‌ياندنى كتێبه‌كانيان، چه‌ندين كۆڕ و كۆنفڕانسمان له ماوه‌ى رابردوو ئه‌نجام داوه و به‌رده‌وامين.\nوتيشى ئێمه هه‌ميشه ده‌رگامان واڵايه بۆ خزمه‌تكردنى هه‌ر لايه‌نێك له هه‌ر بوارێك بێت كه خزمه‌ت بگه‌يه‌نێت به كوردستان.\nدوتر فتحی مدرس ووتەیەكی پێشكەش كرد و باسی ناوەڕۆكی پەرتوكەكەی كرد و سوپاسی دكتۆر دارا جەلیل خەیات و ژووری بازرگانی و پیشەسازی هەولێر كرد بۆ هاوكاری كردنیان .


"ئازادیی پێویستی بە تێکۆشانە" | ROJnews\n"ئازادیی پێویستی بە تێکۆشانە"\nپێنجشەممە, 18 أبر 2019 - 20:21\nلە شاری سلێمانی سیمینارێک لەسەر (ئاماژە وەک بەرهەمهێنەری مانا) بەڕێوەچوو، تێیدا باس لە هەوڵدان بۆ ئازادیی و ئازایەتیی کرا و ئەوە خرایەڕوو، کە ئازادیی پێویستی بە تێکۆشانە.\nئێوارەی ئەمڕۆ لە ماڵی مەستورەی ئەردەڵانی لە شاری سلێمانی، سیمینارێک بە ناونیشانی (ئاماژە وەک بەرهەمهێنەری مانا) لەبەر ڕۆشنایی چەند چەمکێک، ڕۆڵی ئاماژە لە خوێندنەوەی فیلم و کورتە فیلم و وێنە و مۆسیقا بۆ ڕێبین عومەر ئەنجامدرا.\nڕێبین عومەر، خاوەنی بڕوانامەی ماستە لە فەلسەفە. لە سیمینارەکەدا باسی لە شیکردنەوەی ئاماژەکان کرد، کە هەر ئاماژەیەک یان هێمایەک چی واتایەک دەبەخشێت، بۆ نمونە، لە سیستمە جیاوازەکانی ئاماژەدا دەکرێت ئاماژەیەک مانای جیاوازی هەبێت بۆ ئەمەش سودی لە سیستمی ئاماژەی یاساکانی هاتوچۆ، چۆنێتی بەکارهێنانی ئاماژە لەناو فیلم و کورتە فیلم و مۆسیقادا ڕوونکردەوە.\nهەروەها نمونەی یاریزانێکی هێنایەوە کە لە کاتی یاریکردندا بە دەستی سڵاوی شێوازی هیتلەری کرد، ئەوەش بووە هۆی دوورخستنەوەی لە یاری، چونکە ئەو سڵاوە ئاماژەیە بۆ فاشیزم.\nڕێبین لە شیکردنەوەی یەکێک لە کورتە فیلمەکاندا باسی لە هەوڵدان بۆ ئازادیی کرد، کە پێویستی بە حەماسییەت و تێکۆشان و هەوڵدانە.\nدواتر کورتە فیلمێکی ئەنیمەیشنی نمایشکرد، کە مرۆڤ بە هەوڵدان ئەو شێوازەی ژیان دەگۆڕێت کە تێیدایە، ئەو سنورانە تێدەپەڕێنێت کە لە چوارچێوەیەکدا هێشتویانەتەوە و نایەڵن ئازاد ببێت. هەروەها فیلمەکە بە گشتی جەختی لەسەر ئەوە دەکردەوە، کە ئازایەتی مرۆڤ دەگەیەنێتە ئازادیی.\nپاشان کورتە فیلمیکی دیکەی نمایش کرد، کە بە هەمانشێوە باسی لە هەواڵدان بۆ ئازادیی دەکرد، تەسلیمنەبوون بە سەختیی و زەحمەتی و ڕێگرییەکان.\nڕێبین عومەر قسەی لەسەر ئەوە کرد، کە لە فیلمەکەدا هێما بۆ ئەوە کراوە، کە جوانی بوەتە تەجمیلات، خۆشەویستی بووەتە شەهوەتێکی زوو بەسەرچوو لە دونیای مۆدێرنەدا.\nهەروەها نمونەی پارچە مۆسیقایەک پێشکەشکرا و خوێندنەوەی ئاماژەناسیانەی بۆ کرا.


سه‌رۆکی ئه‌مه‌ریکا باراک ئۆباما ده‌ڵێت خۆی فه‌رمانی هێرشه‌که‌ی دابوو دژ به ڕێبه‌ری ئه‌لقاعیده ئۆسامه بن لادن پاش ئه‌وه‌ی بڕیاری دا که سه‌ره‌ڕای ئه‌و مه‌ترسییانه‌ی هه‌بوو به‌ڵام له سه‌ره‌نجامدا وه‌کو خۆی گوتی شیانی ئه‌وه زۆر بوو که ئه‌و پیاوه‌ی به دوای دا ده‌گه‌ڕاین ده‌ستمان بکه‌وێت.\nسه‌رۆک ئۆباما له میانه‌ی وتووێژێکدا که له ڕۆژی یه‌کشه‌ممه‌دا بڵاو کرایه‌وه ڕایگه‌یاند که نیگه‌رانی سه‌ره‌کی ئه‌و سه‌رکرده له‌شکرییه‌کانی ئه‌مه‌ریکا بوو که هێرشه‌که‌یان بۆ سه‌ر ماڵی بن لادن له ئه‌یبت ئابادی پاکستان ئه‌نجام دا. سه‌رۆکی ئه‌مه‌ریکا گوتی ئه‌و ئۆپه‌راسیۆنه نزیکه‌ی 40 خوله‌کی پێ چوو.\nسه‌رۆک ئۆباما گوتی هه‌رکه‌سێک که پێی وایه ئه‌و ڕێبه‌ری تیرۆرسته شایسته‌ی ئه‌و چاره‌نوسه نه‌بووه پێویسته سه‌ردانی پزشک بکات بۆ چاره سه‌رکردنی مێشکی.\nسه‌رۆک ئۆباما گوتی ئه‌مه شتێکی ڕوونه که بن لادن به شێوه‌یه‌ک یارمه‌تی هه‌بووه له نێو پاکستاندا، به‌ڵام کاربه‌ده‌ستانی پاکستانی به داڵده‌دانی ئه‌و تیرۆرسته‌ی له لایه‌ن جهیانه‌وه داوا کرابوو تاوانبار نه‌کرد. سه‌رۆک ئۆباما گوتیشی تا ئێستا ڕوون نییه که ئایه کاربه‌ده‌ستانی پاکستان زانیاری ئه‌وه‌یان هه‌بووه که ئۆسامه بن لادن له نێو پاکستان بووه یان نا.


◄ ئەنجام: Found 106, page 1 of 11 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📊 ئەنجامی دەنگەکانی هەڵبژاردنی بزووتنەوەی گۆڕان ئامار و ڕاپەرسی\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Jul 25 2017 1:44PM\nدوای دەنگدان بۆ هەڵبژاردنی رێکخەری گشتی و خانەی را [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 89% ✍ هـ.ب. 25-7-2017 13:44:16\n📝 بزوتنەوەی گۆران زیاتر لە یەک ملیۆن دۆلاری لە پارتی وەرگرتوە بۆ حەملەی هەڵبژاردن بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Oct 2 2018 11:25AM\n👁 ئی بابەتە 5,060 جارێ وینیان\nهەر ئەمڕۆ خانەی راپەراندن وعومەری سەید علی، فراکسی [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 2-10-2018 11:25:39\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان بۆچونی خۆی سەبارەت بە کشانەوە لە حکومەتی هەرێم ئاشکرادەکات بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Aug 21 2020 11:32AM\nرونکردنەوەیەک بۆ رایگشتی بزوتنەوەی گۆڕان لە دەس [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ ب.ج. 21-8-2020 11:32:28\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان بەبۆنەی کۆتاییهاتنی کارەکانی کۆنگرەی چوارەمی بروسکەیەکی پیرۆزبایی ئاڕاستەی یەکێتی دەکات بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Mar 11 2020 5:56PM\n👁 ئی بابەتە 1,275 جارێ وینیان\nبەڕێزان: ئەنجومەنی سەرکردایەتی یەکێتی نیشتمانی کور [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ 0 3 ✔ 99% ✍ ب.ج. 11-3-2020 17:56:35\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان بەفەرمی بڕیاری کۆتایی خۆی دا بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Aug 13 2017 1:10AM\n👁 ئی بابەتە 10,112 جارێ وینیان\nدەقی ڕاگەیەنراوی جڤاتی نیشتمانی بزوتنەوەی گۆڕان. [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 43 ✔ 95% ✍ س.ئـ. 13-8-2017 1:10:23\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان پرسەنامەیەکی بۆ کۆچی دوایی هونەرمەند سابیر کوردستانی بڵاو کردەوە بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Aug 12 2020 3:34PM\nدەقی پرسەنامەکە: پرسە و سەرەخۆشی بەداخەوە، هەواڵ [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 99% ✍ ر.هـ. 12-8-2020 15:34:49\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان راگەیەندراوێک سەبارەت بە رووداوەکانی ئەمڕۆ بڵاودەکاتەوە بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Oct 16 2017 3:10PM\nراگەیەندراوێک بۆ رای گشتی دەربارەی روداوەکانی ئەمڕ [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 95% ✍ هـ.ب. 16-10-2017 15:10:22\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان هەڵوێستی خۆی لەبارەی ریفراندۆمەوە راگەیاند بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Sep 24 2017 10:43PM\n👁 ئی بابەتە 7,914 جارێ وینیان\nراگەیاندراوێک بۆ رای گشتی بزوتنەوەی گۆڕان لە یەکە [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 24-9-2017 22:43:10\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان و کۆمەڵ ڕاگەیەنراوێک دەربارەی بارودۆخی هەرێم و پشتگیریی خۆپیشاندانەکان بڵاودەکەنەوە بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Dec 18 2017 1:35PM\n👁 ئی بابەتە 7,638 جارێ وینیان\nئەمڕۆ دووشەممە 18-12-2017 بزووتنەوەی گۆڕان و کۆمەڵ [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 99% ✍ م.ب. 18-12-2017 13:35:57\n📝 بزوتنەوەی گۆڕان و کۆمەڵی ئیسلامی راگەیەندراوێکی هاوبەشیان بڵاکردەوە لەسەر کشانەوەیان لە حکومەتی هەرێم بەڵگەنامێ\n📅 کاتوو تۆمارکەردەی Dec 20 2017 7:04PM\nبەناوی خوای بەخشندەی میهرەبان جەماوەری کوردستان [ زیاتەر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 97% ✍ هـ.ب. 20-12-2017 19:04:49\n| کاتوو وەشکەردەیو لاپەڕەی: 6,209 چرکە!


سێناتۆرێکی پلە باڵای ئەمریکی سەردانی ووڵاتانی عەرەبی دەکات\nپەیامی کورد ... سێناتۆرێکی پلە باڵای ئەمریکی سەردانی ووڵاتانی عەرەبی دەکات .\nلە نێوان گێروکێشەکانی ووتووێژە ئەتۆمییەکەی هێزە جیهانییەکان لەگەڵ حکوومەتی ئێران هەندێک لە بەرپرسانی ئەمریکی و کریس کوونز ئەندامی کۆمیتەی پەیوەندییەکانی دەرەوەی سێنا ، لە هاوپەیمانانی نزیک بە دەوڵەتی جۆ بایدن ، سەردانی ووڵاتانی عەرەبی یان کرد .\nئەسۆشەیتدپرێس دوێنێ دووشەممە لە زاری سێناتۆر کریس کوونز نووسی : ئەو هیوادارە لەم سەفەرەدا نیگەرانیگەلی مەشرووع و جێگای تێگەیشتنی ئیمارات لە پەیەوەندی لەگەڵ گەڕانەوەی ئەمریکا بۆ بەرجام چارەسەر کرابێت .\nئەو لەمبارەیەوە هیچ ڕوونکردنەوەیەکی زیاتری نەدا ، بەڵام ووڵاتانی عەرەبی دەبێ سەبارەت بە بابەتە ئەتۆمییەکەی خۆیان لەگەڵ ئێران بکەونە ووتووێژەوە و نیگەرانییەکانی ئەوانیش لە ڕێکەوتننامەیەکی بەرفراوانتردا لەبەرچاو بگیرێت کە جەیک سالیڤان ڕاوێژکاری ئەمنییەتی نەتەوەیی کۆشکی سپی یش مانگی ڕابردوو ئاماژەی بەم خاڵە کردبوو .\nسێناتۆر کوونز ووتوویەتی گفتوگۆ و لێک نزیکبوونەوەکانی ئەمریکا لەگەڵ ئیمارات لە حاڵێکدا کە گفتۆگۆە ئەتۆمییەکانی ئێران لە ئارادایە گرینگ جێگای چاوەڕوانی و لە حاڵی ئەنجام بوونە .\nهەروەها لەم ڕاپۆرتەدا هاتووە چەندین بەرپرسی فەرمی دەوڵەتی ئەمریکا لە میانەی ووتووێژە ئەتۆمییەکان دا ، سەفەرەکانی خۆیان بۆ ووڵاتانی عەرەبی یان دەست پێکردووە . لەوانەش برێت مەکگۆرک ، لە ئەندامانی پلە باڵای شەورای ئەمنییەتی نیشتیمانی و دێرێک چۆڵت ، لە بەرپرسانی پلە باڵای وەزارەتی دەرەوە لە ماوەی ئەم هەفتەیەدا سەردانی ووڵاتانی وەک ئیمارات ، عەرەبستان ، عۆممان و میسڕ دەکەن


لە ماوەی سی ساڵ حوكمڕانی كوردیدا، دەسەڵاتی كوردی شێوازێك لە حوكمڕانی داهێنا كە سەرتاپای ناعەدالەتی و نایەكسانییە.\nحكومەتێك لە ماوەی سێ دەیە، كە ماوەیەكی یەكجار زۆرە بۆ دەسەڵاتی هەموو وڵاتێك و بۆ مێژووش ماوەیەكی كەم نییە. ئەم دەسەڵاتە لەم ماوە درێژە نەیتوانیوە حكومەتێك بەڕێوە ببات كە ڕووی هەبێت وەك حكومەتێكی سەردەمییانە خۆی نیشانی دەرەوە بدات.\nحكومەتێك تا ئێستا سوپایەكی یەكگرتووی نییە و هەتا ئێستا سوپایەكەی میلیشیای چەكداری حزبییە، كە ئەم جۆرە سوپایە بۆی هەیە هەموو كاتێك ڕووبەرووی یەكدی ببنەوە و جارێكی دی شەڕی ناوخۆ دەست پێ بكاتەوە.\nدەسەڵاتێك تا ئێستا پێداویستییە سەرەتاییەكانی بۆ هاووڵاتییان دابین نەكردووە وەك ئاو و كارەبا. موچەی فەرمانبەران كە مافێكی سەرەتایی هاووڵاتییە لە كاتی خۆی موچە وەرگرێت بۆ بژیوی ژیان و گوزەرانی، هەموو مرۆڤێك دەبێ لەبەرانبەر ئەو كارەی ئەنجامی دەدات بڕێك پارەی بێتە دەست بۆ ئەوەی بتوانێ بە سەربڵندی بژیێت.\nئەم دەسەڵاتە ئەو مافە سەرەتاییەش بە هاووڵاتی خۆی ڕەوا نابینێت موچەی بە ڕێكوپێكی و لە كاتی خۆی بدات، بۆیە ئەم حكومەتە لە پێدانی موچەش ناعەدالەتە نەیتوانیوە ئەركی حكومەتی خۆی بۆ هاووڵاتیان بە جێ بگەیەنێ، ئێستا داهێنانێكی نوێی كردووە ناوی لێ ناوە لێبڕینی موچە كە ڕاستتر ئەوەیە پێی بگوترێ لێ دزینی موچە.\nهۆكاری ئەم هەموو ناعەدالەتییە دەگەڕێتەوە بۆ نەبوونی حكومەتێكی مەدەنیی سەردەمییانە كە مافەكانی هاووڵاتی دابین دەكات، حكومەتی هەرێم، حكومەتێكە كەسانی تیكۆنكرات و ئەهلی كار بەڕێوەی نابەن، حكومەتێكە تێیدا بنەماڵە و حزببی بنەماڵەیی و كوڕە ئاغا و عەشیرەت بەسەر هەموو جومگەكانی دەسەڵات زاڵە، ئەم بنەماڵانە سامانی گشتی و داهاتی كوردستان لە بەرژەوەندیی خۆیان و چەند كەسانێكی دەستوپێوەندیی خۆیان قۆرخ كردووە.\nلە دوای ساڵی (٢٠٠٣)و ڕووخانی ڕژێمی سەددام و دامەزرانی حكومەتی نوێی عێراق، بودجەی حكومەتی هەرێم لە بەغداوە دەهات تاكو مانگی (١ی ٢٠١٤ ) مووچە بێ دواكەوتن مانگانە لە كاتی خۆی دابەش دەكرا.\nلە مانگی (٢ی ٢٠١٤ ) كاتێك بەغدا بودجەی بڕی بە بیانووی جیاواز لەو كاتەوە فەرمانبەرانی ڕاستەقینەی هەرێمی كوردستان بوونە سوتەمەنی ئەم ناعەدالەتییە حكومەتی عێراق و هەرێم كە هەتا ئێستا بەردەوامە. واتا لە ماوەی حەوت ساڵ و شەش مانگ فەرمانبەران لە بارودۆخێكی زۆر ناهەمواردان. حكومەتی بەڵێنی دا كە ئەم موچە نەدراوە پاشەكەوتە و حكومەت لە داهاتوو دەیگێڕێتەوە بۆ هاوڵاتییان، تا ئێستا نەك هەر نەیتوانیوە ئەو پاشكەوتە بگێڕێتەوە ئێستا فێڵێكی دیكەی دۆزیوەتەوە ناوی لێ ناوە لێی بڕینی موچە.\nكێشەی حكومەت لەوەدایە تاكو ئێستا فەرمانبەرانی ڕاستەقینە و مشەخۆری وەك یەك حساب كردوون لە پێدانی موچە و مافەكانیان. چۆن دەبێ دكتۆرێك یان مامۆستایەك لەگەڵ بندیوارێك بەیەكەوە هەمان حسابیان بۆ بكرێ لە وەرگرتنی موچە و مافە داراییەكانیان.\nفەرمانبەری ڕاستەقینە بەردەوام لە خزمەتدایە دەبێ ژیانی ماڵ و منداڵی لە لایەن حكومەتەوە دابین بكرێت نەك وەك مشەخۆرێك حسابی بۆ بكرێ. دواكەوتووترین وڵاتی دونیا لە ڕووی موچە و مافە داراییەكان لە حكومەتی كوردی باشترە.\nجگە لە لێبڕین و لێدزین زوڵمێكی تری حكومەت ڕاگرتنی پلەوپایەی فەرمانبەرانە. كە بەپێی یاسای كارگێڕیی عێراقی، فەرمانبەر مافی دارایی خۆیەتی لە ماوەی ساڵێك پایە وەربگرێ و لە ماوەی چوار ساڵ پلە وەربگرێ، بەڵام حكومەتی هەرێم بە شێوازێكی نایاسایی ڕایگرتووە. لە هەمان كاتدا پلەوپایەی هێزە ئەمنییەكان ڕانەگیراوە، چونكە پارێزگاری لە بەرژەوەندیی دەسەڵاتداران دەكەن.\nدوای ئەو هەموو زوڵمەی لە فەرمانبەران كراوە، بۆ ئەم مانگە سیستەمی لێ دزینان ڕاگرتووە. دەیانەوێ وەك موژدانەیەك بە موچەخۆران و فەرمانبەرانی بدەن كە گوایە ئیدی موچە بە كاتی خۆی و بەتەواوی دەدرێت، كە دڵنیام ئەم كارەیان تەنیا بۆ بانگەشەی هەڵبژاردنە بۆ ئەوەی ڕووی خۆیان بۆ دەنگدەران سپی بكەنەوە و خۆیان شەریف نیشان بدەن و خەڵك دەنگیان پێ بدەن تا چوار ساڵی دی درێژە بە حوكمڕانی شكستخورادووی خۆیان بدەنەوە.\nحكومەت ئەو كاتە دەتوانێ خۆی وەك حكومەتێكی دادپەروەر نیشان بدات و كە مافە خوراوەكانی هاووڵاتی بگێڕێتەوە: هەموو موچە لێ دزراو و پاشەكەوتكراوەكان لەگەڵ پلەوپایە بۆ فەرمانبەرانی ڕاستەقینە نەگەڕێتەوە كۆتایی بە ناعەدالەتی و دزینی مافی هاووڵاتیان نەهاتووە.