Інструкцыя па намотванні трансфарматараў сваімі рукамі - Блог пра інструменты\nНамотка трансфарматараў сваімі рукамі - тая задача, з якой рана ці позна сутыкаецца любы радыёаматар. Калі ўжо не з нуля вырабляць новы, то радыкальна перарабляць стары трансфарматар вам прыйдзецца напэўна. Справа гэта не складанае, але доўгі, аднастайнае і якое патрабуе пастаяннай увагі.\nТым не менш задача гэтая цалкам выканальная нават для неспрактыкаванага радыёаматара: выраб тараідальнага трансфарматара ці ледзь будзе яму пад сілу, але прыбор больш традыцыйнага тыпу зрабіць ўдасца напэўна.\nІнструменты для намоткі трансфарматара\nПерш за ўсё варта падумаць пра тое, каб палегчыць сабе працу з дапамогай розных прыстасаванняў. Пры завадскім вытворчасці трансфарматараў яны вырабляюцца, зразумела, пры дапамозе адмысловых станкоў, а не ўручную.\nЦі ледзь аматару мае сэнс думаць пра станку, але простыя прылады для палягчэння працы напэўна сябе апраўдаюць.\nНайпросты варыянт - дзве стойкі, прымацаваныя да драўлянай дошцы, і металічны прут паміж імі, з аднаго боку выгнуты ў форме дзяржальні. Вонкава нешта накшталт ражна. Прут забэрзаць скрозь адтуліны ў стойках, таўшчынёй звычайна не больш за 1 см. Вось «ражна» павінна быць забэрзаць скрозь каркас будучага трансфарматара (на яго вырабе мы не спыняемся, так як яго тып і асаблівасці залежаць ад меркаванай функцыі прыбора). Звычайна для гэтага выкарыстоўваюць драўляную калодку з адтулінай для восі і па памерах прыдатнай да каркаса.\nПры наяўнасці ручной дрылі задача спрашчаецца. Дрыль надзейна мацуецца паралельна стала (можна проста заціснуць у ціскі) такім чынам, каб рукаяць яе магла круціцца свабодна. У патрон дрылі ўстаўляецца металічны прут з насаджанай на яго калодкай, на якой замацаваны каркас трансфарматара. У ідэале пруць павінен быць з разьбой, тады калодку можна лёгка зафіксаваць, проста заціснуўшы яе з двух бакоў гайкамі. У некаторых выпадках атрымоўваецца зусім абыйсціся без калодкі, заціскаючы каркас альбо самімі гайкамі, альбо драўлянымі дошчачкамі або тэксталітавую пласцінкамі.\nМожна выкарыстоўваць у якасці механізму для намоткі тэлефонны індуктар, станок для тэкстыльных шпулю, прылада для перамоткі кінастужкі і іншыя падобныя механізмы. Ключавы момант - «мяккі», без рыўкоў, ход працэсу.\nАкрамя таго, вам спатрэбіцца і прыстасаванне для размоткі (асабліва ў тым выпадку, калі вы выкарыстоўваеце ў якасці крыніцы драты стары трансфарматар). Ход яго таксама павінен быць раўнамерным, каб не ўскладняць працэс намотвання новага трансфарматара, а таксама не пашкоджваць ізаляцыю провада. Звычайна размотваць прылада вырабляецца па аналогіі з намотваецца, але ручка для кручэння неабавязковая.\nКарысным можа апынуцца і дадатковае прылада для рахунку ліку віткоў. Можна абыйсціся вусным лікам, калі лічыцца кожны віток (або пара віткоў), а кожная сотня адзначаецца на паперы. Калі выкарыстоўваецца станок з шестеренчатой перадачай, не варта забываць пра каэфіцыент перадачы.\nАднак можна ўжыць і які-небудзь прыбор. Падыдуць вадзяной лічыльнік, электралічыльнік, спідометр для ровара. Лічыльнік злучаюць са станком для намоткі з дапамогай гнуткага валіка (гумавая трубка з досыць тоўстымі сценкамі) або шасцярэнек.\nІзаляцыя слаёў абмоткі\nСхема першаснай і другаснай абмотак.\nЧаста паміж пластамі драты патрабуецца ўстаўляць ізаляцыйныя пракладкі. Звычайна іх робяць з паперы, лепш за ўсё падыдзе кабельная або кандэнсатарная. Папера для пракладак павінна быць шчыльнай, роўнай, без адтулін і праёмаў.\nПаміж суседнімі абмоткамі трансфарматара ізаляцыя патрэбна куды больш сур'ёзная. Звычайна выкарыстоўваецца лакоткань, з двух бакоў ад якой размяшчаецца папера ( «сэндвіч»). Пласт паперы патрэбен яшчэ і для выраўноўвання паверхні перад пачаткам намотвання наступнай абмоткі. Пры адсутнасці лакоткани замест яе можна выкарыстоўваць тую ж паперу ў некалькі слаёў (не менш за 3).\nПаласы паперы для ізалявальных пракладак робяцца шырэй, чым абмотка, яе краю павінны выходзіць на 2-4 мм за межы віткоў абмоткі. Па краях лішняя загінаецца ўверх, абараняючы тым самым крайнія віткі.\nСама намотка адбываецца наступным чынам.\nШпулька з дротам замацоўваецца ў размоточном прыладзе, а каркас трансфарматара - у намоточном. Гэта неабходна зрабіць такім чынам, каб кручэнне ішло мякка, без рыўкоў, з ўмеранай хуткасцю. Провад павінен ісці на верх каркаса з верху шпулькі. Паміж провадам і сталом павінна застацца не менш за 20 см (інакш руку, якой давядзецца накіроўваць провад, не ўдасца размясціць на стале).\nСхема бесперапыннай абмоткі.\nІзалявальныя пракладкі і ўсё астатняе варта прыгатаваць загадзя і размясціць на тым жа стале ў сферы дасяжнасці. Спатрэбіцца вам могуць аловак і папера, нажніцы, дробная наждачкай, ізалявальныя матэрыялы, уключаны ў сетку паяльнік.\nАдной рукой трэба круціць намоточное прыстасаванне, іншай рукой - накіроўваць провад так, каб ён клаўся на каркас віток да вітка.\nПерад пачаткам намотвання каркас трансфарматара варта пакрыць ізаляцыяй таго ж тыпу, што будзе паміж абмоткамі (магчыма, яе прыйдзецца прыляпіць). Вывадны канец провада забэрзваецца праз адтуліну ў каркасе і часова фіксуецца на восі намотваецца прылады.\nПрацэс намоткі трэба пачынаць не спяшаючыся: трэба «навастрыў» укладваць абароты блізка адзін да аднаго, так, каб наступны прыціскаў папярэднія. Узровень нацяжэння драты і яго кут заўсёды павінны захоўвацца прыкладна сталымі. Пры гэтым кожны пласт віткоў доматывать «да ўпора" не варта: не павінна быць рызыкі саслізвання віткоў і правальванні іх уздоўж шчочкі каркаса.\nПадліковая прылада, калі яно ёсць, трэба перад пачаткам працы ўсталюе на нуль (або адзначыць наяўнае на ім значэнне). Калі яго няма - трэба ўважліва лічыць віткі і слаі абмоткі, фіксуючы іх колькасць на паперы. Пры неабходнасці прыпыніць працу (напрыклад, для ўстаноўкі ізалявальнай пракладкі) варта пакідаць провад у нацягнутым стане, інакш віткі могуць распусціцца! Для гэтага можна проста зафіксаваць провад адносна каркаса бялізнавым заціскам.\nІзалявальная пракладка альбо склейваецца (каб ня раскручваўся, пакуль яшчэ не прыціснутая наступным побач віткоў), альбо прыціскаецца эластычным гумовым колцам. На вывадныя канцы провада ў пачатку і канцы абмотак надзяваюцца гнуткія ізалявальныя трубкі.\nРэкамендуецца кожны наступны шэраг абмоткі рабіць больш вузкім: ня дакручваецца 1-2 вітка. Вольная прастора пакідаць пры гэтым не трэба, яго трэба запаўняць, у залежнасці ад таўшчыні провада, ніткамі або шпагатам. Асабліва важна гэта ў тым выпадку, калі ёсць сумневы ў трываласці каркаса трансфарматара.\nУ выпадку абрыву драты пры намотванні (ці калі трансфарматар першапачаткова плануецца наматаць з некалькіх асобных фрагментаў дроту) працэс знітоўвання вырабляецца па-рознаму ў залежнасці ад таўшчыні провада.\nКалі ж дрот сярэдні па таўшчыні (да 0,3 мм), то канцы вызваляюцца ад ізаляцыі (шкуры) на 1-1,5 см ад месца разрыву. Пасля гэтага канцы скручваюцца і спайваюць.\nТоўстыя провада (больш за 0,3 мм) можна літаваць наўпрост, без скручвання. Адпаведна, вызваляць ад ізаляцыі можна больш кароткі кавалак дроту.\nТонкія правады (0,1 мм і менш) можна не літаваць, а зварваць. Для гэтага іх, скруціўшы гэтак жа, як драты сярэдняй таўшчыні (але зачыстка ізаляцыі ў гэтым выпадку не патрэбна), трэба змясціць у полымя спіртоўкі, некалькіх запалак або газавага паходні. Пры ўдалым зварвання на месцы скруткі утворыцца металічны «шарык».\nВа ўсіх выпадках месца знітоўвання / зварвання ізалюецца з дапамогай лакоткани або кавалачка ізалявальнай паперы.\nКалі намотка вырабляецца тонкім провадам (менш за 0,1 мм), пры гэтым трэба рабіць некалькі тысяч віткоў, то ў гэтым выпадку яе можна вырабляць не ў рэжыме «віток да вітка», а «ў накід». Зразумела, пры гэтым усё роўна трэба выконваць прыкладна роўную таўшчыню слаёў. Абмотка павінна заставацца роўнай, праз кожны мм трэба ставіць ізалявальную пракладку.\nКалі абмотка зробленая з тоўстага провада, звонку яе можна нічым не пакрываць. Калі ж провад тонкі, то знешнюю абмотку трэба абгарнуць дэрмацінам або ізалявальнай паперай.


Мова ёсць споведзь народа • Слуцк • Газета «Інфа-Кур’ер»\nМова ёсць споведзь народа\nНапярэдадні Міжнароднага дня роднай мовы (21 лютага) нагадаем, што адпаведна перапісу насельніцтва 2009 года беларускую мову лічаць роднай 60% жыхароў краіны. Пры гэтым дома ёй карыстаюцца толькі 30% насельніцтва. Падчас перапісу 1999 года беларускую мову называлі роднай 73% апытаных, а 36% адзначылі, что гавораць на ёй дома. Як вы адносіцеся да таго, што асноўнай мовай беларусаў становіцца руская?Іван Уладзіміравіч, дырэктар прадпрыемства (Салігорск):\n— Не будзе мовы — не будзе нацыі, а будзе насельніцтва, якому ўсё роўна, у якой дзяржаве жыць.\nЮрась Пятровіч, пенсіянер (Салігорск):\n— За сваю дзяржаўнасць, за мову людзі плацілі жыццём. Калі мы набылі дзяржаўнасць, беларусы адракаюцца ад мовы. Лёс цяжка пакарае такі народ.\nГанна Пятроўна, сацыяльны работнік (Слуцк):\n— Калі б усё вакол нас было на беларускай мове — тыя ж газеты, тэлебачанне, то і размаўлялі б мы па-беларуску.\nАлена Уладзіміраўна, не працуе (Слуцк):\n— Замежнікі ўсхваляюць нашу мову, кажуць, што яна прыгожа гучыць. Не разумею: чаму карэнныя беларусы яе саромеюцца?\nУладзіслаў, студэнт (Слуцк):\n— Тыя, хто не прызнае сваёй мовай беларускую, не ўсвядомяць свайго паходжання. Яны не могуць лічыцца беларусамі.\nАпытвалі і фатаграфавалі Уладзімір Амяльчэня і Наталля Жаўрыд


Выстава “Кніжны знак” - Нацыянальны мастацкі музей Рэспублікі Беларусь\nВыстава “Кніжны знак”\nЗ 6 жніўня ў Нацыянальным мастацкім музеі Рэспублікі Беларусь пачне працаваць выстава “Кніжны знак”. У экспазіцыі будзе прадстаўлена больш за трыццаць экслібрысаў з некалькіх графічных калекцый музея.\nЗ 27 жніўня па 2 верасня ў сувязі з правядзеннем рамонтных работ выстава “Кніжны знак” будзе закрыта.\nЭкслібрыс (Exlibris)(у перакладзе з лацінскага – “з кніг”)– уладальніцкі знак у выглядзе таблічкі, якую наклейваюць або друкуюць на авантытул, часам фарзац кнігі з мэтай абазначэння прыналежнасці кнігі да канкрэтнай асобы. Экслібрыс з’яўляецца каштоўнай гістарычнай крыніцай звестак аб персоне ўладальніка.\nПершымі “экслібрысамі” сталі ўладальніцкія надпісы на кнігах, што пачыналіся са слоў “З кніг” або “З бібліятэкі” (exbibliotheca), напісаныя манахамі-скрыптарамі ў майстэрнях па перапісе кніг, якія знаходзіліся ў перыяд ранняга сярэднявечча пры кляштарах.\nУ сваім традыцыйным выглядзе экслібрыс з’явіўся неўзабаве пасля вынаходніцтва кнігадрукавання ў XV стагоддзі.\nЗ распаўсюджваннем кнігадруку бібліятэчныя зборы пашыраліся, павялічвалася колькасць асабістых бібліятэк, мастацтва кніжнага знака атрымлівае сваё развіццё. Экслібрыс робіцца запатрабаваным.\nЗ’яўляюцца і развіваюцца розныя віды экслібрыса: гербавыя, вензелевыя, мастацкія.\nВыстава “Кніжны знак” пазнаёміць гледача з разнастайнасцю відаў, стыляў і тэхнік экслібрыса на прыкладзе экспанатаў XVII–XXI стагоддзяў.\nРабота выставы працягнецца да 15 верасня 2019 года.\nКуратар выставы: Кацярына Дасько, малодшы навуковы супрацоўнік аддзела рускага і замежнага мастацтва


\t«Кароткая гісторыя, расказаная ў адным здымку». У Гродне адчыніцца выстава «30 секунд сонца» | Навiны рэгiёна | Беларуская версія\n«Кароткая гісторыя, расказаная ў адным здымку». У Гродне адчыніцца выстава «30 секунд сонца»\nАўтары выставы - гродзенскі фатограф Генадзь Сяргей прысвяціў свае працы сонца. У экспазіцыю ўключаны фатаграфіі з серыі «Куршская каса», прысвечаныя дзіўна прыгожым месцах над Куршскі заліў, дзе Нёман аддае свае воды Балтыйскага мора.\n- Праект «30 секунд Сонца» здымаўся на тэрыторыі Беларусі, Польшчы і краін Прыбалтыкі з выкарыстаннем спецыяльнага фільтра для аб'ектыва фотаапарата. Фільтр прапускае блізкі да інфрачырвоным спектры святло, але амаль блакуе бачную частку спектру, у сувязі з чым неабходная вытрымка каля 30 секунд, - распавядаюць арганізатары. Гэта дае магчымасць убачыць звыклы ландшафт зусім інакш.\nАўтар выставы Генадзь Сяргей нарадзіўся ў 1966 годзе ў горадзе Баранавічы Брэсцкай вобласці, Беларусь. У 1990 годзе скончыў Брэсцкі Політэхнічны інстытут. З 1990 года жыве і працуе ў Гродне. Прафесійна займаецца графічным дызайнам.\nФатаграфіяй захапіўся яшчэ ў школьныя гады. З'яўляецца членам фотаклуба "Гродна". З 2008 года прымае ўдзел у сумесных праектах клуба і міжнародных фота-плэнерах, біенале, выставах. Спрабуе сябе ў розных жанрах.


28/09/2018 Сельская праўда Міліцыя 0\nАпошнім часам адзначаецца значны рост колькасці грабяжоў на аб’ектах гандлю. У большасці выпадкаў інтарэс злодзеяў прыцягвала гарэлка (53,5 %) і піва (6,5 %).\nПры гэтым аматары дармавых моцных напояў лічылі, што іх дзеянні ніхто не заўважыць, а калі і ўдасца даказаць гэты факт, дык пакаранне будзе самае мізэрнае. Аднак гэтае злачынства сур’ёзна караецца законам. Так, санкцыя за адкрыты крадзеж маёмасці (ч. 1 арт 206 Крымінальнага кодэкса РБ) прадугледжвае грамадскія работы, або штраф, або выпраўленчыя работы на тэрмін да 2 гадоў, або арышт ці абмежаванне/пазбаўленне свабоды да 4 гадоў. Таму, працягваючы руку да бліскучай пляшкі з “саракаградуснай” з намерам не аплачваць пакупку, падумайце, чым можа абярнуцца “дармаўшчынка”?\nНу, а калі вы — сведка злачынства:\n— тэрмінова выклікайце супрацоўніка міліцыі;\n— пастарайцеся запомніць злодзеяў і іх рысы;\n— як мага хутчэй выклічце дапамогу пацярпелым ад нападзення, пры неабходнасці — хуткую дапамогу.\nДачакайцеся прыезду супрацоўнікаў міліцыі на месца злачынства, паведаміце ім усю інфармацыю. Гэта дапаможа вызначыць парушальнікаў закона.


Вакаліст «Металікі» Джэймз Гэтфілд абараніў доктарскую дысертацыю\nВакаліст «Металікі» Джэймз Гэтфілд абараніў доктарскую дысертацыю – фэйк у стылі постмадэрну\nГэтфілд абараніўся ў Каліфарнійскім тэхналагічным інстытуце. Над сваёй дысертацыяй ён працаваў 12 гадоў, паведамляее ncscooper.com (сайт, які распаўсюджвае фэйкавыя навіны, змешваючы сапраўдныя і выдуманыя факты).\n«Мне падабаецца займацца музыкай і я атрымліваю ад гэтага асалоду. Але я не магу накарміць сваю сямʼю асалодаю. Таму я вырашыў, што калі Браян Мэй (гітарыст з гурту «Queen», які абараніў дысертацыю – заўв. belsat.eu) змог гэта зрабіць, то і я змагу. Аказалася, што я вельмі добры ў гэтым», – публікуе ncscooper.com несапраўдную цытату лідара легендарнага гурту.\nДысертацыя Гэтфілда пабудаваная на працы доктара Місці Бэнца (сапраўдны навуковец) 2007 году аб чорных дзірках (Black Hole Scaling) і далёкіх квазараў. Партал фэйкавых навінаў таксама паведаміў, што праца Гэтфілда нібыта прысвечаная паляпшэнню святла рэфактарынгу і ўплыву гравітацыі на касмічны тэлескоп Хабл. Паводле выдання, даследаванне музыкі дапамагло зрабіць вырашальны прарыў у гэтай галіне.\nЮВ, belsat.eu, паводле ncscooper.com\nТэгі: навука, рок-музыка


У Віцебску за ўдзел у мірным маршы асудзілі 79-гадовага пенсіянера | БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nУ Віцебску за ўдзел у мірным маршы асудзілі 79-гадовага пенсіянера\nАляксандр Нікіценка разам з сябрам Анатолем Мацьвеевым былі затрыманыя 11 кастрычніка. На абодвух склалі пратаколы за ўдзел у несанкцыянаванай акцыі.\nСудовы працэс над двума спадарамі сталага веку – аднаму 69 , а другому 79 гадоў –распачаўся яшчэ 20-га кастрычніка, але справу вярнулі на дапрацоўку ў міліцыю. Пасля таго, як міліцыянты выправілі памылкі ў дакументах, 20-га лістапада суд Першамайскага раёну прысудзіў афіцыйнае папярэджанне Анатолю Мацьвееву, а 1-га снежня такое ж спагнанне было прысуджана Аляксандру Нікіценку.\n79-гадовы спадар упэўнены, што ні ён, ні ягоны маладзейшы сябар ні ў чым не вінаватыя:\n– Суддзі – гэта як чыноўніцкая структура. А чыноўнік чым карысны? Тым, што ён выконвае загады свайго кіраўніцтва. Лукашэнка сказаў, каб разбіраліся больш жорстка. І яны робяць больш жорстка, бо куды ім падзецца. Інакш яны заўтра застануцца без працы, а некаторыя суддзі іншай працы і не ўяўляюць.\nАбодвух пенсіянераў абвінавацілі ў тым, што яны “ішлі ў калоне”. Аднак Аляксандр Нікіценка на судзе запярэчыў: маўляў, у калоне яны не хадзілі, але падышлі, каб запытацца ў моладзі пра іхныя ідэі і мэты шэсця. Спадары Анатоль і Аляксандр актыўна цікавяцца палітыкай, сябруюць ужо больш за 30 год, а пазнаёміліся яшчэ 1980-я, на пасяджэнні віцебскага клуба “За дэмакратычныя выбары”. Судовы працэс над імі выклікаў вялікі грамадскі рэзананс, бо Анатоль Мацьвееў і Аляксандр Нікіценка – найстарэйшыя з усіх, каго звінавацілі за ўдзел у паслявыбарчых мірных пратэстах.


Гары, Ларан, Мішэль. Як незвычайна называюць дзяцей беларусы?\nНават спалучэнне з тыпова славянскімі прозвішчамі і імёнамі па бацьку не спыняе некаторых даваць сваім нашчадкам экзатычныя імёны.\nЗа апошнія пару год самыя рэдкія жаночыя імёны – Веранія, Евангеліна, Есенія, Жасмін, мужчынскія – Ларан, Спірыдон, Ксаверый, Гары. Паводле гарадзенскага гарадскога Загса, некаторых бацькоў зусім не бянтэжыць, што часта такія неўласцівыя для Беларусі імёны выглядаюць па меншай меры дзіўна побач са звыклымі родавымі імёнамі. Напрыклад, «Мішэль Іванаўна».\nУ Загсах не маюць права адмовіць бацькам нават у экзатычным выбары, аднак звычайна папярэджваюць пра магчымыя нязручнасці ў камунікацыі іх дзяцяці сярод равеснікаў.\n«Аднойчы прасілі запісаць не Васіль, а Вася. Запісаць мы можам, але якое імя па бацьку будзе ў дзяцей таго Васі? Васевіч? Васеўна? Таму ўгаварылі спыніцца на поўным – Васіль», – расказваюць у гарадскім Загсе Горадні.\nРэгістратары карыстаюцца «Слоўнікам асабовых імёнаў», што выдаў Беларускі навукова-даследчы інстытут дакументазнаўства і архіўнай справы» у 2000 годзе. Калі, паводле яго, імя на беларускай мове мае два варыянты, то ў бацькоў пытаюцца, які з двух уносіць у пасведчанне аб нараджэнні. Напрыклад, Грыгорый ці Рыгор.\nУ гарадзенскім гарадскім Загсе адзначылі, што ў апошнія гады набірае папулярнасць уласна беларускі варыянт імя Паўліна, а таксама Дамінік і жаночы варыянт Дамініка.\nПад уплывам касцельнай традыцыі бацькі час ад часу запісваюць двайное імя: Ганна-Марыя, Марыя-Агата. Хоць часам прычынай такога здараецца і тое, што мама з татам проста не могуць дамовіцца пра нейкае адно імя, кажуць у Загсе.\nЛука, Мяфодзій, Сава, Давід, Якаў – апошнім часам рэгіструюць і такія імёны біблійнага паходжання.\nСамымі распаўсюджанымі ўжо некалькі год застаюцца імёны мужчынскія – Аляксандр, Максім, Арцём, Кірыл, Данііл, Мацвей, Мікіта, Захар, Макар, Багдан – і жаночыя – Аляксандра, Анастасія, Ксенія, Сафія, Дар’я, Любоў.\nМова нанова: Як выхоўваць дзетак па-беларуску?


Да юбілею Аляксея Дударава | Беларусь 3\nГалоўная » Навіны » Да юбілею Аляксея Дударава\nДа юбілею Аляксея Дударава\n6 чэрвеня заслужаны дзеяч мастацтваў Рэспублікі Беларусь Аляксей Дудараў адзначыць 70-годдзе. Спецыяльна да дня нараджэння драматурга тэлеканал "Беларусь 3" падрыхтаваў да эфіру кінастужкі і спектакль паводле яго сцэнарыяў і лібрэта, а таксама выпускі ўласных праектаў з яго ўдзелам.\nТак, 5 чэрвеня а 10:40 і 16:50 тэлегледачы ўбачаць меладраму Ігара Дабралюбава "Восеньскія сны" паводле п'есы Аляксея Дударава "Вечар".\nСуботні вечар 6 чэрвеня "Беларусь 3" прапануе правесці разам з ганаровым юбілярам. А 20:00 у праекце "Суразмоўцы" выйдзе інтэрв'ю з драматургам, а ў 21:05 канал пакажа ўсімі любімую народную камедыю Ігара Дабралюбава "Белыя росы" паводле сцэнарыя Аляксея Дударава. Працягне вечар на "Беларусь 3" праграма "Майстры і куміры" а 22:35 з архіўнымі відэаматэрыяламі, звязанымі з творчым жыццём Аляксея Ануфрыевіча. А завершыць эфірны дзень а 23:30 расказ Наталлі Бібікавай пра спектакль Купалаўскага тэатра "Вечар" у праекце "Тэатр у дэталях".\nУ нядзелю, 7 чэрвеня, а 14:10 тэлегледачы ўбачаць балет Вячаслава Кузняцова "Вітаўт" у пастаноўцы Вялікага тэатра Беларусі, лібрэта да якога напісаў Аляксей Дудараў.


Міліцыя зьбіраецца праверыць усіх школьнікаў на наркотыкі — Generation.by\n«Намі, сумесна зь Міністэрствам аховы здароўя і Міністэрствам адукацыі, распрацоўваюцца […] рашэньні па арганізацыі абавязковага тэставаньня асобных катэгорый навучэнцаў на прадмет ужываньня імі псыхаактыўных рэчываў», — заявіў кіраўнік упраўленьня па наркакантролі і супрацьдзеяньні гандлю людзьмі МУС Беларусі Аляксандр Гаўрылаў.\nТак выглядаюць расейскія тэсты на наркотыкі. Скрыншот зь сюжэту канала «Россия 2»\nНа думку прадстаўнікоў наркалягічных органаў кантролю, праводзіць такія тэсты дазваляе Кодэкс аб адукацыі.\nКодэкс «паказвае, што прафіляктыка спажываньня наркотыкаў павінна весьціся сярод усіх навучэнцаў. Гэта значыць, ні ў школах, ні ў ВНУ наркотыкаў у нас быць не павінна — ні ў выглядзе збыту наркотыкаў на тэрыторыі навучальных устаноў, ні ў арганізмах тых, хто там вучыцца», — перадае словы галоўнага нарколяга Міністэрства аховы здароўя Беларусі Аляксея Аляксандрава Інтэрфакс-Захад.\nВонкава тэст, які ў абавязковым парадку прапануюць прайсьці школьніку, уяўляе сабой палоску паперы. Ужо празь некалькі сэкундаў пасьля праходжаньня тэсту вынік будзе вядомы. Аднак ён запатрабуе пераправеркі ў лябараторыі.\nІдэя ўвесьці абавязковы тэст на наркотыкі даўна ходзіць па расейскім дзяржаўным органам. У свой час адпаведны законапраект выклікаў бурную рэакцыю расейскай грамадзкасьці. Шэраг вядомых палітыкаў і праваабаронцаў заявіў тады, што такая норма закону парушае грамадзянскія правы і свабоды чалавека.\nЦяпер у думе знаходзіцца праект закону, паводле якога ўсіх школьнікаў і студэнтаў забавязуюць праходзіць тэставаньне на наркотыкі. А пакуль па Расеі праходзяць дабравольныя тэсты. Яны ўжо выявілі забароненыя прэпараты ў крыві каля 1% ад тых, хто згадзіўся прайсьці тэставаньне.\nнаркотыкі,\tклініка,\tКодэкс аб адукацыі,\tшкольнікі,\tлюдзі,\tадукацыя\nАндрэй Сьмятаньнікаў 13:21, 22/06/2011\nIn 0.0137 seconds.


Кастрычнік: другі восеньскі месяц. Народныя прыкметыКастрычнік: другі восеньскі месяц. Народныя прыкметы\nСлушна — Беларускі код — Кастрычнік: зямлю – балоціць, а лес – залоціць\nПрацуючы адначасова па сумяшчальніцтве і адрыўным календаром, і гадзіннікавай зязюляй, паведамляю: да нас набліжаецца другі месяц восені! А гэта значыць… Гэта значыць, што мы са шчырай надзеяй чакаем чарговага бабінага лета!\n…Паныла пазіраючы на бліжэйшы прагноз (дажджы-дажджы-дажджы, магчымыя і немагчымыя, моцныя і слабыя), яшчэ больш паныла – на батарэі (добра, калі ў нашым Чэрвені сёлета ацяпленне падключаць да Новага года, ага), ужо з настальгіяй прыгадваю сёлетні верасень, хаця ён яшчэ і не скончыўся.\nЭх, якое ж сонца грэла нас ва ўкраінскім Закарпацці! У тэрмальных басейнах і чанах, у Мукачаве і Ужгарадзе… Ва ўсіх тых цудоўных мясцінах, па якіх давялося вандраваць… І нават пры пад’ёме на самую высокую ўкраінскую гару Гаверла і спуску з яе мы ўхітрыліся «падсмажыць» твары!\nЗрэшты, дваццатыя чыслы верасня нас таксама парадавалі. Асабліва 26-га і 27-га. Таму і хочацца, хутчэй перасягнуўшы сцяну дажджу, зноўку ўвайсці ў сонца! Тым больш, што так паэтычна нашы продкі казалі пра лес у кастрычніку, што ён залоціцца гэтым месяцам. Праўда, пра зямлю не так паэтычна: яна балоціцца, заліваецца дажджамі.\nЯшчэ даўней заўважалі, што другі восеньскі месяц даволі капрызлівы, бо не любіць «ні калёс, ні палазоў». Ды і надвор’е ў ім дэманструе свой нораў: то туман, то замаразкі, то дождж, то снег, і ўсё разам – з брудам ды гразёю пад нагамі.\nЗатое кастрычнік здаўна вызначаўся колькасцю вяселляў! Бо ўраджай сабраны, асноўныя земляробчыя справы паробленыя. Час дбаць і пра сям’ю, засылаць сватоў ды збірацца разам на вячорках.\nІ ў наш час з раннімі зацемкамі ды познімі світанкамі хочацца, як тым катам, звіваць сабе гняздзечкі ў пледах ды коўдрах альбо вязаць з назапашаных загадзя пушыстых нітак штосьці цёпленькае… А вось калі б яшчэ пасядзець ля каміна!!!\nУсе цягнуцца да цяпла… Сінічкі ўсё актыўней чапляюцца кіпцюрыкамі за раму, зазіраюць у акно то зверху, то знізу, то збоку, крцуцяць цікаўнымі галоўкамі ды імкнуцца давесці нам пра штосьці сваё, птушынае. Зразумела, што гэта ўжо, як жартуем мы ў сям’і, заяўка… на сала!\nПамятаю, як актыўна ў дзяцінстве ў вёсцы кармілі птушак. Кармушка з хлебнымі крошкамі – для ўсіх, каліна і рабіна – для снегіроў, кавалачак сала – для сінічак… Зараз усё часцей купляем нясмажаны сланечнік, які так любіць спажываць большасць пярнатых, што наведваюцца да нас пад вокны і ўвосень, і ўзімку, і ўвесну.\nТак што самы час перагледзець кармушкі, а можа, і новыя выразаць. А робяцца яны зараз з пластыкавых бутэлек лёгка!\nАле вернемся да пана Кастрычніка. Як яго толькі ні называлі ў народзе! І лістападам, між іншым, і пазімнікам… Гразнікам, брудзенем (бр-р-р-р-р-р! Праўда, але ж непрыгожа!), вясельнікам, жоўценем і, вядома ж, акцябром.\nА ў народнай мудрасці ён паўстае такім: «Кастрычнік ходзіць па краю і гоніць птушак з гаю», «У кастрычніку і хата з дрывамі, і мужык з лапцямі», «У кастрычніку снег – толькі на грэх», «У кастрычніку гром – зіма без снегу».\nСамае вялікае свята, якое чакаецца падчас другога восеньскага месяца, – Пакроў. Але пра яго – у свой час. А зараз… Рыхтуемся сустракаць спадара Кастрычніка – паслязаўтра!\nВось што асабліва цаню ў ім падчас сонечнага (няхай сабе і марознага) надвор’я – дык гэта магчымасць колькі заўгодна шамацець рознакаляровым апалым лісцем у парках! Люблю!!! А вы???\n128 0 86\nШто завяжаш – не развяжаш. На Фёклу добра… гуляць вяселлі!\nЯмо блінцы, даруем крыўды…


Беларускі варыянт французскага анекдота | Новы Час\n'Здавалася б, у век інтэрнэту масавая вера ў міфы павінна знікнуць. Адна справа — старажытныя грэкі з іх Зеўсам-Грамоўнікам, кентаўрамі і сірэнамі, і зусім іншае — сучасныя беларусы з сярэдняй, як мінімум, адукацыяй, заточанай на падрыхтоўку прафесійных матэматыкаў.\nКрыху афіцыйнай інфармацыі, запазычанай у «Статистическом ежегоднике» за 2017 год з раздзела «Размеркаванне спісачнай колькасці работнікаў арганізацый па ўзроўні адукацыі»: вышэйшая — 33,0%, сярэдняя спецыяльная — 22,3%, прафесійна-тэхнічная — 20,5%, агульная сярэдняя — 22,2%, агульная базавая (у тым ліку агульная пачатковая) — 2,0%.\nТак і хочацца напісаць: «Амерыка адпачывае», ды няма часу на пошук адпаведнай статыстыкі. Таму прывяду тыповы прыклад міфалагічнага мыслення: «Палітычная сітуацыя ў 2020 годзе ў Беларусі на «прэзідэнцкіх выбарах» выдатна вядомая і нам у Беларусі, і Еўропе, і ЗША, і нашым суседзям, ды і адзінаму палітыку (АП). Яна такая: АП сумленна не выйграваў ніякіх выбараў пасля 1994 года. Ніякіх дэмакратычных выбараў у Беларусі ён выйграць не здольны, затое здольны развязаць яшчэ большыя рэпрэсіі супраць народа і працягнуць знішчаць эканоміку краіны».\nЦытата запазычаная з артыкула «Прыклад Венесуэлы адкрывае акно магчымасцяў для Беларусі». Яе аўтар — кандыдат у прэзідэнты на выбарах 2010 года Андрэй Саннікаў. Але я нездарма назваў прыведзены прыклад «тыповым». Сярод лідараў апазіцыйных партый, мабыць, няма ні аднаго, хто б ні заяўляў пра немагчымасць АП перамагчы «сумленна».\nТакая перакананасць, як правіла, заснаваная на асабістым вопыце зносін апазіцыянераў з насельніцтвам. Гэта, маўляў, яшчэ 3–4 гады таму на перыферыі многія адкрыта падтрымлівалі АП. Але сёння настрой у людзей змяніўся кардынальна. Куды ні прыедзеш, з кім ні пагутарыш — усюды сустракаеш падтрымку.\nПрактыка — крытэр ісціны. Што можна супрацьпаставіць такім рашучым заявам? Толькі тое, што яны гучаць ужо трэці дзясятак гадоў.\n«Міф, — тлумачыць дырэктар «Лявада-цэнтра» Леў Гудкоў, — па сутнасці сваёй ірацыянальны. Менавіта таму сродкаў барацьбы з ім практычна няма. Сродкі масавых камунікацый, інтэрнэт — гэта ўсяго толькі інструменты перадачы. Ім усё роўна, што трансляваць — міф ці інфармацыю, якая развейвае гэты міф».\nЯк у показцы пра Напалеона\nБезумоўна, сумленныя выбары не зводзяцца да сумленнага падліку галасоў. Калі, напрыклад, дзяржава ўвяла манаполію на эфірнае тэлебачанне, дык усялякія размовы пра сумленнасць ператвараюцца ў пустую балбатню.\nПрывяду прыклад з жыцця. У сярэдзіне 90-х гадоў аўтар «Азбука паліталогіі» працаваў дырэктарам тэлекампаніі «М4» на 8-м канале. Кампанія спецыялізавалася на навінавых праграмах. Здавалася б, выбары — яе залаты час, толькі паспявай намазваць масла на хлеб. Аднак пасля 1994 года перадатчык у Калодзішчах на час выбарчых кампаній для 8-га канала чамусьці пачынаў адчуваць патрэбу ў прафілактыцы і... адключаўся.\nШто да сумленных выбараў, то яны не зводзяцца толькі да сумленнага падліку галасоў. Аднак сумленны падлік галасоў у шэрагу іншых крытэрыяў сумленнасці не мае сабе роўных. У гэтай сувязі прывяду анекдот, які я распавёў супрацоўнікам місіі БДІПЧ АБСЕ ў 2015 годзе: «У час наведвання аднаго з гарнізонаў Напалеон пацікавіўся, чаму яго кіраўнік не вітаў імператара гарматнымі залпамі. Той пачаў апраўдвацца: «Па дзесяці прычынах, Ваша Вялікасць. Па-першае, у мяне няма гармат...». «Дастаткова!» — перапыніў яго Напалеон».\nСупрацоўнікам місіі, якія не зразумелі намёку, давялося патлумачыць, што ў Беларусі фармаванне ўчастковых выбарчых камісій — гэта аналаг гармат з анекдота. Калі ад спісу кандыдатаў, вылучаных апазіцыйнымі партыямі, у камісіі трапляюць некалькі працэнтаў, то гэтага цалкам хапае, каб сказаць: «Дастаткова».\nУ 2015 годзе ад апазіцыйных палітычных партыі праз сіта выканаўчых камітэтаў змаглі прабіцца толькі 30 чалавек (6,4% з заяўленых). У лаяльных уладам партый прынцыпова іншы паказчык — 2906 (86,4%).\nВыснова з такой статыстыкі відавочная: калі ўлады на месцах прапускаюць менш за 80% кандыдатаў у сябры выбарчых камісій ад апазіцыйных партый, то такія выбары не з’яўляюцца выбарамі, і таму любыя намаганні па іх ацэнцы на адпаведнасць дэмакратычным нормам пазбаўленыя сэнсу.\nДва народы ў адной краіне\nАле як бы ні падлічваліся галасы, як бы ні ацэньваліся іншыя крытэры, вынікі галасавання не могуць выйсці за мяжу, устаноўленую прыродай беларускага грамадства. А галоўнай яго характарыстыкай, пра што мне неаднаразова даводзілася пісаць, з’яўляецца раскол. У самым агульным выглядзе ён народжаны сутыкненнем сучаснасці і сялянскага традыцыяналізму.\nУ Беларусі колькасць гараджан перавысіла колькасць сельскіх жыхароў у 1976 годзе, а на пачатак 2018-га ў гарадах пражывала 78,1% насельніцтва. Вось толькі якасныя змены ўсё ніяк не могуць угнацца за зменамі колькаснымі, таму працэс сацыякультурнай мадэрнізацыі па-ранейшаму далёкі ад завяршэння.\nУ выніку ў адной краіне жывуць як бы два народа. «Аднаму, — на думку культуролага Ігара Якавенкі, — патрэбна сакральная ісціна, гарантаваная сакральнай уладай. Іншы народ сам фармуе прастору светапоглядных і палітычных каштоўнасцяў і выпрацоўвае лінію ўласных паводзінаў. Першаму такая сітуацыя бачыцца хаосам, у якім немагчыма нічога зразумець і незразумела, як жыць».\nНа жаль, другі народ складае ў Беларусі «большасць». Ён і забяспечыў у 1994 годзе будучаму АП перамогу на першых і апошніх дэмакратычных прэзідэнцкіх выбарах. Якасць наступных выбараў «большасць» цалкам задавальняла, бо пераможцам заўсёды абвяшчаўся кандыдат, за якога «большасць» галасавала.\nУ табліцы прыведзеныя вынікі галасавання, зафіксаваныя сацыёлагамі НІСЭПД. Яны істотна адрозніваюцца ад афіцыйных — і не толькі таму, што прыведзеныя ад колькасці апытаных, а не ад колькасці тых, хто прагаласаваў, як гэта робіць ЦВК.\nСам пентачэмпіён любіць паўтараць, што на першых прэзідэнцкіх выбарах за яго прагаласавала больш за 80% выбаршчыкаў. І гэта праўда, але не ўся. У другім туры, паводле звестак ЦВК (а гэта быў ЦВК да Ярмошынай), за яго прагаласавала 80,34% ад колькасці тых, хто прыняў удзел у галасаванні, што склала 56,7% ад спісачнага складу выбаршчыкаў.\nУ 2006 годзе яўка была рэкорднай, рэкорднай была і падтрымка АП (58% і 63% адпаведна). Далей, нібы нітка за іголкай, узровень электаральнай падтрымкі АП ішоў следам за макраэканамічнымі паказчыкамі. Аднак ЦВК гэтага не заўважыў і адрапартаваў у 2015 годзе пра рэкордны ўзровень электаральнай падтрымкі АП — 83,5%.\nДа новага сярэднявечча\nВа ўмовах імітацыйнай (электаральнай) дэмакратыі палітычная адказнасць можа быць толькі імітацыйнай. Гэтая выснова справядлівая як для АП, так і для яго апанентаў. Таму няма нічога дзіўнага ў тым, што ў сучаснай Беларусі працэс міфатворчасці падсілкоўваецца адначасова зверху і знізу.\n«Выдумляць прасцей, чым даследаваць. Верыць прасцей, чым ведаць. У грамадстве міфаў і веры могуць падняцца і квітнець тыя, каму ў сучасным свеце няма на што спадзявацца», — сцвярджае эканаміст Уладзіслаў Іназемцаў. Таму прыведзеныя ў табліцы вынікі галасавання на прэзідэнцкіх выбарах не прымаюць ні АП, ні яго палітычныя апаненты.\nНічога нечаканага ў гэтым няма. Калі на побытавым узроўні кожны задаволены сваім розумам, але ніхто не задаволены сваім заробкам, то на ўзроўні, які прынята ў нас лічыць палітычным, знайсці задаволеных сваім электаральных рэйтынгам тым больш няпроста.\nКрайнімі, як заўсёды, аказваюцца незалежныя сацыёлагі, якія атрымліваюць свае вынікі «на каленках». Пра гэта шмат і пераканаўча распавядаў цяпер ужо экс-дырэктар Інстытута сацыялогіі, заслужаны дзеяч навукі Ігар Катляроў. Той самы Катляроў, які на падставе шматгадовых даследаванняў высветліў, што «беларускай нацыянальнай свядомасці ўласцівая ідэя патрыятызму як найвышэйшай каштоўнасці».\nАле калі і тыя, каго прынята лічыць элітай, і контрэліты рашуча адмаўляюць рацыянальнасць, што тады казаць пра грамадства? Пазбаўленае арыенціраў, яно лёгка згаджаецца трымацца далей ад сучаснасці і крочыць да новага сярэднявечча.


Янка Лучина - Янка Лучына - сайт белорусского писателя - Об авторе - Рыбак і паляўнічы\nРыбак і паляўнічы\nЯнка Лучына памёр 16 (за старым стылем 28-га) ліпеня 1897 г. Пахавалі яго на менскай Кальварыі, дзе ўжо спачывалі ягоны бацька, маці ды іншыя родныя.\nМаленькі акропаль Неслухоўскіх, зусім побач са сьвятыняй. Менавіта гэты род даў першага зь менскага гарадзкога асяродзьдзя беларускага песьняра. Янка Лучына — Іван Неслухоўскі — першы беларускамоўны менскі пясьняр.\nМагілка яго ацалела, і ў памяркоўным стане. У менчукоў ёсьць добрая нагода яе наведаць.\nА дзе ж нашчадкі Неслухоўскіх? Ці жыве дзе хто? Вось гэтага якраз ніхто ў Беларусі ня ведае... Жыў-быў у нашым старым Менску Губэрнскім слынны шляхетны род Неслухоўскіх, і раптам з гэтага роду нікога! Гэта ўжо трагедыя. І ня толькі роду Неслухоўскіх, але ўсяго нашага краю, нашай культуры.\nЛучынавы промні на старонках “НашаЙ Нівы”\nІмя Янкі Лучыны не сыходзіла са старонак першай легальнай беларускай газэты. Чытачы “НН” шукалі ў Лучынавай паэзіі падмогі, духоўнага аптымізму. Для прыкладу згадаем адзін, найбольш яскравы ліст, які быў апублікаваны ў “Нашай Ніве” 15 (23) кастрычніка 1909 г.\nЛіст да рэдакцыі\n“Мы, сыны Белай Русі, пасылаема сваё гарачае прывітаньне зь “цёплых вод” ... Шукаючы сьвету навукі, мы апынуліся без малога за 2700 вёрст ад роднай старонкі, на берагу Чорнага мора. ...Не пачуеш тут, як дома, свайго роднага беларускага слова, і ад гэтага яно яшчэ даражэйшым нам сталася. Мы на чужыне вучымся яшчэ мацней шанаваць яго і не забываць. Вялікая ўцеха нам тут — гэта газэта “Наша Ніва” зь яе роднай мовай, зь яе весьцямі аб родных вёсках, аб жыцьці нашых далёкіх бацькоў і братоў. Ад душы дзякуем рэдактару газэты, каторы ўзяў на сябе вялікі цяжар сяўбы сьвету і праўды па цёмных вуглох, дзякуем супрацаўнікоў і шлем вам найлепшыя жаданьні. Мы заўсёды будзем удзячны вам за вялікую вашу культурную працу. ...Пры такой працы не замарудзяць споўніцца словы нашага нацыянальнага песьняра, каторы, вяшчэбным вокам відзячы людзей, саўсім адданых падняцьцю грамадзянскай сьвядомасьці беларусоў, сказаў:\n“Сонца навукі скрозь хмары цёмныя\nДобраю доляй, доляй шчасьліваю!”\nВучні Феадасійскага Вучыцельскага Інстытуту:\nСымон Рак (Віленск. губ.), Андрэй Якубоўскі (Гарадз. губ.), Міхась Багданскі (Віленск. губ.), Янук Юрынок (Менск. губ.), Цімафей Кулаеў (Магілёўск. губ.), Ф.Яленскі (Магілёўск. губ.)\n“НН”, 15(28).Х.1909 г.\n“Свабода”, “Наша Доля”, “Наша Ніва”...\nНезалежны беларускі друк ХІХ ст. пачынаўся з газэтаў “Свабода”, “Наша Доля”, “Наша Ніва” (імі ж і канчаўся). Усе гэтыя назвы вылушчаныя з апошняй страфы Лучынавага верша “Роднай старонцы”, які вышэй цытаваўся: “Сонца навукі скрозь хмары цёмныя...”.\nКалі ўважліва ўгледзецца ў гэтыя радкі, ня цяжка вылучыць словы, якія падказалі заснавальнікам назвы для першых беларускіх газэтаў. Возьмем першыя словы зь першага радка. У арыгінале ў Янкі Лучыны было ня “Сонца навукі”, а “Сонца свабоды...”. Пра гэта сьведчыць у сваёй кнізе “Крокі гісторыі” Аўген Калубовіч: “...прафэсар Эпімах-Шыпіла апавядаў, што рэдактар “Северо-Западного календаря” на 1892 г. А.Слупскі дзеля цэнзурных умоваў у апошняй страфе верша Янкі Лучыны “Роднай старонцы”, ...змушаны быў слова “свабода” замяніць на “навука” (як яно й друкуецца дагэтуль). Але людзі ведалі арыгінал вершу, і ледзьве выдалася мажлівасьць наладзіць выданьне беларускай газэты, ім згадаўся Лучынаў радок з словамі “свабода”. Радок з “Добрай доляй...” падказаў назву “Наша Доля”, а словы з радку “над нашаю ніваю” спарадзілі, падказалі назву “Наша Ніва”.\nВзято с http://www.lingvo.minsk.by/nn/2001/28/07.htm


Віншуем літаратара-земляка | Созвучие\nСпаўняецца 65 гадоў вядомаму рускаму і беларускаму празаіку, публіцысту, паэту, перакладчыку, сакратару Саюза пісьменнікаў Расіі Валерыю Казакову.\nВалерый МІкалаевіч нарадзіўся на Магілёўшчыне – 26 кастрычніка 1952 года. Доўгі час працаваў у ваеннай журналістыцы. Быў карэспандэнтам газеты "Красная звезда". Закончыў Літаратурны інстытут імя М. Горкага.\nВыдаў нямала кніг прозы, паэзіі, публіцыстыкі. На рускай і беларускай мовах. Адзін са зборнікаў вершаў Валерыя Казакова пабачыў свет у маскоўскім выдавецтве "Время". Шырокі розгалас атрымаў нядаўні раман Валерыя Казакова "Чорны кот" (выйшаў у выдавецтве "Харвест"), прысвечаны драматычным падзеям Вялікай Айчыннай вайны, а таксама – сённяшняй палітычнай, сацыяльнай гісторыі нашай краіны. Раман перакладзены на беларускую мову і надрукаваны ў часопісе "Дзеяслоў".\nВарта адзначыць, што Валерый Казакоў – актыўны ўдзельнік грамадскага жыцця. З'яўляецца намеснікам старшыні ФНКА "Беларусы Расіі". Доўгі час узначальваў гэту грамадскую арганізацыю. Прэзідэнтам Рэспублікі Беларусь Валерый Казакоў узнагароджаны медалём Францыска Скарыны.\nТворы члена Саюза пісьменнікаў Расіі і члена Саюза пісьменнікаў Беларусі Валерыя Казакова перакладзены на розныя мовы народаў свету.\nДругие материалы в этой категории: « Слово Скорины на сербском языке звучало на книжной выставке в Белграде\tПеревод Священного Писания Нового Завета на белорусский язык презентуют в Минске »


Подметальная машына калектар Вентура пылазборнік машына China Manufacturer\nПескоструйной абсталяванне ў цэментавым заводзе,Механічная вентыляцыя Пылазборнік Распыляльнік,Аўтаматычнае Spray Сістэма выдалення пылу\nBotou Hengrui Environmental Protection Equipment Co. Ltd. [Hebei,China] від дзейнасці: Manufacturer асноўныя рынкі: Worldwide экспарцёр: 61% - 70% апісанне: Пескоструйной абсталяванне ў цэментавым заводзе,Механічная вентыляцыя Пылазборнік Распыляльнік,Аўтаматычнае Spray Сістэма выдалення пылу\nHome > прадукты > Тып мяшка пылу серыі Collector > Фільтр-картрыдж пылазборнік > Подметальная машына калектар Вентура пылазборнік машына\n Подметальная машына калектар Вентура пылазборнік машына\nІмпульсны паветраны паток ўпырскваецца непасрэдна ў картрыдж без трубкі Вентура. Гэта прывядзе да адмоўнага ціску на цыліндры фільтра паблізу аднаго канца імпульснага клапана, а іншы канец (ніжняя частка) картрыджа фільтра будзе падвяргацца ціску. Гэта прывядзе да розных ачысткі верхняй і ніжняй часткі картрыджа, што можа скараціць тэрмін службы і робяць абсталяванне не ў стане забяспечыць эфектыўнае выдаленне попелу.\nЗ гэтай мэтай сопла Вентура можа быць ўстаноўлена на выхадзе імпульснага клапана або імпульсныя струйной трубцы. Размеркаванне ціску ўпырску павышаецца да аднароднай раўнамернай вышыні і станоўчага ціску ўпырску.\nНазапашванне пылу ў загінаючы фільтруе картрыджа будзе цяжка выдаліць попел. Такім чынам, патрон фільтра з вялікім складчатой вобласці (20 ~ 22m2 кожнага патрона фільтра) падыходзіць толькі для нізкай канцэнтрацыі на ўваходзе. Памер трубкі фільтра і плошчы фільтра параўноўваюцца.\nАкно падзелу паветра з імпульснага струйного апарата фільтра картрыджа павінен адпавядаць патрабаванням JB / T 10191-2000. Чыстае паветра павінен быць свабоднай вадой, алей бясплатна і без пылу. Пры пэўных умовах, впускной клапан і інтэрфейс не мае ўцечкі і могуць нармальна адчыняюцца і зачыняюцца, і аперацыя з'яўляецца надзейным.\nПрылада кіравання імпульсу павінна быць дакладным і надзейным, і час ўпырску і інтэрвал можна рэгуляваць у межах вызначанага дыяпазону. Прылада індукцыйнага ўпырску абсталяванае зварачнай гарэлкай. Сопла ін'екцыйнага прылады індукцыйнага павінна быць сувосева з распыляльным адтулінамі на зварачнай гарэлкі і захаваць перпэндыкулярнасьць сопла ў адпаведнасці з соплам, а адхіленне складае менш за 2 мм.\nПрылада для ачысткі 1 попелу\nІснуюць два віды спосабаў ачысткі ад пылу ў традыцыйным фільтры, адзін паветра дзьме высокага ціску , а другі паветранай бруі імпульсу. Практыка паказвае , што перавага былога ў тым , што паветраны паток з'яўляецца аднастайным і спажыванне газу вяліка. Перавага апошняга ў тым , што спажыванне газу мала, а недахоп з'яўляецца тое, што паветраны паток з'яўляецца слабым. Па гэтай прычыне, яна можа быць палепшана ў двух аспектах: з аднаго боку, накіравальныя паток прылада дадаецца да імпульсным противовыбросовой трубцы, і індукцыя патоку паветра узмацняецца. З іншага боку, воздуховод адменены ў верхняй частцы фільтра , трубкі, і імпульс паветра і індукаваны паветраны паток цалкам уведзены ў фільтр трубкі. Гэта палепшанае спажыванне газу менш, паветраны паток з'яўляецца раўнамерным, і эфект выдалення попелу добра. Згодна з разлікамі, хуткасць патоку попелу пасля таго, як тэхнічнае ўдасканаленне ў 3-5 разоў па аб'ёме імпульсу газу.\nРазмеркаванне газу пласціна 2\nРазмеркаванне паветранага патоку фільтра картрыджа з'яўляецца вельмі важным. Мы павінны падумаць , як пазбегнуць высокай зоны зносу фільтруе матэрыялу на ўваходзе абсталявання з - за высокай хуткасці ветру. Пласціны размеркавання паветра маюць унікальныя патрабаванні да пылазборнік тыпу картрыджа, і размеркаванне паветранага патоку павінна быць вельмі стабільным і аднароднымі. Гэта выгадна з ростам паветранага патоку і памяншэнне пылу. Адкрыцця хуткасць размеркавання паветра борце складае 35%. Згодна з разлікамі, каэфіцыент супраціву <2, такім чынам , мы можам бачыць , што , калі хуткасць патоку паветра <0,8 м / с, сітаватым размеркаваннем паветра пласціна можа адпавядаць патрабаванням фільтра патрона фільтра.\nСпіс спадарожных тавараў: Пескоструйной абсталяванне ў цэментавым заводзе , Механічная вентыляцыя Пылазборнік Распыляльнік , Аўтаматычнае Spray Сістэма выдалення пылу , Пылазборнік ў цэментавым заводзе , Фільтр Кейдж у цэментавым заводзе , Пылесобирающая сістэма ў цэментавым заводзе , Спецыяльны абяспыльвання сумка для цэментнага завода , Погружной абяспыльвання электрамагнітны клапан


Coach Паўабарона Абараняючы Форма (4-3-3 + іншыя) - 4-3-3 (стандарт) - Футбол дрылі і дрылі Футбол - Прафесійны футбол Коучінг\nЧас: 20 хвілін Пазіцыі: 6,7,8,10,11\nГульцы: 9 Плошча: 40x30 yrds\nРаспрацоўка добры, абараняючы форму ў паўабароне.\nРазвіццё здольнасці прадухіліць пранікальныя пасы.\n40x30 YRD АБО 30x20 yrds для маладых гульцоў.\nЧырвоны і белы супраць жоўты каманда на малюнку вышэй.\n3 чырвоныя паўабаронцы абараняюць вышэй у дачыненні да двух іншых каманд, якія гуляюць разам, якія выступаюць у якасці мэтаў на кожным канцы.\nТрэнер або памочнік трэнера размешчаны на бакавой лініі.\nУ схеме вышэй паўабароне гуляе з двума DMF і адным з АІФ, каб імітаваць паўабаронцы 4-3-3.\n5 мін гульні, то пераключэння роляў.\nЖоўты і белы каманда спроба згуляць пранікаючы праходзіць праз адзін з адным праз сетку, дзе каманда ў чырвоным абараняць.\nЎсё праходзіць павінна быць на зямлі.\nМэты могуць гуляць бокам адзін да аднаго і не могуць быць вырашаны каманды абароны.\nАбараняліся каманда мае права націснуць жоўтыя і белыя членаў каманды так блізка, як яны павінны (але не можа вырашаць).\nКалі пранікальны пас ажыццяўляецца праз паспяхова каманды абароны (г.зн. паўабаронца) паварочваецца і абараняе ад процілеглага мэтавай групы.\nКалі абараняліся каманда (паўабаронца) перахапіць пас або выйграць мяч яны перадаць мяч у карэту для кропкі.\nМэтавыя групы гуляюць паспяховае праходжанне праз Чырвонае каманды абароны да іншай мэтавай групы.\nПрадухіленне наперад пранікнення прайшоў паспяхова!\nПаўабаронца павінны заставацца арганізаваным і спрабаваць не перасякаюцца адзін з адным.\nБліжэйшы паўабаронца павінен неадкладна аказаць ціск на мяч, не больш передаванием паменшыць магчымасці гульца ў валоданні, каб прайсці наперад.\nДва іншых абаронцаў заняць да добрай падтрымкай пазіцыі ў адносінах да націскной гульца, каб блакаваць праходы і забяспечыць прыкрыццё.\nКалі мяч праходзіць у бакавым кірунку гульцы павінны мець зносіны і падтрымліваць ціск на мяч. Гэта будзе ўключаць у сябе пераключэнне націскнога абаронцы.\nВарта разгледзець, калі ён шар гуляецца шырокі Ці прымусіць на вуліцу, каб краі або ўнутры ў іншых абаронцаў у той час усё яшчэ прадухіляючы наперад прайсці як прыярытэт.\nКалі мяч знаходзіцца з шырокім мэтавай гулец абароны прылада павінна слізгаць разам, каб заставацца кампактным і блакаваць любыя праходзяць каналы.\nСувязь з'яўляецца ключавым фактарам.\nЗмесціце адваротную CM гулец у сярэдзіне гульнявой пляцоўкі, якая гуляе з мэтавымі групамі. Мэтавыя гульцы могуць гуляць у гэты гулец, які затым можа прайсці наперад, каб завяршыць пранікальны пас або прайгравання, каб захаваць валоданне. Гэты гулец можа быць вырашана / аспрэчаныя Паўабарона тры.\nЗмесціце гульцоў 2 см у цэнтры, каб павялічыць складанасць далей.\nЗвярніцеся да дыяграме 2. Ж практыкаванне можна выконваць з полем чатыры (г.зн. ад 4-4-2) у любым выглядзе алмаза або плоскай канфігурацыі. Гэта будзе той жа фармат для іншых утварэнняў ваша каманда можа выкарыстаць.\nДыяграма 2. 4-4-2 канфігурацыі Паўабарона


Польскія школьнікі адныя з лепшых у Еўропе ды свеце - Беларуская Служба - polskieradio.pl\nПольскія школьнікі адныя з лепшых у Еўропе ды свеце\nМіжнародная праграма па ацэнцы адукацыйных дасягненняў вучняў 2018 года закранула 660 тысяч вучняў з 79 краінаў свету.\nПаводле вынікаў Міжнародная праграмы па ацэнцы адукацыйных дасягненняў вучняў за 2018 год, польскія школьнікі здабылі вынікі вышэй за сярэднія па Арганізацыі эканамічнага супрацоўніцтва і развіцця. Такія дасягненні гарантуюць першыя месцы ў сусветным рэйтынгу. Ацэнка адукацыйных дасягненняў тычылася разумення тэксту, матэматыкі і прыродазнаўчых навук.\nМіжнародная праграма па ацэнцы адукацыйных дасягненняў вучняў – гэта самыя маштабныя ў свеце даследаванні ведаў школьнікаў такога кшталту. У даследаванні прымаюць удзел дзеці старэйшыя за 15 гадоў, яны адбываюцца што тры гады.\nМіністр нацыянальнай адукацыі Польшчы Дар’юш Пянткоўскі паведаміў, што вынікі Міжнароднай праграмы ацэнцы адукацыйных дасягненняў вучняў абнадзейваюць:\n-Вынікі даследавання сведчаць аб тым, што польскай моладзі на фоне моладзі іншых краінаў няма чаго саромецца. Польская сістэма адукацыі дзейнічае добра. Такія вынікі супярэчаць распаўсюджанаму меркаванню, што наша сістэма старая і не развівае вучняў. Вынікі прынамсі часткова сведчаць аб тым, што нашыя метады змяняюцца.\nПаводле рэзультатаў тэстаў, сярод краінаў Еўрапейскага Звязу, у галіне прыродазнаўчых навук польскія школьнікі занялі 3, а паводле паказніка разумення тэксту 4 месца.\nМіжнародная праграма па ацэнцы адукацыйных дасягненняў вучняў 2018 закранула 660 тысяч школьнікаў з 79 краінаў свету.\nМітрапаліт Беларускай праваслаўнай царквы адказаў ігуменні Гаўрыіле: «Ніякіх подпісаў..»\nУ Лідзе ўстанавілі рэкорд па судоваму канвееру\nБеларускі ўзурпатар Аляксандр Лукашэнка правёў сёння «інаўгурацыю»\nУ Беларусі распачата больш за 250 крымінальных спраў супраць удзельнікаў прэзідэнцкіх выбараў і мірных пратэстаў


«Deutsche Welle» патрабуе неадкладна вызваліць свайго беларускага карэспандэнта Паўлюка Быкоўскага\n8 жніўня медыякампанія «Нямецкая хваля» (Deutsche Welle) накіравала амбасадару Беларусі ў Нямеччыне пратэст у сувязі з затрыманнем карэспандэнта рускай рэдакцыі DW і запатрабавала ягонага неадкладнага вызвалення.\nDW чакае, што ў дачыненні да акрэдытаваных у Беларусі журналістаў будзе ўжывацца «падыход, заснаваны на прынцыпах прававой дзяржавы», піша dw.com.\nКарэспандэнт «Deutsche Welle» Паўлюк Быкоўскі, да якога раніцай 8 жніўня прыйшлі з ператрусам, цяпер знаходзіцца ў ЦІП на Акрэсціна. Яго затрымалі на 72 гадзіны.\nПаўлюк Быкоўскі быў затрыманы па «справе БелТА. СК расследуе крымінальную справу (арт. 349) аб незаконным доступе да платнага кантэнту дзяржаўнага агенцтва БелТА.\n7 і 8 жніўня ў офісах TUT.BY, БелаПАН адбыліся ператрусы.\nДа затрыманых журналістаў не пускаюць адвакатаў і цягнуць час\nУ рэдакцыі газеты «Культура» прайшоў ператрус. Кіраўніцтва гэта адмаўляла\n7 жніўня былі затрыманыя 10 журналістаў і рэдактараў TUT.BY і БелаПАН: Тацяна Каравянкова, Андрэй Серада, Ганна Калтыгіна, Людміла Чэкіна, Ульяна Бабаед, Марына Золатава, Галіна Уласік, Дзмітрый Бобрык, Ганна Ермачонак, Яўгенія Беразюк. Палову з іх адпусцілі ўвечары.\n8 жніўня СК затрымаў 3 журналістаў парталу Realt.by (Ігар Хмара, Марыя Сарока, Алена Маслоўская) і галоўнага рэдактара гэтага выдання Уладзіслава Кулецкага, а таксама рэдактара сайту газэты «Беларусы і рынак» Аляксея Жукава і карэспандэнта «Deutsche Welle» Паўлюка Быкоўскага.\n8 жніўня прэсавы сакратар генеральнага сакратара Рады Еўропы адрэагаваў на затрыманні журналістаў рэдакцыяў TUT.BY і БелаПАН. У заяве чыноўніка гаворыцца, што інфармацыя пра ператрусы і арышты «выклікае моцную заклапочанасць Рады Еўропы».\nЮВ, belsat.eu, паводле dw.com\nТэгі: TUT.BY, БелаПАН, БелТА, журналісты, затрыманні\nПраз новы вірус улады Кітаю спынілі ўвесь грамадскі транспарт у горадзе Ўу-Хане


Нязгода беларусаў паступова канцэнтруецца на Лукашэнку\nНезалежны інстытут сацыяльна-эканамічных і палітычных даследванняў (НІСЭПД) апублікаваў вынікі апошняга ў 2012 годзе апытання.\nНезадаволенасць палітыкаю ўладаў Беларусі паступова засяроджваецца на яе галоўным натхняльніку. Палова апытаных мяркуе, што знаходжанне практычна ўсёй улады ў руках Лукашэнкі не ідзе на карысць Беларусі. Толькі траціна рэспандэнтаў перакананая: ягонае кіраванне добра ўплывае на развіццё краіны.\nАсабісты рэйтынг прэзідэнта фактычна «застыў», нягледзячы на дасягненне да канца 2012 года «запаветнага» 500-доларавага заробку: напрыканцы года яму давяралі 39,1 % рэспандэнтаў, а не давяралі 49,1 % (у верасні было 38,5 % і 51,9 % адпаведна). Галасаваць за Лукашэнку на новых прэзідэнцкіх выбарах гатовыя толькі 31,05 % (у верасні было 31,6 %).\n24,5 % адказалі, што пасля сыходу дзейнага кіраўніка дзяржавы жыццё палепшыцца, а 25,09 % мяркуюць, што пагоршыцца (у снежні 2011-га было 31,07 % супраць 21,05 %). Відавочна, што перакладанне адказнасці на «нядбайных чыноўнікаў», якое прэзідэнт па-майстэрску выкарыстоўвае шмат гадоў, ужо не дае ранейшага эфекту.\nГалоўным вінаватым у цяперашнім крызісе беларусы называюць менавіта прэзідэнта (41 %), на другім месцы – урад (39,1 %), апазіцыю вінавацяць 11,5 %, Еўропу – 10,9 %, Расею – 7,5 %.\n41 % апытаных сказалі, што ў эканамічным плане мінулы год быў цяжэйшы за папярэдні, столькі ж – што такі самы, і толькі для 14 % ён быў лягчэйшы.\nБольшасць беларусаў, аднак, не гатовая да адкрытага выражэння сваёй незадаволенасці і мяркуе, што ўсе змены мусяць ісці «зверху». 47,6 % апытаных мяркуюць, што «чыноўнікі глухія да патрэбаў людзей, бо за імі няма кантролю зверху», 37 % мяркуюць, што чыноўнікі не дапамагаюць людзям, «бо за імі няма дэмакратычнага кантролю знізу», а 14 % пацвердзілі, што «чыноўнікі рэальна дапамагаюць людзям у развязанні іхных праблемаў».\nУ вонкавапалітычных арыентацыях беларусаў істотных зменаў не назіраецца. Так сама, як і ў трэцім квартале, пры неабходнасці выбару паміж аб’яднаннем з Расеяй і ўступленнем ў Еўрапейскі Звяз за першы варыянт выказваюцца 37,7 % рэспандэнтаў, а за другі – 43,4 % апытаных (у верасні было 36,2 % супраць 44,1 %). Аднак у больш глыбокай рэтраспектыве сацыёлагі заўважаюць «дрэйф» грамадскай думкі ад усходняй суседкі да Еўразвязу: калі ў снежні 2011-га за ўступленне ў ЕЗ на гіпатэтычным рэферэндуме прагаласавалі б 35,9 % (супраць 36,9 %), за аб’яднанне з РФ 29 %, (супраць 42,9 %), то ў снежні 2012 г. гэтыя суадносіны сталі 38,9 % супраць 37,6 % і 28,7 % супраць 47,5 % адпаведна.\nМаксім Ярашэвіч, паводле iiseps.org


20 люты 2008, 21:03\nРадыё Свабода, эфір 16 лютага, субота\nЯЗЭП ЯНУШКЕВІЧ: “ПІНСКАЯ ШЛЯХТА” БУДЗЕ ПАСТАЎЛЕНАЯ НА ЭЎРАПЕЙСКІХ СЦЭНАХ!”\nУ выдавецтве Віктара Хурсіка выйшаў том “Клясыка”, у якім пад адной вокладкаю суседнічае камэдыя Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча “Пінская шляхта” і паэма Кастуся Вераніцына “Тарас на Парнасе”. Абодва творы пададзеныя ў арыгінале і ў перакладзе на некалькі эўрапейскіх моваў. З укладальнікам тому, літаратуразнаўцам Язэпам Янушкевічам гутарыць Валянціна Аксак.\nВалянціна Аксак: “Спадар Янушкевіч, у адным з інтэрвію вы сказалі, што Вінцэнт Дунін-Марцінкевіч стварыў ня толькі цікавы сюжэт “Пінскай шляхты”, але і прыдумаў сваім героям мову, якая нібыта паляшуцкая, але, паводле вашых зьвестак, сярод трыццаці дзьвюх гаворак паляшуцкага рэгіёну мовы, якой карыстаюцца героі “Пінскай шляхты”, няма. А кім і калі гэтая камэдыя была пераствораная на сучасную беларускую літаратурную мову?”\nЯзэп Янушкевіч: “Гэты твор Дуніна-Марцінкевіча наогул зьяўляецца для нас найбольш таямнічым. “Пінская шляхта” была напісана аўтарам у Люцінцы ў 1866 годзе. Праз дваццаць зь нечым гадоў малады гісторык Доўнар-Запольскі спрабаваў апублікаваць яе ў “Календаре Северо-Западного края” на пінскім “наречии”, як тады пісалі. Але з цэнзурных меркаваньняў твор быў забаронены. Упершыню “Пінская шляхта” прыйшла да чытача толькі пасьля ўтварэньня Беларускай Народнай Рэспублікі ў 1918 годзе. Апублікаваў яе Язэп Лёсік, які зьяўляўся рэдактарам газэты “Вольная Беларусь”. Там была кароткая пазнака, што камэдыя “Пінская шляхта” напісана Вінцуком Дуніным-Марцінкевічам на пінскай гаворцы, і што твор гэты адаптаваны для друкаваньня, а рэдакцыя “Вольнай Беларусі” думае выдрукаваць і аўтэнтык гэтага твору”.\nАксак: “У кнізе пададзены пераклад гэтай камэдыі на эўрапейскія мовы – польскую, нямецкую, ангельскую і расейскую. На каго яны разьлічаны?”\nЯнушкевіч: “Клясыка – яна таму і клясыка, што запатрабаваная ня толькі на радзіме, але павінна быць запатрабаваная і іншымі культурамі. Яшчэ толькі калі рыхтаваўся ангельскі пераклад, пачаліся спробы паставіць камэдыю на славутым Эдынбургскім тэатральным фэсьце ў Вялікабрытаніі. І мы яшчэ прычакаем, што “Пінская шляхта” будзе пастаўлена ў Бэрліне ці нават у Венскай опэры. Што ж да польскай вэрсіі, яна выканана прапраўнучкай Дуніна-Марцінкевіча Барбарай Крыжаньскай-Чарнавескай. І я свой уступ прысьвяціў памяці гэтай Вінцэнтавай прапраўнучкі, паэткі і перакладчыцы. Гэта яна падбіла мяне на тую задуму, каб “Пінская шляхта” выйшла за абсягі аўтэнтыка ці беларускай мовы”.\nАксак: “Выхад твораў Дуніна-Марцінкевіча за абсягі ўласна Беларусі – гэта, канечне, прыемна. Але вось нашаму карэспандэнту землякі знакамітага Вінцэнта, настаўніцы беларускай мовы і літаратуры гаварылі, што ягоных твораў няма ў школьных бібліятэках, ня могуць яны набыць іх і ў кнігарнях. А на ўрадавай вечарыне, прысьвечанай 200-годзьдзю Дуніна-Марцінкевіча, намесьнік міністра культуры Віктар Кураш казаў, што творы славутага клясыка перавыдаваліся ў Беларусі дванаццаць разоў. Тым ня менш, іх нідзе няма. Наклад вашага выданьня – толькі 200 асобнікаў – кардынальна не палепшыць сытуацыі. Чаму такі мізэрны наклад?”\nЯнушкевіч: “Бясспрэчна, наклад такой кнігі мог быць і большым. Будучы сябрам урадавага аргкамітэту па сьвяткаваньні юбілею Дуніна-Марцінкевіча, я ведаў пра міжнародную дапамогу Беларусі ў гэтай справе ад UNESCO, ведаў, што на правядзеньне сьвяточных мерапрыемстваў выдаткавана значная сума. Я палічыў абавязкам як літаратар, што няхай мы можа дзесьці сьціплей адзначым юбілей на банкеце, але будзе добра, калі пасьля банкету назаўтра-пасьлязаўтра можна ўзяць у рукі рэчавы доказ ад юбіляра. Такім вось чынам мы й выдалі, колькі змаглі...”\nАксак: “Не магу не задаць пытаньня пра музэй у Люцінцы, дзе Дунін-Марцінкевіч напісаў і “Пінскую шляхту”, і іншыя свае знакамітыя творы. Вы нядаўна казалі ў інтэрвію нашаму радыё, што там няма музэю, што ён яшчэ не пачынаў стварацца. Але вядомы культуроляг Алесь Белы цьвердзіць, што ў адной з адноўленых сядзібаў на ўскрайку Люцінкі ён зь сябрамі грамадзкага аб’яднаньня “Гісторыка” адкрыў такі музэй. Дык унясіце, калі ласка, яснасьць з музэем Дуніна-Марцінкевіча ў Люцінцы”.\nЯнушкевіч: “Тое, што зрабіў там цяпер Алесь Белы, – прыватная ініцыятыва. Але мяне турбуе аўтэнтычнае вырашэньне музэйнага пытаньня. Музэй Дуніна-Марцінкевіча можа паўстаць толькі на тым падмурку ад ягонага дому, які захаваўся ў вёсцы Малая Люцінка. Я веру, што такому музэю – быць! Дунін-Марцінкевіч, як заснавальнік нашай літаратуры, ня можа заставацца на Бацькаўшчыне бесхацінцам!”\nГАННА КІСЬЛІЦЫНА. ШЛЯХ ЕВЫ ВЕЖНАВЕЦ\nЕва Вежнавец. Шлях дробнай сволачы. Сэрыя “Кнігарня Наша Ніва”, наклад 1000 асобнік., 152 стар.\nАднойчы на прэзэнтацыі кнігі, цяпер ня мае значэньня – якой, аўтар атрымаў пытаньне з залі. “Скажыце, як нам жыць?”\nНя ведаю, як пісьменьніку, а мне дык яно перавярнула душу – ня столькі таму, што асабіста мне здавалася, што чытачы даўно перасталі ўспрымаць творцаў як носьбітаў звышведаў, альтэрнатыўнага сьветагляду ці, хаця б, дробнай праўды жыцьця. А таму што і самі майстры слова канчаткова забылі пра тое, што нехта чакае ад іх такога – разабрацца ў складанасьцях жыцьця, падзяліць чорнае і белае, падтрымаць ці асудзіць сілаю прыкладу. Аднак абсалютна відавочна, што чытач усё яшчэ чакае – калі не накірунку руху, то хаця б спагады… А атрымлівае альбо пазбаўлены ўсякай душэўнасьці ўльтраавангард, альбо бясконцыя рэфлексіі пісьменьнікаў-аўтыстаў, чые самакапаньні пры ўсім жаданьні немагчыма прыстасаваць да ўласнага жыцьця – у сілу поўнай адсутнасьці тыпізацыі.\nМяне гэта напраўду хвалюе – зьнікненьне зь літаратуры тыповага. Я не пазнаю свайго вобразу – і гэта яшчэ можна зразумець, але я ня бачу і іншых чалавечых характараў, тых, зь якімі я магла б атаясаміць сяброў і знаёмых, далёкіх і блізкіх… Выключэньне складае хіба што проза Евы Вежнавец, кніга якой “Шлях дробнай сволачы” выйшла ў сэрыі “Кнігарня Наша Ніва” пад самыя Каляды, явіўшы сабой цуд для тых, хто даўно чакаў гэтага выданьня.\n“Шлях…” складаецца зь дзевяці твораў, апавяданьняў і аповесьці, напісаных цягам дзевяці гадоў – з 1997 па 2006-ы. Такая вялікая часавая адлегласьць дазваляе ня толькі прасачыць зьмены, якія адбыліся з самой аўтаркай (на мой погляд, яна памякчэла і набыла душэўны спакой, хоць усё адносна, асабліва калі ўлічыць, што назіраньні мае грунтуюцца на тэкстах, а не на асабістым знаёмстве), але і трансфармацыю, якую вытрымалі яе творы. Калі тое, што пісалася ў канцы 90-х, адрасавана чытачу элітарнаму, адмыслова выведзенаму ў выніку нацыянальна-культурнай сэлекцыі, спэцыфіка якой палягае ў тым, што аўтар і адрасат існуюць у адной, даволі замкнёнай прасторы, прасторы культурнага гэта, са сваёй геаграфіяй, мовай, рытуаламі і, зразумела, каштоўнасьцямі, то напісанае ў сярэдзіне новага дзесяцігодзьдзя зацікавіць і чытача масавага – ня столькі аматараў Данцовых і Акуніных, колькі сталых падпішчыкаў беларускамоўнай прэсы – ад “Зьвязды” да “Нашай Нівы”.\nДля мяне, як для чытача, была бліжэйшай раньняя Ева Вежнавец зь яе батлеечнымі прыёмамі і экзальтаванымі гераінямі (“Мы два хохлікі”, “Лялечка-балетніца – каралева–сплетніца”), але я не магу не аддаць належнага і праўдзівасьці яе апошніх, амаль публіцыстычных, твораў – апавяданьня “Агенцыя “Шчасьце” і аповесьці “Шлях дробнай сволачы”.\nАўтарка нарэшце ўпісалася – не зжылася і ня звыклася, а менавіта ўпісалася ў свой народ, абагулены вобраз якога падаваўся раней выключна ў іранічным ключы, вызначыўшы ня толькі ў жыцьці, але і ў пісьменстве, сваё месца, як сярэдзінны шлях.\n“Калі праўда распаўзаецца, як старая мешкавіна, гэта ясная прымета, што вы ступілі на шлях “сяожэнь” – дробнай сволачы. Так гаворыцца ў маім падручніку па фэн-шуй. Па-беларуску гэта гучыць так: усе маюць рацыю. Або трэба жыць як набяжыць. Драбіць праўду на некалькі й выбіраць сваю. На шляху сяожэнь валяецца шмат дабротаў, можна падабраць, толькі галаву схілі, пад ногі глядзі. Але нават набраўшыся ўсяго, застанесься жамярынаю, якая валачэ груз, у некалькі разоў большы самую. Праўда, па-за шляхам дробнай сволачы ёсьць шлях героя, аднак гэта занадта вялікая адказнасьць. Вунь адзін узвышаецца над сяожэнь. Да яго і галаву падымаць брыдка…”\nТрэба прызнацца, што праўда Евы Вежнавец – маю на ўвазе ня толькі сфармуляванае ёю у працытаваным урыўку, але і наогул аўтарскі погляд на сьвет і чалавецтва – мне даволі чужая. Магчыма, з-за рознасьці досьведу, магчыма, у сілу нейкіх генэтычна-біялягічных асаблівасьцяў. Я не разумею і не прымаю мізантропаў па жыцьці, а Ева Вежнавец – мізантроп у квадраце, мізантроп цэласны, пасьлядоўны і нават дэкляратыўны. Але сіла яе мастацкага перакананьня такая, што, чытаючы яе тэксты, не-не ды і пагаджуся: жыцьцё – выграбная яміна, існаваньне ў якой ня болей, чым варушэньне чарвей.\nАднак сіла гэтага агульнага вобразу якраз у тым, што ён дае надзею – у нас, тутэйшых, нацыі, чалавецтва, выбірайце! – ёсьць на чым расьці, і няма куды падаць. І хоць цяжка знайсьці месца, дзе б у аўтаркі была гэтая думка сфармуляваная, гэта гучыць з кожнай старонкі, з кожнага правакатыўнага радка. Вы маеце права на лепшае жыцьцё, дык працуйце – над сабой і сьветам… Менавіта так я чытаю яе глыбока сугестыўны пісьменьніцкі мэсыдж. Яму верыш менавіта таму, што ён ня просты, а глыбока схаваны – за ўскладненым пісьмом, за вонкавай мізантрапіяй, за выкрунтасамі ўласнага, дастаткова незгарманізаванага жыцьця аўтаркі, апантанай пошукам свайго месца пад сонцам. Яна шукае адказаў для сябе, а знаходзіць – для другіх. Ёй верыш, бо яна не баіцца прызнацца ў сваёй недасканаласьці, а яшчэ таму, што гаворыць на сапраўднай чалавечай мове – ня кніжнай, ня мёртвай, ня вымучанай, а сапраўднай – на мове вашай учарашняй гутаркі на варыўні…\nНа мой погляд, кніга “Шлях дробнай сволачы” мае толькі адзін недахоп – ня усе творы, напісаныя Евай Вежнавец, у яе ўвайшлі.\nУЛАДЗІМЕР СІЎЧЫКАЎ: “ЗМАГАНЬНЕ ЗА ГІСТОРЫЮ ЖОДЗІНА ІШЛО ПЯЦЬ ГАДОЎ”\nПрыканцы мінулага году выдавецтва “Радыёла-плюс” ажыцьцявіла факсымільнае выданьне першага нумару часопісу “Ўзвышша”. На яго старонках у 1920-я гады мінулага стагодзьдзя ўзгадавалася цэлая плеяда выдатных аўтараў, а іх творы даўно сталі клясыкай беларускага прыгожага пісьменства. Са згадкі пра гэты выдавецкі праект і пачалася гутарка Міхася Скоблы з дырэктарам выдавецтва, пісьменьнікам Уладзімерам Сіўчыкавым.\nМіхась Скобла: “Уладзімер, мяркуючы па калекцыйным накладзе, “Узвышша” наўрад ці прынясе выдавецтву вялікія прыбыткі. Дык дзеля чаго вы ўзяліся за гэты праект?”\nУладзімер Сіўчыкаў: “Мы вырашылі зрабіць падарунак аматарам прыгожага пісьменства. Ажыцьцявілі мы гэты праект разам з выкладчыкам БДУ Паўлам Навуменкам, яму тут належыць ініцыятыва. Факсымільнае выданьне першага нумару “Ўзвышша” – адказ і на патрэбы сёньняшняга часу. Студэнтам, асьпірантам, настаўнікам і выкладчыкам (хоць бы праз бібліятэкі) патрэбнае гэтае выданьне, бо, з аднога боку, у яго ўвайшлі многія творы, што патрапілі ў залаты фонд нашага прыгожага пісьменства, а, з другога боку, апублікаваныя ў ім праграмныя дакумэнты – Заява і Статут літаратурнага згуртаваньня. Апрача гэтага, хацелася падоўжыць слаўную традыцыю факсымільных выданьняў (ці перавыданьняў) беларускіх кнігаў і газэтаў. На маёй кніжнай паліцы стаяць “Вянок” Максіма Багдановіча, “Спадчына” Янкі Купалы, “Песьні-жальбы” Якуба Коласа, “Матчын дар” Алеся Гаруна, “Пад сінім небам” Натальлі Арсеньневай, “На этапах” Максіма Танка, “Наша Ніва” і іншыя выданьні, якія сталі рарытэтамі”.\nСкобла: “Літаб’яднаньне “Узвышша” праіснавала няпоўных пяць гадоў. Але сапраўды, дзясяткі твораў, надрукаваных на яго старонках”, сталі нацыянальнай клясыкай. Я маю на ўвазе насамперш імёны Кузьмы Чорнага, Зьмітрака Бядулі, Уладзімера Дубоўкі, Андрэя Мрыя, Уладзімера Жылкі… Чым вы патлумачыце фэномэн “Узвышша”?”\nСіўчыкаў: “Быў фэнамэнальны час і ён вымагаў фэнамэнальных твораў, фэнамэнальных падзеяў. Падобныя рэчы назіраліся ня толькі ў Беларусі. У 20-я гады ў Маскве літаб’яднаньне “Перевал” выдавала часопіс “Красная новь”, а ў Кіеве выходзіў часопіс “ВАПЛіТЕ”, што азначала “Вільна академія пролетарской літератури та эстетикі”. Фэномэн “Узвышша”, мусіць, трэба тлумачыць і тым, што беларуская нацыя на той час, канец 20-х гадоў мінулага стагодзьдзя, арганічна сасьпела да такой літаратурнай зьявы, да такога выбуху, якім зьявілася літаб’яднаньне “Ўзвышша” і аднайменны часопіс.\nСкобла: “І яшчэ адна тэма, да якое вы маеце непасрэднае дачыненьне. Сёлета горад Жодзіна будзе адзначаць не юбілейную, але спаважную дату – 365 гадоў з часу заснаваньня. А лічылася, што гэты горад – адзін з самых маладых у краіне. Колькі часу пайшло на тое, каб гарадзкія ўлады зразумелі, што Жодзіна – зусім не раўналетак БелАЗу?”\nСіўчыкаў: “Змаганьне за гісторыю Жодзіна ішло гадоў пяць. У ініцыятыўную групу ўваходзілі дырэктарка Жодзінаўскага краязнаўчага музэю Галіна Аніскевіч, мой калега пісьменьнік Алесь Аркуш і ваш пакорлівы паслужэнец. Нам удалося знайсьці гістарычныя дакумэнты, найперш згадку пра Жодзіна (тады – Багуслаў Поле) ў Смалявіцкім інвэнтары за 1643 год. Захоўваецца гэты дакумэнт у Гістарычным архіве, што месьціцца ў Менску на вуліцы Крапоткіна. Пасьля знаходкі было вельмі няпроста пераканаць гарадзкія ўлады і адміністрацыю БелАЗу, што Жодзіну ня 45, а 365 гадоў”.\nСкобла: “А як начальства ўспрыняло ваш “замах на сьвятое” – на “белазаўскую” гісторыю гораду?”\nСіўчыкаў: “З тагачасным дырэктарам БелАЗу Паўлам Марыевым былі даволі складаныя гутаркі. Ён – нараджэнец Яраслаўшчыны, прыехаў у Беларусь па ўсесаюзным разьмеркаваньні і гаварыў прыблізна так: навошта нам гэты паляк Багуслаў Радзівіл? Гісторыя гораду пачынаецца з падмуркаў БелАЗу. Яе, маўляў, і трэба прапагандаваць. Але памянялася кіраўніцтва і заводу, і гораду. Цяперашні кіраўнік гарадзкой адміністрацыі – Васіль Іванавіч Грышчанка. А перад гэтым ён працаваў у Нясьвіжы, і таму, безумоўна, ведае, хто такія Радзівілы. Ён меў непасрэднае дачыненьне да адкрыцьця Нясьвіскай карціннай галерэі, адкрыцьця многіх бюстаў і рэстаўрацыі архітэктурных помнікаў”.\nСкобла: “Я так разумею, што да гэтай нечаканай для месьцічаў даты ваша выдавецтва “Радыёла-плюс” выпусьціла мастацкі альбом “Жодзінцы”, куды ўвайшлі творы мастакоў, якія маюць дачыненьне да Жодзіна. Дык мо прыйшоў час адчыняць у горадзе сваю карцінную галерэю?”\nСіўчыкаў: “Жодзінцы” – літаратурна-мастацкае выданьне, у ім арганічна зьнітаваная творчасьць жодзінскіх мастакоў і літаратараў. Мы таксама ладзім перасоўныя выставы. Першая такая выстава адбылася ў лістападзе мінулага году ў гарадзкой бібліятэцы Жодзіна. “Жодзінцаў” пабачылі ўжо Полацак (там выдатная карцінная галерэя), Горкі, Лагойск і Менск. Але вы маеце рацыю: адна з нашых мэтаў – дамагчыся адкрыцьця ў Жодзіне сваёй галерэі. Бо, па маіх падліках, на душу насельніцтва ў Жодзіне прыпадае немалая колькасьць мастакоў, паводле гэтага крытэру горад уваходзіць у першую дзясятку. Так што патрэба ў сваёй галерэі даўно насьпела”.\nУЛАДЗІМЕР СІЎЧЫКАЎ. З НОВЫХ ЗАПІСАЎ\nМабыць, слушная жончына здагадка-азарэньне: напэўна ж, нездарма апынулася ў Парыжы беларуская дзяўчына Надзея Хадасевіч зь мястэчка Зембін. Хутчэй за ўсё, паклікала яе ў Францыю кроў. Паклікалі тыя кропелькі гальскае крыві, якія пацяклі, запульсавалі ў жылах яе продкаў на пачатку дзевятнаццатага стагодзьдзя, пасьля таго, як на Барысаўшчыне некалькі месяцаў кватаравалі напалеонаўскія войскі. Пад Зембіным і дагэтуль стаіць так званы Напалеонаў дамок...\nДык ці не да далёкіх сваякоў выправілася на пачатку дваццатага стагодзьдзя Надзея з надзеяй, ці нават з пэўнымі гарантыямі?\nМабыць, была пэўная наканаванасьць і ў тым, што сталася яна навучэнкаю, а потым і жонкаю, стваральніцай музэю і захавальніцай творчай спадчыны славутага францускага кераміста і манумэнталіста Фэрнана Лежэ?!\nЯк казаў адзін з булгакаўскіх герояў: ”Пытаньні крыві – самыя складаныя пытаньні ў сьвеце”.\nЧасам нядобразычліўцы, што беспамылкова адчуваю па інтанацыях, пытаюцца:\n– А ў якім вы пісьменьніцкім саюзе, Уладзімер Мікалаевіч?\n– У адзіна правільным і самым сапраўдным, у тым самым, які быў утвораны ў 1932 годзе на загад Іосіфа Вісарыёнавіча Сталіна. У тым, у які ўваходзілі народныя паэты й пісьменьнікі Янка Купала і Якуб Колас, Аркадзь Куляшоў і Максім Танк, Міхась Лынькоў і Іван Мележ, Васіль Быкаў і Янка Брыль...\nАдказ гэты, як правіла, аказваецца вычарпальным і не вымагае дадатковых камэнтароў правакатарам.\nВыступаў разам з бардам Зьмітром Бартосікам і ягоным малодшым калегам Паўлам Кузічам на літаратурна-мастацкай імпрэзе ў Смалявіцкай школе № 3.\n“Колькі гадоў, – спытаўся ў старшаклясьнікаў, – вашым родным Смалявічам?”\nІ пачуў у адказ нясьмелыя выгукі: “Сорак...”, “Шэсцьдзесят...”\nПрыкра і балюча, бо насамрэч вядомыя Смалявічы больш за пяць з паловаю стагодзьдзяў. Прынамсі, першая пісьмовая згадка пра іх датуецца ажно 1448 годам! Вядомы быў горад спачатку як уласнасьць крэўскага намесьніка Алёхны Даргіевіча. Пазьней належаў ён выбітнаму ваяру Канстанціну Астроскаму, славутым магнатам Радзівілам, імпэрскім графам Вітгенштэйнам і князям Гагэнлёэ...\nМімаволі згадаліся культуртрэгерскія словы нараджэнца Яраслаўшчыны, колішняга дырэктара БелАЗу Паўла Марыева пра князя Багуслава Радзівіла: ”Навошта нам гэты паляк?! Гісторыю Жодзіна трэба весьці з канца пяцідзесятых гадоў, ад таго часу, як сюды прыехалі мы і пачалі будаваць аўтазавод!”\nКолісь бальшавікі былі больш шчодрыя і дазвалялі беларусам лічыць сваю гісторыю ад іхняй Кастрычніцкай рэвалюцыі...


Пра Беларускую асацыяцыю журналістаў | baj.by\nПра Беларускую асацыяцыю журналістаў\nБеларуская асацыяцыя журналістаў — добраахвотнае, недзяржаўнае, непартыйнае аб'яднанне грамадзян, якія займаюцца прафесійнай журналісцкай дзейнасцю альбо садзейнічаюць яе развіццю.\nБеларуская асацыяцыя журналістаў — буйнейшае дэмакратычнае аб'яднанне прадстаўнікоў медыя ў Беларусі, сябра Міжнароднай і Еўрапейскай федэрацыі журналістаў. Мы займаемся адукацыяй журналістаў, абаронай правоў, маніторынгам у галіне медыя, праводзім акцыі, кампаніі, займаемся каардынацыяй медыясупольнасці.\nБАЖ дзейнічае з восені 1995 года.\nУ 2016 годзе група кампаній "САТІО" па замове Цэнтра еўрапейскх даследаванняў правяла апытанне наконт таго, што беларускія грамадзяне ведаюць пра дзейнасць НДА.\nСамай вядомай, паводле адказаў апытаных, з'яўлялася Беларуская асацыяцыя журналістаў — 5,7% рэспандэнтаў сказалі, што ведаюць пра дзейнасць нашай арганізацыі.\nВосенню 2020 года Беларуская асацыяцыя журналістаў атрымала прэстыжную ўзнагароду ўрадаў Канады і Вялікабрытаніі — першую Прэмію за свабоду СМІ (first Media Freedom Award). Гэта было абвешчана падчас Глабальнай канферэнцыі Global Conference for Media Freedom 2020.\nУ 2021 годзе Беларуская асацыяцыя журналістаў атрымала Нацыянальную прэміі Украіны за абарону свабоды.\nБеларуская асацыяцыя журналістаў узнагароджана Сусветнай прэміяй UNESCO/Guillermo Cano World Press Freedom Prize 2022.\nБеларуская асацыяцыя журналістаў атрымала Прэмію шведскага аддзялення «Рэпарцёраў без межаў» «Свабода прэсы 2022».\nНашы асноўныя задачы:\nабарона правоў і законных інтарэсаў сябраў БАЖ у дзяржаўных органах і міжнародных арганізацыях.\nсадзейнічанне сябрам БАЖ у стварэнні матэрыяльна-тэхнічных, арганізацыйных і іншых неабходных умоў для дзейнасці і павышэння прафесійнага ўзроўню.\nраспрацоўка цывілізаванай праграмы развіцця СМІ, якая павінна стварыць спрыяльныя ўмовы для іх функцыянавання на Беларусі.\nразвіццё адносін з журналісцкімі арганізацыямі іншых краін свету.\nСёння ў БАЖ — гэта больш за 1300 сябраў, якія працуюць у розных перыядычных выданнях, на радыё і тэлебачанні, у выдавецкіх кампаніях. Некаторыя сябры арганізацыі з'яўляюцца супрацоўнікамі дзяржаўных СМІ.\nЗ 2015 года старшынёй Беларускай асацыяцыі журналістаў з'яўляецца Андрэй Бастунец. На з'ездзе ў красавіку 2021 года ён быў пераабраны на гэтую пасаду.\n16 лютага 2021 года сілавікі ўварваліся дадому да кіраўнікоў Беларускай асацыяцыі журналістаў (БАЖ) — зарэгістраванай няўрадавай грамадскай арганізацыі, якая абараняе правы журналістаў. Вобшук правялі і ў офісе асацыяцыі.\nПазней стала вядома, што такія вобшукі прайшлі амаль па ўсёй краіне ў праваабаронцаў, журналістаў і актывістаў. Паўторны вобшук і блакіроўка офіса БАЖ адбылася 14 ліпеня, калі сілавікі ўзламалі дзверы ў офіс арганізацыі, правялі ператрус і апячаталі офіс.\n27 жніўня Вярхоўны суд задаволіў іск Міністэрства юстыцыі аб ліквідацыі Беларускай асацыяцыі журналістаў. Справу разглядала суддзя Інэса Лазавікова.\nРашэнне аб ліквідацыі БАЖ асудзілі Міжнародная і Еўрапейская федэрацыі журналістаў, Еўрапейскі саюз.\nЦяпер Беларуская асацыяцыя журналістаў знаходзіцца ў стадыі абскарджанне рашэння беларускага суда ў міжнародных інстанцыях.\nБеларуская асацыяцыя журналістаў — адна з найбольш вядомых праваабарончых арганізацый у Беларусі\nКароткая гісторыя прызнання:\nЗ 1998 г. БАЖ стала вядзе маніторынг парушэнняў свабоды выказвання і правоў СМІ. У арганізацыі існуе сетка ўласных карэспандэнтаў па ўсёй Беларусі, якія аператыўна збіраюць і дасылаюць інфармацыю аб стане СМІ ў сваім рэгіёне.\nПадчас выбарчых кампаній у 2004, 2006, 2007, 2010, 2012, 2015, 2016, 2019 і 2020 гадах БАЖ вёў маніторынг асвятлення тэмы выбараў беларускімі СМІ. Журналісты ў Мінску і рэгіёнах рабілі колькасны і якасны аналіз публікацый і праграм у дзяржаўных і недзяржаўных СМІ, фіксуючы час, адведзены розным суб'ектам выбарчага працэсу, і адзначаючы манеру іх рэпрэзентацыі. Аналітычныя заключэнні з апрацаванымі дадзенымі маніторынгу кожныя 2 тыдні прэзентаваліся на спецыяльных прэс-канферэнцыях, рассылаліся ў электронном выглядзе і размяшчаліся на сайце БАЖ на беларускай, рускай і англійскай мовах.\nБАЖ з'яўляецца ўнікальнай крыніцай інфармацыі пра сітуацыю ў сферы СМІ ў Беларусі. Гэтая інфармацыя змяшчаецца на Інтэрнэт-сайце www.BAJ.BY, а таксама рассылаецца ў электронным выглядзе па больш чым дзвюх сотнях адрасоў беларускіх і замежных калег і партнёраў БАЖ. Інфармацыя маніторынгу БАЖ шырока выкарыстоўваецца ў беларусіх СМІ.\nЗ 2000 па 2021 год БАЖ выдаваў прафесійны часопіс "Абажур". "Абажур" рассылалі ў недзяржаўныя СМІ, а таксама ў 118 дзяржаўных газет і шэсць абласных тэлерадыёаб'яднанняў. У часопісе публікавалі матэрыялы на тэмы аб прызначэнні і ролі СМІ ў грамадстве, прафесійным абавязку і адказнасці, журналісцкай этыцы, праблемах збору і распаўсюду інфармацыі і інш.\nАсноўная задача журналіста — забяспечыць права грамадства на дакладную і важную інфармацыю, якая дазваляе сфарміраваць адэкватнае ўяўленне пра сацыяльныя працэсы, іх сутнасць і значэнне, пра стан справаў у сучасным свеце.\nЗмяненне ў статут ГА "БАЖ" аб змене юрыдычнага адраса\nПасведчанне аб рэгістрацыі ГА "БАЖ"\nПасведчанне аб рэгістрацыі PDF\nЖУРНАЛІСТЫКА – ПРАФЕСІЯ СУМЛЕННЫХ І АДКАЗНЫХ\nСтратэгія ГА "БАЖ" на 2018-2021 гг.\nСтратэгія ГА “Беларуская асацыяцыя журналістаў” на 2018-2021 гг.\nСпіс сузаснавальнікаў ГА "БАЖ"\nДэкларацыя аб прыняцці Стратэгіі незалежнага медыясектара Рэспублікі Беларусь на 2019-2024\nСтратэгія незалежнага медыясектара Рэспублікі Беларусь на 2019-2024


Канвертаваць Багамскі арбітальны даляраў (BSD) і Ірландскія фунты (IEP) : Калькулятар абменнага курсу\nБагамскі арбітальны даляр (BSD) і Ірландскі фунт (IEP) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nБагамскі арбітальны даляр (BSD) і Еўра (EUR) Курс валют пераўтварэнні калькулятар\nГэта Багамскі арбітальны даляр і Ірландскі фунт пераўтваральнік да цяперашняга часу з абменнымі курсамі з 25 лістапад 2020.\nКалі ласка, увядзіце суму, якую ў полі злева ад Багамскі арбітальны даляр. Выкарыстоўвайце "абмен валют", каб зрабіць Ірландскі фунт валюты па змаўчанні. Націсніце на Ірландскія фунты або Багамскі арбітальны даляраў канвертаваць паміж гэтай валютай і ўсімі іншымі валютамі.\nБагамскі арбітальны даляр гэта валюта, у Багамскія астравы (BS, BHS). Ірландскі фунт гэта валюта, у Ірландыя (IE, IRL). Сімвал BSD можа быць запісаная B$. Багамскі арбітальны даляр дзеліцца на 100 cents. Абменнага курсу Багамскі арбітальны даляр Апошняе абнаўленне 25 лістапад 2020 ад Yahoo Finance. Абменнага курсу Ірландскі фунт Апошняе абнаўленне 24 лістапад 2020 ад Міжнародны валютны фонд. BSD каэфіцыент мае 2 ўважаецца лічбаў. IEP каэфіцыент мае 6 ўважаецца лічбаў.


Работа ў студатрадзе: карысна, весела, выгадна — Хойники. Хойнiцкiя навiны. Новости Хойник. Районная газета\n05.07.2020 03.07.2020 Хойнiцкiя Навiны409Комментарии on Работа ў студатрадзе: карысна, весела, выгадна\nДля многіх дзяцей цёплы час года – перыяд выключна для адпачынку. А для некаторых – выдатная магчымасць падзарабіць падчас летніх канікул.\nАдзін з асноўных спосабаў правесці іх з карысцю і атрымаць за гэта грошы – гэта студэнцкі экалагічны атрад.\nШтогод працаўладкаваннем у іх вучнёўскай моладзі па ўсёй краіне займаецца грамадскае аб’яднанне «Беларускі рэспубліканскі саюз моладзі». У нашым раёне студэнцкія атрады таксама запатрабаваныя, і з кожным годам толькі набіраюць папулярнасць. Я зазірнула ў гарадскі парк, дзе працуе «Экалагічны дэсант» імя Героя Савецкага Саюза А.Г. Качаткова. Юнакі і дзяўчаты часова папоўнілі калектыў КЖУП «Хойніцкі камунальнік».\nНасустрач ідзе вучань першай гарадской школы Васіль Сідарэнка. Ён падзяліўся меркаваннем, што правесці ўсе вакацыі, качаючыся на канапе ці ўткнуўшыся ў манітор камп’ютара, сумны занятак. Пры гэтым юнак падкрэсліў, што ўлетку трэба заводзіць новыя знаёмствы, атрымліваць яркія эмоцыі і зараджацца добрым настроем, для гэтага студатрад падыходзіць лепш за ўсё. А яшчэ прыемны бонус у тым, што можна зарабіць – мець сродкі на кішэнныя выдаткі хочацца кожнаму маладому чалавеку.\nЗ ім салідарны і Мікалай Каламійчук. Хлопец прызнаецца, што працаваць у атрадзе яму падабаецца, за справай і не заўважае, як пралятае дзень. І нават матэрыяльны стымул для яго не галоўны. У студатрад ідзе за атмасферай. Плюс, безумоўна, прыемна рабіць свой родны горад чыстым і прыгожым.\nДа размовы далучылася і Дыяна Мілешка, дадаўшы, што праца летам дае вельмі прыемнае адчуванне самастойнасці. А яшчэ таварышы па атрадзе ніколі не даюць засумаваць. У памяці застаецца шмат цікавых, пацешных і кранальных момантаў, і гэта выдатна. Добра, што і ў нашым раёне ёсць такая магчымасць правесці лета з карысцю. Ды і час на адпачынак застаецца, бо працуюць школьнікі па чатыры гадзіны ў дзень.\nБайцы студатрада з радасцю бяруцца за любую справу і адказна падыходзяць да працы. Нядоўга пагутарыўшы са мной, зноў узяліся за справу. Гледзячы на іх, я падумала: добрыя рабяты – добры прыклад. Праспаць да абеду, затым уткнуцца ў смартфон – гэта дакладна не пра іх! Яны жывуць цалкам інакш – насычаным і цікавым жыццём. І гэта выдатна!\nстудэнтка Гродненскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя Я. Купалы.


БЕЛАРУСЫ ПРАГНУЦЬ КУПІЦЬ ЭЎРА, АЛЕ ІХ У АБМЕННЫХ ПУНКТАХ НЯМА\nПаводле сёньняшняга афіцыйнага курсу Нацыянальнага банку Беларусі, даляр пакуль даражэйшы за эўра: адзін даляр каштуе 1815 беларускіх рублёў, а адзін эўра на 7 рублёў 35 капеек менш (1807,65). Аднак жыхары Беларусі так ня лічаць.\nАпошнімі днямі ў абменных пунктах Менску ўсё часьцей пытаюцца пра наяўнасьць эўра. Аднак купіць іх амаль немажліва. Людзі здаюць на абмен толькі даляры, якіх у Беларусі шмат і якія некалькі гадоў выконвалі функцыю галоўнай умоўнай адзінкі ў краіне.\nПраўда, у некаторых сфэрах даляр паціху замяшчаецца новай валютай — напрыклад, мыта за імпартныя аўтамабілі ў Беларусі афіцыйна разьлічваецца ў эўра. Гэта значыць, што кошт “растаможкі” ў беларускіх рублях павялічыўся.


У Менск прыбыў прадстаўнік Агенцтва ЗША па міжнародным развіцці | БЕЛАРУСКАЕ РАДЫЁ РАЦЫЯ\nНамеснік памочніка адміністратара Агенцтва ЗША па міжнародным развіцці (USAID) па справах Еўропы і Еўразіі Джонатан Катц наведвае Менск 20—22 красавіка, паведаміла прэс-служба амерыканскага пасольства.\nУ праграме візіту — сустрэчы ў міністэрствах замежных спраў і эканомікі, з прадстаўнікамі грамадскіх арганізацый і бізнес-супольнасці. Катц ужо сустрэўся з начальнікам упраўлення Амерыкі МЗС Алегам Краўчанкам. Бакі абмеркавалі «пытанні развіцця супрацоўніцтва Беларусі і агенцтва», паведаміла прэс-служба знешнепалітычнага ведамства.\n21 красавіка Катц адкрые канферэнцыю Venture Day, прысвечаную праблематыцы венчурнага фінансавання. Тэматычны фокус канферэнцыі сёлета — тэхналогіі для здаровай будучыні. Аднадзённая канферэнцыя, пасля якой распачнецца 48-гадзінны хакатон (форум распрацоўшчыкаў), арганізаваная пры падтрымцы USAID. Аўдыторыя канферэнцыі: інвестары, праграмісты, стартапы, эксперты і інжынеры ў сферы аховы здароўя, эколагі, актывісты экалагічных арганізацый.\nКатц абвесціць пра новы праект USAID — «Пашырэнне доступу да венчурнага фінансавання ў Беларусі» (Aid-Venture). Агенцтва падтрымае пяцігадовы праект з бюджэтам 2,5 млн. долараў, нацэлены на рост стартапаў і пашырэнне ролі прыватнага сектара ў беларускай эканоміцы. Гэты праект закліканы дапамагчы стварыць у краіне асяроддзе, спрыяльнае для венчурнага фінансавання, пашырыць доступ да венчурнага капіталу, а таксама ўмацаваць мясцовую супольнасць венчурных інвестараў. USAID чакае прапаноў у межах адкрытага конкурсу ад рэгіянальных і беларускіх камерцыйных і некамерцыйных недзяржаўных арганізацый.


Галоўная ➠ Будаўніцтва і рамонт ➠ Еўрапол з сібірскай лістоўніцы\nАпублікавана 31.12.2014 21:26\nЕўрапол ўяўляе сабой насціл з драўняных дошак высокага ўласцівасці, якія выконваюцца з масіва драўніны розных парод. Такія дошкі робяцца па тэхналогіі, якая дае магчымасць значна паменшыць ўнутранае напружанне элемента: ламелі (дошчачкі кругавога альбо тангенцыйнага распілоўвання) асаблівым чынам склейваюцца, за кошт чаго насціл найменш схільны дэфармацыі, а тэрмін яго эксплуатацыі значна ўзрастае.\nУ нашай краіне сучасныя Еўрапола ў большасці выпадкаў робяцца з якасных ламелей з драўнянай пароды сібірскай лістоўніцы. Гэта абгрунтавана тым, што дадзеная парода адрозніваецца высокай трываласцю, устойлівасцю да цвілі, жукам-шашаляў і вільгаці, зносаўстойлівасцю і пры ўсім гэтым сімпатычнай тэкстурай. У выніку, хвацкія высакаякасныя ўласцівасці ў купэ з лёгкасцю мантажу робяць Еўрапола з сібірскай лістоўніцы пераможцам пасярод падобных падлогавых пакрыццяў.\nНеабходна падкрэсліць, што элементы гэтага віду падлогавага пакрыцця выконваюцца не проста з экалагічна чыстага матэрыялу, а да таго ж вельмі дабратворна ўплывае на наша з вамі здароўе. Справа ў тым, што сібірская лістоўніца ў сваім складзе ўтрымлівае фітонціды - асаблівыя лятучыя рэчывы, якія драўніна вылучае, нават быўшы апрацаванай, іншымі словамі на працягу ўсяго тэрміну эксплуатацыі піламатэрыялаў. Яны ў сваю чаргу дэзінфікуюць паветра, мацуюць імунітэт пазбаўляюць ад мігрэні і ў цэлым нясуць здароўю гіганцкую карысць.\nШто ўсё ж такі тычыцца сферы ўкаранення Еўрапола, то яна даволі шырокая - іх можна насцілаць ў памяшканнях, як офісных, так і жылых, таксама на розных адкрытых участках, напрыклад, на тэрасах. Але ў 2-м выпадку рэкамендуецца пакрываць ламелі асаблівым ахоўным складам - лакам альбо алеем.\nСучасны Еўрапола з лістоўніцы здольны вытрымаць велізарная колькасць циклеваний, таму з'яўляецца яшчэ больш зручным матэрыялам, чым звычайны паркет. Акрамя таго, насцілаць ламелі з драўнянай пароды сібірскай лістоўніцы можна на бетон, цёплая падлога альбо лагі, іншымі словамі дадзены выгляд падлогавага пакрыцця з'яўляецца універсальным.\nПры выкананні ўсіх правіл мантажу Еўрапола з драўнянай пароды сібірскай лістоўніцы ў выніку выходзіць ідэальна роўнай падлогавае пакрыццё, якое захоўвае сімпатычны знешні аблічча нават у выніку доўгага ўздзеяння цёплага альбо вільготнага паветра.


Упершыню была праведзена аперацыя Damus-Rastelli\nГалоўная Падзеі Упершыню была праведзена аперацыя Damus-Rastelli\nБеларускія хірургі ўпершыню правялі рэдкую і вельмі складаную аперацыю дзіцяці.\nУ РНПЦ дзіцячай хірургіі ўпершыню ў Рэспубліцы Беларусь і на тэрыторыі СНД была выкананая аперацыя Damus-Rastelli дзіцяці з сіндромам гіпаплазіі левых аддзелаў сэрца.\nЗвычайна пацыентам з падобным дыягназам ва ўсім свеце праводзіцца многаэтапная хірургічная карэкцыя, якая заканчваецца толькі да трох-чатырох гадоў іх жыцця, а ў шэрагу выпадкаў і зусім патрабуецца перасадка сэрца.\nАгульная працягласць хірургічнага ўмяшання склала практычна 14 гадзін, сэрца трохмесячнага дзіцяці быў спынены на 3 гадзіны, аднак па сканчэнні гэтага часу яно забілася ўжо здаровым.\nДадзены выгляд хірургічнай карэкцыі СПС з'яўляецца надзвычай рэдкім і складаным. Штогод па ўсім свеце праводзіцца не больш за дзесятак такіх аперацый.


25 сакавік 2010, 14:33\nМіністэрства юстыцыі Беларусі падало пазоў у эканамічны суд СНД аб правамернасьці расейскага экспартнага мыта на нафтапрадукты і нафтахімічную сыравіну.\nПра гэта паведамляе прэсавая служба міністэрства юстыцыі Беларусі.\nАд 1 студзеня 2010 года на падставе тэлетайпаграмы першага намесьніка кіраўніка фэдэральнай мытнай службы Расеі прадукты перапрацоўкі нафты, у тым ліку нафтахімічная сыравіна для беларускіх прадпрыемстваў, якія пастаўляюцца з Расеі ў Беларусь, абкладаюцца вывазным мытам.\nРасейскі бок ня даў зразумелых прававых тлумачэньняў гэтым дзеяньням.\nАднак такія дзеяньні з расейскага боку, "сур'ёзна абцяжарылі, а па асобных пазыцыях – прывялі да поўнага спыненьня паставак такіх нафтапрадуктаў" на беларускія прадпрыемствы. Як далей гаворыцца ў паведамленьні, "па сутнасьці гэта азначае пагрозу поўнага спыненьня працы шэрагу буйнейшых прадпрыемстваў нафтахімічнага комплексу Беларусі".\nПытаньне аб правамернасьці і законнасьці падобных дзеяньняў Расеі неаднаразова абмяркоўвалася падчас перамоваў і кансультацый на ўсіх узроўнях, у тым ліку падчас пасяджэньня саюзнага савета міністраў 16 сакавіка 2010 года ў Берасьці. Аднак пакуль безвынікова.


Турыстычны брэнд Гродна з'яўляецца на вуліцах горада\nТурыстычны брэнд Гродна з’яўляецца на вуліцах горада\n17 студзеня 2020, 14:56\nПакуль новы турыстычны брэнд Гродна можна ўбачыць на прыпынку на вуліцы Астроўскага. Яго ўпрыгожылі 16 студзеня.\nУ аддзеле спорту і турызму Гродзенскага гарвыканкама распавялі, што ў Гродне прадоўжыцца работа па ўкараненні турыстычнага брэнда на вуліцы горада. Магчыма, выява брэнда з’явіцца на чарговых прыпынках, бігбордах і іншай вонкавай рэкламе ў Гродне.\nТурыстычны брэнд Гродна выбралі 24 кастрычніка ў гарвыканкаме. Усяго ў двух турах на суд журы і гараджан прадставілі паўсотні прапаноў. Члены журы аддалі перавагу праекту брэсцкай студыі “GRAFIT”. Некаторыя гродзенцы былі незадаволеныя выбарам і патрабавалі адмяніць вынікі конкурсу або правесці яго яшчэ раз. Але гарадскія ўлады ад абранага брэнда не адмовіліся і прадставілі яго афіцыйна ў снежні 2019 года.\nУ двары гандлёвага цэнтра ABC рыхтуюць вялікі роспіс з відамі старога Гродна\n11 жніўня 2017, 13:38\n24 студзеня 2020, 19:03\n22 студзеня 2020, 10:13\nКитайские власти нашли вакцину против коронавируса\nУ Гродне адкрылася піцэрыя з прамавугольнай піцай. Замовіць дастаўку змогуць не ўсе\n24 лютага 2020, 15:46\nПамежнікі затрымалі кантрабандыста ў гідракасцюме і маскхалаце\n24 лютага 2020, 15:42\nП’яны мужчына выйшаў на дарогу і кінуў знак у машыну\n24 лютага 2020, 15:22


09 сакавік 2000, 15:00\nСуседзі Чачні па каўказкім рэгіёне ўсё больш занепакоеныя. Па меры таго, як расейскія войскі глыбей прасоўваюцца ўглыб горнай часткі чачэнскай тэрыторыі, Грузія і Азербайджан апасаюцца быць уцягнутымі ў канфлікт. Пра гэта сёньня піша, у прыватнасьці, газэта “Financial Times”.\nАзербайджану і Грузіі, выглядае, ня ўдасца застацца ў баку ад чачэнскага канфлікту, нягледзячы на ўсе іх намаганьні, піша карэспандэнт газэты “Financial Times” Давід Штэрн. Паколькі зараз баявыя дзеяньні перамясьціліся у паўднёвыя горныя раёны, пазыцыі чачэнскіх байцоў апынуліся побач з грузінскай мяжою. Гэты напрамак стаў адзіным магчымым выхадам Чачні да зьнешняга сьвету не праз расейскую тэрыторыю.\nНядаўна ў сувязі з гэтым Арганізацыя Бясьпекі і Супрацоўніцтва ў Эўропе вырашыла павялічыць склад сваёй місіі, якая кантралюе сытуацыю ўздоўж 80-кілямэтровага адрэзку чачэна-грузінскай мяжы. Гэтая місія была арганізаваная летась у сьнежні па просьбе Грузіі, якая спадзявалася, што прысутнасьць міжнародных назіральнікаў дапаможа засьведчыць яе няўдзел у канфлікце.\nГазэта нагадвае, што раней Крэмль абвінаваціў за нібыта падтрымку чачэнскіх байцоў не толькі Грузію, але й Азербайджан. Так, расейскі міністар замежных справаў зрабіў спэцыяльную заяву ў сувязі з паведамленьнямі пра тое, што параненыя чачэнцы быццам лечацца ў баку. Міністар лічыць, што Азербайджан ня можа дазволіць выкарыстоўваць сваю тэрыторыю для падобных, як ён сказаў, антырасейскіх мэтаў.\nПрэзыдэнт Азербайджану Аліеў прызнаў, што некалькі параненых чачэнцаў перасяклі мяжу, аднак ён не ўдакладняе, ці гэта ўзброеныя байцы, ці мірныя грамадзяне. Па словах Аліева, не прыняць іх было б негуманным.\nЯк адзначае далей “Financial Times”, ключавую ролю ў стабільнасьці рэгіёну заходнія дыпляматы адводзяць Грузіі. Коратка кажучы – тое, што ў Грузіі, тое і на ўсім Каўказе. Хаця зараз Грузія адносна стабільная, застаюцца нявырашанымі канфлікты ў Абхазіі і Паўночнай Асэціі. Краіна мусіць падтрымліваць стасункі як з суседнім Азербайджанам, так і з Арменіяй. Тбілісі таксама працягвае сваю тонкую дыпляматычную гульню з расейскім калосам на поўначы, – і гэта яе найбольш істотны сусед.\nТак, зараз Грузія спрабуе дамовіцца пра закрыцьцё чатырох расейскіх базаў, разьмешчаных у патэнцыйна небясьпечных месцах рэспублікі. Дзьве з гэтых базаў – адна каля Тбілісі, а другая ў Абхазіі – як мяркуецца, павінны быць вызваленыя да сярэдзіны 2001 году. Прысутнасьць расейскіх войскаў да таго ж падмацоўвае некаторыя падазрэньні і крыўды – у прыватнасьці, наконт таго, што расейцы былі ўмяшаныя тут ў ранейшыя этнічныя канфлікты і, верагодна, мелі дачыненьне да спробы замаху на Шэварднадзе. Паводле выказваньня адной з крыніцаў газэты ў Грузіі, тут мяркуюць, што расейскія колы плянуюць дэстабілізацыйную кампанію ў рэгіёне, (цытата) “як толькі яны скончаць з Чачнёй, баімся, што возьмуцца за Грузію і Азербайджан”.\nТым ня менш, як прэзыдэнт Шэварднадзэ, так і прэзыдэнт Аліеў асьцярожныя ў выказваньнях адносна палітыкі Крамля. Абодва прэзідэнты, вярнуўшыся зь нядаўняй сустрэчы ў Маскве, вельмі станоўча выказаліся на карысьць супрацоўніцтва з Уладзімерам Пуціным.\nУ той жа час суседнія ўрады прымаюць захады з тым, каб зьберагчы рэгіён, як піша Давід Штэрн, ад шоку расейска-чачэнскай кампаніі. Так, асноўнай мэтай візыту ў Грузію турэцкага прэзыдэнта Сулеймана Дэмірэля стала прапанова стварыць пакт Каўказкай стабільнасьці па тыпу таго, як гэта было зроблена на Балканах.\nПаводле аўтара прапановы, удзельнікамі пакту павінны стаць таксама Расея, Злучаныя Штаты, Іран і Эўрапейскі Зьвяз. Адзін з турэцкіх палітыкаў пракамэнтаваў гэтыя намаганьні так: “ Мы ня можам пакінуць гэты рэгіён сам па сабе, калі мы хочам міру і супрацоўніцтва. Мы спрабуем давесьці Расеі: яна можа заставацца часткай гэтага рэгіёну, але датуль, дакуль ня будзе дабівацца тут гегемоніі. Гэта больш не яе агарод,” – заканчвае “Financial Times” цытатай турэцкага палітыка.


Мытні, мытнікі і мыты\n17 чэрвень 2005, 22:45\nВячаслаў Ракіцкі, Менск (эфір 16 чэрвеня) Новая перадача сэрыі “Беларуская Атлянтыда”. Удзельнічае археоляг Ніна Здановіч.\n(Вячаслаў Ракіцкі: ) “У наш час асабістае знаёмства падарожнага з любой краінай сьвету, на чым бы ты ні ехаў, пачынаецца з сустрэчы зь мясцовымі мытнікамі. Так узьнікае адчуваньне мяжы. Ці было даўней такое адчуваньне ў падарожнага, што трапляў на тэрыторыю цяперашняй Беларусі?”\n(Ніна Здановіч: ) “Пачынаючы з канца 15 стагодзьдзя, калі чалавек рухаўся вялікім гандлёвым шляхам, то так, бо на такім шляху ставіліся дзяржаўныя дамы — каморы або мытні”.\n(Ракіцкі: ) “Чаму менавіта напрыканцы 15 стагодзьдзя ўзьнікаюць мытні?”\n(Здановіч: ) “На мой погляд, прычынаў некалькі, і яны ўзаемазьвязаныя. Гэта ёсьць сьведчаньнем фармаваньня ўнутранага рынку, які трэба было абараняць, а значыць, ускосна сьведчыла пра фармаваньне цэнтралізаванай дзяржавы. Апошняй мытні давалі сродкі ў скарбніцу, а мясцовых гандляроў бараніла (часткова) ад канкурэнтаў”.\n(Ракіцкі: ) “Якім чынам усталёўваўся такі парадак?”\n(Здановіч: ) “Працэс, мабыць, быў паступовы. Зь цягам часу мытні зьявіліся на ўсіх галоўных гандлёвых шляхах (у Полацку, Віцебску, Вошы, Магілёве, Горадні, Берасьці, Дуброўне). Сумленны гандляр павінен быў на першай жа каморы заявіць колькасьць тавару, адкуль і куды, зь якой мэтай вязе, заплаціць за яго мыта і атрымаць квіток. У канечным пункце ён ізноў прад’яўляў яго на зьверку”.\n(Ракіцкі: ) “Як кантралявала гэты працэс дзяржава, і ці ўсе знаходзіліся ў аднолькавых умовах?”\n(Здановіч: ) “Дзяржава ў асобе Гаспадара ўсталёўвала памер мыта зь мясцовых купцоў за ўвоз або вываз тавараў за мяжу і з замежных купцоў за продаж тавару на мясцовых кірмашах ці транзыт празь яе. Прычым, апошнія з 1570 году плацілі падвойны кошт. Улада давала прывілеі і шляхецкаму саслоўю. Гэта было замацавана нават у Статуце ВКЛ 1588 году:\n“…шляхце ў тым панстве нашым даём тую вольнасьць... спушчаць, праводзіць і прадаваць добраахвотна з іх уласных гумнаў кожнаму яго работы праўдзівае яго збожжа, а не куплёнае, ад таго не павінна давацца мыта. Таксама і ад падвод шляхецкіх, якія з іх асабістымі рэчамі і збожжам ходзяць, ад якога ўсяго мыта і маставое не павінна брацца”.\n(Ракіцкі: ) “Такім чынам, шляхецкі стан быў гарантыяй бязмытнага правозу тавараў?”\n(Здановіч: ) “Не, шляхціч абавязкова павінен быў мець паперу, што пацьвярджала гэта: пад 1562 год Жыгімонт Аўгуст даў такі “ліст” Аўраму Кунцэвічу на правоз ягонага “тавару ляснога” (дрэва, клёпак і 30 лаштаў попелу) праз ковенскую камору да Гданьску — зьвяртаючыся ня толькі да мытнікаў камораў і прыкаморкаў, але “да князёў, паноў, ваяводаў, старастаў, княгіняў, паньяў, дзяржаўцаў, намесьніка, цівуноў, зямянаў, асабліва дваранаў, пасланым на выбіраньне пабораў” і да гданьскіх купцоў”.\n(Ракіцкі: ) “Такім чынам, гаспадаром камораў (мытняў) была дзяржава?”\n(Здановіч: ) “Па вялікім рахунку — так, але яна магла перадаваць у арэнду мытні прыватным асобам. Звычайна тэрмін арэнды — два-тры гады. Так, у 1562 годзе Жыгімонт Аўгуст аддаў усе каморы ў Жамойцкай зямлі тром берасьцейскім габрэям, а ў 1578 годзе менскі ваявода Сапега ўзяў у арэнду ўсе каморы і прыкаморкі ВКЛ. У гэтым праве арандатарам выдаваўся “ліст” з падрабязным апісаньнем умоваў арэнды”.\n(Ракіцкі: ) “У такім выпадку, ці была розьніца падарожнаму ці гандляру, у чыіх руках мытня? І якія абавязкі ўскладаліся на мытнікаў?”\n(Здановіч: ) “Пра гэта найлепш засьведчаць дакумэнты:\n“А хто здаўна за прывілеямі і лістамі нашымі мыта і маставое на іменьях сваіх бяруць, тыя на асабістыя сродкі свае... на дарогах гаці, масты, грэблі, равы напраўляці павінны. А дзе б хто мастоў, гацяў і грэбляў напраўленых ня меў, а для таго б пераезд быў цяжкі, а каму б на тых месцах шкода стала, таму той жа пан, хто мыта бярэ, вінен будзе шкоду кампэнсаваць і з накладам, што пацярпелы накладзе.\n…А старасты, дзяржаўцы і мытнікі нашыя, калі б таксама беручы мыта, дарог на іменьях нашых не напраўлялі, тады шкоду і дадатак таму, хто патрабуе яе, павінны будуць даплаціць”.\nЯк бачым, не рабілася розьніцы паміж абавязкамі мытнікаў дзяржаўных і арандатарамі, і для падарожнага асаблівай розьніцы не было, калі толькі не было злоўжываньняў. Хаця тэарэтычна яны былі магчымыя і з боку дзяржавы, і з боку арандатара (у выглядзе павелічэньня памеру мыта)”.\n(Ракіцкі: ) “Але ж гандляры таксама імкнуліся да сваёй выгоды, прымяняючы хітрыкі?”\n(Здановіч: ) “Дакумэнты фіксуюць і злоўжываньні з боку гандляроў. Прыкладам, мытнікі полацкага ваяводзтва ў 1765 годзе скардзіліся на маскоўскіх купцоў, што тыя, праяжджаючы праз Княства транзытам з апячатанымі вазамі, зрываюць гэтыя пячаткі і прадаюць тавары дарогаю, ня маючы на гэта права. Мытнікі просяць, каб мецілі ўсе маскоўскія тавары, каб пазьбегнуць такога.\nЯшчэ адзін сродак падману — розьніца ў мерах вагі і даўжыні нават у розных гарадах ВКЛ (вага 1 “каменя” магла адрозьнівацца на 2 кіляграмы)”.\n(Ракіцкі: ) “Якія захады рабіла дзяржава дзеля барацьбы з гэтым?”\n(Здановіч: ) “Прыкладна, як і цяпер, — вельмі жорсткія. Тады за парушэньні з купцоў замест мыта бралі “прамыта” — гэта значыць, канфіскоўвалі ўвесь тавар”.\n(Ракіцкі: ) “А ці можна было пазьбегнуць канфіскацыі — за хабар мытніку?”\n(Здановіч: ) “Дзяржава зрабіла так, што браць яго было нявыгадна мытніку, а гандляру ня мела сэнсу яго даваць: у выпадку выкрыцьця кантрабанднага тавару палова сканфіскаванага ішла “ў скарб”, а палова — мытніку”.\n(Ракіцкі: ) “І якое выйсьце знаходзілі тыя, хто не хацеў плаціць за тавар?”\n(Здановіч: ) “Яны знаходзілі абыходныя шляхі, у аб’езд мытняў. Найбольш непрыемнасьцяў у гэтым пляне рабілі дзяржаве мытні Полацкага ваяводзтва. Адсюль ішлі шляхі ў Ліфляндыю, у Курляндыю, у Прусію (у Рыгу, Крулявец, Гданьск) — самыя папулярныя гандлёвыя гарады, куды траплялі і купцы, што праяжджалі празь Берасьцейскую мытню. Наколькі гэта было актуальна, відаць з таго, што ў 1765 годзе для мытнікаў Полацкага ваяводзтва была напісаная своеасаблівая інструкцыя — пра шляхі, якімі кантрабандай пераяжджалі маскоўскія купцы па тэрыторыі сучаснай Віцебшчыны. Падрабязна пералічаныя вёскі з указаньнем адлегласьці і стану дарог і мастоў, празь якія праходзяць кантрабандысты. І паўсюдна — і ў Аршанскім павеце, і на Віцебскай мяжы — нязьменна шляхі праходзяць праз адну з “базавых” корчмаў”.\n(Ракіцкі: ) “Што ж перавозілі кантрабандысты? Што тады лічылася кантрабандным таварам?”\n(Здановіч: ) “У пераліку тавараў, прыкладам, з інструкцыі 1765 году, толькі аднойчы сустракаецца прыпіска — забаронены тавар (медзь і латунь у лістах). А, у прынцыпе, паводле асартымэнту розьніцы паміж “указаным” і кантрабандным таварам няма. Такім яго робіць факт правозу бяз мыта. Маскоўскія купцы папросту вазілі транзытам празь Віцебшчыну футра розных зьвяроў — туды, а адтуль — разнастайнае адзеньне ці дарагія тканіны.\n“Кантрабандным” любы тавар можа зрабіцца часова, з абставінаў, што вызначаецца дзяржаўнай забаронай з пэўных прычынаў. Прыкладам, такім таварам стала соль пры Сыгізмундзе II Аўгусьце (на пэўным шляху). Амаль увесь асартымэнт тавараў палачанаў і віцьбічаў пры Аляксею Міхайлавічу (грошы для казны патрэбныя)”.\n(Ракіцкі: ) “Як дзяржава змагалася з кантрабандыстамі?”\n(Здановіч: ) “Выяўляла шляхі, выстаўляла “стражу” па абыходных шляхах і базавых корчмах. Прыкладам, у Полацкім ваяводзтве найчасьцей фігуруюць карчма “Пустэльнік” на раздарожжы на Друю і Мартынаўская карчма каля Невелю”.\n(Ракіцкі: ) “Хто дапамагаў кантрабандыстам?”\n(Здановіч: ) “Безумоўна, мясцовыя жыхары. Для мясцовых гэта сродак зарабіць на перавозе (плату бралі з кожнага возу), пакарыстацца з тавару (таньнейшага). Часам у гэтым удзельнічалі і арандатары: так, ля мястэчка Ляды на маскоўскай мяжы менавіта гусінскі арандатар на лодках дапамагаў перавозіць тавар у Гусіна, дзе яго прадавалі, а сам употай прадаваў маскавітам гарэлку кадушкамі”.\n(Ракіцкі: ) “Што можна сказаць пра стаўленьне грамадзтва да асобы мытніка?”\n(Здановіч: ) “Пра гэта можна меркаваць па выказваньнях у дакумэнтах кшталту: “мытніцкае багацьце зьбірана зь людзкіх сьлёз”, “доўга нельга быць добрым на такой пасадзе”. Верагодна, такія адносіны з боку насельніцтва ёсьць гарантыяй таго, што дапамога кантрабандысту з боку людзей знойдзецца хутчэй, чым дапамога мытніку ў іхным выкрыцьці”.\n(Ракіцкі: ) “А жаданьне прадаваць, каб атрымліваць максымальны прыбытак, і ёсьць прычынаю невыкараняльнасьці кантрабандыстаў”.