د.قاسملوو: قاسملوو رێبەرێک بۆ پێگەیاندن- وتاری٥\nمەجید حەقی– لە مێژووی کۆمەڵایەتی خەڵکی کوردستاندا رێبەرانی زۆر دێن و دەڕۆن. لە ناو ئەو رێبەرانەدا نموونەی زۆرمان بەدەستەوە نیە کە توانیوبێتان لەو هەلومەرجە سەختانەی خەباتی رزگاری خوازانەدا رێکخراوی خۆیان بە شێوەیەک پێگەیاندنبێت کە بۆماوەی درێژ سەرکەوتوو و جێی هیوای زۆربەی خەڵک بن. بەڵام قاسملوو بەو شێوەیە لە کاری خۆیدا سەرکەوتوو بوو.\nبە خوێندنەوەی شێوە و مێتۆدی رێبەری قاسملوو بۆمان دەردەکەوێت فەلسەفەی رێبەری ئەو لەسەر بنەمای بارهێنانی رێبەری پێگەیشتوو دامەزراندنی کاری تیمی‌و بەکۆمەڵ بووە کە ئەمرۆش سەرەرای هەموو کەندوکۆسپەکانی سەر رێگای خەبات‌و هەموو ئەو رەخنانەی کە لە سەر رێبەرایەتی حیزبی دێموکرات هەن، بە میراتگری لە قاسملوو و ناوی قاسملوو حیزبەکەیان رێبەری دەکەن.\nئەمرۆ لە هەلومەرجی سەرهەڵدانی هەرچی زیاتری پلۆرالیزمی سیاسی – کۆمەڵایەتی لە کوردستان، هیچ گارانتیەک نیە کە حیزبی دێموکرات هەروا جێی متمانە‌و سەرنج خەڵک بمێنێتەوە. کەسان‌و رێکخراوی دیکە هەن کە لەوانەیە جێی پێیان لە ناو کۆمەڵانی خەڵکدا بەرفراوانتر لە نفووزی ئیستای حدکا بکەنەوە. لە ژێر گوشاردایە کە مرۆڤ هەوڵ دەدات باشترین راندمانی هەبێت‌و بۆیە هیچکات لە مێژووی حیزبی دێموکرات‌دا وەک ئێستا پێویستی بە رێبەرانی کاریگەر نیە. لە ژیاندا هەرکەس لە ئێمە بە شێوەیەک رۆڵی رێبەری دەگێرێت، بۆیە فێربوونی شێوازی قاسملوو فێربوونی مێتۆدی ژیانی ئەو وەک مرۆڤێک دەتوانێت یاریدەرمان بێت لە بەرەوپێشبردنی خەبات و گەشە سەندنی کەسایەتی خەباتگێردا.\nبۆ ئەوەی خەونێک وەدی بێت، پێویست بە باوەرێکی قووڵ و ئیمان بەو باوەڕانە دەکات کە رووناکیدەری رێگەی جۆڵانەوەن. کەسێک کە لە دوورەوە تەماشاچی تیمێکی سەرکەوتوو بێت، لەوانەیە پێی وابێت کە لەوانەیە رەزمی سەرکەوتنی ئەوانە بوونی هەندێک کتێبی رێنوێی، کارمەندی شارەزاوە گرێدراوە. بە‌بێ ئەوەی کە ئەو شتانەی سەرەوە ئاماژە پێکران کەم رەنگ بکرێنەوە، بوونی رێبەر‌و رێنوێنێکی بەهێز کە بتوانێت وزەی پێکەوەبوون و بڕوابەخۆبوون لە ناو ئەواندا گەشە پێبدات، سەرکەوتنی ئەو تیمەکارە بۆ درێژخایەن مسۆگەر نابێت. ئەوەی کە دەبێتە هۆی پێشکەوتنی رێکخستنێک تەنیا زانین‌و کارناسی نیە، باوەڕی قووڵ بە رێبازە. ئەوە باوەڕەکانن کە کارسازن، باوەرەکانن کە بەرهەمهێنەرن. بڕوای رێبەران یەکجار زۆر گرنگە، چونکە ئەوانن کە پیادە دەبن و لەناو خەڵکدان.\nکێک لە وانەکانی قاسملوو بۆ درێژەدەرانی رێگای ئەو مێتۆدی رێبەری بە راهێنەرانەی ئەو بوو. رێبەری لەو جۆرە رێگای پێشکەوتن، سەرنجدان‌و کۆنسێنرێت (تمرکز) بۆ کارایی هێزەکان، رێنوێنی هەموو چالاکیەکانە بەرەو ئامانج. بەبێ نفووزی هەستیاری ڕاهێنەر، باشترین‌و بەهۆشترین کادرەکانیش سەرکەوتنێکی ئەوتۆ ناتوانن بەدەست بێنن. ویستی سەرکەوتن دەبێ لە کەسایەتی رێبەردا بەهێز بێت‌و وزەی ئەرێنی بە دەوروبەری ببەخشێت. گەر خوازیاری تەواویەت (کمال) نەبی ناتوانی باشتر لەوانی دیکە بی. دیاری کردنی ئامانجێکی روون و کشانی هێلەکانی پێگەیشتن‌و شرۆڤەکردنی رۆڵەکان، ئەرکی هەر رێبەرێکی بەمشوور‌و لێهاتووە.\nرەنگە یەکێک لە بەرچاوترین رەخنە کە دەکرێ لە رێبەرانی ئەمرۆی حیزبی دێموکرات بگیرێت، ئەوەیە کە ئەوان پییان وایە، ئامانجەکانی حیزب بۆ هەمووان ناسراوەو دوای بریارەکانی کۆنگرە یا خود کۆمیتەی ناوەندی‌و دەفتەری سیاسی پێویست بە شی کردنەوە نەبێت‌و بڕیارەکان بەو شێوەیەی کە هەیە دەشێ جێبەجێ بکرێن. هەڵەیەک کە بووتە هۆی پێکهاتنی مەودایەکی زۆر نێوانی ئەندامان‌و بڕیاربەدەستان. رێبەر دەبێ ئامانجەکانی بە جوانی بۆ هەموو کەس شی بکاتەوەو ئەندامان لە بڕیارەکە ئاگادار بکاتەوە. هەموو دانیشتنێک دوای بڕیاردان و باسکردن لە هۆو فەلسەفەی بریارەکان ئەندامان ئاگادارتر دەکات‌و هەستی هاوبەش بەرز دەکات و دوای هەر کۆبوونەوەیەکی لەو چەشنە ئەندامان ئامادەترو بەورەترن بۆ جێبەجێ کردنی ئەرکەکانیان. دوکتور قاسملوو لە ماوەی رێبەری خۆیدا، سەرەرای هەلومەرجی ئەستەمی ئەو کات، هەمووجارێ ویستوویەتی هەم ئەندامانی رێبەری‌و هەمیش تەواویەتی کادرو پێشمەرگەکانی حیزب لە بڕیارەکان‌و پرۆسەی بریاردان ئاگادار بکاتەوەو ئاستەکانی خوارەوەی ئۆرگان بەشداری بکات لە رەوتی بڕیارداندا.\nئەوەی کە لە دەورانی رێبەری قاسملوودا بووبەهۆی سەرکەوتن و پێشڤەچوونی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، هەستی زۆر بۆ پێکهێنانی سیستەمی راهێنان و ئەو سیاسەتانەی بوو هاوتەریب بوو لە گەڵ بۆچوونی تەواویەتخوازی بۆ ئەوەی هەمیشە باشترین ئاڵترناتیڤی پێ بێت بۆ کۆمەڵگا‌و چارەسەری سیاسی. ئەگەر مرۆڤ بیهەوێ تەقە لە خاڵێک بکات، دەبێت ناوەراستی ئەوخاڵە بکاتە نیشانە. گەر مرۆڤ خاڵی ناوەراست نیشانە بگرێت‌و تیرەکە بە هەڵە بروات، دیسانیش لە ئامانجەکە کەوتووە. بەڵام ئەگەر هەموو ئامانجەکە نیشانە بگرێت، لەوانەیە تیرەکە بە هەڵە بڕوات. فەلسەفەی قاسملوو لە دیاری کردنی ئامانجی دوارۆژی حیزب، دروشمی ستراتێژی، قەوارە‌و دامودەزگاکانی حیزبی نیشانەکردنی ناوەراستی خاڵەکە و فۆکۆز کردن لەسەر ئەو ئامانجانە بوون کە بۆ حیزب ناسنامەخوڵقێنەر و بەهاکانی هەموو چین‌و توێژەکانی کۆمەڵگا بە بایەخەکانی خۆی دەزانی. ئامانجی ئەو بەرەو دوارۆژ بوو.\nمرۆڤی بێ ئاسۆ و چاوەڕوان، لە ناو دەچێت. لێگەر و چالشێک، کە ئەمرۆ رێبەرانی دێموکرات لە گەڵی بێ ئاسۆیی سیاسی‌و کۆمەڵایەتی بەهیزە کە بتوانێت قاسملوو ئاسا رەچەلەکشکێن‌و هەرلەوکاتەدا جێی سەرنجی کۆمەڵانی خەلک بێت. لەو سەردەمەدا دەبێ رێبەران بە ئاسۆبینین‌و بۆچوونی بەهێزەوە بن، دەنا لایەنگرانی خۆیان بەرەو هەڵدێری نسکۆ دەبەن. گەر جگە لە شانازیەکانی رابردوو شتێکیان بۆ بەرز کردنەوەی ورەی لایەنگرانیان لە کاتی تەنگانەدا بەدەستەوە نەبێت، بیروباوەڕی لایەنگران لە کاتی وادا ناتوانن لە بەرامبەر لێگەڕ و چالشەکاندا خۆڕاگری بکەن. قارەمانانی سەرەکی خەبات دەزانن کە لەرەوتی خەباتی درێژخایەندا زۆرجار ناچار دەبن شکست بخون، بەڵام ئەوان بە دەیانجار خەون و ئاواتەکانی خۆیان لە بەرچاوی خۆیان زیندوو کردۆتەوە بۆ ئەوەی بەبوونی ئەو بۆچوون و ئاسۆبەرزانە لە کۆسپەکان بەجێ بێلن و بەهێز بن بۆ بەدەست هێنانی سەرکەوتن.\nئەمرۆ زۆر پێویستە رێبەرانی ئێمە بە بۆچوونەکانی خۆیداندا بچنەوە و رێگاکانی گەیشتن بە ئامانج بخەنە گفتگۆ و بەشێوەیەکی کۆلێکتیڤ نەخشە رێگای سەرکەوتن دابرێژرێت. بە تێپەربوونی کات، گەیشتن بە سەرکەوتن یان لە نیوە رێگەدا بەجێ مان، گرێدراوە بەوەیە کە رێبەرانی حیزبی دێموکرات چۆن دەتوانن بیروباوەڕی سیاسی خۆیان بکەنە هاندەرێکی بەهێزو یەکگرتووخوازانە بۆ ئەندامان‌و لایەنگرانیان. دوا قسە ئەوە کە گەڕانەوە بە دواوەو باسی سەرکەوتنەکانی قاسملوو کردن بەس نیە، دەبێ بۆخۆمان پلەکانی سەرکەوتن بپێوین و بزانین نە سەرکەوتن هەتا هەتاییە و نە شکست و دانپێنان بە سەرنەکەوتوویی و شکست مەرگهێنەر.\nارسال شده توسط afrasyab grami در ۱۳:۱۰


دادگای کەربەلا بڕیاری سزای مردن دەدات بەسەر بکوژی سەرۆکی شارەوانی شارەکەدا\nئەو کەسەی بە ڕۆژی ڕوناک گەورە کاربەدەستێکی عێراقی کوشت لە مانگی ڕابردوودا، سزانی مردنی بەسەردا درا.\nبڕیارەکەی ئەمڕۆ یەکشەممەی دادگای تاوانەکان لە شاری کەربەلا لە نێوەندی بێزاری و ناڕەزایی عێراقییەکاندایە سەبارەت بە شکستی حکومەتی وڵاتەکە بۆ ڕاگرتنی ئەو شەپۆلی کوشتنی بە مەبەستەی لە عێراقدا ڕوودەدات.\nدادگای باڵای عێراق لە ڕاگەیەندراوێکدا دەڵێت "پاش تەواوبوونی پرۆسەی دادگاییکردن و دانپێدانانی کەسی گوناهبارکراو، دادگای تاوانەکانی شاری کەربەلا تاووتوێی تەواوی ئەو کردەی کوشتنەی کردووە و بڕیاری لەسێدارەدانی تاوانبارەکەی داوە."\nعەبیر سەلیم ئەلخەفاجی، بەڕێوبەری شارەوانی شاری کەربەلا، ڕۆژی 10ی مانگی 8 کاتێک سەرپەرشتی لادانی زیادەڕۆییەکانی دەکرد، حوسەین عەبدولئەمیر تەقەی لێکرد و کوشتی.\nعەبولئەمیر هەر لە شوێنی ڕووداوەکە دەستگیرکرا.\nبەپێی یاسای عێراق، پارێزەرەکەی حوسەین عەبدولئەمیر، تەنها 30 ڕۆژی لەبەردەستدایە بۆ داواکردنی پێداچوونەوە بە بڕیاری دادگادا.\nبەرهەم ساڵح، سەرۆکی عێراق پێویستە ئەو بڕیارەی دادگا مۆر بکات تا جێبەجێبکرێت.\nکوشتنی ئەلخەفاجی، بووە مایەی توڕەیی و ناڕەزایەتییەکی بەرفراوان لەسەر ئەو پەناپارێزییەی سیاسەتمەداران هەیانە لە پەیوەندی بە تاوانەکانەوە، پاش ئەوەی زیاتر لە 70 چالاکوان لەوەتای مانگی 10ی ساڵی 2019وە کراونەتە ئامانج بۆ کوشتن.\nموستەفا ئەلکازمی، سەرەک وەزیری عێراق دوای کوژرانی سەرۆکی شارەوانی کەربەلا، سەردانی شارەکەی کرد و لەوێ پەیمانیدا "بکوژان و تاوانباران لە سزا دەربازیان نابێت."\nتا ئامادەکردنی ئەم هەواڵە، هیچ لایەنێک بەرپرسیارێتی خۆی لەو شەپۆلی کوشتنە لە عێراقدا ڕانەگەیاندووە.\nلایەنگرانی خۆپیشاندەرانی دژە حکومەتی عێراق کە لە ساڵی 2019وە دەستیان پێکردووە، دەسەڵاتدارانی عێراق بەوە گوناهبار دەکەن، وەک دەڵێن "هێزە ئاسایشییەکان تاوانباران دەستگیر ناکەن بەهۆی پەیوەندییە سیاسییەکانیانەوە، بەتایبەتیش پەیوەندییان بە کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە."\nئەمنیستی ئینتەرناشناڵ دەڵێت، عێراق چوارهەم وڵاتە لە ڕیزبەندی وڵاتانی جیهاندا بۆ جێبەجێکردنی سزای مەرگ.\nئەم ڕێکخراوە نێونەتەوەییە کە داکۆکی لە مافەکان دەکات دەڵێت لە ساڵی 2020دا 45 سزای مردن لە عێراق جێبەجێکراوە و زۆربەشیان ئەوانە بوون "سەر بە ڕێکخراوی دەوڵەتی ئیسلامی بوون."


بوكۆڤسكی نووسەری "مەستی و سێكس و شێتی"\n:: AM:09:52:10/09/2019 \nعەتا میرەكی: رێبازی بۆكۆڤسكی بە ریالیزمی پیس دەناسرێت\nنووسینەكانی بوكۆڤسكی لەگەڵ شێوازی ژیانی خوێنەری كورددا یەك ناگرێتەوە\n"مەستی، سێكس، شێتی" سێكوچكەی نووسینەكانی چارلس بوكۆڤیسكین. ئەو نووسەرە ئەمەریكییە بە خاوەنی رێبازی "ریاڵیزمی پیس" دەناسرێت، ماوەی چەند ساڵێكە وەرگێڕی كورد روویان داوەتە وەرگێڕانی كتێبەكەی و عەتا میرەكی یەكێكە لەو وەرگێڕانە. لەم دیمانەیەی "وشە"دا باس لە عەتا و چەند رەهەندێكی تایبەتی ئەدەبی بوكۆڤسكی دەكات.\nیەكێك كارەكانت وەرگێڕانی كتێبێكی نووسەری ئەمەریكی بۆكۆفسكییە بەناوی "پاریس"، هەڵبەتە ماوەی چەند ساڵێكی كەمە وەرگێڕی كوردی دەست بۆ بۆكۆڤسكی دەبات، تا ئێستە چەند رۆمان و كۆمەڵە چیرۆكێكی كراوەتە كوردی، بەڵام جیاواز لە كاری ئەوان، تۆ دەستت بۆ شیعرەكانی بردووە، هۆی ئەمە چییە؟\nلە پێشدا دەمەوێ ئاماژەیەكی كورت بە ژیانی بوكۆڤسكی بدەم كە ئەستەمە بكرێ كاریگەری ئەو ژیانە لەسەر نووسینەكانی لەبەرچاو نەگرین. 23 ساڵان بوو كە چیرۆكی "ئاكامەكانی یاداشتێكی دوور و درێژی رەتكراو"ی لە گۆڤاری چیرۆك چاپ بوو، دوو ساڵ دوای ئەوە چیرۆكی "٢٠ سوپاس بۆ كاسێڵدن"ی بڵاو كردەوە. هەروەها بوكۆڤسكی بۆ یەك دەیە وازی لە بڵاوكردنەوەی نووسین هێنا. لەو ماوەیە لە لۆس ئەنجڵۆس ژیا، ماوەیەكیش بەناو ئەمەریكادا سەرگەردان بوو. دەستیی دایە زۆر پیشەی كاتی و سەخت لەوانە: هەڵواسینی پۆستەر لەسەر رێیەكان، شۆفێری لۆری، پاسەوانی، قاپشۆری، كرێكاریی لە كارگەی دروستكردنی پسكیتی تایبەت بە سەگ، شیرینی دروستكردن لەگەڵ كاركردن لە بەنزینخانە، لە ژوورە هەرزان و نەگونجاوەكاندا دەمایەوە. لە ساڵە سەرەتاییەكانی ١٩٥٠دا وەك نامەبەر لە پۆستە دامەزرا، بەڵام دوای دوو ساڵ و نیو وازی هێنا.\nلە ١٩٥٧دا لەگەڵ شاعیر و نووسەر "باربارا فری" زەماوەندی كرد و دوای دوو ساڵیش لێی جیا بووەوە. هەڵبەت فری پێداگریی لەسەر ئەوە دەكرد كە ئەو جیابوونەوەیە پێوەندی بە ئەدەبیاتەوە نەبووە. ئەمەش سەرەڕای ئەوە دێت و لەسەر ئەو باوەڕە بوو كە شارەزایی بوكۆڤسكی زیاتر لە بواری شیعردایە. دوای ئەو جیابوونەوەیە جارێكی تر بوكۆڤسكی ڕووی لە خواردنەوە و شیعرنووسین كرد.\nجارێكی تر گەڕایەوە پۆستەخانە، ئەو شوێنەی پێشتر ئیشی تێدا كردبوو. لە ساڵی ١٩٧٦ بوكۆڤسكی بە "لیندا لی بیلی" ئاشنا بوو كە خاوەنی ڕێستورانێك بوو، پاش چەندان ساڵ پێكەوە بوون, دواجار لە ساڵی ١٩٨٥دا زەماوەندیان كرد.\nبوكۆڤسكی لە تەمەنی ٤٩ ساڵیدا دەست لە كاركردن لە فەرمانگە هەڵدەگرێت و بەشێوەیەكی پیشەیی دەست دەكات بە نووسین هەر بەو جۆرەی خۆی لە نامەكەیدا ئاماژەی پێ داوە، "من دوو ڕێم لە بەردەمدایە، یان لە فەرمانگەی پۆستە و گەیاندن بمێنمەوە و گەمژەیەكم لێ دەربچێت، یاخۆ لە دەرەوەی ئەوێ بم و وا خۆم بنوێنم كە نووسەرم و هەردەم برسی بم، من بڕیارم داوە برسی بم".\nبوكۆڤسكی لە ساڵی 1994 و لە تەمەنی 74 ساڵیدا كۆچی دوایی كرد. لەسەر كێلی گۆڕەكەی نووسراوە: هەوڵ مەدە (Dont try).\nئەو شێوازە نووسینەی بوكۆڤسكی بە ریالیزمی پیس ناسراوە. بوكۆڤسكی زیاتر لەوەی پەرۆشی ستراكتوور بێ و بە فۆرمەوە خەریك بێ، نووسەرێكە داڵغەی ناوەڕۆكی هەیە. لە نووسراوەكانیدا رەخنەگرانە و بە تووڕەیی باسی هەڵاواردن، هەژاری و پرسە كۆمەڵایەتییەكانی كۆمەڵگەی ئەمەریكا دەكات.\nمن ئەو كتێبەم لە ڕۆژهەڵات چاپ و بڵاو كردەوە كە ٤٠ شیعری بوكۆڤسكی لەخۆ دەگرێ. ناوەڕۆكی شیعرەكانی بوونە هاندەر بۆ وەرگێڕانەكە. دیارە ئەو دیدگە و روانینەی لەبارەی بوارە كۆمەڵایەتییەكان، هەڵقوڵاوی هەمان ژیانی سەخڵەتی خۆی بوون. بۆ نموونە بوكۆڤسكی باوكی بە كەسێكی دەمپیس و تووڕە ناو دەبات و ڕەنگدانەوەی ئەوەش لە شیعری "بزەیەكی فەرامۆشنەكراو"دا دەبینرێ كە باسی لێدانی بەردەوامی دایكی دەكات لەلایەن باوكیەوە.\nبەگوێرەی تێگەیشتن و ئەزموونی خۆت چ جیاوازییەك لە نێوان شیعری بۆكۆفیسكی و چیرۆكەكانی ئەو هەیە؟\nبوكۆڤیسكی خاوەنی زیاتر لە هەزار پارچە شیعر و دەیان چیرۆك و شەش رۆمانە، ڕۆمانەكان بریتین لە پۆستەخانە ١٩٧١ - هەزار پیشە ١٩٧٥ - ژنان ١٩٧٨ - ساندویچی ژامبۆن بە نانی چەورەوە ١٩٨٢- هۆلیوود ١٩٨٩- بازاڕی ١٩٩٤.\nبوكۆڤیسكی جیاواز بوو لەو شاعیرانەی خۆیان لە ئاپۆرای خەڵك جیا كردووەتەوە. شیعرەكانی بە ژیانی رۆژانە و واقیعەوە نزیكە و تێكەڵی ئاساییترین بوارەكانی تاكەكەسی بوون. رەهەندێكی تری نووسینەكانی بریتییە لە باسكردنی دزێوی و ڕەشی و تەنانەت جوانییەكانی ژیانی مرۆڤ، بۆیە شێوازەكەی بە "ڕیالیزمی پیس" ناسراوە. سەرنجڕاكێشیی شیعرەكانی بوكۆڤیسكی دەگەڕێتەوە بۆ ئەم تایبەتمەندییانەی باسم كردن، بەڵام ئەم باسە ناكاتەوە ئەوەی كە ڕاستەوخۆ ڕەنگدانەوەی موزیك و زمانی شیعرەكانی لەناو دێڕەكانی چیرۆكەكان و ڕۆمانەكانیدا ببینین. بەو حاڵەشەوە چ شیعر و چ ڕۆمانەكانی بوونەتە جێی سەرنج و ئاوڕدانەوە لەلایەن هۆگرانییەوە.\nهۆی سەرەكی بڵاوبوونەوەی ڕۆمانەكانی لەناو خەڵكدا دەگەڕێتەوە بۆ خەریكبوونی ناوەڕۆك و فەزای ئەو ڕۆمانانە بە ژیانی ڕۆژانە و هەروەها شوێنپێی ژیانی تاكەكەسی بوكۆڤیسكین خۆی. لە ڕۆمانەكانی "ژنان"، "هەزار پیشە"دا ئەو نووسەری چینی خوارووی كۆمەڵگەیە. باسی ئەوەم كرد كە بوكۆڤیسكی خۆی ژیانێكی سەختی هەبووە، هەر ئەوەش وایكردووە كاراكتەری ڕۆمانەكانی كەسانی لەبیركراو و هەژار و بێ پارە و داماو و تەنانەت سۆزانیشی تێدابێ. هەڵبەت ڕۆمانی "بازاڕی" بڕێك جیاوازە و شوێنپێی ژیانی خۆی نابینین، ئەو بەرهەمەی باسی پۆلیسێكی لێكۆڵەرە، پڕە لە كورتە ڕستەی نیمچە فەلسەفی. بوكۆڤیسكی بێباكە لە بەكارهێنانی هەر چەشنە وشەیەك، چونكە لە زمانی كاراكتەرەكانیەوە قسە دەكات كە سەربە چینە نەدارەكانی كۆمەڵگەن.\nمن كتێبێكی بۆكۆڤیسكیم وەرگێڕاوە كە كۆمەڵە چیرۆكێكە، سەرەتا هەستم كرد كارێكی بێ مانا وەردەگێڕم، بەڵام دواتر هەستم كرد نووسینەكانی ئەو تام و چێژێكی تایبەتیان هەیە، ئایا ئەزموونی تۆ لەگەڵ وەرگێڕانەكە چۆن بوو؟ ئایا چۆن شێوازی نووسینەكانی ئەو پێناسە دەكەیت؟\nشێوازی نووسینی بوكۆڤیسكی و پووچگەراییەكەی خوڵقاوی ستایلی ژیانی ئەمەریكاییە و جیاوازە لەو جۆرە پووچگەراییە فەلسەفییەی زۆر لە نووسەران و بیرمەندان وەك تێگەیشتنی خۆیان بەرانبەر ژیانی مرۆڤ لە سەردەمە جیاوازەكاندا بوویانە. هەرچەند كەسانێك وەك ژان پۆل سارتەر و ژان رەنێ وەك پادشای شاعیرانی ئەمەریكا ناویان هێناوە. واتە دەكرێ بڵێین دیدگەی بوكۆڤیسكی دیدگەیەكی فەلسەفی نییە، بەڵكو وەك واقیعێكی بێزاركەر و پیس بۆ پێوەندییە ئینسانییەكان و تەنانەت خوو و ڕەفتار و ئاكاری مرۆڤ دەڕوانێ.\nخۆی لە چاوپێكەوتنێكدا لەگەڵ ئەكتەری بەناوبانگ شان پێن دەڵێ: زۆر سەیری خەڵك ناكەم. بێزار دەبم بەوە. ئاخر دەڵێن ئەگەر زۆر سەیری كەسێك بكەی شێوەت وەك ئەوی لێ دێ. چەند بێچارەیە لیندا. زۆربەی كات بە بێ یارمەتی كەس ئیشەكانم دەكەم. مرۆڤەكان پڕم ناكەن، بەتاڵم دەكەنەوە. ڕێزی كەس ناگرم. تۆزێ كێشەم هەیە. خەریكم درۆ دەكەم.. بەڵام بڕوا بكە ڕاست دەڵێم. ناوبانگ لەناوت دەبا، بەڵام من خاوەنی باشترین ناوبانگم، چۆنكە لە ئەوروپا دەمناسن بەڵام لێرە نا. من لە بەختیارترین مرۆڤەكانی دنیام، بێ ئەوەی شایستەی بم. ناوبانگ بەڕاستی شتێكی زۆر خراپە.\nدەڵێ: هیچكات هەستم بە دڵتەنگی نەكردووە. لە ژوورێكدا تەنیا ماومەتەوە، حەزم لە خۆكوژی بووە. خەمۆك بووم، حاڵم خراپ بووە، خراپتر لە خراپ، بەڵام هەرگیز هەستم بەوە نەكردووە كەسێك لە دەرگەوە بێ و لە دەست ئێش ڕزگارم بكا. باشترە وا بڵێم كە دڵتەنگی قەت ئازاری نەداوم، چونكە حەزم لە دوورەپەرێزی بووە. وەك ئیبسن ئدڵێت: "بەهێزترین مرۆڤەكان، تەنیاترین مرۆڤەكانن".\nمەستی و شێتی و سێكس، ئەمە سێكوچكەی نووسینەكانی بۆكۆڤسكییە؟ ئایا چەند لەگەڵ ئەو بۆچوونەی كە لەمیانەی ئەو سێ وشەوە پێناسەی ئەدەبی بۆكۆڤسكی دەكات؟\nبەڵێ مەستی و شێتی و سێكس مۆتیڤی نووسراوەكانی بوكۆڤسكین. تەنانەت لە كاتی شیعر خوێندنەوە و وتاردانیشدا مەستی لەبیر نەچووە. لە میانەی وتوێژەكەی لەگەڵ شن پێندا پێی دەڵێ، "من تەنیا شەوان دەڕۆمە دەرەوە و لە ناو باڕەكاندا خۆم دەشارمەوە، جا دەڵێ لەوانە گەڕێ وەرە با بخۆینەوە". ئینجا دەزانین لە زۆر لە بەرهەمەكانیدا گرنگی زۆری بە سێكسیش داوە، بەڵام من لەگەڵ ئەوەدا نیم كە ئەوانە تەنیا پێناسەی ئەدەی ئەو بن. وەك پێناسە خستنەڕووی ڕاستی زات و سروشتی ئینسان، پێوەندییەكان، درۆ و خەیانەت و تەنانەت جوانییەكانی ژیان پێناسە ئەدەبی بوكوڤسكین.\nئەوانەی نووسینەكانی ئەم نووسەرەیان وەرگێڕاوە، باس لەوە دەكەن كە زۆر جار تووشی كێشە دەبن لەگەڵ وشەكانی، چونكە بێ پەردە هەموو وشەیەك لە نووسینەكانی هەیە، تەنانەت ئەگەر وەك خۆی بگوازرێنەوە، ئەوا خوێنەری كوردی قبووڵی ناكات، ئایا تۆش ئەم كێشەیەت هەبوو؟\nئەوە بابەتێكی بەرچاوە لە نووسراوەكانی بوكۆڤسكیدا. واتە هەبوونی ئەو وشانەی لەوانەیە هێنانەوەیان بڤە بێ. ئەوەش لە ڕۆمانەكانیدا و بەتایبەت لە شیعرەكانیدا زۆرە. هەڵبەتە هێنانی ئەو وشانە بۆ وەرگێڕ كێشە ساز ناكات، بەڵكو بڕێ فەزا و بارۆدۆخی تایبەتیش بەدی دەكرێ كە ڕەنگە لەگەڵ شێوازی ژیانی خوێنەری كورددا یەك نەگرێتەوە. بەشبەحاڵی خۆم هیچ كات ڕازی نابم بە لابردنی بەشێك لە شیعر یان ڕستە یان پەڕەگرافێك كە وەرمگێڕابێ. بە دیاریكراوی بۆ ئەوەی شتێكی وا بەسەر شیعرەكانی كتێبی "پاریس" دا نەیەت، لەو 50 شیعرەی بۆ چاپ وەرمگێڕابوو، بڕیارم دا 10 شیعری بسڕمەوە كە لەوانە بوو كێشەم بۆ ساز كەن.\nئایا بە بڕوای تۆ وەرگێڕانی كارەكانی ئەم نووسەرە، چ سوودێك بە كتێبخانەی كوردی دەگەیەنێ؟ چونكە رەنگە لە بەرانبەردا كەسانێك هەبن، لە بنەڕەتدا بە پێویستی نەزانن و بە ئەدەبێكی بێكەڵكی بزانن، بەتایبەتی كاتێك دەزانین وێنەیەكی نەرێنێ لەسەر ژیانی ئەو كەسە لەلای خەڵك هەیە؟\nمن لە پێشدا لەگەڵ شیعرەكانی بوكۆڤسكی ئاشنا بووم، چێژێكی تاڵم لێ بینین، سەرسام بووم بەو ڕاستگۆییەی، بەو بوێرییەی كە كەس بەو شێوەیە باسی وردترین بابەتەكانی نەكردووە و لاریی لە گوتنی هیچ واقیعێكی ژیانی مرۆڤەكان نییە. ئەوەی ڕاستی بێ وەرگێڕانم بۆ بەشە سەرەتاییەكانی ڕۆمانی "پۆستەخانە"ش كرد، بەڵام دواجار بڕیارەكەم گۆڕی و سەرلەنوێ چوومەوە سەر شیعرەكانی، چونكە هەستم كرد باشتر وایە لە پێشدا بوكۆڤسكی وەك شاعیرێك كارەكانی لە قەبارەی كتێبدا بكەوێتە بەر دیدی خوێنەری كورد. كتێبخانەی كوردی لەچاو پێشتر دەوڵەمەندترە، ئەوەش بەهۆی كۆمەڵێك وەرگێڕانی نووسەرە بیانییەكانەوەیە لەلایەن وەرگێڕی كوردەوە. پرسیار دەكەن سوودی ئەو وەرگێڕانانەی بۆ بەرهەمی ئەدەبیی ئینگلیزی و فڕەنسی و ئیسپانی چییە؟ نووسەری كورد لە ڕێی ئەو كارانەوە كە هەر كامە و كاریگەری بەرچاویان بووە لە ڕەوتی ئەدەبی نە تەنیا وڵاتەكانی خۆیان، بەڵكو كاریان كردووەتە سەر شیعر یان ڕۆمانی جیهانی. نووسەر ئێمە پێویستە بە ڕەوت و تەكنیكەكانی نووسینی سەركەوتووی جیهانی ئاشنابێ. بەڵام سەیر ئەوەیە كەس ناپرسێ بۆ نووسراوەی دەستە چەندەمی فارسی و عەرەبی و توركی لەلایەن بڕێ لە دەزگەكانەوە بە سەقەتی و پڕ هەڵە بە تێچووی زۆرەوە چاپ دەكرێ و دەرخواردی خوێنەری كورد دەدرێ كە دوایی كاریگەری نەرێنی ئەو كارە دیار دەكەوێ كە بریتین لە تێكدانی زەوق و چێژی خوێنەری كوردی.\nئایا جگە لە وەرگێڕانی "پاریس" چ كتێبێكی ترت بڵاو كردووەتەوە؟\nمن لە زمانی ئینگلیزییەوە وەرگێڕان دەكەم، بێجگە لەو وتار ڕەخنەییانەی ناوبەناوێ نووسیومن، هەروەها كۆمەڵێك شیعر و چیرۆك كە تاكوتەرا لە گۆڤار و ماڵپەڕە ئەدەبییەكاندا بڵاو بوونەتەوە، ئەو كارانەم كردووەتە كوردی "پاریس" هەڵبژاردەیەك لە شیعرەكانی چاڕڵز بوكۆڤسكی "مژ" كۆمەڵە شیعری كاڕڵ سەندبرگ "تۆڵەی سەوزەڵانی" ڕیچارد براوتیگن، كۆمەڵە چیرۆكێكی جەی.دی ساڵەنجەر.


سووده‌كانی خواردنی لاله‌نگی – Knwe.org\nسەرەکی » زانست » سووده‌كانی خواردنی لاله‌نگی\nسووده‌كانی خواردنی لاله‌نگی\nلاله‌نگی یه‌كێكه له میوه وه‌رزیه‌كان چاره‌سه‌ری سه‌رمابوون و ئه‌نفلۆنزا ده‌كات،ئه‌مه‌ش به‌ته‌نها سوود نیه كه لاله‌نگی هه‌یه‌تی به‌هۆی بوونی كۆمه‌ڵێك ڕه‌گه‌زی خۆراكی گرنگ له‌م میوه‌یه‌دا خواردنی سودی زۆری بۆ جه‌سته‌و پێست هه‌یه،ئه‌مانه‌ش كۆمه‌ڵێك سودی دیكه‌ی لاله‌نگین:\n١-چاره‌سه‌ری لۆچی ده‌مووچاو ده‌كات:\nبه‌هۆی بوونی ڤیتامین «C» له لاله‌نگیدا خواردنی پێست به‌گه‌نجی ده‌هێڵێته‌وه ده‌شتواندرێت له ڕێگای گیراوه‌یه‌كه‌وه كه پێكدێت له: (سێ قژ له لاله‌نگی ،كه‌وچكێك ماست و ھه‌نگوین) پێویسته تێكه‌ڵی یه‌كتربكرێن له پاشاندا ئه‌م گیراوه‌یه بۆ ماوه‌ی ١٠ خوله‌ك بدرێت له ده‌مووچاو و مل، ئه‌م ماسكه یارمه‌تیده‌رێكی باشه بۆ پاكردنه‌وه‌ی و لابردنی چه‌وری و به‌كتریای زیان به‌خش له‌سه‌ر پێست.\n٢- خواردنی لاله‌نگی بۆ ئه‌و كه‌سانه به‌سوده كه به‌ده‌ست كه‌می ڕێژه‌ی ئاسن له‌له‌شیاندا ده‌ناڵێنن،یارمه‌تی ئاسانكردنی كرداری هه‌ڵمژینی ئاسن له‌لایه‌ن له‌شیشه‌وه ده‌دات.\n٣-جوڵه‌ی ڕیخۆڵه چالاكده‌كات،لاله‌نگی ڕێژه‌یه‌كی زۆر له ڕیشاڵی سروشتی تێدایه یارمه‌تیده‌ره له چالاكردنی جوڵه‌ی ڕیخۆڵه هه‌روه‌ها قه‌بزیش چاره‌سه‌ر ده‌كات.\n٤-ئه‌گه‌ر له‌و كه‌سانه‌یت به‌ده‌ست بوونی زیپكه به ده‌مووچاوته‌وه ده‌ناڵێنیت وا باشه گرنگی به خواردنی لاله‌نگی بده‌یت،ئه‌مه‌ش ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ گرنگی ڤیتامین «A» له‌م میوه‌یه‌دا.\n٥-ڕێژه‌یه‌كی زۆر له ڤیتامین»A» و ڤیتامین «B16» تێدایه بۆته‌ندروستی قژ و پێدانی ره‌ونه‌قی به قژ زۆر به‌سوده هه‌روه‌ها سپی بوونیشی دواده‌خات .\nله‌م كاته‌دا پێویسته به‌م شێوه‌یه ئاماده‌بكرێت:\nشه‌ربه‌تی لاله‌نگی بۆ ئه‌و زه‌یته پێویسته زیاد بكرێت كه ده‌درێت له قژ ،له دوایدا بۆ ماوه‌ی ١٠ خوله‌ك ده‌بێت به قژه‌وه بێت و له پاشاندا بشۆردرێت.\n٦-ڕێگری ده‌كات له توشبوون به نه‌خۆشیه‌كانی دڵ و شێرپه‌نجه،به‌پێ توێژینه‌وه‌یه‌كیش خواردنی لاله‌نگی و پرته‌قاڵ به‌شێوه‌یه‌كی ڕێكوپێك سنورێك بۆ نه‌خۆشیه‌كانی دڵ و شێرپه‌نجه و نه‌خۆشیه درێژخایه‌نه‌كان داده‌نێت.\n٧-لاله‌نگی به‌رزی په‌ستانی خوێن چاره‌سه‌رده‌كات،بۆیه ئه‌و كه‌سانه‌ی به‌ده‌ست به‌رزی په‌ستانی خوێنه‌وه ده‌ناڵێنن واباشه گرنگی به خواردنی لاله‌نگی بده‌ن .\n٨-یارمه‌تی دابه‌زانی كێشی له‌ش ده‌دات،ئه‌و ڕیشاڵانه‌ی كه له‌لاله‌نگیدایه واده‌كات ماوه‌یه‌كی درێژ هه‌ست به‌برسێتی نه‌كرێت.\n٩-چاره‌سه‌ری برینداری ده‌كات،به دانانی زه‌یتی لاله‌نگی له‌سه‌ر ئه‌و شوێنه‌ی كه دووچاری برینداری بووه یارمه‌تیده‌رێكی باشه بۆ دروستكردنه‌وه‌ی خانه‌ی نوێ و زوو چاكردنه‌وه‌ی برینداریه‌كه.\n١٠-لاله‌نگی ده‌وڵه‌مه‌نده به ڕه‌گه‌زی دژه هه‌وكردن و دژه ژه‌هر له‌له‌شدا، به‌رگری له‌ش دژی كۆمه‌ڵێك له نه‌خۆشی نموونه‌ش ئه‌نفلۆنزا زیادده‌كات.\nكۆرۆنا هەنگەوانی بوژاندۆتەوە\nكچێكی ئیفلیج بەسەر نەخۆشییەكەیدا زاڵ دەبێت\nسوودە تەندروستیی و جوانكارییەكانی لیمۆ


زیاتر لە 500 گوندی هەرێم لە ترسی شەڕی تورکیا و پەکەکە چۆڵکراون - هيوای کۆرد\nHome هەواڵ ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست زیاتر لە 500 گوندی هەرێم لە ترسی شەڕی تورکیا و پەکەکە چۆڵکراون\nزیاتر لە 500 گوندی هەرێم لە ترسی شەڕی تورکیا و پەکەکە چۆڵکراون\non: ته‌مموز 27, 2020 In: ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست, عێراق, کوردستانی, هەواڵ\nئەو لیژنانەی پەرلەمانی کوردستان رایسپاردن بۆ بەدواداچوونی زیانی شەڕی سوپای تورکیا و پارتیی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە) لە ناوچە سنوورییەکانی هەرێمی کوردستان، راپۆرتەکانیان تەواوکرد و دەرکەوتووە تورکیا بە قووڵایی 15 کیلۆمەتر خاکی باشووری کوردستانی بەزاندووە و زیاتر لە 500 گوندیش لە ترسی شەڕ چۆڵکراون.\nپەرلەمانی کوردستان لە 29ی حوزەیرانی ئەمساڵدا چەند لیژنەیەکی بۆ بەدواداچوونی رەوشی ناوچە سنووریەکانی هەولێر، دهۆک، سلێمانی بۆ زانینی زیانی بۆردوومان و تۆپبارانەکانی تورکیا و ئێران راسپارد. لیژنەکان چوونەتە ناوچە جیاوازەکانی سنووری پارێزگای هەولێر، سلێمانی، هەڵەبجە، دهۆک و شنگال.\nلە ئەنجامی راپۆرتی لیژنەکاندا کە تایبەت بۆ رووداو نێردراوە دەرکەوتووە، لە ماوەی ئەو ئۆپەراسیۆنانەی تورکیا لە ناوەڕاستی مانگی حوزەیران دەستیپێکردوون 504 گوند چۆڵکراون و لە ماوەی شەڕی 28 ساڵەی تورکیا و پەکەکەشدا 50 هاونیشتمانی سڤیل شەهیدبوون.\nراپۆرتی لیژنەکان بەپێی سنووری پارێزگاکان بەمشێوەیە:\n– لە 73 گوندی سەر سنوور 55 گوند چۆڵکراون.\n– دەیان ملیۆن دۆلار زیانی سووتانی رەز و باخ بووە.\n– 104 گوندی سۆران و سیدەکان چۆڵكراون.\n– 15 گوندی سنووری چۆمان چۆڵکراون.\n– گوندەکانی زارگەلی و بۆکریسکان لە وەرتێ چۆڵکراون.\n– ئێران بەربەستی هاتووچۆی بۆ خەڵکی گوندەکان دروستکردووە.\n– هێرشی کونەماسی لە 25ـی حوزەیراندا بووەتە هۆی برینداربوونی 7 کەس و 25 ملیۆن دینار زیانی ماڵیی هەبووە.\n– زیانی خزمەتگوزاریی گشتی لەسەر کارەبا و رێگەوبان هەبووە.\n– بەزاندنی سنوور لەلایەن ئێرانەوە لە کێلێ و جاسووسان\n– پێشێلکردنی رێککەوتنی ساڵی 1975\n– وێرانبوونی بنکەی تەندروستیی گوندی سەفرە.\n– زیانی هێڵی سەرەکیی کارەبای گوندەکە .\n– رووخانی زۆربەی خانووەکانی گوندەکە.\n– بەزاندنی سنوور پانی 40 کیلۆمەتر و قووڵایی 15 کیلۆمەتر لەلایەن تورکیاوە.\n– 666 تۆپ و 70 مووشەک ئاراستەی گوندەکان کراون.\n– لە 28 ساڵدا 50 کەس کوژراون و دەیانیش بریندار بوون.\n– 18 بارەگای تورکیا لە سنووری گوندەکانی زاخۆ دانراون.\n– 25 گوندی شارۆچکەی دەرکار تۆپباران کراون.\n– 200 جووتیار ناتوانن بگەڕێنەوە ناوچەکانیان.\n– 13 گوندی باتیفا بۆردوومانکراون و 27 گوند چۆڵکراون.\n– بەگشتیی 400 خێزان زیانمەند بوون.\n– چۆڵکردنی 198 گوند لە 348 گوندی قەزاکە.\n– 4 کەسی سڤیل شەهید بوون و 28 کەسیش بریندار.\n– %80ی گوندەکانی چەمانکێ چۆڵکراون.\n– 6 گوندی کانی ماسێ و بەرواری باڵا چۆڵکراون.\n– ئاوارەبوونی زیاتر لە 2500 خێزان.\n– چۆڵکردنی 85 گوند لە کۆی 92 گوندی شیلادزێ.\n– چۆڵکردنی 42 گوندی دێرەلووک لە کۆی 56 گوند.\n-.چۆڵکردنی 24 گوندی دینارتە لە کۆی 91 گوند.\n-.9 کوژراو و 21 بریندار لە 24 ساڵدا.\n– بەربەستی ئێران لەبەردەم جووتیارانی هەورامان.\n– پیسبوونی سەرچاوە ئاوییەکانی ناوچەکە.\nلیژنەکانی پەرلەمان چەند راسپاردەیەکیشیان داوەتە پەرلەمان، لەوانە:\n– هاوئاهەنگیی عێراق و هەرێمی کوردستان بۆ پاراستنی سنوور.\n– راسپاردنی حکومەت بۆ لێکتێگەیشتنی سیاسی لەگەڵ هێزی پارچەکانی دیکەی کوردستان.\n– زیادکردنی هێزی پاراستنی سنوور (کوردزمان).\n– راسپاردنی حکومەت بۆ دانوستاندنی قەرەبووکردنەوەی زیانلێکەوتووان.\nTags: پەرلەمانی کوردستانپەکەکەتورکیاچۆمانسلێمانی\nدایکی شەهیدان گیانی لەدەستدا


یانەی زینت مالكۆم دەفرۆشێت بەهۆی رەنگی پێستییەوە\nراپۆرتە رۆژنامەوانییەكان لە ئەوروپاوە باس لەوە دەكەن هاندەرانی یانەی زینێتی رووسی داوە دەكەن یانەكە دەستبەرداری مالكۆم بێت بەهۆی رەنگی پێستییەوە.\nلە ماوەی چەند رۆژی رابردوو مالكۆم دی ئۆلیڤێرای یاریزانی بەرازیلی بە بڕی ٤٠ ملیۆن یۆرۆ، لە یانەی بەرشەلۆنەی ئیسپانییەوە روویكردە ریزەكانی زینێتی رووسی، لە ئێستاشدا بەرپرسانی یانەكە بیر له فرۆشتنی ده‌كه‌نه‌وه له مێركاتۆی زستانه‌دا.\nبه پێی هه‌واڵی رۆژنامه‌كان به‌شێك له هانده‌ره سه‌رسه‌خته‌كانی یانه‌كه رازی نین یانه‌كه گرێبه‌ست له‌گه‌ڵ هیچ یاریزانێكی ره‌ش پێست واژوو بكات، هه‌ر له‌سه‌ره‌تاوه دژی هاتنی مالكۆم بوون بۆ یانەكە.\nله یه‌كه‌م به‌شداریكردنی مالكۆم له‌گه‌ڵ زینێت، جه‌ماوه‌ری یانه رووسییه‌كه لافیته‌یه‌كییان به‌رزكردبووه، له‌سه‌ریان نووسیبوو (پارێزگاری لە عادەتی خۆتان بکەن و بۆند لەگەڵ رەشپێست ئیمزامەکەن) ئه‌گه‌رنا ئێمه ره‌گه‌زپه‌رست نیین.\nسەرچاوەكان باس لەوە دەكەن: لە ئێستادا یانە رووسییەكە، بیر لەوە دەکاتەوە مالكۆم بفرۆشێت، یان بەخواستن بیداتە یانەیەکی تر، بۆ ئەوەى بەرکەوتنی زیاتری لەگەڵ هاندەران بۆ دروست نەبێت.


مارتین لوسەر کینگ *Martin Luther King وه‌رگێڕانی له فه‌ره‌نسییه‌وه: سه‌لام عارف\nبۆجارێكی تر ناوچه‌ی چۆمان له‌لایه‌ن ئێرانه‌وه تۆپباران كرایه‌وه\nلە ئاکامی هێرشی فرۆکه‌کانی تورکیا، ٧ هاوڵاتی یه‌ک بنه‌ماڵه‌ی کوردستانی شه‌هید کران.\nئاگاداری گرتنی سمینارێک له نۆروێژ سەبارەت بە ٣٢ ساڵەی فتوای جیهادی خومەینی دژی گەلی کورد لە رۆژهەڵاتی کوردستان\nلە پەرلەمانی سوید دیدار لە نێوان سه‌رۆکی پارتی سه‌ربه‌ستیی کوردستان و جێگری لێدەری گشتی لێبراڵی ئینتەرناشیوناڵی جیهانی و ئەندام پەرلەمانی سوید بەڕێوە چوو.\nدیداری ڕاستەوخۆی تەلەفزۆێنی بەڕێز عارف باوەجانی لەگەڵ پرسیاری کوردستانیان لە کاناڵی نەورۆز تی ڤی بۆ ماوەی یەککاتژمێر و ٢٠ خولەک. لە ڕێکەوتی ٢٧- ٨ – ٢٠١١ .\nبەرەو دامەزراندنی ( پارتی سەوزی ڕۆژهەڵاتی کوردستان)\nهێزەکانی ئێران جارێكی دیکە ناوچه سنوریه‌كانی باشو و ڕۆژهەڵاتیان تۆپباران كرده‌وه و هاوڵاتییەکی دیکەیان شەهید کرد\nعارف باوه‌جانی سه‌رۆکی پارتی سه‌ربه‌ستی کوردستان له هه‌ڤپه‌ێڤینێکدا له‌گه‌ڵ به‌شی کوردی ده‌نگی ئه‌مریک\nبۆردومانی فڕۆکە جەنگیەکانی تورکیا دەستیپێکردەوە\nڕۆژنامەی سەربەستیی ژمارە ١٢ بڵاوکرایەوە.\nبەرێوەچوونی سمینارێک بەبۆنەی ٣٢ ساڵەی فتوای جیهادی خومەینی دژی گەڵی کورد\nپارتی لیبراڵ دیمۆکراتی کوردستان سەنگەری خەباتی گواستەوە بۆ نێو ریزەکانی پارتی سەربەستیی کوردستان\nشاندێکی سەرکردایەتی پارتی سەربەستیی کوردستان سەردانی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستانی کرد.\nبۆجاری دووەم بومه‌له‌رزه وانی باکوری کوردستانی هه‌ژاند\nڕۆژنامەی سەربەستیی ژمارە ١٣ لە ١/١١/٢٠١١بڵاوکرایەوە.\nشاندێكی یەكیەتی لاوانی دێمۆكراتی كوردستان سەردانی سەركردایەتی پارتی سەربەستیی كوردستانیان كرد.\nئاهورا هەورامی ڕاوێژکاری سەرۆکی پارتی سەربەستیی کوردستان باس لە خەمساردی پارتە کوردستانییەکان دەکات لە مەڕ دروست نەبوونی بەرەی کوردستانی.\nهێرش بۆ سەر باڵۆێزی بەریتانیا و ئاڵۆزی پێوەندییە دیپلوماسییەکانی وڵاتانی جیهان لەگەڵ ئێراندا.


:: AM:09:08:19/11/2019 \nتەندروستی سلێمانی: ئەو ئامێرانە ڕێپێدراو نین\nبەشێك لە پیاو و ژن بۆ بەرزكردنەوەی توانای سێكسییان، پەنا دەبەنە بەر دەرمان و هەندێكیان سوود لەو ئامێرانە وەردەگرن كە تایبەتن بە گەورەكردنی ئەندامە پێوەندیدارەكانی لەش. لە تۆڕەكانی كۆمەڵایەتیش رێكلامی سێكسی زۆر بووە و بەرپرسانی تەندروستی بە زیانبەخشی هەژمار دەكەن.\nبە دەیان پەیج لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان رێکلام بۆ ساغکردنەوەی ئەو بەرهەمانە دەکەن کە گۆیا توانای سێکسی بەرز دەکەنەوە و بە شان و باڵی ئامێر و دەرمانەکانیان هەڵدەڵێن. یەکێک لەوانە لە ژێر ناوی H&H SHOPPING باس لە چارەسەرکردنێکی خەیاڵی دەکات. یەکێکی تر بە ناوی جوانکاری ئەمەریکی2 کۆمەڵیک بەرهەمی پێوەندیداری خستووەتەڕوو و تەنانەت ژمارە تەلەفونیشی داناوە. کوردستان شۆپیش رێکلام بۆ دەرمانی گەورەکردنی سمت دەکات. DAILY ONLINE دەرمانی گەورەکردنی زەکەر و یەکێکی تر باس لە رێکخستنی بەشێکی دیاریکراوی لەش دەکات و هەر کام لەو پەیجانەش لە پێناو بازرگانیکردن و بێ مۆڵەت و چاودێری چارەسەری بۆ خەڵک دەستنیشان دەکەن.\nدەرمانخانەكان تەنیا رێیان پێ دراوە دەرمانی لاوازی سێكسی بفرۆشن\nهێرش سەلیم جێگری بەڕێوەبەری گشتی تەندروستی سلێمانی، بە"وشە"ی راگەیاند, تەواوی ئەو دەرمان و ئامێر و كەلوپەلانەی لە تۆڕەكانی كۆمەڵایەتی رێكلامیان بۆ دەكرێت بۆ فرۆشتن لە بواری سێكس و توانای سێكسی, هەروەها ئامێرەكانی گەورەكردنی شوێنە هەستیارەكانی ژن و پیاو، رێپێدراو نین و زیانیان هەیە و دەرمانخانەكانیش تەنیا بۆیان هەیە دەرمانی لاوازی سێكسی بفرۆشن.\nئەو بەرپرسە دووپاتی دەكاتەوە، هەر دەرمانێك لە رێی رێكخراوی "ئێف دی ئەی" جیهانی تایبەت بە دەرمانی باوەڕپێكراو، پشتڕاست نەكرابێتەوە ڕێ بە فرۆشتنی نادرێت و نایاساییە.\nهەرچەندە ئامێرەكانی گەورەكردنی شوێنە هەستیارەكانی پیاو و ژن ئەگەر لە ژێر چاودێری پزیشكدا بێت شتێكی ئاساییە، چونكە وەك ئەوە وایە ئامێرێكی چارەسەری سروشتی بەكار بێت، بەڵام زیانیشی هەیە و دوای ماوەیەك دەردەكەوێت.\nئەو دەرمان و ئامێرانەی پزیشكین و رێیان پێ دراوە لە دەرمانخانەكان بفرۆشرێن، ئاسایین، بەڵام هەموو ئەوانەی تر كە رێكخراوە تەندروستییەكان پشتڕاستیان نەكردوونەتەوە، قەدەغە كراون.\nدكتۆر باریف زاهیر پسپۆڕ و شارەزا لە بواری دەرمانسازی و سەرۆكی سەندیكای دەرمانسازان، بە"وشە"ی گوت، تەواوی ئەو دەرمانانەی تایبەتن بە بەهێزكردنی توانای سێكسی و لە تۆڕەكانی كۆمەڵایەتی رێكلامیان بۆ دەكرێت و دەفرۆشرێن، رێپێدراو نین.\n"لەگەڵیدا ئامێرەكانی گەورەكردن و بچوككردنەوەی شوێنە هەستیارەكانی پیاو و ژن, كە لە رووی زانستی و تەندروستی رێكلامكردن بۆیان رێپێدراو نییە" باریف وای گوت.\nروونی دەكاتەوە، دەرمانی زیادكردنی توانای سێكسی دوو جۆرە، هەندێكیان بەهۆی پێدانی هەندێ دەرمانە كە هۆرمۆنیان تێدایە و رێپێدراون، بەڵام جۆری دووەم هەندێ دەرمانن كە لە رێی خوێنەوە كەسەكە وەریدەگرێت و وایلێدەكات هەست بەوە بكات توانای سێكسی بەرز بووەتەوە، بەڵام ئەمەیان رێپێدراو نییە.\nئەو پسپۆڕە دووپاتی دەكاتەوە كە هیچ دەرمانخانەیەك بۆی نییە دەرمانە رێپێنەدراوەكانی تایبەت بە زیادكردنی توانای سێكسی بفرۆشرێت كە لە كوالێتی كۆنترۆڵ دەرنەچوون، وەك قاچاخ مامەڵەیان لەگەڵ دەكرێت.\nباسی لە زیانەكانی دەرمانەكانی زیادكردنی توانای سێكسی و ئامێرەكان دەكات و دەڵێت, ئەو دەرمانانە ئەگەر بە رێنوێنیی پزیشك بەكار بهێنرێت ئاساییە، بەڵام ئەوانەی بەشێوەیەكی هەڕەمەكی دەرمان بەكار دێنن، دەبنە هۆی پووكانەوەی ئێسك، زیادكردنی پەستانی خوێن و زیادكردنی چەوری ناو خوێن.\nخاوەنی دەرمانخانەیەك لە شاری سلێمانی كە نەیویست ناوی ئاشكرا بكرێت، بە"وشە"ی راگەیاند، بەشێك لەو دەرمانانە لە وڵاتە پێشكەوتووەكانەوە دەهێنرێن و ئاسایین، بەڵام بەشێكی تریان سەرچاوەیان دیار نییە و پێویستە لە ژێر چاودێری پزیشك بەكار بهێنرێن.\nبەگوتەی خاوەنی دەرمانخانەكە "ئەو دەرمانانە ئاسایین و دەرمانخانەكان دەتوانن بیفرۆشن، چەند مادەیەكی ورووژێنەرن و سوڕی خوێن چالاك دەكەن، بەڵام هیچ دەرمانخانەیەك بەبێ رەچەتەی پزیشك ئەو جۆرە دەرمانانە ناداتە هاووڵاتی".


شیكارێك لە ڕۆژنامەیەكی قەتەری كە عومەر شێخ موسی ئەندامی دەستەی دامەزرێنەری یەكێتی شێری كردووەتەوە، باس لەوە دەكات لە ڕووداوەكانی یەكێتیدا گەڕانەوە بۆ دواوە نییە و لەپاش لادانی لاهور شێخ جەنگیش یەكێتی لەبەردەم سێ وێستگەدایە.\nشیكارەكە كە نوسەری رۆژئاوایی، شۆڕش دەروێش نووسیویەتی و "ناس كورد" خوێندنەوەی بۆ كردووە (22 تەمموزی 2021) باس لەوە دەكات لەپاش لاهور شێخ جەنگی سێ وێستگە لەبەردەم یەكێتیدایە: ئەگەری لەتبوون و جیابوونەوە بەدواشیدا پەرتەوازەبوونی گۆڕان و یەكێتی. دووەمیش خستنەگەڕی پەیوەندییە هەمەلایەنەكانی قوباد و بافڵ لەگەڵ ئەمەریكا و ئێران و بەغدا هەروەها لەگەڵ ماڵی بارزانی و سەركردە دێرینە یەكێتییەكانی یەكێتی بەمەبەستی قەرەبووكردنەوەی ئەو بنكە جەماوەرییە دژە پارتییەی لەگەڵ لاهور شێخ جەنگیدابوون. سێیەمیش پێویستی بەكارهێنانی هەندێك زبرییە بۆ چەسپاندنی دۆخی نوێ ئەمەش بۆ ناوبانگی یەكێتی باش نییە.\nشیكارەكە پێیوایە چیتر سەردەمی بەخشینەوە لەیەكێتی لاواز دەبێت و كەسە نزیكەكانی لاهور شێخ جەنگی خۆیان دەگونجێنن لەگەڵ دۆخی نوێ و پراگماتیزم زاڵ دەبێت بەسەر هەنگاوەكانی یەكێتی لە سەردەمی بافڵ تاڵەبانیدا.\nبەرز و نزمیی دۆلار و زێڕ و نەوت دوای کردنەوەى بازاڕەکان\n2021.07.31 - 09:55\n2021.08.03 - 14:58


چەند هەفتەیەکە حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئەنجامی گەڕانیدا بەدوای قەرزی کۆندا، یاسای ژمارە 3ی ساڵی 2019ی دۆزیوەتەوە، کە ساڵێک بەسەر دەرچوونیدا تێپەڕیوە و خودی یاساکەش لە ئەنجامی کارنەکردن بە یاسای ژمارە 3ی ساڵی 2018 دەرچووە. هەردوو یاساکەی 2018 و 2019 مەبەست لێیان کۆنترۆڵ کردنی زیادەڕۆیی لەسەر زەویوزاری موڵکی گشتییە لە سنووری شارەوانییەکاندا.\nپێدەچێت، ئەم گوژمەی ئێستە حکومەتی هەرێم دەیدات بۆ جێبەجێکردنی یاسای ساڵی 2019 ەیان، بنەماکەی خواستی زیادکردنی داهات بێت بۆ خەزێنە بەتاڵەکەی هەرێم، نەک دڵ سووتان بە زەویوزاری موڵکی گشتی.\nیاساکەی 2018 چیی لێ بەسەر هات؟\nپێش یاساکەی ساڵی 2019، یاسای ژمارە 3 ی ساڵی 2018 داڕێژرا. تێیدا بە یەک چاو تەماشای هەموو جۆرە زیادەرۆییەک کراو هەمووی بە نایاسایی لەقەڵەم درا وهیچ جۆرە "ماف"ێک بۆ زیادەڕۆیان دابین نەکرا. ئیتر ئاشکرا دیار بوو، کە یاسایەکی لەو جۆرە، کە بەو شێوەیە داڕێژرابێت، ئاکامەکەی ئەوە دەبێت کە بستێک لە دەرەوەی پەرلەمان بڕ ناکات. بۆچی؟\nچونکە لە وڵاتێکدا کە دۆخی ئاسایی جموجووڵی بازرگانی بریتی بێت لە پابەند بوون بە یاسا، و سەرپێچی لە یاسا و زیادەڕۆیی شتێکی دەگمەن بن، دەرکردنی یاسایەکی بە شێوەیەی یاسای ساڵی 2018، هیچ کێشەیەکی نابێت و زۆر بە ئاسانی جێبەجێ دەکریت. بەڵام لە هەرێمێکی وەکو کوردستاندا کە زیادەڕۆیی بنەمای جموجووڵی ئابوورییە و لەسەروو هەمووەوە ئەوانەی کە بەرپرسن لە سەروەریی یاسا، خۆیان پێش هەموو کەس پیادەی دەکەن، لە وڵاتێکی لەو جۆرەدا کە زێدەرۆیی کار و پیشەی زۆربەی کۆمەڵگایە (هەریەک بە رادەی دەسترۆیشتوویی و ناسین و نەناسینی شەق وەشێنان)، لە حاڵەتی وەهادا مەرگی ناوەختی یاسای لەو جۆرە وەکو قەدەرێکی ئیلاهیی لێدێت و لە پاش مەرگیش هەر رەحمەت بۆ ناردنی گونجاوە!\nیاساکەی ساڵی 2019 چی دەڵێت؟\nیاساکەی ساڵی 2019 تەنها ئەو پارچە زەوییانە دەگرێتەوە کە لەناو ماستەرپلانی شارەکانن. لە ماستەرپلانیشدا بۆ مەبەستی جێنیشین بوون تەرخان کرابوون و ئەو کەسەی زیادەرۆیی لەسەر کردووە بە مەبەستی تیاژیان خانووی لەسەر دروست کردووە وخۆی یان واریسی تێیدا دەژین. پاش ئەوەی زیادەڕۆکار پارەیەک دەدات بە حکومەت، ئەوا حکومەت بڕی 200 مەتر لە ناوەندی پارێزگا، 250 مەتر لە ناوەندی قەزا و 300 مەتر لە ناوەندی ناحیەکاندا لەسەر زێدەڕۆکار تاپۆ دەکات. دوا مەرجی سەرەکیش ئەوەیە کە زیادەڕۆییەکە پێش 2018/3/13 رووی دابێت (بۆ ئەو مێژووە؟ چونکە ئەوە ئەو مێژووەیە کە لە یاساکەی 2018 دا دیاری کرابوو، واتە مانگێک دوای دەرچوونی یاساکەی 2018!) و زیادەڕۆکار لە ماوەی چوار مانگ لە دەرچوونی یاساکەی 2019 داوای فەرمیی پێشکەش کردبێت.\nیاساکە نرخی زەوییەکانی بەم جۆرە دیاری کردووە:\nناوەندی پارێزگاکان (15000 - 30000) دینار بۆ هەر مەترێک\nناوەندی قەزاکان (10000 - 15000) دینار بۆ هەر مەترێک\nناوەندی ناحیەکان (5000 - 8000) دینار بۆ هەر مەترێک.\nهەروەها شێوازی بەکارهێنانی ئەو پارەیەی کە حکومەت دەستی دەکەوێت بەم شێوەیە دیاری کراوە:\n30٪ ی داهاتی ئەو فرۆشتنە بدرێت بە وەزارەتی شارەوانی و گەشتوگوزار بۆ خەرجیی نەخشە و دیزاینی ئەو باوچانە و 70٪ یش بۆ خەزێنەی حکومەتی هەرێم بە مەبەستی سەرف کردنی لە گەیاندنی خزمەتگوزارییە گشتییەکان بەو شوێنانە.\nلە رووە پۆزەتیڤەکەیەوە، جێبەجێکردنی ئەم یاسایە، کۆتاییەک بۆ دیاردەی چەندین گەڕەکی هەڕەمەک دادەنێت کە بە ناوی پڕمانای بەلاشئاوا و گوێمەدێ لە هەموو شارەکانی کوردستاندا قوت بوونەتەوە وچەندین ساڵە بەهۆی زیادەڕۆییەکانیانەوە لە زۆر لە ساکارترین خزمەتگوزارییەکانی شارەوانی بێبەشن.\nئەوەی کە زێدەڕۆکار ناچار دەکرێت پارەیەک بدات بە "کڕینی" ئەو زەوییەی زیادەڕۆیی لەسەر کردووە، ئەوەش پۆزەتیڤە و گێڕانەوەی لانی کەمی شکۆی موڵکی گشتییە کە لە دوای راپەڕینی 1991 ەوە تا ئەمڕۆ بە هەزارەها شێوە سووکایەتیی پێ دەکرێت.\nبەڵام جێبەجێکردنی یاسای 2019 بەبێ هیچ هەوڵێک بۆ سەپاندنی یاسای 2018 بەسەر رێدەڕۆکارانی دیکەدا، بە فەرمی دانیشتوانی هەرێمی کوردستان دەکات بە 3 چینی کۆمەڵایەتییەوە:\nیەکەم: گەورە زیادەڕۆکاران، ئەوانەی، نەک بە یاسا، بەڵکو لەبەر دەسەڵاتی شەقوەشێنییان، بە هەزارەها مەتر زەویوزاری موڵکی گشتی داگیردەکەن و بازرگانیی پێوە دەکەن و بگرە هەندێکیان تاپۆشییان دەکەن و کەسیش لە ئاستیاندا ناڵێت لەل! گەر لە نموونە دەگەڕێیت، هەر لە چەندین کیلۆمەتر دووجاکەی ناوجەرگەی هەولێرەوە تەماشا بکە کە بە قودرەتی قادیر بوو بە موڵکی حیزبێکی سیاسی، بەبێ ئەوەی فلسێکی قەڵبیان تێدا سەرف کردبێت. بە هەمان شێوە بڕوانە چەندین کیلۆمەتری دیکەی موڵکی حیزبی ئەملاش لە سلێمانی. کەمێک لە دەرەوەی شارەکان بڕوانە دەبینیت کە چەند هەزار دۆنم، نەک مەتر، زەوی کە هیچی نیو سەعات لە ناوجەرگەی شارەوە دوور نین و هەمووی زەویوزاری بەردەڵان یان کشتوکاڵیی موڵکی گشتین و دەیان دەستیان کردووە، بە کڕین و فرۆشتن، تەنانەت بە ئاگاداری و ئیمزای سەرۆکی یەکە ئیدارییەکان ئەو کڕین و فرۆشتنانە کراون.\nخەڵکی ناو ئەم چینە لە 1991 ەوە بەشیكی تایبەتی کۆمەڵگان کە ئەگەر یاسا بێت بەلایاندا، کلک و گوێی دەکەن!\nدووەم: زیادەرۆکاری ئەحباب و ئەربابی چینی یەکەم کە وەک ئەوان دەستڕۆیشتوو نین، بەڵام چینی یەکەم پێوێستی بە سۆز و ملکەچییانە. ئەمانە وردە زێدەڕۆکارن و زۆربەی کات بە پەنا زێدەڕۆییەکانی چینی یەکەمەوە و لە سێبەری ئەواندا چەند سەد مەترێک جیا دەکەنەوە و "ئیفرازی" دەکەن و بە خەڵکی هەژاری دەفرۆشن کە لەبەر بێدەرامەتی ناتوانن ببنە کرێچی. لە پاڵ ئەمانیشدا خەڵکی هەژاریش هەن کە فەوزای "ئیفراز" کردنی نایاسایی زەوی و بێباکیی یاساپارێزان هانیان دەدات سەربەخۆ و بێ ناسینی شەقوەشێنەکان، ئەوانیش لەتێک زەوی جیا بکەنەوە.\nپێدەچێت دەسەڵاتدارانی حکومەتی هەرێم، لە رێی گفتی تاپۆکردنی زێدەڕۆییەکانیان، بە مەبەستی دەستکەوتنی هەندێک دەرامەت بۆ خەزێنە بەتاڵەکەی هەرێم، ئامادەبێت لە بریی وابەستەییان بە شەقوەشێنەکانی حیزبەوە، بیانکاتە خاوەن موڵکی یاسایی.\nسێیەم: چینی ئەو هەژارانەی رۆژێک لە رۆژان هەڵپەی داگیرکردنی موڵکی گشتییان نەبووە و رێزی خۆیان و هاووڵاتیانیان زۆر لە ماڵی دونیا لا بەبەهاترە. ئەمانە سەرەڕای ئەوەی هیچ سەرپێچییەکی یاسایان نەکردووە، لەمەودوا ئەم یاسایە پێیان دەڵێت، خەتای خۆتان بوو، زوو دەستان نەوەشاند، لەبەر ئەوە تا خاوەنی ئەو مێشکە بن، نابنە خاوەنی بستێک لەوڵاتەکەتاندا.\nبێگومان دابینکردنی شوێنی ژیانی شایستە بۆ هەژارانی وڵات کارێکی پڕ رێزە و ئەرکی هەموو دەسەڵاتێکی هاوچەرخە، بەڵام کە دەوڵەتداری بکەوێتە دەستی ئاغا و شەقوەشێن، لەمەی هەیە باشتر روونادات. جێبەجێکردنی ئەم یاسای 2019 ەیەش دوای ساڵێک خەوتن بەسەریدا و بەبێ یاسا گشتگیرەکەی ساڵی 2018، بانگەشەیە بۆ جەمسەرگیریی کۆمەڵگا لە نێوان شەقوەشێن و زێدەڕۆکار لەلایەک و ئەودوای هاووڵاتییان لەلایەکی دیکە. دابین کردنی دارایی بۆ خەزێنەی حکومەتی هەرێم بەم جۆرە، کێشە داراییەکان چارەسەر ناکات و پەیوەندییەکانی کۆمەڵگا دەگەڕێنێتەوە سەردەمی پێش دەوڵەتی هاوچەرخ.


یادی ٥٠ ساڵەی ڕاپەڕینی ٤٦-٤٧ لە وتووێژی “کوردستان” لەگەڵ سمایل بازیاردا. هەڤبەیڤین: عەلی بداغی\nسمایل بازیار: رێبەرانی ڕاپەڕینی 46-47 کوردستان‌یان تێکەڵ بەو روحی خەباتگێڕی‌یە کرد کە لە شەستەکان‌دا لەسەرتاسەری جیهان وەڕێ کەوتبوو\nبانەمەڕی ئەمساڵ نیوسەدە بەسەر بڕگەیەکی گرینگی\nمێژووی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان‌و ڕاپەڕینی سیاسیی کورد لە ئێران ڕادەبڕێ. لە بانەمەڕی ساڵی 1346ی هەتاوی‌داو لە گەرمەی شەڕی ساردو هێمنی‌یەک کە حەمەڕەزاشای پەهلەوی بۆ خۆی‌و دەسەڵاتەکەی دانابوو، چەخماغەی ڕاپەڕینێکی چەکداری بە دژی ڕێژیمی پاشایەتی لێ‌درا کە ئەو گۆمە مەندەی شڵەقاند. جووڵانەوەیەک کە باوەڕو ورەی بە ڕوحی خەباتگێریی کوردو تێکۆشەرانی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان‌دا کردەوە.\nڕاپەڕینی 46-47 ئەگەرچی تەنیا 18 مانگی کێشاو بەهۆی هەلومەرجی سەختی خەباتی چەکداری لەو کاتداو ناهاوسەنگیی هێز تێک‌شکا، بەڵام کاریگەری‌یەکانی ئەو جووڵانەوەیە تا ئێستاش لەسەر بیرو ئەندێشەی خەباتکارانی سیاسیی کورد درێژەی هەیە.\n«کوردستان» لە وتووێژێک‌دا لەگەڵ سمایل بازیار، مامۆستای مێژوو لە زانکۆی کۆیەو ئەندامی پێشووی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکرات باسی لە چەند ڕەهەندێکی ئەو ڕاپەڕینە کردوە:\n50 ساڵ دوای ئەو ڕاپەڕینەی ساڵانی 46-47ی هەتاوی لەلایەن تێکۆشەرانی حیزبی دێموکڕاتەوە لە دژی ڕێژیمی پاشایەتی وەڕێ‌خرا، بە ڕوانینی مێژوویی چۆن پێناسەی ئەو ڕووداوە دەکرێ؟ ئەوە ڕاپەڕین بوو؟ جووڵانەوە بوو؟ یان حەڕەکەتێکی سنوورداری نیزامی؟\nئەوەی باسی دەکەی لە زۆر جێگاو سەرچاوەدا پێناسەی جۆراوجۆری بۆ کراوە، تەنانەت لە هەندێ جێ ناوی «شۆڕش»یشی لێ‌نراوە. چونکی شۆڕش بریتییە لە ئاڵوگۆرێکی قووڵ‌و بنەڕەتی لە هەموو بوارەکانی سیاسی، ئابووری‌و کلتووری‌و کۆمەڵایەتی لە کۆمەڵگادا. ئەمن لە نووسراوەی ئاکادمیکیش‌دا دیتوومە کە بە شۆڕشیان ناوبردوە کە ئەوە ناتوانێ دەقیق‌و لەجێی خۆی‌دا بێ. بەرامبەر بەوەش هەیە کە دەیانەوێ زۆر بچووکی بکەنەوە، یانی بە ماجەراجوویی‌و سەربزێویی ناو دەبەن. هەڵبەت وەک گوتم ڕوانگەی جۆراوجۆر هەیە لەو بارەوە. ئی واهەیە عاتفی چاوی لێ‌دەکا و زۆری گەورە دەکاتەوە، ئی واشە دەیەوێ بچووکی بکاتەوە. بەڵام دەکرێ بڵێین ڕاپەڕین بووە، چونکی ڕاپەڕین ڕاستەوخۆ لەگەڵ عەزم‌و ئیڕادە پێوەندیی هەیەو پشت‌ئەستووت بە فیکرو ڕێکخستنە. ڕاپەڕین بنەماکەی بۆ ئاگاهی‌و تێفکرین دەگەڕێتەوەو لاوەکان لە ڕاپەڕین‌دا دەوری سەرەکی دەبینن؛ چونکە ئاڕمانگەراو رادیکاڵن‌و بە گژ زوڵم‌و ستەم‌و چەوسانەوەدا دەچنەوە.\nئەم تایبەتمەندی‌یانە بە تەواوی لە ڕاپەڕینی چەکدارانەی 46-47دا دەبیندرێ. بە تایبەتیش کە لە نێو کۆمەڵانی خەڵك‌دا زۆری پەرە نەگرت‌و تەواو نەبووە جەماوەری. بۆیە بە ڕاپەڕین ناوهێنانی ئەو حەڕەکەتە دەکرێ لە چەمک‌و زاراوەکانی دیکەی وەک شۆڕش، ڕاپەڕینو … دەقیق‌تر بێ.\nڕێبەرانی ئەو ڕاپەڕینە کێ بوون؟ سەر بەکام ڕەوتی فیکریی حیزبی دێموکڕات لەو کاتەدا بوون؟\nئەوانەی ڕێبەرایەتیی ئەو ڕاپەڕینەیان کرد تەرکیبێکن لە کۆمەڵێک خوێندکارو ڕووناکبیری شاری، وەک سولەیمان موعینی کە ساڵێکی لە زانکۆی تاران خوێندبوو، سمایل شەریف‌زادە کە دواساڵی خوێندنی لە بەشی ئەلەکترۆنیک زانکۆی تاران بوو، حەمەدەمینی سیراجی کە ڕشتەی «حقوق»ی لە زانکۆی تاران تەواو کردبوو، سالار حەیدەری کە خوێندکار بوو ئەویش لە سەرەتاکانی جووڵانەوەدا لەگەڵ بوو. کاک عەبدوڵلا موعینی ڕێبەرێکی دیکەی جووڵانەوەکەیە کە دیپڵۆمی بووە و بێ ئەوەی بیەوێ بچێتە زانکۆ دێتە ڕیزی جووڵانەوەکە. بە گشتی ئەوان رێبەرانی ئەو ڕاپەڕینەن.\nمەلا ئاوارەش یەکێک لە ڕێبەرانی ئەو ڕاپەڕینە بوو کە پێگەیەکی ئایینی هەبوو، مەلایەکی ناوچەی سەردەشت کە لە حوجرەدا پێگەیشتووە، هەڵبەت ئەو بەو مانایە نییە کە چونکی زانکۆ نەچووە تێگەیشتنی سیاسیی نەبووبێ، پێچەوانە کەسایەتییەکی وشیاری سیاسی‌و مایەی بەهێزی ئەدەبیی هەبوو. شێعری «توتنەوان»ی ئەو جوانترین تەعبیرە لە مەینەتی‌و نەهامەتی‌یەکانی جووتیارانی چەوساوە. بەڵام دەتوانین بڵێین کە زۆرینەی ڕێبەرانی ئەو جووڵانەوەیە توێژی خوێندکاران‌و ڕووناکبیرانی شار بوون. بەڵام زۆرینەی هێزەکەیان‌و بەدەنەیان لە جوتیاران، خەڵکی ئاسایی‌و گوندنشینەکان پێک‌هاتبوون.\nئەو کەسانەی ناوت هێنان یەکیان ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبی دێموکڕات بووە لەو کاتەدا، مەبەستم کاک سولەیمان موعینی‌یە. دەمەوێ بپرسم ئەو ڕاپەڕینە چەندە وەڵامدانەوە بە زەروورەتێکی تاریخی لە سەر بەستێنێکی سیاسیی گونجاو و چەندە دەراوێشتەی قەیرانێکی تەشکیلاتیی حیزبی دێموکڕات بوو؟\nکاتێک باس لە دیاردەیەک دەکەین ناکرێ «تەک سەبەبی» بۆی بچین‌و هەر فاکتەرێک بەبەڵگە بێنینەوە. بۆ خوڵقانی هەر ڕووداو و دیاردەیەک ئەوە کۆمەڵە فاکتەرێکن دەست دەدەنە دەستی یەکتر، بەڵام گرینگ ئەوەیە کە ئێمە چۆنیان ئەولەوییت‌بەندی دەکەین. ئەوە کە کامەیان فاکتەری سەرەکی‌یە؟ هەموو ئەوانە دەتوانن کاریگەرییان لەسەر ئەو ڕەوتە بووبێ؛ بەڵام بێ‌گومان هۆکارێک قورسایی‌و وەزنی زۆرترە لەوانی دیکە.\nلە ڕاستی‌دا لە ڕوانگەی جۆراوجۆرەوە باسی ئەو جووڵانەوەیە کراوەو کێشەکە یان جیاوازیی بۆچوونەکان لەو ئەولەوییەت‌بەندییەڕا سەرچاوە دەگرێ. ئی وایە دەڵێن ئەوە هەلومەرجی باشووری کوردستان‌و بارودۆخی شۆڕشی ئەیلوولە کە شوێنکاری لەسەر جووڵانەوەی 46-47 داناوە. ئی واهەیە ئەو فشارانەی ڕاپەڕینی سیاسی لە باشووری کوردستان خستوویەتە سەر چالاکانی سیاسیی ڕۆژهەڵات‌و دەرەتانی تێکۆشانی پێ‌نەداون، ئەوە بووەتە هۆی هەڵگیرسانی ئەو جووڵانەوەیە لە نێوخۆی ڕۆژهەڵاتی کوردستان. هیندێکی دیکەش دەیبەستنەوە بە قەیرانی نێوخۆیی‌و کێشە نێوخۆیی‌یەکانی نێو حیزبی دێموکڕات. تەنانەت ئی واهەیە کە دەڵێ ئەوانە لە حەیفان خۆیان بە کوشتن داوە کە ئەمە ئیدی سەرسووڕهێنەرە بۆچوونی لەم چەشنە.\nبەڵام ئەو کێشە و ناکۆکی‌یانە بووە، تەنانەت لە پێش کۆنگرەی 2ی حیزبەوە بووە، کۆمیتەی ساغکەرەوەی لێ کەوتۆتەوەو درێژەی بووە.\nوایە، ئەوە دەزانم، بەڵام هیندێک کەس دەڵێن ئەوەیان بەسەردا سەپاوە، کە دیارە ناکۆکی‌و تێبینیی من تایبەت لەسەر ئەو خاڵەیە. ڕاستە ئەوانەی ئاماژەم پێکردن کەم‌و زۆر کاریگەری‌یان لەسەر بووە. بەڵام ئەوەی دەڵێ ئەوەیان بەسەردا سەپا ئەوە غەدرە، چونکی فاکتەڕی گرینگی باوەڕو ئیڕادەیان لێ زەوت دەکا. چونکی ئێمە دەبینین هەر لەو کاتەدا بەشێکی زۆری ڕێبەری‌و کادرو پێشمەرگەی حیزب هەر لە باشوور ماونەتەوەو کێشەو گرفتیشیان نەبووە.\nئەمەیان ئی ئەو نەبووە کە ئەو بەشە لە بنەڕەت‌دا کێشەیەکیان دروست نەکردوە بۆیە کێشەشیان نەبووە؟\nبەڵێ وایە، ئەوانەی جووڵانەوەی 46-47یان وەرێخست ئەوانیش دەیانتوانی وەک ئەوان بێ‌کێشە دانیشن‌و فارس گوتەنی « آهستە بیا، آهستە برو». بەڵام ئەوان نەیانتوانی بەو شێوەیە دابنیشن‌و هیچ نەکەن. دیارە ئەوانیش کێشەی خۆیان بووە بەڵام وانەبووە کە ئەوەیان بەسەردا سەپابێ. هۆکاری سەرەکیی ئەوە دەبێ لە کەش‌و هەوای سیاسیی ئەو کات‌دا بۆی بگەڕێی. ناکرێ ئەو دیاردەیە لە دۆخی ئێستادا هەڵسەنگاندنی بۆ بکەی، دەبێ بگەڕێیەوە کاتی ڕووداوەکان‌و بزانی لە چ هەلومەرجێک‌دا سەری هەڵداوە.\nجارێ با لە پێش‌دا با سەیری ڕەوتی ڕووداوەکان لەو کاتی ئێران‌دا بکەین، با بزانین لە ئێران دەرەتانی چالاکی‌یەکی ئاسایی هەیە؟ بە تایبەت دوای ئەوەی کرانەوەیەکی سیاسی لە ساڵەکانی 1339 تا 1342 بەهۆی فشاری ئەمریکا بۆ ناچارکردنی ئێران بە هەندێ چاکسازی دروست ببوو. عەلی ئەمینی، سەرۆک وەزیری ئەو کات هەندێ دەرەتانی سیاسی بۆ خەڵک کردبۆوە کە تێیدا بەرەی نیشتمانی‌و ئەوانە دەستیان بە چالاکی کردبۆوە. لە کاتی جوڵانەوەی 46-47دا ئەو قۆناغە کۆتایی هاتبوو، ئەو دەرەتانە بچووکەش نەمابوو، بەتایبەت دوای ئەوەی لە 15ی جۆزەردانی 1342 هەرای خومەینی‌یان سەرکوت کرد. ئیدی دوای ئەوە مەجالێک بۆ چالاکیی سیاسی نەما. مهەندیس بازرگان قسەیەکی جوانی هەیە لەو کاتدا. ئەو کە ئەندامی ڕێبەریی نێهزەتی ئازادی بوو لە کاتی دادگایی‌کردنیدا بە دادستانەکەی دەڵێ: «ئێمە ئاخرین کەسانێکین کە دەمانەوێ لە چوارچێوەی قانوونی بنەڕەتی‌دا خەبات‌و تێکۆشانمان هەبێ.» ئەو کە بۆخۆی لە نێو کۆمەڵگاو لە هەناوی ڕووداوەکان‌دا بووە، پێشبینیی ئەوە دەکاو دەڵێ ئێمە ئاخر نەسڵین. نەسڵەکەی دیکە دەست بۆ چەک دەباو لە رێگەی دیکەوە خەبات دەکا، واتە لە رێگەی توندوتیژی‌یەوە.\nیانی دەفەرمووی دۆخی سیاسیی ئەو کات ئەو شێوازەی بەسەردا سەپاندن یان ئیلهامیان لە شتێکی دی وەردەگرت؟\nدەمەوێ بڵێم هەلومەرجێکی ئاسایی و یاسایی بۆ تێکۆشان لەبەردەست‌دا نەبووە، ئەوە یەکەم. دواتر با سەیرێکی ڕەوتی ڕووداوەکان لە ناوچەو جیهان بکەین. دەیەی 60ی زایینی کە ئەو جووڵانەوەیەی تێدا کراوە دەیەیەکی زۆر تایبەتی‌یە لە سەدەی بیستەم‌دا. ئیریک هابزباوم بە دەیەی ڕادیکالیزم‌و شۆڕش ناوی دەبا. لە دەیەی 60دا لە زۆر شوێنی دنیا رادیکالیسم‌و شۆڕش‌و ڕاپەڕین دەستی پێکردوە. چاو لێکە تەنانەت لە ئەمریکا لە دەیەی 60 دایە کە ڕەشپێستەکان بە ڕێبەرایەتیی مارتین لوترکینگ بۆ مافە مەدەنییەکانیان ئاوا چالاکانە دێنە پێشێ. ئەوجار وەرە ئورووپا و سەیری بزاوتە خوێندکارییەکان لە پێتەختی وڵاتانی ئورووپایی بکە، بزانە چۆن لە پاریس پاشەکشە بە «دوگول» دەکا. لە جیهانی سێیەم بە تایبەت ئەوە بەرچاوترە. لە ڤیتنام‌ڕا بگرە تا دێتە فەلەستین لە ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست تا دەچێتە ئەفریقاو تەنانەت ئەمریکای لاتین. بە دەیان وڵات لەو دەیەدا زنجیری کۆلۆنیالیسم‌و دیلی‌یان پساندو هاتنە سەر نەخشەی جوغرافیای سیاسیی وڵاتان. لەو دەیەدا خەباتی ڕزگاریخوازی دەگاتە لوتکەی خۆی. ئەوەی جالبە، ئەوەی لایەنگران‌و هەروەها دژبەرانی ئەو جووڵانەوەو بزاوتانەی سەرسام کردبوو ئەوەیە کە ئەوەندەی تۆمار کراوەو ئاماژەی دراوەتێ نیزیک بە 32 حاڵەت‌و جووڵانەوەو بزاوتی چەکداری هەیە لە دنیادا. مەسەلەن ڤیتنامی‌یەکان کە پێشتر فەڕانسەوی‌یەکانیان تێکشاندبوو، لەو دەیەدا ئەمریکایان بە تەواوی بە «چالش» کێشابوو. فەلەستینی‌یەکان هەروەها. سەیر کە بزانە چۆن ئەلجەزایری‌یەکان هەر لە رێگای خەباتی چەکداری‌یەوە فەڕانسەوی‌یەکانیان لە وڵاتانی خۆیان دەرکرد، سەرکەوتنی شۆڕشی کوبا، شۆڕشی چین هەر لە رێگای خەباتی چەکداری‌یەوە بوو، گۆڕانکارییەکان لە ئەمریکای لاتین. ئەو رادیکالیسمەو ئەو پەنا بۆ چەک‌بردنە کاریگەریی زۆری لە سەر ڕێبەرانی ڕاپەڕینی 46- 47 بووە. هەر لە کوردستانی خۆشمان، لە باشووری کوردستان ئەوکات خەباتێکی چەکدارانەی بەهێز هەیەو هەموو ئەوانە کاریگەریی لەسەر ئەوان بووە. جا کە سەیر دەکەی دەبینی زۆربەی ڕێبەرانی جووڵانەوەکە کەسانێکی لاون، پێشینەیان لە خەبات‌و بزاوتی خوێندکاریی ئێران لەو ساڵانە‌دا هەیە، ئەوانە هەموو کاریگەرییان لەسەر بیرکردنەوەو بڕیارەکانی ڕێبەرانی ئەو جووڵانەوەیەدا هەبووە.\nبەشی هەرە زۆری ئەو بزاوتانەی جەنابت باست کرد لەچین، لە ئەلجەزایر، لە ڤیتنام‌و لە ئەمریکاش سەرکەوتن بە تایبەت لە کوبا؛ بەڵام لە کوردستان نا. هۆکارەکەی چییە؟ ئایا رێبەرانی جووڵانەوەی 46-47 لە لێکدانەوەکانیان‌دا بەهەڵەچوبوون؟ ئایا ئیحساسی بڕیاریان دابوو؟\nئێمە بۆ قسەکردن لەسەر ئەو بابەتە دەبێ بگەڕێینەوە کەشوهەوای سیاسیی دەیەی 60 کە جۆرێک لە ڕوحی خەباتگێڕی هەموو جیهانی گرتبۆوە، لە ئورووپا، لە جیهانی سێیەم بە ئەمریکاشەوە. ئەو ڕوحە خەباتگێڕییە کاریگەریی خۆی لە هەموو جێ‌یەک داناوە. لە ڕاستیدا سەرکەوتنی کوبایی‌یەکان لە کوبا لە رێگای خەباتی چەکداری‌یەوە بوو. ئەو سەرکەوتنە بوو ئولگوو، بوو بە ئیلهامدەری زۆر لە شۆڕشگێڕەکان، لە لاوە ڕادیکاڵەکان لە زۆر وڵاتان جا لە ئاسیا، لە ئەفریقاو لە ئەمریکای لاتین‌و شوێنەکانی دیکەش.\nهەلومەرجی کوبا جۆرێک بوو زۆر ڕاحەت بە دەستیانەوە هات. ئەوان 1957 لە چیاکانی «سیرا مائێسترا» دەستیان پێ کردو لە 1959 سەرکەوتن. ئەو سەرکەوتنەوە و بەدەستەوەهاتنەوە بووە ئیلهامدەری زۆر ڕاپەڕینەکانی دیکە کەچی لە زۆر جێ‌یان ئەمە سەرکەوتنی وەدەست نەهێنا. هەر یەکێک لە رێبەرانی ئەو جووڵانەوەی کوبا کە بەناوبانگەو هەموومان دەیناسین، چێگوارا. ئەو ویستی عەینی ئەو شێوازە لە بۆلیوی کۆپی بکا بەڵام نەیتوانی، بۆ خۆیشی لەوێ کوژرا.\nجا بێ ئەملاوئەولا ئەوە کاریگەریی زۆری هەبوو لەسەر بیرکردنەوەی ڕێبەرانی جووڵانەوەی 46-47. تەنانەت لە ئێرانێش‌دا ئەم کۆپی‌کردنە لە شۆڕشی کوبا کرا، ئەوەی سازمانی چریکەکان لە سیاهکەل لە ساڵی 1349 کردیان، دیارە ئەوانیش تێیدا سەرکەوتوو نەبوون. بۆیە ئەمن ناڵێم ئەوان ئیحساسی جووڵاونەتەوە، بەڵام لە لێکدانەوەکانیان‌دا ئەو وردبینییە پێویستەیان نەکردبوو. دەمەوێ بڵێم عونسوری ئیحساس لە وەرێخستنی ئەو جووڵانەوەیەدا زۆر لاوازەو ئەوەی پتر تۆخ‌و دیارە باوەڕبەخۆبوون‌و ئیڕادەخوازیی ئەوانە.\nدەکرێ وەک نموونە بەڵگەیەک لەو پێوەندییەدا باس بکەی؟\nبەڵگە زۆرن. تۆ کە نامەیەکی کاک سولەیمان موعینی دەخوێنییەوە کە دێکۆمێنتەو هەیە، بۆت دەردەکەوێ کە لە لێکدانەوەی هەلومەرجی کوردستان‌دا دیققەتی تەواویان نەکردوە. چونکی لە نامەکەدا وا باس دەکا کە هەلومەرج لەبارە، خەڵک پێیان پێوەست دەبێ و ئەوان تێیدا سەردەکەون. ئەوە ئیحساسی بوون نییە، بەڵام دەکرێ بڵێین لێکدانەوەکانیان ورد نەبووە، لە سەر بارودۆخی کوردستان.\nلەگەڵتم بۆ ئەوەیان. چونکی دەبینی ئەو جووڵانەوەیە لە بەشی گوندنشینەکانی کوردستان‌دا دەکرێ، لە شوێنێک کە چەند ساڵێکە ئیسلاحاتی ئەرزی بە فەرمانی شا کراوەو خەڵکی گوندی بوونەتە خاوەنی مەزراو مووچە. سروشتییە لەو هەلومەرجەدا کار بۆ ئەو شۆڕشگێڕانە سەخت‌و دژوار دەبێ.\nڕاست وایە. ئەگەر باس لە هۆکارەکانی سەرنەکەوتنی بکەین، یەکێک لە هۆکارەکانی دەتوانێ ئەوە بێ.\nدوایە وردتر دێینە سەر باسی هۆکارەکانی تێکشکانی ڕاپەڕینەکە، لێرە پرسیارێک دێتە گۆرێ ئەویش ئەوەیە کە ئەو ڕاپەڕینە هەڵگری چ گوتار و گوفتومانێک بوو؟ لە بنەڕەت‌دا ئەو جووڵانەوەیە تیوریزە کرابوو، گوتاری تایبەت بە خۆی هەبوو؟\nلە ڕاستیدا ئەوان گوفتومانێکی تایبەتییان نەبوو. ئەوان زۆر بە خێراو بەپەلە کەوتنە ڕێکخستنی ڕاپەڕینەکە. تۆ سەیر بکە ئەو ساڵەی کە ئەوان دەستیان بە ڕاپەڕینەکە کرد، ئەو ساڵە بوو کە حەمەڕەزا شا تاجی پاشایەتیی لەسەر دانا. حەمەڕەشا لە ساڵی 1320 دەبێتە شای ئێرانێ‌و لەسەر تەخت دادەنیشێ بەڵام دوای 26 ساڵ‌و لە ساڵی 1346دا تاجگوزاریی کرد. کاتێک کە هەست بە سەقامگیری دەکا. ئەو کات ئیدی ژاندارمی ناوچەکە بوو، ئەمریکا ئەو نەخشەی پێدابوو، یانی نەک خۆی هەستی تەواوی بە ئەمنیەتی خۆی‌و وڵاتەکەی دەکرد، بەڵکوو لە پێناو ئامانجی بەرەی ڕۆژاوادا خۆی بە پارێزەری ئەمنیەتی ناوچەکەش دەزانی. ئێمە دەبێ بیر لەوەش بکەینەوە کە جووڵانەوەکە لە چ کاتێک‌دایە، لە کاتی شەڕی سارددا. مەبەستم ئەوەیە کە تۆ بتەوێ بە گژی رێژیمێکی ئاوا بەو ئیمکاناتەو بەو جێگەو پێگەیە ڕاچی، دەبێ بە ئیمکاناتی زیاتر، بە وردبینیی زۆرترو بە دووربینیی باشترەوە دەست پێ‌بکەی. خۆئامادەکردنی زیاتری دەویست هەم لەباری فیکری‌یەوە، هەم لەبواری ماددی‌و لۆجستیکی‌یەوە کارەکەیان زۆر کتوپڕ بوو، ئەوە رەخنەیەکە لەو ڕاپەڕینە دەگیرێ، جا ڕەنگبێ هەلومەرجی باشووری کوردستانیش وای لێکردبن کە پەلە بکەن‌و دەست ببزوێن.\nبا یەک شتی دیکەش لە سەر رێبەریی جووڵانەوەکە بڵێم. تۆ کە چاو لە نامەکانیان دەکەی، بەشی زۆریان کاریگەریی بیری چەپ‌یان بەسەرەوە بوو، ئەویش چ جۆرە چەپێک، چەپی مائوییستی. ئەوان سەرسامن بە شۆڕشی چین‌و ئیلهام‌وەرگرتن لە ئەزموونەکانی شۆڕشی چین‌و بە تیۆرییەکانی مائۆ کە پێی لەسەر نەخش‌و دەوری گوندەکان‌و جوتیاران دادەگرت. ئەوەی کە دەیگوت ئاوردووی شۆڕش لە گوندەکان باشتر دەسووتێ‌و گەمارۆدانی شارەکان لە رێگای دێهاتەکانەوە. شۆڕشی چین بە رێبەرایەتیی مائۆ لەو رێگایەوە سەرکەوت، پێگەی سەرەکی‌یان گوندەکان بوون، ئەرتەشی سووری مائۆ زۆرینەی هەرە زۆری جوتیارەکان بوون، ئەوە کاریگەریی زۆری بەسەر بیرکردنەوەی زۆربەی رێبەرانی 46-47ەوە هەبوو، هەڵبەت حاشاش لەوە ناکرێ کە کاریگەریی بیری نەتەوایەتیش ئاوێتەی ڕاپەڕینەکەیان بووە.\nباشە بۆ ئەوان کەوتبوونە ژێر کاریگەریی بیری چەپ ئەویش لەو جۆرەی؟ بەڵگەی بۆ ئەوە چییە؟\nجیا لە تایبەتمەندیی ڕێبەرانی ئەو جووڵانەوەیە کە باسمان کرد بەشێکی دیکەی هۆکاری ئەوە دەگەڕێتەوە بۆ ئەو پێوەندییەی لە نێوان ئەوان‌و سازمانی ئینقلابیی حیزبی توودەدا هەبوو. سازمانی ئیقلابیی حیزبی توودە ئەم ڕێکخراوەیە بوو کە ساڵی 1343 لە ئورووپا بەشێک لە جوانەکانی ئەو حیزبە پێکیان هێنابوو. دیارە هەندێ ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی حیزبی توودەش وەک فرووتن و قاسمی‌و سەغایی لەگەڵیان کەوتبوون، بەڵام زیاتر کەسانی وەک موحسین ڕیزوانی، مێهدی خانبابا تێهرانی‌و کورش لاشایی‌و ئەو تیپە کەسانە لە حیزبی توودە جیابوونەوەو سازمانی شۆڕشگێڕی حیزبی توودەیان پێک‌هێنا. ئەوانیش تەواو لە ژێر کاریگەریی بۆچوونەکانی مائۆدا بوون، ئەو کاتەی بەرەی سۆسیالیستی لە دنیادا ئینشعابی تێکەوت، یانی یەکیەتیی سۆڤییەت‌و چین ڕیزی خۆیان لە یەکتر جیاکردەوە، لە ژێر کاریگەریی ئەم ئینشعابە لە زۆربەی وڵاتانی دنیا‌دا لە نێو حیزبە کۆمۆنیستی‌یەکان‌دا ئەو جیابوونەوەیە ڕوویان دا. ئەم ڕێکخراوەیەی ئینقلابیی حیزبی توودەش لەو چوارچێوەیەدا دروست بوو. ئەوان یەکیەتیی سۆڤیەتیان بە ریویزیونیسیت تاوانبار دەکردو دەیانگوت ئەوان پیداچوونەوەیان بە بنەماکانی مارکسیزم‌و لێنینیسم‌دا کردوە. جا ئەو ڕێکخراوانە باوەڕیان بە خەباتی چەکداری هەبوو و کاریگەریی مائۆییسم‌یان بەسەرەوە بوو. ڕێبەرانی جووڵانەوەی 46-47و ئەوانە پێکەوە پێوەندی‌یان هەبوو.\nبەڵگەیەکی دیکە بۆ ئەوەی زۆربەی ڕێبەرانی خەباتکاری جووڵانەوەی 46-47 چەپی مائوییستی بوون بیرەوەرییەکانی یەکێک لە رێبەرانی سازمانی ئینقلابیی حیزبی توودە کورش لاشایی‌یە. کورش لاشایی لە ئورووپاڕا گەڕاوە، هاتەوە باشووری کوردستان‌و تەقریبەن دوو مانگیان لەگەڵ بووە. لەگەڵ کاک سمایل شەریف‌زادەو کاک حەمەدەمین سیڕاجی‌و ئەوان زیاتر لە دوو مانگ لە ناوچەدا جەولەی کردوە.\nدوایە دەڕواتەوە ئوڕووپا کە دێتەوە ئی دیکەش لەگەڵ خۆی دێنێ، بەڵام ئیدی ڕاپەڕینەکە کۆتایی پێ‌هاتوە، تەواو بووەو بەشێک لە ڕێبەرەکانی شەهید بوون. لە لابەلای بیرەوەری‌یەکانی کورش لاشایی‌دا تێڕوانینی چەپی مائۆئیستیی ڕێبەرانی ڕاپەڕینی 46 – 47 دەبیندرێ‌و بە تایبەتی لە نامەکانیان‌دا کە بۆ د. قاسملوو و کەریم حیسامی‌یان نووسیوە کە تێیدا پێداگری لەسەر پێویستیی خەباتی چەکداری‌و دەوری جوتیاران‌و گوندەکان لە بەرپاکردنی شۆڕش‌دا دەبینین.\nبا ئەوەش بڵێم چەند ساڵ پێشتریش سازمانی ئینقلابیی حیزبی توودە ویستی لە نێو ئێلی قەشقایی لە باشووری ئێران لە خان‌و دەرەبەگەکان بە ڕێفۆرمەکانی شا لە بابەت زەوی‌و زار ناڕازی بوون کار بکەن‌و ئاراستەی پێ‌بدەن کە سەرکەوتوو نەبوون. دیارە ئەوەی قەشقایی‌یەکان مل‌بادان‌و سەربزێویی خان‌و دەرەبەگەکان بوو بە ڕێفۆرمەکانی شا و ناچێتە چوارچێوەی ڕاپەڕین، چون فیکرو رێکخستن‌و ئیڕادەی تێدا نەدەبینرا.\nباشە پێوەندیی نێوان سازمانی ئینقلابیی حیزبی توودەو خەباتکارانی ڕاپەڕینی 46-47 چۆن دروست بووە؟ ئەوان لە وڵاتانی ئورووپایی، ئەمان لە باشووری کوردستان‌و چیاکانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان؟\nئەو پێوەندییە لە رێگای «مام جەلال»ەوە دروست بووە. دوای دروستبوونی کێشەو ناکۆکی لە نێوان ڕێبەری شۆڕشی ئەیلوول کە باڵی مەکتەبی سیاسیی پارتی جیابوونەوە ، مام جەلال یەکەم کەس لە رێبەرانی کوردە کە کاریگەریی ئەندێشەکانی مائۆی لەسەر بوو. یانی دەتوانم بڵێم مام جەلال زووتر لەو کات‌و لە نیوەی پەنجاکانی زاینینییەوە کەوتبووە ژێر کاریگەریی بیرو ئەندێشەکانی مائۆ. ئەو بۆ خۆی ئەو کات بۆ بەشداری لە فستیڤاڵێکی خوێندکارانی جیهان سەردانی چین دەکاو ئەوێ دەبینێ‌و بە تەواوی دەکەوێتە ژێر کاریگەریی بیرو ئەندێشەکانی مائۆ. ئەمانە، واتە باڵی مەکتەبی سیاسی لە دەرەوەی وڵات، لە بێرلین نەفەریان هەیەو لەگەڵ ڕێبەرانی سازمانی ئینقلابی یەکتر دەبینن‌و بەو جۆرە پێوەندییەکان لەگەڵ خەباتکارانی ڕۆژهەڵات دروست دەکەن‌و کەسانێکی وەک کورش لاشایی دێنەوە بەکرەجۆ و لەوێ لەگەڵ سمایل شەریف‌زادەو ئەوان یەکتر دەگرن‌و دێنەوە ڕۆژهەڵاتی کوردستان. واتە لە رێگای مام جەلالەوە ئەم پێوەندی‌یە دروست بوو.\nبە هەموو ئەو سەرنج‌و تێبینی‌یانە ئەگەر بمانەوێ باس لە گرینگیی ڕاپەڕینی 46-47 بکەین دەبێ قامک لەسەر چی دابنێین؟ ئێوە گرینگیی ئەو جوولانەوەیە لە چیدا دەبینن؟\nبا لە پێش‌دا و سەرەتا بزانین ئەو ڕاپەڕینە لەبەرچی بۆ حیزبی دێموکرات گرینگە. حیزبی دێموکڕاتی کوردستان لە دوای رووخانی کۆماری کوردستان ئەگەرچی تێکۆشانی بووەو خەباتەکەی هەورازو نشیوی زۆری بە خۆیەوە بینیوە. بەڵام هەتا ئاشکرابوونەوەی تێکۆشانی لە دوای سەرکەوتنی شۆڕشی 57 لە 11ی ڕەشەمەدا و لە میتینگەکەی مەهاباد‌دا؛ جووڵانەوەی 46-47 دیارترین‌و بەرجەستەترین قۆناغی چالاکی‌و فەعالیەتێتی.\nدیارە لەو ماوەیەدا خەبات بووە، چالاکی بووە، ئەندامانی ئەو حیزبە کەوتوونەتە زیندانەوە، بەڵام ڕاپەڕینی 46-47 گرینگترینی ئەو مێژووەیە. واتە لە دوای کۆماری کوردستانەوە هەتا شۆڕشی 1357 ئەمە لوتکەی چالاکی‌و تێکۆشانی حیزبی دێموکراتی کوردستانە. ئەگەر دەبینی لە میتینگی 11ی ڕەشەممەدا پێشوازی‌یەکی بەرین لە حیزبی دێموکڕاتی کوردستان کرا بەشێکی کاریگەریی ئەم ڕاپەڕینەیە. ڕاستە بیرەوەری‌یەکانی کۆمار، نۆستالیژیای کۆمار ئێستاش لە بیری بەشێکی خەڵک‌دا هەر مابوو، بەڵام کۆمەڵانی خەڵک کە ڕوو لە حیزب دەکەن، حیزبێک کە ساڵەهایە دوورە لە خەڵک‌و چالاکیی ئاشکرای نەبووە، خەباتەکەی کز بووە، ئەدی چۆنە پێشوازی‌یەکی ئاوای لێ‌دەکرێ؟ ڕاستە بەرنامەو شوعارەکانی حیزب گرینگن، بەڵام بەبێ ئەملاوئەولا یەکێک لە فاکتەرەکانی ئەو پێشوازی‌یە لە ڕاپەڕینی 46-47و ئاکامەکانیەتی. چونکی هەر دە ساڵ بوو ئەو ڕاپەڕینە تێک‌شکابوو. کەسایەتی‌یەکانی ئەو جووڵانەوەیە لە یادەوەریی خەڵک‌دا هەر مابوون. کەوابوو ئەمە خاڵێکی گرینگە. دواتر لە ئێران‌دا ئەمە یەکەمجارە کە ڕێکخراوێک بە کردەوە ڕوو لە خەباتی چەکداری دەکاو ئەو شێوازە بۆ خەبات لە دژی حکومەت هەڵدەبژیرێ. ڕەنگە وەک فیکر هەبووبێ، بەڵام بە عەمەلی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان بە جووڵانەوەی 46-47 یەکەم ڕێکخراوە کە پەنا بۆ ئەو شێوازە لە خەبات دەبا. بە ڕوویەکی دیکەدا ئەو جووڵانەوەیە کاریگەریی بووە لەسەر ڕێکخراوەکانی دیکە لە ئێران کە ئەو شێوازە لە خەبات بگرنە بەر. دیارە ئەوەی مهەندیس بازرگان کە باسم کرد، لە دوای سالی 1343 یەکەم بیر و گەراکانی خەباتی چەکداری بە دژی ڕێژیمی پاشایەتی لە ئێران‌دا دروست دەبێ بەهۆی «بیژەنی جەزەنی«، ئەمیر پەرویزی پوویان‌و مەسعوودی ئەحمەدزادەو ئەوانەوە کە دوایە لە ساڵی 1349 رێکخراوی فیداییانی لێ‌کەوتەوە، ساڵی دواتر سازمانی مجاهیدنی خەلق کە ئەوانیش لە بیری خەباتی چەکداری‌دا بوون؛ لە کاتێک‌دا کە ئەو ڕێکخراوانە هەر لە فیکری ئامادەکاری دابوون ئەو لە کوردستانە کە چەخماغەی ئەم شێوازە لە خەبات لێ‌دەردێ. ئەمن گوتم کە یەکەم هەستەکانی چریکە فیداییەکان لە ساڵی 1343 دروست دەبێ، بەڵام یەکەم کاری بەکردەوەیان ڕووداوەکەی سیاهکەل لە ساڵی 1349 بوو. بەبێ ئەملاوئەولا جوولانەوەی 46-47 کاریگەریی لەسەر ئەو رێکخراوانە بووە. تەنانەت کاک سمایلی شەریف‌زادە لە سەردەمی خوێندکاریش‌دا لەگەڵ هیندێک لە خوێندکاران کە دواتر لەگەڵ چریکەکان کەوتن پێوەندیی بووە، نامەو نامەگۆڕینەوەیان لە نێوان‌دا بووە، وەک عەلیڕەزا نابدل، بێهرووز دێهقانی، برای ئەشرەف دێهقانی کە دواتر هەردووکیان کوژران. ئەوەمان لەبیر نەچێ کە چۆن ئەو ڕاپەڕینە هێمنی‌و ئارامیی ئێرانی شڵەژاند. شا کە ئێرانی بە جەزیرەی ئارام لە دەریای تۆفانیی ڕۆژهەڵاتی نێوەڕاست دەشوبهاند، ئەو گۆمە مەندەیان لێ شلەقاند. ئەوانە گرینگن.\nباشە هەر گرینگە یان دەسکەوتیشی بووە؟\nئەو گرینگی‌یانە هەموو دەسکەوتی مەعنەوین. یەکێک لە دەسکەوتە مەعنەوی‌یەکان درێژەدانی خەباتەو کاریگەریی لە سەر بەردەوامیی تێکۆشان داناوە. نەسڵی پاش ئەوان‌و نەسڵی دواتر کە من یەکێک لەوانم کاریگەریی ئەوانی بەسەرەوە بووە. بەڵام ئەو نەسلەی کە بەدوای ئەوان‌دا کاریگەریی ئەوانی بەسەرەوەبوو کۆمەڵێک لاو بوون کە لە زانکۆکانی ئێران‌دا دەیانخوێند‌و دواتر ئەوەی کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان‌یان دروست کرد، ئەوە بەرهەمی کاریگەریی ئەوان بوو. یانی ئەو نەسڵەی دوایە بوونە ڕێبەرانی کۆمەڵە، کاریگەریی ئەوانیان بەسەرەوە بوو. نەسڵی دواتر کە ئەمن بۆ خۆم یەک لەوانم، لە ساڵەکانی 1355-1356 کە دەچووینە شاخەوانی لە ناوچەی مەهابادو شارەکانی پیرانشارو سەردەشت، لەهەر مووچەیەک، لەهەر کانێاوێک کە لامان دەدا، خاوەن مووچەکە باسی کاک سولەیمانی موعینی کە بە کاک فایق دەناسرا، باسی ئەوانیان بۆ دەکردین، ئێمەش کاریگەریی ئەوانمان بەسەرەوە بوو. لام وایە لە کەم حوجرەی فەقێ‌یان باسی مەلا ئاوارە نەکرابێ، زۆر کەس ناوی منداڵەکانی بە ناوی ئەوان دەکرد. هەروەها مینەشەم لە ناوچەی ڕەبەت‌و سەردەشت ناوو ناوبانگی هەبوو. دیسان تۆ چاو لە مەهابادی ئەو کات بکە کە شارێکی بچووک بوو. لەو شارەدا کە چەند کەسی جوان ئەویش لە بنەماڵە بەناوبانگەکانی ئەو شارەی لێ بکوژرێ، بزانە چ کاریگەری‌یەکی بووە. بۆ خۆت دەزانی کە باوکی کاک سولەیمان موعینی وەزیر بووە لە کۆماری کوردستان‌دا، بنەماڵەی شەریف‌زادە کە بازرگانێکی گەورەی شارەکە بوون، لەو شارە بچووکەدا کە دوو برای وەک کاک عەبدوڵلا و کاک سولەیمان موعینی، کاک سمایل شەریف‌زادە، کاک سەید فەتاح نیزامی شەهید دەبن چ کاریگەریی سایکۆلۆژیی قووڵی بەسەر شارەکەوە دەبێ. ئەو کاریگەرییە کاتی شۆڕشی 57یش هەر مابوو، وەک گوتم ئێمە نەسڵی دووهەمی دوای ئەوان بووین. ئەم شەهیدانە بۆ ئێمە ئیلهام‌بەخش‌و ئۆلگوو بوون؛ چۆن «خوسرەو ڕەزبە»و «بیژەن جەزەن»ی‌و «حەمید ئەشرەف» بۆ لاوانی ئێران سەمبوول‌و ئۆلگووی موبارزاتی بوون، ئەوانیش بۆ ئێمەی لاوی کورد وابوون.\nئەدی چ شوێنکارێکی لەسەر ڕەفتاری حکومەتی ناوەندی دانا. حکومەتی پاشایەتیی تووشی چ کاردانەوەیەک کرد؟\nڕاپەڕینی 46-47 حکومەتی پاشایەتیی تووشی شۆک‌و راچلەکانێکی گەورە کرد. ڕێژیمی پاشایەتی قەت چاوەڕوانیی ئەوەی نەدەکرد، باوەڕی نەبوو کە ڕووداوێکی لەو چەشنە ئەو دوڕگە ئارامەی! لێ تێک‌بدا، ساڵێک پێش ئەم ڕاپەڕینە شا لە وتووێژ لەگەڵ ڕۆژنامەنووسێکی بیانی‌دا کە لەسەر پرسی کورد پرسیاری لێ‌دەکا، دەڵێ ئێمە کێشەیەکمان بە ناوی کێشەی کورد نییە، هەموو لە نیژادی ئاریایین‌و باسێک بەو ناوە نییە. بۆیە لەگەڵ دەسپێکی جووڵانەوەکە کاردانەوەی زۆر خێرایان هەبوو. ئەوان دەسبەجێ ئەفسەرێکی بەناوبانگی ئەڕتەشی شاهەنشاهی، «ئەڕتەشبود ئۆوەیسی»ی ڕاسپارد کە ڕاپەڕینەکە سەرکوت بکا. ئەو هات لە جەڵدیان ستادێکی فەرماندەیی پێک‌هێنا. ئەوان زۆریان گرینگی بەوەدا کە نەهێلن ڕاپەڕینەکە بۆ ناوچەکانی دیکە پەرەبستێنێ. با ئەوەش بڵێم کە حکومەتی ناوەندی لە ئێران لەو ڕووداوەدا بوو کە یەکەمجار چەکداری کوردی بەشێوەی ڕێکخراو بۆ سەرکوتی ڕاپەڕینی کوردی بەکارهێنا. بۆیە سەرکوتی ئەو ڕاپەڕینیە گرینگیی یەکجار زۆری پێ‌درا. ئەگەر چاو لە کتێبی «چپ بە روایت اسناد ساواک» دەکەی، ئەو کات دەزانی کە ئەو جووڵانەوەیە چەندەی هەراسان کردوون‌و چەندە نیگەرانن لە نفووزی ڕێبەرانی ڕاپەڕینەکە لە نێو خەڵک‌دا. تەنانەت لە یەکێک لە بەڵگەکان‌دا هاتووە کە خەڵک بۆ چارەسەری کێشەکانیان ڕوو ناکەنە ئیدارەو شوێنە دەوڵەتی‌و حکومەییەکان، بەڵکوو ڕوو دەکەنە ئەوان هەتا بۆیان چارەسەر بکەن. یانی کاتێک کە چاو لە بەڵگەنامەکانی ساواک دەکەی ئەو کات بۆت دەردەکەوێ کە چەندە ئەو جووڵانەوەیەو سەرکوت‌کردنەکەی بەلای حکومەتی پاشایەتی‌یەوە گرینگ بووە، بۆیە بە هەموو تواناوە سەرکوتی کرد. ئەوان جیا لە کۆک‌و پۆشتەی سەربازی هێزی ئاسمانی‌و هێلی‌کۆپتێریان بەکار هێنا. لە دوای تێکشکانی ڕاپەڕینەکەش خەڵکێکی یەکجار زۆریان گرت‌و ژمارەیەکیان ئێعدام کرد.\nجوغرافیای تێکۆشانی ئەو ڕاپەڕینە بۆ هەر لەو بەشە لە موکریان‌دا مایەوە کە باسمان کرد؟\nوەک گوتم جووڵانەوەکە کتوپڕ بوو، دوایە مەوداو دەرەتانیان نەدرایە. دیارە ئەوەش بڵێم ئەم ڕاپەڕینە تیمێکی لە ناوچەی ورمێ‌ش بووە، بەڵام زور زوو تیمەکەیان بەداخەوە لەنێو دەچێ، ئەو تیمەی نحۆ، ناسراوی بە باپیر شکاک فەرماندەیی دەکردن. بۆیە بەرنامەش بۆ پەرەپێدان بە جوغرافیای چالاکی‌یەکان هەبوو ئەگەر مەجالیان درابایە. هەروەها بەهۆی پێگەی سوننەتی حیزبی دێموکرات لە ناوچەی موکریان کە دیارە ئەم کەمایسی‌یە دواتر لە بەرگریی چەکدارانەی گەلەکەمان لە دژی کۆماری ئیسلامی چارەسەر کراو جوغرافیای تێکۆشانی سیاسی لە کرماشانەوە تا ورمێ‌و سەڵماسی گرتەوە.\nبەر لەوەی وردتر باس لە هۆکارەکانی تێکشکانی ئەم جووڵانەوەیە بکەین، دەپرسم بۆ کەمایەتی‌یەکی زۆر کەم لە رێبەریی حیزبی دێموکڕاتی کوردستان بەشداری جووڵانەوەکە بوون؟\nنا، ئەمن پێم وانییە کە بەشی زۆرینەی حیزبی دێموکڕات لەگەڵ ئەو جووڵانەوەیە نەبووبێ.\nئەی ئەوە نییە لە هەموو ئەندامانی کۆمیتەی ناوەندی تەنیا یەک کەس، ئەویش کاک سولەیمان موعینی لە ڕێبەریی جووڵانەوەکەدا بووە.\nناتوانم بڵێم بەشی زۆری حیزب لەگەڵ نەکەوتوە، لانیکەم نیوەی ئەندامانی حیزبی دێموکڕات لەگەڵ جووڵانەوەکە بووە. دیارە ئەمن ئاماری وردم لەسەر ئەو ئەندامانەی حیزب نییە کە لە باشووری کوردستان مانەوە، بەڵام وایە هەندێ سیمای ناسراوی حیزب هەبوون کە لەگەڵ نەکەوتن. ڕەنگبێ هۆکارەکەی بۆ ئەوە بگەڕێتەوە ئەو بڕیارە ڕیسکێکی گەورە بوو. ئەتۆ دەست بۆ کارێک دەبەی کە ئیحتمالی ئەوەی تێدابچی یەکجار زۆرە، ئەمن هۆکاری سەرەکیی ئەمە بۆ ئەو خاڵە دەگەرێنمەوە. بۆ بەشدارییان نەکرد، ڕەنگبێ ئەگەر بەپێی هەلومەرج‌و تێگەیشتنی ئێستا لێکدانەوەی مەنتیقیی بۆ بکەن، مەسەلەن بڵین هەلومەرجەکە گونجاو نەبووە. تەنانەت یەکێک لەوان لە بیرەوەرییەکانی‌دا بە «ماجەراجوویی» ناو دەبا، بۆ خۆی چونکی تێیدا بەشدار نەبووە دەڵێ ماجەراجوویی بووە. دەتوانم بڵێم چونکی زەریبی ڕیسکی ڕاپەڕینەکە یەکجار لەسەرێ بووە، بۆیە خۆیان لێ نەداوە. ئەوانەی لەم ڕاپەڕینەدا بەشدارییان کرد دەستیان لە گیانی خۆیان شوشتبووە. لە ژیان‌دا مانی تەنیا یەکێک لە ڕێبەرانی ئەم ڕاپەڕینە (حەمەدەمین سیڕاجی) سەلمێنەری ئەم ئیدیعایەیە.\nپشتیوانەکانی ئەو جووڵانەوەیە کێ بوون؟ دژبەرانی کێ بوون؟\nزۆر لەمێژە دەگوترێ، دەڵێن کوردەکان جیا لە شاخەکان دۆستی دیکەیان نییە، ئەو قسەیە لە پێوەندی لەگەڵ ئەو قۆناغە لە تێکۆشانی خەباتگێڕانی کورددا قەت ئەوەندە ڕاست نەبووە. بەڕاستی پڕ بە پێستی ئەو ڕاپەڕینە بووە. شاخەکانیان بووەو چوار_ پێنج کڵاشینکۆف‌و دوو تیربار‌و چەند تفەنگی کۆنی بڕنوو. کەس یارمەتیی نەداون، تەنانەت پشتی جیبهەشیان نەبووە، ئەویش لە کاتێک‌دا کە بۆ خەباتی چەکداری بوونی پشتی جیبهە ئەسڵێکی ستراتیژی‌و بنەڕەتی‌یە. ئەوان ئەوەشیان نەبوو.\nبا ئەوەمان لە بیرنەچێ لە دیوی کوردستانی عێڕاق‌دا حیزبی شیوعی لە ڕادەی توانایی‌و دەسەڵاتی خۆی‌دا زۆر جار فریایان کەوتوە.\nهەر ئەوە دەفەرمووی کە جیا لە کۆمەڵێک چەکی سووک‌و نیوەسووک ئیمکاناتی لۆجستیکیی دیکەیان نەبوە، ئایا ئەوە خاڵی لاوازی ڕاپەڕینەکە نییە کە بە کەیفییەتەوە بەرەنگاری ڕێژیمێکی زەبەلاح بۆتەوە؟\nپێشتر ئاماژەم پێ‌کرد کە ئەوان بە خێرایی‌و پەلە دەستیان دایە کارێکی گەورە. لە ڕاستی‌دا ئەوان لە سفرەوە دەستیان پێ‌کردو بێجگە لە ئیمان‌و ورە هیچیان شک نەدەبرد.\nگوتت کە جیا لە شاخەکان پشتیوانیان نەبووە، ئەدی دژبەرانیان؟\nدژبەرانی دیارە کە بەپلەی یەکەم رێژیمی پاشایەتی بوو، وەک پێشتریش باسم کرد بۆ یەکەم‌جار بوو لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان کە حکومەتی ناوەندی هێزی چەکداری کورد بەشێوەیەکی ڕێکخراو بە گژی جووڵانەوەی کورددا بکا. ئەوە زیانێکی گەورە بوو. لەگەڵ ئەوەش‌دا بەداخەوە ئاغاوەت‌و دەرەبەگەکانیی کوردیش بە تایبەت لە ناوچەی بانە دەوری خراپیان گێڕا. ئەو هێزە 400- 500 کەسەی وەدووی تێکۆشەرانی ئەم جووڵانەوەیە کەوتووە دەبینی بە چاوساغیی ئاغاوەتەکانی ئەو ناوچەیە بووە.\nئەدی لە ئاستی ئێران‌دا دەنگدانەوەی چۆن بوو، توانی پشتیوانێک بۆ خۆی ببینێتەوە؟\nئەوکاتە تاکی حیزبی سەرتاسەری لە ئێران حیزبی توودە بوو، بەڵام حیزبی توودە چۆن هاتە نێو ئەو مەوزووعەوە. حیزبی توودە کە زانی ڕێکخراوی ئینقلابیی حیزبی توودە پێوەندییان لەگەڵ ڕاپەڕینەکە گرتوە، بۆ ئەوەی ڕێبەرانی ڕاپەڕینەکە بە لای ڕێکخراوی ئینقلابی‌دا نەکەون‌و بۆ خۆیان جڵەوی ڕاپەڕینەکە لە دەست نەدەن، چونکی ئەو کات ڕێکخراوی ئینقلابی‌یان وەکوو دوژمنی خۆیان سەیر دەکرد، ئەوانیش بە پەلەپەل وەخۆ کەوتن. هەڵبەت لەو نێوەدا دوکتور قاسملوو و کەریم حیسامی بۆ ئەوەیان زۆر هاندەر بوون کە حیزبی توودە پشتیان بگری‌و پاڵپشتیان بن. بۆیە دەبینین ساڵی 1346 لە بەغدا، ڕەزا رادمەنش، سکرتێری حیزبی توودە؛ لەگەڵ کەریم حیسامی کە لە بوڵغارستان لە ڕادیۆ پەیک‌دا کاری دەکرد، لەگەڵ دوکتور عەبدوڕەحمان قاسملوو کە لە پڕاگ بوو دێنەوە بەغدا. ئەوان لەوێ لەگەڵ کاک سولەیمان موعینی‌و کاک حەمەدەمین سیڕاجی دادەنیشن. ئەوە دەری‌دەخا کە دوکتور قاسملوو لە بەرامبەر ئەو حەڕەکەتەدا بێ‌تەفاوت نەبووە. کاک سمایل شەریف‌زادەو کاک سولەیمان موعینی بەردەوام لەگەڵ دوکتور قاسملوو لە پێوەندی‌دا بوون، لەگەڵ کاک کەریم حیسامی‌ش. نامەکان ماون. ئەوان بەردەوام ئاڵوگۆڕی بیروڕایان لەگەڵ یەکتر بووە. ئەو نامانە هەن‌و بە ئێمە دەڵێن کە کەریم حیسامی‌و دوکتور قاسملوو بەردەوام پێوەندییان بە جووڵانەوەکە بووە. هەر ئەوانیش حیزبی توودە هان دەدەن‌و فشاریان بۆ دێنن‌و حیزبی توودەش لە ترسی ئەوەی ڕاپەڕینەکە نەکەوێتە ژێر کاریگەریی رێکخراوی شۆڕشگێڕیی حیزبی توودەوە، بۆیە دانیشتنێکیان لەگەڵ ڕێبەرانی ڕاپەڕینەکە بووە. لەوێ حیزبی توودە هیندێک بەڵێنیی یارمەتی‌و شتی دیکەیان پێ‌دەدا؛ بەڵام هیچ شتێک لەو وادەو بەڵێن‌و قسانە شین نەبوو. هیچ شتێکیان نەکرد، تەنانەت هەندێک شەرتیشیان بۆ دادەنان، کە دەبێ ئەو ڕاپەڕینە چەپەکان، واتە باڵی چەپ‌و پێشکەوتنخواز رێبەریی بکاو ئەوان باڵادەست بن تێیدا.\nبە تۆخی باسی ڕۆڵی دوکتور قاسملوو دەکەی، دەتەوێ بڵێی دوکتور قاسملووش یەکێک لە ڕێبەرانی ئەو جووڵانەوەیە بوو؟\nدوکتور قاسملوو و کاک کەریم حیسامی بەردەوام لەگەڵ رێبەرانی ڕاپەڕینەکە لە پێوەندی‌دا بوون. لە دانیشتنێکی دیکە کە کاک سولەیمان موعینی‌و کاک سمایل شەریف‌زادە بە مەبەستی بەرینکردنەوەی کادری ڕێبەریی ڕاپەڕینەکە دەیکەن، دوکتور قاسملوو و کاک کەریم حیسامی کاندید دەکەن. قەرار دەدەن دوکتور قاسملوو بگەڕێتەوە کوردستان‌و لە بواری فیکری‌و پەروەردەیی‌و فێرکاری‌دا یارمەتی‌یان بدا بۆ ڕێبەریی کۆمیتەی شۆڕشگێڕی.\nڕاپەڕینێک کە دەیەوێ پەل‌و پۆ باوێ، ڕاپەڕینێک کە دەیەوێ رێبەرییەکەی بەرینتر بکاتەوە؛ ئەدی بۆ تێک‌شکا؟ بۆ شکستی خوارد؟\nلە ڕاستیدا زۆر هۆکارن دەستیان داوەتە دەستی یەکتر هەتا ئەو جووڵانەوەیە تێک‌بشکێ. هەلومەرجی عەینی بەهیچ جۆر ئامادە نەبوو، وە تەنانەت هەلومەرجە زێهنی‌یەکەش. بەڵام هەلومەرجی عەینی بۆ ئامادە نەبوو؟ پێگەو چەقی تێکۆشانی خەباتگێڕانی ئەو ڕاپەڕینە گوندەکان بوو، ڕاستە دەبینین لە زۆر جێگادا خەڵکانێک بوون کە پێیان پێوەست بوون. هەر لە بیرەوەری‌یەکانی کورش لاشایی‌دا دەردەکەوێ کە خەڵک بە ڕووی خۆشەوە وەری گرتوون، عەتفیان بۆ نیشان داون، یارمەتی‌یان کردوون، پەنایان داون؛ بەڵام ئەمە هەموو شتێک نییە. ڕێفۆرمەکانی زەوی‌و زار بە جۆرێک جوتیارەکانی بێ‌تفاوت کردوە، شار هیچ دەورێکی نییەو بە کورتی‌و پوختی هەلومەرجی شۆڕش‌و ڕاپەڕین لەبارو ئامادە نییە. هەلومەرجەکەش سەخت بووە. ئەوەی وای‌کردبوو کە ڕۆژ لەگەڵ ڕۆژ زیاتر فشاریان بخرێتە سەرو بازنە تێکۆشان‌و چالاکی‌یەکانیان تەنگەبەرتر بێتەوە. هەروەها لە ژمارەی هێزەکانیان کەم دەبۆوە، بۆیە دەبینین کە کاک سمایل شەریف‌زادە شەهید دەبێ خۆی‌و چوار کەس لەگەڵی مابوونەوە کە تەنیا یەک لەوان لەو شەڕەدا بە برینداری ڕزگاری بوو و ئێستاش بە خۆشی‌یەوە لە ژیان‌دا ماوە.\nدەمەوێ بڵێم هەلومەرجە عەینی‌یەکە ئامادە نییە، بارودۆخەکە سەختە؛ لە باری زێهنی‌شەوە دروشمی ڕاپەڕینەکە دیار نییە کە چی‌یە، ستراتیژی‌یەکی ڕوونی نییە، رێکخستنەکانیان لاوازن، لەوە بترازێ حیزب بۆ خۆی لەو کاتەدا لاوازە، تەنانەت دیار نییە کە بە ڕەسمی کێ کەسی یەکەمی ڕاپەڕینەکەیە. مەعلوومە کە کاک سولەیمانی موعینی دەبێ کەسی یەکەمی بەرپرسایەتی‌یەکان بووبێ، چونکی ئەو تەنیا ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی حیزبە، بەڵام بە رەسمی لە هیچ کوێ ئەوە نەگوتراوە. یان وتەبێژەکەی کێ بووە. دەڵێن کاک حەمەدەمین سیڕاجی بووە، بەڵام دەبینی لە نێو خۆیان‌دا ئەو شتانەیان ساغ نەکردۆتەوە. وەک گوتم زۆر بەپەلە ڕاپەڕینەکەیان وەڕێ خستوە. سەرباقی ئەوە پێشتریش باسمان کرد، لەباری چەک‌و تەقەمەنی‌شەوە لە تەنگانەدا بوون. ئەوەشمان گوت کە پشتی جیبهەشیان نەبوو، دواتر یەک ڕادیۆ و چاپەمەنی نییە کە باسیان بکا، دەمەوێ بڵێم نە دەستیان بە ڕادیۆیەک ڕادەگا قسەی تێدا بکەن، نە ڕۆژنامەیەک هەیە هەواڵی چالاکی‌یەکانیان بڵاو بکاتەوە. دوای شەهیدبوونیانە کە هیندێک لە ڕۆژنامەکانی حیزبە کۆمۆنیستی‌یەکان‌و مەسەلەن ڕادیۆ پەیک، ئەویش بە هیممەتی کاک کەریم حیسامی باسیان دەکەن، ئەویش دوای شکان‌و تەواوبوونی.\nئەوانە هەموو هۆکارن بۆ تێکشکانی ئەم ڕاپەڕینە. دیارە وەک گوتم ڕێژیمیش زۆری پێ حەسساس بوو، بۆیە فشارێکی یەکجار زۆریان لەسەر بوو.\nدوای نیوسەدە لەو ڕووداوە مێژووییە، ئەگەر بە کورتی هەستی خۆت، خوێندنەوەو ڕامانی خۆت لە ڕاپەڕینی 46-47 باس بکەی دەڵێی چی؟\nدەڵێم ئەوان نەسڵێکی لەخوبووردووی عەمەلگەرا بوون، ئەوە پێناسەی منە بۆ ئەو خەباتکارانە، بۆ ئەوان کە ئاڕمانخوازو بەبیرو باوەڕ بوون. ئەوان ئێستاش ئیلهامدەرن بۆ زۆر کەس بە تایبەت خوێندکارانی ئاڕمانگەرا و ڕادیکاڵ، ئەوان ئێستاش هەر وەک ئولگوو سەیریان دەکرێ.\nئەگەر کەسێکی وەک چێگوارا دەبێتە ئەو کەسایەتی‌یە، دەبێتە ئولگویەک بۆ زۆربەی زۆری گەنجەکانی ئاڕمانخوازەکانی دنیا، ئەو پزیشکێکی ئاڕژانتینی‌یە کە لە چیاکانی بۆلیوی دەکوژرێ؛ کاک سمایل شەریف‌زادەش مهەندیسێکی جەوانە کە ساڵێک دوای وی شەهید دەبێ. ئەو لە دارستانەکانی بۆلیەوی شەهید دەبێ، ئەمیش لە شاخەکانی کوردستان، دەبینین کە خاڵی هاوبەشیان زۆرە، ئاڕمانەکەیان هەر یەکە، هەر دووکیان دەست لە پێشەکانیان‌و ژیانی ئاسایی‌یان هەڵدەگرن‌و وەدووی ئاڕمانەکانیان دەکەون. چێگوارا دەیتوانی وەک پزیشکێک ژیانی ئاسایی خۆی لە ئاڕژانتین بکا، کاک سمایل شەریف‌زادەش وەک مهەندیسێک درێژە بە ژیانی خۆی بدا. شتێکی لەوە گرینگتر، ئەو پۆلە لە خەباتکارانی کورد کوردستان‌یان تێکەڵ بەو ڕوحی خەباتگێڕی‌یە کرد کە ئەو کات لە دەیەی 60ی دا لەسەرتاسەری جیهان لە کەف‌و کوڵ‌دا بوو. لە هانۆی لە ویتنام، لە هاوانا لە کوبا، لە ئەلجەزایر، لە غەنا، لە پاریس، ئەوان کوردستان‌یان تێکەڵ بەو ڕوحە خەباتگێڕی‌یە کرد، یانی کوردستان لەو رەوتە بەجێ نەما. یانی کە باس لە دەیەی 60 دەکەین، کوردستان غایب نییە، ون نییەو جێگەی خۆی لەم قۆناغە تاریخ‌سازەی سەدەی بیستەم‌دا هەیە.\nسەرچاوە: ڕۆژنامەی کوردستان ژمارە ٧٠٣


بەم نزیكانە Vivo بەهێزترین مۆبایلەكانی ڕادەگەیەنێت\n29/06/2020 116 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nلە سەرەتای مانگی داهاتوو، كۆمپانیای بەناوبانگی Vivoی چینی، بۆ ڕاگەیاندنی بەهێزترین مۆبایلەكانی خۆی ئامادە دەكات، كە لە كامێرا و ڤیدیۆدا هاوتایان نییە و كێبڕكێی بەهێزترین مۆبایلەكانی سامسۆنگ و هواوی دەكەن.\nبەپێی زانیارییەكان، كۆمپانیای Vivo لەژێر ناوەكانی Vivо X50، Vivo X50 Pro، +Vivo X50 Pro، سێ مۆبایل ڕادەگەیەنێت، كە بەلایەنی كەمەوە دووان لەو مۆبایلانە توانای كاركردنیان بە ئینتەرنێتی نەوەی پێنجەم 5G هەیە.\nباشترینیان مۆبایلی +Vivo X50 Pro یە، كە خاوەنی ڕونمایەكی جۆری OLED ە بە قەبارەی 6.56 ئینج و دژی تەڕبوون و خۆڵ و تۆزە.\nهەروەها مۆبایلەكە خاوەنی پرۆسێسەری Snapdragon 865 ی نەوەی هەشتەمە، ڕامێكی 6/8 گێگابایت و بیرگەی ناوەكی 128/256 گێگابایتی هەیە.\nمۆبایلەكە سێ كامێرای ناوازەی سەرەكی بەهەستیاری Samsung ISOCELL GN1 و وردیی 50 مێگاپێكسڵ و 13 مێگاپێكسڵ و 8 مێگاپێكسڵ هەیەو خاوەنی نزیككردنەوەی x60 ە، هەروەها كامێرای پێشەوەی 13 مێگاپێكسڵە و تایبەتمەندی ناسینەوەی ڕوخساری هەیە.\nنرخی جۆری ڕامی 8 گێگابایت و بیرگەی 128 گێگابایت 770 دۆلار دەبێت، هەروەها نرخی جۆری ڕامی 12 گێگابایت و بیرگەی ناوەكی 256 گێگابایت بەنزیكەیی 880 دۆلار دەبێت.


وەزیرى تەندروستى حکومەتى هەرێم ئاشکرایکرد، دوو کۆمپانیاى جیهانى بوارى دروستکردنى ڤاکسین "رێککەوتنى پێشوەختە" یان ئاڕاستەى هەرێم کردووە بۆ واژۆکردنى گرێبەست لەنێوانیاندا.\nسامان بەرزنجى وەزیرى تەندروستى ئەمڕۆ پێنج شەممە لە کۆنفرانسێکى رۆژنامەنوسیدا کە "ناس کورد" بینیویەتى رایگەیاند، هەوڵەکانیان بۆ کڕین و هاوردەکردنى ڤاکسینى دژە کۆرۆنا بەردەوامە و لەچەند رێگەیەکەوە لە هەوڵدان.\nوتیشى "یەکێک لە هەوڵەکان رێککەوتنى راستەوخۆیە لەگەڵ کۆمپانیاکان، بۆ ئەوەش لەگەڵ کۆمپانیاکانى ڤایزەر و ئەسترازینیکا قسەمانکردووە، ئەوانیش دوو گرێبەستى رێککەوتنى پێشوەختەیان بۆ ناردوین تا تاوتوێی بکەین".\nبەرزنجى باسى لەوەشکرد، گرێبەستەکە کە سەرەتایەکە بۆ گەیشتن بە رێککەوتنى کۆتایی بۆ ئەنجومەنى وەزیران بەرزکراوەتەوە بۆ بڕیاردان لەسەریان.\nوەزیرى تەندروستى باسى لەوەشکرد، لەگەڵ ئەوەشدا لەگەڵ بەرنامەى نیشتیمانى عیراق لەسەر هێڵن و دەستیانکردووە بە پڕۆسەى راهێنان بۆ راهێنراوانى سەنتەرەکانى ڤاکسین، سەرجەم پێداویستییەکان ئامادەکراوە چاوەڕوانى گەیشتنى ڤاکسینەکەن بۆ عیراق تا بەشى هەرێمیش بنێردرێت.\nئەوەشى خستەڕوو، جگە لەوە بڕێک ڤاکسین لەلایەن چینەوە رەوانەى هەرێمى کوردستان دەکرێت.\nدژە تیرۆرى عێراق: بەهەماهەنگى ئاسایش دوو چەکدارى داعشمان لەسلێمانى دەستگیر کرد\n2021.03.08 - 15:57\nقوباد تاڵەبانی دوو وێنەی لەگەڵ خانمانی ئۆفیسەكانی بڵاوكردەوە\n2021.03.08 - 13:08\n2021.03.07 - 11:23\nراگەیەندراوى کۆمپانیاى سۆمۆ لەبارەى ئیدارەدانى دۆسیەى نەوتى هەرێمى کوردستان\n2021.02.24 - 17:49\nبەکارهێنانى ڤاکسین لە هەرێم کاریگەرى مەترسیدارى هەبووە؟ تەندروستى وەڵام دەداتەوە\n2021.03.07 - 23:17\nدواى گیان لەدەستدانى ژنێک بەکارهێنانى ڤاکسینێک راگیرا\n2021.03.07 - 20:04\nیەکەم کەس لە سلێمانى ڤاکسینى کۆرۆناى وەرگرت\n2021.03.07 - 19:18\n2021.03.06 - 23:42


لیلیان گیش - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nگیش لە ١٩٢١\n(١٨٩٣-١٠-١٤) ١٤ی تشرینی یەکەمی ١٨٩٣\nسپرینگفیڵد، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا\n٢٧ی شوباتی ١٩٩٣(١٩٩٣-٠٢-٢٧) (٩٩ ساڵ ژیاوە)\nنیۆیۆرک ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا\nماری گیش (دایکی) (دایک)\nدۆرۆسی گیش (خوشک)\nلیلیان دایانا گیش (بە ئینگلیزی: Lillian Diana Gish؛ ١٤ی تشرینی یەکەمی ١٨٩٣ – ٢٧ی شوباتی ١٩٩٣) ئەکتەرێکی ئەمریکی بوو. لەسەر شاشە و ستەیجدا. و کاری دەرھێنەر و نووسەری و ئەکتەری ٧٥ ساڵی تێپەڕاند، لە ساڵی ١٩١٢، بەشدار بوو لە کورتە فیلمێک بەناوی بێدەنگ، تا ساڵی ١٩٨٧ ڕۆڵی ھەبوو. گیش بە خانمی یەکەمی سینەمای ئەمریکا ناودەبرێت، و بە پێشەنگی تەکنیکی نمایشی بنەڕەتی فیلم متمانەت وەرگرت.\nگیش لە ساڵی ١٩١٢ و تا ساڵی ١٩٢٠ ئەستێرەیەکی دیاری فیلم بووە، بە تایبەتی ڕۆڵەکانی لە فیلمەکانی دەرھێنەر دەیڤد وارک گریفیس ھەیە ئەمەش ڕۆڵی پێشەنگی ئەو بوو. فیلمی بێدەنگی، گریفیس بە ناوی لەدایکبوونی نەتەوەیەک لە ١٩١٥ گێڕا. لە بەرەبەیانی سەردەمی فیلمی دەنگدا گەڕایەوە بۆ سەر شانۆ و بە دەگمەن لە فیلمدا دەرکەوت، بە ڕۆڵی ناسراوی ڕۆژئاوای مشتومڕ لەسەرە وەک فیلمی جەنگ لەگەڵ خۆر لە ١٩٤٦ و شەوی ڕاوچی ١٩٥٥.\nھەروەھا کاری تەلەڤیزیۆنی زۆری کرد. لە سەرەتای پەنجاکان تا ساڵی ١٩٨٠ کاری تەلەڤیزیۆنیی بەرچاویان کردووە، بێت دەیڤس لە ساڵی ١٩٨٧ لە فیلمی نەھەنگەکانی ئاب گیش بوو بە داکۆکیکارێکی تەرخانکراو بۆ پێزانین و پاراستنی فیلمی بێدەنگ سەرەڕای ئەوەی، بە کاری فیلمەکەی باشتر ناسراوە، بەڵام لەسەر شانۆش بەدەستھات؛ و لە ساڵی ١٩٧٢ دا لە ھۆڵی ناوبانگی شانۆی ئەمریکی دانرا.\n^ Although there are unsupported claims that the Gish sisters were born with the surname "de Guiche", in fact their surname at birth was "Gish". According to Lillian Gish: Her Legend, Her Life (2001), a biography by Charles Affron: "The Gish name was initially the source of some mystification. In 1922, at the time of the opening of Orphans of the Storm, Lillian reported that the Gish family was of French origin, descending from the Duke de Guiche … [S]uch press-agentry falsification was common."\n^ ئانی بێرکێ" "ھەرگیز مەھێڵە کامێرا بە نواندن بتگرێت": لیلیان گیش وەک ئەکتەر، ستار و تیئۆریست" گۆڤاری مێژوویی فیلم و ڕادیۆ و تەلەڤیزیۆن' ٣٦ (حوزەیرانی ٢٠١٦).\nکۆمنزی ویکیمیدیا، میدیای پەیوەندیدار بە لیلیان گیش تێدایە.\nویکیوتە، وتەی پەیوەندیداری بە لیلیان گیش تێدایە.\nلیلیان گیش لە بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان\nLillian Gish ١٦ی ئابی ٢٠١٩ لە وەیبەک مەشین، ئەرشیڤ کراوە. at Women Film Pioneers Project\nLillian Gish, Helen Hayes, & Mary Martin Interview with Bill Boggs لە یووتیووب\nLillian Gish's silent films on wide screen (Trailer) لە یووتیووب\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=لیلیان_گیش&oldid=902016»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١١:٣١ی ٥ی شوباتی ٢٠٢٢ نوێ کراوەتەوە.


ئێران بەردەوام کانگای قەیران بووە...وڵاتێکە بەردەوام بەهانەی بۆ هەمووجۆرە ناڕازیەتیەک تێدایە...لە دۆخی ئابوری خراپەوە ، بۆ نەبوونی هیچ ئازادیەک، لە پێشیلکاری بەردەوامی کەرامەتی ئینسانەوە بۆ بێدادیەکی گەوەرەی ئابوری، کۆمەڵایەتی و سیاسی. ڕاستت بوێت دۆخی سەیر ئەوەیە نارازیبوون لە ئێراندا نەبێت. خەڵکی کوردستان وەک هەموو بەشەکانی تری کوردستان هەمیشە بەشی شێریان لەم پێشیلکاری و بێدادیە بەرکەوتووە..هەمیشە ژمارەی ئەو شەهیدانەی لە کوردستانی رۆژهەلات دەدرێن بارتەقای هەموو شەهێدەکانی تری ئێرانە..بگرە سەردەمانێکی زۆر کوردستانی رۆژهەلات بوو بە لانکەی زوربەی ئەو ناڕازی و ئازادیخوازانەی خەون بە جیهانێکی باشترەوە بۆ ئێێران دەبینن.\nکوردستان بە شاخ و شاریەوە هەمیشە باوەشێکی گەرم بووە بۆ هەموو ئۆپزسێۆنێکی ئێرانی. خواش هەڵناگرێت دەولەتی ئێران ڕێزی ئەمەی زۆر گرتووە و لە هەموو ناڕازیبونێکی جەماوەریدا، کاردانەی گەورە و توند و خوێناوی لە کوردستاندا لەهەموو شوێنێکی دی زیاتر بووە . دەولەتی ئێران هەمیشە زۆر بە سەخاوەتەوە گولەباران و پەلاماری کوشەندەی هەموو جۆرە ناڕەزایەتیەک دەدات کە لە شارە کوردەکاندا بەرپا دەبێت. .ژمارەی ئەو شەهیدانەی لە شارە کوردەکان دەدرێن، دوبەرابەری هەموو ئەو شەهیدانەیە کە لە شوێنەکانی تر دەدرێن..کوردەکان هەمیشە لە ریزی پێشەوەی قوربانیدان و بەرگریکردن لە ماف و ئازادی و دادپەرەی بوون.\nئێران دەولەتێکی گەورەیە کە گەر پایتەختەکەی بەشداری گەورە لە خۆپیشاندانەکانیدا نەکات، زەحمەتە بە شارەکانی دی هیچی لێ بکرێت\nبەلام راستیەکی تال هەیە کە هەستدەکەم کارێکی عاقلانەیە لەبەرچاو بگیرێت..ئێران دەولەتێکی گەورەیە کە گەر پایتەختەکەی بەشداری گەورە لە خۆپیشاندانەکانیدا نەکات، زەحمەتە بە شارەکانی دی هیچی لێ بکرێت. بێ ئامادەیی تاران و ڕژانیان بۆ سەرجادە، زەحمەتە دەوڵەتی ئێران درزی گەوەرەی تێبکەوێت.. تا ئەم کاتەی ئەم ڕستانە دەنووسم بەشداری تارانیەکان لە خۆپیشاندانەکاندا یەکجار بچوکە و ئەو جوڵەیەی تێدا نیە کە دەبوو ببێت. دیارە ئەگەری ئەوە زۆرە کە خۆپیشاندانەکان تارانیش بە گەورەیی بگرێتەوە، بەلام ئەو ئەگەرەش هەر هەیە کە وا بە بچوکی بمێنێتەوە و ئەو جوڵە کەمەشی تیایدایە بە توندی سەرکوت بکرێت..تواناکانی سەرکوتی دەولەتیش بۆ هەموو دنیا ئاشکرایە.\nلە دۆخی وادا من ئەوەم پێ راستە کوردستانی رۆژهەلات خۆپارێزی بکات باشرە لەوەی وزەیەکی زۆری خۆی و قوربانیەکی زۆرتر لەوەی تا ئێستا دراوە بدات و ببێتە بە سەرنێزەی جولەیەک کە هیچ ئاسۆیەکی روونی تا هەنووکە لێ دیار نیە. شارە کوردەکان هەمیشە ئامادەن و گرێکوێرەی ئێرانیش لە کوردستانەوە ناکرێتەوە،..هەرکات هەموو ئێران و بەتایبەتی تارانیەکان بە لێشاو ڕژنانە سەرجادە، ئەوا کوردەکان زۆر بە ئاسانی و بە خێرای دەتوانن بەشداری بکەن.\nبەلام لەم دۆخانەدا کە کەڵبەی دەوڵەت بۆ سەرکوتکردن و خوێن رێژی و چاوترساندن لەهەموو کاتێکی دی تیژتر و تینوو ترە، ئەوا قوربانی یەکەمی ئەم کەڵبەیە کوردەکان دەبن کە هەمیشە و بەردوام لەهەموو پارچەکانی کوردستاندا نێچێرێکی ئاسان و بێکەس و پشتیوانن. لەبەرئەوە من وەک خۆم پێم ڕاستە شارە کوردیەکان دان بە خۆیاندا بگرن و بەهانە بە رژێم نەدەن بۆ ئەوەی قوربانی و شەهیذی زۆتر و برینی زۆرتر بکاتە جەستەی شەکەتی کوردستان.\nپێم راسترە ئەم رۆحە ئازادیخوازە دان بە خۆیدا بگرێت و بە هێمنی خۆی رێکبخات وبە زیندووی بیهێلێتەوە بۆ کاتێکی گونجاو کە قوربایدانەکە بەراستی دەرئەنجامی گەوەرەی لێ دەستکەوێت\nمن هەنووکە کە ئەم قسانە دەکەم هیچ لە توڕەیی و ئازادیخوازی و شۆرشگێری هەموو کورە قارەمان و گیانبەختانەم لێ وون نەبووە کە بەردەوام ئامادەی هەموو قوربایدانێکن تەنانەت گەر بۆ مافی هاوارکردنێکیش بووە. زۆر بەرز ئەو رۆحە ئەنرخێنم و بگرە وەک هەموو کوردێک شانازی پێوە دەکەم، بەلام پێم راسترە ئەم رۆحە ئازادیخوازە دان بە خۆیدا بگرێت و بە هێمنی خۆی رێکبخات وبە زیندووی بیهێلێتەوە بۆ کاتێکی گونجاو کە قوربایدانەکە بەراستی دەرئەنجامی گەوەرەی لێ دەستکەوێت.


... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 70% ✍ هـ.ب. 2/9/2013 10:58:25 PM\n📷 ئەحلام مەنسور و کۆرسی تیپی مۆسیقای سلێمانی وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Feb 2 2013 2:40PM\n... [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 2/2/2013 2:40:08 PM\n👫 پەیمان عومەر کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 24 2008 3:00PM\nپەیمان عومەر ساڵی (1964) لە شاری سلێمانی لەدایکبوو [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 94% ✍ هـ.ب. 11/24/2008 3:00:13 PM\n👫 تۆفیق عەلی کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن May 26 2022 12:12AM\nناو: تۆفیق ناوی باوک: عەلی شوێنی لەدایکبوون: شار [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 3 4 ✔ 99% ✍ س.ئـ. 5/26/2022 12:12:48 AM\n📷 تیپی مۆزیکی سلێمانی لەگەڵ هونەرمەندی میللی (بلەی سەعەکەڕ) وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jun 26 2012 3:26PM\n👁 ئەم بابەتە 16,703 جار بینراوە\nئاهەنگێک لە یانەی مامۆستایان لە سلێمانی تیپی مۆسی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 94% ✍ د.ر. 6/26/2012 3:26:00 PM\n👫 حەسەن گەرمیانی کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Oct 30 2009 1:08PM\n👁 ئەم بابەتە 24,732 جار بینراوە\nناوی حەسەن عەبدوڵلا محەمەد ئاغا یەو لەدایک بووی سا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 4 5 ✔ 92% ✍ هـ.ب. 10/30/2009 1:08:03 PM\n📷 رەسوڵ بێزار گەردی لەگەڵ تیپی مۆسیقای سلێمانی وێنە و پێناس\n📅 کاتی تۆمارکردن Jul 5 2012 10:18PM\nسلێمانی 19-09-1970 [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 68% ✍ هـ.ب. 7/5/2012 10:18:34 PM\nلەدایک بووی 15-03-1951 عەربەت - سلێمانییە، خانەی م [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 10 9 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 12/1/2008 10:54:58 PM\n👫 عوسمان عەلی کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 8 2010 1:28PM\n👁 ئەم بابەتە 41,760 جار بینراوە\nهونەرمەندی ناسراوی کورد مامۆستا عوسمان عەلی، ساڵی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 5 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 1/8/2010 1:28:09 PM\n✌ عەبدوڵڵا مەلا ئەحمەدی قازی - عەبەی مەلا شەهیدان\n📅 کاتی تۆمارکردن Nov 26 2008 11:16AM\n👁 ئەم بابەتە 17,042 جار بینراوە\nلەساڵی 1953 لەشاری پێنجوێن لەدایکبووه. لەبەر کاری [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 4 1 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 11/26/2008 11:16:59 AM


پارتى دیموکراتى کوردستان رایگەیاند، ئەنجامى دەنگدان لە بازنەى چوارى سلێمانى رەتدەکاتەوە، دواى ئەوەى یەکێتى پێشتر ئەنجامى دەنگدانى لەهەولێر رەتکردەوە.\nمەکتەبی هەڵبژاردنی لقی (١١) ی پارتی لە راگەیەنراوێکدا رایگەیاند "بەپێی ڕاگەیندراوەکەی کۆمسیۆن کاندیدی پارتیمان لە بازنەی چواری سلێمانی ناسکە عبدوڵا ١١٧٤٢ دەنگی بە دەست هیناوە".\nئاماژەى بەوەشکردووە "ئێمە ئاماری تەوای ئەنجامی هەڵبژاردنی گشتیمان لەبەردەستە کە بریکارەکانمان لە بنکەکانی دەنگدان لە کۆمسیۆنی هەڵبژاردن وەریان گرتووە تەنها لە هەڵبژاردنی گشتیدا ١٣٤١٦ دەنگمان بەدەستهێناوە".\nبەپێی راگەیەنراوەکە "ئەم ئەنجامەی كه کۆمسیون ڕایگەیاند بە هەڵە تۆمارکراوە یان دەستێکی لە پشتە، بە تەواوی ڕەتیدەکەینەوە.داواکارین کۆمسیۆنی باڵای هەڵبژاردن پێداچوونەوە بەڕاگەیاندنی ئەم ئەنجامەدا بکات، بۆ ئەم بابەتە ئێمە سکاڵای یاسایی تۆمار دەکەین".\nپێشتر لە کۆنفرانسێکی ڕۆژنامەوانیدا بەرپرسی لیژنەی باڵای هەڵبژاردنی یەکێتی لە هەولێر (دووشەممە 11ی تشرینی یەکەمی 2021) ڕایگەیاند، "ئەنجامەکانی هەڵبژاردن لە هەولێر ڕەتدەکەینەوە و ئەنجامەکان دەستکاری کراون."\nوتیشی، "وەک یەکێتی سکاڵامان تۆمارکردووە و چاوەڕوانی ئەنجامی سکاڵاکەین."\nئاماژەی بەوەشکرد، "لە بازنەکانی سنوری پارێزگای هەولێر ئەنجامەکان لە دەرەوە داخڵی ئامێرەکانی دەنگدان کراون و ئەنجامی ڕاستەقینە نین، بۆیە ئێمە ئەو ئەنجامە ڕەتدەکەینەوە."\nسەبارەت بە هەبوونی ڕێککەوتنیش لەنێوان بافڵ تاڵەبانی و پارتی بۆ دەستکاریکردنی دەنگەکان، باسی لەوەکرد، "بەهیچ شێوەیەک ڕێککەوتنی لەوشێوەیە نییە و ئەو دەنگۆیانە دروستکراون."\nهاوکات لەبارەی ڕێککەوتنی پارتی و نەوەی نوێ، لیژنەی باڵای هەڵبژاردنی یەکێتی ئەوەی خستەڕوو، "ئەنجامەکانی هەولێر و دهۆک نەک ڕێککەوتنی ناوخۆی لەسەر کراوە، بەڵکو دەستی دەرەکیشی تێدایە."


کامالا هاریس ئایا لە داهاتوودا دەبێتە یەکەم سەرۆکی ئافرەتی ئەمریکا؟ – chawyxelk.org\nکامالا هاریس ئایا لە داهاتوودا دەبێتە یەکەم سەرۆکی ئافرەتی ئەمریکا؟\nکامالا هاریس بەردەوام و لە هەر شوێنێک بوبێت یەکەم بووە، ئێستا یەکەم ژنە جێگری سەرۆکی ئەمریکا و یەکەم ژنی ڕەشپێستە، ئایا ئەو دەبێتە یەکەم سەرۆک کۆماری داهاتوو؟\nئەمانە بەشێکن لە دیایرتن بەشەکانی ژیانی کۆمەڵایەتی، پیشەیی و سیاسی کامالا کە باسی دەکەین.\nڕەنگە بە خێرایی تێبگەین لەو هۆکارە سیاسیانەی هانی جۆ بایدنی سەرۆکی هەڵبژێدراویدا بۆ دەستنیشانکردنی کامالا هاریس وەک جێگری خۆی،کە قورسترینشیان دەستنیشانکردنی ئەو ناوەڕۆکانە بوو کە کامالا کاری تێدا کردووە، دوای 25 ساڵ سپی پێستەکان لە ئەمەریکا زۆرینە نابن، لە ئێستادا ژمارەیەکی زۆر لە ژنانی دەنگدەر هیچ ڕەگوڕیشەیەکی لە ئەوروپا نییە، بەڵکو لە ئاسیا و ئەفریقایە.\nبایدن پیاوێکی سپی پێستی بەتەمەنە کاتێک لە هەڵبژاردنەکاندا کامالا هاریسی هەڵبژارد بۆ ئەوەی ببێت بە جێگری، لەمەشەوە بایدن ویستی ئاماژە بۆ ئەوە بکات لە کاتی خۆیدا لە گۆڕانکاریەکانی سەردەم تێگەیشتووە.\nدایکی هاریس، توێژەری شێرپەنجەی مەمک بووە بەناوی شیمالە گۆپاڵان، لە ساڵی 1960 لە هندستانەوە کۆچی کردووە بۆ ئەمریکا، باوکییشی پرۆفیسۆری ئابووری بووە بەناوی دۆناڵد هاریس، لە جامایکاوە هاتوە بۆ ئەمریکا، کاتێک هاریس تەمەنی حەوت ساڵان بوو، دایک و باوکی جیابونەوە، کامالا و مایای خوشکی لای دایکیان گەورە بوون.\nهاریس هەمیشە بابەتی بنەچەییەکانی خۆی بەرزدەکاتەوە و باس لەوە دەکات کە چۆن ئەزموونەکانی پەراوێزخراون بە هۆی جیاوازی ڕەنگی پێستییەوە کە تا ئەمڕۆ کاریگەری لەسەر ئەو هەیە، لە کاتێکدا لە دەیەی 1970 وە ئەزموونی کردووە لە کالیفۆرنیا.\nهەروەها کامالا چەکدار بوو،چونکە ئەو چالاکوانبوو لە بزوتنەوەی مافی مەدەنی کاتێک خوێندکاری زانکۆی بێرکلی بوو، هاریس لە ژیاننامەی خۆی دەڵێت “دایکم ئێمەی وەک ژنێکی بەهێز دروست کردووە”.\nکامالا لە زانکۆی هارڤارد لە واشنتۆن و پاشان لە سان فرانسیسکۆ زانستی سیاسی و ئابووری و یاسای خوێند، لە ساڵی ١٩٩٠ دا وەک داواکاری گشتی دەستی بە پیشەکەی کرد و بە خێرایی وەک ژنێکی زیرەک ناوبانگی بەدەست هێنا.\nهاریس لە ژیاننامەکەی ئەم دواییەیدا باس لە چەند ئەزموونێکی پێشوی دەکات کە ئەویان کردووە بە کەسێکی پلە بەرز لە ساڵی ٢٠٠٣ دا کاتێک دیموکراسی یەکەم داواکاری گشتی لە سان فرانسیسکۆی هەڵبژارد . لە ٢٠١٠ دا کامالا هاریس خۆی بۆ بریکاری گشتی کالیفۆرنیا کاندید کرد و بە سەرکەوتوویی شکاتی لە شەش کاندید کرد.\nلە ئەمریکا ئەم پۆستە نوێنەرایەتی یەکگرتنێک دەکات لە نێوان وەزارەتی داد و داواکاری گشتیدا، لە ٣ / ١ / ٢٠١١ سوێندی خوارد و پۆستە نوێیەکەی وەرگرت، کامالا هاریس ڕۆڵی یەکەم ژنی لەم پۆستەدا وەرگرت، هەروەه وەک یەکەم ژنی بەڕەگەز هیندی و ئەفریقی – ئەمریکی.\nلە ڕووی ناوەڕۆکەوە جێی مشتومڕ بوو کاتێک لە لایەک سزای لە سێدارەدانی ڕەتکردەوە، لە هەمان کاتدا تورەکردنی چەپلەکانی ناو حیزبەکەی کاتێک دەنگی بە یاسایەک دا کە سزای دایک و باوکی ئەو قوتابیانەی دا کە تا ساڵێک لە زینداندان و خوێندنیان بە یەکجاری لە دەست داوە .\nکامالا لە سەرەتای ٢٠١٥ دا بە پشتیوانییەکی بەرچاو لە بنکەی پارتی دیموکرات، باراک ئۆباما سەرۆکی پێشوو، هەروەها جۆ بایدن جێگری سەرۆک کۆماری ئەمریکا، ڕایدەگەیەنێت کە ئەو داوایە لە ئەنجومەنی پیران دەکات وەک دووەم ژنە ڕەشپێست کە کە لە مانگی کانوونی دووەمی ٢٠١٧ دا بچێتە ناو ئەنجومەنی پیرانی ئەمریکا.\nکامالا لە ٢٠١٤ەوە هاوسەرگیری لەگەڵ پارێزەرێکی جولەکە کرد بەناوی دۆگلاس ئیمهۆف.\nهەروەها بەردەوام ناوی وەک کاندیدێکی شاراوە بۆ سەرۆکایەتی ئەمریکا دەرکراوە، کاتێک ساڵی ڕابردوو پاڵێوراوی خۆی ڕاگەیاند ، ئەمەش هەلێکی باشی لە بەرامبەر جۆ بایدن و بێرنی ساندەرس و ئیلیزابێس وارن پێبەخشی . بەڵام دواتر پشتگیرییەکی زۆری لەدەستدا و بەهۆی خراپی ئەنجامی دەنگدان لە دەنگدانەکان لە ١٢ی٢٠١٩.\nتۆ دەبیتە یەکەم سەرۆک؟ جێگری سەرۆک کۆمار ئەو پۆستەیە کە بەزۆری ئامانجی ستراتیژی بردنەوەی دەنگدانەکە دەبینێت و لەحاڵەتی هەڵبژاردنی کامالاهاریس بەجێگری سەرۆک ، ئەمەش زیاتر مانا دەدات لە ڕۆژی دەست بەکاربوونیدا.\nجۆ بایدن تەمەنی ٧٨ ساڵە کە دەبێتە کە بەتەمەنترین سەرۆک لە مێژووی ئەمریکادا، دەکرێت ماوەی چوار ساڵی خۆی تا کۆتایی تەواو نەبێت، ئەوکاتە کامالا هاریس بەبێ هەڵبژاردنی نوێ دەبێتە سەرۆک، دیسانەوە ئەمەش لە دوو ڕوانگەوەکامالا دەکاتەوە یەکەم: کە دەبێت بە یەکەم کەسی ناسپی و یەکەم ژنە سەرۆک کۆماری ئەمریکا.\nلە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاوە بۆ گوندی ثولاسیەندەپورام لە هندستان، لە ئاهەنگە درامییەکانی سەرکەوتنی کامالاهاریس وەک جێگری سەرۆکی ئەمریکا وای کرد لە سایتەکان و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان و تویتەکەی کامالادا پیرۆزبایی لە جۆ بایدن بکەن.\nئاهەنگەکان لە ناوچە سەوزەکانی دەوروبەری گوندێکی باشووری هیندستان لە ڕۆژی یەکشەممە لە ٨ی تشرینی دووەمی٢٠٢٠ دەستی پێکرد ، کاتێک گوندنشینان بە خەبەر دێنەوە بۆ هەواڵ دان کە هاریس وەک جێگری سەرۆکی جۆ بایدن و هەلبژێردراوی ئەمریکا دەستی بەکار کردووە.\nهاریس لە دایک بووی باوکێکی جامایکا و دایکێکی هیندییە، وا دانراوە کە یەکەم ئەمریکی بێت کە تا ئێستا وەک جێگری سەرۆکی ئەمریکا خزمەت بکات.\nبە گوێرەی هەواڵی ناوەندی نیودەلهی تیڤی، هەندێک لە شێوازو نەریتیی گوندی ثولاسیەندەپورام ئەوە بوە کەبە ڕەنگ لە بەردەم ماڵەکانیان بۆ پیرۆزباییکردن لە هاریس وێنەیان کێشاوە.\nیەکێک لە کچانی گوندەکە پۆستەکەی بۆ یەکێک لە پۆستە گرنگەکانی جیهان هەڵبژێردراوە کە بە شێوەی وێنە کێشراو و بە شێوازی میللی ڕەنگینی نووسراو، نووسیویەتی “پیرۆزبایی لە کامالا هاریس دەکەین ئێستاش هیوادارین سەردانی گوندەکە بکات، چونکە سەربەرزییە بۆ گوندەکەمان.\nهەرچەندە هاریس هەرگیز سەردانی ثولاسیاندرمی نەکردووە، باپیری نزیکەی ٩٠ ساڵ لەمەوبەر گوندەکەی بەجێهێشت، دایکیشی ناوی شیمالە جۆبئالانبوو، لە ساڵی ١٩٥٨ دا لە هیندستانەوە بەرەو کالیفۆرنیا ڕۆیشتووە.\nهاریس لەگەڵ دایکیدا سەردانی باپیرە و باپیرە گەورەی دەکرد لە چنارەی پایتەختی تامیل نادو، زۆربەی کات باسی ئەو کاریگەرییە گەورەیەی گۆبەلەن دەکرد کە لەسەری هەبوو.\nسەرۆک وەزیرانی هیندستان ، نارینا مۆدی ئەو دەرفەتەی لە دەست نەدا کە پیرۆزبایی لە جۆ بایدنی سەرۆکی هەڵبژێراو بکات ، جێگرەکەی کامالا هاریس بە ” شانازییەکی گەورە ” وەسفی دەکەن.\nمودی بۆ بایدن نوسیوێتی “پیرۆزبایی سەرکەوتنی بەرچاوتان لێدەکەم” لە تویتێکی جیادا بۆ هاریس گوتی ” سەرکەوتنەکەت پێشەنگە و سەرچاوەی شانازییەکی زۆر گەورەیە نەک تەنیا بۆ خێزانەکەت ، بەڵکو بۆ هەموو ئەمریکیەکانی بەڕەگەز هیندیی.\nلە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا بەکارهێنەرانی هەموو جیهان کاردانەوەیان بەرامبەر یەکەم تویتەکەی سیناتۆر کامالا هاریس هەبوو، دوای ئەوەی میدیاکانی ئەمریکا سەرکەوتنی بایدن-یان ڕاگەیاند، کاتێک پیرۆزبایی لە بایدن کردو وتی “ئێمە ئەنجاممان دا، ئێمە ئەنجاممان دا جۆی تۆ سەرۆکی داهاتووی ئەمەریکایت.\nفرمێسکی شادی چ ڕۆژێکه! مێژوو دروست بووە ! ئێمە پێکەوە ئەنجاممان داوە” سیارا گۆرانیبێژی ئەمریکی لە تویتەرەکەیدا ڤیدیۆیەکی بڵاو کردەوە و تێیدا وا دیارە کە بە فرمێسکی خۆشییەوە باسی دەکات.\nمایسا ئەلعامودی چالاکوانی سعودی، بۆ پیرۆزکردنی سەرکەوتنی هەڵبژاردن، لێدوانی دا لەسەر سەمای کامالا هاریس.\nیۆدیت بورینگ، سیاسەتمەداری پارتی سەوزی نەمسا لە ئەکاونتی تویتەرەکەی کەمالە هاریسدا لێدوانی داوە و وتی” یەکەم ژن جێگری سەرۆکی ئەمریکا ئەمە بەڕاستی دڵخۆشم دەکات”\n“هاریس یەکەم ژن دەبێت، یەکەم قاوەیی ئەمریکی و یەکەم ئاسیایی ئەمریکییە کە وەک جێگری سەرۆک کۆمار خزمەت بکات ، کە دووەم بەرزترین ئۆفیسە لەو وڵاتەدا” ئێم ئێس/ئەی جی.


لیژنەی مافی ژنان لەماوەی شەش مانگدا هیچ بەدواداچونێکی نەکردووە – chawyxelk.org\nلیژنەی مافی ژنان لەماوەی شەش مانگدا هیچ بەدواداچونێکی نەکردووە\nبەگوێرەی راپۆرتێکی چاودێری کاروباری پەرلەمان هەردوو لیژنەی پەیوەست بە مافەکانی مرۆڤ و مافەکانی ژنان لە ماوەی شەش مانگدا هیچ لێکۆڵینەوە، بەدواداچوونێکیان ئەنجامنەداوە.\nئەنستیوتی پەی بۆ پەروەردە و گەشەپێدان راپۆرتێکی نوێی چاودێری و هەڵسەنگاندنی کاروباری پەرلەمانی لەماوەی شەش مانگی رابردوودا بڵاوکردەوە و تێیدا ئاماژە بە چالاکییەکانی لیژنە هەمیشەییەکان کراوە.\nلیژنەی پەیوەست بە مافی مرۆڤ\nبەگوێرەی راپۆرتەکە، لیژنەی کاروباری کۆمەڵایەتی و داکۆکیکردن لە مافی مرۆڤ لە ماوەی شەش مانگدا سێ پێشنیازە یاسای ئاراستەکراوە و لەو ژمارەیە تەنها یەک پێشنیازە یاسا راپۆرتی لەسەر ئامادەکراوە.\nلیژنەی ناوبراو لە ماوەی شەش مانگدا تەنها هەشت کۆبوونەوەی ئەنجامداو و سەرجەم کۆبوونەوەکانیش بە مەبەستی (گوێ لەیەکگرتن و پێشوازیی) بووە.\nلیژنەکە لەو ماوەیەدا تەنها سێ سەردانی مەیدانی ئەنجامداوە و نەیتوانیوە لێکۆڵینەوە و بەدواداچوون بۆ هیچ کەیسێک بکات، ئەمە لەکاتێکدایە کە بەگوێرەی راپۆرتی رێکخراوەکانی تایبەت بە چاودێریکردنی مافەکانی مرۆڤ، دۆخی مافەکانی مرۆڤ لە کوردستان لە ئاستێکی نالەباردایە.\nلەو شەش مانگەدا رووینەداوە هیچ وەزیرێک لە کۆبوونەوەکانی لیژنەکەدا ئامادە بێت و هیچ لیژنەیەکی لاوەکیش بۆ راپەڕاندنی کارەکانی لیژنە هەمیشەییەکە پێکنەهاتووە.\nلیژنەی پەیوەست بە مافی ژنان\nبەگوێرەی راپۆرتی ئەنستیوتی پەی کە هەڵسەنگاندنی بۆ کاروباری پەرلەمان لە شەش مانگدا کردووە، لیژنەی پەیوەست بە مافەکانی ژنان لەو ماوەیەدا هیچ پڕۆژە و پێشنیازێکی ئاراستە نەکراوە و راپۆرتی لەسەر هیچ پێشنیازە یاسایەک ئامادەنەکردووە.\nلیژنەکە شەش کۆبوونەوەی ئەنجامداوە و چوار لەو کۆبوونەوانە بە مەبەستی (گوێ لەیەکگرتن و پێشوازی) بووە و تێیاندا پێشوازی لە ژمارەیەک لە رێکخراوەکانی بواری ژنان کراوە.\nبەگوێرەی راپۆرتەکە لیژنەی (داکۆکیکردن لە مافی ئافرەت) لەماوەی شەش مانگی ئاماژەپێکراودا هیچ بەدواداچوون، لێکۆڵینەوە و سەردانی مەیدانی ئەنجامنەداوە و هیچ لیژنەیەکی لاوەکیشی بۆ راپەڕاندنی کارەکانی پێکنەهێناوە.\nلیژنەکە لەو ماوەیەدا چوار جار پێشوازی لە وەزیرەکان کردووە و هەریەک لە وەزیرەکانی؛ داد، ناوخۆ، کارو کاروباری کۆمەڵایەتی و ئەوقاف لە کۆبوونەوەکانی لیژنەکەدا بەشدارییان هەبووە.\nلە راپۆرتەکەدا هاتووە کە لە ماوەی شەش مانگی ئاماژە پێکراودا، دەبوو لیژنەکان ٤٩ راپۆرت ئامادە بکەن بەڵام تەنها ٢٠ راپۆرتیان ئامادەکردووە و ئەمەش بە جۆرێک لە جۆرەکان پێشێلکاریی پەیڕەوییە.\n“سەرۆکی پەرلەمان و لاوازیی پەرلەمان”\nرێواز فایەق، سەرۆکی پەرلەمانی کوردستان لەماوەی چەند رۆژی رابردوودا رایگەیاند کە ئەو زۆرینەیەی لە پەرلەماندا بڕیار دەدات زۆرینەیەکی موزەیەفە و بە ساختەکاری دروستبووە.\nسەروەر عەبدولرەحمان، بەڕێوەبەری ئەنستیوتی پەی لە میانی راگەیاندنی راپۆرتەکەدا ئاماژەی بەوەکرد “قسەی سەرۆکی پەرلەمان راستە کە زۆرینەیەکی موزەیەف لە پەرلەماندا هەیە، بەڵام کێشەکە ئەوەیە کە خودی سەرۆکی پەرلەمان بە دەنگی ئەو زۆرینەیە بووە بە سەرۆک”.\nوتیشی “لاوازی هەر دامەزراوەیەک بەشێکی پەیوەندی بە لاوازیی کەسی یەکەمی دامەزراوەکەوە هەیە، سەرۆکی پەرلەمان سەرۆکی باڵاترین دامەزراوەی هەرێمە، بەڵام دەبینین لەکاتی پێشوازی لە شاندەکاندا دەچێتە سەرۆکایەتی هەرێم و ئەنجومەنەی وەزیران و تەنانەت لای ئەو کەسانەشی کە ناوی مەرجەعیان لێنراوە، ئەمەش کاریگەری لەسەر سەنگی پەرلەمان دەبێت”.\nئەم خولەی پەرلەمانی کوردستان خولی پێنجەمە و لە ساڵی ٢٠١٨ەوە دەستبەکاربووە و ئێستا نزیکەی ساڵێک ماوە بۆ کۆتاییهاتنی خولەکە.


Kurdipedia - 📅 Kronoloji - 10-05\n01020304050607080910111213141516171819202122232425262728293031 - 010203040506070809101112 - 20212020201920182017201620152014201320082005200419931990198819871986198319751969196819611946191919111820\n📂 10 May ▾\nلە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانەوە: 10-05-2021\n1. 👁 ئاماری روودای هاتوچۆ و داهاتی رەسمی ئۆتۆمۆبیل لە باشووری کوردستان 2021\n📚 İlgili Dosyalar: 27\n- 5 هاووڵاتیی کورد لە شارەکانی مەهابادمەهاباد، سەڵماسسەڵماس، ورمێورمێ و میاندووئاو، بە هۆی بەرکەوتنی هەورەتریشقەوە کوژرا و برینداربوون.\n-کاسبکارێکی کورد، بە ناوی ئەسعەد بۆرکە، تەمەن 21 ساڵ، کوڕی سڵێمان، خەڵکی گوندی ساغالووی شاری پیرانشارپیرانشار، بە تەقەی هێزەکانی سپای پاسداران گیانی لەدەست دا.\nپێشێلکارییەکانی پۆلیس، ئاساییش و پێشمەرگە لە رۆژی دەنگدانی تایبەتدا\n- بازاڕیانی شاری بانەبانە، پاش 25 ڕۆژ مانگرتن بەبێ جێبەجێ کردنی داخوازییەکانیان و وڵام نەدانەوەی بەرپرسانی حکوومەتی بە داواکارییەکانیان کۆتایییان بە مانگرتنەکەی خۆیان هێنا.\n- گەریلاکانی هەپەگەهەپەگە و یەژەئاستار لە 6 قۆڵەوە لە گردی لێلیکان لە سوپای تورکیای داگیرکەریان دا.\n- درەنگانێکی شه و لە خانەقینخانەقین بە تەقە هێرشکرایەسەر ئۆتۆمبێلی ئەڤین محەمەد حەسەن زەهاویئەڤین محەمەد حەسەن زەهاوی کاندیدی یەکێتی نیشتیمانی کوردستان لە پارێزگای دیالە، بەڵام ناوبراو له و هێرشە رزگاری بوو.\n- عیرفان سەعدوڵڵاعیرفان سەعدوڵڵا، کاندیدی ژمارە 11ی پارتی دیموکراتی کوردستان لە پارێزگای دیالە، رایگەیاند کاژێر 10:00ی ئەمڕۆ لەلایەن شێرکۆ عەبدولعەزیز، بەربژێری لیستی فەتح و پاسەوانەکانی و چەند چەکدارێکییەوە هێرشمکرایە سەر و بریندار کرام.\n- دەنگدانی تایبەت بۆ پەڕڵەمانی ئێڕاق لە باشووری کوردستان دەستیپێکرد. لە هەندێک بنکە بەهۆی کێشەی زۆری دەنگدەران و کێشەی تەکنیکی دەنگدان راوەستاوە.\n- ئەمڕۆ لەکاتێکدا بڕیاربوو بڕە پارەی قەرەبوو بدرێتەوە هاووڵاتیانی کورد لە خورماتووخورماتوو، ئەندامێکی ئەنجومەنی شارۆچکەکەش رەتیکردوەتەوە هاوکارییەکە دابەشبکرێت و بە فیشەک بڵاوەیان بە هاووڵاتیان کردووە.\n- سوپای ئیسرائیل راگەیێندراوێکی بڵاوکردووەتەوەو دەڵێت، لە تۆڵەی چەند هێرشێکی مووشەکی بۆسەر ئیسرائیل، دەیان پیگەی سەربازیی سوپای قودسی سوپای پاسدارانی ئێرانیان لە سووریا کردووەتە ئامانج و وەڵامی 20 مووشەکی ئاراستەکراوی ئێرانیان لە بەرزاییەکانی جۆڵان داوەتەوە.\n1. 👁 تۆنێلا زاخۆ ب کۆژمەیێ 170 ملیار دیناران هاتە ڤەکرن\n2. 👁 لە سەرتاسەری عێراق رێژەی بەشداریکردن لە دەنگدانی تایبەت گەیشتووەتە 78%، لە پارێزگاکانی کوردستانیش لەنێوان 61% بۆ 87% بووە\n1. 👁 ئەڤین محەمەد حەسەن زەهاوی\n2. 👁 عیرفان سەعدوڵڵا\n1. 👁 روجهات كوباني (عبد الله حمدو)\nپەرلەمانتار و ئەندامی باڵای پارتی دیموکراتی گەلان- هەدەپە\n- شەوی ڕابردوو، هێزەکانی پۆلیسی تورک هەڵیانکوتایە سەر ماڵی هاوڵاتیان لە چەلێ و حەوت ئەندامی هەدەپەیان دەستگیرکرد، کە حەلیمە شیشەک، هاوسەرۆکی هەدەپەی چەلێش لەناویاندایە. حەلیمە شیمشەک، هاوسەرۆکی هەدەپەی شارۆچکەی چەلێ، فاتما گونەش، شەعبان دەمیرۆغڵو، فواد یڵماز، ڕەمەزان چەتینکایا، ئەحمەد ئەردەم و ئەحمەد یڵدز ئەو حەوت ئەندامەی هەدەپەن کە دەستگیرکراون.\n- ئێوارەی ئەمڕۆ لەبەردەم بینای یەکێتی نوسەرانی کوردیەکێتی نوسەرانی کورد- لقی سلێمانی، لە شەقامی سالمشەقامی سالم، لە مەراسیمێکدا، پەردە لەسەر پەیکەری پیرەمێردپیرەمێردی شاعیر لادرا، کە لەلایەن پەیکەرساز چێنەر نزارچێنەر نزار- ەوە سازێندرا بوو.\n- چەند پەرلەمانتارو ئەندامی باڵای پارتی دیموکراتی گەلان- هەدەپە، لە بەردەم دادگای دەستووری بنەڕەتی تورکیا گردبووەنوە بۆ دەربڕینی ناڕەزایی بەرامبەر بە زیندانیکرانی هاوسەرۆکان و پەرلەمانتارانی هەدەپە.\n- بەرپرسی نووسینگەی رزگارکردنی رفێندراوانی دەستی داعش رایگەیاند، لە ماوەی بیست وچوار کاتژمێری رابردوودا دوو منداڵی ئێزدی لە شاری موسڵ لە دەستی چەکدارانی داعش رزگارکراون.\n- نورسەل ئایدۆوان، پەرلەمانتاری پارتی دیموکراتی گەلان (هەدەپە) لەلایەن دادگای سزا قورسەکانی دووەمی دیاربەکرەوە تۆمەتی پڕوپاگەندەکردن بۆ گروپی تیرۆرستی و بەشداریکردن لە رێپێوان و گردبوونەوەکانیاندا و هاوکاریکردنیان روبەڕووکراوەتەوە. لەسەر ئه و تۆمەتەش دادگا بڕیاری دەستگیرکردنی بۆ ماوەی چوار ساڵ و 8 مانگ هەروەها لابردنی لەسەر کارەکەی وەک ئەندام پەرلەمان بۆ دەرکرا.\n- وتەبێژی دەستەی سەربەخۆی مافی مرۆڤ دەڵێت هەرێمی کوردستان لەبەردەم داڕمانی ئاسایشی کۆمەڵایەتیدایە، ئەگەر کێشەکان چارەسەر نەکرێن، وەک قەیرانی ئابوری و سیاسی و کۆنتڕۆڵی دیاردەی چەکداری نەکرێت بەتەواوی ئاسایشی کۆمەڵایەتی لەکوردستان نامێنێت.\n- سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا رەزامەندی لەسەر هاوکاریکردنی شەڕڤانانی کورد و پەرچەککردنیان دەردەبڕێت.\n- یەکینەکانی پاراستنی گەل (یەپەگەیەپەگە) بڕیارەکەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا بۆ پڕچەککردنی هێزەکانیان بە مێژویی ناودەبەن.\n- وەزیری ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستان بەنوسراوی فەرمی عومەر ئەحمەد ئەمین ناسراو بە (عومەر قەڵادزەیی)، جێگری پارێزگاری سلێمانی، کە لە فراکسیۆنی یەکێتی نیشتیمانی کوردستان-ە، دەستنیشنا کرد، بۆ ئەوەی لە جیاتی سەردار قادر، کە پۆستی لە بری پارێزگاری سلێمانی هەبوو، کارەکانی پارێزگای سلێمانی ڕاپەرێنێت.\n- حەیدەر عەبادی سەرۆک وەزیرانی عێراق رایگەیاند، ئه و کەسانەی جێگری بەڕێوەبەری کۆمپانیای غازی باکوریان لەکەرکوک کوشت، سەر بە پۆلیسی سلێمانین. محەمەد یونس جێگری بەڕێوەبەری کۆمپانیای غازی باکور رۆژی 02-05-2017، لەگەڵ پاسەوانەکەی لەنزیک خاڵکی پشکنینی یەکی حوزەیران لەکەرکوک تەقەیان لێکراوه و بەهۆیەوە هەردوکیان کوژران.\n1. 👁 100 خانی نایاسایی بەخێوکردنی ئاژەڵ لە سلێمانی ڕوخێندران\n2. 👁 شۆفێران و ئۆتۆمبێلی فەرمانگەکان 100 ملیار دینار قەرزدارن\n1. 👁 مانگرتن لە خواردنی دەواودەرمانی (زەینەب جەلالیان) بەندکراوی سیاسی کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان\n2. 👁 وەزیری ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستان، جێگری پارێزگای سلێمانی دەست نیشان کرد، بۆ ئەوەی لە جیاتی سەردار قادر کارەکانی پارێزگای سلێمانی ڕاپەڕێنێت\n2. 👁 سەردار قادر\n3. 👁 عومەر ئەحمەد ئەمین\n- سەربازانی سنوری تورکیا ژمارەیەک کۆچبەری سوریان گولەباران کردوە، کەهەوڵیانداوە بچنە ناو خاکی تورکیاوە، رێکخراوی هیومان رایتس وۆچ داوا دەکات تورکیا رێگر نەبێت لەچونی کۆچبەران بۆ وڵاتەکەیی‌و لێپرسینەوەش لەو سەربازانە بکات.\n- دوو پۆلیسی تورکیا کوژران و سیانی دیکەش برینداربوون، بەهۆی تەقینەوەی بۆمبێکی چێنراو لە شاری وانی باکوری کوردستان.\n- جڤاتی گشتی بزوتنەوەی گۆڕان ئەمڕۆ لەکۆبونەوەیەکدا بەسەرپەرشتی نەوشیروان مستەفا رێکخەری گشتی بزوتنەوەکە رەزامەندی دەربڕی لەسەر پڕۆژەی رێککەوتنی گۆڕان و یەکێتی.\n- بۆردومانەکەی تورکیا، لەبەرەبەیانی ئەمڕۆ سێشەممەوە دەستیپێکردووە‌و ناوچەکانی دەڤەری بەرواری باڵای گرتووەتەوە لەسنوری قەزای ئامێدی لەپارێزگای دهۆک، تاوەکو کاتژمێر چواری دوانیوەڕۆ بەردەوامی هەبووە‌و دواتر کۆتایی هاتووە.\n1. 👁 ئازەر قوبادی\n- بەدروشمی "مهاباد بەتەنیا نیە" خۆپیشاندان لەشاری هەولێر و لەبەردەم پەرلەمانی هەرێمی کوردستان دەستی پێکرد.\n- چوار پاسەوانی سەرۆک کۆماری عێراق دوو رۆژە بێسەروشوێنن و لە ناوچەی عوزێم تەرمی 4 کەس دەدۆزرێتەوە کە گومان دەکرێت کورد بن.\n- شەوی رابردوو لە سەنتەری قەزای شەنگال چەکدارانی رێکخراوی تیرۆریستی داعش پەلاماری سەنگەرەکانی هێزی پێشمەرگەی کوردستان و گەریلاکانی پەکەکە و یەپەگە و یەبەشەیان داوە و لە ئەنجامدا حەوت چەکداریان کوژران.\n- وەزیری پێشمەرگەی حکومەتی هەرێم زانیاری لەسەر ئەنجامی سەردانی وەفدەکەی هەرێم بۆ ئەمریکا ئاشکرا دەکات و رایدەگەیەنێت ئەمریکا سێ لیوای هێزەکانی پێشمەرگە پڕ چەک دەکات.\n- لەشاری سلێمانی کرێکارێک لەکاتی کارکردن کەوتە خوارەوە و گیانی لەدەستدا.\n- کرێکارێک لەکاتی کارکردن لە پرۆژەی زانکۆی بانی مەقان لە چەمچەماڵ، گیانی لەدەستدا.\n- دوای ئەوەی لە ماوەی رابردوودا ژمارەیەک شۆفێری کورد و عەرەب و تورکمان دیار نەمان و تەرمی چوار دانەیان لە نێوان کەرکوک و چەمچەماڵ دۆزرانەوە، ئەمڕۆش تەرمی 11ی دیکەیان لە ناو باخی شەتڵگەی بازیان دۆزرانەوە.\n1. 👁 سیما جەزا محەمەد\n1. 👁 ئیبراهیم (زنار دەرسیم)\n1. 👁 دواڕۆژ 1\n1. 👁 گورگون کورتو\n1. 👁 کوردستان عەبدوڵڵا\n- دامەزراندنی لیژنەی دانانی دەستووری ئێڕاقی لە بەغدا، ئەم لیژنەیە 15 کەسیان کوردە و لە 55 کەس پێکهاتوون.\n- گیرانی شێخ محەمەد مەعشوق ئەلخەزنەوی لە دیمەشق.\n- ئەنجوومەنی بەڕێوەبردنی شاری کەرکوک 2 ئەندامی عەرەب و 2ی تورکمان و یەکێکی کوردی بۆ ئەنجوومەن هەڵبژارد، شایانی باسە 2 ئەندامە عەرەبەکە هاووردەن و کوردەکانیش دەنگیان بۆدابوون.\n1. 👁 سەعدون عەبباسی\n1. 👁 عەلی ساڵح سلێمان\n1. 👁 عەبدوڵڵا تاهیر ڕەشید\n2. 👁 موسا سدیق ڕەشید\n1. 👁 عەلی حەسەن خدر\n1. 👁 هه‌وكار نوری نفروز\n1. 👁 حوسێن ئەسعەد حوسێن ئەسعەد\n- بیرۆی رامیاریی حسک، بەیانێکی ناڕەزایی دەربارەی هێرشەکانی یەکێتی بۆسەر بەرەی جود لە قراناخە و پشت ئاشان دەرکرد.\n- تا 17-05: ئەمیری تاهری، چەند گفتوگۆیەکی لەگەڵ مەلا مستەفادا لە هەفتەنامەی ئەلئەخائ تارانیدا بڵاوکردەوە، هەروەها هەمان گفتوگۆ لە رۆژنامەی کیهان هوای، بە زمانی فارسی بڵاوکراوەتەوە.\n1. 👁 جەنگی جەبار عوسمان\n1. 👁 بارزان جەلال ئیسماعیل عەزیز\n- کۆچی دوایی مامۆستا مەلا کاکە حەمەی حاجی سەیفوڵڵا، نێوبراو بە گوندەکاندا دەگەڕا تاوەکو خەڵکی فێری خوێندەواری بکات.\n- کردنەوەی رادیۆی دەنگی کۆماری مەهاباد لە شاری مەهاباد.\n- کشانەوەی سوپای سۆڤیەتی لە نێوچەکانی باکووری ئێران.\n- حوکومەتی بەریتانیا فەرمانی چەند دەوڵەتۆکەیەکی کوردیی لەژێر فەرمانی شێخ مەحمودی بەرزنجیدا دا، کە بەمەرجێک ئەو دەوڵەتۆکانە لە ژێر فەرمانی ئەفسەرە بەریتانییەکاندا بەڕێوە ببرێن.\n1. 👁 وەزیر نادری\n- ئەمڕۆ عوسمان بەگی برای میری بابان دەچێت بە پێشوازیی میستەر ریچەوە و دەیهێنێت بۆ شاری سلێمانی و دەبرێتە ماڵی مەحمود پاشای بابان کە میری بابانە و ئەویش پێشوازیی لێدەکات، ریچ تێبینیی داڕووخاوی و ناپێشکەوتوویی شاری سلێمانیی کردووە و ئەمەشی بە میر گووتووە، ئەویش لە وەڵامدا دەڵێت: کێ جێگایەک چاک دەکاتەوە، ئەگەر بزانێت تیا ناحەسێتەوە، هاکا تورکەکان، یان ئێرانییەکان، چەند رۆژێکی تر وێرانی دەکەنەوە.\n- ئەمڕۆ میستەر ریچ پلەی گەرمای شاری سلێمانیی پێواوە و بەم جۆرە بووە: لە کاتژمێر پێنجی بەیانیدا هەڤدە پلەی سەدی و لە سێونیوی پاش نیوەڕۆدا بیستوچوار پلە و لە دەی ئێوارەدا بیست پلە.\n| Sayfa oluşturma süresi: 2,886 saniye!