Pawet: Кастравіцкія\nБеларуская Манон Ляско\nЖанчыны ў беларускай гісторыі і ў лідскай гісторыі адыгрывалі выключна важную ролю. Настолькі важную, што да энцыклапедыі "Вялікае Княства Літоўскае" ў двух тамах быў дададзены трэці том, у якім значнае месца было ўдзелена менавіта жанчынам. Вялі сябе нашыя жанчыны ў той гісторыі абсалютна парознаму і займалі ўсю этычную шкалу ад святой да куртызанкі. Пры гэтым кожная з іх мела сваю логіку, сваю волю або няволю паводзін.\nАсобнае месца займаюць і дзве Кастравіцкія Мялання і Анжаліка . Іх лёс у нечым падобны, у нечым розны, але ў свой час яны былі гераінямі шматлікіх свецкіх скандалаў, размоў і плётак. Пры гэтым еўрапейцы проста заблыталіся, дзе ў іх Мялання, а дзе Анжаліка, і гісторыі, звязаныя з адной Кастравіцкай, прыпісвалі другой і наадварот\nKostrowicki h. Bajbuza (in. Baybuza, Вуж), rodzina litewska z Wilenszczyzny, bioronca nazwisko od dobr Kostrowicze. W XIX stuleciu ich renku znajdowaly sien majontki ziemskie: Orniany i Doroszkowicze w pow. Wilenskim, Ostrowiec i Mozejkow Maly w pow. Lidzkim.\nГэты даволі блытаны запіс аб'ядноўвае ўсіх Кастравіцкіх. Блытаны, бо Дарашковічы гэта Дзісненскі павет, а Астравец гэта Ашмянскі павет, і валодалі імі розныя лініі Кастравіцкіх, якія аднак усе былі дальшымі ці бліжэйшымі сваякамі.\nФальварак Малое Мажэйкава ў другой палове 18 ст. быў куплены Самуэлем Кастравіцкім. Кастравіцкаму перайшлі Скрыбаўцы, Лебяда, Паперня, Гасцілаўцы, Бешанкі, Шпількі, Алежкаўцы, Зенаўцы, Царкоўцы, Гардоўцы, Мураванка. Першае дакладнае ўпамінанне пра валоданне Кастравіцкімі Малым Мажэйкавым адносіцца да 1784 г. і знаходзіцца ў апісанні Ішчалнскай парафіі Лідскага дэканата.\nКастравіцкі Ігнат сын Самуэля лідскі дэлегат у Віленскай радзе паўстання, лідскі камісар, генерал ВКЛ 1792, уладальнік Ваверкі. Удзельнік напалеонаўскіх паходаў. На радзіму не вярнуўся, рэшту жыцця пасля 1813 г. дажываў у Вене.\nСамуэль Ігнатавіч Кастравіцкі (17881859) пакінуў прыкметны след на Лідчыне. У Ваверцы на яго сродкі ў 1840 годзе быў пабудаваны адзін з лепшых мураваных касцёлаў з гіпсавымі скульптурамі на столі, дзве з якіх захаваліся і дагэтуль. Ён жа ў Паперні пабудаваў цудоўную канюшню з порцікам і каланадай, дзе трымаўся табун чыстакроўных арабскіх коней, атрыманых у пасаг яго жонкай Ганнай Залескай. Самуэль Кастравіцкі эміграваў у Вену, дзе ад бацькі застаўся палац, і заняўся выхаваннем і адукацыяй сваіх дачок Мяланні і Юліі ды сына Люцыяна.\nУнучка генерала Мялання Самуэлеўна. Лёс Мяланні Кастравіцкай суперрамантычны: адукаваная, вывучаўшая гісторыю, літаратуру, музыку, жывапіс, валодаўшая класічнымі і еўрапейскімі мовамі, здольная мастачка была прынята пры аўстрыйскім двары, знайходзілася ў бліжнім атачэнні жонкі Напалеона Банапарта Марыі Людвікі (1791-1847). У 18 гадоў зацяжарыла, па легендах ад Напалеона II (1811-1832). Сына выхоўвалі прэлаты Ватыкана. Імя яго засталося невядомым.\nЛёс Люцыяна Кастравіцкага (1816-1867) драматычна надломлены самадзяжаўнай волей. Калі ён вучыўся ў Парыжскай вайсковай акадэміі падчас візіту расейскага імператара Мікалая I яго прадставілі самадзержцу з найлепшымі пахваламі. Ці то Люцыян нагрубіў імператару, ці то быў прыняты за ўцекача, але па высачайшым загадзе пад аховай быў адпраўлены ў Расію пад нагляд без права выезду. Люцыян жыў у Паперні, жаніўся з Юзэфай Сіклюцкай. У іх нарадзілася трое сыноў і дачка. Меў велізарны масіў зямлі плошчаю ў 15750 гектараў: Паперня (3000 га), Ваверка (6000 га), Кавалі (3000 га), Касцянёва (3750 га), пазбягаў грамады і лічыўся дзіваком. Згодна з патрабаваннем жыўшага з Мяланняй ў Вене бацькі Люцыян спачатку прадаў Ваверку і Кавалі, затым каля 1860 г. прадаў Паперню за дзвесці тысяч рублёў золатам памешчыку Слізяню, праўда з правам выкупу на працягу ста гадоў. Сваім дзецям Люцыян пакінуў толькі Касцянёва.\nНаступнай Кастравіцкай, якая з'явілася ў Еўропе была Анжаліка дачка Міхала Самуэлевіча Кастравіцкага, якому разам з братамі, сасланымі ў Сібір за паўстанне 1863 года, належалі Дарашковічы і Арняны. Адзін з гэтых братоў Карусь Самуэлевіч Кастравіцкі, яго сына Казіміра Кастравіцкага мы ведаем як беларускага паэта Каруся Каганца. Менавіта ў гэтай лініі Кастравіцкіх Дарошкавічы і Арняны былі канфіскаваны. Арняны дасталіся расейскаму афіцэру Карпаву, пра што добра ведала Анжаліка.\nАнжаліка была далёкай сваячкай Мяланні, ведала пра яе, а еўрапейцы, як гаварылася, наогул іх блыталі, хаця Мялання была на пакаленне старэйшая за Анжаліку. Тым не менш рамантычны арэол з Мяланні распаўсюдзіўся на Анжаліку, і сын Анжалікі, слынны французкі паэт Гіём Апалінэр ахвотна падтрымліваў легенду, што той сын Напалеона ІІ і Кастравіцкай, імя якога невядома, гэта менавіта ён. Жартам ён падтрымліваў і легенду пра тое, што ён сын расейскага генерала, хаця каго ён меў на ўвазе, цяжка сказаць\nАвантурны характар і лад жыцця Анжалікі Кастравіцкай і рамантычны лёс Мяланні Кастравіцкай перапляліся ў свядомасці, чутках і плётках прадстаўнікоў еўрапейскіх свецкіх грамад, і абодва іхнія лёсы былі сплецены ў адзін лёс лёс такой беларускай Манон Ляско, жанчыны, якая кіравалася больш пачуццямі і жарсцямі, чым розумам.\nНевялікую інфармацыю пра Анжаліку Кастравіцкую можна выбраць з кнігі польскай даследчыцы Юліі Хартвіг "Апалінэр".\nЗ кнігі Юліі Хартвіг "Апалінэр"\nМадам Кастравіцкая дзякуючы Апалінэру ператварылася проста ў фантастычную постаць. Ніводны з любоўных раманаў яе сына не займаў так біёграфаў, як незалежны і незразумелы для француза лад жыцця яго маці, мацярынскія пачуцці якой да не вельмі вось, па яе меркаванні, удачлівага сына хісталіся паміж паблажлівасцю і гневам. Яна лічыць яго хлапчуком, гультаяватым і недастаткова ўпартым там, дзе справа датычыцца жыццёвага становішча; як бы там ні было, у якасці банкаўскага службоўца Вільгельм менавіта так называе Гіёма маці не прасоўваецца і не выяўляе ніякіх здольнасцяў. Яго запал да пісьменніцтва мадам Кастравіцкая лічыць проста кепскай схільнасцю, тым больш, што адгэтуль выцякаюць яго падазроныя знаёмствы з людзьмі, якія нагадвалі часцяком чаго хаваць даволі цёмных суб'ектаў. Нуда па ўстойлівым становішчы, жаданне зацвердзіцца і забяспечыць будучыню зразумелыя ў пажылой жанчыны, ранняя маладосць якой пачалася з даволі скандальных прыгод. Зусім яшчэ дзяўчынкай Анжаліка Кастравіцкая пры даволі драматычных акалічнасцях была прывезена бацькамі, Міхалам Костравіцкім і Джульетай Фларыяні, з радавога маёнтка пад Наваградкам у Рым. За ўдзел у студзеньскім паўстанні (1863) браты Міхала былі сасланы ў Сібір, а іх маёмасць падлягала канфіскацыі. Міхал Кастравіцкі, жанаты на італьянцы Джульеце Фларыяні, пазбег высылкі толькі дзякуючы ўцёкам на радзіму жонкі, дзе і пасяліўся з ёю і малагадовай дачкой у Рыме. Сіньёр дэ Кастравіцкі атрымлівае ў Ватыкане выдатную пасаду cameriere d'onore di cappa e spada, без цяжкасці ўваходзіць у колы шляхетнага і вельмі высакароднага італьянскага дваранства і арыстакратыі, а дачка Анжаліка трапляе ў адзін з лепшых монастырскіх пансіёнаў у Рыме, у Сакрэ Кёр, дзе абавязковай мовай была французская. Анжаліка належыць да ліку самых непаслухмяных выхаванак гэтага элегантнага манастыра. Свавольная, дэспатычная і наравістая, яна даводзіць сясцёр да роспачы сваімі паводзінамі, так што яе неаднаразова імкнуліся выправадзіць і адправіць да бацькі. Калі ж нарэшце гэта ўдалося, бацькі вырашаюць як мага хутчэй вывесці маладзенькую, бурнага тэмпераменту дзяўчыну ў свет, на першы баль, знайсці ёй прыймальнага кавалера і збыць на яго рукі гэты цяжкі, хоць і не пазбаўлены свайго хараства груз. Нажаль, задума гэтая ўдалася нават занадта. Не атрымаўся толькі шчаслівы шлюб, пра які так марылі сужонцы Кастравіцкія. Дзяўчына з першага позірку закахалася ў прыгожага і дасведчанага сэрцаеда афіцэра Франчэска Флуджы д'Аспермона, які быў удвая старэй за яе, атожылка шляхетнага італьянскага роду, за бліскучай кар'ерай якога вось ужо гадамі сачылі дамы з дочкамі на выданне. Каханне канчаецца свецкім скандалам. Закаханая спадарычня дае сябе выкрасці свайму спакусніку і некалькі гадоў вядзе з ім вандроўнае жыццё, спыняючыся ў розных гарадах Італіі і паўднёвай Францыі. Сувязь гэтая так ніколі і не будзе змацавана шлюбам, хоць праз два гады, у 1880 годзе, Анжаліка нараджае сына з некалькімі імёнамі Вільгельм Альбер Уладзімір Аляксандр Апалінар, які будзе хрышчаны ў адной з рымскіх цэркваў і запісаны ў кнігу без указання імя бацькі. Праз два гады нарадзіўся яшчэ адзін сын, Альбер, хутчэй за ўсё, ад таго ж самага бацькі, хоць некаторыя даследчыкі кідаюць на гэта далікатнае пытанне цень сумневу. Становішча маладой дзяўчыны, цяжкае з першай жа хвіліны, становіцца яшчэ цяжэйшым пасля нараджэння дзяцей. Можна толькі гадаць, ці спрабавала Анжаліка схіліць Франчэска ўзаконіць іх сувязь ці ганарліва чакала згоды сям'і Флуджы, якая змовай маўчання ахінула сувязь спакуслівага афіцэра з рудавалосай іншаземкай. Здаецца, Франчэска спрабавалі паслаць у далёкае вандраванне, але ён паціху звярнуў у нейкі порт, дзе яго чакала нашая Манон. Сувязь, гэтых двух незалежных характараў павінна была быць поўная патэтычных сцэн і часамі пякельных скандалаў. Анжаліка бывала страшная ў гневе, якога так баяўся потым яе дарослы сын. Тупат, ляпанне дзвярамі, крык на некалькіх мовах, потым дні расстання і нуды. То яны цягнуліся адзін да аднаго, то расставаліся, каб ізноў вярнуцца, поўныя гневу і кахання; перш чым дайшло да канчатковага разрыву, сувязь гэта доўжылася доўгія гады.\nТым часам сыны падрасталі; прабыўшы некалькі гадоў у Італіі, дзе прайшло іх ранняе дзяцінства, яны трапляюць у манастырскую школу ў Манака, потым у Канах і Ніцы. Абодва хлопчыкі, асвоіўшыся з манастырскім рэжымам, які так ненавідзела іх маці, выносяць яго без бунту інтэрнат замяняе ім дом, якога ў іх няма, забяспечвае правільны лад жыцця, што першым чынам неабходна ў дзяцінстве. Залічыць хлопчыкаў у цяжкадаступны ліцэй марыянітаў дапамагае брат Франчэска Флуджы Дом Рамарына, генеральны абат ордэна бенедыктынаў, як кажуць, улюбёнец ранейшага папы, Пия IX; ён жа, падчас знаходжання хлопчыкаў у манастыры, берэ іх пад неафіцыйную апеку. Так ужо з ранняга дзяцінства Вільгельм Кастравіцкі і яго брат Альбер жывуць у атмасферы недамоўленасці, сямейныя адносіны іх акружаны непранікальнай таямніцай, але выгоды і добрыя манеры, якія пануюць у ліцэі, ствараюць такія ўмовы, што выключнасць іх становішча толькі надае ім арыгінальнасці і пахвальна вылучае з асяроддзя выхаванцаў. Падобнае становішча настолькі спадабалася Вільгельму, што ўжо юнаком, ды што там, нават цалкам сталым чалавекам, ён будзе ахіляць сваё паходжанне таямнічасцю, робячы розныя намёкі і не аспрэчваючы нават самыя фантастычныя здагадкі, што ў нейкай ступені будзе спрыяць яго паэтычнай славе Падтрымка царкоўнага вяльможы ў дзяцінстве кладзе пачатак легендзе пра бацькукардынала, нейкі час нават пагаворвалі, што Апалінэр (скарыстанае для псеўданіма апошняе імя, дадзенае пры хрышчэнні) незаконны сын манакскага прынца, якому цікаўны збег акалічнасцяў! належаў дом на бульвары СенЖэрмен, дзе жыў Апалінэр апошнія гады свайго жыцця. Калі пры ім загаворвалі пра яго паходжанне, ён маўчаў ці смяяўся смехам, ахоўным, скептычным, што дазваляе думаць усё і не пацвярджае нічога. У аповядах яго, паўднёвых, буйных, жартаўлівых, дзе эрудыцыя змешвалася з выдумкай, так што фантазію часта немагчыма было адрозніць ад сапраўдных фактаў, мноства магчымасцяў для ўсякіх здагадак, нярэдка вельмі пахвальных для іх аўтара. Як і ўсе гарачыя апавядальнікі, Апалінэр не любіць, каб яго папракалі ў разыходжанні з праўдай. Калі ў лекцыі пра маладых паэтаў літаратурны крытык Жан Руайер публічна заявіў, што Апалінэр любіць містыфікацыю, той гнеўна падняўся, крыкнуўшы: "Гэта вы ўсе містыфікатары! Толькі я адзін не!" на што Руайер са спакоем адказаў: "Так на так і выходзіць".\nДа сямнаццаці гадоў, гэта значыць да канца ліцэя, Вільгельм Кастравіцкі знаходзіцца на поўдні Францыі, у Манака, Ніцы, а потым у Канах, у гарадах, дзе ўсе інтарэсы, любая здабыча, уся ўвага накіраваны па выгоды сезонных курортнікаў. Ніца зімовы салон Францыі, зіготкі золатам салон, аздоблены аднак не вельмі густоўна, у традыцыйным, жудасна пампезным стылі Другой імперыі. Сярод касмапалітычных насельнікаў раскошных гатэляў, размаўляўшых на ўсіх мовах свету і ўяўляўшых у зімовы перыяд усё самае элегантнае з ліку тытулаваных асоб і найбуйных міжнародных фінансавых тузоў, праходзіць выразная мяжа. Уся гэтая складаная гульня адасобленасці, непрыязнасці, пагарды да невысакароднага паходжання, з іншага ж боку, спробы пераадолець мяжу, якая адлучае імя і багацце ад збяднелага імені ці багацця без імені прычым лік камбінацый бясконцы гульня, якая знайшла сваё дакладнае адлюстраванне ў апісанні свецкага грамадства Бальбека ў Пруста, дыктуе і тут свае правілы.\nІ ў Манака, і ў Ніцы асноўную цікавасць выклікаюць казіно. Яны нібы тэатр з яго запалам, фарсавымі самагубствамі, нажаль незваротнымі па сваіх наступствах, роспаччу пасля страты маёмасці, сатысфакцыямі, абавязкамі, растратамі і пабочнымі кулуарнымі эпізодамі, які разыгрываюцца дробнымі камбінатарамі і ўсякага роду авантурнікамі і вынаходнікамі "найнадзейнейшай сістэмы гульні". Да ліку асобаў, якія рызыкоўна гуляюць у казіно як Манака, так і Ніцы, адносіцца маладая элегантная дама не то руская, не то полька, дакладна не вядома, якая валодае бездакорна французскай мовай, з завадовым, драпежным тварам, рудымі валасамі, вузкім ротам, буйным носам і рашучым паглядам. Даму гэтую завуць Анжаліка Кастравіцкая. Яе маленькая, але прыгожая постаць, багатыя туалеты і энергічныя рухі звяртаюць увагу заўсёднікаў, дырэкцыя казіно асцярожна наводзіць даведкі ў гатэлі, дзе спынілася маладая іншаземка. Сабраная інфармацыя дае мала. Прыбыла з Італіі, шмат падарожнічае, адкуль берэ грошы не вядома, але гэтак жа невядома і паходжанне сродкаў, на якія гуляюць сама меней тры чвэрці наведвальнікаў казіно. Стаўкі гэтая асоба робіць увогуле ж умераныя, гуляе без рызыкі, насцярожвае толькі яе настойлівасць і апантанасць, гуляе яна ўвесь час, заахвоціўшыся, усе вечары да позняй ночы праводзіць за зялёным сталом з рулеткай. Вяртаецца сюды рэгулярна кожны сезон, нібы клапатлівая экзатычная птушка. Праходзяць гады, і мадам Кастравіцкая, ужо вядомая зараз усім парцье, гардэробшчыкам і круп'е казіно Манака і МонтэКарла, неўзаметку, але ўсё няўхільней набывае адпаведную рэпутацыю. Аднойчы, невядома дакладна, як гэта здарылася і па якой прычыне, хтосьці сказаў пра яе: "Гэта прыгожая авантурніца", і ад гэтага эпітэта ўжо нельга было пазбавіцца. Ва ўсякім разе, калі сыны, выйшаўшы з ліцэя, з'язджаюць з Ніцы цягніком са старамодным паравозам з высокай трубой, маці іх, вытанчана, мабыць, нават занадта вытанчана, апранутая дама, у шэраперламутравым вэлюме і дарожным гарнітуры, прадставіць ім перад ад'ездам незнаёмага дагэтуль дзядзьку, які будзе аказваць ёй, як па прыездзе ў Парыж, так і некалькі наступных гадоў, клопат і ўвагу зусім не братэрскага характару. Новы дзядзечка носіць імя Вейль, гэта невысокі цёмнавалосы спадар з манерамі былога афіцэра, куды маладзей за мадам Кастравіцкую, заможны, ва ўсякім разе з сям'і, злучанай з біржай і банкамі, відавочна закаханы ў маці двух амаль дарослых сыноў. Менавіта дзякуючы спадару Вейлю некаторыя скурпулёзныя даследнікі прыпісваюць Апалінэру паўсеміцкае паходжанне, мяркуючы, што Вейль з'яўляецца яго бацькам. Здагадка гэта аспрэчваецца простым падлікам, з якога відаць, што ўяўнаму бацьку ў момант нараджэння сына было няпоўных дванаццаць гадоў. Але нішто не можа здзівіць таго, хто ў 1950 годзе пачуў у розных кафэ на СенЖермен, тых самых, дзе бываў Апалінэр перад Першай Сусветнай вайной і пасля вяртання з фронту, як там шэптам і з жахам распавядалі новы варыянт паходжання паэта: нібы ўстаноўлена, што ён ні больш ні менш усяго толькі сын свайго дзеда, які, пасля доўгай адсутнасці вярнуўшыся з Сібіры, страціўшы галаву ад прыгажосці ўласнай дачкі, здзейсніў страшны грэх крывезмяшання. Плёнам граху і быў Вільгельм Кастравіцкі, гэта значыць Апалінэр. У сваю чаргу адзін з польскіх пісьменнікаў вывеў выразную генеалогію Апалінэра ад Напалеона "Арляняці". Як бачым, апалінэраўская легенда ўсё яшчэ жывая і дае глебу для ўсё новых гіпотэз, нажаль, ва ўсіх у іх той недахоп, што іх немагчыма праверыць, затое найвялікая добрая якасць у іх маляўнічасці і падтрыманні цікавасці да біяграфіі паэта, які дапушчаў усе магчымыя варыянты, якія тычацца яго паходжання, пры ўмове, каб бацька, які прыпісваецца яму, быў асобай высокапастаўленай, адгэтуль добразычлівая згода нават на бацькукардынала. Можна падазраваць, што варыянт з бацькамдзедам пусцілі разам з клубамі чорнага дыму сюррэалісты, збіўшыся вакол століка ўжо пастарэлага, але Вельмі ўжо гэта нагадвае атмасферу тых гадоў. Верагодна, надакучыў ім афіцыйны глянец апалінэраўскай славы, яго пасмяротная акадэмізацыя і рахманае стаўленне крытыкаў да яго творчасці, вось яны і вырашылі пужнуць публіку анекдотамі з яго жыцця, каб выратаваць сюррэалістычны "гонар" аднаго са сваіх патронаў.\nДзяцінства і юнацтва, праведзеныя на Сяродземнаморскім узбярэжжы, сфармавалі Апалінэра тыповым паўднёўцам, нават у тыпе яго прыгажосці ёсць штосьці паўднёвае. Злучаны з Італіяй сувяззю крыві прымем гэтую тэзу, паколькі яе пацвярджаюць традыцыі, якія захоўваюцца ў родзе д'Аспермонаў, і дакументы, сабраныя Марсэлем Адэма успрымальны, уражлівы да атачаўшага яго пейзажу, фарбаў, пахаў ( "у мяне вельмі добры нюх і нюхальная памяць, часам воблака паху нагадвае мне вельмі аддаленыя рэчы, пра якія я б не памятаў, калі б іх не ўваскрэсіў раптам у маіх мазгах пах"); ён пачуваўся як дома ўсюды, куды заносіў яго лёс. Так, у спелым узросце ён лічыў сябе парыжанінам, пра што нярэдка з гонарам заяўляў, але паколькі поўдзень быў яго калыскай, там ён упершыню спазнаў жыццё і прыроду. З поўдня вынес Апалінэр паганскі, натуральны падыход да кахання, волю мовы, запал да бадзяжніцтва, шматлікія забабоны, цікавасць да вулічных спектакляў і цягу да выдатнага слова, цягу да канкрэтнасці разам з нудой па класічнасці, гэтак характэрныя для ўсёй яго паэзіі і для самых спелых тэарэтычных выказванняў. Славянскі пачатак паглыбіў у ім не адну з гэтых асаблівасцей, якія педанты маюць звычай называць недахопамі: нежаданне лічыцца з часам, абвостранае пачуццё гонару, ганарыстасць. Адгэтуль і паўночны сум, гэтая чорная нітка, якая цягнецца праз жыццё, і хісткі рытм роспачы, гэтак незвычайны ў гэтага дзіцяці са шчаслівым характарам, шчодра адоранага добрымі феямі дабрадзейнасцю даверу і перакананасцю ў сваёй удачлівай зорцы, перакананасцю, якая пасля бурных, але параўнальна кароткіх бур дазваляла яму кожны раз падымацца з дзіўнай сілай псіхічнага здароўя. "Хто ты, прыгнаны да нас вятрамі Скіфіі..."\nНазаўжды засталася ў яго і прыхільнасць да італьянскай кухні. Праславутае яго абжорства найсімпатычным чынам спалучалася з кулінарнымі спазнаннямі, якія знаходзяць належную ацэнку ў такой краіне, гэтак патрабавальнай у пытаннях, звязаных са страўнікам, як Францыя. Пацешная слабасць гэта патрабуе адмысловай увагі, гэтулькі крыецца ў ёй нечаканасцей і магчымасцей, ад варварскага пажырання апельсінаў з лупінай да ўмення адрозніваць ледзь улоўныя адценні ў соўсе, які рыхтуецца. Ён ведае ўсе выбітныя кухні свету і лепшай лічыць італьянскую, але адразу ж за ёю ставіць французскую, польскую, рускую і габрэйскую. Не выносіць ангельскай з яе крывавымі біфштэксамі і мятнымі соўсамі, зза гэтага ў яго нярэдка ўзнікаюць пацешныя сутычкі з Андрэ Біі, дбайным англаманам. Але да італьянскай кухні ў яго непаўторнае пачуццё: пры асабліва ўражлівых, інтымных кулінарных аказіях ён успамінае італьянскія ласункі, у якіх яму відавочна не адмаўлялі ў дзяцінстве, ды схільнасць да салодкага не пакінула яго і пазней, знаёмыя часта бачаць яго, як ён вяртаецца ў сваю кватэру на СенЖэрмен, нагружаны ласункамі, за якія прымаецца яшчэ па дарозе, надрываючы пакеты і кулёчкі. Але ўжо няма ў гэтых пакуначках былых анісавых цукерак, ад якіх адтапырваліся калісьці кішэні яго школьнай курткі, ні цудоўнай лапшы з мятай, ружай, цытрынай і ананасам, няма ні аладачак з персікамі, ні начыненых дуль, няма арэхаў у мёдзе і пахучага айвовага жэле. І ён пакорліва ўздыхае, аплаквае мінуўшчыну, хоць жыве яшчэ ў Францыі з бездакорнымі кулінарнымі традыцыямі, калі міндальныя пірожныя з Экса, монтэлімарская нуга і нармандскія пірожныя з садавіной у параўнанні з цяперашнімі былі проста на недасягальнай вышыні.\nМадам Кастравіцкая выяўляе сапраўды матчыну ўвагу да гэтага боку характару старэйшага сына. З таго моманту, калі яна пасяляецца ў Везінэ, старыя абшарніцкія традыцыі, успадкаваныя ёю па мужчынскай лініі, бяруць сваё. Дабраўшыся да сваёй гаспадаркі, яна пануе ў ёй, як панавалі яе энергічныя бабкі па бацьку на беларускіх землях, рондалем і шумоўкай заваёўваючы ўладу над домам, забіваючы пышнай правізіяй прасторныя каморы, скляпы і гарышчы. Эксцэнтрычны лад жыцця ані не замінае ёй удасканальвацца ў хатніх дабрадзейнасцях. Праўда, яна паліць, як стары драгун, п'е пагусарску, усё яшчэ неабыякавая да туалетаў і багатых убораў, але гэта ані не замінае варыць велізарнымі місамі варэнне, рыхтаваць батарэі марынадаў і сістэматычна пячы хатнія тарты. Так што, з'язджаючы з Везінэ, Апалінэр звычайна прыхоплівае з сабой некалькі слоікаў з любімым варэннем.\n"Не забудзься вярнуць слоікі!" нагадвае маці ў лісце. Калі ж здараецца прывезці з сабой госця, то і той пакідае хату, адораны харчамі "на дарогу". Гэты звычай выклікае ўсеагульнае здзіўленне сярод гасцей Апалінэра, тым больш, што нядзельная бяседа звычайна зацягваецца да самага ад'езду запрошаных. Толькі вось Апалінэр рэдка прыхоплівае з сабой сяброў. Ён асцерагаецца, што тыя не спадабаюцца маці, бо ўвогуле асцярогі гэтыя не пазбаўлены падстаў, паколькі маці неаднаразова перажывала зза яго кепскіх знаёмстваў, кепскага таварыства. Варта ўявіць сабе ў мадам Кастравіцкай хоць бы Альфрэда Жары! Ды тая выгнала б яго палкай за благія манеры (пра яе кажуць, што яна з палкай бегае за прыслугай, якую ўвесь час змяняе), абурылася б на яго за адно грэбаванне гастранамічнымі абрадамі, у яе з ежаю не жартуюць, ежа гэта рэч святая! Акрамя таго, запрашэнне сяброў у Везінэ мела той ценявы бок, што сямейная легенда ў нейкай меры падрывалася, сутыкнуўшыся з рэчаіснасцю. Да шчасця, рэчаіснасць гэтая была гэтак незвычайная і самабытная, што ўяўляла сабою сапраўдную выспу цудаў для агаламошанага госця. Апалінэр побач са сваёй грознай маці змяншаўся і прытухаў, паспешна рэціраваўся, яна ж, ва ўсёй велічы гаспадыні дома, апекавала ўсіх сабраных, карміла, паіла і забаўляла гутаркай.\nУ адным з лістоў да Мадлен Пажэс з фронту (Апалінэру ўжо тады было за трыццаць) ён так апіша сваё стаўленне да маці: "Увогуле то я вельмі люблю маму, і яна мяне, але славянскія рысы характару развіты ў ёй да такой ступені, што яна заўсёды будзе раўнаваць да кожнага, каго яе сын пакахае... Ты змушаеш мяне спехам, што амаль няветліва ў адносінах да мамы, растлумачыць факты, якія цяжка зразумець таму, хто не славянін, і якія паўтараюцца ва ўсіх славянскіх сем'ях... Я кажу табе гэта таму, што, пры ўсёй поўнасці сыноўскай любові і абсалютнай любові матчынай, маці мая не прымае ніякага ўдзелу ў маім жыцці, і добра ведае пра гэта: гэта выцякае з яе і майго характару, таму што, хоць у ёй няма ніякай цягі да літаратуры, асабліва да той, якой займаюся я, мы ўсё ж падобныя адно на аднаго, галоўным чынам зза нашага гонару, толькі яна неўтаймоўная, абсалютна неўтаймоўная, як гэта бывае толькі ў жанчын славянскага паходжання (чытай Дастоеўскага), і я магу жыць толькі ўдалечыні ад яе, а калі мы разам, яна абыходзіцца са мной як з дзевяцігадовым хлапчуком, пры аказіі яна магла б нават даць мне аплявуху, што я прыняў бы без супраціву, бо ні завошта на свеце не захацеў бы яе крыўдзіць, але я гэтак жа незалежны, як яна, так што не мог бы жыць разам з ёю. Яна занадта мяне любіць, а я гэтак жа люблю яе. Больш строгі характар майго брата дазваляе яму жыць з ёю пад адным дахам, ды і, паколькі ён не літаратар, маці яго паважае куды больш. Але маці мая, сама не падазраючы пра тое, паэт, як і я, і многае напісанае мной зыходзіць ад яе, ад таго, што яна кажа, нават, што думае".\nЯк бачна, стаўленне Апалінэра да маці вырастае ў яго жыцці да памераў праблемы, і такой, з якой нельга не лічыцца.\nНе шмат было абраннікаў, якія маглі переступіць парог дома ў Везінэ: Андрэ Сальман, Рэнэ Нікасія, адзіны калі верыць яго словам каму Апалінэр паказаў фатаграфію італьянскага афіцэра, сказаўшы: "Гэта мой бацька". Раз былі там нават Пікасо і Макс Жакоб (валасы ўстаюць дуба пры думцы пра гэта) і багаты юнак з залатой моладзі, прадстаўнік дацкага музея Петар Мадсен, якому ўдалося заваяваць адмысловую сімпатыю мадам Кастравіцкай. Тут адпаведную ролю мог адыграць яго непадробны, хоць і вельмі малады баронскі тытул! Ён жа і пакінуў кароткую, але пышную характарыстыку маці Апалінэра, якая робіць гонар як лапідарнасці яго пяра, так і бліскучай назіральнасці.\nАндрэ Сальман, запрошаны Апалінэрам за горад, з першай хвіліны быў падступна ўцягнуты ў падстроеную яму пастку. Паэт правёў яго ў вілу, ветліва прадставіў маці, пасля чаго, жалячыся на лютую мігрэнь, на цэлы дзень заваліўся ў пасцель, замкнуўшыся ў адным з пакояў. Злёгку агаломшаны, але як заўсёды ветлівы Сальман, заплюшчыўшы на імгненне вочы і ўручыўшы сябе добрым багам, увайшоў у клетку грознай, але пры добрай гаспадарцы ільвіцы, якая, кормячы і спяваючы, пратрымала яго ў гэтым бесперапынным стане гасціннасці амаль дванаццаць гадзін. Толькі познім вечарам ён, не атрымаўшы аўдыенцыі ва ўсё яшчэ хворага прыяцеля, адбыў, зразумела з традыцыйным скруткам пад пахай. Найвялікае ўражанне зрабіў на яго раскінуты ў адным з пакояў ханскі шацёр, пад якім падаваліся кава, тытунь і лікёры.\nПлётак пра мадам Костровіцкую захавалася за паўстагоддзя без ліку. Уладальнік вілы, якая здавалася ў Везінэ, скардзіўся, што яна самавольна ссекла дуб, які зацяняў нейкі з яе пакояў, і асушыла сажалку, асцерагаючыся вільготнасці. З жахам распавядаў ён, што яна піла чысты ром і віскі, ледзьледзь разведзены гарбатай. (Заўважце гарбатай!) Ён нават адважваўся сцвярджаць, што яна біла беднага Вейля, які неяк адкрыў яму дзверы ўвесь падрапаны, растлумачыўшы свой выгляд злым характарам малпачкі, якая жыла ў Везінэ. (У іх была яшчэ і малпа!) Уладальнік, абыходзячы вілу, са здзіўленнем убачыў у сталовай велізарны більярд і раскрытыя ламберные столікі, мэблю, даволі незвычайную для дробнабуржуазнога інтэр'еру. Як бачна, рызыка не пакідала мадам Кастравіцкую да старэчага ўзросту, з часам знікла толькі вонкавая пышнасць, элегантныя казіно змяніліся ігральнымі памяшканнямі паменш. Ужо падчас знаходжання ў Бельгіі, куды мадам Кастравіцкая вывезла сыноў на першыя вакацыі, забраўшы іх са школы, ёй па дакладна не ўстаноўленых прычынах было адмоўлена ў допуску ў клуб замежнікаў пры казіно ў Спа. Гэта было першая перасцярога, якая павінна была прымусіць мадам Кастравіцкую своечасова сысці са згубнага шляху рызыкі.\nВакацыі, праведзеныя ў Бельгіі, у невялікім городке Стаўло, адзін з самых зыркіх перыядаў у жыцці Апалінэра. Ён і яго брат Альбер жылі спачатку пад апекай дзядзькі Вейля, потым адны. Неаднаразова наведвалі яны маці ў Спа і Остэндзе, яна ж ніколі да іх не рвалася, захоўваючы для атачальных сваё матчынае інкогніта. Інкогніта вельмі спатрэбіцца па вяртанні хлопчыкаў у Парыж, дзе будзе ўзбуджана судовая справа супраць мадам Кастравіцкай, якая назвалася Вольгай Карпавай (цікава, што яна ўзяла імя рускага, якому царскі ўрад перадаў канфіскаваны ў Кастравіцкіх радавы маёнтак Арняны), зза неаплачанага рахунка за пражыванне яе непаўнагадовых сыноў, Вільгельма і Альбера, у пансіянаце ў Стаўло. Справа гэтая не пазбаўлена пікантнасці. Абодва хлопчыкі лічыліся ў Парыжы кузенамі мадам Карпавай, што тлумачыцца, відавочна, пытаннямі прыстойнасці (прысутнасць мсье Вейля!) і асцярогай перад бельгійскімі крэдыторамі.\nСправа скончыцца нічым, але ўвесь гэты прыкры інцыдэнт сведчыць аб сталых фінансавых цяжкасцях мадам Кастравіцкай і адсутнасці ў яе комплексаў там, дзе гаворка ідзе пра паўсядзённыя жыццёвыя абавязкі.\nУ Стаўло Вільгельм, ужо юнак, яму дзевятнаццаць, ён спрабуе заляцацца да дзяўчат і адмысловай увагай атачае прыгожую дачку тамтэйшага рэстаратара Мірэйр, самую прыгожую дзяўчыну ў горадзе. Вучнёўскія вершаваныя распачынанні (ён ужо адрукаваў адзін верш у Ніцы) становяцца тут сапраўднай паэзіяй, ствараецца цэлы цыкл вельмі неблагіх вершаў, прысвечаных Мірэйр, насычаных тонкім пачуццём і тым пышным адчуваннем атмасферы горада, якое будзе характэрна для будучыні Апалінэра. Мірэйр відавочна імпануюць заляцанні маладога замежніка, які славіцца ў Стаўло comte russo, рускім графам, старанна захоўвае яго вершы, і захавае, перавязаныя ружовай стужачкай, на ўсё жыццё, канец якога рамантычна і кранальна супадзе са смерцю паэта.\nСтаўло гэта першае сутыкненне Вільгельма Кастравіцкага з паўночнікамі. Востры, так добра знаёмы яму па Ніцы, пах часныку і аліўкавага алею саступае месца з'едліваму дыму, які цягнецца па рана адзначаных восенню наваколлях, цёмнавалосыя агнявыя дзяўчаты поўдня сплываюць удалячынь на барках памяці, на танцавальных вечарах у Стаўло яму працягваюць рукі светлыя, буйныя дзяўчаты, адны ружовыя, пульхныя фламандкі, якія пастаянна хіхікаюць, другія гнуткія і меланхалічныя, з блакітным затуманеным паглядам. Ён танчыць з імі, жартуе і лічыцца адным з самых элегантных юнакоў у горадзе. Па вечарах п'е са сталымі мужчынамі ў карчме піва і закусвае хрумсткай бульбай, у якой тут зусім іншы смак, чым на вузкіх вулічках старой Ніцы. Па грубіянскіх жартах, непатрабавальных анекдотах вучыцца ён новаму стылю захаплення жыццём старэчага ўзросту Тыляў Уленшпігеляў, якія выраслі на цяжкіх мучных стравах сярод халодных вятроў з паўночнага мора.\nПраходзіць лета, знаходжанне юнакоў у Стаўло зацягваецца да позняй восені. Уладальнік пансіяната цярпліва чакае платы за стравы, якіх не шкадуе для маладых людзей з выдатным апетытам, нават не падазраючы, што за іх ніколі не заплацяць. Аднойчы Вільгельм атрымлівае ад маці ліст з наказам паскладаць самыя каштоўныя рэчы і, не папярэдзіўшы гаспадара, выслізнуць з братам са Стаўло. Заданне адказнае і рызыкоўнае. Што скажа шаноўны ўладальнік пансіяната, мсье Канстан, як зловіць іх з валізкамі ў калідоры, калі яны будуць красціся да дзвярэй, яшчэ да таго як світанак зазірне ў вокны? З якім выглядам прыйдзецца вяртацца ад станцыі, дзе іх ведаюць усе і дзе з недаверам паставяцца да гэтага нечаканага рашэння з'ехаць адным, без дарослых? Пры думцы пра гэта ў юнакоў мурашкі прабягаюць па спіне. План, аднак, удаўся цудоўна. Браты пакідаюць дом незаўважанымі, пасля чаго, валакучы цяжкі багаж, цягнуцца да наступнай станцыі, адкуль без вялікіх цяжкасцяў перасякаюць на цягніку бельгійскафранцузскую мяжу. Але шаноўны мсье Канстан, уражаны такімі неджэнтльменскімі адносінамі, пачынае шукаць маладых уцекачоў, прыцягвае апекуноў да суда і выйграе справу, хоць грошай так і не атрымлівае.\nБельгійскі паэт Робер Гофен, які сабраў шмат матэрыялу пра бельгійскі перыяд і перыяд, звязаны з Ані, у біяграфіі Апалінэра, паспрабаваў завязаць перапіску з былымі ўладальнікамі пансіяната, дзе летам 1899 гады жылі браты Кастравіцкія. Уладальніка, якому было накіравана ліст, ужо не было ў жывых, адказаў яго сын Жан Канстан, які, як відаць па тоне ліста, успадкаваў ад бацькі ўсё яшчэ не ўцішаны сямейны гнеў і абурэнне ашуканцамі, якія не толькі пазбавілі старога Канстана належных яму грошай, але яшчэ і зрабілі пасмешышчам у вачах жыхароў мястэчка.\nАдразу ж пасля Другой Сусветнай вайны бельгійскія прыхільнікі паэта павесілі ў памяць пра знаходжанне Апалінэра ў Стаўло дошку з надпісам: "Досвіткам 5 кастрычніка 1899 года паэт Гіём Апалінэр пакінуў гэты дом, дзе пражыў частку сваёй маладосці". Як бачна, некаторыя дэталі, якія кампраметуюць паэта, затушаваны, а павагі цалкам досыць. Можна ўявіць, што сын Канстана не быў задаволены гэтымі ўшанаваннямі і не раз, сербануўшы піва, пагражаў палкай мемарыяльнай дошцы, якую ўмацавалі тут, ані не думаючы пра пацярпелых, а толькі шануючы крыўдніка, даўжніка і ўцекача. Няма справядлівасці на гэтым свеце! Дык вось, гэты мсье Канстан малодшы, зрэшты ўжо не вельмі малады, у адказ на ліст Робера Гафена выліўся наступнай эпісталой:\n"З жалем апавяшчаю Вас, што адзіная інфармацыя, якую я магу прадставіць пра шаноўнага мсье Апалінэра, абмяжоўваецца фактам, што гэтая ганебная асоба пасля трох месяцаў знаходжання ў маіх бацькоў знікла аднойчы ўначы на ангельскі манер, не заплаціўшы, што прымусіла маю бедную маці праліваць горкія слёзы. Вы толькі ўявіце: па меншай меры сто франкаў у 1899 годзе!\nВось Вам аблічча гэтага спадара, пра якога Вы збіраеце звесткі: самы звычайны ашуканец, і нічога больш! Тады як маецца гэтулькі прыстойных, сумленных бельгійцаў, якімі ніхто не думае пацікавіцца. Што да адрасу маёй сястры, то я не бачу падстаў давать яго, а перасылаю ёй Ваш ліст.\nЦяжка адмовіць у рацыі добрапрыстойнаму бельгійцу, выпадак быў даволі непрыемны. Малады паэт узяў гэта здарэнне за аснову літаратурнага твора, для юнацкай штучкі пад назвай "A la cloche de bois"  якая, як той казаў, ніколі не ўбачыла агнёў рампы.\nПрыехаўшы са Стаўло ў Парыж, браты Кастравіцкія пасяліліся з маці ў невялікай кватэры на вуліцы Амстэрдам, жывучы сціпла, нават часам залішне сціпла...\nМатэрыял скампанаваў, да беларускай мовы адаптаваў і да друку падрыхтаваў Станіслаў Суднік.\n Употай, цішком (франц.).


Cтаршы аналітык кампаніі “Альпары” Вадзім Іосуб распавядае пра сёняшнюю сітуацыя на валютным рынку краіны.\nБеларускі рубель працягвае ўмацоўваца ў адносінах да даляра і еўра. На таргах 9 кастрычніка рубель умацаваўся да кошыка валют на 0,12%. Даляр знізіўся адразу на 136 рублёў да 17.202 беларускіх, еўра патаннеў на 100 рублёў да 19.446 беларускіх. Расейскі рубель вырас на 1,87 да 279,85.\nВадзім Іосуб: Даляр і еўра ў апошнія дні патаннелі, але рубель даражэе. Тое, што адбываецца з далярам, – гэта выключна знешнія прычыны. Любыя канспіралагічныя версіі, што ўлады нешта робяць з курсам падчас выбараў, варта адкінуць. Вельмі моцна курс нашай валюты залежыць ад сусветных коштаў на нафту і ад кошту расейскага рубля. З мінулай пятніцы нафта даражэе. Нафта маркі Brent вырасла з 47 даляраў да 53,5 даляраў за барэль. Калі расце нафта, то падае даляр у Маскве. У апошнія дні ён знізіўся з 66,5 расейскіх рублёў за даляр да 61 рубля. Пры дзейсным рэжыме валютнага кошыка гэта аўтаматычна прыводзіць да таго, што і ў Беларусі даляр таннее. Пры гэтым ніякай заслугі беларускага рубля тут няма. Гэта не апошні ўмацоўваецца, а даляр стаў слабейшы.\nРР: Традыцыйнае пытанне абывацеля: што можна спрагназаваць пасля выбараў?\nВадзім Іосуб: Я ўпэўнены, што працягнецца плаўнае зніжэнне беларускага рубля да валютнага кошыка. А вось паводзіны даляра і еўра будуць залежыць ад знешніх фактараў. У першую чаргу, як ужо казаў, ад коштаў на нафту. А доўгатэрміновыя прагнозы тут нават і не зробіш. Для гэтага як мінімум трэба ведаць, як сябе будзе весці далей нафтавы рынак. На мой погляд, самы верагодны сцэнар, што кошты на нафту будуць вагацца прыкладна на тых узроўнях, на якіх яны былі апошнія месяцы – у дыяпазоне 45-55 даляраў за барэль. А калі так будзе, то ніякіх рэзкіх ваганняў і беларускага рубля чакаць не варта.\n“Байцу ў вышыванцы” ўручылі званне “Заслужанага майстра спорту”


Catholic.by - Пастырскае пасланне біскупа Пінскага Антонія Дзям’янкі перад пачаткам пілігрымкі ў санктуарый Каралевы Палесся ў Лагішыне\n03.08.2017 12:27 Catholic.by\nЗ нагоды 100-годдзя Фацімскіх аб’яўленняў і 20-й гадавіны\nкаранацыі абраза Маці Божай Лагішынскай\nДарагія браты і сёстры, умілаваная моладзь!\nМногія з вас знаходзяцца цяпер на канікулах, у адпусках і доўгачаканым адпачынку. Я прагну падзякаваць усім святарам, сёстрам законным, навучэнцам нашай Вышэйшай міждыяцэзіяльнай духоўнай семінарыі ў Пінску, свецкім катэхетам, настаўнікам і выхавацелям, а таксама аніматарам каталіцкіх рухаў і аб’яднанняў за ўклад, унесены ў справу фарміравання маладых сэрцаў. Я спадзяюся, што ваша праца ў духу Евангелля і дапамога бліжняму прынясуць багаты духоўны плён у сэрцах маладога пакалення, памножыць веру і любоў да нашай краіны. Прашу Вас, памятайце заўсёды пра Езуса, які штодня чакае чалавека ў сакрамэнце Эўхарыстыі. Памятайце пра Марыю, Яго Маці, якая заступаецца за вас перад Сынам у кожнай вашай патрэбе.\nУ гэтым годзе ва ўсім свеце адзначаецца 100-годдзе фацімскіх аб’яўленняў, у якіх Марыя заклікае да пакаяння і навяртання праз ружанцовую малітву і набажэнства першых суботаў месяца, каб Езус прабачыў нам нашыя грахі. Папа, св. Ян Павел ІІ, складаючы Маці Божай Фацімскай падзяку за выратаванне яго жыцця пасля замаху на плошчы Св. Пятра ў Рыме, нагадаў нам пра аб’яўленні 1917 г. Варта даведацца пра іх, бо ў аб’яўленнях Божая Маці звяртаецца да ўсяго свету, а гэта значыць — да цябе і да мяне, патрабуючы радыкальнай перамены жыцця і малітвы праз Яе заступніцтва.\nПапа Бэнэдыкт XVI падчас пілігрымкі ў Фаціму, 13 мая 2010 г., сказаў: «Памыляўся б той, хто сказаў бы, што місія Фацімы скончылася». Святы Айцец заахвоціў, каб фацімскае пасланне рэалізоўвалася вучнямі Хрыста. На сваім шляху, дарагія пілігрымы, вы будзеце шматразова звяртацца да слоў Маці Божай, як у духоўных чытаннях, так і ў штодзённых малітвах.\nАкрамя Марыі нашымі новымі заступнікамі перад Богам будуць новыя святыя Касцёла — фацімскія дзеці, Францішак і Гіяцынта, кананізаваныя папам Францішкам 13 мая 2017 г. Абвяшчаючы новых святых, папа Францішак сказаў: «Пад апекаю Марыі мы з’яўляемся ў свеце “вартаўнікамі світанку”, якія могуць сузіраць праўдзівае аблічча Езуса (…) і адкрыць маладое і прыгожае аблічча Касцёла, якое ззяе, калі ён місійны, гасцінны, свабодны, верны, бедны матэрыяльна і багаты любоўю”.\nУ дзень уваходу пешых пілігрымак з Бярозы і Баранавічаў да Каралевы Палесся ў Лагішыне вы маеце асаблівую магчымасць памаліцца праз заступніцтва Маці Божай. Гэта асаблівы дар, які павінны выкарыстаць усе пілігрымы.\nЛагішын, у сваю чаргу, святкуе 20-годдзе каранацыі цудоўнага абраза Маці Божай, Каралевы Палесся, папскімі каронамі, якія тады, у 1997 годзе, прыслаў св. Ян Павел ІІ. Я спадзяюся, што кожны з нас ведае і разумее ролю Марыі ў жыцці нашага палескага рэгіёну.\nАсаблівым часам і месцам, каб прыгадаць ролю Найсвяцейшай Маці ў нашым жыцці і аднавіць любоў да Бога, Марыі і чалавека, з’яўляецца пілігрымка да трону Лагішынскай Пані. У гэтым годзе з нашай дыяцэзіі ўжо ў дваццаць першы раз вырушаць пілігрымкі з Бярозы і Баранавічаў, у якіх будуць удзельнічаць пешыя пілігрымы і тыя, якія далучацца духоўна.\nЧас пілігрымавання — гэта час аднаўлення любові да нашай Маці. Заахвочваю Вас, дарагія дыяцэзіяне, да фізічнага альбо духоўнага пілігрымавання і ўзношвання малітвы праз заступніцтва Каралевы Палесся. Дэвіз сёлетняй пілігрымкі — «Пакаянне і навяртанне». Каб абвяшчаць Хрыста, трэба быць яго верагодным сведкам, трэба няспынна Яго пазнаваць, а перш за ўсё мець Яго ў сэрцы, рэгулярна прымаючы святую Камунію. Дапамогу пілігрымам у пазнаванні нашага Пана акажуць святары, як на шляху пілігрымкі, так і ў шматлікіх парафіях.\nПрынята казаць, што пілігрымка — гэта «час рэкалекцый у дарозе». І сапраўды, гэта чатырохдзённыя рэкалекцыі, падчас якіх мы не толькі робім фізічныя намаганні, ідучы каля 150 км, а перадусім перамагаем свае духоўныя слабасці. На пілігрымкавым шляху падарожных будуць суправаджаць святары, якія кожны дзень будуць цэлебраваць св. Імшу, праводзіць канферэнцыі, спавядаць, праводзіць разважанні, эўхарыстычныя адарацыі і несці іншую духоўную дапамогу. Падчас пілігрымкі вы можаце пазнаць свой сапраўдны характар, пабудаваць новыя знаёмствы, зведаць шмат дабра ад іншых і перажыць сітуацыі, падобныя да тых, што здараліся ў жыцці Святой Сям’і, якой у Бэтлееме не было дзе прытуліцца.\nТых, хто па розных прычынах не зможа пілігрымаваць фізічна, запрашаю прыняць духоўны ўдзел. Заахвочваю душпастыраў дыяцэзіі, каб у сваіх парафіях праводзілі ў гэты час малітоўныя сустрэчы, злучаныя са св. Імшой і малітваю за пілігрымаў, што ідуць да Каралевы Палесся. Такая форма вашага ўдзелу ў шматлікіх гарадах і вёсках Брэсцкай і Гомельскай абласцей будзе канкрэтным сведчаннем духоўнага пілігрымавання. Ваша малітва, пост і ахвяра дзеля пілігрымаў стане важнай духоўнай і матэрыяльнай падтрымкай удзельнікаў і арганізатараў пешых пілігрымак з Баранавічаў і Бярозы.\nМаліцеся ў гэты час аб новых пакліканнях у нашую Вышэйшую міждыяцэзіяльную духоўную семінарыю ў Пінску, аб пакліканнях да святарства, манаства і аб місійных пакліканнях з нашых парафіяльных супольнасцей. Памятайце пра свае сем’і, блізкія вашаму сэрцу, даручаючы іх Каралеве Палесся, Маці нашага Пана і Збаўцы Езуса Хрыста. Дзякуйце Богу за прыгожыя Марыйныя юбілеі, якія нам даводзіцца перажываць у гэтым годзе.\nЯк ваш біскуп, я перакананы, што такія формы пілігрымавання могуць прынесці прыгожы духоўны плён у вашым жыцці. Пілігрымуючы, падзякуем нашай Маці. Няхай гэты час паспрыяе перамене і навяртанню, каб мы сталі «жывой каронай Марыі».\nДарагая моладзь, браты і сёстры! Жадаю Вам добра і мудра правесці канікулы. Яшчэ раз заахвочваю да ўдзелу ў пілігрымцы і іншых душпастырскіх акцыях, якія дазваляюць не толькі адарвацца ад штодзённай мітусні, але таксама ўмацаваць вашу веру і любоў да Езуса і Марыі.\nСваім благаслаўленнем і малітвай я ахінаю арганізатараў, святароў, дабрачынцаў і пілігрымаў пешай пілігрымкі з Баранавічаў і Бярозы ў Лагішыін. Няхай Марыя, Каралева Палесся, вядзе Вас да Езуса.\nДа сустрэчы на пілігрымкавым шляху!\nПаважаныя святары няхай абвесцяць гэтае пасланне падчас кожнай св. Імшы ў нядзелю 6 жніўня і размесцяць яго тэкст на дошцы аб’яў перад касцёлам.\nАбноўлена 03.08.2017 12:29\n#Біскуп Антоні Дзям'янка (146)


Лепшыя 3D Сэкс Гульні – Онлайн Гульні Бясплатна Ххх\nЛепшыя 3D сэкс гульні гэта тое дзе вы адчуеце сапраўдную ХХХ гульню\nУ нас ёсць зусім новы сайт для вас, і гэта адзін з нашых самых смелых праектаў. Мы стварылі платформу, якая прапануе лепшы гульнявой вопыт для дарослых для тых, хто любіць надзвычай рэалістычныя гульні, з персанажамі, якія выглядаюць як порназоркі, калі вы глядзіце фільм. Усе гэтыя гульні свежыя і новыя, з той салодкай графікай HTML5, якая робіць усё настолькі рэалістычным як з дапамогай рухавічкоў рэндэрынгу, так і з дапамогай фізікі і рухавічкоў руху., Калекцыя, якую мы тут сабралі, бліжэй за ўсё падыходзіць да рэальных VR-порнагульням, і калі яны з'явяцца на рынку з правільным геймплэем, будзьце ўпэўненыя, што мы пакажам іх на нашым сайце.\nНаша калекцыя хардкорных порнагульняў ідзе з вялікай колькасцю гарачых дзеянняў. Ёсць усе віды фантазій, якімі вы можаце атрымліваць асалоду ад на нашым сайце. Мы паклапаціліся пра тое, каб дагадзіць усім, хто прыходзіць на Лепшыя 3D сэкс-гульні, і стварылі калекцыю, у якой прадстаўлены ўсе віды красунь ва ўсіх відах брудных сэксуальных прыгод. З аднаго боку, у нас ёсць гульні, якія ідуць з усімі відамі сэксуальных перагібаў, з якімі вы можаце эксперыментаваць. А з іншага боку, у нас ёсць рэалістычныя порнагульні з усімі вашымі фантазіямі, пачынаючы ад сямейных забароненых гісторый і заканчваючы ўсім, што вам падабаецца., Вы знойдзеце так шмат дзіўнага і неўтаймоўнага задавальнення на нашым сайце, і самае лепшае ў тым, што мы стварылі тут, - гэта тое, што ўсё ідзе бясплатна. Мы не просім ахвяраванняў; мы не б'ем вас платнымі сценамі, і мы нават не паказваем назойлівую рэкламу ці не просім Вас далучыцца да сайта перад гульнёй. Гэта проста бясплатная гульня з самымі рэалістычнымі персанажамі, якіх вы бачылі да гэтага часу.\nЛепшыя 3D сэкс гульні для ўсіх брудных перагібаў\nМы ідзем з самымі гарачымі хардкор-порнасайтамі ў Інтэрнэце, і гульні, якія мы паказваем, былі правераны, каб прапанаваць лепшы гульнявой вопыт. Па-першае, мы маем справу толькі з HTML5-гульняў на гэтым сайце. Гэта новае пакаленне гульняў дазваляе ствараць дзіўныя рэндэрынгу персанажаў. Нават святло і цені, якія адкідаюцца на сэксуальных цыпочек і вісячых хлопцаў з гэтай калекцыі, прымушаюць рэчы здавацца рэальнымі. Некаторыя з гэтых гульняў нават дазволяць вам наладзіць сваіх уласных персанажаў і трахаць іх так, як вы хочаце. Гэта ваш час, каб бліскаць з гэтай калекцыяй., Незалежна ад таго, чым вы займаецеся, вы знойдзеце ідэальную гульню для сваіх перагібаў.\nПерш за ўсё, у нас ёсць сэкс-сімулятары, якія з'яўляюцца гонарам нашага сайта. Мы прапануем некаторыя з самых складаных сімулятараў на дадзены момант, у якіх вы можаце гуляць як мужчына, так і жанчына, і ў якіх вы можаце займацца сэксам альбо з мужчынам, альбо з жанчынай. На сайце ёсць некалькі гульняў, якія таксама ідуць з опцыяй shemale, а гэта значыць, што вы ператворыце ўсіх цыпочек ў транс-красунь з масіўнымі жаночымі членамі. У той жа час у нас нават ёсць некалькі гей-сэкс-сімулятараў на сайце, якія напэўна очаруют ўсіх нашых гей-гульцоў і дапытлівых хлопцаў., Сярод гэтых сімулятараў вы таксама знойдзеце БДСМ гульні, у якіх вы можаце выпрабаваць дзеянне як гаспадара і гаспадыні і пакараць як жанчын, так і мужчын-рабоў. Мы адзін з нямногіх сайтаў, якія прапануюць БДСМ гульні з жаночым дамінаваннем у камплекце з рэалістычным ТГС і пеггинг дзеянняў.\nЎвасобіць фантазіі ў лепшых 3D сэкс гульні віртуальны свет\nУ нашай калекцыі таксама ёсць гульні, якія выканаюць усе вашыя гарэзныя фантазіі аб мамах, дочках, сёстрах, Сакратаркі, настаўніках і многае іншае. Нашы сямейныя порнагульні не толькі ідуць з гарачымі персанажамі, але і гісторыя ў іх таксама захапляльная. Гульні будуць трымаць вас на мяжы і прымусяць вас адчуць, што вы сапраўды збіраецеся трахнуць сваю мачыху або сваю новую гарачую сястру. Вы можаце быць кім заўгодна з нашай калекцыяй гульняў., Фантазіі аб настаўніцкіх сэкс-гульнях нашага сайта прымусяць вас адчуць сябе вучнем, які павінен з'есці шапіках, калі хоча здаць ўрок, або удачлівым настаўнікам, які атрымлівае магчымасць трахнуць вучаніц першага класа, якія закаханыя ў яго. У нас нават ёсць некалькі сімулятараў сэксуальнай жыцця і знаёмстваў, якія з'яўляюцца самымі інтэрактыўнымі гульнямі нашага сайта. Яны прыходзяць з гісторыямі, якія будуць мяняцца ў залежнасці ад вашых рашэнняў на працягу ўсёй гульні. У нас ёсць так шмат іншых фантазій і фетышаў, якія могуць быць выкананы на нашым сайце., У нас ёсць апладненне і цяжарныя порнагульні з рэалістычнымі будучымі матуля ў іх трэцім трыместры, трахал масіўнымі пеўнямі, у нас ёсць фетышысцкія гульні з нагамі і нават некаторыя раганосца і міжрасавыя гульні, якія падыходзяць для дам і пар.\nАбсалютна бясплатна ХХХ гульні без якіх-небудзь умоў\nКалі вы ўпершыню ўвойдзеце на наш сайт, вы пачнеце думаць, што ён нават не актыўны. Гэта таму, што вы не будзеце засыпаны ўсёй рэкламай, з якой вы працуеце. Мы не паказваем усплывальныя вокны на сайце і нават не паказваем рэкламу ў гульнях. У нас ёсць толькі некалькі банэраў тут і там, і ўсё. Як толькі вы трапіце на наш сайт, вы зможаце праглядзець нашу велізарную калекцыю, а затым пачаць гуляць. Усё вельмі проста. Вам не трэба будзе рэгістравацца на сайце, вам не трэба будзе нічога спампоўваць. Вам проста патрэбен браўзэр і доступ у Інтэрнэт., У той жа час наша новая гульнявая платформа прапануе крос-платформавую Сумяшчальнасць, так што дзе б вы ні знаходзіліся ці якое б прылада вам ні спатрэбілася, вы зможаце гуляць у нашы гульні. Мы паклапаціліся аб тым, каб гульні працавалі на кампутарах ўсіх відаў, тэлефонах і планшэтах незалежна ад таго, ці працуюць яны на iOS або Android. Такім чынам, калі вы гатовыя да неабмежаванай гульні ХХХ, бесперапынны paywalls рэкламы, усё, што вам трэба, гэта лепшы 3D сэкс гульні.


Рок-каранацыя: з ШОСам, але без Вольскага\nГалоўная » Навіны Беларусі » Рок-каранацыя: з ШОСам, але без Вольскага\nСёлета каранацыя прайшла без узнагароджаванняў: арганізатары вырашылі зладзіць гала-канцэрт, і сімвалічна лепшы альбом і лепшы гурт за апошнія 15 гадоў. Пасля праблем з пажарнай сігналізацыяй мерапрыемства перанеслася з канцэртнай залы «Мінск» у клуб «Рэактар». Тут, дарэчы, карані яшчэ адной спрэчкі – ці клубнае гэта мерапрыемства.\nРок-каранацыя ўжо некалькі гадоў, як перастала быць галоўнай рок-падзеяй краіны: недзе на пачатку нулявых яна з разраду «рок-фэст» паволі перайшла ў наступны, і стала традыцыяй. Прынамсі, спрэчкі на тэму рок-каранацыя «ўжо не тая», ці проста абноўленая – лепшы таму доказ. Гэта такі беларускі мініяцюрны Вудсток – толькі доўжыцца ён не тры дні, а чатыры гадзіны.\nПесню «Аўтарадыё» разам з NRM выканала Ірына Львова – праграмны дырэктар радыёстанцыі. Фота Сяргея Гудзіліна.\nСёлета каранацыя прайшла без узнагароджаванняў: арганізатары вырашылі зладзіць гала-канцэрт, і сімвалічна выбраць лепшы альбом і лепшы гурт за апошнія 15 гадоў. Пасля праблем з пажарнай сігналізацыяй мерапрыемства перанеслася з канцэртнай залы «Мінск» у клуб «Рэактар». Тут, дарэчы, карані яшчэ адной спрэчкі – ці клубнае гэта мерапрыемства.\nА клуб стварае сваеасаблівую рок-н-рольную атмасферу. З іншага боку, на каранацыю прыйшло чалавек 500. Хутчэй за ўсё праз тое, што не ва ўсіх знайшлася магчымасць змяніць планы, ды і абмен квіткоў заўжды адсейвае пэўную колькасць народу.\nВялі мерапрыемства Аляксандр Памідораў і Іна Кашырына. Калі Памідораў ужо заслужаны вядоўца, які, калі што, зможа выцягнуць усё мерапрыемства «на сабе», то спадарыня Кашырына, відаць, трошкі з іншай оперы – такую манеру весці канцэрт звыкла было б бачыць у філармоніі, але ніяк не на рок-канцэрце. Распачалося ўсё з выступу Drum Ecstasy – тры бубначы і гітарыст. Відаць менавіта так, з гучнай і адначасова цяжкай ноты і павінен пачынацца рок-фэст.\n«Крама» (дарэчы, самыя першыя рок-каралі) выдала класічную порцыю хард-блюзу, з традыцыйна моцнымі сола на губным гармоніку (дарэчы, у Беларусі вельмі рэдка сустракаецца). Публіка паспела расслабіцца пасля працоўнага дня і з задавальненнем падпявала Варашкевічу. Але тут і з’явілася тое адчуванне, якое трымалася першую гадзіну: як быццам бы прысутнічаеш не на рок-каранацыі, а на вечары памяці ў рокерскім разуменні такога панятку. Пасля «Крамы» на сцэну выйшлі Kriwi – чарговы склад гурта адначасова змешвае фолк-матывы, фанк, кабарэ, рок-н-рол, этніку ды і астатнія жанры. Вераніка Круглова цягам адной песні пераўтвараецца з Лайзы Мінэлі ў Бобі Макфэрына і наадварот.\nЗміцер Вайцюшкевіч, адразу ж пасля вітання, тройчы прамовіў: «ШОС!» І адбылася досыць нечаканая рэч – аўдыторыя адразу ж перамянілася: як быццам трапіўшы ў іншую энэргетычную плынь.\nВайцюшкевіч з акустычнай гітарай у момант пераплюнуў усіх папярэдніх выступоўцаў. Сольная акустыка – рэч увогуле спецыфічная для любога музыканта, але ўжо пасля першай песні (на словы Караткевіча), людзі адчулі каларыт менавіта той напаўпадпольнай рок-каранацыі, якую так хацелася б аднавіць. «Я нарадзіўся тут» (з ужо звыклымі словамі пра пецярбуржца Скарыну) спявалі хорам, а Вайцюшкевіч «узмацняў» рытм ШОСам.\nПіт Паўлаў адразу заявіў, што сёння прагучаць песні з новага альбому, які зараз пішацца. Асноўнае пытанне – хто будзе на альбоме адказным за вакал – такім чынам закрылася.\nВыступ NRM быў галоўнай інтрыгай мерапрыемства: як будзе гучаць гурт без Вольскага і ці варта лічыць такі гурт NRM. Некаторыя прынцыпова не пайшлі на каранацыю праз адсутнасць Вольскага.\nНовыя песні – меладычна гэта той жа NRM, а вось тэксты, якія Вольскі піша, скажам шчыра, лепей, у новай інкарнацыі гурта выглядаюць другаснымі. Песню «Аўтарадыё» разам з энэрэмаўцамі выканала Ірына Львова – праграмны дырэктар радыёстанцыі. Неўзабаве песня з’явіцца ў інтэрнэце. А вось «Тры чарапахі» прагучалі не так як раней, хаця ў музычным плане там нічога не змянілася. Толькі кожны радок цяпер спяваюць папалам Паўлаў і Дземідовіч. Але, што не дзіўна, публіка рэагавала станоўча – старыя песні самі па сабе горш не сталі, і хай спявае лепш Паўлаў, чым ніхто. Тым больш Лявон Вольскі зараз працуе з зусім іншай музыкай. Але вось пусты вакальны мікрафон, які стаяў пасярэдзіне сцэны ўвесь час нагадваў, што калісьці гэта быў іншы гурт. Хаця мелодыка і хітовасць класічнага NRMу засталася і ў новых песнях.\nNRM былі прызнаныя лепшым гуртом 15-годдзя, з лепшым альбомам за той жа перыяд. Але той гурт, які запісваў «Тры чарапахі» і той, які іх сёння выконваў – усё ж такі розныя.\nА народнымі героямі, як і ў мінулым годзе, сталі «Нейра Дзюбель». Яны ўжо даўно даказалі, што могуць дазволіць сабе ўсё: хоць запісваць і спяваць кавер-версіі Давіда Тіухманава. Усе гэтыя «Дзеці галактыкі» ўсё адно прагучаць так, як быццам іх напісаў Кулінковіч. Такое адчуванне, што ўсё шоў ладзілася выключна, каб сыграў гэты гурт: можна доўга апісваць, як літаральна за тры хвіліны «на вушы» падняўся ўвесь зал, як шаманіў са сцэны сагнуўшыся «пытальнікам» Кулінковіч, але\nАсабліва пасля досыць спрэчнага выступу класічнага беларускага рок-гурта «Сузор’е», якія хоць людзі вельмі заслужаныя, але трошкі заблукаўшыя ў часе. Адразу ж пасля выступлення «Нейра Дзюбель» на сцэну выйшла Кася Камоцкая і пад гітарны акампанемент Памідорава, праспявала песню «Мая краіна», у памяць Таццяны Сапач. У канцы песні ў рэшце рэшта зал пракрычаў «Жыве Беларусь», можна сказаць, на гэтым эмацыйная частка рок-каранацыі скончылася. Таму што нават «Палац» з лепшымі сваімі хітамі выглядаў пасля гэтага эмацыйнага ўсплёску трошкі блёкла. А «Без Білета», якія маюць вельмі мала дачынення да рок-музыкі, у асноўным толькі нагадалі, што цяперашняя рок-каранацыя – абсалютна іншая, як бы мы да гэтага не ставіліся.\nВядучыя «Рок-каранацыі» Іна Кашырына і Аляксандр Памідораў.\nАдкрылі канцэрт «Драм-Экстазі».\nВарашкевіч як пераможца першай рок-каранацыі граў старыя песні.\nПаэт Дранько-Майсюк падарыў Вераніцы Кругловай зборнік вершаў.\nЗміцер Вайцюшкевіч перад выступам прывітаў усіх воклічам «ШОС».\nN.R.M. без Лявона Вольскага.


Жыць і працаваць дастойна - Кировская районная газета\nАмаль 70 гадоў над нашай роднай Беларуссю мірнае неба. За гэты час ужо вырасла не адно пакаленне людзей, якія не бачылі і не зведалі жахаў вайны. Гады ліхалецця па-рознаму ўварваліся ў жыццё кожнага чалавека. Але агульнымі для ўсіх былі людскія пакуты і мільёны заўчасна абарваных жыццяў, незлічоныя матэрыяльныя страты, спаленыя гарады і вёскі…І сёння сярод нас жывуць тыя, у каго вайна забрала самую лепшую пару жыцця — дзяцінства. Сярод іх і кіраўчанін Мікалай Мікалаевіч Русецкі.\nНарадзіўся і вырас ён у в.Пацава Слабада ў маі 1930 года. Як і для многіх жыхароў нашай краіны, бесклапотныя гады яго дзяцінства скончыліся ў чэрвені 1941 года. Для яго, як і для тысяч іншых, кожны пражыты дзень успрымаўся ў той час як падарунак лёсу.\nАднойчы, халодным лістападаўскім днём 1943 года, братоў Мікалая і Васіля Русецкіх схапілі фашысты. Так яны апынуліся ў турме, дзе і знаходзіліся да чэрвеня 1944 года, калі наш раён быў вызвалены ад нямецка-фашысцкіх захопнікаў.\nПасля вайны Мікалай скончыў 6 класаў і ў 1948 годзе, пасля заканчэння курсаў трактарыстаў-шафёраў, уладкаваўся на работу ў Кіраўскую МТС. Разам з іншымі сваёй руплівай працай узнімаў з руін разбураную фашыстамі народную гаспадарку.\nУ сакавіку 1951 года Мікалай быў прызваны ў рады Савецкай Арміі. За тры гады службы зарэкамендаваў сябе дысцыплінаваным і адказным воінам. Прайшоў навучанне ў палкавой школе, атрымаў званне старшага сяржанта. Быў назначаны памочнікам камандзіра. Яго бацькі ад камандавання часці атрымалі шмат падзячных пісьмаў за выхаванне дастойнага грамадзяніна сваёй Айчыны.\nБольш за 22 гады свайго працоўнага жыцця, да выхаду на заслужаны адпачынак, прысвяціў Мікалай Русецкі працы ў Кіраўскай райсельгасхіміі, дзе быў брыгадзірам трактарнай брыгады.\nЗа добрасумленную і старанную працу Мікалай Мікалаевіч быў узнагароджаны ордэнам “Знак Пашаны”, медалямі “За доблесную працу” і “Ветэран працы”, а таксама шматлікімі ганаровымі граматамі раённых і абласных партыйных органаў, у тым ліку Ганаровай граматай Вярхоўнага Савета БССР. На працягу 10 год Мікалай Русецкі з’яўляўся старшынёй таварыскага суда, а таксама членам раённага ка-мітэта народнага кантролю.\nСа сваёй жонкай Нінай Пятроўнай яны пражылі больш за 48 год, аднак, на жаль, у 2002 годзе гаспадыні не стала. Разам яны выхавалі дзвюх дачок: Ларысу і Любоў. Акрамя таго, зараз радуюць дзядулю сваёй любоўю і клопатам тры ўнукі і тры праўнукі.\nУсё сваё свядомае жыццё Мікалай Мікалаевіч Русецкі імкнуўся жыць і працаваць як дастойны грамадзянін сваёй краіны. Ён і зараз, нягледзячы на ўзрост, вядзе актыўную работу па патрыятычным выхаванні моладзі.\n← Навагоднія падарункі ад дэпутата\nГоспошлина на транспорт →


На чым будць эканоміць беларусы, каб аплачваць камунальныя паслугі па новых тарыфах?\n01 сьнежань 2004, 18:06\nАльгерд Невяроўскі, Менск Ад 1 сьнежня рашэньнем ураду плата за тэхнічнае абслугоўваньне кватэраў падвышаная больш як на 22%. На чым будуць людзі эканоміць, каб аплаціць гэтыя камунальныя паслугі? Такое пытаньне мінакам на менскіх вуліцах задаваў наш карэспандэнт.\n(Карэспандэнт: ) “Ад 1 сьнежня плата за тэхнічнае абслугоўваньне кватэраў падвышаная больш як на 22%. Скажыце, на чым вы зьбіраецеся эканоміць, каб аплачваць гэтыя камунальныя паслугі?”\n(Спадарыня: ) “Ну вядома ж, на ежы. А на чым? На ежы. На чым яшчэ эканоміць, ужо больш няма на чым. Мы вельмі мала атрымліваем грошай, у нас малыя заробкі. І ўсё гэта вельмі цяжка, зімой вельмі цяжка. А што зробіш? Наш народ ня выйдзе на вуліцы й ня будзе там мітынгаваць”.\n(Пэнсіянэрка: ) “Гэта вельмі цяжкае пытаньне. На харчаваньні. Пэнсіі ўзрастаюць на 20%, а цэны на 30%. З кожным падвышэньнем толькі горш і горш становіцца”.\n(Спадар: ) “Я ня ведаю, я дастаткова зарабляю”.\n(Пэнсіянэр: ) “На ўсім я эканомлю, на ўсім без выключэньня. І не шыкоўна жыву”.\n(Пэнсіянэр: ) “На харчаваньні, больш няма на чым”.\n(Спадарыня: ) “Добрае пытаньне! Я буду намагацца зарабіць у іншым месцы, акрамя маёй асноўнай работы”.\n(Спадарыня: ) “Напэўна, на ежы, таму, што больш няма на чым эканоміць, і так на ўсім эканомім”.\n(Карэспандэнт: ) “А як вы ўвогуле ставіцеся да гэтых падвышэньняў?”\n(Спадарыня: ) “Ну як можна ставіцца да гэтых падвышэньняў? Адмоўна”.\n(Спадар: ) “Відаць, буду эканоміць на электрычнасьці і, хутчэй за ўсё, на вадзе. Гэта асноўныя паслугі, плату за якія можна рэальна зьнізіць, калі да гэтага пытаньня падысьці рацыянальна. А так з гэтымі камунальнымі паслугамі бяда”.\n(Спадарыня: ) “Асабліва эканоміць ня буду. Проста буду плаціць — колькі б ні вымагалі”.\n(Спадар: ) “Верагодней за ўсё, прыйдзецца ашчаджаць на прадуктах харчаваньня”.\n(Спадар: ) “Ну пэўна ж, на прадуктах. На чым яшчэ эканомяць нашыя людзі? На прадуктах, на дзецях, на малацэ, на адзеньні, на кнігах”.\n(Спадарыня: ) “Я думаю, больш за ўсё на вадзе, бо ў нас стаяць лічыльнікі, і на электрычнасьці”.\n(Дзяўчына: ) “Я не аплачваю камунальных паслугаў, таму гэта не мае праблемы”.\n(Спадар: ) “На чым зьбіраемся эканоміць? Вы ведаеце, нават ня ведаю, няма на чым эканоміць. Трэба лепш, каб урад эканоміку падымаў”.\n(Спадар: ) “На ежы, а на чым яшчэ застаецца? Вельмі дрэнна стаўлюся да гэтага падвышэньня. Але я ня п’ю, не палю, тама няма на чым эканоміць”.


17 кастрычнік 2007, 11:57\nВіталь Цыганкоў, Менск Эўрапейскі Зьвяз прыпыніў абмежаваньні на ўезд узбэцкіх чыноўнікаў, уведзеныя ў сувязі з адмовай Узбэкістану дапусьціць міжнароднае расьсьледаваньне падзеяў у Андыжане. Пры якіх умовах могуць быць зьнятыя ўязныя санкцыі супраць беларускіх кіраўнікоў? Наколькі эфэктыўная тактыка крокаў насустрач, якую прымяняе Эўразьвяз у дачыненьні да аўтарытарных рэжымаў? Што для Эўропы важней – інтарэсы альбо каштоўнасьці? Гэтыя ды іншыя пытаньні абмяркоўваюць у перадачы “Экспэртыза Свабоды” старшыня зарэгістраванага ў Польшчы Беларускага Шуманаўскага таварыства Ігар Лялькоў і рэдактар газэты “Новы час” Аляксей Кароль\nЦыганкоў: “Прыпыненьне санкцыяў супраць узбэцкіх чыноўнікаў можа даць пэўны прыклад беларускаму кіраўніцтву. Аказваецца, санкцыі могуць ня толькі ўводзіць, але і здымаць. Гэтыя дні ў Менску знаходзіцца спэцыяльны дакладчык у справах Беларусі палітычнага камітэту Парлямэнцкай асамблеі Рады Эўропы (ПАРЭ) Андрэа Рыгоні. Аналітыкі сьцьвярджаюць, што адносна лібэральныя паводзіны беларускіх ўладаў падчас “Эўрапейскага маршу”, неразгон гэтай акцыі – гэта рэвэранс у бок Эўропы. Ці павінны эўрапейскія структуры рабіць нейкі крок у адказ?”\n“Пэўныя колы гатовыя ісьці на саступкі Менску”\nКароль: “Індульгенцыя чыноўнікам – гэта неабходная мера, ва ўсе часы яна рабілася для падтрымкі нейкай ўнутранай апазыцыйнай тэндэнцыі. У нашым беларускім выпадку – тэндэнцыі да рэформаў.\nЦі пойдуць Менск і Эўразьвяз на далейшыя саступкі? Мяркую, што мяжа Эўропай вызначаная. Яны сыходзяць з двух крытэраў – уласных інтарэсаў і прынцыповых каштоўнасьцяў. Ня думаю, што Эўропа адыдзе ад сваіх прынцыповых каштоўнасьцяў і пойдзе на саступкі без выкананьня хаця б аднаго галоўнага пункту з 12 прапановаў Эўразьвязу – гэта вызваленьне палітычных вязьняў”\nЦыганкоў: “Спадар Кароль гаворыць пра стратэгічнае стаўленьне. Зразумела, што Менск на некія радыкальныя рэформы палітычнай сыстэмы ісьці ня можа і ня хоча. Але ў тактычным сэнсе – зрабіць маленькі крок насустрач? Ці не магчыма такое разьвіцьцё падзеяў зараз з улікам, што Менск пачынае перамовы па газу з Масквой і хацеў бы, каб Эўразьвяз быў як мінімум нэўтральным назіральнікам?”\nЛялькоў: “Менск і так лічыць, што ён пайшоў на значныя саступкі Эўропе. Той самы неразгон “Эўрапейскага маршу”, прынцыповая згода на адкрыцьцё прадстаўніцтва Эўракамісіі ў Беларусі. Афіцыйныя ўлады лічаць гэтыя крокі цалкам дастатковымі, каб чакаць нейкіх крокаў у адказ.\nЯк на гэта адрэагуе Эўропа, мне сказаць вельмі цяжка. Не аднойчы ўжо казалася і пісалася, што, на жаль, Эўразьвяз ня мае на сёньняшні дзень адзінай зьнешняй палітыкі, у тым ліку да Беларусі. Там ёсьць розныя плыні, у тым ліку тыя, якія гатовыя ісьці на пэўную лібэралізацыю стасункаў з афіцыйным Менскам. Баюся, што спадар Рыгоні, які зараз знаходзіцца ў Менску, якраз ёсьць прадстаўніком гэтых колаў, назавем іх “галубамі”, якія гатовыя ісьці на саступкі Менску. Якая тэндэнцыя пераможа ўнутры Эўразьвязу зараз вельмі цяжка сказаць”\nЦыганкоў: “Нагадаю, што санкцыі Эўразьвязу пакуль дзейнічаюць супраць шэрагу высокіх беларускіх чыноўнікаў. Пры якіх варыянтаў, пры якім разьвіцьці падзеяў гэтыя санкцыі могуць быць зьнятыя?”\n“Рэжыму больш важна магчымасьць атрымліваць крэдыты”\nКароль: “Думаю, што пры пэўным зруху да эканамічнай лібэралізацыі, і пры вызваленьні Казуліна ды іншых палітычных вязьняў. І гэта мог быць знак, які спрыяў бы ўзмацненьню ўнутры кіроўнага лягеру тэндэнцыяў да рэформаў, якія, як яны адчуваюць, патрэбныя. Што тычыцца лібэралізму адносна Эўрапейскага маршу, то гэта таксама праява тэндэнцыяў унутры намэнклятурнага кола. Там ёсьць групоўкі, настроеныя, скажам так, праэўрапейскі. Таму пэўны станоўчы сэнс у магчымасьці адмены санкцыяў ёсьць”.\nЛялькоў: “Калі мы пачалі гаварыць пра магчымае зьняцьцё візавых абмежаваньняў супраць беларускіх чыноўнікаў, думаю, што Эўропа пачакае з такім крокам да парлямэнцкіх выбараў 2008 году. Якраз, мяркую, цяпер унутры кіроўнага беларускага лягеру праходзяць дыскусіі, як правесьці гэтыя выбары – ці паводле звыклага сцэнару ці даць нейкі сыгналь Эўропе, што магчымыя зьмены.\nДумаю, што рэжыму на сёньня больш важна адліга ў эканамічных дачыненьнях, магчымасьць атрымліваць крэдыты. Улада стаіць перад небясьпекай таго, што магчымыя сур’ёзныя эканамічныя цяжкасьці, якія могуць выклікаць сацыяльную напружанасьць. Таму дэманстрацыя магчымай лібэралізацыя. Гэткая прынада для Эўропы будзе выкарыстоўвацца ўвесь час, а мяжой стануць выбары 2008 году”.\nЦыганкоў: “Пра гэта якраз і гаварыў Аляксандар Лукашэнка на сваёй прэсавай канфэрэнцыі з расейскімі журналістамі, што Беларусь гатовая ісьці на самае шырокая супрацоўніцтва з Эўропай у эканамічнай і энэргетычнай сфэрах, але ня бачыць прарываў у палітычным супрацоўніцтве. Ці можа Эўропа прыняць такія правілы гульні і не зьвяртаць вялікую ўвагу на палітычныя пытаньні?”\nКароль: “Я думаю, што гэта выключана. Пазыцыя на дэмакратычныя каштоўнасьці ў адносінах з Беларусьсю вызначана даволі цьвёрда. Гэтыя ўмовы Эўропа магла б прыняць ужо даўно – пайсьці на эканамічнае супрацоўніцтва без палітычных пытаньняў, але гэта не адбылося да сёньняшняга дня. І думаю, што не адбудзецца”\nЦыганкоў: “Інтарэсы і каштоўнасьці. Што будзе пераважаць і што павінна пераважаць у эўрапейскай палітыцы да Беларусі?”\nЛялькоў: “Калі казаць пра тое, што павінна – то натуральна, адказ адназначны: каштоўнасьці. Але тут ёсьць небясьпека ціску на палітыкаў з боку эўрапейскага бізнэсу, які зацікаўлены ў засваеньні аднаго з найменш засвоеных у Эўропе рынкаў – беларускага. Італія ўжо дала крэдыт Беларсі, аўстрыйская напаўдзяржаўная кампанія купіла Velcom, Я думаю, што гэтыя тэндэнцыя будуць працягвацца. Калі палітычныя ўлады зашмат залежыць ад бізнэсу (у кожнай краіне Эўропы па-свойму), то такая паўзучая нармалізацыя эканамічных стасункаў пры захаваньні палітычнай напружанасьці можа адбывацца.”\nСкасаваньне візавых санкцыяў: “за” і “супраць” 16.10.07\nРэвэрансы Менску ў бок Захаду скончацца па перамовах з Масквой аб газе? 16.10.07


16-18 лютага 2022 году ў Рыме адбылася міжнародная літургічна-кананічная канферэнцыя прадстаўнікоў Усходніх Каталіцкіх Цэркваў. Яна была прымеркавана да 25-годдзя выхаду Інструкцыі па прымяненьні літургічных нормаў Кодэксу канонаў Усходніх Цэркваў. ...\nДругі дзень пілігрымкі на Кіпр, 3 сьнежня 2021 году, Папа Рымскі Францішак распачаў з візіту ветлівасьці да Архібіскупа Кіпрскага Хрызастома ІІ і сустрэчы з Сінодам Кіпрскай Праваслаўнай Царквы — паведамляе Vatican News. ...\nЗ 4 па 8 верасьня 2021 году паралельна з 52-м Міжнародным Еўхарыстычным кангрэсам у Будапешце адбылася штогадовая Сустрэча ўсходніх каталіцкіх біскупаў Еўропы, якая праходзіла пры падтрымцы Рады біскупскіх канферэнцыяў Еўропы. Сёлета яна аднавіла сваю дзейнасьць пасьля вымушанага пераносу леташняга мерапрыемства праз надзвычайную сітуацыю, выкліканую пандэміяй COVID-19. ...\nВа ўрачыстасьць Найсьвяцейшай Тройцы Папа Францішак нагадаў пра пакліканьне вернікаў да адзінства, якое нараджаецца з любові і павінна быць адметнай рысай хрысьціянаў, — паведамляе Беларуская рэдакцыя парталу Vatican News. ...\nРазважаньне над Словам Божым, пра нашае жыцьцё, дзень сёньняшні і будучае ды пра ўзнагароду за выкананьне запаведзяў беларускага грэка-каталіцкага сьвятара з Бельгіі а. Івана Майсейчыка. ...\nПра славянскіх апосталаў — настаўнікаў сьвятых Кірылу і Мятода і пра энцыкліку Яна Паўла ІІ «Slavorum Apostoli» расказвае грэка-каталіцкі сьвятар з Менску а. Яўген Усошын. ...\nПапа Рымскі Францішак скіраваў сьпецыяльны ліст да кардынала Курта Коха, старшыні Папскай Рады па спрыяньні еднасьці хрысьціянаў, з нагоды 25-годдзя энцыклікі «Ut unum sint» сьв. Яна Паўла ІІ — паведамляе Vatican News. ...\n30 траўня 2020 году ў санктуарыюме Маці Божай Коданьскай у Кодані над Бугам адбылося разьвітаньне са знакамітым багасловам-экуменістам, знаўцам духоўнай спадчыны старажытнай Русі і хрысьціянскага Ўсходу айцом Вацлавам Грыневічам, OMI. ...\nАпостальскі Візітатар для грэка-католікаў Беларусі Архімандрыт Сяргей (Гаек) накіраваў вернікам сваё пастырскае пасланьне з нагодны сьвята Ўваскрасеньня Хрыстовага, якое сёлета сьвяткуецца ў складаных умовах пандэміі каранавірусу. ...\nВатыканскі прэс-цэнтар 25 сакавіка 2020 году распаўсюдзіў дакументы двух ватыканскіх дыкастэрыяў, кампетэнтных у сферы адпраўленьня літургіі ў Каталіцкай Царкве, якія ўтрымліваюць інструкцыі і рэкамендацыі адносна правядзеньня набажэнстваў Вялікага тыдня і Вялікадня ва ўмовах абмежавальных захадаў, што былі ўведзены ў сьвеце для прадухіленьня распаўсюджваньня каранавіруснай інфекцыі — паведамляе Vatican news. ...\nПадчас пандэміі ў сьвеце, выкліканай каранавірусам, якая ўжо забрала тысячы жыцьцяў, прапануем беларускім вернікам маліцца адмысловай малітвай — Малітвай падчас згубнай пошасьці. Яна была перакладзеная на беларускую мову з царкоўнаславянскай, паводле старога ўніяцкага трэбніка. ...\n«Роля Ўсходніх Каталіцкіх Цэркваў у кантэксьце экуменічных адносінаў: паміж душпастырскім служэньнем і дыпламатыяй» — такой была тэма дакладу кардынала П’етра Параліна, Дзяржаўнага сакратара Сьвятога Пасаду, на Сустрэчы ўсходніх каталіцкіх ярархаў Еўропы, якая адбылася ў Рыме 12—14 верасьня 2019 году. ...\nРымскі Архірэй працягнуў цыкл катэхезаў, прысьвечаных малітве «Ойча наш», — паведамляе беларуская рэдакцыя Vatican News. Гэтым разам ён засяродзіў увагу на яе перадапошнім радку «ня ўводзь нас у спакусу». ...\nЗа сваё жыцьцё я бачыў аж надта шмат людзей, што пры любой нагодзе казалі, як моцна яны любяць Бога, але пры гэтым вельмі мала сустракаў такіх, што любілі бы таксама і сабе падобных... Піша душпастыр беларускай грэка-каталіцкай парафіі ў Антвэрпэне (Бельгія) а. Іван Майсейчык. ...\n2 лютага (15 лютага — паводле юльянскага календара) вернікі адзначаюць сьвята Сустрэчы Госпада нашага Ісуса Хрыста, ці Грамніцы. Сьвятар Беларускай Грэка-Каталіцкай Царквы з Горадні а. Андрэй Крот распавядае пра сэнс гэтага, аднаго з двунадзясятых сьвятаў Усходняй Царквы. ...\nПарах грэка-каталіцкіх парафіяў Уваскрэсеньня Хрыстовага і Хрыста Збаўцы ў Віцебску, протапрасьвітар Зьміцер Грышан у інтэрв’ю праваабарончаму сайту «Віцебская вясна» распавёў пра Берасьцейскую унію, адраджэньне Беларускай Грэка-Каталіцкай Царквы, крыўды на Апостальскую Сталіцу, пра свае захапленьні і сваю вялікую сям’ю. Ніжэй прапануем гэты матэрыял. ...\nУ Рыме ярархі славянскіх Грэка-Каталіцкіх Цэркваў адзначылі 1150-годдзе першай Літургіі на царкоўнаславянскай мове, паведамляе Сакратарыят Зьверхніка УГКЦ у Рыме. ...\nНядзеля сьвятых айцоў I Усяленскага Сабору\nНа ютрані: Ян 21.1-14;\nДз 20.16-18, 28-36; Ян 17.1-13


Безопасность мужчин в женских руках. Интервью с инженером по охране труда и технике безопасности ОАО «Мурава» Ниной Гавра — Пружаны. Погода в Пружанах. Районные будни. Раённыя буднi\nІнжынер па ахове працы і тэхніцы бяспекі ААТ «Мурава» Ніна Іванаўна Гаўра — адна з нямногіх жанчын, якія займаюць падобныя пасады ў сельгаспрадпрыемствах раёна. Яна, як кажуць, «мясцовая»: нарадзілася ў вёсцы Мурава ў сям’і, дзе выхоўвалася трое дзяцей. Бацька працаваў у тагачасным калгасе імя Калініна будаўніком, а маці — свінаркай.\nЗакончыла Мураўскую СШ толькі з дзвюма «чацвёркамі» ў атэстаце (па пяцібальнай сістэме, зразумела).\nПадчас вучобы праяўляліся схільнасці да дакладных навук: ёй вельмі падабаліся фізіка і матэматыка, задачы па геаметрыі. Таму пасля школы дзяўчына вырашыла паступаць у Беларускі інстытут механізацыі сельскай гаспадаркі. Выбрала спецыяльнасць «аўтаматызацыя птушкаводства», але… не набрала неабходнай колькасці балаў і не прайшла па конкурсу.\nНіна не апусціла рукі пры першай няўдачы, вырашыла ў гэтым жа інстытуце набываць прафесію інжынера-механіка без адрыву ад вытворчасці. А сама пайшла працаваць у родную гаспадарку. Спачатку была лабаранткай на МТФ «Навасёлкі», а неўзабаве яе перавялі нарміроўшчыцай.\nЯк цяпер успамінае Ніна Іванаўна, вучыцца па такой мужчынскай спецыяльнасці было даволі няпроста. У групе было ўсяго толькі дзве дзяўчыны. А самым складаным прадметам аказалася для студэнткі начартальная геаметрыя. Але дзяўчына справілася са складанасцямі, атрымала вышэйшую адукацыю і набыла спецыяльнасць інжынера-механіка.\nУ 1981 годзе Ніна Іванаўна заняла ў калгасе пасаду інжынера па ахове працы і тэхніцы бяспекі. А яшчэ праз год выйшла замуж за Міхаіла Гаўру, хлопца з суседняй вёскі Ізбіцы, які ў той час працаваў аграномам у гаспадарцы Брэсцкага раёна, з‘ехала да мужа. Але праз некаторы час маладая сям’я вярнулася на малую радзіму, атрымала жыллё і работу.\nЗ таго часу непрыкметна праляцела больш за трыццаць гадоў. Ніна Іванаўна так і працягвае займацца аховай працы ў ААТ «Мурава». Увогуле клопатаў у яе хапае. Яна сама праводзіць раніцай медасведчанне вадзіцеляў і механізатараў перад выездам з мехдвара. Важнае месца займае атэстацыя рабочых месцаў. У таварыстве з 2009 года ўведзена сістэма кіравання аховай працы. Ніна Іванаўна адказвае таксама за пажарную і экалагічную бяспеку.\nЗа ўвесь перыяд яе работы сустракалася толькі з двума выпадкамі траўматызму з трагічным зыходам, але, зразумела, падобныя няшчасці памятаюцца больш, чым дні і гады безаварыйнай, стабільнай працы. Па словах Ніны Іванаўны, самы небяспечны час у плане траўматызму — гэта перыяд пасяўной, нарыхтоўкі кармоў, уборкі збожжавых і цукровых буракоў. У тым, што ў ААТ «Мурава» ўсе гэтыя работы праходзяць спакойна, безумоўна, вялікая заслуга інжынера па ахове працы і тэхніцы бяспекі.\nАглядаючыся назад, Ніна Іванаўна лічыць, што пражытыя гады можна лічыць шчаслівымі. І не толькі ў працоўным плане. Разам з мужам выгадавалі сына і дачку. Падрастаюць двое ўнукаў.\n— Дапамога дарослым па гаспадарцы. Вельмі любіла працаваць разам з бабуляй.\n— Кім марылі стаць у дзяцінстве?\n— У раннім дзяцінстве хацелася стаць настаўніцай.\n— Слухацца дарослых. Паважаць працу на зямлі.\n— Матэматыка і фізіка.\n— Гэта вёска Мурава, дзе я нарадзілася. Да гэтага часу захавалася бацькоўская хата.\n— На патрэбы сваіх дзяцей.\n— Вядома ж, лета.\n— Сава ці жаўрук?\n— Штодзень падымаюся ў 5.30 гадзін, таму лічу, што жаўрук.\n— Аддаю перавагу кнізе.\n— Любімы занятак у вольны час?\n— Праца на агародзе. Кансерваванне з агародніны і садавіны.\n— Леў Талстой.\n— Аддаю перавагу беламу колеру.\n— Больш люблю дарыць.\nПредыдущая записьПочему на дорогах страдают дети и как это исправить? Тревожная статистика и по Пружанскому району\nСледующая записьВ Кринице прошел районный этап проекта «Властелин села». На область едет семья Гайдук с ОАО «Ружаны-Агро»


Мінск паведаміць Маскве аб рашэнні па расійскіх вайсковых аб'ектах у Беларусі\nПра сваё рашэнне па пытанні падаўжэння тэрмінаў арэнды беларускі бок павінен пісьмова паведаміць Маскве за год да заканчэння тэрміну Дагавораў, заключаных у... 05.06.2020, Sputnik Беларусь\nнавіны , бяспека, масква, мінск\n© Sputnik / Виктор ТолочкоНа вучэннях Захад-2017\nПра сваё рашэнне па пытанні падаўжэння тэрмінаў арэнды беларускі бок павінен пісьмова паведаміць Маскве за год да заканчэння тэрміну Дагавораў, заключаных у 1995 годзе.\nМІНСК, 5 чэр - Sputnik. Пытанне умоў далейшага знаходжання расійскіх ваенных аб'ектаў на тэрыторыі Беларусі праходзіць працэдуру ўнутрыдзяржаўнага ўзгаднення.\n"Канчатковае рашэнне будзе прынята ўрадам Рэспублікі Беларусь", - паведамілі ў міністэрстве абароны Беларусі.\nПа сутнасці прынятага рашэння расійскі бок будзе паінфармаваны ў рабочым парадку.\nМіж тым, паводле інфармацыі крыніцы Sputnik Беларусь, абодва бакі настроены на пралангацыю пагадненняў 1995 года.\nУ 1995 годзе Беларусь і Расія падпісалі міжурадавыя пагадненні аб парадку выкарыстання радыёвузла "Баранавічы" сістэмы папярэджання аб ракетным нападзе (размешчаны ў Ганцавічах) і аб парадку выкарыстання і ўтрымання радыёстанцыі Вілейка (занальны пункт сувязі ВМФ РФ). Абодва пагадненні застаюцца ў сіле на працягу 25 гадоў і могуць падаўжацца па пісьмовай дамоўленасці бакоў.\nАсобны радыётэхнічны вузел "Ганцавічы" размешчаны ў 48 км ад горада Баранавічы. Там знаходзіцца радыёлакацыйная станцыя (РЛС) тыпу "Волга", стварэнне якой пачалося яшчэ ў 1981 годзе. Затым будаўніцтва было закансервавана.\nРаботы па дабудоўцы РЛС і ўвядзенні яе ў эксплуатацыю былі актывізаваныя пасля страты двух радыёлакацыйных станцый на вузле ў Скрундэ (Латвія). У 2002 годзе станцыя была прынята ў баявы склад Касмічных войскаў, а ў 2003 годзе пастаўлена на баявое дзяжурства ў Сістэме папярэджання аб ракетным нападзе РФ. У сваім сектары адказнасці (120 градусаў па азімуце) яна забяспечвае выяўленне пускаў балістычных ракет, сачэньне за касмічнымі аб'ектамі і кантроль над раёнамі патрулявання падводных лодак краін НАТА ў Паўночнай Атлантыцы і Нарвежскім моры на далёкасцях да 5 тысяч кіламетраў.\nУвядзенне гэтага ваеннага аб'екта ў эксплуатацыю дазволіла аднавіць адзінае радыёлакацыйнае поле на заходнім і паўночна-заходнім напрамках. У адпаведнасці з двухбаковым расійска-беларускім пагадненнем ад 1995 года тэрмін яе арэнды складае 25 гадоў. Плошча тэрыторыі аб'екта складае больш за 200 га.\n43-ці вузел сувязі "Вілейка" размешчаны ў Мінскай вобласці. Гэта занальны пункт сувязі Ваенна-марскога флоту Расіі (звышдліннахвалёвага радыёстанцыя "Антэй"). Ён быў адкрыты яшчэ ў 1964 годзе з мэтай забеспячэння сувязі Цэнтральнага вузла сувязі ВМФ з ракетнымі падводнымі крэйсерамі стратэгічнага прызначэння, якія знаходзяцца пад вадой.Арэнда гэтага ваеннага аб'екта ажыццяўляецца на аснове падпісанага ў студзені 1995 гады двухбаковага пагаднення аб парадку выкарыстання і ўтрымання вузла сувязі "Вілейка". Плошча тэрыторыі аб'екта складае 650 га.\nБрацтва не прадаецца\nУ свой час амерыканцы прапаноўвалі Беларусі 10 мільярдаў долараў за ліквідацыю на беларускай зямлі расійскай РЛС. Прэзідэнт Аляксандр Лукашэнка адказаў, што брацтва з Расіяй не прадаецца.\nНа пачатку жніўня 2018 года Мінабароны Беларусі паведаміла, што Мінск і Масква павінны вызначыцца з рашэннем па пытанні падаўжэння тэрмінаў арэнды Расіяй двух ваенных аб'ектаў на тэрыторыі рэспублікі да 6 чэрвеня 2020 года. Як ўдакладняў сакратарыят Савета бяспекі рэспублікі, тэрмін дзеяння адпаведных пагадненняў сканчаецца 7 чэрвеня 2021 года.\nУ снежні 2018 года беларускі лідар Аляксандр Лукашэнка заяўляў, што "нават пытанне не ставіць" аб аплаце арэнды вайсковых аб'ектаў РФ, паводле яго слоў, Масква плаціць за гэта Мінску "нуль рублёў і нуль капеек". Пазней, у сакавіку 2019 года, ён казаў, што Мінск не будзе і надалей браць грошы за размяшчэнне двух ваенных аб'ектаў РФ у Беларусі, нават нягледзячы на супярэчнасці з Масквой у эканамічнай сферы.


Вентыляцыя каналізацыі ў прыватных дамах - Падручнік сантэхніка\nШматпавярховыя гарадскія дома праектуюцца высакакласнымі інжынерамі, таму і вентыляцыя каналізацыі там выканана з захаваннем усіх нормаў. У індывідуальным будаўніцтве кожны сам сабе рэжысёр і каналізацыйная вентыляцыя ў прыватным доме можа быць прымацаваная належным чынам з памылкамі, што прыводзіць да з'яўлення ўстойлівага непрыемнага паху ў памяшканнях і нават паступлення ў дом атрутных газаў, здольных нанесці шкоду здароўю. Каб пазбегнуць такіх казусаў, трэба выконваць нескладаныя правілы.\nНавошта ўладкоўваць вентыляцыю\nЯкі б ні была канструкцыя сістэмы, вентыляцыйныя прыстасаванні ёй у любым выпадку неабходныя. Любы сантэхнічны агрэгат, звязаны з каналізацыйнай сістэмай, у цяперашні час мае сіфон з вадзяным засаўкай. Калі ўключыць у доме пару кранаў, то нічога страшнага не здарыцца. Але ў выпадку, калі адначасова зліваецца вялікая колькасць вадкасці, магчымыя праблемы.\nТут ўступаюць у дзеянне элементарныя законы фізікі. Выкажам здагадку, вы спускаеце ваду з ваннай і адначасова скарысталіся туалетам. У гэтым выпадку вялікая верагоднасць суцэльнага запаўнення ўсяго аб'ёму трубы, у выніку чаго ў сістэме ствараецца разраджаная атмасфера і ўзнікае эфект поршневага помпы. Прасцей кажучы, з-за перападу ціску ваду з усіх сіфонаў, наяўных у доме, можа засмактала ў трубы.\nУ выніку вадзяной затвор адсутнічае і ў памяшканне пачне бесперашкодна паступаць паветра з каналізацыйных труб. У дамах выкарыстоўваюць аўтаномныя сэптыкі, часта такі эфект узнікае падчас адпампоўвання самага сэптыка, так як пры запаўненні ёмістасці, частка трубавай разводкі таксама запаўняецца вадкасцю.\nВажна: непрыемны пах з'яўляецца не адзінай праблемай у дадзеным выпадку. У выніку працэсаў закісання прадуктаў жыццядзейнасці, у вялікіх колькасцях можа вылучацца серавадарод, метан і іншыя атрутныя газы, што ўжо ўяўляе сур'ёзную небяспеку для жыцця.\nАсноўныя моманты ўладкавання\nВентыляцыя з каналізацыйных труб сваімі рукамі ўладкоўваецца дастаткова проста, інструкцыя даступная практычна любому добраму гаспадару, таму, хто ўмее звяртацца з інструментам на побытавым узроўні. Радуе ў дадзеным выпадку яшчэ і тое, што цана на большасць вузлоў і злучэнняў цалкам прымальны.\nПатрабаванні да вентыляцыі\nФанаў сістэмы традыцыйна лічацца найбольш надзейнымі, але і яны ў разе не захавання нарматываў БНіП не гарантуюць стоадсоткавай абароненасці.\nНе палохайцеся, гэтыя патрабаванні досыць простыя.\nСама фанаў труба выводзіцца на дах, дзе пажадана, каб яна ўзвышалася над каньком. Калі дах спадзістая, то верхні зрэз дастаткова падняць на вышыню каля паўметра. Але для двухсхільным, востраканцовай даху спецыялісты рэкамендуюць выводзіць зрэз на вышыню да 1м. Гэта выклікана моцнымі турбулентным патокамі ў легкадумнае надвор'е.\nКаб пахі з сістэмы скразняком ня занесла назад у дом праз фортачкі, адлегласць ад трубы да бліжэйшага акна павінна быць не менш за 4м.\nФанаў выснову робіцца такога ж дыяметра, як і сама сістэма, у вузлавой кропцы на выхадзе з дому.\nВентыляцыя з каналізацыйных труб у прыватным доме не павінна выходзіць адным пакетам разам з агульнай, бытавой вентыляцыйнай сістэмай. Калі існуе штучны прыток, то ён павінен размяшчацца на супрацьлеглым баку даху.\nЯк ужо згадвалася раней, у сцёкавых канструкцыях могуць утварацца гаручыя газы, таму па правілах пажарнай бяспекі фанаў выснову павінен размяшчацца на супрацьлеглай часткі даху або на адлегласці не меней 2м ад печкавай трубы, калі такая маецца.\nНа большай частцы тэрыторыі нашай радзімы даволі суровыя зімы, таму дэфлектар на зрэз трубы ўсталёўваць не рэкамендуецца. З-за пастаяннай, падвышанай вільготнасці, зімой дэфлектар можа замерзнуць і блакаваць паступленне паветра.\nФанаў трубу, па ўсёй яе даўжыні да самага даху варта ўцяпліць, каб узімку не замярзаў кандэнсат.\nАптымальным варыянтам для ўладкавання фанаў вентыляцыі з'яўляецца выкарыстанне каналізацыйных ПВХ труб.\nУ дадзеным выпадку яны валодаюць істотнымі перавагамі.\nВырабы з ПВХ дастаткова лёгкія. Па сутнасці, такую разводку можа змантаваць сваімі рукамі адзін чалавек, плюс нагрузка на апорныя канструкцыі будынка будзе мізэрнай.\nАсартымент такога тавару і фурнітуры да яго ўражвае сваёй разнастайнасцю. У вас не ўзнікне цяжкасцяў пры ўладкаванні нават самай складанай канструкцыі.\nПластык, як вядома, матэрыял даўгавечны і што не малаважна цана на яго цалкам даступная.\nВажна: часта ўзнікае пытанне ці можна выкарыстоўваць каналізацыйныя трубы для вентыляцыі ўнутры дома? Дык вось, для бытавых воздухообменников яны цалкам падыходзяць. Але для пячнога абсталявання і высокатэмпературных сістэм, іх выкарыстоўваць забаронена.\nВентыляцыя каналізацыі ў прыватным доме з высновай фанаў трубы на дах, часцяком ужываецца ў катэджах з сур'ёзнай квадратурай і некалькімі паверхамі. У невялікіх дамах, з простай разводкай многія аддаюць перавагу выкарыстоўваць вакуумны клапан.\nНаладжаная гэтая канструкцыя да смешнага проста. Пласціна перакрывае выходную адтуліну на трубе і ўтрымліваецца ў такім становішчы пры дапамозе невялікі спружыны. У выніку староннія пахі і выпарэння застаюцца зачыненымі ў сістэме. Але ў тыя моманты калі ствараецца эфект ўсмоктвання, пласціна прыўзнімаецца і запускае паветра ўнутр, выраўноўваючы ціск.\nРада: тэарэтычна гэта прыстасаванне дастаткова проста зрабіць сваімі рукамі, але мы не раім гэтым займацца, кошт дадзенага вузла цалкам даступны, яна не варта часу і сіл, выдаткаваных на яго выраб.\nВакуумны клапан усталёўваецца ў канцы стояка, як правіла, на гарышчы. Насуперак існуючай розгалас, спецыялісты не лічаць гэты варыянт паўнавартаснай заменай фанаў трубы.\nПа-першае, прыстасаванне можа заклінаваць ці яно можа забіцца. Па-другое, калі вада ў сіфоне перасохне, клапан не ўратуе ад смуродам. І потым, на не ацяпляным гарышчы зімой ён можа папросту примерзнуть.\nНа відэа ў гэтым артыкуле паказаны тонкасці ўладкавання.\nВентыляцыя каналізацыі ў прыватным доме з'яўляецца надзённай неабходнасцю. Не варта грэбаваць яе устаноўкай, асабліва з улікам таго, што вентыляцыя з каналізацыйных труб сваімі рукамі ўладкоўваецца хутка, проста і за нармальную цану.\nПредыдущаяШто рабіць калі ўнітаз ня змывае нармальна\nКапанні калодзежаў: маленькія сакрэты


Як атрымаць Шэнгенскую візу? – RH.by\nЯк атрымаць Шэнгенскую візу?\nУсё часцей беларусы для адпачынку і шопінгу выбіраюць суседнія еўрапейскія краіны. Асаблівай папулярнасцю падчас сёлетняга летняга сезона карысталася Літва. Ці значыць гэта, што абавязковая віза для наведвання краін Еўрапейскага Саюза не замінае беларусам у вандроўках?\nКолькасць беларусаў, якія наведваюць Літву, пастаянна расце. Аб гэтым журналістам паведаміў прадстаўнік Міністэрства замежных спраў Літвы Андрус Пулокас. Ён звярнуў увагу на тое, што сёлета за турыстычны сезон беларусы атрымалі на 40% больш віз, чым за адпаведны перыяд мінулага года. 80 тысяч віз за чатыры месяцы – і гэта толькі на рахунку літоўскай амбасады. Між іншым, працэс атрымання візы нельга назваць лёгкім.\nНаколькі гэта складана?\nДля таго, каб паехаць у краіны Еўрапейскага Саюза, беларус павінен планаваць паездку загадзя. Калі ўсё складзецца ідэальна, візу можна атрымаць за два тыдні. Часам абставіны складваюцца так, што працэс зацягваецца на некалькі месяцаў.\n– Мяне вельмі абураюць доўгія чэргі ля амбасад, – дзеліцца ўражаннямі Ганна Шутовіч, студэнтка са Смаргоні. – Людзі праводзяць у іх па некалькі гадзін, а часам і цэлы дзень! Таму ўсе знерваваныя і злыя. А зімой – яшчэ і замерзлыя. У некаторыя амбасады трэба загадзя запісвацца ў чаргу. Свабодную дату знайсці бывае проста немагчыма! Гэта вельмі нязручна, асабліва калі выехаць трэба тэрмінова.\nУскладняе справу і колькасць абавязковых дакументаў. Мінімальны набор налічвае пашпарт, запрашэнне ад юрыдычнай ці фізічнай асобы, фотаздымак, анкету, страхоўку, консульскі збор ў 60 еўра. Таксама можа спатрэбіцца інфармацыя аб фінансавым становішчы – краіны Еўрапейскага Саюза патрабуюць 40 еўра на кожны дзень знаходжання на сваёй тэрыторыі.\nАсабліва цяжкімі для беларусаў становяцца грашовыя пытанні пры афармленні візы. 60 еўра – гэта дзве стыпендыі беларускага студэнта. Пры гэтым нашы суседзі з Расіі і Украіны плацяць за Шэнгенскую візу 35 еўра. Беларусь, у адрозненне ад іх, пакуль не падпісала неабходныя дакументы для таго, каб спрасціць візавы рэжым.\nСістэма віз працуе і на супрацьлеглым баку мяжы. Кожны жыхар Еўрапейскага Саюза для наведвання нашай краіны таксама мусіць сабраць дакументы на візу. Але набор будзе крыху меншы: дастаткова анкеты, страхоўкі, ксеракопіі пашпарта грамадзяніна Беларусі, які яго запрашае, і консульскага збору (за аднаразовую візу – 25 еўра, шматразовую – 60 еўра).\nАле нават такі мінімальны набор адбівае жаданне падарожнічаць у жыхароў Еўрапейскага Саюза. Яны прывыклі жыць без візавых перашкодаў.\n– Я быў у Беларусі ўжо тры разы і хутка збіраюся прыехаць яшчэ раз, – гаворыць студэнт Ян Лейе з нямецкага горада Мюнстэр. – Я ведаю, што краіна вельмі цікавая. Але маім аднагодкам цяжка зразумець, навошта траціць грошы і час на адкрыццё беларускай візы, калі можна без праблем выехаць у Францыю ці Аўстрыю.\nЦяпер без візы ў суседнюю Польшчу могуць дабрацца хіба што папяровыя караблікі. Падчас акцыі за бязвізавую прастору на рацэ Мухавец у Брэсце.\nАтрымаць запрашэнне – асаблівая навука\nАсаблівае месца ў пералічаных дакументах займае запрашэнне. Добра, калі ў краінах Шэнгену ёсць сябры ці знаёмыя, якія могуць даслаць запрашэнне ад сябе. Што рабіць тым, у каго знаёмых няма?\nУ якасці дакумента, які пацвярджае патрэбу выехаць за мяжу, можа выступаць бронь з гасцініцы. Так, замовіўшы месца на час выезду, можна прынесці раздрукаванае пасведчанне аб броні. Але тады будзе афармляцца турыстычная віза, і ў амбасадзе абавязкова папросяць даведку аб заробку з месца працы. Патрабаванне – 40 еўра на дзень.\nІснуюць у Беларусі і фірмы, якія дапамагаюць у афармленні віз. Адшукаўшы нумар у Інтэрнэце, тэлефануем у адну з іх.\n– Калі вы хочаце выехаць за мяжу, прыносьце нам неабходныя дакументы – запоўненую анкету, пашпарт, фотаздымкі, страхоўку, – кажа суразмоўца з Мінска. – Запрашэнне мы афармляем самі. Праз 10 дзён можаце забраць пашпарт з гатовай візай. Не хвалюйцеся, мы ўсё робім афіцыйна.\nКошт такой паслугі: 90 еўра за аднаразовую візу, 200 – за шматразовую. Плюс 60 еўра консульскага збору, аплата страхоўкі. Не самы танны варыянт, але і ён карыстаецца папулярнасцю ў беларусаў.\nПольшча прапануе асаблівы від віз – “візы на закупы”. Тыя, хто ездзіць у суседнюю дзяржаву на шопінг, могуць атрымаць запрашэнне ад польскіх крамаў. Для гэтага трэба набыць тавараў мінімум на 200 злотых (каля 550 тысяч беларускіх рублёў) і папрасіць неабходныя дакументы ў інфармацыйных пунктах крамаў. Такая мажлівасць ёсць у найбуйнейшых польскіх крамах. Праблема толькі ў тым, што першы выезд афармляецца самастойна, бо запрашэнне дзейнічае толькі пасля набыцця тавараў.\nФакты аб Шэнгенскіх візах:\n1) За апошні год беларусы падавалі дакументы на Шэнгенскія візы 580 тысяч разоў.\n2) Падаўшы дакументы на візу, беларус на два тыдні застаецца без пашпарта. А значыць, не можа заключаць дамовы, набываць валюту ў банках і нават… ажаніцца.\n3) Калі паставіць адзін за адным людзей, што на працягу месяца звяртаюцца па візу ў амбасаду Літвы, будзе ланцуг даўжынёй больш за 100 км.\n4) Больш за ўсё віз выдае беларусам польская амбасада (245 тысяч ў год) і літоўская (145 тысяч).\nВіза – перажытак мінулага ці гарантыя бяспекі?\nБеларусы – самы актыўныя наведнікі Шэнгенскай тэрыторыі. Гэта паказвае і статыстыка Еўрапейскай камісіі: у 2011 годзе на 1000 чалавек прыйшлася 61 віза. Паказчык самы высокі ў свеце.\nПры гэтым большасць беларусаў можна назваць дамаседамі.\nЗа апошні год 59% беларусаў ні разу не выязджала за межы краіны, а 27% – за межы сваёй вобласці.\nПра гэта паведамляе Незалежны Інстытут сацыяльна-эканамічных і палітычных даследаванняў (Мінск). Як паказвае практыка, часцей за ўсё за мяжу выязджаюць адны і тыя ж людзі, у якіх ужо склаліся кантакты з пэўнымі краінамі.\n– Мне падабаецца падарожнічаць і ў Беларусі, і па-за яе межамі. У краіны Еўрапейскага Саюза варта выехаць хаця б дзеля таго, каб пакаштаваць сапраўдныя нацыянальныя стравы, – кажа Ганна Шутовіч. – Польшча запомнілася мне бульбянымі пляцкамі. Яны падобныя да нашых клёцак, але больш вялікія і падаюцца з рознымі соусамі. Вядома, некаторыя стравы прадаюцца і ў нас. Але ў той краіне, адкуль яны паходзяць, стравы сапраўдныя, і гэта адразу адчуваецца на смак!\nУ беларусаў існуе нямала стэрэатыпаў, звязаных з візамі. Самы распаўсюджаны з іх: візы захоўваюць бяспеку і стрымліваюць міграцыю. Але адсутнасць віз не значыць адмову ад мытнага і пашпартнага кантролю на мяжы. Бязвізавы рэжым спросціць бюракратычныя праблемы, звязаныя з выездам за мяжу. Так, пры жаданні набыць адметны літоўскі сыр у Вільні беларус зможа проста сесці ў цягнік і праз тры гадзіны выбіраць сыр на свой густ. Зараз жа замест гэтага ён мусіць збіраць неабходныя дакументы, стаяць у чарзе і чакаць больш за 10 дзён.\nДа таго ж звычайная віза не дае права займацца камерцыйнай дзейнасцю і працаваць. Гэта тычыцца як Шэнгенскіх віз для беларусаў, так і беларускіх віз для замежнікаў.\nПрактыка паказвае, што беларусы – вельмі дысцыплінаваныя ў адносінах з візамі. Выпадкі парушэння імі візавага заканадаўства надзвычай рэдкія. Таму амбасады краін Еўрапейскага Саюза рэдка адмаўляюць беларусам у выдачы візаў. Адмовы складаюць 0,5% ад колькасці заявак. Для параўнання: грузінам адмаўляюць у Шэнгенскай візе амаль у 15% выпадкаў, кожная другая заяўка на візу жыхароў Алжыра таксама адхіляецца.\nБеларусы маюць давер у Еўрапейскім Саюзе. Нягледзячы на гэта, візавая перашкода ўсё яшчэ працягвае існаваць.\nУ якія краіны беларусы могуць ехаць без візы?*\nКраіны СНД (Азербайджан, Арменія, Казахстан, Кыргызстан, Малдова, Расія, Таджыкістан, Узбекістан, Украіна)\nТэрмін наведвання неабмежаваны\nДа 90 дзён\nПры турыстычных вандроўках у складзе групы\nПры наяўнасці пасведчання аб запрашэнні, тэлеграмы, турыстычнага дакумента\nДа 30 дзён; пры гэтым неабходна прадаставіць зваротныя квіткі і выпіску з банкаўскага рахунка\nПры турыстычных вандроўках да 90 дзён\n* Паводле дадзеных Міністэрства замежных спраў\nПа прыбыцці ў кожную з краін (акрамя краін СНД) беларус мусіць абавязкова зарэгістравацца ў мясцовым Міністэрстве замежных спраў.\nДля параўнання: самымі свабоднымі падарожнікамі з’яўляюцца шведы і фіны. Без віз яны могуць наведваць 173 дзяржавы свету.\nФота Настассі РОЎДЫ і Алены КАХОВІЧ.\nПредыдущая статьяЗа два літры піва заплаціў 4,5 мільёна\nСледующая статьяЯ стала невідушчай… на гадзіну (+відэа)


Спытайце ў Ітана: Калі матэрыя складаецца з кропкавых часціц, чаму ўсё мае памер? | Lunar Explorer\nСпытайце ў Ітана: Калі матэрыя складаецца з кропкавых часціц, чаму ўсё мае памер?\nУсё зроблена з кваркаў, лептонаў, фатонаў і глюонаў, але ўсё ідзе з абмежаваным нулявым памерам.\n"Існуе нешта ў тым, каб сядзець у адзіноце ў цемры, што нагадвае вам пра тое, які свет сапраўды вялікі, і наколькі мы ўсе аддаленыя. Зоркі падобныя на тое, што яны так блізка, што вы маглі б працягнуць руку і дакрануцца да іх. Але вы не можаце. Часам усё выглядае значна бліжэй, чым ёсць ". -Камі Гарсія\nВялікая ідэя атамнай тэорыі заключаецца ў тым, што на нейкім маленькім, фундаментальным узроўні пытанне, якое ўтварае ўсё, нельга падзяляць далей. Гэтыя канчатковыя будаўнічыя блокі былі б літаральна ἄ-τομος альбо нерэзаныя. Па меры прасоўвання да меншых маштабаў мы выявілі, што малекулы складаюцца з атамаў, якія складаюцца з пратонаў, нейтронаў і электронаў, і што пратоны і нейтроны могуць быць далей расшчаплены на кваркі і глюоны. Але нават нягледзячы на тое, што кваркі, глюоны, электроны і шмат іншага выглядаюць сапраўды кропкава, усё, што зроблена з іх, мае сапраўдны і абмежаваны памер. Чаму гэта? Вось што хоча ведаць Браян Кобб:\nШмат крыніц сцвярджае, што кваркі - кропкавыя часціцы ... таму можна падумаць, што аб'екты, якія складаюцца з іх - у дадзеным выпадку нейтроны - таксама будуць пунктамі. Хіба мая логіка хібна? Ці яны будуць звязаны адзін з адным такім чынам, што яны прымусяць атрыманы нейтрон мець вуглавы памер?\nДавайце спусцімся да самых маленькіх маштабаў і даведаемся, што сапраўды адбываецца.\nКалі мы паглядзім на матэрыю, у макраскапічным свеце ўсё паводзіць сябе падобна да таго, як мы чакаем, што гэта прыблізна да памеру малекул: нанаметровай (10–9 метра) маштабу. На меншых маштабах, якія пачынаюць дзейнічаць, квантавыя правілы, якія кіруюць асобнымі часціцамі, пачынаюць набываць значэнне. Адзінныя атамы, з якімі электроны арбітуюць у ядры, прыходзяць прыблізна ў памеры ангстрема: 10–10 метраў. Само атамнае ядро, якое складаецца з пратонаў і нейтронаў, у 100 000 разоў менш, чым атамы, у якіх яны знаходзяцца: маштаб 10–15 метраў. Унутры кожнага пратону альбо нейтрона пражываюць кваркі і глюёны. У той час як усе малекулы, атамы і ядра маюць звязаныя з імі памеры, асноўныя часціцы, з якіх яны складаюцца - кваркі, глюоны і электроны, - сапраўды падобныя на кропкі.\nТое, як мы вызначаем, ці ёсць нешта падобнае ці не, - гэта проста сутыкнуцца з усім максімальным узроўнем энергіі і шукаць доказы наяўнасці кампазіцыйнай структуры ўнутры. У квантавым свеце часціцы маюць не проста фізічны памер, але і даўжыня хвалі, звязаная з імі, вызначаецца іх энергіяй. Вышэйшая энергія азначае меншую даўжыню хвалі, а значыць, мы можам даследаваць меншыя і больш заблытаныя структуры. Рэнтгенаўскія прамяні маюць дастаткова высокую энергію, каб зондаваць структуру атамаў, а выявы з рэнтгенаўскай дыфракцыі і крышталяграфіі праліваюць святло на тое, як выглядаюць малекулы і як выглядаюць асобныя сувязі.\nПры яшчэ большай энергіі мы можам атрымаць яшчэ лепшае дазвол. Паскаральнікі часціц маглі не толькі выбухнуць атамныя ядры адзін ад аднаго, але глыбокае неэластычнае рассейванне выявіла ўнутраную структуру пратона і нейтрона: кваркі і глюоны, якія ляжаць унутры. Цалкам магчыма, што ў нейкі момант па дарозе мы выявім, што некаторыя часціцы, якія мы зараз лічым фундаментальнымі, на самай справе зроблены з саміх меншых утварэнняў. У цяперашні час, аднак, дзякуючы энергіі, дасягнутай LHC, мы ведаем, што калі кваркі, глюоны або электроны не з'яўляюцца асноватворнымі, іх структуры павінны быць менш 10-18 да 10-19 метраў. Наколькі нам вядома, яны сапраўды паказваюць.\nДык як жа ўтвараюцца рэчы з іх больш, чым пункту? Гэта ўзаемадзеянне (да) трох рэчаў:\nКварты, якія мы ведаем, маюць не толькі электрычны зарад, але і (як глюоны) маюць каляровы зарад. У той час як электрычны зарад можа быць станоўчым альбо адмоўным, і, як зарады адштурхоўваюцца, калі супрацьлегласці прыцягваюць, сіла, якая ўзнікае з каляровых зарадаў - моцнай ядзернай сілы - заўсёды прывабная. І гэта працуе, верыш ці не, гэтак жа, як і вясна.\nКалі два аб'екты з зараджаным колерам блізка адзін да аднаго, сіла паміж імі апускаецца да нуля, як спружына, якая зусім не расцягваецца. Калі кваркі знаходзяцца побач, электрычная сіла бярэ на сябе, што часта прыводзіць да ўзаемнага адштурхоўвання. Але калі каляровыя прадметы далёка адзін ад аднаго, моцная сіла ўзмацняецца. Як расцягнутая спружына, яна працуе, каб зняць кваркі назад. Зыходзячы з велічыні каляровых зарадаў і сілы моцнай сілы, а таксама электрычных зарадаў кожнага з кваркаў, менавіта так мы прыходзім да памеру пратона і нейтрона: дзе моцныя і электрамагнітныя сілы прыблізна балансуюць.\nНа крыху большых маштабах моцная сіла ўтрымлівае пратоны і нейтроны разам у атамным ядры, пераадольваючы электрастатычнае адштурхванне паміж асобнымі пратонамі. Гэта ядзерная сіла з'яўляецца рэшткавым эфектам моцнай ядзернай сілы, якая дзейнічае толькі на вельмі невялікіх адлегласцях. Паколькі асобныя пратоны і нейтроны самі па сабе нейтральныя па колеры, абмен апасродкаваны віртуальнымі няўстойлівымі часціцамі, вядомымі як піёны, што тлумачыць, чаму ядра за пэўны памер становяцца нестабільнымі; Півоням бывае цяжка абменьвацца на вялікія адлегласці. Толькі ў выпадку з нейтроннымі зоркамі прыкладанне гравітацыйнай энергіі звязвання падаўляе тэндэнцыю ядра перастаўляць сябе ў больш стабільную канфігурацыю.\nА ў маштабе самога атама ключавым з'яўляецца тое, што канфігурацыя нізкага энергіі любога электрона, звязанага з ядром, не з'яўляецца нулявым энергетычным станам, а на самай справе з'яўляецца адносна высокаэнергетычным у параўнанні з масай спакою электрона. Гэтая квантавая канфігурацыя азначае, што самому электрону трэба зашпільваць атам з вельмі высокай хуткасцю; нягледзячы на тое, што ядро і электрон наадварот зараджаны, электрон не проста ўдарыць у ядро і застанецца ў цэнтры. Замест гэтага электрон існуе ў воблачнай канфігурацыі, сціскаючы і круцячыся вакол ядра (і праходзячы праз яго) на адлегласці, якое амаль у мільён разоў больш, чым памер самога ядра.\nЁсць некалькі пацешных нюансаў, якія дазваляюць вывучыць, як змяняюцца гэтыя памеры ў экстрэмальных умовах. На надзвычай масіўных планетах самі атамы пачынаюць сціскацца з-за вялікіх гравітацыйных сіл, гэта значыць, вы можаце сабраць больш іх у невялікую прастору. Напрыклад, Юпітэр у тры разы перавышае масу Сатурна, але ў памеры толькі каля 20%. Калі вы заменіце электрон у атаме вадароду на мюон, нестабільную электронна-падобную часціцу, якая мае аднолькавы зарад, але ў 206 разоў больш масы, то муональны атам вадароду будзе толькі на 1/206-ю памер звычайнага вадароду. І атам Урана на самай справе большы па памеры, чым асобныя пратоны і нейтроны, калі б вы сабралі іх разам, дзякуючы далёкаму характару электрастатычнага адштурхоўвання пратонаў у параўнанні з кароткачасовым характарам моцных сіла.\nМаючы розныя сілы пры гульні рознай сілы, вы можаце стварыць пратон, нейтрон ці іншы адрон канчатковых памераў з кваркавых кваркаў. Аб'яднаўшы пратоны і нейтроны, вы зможаце стварыць ядра большага памеру, чым іх асобныя кампаненты, звязаныя паміж сабой, далі б вам. Звязваючы электроны з ядром, вы можаце пабудаваць значна большую структуру, што звязана з тым, што энергія нулявой кропкі электрона, звязанага з атамам, значна большая за нуль. Для таго, каб атрымаць Сусвет, напоўнены структурамі, якія займаюць абмежаваную колькасць прасторы і маюць ненулявы памер, вам не трэба нічога больш, чым нулявыя, кропкавыя будаўнічыя блокі. Сіл, энергіі і квантавых уласцівасцей уласцівых самім часціцам больш чым дастаткова, каб зрабіць гэтую працу.\nНавукі аб прадуктах харчавання і агрэгатах будуць фармаваць наша будучынюХто можа стаць грамадзянінам-навукоўцам?Праграмаванне квантавага кампутара: генерацыя сапраўдных выпадковых лікаўЯк людзі эвалюцыянавалі да маруджванняНабірайце наш сонДыябет нельга вылечыць дыетамі з нізкім утрыманнем вугляводаўНебінарная ідэнтычнасць - гэта радыкальная пазіцыя супраць гендэрнай сегрэгацыі