رەهەندەکانی ململانێی لاهور تاڵەبانی و مەسروڕ بارزانی | کوردستان تایمز - Kurrdistan Times\nرەهەندەکانی ململانێی لاهور تاڵەبانی و مەسروڕ بارزانی\nباشور, بیروڕا, سیاسەت, شرۆڤە\nململانێی مەسروڕ بارزانی و لاهور تالەبانی لەلایەک رکابەری و پەراوێزخستنی نەوەی پێش خۆیانە لەناو حزبەکانیان، لە هەمان کاتدا هەوڵی پەراوێزخستنی ئامۆزاکانیانە لەبەردەم هاتنەدی خەونەکانیان، بە شێویەکی هاوتەریبیش پاڵنان و ناچارکرنی هێزەکانی دەرەوەی یەکێتی و پارتییە بە یان لەگەڵمی یان لە دژمی. ئینجا لەوێشەوە بۆ ململانێیە سەرەکییەکەی نێوانیان لە سەر پشک و پشککاری فەرمانڕەوایی هەرێم. لە ئێستادا مەسرور خۆی وەکو پارێزەری سیستەم و قەوارەی حوکمڕانی دەنوێنی، لە کاتێکدا لاهور هەمو هەوڵەکانی بۆ هەژاندنی پایەکانی سیستەم خستۆتە گەڕ. ئەوەی بەرژوەندی لەگەڵ سیستەمی حوکمڕانی دایە، ناچارە دوای مەسرور بکەوێت، ئەوەی لە سیستەم ناڕازیە، هیوا دەخوازێت لاهور پێشی بکەوێت.\nدۆخی هەرێمی کوردستان پێی ناوەتە قۆناخێکی نوێ. گۆڕانگارییەکان ئەوەندە بەخێرایی رێدەکەن، کە ئاسان نییە بتوانرێت پێشبینی ئەنجامەکانی بکرێت. لێککەوتەکانی پەتای کۆرۆنا رەنگدانەوەی لەسەر ژیانی و گوزەرانی ولاتیان رۆژ بە دوای رۆژ هەستپێکراو تر دەبێت. گوتاری بەرەی رکابەر و بەرگریکاری حوکمڕانی هەرێم تا دێت توند و زبرتر دەبێت. توندبونی ململانێکان مەسرور بارزانی و لاهور تاڵەبانییان کردۆتە دو ئەستێرەی هەردو جەمسەرەکە، وەکو ئەوەی ئەو وڵاتە کەسێکی تری تێدا نەمابێت. وڵاتییانی هەرێم ئەزمونێکی تاڵیان هەیە لەگەڵ بەڵێنەکانی چاکسازی و گوتاری بێ کرداری رابردوی هەمو هێز و لایەنە سیاسییەکان. هۆکاری سەرەکیی ئەمەش لەلایەک بۆ شکستهێنانی گوتار و کرداری هێزەکانی ئۆپۆزیسیۆن لە رابردو دەگەڕێتەوە، لەلایەکی ترەوە دەگەڕێتەوە بۆ بێبەهاکردنی هەڵبژاردنەکان و پرۆسەی پەرلەمانی و زەلیلکردنی کۆمەڵگەی مەدەنی و دەستەمۆکردنی کاری میدیایی سەنگین و ئازادە. داخستنی کەناڵ و رێگەی ئاشتی و مەدەنی ململانێیی سیاسی و داواکردنی مافە سەرەتایییەکان وا دەکات بەشێکی زۆری کۆمەڵگەی ناڕازی چیتر بڕوای بە چاکسازی و گوتاری بێکردار نەمێنێت و بەدوای رێگەی تردا بگەڕێن.\nئەوەی هەستی پێدەکرێت، گۆرانکارییە خێراکان لەلایەک، و نەبونی هیچ بەرچاوڕونییەک لەلایەکی تر، دڵەڕاوکێ و گومان و ترس وڵاتییان رۆژ بە رۆژ زیاتر دەکەن و بەمەش وڵاتییان ناچار دەبن دەست بەو کەس و لایەنانەوە بگرن، کە خاوەنی ئامراز و کەرەستەکانی هێزن. هەر بۆیەش، هیواکان تا دێت زیاتر لەسەر کەسی مەسرور بارزانی و لاهور تاڵەبانی بنیاد دەنرێن، چونکە هەردوکیان نەک تەنها خاوەنی ئامراز و کەرەستەی هێزی دەستوەشێنن، بەڵکو لە رابردوشدا سەلماندویانە، کە لە بەکارهێنانی هەر ئامرازێکی هێزی نەرم و رەق، ئاسایی و نائاسیی، شەرعی و ناشەرعی لە دژی یەکتر و رکابەرەکانیان، هیچ سڵەمینەوەیەکیان نییە. ئەوەی ئاشکرایە و گومانی تێدا نییە، ملمڵانێی مەسرور و لاهور هیچ پەیوەندی بە باشترکردنی دۆخی وڵاتییان هەرێم نییە، بەڵکو لەلایەک لەپێناو قایمکردنی دەستەڵاتی خۆیانە لەناو حزبەکانی خۆیان، لەلایەکی تر چەسپاندن و قایمکردنەوەی هەژمون و دەستەڵاتی حزبەکانیانە بەسەر ناوچەکانی نفوزی خۆیان، وە ئەگەر بۆشیان کرا، فراوانترکردنی هەژمونی خۆیان لەسەر حیسابی یەکتر. لەبەر ئەوەش سادەیی مەعریفیە ئەگەر پێمانوابێت، کە ململانێ نێوان لاهور تاڵەبانی و مەسرور بارزانی تەنها ململانێیەکی کەسییە یان درێژکراوەی ململانێی نێوان جەلالی و مەلایی ناوەڕاستی شەستەکانە. ململانێ ئەوان چڕبونەوە و گەیشتنە لوتکەی کۆی ملمانێیە پەنگخواردوەکانی کۆمەڵایەتی و سیاسی و ئابوریی کۆمەڵگەی هەرێمی کوردستانە، کە لە رابردودا هەمو کەناڵ و رێگەی ئاشتییانە و مەدەنییانەیان لەبەردەم داخراوە.\nلاهور و مەسرور راستە هەردوکیان نوێنەرایەتی نەوەی دوای راپەڕین دەکەن، بەڵام بە دو پاشخانی کۆمەڵایەتی و سیاسی جیاواز و دو چاوەڕوانی نەک جیاواز، بەڵکو دژ بە یەک هاتونەتە ناو کایەی سیاسی. مەسرور بارزانی وەکو کوڕە گەورەی مەسعود بارزانی خۆی بەتەنها جێگیرەوەی باوکی لە خاوەندارێتیی پارتی دەزانێت. بۆ ئەو پارتی تەنها حزبی حومکڕانی راستەقینەی هەرێم کوردستانە. مەسروڕ نە لەناو پارتی ئامادەیە دەستەڵات لەگەڵ براو و ئامۆزاکانی بەیەکسانی دابەشبکات، نە لەناو حکومەت هاوبەشی حزبەکانی تری قبوڵە. خاڵی بەهێزی مەسرور ئەوەیە، کە پارتی تا ئێستا لە هەمو هێزەکانی تر رێکخراوتر و بەهێزترە و هەمو جومگەکانی دەستەڵاتی لە هەرێم کوردستان بەدەستی پارتییەوەیە. خاڵێکی تری بەهێزی مەسروڕ ئەوەیە، کە هىچ کەسێک نە لەناو، نە لە دەرەوەی پارتی ناتوانن رەوایەتی پێگەکەی بخەنە ژێر پرسیارەوە. مەسرور هەر لە منداڵییەوە بۆ ئەوە پەروەردەکراوە کە جێگەی باوکی بگرێتەوە، ئەمەش بۆتە خاڵە هەر لاوازەکەی مەسروڕ، چونکە ئەو دەستەڵاتی پارتی و حکومەتی لەسەر سینییەکی زێڕ پێشکەشکراوە، بێئەوەی ناچار بوبێت بچێتە کێبرکێی سیاسی و بتوانێت لەو رێگەیەوە تواناکانی خۆی بسەلمنێت. ئەوەش وایکردوە مەسرور بارزانی زیاد لە پێویست لە خۆی بایی ببێت و لە یەککاتدا شەڕ لەدژی چەندین بەرەی جیاواز رابگەیێنێت. لەناو پارتیدا بە ململانێ نەوەی پێش خۆی دەستیپێکردوە، لەناو حزب و حکومەت دەستی داوەتە ململانێی پاشماوەکانی نێچیرڤانی ئامۆزای. لەناو پەرلەمانیش هەرچی هێز و لایەنی سیاسی هەیە، خستۆتە پەراوێزەوە.\nبە پێچەوانەی مەسرور، لاهور تاڵەبانی کوری هیچ لە بەرپرسە کاریگەرەکانی هەرێمی کوردستان نییە، تا لە رێگەی باوکیەوە رێگەی هەڵکشانی بۆ لوتکەی دەستەڵات بۆ خۆش کرابێت، بەڵکو تەنها برازایەکی ئاسایی جەلال تاڵەبانییە، کە کوڕەکانی تا ئێستاش رکابەری و ململانێی دەستەڵاتی لەناو یەکێتی لەگەڵ دەکەن. ئەمە بۆتە خالێکی گرنگ، کە لاهور لە کوڕەکانی بەرپرسە باڵاکانی تر جیادەکاتەوە. بۆ نمونە کوڕەکانی نەوشێروان مەستەفا و کۆسرەت رەسول و جەلال تاڵەبانی هاوشێوەی مەسرور، بە هۆی پێگەی باوکیان، رێگەی هاتنەپێشەوەیان بۆ ئاسان و تەخت کرابو. لاهور هیچ پۆستێکی باڵای حزبی و حکومی پێشکەشنەکراوە، بەڵکو لە پۆستێکی مامناوەندی دەستیپێکردوە و لە دەرەوە و ناوەوەی یەکێتی دژایەتی و رکابەری زۆریشی کراوە. لاهور هەمیشە ناچار بوە بچێتە نێو کێبرکێ و ملمڵانێ حزبییەکان بۆ سەلماندنی خۆی. ئەوەی لاهور لە هەمو سەرکردە باڵاکانی تری ناوەوە و دەرەوەی یەکێتیش جیادەکاتەوە، تەحەداکردن و دژایەتیکردنی ئاشکرای لوتکەی دەستەڵات و چینی دەستەڵاتدارە بە گوتار و کردارەوە. ئەوەش وادەکات کە ململانێی نێوان مەسرور و لاهور فرەڕەهەند بێتو و لەسەر چەندین ئاست هاوتەریب بەڕێوەبچێت.\nبەو مانایەی کە ململانێی هەردوکیان لەلایەک رکابەری و پەراوێزخستنی نەوەی پێش خۆیانە لەناو حزبەکانیان، لە هەمان کاتدا هەوڵی پەراوێزخستنی ئامۆزاکانیانە لەبەردەم هاتنەدی خەونەکانیان، بە شێویەکی هاوتەریبیش پاڵنان و ناچارکرنی هێزەکانی دەرەوەی یەکێتی و پارتییە بە یان لەگەڵمی یان لە دژمی. ئینجا لەوێشەوە بۆ ململانێیە سەرەکییەکەی نێوانیان لە سەر پشک و پشککاری فەرمانڕەوایی هەرێم. لە ئێستادا مەسرور خۆی وەکو پارێزەری سیستەم و قەوارەی حوکمڕانی دەنوێنی، لە کاتێکدا لاهور هەمو هەوڵەکانی بۆ هەژاندنی پایەکانی سیستەم خستۆتە گەڕ. ئەوەی بەرژوەندی لەگەڵ سیستەمی حوکمڕانی دایە، ناچارە دوای مەسرور بکەوێت، ئەوەی لە سیستەم ناڕازیە، هیوا دەخوازێت لاهور پێشی بکەوێت. هەروەها، سەرلەنوێ میحوەربەندییە ناوخۆیییەکانی حیزب و بنەماڵەکان لەلایەک، لە لاکەی تریش هاوپەیمانێتیی حیزبەکان لەوانەیە ناچاری گۆڕانکاریی بکات. راستە لە ئێستادا هەردوکیان سودمەندی سەرەکی ئەو مڵملانێیەن و رۆژ بە رۆژ لە ئامانجەکانیان نزیکتر دەبنەوە، بەڵام گۆڕانکارییە خێراکان و مەترسیداری دۆخەکە دەکرێت ئەگەری لەدەستدەرچونی ململانێکەیان بەدوای خۆیدا بێنێت، کە لە کۆتاییدا هیچ بژاردەیەکی تریان لەبەردەم نەمێنێتەوە، جگە لە روبەڕوبونەوەی راستەخۆی یەکتر، چۆن کۆتایی دێت، خوا نەبێت، کەس نازانێت.


باوەڕت بەخۆت هەبێت. – WTARIKURD\nوەرگێڕانی لە ئینگلیزیەوە سامان غەفور هۆرامی\nباوەڕت بەتواناکانت هەبێت، زۆر بەسادەیی گەر باوڕێکی ماقوڵت نەبێت بەتواناکانت ئەوا ناتوانی سەرکەوتووبیت یان دڵخۆش بیت. چونکە لەگەڵ باوەڕ بەخۆبووندا دەتوانی سەربکەوی. هەستی خۆ بەکەم زانین و کەم توانایی دەستی هەیە لە بەدیهێنانی ئاواتەکاندا بەڵام باوەڕ بەخۆبوون ڕابەرایەتی خۆناسین و بەدەستهینانی سەرکەوتنەکانت دەکات. بەهۆکاری ئەم گرنگی پێدانە ئەقڵیەیە کە ئەم کتێبە یارمەتیمان دەدات کە باوەڕمان بەخۆمان هەبێت و تواناکانی ناوەوەمان دەربخەین.\nئەوە کارێکی زۆر قورسە کە هەست بەو کەسانە بکەیت کە شایەنی بەزەین و دەست دەخرێتە کاریانەوە و گوناهبار دەکرێن، ئەم نەخۆشیەش لەناو خەڵکدا بەگرێی خۆبەکەمزانین ناسراوە. پێویست بەوە ناکات دوچاری ئەم کێشەیە ببیتەوە، بەڵکو پێویست دەکات ھەنگاوی گونجاو ھەڵبنێیت بۆ زاڵبوون بەسەریدا. دەتوانی باوەڕێکی داھێنەرانە لەخۆتدا گەشە پێبدەیت بەبێ ئەوەی ھیچ پاساوێک بھێنیتەوە.\nکۆتا قسەم لە کۆنفڕانسی بازرگانەکان لە ھۆڵی شارەکەدا، لەسەر تەختەی شانۆکە بەخێرھاتنی خەڵکم دەکرد کەسێکی بیانی لەنزیکمەوە بەشێوازێکی توند پرسیاری کردوو وتی: ئایا دەتوانم لەسەر بابەتێک قسەت لەگەڵ بکەم کە گرنگیەکی زۆری هەیە بۆم؟ داوای لێکردم بمێنمەوە تا ئەوان دەڕۆن، دواتر ڕۆشت و لەپشتەوە دانیشت و چاوەڕێی دەکردم.\nلەم شارەدا من ھەڵسوکەوت لەگەڵ گرنگترین ڕێککەوتنی بازرگانیدا دەکەم. داوات لێدەکەملێدەکەم لەژیانتدا کەمێک خۆت ئارامبکەیتەوە، لەکۆتاییدا ئەوە ھیچ شتێک نیە. ئەگەر سەرکەوتیت ئەوە باشە! ئەگەر ئەوەش باش نەبوو بۆت ئەوە سبەینێ ڕۆژێکی نوێیە.\nبێباوەڕیەکی ترسناکم ھەیە و کەسێکی غەمبارم، ھیچ باوەڕێکم نیە، من باوەڕم نیە و دەتوانم لەسەریشی بمێنمەوە. من کەسێکی سست و خەمبام. لەڕاستیدا ئەو سکاڵای دەکردو دەیوت من غەرق بووم و تەمەنم چل ساڵ دەبێت. بۆچی بەدرێژایی ژیانم ئازاری خۆبەکەم زانین بچێژم بەهۆی شانسی باوەڕەوە یان گومان لەخۆکردنەوە؟ ئەو شەوە گوێم لە وتارەکەت بوو کە قسەت لەسەر هێزی بیرکردنەوەی پۆزەتیڤ دەکرد، دەمەوێت پرسیاری ئەوە بکەم چۆن هێزی باوەڕبەخۆبوون بەدەست بهێنین؟\nوەڵامم دایەوە و وتم بۆ بەدەستهێنانی دوو هەنگاومان هەیە: یەکەمیان کە گرنگترینیانە، پێویستە ئەوە بدۆزیتەوە بۆچی هەستی کەمتوانایت هەیە؟ ئەو شیکردنەوە داواکراوەش کاتی دەوێت. پێویستە هەڵسوکەوت لەگەڵ لایەنە سۆزداریەکانی ژیانماندا بکەین کە بەهۆی توێژینەوەکانەوە هەڵە جەستەییەکان دەدۆزرێنەوە. ناتوانێت بەخیرایی پێی هەستێت. لەم دیدارە کورتەی ئەم شەوماندا، داوات لێدەکەم بگەینە چارەسەرێکی ڕیشەیی. بۆ چارەسەرکردنی خێرای کێشەکە پێویستە ڕێگەیەک هەبێت گەر پێت شک دێت.\nپێشنیار دەکەم ئەو وشانەم بدەیتێ کاتێک ئەم شەو بە شەقامەکەدا دەڕۆیت، چەند جارێک ئەمەی وتەوە پاش ئەوەی دەچیتە جێگاوە. کاتێک کە بەخەبەر هاتی سێ جار ئەو وشانە بڵێرەوە پێش ئەوەی دەست بەهەر شتێک بکەیت. کاتێک لەڕێی دیدارە گرنگەکانتای سێ جار زیاتر بیڵێرەوە. دەبێت باوەڕت بەو دۆخە هەبێت تا هێزو توانایەکت هەبێت بۆ هەڵسوکەوت لەگەڵ ئەو کێشەیەدا. تا لەکاتێکی تردا ئەگەر خوازیاربوویت بگەڕێیتەوە سەر کێشە بنەڕەتیەکە بۆ شرۆڤەکردنەوەی. لەکۆتایی ئەم لێکۆڵینەوەیەدا، دەگەینە دەرئەنجامێکی باش بۆ چارەسەرێکی بنبڕی ئەم کێشەیە.


هۆشداریی نووری مالیکی لە سەرهەڵدانی هەرێمێکی نوێ لە عێراق - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٩ Esfand ١٠ ١٦:٤٨\nNews Code 36226\nلە نوێترین هەڵوێستدا هێنایە ئاراوە؛\nسەرۆک وەزیرانی پێشووتری عێراق لە لێدوانێکدا نیسبەت بە سەرهەڵدانی هەرێمێکی خۆبەڕێوەبەری نوێ لە ئەو وڵاتە هۆشداریی دا.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر لە سیاسەت نیوز، نووری مالیکی سەرۆکی پارتی دەعوەی ئیسلامی و سەرۆک وەزیرانی پێشووتری عێارق قسەگەلێکی لەسەر ئەگەری سەرهەڵدانی هەرێمێکی خۆبەڕێوەبەر لە ئەو وڵاتە هێنایە ئاراوە.\nبە پێی ئەم ڕاپۆرتە، ناوبراو نیسبەت بە هەبوونی گەڵاڵەگەلێک بۆ پێکهێنانی هەرێمێکی خۆبەڕێوەبەری نوێ بە ناوەندیی شاری ناسریە لە پارێزگای زیقار، هۆشداریی دا. نووری مالیکی وتی: گۆڕانکارییەکانی شاری ناسریە نیشانی دەدات کە جۆرێک ناسەقامگیری لە ناوچە باشووری و ناوەندییەکانی عێراق لە ئارادایە.\nنووری مالیکی ڕاشیگەیاند: ڕاستی ئەوەیە کە دەوڵەتی ناوەندی نەیتوانیوە خواستەکانی خەڵک بەتایبەتی لە ناوچە ناوەندی و باشوورییەکان بەدی بهێنێت. هەر بۆیە ناڕەزایەتی لە ئەو ناوچە دەبینین.\nسەرۆکی دەعوەی ئیسلامی سەبارەت بە ڕووداوەکانی شاری ناسریە و نائارامییەکانی ئەم دواییە لە ئەو شارە وتی: هەندێک لایەنی بیانی پیلانگەلێکیان بۆ شاری ناسریە ژەیە کە خۆپیشاندەران لە ئەو شارە ئەبێ وشیاری ئەو پیلانانە بن.\nهەرێمی سەربەخۆ لە عێراق


وتەبێژی داواكاری گشتی هەرێم چەند هۆكارێكی زیادبوونی ناپاكیی هاوژینان ئاشكرا دەكات - تۆڕی میدیایی خەڵک\nوتەبێژی داواكاری گشتی لە هەرێمی كوردستان ڕایدەگەیەنێت، هەندێك زنجیرەی تەلەڤزیۆنی و سۆشیال میدیا هۆكارێكن بۆ زیادبوونی ناپاكیی نێوان هاوژینان.\nبەشدار مەجید، دادوەر و وتەبێژی داواكاری گشتی لە هەرێمی كوردستان بە ڕووداوی ڕاگەیاندووە:”هەندێك زنجیرەی تەلەڤزیۆنیی نەشیاو كە لە ڕاگەیاندنەكانەوە پەخش دەكرێن، ئینتەرنێت و سۆشیال میدیا هۆكارێكن بۆ جیابوونەوەی هاوژینان كە هۆكاریشن بۆئەوەی ناپاكیی هاوسەرگیری زیاد ببێت. بۆ نمونە زنجیرەی تەلەڤزیۆنی هەیە كە پەخش دەكرێت، هەموو ئەندامانی بەناو خێزانێك نازانن كێ دایك و باوكیانە و بە ناپاكی لەدایكبوون”.\nوتەبێژی داواكاری گشتی ئاماژەی بەوەدا، ڕێژەی جیابوونەوەی هاوژینان لە زیادبووندایە، بەڵام ئەو ژمارانەی دەوترێن هی ڕاستەقینەی دانیشتووانی هەرێمی كوردستان نین، چونكە ژمارەیەكی زۆر ئاوارەی سوریا و عەرەبەكانی ناوەڕاست و باشووری عیراقی تێدان و جیابوونەوەكانی ئەوانیش ئەژمار كراون.\nبەشدار مەجید وتیشی، ناسەقامگیریی سیاسی و ئابووری هۆكارێكی سەرەكین بۆ پێكنەهێنانی ژیانی هاوبەش و زیادبوونی جیابوونەوەی هاوژینان، هەڵەكردن لە دەستنیشانكردنی هاوژینانیش بە هۆكارێكی تر ناودەبات.\n21 نیسان 2021 10.30 am\nخەڵك- بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستی هەولێر ڕایدەگەیەنێت، هەر هاووڵاتییەك ڤاكسینی دژە كۆرۆنای وەرگرت بۆی هەیە…\n10 شوبات 2021 4.13 pm\nخەڵك- بۆ مەبەستی یەكلایی كردنەوەی ناكۆكییەكان لەبارەی پشكی هەرێمی كوردستان لە بودجەی گشتی عیراق، شاندێكی هەرێمی…


Epicuro بێژەکردن: چۆن Epicuro بە پۆرتووگالی, ئیسپانی, ئیتالیایی بێژە بکەن\nچۆن گۆ دەکرێ Epicuro\nبیستراوە: 7.8K جار\nEpicuro بێژە کردن بە پۆرتووگالی [pt]\nEpicuro گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن MrJoe (نێر لە بەڕازیل)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی Epicuro بە پۆرتووگالی\nهاوبەشکردنی بێژەی Epicuro بە پۆرتووگالی:\nEpicuro بێژە کردن بە ئیسپانی [es]\nEpicuro گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن xalamon (نێر لە پێروو)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی Epicuro بە ئیسپانی\nهاوبەشکردنی بێژەی Epicuro بە ئیسپانی:\nEpicuro نموونە لە دەستەوشەیەک\nLos remedios de Epicuro: no hay que temer lo divino, la muerte no es peligrosa, la felicidad puede obtenerse, todo lo espantoso es soportable. (Lucrecio, De natura rerun, VI,15) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nCeres les dio a los hombres el trigo, Liber el vino, Epicuro los remedios para la vida. (Lucrecio, De natura rerun, VI,15) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nEpicuro fue el primero en comprender que todo hombre en su intimidad tiene un corazón ansioso que atormenta al espíritu con sus vanas angustias. (Lucrecio, De rerum natura, VI, 15) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nEpicuro es el único filósofo a quien silenciaré, porque ¿qué decir de un ateo que coloca el bien supremo en el placer? (Clemente de Alejandría) گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Covarrubias (نێر لە ئیسپانیا)\nEpicuro بێژە کردن بە ئیتالیایی [it]\nEpicuro گۆکردنی بێژە کردن لەلایەن Kyliah (مێ لە ئیتالیا)\nدەتوانن باشتر بێژەی بکەن؟ یا بە زاراوەیەکی تر؟ بێژە کردنی Epicuro بە ئیتالیایی\nهاوبەشکردنی بێژەی Epicuro بە ئیتالیایی:\nداخوازی بێژە کردنی نوێ بێژە کردن بە: ئیتالیایی ئیسپانی پۆرتووگالی


گرفتی دەروونی دوو سەرە | Suomen Mielenterveysseura\nگرفتی دەروونی دوو سەرە واتە گرفتی بایپۆلار کە پێشووتر پێی دەوترا مانیس-دیپرێسیڤوس. گرفتی دەروونی دوو سەرە درێژخایەنە و بەبی هیچ گومانێك گرفتێکی تەندروستی دەروونی میراتیە. گرفتەکان بەگشتی لەشێوازی ئاڵوگۆڕ لە هەست و زەینی کەسەکە خۆی نیشان دەدات: کاتەکانی خەمۆکی وشەیدابوون هەروەها وەك ئەوەی پێی دەڵێن دەورەکانی شێوازی جۆراوجۆر دەگۆڕێن. هەندێ جار نەخۆشەکان لەوانەیە هیچ نیشانیەکی نەخۆشیان پێوە دیار نەبێ یان کاتێكی تریش کە نیشانەکان زۆر سووکن.\nکەسانێك کە نەخۆشی گرفتی دەروونی دوو سەرەیان دەگرن ئامادەیی ئەوەیشیان تێدایە کە بە زۆری تووشی گیروگرفتی ئەلکحول و مادەی هۆشبەری تر ببن. خواردنەوەی زۆر دەتوانێ کاتەکانی شەیدایی و خەمۆکی سەختتر دەکات.\nلەکاتی دەورەکانی شەیدایی‌دا باری دەروونی نەخۆشەکە زۆر دەچێتە سەرەوە وەیان هەڵدەچێت\nدەورەکانی شەیدایی لە دەورەکانی خەمۆکی ئاسانترە، چونکە هەلسوکەوتی نەخۆشەکە زۆر بەرجەستەیە و لەبەرچاودا زەقە. لە قۆناغی شەیدایی‌دا ئەو کەسانەی گرفتی بیپۆلاریان هەیە بۆ ماوەی چەندین هەفتە و تەنانەت چەندین مانگیش هەستێکی باشی زۆر بەهیز و ناواقیانەیان هەبێ.\nلەدەورەکانی شەیدابووندا بەزۆر مۆری بێ توانایی لە بیرکردنەوە وهەلبژاردنی ڕێگا چارەی پێوەیە. کەسەکەی بەدەست ئەم گرفتەوە دەناڵینێ لەوانەیە هەندێ هەلوێست وکردەوە بنوێنێ کە گیروگرفت زۆر بۆ خۆی و بۆ کەس وکاری دروست دەکات. بۆ نموونە بۆی هەیە بەتەواوی وەزعی پارەکانی بشێوێنێ وەیان لەباری سێکسیەوە هەلس وکەوتەکانی مەترسیدار وریسکی بەشوێنەوە بێ. ئاکامەکانیشی لەوانەیە لەگەڵ بنەماڵەکەی، شوێنی کارەکەی و پۆلیس‌دا ڕووبەڕووی گیروگرفت بێتەوە.\nهەلس وکەوتی شەیدایی مەرج نیە بەشێوەی خۆشحالانە بێت، بەلکوو بەتایبەت لە کەسێکی لاودا دەکرێت بەشێوەی هەڵچوونێکی ئەگریسیڤانە ببینرێت. بەزۆی کەسانێك کە لە دەورەی شەیدایی ژیان بەسەر دەبەن هەست ناکەن بەوەی کە شتێکیان کەم وکوڕی تێدا هەبێ، هەر بۆیە نایانەوێ هیچ یارمەتیەکیان بدرێت. بخوێنەرەوە گیرانەوەی حاڵەتەکان لەسەر ئەم بابەتە.\nلەکاتەکانی دەورەی خەمۆکیدا نەخۆشەکان بە زۆری هەست بە خەتا و بینرخی دەکەن\nئەوانەی گرفتی دەروونی دوو سەرەیان هەیە زۆر جار هەر لەگەر دەرکەوتنی نیشانەکانی یەکەمی داوای چارەسەرکردن ناکەن. هۆی داواکردنی چارەسەری بەزۆری بوونی دەورەیەکی خەموکی قورس و دوورودرێژە.\nدەورەکانی خەمۆکی گرفتی دەروونی دوو سەرە بە گشتی بەشێوەی دەورەی شەیدایی دێت. دەورەکانی خەمۆکی زۆر وەكو خەمۆکی ئەو کەسانە وایە کە بە قورسی تووشی خەمۆکی بوون. لە کاتی دەورەکانی خەمۆکی‌دا ئەو کەسەی تووشی گرفتی دەروونی دوو سەرە بووە هەست بە ماندوو بوونێكی قووڵ و نەبوونی توانایی زەین دان دەکات، هەروەها گرفتی خەویش بە گشتی هەیە.\nکەسێك ئەو گرفتەی هەبێ لە میشکی خۆیدا بێ نرخی خۆی و هەست بە خەتا و بیرکردنەوە لە مردن هات وچۆ دەکات. لە ئاکامی دەورەکانی شەیدایی‌دا لەوانیە کەسەکە ڕووبەڕووی گیروگرفتی ئابووری و پەیوەندی کۆمەڵایەتی ببێتەوە و ئەمانەش هەرچی زیاتر هەستی تاوان و خەتا کە بە شێوەیەکی زۆر ئاسایی لەو کەسانەی گرفتی دەروونی دووئاراستەییان هەیە خراپ تر دەکات.\nدەورەی شێوازی تێکەڵی لە خودی خەمۆکیش و شەیدایش دا هەیە\nدەورەکانی نەخۆشی لەوانەیە شێوازی تێکەڵیان هەبێ، کە لەو کاتانەدا لە یەك کاتدا خەمۆکیش و شەیداییش دەردەکەون. شێوازی تێکەڵ دەکرێت بەتایبەتی پڕ ئازار وناڕەحەتی بێت، چونکە کارکردنی بیروزەینی نەخۆشەکە زۆر شێواوە هاروهاجانەیە بەڵام بیروبۆچوونەکانی خەمۆکاویە. ئەو نەخۆشانەی گرفتی دەروونی دوو سەرەیان هەیە لەوانەیە تووشی گرفت لە هەستەکانیاندا یان بیروبۆچوونی شیواو بن، کە لە چونیەتی و رۆشن بوونەوەیاندا وەك ئەوانە نیە کە شیزۆفرێنیان هەیە.\nلە شیوەی II گرفتی دەروونی دوو سەرە‌دا دەورەکانی شەیدابوون سووك ترە\nشیوەی II لە گرفتی دەروونی دوو سەرەدا دەورەکانی شەیدابوون هەموو یەك ئاستیان هەیە کە پێی دەوترێ دەورەکانی ژێر کاریگەری شەیدابوون. دەورەکانی ژێرکاریگەری شەیدابوون ئەوەندەش جێگای مەترسی نین کە گیروگرفتی بەرچاو لە شوێنی کاردا یان لە پەیوەندی کۆمەڵایەتی‌دا پێك بهێنێت. کەسانێك کە شێوەی پلە دووی گرفتی دەروونی دوو سەرەیان هەیە بە زۆری تەنیا لە دەورانی خەمۆکی‌دا شوێنی چارەسەر دەکەون هەر بۆیە بۆی هەیە خودی گرفتەکە بە هەموو لایەنەکانیەوە ناناسرێتەوە.\nلەبەرچاوگرتنی بەرنامەی دەرمان بەکارهێنان و ناسینەوەی نیشانەکان گرنگن\nگرفتی دەروونی دوو سەرە بە گشتی بە دەرمانی ڕاستکردنەوەی باری دەروونی چارەسەر دەکرێت، واتە بەدەرمانی نەوەی دووهەمی نەخۆشیە دەروونیەکان و بە دەرمانی ڕەواننەوەی دڵتەنگی و بێخەوی هەرەوها بەدەرمانی خەمۆکی لەکاتی گرفتی دەورە خەمۆکیەکاندا. زیاتر سەبارەت بە چارەسەری دەرمانی گرفتەکانی تەندروستی دەروونی بخوێنەرەوە.\nدۆزینەوەی دەرمانی گونجاو بۆ گرفتی دەروونی دوو سەرە لەوانەیە پێوێستی بە کات هەبێ و پێی بچێ، بەڵام لە باشترین حاڵەتدا بە دەرمان دەتوانرێ زۆر کاریگەرانە بەر بە دەورەی خەمۆکی و شەیدایی بگیرێ وەیان سووك وخاوبکرێتەوە. پێش ئەوەی دەرمانە گونجاوەکە بدۆزرێتەوە، لەوانەیە دەرمانەکان و چۆنچۆنی بەکارهێنانیان بەناچار چەندین جار بگٶڕدرێن. هەندێ جار باشترین دەرمان بریتی بێ لە پێکهاتەی چەندین دەرمان.\nبۆ ئەوەی چارەسەریەکە سەرکەوتوو بێ بەڕێوەبردنی رێنوێنیەکانی بەکارهێنانی دەرمانەکان گرنگە. بەشێکی بەرچاوی نەخۆشەکانی گرفتی دەروونی دوو سەرە دەرمانەکان بەگوێرەی رێنوێنیەکانی خۆیان بەکارناهێنن. هۆیەکەیشی لەوانەیە بۆ نموونە بەو هۆیە بێ کە لە قۆناغی شەیدابووندا هەست نەکردن بە نیشانەکانی نەخۆشیەکەیە، کەسەکە نایەوێت گرفتەکە وەك ڕاستیەك قەبووڵ بکات، نیشانە لاوەکیەکانی دەرمانەکان وەیان نەبوونی زانیاری سەبارەت بەوەی کە چارەسەری دەرمانی دەرفەتی ئەوە دەدات کە باری گرفتەکە سووك دەکاتەوە و بەر بە نیشانەکانی دەگرێت.\nچارەسەری دەرمانی بۆ گرفتی دەروونی دوو سەرە لەوانەیە چەندین ساڵ بخایەنێت وەك پێی دەڵیێن چارەسەری ڕاگرتن. تەنیا لەو حاڵەتەدا ئەگەر نیشانەکانی گرفتەکە زۆر سووك بن و نەخۆشەکە بتوانێ کۆنترۆڵیان بەباشی بکات، ئەوا دەرمانی بەردەوام مەرج نیە پێویست بێت. ئەگەری دووهەم دەرمانەکانی بەرگرتنە، ئەگەر نەخۆشەکە فیر بووبیت کە دەستپێکردنی قۆناغی شەیدابوون بناسێتەوە.\nناسینەوەی لەوەپێشەوەی نیشانەکانی دەورەکانی نەخۆشی جۆراوجۆر زۆر باشە کەسەکە فیری ببێ، کە لەو کاتانەدا کۆنترۆڵی هەستەکانی زیاتر دەبێ و لەگەڵ گرفتەکەدا دەتوانرێ بەگوێرەی توانا ژیانێکی باشتر بباتە سەر. بۆ بەرگرتن بە دەورەکانی نەخۆشیەکان گرنگە خۆ لە سترێسی ئێجگار زۆر و بێخەوی بپاریزی.


ئەو چوار نێعمەتە مرۆییەی کە پێویستە لە خێزانی پێشەنگدا هەبن؟\nپێش 2 هەفتە 338 جار خوێنراوەتەوە\n-دەستپێشخەر بە: ده‌ستپیشخه‌ری بریتییە لە توانای رەفتارکردن لەسەر بناغەی پرنسیپ و بەهاکان، لە جیاتی کاردانەوە لەسەر بناغەی هەست و بارودۆخەکە، توانای ئەنجامدانی ئەمکارە دەرئەنجامی برەوپێدان و بەکارهێنانی چوار نێعمەتە بێ هاوتاکەی مرۆڤە کە گیانلەبەرەکانی دیکە نیانە (لێ ی محرومن).\nبۆ ئەوەی تێبگەیت ئەو چوار نیعمەتە چین، رێگەم بدە چیرۆکی ئەودایکەت بۆ بگێڕمەوە کە چۆن بە تەنیا باڵی توانیوێتی لە خێزانەکەیدا ببێتە هۆکاری گۆرانکاریی، دایکەکە دەڵێت:\n"سالەهای ساڵ بوو من لەگەڵ مناڵەکانمدا هەمیشە شەڕم دەکرد، ئەوانیش هەمیشە لە ناوخۆیاندا شەڕیان دەبوو، بەردەوام حەکەمێتیم دەکرد و لۆمەم دەکردن و تۆمەتبارم دەکردن. ماڵەکەمان پربوو لە ناکۆکی، دەشمزانی کە ئەو بێزارییە بەردەوامەم زیان دەگەیەنێت بە رێز لە خۆگرتنی مناڵەکانم.\nجارلە دوای جار هەوڵم دەدا بگۆڕێم، بەڵام دەگەڕامەوە سەر هەڵسوکەوتێکی نەرێنی. دۆخەکە بەگشتی وای لێکردم رقم لە خۆم هەستێت، ئەو رقەشم بە منالەکانم برێژم، ئەمە وای لێدەکردم زیاتر هەست بەتاوان وخەتا بکەم، هەستم کرد بە لوولپێچێکی ترسناکدا دەخرێمە خوارەوە کە سەرەتاکەی هی سەردەمی مناڵیمە" ئەو سەردەمەی کە نەم توانیووە لە ئاستیدا هیچ بکەم. دەمزانی پێویستە شتێک بکەم "بەڵام نەمدەزانی ئەو شتە چییە".\nسەرەنجام بڕیارمدا گیروگرفتەکانم بکەمە بابەتی بیرکردنەوەیەکی بەردەوام وبابەتی چاکسازی و میانڕەویی، هەروەها هی دوعا و نزا و نوێژێکی تایبەت و جدی، وردە وردە دوو تێڕوانینم سەبارەت بەپاڵ نەرە راستەقینەکانی رەفتارە نەرێنی و قەیراناویەکانم بۆ دروست بوو.\nیەکەم: "بەئاشکراتر دەمبینی کە ئەزموونەکانی سەردەمی مناڵیم چۆن کاریان کردۆتە سەر رەفتارو هەڵوێستم . وردە وردە شوێنی برینە سایکۆلۆجیەکانی سەردەمی پێگەیشتنم دەبینی. ماڵەکەی سەردەمی مناڵیم لە هەموو رویەکەوە تێك شکابوو بیرم نایەت ڕۆژێك لە ڕۆژان دایک و باوکم باسی کێشە و جیاوازیەکانیان کردبێت، یان خەریکی دەمەدەمێ و شەڕ بوون "یاخود بێ دەنگییان هەڵدەبژارد و هەریەکەیان رێگە سەربەخۆکەی خۆی دەگرتەبەر. هەندێکجار ئەمە چەند رۆژێکی دەخایاند. سەرئەنجام هاوسەرگیرییەکەیان بە لێکجیابونەوە کۆتای هات. لەبەر ئەوە کە ناچار دەبووم ڕووبەڕووی هەمان مەسەلەو کێشە لەگەڵ خێزانەکەی خۆمدا ببمەوە، نەمدەزانی چی بکەم، هیچ نموونەو مۆدێلێکم نەبوو چاوی لێ بکەم . لە بری ئەوەی نموونەیەک بدۆزمەوە " یان خۆم لە خودی خۆمەوە دایبهێنم " دەچوم هەموو ترس و سەرلێشێواییەکانی خۆمم بە مناڵەکانم دەرشت، بەمجۆرە وام لێهات بەهەمان شێوە رەفتار لەگەڵ مناڵەکانمدا بکەم کە دایك و باوکم لەگەڵ مندا دەیانکرد، هەرچەندە زۆر زۆریشم پێ ناخۆش بوو.\nدووەم :" تێروانینی دووەم کە بەدەستم هێنا ئەوە بوو کە تێگەیشتم من دەمەوێت لە رێی هەڵسوکەوتی مناڵەکانمەوە ئافەرینی کۆمەڵ بەدەست بهێنم. دەمویست خەڵك خۆشیان بوێم لەبەر رەفتاری باشی مناڵەکانم، هەمیشە دەترسام کە لە بری بەدەستهێنانی ئەو ئافەرینە ، رەفتاری مناڵەکانم رووزەردم بکەن، بەهۆی نەبوونی متمانە بە مناڵەکانم ، ناچار بووم پەنا ببەمە جۆرە هەڵسان ودانیشتنێك کە خۆم دەمەوێت، . بەڵام وردە وردە بۆم دەرکەوت ئەم ئارەزووە زۆرەی من بۆ سوپاس وئافەرین دەبێتە مایەی ئەوەی مناڵەکانم گەشەنەکەن و بەرپرسیاریەتی نەگرنە ئەستۆ، کردەوەکانی من لەراستیدا هەر ئەو ئەنجامەی دەخوڵقاند کە لێی دەترسام : رەفتاری نا بەرپرسانەیە.\nئەم دوو تێڕوانینە یامەتیاندام کە تێبگەم من لە ڕاستیدا هەوڵمداووە بەسەر گیروگرفتەکانی خۆمدا زاڵ ببم، نەك هەوڵی دۆزینەوەی چارەسەر و ئەوەی وا لەبەرامبەرەکەت بکەیت بگۆڕێت . مناڵییە بەدبەخت و سەرلێشێواوەکەم هانی دەدام نەرێنی بم، بەڵام زۆری لێ نە دەکردم . دەمتوانی کاردانەوەیەکی دیکە هەڵبژێرم . شتێکی بێ سوود بۆ ئۆباڵی بارودۆخە پڕ ناسۆرەکەم بخەمە ئەستۆی باوك و دایکم.\nکارێکی زۆر زەحمەت بوو لە بەردەمی خۆمدا، خۆم ددان بەمەدا بنێم، دەبوایە بچم بە گژ فیز و عیزەتی نەفسی کۆکراوەی چەندین ساڵەم ، بەڵام کە وردە وردە حەبە تاڵەکەم قوتدا، هەستێکی دڵڕفێنی ئازادییم دۆزیەوە . هەستم کرد هێشتا کۆنتڕۆڵی خۆمم لەدەست نەداوە و دەتوانم بەرێگەی چاکتر بڕیاری هەڵبژاردن بدەم . بە کورتیەکەی خۆم بەرپرسیاری خۆم بوم .\nئێستا کە دەکەومە هەڵوێستێکی خراپ و نائومێد کەرەوە رادەوەستم خۆ رادەگرم. تواناو مەیڵ و ئارەزوەکانم دەخەمڵێنم . بەراوردیان دەکەم بە تێروانینەکانم .خۆم بەدوور دەگرم لەوەی قسەی ناخۆش بکەم یاخود بەرامبەرەکەم بسڕمەوە. بەردەوام بەدوای ئەوەدا دەگەڕێم خۆم کۆنترۆڵ بکەم و گۆشەنیگایەکم هەبێت .\nجا لەبەر ئەوەی ململانێکان بەردەوامن، من زۆرجاردەچمەوە ناو خەڵوەتگاکەی ناخی خۆم تا ناچار ببم خۆم جەنگە تایبەتەکانی خۆم ببەمەوە و پاڵنەرەکانیشم راست بکەمەوە .\nئەم ژنە توانی دوگمەی راگرتن دروست بکات، یاخود بۆشاییەك بخوڵقێنێت لە نێوان رووداوەکە و کاردانەوەکەیدا بەرامبەر روداوەکە، لە بۆشاییدا ژنەکە توانی کردەوەی هەبێت نەك کاردانەوە، چۆن؟\nتێبینی بکە بزانە چۆن توانی بگەڕێتە دواوە و لەوێوە بڕوانیتە خۆی و وای لێ بێت ئاگاداری رەفتاری خۆی بێت. ئەمە یەکەمین نێعمەتەکەی مرۆڤە، خۆ ئاگایی (لە خۆ ئاگاداربون)، ئێمەی مرۆڤ دەتوانین دوور لە ژیانی خۆمان ڕاوەستین وتەماشای بکەین. تەنانەت دەتوانین تەماشای بیروبۆچونەکانیشمان بکەین، پاشان دەتوانین دەستیان تێ وەردەین و گۆڕانکاریی و چاکسازییان تێدا بکەین، گیانلەبەرەکانی دیکە ناتوانن شتی وابکەن، بەڵام ئێمە دەتوانین.ئەم دایکە توانی و ئەمەش ڕێنمایی کرد بەرەو گۆشەنیگا و تێگەیشتنگەلێکی گرنگتر.\nنێعمەتی دووەم کە ئەو خانمە بەکاری هێنا (ویژدان ) بوو، تێبینی بکە بزانە چۆن گۆێی خۆی – دەنگی ناوەوە یاخود هەستە ڕەوشتیەکەی – توانی لە قوڵایی ناخی خۆی تێ بگات و بزانێت کە ئەو شێوازەی مناڵەکانی پێ پەروەردە دەکرد شێوازێکی زیان بەخش بووە و خۆی و مناڵەکانی بەهەمان ئه‌و رێبازە دڵشکێنەدا دەبات کە خۆی بە مناڵیی پیایدا رۆیشتوە. ویژدان یەکێکە لە نێعمەتە بێ هاوتاکانی دیکەی مرۆڤ کە هیچ گیانلەبەرێکی دیکە پێی نەبەخشراوە. توانات دەداتێ ئەو شتانە هەڵبسەنگێنێت کە دەربارەی ژیانی خۆت تێبینیان دەکەیت.ئەگەر بمانەوێت خۆمان بە کۆمپیوتەر بچوێنین، دەڵێین ئەم هەستە ڕەوشتییە دەربارەی ئەوەی چی ڕاستەو چی هەڵەیە شتێکە لەناو "هاردوێر"ەکەماندا، بەڵام لەبەرئەو هەموو "سۆفت وێر "ە کەلتووریانەی کە هەڵیاندەگرینەوە و لەبەر ئەوەی ئێمە ئەم نێعمەتە تایبەتەی هۆش فەرامۆش دەکەین و نرخی نازانین و خراپ بەکاری دەهێنین، ئەوا بە ئاسانی پەیوەندییەکانمان بەم بنەما ڕەوشتییە سروشتییەوە دەپچڕێت کە لە ناخماندایە. هۆش تەنیا هەر هەستێکی ڕەوشتیمان ناداتێ بەڵکوهێزێکی ڕەوشتیمان پێدەبەخشێت، ویژدان ئەو سەرچاوەی وزەیەیە کە ڕێکمان دەخات و دەمانگونجێنیت لەگەڵ پرنسیپە هەرە ناسک و قوڵەکانی بەرزترین ئاستی سروشتماندا. هەر شەش ئایینە مەزنەکەی جیهان بە شێوەیەک لە شێوەکان و بە زمانی جیا جیا ئەم بیرۆکە بنەڕەتییە فێری مرۆڤ دەکەن.\nسێیه‌م: سێیەمین نێعمەت کە ئەم خانمە بەکاری هێنا بریتییە لە " خەیاڵ"، ئەمە بریتییە لە توانای خەوبینین بە شتێکەوە کە بەتەواوی جیاواز بێت لە ئەزموونەکانی رابردووی. ئەو توانی کاردانەوەیەک بهێنێتە بەرچاوی خۆی یاخود خەونی پێوە ببینێت کە زۆر چاکتر بێت و لە هەردوو مەودای کورت خایەن و درێژخایەنیشدا کار بکات. خانمەکە کاتێك ئەم توانایەی ناسییەوە کە وتی: "کۆنترۆڵم لەدەست نەداوە، من دەتوانم رێگەیەکی باشتر هەڵبژێرم"، لە بەرئەوەی خود-ئاگاییشی هەبوو توانی ئارەزوەکانی تاقی بکاتەوە و بەراوردیان بکات بە دەر ئەنجامەکانی ئەو ڕێگا باشترە.\nچواره‌م: ئەی چوارەمین نێعمەت چییە؟ بریتییە له ویستی سەربەخۆ . هێزی بڕیاردان وکارکردنە، گوێ لە خۆی بگرە، دەڵێت چی : تاقەتم چووە لە قسەی ناخۆش هەراوبەزم . بەردەوام خەبات دەکەم ببمە خاوەن تێڕوانینی خۆم و کۆنترۆڵ لە دەست نەدەم، مادام ململانێش هەر بەردەوامە، کەواتە پێویستە زوو زوو پابەند بونم رابگەیەنم و نیشانی بدەم کە مەبەستمە پاڵنەرەکانم روون وئاشکرا دەربکەون و جەنگەکە ببەمەوە.\nتەنیا سەرنج بدە لە مەبەستە مەزنەکەی و لەو ویستە بەهێزەی کە دەری دەخات، ئەو دژی ڕەوتی روبارەکە مەڵە دەکات، تەنانەت دژی ئارەزووە قوڵەکانی ناخی خۆی دەستی گرتوە بەژیانی خۆیەوە، حەزی لێیەو خۆشی دەوێت، دەیەوێت خەونەکانی بهێنێتەدی. بێگومان ئەمە کارێکی سەختە، بەڵام پوختەی بەختەوەری راستەقینە ئەمەیە: وەلا خستنی ئەو شتەی کە ئێستا دەمانەوێت لە پێناوی ئەوشتەی کە لە کۆتایدا دەمانەوێت، ئەم خانمە توانی شتی بەهێز بخاتە لاوە. توانی ئارەزووی گەڕانەوە بۆ ڕابردوو بخاتە لاوە، توانی ئارەزوی ئەوە بخاتە لاوە کە بڕوبیانو بۆ خۆی بدۆزێتەوە و ئارەزوەکانی تێربکات، بەڵام ئەمانەی هەموو خستە لاوە لەپێناوی حیکمەتی ئەوەدا کە ویژدان و خود-ئاگایی وخەیاڵ بۆیان سەڵماندبوو کە ئەوەی لە کۆتاییدا مەبەستێتی بیهێنێتەدی شتێکی زۆر مەزنتر و بەهێزترە لە رۆحی خێزانەکەدا لە چاو ئارەزووی تێرکردنە کورتخایەنەکەی خودەکەی جارانیدا.\nئەم چوار نێعمەتە –خۆئاگایی، ویژدان، خەیالی خوڵقێنەر و ویستی سەربەخۆ، نیشتەجێی ئەو بۆشاییەن کە ئێمەی مرۆڤ هەمانە لە نێوان رووداوەکە و کاردانەوەکەی ئێمەدا بەرامبەری.\nئاژەڵان ئەو بۆشاییەی نیە لە نێوان کارلێکەر و کاردانەوەدا . ئاژەڵ بەتەواوی بەرهەمی غەریزە سروشتییەکان و ڕاهێنانەکانە.گیانلەبەران هەرچەندە نێعمەتی وایان هەیە کە ئێمە نیمانن. بەڵام ژیانی ئەوان تەنیا لە پێناوی مانەوەو وەچەخستنەوەدایە.\nبەڵام بەهۆی ئەو بۆشاییەوە کە ئێمەی مرۆڤ هەمانە، خاوەنی شتێکی زیاترین، شتێکی وا کە کۆتایی وسنووری نییە. ئەو شتەش هێزی ژیانە، ئەو ئارەزووەیە کە پاڵمان پێوە دەنێت هەمیشە شایستە و گونجاو بین. لەراستیدا "گەشە بکە یان بمرە"دەستوورێکی رەوشتییە بۆ هەموو زیندەوەران.\nئێستا ئەم ژنە کە فێربووە چۆن دوگمەی ڕاگرتنی خۆی دروست بکات و بەکاری بهێنێت، دەبێتە کەسێکی دەستپێشخەر،هه‌روەها دەبێتە کەسێکی وەرچەرخێنلە خێزانەکەیدا، واتە گواستنەوەی ئارەزووەکان لە نەوەیەکەوە بۆ نەوەیەکی دیکە دەوەستێت. دیارە ئەمەش کارێکی ئاسان و بێ ئازار نییە. ئارەزووەکان کە پشتاوپشت لە باووباپیرانتەوە بۆت ماونەتەوە، ڕه‌تکردنەوەو و ڕاگرتنیان کارێکی ئاسان نییە، وەکو خامۆشکردنی ئاگرێکی چەندین ساڵە وایە.\nنموونەکەی ئەم خانمە ئاگرێکی گەورە بوو لە زەرعاتی کەلتووری خێزانەکە و لە هەموو ئەوکەسانەش بەربوو کە گیرۆدەی ئەم رۆحە شەڕانی و تۆڵە ئەستێنەن.\nئایا ئەزانیت ئەم ژنە چی کارێکی باش دەکات ؟ چ گۆڕانکارییەك دەهێنێتەوە ئاراوە، چ نموونەیەک پێشکەش دەکات و سەرمەشقێکمان نیشان دەدات؟ ئەم خانمە بە هێمنی و لێزانانە و پلە بەپلە گۆڕانکارییەکی گەورە لە کەلتووری خێزاندا دەهێنێتە ئاراوە، سکرێپێکی نوێ دەنووسێت، ئەم خانمە بۆتە کارایەک بۆ گۆران.\nئێمەش هەموومان توانای کاری لەوجۆرەمان هەیە، هیچ شتێک هێندەی ئەوە سەرنج راکێش وجوامێرانە و سەلمێنەرو دەسەڵاتپێدەر و بزوێنەرتر نییە کە ئاگاداری ئەم چوار نێعمەتە بین كه‌چۆن پێکەوە یەکدەگرن بۆ بەدەستهێنانی گۆرانکاری بنەڕەتی لە ئاست تاك و خێزاندا.\nئێمە هەموومان خاوەنی ئەم نێعمەتانەین.ئەمەش ڕاستیەکە و مانای وایە پێویست ناکات کەس ببێت بەقوربانی، تەنانەت ئەگەر لە خێزانێکی گەندەڵ و شکستخواردوشەوە هاتبێت، دەتوانێ بپەڕێتەوە بۆ ناو کەلتوورو سۆزو خۆشەویستی، نەك هەر ئەوە بەڵکو ئارەزوو بکەین میهرەبانتر و پشوودرێژتر و رێزدارتربین لە پێشەنگی نموونەکانی ژیانت، .چاندنی ئەم چوار نێعمەتە دەتوانن تۆوی ئارەزووەکانت بڕوێنێت ویارمەتیت بدات ببیتە ئەو جۆرەکەس و ئەو جۆرە ئەندامی خێزانە کە بەڕاستی دەتەوێت.\nئامادەکردنی: هەستیار عه‌لی سه‌عید\nسه‌رچاوه:(٧خوەکەی خێزانی پێشەنگ ،هیوافاوەندەیشن ، ل٤٢-٤٨).\nترسی منداڵ له قوتابخانه هۆكار و چاره‌سه‌ر\nكاریگه‌ری جه‌نگ له‌سه‌ر ده‌روونی تاك چییە؟\nپەشێوی دڵەراوکێی دابران!\nچۆن وه‌ڵامی پێداویستییه‌كانی منداڵه‌كه‌ت ده‌ده‌یته‌وه


📅 10-07-2015 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا)\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 11 2015 7:29AM\nباشووری کوردستان - وتەبێژی پۆلیسی هەولێر رایدەگەی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 2 ✔ 96% ✍ هـ.ب. 11-7-2015 7:29:06\n📅 21-01-2016 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا)\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 21 2016 10:58AM\n👁 ئەم بابەتە 13,260 جار بینراوە\n- بەهۆی دواکەوتنی مووچەکانیانەوە، ئەمڕۆ، فەرمانب [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 2 3 ✔ 98% ✍ هـ.ب. 21-1-2016 10:58:21\n📅 26-10-2013 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا)\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 26 2013 1:40PM\n👁 ئەم بابەتە 14,833 جار بینراوە\n- بە بەشداری 236 ئەندام یەکێتی مامۆستایانی کوردستا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 2 4 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 26-10-2013 13:40:52\n📅 28-08-2000 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا)\n- بەستنی 10یەمین کۆنگرەی یەکێتی مامۆستایانی کوردست [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 76% ✍ هـ.ب. 30-8-2010 11:21:20\n📊 ئامارێکی "مەترسیدار" لەبارەی وازهێنانی خوێندکاران بڵاودەکرێتەوە ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 31 2016 10:55AM\nدواڕۆژ، عیسا عەبدولقەهار ئەندامێکی لێژنەی پەروەرد [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 74% ✍ هـ.ب. 31-8-2016 10:55:30\n👁 ئەم بابەتە 22,199 جار بینراوە\n📕 بەرنامە و پەیڕەوی ناوخۆی (ی.م.ک) پەڕتووکخانە\n👁 ئەم بابەتە 5,221 جار بینراوە\nیەکێتی مامۆستایانی کوردستان [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 70% ✍ ب.ج. 10-6-2012 16:51:49\n📕 بەڵگەنامەکانی دەیەمین کۆنگرە 28-2000/8/29 پەڕتووکخانە\nیەکێتی مامۆستایانی کوردستان [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 10-6-2012 16:51:49\n📝 بەیاننامەی لیژنەی باڵای لیستی هاوبەشی مامۆستایان لەبارەی دواکەوتنی موچە بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن May 12 2014 10:43AM\n👁 ئەم بابەتە 7,571 جار بینراوە\n(بەناوی خوای گەوره و میهرەبان) مامۆستایانی سەر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 77% ✍ هـ.ب. 12-5-2014 10:43:51


"تەپەخاری" و هەڕەشەکردن لە ئەندامێکی شورای شاری سنە لەلایەن سپای پاسدارنەوە\n10:39 - 28 بەفرانبار 2719\nئاژانسی کوردپا: ناوەندەکانی ئیتلاعات و سپای پاسداران لە سنە، چەند تەپۆڵکەیەک هەڕاج فرۆش دەکەنە کەسانێکی بەرژەوەندیخواز و سەر بەو دوو ناوەندە.\nبەپێی هەواڵێک کە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی سنە بڵاو بووەتەوە، تەپۆڵکەکانی "قوپاڵ (مەلا حوسێن)، پیرچنار، پیرغەریب، کوچکەڕەش" و چەند تەپۆڵکەیەکی دیکەی سنە لەلایەن ناوەندەکانی ئیتلاعات و سپای پاسدارانەوە بە دەستوپەیوەندییەکانی خۆیان و بەرژەوەندیخوازان هەرزان فرۆش دەکرێت.\nئەندامێکی شورای سنە، لە کورتە بابەتێکدا لە تۆڕەی کۆمەڵایەتیی "تێلێگرام" نووسیویەتی: "لە ئەگەری درێژەدان و پێداگری لەسەر فرۆشتنی نایاسایی ئەو تەپۆڵکانە، هەموو وردەکارییەکانی بۆ هاووڵاتییان دەخەمە بەر باس".\nسەرچاوەیەکی ئاگادار لەو بارەیەوە بە ئاژانسی کوردپای ڕاگەیاند: "تووش نەوزەڕ کە مێژوویەکی کۆنی هەیە، سپای پاسداران دەستی بەسەردا گرتووە و بە هاوکاریی سەید بەهادین حوسێنی، ناوی تووش نەوزەڕی گۆڕیوە بە ئەڵڵاهوئەکبەر".\nئەو سەرچاوەیە هەروەها ڕایگەیاند: "سپای پاسداران تەپۆڵکەی کۆچکەڕەشی تێکداوە و "تەغیری کاربریـ"ـی داوە و کردوویە بە شوێنی نیشتەجێبوون و ئیدارەکانی سەر بە سپای پاسداران".


لەم وێنەیەدا کە لەو ڤیدیۆیە وەرگیراوە و لەسەر ئینتەرنێت بڵاویکردۆتەوە، سەرکردەیه‌كی تەحریر شام، عەبدولموعین محەمەد کەحال، دەبینرێت کە وتارێك دەدات و تێیدا گەندەڵیی نێو هاوپەیمانێتیەکە دەردەخات.\nکلیپێکی ڤیدیۆیی کە کارگێڕێکی تەحریر شام بەرهەمیهێناوە باس لە وردەکاریی گەندەڵی ده‌كات له‌نێو ئەو هاوپەیمانێتیە تووندڕەوەدا، بۆتە هۆی وروژاندنی توڕەیی سەرکرده‌كانی هاوڕێی لێی.\nلە کلیپێکدا لەژێر ناونیشانی "تا کەشتیەکە نقوم نه‌بێت" کە بەشێوەیەکی بەربڵاو لەسەر ئینتەرنێت بڵاوکراوەتەوە، سەرکردەی تەحریر شام عەبدولموعین محەمەد کەحال (ناسراو بە ئەبو عەبد ئەشدا) گەندەڵیی بەربڵاو لەنێو هاوپەیمانێتیەکەدا دەکاتە ئامانج.\nچالاکوانێكی ئیدلیب، هەیسەم ئیدلیبی بە دیارونای وت كه ئه‌شدا لە پەیامێکدا بۆ سەرکردایەتی تەحریر شام باس لە رووداوەکانی گەندەڵی و دزی دەکات لەنێو هاوپەیمانێتیەکەدا و سەرکۆنەی سەپاندنی باجە نایاساییەکان دەکات بەسەر خەڵکی سوریادا.\nئیدلیبی وتی ئەو ڤیدیۆ کلیپە بووە هۆی وروژانێکی زۆر لەنێو خەڵکە مەدەنیەکەدا و ئه‌و سکاڵایانه‌ی ماوەیەکی درێژه دژی هاوپەیمانێتیەکە هه‌نپشتڕاستكرده‌وه.\nئەم ئۆتۆمبیلە سەربازییەی لێرەدا دەبینرێت هی لایەنێکە کە لەلایەن عەبدولموعین محەمەد کەحالەوە بەڕێوەدەبرێت، کە دوای کەوتنی حەلەب پەیوەندیی کرد بە تەحریر شامەوە. [وێنەکە لە ئه‌كاونتی تویتەری موجاهیدو ئەشدا وەرگیراوە]\nئەندامێکی تەحریر شام دەبینرێت لە دەروازەی سنووریی باب هەوا وەستاوە. سەرکردەیەکی تەحریر شام هاوپەیمانێتیەکە تۆمەتباردەکات بە سەپاندنی باجی نایاسایی بەسەر مەدەنیەکاندا. [وێنەکە لە پەیجی فەیسبوکی باب هەوا وەرگیراوە]\nوتیشی وەك پێشەنگی رای گشتیی لێهات و ئاماژەیە بە رەتکردنەوەی زیاتری تەحریر شام و سیاسەتەکانی.\nهۆشدارییەك بۆ سەرکردایەتی هاوپەیمانێتیەکە\nئیدلیبی وتی لە کلیپەکەدا، کەحال -- بەرپرسێکی کارگێڕی کە بەرپرسە لە جەیش عومەری سەر بە تەحریر شام -- هۆشداری دەداتە ئەمیرەکانی تەحریر شام دەربارەی گەندەڵیی بەربڵاو و واسیتە و خراپ بەکارهێنانی دەسەڵات بۆ پارە کێشانەوە لە هەژاران.\nئاماژەش دەکات بە سەپاندنی باجە نایاساییەکانی هاوپەیمانێتیەکە بەسەر هەژاراندا لەگەڵ کۆنترۆڵکردنی کەرتەکانی پاڵاوتنی سوتەمەنی، وردەفرۆشی، بازرگانی خۆراك و دانەوێڵە.\nئیدلیبی وتی هەروەها ئاماژەدەکات بە سەپاندنی باجی نزیکەی 2,500 دۆلار بەسەر ئەو سوریانەدا کە دەیانەوێت سنوور ببڕن بۆ تورکیا لەڕێگەی دەروازەی باب هەواوە، بەتایبەتی نەخۆشان و ئەوانەی ناچارن بۆ چارەسەر کۆچ بکەن.\nکەحال دەڵێت گوایا تەحریر شام کردەی سەربازیی پێویست ئەنجام نادات بۆ رێگرتن لە پێشڕەویی هێزەکانی رژێمی سوریا و روسیا.\nباس لە بڵاوبوونەوەی واسیتە دەکات لەنێو هاوپەیمانێتیەکەدا و ئاماژە بەوە دەکات كه پێگە باڵاکان بەتایبەتی دانراون بۆ هەندێک سەرکردە و خزمەکانیان کە موچەی زۆر بەرزیان هەیە.\nکەحال لە کیلپەکەدا دەڵێت هاوکات، هەندێك ئەندامی ئاسایی تەحریر شام تەنانەت موچەشیان نادرێتێ و بە خێر و سەدەقە دەژین.\nئەوە دەردەخات كه تەحریر شام دەیان ملیۆن دۆلاری لە گەنجینەدا هەیە کە تەنیا ژماره‌یه‌كی كه‌م له سەرکردەكان کۆنترۆڵی دەکەن.\nلە وەڵامی کلیپە تووندەکەی کەحالدا، سەرکردایەتی تەحریر شام بەیاننامەیەکی بڵاوکردەوە کە تێیدا دەڵێت بڕیاریداوە کەحال دەربکات لە پێگەکەی و بیخاتە بەردەم دادگای "سەربازی".\nئیدلیبی وتی بەگوێرەی بەیاننامەکە، تۆمەتباردەکرێت بە "ساختەکاری و بوختان و بڵاوکردنەوەی زانیاری کە دەکرێت دووبەرەکی دروستبکات لەنێو ریزەکانی موجاهیدیندا و خزمەت بە دوژمن بکات".\nئاماژەیکرد بەوەی کەحال و لایەنی جەیش عومەر لە ناوچەی حەلەبەوە هاتوونەتە نێو ئیدلیب دوای ئەوەی تووشی شکست بوون لەسەر دەستی رژێمی سوریا.


مامۆستایانی پێشه‌نگ: ئاگاداری بؤ گشت توێژه‌ران و مامۆستایانی سه‌ر به وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده\nئاگاداری بؤ گشت توێژه‌ران و مامۆستایانی سه‌ر به وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده\nئاگاداری گشت توێژه‌ران و مامۆستایانی سه‌ر به وه‌زاره‌تی په‌روه‌رده ده‌كه‌ین كه به بۆنه‌ی ڕۆژی جیهانی ئافره‌تانه‌وه له رێكه‌وتی (8-3-2013) وه‌زاره‌تی ئه‌وقاف و كاروباری ئایینی به هه‌ماهه‌نگی له گه‌ڵ ئه‌نجومه‌نی باڵای خانمان كونفرانسێك سازده‌كات له 5-6/3/2013 و داوای توێژنه‌وه‌كان ده‌كات و هه‌ر توێژه‌رێك خوازیاره به‌شدار بێت توێژنه‌وه‌كه‌ی بۆ ئه‌م ئیمه‌یله بنێریت: Sssalam777@gmail.com\n• مافی ئافره‌ت له ئیسلامدا: (كێشه‌كان)،(ره‌واندنه‌وه و چاره‌سه‌ر)\n• پته‌وكردنی ڕۆڵی ئافره‌ت له كۆمه‌ڵگه‌ی كوردستانیدا\n• چاره‌سه‌ركردنی كه‌لتوور و نه‌ریته هه‌ڵه‌كان له به‌رامبه‌ر ئافره‌ت دا\n• قوڵكردنه‌وه و پته‌وكردنی چه‌مكی خۆشه‌ویستی و یه‌كتر ته‌واوكردن له نێوان پیاو و ئافره‌تدا\n• پێویسته توێژینه‌وه‌كان به زمانی كوردی یان زمانی عه‌ره‌بی بێت و پوخته‌كه‌شی له (250) وشه زیاتر نه‌بێت.\n• له نێوان (15-20) لاپه‌ره زیاتر به قه‌باره‌ی ( A4) و چاپكراو بێت.\n• توێژنه‌وه‌كه له‌مه‌وبه‌ر بڵاونه‌كرابیته‌وه له هیچ شوێنێك.\n• ناوه‌ڕۆكی توێژنه‌وه‌كان گونجاوبێت له گه‌ڵ ئامانج و ته‌وه‌ره‌كانی كونفرانسه‌كه.\n• دواكات بۆ وه‌رگرتنه‌وه‌ی توێژینه‌وه‌كان 15/2/2013.\n• تكایه بۆ گه‌یاندنی توێژینه‌وه‌كان په‌یوه‌ندی به ئیمێلی لێژنه‌ی ئاماده‌كاری كونفرانسه‌وه بكه‌نSssalam777@gmail.com\n• بۆ هه‌ر سه‌رنج و پێشنیارێك تكایه په‌یوه‌ندی به‌م ژماره مۆبایله‌وه بكه‌ن: 07504459657\nمرسلة بواسطة mamostaiani peshang في 7:38:00 م


״ڕێی خودا هەزارە، دەچێتەوە سەر یەک. ڕێی ئەوان یەکە، دەچێتەوە سەر هەزار״ |\nHome ڕاپۆرت ״ڕێی خودا هەزارە، دەچێتەوە سەر یەک. ڕێی ئەوان یەکە، دەچێتەوە سەر هەزار״\non: ئایار 26, 2017 In: ڕاپۆرتNo Comments\nقورئانەکەی دایکی فەرهاد پیرباڵ\nدوو ڕۆژ پێش ئەوەی هێرش بکەنە سەری، لە پێشانگای نێودەوڵەتیی هەولێر بۆ کتێب، دیم. وەک هەمیشە خەڵک دەوریان دابوو، هەندێک سەریان ڕادەوەشاند و هەندێکیش لێی ڕامابوون، هەندێکیش بە بزەوە لێیان دەڕوانی، ناوبەناو کەسێکیش پرسیارێکی ئاڕاستە دەکرد.\nلێی چوومە پێشەوە، بینیم باسی نهێنیی ژمارەکان دەکات و ناوبەناویش ئاوڕ بە لای چەپکەقورئانەکەی دەستی دایکی دەداتەوە. دەیگۆ: ״نوسخەی بە سێ هەزارە، ئەگەر ئیمزای لەسەر بکەم، نرخەکەی زیاترە، ئەگەر بە ئیمزاکەی وێنە درووست بکەم، نرخی زیاتریش دەبێت״. وتم: ״کێشە نییە، من وەک خوێنەرێکی تامەزرۆ بە هەموو ئەو نرخانە ڕازیم دەی کا نوسخەیەکم بدەیێ״. ئیتر ڕازی بوو. بەڵام پێش ئەوەی نوسخەیەک بدات بە من، خەریکی درووستکردنی وێنەیەک بوو لەسەر کتێبی کچێک، بە دەم وێنەکێشانەوە باسی خودای دەکرد، منیش پێم گوت: ״خۆ هەندێک لە ئیسلامییەکان دەڵێن وێنەکێشان حەرامە״. تووڕە بوو، وتی: ״ئیسلامی و میسلامی کێنە، من بەس خوای دەناسم״. وتم: ״باشە باسی خوداکەی خۆتم بۆ بکە.״ ئەویش کە وێنەکەی تەواو کرد کە لە خوارەوە نووسی: ״ڕێی خودا هەزارە، دەچێتەوە سەر یەک. ڕێی ئەوان یەکە، دەچێتەوە سەر هەزار״. هەر ئەوەندەم زانی گەنجێک لە لای چەپمەوە ڕاوەستابوو، هاوکاری فەرهاد بوو، نوسخەیەکی پێ دام، منیش سێ هەزارم پێدا. فەرهادیش بە ناوی خۆم وێنەی ناوکێکی بۆ درووست کردم.\nکە بە دەم ڕێگاوە ناوە ناوە سەیری قورئانەکەم دەکرد، زۆر شت بە مێشکمدا هات و وتم: فایدەی نییە، دونیایەک پرسیارم لەسەر ئەو قورئانە گچکەیەی دەستی (دایکە هەمین) بۆ درووست بووە، دەبێت وەڵامی هەندێکیان بە تەئویلی خۆم بدەمەوە و وەڵامی هەندەکی دییان لەگەڵ فەرهاد تاووتوێ بکەم. ئەوە بوو تێلم بۆی کرد و شەو لەگەڵ (هەڤاڵ کازم و فەهمی نەبی) چووینە هۆتێل (چوارچرا)، لەوێ پیرباڵ و سێ گەنجی هاوڕێیم بینی. ئیتر وتم: ״دەمەوێت لەسەر ئەو قورئانەی وەرت گێڕاوە قسە بکەین״. وتی: ״باشە.״ ئیتر پێکەوە باسی قورئانەکەمان کرد و دیمانەیەکیشم لەگەڵدا تۆمار کرد. دیمانەکەش لە دوای تەواو بوونی بەشەکانی ئەم وتارە بڵاو دەکەمەوە.\nشکاندنی ئاسۆی چاوەڕوانی\nچەمکی ئاسۆی چاوەڕوانی – Horizon of expectation لە تیۆری وەرگرتن (Reception theory) دا یەکێکە لە چەمکە دیارەکان بە تایبەتی، بە کورتی مەبەست لێی ئەو تەسەوڕات و چاوەڕوانییانەیە کە وەرگری دەق یان خوێنەری دەق، بەر لە خوێندنەوەی هەر دەقێک هەیەتی. جا ئەگەر لە کاتی خوێندنەوەی دەقەکەدا تەسەوڕاتەکانی ڕاست دەرنەچوون و ئەو چاوەڕوانییانەی لە دەقە دەیکرد، وەها نەبوون، ئەوا ئاسۆی چاوەڕوانییەکەی دەشکێت و جۆرێک لە بێئومێدی ڕووی تێ دەکات. لێرەوەوە مەبەستمە ئەوە بڵێم: کە ئێمە وەک وەرگر یان خوێنەر، وەهامان بیست کە فەرهاد پیرباڵ خەریکی وەرگێڕانی قورئانە بۆ سەر زمانی کوردی، خۆیشی هەر بەو شێوە بانگەشەی دەکرد. هەروەها هەر زووش پێی ڕاگەیاندین کە لە پێشانگای نێودەوڵەتیی کتێب لە هەولێر دەتوانن قورئانە وەرگێڕدراوەکەی بکڕن و بیخوێننەوە، ئەمەیش بە نیسبەت خوێنەرەوە شتێکی چاوەڕواننەکراو بوو، چونکە وەرگێڕانی قورئان هەروا هەوانتە نییە و کاتی دەوێت، بە تایبەتی بۆ کەسێکی وەک فەرهاد کە هیچ پێشینەیەکی خوێندنی زانستە ئیسلامییەکانی نییە .\nبەڵام فەرهاد هەموو ئەم ئاسۆی چاوەڕوانییانەی تێک شکاندین و لە ئانوساتی خۆیدا کتێبەکەی خستە بەردەستی ئێمەی خوێنەر، بەڵام چی کتێبێت؟ کتێبێکی قەبارە بچووکی (٩٥) لاپەڕەیی! کە ئەمەیش بۆ خۆی لە چاوەڕوانیی خوێنەردا نەبوو، چونکە ئەو پێشتر وەرگێڕانی دیکەی قورئانی بە کوردی دیوە، بۆیە پێی وایە قورئان لە وەها کتێبێکدا جێگەی نابێتەوە. هەرچەندە کتێبەکەی فەرهاد یان قورئانە وەرگێڕدراوەکەی بچووکە، بەڵام قسەی زۆر هەڵدەگرێت و هەندێک شت هەن نەگوتراون، بەڵام لە پشت پیت و وشە و ڕستە و پەرەگرافەکانی کتێبەکەوە خۆیان حەشار داوە و خوێنەری زیرەک پەی بە هەندێک یان هەمووی دەبات.\nناونیشانی قورئانەکەی دەستی دایکە هەمین\nکە سەیری ناونیشانی چەپکەقورئانەکەی دەستی دایکە هەمین دەکەیت، لە عەتەبە یان بەربەستی ناونیشان Threshold Titleـەوە دەست پێ دەکەیت، جارێ هەر سەرەتا ناونیشانەکە ڕات دەگرێت و دەبینیت تەنیا یەک ناونیشان نییە، بەڵکو ناونیشانێکی سەرەکییە و بە ناونیشانێکی لاوەکی وەسف کراوە، ناونیشانی سەرەکییەکە ئەمەیە (قوڕئانی پیرۆز). ناونیشانە لاوەکییەکەش ئەمەیە (داپیرەگەورەی کتێبان). لە خوار ئەوەشەوە وێنەی دایکی پیرباڵ دەبینین، لە خوار وێنەکەشەوە نووسراوە د. فەرهاد پیرباڵ.\nدەتوانین ناونیشانی یەکەمی کتێبەکە بە ناونیشانێکی ئاسایی دابنێین کە هیچ پرسیارێک لە لای وەرگر یان خوێنەر ناورووژێنێت، بەڵام ئەوەی خوێنەر بە لایەوە جێگەی پرسیارە، ناونیشانی لاوەکییە. ناونیشانی لاوەکییش چەند ئەرکێکی هەیە، بۆ نموونە: وەک ئەرکی (ڕوونکردنەوەی ناونیشانی سەرەکی، دیاریکردنی ڕەگەزی دەق) و چەند ئەرکێکی دیکەش. ناونیشانە سەرەکییەکەی قورئانەکەی دایکی فەرهاد ڕاستەوخۆ پەیوەندییەک لە نێوان خۆی و خوێنەر و ناوەوەی دەقدا درووست دەکات. بەڵام ناونیشانە لاوەکییەکە یاری لەگەڵ عەقڵی خوێنەر دەکات و ئاڵۆزە و بە ئاسانی خۆی نادات بە دەستەوە، بەڵکو پێویستی بە تەئویل و تەفسیری خوێنەران هەیە، ئەمەش کارێکە و زیاتر داداییەکان و سوریالییەکان پێوەی خەریکن، فەرهاد پیرباڵیش پێیان کاریگەرە.\nمن وەک خوێنەرێک کە فەرهادم دی یەکسەر پرسیاری ئەوەم لێ کرد، بەڵام بەر لەوەی وەڵامەکەی بداتەوە، پێم گوت: لە قورئاندا لە ئایەتی (٧)ی سوورەتی (ئالی عیمران) بە (امُّ الْکِتَابِ) ئاماژە بە چەند ئایەتێکی موحکەم دەکات، مەبەستیش لە (ام) دایک نییە، بەڵکو وەک ڕاڤەکارانی قورئان دەڵێن: مەبەست لێی ئەسڵ و بنەڕەتە، واتە ئەو ئایەتانە ئەسڵ و بنەڕەتی قورئانن، ئەی تۆ بۆ دەڵێیت: قوڕئانی پیرۆز داپیرە گەورەی کتێبان؟ لە وەڵامدا فەرهاد تەنیا گوتی: ״وەی گیان، ئێ من ویستم ئەوە بڵێم״. ئیتر قسەوباسەکانی بە لایەکی دیکەدا برد. ئەم وەڵامەیشی لە دیمانەکەمان تۆمار کراوە. بەهەرحاڵ با ئەو ئایەتەی باسم کرد بنووسم و سەرنجێک لە ماناکەیشی بدەین، ئایەتەکە دەڵێت: ״هُو الَّذِی اَنزَل عَلیْکَ الْکِتَابَ مِنْەُ آیاتٌ مُّحْکَمَاتٌ هُنَّ امُّ الْکِتَابِ واخَرُ مُتَشَابِهَاتٌ فَاَمَّا الَّذِینَ فِی قُلُوبِهمْ زَیْغٌ فَیتَّبِعُونَ مَا تَشَابَەَ مِنْەُ ابْتِغَاءَ الْفِتْنَەِ وابْتِغَاءَ تَاْوِیلِەِ ومَا یعْلمُ تَاْوِیلەُ إِلَّا اللَّەُ والرَّاسِخُونَ فِی الْعِلْمِ یقُولُونَ آمَنَّا بِەِ کُلٌّ مِّنْ عِندِ ربِّنَا ومَا یذَّکَّرُ إِلَّا اولُو الْاَلْبَابِ״.\nواتە: ״خودا ئەو خودایەیە قورئانی بۆت ناردووەتە خوارەوە، هەندێک لە ئایەتەکانی ڕۆشنن، ئەو ئایەتانە بنەڕەتی قورئانن، ئەوانی دیکە مەبەستەکانیان ڕۆشن نین. ئەوانەی لادان و چەوتی لە دڵیاندا هەیە دوای ئەو ئایەتانە دەکەون کە لەقورئاندا موتەشابیهن یان هاوشێوەن و مەبەستەکانیان ڕوون نین، بەمەیش دەیانەوێت فیتنە هەڵگیرسێنن و بە ئارەزووی خۆیان ڕاڤەی بکەن، لە کاتێکدا کە تەنیا خودا و ئەوانە ماناکەی دەزانن کەوا لە زانستدا قووڵ بوونەتەوە، ئەوانە دەڵێن: ئێمە باوەڕمان بە هەموو ئایەتەکان هێناوە چونکە هەموویان لە لای خوداوە هاتوونەتە خوارەوە. تەنیا ئەوانە نەبێت کە خاوەن ژیری و بیرن ئیتر کەسی دیکە بیر لە قورئان ناکاتەوە״.\nکەواتە لێرەدا باس باسی هەموو قورئان نییە کە دایکی کتێبەکانە، بەڵکو باسی کۆمەڵێک ئایەتی موحکەم و ڕوون دەکات کە تەنیا یەک ڕاڤە هەڵدەگرن و وەکو ڕۆژ ڕوونن، بۆیە پێویستیان بە تەئویل و تەفسیری جۆراوجۆر نییە. ئەو ئایەتانە لە قورئاندا بە (ئەسڵ)ی قورئان ناو براون و مانای جیاواز هەڵناگرن و بواری ئەوە بە وەرگر نادەن بە ویستی خۆی بەکاریان بهێنێت و مانایان لێ دەربهێنێت.\nبەڵام خۆ ئەگەر بمانەوێت لە نێوان وشەی (ئەسڵ) و (دایک)دا کۆلکەی هاوبەش دەدۆزینەوە، بۆ نموونە یەکێک لە ئیحائەکانی وشەی دایک ئەوەیە کە ئەسڵی ئێمە بۆ ئەو دەگەڕێتەوە، ئەسڵی هەموو گیانداران بۆ دایکەکانیان دەگەڕێتەوە. یان کە دەڵێین (نیشتیمان دایکمانە) یان (زەوی دایکمانە) مانای وەهایە ئەسڵی ئێمە لەوێوە سەرچاوەی گرتووە. لێرەوە ئەگەر قورئان بە دایکی کتێبان دابنێین، دەتوانین بڵێین: مەبەست لەوەیە ئەسڵی هەموو کتێبەکان دەگەڕێتەوە بۆ قورئان. ئەی باشە بۆ پیرباڵ نەیگوتووە (قوڕئانی پیرۆز دایکی کتێبان)؟ بەڵکو گوتوویەتی: ״داپیرەگەورەی کتێبان؟״ پێم وایە هۆکارەکە ئەوەیە ویستوویەتی موبالەغەیەک لە وەسفەکەدا بکات تاوەکو سەرنجی خوێنەران، بە تایبەتی خوێنەرانی ئیماندار بە لای کتێبەکەدا ڕابکێشێت. ئاخر ئەمە بۆ موسڵمانێک شتێکی سەرنجڕاکێشە کە ببینێت فەرهادی دکتۆر و ڕۆشنبیر و نووسەری پێشتر بەعەلمانی ناسراو، لەم ساڵانەی دوایی تەمەنیدا گەیشتبێت بەوەی قورئان بە داپیرەگەورەی کتێبان وەسف بکات، بۆ کێش؟ بۆ موسڵمانی ئەم سەردەمە کە زۆربەیان پێیان وایە ئەسڵی هەموو زانستەکان بۆ قورئان دەگەڕێتەوە و ئەسڵی زانیاریی ناو هەموو کتێبەکان لە قورئاندایە، بەڵام ئاخ موسڵمانان خۆیان چاویان نایبینێ و ناتوانن کەشفی بکەن و سوودی لێ وەربگرن بەڵام ناموسڵمانێکی عەرەبینەزان، دێت و سوود لە زانستی قورئان وەردەگرێت و بۆ خۆی و بۆ عالەمی ئیسلامییش دەیکات بە خێروبەرەکەت.


کۆنگرەی ١٠ی حیزبی دێمۆکڕات، بەشی ٣، سەید ئەحمەد حوسێنی – PMNews\nلە دەفتەری سیاسی دا کەم کاریمان کردوە نەمان توانیوە مەسائیل زۆرتر بەرینە نێو بەدەنەی حیزب،\nکۆمیتەکان بەعزێکیان بە کاری غەیری موفید خەریک بوون کۆمیسیۆنی سیاسی نیزامی ئیشکالی زیاتر بوە لە شوێنەکانی دیکە.\nتیمەکانی سیاسی نیزامی تەئسیریان بوە لە پێکهێنانی جەو دا جەوی ناسالم هەیە بەڵام خراپ نیە هەقی خۆمانە تەبلیغ بکەین بەڵام نابێ بە قیمەتی خستنی نەفەرێک و سەر خستنی نەفەرێکی دیکە .\nلە کۆنفڕانس دا لە دەفتەری سیاسی هەق کوژیم تێدا دی.\nبەڵام کۆنفڕانسی دەفتەر مەشروع بوو کۆنگرەش مەشروعە.\nڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ لیستەی فیکس مەعلولی جەوێکی نامناسبی پێش کۆنگرەی هەشت بوو. ئەوان شەرتیان بۆ ئێمە داناوە قبوڵ ناکەم ژن و منداڵی ئەوان لە دەرێ (خاریج)بێ .\n– حەسەن شەرەفی\nڕێزم هەیە بۆیان هەر دوکیان شایستەن ھەم کاک مستەفاهیجری و ھەم مامۆستا حەسەنزادە بەڵام کەم و کوڕیشیان هەیە مەشوەرەت کەمە.\nکەم بوونی تەوازوع ومەشوەرەت کارەکەی گەیاندە ئێرە چوونی تیمێک لە برادەران وەزعی کۆنفڕانسەکانی بازیانی شێواند ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ بۆ ئەوەی ئەو مەسەلە ببڕێتەوە نەزەری کۆنگرە هەر چی بوو قبوڵی بکەین حەولیش بدەین ئێستە کە دەڵێن دێنەوە با دەرکەیەکی بە ڕووی ئەوان دا بکەینەوە موخالفی تێکەڵ بوونەوە لە گەڵ ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕم موافقی ھاتنەوەیانم.\n– موحەمەد بایزیدی\nئەندامانی دەفتەری سیاسی نەفەراتی نزیکی خۆیان لە نزیک خۆیانەوە جێگایان بۆ کراوەتەوە خزم و کەسیان کەمتر شەهید دەبن.\nتەنیا ئەو کەسانە کە کەسیان نیە زیاتر شەهید دەبن سووئی مودیریەت هەیە سووئی ئیستفادەکردن لە مەسئولیەت هەیە لە حیزب دا\nئاڵ و گۆڕ شتێکی عادیە ئەندامانی دەفتەری سیاسی ئێمە زوو هەڵدەچن ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ ڕووی قسەیان لە حیزب کردوە بەڵام ئێمە نایەین لە گەڵیان دانیشین.\n– کاوە بەهرامی\nلە سەر مەسەلەی ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ بڕیارمان دا بەحسی لێ نەکەین.\nئیشکالات ناکەوێتە سەر فەرد لە سەر جەمعە ئەو مەسائیلە لێرە باس کرا جارێکێش لە کۆمیتەی ناوەندی باسی لێ نەکرا. هەموو مەسەلەکان لە سەر تەرح کردنی مەسەلەی قودرەت بوە هاتنەوەی ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ باش نیە ئەوە لابەین کە بە هیچ شێوەیەک قسەیان لە گەڵ نەکەین ڕێگای قسە کردن بکرێتەوە چۆن چوون ئاواش بگەڕێنەوە .\n– سەید برایم هاشمی\nئەگەر موشکیلەکان لە کۆمیتەی ناوەندی باس بکرایە نەدەگەیشتنە ئێرە. ئەفرادی ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ دەڵێن یا مەسئولیەت یا کار ناکەین ئەوە لە نێو خۆیاندا.\nلە چوار چێوەی مەسڵەحەتی حیزب دا هەر چی پەسەند کرا بۆ کۆمیتەی ناوەندی داهاتو لە سەر ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ موافقم.\n– سولەیمان کەڵەشی\nلە سەر ئەقەلیەت و ئەکسەریەت کەمایەتی هەقیەتی قسەی خۆی بکات بەڵام نەک لە هەموو شوێنێک موخالفی هەموو چەشنە شەرت و قەید و بەندێکم.\nڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ قسەیان لە گەڵ بکەین هەر تێکەڵ بوونێک بە قازانجی حیزب و گەل بێت ئەمن پێشوازی لێدەکەم. ئەندامی دەفتەری سیاسی دەبێ تیئۆریسێنی حیزب بێت نەک بە کاری جوزئیەوە خۆی خەریک بکات ئاموزش لە حیزب دا مەعنا و مەفهومی نیە.\n– ئەحمەد نستانی\nلە زیندانی ڕەزائیە بووم دانیشجوی باسەاودی لێ بوون هێندێک جار نوێژیان دەکرد هێندێک جار نەیان دەکرد لە نەفەرێکم پرسی بۆ وایە؟ وتی کاکە ئەوانە باسەوادن جاری وایە کتێبی کومونیستی دەخوێننەوە نوێژ ناکەن جاری وایە کتێبی دینی دەخوێننەوە نوێژ دەکەن .\nباس و قسەی کاک مستەفا هیجریم پێ ناخۆش بوو. نێوی خەیانەتی هێنا قەبزە کردنی کار لە دەفتەری سیاسی دا باش نیە لە سەر ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ نەزەراتی کاک حەسەنی شەرەفی تەئید دەکەم.\n– مەحمود دەشتی\nسازماندەهی حیزب بگؤڕین\nموخالفی ڕێبەرایەتی شۆزشگێڕم بە هەر شێوەیەک.\n– حسەین پەیڕەوان\nنەزەراتی کەریم مەهدەوی تەئید دەکەم ڕێبەرایەتی داهاتو لە گەڵ ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ دانیشێ و قسەیان لە گەڵ بکات .\n– ڕحمان ڕەسوڵ زادە\nنەزەراتی کۆنفڕانسی ڕەبەتی خوێندەوە لە ڕابیتە بە ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ تەئیدی نەزەراتی محەمەد بایزیدی دەکەم.\n– حەمە عەلی عەنایەتی:\nموافقی ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕم بێنەوە\nکاک مستەفا ھیجری و مامۆستا حەسەنزادە و ئەندامانی دەفتەری سیاسی و دوای ئەوان کۆمیتەی ناوەندی خەتابارن لە وەزعی مەوجود .\n– ئەسعەد ئەحمەدی\nلە کۆبونەوەی کاک شاھۆدا دا کاک محەمەد شەھڕەوان دەڵێ لایەنی سێهەم قەزاوەت بکات تا ئێستە من نەم زانیوە لایەنی یەکەم و دوهەم چیە ؟ تا بگات بە لایەنی سێھەم.\n– خوسرەو بەهرامی\nبڕادەرێک ئەڵێ نابێ باسی ڕێبەرایەپی شۆڕشگێڕ بکەین سەیرە! ئەوان لە ئوتریش هەن موشکلەیان بۆ پێک هێناوین برادەرانی پارتی دیفاعیان لێ دەکەن کۆنگرە دەبێ چوار چێوەیەکی بۆ دیاری بکات لە لایەن ئەحزاب و شەخسیەتەکانەوە فشاریان لەسەرە وەک حیزب بیان ناسین مەسەلەکە چارە سەر بکەین.\n– قادر وریا\nلە کۆنگرەی نۆ دا مامۆستا ئەندامی ڕێبەرایەتی نەبوو بەڵام موشکلە هەبوو. ڕێبەرایەتی شۆڕشگێڕ قسەیان لە گەڵ بکرێ بزانین چ دەبێ .\n– قادر نەبیزادە\nجێگای داخە کە کاک مستەفا دەڵێ خەیانەت هەر کەس خۆش ویسترا نوری چاوە هەر کەس خۆش نەویسترا نامەوێ مەسئولیەت و سەڵاحیەت بۆ هێندێ هەیە و بۆ باقیەکەی نیە.


ئاغچەمەسجید - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nAğcaməscid - آقچەمسجد\nپۆتانەکان: 36°48′22.5″N 46°28′29.5″E / 36.806250°N 46.474861°E / 36.806250; 46.474861پۆتانەکان: 36°48′22.5″N 46°28′29.5″E / 36.806250°N 46.474861°E / 36.806250; 46.474861\nشیعە دوانزە ئیمامی\nئاغچەمەسجید گوندێکە، کەوتووەتە گوندستانی کشاوەرز، ناوچەی کشاوەرز، شارستانی ساینقەڵا، پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، ڕۆژھەڵاتی کوردستان. ئەم گوندە بەدوری (٢٠کم) دەکەوێتە باکوری شارۆچکەی ساینقەڵاوە و بەدووری (۱٥کم) دەکەوێتە باشوری ڕۆژھەڵاتی شارەدێی کەشەورەوە، بەدوری (٥کم) دەکەوێتە ڕۆژھەڵاتی ڕووباری (زەرینە).\n٦ ماددەی خاو\nئاغچەمەسجید لە باکوور ھاوسنوورە لەگەڵ گوندی قەرەبڵاغی خواروو و لە باشوور لەگەڵ گوندی حوسێن ئاوا و لە ڕۆژھەڵات لەگەڵ گوندی پەروێزاوا لە ڕۆژاوا لەگەڵ گوندی گۆلی.\nدانیشتوانی ئەم گوندە بەکاری کشتوکاڵ و ئاژەڵداریەوە خەریکن.\nئاغچەمەسجید لەکۆندا ناوەندی چەرداوڕۆ و (خانشین) بووە و تەنھا شوێنی مێژووی ھەبێت بینای شارەوانییە و بە (قەڵا) ناوزەنگ دەکرێت.\nبە پێی سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران لە ساڵی ٢٠٠٦دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٧٨٨) کەس و (١٩٠) خێزان بووە.\nپێکھاتەی دانیشتوانی ئەم گوندە تەواوی کوردن و لە کوردە چەرداوڕۆکانن.\nبە زمانی کوردی شێوەزاری کەڵھوڕی دەدوێن.\nلە ڕۆژھەڵاتی ئەم گوندەدا کانی بەرد ھەیە کە بە (پوزوڵان) بەناوبانگە.\n^ "وەشانی ئەرشیڤکراو". Archived from the original on ٤ی تەممووزی ٢٠١٩. Retrieved ٥ی تەممووزی ٢٠١٩. Check date values in: |access-date=, |archive-date= (help) ٤ی تەممووزی ٢٠١٩ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ئاغچەمەسجید&oldid=871418»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٨:٢٧ی ٢٤ی کانوونی یەکەمی ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


خودی ئه‌م وتاره کورته هه‌وڵێکی پراگماتیکانه‌یه بۆ شیکاریی ڕه‌وی کورد له ئێستا و ئالێره‌دا، نه‌ک له سه‌رده‌مه‌کانی پێش ئێستادا. له ئێستادا پێویسته ڕه‌وی کورد له‌نێوانی ڕاستیی و پراگماتیکدا وه‌ک بابه‌تێکی ده‌روونناسیی کۆمه‌ڵایه‌تیی ته‌ماشا بکرێت، هه‌مانکاتیش ڕێگریی بکرێت له هه‌موو هه‌وڵێک، که ڕه‌وی کورد له قازانجێکی سیاسییدا به‌کاربهێنێت.\nلێره‌دا ده‌مه‌وێت کڵێشانه ده‌ست پێبکه‌م، سه‌ره‌تا ده‌پرسم، که ئاخۆ کێ به‌رپرسه له ڕووداوه‌کانی ژیانمان؟ وه‌ڵام، ته‌نها و ته‌نها خودی تاک خۆی به‌رپرسه له ڕووداوه‌کانی ژیانی و هیچ که‌سێکی تر نا. پرسیاری ناو ئه‌م وه‌ڵامه ئه‌وه‌یه، که بپرسین بۆچیی؟ وه‌ڵام، چونکه تۆ وه‌ک تاک ئه‌وه‌یت، که بیری لێده‌که‌یته‌وه. تۆ هیچ نیت بێجگه له بیرکردنه‌وه‌کانت سه‌باره‌ت به خۆت، به ژیان و به ئاینده‌ت.\nژیان وه‌ک ڕووبارێک تێده‌په‌ڕێت و له‌گه‌ڵ خۆیدا ڕووداو، شانس، هه‌لومه‌رج دێنێت. ئاگامه‌ندیی تۆ وه‌ک تاک هۆکاری یه‌که‌م و دواهه‌میینه، که به‌رده‌وام چاوی له‌سه‌ر ڕووباری ژیان بێت، که‌چی له‌گه‌ڵ خۆیدا ده‌هێنێت. بۆ نموونه کاره‌سات دێنێت، تۆ به ئاگایت و خۆتی لێده‌پارێزیت، هه‌لومه‌رج دێنێت، تۆ به ئاگایت و به کاری ده‌هێنیت، شانس دێنێت، تۆ به ئاگایت و به‌کاری ده‌هێنیت.\nپێچه‌وانه‌که‌شی ده‌رئه‌نجامێكی پێچه‌وانه و ماڵوێرانیی ده‌خاته‌وه. ئه‌مه‌ش به واتای ئه‌وه‌ی، که ئاگامه‌ندیی هه‌موو شتێکه بۆ تاک، چاوگه‌ی ژیانه، ئامڕازێکی به‌هێز و گرانبه‌های تاکه، که هه‌موومان هه‌مانه، لێ هه‌موومان به ئاگا نین له‌وه‌ی، که به‌کاری بهێنین. ئه‌مه‌ش وه‌ها ده‌کات، که هه‌ندێک له ئێمه خۆشگوزه‌ران و هه‌ندێکیشمان خاوه‌ن نه‌هامه‌تیی.\nتاکی کورد له سه‌رده‌مه‌کانی پێشتردا، خاوه‌نی ئارگوومێنتێک بووه بۆ به‌جێهێشتنی نیشتیمان. دیارتریینیان ڕه‌وی دوای شۆڕشی ئه‌یلول و ڕه‌وی دوای ڕاپه‌ڕیینی ساڵی 1991. دواجار ڕه‌وی سه‌رهه‌ڵدانی داعش له‌نێوانی 2014 و 2015 دا. ئه‌م ڕه‌وه گه‌وره‌یه‌ش خاوه‌نی ئارگوومێنت بوون.\nلێ ئه‌م ڕه‌وه‌ی ئێستا، ڕه‌وێکه بێ ئارگوومێنت. ده‌شێت ئه‌م هاووڵاتییانه خاوه‌نی کۆمه‌ڵێک تووڕه‌یی بن له حکومه‌ت، لێ له ڕاستییدا حکومه‌ت به‌رپرس نییه له بڕیاره‌کانی ئه‌وان له ژیاندا، به‌ڵکوو ئه‌م هاووڵاتییانه خۆیان به‌رپرسی بڕیار و مامه‌ڵه‌کانی ژیانن. بیهێنه به‌رچاوی خۆت، که تۆ پزیشکێکیت، کارمه‌ندێکی ته‌ندروستییت، ده‌روونناسێکیت، تێراپۆیتێکیت له نه‌خۆشخانه‌یه‌کی ده‌روونییدا و خاوه‌نی پێنج شه‌ش هاووڵاتیین، که بیر له خۆکووشتن ده‌که‌نه‌وه و هه‌ر یه‌که‌یان خاوه‌نی هۆکارێکه بۆ خۆکووشتن.\nکاری تۆش ئه‌وه‌یه، که یارمه‌تیی ئه‌م هاووڵاتییانه بده‌یت، که دووربکه‌ونه‌وه له خۆکووشتن و بیر له ڕێگا چاره‌یه‌کی تر بکه‌نه‌وه، به‌ڵام هه‌ر ڕۆژه‌ی یه‌کێک له مانه له نه‌خۆشخانه ڕاده‌کات و له ده‌ره‌وه یان خۆی ده‌خاته به‌ر شه‌مه‌نده‌نه‌فه‌رێک، یان له پردێکه‌وه خۆی فڕێده‌داته خواره‌وه، یان خۆی هه‌ڵده‌واسێت، یان دوو سه‌د بۆ سێ سه‌د حه‌ب به‌سه‌ریه‌که‌وه ده‌خوات و خۆی ژه‌هراویی ده‌کات. لێره‌دا نه نه‌خۆشخانه، نه تۆ وه‌ک کارمه‌ندێکی ته‌ندروستیی، نه وه‌ک پزیشک به‌رپرس نیت له‌وه‌ی، که ئه‌م هاووڵاتییانه خۆیان ده‌کووژن، به‌ڵکوو ئه‌م هاووڵاتییانه خۆیان به‌رپرسی یه‌که‌م و دواهه‌مینن له ژیانی خۆیاندا.\nپرسیاری ئازادیی، هه‌میشه له ڕاستییه‌وه ده‌ستپێده‌کات، چونکه ئازادیی و ڕاستیی وه‌ک دوو که‌رتی یه‌ک مێشکن، که ئاگامه‌ندیی پێکیانه‌وه ده‌به‌ستێته‌وه. ئه‌م به‌شه هاووڵاتییانه‌ی کورد خاوه‌نی بۆچوونێکن له‌سه‌ر ڕاستیی و ده‌یهێننه پێش چاوی خۆیان. هه‌روه‌کوو به‌شێک له سیاسییه کوردییه‌کان، ئه‌ندام په‌رله‌مانه‌کانی کوردستان و کورده په‌رله‌مانتاره‌کانی عێراق خاوه‌نی بۆچوونێکن سه‌باره‌ت به ڕاستیی ڕه‌وتێکی سیاسیی، کۆمه‌ڵایه‌تیی و دارایی کوردستانن. به‌ڵام ڕاستیی بۆچوونێک، بریتیی نییه له بێجوڵه‌یی پێکهاتێک، که خۆمانی پێوه هه‌ڵده‌واسین، بۆ نموونه تاوانبارکردنی هه‌میشه‌یی نیشتیمان، تاوانبارکردنی هه‌میشه‌یی حکومه‌ت.\nله ژیانی کوردستاندا هه‌موومان وه‌ک یه‌ک تاوانبارین. ئه‌گه‌ر کوردستان وه‌ک دارستانێک بهێنینه پێش چاوی خۆمان، که گڕ ده‌گرێت، ئه‌وا دره‌ختێکی بێ تاوان نادۆزینه‌وه، که ڕێگا نه‌درێت بسووتێت. ئه‌و جۆره په‌روه‌رده‌کردنه‌ی، که منداڵه‌کانمانی پێ په‌روه‌رده ده‌که‌ین، ئاینده‌ی نیشتیمانه‌که‌مان دیاریی ده‌کات. ئه‌مه‌ش به واتای، په‌روه‌رده‌یه‌کی خراپ، به‌رهه‌مهێنه‌ری که‌ڕاکته‌ری خراپه. که‌ڕاکته‌ری خراپ، به‌رهه‌مهێنه‌ری سیاسه‌تی خراپه، هۆکاری تێکدانی ئاسایش و ئازادیی و خۆشگوزه‌رانیی هاووڵاتییانه. پێچه‌وانه‌که‌شی نیشتیمانێکی به‌خته‌وه‌ر به‌رجه‌سته ده‌کات.\nهه‌میشه تاک ده‌یهێنێته پێش چاوی خۆی، که کێ تاوانباره له خراپیی ژیانی ئه‌ودا، ئه‌م هێنانه پێش چاوه، به پرۆسه‌یه‌کی نۆیرۆده‌روونناسییدا تێده‌په‌ڕێت و تاک ده‌بێته خاوه‌نی نۆیرۆنێکی تایبه‌ت سه‌باره‌ت به ڕاستیی خراپیی ژیانی خۆی و ئیدی وه‌ک ڕاستیی قووت ده‌بێته‌وه.\nتاک بیر ده‌کاته‌وه، که وه‌ک په‌نابه‌ر ڕووبکاته ئه‌وروپا. له هێنانه پێش چاوی خۆیدا، به‌هه‌شتێک به‌رهه‌مدێنێت، ئه‌مه‌ش وه‌ک بیرکردنه‌وه‌یه‌کی پراگماتیکیی پراکتیزه ده‌کات. لێره‌دا تاک سه‌ره‌تا کاره‌که‌ی ده‌کات و دواجاریش بیری لێده‌کاته‌وه. له هه‌موو ئه‌گه‌رێکدا تاک خاوه‌نی کاردانه‌وه‌یه‌کی نێگه‌تیڤه به‌رانبه‌ر به نیشتیمان. سه‌رچاوه‌ی ئه‌م کاردانه‌وه‌یه‌ش که‌ڕاکته‌ری تاک خۆیه‌تی. که‌ڕاکته‌ری تاکیش به‌رهه‌می دایک و باوکه نه‌ک حکومه‌ت.\nتاک ئازاده له‌وه‌ی نیشتیمان به‌جێده‌هێڵێت یاخوود نه‌خێر. له کوردستاندا ڕه‌وکردن و به‌جێهێشتنی نیشتیمان وه‌ک په‌نابه‌ر مۆدێکی کۆمه‌ڵایه‌تییه، که تاک له ڕێگای فێربوونه‌وه فێری ده‌بێت. له‌م کاره‌دا تاک به‌تایبه‌ت ئه‌وانه‌ی دایک و باوکن، هێنده‌ی بیر له‌ودیووی گردێک ده‌که‌نه‌وه، که نادیاره بۆ ئه‌مان، هێنده بیر له پێشی خۆیان ناکه‌نه‌وه.\nئه‌مه‌ش به واتای ئه‌وه‌ی، که منداڵه‌کانیان ده‌خه‌نه ژێر مه‌ترسییه‌کی گه‌وره‌وه، نه‌ک به ته‌نها مه‌ترسییه‌کی فیزیکیی به‌ڵکوو مه‌ترسییه‌کی ده‌روونییش. منداڵان له‌م ڕێگایانه‌دا به شێوه‌یه‌کی گشتیی تووشی پۆست تراوما ده‌بن، تووشی هۆسپیتاڵیزم ده‌بن، که تاوانباری گه‌وره تێیدا خودی دایک و باوکانه و که‌سی تر نا.\nباران نابارێت خه‌تای حکومه‌ته، لافاو هه‌ڵده‌ستێت خه‌تای حکومه‌ته، تاک بێکاره خه‌تای حکومه‌ته. خه‌تابارکردنی به‌رانبه‌ر له هه‌موو بوار و کرده‌یه‌کی ژیاندا نیشانه‌یه‌کی تایبه‌تمه‌ندییانه‌ی شێواندنی که‌ڕاکته‌ری تاکه، که له ICD-10 دا وه‌ک نه‌خۆشیی پۆلێن ده‌کرێت. چونکه ته‌نها و ته‌نها تاکێکی ته‌ندروست ئاماده‌ی ئه‌وه‌یه، که به‌رپرسیارێتیی ژیان بخاته ئه‌ستۆی خۆی. ئێمه‌ی مرۆڤ پێمانوایه، که ئێمه ئاژه‌ڵێکی ئه‌قڵانیین، لێ ڕاستیی بوونی ئێمه ئه‌وه‌یه، که ئاژه‌ڵێکین ئه‌قڵ به‌کارده‌هێنین. چونکه ئه‌گه‌ر ئاژه‌ڵێکی ئه‌قڵانیی بین، ئه‌وا به ئه‌قڵ بیر له هه‌موو شت ده‌که‌ینه‌وه و ڕێگر ده‌بین له‌وه‌ی، که زیان بۆ خۆمان و بۆ ده‌وروبه‌ریشمان بنێینه‌وه.\nدوا پرسیار لێره‌دا ئه‌وه‌یه، ئاماده‌یی ئه‌قڵ چه‌نده، له کرداره‌کانی کۆچبه‌ره کورده‌کاندا؟ ئاخۆ تاک به‌ده‌ر له ڕه‌و بیری له ئاڵته‌رناتیڤێکی تر کردووه‌ته‌وه، ئاڵته‌رناتیڤێکی ئه‌قڵانیی؟


میاتانییەکان لە تەوراتدا بە (ئارام - ناهارام) ناویان هاتووە. پایتەختى میتانییەکان شارى(واششۆکانى) بووە. کە ئەمڕۆ حکومەتى بەعسى سووریا ناوەکەى بۆ (رەئس ئەلعەین) گۆڕیووە. میتانییەکان بەکارى بەخێوکردنى ئەسپ و دروستکردنى گالیسکەى سەربازییەوە خەریکبوون. یەکەم پاشاى میتانییەکان ناوى (کیرتا) بووەو بەدامەزرێنەرى دەوڵەتى میتانى دانراوە. دواتر کوڕەکەى بە ناوى (شوتتارناى یەکەم) بووە بە پاشا. دواى ئەویش (پاراتارناى یەکەم١٤٨٠-١٤٤٠پ.ز) لەو ماوەیەدا فەرمانڕەواى وڵاتى میتانى بووە. پاشان (پارساتاتار١٤٤٠-١٤٣٠پ.ز)یەکێکی تر بووە لە فەرمانڕەواى میتانى.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=میتانی&oldid=417034»\nدواجار لە ٠٨:٤٠ی ١٢ی ئابی ٢٠١٤ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٠٨:٤٠ی ١٢ی ئابی ٢٠١٤ نوێ کراوەتەوە.


ویکیپیدیا ئینسایکڵۆپیدیایەکی ئازادی ئینتەرنێتییە کە بە دەستی بەشداربووانی خۆبەخشەوە لە سەرانسەری جیھاندا پێکدێت. سەیرکردن، لەبەرگرتنەوە و بەکارھێنانەوەی ناوەڕۆکی ویکیپیدیا ئازادە. ویکیپیدیا دەستەی نووسەران یان چاودێرانی تایبەتی نییە و ھەموو کەس لەسەر ئینتەرنێت دەتوانێت دەستکاری و چاودێریی وتارەکانی بکات. ئەم ویکیپیدیایە کە بە شێوەزاری ناوەندی (سۆرانی) لە زمانی کوردی (Central Kurdish Branch) دەنووسرێت، لە ٢٠٠٩ەوە لە ویکیپیدیای کوردیی باکووری (کورمانجی) بە ھۆی چەند کێشەی تەکنیکی و زمانەوانییەوە جیا بووەتەوە و ئێستا ٣٠٬٦٦٩ وتار و ١٧٣ بەشداربووی چالاکی ھەیە.\nمافە ئابووری، کۆمەڵایەتی و کلتوورییەکان بۆ سڕینەوەی خێرا ھەڵبژێردرا[دەستکاری]


جیاوازی نێوان فێدراڵیزم وکۆنفێدراڵیزم - PDKI NORGE\nجیاوازی نێوان فێدراڵیزم وکۆنفێدراڵیزم\nلەلايەن Chiya Qadri لەسەر تشرینی یەکەم 17, 2017\n* فێدراڵیزم وەك سیستمی حكوومەتی: سیستمێكی دێموكراتیكە كە بە پێی رێككەوتنی هاوبەشی دەستووری، سەروەری بە شێوەی ستوونی لە نێوان حكوومەتی ناوەندی (فێدراڵ)و هەرێمەكان دابەش دەكات‌و لە هەردوو ئاستی حكوومەتیدا دەسەڵاتەكانی یاسادانان‌و بەڕێوەبردن‌و دادوەری بەشێوەی ئاسۆیی لێك جیا دەكاتەوە.\n*كۆنفێدراڵیزم: دوو یان چەند دەوڵەت، بە شێوەیەكی ئارەزوومەندانە، بۆ چەند مەبەستێكی دیاریكراو (كاروباری دەرەوە، بەرگری یان ئابووری) پەیمانێكی نێودەوڵەتی پێك دێنن كە ئەو پەیمانە دەبێتە هۆی دروست بوونی نیهادێكی بەڕێوەبەری هاوبەش كە پێی دەگوترێ كۆنفێدراسیۆن.\n*جیاوازی نێوان كۆنفێدراڵیزم‌و فێدراڵیزم:\n١ـ لە كۆنفێدراڵیزمدا دەوڵەتەكان وەك یەك نوێنەریان لەو پەیمانەدا هەیە، بەڵام لەهەموو دەوڵەتانی فێدراڵیدا هەرێمەكان وەك یەك نوێنەریان لە ناوەند دا نییە.\n٢ـ لە كۆنفێدراڵیزمدا دەوڵەتانی ئەندام مافی جیا بوونەوەیان پارێزراوە، بەڵام لە فێدراڵیدا هەرێمەكان مافی جیابوونەوەی یەك لایەنەیان نییە.\n٣ـ كۆنفێدراسیۆن لە ئاستی نێونەتەوەییدا كەسایەتی یاسایی نییە بەڵام هەموو دەوڵەتانی ئەندام لەو پەیمانەدا كەسایەتی یاسایی نێونەتەوەییان پارێزراوە، لە فێدراڵیزمدا تەنیا دەوڵەتی فێدراڵ لە ئاستی نێونەتەوەییدا كەسایەتی یاسایی هەیە.\n٤ـ لە كۆنفێدراسیۆندا بڕیارەكان بە كۆی دەنگ (اتفاق آرا) دەدرێن بەڵام لە فێدراڵیدا هەمیشە بڕیارەكان بە كۆی دەنگ نادرێن.\n٥ـ لە كۆنفێدراسیۆندا دەوڵەتەكان مافی ڤێتۆكردنی بڕیارەكانیان هەیە بەڵام لە فێدراڵیدا وانییە.\n٦ـ لە كۆنفێدراسیۆندا دەوڵەتانی ئەندام دەسەڵات‌و سەلاحییەتیان وەک یەك‌ویەكسانە بەڵام لە هەموو دەوڵەتێكی فێدراڵیدا هەرێمەكان دەسەڵات‌و سەلاحییەتیان وەكیەك نییە.\n٧ـ لە كۆنفێدراڵیزمدا ناوەند خاوەنی سەرچاوەی دارایی‌و پێگەی هەڵبژاردنی سەربەخۆ نییە بەڵام لە فێدراڵیزمدا حكوومەتی ناوەندی (فێدراڵ) بە پێی یاسا خاوەنی دەسەڵاتی دارایی‌و پێگەی هەڵبژاردنی سەربەخۆیە.\n٨-سنووری دەسەڵاتی كۆنفێدراسیۆن گرێدراوی دەوڵەتانی ئەندامە‌و تەنیا ئەو بەشە لە دەسەڵات پراكتیزە دەكات كە دەوڵەتانی ئەندام پێیان داوە، بەڵام حكوومەتی ناوەندی (فێدراڵ) هێندێك دەسەڵاتی بە پێی یاسا پێدراوە كە بە شێوەیەكی سەربەخۆ دەتوانێ پراكتیزەیان بكات.\n٩-لە كۆنفێدراڵیزمدا تەنیا دەوڵەتانی ئەندام پابەندن بە بڕیارەكانی ئەو پەیمانە نەك هاووڵاتیانی دەوڵەتانی ئەندام بەڵام لە فێدراڵیزمدا هەموو هاووڵاتیان پابەندن بە بەڕێوەبردنی بڕیارات‌و یاسا‌و رێسای دەوڵەتی فێدراڵ.


مه‌رجه‌ع ( رێفێرێنس ) خوه‌دێ سه‌ر دونیایێ – مالا مه\nMalame 2019-09-09\t174 Views\nرێفێرێنس پشتراسكرن و بهێزكرنا خوه‌دی تێروانینا یه ژبو باوه‌ریێ بو خه‌لكه‌كی چێكه‌ن لسه‌ر به‌رهه‌م و تێروانینێن خوه‌یێن زانستێن جودا، ئانكو لڤێره بكورتی رێفێرێنس واته سه‌رچاوه یانژی لێڤه‌گه‌ر. گومان نینه كو زانسته‌ك پێشنه‌كه‌فتیه بێی رێفێرێنس هه‌بن، چونكه هه‌می مروڤێن زانا زانینا خوه پێشخستیه لسه‌ر به‌رهه‌مێ تێروانین و هزرێن كه‌سه‌كی یانژی هنده‌ك كه‌سا پێشی خوه، لسه‌ر هه‌مان پرسێ كاردكه‌ت لێ دبه به‌رهه‌می وی لسه‌ر نه‌هڤكرنێ لگه‌ل كه‌سێن پێشین یانژی لسه‌ر پشتراستكرن و پێشڤه‌برنا تێروانینێن كه‌سێن پێشین به. ده‌ما مروڤ سیڤیا خوه بو كاره‌كی پێشكه‌ش دكه، مروڤ ژێهاتی و لێهاتیا خوه بهنده‌ك رێفێرێنسا پشتراسدكه‌ت، وه‌ك بو نمونه، ناڤێ هنده‌ك كه‌سێن پێرا كاركری، یانژی لبه‌رده‌ستی خواندی دنڤیسه، دبه به‌رهه‌مه‌ك هه‌بیت نیشان بده…هتد. لڤێره باوه‌ر دكه‌م بومه ئاشكرا دبیت رامانا رێفێرێنس لسه‌ر ئاستێ ئه‌كادێمی.\nلێ ئه‌ڤا لوه‌لاتێن پاشڤه‌مای و دكتاتور تێ ناسین وه‌ك رێفێرێنس ژ سه‌رچاوێن ئولی هاتی و لدویف تێروانینێن ئولی كه‌سه‌ك بته‌نێ دبیته رێفێرێنس، هه‌می گوتنێن وی كه‌سی یاسا و فه‌رمانن. كه‌سه‌ك دسه‌را نینه ل سه‌ر دونیا ده‌ستهه‌لاتداریا وی، بكورتی خوه‌دێ هه‌رێما ده‌ستهه‌لاتداریا خوه‌یه، نابه بێت گوهارتن تا زندیه، نابه بێت دادگا كرن، نابه بێ ره‌خنه‌كرن، ده‌ركه‌فتن ژ فه‌رمانا وی تاوانه. لڤێره كێشه دوروست دبیت لناڤبه‌را كه‌سێن دبێژن كه‌سه‌ك نینه بێ شاشی و كه‌سێن دبێژن رێفێرێنس كه‌سه‌ك پاك و بێ شاشی یه. بهه‌می ئاواكی كه‌سێ رێفێرێنس دبیته خوه‌دێ سه‌ر دونیایێ و لگور دلێ خوه خه‌لكێ بپاك و پیس دوزانه، خائین و وه‌لاتپه‌روه‌ر، زانا و نه‌فام، رێنجبه‌ر و دز……هتد. ئایا ده‌سهه‌لاتداریێن رێفێرێنس هه‌ین دمێژویێ دا چه‌ند سود به‌خش بوینه بو خه‌لكێ خوه، هه‌ر ژ مێژویا كه‌ڤن هه‌یا ل پاپایێ رومێ ده‌رباسكی به‌ره‌ف رێفێرێنسێ شیعاڤه؟ باوه‌ر دكه‌م دێ بینین ته‌نها بوینه ئه‌گه‌را ژ وێرانكرن و ناڤبرنا خه‌لك و وه‌لاتی.\nكه‌سێن دخوازن ببن رێفێرێنس بباوه‌ریا من لدویف خوه‌ندن و دویفچونێن من كرین ئه‌و كه‌سن یێن شیانێن رێڤه‌به‌ریێ دخوه‌دا نه‌بینن ژبو تم شكه‌ستنێن خوه پاڤێژه سه‌ر ملێ هنده‌ك كه‌سێن دن لژێر بوهانه‌یا به‌شه‌ك ژ خه‌لكێ د فه‌رمان و رێنه‌مایێن وی تێناگه‌هیت و به‌شێ دنژی ژ خه‌لكێ دوژمنی و نه‌یاریا رێفێرێنسی دكه‌ن، دده‌مه‌كیدا رێفێرێنس بخوه دوزانه كو وی زانین  و تێروانین نینن.\nئه‌م ڤه‌گه‌رین سه‌ر مژارا خوه‌یا سه‌ره‌كی كو ئه‌وژی باشورێ كوردستانێ یه، مژارا هه‌بونا خوه‌دێ سه‌ردونیایێ كه‌فتیه رۆژه‌ڤێ. ئه‌ز دێ هه‌ولده‌م هه‌می تشتا راشكاوانه لدویف دیتنا خوه بنافكه‌م، چونكه بێی بناڤكرنا هنده‌ك كه‌سان یان تشتان دێ دره‌وێ لگه‌ل خوه‌كه‌م كو ئه‌وژی من نه‌ڤێت.\nمه‌ره‌م ژڤێ هه‌می هه‌ولدانا هاتیكرن و تێ كرن په‌یداكرنا پۆسته‌ك فه‌رمیه و كو ره‌نگه‌ك ده‌ستهه‌لاته‌ك گشتی بده‌ت مه‌سعود بارزانی پشتی ماوێ سه‌روكاتیا وی بدرێژكرنه ڤه بدوماهی هاتی. ژبو مێژو ئه‌ز بخوه نه لگه‌ل یاسایێ سه‌روكاتیا هه‌رێمێ بوم دده‌ما هاتیه دانان چونكه من باوه‌ری هه‌بو لوی ده‌می وه‌ك ئه‌ڤرو كو مه كه‌سه‌ك نینه بخوه‌شی ده‌ستبه‌رداری ده‌ستهه‌لاداریا خوه‌بیت له‌وما بمن دڤیابا پوستێ سه‌روكێ هه‌رێمێ هه‌ما نه‌با، چونكه خه‌رجه‌ك بێ مفا و بارگرانیه‌كه لسه‌ر ملێت خه‌لكی، لێ ده‌ما پوست داناین بمن دڤیابا بسنور نه‌ركربا ده‌ما سه‌روكاتیا هه‌ركه‌سی، ئانكو تا زندیبا بكاریبا خوه به‌ربژێر بكه‌ت و ئه‌ڤ تێروانینه من گه‌هاندن هنده‌ك هه‌ڤالێن پارتی و لمیدیاژی من باسكر و بئاشكرا من گوت پێگری بڤی یاسای نایێت كرن و دیتنا پاساوا نه‌گه‌له‌ك كێشه‌یه، له‌وما مه‌دیت ژی مه‌سعود بارزانی ده‌ستبه‌رداری پوستێ سه‌روكاتیا هه‌رێمێ نه‌بو تا پشتی رێفێرێندوما شكه‌ستخوار. ئایا باشتر بو مه سه‌روكاتیا بێسنوردار هه‌با ژلایێ ده‌میڤه یانژی رێفێرێنسه‌كێ ده‌ست به‌ردای هه‌بیت؟\nمن ته‌ما‌م تێگه‌هشتن هه‌یه بو كه‌سه‌ك رۆژهه‌لاتا ناڤین كو ئه‌سته‌مه تێكه‌لی سیاسه‌تێ ببیت و ده‌ست ژ سیاسه‌تێ به‌رده‌ت، چونكه چكارێن دی نوزانیت، پرانیا وان بو خوه سیاسه‌تێ وه‌ك سه‌رچاوێ بژێواژیانێ دبینن. ده‌ما من داخوازا په‌نابه‌ری لسوێد كری كه‌سانه‌ك مه هه‌بون لپرسا كارێ ته لوه‌لاتی چبو؟ به‌رسڤا وان، پارتی، یه‌نه‌كه، كومونیست، پارتی گه‌ل بوم……هتد ژ پارتێن كوردی، بكورتی مروڤێ پیشه و تێروانینا سیاسی ژهه‌ڤ جودانه‌كه‌ت خوه‌دی مێژیه‌ك سه‌قه‌ته . له‌وما دوباره دبێژم ئه‌سته‌مه سیاسیه‌ك لوه‌لاتێ مه ده‌ست ژكارێ سیاسی به‌رده‌ت بكاریت نانێ ژیانا خوه بشێوه‌ك دن په‌یداكه‌ت، یه‌ك ژڤان ئه‌گه‌را پرانیا وان خوه‌دی خوه‌ندنه‌ك بلند و پیشه‌ك نینن، ئه‌وێن خوه‌نده‌ڤانژی پرانیا وان نه دسه‌ركه‌فتی بون دكارێ بسپوریا خوه‌دا.\nدلێ من دخواست ده‌ما مافێ مه‌سعود بارزانی نه‌مای كو خوه بو سه‌روكاتیا هه‌رێمێ به‌ربژێر بكه‌ت، پێویست بو ببیته سه‌روكێ هوكمه‌تێ یانژی په‌رله‌مانی و پشتی چوار سالان جاردی ڤه‌گه‌ریت ببیته سه‌روك هه‌رێم ئه‌گه‌ر ده‌نگا بدست بینیت وه‌ك پوتین سه‌روكێ روسیا ژخوه جیهانێ هه‌میێ دوزانی سه‌روكێ بریارده‌ر پوتینه لێ هه‌مبه‌ر كامیرا و وه‌ك كاركرن مێدڤێدڤ سه‌روكێ روسیا بو، ئه‌و نه باب و كوربون، نه مام و برازا بون لێ دیسان رول پارڤه‌دكرن. پرس ئه‌وه بوچی مه‌سعود بارزانی ئه‌ڤه نه‌كر؟ ئایا لخوه دانانیت بناڤژی ژ كه‌سه‌ك دن كێمتر بیت بپوستێ خوه هه‌یا ئه‌گه‌ر بناڤبیت و ئه‌و كه‌س ژمالا وی بیت؟ بمن مروڤ دڤێت پێگیر بیت براددێ هه‌رێ كێم ژ سوزێن خوه. ئه‌م دبێژین مه ده‌ستهه‌لاته‌ك بناڤژی بیت دیمۆكرات هه‌یه، باشه ما د دیموكراتیه‌تێ دا رێفێرێنس هه‌نه، نێ رێفێرێنس بهیچ شێوه‌كی لگه‌ل پیسترین دیموكراتی یه‌تێ ڤێكناكه‌ت.\nدبێژن دڤێت مه جڤاته‌ك هه‌بیت پێكهاتبیت ژ رێكخستنێن سیاسی بسه‌روكاتیا مه‌سعود بارزانی ژبو ببیت رێفێرێنسێ خه‌لكێ باشورێ كوردستانێ. باشه سه‌روك هه‌رێم هه‌یه، سه‌روك هوكمه‌ت هه‌یه، سه‌روك په‌رله‌مان هه‌یه. ئه‌گه‌ر ئه‌ڤه هه‌می تێرا نه‌كه‌ن یان بكێر نه‌هێن، كه‌ره‌مكه‌ن لاده‌ن و بلا ئه‌و جڤات جهێ هه‌میا بگریت و رێڤه‌به‌ریێ بكه‌ت. بو من نه خوه‌یایه ئه‌ڤه دێ بنه رێفێرێنسێن چی؟ پرانیا سه‌روك پارتێن باشور كو بابه‌تێ مه ئه‌وه هیچ به‌رهه‌مێن نڤیسی نینن كو ببنه ژێده‌ر ژبو كه‌سه‌كی لێ ڤه‌گه‌ریت لسه‌ر هه‌ر پرسه‌كا جڤاكی یان سیاسی، ئه‌ڤ كه‌سێن هنده‌ك به‌رهه‌م ژی هه‌ین، به‌رهه‌مێ وان دابه‌شدبیت لسه‌ر دو ته‌وه‌را. یه‌كه‌مین چیروك و چیڤانوكن، كانێ لمالا كێ چ خوارن خواریه، لكویرێ نڤستیه، لگه‌ل كێ باسا خیارا كریه، مه‌ویژێت كویژان ده‌ڤه‌رێ چتام هه‌یه، په‌نیر و ژاژیێن كێ ژهه‌میا خوه‌شترن، هنگڤینێ كویژان گوندی چه‌ند خوه‌ش بو……..هتد ژڤان سه‌رهاتی و ئاخفتنێن چڤێل و بێ كه‌لك. دویه‌مین ته‌وه‌را نڤیسین وان لسه‌ر قه‌هره‌مانیا وایه كانێ چه‌وا زكێ هه‌ڤدو دكه‌لاشتن دشه‌رێ ناڤخوه‌دا؟\nبو من سه‌یره هه‌می سه‌روكێن پارتیا وه‌ك ژنا كاتولیك پارتێن خوه لخوه ماركرینه، خوه ژهه‌می ئه‌ندامێن خوه بسپورتر دبینن، لدویف سه‌روكا ره‌ڤدا جێگر و ئه‌ندامێن سه‌ركردایه‌تیا ده‌ستپێدكه‌ت، لێ كه‌س ژڤان هه‌میا هه‌ما بێژه لخوه نادانیت كو پوسته‌ك به‌رپرس وه‌رگره چونكه وێ ده‌مه وێ پرانیا وان شه‌رمزار بن ژبه‌ر كو شیانێن رێڤه‌به‌ریێ و به‌رهه‌مداریێ نینن. سه‌روكێ بچوكترین پارتی ناخوازه ببیته ئه‌ندام په‌رله‌مان، وه‌زیر، رێڤه‌به‌رێ گشتی. ئه‌ندامێن پۆلیتبیرویا نه‌ڤێن ببن پارێزگه‌ر، وه‌زیر، قائیمقام. هه‌میا دڤێت ببن سه‌روك، له‌وما بمن بكورتی و بكوردی بلا باشور ببیته هه‌رێمه‌ك فیدرال لگور ژمارا پارت و رێكخستنا ژبو هه‌ریه‌ك ببیته سه‌روكێ به‌شه‌كی. \nPrevious رێکخستنا ژنێ لنگێ بنگەھینێ برێکخستنا جڤاکی یە\nNext دناڤبه‌را ئازادیا راده‌ربرینێ و ترورا ئازاد، هزر نامینیت


8 ڕێنمایی گرنگ بۆ کاتی کڕینی لاپتۆپێکی نوێ – کەی ئای تی ئێن\nڕێنمایی 4, ئاب 2018\nکاتێک هەر یەکێکمان دەمانەوێت جۆرێک لە لاپتۆپ بکڕین، ئەوا چەندین بژاردە لەبەردەممانە و ئەم بژاردانەش کار لە نرخی ئەم لاپتۆپە دەکەن. لە بواری بەرهەمهێنانی لاپتۆپدا چەندین براندی بەناوبانگ لە ئێستادا لە جیهاندا هەن، لە بەناوبانگترینیان ئەپڵ و دێڵ و لینۆڤۆ و ئێچ پی و چەندانی تریش.\nئەگەر ڕاستەوخۆ کڕینەکەت لەسەرهێڵ ئەنجامبدەیت و لە کۆمپانیای بەرهەمهێنەرەوە بێت، ئەوا لەسەر پێگەی فەرمی خۆیان چەند بژاردەیەکیان هەیە و دەتوانیت لە نێویاندا بە گوێرەی توانای ئابووری خۆت دانەیەک بکڕیت. بەڵام ئەگەر لە بازاڕ بیکڕیت ئەوا بە پێی فرۆشگا دەگۆڕیت و لەوانەیە هەموو جۆرە بژاردەیەک بەردەست نەبێت. بە هەرشێوەیەک بێت ئەوا من لە خوارەوە چەند ڕێنماییەک دەخەمە ڕوو تا هەموو لایەک لەکاتی کڕینی لاپتۆپ لەبەرچاوی بگرن.\nپڕۆسێسەر: هەوڵبدە Core i5 یان سەروتر بێت\nپڕۆسێسەری Core i5 هەڵبژێرە ئەگەر دەتەوێت هاوسەنگی لە نێوان توانست و نرخ ڕابگریت. چونکە ئەگەر بتەوێت بۆ نمونە Core i7 بکڕیت ئەوا خۆکارانە دەبێت ١٠٠ بۆ ٢٠٠ دۆلار زیاتر بدەیت.\nوا باشترە لە ئێستادا نەوەی هەشتەمی Core i5 بکڕیت بۆ نمونە Core i5-8250U لە چاو Core i5-7200U بەهێزتر و باشترە بە ڕێژەی ٩١%، وە نەوە نوێکە لە جیاتی ٢ ناوک خاوەنی ٤ ناوکە. بەڵام ئەگەر دەتەوێت لاپتۆپێک بکڕیت بەهۆی نزمی باری ئابووریت ئەوا هەوڵبدە Core i3 بکڕیت چونکە بە هەموو شێوەیەک لە Pentium و Celeron باشترە و خاوەنی توانستێکی بەرزترە.\nRAM: ڕامی ٨ گێگابایت یان سەروتر\nبە گوێرەی لێکۆڵینەوەکان دەرکەوتووە کە لە ئێستادا زۆرینەی بەکارهێنەران پێویستیان بە ڕامی ٨ گێگابایت یان زیاترە بۆ جێبەجێکردنی ئەرکە جیاجیاکان.\nبۆ نمونە پسپۆڕان و شارەزایان و گەیمەران سود لە ڕامی ١٦ گێگا وەردەگرن. ئیتر ئەگەر بتەوێت ڕامەکەت لە ٨ ـەوە بکەیتە ١٦ ئەوا لە ١٠٠ بۆ ١٥٠ دۆلار دەبێت زیاتر خەرج بکەیت.\nبیرگە: جۆری SSD بە قەبارەی ٢٥٦ گێگابایت یان زیاتر\nبێگومان ئەگەر گیرفانت ڕێگە بدات ئەوا لەکاتی کڕینی لاپتۆپ پێویستە بیرگەی جۆری SSD لە جێگەی HDD هەڵبژێریت، چونکە SSD دەبێتە هۆی ئەنجامدانی کارەکانت بە شێوەیەکی خێرا و باشتر.\nوە هەروەها ئەگەر پێویستت بە هەڵگرتنی پەڕگە و فایلی زۆر قەبارە گەورە نییە یان یاری پێ ناکەیت ئەوا بیرگەی جۆری SSD بە قەبارەی ٢٥٦ گێگابایت هەڵبژێرە. وە ئەگەریش یاری پێ دەکەیان یان پەرگەی زۆر لەسەر کۆمپیوتەرەکەت دادەنێت ئەوا ٥١٢ گێگابایت لە هەمان جۆری بیرگە هەڵبژێرە.\nشایەنی ئاماژەیە، لە نێو SSD دوو جۆر هەیە ئەوانیش SSD SATA و PCIe-NVMe کە جۆری دووەم بە دوو جار تا چوار جار خێراترە و هەڵبژاردنیش لەسەر تۆیە.\nبیرمان نەچێت، لە هەندێک لە فرۆشگاکانی کۆمپیوتەر بژاردەی ئەوەت دەدەنە بەردەم کە بتوانیت هاردەکەت لە ٥٠٠ گێگابایت یان ١ تێرابایتی جۆری HDD بگۆڕیت بە ٢٥٦ گێگابتی جۆری SSD بەڵام پێویستە ١٠٠ تا ٢٠٠ دۆلار زیادە بدەیت بۆ ئەم گۆڕینە. ئەگەریش لە ٢٥٦ گێگابایت زیاترت بوێت ئەوا پێویستە ٣٠٠ دۆلار یان زیاتر بدەیت بۆ بیرگەیەکی ٥١٢ گێگابایتی جۆری SSD.\nدەتوانن شتێکی تریش بکەن بۆ ئەوەی کەمتر پارە خەرج بکەن، ئەویش دەتوانن خۆتان لە شوێنی تر بە نرخێکی کەمتر هاردی SSD بکڕن و پاشان خۆتان بیگۆڕن. بۆ نمونە، ئەگەر هاردی ١ تێرابایتی جۆری HDD یان ١٢٨ گێگابایتی جۆری SSDـی لەسەر کۆمپیوتەرەکەت بێت و بتەوێت بیگۆڕیت، ئەوا وەکو ئاماژەم پێدا دەتوانیت خۆت کارەکە بکەیت و بەمەش لەوانەیە پارەیەکی کەمترت لەسەر بکەوێت. ئەمە لە کاتێکدا بیرتان بێت کە هەموو لاپتۆپ و کۆمپیوتەرێکیش ناتوانیت بە ئاسانی ئەو گۆڕانکارییە بکەیت و پێویستە وریا بن و لەلای کەسی شارەزا گۆرینەکە ئەنجام بدەن.\nڕوونما: بەلانی کەم ڕوونیەکەی با ١٩٢٠x١٠٨٠ بێت\nلەڕاستیدا، زۆربەی زۆری لاپتۆپەکان ڕوونماکانیان ڕوونیان نزمە و ڕێژەی ئەو جۆرە لاپتۆپانەش دەگاتە ٦٦% و زۆرینەشیان ڕوونیەکەیان ١٣٦٦x٧٦٨ـە. بەڵام ئەم ڕوونیە لە ڕۆژگاری ئەمڕۆدا زۆر نزمە چونکە ئەگەر سەرەنج بدەین مۆبایلەکانی ئەمڕۆ ڕوونیەکەیان بەلانی کەم HDـیە و زۆرینەشیان Full HDـین. کەواتە هەوڵبدە ڕوونی ڕوونمای لاپتۆپە نوێکە ١٩٢٠x١٠٨٠ بێت و بەمەش چێژێکی خۆشتر لە بەکارهێنانی وەردەگریت.\nپێویستە لە یادمان نەچێت کە ئەگەر لاپتۆپێک بە ڕوونمایەک کە ڕوونی ١٩٢٠x١٠٨٠ بێت بکڕیت ئەوا نرخی لە ٧٠ بۆ ١٠٠ دۆلار لەوانەیە جیاوازی هەبێت بەڵام ئەم نرخە لەبەرامبەر ئەم ڕوونیە بەرزە شتێکی ئەوتۆ نییە و بێگومان بە سودێکی زۆر لەو ڕوونیە وەردەگریت. ئەمە لەکاتێکدایە خەڵکانێک هەن بۆ نمونە دیزاینەر و وێنەکێش و هونەرمەندان ئارەزووی ڕوونمای 4K دەکەن کە لەوانەیە نرخی ٣٠٠ تا ٤٠٠ دۆلار جیاوازی هەبێت.\nپاتری: تا زیاتر بێت باشترە\nچەند جۆرێک لاپتۆپ هەن وەکو ThinkPad و Latitude کە بژاردەی پاتری ئاسایی و بەرزتریشیان هەیە. لە زۆربەی دۆخەکاندا بۆی هەیە تەنها ١٥ دۆلارێکت پێویست بێت تا پاتریەکی توانست بەرزتر بکڕیت.\nئەمە لەکاتێکدا هەتاوەکو پاتریەکەت توانستی زیاتر بێت ئەوا کێشی زیاد دەکات و بەمەش لاپتۆپەکەت کێشی قورستر دەبێت و هەڵگرتنی ئاسان نابێت. سەرباری ئەمە دۆخی ئەمڕۆ ئەوە دەخوازرێت کە پاتری لاپتۆپەکەت زۆر بەرگە بگرێت و بەمەش پێویستە پاتری توانست بەرز و بەرگەگر لەگەڵ لاپتۆپەت بکڕیت، بەپێچەوانەوە توشی ئاستەنگی زۆر دەبیت.\nکارتی وایفای: باشترین بریتییە لە جۆری 2×2\nهەتا بکرێت با کارتی وایفای لاپتۆپەکەت لە جۆری 802.11ac Wi-Fi بێت، کە ئەم لاپتۆپانەی ئەم جۆرە کارتەیان لەسەرە نرخیان ٢٠٠ دۆلار گرانترە. ئەمە لەکاتێکدا دەتوانیت کارتێکی وایفای ئاسایی یان یەکێک لەو جۆرانەی کە ئەنتێناکەیان 2×2ـە هەڵبژێریت و تەنها ٣٠ دۆلارێکی جیاوازی دەبێت، دەرئەنجام توانستی وایفایەکەت لە ئاستێکی بەرز دەبێت. ئەمە بەهۆی ئەوەی کە جۆری 2×2 توانای گواستنەوەی زانیاری هەیە تا 867Mbps، ئەمە لەکاتێکدا جۆری ئاسایی 1×1 توانای گواستنەوەی زانیاری هەیە تا 433Mbps.\nسیستەمی ویندۆز: جۆری Pro هەڵمەبژێرە\nزۆرینەی کۆمپانیاکان بژاردەی Windows 10 Home و Pro دەخەنە بەردەم کڕیارانیان لەکاتی کڕینی لاپتۆپی نوێ. بێگومان جۆری Pro چەند تایبەتمەندیەکی زیاتری هەیە، لەوانە BitLocker و چەند تایبەتمەندیەکی تر بەڵام ئەم تایبەتمەندییانە زیاتر کۆمپانیاکان و دەزگاکان سودیان لێ وەردەگرن بۆ مەبەستی قوفڵدانی زانیارییەکانیان و پاراستنیان لە دزەپێکردن و هاککردن. لەبەرئەوە لەبیرت بێت ئەگەر وەشانی Pro هەڵبژێریت لەوانەیە ٣٠ دۆلار یان زیاتر جیاوازی هەبێت. بیرمان نەچێت لە کوردستان زۆرینەی لاپتۆپەکان بەبێ سیستەم دەفرۆشرێن و دواتر ناچار دەبیت بە بەکارهێنانی سیستەمی ویندۆز و کراکردنی کە ئەمە یاسایی نییە و مەترسیشی لەوانەیە هەبێت. بۆیە وا باشترە بڕێک پارە زیاتر بدەیت تا ویندۆزی ئەسڵی لەسەر بێت، جا چ وەشانی Home بێت یان Pro.\nپشتگیری لە ڕایەڵەی 4G: ئەمە تەنها بۆ ئەوانەیە گیرفانیان بەشی ئەوەی تێدایە\nلە ڕۆژگاری ئەمڕۆدا چەند جۆر لاپتۆپێک بژاردەی 4G LTE ـیان هەیە، بەڵام بۆ ئەم تایبەتمەندییە پێویستت بە ١٠٠ تا ٢٠٠ دۆلار دەبێت. ئەمە جگە لەوەی بۆ خودی خزمەتگوزاریەکەش ئەگەر بەکاری بهێنیت، بۆ نمونە ئەگەر هێڵە 4Gـیەکانی کوردستانی بخەیتە سەر مانگانە خەرجی خۆی هەیە. ئەمە لەکاتێکدایە بۆ بازاڕی ئەمڕۆی کوردستان کەمتر خەڵکی جەخت لە بەکارهێنانی لاپتۆپ دەکەنەوە بۆ ئەنجامدانی کاروباری ڕۆژانەیان و لەجیاتی ئەمە مۆبایلەکانیان بەکاردەهێنن. لەبەرئەوە ئەگەر زۆر زۆر دڵنیانیت لە پێویستی 4G LTE ئەوا پێویست بە بوونی ئەم تایبەتمەندییە ناکات لە لاپتۆپەکەتدا و بڕێک پارە بۆ خۆت پاشەکەوت بکە.\nبە پشت بەستن بە ڕێنماییەکانی سەرەوە، ئەگەر کۆمپیوتەرێکی گونجاو و ئاست بەرزت دەوێت ئەوا با بەم شێوەیە یان زیاتر بێت:\nپڕۆسێسەر: Core i5 نەوەی هەشتەم یان زیاتر\nڕام: ٨ گێگابایت یان زیاتر\nبیرگە: جۆری SSD لە ٢٥٦ گێگابایت یان زیاتر\nڕوونما: ڕوونی ١٩٢٠x١٠٨٠\nتێبینی: بۆ ئەو نرخانەی لە بابەتەکە باسکراون پشت بە زانیاری گشتی بەستراون. لەبەرئەوە بۆ کوردستان لەوانەیە جیاوازی هەبێت و نرخەکان گۆڕانکارییان بەسەردا بێت.


ئاڤریل دوڕترین مانگە! ; بەرخوەدان شوا\nوە ڕاسی کە ئاڤریل ستەمگەرترین و دوڕترین مانگە! ئەی مانگە وە ڕاسی لە ناو دیرووک خەڵقەیل جهان و وە تایوەت ڕووژهەڵات ناوەڕاس مانگ پڕبایەخ و گرینگێگە، توانیم بۊشیمن فرەتر خەڵقەیل ناوچەگە لەی مانگە هۊرمانێگ لە ژان و ئێش ها وە پێانەو و لە لێ تەجربەێ داخ و خەم کوشتار و کوومەڵکوشی لە دیرووک خوەیان دێرن. بجگە لە ڕووداوەیلێگ ک لە ڕووژهەڵات ئاسیا و وڵاتەیل ئرووپایی قوومیاس، گرێنگی مانگ ئاڤریل لە ئاستێگە ک لەلایەن بڕێگ لە چالاکەیل سیاسی وە ناو «مانگ پێشگرتن و ئاگاداری لە باوەت کوومەڵکوشی» ناو لە ملی دانریاس.\n١ ئاڤریل 1933: خەڵق یەهوود\nلە ئاڤریل ساڵ ١٩٣٣ ڕەژیم ئالمان نازی، ک لە بنەمای نەژادپەرەستی و نایەکسانی ئنسانەیل دامەزریایۊ و لە باوەڕەیل دژەئنسانی خوەی یەهوودەگان خوارتر لە نەژاد ژرمەن و ئاریاگان زانستیاد، دەسکرد وە ڕێکخستن کەمپەینێگ دژ وە یەهوودەگان ئالمان و ئرووپا. یەکمین مەرحەڵەێ ئەی کوومەڵکوشی دڕندانە لە ڕووژ ١ ئاڤریل ١٩٣٣ وە هەڵامات هاوردن وە ماڵەیل و دکانەیل مەردم یەهوود لە ئالمان دەسپێکرد و لە ئدامە وە کوومەڵکوشی ئەوانە لە وتاخەیل گاز درێژە وە پێ دریا. یەهوودەگان داوا کەن ژمار کوشتێیەیل ئەی قڕانە وە ٦ ملیۆن کەس ڕەسێ. هەرچەندە ئەی ژمار فرە جێ باوەر پسپووڕەیل دیرووک نییە، وەلێ لەوارەی ئەسڵ ڕۊداوەگە شکێ نییە و ئاشکارە ک ئالمان نازی لەێوا جنایەتێگ کردیە. فرە جێ ئاخ و داخە ک وەدۊاێ ئەی قڕانە، نەژادپەرەستی لە ناو یەهوودەگانیش ئەوزێنە کرد و لە ئاخر ئەندێشەێ دەوڵەتگەرا بۊە بائس ئیە ک لایەنگری لە بناژووخوازی دینی-نەژادی یەهوودی «سەهیۆنیزم» لە یەهوودەگان ڕۆشد بکەێد. دامەزراندن دەوڵەت-نەتەوەێ ئسرائیل نە تەنیا جێ پاێ ئەمپریالیزم ئامریکا لە ناوچەێ ڕووژهەڵات ناوەڕاست سقام دا و ڕشتەێگ لە شەڕەیل بێ کووتایی وە شوون خوەیا هاورد، بەڵکە ئەی کەڕەت خەڵق عەرەب فلستین کردە قوروانی نەژادپەرەستی یەهوودی و بائس قڕانێگ بۊ ک کەم لە کوشتار یەهوودەگان وە دەس ئالمان نازی نەێرێ! وە هەر حاڵ، ڕووژ ١ ئاڤریل هەر ساڵە چۊ ڕووژ دەسپێکردن کەمپەینەیل دژەیەهوود لە ئالمان نازی یاێ و هۊرمان ئەو بەش ناشیرین دیرووک بەشەر وەل خوەیا تیەرێد.\n٢ ئاڤریل ١٩٨٠: کوردەیل فەیلی\nبجگە لە کوومەڵکوشی کوردەیل باشوور وە دەس ڕەژیم حزب بەعس ک فرەتر وە ناو عەمەلیات ئەنفال ناسریاس، کوردەیل فەیلی فرە زۊتر و لە ساڵەیل دەهەێ ٧٠ سەدەێ بیستم کەفتنە وەر ئازار و سەرکوت ئەو ڕەژیم فاشیست و شۆڤنیستە. ئازار و کوشتار کوردەیل فەیلی لە دەهەێ ١٩٧٠ دەسپێکرد و تا ساڵ ٢٠٠٣ و ڕمیاێن سەدام بەردەوام بۊ. لە ئاڤریل ساڵ ١٩٨٠ جەماوەر گەورەێگ لە کوردەیل فەیلی ک ژمارەیان ناوەین ٢٢٠ تا ٣٠٠ هەزار کەس هەزیر کریاس لە ناسنامە و تابعیەت عێراقی بێبەش کریان و وە زوور ڕەوانەێ ئێڕان کریان. هەزیر کریاس ک لانکەم ٢٥ هەزار کورد فەیلی وە مدووی ئازار و ئەشکەنجە کوشریاس و لانکەم ١٥ هەزار کەس سەراونوون کریانە و هەتا ئیرەنگە لانکەم ١٠٠ هەزار کورد فەیلی ترەک ناسنامە نەیرن. لە ساڵ ٢٠١١ کوشتار و ئەشکەنجە و کووچ زوورەملی کوردەیل فەیلی لە لایەن پارلمان عێڕاق چۊ کوومەڵکوشی وە فەرمیەو ناسریا و ڕووژ ٢ ئاڤریلیش چۊ «ڕووژ شەهید فەیلی» ناو وە ملی نریا ک وە داخوە فرە وەر چەو لایەنەیل کوردی نەکەفتیە.\n٥ ئاڤریل ١٩٩٢: خەڵق بۆسنی\nدۊاێ ڕمیاێن یەکێتی شەورەوی، لە ناوچەێ بالکان لە ڕووژهەڵات ئرووپا زنجیرەێگ لە شەڕەیل قەومی و دینی ڕۊدا کە ماڵ و ژیان مەردم فرەێگ خاپوور کرد و بائس کوشیاێن فرە کەس بۊ. لە ساڵ ١٩٩٢ شەڕ ناوی لە «کوومار فدرال سووسیالیستی یووگۆسلاڤی» هەڵگیرسیا و دۊاێ ماوەێگ وە ڕمیاێن ئەو کوومارە، ناوچەێ بالکان بۊە جێ دەخاڵەتکردن ئەمپریالیزم ئامریکا و ئجراێ سیاسەتەیل دژەفدرالی و دژ وە هاوژینی خەڵقەیل ناوچەگە. شار سارایێڤۆ لە ڕووژ ٢ ئاڤریل ١٩٩٢ چوار دەور لە لێ گیریا، لە سەرەتا سارایێڤۆ کەفتە ناو ئاخڵە یا موحاسرەێ «ئەرتەش خەڵق یووگۆسلاڤی»، وەلێ وە دۊاێ تەنیا ٣ ڕووژ ئەی کەڕەت هازەیل شۆڤنیست و قەومی یانێ «ئەرتەش سربەیل بۆسنی» ک هازێگ ڕاستگەرا بۊ چوار دەور لە شارەگە گرتن. ئاخڵەێ شار سارایێڤۆ ١٤٢٥ ڕووژ درێژە پەیدا کرد ک تا وە ئمڕووژیش دۊرو درێژترین ئاخڵەێ پایتەخت یەی وڵات لە دیرووک شەڕەیل مۆدێرن جهان بۊە. لەی گەمارووە ژمارەێ فرەێگ کوشیان ک ژماریان تا ١٥ هەزار کەس هەزیر کریاس و لانکەم نزیکەی ٥/٥ هەزار کەسی خەڵق عادی شارەگە بۊنە. وە داخوە نەهامەتییەیل شەڕ بالکان تەنانەت تا ئمڕووژەیش درێژە دێرێد.\n٧ ئاڤریل ١٩٩٤: خەڵق تۆتسی\nلە ساڵ ١٩٩٤ لە وڵات ڕواندا لە ئافریقا شەڕ قەومی ناوەێن دو تایفەێ تۆتسی و هۆتۆ یەکیگ لە دێزترین و تاڵترین کارەساتەیل دیرووک بەشەر هاوردە دی. ئەی قڕانە ڕیشە لە سیاسەتەیل ئستێعماری بلژیک لە رواندا داشت ک وەدۊاێ شەڕ جهانی یەکم، کۆنترۆل ڕواندا گرتنە دەس. لە ڕواندا دو تایفەێ تۆتسی و هۆتۆ زنەێ کردیان ک هەردگیان یەی زوان قسە کردیان و داب و نەریتیانیش وێنەێ یەک بۊ؛ وەلێ بلژیکییەیل سیاسەتێگ بردنە پێش کە ئەی دو تایفە بخەنە گیان یەک. تایفەێ هۆتۆ کە جەماوەر فرەترێگیش داشت وەرجە ئستێعمار بلژیکیش بەش بندەس کوومەڵگا بۊن و تۆتسییەگان لە بار ئقتسادی و کوومەڵایەتی دەوڵەمەنتر بۊن و وەرجە هاتن بلژیکییەیل پادشایی بۊچکێگ داشتن. بلژیکیەیل ناو تایفە لە ناسنامەیل نۊسیان و قانوونەیلێگ وە قانجاز تۆتسییەگان ئجرا کردیان. ئەی تەبعیز و دوچەوەکی بائس بۊ ک دو تایفە قین لە یەکترەکی بگرنە دڵ و وە دۊاێ چین بلژیکییەیل و داکەفتن فڕوکەێ سەرووک کوومار، بچنە گژ یەک. هۆتۆیل تنەمەزەو لە یەی عەمەلیات ١٠٠ ڕووژە ناوەین ٨٠٠ هەزار تا فرەتر لە ١ ملیۆن کەس کوشتن ک فرەتریان تۆتسی بۊن و بەقێیان لە هۆتۆیلێ بۊن ک هاودەنگ وەگەرد ئەی کوومەڵکوشیە نەۊن. لانکەم ٢٠٠ هەزار تا ٥٠٠ هەزار ژن و دۊیەت تۆتسی لەی کارەساتە تەجاوۆز وە پێیان کریا ک بەش فرەیان لە لایەن پیایل ئەیدزی هۆتۆ بۊ و هەزیر کریاس کە لانکەم ٢٠ هەزار مناڵ لەو تاجاوۆزەیلە وە جێ مەنیە. خاڵ جێ نووڕین یەسە ک لەی ماجرا، هازەی ئرووپایی لیبرال دمۆکرات و «ڕێکخریاێ نەتەوەگان» تەنیا تماشاچی بۊن و هۊچ کارێگ ئەڕای وەرگری کردن لە کوومەڵکوژی نەکردن و «ڕێکخریاێ نەتەوەگان» تەنانەت تا چەندین ساڵ ئەی کارەساتە چۊ کوومەڵکوشی نیەناسیاد! نەهامەتییەیل ئەی کوومەڵکوشییش تا وە ئیرەنگە درێژە داشتیە و وڵاتەیل ڕواندا و کۆنگۆ تۊش قەێرانەیل قەومی دامەنەدارێگ کردیە.\n١٤ ئاڤریل ١٩٨٨: خەڵق کورد\nمانگ ئاڤریل ک لە بەشەیلێگ لە کوردستان وە پێ «نیسان» ئۊشن هەرساڵ ئەڕاێ خەڵق کورد وشەێ ئەنفال وە هۊر خەێد. کارەسات ئەنفال لە ساڵ ١٩٨٦ دەستپێکرد و تا ساڵ ١٩٨٩ بەردەوام بۊ و نزیکەێ ١٨٢ هەزار کورد لە ناوی وە فەرمان سەددام حوسێن و حزب بەعس عێراق کوومەڵکوش کریان ک لانکەم نزیکەێ ٢٢ تا ٥٠ هەزار کەسی لە کوردەیل فەیلی و کاکەیی بۊن. ناو عەمەلیاتەگە لە سوورەێگ لە قورئان گیریایۊ و فەرمان دەوڵەتی دەریایۊ ک کوردەگان چۊ دیل بگیریەن و ماڵ و ژیان و ئاژەڵ و هەیسی و نەیسییان وە تاڵان بەریەێت و خوەیانیش بکوشریەن. ئەنفاڵ لە ٨ مەرحەڵە ئەنجام دەریا ک یەکەمین مەرحەڵە لە مانگ فڤریەێ ١٩٨٦ دەسپێکرد و وە بمواران شیمیایی حەڵەبجە کووتایی وە پێ هات. لە مەرحەڵەیل دۊایی تاڵان کردن و ڕمانن ڕووستایل کوردنشین و وەدیل گرتن کوردەیل لە دەسوور کار بەعسییەگان بۊ. ئەنفال ڕیشە لە بناژووخوازی قەومی و دینی حزب بەعس عێراق و سەرکردەگانی جوور سەدام و عەلی شیمیایی داشت و لە ناوی ناوچەیل فرەێگ لە کوردستان وەعەرەبەو کریان و لە مەردم کورد چووڵ بۊن، ک ئاکامەیلی هە تا ئیرەنگەیش لە سەر ئەو ناوچەیلە مەنیە و بەش فرەیگ لە ئاژاوەیل و دۆگماتیزم قەومی لە عێراق ئاکام ئەو سیاسەتەیل شۆڤنیستی بەعسییەیلە ک زنجێرەێگ لە قەومگەرایی بێوەلیفەت وە شوون خوەیا هاوردیە. ڕووژ ١٤ ئاڤریل ک لە لایەن دەوڵەت باشوور کوردستان بۊە وە «ساڵڕووژ یاێکردن لە قوروانییەیل کارەسات ئەنفال»، ساڵگەڕ ڕۊداوەێ خاپوور کردن هاوکات چوار شارۆچکەێ کوردنشین و ڕەوانەکردن ٢٠ هەزار کورد وە ئوردووگایل حزب بەعس لە ساڵ ١٩٨٨ە.\n١٧ ئاڤریل ١٩٧٥: خەڵق کامبۆج\nڕەژیم «خمرەیل سوور» ک لە هاوەیمانی وەگەرد «سیهانووک» پادشاێ پێشین وڵات کامبۆج وە پێشتوانەێ پادشاییخوازەیل ئەو وڵاتە دەسەڵات وە دەس گرتۊ، لە ڕووژ ١٧ ئاڤریل ١٩٧٥ دەسکرد وە کوومەڵکوشی گەورەێگ ک ئامار قوروانییەلی تا ٢ ملیۆن کەسیش زانریاس. ئەی کوومەڵکوشییە لە مەوقێیەتێگ ڕۊ داس کە ڕەژیم ئامریکا لە بمواران ئاواییەیل کامبۆج ناوەین ٢٠٠ تا ٥٠٠ هەزار کەس لە مەردم کامبۆج کوشتۊ ک ئەی کوومەڵکوشی ئەمریکاییەیل لە ژێر سایەر کوومەڵکوشی خمرەیل سوور هەمیشە نادیدە گیریاس، لە حاڵێگ کە قڕان یەکم لە سەر دۊیەمی کاریگەر بۊە و مەوجێگ لە تنوتێژی وە شوون خوەی هاوردیە کە ئاکامێگ بجگە لە کوشتار و قڕان ئەڕا مەردم کابۆج نێاشتیە. ڕەژیم خمرەیل سوور کە خوەی وە سۆسیالیست ناو بردیاد، لە ناخەوە ڕەژیمێگ ناسیۆنالیست و دۊاکەفتی بۊ و کەژفامییەیل ڕێبەرەیلی لە کێشەیلێگ جوور فەرهەنگ و قەومیەت بائس بۊ ک دژ وە کەمینەێ چینی دانیشتێ کامبۆج، یا کەسانێگ ک پەیرەوی لە فەرهەنگ نەتەوەیی قەومیەت خمری نیەکردیان دەس وە کوشتار بیەێد. لە ئاخریش ئیە ئەرتەش سووسیالیست ڤیێتنام بۊ ک دۊاێ چوار ساڵ قڕان لە ساڵ ١٩٧٩ وە هەڵامات هاوردن وە کامبۆج وەی کوومەڵکوشی دڕندانەێ ناسیۆنالیستەیل خمری کووتایی دا.\n23 ئاڤریل ٢٠١٦: خەڵق ڕووهینگیا\nکوومەڵکوشی مەردم ڕووهینگیا وە دەس تنەمەزەوەیل بوودایی و دەوڵەت میانمار لانکەم لە ساڵ ٢٠١٦ دەسپێکردیە و لە ٢٣ ئاڤریل ٢٠١٩یش وە کوشتار مەردم شار «بووسیدۆنگ» چیەسە ناو دەورەێ تازەێگ. ئەی کارەساتیش ڕیشەیل قەومی و دینی دێرێ و لە بنەماێ شەڕ دینی و قەومی ناوەین ڕووهینگیاییەیل مسڵمان و ڕاخینەیل بوودایی قوومیاس. ئەگەرچە دەوڵەتەیل بناژووخواز جوور تورکیە و عەرەبستان هەوڵ دانە لەی ئاژاوەیلە وە قانجاز خوەیان ئسفادە بکەن، وەلێ ڕاسی یەسە کە هەر دو پەڕ شەڕەگە وە شۆڤنیزم قەومی و بناژووخوازی دینی مەیلەوارن و قوروانی سەرەکی مەردم ناوچەگە بۊنە. تا وە ئیرەنگە نزیکەێ ٢٥ هەزار کەس لەی شەڕەیلە کوژەریانە و بەش فرەێگ لە جەماوەر ناوچەگەیش ک مسڵمان بۊنە ناچار وە کووچ و بارکردن لە ئەو وڵاتە بۊنە ک ڕەژیمەیلێگ جوور عەرەبستان و تورکیە لە ناویان ئەڕاێ ئامانجەیل خوەیان سەربازگری کەن.\n٢٤ ئاڤریل ١٩١٥: خەڵق ئەرمەنی\nلە تورکیە ڕەژیم ناسیۆنالیست «تورکەیل جەوان» ک پێشێنەێ فرە دۊر و درێژێگ لە ئنکار ماف خەڵقەیل و کوشتار و جنایەت دێرێ، لە ئاڤریل ساڵ ١٩١٥ و لە دەورەێ شەڕ جهانی یەکم دەسکرد وە کوشتار وەکوومەڵ خەڵق ئەرمەنی، و وە پایەێ بەڵگەیل و سەنەدەیلێگ ک وە جێ مەنیە تا ساڵ ١٩٢٤ نزیکەێ ١ ملیوون و نیم لە جەماوەر خەڵق ئەرمەنی وە شێوەیل دڕندانە کوشت. ڕەژیم کوومار تورکیەیش ک چۊ میراتدار ئەو ڕەژیمە هاتە سەر کار، تا وە ئێسەیش بەرپرسی تورکیە لەی کوومەڵکوشیە نەگرتیەسە مل و حاشا لەلێ کەێد و وەی مدووە خەڵق ئەرمەنی هەرساڵە لە ڕووژ ٢٤ ئاڤریل ک چۊ ڕووژ «یاێ کردن لە گیانباختکردییەل کوومەڵکوشی ئەرمەنییەگان» ناو نریاس، یاێ و هۊرمان ئەو شەهیدەیل زنەوە کەێد و بەرز ڕاگرێت.\n25 ئاڤریل ٢٠٠٣: خەڵق دارفۆر\nلە 25 ئاڤریل ٢٠٠٣ شەڕ لە دارفۆر سوودان ئەوزێنە کرد و دەوڵەت ناوەندی سوودان و هاوپەیمانەیلی جوور هازەیل تایفەیی «جەنجاوید» دەس وە کوومەڵکوشی مەردم غەیر عەرەب لە ناوچەێ دارفۆر کردن. ئەڵبەتە بایەد بۊشیمن ک ئەی شەڕە زۊتر و لە سەرەتاێ ساڵ ٢٠٠٣ دەسپیکردۊ، وەلێ ئاڤریل ئەو ساڵە نیتگ دەسپێک کوومەڵکوشی دارفۆرییەگان بۊ. ڕەژیم سوودان ک لە ساڵ ١٩٥٦ دۊاێ ڕمیاێن ئستێعمار ئنگلیس هاتە سەر کار، دەوڵەت-نەتەوەێگ وە ڕێشەێ قەومییە ک دەسەڵاتی لە دەس عەرەبەیل مسڵمانە؛ یە لە حاڵێگە کە ناوچەێ دارفۆر شوون ژیاێن مسڵمانەیل غەیر عەرەب، مەسیحییەگان و پەیرەوان دینەیل ئافریقاییش هەس. ئەی کوومەڵکوشی تا وە ئیرەنگەیش بەردەوام بۊە و وە تایوەت دۊاێ ڕمیاێن دەوڵەت قەزافی لە وڵات هاوسا –یانێ لیبی- چیەسە ناو دەور تازەێگ، و لە ئاکامی نزیک وە ٥٠٠ هەزار کەس کوشریانە و نزیکەی ٢ ملیۆن و نێم کەسیش ئاوارە بۊنە.\n٢٨ ئاڤریل ١٩٢٤: خەڵق لوڕ و لەک\nخەڵق لوڕ لە ئێران لە دەورەێ فرە دۊر خاوەن حکوومەت سەروەخوە بۊ و حاکمەیلێگ داشتێیە ک لە چەن سەدە وە سەر ناوچەیل لوڕنشین دەسەڵات داشتنە. تا ساڵ ١٣٠٧ خوەری، حکوومەت والییەگان هێمان دەسەڵاتدار بۊ و بەشەیلێگ لە کوردەیلیش لە ئیلام و هەمیش لە ناوچەیل لەکنشین لە ژێر حکوومەت والی لوڕستان بۊن. وە سەر کار هاتن ڕزاخان و دامەزراندن ئەرتەش مۆدێرن و هەوڵێگ ک ئەڕاێ یەکسانسازی مەردم و داگیرکردن هازەیل سەروەخوە دیاد، لە ساڵ ١٣٠١ هەڵامات وە لوڕستان دەسپێکرد و تا پایز ١٣٠٨ ک ئەرتەش ئێران تۊیەنست لوڕستان وە تەمامی داگیر بکەێد درێژە داشت. لەی شەڕەیلە هەزاران لوڕ و لەک کوشریا و سەرکردەیل لوڕەیل ئێعدام کریان و تایفەیل و ئێڵەیل فرەێگ لە لورەیل و لەکەیل وە شوونەیل ترەک ئێران تەبعید کریان. دۊاێ شەڕەگە تەنانەت وەرکردن پرتاڵ لوڕی و کوردی لە ناوچەگان لوڕ و لەکنشین قێخە کریا و مەردم ناوچەگە (جوور شوونەیل ترەک ئێران) مەجبوور کریان وە زوان فارسی بخوەنن و بنۊسن. لە ڕووژ ٢٨ ئاڤریل (٩ اردیبهشت ١٣٠٣) هاز هەوایی ئەرتەش شاهەنشایی ئێران لە یەکمین عەمەلیات خوەی ناوچەیل لوڕنشین بمواران کرد، ک لە ساڵەیل وەرین ئەی ڕووژە چۊ «ڕووژ هۊر کردن لە کوشتار مەردم لوڕستان» (لوڕ و لەک) دەسنشان کریاس.\nئیانە تەنیا بەشێگ لە کوومەڵکوژییەیل مانگ ئاڤریلن و یە بجگە لە کوشتارەیلێگە ک لە وڵاتەیل جووراوجوور لەی مانگ یا مانگەیل ترەک وە بیانێیەل جووراوجوور قوومیانەس و تەنیا بەش فرە بۊچگێ لە جنایەتەیل دژەئنسانی بۊنە ک وە بنەمایل قەومی و دینی وە سەر خەڵقەیل جهان هاتیە. هەر وە تەنیا لە دیرووک خەڵق کورد کوومەڵکوشیەیل ترەکێگ جوور کوشتار دێرسیم، کوشتار قاڕنا، کوشتار قەڵاتان، بمواران ئاوایی یارسان نشین زەردە،کوشتار ماراش و … قوومیاس ک ناوبردن لە لێیان هەوەجە وە سەدان کتاو و وتار جیا دێرێ. ئەگەرچە لە دەورەێ ئێرەنگەیی تەنانەت کوومەڵکوشییەیلیش ئەڕاێ هازەیل شۆڤنیست و ڕاستگەرا بۊنە ئامرازێگ ئەڕاێ پێش بردن سیاسەت ڕاست و دژ وە هاوژینی خەڵقەیل، وەلێ بایەد مزنە وە ئەو بگریمن ک یاێ نەکردن و ئاگادار نەۊن لە ئەی دیرووک سیە و دێزە، چە ئاکامەیلێگ توانێد داشتوود و بایەد بزانیمن ک ئەگەری هەس ک ئەی جنایەتەیلە هەر گڕێگ دپاتە بوون و هازەیلێگ ک وە کێشەیل و پرسەیل قەومی و هۆڤیەتی سەروکار دێرن بایەد هەردەم ئەی خەتەرە هەست بکەن. وە ڕاسی هەرکام لەی جنایەتەیلە لە ئاکام سیاسەتەیل ئیدەئۆلۆژیک هازەیل سیاسی بۊنە و زەمینەیان وە دژایەتی وەگەرد فەرهەنگ ژیان هاوبەش و هاوژینی ئامادە کریاس. لە نێوەێ مانگ ئاڤریل ٢٠٢٠ یاێ و هۊرمان قوروانییەیل نەناسیاێ ئەی قڕانەیلە بەرز ڕاگریمن، نەبایەد لە هۊرەو بوەیمن ک خەتەر دپاتبۊن ئەی جنایەتەیلە هەمراێ لەناو نەچیە.\nPrevious نقش شبکه های رژیم ایران در شرق کردستان و جنگ نرم، کرماشان هویت ماست و از کرماشان صیانت میکنیم و برای آن مبارزە میکنیم; وریا محمدی\nNext اعدام معلمین همچون سید قربان حسینی، هرمز گرجی بیانی و فرزاد کمانگر تیشه زدن به ریشە و رشد جامعە است؛ وریا محمدی


کۆدی هەواڵ: 3544\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 11:16 - 2021/10/01\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس، کەمبوون و پیسبوونی ئاو لە سووریا گەیشتۆتەسە ئاستێکی مەترسیدار.\nئیبراهیم میخلاج بەێوەبەری ڕێکخراوی پزیشکانی بێ سنوور دەڵێت: «خەڵکی سووریا بەردەوام هەڕەشەی بەکار هێنانی ئاوی پیسیان لەسەرە. کەمبوونی ئەو بووەتە هۆی سەرهەڵدانی نەخۆشی و کێشەی تەندورستی لە کەمپەکاندا.»\nناوبراو درێژەی دا: «کەمبوونی ئاو ئەوەیش لە دۆخی سەرڵدانی جۆری نوێی کۆرۆنا ڕێگری دەکات لە هەنگاوی پێویست بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئەم ڤایرۆسە.»\nلە ڕاپۆرتێکدا کە ڕێکخراوی پزیشکانی بێ سنوور بڵاوی کردۆتەوە باس لەوەش کراوە «تەرخان کردنی تەنها 4 لەسەدی بوودجەی ساڵی ڕابردووی سووریا بۆ تەندروستی و ئاو لە سەرانسەری ئەو وڵاتە بەس نییە و دەبێتە هۆی دژوارتر بوونی دۆخی ژیانی خەڵکی ڕۆژهەڵاتی سووریا.»


عوسمان عومەر: وولاتى کوێران. – WTARIKURD\nعوسمان عومەر: وولاتى کوێران.\nووڵاتى کوێران یەکێکە لە چیرۆکەکانى ئەدەبى جیهانى لە سیەکانى سەدەى ڕابوردوو، رێک ساڵى 1936 لەلایەن هێربرت. ج. وێلزى ئینگلیزەوە نوسراوە و چاپکراوە و ئیستاش هەر چاپ دەکرێتەوە.\nچیرۆکێکى خەیالىە, نوسەر باس لەنەخۆشیەکى سەیروسەمەرە دەکات لە گوندێکى دورەدەست و دابڕاو لەجیهانى دەرەوە لەشاخەکانى ئەندێز… هەموو خەلکى ئەوگوندە توشى کوێر بون ببون، لەوکاتەشەوە پەیوەندییان بە دەوروبەر نەماوە، هەرگیز لەو گوندە نەدەچونە دەر، لەگەل کوێربون خۆیان ڕاهێنا بوو، مناڵى کوێریشیان دەخستەوە, نەوە دواى نەوە تاکو وایلێهات هەموو خەلکى گوندەکە کوێرببون، یەک چاوساغت نەدەبینى.\nرۆژێ لە رۆژان نیونز سەرمەستى ئارەزەوەکانى خوى خۆی بوو لەشاخەوانى، قاچى ترازاو هەڵخلیسکا لە لوتکەى شاخەکەوە تا ناوگوند تلبۆوە، هیچ ئازاریشى پێنەگەیشت، چونکە بەسەرگەلا و بەفردا تلببۆوە.\nتێبنى یەکەمى ئەوەبوو خانوى گوندەکە پەنجەرەى تیانییە, دیوارەکانى بەڕەنگى تێرو و بەنارێکى سواخ و بۆیاخ کراون.\nلەبەرخۆیەوە گوتى ئەوەى ئەوخانوانەى دروستکردوە دیارە کوێر بووە ؟ کاتێ چووە ناوگوندەکە و بانگى خەلکى دێیەکەى کرد تێبینى ئەوەى کرد بەلاى دا تێپەردەبن، بەلام کەس ئاوڕى لێناداتەوە… بەوەدا نیونز زانى ئەوە ووڵاتى کوێرانە… دەچوە لاى خەڵکى گوندەکەو خۆى پێ دەناساندن…کەکێیە؟ چ بارودۆخێ ئەوى گەیاندۆتە ئێرە؟ چون خەڵک شت دەبینن؟ خەلکى دێیەکە هەموو گالتەیان پێدەهات و پێى پێدەکەنین… لەوەش خراپتر تەنانەت وەک شێت سەیریان دەکرد و هەندێکیان بڕیاریان دا چاوەکانى نیونز دەربهێنن، چونکە سەرچاوەى شێتیەکەى و هەڵەوەڕیەکانى و قەسەکانیەتى.\nنیونزى پالەوانى چیرۆکەکە نەیدەتوانى چۆن واتاى بینین یان تێبگەیەنێ؟ چون نابینایەک تێ بگەیەنێ؟ بۆیە ڕایکرد پێش ئەوەى چاوەکانى دەربێنن و دەشى پرسى چۆن نابینا ڕاست بێ و بینین هەڵەبێ؟\nوولاتى کوێران هەر کۆمەڵگایەک نەزانى و نەخوێندەوارى و گەندەلى و دواکەوتویی و هەژارى و پشێوى و دەمارگیرى خێلەکى و هەندێ جار توندوتیژى تێدا بلاوبێتەوە و کەس بەکەس نەبێ و فەرمانڕەوا تەنها گیرفانى خۆى مەبەست بێ و گەل پشتگوێ بخات بۆ بەرژەوەندى خۆیان و بنەمالەکەیان و نۆکەرایەتى هۆکارەکەش نەشارەزایی لە بەرێوەبردن و دژى هەر ئاراستەو داخوازیەکى رەوا دەبن و توندو تیژى دژ بەکار دەهێنن.\nوولاتى کوێران ئەو وولاتەیە کە کۆمەلگا تایەفەگەریى, رق ئەستورى و حساب نەکردن بۆ هیچ شتێ و بەڵگە هینانەوە بۆ ئێش و ئازار گەیاندن بەهەرکەسێ کە دژیان بنوسێ و بەرەنگاریان ببیتەوە.\nوولاتى کویران ئەو کۆمەڵگایەیە کەسى تێدا نییە مشور و خەمخۆر بێ تەنها خەمیان ئەوەبێ چی بۆ خۆیان بەدەست بهێنن لە پێناو مانەوەش سڵ لە زەبرو زەنگ ناکەنەوە.\nئایا هەریمەکەى ئێمەش وولاتى کوێرانە و هەموشمان دەبینین، بەلام کوێرین لە ئاست زۆر شت بێدەنگیمان وایکردوە هەموو بریارێکمان بەسەردا بسەپێنن, دەنا کە کابینەیەکى وەزارى فاشل بێت و نەتوانێ موچەى فەرمانبەرانى دابین بکات، بۆچى سەرۆکى حکومەت بێ؟ کە سەرۆک وەزیرانێک لەدەسەلات نەبوبێ چۆن یەیمان و گرێبەستى نەوتى 50 سالەى لەگەل وولاتێ واژوو کردوە؟ تا ساڵى 2014 مانگانە 17% بودجەو موچە وەرگیراوە ئەى عەقلیەتى سەرۆک وەزیران و وەزیرەکان لەکوێ نوستبو تا هەندێ پاشەکەوت بکەن ئەى چۆن ڕیفراندۆمتان کرد؟\nئەى وولاتى کوێران چۆنە گلەیی لەعیراق دەکرێ کە موچەى فەرمانبەران لەبەغداوە نانێردرێ؟ خۆشمان نەوت دەفرۆشین و ناشهێلدرێ نەوت ڕادەست بکرێ ؟ بۆ موچەى پێشمەرگەش داوا لە هاوپەیمانان دەکرێ؟ ئەوەى سەیریشە بە ئاشکرا پێمان دەلێن داواى 4 موچەمان لەبەغدا کردووە، بەلام ژێر بەژێریش خواخوایانە بەغدا 320 ملیارەکە بنێرێ و ئەوەش پەیامێکە کە مانگى 12 موچە دەدری ئەوانى تریش فت کەوتە قورگى ئەوانەى دەستیان ناوەتە بینەقاقاى گەل ودەیانەوێ زیاتر چۆکى پێ دابدەن، ئەوەش کوێریەکى دیکەیە پێشانى گەلەکەمانى دەدەن.\nسەرکۆ یونس: قردێلـــــە بڕینی بەرپرسان!\nئارام قزلەری: نامەیەکی کراوە بۆ هاوسەرۆکی یەکێتی نیشتیمانی کوردستان.


کۆریای باکور دەڵێت هێرشی بێ بەزەییانە ئەنجام دەدات ئەگەر ئەمەریکا سەروەری پێشێل بکات\nکۆریای باکور ئەمڕۆ سێشەممە ئەمەریکای ئاگادارکردۆتەوە و دەڵێت هێرشی "بێ بەزەییانە" ئەنجام دەدات ئەگەر کەشتی فڕۆکە هەڵگری ئەمەریکا کارڵ ڤێنسن (USS Carl Vinson) و کەشتیەکانی یاوەری کە بەشداری لە مانۆرێکی سەربازی لەگەڵ کۆریای باشوردا دەکەن سەروەری و شکۆمەندی وڵاتەکەی پێشێل بکەن.\nکۆریای باکور کە لەوەتەی ساڵی ڕابردووەوە خۆی بۆتە مایەی نیگەرانی دراوسێیەکانی لە پاش دوو تاقیکردنەوەی ناوکی و هەڵدانی ژمارەیەک موشەک وتی گەیشتنی ئەم کۆمەڵە کەشتیەی ئەمەریکا بەشێکە لە "پلانێکی سەرکێشانە" بۆ هێرشکردنە سەری.\nئاژانسی هەواڵی فەرمی کۆریای باکور (KCNA) وتی "ئەگەر سەروەری و شکۆمەندی کۆماری کۆریای میللی دیموکراتی پێشێل بکەن تەنانەت تۆزقاڵێکیش، ئەوا سوپاکەی لە زەوی و ئاسمان و دەریا و ژێر دەریاوە هێرشی بێ بەزەییانە ئەنجام دەدات."\nئاژانسەکە وتیشی" تەنها لە 11 ی مانگی سێ چەندین فڕۆکەی دۆژمن لەسەر کەشتی فڕۆکە هەڵگرەکە هەستاون و نزیک لە ئاو و ئاسمانی کۆماری کۆریای میللی دیموکرات فڕیون بە مەبەستی دەستکردن بە مانۆڕی هەڵدانی بۆمب و ئەنجامدانی هێرشی لە ناکاو بۆ سەر سوپاکەی لەسەر زەوی."\nوتەبێژێکی هێزی دەریایی ئەمەریکا وتی کەشتی فڕۆکە هەڵگری کارڵ ڤێنسن لە ئەرکێکی ئاساییدایە کە پێشتر بەرنامەی بۆ دانراوە بۆ بەشداریکردن لە مانۆڕی سەربازی لەگەڵ کۆریای باشوری هاوپەیماندا.\nئەمەریکا و کۆریای باشور لە یەکی مانگی سێیەوە مانۆڕێکی سەربازی گەورەیان پێکەوە دەستپێکردووە کە دەڵێن بۆ بەهێزکردنی توانا بەرگرییەکانە.\nنزیکەی 17 هەزار سەربازی ئەمەریکا لەگەڵ زیاتر لە 300 هەزار سەربازی کۆریای باشور بەشدارییان لە مانۆڕە سەربازییەکانی ساڵی ڕابردوو کردبوو. سیئۆل دەڵێت لە مانۆڕەکانی ئەمساڵیش ژمارەیەکی هاوشێوە بەشداری دەکەن.


منداڵ و سێكس(1) پەروەردەی خێزانی پێش چوونە قوتابخانە\tگومانی تێدا نیە كە ئەركی سەرەكی پەروەردەی سێكسیی لە قۆناغی منداڵی و فێركردنی نەریتی گونجاو لە ئەستۆی دایك و باوكە. لەم بارەیەوە پێویستە دایك و باوك شێوازی پەروەردەیی فێربن و یارمەتی بدرێن بۆ ئەوەی ئامادەی وەڵامدانەوەی پرسیارە سێكسیەكانیان هەبێت.\nپێویستە ئاماژە بۆ ئەوەش بكرێت كە باسكردنی پێشوەخت و بە پەلەو ناشیانەی بابەتی جنسی بۆ منداڵ بە هەمان ئەندازەی دواخستن و شاردنەوە یان پشتگوێ خستن مەترسیدارە. ئەوە لە ئەستۆی دایك و باوكە كە لە ماوەی گەشەو بە درێژایی چەندین مانگ، هەفتە و چەندین ساڵ لە پێشهات و بارودۆخە تایبەتەكاندا، بەپێی تەمەنی منداڵ، لەڕێگەی قۆستنەوەی هەلی گونجاو، پیشاندانی كار و بەرنامە، بابەتە پێویستەكان بۆ منداڵ روون بكەنەوە. بێگومان ئەگەر دایك و باوك وەڵامی پرسیارە جنسیەكانی منداڵ لەبارەی جنسەوە بدەنەوە، مەترسی لادان لەبارەی بابەتی جنسیەوە كەمتر دەبێت.\nوەڵامدانەوەی پرسیاری جنسی منداڵان\nزۆربەی دایك و باوك لە وەڵامدانەوەی پرسیارە جنسیەكانی منداڵاندا، ڕووبەڕووی ئەم كێشانەی لای خوارەوە دەبنەوە:\n2.دەیانەوێت راستیەكان بڵێن، بەڵام نازانن بە چ شێوازێك گونجاوە.\n3.هەندێك دەترسن كە وەڵامی ئەو پرسیارانە فێری شتی خراپیان بكات.\nئەو چەند خاڵەی سەرەوە هۆكارن بۆ ئەوەی كە دایك و باوك وەڵامی پرسیارەكانیان نەدەنەوە یان هەریەكەیان وەڵامەكە بەوی تر بسپێرێت وەیان بڵێن (تۆ جارێ منداڵی، كە گەورە بوویت خۆت تێدەگەیت). پەیامی ئەو جۆرە وەڵامانە ئەوەیە كە ئەو بابەتە هێڵی سوورە، بەڵام منداڵان لەو بێ مەیلیەی دایك و باوكان تێدەگەن. لەكاتێكدا كە لێكۆڵینەوەكان ئەوە دەرئەخەن كە هەرچۆنێك بێت منداڵ یان هەرزەكار بەڕێگای جیاوازەوە ئەو وەڵامانەیان دەست دەكەوێت.\nپرسیارە جنسیەكانی منداڵ شتێكی ئاساییەو هەرگیز نابێت بەو هۆیەوە سەرزەنشت بكرێت. پرسیاری منداڵان هەمیشە لەبارەی درووست بوونیانەوەیە، كە چۆن دروست بوون و چۆن هاتوونەتە دنیاوە. پرسیاری وەك: (منت لە كوێ هێنا؟) یان (منداڵ لە كوێوە دێت؟) یاخود (من لە كوێ بووم؟).\nئەم پرسیارانە نیشانەی لادانی سێكسی نیە، بەڵكو مەبەست لێی، ڕاكێشانی سەرنج و حەز كردن بە زانین و كات بەسەربردنە.\nتەمەنی 3-4 ساڵی تەمەنی پرسیارو وەڵامە بۆ منداڵان و پرسیارە جنسیەكانیش زۆرجار لەو تەمەنەوە دەستپێ دەكەن. لە وەڵامدانەوەی ئەو پرسیارانەدا پێویستە ئەوە لە بەرچاو بگیرێت كە فێركردنی منداڵ دەبێت پلە بە پلە بێت و نابێت هەموو وردەكاریەكانی بەیەك جار پێ بوترێت، پێویستە وەڵامی پرسیارەكانیان كورت و سادە بێت، بە تەنها دوو یان سێ ڕستە وەڵام بدرێنەوە.\nهەندێك جاریش دۆزینەوەی سەرچاوەی پرسیارەكەی گرنگە، بۆ نموونە، ئایا لە تەلەفزیۆن شتێكی بینیووە؟ ئایا مامۆستاكەی سكپڕ (زەیستان)ە؟ ئایا برادەرەكەی شتێكی وتوە؟ زانینی سەرچاوەی پرسیارەكەی، كاری وەڵامدەرەوەكە ئاسانتر دەكات.\nلە تەمەنی 3-4 ساڵیدا، منداڵان جەستەی خۆیان دادەپۆشن و شەرم دەكەن كە كەسێك جەستەیان ببینێت. پێویستە دایك و باوكیش هانیان بدەن لەسەر ئەوە بۆئەوەی بێ شەرمانە خۆیان رووت نەكەنەوە بە تایبەتی لە تەمەنی گەورەتردا.\nلە تەمەنی 5-6 ساڵیدا، چالاكی هۆرمۆنە جنسیەكان كەمە، بۆیە پێویستە تەنها وەڵامی كورت و راستی بدرێتەوە.\nلە تەمەنی 7 ساڵیدا، كوڕان خۆشەویستیان بەرانبەر كچان دەردەبڕن. بەڵام ئەم خۆشەویستیە لایەنی دۆستایەتی دەگرێتەوە نەك جنسی، بۆیە جێگەی نیگەرانی نیە، بەڵام ئەمە بەو مانایە نیە كە نوێنیان جیانەكرێتەوە.\nهەندێك لە دەروونناسان تەمەنی 7-12 ساڵی بە تەمەنی (شاردنەوەی جنسی) ناودەبەن. كەواتە بەرنامەی جنسی پێویستە لەگەڵ ئەو شاردنەوەی مەیلە جنسیە بگونجێت و دووربكەوینەوە لەهەر كردارێك كە ببێتە هۆی ورووژانی جنسی.\nلە وەڵامدانەوەی پرسیاری منداڵاندا پێویستە ڕەچاوی چەند خاڵێك بكرێت:\n1.پێویستە ئەوە لەبەرچاو بگیرێت كە فێركردن لەو بارەیەوە دەبێت پلە بە پلە بێت و پێویست نیە هەموو وردەكاریەكان بەیەكجار پێی بوترێت. لە ڕاستیدا دەبێت دووربكەوینەوە لە روونكردنەوەی نابەجێ.\n2.لە وەڵامدانەوەدا درۆ نەكرێت.\n3.وەڵامەكان راست بن و خورافی نەبێت.\n4.وەڵامی پرسیارەكان بە زمانێكی سادە و سانا بن بۆ تێگەیشتن.\n5.وەڵامەكان باوەڕپێكەر بێت.\n6.لەگەڵ تەمەن و دركی منداڵ دا بگونجێت.\n7.وەڵامەكان تێكەڵ بە قەشمەری و هەرزەیی نەبێت.\n8.شێوازی روونكردنەوە بە جۆرێك بێت كە منداڵ رازی بكات و هەست بكات كە بابەتەكە درووست كراو نیە.\n9.بەسەرخۆماندا زاڵبین . واتە خۆمان كۆنترۆڵ بكەین و بهێڵین منداڵ پرسیارەكەی بە تەواوی ڕوونبكاتەوە.\n10.گوێگرێكی باش بین، بەو واتایەی كە مەجالی منداڵ بدەین پرسیارەكەی تەواو بكات.\n11.ئەگەر هەستمان كرد كە لەكاتی قسەكردن لەگەڵ منداڵەكەماندا شتێكمان بە هەڵە وتوە، دان بە هەڵەكەماندا بنێین و پاشان ڕاستی بكەینەوەو بۆی ڕوون بكەینەوە كە زانیاریمان لەو بارەیەوە كەم بوە. ئێستا كە دەربارەی ئەوە خوێندنەوەم كردوە، ڕاستیەكەی بەم جۆرەیە.\n12.دەبێت بەردەوام ئەو مەسەلەیە لەبەرچاو بگیرێت كە لە وەڵامدانەوەی پرسیارە جنسیەكاندا تاڕادەیەك شەرم و حەیا پێویستەو دەبێت لە وەڵامدانەوەی بێ شەرمانە دوور بكەوینەوە.\nسەرچاوە: happyiranian .com\nئێمە هەمانە 4 میوان سەرهێڵ\tژماره نوی گۆڤاری شه‌قام