وەرگرتنی هاوەڵانی سەردارمان وەک نمونەیەکی باڵا – بزاڤی خزمەت\n297 8 minutes read\nپرسیار: گەر یەکێک لەو تایبەتمەندیە پێویستانەی کە دەبێت لە بابەتی پەروەردەدا پشان بدرێت، بریتی بێت لە پشاندانی نمونەیەکی باڵا(ڕۆڵ مۆدێل)، پێویستە هاوەڵانی سەردارمان لە تەوەری ئەم پێویستیەدا چۆنی پشان بدرێن؟\nوەڵام: هاوەڵە بەڕێزەکان، لەبەر ئەوەی گوێیان لە سەردارمان گرتووە و، لە حزوری ئەودا بە بۆیەی ئەو بۆیە کراون و لە فڵچەی بۆیەی ئەوەوە شکڵیان وەرگرتبوو، تایبەتمەندیەکی جیاوازیان وەرگرتبوو.\nئەوان لەبەر ئەوەی نوێنەری دینێکی کامڵیان بینیبوو، کە خۆیشی مرۆڤی کامڵە، ئیسلامیان بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ لە سەرچاوە بێگەرد و بێخەوشەکەیەوە وەرگرتبوو.\nهەربۆیە بە باشی لە قورئان و سونەت تێگەشتبوون، ئاگاییان بەرامبەر ئامانجی ئیلاهی پەیدا کردبوو، تەواوی ژیانیشیان بە ئاڕاستەی ڕەزامەندی ئیلاهی خستبوویە گەڕ.\nهەر بەم هۆیەشەوەیە سەردارمان لە زۆرێک لە حەدیسە شەریفەکانیدا، ئاماژەی بە پێگەی نایاب و ئاراوتەی هاوەڵانی بەڕیزی داوە و، لە پاڵ سونەتی خۆیدا ئاماژەی بە گرنگی شوێنکەوتنی ئەوانیش داوە. چونکە ئەوان هەر بە ڕاستی کۆمەڵێک مرۆڤ بوون، کە پێویستە بە نمونە وەربگیرێن.\nلەم ڕوانگەیەشەوە ناسینی هاوەڵە بەڕێزەکان لەلایەن مرۆڤەکانی ئەم سەردەمەوە زۆر گرنگە.\nچونکە هەتا زیاتر بناسرێن زیاتر خۆشەویست دەبن و، هەتا زیاتر خۆش بویسترێن، زیاتر بە نمونە وەردەگیرێن و شێوازی ژیانیان پەسەند دەکرێت.\nبوونە شوێنکەوتەی ئەوان و، ڕۆشتن لە دوایانەوە هەنگاو بە هەنگاو، دەبێتە هۆکاری ئەوەی بگەین بە کەناری سەلامەتی؛ دابڕانیش لەوان دەبێتە هۆی دابڕانی زۆر جددی. هەربۆیە شوێنپێهەڵگرتنی ڕێگەی ئەوان، بە ناوی شوێنکەوتنی پێغەمبەری خوداوە زۆر گرنگە و، شوێنکەوتنی پێغەمبەری خوداش بە واتای جێبەجێکردنی فەرمانەکانی الله دێت.\nگەر مرۆڤەکان هاوەڵان بناسن و خۆشیان بوێن و دەست بکەن بەوەی شوێنکەوتەی ڕێگەی ئەوان بن، پاش ماوەیەک بە ئەخلاقی ئەوان ئەخلاقدار دەبن.\nبە تێپەڕینی کاتیش خۆشەویستی هاوەڵان لە ناخی ئەواندا نەشونما دەکات و، پاشان خونچە و شکۆفە دەردەکات و باڵا دەگرێت، ئیدی ئەوانیش لە ڕوانگەی حاڵ و چۆنیەتی و هەڵسوکەوتیانەوە هەوڵی لێکچوون بە هاوەڵانی سەردارمان دەدەن. بێگومان مرۆڤێک کە بەم ڕادەیە پڕ بێت لە خۆشەویستی هاوەڵانی سەردارمان، بابەتی ئەوەی سەرداریشمانی خۆشنەوێت و بە عەشقی خوداشەوە ئاگر نەگرێت و نەسوتێت، جێگەی باس نیە.\nلە ڕاستیشدا بابەتی ئەوەی مرۆڤێک هەست بە مرۆڤایەتی ڕاستەقینە بکات، وابەستەی ئەم خاڵانەی سەرەوەیە کە ئاماژەمان پێدا.\nکەسێکیش کەوا لە دڵیدا خۆشەویستی الله، تابلۆی شانازی مرۆڤایەتی و نوێنەرە ڕاستەقینەکانی ئەو بوونی نەبێت، ئەستەمە بتوانێت بەرەو ئاسۆی مرۆڤی کامڵ ملی ڕێگە بگرێت. ڕێگەی بەرز بوونەوە بەرەو مرۆڤی کامڵ، بە ڕێچکەی ئەخلاقدار بوون بە ئەخلاقی ئەوەوە، تێدەپەڕێت.\nچونکە ئەخلاقی ئەو، ئەخلاقی قورئانی بوو.\n“فەزیلەت و تایبەتمەندیەکانی هاوەڵە بەڕێزەکان”\nلەلایەکی ترەوە گەر هاوەڵانی سەردارمان بە باشی نەناسرێن و، ئاگایی بەرامبەر ڕاڤە و شێوازی ئەوان بوونی نەبێت، ناشتوانرێت ئاگایی تەواو بەرامبەر ژیانی سەرداریشمان بوونی هەبێت. چونکە هاوەڵان وەک پردێکی بەردەبازن بۆ گەشتن بە ڕێگەی سەردارمان. تەنانەت دەتوانین بڵێین ئەوان بە ناوی گەشتن بە بینین و بەدەستهێنانی ڕەزامەندی خوداشەوە، چەشنی پردێکن لەبەردەمی ئێمەدا.\nبە بێ ناسینی ئەوان، زۆر ئەستەمە لە ژیانی سەردارمان و قورئان، سونەت و ئامانجەکانی دین تێبگەیت.\nئەگەر ئێمە لە ڕۆژگاری ئێستاماندا، بمانەوێت نمونەیەکی بەرچاو(ڕۆل مۆدێل) پشانی خەڵک و بە تایبەت گەنجانمان بدەین، هەتا لە پێش خۆیانەوە بیبینن و وەک نمونە وەریبگرن، ئەوا لە دوای سەردارمان، کەسانێک کەوا لە پێش هەموو لایەوەکەوە شایەنی ئەوە بن، بریتیە لە هاوەڵە بەڕێزەکانی سەردارمان.\nهەربۆیە کاتێک باسی بابەتێک دەکەین و دەمانەوێت نمونەی بۆ بهێنینەوە، پێویستە بەردەوام ئاماژە بە ژیانی ئەوان بدەین و لەبەر چاوان دایانبنێین.\nقورئانی کەریمیش بۆ ئاماژەدان بە حیکمەت و شێوازی ڕێنمویی پێغەمبەر، پشاندانی واقعی ئەو ڕێگایەی ئەو بەسەریدا ڕۆشتووە، دڵنەوایی کردنی لە بەرامبەر ئەو ناڕەحەتیانەی توشی دەبوو، لە زۆر شوێندا ئاماژەی بە چیرۆکەکانی ژیانی ئەو کردووە.\nئەگەرچی لە ڕووداوە دووبارەبووەکانی دەورانی مێژوودا مرۆڤایەتی بە زۆر قۆناغی جیاوازدا تێپەڕیوە، الله بە گەورەیی خۆی کە هەموو سەردەمەکان بە تایبەتمەندیەکانی خۆیانەوە دەزانێت، هەندێک لە ڕووداوەکانی پێغەمبەرانی پێشووی بۆ سەردارمان گێڕاوەتەوە کە خاوەنی مەقامی جەمعە. چونکە ئەو کاکڵەی ناوەڕۆک و پەندانەی لەو چیرۆکانەوە وەردەگیرێن، دەتوانێت ڕێنمویی مرۆڤی هەموو سەردمەکان بکات.\nهەر بە هەمان شێوە، کاتێک ئێمەش باسی هەندێک بابەتی دینی و ئەخلاقی بۆ مرۆڤەکان دەکەین، دەبێت بە شێوەیەکی بەردەوام پارچەیەک لە ژیانی هاوەڵان پێشکەش بکەین.\nلە ڕاستیشدا لەبەر ئەوەی ئەوان حەقیقەتەکانی ئیسلامیان وەک قوڵایی سروشتیان لێکردبوو، هەوڵی ئەوەشیان دەدا، هەر بابەتێکی دینی کەوا لە سەردارمان فێری بوو بوون، لە ژیانیاندا جێبەجێی بکەن، لە پاش خۆیان ژیانێکیان جێهێشتووە کە شایەنی ئەوە بێت بە نمونە وەریبگرین.\nبۆ نمونە کاتێک سەیری ژیانی حەزرەتی ئەبوبەکر دەکەین، لە ماوەی ئەو دوو ساڵ و نیوەی کە تێیدا خەلیفایەتی کردووە، بەسەر ١٠ ڕووداوی سەرکەشی و هەڵگەڕانەوەدا زاڵ بووە، کە هەریەک لەوان قەبارەی یەکێک لە گروپە تیرۆرستیەکانی ئەمڕۆی هەبووە.\nلەم ماوە کورتەی خەلیفایەتیدا، سەرکەوتوو بووە لە ئەنجامدانی کاری زۆر گەورە. بەڵام سەرەڕای ئەوەی ئەم هەموو کارەی گەورەیەی ئەنجامداوە، کاتێک وەفاتی کرد، لە دوای خۆی هیچ سەروەت و سامانێک بەجێناهێڵێت.\nبە شێوەیەک بووە تەنانەت ئەو موچەیەی بۆیان دیاری کردبوو، هەمووی خەرج نەدەکرد. لە بابەتی دیاری کردنی موچەکەشی وەک خەلیفە، ژیانی مرۆڤێکی ئاست مامناوەندی وەک پێوەر وەرگرت و، ئەویش دوای ئەوەی پێداویستیەکانی خۆی لەو موچەیە دابین دەکرد، ئەوەی لێی دەمایەوە، دەیخستە ناو گۆزەیەکەوە پاشان وەسیەتی بۆ خەلیفەکەی دوای خۆی کرد، کە دیسان بیخاتەوە ناو گەنجینەی دەوڵەتەوە.\nحەزرەتی عومەریش لە دوای وەفاتی حەزرەتی ئەبوبەکر، کاتێک گۆزەکە دەبینێت، دەست بە گریان دەکات و دەڵێت ” بە ڕاستی کارێکت کرد، کە چیدی ئیمکانی ئەوەمان نەبێت وەک تۆ ژیان بەسەر ببەین!”. ئەگەرچی ژیانی ئەویش لەگەڵ حەزرەتی ئەبوبەکردا جیاوازی نەبوو. ئەویش هەتا بڵێیت ژیانێکی سادە و خاکی و لەخۆبوردوویانەی بردە سەر.\nبۆ نمونە لە سەردەمێکدا کە وشکە ساڵی بووە، هەمان ئەو شتانەی خواردووە کە خەڵکی هەژار خواردوویانە و، لە ڕێگەی ژەنینی نان بە ڕۆنی زەیتوندا، سکی خۆی تێر کردووە. جارێکیشیان لە جیاتی ڕۆنی زەویتون، گۆشتی دەخەنە بەردەم و، ئەویش ئەوە دەپرسێت کە ئایا خەڵکیش توانای خواردنی شتێکی لەو شێوەیەیان هەیە یاخود نا، کاتێک بە نەخێر وەڵامی دەدەنەوە، ئەویش خواردنەکە دەگێڕێتەوە.\nهەروەها کاتێک سەیری ژیانی موسعەبی کوڕی عومەیر دەکەین، بە هەمان شێوە ژیانێکی نمونەیی دەبینین کە پێویستە پەندی لێوەربگرین.\nحەزرەتی موسعەب لە پێش ئەوەی موسوڵمان ببێت، هەتا بڵێی لە ژیانێکی پڕ ڕەفاهەتدا دەژی و هیچ ناڕەحەتیەکی نەبوو، لە دوای موسوڵمان بوونی، تەواوی ئەو ئیمکانیەت و نیعمەتانەی لەبەردەستیدا بوو، بە لەپی دەستی توڕدا و، هەتا ئەو کاتەی لە جەنگی ئوحوددا شەربەتی شەهادەتی نۆشی، بە ناوی دینەکەیەوە قارەمانێتی و فیداکاری گەورەی ئەنجامدا. هەربۆیە لە جەنگی ئوحوددا، لە پێناو بەرگری لە ژیانی پێغەمبەر، هەتا دوا هەناسەی ژیانی، وەک قەڵغانێک لە بەردەم تەواوی ئەو تیر و شمشێرانە وەستا کە ڕوویان لە سەردارمان دەکرد. بە شێوەیەک کەوا لە پاش مردنی کفنێکیش بۆ داپۆشینی لاشەکەی نەبێت، ئەم دونیایەی بەجێهێشت.\nلەم ڕوانگەیەشەوە ژیانی هەر کام لە هاوەڵانی سەردارمان وەربگرین، تایبەتمەندی و فەزیڵەتێکی جیاواز بە خۆی تێدا بەدی دەکەین. چونکە ئەوان هێندەی ئەوەی دەستبەرداری ژیانیان ببن، خۆیان بە خاوەنی پەیامی ئیسلام کردووە و، بەرزکردنەوەی کەلیمەی الله یان وەک باڵاترین ئامانجی ژیانیان لێکردووە، لەم پێناوەشدا فیداکاریگەلێکی دەراسایان ئەنجامداوە. لە بەرامبەر ئەم فیداکاریانەشدا هیچ چاوەڕوانیەکیان نەبووە. تەنیا ڕەزامەندی الله یان بە ئامانج گرتووە و، ژیانیان بە هەستێکی زۆر جددی خۆبەخشی و لە خۆبوردوویی بەسەر بردووە. لەم ڕوانگەیەشەوە هەریەکێک لەوان، بە نیسبەت ئومەتی دوای خۆیانەوە نمونەیەکی ڕاستەقینەن.\nهەربۆیە ناساندنی ئەوان بە مرۆڤەکانی ئەم سەردەمە، بە شێوە فراوان و قوڵەکەی تایبەت بە خۆیان، پێویستیەکی حەتمیە؛ چونکە مرۆڤ ئەوەی دەیناسێت خۆشی دەوێت و، هەر شت و کەسێکیش کەوا نەیناسێت، پەیوەندی پێوەی نابێت.\nئەگەر مرۆڤەکانی ئەمڕۆ شێتانە الله یان خۆش نەوێت و کاتێک ناوی دەهێنن، ئێسقانی لوتیشیان نەسۆڵیتەوە، تەنیا هۆکاری ئەمە ئەوەیە کە وەک پێویست نەیانناسیوە.\nبە هەمان شێوە گەر عەشق و پەیوەندیەکی جددیان بە سەردارمانەوە نەبێت و، کاتێک ناوی دەهێنن ئەژنۆیان بڕستی لێنەبڕێت و نەکەونە سەر ئەژنۆیان، بە هۆی ئەوەوەیە کە وەک پێویست نەیانناسیوە.\nبە هەمان شێوە، گەر لە مرۆڤەکاندا هەستی لێکچوون بە حەزرەتی ئەبوبەکر و عومەر بوونی نەبێت، ئەوە بە هۆی ئەوەوەیە، کە شانوشکۆی ئەم هاوەڵە بەڕێزانەیان وەک پێویست نەناسیوە.\nهەربۆیە ئەوەی پێویستە لێرەدا ئەنجام بدرێت ئەوەیە، بە شێوەیەک کەوا هەستی ئەوەی مرۆڤەکان وەهایان لێبێت بڵێن” پێویستە منیش وەک ئەوانم لێبێت”، شانوشکۆی گەورەی ئەم هاوەڵانەیان پێبانسرێت و لەلایان خۆشەویست بکرێت.\nموسوڵمانانی ئەمڕۆ لەبەر ئەوەی هاوەڵانیان وەک پێویست نەناسیوە، ئەوەش نازانن کە پێویستە لە دوای کێوە بڕۆن.\nهەروەها کاتێک باسی ژیانی هاوەڵە بەڕێزەکانی سەردارمان دەکەین لە پێناوی ئەم مەبەستەدا، ئەو ئسلوبەشی بەکاریدەهێنین گرنگیەکی زۆری هەیە. پێویستە وەک مرۆڤگەلێک باسیان نەکەین کەوا لە سەردەمێکی دیاریکراوی مێژوودا ژیابێتن و کۆتاییان پێهاتبێت. ئەگەرنا دوێنراوەکانی ئەو بابەتە، تەنیا بە قارەمانیەتیەکانی ئەوان دڵی خۆش دەبێت، بەڵام هەستی ئەوەی کە پێویستە لەوان بچێت و هەوڵی کۆششی بوونە ئەوانی، تێدا دروست نابێت.\nلەم ڕوانگەیەوە پێویستە هاوەڵان، هەمیشە وەک نمونەیەکی باڵا(ڕۆڵ مۆدێل) کە پێویستە لە ناخماندا بژین و وەک نمونە وەربگیرێن، پێشکەش بکرێن.\nلەلایەکی ترەوە، ڕووداوە مێژوویەکان لە جیاتی ئەوەی بە شێوەیەکی کتومت خۆیان دووبارە بکەنەوە، بە شێوەیەکی ڕێژەییانە خۆیان دووبارە دەکەنەوە.\nهەربۆیە کاتێک ژیانی هاوەڵە بەڕێزەکان دەخەینە بەر دیدە، بێگومان پێویستمان بەوە دەبێت کە هەلومەرجی ڕۆژگاری ئەمڕۆمان لەبەرچاو بگرین. بە دەربڕینێکی جیاواز، وەهایان لێنەکەین کە بڵێن” ژیانێکی لەو شێوەیە لە ئێستادا مومکین نیە” و، بۆ ئەوەی نەیانخەینە لێکدژیەکی لەم شێوەیە، لەبەرچاوگرتنی هەلومەرج و بارودۆخی ژیانی ئەمڕۆمان، گرنگیەکی حەتمی هەیە.\nپێویستە مرۆڤەکان وەهایان لێبکرێت کە باوەڕیان بە ژیاندنەوەی ژیانی هاوەڵان هەبێت.\nبۆ ئەمە مەبەستەش پێویستمان بە زانینی پلانی پشتەوە و فەلسەفەی سەرەکی ژیانی سەردارمان و هاوەڵان، ژیانیان، دەبێت.\nبە داخەوە هەتا ئێستا، وەک پێویست لەسەر فەلسەفەی ژیانی پێغەمبەر نەوەستاوین.\nوەک چۆن حەزرەتی پیر لە بابەتی تەفسیر و ڕاڤەکردنی قورئانی کەریمدا، ئاماژە بە پێویستی ئەقڵی دەستە جەمعی دەکات، پێشکەش کردنی ژیانی جوانی سەردارمان بە فەلسەفە و قوڵایی تایبەت بە خۆیەوە، بە شێوەیەک مرۆڤەکانی ئەمڕۆ بتوانن سوودی لێ ببینن و وەک ژیانێک بێتە پێش چاویان کە دارای ژیاندنەوەی هەبێت، پێویستمان بە هەمان ئەقڵی دەستە جەمعی دەبێت.\n” هاوەڵان وەک نوێنەرانی بەستنەوەی ژیان بە ژیاندنی ئەوانی ترەوە”\nباوکم عاشقی دوو شت بوو، عوسمانیەکان و هاوەڵانی سەردارمان. کاتێک لەلای ئەو ناوی هاوەڵانیان دەهێنا، چاوەکانی پڕ لە فرمێسک دەبوون و سەری دەسوڕما. هەربۆیە ژیانی منداڵی من بریتی بوو لە خوێندنەوەی ئەو کتێبانەی بە ڕێنوسی سەردەمی عوسمانیەکان نوسرابوون، کە باسی ژیانی هاوەڵانیان دەکرد. ئەگەرچی تەمەنی من ٧ تا ٨ ساڵانێک دەبوو، بەڵام ژیانی ئەوان لە قوڵایی ناخمەوە کاریگەری لەسەر دانابووم. ئیدی وەک ئەوەی لەگەڵ ئەوان هەستابێتم و دانیشتبێتم، کاریگەری لەسەر دانابووم، لەگەڵ زیاد بوونی تەمەنیشمدا، لەلایەکەوە حەیرانی من بەرامبەر ئەوان ڕووی لە زیاد بوون دەکرد و، لەلایەکی ترەوە هەمیشە چاوم لەسەر کەسانێک بوو، کە لەو سەردەمەی خۆمدا نوێنەرایەتی ژیانی ئەوان بکات. بەردەوام بە خۆمم دەوت” تۆ بڵێیت لەم سەردەمەدا کەسانێک هەبن کە نوێنەرایەتی ژیانی ئەوان بکەن؟”.\nلە کۆتایدا، دوای ئەوەی لە حوجرە دەستم بە خوێندن کرد و یەکێک لە خوێندکارەکانی بەدیعوزەمان هاتە لامان، ئەوەی بە دوایدا دەگەڕام دۆزیمەوە!\nحەزرەتی پیر، یەکێک لە خوێندکارەکانی خۆی بە ناوی موزەفەر ئاسڵانی بۆ ڕێنمویی ئەو شوێنەی ئێمە ناردبوو.\nئیدی هەموو هەستان و دانیشتنێکی ئەم زاتە، جلوبەرگ و هەڵسوکەوت و ڕەفتاری، زۆر کاریگەری لەسەر من دانابوو.\nئیدی بە خۆمم وت” کەواتە ژیانی هاوەڵان تەنیا لە نێو لاپەڕەی کتێبەکاندا نیە و، لەم سەردەمەشدا کەسانێک بوونیان هەیە کە نوێنەری ئەوان بن”.\nلە ڕاستیدا ئەویش مرۆڤێکی سینە پڕ و چاو بە فرمێسک، بە تەواوی مرۆڤی عەشق و هەیەجان بوو. ئیدی لەو سەردەمەی لە ئێرزروم بوونی هەبوو، هیچ کام لە وتارەکانی ئەوم نەدەفەوتاند.\nبەڵێ، لە ڕۆژگاری ئەمڕۆماندا لە پاڵ باسکردنی ژیانی هاوەڵان بۆ نەوەکانی ئەمڕۆ، بێگومان پێویست بە پشاندانی کەسانێکیش دەبێت کە لە ژیانیاندا هاوشێوەی هاوەڵان بژین.\nهەتا لە ڕێگەی ئەمەوە لەوە تێبگەن، کە ژیانی هاوەڵان لە سەردەمێکی دیاریکراوی مێژوودا قەتیس نەبووە و، کەسانێکی فیداکار و خەمخۆری کەسانی تر لە سەردەمی ئێستاشدا هەیە، کە بە هەمان شێوە خزمەتی دینەکەیان دەکەن.\nگەر کۆمەڵێک مرۆڤی لەم شێوەیە کە نوێنەری ڕۆحی هاوەڵان بن، خۆیان پشانی نەوەی نوێ بدەن و، ئیلهامی ناو دڵیان بەسەر نەوەی نوێدا هەڵبڕێژن، بە پشتیوانی و کۆمەکی خودا، نەوەیەکی نوێی چەشنی هاوەڵان دروست دەبێت.\nهەربۆیە بە ناوەی ئەوەی نەوەیەکی لەم شێوەیە پێبگات، پێویست بە مرۆڤگەلێکی فیداکارە کە ژیانیان لە پێناو ژیاندنی کەسانی تردا تەرخان کردبێت.\nئەم کەسانەش دەبێت بە شێوەیەک فیداکار بن کە بڵێن ” گەر ژیانی من لە پێناوی ژیاندنی کەسانی تردا نەبێت، کەواتە ژیانم واتایەکی نیە” و بەم ڕێژەیە خۆیان بۆ خزمەتی مرۆڤایەتی تەرخان کردبێت.\nپێویستە ئەوان بە ناوی ئەوەی، کەسانێکی تر چەکەرە بکەن و باڵا بگرن، ببنە ئاو و بڕژێنە ژێریان، ببنە خاک و بە پیت و هێزی مەعنەوییان ئەوان لەسەر شانەکانیان هەڵبگرن، ببنە خۆر و سەرتابەخوار بەواندا بڕژێن.\nبە کورتی پێویستە تەواوی ژیانیان بۆ خزمەتی مرۆڤایەتی تەرخان بکەن.\nخۆ گەر بەم شێوە ڕاستگۆیانە، فیداکاریەکی لەم شێوەیە پشان بدرێت، پێگەشتنی نەوەیەکی عاشق بە سەردار و هاوەڵانیشمان مومکین دەبێت.\n" هەموو ژیانم بۆ بەرگرتن بە دووبەرەکی نێوان گەلەکەم خەرج کرد"


ھەسارەی (زەوی دووەم) دۆزرایەوە , مرۆڤ دەتوانێت لەسەری بژییت\n2018-01-10 [05:32 AM]\nدوای چەندین ساڵ گەڕان بە دوای ھەسارەیەک کە ھاوشێوەی زەوی بێت , فەلەکناسان بە شێوەیەکی فەرمی رایانگەیاند ھەسارەیەکیان دۆزیووەتەوە کە دەکرێت پێی بگوترێت (زەوی دووەم) .\nئەم ھەسارەیە ناونراوە (برۆکسیما بی) لە زۆربەی خەسڵەتەکانی ھاوشێوەی زەوییە و جیاوازە لەھەموو ئەو ھەسارانەی پێشووتر دۆزراونەتەوە .\nزانایان دەڵێن , ھەسارەی برۆکسیما بی چەندین تایبەتمەندی لە خۆیەوە دەگرێت کە ئاماژەن بۆ بوونی ژیان لەسەر ئەم ھەسارەیە و قەبارەکەشی ھاوشێوەی قەبارەی زەوییە و بەپێی توێژینەوەکە پێدەچێت ئاو لەسەر ئەم ھەسارەیە ھەبێت .\nھەسارەی برۆکسیما بی لە ئەستێرەی برۆکسیما سەنتۆری نزیکە ئەم ئەستێرەیەش نزیکترین ئەستێرەیە لە زەوی و ماوەی چوار ساڵی رووناکی لە ئێمە دوورە و پلەی گەرمی سەر ھەسارەی برۆکسیما بی لەنێوان (٣٠ – ٩٠ ) پلەی سلیلیزییە و ئەمەش کەشێکی نموونەییە بۆ بوونی ژیان لەسەر ھەسارەکە .\nزانایانی فەلەکناسی ھیواخوازن نەوەکانی داھاتوو بتوانن رێگەیەک بدۆزنەوە بۆ ئەوەی بتوانن گەشت بۆ ھەسارەی برۆکسیما بی بکەن و بۆ ئەوەی ئەو بەڵگەیان دەست کەوێت کە ئایا ژیان لە دەرەوەی کۆمەڵەی خۆر ھەیە یاخود نا.\nسەرچاوە / پێگەی سیدتی\nئەم هەواڵە 52375جار خوێندراوەتەوە


میــــــــــــدیــــــــــــا وەک میــــــــــــلیــــــــــــشــــــــــــیا |\nمیــــــــــــدیــــــــــــا وەک میــــــــــــلیــــــــــــشــــــــــــیا\n2011/04/29 at 2:24 PM لێدوانێک بنووسە\nمەریوان وریا قانیع:یەکێک لە ئەرکە ھەرە گرنگەکان لە یادکردنەوەی سەد و سیانزە ساڵەی لەدایکبوونی ڕۆژنامەگەری کوردیدا وازھێنانە لەو درۆ گەورە و زەبەلاحە کە ناوی “میدیای کوردیی“ لێنراوە. ”میدیای کوردیی“ ئەو میدیایە نییە کە بە کوردی دەنووسێت، بە کوردی نووسین ئەو ئامرازە نییە کە شوناسی ئەم میدیایە دەستنیشاندەکات، ئەوەی میدیا لە کوردستاندا دەکات بە میدیایەکی ”کوردی“ جێبەجێکردنی سێ ئەرکی سەرەکییە. یەکەم قسەکردنی ئەم میدیایە لەسەر کێشە گەورە و گرنگەکانی کۆمەڵگای کوردستانی. دووھەم بەخشینی پانتاییە بە سەرجەمی ئەو ڕاوبۆچوونە جیاوازانەی لە کوردستاندا ئامادەیە. سێھەم: ھاوکات چاودێرکردنێکی ڕاستەوخۆ و بەردەوام و چالاکی دەسەڵاتدارێتی کوردییە لەھەموو ئەو پنت و خاڵانەدا کە دەشێت دەسەڵاتداران بەشێوەیەکی نایاسایی و بۆ قازانج و دەسکەوتی تایبەتی خۆیان بەکاربھێنن. ئەم خاڵانەیە ئەم میدیایە دەکەنە میدیایەکی کوردی، نەک ئەوەی بە کوردی بنووسیت و بە کوردی بەرنامە پەخش و بڵاوبکەیەتوە. بە مانایەکی دیکە ئەوەی میدیا لە کوردستاندا دەکاتە میدیایەکی نیشتیمانی و ئاکارێکی نەتەوەیی پێدەبەخشێت کوردیبوونی زمانی ئەم میدیایە نییە، بەڵکو پەیوەندی ئەم میدیایە بە کۆمەڵگای ئێمە و کێشەکانییەوە. جێبەجێکردنی ئەو سێ ئەرکەیە کە دەستنیشانم کرد. لەدەرەوەی ئەو ئەرکانەدا ئەم میدیایە ”میدیای کوردی“ نییە، واتە میدیایەکی نیشتیمانی و نەتەوەیی نییە، میدیای کۆمەڵگایەک نییە بیەوێت خۆی بناسێت و لە کێشەکانی تێبگات. بەڵکو شتێکی ترە، میدیای حیزبە، میدیای دەسەڵاتە، میدیای ئەم یان ئەو بەرپرسی سیاسییە، میدیا فڵان یان فیسار سەری ناو مەکتەبی سیاسییە، میدیای سێبەرە. ھتد…واتە میدیای بەر لە دروستبوون و بەرجەستەبوونی چەمکی نەتەوە و نیشتیمانە، میدیای بەر لە دروستبوونی ”میدیای کوردییە“.\nکە ئەمە دەڵێم ھاوکات دمەوێت ئەو ڕاستییەش بسەلەمێنم کە میدیا لە کوردستاندا لەسەرەتاکانی دروستبوونیدا لەدایکبوونێکی نەتەوەیی لەدایکدەبێت. دەرکردنی ڕۆژنامەی ”کوردستان“ لە قاھیرە لە ساڵی ١٨٩٨دا بەھەموو مانایەک ڕووداوێکی نەتەوەیی بوو. ھێنانی چاپخانەکەی گیو موکریانی بۆ ھەولێر و گەڕانەوەی پیرەمێرد لە ئەستەمبوڵەوە بۆ سلێمانی و دامەزراندنی چاپخانەی ژین، ڕووداوی نەتەوەیی بوون. ھەم خەیاڵ و ھەم عەقڵیەت و ھەم خەونێکی نەتەوەیی لە پشتی لەدایکبوونی ئەم پرۆژانەوە بوو. پەیامە سیاسی و فەرھەنگی و ڕۆشنبیرییەکانیشیان پەیامی وشیارکردنەوەی ئینسانی کورد و پەرەپێدان بوو بە وشیاری نەتەوەیی. بەزۆر مانا ئەم پرۆژانە تەرجەمەکردنی وشیاری نەتەوەیی تازە لەدایکبووی نوخبە خوێندەوار و ڕۆشنگەرەکەی کوردستان بوو، بۆ وشیارییەکی نووسراو لەسەر لاپەڕەی نووسرا و ڕۆژنامەکان، بارگاویکردنی ماناکانی کوردبوون بە مانای نەتەوەیی و کردنی ڕۆژنامە و چاپخانە بوو بە دوو ئامرازی گرنگی دروستکردنی نەتەوە.\nبەڵام بڕی ھەرەزۆری ئەو میدیایەی ئەمڕۆ ھەیە، وەک ووتم لە سەدا نەوەد و ھەشتی، میدیایەکی حیزبییە، ئەرکی نەک دروستکردنی نەتەوە و بەھێزکردنی وشیاری نەتەوەیی و نیشتیمانی نییە، بەڵکو ڕۆڵی سەرەکی بریتییە لە کورتکردنەوەی کوردایەتی بۆ حیزبایەتی و یەکسانکردنی حیزب بە نەتەوە و دانانی کادری حیزبی دڵسۆز و گوێڕایەڵ لەشوێنی ھاوڵاتی خاوەن ماف. میدیای حیزبی میدیایەکی نا نەتەوەیی و نانیشتیمانی دژە بە بیرۆکەی ھاوڵاتیبوون و ھاونیشتیمانیبوونە. لەڕاستیدا میدیای حیزبی میدیای ئیھانەکردنی نەتەوە و نیشتیمانە لەڕێگای بە موقەدەسکردنی حیزبەوە، ھاوکات میدیای ئیھانەکردنی ئینسانی کوردیشە لەڕێگای کورتکردنەوەی ئینتیماکانی ئەم ئینسانە بۆ ئینتیما حیزبییەکەی. ئەمەش وایکردوە یەکێک لە دەرەنجامە ھەرە مەترسیدارەکانی کارکردنی ئەم میدیایە وێرانکردنی وشیاری نەتەوەیی و ھەستی نیشتیمانی و بیرۆکەی ماف و ھاونیشتیمانی یەکسان بێت.\nبێگومان ئەم میدیا حیزبییە و خاوەنەکانیان ھەمیشە باس لە ”بەرژەوەندییە باڵاکانی کوردستان“ دەکەن و باس لە ”پاراستنی ئەزموونی حوکمڕانی کوردستانی“ دەکەن، وەکچۆن باس لە ”ئەرک و لێپرسراوی“ گەورەی ڕۆژنامەنووسان دەکەن و بەڵێنی ”دابینکردنی ئازادی و ڕێز“ بۆ ڕۆژنامەکاران دەدەن. کەچی ئەوەی بە کردەوە دەیکەن و ئەنجامیئەدەن، پروپاگەندەیەکی ھەرزانە بۆ دەسەڵاتێکی سوڵتانی حیزبی کە سڵ لەوە ناکاتەوە بۆ پاراستنی قازانجی خۆی، کەناڵەکانی میدیا بسوتێنێت، تەشویش بخاتە سەر تەلەفیزۆنەکانی تر، ڕۆژنامەنووسان بگرێت و ئیھانەبکات و بکوژێت. کەم میدیا ھەیە لە دونیادا بەدەم بوقی شتێک لێبدات و بە کردەوە پێچەوانەکەی ئەنجامبدات.\nئەرکی سەرەکی ئەم میدیا حیزبییە شاردەنەوە و مکیجاکردنی ناشیرینییە گەورەکانی حیزب و بەرپرسەکانیەتی. ئەم میدیایە گەمەیەکی سووک و گاڵتەیەکی ڕەش بە عەقڵ و خەیاڵی ئینسانی ئێمەدەکات و درۆ و ساختەکارییەکانی حیزب بە نرخی ھەقیقەتی نەتەوەیی دەفرۆشێتەوە. لە بیست ساڵی ڕابردووی کۆمەڵگای ئێمەدا کارەسات و ڕووداوێکی خوێناوی نادۆزینەوە ئەم میدیایە ئاراستەکراوە ڕۆڵێکی کوشندەی تێدانەگێڕابێت. شەڕی ناوخۆ بەرلەوەی ببێت بە شەڕ و ھێرشی چەکدارانەی خوێناوی ھێزەکان بۆسەر یەکتری، شەڕی کەمپە جیاواز و دوژنمکارەکانی میدیا حیزبییەکان بووە لەگەڵیەکدا. ھەمیشە ئەم میدیایە یەکەمجار شوتی خەتەرەکانی لێداوە، ئینجا دوای ئەوە کەتیبە چەکدارەکان و میلیشیاکان جوڵاون. بەر لەوەی شەڕکەران لە بەرەکانی جەنگ بکوژرێن و بریندارببن، لەم میدیایەدا کەسایەتی مەعنەوی و بوونی ڕەمزی ئینسانەکان وێرانکراون. لەڕاستیدا میدیای حیزبی ھەمیشە یەکێک بووە لە کەتیبە ھەرە بەد و ھەرە نابەرپرسەکانی حیزب و ڕۆڵی ئەو لە ڕۆڵی میلیشیا و لەشکرە تایبەتەکانی حیزب مەترسیدارتر و تێکدەرتربووە. ھیچشتێک لە دونیای دوای ڕاپەڕیندا ڕۆڵی لە قوڵکردنەوەی دابەشبوونی کوردستاندا نەبینیوە بەڕادەی ئەم میدیایە و ھیچشتێک ڕێگرنەبووە لە درورستبوونی چوارچێوەیەکی نیشتیمانی بەقەد ئەم مدیایەیە.\nلەمەش بترازێت ئەم میدیایە بەردەوام لە ڕیزی دەسەڵاتدابووە دژ بە کۆمەڵگا، لە ڕیزی دەسەڵاتداراندابووە دژ بە ھاوڵاتیان و لەڕیزی حیزبدا بووە دژ بە نیشتیمان. کەی پێویستیشی کردبێت ھێرشیان کردۆتە سەر ھەموو ئەو موقەدەسانەی حیزب موقەدسبوونی لێسەندونەتەوە و ئەو حەرام و خرپەکاریانەشی بە موقەدەس کردوە کە حیزب ویستویەتی. لە ھاوکێشەی نێوان حیزب و دونیادا ئەم میدیایە ھەمیشە و ھەردەم لە بەر قاپی حیزبدا زەلیلانە ھەڵتروسکاوە.\nلەم ڕۆژانەدا و لەیادی سەد و سیانزە ساڵەی یادکردنەوەی میدیای نیشتیمانی و نەتەوەیی ئێمەدا، ھیچ لەوە گرنگتر نییە دان بە مەترسییەکانی ئەو میدیای حیزبییە ئاراسەکراو و پڕ درۆ و پڕوپاگەدەیە بھێنین کە ئەمڕۆ لەھەموو کونوقوژبنێکی کوردستاندا ئامادەیە. بەبێ ھەڵوەشاندنەوەی سەرجەمی ئەو دەزگا و ناوەند و دەزگا میدیاییە حیزبییانەی لە کوردستاندا دروستکراون، مەحاڵە ھیچ ئەرکێکی نیشتیمانی و نەتەوەیی لە کوردستاندا ئەنجامبدرێت. شەرمێکی گەورەیە ئەو میدیا حیزبییە وەک میدیای کوردی ببینین و مامەڵەبکەین.\nمەسعود بارزانی:سێ هەڵبژاردەمان خستووەتە بەردەم ئۆپۆزسیۆن\tگفت و گۆ لەگەڵ شەماڵ علی لە بەرنامەی تاو و توێ لە کەناڵی نالیا سەبارەت بە ڕیپێوانی کرێکاران لە سلێمانی لە یادی ١ی ئایاردا


مانیفیستی ڕق لە پارتی - زكری موسا\n15/2/2019 - 23:02\nمانیفیستی ڕق لە پارتی\nئەگەر چی خوالێخۆشبوو مامجەلال لە ساڵانی كۆتایی ژیانیدا بۆی دەركەوتبوو كە ئەم ڕقە بێ مانایە چەندە زیانی هەیە بۆ خەڵكی كوردستان\nدامەزرێنەرانی یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستان زوڵمێكی زۆر گەورەیان لە كادیر و ئەندام و هەوادارانیان كرد، هەر لە سەرەتای دامەزراندنی یەكێتی ڕق لە پارتی و سڕینەوەی هەوێنی كاری حزبی و فكری و سیاسییان بوو، ئەو ڕقە بوو بە مەدرەسە و دواتر بوو بە كولتوور.\nهەر ئەو پەروەردە ڕقاوییە بوو دەرگەی بۆ جەهەننەمی شەڕی ناوخۆ كردەوە. ڕقەكە بوو ئەنجامی هەڵبژاردنەكانی 1992ـی پێ هەزم نەكرا و نەریتی قێزەوەنی فیفتی فیفتی لێ كەوتەوە. دوای 2003 فرسەت پەیدا بوو هەردوولا بەیەكەوە كار بكەن. ڕێككەوتنی ستراتیژی ئیمزا كرا. بەڵام كۆڵەگەكانی ڕق لە پارتی و مەدرەسەكەی ئەوەندە پتەو و ئاسنین بوو بواری نەدا یەكێتی وەك شەریك و مونافسێكی ئاسایی سەیری پارتی بكات، ئەوە بوو گۆڕان لە ڕقی پارتی لە هەناوی یەكێتی هاتە دەر.\nگۆڕان حزبێكی نوێ بوو، ئەزموونی هاوبەشی لەگەڵ پارتیدا نەبوو بەڵام هەر خێرا و دەستبەجێ بنەمای كاری سیاسیی خۆی بۆ دژایەتیكردنی پارتی دیزاین كرد و بە شەپۆڵی ڕق و جنێو و قەیرانسازی لە كوردستاندا خۆی نیشان دا. ئەمە دەرهاوێشتەی هەمان ئەو پەروەردەیە بوو كە یەكێتی لەسەر بنەمای ئانتیپارتیبوون و سڕینەوەی پارتی دامەزراند ، كە لە بنەڕەتدا لۆژیكێكی هەڵە و دژەدیموكراسیە.\nبەڵام پارتی ئەو هێزە نەبوو كە بكرێ وا بە ئاسانی بڕووخێ، بگرە ڕۆژ لەدوای ڕۆژ بەهێزتر دەبوو. دەبوایە ئانتیپارتییەكان تەعامول لەگەڵ واقیعدا بكەن و ببنە شەریكی پارتی لە حوكمڕانیدا. بینیمان گۆڕان هاتە حكوومەت و بەڵێنی چوارساڵی ئارام درا. ئەو بەڵێنە هەر زوو پشتگوێ خرا. هۆكارەكەی ڕق بوو. ئاخر تۆ چۆن دەتوانی لەگەڵ كەسێك كە ڕقت لێیەتی كار بكەیت؟\nڕقی كوێرانە لە پارتی كە بووەتە مانیفیست و ستراتیژی یەكێتی و لقەكانی، زیانی زۆری لە بەرژەوەندییەكانی گەلی كوردستان داوە، حكوومەتی عێراق و ئیتڵاعات و سوپا و قەرارگاكانی ئێران ئەو ڕقەیان باش ناسیوە و جینالۆژییان كردووە، هەر كە كوردستان تۆزێ بەهێز بوو ڕقەكەیان بە ئەنواعی شێوە بەكار هێناوەتەوە.\nڕقەكە كاری خۆی كردبوو و ژەهری بەنێو لەش و زهنی شوێنكەوتووانی یەكێتیدا بڵاو كردبوو، ئەگەر چی خوالێخۆشبوو مامجەلال لە ساڵانی كۆتایی ژیانیدا بۆی دەركەوتبوو كە ئەم ڕقە بێ مانایە چەندە زیانی هەیە بۆ خەڵكی كوردستان بەڵام ئەو بەئاگاهاتنەیش نەیتوانی مانیفیستی ڕق لە پارتی لەناو یەكێتیدا ڕیشەكێش بكات.\nڕقەكە وای كرد لە شەڕی داعشدا كەوادیری یەكێتی لەبری ئاڵای كوردستان ئاڵای حزبەكەیان بەرنە بەرەكانی شەڕ، ئەم كردەوەیە زەبری لەو هەوڵانە دا كە وەزارەتی پێشمەرگە بۆ یەكخستنی پێشمەرگەی بەگەڕ خستبوو، پاشان شەهیدەكانیان تەقسیم كرد، ئەمانە وای كرد قارەمانێتیی شكاندنی داعش نەبێتە داستان و دەستكەوتی نیشتیمانی و شەڕی تیرۆر نەبێتە هۆی دروستبوونی هاودەنگیی نەتەوەیی. ئەندام پارلەمانەكانیان ڕقەكەیان لەگەڵ خۆیان بردە بەغدایش. پێشتر لە ڕقی پارتی پێشنیاری بڕینی بوودجەی خەڵكی كوردستانیان دا بە مالكی. دواتر هەر لە ڕقی پارتی دەنگیان بە حەشد دا كە بوو بەڵا بەسەر خەڵكی كوردستان.\nڕیفراندۆم دەرفەتێكی باش بوو بۆ سڕینەوەی كولتووری ڕق و لە سایەی سەركەوتنێكی گشتگیری نیشتیمانیدا پێكەوەیی و كوردستانیبوونێكی شكۆدار تەجروبە بكرێت. بەڵام ژەهری ڕقی دەیانساڵە هانی هەندێ گەنجی ڕقاوی و كەم ئەزموونی یەكێتی دا كەركووك تەسلیمی دوژمن بكەن. ئاخر ئەوان زۆر بە وازحی پێیان وابوو كەركوك دوژمن داگیری بكات باشترە لەوەی ببێتە دەستكەوتێك بۆ ڕیفراندۆم كە بارزانی ئاڵا هەڵگری بوو.\nشازدەی ئۆكتۆبەر لووتكەی ئەو سەرشێتی و ناعەقلانییەتە بوو كە لە مانیفیستی دەیانساڵەی پەرەوەردەی ڕق لە پارتی هەڵێنجراوە. لەدوای شازدەی ئۆكتۆبەر شاندی گۆڕان و بەرهەم و كۆمەڵ سەردانی عەبادییان كرد. بە عەبادییان گوتبوو پارە بۆ هەرێم مەنێرە یان ئەوەندە كەم بنێرە كە خەڵك بێتە سەر جاددە و حكوومەتی نێچیرڤان بڕووخێنن. ئەمە ئەگەر ڕقێكی ئەحمەقانە و سەرشێتانە نەبێ ئەدی چییە تۆ پێشنیار بدەیتە داگیركار كە خەڵكی كوردستان برسی و ڕەزیل بكات؟\nئێستا ئێمە لە قۆناغێكی تر داین. خەڵك چاك دەزانێ هۆكاری دواخستنی حكوومەتی تازەی هەرێم یەكێتیە. ئەم دواخستنە لە ڕقی پارتییە. ڕەنگە دواجار هەموو لایەك پێك بێن و یەكێتی ببێتەوە شەریك لە حوكمڕانیدا بەڵام پرسیارەكە ئەوەیە: ڕقە ستراتیژییەكەی چ لێ دەكات؟ چۆنچۆنی دەتوانێ ببێتە شەریكی كەسێك كە ڕقی لێیەتی؟ چۆن وەڵامی هەوادارانی بداتەوە؟\nئەم ڕقە قێزەوەنە كە ئامانجی سڕینەوەی پارتیە لە ناخی هەر حزبێك دا بێت كێشەیەكی گەورەیە بۆ خودی حزبەكە و بۆ خەڵكی كوردستانیش. كاتی ئەوە هاتووە حزبە ڕقاوییەكان بەر لە پێشكەشكردنی بەرنامەی مۆدێرن و دیموكراتخوازانە و موزایەدات بۆ داهاتووی كوردستان بیرێكیش لە چارەسەركردنی ڕق لە پارتی بكەنەوە. پارتی وەك نەیارێكی ئاسایی سیاسی ببینن و بە ئامرازی دیموكراتیانە كێبڕكێی لەگەڵدا بكەن. هەتا ئەو مانیفیستە شوومەی ڕق مابێت گەلەكەمان حەسانەوە نابینێت.


پەنابەرانی سوید زۆر بە زەحمەت دەتوانن خێزانەکانیان بێنن\nڕێژەیەکی کەمتر لە پەنابەران توانیویانە ئیقامە بۆ خێزان یان هاوسەریان وەرگرن و بۆ سویدیان بهێنن. یەکێک لە هۆکارەکان تووند کردنەوەی یاساکانی کۆچە. ئەمە لە دوان ڕاپۆرستی ساڵانەی دەزگای کۆچی سویددا ئاشکرا بووە.\nبۆ ئەوەی بتوانیت خێزانەکەت یان هاوسەرەکەت بۆ سوید بهێنێت چەند مەرجێک هەیە دەبێت پڕی بکەیتەوە. لەوانە کە تۆ چی جۆرە ئیقامەیەکت هەیە. پاشان و پەپێی یاسا نوێ کاتییەکەی سوید لە زۆربەی حەڵەتدا دەبێت ئیشی سپی و خانووت هەبێت. بەڵام ئەو پەنابەرانەی تازەهاتوون کێشەیان لەم ڕوووە ڕووبەڕوودەبێتەوە، بەتایبەت لە نەبوونی خانوو وە ئیشی سپییەوە کە ئەمەش مەرجە سەرەکییەکانە. یەکێک لەو پەنارانەی هەژارە.\nمن ناچارم بۆ ئەوەی هاوسەرم بۆ ئێرە بێنم دەبێ ئیشی سپیم هەبێت. لەبەر ئەوەی ئیشی سپیم نەبێت کەس خانووم ناداتێ و ئەگەر خانووشم نەبێ ئەوا ناتوانم هاوسەرەکەم بهێنم.\nهەژار ماوەی سێ ساڵە هاتۆتە سوید و ئیقامەی هەمیشەیی هەیە و ئێستا دەیەوێت هاوسەری بهێنێت. بەڵام مەرجەکانی دەزگای کۆچی سوید (Migrationsverket)، هێنانی خێزان و کەس و کاری بۆ پەنابەران زەحمەت کردووە و بۆ هەژاریش.\nهەژار و چەندین پەنابەری دیکەی کە بەشی کوردیی ڕادیۆی سوید پەیوەندی پێوە کردوون باس لەوە دەکەن کە ئەوان ناچارن ڕۆژانە ١٠ بۆ ١٢ کاتژمێر لە کار بکەن، بەڵام خاوەن کارەکان لەسەر کاغەز نووسیویانە کە تەنها شەش کاتژمێر کاری سپیان کردووە . هاوکات تەنها مووچەیەکی مانگانەیان لە ڕاستیدا پێ دەدرێت کە زۆر لەو کارەی ڕۆژانە دەیکەن کەمترە. ئەو پەنابەرانە بە وتەی خۆیان تەنها ئەم کارە بۆ ئەوە دەکەن کە نیشانی دەزگای کۆچی بدەن کە ئەوان توانای خۆبژێویان هەیە و دەتوانن مەرجەکانی خۆبژێوی (Försörjningskrav)ی دەزگای کۆچ پڕ بکەنەوە. بۆ هەژاریش کارەکەی زۆر گرنگەو ناتوانێت دەستی لێ هەڵگرێ، سەرەڕایی کەموو کورتییەکانی.\nمن ئەو ئێشە نەکام ناتوانم خێزانم بێنم و ناشتوانم خانووی خۆمم هەبێ. بۆیە مەجبوورم ئەو ئیشە بکەم\nبەپێی ڕاپۆرتی ساڵانەی دەزگای کۆچی سوید سەرەڕایی ئەوەی کە ڕێژەی ئەو کەسانەی داوای ئیقامەیان بۆ هێنانی خێزانەکانیان بۆ ئێرە کردوە لە نێوان ساڵی ٢٠١٥ بۆ ٢٠١٧زیادی کردوە، بەڵام بەشێکی کەمتر لەو خێزانانە ئیقامەیان پێدراوە.\nبۆ نمونە ٤٨٠٠٠ کەیس ساڵی ٢٠١٥ لە دەزگای کۆچ تۆمارکراوە. وە لە %٧١ ئیقامەیان پێدراوە، بەڵام ڕێژەی کەیسەکان لە ساڵی ٢٠١٧ دا هەڵکشاوە بۆ زیاتر لە ٧٢٠٠٠ هەزار کەیس کە داوای هاتنینان بۆ سوید بەهۆی پەیوەندی خێزانی یان هاوسەرییەوە کردووە. لەمەش تەنها %٥٩ یان ئیقامەکەیان پەسەند کراوە.\nبەپێی ئەو یاسا کاتییەی دەزگای کۆچ (Migrationsverket) کە لە ساڵی ٢٠١٦ وە حکومەت خستییە بواری و ئێستا پەیڕەوی دەکرێت و هەتاوەکو ساڵی ٢٠١٩ یە و ئەو کەسانەی ئەم یاسا دەیانگرێتەوە، دەبێت بۆ هێنانی خێزان و کەس و کار چەندین مەرج دانراوە کە بە سوید بە (Försörjningskraven) واتە مەرجەکانی خۆبژێووی پڕکەیتەوە. ترێسێ کاڵکرێن پسپۆڕی یاسایی لە دەزگای کۆچ سەبارەت بەو مەرجانەی دەزگاکە دەڵێ چاوپۆشین لە چەند حاڵەتێک دەکرێت.\nئەگەر ئەو کەسەی کە داوای ئیقامە منداڵ بێت و لە سوید لە دایکبوو بێت داوای ئیقامە بۆ دایک و باوکی کە ئەوانیش لێرەن بکات. لێرەدا مەرجەکانی خۆبژێووی نایانگرێتەوە. ئەو کەسەیش کە دەیەوێت بۆ سوید بێت منداڵ بێت ئەوا لەم حاڵەتەیشدا مەرجەکانی خۆبژێوی نایگرێتەوە.\nهەروەها ترێسێ کاڵگرێن لە درێژەی وتەکانیدا باسی لە کەیەکێکی دیکە لەو مەرجانە کرد کە بریتییە لەوە ئەو کەسانەی دەیانەوی کەس وکاریان بێنن و چاوپۆشییەکە دەیانگرێتەوە دەبێت ئیقامەی هەمیشەیت هەبێت یان یەکێکبیت لەو کەسانەی بە هۆکاری دیکە پێویستیان بە داڵدەدانە (Alternativt skyddsbehövande) بۆ نمونە بەهۆی دژواری ناکۆکی چەکداری ناتوانن بگەڕێنەوە وەڵاتەکەیان، یاخوود ئەو کەسانەی کە ڕاستەوخۆ مەترسی لەسەر ژیانیان هەیە یاخوود بەهۆی کارەساتە ژینگەییەکانەوە مافی پەنابەریت وەرگرتووە.\nبەڵام لەم حاڵەتەیشدا دەبێت خێزانی ئەو پەنابەری لە سوید ئیقامەی وەرگرتووە لە ماوەی سێ مانگدا لە یەکێک لە باڵیۆزخانەکانی سوید داوای مافی پەنابەری بکات.++\nکۆی سه‌ردان: 17734288


توێژینەوە.. توندوتیژی بەرامبەر منداڵان توشی نەخۆشیی مەترسیداریان دەکات\n6455 جار خوێندراوەتەوە\nتوێژینەوەیەکی زانستی ئاشکرایدەکات، خراپ مامەڵەکردن لەگەل منداڵان دەبێتەهۆی گۆڕانکاری ناوخۆیی لە مێشکدا، ئەوەش ئەگەری توشبوونی کەسەکە بە نائومێدی و لاوازی کەسایەتی زیاد دەکات.\nنیلس ئۆبڵ، مامۆستا لە زانکۆی مۆنستەر لە ئەڵمانیا کە توێژینەوەکەی ئەنجامداوە رایگەیاند، ماوەیەکی زۆرە زانراوە کە پەیوەندییەکی راستەخۆ هەیە لە نێوان تووندوتیژی بەرامبەر منداڵ و توشبونی بە نەخۆشی لاوازی کەسایەتی، هەروەها لێدانی منداڵ هۆکارە بۆ گۆڕانکاری لە مێشکدا.\nتوێژینەوەکە لەسەر ئەو کەسانەکراوە کە کەسایەتیان لاواز بووە، توێژەران ئەو بابەتەیان پەیوەستکرد بەکاتی توشبوون بە نەخۆشیەکە، دوای ئەوە سەلمێندرا ئەو کەسانە بە منداڵی لەلایەن خێزانەکانیان رووبەرووی تووندوتیژی بوونەتەوە .\nتوێژینەوەکە ماوەی دووساڵی خایاند و ١١٠ نەخۆش کە تەمەنیان لە نێوان ١٨ بۆ ٦٠ ساڵبوو لێکۆڵیەوەیان لەسەرکراوە.\nسەرپەرشتیارانی توێژینەوەکە لە رێگای ئامێری پشکنینی مێشکەوە، پرسیاریان لە بەشداربووان کرد، دەربارەی ئاستی ئەو تووندوتیژیەی بەرامبەریانکراوە کاتێک تەمەنێکی کەمیان هەبوو.\nناوەندی لانستی دەروونی کە توێژینەوەکەی بڵاکردووتەوە ئاماژە بەوەدەکات، بۆیان دەرکەوت دوو لەسەر سێی بەشداربووان لە تەمەنێکی کەمدا رووبەرووی شکانەوەی کەسایەتیان بوونەتەوە.\nکاریگەرییەکانی لەسەر مێشک\nئەنجامی توێژینەوکە دەڵێت، دووبارەکردنەوەی چەندین جاری لێدانی منداڵ و سوکایەتی پێکردنی، زیان بە ئەو بەشەی مێشک کە بەرپرسە لە هەست و باوەربەخۆبوون دەگەێنێت.\nلە کۆتایدا ئۆبڵ دەڵێت، " ئەوەی لە توێژینەوەکەماندا ئاشکرابوو ئەوەیە کە ئەو کەسانەی بە منداڵی تووندوتیژیان بەرامبەر کراوە، جیاوازن لەوانەی بەشێوەیەکی تەندوست پەروەردەکراون، ئەو منداڵانەی تووندوتیژیان بەرامبەر کراوە، ئەگەری لاوازبوونی کەسایەتی و گۆرانکاری لە مێشک و هەستی بایۆلۆژیینادا زیاتر دەبێت کاتێک گەورە بوون".\nچیرۆکی ئەو دوو کچەی لەیەکدەچن و هیچی یەکتر نین\nدوەین جۆنسن هاوسەرگیریی کرد\nکوڕە مۆدێلێك دوای زیاتر لە ١٤ هەزار داواکاریی کچێکی دەستنیشانکرد\nچیرۆکی ئەو كچەی ماوەی ١٠ ساڵە پۆشاکی پیاوان دەپۆشێت\nبەهۆی کێکی هاوسەرگیرییەوە ٣٠ کەس ڕەوانەی نەخۆشخانە کران\nپشیلەیەک خاوەنەکەی دەوڵەمەند دەکات\nڤیدیۆ..بەهۆی تێپەڕبوونی مانگێک بەسەر هەڵکەندنی چاڵێکدا ئاهەنگ دەگێڕن\nتیپی مۆسیقای سلێمانی ئاوازێک بۆ نیشتمان بڵاودەکاتەوە\nمادۆنا لە ئاهەنگی یادی ٦١ ساڵەیدا چۆن دەرکەوت\nچۆن پێستی سمت و ڕانت توند دەکەیتەوە؟\nدەشنێ لەسەر وازهێنانەکەی ئەلیسا چی دەڵێت؟\nلە شوێنی کلیپەکەی ماریا چی دەکرێت؟\nڤیدیۆ.. ماڵی ماریا چۆن پێشوازییان لە مەلا هەڵۆ کرد؟\nحەوت رێگە بۆ پاککردنەوەی قۆڵۆن و نەهێشتنی قەبزی\nنۆ هەڵەی خواردن وادەکەن قەڵەو ببیت\nکاردینا لەسەر دیمەنەکانی ناو فلمی فڕینی بەرد هاتە دەنگ\nچۆن دەزانیت کەسێک خۆشی دەوێیت یان بەکارت دەهێنێت؟\nوێنە.. هاوڵاتیانی بەریتانیا چۆن مامەڵە لەگەڵ شەپۆلە گەرماکەی ئەوروپادا دەکەن؟\nهەردی سەلامی لە نوێترین ڤیدیۆکلیپیدا دەبێت بە زاوا


“ناسۆری، ناسۆری، ناسۆری!.. “ – بزاڤی خزمەت\nگۆشەی م.فتحوڵڵا گولەنهەواڵوتاری هەفتانەی م.فەحوڵڵا گولەن\n“ناسۆری، ناسۆری، ناسۆری!.. “\nوتاری هەفتانەی م.فەتحوڵڵا گولەن. 29.04.2019\n95 11 minutes read\nرَبِّ اغْفِرْ وَارْحَمْ وَأَنْتَ خَيْرُ الرَّاحِمِينَ، وَبِهِ نَسْتَعِينُ…\nهەر نیعمەتیک کەوا الله ت لەبیربباتەوە، نیقمەتێکە کەوا خۆی لەسەر شێوازی نیعمەت پشانداوە!\nبەڵایەکە بۆ خۆی!\nتەنانەت گەر سەڵتەنەتی هەموو دونیاش بێت، بەو واتایە دێت، کە هێندەی ئەو سات و خولەک و کاتژمێرانەی کە الله ت لەبیر دەباتەوە، بەڵا و موسیبەتت بەسەردا دەبارێنێت.\nواتە هەنگاو بە هەنگاو بەرەو دۆزەخ دەڕۆن.\nگەر سەڵتەنەتی دونیا یەک خولەک ئەوت لە بیر بباتەوە، گەر یەک کاتژمێر ئەوت لەبیر بباتەوە، ئەوە نیعمەت نیە و بەڵایە.\nبەڵام وەرە و سەیری مرۆڤەکانی ئەمڕۆمان بکە، نازانن کەوا کامەیە نیعمەت و کامەیە نیقمەتە(بەڵا).\nدونیا تەواوی ئاسۆی ئەوانی داگیر کردووە، توشی ڕۆژگیرانێکی وەها بوون لە نێوان خۆیان و الله دا، لە نێو شەوێکی تاریک ونوتەکدا ژیان بەسەر دەبەن، بەڵام ئاگایان لە خۆیان نیە.\nپشتیان لە خۆر کردووە و بە دوای سێبەری خۆیاندا دەڕۆن!\n“دونیا، دونیا، دونیا” هەموو بەستە و ئاوازێکیان هەر بۆ دونیایە!\nهەر بەدەم دونیاوە وڕێنە دەکەن، بەدەم سەڵتەنەت، باقوبریق، ستایش، چەپڵە، یان ئەوەی بڵێن “من!”…\nجەنابی حەق بتانپارێزێت لەوەی ئێوەش خۆتان بدەن بە دەم تەوژمی لیتاوێکی لەو شێوەیەوە، بە شێوەیەکی دیاریکراو هەتا ئەمڕۆ، پاراستنی ئێوەی فەرمووە، پشتیوان بە خودا لەمەودواش بەردەوامی بەم فەرمودانەی دەدات.\nئەمەش گومانی باشی ئێمەیە بەرامبەر ئەوانەی لە ڕێگای حەقدا دەڕۆن و سەریان لە سوجدەدا دادەنێن، ئەوانەی هەمیشە دەڵێن الله، ئەوانەی دەڵێن پاکوبێگەردی بۆ خودا سبحان الله، گوزارشتە لە گومانی باشی ئێمە بەرامبەر ئەوان.\nخۆ گەر گومانی خراپ ببەین، ئەوا بە سەرماقولات لەگەڵ خۆیدا دەمانبات.\nخۆ گەر هەموو کەسێک وەک خۆم ببینم کە لە ساتی نقوم بووندا دەچێتە ناوەوە و دێتە دەرەوە، ئەوا بە واتای ئەوەیە لە گەرداوێکی زۆر جددی گومانی خراپدا نغرۆ بووم!\nهەربۆیە بەرامبەر مرۆڤەکانی تر هەتا لە دەستم بێت، هەمیشە هەر گومانی باشیان پێدەبەم.\nبەڵام وەرە و ببینە کۆمەڵگا لە ناو پیساییەکی وەهادایە، کاریگەری رادیۆئاکتیڤی ئەمە، تەنانەت مومکین نیە بێگەردترین لانە و پاکترین ویژدانەکانیش، نەکەونە ژێر کاریگەریانەوە.\nبەلایەنی کەمەوە، کاریگەری رادیۆئاکتیڤی ئەم شەپۆلەیان بەردەکەوێت.\nیاخود کاریگەری گامای شەپۆلەکەیان بەردەکەوێت، یاخود بەلایەنی کەمەوە:\nقوڵایی ئەو خراپەکاریە نابینن کە ئەنجام دەدرێت، جینایەتی یەک لەسەر یەک و دووجا و سێجا ئەنجام دەدرێت، زوڵمگەلێکی گەورە ئەنجام دەدرێت، ئەو شتانەی کە کافر بۆی ئەنجام نادرێت ئەوان دەیکەن، ئاسمان بە ناڵە و هاواری موسوڵمانان و ستەمدیدەکان هاتۆتە لەرزین، ئاسمان بە هاتوهاوری زاڵمانەوە کەوتۆتە ناڵین، وڵات بە دەستی بەڵاو موسیبەتی جیاواز جیاوازەوە دەناڵێنێت، ئیدی بینینی ئەمانە وەک شتانێکی سەر بە هەلومەرجی ئاسایی و سروشتی، مرۆڤ بێ ئەوەی ئاگای لە خۆی بێت، توشی کوێرێتی یان شوێنکەوتنی کوێرانە دەکات.\nهەربۆیە لەم ڕوانگەیەوە هەموو کەسێک کاتێک سەیری خۆیان دەکەن، پێویستە بەم شێوەیە سەیری خۆیان بکەن.\nبا لێرەدا لە کەوانەیەکدا شتێک بڵێم:\nلە بەرامبەر ئەو کارە نالەبار و ناهەموارانەی ڕۆژانە ئەنجام دەدرێت، گەر هەریەک لە ئێمە کاتژمیرێک تا دوان و سیان لە ژیانی خۆمانیان پێبدەین، بەشێکیش لەمە لە ڕێگەی نزا و لاڵانەوە لە جەنابی حەق بەسەر ببەین، گەر بە ناوی ئەم دەرد و بەڵایەوە نەناڵێنین، ئەمە ئەو واتایە دەگەیەنێت، بێ ئەوەی ئاگامان لە خۆمان بێت، لە ژێر کاریگەری ڕادیۆئاکتیڤی ئەو کارانەدا ماوینەتەوە!\nبەڵێ لەلایەک ئاگر کەوتۆتەوە، وەک حەزرەتی پیریش فەرمویەتی، دەبینم لە ئاگرەکەدا ڕۆڵەی ئیمانم دەسوتێت و دەقرچێت، گەر بە سەتڵێک ئاوەوە بۆ کوژاندنەوەی ئەو ئاگرە ڕانەکەین، گەر بۆ ڕزگارکردنی ئەو مرۆڤانەی لە ناویدا دەسوتێن ڕانەکەین، گەر هەوڵی ڕزگارکردنی مرۆڤەکان نەدەین لەو گێژەڵوکەیەی لە دوێنێ و پێش دوێنێوە هەڵیکردووە…\nگەر چەند تەگبیرێکی پێویست بۆ بەرگرتن بەم ڕووداوانە نەگرینە بەر، گەر دڵەکان بۆ ئەو کارە لێنەدات و لەرەی دڵمان بە گوێرەی ئەو کارانە نەبێت، پێموایە مرۆڤایەتی ئێمەش دەخەنە تایەکی تەرازوی لەو شێوەیە و پێوانەی دەکەن! پێمان دەڵێن ئێوەش بەم ڕادەیە مرۆڤن!\nگەر هەست بە فراوانی و پانتایی بەڵاو موسیبەتەکان نەکرێت، کە چەندە بە شێوەیەکی تۆقێنەر ملی ڕێگەیان گرتووە، گەر درک بەمە نەبرابێت، پەنا بە خودا، ئیدی لە ویژدانیشماندا بەو ڕادەیە هەست بە ناسۆر و ئازار ناکەین.\nهەست بە ناسۆری ناکەین.\nناسۆری چەشتن بە ناوی قبوڵبوونی نزای مرۆڤەکانەوە، فاکتەرێکی زۆر گرنگە!\nهەندێک جار نزای ناسۆریکێشێک، دەبێتە هۆکاری ئەوەی تەواوی پەڵەی هەوری قەسوەتی بەری ئاسمان بڕەوێنێتەوە و بروات.\nناسۆرکێش و خەفاکێش…\nأَمَّنْ يُجِيبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ السُّوءَ…\nجەفاکێش؛ ئەی ئەوەی ناخت بۆ خودا هەڵدەڕێژێت؛ ئیدی ئەوەی بەڵاو موسیبەتانە ڕادەماڵێت و وایان لێدەکات پەی بە شتانێکی نوێ ببەن، وایان لێدەکات سەرلەنوێ پەی بە خۆر ببەن و چاویان پێی بکەوێت، جگە لە الله کێ هەیە؟!\nئەمەش وابەستەی ئەوەیە کە ڕوومان هەر لەو بیت، مرۆڤایەتی لەناو سەفالەت و ڕەزالەتدا توشی نرکە و ناڵێن بووە، لە هەموو دونیا و بە تایبەت لە هەندێک شوێندا، بە تایبەتتر لە وڵاتی ئێوەدا، کارەساتی وەها نالەبار و ئابڕوبەر ڕوو دەدەن، لە هەمان کاتدا ئەمە بە دادپەروەری ناو دەبەن، بە حەق ناوی دەبەن، بە خۆڕاگری لەسەر ڕێگای ڕاست ناوی دەبەن، دەڵێن هەموو شتێک لە ڕێچکە و خولگەی خۆیدا بەریوە دەڕوات، هەروەها هەندێکی مرۆڤی بێ شعور و بێ پێودانگ باوەڕیان بەمە کردووە، خەفەت بەم حاڵەی ئێستایان ناخۆن، هەربۆیە ڕوویان لە الله ناکەن و ناخیان بۆ الله هەڵناڕێژن، ناشتوانن هەڵیبڕێژن.\nچونکە ئەوانیش لە تابلۆ گشتیەکەوە ژەهراوی بوون، لێرەدا دیسان دەمەوێت لە کەوانەیەکدا قسەیەک بکەم:\nهەزاران حەمد و سەنا بۆ جەنابی حەق بێت، ئێوەی لەو تاڤگە پیس و تەوژمی لیتاوە دوور خستەوە و، بە شعورکردن بە جیاوازی خۆتانەوە بەردەوامی بە ژیانی خۆتان دەدەن.\nواتە سوپاس بۆ خودا کە بەو شێوەیە نین.\nلەو کەسانە نین کە زوڵم دەکەن، لەو شەیتانە بێ زمانەش نین کە بێدەنگیان بەرامبەر زوڵم پشانداوە و زمانیان دەرهێناوە، لەو شەیتانانە نین کە دەنگیان بەرز ناکەنەوە، لەو شەیتانانە نین کە هیچ ڕەخنەیەک لەم زوڵمە ناگرن…\nلە ڕوانگەی پێگەی ئێستاشتانەوە، پێموایە پێویستە هەردەم سوپاسی الله بکەن.\nئێوە ئاگاییتان بەرامبەر ئەمە هەیە یاخود نا، بەڵام ئەمە پێگەی ئیستای ئێوەیە، ئەمەش پێگەیەکە کە الله ئێوەی تێدا داناوە، واتە پێگەیەکە کە بە ئێوەی گەیاندووە و بۆ ئێوەی تەرخان کردووە، ئەمەیە حاڵی ئێوە، جەنابی حەق ئەمەتان بۆ فراوانتر بکات و شتی نوێتان بە ڕوودا بکاتەوە…\nبەڵێ، لەسەر شاشەکە قسەکەی عاکیف بەدەرکەوت:\nئەوەی پێشێل دەکرێت حەیسیەت و ناموسمانە کە هەنجن هەنجن دەکرێت ئەی ئەوەی وەڕز نابیت لەمە و گریانت نایەت، لایەنی کەم لە پێکەنینت شەرم بتگرێت!\nلەم بابەتەدا چوونی لێوەکان بۆ دواوە، وەک بێڕێزیەکە بەرامبەر الله و چەشنی گاڵتەجاڕیکردنە بەرامبەر ئەوانەی ناسۆری دەکێشن.\nگەر هێشتا درکت بەمە نەبردبێت، کەواتە بەشی تۆ هەر هێندەیە!\nهێندەیە بەشی تۆ!\nجەنابی حەق، سەرفرازمان بکات لەوەی بە گوێرەی چیەتی خودی شت و ڕووداوەکان، لێیان تێبگەین!\nمن هەتا ئێستا لە بەرامبەر ئەوەی ڕوویداوە و ڕوودەدەن، هیوای خۆمم لە دەستنەداوە، لە هەستی تکامدا(رجاء) هیچم لەدەستنەداوە، لە هیوام بەرامبەر پەروەردگارم توشی لەرزین نەبووم، بەڵام دەبێت دان بەوەدا بنێم کە لە بەرامبەر داروخانی سیستەمی بەرگری لاشەمدا، ٢٤ کاتژمیر بە دەست ٢٠ جۆری نەخۆشی لاشەمەوە دەناڵێنم.\nسیستەمی بەرگری لاشەم پێی وتم:\nمن بە تەواوی کۆڵمداوە!\nوتی من ئیدی لە بەرامبەر ئەم هەموو کارەساتە نالەبار و ئابڕوبەرانەدا، ناتوانم بەرگری و کێبەرکێ لەگەڵ هەندێک ڤایرۆس و بەکتریادا بکەم کە توشی لاشەت دەبن!\nهەموو سات و خولەکێک ئەمە پێدەڵێتەوە!\nپێش ١٠ خولەک بەر لەوەی بێمە ئێرە، هەندێک ئامێری تایبەت بە پێوانەی کاردانەوە(Reflexology) لە قاچەکانم بەستبوو، لە ژوورەکەی خۆمدا دەسوڕامەوە، بە خۆمم وت لەوە دەچێت نەتوانم بچمە لای هاوڕێکانم و نوێژ بکەم، ناتوانم بچمە حزوریان، بەڵام سەرەڕای هەموو شتێک دانم بە خۆمدا گرت…\nئەم دونیایە ڕێڕەوی گەشتنە بە سەرفرازی لەو دونیا، تان ڕاستر وەهایە بڵێین:\nلەبەر ئەوەی شتێکە لە سەرەوە، وەک ئیسپرینگێکە کە بەرزت دەکاتەوە بۆی…\nدونیا چەندە سوکە با سوک بێت، لە هەمان کاتدا ئامراز و خواستەی بەرزکرنەوەیە بۆ ئەو ئاستە بەرزانە.\nشوێنێکە کەوا ناوی ئیلاهی تێیدا درەوشانەوەی دەرکەوتی دەبێت.\nئەو شوێنەیە کە جەنابی حەق و هەرچی شتە کە پێویستە بناسرێت، تێیدا دەناسرێت…\nئەم دونیایە شوێنێکی بەو شێوەیە.\nئەوانەی خۆیان بە دونیاوە سەرقاڵ کردووە و گیریان پێوەی خواردووە، لەبەر ئەوەی ئەم لایەنەیان لەبەرچاو نەگرتووە و نادیدە دەیگرن، بە تەواوی ژیانی ئەولایان ڕەش دەکەنەوە.\nئیدی لە ژیانی ئاخیرەتیاندا، خۆیان توشێ خۆرگیرانێک دەکەن کە کۆتایی بۆ نەبێت.\nوەک پێش کەمێکیش لە ڕوویەکەوە ئاماژەم پێدا، مرۆڤ لەبەر ئەوەی لەم دونیایەدا هەندێک شتی بەسەر دێت کە ڕادەی بەرگەگرتنی تێدەپەڕێنێت، گەرچی بۆڵە بۆڵکردن لەم بابەتەدا شیاو نیە و وەک ئەوە وەهایە سکاڵا لەو بکەیت، بەڵام وەک چۆن پێغەمبەرێک پەرێشانی و پەژارەی خۆی بۆ خودا دەردەبڕێت:\nإِنَّمَا أَشْكُو بَثِّي وَحُزْنِي إِلَى اللهِ…\nهیوادارم ئەوەی منیش بەو شیوەیە قبوڵ بکات، بەڵام ئەوەی لەسەر شانی کەسی ئیماندارە تەنیا ئەوە نیە بەرامبەر ئەم جۆرە ئازارانەی توشی خۆی دەبن بەرگە بگرێت و ئارامگریەکی جوان پشان بدات:\nفَصَبْرٌ جَمِيلٌ وَاللهُ الْمُسْتَعَانُ عَلَى مَا تَصِفُونَ\nواتە تەنیا بڵێت : إِنَّمَا أَشْكُو بَثِّي وَحُزْنِي إِلَى اللهِ\nأَنِّي مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَأَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ\nواتە خودایە زیانم بەرکەوت و تۆش میهرەبانترینی هەموو میهرەبانەکانی، لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ…\nواتە خودایە من لە زاڵمانم و زوڵمم لە خۆم کرد، یونسی کوڕی مەتتا وا دەڵێت…\nمرۆڤ لە بەرامبەر ئەو شتانەی بەسەری دێت پێویستە ئەمانە بکاتە ویردی سەر زوبانی، بە ناوی شەخسی خۆیەوە شتانێکی زۆر جوانن، واتە عەرزی حاڵی خۆت لە بەرامبەر الله دا بکەیت، بەڵام گەر لە چوارچێوەی ئەو تێبینیەی کە پێش کەمێک عەرزم کردن، ئیمان لە ئاگرێکدا قرچەی سوتانی لێهەستاوە، دایک و ڕۆڵەکەی لە یەکتری جودا کراونەتەوە، ژن و مێرد لە یەکتری جودا کراونەتەوە، هەندێکیان لە دەرەوەی وڵات خۆیان بینیوەتەوە، بۆ دڵنەوایی کردنی خۆیان، بە خۆیان دەڵێن موهاجیر، پشتیوان بە خودا لەلای خۆیشی هەر بە موهاجیر ئەژماری کردوون، پشتیوان بە خودا لەو شوێنانەی کە بۆیشی ڕۆشتوون، توشیان دەبێت بە توشی کەسانێکەوە، کە لە ڕووی ئەخلاقەوە وەکو ئەنسارەکان وەها بن، ئەو شەپازلە و لیسەی لە وڵاتی خۆیان بەریان کەوتووە، لە سایەی ئەو مرۆڤانەی لەو وڵاتانەوە دەیانبینن، لەبیری دەکەن.\nبە پشتیوانی خودای گەورە.\nهەروەها مرۆڤگەلێکی زۆر هەن کە لە ناو ئازار و ناسۆریدا پێچ دەخۆن، تابلۆی شانازی مرۆڤایەتیش، لە بەرامبەر ئەو کەسانەی کە توشی بەڵا و موسیبەتێکی وەها دەبن و کەسانێکیش لە دوورەوە سەیریان دەکەن، دەفەرموێت:\nواتە ئەوەی بە دەردی موسوڵمانانەوە دەردەدار نەبێت و هاوبەشی نەکات لەگەڵیان، ئەوەی هەست بە ئازارەکانی ئەوانی تر نەکات لە قوڵایی ویژدانیدا، کەسێک نیە لەوان بێت!\nواتە بە شێوەیەکی ڕاستەقینە موسوڵمان نیە، مرۆڤ پێویستە لە ناخیدا هەست بەو ناسۆریەی کەسانی تریش بکات.\nمرۆڤ پێویستە هەست بە ناسۆری مرۆڤێکی تر بکات کەوا لەناو ئاگرێکدا دەسوتێت.\nئەمەش شتێکە لە بنەمای فەلسەفی ئێوەدا جێگەی خۆی گرتووە و لەلایەن هەرکەسێکەوە ئەمە دانرابێت با دانرابێت…بەڵام لە پەندی پێشینانی ئێمەشدا قسەیەکی خۆپەرستانە هەیە کە دەڵێت:\nئاگر لە کوێ بکەوێتەوە هەر ئەوێ دەسوتێنێت!\nبەڵام بە گوێرەی فەلسەفەی ئێمە:\nئاگر لە هەر شوێنێک بکەوێتەوە، من دەسوتێنێت!\nئەمەیە فەلسەفەی ئێمە.\nئاگرێک لە مەیانمار بکەوێتەوە من دەسوتێنێت، ئاگرێک لە شامیش بکەوێتەوە من دەسوتێنێت. مَنْ لَمْ يَهْتَمَّ بِأَمْرِ الْمُسْلِمِينَ فَلَيْسَ مِنْهُمْ\nئەوەی هاوبەشی خەم و دەردی موسوڵمانان نەکات و نەڵێت دەردی ئەوانیش دەردی منە، گەر نەڵێت ئەم ئاگرە منش لەگەڵ ئەواندا دەسوتێنێت، ئیدی لە هەمان پۆلێن و کاتێگۆریدا جێگەی نابێتەوە!\nلەو دونیاش لەگەڵ ئەواندا ، هەمان مامەڵەی جوانی لەگەڵدا ناکرێت، نابێتە جێگەی ئەو ڕژێنراوانەی بەسەر ئەواندا دەبارێت.\nپەنا بە خودا، پێان دەڵێن ئێوە لەگەڵ ئەمانە جیا ببنەوە و ئا لەوێدا بوەستن، ئێوە شایەنی ئەوە نین لە هەمان تای تەرازودا کێشانە بکرێن!\nگەرچی لەم بابەتەدا وا پێویست دەکات کە هەموو کەسێک لە روانگەی ترسەوە(خوف) سەیری خۆی بکات. هەربۆیە کەسێکیش لە ڕوانگەی ئەم ترسەوە دەڵێت:\nگەر بەم گوناحانەوە کێشانەی من بکات حەزرەتی دەییان\nلە مەیدانی مەحشەردا دەبێت بە دوو کەرتەوە تای میزان\nواتە تای تەرازوەکە دەشکێت گەر الله بەم گوناحانەوە کێشانەی کردەوەکانم بکات.\nپەنا بە خودا، تەنانەت بێ ئەوەی پیویست بە کێشانەشیان بکات، پێیان دەڵێن پیویست بە کێشانە ناکات، ژیانی خۆیان بە چەپەڵی بردە سەر و ژیانی بەرزەخیشیان چەپەڵ کردبوو. بۆ ئەوەی ئەمانە پاک ببنەوە، پیویستیان بەوە هەیە بڕۆنە ئەو شوێنە، پەنا بە خودا، هەموویان بە سەرماقولات بەرەو چاڵە دۆزەخیەکان خلۆر دەبنەوە.\nپێموایە بۆ ئەوەی نەکەوینە حاڵێکی لەو شیوەیەوە، پێویستە ئەم شتانەی ئێرە وەک پاڵفتەکاریەکەی ئەوان لەو دونیا ببینین. بەڵام لە هەمان کاتدا، لە ڕێگەی هاوبەشی لەو ناسۆریەی لەم ژیانەدا بەسەر ئەوان دێت، پێویستە هەمان بابەت، بە ئامرازی خۆ پاڵفتەکردنی خۆشمان بزانین.\nپێویستە باوەڕمان بەمە هەبێت. ئێمەش لە ڕێگەی ئەوەوە پاک دەبینەوە، وەک پێش کەمێکیش ئاماژەم بە تەواو بوونی سیستەمی بەرگری داوە، ناتوانم بیر لەوە بکەمەوە کە ئەمە هەروا بە بەلاش ڕۆشتووە، جەنابی حەق ئەوە لە شوێنێک دادەنێت، هەموو ڕۆژێک ژمارەی مرۆڤەکان دەبژێرم بە بژاردن، ئەو مرۆڤانەی هاوڕێم بوون و ناوەکانیان دەزانم بە زانین، دەڵێم خودایە ئازادیان بکەیت، اَللَّهُمَّ أَطْلِقْهُمْ سَرَاحًا، اَللَّهُمَّ أَطْلِقْهُمْ سَرَاحًا\nخودایە لە ئانێکدا بە شێوەیەکی سوپریز ئازادیان بکە\nبِحَيْثُ مَا لاَ عَيْنٌ رَأَتْ، وَلاَ أُذُنٌ سَمِعَتْ، وَلاَ خَطَرَ عَلَى قَلْبِ بَشَرٍ\nخودایە بە شێوەیەکی سوپریز ئازادیان بکە، عەلی ئازاد بکە و وەلی ئازاد بکە، فڵان و فیساریش ئازاد بکە.\nئەمانە مرۆڤگەلێکن کەوا لە ڕوانگەی پێگەی کۆمەڵایەتیانەوە بە باشی دەیانناسم، هەمیشە بە سەربەرزی، داوێنپاکی و کەرامەتیانەوە ژیاون.\nبەڵام لە زیندانەکان، چەشنی ئەوەی مامەڵە لەگەڵ زیندەوەرێک بکەن یاخود شتانێک کەوا لەگەڵ زیندەوریشدا شیاو نیە، بەرامبەر ئەوان ئەنجامی دەدەن.\nئەوانەی ناویان دەزانم، ناویان دەهێنم بە ناو هێنان، ئەوانەشی ناویان نازانم، دەڵێم خودایە تۆ ناویان دەزانیت:\nأَنْتَ تَعْلَمُهَا، أَنْتَ تَعْلَمُهَا، أَطْلِقْهُمْ سَرَاحًا، أَطْلِقْهُمْ سَرَاحًا\nبە شیوەیەکی سوپریز ئازادیان بکە، ئازادیان بکە و ئەم داخورپانانەی منیش هێور بکەوە، چیدی بەرگە ناگرم، ئەم داخورپانانەی منیش هێور بکەوە، زاڵم تێر لە زوڵمەکەی ناخوات، خائینیش تێر لە خیانەتی خۆی ناخوات، لە بەرامبەر ئەمەدا بێدەنگ مەبە و دەستبەرداری مەبە، بە ناوی مرۆڤایەتیەوە زۆر شت لە دەست دەچێت!\nئەوەی سەرداری مرۆڤایەتیش – قوربانی بم – ئاماژەی پێداوە هەر ئەمەیە، ئەو لەبەر خاتری مرۆڤایەتی و بۆ ئەوەی توشی چارەنوسێکی وەها خراپ نەبێت، چوونە ناو بەهەشتی خۆیشی دواخست!\nوەک ئەوەی عەبدولقودوس گوزارشتی لێکردووە، لە ساڵی ماتەمینیدا، واتە لە دوای ساڵی گەمارۆکە، ئەو ساڵەی دایکە خەدیجەمان، کە هەتا ئەو کاتە لە ڕووی فکری و مەعنەوی و ماددیەوە هەمیشە پاڵپشتی لێکرد، بەرەو لوتکەی ڕۆحی گەڕایەوە.\nلە کەوانەیەکدا قسەیەک دەکەم:\nدۆستێکی ئەهلی حەق باسی ئەوەی کرد کە دایکە خەدیجە زۆر بایەخ بە ئەهلی ئەم خزمەتە دەدات، دەڵێت لە سەردارمانی پرسیوە: ئەی پێغەمبەری خودا ئەمانە چۆنی دەبینیت؟\nئەویش فەرمویەتی: من زۆر لەمانە ڕازیم .\nدایکمان لەم نێوەندەدا دەبێتە واستە و تەرجومانی ئەم بابەتە دەبێت.\nمن کاتێک لە سەڵات و سەلامەکاندا ناوی هاوسەرە پاکەکانی دەهێنم، یادنەکردنەوەی ناوی ئەو بە بێ وەفایی دەزانم، خەدیجەی کوبرا، خودا بمکات بە قوربانی تۆ. الله گەر بە نسیبم بکات، دەمەوێت ئەو سەرە پیسەم بخەمە ژێر قاچە موبارەکانی تۆوە. دایکی من…\nئەو گەڕایەوە بەرەو لوتکەی ڕۆحی خۆی، هەروەها ئەبوتالیبی مامیشی لە دەست دەدات کە بە تەواوی ئیمانی بە پەیامەکەی نەهێنابوو.\nڕێزی لە پەیامەکەی دەگرت بەڵام بە تەواوی ئیمانی پێنەهێنابوو. هەربۆیە ناوی دەنێن ساڵی ماتەمینی…\nخوداش پێی دەفەرموێت: خۆشەویستی من تۆ زۆر خەفەت دەخۆیت، بۆ ئەوەی ئەم خەفەتە لەبیر بکەیت، زۆر لوتفی جیاوازی خۆم پشانی تۆ دەدەم، هەربۆیە بە بردنی بۆ لای حزوری باڵای خۆی شەرەفمەندی دەکات!\nبە تێپەڕاندنی بەسەر مەقامی تەواوی پێغەمبەراندا، لەگەڵ ئەواندا چاوپێکەوتنی پێ ئەنجام دەدات و چاوی بە نیشتەجێبووەکانی ئاسمانی فریشتە باڵاکان دەکەوێت و دەیباتە حزوری باڵای خۆی، وەک قازی عەیاز دەڵێت:\nبە جوانی بێ کۆتای خۆی شەرەفمەندی دەکات.\nڕاستەوخۆ قسە لەگەڵ خودی ئەو دەکات.\nوەک ئەمانەت نوێژی پێدەسپێرێت هەتا پێشکەشی ئومەتی محمدی بکات. پێی دەفەرموێت ئەم ئەمانەتە بەوان بگەیەنە. بەڵام گەر حەزرەتی مەسیح هەتا ئەوێ ڕۆشتبێت، هەر لەوێ ماوەتەوە و نەهاتۆتەوە، پێغەمبەرانی تریش بەرەو لوتکەی ڕۆحیان گەڕانەوە و لەوێ مانەوە، بەڵام سەرداری من و تۆ و هەموو جیهان، تەنانەت سەرداری هەموو پیغەمبەران، سەرداری هەموو سەردارەکان، گەشت بە شتانێک کە پشێتر کەس پێینەگەشتبوو…\nگەشتن بە ئاسۆی تەماشاکردنی جوانی بێ کۆتای جەنابی حەق، کە هەزار ساڵ ژیانی بەهەشت لەگەڵ ساتێکیدا بەرامبەر نیە.\nگەشت بە “رضا” و لوتفە ئیلاهیەکان، بەڵام لەبەر ئەوەی بیری لە مرۆڤایەتی دەکردەوە، گەڕایەوە بۆ سەر زەوی، وتی پیویستە بۆ دونیا بگەڕێمەوە، ئەمەش لە سەردەمی مەککە و لە هەشتەم ساڵی پیغەمبەرایەتیدا بوو، هێشتا لە بیابان کەسانێک لەسەر ئەو لمە پاڵ دەخران و تاشە بەردیان دەخستە سەر سنگیان. هەندێکیان لە خاچ دەدران و هەر لەوێدا دەکوژران.\nئەو کاتێک ئەمانەی دەبینی، جەرگی دەسوتا، بەڵام گەڕایەوە، بۆ ئەوەی مرۆڤەکان بگەیەنێت بەو ئاستەی کە خۆی پێیگەشت، سەرەڕای هەموو شتێک، وتیی هێندە دەهێنێت کە بەرگەی هەموو شتێک بگرم و بگەڕێمەوە بۆ ناو ئەوان.\nئەمەی وت و گەڕایەوە…\nحەزرەتی محمد بە مەقامی وەها بەرز گەشتووە، گەر من بەو شوێنە بەرزانە بگەشتمایە، وەڵڵاهی، بیللاهی، تەڵڵاهی، نەدەگەڕامەوە!\nئیدی سەیری ئاسۆی کەسانێکی تر بکە و سەیری ئاسۆی پیغەمبەرەکەت بکە، بەراوردی نێوانیان بکە.\nژیان لە پێناو کەسانی تر.\nبە ڕۆحی خۆبەخشیەوە، ژیان لە پێناو ژیاندن، لە کەوانەیەکدا قسەیەک دەکەم:\nئێوەش جگە لەمە بیر لە هیچی تر دەکەنەوە؟\nجگە لە ژیاندنی کەسانی تر بیر لە هیچی تر دەکەنەوە؟\nجگە لە ڕۆحی خۆبەخشی و خۆتەرخانکردن، بیرتان لە هیچی تر کردبوویەوە؟\nبا بگەین بە هەموو شوێنێک و دەستی هەموو کەسێک بگرین، مرۆڤایەتی ڕاستەقینە، بە حاڵ و نوێنەرایەتیکردنمان پشانی هەموو کەسێک بدەین و وەک ئەوەی چۆنی دروست دەکرێت، بەو شێوەی پشانیان بدەین.\nحاڵێکی لەم شێوەیە، لە هەموو قسەیەک، تەنانەت گەر ئاسمانیش بێت، کاریگەری زیاتر دەبێت.\nئێوە لەم ڕێگایەوە دەڕۆشتن و کەسانێکیش هەرچی لە دەستیان بێت ئەنجامی دەدەن، هەتا ئەم چەرخەی کەوتۆتە گەڕ، بیشکێنن!\nبە کۆش پارە هەڵدەڕێژن، دادگا پێک دەهێنن، چەتە دروست دەکەن، مرۆڤەکان دەڕفێنن،قۆڵبەستیان دەکەن و دەیانبەن، پاشان بەرەو خاکی زوڵم کردنیان دەبەن!\nوێرانکەران و تێکدەران…\nگەر لە ناختدا هەست بە خەم و ئازاری ئەوانە نەکەیت کە گیرۆدەی زوڵم و ستەمی ئەمانە بوون، گەر هاوبەشی خەمی ئەوان نەبیت، ئەوە تۆ یەکێک نیت لەوان!\nلەو دونیا دەڵێن ئا تۆ لەملاوە بوەستە، ئەوان بە شوێنی خۆیان دەگەن، پاداشتی خۆیان بەدەست دەکەوێت، ئەمەیان پێدەوترێت و ئەمە هەر دێتە دی.\nلەم بابەتەدا هیچ کەسێک گومانی نەبێت.\nبێ خەمی و ناسۆری نەچەشتن، وەک کێچ بەربۆتە گیانی مرۆڤەکان و، درەنگ یان زوو مرۆڤەکان دەکرمێنێت و دەیانخوات.\nپێویستە دەستی خەمەکان ماچ بکەین، پێویستە ماچی ناوچەوانی ناسۆریەکان بکەین، یاخود پیویستە سەرمان لە ژێر قاچی ئەوان بنێین، هەردەم بڵێین “ناسۆری، ناسۆری، ناسۆری” و بناڵێنین.\nوەک سوفیانی کوڕی عوەینەش گوزارشتی لێکردووە، هەندێک جار بەهۆی نزای ناسۆریکێشێکەوە، الله لە تەواوی گەلێک خۆش دەبێت!\nالله وەک ئەوەی هەتا ئەمڕۆ هێناونی، لە هەمان کاتدا دڵەکانیشتان بەم تێبینیە ئاوەدان بکاتەوە، ئەم تێبینیانە ببێتە ویردی سەر زوبانتان و سەرفرازتان بکات بەوەی بەم جۆرە تێبینیانەوە بە خۆی شاد ببنەوە! والسلام…\n151 جار بینراوە 1 جار ئەمرۆ بینراوە\nچیرۆکێکی نائاسایی ئازاد کردن!\nداواکارییەکی چوار لاپەڕەیی ئەو پیاوەی لە زینداندا گیانی لەدەستدا


کاربه‌ده‌ستانی پاکستانی ڕاده‌گه‌یه‌نن که‌وا ئوسامه بن لادن په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ لایه‌نگره‌کانیدا بڕاوه\nکاربه‌ه‌ستانی باڵای پاکستانی ڕاده‌گه‌یه‌نن که‌وا به شێوه‌یه‌کی کاریگه‌ری تۆڕی په‌یوه‌ندیکردنی ئه‌لقاعیده‌یان له پاکستان له‌ناوبردووه و ڕێبه‌ری تیرۆرستان ئوسامه بن لادن تا ڕاده‌یه‌کی زۆر په‌یوه‌ندی نه‌ماوه و ده‌ستی به که‌سدا ناگات.\nکاربه‌ده‌ستانی پاکستانی ده‌ڵێن ته‌نها ڕێگه‌ی په‌یوه‌ندیکردن که بن لادن له‌گه‌ڵ لایه‌نگره‌کانیدا هه‌یبێت بریتیه له په‌یامی نوسراو به که‌سانی باوه‌ڕپێکراو ڕه‌وانه ده‌کرێت. قسه‌که‌ری له‌شکری پاکستان، ژه‌نه‌ڕاڵ شه‌وکه‌ت سوڵتان ده‌ڵێت ڕێبه‌ڕی ئه‌لقاعیده دوو مانگی پێده‌چێت تاوه‌کو بتوانێت زانیاری له‌گه‌ڵ یاریده‌ده‌ره‌کانی ئه‌لقاعیده‌دا ئاڵوگۆڕ بکات. له‌به‌رئه‌وه ئاشکرایه که ئوسامه له‌م ساته‌دا ده‌ستی به که‌سدا ناگات و چیتر وه‌ک فه‌رمانده‌یه‌کی ئۆپه‌راسیۆنه‌کانی ئه‌لقاعیده کاریگه‌ر نابێت.\nکاربه‌ده‌ستانی پاکستانی باوه‌ڕده‌که‌ن که ئێستا ژماره‌یه‌ک له لایه‌نگره‌کانی خۆی پارێزگاری لێده‌که‌ن و باوه‌ڕده‌کرێت له ناوچه‌کانی سنوری پاکستان و ئه‌فغانستان خۆی حه‌شار دابێت، به‌ڵام تاوه‌کو ئێستا شوێنی نیشته‌جێبونه‌که‌ی دیاری نه‌کراوه.\nهاوکات، کاربه‌ده‌ستانی ئه‌مریکی گوتویانه له‌وانه‌یه هێشتا کاری زیاتر بۆ دۆزینه‌وه و ده‌ستگیرکردنی ئوسامه بن لادن مابێت. هه‌روه‌ها ده‌ڵێن له‌وانه‌یه ڕێبه‌ری ئه‌لقاعیده کۆنتڕۆڵی به‌سه‌ر ئۆپه‌راسیۆنه‌کانیدا نه‌مابێت، به‌ڵام کاربه‌ده‌ستان هۆشداری ئه‌وه‌شیاندا که بن لادن هێشتا هێمایه‌کی به‌هێزه بۆ هه‌موو میلیتانه ئیسلامیه‌کان له سه‌رانسه‌ری جیهاندا.


شێرپەنجەی گەدە چیەو كێ مەترسی دووچاربونی هەیە ؟؟\nئەڵوەند كوێستانی 21/09/2021 - 07:29 هەواڵ/تەندروستی\nشێرپەنجەی گەدە جیادەكرێتەوە بە گەشەی خانە شێرپەنجەییەكان لە ناوپۆشی گەدە، هەروەها ناودەبرێت بە (gastric cancer)، ئەم جۆرەی شێرپەنجە قورسە بۆ دەستنیشانكردنی، چونكە زۆرینەی خەڵك نیشانەكان تێیاندا دەرناكەوێت لەسەرەتای قۆناغی نەخۆشیەكە.\nهۆكارەكانی شێرپەنجەی گەدە چین ؟\nگەدە یەكێكە لە ئەندامەكانی بەشی سەرەوەی ڕێڕەوی هەرسكردن كە فەرمانی سەرەكی هەرسكردنی خۆراكەو پاشان ناردنی بەرەو ڕیخۆڵەكان، شێرپەنجەی گەدە ڕوودەدات كاتێك ئەو خانە ئاساییانەی كە هەن لە ناو گەدەدا بەشێوەیەكی كۆنتڕۆڵ نەكراو گەشە دەكەن و وەرەم دروستدەبێت، ئەم كردارەش بەشێوەیەكی هێواش و لەسەرخۆیی ڕوودەدات، شێرپەنجەی گەدە دروستدەبێت و گەشە دەكات بەماوەی چەندین ساڵ.\nئەو حاڵەتانە كامانەن كە مەترسی زیاتر دروستدەكەن بۆ توشبوون بە شێرپەنجەی گــەدە ؟؟\nشێرپەنجەی گەدە ڕاستەوخۆ پەیوەندیدارە بە دروستبوونی وەرەم لە گەدەدا، كۆمەڵێك هۆكارو فاكتەر هەیە كە مەترسی زیاتر دروستدەكات بۆ توشبوون بە شێرپەنجەی گەدە هۆكارەكانیش خۆی دەبینێتەوە لە كۆمەڵێك حاڵەت و نەخۆشی تەندروستی، لەوانە :-\n- حاڵەتی lymphoma كە گروپێكە لە شێرپەنجەی خوێن.\n- هەوكردن بە بەكتریای H-pylori كە زۆرجار دەبێتە هۆی ڕوودانی برینی گەدە.\n- وەرەم یان برینی شێرپەنجەیی لە بەشەكانی دیكەی سیستەمی هەرس.\n- حاڵەتی stomach polyps (بریتییە لە نا ئاسایی گەشەكردنی شانەكانی ناوپۆشی گــەدە).\n- كەسانی بەتەمەن، بەتایبەت تەمەنی (50) ساڵ یان زیاتر.\n- ڕەگەزی نێر (پیاوان).\n- كەسانی جگەرەكێش.\n- ئەو كەسانەی كە پێشتر لە خێزانەكەیدا كەسی توشبوو هەبووبێت.\n- دانیشتوانی جوگرافیایی تایبەت، بەتایبەت چەند ناوچەیەكی ئاسیا.\n- مێژووی خراپ بەكارهێنانی ئەلكهول.\n- پێشتر نەخۆشەكە نەشتەرگەری گەدەی كردبێت\nنیشانەكانی شێرپەبجەی گــەدە چین ؟\nتوێژینەوەكان دەریانخستووە كە شێرپەنجەی گەدە هیچ نیشانەو دەركەوتەیەكی نیەو سەرەتا هەستی پێناكرێت لە قۆناغی سەرەتایی حاڵەتەكە هەتا حاڵەتی گەشەسەندووی نەخۆشیەكە نزیكدەبێتەوە لەو كاتەدا چەند نیشانەیەكی باو دەردەكەون لەوانە:-\n- زۆر دوبارەبوونەوەی دڵەكزێ.\n- نەمانی ئارەزووی خواردن، زۆرجار بەشێوەیەكی كتوپڕ دابەزینی كێش ڕودەدات.\n- دوای خواردنی بڕێكی كەمی خۆراك هەست بە تێربوون دەكرێت.\n- زۆر شەكەتی و ماندوویی.\n- ئازاری گەدە، وە لەوانەیە ئازارەكە توندتر بێت لەدوای خواردن.\nچۆن پشكنین ئەنجامدەدرێت بۆ شێرپەنجەی گــەدە ؟\nزۆرجار لە قۆناغی گەشەسەندووی شێرپەنجەی گەدە پشكنینەكان ئەنجامدەدرێت، پشكنینەكانیش سەرەتا خۆی دەبینێتەوە لە فەحسە فیزیاییەكان بۆ دەرخستنی هەر بارێكی نائاسایی، دواتر فەحسی خوێن ئەنجامدەدرێت بۆ بەدەرخستنی بەكتریای گەدە H-pylori ئەگەر هەبێت، دوای ئەوەی كە پزیشك گومانی بوونی شێرپەنجەی گەدەی كرد ئەوا پەنا دەباتە بەر فەحس و پشكنینی وردتر وەك :-\n- an upper gastrointestinal endoscopy\n- a biopsy تێیدا نمونەیەك یان سامپلێك وەردەگیرێت لە شانەی گەدەو پاشان پشكنینی بۆدەكرێت.\n- فەحسە وێنەییەكان وەك CT-scan و X-ray.\nچارەسەركردنی شێرپەنجەی گــەدە:-\nچارەسەركردنی شێرپەنجەی گــەدە بە بەكارهێنان و ڕەچاوكردنی یەكێك یان زیاتر لەم ڕێگایانە دەبێت:-\n- چارەسەری كیمیایی chemotherapy.\n- چارەسەر بە تیشـكــدان radiation therapy.\n- چارەسەری بەڕێگەی بەهێزكردنی سیستەمی بەرگری immunotherapy وەك بەكارهێنانی دەرمان یان ڤاكسین.\nبەشێوەیەكی گشتی هەڵبژاردنی جۆرێتی چارەسەرەكە پشت دەبەستێت بە قۆناغ و بنچینەی شێرپەنجەكە، هەروەها تەمەن و تەندروستی گشتی كەسەكە ڕۆڵ دەبینن.\nئامانج لە چارەسەركردنی شێرپەنجەی گەدە بە مەبەستی ڕێگری كردنە لە بڵاوبوونەوەی نەخۆشییەكە، ئەگەر بێت و حاڵەتەكە پشت گوێ بخرێت و چارەسەر نەكرێت ئەوا مەترسی بڵاوبوونەوەی هەیە بۆ ئەم بەشە سەرەكییانەی لەش، وەك :-\n- لیمفە گرێیەكان.\n- ئێسك .\n(د. سەركەوت رەئوف موحەمەد – پسپۆڕی نەخۆشیەكانی كۆئەندامی هەرس و جگەرو پەنكریاس و هەناوبینی)\nكەش و هەوا دەگۆڕێت، سبەینێ هەورە بروسكەو بارانە\nداعش هێرشێكی ئەنجامدا، بەڵام شكێندرا\nپێنج كاتژمێر كارەبای سۆران دەبڕێت\nیەك لەسەر سێی مامۆستایان ڤاكسینیان وەرگرتووە


ئامۆژگاری و پێشنیاری بورجەکان\n09:35 - 25/10/2016\nلە خەندان لایفەوە پێشبینی بورجەکان بۆ ئەمڕۆ 25-10-2016 بخوێنەرەوە..\n1- کاوڕ 21/3-20/4\nئەمڕۆ دەگەڕێیت بەدوای هەلێکی گەنجاودا تا یارمەتیت بدات پڕۆژە گەورەکانت بگەیەنیتە ئامانج، خۆشەویستەکەت ڕەفتاری سەیرت بەرامبەر دەنوێنێت، هەوڵبدە ڕاستگۆ و ڕوون گفتوگۆی لەگەڵدا بکەیت بۆ هێوردکردنەوەی بارودۆخەکە.\n2- گا 21/4-20/5\nهەوڵبدە خۆت بپارێزیت لە مەترسیەکان و کاری هەڕەمەکی ئەنجام مەدە بێ بیرکردنەوە، باشترین مامەڵەکردن لەگەڵ خۆشەویستەکەت نەرمی و هێوریە و پێویستە بڕیاڕەکانی خۆت زاڵنەکەیت.\n3- دووانە 21/5-21/6\nیەکێک لە هاوپیشەکانت دژایەتیت دەکات و پێچەوانەی ویستەکانی تۆ ڕەفتار دەکات، هەوڵبدە وزە و تواناکانت بەکاربهێنیت داهێنانی نوێ بکەیت، زوڵم لە خۆشەویستەکەت مەکە و پێویستە زیاتر لەیەکتری تێبگەن، هەندێک گۆڕانکاری ڕوودەدات لە بەرژەوەندی ئێوە دەبێت.\n4- قرژاڵ 22/6-22/7\nئەمڕۆ ڕۆژێکی جێگیر و باش دەبێت و هەست بە ئازادی و ئارامی دەکەیت لە ڕەفتارەکانتدا، هەر بۆیە هەوڵبدە ئەم هەلە بەرژەوەندی خۆتی تێدایە و دەتوانیت کارەکانت بەرەوپێش بەریت، خۆشەویستیت ڕۆژ لەدوای ڕۆژ زیاد دەکات هەر بۆیە هەوڵبدە پارێزگاری لە پەیوەندیەکەتان بکە.\n5- شێر 23/7- 22/8\nبەختت هەیە هەلی باشت دێتە بەردەم و هەندێک گۆڕانکاری هانی زیاتر دەدات بۆ ئەوەی کاری باشتر ئەنجامبدەیت و هەموو شتێک لە بەرژەوەندی تۆیە، لەڕووی سۆزداریەوە دەکەویتە گومان و شکەوە بەهۆی ڕەفتارەکانی خۆشەویستەکەتەوە.\n6- فەریک 23/8-22/9\nهەندێک مەرج و کاری نوێ ڕووبەڕووت دەبێتەوە بەڵام ڕازی نابیت و ناتوانیت قبوڵی بکەیت، ئازاری خۆشەویستەکەت مەدە بە قسەی ناخۆش، پەیوەندیتان بەرەو باشی دەڕواتەوە دواتر دەزانیت کە هەڵە بوویت.\nسەلماندی بوونی خۆت متمانە بەخۆبوون باشترین یارمەتیدەرە بۆ تێپەڕینی هەندێک دیوار و بەربەست، هەر بەو هۆیەشەوە هەلی نوێ دێتە بەردەمت بە ئاراستەی جیاواز، گوێ مەدە بە غیرەکردنی خۆشەویستەکەت چونکە ئەو تەنها بەهۆی ڕەفتارەکانی خۆتەوە وای بەسەرهاتووە.\nپاداشتێکی چاوەڕوانەکراو وەردەگریت بەهۆی ئەوەی هەموو کارەکان بەشێوەیەکی باش بەڕێوەدەبەیت، هەوڵبدە گوێ لە قسەی کەسانی چواردەورت مەگرە دەربارەی خۆشەویستەکەت چونکە تووشی دڵەڕاوکێ دەبیت و پەیوەندیتان تێکدەچێت.\n9- کەوان 22/11-20/12\nزانینی هەندێک زانیاری دەبێتە هۆی ئەوەی یارمەتیدەر بێت لە کارەکانتدا و باشترین هەڵبژێریت، نهێنیەکان بپارێزە و متمانەت بەخۆت هەبێت و بڕوا بەهەموو کەسێک مەکە، لەگەڵ خۆشەویستەکەت پێویستان بە کاتی زیاترە پێکەوە بەڵام بە غیرەی زۆر بێزاری مەکە.\n10- گیسک 20/12- 19/1\nئەمڕۆ ڕووداوەکان گرنگن و دەبنە هۆکارێک بۆ هاندانی تۆ، ئازادانە گرنگی بە کارەکانت دەدەیت، لەڕووی سۆزداریەوە ڕۆژێکی خۆش بەڕێدەکەیت.\n11- سەتڵ 20/1-18/2\nبەشێوەیەکی گشتی کارەکانت بە باشی دەڕۆن بەڕێوە، لەگەڵ یەکێک لە هاوپیشەکانت کە ناکۆکیتان هەیە ڕێدەکەون، هەوڵدان بۆ دەرچوون لە بڕیارەکانی خۆشەویستەکەت شکست دەهێنێت، هەربۆیە هەوڵبدە ڕێکبکەوە لەگەڵیدا.\n12- نەهەنگ 19/2-20/3\nخۆت دەبینیتەوە لەبەردەم پڕۆژە و کاری گرنگ و نوێدا دەبینیتەوە لەسەر ئاستی کار و کۆمەڵایەتیەوە، خۆشەویستەکەت زۆر غیرەت لێدەکات.


یونێسێف ده‌ڵێت کێشه‌ی مینه چێنراوه‌کان له سه‌ر سنووره‌کانی ئێران و عێڕاق و به تایبه‌ت سنووره کوردنشینه‌کان یه‌ک له هۆگه‌لی سه‌ره‌کی کوژران و برینداربوونی منداڵان له ئه‌و ناوچانه‌ن. به پێی ئاماره‌کان هێشتا 4 ملیۆن هێکتار زه‌وی مێنڕێژکراو له ئێراندا خاوێنه‌کراوته‌وه.\nله هه‌رێمی کوردستانیش وه‌ک ئاماره‌کان نیشانی ده‌ده‌ن زیاتر له 14،000 هاووڵاتی به سه‌ر مین دا که‌وتوون که له ئه‌نجامیدا 7،000 که‌سیان گیانیان له ده‌ست داوه و ئه‌وانی تریش به توندی بریندار بوون و زۆربه‌یان ئێستا که‌م ئه‌ندامن. ئاماره‌کان هه‌روه‌ها ده‌ڵێن نزیک به 8،00 کیلۆمێتری چوارگوشه له خاکی هه‌ریمی کوردستان مێنی لێداندراوه‌ته‌وه.\nبه‌ڵام وه‌ک محه‌مه‌د ئه‌حمه‌د قه‌ساب به‌رپرسی دایره‌ی گشتی مین له هه‌ریمی کوردستان ده‌ڵێت تا ئێستا 65 له سه‌دی ئه‌و زه‌وییانه‌ی مینی لێ دانرابوو خاوێن کراوه‌ته‌وه. کێشه‌ی ئه‌و ناوچانه‌ی مینی لێدانراوه بۆته کێشه‌یه‌کی جیهانی به‌ڵام ئێران و عێڕاق و ناوچه کوردنشینه‌کانیان به تایبه‌ت به هۆی له ئارادابوونی شه‌ڕ له وڵاته هه‌ره کێشه‌داره‌کان له ئه‌م په‌ێوه‌ندییه دان.\nله به‌رنامه‌ی "له گه‌ڵ ڕووداوه‌کان"ی ئه‌م حه‌وتووه‌دا بۆ باس له سه‌ر کێشه‌ی مین میوانداری به‌ڕێزان محه‌مه‌د ئه‌حمه‌د قه‌ساب، به‌رپرس دایره‌ی گشتی مین له کوردستان و ئاوات بازیار، نووسه‌ر و پسپۆری بواری مین له تورکیا ده‌که‌ین.\nمینه چێنراوه‌کان له سه‌ر سنووره‌کانی کوردستان


چۆن دەیسەلمێنیت بۆ کەسێک کە مرۆڤی؟ | ڕێکخراوەی زانستی فەرهەنگیی هۆژان\nڕەزبەر ۱۰, ۲۷۱۸ ڕەزبەر ۱۲, ۲۷۱۸ Hojan زانیاری, هەواڵ و زانیاری 0\nوای دانێ تۆ و ڕۆبۆتێکی مرۆڤئاسا لەبەردەم دادەورێکدان کە بڕیار دەدات ڕۆبۆتە مرۆڤئاساکە بکوژرێت و تۆ زیندوو بمێنیتەوە. چی دەڵێیت بۆ ئەوەی بیسەلمێنیت کە تۆ مرۆڤەکەی؟!\nتوێژەران لە ١٠٠٠ بەشداربووی سەرهێڵیان پرسی کە ئەو سیناریۆیە وێنا بکەن. بەشدرابووەکان وشەی وەک “ئەوین”، “لێبوردن” و “مۆز”یان وت، ڕەنگە وایان بیر کردبێتەوە کە ماشینەکان ناتوانن ئەو وشانە بە کار بهێنن. پاشان توێژەرەکان ئەو وشانەی کە زۆر باون لەپاڵ یەکتر دایاننان و بە شێوەی سەرهێڵ لە ٢٠٠٠ کەسیان پرسی کە کام یەک لەو دوو وشانە ئی ڕۆبۆتن و کامیان هی مرۆڤن، لە کاتێکدا هەردووکیان لە لایەنە مرۆڤەوە وترابوون.\nوشەی براوە زۆر سەرنجڕاكێش بوو و هیچ پەیوەندییەکی بە هەست و سۆزەکانی مرۆڤەوە نەبوو وشە براوەکە “poop” واتە “گوو” بوو. توێژەران پێیان وایە، ئەو وشانەی کە دەبنە هۆی ورووژاندنی هەستی مرۆڤ نەک وەسفی هەستەکان، لەوانەیە ئەنجامێکی باش بە دەست بهێنن.\nئەم تاقیکردنەوە ڕەنگە بەم زووانە لە بواری کۆمپیوتەردا کەڵکی نەبێت بەڵام دەتوانێت بۆ تێگەیشن لە کلیشەکان سەبارەت بە گرووپەکان یارمەتیدەر دەبێت. بۆ وێنە، چ وشەیەک دەڵێیت بۆ ئەوەی بە کەسێک بسەلمێنیت کە ژنی؟\n٦ شت کە زەوی گونجاو کردووە بۆ ژیان هەروەک دەزانین زەوی بە باشی ئامادە کراوە…


60 هه‌زار جه‌نگاوه‌ر حه‌شد شه‌عبی له جه‌نگ ئه‌نبار به‌شدارى ئه‌كه‌ن – Rojapp\nHome/هەواڵنێرەکان/60 هه‌زار جه‌نگاوه‌ر حه‌شد شه‌عبی له جه‌نگ ئه‌نبار به‌شدارى ئه‌كه‌ن\n60 هه‌زار جه‌نگاوه‌ر حه‌شد شه‌عبی له جه‌نگ ئه‌نبار به‌شدارى ئه‌كه‌ن\nHooshyar May 17, 2015 هەواڵنێرەکان Leave a comment 93 Views\nئه‌و سه‌ركرده ك له ڕێ تلفۆنه‌وه، وه‌ل (شه‌فه‌ق نیوز) قسیه كردگه و نه‌خواستگه ناوێ ئاشكراوه بدێ، وتگه : نزیكه‌ێ 60 هه‌زار جه‌نگاوه‌ر له هێزه‌یل حه‌شد شه‌عبی پێكهاتگ له هێزه‌یل به‌در و عه‌سائب ئه‌هل حه‌ق و خوراسانی و نوجه‌با له‌و كرده‌وه‌ێ سه‌ربازیه به‌شداری ئه‌كه‌ن.\nباس ئه‌وه‌یش كردگه ك هێزه‌یل حه‌شد شه‌عبی ، وه‌فه‌رمانده‌یی هادی عامری و ئه‌بو مه‌هدی موهه‌ندس به‌شداری جه‌نگه‌گه ئه‌كه‌ن.\nسه‌ركرده‌ێ ناوبریاگ وه‌یه‌یش ئشاره كردگه ، ده‌س وه‌پێكردن پروسه‌گه و ئازاد كردن ئه‌نبار تا سنووره‌یل سوریه ، نیاز وه ڕه‌زامه‌ندی عبادی دێرێ .\nوه‌رجله یه‌یش عبادی له هێزه‌یل حه‌شد شه‌عبی داوا كردگه خوه‌یان ئاماده بكه‌ن تا وه‌ل هێزه‌یلتر چه‌كدار و خوه‌ی به‌خشه‌یل عه‌شایر به‌شداری جه‌نگ ئازادی پارێزگاى ئه‌نبار بكه‌ن.\nكاروه‌ده‌سێگ ئاسایشی وه‌شه‌فه‌ق نیوز وتگه : ئێ گوڕانكاریه له شوون داخوازی پارێزگار و ئه‌نجومه‌ن پارێزگا و سه‌روك عه‌شره‌ته‌یل و پیاوه‌یل ئاینی ئه‌نجام ئه‌گرێ.\nڕێكخراو تروریستی داعش هێزه‌یل خوه‌ێ گرده‌و كردگه ئه‌ڕا داگیر كردن شار حوبانیه هه‌ڵكه‌فتگ له خوه‌ر ئاوای ڕومادی ك تائیسه هاله ژێر كونتروڵ هێزه‌یل سوپاێ عراق.\nئه‌و كاروه‌ده‌سه وه شه‌فه‌ق نیوز وتگه : تروریسته‌یل خوه‌یان ئاماده كردنه ئه‌ڕا په‌لامار داین حوبانیه و هێزه‌یل سوپاى عراقیش له ناوچه‌یل جه‌وییه و ئه‌لبو فه‌هه‌د له خوه‌ر هه‌ڵات ڕومادی خوه‌یان كیشانه‌سه‌و.\nزیاتر وتگه: ناوچه‌ێ مه‌لعه‌ب و شه‌قام بیستی شار ڕومادی كه‌فتگه‌سه ده‌س چه‌كداره‌یل داعش و زورم ناوچه‌یل شاره‌گه له لاێه‌ن چه‌كداره‌یل تروریسته‌وه داگیر كریاگه.\nله‌لاێگتره‌وه لیوا ڕوكن ناسر ئه‌لغه‌نام فه‌رمانده‌ێ پروسه‌یل ئه‌لجه‌زیره وه‌ده‌ركردن به‌یاننامه‌ێگ وتگه : هێزه‌یله‌گه‌ێ وه‌هاوكاری وه‌ل هه‌لیكوپته‌ره‌یل سوپای عراق توێه‌نستنه 25 تروریست بكوژن و دیه ئوتومبیل له ناوچه‌ێ 160 ئاگر بێه‌ن.\nPrevious جبوری، خه‌نجه‌ر وه ته‌قالا ئه‌ڕا به‌شبه‌شه‌وكردن عراق تومه‌تبار ئه‌كا\nNext وه‌رفراوان بوێن دیارده‌ێ تاوانه‌یل توندوتیژى خانه‌واده‌یی له عراق.. و 90% قوروانیه‌یل ژنن


👫 بەیار عومەر عەبدوڵڵا کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Feb 13 2017 10:00PM\n👁 ئەم بابەتە 3,403 جار بینراوە\nبەیار لە ساڵی 1984 کە باوکی پێشمەرگە بووە لە (شاخ) [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 1 4 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 13-2-2017 22:00:58\n📷 دلێری سەی مەجید و مامۆستا جەمال تایەر و ملازم عومەر وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 17 2018 2:28PM\nدلێری سەی مەجید و مامۆستا جەمال تایەر و ملازم عومە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 3 ✔ 77% ✍ ز.س. 17-7-2018 14:28:45\n👁 ئەم بابەتە 14,276 جار بینراوە\n📷 قادر حاجی عەلی، ئازاد هەورامی و مولازم عومەر وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 19 2014 10:27PM\n👁 ئەم بابەتە 12,996 جار بینراوە\nکۆنفڕانسی کۆمەڵە [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 72% ✍ هـ.ب. 19-11-2014 22:27:52\n📷 مام جەلال لەگەڵ ملازم عومەر و شەهید ئازاد هەورامی و دلێری سەید مەجید دا وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 25 2018 10:11PM\nملازم عومەر و مام جەلال و شەهید ئازاد هەورامی و دل [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 4 ✔ 72% ✍ ز.س. 25-8-2018 22:11:51\n📷 مام جەلال و کۆمەڵێ کەسایەتی وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 21 2018 1:08PM\nشەهید شەوکەتی حاجی موشیر، فەرەیدون عەبدولقادر، ملا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 8 ✔ 72% ✍ ز.س. 21-8-2018 13:08:04\n📷 مام رۆستەم، شەهید نازم محەمەد سڵێمان، ملازم عومەر و نەوشیروان مستەفا - ناوزەنگ 1983 وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 20 2015 8:13PM\nمام رۆستەم، شەهید نازم محەمەد سڵێمان، ملازم عومەر [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 2 ✔ 70% ✍ هـ.ب. 20-10-2015 20:13:01\n📷 ملازم عومەر، مەسعود بارزانی، نەوشیروان مستەفا، جەبار فەرمان وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 16 2018 4:18PM\nملازم عومەر، مەسعود بارزانی، نەوشیروان مستەفا، جەب [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 6 ✔ 79% ✍ ز.س. 16-7-2018 16:18:56


مامۆستایەکی زانکۆی ئەمریکی لەسلێمانی لە شوقەیەکەوە دەکەوێتە خوارەوە\nهەواڵ / کوردستان :: 08/06/2019 :: 1326 جار بینراوە\nشوقەکانی پاک ستی\nمامۆستایەکی زانکۆی ئەمریکی لەسلێمانی، لە نهۆمێکی شوقەیەکەوە دەکەوێتە خوارەوە و تائێستاش هۆکارەکەی نەزانراوە.\nنەقیب سەرکەوت ئه‌حمه‌د، بەڕێوەبەری راگەیاندن و پەیوەندییەکانی پۆلیسی سلێمانی، بە دواڕۆژی وت: "پاشنیوەڕۆی ئەمڕۆ شەممە (8ی حوزه‌یرانی 2019)، مامۆستایەکی زانکۆی ئەمریکی لە نهۆمی حەوتەمی شوقەکانی (پاک سیتی) لە سلێمانی کەوتووه‌تە خوارەوە و دۆخی تەندروستیی ناجێگیرە".\nوتیشی: "تیمەکانی پۆلیس و به‌ڵگه‌ی تاوان چوونه‌ته شوێنی رووداوەکە و نه‌خۆشخانه‌ش بۆ لێكۆڵینه‌وه له هۆكاری كه‌وتنه‌وه خواره‌وه‌ی ئه‌و مامۆستایه، چونکە تائێستا هۆکاری کەوتنەخوارەوەکەی دیار نییە".\nمامۆستاكە بەتەنها لەو شوقەیەدا ژیاوە و بنكەی پۆلیسی سەرچنار و بەڵگەی تاوان لەناو شوێنی مانەوەی مامۆستاكەدا سەرقاڵی هەڵگرتنەوەی بەڵگەن گەر هەبێت، هاوكات تیمێكی تایبەتی پۆلیسیش لەنەخۆشخانە چاودێری دۆخی ناوبراو دەكەن كە قاچێكی شكاوە و بێهۆشە لەئێستادا، وەك نەقیب سەركەوت باسی كرد.\nئەو مامۆستایە بە رەچەڵەک ژاپۆنییە و ناوی (پیتەر جۆن)ە و تەمەنی 36 ساڵە و هەڵگری رەگەزنامەی ئەمریکییە و دانیشتووی کالیفۆرنیایە و لە زانکۆی ئەمریکی لە سلێمانی وانەی ئینگلیزی دەڵێتەوە و لەو شوقەیە نیشتەجێبووە.\nسەرجەم مامۆستایان و میوانانی زانكۆی ئەمریكی كە بۆ وانە وتنەوە لەسلێمانی نیشتەجێن، لەتەلارێكدا لە شوقەكانی پاك سیتی نیشتەجێن و بۆیان دابینكراوە لەلایەن زانكۆی ئەمریكییەوە.


فۆنت | kurditgroup\nئەم كاتەتتان باش خۆشەویستان من ئەمەوێت بەیونكۆد پیتی(ْْْْْئ)نازانم چۆن بڵێم ئەمەوێت وشەی بۆ نمونە بنوسم (نەا)چۆن ئەنوسرێت\nبۆ همزه له كوردی هەیه؟\n2 / Ardawan\nمەبەستت کامەیانه " ء" و " أ " یان ئەمه " إ " " نەء" . پیتەکان هەن بەڵام کوردی نین.\nكاك دیلان : له كوردیدا ووشه ی ( نەء ) به كار ناهێنین ئێمه ده ڵێین ( نه خێر ) باشتره .\nبۆ پیتی ( ێ ) هه رهه مان ( ی ) كاتێ كه ده ستی پیاده نێیت ده ست بخه سه ر ( شیفت ) له سه ر كیبۆرده كه ت . ئه وكاته ده ست\nبنێ به ( ی ) دا .\nكاكه رەنگه دیلان بیهەوێ به زمانێكی دیكە بۆ وێنه فارسی بنووسێ. فەقیره پرسیاری چۆن نووسینی (نەا)كردووه.\nوڵامەكەشی ئەمە یه:\nپاش ئەوەی كه "نه"كەت نووسی دوكمەی "شیفت" دادەگری و جارێكی دیكه دوكمەی "H" لێ دەدەی، ئەوجار " ا"ەكە نانووسێ (ناچەسپێ) به "نه"كەوه.\nدیاره ئەم ووشەیەت وەك نموونه هێناوەتەوه، بەڵام ئەگەر بتەوێ بە كوردی بنووسی "نه" ئیتر ئەو "ئەلف"ی پاشەوەی ناوێ.\nزۆر زۆر سوپاسی هەمووتان ئەكەم بۆ وەڵامەكانتان بەراستی حەزم ئەكرد كاك دیاكۆش بەشدار بوایە لەم پەیامانەدا كاك بەردەقانی تۆ راست ئەكەیت هەمزە لەزمانی كوردی دا نیە بەڵام ئەمە تینوێتی پرسیارەكەی من ناشكێنێت .حەز ئەكەم نمونەیەكتان بۆ بهێنمەوە (شێركۆ بێكەس) لەكەشكۆڵی پێشمەرگەدا ئەڵێت.\n(گەربەدەنووك كۆتری سپی گەلا زەیتوونی بۆ هێنام\nگەر كوردستانم پێكەنی\nئازادی لەسەر لووتكەوەخۆی نیشاندام\nبەفر ووتی من دڵنیام\nروبار ووتی روولەرێگام\nدرەخت ووتی نەرنراوەقەدوو باڵام\nلەبەرئاوێنەی ئاسۆدا گوولەباخیان دا لەقژی بووكی ئاشتی\nئەوسا منیش بۆ هێلانەی كۆتری سپی\nتەنها هەر دڵم شك ئەبەم پێشكەشی كەم ئەی سەربەستی\nچەك هەر چەكه\nشان هەر شانه\nكوردستان هەر كوردستانه\nسەنگەریش هەر هەمان سەنگەر ......هەتادوای\nئەوەی كەمن مەبەستمە ئەو ئەو سێ وشەیەیە كە لە دوای دێری 13 وە بەكاری هێناوە باشە ئەو لەویا چۆن ئەڵێت (نەء) بەڵام ئێستاش هەر دوودڵم ئەڵێم لەوانەیە قسەكەی كاك بەردەقانی راست بێت شێركۆ بێكەس كەئەو وشانە بەكار ئەهێنێت مەرج نیە كوردی بن رەنگە بۆ كێش و سەروای شیعرەكە بەكاری هێنابێت\nمن فۆنتی یونوكۆدم داگرتوه به ڵام كیبۆرده كه م پیتی ۆ - ێ نانوسێت\nمن دیاكۆ بناسم، ئەم نووسینە هی ئەو نیه، لەبەر ئەوه دیلان داوای لێكردووه له باسەكەدا بەشداری بكا، بەڵام ئەو باسی "ۆ" و "ێ"!!\nئەمە شتیكی بە بیر من هێناوه:\nبنەماڵەی "خوێنە ڕەش" له ناوچەی ئێمه زۆر كەس دەیانناسێ و زۆر كاری سەیر و سەمەریان لێ دەوەشێتەوه، گوایه رۆژێك دادەنیشن و ترخێنە (ترخنەی فارسی لای ئێمە "دۆینه"یه) دەخۆن. كوڕه چكۆلە‌كەیان داوای چای شیرین دەكا لەگەڵ دۆینه بیخوا!! كوڕە گەورەكەی ماڵیش پێی سەیر دەبێ و دەڵێ:\nـ باشە كێ دیویه دۆنینە و چای شیرین پێكەوه بخورێ!؟\nكوڕه چكۆلەش لە وەڵام دا دەڵێ:\nـ تۆ قسە مەكه، ئەی تۆ بۆ چەند ساڵ لەمەوبەر چەقۆكەت ون كرد!\nبروات هه بي كاكة حامد من ئة و دياكوية نيمة كة باسي دةكةيت !!!!\nمن فونتي يونوكودم داكرتوة بةلام نازانم كام كي بورد بةكاربينم\nيارمةتي ئة ي هاوار\nسڵاو كاك دیاكۆ\nچاو له ڕێنوێیە بكە، http://kurditgroup.org/modules.php?name=Content&pa=showpage&pid=13\nكاكه دیاكۆ : نۆت پادی زمانی كوردی دابه زێنه له وێ به ئاسانی خۆت فێر كه بۆنووسین .\nپیتی ( ۆ ) ( پیتی ئۆی ئینگلیزیه ) ( پیتی ێ ) پیت ( وای ) ئنگلیزی به لام ده بێ ده ست له سه شێفت بێت ئه و كاته پیتی ( ی ده بێت\nبه ێ )\nسڵاو بەڕێزان، سوپاس كاك دیلان بۆ حەزت سەبارەت به بەشداریی من له باسەكە. سوپاس كاك حامید بۆ ئەوەی نووسینی من دەناسیتەوه، جا هاوڕێ بۆچی باشه؟ چەند جارێكیش بە ناوی كاك بەردەقانییەوه شتیان نووسی، ئەو كاته من نووسیم ئەوه نووسینی كاك بەردەقانی نییه، دیاره ئەوه به مەبەستی چەواشەكاری بوو، بەڵام وەك خۆتانیش دەیبینن ئەم كاك (دیاكو)یه كێشەی هەیه و به هەڵکەوت ناوەكانمان لەیەك دەچێت. بەڵام خۆزگه له بەشێكی نوێدا پرسیارەكەی بكردایه با تێكەڵی ئەم باسه نەبوایە. بەڵام با منیش وەڵامێكی بدەمەوه:\nكاك دیاكۆ گیان، نووسیوته كه فۆنتی یونیكۆدت داگرتووه بەڵام هەر كێشەت لە هەندێ پیتدا هەیه. دیاره تەنها داگرتنی فۆنتەكان بەس نییه و دەبێ (پرۆگرامی سەپۆرتی زمانی كوردی)ش داگریت و پاش هەڵكردنەوەی كۆمپیۆتەرەكەت كیبۆردی یونیكۆدت بۆ دادەمەزرێ و دەتوانی به كوردی بنوووسی. هیوادارم ویندۆزی 2000 یان ئیكسپیت هەبێت چونكوو لەوه كەمتر ئیش ناكات بەم كیبۆردانه. سەردانی ئێرەش بكه له كۆتاییدا وێنەی كیبۆردەكەش دەبینی:\nچۆنێتیی دامەزراندنی كیبۆردی یونیكۆد + وێنەی كیبۆردەكە\nهیوادارم كێشەكەت چارەسەر ببێت.\nبەڵام بۆ باسەكەی كاك دیلان،\nلەڕاستیدا هەندێ وشە و ڕێنووسی هەڵە هاتوونەته ناو زمانی كوردییەوه كه بێگومان لەژێر كاریگەریی زمانی بێگانەدا بووه. بەتایبەت ئەدەبیات و وێژەی كۆنی كوردی ئاخنراوه له هەڵەی وا زەق، وەكوو: ( نەء) كه كوردییەكەی (نه، نا)یه، یان (ماهـ، مەهـ) كه له فارسی وەرگیراوه و بەواتای (مانگ)ه. دیاره له جیهانی شیعر و هۆنراوەی نوێدا وردەورده خەریكه ئەو شتانه لەنێو دەچێت. لێرەش كورتەباسێك لەسەر (هەمزه له زمانی كوردیدا) هەیه:\nهەمزه له زمانی كوردیدا\nبەهیوام سوودی هەبێت.\nدەستەكانت خۆش كاك دیاكۆ گیان زۆر سوپاس بۆ رێنمایەكانت منیش ئەگەر ئەم جارە ( نەء)هاتە بەردەستم ئەڵێم (نەخێر)\nهاهاهاها، زۆر جوان بوو!!


کوڕێک بەھەڵە خوشکەکەی خۆی دەکوژێت\n2019-05-13 [12:01 PM]\nشەوی ڕابردوو تەرمی کچێک کە فیشەکێک بەر سکی کەوتبوو گەێندرایە نەخۆشخانەی گشتی ڕانیە، کە بە گوتەی کەس و کارەکەی بەھۆی دەستکاری چەکەوە لەلایەن برایەکی بچووکیەوە ڕووداوەکە ڕوویداوە.\nلەمبارەیەوە "ڕائید شۆڕش ئیسماعیل" گوتەبێژی پۆلیسی ڕاپەڕین، ڕایگەیاند: دوای کاتژمێر ١٢ ی شەوی ڕابردوو تەرمی کچێک لە گوندی قەمتەرانی سەر بە ناحیەی چوارقوڕنە گەێندرایە پزیشکی دادی ڕانیە کە ئاسەواری فیشەکێک بە جەستەیەوە دیار بوو.\nڕاشیگەیاند: دوای پشکنینی پزیشکی و وەرگرتنی گوتەی کەسو کارەکەی دەرکەوت کە برایەکی بچووکی کە تەمەنی ١٠ ساڵانە دەستکاری چەکەکەی باوکی کردووە و لەو کاتەدا فیشەک لەدەستی دەرچووە و بەرخوشکەکەی کەوتووە و بە ھۆیەوە گینی لەدەستداوە.\nئاماژەی بەوەش کرد پەڕاوی لێکۆڵینەوە بۆ ڕووداوەکە ڕێکخراوە و پۆلیسی بەڵگەو تاوانی ڕاپەڕین سەرقاڵی لێکۆڵینەوەی چڕن لەسەر ڕووداوی کوشتنەکەی و تائێستاش کەس لەسەر ڕووداوەکە دەستگیر نەکراوە.\nکچەکە ناوی "ھەتاو دارا شێخ زەرد"ە تەمەنی ١٣ ساڵانە و پۆلی ٨ی قوتابخانەی قەمتەرانی بنەڕەتییە و باوکی پێشمەرگەیە و شەوی ڕابردوو بە چەکی جۆری N٤ بە دەستی براکەی کۆتایی بە ژیانی ھات.\nشایەنی باسە بەیانی ئەمڕۆ لە لایەن مامۆستاو ھاوپۆل و قوتابیانی قوتابخانەی قەمتەرانی بنەڕەتییەوە ماتەمینی بۆ کۆچی ناوادەی قوتابی ناوبراو ڕاگەێندرا و تاجەگوڵینەی وەفایان لە سەر تەختەی دانیشتنەکەی لە ھۆڵی تاقی کردنەوەکانی کۆتایی ساڵی قوتابخانەکە دانرا .\nسەرچاوە | KTV\nئەم هەواڵە 6382جار خوێندراوەتەوە


کوێرەڕێی جیۆپۆڵەتیکی کورد.. دەوڵەتێکی مەحاڵ و ھاووڵاتیبوونێکی دژوار، ڕەفیق خووری – PMNews\nکوردەکان سەدەیەکە لە کێشەیەکی جیۆپۆڵەتکیدان. ئەوان لە نێو قوربانیانی جەنگدان کە “ڕۆڵێکی گەورەی بینیووە لە ڕێکخستنی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاستی نوێ”، بە ڕای دکتۆر ویلیام کوانت بەرپرسی پێشووی ئەنجوومەنی ئاسایشی نیشتمانیی ئەمریکا.\nپێش جەنگی جیھانیی دووەم، لە ساڵی ١٩١٤، کورد وەک ھەر گەل و میللەتێکی دیکەی ناوچەکە “لەژێر دەسەڵات”ـی دەوڵەتی عوسمانیدا بوو. یەکێتیی چیای لوبنان کاربەڕێکەری خۆیان و جۆرێک لە دەسەڵاتی خۆبەڕێوەبەرییان ھەبوو، ئەویش لەڕێی دەسەڵاتی کارگێڕی بۆ تیرەکان و فەرمانداریی ئەو مەسیحییانەی کە لوبنانی نەبوون و ئەودەم لەژێر چاودێریی حەوت دەوڵەتە پیشەسازییەکەی جیھاندا بوون (G٧). لە دوای جەنگ و ڕووخانی دەسەڵاتەکان، کۆنگرەی فرسای بەسترا لەگەڵ “مافی چارەی خۆنووسین” ئەمەش داوای ودرۆ ویڵسن سەرۆکی ئەودەمی ئەمەریکا بوو، وەک بڵێی ھەرلایەک لەسەر کاغەز شتێکیان دەست کەوتبێت، لەنێویشیاندا کورد. بەڵام کۆنگرەکە بۆ سیناریۆیەکی نێودەوڵەتی ئەنجام درابوو. لە کاتی جەنگدا ڕێککەوتنی پێشوەختە کرابوو؛ ڕێککەوتنی سایکس-پیکۆی نێوان بەریتانیا وفەڕەنسا کە ڕووسیا لە نێویدا لایەنی سێیەم بوو. وەزیری دەرەوەی قەیسەریش لە دوای شۆڕش لە ساڵی ١٩١٧ پێش ئەوەی لە ڕێککەوتنەکە بکشێنەوە بە زارەکی ئاماژەی پێکرد.\nیەکەم تانە کە لەلایەن عەرەبەکانەوە لێی درا ئەوە بوو بەریتانیا بەڵینەکەی جێبەجێ نەکرد سەبارەت بەوەی لە دوای بەشداریکردنیان لە “شۆڕشی گەورەی عەرەبی”ـدا لە دژی دەسەڵات، دەوڵەتی عەرەبی لە مەککەوە ھەتا دەریای ناوەڕاست بە سەرۆکایەتیی شەریف حسێن و کوڕەکانی بێت.\nکاتێک فەرەنسا ئینتیدابی خۆی لە لوبنان و سووریا دانا و بەریتانیاش لە عێراق، فەڵەستین خۆی ئامادە کرد بۆ جێبەجێکردنی “بەڵێنی بەلفۆر” بە مانەوەی “نیشتمانێکی نەتەوەیی بۆ یەھوودییەکان”، ئەمەش بووە ھۆی ئەوەی شانشینێک بۆ خۆرھەڵاتی ئوردون دروست کرا، ئەویش بۆ ڕازیکردنی شازادە عەبدووڵڵا، لە دوای ھاتنەسەرحکومی شازادە فەیسەڵ وەک پاشا لە عێراق و لە ئانوساتی ڕووخانی دەسەڵاتداریی فەڕەنسا لە سووریا. دواتر ویڵسن شکستی ھێنا لە بەشداریپێکردنی ئەمریکا لە “کۆمەڵەی نەتەوەکان” کە سیستمەکەی گەشەی سەند و قسە لەسەر “سیستمێکی نوێ”ی بەھێز دەکرا. بۆچی؟ چونکە داوای کۆنگرێسی بۆ ھەمواری “پەیماننامەی فرسای” ڕەت کردەوە و ھەروەھا ڕازی نەبوو بەوەی پێشتوازی لە ئابوورییەکی مەزن کە جۆن ماینارد دەیویست کاروباری ھەموارکردنەوەی پەیماننامەکەی بۆ ھەڵسووڕێندرێ.\nبەو شێوەیە کۆنگرێس تەسدیقی پەیماننامەکەی ڕەت کردەوە و ئەمریکا لە دەرەوەی کۆمەڵەی نەتەوەکان مایەوە. ئەوەش یەکەمین وانە بوو بۆ فرانکلین ڕووزفێڵتی یاریدەدەری وەزیری دەریایی کە سەردانی “فرسای” کرد و دواتریش بوو بە سەرۆک و گفتۆگۆی کۆنگرێسی ئەنجام دەدا، لە ماوەی گەشەسەندنی ویلایەتە یەکگرتووەکان و لە دوای جەنگی جیھانیی دووەم. پاشان وانەی دووەم کورد بوو. گەورەترین مافیان پێشێل کرابوو لە پەیماننامەی سیڤەردا، لە ساڵی ١٩٢٠. بۆچی؟ لەبەر ئەوەی سەرکەوتوانی جەنگ لە دروستبوونی دەوڵەتێکی گەورەی کوردی لەسەر خاکێک کە دراوە بە چوار وڵاتی وەک تورکیا وسوریا وعێراق و ئێران دەترسان. ئەوەیان بە دەسکاریکردنی بەرژەوەندییەکانیان دەزانی. لەگەڵ ئەوەشدا ئەو چوار وڵاتە خاکی کوردستان و خەڵکەکەیان لەدەست دەدا. لەگەڵ مەسەلەی نەوت و ئەگەری دەرکەوتنی لەو خاکەدا. دواتر تانەی دەوڵاتێکی مەحاڵ و تانەی ھاووڵاتیبوونێکی قورس، ددانیان بە فرەنەتەوەیی و دیموکراتیبوونی کورددا نەدەنا و نەیاندەھێشت خوێندن بە کوردی بێت و لە ڕووی ڕۆشنبیرییەوە گەشە بکەن.\nتورکیای کۆماری کە ئەتاتورک دایمەزراند تەنگی بە کوردەکان ھەڵچنی، تەنانەت لە ناوھێنانی خۆشیان وەک کورد، ناوی ” توکی چیایی” لێنان. دەبووایە کوردەکان چاوەڕێی تورگوت ئۆزالیان بکردایە بۆ ئەوەی ڕێگەیان پێ بدات بە زمانی خۆیان قسە بکەن. کۆماری ئیسلامیی ئێرانیش حزبەکانیانی بە “پشتیوانانی تیرۆر” لە سووریا و عێراق ناو دەبردن. کوردەکان بەشدارییان لە حزبە نیشتمانییەکاندا دەکرد، ھەندێکیان سەرۆکوەزیران بوون. دواتر لە سەردەمی دەسەڵاتی “بەعس”دا شتەکان گۆڕان، سیاسەت گۆڕانکاریی دیمۆگرافی بەسەردا ھات، کوردەکان بەعەرەب کران، پاشان چالاکیی سەربازی لە دژی “ھەڵگەڕانەوە و تیرۆر” ئەنجام درا.\nڕەجەب تەیب ئەردۆغان گفتوگۆی لەگەڵ کوردەکان کرد و ھەندێک مافی پێدان. ئەمە پێش ئەوەی لێیان ھەڵگەڕێتەوە و سەرۆکەکانیان زیندانی و لە چیاکانی قەندیل، لە عێراق، جموجووڵی سەربازییان لە دژ ئەنجام بدا. لەگەڵ ئەوەی ڕێژێمەکانی دیکە لە ئێران و سووریا و عێراق سەرکوتیانی دەکرد، ھەستی نیشتمانپەروەری لای کورد بەھێزتر بوو. لەگەڵ ئەوەی ناوچەکە بە تەواوی بۆ جۆرێک لە “تایەفەگەری” ئاڕاستە کرا.\nڕۆژھەڵاتناس، بێرنارد لویس، ئاماژەی بەوە کردووە لە دوای جەنگی سارد ناسیۆنالیزمی عەرەبی کۆتایی پێ ھات، ڕۆڵی تورکیا و ئێران گەورە بوو، ھەروەھا ناسنامەی نیشتمانی کەمەنەتەوەکان ھاتە ئاراوە: “کورد و بەربەری” ئەمەش لە کتێبی “جەنگی نوێی عەرەب”ـی پڕۆفیسۆر “مارک لینش”دا ھاتووە، جەنگ لەڕێگەی ئەوانەوە دەکرا کە ناحکومی و بەھێز و جێگیر بوون.\nکەم نین ئەو جارانەی کە کورد وەک کارتێک بۆ جەنگێکی گەورەتر لە خۆیان بەکار ھێنراون و دواتر لەڕێگادا فڕێ دراون. لە ماوەی جەنگی جیھانیی دووەمدا، “سۆفییەکانی” ئەو کاتەی کورد ھاوکار بوون بۆ دامەزرانی “کۆماری مەھاباد” لە ئێران. مەلا مستەفا بارزانی یەکێک بوو لە ئەندامانی ئەو کۆمارە، دواتر، دروست بەھۆی ھاتنەئارای بەرژەوەندی لەنێوان گەورەکانیدا، کۆمارەکە لەناو چوو. لە ماوەی ململانێی نێوان ڕژێمی بەعس و ئێران، شا بە ھاوکاریی ئەمریکا شۆڕشی کوردی بە سەرۆکایەتیی بارزانی لە دژی بەغدا پڕچەک کرد. دواتر کە لە جەزائیر و لە ساڵی ١٩٧٥ سەدام چاوی بە شا کەوت، ئێران ئەم ھاوکارییەی کشاندەوە و ھەردوولا لەسەر “بەشکردنی شەتولعەرەب” ڕێککەوتن.\nلە ناکۆکیی نێوان سووریا و تورکیادا، حافز ئەسەد ڕێگەی بە عەبدوڵڵا ئۆجەلان دا لە خاکەکەیدا بمێنێتەوە و مەشقی سەربازی بە ھێزەکەی بکات، ئەویش بۆ ئاسان ئەنجامدانی چالاکییەکانی لە تورکیادا. لەو کاتەی کە سلێمان دیمیریڵ ھێزی سەربازی ناردە سەر سنوور و ھەڕەشەی لە سووریا دەکرد، ئۆجەلان باجی ئەو دەرچوونەی دا و دەستبەسەر کرا و لە دورگەی ئیمراڵی زیندانی کرا. ئەمە ڕێگەخۆشکەر بوو بۆ “ڕێکەوتننامەی ئەدەنە” و ئێستاش سەرۆکەکان داوای گەڕانەوە بۆ ئەو ڕێککەوتنە دەکەن.\nجارێک، ئەمەریکا لە کاتی داگیرکردنی کوەیت لەلایەن سەدامەوە کوردستانی پاراست و ڕێگەی نەدا فڕۆکەی تاران بە ئاسمانی کوردستاندا بفڕێت. ھەروەھا ھاوکاری کردن بۆ دروستکردنی ھەرێمێکی حکوومی سەربەخۆ لە چوارچێوەی دەستووری فیدراڵدا. جارێکێش لە ڕۆژھەڵاتی فوڕات لە شەڕی داعشدا ھاوکاری کردن و دواتر بەجێی ھێشتن و گەڕاندنیەوە بۆ گفتوگۆ و تێگەشتن لەگەڵ سووریا بە نێوەندگیریی ڕووسیا. ھەمیشە ئەمانە دووبارەن بۆ کورد. “کورد ھیچ دۆستێکی نییە جگە لە چیاکان”. یارییەکە لە سووریاش زۆر ئاڵۆزە. دۆناڵد ترەمپ بە کشانەوە و پێدانی کارتی سەوز بە تورکیا بۆ داگیرکاری، ھاوکاری مۆسکۆ و دیمەشق و تاران و داعشی کرد. ئەردۆغانیش بە داگیرکارییەکەی ھاوکاریی ڕووسیا و ئێران و بەشار ئەسەد و داعشی کرد و دەستی گەورەش لە ئێستادا ڤلادیمیر پوتینە. ھیچ بوارێک بۆ پلانی ستراتیجی ئەمریکی نییە.


شەش تەرم لەكەركوك دۆزرانەوەسەرچاوەیەكی ئەمنی: لەدوو شوێن بووە‌و لەروداوی تازە دەچێت - اخبار العراق\nاخبار العراق » كوردى » شەش تەرم لەكەركوك دۆزرانەوەسەرچاوەیەكی ئەمنی: لەدوو شوێن بووە‌و لەروداوی تازە دەچێت\nشەش تەرم لەكەركوك دۆزرانەوەسەرچاوەیەكی ئەمنی: لەدوو شوێن بووە‌و لەروداوی تازە دەچێت\nلەسەرەتای ئەمساڵەوە چەندین تەرم لەكەركوك‌و دەوروبەری دۆزراونەتەوە\nشەش تەرم لەدوو ناوچەی جیاوازی كەركوك دۆزرانەوە، ئێوارەی ئەمڕۆش بۆ ئاشكراكردنی ناسنامە‌و دەستپێكردنی لێكۆڵینەوە رەوانەی پزیشكی دادوەری كران، بەوتەی سەرچاوەیەكی ئەمنی ئاگادار.\nئەو سەرچاوە ئەمنیە لەناحیەی لەیلان-ی سنوری پارێزگای كەركوك، ئێوارەی ئەمڕۆ سێشەممە بۆ (كەركوك ناو) ئاشكرایكرد كە كاتژمێر 3:30 خولەكی دوانیوەڕۆ لەباخچەیەك بەرامبەر كۆمەڵگای تەحسین لەسنوری ناحیەكە سێ تەرم دۆزراوەتەوە.\nبەپێی سەرچاوەیە رەنگە رووداوی كوشتنی ئەو سێ هاوڵاتییە كە گەنجن، “پەیوەندی بەكێشەی قەرزدارییەوە هەبێت‌و هەرسێ كوژراوەكەش، لەنەتەوەی كوردن.\nهەمان سەرچاوە ئاماژەی بەوەدا كە دواتر‌و لەنزیك گوندی قەرەلوو لەنێوان ناحیەی لەیلان‌و تازە، سێ تەرمی تر دۆزراوەتەوە بەڵام هیچ ناسنامەیەكیان پێنەبووە تەنیا “بەروخسار لەنەتەوەی عەرەب دەچن”.\nهەروەها وتیشی “پێدەچێت تەرمەكان تازە كوژرابن‌و كۆن نەبن، لەئێستاشدا هەر شەش تەرمەكە ڕەوانەی پزیشكی دادوەری كراوە”.\nناحیەی لەیلان بەدووری 20كم دەكەوێتە رۆژهەڵاتی كەركوكەوە.\nكەركوك كە فرە پێكهاتەی ئاینی‌و نەتەوەییە، لەدوای شەڕی داعش كوشتن لەناو شار‌و دۆزینەوەی تەرمی كەسانی نەناسراو لە دەوروبەری شارەكە زیادیكردووە.\n4ی ئەم مانگەش، تەرمی دوو گەنج (20 بۆ 25 ساڵ دەبوون)، لە گوندێكی باكوری كەركوك كە شوێنەواری فیشەك بەجەستەیانەوە بووە دۆزرانەوە، ئەوەش بەپێی لێدوانێكی پێشتری عەقید محەمەد سەعید بەڕێوەبەری بنكەی پۆلیسی رەحیماوا بۆ (كەركوك ناو).\nلەمانگی رابردووشدا، تەرمی گەنجێك لە سنووری ناحیەی قەرەهەنجیر (15 كم رۆژهەڵاتی كەركوك) دۆزرایەوەو لەلایەن هێزەكانی ئاسایشەوە رەوانەی پزیشكی دادوەری كەركوك كرا، كە شوێنەواری فیشەك بەجەستەیەوە بووە.\nهەروەها لە 19-1ی ئەمساڵ هێزە ئەمنییەكانی ناحیەی لەیلان ئێسك‌و پروسكی شەش تەرمیان لە چاڵێكدا لە گوندێكی ئەو ناحیەیە دۆزییەوە، بڕیاریاندا لە پزیشكی دادوەری پشكنینی DNAی بۆ بكەن بەهۆی ئەوەی ناناسرێنەوە.\nلە دوو ساڵی رابردوودا كەركوك یەكێك بووە لەو پارێزگایانەی عیراق كە زۆرترین تەرمی بێ ناسنامەی لێ دۆزراوەتەوە‌و تائێستاش ژمارەیەك تەرم لە پزیشكیدا دادوەری كەركوكن.


له سالیادی وه فاتی زانا و بیرمه ندی گه وره سه عید نورسی – History Of Kurd\nپێنج شه‌ممه , ته‌مموز 9 2020\nHistory Of Kurd مالپه‌رێكی تایبه‌ته به مێژووی كورد و جیهان\nHome / ئەمرۆ لەمێژوودا / له سالیادی وه فاتی زانا و بیرمه ندی گه وره سه عید نورسی\nله سالیادی وه فاتی زانا و بیرمه ندی گه وره سه عید نورسی\nگۆران حكيم 2017-03-23\tئەمرۆ لەمێژوودا لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە له سالیادی وه فاتی زانا و بیرمه ندی گه وره سه عید نورسی 3,338 Views\nMunira Ali Abdulaziz\nله سالیادی وه فاتی زانا و بیرمه ندی گه وره ی گه له که مان ماموستا سه عید نورسی هه زاران هه زار سه لام و ره حمه تی خوا له و زانا گه وره و و سه رمایه پربه هایه ی نه ته وه که مان\nسەعید نەورەسی لە ساڵی ١٨٧٨ز لە شاری بەدلیس و قەزای هیزان و شارۆچکەی ئیسپاریت و لە گوندی نوورس (ئێستا پێی دەڵێن کەپیرلی) لە دایکبووە. باوکی ناوی میرزایە و دایکیشی ناوی نوورییە یە. ژیانی نەورەسی وەکو خۆی دەڵێت بە سێ قۆناغدا تێپەڕیوە “سەعیدی کۆن” ، “سەعیدی نوێ” ، “سەعیدی سێیەم”. وەک لە کتێبەکانیدا باسی دەکات تا تەمەنی ٤٥ ساڵی بە قۆناغی “سەعیدی کۆن” دادەنێت. “سەعیدی کۆن” خزمەتی ئیمان و ئیسلام بە رێگای سیاسەت دەکات. بەڵام بەو ڕوداوانەی کە دواتر بەسەری دێت بە تەواوی ڕای دەگۆڕێت و دووردەکەوێتەوە لە سیاسەت.\nهەروەها چوارەم مناڵی خانەوادەکەیانە کە یەک لە دوای یەک ئەمانەن (دورریە خانم ، عەبدوڵڵا ، سەعید ، محەمەد ، عەبدولمەجید ، مەرجان). بە هەوڵ و تەقالای خۆی شارەزایی لە زانستەکانی ڕۆژگاردا ، وەک (کیمیا ، فیزیک ، زیندەزانی ، جیۆلۆجی ، بیرکاری ، گەردوونناسی ، جوگرافیا ،..هتد) پەیدا کردووە. یەکەم کەسە کە هەوڵی داوە بۆ دامەزراندنی زانکۆ لە کوردستاندا و کردنەوەی قوتابخانەی کوردی و خوێندنی وانەی زانستەکانی سەردەم شان بە شانی زانستە ئاینییەکان. گەورەترین کەسایەتی کوردی ئەم سەردەمە و مەزنترین زانایە کە لە دوای مەولانا خالیدی نەقشبەندی لە ناو نەتەوەی کورددا هاتووەتە دنیاوە و ناوبانگی جیهانی بۆ درووست بووە و ، لە ڕووبەرێکی فراوانی سەر زەویدا سوود لە بەرهەمەکانی وەردەگیرێت.\nزیاتر لە سەد و سی کتێب و نامیلکەی لە ژێر ناونیشانی (سەرجەمی پەیامەکانی نوور)دا نووسیوە و بڵاوی کردوونەتەوە. وەرگێڕانی سەرجەمی پەیامەکانی نوور بۆ زمانی عەرەبی لەلایەن (ئیحسان قاسم صاڵحی)یەوە تەواو بووە و لە دە دانە بەرگی قەشەنگدا و لە هەردوو شاری ئەستەمبوڵ و قاهیرە چەند چاپێکی یەک لە دوای یەکیان تا ئێستا لێ بڵاو کراوەتەوە. بەشێکی زۆریشیان لەلایەن ماری وێڵد (شوکران واحید)ەوە کراون بە زمانی ئینگلیزی. بەشێکی ئەم پەیامانە بۆ ئەم زمانانەی خوارەوەش وەرگێڕدراون ، کە تا ئێستا کاری وەرگێڕان تیایاندا بەردەوامە : (ئەڵمانی ، فەڕەنسی ، ڕووسی ، ئۆردی ، فارسی ، ئیتاڵی ، کۆجاراتی ، مەلایا ، ڕۆمانی ، چینی ، بولگاری ، پورتوگالی ، ئەلبانی ، بۆسنی ، ئیسپانی ، مەقەدۆنی..هەروەها گەلێ زمانی تریش.\nلەو کاتەی کە “سەعیدی کۆن” گۆڕا بە “سەعیدی نوێ” کتێبی (فتوح الغیب) ی شێخ عبدالقادری گەیلانی کاریگەرییەکی گەورەی دروست کرد لەسەر سەعید نەورەسی.\nبەشی زۆری (پەیامەکانی نوور) لە سەردەمی “سەعیدی نوێ” دا نووسراوە. سەعید نەورەسی بە کورتی سەبارەت بە جیاوازی نێوان “سەعیدی کۆن” و “سەعیدی نوێ” دەڵێت ” سەعیدی کۆن زیاتر بە پێی مێشکی دەڕۆیشت ، بەڵام سەعیدی نوێ هەم بایەخ بە مێشک دەدات و هەم بە دڵیش”\nوە لە دوای بەندیخانەی ئافیۆن لە ساڵی ١٩٤٨ بە قۆناغی “سەعیدی سێیەم” دادەنێت.\nبە شوێن کەوتووەکانی دەوترێت (نوورەکان) یان (کۆمەڵەی نوور). کۆمەڵەی نوور ئەو کتێبانە دەخوێنن (سەرجەمی پەیامەکانی نوور) کە پێکهاتوون لە چەندەها بیروباوەڕی دینی.\nسەعید نەورەسی بە ناوەکانی زانای سەردەم “بدیع الزمان” ، “مەلا سەعید” ، “مەلا سەعیدی-مەشهوور” ، “سەعیدی نەورەسی” و “سەعیدی کوردی” ناسرابوو. یەکەم دەستپێکردنی خوێندنی لە گوندی نوورس لەلای کاک عەبدوڵڵای برا گەورەی بوو. لە تەمەنی ٩ ساڵیدا (١٨٨٧) چوو بۆ گوندی “تاغ” و لە قوتابخانەکەی مەلا محەمەد ئەمین ئەفەندی دەستی کرد بە خوێندن. لە ساڵی ١٨٨٨ قوتابخانەی تەواو کرد.\nلە کتێبی (مێژووی-ژیان) نووسیویەتی کە لە گوندی “تاغ” بوو زۆر گرنگی پێ دەدرا بەڵام قوتابیەکان ئەمەیان پێ ناخۆش بوو لەبەر ئەوە قسەی ناشرینیان پێ دەوت لەبەر ئەوە دەگەڕێتەوە بۆ گوندەکەی خۆیان. دوای ئەوەی کە لە گوندی “تاغ” گەڕایەوە هەفتەی یەک جار (کە کاک عەبدوڵڵای برای سەردانی ماڵەوەی دەکرد) دەرسی لێ وەردەگرت. لە ماوەی پێنج ساڵدا لە قوتابخانەکانی “مەلا محەمەد ئەمین ئەفەندی ، میر سەعید وەلی و مەلا محەمەد ئەفەندی” دەرسی خوێند. وەک لە پەیامەکاندا نووسراوە کە لە ماوەی ئەم پێنج ساڵەدا توانی “قورئانی پیرۆز خەتم بکات و بۆ ماوەی سێ مانگ لە قوتابخانەی شێخ محەمەد جەلالی بخوێنێت و وە ڕۆژانە بۆ ماوەی سێ کاتژمێر کتێب بخوێنێتەوە و یەکسەر لەبەری بکات و وە هەروەها بێجگە لەو کتێبانەی کە قوتابخانەدا دەی خوێندن زۆر کتێبی تریش بخوێنێتەوە. وە دوای ئەمە لەوێ ئیجازە وەردەگرێت و لەوێ دەڕوات. لەم ماوەیەدا گفتوگۆی زۆری لەگەڵ مامۆستاکانیدا دەکرد بەڵام قوتابیەکان ئەمەیان پێ ناخۆش بوو وە ئیرەییان پێ دەبرد و هەندێک جاریش دەبوویە شەڕیان. ڕۆژێکیان یەکێک لە خزمەتکارەکانی ئاغای “جەزیرە” بە مەبەستی کوشتنی سەعید نەورەسی دەیەوێت شمشێرەکەی دەربکات بەڵام شمشێرەکەی لە بەرگەکەی گیر دەبێت و ناتوانێت هیچ بکات ، سەعیدیش دەیخاتە ئاوێکی ساردەوە و پاشان دەری دەهێنێتەوە. لە دوای ماوەیەک سەعید بۆ بەڕێ کردنی زستان دەگەرێتەوە بۆ گوندەکەیان.\nشەوێکیان لە خەویدا دەبینێت کە قیامەت ڕوویداوە و هەموو خەڵکی بەسەر پردی “صراط” دا دەپەڕێنەوە ، ئەویش دەڕواتە سەر پردی صراط و ڕادەوەستێت تا دانە دانە هەموو پێغەمبەران دەبینێت وە لە کۆتایدا پێغەمەرمان “موحەممەد(د.خ)” دەبینێت و لە خەوەکەی ڕادەچڵەکێت. وە بەهۆی ئەم خەوەوە داوای درێژە پێدانی خوێندن لە باوکی دەکات و لەسەر ئیزنی باوکی دەچێت بۆ قوتابخانەی ” میر حەسەن وەلی” .\nبەهۆی ئەوەی سەعید نەورەسی لە بابەتە هەرە ئاڵۆزەکان تێدەگەیشت و بە ماوەیەکی کەم کتێبی لەبەر دەکرد و بابەتە زانستیەکانی بە قوڵی دەزانی ، بووە هۆی سەرسامی “مەلا فتح اللە ئەفەندی” و بەو هۆیەوە نازناوی (بدیع الزمان)ی لێنا.\nPrevious هۆیەکانی پشت توندوتیژبوونی مەغۆلەکان،بەشی دووەم\nNext نهێنی دواساتەکانی ژیانی هیتلەر\nئــه‌مڕۆ لـه مــێژوو\nئــه‌مڕۆ لـه مــێژوو هەموو رۆژێک لە ماڵپەرى مێژووى کورد هەموو شتێک بزانە کەوا لەم رۆژە …\nبه‌رکوڵێک له‌باره‌ی مێژووی کۆنی هه‌ولێر\nده‌روازه‌یه‌ک له باره‌ی زمانی ئووڕاڕتی\nپانۆرامای بڵاوبوونەوەی ئیسلام لە كوردستان\nنەخۆشییە درمیەکان و شكڵگرتنی مێژووی مرۆڤایەتی\nنووسینەوەی مێژوو بەخوێن.. ئەمریكا شەرانگێزترین زلهێز لەمێژوودا\nئەو سزا سەرسوڕهێنەرانەی مرۆڤ بەدرێژایی مێژوو بەكاریهێناون\nسەرمایەدارەكانی ئێستا بچووكن لەچاویاندا.. لیستی ١٠ دەوڵەمەترین سەرمایەدارەكانی مێژوو\nكوردستانی ناوه‌ڕاست له نیوه‌ی یه‌كه‌می هه‌زاره‌ی دووه‌می پ.ز.دا\nهەمەوەندو بزوتنەوەی ڕزگاریخوازی كوردایەتی\nئەمڕۆ لەمێژوو دا\nپەیوەندی مرۆڤ و میژوو


ئەگەر وەک ئەوان بیربکەینەوە، ئیدی شانازیمان چیە؟! ، ن: ھوشیار ئەحمەدی – Peshmergekan\nزۆرێ ھاوڕێ و ھاوڕێبازم لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بینی کە دڵخۆشی خۆیان لە سێڵاو و کاولکارییە سروشتییەکەی شارە غەیرەکوردەکانی ئێران دەرئەبڕی و وەک کردەیەکی پێشکەوتوانە شانازیشیان بەو ھەڵویستەیانەوە ئەکرد!\nھەڵبەت من بڕوام نیە ئەو ھەڵویستانەیان بە باوڕ ورامان و تێفکرینەوە بووبێ. چونکی ئەگەر وابێ، ئەبێ لە ناخی دڵەوە پرسەو سەرەخۆشی لە خۆمان وەک مرۆڤ و تاکی کورد بکەین. ئاخر ئەوە نیشانەی ئەوەیە کە تایبەتمەندییە جوان و بەھا و رەوشتە مرۆڤانەکان و ویژدان و ئەخلاقە جوانەکانمان وەک تاکی کورد لە وجودا مردووە.\nحاشا ھەڵنەگر و مەشھورە کە کورد وەک تاک و نەتەوە، لە دێرزەمانەوە بەو تایبەتمەندییە جوانانەوە ناسراوە ھ بەردەوامیش وەک بەرزە رەوشتیی کورد یادیان کراوە. لەوانەیە ئەو تایبەتمەندییە بەرزە ئەخلاقی و مرۆڤ تەوەرانانە بووبن کە کوردیان لە نێو ئەو ھەموو بەردئاشە بێ رەحمانانەی مێژوودا ھەزاران ساڵە بە خۆڕاگری و زیندوویەتی ھێشتووەتەوە.\nبێجگە لەمانەش، ئەوەی جێگای سەرنج ۆ سەرسووڕمانە ئەوەیە کە ئەو چەشنە ھەڵویستە خاو و کرچوکاڵانە لە ھاووڵاتییانی ئاسایی کورد نابینرێ. واتە داخەکە ئەوەیە کە زۆرێ لەوانەی کە بەو چەشنە کرچوکاڵە ھستی دڵخۆشبوونی خۆیان لە ماڵوێرانی و بێ خانەو لانە بوونی ئەو خەڵکە دەرئەبڕی، مۆرکی سیاسی و شۆڕشگێڕیشیان پێوەیە.\nپاساوی ئەوان ئەوەیە کە کۆماری ئیسلامی و دەسەڵاتەکانی دیکەی ئێران و خەڵکەکە ھەر ھەموو بە یەک چاو سەێر ئەکەن. ھەڵبەت لەوەیدا کە ئەو دەسەڵاتانە ھەڵقوڵاوی ئەو کۆمەڵگایەن، گومان نیە، بەڵام زۆرینەی ئەو کۆمەڵگایەش بە ھەموو رەھەندەکانیەوە خۆی چەوساوەی دەستی ئەو دێوەزمانەیە کە ئێمەشیان بەدەستەوە ئەناڵێنین و ئەچەوسێینەوە.\nبەڵام کێشەکە ئەوەیە کە ئەو شێوازە دژایەتی دەربڕینەی ئەو تیپە لە ھاوڕێیانمان ھاوسانە لەگەڵ ھەمان ئەو شێوازە دژایەتی دەربڕینەی بەرپرسانی ریشپانی رێژیم دا کە تسۆنامی و بومەلەرزەکانی ئامریکا و رۆژئاوایان بە عەزابی ئیلاھی لەقەڵەم ئەدا و ناڕاستەوخۆ دڵی خۆیان پێ خۆش ئەکرد!\nزۆربەی خەڵکی کوردستان خۆیان بە ھاوخەم و ھاودەردی خەڵکی ماڵوێرانی سێڵاوبردوو ئەزانی و ھەر ئەوەش لە کوردێ و مرۆڤێکی ئەخلاق و ویژدان زیندوو چاوەڕوان ئەکرێ. کەوابوو ئەو چاوەڕوانییە لە مرۆڤێکی شۆڕشگێڕ کە خۆی بە پێشڕەو و پێشھەنگاوی نەتەوە و کۆمەڵگاکەی ئەزانێ، بگرە دەبێ زۆر زیاتر لە خەڵکی کۆمەڵگاکەی بێ. ئەگەر ھاتو وانەبوو، ئەوە راستەوخۆ بەو مانایەیە کە لە لایەک لە کۆمەڵگاکەی دابڕاوە و لە لایەکی دیکەشەوە پێشڕەوایەتی و پێشھەنگاویەتی و شۆڕشگێڕ بوونەکەی لە دروشمێکی بەتاڵ و پوچ بەدەر نیە.\nھەڵبەت ئەوەی کە جێگای دڵخۆشی و شیاوی ھەڵوەستەیە ئەوەیە کە ئەو کەسانە لەوانەیە لە قامکەکانی دەستو پێ تێنەپەڕن. ئەمەش یانێ تاکی کورد و نەتەوەکەی ھەر خاوەنی ئەو بەرزە رەوشت و ئەخلاق و ئاکارە جوانەن کە بە ھەزارن ساڵە ناسنامەیانە و بێجگە لەمەش، بەو ناسینەی من لە حیزبی دیمۆکرات و ھێزە شۆڕشگێڕەکانی دیکە و شۆڕشگێڕبوون و پەروەردە و ئەخلاقی خەباتگێڕییان ھەمە، گومانم لەوە نیە کە ئەگەر لەناوخۆ بووبان، ئەگەر تواناییان ھەبوایە، ئەگەر ئیمکان و دەرفەتیان بۆ بلوابایە، ھێزەکانی پێشمەرگەی بندەستیان بۆ یارمەتی و ھاوکاریی ئەو خەڵکە لێقەوماوە ئەناردە مەیدان و توانا و ئیمکانی مادییان بۆ سوکتر کردنی خەسارەکانیان تەرخان ئەکرد.\nبۆیە دڵخۆشم کە نەتەوەکەم لەو کۆمەڵە کەسە ویژدان تۆپیوەدا پێناسە ناکرێ.


شانۆكاران و هونەرمەندان نیگەرانن - تۆڕی میدیایی خەڵک\n٢٧ی ئادار وەك ڕۆژی جیهانی شانۆ دیاری كراوە، لەم ساڵڕۆژەدا شانۆكاران و هونەرمەندان لە ئێستای شانۆی كوردی نیگەرانن و پێیان وایە شانۆ ئێستا لە ئاستی پێویستدا نیە، بۆیە داوا دەكەن گرنگی زیاتر بەو هونەرە بدرێت .\nلەڕۆژی جیهانی شانۆدا چەند چالاكیەك لەهەولێر بەڕێوەچوو، شانۆگەریەك بەناوی پیاوانی ئێمە نمایشكرا، وێڕای ئەوەی هونەرمەندان و شانۆكاران پیرۆزبایی ئەو یادە دەكەن بەڵام نیگەرانیشن لە بارودۆخی شانۆ لە هەرێمی كوردستان .\nهونەرمەند خەلیل یابە، لەبارەی شانۆ لەگەڵ داگیرساندنی مۆمێكی تر بۆ ڕۆژی جیهانی شانۆ ڕایگەیاند، ئاوات بۆ ڕابردوو دەخوازم كە هونەری شانۆ گرنگ و بایەخی زۆری هەبوو، بەڵام بەداخەوە لە ئێستادا شانۆ لە ئاست خواستی هونەرمەندان و هاووڵاتیانیشدا نیە .\nهیوا سوعاد، بەڕێوەبەری بەڕێوەبەرایەتی شانۆی هەولێر لەساڵڕۆژی شانۆدا وتی، لەگەڵ ئەوەی چەندین شانۆگەری و فیستیڤاڵ و چالاكی گرنگ ئەنجامدراون بەڵام شانۆ نەبۆتە پێویستیەكی كۆمەڵگا.\nهاوكات لقی هەولێری سەندیكای هونەرمەندان لەگەڵ دەربڕینی نیگەرانی خۆیان بەهۆی ئەنجام نەدانی هیچ چالاكیەك لەهەولێری پایتەخت دەڵێ، بەدڵێكی پر لە ئاهەوە وەك لقی هەولێری سەندیكا پێشوازی لەم یادە پر شكۆیە دەكەینەوە.\nباس لەوەش دەكەن، بەداخەوە لەبەر نەبونی پاڵپشتی وهاوكاری هیچ چالاكیەك لە پایتەخت ئەنجام نادرێت كەچی لە گشت شارەكانی كوردستان بەچەندین بەرهەم پێشوازی لەم یادە دەكریتەوە، ئێمەش ئاواتە خوازبوین پایتەخت بەچەندین بەرهەمی جۆراوجۆر پێشوازی لەو یادە بكاتەوە كەچی وەك ئەوە وابێ تەنها لە پایتەخت قەیرانی دارایی و ڤایرۆسی كۆڕۆنا هەبێت ،تەنها پایتەختە نابێ هۆڵێكی شانۆیی هەبێت .


شەریف هەژاری: بۆچی کێشە کۆمەڵایەتییەکانی کوردستان، بەردەوام دەبن! – WTARIKURD\nھۆکاری ھەرە سەرەکی کێشە کۆمەڵایەتییەکانی کوردستان بریتییە لە دۆخی سیاسیی و حکومەتداری. ڕاستە ھۆکاری تری ھەیە. بەڵام ھۆکارە ھەرە سەرەکییەکەی بریتییە لە بەخۆنازینی کەسانێکی بێ-نرخ کە لە ناو حیزبەکانەوە بە خۆیان دەنازن!\nخەڵک ئەناسم کە خۆی و براکانی لەبەر ئەوەی حیزبیان لە پشت بوە. زەوی خەڵکی تریان داگیرکردوە! ئەگەر حکومەتداری تەندروست بێت: باوک چۆن ئەتوانێت کچ لە تەمەنی 12 ساڵیی دا بە شوو بدات!؟ ئەگەر حکومەتداری تەندروست بێت: کەسێک بە خۆی و براکانییەوە چۆن ئەتوانێت بچێتە ماڵی كچەكە و سیانزە فیشەکی لێ بدات و، دواتریش خۆی تەسلیم نەکات!؟\nمەبەستمە کە بڵێم: کێشە کۆمەڵایەتییەکانی کوردستان بەھۆی نایاسایی و نەبونی حکومەتدارییەکی تەندروست دێنەبون کە سی ساڵە درێژەی ھەیە. چونکە ئەگەر یاسا دادپەروەرانە جێ بە جێ بکرێ و، حکومەتێکی تەندروست ھەبێ و، حیزبەکان ھێزی حیزبییان نەبێ، خەڵکانێکی چەکدار چۆن کەڵەگایی لێ دەخوڕن!؟ چۆن بە 12 ساڵ كچ بە شوو دەدەن یا دەیخوازن!؟ چۆن زەوی خەڵکی تر داگیر دەکەن!؟ چۆن خەڵک بە ئاشکرا دەکوژن!؟ چۆن بەرپرسی حیزبیی دەتوانێ تاوانکارەکان بپارێزێ!؟ کەوابو، ھەق ئەوەیە: ئیتر کە وترا فڵان ڕوداو بەھۆی کێشەی کۆمەڵایەتییەوە ڕوی دا، لەگەلیشیی دا بوترێت: بەھۆی نەبونی حکومەتدارییەکی تەندروست، ھەر کەسێک ‘بەرپرسێکی چەتە’ی لە پشت بێ: بکوژ و ببڕ ھەر خۆیەتی!\nکاتێک ماستەرم تەواو کرد لە 2013 – 2014 ، گەڕامەوە بۆ کوردستان. لە خولی مامۆستایانی ئامادەییەکانی پارێزگای ھەڵەبجە، داواکرابو لە زانکۆ کە من وانەبێژبم بۆ خولی ھاوینەی مامۆستایانی ئامادەییەکان. منیش وانەی: ‘فەلسەفەی مێژوو و فەلسەفەی حوکمڕانییەت’م پێ دەوتنەوە! دوو وانەم تایبەت کردبو بە: مشتومڕەکەی نێوان سوقەرات و ئەفلاتون!\nسوقەرات ھەمیشە جەختی کردۆتەوە: ”بۆ ئەوەی یاسا لە حوکمڕانیی دا سەروەر بکرێت، دەبێت سوپایەکی بەھێز و یەکگرتوت ھەبێت کە یاسا دادپەروەرانە و نەترسانە جێ بە جێ ببێت”. لە کوردستان نەک ھەر حیزبەکان، بگرە ھەر بەرپرسەو سوپایەکی ھەیە: بۆیە یاسا جێ بە جێ ناکرێت! ئەگەر یاسا بەسەر ھەمواندا جێ بە جێ بکرایە: منداڵ لە تەمەنی دوانزە ساڵیی دا نەدەدرا بە شوو. منداڵ بە دوانزە ساڵیی نەدەخوازرا! زەوی کەس داگیر نەدەکرا!\nزیاتر لەوانەش، پۆلیس و ئاسایشی وڵاتان کەسانێکی بەڕەوشت و پەروەردەکراو و یاساخوازن. لە کوردستان لەگەل ڕێزم بۆ بەشێکیان، بەڵام بەشێکیشیان لە خڵتەترین و پۆخڵەواترینن و دایانمەزراندون تەنیا بۆ ئەوەی شەق لە خەڵک بدەن! خەڵک ھەیە دوو مرور دەناسێ: ئیتر بە ئارەزوی خۆی سەرپێچی ئەکات و کەس نایگرێ. وەڵا لە دورەوە چاودێری مرۆڤی پۆخڵەواتم کردوە، لەبەر ئەوەی مفەوەزێکی بێ سەنگی ئاسایشی لە پشت بوە: کەچی زوڵمی لە خەڵکانێکی بێ دەسەڵات کردوە!\nخەڵک ھەیە بەنزینخانەی نایاسایی، کێڵگەی پەلەوەری نایاسایی و، کارگەی نایاسایی دادەنێ و، ھەشن ئۆتۆمبێلی بێ ئەوەلیات و زۆر کاری نایاسایی تر دەکەن، تەنیا لەبەر ئەوەی مفەوەزێکی ئاسایش، یا ئەفسەرێکی پۆلیس، یان بەرپرسێکی حیزبییان لە پشتە! خەڵک ھەیە دە ساڵە لە بازیان کارگەی چیمەنتۆی داناوە، بەڵام باج نادات. چونکە ‘بەرپرسی چەتە’ لەگەڵیی دا شەریکە.\nلە حیزبەکانی وڵاتانی دنیادا: ئەندام و کادیرانیان بۆ نیشتیمانپەروەریی و یاساسەروەری ھان دەدەن. کەچی لە کوردستان خەڵک فێر بوە تەنیا بۆیە دەبێتە حیزبیی بۆ ئەوەی ‘چەتەیی و نایاسایی’ بکات و، بکوژ و ببڕ خۆی بێت. ھەر تەنیا بەمەدا دەسەلمێت کە حیزبەکان و بەرپرسەکانیان لە سەرو یاساوەن!\nترسناکترین مەسەلە ئەوەیە: ئەم حیزبانەی کوردستان بەشێکی خەڵکیان فێری حەزی ‘چەتەیی و نایاسایی’ کردوە! واتە: وەختە کرداری ‘چەتەیی و نایاسایی’ دەبێتە ‘خوو’پێوەگرتن لە ناو خەڵکە حیزبییەکاندا!\nحکومەتداری و وڵاتداری چۆن وا دەکرێ! بەشێکی خەڵک لە کوردستان بۆیە ئەڕۆنە ناو حیزبەکانەوە، تەنیا بۆ ئەوەی ‘چەتەیی’ لێ بخوڕن!\nبەداخەوە بۆ ئەو ھەمو کارەساتە کۆمەڵایەتییانەی لە کوردستان ڕودەدەن، کە بنەڕەتەکەی بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە: یاسا بەسەر ھەمواندا دادپەروەرانە جێ بە جێ ناکرێ و، زانستگا و زانستیش بەھۆی بڕوانامەدارە قبوڵخاسەکانەوە بێ بایەخکراوە تاوەکو نەوەیەکی تەندروست پەروەردە بکەن!\nڕەسوڵ بۆسکینی: له‌نێوان دروشم و كرداردا.


جۆری پژمین کەسایەتیت ئاشکرا دەکات\n27/7/2020 05:44 PM\nلە باسی پژمیندا کۆمەڵێک رێسای کۆمەڵایەتی هەن کە لە فەرهەنگی هەر وڵاتێکدا جێگیر بوون. لووت داشۆردن ئەگەرچی لە شەنگەهای چین کارێکی زۆر ئاساییە، بەڵام ئەگەر لە بەریتانیا ئەم کارە ئەنجام بدەیت هەمووان بە تووڕەییەوە سەیرت ئەکەن. دیارە هەر کەسێک بۆ پژمین و کاری لەم چەشنە یاسا و رێسای خۆی هەیە کە تا رادەیەکی زۆر جۆری کەسایەتی ئەو کەسە ئاشکرا دەکات. لەم بابەتەدا هەوڵمان داوە پەیوەندیی جۆری پژمین و کەسایەتی بخەینە روو.\nئەوانەی بە ئارەزووی خۆیان ئەپژمن\nپژمین بۆ ئەم کەسانە کاتێکی چێژبەخشە. ئەمان بەگشتی بە دەنگێکی بەرز دەپژمن و لە هەموو دۆخ و شوێنێکدا ئەم کارە ئەنجام دەدەن. ئەم کەسانە متمانەبەخۆییان لە ئاستێکی بەرزدایە و پەیوەندییان لەگەڵ کۆمەڵگا زۆر باشە.\nئەوانەی هێواش ئەپژمن\nئەم کەسانە لە کاتی پژمیندا شەرم دایاندەگرێت و زۆر هەوڵ ئەدەن پژمەکەیان کۆنتڕۆڵ بکەن و هیچ دەنگێکی لێوە نەیەت. ئەم کەسانە شەرمنن بەڵام زۆر بە ئەخلاق و گونجاون، بەڵام بەنیسبەت پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکانەوە زۆر هەستیارن.\nئەوانەی لەسەر یەک ئەپژمن\nئەم ئەخلاقە لەوانەیە بۆ دەوروبەریان ئازاردەر بێت. ئەم کەسانە لەجیاتی ئەوەی بە یەک جار پژمین، بە ئارەزووی خۆیان درێژە بە پژمە ئەدەن. ئەم کەسانە لە باری کۆمەڵایەتییەوە هەست بە نائەمنی ئەکەن.\nئەوانەی زۆر ئەپژمن\nئەم کەسانە لە پژمیندا زێدەڕۆیی ئەکەن و ئەم کارەیان زیاتر لە پێویستی جەستەیانە. ئەم کەسانە لە روانەگەی خەڵکەوە نەگونجاون و حەز ناکەن لێیان نزیک ببنەوە.


نرخی نەوت 58 دۆلاری تێپەڕاند - تۆڕی میدیایی خەڵک\nنرخی نەوت بەشێوەیەكی ناچاوەڕوانكراو بەرزدەبێتەوە و هۆكاریی ئەم بەرزبوونەوەیەش بۆ دابەزینی ئاستی عەمباری نەوتی خاو و بەنزین لە ویلایەتە یەكگرتووەكان و زیادبوونی داواكاریی لەسەر نەوت و پێشبینی (ئۆپیك+) بۆ دروستبوونی كورتهێنان لە بازاڕەكاندا لە 2021 ، دەگەڕیتەوە.\nئەمڕۆ چوار شەممە، نرخی بەرمیلێك نەوتی خاوی خۆرئاوای تەكساس بەڕێژەی 0.71% بەرزبۆوە و گەیشتە 55.15 دۆلار، بە هەمان شێوە نرخی بەرمیلێك نەوتی خاوی برێنت گەیشتە 58.10 دۆلار، ئەمەش بە بەرزترین ئاستی ئەو نەوتە دادەنرێت لە ماتگی ئایاری ساڵی ڕابردوو.\nهەر لەو چوارچێوەیەدا، نرخی بەرمیلێك نەوتی خاوی سوكی بەسرە گەیشتە 58.5 دۆلار و بەرزیترن ئاستی لەماوەی ساڵێكێكدا تۆماركرد.\nپەیمانگەی پترۆڵی ئەمریكایی ڕایگەیاند، عەمباری نەوتی ئەمریكایی لەم هەفتەیەدا بە بڕی 4.3 ملیۆن بەرمیل دابەزیوە، ئەمەش بە پێچەوانەی پێشبینی شرۆڤەكاران كە ئاماژەیان بە زیادبوونی عەمبارەكانی ئەمریكا كردبوو بە بڕی 446 بەرمیل.\nخەڵك میدیا عیراقییەكان بڵاویانكردەوە، بە مووشەك هێرشكرایە سەر بنكەی هێزەكانی ئەمریكا لە فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتی بەغدا. بەپێی زانیارییە سەرەتاییەكان،…\n11 شوبات 2021 10.48 pm\n23 ئازار 2021 7.30 pm\nخەڵك- وەزارەتی بازرگانی عیراق ڕایدەگەیەنێت، 261 ملیار دينار شایستەی دارایی جوتیاران خەرج دەكرێت و پارەكەش لە هەفتەی…


ڕۆژئاوا و فیدرالی سوریا. جەماڵ عەلیالی\nئەگەر مرۆڤ وێنەکانی کۆبانی پاش هێرشی داعەش و وێنەکانی جزێر و سوور پاش هێرشەکانی بەردەوامی تورکی داگیرکەر بخاتە بەرچاو، جیاوازێکی زۆریان لەناوبەیندا نابینێ.\nهەر لەو سات و کاتەدا دەنگۆی ئەوە دێت کە کورد پێویستە متمانە بداتە دراوسییەکانی بۆ ئەوەی کە چ زەرەر و زیانێک تووشیان نابێت ئەگەر بێتو جاڕی دەوڵەتی کوردی لێبدا. ئەوە تەنیا ساویلکەیی نیە بەڵکوو بە مەبەستێکی تایبەت باسی لێوەدەکرێت. لەو بابەت کورتەدا هەوڵی نووسەر ئەوەیە کە پێوەندی ناوبەین پێداویستییەکانی هەنووکەیی و هەل ومەرجی مەوزووعی لەلایەک و ویست و داخوازی نەتەوەی کورد لە لایەکیترەوە بخاتە ڕوو بە مەبەستی خووڵقاندنی پرسیار لای خۆێنەری بەرێز.\nلەو چوارچێوەیەدا پێویستە دوو خاڵ بێتە بەرباس. یەکەمیان خاڵێکی مێژووییە کە گوزارە لەوە دەکات تا ئێستا هیچ کاتێک کورد هەڵنەکوتاوەتە سەر دراوسێکەی، لە راستیدا، داگیرکەر. هەر ئەوە بۆتە بە ئامرازێک بۆ پێکهێنانی کوولتوورێک کە هەڵکوتانە سەر داگیرکەر نامومکین دەکات، هەر وەک ئەوەیە کە بەرد لە کابە بگری! ئەوە هەڵەیەکی مێژووییە کە نەتەوەی کورد تووشی هاتووە و بە داخەوە سەرکردەکانیش هەر لە پەنگاوی ئەو هەڵەیەدا لە گێژەودان. ئەوە هۆکاری سەرەکی ئەو سیاسەتە چەوتەیە کە دەڵێ چاوەڕوانی هەنگاوی داگیرکەربە بۆ ئەوەی سیاسەتی خۆت دیاری بکەی! دووهەم خاڵ کە زیاتر ناوەرۆکی سەردەمیانەی هەیە دەگەرێتەوە سەر ئەو فێڵ و تەڵەکەبازییەی کە لە ساڵانی کۆتایی سەدادا، داگیرکەر خۆی پێ تەیار کردووە، ئەویش دۆزینەوەی "کڵاوی شەرعی"یە بۆ بەرەنگاربوونەوەی بزاوی ئازادی و دێمۆکراسی نەتەوەی کوردە. هەڵبەت بڵیمەتەکانی داگیرکەربە ناوی خەباتی ئایدیۆلۆژیکی ناودێری دەکەن.\nبا تۆزێک لەسەر ئەو خاڵە وورد بینەوە. رەنگە خۆێنەری بەرێز لە یادی بێت بۆچی "مەقوولەی" خودموختاری پێکهات. هەر بەو جۆرە مەقوولەی خەباتی مەدەنی - کە دەتوانێ لە جێگەی خۆیدا بە نرخ بێت- پێک هات. هەر بەو شێوازە باس لە خەباتی ئازادی سیاسی لە چوارچێوەی خەباتی ئۆپۆزیسیۆندا دەکرێ. ئەمانە لە ڕاستییدا جگە لە کڵاوی شەرعی بۆ هەڵخەڵەتاندنی نەتەوەی کورد، چیتر نین. بە ڕای نووسەر ئیتر پێویستە نەتەوەی کورد و سەرکردەکانی، خۆ دەگەڵ ئەو مەسەلەیە یەکلا بکەنەوە. ئەوە ئاشکرایە کە بە هۆکاری چەند فاکتەری مەوزووعی مێژووییانە، لە ڕۆژهەڵاتی ناوین، چ ئاڵوگۆڕێک بە بێ خۆێنڕشتن بە ئەنجام ناگات، لانی کەم لە هەنگاوەکانی کۆتاییدا دەبێ خۆێن بڕژێ بۆ ئەوەی کە ئاڵوگۆڕەکان سەقامگیربن، ئێستا عەقڵییەتی ڕۆژهەڵاتی ناوین ئەوەندە پێنەگەیشتووە کە واز لە خۆێنڕشتن بێنێت.\nئەوە بیرێکی زۆر پیرۆز و مرۆڤانەیە کە تۆ بخوازی دراوسییەکانت لە مەبەستی خۆت ئاگادار بکەیەوە بەڵکوو ئەوانیش بە تۆوە کەیفخۆش بن بەڵام ئایا نەتەوەی کورد دەتوانێ رەزامەندی دراوسییەکانی بۆ جاڕی حکومەتی کوردی بەدەس بێنێ؟ بۆ نەتەوەی کورد چ دراوسێکیتر جگە لە داگیرکەر هەیە؟ کەواتە ئەو بیرۆکەیە تەنیا ساویلکەیی و چەوتە بێژی نیە بەڵکوو لەوە زیاترە و بە مەبەستی کپ کردنی بزاوی رزگاریخوازی و دێمۆکراتی نەتەوەی کوردە و لە ڕاستییدا تەنیا سەر لە ئاخووڕی داگیرکەر وەدەر دەنێ!\nلە سەردەمی پێشوودا، داگیرکەر دەیتوانی تەنانەت سەرکردەی هەڵسووراو و نەتەوەپەرستیش بە هاسانی فریو بدات، بە هۆی ئەوە کە زانیارییەکان جگە لە ڕێگەی ڕۆژێک چ مەودایەکیان نەدەبڕی. ئەمڕۆ ئەوە نابێت وا هاسان بێت بەڵام دیسانیش هەن ئەوانەی کە دەکەونە ئەو داوە و فریو دەخۆن؟ ئێستا پێویست ناکات نەتەوەی کورد چاوەڕوانی هەنگاوەکانی داگیرکەر بێت بۆ ئەوەی کە سیاسەتی خۆی دیاری بکات! نەتەوەی کورد پێویستە خۆی هەڵتەکێنێ وخۆی لە هەرچی سیاسەتی ناکاریگەرە رزگار بکات. نەتەوەی کورد پێویستە فێری هێرش بێت، ئەویش بە هەنگاوی سەربەخۆیانە. جاڕی فیدرالی سوریا لە ڕۆژئاوا دیاردەیەکە لەو چوارچێوەدا. پێویستە ئەوەی کە هەستی نەتەوایەتی هەیە لەو جاڕە داکۆکی بکات و تێبکۆشی بۆ پەرەسەندنی. جاڕی فیدرالی سوریا لە ڕۆژئاوا هەنگاوێکی نەتەوەییە کە بەر لە هەنگاوەکانی داگیرکەران هەڵگیراوە هەر بۆیە دەتوانێ سەرکەوێ ئەگەر خۆمان بخوازین. هەڵبەت لەو ناوەدا کەسانێک دەبن کە بەرماوخۆری داگیرکەرن و بە کڵاوی شەرعی جیاواز هەوڵی ئەوە دەدەن کە هەر هەنگاوێکی سەربەخۆیانە بخنە پاشمەرجی ئیزن لە دەروجیرانان. مێژوو دەتوانێ بە هۆی نەبوونی زانست یاخود بە هۆی زانستی چەوت لە لای مرۆڤەکان، دووپات بێتەوە بەڵام مێژوو هەرگیز ڕاستییەکان ناشارێتەوە. نا بۆ سیاسەتی پاشکۆی سیاسەتی داگیرکەر! بەڵی بۆ سیاسەتی سەربەخۆی نەتەویی.


شادان قادر 19/04/2019 - 00:39 بڵاوکراوەتەوە لە كوردستان\nبەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی هەولێر ڕایدەگەیەنێت، لە نێو شاری هەولێر دوو کەسیان بە تۆمەتی دزیکردن دەستگیرکردووە.\nپۆلیسی هەولێر لە ڕاگەیاندراوێکدا کە وێنەیەکی بۆ (باسنیوز)نێردراوە ڕایگەیاندووە، پۆلیسی نەهێشتنی تاوانی ڕۆژئاوا ئاگادار کرانەوە لە بوونی ڕووداوێکی دزی لە سنووری بنکەکەیان، دەستبەجێ دۆسیەی لێکۆڵینەوەیان بۆ ئەم ڕووداوە کردەوە توانیان دوو تۆمەتبار دەستگیر بکەن.\nپۆلیشی هەولێر ڕاشیگەیاندووە"دوای ئەوەی ئاگادارکراینەوە لە بوونی ڕووداوێکی دزیکردن لە سنوری بنکەکەمان، دۆسیەی لێکۆڵینەوەمان بۆ ئەم ڕووداوە کردەوە و دوای کۆکردنەوەی زانیاری توانیمان ناسنامەی تۆمەتباران ئاشکرا بکەین و لە بۆسەیەکدا دەستگیریان بکەین".\nئاماژەی بە ئەوەش کردووە، تۆمەتباران بەناوی (ش.خ.ی)، تەمەن (۳۰) ساڵ ، (ش.م.ح)، تەمەن (۳۸) ساڵ، تۆمەتباران دوای دەستگیرکردنیان دانیانناوە بە تاوانەکەیان کە هەڵسابوون بە دزینی برێکی زۆر لە مۆبایل و پارە لە گەڕەکی برایەتیی شاری هەولێر.\nپسپۆرێکی خۆراک لەبارەی خواردنەوە گازییەکانی نێو قوتووەوە هۆشداریی دەدات\nگەرمیان.. لە ڕووداوێکدا جووتیارێک لە کاتی کارکردندا گیانی لەدەست دا