AN AVIEL HERVEZ MAZHEV\n1 Levr lignez Jezuz-Krist, Mab David, Mab Abraham.\n2 Abraham a voe tad da Izaak. Izaak a voe tad da Jakob. Jakob a voe tad da Juda ha d'e vreudeur.\n3 Juda, eus Tamar, a voe tad da Farez ha Zara. Farez a voe tad da Ezrom. Ezrom a voe tad da Aram.\n4 Aram a voe tad da Aminadab. Aminadab a voe tad da Naason. Naason a voe tad da Salmon.\n5 Salmon, eus Rahab, a voe tad da Voaz. Boaz, eus Rud, a voe tad da Obed. Obed a voe tad da Jese.\n6 Jese a voe tad d'ar roue David. Ar roue David a voe tad da Salomon, eus an hini a oa bet gwreg da Uri.\n7 Salomon a voe tad da Roboam. Roboam a voe tad da Abia. Abia a voe tad da Asa.\n8 Asa a voe tad da Jozafad. Jozafad a voe tad da Joram. Joram a voe tad da Ozia.\n9 Ozia a voe tad da Joatam. Joatam a voe tad da Achaz. Achaz a voe tad da Ezekia.\n10 Ezekia a voe tad da Vanase. Manase a voe tad da Amon. Amon a voe tad da Jozia.\n11 Jozia a voe tad da Jekonia ha d'e vreudeur, d'ar mare ma voent harluet da Vabilon.\n12 Ha goude ma oant bet harluet da Vabilon, Jekonia a voe tad da Salatiel. Salatiel a voe tad da Zorobabel.\n13 Zorobabel a voe tad da Abiud. Abiud a voe tad da Eliakim. Eliakim a voe tad da Azor.\n14 Azor a voe tad da Sadok. Sadok a voe tad da Achim. Achim a voe tad da Eliud.\n15 Eliud a voe tad da Eleazar. Eleazar a voe tad da Vatan. Matan a voe tad da Jakob.\n16 Jakob a voe tad da Jozef, pried Mari, eo bet ganet anezhi Jezuz, a vez anvet Krist.\n17 Bez' ez eus eta en holl: eus Abraham betek David, pevarzek rummad; eus David betek an harlu e Babilon, pevarzek rummad; eus an harlu e Babilon betek Krist, pevarzek rummad.\n18 Setu, ganedigezh Jezuz-Krist a c'hoarvezas evel-henn. Mari e vamm, o vezañ prometet da Jozef e dimeziñ, en em gavas brazez dre ar Spered-Santel, a-raok ma oant aet a-gevret.\n19 Jozef he fried, o vezañ un den reizh, dre ma ne felle ket dezhañ he mezhekaat, a c'hoantaas he c'has kuit e-kuzh.\n20 Evel ma oa o soñjal e kement-se, setu, ael an Aotrou en em ziskouezas dezhañ dre un huñvre hag a lavaras: Jozef mab David, na'z pez ket aon da gemer ganit Mari da wreg, rak ar pezh a zo koñsevet enni a zo eus ar Spered-Santel,\n21 hag e c'hano ur mab, hag e roi dezhañ Jezuz da anv, rak eñ a saveteo e bobl eus he fec'hedoù.\n22 Kement-se holl a c'hoarvezas, evit ma vefe sevenet ar pezh a oa bet disklêriet gant an Aotrou dre ar profed, o lavarout:\n23 Setu, ar werc'hez a vo brazez hag a c'hano ur mab a vo anvet Emmanuel, da lavarout eo: Doue ganeomp.\n24 Jozef, o vezañ dihunet eus e gousk, a reas ar pezh en doa gourc'hemennet dezhañ ael an Aotrou, hag e kemeras e wreg gantañ.\n25 Met n'anavezas ket anezhi betek ma voe gwilioudet diwar he mab kentañ-ganet, hag e roas dezhañ Jezuz da anv.\nAr vajed deuet eus ar sav-heol\n1 Jezuz, o vezañ bet ganet e Betlehem Judea en amzer ar roue Herodez, setu e teuas majed eus ar sav-heol da Jeruzalem,\n2 hag e lavarjont: Pelec'h emañ Roue ar Yuzevien a zo bet ganet? Rak gwelet hon eus e steredenn er sav-heol, ha deuet omp d'e azeuliñ.\n3 Pa glevas-se ar roue Herodez, e voe trubuilhet, hag holl Jeruzalem gantañ.\n4 O vezañ dastumet an holl aberzhourien vras ha skribed ar bobl, e c'houlennas diganto pelec'h e tlee bezañ ganet ar C'hrist.\n5 Int a lavaras dezhañ: E Betlehem Judea, rak evel-henn eo bet skrivet gant ar profed:\n6 Ha te Betlehem eus douar Juda, n'out ket ar bihanañ e-touez pennlec'hioù Juda, rak ac'hanout eo e teuio ur penn a c'houarno va fobl Israel.\n7 Neuze Herodez, o vezañ galvet ar vajed e kuzh, a c'houlennas gant preder diganto e pe amzer e oa en em ziskouezet ar steredenn.\n8 Hag o c'hasas da Vetlehem hag e lavaras: It ha goulennit gant preder diwar-benn ar bugel bihan. P'ho po e gavet, roit din da anavezout evit ma'z in me ivez d'e azeuliñ.\n9 Goude bezañ klevet ar roue, ez ejont kuit. Ha setu, ar steredenn o doa gwelet er sav-heol a yae en o raok, betek ma teuas ha ma chomas a-sav a-us d'al lec'h ma oa ar bugel bihan.\n10 Pa weljont ar steredenn, e voe karget o c'halonoù a levenez vras.\n11 O vezañ aet en ti, e kavjont ar bugel bihan gant Mari e vamm, hag o stouiñ d'an douar, ec'h azeuljont anezhañ. Ha goude bezañ digoret o zeñzorioù, e kinnigjont dezhañ profoù: aour, ezañs ha mir.\n12 O vezañ bet aliet gant Doue dre un huñvre chom hep distreiñ da gavout Herodez, ez ejont d'o bro dre un hent all.\nAn tec'h d'an Ejipt\n13 Goude ma oant aet kuit, setu, ael an Aotrou en em ziskouezas da Jozef dre un huñvre hag a lavaras: Sav, kemer ar bugel bihan hag e vamm, tec'h d'an Ejipt, ha chom eno betek ma lavarin dit, rak Herodez a glasko ar bugel bihan evit e lakaat d'ar marv.\n14 Eñ a savas, a gemeras ar bugel bihan hag e vamm e-pad an noz, hag en em dennas d'an Ejipt.\n15 Hag e chomas eno betek ma varvas Herodez, evit ma vefe sevenet ar pezh a oa bet lavaret gant an Aotrou dre ar profed: Galvet em eus va mab eus an Ejipt.\nLazhadeg ar vugale gant Herodez\n16 Neuze Herodez, o welout o doa ar vajed graet goap anezhañ, a voe en ur gounnar vras hag a gasas da lazhañ e Betlehem hag en e vro a-bezh an holl vugale a zaou vloaz ha yaouankoc'h, hervez an amzer en doa goulennet gant preder digant ar vajed.\n17 Neuze e voe sevenet ar pezh a oa bet lavaret gant ar profed Jeremiaz:\n18 Garmoù a zo bet klevet e Rama, hirvoudoù, gouelvan ha klemmvanoù bras, Rachel o ouelañ he bugale, ha ne fellas ket dezhi bezañ frealzet pa n'eus ken anezho.\nAn distro eus an Ejipt\n19 Goude marv Herodez, setu, ael an Aotrou en em ziskouezas da Jozef en Ejipt dre un huñvre\n20 hag a lavaras: Sav, kemer ar bugel bihan hag e vamm, ha kae da vro Israel, rak ar re a glaske ar bugel bihan evit e lazhañ a zo marv.\n21 Eñ a savas, a gemeras ar bugel bihan hag e vamm, hag a zeuas da vro Israel.\n22 Met pa glevas e rene Arkelauz e Judea e-lec'h e dad Herodez, en doe aon da vont di; o vezañ bet aliet gant Doue dre un huñvre, en em dennas e bro C'halilea.\n23 Dont a reas da chom en ur gêr anvet Nazared, evit ma vefe sevenet ar pezh a oa bet lavaret gant ar brofeded: Anvet e vo Nazaredad.\n1 En deizioù-se e teuas Yann-Vadezour da brezeg e gouelec'h Judea,\n2 o lavarout: Ho pet keuz, rak rouantelezh an neñvoù a zo tost.\n3 Diwar e benn eo en deus komzet ar profed Izaia, o lavarout: Mouezh an hini a gri er gouelec'h: Kempennit hent an Aotrou, grit eeun e wenodennoù.\n4 Yann en deveze e wiskamant a vlev kañval hag ur gouriz lêr en-dro d'e groazell. E voued a oa kilheien-raden ha mel gouez.\n5 Neuze Jeruzalem, holl vro Judea hag an holl vro war-dro ar Jordan, a yae d'e gavout,\n6 hag e oant badezet gantañ er Jordan, en ur anzav o fec'hedoù.\n7 Met o welout kalz a farizianed hag a sadukeiz o tont d'e vadeziant, e lavaras dezho: Lignez a naered-gwiber, piv en deus desket deoc'h tec'hout diouzh ar gounnar da zont?\n8 Dougit eta frouezh dereat d'ar geuzidigezh,\n9 ha na lavarit ket ennoc'h hoc'h-unan: Ni hon eus Abraham da dad! Rak me a lavar deoc'h, e c'hell Doue sevel eus ar vein-se bugale da Abraham.\n10 Ar vouc'hal a zo a-vremañ lakaet ouzh gwrizioù ar gwez. Pep gwezenn eta na ro ket frouezh mat a vo troc'het ha taolet en tan.\n11 Me ho padez en dour evit ar geuzidigezh, met dont a ra unan war va lerc'h, galloudusoc'h eo egedon, ha n'on ket dellezek da zougen e votoù. Eñ ho padezo er Spered-Santel hag en tan.\n12 E grouer a zo gantañ en e zorn, naetaat a raio mat e leur, hag e tastumo e winizh er solier, met ar pell a zevo en tan na voug ket.\n13 Neuze Jezuz a zeuas eus Galilea d'ar Jordan da gavout Yann, evit bezañ badezet gantañ.\n14 Met Yann ne felle ket dezhañ henn ober, o lavarout: Me am eus ezhomm da vezañ badezet ganit, hag e teuez da'm c'havout?\n15 Ha Jezuz a respontas hag a lavaras dezhañ: Na harz ket-se bremañ, rak evel-se eo e tere ouzhimp peurober pep reizhder. Neuze en lezas d'ober.\n16 Goude ma oa bet badezet, Jezuz a savas raktal eus an dour. Ha setu, an neñvoù a voe digoret a-us dezhañ, hag e welas Spered Doue o tiskenn evel ur goulm hag o tont warnañ.\n17 Ha setu, ur vouezh eus an neñv a lavare: Hemañ eo va Mab karet-mat, ennañ em eus lakaet va holl levenez.\n1 Neuze Jezuz a voe kaset gant ar Spered er gouelec'h, evit bezañ temptet gant an diaoul.\n2 P'en doe yunet daou-ugent devezh ha daou-ugent nozvezh, en doe naon goude.\n3 An tempter, o vezañ tostaet outañ, a lavaras dezhañ: Mard out Mab Doue, gourc'hemenn d'ar vein-se dont da vezañ bara.\n4 Met eñ a respontas, o lavarout: Skrivet eo: An den ne vevo ket gant bara hepken, met gant pep ger a zeu eus genoù Doue.\n5 Neuze an diaoul en kasas d'ar gêr santel, en lakaas war lein an templ,\n6 hag a lavaras dezhañ: Mard out Mab Doue, en em daol d'an traoñ, rak skrivet eo: Gourc'hemenn a raio d'e aeled kaout evezh ouzhit, ha da zougen a raint en o daouarn, gant aon na stokfe da droad ouzh ur maen bennak.\n7 Jezuz a lavaras dezhañ: Skrivet eo ivez: Ne dempti ket an Aotrou da Zoue.\n8 An diaoul en kasas c'hoazh war ur menez uhel-meurbet, a ziskouezas dezhañ holl rouantelezhioù ar bed hag o gloar,\n9 hag a lavaras dezhañ: An holl draoù-se a roin dit, mar daoulinez da'm azeuliñ.\n10 Neuze Jezuz a lavaras dezhañ: A-dreñv, Satan! Rak skrivet eo: An Aotrou da Zoue a azeuli, hag eñ hepken a serviji.\n11 Neuze an diaoul en lezas. Ha setu, aeled a zeuas hag a servijas anezhañ.\nPrezegerezh kentañ Jezuz\n12 Pa glevas Jezuz e oa bet Yann lakaet en toull-bac'h, en em dennas e Galilea.\n13 O vezañ kuitaet Nazared, e teuas da chom e Kafarnaoum, kêr arvorek war harzoù Zabulon ha Neftali,\n14 evit ma vefe sevenet komzoù ar profed Izaia, o lavarout:\n15 Douar Zabulon ha douar Neftali, ar vro a zo war hent ar mor, en tu all d'ar Jordan, Galilea ar broadoù,\n16 ar bobl azezet en deñvalijenn he deus gwelet ur sklêrijenn vras, hag ar sklêrijenn a zo savet war ar re a oa azezet e bro hag e skeud ar marv.\n17 Adalek neuze Jezuz en em lakaas da brezeg ha da lavarout: Ho pet keuz, rak rouantelezh an neñvoù a zo tost.\nAn diskibien gentañ\n18 Evel ma kerzhe a-hed mor Galilea, Jezuz a welas daou vreur, Simon a vez anvet Pêr, hag Andrev e vreur, o teurel ur roued er mor, rak pesketaerien e oant.\n19 Lavarout a reas dezho: Deuit war va lerc'h, ha me ho raio pesketaerien dud.\n20 Int raktal a lezas o rouedoù hag a yeas war e lerc'h.\n21 Hag ac'hane, o vont un tamm a-raokoc'h, e welas daou vreur all, Jakez mab Zebedea ha Yann e vreur, en ur vag gant Zebedea o zad, o tresañ o rouedoù. Gervel a reas anezho.\n22 Int raktal a lezas ar vag hag o zad hag a yeas war e lerc'h.\nJezuz a yac'ha klañvourien\n23 Jezuz a yae dre holl C'halilea, o kelenn en o sinagogennoù, o prezeg Keloù Mat (= Aviel) ar rouantelezh, o yac'haat kement kleñved ha kement mac'hagn a oa e-touez ar bobl.\n24 Ar vrud anezhañ en em skuilhe dre holl Siria, hag e tegasent dezhañ an holl re glañv, dalc'het gant meur a boan ha gant meur a zroug, tud dalc'het gant drouk-speredoù, tud loariek, tud seizet, hag eñ a yac'hae anezho.\n25 Un engroez bras a yae war e lerc'h, eus Galilea, eus an Dekapoliz, eus Jeruzalem, eus Judea, hag eus an tu all d'ar Jordan.\nAr prezeg war ar menez; ar Gwenvidigezhioù\n1 O welout an engroez, e pignas war ur menez, hag o vezañ azezet, e ziskibien a dostaas outañ.\n2 O kemer ar gomz e kelennas anezho, o lavarout:\n3 Eürus ar re baour e spered, rak rouantelezh an neñvoù a zo dezho!\n4 Eürus ar re a ouel, rak frealzet e vint!\n5 Eürus ar re a zo hegarat, rak an douar o devo da hêrezh!\n6 Eürus ar re o deus naon ha sec'hed eus ar reizhder, rak o gwalc'h o devo!\n7 Eürus ar re drugarezus, rak trugarez a gavint!\n8 Eürus ar re o deus ur galon c'hlan, rak Doue a welint!\n9 Eürus ar re a zegas ar peoc'h, rak int a vo anvet mibien Doue!\n10 Eürus ar re a zo gwallgaset abalamour d'ar reizhder, rak rouantelezh an neñvoù a zo dezho!\n11 Eürus e viot pa viot dismegañset, gwallgaset, ha pa vo lavaret dre c'haou pep seurt droug a-enep deoc'h abalamour din,\n12 en em laouenait ha tridit gant levenez, rak ho kopr a vo bras en neñvoù! Rak evel-se eo bet gwallgaset ar brofeded a zo bet en ho raok.\nHolen an douar; Al lamp war ar c'hantolor\n13 C'hwi eo holen an douar, met mar koll an holen e vlaz, gant petra e vo sallet? Ne dalv netra ken, nemet da vezañ taolet er-maez ha mac'het gant an dud.\n14 C'hwi eo sklêrijenn ar bed. Ur gêr savet war ur menez ne c'hell ket bezañ kuzhet,\n15 ha ne vez ket enaouet ul lamp evit e lakaat dindan ur sailh, met war ur c'hantolor, hag e ro sklêrijenn da holl dud an ti.\n16 Ra lugerno evel-se ho sklêrijenn dirak an dud, evit ma welint ho madoberoù ha ma teuint da reiñ gloar d'ho Tad a zo en neñvoù.\nJezuz a zo deuet evit seveniñ al Lezenn\n17 Na soñjit ket e vefen deuet evit diskar al lezenn pe ar brofeded. N'on ket deuet evit diskar, met evit seveniñ.\n18 Rak me a lavar deoc'h e gwirionez, betek ma tremeno an neñv hag an douar, ne dremeno ket eus al lezenn un iota pe ur varrennig-lizherenn, ken na vo sevenet pep tra.\n19 Piv bennak eta a dorro an disterañ eus ar gourc'hemennoù-se hag a zesko d'an dud ober evel-se, a vo anvet ar bihanañ e rouantelezh an neñvoù. Met piv bennak o miro hag o desko d'ar re all, hennezh a vo anvet bras e rouantelezh an neñvoù.\n20 Rak me a lavar deoc'h, ma ned a ket ho reizhder dreist hini ar skribed hag ar farizianed, n'antreot ket e rouantelezh an neñvoù.\n21 Klevet hoc'h eus eo bet lavaret d'ar re gozh: Ne vuntri ket, piv bennak a vuntro a zellezo bezañ barnet.\n22 Met me a lavar deoc'h penaos piv bennak a fuloro ouzh e vreur hep abeg a zellezo bezañ barnet, an hini a lavaro d'e vreur: Raka! (= den a netra) a zellezo bezañ kastizet gant ar sanedrin, hag an hini a lavaro d'e vreur: Diskiant! a zellezo bezañ kastizet gant tan ar gehenn.\n23 Mar degasez eta da brof d'an aoter, hag e teu da soñj dit eno en deus da vreur un dra bennak ez enep,\n24 lez eno da brof dirak an aoter, ha kae da gentañ d'adunvaniñ gant da vreur, ha goude-se, deus ha kinnig da brof.\n25 En em glev hep dale gant da enebour e-pad ma'z emaout en hent gantañ, gant aon na'z lakafe da enebour etre daouarn ar barner, ha na vefes lakaet gant ar barner etre daouarn ar serjant, ha na vefes taolet en toull-bac'h.\n26 Me a lavar dit e gwirionez, ne zeui ket er-maez ken na'z po paeet an diwezhañ gwenneg.\nAn avoultriezh hag an torr-dimeziñ\n27 Klevet hoc'h eus eo bet lavaret d'ar re gozh: Ne ri ket avoultriezh.\n28 Met me a lavar deoc'h penaos piv bennak a sell ouzh ur vaouez gant gwallc'hoantegezh anezhi, en deus dija graet avoultriezh ganti en e galon.\n29 Ma ra dit kouezhañ da lagad dehoù, diframm-eñ ha taol-eñ pell diouzhit, rak gwelloc'h eo dit koll unan eus da izili, eget na vo taolet da holl gorf er gehenn.\n30 Ha ma ra dit kouezhañ da zorn dehoù, troc'h-eñ ha taol-eñ pell diouzhit, rak gwelloc'h eo dit koll unan eus da izili, eget na vo taolet da holl gorf er gehenn.\n31 Lavaret eo bet ivez: Piv bennak a gaso kuit e wreg, ra roio dezhi ur skrid a dorr-dimeziñ.\n32 Met me a lavar deoc'h penaos piv bennak a gas kuit e wreg, nemet evit difealded, a laka anezhi da vezañ avoultrerez, ha piv bennak a zimez gant ar wreg a zo bet kaset kuit, a ra avoultriezh.\n33 Klevet hoc'h eus c'hoazh eo bet lavaret d'ar re gozh: Ne doui ket e faos, met seveniñ a ri e-keñver an Aotrou al leoù az po graet.\n34 Met me a lavar deoc'h: Na douit ket a-grenn, na dre an neñv rak tron Doue eo,\n35 na dre an douar rak skabell e dreid eo, na dre Jeruzalem rak kêr ar Roue bras eo.\n36 Ne doui ket kennebeut dre da benn, rak ne c'hellez ket lakaat ur vlevenn da vezañ gwenn pe du.\n37 Met ra vo ho komz, ya, ya, nann, nann. Ar pezh a lavarer ouzhpenn a zeu eus an droug.\nKarantez ouzh an enebourien\n38 Klevet hoc'h eus eo bet lavaret: Lagad evit lagad, ha dant evit dant.\n39 Met me a lavar deoc'h: Na enebit ket ouzh an hini drouk. D'an hini a sko ganit war da jod dehoù, tro eben outañ.\n40 D'an hini a fell dezhañ prosezañ ouzhit ha kemer da doneg, laosk ivez gantañ da vantell.\n41 D'an hini a redi ac'hanout da vont ur mil (~ 1480 m), kae daou gantañ.\n42 Ro d'an neb a c'houlenn diganit, ha na zistro ket diouzh an hini a fell dezhañ amprestañ diganit.\n43 Klevet hoc'h eus eo bet lavaret: Karout a ri da nesañ, hag e kasai da enebour.\n44 Met me a lavar deoc'h: Karit hoc'h enebourien, bennigit ar re a villig ac'hanoc'h, grit vad d'ar re a gasa ac'hanoc'h, ha pedit evit ar re ho kwallgas hag hoc'h heskin,\n45 evit ma viot mibien ho Tad a zo en neñvoù. Rak eñ a ra d'e heol sevel war ar re fall ha war ar re vat, hag a laka ar glav da gouezhañ war ar re reizh ha war ar re zireizh.\n46 Rak mar karit ar re ho kar, peseurt gopr ho po? Ha ne ra ket zoken ar bublikaned kement-se?\n47 Ha ma ne saludit nemet ho preudeur, petra a rit dreist ar re all? Ha ne ra ket zoken ar bublikaned kement-se?\n48 Bezit eta peurvat evel ma'z eo peurvat ho Tad a zo en neñvoù.\n1 Lakait evezh na rafec'h hoc'h aluzen dirak an dud evit bezañ gwelet ganto, anez n'ho po ket a c'hopr digant ho Tad a zo en neñvoù.\n2 Pa ri eta aluzen, na son ket an drompilh ez raok, evel ma ra ar bilpouzed er sinagogennoù hag er straedoù, evit resev gloar digant an dud. Me a lavar deoc'h e gwirionez, o deus o gopr.\n3 Met pa ri aluzen, gra na ouezo ket da zorn kleiz ar pezh a ra da zorn dehoù,\n4 evit ma vo graet da aluzen e-kuzh, ha da Dad hag a wel e-kuzh en rento dit dirak an holl.\n5 Pa bedi, na ra ket evel ar bilpouzed, rak karout a reont pediñ en o sav er sinagogennoù hag e kornioù ar straedoù, evit bezañ gwelet gant an dud. Me a lavar deoc'h e gwirionez, o deus o gopr.\n6 Met te pa bedi, kae ez kambr, hag o vezañ serret da zor, ped da Dad a zo e-kuzh, ha da Dad a wel e-kuzh en rento dit dirak an holl.\n7 Pa bedot, n'en em servijit ket a adlavarioù aner evel tud ar broadoù, rak krediñ a reont ez eo dre galz a gomzoù e vint selaouet.\n8 Na vezit ket eta heñvel outo, rak ho Tad a oar petra hoc'h eus ezhomm a-raok ma c'houlennit digantañ.\n9 C'hwi eta, pedit evel-henn: Hon Tad hag a zo en neñv, ra vo santelaet da anv,\n10 ra zeuio da rouantelezh, ra vo graet da volontez war an douar evel en neñv,\n11 ro deomp hiziv hor bara pemdeziek,\n12 pardon deomp hor mankoù, evel ma pardonomp ivez d'ar re o deus manket ouzhimp,\n13 ha n'hon heñch ket d'an temptadur, met hon dieub eus an droug, rak dit eo ar ren, ar galloud hag ar c'hloar da viken. Amen.\n14 Rak mar pardonit d'an dud o mankoù, ho Tad neñvel a bardono ivez deoc'h,\n15 met ma ne bardonit ket d'an dud o mankoù, ho Tad ne bardono ket kennebeut ho mankoù deoc'h.\n16 Pa yunot, na rit ket ur min trist evel ar bilpouzed, rak kemer a reont un dremm divinet evit diskouez d'an dud e yunont. Me a lavar deoc'h e gwirionez, o deus o gopr.\n17 Met te pa yuni, laka c'hwezh-vat war da benn ha gwalc'h da zremm,\n18 evit na vo ket gwelet gant an dud e yunez, met hepken gant da Dad a zo e-kuzh, ha da Dad a wel e-kuzh en rento dit dirak an holl.\nUn teñzor en neñv; Lamp ar c'horf\n19 Na zastumit ket deoc'h teñzorioù war an douar, el lec'h ma'z int breinet gant ar preñved ha gant ar mergl, hag el lec'h ma toull al laeron hag e skrapont,\n20 met dastumit deoc'h teñzorioù en neñv, el lec'h n'int breinet na gant ar mergl na gant ar preñved, hag el lec'h na doull ket al laeron ha na skrapont ket.\n21 Rak el lec'h m'emañ ho teñzor, eno ivez e vo ho kalon.\n22 Al lagad eo lamp ar c'horf. Mard eo eta yac'h da lagad, da holl gorf a vo sklêrijennet,\n23 met mard eo fall da lagad, da holl gorf a vo en deñvalijenn. Mard eo eta teñval ar sklêrijenn a zo ennout, pegen bras e vo an deñvalijenn-se!\n24 Den ebet ne c'hell servijañ daou vestr, rak pe e kasaio unan hag e karo egile, pe en em stago ouzh unan hag e tisprizo egile. Ne c'hellit ket servijañ Doue ha Mammon.\nNa vezit ket nec'het\n25 Setu perak e lavaran deoc'h: Na vezit ket nec'het evit ho puhez eus ar pezh a zebrot pe a evot, nag evit ho korf gant petra e viot gwisket. Ar vuhez, ha n'eo ket muioc'h eget ar boued, hag ar c'horf muioc'h eget an dilhad?\n26 Sellit ouzh laboused an neñv: ne hadont ket ha ne vedont ket, ne zastumont netra e solieroù, hag ho Tad neñvel a vag anezho. Ha ne dalvezit ket kalz muioc'h egeto?\n27 Piv ac'hanoc'h, gant e holl nec'h, a c'hellfe kreskiñ e vent eus un ilinad (~ 50 cm)?\n28 Perak ivez oc'h nec'het diwar-benn ho tilhad? Sellit penaos e kresk lili ar parkeier, ne labouront ket ha ne nezont ket,\n29 koulskoude e lavaran deoc'h, Salomon e-unan, en e holl c'hloar, n'eo ket bet gwisket evel unan anezho.\n30 Mar gwisk Doue evel-se geot ar parkeier, a zo hiziv hag a vo taolet er forn warc'hoazh, pegement muioc'h e wisko ac'hanoc'h, tud a nebeut a feiz?\n31 Na vezit ket nec'het o lavarout: Petra a zebrimp? Petra a evimp? Gant petra e vimp gwisket?\n32 Rak tud ar broadoù eo ar re a glask an holl draoù-se. Ho Tad neñvel a oar hoc'h eus ezhomm eus kement-se.\n33 Met klaskit da gentañ rouantelezh Doue hag e reizhder, hag an holl draoù-se a vo roet deoc'h ouzhpenn.\n34 Na vezit ket nec'het eta gant warc'hoazh, rak warc'hoazh a gemero preder anezhañ e-unan. Da bep devezh eo a-walc'h e boan.\nNa varnit ket\n1 Na varnit ket, evit na viot ket barnet.\n2 Rak barnet e viot gant an hevelep barn ma varnit ganti, ha muzuliet e vo deoc'h gant an hevelep muzul ma vuzuilhit gantañ.\n3 Perak e sellez ouzh ar blouzenn a zo e lagad da vreur, ha ne welez ket an treust a zo ez lagad da-unan?\n4 Pe penaos e lavarez da'z preur: Va lez da dennañ ar blouzenn a zo ez lagad, ha setu ez eus un treust ez lagad?\n5 Pilpous, tenn da gentañ an treust eus da lagad, ha neuze e weli sklaer evit tennañ ar blouzenn eus lagad da vreur.\n6 Na roit ket an traoù santel d'ar chas, ha na daolit ket ho perlez dirak ar moc'h, gant aon n'o mac'hfent, hag o tistreiñ na ziskolpfent ac'hanoc'h.\nKennerzhañ er bedenn\n7 Goulennit hag e vo roet deoc'h, klaskit hag e kavot, skoit hag e vo digoret deoc'h.\n8 Rak an neb a c'houlenn a resev, an neb a glask a gav, an neb a sko e vez digoret dezhañ.\n9 Piv eo an den en ho touez a roio ur maen d'e vab pa c'houlenn bara digantañ?\n10 Pe mar goulenn ur pesk, hag-eñ e roio dezhañ un naer?\n11 Mar gouzoc'h eta, ha c'hwi fall, reiñ traoù mat d'ho pugale, pegement muioc'h ho Tad a zo en neñvoù a roio traoù mat d'ar re o goulenn digantañ.\n12 Kement tra a fell deoc'h e rafe an dud deoc'h, grit-eñ eta dezho, rak aze emañ al lezenn hag ar brofeded.\nAn daou hent\n13 It e-barzh dre an nor strizh. Rak ledan eo an nor ha frank eo an hent a gas d'ar gollidigezh, ha kalz a dud a dremen dre eno.\n14 Met strizh eo an nor hag enk eo an hent a gas d'ar vuhez, hag ez eus nebeut a dud hag a gav anezho.\n15 Diwallit diouzh ar fals-profeded a zeu d'ho kavout e gwiskamant deñved, met a zo en diabarzh nemet bleizi skraperien.\n16 O anavezout a reot diouzh o frouezh. Ha dastum a reer rezin diwar spern pe fiez diwar askol?\n17 Evel-se pep gwezenn vat a ro frouezh mat, met ar wezenn fall a ro frouezh fall.\n18 Ur wezenn vat ne c'hell ket reiñ frouezh fall, nag ur wezenn fall reiñ frouezh mat.\n19 Pep gwezenn na ro ket frouezh mat a zo troc'het ha taolet en tan.\n20 Diouzh o frouezh eta o anavezot.\n21 Kement hini a lavar din: Aotrou, Aotrou, ned aio ket e rouantelezh an neñvoù, met an hini a ra bolontez va Zad a zo en neñvoù.\n22 Meur a hini a lavaro din en deiz-se: Aotrou, Aotrou, ha n'hon eus ket profedet ez anv? Ha n'hon eus ket kaset kuit diaouled ez anv? Ha n'hon eus ket graet kalz a virakloù ez anv?\n23 Neuze e lavarin sklaer dezho: Biskoazh ne'm eus hoc'h anavezet, en em dennit diouzhin, c'hwi hag en em ro d'an direizhder.\nParabolenn an daou ziazez\n24 Piv bennak eta a glev ar c'homzoù-mañ a lavaran, hag a sent outo, a geñverin gant un den fur en deus savet e di war ar roc'h.\n25 Kouezhet eo ar glav, deuet eo ar froudoù, ha c'hwezhet o deus an avelioù ha skoet o deus a-enep an ti-se, ha n'eo ket kouezhet, dre ma oa diazezet war ar roc'h.\n26 Met piv bennak a glev ar c'homzoù-mañ a lavaran, ha na sent ket outo, a vo heñvel ouzh un den diskiant en deus savet e di war an traezh.\n27 Kouezhet eo ar glav, deuet eo ar froudoù, ha c'hwezhet o deus an avelioù ha skoet o deus a-enep an ti-se, ha kouezhet eo, ha bras eo bet e ziskar.\n28 P'en doe Jezuz peurlavaret ar c'homzoù-mañ, an engroezioù a voe souezhet gant e gelennadurezh,\n29 rak o deskiñ a rae evel unan a oa galloud gantañ, ha nann evel ar skribed.\nJezuz a yac'ha un den lovr\n1 Pa voe diskennet eus ar menez, engroezioù bras a heulias anezhañ.\n2 Ha setu, un den lovr a zeuas hag a stouas dirazañ, en ur lavarout: Aotrou, mar fell dit, e c'hellez va glanaat.\n3 Jezuz a astennas e zorn hag a stokas outañ, en ur lavarout: Fellout a ra din, bez glanaet. Ha diouzhtu e lorgnez a voe glanaet.\n4 Neuze Jezuz a lavaras dezhañ: Diwall da lavarout an dra-mañ da zen ebet, met kae, en em ziskouez d'an aberzhour, ha kinnig ar prof en deus gourc'hemennet Moizez, evit ma servijo kement-se da desteni dezho.\nJezuz a yac'ha mevel ur c'hantener\n5 Pa voe antreet Jezuz e Kafarnaoum, e teuas d'e gavout ur c'hantener, a bedas anezhañ\n6 o lavarout: Aotrou, va mevel a zo gourvezet em zi, seizet ha gwall boaniet.\n7 Jezuz a lavaras dezhañ: Mont a rin, hag e yac'hain anezhañ.\n8 Ar c'hantener a respontas, o lavarout: Aotrou, n'on ket dellezek e teufes dindan va zoenn, met lavar ur gomz hepken, ha va mevel a vo yac'haet.\n9 Rak me va-unan a zo un den lakaet dindan galloud reoù all, hag am eus soudarded dindanon. Hag e lavaran da unan: Kae! Hag ez a; d'egile: Deus! Hag e teu; ha da'm mevel: Gra kement-mañ! Hag en gra.\n10 Pa glevas kement-se, Jezuz a voe souezhet hag a lavaras d'ar re en heulie: E gwirionez e lavaran deoc'h, ne'm eus ket kavet ur feiz ken bras zoken en Israel.\n11 Evel-se e lavaran deoc'h ma teuio kalz eus ar sav-heol hag eus ar c'huzh-heol, hag a vo ouzh taol e rouantelezh an neñvoù gant Abraham, Izaak ha Jakob,\n12 met bugale ar rouantelezh a vo taolet e teñvalijenn an diavaez, e-lec'h ma vo goueladegoù ha grigoñsadegoù-dent.\n13 Neuze Jezuz a lavaras d'ar c'hantener: Kae, ha ra vo graet dit hervez ma ec'h eus kredet. Ha war ar memes tro e voe yac'haet e vevel.\nJezuz a yac'ha mamm-gaer Pêr ha tud klañv all\n14 Jezuz, o vezañ deuet da di Pêr, a welas e vamm-gaer war he gwele, klañv gant an derzhienn.\n15 O vezañ stoket ouzh he dorn, an derzhienn a yeas kuit diouti. Hi a savas hag a servijas anezho.\n16 Deuet an abardaez e voe degaset dezhañ meur a hini dalc'het gant diaouled. Kas a reas kuit ar speredoù dre e gomz, hag e yac'haas an holl re a oa klañv,\n17 evit ma vefe sevenet ar pezh a oa bet lavaret gant Izaia ar profed: Kemeret en deus e-unan hor mac'hagnoù, ha douget hor c'hleñvedoù.\n18 Jezuz o welout un engroez bras war e dro, a c'hourc'hemennas tremen d'ar ribl all.\n19 Ur skrib a dostaas hag a lavaras dezhañ: Mestr, mont a rin war da lerc'h e kement lec'h ma'z i.\n20 Jezuz a lavaras dezhañ: Al lern o deus toulloù ha laboused an neñv o deus neizhioù, met Mab an den n'en deus lec'h ebet evit harpañ e benn.\n21 Un all eus e ziskibien a lavaras dezhañ: Aotrou, lez ac'hanon da vont da gentañ da sebeliañ va zad.\n22 Jezuz a lavaras dezhañ: Deus war va lerc'h, ha lez ar re varv da sebeliañ o re varv.\nAr barrad-amzer sioulaet gant Jezuz\n23 Pignat a reas en ur vag, hag e ziskibien en heulias.\n24 Ha setu e savas ur barrad-amzer bras war ar mor, e doare ma oa goloet ar vag gant ar c'hoummoù-mor. Hag eñ a gouske.\n25 E ziskibien a zeuas hag en dihunas, en ur lavarout: Aotrou, hor savete, mont a reomp da goll!\n26 Lavarout a reas dezho: Perak hoc'h eus aon, tud a nebeut a feiz? Neuze, o vezañ savet, e c'hourdrouzas d'an avelioù ha d'ar mor, hag e voe ur sioulder bras.\n27 An dud-se a voe estlammet hag a lavaras: Piv eo eta hemañ, ma sent zoken an avelioù hag ar mor outañ?\nJezuz a yac'ha daou C'hergezeniad dalc'het gant diaouled\n28 Pa voe tremenet en tu all, e bro ar C'hergezeniz, daou zen dalc'het gant diaouled o tont eus ar bezioù a zeuas d'e gavout. Ken dañjerus e oant ma ne c'helle den tremen dre an hent-se.\n29 Ha setu e krijont, o lavarout: Petra a zo etre ni ha te, Jezuz Mab Doue? Ha deuet out amañ evit hor poaniañ a-raok an amzer?\n30 Bez' e oa ur bagad bras a voc'h o peuriñ ur pennad diouzh eno.\n31 An diaouled en pedas o lavarout: Mar kasez ac'hanomp kuit, lez ac'hanomp da vont er bagad moc'h-se.\n32 Eñ a lavaras dezho: Kit. Int, o vezañ aet er-maez, a yeas er bagad moc'h. Ha setu, an holl vagad moc'h en em daolas war red eus al lec'h uhel-se er mor, hag e varvjont en doureier.\n33 Ar re o mêsae a dec'has kuit, hag o vezañ aet e kêr, e tisklêrjont an holl draoù-se hag ar pezh a oa c'hoarvezet gant ar re a oa dalc'het gant an diaouled.\n34 Ha setu, holl dud kêr a yeas da gavout Jezuz. O vezañ e welet, e pedjont anezhañ da bellaat diouzh o bro.\nJezuz a yac'ha un den seizet\n1 O vezañ pignet er vag, ec'h adtreuzas ar mor hag a zeuas d'e gêr.\n2 Ha setu e tegasjont dezhañ un den seizet gourvezet war ur gwele. Jezuz, o welout o feiz, a lavaras d'an den seizet: Mab, kemer fiziañs, da bec'hedoù a zo pardonet dit.\n3 Neuze ur re eus ar skribed a lavare enno o-unan: Hemañ a wallgomz.\n4 Jezuz, oc'h anavezout o soñjezonoù, a lavaras: Perak hoc'h eus soñjoù fall en ho kalonoù?\n5 Rak petra eo an aesañ: lavarout: Da bec'hedoù a zo pardonet dit, pe lavarout: Sav ha kerzh?\n6 Met evit ma ouiot en deus Mab an den war an douar ar galloud da bardoniñ ar pec'hedoù, e lavaras d'an den seizet: Sav, tap da wele, ha kae da'z ti.\n7 Hag e savas, hag ez eas d'e di.\n8 Pa welas an engroez kement-se, e voent estlammet hag e rojont gloar da Zoue dre m'en doa roet un hevelep galloud d'an dud.\nJezuz a c'halv Mazhev\n9 Jezuz a yeas ac'hane, hag e welas un den anvet Mazhev, azezet e ti ar gwirioù, hag e lavaras dezhañ: Deus war va lerc'h. O vezañ savet ez eas war e lerc'h.\n10 Evel ma oa Jezuz ouzh taol en ti, setu e teuas kalz a bublikaned hag a dud a vuhez fall d'en em lakaat ouzh taol gantañ ha gant e ziskibien.\n11 Pa welas ar farizianed kement-se, e lavarjont d'e ziskibien: Perak e tebr ho mestr gant ar bublikaned ha gant an dud a vuhez fall?\n12 Jezuz o vezañ klevet-se a lavaras dezho: N'eo ket ar re a zo yac'h o deus ezhomm a vedisin, met ar re a zo klañv.\n13 It eta ha deskit kement ha petra a dalvez: Trugarez a fell din ha nann aberzhoù, rak n'on ket deuet evit gervel d'ar geuzidigezh ar re reizh, met ar bec'herien.\n14 Neuze diskibien Yann a zeuas d'e gavout, o lavarout: Perak e yun ni hag ar farizianed alies, ha da ziskibien-te ne yunont ket?\n15 Jezuz a lavaras dezho: Daoust hag-eñ e c'hell en em c'hlac'hariñ mignoned an den nevez e-pad m'emañ an den nevez ganto? Met deizioù a zeuio ma vo lamet an den nevez diganto, ha neuze e yunint.\n16 Den ne laka un tamm mezher nevez ouzh un dilhad kozh, rak diframmañ a rafe an dilhad, hag ar rog a vefe brasoc'h.\n17 Ne lakaer ket kennebeut gwin nevez e seier-lêr kozh, rak ar seier a ziframmfe, ar gwin a redfe, hag ar seier-lêr a vefe kollet. Met ar gwin nevez a zle bezañ lakaet e seier-lêr nevez, hag e virer an eil hag egile.\nJezuz a zasorc'h merc'h ar penn, hag a yac'ha ar vaouez gant an diwadañ\n18 Evel ma lavare dezho an traoù-se, setu e teuas ur penn a stouas dirazañ, en ur lavarout: Va merc'h a zo o paouez mervel, met deus, laka da zaouarn warni, hag e vevo.\n19 Jezuz a savas hag a yeas war e lerc'h gant e ziskibien.\n20 Ha setu ur vaouez, klañv gant an diwadañ daouzek vloaz a oa, a zeuas a-ziadreñv hag a stokas ouzh pempilhenn e zilhad,\n21 rak hi a lavare enni hec'h-unan: Mar stokan hepken ouzh e zilhad, e vin yac'haet.\n22 Jezuz o vezañ distroet hag o sellout outi, a lavaras: Merc'h, kemer fiziañs, da feiz he deus da yac'haet. Ha raktal e voe yac'haet ar vaouez.\n23 Pa voe deuet Jezuz e ti ar penn, ha pa welas ar fleüterien hag an engroez oc'h ober trouz,\n24 e lavaras dezho: It kuit, rak ar plac'h yaouank n'eo ket marv, met kousket eo. Hag int a reas goap outañ.\n25 Goude ma voe bet kaset an engroez er-maez, ez eas e-barzh hag e kemeras dorn ar plac'h yaouank, hag hi a savas.\n26 Ar vrud a gement-se a yeas dre an holl vro.\nJezuz a yac'ha daou zen dall hag un den mut\n27 Evel ma'z ae Jezuz pelloc'h, daou zen dall a zeuas war e lerc'h, o krial hag o lavarout: Az pez truez ouzhimp, Mab David!\n28 Pa voe deuet en ti, an dud dall a zeuas d'e gavout, ha Jezuz a lavaras dezho: Ha c'hwi a gred e c'hellfen ober kement-se? Ya, Aotrou! emezo.\n29 Neuze e stokas ouzh o daoulagad, en ur lavarout: Ra vo graet deoc'h hervez ho feiz.\n30 Hag o daoulagad a voe digoret. Jezuz a roas dezho ar gourc'hemenn start-mañ: Diwallit na vefe gouezet kement-se gant den ebet.\n31 Met int, o vezañ aet er-maez, a gasas ar vrud a gement-se dre an holl vro.\n32 Evel ma'z aent kuit, setu e voe degaset dezhañ un den mut dalc'het gant un diaoul.\n33 Pa voe kaset kuit an diaoul, an den mut a gomzas. Hag an engroez estlammet a lavare: Biskoazh n'eo bet gwelet kemend-all en Israel.\n34 Met ar farizianed a lavare: Kas a ra kuit an diaouled dre briñs an diaouled.\nNebeut a labourerien a zo\n35 Jezuz a yae dre an holl gêrioù ha dre an holl vourc'hioù, en ur gelenn en o sinagogennoù, en ur brezeg Keloù Mat (= Aviel) ar rouantelezh, hag en ur yac'haat pep kleñved ha pep mac'hagn e-touez ar bobl.\n36 O welout an engroez-se, en doe truez outo dre ma oant skuizh ha dianket, evel deñved hep mêsaer.\n37 Neuze e lavaras d'e ziskibien: Bras-meurbet eo an eost, met nebeut a labourerien a zo.\n38 Pedit eta Aotrou an eost, evit ma kaso labourerien en e eost.\nDibab an Daouzek; An Daouzek kaset\n1 Neuze e c'halvas e zaouzek diskibl, hag e roas dezho ar galloud da gas kuit ar speredoù hudur, ha da yac'haat pep kleñved ha pep mac'hagn.\n2 Setu anvioù an daouzek abostol: An hini kentañ, Simon anvet Pêr, hag Andrev e vreur; Jakez mab Zebedea, ha Yann e vreur;\n3 Filip, ha Bartolome; Tomaz, ha Mazhev ar publikan; Jakez mab Alfe, ha Lebbe lesanvet Tadde;\n4 Simon ar C'hananead; Judaz Iskariod, an hini en gwerzhas ivez.\n5 Jezuz a gasas an daouzek-se hag a roas e c'hourc'hemennoù dezho, o lavarout: N'it ket etrezek ar broadoù ha n'it ket e kêrioù ar Samaritaned,\n6 met it kentoc'h etrezek deñved kollet ti Israel.\n7 En ur vont, prezegit ha lavarit: Rouantelezh an neñvoù a zo tost.\n8 Yac'hait ar re glañv, glanait ar re lovr, dasorc’hit ar re varv, kasit kuit an diaouled. Resevet hoc'h eus evit netra, roit evit netra.\n9 Na gemerit ganeoc'h nag aour, nag arc'hant, na moneiz en ho kouriz,\n10 na sac'h evit ar veaj, na div doneg, na botoù, na bazh, rak al labourer a zo dleet dezhañ e voued.\n11 E peseurt kêr bennak pe bourc'h bennak ma'z eot e-barzh, goulennit piv a zo dellezek, ha chomit eno betek ma'z eot kuit ac'hane.\n12 En ur vont en un ti, saludit-eñ.\n13 Mard eo dellezek an ti a gement-se, ra zeuio ho peoc'h warnañ, met, ma n'eo ket dellezek, ra zistroio ho peoc'h deoc'h.\n14 Ha p'en em gavo tud n'ho tegemerint ket ha ne selaouint ket ho komzoù, pa'z eot kuit eus an ti-se pe eus ar gêr-se, hejit ar poultr eus ho treid.\n15 Me a lavar deoc'h e gwirionez, penaos e vo dousoc'h da vro Sodom ha Gomora en deiz ar varn eget d'ar gêr-se.\nHeskinet e vo an diskibien; Kemennet ha kalonekaet int\n16 Setu e kasan ac'hanoc'h evel deñved e-touez ar bleizi, bezit eta war evezh evel naered ha dizrouk evel koulmed.\n17 Diwallit diouzh an dud, rak ho kas a raint dirak al lezioù-barn, hag ho skourjezint en o sinagogennoù.\n18 Kaset e viot dirak gouarnourien ha dirak rouaned abalamour din, evit reiñ testeni din dirazo ha dirak ar broadoù.\n19 Met pa roint ac'hanoc'h, n'en em lakait ket e poan na penaos na petra a lavarot, rak roet e vo deoc'h war an eur-se ar pezh ho po da lavarout.\n20 Rak n'eo ket c'hwi a gomz, met Spered ho Tad eo a gomz ennoc'h.\n21 Ar breur a werzho e vreur d'ar marv, hag an tad e vugel, ar vugale en em savo a-enep o zud hag o lakaint d'ar marv.\n22 Kasaet e viot gant an holl abalamour da'm anv, met an hini a gendalc'ho betek ar fin a vo salvet.\n23 Pa viot heskinet en ur gêr, tec'hit d'un all. Lavarout a ran deoc'h e gwirionez, n'ho po ket echu da vont dre holl gêrioù Israel, ma vo deuet Mab an den.\n24 An diskibl n'eo ket uheloc'h eget e vestr, nag ar mevel uheloc'h eget e aotrou.\n25 A-walc'h eo d'an diskibl bezañ evel e vestr, ha d'ar mevel bezañ evel e aotrou. Mar o deus anvet mestr an tiegezh Beelzebul, pegement muioc'h ne anvint ket tud e diegezh.\n26 N'ho pet ket aon eta razo, dre ma n'eus netra goloet na dle bezañ dizoloet, ha netra kuzhet na dle bezañ anavezet.\n27 Ar pezh a lavaran deoc'h en deñvalijenn, lavarit-eñ er sklêrijenn, hag ar pezh a lavaran deoc'h e pleg ho skouarn, prezegit-eñ war an toennoù.\n28 N'ho pet ket aon rak ar re a lazh ar c'horf ha ne c'hellont ket lazhañ an ene. Ho pet aon kentoc'h rak an hini a c'hell kas da get an ene hag ar c'horf er gehenn.\n29 Ha ne werzher ket daou c'holvan evit ur gwenneg? Koulskoude, ne gouezh ket unan anezho war an douar hep bolontez ho Tad.\n30 Ha zoken blev ho penn a zo kontet holl.\n31 N'ho pet ket aon eta, c'hwi a dalvez muioc'h eget kalz a c'holvaned.\n32 Piv bennak eta a anzavo ac'hanon dirak an dud, e anzav a rin ivez dirak va Zad a zo en neñvoù,\n33 met piv bennak a zianzavo ac'hanon dirak an dud, e zianzavo a rin ivez dirak va Zad a zo en neñvoù.\n34 Na soñjit ket e vefen deuet da zegas ar peoc'h war an douar. N'on ket deuet da zegas ar peoc'h, met ar c'hleze.\n35 Rak deuet on da lakaat an dizunvaniezh, ar mab a-enep e dad, ar verc'h a-enep he mamm, ar verc'h-kaer a-enep he mamm-gaer,\n36 hag an den en devo da enebourien tud e di.\n37 An neb a gar e dad pe e vamm muioc'h egedon n'eo ket dellezek ac'hanon, hag an neb a gar e vab pe e verc'h muioc'h egedon n'eo ket dellezek ac'hanon.\n38 An neb na gemer ket e groaz ha na zeu ket war va lerc'h n'eo ket dellezek ac'hanon.\n39 An hini en devo miret e ene en kollo, hag an hini en devo kollet e ene abalamour din en kavo.\n40 An neb ho tegemer am degemer, hag an neb am degemer a zegemer an hini en deus va c'haset.\n41 An neb a zegemer ur profed en anv a brofed en devo ur gopr a brofed, hag an neb a zegemer un den reizh en anv a zen reizh en devo ur gopr a zen reizh.\n42 Ha piv bennak a roio ur werennad dour fresk hepken da unan eus ar re vihan-se abalamour ma'z eo va diskibl, me a lavar deoc'h e gwirionez, ne gollo ket e c'hopr.\n1 P'en doe Jezuz echuet da reiñ e gemennoù d'e zaouzek diskibl, ez eas ac'hane da gelenn ha da brezeg en o c'hêrioù.\n2 Yann, o vezañ klevet en e doull-bac'h komz diwar-benn oberennoù Krist, a gasas daou eus e ziskibien da lavarout dezhañ:\n3 Bez' out an hini a zle dont, pe e tleomp gortoz un all?\n4 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: It ha lavarit da Yann ar pezh a glevit hag a welit:\n5 an dud dall a wel, ar re gamm a gerzh, ar re lovr a zo glanaet, ar re vouzar a glev, ar re varv a zo dasorc'het, an Aviel a zo prezeget d'ar beorien.\n6 Eürus eo an neb na gavo ket a abeg da gouezhañ ennon.\n7 Evel ma'z aent kuit, Jezuz en em lakaas da lavarout d'an engroez diwar-benn Yann: Petra oc'h aet da welout er gouelec'h? Ur gorzenn hejet gant an avel?\n8 Met petra oc'h aet da welout? Un den gwisket gant dilhad kaer? Setu, ar re a zo gwisket gant dilhad kaer a zo e tiez ar rouaned.\n9 Met petra oc'h aet da welout? Ur profed? Ya a lavaran deoc'h, ha muioc'h eget ur profed.\n10 Rak eñ eo an hini a zo skrivet diwar e benn: Setu e kasan va c'hannad dirak da zremm, evit ma kempenno da hent a-raok dit.\n11 Me a lavar deoc'h e gwirionez, e-touez ar re a zo bet ganet gant gwragez, n'eus bet savet hini brasoc'h eget Yann-Vadezour. Koulskoude, an hini bihanañ e rouantelezh an neñvoù a zo brasoc'h egetañ.\n12 Adalek amzer Yann-Vadezour betek bremañ, rouantelezh an neñvoù a zo kemeret dre nerzh, hag ar re daer eo he skrap.\n13 Rak an holl brofeded hag al lezenn o deus diouganet betek Yann.\n14 Ha mar fell deoc'h kompren, eñ eo an Elia a zlee dont.\n15 Ra selaouo an neb en deus divskouarn da glevout.\n16 Gant petra e keñverin ar rummad-mañ? Heñvel eo ouzh bugale azezet war al leurgêrioù hag a gri da vugale all,\n17 o lavarout: Ni hon eus sonet deoc'h ar fleüt ha n'hoc'h eus ket dañset, ni hon eus kanet deoc'h hirvoudoù ha n'hoc'h eus ket douget kañv.\n18 Rak Yann a zo deuet, hep debriñ nag evañ, hag e lavaront: Un diaoul a zo ennañ.\n19 Mab an den a zo deuet, o tebriñ hag oc'h evañ, hag e lavaront: Setu un debrer hag un ever, ur mignon d'ar bublikaned ha d'ar bec'herien. Met ar furnez a zo bet reishaet gant he bugale.\nKêrioù n'o deus ket bet keuz\n20 Neuze en em lakaas d'ober rebechoù d'ar c'hêrioù en doa graet enno an darn vuiañ eus e virakloù, dre ma n'o doa ket bet keuz.\n21 Gwalleur dit, Korazin! Gwalleur dit, Betsaida! Rak ma vije bet graet e Tir hag e Sidon ar mirakloù a zo bet graet ennoc'h, pell zo e vijent kaout keuz gant ar sac'h hag al ludu.\n22 Setu perak en lavaran deoc'h, e vo dousoc'h da Dir ha da Sidon en deiz ar varn eget deoc'h.\n23 Ha te Kafarnaoum, te a zo bet savet betek an neñv, izelaet e vi betek lec'h ar marv, rak ma vije bet graet e Sodom ar mirakloù a zo bet graet ez kreiz, e vije chomet c'hoazh betek hiziv.\n24 Setu perak en lavaran deoc'h, e vo dousoc'h da Vro-Sodom en deiz ar varn eget dit.\nAn diskuizh e Jezuz\n25 En amzer-se Jezuz a gemeras ar gomz hag a lavaras: Da drugarekaat a ran, Tad, Aotrou an neñv hag an douar, ma ec'h eus kuzhet an traoù-se ouzh ar re fur hag ouzh ar re skiantek, ha ma ec'h eus o diskuliet d'ar vugale.\n26 Ya, Tad, kement-se a zo evel-se dre ma ec'h eus e gavet mat.\n27 Pep tra a zo bet roet din gant va Zad, ha den ne oar piv eo ar Mab nemet an Tad, ha den ne oar piv eo an Tad nemet ar Mab, hag an hini e fell d'ar Mab e ziskuliañ dezhañ.\n28 Deuit da'm c'havout, c'hwi holl a zo skuizh ha bec'hiet, ha me ho tiboanio.\n29 Kemerit va yev warnoc'h ha deskit diganin, rak me a zo dous hag izelek a galon, hag e kavot diskuizh d'hoc'h eneoù.\n30 Rak va yev a zo aes ha va bec'h a zo skañv.\nJezuz, mestr ar sabad\n1 En amzer-se Jezuz a dremenas dre barkeier ed un deiz sabad. E ziskibien o doe naon, hag en em lakajont da ziframmañ tañvouezennoù ha d'o debriñ.\n2 Ar farizianed o welout kement-se, a lavaras dezhañ: Setu, da ziskibien a ra ar pezh n'eo ket aotreet ober d'un deiz sabad?\n3 Eñ a lavaras dezho: Ha n'hoc'h eus ket lennet ar pezh a reas David p'en doe naon, eñ hag ar re a oa gantañ,\n4 penaos ez eas e ti Doue hag e tebras ar baraoù a ginnig, ne oa aotreet o debriñ na dezhañ na d'ar re a oa gantañ, nemet d'an aberzhourien hepken?\n5 Pe n'hoc'h eus ket lennet el lezenn, penaos d'an deizioù sabad, an aberzhourien a dorr ar sabad en templ hag ez int divlam?\n6 Met me a lavar deoc'h, bez' ez eus amañ unan brasoc'h eget an templ.\n7 Mar goufec’h ar pezh a dalv kement-mañ: Trugarez a fell din ha nann aberzhoù, n'ho pije ket kondaonet tud didamall.\n8 Rak Mab an den a zo mestr zoken war ar sabad.\nJezuz a yac'ha un den disec'het e zorn\n9 O vezañ aet ac'hane, ez eas en o sinagogenn.\n10 Ha setu e oa eno un den en doa un dorn disec'het. Hag e c'houlennatajont anezhañ, o lavarout: Hag aotreet eo yac'haat d'an deizioù sabad? Evit e damall e oa.\n11 Eñ a lavaras dezho: Pehini ac'hanoc'h, mar en deus un dañvad ha ma kouezh en ur poull d'an deiz sabad, ne zeu ket d'e dennañ ha d'e sevel?\n12 Pegement e talvez muioc'h un den eget un dañvad! Setu perak e c'heller ober vad d'an deizioù sabad.\n13 Neuze e lavaras d'an den: Astenn da zorn. E astenn a reas, hag e teuas da vezañ yac'h evel egile.\n14 Neuze ar farizianed, o vezañ aet er-maez, a zalc'has kuzul a-enep dezhañ, war an tu d'e lakaat da vervel.\nJezuz a yac'ha klañvourien e-leizh\n15 Met Jezuz o c'houzout kement-se, en em dennas ac'hane. Un engroez bras a yeas war e lerc'h; eñ o yac'haas holl\n16 hag a c'hourc'hemennas start dezho n'en rojent ket da anavezout,\n17 evit ma vefe sevenet komzoù ar profed Izaia, o lavarout:\n18 Setu va servijer am eus dibabet, va c'haret-mat, ennañ va ene en deus kemeret plijadur. Va Spered a lakain warnañ, hag ec'h embanno ar reizhder d'ar broadoù.\n19 Ne rioto ket, ne grio ket, den ne glevo e vouezh er straedoù.\n20 Ne frigaso ket ar raosklenn dorret, ne vougo ket al lutigenn a zivoged c'hoazh, ken n'en devo lakaet ar reizhder da drec'hiñ,\n21 hag ar broadoù a espero en e anv.\n22 Neuze e voe degaset dezhañ un den dalc'het gant un diaoul, dall ha mut, hag e yac'haas anezhañ, e doare ma komze ha ma wele an hini a oa bet dall ha mut.\n23 An holl bobl, souezhet bras, a lavare: Ha n'eo ket hemañ Mab David?\nParabolenn an den kreñv; Ar wallgomz a-enep ar Spered-Santel\n24 Met ar farizianed, pa glevjont kement-se, a lavaras: Hennezh ne gas kuit an diaouled nemet dre Veelzebul, priñs an diaouled.\n25 Jezuz oc'h anavezout o soñjoù, a lavaras dezho: Pep rouantelezh dizunanet a-enep dezhi hec'h-unan a zeuio da netra, ha pep kêr pe pep tiegezh dizunanet a-enep dezhañ e-unan ne bado ket.\n26 Mar deu Satan da gas Satan kuit, emañ eta dizunanet a-enep dezhañ e-unan. Penaos eta e pado e rouantelezh?\n27 Mar kasan kuit an diaouled dre Veelzebul, dre biv o c'has kuit ho mibien? Setu perak e vint ho parnerien.\n28 Met mar kasan kuit an diaouled dre Spered Doue, gwir eo eta penaos eo deuet betek ennoc'h rouantelezh Doue.\n29 Pe, penaos e c'hell unan bennak mont e ti un den kreñv ha preizhañ e vadoù, anez bezañ da gentañ ereet an den kreñv? Neuze hepken e preizho e di.\n30 An hini n'emañ ket ganin a zo a-enep din, hag an hini na zastum ket ganin a stlabez.\n31 Setu perak e lavaran deoc'h, pep pec'hed ha pep gwallgomz a vo pardonet d'an dud, met ar wallgomz a-enep ar Spered-Santel ne vo ket pardonet d'an dud.\n32 Piv bennak a lavaro ur gomz a-enep Mab an den, e vo pardonet dezhañ, met piv bennak a gomzo a-enep ar Spered-Santel, ne vo ket pardonet dezhañ nag er c'hantved-mañ nag er c'hantved da zont.\n33 Pe lavarit eo mat ar wezenn, hag eo mat he frouezh, pe lavarit eo fall ar wezenn, hag eo fall he frouezh, rak ur wezenn a zo anavezet diouzh he frouezh.\n34 Lignez a naered-gwiber, penaos e c'hellfec'h lavarout traoù mat, fall evel ma'z oc'h? Rak diouzh ar pezh a leugn ar galon eo e komz ar genoù.\n35 An den mat a denn traoù mat eus teñzor mat ar galon, hag an den fall a denn traoù fall eus an teñzor fall.\n36 Me a lavar deoc'h, en deiz ar varn, an dud a rento kont eus pep ger didalvez o devo lavaret.\n37 Rak diwar da gomzoù e vi reishaet, ha diwar da gomzoù e vi kondaonet.\n38 Neuze ur re bennak eus ar skribed hag eus ar farizianed a gemeras ar gomz hag a lavaras: Mestr, ni hor befe c'hoant da'z kwelout oc'h ober ur mirakl.\n39 Eñ a respontas hag a lavaras dezho: Ur rummad fall hag avoultr a c'houlenn ur mirakl, ha ne vo roet mirakl ebet dezhañ, nemet mirakl ar profed Jonaz.\n40 Rak evel ma voe Jonaz tri devezh ha teir nozvezh e kof ar pesk bras, evel-se e vo Mab an den tri devezh ha teir nozvezh e kalon an douar.\n41 Tud Ninive a savo da zeiz ar varn gant ar rummad-mañ hag a gondaono anezhañ, dre m'o deus bet keuz goude prezegenn Jonaz, ha setu, ez eus amañ brasoc'h eget Jonaz.\n42 Rouanez ar C'hreisteiz a savo da zeiz ar varn gant ar rummad-mañ hag a gondaono anezhañ, dre ma teuas eus penn pellañ an douar evit klevout furnez Salomon, ha setu, ez eus amañ brasoc'h eget Salomon.\nDistro ar spered hudur\n43 Pa vez aet kuit ur spered hudur eus un den, ez a dre lec'hioù sec'h o klask diskuizh, ha ne gav ket.\n44 Neuze e lavar: Distreiñ a rin da'm zi a-belec'h on deuet. O tont ennañ, en kav goullo, skubet ha kempennet.\n45 Neuze ez a, hag e kemer gantañ seizh spered all gwashoc'h egetañ, mont a reont di hag e chomont ennañ, ha stad diwezhañ an den-se a zeu da vezañ gwashoc'h eget an hini gentañ. Evel-se e c'hoarvezo gant ar rummad fall-mañ.\nMamm ha breudeur Jezuz\n46 Evel ma komze c'hoazh ouzh an engroez, setu, e vamm hag e vreudeur en em zalc'he er-maez hag a glaske komz outañ.\n47 Unan bennak a lavaras dezhañ: Setu, da vamm ha da vreudeur en em zalc'h er-maez hag a c'hoanta komz ouzhit.\n48 Met respont a reas, o lavarout d'an hini a gomze outañ: Piv eo va mamm ha piv eo va breudeur?\n49 Hag oc'h astenn e zorn war-zu e ziskibien, e lavaras: Setu va mamm ha va breudeur.\n50 Rak piv bennak a raio bolontez va Zad a zo en neñvoù, hennezh eo va breur, va c'hoar ha va mamm.\nParabolennoù Rouantelezh an Neñvoù; Parabolenn an hader\n1 An hevelep deiz, Jezuz, o vezañ aet er-maez eus an ti, a azezas e-tal ar mor.\n2 Un engroez bras en em zastumas en-dro dezhañ, setu perak e pignas en ur vag hag ec'h azezas. An holl engroez a chome war an aod.\n3 Komz a reas dezho dre barabolennoù war galz a draoù, hag e lavaras: Setu, un hader a yeas er-maez da hadañ.\n4 Evel ma hade, ul lodenn eus an had a gouezhas a-hed an hent, hag al laboused a zeuas hag he debras holl.\n5 Ul lodenn all a gouezhas e lec'hioù meinek ma oa eno nebeut a zouar, kerkent e savas rak ne gavas ket un douar don,\n6 met pa uhelaas an heol e voe devet, ha dre ma ne oa ket a wrizienn e sec'has.\n7 Ul lodenn all a gouezhas e-touez an drein, hag an drein a greskas hag he mougas.\n8 Ul lodenn all a gouezhas en un douar mat, hag e roas frouezh, ur c'hreunenn kant, un all tri-ugent, un all tregont.\n9 Ra selaouo an neb en deus divskouarn da glevout.\n10 E ziskibien a dostaas hag a lavaras dezhañ: Perak e komzez outo dre barabolennoù?\n11 Jezuz a respontas dezho: Dre ma'z eo roet deoc'h da anavezout misterioù rouantelezh an neñvoù, ha ma n'eo ket roet kement-se dezho.\n12 Rak roet e vo d'an neb en deus, hag en devo muioc'h a-fonn, met an hini n'en deus ket, e vo lamet digantañ zoken ar pezh en deus.\n13 Setu perak e komzan dezho dre barabolennoù, evel-se o welout ne welont ket, hag o klevout ne glevont ket ha ne gomprenont ket.\n14 Enno eo sevenet ar brofediezh-mañ eus Izaia, a lavar: O klevout e klevot ha ne gomprenot ket, hag o welout e welot ha n'anavezot ket.\n15 Rak kalon ar bobl-mañ a zo deuet digizidik. Pounnerglevet o deus o divskouarn ha serret o deus o daoulagad, gant aon na zeufe o daoulagad da welout, o divskouarn da glevout, o c'halon da gompren, na zistrofent, ha na yac'hafen anezho.\n16 Met eürus eo ho taoulagad dre ma welont, hag ho tivskouarn dre ma klevont.\n17 Rak me a lavar deoc'h e gwirionez, kalz a brofeded hag a dud reizh o deus c'hoantaet gwelout ar pezh a welit ha n'o deus ket e welet, ha klevout ar pezh a glevit ha n'o deus ket e glevet.\n18 C'hwi eta, komprenit parabolenn an hader.\n19 Pa selaou un den komz ar rouantelezh ha ne gompren ket anezhi, an hini drouk a zeu hag a skrap ar pezh a zo bet hadet en e galon: hennezh eo an hini en deus degemeret an had a-hed an hent.\n20 An hini en deus degemeret an had el lec'hioù meinek, eo an hini a glev ar gomz hag a asant dezhi kerkent gant levenez,\n21 met n'en deus ket a wrizienn ennañ e-unan, ne bad nemet ur pennad, ha pa zeu ur glac'har pe un heskinerezh en abeg d'ar gomz, e kav kerkent un abeg da gouezhañ.\n22 An hini en deus degemeret an had e-touez an drein, eo an hini a glev ar gomz, met prederioù ar bed-mañ ha touellerezh ar pinvidigezhioù a voug ar gomz, hag e teu da vezañ difrouezh.\n23 An hini en deus degemeret an had en douar mat, eo an hini a glev ar gomz hag he c'hompren, hag e toug frouezh, ur c'hreunenn a ro kant, un all tri-ugent, un all tregont.\nParabolenn an dreog\n24 Kinnig a reas dezho ur barabolenn, o lavarout: Rouantelezh an neñvoù a zo heñvel ouzh un den en deus hadet had mat en e bark.\n25 Met e-pad ma oa kousket an dud, e teuas e enebour, hag e hadas dreog e-touez an ed, hag ez eas kuit.\n26 An ed a greskas hag a roas frouezh, neuze en em ziskouezas ivez an dreog.\n27 Mevelien ar penn-tiegezh a zeuas da lavarout dezhañ: Aotrou, ha ne'c'h eus ket hadet had mat ez park? Penaos eta ez eus dreog ennañ?\n28 Respont a reas dezho: Un enebour en deus graet kement-se. Ar vevelien a lavaras dezhañ: Ha fellout a ra dit ez afemp d'e dennañ?\n29 Nann, emezañ, gant aon o tennañ an dreog, na ziwriziennfec'h ivez an ed.\n30 Lezit o-daou da greskiñ betek an eost; ha da amzer an eost, e lavarin d'ar vederien: Tennit da gentañ an dreog hag endrammit-eñ evit e zeviñ, met dastumit an ed em solier.\nParabolenn ar c'hreunenn sezv\n31 Kinnig a reas dezho ur barabolenn all, o lavarout: Rouantelezh an neñvoù a zo heñvel ouzh ur c'hreunenn sezv en deus kemeret un den hag hadet en e bark.\n32 Ar bihanañ eus an holl hadoù eo, met pa'z eo kresket, ez eo brasoc'h eget al louzoù hag e teu da vezañ ur wezenn, e doare ma teu laboused an neñv da gavout lojeiz en he brankoù.\nParabolenn ar goell\n33 Lavarout a reas dezho ur barabolenn all: Rouantelezh a neñvoù a zo heñvel ouzh goell he deus kemeret ur vaouez ha lakaet e tri saton (~ 30 l) bleud, betek ma vefe an toaz goet holl.\n34 Jezuz a lavaras an holl draoù-se d'an engroez e parabolennoù, ha ne gomze ket outo hep parabolenn,\n35 e doare ma voe sevenet ar pezh a oa bet kemennet gant ar profed, o lavarout: Digeriñ a rin va genoù evit parabolennoù, disklêriañ a rin traoù kuzhet abaoe krouidigezh ar bed.\nDisklêriadur parabolenn an dreog\n36 Neuze, o vezañ kaset kuit an engroez, e teuas en ti. E ziskibien a dostaas outañ, o lavarout: Displeg deomp parabolenn dreog ar park.\n37 Respont a reas, o lavarout dezho: An hini a had an had mat eo Mab an den;\n38 ar park eo ar bed; an had mat eo bugale ar rouantelezh; an dreog eo bugale an droug;\n39 an enebour en deus e hadet eo an diaoul; an eost eo diwezh ar bed; ar vederien eo an aeled.\n40 Evel ma tenner an dreog ha ma taoler anezhañ en tan, evel-se e c'hoarvezo en diwezh ar bed.\n41 Mab an den a gaso e aeled da dennañ eus e rouantelezh an holl abegoù a skouer fall hag ar re a ra an direizhder,\n42 hag e taolint anezho en ur forn-dan, e-lec'h ma vo goueladegoù ha grigoñsadegoù-dent.\n43 Neuze an dud reizh a lugerno evel an heol e rouantelezh o Zad. Ra selaouo an neb en deus divskouarn da glevout.\nParabolenn an teñzor kuzhet\n44 Rouantelezh an neñvoù a zo c'hoazh heñvel ouzh un teñzor kuzhet en ur park. Pa gav un den anezhañ, en kuzh, ha gant al levenez en deus, ez a da werzhañ kement en deus, hag e pren ar park-se.\nParabolenn ar berlezenn brizius-meurbet\n45 Rouantelezh an neñvoù a zo c'hoazh heñvel ouzh ur marc'hadour a glask perlez kaer.\n46 P'en deus kavet ur berlezenn brizius-meurbet, aet eo da werzhañ kement en doa hag he frenet en deus.\nParabolenn ar roued\n47 Rouantelezh an neñvoù a zo c'hoazh heñvel ouzh ur roued a zo bet taolet er mor, hag en deus dastumet pesked a bep seurt.\n48 Pa voe leun, e tennjont anezhi war an aod. Goude bezañ azezet, e lakajont ar re vat e listri hag e taoljont kuit ar re fall.\n49 Evel-se e c'hoarvezo en diwezh ar bed. An aeled a zeuio hag a zispartio ar re zrouk eus a-douez ar re reizh,\n50 hag e taolint anezho en ur forn-dan, e-lec'h ma vo goueladegoù ha grigoñsadegoù-dent.\n51 Jezuz a lavaras dezho: Ha komprenet mat hoc'h eus an holl draoù-se? Ya Aotrou, a respontjont.\nParabolenn ar penn-tiegezh\n52 Hag e lavaras dezho: Setu perak kement skrib a zo desket-mat diwar-benn ar pezh a sell ouzh rouantelezh an neñvoù, a zo heñvel ouzh ur penn-tiegezh a denn traoù nevez ha traoù kozh eus e deñzor.\nJezuz en e vammvro\n53 Goude m'en doe Jezuz peurlavaret ar parabolennoù-se, ez eas kuit ac'hano.\n54 O vezañ deuet en e vro, e kelennas anezho en o sinagogenn, e doare ma oant souezhet ha ma lavarent: A-belec'h e teu dezhañ ar furnez hag ar mirakloù-se?\n55 Ha n'eo ket mab ar c'halvez? E vamm, ha n'eo ket anvet Mari? Jakez, Jozez, Simon ha Jud, ha n'int ket e vreudeur?\n56 Hag e c'hoarezed, ha n'emaint ket holl en hon touez? A-belec'h eta e teu dezhañ an holl draoù-se?\n57 Hag e voe evito un abeg da gouezhañ. Met Jezuz a lavaras dezho: Ur profed n'eo disprizet nemet en e vro e-unan hag en e di e-unan.\n58 Ha ne reas ket kalz a virakloù el lec'h-se en abeg d'o diskredoni.\n1 En amzer-se, Herodez an tetrark a glevas komz diwar-benn Jezuz,\n2 hag a lavaras d'e servijerien: Yann-Vadezour eo! Dasorc'het eo a-douez ar re varv, ha dre-se eo en em ra mirakloù drezañ.\n3 Rak Herodez en doa graet pakañ Yann, hag e eren hag e lakaat en toull-bac'h, en abeg da Herodiaz, gwreg Filip e vreur,\n4 rak Yann a lavare dezhañ: N'eo ket aotreet dit he c'haout da wreg.\n5 C'hoant en doa d'e lakaat da vervel, met aon en doa rak an engroez, dre ma oa kemeret ganto evit ur profed.\n6 Met pa voe lidet deiz-ha-bloaz ganedigezh Herodez, merc'h Herodiaz a zañsas dirak an dud, hag a blijas da Herodez,\n7 e doare ma roas e c'her gant le e rofe dezhi kement a c'houlennfe.\n8 Aliet gant he mamm, e lavaras: Ro din amañ, war ur plad, penn Yann-Vadezour.\n9 Ar roue a voe glac'haret, met en abeg d'e le ha d'ar re a oa azezet gantañ, e c'hourc'hemennas e reiñ dezhi,\n10 hag e kasas da zibennañ Yann en toull-bac'h.\n11 E benn a voe degaset war ur plad ha roet d'ar plac'h yaouank, a roas anezhañ d'he mamm.\n12 Diskibien Yann a zeuas, a gemeras e gorf, hag a sebeilhjont anezhañ. Hag ez ejont d'henn lavarout da Jezuz.\nPemp mil den maget gant Jezuz (Kentañ kreskadur ar bara)\n13 Pa glevas Jezuz kement-se, ez eas kuit ac'hano en ur vag, evit en em dennañ a-du en ul lec'h distro. An engroez o vezañ klevet-se, a yeas war e lerc'h, war droad, eus ar c'hêrioù.\n14 Jezuz a yeas er-maez hag a welas un engroez bras, hag en doe truez outo; hag e yac'haas o c'hlañvourien.\n15 An abardaez o vezañ deuet, e ziskibien a dostaas outañ hag a lavaras: Al lec'h-mañ a zo distro ha diwezhat eo, kas kuit an engroez evit ma'z aint d'ar bourc'hioù da brenañ boued.\n16 Jezuz a lavaras dezho: N'o deus ket ezhomm da vont kuit, roit hoc'h-unan da zebriñ dezho.\n17 Lavarout a rejont dezhañ: N'hon eus amañ nemet pemp bara ha daou besk.\n18 Hag e lavaras: Degasit-int din.\n19 Hag e c'hourc'hemennas d'an engroez azezañ war ar geot, e kemeras ar pemp bara hag an daou besk, hag o sevel e zaoulagad etrezek an neñv, e vennigas, e torras ar baraoù hag o roas d'e ziskibien, hag an diskibien d'an engroez.\n20 Debriñ a rejont holl hag o doe a-walc'h, hag e kasjont ganto daouzek panerad leun eus an tammoù a vane.\n21 Ar re o doa debret a oa war-dro pemp mil den, hep kontañ ar maouezed hag ar vugale.\nJezuz a gerzh war an dour\n22 Kerkent goude, Jezuz a redias e ziskibien da vont er vag ha d'e ziaraogiñ en tu all, e-pad ma kasfe an engroez en o hent.\n23 P'en doe kaset kuit an engroez, e pignas war ar menez evit pediñ a-du. An abardaez o vezañ deuet, e oa eno e-unan.\n24 Hag ar vag a oa dija e-kreiz ar mor, gwallgaset gant ar c'hoummoù, rak an avel a oa en o enep.\n25 D'ar bedervet beilhadenn eus an noz, Jezuz a zeuas d'o c'havout o kerzhout war ar mor.\n26 Pa welas an diskibien anezhañ o kerzhout war ar mor, e voent trubuilhet hag e lavarjont: Un tasmant eo! Hag e krijont gant ar spont.\n27 Met kerkent Jezuz a gomzas outo, hag a lavaras: Ho pet fiziañs, me eo, n'ho pet ket aon!\n28 Pêr a respontas dezhañ, hag a lavaras: Aotrou, mard eo te, gourc'hemenn ma'z in da'z kavout war an doureier.\n29 Hag eñ a lavaras: Deus! Pêr a ziskennas eus ar vag hag a gerzhas war an doureier evit mont da gavout Jezuz.\n30 Met pa welas e oa kreñv an avel, en doa aon, hag evel ma kroge da sankañ, e krias o lavarout: Aotrou, va savete!\n31 Raktal Jezuz a astennas e zorn, a grogas ennañ, hag a lavaras dezhañ: Den a nebeut a feiz, perak ac'h eus diskredet?\n32 Ha pa voent pignet er vag, e paouezas an avel.\n33 Ar re a oa er vag a zeuas hag a azeulas anezhañ, o lavarout: E gwirionez, te eo Mab Doue.\nJezuz a yac'ha tud klañv\n34 Ha goude m'o doe treuzet, e teujont da vro C'henezared.\n35 Tud al lec'h-mañ o vezañ e anavezet, a gasas kannaded en holl vro tro-war-dro, hag e voe degaset dezhañ an holl dud klañv.\n36 Pediñ a rejont anezhañ d'o lezel da stekiñ hepken ouzh pempilhenn e zilhad. Ha kement hini a stoke outañ, a oa yac'haet.\nAr farizianed hag an hengoun\n1 Neuze skribed ha farizianed a zeuas eus Jeruzalem da gavout Jezuz, hag e lavarjont:\n2 Perak e torr da ziskibien hengoun a re gozh? Rak ne walc'hont ket o daouarn pa zebront o fred.\n3 Respont a reas o lavarout dezho: Ha c'hwi, perak e torrit gourc'hemenn Doue gant hoc'h hengoun?\n4 Rak Doue en deus roet un urzh , o lavarout: Enor da dad ha da vamm, hag: An hini a villigo e dad pe e vamm a vo lakaet d'ar marv.\n5 Met c'hwi a lavar: An hini a lavaro d'e dad pe d'e vamm: Ar pezh am befe gallet reiñ dit a zo ur prof,\n6 n'en devo ket da enoriñ e dad pe e vamm. C'hwi a gas da netra gourc'hemenn Doue gant hoc'h hengoun.\n7 Pilpouzed, Izaia en deus profedet mat diwar ho penn, p'en deus lavaret:\n8 Ar bobl-mañ a dosta ouzhin gant o genoù, a enor ac'hanon gant o muzelloù, met o c'halon a zo pell diouzhin.\n9 Met en aner eo ec'h enoront ac'hanon, o kelenn kemennadurioù a zo gourc'hemennoù tud.\nKalon an den\n10 Hag e c'halvas an engroez hag e lavaras dezho: Selaouit ha komprenit.\n11 N'eo ket ar pezh a ya en e c'henoù a saotr an den, met ar pezh a zeu er-maez eus e c'henoù eo a saotr an den.\n12 Neuze e ziskibien a dostaas hag a lavaras dezhañ: Ha gouzout a rez penaos ar farizianed o klevout ar pezh ac'h eus lavaret o deus kavet gwallskouer?\n13 Respont a reas hag e lavaras: Pep plantenn n'eo ket bet plantet gant va Zad a zo en neñv, a vo diwriziennet.\n14 Lezit-int, tud dall int o ren tud dall. Mar bez un den dall o ren un den dall all, e kouezhint o-daou er foz.\n15 Pêr o kemer ar gomz, a lavaras dezhañ: Displeg deomp ar barabolenn-se.\n16 Ha Jezuz a lavaras: C'hwi ivez ha bez' oc'h c'hoazh hep skiant?\n17 Ne gomprenit ket penaos kement a ya er genoù, a ziskenn er c'hof, hag a vez taolet er poull?\n18 Met ar pezh a zeu er-maez eus ar genoù a zeu eus ar galon, ha kement-se a saotr an den.\n19 Rak eus ar galon e teu ar soñjoù fall, ar muntroù, an avoultriezh, ar gasterezh, al laeroñsioù, ar falstestenioù, an droukkomzoù.\n20 Setu aze an traoù a saotr an den, met debriñ hep bezañ gwalc'het an daouarn, an dra-se ne saotr ket an den.\nJezuz e bro Tir ha Sidon: ar vaouez kananeat\n21 Jezuz o vezañ aet ac'hano, en em dennas e korn-bro Tir ha Sidon.\n22 Setu, ur vaouez kananeat deuet eus ar vro-se a grias o lavarout: Az pez truez ouzhin, Aotrou, Mab David! Va merc'h a zo gwall boaniet gant un diaoul.\n23 Met ne respontas ket ur ger dezhi, hag e ziskibien a dostaas hag a bedas anezhañ, o lavarout: Kas-hi kuit, rak krial a ra war hol lerc'h.\n24 Respont a reas hag e lavaras: N'on bet kaset nemet etrezek deñved kollet ti Israel.\n25 Met hi a zeuas hag a stouas dirazañ, en ur lavarout: Aotrou, va sikour!\n26 Respont a reas hag e lavaras: N'eo ket mat kemer bara ar vugale hag e deurel d'ar chas bihan.\n27 Gwir eo Aotrou, emezi, koulskoude ar chas bihan a zebr ar bruzun a gouezh eus taol o mestroù.\n28 Neuze Jezuz a respontas hag a lavaras dezhi: Maouez, da feiz a zo bras. Ra vo graet dit evel ma c'hoantaez. Ha diwar neuze e voe yac'haet he merc'h.\n29 Jezuz o vezañ aet ac'hano, a zeuas tost da vor Galilea. O vezañ pignet war ur menez, ec'h azezas eno.\n30 Neuze un engroez bras a zeuas devetañ, ha ganto re gamm, re dall, re vut, re vac'hagnet ha kalz a re glañv all, hag e lakajont anezho ouzh treid Jezuz. Eñ o yac'haas,\n31 e doare ma voe estlammet an engroez pa weljont ar re vut o komz, ar re vac'hagnet yac'haet, ar re gamm o kerzhout, ar re dall o welout. Hag e roent gloar da Zoue Israel.\nPevar mil den maget gant Jezuz (Eil kreskadur ar bara)\n32 Jezuz o vezañ galvet e ziskibien, a lavaras: Truez am eus ouzh an engroez-se, rak tri devezh 'zo emaint em c'hichen, ha n'o deus netra da zebriñ. Ne fell ket din o c'has war yun, gant aon na vankfe o nerzh en hent.\n33 E ziskibien a lavaras dezhañ: Penaos e c'hellfemp kavout el lec'h distro-mañ bara a-walc'h da zinaoniañ kement a dud?\n34 Jezuz a lavaras dezho: Pet bara hoc'h eus? Hag int a lavaras: Seizh, hag un nebeud peskedigoù.\n35 Neuze e c'hourc'hemennas d'an engroez azezañ war an douar,\n36 hag e kemeras ar seizh bara hag ar pesked, e trugarekaas, o zorras hag o roas d'e ziskibien, hag an diskibien d'an engroez.\n37 Debriñ a rejont holl hag o doe a-walc'h, hag e kasjont ganto seizh panerad leun eus an tammoù a vane.\n38 Ar re o doa debret a oa pevar mil den, hep kontañ ar maouezed hag ar vugale.\n39 Goude bezañ kaset an engroez en o hent, e pignas er vag hag e teuas da gorn-bro Magdala.\nGoell ar farizianed\n1 Ar farizianed hag ar sadukeiz a zeuas d'e gavout, hag evit e demptañ e c'houlennjont digantañ diskouez dezho ur mirakl eus an neñv.\n2 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: Diouzh an abardaez e lavarit: Brav e vo an amzer, rak an oabl a zo ruz;\n3 ha diouzh ar mintin: Arnev a vo hiziv, rak an oabl a zo teñval ha ruz. Pilpouzed, c'hwi a oar anavezout doare an oabl, ha ne c'hellit ket anavezout arouezioù an amzerioù!\n4 Ur rummad fall hag avoultr a c'houlenn ur mirakl, met ne vo roet mirakl ebet dezhañ nemet mirakl ar profed Jonaz. Hag o vezañ o lezet, ez eas kuit.\n5 An diskibien, o tremen en tu all, o doa ankounac'haet kemer bara ganto.\n6 Jezuz a lavaras dezho: Diwallit gant evezh diouzh goell ar farizianed hag ar sadukeiz.\n7 Int a soñjas enno o-unan hag a lavaras: Dre ma n'hon eus ket kemeret bara ganeomp eo.\n8 Jezuz oc'h anavezout kement-se a lavaras dezho: Perak e soñjit ennoc'h hoc'h-unan, tud a nebeut a feiz, ez eo dre ma n'hoc'h eus ket kemeret bara ganeoc'h?\n9 Ha ne gomprenit ket c'hoazh, ha n'hoc'h eus ket soñj eus ar pemp bara hag eus ar pemp mil den, ha pet panerad hoc'h eus kaset ganeoc'h,\n10 nag eus ar seizh bara hag eus ar pevar mil den, ha pet panerad hoc'h eus kaset ganeoc'h?\n11 Penaos ne gomprenit ket ne'm eus ket komzet eus bara, met diwallit diouzh goell ar farizianed hag ar sadukeiz?\n12 Neuze e komprenjont n'en doa ket lavaret en em ziwall diouzh goell a vara, met diouzh kelennadurezh ar farizianed hag ar sadukeiz.\n13 Jezuz o vezañ deuet e korn-bro Kezarea-Filip, a c'houlennatas e ziskibien hag a lavaras: Piv a lavar an dud ez on-me, Mab an den?\n14 Lavarout a rejont: Darn a lavar Yann-Vadezour; darn all, Elia; darn all, Jeremiaz, pe unan eus ar brofeded.\n15 Hag e lavaras dezho: Ha c'hwi, piv a lavarit ez on?\n16 Simon-Pêr a respontas hag a lavaras: Te eo ar C'hrist, Mab an Doue bev.\n17 Jezuz a respontas hag a lavaras dezhañ: Eürus out, Simon mab Jonaz, rak n'eo ket ar c'hig nag ar gwad o deus diskuliet kement-se dit, met va Zad a zo en neñvoù.\n18 Ha me a lavar dit ivez ez out Pêr, ha war ar roc'h-mañ e savin va Iliz, ha dorojoù lec'h ar marv ne drec'hint ket anezhi.\n19 Reiñ a rin dit alc'houezioù rouantelezh an neñvoù, ha kement a erei war an douar a vo ereet en neñvoù, ha kement a zierei war an douar a vo diereet en neñvoù.\n20 Neuze e c'hourc'hemennas start dezho chom hep lavarout da zen e oa-eñ, Jezuz ar C'hrist.\nJezuz a ziougan e varv\n21 Adalek neuze, Jezuz en em lakaas da zisklêriañ d'e ziskibien e oa ret dezhañ mont da Jeruzalem, gouzañv kalz a draoù a-berzh an henaourien, an aberzhourien vras hag ar skribed, bezañ lakaet d'ar marv, ha dasorc'hiñ d'an trede deiz.\n22 Pêr o vezañ e gemeret a-du, en em lakaas d'e repren, o lavarout: Aotrou, az pez truez ouzhit! Kement-se ne c'hoarvezo ket ganit.\n23 Met distreiñ a reas hag e lavaras da Bêr: A-dreñv din, Satan! Ur skouer fall out din, rak da soñjezonoù n'emaint ket en traoù a sell ouzh Doue, met er re a sell ouzh an dud.\n24 Neuze e lavaras Jezuz d'e ziskibien: Mar fell da unan bennak dont war va lerc'h, ra raio dilez anezhañ e-unan, ra zougo e groaz, ha ra heulio ac'hanon.\n25 Rak piv bennak a fello dezhañ saveteiñ e ene en kollo, met piv bennak a gollo e ene abalamour din en kavo.\n26 Ha petra a dalvfe da un den gounit ar bed holl, ma kollfe e ene? Pe petra a rofe un den e trok ouzh e ene?\n27 Rak Mab an den a zle dont e gloar e Dad gant e aeled, ha neuze e roio da bep hini hervez e oberoù.\n28 Me a lavar deoc'h e gwirionez, ez eus hiniennoù eus a-douez ar re a zo amañ ha ne varvint ket ken n'o devo gwelet Mab an den o tont en e rouantelezh.\n1 C'hwec'h devezh goude, Jezuz a gemeras gantañ Pêr, Jakez ha Yann e vreur, hag o c'hasas a-du war ur menez uhel.\n2 Hag e voe treuzneuziet dirazo. E zremm a lugernas evel an heol, hag e zilhad a zeuas gwenn evel ar gouloù.\n3 Ha setu, Moizez hag Elia en em ziskouezas dezho, o komz gantañ.\n4 Pêr o kemer ar gomz, a lavaras da Jezuz: Aotrou, mat eo deomp bezañ amañ. Mar fell dit, e savimp amañ teir deltenn, unan evidout, unan evit Moizez, unan evit Elia.\n5 Komz a rae c'hoazh, ha setu ur goabrenn lugernus o goloas gant he skeud. Ha setu, ur vouezh a zeuas eus ar goabrenn o lavarout: Hemañ eo va Mab karet-mat, ennañ em eus lakaet va holl levenez. Selaouit-eñ!\n6 Pa glevjont kement-se, an diskibien a gouezhas, o dremm d'an douar, hag o doe ur spont bras.\n7 Met Jezuz o tostaat, a stokas outo, hag a lavaras: Savit, ha n'ho pet ket aon!\n8 Sevel a rejont o daoulagad, ha ne weljont den ebet ken nemet Jezuz e-unan.\n9 Evel ma tiskennent eus ar menez, Jezuz a roas dezho ur gourc'hemenn, o lavarout: Na gomzit da zen eus ar weledigezh-mañ, ken na vo dasorc'het Mab an den a-douez ar re varv.\n10 An diskibien a reas ur goulenn outañ, o lavarout: Perak eta e lavar ar skribed eo ret da Elia dont da gentañ?\n11 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: Gwir eo e tle dont Elia da gentañ hag adlakaat pep tra.\n12 Met me a lavar deoc'h eo deuet Elia dija, ha n'o deus ket e anavezet, met graet o deus dezhañ kement o deus c'hoantaet. Evel-se ivez e tle Mab an den gouzañv eus o ferzh.\n13 Neuze an diskibien a gomprenas e komze outo diwar-benn Yann-Vadezour.\nJezuz a yac'ha ur bugel loariek\n14 O vezañ deuet etrezek an engroez, e tostaas outañ un den en em daolas d'an daoulin dirazañ, en ur lavarout:\n15 Aotrou, az pez truez ouzh va mab, loariek eo ha gwall boaniet; rak alies e kouezh en tan hag alies en dour.\n16 Degaset em eus anezhañ da'z tiskibien, ha n'o deus ket gellet e yac'haat.\n17 Jezuz a respontas hag a lavaras: O rummad diskredik ha fall, betek pegeit e vin ganeoc'h? Betek pegeit ho kouzañvin? Degasit-eñ din amañ.\n18 Jezuz a c'hourdrouzas an diaoul, hag ez eas er-maez anezhañ, hag ar bugel a voe yac'haet war an eur-se.\n19 Neuze an diskibien a dostaas ouzh Jezuz, a-du, hag e lavarjont: Perak n'hon eus ket gellet e gas kuit?\n20 Jezuz a lavaras dezho: En abeg d'ho tiskredoni! Me en lavar deoc'h e gwirionez, mar ho pije feiz kement hag ur c'hreunenn sezv, e lavarfec'h d'ar menez-se: Kae ac'hann aze, hag ez aje. Ha netra ne vije dibosupl deoc'h.\n21 Koulskoude ar seurt-se ned a ket kuit, nemet dre ar bedenn ha dre ar yun.\n22 E-pad ma'z edont e Galilea, Jezuz a lavaras dezho: Mab an den a zle bezañ droukroet etre daouarn an dud,\n23 e lakaat a raint d'ar marv, ha d'an trede deiz e tasorc'ho. Bez' e voent gwall c'hlac'haret.\n24 Pa errujont e Kafarnaoum, ar re a save an didrakmoù (= pezhioù arc'hant a 2 drakm, d.l.e. war-dro 8 g) a dostaas ouzh Pêr hag a lavaras dezhañ: Ho mestr, ha ne bae ket an didrakmoù?\n25 Paeañ a ra, emezañ. Pa voe aet en ti, Jezuz a ziarbennas anezhañ hag a lavaras: Petra a soñjez, Simon? Rouaned an douar, digant piv e kemeront an truajoù pe ar gwirioù? Digant o mibien pe digant an diavaezidi?\n26 Eñ a lavaras dezhañ: Digant an diavaezidi. Jezuz a lavaras dezhañ: Ar vugale eta a zo diskarg diouto.\n27 Met evit na roimp ket ur skouer fall dezho, kae d'ar mor, taol an higenn, tenn ar c'hentañ pesk a zeuio, digor e c'henoù, hag e kavi ur stater (= pezh arc'hant a 4 drakm). Kemer-eñ ha ro dezho evidon hag evidout.\nDont da vezañ evel ur bugel bihan. An abegoù da gouezhañ\n1 D'an eur-se e tostaas an diskibien ouzh Jezuz, hag e lavarjont: Piv eo ar brasañ e rouantelezh an neñvoù?\n2 Jezuz, a c'halvas ur bugel bihan, en lakaas en o c'hreiz,\n3 hag a lavaras: Me a lavar deoc'h e gwirionez, ma ne zistroit ket ha ma ne zeuit ket heñvel ouzh bugale vihan, ned eot ket e rouantelezh an neñvoù.\n4 Piv bennak en em izelaio evel ar bugel bihan-se, hennezh eo a vo ar brasañ e rouantelezh an neñvoù.\n5 Ha piv bennak a zegemer ur bugel bihan evel hemañ em anv a zegemer ac'hanon.\n6 Met piv bennak a laka da gouezhañ unan eus ar re vihan-se a gred ennon, gwelloc'h e vefe dezhañ e vefe staget ouzh e c'houzoug ur maen milin, hag e vefe taolet en donder ar mor.\n7 Gwalleur d'ar bed en abeg d'an abegoù da gouezhañ! Rak ret eo e teufe abegoù da gouezhañ, met gwalleur d'an den e teu drezañ an abeg da gouezhañ.\n8 Ma ra dit kouezhañ da zorn pe da droad, troc'h-eñ ha taol-eñ pell diouzhit. Gwelloc'h eo dit mont er vuhez moñs pe gamm, eget kaout daou zorn pe daou droad ha bezañ taolet en tan peurbadus.\n9 Ha ma ra dit kouezhañ da lagad, diframm-eñ ha taol-eñ pell diouzhit. Gwelloc'h eo dit mont er vuhez born, eget kaout da zaoulagad ha bezañ taolet e tan ar gehenn.\n10 Diwallit da zisprizañ nikun eus ar re vihan-se, rak me a lavar deoc'h emañ o aeled en neñvoù oc'h arvestiñ dalc'hmat ouzh dremm va Zad a zo en neñvoù.\n11 Rak Mab an den a zo deuet da saveteiñ ar re a oa kollet.\nParabolenn an dañvad kollet\n12 Petra a soñj deoc'h? Mar en deus un den kant dañvad hag e teufe unan anezho da vezañ dianket, ha ne lez ket an naontek all ha pevar-ugent war ar menezioù, evit mont da glask an hini a zo dianket?\n13 Ha mar c'hoarvez dezhañ e gavout, me a lavar deoc'h e gwirionez, e ra outañ muioc'h a levenez eget d'an naontek ha pevar-ugent n'int ket bet dianket.\n14 Evel-se n'eo ket bolontez ho Tad a zo en neñvoù en em gollfe unan eus ar re vihan-se.\nMar en deus pec'het da vreur …\n15 Mar en deus pec'het da vreur a-enep dit, kae ha gourdrouz-eñ etrezout-te hag eñ e-unan. Mar selaou ac'hanout, ez po gounezet da vreur.\n16 Met ma ne selaou ket ac'hanout, kemer ganit un den pe zaou, evit ma vo talvoudek an holl dra war gomz daou pe dri dest.\n17 Ma ne selaou ket anezho, lavar d'an Iliz, ha ma ne selaou ket kennebeut an Iliz, ra vo evidout evel un den eus ar broadoù hag ur publikan.\n18 Me a lavar deoc'h e gwirionez, kement tra a ereot war an douar a vo ereet en neñv, ha kement tra a ziereot war an douar a vo diereet en neñv.\n19 Me a lavar c'hoazh deoc'h, mar en em laka daou ac'hanoc'h a-unvan war an douar evit goulenn un dra bennak, e vo roet dezho gant va Zad a zo en neñvoù.\n20 Rak e-lec'h ma ez eus daou pe dri dastumet em anv, emaon eno en o c'hreiz.\n21 Neuze Pêr a dostaas outañ hag a lavaras: Aotrou, pet gwech e pardonin da'm breur pa bec'ho a-enep din? Bez' e vo betek seizh gwech?\n22 Jezuz a lavaras dezhañ: Ne lavaran ket dit betek seizh gwech, met betek seizh gwech dek gwech ha tri-ugent.\nParabolenn ar servijer didrugar\n23 Setu perak rouantelezh an neñvoù a zo heñvel ouzh ur roue a fellas dezhañ ober rentañ kont d'e servijerien.\n24 P'en em lakaas da gontañ, e voe degaset dezhañ unan a zlee dek mil talant (~ 300 tonenn a arc'hant).\n25 Dre ma n'en doa ket peadra da baeañ, e aotrou a roas urzh d'e werzhañ, eñ, e wreg, e vugale, ha kement en doa, evit paeañ e zle.\n26 Ar servijer oc'h en em strinkañ d'e dreid, a stouas dirazañ, en ur lavarout: Aotrou, ro amzer din, hag e paein dit va holl zle.\n27 O kaout truez outañ, aotrou ar servijer-se en lezas da vont hag a bardonas dezhañ e zle.\n28 Goude ma voe aet kuit, ar servijer-mañ a gavas unan eus e genvreudeur a zlee dezhañ kant diner (~ 400 g a arc'hant). O kregiñ ennañ, e waskas e c'houzoug, en ur lavarout: Pae ar pezh a zleez din.\n29 E genvreur oc'h en em strinkañ d'e dreid, a bedas anezhañ, en ur lavarout: Ro amzer din, hag e paein dit va holl zle.\n30 Met hemañ ne fellas ket dezhañ, met mont a reas kuit hag en taolas en toull-bac'h betek m'en defe paeet e zle.\n31 E genvreudeur o welout ar pezh en doa graet, a voe glac'haret bras hag a zeuas da gontañ d'o aotrou kement a oa c'hoarvezet.\n32 Neuze e aotrou a reas gervel anezhañ hag a lavaras dezhañ: Servijer drouk, pardonet em boa dit da holl zle dre ma ez poa va fedet.\n33 Ha ne dlees ket kaout truez ivez ouzh da genvreur evel ma em boa bet truez ouzhit?\n34 Hag e aotrou, o vont droug ennañ, en roas d'ar vourevien, betek m'en defe paeet kement a zlee dezhañ.\n35 Evel-se e raio deoc'h va Zad a zo en neñvoù, ma ne bardon ket pep hini ac'hanoc'h a-greiz e galon e vankoù d'e vreur.\nTorr-dimeziñ ha dizimez\n1 P'en doe Jezuz peurlavaret ar c'homzoù-se, ez eas kuit eus Galilea, hag e teuas e korn-bro Judea en tu all d'ar Jordan.\n2 Un engroez bras a zeuas war e lerc'h, hag eno e yac'haas anezho.\n3 Ar farizianed a zeuas d'e gavout evit e demptañ, hag e lavarjont dezhañ: Ha gallout a c'hell un den kas kuit e wreg evit n'eus forzh peseurt abeg?\n4 Respont a reas hag e lavaras dezho: Ha n'hoc'h eus ket lennet penaos an Hini o reas er penn-kentañ, a reas ur gwaz hag ur vaouez,\n5 ha penaos en deus lavaret: En abeg da-se ar gwaz a guitaio e dad hag e vamm hag en em stago ouzh e wreg, hag an daou a vo ur c'hig hepken?\n6 Evel-se ned int mui daou met ur c'hig hepken. Arabat eo d'an den disrannañ ar pezh a zo bet unanet gant Doue.\n7 Lavarout a rejont dezhañ: Perak eta en deus Moizez gourc'hemennet reiñ dezhi ur skrid a dorr-dimeziñ hag he c'has kuit?\n8 Lavarout a reas dezho: En abeg da galeter ho kalon eo en deus Moizez aotreet ac'hanoc'h da gas kuit ho kwragez, met er penn-kentañ ne oa ket evel-se.\n9 Met me a lavar deoc'h penaos piv bennak a gas kuit e wreg, nemet evit difealded, hag a zimez gant un all, a ra avoultriezh, hag an hini a zimez gant ar wreg a zo bet kaset kuit, a ra avoultriezh.\n10 E ziskibien a lavaras dezhañ: Mard eo evel-se doare an den gant ar wreg, n'eo ket talvoudus dimeziñ.\n11 Met lavarout a reas dezho: An holl ne c'hellont ket kompren ar gomz-se, met hepken ar re a zo bet roet kement-se dezho.\n12 Rak bez' ez eus spazhidi a zo bet ganet evel-se a gof o mamm, reoù all a zo bet graet spazhidi gant an dud, hag ez eus reoù all a zo en em rentet oc'h-unan spazhidi abalamour da rouantelezh an neñvoù. Ra gompreno kement-se, an neb a c'hell kompren.\nAr vugale vihan\n13 Neuze e voe degaset dezhañ bugale vihan evit ma lakafe e zaouarn warno ha ma pedfe evito. Met an diskibien o rebeche.\n14 Met Jezuz a lavaras: Lezit ar vugale vihan ha na virit ket outo dont davedon, rak rouantelezh an neñvoù a zo d'ar re a zo heñvel outo.\n15 Hag e lakaas e zaouarn warno, hag ez eas kuit ac'hano.\nAn den yaouank pinvidik\n16 Setu, un den a dostaas hag a lavaras dezhañ: Mestr mat, peseurt mad a zlean d'ober evit kaout ar vuhez peurbadus?\n17 Lavarout a reas dezhañ: Perak em galvez mat? Den n'eo mat nemet unan, Doue hepken. Mar fell dit mont er vuhez, mir ar gourc'hemennoù.\n18 Pere? emezañ. Jezuz a respontas: Ne vi ket muntrer; ne ri ket avoultriezh; ne laeri ket; ne lavari ket a falstesteni;\n19 enor da dad ha da vamm; karout a ri da nesañ eveldout da-unan.\n20 An den yaouank a lavaras dezhañ: Miret em eus an holl draoù-se adalek va yaouankiz. Petra a vank din c'hoazh?\n21 Jezuz a lavaras dezhañ: Mar fell dit bezañ peurvat, kae, gwerzh kement ac'h eus, ro-se d'ar beorien, hag ez po un teñzor en neñv. Goude-se deus da'm heuliañ.\n22 Goude bezañ klevet ar gomz-se, an den yaouank a yeas kuit gwall-drist, rak madoù bras en doa.\n23 Neuze e lavaras Jezuz d'e ziskibien: Me a lavar deoc'h e gwirionez, diaes eo d'un den pinvidik mont e-barzh rouantelezh an neñvoù.\n24 Me a lavar deoc'h c'hoazh, aesoc'h eo d'ur c'hañval tremen dre graoenn un nadoz, eget d'un den pinvidik mont e-barzh rouantelezh Doue.\n25 An diskibien o vezañ klevet-se, a voe souezhet bras hag a lavaras: Ha piv eta a c'hell bezañ salvet?\n26 Jezuz a sellas outo hag a lavaras dezho: Dibosupl eo evit an dud, met pep tra a zo posupl evit Doue.\n27 Neuze Pêr a gemeras ar gomz hag a lavaras: Setu, ni hon eus dilezet pep tra hag hon eus da heuliet, petra a vo evidomp?\n28 Jezuz a respontas dezho: Me a lavar deoc'h e gwirionez, c'hwi hag hoc'h eus va heuliet, d'an eil ginivelezh, pa vo azezet Mab an den war dron e c'hloar, e viot ivez azezet war daouzek tron, hag e varnot daouzek meuriad Israel.\n29 Ha piv bennak en devo kuitaet tiez, pe vreudeur, pe c'hoarezed, pe dad, pe vamm, pe wreg, pe vugale, pe zouaroù, abalamour da'm anv, a resevo kant kemend all hag en devo ar vuhez peurbadus da hêrezh.\n30 Met kalz eus ar re gentañ a vo ar re ziwezhañ, hag ar re ziwezhañ a vo ar re gentañ.\nParabolenn al labourerien er winienn\n1 Rak rouantelezh an neñvoù a zo heñvel ouzh un den, ur penn-tiegezh, a yeas er-maez beure mat da c'hoprañ labourerien evit e winienn.\n2 Ober a reas marc'had gant al labourerien evit un diner (1 diner = pezh arc'hant roman war-dro 4 g) dre zevezh, hag o c'hasas d'e winienn.\n3 Mont a reas er-maez war-dro an deirvet eur (war-dro 9 e diouzh ar beure), hag e welas reoù all a oa war al leur-gêr hep ober netra.\n4 Lavarout a reas dezho: It c'hwi ivez da'm gwinienn, hag e roin deoc'h ar pezh a vo reizh. Hag ez ejont.\n5 Mont a reas adarre er-maez war-dro ar c'hwec'hvet eur (war-dro kreisteiz) ha war-dro an navet eur (war-dro 15 e), hag e reas an hevelep tra.\n6 O vezañ aet er-maez war-dro an unnekvet eur (war-dro 17 e), e kavas reoù all a oa hep ober netra, hag e lavaras dezho: Perak en em zalc'hit amañ a-hed an deiz hep ober netra?\n7 Respont a rejont dezhañ: Dre ma n'eus bet den ouzh hor groprañ. Lavarout a reas dezho: It c'hwi ivez da'm gwinienn, hag e resevot ar pezh a vo reizh.\n8 Pa voe deuet an abardaez, mestr ar winienn a lavaras d'e verour: Galv al labourerien ha ro dezho o gopr, en ur vont eus ar re ziwezhañ d'ar re gentañ.\n9 Re an unnekvet eur, o vezañ deuet, o doe pep a ziner.\n10 Pa zeuas ar re gentañ, e soñje dezho o defe ouzhpenn, met ar re-mañ a resevas ivez pep a ziner.\n11 O vezañ e gemeret, e c'hrozmoljont a-enep ar penn-tiegezh,\n12 hag e lavarjont: Ar re ziwezhañ-se n'o deus labouret nemet un eurvezh, hag ec'h eus o lakaet keit ha ni hon eus douget pouez an deiz hag an tommder.\n13 Respont a reas da unan anezho: Va mignon, ne ran gaou ebet ouzhit. Ne'c'h eus ket graet marc'had ganin evit un diner?\n14 Kemer ar pezh a zo dit ha kae kuit. Me a fell din reiñ d'an hini diwezhañ-mañ kement ha dit.\n15 Daoust ha ne c'hellan ket ober ar pezh a fell din eus va madoù? Pe gwelout a rez a lagad fall ez on mat?\n16 Evel-se ar re ziwezhañ a vo ar re gentañ, hag ar re gentañ a vo ar re ziwezhañ. Rak kalz a zo galvet, met nebeud a zo dibabet.\nJezuz a ziougan e varv adarre\n17 E-pad ma pigne Jezuz da Jeruzalem, e kemeras a-du an daouzek diskibl, hag e lavaras dezho en hent:\n18 Setu e pignomp da Jeruzalem, ha Mab an den a vo lakaet etre daouarn an aberzhourien vras hag ar skribed, hag e kondaonint anezhañ d'ar marv,\n19 hag e lakaint anezhañ etre daouarn ar broadoù, evit ober goap anezhañ, evit e skourjezañ hag e groazstagañ, met dasorc'hiñ a raio d'an trede deiz.\nGoulenn mamm mibien Zebedea\n20 Neuze mamm mibien Zebedea a dostaas outañ gant he mibien, hag a stouas evit ober ur goulenn digantañ.\n21 Hag e lavaras dezhi: Petra a fell dit? Hi a lavaras dezhañ: Gourc'hemenn ma vo va daou vab a zo amañ azezet ez rouantelezh, unan a-zehoù hag egile a-gleiz dit.\n22 Jezuz a respontas hag a lavaras: N'ouzoc'h ket ar pezh a c'houlennit. Ha gallout e c'hellit evañ an hanaf a zlean evañ, ha bezañ badezet eus ar vadeziant ma tlean bezañ badezet ganti? Int a lavaras dezhañ: Ni a c'hell.\n23 Hag e lavaras dezho: Gwir eo ec'h evot va hanaf hag e viot badezet eus ar vadeziant am eus da vezañ badezet ganti. Met bezañ azezet a-zehoù pe a-gleiz din, n'eo ket din da reiñ an dra-se, roet e vo d'ar re ma'z eo bet kempennet evito gant va Zad.\n24 An dek o vezañ klevet kement-se, a yeas droug enno a-enep an daou vreur.\n25 Jezuz o galvas hag a lavaras: Gouzout a rit penaos pennoù ar broadoù a zo mistri warno, ha penaos ar re vras a ra o renkoù warno.\n26 Met ne vo ket evel-se en ho touez. Met an neb a fello dezhañ bezañ bras en ho touez, ra vo ho servijer,\n27 hag an neb a fello dezhañ bezañ ar c'hentañ en ho touez, ra vo ho sklav.\n28 Evel-se n'eo ket deuet Mab an den evit bezañ servijet, met evit servijañ, hag evit reiñ e vuhez evel daspren evit kalz.\nJezuz a yac'ha daou zen dall\n29 Pa'z ejont kuit eus Jeriko ez eas un engroez bras war e lerc'h.\n30 Ha setu, daou zen dall azezet war ribl an hent a glevas e oa Jezuz o tremen, hag e krijont o lavarout: Az pez truez ouzhimp, Aotrou, Mab David!\n31 An engroez a c'hourdrouze anezho evit o lakaat da devel. Met int a grie kreñvoc'h: Az pez truez ouzhimp, Aotrou, Mab David!\n32 Jezuz o chom a-sav, o galvas hag a lavaras: Petra a fell deoc'h e rafen deoc'h?\n33 Hag e lavarjont dezhañ: Aotrou, ma tigoro hon daoulagad.\n34 O kaout truez outo, Jezuz a stokas ouzh o daoulagad. Ha raktal o daoulagad a resevjont ar gweled, hag ez ejont war e lerc'h.\nDonedigezh veur Jezuz e Jeruzalem\n1 Pa dostajont ouzh Jeruzalem ha ma voent deuet e Betfage, e-kichen Menez an Olived, Jezuz a gasas daou ziskibl,\n2 en ur lavarout dezho: It d'ar vourc'h a zo dirazoc'h, kavout a reot kerkent un azenez stag hag un azenig ganti. O distagit hag o degasit din.\n3 Mar lavar unan bennak un dra bennak deoc'h, lavarit: An Aotrou en deus ezhomm anezho. Ha raktal o lezo da vont.\n4 Kement-se a c'hoarvezas evit ma vefe sevenet ar pezh a oa bet lavaret gant ar profed:\n5 Lavarit da verc'h Sion: Setu, da roue a zeu da'z kavout, leun a zouster ha pignet war un azen, war un azenig, ebeul un azenez.\n6 An diskibien a yeas hag a reas ar pezh en doa Jezuz gourc'hemennet dezho.\n7 Degas a rejont an azenez hag an azenig, hag e lakajont o dilhad warno, hag e rejont dezhañ azezañ warno.\n8 Tud e niver bras a astennas o dilhad war an hent, re all a droc'has brankoù gwez hag a c'holoas ganto an hent.\n9 An engroezioù a gerzhe a-raok hag ar re a heulie a grie, o lavarout: Hozanna da Vab David! Benniget ra vo an hini a zeu en anv an Aotrou! Hozanna el lec'hioù uhel-meurbet!\n10 Pa voe antreet e Jeruzalem, holl gêr a voe mantret, o lavarout: Piv eo hemañ?\n11 An engroez a responte: Jezuz eo, ar profed eus Nazared e Galilea.\nAr varc'hadourien kaset kuit er-maez eus an templ\n12 Jezuz o vezañ aet e templ Doue, a gasas kuit an holl re a werzhe hag a brene en templ, hag e tiskaras taolioù an drokerien-arc'hant ha kadorioù ar re a werzhe koulmed.\n13 Hag e lavaras dezho: Skrivet eo: Va zi a vo anvet un ti a bedenn, met c'hwi hoc'h eus graet anezhañ ur c'havarn laeron.\n14 Tud dall ha tud kamm a dostaas outañ en templ, hag o yac'haas.\n15 Met pa welas an aberzhourien vras hag ar skribed ar burzhudoù en doa graet hag ar vugale a grie en templ o lavarout: Hozanna da Vab David! e savas droug enno.\n16 Hag e lavarjont dezhañ: Ha klevout a rez ar pezh a lavaront? Jezuz a lavaras dezho: Ya, ha n'hoc'h eus biskoazh lennet: War-bouez genoù ar vugale vihan hag ar magadelled ec'h eus resevet meuleudi?\n17 Hag o vezañ o lezet, ez eas kuit eus kêr evit mont da Vetania, e-lec'h ma tremenas an noz.\nAr wezenn-fiez sec'het; ar feiz\n18 Da vintin evel ma tistroe e kêr, en doe naon.\n19 O welout ur wezenn-fiez war an hent, e tostaas outi, met ne gavas enni nemet delioù, hag e lavaras dezhi: Ne zeuio biken frouezh ebet diouzhit! Raktal ar wezenn-fiez a sec'has.\n20 An diskibien a welas kement-se hag a voe estlammet, o lavarout: Penaos eo deuet ar wezenn-fiez-se da vezañ sec'h raktal?\n21 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: Me a lavar deoc'h e gwirionez, mar hoc'h eus feiz ha ma ne ziskredit ket, e reot nann hepken ar pezh a zo bet graet d'ar wezenn-fiez, met pa lavarot d'ar menez-se: Sav alese hag en em daol er mor, kement-se en em raio.\n22 Kement a c'houlennot o pediñ, mar kredit, roet e vo deoc'h.\n23 Mont a reas en templ, hag e-pad ma kelenne, an aberzhourien vras hag henaourien ar bobl a zeuas da lavarout dezhañ: Dre beseurt galloud e rez an traoù-se, ha piv en deus roet dit ar galloud-se?\n24 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: Un dra a c'houlennin ivez ouzhoc'h, ha mar respontit, e lavarin deoc'h ivez dre beseurt galloud e ran an traoù-se.\n25 Badeziant Yann, a-belec'h e teue, eus an neñv pe eus an dud? Int a soñjas enno o-unan o lavarout: Mar lavaromp: Eus an neñv, e lavaro: Perak eta n'hoc'h eus ket kredet anezhañ?\n26 Ha mar lavaromp: Eus an dud, hon eus da gaout aon rak ar bobl, rak an holl a gemer Yann evit ur profed.\n27 Neuze e respontjont da Jezuz o lavarout: N'ouzomp ket. Hag e lavaras dezho: Me kennebeut ne lavarin ket deoc'h dre beseurt galloud e ran an traoù-se.\nParabolenn an daou vab\n28 Petra a soñjit? Un den en doa daou vab. O vont etrezek an hini kentañ, e lavaras dezhañ: Va mab, kae hiziv da labourat em gwinienn.\n29 Eñ a respontas: Ne fell ket din. Goude-se e teuas keuz dezhañ hag ez eas.\n30 Dont a reas ivez etrezek egile hag e lavaras an hevelep tra. Hag hemañ a respontas: Mont a ran, aotrou. Met ned eas ket.\n31 Pehini anezho o-daou en deus graet bolontez e dad? Int a lavaras dezhañ: An hini kentañ. Jezuz a lavaras dezho: Me a lavar deoc'h e gwirionez, ar bublikaned hag ar gisti ho tiaraog e rouantelezh Doue.\n32 Rak Yann a zo deuet d'ho kavout dre hent ar reizhder, ha n'hoc'h eus ket kredet anezhañ. Met ar bublikaned hag ar gisti o deus kredet anezhañ. Ha c'hwi, goude bezañ gwelet kement-se, n'hoc'h eus ket bet keuz goude-se evit e grediñ.\nParabolenn ar winierien\n33 Selaouit ur barabolenn all. Bez' e oa un den, ur penn-tiegezh, a blantas ur winienn, a reas ur c'harzh en-dro dezhi, a gleuzias ur waskell enni, hag a savas un tour enni. Neuze e feurmas anezhi da winierien, hag ez eas en ur vro all.\n34 Da goulz ar frouezh e kasas e servijerien etrezek ar winierien evit resev ar frouezh diouti.\n35 Met ar winierien a grogas er servijerien, a gannas unan, a lazhas egile, hag a veinataas un all.\n36 Kas a reas adarre servijerien all, kalz muioc'h eget ar re gentañ, hag e rejont dezho an hevelep tra.\n37 Da ziwezhañ e kasas dezho e vab, en ur lavarout: Doujañ a raint va mab.\n38 Met ar winierien, pa weljont ar mab, a lavaras etrezo: Setu an heritour, deuit, lazhomp-eñ, ha kemeromp e hêrezh.\n39 Hag e krogjont ennañ, en taoljont er-maez eus ar winienn, hag en lazhjont.\n40 Bremañ eta, pa zeuio mestr ar winienn, petra a raio d'ar winierien-se?\n41 Lavarout a rejont dezhañ: Distrujañ a raio mantrus an dud drouk-se, hag e feurmo e winienn da winierien all a roio dezhañ he frouezh en o c'houlz.\n42 Jezuz a lavaras dezho: Ha n'hoc'h eus biskoazh lennet er Skriturioù: Ar maen taolet kuit gant ar re a vañsone a zo deuet da vezañ penn ar c'horn; kement-se a zo bet graet gant an Aotrou, ur burzhud eo d'hon daoulagad?\n43 Setu perak e lavaran deoc'h, rouantelezh Doue a vo lamet diganeoc'h ha roet d'ur vroad a roio ar frouezh anezhi.\n44 An hini a gouezho war ar maen-se a vo brevet, hag an hini e kouezho warnañ a vo friket evel poultr.\n45 Goude bezañ klevet e barabolennoù, an aberzhourien vras hag ar farizianed a anavezas mat e komze anezho,\n46 hag e klaskjont kregiñ ennañ, met aon o doa rak an engroez a gemere anezhañ evit ur profed.\nParabolenn ar pred-eured\n1 Jezuz a gemeras ar gomz, a yeas a-nevez outo dre barabolennoù, hag a lavaras:\n2 Rouantelezh an neñvoù a zo heñvel ouzh ur roue a reas koan-eured e vab.\n3 Kas a reas e vevelien da c'hervel ar re a oa pedet d'an eured, met ne fellas ket dezho dont.\n4 Kas a reas adarre mevelien all, en ur lavarout: Lavarit d'ar re a zo pedet: Setu em eus fichet va fred, lazhet em eus va ejened ha va loened lart, pep tra a zo prest, deuit d'an eured.\n5 Met ne rejont van ebet ouzh kement-se, hag ez ejont, unan d'e bark, egile d'e genwerzh,\n6 ha re all a grogas en e vevelien, o gwallgasas hag o lazhas.\n7 Pa glevas ar roue kement-se, e savas droug ennañ, hag o vezañ kaset e soudarded, e lakaas da vervel ar vuntrerien-se hag ec'h entanas o c'hêr.\n8 Neuze e lavaras d'e vevelien: An eured a zo prest, met ar re a oa pedet dezhi ne oant ket dellezek anezhi.\n9 It eta er c'hroazhentoù, ha galvit d'an eured an holl re a gavot.\n10 E vevelien a yeas dre an hentoù, a zastumas an holl re a gavjont, mat ha fall, ha sal an eured a voe leun gant tud ouzh taol.\n11 Ar roue o vezañ deuet evit gwelout ar re a oa ouzh taol, a welas eno un den n'en doa ket gwisket un dilhad eured.\n12 Lavarout a reas dezhañ: Va mignon, penaos out deuet amañ hep kaout un dilhad eured? Chom a reas mut.\n13 Neuze ar roue a lavaras d'ar vevelien: Ereit e zaouarn hag e dreid, krogit ennañ d'e deurel en deñvalijenn a-ziavaez, e-lec'h ma vo goueladegoù ha grigoñsadegoù-dent.\n14 Rak kalz a zo galvet, met nebeut a zo dibabet.\nAr gwir da Gezar\n15 Neuze ar farizianed a yeas d'en em guzuliañ war an doare d'e dapout en e gomzoù.\n16 Kas a rejont d'e gavout o diskibien gant an herodianed, da lavarout: Mestr, gouzout a reomp ez out gwirion hag e kelennez hent Doue hervez ar wirionez, hep ober van eus den ebet, rak ne sellez ket ouzh diavaez an dud.\n17 Lavar deomp eta petra a soñjez: Ha dleet eo paeañ ar gwir da Gezar pe n'eo ket?\n18 Met Jezuz a anaveze o drougiezh hag a lavaras: Perak e temptit ac'hanon, pilpouzed?\n19 Diskouezit din ar moneiz ma vez paeet ar gwir gantañ. Hag e rojont dezhañ un diner (1 diner = pezh arc'hant roman war-dro 4 g).\n20 Goulenn a reas outo: Eus piv eo ar skeud hag ar skrid-mañ?\n21 Int a lavaras dezhañ: Eus Kezar. Neuze e lavaras dezho: Roit eta da Gezar ar pezh a zo da Gezar, ha da Zoue ar pezh a zo da Zoue.\n22 Estlammet gant ar pezh a glevent, e lezjont anezhañ hag ez ejont kuit.\nDiwar-benn an dasorc'hidigezh\n23 En hevelep devezh e teuas d'e gavout ar sadukeiz, ar re a lavar n'eus ket a zasorc'hidigezh, hag ober a rejont ur goulenn outañ,\n24 o lavarout: Mestr, Moizez en deus lavaret: Mar marv unan bennak hep bugale, e vreur a zimezo d'e intañvez evit sevel ul lignez d'e vreur.\n25 Hogen, bez' e oa en hon touez seizh breur. Ar c'hentañ a zimezas hag a varvas, hag evel n'en doa ket a vugale, e lezas e wreg d'e vreur.\n26 En hevelep doare e c'hoarvezas gant an eil, gant an trede, betek ar seizhvet.\n27 Goude an holl re-mañ, e varvas ar wreg ivez.\n28 Neuze d'an dasorc'hidigezh, da behini ar seizh-se e vo gwreg ? Rak an holl o deus bet anezhi.\n29 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: Faziet oc'h, dre ma n'anavezit nag ar Skriturioù na galloud Doue.\n30 Rak d'an dasorc'hidigezh, ne zimezont ket ha n'int ket roet da zimeziñ, met evel aeled Doue en neñv ez int.\n31 Met diwar-benn dasorc'hidigezh ar re varv, hag-eñ n'hoc'h eus ket lennet penaos en deus komzet Doue deoc'h a-zivout kement-se pa lavaras:\n32 Me eo Doue Abraham, Doue Izaak, Doue Jakob? Doue n'eo ket Doue ar re varv, met Doue ar re vev.\n33 Pa glevas an engroez, e voent souezhet gant e gelennadurezh.\nAr gourc'hemenn bras\n34 Ar farizianed a glevas en doa lakaet da devel ar sadukeiz, hag en em zastumjont.\n35 Unan anezho, un doktor eus al lezenn, a reas ar goulenn-mañ outañ evit e amprouiñ:\n36 Mestr, pehini eo ar gourc'hemenn bras el lezenn?\n37 Jezuz a lavaras dezhañ: Karout a ri an Aotrou da Zoue, eus da holl galon, eus da holl ene, eus da holl soñj.\n38 Hennezh eo ar gourc'hemenn kentañ ha bras.\n39 Ha setu an eil a zo heñvel outañ: Karout a ri da nesañ eveldout da-unan.\n40 E dalc'h an daou c'hourc'hemenn-se emañ an holl lezenn hag ar brofeded.\nMab piv eo ar C'hrist?\n41 Ar farizianed o vezañ en em zastumet, Jezuz a reas ar goulenn-mañ outo\n42 o lavarout: Petra a soñjit eus ar C'hrist? Da biv eo mab? Int a lavaras dezhañ: Da Zavid.\n43 Lavarout a reas dezho: Penaos eta e c'halv David anezhañ, dre ar Spered, Aotrou, pa lavar:\n44 An Aotrou en deus lavaret da'm Aotrou: Azez a-zehoù din, betek ma em bo graet eus da enebourien ur skabell dindan da dreid.\n45 Mar galv eta David anezhañ Aotrou, penaos eo-eñ e vab?\n46 Den ne c'hellas respont ur ger dezhañ. Hag adalek an deiz-se, hini ne gredas mui ober goulenn ebet outañ.\nGwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed ...\n1 Neuze Jezuz a gomzas ouzh an engroez hag ouzh e ziskibien,\n2 hag a lavaras: Ar skribed hag ar farizianed a zo azezet war gador Moizez.\n3 Neuze mirit ha grit kement a lavaront deoc'h da virout, met na rit ket diouzh o oberoù, rak lavarout a reont met ne reont ket.\n4 Eren a reont bec'hioù pounner ha diaes da zougen, hag o lakaont war divskoaz an dud, met ne fell ket dezho o fiñval gant o biz.\n5 O holl oberoù a reont evit bezañ gwelet gant an dud. Evel-se o deus fulakterioù ledan ha pempilhoù hir ouzh o dilhad,\n6 karout a reont ar plasoù kentañ er festoù, ar c'hadorioù kentañ er sinagogennoù,\n7 ar saludoù war ar marc'hallac'hioù, ha bezañ anvet gant an dud: Rabbi! Rabbi! (= Mestr! Mestr!).\n8 Met c'hwi, na vezit ket anvet Rabbi, rak unan hepken eo ho Mestr, Krist, ha c'hwi holl a zo breudeur.\n9 Na rit ket ho tad eus den ebet war an douar, rak unan hepken eo ho Tad, an hini a zo en neñvoù.\n10 Na vezit ket anvet kelenner, rak unan hepken eo ho Kelenner, Krist.\n11 An hini brasañ en ho touez a vo ho servijer.\n12 Rak piv bennak en em uhelaio a vo izelaet, ha piv bennak en em izelaio a vo uhelaet.\n13 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma serrit rouantelezh an neñvoù ouzh an dud, rak c'hwi hoc'h-unan n'it ket e-barzh, ha ne lezit ket mont e-barzh ar re a garfe mont.\n14 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma riñsit tiez an intañvezed gant un doare a-ziavaez a bedennoù hir. En abeg da-se e viot barnet garvoc'h.\n15 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma redit dre ar mor hag an douar evit ober ur prozelit, ha p'hoc'h eus e c'hounezet, e rit anezhañ ur mab eus ar gehenn div wech gwashoc'h egedoc'h.\n16 Gwalleur deoc'h, renerien dall! Lavarout a rit: Mar tou unan bennak dre an templ, se n'eo netra, met mar tou unan bennak dre aour an templ, dalc'het eo.\n17 Tud diskiant ha dall! Pehini eo ar brasañ, an aour pe an templ a santela an aour?\n18 Mar tou unan bennak dre an aoter, se n'eo netra, met mar tou unan bennak dre ar prof a zo war an aoter, dalc'het eo.\n19 Tud diskiant ha dall! Pehini eo ar brasañ, ar prof pe an aoter a santela ar prof?\n20 An neb a dou dre an aoter, a dou drezi ha dre gement a zo warni.\n21 An neb a dou dre an templ, a dou drezañ ha dre an Hini a chom ennañ.\n22 An neb a dou dre an neñv, a dou dre dron Doue ha dre an Hini a zo azezet warnañ.\n23 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma paeit an deog war ar vent, war an aned ha war ar c'houmin, hag e lezit a-gostez traoù talvoudusañ al lezenn, ar varnedigezh, an drugarez hag ar feiz. Ar re-se a oa an traoù a zleec'h d'ober, hep koulskoude dilezel ar re all.\n24 Renerien dall! Silañ a rit ar fubuenn hag e lonkit ar c'hañval.\n25 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma naetait diavaez an hanaf hag ar plad, met an diabarzh a zo leun a laeroñsi hag a lontegezh.\n26 Farizian dall! Naeta da gentañ an diabarzh eus an hanaf hag eus ar plad, evit ma teuio ivez an diavaez da vezañ naet.\n27 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma'z oc'h heñvel ouzh bezioù gwennet, en em ziskouez kaer en diavaez, hag a zo leun a eskern tud varv hag a bep dic'hlanded en diabarzh.\n28 Evel-se c'hwi ivez, en diavaez en em ziskouezit reizh d'an dud, met en diabarzh oc'h leun a bilpouzerezh hag a zireizhder.\n29 Gwalleur deoc'h, skribed ha farizianed pilpouzed! Dre ma savit bezioù d'ar brofeded ha ma vravait bezioù an dud reizh,\n30 en ur lavarout: Mar bijemp bet en amzer hon tadoù, ne vijemp ket en em unanet ganto da skuilh gwad ar brofeded.\n31 Testiñ a rit evel-se a-enep deoc'h hoc'h-unan ez oc'h mibien ar re o deus lazhet ar brofeded.\n32 Peurleugnit eta muzul ho tadoù.\n33 Naered, lignez a naered-gwiber! Penaos e tec'hot diouzh kastiz ar gehenn?\n34 Setu perak e kasan deoc'h profeded, tud fur ha skribed. Lazhañ a reot darn hag o kroazstago, skourjezañ a reot darn all en ho sinagogennoù, hag heskinañ a reot anezho eus an eil kêr d'eben,\n35 evit ma kouezho warnoc'h an holl wad reizh bet skuilhet war an douar, adalek gwad Abel ar reizh betek gwad Zakaria mab Barakia, hoc'h eus lazhet etre an templ hag an aoter.\n36 Me a lavar deoc'h e gwirionez, kement-se holl a gouezho war ar rummad-mañ.\nJezuz oc'h hirvoudiñ diwar-benn Jeruzalem\n37 Jeruzalem, Jeruzalem, te hag a lazh ar brofeded hag a veinata ar re a zo kaset dit, pet gwech em eus c'hoantaet dastum da vugale evel ma tastum ur yar he foñsined dindan he divaskell, ha n'eo ket bet fellet deoc'h!\n38 Setu, ho ti a zo lezet deoc'h didud,\n39 rak me a lavar deoc'h, ne'm gwelot mui pelloc'h, betek ma lavarot: Benniget ra vo an hini a zeu en anv an Aotrou!\nHag e welint Mab an den o tont ...\n1 Evel ma'z ae Jezuz kuit eus an templ, e ziskibien a dostaas outañ evit diskouez dezhañ savadurioù bras an templ.\n2 Met Jezuz a lavaras dezho: Gwelout a rit kement-se? Me en lavar deoc'h e gwirionez, ne chomo ket diouto amañ maen war vaen na vo diskaret.\n3 Hag evel ma oa azezet war Venez an Olived, an diskibien a dostaas outañ, a-du, hag e lavarjont: Lavar deomp pegoulz e c'hoarvezo an traoù-se, ha petra a vo an arouez eus da zonedigezh hag eus diwezh ar bed.\n4 Jezuz a respontas hag a lavaras dezho: Diwallit na douellfe den ac'hanoc'h.\n5 Rak meur a hini a zeuio em anv, en ur lavarout: Me eo ar C'hrist. Hag e touellint kalz a dud.\n6 Klevout a reot komz eus brezelioù ha brud brezelioù, lakait evezh na vefec'h spontet, rak ret eo e teufe an holl draoù-se. Met ne vo ket c'hoazh an diwezh.\n7 Rak ur vroad a savo a-enep ur vroad, hag ur rouantelezh a-enep ur rouantelezh, hag e vo e meur a lec'h naonegezhioù, kleñvedoù-red ha krenoù-douar.\n8 An traoù-mañ ne vo nemet ar penn-kentañ eus ar gloazioù.\n9 Neuze e roint ac'hanoc'h evit bezañ poaniet hag e lazhint ac'hanoc'h, hag e viot kasaet gant an holl vroadoù abalamour da'm anv.\n10 Ha neuze kalz a gouezho, en em drubardo, en em gasaio an eil egile.\n11 Kalz a fals-profeded a savo hag a douello kalz a dud.\n12 Dre ma vo kresket an direizhder, karantez meur a hini a yenaio.\n13 Met an hini a gendalc'ho betek an diwezh, hennezh a vo salvet.\n14 An Aviel-mañ eus ar rouantelezh a vo prezeget er bed a-bezh, evit reiñ testeni d'an holl vroadoù. Neuze e teuio an diwezh.\n15 Pa welot eta euzhusted ar glac'har, m'en deus komzet ar profed Daniel diwar he fenn, deuet el lec'h santel, ra gompreno an neb a lenn,\n16 neuze ar re a vo e Judea, ra dec'hint d'ar menezioù,\n17 an hini a vo war an doenn, ra chomo hep diskenn da gemer ar pezh a zo en e di,\n18 an hini a vo er parkeier, ra chomo hep distreiñ a-dreñv da gemer e zilhad.\n19 Gwalleur d'ar gwragez brazez ha d'ar magerezed en deizioù-se!\n20 Pedit evit na c'hoarvezo ket ho tec'h er goañv, nag un deiz sabad,\n21 rak bez' e vo neuze ur glac'har ken bras, evel n'eus ket bet adalek penn-kentañ ar bed betek vremañ, ha ne vo biken.\n22 Ha ma ne vefe ket bet berraet an deizioù-se, den ebet ne vefe salvet. Met abalamour d'ar re zibabet, an deizioù-se a vo berraet.\n23 Neuze, mar lavar unan bennak deoc'h: Setu, ar C'hrist a zo amañ, pe: Aze, na gredit ket.\n24 Rak fals-kristed ha fals-profeded a savo, hag e raint arouezioù bras ha burzhudoù e doare ma touellint, ma vefe gallet, zoken ar re zibabet.\n25 Setu, henn lavaret em eus deoc'h a-raok.\n26 Mar lavarer eta deoc'h: Setu, emañ er gouelec'h, n'it ket; Setu, emañ e kambroù lost an ti, na gredit ket.\n27 Rak evel ma teu al luc'hedenn da lugerniñ adalek ar sav-heol betek ar c'huzh-heol, evel-se e vo donedigezh Mab an den.\n28 E pelec'h bennak ma vo ar c'horf-marv, eno en em zastumo an erered.\n29 Raktal goude glac'har an deizioù-se, an heol a vo teñvalaet, al loar ne roio ken he sklêrijenn, ar stered a gouezho eus an neñv, ha galloudoù an neñvoù a vo brañsellet.\n30 Neuze arouez Mab an den en em ziskouezo en neñv, holl bobloù an douar a glemmo, hag e welint Mab an den o tont war goabrennoù an neñv gant galloud ha gant ur c'hloar vras.\n31 Kas a raio e aeled gant an drompilh tregernus da zastum e re zibabet eus ar pevar avel, adalek eil penn an neñv betek egile.\n32 Deskit dre ur barabolenn tennet eus ar wezenn-fiez. Pa zeu he brankoù da vezañ tener hag he delioù da vountañ, gouzout a rit eo tost an hañv.\n33 Evel-se ivez pa welot an holl draoù-se, gouezit emañ tost, e-tal an nor.\n34 Me a lavar deoc'h e gwirionez, ne dremeno ket ar rummad-mañ ken na vo sevenet an holl draoù-se.\n35 An neñv hag an douar a dremeno, met va c'homzoù ne dremenint ket.\n36 Hogen evit ar pezh a sell ouzh an deiz hag ouzh an eur, den n'o anavez, na zoken aeled an neñv, met va Zad hepken.\n37 Ar pezh a c'hoarvezas en amzer Noe, evel-se e c'hoarvezo ivez da zonedigezh Mab an den.\n38 Rak en deizioù a-raok al liñvadenn-veur, an dud a zebre hag a eve, en em zimeze hag a roe da zimeziñ, betek an deiz ma'z eas Noe en arc'h,\n39 ha ne ouezjont netra betek ma teuas al liñvadenn-veur, o c'hasas holl ganti. Evel-se e vo ivez da zonedigezh Mab an den.\n40 Neuze eus daou a vo en ur park, unan a vo kemeret hag egile lezet,\n41 eus div a valo en ur vilin, unan a vo kemeret hag eben lezet.\n42 Beilhit eta, rak n'ouzoc'h ket da bet eur e teuio hoc'h Aotrou.\n43 Gouezit mat, mar oufe mestr an ti da bet beilhadenn eus an noz e tle dont al laer, e chomfe dihun ha ne lezfe ket da doullañ e di.\n44 Setu perak c'hwi ivez en em zalc'hit prest, rak Mab an den a zeuio d'an eur na soñjot ket.\n45 Piv eo eta ar mevel feal ha poellek a zo bet lakaet gant e vestr war dud e di, evit reiñ dezho boued en amzer dereat?\n46 Eürus ar mevel-se pa zeuio e vestr, mar bez kavet gantañ oc'h ober evel-se.\n47 Me a lavar deoc'h e gwirionez, e lakaat a raio war e holl vadoù.\n48 Met mard eo ur mevel drouk, a lavar en e galon: Va mestr a zale da zont,\n49 ha ma teu da skeiñ gant e genseurted, ha da zebriñ ha da evañ gant ar vezvierien,\n50 mestr ar mevel-se a zeuio d'an deiz na c'hortozo ket ha d'an eur na ouezo ket,\n51 hag en em zispartio dioutañ, hag e lakaio anezhañ e renk ar bilpouzed. Eno eo e vo goueladegoù ha grigoñsadegoù-dent.\nParabolenn an dek gwerc'hez\n1 Neuze, rouantelezh an neñvoù a vo heñvel ouzh dek gwerc'hez a gemeras o lampoù ganto hag a yeas da ziaraogiñ ar pried.\n2 Pemp anezho a oa fur, ha pemp a oa diskiant.\n3 Ar re ziskiant, en ur gemer o lampoù, ne gemerjont ket a eoul ganto,\n4 met ar re fur a gemeras eoul en o fodoù gant o lampoù.\n5 Evel ma talee ar pried, e voredjont holl hag e kouskjont.\n6 Met da hanternoz e voe klevet ur c'hri: Setu e teu ar pried, it en e raok!\n7 Neuze an holl werc'hezed-se a savas hag a fichas o lampoù.\n8 Ar re ziskiant a lavaras d'ar re fur: Roit deomp eus hoc'h eoul, rak hol lampoù a ya da vougañ.\n9 Met ar re fur a respontas, o lavarout: Gant aon n'hor befe ket a-walc'h evidomp hag evidoc'h, it kentoc'h da gavout ar re a werzh ha prenit evidoc'h.\n10 E-pad ma'z aent da brenañ e teuas ar pried. Ar re a oa prest a zeuas gantañ e sal an eured, hag e voe serret an nor.\n11 Goude-se e teuas ivez ar gwerc'hezed all, hag e lavarjont: Aotrou, aotrou, digor deomp.\n12 Met eñ a respontas hag a lavaras: Me a lavar deoc'h e gwirionez, n'anavezan ket ac'hanoc'h.\n13 Beilhit eta, dre ma n'ouzoc'h nag an deiz nag an eur ma teuio Mab an den.\nParabolenn an talantoù\n14 Heñvel eo ouzh un den o vont en ur vro all, a c'halvas e servijerien hag a lakaas e vadoù etre o daouarn.\n15 Reiñ a reas pemp talant (1 talant ~ 30 kg arc'hant) da unan, daou da un all, unan da un all, da bep hini hervez e varregezh, hag ez eas en hent raktal.\n16 Neuze an hini en doa resevet ar pemp talant a yeas, o lakaas da dalvezout, hag a c'hounezas pemp talant all.\n17 En hevelep doare an hini en doa resevet daou dalant a c'hounezas ivez daou all.\n18 Met an hini en doa resevet unan, a yeas d'ober un toull en douar hag a guzhas arc'hant e vestr.\n19 Pell goude, mestr ar servijerien-se a zistroas hag a reas o c'hont ganto.\n20 An hini en doa resevet pemp talant a zeuas hag a zegasas pemp talant all, en ur lavarout: Aotrou, pemp talant ac'h eus roet din, setu pemp talant all am eus gounezet ouzhpenn.\n21 E vestr a lavaras dezhañ: Mat eo, servijer mat ha feal. Dre ma'z out bet feal war nebeut a dra, da lakaat a rin war galz. Kae e-barzh levenez da aotrou.\n22 An hini en doa resevet daou dalant a zeuas ivez hag a lavaras: Aotrou, daou dalant ac'h eus roet din, setu daou dalant all am eus gounezet ouzhpenn.\n23 E vestr a lavaras dezhañ: Mat eo, servijer mat ha feal. Dre ma'z out bet feal war nebeut a dra, da lakaat a rin war galz. Kae e-barzh levenez da aotrou.\n24 Neuze an hini n'en doa resevet nemet un talant a zeuas hag a lavaras: Aotrou, gouzout a raen ez out un den didruez, hag a ved e-lec'h na'c'h eus ket hadet hag a zastum e-lec'h na'c'h eus ket strewet,\n25 hag e teuas aon din, hag on aet da guzhat da dalant en douar. Setu ec'h eus ar pezh a zo dit.\n26 E aotrou a respontas hag a lavaras dezhañ: Servijer fall ha diegus, te a ouie e vedan e-lec'h na'm eus ket hadet hag e tastuman e-lec'h na'm eus ket strewet,\n27 ret e oa dit eta reiñ va arc'hant d'ar vankerien, ha pa vijen deuet en-dro, em bije resevet ar pezh a zo din gant ur c'hampi.\n28 Lamit eta digantañ an talant, ha roit-eñ d'an hini en deus dek talant.\n29 Rak roet e vo d'an neb en deus hag en devo a-fonn, met an hini n'en deus ket, e vo lamet digantañ zoken ar pezh en deus.\n30 Ha taolit ar servijer didalvoud en deñvalijenn a-ziavaez, e-lec'h ma vo goueladegoù ha grigoñsadegoù-dent.\nAn deñved hag ar bouc'hed\n31 Pa zeuio Mab an den en e c'hloar, hag an holl aeled santel gantañ, ec'h azezo war dron e c'hloar.\n32 An holl vroadoù a vo dastumet dirazañ, hag e tispartio an eil diouzh egile, evel ma tisparti ar mesaer an deñved diouzh ar bouc'hed.\n33 Lakaat a raio an deñved a-zehoù dezhañ hag ar bouc'hed a-gleiz.\n34 Neuze ar Roue a lavaro d'ar re a vo a-zehoù dezhañ: Deuit, c'hwi hag a zo benniget gant va Zad, resevit da hêrezh ar rouantelezh a zo bet kempennet evidoc'h adalek krouidigezh ar bed.\n35 Rak naon am eus bet ha roet hoc'h eus din da zebriñ; sec'hed am eus bet ha roet hoc'h eus din da evañ; diavaeziad e oan ha va degemeret hoc'h eus;\n36 en noazh e oan ha va gwisket hoc'h eus; klañv e oan ha deuet oc'h da'm gwelout; en toull-bac'h e oan ha deuet oc'h da'm c'havout.\n37 Neuze ar re reizh a responto dezhañ, o lavarout: Aotrou, pegoulz hon eus da welet o kaout naon hag hon eus roet dit da zebriñ, pe o kaout sec'hed hag hon eus roet dit da evañ?\n38 Pegoulz hon eus da welet diavaeziad hag hon eus da zegemeret, pe en noazh hag hon eus da wisket?\n39 Pegoulz hon eus da welet klañv, pe en toull-bac'h, hag ez omp deuet da'z kavout?\n40 Hag ar Roue a responto hag a lavaro dezho: Me a lavar deoc'h e gwirionez, e kement ha ma hoc'h eus graet an traoù-se da unan eus ar re zisterañ eus va breudeur, din-me eo hoc'h eus graet an traoù-se.\n41 Neuze e lavaro ivez d'ar re a vo a-gleiz dezhañ: Tec'hit diouzhin, tud villiget, it en tan peurbadus a zo kempennet evit an diaoul hag e aeled.\n42 Rak naon am eus bet ha n'hoc'h eus ket roet din da zebriñ; sec'hed am eus bet ha n'hoc'h eus ket roet din da evañ;\n43 diavaeziad e oan ha n'hoc'h eus ket va degemeret; en noazh e oan ha n'hoc'h eus ket va gwisket; klañv hag en toull-bac'h e oan ha n'oc'h ket deuet da'm gwelout.\n44 Neuze int ivez a responto dezhañ, o lavarout: Aotrou, pegoulz hon eus da welet o kaout naon, pe sec'hed, pe diavaeziad, pe en noazh, pe klañv, pe en toull-bac'h, ha n'hon eus ket da sikouret?\n45 Hag e responto dezho, o lavarout: Me a lavar deoc'h e gwirionez, e kement ha ma n'hoc'h eus ket graet an traoù-se e-da unan eus ar re zisterañ-se, din-me eo n'hoc'h eus ket graet an traoù-se.\n46 Hag ez aio ar re-mañ d'ar c'hastiz peurbadus, met ar re reizh d'ar vuhez peurbadus.\nIrienn a-enep Jezuz\n1 Hag e c'hoarvezas, p'en doe Jezuz echuet an holl lavaroù-se, ma lavaras d'e ziskibien:\n2 Gouzout a rit emañ gouel ar Pask a-benn daou zevezh, ha Mab an den a vo gwerzhet evit bezañ kroazstaget.\n3 Neuze an aberzhourien vras, ar skribed hag henaourien ar bobl en em zastumas e palez an aberzhour-meur anvet Kaifaz,\n4 hag en em guzuilhjont evit gouzout penaos kregiñ e Jezuz dre droidell hag e lakaat d'ar marv.\n5 Met lavarout a raent: Arabat e vefe e-pad ar gouel, gant aon na savfe un drubuilh bennak e-touez ar bobl.\nJezuz olevet e Betania\n6 E-pad ma oa Jezuz e Betania, e ti Simon al lovr,\n7 ur vaouez a zeuas d'e gavout gant ul lestr alabastr leun a c'hwezh-vat prizius bras, hag e-pad ma oa ouzh taol, e skuilhas anezhi war e benn.\n8 An diskibien o welout-se, a oa droug enno hag e lavarjont: Perak ar c'holl-se?\n9 Gallet e vije bet gwerzhañ ker ar c'hwezh-vat-se, ha reiñ e briz d'ar beorien.\n10 Met Jezuz o c'houzout kement-se, a lavaras dezho: Perak e rit poan d'ar vaouez-se? Un dra vat he deus graet em c'heñver.\n11 Rak bepred ho po peorien ganeoc'h, met n'ho po ket atav ac'hanon.\n12 O skuilhañ ar c'hwezh-vat-se war va c'horf, he deus en graet evit va beziadur.\n13 Me a lavar deoc'h e gwirionez, e kement lec'h ma vo prezeget an Aviel-mañ dre ar bed holl, ar pezh he deus graet-hi a vo ivez lavaret en eñvor anezhi.\n14 Neuze unan eus an daouzek, anvet Judaz Iskariod, a yeas da gavout an aberzhourien vras\n15 hag a lavaras dezho: Petra a roiot din, ha me en lakaio etre ho taouarn? Int a reas marc'had gantañ eus tregont pezh arc'hant.\n16 Diwar neuze e klaske un tu dereat d'e zroukreiñ.\nAr Pask diwezhañ\n17 Da zeiz kentañ gouel ar bara hep goell, an diskibien a zeuas da gavout Jezuz hag a lavaras dezhañ: Pelec'h e fell dit e kempennfemp evidout pred ar Pask?\n18 Hag e lavaras: It e kêr da gavout an den-mañ-'n den, ha lavarit dezhañ: Ar Mestr a lavar: Va amzer a zo tost, ober a rin ar Pask ez ti gant va diskibien.\n19 An diskibien a reas evel m'en doa Jezuz gourc'hemennet dezho. Hag e kempennjont ar Pask.\n20 Pa voe deuet an abardaez, en em lakaas ouzh taol gant an daouzek.\n21 Hag e-pad ma tebrent, e lavaras: Me a lavar deoc'h e gwirionez, unan ac'hanoc'h am gwerzho.\n22 Gwall c'hlac'haret e voent, ha pep hini anezho en em lakaas da lavarout dezhañ: Aotrou, ha me eo?\n23 Eñ a respontas hag a lavaras: An hini a laka e zorn ganin er plad, hennezh eo am gwerzho.\n24 Mont a ra kuit Mab an den hervez ar pezh a zo skrivet diwar e benn, met gwalleur d'an den ma'z eo gwerzhet gantañ! Gwelloc'h e vije bet d'an den-se ma ne vije biken bet ganet.\n25 Judaz, an hini en gwerzhe, a gemeras ar gomz hag a lavaras: Rabbi (=Mestr), ha me eo? Eñ a lavaras dezhañ: Lavaret ec'h eus.\n26 E-pad ma tebrent Jezuz a gemeras bara, ha goude bezañ trugarekaet, en torras hag en roas d'an diskibien, en ur lavarout: Kemerit, debrit, hemañ eo va c'horf.\n27 Kemer a reas ivez an hanaf, ha goude bezañ trugarekaet, en roas dezho, en ur lavarout: Evit holl dioutañ,\n28 rak hemañ eo va gwad, ar gwad eus an emglev nevez skuilhet evit kalz, evit pardon ar pec'hedoù.\n29 Me a lavar deoc'h, n'evin mui hiviziken eus ar frouezh-mañ eus ar winienn betek an deiz ma'c'h evin hini nevez ganeoc'h e rouantelezh va Zad.\nJezuz a gemenn da Bêr e zinac'hadenn\n30 Goude bezañ kanet ur c'hantik, ez ejont da Venez an Olived.\n31 Neuze Jezuz a lavaras dezho: Evidoc'h holl e vin en noz-mañ un abeg da gouezhañ, rak skrivet eo: Skeiñ a rin gant ar mesaer, ha deñved an tropell a vo stlabezet.\n32 Met goude ma vin dasorc'het, ho tiaraogin e Galilea.\n33 Pêr a gemeras ar gomz hag a lavaras dezhañ: Pa vefes un abeg da gouezhañ evit an holl, ne vi biken un abeg da gouezhañ evidon-me.\n34 Jezuz a lavaras dezhañ: Me a lavar dit e gwirionez, en noz-mañ, a-raok ma kano ar c'hilhog, te az po va dinac'het teir gwech.\n35 Pêr a lavaras dezhañ: Ha pa vefe ret din mervel ganit, ne zinac'hin ket ac'hanout. Hag an holl ziskibien a lavaras an hevelep tra.\nE liorzh Getsemane\n36 Neuze Jezuz a yeas ganto d'ul lec'h anvet Getsemane, hag e lavaras d'an diskibien: Azezit amañ e-pad ma'z in da bediñ ahont.\n37 Kemer a reas gantañ Pêr ha daou vab Zebedea, hag e krogas da vezañ trist hag ankeniet-meurbet.\n38 Neuze e lavaras dezho: Trist-kenañ eo va ene betek ar marv, chomit amañ ha beilhit ganin.\n39 Hag o vont un tamm a-raokoc'h, e kouezhas e zremm d'an douar, hag e pedas o lavarout: Va Zad, mar gell-se bezañ, ra dremeno e-biou din an hanaf-se! Koulskoude, ne vo ket evel ma fell din, met evel ma fell dit.\n40 Dont a reas da gavout an diskibien, hag o c'havas kousket, hag e lavaras da Bêr: Evel-se n'hoc'h eus ket gallet beilhañ un eurvezh ganin?\n41 Beilhit ha pedit, evit ma n'eot ket e-barzh an temptadur, rak ar spered a zo tuet mat met ar c'hig a zo dinerzh.\n42 Mont a reas adarre un eil gwech hag e pedas o lavarout: Va Zad, ma ne c'hell ket an hanaf-se mont e-biou din hep ma'c'h evin anezhañ, ra vo graet da volontez!\n43 Hag e tistroas hag o c'havas kousket adarre, rak o daoulagad a oa pounneraet.\n44 O vezañ o lezet, ez eas adarre hag e pedas evit an trede gwech o lavarout an hevelep komzoù.\n45 Neuze e teuas da gavout e ziskibien hag e lavaras dezho: Kouskit bremañ ha diskuizhit! Setu, an eur a zo tost, ha Mab an den a ya da vezañ lakaet etre daouarn ar bec'herien.\n46 Savit, deomp. Setu, an hini am gwerzh a dosta.\nJezuz a zo trubardet ha paket\n47 Evel ma komze c'hoazh, setu e teuas Judaz, unan eus an daouzek, ha gantañ un engroez bras a dud gant klezeier ha gant bizhier, a-berzh an aberzhourien vras hag henaourien ar bobl.\n48 An hini en gwerzhe en doa roet ar sin-mañ: An hini a bokin dezhañ, hennezh eo, krogit ennañ.\n49 Raktal, o tostaat ouzh Jezuz, e lavaras: Salud Rabbi (=Mestr)! Hag e pokas dezhañ.\n50 Jezuz a lavaras dezhañ: Va mignon, evit petra out amañ? Neuze e tostajont, e lakajont o daouarn war Jezuz, hag e krogjont ennañ.\n51 Ha setu, unan eus ar re a oa gant Jezuz a astennas e zorn, a dennas e gleze, a skoas gant ur servijer eus an aberzhour-meur, hag a droc'has e skouarn dezhañ.\n52 Neuze Jezuz a lavaras dezhañ: Laka en-dro da gleze en e lec'h, rak an holl re a gemero ar c'hleze a varvo dre ar c'hleze.\n53 Ha soñjal a rez na c'hellfen ket pediñ va Zad, hag e rofe din raktal ouzhpenn daouzek lejion aeled?\n54 Penaos eta e vefe sevenet ar Skriturioù a lavar e tle an traoù c'hoarvezout evel-se?\n55 D'an ampoent-se Jezuz a lavaras d'an engroez: Deuet oc'h er-maez evel war-lerc'h ul laer, gant klezeier ha gant bizhier, evit kregiñ ennon. Bemdez e oan azezet en ho touez o kelenn en templ, ha n'hoc'h eus ket va c'hemeret.\n56 Met kement-se a zo c'hoarvezet evit ma vo sevenet ar pezh a zo bet skrivet gant ar brofeded. Neuze e holl ziskibien a zilezas anezhañ hag a dec'has kuit.\nJezuz kaset dirak an aberzhour-meur; Dinac'hadurioù Pêr\n57 Ar re o doa kroget e Jezuz, a gasas anezhañ da di Kaifaz, an aberzhour-meur, e-lec'h ma oa en em zastumet ar skribed hag an henaourien.\n58 Pêr a heulias anezhañ a-bell betek porzh an aberzhour-meur. Hag o vezañ aet e-barzh, ec'h azezas gant ar vevelien, evit gwelout penaos ec'h echufe kement-se.\n59 Neuze an aberzhourien vras, an henaourien hag ar sanedrin a-bezh a glaske ur falstesteni bennak a-enep Jezuz evit e lakaat d'ar marv,\n60 met ne gavent ket. Ha petra bennak ma teuas meur a falstest, ne gavent ket. En diwezh, e teuas daou falstest\n61 a lavaras: Hemañ en deus lavaret: Me a c'hell diskar templ Doue hag e adsevel e tri devezh.\n62 An aberzhour-meur a savas hag a lavaras dezhañ: Ha ne respontez netra? Petra a lavar an dud-se ez enep?\n63 Met Jezuz a davas. An aberzhour-meur o komz outañ, a lavaras: Da urzhiañ a ran en anv an Doue bev, lavar deomp ha te eo ar C'hrist, Mab Doue.\n64 Jezuz a lavaras dezhañ: Henn lavaret ec'h eus. Ouzhpenn, me a lavar deoc'h, e welot hiviziken Mab an den azezet a-zehoù da c'halloud Doue, hag o tont war goabrennoù an neñv.\n65 Neuze an aberzhour-meur a rogas e zilhad, en ur lavarout: Touet en deus! Da betra hon eus mui ezhomm a destoù? Setu, klevet hoc'h eus e ledoued.\n66 Petra a soñjit? Respont a rejont hag e lavarjont: Dleout a ra mervel.\n67 Neuze e krañchjont ouzh e zremm hag e rojont taolioù-dorn dezhañ, ha reoù all a vazhataas anezhañ,\n68 o lavarout: Diougan deomp, Krist, piv eo an hini en deus skoet ganit?\n69 Koulskoude Pêr a oa azezet en diavaez er porzh. Ur vatezh a dostaas outañ hag a lavaras: Te ivez a oa gant Jezuz ar Galilead.\n70 Met eñ a nac'has dirak an holl o lavarout: N'ouzon ket petra a lavarez.\n71 Evel ma'z ae er-maez dindan ar porched, ur vatezh all a welas anezhañ hag a lavaras d'ar re a oa eno: Hemañ a oa ivez gant Jezuz a Nazared.\n72 Eñ a nac'has adarre gant ul ledoued: N'anavezan ket an den-se.\n73 Un nebeud goude, ar re a oa eno a dostaas hag a lavaras da Bêr: A-dra-sur te a zo eus an dud-se, rak da anavezout a reer diouzh da yezh.\n74 Neuze en em lakaas da zroukpediñ ha da douiñ: N'anavezan ket an den-se. Raktal e kanas ur c'hilhog.\n75 Pêr en doe soñj eus ar ger en doa lavaret Jezuz dezhañ: A-raok ma kano ar c'hilhog, te az po va dinac'het teir gwech. Hag o vezañ aet er-maez, e ouelas gant c'hwervder.\nJezuz degaset dirak Pilat; Morc'hed Judaz\n1 Pa voe deuet ar mintin, an holl aberzhourien vras hag holl henaourien ar bobl en em guzulias a-enep Jezuz, evit e lakaat d'ar marv.\n2 O vezañ e ereet, en degasjont hag en lakajont etre daouarn Poñs-Pilat, ar gouarnour.\n3 Neuze Judaz, en doa e werzhet, o welout e oa kondaonet, a zeuas keuz dezhañ, hag e tegasas an tregont pezh arc'hant d'an aberzhourien vras ha d'an henaourien,\n4 o lavarout: Pec'het em eus o werzhañ ar gwad didamall. Met int a lavaras dezhañ: Petra a ra-se deomp? An dra-se a sell ouzhit.\n5 Teurel a reas ar pezhioù arc'hant en templ, hag ez eas kuit, hag en em grougas.\n6 An aberzhourien vras a zastumas ar pezhioù arc'hant hag a lavaras: N'eo ket aotreet o lakaat en teñzor, dre ma'z int priz ar gwad.\n7 Hag o vezañ en em guzuliet, e prenjont park ar poder, evit beziañ an diavaezidi.\n8 Setu perak eo bet anvet ar park-se Park ar Gwad betek hiziv.\n9 Neuze e voe sevenet ar pezh a oa bet disklêriet gant Jeremiaz ar profed, p'en doa lavaret: Kemeret o deus an tregont pezh arc'hant, gwerzh an hini a zo bet prizet, an hini a zo bet prizet gant mibien Israel,\n10 hag o rojont evit park ar poder, evel m'en doa urzhiet din an Aotrou.\n11 Jezuz a voe degaset dirak ar gouarnour. Ar gouarnour en goulennataas o lavarout: Ha te eo Roue ar Yuzevien? Jezuz a lavaras dezhañ: Henn lavarout a rez.\n12 Met pa voe tamallet gant an aberzhourien vras ha gant an henaourien, ne respontas netra.\n13 Neuze Pilat a lavaras dezhañ: Ne glevez ket pegement a draoù a lavaront a-enep dit?\n14 Ha ne respontas ket ur ger dezhañ, e doare ma voe souezhet-meurbet ar gouarnour.\n15 Hogen d'ar gouel, ar gouarnour en doa ar c'hiz da leuskel d'ar bobl unan eus ar brizonidi, an hini a c'houlennent.\n16 Bez' e oa neuze ur prizoniad brudet-bras, a veze anvet Barabbaz.\n17 Evel ma oant dastumet, Pilat a lavaras dezho: Pehini a fell deoc'h e laoskfen deoc'h, Barabbaz, pe Jezuz a vez anvet Krist?\n18 Rak anavezout a rae e oa dre warizi o doa e lakaet etre e zaouarn.\n19 Hag e-pad ma oa azezet war e gador-varn, e wreg a gasas da lavarout dezhañ: Gant ma ne vo netra etre an den reizh-se ha te, rak gwall boaniet on bet hiziv en un hunvre abalamour dezhañ.\n20 Met an aberzhourien vras hag an henaourien a zougas an engroez da c'houlenn Barabbaz ha da lakaat Jezuz d'ar marv.\n21 Ar gouarnour a gemeras ar gomz hag a lavaras dezho: Pehini eus an daou a fell deoc'h e laoskfen deoc'h? Int a lavaras: Barabbaz.\n22 Pilat a lavaras dezho: Petra a rin eta eus Jezuz a vez anvet Krist? An holl a lavaras dezhañ: Ra vo kroazstaget!\n23 Hag e lavaras ar gouarnour: Met pe zroug en deus graet? Hag e krijont kreñvoc'h o lavarout: Ra vo kroazstaget!\n24 Neuze Pilat o welout ne c'houneze netra, met kreskiñ a rae an drubuilh, a gemeras dour hag a walc'has e zaouarn dirak an engroez, en ur lavarout: Didamall on eus gwad an den reizh-mañ. Ouzhoc'h e sell kement-se.\n25 Hag an holl bobl a respontas hag a lavaras: Ra vo e wad warnomp ha war hor bugale!\n26 Neuze e laoskas dezho Barabbaz, ha goude bezañ lakaet Jezuz da vezañ skourjezet, en roas evit bezañ kroazstaget.\n27 Neuze soudarded ar gouarnour a zegasas Jezuz er pretordi hag a zastumas en-dro dezhañ an holl strollad.\n28 O vezañ diwisket dioutañ e zilhad, e lakajont warnañ ur vantell tane.\n29 O vezañ gweet ur gurunenn spern, e lakajont anezhi war e benn, gant ur gorzenn en e zorn dehoù; hag o plegañ o glin dirazañ, e raent goap anezhañ o lavarout: Salud, Roue ar Yuzevien!\n30 O vezañ krañchet outañ, e kemerent ar gorzenn hag e skoent ganti war e benn.\n31 Goude bezañ graet goap anezhañ, e lamjont ar vantell diwarnañ, e wiskjont dezhañ e zilhad en-dro, hag e kasjont anezhañ ganto evit e groazstagañ.\n32 Evel ma'z aent er-maez, e kavjont un den eus Siren, anvet Simon, hag e redijont anezhañ da zougen e groaz.\n33 O vezañ erruet el lec'h anvet Golgota, da lavarout eo: Lec'h ar C'hlopenn,\n34 e rojont dezhañ da evañ gwinegr mesket gant bestl. Goude bezañ tañvaet, ne fellas ket dezhañ evañ.\n35 Goude bezañ e groazstaget, e lodennjont e zilhad ouzh o zeurel d'ar sord, evit ma vefe sevenet ar pezh a oa bet lavaret gant ar profed: Lodennet o deus va dilhad etrezo, taolet o deus va zoneg d'ar sord.\n36 Hag o vezañ azezet, e tiwallent anezhañ eno.\n37 Lakaat a rejont a-us d'e benn abeg e gondaonidigezh dre ar skrid: HEMAÑ EO JEZUZ, ROUE AR YUZEVIEN.\n38 Kroazstaget e voe gantañ daou laer, unan a-zehoù hag egile a-gleiz dezhañ.\n39 Ar re a dremene dre eno a lavare dismegañsoù dezhañ hag a heje o fenn,\n40 en ur lavarout: Te hag a ziskar an templ hag en adsav e tri devezh, en em savete da-unan! Mard out Mab Doue, diskenn eus ar groaz!\n41 Evel-se ivez, an aberzhourien vras gant ar skribed hag an henaourien a rae goap anezhañ o lavarout:\n42 Saveteet en deus ar re all, ha ne c'hell ket en em saveteiñ e-unan. Mard eo roue Israel, ra ziskenno bremañ eus ar groaz hag e kredimp anezhañ.\n43 Lakaet en deus e fiziañs e Doue, ra en dieubo bremañ mar kar anezhañ, rak lavaret en deus: Me eo Mab Doue.\n44 Al laeron ivez, a oa kroazstaget gantañ, a rae dezhañ an hevelep rebechoù.\n45 Hogen adalek ar c'hwec'hvet eur e voe teñvalijenn war ar vro a-bezh, betek an navet eur.\n46 War-dro an navet eur, Jezuz a grias gant ur vouezh kreñv o lavarout: Eli, Eli, lama sabaktani? Da lavarout eo: Va Doue, va Doue, perak ec'h eus va dilezet?\n47 Hiniennoù eus ar re a oa eno o vezañ e glevet, a lavaras: Gervel a ra Elia.\n48 Raktal unan anezho a redas hag a gemeras ur spoueenn, hag o vezañ he leuniet a winegr, he lakaas e penn ur gorzenn hag he roas dezhañ da evañ.\n49 Ar re all a lavare: Lez, gwelomp hag-eñ e teuio Elia d'e saveteiñ.\n50 Neuze Jezuz o vezañ kriet adarre gant ur vouezh kreñv, a rentas e Spered.\n51 Ha setu, gouel an templ a rogas e div adalek al lein betek an traoñ, an douar a grenas, ar reier a frailhas,\n52 ar bezioù a zigoras ha meur a gorf eus ar sent a gouske a zasorc'has,\n53 hag o vezañ aet er-maez eus o bezioù goude e zasorc'hidigezh, ez ejont er gêr santel hag en em ziskouezjont da galz a dud.\n54 Neuze ar c'hantener hag ar re a oa gantañ da ziwall Jezuz, o welout ar c'hren-douar ha kement a oa c'hoarvezet, a voe spontet bras hag a lavaras: E gwirionez, an den-mañ a oa Mab Doue.\n55 Bez' e oa ivez meur a vaouez a selle a-bell, o doa heuliet Jezuz adalek Galilea ouzh e servijañ.\n56 En o-zouez e oa Mari a Vagdala, Mari mamm Jakez ha Jozez, ha mamm mibien Zebedea.\n57 Pa voe deuet an abardaez, e teuas un den pinvidik eus Arimatea, anvet Jozef, un den a oa ivez diskibl da Jezuz.\n58 Mont a reas da gavout Pilat hag e c'houlennas digantañ korf Jezuz. Neuze Pilat a c'hourc'hemennas reiñ ar c'horf.\n59 Jozef a gemeras ar c'horf, en goloas gant ul liñsel c'hlan,\n60 hag a lakaas anezhañ en ur bez nevez en doa toullet er roc'h evitañ e-unan. Ha goude bezañ ruilhet ur maen bras ouzh dor ar bez, ez eas kuit.\n61 Mari a Vagdala hag ar Mari all a oa azezet eno, e-tal ar bez.\n62 An deiz war-lerc'h, a oa deiz goude ar c'hempennadur, an aberzhourien vras hag ar farizianed a zeuas a-gevret da gavout Pilat,\n63 hag e lavarjont dezhañ: Aotrou, deuet eo da soñj deomp penaos an toueller-se a lavaras pa oa bev: A-benn tri devezh e tasorc'hin.\n64 Gourc'hemenn eta ma vo diwallet ar bez betek an trede deiz, gant aon na zeufe e ziskibien en noz d'e laerezh evit lavarout d'ar bobl: Dasorc'het eo a-douez ar re varv. An douelladenn ziwezhañ-se a vefe gwashoc'h eget an hini gentañ.\n65 Pilat a lavaras dezho: Gwarded hoc'h eus, it ha diwallit-eñ evel ma karit.\n66 Mont a rejont eta kuit, hag e lakajont e surentez ar bez en ur siellañ ar maen hag o lakaat gwarded war e dro.\nJezuz dasorc'het a-douez ar re varv\n1 Pa voe tremenet ar sabad, da darzh an deiz kentañ eus ar sizhun, e teuas Mari a Vagdala hag ar Mari all da welout ar bez.\n2 Ha setu e voe ur c'hren-douar bras, rak un ael eus an Aotrou a ziskennas eus an neñv, a zeuas da ruilhañ ar maen a-zirak an nor, hag a azezas warnañ.\n3 E zremm a oa evel ul luc'hedenn, hag e zilhad gwenn evel an erc'h.\n4 Gant ar spont razañ e krenas ar warded, hag e teujont da vezañ evel tud varv.\n5 Met an ael o komz ouzh ar maouezed a lavaras: Evidoc'h, n'ho pet ket aon, rak gouzout a ran e klaskit Jezuz, an hini a zo bet kroazstaget.\n6 N'emañ ket amañ, rak dasorc'het eo, hervez m'en doa lavaret. Deuit ha gwelit al lec'h ma oa gourvezet an Aotrou.\n7 It raktal ha lavarit d'e ziskibien ez eo dasorc'het a-douez ar re varv. Ha setu, ho tiaraogo e Galilea, eno en gwelot. Setu, em eus henn lavaret deoc'h.\nJezuz en em ziskouez da Vari a Vagdala ha d'ar Mari all\n8 Mont a rejont raktal er-maez eus ar bez, gant spont ha levenez vras, hag e redjont da zisklêriañ kement-se d'e ziskibien.\n9 Hag evel ma'z aent da gemenn-se d'e ziskibien, setu, Jezuz a zeuas a-ziarbenn dezho hag a lavaras: Salud deoc'h. Hag int, o tostaat, a bokas d'e dreid hag a azeuljont anezhañ.\n10 Neuze e lavaras Jezuz dezho: N'ho pet ket aon, it ha lavarit da'm breudeur mont da C'halilea, eno e welint ac'hanon.\nDanevell ar warded\n11 Pa voent aet kuit, setu, darn eus ar warded a zeuas e kêr hag a zisklêrias d'an aberzhourien vras kement a oa c'hoarvezet.\n12 Ar re-mañ en em zastumas gant an henaourien, ha goude bezañ en em guzuliet, e rojont kalz a arc'hant d'ar soudarded,\n13 en ur lavarout: Lavarit: Deuet eo e ziskibien e-pad an noz, hag e laeret o deus e-keit ha ma oamp kousket.\n14 Mar deu ar gouarnour da glevout kement-se, e c'hounezimp anezhañ hag e tennimp ac'hanoc'h a boan.\n15 Int o vezañ kemeret an arc'hant, a reas evel ma oa bet lavaret dezho. Hag ar vrud-se en deus redet e-touez ar Yuzevien betek hiziv.\nIt eta, kelennit an holl vroadoù, o vadeziñ anezho …\n16 Neuze an unnek diskibl a yeas da C'halilea, war ar menez en doa Jezuz merket dezho.\n17 Pa weljont anezhañ, en azeuljont. Met darn a zouetas.\n18 Jezuz a dostaas, a gomzas outo hag a lavaras: Pep galloud a zo roet din en neñv ha war an douar.\n19 It eta, kelennit an holl vroadoù, o vadeziñ anezho en anv an Tad, ar Mab hag ar Spered-Santel,\n20 hag o teskiñ dezho mirout kement am eus gourc'hemennet deoc'h. Ha setu, emaon dalc'hmat ganeoc'h betek diwezh ar bed. Amen.