دوژمنێن تركیێ رۆژ ب رۆژ زێدە دبن – Sibehî سبەھی\nBergeh Kurdistan On 06/02/2020 / سیاسی\nچاڤدێرێن سیاسی دبێژن ژبەكو سیاسه‌تا ده‌رڤه‌یا ترکیێ ب ئاراسەیەكا شاش ھاتیە گوھەرتن، پرۆژه‌یه‌کی دژمنسازیێ ژ بۆ ترکیێ برێڤه‌یه و ڕۆژ ب ڕۆژ نه‌یارێن ترکیێ ل ناڤچه‌یێ و ل ته‌ڤاهیا جیهانێ زێده‌تر دبن.\nد وێ ده‌ما کو پارتیا داد و گه‌شه‌پێدان (ئاكپارتی) مژول بوو خوه بگەهینه ده‌ستهلاتا ترکیێ، ئه‌همه‌د داڤودۆگلو کو، پاشێ بوو سه‌رۆک وه‌زیرێ ترکیێ، كتێبەك ب ناڤێ “کووراهیا ستراته‌ژی” به‌لاڤ کر، ڤێ کتێب د وێ ده‌مێ دا ده‌نگڤه‌دانه‌کا مه‌زن ل ناڤخوە و ده‌رڤه‌یێ ترکیێ چێ کر.\nیه‌ک ژ تیۆریێن ڤێ کتێبێ و نێرینا داڤودۆگلو ئه‌وه بوو، ترکیا هه‌ول بده کێشه‌یێن خوه یێن د گه‌ل وه‌لاتێن ده‌وروبه‌ر و ناوچه‌یێ سفر بکه. ئه‌ڤ نێرین ل سالێن پاشتر بوو درووشمەك د دەڤێ سیاسەتمەدار وبه‌رپرسێن ترکیێ دا و وان بێ ڕاوه‌ستان ئەڤ درووشم دووباره دکر.\nهزرا “سفرکرنا کێشه‌یان” هزره‌ک بوو كو ژ ئالیێ وه‌لاتێن ناڤچه‌یێ ڤه هاته پێشوازی کرن و چه‌ند سالان ژی ترکیا کار ژ بۆ پراكتیزەكركنا وێ تیۆریێ دکر. لێ به‌لێ زێده به‌رده‌وام نه‌کر سیاسه‌تا ده‌رڤه‌یا ترکیێ پشتا خوه دا تیۆریا “سفرکرنا کێشه‌یان” و به‌ره‌ڤ ڕێیه‌کا دن ڤه چوو.\nئه‌نوه‌ر قه‌رقاش، وه‌زیرێ کاروبارێن ده‌رڤه یێ ئیماراتێ، به‌ری چه‌ند ڕۆژه‌کان ب رێیا تویتته‌رێ پرسیاره‌ک پێشکێشی به‌رپرسێن ترکیێ کر و گۆت: “مافێ مه هه‌یه بپرسین: گەكۆ کانێ پره‌نسیپا “سفرکرنا کێشه‌یان” د گه‌ل وه‌لاتێن جیران کو سیاسه‌تا ده‌رڤه‌یا ترکیێ بانگاوه‌زیا وێ دکر؟”.\nد په‌یامه‌کا دن دا قه‌رقاش ڕه‌خنه ل به‌رپرسێن ترکیێ دگرە و دبێژه كو ئه‌و د داخویانیین خوە دا ل ھەمبەر وه‌لاتێن که‌نداڤێ زمانه‌کی ئاست نزم و سڤك بکارتینن. ئه‌ڤ به‌رپرسێ ئیماراتێ تاکه که‌س نینه کو تێبینی دكە گود سیاسه‌تا ده‌رڤه‌یا ترکیێ دا گوھەرتن چێبوونە. به‌لکو گه‌له‌ک ژ لێکۆلینه‌ر و چاڤدێرێن سیاسی سیاسه‌تا “سفرکرنا کێشه‌یان” یا ترکیێ یا به‌ری چه‌ند سالان و سیاسه‌تا وێ یا نھا یا ئه‌ردۆگان ل سەر دچە و رێڤە دبە ل ھەڤبەر دکن و دیار دكن كو بە ب ئاراستەیاكا دن دچە.\nڕۆژنامه‌یه‌ک ژی د ڕاپۆره‌کا خوە دا به‌حسا وێ یەكێ دکه كو ڕه‌جه‌ب تەیب ئه‌ردۆگان سه‌رۆکێ ترکیێ، ژ بۆ مایینا خوه و به‌رژوه‌ندیا خوه و پارتیا خوه لیستۆک و یاریا “دژمنسازیێ” دکه . د ڕاپۆرێ دا به‌هسا ئه‌وه تێ کرن كو ڕه‌فتار و ئاوایێ دژمنکارانه یا ئه‌ردۆگان گەهیشتیه وێ ئاستێ کو دژی وان سه‌رکرده‌یان ب کرێتی دئاخڤه و ناڤەرۆكا هه‌ڤدیتنێن د گه‌ل وان دا به‌ره‌ڤاژی دکه. ل پێشبه‌ری دۆست و گه‌لێ خوه وان شه‌رمه‌زار و بچووک دخه.\nد ڕاپۆرێ دا بالێ دکشینه ل سه‌ر دوو میناکان کو د ده‌ما ده‌رباسبوویی دا ڕوو دایه. یا یه‌که‌م ئه‌و ده‌م بوو کو د مه‌ها کانوونا یه‌که‌م دا، ده‌ما ڕه‌جه‌ب تەیب ئه‌ردۆگان سه‌رۆکێ ترکیێ گەهشتە توونس و د گه‌ل قه‌یس سه‌عیدی سه‌رۆکێ توونس جڤیا، پشتی هه‌ڤدیتنێ ئه‌ردۆگان گۆت “توونس و ترکیا ل سه‌ر وێ چەندێ ڕێکه‌فتنه کو پالپشتیێ ل حکومه‌تا ویفاقی یا لیبیا بکن.”. لێ ب له‌ز و به‌ز سه‌رۆکایه‌تیا توونس داخویانیه‌ک به‌لاڤ کر و ته‌ڤاهیا ئاخافتنێن ئه‌ردۆگان درەو دەرخستن. د داخویانیێ دا سه‌رۆکایه‌تیا توونس دبێژه “ئه‌م دووپات دکن کو توونس قه‌بول ناکه ئه‌ندامه‌ک با د هه‌ڤپه‌یمانیه‌کا ب ڤی ئاوایی دا”.\nپاشی ڕه‌جه‌ب تەیب ئه‌ردۆگان سه‌ردانا جه‌زائیرێ کر و د گه‌ل ئابدولمه‌جید ته‌بوونی سه‌رۆکێ جه‌زائیر جڤیا. پشتی ژ جه‌زائیرێ ڤەگەریی گۆت: سه‌رۆکێ جه‌زائیر ژێ را گۆتیه فرانسا پێنچ ملیۆن جه‌زائیری کوشتنه، وی ژی “واته ئه‌ردۆگان” داخواز ژ سه‌رۆکێ جه‌زائیر کریه، به‌لگه‌یا ل سه‌ر داگیرکه‌ریێن فرانسا بده وی. هه‌ر وها ئه‌ردۆگان گۆت: “سه‌رۆکێ جه‌زائیر ب ئاوایه‌کی جووداتر ژ ئه‌وێن پێشتر ل فرانسا ته‌ماشه دکه”.\nوه‌کی توونسێ، جه‌زائیرێ ژی ب له‌ز و به‌ز ئاخافتنێن ئه‌ردۆگان ڕه‌د کر و دووپات کر کو “بیرانینێن نشتمانیێن جه‌زائیر پیرۆزیێن خوه هه‌یه و ئاخافتنێن ب ڤی ئاوایی کێشه چاره‌سه‌ر نابن”. ڕه‌نگه ئه‌ڤه نووترین ڕوودانا دژمنکاریێ بە کو ب سه‌ده‌ما ئه‌ردۆگان ژ بۆ ترکیێ دروست دبه. به‌رێ ژی چه‌ندین جووره‌یێن دن پێکهاتیه کو مەدیایێ ب ئاوایه‌ک کورت به‌هسا وێ یه‌کێ کرنه.\nهه‌ر وها ئه‌ردۆگان ل سەر دژمنایه‌تیكرنا مسریان به‌رده‌وامه، ب سه‌ده‌ما وێ یه‌کێ کو ئه‌و په‌یوه‌ندیا د گه‌ل کۆمه‌له‌یا برایێن مسلمان هه‌یه. ژ بلی وێ ژی قاشۆ داکۆکیێ ل دۆسیه‌یا فلستینێ دکه، ئه‌ردۆگان به‌رده‌وام ھژمارەكا وه‌لاتێن عه‌ره‌بی و ئیسلامی رەخنە دكە. ب سه‌ده‌ما دۆسیه‌یا ئه‌رمه‌نان و هه‌ڤپه‌یمانیا باکورێ ئاتلاس ڤه، کێشه د گه‌ل ئه‌مانوێل ماكرۆن دروست کریه. چه‌ندین ساله ته‌ڤلی کاروبارێن سووریێ دبه و جارا داوی ژی ته‌ڤلی کاروبارێن لیبیایێ ژی بوو.\nب سه‌ده‌ما ده‌ستوه‌ردانا د کاروبارێ وه‌لاتان دا نه‌یارێن ترکیێ گه‌له‌ک زێده‌تر بوونه.\nد ده‌ربارێ کوردان دا ژی پسپۆرێن سیاسه‌تا ده‌رڤه دبێژن، دژمنکاریا هه‌رده‌میا ئه‌ردۆگان ژ بۆ کوردا گەهشتیه وێ ئاستێ کو جارا داویێ ترکیا گرووپێن توندێن ل ترکیه بکارانیه.\nل داویێ دا تێ گۆتن کو “رکه‌به‌رێن حكومەتا دەستھەلاتدار دبێژن سیسەتا ئەردۆگان برێڤە دبە دژمنان ژ بۆ تركیێ زێدە دكە ئەڤ یەك ژی تركان نەرەھەت دکه، ژ به‌ر کو دزانن ئه‌ڤ سیاسه‌ت دێپه‌یوه‌ندیا وان د گه‌ل گه‌لێن ناڤچه‌یێ تێک دده”


پرسیاره‌كانی نائومێدی! … وریا مه‌عروف – Dengekan\nbyWirya Mahruf\tMay 20, 2019\tGeneral\nئه‌و نائومێدیه قووڵه‌ی ئێمه تیایدا خه‌ریكه غه‌رق بین له كوێیوه هات! بۆچی ناتوانین لێی ده‌ربازبین؟ و تا بینه قاقامان له ژان و ئازاری هه‌ڵكێشاوین، ژیانی لێ كردووینه‌ته زبڵدان، مرۆڤ بوونه‌وه‌رێكی بیركه‌ره‌و و داهێنه‌ره له هه‌ره تایبه‌تمه‌ندیه گرنگیه‌كانی مرۆڤ ئه‌وه‌یه كه نابێ بخاپێندرێت، به‌ڵكو ده‌كرێت ڕێنیشانده‌ر بێت و په‌ی چاكه و ڕاستی ببات و ڕێگاكانی بدۆزێته‌وه، ئه‌ی بۆچی تاكی ئێمه كوێرانه خۆی ده‌خاته ته‌ڵه‌ی ته‌ڵه‌كه‌بازانه‌وه؟ ئه‌و چاوچنۆكی و جوانی و باشی ئارامی كردنه قوربانیه له‌پێناو چی؟ مه‌گه‌ر ئامانجی ژیان چیه؟!\nخواستی مرۆڤ له چوارچێوه ئینسانیه‌كه‌یدا چیه؟ جه‌وهه‌ری ژیان چیه؟ كێن ئه‌وانه‌ی ده‌خاپێندرێن؟ بۆچی سه‌ره‌ڕای بوونی هه‌ست و درككردن به خراپیه‌كان و تێپه‌ڕبوونی ئینسانی كورد به ده‌یان ئه‌زموونی هاوشێوه كه‌چی ده‌كه‌وێته هه‌مان ته‌ڵه‌وه؟ بۆچی فێڵ و ته‌ڵه‌كه و خاپاندن بووه‌ته موده و ڕۆژ به‌ڕۆژ ڕاستی و جوانیه‌كان ده‌كوژن ده‌یگشتێنن!.\nبۆچی ڕۆژ به‌ڕۆژ چاولێكه‌رانی ئینسانه خراپه‌كانی ئێمه ڕوو له‌زیادبوون ده‌كه‌ن؟ بۆچی گه‌ر خراپه‌كار نه‌بیت هه‌ست به كه‌می ده‌كه‌یت؟ بۆچی گه‌ر ته‌ڵه‌كه و فێڵ نه‌كه‌یت ئه‌وانیتر به‌كه‌مت ده‌زانن و گۆشه‌گیر ده‌كرێی؟ بۆچی مرۆڤه باشه‌كانی كۆمه‌ڵگای ئێمه په‌راوێز ده‌خرێن؟ بۆچی جوانی و باشی شه‌رمه‌زار ده‌كرێ؟ ئه‌ی باشی و چاكی له كوێوه بێت؟ ئه‌ی جوانی له كوێوه بێت؟ ئارامی له‌كوێوه بێت؟ بۆچی بیركردنه‌وه‌كانمان ده‌مانباته سه‌ر رێگاكانی یه‌هودا و ریش سپی و پیاو ماقوڵانی دۆزه‌خ…\nئێمه له‌چی ده‌گه‌ڕێین به‌دوای چیدا وێڵین؟ چ ڕێگایه‌كی تر ماوه تاقی‌بكه‌ینه‌وه؟ له چه‌قی زبڵخانه‌یه‌كداین و زیاتر ڕۆ ده‌چین، به‌كوێ ده‌گه‌ین؟ به‌ره‌و كوێ هه‌نگاومان هه‌ڵگرتووه بۆ كه‌وتووینه‌ته سه‌ر ئه‌م ڕێگایانه كه ڕێگای ئینسان نین!\nئه‌م كێبه‌ركێی كوشتنی جوانی و چاوچنۆكیه به‌كوێمان ده‌گه‌ینێ؟ به‌ته‌ماین كه‌ی بگه‌ڕێینه‌وه سه‌ر ئه‌سڵی خۆمان؟ كه‌ی پرسیار له‌خۆمان ده‌كه‌ین ئه‌م هه‌موو ژانه ئه‌م هه‌موو ئازاره ئه‌و نائارامیه‌ی به‌هیچ شتێك ئارام نابێته‌وه له‌كوێوه سه‌رچاوه‌ی گرتووه؟\nPrevious باڵ باڵێن و جیابونەوەی حیزبەکان … شوانە حسن ابوبکر\nNext ئه‌ندێشه‌ی مرۆڤ و خه‌ونێكی داستان ئامێز …ڕێباز محه‌مه‌د جه‌زا


کۆدا براوەی ئۆسکاری باشترین فیلم/خەڵاتی باشترین ئەکتەری پیاو درایە ویل ئێسمیت\n(0) / چند رسانەای\nڕێوڕەسمی نەوەد و چوارەمین خولی ئۆسکار بە پێشکەش کردنی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین فیلم بۆ فیلمی «کۆدا» کۆتایی پێهات.\nبە پێی ڕاپۆرتی زایەڵە لە گێڕانەوەی هۆلیوود ڕیپۆرتێر، ڕێوڕەسمی نەوەد و چوارەمین خولی ئۆسکار شەوی یەکشەممە ۲۷ی مارس بە کاتی لۆس ئەنجلێس بە پێشکەش کردنی خەڵات بۆ هەڵبژێردراوانی بواری سینەما دەستی پێکرد.\nڕێوڕەسمی ئۆسکاری ۲۰۲۲ بۆ یەکەمجار پاش ساڵی ۲۰۱٨ بە پێشکەشکاری نەریتی بەڕێوە دەچێت. سێ خولی پێشووی ئۆسکار بە بێ پێشکەشکاری سەقامگیر بەڕێوە چوو بوو. ئیمی شوومێر، ڕۆجینا هاڵ و واندا سایکس سێ پێشکەشکاری ڕێوڕەسمی نەوەد و چوارەمین خولی ئۆسکارن.\nلەم خولە لە خەڵاتەکانی ئۆسکاردا بۆ یەکەمجار بەکارهێنەرانی تۆیتەر فیلمی هەڵبژاردەی خۆیان هەڵدەبژێرن.\nبە پێی ڕاگەیاندنی ئاکادیمیا، بەکارهێنەرانی تۆیتەر بۆ یەکەمجار توانیویانە بە کەڵک وەرگرتن لە هەشتەگی OscarsFanFavorite# دەنگ بە فیلمە هەڵبژێردراوەکانیان کە لە ساڵی ۲۰۲۱دا نمایش کراوە، بێ ڕچاو کردنی ئەوەی ئەم فیلمانە ناودێری ئۆسکار بن، بدەن و فیلمی هەڵبژێردراو لە ڕێوڕەسمی کۆتاییدا دەناسرێت.\nفیلمی «هێزی سەگ» دەرهێنانی جین کامپیون، بەرهەمی کۆمپانیای نێتفلیکس کە یەکەم جار لە ساڵی ۲۰۲۱ لە فێستیڤاڵی ڤێنیز نمایش کرا بە ناودێر بوون لە ۱٥ بەش دا لە سەرەوەی هەموو ناودێرەکانەوەیە.\nلەم ڕێوڕەسمەدا تێروی کۆتسۆر ئەکتەری نابیستی فیلمی«کۆدا» بوو بە یەکەمین ئەکتەری نەبیستی پیاو لە مێژووی سینەمادا کە براوەی خەڵاتی ئۆسکارە. هەڵبەت پێشتریش مارلی مێتلین ئەکتەری ژنی لە سینەمادا بە یەکەمین ژنی نەبیستی مێژووی ئۆسکار ناسێندرا. تێروی کۆتسۆر لە کاتی وەرگرتنی خەڵاتدا بەزمانی ئاماژە وتی: تەنیا دەمەویست بڵێم کە ئەم خەڵاتە تایبەت بە کۆمەڵگەی نەبیستراوان، کۆمەڵی کۆدا (کورتکراوی گەورەساڵانی نەبیست) و کۆمەڵی کەمئەندامانە.\nجین کامپیۆن پاش کاترین بیگلۆ و کلۆیی ژانۆ بووە بە سێهەمین فیلمسازی ژن لە مێژووی هەڵبژێردراوانی ئۆسکاردا. کامپیۆن بۆ دەرهێنەری فیلمی«هێزی سەگ» خەڵاتی ئۆسکاری ئەمساڵی وەرگرت.\nویل ئیسمیت لەم ڕێوڕەسمەدا پێش وەرگرتنی خەڵاتی ئۆسکاری باشترین ڕۆڵی یەکەمی پیاو، بە هۆی ئەوەی لە نێو مەراسمەکەدا زلەیەکی لە کریس ڕاک دا کە گاڵتەی بە زوڵفی تاشراوی ژنەکەی کردبوو کەوتە بەر سەرنجی هەموو ئامادە بووان.\nهەڵبەت ئێسمیت لە کاتی وەرگرتنی خەڵاتەکەدا داوای لێبووردنی لە ئاکادیمیای ئۆسکار کرد.\nهەڵبژێردراوانی نەوەد و چوارەمین خولی خەڵاتەکانی ئۆسکار:\nباشترین فیلم: «کۆدا» دەرهێنانی شان هیدێر\nباشترین دەرهێنەر: جین کامپیۆن بۆ فیلمی «هێزی سەگ»\nباشترین ئەکتەری ڕۆڵی یەکەمی پیاو: ویل ئێسمیت بۆ فیلمی « ڕیچارد پاشا»\nباشترین ئەکتەری ڕۆڵی یەکەمی ژن: جێسیکا چوستین بۆ فیلمی «چاوەکانی تامی فای»\nباشترین ئەکتەری ڕۆڵی تەواکەری پیاو :تێرویکۆتسۆر لە فیلمی «کۆدا»\nباشترین ئەکتەری ڕۆڵی تەواکەری ژن: ئاریانا دیبۆس لە فیلمی «چیرۆکی وۆست ساید»\nباشترین سێناریۆی سەرەکی: کێنت برانا لە فیلمی «بێلفاست»\nباشترین سێناریۆی وەرگیراو: شان هیدر بۆ فیلمی «کۆدا»\nباشترین فیلمی نێودەوڵەتی: ماشینەکەی من بڕانە (یابان)\nباشترین بەڵگە فیلمی درێژ: هاوینی ڕۆح\nباشترین ئەنیمەیشێنی درێژ: «ئەفسوون» بەرهەمی دیزنی\nباشترین گۆرانی: بیلی ئایلیش و فینیاس اوکانێل بۆ گۆرانی «کاتێ بۆ مردن بوونی نییە»\nباشترین فیلمهەڵگری: گریگ فرایزێر بۆ فیلمی «dune»\nباشترین دیزاینی جل و بەرگ: کروئیلا\nباشترین مۆنتاج: جوو واکر بۆ «dune»\nباشترین مۆسیقای دەق: هانس زیمر بۆ «dune»\nباشترین کورتە بەڵگە فیلم: «مەلەکەی بالە»\nباشترین دیزاینی ڕوخسار: «چاوەکانی تامی فای»\nباشترین دیکۆر: «dune»\nباشترین دەنگ هەڵگر: «dune»\nناودێری باشترین کورتە فیلم: «ماڵئاوایی درێژ»\nباشترین کورتە ئەنیمیشێن: The wind shield wiper


ئایا پەتاتە کاریگەری لەسەر نەخۆشی شەکرە هەیە؟ |\nئایا پەتاتە کاریگەری لەسەر نەخۆشی شەکرە هەیە؟\nپەتاتە یەکێکە لە باوترین جۆری خۆراکەکان کە خەڵکی بەگشتی ئارەزوی خواردنی دەکەن و لە ژەمە خۆراکیەکان بەکاردەهێنرێت، دەوڵەمەندە بە پۆتاسیۆم، ریشاڵ و ڤیتامین B، ئەگەر تۆ لەو کەسانەیت کە نەخۆشی شەکرەت هەیە رەنگە بیستبێتت کە پێویستە خواردنی پەتاتە کەم بکەیتەوە.\nچۆن پەتاتە کاریگەری دەکاتە سەر شەکری خوێن؟\nپەتاتە یەکێکە لەو خۆراکانەی دەوڵەمەندە بە کاربۆهیدرات، کاتێک ئەم کاربۆهیدراتە دەخۆیت جەستت تێکیدەشکێنێت و دەیگۆڕێت بۆ شەکر، کە دەچێتە ناو خوێنەوە، بەمەش شەکری خوێنت بەرز دەبێتەوە، هۆڕمۆنی ئینسۆلین ئەم شەکرە دەگۆڕێت بۆ وزە و بەکاریدەهێنێت.\nئەو کەسانەی نەخۆشی شەکرەیان هەیە ئەم پرۆسەیە هێواشتر رودەدات، لەبری ئەوەی شەکرەکە بگۆڕێت بۆ وزە، لە سوڕی خوێندا دەمێنێتەوە، بۆ ماوەیەکی زۆرتر شەکری خوێن بەرزدەبێتەوە، لەبەر ئەم هۆکارەیە پێویستە خواردنی شەکر و کاربۆهیدرات کەمبکرێتەوە.\nچەند گرام کاربۆهیدرات لە پەتاتەدا هەیە؟\nئەو رێژە کاربۆهیدراتەی لە پەتاتە هەیە بەپێی شێوازی ئامادەکردنی پەتاتەکە دەگۆڕێت، لە یەک کوپ پەتاتەدا کە کێشی (75 بۆ 80) گرام بێت، ئەم رێژە کاربۆهیدراتە هەیە.\nپەتاتەی کاڵ: 11.8 گرام\nکوڵاو: 15.7 گرام\nلە مایکرۆ: 18.2 گرۆام\nسورکراوە: 36.5 گرام\nئایا توشبوانی شەکرە دەتوانن پەتاتە بخۆن:\nئەگەر نەخۆشی شەکرەت هەیە ئاساییە پەتاتە بخۆیت، بەڵام باشترە بە شێوازێک ئامادەی بکەیت کە کاربۆهیدراتی کەمتری تێدابێت، هەروەها دڵنیابەرەوە لەوەی لەگەڵ خۆراکێکی دیکەدا مەیخۆ لە رێژەی شەکری خوێن بەرز بکاتەوە، باشترە خواردنی کەمبکەیتەوە و بەردەوام نەیخۆیت.\nباشترین جێگرەوە بۆ پەتاتە چییە؟\nپەتاتە سودی تەندروستی هەیە، بەڵام کاتێک پێویستدەکات خواردنی سنورداری بکەیت، دەتوانیت جێی بگریتەوە بەو خۆراکانەی هەمان سودی پەتاتەیان هەیە و شەکری خوێن بەرزناکەنەوە، وەکو قەڕنابیت، گێزەر، کولەکە، پەتاتەی شیرین، پاقلەمەنیەکان.\nئایا, پەتاتە, شەکرە, کاریگەری, لەسەر, نەخۆشی, هەیە


ئەنجوومەنی ئاسایشی هەرێم: سێ گروپی تیرۆریستیمان دەستگیركردووە\nئەنجوومەنی ئاسایشی هەرێمی كوردستان دەستگیركردنی سێ گروپێكی جیاوازی راگەیاند كە بە وتەی ئەنجوومەنەكە دوو لە گروپەكان پەیوەندیان بە پەكەكەوە هەبووە.\nبە گوێرەی راگەیەندراوی ئەنجومەنی ئاسایشی هەرێمی كوردستان سێ گروپ دەستگیركراون كە یەكێك لە گروپەكان هەوڵی كوشتنی كونسوڵگەریەكی داوە و لەلایەن پەكەكەوە سەرپەرشتی كراوە و یەكێكی دیكەش لە گروپەكان پلانی كوشتنی بەرپرسێكی باڵای هەواڵگری و دادوەرێكیان دابوو. زانیارییان لە گەڵ چەند لایەنێك لە نێویاندا پەكەكە، ئاڵوگۆڕ كردووە.\nبەگوێرەی راگەیەندراوەكەی ئەنجوومەنەكە گروپێكی دیكەیان دەستگیر كردووە، هەوڵی تیرۆركردنی پارێزگارێكی هەرێمی كوردستان و ئەنجامدانی چەندین كاری توندوتیژییان لە هەرێم بە گشتی و پارێزگای دهۆك بەتایبەتی داوە.\n865 جار بینراوە


عیماد عەلی : لە دوو بەرەکیەوە بۆ سێ بەرەکی . – WTARIKURD\nعیماد عەلی : لە دوو بەرەکیەوە بۆ سێ بەرەکی .\nئەوەی لێدوان و قسەو باس و هەڵوێستەکانی بەناو ژمارەیەک لە سیاسیەکانی بزوتنەوەی گۆران ببینێت ، زۆرینەیان لەسەر ئەرزی واقیع سەلماندویانە ، کە بە ناوی بزوتنەوەکەوە جگە لە بەرژەوەندی تەسکی خۆیان هیچ حسابێک بۆ بنەماو شیعارو رێباز و ئامانجەکانی ناکەن ، بەڵکو رێز لە بۆچون و رەفتار و عەقڵیەتی رێکخەر و سەرکردە باڵاکانیشی ناگرن . ئەوەتا بە رۆژی نیوەرۆ دەیانەوێت هەمان هەڵەی ستراتیجی زلهێزەکانی تر دووبارە بکەنەوە ، کە دوێنی بوو پەشیمانی خۆیان لەمەر رەفتارەکانیان درەبری . بە خۆیان رایانگەیاند، کە ئەگەر بە شێوەیەکی مەدەنیانە تر و بە ئالیەتێکی تر هەڵسەوکەوتیان بکردایە ، پێویستی بە داوای لێبوردنی پاشوەخت لە هەڵەکانیاندە نەکرد و ، ئێستاش پارتی ئاوا بەم شێوەیە نەبووە کەڵەگا و دەبووە هێزێکی پەراوێزکەوتوو نەک هێزی یەکەم و ئەمە سەردەمە قەت پشتی نەگرت .\nرەفتاری نەشیاو لەکاتی نەشیاودا ، سەرجەم ئاراستەکان دەگۆرێت و ئامانجەکان دەخاتە ژێر یەک دونیا پرسیارەوە . مەعقولە کوردستانێک لە نێوخۆی خۆیدا گیرۆدەی دەستی چەک و رەفتاری عەسکەری و برا کوژی بێت و ، تۆش نەفرەتی لێ بکەیت ، ئێستا تۆ بتەوێت هەڵەکانی ئەوان دووبارە بکەیتەوە . ئەگینا ئەوانەی کە داوای پێکهێنانی هێزی چەکدار دەکەن جگە لە خۆبردنە پێشەوە و مەرایی پاش لاوازی هەڵوێستیان لەمەر ئەو رەفتارانەی پێشویان خۆبردنە پێشەوەیان لەئاست پارتی ، هیچ کەسێکی گۆرانخوازی عەیار باشی تێدا نابینم .\nبونی دوو هێزی چەکدار جگە لە مەینەتی بۆ خەڵکی کوردستان هیچ شتێکی تێدا نەبوو . بونی دوو هێزی چەکدار براکوژی لێکەوتەوە . بونی ئەو دوو هێز بوو هەڵوێستەکانی کوردی لەئاست سەرجەم پرسەکانی دەرەوە و ناوەوەی دوو کرت کرد ، هەر ئەو دوو هێزە کوردستانی دابەش کرد بەسەر هەردوو تەوەری ناوچەکەدا دوو ئیدارەیی سەپاند ، هەر بونی ئەو دوو هێزە ململانێی گیاندە ئەم حاڵەتە نەفرەتیە .\nتۆیەک کە بروات بە مەدەنیەت و رەفتاری سەردەمانە بێت و هەموو رەخنەکانت لەسەر بیرو فەلسەفەی تازەگەری و پێکەوشتنخوازی بنیات نابێت و ئیدیعای گۆرینی بەرەو پیشەوەت کردبێت بە هێزی چەکدار دەیگۆریت ؟ ئەو بەهانە و حیجەتانەی دەیهێننەوە کە خۆیان بە دڵسۆزی گۆران دەزانن و جگە لە لاوازیان هیچی تر بەدی ناکرێت و جگە لە زەرەر بۆ خودی گۆران و هاوار و دادو بێدادیەکانی لەدەست هێزە کلاسیەکیەکان هیچی تریان پێ نیە . ئەگینا پەنجا هێزی تر دروست بکەن نەک بەرگەی هێزی دوو زلهێزە کلاسیکیەکە ناگرن بەڵکو بەهانەش دەدەنە دەستی ئەو دوو هێزە کە لەناویان بەرن و خەڵکیش رەحمیان پێناکات .\nتۆیەک کە پشتت بە هێزی گەل بەستبێت و لە هەڵبژاردندا سەرکەوتو بیت و هێزی خەڵک بیت دووەم هێزی جەماوەریت لەبەردەستدا بێت . ئەگەر بارودۆخە گشتیەکە و هۆشیاری میلەت و رۆشنبیریەکەی تەزکیەت نەکات و بەرگریت لێ نەکات لە تەنگانەدا ، ئگەر بە شێوەیەکی دیموکراسیانەی سەردەمانە لەبەرامبەر هێزی کلاسیکی نەوەستیت ، کە لە قازانجی خۆت و گەلەکەشتدایە ، بەهێزی سێیەم کە تازەبەتازە دەتوانیت بەرگری لە رێکخراوێک بکەیت ، کە دووەم هێزی کوردستانی بونت بە رەفتاری دیموکراسیانە و مەدەنیانە بەدەست هێناوە . بۆیە ، ئەکەر بارودۆخی بابەتی و خودی پشتت نەگرێت و ، خەڵک و جەماوەرەکەت و دەنگەکانت کۆلەکەی پشتت نەبن ، نەمانت باشترە . تۆیەک ، ئەگەر لەم کاتەدا پشت بە هێز ببەستیت کە لە قۆناغێکی هەستیاری و گواستراوەداین ، زۆر بە راشکاوی بۆ خەڵک دەیسەلمێنیت کە هیچ خوێندنەوەیەکت بۆ ئاندە پێ نیە و ، ئەگەرەکانت لەبەر چاو نەگرتووە ، تۆیەک کە هێزی پێشمەرگەی کوردستان بە ناکامڵ لەقەڵەم دابێت و لای تۆ هێزی حزب بێت و هیچ سیفەتێکی نیشتمانی پێوە نەبێت ، هێزی حزبیش لای تۆ میلیشیا بێت ، بۆچی بتەوێت هێزێکی میلیشیایی تر دروست بکەیت ، ئایا ئەمە نیشانەی شکستی گەورە نیە . بۆیە ئەگەر پیاوانی زانای نێو بزوتنەوەی گۆران و بە تایبەتی عەقڵی سەردەمیانەی رێکخەرەکەی رێگە بەم دەنگە نەشازانە بدەن لە قسە زۆر بێ جێکانیان ، جگە لە قووڵکردنی کێشەکانی کوردستان هیچیان بۆ خەڵک نابێت و ، هەمووان لەخۆیان دوور دەخەنەوە و جەماوەریان دەگاتە ئەسفەلی سافلین . بۆ خەڵکیش دەیسەلمێنن کە لە پێناو ململانێی حزبی دامەزراون و لە پێناو ئامانجی تەسکی حزبی و شەخسی سیاسەت دەکەن ، نەک گۆرانی سەرتاسەری و بەدیهێنانی ئامانجەکانی گەلی کوردستان ، کە خەڵکی وەک ئێمەومانان دڵی پێ خۆشکردون .\nخەبات جەزا : کورد و نەخوێندنەوە .


نوسخەیەک کە بۆ چاپ دەشێ - تورکیا ۸۰۰ پۆلیس ڕه‌وانه‌ی عه‌فرین ده‌کات - Mehr News Agency\n13 June 2018 - 14:02\nNews Code 19516\nتورکیا ۸۰۰ پۆلیس ڕه‌وانه‌ی عه‌فرین ده‌کات\nتورکیا به مه‌به‌ستی به‌ڕێوه بردنی زیاتری عه‌فرین ۸۰۰ پۆلیسی دیکه‌ی ڕه‌وانه‌ی ئه‌م شاره کوردییه له سووریا کرد.\nبه ڕاپۆرتی ئاژانسی مێهر له هاوار نیوز، تورکیا به مه‌به‌ستی به‌ڕێوه بردنی زیاتری عه‌فرین ۸۰۰ پۆلیسی دیکه‌ی ڕه‌وانه‌ی ئه‌م شاره کوردییه له سووریا کرد. بڕیار وایه که دوای جه‌ژنی مانگی ڕه‌مه‌زان ئه‌م پۆلیسانه ده‌ست به کار بن.\nبه پێی ئه‌م ڕاپۆرته، مێدیاکانی سه‌ر سوپای ئازادی سووریا ڕایگه‌یاندووه که ئه‌م هێزانه له ژێر چاودێڕی پۆلیسی تورکیا ڕاهێنانیان بۆ کراوه و دوای ته‌واو بوونی ڕۆژانی جه‌ژن به فه‌رمی کاره‌کانی خۆیان له عه‌فرین ده‌ست پێ ده‌که‌ن.\nشایانی باسه که دوو حه‌فته به‌ر له ئێستاش ۷۰۰ هێزی دیکه‌ی پۆلیس که له تورکیا ڕاهێنانیان پێکرابوو له عه‌فرین جێگیر کران، ئه‌مه له حاڵێک دایه که ئاماری دزی و مه‌ترسی دروست کردن بۆ ژیانی خه‌ڵک له دوای داگیرکاری تورکیا له عه‌فرین به‌رده‌وام له به‌رز بوونه‌وه دایه و حه‌فته‌ی ڕابردوو ۲ ماڵی دیکه‌ی دانیشتوانی شاره‌که تاڵان کرا.\nبه پێی هه‌واڵه‌کان ئه‌و هێزانه‌ی وه‌ک پۆلیسی عه‌فرین ده‌ست به کار بوون هه‌موویان عه‌ره‌بی خه‌ڵکی سووریان.


توێژینه‌وه‌یه‌ك: له چه‌ند ده‌یه‌ی داهاتوودا ڕێژه‌یه‌كی به‌رچاوی مێرووه‌كان له‌ناوده‌چن\nبه‌پێی توێژینه‌وه‌یه‌كی زانستیی مێرووه‌كان به ڕێژه‌یه‌كی به‌رچاو به‌ره‌و له‌ناوچوون ده‌چن‌و ئه‌مه‌ش مه‌ترسی له‌سه‌ر زه‌وی دروستده‌كات.\nگۆڤاری (بیۆلۆجیكاڵ كۆنزه‌رفه‌یشن) توێژینه‌وه‌یه‌كی بڵاوكرده‌وه‌و نووسی: مه‌ترسیی هه‌یه له چه‌ند ده‌یه‌ی داهاتوودا زیاتر له سه‌دا 40ی مێرووه‌كان له‌ناوبچن.\nبه‌پێی زانیاری نێو توێژینه‌وه‌كه "هۆكاری له‌ناوچوونی ئه‌و مێرووانه به‌و ڕێژه زۆره بۆ به‌كارهێنانی ده‌رمانی دژه مێروو و مادده‌ی كیمیایی‌و ده‌ردراوی كارگه‌كان‌و پیسبوونی ژینگه‌ی سرووشتیان، ده‌گه‌ڕێته‌وه".\nئه‌م توێژینه‌وه‌یه كورتكراوه‌و پوخته‌ی 73 توێژینه‌وه‌ی بنكۆڵكاریه كه له ماوه‌ی 40 ساڵی ڕابردوودا له‌سه‌ر مێرووه‌كان ئه‌نجامدراون‌و زۆرینه‌یان كاریان له‌سه‌ر ژینگه‌ی ئه‌وروپا و ئه‌مریكا، كردووه.\nتوێژه‌ره‌وان له زانكۆی (سیدنی)و (كوینزلاند)ی ئوستورالیا و ئه‌كادیمیای چین بۆ زانستی كشتوكاڵیی بۆچوونیان وایه گرووپی مێرووه‌كان ساڵانه به تێكڕاییه‌كی زۆر و به ڕێژه‌ی له‌سه‌دا دوو و پۆینت پێنج به‌ره‌و كه‌مبوونه‌وه ده‌چن، ئه‌مه‌ش دواجار مه‌ترسی له‌سه‌ر داڕووخانی سیستمی ژینه‌گه‌ی زه‌وی دروست ده‌كات.\n450 جار خوێندراوەتەوە\nگرافیك - سیاسییه وه‌رزشكاره‌كان ...


”مردن لەپێناو خوا” و ”مردن لەپێناو ئیدێکاندا” …. کۆستیکا براداتان – Dengekan\nbyNabaz Samad\tMay 10, 2017\tGeneral, Opinion, Slider\nسۆکراتێس، هایپاتیا، برۆنۆ و فەیلەسوفانی دی کە بۆ ”ئیدێکانیان مردن” زۆربەی کات وەک ”شەهیدانی هزر” دادەنرێن. مردنەکەیان لەپێناو فەلسەفەکەیاندا وەک هاوشێوەی دۆخی ئەوانە دەبینرێ کە بۆ باوەڕەکەیان دەمرن. لە ڕاستیدا، هەندێ جار مەرگی ئەو فەیلەسوفانە بەشێکە لە مێژووی گشتی شەهیدێتی، و شان بە شان لەگەڵ شەهیدانی ئاین دانوستاندن دەکرێ، کە هەندێک لە ئەوان وەک تۆماس مۆر، بێگومان لەوێدان. ئەوە بۆیە چاوخشاندنێک بە فێنۆمێنی شەهیدێتی لە واتایەکی تەسکدا (”مردن لەپێناو خوادا”) ڕەنگە یارمەتیدەر بێ بۆ تێگەیشتن لە شەهیدێتی فەلسەفەیی (”مردن لە پێناو ئیدێکاندا”).\nزاراوەناسییانە، ”شەهید_martyr” لە وشەی گریکی بۆ گەواهی: mártys هاتووە، کە واتای کەسێک کە زانینی دەستی یەکی هەیە، کەسێک کە شتەکانی بینووە چۆن ڕوودەدەن و هەژمارێکی پێبەخشیون (فرمانی martyrein واتا گەواهیدان/شایەتیدان). لە تەوڕات (پەیمانی کۆن)دا وەک وشەیەکی یاسایی بەکارهاتووە؛ لە پەیمانی نوێدا (بۆ نموونە لە Matthew 18.16 and Mark 14.63) لە واتا بنەڕەتەییەکەیدا بەکارهاتووە بە واتای گەواهیدان بۆ وەسفکردنی هاوەڵانی عیسای مەسیح کە شایەتحاڵی کردارەکانی ئەو بوونە. لەبەر ئەوەی بوون بەو چەشنە گەواهیدەرە، لە کاتی ستەمکاری، بەسە بۆ ئەوەی کەسێک بکەی بە گومان لێکراو لەبەردەم یاسا. وشەکە هێواش هێواش واتاکەی دەگۆڕێ و لە کۆتاییدا بۆ دیاریکردنی کوژرانی هەر یەکێك لەبەر باوەڕەکەی بەکاردەهێنرێ. وشەکە ئەو تێگەیشتنە نوێیەی هەیە، بۆ نموونە، یاسای ٢٢.٢٠ و ئاشکرابوونی ٢.١٣ و ١٣.٦. مردن لەبەر باوەڕی یەکێك پەیوەستە بە ”گەواهیدان” هەروەها لە ئیسلامیشدا. وشەکە ڕەنگە درەنگتر ئاماژەدان بێ بە شەهیدێتی (شەهادەت)، کە لە قورئاندا تەنیا واتای گەواهیدان دەگەیەنێ. کاتێک مردن لەپێناو ئەڵڵا لێرەبوونی هەبێ، ئەو دەربڕینە قورئانیانەی بەکاردێن ئەمانەن ”کوشتن لەبەر خاتری خوا” (II: 154) یان ”شەڕکردن لەبەر خاتری خوا” (IV: 74)؛ گرێی ”لەبەر خاتری/لەپێناو خوا” (سبیل اللە) لە بنەڕەتدا دیاریکرا بۆ ئەوەی کە درەنگتر بەڕێی ”شەهیدێتی” (شەهادەت)ەوە دادەپۆشرێ.\nپێناسەکردنی شەهیدێتی هەمیشە ئاسان نییە. زاراوەکە دەشێ واتای هەر شتێک بگەیەنێ لە خۆ سووتاندنەوە بۆ پەیڤێکی سیاسی بۆ وەرگۆڕینی خۆت بۆ بۆمبێک و کوشتنی زۆرترین کەس تا دەتوانی. وەک تازە جولیۆن میچڵ تێبینی کردووە، ”شەهیدی کۆمەڵگەیەک دەشێ تیرۆریستی کۆمەڵگەیەکی دیکە بێ؛ کرداری شەهیدبوونی کەسێک دەشێ خۆکوژی بۆمبڕێژکراوی ئەویدی بێ” (Mitchell 2012: 2). جان ولیەم ڤان هێنتن و فریدریک ئاڤێماری، ئاماژە بە ترادیسیۆنی دیانی و جوولەکە دەدەن، ”پێناسەیەکی کارایی” شەهیدێتی ئامادەدەکەن، کە ڕەنگە ڕاستەوخۆ و بەتەواوی کشاوبێت. بۆ ئەوان شەهید یەکێکە کە ”لەنێو دۆخێکی بەتەواوی/بەتوندی نادۆستانەدا مەرگێکی توندوتیژ پەسەند دەکا بۆ پابەندبوون بە داواکاری دەسەڵاتەوە” (Van Henton and Avermarie 2002: 3). سکۆلار (لێکۆڵیار)ەکانی دیکە بەدوای دیاریکردنی هەندێ پێوەری فەرمیدان بۆ بڕیاردان داخۆ نموونەی مەرگێکی خۆویست دەشێ وەک کرداری شەهیدبوون دابنرێ. ئارسەر درۆگ و جەیمس تابۆر، بۆ نموونە، پێنج پێوەری گشتگیر دادەنێن. یەکەم و گرینگترینیان، گەرەکە لێرەدا دۆخی ”ئۆپۆزیسیۆن و چەوساندنەوە” بوونی هەبێ. دووەم، هەڵبژاردنی مەرگ لەلایەن ئەو کەسانەوە کە هەڵیدەبژێرن وەک ”ئاتاج، شەرەف، و کارەمانی” ببینرێ. سێیەم، ئەو کەسانە ”بە پەرۆشن بۆ مردن”. چوارەم، لێرەدا هەستی/تێگەیشتنی ”قازانجی جێگرەوە کە لە دەرەنجامی ئازار و مەرگەکەیانەوە دەبرێتەوە”. پێنجەم، هەستی/تێگەیشتنی هەبوونی ”بەخشین و خەڵات لە پشتی مەرگەوە” (Droge and Tabor 1992: 75).\nئەمانە تاڕادەیەک پێوەری گشتین، بەڵام هەر تاکە ئاینێک بەڕوونی گرنگی بە ئەدگارێکی تایبەتی شەهیدبوون دەدا. خەڵک تەنیا بۆ باوەڕەکانیان نامرن_ لێرەدا شێوازی جوداوازی کردنی ئەمە هەیە، واتا ”کولتوور”ی شەهیدبوون لەئارادایە. بۆ نموونە، لە ئاینی دیانی، شەهیدبوون لە بنەڕەتەوە پەیوەست کراوە بە ژیان و مەرگی عیسای مەسیحەوە کە لە ئینجیلەکاندا باسکراوە. لێرە لە چەند شوێنێکدا، عیسا وەک سیمبولی شەهیدبوون دیارهێنراوە. بۆ نموونە، عیسا چاوەڕێی نەکرد تاکو دەستگیربکرێ لە گالیلێ (Galilee: شوێنێکە لە ئیسرائیل.ن.س)، بەڵکو ”ڕووی کردە ئۆرشەلیم و گەڕایەوە بۆ ئەوێ.” (Luke 9.51). لە ئینجیلەکەی ست. جۆندا، عیسا ئاگاییەکی تەواو لەبارەی خۆ_قوربانیکردنەکەی پیشاندەدا: ”هیچ کەسێک [ژیانی من]ی نەبرد، بەڵکو من بە ویستی ئازادی خۆم ڕێگەم پێدا دەرچێ. ئاخر من دەسەڵاتم هەیە تاکو ڕێگەی پێبدەم، هەروەها دەسەڵاتم هەیە دووبارە ئەو بهێنمەوە.” (John 10.18). وەک سکۆلارەکان پیشانیانداوە، چوار ئینجیلەکە حەزێکی تایبەتیان بۆ ئەو ڕوانگەیە هەیە چونکە ئەوە دەبێتەهۆی کاریگەری نواندن لەسەر کردنی ئەم ئارامییەی عیسا بە نموونە بۆ شەهیدێتی دیانی. لە تێکستەکەی جۆندا، عیسا وەک کەسێک دەردەکەوێ کە بەئاشکرا ”بەرپرسیارە” و کۆنتڕۆڵی تەواوی لەسەر ڕووداوەکان هەیە. ئەو ئارامی، هێمنی و پەرۆشی بۆ مردن پیشاندەدا، هەموو ئەو شتانەی کە شەهید پێویستیەتی. بە واتایەک هەر وەک سۆکراتێس پێش ئەو، ئەوە عیسایە بەزۆری ”نومایش”ی شەهیدبوونی خۆی دەکا.\nلەتەک نموونە کەسەکییەکەی خۆیدا، عیسا ”مێتۆدۆلۆگی”ییەکی مردن، نەخشەڕێگایەک بۆ بەهەشت پێشکەش بە پەیڕەوانی دەکا. بۆ دیانە سەرەتاییەکان، مەرگی عیسا بۆ باوەڕەکەیان زۆر ناوەندییە. ئەو شتە کە شەهید هەوڵی بەدەستهێنانی دەدا زۆر شکۆمەندییە، هەرچەندە شێوەیەکی قورسی لاساییکردنەوەی عیسایە: لاساییکردنەوەی مەرگی خۆی. ڕۆبن لەین فۆکس دەنووسێ ”لە پشتی هەموو شەهیدبوونێک، خۆ_قوربانیکردنی خودی عیسا ئامادەیی هەیە” (Fox 1986: 441). شەهیدبوونی ئیگناتیوسی ئەنتیۆخ (Ignatius of Antioch) (٣٥_١٠٧ ز) نموونەیەکی تەواوە. لە نامەکەیدا بۆ ڕۆمانەکان، کە لە ڕێگەی ڕۆمدا نووسیویەتی، ئەو شوێنەی کە تێیدا دەکرێ بە خۆراکی ئاژەڵان، ئیگناتیوس مەرگی خۆی بەکاردەهێنێ بۆ نزیککەوتنەوە لە عیسا و چێکردنی پەیوەندییەکی خۆمەند لەگەڵ عیسای مەسیح: ”ئەگەر من ئازاری مەرگ بچێژم، ئەوا دەبمە کەسێکی ئازادی عیسای مەسیح و دووبارە لەنێو ئەودا بەئازادی سەرهەڵدەدەمەوە.” ئەو دیان بووە لە تەمەنێکی زووەوە، درەنگتر لە ژیانیدا بووە بە قەشە. هێشتاش، بە تێگەیشتنێکی دیاریکراو، تەنیا شەهیدبوونەکەی ئەوی کردووە بە دیانێکی ڕاستەقینە. تەنیا بەڕێی بەتەواوی تێکشکاندنی جەستەیەوە، ئیگناتیوس دەتوانێ بە خۆی بڵێ شوێنکەوتووی عیسا: ”من بەڕاستی دەبم بە فێرخوازی عیسای مەسیح کاتێک جیهان تەنانەت (ناتوانێ) جەستەشم ببینێ.”\nلە کرۆکەوە، شەهیدبوون پڕۆژەی دیماتریالیزاسیۆنە (dematerialization). ئەوەی ڕوودەدا بەزۆری شتێکی نەشیاوی لێ تێگەیشتنە بۆ خوێنەری سەدەی بیست و یەکەم: ئیگناتیوس پلانەکەی خۆی جێبەجێ دەکا، تێکشکاندنێکی هێواش وەک یەکێك کە دەچێ بۆ ئاهەنگ. ئەو مەستبووە بەهۆی سەرکەوتنی بەسەر ئەزموونی ترسی مەرگ: ” لێگەڕێ ئاگری تێبەردرێ، بێزاربکرێ، گروپی دەعبا هۆڤییەکان، ئێسکت فڕێ بدرێ، پەراسوەکانت پارچە پارچە بکرێ، هەموو لەشت هەنجن هەنجن بکرێ، ئەوجا خراپەکارییەکانی سزادانی شەیتان لەناکاو بە من دەگەن، ڕەنگە تەنیا ئەمە بە عیسای مەسیحم بگەیەنێ” (In Van Henton & Avemarie 2002: 109_110). لەم ڕوانگەیەوە، تۆ دەتوانی خۆت ڕیالیزەبکەی تەنیا تا ئەو ڕادەیەی کە تۆ هیچیدی ئامادەیی فیزیکیت نییە لەنێو جیهاندا. تاکو پتر خۆت دیماتریالیزە بکەی، ئەوا پتر دەلیڤەی بوون بە خواوەندێتیت هەیە.\nلە ئاینەکانی دیکەدا، مردن لەپێناو خوا شێوەی جودا وەردەگرێ. بیۆگرافیی پێغەمبەر محەمەد و دامەزرێنەری ئیسلام (لە ڕاستیدا، بۆ نموونە، پێغەمبەرەکە شەهید نەبووە یان ئاینە نوێیەکە گەرەکە خۆی بەهێزبکا دژی دۆخە نالەبارەکە) شێوەی بە فۆرماندنی تێگەیشتنی ئیسلام بۆ شەهیدبوون داوە. لە ئیسلامدا شەهید کەسێکە ”لە گۆڕەپانی جەنگدا لەکاتی شەڕکردن دژی بێباوەڕان مردووە،” هەروەها ئەو کەسێکە لە ژیانی داهاتوودا ”بەڵێنی گەورەترین پاداشتی پێدراوە” (Khosrokhavar 2005: 11). لە بنەڕەتدا، ”بێباوەڕەکان” هۆزە عەرەبە پاگانەکان (بتپەرست!) بوون کە لەلایەن ئاینە تازەکەوە تووڕەکرابوون. درەنگتر لە ڕوانگەی ئیسلامەوە بێباوەڕان ئەندامی هەر ئاینێک جگەلە ئیسلام بوون، هەرچەندە جوداوازی لە نێوان ”ئاینە خاوەن کتێبەکان” (جودایزم و دیانێتی) دەکرا، کە موسڵمانەکان دەبێ ڕێز و لێبوردەیی بەرانبەریان پیشانبدەن، هەروەها ئاینەکانی دیکەی وەک هیندۆیزم، لە ڕوانگەی ئیسلامەوە نواندنی کرداری توندتیژ بەرانبەریان ڕێگەپێدراوە. فراوانبوونە خێراکەی ئاینە تازەکە لەماوەی چەند سەدەیەکی کەمی دوای دەرکەوتنی، هەروەها لەتبوونەکەی سەرەتای نێوان شیعە و سوونەی ئیسلام، موسڵمانەکان ژمارەیەکی گەورەی شەهید بەرهەمدەهێنن. و ئەوان چێژ لە ڕێزگرتنێکی زۆر وەردەگرن. فەرهاد خۆسرەخڤار (Farhad Khosrokhavar) دەبێژێ ئەوان وەک پیاوی ئاینی دانانرێن، بەڵام لەو کاتەوە کە ئەوان ئەزموونی مەرگێکی پیرۆز دەکەن، ئەوا دەتوانن ”لەگەڵ پیاوانی ئاینی بەراورد بکرێن و ببنە هاوەڵیان لە بەهەشتدا.” شەهیدەکان وەک فیگوری کارەمانانە دەبینرێن، لەبەر ئەوەی ”کارەمانێتی ئەوان جۆرێکی جیهانی ئێرە نییە.” شەهیدبوونی ئەوان ”مەسەلەیەکی ئاینی ڕێزمەندانەیە و بەڕێی لۆگیکی پاداشتدانەوە لە جیهانی داهاتوودا بەڕێوەدەبرێ” (Khosrokhavar 2005: 4).\nبە بەراورد لەگەڵ ئاینی دیانی، کە شەهیدبوون تەنیا نا_توندوتیژە (شەهیدەکە هیچ شتێک ناکا، تەنیا ڕێگەدەدا لەبەر باوەڕەکەی بکوژرێ)، لە ئیسلامدا، سەرەڕای ئەو بەشە نا_توندوتیژە، بەڕوونی هەڵوێستێکی چالاک ئامادەیی هەیە. شەهیدەکە کەسێکە لە شەڕکردندا دەمرێ، بۆ بەرگریکردن یان بۆ فراوانکردنی ئیسلام دەمرێت. ئەو دوانەتییە لە سەرەتای سەرهەڵدانی ئیسلامەوە ئامادەیی هەبووە؛ قورئان (لە سورەتی تۆبەدا) بەڕوونی ئاماژەی پێداوە، کاتێک دەگەرێتەوە بۆ ئەو کەسانەی دەمردن ”لەپێناو خوادا”: ”ئەوان لەپێناو خوادا شەڕدەکەن، جا چ بکوژن یان بکوژرێن” (IX.111). لە ڕاستیدا، فۆرمولەی ”کوشتن یان کوژران” چەندین جاری دیکە لەنێو تێکستەکانی قورئاندا چەندبارە دەبێتەوە: ”ئەگەر تۆ لەپێناو خوادا بمری یان بکوژرێی، ئەوا میهرەبانی و لێبورەدەیی خوا بەجەختییەوە باشتر دەبێ لە سەرجەم زەنگینییەکانی ئەوان کۆیان کردۆتەوە. ئەگەر تۆ بتەوێ بمری یان بکوژرێی، لەبەردەم خوادا، ئەوا تۆ هەموو شتێکت کۆکردۆتەوە و دەوڵەمەندیت” (III. 157–8). ئەمە بۆتە هۆی ئەوەی سکۆلارەکانی ئیسلام جوداوازی لە نێوان دوو شێوەی شەهیدبووندا بکەن. یەکەمیان، کە پێی دەگۆترێ ”شەهیدبوونی بەرگری” ئەمەیان زۆر نزیکە لە تێگەیشتنی دیانییەوە بۆ شەهیدبوون. ئامانجەکەی هەوڵدان بۆ ”هیچ خەباتێکی توندوتیژ دژی بێباوەڕان و ستەمکاران” نییە، بەڵکو بەسادەیی، وەک بنەڕەتی وشەکە واتاکەی دەگەیەنێ، ”بوون بە گەواهیدەر_ تەنانەت لە پنتی مەرگدا، بۆ ڕاستیەتی ئەو مەسەلەیەی کە بەڕێییەوە دژبەری بێباوەڕان و ستەمکاران دەوەستییەوە لە ڕێگەی گونجاندنی هەڵوێستێکی نا_توندوتیژیی بەرگرییەوە.” شێوەی دووەمیان، ”شەهیدبوونی هێرشکردن” ”خەباتێکی چالاک، ئەگەر پێویستی کرد توندتیژی لەخۆدەگرێ دژی ئەو کەسانە کە باوەڕدارەکە وەک ستەمکار و بێباوەڕ دایان دەنێت” (Khosrokhavar 2005: 5). نەک تەنیا شەهیدەکە ئامادەیە خۆی بمرێ، بەڵکو هەروەها ئەو دەیەوێ ئەوانی دیکەش بمرن. ئەم شێوەیە، بەزۆری پێی دەگۆترێ ”شەهیدبوونی تاڵانکەر،” کە ڕۆڵێکی گرنگ دەگێڕێ لە ڕەوایەتیدان بە بەکارهێنانی، یاسایی یان نایاسایی، خۆکوژە_بۆمبڕێژەکانی ئەمڕۆ.\nشەهیدبوونی ئاین گرنگە بۆ تێگەیشتن لە شەهیدبوونی فەلسەفەیی، هەرچەندە جوداوازی گرنگ لە نێوانیاندا هەیە. یەکەم، هەرچەندە فەیلەسوفانی_شەهید بەڕێزەوە ڕەفتاریان لەگەڵ دەکرێ، لەبەر مەرگەکەیان، بەڵام بەدەگمەن هیچ خۆشەویستییەکی توند بۆ ئەوان نییە وەک ئەوەی کە لە ”سرووتی شەهیدان”ی ئایندا هەیە. دووەم، ڕاستە ئەو فەیلەسوفانە بەزۆری دەبن بە فیگوری دامەزرێنەر، بەڵام ئەوەی ئەوان دایدەمەزرێنن پێکهاتەیەکی تەواوی دامەزراوەیی نییە (بەهەمان شێوەی شەهیدانی ئاین کە ئاینێکی نوێ، یان فێرگەی ئاینی، کڵێسای نوێ، یان ڕێباوەڕی نوێ دادەمەزرێنن).\nلەبری ئەوە، بەڕێی مەرگەکەیانەوە، فەیلەسوفانی_شەهید بناغەی شێوازە ژیانێکی فەلسەفەیییانە یان بزووتنەوەی فراوانتری ئیدێکان دادەمەزرێنن. سێیەم، یادکردنەوەی فەیلەسوفانی شەهید بەدەگمەن جەخت لەسەر پرۆسەی مردنەکەیان دەکا، لەتەک سەرجەم وردەکارییە فسیۆلۆگی و توندوتیژی مەرگەکەیان، لەکاتێکدا لە ئایندا یادکردنەوەکە_تەنانەت دووبارەکردنەوە_ی پرۆسەی مردنەکە شتێکی کرۆکییە (بۆ نموونە، ئارامی عیسا، یان عاشوڕا لەنێو ئیسلامی شیعەدا). چوارەم، کەیسەکانی شەهیدبوونی فەلسەفەیی زۆر دەگمەنترن لە هینەکانی شەهیدبوونی ئاینی. لەگەڵ ئەوەشدا، ئەوان بەتەواوی تاکێندراون. لە ئایندا، قوربانیدان و شەهیدبوون زۆر دووبارە دەبێتەوە و بەزۆری کردارێکی کۆیەکییە.\nهەرچەندە گرنگترین جوداوازی پەیوەستە بە پاڵهێزی شەهیدبوونەکەوە. شەهیدی ئاین دەمرێ لەپێناو بوونێکی باڵا (خوا)دا. مەرگەکەی بەشێکە لە سیناریۆی ڕزگاربوون، کە لە ئەنجامدا ئەو پاداشت دەکرێتەوە. ئەو بەو باوەڕەوە دەمرێ کە خودایەکی کەسی هەیە و ئاگای لە ئازارەکانی ئەو هەیە، خوا دەیەوێ ئەو ئارخەیان بکاتەوە کە خۆ_قوربانیکردنەکەی ئەو بەبێ پاداشت/قەرەبوو نابێت. شەهیدانی ئاین ئەوان بە پرۆسەیەکدا دەڕۆن کە دەزانن ئەوەی ئەوان دەیکەن ”خۆشییە لە چاوی خوداوە”_ کە ئەوان کۆنترۆڵ دەکا و ڕەوایەتییان پێدەدا. گەرەکە لێرەدا ئەوە لە کاردا بێ، ئەگەر هەندێ جار لە ڕەفتارێکی نادیاردا، جۆرێک لە ”ڕێککەوتنی شەهیدانەیە”: ئەگەر من بمرم بەهۆی باوەڕەکەمەوە، خوا بەچەشنێک بەرپرسیار بێ لە دابینکردنی شوێنێکی ئارام بۆ من لەنێو ئەوانەی کە هەڵیبژاردوون. ئەو بەسانایی ناتوانێ ئەوە بکا.\nبە پێچەوانەوە، بێجگە لە هەندێ نموونەی کەم کە فەیلەسوفەکە بۆ باوەڕەکەی دەمرێ (تۆماس مۆر، دووبارە)، فەیلەسوفە_شەهیدەکە چاوەڕوانی هیچ جۆرە پاداشتێک ناکا بەرانبەر کردارەکانی لە ژیانێکی دیکەدا. پاڵهێزی ئەوان بەتەنیا لەو جیهانەوە سەرچاوە دەگرێ. هەندێ لەوان ڕەنگە بەئاشکرا ئاتێست (مولحید)بن. ئەوانیدی ڕەنگە باوەڕبکەن (وەکو بڕۆنۆ باوەڕی دەکرد) بە هەندێ پرنسیپی خواوەندی، بەڵام ئەوە پەیوەندیدار نییە چونکە ئەمە هیچ کاریگەرییەکی لەسەر پاڵهێزی مردنەکەیان نییە. ئەگەر ئەوان خۆیان ببینن کە چێژ لە هەندێ شێوەی ژیان وەردەگرن دوای مەرگ، ئەمە ڕەنگە ڕووبدا بەسانایی لەبەر ئەوەی مردوون (وەک ئەوە ڕەنگە بۆ هەریەکێک ڕووبدا)، و نەک لەبەر ئەوەی ئەوان لەپێناو مەسەلەیەکدا مردوون.\nشەهیدانی فەیلەسوف لەبەر هۆکارگەلی زۆر مەرگ هەڵدەبژێرن. ئەوان مەرگ هەڵدەبژێرن چونکە باوەڕیان وایە کە فەلسەفە گەرەکە خۆی مانیفێست بکا و ناتوانرێ لە کەسی فەیلەسوف جودابکرێتەوە_ ئەگەر تۆ خۆت نەتوانی فەلسەفەکەت بکەی بە نموونە بۆ خۆت، کێ دەیکات؟ یان لەبەر ئەوەی ئەوان وەها دەهزرێن ئەگەر لە ڕوانگەکانیان پەشیمانببنەوە لەژێر ستەمکاریدا ئەوا ئەوان دەبن بە یەکەم کەس کە فەلسەفەکەیان بەدرۆدەخەنەوە_ و ئەگەر فەیلەسوف خۆی نەتوانی لە پشتی ئیدێکانییەوە ڕابوەستێ، کێ دەتوانێ؟؛ یان چونکە ئەوان کەسانی شانازیکارن، بێپەروان بەرانبەر بە دادگە و تۆمەتبارکارانیان ڕێزیان بۆ دانانێن، ئاخر بۆ ئەوان خۆ بەدەستەوەدان زۆر خراپترە لە مەرگ؛ یان چونکە ئەوان ئەوە دەزانن کە مەرگی شەهید دەتوانێ پێگەی ئەو یەکە هەڵبزنینێ کە شەهید بووە؛ یان چونکە ئەوان لەوە دەترسن کە ئەگەر ئەوان پەشیمان ببنەوە، ئەوا شەرمەزاری ئەوان دەکوژێ؛ یان بەسادەیی چونکە ئەوان ناتوانن پێچەوانەکەی بکەن.\nلە سەرجەم ئەو کەیسانەدا، تێگەیشتنێکی بەهێز هەیە کە ئەوەی ئەو کەسانە دەیکەن خۆ_پاداشتکردنە_ ئاخر هیچ پاداشتێکی دیکە نییە کە ئەوان بەدەستی بهێنن. هینەکەی ئەوان شەهیدبوونێکی سێکیولاری پاکژە، کە هیچ پاشپاتبوونەوەیەکی نییە لە جیهانێکی دیکەدا. هەروەها ئەمە پێدانی شەرمەزارنەبوونە لەسەر مەزنێتی کرداری ئەو فەیلەسوفانە. ئەوە شتێکی مەزنە بۆ خودا بمرێ، بەڵام ڕەنگە مردن بۆ هیچ خودایەک/نا خودا زۆر مەزنتر بێت.\nPrevious كۆڵان كۆڵان گێڕانه‌وه – 62…. كه‌ریم كاكه\nNext رۆشنبیر و ده‌سه‌ڵات -2-… د. شه‌ونم یه‌حیا


"لە جیاتی بێزاری لەباوەڕیان، پێویستە زیاتر فێربیت لەبارەی سەرچاوەی باوەڕەکانیان "لەزەمەنێکدا دەژین کە بەڕاستی زەمەنی زۆربڵێی و چەنەبازییە.وەک دەڵێن ئەقڵمان بۆتە ئاردی ناودرک و کۆنابێتەوە. بیروبۆچونەکان بەڕادەیەک لێک دورن کە ڕێگای لێک تێگەیشتنی ئاستەنگکردوە. حەزو ئارەزوو و خەونو ئاواتەکانمان بەڕادەیەک جیاوازن کە هەرکەسە یان هەرگروپە بەجیا و سەربەخۆ هەوڵدەدەن دونیایەک چێبکەن کە ئەویتر هەست دەکات بۆئەو دەبێتە جەهەننەم.بەهایەکی گشتی نییە کە لێکمان نزیک بکاتەوە ،دەمارگیری بەجۆرێک تەشەنەی کردووە، کە هەوڵی...\nسۆزان سەعید: ژیان لەگەڵ مردوەکانمان\nزۆر لە کاتەکانی ژیانمان هەستێکی نەخوازراوی چاوەڕواننەکراو هەڵدەکوتێتە سەرمان، هەستی ئەوەمان دەداتی کە ئێمە ڕاستیەکانی ژیانمان لە یادچۆتەوە یان بە ئاگا پشتگوێمان خستون و و لە یادی خۆمان بردونەتەوە. کاتێك ئەم هەستە دێتە ناخمانەوە کە لەناکاو ڕوبەڕوی لەدەستدانی ...\nموحەمەد کەبوودوەند: لاپەڕەیەک لە مێژووی کۆچپەرانی کورد لە ئێران\nخاتوو موژگان_کاوسی کە ئێستا دانیشتووی مازەندەرانە دەڵیت؛ ئەو لە بنەماڵەکەیەکی کوردی کۆچبەرە. لەو کوردانە کە لە لایەن پادشاکان و دەسەڵات بەدەستانی پێشووی ئێرانی کۆچیان پێی کراوە بۆ باکووری ئێران. هەر لە سەدان ساڵ پێش و سەردەمانی پاشایەتی سەفەوییەکان، قەجەرەکان و پەهلەوییەکان دەیان هەزار ...


هیومان رایتس وۆچ داوا لە ئێران دەکات مامۆستا دەستگیرکراوەکان ئازادبکات\nرێکخراوی چاودێریکردنی مافەکانی مرۆڤ دەڵێت، لە پێش و دوای خۆپێشاندانەکانی 1ـی ئایارەوە 40 مامۆستا لە ئێران دەستگیرکراون و داوای ئازادکردنیان دەکات.\nبە گوێرەی هیومان رایتس وۆچ، 38 لەو مامۆستایانە لە 1ـی ئایار و رۆژانی دواتر دەستگیرکراون.\nرێکخراوەکە دەشڵێت، "لانیکەم 17یان هێشتا دەستبەسەرن، لە نێویشیاندا محەممەد حەبیبی، گوتەبێژی کۆمەڵەی مامۆستایانی ئێران."\nهەروەها باس لەوە دەکات کە ئەو مامۆستایانە دوای ئەوە دەستگیرکراون کە ئەنجوومەنی هاوئاهەنگیی یەکێتیی رۆشنبیریی مامۆستایانی ئێران داوای ئەنجامدانی خۆپێشاندانی سەرتاسەرییان لە 1ـی ئایار کرد.\nتارا سپهری فەڕ، لێکۆڵینڤانی باڵا لە رێکخراوی چاودێریکردنی مافەکانی مرۆڤ دەڵێت، "بەرپرسانی ئێران جارێکی دیکە بڕیاریانداوە خەڵک لە بەرامبەر داواکردنی مافەکانیان بەند بکەن لە بری ئەوەی لەگەڵ کۆمەڵە سەربەخۆکان کاربکەن بۆ رێزگرتن لە مافە ئابووری و کۆمەڵایەتییەکانی ئێرانییەکان."\nئەو خانمە لێکۆڵینڤانە دەشڵێت، "هەوڵدان بۆ نەهێشتنی گردبوونەوە و خۆپێشاندانە ئاشتییانەکان نابێتە هۆی نەمانی دۆخە ئابوورییە سەختەکەی ئێران."\nلەم مانگانەی دواییدا، مامۆستایانی ئێران چەندین جار هاتوونەتە سەر شەقام، ناڕەزایی خۆیان دژی دۆخی ژیان دەربڕیوە.\nچەندین مانگە مامۆستایان داوا دەکەن حکومەت جێبەجێکردنی رێکارەکانی چاکسازی خێراتر بکات بۆ ئەوەی مووچەکانیان باشتر لەگەڵ ئەزموون و لێهاتووییان رەنگبداتەوە.\nمانگی نیسان، دادگەیەکی ئێرانی رەسوول بۆداقی، چالاکڤانی مامۆستایانی بە پێنج ساڵ بەندکردن بە تۆمەتی "خۆپێشاندانی نایاسایی" و "پڕوپاگەندە" سزادا.\nرێکخراوی چاودێریکردنی مافەکانی مرۆڤی ئێران کە بنکەی سەرەکی لە نەرویجە، ئەو کات گوتبووی بۆداقی لە ماوەی "چڕکردنەوەی گوشار لەسەر کۆمەڵگەی مەدەنیی ئێران دەستگیرکراوە."\nئابووریی ئێران لە ژێر سزاکانی ئەمریکادا رووبەڕووی گوشار و پاشەکشەی گەورە بووەتەوە. رێژەی هەڵاوسان لەو وڵاتە بۆ 40% بەرزبووەتەوە، ئەوەش ژیانی کارمەندانی کەرتی گشتیی و ئەوانی دیکەی کە مووچەی نەگۆڕیان هەیە، سەختتر کردووە.\nبە گوێرەی رێکخراوی مافەکانی مرۆڤ، حکومەتی ئێران لە سەرەتای ساڵی نوێی هەتاوییەوە، گوشاری لەسەر "مامۆستا چالاکڤانەکان" چڕکردووەتەوە.\nدەیان کەسیان بۆ لێپرسینەوە بانگهێشتکراون و چەندی دیکەش دەستگیرکراون، بەشێکی دیکەشیان تۆمەتیان دراوەتە پاڵ، سزایان بۆ دەرکراوە یان بەندکراون. "دروستکردنی مەترسی بۆسەر ئاسایشی نیشتمانی" پاساوی سەرەکیی گرتنیان بووە.


United Nations Iraq - نووسینگەی ڕاگەیاندنی یونامی پێشبڕکێیەکی وێنەگرتن سازدەکات\nنووسینگەی ڕاگەیاندنی یونامی پێشبڕکێیەکی وێنەگرتن سازدەکات گرنگ\nچۆنیەتی بەشداری کردن؟\n• وێنەیەک بگرە کە ڕەنگدانەوەی یەکێک لە ١٧ ئامانجەکانی پەرەپێدان بێت (لیستەکە لێرە ببینە): https://sustainabledevelopment.un.org/sdgs)\n• پێویستە وێنەکە لەڕێگەی ئیمێلی ئەم ئیمەیڵە پارێزراوە لە سپام, پێویستە جاڤا سکریپت چالاک بکەیت بۆ بینینی. بنێردرێت بە ناونیشانی: وێنەی ڕۆژی جیهانی ئاشتی. ناوی خۆت و کورتەیەک دەربارەی وێنەکەت و ئیمێل و ژمارە مۆبایلی خۆت بنووسە. (به زمانی ئینگلیزی یان عه‌ره‌بی یان كوردی).\n• هەر بەشداربوویەک دەتوانێ تەنها یەک وێنە پێشکەش بکات.\n• دەتوانی وێنەکە بە مۆبایل یان بە کامێرا یان هەر ئامێرێکی دیکە بگریت، بەلام دەبێ وێنەکە ئۆریجیناڵ بێت و دەستکاری نەکرابێت.\n• داواکات بۆ ناردنی وێنەکە ڕۆژی یەکشەممە ١٦ی تشرینی یەکەم ٢٠١٦ دەبێت.\n• وێنەکە لە ڕووی داهێنان و ناوەڕۆکی ئامانجەکانی پەرەپێدانی ئاشتی و پێکهاتەی تەکنیکی و هونەری هەڵدەسەنگێندرێت.\n• ناوی سێ براوەی پێشبڕکێیەکە لە ڕۆژی پێنجشەممە لە بەرواری ٢٠ی تشرینی یەکەم ٢٠١٦ ڕادەگەیەندرێن.\n• ڕێوڕەسمی ڕیزلێنان و خەڵاتکردن لە ڕۆژی سێ شەممە لە بەرواری ٢٥ی تشرینی یەکەم ٢٠١٦ دەبێت.\n• وێنەی براوەی یەکەمی پیشبڕکێیەکە بۆ ماوەیەکی دیاریکراو لەسەر تۆڕی کۆمەڵایەتی و وێبسایتی نەتەوە یەکگرتووەکان لە عیراق (UNIraq) دادەنرێت.\n• براوەی دووەم و سێیەم دیارییەکی ئونامی وەردەگرن.\n• بەشداربوو دانپێدادەنێ و قبووڵ دەکات کە بە بەشداربوون لەم پێشبڕکێیە و هەموو وێنە و مافەکانی بەکارهێنان و خاوەندارێتی وێنەکان دەدات بە ڕێکخراوی یونامی بەبێ هیچ پێش مەرجێک و بەبێ ڕەتکردنەوەی هیچ مافێک.\n• ڕێکخراوی یونامی مافی ئەوەی دەبێت کە هەر وێنەیەکی بەشداربوو بەهەرشێوەیەک بۆ مەبەستی بازرگانی یان بواری پەیوەندییەکان بەکاربهێنێت وەکو (بەبێ سنووردارکردن): کۆپی کردن و بڵاوکردنەوە و گواستنەوە و پێشاندنی بە خەڵک و دووبارە لێگرتنەوە و دەستکاری کردن و گۆڕین و چاککردنی وێنەکە و بڵاوکردنەوەی وێنەکە لەژێر ناوی تۆ یان بەبێ ناوی تۆ.\n• بە بەشداریکردن لەم پێشبڕکێیە، بەشداربوو مافی کەسایەتی خۆی بە یونامی دەبەخشێت (تا ئەو ئاستەی کە لەڕووی یاساوە ڕێپێدراوە).\n• بە پێشکەشکردنی هەر بابەتێک بەشداربوو دڵنیایی دەدات و دووپاتی دەکاتەوە کە ئەو خاوەنی ڕاستەقینەی ئەو وێنەیەیە کە پێشکەشی دەکات یانیش مافی ئەوەی پێدراوە کە وێنەکە بەکاربهێنێت بۆ مەبەستی ئەم پێشبڕکێیە وەکو (بەبێ سنووردارکردن) ناردن و پۆستکردن و خستنە سەر وێبسایت و بەشداری پێکردنی وێنەکە. هەروەها بەشداربوو دووپاتی دەکاتەوە کە بابەتەکەی مافی کەسی سێیەم (خەڵکی تر) پێشێل ناکات. دەبێ وێنەکە ئۆریجیناڵ بێت و دەستکاری نەکرابێت و نەگۆڕدرابێت.\n• مافی یونامییە هەر وێنەیەک ڕەت بکاتەوە ئەگەر نەگونجاوبێت لەگەڵ بنەماکانی مافی مرۆڤ یان بەهەر شێوەیەکی تر.\n• بڕیاری دەستەی بڕیاردەران کۆتاییە. یونامی مافی خۆیەتی هەربەشداربوویەک دووربخاتەوە ئەگەر بەشداربووەکە هەوڵی دەست تێوەردان یان شێواندنی پێشبڕکێیەکە بدات.\n• ئەگەر بەشداربوو لەگەڵ بڕیاری یونامی هاوڕانەبوو ئەوا مافی خۆیەتی وێنەکەی لە پێشبڕکێیەکە بکێشێتەوە.\n• یونامی ئاگاداری براوەکان دەکاتەوە دەربارەی ئەنجامەکان. ئەگەر نەتواندرا پەیوەندی بە کەسی براوە بکرێت دوای چەندین هەوڵی پەیوەندیکردن، ئەوا مافی یونامییە کە کەسی دوای ئەو دەستنیشان بکات لە شوێنەکەی.\n• مافی یونامییە لە هەرکاتێکدا و بەهەر هۆکارێک دەستکاری پێشبڕکێیە یان پلانەکە بکات یان هەڵبوەشێنێتەوە کە بەشێوەیەکی ڕاستەوخۆ یان ناڕاستەوخۆ پەیوەندی بە پیشبڕکێکەوە هەبێت.\n• مافی یونامییە کە بڕیار لەسەر هەر کێشەیەک بدات کە لەو مەرجانە ئاماژەی پێ نەکراوە.\n• هەموو بڕیارەکانی یونامی دەربارەی ئەم پێشبڕکێیە کۆتاییە.\n• بە بەشداری کردن لەم پێشبڕکێیە بەشداربووان بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی قبوڵی هەموو مەرجەکانی پێشبڕکێیەکە دەکەن.\nهه‌ر ١٧ ئامانجه‌كه‌ی گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام ، به كۆی ده‌نگی وڵاته ئه‌ندامه‌كانی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان له كۆنگره‌یه‌كی مێژویی كه له ١٥ی ئه‌یلولی ٢٠١٥ له نیۆیۆرك سازكرا و سه‌ركرده‌كانی جیهان تێیدا وئاماده بوون ، په‌سه‌ند كرا. پلانی گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام كه تا ساڵی ٢٠٣٠ ده‌خایه‌نێت داوا له وڵاتانی ئه‌ندام ده‌كات كۆششه‌كانیان بخه‌نه گه‌ڕ بۆ وه‌ده‌ستهێنانی ئه‌م ئامانجانه له ١٥ ساڵی داهاتوو . ئامنج له خشته‌ی كاره‌كانییش نه‌هیشتنی هه‌ژاری و پاراستنی هه‌ساره و دابینكردنی خۆشگوزه‌رانیه بۆ هه‌مووان.\nئامانجه‌كانی گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام به‌شێكی جیانه‌كراوه‌ی وه‌دیهێنانی ئاشتیه له سه‌رده‌می ئێستاماندا، گه‌شه‌پێدان و ئاشتی به‌یه‌كه‌وه گرێدراون و یه‌كتری به‌هێز ده‌كه‌ن.\nبه گوێره‌ی لێدوانه‌كانی بان كیمۆنی سكرتێری گشتی نه‌ته‌وه یه‌كگرتووه‌كان "حه‌ڤده ئامانجه‌كه‌ی گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام دیدگای هاوبه‌شمان بۆ مرۆڤایه‌تی ده‌خاته روو، كه ئه‌ویش په‌یمانێكی كۆمه‌ڵایه‌تیه له نێوان سه‌ركرده‌كانی جیهان و گه‌له‌كانیان" هه‌روه‌ها به‌ڕێزیان وتی " ئه‌م پلانه بریتیه له كۆمه‌ڵه ئه‌ركێك كه پێویسته له پێناو خه‌ڵك و هه‌ساره‌كه‌مان جێبه‌جێ بكرێن و به‌رنامه‌ی كاریشه بۆ وه‌ده‌ستهێنانی سه‌ركه‌وتن"\nتوانای به‌رده‌وام بوون پێداویستییه سه‌ره‌كیه‌كانی ئێستا ده‌خاته روو بێ ئه‌وه‌ی كار بكاته سه‌ر تواناكانی نه‌وه‌كانی ئایینده له دابینكردنی پێداویستییه‌كانیان. ئالنگه‌ره‌كانی ئێستاش وه‌ك هه‌ژاری و برسێتی و كه‌مبوونه‌وه‌ی سه‌رچاوه سروشتییه‌كان و كه‌می ئاو و نایه‌كسانیی كۆمه‌ڵایه‌تی و تێكچوونی ژینگه‌و نه‌خۆشییه‌كان و گه‌نده‌ڵی و ره‌گه‌زپه‌رستی رق بوونه‌وه له بیانیه‌كان به‌ربه‌ستن له‌به‌رده‌م وه‌دیهێنانی ئاشتی و رێخۆشكه‌ریشن بۆ سه‌رهه‌ڵدانی ململانێكان .\nمه‌به‌ست له ئامانجه‌كانی گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام نه‌هێشتنی هۆكاره‌كانی ململانێی و دانانی بنه‌ماكانی ئاشتییه‌كی به‌رده‌وامه، ئاشتیش ژینگه و بارودۆخی گونجاو بۆ گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام پته‌و ده‌كات و سه‌رچاوه‌ی پێویستیش بۆ گه‌شه‌پێدان و پێشكه‌وتنی كۆمه‌ڵگاكان فه‌راهه‌م ده‌كات.\nهه‌ر ئامانجێك له حه‌ڤده ئامانجه‌كه‌ی گه‌شه‌پێدانی به‌رده‌وام به‌ردی بناغه‌یه له هه‌یكه‌لیه‌ی ئاشتی جیهانی . وله‌به‌ر گرنگی ئه‌م بابه‌ته‌ش ، له‌سه‌ر ئێمه پێویسته هه‌موو ئامرازه‌كانی جێبه‌جێ كردن بخرێنه گه‌ڕ ،به سه‌رچاوه دارایی و گه‌شه‌پێدانی ته‌كنه‌لۆجیا و بونیاتنانی تواناكان هاوبه‌شیكاریشه‌وه چونكه هه‌مو لایه‌نێك به‌رژه‌وه‌ندیه‌كی هه‌یه له به‌شداریكردن و ئه‌ركێكیش جێبه‌جێ ده‌كات.\nبۆ زانیاری زیاتر، تکایە پەیوەندی بکەن بە : نووسینگەی ڕاگەیاندنی یونامی : ئەم ئیمەیڵە پارێزراوە لە سپام, پێویستە جاڤا سکریپت چالاک بکەیت بۆ بینینی.\nدواترین دەستکاریکردن لەسەر پێنج شەممە, 22 ئەیلول 2016 15:23\nزیاتر لەم بەشە: « هاوەڵێتی بۆ ئاشتی ... سەربەرزی بۆ هەمووان\tپۆلیسی کۆمەڵگەیی لە هەرێمی کوردستانی عیراق ڕاهێنانی تایبەتی پێدەکرێت بۆ گەشەپێدانی کارتێک و کاریگەری و هەستیاری جێندەر »


جاری وابوو ئەمویست مڵکەچ و گوێڕایەڵی قسەی گەورەکان بم. دایکم ئارەزووی بوو، کارێکی وەک مامۆستایی یان پەرستاری بکەمە پیشەی خۆم. خەڵکی دەیانگوت ئەم کار و پیشانە جێگای رێزن، بەڵام من لە شتێکی جیاواز بیرم ئەکردەوە هەرچەندە نەمدەزانی چی. دایکم دەیگوت خوێندنی تۆ پارە بەفیڕۆدانە چونکە بەو زانیارییانەی فێری دەبووم نەمدەزانی چی بکەم. دوای تاقیکردنەوەکان بۆ چوونە زانکۆ لە پشووی دیسامبردا چوومە ژوهانسبورگ، دواییش بە هیوای پەیداکردنی کار هەر لەو شارە مامەوە.\nخوشکە گەورەکەم وەک کرێکار لە باخێکی پرتەقاڵدا کاری دەکرد، لە ژوورێکی پشتەوەی ئەو خانوویەی بەکرێی گرتبوو لەگەڵ ئەو دەژیام. بێجگە لە هاورێکانی خوشکەکەم کە پێکەوە دەچووینە کلیسا، لەو شارە کەسم نەدەناسی. دەور و پشتی کڵێسەی مێتۆدیستەکان لە خیابانی چواردەهەم تەنیا جێگەی گەشت و گوزارمان بوو. زۆر تەنیا و بێتاقەت و وەڕەز ببووم.\nرۆژانی کۆتایی حەفتە ژوورەکەم لەسەر دادەخرا بۆ ئەوەی خانمی خاوەن ماڵ نەمبینێ. زۆرتری کات ئەم خانمە لەماڵ بوو: نینۆکەکانی رەنگ دەکرد، لە گەڵ هاوڕێکانی چای دەخواردەوە، یان لە لای حەوزی مەلەکە لەبەر تاو رادەکشا. حەوزی مەلەکە زۆر نزیک ژوورەکە بوو، بۆیە دەبوو زۆر بێدەنگ بمێنمەوە. خوشکم ئەم دەرگا لە سەرداخستنەمی زۆر پێناخۆش بوو، بەڵام چارەیەکی نەبوو. لەبەر ئەوەیش کە نەمدەتوانی رادیۆ بکەمەوە، کتێب و کۆنە گۆڤار و رۆژنامەی سپی پێستەکانی بۆ ئەهێنامەوە. منیش هەر شتێکم دەست کەوتبا دەمخوێندەوە: وەکووFair Lady, Woman`s Weekly و شتی تر. دوایی خوشکم بیری لەوە کردەوە من زۆر ئەخوێنمەوە، بۆیە وتی: "ئەتەوێ ببیتە چ ژنێک ئەگەر نەتوانی جل بۆ مناڵێک بدرووی یان بلووزێک بۆخۆت بچنی؟ وابزانم شوو ئەکەی بەپیاوێکی خوێندەوار وەک خۆت، بەلایەوە گرینگ نەبێ بە کتێبێکەوە و بە زکی برسی بێتە سەر جێگا لەگەڵتا."\nشەو پێکەوە یاری کارتمان ئەکرد، لەپڕ دەستی لە یارییەکە هەڵگرت و گوێی شل کرد بۆ رادیۆکە و لەگەڵیا بە ئەسپایی کەوتە گوتنەوەی ئەو گۆرانییانەی کە حەزمان لێبوو.\nلەم شارە لە کارخانەیەکی جلوبەرگ سازیدا کارێکی کاتیم پەیدا کرد. چاوەڕوان بووم تووشی خەڵکانێکی تازە ببم، حەزم لە گۆڕان و دەرکەوتن لەو ژوورە بوو. ئەم کارخانە جلوبەرگی ژنانەی بۆ دووکانەکان دروست دەکرد.\nکارخانەکە پڕبوو لە ماشێنی هەمەجۆر، ئەوانەی لێرە کاریان دەکرد، هەندێکیان خەریکی دروومان بوون، ئەوانیتر بە ئوتووی قورس و گەورەی ئاسن کە هەڵمێکی زۆری بە پەستا لێ ئەهاتە دەر، ئوتویان دەکرد. منیش دەبوو ئەو دەزووە زیادییانەی بە بلوزە تەواوکراوەکانەوە، شۆڕ ئەبوونەوە، ببڕم. هەر کە ژمارەیەک جل لە باوێکی تازەدا تەواو دەبوون، دەناردرانە لای من. منیش ئەمژماردن و ژمارەکەیانم دەنووسی و دەستم دەکرد بە بڕینی دەزووە زیادییەکانیان. ئەم شێوە کارکردنە لێرەهۆشی لێدەبڕیم کە دەمبینی کەسێک تەنیا سەردەست دروست دەکا، ئەویتر بەرۆک، هەرئاوا تا دەگەیشتە ئەو خانمەی دوایی، ئەویش ئەم تیکانەی پێکەوە دەلکاند و دەیدروون، دوگمەی لێ دەنان یان هەر کارێکی تر کە بۆ تەواوبوونی پێویست با دەیکرد.\nزۆررینەی ئەو خەڵکەی لێرە کاریان دەکرد بە زمانی سۆتۆSotho دەدوان، ئەوان زۆر میهرەبان بوون، هەوڵیان ئەدا بە زمانی زولو Zulu یان خۆسا Xhosa لەگەڵما قسە بکەن و ئە شتانەی کە نەمدەزانی پێمیان دەگوت. گوێندۆلینGwendolene کچێک بوو لێرە، ئەو پێی وابوو من زۆر گەوجم، بانگی ئەکردم "باریbari". چونکە من هەمیشە لە کاتی پشووی نانی نیوەڕۆدا لە جیاتی ئەوەی بچمە دەرەوە بۆ لای کوڕان، لە ژووری خۆگۆڕینەکە شتێکم بە دەستەوە بوو دەمخوێندەوە. ئەو دەیگوت هەرزانتر ئەوەیە بچم لانچبۆیەک Lunch boy پەیداکەم، واتە کوڕێک کە نیوەڕۆژەکەم بۆ بکڕێ. دەیگوت بەڵام ژیرانەیە لەگەڵیا نەخەوم، چونکە دەتوانم هەرجاریک پێم خۆش بێ پێی بکڕمەوە. من بەم جۆرە قسانە زۆر تووڕە دەبووم. لام وایە 'باری' بم باشترە لەوەی لە بەر پارە کوڕێکی شاری لە پشتەوە خەنجەرێکم لێدا.\nسەعات چوار و نیوی ئێوارە کارخانەکە دادەخرا، ئەودەم ئەچوومە پارکێک لە نزیک ئەو شوێنەی خوشکم کاری لێ ئەکرد، لەوێ هەتا سەعات شەش و نیو ئەمامەوە، ئەوسا ئەمتوانی بەدزییەوە خۆ بکەم بە ژوورا، بێئەوەی سپییەکان بمبینن. هەروەها دەبوو پێنج ونیوی بەیانیش لە ماڵ دەرپەڕم. ئەمەش مانای ئەوە بوو هەتا ئەو کاتەی پاسی ژمارە سی و حەوت ئەهات، نزیک بە دوو سەعات دەبوو خۆم بە شتێکەوە خەریک بکەم.\nئەم دوو سەعاتە دەچوومە ئاودەستێکی گشتی لەم پارکەدا. ئەم ئاودەستە بەهەر هۆیەک بوو قەت دانەدەخرا، بۆ خوێندنەوەی گۆڤار و شتی وا تا کاتی هاتنی پاسەکە لە سەر ئاودەستەکە دادەنیشتم.\nیەکەمجار کە من چوومە ئەم دەستاوە کاتێک بوو کە دەچووم بۆ ئیزگەی پاسەکە. بە تێکڕا زۆربەی جار راست دەچوومە ئیزگەی پاسەکە لە دەرەوەی بازاڕ، ئەوێ رووناک بوو، ئەمتوانی ببینم. لەوێ چاوەڕوان دەمامەوە، دەمخوێندەوە، یان تەماشای ژمارەی روو لە زیادبوونی ئەو ماشێن و پاسانەم دەکرد کە دەچوون بۆ شار. ئەو رۆژە بارانێکی توند دەباری، بۆیە بیری ئەوە کەوتم لەو دەستاوەدا پەنا بگرم تا باران ئەوەستێ. لە پێشدا لە دەرکەم دا بزانم کەسی لێیە. کە دەنگێکی لێوە نەهات، پاڵم نا بە دەرکەوە، کردمەوە و چوومە ژوور. تۆزێک بۆنی ئەهات ـ جۆرێک بۆنی وشکەوەبوو، وەکوو ئاودەستێک کە زۆر بەکار ناهێنرێ، بەڵام لە چاو ئاودەستی ئەفریقییاندا ئەوانەی کەمن دیبوومن تەواو خاوێن بوو. تەختەکەی سوور بوو، رەنگی دیوارەکانیش سپیـیەکی زەردباو. لەوە نەدەچوو چەند ساڵێک رەنگ نەکرابێ. راوەستام و چاوم گێڕا، باران زۆر توند ئەیدا لە شیروانی بانەکە. ئەم دەنگە ئارامی پێ ئەبەخشیم ـ چونکە لە تەڕبوون هەڵاتبووم.ـ تەنیا چەند دڵٶپێکی ئەو بارانە قورسەم بەرکەوتبوو. ئەو توورەکە نایلۆنیەی کیف و کتێبەکان و دەسرە رەنگ میخەکییە جوان قەدکراوەکەمی تێدابوو، تەنیا نەختێک تەڕ ببوو، ئەویش لەبەر ئەوە بوو کاتێک هەڵدەهاتم بۆ لای ئاودەستەکە بەسەر سەرمەوە گرتبوو بۆ ئەوەی باران لێم نەدا. لە کاتی دانیشتندا داوێنەکەم نەختێک ئەکێشایە خوارەوە بۆ ئەوەی چرچ و لۆچ نەبێ. سەر قاپی ئاودەستەکە لە دادانەوەدا شوێنێکی باش بوو بۆ دانیشتن لە رۆژانی داهاتوودا.\nلە راستیدا دەبێ بڵێم شانسی باشم بوو لە دۆزینەوەی ئەم ئاودەستە، چونکە زستانەکەی زۆر سارد بوو. نەک هەر ئەوە کە ئەوێ گەرمتر بوو، بەڵکوو دەرگاکەشم کە دائەخست باشی کەمتر دەهات. هەروەها ئاودەستەکە ژوورێکی زۆر بچووک بوو ـ دیوارەکانی سەیر لەیەک نزیک بوون ـ دەتگوت تایبەت بۆ من دروست کراوە. من ئەو جۆرە تەنیایی و سەربەخۆییەم پێخۆش بوو. کە لێی دائەنیشتم زۆرم بیر ئەکردەوە. زڕەخەونیشم زۆر ئەبینی، زۆرجاران وامئەزانی لە هاڵێکی گەورەدا لەگەڵ ئەکتەرانی گەنجدا خەریکی شانۆگەریم. لە مەدرەسە کە بووم، پشووی ئاخری حەفتان دەچووینە مەدرەسەکانیتر، کتێبی وەکوو' بوزانی کوباوۆ'Buzani Kubawo' و 'پیاوێک بۆ هەموو وەرزەکان A Man for all seasons ' مان ئەکردە شانۆ. ئەمن حەزم لەم کارە بوو. کە حەفدە ساڵان بووم چیرۆکێکی کورتم لە ئینجیل دەردەهێنا و لە رۆژانی پیرۆزدا وەکوو هەینی پیرۆز'Good Friday' ئەمانکردە شانۆ و پێکەوە گۆرانیمان دەگوت.\nبەمجۆرە لەم دەستاوە دا، دادەنیشتم و ئەکەوتمە خەیاڵ و خەونەوە...\nلە خوێندنەوەی کتێب خەریکبوو ماندوو دەبووم ـ چیرۆکەکانی ئەوین هەموو لەیەک دەچوون، مەیلم بە خوێندنەوە نەمابوو، ئەم پرسیارەم لە خۆم کرد بۆچی لەو کاتەوە مەدرەسەم بەجێهێشتووە هیچ شتێکم نەنووسیوە. خۆ لە مەدرەسە لانیکەم چەند هۆنراوە و چیرۆکم بۆ گۆڤارەکانی مەدرەسە وەکوو گۆڤاری کێبەرکێ و گۆڤارەکانی تر دەنووسین. مامۆستای زمانی ئینگلیسییەکەمان هەمیشە هاندەرم بوو. لەبیرمە ئەو رۆژەی یەکەم هۆنراوەی خۆمم پیشان دا ـ دەروونم ئەوەندە خرۆشابوو، هەموو رۆژەکە نەمتوانی بیر و هۆشی خۆم لە پۆلەکەدا کۆ بکەمەوە. من ئەو کاتە هیچ شتێکم لەبارەی چاپ و بڵاوکردنەوە نەدەزانی، لە خۆشم نەدەپرسی چیرۆکەکانم باشن یان نا، تەنیا پێمخۆشبوو بنووسم، دیارە ئەگەر کات هەبایە. هەربۆیە رۆژێکی هەینی، دوای ئەوەی بوومە باشترین مشتەری ئەو ئاودەستە، دەفتەر ێکی یادداشتم کڕی بەو هیوایەی شتێکی تێدا بنووسم. بۆ ماوەیەک ئەم دەفتەرەم بەکار نەهێنا تا شەوێکیان.\nخۆشکم دوانیوەڕۆیەکی پێنجشەممە هەروەک جاران، چووبووە دەر، لە شوێنێک بەن ببوو. کە لە کار گەڕامەوە لەو پارکە هەتا کاتی چوونەوە بۆ مال چاوەڕوانیم کرد. سپییەکان هەمیشە سەعات شەش و نیو نانی شەویان دەخوارد، ئەوەش کاتێک بوو ئێمە بەدزییەوە خۆمان ئەکرد بە ماڵا، بێ ئەوەی ئاسوودەییان تێکدەین یان بمانبینن. هاتن و چوونی من دەبوو بە نهێنی بێ، چونکە هێشتا نەیاندەزانی من لەوێ دەژیم.\nکە زانیم خوشکم هەر نەهاتەوە و بۆ چوونەوە درەنگ ئەبێ، دەترسام شتێکی نەخوازراویش بێتە پێش، بڕیارم دا بچمەوە لەبەر دەرکەی ژوورەکەی خوشکم دانیشم. لەوێ پێموابوو کەس نامبینێ. بە خوێندنەوەی گۆڤارێکەوە خۆم خەریک کرد، چاوەڕوان بووم ــ بەرلەوەی سەگەکان بۆنم بکەن ـ خوشکم بگەڕێتەوە. بۆ یەکەمجار زانیم چەند کارێکی گەوجانە بوو هەتا ئێستە کلیلێکی زیادیم بۆ خۆم ساز نەکردبوو. لە ناکاو دەنگێکی وەکوو دەنگی کردنەوەی دەروازەکە هاتە گوێم. چەند جارێک دڵنیابووم دەنگی پێی خوشکمە لەسەر ئەو پلیکانە کونکرێتانەوە دێت کە دەچوو بۆ ژۆۆری نۆکەرەکان، بەڵام دوایی دەرکەوت دەنگی شتێک یان کەسێکی ترە.\nخەریکبووم بیر و هۆشی خۆم دیسان لەسەر خوێندنەوەکە کۆ بکەمەوە، کە هەستم کرد دوو سەگ بە یاری کردن و شوێن یەککەوتن خەریکن لێم نزیک و نزیکتر دەبنەوە. ئەوجا هاتنە بەر دەمم. هەر وەک من بە سەرسووڕمانەوە سەیریان ئەکردم. بۆ تاوێک لەیەک مۆڕبووینەوە، دوایی لێم کەوتنە وەڕین. بێ گومان قامکم ببزاوتایە هەڵیان ئەدڕیم، بۆیە بێ جووڵە دانیشتم، هەوڵم دا سەیریان نەکەم، ئەوە دڵیشم پەیتاپەیتا لێی ئەدا و دەمم وەک کاغەز وشک ببوو.\nکە دەنگی سەگوەڕ بەرزتر بۆوە، سەگی دراوسێکانیش بەدەنگیانەوە هاتن. ئەمانە لە کون و کەلەبەری پەرژینەکەوە چاویان لێم بزکردبۆوە. ئەوجا دەنگی تیژ و ناسازی خانم بەسەر سەگوەڕا زرینگایەوە.\n"ئایرییییییییین!" ئایرین ناوی ئینگلیسی خوشکەکەم بوو، ئێمە قەت بەو ناوە بانگمان نەدەکرد. نەمدەتوانی هەڵسم و وەڵامی ئەو دەنگە بدەمەوە ــ سەگەکان لەبەر دەمم راوەستابوون، دانەکانیان زۆر هەڕەشەئامیز بوو. کە وەڵامم نەداوە، خۆی هات بزانێ چی روویداوە.\n"ئۆی، ئەوە تۆی؟ سڵاو. بە دەممەوە کەوتە پێکەنین، لە جێی ئەوەی سەگەکانم لێ دوورخاتەوە، خەریکی جاوینی ئەو جاچکەبوو کە قەت لە دەمی دانائەکەوت. سەگەکان لە وەڕین کەوتبوون، بەڵام لە جێی خۆیان نەجووڵابوون ــ هێشتاش هەر ئەیانمراند، چاوەڕی بوون خانم بڵێ چی بکەن.\nبەبێئەوەی چاویان لێ هەڵبگرم، پاڕامەوە، "تووخوا خانم سەگەکان گازم لێ ئەگرن."\n"نا، گازت لێ ناگرن." ئەوسا بە هێواشی وتی، "لاچن ـ بڕۆن،" سەگەکانیش دوور کەوتنەوە. خانم هەر لە بووکە شووشە دەچوو، قژەرەنگ پرتەقاڵییەکانی بە دەوری ئەو دەموچاوە ئارایشتکراوەیدا لوول ببوون. برژانگەکانی وەک هی بووکە شووشە دەلەرینەوە. لێوە ناسکەکانی وەک نینۆکە درێژە سوورەکانی بریقەیان ئەداوە. کەوشێکی پاژنە زۆر بەرزی لە پێ بوو. هێشتاش زەردەخەنە بەسەر لێوەکانیەوە بوو؛ لام سەیر بوو ئەمکارەم دڵی نەڕەنجاندبوو. ئەو کات کە هاوڕێکانی ئەهاتنە لای، ئەمبیست بەردەوام بە شتێک پێئەکەنێ. ئەو منی زۆر ترساند ــ نەمدەتوانی تێبگەم چۆن دەیتوانی ئاوا دەمبەپێکەنین بێ، بەڵام نەمهێڵێ لە ماڵەکەیدا بمێنمەوە.\nخانم پرسیاری کرد: "کەی هاتییە ژوورەوە؟ ئێمە تۆمان نەدی."\n"ئەوە تاوێکە لێرەم ــ خوشکم لەماڵەوە نییە. چاوەڕوانبووم قسەی لەگەڵ بکەم."\n"ئۆ ــ خوشکت لێرە نییە؟" بەبێ هیچ هۆکارێک کە من پێ بزانم هەر پێئەکەنی. "بڕۆوە مال، من پەیامەکەتی پێ ئەگەیەنم. پێی دەڵێم تۆ دەتهەویست قسەی لەگەڵ بکەی."\nلە دەروازە کە چوومە دەر، نەمدەزانی چی بکەم یان بۆ کوێ بچـم. بە ئەسپایی هەنگاوم هەڵدەگرتن، پاژنەم ئەکوتا بە زەویدا. چراکانی خیابان زۆر رووناک بوون! وەک چاوی گەورە دەیانڕوانی پێمدا. تیاڕامابووم ئاخۆ ئەو خەڵکەی ئەمبینن، بیرئەکەنەوە بەم درەنگانەی شەو چی ئەکەم لەم خیابانە. بەڵام دوایی ئیتر بەلامەوە گرینگ نەبوو، چونکە لەو کاتەدا هیچم لە دەست نەدەهات. تەنیا بەوە بیرم ئەکردەوە چۆن بوو ئەو رۆژە هەموو شتێک بە لاڕێدا رۆیشت، ئاخر پێوەندی نێوان من و خوشکیشم ئەوەندە باش نەبوو. ئەو بەیانییە کە زەنگی سەعاتەکە بۆ لە خەو ئاگاکردنەوەم بەرز بۆوە، زوو هەڵنەستام بیدەنگی کەم، بۆیە خوشکم زۆر تووڕە بوو. هەر جارێکیش زەنگی ئەم سەعاتە درێژەی دەکیشا ئەم تووڕەبوونەش دووبارە دەبۆوە، وەکوو ئەوەی سەعاتەکە کۆک کرابوو ئەو ئاگا بکاتەوە نەک من. ئەو کاتەیش کە ئەچووم دەست و چاوم بشۆم چەند خولەکێک دەرگاکەم بە کراوەیی بەجێئەهێشت، ئەمەش بەس بوو بۆ رەوا بینینی سەرکۆنە کردنم.\nهەموو بەیانییەک دەبوو خێرا هەستم، نوێنەکانم بپێچمەوە و بیانخەمە ژێر ئەو تەختەی خوشکمی لەسەر دەنووست. ئەگەرچی هێشتا تاریکیش بوو، وام بۆ دانرابوو چرا هەڵنەکەم. مۆمێکم دادەگیرساند، بێ خشپە لەسەر نووکی پێ فڵچەی ددان و جێ سابوونەکەم هەڵدەگرت و دەهاتمە دەر. جلەکانم بە قولاپێکەوە بە بزماری پشت دەرگاکەوە هەڵواسیبوون. ئەوەندەی کە دەمتوانی، دەبوو ئەم قولاپە بە بێ خشپە هەڵگرم و دەرگاکە بە ئەسپایی پێوەدەم. شەوی پێشووش دەبوو هەموو شتێکم ئامادە کردبا. تەشتێکی شتنی پڕ لە ئاوی ساردیش لە پشت دەرگاکەوە دانێم چونکە هاژەی هاتنی ئاو و شریخەی بەلۆعەکە لە بەیانییاندا دەیتوانی سپییەکان لە خەو کا و بەلایانەوە سەیر دەبووو ئاخۆ خوشکم بەو بەیانییە زووە خەریکی چییە. هەموو کارەکانی خۆم دەبوو بکردایە و پێڵاوەکانم لە چانتاکەم هاویشتبا و لە ماڵ دەرچووبام ــ تەنیا ئەو کاتە لەپێمدەکردنەوە کە بە سڵامەت لە دەروازە هاتبامە دەر. خۆ ئەم دەروازەش وەها جیڕەی دەهات، زۆرجاران ئارەزووم دەکرد بتوانم بەسەریدا باز دەم و خۆم لەو مەراقە ئازاردەرە رزگار بکەم!\nبیرکردنەوە لەم هەموو شتانە، هۆشی منی لە سەرما تیژەکەی شەو و لووتە تەڕەکەم دوور خستەوە، تاکوو بینیم ئەوا خوشکم بەرەو لام دێت.\n"مۆلۆ، لە دەرەوە لەم خیابانە چیدەکەی؟" سڵاوی لێکردم. منیش ئەوەی روویدابوو، خێرا بەکورتی بۆم گێڕاوە.\n"وەی خوایە! جاروبار تۆ زۆر خۆت گەوج دەکەی! پێش هەموو شتێک پێـم بڵێ لە ژوورەوە چیت دەکرد، پاشان تۆ دەزانی دەبوو چاوەڕێی من بی، ئەوسا پێکەوە دەچووینە ژوور. ئەوکات دەمتوانی بڵێم هاتوویە دیدەنیم یان شتێکی تر. ئێستا پێم ناڵێی، من چی بڵێم ئەگەر جارێکی تر دیتیانی؟\nئەمجا بەتووڕەیی بەرەو دەروازەکە چوو، منیش بە دڵەڕاوکێ بە دوایەوە بووم. کە دەروازەکەی کردەوە، ئاوڕی لێدامەوە و بە چرپەیەکی نائارام وتی:\n" کەرە، ئێستا بۆ نایەیتە ژوور؟"\nبە منجەمنج داوای لێبووردنم لێکرد و بەدوایەوە چوومە ژوور. نازانم چۆن بوو کەس نەیبینین، خێرا بە مڵچەمڵچ نەختێک گۆشتی ساردی مریشک و پەتاتەی کوڵاومان خوارد، چامان بەسەرا کرد، ئیتر باری خۆشی قسەکردنمان نەمابوو. تەنیا حەزمدەکرد وەک سەگ حەچولوور کەم. خۆزگەم دەخواست کەسێک بهاتایە و ببوایە بە هاوڕێم و بیوتایە کە من کەسێکی بێکەڵک نیم تا خوشکم ئەوەندە لەمن بێزار نەبوایە، بیوتایە کە رۆژێکیش دێ منیش شوێنێکی خۆشم دەبێ بۆ ژین. بەڕاستی زۆر باش دەبوو کەسێکی هاوتەمەنم هەبا لەگەڵیا قسان بکەم.\nئەمەش ئەزانم، خوشکم خەمی منی بوو، بەڵام ئەو لە خاوەن کارەکەی دەترسا. ئەگەر بیانزانیایە من لەگەڵ ئەوا ئەژیم، لە کار دەریان ئەکرد، ئەوسا دەبوو هەردووکمان سەروخواری خیابانان بکەین. یانزە راند کرێ رۆژانەکەی منیش شتێک نەبوو بتوانی یارمەتیمان بکا. نازانم هەتا کەی ئاوا ئەمێنمەوە، خەو نەکەوێتە چاوم و لەگەڵ رژاندنی فرمێسکان هەر ئاواتان بخوازم.\nبەیانییەکەیتر زۆر زووتر لە زەنگی سەعاتەکە لە خەو ئاگا بۆومەوە، بەڵام لە جێگاکەم نەهاتمە دەر، هەستم بە ماندوویی و غەمباری دەکرد. ئەگەر بوار هەبووایە نەدەچوومە کار، چونکە حەزێکی بەهێز لە دەروونمدا دەجووڵا. ئەویش جۆرێک ئێش و ژان بوو پاڵی پێوە ئەنام هەموو شتێک بەخێرایی بکەم و راکەم بۆ ئاودەستەکەم. دەڵێم ئاودەستەکەم لەبەر ئەوەی بەراستی ئەمە ئەو شتە دەخاتە روو کە لە دەروونمدا هەستم پێدەکرد. زۆر سەیر بوو قەت نەمدی بەیانان کەسی تر بێتە ئەو ئاودەستە. لەوە دەچوو هەموو دەیانزانی ئەو ئاودەستە هی منە، بۆیە نەدەهاتن. کاتێک چومە ئەوێ چاوەروان نەبووم کەسی لێبێ.\nلە راستیدا هەر کە لە پشت دەروازەکەوە پێڵاوەکانم لە پێ کردەوە، ورەم بەرز بۆوە. دڵنیا بووم دەفتەری یادداشتەکەم لە کیفەکەمدایە. لە پەلە پەلی خۆم بەرکوڵی نیوەڕۆکەم لە بیر چووبوو، بەڵام ئەوە زۆر گرینگ نەبوو، لاقەکانم سووکتر ببوون و هەنگاوم توندتر دەنان. سەرنجم دا دەرگای ئاودەستەکە رەنگ کرابوو، شیشەیەکی تازەش خرابووە چاوە شکاوەکۆنەکەی پەنجەرەکەیەوە. هەر کە گەیشتمە دەم دەرگاکەش پێکەنین گرتمی. لە سەر سەرقاپی ئاودەستەکە دانیشتم و زوو شیعرێکم نووسی.\nبەیانیانێکی زۆر لەوێ خۆم دەبینییەوە دانیشتووم و دەنووسم. جاری وابوو پێویست نەبوو شیعر بێت، هەرچی بە مێشکما هاتبا دەمنووسی، هەر بەو شێوەی کە لەگەڵ هاوڕێیەکما قسەم دەکرد.\nئەو رۆژانە دێنەوە بیرم کە هەستم دەکرد خەریکبووم شتێک لە خوشکم ئەشارمەوە. ئەو لە بارەی ئاودەستەکەم هیچی نەدەزانی، هیچ حەزیشی لەدەفتەریادداشتەکەم نەبوو.\nرۆژێکیان بەیانی دەمویست چیرۆکیک لەسەر ئەو شتانەی رۆژی پێشوو لەکارەکەم روویدابوو بنووسم؛ چاودێرەکە نەڕاندی بەسەرما بۆ ئەوەی بانگی نەکەم کاتێک کە دیبووم کەسێک لە کاتی نان خواردنی نیوەڕۆدا دوو کراسی ژنانەی دزیبوو. زۆرم پێ سەیر بوو. دەبوو ئەمە بنووسم و هیوادار بووم دەفتەرەکەم جێگەی بۆ نووسین مابێ. هەموو ئەمانەم هاتنەوە بیر، پێدەکەنیم کاتێک گەیشتمە بەر دەرگاکە، بەڵام نەکراوە، دەرکە داخرابوو! بۆ یەکەم جار بیرم کردەوە ئەو ئاودەستە ئیترهی من نییە... بە هێواشی بەرەو کورسییەک لەو نزیکانەوە چووم، هەڵاتنی خۆری دەمبەیانی بەهارم سەیر دەکرد، هەچۆنێک بوو چیرۆکەکەم نووسی.\nجینا ملۆپ ١٩٦٠\nجینا شیعر و چیرۆک نووسینی بە زمانی خۆسا دەسپێکرد و وەک یەکێک لە باشترین چیرۆک بێژانی ئافریقای باشوور ناوبانگی دەرکرد. ئەو هەر وەها ئەکتەر و بەڕێوەبەرێکی سەرکەوتووی شانۆگەرییش بوو. ئەم چیرۆکە لە بارودۆخی ژێر دەسەڵاتی رێژیمی ئاپارتاید (جیاوازی نژادی یان رەگەز پەرستی) لەو وڵاتەدا نووسراوە و روانگەی کچێکی رەش نیشان ئەدا کە تازە دەبیرستانی تەواو کردوە.


خوێنه‌ری هێژا، لێره به کورتی هه‌ندێ زانیاری ده‌رباره‌ی خوداکان ده‌نووسین! بزانین خوداکان بۆچی و له پێناوی چیی دامه‌زراوه؟ ئایه بۆچی ئاینبازانی ئیسلامی کوردی هه‌موو گڕیان گرتووه و به توندترین شێواز دژایه تی ناوه‌ندی خوداکان ده‌که‌ن؟\nسه‌ره‌تا بزانین خوداکان چییه؟\nخوداکان ناوه‌ندێکی ڕاگه‌یاندنی ڕۆشنبیری گشتیه، خوێندنه‌وه‌ی ڕه‌خنه گرانه، لۆژیکی بۆ دینی ئیسلام ده‌کات! خوداکان له ساڵی ٢٠٠٦ له‌لایه‌ن نووسه‌ری گه‌وره‌ی کورد مه‌ریوان هه‌ڵه‌بجه‌یی دامه‌زرا، دامه‌زراندنی خوداکان بۆ گه‌یاندنی په‌یامی ڕاستی بوو.\nمه‌ریوان هه‌له‌بجه‌یی، شاره‌زا له بواری دین، نووسه‌ر و شاعێری کورد له سه‌ر نووسینی کتێبی (سێکس و شه‌رع و ژن له ئیسلامدا) له کوردستان له‌لایه‌ن مه‌لا ئاینبازه‌کانی کوردستان ناچار کرا، کوردستان به جێ بێڵیت و له هه‌ند‌ه‌ران نیشته‌جێ بێت!\nئایه بۆچی ئیسلام گه‌راکان دوژمنایه‌تی خوداکان و خودی مه‌ریوان هه‌ڵه‌بجه‌یی ده‌که‌ن؟ دینی ئیسلام ١٥٠٠ ساڵه وه‌ک دینێکی پیرۆز و خودایی به‌سه‌ر ئێمه‌دا فه‌رزکراوه. ئێمه به مافی خۆمان ده‌زانین لێکۆڵینه‌وه بکه‌ین، به‌راورد بکه‌ین، پرسیار بکه‌ین، ده‌قه پیرۆزه‌کان بخه‌ینه ژێر پرسیار، له ئه‌نجامی لێکۆڵینه‌وه‌ش\nبۆمان ئاشکرا بووه، دینی ئیسلام ئه‌و دینه نییه بانگه‌شی بۆ کراوه.\nخوداکان چه‌ترێکه بۆ کۆکردنه‌وه‌ی هاوبیرانمان له کوردستان و جیهان!\nخوداکان سه‌ر به هیچ هێزێکی سیاسی نییه، له‌لایه‌ن هیچ ڕێکخراوێکه‌وه پشتگیری ناکرێ، خوداکان ناوه‌ندێکی خۆ به‌خشه، ئه‌وانه‌ی له خوداکانیش کار ده‌که‌ن چاوه‌ڕیی هیچ پاداشتێک ناکه‌ن. ته‌نها هۆکاری دلسۆزیه بۆ مرۆڤایه‌تی و خۆشه‌ویستمان بۆ تۆ هانمان ده‌دات به‌رده‌وام بین له خستنه ڕووی ڕاستیه‌کان، له ڕزگارکردنی مرۆڤی کورد له کۆلایه‌تی و خوڕافاتی خه‌یاڵ و بێ‌بنه‌ما!\nخوێنه‌ری هێژا، ئێمه کوردین، له دایکبووی کوردستانین، کوردستانمان خۆش ده‌وێ، تۆش خۆشه‌ویستی ئێمه‌ی وه‌ک مرۆڤ. ئێمه دوژمنی که‌س نين.\nئێمه‌ش به‌شێکی زۆرمان رۆژێک له ڕۆژان باوه‌ڕمان به دینی ئیسلام هه‌بوو. ئيستا راستي ده زانين.


ئینستەگرام ئامادەکاری دەکات بۆ زیادکردنی پەیامی دەنگی – کەی ئای تی ئێن\nتۆڕە کۆمەڵایەتییەکان 21, ئاب 2018\nئاشکرایە کە هەر یەک لە وەستئەپ و فەیسبووک و مێسنجەر و ئینستەگرام لەلایەن مارک زووکەربێرگەوە خاوەنداریەتی دەکرێن. هەریەکەیان لە ئێستادا خاوەن تایبەتمەندی جیا جیان و لە هەندێک تایبەتمەندیش هاوبەشن. بۆ نمونە، لە تایبەتمەندی چیرۆکەکان گشتیان هاوبەشن بەڵام لە بوونی پەیامی دەنگیدا ئینستەگرام بێ بەشە. خۆشبەختانە و بە گوێرەی سەرچاوەکانی هەواڵ ئینستەگرام سەرقاڵی کارکردن و خۆ ئامادەکردنە بۆ زیادکردنی پەیامی دەنگی بۆ بەشی پەیامەکانی ئەو تۆڕە واتە بەشی Direct.\nبەکارهێنەرێکی ئەم تۆڕە بەناوی Jane Manchun Wong ئاشکرای دەکات کە ئینستەگرام سەرقاڵی تاقیکردنەوەی ئەم تایبەتمەندییە و پێدەچێت لە ئامادەکاریدا بێت تا بۆ هەمووان بەردەستی بکات. لە ڕاسیتدا، ئەم تایبەتمەندییە ماوەیەکی زۆرە لە وەستئەپ و مێسنجەر بوونی هەیە کە تایبەتمەندیەکی بەسوودە و لە ڕێگەیەوە بە ئاسانی دەتوانیت بە خولەکێک کەمتر پەیامەکانت بگەیەنیت. پێدەچێت بە هەمان شێوەش و بەبێ گۆڕانکاری پەیامی دەنگیش بە ئینستەگرام بگات بەڵام لە ئێستادا ڕوون نییە کەی بەردەست دەبێت.


ئەو کچەی بەبێ هەبوونی دەست و پێ بووە شێوەکار » DidiMn\nسەرەتا / ئاڕت و دیزاین/شێوەکاری / ئەو کچەی بەبێ هەبوونی دەست و پێ بووە شێوەکار\nگفتوگۆی دیدی من لەگەڵ شێوەکار وریا عومەر\n٢٠ کاری شێوەکاریی گاڵتەئامێز کە هەموو کەس خۆی تێدا دەبینێتەوە\nپیربوون جوانییەکان ناکوژێت: دوو هاوژینی ٩٠ ساڵ پێکەوە پیانۆ دەژەنن\nژەنینی کۆنسێرتۆی ژمارە ٨ـی مۆزارت لە لایەن منداڵێکی پێنج ساڵانەوە\nئەو کچەی بەبێ هەبوونی دەست و پێ بووە شێوەکار\nدیدی من – زولی سانگوینۆ\nلە ئینگلیزیەوە: شانۆ ئەبوبەکر\nهەرگیز لە خۆتت پرسیوە ئەگەر دەست و پێت نەبوایە چیت دەکرد؟\nبێگومان ڕێکەوت هەبووە ڕۆژێک لە ڕۆژان کەسێک بینیبێت دەستی نەبێت یان پێی نەبێت یان هەردووکی پێکەوە لەدەست دابێت، تۆ کاردانەوەت چی بوو؟ بێگومان ئاهێکت هەڵکێشاوە و لە بەر خۆتەوە بەزەییت پێدا هاتووەتەوە و دواتر لەبیرت کردووە. بەڵام زولی سانگوینۆ ئەو کچە بێ دەست و پێ شێوەکارەیە کە ئیتر بۆ هەموو مرۆڤایەتی دەسەلمێنێت ئەوەی ئێمە دەکاتە مرۆڤێکی تەواو لەشولارمان نییە، بەڵکو رۆحمانە، ئەوەی وا دەکات ئێمە دوا بکەوین کوێربوونی چاوەکانمان نین، بەڵکو پوکانەوە و بچووککردنەوەی ڕۆحەکانن. ئەو ئیتر ناهێڵێت کەس بە چاوی بەزەیییەوە تەماشای بکات.\nچیرۆکە بڕواپێنەکراوەکەی زولی کۆڵۆمبی\nبە لەبەرچاوگرتنی ئەو ژیانەی زولی هەیەتی، دەکرێت تێبگەین هیچ هۆکارێکی گەورە و بچووک شایستە نییە بکرێتە بەربەست لە بەردەم سەرکەوتندا.\nزولی بۆچی دەست و پێی نییە؟\nنەخۆشی تێترا– ئەمیلیا سیندرەم، ئەو نەخۆشییە بۆماوەیییە دەگمەنەیە کە لە ئەنجامدا کۆرپەلە لەناو ڕەحمی دایکیدا دەست و پێیەکانی گەشە ناکەن، هەر بە هۆی ئەم نەخۆشییەوە زولی هەر کە لەدایک بوو، دەست و پێی نەبوو جگە لە چوار پەلی کورت.\nزولی دەگێڕێتەوە و دەڵێت: “چەندەها جار لە سوچێکی تاریکدا دانیشتووم و بە وردی بیرم لە خۆکوشتن کردووەتەوە، بەڵام کە دواتر تەماشای خێزانەکەمم و هاوڕێکانمم دەکرد، هەرگیز نەمدەتوانی ئەو کارە ئەنجام بدەم، چونکە دواجار من لە شاهانەترین کەسەکان لە دەورم بوون و هەستیان پێ دەکردم، ئەگەرچی ژمارەیەکی زۆریش کەم بوون.\nبەڵێ من دەست و پێم نییە، بەڵام هەرگیز ناهێڵم ئەمە ببێتە هۆکارێک هەتا دوا بکەوم.\nبەرەوپێشچوونم سەختە، بەڵام ئەوەی کە من ناتوانم بیکەم کۆڵدانە، بە پێچەوانەی مرۆڤەکانی ترەوە کە خۆیان داوەتە دەستی ژیان. من کاتێک بچووک بووم و لە خوێندنگە بووم بە چاوەکانی خۆم دەمبینی چەندە تەنێکی نامۆ بووم لە نێوان ئەو هەزاران منداڵانەی دەوروبەرمدا، من بێگانەترین بوونەوەری ئەوێ بووم؛ بەڕاستی ئەوە زۆر ئازاری دام. بەڵام لە کۆتاییدا من بڕیارم دا ناتەواوییەکانم بکەمە ئامڕازێک بۆ گەشتن بە خەونەکانم و شانازیم بە خۆمەوە کرد.”\nزولی ئێستا جگە لەوەی سەرقاڵی شێوەکارییە، ئەو یارمەتیدەری هەزاران کەسی خاوەن پێداویستیی تایبەتە.\nئەو لەڕێگەی قسەکانییەوە هاوکاری ئەو منداڵانەیە کە لە ترسدان، هاوکاری ئەو مرۆڤانەیە کە بەهۆی کێشەیەکی ژیانەوە شکاون یان تەنیان، سەردانی زیندان و جێگە تایبەتەکان دەکات و بۆ خەڵکی دەسەلمێنێت کە توانا لە جەستەدا نییە، لە ڕۆحدایە. پێیان دەڵێت: “لە بەردەم کێشە گەورەکانتان دوو ڕێگە هەیە، یان ببنە کەسێکی شکاو و بێسوود ، تەنانەت خراپیش یان ئەوەتا ببنە نموونەیەکی تاقانە و سەرکەوتوو. ئێوە دەبێت ڕێگای دووەمیان هەڵبژێرن.”\nجێگەی ئاماژەیە تەنیا زولی نییە کە ئەم نەخۆشییەی هەیە و لەگەڵ ئەوەشدا بەهرەیەکی تایبەتی پێیە، چەندین کەسی تر هەن وەک زولی، کە ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە مرۆڤ هەمیشە کەمتر لەو هێزە بەکاردێنێت کە پێیەتی.\nShano Abubakr, Shewakar,


پنتاگۆن/ سه دام - 2003-03-30\nبه رێز رامسفیلد ده ڵێ ره نگه سه دام حسین مردبێ یان بریندار بووبێ. ناوبراو له كاتێك دا ته سدیقی ده كا كه وه زاره تی به رگری له وباوه ره یه وه روون نیه، به ڵام ئاماژه ده كا كه رێبه ری ئێراق و كوره كانی له ئه م رۆژانه دا نه هه والێك یان هه بووه نه دیتراویشن.\nبه رێز رامسفیلد له و وتوێژێكی ته لفزیۆنی له گه ل كاناڵی فۆكس نیوز سانده ی گوتی وای پێ ی وایه كه ئه وان له گه ڵ ئه و كوژرابن كه هێزی ئاسمانی هاوپه یمان یازده رۆژ له مه و پێش هێرشیان كرده سه ر شاری به غدا و بوو به نیشانه یه ك له ده س پێ كردنی شه ر.\nبه ڕێز رامسفیلد گوتی: " ئه وه ی ئێمه لێی ئاگادارین، له و كاته وه، ئێمه سه دام حسین و كوره كانی به زیندووی له هیچ جێگایه ك نه دیوه و هیچ راپۆرتێكیشمان سه باره ت به زیندوو بوونی ئه وان نه بیستوه."\nئاماژه كانی به رێز رامسفیلد هه ر به دوای ئه وه دا دێن كه ئه ندامێكی سه روی كامانداری هێزه كانی ئه مریكا كه له حالی شه ری ئێراق دان، به هه واڵنێرانی كۆن كه هیچ نیشانه یه كی باوه ر پێ كراوی نه دیوه كه وێ بچێ هێزه كانی ئێراقی له ژێر كۆنترۆلی رێبه ره كانی سه روو دابن.


له‌لایه‌ن: ئاکام ئەکرەم - به‌روار: 2021-03-12-10:13:00 - کۆدی بابەت: 3123\nخەڵکی لە کۆندا بە لۆکەیان دەگوت کچی خۆر، چونکە ئەگەر لە ژێر تیشکی خۆرێکی بەهێزدا نەبێت شین نابێت و گەشە ناکات. هەرچەندە گەرمای ڕۆژ بەهێزتر بێت لۆکە زیاتر سپی دەبێتەوە. لەبەر ئەم هۆکارە زۆرترین لۆکە لە ناوچە ئیستیوائیەکان یان نزیک لێیەوە دەچێنرێت. لە گەرمترین ناوچەی جیهانە. ئەو هێڵەی لۆکەی تێدا دەچێنرێت دەکەوێتە نێوان هێڵی پانی ٣٧ی باکور و ٣٧ی باشوورەوە. ئەم هێڵە کە دەوری گۆی زەوی دەدات ڕووبەرەکەی نزیکەی ٤٥ میل دەبێت. ئەگەر لۆکە تیشک و گەرما و بارانی هەبێت زۆر بە جوانی و ساغی شین دەبێت.\nلۆکە لە قۆناغی سەرەتاییەکاندا زۆر پێویستی بە ئاو هەیە. بەڵام دوای ئەوەی قۆزاخەکەی دەکرێتەوە و گوڵە سپییەکەی دەردەچێت کەمترین ڕێژەی سێی بەسە بۆ فەوتاندنی دەزووەکانی. لۆکە زۆرترین بەکارهێنانی لە پیشەسازی جل و بەرگدایە کە ئیش و کار بۆ ملیۆنەها کەس لە جیهاندا دەستەبەر دەکات.\nدەزووەکانی لۆکە تەنیا دەزوویەکە، کە پێویستی بە نەرم کردنەوە یان هەر چارەسەرێکی تری پڕخەرج نییە.\nتەنها پێویستی بەوە پێش بەکارهێنانی ناوکەکەی دەربکرێت. لە جیهاندا بیست جۆر ڕووەکی لۆکە هەیە کە تەنها چوار جۆری کشت دەکرێت. لە دوای یەکێتی سۆڤێتی پێشوو چین و ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بە پلەی دووەم و سێیەم دێن لە بەرهەم هێنانی لۆکەدا.\nجگە لەم وڵاتانە لۆکە بە ڕێژەیەکی زۆر لە هند و پیرۆ و بەرازیل و میسر و پاکستان و ناوچە ئیستیوائی و نیمچە ئیستیوائیەکانی جیهاندا کشت دەکرێت. درێژی ڕووەکی لۆکە لە نێوان یەک مەتر و دوو مەتردایە. ڕیشکەکەی دریژە و گەڵاکانی پان و قاژقاژن و گوڵەکانی سپین و بۆ تەنیا یەک ڕۆژ دەژێت. کاێک گوڵەکەی دەمرێت، بەرەکەی دەگیرسێت. بەڵام تورەکەی لۆکەکە پێویستی بە نزیکەی دوو مانگێک هەیە بۆ ئەوەی بگیرسێت و ببێتە قۆزاخە. کە ڕەنگێکی سەوزی هەیە و درێژی چێوەکەی نزیکەی پێنج سانتیمەترە. لە ناو تورەکەکەدا تۆوی زۆر و وەرزی لۆکە هەیە. کە درێژی هەر دەزوویەکی نزیکەی سێ سانتیمەترە و ٩٠٪ـی ماددەکەی سلیلۆزە.\nلۆکە لە کارگەکانی چنین و جل و بەرگ و مافور و چەرچەف و کاری پزیشکیدا بەکار دەهێنرێت، هەروەها لە بەرگ تێگرتنی کتێبیشدا، لە ناوکەی لۆکە ڕۆن دەردەهێنرێت و لە پیشەسازی سابونیشدا قازانجی زۆر بە مرۆڤ دەگەیەنێت. دوای دەرهێنانی ڕۆن لە ناوکەی لۆکە، ناوکەکەی وەکو ئالیک بۆ ئاژەڵان بەکر دەهێنرێت.\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : لۆکە


چ کاتێک واجبە ئەو مارەییە بدرێت بە ئافرەت کە دوا خراوە و نەدراوە ؟: ماڵپەڕی وەڵامەکان\nژنهێنان و خێزانژنهێنان و شوکردنچ کاتێک واجبە ئەو مارەییە بدرێت بە ئافرەت کە دوا خراوە و نەدراوە ؟\nچ کاتێک واجبە ئەو مارەییە بدرێت بە ئافرەت کە دوا خراوە و نەدراوە ؟\nچ کاتێک واجبە ئەو مارەییە بدرێت بەئافرەت کە دوا خراوە و نەدراوە ؟\nئایا دوای چوونە لای خێزانی واجب دەبێت تەنانەت گەر تەڵاق و مردنیش ڕووی نەدابێ ؟؟ واتە : کاتێ کە ئافرەتەکە داوای دەکات کاتێ ک ەپیاوەکە لەژیاندایە ؟ و ئایا حوکمی چی یە گەر پیاوەکە ڕازی نەبێ بەو داوا کارییە ؟؟\nدروستە مارەیی سەرەتا بدرێت و هەروەها دورستە دوا بخرێت ، هەروەک دروستە هەندێکی بدرێت وئەوی تری دواتر بدرێت .\nوە ئەو مارەییە بەتەواوی واجب دەبێت لەسەر پیاوەکە ، بەپێشەکی و پاشەکى یەوە ، کاتێ کە پیاوەکە جیماع لەگەڵ خێزانی دەکات ، و یاخود لەگەڵیدا بەتەنها لەجێگەیەکدا کۆ دەبێتەوە .\nزانایانی ( اللجنة الدائمة) دەڵێن :\nواتە : ئافرەت بەجووت بوون لەگەڵی هەموو مارەییەکەی دەکەوێ .\nئەو مارەیەیی کە دوا خراوە : قەرزە لەسەر پیاوەکە ، و مافێکە لەمافەکانی خێزانی لەسەری ، دواتر بەگوێرەی ئەو مەرجەیە کەلەکاتی مارە بڕیندا دیاری کراوە ، یاخود عورفی خەڵکی ئەو جێگەیە ، کە لەسەری دەڕۆن چونکە ( المعروف عرفا كالمشروط شرطا ) .\nجا گەر لەکاتی مارە بڕیندا ساڵێک یاخود زیاتر و یاخود کەمتر دانرا بوو ئەوا ماوەکەی بەتەواو بوونی ئەو مودەیە کۆتایی پێ دێت ، و پێویستە لەسەر پیاوەکە بیدات و نابێ کەمتەرخەمی بکات تیایدا ، و ئەم بابەتە وەک هەر بابەتێکی تر قەرزە و دروست نییە کەمتەرخەمی بکرێت لەدانی دا کاتێ کە کاتەکەی دێت .\nخۆ ئەگەر کات و ماوە دیاری نەکرابوو ئەوا لە کاتی تەڵاق و لێک جیابوونەوە یاخود مردنی یەکێک لە ژن و مێردەکە داوا دەکرێت ؛ خۆ ئەگەر بۆ نموونە لەپێشدا پیاوەکە مرد : ئەوا ئافرەتەکە مافی خۆیەتی لەو ماڵەی کەبەجێ ماوە مارەیەکەی خۆی ببات پێش ئەوەی دابەش بکرێت و وەسیەتەکانی جێ بەجێ بکرێت ، وەدەشتوانێ لێی خۆش بێت و بەسەر واریسەکاندا دابەشی بکات ، دواتر ئەو بەشەی خۆی ببات کەبەری دەکەوێت ، گەر مابووەوە .\nبەڵام گەر ئافرەتەکە لەپێشدا مرد ئەوا وارسەکانی ئافرەتەکە دەتوانن داوای ئەو مارەییە بکەن کە لەسەر مێردەکەیەتی ، و وەک میرات دابەش دەکرێت بەسەریاندا ، بەمێردەکەشیەوە .\nپرسیار کراوە لە الشيخ السعدي رحمه الله :\nگەر کەسێک ژنێکی مارەکرد لەسەر مارەییەک کە هەندێکی سەرەتا بیدات ، و هەندێکی تری عادەت وایە نادرێت دواتر لەکاتی مردن یاخود جیابوونەوە دەدرێت ، جا ئایا ئەم جۆرە دروستە؟\nئەم دوا خستنە دروستە ، جا بەزمان بیڵێن یاخود عادەتیان وابێت .\nهەر بۆیە ، نەبۆ ئافرەتەکە و نە بۆ کەس وکاری نی یە داوای مارەیی بکەن لەحاڵەتێکدا کە ئافرەتەکە لای مێردەکەیەتی ، چونکە ئەوان پێشتر و لەکاتی مارە بڕیندا لەسەر ئەوە ڕێکەوتوون دوای بخەن ، و ئەگەر ئافرەتەکە چووەوە بۆ ماڵی باوک و کەس وکاری ، و گوتیان نایدەینەوە تاوەکو مارەییەکە نەدات ، ئەم مافەیان نی یە ، و بۆیان نی یە بەناحەق زەوتی کەن بەم بیانووە ، خۆ ئەگەر ئەمە بەردەوام بێت ئەوا نەفەقەی لەسەر مێردەکەی نامێنێت ؛ چونکە ئەو ئافرەتە تۆراوە و توڕە بووە، و ئافرەت گەر بەناحەق تۆرا بێت و توڕە بێت نەفەقەی واجب نی یە لەسەر مێردەکەی .\nوەپرسیار کراوە لە الشيخ ابن عثيمين رحمه الله تعالى :\nئایا دروستە مارەیی دوا بخرێت ؟ وە ئایا ئەوە قەرزە لەسەر پیاو و پێویستە بیدات ؟\nمارەیی تاخیر کراو دروستە و هیچی تێدا نی یە ؛ بەبەڵگەی ئەم ئایەتە پیرۆزە : ( يَاأَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ أَوْفُواْ بِالْعُقُودِ ) .\nواتە : ئه‌ی باوه‌ڕداران وه‌فاتان هه‌بێت به‌رامبه‌ر ئه‌و عه‌قدو به‌ڵێننامه‌و په‌یمانانه‌ى كه داوتانه به خوای گه‌وره وه له نێوان یه‌كتریشدا به‌یه‌كتریتان داوه جێبه‌جێی بكه‌ن و بیبه‌نه سه‌ر.\nجا پێویسته مرۆڤ پابەند بێت بەو شتانەی کەوەعدی داوە لەکاتی مارە بڕیندا و ئەو مەرجانەش کەدانراوە .\nگەر پیاوەکە مەرجی تاخیر کردنی مارەیی یاخود هەندێکی دانا ، ئەوا دروستە ، بەڵام گەر ماوەیەکی بۆ دەستنیشان کرابوو مودەکەی تەواو دەبێت بەتەواو بوونی ئەو ماوەیەیی کە دیاری کراوە .\nخۆ ئەگەر مارەیی نەدرابێت : ئەوا واجبە لەکاتی جیابوونەوە یاخود مردندا بدرێت ، و ئەو مارەییە قەرزە لەسەر پیاو و پێویستە بیدات ، جا لەژیاندا بێت یاخود دوای مردنی ، وەک هەموو قەرزەکانی تر وایە .. "\nوە هەروەها هەر پرسیار کراوە لە الشيخ ابن عثيمين رحمه الله تعالى :\nپیاوێک هەیە ئەو مارەیەیی کەلەسەری ماوە نایدا لەکاتێکدا دەوڵەمەندە ودەتوانێ بیدات ؛ چونکە لەگەڵ وەلی ئەمری ئافرەتەکەدا ڕێکەوتووە ئەو بەشە کاتێ بدات کە لێی جیا بێتەوە یاخود بمرێت ، ئەمە لەکاتێکدایە ئافرەتەکە زۆر پێویستی بەو مارەییە هەیە ، جا حوکمی ئەم بابەتە چی یە ؟" .\nحوکمەکەی ئەوەیە کە لەسەری ڕێکەوتون ، بەبەڵگەی ئەم فەرمووەیەیی پێغەمبەر ﷺ : ( المسلمون على شروطهم ) .\nواتە : موسوڵمانان بەگوێرەی شەڕت ومەرجەکانیان ، واتە : لەسەر هەر شتێک ڕێکەوتبێتن و هەر مەرجیان دانابێ بەو شێوەیەیە .\nپاشان مادام پیاوەکە ئەو مەرجەی داناوە کە مردن یاخود جیا بوونەوەیە و ئەو کات مارەییەکە بدات : ئەوا بەو شێوەیەیە و بەگوێرەی ئەو مەرجەیە کەپێشتر لەسەری ڕێکەوتوون .\nدوو بابەتی گرنگ هەن پێویسته ئاماژەیان پێ بدەین و ئاگاداریان بین :\nیەکەمیان : پێویسته لەسەر ئافرەت ڕەچاوی باری دارایی مێردەکەی بکات ، باش نی یە داوای مارەیی لەمێردەکەی بکات لەحاڵەتێکدا کە مێردەکەی هەژار بێت ، تەنانەت گەر مێردەکەی پارەشی هەبوو باش نی یە داوای بکات گەر پێویستی پێی نەبوو ، ئەمە گەر زانی مێردەکەی پێی خۆش نی یە داوای لێ بکات : عاقڵیە و کارێکی باشە گەر واز لەو داوا کاریە بێنێ بەڵکو ژیانیان تێک نەچێت ، تەنانەت ، گەر پارەشی هەبوو پارەش بدات لەپێناو توند وتۆڵ تر کردنی پەیوەندی لەگەڵ مێردەکەیدا ئەوا کارێک چاکە ، خوای پەروەرگار فەرموویەتی : ( وَإِنِ امْرَأَةٌ خَافَتْ مِنْ بَعْلِهَا نُشُوزاً أَوْ إِعْرَاضاً فَلا جُنَاحَ عَلَيهِمَا أَنْ يُصْلِحَا بَيْنَهُمَا صُلْحاً وَالصُّلْحُ خَيْرٌ وَأُحْضِرَتِ الْأَنْفُسُ الشُّحَّ وَإِنْ تُحْسِنُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيراً ) النساء/128 .\nواته : وه ئه‌گه‌ر هاتوو ئافره‌تێك ترسا له‌وه‌ی كه پیاوه‌كه‌ی لێی دوور بكه‌وێته‌وه یان حه‌زی پێی نه‌بێ یان بیه‌وێ لێی جیابێته‌وه یان قسه‌ی له‌گه‌ڵدا نه‌كات یان خۆشی پێیدا نه‌یات ، یان پشتی تێ بكات ، ئه‌وه ئاساییه‌و تاوانبار نابن ئه‌گه‌ر له نێوان یه‌كدا صوڵح بكه‌ن به‌وه‌ی كه ئه‌گه‌ر هاتوو زیاتر له ئافره‌تێكی هه‌بوو ئه‌میان سه‌ره‌ی شه‌وی خۆی كه‌م بكاته‌وه، یان هه‌ندێك له نه‌فه‌قه‌ی كه‌م بكاته‌وه، یان هه‌ندێ له ماره‌یی كه‌م بكاته‌وه، تا به‌یه‌كه‌وه صوڵح بكه‌ن و ڕێك بكه‌ون، (عائیشه) ده‌فه‌رمێت: پیاو خێزانى هه‌بوو نه‌یده‌ویست ژیانى له‌گه‌ڵ به‌سه‌ر به‌رێت و ده‌یویست ته‌ڵاقى بدات، ئافره‌ته‌كه ده‌یووت: گه‌ردنت ئازاد ده‌كه‌م ته‌ڵاقم مه‌ده، ئه‌م ئایه‌ته له‌سه‌ر ئه‌مه دابه‌زى ، وه ئه‌م ڕێكه‌وتنه باشتره له ناكۆكی نێوانیان یان لێك جیابوونه‌وه‌یان ، وه خوای گه‌وره ئه‌زانێ كه هه‌موو نه‌فسێك به‌شی خۆی ڕه‌زیلی تیایه‌و ڕه‌زیلی حازره له‌گه‌ڵیداو ئاماده‌یه‌و له‌سیفه‌تی مرۆڤدا هه‌یه‌و لێی جیا نابێته‌وه ، وه ئه‌گه‌ر بێتوو به‌چاكه مامه‌ڵه‌ی ئافره‌تان بكه‌ن وه ته‌قوای خوای گه‌وره بكه‌ن ، ئه‌وه به دڵنیایى خوای گه‌وره زۆر زانایه‌و زانیاریه‌كی ورده‌كاری هه‌یه به كرده‌وه‌كانی ئێوه، وه پاداشتتان ده‌داته‌وه له‌سه‌رى.\nدووەمیان : پێویسته لەسەر مێردیش ڕەچاوی مافی خێزانەکەی بکات و تێبگات کە بەو مارەییە داوێنی خێزانی بۆ حەڵاڵ بووە ، بۆیە پێویستە بەتەواوی مافی بدات ، بەتایبەت گەر زانی پێویستی پێیەتی ، تەنانەت گەر کاتەکەشی نەهاتبێت ؛ پێغەمبەر ﷺ فەرموویەتی : ( خَيْرُكُمْ أَحْسَنُكُمْ قَضَاءً ) متفق عليه .\nواتە : باشترینتان ئەوەتانە کەبەجوانی قەرزەکانی ئەدا دەکات .\nوەهەروەها فەرموویەتی : ( إِنَّ أَحَقَّ الشَّرْطِ أَنْ يُوفَى بِهِ مَا اسْتَحْلَلْتُمْ بِهِ الْفُرُوجَ ) متفق عليه .\nواتە : یەکێک لەهەرە مافەکان ئەوەیە بەوەفا بن بەرانبەر ئەو مەرجەی کەبەهۆیەوە داوێنی خێزانەکانتان بۆ حەڵاڵ بووە .\nزەواجی مسیار ، پێناسەکەی ، و حوکمەکەی لەگەڵ بۆچونى زانایان سەبارەت بەم زەواجە ئه‌و ووتانه‌ى له كاتى ماره‌بڕیندا ده‌گوترێن له‌نێوان مامۆستا و زاوا و كچ و وه‌لیدا چییه وچۆن ده‌ست پێ بكرێت؟ ئایا لە ئیسلام دا زەواجى مسیار هەیە، وە ئەگەر هەیە چۆنە؟ حوكمی ڕێگری كردنی باوك لە شوكردنی كچەكەی بەو كەسەی دەیەوێت چیە ؟ ئایا دروستە باوک و کوڕێک دایک و کچێک بخوازن؟\nسەردان: ١,٨٨٧ بەش: ژنهێنان و شوکردن\nپرسیاری دواتردوعا کردن و دەست بەرز کردنەوە لە دواى قامەت کردنپرسیاری پێشتردواخستنى بەشێک لە مارەیی


ژنان و منداڵانی شارۆچكه‌ی حه‌مام عه‌لیل له پارێزگای نه‌ینه‌وا كۆبوونه‌ته‌وه له‌ده‌وری ئه‌ندامانی هێزه‌كانی عێراق بۆ وه‌رگرتنی خۆراك سه‌ره‌تای مانگی تشرینی دووه‌م. [خاوەنی وێنە: وه‌قفی سونی]\nدانیشتوانی حه‌مام عه‌لیل، ئەو شارۆچكه‌یه‌ی باشوری موسڵ كه سه‌ره‌تای ئه‌م مانگه له‌ده‌ست "دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) رزگاركرا، چیرۆكه سامناكه‌كانی ژیانیان له‌سایه‌ی حوكمی داعشدا بۆ دیارونا گێڕایه‌وه.\nپۆلیسێكی پێشوو، ماجد شكور، وتی "ژیانێكی تاڵ" ژیا له‌سایه‌ی داعشدا، كه ده‌بوو له جێگایه‌كه‌وه بگوێزێته‌وه بۆ یه‌كێكی تر له‌ترسی به‌دوكه‌وتنی، چونكه چه‌كدارانی داعش ئه‌ندامانی سوپا و پۆلیس و ته‌نانه‌ت فه‌رمانبه‌ره حكومیه‌كانیان ده‌كرده ئامانج.\nشكور وتی: "ده‌بوو چه‌ندین رۆژ له ده‌شتوده‌ر به‌سه‌ربه‌رم به‌بێ خواردن و خواردنه‌وه و هه‌ندێكجاریش له چاڵێكدا خۆم بشارمه‌وه كه له ماڵی یه‌كێك له خزمه‌كانمدا هه‌ڵمكه‌ندبوو."\nوتیشی: "له هه‌ندێك ساتدا ئاواته‌خوازبووم به مردن." هه‌روه‌ها وتی چه‌كدارانی داعش خه‌ڵكیان ده‌ستگیرده‌كرد و له زینداندا ئه‌شكه‌نجه‌یان ده‌دان تا مردن.\nدانیشتویه‌كی حه‌مام عه‌لیل به‌ناوی له‌یس محه‌مه‌د به دیارونای وت: "داعش فه‌رمانگه حكومیه‌كانی ناحیه‌كه‌مانی گۆڕی بۆ ناوه‌نده‌كانی ده‌ستگیركردن كه شێوازی جۆراوجۆری ئه‌شكه‌نجه‌دانی تێدا ئه‌نجامده‌دان."\nوتی دانیشتوان بیستبوویان كه داعش زۆر پیاوی گه‌نجی شارۆچكه‌كه‌ی خزاندبووه ئه‌م زیندانانه‌وه به بیانوی هەمەجۆر، به‌تایبه‌تی ئه‌ندامانی پێشووی هێزه ئه‌منیه‌كان كه گروپه‌كه به هاریكاریكردنی حكومه‌ت تۆمه‌تباری دەكردن.\nوتیشی: "هه‌ندێك له قوربانیه‌كان به ستونی كاره‌باوه له‌خاچ ده‌دران له ناوه‌ندی شارۆچكه‌كه‌دا و ره‌میده‌كران یان به چه‌قۆ سه‌رده‌بڕان."\nهه‌روه‌ها وتی: "چاره‌نوسی هه‌ر كه‌سێك كه هه‌وڵی ناشتنی بدانایه، مه‌رگ بوو. سه‌گمان ده‌بینی لاشه‌كه‌یانی ده‌خوارد."\nگۆڕی به‌كۆمه‌ڵ دۆزرایه‌وه\nله‌كاتی پشكنیندا له حه‌مام عه‌لیل، هێزه‌كانی عێراق گۆڕێكی به‌كۆمه‌ڵیان دۆزیه‌وه كه گروپه‌كه قوربانیه‌كانی تێدا ناشتبوو .\nوته‌بێژی فه‌رمانده‌یی ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی نه‌ینه‌وا، عه‌مید فیراس به‌شار سه‌بری، وتی گۆڕه‌كه رۆژی 7 تشرینی دووه‌م دۆزرایه‌وه له نزیك كۆلێژی كشتوكاڵ.\nناوبراو به دیارونای وت: "پاشماوه‌ی نزیكه‌ی 70 لاشەی تێدابوو، زۆریان په‌رتوبڵاو بووبوونه‌وه، هی ئه‌و هاوڵاتیانه بوون كه پێشتر ئه‌ندامی سوپا و پۆلیس بوون و له‌گه‌ڵیشیاندا مه‌ده‌نیی تر."\nوتیشی: "هه‌ندێك له دانیشتوان توانییان خۆیان رۆڵه سه‌ربڕاوه‌كانی خۆیان بناسنه‌وه له‌ڕێی كه‌لوپه‌له‌كانیانه‌وه و له‌ئێستاشدا پشكنین ده‌كرێت بۆ دۆزینه‌وه‌ی ناسنامه‌ی قوربانیه‌كانی تر."\n"زۆربه‌ی ئه‌وانه‌ی له‌لایه‌ن داعشه‌وه ده‌ستگیركرابوون له ناوچه‌ی حه‌مام عه‌لیل، خه‌ڵكی گونده‌كانی حود و له‌زاكه بوون،" ئه‌ندامی ئه‌نجومه‌نی پارێزگای موسڵ، عه‌بدولڕه‌حمان وه‌كاع، وتی.\nوه‌كاع وتیشی: "گۆڕه دۆزراوه‌كه قوربانیانی خه‌ڵكی ئه‌و دوو گونده‌ی تێدایه كه راپه‌ڕینێكی میللیی توندوتیژانه تێیاندا سه‌ریهه‌ڵدا، چه‌ند رۆژێك پێش گه‌یشتنی هێزه ئه‌منیه‌كان و 11 چه‌كداری داعشی تێدا كوژرا، كه له‌ناویاندا سه‌ركرده‌ش هه‌بوون."\nمه‌ده‌نیه‌كان روبه‌ڕووی ئازار ده‌بنه‌وه\nوه‌كاع نیگه‌رانیی خۆی ده‌ربڕی له‌وه‌ی ئه‌ندامانی داعش مه‌ده‌نیی زیاتر ئازاربده‌ن یان بیانكوژن له وه‌ڵامی تێكشكاندنی گروپه‌كه‌دا به‌ده‌ستی هێزه‌كانی عێراق و هاوپه‌یمانان.\nوتی به‌گوێره‌ی قسەی چه‌ندین له دانیشتوانی ناوچه رزگاركراوه‌كانی باشوری موسڵ، داعش رۆڵه‌كانیان و ئه‌ندامانی خێزانه‌كانیانی رفاندووه.\nوتیشی: "نازانن له‌كوێن و چییان به‌سه‌رهاتووه."\nدانیشتوانی حه‌مام عه‌لیل باسیانكرد چۆن ئه‌ندامانی داعش خۆیان له‌پشت دانیشتوانه‌كه‌وه حه‌شارده‌دا كاتێك پاشه‌كشێیان ده‌كرد له‌به‌رده‌م پێشڕه‌ویی هێزه ئه‌منیه‌كاندا.\nسه‌بری پشتڕاستیكرده‌وه كه ئه‌مه روویداوه.\n"له‌كاتی پێشڕه‌ویماندا له ناوچه‌ی حه‌مام عه‌لیل، سه‌دان خێزانمان ئازادكرد كه له‌لایه‌ن داعشه‌وه ده‌ستگیركرابوون و به‌كارهێنرابوون وه‌ك قه‌ڵغانی مرۆیی ،" وته‌بێژه‌كه‌ی فه‌رمانده‌یی ئۆپه‌راسیۆنه‌كانی نه‌ینه‌وا وتی.\nهه‌روه‌ها وتی: "كۆمه‌ك و فریاكه‌وتنی سه‌ره‌تاییمان بۆ ئه‌و دانیشتوانانه دابینكرد و ناردماننه‌وه بۆ ناوچه‌كانی خۆیان. زۆربه‌یان خه‌ڵكی گونده‌كانی باشوری حه‌مام عه‌لیل بوون و له‌لایه‌ن گروپه‌كه‌وه ناچاركرابوون به هه‌ڵهاتن له‌گه‌ڵیدا بۆ رێگری له كردنه ئامانجی ئه‌ندامه‌كانی."\nپه‌رله‌مانتاری عێراقی بۆ پارێزگای نه‌ینه‌وا، ئه‌حمه‌د مه‌دلول جه‌ربا، به دیارونای وت: "خه‌ڵكی حه‌مام عه‌لیل ژیانێكی تاریك و ترسناكیان برده‌سه‌ر له‌سه‌رده‌می داعشدا و ئه‌مڕۆ به رزگاربوونیان ژیانێكی نوێیان بۆ نوسراوه."\nجه‌ربا وتی: "ئه‌م گروپه دوژمنی مرۆڤایه‌تیه و ره‌حمكردن نازانێت. پێشێلكردنی بۆ مافه‌كانی دانیشتوان یه‌كێكه له چه‌ندین ئه‌و تاوانانه‌ی ئه‌نجامیداوه دژی بێتاوانان."\n5 چه‌كداری داعش كوژران له باشوری موسڵ


د. سەروەر سالار چوچانی 30/10/2020 - 15:29 وتار\nهیچ کاتێک ژیانمان ئاوا پڕ پرسە نەبووە، بەداخەوە کۆرۆنا زۆر بێڕەحمانە کەوتووەتە دەسکەنەی چەندین ڕۆحی جوانی ناومان و زۆر ژن و پیاوی ئازیزی لە ژیانماندا نەهێشت و کردنی بە یادگاری!\nجا زۆر هاوڕێی ئازیز لەبری قبوڵکردنی واقیعەکە و هاندانی خەڵک بۆ دەرککردن بە مەترسییەکانی کۆرۆنا، داوادەکەن خەڵک بێدەنگ بێ و پرسە و هاوخەمی دەرنەبڕێت، بۆئەوەی ئەم ئازیزەمان بێزار نەبێت بە بیستنی هەواڵی مردن!\nئەگەر بۆ تۆ بیستنی هەواڵی مەرگەکە بێزارکەرە، ئەوە بۆ چەندین خێزان ئەوە تەنیا هەواڵێک نییە، بەڵکو کارەسات و دڵشکان و ماڵوێرانییە. ئێستاش کات ماوە خەڵکی هەست بە دێوەزمەی کۆرۆنا بکەن و خۆیان و ئازیزانیان بپارێزن چەندی دەتوانن.\nکۆرۆنا مەترسییەکی جددیە، نە پەتای وەرزییە و نە بەرگریی هەمیشەییش دەدات، بەپێی زۆرینەی پێشبینییە زانستییەکان تا کۆتایی ساڵی داهاتووش لەگەڵمان دەبێت، بۆیە دەبێت شێوازی ژیانی سەردەمی کۆرۆنا قبوڵبکەین و نکووڵی لێنەکەین.\nکە دەڵێین دەبێت ڕابێین هەڵبکەین لەگەڵی، مەبەستمان لەوە نییە گوێی پێنەدەین، بەڵکو مەبەست لەوەیە خۆپارێزی بکەینە کەلتوور، ماندوو نەبین لە دەمامک بەستن و دەست شوشتن و لێکدووریی کۆمەڵایەتی.


شیاومی مۆبایلێکی نوێ دروست دەکات – Politic Press\nشیاومی مۆبایلێکی نوێ دروست دەکات\nکۆمپانیای شیاومی مۆبایلی نوێی شیاومی میکس فۆڵد دروست دەکات توانای نوشتانەوەی هەیە و ڕکابەری مۆبایلە نوشتاوەکان دەکات.\nپێکهاتەی مۆبایلەکە لە کانزا و پلاستیک دروستکراوە، بە شوشەیەک داپۆشراوە پارێزگاری ڕوشان و بەرکەوتن بگرێت، شاشە بنەڕەتیە ناوەکییەکەی لە جۆری ئۆلیدە بەقەبارەی ٨.١ ئینج و دیقەی پیشاندانی ٢٤٠٠/١٨٦٠ پێکسڵ، دووریەکانی ٤:٣ و تێکڕای ڕووناکییەکەی ٦٠٠ مۆمە.\nشاشەی دەرەوەی لەجۆری ئەمۆلیدە بەقەبارەی ٦.٥٢ ئینج و دیقەی پیشاندانی ٢٥٢٠/٨٤٠ پێکسڵ بە شەپۆلی ٩٠ هێرتز، دەتوانرێت پشتی پێببەسترێت لەکاتێکدا ئەگەر نەتەوێت پێکهاتەی مۆبایلەکە بکەیتەوە یان وەک شاشەیەک بۆ پەیوەندی تەلەفۆنی و گرتنی وێنەی ئاسایی و سێڵفی بەکاربهێنرێت.\nمۆبایلەکە چارەسەرکەری سناپ دراگۆن ٨٨٨ لە پێشکەوتنەکانی کوالکۆمی تێدابەکارهاتووە، دوو جۆری هەیە، یەکێکیان ڕامەکەی ٨ گێگابایتە و میمۆریەکەی ٢٥٦ گێگابایتە، جۆرێکی دیکەش ڕامەکەی ١٢ گێگابایتە و میمۆریەکەی ٥١٢ گێگابایتە.\nتوانای پاتریەکەی ٥٠٢٠ ملی ئەمێرە، چوار بڵندگۆی لەجۆری هارمەن کاردۆن هەیە، دیقەی کامێرا بنەڕەتیەکەی (١٠٨+١٣) مێگاپێکسڵە.\nئایسەر کۆمپیوتەرێکی نوێ دروست دەکات\nکۆمپانیای ئەمازۆن ڕۆژانە 13 ملیار دۆلاری دەستکەوتووە\nتایبەتمەندییەكانی گالاكسی ئێس ٢١\nگۆگڵ پلانی زیادكردنی تایبەتممەندییەك بۆ سیستمی ios دادەنێت\nلە ڤیڤۆوە مۆبایلی پێنج کامێرای نوشتاوە\nنڤیدیا “RTX 3060″دروست دەکات


چین دەڵێت ڕابەری کۆریای باکور بەڵێنیداوە چەکی ناوەکیی لە نیمچە دوورگەی کۆریادا نەهێڵێت\nچین وتی بەڵێنی نەهێشتنی چەکی ناوەکیی لە ڕابەری کۆریای باکوور کیم جۆنگ ئون وەرگرتووە ئەوەش لە میانەی کۆبوونەوەیەکی مێژووییدا لەگەڵ سەرۆکی چین شی جین پینگ کە بەڵێنیدا پەیوەندییەکانی باش بکات لەگەڵ دراوسێکەیدا.\nدوای دوو ڕۆژ لە پێشبینییەکان، چین ڕایگەیاند کیم سەردانی پەکینی کردووە و چاوی بە شی کەوتووە لە سەردانێکی نافەڕمیدا لە ڕۆژی یەکشەممەوە بۆ ڕۆژی چوارشەممە.\nئەمەش یەکەمین سەردانی کیم جۆنگ ئونە بۆ دەرەوەی وڵاتەکەی لەو کاتەوەی کە لە ساڵی 2011 دا دەسەڵاتی گرتە دەست، هەروەها هەندێک دەڵێن ئەم سەردانە وەکو خۆ ئامادەکردنێکە بۆ کۆبوونەوە چاوەڕوانکراوەکانی نێوان ڕابەری کۆریای باکوور لەگەڵ کۆریای باشوور و ئەمەریکادا.\nدەزگای هەواڵی ناوەندی کۆریای باکوور ئاماژەی بە بەڵێنەکەی کیم نەداوە بۆ نەهێشتنی چەکی ناوەکیی یاخوود کۆبوونەوە چاوەڕوانکراوەکەی لەگەڵ سەرۆکی ئەمەریکا دانۆڵد ترامپدا.\nجێی ئاماژەیە چین گەورەترین هاوپەیمانی کۆریای باکوورە، بەڵام بەهۆی هەوڵەکانی کۆریای باکوورەوە بۆ بەدەستهێنانی چەکی ناوەکیی و پشتیوانییەکانی چین لە سزا نێودەوڵەتییەکان بۆ سەر کۆریای باکوور پەیوەندییەکانیان گرژیی تێکەوت.\nدەزگای شینخوا لە زاری کیمەوە بڵاویکردەوە کیم بە سەرۆکی چینی وتووە ڕەوشەکەی نیمچە دوورگەی کۆریا لە باشبووندایە ئەوەش بەهۆی ئەوەوە کە کۆریای باکوور هەوڵیداوە گرژییەکان کەم بکاتەوە و پێشنیاری ئەنجامدانی گفتوگۆی ئاشتی کردووە.\nشینخوا لە زاری کیمەوە بڵاویکردەوە " هەڵوێستمان جێگیرە و پابەندبوونە بە نەهێشتنی چەکی ناوەکیی لە نیمچە دوورگەی کۆریادا."\nهەروەها وتیشی کۆریای باکوور ئامادەیە لەگەڵ ئەمەریکادا دانوستاندن ئەنجام بدات و کۆبوونەوەیەکی لوتکە لەگەڵ ئەو وڵاتەدا ساز بکات.\nکیم وتی " بابەتی نەهێشتنی چەکی ناوەکیی لە نیمچە دوورگەی کۆریادا دەکرێت چارەسەر بکرێت، ئەگەر کۆریای باشوور و ئەمەریکا وەڵامی نیاز پاکیمان بدەنەوە و کەشێکی گونجاو دروست بکەن بۆ ئاشتی و سەقامگیری لەگەڵ گرتنەبەر ڕێوشوێنی گونجاو بۆ بەدەستهێنانی ئاشتی."


یەکەم ساموئێل 19 – Kurdi Sorani Standard (KSS) | Biblica\nیەکەم ساموئێل 19 – Kurdi Sorani Standard (KSS)\nیەکەم ساموئێل 19:1-24\nشاول دەیەوێت داود بکوژێت\n1ئیتر شاول بە یۆناتانی کوڕی و هەموو خزمەتکارەکانی گوت کە داود بکوژن. بەڵام یۆناتانی کوڕی شاول لە دڵەوە داودی خۆشدەویست. 2جا یۆناتان داودی ئاگادار کردەوە و گوتی: «شاولی باوکم دەیەوێ بتکوژێت. بەیانی ئاگات لە خۆت بێت و لە حەشارگەیەکدا بمێنەوە، خۆت بشارەوە. 3منیش دەچم و لەتەنیشت باوکمەوە لەو کێڵگەیەدا ڕادەوەستم کە خۆتت تێیدا شاردووەتەوە، لەبارەی تۆوە قسە لەگەڵ باوکم دەکەم و تەماشا دەکەم بزانم چی دەبێت و پێتی ڕادەگەیەنم.»\n4ئینجا یۆناتان بە چاکە دەربارەی داود بۆ شاولی باوکی قسەی کرد و گوتی: «با پاشا خراپەیەک دەرهەق بە داودی خزمەتکاری خۆی نەکات، چونکە ئەو خراپەی دەرهەق بە تۆ نەکردووە و کارەکانیشی دەرهەق بە تۆ زۆر چاکن. 5ئەو ژیانی خۆی خستە سەر دەستی و فەلەستییەکەی کوشت، یەزدانیش ڕزگارییەکی گەورەی بۆ هەموو ئیسرائیل هێنایە ئاراوە، تۆ خۆت بینیت و دڵخۆش بوویت، ئیتر بۆچی خراپە دەرهەق بە خوێنی بێتاوانێک دەکەیت، بەبێ هۆ داود دەکوژیت؟»\n6شاولیش گوێی لە دەنگی یۆناتان گرت، شاول سوێندی خوارد: «بە یەزدانی زیندوو، داود ناکوژرێت.»\n7ئینجا یۆناتان داودی بانگکرد و هەموو ئەو قسانەی پێ ڕاگەیاند، یۆناتان داودی هێنایەوە لای شاول و ئیتر وەک جاران لەبەردەمیدا بوو.\n8جارێکی دیکە جەنگ هەڵگیرسا و داود چوو لە دژی فەلەستییەکان بجەنگێت، گورزێکی گەورەی لێ وەشاندن و لەبەردەمی هەڵاتن.\n9بەڵام کاتێک شاول لە ماڵەوە دانیشتبوو و ڕمێکی بەدەستەوە بوو، دیسان ڕۆحێکی بەد لەلایەن یەزدانەوە هاتەوە سەری. کاتێک داود قیسارەکەی دەژەند، 10شاول ویستی بە ڕمەکەی لە داود بدات و بە دیوارەکەوە هەڵیبواسێت، بەڵام ئەو لەبەردەم شاولدا هەڵات، جا لە دیوارەکەی دا و داودیش هەڵات و ئەو شەوە دەرباز بوو.\n11پاشان شاول چەند نێردراوێکی بۆ ماڵی داود نارد هەتا چاودێری بکەن و لە بەیانیدا بیکوژن. بەڵام میخەلی ژنی پێی ڕاگەیاند و گوتی: «ئەگەر ئەمشەو دەرباز نەبیت، بۆ سبەینێ کوژراویت.» 12ئیتر میخەل داودی لە پەنچەرەکەوە شۆڕکردەوە، ئەویش ڕۆیشت، ڕایکرد و دەرباز بوو. 13پاشان میخەل پەیکەرێکی برد و خستییە ناو جێگاکەیەوە، هەندێک مووی بزنیشی لە جێی سەری دانا و بە جلوبەرگ دایپۆشی.\n14شاولیش چەند نێردراوێکی نارد هەتا داود بگرن، میخەلیش گوتی: «نەخۆشە.»\n15ئینجا شاول چەند نێردراوێکی بۆ بینینی داود نارد و گوتی: «بە جێگاکەیەوە بۆ منی بهێنن هەتا بیکوژم.» 16بەڵام کاتێک نێردراوەکان هاتنە ژوورەوە، تەماشایان کرد ئەوەتا پەیکەرێک لەناو جێگاکەیە و هەندێک مووی بزنیش لە جێی سەرییەتی.\n17جا شاول بە میخەلی گوت: «بۆچی ئاوا هەڵتخەڵەتاندم، دوژمنەکەی منت بەڕەڵا کرد و دەرباز بوو؟»\nمیخەلیش بە شاولی گوت: «ئەو پێی گوتم: ”ئەگەر بەڕەڵام نەکەی دەتکوژم.“»\n18کاتێک داود ڕایکرد و دەرباز بوو، چوو بۆ لای ساموئێل لە ڕامە، هەموو ئەوەی شاول پێی کردبوو پێی ڕاگەیاند. ئینجا داود لەگەڵ ساموئێل چوون و لە نایۆت مانەوە. 19جا بە شاول ڕاگەیەنرا و گوترا: «داود وا لە نایۆتە لە ڕامە.» 20شاولیش چەند نێردراوێکی نارد بۆ گرتنی داود، کاتێک کۆمەڵی پێغەمبەرانیان بینی حاڵیان گرتووە و ساموئێلیش وەک سەرۆک بەسەریانەوە ڕاوەستاوە، ڕۆحی خودا بەسەر نێردراوەکانی شاولیشدا هات و ئەوانیش حاڵیان گرت. 21ئەمەیان بە شاول ڕاگەیاند، ئەویش چەند نێردراوێکی دیکەی نارد، هەروەها ئەوانیش حاڵیان گرت. ئینجا بۆ جاری سێیەم چەند نێردراوێکی نارد و ئەوانیش حاڵیان گرت. 22ئینجا خۆی چوو بۆ ڕامە، گەیشتە ئەمباراوە گەورەکە، ئەوەی لە سەخویە، پرسیاری کرد: «ساموئێل و داود لەکوێن؟»\nپێی گوترا: «لە نایۆتن، لە شارۆچکەی ڕامە.»\n23جا شاول چوو بۆ ئەوێ، بۆ نایۆت لە ڕامە. تەنانەت ئەویش ڕۆحی خودا هاتە سەری و بە ڕۆیشتنەوە حاڵی گرت هەتا گەیشتە نایۆت. 24جلەکانی لەبەر خۆی داکەند و ئەویش لەبەردەم ساموئێل حاڵی گرت، بە درێژایی ئەو شەو و ڕۆژە بە ڕووتی خۆی دا بە زەویدا. لەبەر ئەوەیە دەڵێن، «ئایا شاولیش لەنێو پێغەمبەرەکانە؟»\nKSS : یەکەم ساموئێل 19


گەشتێک لە (گومان)ـەوە بەرەو (ئیمان) - 13 November 2009 - كۆشان .. سه‌كۆی هه‌مووان\n10:24 AM به‌خێربێیت Guest\nسه‌ره‌كی » 2009 » November » 13 » گەشتێک لە (گومان)ـەوە بەرەو (ئیمان)\nگەشتێک لە (گومان)ـەوە بەرەو (ئیمان)\nدکتۆر (مستەفا مەحمود)، فەیلەسوفە پر ئیشکالیەتەکە\nکۆشان عەلى زەمانى\nبەر لە سەرەتا\nکاتێک باس لە (فیکر و فەلسەفە) دەکرێت یەکێک لەو بابەتانەى کە دەکرێت لێى دڵنیابین (گومان)ـە. گومان دەبێتە سەرچاوەى بەرهەم هێنانى بیر و فەلسەفەى نوآ، کاتێک گومان هەیە ئەوکاتە بیرو فەلسەفەى نوێ لە بەردەوامیدایە. گەران بەدواى (گومان)ى نوآ هەمیشە (حەقیقەت)ى نوآ بەرهەم دەهێنێت.\nیەکێک لەو بیرمەندانەى چەند ڕۆژێک لەمەوپێش ماڵئاوایى لێکردین، بیرمەند و فەیلەسوفى گەورەى میسرى (مستەفا مەحمود)بوو. ئەو بیرمەندە یەکێکە لەو کەسانەى کە ماوەیەکى درێژ لە تەمەنى خۆى لەناو گومانێکى بەردەوامدا بەسەر بردووە، ئەمەش کاریگەرییەکى بەرچاوى لەسەر ئەو چەندین کتێبانەى داناوە کە لەماوەى ژیانیدا نووسیویەتى.\nمستەفا مەحمود بیرمەند و پزیشک و نوسەر و ئەدیبى میسرى لە (27)ى دێسەمبەرى ساڵى (1921)دا لەدایک بووە و لە (31)ى ئۆکتۆبەرى (2009)دا کۆچى دوایى کردووە. نەسەبى دەچێتەوە سەر (عەلى زەینوالعابدین). لەدواى چەند ساڵێک لە ئیفلیجى باوکى لە شاڵى (1939)دا کۆچى دواى کرد. (مستەفا مەحمود) لە ساڵى (1953)دا خوێندنى پزیشکى تەواو کرد بەڵام لە ساڵى (1960)دا خۆى یەکلایى کردەوە بۆ مەسەلەى لێکۆڵینەوەو نووسین. دکتۆر لە ساڵى (1961)دا هاوسەگیرى کرد بەڵام لە (1973)دا جیابوویەوە لە خێزانەکەیى و دوو منداڵى هەبوو بەناوەکانى (ئەمەل) و (ئەدهەم). دووبارە لە ساڵى (1983) هاوسەرگیرى ئەنجامدا بەڵام ئەوەبوو دووبارە لە (1987)دا کۆتایى بە هاوسەرگیرى هێنا.\n(مستەفا مەحمود) (89) کتێبى نووسى کە سەرجەم بوارەکانى (زانستى، و دینى، و فەلسەفى، و کۆمەڵایەتى، و سیاسى) گرتۆتەوە، سەرەڕاى ئەوەى چەند چیرۆک و شانۆگەرى نووسیوە. شێوازەکەیشى بەوە جیادەکرێتەوە کە جەزابیەت و سەرنج ڕاکێشانى تێدایە جگە لەوەى کە نووسینەکانى بیرى قووڵیان تێدایە بەڵام بە زمانێکى سادە نووسراون.\nدکتۆر (مستەفا مەحمود) (400) ئەڵقەى پێشکەش کرد لە بەرنامە تەلەفزیۆنە زۆر بەناوبانگەکەى بەناوى (زانست و ئیمان). لەلایەکى ترەوە لەساڵى (1979)دا مزگەوتەکەى لە قاهیرە بنیاتنا کە ناسراوە بە "مزگەوتى مستەفا مەحمود" لە کاتێکدا کە ناوى راستەقینەى مزگەوتەکە (محمود)ـە کە بەناوى باوکییەوە کردووە. ئەم مزگەوتە لەگەڵ خۆیدا سآ ناوەندى پزیشکى لەگەڵدایە کە تایبەتە بە چارەسەرکردنى ئەو خێزانانەى کە بارى ئابووریان لە ئاستێکى نزمدایە. جێگەى باسە ئەم مزگەوتە مۆزەخانەیەکى جیۆلۆجیشى تێدایە.\nلە سەرەتاکانى سەدەى رابردوودا یەکێک لەو رەوتانەى لە ژینگەکەى (مستەفا مەحمود)دا زۆرترین کاریگەرى هەبوو و بڵاو دەبوویەوە رەوتى بآدینى بوو، لەو ماوەیەدا چەند وتارو نووسینى لەیەکدى جیاواز و جۆراوجۆر لەو بارەیەوە دەنووسران. لەنمونەى ئەو نوسینانە وتارێکى (بۆچى من مولحیدم؟) لە نوسینى (ئیسماعیل ئەدهەم)، هەروەها کتێبەکەى (تەها حسین) بەناوى (لەبارەى شیعرى جاهیلىیەوە)، ئەمەو دەکرێت بوترێت (نەجیب مەحفوز) یەکێ: بووە لەوانەى کە لەسەرەتاکانەوە ئەزموونى هەژانى دینى و تاریکى دەروونى و رۆحى کردووە. لەوکاتەدا (مستەفا مەحمود) دوور نەبووە لەو شەپۆل و لێشاوەى ئەو ساتە، هەر ئەم نزیک بوونەوەو قسە لەسەرکردنەى ئەویش یەکێکە لەو بابەتانەى کە کە لەئێستادا جێگەى مشتومرى زۆرە.\n(مستەفا مەحمود) لە شارى (تەنتا) و لەنزیک مزگەوتى (سەید بەدەوى) ژیانى دەکرد، ئەم مزگەوتە یەکێکە لەشوێنە زۆر دیارەکانى سۆفیگەرى لە میسر. هەربۆیەشە مانەوەى ئەو بیرمەندە لەو شوێنەداو تێکەڵ بوون بەو ژینگەیە کاریگەرییەکى گەورەى لە ژیانیدا بەجێهێشتووە.\nلە سەرەتاى شەستەکاندا یەکێک لەو بابەتانەى جێگەى مشتومر بوو (فەلسەفەى بونگەرایى) بوو، (مستەفا مەحمود) بەشێوەیەکى زۆر کاریگەر و قوول لەم بابەتە ڕاماوە. دکتۆر لەبارەى ئەم بابەتەوە بۆچوونەکانى سەرسوڕهێنەرن. لە وشەکانیەوە دەتوانیت ئەوە بخوێنیتەوە کە ئەو لە یەقینێکى تەواودایە، ئەم یەقین و گەیشتن بە دڵنیاییە لەدواى هەوڵێکى نەپساوەوە دێت، هەروەکو خۆى لە شوێنێکدا دەڵێت "بۆ ئەم بابەتە پێویست دەکات (30) ساڵ تێکەڵ بە دونیاى کتێب ببیت، و هەزاران ساڵ لە تەنهایى و بیرکردنەوەدا بیت لەگەڵ نەفسدا، بیرو بۆچوون بگۆڕیت بەهەموو ئاراستەیەکدا بۆئەوەى ڕێگا گوماناوییەکان ببڕیت، لە خوداوە بۆ مرۆڤ تا دەگاتە دوالیزمەى ژیان و مردجن، لەسەر ئەوەش کە ئەمرۆ لەدڵێکى پر یەقینەوە دەینووسم". نووسەرو بیرمەندى گەورە (مستەفا مەحمود) زۆر بەدڵنیایی و خەمبارییەوە ئاماژە بەوە دەدات کە (سى ساڵ) تەمەنى خۆى لە سەختى و نارەحەتى گومان و رەت کردنەوە و سەلماندندا بەکارهێناوە، سى ساڵ لە تەمەنى بەردەوام بەڕێکردووە لە گەڕان بەدواى خودادا. هەموو کاتەکانى بە خوێندنەوەى کتێبەکانى (بوزیەت، بەراهیمە، و زەردەشتى) سەرف کردووە، تەسەوفى (هیندۆسى) ئەزموون کردووە کە وەستاوەتە سەر (وحدە الوجود) کە بەدیهێنەر دروستکراوەو لەهەمان کاتدا پەروەردگاریش خودى (بوون)ـە، ئەمەش هێزێکى ناوەکى هەموو بەدیهێنراوەکانە. نووسەر لێرەدا دڵنیایى تەواو دەدات کە لەکاتى گومانى خۆیدا بوونى خوداى رەت نەکردۆتەوە بەشێوەیەکى رەها، بەڵام لەئیدراک کردنیدا بآتوانا بووە، بآتوانا بووە لەوەى کە وێنەیەکى دروستى خودا بکات...\nپێویست دەکات ئیستێک بکەین لەسەر ئەو بۆچوونانەى پێشووى (مستەفا مەحمود)، چونکە بۆچوونەکەى ئەم بیرمەندە یەکێکە لەو شێوازە خوێندنەوانەى دین و تێگەیشتن لە مەدلولاتەکانى کە زۆرێک لە بیرمەندە نوێییەکان لەسەر ئەم رەوت و شێوازە کاریان کردووە، دەکرێت هۆکارى سەرەکیش ئەوەبێت کە ئەم جۆرە خوێندنەوەیە (لەئێستادا) زیاتر خوێندنەوەیەکى واقعییە. ئەوکاتەى دین بەو شێوەیە دەخوێنرێتەوەو گومانى لێدەکرێت و لەدواجاریشدا ئەنجامەکان بریاریان لێدەدرێت ئەوەندەى (خوێندنەوەى دین)ـە بەشێوەیەکى کردەیى، ئەوەندە وەرگرتن و قبووڵ کردنییەتى وەکو ئایدۆلۆژیایەک، کە لەدواجاردا دەکرێت بەتێکەڵ بوونى لەگەڵ ژینگە فیکرییەکاندا دینداران و دینیش تووشى ئیشکالیەت ببن.\nئەم ئەزمونەى (مستەفا مەحمود) هۆکارێک بوو بۆئەوەى ببێت بە بیرمەندێکى دینى ئەخلاقى. ئەو ئەزمونە تەنهالەلایەن ئەوەوە ئەنجام نەدراوە بەڵکو چەند بیرمەندى تریش بەهەمان قۆناغدا رۆیشتوون، کە (جاحیز) لەپێش ئەودا ئەوەى ئەزموون کردووە، هەروەها (ئەبو حامید غەزالى)، بەهەمان شێوەش (دیکارت). هەموو ئەو بیرمەندانەى بەدواى (حەقیقەت)دا دەگەڕێن ئەو ئازارە رۆحیە دەچێژن، ئەگەر (غەزالى) (6) مانگ لە تەمەنى خۆى لەناو ئەو ئازارەدا بەسەر بردبێت، ئەوا (مستەفا مەحمود) (30) ساڵى تەمەنى خۆى لە ئەزموون کردنى ئەو بابەتەداسەرف کردووە.\nلەو ماوەیەدا کە ئەو بیرمەندە لە ناو گێژاوى گومان و گەڕان بەدواى حەقیقەتدا بوو، چەند کتێبى نووسى کە هەریەکەیان بۆهەمیشە دەکرێت وەکو سەرچاوەیەکى نایاب سوودیان لێوەربگیرێت. کتێبەکانى ئەو بیرمەندە بەوە جیادەکرێنەوە کە بیرکردنەوەى قووڵى خۆى تێیدا ڕەنگیداوەتەوە و دەنگى نووسەر هەستى پێدەکرێت کە چۆن لەگەڵبابەتەکاندا کارلێکى کردووە. لەنمونەى ئەو کتێبانەش: (گفتوگۆیەک لەگەڵ هاوڕێى بآبڕوام، گەشتى من لە گومانەوە بەرەو ئیمان، تەورات..).\nدەکرێت بووترێت کە بۆچوون و دەرەنجامەکانى موستەفا مەحمود لە (غەزالى)یەوە نزیکن، ئەمەش بەهۆى ئەوەى وەکو (غەزالى) لە نوسینەکانیدا باس لە (ئیلهامى ناوەکى) دەکات. لێرەدا زیاتر جەخت دەکرێتەوە لەسەر ئەو پانتاییەى کە خودا لە بونیادى تاکەتاکەى دروستکراوەکاندا.\nلە ساڵى (2003)دا (مستەفا مەحمود) تووشى نەخۆشیەکى سەخت بوو، هەر بەم هۆیەشەوە تا دوا ساتەکانى تەمەنى و کۆچى دوایى لە (31/10/2009)دا، دکتۆر بە تەنهایى ژیانى بەسەر دەبرد.\nئەوەى لەدواى ئەم بیرمەندە جێماوە لە نووسین و وتار و بەرنامە تەلەفزیۆنییەکانى تەنها شتانێکى بێدەنگ و سودمەندێکى کاتى نین. بەڵکو نووسینەکانى ئەم بیرمەندە گەورەیە هەمیشە جێگەى ئەوەن کە خوێندنەوەى جیددییان بۆبکرێت. (فیکر و فەلسەى ئیسلامیى) بەر لەم بیرمەندە گەورەیەش چەندین کەسایەتى تر خزمەتیان کردووە، چەندیتر لەم بابەتەدا نووسین و بۆچوونى جیاواز هەبێت ئەوەندە ئەم بوارە بەرفراوانترو دەوڵەمەند تر\nدەبێت و وەڵامگۆى کات و شوێنە جیاوازەکان دەبێت.\nبینراوه: 1010 | زیادكراوه له‌لایه‌ن: 2Koshan | پله‌دانان: 0.0/0 | - Rate - Excellent Good Not bad Bad Awful


ماڵاوا مامی سەرسپی و ڕووسوور و شانازی گەل و نیشتمان!، ئەحمەد کاکەمەمی – PMNews\nئەم ناوە بۆ خەباتکاران و ئازادیخوازان ورە و شادیی و گەشە بوو و بۆ دژمنانی ئازادی ترس و هەرەس و هەڕەشە. هەمیشە لام وا بوو کۆڵەباری حەسەن سەرسپی بە ڕۆژ تیشکی خۆرە و بە شەو تریفەی مانگەشەو و زێوی زریوەی ئەستێرانە و لە ژێر هەوران تنۆکی ڕوونی باران و کلووی سپی بەفرە. بەڵام ئەو گەورە پیاوە لە ئینسانیەتی بەرەوژوورتر بوو، ئەوجار کۆڵی کۆڵەکەی باری دەردان و دەڵی مەکوی خەمان بوو. یەکەم جار لە گەورەدێی مەکۆی گەورە پیاوان مام حەسەن م بینی. پیاوێکی لە پیاوان پیاوتر، قەڵافەتێک لە قەڵا پتەوتر، سیمایەک لە چەشنی سیمای مەلەکووتیان و ڕۆستەم سیما، شکۆ و شەکەتێکی بێ وێنە…. پشتی لە ژێر باری ئەرک و وەزیفەی ئینسانی و وەفای پاک بۆ هاوژیانی کۆم ببۆەوە. ژنێکی بەخۆوەی نێو گیان بە کۆڵەوە و کەڵاشینکۆفێک بە لاشانەوە و سێ چوار مناڵی کوڕ و کچی وردیلەی زرد و سوور و سپی بە دواوە و بەرەو ژووری ئازووقە دێت. دایکی مناڵان وەک دۆڵپای سەلیمی جەوهەری بە کۆڵ و شان و پیلیەوە نووسابوو، هەر پێت وابوو دەیخنکێنێت.\nمام ماندوو و ئارەقاوی، مناڵ برسی و رووت و بێ قووت، ژن پاشکاو و جەستە بەژان… هەموو چاوە گەشەکان وەک پۆلووی دامرکاو سیس و پڕ لە ویست و خواز و داوا و هیوا… هەر وا بە پێوە و بە باری قورسی ویژدانی کۆڵیەوە سەری بەرز کردەوە و چاوی بڕیە نێو چاوم و کوتی کاکە بەڕیکمان خواردن و شتی وا گەرەکە. کوتم جەنابت کێی؟ وتی پێم ئێژن حەسەن سەرسپی. داچڵەکانێکی سەیری بێ سنووری سەرسووڕمان و واق وڕمان، من هەر بە بیستنی ناوەکەی وەک پێغەمبەران سڵاوەتم بۆ دەنارد (ئێستاش دەنێرم) و ئێستا ئەو کەسە لە رووبەروومە و هەناسەمان تێکەڵ دەبێت. بە ڕێزان لێم ببوورن هەم گێڕانەوەی خەمناکە و هەم لە ئێرە و حەوسەلەی فەیسبووک بەدەرە…\n– دوێکە هاتووین و لە ڕێگا قاترێکی شوومی چەمووش خێزانم و کەنیشکێکمی هەڵداشت و هەردووکیان پایان شکاوە\n– – لە کوێ دەژین؟\n– – لە هۆو کۆنە چادرەدا. . . –\n– – چیتان هەیە و چیتان دەوێ\n– – جا بێژم چی برا؟ ئەوەی بۆ ژیان پیویستە نیمانە و گەرەکمانە. بە خوا برا پارەشمان کەم دێنێ.\n– – باشە فەرموو ڕاست بچوونەوە نێو چادرەکەتان… چی پێویستی خواردن و خەوتن بوو، بۆیانم دابین کرد… مام حەسەن(مامی من) زۆرجار ئەمەی باس دەکرد، ڕەنگە بۆ تۆشی گێڕابیتەوە….\nتۆ نمای هەژاریی بووی بە ژیان و دیاری تەیاریی بووی بە بیر و باوەر و ئیمان. تۆ لە خێلی هابیل و قابیل نەبووی، کوڕی خێڵی نوور و ڕێبواری ڕێگایەکی ڕێچکەسوور و بەروژوور بووی، تۆ لە خێڵی خەو و سەکنان نەبووی و زادە و برای خەم و بۆ تاریکی شەو شەم بووی. تۆ نابێ بخەوی، سەردەمانێکە سەنگەرە خەم گرتوو و کۆست کەوتووەکان چاوڕێتن ئاوەدانیان کەیەوە، هەڵۆکان خەواڵوی شکەتی کەمینی شەون و ئەوە سەرخەوێک دەشکێنن و چاوەروانن، بە رەمزی نەهێنی، وەخەبەریان بێنی. ئایی بریا هەستانەوەیەک دەبوو جارێکی دیکەش تاتەبەردکانی بێستوونت ماچ دەکردەوە و خاچی سێدارەت دەشکاندن و پەتی سێدارەت دەپساندن، بەردی ساردی کۆنە سەنگەرەکانت بە گەرمی لاشانت گەرم دەکردەوە. ئای بریا هەستانەوەیەک دەبوو و دەبوویەوە غیرەت و هیوا و هومێد و بۆسەی شەوەزەنگی تاریکت بۆ پێشمەرگەکان دەشکاندەوە.\nمامە گیان لاباڕیکی کۆڵەباری ژیانت پڕاوپڕی هەژاریی و دڵ زاماری و خەمی کوڕان کوشتەیی و نەداری بوو، بەڵام سوارچاکێکی ئەسپ ڕەتێنی مەیدان خەبات و لابارەکەی دیکەت پڕ لە هیوا و هومێد و گەورەەیی بوو و سەربارەکەی ژیانت سەروەری و ئەو ناو و ناوبانگەیە کە بۆ هەتا هەتایە دە مێژووی خەباتکارانی ڕاستەقینەی ڕێگای رزگاری کوردستان دا دەمێنێتەوە. منیش وەک هەموو هاوسەنگەرە ڕاستەقینەکانت بە کۆڵ و بە دڵ بە دوای کۆچەکەت دا گریام… بمبوورە چیدیکەم لە دەست نایەت مامی خۆم. رووحت شاد و یاد و ناوت هەر لە یاد و پیرۆز.


جۆزەردان مانگی خێڵ و خێڵاتچییانە، مانگی ڕەشماڵ و بێری و شمشاڵی شوانە. جۆزەردان مانگی فەریکە بوونی گوڵە گەنمەکان و تیژ کردنی داس و مەڵەغانی سەپان و وەرزێڕانە. جۆزەردان، مانگی وەبەرهاتنی دار و درەخت و زەوی و زاری جووتێرانە. جۆزەردان مانگی فڕینی باڵندە\nئازادەکان بە ئاسمانی شین و بێ گەرد دا و دروست کردنی هێلانەی ژین بۆ ڕاگرتنی نەزمی هەرمانە. جۆزەردان مانگی هیوا بە دەسکەوتی خوێندنی خوێندکاران و تامەزرۆ بوونی پشوویەکی درێژی هاوینانە.\nهەیاس کاردۆ - ئوستڕالیا - ٢٠١٣/٦/١٣


👁 ئەم بابەتە 11,286 جار بینراوە\n📊 بریتانیا بەبڕی زیاتر لە 14 ملیۆن یۆرۆ هاوکاری کەرتی پەروەردەی هەرێم دەکات ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 3:56PM\nئەنجومەنی بریتانیا پڕۆژەی بنیادنانی تواناکان لە خو [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 91% ✍ ئـ.ئـ.ف. 6-7-2017 15:56:18\n👫 سازان 1 کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 12:28AM\nیەکێک لە بەناوبانگترین کچە مۆدیلەکانی جیهان، بەڕەچ [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 6 0 ✔ 78% ✍ س.ئـ. 6-7-2017 0:28:26\n📊 عێراق: 50 ملیار خەرجی ئاوەدانکردنەوەی ناوچە رزگارکراوەکانە ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 12:40PM\nدواڕۆژ بەرپرسێک لە ئەنجومەنی وەزیرانی عێراق رایدە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 91% ✍ ئـ.ئـ.ف. 6-7-2017 12:40:52\n📊 هاتوچۆی سلێمانی لەشەش مانگی ئەمساڵدا زیاتر لە 16 ملیار دینار داهاتی کامێرای هەبووە ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 1:05PM\nدواڕۆژ، عەلی عومەر ئەمڕۆ پێنجشەممە 6ی تەموزی 2017 [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 91% ✍ ئـ.ئـ.ف. 6-7-2017 13:05:34\n📝 ڕاپۆرتی نوێی دەزگای هەواڵگری ئەڵمانیا لەسەر پەکەکە بڵاوکرایەوە بەڵگەنامەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 12:45AM\nڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان ڕاپۆرتی نوێی دەزگای ه [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 91% ✍ ئـ.ئـ.ف. 6-7-2017 0:45:18\n📊 کۆی قەرزەکانی عێراق گەیشتە زیاتر 111 ملیار دۆلار ئامار و راپرسی\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 6 2017 1:14PM\nدواڕۆژ ئەندامێکی لیژنەی دارایی لە پەرلەمانی عێراق [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 79% ✍ ئـ.ئـ.ف. 6-7-2017 13:14:04


وینێن هنده‌ك به‌ربژێران خه‌لك بێزاركرینه. – مالپه‌رێ خابير\nسەرەتا / به‌شێن مالپه‌ری / نوچه / وینێن هنده‌ك به‌ربژێران خه‌لك بێزاركرینه.\nوینێن هنده‌ك به‌ربژێران خه‌لك بێزاركرینه.\nح.ي 2018-09-13\tنوچه لابردنی بۆچوون 17 بینین\nرێکخراوێن جڤاکێ سڤیل داخوازێ ل ھەموو لایەنەکێ پشکدار د ھەلبژارتنان دکەن بانگەشەیەکا ھێمن رێڤەببەن و دیارکر، پێدڤیە بانگەشە نەبیتە ئەگەرێ بێزاربوونا وەلاتیان.\nدکتۆر عەدنان ئەنوەر بەگ، سەرۆکێ جڤاتا بلندا رێکخراوێن جڤاکێ مەدەنی بۆ ئەڤرۆ نیۆز دیارکر” داخوازێ ل ھەموو لیست و قەوارەیان پشکداری ھەلبژاتنان دکەن بشێوەیەکێ ھێمن و سەردەمیانە بانگەشەیێ بۆ لیست و بەربژێرێن خوە بکەن و نەبنە ئەگەرێ تێکدانا رەوشا ئاراما ھەرێما کوردستانێ و بێزارکرنا وەلاتیان.\nسەرۆکێ جڤاتا بلندا رێکخراوێن جڤاکا سڤیل ئەویەکژی خویاکر” ئەم ب گرنگی ڤە بەرێ خوە ددەین پڕۆسا ھەلبژارتنێن 30ی ئیلوونێ و بدیتنامن ھەلبژارتنا ڤێجارێ دێ کاریگەریێن خوە یێن ئەرێنی ھەبن لسەر رەوشا ھەرێما کوردستانێ و بەرەف باشترکرنا ژیانا وەلاتیان.\nدکتۆر عەدنان ئەنوەر بەگ گۆتژی” ھەرچەندە ھەڵبژارتن ددەمێ خوەدا نەھاتنە ئەنجامدان، بەلێ بھەر شێوەیەکێ ھەبیت نوکەژی ئەم رێڤەبرنا ھەلبژارتنان ب پڕۆسەیەکا گرنگ و چارەنڤیس وەسف دکەین، ژبەرکو پێنگاڤەکا دیە بۆ ژیانا دیموکراسی و ڤەگەڕیان بۆ وەرگرتنا بۆچوونا مللەتی.\nدواتر ڤیدیۆ : سه‌رهاتیه‌كا نه‌ژبیر یا محمد على كلایى.\nدواتر حه‌جی ئه‌مین: ب لێبورینڤه ل شوینا گه‌نج بزوێنه‌رێ جڤاكێ مه بت، ده‌ستهه‌لاتێ یێن كرینه بارگرانی لسه‌ر جڤاكی.