کتێبێک لە حیکمەت - 2 - باسنیوز\nکتێبێک لە حیکمەت - 2\nخۆشەویستی بۆنی خۆشی گوڵی گەشاوەی کرۆکی بوونی ئینسانە\nکە وەچە دەخەینەوە، لەبەر ئەوە نییە، حەزمان لە منداڵە، لە سۆنگەی ئەوەوەیە لە مردن دەترسین، ئاخر وا هەست دەکەین بە مردنمان هەموو شتێک کۆتایی دێت، بۆیە دەمانەوێت کە مردین لەڕێی منداڵەکانمانەوە درێژە بە ژیانمان بدەین. ئینسان هێندە لە مردن ترساوە، بەردەوام لە هەوڵی ئەوەدا بووە، هەر چی چۆنێک بووە، نەمریی بۆ خۆی دابین بکات. مارکس پێی وابوو، بۆیە منداڵ دەخەینەوە، بۆ ئەوەی چی سامان شک دەبەین، بە میراتی بۆیان بمێنێتەوە و درێژە بە تەمەنی سەرمایەکەمان بدەین.\nئەگەر خۆمان بە بەشێک لە گەردوون بزانین، ئیدی یارای مردن نابین، ئیدی لە مردن ناترسین، ئاخر بوون (وجود) نامرێت، تەنیا بەشێکی بچووکی لێ دەبێتەوە و هەر زوو بەشێکی بچووکی دیکە جێی دەگرێتەوە. ئەوانە دەمرن کە خۆیان بە بەشێک لە بوون نازانن. بۆ ئەوەی بە نەمریی بگەین، پێویستە سەرەتا بەهۆی ڕۆشنبوونەوەوە، ببین بە بەشێک لە بوون. ئەوەی تۆ خۆت بە تاکێکی جیا لە بوون دەزانیت، زادەی باوەڕە، هەر کە باوەڕ لە تۆدا مرد، ئیدی خۆت بە بەشێکی بچووک لە بوون دەزانیت و یارای مردن نابیت. کە بەهۆی نیرڤاناوە، بەرچاوت ڕۆشن بووەوە، ئیدی بوونەوەرێک نامێنێت، ناوی (من) بێت، ئیدی دەرک بەوە دەکەیت، ئەوەی بە (مار)ت زانیوە، لە (پەت)ێک بەولاوە هیچی دیکە نەبووە. کە خۆت دەدەیتە دەست بوون، لە وەهم زیاتر هیچی دیکە نادۆڕێنیت، بەڵام خۆت دەبەیتەوە. مارکس گوتوویەتی: (پرۆلیتاریا ئەگەر شۆڕش بکات، هیچ شک نابات لە کیسی بچێت، کوت و زنجیر و پێوەندەکەی مل و دەست و لاقی نەبێت، بەڵام دونیایەک بەدەست دەهێنێت.)\nگەوج دەروونی ئارامە، ئاخر زیرەکیی پێویست شک نابات، بۆ ئەوەی هەست بە نیگەرانی بکات، ئاخر بۆ ئەوەی هەست بە نیگەرانی بکەین، حەوجەمان بە ئاستێکی بڵند لە زیرەکی هەیە. گەوج کەسێکە خەمی یەکەمی خڕکردنەوەی سامان، یان ناوبانگە، گەوج کەسێکە بە یەقین گەییشتووە و متمانەی بە خۆی قایمە. بۆچی مارتن هایدگەر لایەنی ئەدۆڵف هیتلەری دەگرت، کە ئەمیان فەیلەسووف و ئەویان پڕ بە مانای وشەکە گەوج بوو؟ چونکە هایدگەر شتێکی نوقسان بوو کە پێی دەڵێن: یەقین، بەڵام هیتلەر بە یەقینێکی تەواوەوە قسەی دەکرد. لە قامووسی گەوجدا (ئەگەر و بەڵام) بوونیان نییە، بۆیە چی بوێت دەیڵێت و چی بخوازێت دەیکات، بەڵام زیرەک تا بڕیارێک دەدات و تا هەنگاوێک داوێت، قیر دەڵێت: چەق. زیرەکی، دڵەڕاوکێ بەرهەم دەهێنێت، هیتلەر بۆیە هەواداری زۆربوو، چونکە بە ئاسانی بڕیاری کاربڕی دەدا.\nلاو زی (٦٤٠ – ٥٣١ پ. ز) دەیگوت: لەوە دەچێت من ڕاڕاترین کەسی دونیا بم، لەوە دەچێت هەموو خەڵکی دونیا بە یەقین گەییشتبن، من نەبێت. لاو زی ئەوەی باشە پێمان ناڵێت، ئەوە چاکە و ئەوە خراپە، پێمان ناڵێت، وا بکە و وا مەکە، پێمان نالێت، ئەوە ڕاستە و ئەوە هەڵەیە، نە ئەمرمان بەسەردا دەکات، نە ئامۆژگاری، لەوە دەچێت شیعرمان بۆ بخوێنێتەوە، شیعرێک لە خوڕەی کانیاوی وەجد دەچێت. لاو زی فێرمان دەکات، ڕێز لە بژارەی ئەوی دیکە بگرین، بە هەڵەی لە قەڵەم نەدەین و زنەی خەونی ئەوی دی شلوێ نەکەین. لاو زی دەیگوت: بوون یارای دابەشبوون نییە، بوون دوو بژارەمان ناخاتە بەردەست، تا یەکێکیان پەسەند بکەین، بوون چونکە یەکێکە لەبەردەم دووڕیانی گومان و یەقیندا ڕامانناگرێت.\nڕامان سەرچاوەیە، هاوسۆزی ئاوی بەخوڕی ئەو سەرچاوەیەیە، کەسێک ئاشنای ڕامان نەبێت، نە خاوەنی وزەی هاوسۆزی دەبێت، نە وزەی خۆشەویستی. ئەگەر ڕانەمێنیت، لە سەرچاوەی وزەی خۆت دادەبڕێیت، تەنیا هەوا و خۆراکت پێ دەگات و تەنیا وەک جەستە دەژیت. کەسی وا وەک چۆن لە ساتەوەختێکدا دێتە دونیاوە، هەر وایش لە ساتەوەختێکی دیکەدا دەمرێت، سەفەری ژیانی بریتی دەبێت لە بڕێنی ڕێی نێوان ژیان و مردن، تەواو وەک چرایەک کە هەر نەوتی تیدا نەما، دەکوژێتەوە.\nئینسانی ڕاهاتوو لەسەر ڕامان، زانیاری لەبارەی ناکۆتاوە فێر دەبێت، ئاخر ڕامان ئەو ناوکەداوی پێوەندییەیە کە دەمانبەستێتەوە بە سەرچاوەی وزەوە، سەرچاوەیەک کۆتاییی نییە و چرایەکە خامۆش نابێت، چرایەکە نازانین کەی داگیرساوە، تا بزانین کەی دەکوژێتەوە، چرایەکە بۆ ئەوە لە دایک نەبووە، بمرێت. هەر کە پێوەندیمان بەو سەرچاوەیەوە پەیدا کرد، ئیدی یارای کوژانەوە نابین، ئاخر ئەو سەرچاوەیە کە دەتوانیین ناوی بنێین حەقیقەت، یان ڕەها، نە سەرەتای هەیە نە کۆتایی.\nئەوی لە ئەنجامی ڕامانەوە بگاتە ئەو دۆخەی ڕەها ڕێنوێنیی بکات، ئیدی بە ناخی خۆیدا شۆڕ دەبێتەوە و ناکۆتا دەبینێت، ئەوەی مەسیح پێی دەگوت: مەملەکەتی خوا، مەملکەتێک کە لە ناخی خۆماندایە و مەسیح هانی دەداین بۆ ئەوێ بچین. ڕامان ڕێیەکە بەرەو ناخی خۆمان دەمانبات، هەر کە گەییشتینە ئەوێ، هەست بە هاوسۆزی دەکەین. ئەگەر هاوسۆزی لە ئێمەدا ڕووی نەدا، کەواتە هێشتا لە سەرەتای، یان نیوەی ڕێی ئەو سەفەرەداین کە بەرەو ناخی خۆمان دەستمان پێ کردبوو، هێشتا ماومانە بۆ هەوار. ئەگەر لەسەر ڕێی دروستی ڕامان بین، کانیاوی هاوسۆزی هەڵدەقوڵێت و وەک چرا چۆن کە دادەگیرسێت، تاریکی دەڕەوێنێتەوە، چرای هاوسۆزییش ئاوا، ناخمان ڕۆشن دەکاتەوە.\nهاوسۆزی بەڵگەیە بۆ ئەوەی درەختی ڕامان، زڕ نییە، بەری گرتووە. خۆشەویستی بۆنی خۆشی گوڵی گەشاوەی کرۆکی بوونی ئینسانە و بەڵگەیە بۆ ئەوەی ئیدی تۆ کەسەکەی جاران نیت، کە لە تاریکیدا دەژیایت، ئیدی ناخت ڕۆشن بووەتەوە. بیرکردنەوە کۆششە بۆ گەییشتن بە زانین، حەکیم بەبێ ئەوە بیر بکاتەوە، دەرک بە شتەکان دەکات و بەرلەوەی بدوێت، بە تیری تیشک، تاریکیی ڕەواندووەتەوە. حیکمەت: زانینە، کە شتێک بزانین، ئیدی پێویستمان بە گریمانە نابێت، کە تۆ دەزانیت بەیانیان چۆلەکە دەجریوێنێت، خۆر هەڵدێت و ئاونگ گیا دەڕازێنێتەوە، ئیدی چ حەوجەت بە گریمانەیە؟\nئەو (هۆشیاری)یەی بە هی خۆتی دەزانیت، هی تۆ نییە، تایبەت نییە بە تۆ، بە کۆششی خۆت پەیدات نەکردووە، بەر لەدایکبوونی تۆیش هەبووە، هۆشیارییەکی بوودایی، مەسیحی، یان ئیسلامییە. تۆ کە هیچ داهێنانێکت نییە و هیچی خۆت پێ نییە تا بیبەخشیت، باریت بەسەر ژیانەوە، وەک چۆن واعیز بارە بەسەر شانی باوەڕدارانەوە. تا شانازی بە عەقڵی خۆتەوە بکەیت، تا خاوەنی باوەڕێکی پتەوی بەردینی داخراو بیت، ناتوانیت شیعر بنووسیت، ئاخر شیعر بەرهەمی عەقڵ و فیکر نییە، زادەی خەون و خەیاڵە.\nلە ماتماتیکدا دوو کۆ دوو دەکاتە چوار، بەڵام لە شیعردا ناکەتە چوار، ئاخر شیعر بە لۆگیک لێک نادرێتەوە. لە شیعردا شتێکی وا نییە، بڵێین چونکە ئەمە وابوو، بۆیە ئەوەیش وا دەبێت، ئاخر لە شیعردا پێوەندییەکی لۆگیکی لە نێوان هۆکار و ئەنجامدا نییە، ئەگەر لۆگیکێک لە شیعردا هەبێت، ئەوەیە کە لۆگیک ڕەچاو ناکات. توندڕۆ کەسێکە فشەی بە ئەزموونی ئەوانی دی دێت و هەمیشە خۆی پێ ڕاستە، کەسێکە قەت ددان بە هەڵەیەکی خۆیدا نانێت، بەرپرسیارییەکە دەخاتە سەر شانی ئەوانی تر و پاساو بۆ نسکۆکانی خۆی دەبینێتەوە. خۆت لە بەرپرسیاری مەدزەوە! تۆ خۆت بیر دەکەیەوە، هەست دەکەیت، ڕادەمێنیت و هەڵویست دەنوێنیت، ئەوانی دی چی بکەن! کەلـلەڕەق پێی وایە، تەنیا ڕێی خۆی ڕاستە، با چەندان ڕێگەیش بەرەو لووتکەی ئێڤریست بچن.\nهەیە کە پێی دەگەیت، وا هەست دەکەیت مۆتەکەیە و چۆکی لەسەر سینگت داداوە، خوا خواتە زوو لە دەستی ڕزگارت ببێت. هەیشە تامەزرۆیت بۆ دیداری و کە دەیبینیت، ناخت پڕ دەبێت لە بۆنی خۆش، کە بەجێشت دەهێڵێت، لە دوای خۆیەوە دڵت بە گۆرانییەکی خۆش دەگەشێنێتەوە. ئەگەر خەڵک خۆیانت لێ دەدزنەوە، سەرکۆنەیان مەکە، چونکە هەڵەی خۆتە و دیارە یادگاریی ناخۆشیان لەگەڵتدا هەیە. (ناتوانیت لەگەڵ ئەوانی دیکەدا دلۆڤان بیت، ئەگەر لەگەڵ خۆتدا دڵڕەق بیت، ناتوانیت لە ئازاری ئەوانی دیکە کەم بکەیەوە، ئەگەر ئازار بە خۆت بگەیەنیت، ناتوانیت بۆ ئەوانی دیکە فەڕ بیت، ئەگەر بۆ خۆت شەڕ بیت، چونکە پێت ناکرێت، شتێک ببەخشیت کە نەتبێت.) ئەمە یەکێکە لەو نهێنییانەی، بەڵگەیە بۆ ئەوەی، تۆ ئینسانێکی پێگەییشتوویت یان نا.\nئاتیشا (٩٨٢ – ١٠٥٤) گوتوویەتی: (بەرلەوەی ببیت بە هاوبەشی خەمی ئەوانی دیکە، شەریکی خەمی خۆت بە! ئاخر تۆ کە دەرک بە کوێرەوەرییەکانی خۆت نەکەیت، بە هی ئەوانی دیکەیشی ناکەیت. بەرلەوەی لە زەریادا مەلە بکەیت، لە گۆمێکدا خۆت فێری مەلە بکە! ئەگەر بەوە دەست پێ بکەیت خۆت بە خاوەنی خەمی هەموو دونیا بزانیت، ئەو بانگەشەیە لە درۆوە نزیکترە، وەک لە ڕاستییەوە. دەتوانیت بڵێیت من هەڵگری خەمی هەموو دونیام، بەڵام تۆ کە بە خەمی خۆت ئاشنا نەبیت، هیچیش لەبارەی خەمی خەڵکەوە نازانیت. تۆ کە برینەکانی خۆت نەبینیت، یان خۆت لە چارەسەرکردنیان بدزیتەوە، ئیتر چۆن دەتوانیت بە هانای خەڵکی دونیاوە بچیت؟)\nئەگەر خەم یەخەی گرتوویت، بە قووڵی هەستی پێ بکە و بۆ ڕامان کەڵکی لێ وەربگرە. ئەگەر کەسێک ناخی بریندار کردوویت، هەست بە ئازاری برینەکە بکە، بەڵام ڕق لە کەسەکە هەڵمەگرە، بیر لە تۆڵە مەکەوە، ئاخر ئەگەر بیرت لای تۆڵە بێت، ڕامانت لە کیس دەچێت. کە تووشی کێشەیەکی دەروون دەبیت، هانا بۆ دەرمان مەبە، ئاخر ئەوە هەڵاتنە لە کێشەکە، وەک چۆن ئالوودەبوون بە سیگارەوە، هەڵاتنە لەم یان لەو کێشە، ئەوە نییە کە هەڵدەچیت، یەکسەر سیگارێک پێ دەکەیت. (سیگارکێشان چارەسەر نییە، گەڕانەوەیە بۆ دواوە، نوستالجیایە بۆ سینگ و بەرۆکی دایک، بۆ ئەو سەروەختەی بە شیری مەمکی دایکت ئارام دەبوویەوە، ئاخر سیگار ڕەمزە بۆ گۆی مەمکی دایک.)\nسیگاریش وەک ماددەیەکی هۆشبەر وایە، لێ ناگەڕێت، بە باشی هەست بە ئازارەکەت بکەیت. ئەگەر بەدوای چارەسەردا وێڵیت، خۆت لە ئازارەکە مەدزەوە! لێ مەگەڕێ هیچ شتێک سەرقاڵت بکات، نە ڕادیۆ، نە تی ڤی، نە کتێب. ئاتیشا پێت دەڵێت: (خۆت بە و بەس! ئازارەکە با زۆر قووڵ و دژواریش بێت، بە تەواوی هەستی پێ بکە و هەڵیمژە، ڕەنگە ژان بگاتە پەڕەی دڵت، گینگڵ بخۆیت و بگریت، بەڵام دوای ئەو ژان و گینگڵە، نەک هەر لە بن هەژموونی ئازارەکە قوتار دەبیت، بەڵکوو خۆشییەکی قووڵیش جێی ئازارەکە دەگرێتەوە.)\nوەک چۆن دەشێت، لە ساتەوەختێکدا لەناکاو ڕق بگۆڕێت بە ئەوین، هەر وایش دەشێت، ئازار بگۆڕێت بە خۆشی. کەس ئەوەندەی پۆڵس ڕقی لە مەسیحییەکان نەبوو، لەپڕ ئەو ڕقە گۆڕا بە خۆشەویستییەکی هێندە قووڵ، کەس نەبوو هێندەی وی عیسای خۆش بوێت. ئەو نهێنییە بزانە، هەر چییەک گەییشتە ئەوپەڕی، دەبێت بە هاودژی خۆی، ئەوپەڕی ڕق دەبێت بە خۆشەویستی، ئەوپەڕی ئازاریش دەبێت بە خۆشی، بەڵام بە مەرجێک خۆت لە ئازارەکە نەدزییەوە، بە تەواوی هەستی پێ بکەیت. ئاتیشا پێمان دەڵێت: (هاوسۆزی ئەوەیە، بتوانین ناشیرینی بگۆڕین بە جوانی، ڕق بە خۆشەویستی و کوێرەوەری بە بەختەوەری.)\n(*) أوشو، کتاب الحکمه، ترجمه: متیم الچایع، دار الحوار ٢٠١٣ اللاژقیه.


پاش ١٨ کاتژمێر شەڕ لە خورماتوو ئاگربەست رادەگەیەندرێت - Yalla\nپاش ١٨ کاتژمێر شەڕ لە خورماتوو ئاگربەست رادەگەیەندرێت\nله نیسان 25, 2016\nمحەمەد رەحیم- یەڵڵا/ بەغداد\nپاش ١٨ کاتژمیر لە گرژی و ئاڵۆزی لە نێو قەزای دوز خورماتوو ئاگر بەست راگەیەندرا لە نێوان سەرکردایەتی حەشدی شەعبی و سەرکردە سەربازییە کوردەکان وپرێزگاری سەڵاحەدین، بەڵام هێشتا لە چەند شوێنیکدا پێشێلکاری دەکرێت و دەستدرێژی دەکرێتە سەر موڵک و ماڵی خەڵک.\nتۆرهان موفتی لە لێدوانێکدا بۆ یەڵڵا گوتی ” ئاگربەستمان راگەیاند بۆ چارەسەری دەست بەجێی ئەو قەیرانەی روی لە دوزخورماتوو کردووە، داوا لە هەموو لایەک دەکەین هێمنی و ئارامی ناوچەکە بپارێزن”. جەختیشی کردەوە ”\nهومان حەمودی، داوای دەستێوەردانی کرد بۆ چەسپاننی ئاسایش سزادانی ئەو کەس و لایەنانەی کە تێوەگلاون لەم روداوانەی دواییدا.\nحەمودی گوتیشی “هەموو ئەو روداوە نەخوازراوانەی رودەدەن بە پلەی یەکەم سود بە داعش دەگەیەنێت، هەر بۆیە دەبێت یەکگرتووبین تا بتوانین بە زوترین کات کۆتای بەم ئاژاوەگێڕییە بهێنین”.\nهەروەها مۆلی داوای “دەست تێوەردانی حکومەتیکرد بۆ پاراستنی هاوڵاتیانی ناوچەکە کە جار لە دوای جار دوبارە دەبێتەوە وگوتیشی پێویستە ڕێوشوینی یاسایی بگیرێتە بەر بەرامبەر ئەو لایەنانەی کە زیادەڕەوی دەکەن و ئاسایشی ناوچەکە تێکدەدەن”.\nلە کاتێکدا شەلال عەبدول، قایمقامی قەزای دوز خورماتوو گوتی “پاش ئەو ئاگربەستەی لە نیوان سەرکردایەتی حەشدی شەعبی ولایەنی کوردی و پاریززگاری سەڵاحەدین رویدا تا رادەیەک دۆخەکە ئارامبووەتەوە و رێککەوتنەکەش بە وەستانی تەقەکردن دەستی پێکرد”.\nعەبدول ئاشکراشی کرد کە “ئەو هێزانەی هێنرابوونە ناو شارەکە لە ئێستادا پاشەکشەیان پێکراوە، بەڵام لێرەو لەوێ هێشتا پێشێلکاری هەر دەبیندرێت”.\nجەختیشی کردەوە “ئاڵۆزییەکان ماوەی ١٨ کاتژمێری خایاند بەڵام دەتوانین بڵێین لە ئێستادا بە رێژەی %٧٥ رێککەوتنەکە چوەتە بواری جێبەجێکردنەوە”.\nلە کاتێکدا نەسرەدین سندی، سەرۆکی دەستەی ناوچە جێناکۆکەکان داوای لە حکومەتی هەرێمی کوردستان کرد کە رێگا چارەیەکی ریشەیی بدۆزێتەوە بۆ کۆتایهێنای ناکۆکییەکانی نێوان ئەو دوو لایەنە.\nداوا لە حکومەتی هەرێمی کوردستان و حیزب و لایەنە سیاسییەکان دەکەم چارەسەرێک بدۆزنەوە بۆ کێشەی دوز خورماتوو بۆ ئەوەی دووبارە ئەو پێشێلکارییانە رونەدات و ئاڵۆزییەکان نەگاتە ناوچەکانیتر”.\nshort URL: https://yallairaq.com/ku/WSY0M\nخورماتووشەڕشەڕ لە خورماتووپێشمه‌رگه\nمانگرتووەکانی رەوری سەدر..کارت فشارن بۆ سەر سیاسییەکان\nداعش هانی هەڵهاتنی هاوڵاتییان دەدات تا لەو رێگایەوە پارە بۆخۆی دەستەبەر بکات


کوردیپێدیا - ڕاپۆرتی پێشێلکاری مافی مرۆڤ لە مانگی جولای 2018\n📝 ڕاپۆرتی پێشێلکاری مافی مرۆڤ لە مانگی جولای 2018 | پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nڕاپۆرتی پێشێلکاری مافی مرۆڤ لە مانگی جولای 2018\nراپۆرتی پێشێلکاری مافی مرۆڤ لە مانگی جولای 2018 کە بە هەوڵی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان و بە پشت بەستن بەو ڕاپۆرتانە کە لەلایەن کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان بڵاوکراونەتەوە، کۆبەندی بۆکراوە. شایانی باسە ئەم ڕاپۆرتانە، بەهۆی ئیزن نەدانی کۆماری ئیسلامی ئێران بەلێژنەکانی مافی مرۆڤی جیهانی، ڕاپۆرتێکی تەواو نییە وتەنیاوێنەیکی بچوکی لەژێر پێنانی مافی مرۆڤ لەڕۆژهەڵاتی کوردستان پێ نیشان دراوە.\nکۆماری ئیسلامی ئێران بە گرتنی شارومەندانی کورد، مافە سیاسی، کۆمەلایەتی و مەدەنیەکانی گەلی کورد پێشێل دەکات. ئازادی رادەربرین، مافی ژیانی ئازاد و سەربەخۆ، ئەمنیەتی تاکەکەسی، هەلاواردن، بێحورمەتی بە خەلک، بابەت گەلێکن کە کۆماری ئیسلامی ئێران بە رۆژانە پێشێلیان دەکات.هەروەها ئەشکەنجەی گیراوانی سیاسی و بەرچاونەگرتنی مافەکانیان بابەت گەلێکن کە لەو مانگەدا بەرچاو بوون.\nلەو مانگەش دا،خۆکووژی و کوشتن ئێعدام، گرتن و ئەشکەنجەدان، نارەزایەتی و ناعەدالەتی، خەسارەکانی ژینگە و هتد زۆر بەرچاون و رەوشێکی مەترسیدار نیشان دەدەن کە لەگەلی کوردستان روبەرووی بۆتەوە.\nتەرمی بێگیانی ئیقباڵ مورادی لە دەوری کاتژمێر 23:30 سێ شەممە لە نزیک چەمی پێنجوێن ناسراوەتەوە. بە پێی شاهێدان تەرمی کاک ئیقباڵ جێگای حەوت فیشەکی پێوە بینراوە. ئیقباڵ مورادیان چالاکی سیاسی پێشوو، چالاکی بواری مافی مرۆڤ و ئەندامی بەڕێوەبەری کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان، باوکی بەندکراوی سیاسی مەحکوم بە سێدارە ” زانیار مورادی” و مامی ” لوقمان مورادی ” بەندکراوی دیکەی مەحکوم بە سێدارە بوو کە لە تەمەنی لاویەتیەوە لە شۆڕشی حزبە سیاسیەکانی کوردستان بەشدار بوو و ژیانی خۆی لەسەر خزمەت بە داهاتی گەلی کورد بەخت کرد.\nتەرمی بێ گیانی ئیقباڵ مورادی چالاکی ناسراوی سیاسی، چالاکی مافی مرۆڤ و ئەندامی ڕێوەبەری کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان، دەورووبەری کاتژمێری 23:30 ڕۆژی سێ شەممە 27ی پووشپەڕی 1397 لە تەنیشت ڕووباری شاری پێنجوێن باشووری کوردستان دۆزراوەتەوە.بەگوێرەی زانیارییەکان لەسەر جەستەی ئێقباڵ مورادی ئاسەوار سێ فیشەت دیتراوە.\nنامەیەک لە زەینەب جەلالیان ەوە بۆ زانیار مورادی به بۆنەی تێرۆرکرانی ئیقبال مورادی\nچوارشەمە 13ی پوشپەڕ 3ی زیندانی تۆمەتبار بە کوشتنی دەست قەست لە گرتوخانەی کۆماری ئیسلامی لە ورمێ لە دار داران. ناو و ناسناوی ئەو کەسانە بەم شێوەیە: گوڵی حاجیپور لە بەشی ژنانەوە و دوو بەندکراوای تر بە ناوەکانی موحەممەد ڕەوشەنی و شەهباز ئیبراهیمی بوە.\nڕۆژی 16 پوشپەڕی ئەمساڵ، 8 هاووڵاتی سونەمەزهەو بە تۆمەتی هاریکاری هێرش بۆ گۆڕی ڕێبەری پێشوی کۆماری ئیسلامی و مەجلیس شورای ئیسلامی ئێران لە تاران ئێعدام کران.\nسولەیمان موزەفەری لە دایک بوی 1342 کوڕی ڕەحمان و دانیشتوی ڕەوانسەر\nئیسماعیل سۆفی لە دایک بوی 1364 کوڕی مەجید دانیشتوی سەرپێڵ زەهاو\nڕەحمان بێهروز کوڕی کەریم خەڵکی سەرپێڵ زەهاو\nسەید ماجید مورتەزایی کوڕی سەید حەسەن، خەڵکی پاوە\nسیروس عەزیزی لەدایک بوی 1365 کوڕی عەبدولخالق دانیشتوی شاری پاوە\nئەیوب ئیسماعیلی لە دایک بوی 1368 کوڕی حەسەن خەڵکی سەلاسی باوەجانی\nخەسرەو ڕەمەزانی میرئەحمەدی لەدایک بوی 1355 هەتاوی\nعوسمان بێهروز (برای ڕەحمان بێهروز کە ئەویش ئێعدام کرا) خەڵکی سەرپێڵ زەهاو و کوڕی کەریم و لە دایک بوی 1367ی هەتاوی.\nیەکی گەلاوێژی 1397ی هەتاوی سێ بەندکراو بە تۆمەتی کوشتن لە بەندیخانەی کۆماری ئیسلامی ئێران لە شاری ورمێ لە سێدارە دران. ناسناوی بەندکراوانی لەسێدارە دراو بەم شێوەیە: موحەمەد حەمزە زادە، کەمال سوڵتانی خەڵکی بۆکان، فارۆق دەریایی کوڕی مەجید خەڵکی شاری شنۆ.\nپێنج شەممە 21ی پوشپەڕ بەندکراوێکی کورد تۆمەتبار بە کوشتن بەناوی (بابەک بلوغی) 24 ساڵان خەڵکی شاری خوی لە بەندیخانەی ئەم شارە لە سێدارە درا. بابەک بلوغی لە ساڵی 1394 بە تاوانی کوشتن قۆلبەست کراو پاشان سزای کوشتنەوەی لەسەر دەر کرا.\nلە لایەکی ترەوە 29ی پوشپەڕ، پێنج بەندکراو بە تاوانی کوشتن سزای لەسێدارەیان بەسەردا سەپێندرابو لە بەندیخانەی کۆماری ئیسلامی ئێران لە شاری کرماشان لە سێدارە دران. ناسناوی یەکێک لە بەندکراوان عەلی رەزا ئاشوری یە کە لەگەڵ چوار بەندکراوی تر بە تۆمەتی قەتڵ لە سێدارە دران. (تا ئەم کاتە ناسناوی بەندکراوانی دیکە دەر نەبڕاوە)\nهەروەها لە هەمان بەندیخانە، رۆژی چوارشەممە 27ی پوشپەڕ بەندکراوێک بە ناوی ساڵەح خانی زادە کوڕی عەبدوڵڵە 65 ساڵان و خەڵکی شاری جوانڕۆ بە تۆمەتی کوشتن لە سێدارە درا.\nرۆژی یەک شەممە 31ی پوشپەڕی 1397، سزای لەسێدارە دانی بەندکراوێک بە ناوی سەلمان خالدیاری خەڵکی بروجێرد لە شێروان بەڕێوە چوو.\nجەهانگیر نەوجەوان کوڕی ڕەسوڵ ڕۆژی پێنجشەمە 4ی گەلاوێژی 1397 لە ژوری 15ی زیندانی کۆماری ئیسلامی لە ورمێ بۆ جێبەجێی سزاکەی ڕەوانەی ژوری تاکەکەسی و ئێعدام کرا. جەهانگیر نەوجەوان لە دانیشتووانی گوندی بێبەکران سەربە ناوچەی سیلوانای ورمێ بوو.\nهەینی 15 پۆشپەری1397، هێزە ئەمنیەتیەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران، ئەرسەلان هیدایەتی چالاکڤانی دیاری ناوچەکانی قوروە، کرماشان، ئیلام و لۆڕستانیان دەستبەسەر کردوە و بۆ شوینێکی نادیار گواستویانەتەوە.\nهێزە ئیتلاعاتییەکان شەوی ڕابردوو هەڵیان کوتایە سەر ماڵی بەڕێزان مستەفا باقری ئاشنا خەڵکی ئەسەدئابادی هەمەدان، ئەردەشیر موسەوی خەڵکی کرماشان، مێهدی ئازادبەخت خەڵکی کوهدەشتی لوڕستان، بیژەن گراوەند خەڵکی کرماشان و شەهریار تەهماسبی”کە لە بەرپرسان وبەڕێوەبەرانی ئەم مێهرەجانە بوون،هێرش کرایە سەریان ودەسبەسەریان کردوون.\nعومەر فەقێپور و خالید فەرەیدونی / 19 سال زیندانی بە بێ یەک ڕۆژ پشوو\nنوور محەممەدی ئەفشار نادری هاوڵاتی کورد لە شاری شیروان سەربە خۆراسانی باکوور 3مانگ زیندانی بۆ دیاری کرا.ناوبراو تاوانبار کراوە بە ئاڵۆزکانی بیرو هزری گشتی و پێوەندی لەگەڵ حیزبە ئۆپۆزیسیۆنە کوردییەکان.\nشەممە 9ی پووشپەڕی 97ی هەتاوی،هێزە ئیتلاعاتییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران لەشاری شنۆ لەڕۆژهەڵاتی کوردستان هەڵیان کوتایە سەر ماڵی باوکی هەدایەت عەبدوڵاهی زیندانی سیاسی کورد ودەستیان کرد بە پشکنینی ماڵەکەی.\nڕۆژی 8ی پووشپەڕی 97ی هەتاوی دوو دەروێش لە دەروێشەکانی گونابادی لە ئاودانان سەربەپارێزگای ئیلام بە ناوەکانی جەلال موسەوی و ئەمین عەلیزادە لە تاران دەسبەسەرکران.\nشەممە 16ی پووشپەڕی ئەمساڵ، هێزە ئەمنییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران دوو برای کوردی خەڵکی بۆکان بە ناوەکانی عەزیز و ئامانج ڕەشیدی دەسبەسەر و گواستنیانەوە بۆ شوێنێکی نادیار.\nیەک شەممە 17ی پوشپەڕ پاش تێپەڕبونی هەشت رۆژ بەسەر دانیشتنی دادگەی سێ بەندکراوی ئایینی کورد بە ناوەکانی خەسرەو بەشارەت، کامەران شێخە و ئەنوەر خزری لە بەشی 12ی دادگەی پێداچونەوەی کۆماری ئیسلامی ئێران لە شاری ورمێ، ئەنوەر خزری و خەسرەو بەشارەت بە تۆمەتی هاوکاری لە کوشتن، هەریەکەو 10 ساڵ سزای بەندکردنیان بەسەردا سەپێندرا و کامەران شێخە بە تۆمەتی کوشتن سزای کوشتنەوەی بەسەردا سەپێندرا.\nشەممە 16ی پوشپەڕی 1397، موزەفەر وەلەدبەیگی، رۆژنامەوان و بەرپرسی ماڵپەڕی هەواڵنێری نوریاوی پاوە، بە فەرمانی داواکاری گشتی (دادستان) کۆماری ئیسلامیی ئێران لە شاری پاوەی رۆژهەڵاتی کوردستان لە لایەن هێزە ئەمنیەتیەکانەوە دەستبەسەر کرا\nسێ شەممە 12ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی هێزە ئیتلاعاتییەکانی کۆماری ئیسلامی لەشاری بۆکان هەڵیان کوتایە سەرماڵی شاعیر ونووسەری گەنجی کورد بەناونیشانی ئەنوەر عەرەب و ناوبراویان دەسبەسەر کرد.\nسێ شەممە19ی پووشپەڕی1397ی هەتاوی،شەهاب ئەحمەدی ئازەر چالاکی سیاسی کورد لەلایەن هێزەکانی وەزارەتی ئیتلاعات دەسبەسەر کراوە.\nکۆتاییەکانی جۆزەردانی ئەوساڵ چالاکێکی ژینگەپارێزی کورد بەنانیشانی کاوە بابامیری لەماڵەکەی خۆی لەشاری سنە لەلایەن هێزەکانی وەزارەتی ئیتلاعاتەوە دەسبەسەرکرا.\nپێنج شەممە 21ی پوشپەڕی 1397 سۆران ئەحمەدی دانیشتوی شاری پاوە لە لایەن ئیدارەی ئیتلاعاتی ئێرانەوە لەم شارەی پاوە لە رۆژهەڵاتی کوردستان بانگهێشت کراو پاشان دست بەسەر کرا. سۆران ئەحمەدی لە 22ی خاکەلێوەی ساڵی رابردوو بە تۆمەتی پشتگیری لە حزبە ئۆپۆزیسیۆنەکانی کوردستانی لەگەڵ برایەکی دەستبەسەر کرابوو.\nهاوکات هێزەکانی وەزارەتی ئیتلاعات لە مەریوان سێ هاوڵاتی بەناوەکانی وریا فەرەجی 31ساڵ تەمەن و کوڕی عەبدوڵا، هوشیار کەسرایی 41ساڵ تەمەن وکوڕی ڕەشید هەردوکیان خەڵکی گوندی نێ و عەتافەتاحی”کوڕی محەممەد خەڵکی گوندی سەردووش دەسبەسەر کردن.\nڕۆژی هەینی 22ی پووشپەڕی ئەمساڵ، هێزەکانی وەزارەتی ئیتلاعاتی کۆماری ئیسلامی ئێران لە مەریوان، چالاکی کرێکاری کورد (پەیمان عەبدی) (هاوار) کوڕی ئیسکەندەر یان دەسبەسەر و گواستەوە بۆ شوێنێکی نادیار.\nرۆژی 26ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی مەممەد ئەمین(ئەمیر) پەیغامی زیندانی سیاسی کورد بەندکراو لە زیندانی ناوەندی ئێران لە ورمێ پاش پشتڕاست بوونەوەی حوکمەکەی لە دیوانی باڵای ئێران دوور خرایەوە بۆ زیندانی ناوەندی کرمان.\nیازدەی پوشپەڕی 1397 مەسومە تەقی نەژاد شارۆمەندی کوردی کرماشانی دانیشتوی شاری کەرەج بە دەستی هێزەکانی ئیتلاعاتی کۆماری ئیسلامی ئێران دەست بەسەر کراو بۆ شوێنێکی نادیار کوازراوەتەوە.\nسێ شەممە 26ی پووشپەڕ میلاد ساعیدپەنا دانیشتووی شاری سنە لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە پارکێکی ئەو شارە دەسبەسەر کرا. دەسبەسەری ئەم هاوڵاتییە کوردە لەکاتێکدا هاتۆتە ئاراوە کە هیچ حوکم و مۆڵەتێک لەهەمبەر دەسبەسەری ناوبراو یان هۆکاری دەسبەسەرییەکەی نەنوێندراوە وبەبێ هیچ ڕاگەیاندن یان هۆشدارییەک دەسبەسەر وگواستراوەتەوە بۆ گرتووخانە.\nرۆژی 26ی پووشپەڕ، کەریم وشەهرام سەیدزادە دوو هاوڵاتی بۆکانی لەلایەن هێزە ئەمنییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە دەسبەسەر و گوازراونەتەوە بۆ شوێنێکی نادیار. ئەم دووشارۆمەنددە کوردی بۆکانییە لەڕۆژهەڵاتی کوردستان بەتۆمەتی پشتیوانی لە بازاڕیانی مانگرتوو لەبانە دەسبەسەر کراون.\nدادگای ئینقلابی ئێران لە شاری سنە لە بڕیارێکدا سزای 16 مانگ زیندانی سەپاندوە بەسەر هەر یەک لە ژینگەپارێزانی شاری مەریوان. فاروق سەعیدزادە، لایەق ئەحمەدی، ئازاد ڕۆحی سێ چالاکی بواری مەدەنی ژینگە پارێزی شاری مەریوان بە تۆمەتی کوژاندوەی ئاگر کە لە دارستان و لەوەڕگاکانی دەروبەری مەریوان بەردەرێت و پڕووپاگەندا دژی نیزامی کۆماری ئیسلامی هەر یەکەو بە 16 مانگ حەپس سزا دراون.\nدەسبەسەری چالاکی مەدەنی کورد موختار زارعی لەشاری سنە\nپێنج شەممە 28ی پووشپەڕی ئەمساڵ، هاوڵاتییەکی کورد بەناونیشانی سەیران ئارامش لەلایەن هێزە ئەمنییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە لە گەڕەکی 25ی شاری سنە دەسبەسەر و گوازرایەوە بۆ شوێنێکی نادیار.\nزانیار ئەحمەدی نیاز 19ساڵ تەمەن کوڕی حسێن ئەحمەدی نیاز، پارێزەری کچانی شین ئاوێ و ڕامین حسێن پەناهی، لەلقی 28ی دادگای شۆڕشی تاران بەتۆمەتی هەوڵدان دژی ئەمنییەتی نەتەوەیی و بەشداری لە گردبوونەوە نایاساییەکان بە 8 ساڵ حوکمی تەعزیری مەحکووم کرا.\nسێ شەممە دووی گەلاوێژ، بەختیار عارفی”مامۆستای پەروەردە وفێرکاری سەردەشت کەپێشتر بەتۆمەتی ئەندامەتی لە گرووپی بانگهێشت وچاکسازی 18مانگ زیندانی بۆ دیاری کرابوو،بۆ جێبەجێ کردنی حوکمەکەی ڕەوانەی زیندانی کۆماری ئیسلامی لەمەهاباد کرا.بەرگری لە ئازاد بونی سامان نەسیم و نوێ کردنەوەی دۆسیەی ناوبراو\nماوەی زیاتر لە 20 ڕۆژە 3 لاوی کورد لەناوچەی مەریوان کە لەلایەن هێزە ئەمنییەکانی کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە دەسبەسەر کرابوون، نادیارە. بەگوێرەی هەواڵەکە، ناونیشانی ئەم کەسانە بریتییە لە: (عەتافەتاحی خەڵکی سەردووشی مەریوان، وریافەرەجی خەڵکی گوندی نێ لە مەریوان، هوشیار کەسرایی\nزەینەب جەلالیان لەگەڵ 9 زیندانی دیکەی تاوانە ئاساییەکان لەناڕەزایەتی دژ بە بێبەری کردنیان لە چاوپێکەوتنی حەوتانەی زیندان دەستیان دایە مانگرتن لە خواردن.\nیەک شەممە 7ی گەلاوێژی ساڵی 1397ی هەتاوی، خوێندکاری کورد (کامبیز نەدیمی) بانگهێشتی ئیتلاعاتی هێزە ئینتزامییەکانی کۆماری ئێسلامی ئێران کرا لە کامێران و لێکۆڵینەوە و لێپرسینەوەی لەسەرکرا وتاوانبار دەکرێ.\nدوابەدوای هێرشی گروپێکی 5 کەسی لە زیندانیانی دەرەکی تاوانبار بە ئەندامەتی لە گرووپی تیرۆریستی داعش لە زیندانی ڕەجایی شار بۆ سەر زیندانیانی سیاسی کورد، چەندد کەس لەزیندانیانی سیاسی بەدەستی ئەو کەسانە بریندار کراون. دادگای ئینقلابی کۆماری ئیسلامی لە شاری سنە هەریەکەو لە چالاکانی مەدەنی و کرێکاری شاری سنە(یەدوڵا سەمەدی و جەمیل شەهابی و ئارمین شەریفە) هەریەکەو بە تۆمەتی درۆ و دەلەسە و شێواندنی ڕای بۆ ڕۆژی 13ی گەلاوێژ بانگهێشتی دادگا کردوە.\nپێنج شەممە 28ی پووشپەڕ، 5 چالاکی کەلتووری دەسبەسەرکراوی کورد بەناوەکانی (مستەفا باقری ئاشنا، سەید ئەردەشیرمووسەوی، شەهریار تەهماسبی، ئەرسەلان هەدایەتی و بیژەن گراوەند) لە گرتووخانەی ئیلاعاتی سپا لە کرماشان بە مۆڵەتی دەسبەسەری کاتی بۆ زیندانی دیزەڵ ئاوای ئێران لەکرماشان گوازراونەتەوە.\nکۆڵبەر و کرێکاران\nشەوی 28ی پوشپەڕی 1397 ی هەتاوی لە گەشتێکی شەوانەدا پاسگای “قۆرخلەرمیشە” سەربە شاری چاڵدران نزیک بە سنوری نێوان ڕۆژهەڵات و باکوری کوردستان کۆڵبەرێک بە ناوی حەکیم حەیدەرانلو دەکوژن.\nچوار شەممە 13ی پوشپەڕی 1397 ی هەتاوی کۆڵبەرێکی کورد بە ناوی مەنسور سوهرابی لەکاتی کۆڵبەریدا بە هۆی زەختی زۆر دڵی دەوەستیت و گیانی لەدەست دەدات.\nدووشەممە 18ی پووشپەڕی ئەمساڵ، کۆڵبەرێکی کورد بەناونیشانی هیوا کوڕی عەلی 26ساڵ تەمەن وخەڵکی مەهاباد، بەهۆی تەقینەوەی مین لەکاتی کۆڵبەری بەگرانی پێی بریندار دەبێت.\nشەوی 20ی پوشپەڕ 1397 ی هەتاوی لە بەرزاییەکانی دەوروبەری قەمترە”سەربە پیرانشار لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان هێزەچەکدارەکانی کۆماری ئیسلامی بۆسەیان بۆ کاسبکاران و کۆڵبەران نابویەوە و لەو ڕاوە دوونانە و تەقەلێکردنەدا کۆڵبەرێک بەردەبێتەوە و توشی کوتان و برینی جەستەیی بوەتەوە.\nڕۆژی پێنج شەممە 21ی پوشپەڕ، هێزە ئەمنیەتیەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران لە نێوان شاری میاندواو بۆکان، ماشینێک کە هەڵگری 4 کەس بوە، دەدەنە بەردەسڕێژ و لە ئاکامدا هاووڵاتێیک بەناوی (هەژار ڕەزایی) کوڕی ئیسماعیل دانیشتوی گوندی (قەڵای هۆلاکۆ) دەکوژرێت.\n30ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی کرێکارێکی کورد بەناونیشانی بێهنام مونفەرد دانیشتووی شاری سنە بەهۆی ڕووداوی کار لە کارگەیەکی عیلاجی سوننەتی(طب سنتی) تووشی ڕووداوی کار هات وبەگرانی بریندار بوو.\nسێشەممە 2ی گەلاوێژی 1397ی هەتاوی کۆڵبەرێک بەناوی ڕەشید محەمەد علی تەمەن 34ساڵ خەڵکی گوندی شکڵ ئابادی سەربە ناوچەی مەرگە وەڕ بەهۆی کەوتنە بۆسەی هێزە چەکدارەکانی جێگیر لەپایەگای زەیتی ئێران نێوان باکوور و ڕۆژهەڵاتی کوردستان، لەسنووری ورمێ کۆژرا و چەند کۆڵبەری دیکەش بریندار دەبن\nچوارشەممە 4ی گەلاوێژ لە سنووری خۆی کۆڵبەرێکی کورد بە دەستی هێزە سنوورپارێزەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران کوژرا. ناوی کۆڵبەرە کوژراوەکە “مەحموود ” کوڕی سەعید، 45ساڵ تەمەن و دانیشتووی گوندی گڕناوێک سەربە قوتوور لەشاری خۆی لە ڕۆژهەڵاتی کوردستانە.\nرۆژی هەینی 5ی گەلاوێژی 1397ی هەتاوی دوابەدوای تەقەی ڕاستەوخۆی هێزەکانی سنوورپارێز لەسنووری سەردەشت دوو کۆڵبەر بەگرانی بریندار بوون. ناونییشانی ئەم دوو کۆڵبەرە کە بونەتە ئامانجی تەقەی ڕاستەوخۆی ئەم هێزانە کۆسرەت مامەند تەمەن 15 ساڵ ودانیشتووی گوندی دۆڵەتوو وحسێن تەمەن 25ساڵ دانیشتووی گوندی گەردەنە ڕاگەیەندراوە.\nئیدارەی بێهزیستی شاری مەریوان دەستی بەسەر حیسابی بانکی موختار ئەمینی (زوێران) 37 ساڵ تەمەن و خێزاندار و خاوەنی دوومنداڵدا گرتوە.\n: کرێکارێکی کورد بەناونیشانی ئۆمێد حسێنی چەندد ڕۆژ پێشوتر لە شاری یەزد بەهۆی نەبوونی پاراستنی شوێنی کار تووشی ڕووداو هات و گیانی لەدەست دا. بەگوێرەی سەرچاوەیەکی ئاگادار:(ئەم کرێکارە کوردە بەهۆی ئەوەی 70 لەسەتی لەشی سووتا بوو پاش چەندد ڕۆژ لە نەخۆشخانە گیانی لەدەست دا.\nهەینی 13ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی،سپای پاسداران بەشێک لە بەرزاییەکانی حاجی ئۆمەرانی وەکوو گۆمە هیشک، کانی سورک،خڕڕە بەرد وداوێنی کێوی چیخدەڕەش لەسنووری گوندی گوندەژۆرودەوروبەری لەباشووری کوردستان تۆپبارانکرد.ئەم هەوڵەیکۆماری ئیسلامی بوو بەهۆی کۆچی زۆرەملەی خێڵەکانی دانیشتووی ئەم دەڤەرە.\nنارەیاەتی هاووڵاتیان، ناعەدالەتی و نابەرابەری، سوکایەتی کردن بە گەل\nقەیرانی بڕانی کارەبا لە ئێران/ خەساری ئابووری و کێشەی بنەماڵەکان/ گردبوونەوەی ناڕەزایەتی هاووڵاتیانتاشینی سەرو سمێڵی 3 دەروێشی گونابادی\nڕۆژی یەکشەممە 17ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی کرێکارانی شارەوانی مەریوان لەبەردەم ئەو ناوەندە گردبوونەوەی ناڕەزایان پێک هێنا.\nکارنامە(ئەنجام)ی حکومەتی ئێران: هەبوونی 21هەزار تووشبوی مادە هۆشبەرەکان لەپارێزگای سنە\nڕێکەوتی 31ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی کرێکارانی شارەوانی سەڵەوات ئاوای سنە بەهۆی پاشەکەوتی حەقدەستەکانیان دەستیان داوەتە مانگرتن. بەگوێرەی هەواڵەکە حەقدەستی ئەم کرێکارانە بۆماوەی 7 مانگە نەدراوە وجگە لەوەیش دووساڵ (اضافەکاری) و سێ ساڵیش جێژنانەیان وەرنەگرتووە.\nکرێکاران و سبوورەکانی شاری سەوڵاوی سەر بە پارێزگای سنە، بەهۆی پاشەکەوتی حەقدەستەکانیان بۆ ماوەی 9 مانگ دەستیان دایە مانگرتن.\nڕۆژی شەممە 6ی گەلاوێژی 1397ی هەتاوی شۆفێر پاسەکانی شاری کرماشان بە هۆی کەمی موچە و کرێی هاتۆچۆیی دیاری کراوی شارەوانی و ناوگانی هاتۆچۆی شارەوەدەستیان دایە مانگرتن و ناڕەزایەتی دەربڕین\nشوێنی ئیش وکاری 22 هاوڵاتی بەهایی لە ورمێ کەساڵی پار لەلایەن هێزەکانی ئەماکنی حکوومەتی ئیسلامی ئێرانەوە لەو شارە پلۆمپ کرا پاش تێپەڕینی پتر لە ساڵێک وەکوو خۆی بەداخراوی ماوەتەوە.\nیەکشەمە 17ی پوشپەڕی 97ی هەتاوی کچێکی گەنج بە ناوی (ڕوئیا ڕەسوڵزادە ناوی باوک مەولوود) لە شارستانی سەردەشت لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە ڕێگەی خۆ هەڵواسینەوە کۆتایی بە ژیانی خۆی هێنا.\nچوارشەممە 11ی ژوئیەی 2018ی زاینی کچێکی تەمەن 15 ساڵ بەناوی (ڕ.ز.ق) دانیشتوی ناحیەی چوارقوڕنە سەربە قەزای ڕانیە خۆی سوتاند و گیانی لەدەستدا.\nژنێک بەناوی (س.ئ.ئ) تەمەن 28ساڵ لەگوندی دووگمانی شارەدێی سەنگەسەر لەشارۆچکەی قەڵادزێ لەڕێگەی خۆهەڵواسین کۆتای بەژیانی خۆی هێنا. ناوبراو دایکی دوو منداڵەو هۆکاری خۆکوژییەکەی ڕوون نەبۆتەوە.\n27ی پوشپەڕی 1397ی هەتاوی ژنێکی 23 ساڵ تەمەن لە شاری مەریوان بەناوی ئارەزوو دڵئەنگیز لە ڕێگەی خۆهەڵواسینەوە هەوڵی خۆکوژی داوە و کۆتایی بە ژیانی خۆی هێناوە.\nڕۆژی یەکشەمە 7ی گەلاوێژی 97ی هەتاوی دوو کچی تازەپێگەیشتوو خەڵکی سەرپێڵ زەهاو بە هۆی گوشاری ژیان و نەبوونی پێویستیەکانی ژیان کۆتاییان بە ژیانی خۆیان هێنا. نوشین ڕوستەمی، 16 ساڵان خەڵکی گوندی قەڵخانی و مریەم ڕۆستەمی 17 ساڵان خەڵکی گوندی زەعفەران.\n31ی پوشپەڕی 1397 ی هەتاوی بۆمەلەرزەێیک بە پلەی 5٫9 ڕیختێری هەرێمی تازاوا سەر بەناوچەی کرماشانی هەژاند\nچوارشەممە 13ی پووشپەڕی 1397 ی کوچی هەتاوی ئاگرکەوتنەوەیەکی بەهێز لەناوچەی کانی زەرد و بەنەژاژی شاری بانە هاتە ئاراوە کە بەهیممەتی خەڵکی ناوچەکە کوژێندرایەوە. هاوکات لەهەمان ڕۆژ ئاگرکەوتنەوەیەکی بەربڵاوی دیکە لەناوچەی سەقز گوندی ئاڵتوون هاتە ئاراوە کە تاکاتی بڵاوبوونەوەی ئەم هەواڵە پێشی پێنەگیراوە و ڕووبەرێکی زۆری لەوەڕگەکانی ئەو ناوچەیەی سوتاندووە.\nگوندی ده ڵ لە 34 کیلۆمەتری سەوڵاوادایە وحەشیمەتی گوندەکە نێزیک بە هەزارکەسەو لە 250 بنەماڵە پێک هاتووە، تووشی کێشەی بێ ئاوی بووە.\nبەهۆی ژەهراوی بوونی ئاوی ڕووباری قزڵ ئەوزەن پتر لە 4هەزار ماسی لەو ڕووبارەدا مردوون.\nهەینی 15ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی لەزۆربەی شوێنەکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان ڕووداوی ئاگرکەوتنەوە هاتە ئاراوە،کەناونیشانی هەندێکیان بەم شێوەیەن.گوندی سێوەڕ کە 5هێکتار لە لەوەڕگەی ناوچەی سوتاند.دارستانەکانی گوندی سیاناو (سەربان چەقەڵان).دارستانەکانی گوندی شارانی , گوندی کانی قوڵەجان دارستانەکانی گوندی لەنجاوا(کانی چناران)”و زۆر ناوچەی تر کەهێشتا بەدەستمان نەگەیشتووە.\n19ی پوشپەڕ 1397ی هەتاوی دارستانەکانی نژمار ئاگرێکی بێ ئامانی لێبەردراوە و بە هۆی زۆری پوش و پوار و چڕی دارستانەکانەوە کوژانەوەی ئاگرەکە لە لایەن ژینگەپارێزان و خەڵکەوە دژوارە.\nدووشەممە 1ی گەلاوێژی 1397ی هەتاوی کێو و بەرزاییەکانی دەورووبەری شاری سەقز لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان لەلایەن دەستوپێوەندییەکانی سپای پاسدارانی کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە لەو شارەدا ئاگر تێبەردران. بەگوێرەی هەواڵەکە، ئەو شوێنانەی کە ئاگری تێبەرداوە و ڕووبەرێکی بەرینیشی لێ سوتێندراوە\nکۆبونەوەی نارەزایەتی چالاکانی مەدەنی شاری سنە دژ بە بڕیاری حکومت بۆ کردنەوەی هۆتێل و لە ناو بردنی سەیرانگای\nڕۆژی 20ی پووشپەڕی 1397ی هەتاوی دەورووبەری گوندی (سێفی خواروو) ئاگری تێبەردرا و 3 هێکتار لە لەوەڕگە و دارستانەکانی ئەو ناوچەیە سوتێنرا. هەروەها، ڕۆژی 21ی پووشپەڕ ناوچەی گوندی (سۆفی بلە) لە دەورووبەری مەریوان ئاگر تێبەردراوە وهەنووکەیش ئاگرەکە لەتەشەنەدایە\nهەر لە سەرەتای مانگی پوشپەڕی ساڵی 97ی هەتاوییەوە چەندین جار ئاگر لە دارستان و لەوەڕگاکانی گوندی ماولۆ سەربە شاری ڕەبەت لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان بەردراوە و زەرەر و زیانێکی زۆر بە دارستان و لەوەڕگاکانی ئەو دەڤەرە گەیشتوە.\nڕفاندن و ئەشکەنجەدانی هاووڵاتیان-ی عەفرین لەلایەن سوپای تورکیا وچەتەکانی بەردەوامە، هاووڵاتییەک بە ناوی محەمەد ئیبیش بە هۆی ئەشکەنجە ی چەتەکانی سوپای تورکیاوە گیانی لەدەستدا.\nشەممە 6ی گەلاوێژ 2018 سێ هاوڵاتی کوردی عەفرین لە لایەن گروپ و شوێن کەوتوانی سەر بە تورکیا ڕفێندران. ئەو سێ هاوڵاتییە بە ناوەکانی عومەر عەلیکۆ تەمەن 33 ساڵ و عەگید محەمەد دەردۆ تەمەن 28 ساڵ و محەمەد حەسەن محەمەد تەمەن 22 ساڵ لەکاتی کارکردن لەناو مەزرا کشتوکاڵییەکانیان ڕفێندران.\nسەربازانی سوپای تورکیا لە زۆر ناوچەی نێوان شارۆچکەی ڕوبارۆک و شەمزینان لە باکوری کوردستان و هەروەها لە چەندین ناوچەی باشوری کوردستان، بەنزینیان بەسەر دارستانەکانی کوردستاندا کردووە و دەستیان کردووە بە سوتاندنی دارستانەکان.\n3ی ژوئیەی 2018ی زایینی،فڕۆکە شەڕکەرەکانی تورکیا بەچڕی بۆردمانی سنووری ناوچەی برادۆست دەکەن لەباشووری کوردستان\nیەکی جولای، کچێک بەناوی(دونیا ڕەشید ناجی) تەمەن 19 ساڵ دانیشتوی گوندی هەلانیای سەر بە شارەدێی شێروان مەزن له سنوری بارزان بەهۆی هاوەنێکی سوپای تورکیاوە گیانی لەدەستداوە.\n19ی پوشپەڕی 1397 حکومەتی تورکیا لە رێگەی فرۆکە دەستی داوەتە بۆردومانی بناری قەندیل کە سەدان خێزان تێیدا دەژین. فڕۆکەی شەریەکانی سوپای تورکیا، دەوروبەری گوندی بێپاڵانی سەربە شارەدێی سەنگەسەری لە بناری قەندیل و هەروەها دۆڵی باڵەیان لە بناری قەندیل بۆردوومان کردووە.\nشەوی 14.07.2018 لە شارەدێی ئاغجەلەری سەر بە شارۆچکەی چەمچەماڵ-ی پارێزگای سلێمانی کچێکی خوێندکار تەمەن 16 ساڵ بەناوی سۆنیا عارف، بە دوو گوللەی کڵاشینکۆف، کوژراوە.\nڕێکەوتی 19ی پووشپەڕی 1397 بەهۆی پێک کەۆتنی نەوت کێشێک لەگەڵ ئوتوبووسێکدا کە هەڵگری موسافیر بوو لە شاری سنە لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان کەپتر لە 26کەس گیانیان لەدەست دا.\nڕۆژی سێشەممە لە سەر رێگای سەقز بۆ دیواندەرە هێزە ئەمنیەکانی کۆماری ئیسلامی ئێران تڕۆمبێلی کەنجێکی کورد بەر دەستڕێژ دەدەن و لە ئاکامدا لێخوڕی تڕۆمبێلەکە بریندار دەکرێت.\nلە رۆژانی رابردوودا لە ناوچەی سیدەکان سێ هاوڵاتی کوردی باکوری کوردستان لە لایەن هێزەکانی سپای پاسدارانەوە دەست بەسەر دەکرێن و ئەم هێزە دەست دەگرن بەسەر پتر لە 950 سەر لە مەڕ وماڵاتی ئەم کەسانە.\nژنە سیاسەتمەداری کوردی خەڵکی شاری ئاگری باکووری کوردستان بەناونیشانی گولیزار تاشدەمیر کە ماوەیەکە بۆ چارەسەری پزیشکی پەنای بۆ وڵاتی نۆروێژ بردووە،مەترسی دیپۆڕت کردنەوەی لە ئارادایە.\nڕێگری سپای پاسداران لە ئاژەڵدارانی ناوچەی سەڵماس بۆ کوێستان و لەوڕگاکان\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (مانو بەرزنجی)ەوە لە: Aug 3 2018 7:42AM تۆمارکراوە


کەیسی دەستگیر کراوانی بادینان دەستبۆبردنێکی ھەڵەو بەرەنجامێکی نەخوازراو\n١- کێشەوململانێ و دابەشبون و بێ متمانەی یە ناوخۆییەکانی قوڵترکردەوە، لەکاتێکدا تاسەر ئێسقان پێویستیمان بەپێچەوانەکەی ھەیە.\n٢- ھێندەی تر دەسەڵاتی داوەری و دادگاکانی لەھەرێمی کوردستاندا بردە ژێر پرسیارەوە، لەکاتێکدا بەشێکی گەورەی شکۆی ھەردەسەڵاتێكی نیمچە دیموکراسیش لە شکۆی ئەم دەسەڵات و دامەزراوەداو سەربەخۆیی و بێلایەنی ئەو نەك چنگاڵی ئەمنیدا ڕەنگدەداتەوەو بەر جەستە دەبێت.\nبەمەش پێداگرتن لەسەر کەیسەکە و ئازاد نەکردنی گیراوەکان، کەلەڕوی یاسایی ڕوتیشەوە چەندین پرسیار لەسەر بڕیاری حوکمدانەکەیان ھەیە، دەڕژێتە بەرژەوەندی ناحەزە ھەرێمایەتیەکانی پرسی کوردو ھەرێم.\nئەمە لەڕوی ئامانج و لێکەوتەکانەوە. لەڕووی جۆری بەڕێوەبردنی قەیرانەکەشەوە( کەبەداخەوە بەھۆی ھەڵە مامەڵەکردنەوە لەکەیسەوە بەرەو قەیران برا؟!) چەندین ھەڵە ڕویداوە، لەوانەش:\n٢- پێشبینی نەکردنی قەوارەی کاردانەوەکان و توندی و جۆراوجۆریان.\nلەناوخۆوو دەرەوە پاساوی سەربەخۆیی و بێلایەنی دادگاکانی ھەرێم ڕەتدەکرێتەوە. بڕوایەکی بەھێز بەوە لەئارادایە کە کەیسەکە بەپلەی یەکەم سیاسیەو دادگای وەکو ئامراز تێدا بەکار ھاتووە. بەڵگەکان بۆئەو جۆرەحوکومدانە باوەڕپێکراونین و نادادپەروەری بەئاشکرا دەبینرێت. ھەروەھا حکومەت شکستی ھێناوە لەوەی بیسەلمێنێت، کەیسەکە ئاسایشی و تاوانکاریەو پەیوەندی بەئازادی ڕادەربڕین ومیدیاو چالاکی سیاسیەوە نیە.\nدڵنیاش بە وەڵامدانەوەی ئەرێنی بەفشاری ڕەواو ھەمەلایەنە، نیشانەی لاوازی نیە، بەڵکو ئاماژەیە بەلێپرسراوێتی لەئەستۆگرتن. خەڵکی و زۆر ناوەندی نێودەوڵەتیش، ڕێز لەھەستێکی لەوجۆرە دەگرن وپێگەکە وئەرکت لەپاراستنی بەرژوەندییەکانی ئەوھەرێمەی بەناوی ئەویشەوە حوکومڕانی دەکەیت، ئەوەت لێدەخوازێت.


یەکێتی و پارتی ئەگەر نەگۆرین با دلنیا بن دەروخێن\nد. عەبدولڕەحمان مەولود\nئەوەی لە کوردستاندا هەیە حکومرانی نییە، بەلکۆ هەرکەس بۆخۆیەتی. دەنگی نارازی کۆمەلانی خەلکی کورستانیش هاتا دێت پەنگ دەخوات و گەشە دەگات. ئەگەر یەکێتی و پارتی بەدەم داخوازیەکانی خەلکەوە نەچن ئەم بلێسانە زوو یان درەنگ دەبنە ئاگرێکی گەوەرە و تەر و ووشکی کوردستان بەیەکەوە دەسوتێنن.\nیەکێتی و پارتی یان دەگۆرێن یان دەبێت چاوەروەنی ڕوخان بکەن. دلنیابن، هێزی چەکداری کوردستان تەقە لە خەلکی کوردستان ناکات بۆ بەرگری لە ئێوە. ئەو بەشە کەمەش کە ئامادەن تەقەبکەن، چونکی چارەنوسیان بەسەرکردەکان بەستراوە، هاوشێوەی فیدایەکانی سەدام و گاردی کۆماری سەردەمی سەدام ناتوانن بەرگریتان لێبکەن.\nئێوە کەی تێدەگەن کاتێ گۆڕانکاری جدییە! خەلك بارەگای حیزبەکانی سوتاندن، بایکۆتی هەلبژاردنیان کرد، ئیستاش کۆچی بەکۆمەل دەکەن، کەچی ئێوە هەر دەتوانێ بەهەمان شێوەکاری ڕابردوو کار بکەن. ئەمە هەتاسەر بەردەوام نابێت.\nئایا پارتی و یەکێتی لەخۆیان پرسیە چەند تەلەفزیۆن، ڕادیۆ، ڕۆژنامە، گۆڤار، مالپەر و پەیجیان هەیە و مەسەرفی ئەمانە چەندە؟ ئایا یەکێتی و پارتی پێوستیان بە ڕۆژنامەی مەرکەزی حیزبە؟ بۆ هەلومەرجی کوردستان وەك ساڵی ١٩١٧ ڕووسیایە هەتا هاوشێوەی پرافدەی بەلشەفیکەکانی روسیا ئەوانیش ئۆرگانی ناوندی حیزییان هەبیت؟ بۆ کۆتایی بەم مۆدیلە لە ڕاگەیاندن ناهێنن و هاوشێوەی ولاتانی پیشکەوتو ، کەنەدا، ئوسترالیا، سوید،... تاد ڕاگەیاندنێکی پالپشتی لێکراوە دروست ناکەن و تێچوی ئەم ڕاگەیاندنە زەبەلاحە و بێناوەرۆکەتان بخەنە خزمەتی پەیداکردنی هەلی کار یان خوێندنی زانکۆکان.\nئایا یەکێتی و پارتی لە خۆیان پرسیوە، چەند لق، ناوچە، مەلبەند، کۆمیتەوە، سکرتاریەت، مەکتەب، ...تاد هەیە و مەسرەفی بەرێوەبردنی ئەو هەموو ناوەندە چەندە ؟ ناکرێ ژمارەی ئەم دەزگایانە هەر هیچ نەبێت لە ئێستادا بکەنە نیوە و بە تێپەربوونی کات هیچیان نەمێنێن و ئەو داهاتەی لەم ڕیگایە دەست دەکەوێت بکەنە خزمەتی تەندروستی.\nئایا یەکیتی و پارتی ناتوانن دەزگایەکی ڕێك وپێکی بیمەی بێکاری بەستانداری جیهانی دابنێن، ناتوانن دەزگایەکی سوشیالی ڕیك و پێك بەستانداردی جیهانی دابنێن ؟ ئایان ناکرێ دەستهەلگرن لە بازار و قۆرغکردن بازرگانی لە لایەن کەسوکار و حیزبیەکان، ئایا ناتوانن یاسەیەکی باج بەستانداری جیهان دابنێن و لەم ڕێگایەوە برەپارەیەکی باش لە خواپێداوەگان وەرگرن بەرامبەر بە تەئمینکردنی ئاشتی کۆمەلایەتی بۆیان؟\nئایا یەکێتی و پارتی ناتوان کۆمپیالە و بۆندی حکومەتی هەرێمی کوردستان دروستکەن بەقازانجێکی گونجاو بیدەن بەسەرمایەدارانی ناوخۆی کوردستان و عیراق؟ ئەم برە قەرزەی لەم ڕێگایە دەست دەکەوێت لە پرۆژەی پەیداکردن هەلی کار و دروستکردنی ژێرخانی کۆمەلگا سەرفبکریت ؟\nئایا ناتوانن سەنتەری پەیداکردنی هەلیکار (Human resource center) لەهەرشارێك دابنێن و ئەوەی بەدوای کار یان کرێکار دەگەرێت لەم شوێنانە ناوتۆمار بکەن واز لە خزم خزمێنە، واستە، بەرتیل، تەزویر و حیزبایەتی بهێنرێت ؟\nئایا ناتوانرێ شارەزایانی بواری ئابوری کۆبکرێنەوە، بۆ ئەوەی رێگاچارەیەك بدۆزنەوە بۆ ئەوەی هاولاتی متمانەی بەدەسەلات بێت و پارە و داهاتی لە بانکەکان دابنێ، ئیش بە چەکی بانکی و کۆمپیالەی بانکەکان بکرێ و هێواش هێواش واز لە بەکارهێنانی پارەی کاش (نەختینە) بهێنرێت و بەمەش تارادەیەکی باش کێشەی سیولەی پارە چارەسەر بکرێ ... ؟ ئایا ناکرێت بیرلەوە بکرێتەوە کە چۆن بازاری ناوخۆی کوردستان گەرم بکرێت و فرەستی کاری زیاتر دابین بکریت؟\nئایا ناکرێت، هێدی هێدی ژمارە چەکدارەکانی دەورەبەرتان و میلشیای حیزبی کەمبکەنەوەو ئەوەش دەمێنێتەوە بکرێتە سەربازی حکومەتی هەرێمی کوردستان ؟\nئەمانەی باسمکردن و سەدان کاریتریش هەر ئەمرۆ هەمووی یان بەشێکی دەکرێت و کردنەکەشی دەچیتە خانەی خزمەتی خەلکی کوردستان و سەقامگیری دەسەلات و ئاوەدانکردنەوەی کوردستان.\nیەکێتیی پارتی پێویستە خشتەیەك دارێژن بۆ ئەو کارانەی کە سالانە دەیکەن بۆ ئەوەی بە پلانێکی تۆکەمە و لە ماوەیەکی دیاریکراودا مۆدیلی حوکمرانی و حیزبایەتی لە کوردستان بگۆرێت. ئەوەی لە کوردستاندا هەیە حکومرانی نییە، بەلکۆ هەرکەس بۆخۆیەتی. هەر بۆیە، ئەگەر پارتی و یەکێتی نەگۆرێن، ئەوا دلنیابن دەروخێن.\nنوەسەری ئەم بابەتە پرۆفسۆری یاریدەرە لەزانکۆی لۆریە، واترلو ، کەنەدا\n1 هەندێك زیاتر لەوەی شێخ ئەدەهەم بارزانی ووتی!\n2 "نۆرە" بەدیلی یەکێتی و پارتیە\n3 بە بەدیلی یەکێتی و پارتییە لە کوردستان ئامادەیە\n4 شۆرش تایبەتمەندی وڵاتانی دواکەتوە!\n5 تکایە کاك مەسرور لەئێستادا سەردانی تورکیا مەکە\n6 تورکیا ئاخیرین شەری دەکات\n7 پارتی، پارێزگاری کەرکوك‌و ڕیفراندۆم\n8 ئایا مەسرور بارزانی هەڵەکانی نێچیرڤان بارزانی دوبارە دەکاتەوە؟\n9 ئایا بارزانی‌و تاڵەبانییه‌كان سەبارەت بەڕۆژئاوا تەماشاکەرن؟\n10 گرنگە بۆ گۆڕان بەشداری حکومەتی داهاتوی هەرێمی کوردستان نەکات


09/07/2020 1374 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nفەرماندەی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەكانی عێراق كاتی كۆبوونەوەی داهاتووی وەزارەتی پێشمەرگەی هەرێمی كوردستان و فەرماندە ئەمنییەكانی حكومەتی فیدراڵی ئاشكراكردو هەروەك باس لە راستی و دروستی هەواڵی گەڕانەوەی پێشمەرگە بۆ ناوچە كێشەلەسەرەكانیش كرد.\nلیوا تەحسین خەففاجی وتەبێژی فەرمی فەرماندەیی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەكانی عێراق لەلێدوانێكدا باسی لەوە كردووە، لە كۆبوونەوەی یەكەمی نێوان هێزەكانی پێشمەرگە و سوپای عێراق بەهیچ جۆرێك باس لە گەڕانەوەی پێشمەرگە بۆ ناوچە كێشەلەسەرەكان، یان پێكهێنانی ناوەندی ئەمنیی هاوبەش بۆ ئەو ناوچانە نەكراوە، ئاماژەی بۆ ئەوەش كردووە، كۆبوونەوەكە دوای دابڕانێكی زۆری نێوان هێزەكانی پێشمەرگە و هێزە فیدراڵییەكان بووە و ئامانج لێی پاراستنی سنوورەكان و دەستپێكردنەوەی هەماهەنگی بووە لەنێوان هەردوولا.\nخەففاجی ئاشكرایكردووە، لە كۆبوونەوەی دووەمی نێوان هێزەكانی پێشمەرگە و هێزە فیدراڵییەكان، كە وابڕیارە لە كۆتایی ئەم مانگە یان لەسەرەتای مانگی داهاتوودا بەڕێوە بچێت، میكانیزمی هەماهەنگی نێوان هەردوولا دیاری دەكرێت.\nوتەبێژی فەرماندەی ئۆپەراسیۆنە هاوبەشەكان ڕوونیكردووەتەوە، ئەو هەواڵانەی لە تۆرە كۆمەڵایەتییەكان و پێگە هەواڵییەكاندا بڵاوكراوەتەوە و باسی لە ئەگەری گەڕانەوەی پێشمەرگە بۆ ناوچە كێشەلەسەرەكان كردووە دوورن لەڕاستییەوە.\nهەر لەو چوارچێوەیەدا، عەبدولخالیق عەززاوی ئەندامی لیژنەی ئاسایش و بەرگری لە ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق رایگەیاند، ڕێگە نادرێت هێزەكانی پێشمەرگە بۆ ناوچە كێشەلەسەرەكانی سنووری پارێزگای دیالە بگەڕێنەوە .\nبەقسەی عەززاوی ناوچەكە هەر لە خانەقینەوە بۆ هەموو شار و شارۆچكەكانی تری سنووری دیالە سەقامگیرن و قورسە ڕێگە بە گەڕانەوەی هێزەكانی پێشمەرگە بدرێت، بەو پێیەی بەگەڕانەوەی ئەو هێزانە كێشە و گرفت لەناوچەكەدا دروست دەبێت.


عەشق چییە؟ - ژنەفتن\nگفتوگۆ له‌گه‌ڵ ژاك دێریدا\n1ی تشرینی یه‌كه‌م، 2021|تەوەر و هەڤپەیڤین، هزر\nلە بنه‌ڕه‌تدا، ئه‌م چاوپێكه‌وتنه بریتییه له كورته ڤیدیۆیه‌كی دێریدا له‌سه‌ر (youtube) كه درێژییه‌كه‌ی نزیكه‌ی (٥) خوله‌كه و به‌ناونیشانی (ژاك دێریدا: له‌باره‌ی عه‌شق و بوون)ه‌وه بڵاوكراوه‌ته‌وه. ده‌قی چاوپێكه‌وتنه‌كه فه‌ره‌نسییه و وه‌رگێڕانه ئینگلیزییه‌كه‌ی به تایتڵ له‌سه‌ره.\nئامی: ده‌مه‌وێت پرسیاری ئه‌وه‌ت لێ بكه‌م كه ئایا شتێكی ئه‌وتۆت هه‌یه بته‌وێت له‌با‌ر‌ه‌ی عه‌شق و خۆشه‌ویستییه‌وه بیڵێیت؟\nدێریدا: ده‌رباره‌ی چی؟ عه‌شق یان مه‌رگ؟\nئامی: ده‌رباره‌ی عه‌شق، مه‌رگی چی؟ وابزانم زۆرمان له‌باره‌ی مه‌رگه‌وه بیستووه.\nدێریدا: ئه‌ها، عه‌شق!\nئامی: به‌ڵێ، عه‌شق.\nدێریدا: له ڕاستیدا من هیچ شتێكی ئه‌وتۆم نییه تا له‌باره‌ی عه‌شقه‌وه بیڵێم. هیچ نه‌بێت خۆت پرسیارێكم لێ بكه تا وه‌ڵامت بده‌مه‌وه. من ناتوانم هه‌ر له خۆمه‌وه بڵێم عه‌شقه وایه و وانییه، به‌ڵكو ده‌بێت له قاڵبی پرسیارێكدا دایبڕێژیت و ئاڕاسته‌می بكه‌یت. هه‌ست ده‌كه‌م ناتوانم هه‌روا به شێوه‌یه‌كی گشتی له‌باره‌ی عه‌شقه‌وه بدوێم. خۆی ڕه‌نگه تۆش بته‌وێ كه من ئه‌م قسه‌یه له به‌رده‌م كامێرادا بكه‌م: ئه‌وه‌ی كه بڵێم ناتوانم قسه له‌سه‌ر عه‌شق بكه‌م (به پێكه‌نینه‌وه).\nئامی: باشه ده‌توانیت پێم بڵێیت كه بۆچی به درێژایی سه‌ده‌كان، فه‌یله‌سوفه‌كان له خه‌می ئه‌م پرسه‌دا بوون، بۆچی عه‌شق به‌لایانه‌وه بابه‌تێكی گرنگ بووه؟ وابزانم عه‌شق تێما و بابه‌تێكی فه‌لسه‌فی گرنگه، وا نییه مه‌گه‌ر؟\nدێریدا: تۆ ناتوانیت ئه‌م پرسیاره له من بكه‌یت ئامی، پرسیاری ئه‌وه‌ی كه ئایا بۆچی فه‌یله‌سوفه‌كان هه‌میشه قسه‌یان له‌سه‌ر عه‌شق كردووه و له‌باره‌ی خۆشه‌ویستییه‌وه دواون؟ له‌به‌ر ئه‌وه‌ی خۆی فه‌لسه‌فه به‌و شێوه‌یه ده‌ستی پێ كردووه. نا، نا، ئه‌وه ناشێت. خۆی به گشتی من قسه‌یه‌كی ئه‌وتۆم نییه تا له‌باره‌ی عه‌شقه‌وه بیڵێم، ده‌توانم بڵێم پرسیاری من نییه و تاڕاده‌یه‌ك مێشكم ته‌واو خاڵییه له‌و با‌به‌ته. هۆكاری ئه‌وه‌ی كه بۆچی فه‌لسه‌فه زۆر له‌باره‌ی عه‌شقه‌وه دواوه و لێی كۆڵیوه‌ته‌وه، بابه‌تی من نییه و به‌لامه‌وه زۆر گرنگ نییه. من یا هیچم نییه له‌باره‌ی عه‌شقه‌وه بیڵێم، یان ئه‌وه‌ی كه هه‌مه و ده‌توانم بیڵێم، به‌ته‌نها دووباره‌كردنه‌وه و وتنه‌وه‌ی هه‌ندێك كڵێشه‌یه.\nئامی: پلاتۆ زۆر له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته قسه‌ی كردووه، له‌وانه‌یه تۆش بتوانیت هه‌ر باسی ئه‌وه بكه‌یت.\nدێریدا: یه‌كێك له‌و پرسیاره سه‌ره‌كییانه‌ی كه بتوانین بیكه‌ین ـ دیاره بێگومان من هه‌ر وا باسی به‌شێكی كێشه‌كه ده‌كه‌م ـ بریتییه له جیاوازی نێوان (كێ) و (چی) له عه‌شقدا، به‌و مانایه‌ی كه ئایا عه‌شق بریتییه له خۆشه‌ویستی بۆ كه‌سێك یان بۆ شتێك؟ باشه. با وای دابنێین كه من كه‌سێكم خۆشویستوه، ئایا من ئه‌وم له‌به‌ر ئه‌و خۆی خۆشویستوه (واته ئه‌و وه‌ك ئه‌وه‌ی كه به شێوه‌یه‌كی ڕه‌ها و په‌تی هه‌یه)؟ ئایا من له‌به‌ر ئه‌وه تۆم خۆش ده‌وێت چونكه ئه‌وه تۆیت، خۆتیت، یا له‌به‌ر ئه‌وه‌ی عاشقی خاسیه‌ت و جوانی و ژیرییه‌كه‌تم بۆ نموونه؟ ئایا مرۆڤ عاشقی كه‌سێك ده‌بێت، یان عاشقی خاسیه‌ت و شتێكی دیاریكراوی ئه‌و كه‌سه ده‌بێت كه ده‌ڵێت خۆشم ده‌وێت؟ جیاوازی نێوان (كێ) و (چی) له دڵی خۆشه‌ویستی خۆیدایه، ته‌نانه‌ت (خودی دڵ)ی له بنه‌ڕه‌تدا كردووه به دوو كه‌رته‌وه. زۆر جار بیستومانه كه ده‌وترێت عه‌شق بریتییه له خورپه و ڕاچه‌نینی دڵ. به‌ڵام ئایا دڵی من بۆیه خورپه ده‌كات و بۆ ئه‌و لێ ده‌دات چونكه ئه‌وه (ئه‌وه) وه‌ك خۆی كه هه‌یه، كه خاوه‌نی كه‌سێتی و تایبه‌تمه‌ندێتی خۆیه‌تی، یان بۆیه خورپه ده‌كات و بۆی ڕاده‌چڵه‌كێت چونكه من عاشقی ئه‌وم وه‌ك شێواز و ستایڵ، عاشقیم به‌و مانایه‌ی كه شه‌یدای (شێوه ـ ژیانی) ئه‌وم، نه‌وه‌ك خۆی؟ خۆی عه‌شق به زۆری، سه‌ره‌تا به جۆرێك له فریو ده‌ست پێ ده‌كات: كه‌سێك سه‌رنجڕاكێش ده‌بێت، چونكه ئه‌وانی تر تامه‌زرۆین و حه‌زیان لێیه‌تی. به پێچه‌وانه‌یشه‌وه، عه‌شق ده‌مرێت یان شكست ده‌هێنێت كاتێك كه‌سێك ده‌یهێنێته دی و بۆی ده‌بێت به ڕاستی، چونكه كه‌سه‌كه‌ی تر شایسته و شایه‌نی عه‌شقه‌كه‌مان نییه، به‌و شێوه‌یه نییه كه ئێمه ویستوومانه و چاوه‌ڕوانمان كردووه. هه‌ر بۆیه له كاتێكدا كه عه‌شقه‌كه ده‌مرێت و كۆتایی دێت، ئیدی ده‌بینین ئه‌و كه‌سه چیدی ناتوانێت به‌رامبه‌ره‌كه‌ی خۆی خۆشبوێت، نه‌ك له‌به‌ر ئه‌وه‌ی كه ئه‌وان كێن و كێ نین، به‌ڵكو له‌به‌ر ئه‌وه‌ی كه ئه‌وان وان و وانین، یان وا و وان! ده‌مه‌وێت بڵێم هه‌ر یه‌كه له مێژووی عه‌شق و دڵی عه‌شقیش پێكه‌وه له‌تله‌ت و دووكه‌رتن، دابه‌شبوون له‌نێوان ئه‌وه‌ی (كێ)ت خۆش ده‌وێت و نێوانی ئه‌وه‌ی كه (چی)یت خۆش ده‌وێت.\nئینجا بۆ ئه‌وه‌ی بگه‌ڕێینه‌وه بۆ فه‌لسه‌فه با بێینه‌وه سه‌ر پرسیاری بوون، چونكه یه‌كه‌م پرسیاری فه‌لسه‌فه بریتییه له‌وه‌ی: ئایا مانای چییه كه (ببیت)؟ ئایا بوون چییه؟ ئێ پرسیاری بوون خۆیشی هه‌میشه دوو له‌ت و دابه‌ش بووه له‌نێوان (كێ) و (چی)یدا. ئایا بوون كه‌سێكه یان شتێكه؟ بێگومان من به شێوه‌یه‌كی ئه‌بستراكت باسی ئه‌مه ده‌كه‌م. به‌ڵام پێم وایه هه‌رچۆنێك بێت، چ ئه‌وه‌ی عاشق بیت و بكه‌ویته ناو دۆخی خۆشه‌ویستییه‌وه، یان ئه‌وه‌ی كه ئیدی عاشق نیت و له خۆشویستن كه‌وتویت، ئه‌وا به هه‌ردوو باره‌كه‌دا كه‌وتویته‌ته ناو ئه‌م دابه‌شبوونه‌ی نێوان (كێ) و (چی)یه‌وه. كه‌سێك ده‌یه‌وێت بۆ كه‌سێكی تر ببێته ڕاستی، وه‌ك ئه‌وه‌ی كه خۆی هه‌یه، وه‌ك كه‌سێك كه ئیدی قه‌ره‌بوو ناكرێته‌وه و جێگه‌ی پڕ ناكرێته‌وه، كه‌سێكیش هه‌یه كه پێی وایه ئه‌و كه‌سه نه (ئـ)ه و نه (ب)ە، خاوه‌نی (خودێتی و كاره‌كته‌ری تایبه‌تی) خۆی نییه، ئه‌و خاسیه‌ت و تایبه‌تمه‌ندێتییه‌ی نییه كه من هه‌ستم كردووه خۆشم ده‌وێت، هه‌ر بۆیه له دۆخێكی وادا ئیدی متمانه و باوه‌ڕه‌كانم به‌و، كه‌وتوونه‌ته به‌ر هه‌ڕه‌شه‌ی ئه‌و جیاوازییه‌ی كه له‌نێوان (كێ) و (چی)یدایه.\nئەفلاتون، بڕوا عەلادین، ژاک دێریدا، عەشق، فەلسەفە، هەڤپەیڤین، وەرگێڕان\nSalah لە 1ی تشرینی یه‌كه‌م، 2021 کاتژێر 9:54 pm\nوەرگێڕانێکی زۆر جوان ومانادارە. دەستخۆشی زۆرم بۆ کاک بڕوا !\n← “ڕیکاردۆ پیگلیا”ی ڕەخنەگر و گێڕەرەوە\nڕەنگدانەوەی ڕووداوی مێژوویی لە ڕۆمانی کوردیدا →


4 چەكداری كوردی نێو داعش كوژران – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / کوردستان / 4 چەكداری كوردی نێو داعش كوژران\n4 چەكداری كوردی نێو داعش كوژران\nیه‌ك شه‌ممه 8 شوبات 2015\tکوردستان, هەواڵ 528 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nپەیجەكانی نزیك لە داعش، وێنە و ناوی چەند چەكدارێكیان بڵاوكردۆتەوە، كە كوردن و لەناو ئەو گرووپەدا كوژراون.\nیەكێ لەو كەسانە بە ناوی “فەرزاد مەیسوورابی” تەمەن ٢٢ ساڵ و خەڵكی ناوچەی ژاوەرۆی سەربە شاری “كامیاران”ە، كە لە ماوەی رابردوودا پەیوەستی داعش ببوو، لە تێكهەڵچوون لەگەڵ هێزەكانی پێشمەرگەدا كوژرا.\nبە وتەی داعش، ئەو لاوە كامیارانییە لە ژێر ناوی “موهاجیرەت و جیهاد” رووی لە داعش كردووە و هەروەها لە رۆژانی حەفتەی رابردووشدا كەسێكی خەڵكی شاری “بۆكان”ە، بەناوی “بیلال فەتحی” و تەمەن ٤٠ ساڵ، لە ریزی داعشدا كوژرا.\nفەرزاد مەیسوورابی، تەمەن ٢٢ ساڵ و خەڵكی ناوچەی ژاوەرۆی سەربە شاری كامیارانە و دەوترێ، بیلال فەتحیش هاوسەر چەند منداڵیشی هەیە، كە سێ مانگ لەمەوبەر پەیوەست بە چەكدارانی داعش ببوو.\nبە وتەی سەرچاوەیەكی ئاگادار، ئەو كەسە بۆكانییە، لەژێر كاریگەریی و هاندانی یەكێك لە مەلا توندڕەوەكانی ناوچەی بۆكان بەرەو داعش رۆیشتووە.\nلە لایەكی دیكەوە، لە ناو كوژراوەكانی داعشدا گەنجێكی تەمەن 25 ساڵی خەڵكی شاری سلێمانی هەیە، كە گوماندەكرێت وێنەگری گرتە ڤیدیۆییەكەی مەلا شوان بێت كە لە لایەن هێزی پێشمەرگەوە كوژرا. ئەو گەنجە لە یەكێك لەگوندەكانی سنوری شاری كەركوك كوژراوە.\nسەرچاوەیە ك راگەیاندووە: “نزیكەی سێ مانگە گەنجێك لە شاری سلێمانی كە خەڵكی گەڕەكی دارۆغایە بەناوی (ه – ك) تەمەنی 25 ساڵە و چۆتە ناو ڕیزەكانی داعشەوە وەك باس دەكرێت لەناو داعشدا نازناوی (نامۆ)ی پێبەخشراوە”.\nبەپێی زانیاریەكانی سەرچاوەكە ئەو گەنجە لە یەكێك لەگوندەكانی سنوری شاری كەركوك كوژراوە و كەسوكارەكەی كە ئەو هەواڵەیان پێگەیشتووە، سەردانی یەكێك لەدەزگا ئەمینییەكانیان كردووە بۆ پشتڕاستكردنەوەی ئەو هەواڵە.\nلە تویتەرەكانی نزیك لە داعش بڵاوكراونەوە گەنجێكی خەڵكی بەردەڕەش بە ناوی (عومەر) كوژراوە و زانیاری لە بارەی تەمەن و شوێنی كوژرانی بڵاو نەكراوەتەوە.\nشایانی باسە، تا ئێستا بە سەدان كەس لە ئیسلامیە كوردەكان لە بەشە جیاجیاكانی كوردستان روویان لە داعش كردووە و بەو بۆنەوە تا ئێستا ژمارەیەكی زۆریان لێ كوژراوە و هۆكاری چوونی ئەو كەسانە بۆ نێو ریزەكانی داعش، وتاردانە توندەكانی پێشنوێژی مزگەوتەكان و هەروەها لاینە ئیسلامیە توندڕەوەكانە.


ماڵپەری فیردەوس | ئایا حیکمەت چییە لە حەڕام کردنی ڕەنگی ڕەش بۆ قژ ؟ ئایا بۆ گەنجیش حەڕامە ڕەش لە کاتێک دا گەنجە و قژی سپی نەبووە یان سپی بووە بەلام گەنجە ؟ ئایا موسلمان کافر دەبێت بە قژ ڕەش کردن ؟\nسەردێری پرسیار: ئایا حیکمەت چییە لە حەڕام کردنی ڕەنگی ڕەش بۆ قژ ؟ ئایا بۆ گەنجیش حەڕامە ڕەش لە کاتێک دا گەنجە و قژی سپی نەبووە یان سپی بووە بەلام گەنجە ؟ ئایا موسلمان کافر دەبێت بە قژ ڕەش کردن ؟\nبەرواری دانان :2018-10-09 کۆدی پرسیار:445\nپرسیار // ئایا حیکمەت چییە لە حەڕام کردنی ڕەنگی ڕەش بۆ قژ ؟ ئایا بۆ گەنجیش حەڕامە ڕەش لە کاتێک دا گەنجە و قژی سپی نەبووە یان سپی بووە بەلام گەنجە ؟ ئایا موسلمان کافر دەبێت بە قژ ڕەش کردن ؟\nوەلام // زانایان دەلێن قژ ڕەش کردن حەڕامە ، بەلگە :\nعن ابن عباس رضی الله عنهما قال : قال رسول اللە صلی الله علیه وسلم قال : (( یكون قوم یخضبون في اخر الزمان بالسواد كحواصل الحمام ، لایریحون رائحة الجنة )) رواە ابو داود (٤۲۱۲) .\nواتە : خەلکانێک دێن لە کۆتایی زەمان قژی خۆیان ڕەش دەکەن وەک سینگی کۆتر ، ئەمانە بۆنی بەهەشت ناکەن .\nهەروەها فەرموودەی ابی الدرداء هەندێک زانا دەلێن ڕاستە و هەندێکی تر دەلێن لاوازە ، دەفەرمووێت : (( من خضب بالسواد سود الله وجهه یوم القیامة )) اخرجە الطبراني ، واته : هەر کەسێک قژی ڕەش بکات خوای گەورە ڕووی ڕەش دەکات ڕۆژی قیامەت .\nزانایان دەلێن بە قژ ڕەش کردن کەس کافر نابێت ، ڕاستە فەرموودە هاتووە دەلێت بۆنی بەهەشت ناکات بەلام زانایان دەلێن :\n(۱) مەبەست پێی ترساندن و دوورخستنەوەیە ( تهدید ) .\n(۲) یان ئەمە باسی ئەو کەسەیە کە ڕەش کردن بە حەلال دادەنێت ، ئەو کاتە حەلال کردنی هەر حەڕامێک یان حەڕام کردنی هەر حەلالێک کوفرە ئەگەر بێ بەلگە و شوێن هەواو ئارەزوو کەوتن بێت .\n(۳) ئەمە باسی پێش چوونە بەهەشتە وەک : ناو گۆڕ یان ڕاوەستان لە گۆڕەپانی مەحشەر یان ئاگر .\nسەبارەت بەوەی ئایا حیکمەت چییە لە حەڕامی ڕەنگی ڕەش ، زانایان دەلێن ڕەنگی ڕەش تێکەلی و گۆرینی زیاترە وە نزیکترە لە خۆ چوواندن بە گەنج .\nابن باز ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( لەوانەیە حیکمەت خۆ دوور خستنەوە لە ڕەنگی ڕەش ئەوە بێت خوا زاناترە ڕەنگی ڕەش تێکەلی و گۆرینی زیاترە لە ڕەنگەکانی تر ، وە خۆ چوواندنە بە گەنج ، تێکەلی و شاردنەوەیە کە گەنجە و لە تەمەنی گەنجاتییە ، بەلام سۆر و زەرد بە دیار دەکەوێ کە قژی سپی بووە ڕەنگی کردووە ، هەر لەبەر ئەوەش ڕەنگی کردووە ، هەروەک ئەوە وایە فێل بکات و بلێت من پیر نەبووم و گەنجم ، ئەمەش جۆرێکە لە جۆرەکانی درۆ بە کردەوە ، پێچەوانەی ڕەنگی سۆر و زەرد کە ڕوون و ئاشکرایە )) فتاوی نور علی ج۲ لاپەڕە ٥۹۲\nابن عثیمین ڕەحمەتی خوای لێ بێت دەفەرمووێت : (( حیکمەت لە حەڕامی ڕەنگی ڕەش پێچەوانەی حیکمەتی خوای گەورەیە کە لەسەری دروست کردووە ، چونکە ئەگەر ڕەنگی سپی بگۆرێت بۆ ڕەش ، هەروەک ئەوە وایە بییەوێت بگەڕێتەوە لە پیرییەوە بۆ گەنجییەتی ، کەواتە پێچەوانەی ئەوەیە کە پیر دەبێت ڕەنگی ڕەش دەگۆرێت بۆ سپی واتە پیر دەبێت ، نابێت پێچەوانەی خوای گەورە بکەیت لە دروست کراو ، هەروەک چۆن نابێت پێچەوانەی خوای گەورە بکەیت لە شەرع ، ......)) مجموعە فتاوی ابن عثیمین ج۱۱\nزانایان دەلێن ڕەنگی ڕەش بۆ گەنجیش حەڕامە ، لەوانیە یەکێک بلێت ئەگەر بە حیکمەت بێت بۆ گەنج حەڕام نییە ، زانایان دەلێن :\n(۱) فەرموودەکە گشتییە ، هیچ جیاوازی نەخستۆتە نێوان گەنج و پیر .\n(۲) هەندێک دەلێن گەنجیش کاتێک ڕەش دەکات ئەم دوو حالەتەیە :\n(ٲ) یان پێویستی پێیەتی کەمێک ، لەبەر ئەوە ڕەش دەکات ، ئەوە بەقەدەر گۆڕینی تاوانبار دەبێت وە لەتاواندا وەک پیرەمێرد نییە .\n(ب) یان پێویستی پێی نییە قژی ڕەش دەکات ، ئەمەشیان هەر حەڕامە ، چونکە فەرموودەکە گشتییە و وە نەهی کراوە لە زیادەڕەوی کردن لە جوانی بۆ پیاو .\n(۳) ئەو حیکمەتانەی کە هەندێک لە زانایان باسیان کردووە هیچ بەلگەی ڕوون و ئاشکرا لەسەری نەهاتوون ، بەلکو احتمالاتە .\n(٤) چەندین حەلال و حەڕام هەن لە دین دا کەس حیکمەت نازانێت بێجگە لە خوا نەبێت .\nکەواتە دەلێین ئیمانی ئیماندار دروست نییە هەتا باوەڕی بە ناو و سیفەتەکانی خوای گەورە نەبێت ، یەکێک لە ناوەکانی خوایی گەورە (( الحکیم )) هیچ کارێک ناکات بئ حیکمەت ، وە هەندێک حیکمەتی بەدیار خستووە وە چەندین حیکمەتیش مرۆڤ پێی نەگەیشتووە و دیار نین ، بەلام بەداخەوە ئەهلی بیدەع دەلێن گونجاوە خوای گەورە شتێک بکات بێ حیکمەت پەنا بەخوا ، زانایان دەلێین مرۆڤ ئەگەر ژیر بێت دەلێی هیچ کارێک ناکات بێ حیکمەت ، ئەی چۆن خوای گەورە کە بەراورد ناکرێ لە گەل مرۆڤ !! بێ حیکمەتی دەدرێتە پال منال و شێت چۆن دەلێیت خوای گەورە کارێک دەکات بێ حیکمەت !!!! ، ئیسلام تەسلیم بوونە بۆ خوای گەورە ، نابێت دوو دڵ بیت لە وەحی ، وە مەرج نییە حیکمەتی هەموو شتێک بزانی ، وە دەلێین بێ حیکمەتی دانە پال خوای گەورە کوفرە پەنا بەخوا .


پەیدابوون 38 KSS – मत्ती 38 NCA | Biblica\nپەیدابوون 38 KSS – मत्ती 38 NCA\nیەهودا و تامار\n1یەهودا لەو سەردەمەدا براکانی بەجێهێشت و چوو بۆ لای پیاوێکی عەدولامی کە ناوی حیرە بوو. 2لەوێ یەهودا چاوی بە کچی پیاوێکی کەنعانی کەوت بە ناوی شوەع. ئیتر ئەو کچەی خواست و لەگەڵی نوست. 3ئەویش سکی پڕ بوو، کوڕێکی بوو ناوی لێنا ئێر. 4جارێکی دیکە سکی پڕ بووەوە، کوڕێکی دیکەی بوو ناوی لێنا ئۆنان. 5دیسان سکی پڕ بووەوە، کوڕێکی دیکەی بوو ناوی لێنا شالەح. کاتێک یەهودا لە کەزیب38:5 کەزیب: شارۆچکەیەک بووە 5 کیلۆمەتر باشووری عەدولام. بوو، ئەم کوڕەی بوو.\n6یەهودا ژنێکی بۆ ئێری کوڕە نۆبەرەی خۆی هێنا، ناوی تامار بوو. 7بەڵام ئێری کوڕە نۆبەرەی یەهودا لەبەردەم یەزدان بەدکار بوو، یەزدانیش لەناوی برد.\n8ئینجا یەهودا بە ئۆنانی گوت: «ژنی براکەت بخوازەوە و سەرجێیی لەگەڵ بکە، بە ئەرکی برایەتی هەستە و نەوە بۆ براکەت بخەرەوە.» 9بەڵام ئۆنان دەیزانی کە منداڵەکە نابێتە هی خۆی، بۆیە هەر کاتێک سەرجێیی لەگەڵ ژنی براکەی دەکرد، تۆوەکەی خۆی دەڕژاندە سەر زەوی، بۆ ئەوەی نەوە بۆ براکەی نەخاتەوە. 10ئەم کردارەی ئەو بەلای یەزدانەوە کارێکی خراپ بوو، ئیتر ئەویشی مراند.\n11یەهودا بە تاماری بووکی خۆی گوت: «لە ماڵی باوکت بە بێوەژنی دابنیشە، هەتا شالەحی کوڕم گەورە دەبێت.» لەبەر ئەوەی بیری کردەوە و گوتی: «نەوەک ئەمیشیان وەک دوو براکەی بمرێت.» تاماریش چوو لە ماڵی باوکی دانیشت.\n12دوای ماوەیەکی زۆر کچەکەی شوەع کە ژنی یەهودا بوو مرد. پاش ئەوەی خەم و پەژارەیی لە دڵی یەهودا ڕەوییەوە، لەگەڵ حیرەی عەدولامی چوو بۆ تیمنا، بۆ لای ئەوانەی خوری مەڕەکانیان بۆ دەبڕییەوە.\n13کاتێک بە تاماریان ڕاگەیاند: «وا خەزوورت هاتووە بۆ تیمنا، بۆ بڕینەوەی خوری مەڕەکانی،» 14ئەویش جلوبەرگی بێوەژنیی داکەند و ڕووی خۆی داپۆشی و خۆی پێچایەوە. پاشان لەبەر دەروازەی عێینەیم دانیشت، کە لەسەر ڕێگای تیمنایە، چونکە بینی وا شالەح گەورە بووە، کەچی ئەمیان نەدایێ ببێتە ژنی.\n15کە یەهودا تاماری بینی، وایزانی لەشفرۆشە، چونکە ڕووی خۆی داپۆشیبوو. 16ئیتر لەسەر ڕێگاکە لایدا بەلای ئەودا و پێی گوت: «وەرە با سەرجێییت لەگەڵ بکەم،» چونکە نەیزانی ئەوە بووکەکەیەتی.\nئەویش پێی گوت: «چیم پێدەدەیت بۆ ئەوەی سەرجێییم لەگەڵ بکەیت؟»\n17ئەویش گوتی: «لە ماڵاتەکەم گیسکێکت بۆ دەنێرم.»\nئەمیش گوتی: «ئەی شتێکم وەک بارمتە دەدەیتێ هەتا دەینێریت؟»\n18ئەویش گوتی: «چ بارمتەیەکت بدەمێ؟»\nئەمیش گوتی: «مۆر و قەیتان و گۆچانەکەی دەستت.» ئەویش ئەمانەی دایێ و سەرجێیی لەگەڵی کرد، ئیتر سکی لێی پڕبوو. 19ئینجا هەستا و ڕۆیشت، ڕووپۆشەکەی لە خۆی کردەوە و جلوبەرگی بێوەژنی لەبەرکردەوە.\n20هەر لەو ماوەیەدا یەهودا گیسکەکەی بە هاوڕێ عەدولامییەکەیدا نارد بۆ ئەوەی بارمتەکە لە دەست ژنەکە وەربگرێتەوە. بەڵام ئەو نەیبینییەوە. 21ئیتر پرسیاری لە خەڵکی ئەو ناوە کرد و گوتی: «ئەرێ ئەو ئافرەتە لەشفرۆشەی38:21 بەپێی باوەڕی ئایینی کەنعانی بۆ بەردارکردنی کێڵگە لەگەڵ لەشفرۆشی نزرگە جووت دەبوون. هەندێک لە نەوەی ئیسرائیل ئەم باوەڕەی کەنعانییەکانیان پەیڕەو کردووە. بڕوانە دواوتار 23:17-18. لە نزرگە لە کەناری ڕێی عێینەیم بوو لەکوێیە؟»\nئەوانیش گوتیان: «ئەم ناوە هیچ ئافرەتێکی لەشفرۆشی لێ نەبووە.»\n22ئەویش گەڕایەوە لای یەهودا و پێی گوت: «نەمبینییەوە. خەڵکەکەی ئەو ناوەش گوتیان: ”هیچ ئافرەتی لەشفرۆش لەو ناوەدا نییە.“»\n23یەهوداش گوتی: «با بۆ خۆی هەڵیانبگرێت نەوەک ڕیسوا بین. ئەوەتا ئەم گیسکەم بۆ ناردووە، بەڵام تۆ ئەوت نەبینییەوە.»\n24نزیکەی سێ مانگ دوای ئەوە بە یەهودا ڕاگەیەنرا و گوترا: «تاماری بووکت لەشفرۆشی کردووە، بەهۆی ئەو لەشفرۆشییەوە سکیشی پڕە.»\nیەهوداش گوتی: «بیهێننە دەرەوە بۆ ئەوەی بسووتێنرێت!»\n25ئەوە بوو کە هێنرایە دەرەوە، ناردییە لای خەزووری و گوتی: «سکم لەو پیاوە پڕە کە خاوەنی ئەمانەیە.» هەروەها گوتی: «وردبەرەوە و بزانە ئەم مۆر و قەیتان و گۆچانە هی کێیە؟»\n26یەهوداش ئەوانی ناسییەوە و گوتی: «ئەو لە من ڕاستودروستترە، لەبەر ئەوەی نەمداوە بە شالەحی کوڕم.» دوای ئەمە ئیتر سەرجێیی لەگەڵی نەکردەوە.\n27کە هاتە سەر منداڵبوون، دووانەیەک38:27 جمک لە سکی بوو. 28لە کاتی منداڵبوونی یەکێکیان دەستی هێنایە دەرەوە، مامانەکەش دەزووێکی سووری لە دەستی بەست و گوتی: «ئەمەیان یەکەم جار هاتە دەرەوە.» 29بەڵام کە دەستی کێشایەوە دواوە، براکەی هاتە دەرەوە، مامانەکەش گوتی: «ئەوە بۆ هەڵتکوتا، دەک هەڵبکوترێتە سەرت!» ئەمەیان ناونرا پێرێز38:29 پێرێز: واتە هەڵکوتان.. 30لەدوای براکەی، کە دەزووە سوورەکە بە دەستییەوە بوو، هاتە دەرەوە. ئەمەشیان ناونرا زەرەح38:30 زەرەح: واتە سوورە یان بریقەدار..\nKSS : پەیدابوون 38


زانیاری تەواو لەسەر وەشانە نوێیەکەی ElementaryOS بزانە ! – کەی ئای تی ئێن\nبابەتی گرینگ 11, ئه‌یلول 2016\nelementary سیستەمە کارپێکەرێکی سەرچاوە-کراوەیە و لەسەر لینێکس بنیاتنراوە، خاوەن دیزاینێکی ناوازەیە و بەجوانترین دابەشکراوی لینێکس دادەنرێت! وە هەروەها بە جێگرەوەی Windows و MacOSX دادەنرێت بۆ بەکارهێنەرانی لینێکس، چونکە خاوەن دیزاینێکی ناوازە و نزیکە لە هەردوو شێوازی Windows و MacOSX.\nبەهیوای سود وەرگرتن بە ئیزنی خودای گەورە بابەتی ترمان لەسەر ئەم سیستەمە دەبێت.\nتاگەکان elementary سیستەمی کارگێری لینوکس


کوردستان و سینەما – KurdRawm\nسینەما وەک هونەر و لە هەمان کاتدا وەک ئامرازێکی سەرەکی بۆ پیشاندانەوەی راستیەکان و بە ئاگا هێنانەوەی کۆمەڵگا کارکردگەلێکی جیاوازی هەیە کە دەکرێ بە شێوەیەکی زانستی دبدرێتە بەرباس و ببێتە بە کۆڵەکەیەک کە کوردیش بتوانێت لە وێنەی نەتەوەکانی دیکە بتوانێت بانگەشەی ئەوە بکات کە سینەمایەکی تایبەت بە خۆی هەیە. سینەما ئامرازێکە لە وێنەی ئاوێنەیەکی مودێرن کە کۆمەڵگا بە بەردەنگ پیشان دەداتەوە، هەر بۆیە لە لایەنە جیاوازەکانی ژیانی مرۆییدا کاریگەری تایبەتی هەیە.\nلە راستیدا داهێنەر(مەبەست دەرهێنەر نییە، بەڵکوو مەبەست ئەو کەسەیە کە دەست دەداتە خولقاندن بە تایبەت لە رەوانگەی لایەنی پیشەیی سینەمادا )، هونەرمەند و بازرگانی سینەمایی سێ سووچە و سێ کۆڵەکەی فیلم پێک دەهێنن. هیچ کامەیان ناتوانن بە تەنیا و بە بێ ئەوانی دیکە ئەرکی بەرهەمهێنان بگرنە ئەستۆ، و لە هەمان کاتیشدا هیچ کام لەوان ناتوانن بە بێ ئەوەی کە کۆمەڵێک بینەر لە هۆڵی سینەما کۆ بکەنەوە، درێژە بە بواری بەرهەمهێنانی فیلم بدەن.\nلە کوردستاندا سێ سووچە و سێ توخمی سەرەکی سینەما زۆر بە زەحمەت یەک دەگرنەوە هەر بۆیە ئەو جۆرەی کە چاوەڕوان دەکرێت رەوتی بەرهەمهێنای فیلم لە کوردستاندا بەردەوام بەرەوڕووی کەم و کووڕی دەبێتە و لە ئامانجیشدا بینەری پرۆفشناڵ لە کوردستاندا رێژەیەکی زۆر کەم پێک دێنن\nداهێنەران یان خولقێنەرانی سینەمایی، لە رەوتێکی زانستی زاڵدا پیک دێن. داهێنەری سینەمایی پێویستی بە زانستی تایبەتی پیشەیی سینەما هەیە. لەو وڵاتانەی کە خاوەنی سینەمای تایبەتین و هیچ کام لە لایەنەکانی سێ سووچەی سینەما لەودا توشی گرفت نابن، داهێنەرانی پیشەی سینەمایی (وەک خوێندکارانی لقێکی زانستی) لە زانکۆکاندا پێدەگەیەنرێن. زانکۆ سینەماییەکان لە رەوتێکی زانستی پیشەییدا بە پەروەردەکردنی خوێندکار گەلێک ئەو لایەنەی سینەما بەهێز دەکەن، و داهێنەری پڕۆفشناڵ لەو رێگەیە رەوانەی بازاڕێ سینەما دەبێ.\nلە کوردستاندا بەس لایەنە هونەریەکەی سینەماکاران بەرجەستە دەبێتەوە، ئەمە بەرهەمی لایەنی هونەری سێ سووچەی سینەمایە کە بەس پێوەندی بە دەرهێنەر،کامێرامەن،مۆنتێر و… سینەماوە هەیە.\nلە روانگەی بازرگانانی سینەماییەوە، کوردستان نەیتوانیوە ببێت بە مەکۆیەک کە بازرگانانی سینەمایی، وەک ئامرازێکی بازرگانی چاو لە سینەما بکەن، هەر بۆیە بەرهەمهێنەر واتە ئەو کەسەی کە بواری ماڵی بەرهەمی سینەمایی لە ئەستۆ دەگرێت زۆر بە کەمی بەدی دەکرێت. بازرگانی سینەمایی دەبێتە هۆی هاتنە ئارای کۆمپانیا سینەماییەکان و لەو رێگایەوە رێژەی بەرهەمهێنانی سینەمایی دیاری دەکرێت، بەو مانایە کە زۆر یان کەم بوونی بەرهەمی سینەمایی راستەوخۆ پێوەندی بە کۆمپانیا سینەماییەکانەوە هەیە.\nلە ناوچەیەکی تایبەت لەم گۆی زەویەدا کە کۆمپانیا سینەماییەکان و دوای ئەوەش بازەرگانە سینەماییەکان بە کەمتر لە رێژەی قامکەکانی دەستن چۆن چاوەڕوان دەکرێت کە خاوەنی سینەما بیت؟ بە بڕوای من ئەو بانگەشەیە بۆ سینەمای کوردی بانگەشەیەکی دوور لە راستییە، و کوردستان تا ئێستا خاوەن سینەما نییە، بەڵکوو لە کوردستاندا بەس کۆمەڵێک فیلم بە ماندوو بوونی هونەرمەندانەوە پێک دێن.\nئەگەر بە بێ دەمارگرژی چاو لەو پرسە بکەین کە ئەگەر ئەو سێ سووچەی کە باسمان کرد، بنەمای سینەمایەکی تایبەت بن، لە کوردستاندا هیچ کام لەو لایەنانە بە مانای خۆی بوونی نییە. زۆر جار دەهێنەری سینەما کە بەس شارەزایی لە بواری هونەری سینەمادا هەیە، هاوکات دەبێت رۆڵی بەەهەمهێنەر بگێڕێ، و ببێت بە بازەگانی فیلم و چاوەڕوانیش دەکرێت کە داهێنەریش لە بواری پیشەیی سینەمادا(بە بێ هیچ زانستێکی پیشەیی) بکات، کە هەمووی ئەوانە پێداگری لە سەر ئەو راستیە تاڵە دەکەن، کە سینەما لە کوردستاندا بوونی نییە.\nلە لایەکی دیکەوە جگە لەوەی کە لە کوردستاندا بە باشی لایەنی پیشەیی دەرک نەکراوە، تەنانەت لە بواری لێکۆڵینەوەی مێدیا و دواتریش سینەمادا کتێبخانە کوردی زۆر لاوازە، هونەرمەندی کورد و دواتریش کۆمەڵگا و دەسەڵاتی کوردی لەگەڵ کارکردەکانی سینەمادا نامۆیە و هەر بۆیە ئەوەش لایەنێکە کە جەخت لە سەر ئەوە دەکات کە بەشێک لە سینەماکارانی کورد بەس رەمەکی چاو لە سینەما دەکەن.\nسینەما لە نێوان ئەو کۆمەڵە هونەرە پیشەییەی کە ژیانی هونەری ئەم سەردەمەیان قۆرخ کردووە، یەکەمین و گرنگترینی ئەو هونەرانەیە. شێوازێک کە لە سەردەمی سەرەتاییەکانیدا لە نێو شاری یاریەکاندا گەشەی کرد، دوایی بوو بە پیشەیەکی میلیارد دۆلاری، و پڕ بینەرترین و رەسەن‌ترین هونەرکانی سەردەم.\nیەکێک لەو لایەنانەی کە جێگای سەرنجی لێکۆڵەرانی هەرکامە لە هونەرکانە، کارکردی ئەو هونەرەیە، هەر بۆیە هەر لەو چەشنەش لێکۆڵەرانی بواری سینەما دەبێت، زۆر بە چڕی و پڕی ئاوڕ لە کارکردەکانی سینەما دەدەنەوە.\nهەر فیلمێک، کارکردێکی جیاوازی هەیە، لە هەر کام لەو روانگانەوە دەکرێ لێکۆڵینەوەی لە سەر بکرێت؛ کارکردەکانی فیلم بریتین لە : فیلم وەک ئامرازێکی بۆ تێپەڕ کردنی کات، ئامرازێک بۆ لێکۆڵینەوەی زانستی، جۆرێک سەرمایەگوزاری، بەڵگەیەکی دوکۆمینتی، ئامرازێک بۆ پێوەندی، پێک هێنەری بیر و بڕوا، دەستنیشان کردنی حەزەکان یان تەوەرێکی هونەری و…\nبەڵام گرنگترین کارکردەکانی فیلم بریتین لە :\nکارکردی هونەری – کارکردی پێوەندی – کارکردی پیشەیی\nبەشێک لە فیلمەکان وەک هونەر، بەهێزترین پێکهاتەکانی هونەریان تێدا بەدەی دەکرێت، بە شێوەیەک کە چیرۆک، بە شێوازێکی هونەرمەندانە و دراماتیک دەگێڕدرێتەوە و بۆ خستنە ڕووی جوانییەکان، بە هونەرمەندیەکی تایبەت ئاوڕ لە تەوەری سەرکی فیلم دەدرێتەوە. ئەم کارکردە، زۆرتر پێوەندی بە چییەتی پێکهاتەی توخمە سەرەکییەکانی هەر مێدیایەکی تایبەتەوە هەیە. توخمە سەرکییەکان بریتین لە کۆمپۆزسیۆن، رەنگ، دەنگ، مۆنتاژ، رووناکی، دیکۆر، جووڵە، دۆخی دیاریکراوی کامێرا، رێک و پێک کردنی کات و کەش و هەوا.\nئەم کارکردە بە هۆی رەوتی گەشە کردنی هونەرکانی پێشووتر، لەم مێدیایەدا زۆر بەرچاوە و بە پێی ئەوە تێگەیشتنێکی ساناتر و گشتی تری لە ئاست هونەرەکانی دیکە لە وێنەی شانۆ، مۆسیقادا هەیە. ئەم مێدیایە بە پێچەوانەی مێدیاکانی پێشووتر لە بەرهەمهێنانی پەیامدا، هەڵگری شێوازە نوێیەکانی ئەزموونە دراماتیکەکانە، کە بەو هۆیانە دەکرێ وەک سەرەکی‌ترین هونەر بیناسین.\nکارکردی هونەری لە لایەن دەرهێنەرانی سینەما لە کوردستاندا، زۆرتر لە لایەنەکانی دیکە بەرجەستەیە، و تا رادەیەکی بەرچاو هونەرمەندە کوردەکان رادەی کارکردی ئەم لایەنەیان هەست پێکردووە و ئەوەش پێوەندی بە بواری پەروەردەوە هەیە، و دەچێتە قۆناغی یەکێک لە سێ سووچەکانی سینەما، واتە بواری هونەری؛ بەڵام بەداخەوە لە بەر ئەوەی کە بەستراوەتەوە بە دوو لایەنەکەی دیکە واتە بازەرگانی و داهێنەری لە ئامانجدا نابێتە هۆی سەرکەوتنێکی بە تەواو مانا، و پەروەردە کردنی بەردەنگی تایبەت.\nبنەمای لایەنی پیشەیی فیلم ئەوەیە کە فیلم بەرهەمی دەستی مرۆڤە. ئامرازێکە کە بۆ بە کارهێنان بەرهەم دەهێنرێت. چونکوو لە ئێستادا بەرهەمهێنای فیلمەکان لە وەڕێ خستنی چەند کارگە پڕخەرج ترێکە و بەس تەنیا بە ئامانجی قازانجدەری ئیزنی بەرهەمهێنانی دەبیت و لە پرۆسەیدا، هەموو ئەو رەوتانە لە خۆ دەگرێت کە کاڵایەک بۆ هاتنە بازاڕ و بانگەشە و… دەیبڕێت. لەم رەوتەدا، روانین بۆ بەردەنگ واتە بینەر، رەهەندە هونەریی، سیاسی و کۆمەڵایەتیەکان،رانان و داواکاری و… وەک کاڵا پیشەییەکان بەڕێوە دەبرێن.\nئەم کارکردە لە کوردستاندا بە هیچ چەشنێک لە بەرچاو نەگیراوە و دەرکی پێنەکراوە، ئەم کارکردە سەرەتا دەچێتە بازنەی لایەنی داهێنانەوە و دواتریش لایەنی بازەرگانی، واتە ئەگەر لایەنی پیشەیی سینەما بە هێز بێت هەر بەو رادەیەش بازەرەگانە سینەماییەکان بە یارمەتی کۆمپانیا فیلمسازیەکانیانەوە پاڵپشتێکی بەهێزن بۆ بەرهەم سینەماییەکان.\nلەوانەیە بتوانین بڵێین کە لایەنی پێوەندی بەهێزترین لایەنەکانی سینەمایە. بەم پێیە فیلم گەلێکی زۆر لە سەرەتای شۆڕشی یەکیەتی سۆڤیەتدا بەرهەم هێنرا. کە رۆڵێکی پێشەنگی لە بڵاوەدان و بانگەشە کردن بۆ پەیامی شۆڕش گێڕا. ئەم کارکردە گرنگە، سەرەتا لە لایەن دەسەلاتەکانەوە دەستی پێکرد و بوە هۆی پێکهاتنی سینەمای سیاسی لە ساڵە سەرەتاییەکانی شەڕدا و لە فیلم وەک توخمێکی زۆر بە هێز بۆ بەرەوپێش بردنی ئامانجە کەلتووری و سیاسییەکانی ئەو سەردەمە کەڵک وەرگیرا. بە لێکۆڵینەوەی بەرهەمەکانی دەرهێنەرە رووسیەکان، لە وێنەی ئایزنشتاین، پۆدۆفکین، داوژنکۆ، ریفنشتاڵ، هیپلریە، دەتوانین بەو راستیە بگەین. ئەم دەرهێنەرانە، لووتکەی بەهێزی ئەم کارکردەیان لەو سەردەمەدا (کە لە ساڵەکانی نیوان دوو شەڕی جیهانیدا هاتنە ئاراوە) دەرک کردبوو.\nکەڵک وەرگرتن لەم کارکردە ، بە دەستپێکی شەڕی دووهەمی جیهانیەوە گەشەی زۆرتری کرد و لە ئەمریکا، بە بەرهەمگەلێک لە وەینەی ” ئێمە بۆ شەڕ دەکەین “ـەوە درێژەی کێشا. بەڵگە کۆمەڵایەتیەکانی بەجێ ماو لەو سەردەمە، جەخت لە سەر ئەوە دەکات، کە لە بەرهەمەکانی ساڵی 1930، دەسەڵاتی نوێی روزوێڵت، بۆ گەیاندنی پەیامی پرۆگرامەکانی لەم مێدیا بە باشی کەڵکی وەرگرتووە. دوای ئەو سەردەمە، دامەزراوە جیاوازەکان بە کەڵک وەرگرتن لە فیلم بۆ ئاگا کردنەوە و گەیاندنی بیر و بڕواکانی خۆیان، کەڵکیان لە فیلم وەرگرت؛ تەنانەت رۆشنبیرەکان و هونەرمەندان، پیام گەلێکیان دەنارد کە بۆ ئامانجیکی تایبەت، وەک قەناعەت پێکردن و ورووژاندنی بینەر گەڵاڵە دەکران.\nکەڵک وەرگرتن لە پێکهاتەکانی هونەری و کات بواردن، لەم پێوەندییە ئاڵۆزەدا رۆڵێکی بەهێز دەگێڕێت. دەبێت ئەوە لە بەرچاو بگیردرێت کە ئەم سێ کارکردە، گرێخواردووی یەکن و لە سێ سووچێکی فەرهەنگی، ئابووری، کۆمەڵایەتیدا، لەگەڵ یەک لە پێوەندیدان.\nسینەما لە وێنەی میدیایەک، رۆڵی هەمان کارکردە ناسراوەکانی مێدیا دەگێڕێت؛ درووست کردنی پێوەندی لە نێوان مرۆڤە جیاوازەکاندا بە خولقاندنی کۆدگەلێک و رەوانەکردنی پیامگەلێکی تایبەت، دەستبەرکردنی بەرهەمێک بۆ سەرقاڵکردن، ئاگایی بەخشین و گرنگتر لە هەموو شتێک پێناسە و درووست کردنی دنیای دەوروبەری بینەرانیان یەکێکە لەو کارکردانە.\nلێرەدا بە پێی ئەو خاڵانەی کە باسم کرد لە کوردستاندا جگە لە هەندێ فیلمی هونەرمەندانێک لە وێنەی یەڵماز گونای و دواتریش بەهمەن قوبادی و هەندێ سینەماکاری لاو ، دەتوانین بە راشکاوانە بڵێین کە سەرەکی ترین کارکردی سینەما بی کارکردی سینەمایە، ” بەشێک لە بیرمەندانی قوتابخانەی فرانکفۆرت لەو بڕوایە بوون کە دەبێت رۆمان و… ئاوڕ لە سیاسەت و پرسە پێوەندیدارەکان بە کۆمەڵگا بداتەوە” بە دڵنیاییەوە بەشێکی هەرە زۆری بەرهەمە سینەماییەکان لە کوردستاندا، لەو چەشنە کارکردانەی کە باسمان کرد،هیچ کارکردێکیان نییە.\nبازن،آندرە،سینما چیست؟، ترجمەی محمد شهبا، تهران: هرمس، چاپ سوم: 1386\nمتز،کریستین،نشانە شناسی سینما: مقالەهایی دربارە دلالت در سینما، تر جمەی روبرت صفاریان، تهران: کاوش


چین چاوی لە وڵاتانی عەرەبییە – Knwe.org\nسەرەکی » راپۆرت » ئاماده‌کردنی : ئه‌رده‌ڵان عه‌بدوڵڵا » چین چاوی لە وڵاتانی عەرەبییە\nچین چاوی لە وڵاتانی عەرەبییە\nهەمیشە وڵاتانی عەرەبی لەناو سیاسەتی دەرەوەی چیندا مایەی گرنگی پێدان بوون ، دیارە ئەوەش لەبەر چەند هۆکارێکی سیاسی و ئابووری و فەرهەنگی. لەماوەی چەند ساڵی پێشووشدا بەتایبەتی لەرووی ئابورویەوە، پەیوەندیی نێوانیان زۆر بەهێز بووە، بۆ نموونە لەگەڵ سعودیە کۆی گشتی بازرگانی نێوانیان گەیشتۆتە نزیکەی 80 ملیار دۆلار. هەندێک لەچاودێری سیاسیش پێیان وایە، پێدەچێت لەچەند ساڵی داهاتوودا ، چین جێگەی ئەمریکا لەناوچەکە بگرێتەوە.\nدیارە پەیوەندی چین لەگەڵ گێتی عەرەبیدا زۆر کۆنە، لەمەشدا دەتوانین پشت فەرمودەیەکی حەزرەتی محەمەدی پێخەمبەر بددەین کاتێک دەڵێت» داوای زانست بکەن تەنانەت گەر لە چینیش بێت» واتە هەر لەو زەمانەوە چین لەلای عەرەبەکان ناسراوە.\nسێ هۆکاری سەرەکی\nلەئێستاشدا دەتوانم بڵێم سێ هۆکاری سەرەکی بوونەتە هۆی ئەم پەیوەندییە بەهێزە. لەرووی سیاسییەوە، وڵاتانی عەرەبی شوێنێکی ستراتیژی گرنگ لەسەر نەخشەی سیاسی جیهان پێکدەهێنن، لەرووی ئابووریشەوە، نەوت و گازی سروشتی و بازاڕی عەرەبی ، مایەی گرنگی چین بووە. هەر لەدێر زەمانەوە، بازاڕەکانی وڵاتانی عەرەبی، پڕبووە لەشمەکی چینی لەپێش هەمووشیانەوە قووماشی حەریری چین. لەڕووی فەرهەنگیشەوە، کەمینەیەکی موسڵمان لە چین هەیە، کە واپێویست دەکات تاڕادەیەک پەیوەندی باشی لەگەڵ گێتی عەرەبی هەبێت.\nرێکخراوی وڵاتانی پشتوێن و رێگای ئاوریشمی نێودەوڵەتی\nلەساڵی 2013 دا لەسەر پێشنیازی شی جین پینگ سەرۆکی چین رێکخراوی « ولاتانی پشتوێن ورێگای ئاوریشـمی نوێ» دروست بوو. ئەم رێکخراوەش کە نزیکەی 71 دەوڵەتی جیهان لەخۆ دەگرێت و ئەمانەش بە سەر کیشوەری ئاسیا وئەفریقا و ئەوروپا دابەشبوون . لەو کاتەوە ئەم رێکخراوە بۆتە خاڵێکی گرنگی سیاسەتی دەرەکی چین و حکومەتیش بڕی 127 ملیار دۆلاری تەرخانکردووە بۆ گەشەپێدانی ژێرخانی ئەو وڵاتانەی ، کەئەندامی ئەم رێکخراوەن .\nرێژەیەکی زۆری بازرگانی دەرەکی پێکدەهێنن.\nبەپێی راپۆرتێکی سەنتەری لێکۆڵینەوەی نیشتمانی بۆ بارزگانی دەرەکی بێت ، لە ساڵی 2017 کۆی گشتی بارزگانی چین لەگەڵ وڵاتانی پشتوێن و رێگای ئاوریشم، کە 71 دەوڵەت لەخۆ دەگرێت، کۆی گشتی بازرگانی چین و ئەم وڵاتانە گەیشتۆتە 1.44 ترلیۆن دۆلار. ئەمەش لەچاو ساڵی 2016 دا، بەرێژەی 13.4% زیادیکردووە. لەو 71 دەوڵەتەش کەبەشداری ئەم رێکخراوەن، 14 یان دەوڵەتی عەرەبین.\nبەپێی ئەو راپۆرتە بێت، ئەم رێکخراوە، رێژەیەکی زۆری بارزگانی دەرەکی چین پێکدەهێنێت و دەگاتە 36.2% بارزگانی دەرەکی چین. لەداهاتووشدا ئەم رێکخراوە ، دەبێتە سەنتەری ستراتیژی بارزگانی دەرەکی چین .\nسعودیە لەریزی پێشەوەیە\nبەپێی ئەو راپۆرتە بێت، عەرەبستانی سعودیە لەریزی پێشەوەی وڵاتانی عەرەبییە لەبارزگانیکردن لەگەڵ چین، ساڵی 2017 بڕی هەناردەکانی چین بۆ سعودیە گەیشتە 50،4 ملیار دۆلار، لەرووی هاوردەیەشەوە رێژەی هاوردەکردنی شـمەکی سعودیە بۆ چین گەیشتە 31.74 ملیار دۆلار. لەپاش سعودیەش هەر یەکە لە ئیمارات و قەتەر دێن. هەتادێتیش ئەم پەیوەندییە بارزگانییە بەهێزتر دەبێت.\nچین جێگەی ئەمریکا دەگرێتەوە\nبەپێی بۆچوونی زۆرێک لە چاودێرانی سیاسی و ئابووری بێت، لەماوەی چەند ساڵی پێشوودا چین خەریکە شوێنی ئەمریکا دەگرێتەوە بۆ وڵاتانی عەرەبی، هەرئەمەش بۆتە مایەی نیگەرانی گەورە بۆ ئەمریکا. بەڵام ئەوە راستە لە رووی بارزگانی و ئابووریەوە پەیوەندی چین لەگەڵ گێتی عەرەبی بەهێزە، بەڵام لەرووی سیاسیی و سەربازییەوە، بەو شێوەیە نییە. لێ بمانەوێت یان نا، لەمڕۆدا وڵاتانی عەرەبی، گرنگیی زۆریان بۆ چین هەیە بەتایبەتی لەرووی بازاڕ و سامانی سروشتییەوە، هەربۆیە وا چاوەڕوان دەکرێت، لەچەند ساڵی داهاتوودا پەیوەندیی نێوانیان بەهێزتر بێت.\nسەرچاوە: سایتی . رۆژنامەی گەلی چین\n700 جار بینراوە


شارستانییەت و خوداوەند ل دەڤ سۆمەریان – خەدەنگ\nحسین عارف حسن\nسۆمەری ل هزارا سیێ یا بەری زایینی ل کوردستانێ و عێراقێ ژییاینە و هەبووینە. پتریا دیرۆکناسان د وێ باوەرێ دانە کۆ سۆمەری ب دانەرێن شارشتانیەتێ دهێنە هژمارتن. گۆمان تێدا نینە کۆ کوردستان ئێکە ژ دێرینترین ھەرێمێن جیھانێ یێن مڕۆڤ لسەر ژیای و تێدا گەشەکری. بەلگە ژی لسەر ڤێ چەندێ؛ دیرۆکناس ددەنە دیارکرن کۆ مرۆڤ شیایە بۆ ماوێ ٨٠٠٠ هزار ساڵان ب بەردەوامی لسەر ئاخا هەولێرێ بژیت. ڤەکۆلەرێن شوینوارێن کەڤنارێن مرۆڤایەتییێ؛ وێ چەندێ پشت ڕاست دکەن کو مرۆڤێ دەستپێکی (نیاندەرتال) بۆ ئێکەم جار ل کوردستانێ ژیایە. بەلگە ژی لسەر ئەڤێ چەندێ؛ ئاشکراکرن و ڤەدیتنا ھەستیکێن وی بووینە دشکافتا شانادەر ڤە ل دەڤەرا هەولێرێ. ل گۆڕ پیڤەر و بۆچوونێن شوینوارناسان، ئەڤ ھەستیکە بۆ بەری ٧٥ ھزار سالان ڤەدگەڕن. دیسان ژی ل کوردستانێ؛ بۆ جارا ئیکێ مڕۆڤی شێوازێ ژیانا شکەفتان گوھۆڕییە بۆ گوندان. ئەڤ چەندە ژی کۆ پشتی چاندن هاتیە دیتن و ئێکەمین گوند د دیرۆکا مروڤایەتیێدا ل کوردستانێ ھاتینە ئاڤاکرن، نموونە ژی گوندێ چەرمۆ ل دەڤەرا چەمچەماڵ و گوندێ نەرمۆ لدەڤەرا سێمێلێ. پشتی ڕێژا مرۆڤان بەرەڤ زێدەبوونێڤە چووی، ئێدی خەلک ژ چیایێن کوردستانێ هاتنە خوارێ و بەرەڤ ناڤەند و باشورێ عێراقێ چوون و ل ناوچەیێن دەشتی ئاکنجی بوون . سەبارەت بیر و باوەرێن ئاینی یێن سۆمەریان، ل دەستپێکی وان چ خوداوەند نە دپەرستن. د شکەفتانڤە دژیان و ب ژیانا ڕۆژانەڤە د مژویل بوون. ل دەمێ کەسەک دمر، سومەریان وەسا هزر دکر کۆ ئەڤ چەندە ژ خەلەتی و شاشیەکا خۆڕسکی ڕویدایە. لێ دەمێ هندەک دیاردەیێن سرۆشتی پەیدا بووین و تڕس د ناڤ خەلکێدا بەڵاڤبووی، سومەریا هزر د پەرستنا خوداوەنداندا کر . هەر تشتێ ئەو ژێ ترسابان یات ژی مفا گەهاندبا وان، ئەوان دکرنە خوداوەندێن خوە. ئەڤێن ل خوارێ ژی گرنگترین خوداوەندێن سومەریان بوون:\n۱- ئانو : خوداوەندێ ئاسمانی بوو. ژ هەمی خوداوەندا مەزنتر بوو. ئەو ب بابێ خوداوەندان دهاتە نیاسین. د هزرا سومەریاندا، ئاسمان و ئەرد ژ لایێ خواوەند ئانوی ڤە هاتبوونە چێکرن. شێوێ وی هەشت تیشک بوون دا کۆ لسەر هەمی گەردونی یێ زالبیت. هێمایێ وی ژمارە ٦۰ بوو. ئەڤ خوداوەندە ل باژێرێ وەرکا و ئور د هاتە پەرستن.\n۲- ئەنلیل: خوداوەندێ بای بوو. هەروەسا خوداوەندێ دەستهەلاتێ ژی بوو. د هزرا سومەریاندا، هەمی سەرکەڤتن و شکەستن د دەستێ ئەنلیلیدا بوون. هەروەسا وان هزر دکر کۆ توفانا نوح پێغەمبەری ئەنلیلی بسەری مللەتێ وی ئینابوو. ئەنلیل خودان دەستهەلات بوو و هندەک جارا هەڤڕکی دگەل خوداوەند ئانوی دکر. هێمایێ وی ژمارە ٥۰ بوو. ل باژێڕێ ( نوفەر ) دهاتە پەرستن.\n۳- ئەنکی : خوداوەندێ ئەردی بوو. سومەریان د گۆتێ “ئەیا” کۆ ب ڕامانا ئاڤ دهێت. د هزرا سومەریاندا، ئەنکی خێر و بەرەکەت ددا چاندنێ و کشتوکالی. هێمایێ وی ژمارە ٤۰ بوو. ل باژێرێ ئەریدو دهاتە پەرستن.\n٤- ننار : خوداوەندێ هەیڤێ بوو. سومەری و بابلیان ب هەسارێ ئەتارد ددا نیاسین و ئەکەدیان دگۆتێ سین. ل دەمێ هەیڤ د غەیری، سومەریان وەسا هزر دکر کو شەیتان یێ هێرشێ دکەتە سەر هەیڤێ. لەورا ژی دەمێ ئەڤ چەندە ڕویددا، ئەوان نڤێژ دکرن و قوربان ددان. ل باژێڕێ حەران دهاتە پەرستن.\n٥ – ئوتو : خوداوەندێ ڕوژێ بوو. هەروەسا ب خوداوەندێ دادپەروەریێ ژی د هاتە نیاسین ، چونکی ڕۆژ ڕۆناهیێ ب ڕەنگەکێ دادپەروەرانە لسەر هەمی جیهانێ بەلاڤ دکەت بێ جێوازی. ڕۆژ سەرچاڤەیێ ژیانێ یە، لەوڕان ژی سۆمەریان ئەڤ خوداوەندە ب پیروزێ دانایە. ل باژێرێ سپار و لارسا دهاتە پەرستن.\n٦- ئینانا : خوداوەندا جوانیێ بوو. هەروەسا ب ناڤێ عەشتار ژی دهاتە نیاسین. ئەختەرا سپێداهیان زوهرە هێمایێ وێ بوو. ل باژێڕێ وەرکا دهاتە پەرستن.\nCategory: دیرۆک by Omed Segvan


ئاڤان جاف: بەبێ ئامادەبوون و دەنگی ژن ئازادی میدیا ناتەواوە\nوێستگه نیوز- هه‌ولێر\nسەنتەری میترۆ لەبەرنامەی كاركردنیاندا – به هاوكاری رێكخراوی (IMS)ی دانیماركی و (Internews)ی ئەمریكی ،CFI فەرەنسی ، بۆ بەهێزكردنی پێگەی كچان و ژنانی رۆژنامەنوسان و لایەنی یەكسانی جێندەر، هەروەها كاریانكردوە بۆ بەرەنگاربونەوەی هەراسانكردن لەسەر بنەمای جێندەر.\nمیترۆ بۆ ساڵی 2020 بە هاوكاری IMS لە راپۆرتی ساڵانەیدا باسی ئەو پێشێلكاریانەیان كردووە، كە بە هۆكاری جیاوازی رەگەزەوە، بەرامبەر بە میدیاكارانی ژن ئەنجامدراون.\nئاڤان جاف، سەرنوسەری گۆڤاری ژن و نوێنەری سەنتەری میترۆ لە هەولێر، رۆژی جیهانی ئازادی رۆژنامەنوسی، بەكاتێكی گونجاو دەزانێت بۆ وەستان لەبەردەم بارودۆخی ژنان و كچانی رۆژنامەنوس لە ناو دەزگاكانی راگەیاندن و بەشداری كارای كچان و ژنانی رۆژنامەنوس لەم بوارەدا. هەروەها تیشك دەخاتە سەر بوونی جیاكاری و بێزاركردن لەسەر بنەمای جۆری كۆمەڵایەتی .\nوێستگە: چەند ساڵێكە كەمپەینێكتان لە تۆڕی كۆمەڵایەتی هەیە بە ناوی "دەستخۆش". ئەم كەمپەینە هانی ئەو كچ و ژنانە دەدات كە سەركەوتوون لە بوارەكانی كاركردنیاندا. لەم رۆژەدا دەستخۆشی لە كێ دەكەن؟\nئاڤان جاف: لەم رۆژەدا كە جیهان رێز لە میدیاكارانی دەگرێت و رەوشی ئازادی رۆژنامەنوسی هەڵدەسەنگێنێ، ئێمە - وەك سەنتەری میترۆ - رۆڵی گرنگی دەزگاكانی راگەیاندن بە گشتی و میدیای سەربەخۆ بەتایبەتی لە رووبەرووبونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا بەرزدەنرخێنین. بەوان دەڵێین 'دەستخۆش'.\nبەو ژنە رۆژنامەنووسانە دەڵێین، 'دەستخۆش' كە لە یەك كاتدا، چەندین ئەرك جێبەجێ دەكەن؛ رووبەرووی چەندین مەترسی دەبنەوە، بەڵام ناوەستن و كاردەكەن. هەموو ئەو بەربەستانە دەشكێنن كە رووبەروویان دەبێتەوە؛ ئازایانە و پیشەییانە كاردەكەن بۆ گەیاندنی زانیاری و هەواڵی نوێ بە وەرگرەكانیان.\nوێستگە: ئەمساڵ ئێوە لە راپۆرتی ساڵانەی سەنتەر‌تان، بەشێكتان تەر‌خان كردبوو بۆ دۆخی كچان و ژنانی رۆژنامەنوس لەناو میدیادا؛ گەیشتن بەچی؟\nئاڤان جاف: بەڵی، ڕاپۆرتەكە دوو بەشبوو. بەشێكیان، پەیوەندی به بێزاركردن، توندوتیژی له دژی ژن و كچان لەڕێگەی میدیا، تۆڕەكۆمەڵایەتییەكانەوە؛ بەشەكەی تریان، پەیوەندیان بە ئامادەبوونیانەوە هەیە لەناو دامەزراوەكانی میدیا لە هەرێمی كوردستان. باسمان لەوە كردووە، كە جارێ پاراستنی كچان و ژنانی رۆژنامەنوسان لەناو دامەزراوەكانی میدیادا، ئاڵنگارییەكی سەختە كە رووبەڕووی دەزگای میدیا و رێكخراوی داكۆكیكار دەبێتەوه. پێمان وایە كە سەرباری بوونی كچان و ژنانی رۆژنامەنوسی بەتوانا لەزۆربەی دامەزراوەكاندا، لە دەستەكانی سەركردایەتیكردن و بڕیاردا، هیشتا ژنان لە ناوەندی بڕیاری میدیادا زۆر كەمن؛ سوود لە تواناكانیان وەرناگرن؛ بە ئەنقەست رۆڵیان فەرامۆشكراوە. هاوسەنگی جێندەر لەناو ئەو دامەزراوانەدا لاوازە، بێزاركراون و هەراسانكردنیش لە تۆڕە كۆمەڵایەكاندا، لەولاوە بوەستێت.\nوێستگە: لەوەدا كە پەیوەندی كەیسی هەراسنكردنەوە هەیە لەناو دەزگانی میدیادا، ئایا ئێوە سكاڵاتان بەدەست گەیشتووە؟\nئاڤان جاف: ئەم كەیسانە هەستیارن و بە هۆی هەستیاری بابەتەكە، كەیسی هەراسانكردنی ژنان و كچانی میدیاكار، تا ڕادەیه‌كی زۆر بێدەنگی لێكراوە، بەڵام هەوڵی گرنگ هەیە بۆ شكاندنی ئەو بێدەنگییە. گفتوگۆی بەردەوام هەیە بۆ پەردەلادان لەسەر ئەم جۆرە له پێشێلكاری، كە لەسەر بنەمای جێندەر بەرامبەر میدیاكاران و هەڵسەنگاندنی مەترسییەكان و وەستان دژ بەم دیاردەیە. ئێستا لەگەڵ رێكخراوی IMS دەنیماركی، (Internews)ی ئەمریكی، CFI فەرەنسی، كار دەكەین و راوێژ دەكەین بەمەبەستی داڕشتنەوەی پرۆگرامێكی تایبەت بە یەكسانی جێندەری و بەهێزكردنی ژن لە میدیا . بەهێزكردنی ژنان و چەسپاندنی یەكسانی جێندەری هەنگاوێكی هەرە گرنگ دەبن بۆ كەمكردنەوەی كەیسەكانی هەراسانكردن.\nوێستگە: ئایا بابەتی ترس لە تۆڵەكردنەوەی خێزان و كۆمەڵگا شكاوە؟ ئایا خاوەن كەیسەكان قسەدەكەن؟\nئاڤان جاف: بەڵی دەستپێشخەری گرنگ هەن لەم بوارەدا. بۆ نموونە ساڵی رابردوو، ئێمە بەردەوام چاودێری چەند كەیسێكمان كردووه؛ نهێنی خاوەن كەیسەكان پارێزراون. گرفتی گەورەی ئەم جۆرە كەیسانە ئەوەیە كە زۆربەی هەرە زۆریان، ئەگەر نەڵێین هەموویان، خاوەنەكانیان ئامادە نین بچنە بنكەیەكی پۆلیس و سكاڵا تۆمار بكەن. ئێمەش بە پیشەیی و وردییەوە كار لەسەر ئەو دۆسییە دەكەین، چونكە هێشتا كاركردنی ژن لە نێو میدیادا، هەروا ئاسان نییە، نەبووتە كار و پیشەییەكی ئاسایی و كلتوور.\nوێستگە: چۆن دەڕواننه بابەتی هاوسەنگی جێندەر لەناو دامەزراوەكانی راگەیاندن بە گشتی؟\nئاڤان جاف: هەندێ تویژینەوە لەم بارەیەوە كراون، كە لەلایەك مرۆ هەست بە دڵخۆشی ئەكات، كە ئەم هەموو كچ و ژنە رۆژنامەنوس، بێژەر و پەیامنێر، ئامادەكاری بەرنامە، وێنەگر و تەكنیكارن لە میدیادا كار دەكەن. لەلایەكی تریشەوە، مایەی نیگەرانییە، كە سەرباری بوونی كچان و ژنی رۆژنامەنوسی بەتوانا و پیشەمەند، لە زۆربەی دامەزراوەكانی میدیادا، لە دەستەی سەركردایەتیكردن و بڕیارداندان، بەڵام سود لە تواناكانیان وەرناگرن و بە ئەنقەست رۆڵیان فەرامۆشكراوە. هاوسەنگی جێندەر لەناو ئەو دامەزراوەكان لاوازە. تەنانەت لە گرێبەستی كاركردنیشدا، ئەو جیاكارییە رەنگی داوەتەوە، بەردەوام نەبوون و نەگەشتنی ژن بە پلەی باڵا و بەرپرسیارێتی یەكەم لە دامەزراوەی میدیادا، بۆ خۆی گرفتێكی گەورەیە.\nوێستگە: ئەی دەركەوتن و نموونەی دڵخۆشكەر هەیە؟\nئاڤان جاف: لە هەندێك كەناڵی میدیادا، دڵخۆشكەرن. ژنان هەم لە پۆستی باڵا و هەم لە بەرنامەی سیاسیدا دیارن. ئەو كەناڵانە هەلیان بۆ رەخساندوون، بەڵام وەك پێویست رەچاوی یەكسانی جێندەریان تێدا نەكراوە. لەگەڵ ئەوەی پەیامی ژنان و پیاوانی میدیاكار، بەجیاوازی جێندەر، گۆڕانكاریان بەسەردا نایەت و یەك پەیامی میدیایین و ئامانجیش گواستنەوەی راستیەكانە بۆ خەڵك، بەڵام لە زۆر حاڵەتدا، لە دابەشكردنی بەرنامەی میدیادا، ژنانی رۆژنامەنوس، لە بەشی هەمەرەنگدا ئەركیان پێدەسپێردرێت، رۆڵیان لاوەكیە. هەرچی بەرنامەی سیاسیە بۆ رۆژنامەنوسی پیاو لاخراوە. ژنی رۆژنامەنووس وە ك ئەستێرە دەرناكەوێت.\nوێستگە: چۆن تەماشای دیاردەی بێزاركراون و هەراسانكردن لە تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان دەكەن؟\nئاڤان جاف: گوتاری رقوكینە لەناو تۆرە كۆمەڵایەتییەكان، هەراسانكردنی چالاكوانی بوارەكانی مافی مرڤ و ژنان و رۆژنامەنوس دیاردەیەكی جیهانییە. رۆژانە لە هەرێمی كوردستاندا، بە هۆی دەمارگیری حزبییەوە، سەدان پۆست دەبینین، كە پڕن لە سوكایەتی و گوتاری رقوكینە بەرامبەر یەكتر و رای جیاواز و ژنانی رۆژنامەنوس و چالاكوان و سیاسیەكان بە تایبەتی. بەداخەوە، پاشەكشەی زۆری ژن لە بوارە مەدەنییەكاندا، بە ئاشكرا هەست پێدەكرێت، بەتایبەت كە هیچ سنورێك بۆ ناوزڕاندن و شكاندنی شكۆی كەسایەتی ژن نەماوەتەوە.\nوێستگە: خۆتان یەكێك بوون لەو كەسانەی لە تۆرە كۆمەڵایەتییەكان سوكایەتیت پێكرا؛ چۆن بەرەنگاری بوونەوە؟\nئاڤان جاف: بەڵی ناوبەناو ئێمەش دەخرێینە ناو لیستی ئەو كەسانەی سوكایەتییان پێدەكرێت. دیارە ئەم جۆرە پەلاماردانە، پەیوەندە بە كاریگەری كەسی پەلاماردراوەوە. بۆیە پەنا بۆ ناشیرینكردنی دەبرێت. ئەمە جێی سەرسوڕمان نیە. تا ئێستا، فەرهەنگی پیاوسالاری زاڵە بەسەر كۆمەڵگای كوردستاندا. دەركەوتنی ژنان و كچانی رۆژنامەنوس یان چالاكوان و داكۆكیكارانی مافی مرۆڤ، لەم سیستمە پیاوسالاریەدا، بە هەڕەشە دادەنرێ. بەردەوامیم وەڵامە بۆ ئەوەی بەرەنگاری دواكەوتوویی و ئەو هەوڵانە دەبمەوە كە دەیەوێت ژن دەنگی نەبێت.\nوێستگە: ئەمساڵ رێكخراوە نێودەوڵەتییەكان، چۆن باسی كێشەكانی رۆژنامەنوسان بە گشتی و میدیاكارانی ژن دەكەن؟\nئاڤان جاف: لەسەر ئاستی ژنان باس لە ناهاوسەنگی جیندەر دەكرێت لە زۆر بواردا. بۆ نمونە، ناهاوسەنگی لە پێگەكانی بریارداندا، لە ژووری هەواڵدا، لە بەرنامەكاندا، لە گرێبەستی كاركردندا. كەچی زۆربەی ژوورەكانی ئارایشتكردن، ژنان سەرپەرشتی دەكەن. ئێمە ناتوانین باس لە ئازادی رۆژنامەنوسی بكەین، بەبێ ئامادەبوونی قەڵەم و دەنگی و رەنگی ژنان و كچان لە دامەزراوەكانماندا.\nوێستگە: ئایا ئەو ئامادەبوونە هەیە؟\nئاڤان جاف: بە ناهاوسەنگی هەیە. ئێوە لە كاتی هەڵبژاردن بڕوانن! لەو هەموو رووداوە جۆراجۆرەدا، كە بەسەر ئەم وڵاتەدا دێت - هەر لە قەیرانی جۆراجۆرەوە تا دەگاتە بڵاوبونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا - چەند پسپۆری ژن دێتە سەر شاشەكان! وەڵامەكە روونە. گرفت لە نەبوون یان كەمی پسپۆری ژندا نیە، لە هەموو بوارەكانی ژیاندا – وەك سیاسەت زانست كۆمەڵایەتی و تەنانەت پسپۆرییە وردەكانیش. گرفت لەوەدایە كە ژن لە ناوەندی بڕیاری میدیادا نیە، ئەم بۆشاییە رەنگیداوەتەوە لە بەرنامە و پلانی ستراتیژییەتی كەناڵەكە.\nگۆڤاری ژن لە ماوەی كاركردنی دەیان ژن-ی پسپۆر لە بواری جیاجیا بەسەركردۆتەوە كە هیچ میدیاییەك لای لێنەكردوونەتەوە، هەبوونی ژنی پسپۆر و شارەزا لە بواری زۆر هەستیار و گرنگ جێگەی خۆشحاڵیە بەڵام میدیا لە كوردستان بەشداری پێنەكردوون لە بەرنامە و تەوەرەكانیان.\nوێستگە: داواتان لە دامەزراوەكانی میدیا چیە؟\nئاڤان جاف: میدیا لەسەردەمی جیهانگیریدا، وێستگەیەكی گرنگە بۆ خزمەتكردن بە خەڵك؛ دەتوانێ ببێتە سەرچاوەیەكی زۆر بەهێز بۆ هۆشیاركردنەوە و گۆڕینی رای گشتی بەرامبەر بە زۆر دیاردە و دەردی كوشندەی كۆمەڵگە. بۆیە گرنگە میدیا بەوپەڕی راستگۆیی كار بۆ گەیاندنی دەنگی خەڵك بكات. پەیامی میدیا پەیامی خۆشەویستی و یەكتر ویستی بێت؛ كار لەسەر دامەزراندنی خێزانی تەندروست و بەهێزكردنی پێگەی ژن بكات؛ دووربكەوێتەوە لە لاسایكردنەوەی كوێرانە. بینەر و وەرگری كورد پەیامی خۆشەویستی پێویستە؛ تاقەتی چووە لە بەرنامەی دووبارە.\nوێستگە: چی بكەین بۆ ئەوەی میدیا ئەو رۆڵە ببینێت، كە ئێوە ئامانجتانە؟\nئاڤان جاف: پشتبەستن بە كەسانی پسپۆر و شارەزا لە دامەزراوەی میدیادا، بەشداریكردنی شارەزایانی دەروونی، كۆمەڵایەتی و یاسایی زۆر گرنگن. وەرگر شایەنی ئەوەیە پەیامی دروست و زانیاری دروستی پێ بگات؛ نەك بە پێچەوانەكەی، كە رۆژانە بەشێكی زۆر لە خەڵك گلەیی لە كەناڵەكان دەكەن، بەوەی بۆتە سەرچاوەی تووندوتیژی و پچڕانی شیرازەی خێزان.\nوێستگە: دوا پەیام و قسەتان چییە؟\nئاڤان جاف: دامەزراوە و دەزگاكانی میدیا گرنگی بدەن بە چیرۆكی سەركەوتنی ژن لە بوارە جیاوازەكان، بەرنامەی تایبەتیان بۆ ئەنجام بدەن، هاوكاری كەمپەین و هەڵمەتە هۆشیارییەكانی كۆمەڵگە بن، وێنەی خۆشەویتسی و جوانی خێزانی كورد نیشان بدەن، پرسی ژن و یەكسانی تێكەڵ بە سیاسەتی دامەزراوەكەتان مەكەن، دەنگ و رەنگە جیاوازەكان وەك خۆی نیشان بدەن. دەخوازین هاوكار بین لە بەهێزكردنی رۆڵی میدیا تا هاوكار بێت لە پرۆسەی گەشەپێدان فراوانكردنی ئازادی و دیموكراسی.


لێرە و لەوێ باران دووراودوور هەتاو – Knwe.org\nسەرەکی » ئەدەب - سێبەر و سایە » لێرە و لەوێ باران دووراودوور هەتاو\nئەدەبی كوردی لە دوای راپەڕین پێی نایە قۆناغێكی دیكەوە، نەوەیەكی دیكە هاتنە پێشێ. جیاواز لە نەوەی سەردەمی ستەمكاری بەعس ئەدەبی بەرگریی وردە وردە لاوازبوو ، ئەگەرچی بەهۆی ناجێگیریی دۆخی كوردستان و شەڕی ناوخۆ و گرانی و قەیرانی دارایی نەوەیەی دوای راپەڕین درەنگتر دەستیان پێكرد و چالاكی ئەدەبی و رۆشنبیریی بەگشتی سست بوو، بەڵام وردە وردە ئەم نەوەیە هاتنە پێشێ و كۆمەڵێك ناوی دیار لەم نەوەیە دەركەوتن یەكێ لەوانە شاعیر و وەرگێڕ دلاوەر قەرەداخییە كە ئەزموونی ئەم شاعیرە ئەزموونێكی نوێیە و شیعرەكانی نوقڵانەی تازەبوونەوە و تازەگەریی لێ دەدەن. دلاوەر قەرەداخی ئێستا ناوێكی دیارە لە نێوەندی ئەدەبی كوردیدا. بەرهەمەكانی چ وەك شیعر و چ وەكو وەرگێڕان پەنجایان تێپەڕاندووە. ئەم شاعیرە ساڵانێكە بەبێ دەنگی و دوور لە فەوزا ئەزموونی شیعریی خۆی پەرەپێداوە و بەدەر لە شیعر لە بواری وەرگێڕانیشدا چەندین شاكاری جیهانی وەرگێڕاوە بۆ كوردی.\nلە نوێترین كاریدا كە دیوانە شیعرێكی قەبارە گەورەیە بەناونیشانی لێرە و لەوێ باران، دووراودوور هەتاو. ئەم دیوانە شیعرییە لە دووتوێی 847 لاپەڕەیە باسم ڕەسام كاری نەخشەسازی بۆ كردووە. لە بڵاوكراوەكانی پرۆژەی قەفتانە بۆ چاپ و بڵاوكردنەوە. ناوەڕۆكی كتێبەكە بریتییە لەم شیعرانە، دیوانی پەیكەرێكە لە باران. ئەو گوندە، ناخودا، چەند زوو بوو بۆ عەشق، شەڕ و ئاشتی… دیوانی تەیرەكانی ئیسماعیل تا هەناسە بڕكا قووڵایی، ماڵێك لەناو زەریا، لە چاو تروكانێكدا سەری وڵاتم سپی بوو. وژەی باڵی با، چڵە سێبەری شكاو… شكاو… لە دیوانی مەلەك رێحان: سەعات كڕێوەی عەسرێك، شیرینترین تامی بەرسیلە، باوكە پەنجەرەكە بكەوە. راكردن بەناو سێبەردا. كۆڵان، چۆڕێ منداڵی بنی مەركانەیەك… ئەمانە و چەندین شیعری دیكە لە شیعرەكانی ماڵێك لەناو زەریا… ماڵێك لە تەنیشت بیابان. من لە شارێكی زۆر دوورم. گەڕەكی شاعیران…\nلە بابەتێكدا كە رەخنەگر عەبدوڵڵا تاهیر بەرزنجی لەبارەی ئەزموونی شیعریی دلاوەر قەرەداخییەوە نووسیوێتی. هاتووە: دلاوەر قەرەداخی یەكێكە لە پێشەنگەكانی نەوە و قۆناغ و نوێگەریی سێیەمی شیعری كوردی، كە ئێمە لە چەند لێكۆڵینەوەیەكدا بە ساڵانی دوای راپەڕین و رووداوە یەك بە دوای یەكهاتووەكانیدا دەستنیشانمان كردووە، بەلایەنە پرشنگدار و تاریكەكانییەوە، لە بەرهەمی ئەو نەوەیەدا، كە تێیدا رووبەری شیعری كوردی كراوەتربوو و تێمە و تەكنیك و فەزای جیاوازتری بەخۆیەوە بینیوە. هەرچەندە رەنگدانەوەی مۆتیڤی جیاواز لە دیدی عەدەم و ئاوابووندا بە زەقی رەنگیداوەتەوە. دلاوەر وەك ئەدیب و ڕۆشنبیر و شانۆكار لە هەشتاكاندا دەركەوت، بەڵام پێموانییە ئەو یەكێكە لە دامەزرێنەرانی قۆناغی سێیەم تا ئێستاش بە گوڕوتینەوە بەرەو پێشەوە دەچێت و پەرە بە ئەزموونی شیعریی خۆی دەدات.\nلە بەرهەمە شیعرییەكانی دلاوەر قەرەداخی: ئەوەی لە دووتوێی ئەم دیوانە قەبارە ئەستوورەدا هەیە كۆمەڵێك دیوانە شیعریی شاعیرن و لەم كتێبەدا كۆكراونەتەوە. بەدەر لەمانە لەبواری وەرگێڕاندا چەندین شاكاری جیهانی وەرگێڕاوە بۆ كوردی. لەوانە زستانە خەون، گوڵی تەرەقی، ماڵێك لە ئاسمان گوڵی تەرەقی و چەندین بەرهەمی دیكەی گوڵی تەرەقی. بەشێك لە بەرهەمەكانی نووسەری ناسراوی یۆنانی نیكۆس كازانتزاكیس، ئەوانەش بریتین لە: لەخاچ دانەوەی مەسیح، راپۆرت بۆ گریكۆ، فرانسیسكۆس قەدیسی من… نایادەوەری، منداڵی سووتاو… لە ئەدەبی منداڵانیش چەند بەرهەمی وەرگێڕاوە لەوانە هەرەئازیزترین خوشك، شێر و كوڕە بچكۆلە. پەپوولە سپییەكان… لە ژانری شانۆشدا كۆمەڵێك بەرهەمی وەرگێڕاوە لەوانە : پاڵەوان ئەكبەر دەمرێ، بەهرام بەیزانی، كوێرەكان بەرهەمی موریس میتەرلەنگ، ژووری ژمارە شەش، بەرهەمی چیخۆف. پەرجوو لارش نۆرێن…


ئەو کە بابەتەکەی بە " کارەستی مرۆیی" ناودێر کرد گوتیشی " ئێمە پێشنیازێکی درێژخایان قبوڵ ناکەین کە بەردەوام ئەمەریکاییەکان بە شێوەیەکی ناڕەوا و نایاسایی بگرن."\nتەنانەت لە کاتێکدا وتووێژەکان لەسەر بارمتەکان دەستیان پێکردووە، سولیڤان گوتی هیچ وتووێژێک لەگەڵ تاران دەستیپێ نەکردووە سەبارەت بە دووبارە گەڕانەوەی ئەمەریکا بۆ ڕێککەوتنە ناوکییەکەی ساڵی 2015 بە مەبەستی ڕێگەگرتن لە پەرەپێدانی بەرنامەی ناوکی ئێران کە کاربەدەستانی ئێران سورن لەسەر ئەوەی بۆ مەبەستی ئاشتیانەیە نەک پەرەپێدانی چەکی ناوکی .\nلە لێدوانێکیدا بۆ کۆنفراسی ئاسایشی میونیخ کە لە کۆشکی سپییەوە بە ئۆنلاین پێشکەشی کرد بایدن گوتی " ئێمە پێویستمان بە شەفافیەت و وتووێژکردن هەیە بۆ کەمکردنەوەی زۆربوونی بەهەڵە تێگەیشتنی ستراتیژی و هەڵەکان."\nبەڵام سولیڤان گوتی " ئێران هێشتا وەڵامی نەداوەتەوە" بۆ پێشنیازی نوێکردنەوەی وتووێژەکانی ناوکی.\nئەو گوتی " ئەوە ئێرانە کە لە ئیستادا بە شێوەیەکی دیپلۆماسی پەراوێز خراوە نەک ئەمەریکا، و لە ئێستادا تۆپەکە لە مەیدانی ئێراندایە."\nبەڵام پێشتر یەکشەممە ئێران گوتی ئەمەریکا ناتوانێت جارێکی تر بگڕێتەوە ناو پەیمانە ناوکیەکە پێش ئەوەی سزا ئابورییەکانی سەر تاران هەڵبگرێت . واشنتن دەڵێت دەبێت تاران سەرەتا بگەڕێتەوە بۆ پابەندبوون بە ڕێککەوتنی ساڵی 2015 و ئاستی پیتاندنی یۆرانیۆمی خۆی کەمبکاتەوە.


مەسرور بارزانی؛ نیگەران بووم بە هەواڵی كوشتنی دڕندانەی ژنێكی گەنج لە هەولێر - تۆڕی میدیایی خەڵک\nسەرۆكی حكومەتی هەرێم ڕایدەگەیەنێت ، كە نیگەران بووە بە هەواڵی كوشتنی دڕندانەی ژنێكی گەنج دوێنێ لە هەولێر، دەشڵێت ،”هیچ شەرەفێك لە ژن كوشتندا نییە، ئەمە دەبێت كۆتایی پێبێت”.\nمەسرور بارزانی، سەرۆكی حكومەتی هەرێم لە هەژماری تایبەتی خۆی لە تویتەر ڕایگەیاندووە، كۆمەڵگەی ئێمە، هەرگیز پێشناكەوێت ئەگەر نیوەی كۆمەڵگە نەتوانێت بە ئازادی و بەبێ ترس لە توندوتیژی بژی.\nدەشڵێت،”وەزیری ناوخۆم ڕاسپاردووە بۆ دڵنیابوون لەوەی تۆمەتبار بە سزای خۆی بگات”.\nڕاشیگەیاندووە، لەم كابینەیەدا ئێمە هاوكاریمان بۆ شێڵتەرەكان زیاد كردووە و پابەندین بە ئەنجامدانی كاری زیاتر بۆ پاراستن و پشتگیریی كچان و ژنان لە كوردستان.


نه‌وتی کوردستان له ده‌ستوری ئێراقیدا و کێشه و ناته‌باییه‌کان » KadirShorsh\n« تێکدانی شوێنه کۆنه‌کانی هه‌ولێر له‌ناوبردنی بۆماوه‌ی که‌لتوری شاره | سامانی سروشتی نه‌وت و به‌رپرسیاریی ستات »\nبه‌پێی ده‌ستوری هه‌میشه‌یی ئێراقی، خاڵی 111، “نه‌وت و گاز له‌هه‌موو پارێزگاکان و هه‌رێمه‌کاندا هی هه‌موو ئێراقیه‌کانه”. هه‌روه‌ها به‌پێی خاڵی 112، برگه‌ی یه‌که‌م، ده‌سه‌ڵاتی ناوه‌ندی به هاوبه‌شی له‌گه‌ل ده‌سه‌لاته ناوچه‌ییه‌کان (هه‌رێمه‌کان و پارێزگاکان) سه‌رپه‌رشتی ده‌رهێنانی نه‌وت و گاز له چاڵه نه‌وتیه‌کانی ئێستا ده‌کات. دابه‌شکردنی داهاته‌که‌ی به شێوه‌یه‌کی گونجاو به‌سه‌ر هه‌موو ئێراقیه‌کاندا ده‌بێت. وه به‌شێکی گونجاو له داهاته‌که بۆ ئه‌و شوێنانه‌ی که به‌هۆی پۆلیتیکی رژێمی پێشوو زیانی زۆریان پێکه‌وتووه بۆ پێشخستنی ئه‌م ناوچانه و یه‌کسانکردنی ئاستی گه‌شه‌کردنیان له‌گه‌ڵ شوێنه‌کانی دیکه‌ی وڵات ته‌رخان ده‌کرێت. برگه‌ی دووه‌م، ده‌ڵێ، “ده‌سه‌ڵاتی ناوه‌ندی و ناوچه‌ییه‌کان به‌یه‌که‌وه پلانی ستراتیژی بۆ پێشخستنی به‌رهه‌مهێنانی نه‌وت و گاز به‌شێوه‌یه‌ک که له‌گه‌ل مه‌رجه‌کانی بازاڕ و پێشخستنی خستنه‌کار گونجاو بێت که به‌باشترین شێوه سوودی بۆ گه‌لی ئێراق هه‌بێت”.\nله خاڵی 121، برگه‌ی 3 ده‌ڵێ، “به‌شی گونجاو به‌پێی پێداویستی و ژماره‌ی دانیشتوان له داهاتی گشتی فیدرال بۆ پارێزگاکان و هه‌رێمه‌کان ته‌رخان ده‌کرێت”.\nله‌ئه‌نجامی ئه‌م کۆنتراکتانه‌ی ده‌سه‌ڵاتدارانی هه‌رێم به‌ستویانه، ئه‌م کۆتراکتانه‌ی که سه‌ربه‌خۆ و بێگه‌رانه‌وه بۆ گه‌ل و پارله‌مان، وه بێ ئه‌وه‌ی له چوارچێوه‌ی پرۆسه‌یه‌کی کراوه‌دا له‌به‌ر رۆشنایی به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی نه‌ته‌وه‌دا تاوتوێ بکرێت، له لایه‌ن چه‌ند که‌س و کۆمپانیایه‌کی سه‌ر به پارت و خێزانی ده‌سه‌لاتدار (هه‌ردوو خێزانی تاله‌بانی و بارزانی) به‌ستراون، ئێستا به‌پێی هه‌واڵه‌کان له سه‌ره‌تای ژونی 2009 دا نه‌وتی زاخۆ ده‌ر‌ده‌هێندرێت و ده‌ست به ناردنه‌ده‌ره‌وی کراوه. له کاتێکدا ده‌سه‌ڵاتی ناوه‌ند ئاماده‌یه داهاته‌که‌ی بۆ خۆی ببات، به‌ڵام ئاماده نییه خه‌رجی کۆمپانیا نه‌وت ده‌رهێنه‌ره‌که DNO له داهاته‌که‌دا “که ده‌ڵین” سه‌دا 40 ده‌گرێته‌وه بدات. ده‌ڵێن “ئه‌وه کێشه‌ی ده‌سه‌ڵاتی هه‌رێمه، کۆنتراکته‌که کانونی نییه، ئه‌وان له ناوه‌رۆکی ئاگادار نین و لای ئه‌وان په‌سند نه‌کراوه، بۆیه ده‌بێ هه‌رێم له بودجه‌ی خۆی بیدات”. ده‌سه‌ڵاتی ناوه‌ند دژی ئه‌وه‌یه هه‌رێمی کوردستان به‌شی زیاتری له داهاته‌که به‌رکه‌وێت، هه‌روه‌کو سه‌رۆکی مینسته‌ری ئێراق جه‌خت له‌سه‌ر ئه‌وه ده‌کاته‌وه. واته کێشه له‌سه‌ر نارده‌نه‌که و چۆنیه‌تی دابه‌شکردنی داهاته‌که‌دا وه‌کو چاوه‌روان ده‌کرا هه‌یه و به‌رده‌وامه. شایانی گوتنه به‌رپرسانی ده‌سه‌ڵاتی هه‌رێم که به‌رپرسیارن له‌م کۆنتراکتانه تا ئێستا نایانه‌وێ ناوه‌رۆکی کۆنتراکته‌کان ئاشکرا بکه‌ن، بۆنمونه به‌شه‌پشکی ئه‌م کۆمپانیایه چه‌نده و چۆن ده‌درێت؟ تائێستا روونیش نه‌کراوه‌ته‌وه چۆن له‌گه‌ڵ ده‌سه‌ڵاتی ناوه‌ند رێککه‌وتوون و له‌سه‌ر چ بنچینه‌یه‌ک؟ به‌رپرسه ده‌سه‌ڵاتداره‌کانی هه‌رێم له‌گه‌ڵ بوونی ئه‌م کێشانه ده‌ستیان به ناردنه‌ده‌ره‌وه‌ی نه‌وتی کوردستان کردووه. به‌م پێیه‌ی ئێستا به‌رپرسانی ده‌سه‌لاتی هه‌رێم زۆر له سه‌دا 17 که‌متریان ده‌ست ده‌که‌وێت، ئه‌وه ئه‌گه‌ر خه‌رجی کۆمپانیاکه‌ش بده‌ن، که به‌پێی کۆنتراکته‌که که له‌گه‌ڵ کۆمپانیاکه کردوویانه ده‌بێ بیدات.\nشایانی بیرخسنه‌وه‌یه، نه‌وتی که‌رکوک که نه‌وتی کوردستانه، ده‌نێردرێته ده‌ره‌وه و داهاته‌که‌ی ده‌چێته بودجه‌ی ناوه‌ند و پشکی کوردستان له‌م داهاته‌دا به‌پێی خاڵی 121 برگه‌ی 3 به‌پێی پێداویستی و ژماره‌ی دانیشتوان بۆ کوردستان ده‌نێردرێت. واته به‌ر له ئێستا ئه‌وه هه‌ر وابووه، نه‌وتی کورد بۆ به‌غدا ده‌چیت و له‌وێ سه‌دا 17ی بۆ کوردستان ده‌بێ بێته‌وه. ئێستا ده‌سه‌ڵاتدارانی هه‌رێـمی کوردستان ده‌یانه‌وێ بڕێکی زۆرتری نه‌وتی کوردستان بنێرنه ده‌ره‌وه و پاشان پشکی کوردستانی لێبدرێته‌وه. پرسیار لێره‌دا، ئایا داهاتی هه‌ر پالاوگه‌یه‌ک به جیا ده‌ژمێردرێت و دابه‌ش ده‌کرێت، یا داهاتی هه‌موو پاڵاوگه‌کان به‌یه‌که‌وه هه‌مووی ده‌چنه ناو داهاتی نه‌ته‌وه‌یی ئێراق و پاشان له کۆی داهاتی نه‌ته‌وه‌ییدا پشکی سه‌دا 17 ده‌درێته کوردستان؟ ئه‌گه‌ر له کۆی داهاتی گشتی پشکی کوردستان بدرێت، بێگومان له‌گه‌ڵ زۆرتربوونی داهات سه‌دا 17 ـه‌که‌ش زۆرتر ده‌بێت. به‌ڵام له‌هه‌مان کاتدا نه‌وتێکی زۆرتری کوردستان بۆ ئێراق ده‌چێت. هه‌روه‌کو هه‌ندێ له به‌رپرسه کورده‌کان دوای ناردنی نه‌وت له کوردستانه‌وه به شانازیه‌وه گوتیان، “داهاتی نه‌وتی کورد سه‌دا 50ی داهاتی نه‌وتی ئێراق پێک ده‌هێنێت”. هه‌رچۆنی بێ و به‌پێی هه‌ر دابه‌شکردنێک بێت، له‌لایه‌ک بڕێکی نه‌وتی زیاتر بۆ ئێراق ده‌روات، له لایه‌کی دیکه ته‌مه‌نی گه‌نجینه‌ی سامانی سروشتی کوردستان زووتر کۆتایی دێت. به‌مپێیه هه‌ر‌چه‌ندی نه‌وت زیاتر ده‌ربهێندرێت و بفرۆشرێت، به‌شێکی زیاتر بۆ ئێراق ده‌روات و ته‌مه‌نی گۆمه یا کانه نه‌وتیه ژێرزه‌ویه‌کانیش کورتتر ده‌بنه‌وه. چونکه ئه‌م کانه نه‌وتیانه رۆژێک دێت بنیان دێت، ئه‌مه بۆ هه‌موو کانه نه‌وتیه‌کانی جیهان وایه. به‌پێی ئه‌م هه‌موو کۆنتراکته‌ی به‌ستراوه، ده‌رده‌که‌وێ که ده‌سه‌ڵاتدارانی هه‌رێم کێشه‌یه‌کیان له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌دا نییه.


دکتۆر کەمال میرودەلی : ئەو پرسیارانەی مەسعود بارزانی نایەوێ وەڵامیان بداتەوە ! – WTARIKURD\nئەمە دەقی ئەو نامەیە کراوەیە کە لە کاتی کامپەینی هەلبژاردنی سەرۆکایەتیدا د کتۆر کەمال میراودەلی لە ٧/٢١/ ٢٠٠٩ دا بۆ مەسعود بارزانی نارد و لە رۆژنامەی ئاوێنەدا بڵاوکرایەوە .\nئەم پرسیارانە هێشتا کراوەن و دەیان پرسیاری تری تاوان و بیدادییان هاتۆتە سەر بەلام لە باشووری کوردستان پەرلەمانێکی پێلاوخانەو ئۆپۆزسیۆنیکی خەسیو هەیە کە تەنانەت وشەو ناوی ئۆپۆزسیۆنیشی نەهێشت هەر وەک چۆن ناوی خەلک و شەقام و خۆپیشاندان و پەرلەمان – ی بیناوەرۆک کردن و لە ژێر پێی بەرژەوەندی شەخسیی ناڕەوادا ، کردنیە پەڕۆ .\nلە كه‌مال میراوده‌لییه‌وه بۆ به‌ڕێز كاك مه‌سعود بارزانی\nبه‌ڕێز جه‌نابی سه‌رۆك ..\nئه‌وه 18 ساڵه خۆت‌و حیزبه‌كه‌ت له‌م هه‌رێمه‌دا ده‌سه‌ڵاتدار‌و فه‌رمانڕه‌وا‌و فه‌رمان به‌ده‌ستن. چوار ساڵیشه به‌ڕێزتان به‌شێوه‌یه‌كی یاسایی سه‌رۆكی هه‌ڵبژێردراوی هه‌رێمی كوردستانن. ئێستاش كه هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێممان له‌پێشه ، من وه‌ك كاندیدی خه‌ڵكی كوردستان بۆ سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێم هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه له‌ڕێگای كه‌ناڵی ئه‌لجه‌زیره‌وه‌و دوایش له‌ڕێگای رۆژنامه‌ی هاوڵاتییه‌وه‌و چه‌ند رۆژێك له‌مه‌وبه‌ر دووباره له‌ڕێگای ته‌له‌فزیۆنی «الحرە»وه داوای مونازه‌ره‌م كردووه، چونكه به‌ڕاستی مه‌رجێكی جه‌وهه‌ری هه‌ڵبژاردنی سه‌رۆكایه‌تییه‌و مافی ره‌وای ده‌نگده‌رانه بزانن بیروبۆچوون‌و به‌رنامه‌ی كاندیده‌كانیان چیه‌و كه‌سێتی‌و توانای سه‌ركردایه‌تی‌و رۆشنبیریی‌و باوه‌ڕبه‌خۆبونیان‌و به‌میلله‌ته‌كه‌یان چه‌نده .\nمه‌خابن لە بەر هه‌ر هۆیه‌ك بێت به‌ڕێزتان ئاماده نه‌بوون ئه‌و مونازه‌ره‌یه قبوڵ بكه‌ن یان راسته‌وخۆ له‌هیچ شوێنێكی ئه‌م كوردستانه‌دا به‌ره‌ورووی جه‌ماوه‌ر ببنه‌وه‌و وه‌ڵامی نیگه‌رانی‌و پرسیاره‌كانیان به‌ده‌نه‌وه .\nمن له‌م ماوه‌ی كه‌مپینكردنمدا له‌زۆر ناوچه‌ی كوردستاندا به‌پێی توانا‌و ده‌رفه‌ت له‌م ماوه كه‌مه‌دا ، گوێم له‌سكاڵا‌و ئاهو ناڵه‌و هاواری هه‌موو چین‌و توێژه‌كانی گه‌له‌كه‌م گرتووه كه هه‌ژده ساڵه به‌ده‌ست سته‌م‌و ناهه‌قی ده‌سه‌ڵاتی ئێوه ده‌تلێنه‌وه‌و به‌تایبه‌تی‌و له‌پێش هه‌موویانه‌وه بنه‌ماڵه‌و كه‌س‌و كاری قوربانیانی ئه‌نفال‌و جینۆساید‌و كیمیابارانی هه‌ڵه‌بجه‌و كه‌س‌و كار‌و بنه‌ماڵه‌ی شه‌هیدانی شه‌ڕی به‌ناهه‌ق‌و خیانه‌تكارانه‌ی براكوژی . ئه‌مجار سه‌رجه‌م چین‌و توێژه‌كانی گه‌ل هه‌ر له‌جوتیارانه‌و كاسبكارانه‌وه كه به‌نه‌مانی دێهات‌و ژێرخانی كشتوكاڵی‌و ئابووری بێكار‌و ده‌سته‌وستانن تا ده‌سته‌ی خوێنده‌وار‌و فه‌رمانبه‌ران‌و پێشمه‌رگه‌و هێزی پۆلیس‌و ئاسایش‌و ئه‌و ژن‌و گه‌نجه به‌دبه‌ختانه‌ی ئه‌م وڵاته كه له‌خۆكوشتن یان سه‌رهه‌ڵگرتن بەولاوە ، سیستمی حیزبایه‌تی تۆتالیتاری ئێوه هیچ ده‌رفه‌تێكی ژیان‌و كاسبی‌و ئیش دۆزینه‌وه‌و هیچ هه‌ناسه‌یه‌كی ئازادی‌و سه‌ربه‌خۆیی بۆ نه‌هێشتوونه‌وه .\nمن حه‌زم ده‌كرد چه‌ند پرسێكی گرنگی گه‌لی كوردستان هه‌یه كه له‌گفتوگۆی رووبه‌ڕوو له‌گه‌ڵ به‌ڕێزتاندا لێتان بپرسم‌و داواتان لێبكه‌م بۆ جه‌ماوه‌ری سته‌مدیده‌ی گه‌له‌كه‌مانی روونبكه‌نه‌وه . ئێستا كه ئه‌م ده‌رفه‌ته‌تان به‌گه‌له‌كه‌م‌و به‌من نه‌دا حه‌زده‌كه‌م هه‌ندێ له‌و پرسه سه‌ره‌كییانه‌ت له‌ڕێگای ئه‌م نامه كراوه‌یه‌وه لێبكه‌م :\nبه‌ڕێز سه‌رۆكی هه‌رێم له ئاستی سه‌رۆكی ده‌وڵه‌ت دایە كه له‌هه‌موو وڵاتێكدا‌و ره‌مزی یه‌كێتی‌و كه‌رامه‌تی نه‌ته‌وه‌كه‌یه‌تی‌و یه‌كه‌م پارێزه‌ری ماف‌و كه‌رامه‌ت‌و ئازادییه‌كانیه‌تی . مافی ژیان ، مافی هه‌ره سه‌ره‌تایی مرۆڤه . خودای گه‌وره ده‌فه‌رموێ « كوشتنی مرۆڤێك به‌ناحه‌ق وه‌ك كوشتنی ته‌واوی مرۆڤایه‌تی وایه » . له‌وڵاتی ئێمه‌دا له‌ژێر ده‌سه‌ڵاتی ئێوه‌دا هه‌زاران مرۆڤی ئه‌م وڵاته له‌شه‌ڕی براكوژی به‌ناحه‌ق كوژران . سه‌دانی تریش به‌هۆی جیاوازی حیزبی‌و بیروڕای جیاوازه‌وه له‌ناوبراون ، ته‌نانه‌ت زیندووه‌كانیش له‌م چه‌ن ساڵه‌دا ( مرۆڤایه‌تی ) یان كوژراوه . كاره‌ساته‌كه ئه‌وه‌یه ده‌سه‌ڵاتی ئێوه‌و حیزبی هاوپه‌یمانتان ئه‌م كوشتنانه به‌كارێكی ئاسایی ده‌زانن هه‌روه‌ك هیچ تاوانێك نه‌كرابێ‌و ئه‌م قوربانییانه له‌ئاستی قودسیه‌تی ده‌سه‌ڵاتی به‌رێزتاندا بێبایه‌خ بن .\nئایا به‌رێزتان ده‌توانن وه‌ڵامی ئه‌م پرسیارانه پێشكه‌ش به‌كه‌س‌و كاری قوربانییه‌كان‌و شه‌هیده‌كان بكه‌ن :\n1ـ له‌چاوپێكه‌وتنێكدا له‌گه‌ڵ رۆژنامه‌ی (حوریه‌ت) ی توركی ، شانازی ده‌كه‌ی كه 3500 پێشمه‌رگه‌ی حیزبه‌كه‌ت بۆ خزمه‌تی توركیا به‌كوشت داوه؟ ئایا ده‌سكه‌وتی حیزبه‌كه‌تان‌و گه‌لی كوردستان له‌و شه‌ڕه چ بوو؟ بۆچی تائێستا هێزی سه‌ربازیی توركیا له‌كوردستانه ؟\n2ـ كوشتنی ژن‌و پیاوه مه‌ده‌نییه‌كانی كوردستانی باكور له‌هه‌ولێردا له‌ژێر ده‌سه‌ڵاتی ئێوه‌دا چۆن ئه‌نجامدراو بۆچی؟\n3ـ له‌ڕۆژی 31ی ئابی ساڵی 1996دا ده‌بابه‌كانی رژێمی به‌عس چۆن هاتنه ناو شاری هه‌ولێری پایته‌ختی كوردستانه‌وه‌و په‌رله‌مانیان داگیر كردو ئاڵای به‌عسی عێراقیان له‌سه‌ر شه‌كانده‌وه ؟ ئه‌و پێشمه‌رگانه‌ی پێش ده‌بابه‌كان كه‌وتبوون هی كێ بوون ؟ ئایا به‌فه‌رمانی جه‌نابت نێردابوون ؟ به‌فه‌رمانی كێ هه‌موو پێشمه‌رگه‌و ئه‌ندامی پارتی كه نیوه‌ی كوردستان بوون به‌گژ نیوه‌كه‌ی تردا كران كه سه‌ر به‌یه‌كێتی بوون ؟ كێ پێیوتن خوێن‌و نان‌و ماڵی ئه‌وان حه‌ڵاڵه پێیان‌و كوردستان‌و كوردی كرده دوو به‌ره‌ی به‌خوێنی یه‌كتر تینوو كه ئه‌نجامه‌كه‌ی هه‌زاران شه‌هید‌و سه‌رگه‌ردانی ده‌یان هه‌زار‌و كوشتنی ده‌رفه‌تی سه‌ربه‌خۆیمان بوو ؟ كێ ئه‌ندازیاری نه‌خشه‌ی 31ی ئاب بوو؟ كێ جێبه‌جێی كرد ؟\n4ـ جه‌نابی سه‌رۆك ، ده‌توانیت پێمانبڵێی خوێنی ئه‌و دوازده هه‌زار پێشمه‌رگه‌یه‌ی له‌شه‌ڕی ناوخۆدا به‌سه‌ركردایه‌تی تۆ‌و تاڵه‌بانی شه‌هید كران چی لێدێت ؟ كێ‌و چۆن هه‌ق‌و داد‌و ماف بۆ خێزان‌و مناڵه‌كانیان ده‌سه‌نێت ؟ ئایا خوێنی پاكیان هه‌روا به‌فیڕۆ رۆشت‌و له‌نێوانی به‌رژه‌وه‌ندی هه‌ردوو سه‌رۆك‌و بنه‌ماڵه‌كه‌یاندا دیزه به‌ده‌رخۆنه كرا‌و ته‌واو؟\n5ـ ئایا ده‌توانی پێمان بڵێیت چاره‌نوسی زیندانیانی سیاسی‌و گیراوه‌كانی شه‌ڕی ناوخۆ چییان به‌سه‌ر هات‌و چه‌ندیان شه‌ل‌و شێت‌و چه‌ندیان به‌ربوون، چه‌ندیان تائێستا هه‌ر له‌زیندانه تاریكه‌كاندا ماون یان نه‌ماون‌و ماڵ‌و منداڵه‌كانیان ئاگادار نه‌كراون؟\n6ـ ئایا ده‌توانی به‌ژماره‌ی ورد پێمانبڵێی له‌م 18 ساڵه‌ی ده‌سه‌ڵاتی ئێوه‌دا چه‌ند ژن كوژراون‌و چه‌ند ژن خۆیان سوتاندووه ؟ ئایا ده‌توانی پێمان بڵێیت لێكۆڵینه‌وه‌ی یاسایی له‌كوشتن‌و خۆكوشتنی ژنانی ناوداری وه‌ك بێگه‌رد حسێن‌و له‌یلا عه‌لی‌و .. گەیشتووه‌ته كوێ؟\nله‌و 20 هه‌زار ژنه‌ی له‌م ساڵانه‌دا كوژراون یان خۆیان سوتاندووه، ئاگاداری كه‌یس‌و پرسی یاسایی چه‌ندیانی؟ ئایا هه‌ستی په‌رۆش‌و نیگه‌رانیت بۆ هیچ له‌خێزانه‌كان ده‌ربڕیوه ؟\n7ـ مه‌زه‌نده ده‌كرێ تائێستا پارتی‌و یه‌كێتی نزیكه‌ی (20 ـ 30) ملیۆن دۆلاریان له كه‌مپینی به‌ڕێزتاندا سه‌رف كردبێ ! ئه‌و پاره‌یه له‌كوێوه دێ ؟ زیاتر له‌سه‌د سه‌یاره‌ت بۆ سلێمانی به‌دواوه بوو ، ئایا هی حكومه‌ت بوون یان هی خۆت ؟ كێ مه‌سره‌فی سه‌یاره‌و حیمایه‌كانی ده‌كردن؟\n8ـ ده‌كرێ پێمان بڵێن موچه‌ی مانگانه‌و ده‌رماڵه‌ی ساڵانه‌ی سه‌رۆكی هه‌رێم چه‌نده ؟\n9ـ كه له‌ساڵی 1991 گه‌ڕایته‌وه بۆ كوردستان به‌شایه‌تی زۆر له‌سه‌رۆك حیزبه‌كان سه‌یاره‌یه‌كیشت نه‌بوو، ئێستا ده‌كرێ بزانین سه‌رجه‌م سه‌روه‌ت‌و سامان‌و پاره‌و دارایی خۆت‌و که‌سوکارت له‌ده‌ره‌وه‌و ناوه‌وه چه‌نده‌و له‌كوێوه هاتووه؟\n10ـ هه‌ژده ساڵه نازانین داهات‌و خه‌رجیی (واته بودجه‌ی) هه‌رێم چه‌نده ؟ ده‌كرێ به‌ڕێزتان وه‌ك سه‌رۆكی هه‌رێم ته‌نها بودجه‌ی پار‌و ئه‌مساڵمان بۆ شیبكه‌نه‌وه؟\n11ـ به‌ڕێزتان جارێك راتانگه‌یاندبوو كه نازانن كۆڕه‌ك‌و ئاسیاسێڵ چین؟ ئایا به‌ڕێزتان هیچ له‌كۆمپانیاكانی سه‌لاحه‌دین‌و زاگرۆس‌و نۆكان و قەیوان ئاگادارن؟ ده‌زانن چین‌و چی ده‌كه‌ن ؟ ئایا ئاگاتان لە کۆنتراکتەکانی نەوت هەیە ؟\n12ـ له‌چاوپێكه‌وتنێكدا به‌رێز سه‌ید كاكه فه‌رموویه‌تی كه به‌ئێوه‌ی وتووه بۆ گه‌نده‌ڵی له‌ناو نابه‌ن؟ به‌رێزیشتان پێتانوتووه هه‌موو كه‌س له‌هه‌موو لاوه بۆ خۆی ده‌با‌و ده‌دزێ تۆش بۆت كۆنتڕۆڵ ناكرێ؟ به‌رپرسێكی حیزبیش پێیوتم «ئه‌م وڵاته‌مان كردووه‌ته كه‌لاك و كام داڵه ده‌نوكی درێژتر بێت زیاتری لێ ده‌پچڕێ » . به‌لای به‌ڕێزتانه‌وه داڵه هه‌ره ده‌نوك درێژه‌كه‌ی هه‌رێم كێیه ؟\n13ـ هۆی دۆڕاندنی كوردستانی ده‌ره‌وه‌ی هه‌رێم‌و فه‌رامۆشكردنی كه‌ركوك چی بوو؟ ئایا شه‌ڕی فه‌رهود‌و مونافه‌سه‌ی ستراتیژی ئێوه‌و یه‌كێتی نه‌بوو؟\n14ـ ده‌كرێ پێمانبڵێن ناوه‌ڕۆكی هاوپه‌یمانی ستراتیژی ئێوه‌و یه‌كێتی ـ باڵی جه‌لالی ـ چییه ؟ ئایا خێری بۆ میللەت و نه‌خشه‌یه‌كی تۆكمه‌ی بۆ رزگاری كوردستان تێدایه ؟\n15ـ به‌ڕێزتان ده‌ڵێن له‌ئاستی دونیادا وه‌زعی حكومه‌تی هه‌رێم باشه‌و په‌یوه‌ندی باشتان له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌ریكا‌و وڵاتانی دراوسێ هه‌یه ؟ له‌زه‌مانی سفره‌وه هه‌موو رێكه‌وتنێك ده‌رباره‌ی هه‌ر شتێك بێ به‌نوسین‌و په‌یمانی مۆركراو‌و شایه‌تی ته‌ره‌فی سێیه‌م ده‌بێ ؟ ده‌توانی به‌ڕێزتان پێمان بڵێن تائێستا یه‌ك پارچه كاغه‌ز، یه‌ك به‌ڵگه نامه‌تان له‌گه‌ڵ نەتەوە یەکگرتۆکان ، ئه‌مه‌ریكا ، به‌ریتانیا ، فه‌ره‌نسا ، ئه‌وروپا ، ئێران ، توركیا ، عێراق ، یان هیچ رێكخراوێك هه‌یه كه وه‌ك به‌ڵگه‌نامه‌یه‌كی نێونه‌ته‌وه‌یی یاسایی دانی پێدابنرێ‌و حسابی بۆ بكرێ ؟ ئه‌گه‌ر نا ، ئه‌ی رێكه‌وتنه دوو قۆڵییه‌كانی ژووره تاریكه‌كان ده‌رباره‌ی چی بوون ؟ چ ده‌سكه‌وتێكتان بۆ گه‌لی كوردستان هه‌بووه؟\nجه‌نابی سه‌رۆك :\nئه‌م پرسیارانه ته‌نها مشتێكن له‌خه‌رواری ئازار‌و سكاڵای خه‌ڵك . دڵی هه‌ر خێزانێكی ئه‌م وڵاته له‌برینی ساڕێژنه‌كراو ، هه‌ر برینێك هاواری ده‌یان پرسیاره . خۆتان سه‌رپشك بن كام‌و چۆن وه‌ڵامی پرسیاره‌كان ده‌ده‌نه‌وه .\nكاندیدی سه‌رۆكایه‌تی هه‌رێمی كوردستان