የገንዘብና የሰው ሀብት አስተዳደር ጥያቄ ለቤተ ክርስቲያን | ሐራ ዘተዋሕዶ\nየገንዘብና የሰው ሀብት አስተዳደር ጥያቄ ለቤተ ክርስቲያን\nMarch 1, 2014 Comments: 22\n(ሐመር፤ ፳፩ኛ ቁጥር ፲፤ የካቲት ፳፻፮)\nየካቲት ፮ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም. የአዲስ አበባ ሀ/ስብከት የተቋማዊ ለውጥ አመራር የአደረጃጀትና አሠራር ጥናት ተጠናቅቆ ርክክብ ተካሒዷል፡፡ የጥናቱን አጠቃላይ ሒደትና ወደፊት ሊገጥመው የሚችለውን ተግዳሮት ከትንታኔ ጋራ ይዘን ቀርበናል፡፡\nየቤተ ክርስቲያን አስተዳደር የሠለጠነ ሊኾን ይገባዋል፡፡ በቤተ ክርስቲያን የተንሰራፋው ሙስናና ብልሹ አሠራር እንዲሁም የሥነ ምግባር ውድቀት ወደ ከፋ የንቅዘት ደረጃ ደርሷልና ሊገታ ይገባዋል የሚሉ ጥሪዎች መሰማት ከጀመሩ ዓመታት ነጎዱ፡፡ የብልሽቱ ስፋትና ጥልቀት፣ የሙስናው ውስብስብነትና የመሪዎች ቸልተኝነት እንዲሁም የታወቀውን ችግር ለመፍታት ከመሪዎች የሚጠበቀው ቁርጠኝነት ዝቅተኛ መኾን የተረዳ እየኾነ ሲመጣ ምእመናን ጥሪያቸው ምላሽ ሊያገኝ የሚችልበት ዕድል ዝግ ኾኖ ስለታያቸው ተስፋቸውን ቆረጡ፤ መምህራኑም ‹‹ነባህነ ነባህነ ከመኢዘነባህነ ኮነ፤ አለቀስን አለቀስን ነገር ግን እንዳላለቀስን ኾን›› የሚለው የነቢዩ ሙሾ የዕለት ዜማቸው ኾነ፡፡\nባለፉት ጥቂት ወራት ግን ይህን የተቆረጠ ተስፋ የሚቀጥል ጭላንጭል ብልጭ በማለቱ ሐሳቦች ሁሉ ወደ አንድ ቦታ አትኩረዋል፡፡ የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ቅዱስ ሲኖዶስ በግንቦት ወር ፳፻፭ ዓ.ም ባደረገው ዓመታዊ የርክበ ካህናት ጉባኤው የቤተ ክርስቲያን የአሠራርና የአደረጃጀት ለውጥ ጥናት ከአዲስ አበባ ሀገረ ስብከት እንዲጀመር መመሪያ ሰጠ፡፡ ተልዕኮውን የተቀበለው የአዲስ አበባ ሀገረ ስብከትም በፍጥነት የባለሞያ ቡድን አቋቁሞ ወደ ተግባር ገባ፡፡\nበሀገረ ስብከቱ የተቋቋመው የባለሞያ ቡድን አባላት በዚህ ዓይነቱ ሥራ የዓመታት ልምድ ያላቸው ከመሆኑም ሌላ ቤተ ክርስቲያንን በአገልግሎት ቀረብ ብለው ለማወቅ ዕድሉ የነበራቸው ሰዎች ናቸው፡፡ ከዘመናዊው ትምህርት በተጨማሪ በአብነቱ መስክ እስከ ቅኔ የዘለቀ ትምህርት የሰነቁ እንዲም በስልጣነ ክህነቱም እስከ ቅስና የደረሱ ይገኙበታል፡፡ የታዘዙትን በጸጋ ተቀብለው ወደ ተግባር የሚወስዳቸውን የድርጊት መርሐ ግብርና የጊዜ ሰሌዳ በጊዜ ቀልሰው ሙሉ ትኵረታቸውን በመስጠት የተረባረቡት፤ በጥቂት ወራትም የሥራ ፍሬያቸውን ለቅዱስ ሲኖዶስ ለማቅረብ የቻሉት ይኸው ከቤተ ክርስቲያን ጋር በጥልቅ የተሳሰረ ሕይወታቸው ስለረዳቸው ይመስላል፡፡\nየጥናት ቡድኑ ሰብሳቢ የሆነው ታደሰ አሰፋ እርሱና የሥራ ባልደረቦቹ የሥራ ፍሬያቸውን ለመጀመሪያ ጊዜ ለቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ ያቀረቡበትን ኹኔታ ሲያስታውስ ፈገግ ይላል፡፡ ‹‹ጥናቱ ለቅዱስ ሲኖዶስ በቀርበ ጊዜ በጣም የተደሰቱት ብጹዓን አበው ለሰነዱ በጣም ሳሱለት፡፡ ሳይተገበር እንዳይቀር መጨነቅ የጀመሩትም ወዲያውኑ ነበር፡፡ በዚህም የተነሳ ውይይት መክፈት የለውጡ ተቃዋሚ በሆኑ ሰዎች አተካራ ጊዜ እንዲባክን መፍቀድ ስለሆነ በፍጥነት ተግባራዊ እንዲደረግ ጠይቀው ነበር›› ይላል፡፡ ‹‹እኛ ግን ሥራችን በአባቶች ፊት ሞገስ ስላገኘልን ብንደሰትም በሁሉም ባለ ድርሻ አካላት እንዲተችና እንዲዳብር ስለፈለግን ውይይቱ እንዲፈቀድ መጠየቅ ነበረብን፡፡ “ተቃውሞ ቢኖርም ከሚታፈን በጊዜ ወጥቶ ቢስተናገድ ይሻላል” ብለን ስላስረዳን ውይይቱ ተፈቅዶ መድረኮች ተመቻቹ፡፡››\nሰነዱ ከመተግበሩ በፊት ረቂቁ ወደ ታች ወርዶ ለውይይት መቅረብ የለበትም የሚለው የአንዳንድ አባቶች ሐሳብ ከሥራ አመራር ሳይንሳዊ መርሆ አንጻር ካየነው ትክክል ነው፡፡ ማንኛውም አስተዳደራዊ የመዋቅር ማሻሻያ የሚመለከተው በታችኛው መዋቅር ሠራተኞች ሳይሆን የተቋሙን የበላይ አመራር ስለሆነ ሊተች የሚገባው በአንድ መንገድ ብቻ ነው – በመሪዎች ጉባኤ፡፡ ታደሰ አሰፋ ስለዚህ ጉዳይ ሲያስረዳ ‹‹ከበርካታ ድርጅቶች ጋር ባለኝ አብሮ የመሥራት ልምድ እንደማውቀው የመዋቅር ማሻሻያ ጥናት ለበታች ሠራተኞች ቀርቦ እንዲተች አይደረግም፡፡ የተለመደው አሠራር የጥናቱን ረቂቅ ለተቋሙ የበላይ መሪዎች ብቻ አቅርቦ በመሪዎች አስተያየት እንዲሰጥበት ማድረግ ነው፡፡ ሆኖም ዐዲሱ መዋቅር ተግባራዊ በሚሆንበት ጊዜ ተበድለናል የሚሉ ሠራተኞች ካሉ ቅሬታቸውን እንዲያቀርቡ ዕድል ይሰጣቸዋል፡፡ ይህ የትም ቦታ ላለ ተቋም የሚያገለግል የታወቀ አሠራር ነው፡፡››\nአሠራሩ እንዲህ ከሆነ ታዲያ ለምን በዚሁ መንገድ አልተኬደም? የሚል ጥያቄ የሚያነሱ ሰዎች አሉ፡፡ እንደነዚህ ሰዎች ከሆነ የሰነዱ ረቂቅ ለውይይት መቅረቡ ምንም ጥቅም የለውም፡፡ እንዲያውም ጊዜንና ገንዘብን የሚያባክን ከመሆኑም ሌላ ሙያዊውን ሥራ ሙያቸው ባልሆኑ ሰዎች እንዲገመገምና ተገቢነት የሌላቸው ሐሳቦች በሥራው ላይ ጫና እንዲፈጥሩ መፍቀድ ነው፡፡ ምክንያቱም ሙያዊው አማራጭ በግብታዊነት ከሚሰነዘሩ ሐሳቦች ጋር የመታረቅ ግዴታ ውስጥ ከገባ ሥራው የተሠራው ላጠቃላይ ተቋሙ ሆኖ ሳለ ወደ ግለሰባዊነት ደረጃ ሊወርድ፤ ብሎም ወደ ነባሩ የንቅዘት አዘቅት ሊገባ ይችላል፡፡ ስለዚህ ረቂቁ በታወቀውና ተቀባይነት ባለው አሠራር መሠረት በሚመለከታቸው የቤተ ክርስቲያን መሪዎች ታይቶ ቢስተካከልና የሠራተኞች ቅሬታ ጊዜውን ጠብቆ በቅሬታ ሰሚ በኩል እየተስተናገደ የሥርዓቱ ውሱንነት እየተሟላ ቢሄድ የተሻለ ነው ባይ ናቸው፡፡\nሆኖም ታደሰ ውይይቱን አልጠላውም፡፡ የጥናት ቡድኑ አባላት ከተለመደው አሠራር ወጣ ብለው ውይይቱ እንዲኖር የፈለጉበትን ምክንያት ሲያስረዳ ‹‹ለውጥ ሁሌም ቢሆን ተቃውሞ ይገጥመዋልና ጥናቱ በፍጥነት ተግባራዊ ሆኖ ከሚያስደነግጥ ወዲያውም የማናውቀው ነገር መጣብን አሰኝቶ ብዙ የተለፋበት ሰነድ ወደ ኋላ ከሚመለስ ከወዲሁ ቢተች አስፈላጊውንም ተግዳሮት በጊዜ ቢያልፍ የተሻለ እንደሚሆን የባለሙያ ቡድኑ አባላት ተስማምተንበታል፡፡ ለመስማማት ያበቃንም የቤተ ክርስቲያኒቱ ኹኔታ ከሌሎች ተቅዋማት ለየት ይላል የሚል መነሻ ምክንያታችን ነው፡፡ በኛ ቤተ ክርስቲያን ኹኔታ ውይይት ሳይካሄድ አንዳች ዓይነት ለውጥ ለመጫን መሞከር ይበልጥ አደገኛ ነው›› ይላል፡፡\nዜናውን በተለያዩ የመገናኛ አውታሮች ሲከታተሉ የነበሩ የቤተ ክርስቲያን ልጆችን ያሳዘነው ግን ሰነዱን እንቃወማለን የሚል አቋም ይዘው የመጡ ወገኖች ሐሳባቸውን በጨዋነት ከማስረዳት ይልቅ በአደባባይ በቅዱስ ፓትርያርኩ ፊት ጸያፍ የስድብ ቃላት መወርወራቸው ነው፡፡ ስድቡ ደግሞ ያነጣጠረው ሰነዱን ባዘጋጁትና ተሳዳቢዎቹ ከሰነዱ ጀርባ አለ ብለው ከሚያምኑት ማኅበረ ቅዱሳን ላይ ነው፡፡ እንዲያውም ስብሰባው ሰነዱን ለመቃወም ሳይሆን ማኅበረ ቅዱሳንን ለማብጠልጠል የታለመ ይመስል ነበር፡፡\nይህ ብቻ አይደለም፡፡ አንዳንዶቹ ተናጋሪዎች ብጹዓን ሊቃነ ጰጳሳትን ሲዘልፉ በእውነቱ እነዚህ ሰዎች የቤተ ክርስቲያን ሰዎች ናቸው? አሰኝቷል፡፡ በተለይ የስድቡ ዋነኛ ኢላማ የነበሩት የአዲስ አባባ ሀገረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ በተናጋሪዎች አንደበት ‹‹እዚያው ጅማቸው ይሂዱልን›› ተብለዋል፡፡ ብጹዕነታቸው በጅማ ሀገረ ስብከት ክርስቲያኖች ላይ በደረሰ ግፍ ብዙዎች ምእመናንና ካህናት ሰማዕትነት ሲቀበሉና አብያተ ክርስቲያናት ሲቃጠሉ በነበረበት በዚያ የፈተና ጊዜ በነደደው እሳት መሀል ተገኝተው ሕዝቡን አጽናንተው አብያተ ክርስቲያናት እንዲታነጹና ታላላቅ የልማት ፕሮጀክቶች እንዲተገበሩ ያደረጉ በዚህም ተግባራቸው የቤተ ክርስቲያንን ቁስል የጠገኑ አገልጋይ ናቸው፡፡\nተሳዳቢዎቹ ግን ይህ አልታያቸውም፡፡ እንዲያውም ‹‹ደጆችሽ አይዘጉ ምንትስ ቅብጥርስ›› እያሉ ለቤተ ክርስቲያን የቆሙ የአገልግሎት ማኅበራትን አንኳስሰዋል፡፡ ‹‹እነዚህ ሰዎች በርግጥ የቤተ ክርስቲያን አገልጋዮች ከሆኑ መልካሙ አገልግሎት ባይታያቸውና ሠራተኞችን ማድነቅ ባይሆንላቸው እንኳ ጅማ የሀገሪቷ አካልና የቤተ ክርስቲያኒቱ አንድ ሀገረ ስብከት እንጂ የግዞት ስፍራ እንዳልሆነች እንዴት ዘነጉት?›› የሚለው የታዛቢዎች ጥያቄ ሆኗል፡፡\nቅዱስ ፓትርያርኩ ከቤተ ክርስቲያን አገልጋዮች ፍጹም ባልጠበቁት በዚህ ጸያፍ ንግግር አዝነዋል፡፡ ‹‹ማንም ሰው የተሰማውንና የመሰለውን መናገር መብቱ ነው፡፡ ሆኖም መሳደብና የሰውን መብት በሚጋፋ መልኩ መናገር ተቀባይነት የለውም፡፡›› ሲሉም ገስጸዋል፡፡ ስድቡና ሌላው ባደባባይ የተሰማው ንግግር ያስቆጣው ቅዱስነታቸውን ብቻ አይደለም፡፡ ተቃውሞውን ተከትሎ ሌሎች ብዙዎች ካህናት፣ ምእመናንና የሰንበት ትምህርት ቤት አገልጋዮች ቅዱስ ፓትርያርኩ ፊት ቀርበው ለቤተ ክርስቲያን እድገትና መሻሻል የሚበጅ ነገር ሳይተገበር እንዳይቀር ተማጽነዋል፡፡ እግረ መንገዳቸውንም ቤተ ክርስተያኒቱ ያለባትን የአሠራርና የአስተዳደር ድክመት እንደ ምቹ አጋጣሚ ተጠቅመው ብዝበዛ ላይ የተሰማሩ ወገኖች በሚፈጥሩት ጫና ጅምር ሥራው እንዳይጨናገፍ ደጋግመው ከመጠየቅ ጋር በነርሱ በኩል የሚፈለገውን አገልግሎት ለማበርከት ዝግጁ መሆናቸውን እየገለጹ ቃል ኪዳን ገብተዋል፡፡\nይህ ደግሞ አንድ ነገር መጠቆም ችሏል፡፡ በነባሩ የአሠራር ሥርዓት እንደ ልባቸው ይሆኑ የነበሩት ሰዎች ጥቂት እንደሆኑና ጩኸታቸው የብዙዎች መስሎ ቢያስጨንቅም ብዙኀኑ ለቅድስት ቤተ ክርስቲያን ጥቅም ተብሎ የሚመጣውን ለውጥ የሚደግፍ መሆኑን ነው፡፡ በርግጥም ወይዘሮ ቅድስት የተባሉ የምእመናን ተወካይ በቅዱስ ፓትርያርኩና በብጹዓን አበው ፊት ቀርበው እንደገለጹት አሁን እየተሠራ ያለው ጥናት ‹‹የዘመናት የምእመናን ለቅሶ ምላሽ ነው፡፡››\nየማኅበረ ቅዱሳን ነገር\nተቃውሞው በዋናነት ያነጣጠረው ከሰነዱ ጀርባ ተደብቋል የሚል ቅድመ ግምት በተጣለበት ማኅበረ ቅዱሳን ላይ ነበር፡፡ የማኅበሩ ዋና ጸሐፊ ተስፋዬ ቢሆነኝ ስለጉዳዩ ተጠይቆ በተደጋጋሚ እንዳስረዳው ግን ማኅበሩ በጥናቱ ውስጥ እጁ የለበትም፡፡ ‹‹ምን አልባት የማኅበሩ አባላት የሆኑ ግለሰቦች በቡድኑ ውስጥ ቢገኙ ያጋጣሚ ጉዳይ እንጂ ማኅበሩ ስለወከላቸው አይደለም፤ ደግሞም የማኅበሩ አባላት በግላቸው ለቤተ ክርስተያን የሚሰጡት አገልግሎት የግል መብታቸው ስለሆነ ማኅበሩ የሚያዝበትና የሚቆጣጠረው አይደለም›› ብሏል፡፡\nታደሰ ‹‹እኔ የማኅበረ ቅዱሳን አባል ነኝ፡፡ የቡድኑ አባል የሆንኩት ግን ከማኅበሩ ጋር በተያያዘ ሳይሆን በምኖርበት አጥቢያ ባለኝ አገልግሎት እንዲሁም በሙያዬ ምክንያት ብቻ ነው፡፡ የሌሎቹም ምርጫ ከዚህ የተለየ አይደለም፡፡›› ካለ በኋላ ‹‹የሚያስገርመኝ ነገር ግን እኔ በግሌ በሠራሁት ሥራ አጥቢያዬ ወይም በመደበኛነት ተቀጥሬ የምሠራበት ድርጅት ስሙ ሳይነሳ በተደጋጋሚ የሚዘለፈው በአባልነት የማገለግልበት ማኅበር ብቻ መሆኑ ነው፡፡›› ብዙዎች እንደሚገልጹት ደግሞ ተቃዋሚዎቹ ማኅበረ ቅዱሳን ላይ ማነጣጠራቸው ከዚህ ቀደም ማኅበሩ አጽራረ ቤተ ክርስቲያንን በመቃወም ያበረከተውን ገንቢ አስተዋጽኦ ዛሬም ሙሰኞችን ለማንጠፍ በተዘጋጀው ሥርዓት አማካይነት እንዳይደግመው ቀድሞ ለማጠርና ለማሸማቀቅ ስለሆነ በቤተ ክርስቲያን ጉዳይ ገለልተኛ እንዲሆኑ የሚጠበቅባቸው ወገኖች የገለልተኝነት ሚናቸውን በረሱበት በዚህ ሰዓት የማኅበሩ ዝምታ በዝቷል፡፡ ማኅበረ ቅዱሳን የተቋቋመው ቤተ ክርስቲያንን ለማገልገል ስለሆነ በቤተ ክርስቲያን ጉዳይ ገለልተኛ አቋም የመያዝ መብት እንደሌለው የማኅበረ ቅዱሳን ዋና ጸሐፊ ተስፋዬ ቢሆነኝ ይገልጻል፡፡ በአንጻሩም ‹‹የተሠራው የተቋማዊ መዋቅርና የአሠራር ሥርዓት ለቤተ ክርስቲያን የሚጠቅም እስከሆነ ድረስ መደገፍ ግዴታው ነውና ማኅበረ ቅዱሳን ለሥርዓቱ ሙሉ ተግባራዊነት የበኩሉን ለማድረግ ዝግጁ ነው፡፡››\nለመኾኑ ነባሩ ሥርዓት ምን ችግር ኖሮበት ነው ለውጥ ያስፈለገው?\nየጥናት ቡድኑ ሥራውን የጀመረው ነባሩን ሥርዓት በመፈተሽ ነው፡፡ ከቃለ ዓዋዲው በተጨማሪ በ፲፱፻፺፩ ዓ.ም እና በ፳፻፩ዓ.ም የወጡ ሕጎች አሉ፡፡ የመጀመሪያው በቅዱስ ሲኖዶስ የጸደቀ ሲሆን ሁለተኛው ደግሞ በወቅቱ ፓትርያርክ (በብፁዕ ወቅዱስ አቡነ ጳውሎስ) የወጣ ነው፡፡ እነዚህ ሕጎችና አጠቃላይ መዋቅሩ ሲፈተሽ ከዋና ዋና መለኪያዎች አንጻር የሚከተሉት ችግሮች ተገኝተውበታል፡፡\nየመዋቅር የአደረጃጀትና የአሠራር ችግሮች፡- በነባሩ አሠራር በቀላሉ ይተች የነበረው አንድ ነገር ታች ያሉ የመዋቅር አካላት ሊፈቱት የሚገባቸውን ትናንሽ ችግሮች ካለምንም ምክንያት እያዘለሉ ወደ ሊቀ ጳጳሱ አልፎም ወደ ፓትርያርኩ ማስተለለፋቸው ነው፡፡ ይህ ኹኔታ ባንድ በኩል ጊዜን ሲያባክን በሌላ በኩል ደግሞ ችግሮቹ ሳይፈቱ እንዲቀሩ ያደርጋል፡፡ እንዲያውም ያወሳስባቸዋል፡፡\nየነባሩ ሥርዓት ሌላ ችግር ምእመናንን ማግለሉ ነው፡፡ ምእመናን በሥራው ውስጥ የባለቤትነት ስሜት ስለሌላቸው በየአጥቢያው ከፍ ያለ የሥነ ምግባር ዝቅጠት ሲታይና ዝርፊያ በግላጭ ሲካሔድ ከሀሜት ያለፈ ምንም ሳይጋፈጡ አይተው እንዳላዩ የሚሆኑ በቤተ ክርስቲያን ጉዳይ ባይተዋርነት የሚሰማቸው እንዲሆኑ አድርጓቸዋል፡፡ በዚህም የተነሳ አማሳኞችም ከልካይ ቀረቶ ተመልካች አልነበረባቸውም፡፡\nየውስጥ ችግሮች በሚመለከታቸው የቤተ ክርስቲያን አካላት መፈታት እያቃታቸው ወደ ዓለማዊ ፍርድ ቤቶች መወሰዳቸው ሌላው የአሠራርና የአደረጃጀቱ ድክመት መገለጫ ነው፡፡ ይህ ኹኔታ ደግሞ ከጊዜ ወደ ጊዜ እየጨመረ የሚሄድ መሆኑ በጥናቱ ታይቷል፡፡ ብዙዎችን ሲያስገርም የኖረው ሌላ ችግር ደግሞ በሙስናና በሌሎች የሥነ ምግባር ችግሮች ብዙ ቀውስ ያመጡ የገዳማትና የአድባራት አለቆችና ሠራተኞች የእርምት እርምጃ ሳይወሰድባቸው እንዲያውም እድገት አግኝተው ወደ ሌላ ቦታ መዛወራቸው ነው፡፡\nየሰው ሀብት አስተዳደር ችግር፡- ገና ከጅምሩ ሠራተኛ ሲቀጠር የቅጥሩ አስፈላጊነት ተረጋግጦ የተለመደው የትምህርትና የልምድ ሁኔታ ከሚፈለገው የሥራ ዓይነት ጋር ተገናዝቦ አይደለም፡፡ አንድ ኃላፊ በማንኛውም ጊዜ የፈለገውን ሰው በፈለገው የደሞዝ መጠን ይቀጥራል፡፡ ትውውቅ፣ ዝምድናና ደጅ ጥናት ለመቀጠር በቂ መስፈርት የሆኑ እስኪመስል ድረስ በየጊዜው ሠራተኞች በዚህ ዓይነት መንገድ ይቀጠራሉ፡፡ እኩል ደረጃ ይዘው ተመሳሳይ ሥራ የሚሠሩ አገልጋዮች የተለያየ ደሞዝ ይከፈላቸዋል፡፡ አጥቢያዎች ሊሸከሙት ከሚችሉት በላይ ሠራተኖችን እንዲቀበሉ ሀገረ ስብከቱ አንዳንዴም መንበረ ፓትርያርኩ እያስገደደ ሠራተኞችን ይልክባቸዋል፤ በራሱ በአጥቢያው አስተዳደርም በግብታዊነት የሚቀጠሩ ሠራተኞች በርካቶች ናቸው ፡፡\nበዚህ መልኩ የሚቀጠሩ አገልጋዮች የሥራ መዘርዝር የሌላቸው ሲሆን የተቀጠሩበትን የሥራ መስክ ለመሥራት የሚያስችል አነስተኛውን ክህሎት እስከማጣት ሲደርሱ ማየት የተለመደ ነው፡፡ ለምሳሌ በሌላ ቋንቋ ሳይሆን በአማርኛ ፊደላት አንድ መስመር መጻፍ የማይችሉ ዋና ጸሐፊዎችና ቁልቁል መደመር የማይችሉ ሒሳብ ሹሞች አሉ፡፡ በአንጻሩ የቤተ ክርስቲያኒቱ ሊቃውንት ተገቢውን ቦታ አያገኙም፤ ይገፋሉ፡፡ ከዚህ በተረፈ የአገልጋዮችን መብትና ጥቅም የሚያስጠብቅ ምንም ተጨማሪ ነገር የሌለ ሲሆን እንደ ጡረታ ያሉ የኑሮ ዋስትናዎች ጨርሶ የማይታሰቡ ሆነዋል፡፡\nየሒሳብ አሠራርና የቁጥጥር ችግር፡- የአድባራትና ገዳማት ዋና የገቢ ምንጭ የሆነው ሙዳየ ምጽዋት ወጥነቱን በጠበቀ መልኩ ካለመሠራቱ በላይ ሲከፈትም ሆነ ገቢው ሲቆጠር የሚመለከታቸው አካላት ስለማይገኙ ለምዝበራ ተጋልጧል፡፡ አልፎ ተርፎም ያልተፈቀደ ሙዳየ ምጽዋት በድብቅ በማስገባት፣ ሐሰተኛ ደረሰኝ በማሳተምና በመሳሰለው ወንጀል ለመፈጸም ዕድሉ ክፍት ሆኗል፡፡ በዚህ ረገድ በተለይ ለገጠር አብያተ ክርስቲያናት ዕርዳታ ለማሰባሰብና የሙዚየም ግንባታን ለመደገፍ ተብሎ የሚሰበሰበው ገንዘብ ግልጽነትና ተጠያቂነት ለጎደለው የገንዘብ አያያዝ እንደ አብነት ሊጠቀሱ የሚችሉ ናቸው፡፡\nምእመናን ለቤተ ክርስቲያን ለሚሰጡት ስጦታ ደረሰኝ የመቀበል ልምድ ስለሌላቸው ይህን ክፍተት ለግል መጠቀሚያ ያደረጉ ወገኖች እንዲበራከቱ አግዟል፡፡ ደረሰኝ ሲጠየቁም በራሪውን ይሰጡና በቀሪው ላይ ያነሰ የገንዘብ መጠን ይመዘግባሉ፡፡ የውጪ ምንዛሪ በስጦታነት ሲመጣም በአብዛኛው የሚዘረፍ ሲሆን የሚመነዘረውም ብዙውን ጊዜ አግባብነት በሌለው ኹኔታ ነው፡፡\nየሒሳብ አሠራሩ ዘመናዊ ካለመሆኑም በላይ ጊዜውን የጠበቀ ሪፖርት ለሚመለከታቸው አካላት አይቀርብም፡፡ የቁጥጥር ሥርዓቱ ሙያዊ በሆነ መልኩ አልተዘረጋም፡፡ ባለሙያ ያልሆኑ ሰዎች በኦዲተርነትና በሒሳብ ሹምነት መቀመጣቸው ጠንካራ ቁጥጥር እንዳይኖር በር የከፈተ ሲሆን የቁጥጥር ሠራተኞች ኦዲት ቢያደርጉ እንኳ የገንዘብ ኦዲት ብቻ እንጂ የሥራ አፈጻጸም ኦዲት ከቶውንም የሚያስቡት አይደለም፡፡\nኦዲትና ኢንስፔክሽን እንደ ማሳያ\nእነዚህንና መሰል ችግሮችን ለመቅረፍ የጥናት ቡድኑ ሰባት የመፍትሔ ሐሳቦችን የጠቆመ ሲሆን ከነዚህም ውስጥ የመጀመሪያ ተብሎ የተቀመጠው ዘመናዊና ሁሉን አቀፍ የሰለጠነ ሥርዓት መዘርጋት ነው፡፡ በርካቶች ስለ ቤተ ክርስቲያን ችግር ሲነሳ መዋቅሩና የአሠራር ሥርዓቱ ድክመት ኖሮበት ሳይሆን በትክክል ስላልተሠራበት ብቻ ይመስላቸዋል፡፡ ይህ አመለካከት እውነታነት ባያጣም ሙሉ በሙሉ ግን ትክክል እንዳልሆነ ባለሙያዎችን ያስማማል፡፡ በነባሩ ሥርዓት ውስጥ የነበሩ አንዳንድ መዋቅራዊ ኹኔታዎች ሠራተኞች ወደ ጥፋት እንዲወድቁ የሚያስገድዱ ክፍተቶች እንዳሉባቸው ጥናቱ አሳይቷል፡፡\nለዚህ እንደምሳሌ የሚጠቅሰው በነባሩ መዋቅር ውስጥ የቁጥጥር አገልግሎት ተጠሪነቱ ለሀገረ ስብከቱ ሥራ አስኪያጅ እንዲሆን መደረጉ ነው፡፡ የቁጥጥር ተግባር የሚመለከተው ሥራ አስኪያጁንም ጨምሮ እንደመሆኑ በሥራ አስኪያጁና በኦዲተሩ መካከል ከአስተዳደራዊ የጎንዮሽ ግንኙነት በዘለለ ቀጥተኛ የተጠሪነት ግንኙነት መኖር እንደሌለበት የሥራ አመራር ሳይንስ መርሆ ያስገድዳል፡፡ የቁጥጥር ሠራተኛ ለሥራ አስኪያጁ ተጠሪ ሆነ ማለት የሥራ ዋስትናው በሥራ አስኪያጁ የሚወሰን ሆነ ማለት ነው፡፡ ከሥራ ሊያባርረኝ ይችላል ብሎ እየሰጋ እንዴት ሊቆጣጠረው ይችላል? እንዲያውም ወንጀሉ እንዳይጋለጥ ተባብሮ መሥራቱ የማይቀር ይሆናል፡፡\nበሚሻሻለው ሥርዓት ላይ ይህ ክፍተት አይኖርም፡፡ ኦዲትና አንስፔክሽን በጠቅላይ ቤተ ክህነት ደረጃ ተጠሪነቱ ለቅዱስ ሲኖዶስ ስለተደረገ ሥራ አስኪያጁን ብቻ ሳይሆን ለሊቀ ጳጳሱም የቁጥጥር ድጋፍ የሚሰጥ ይሆናል፡፡ በዚህ ጊዜ ደግሞ የኦዲተሩ ስልጣን ገደቡን እንዳይጥስ ሊቃነ ጳጳሳቱ በበኩላቸው በቅዱስ ሲኖዶስ አባልነታቸው ይቆጣጠሩታል፡፡ በዚህ መልክ የቁጥጥር ሥርዓቱ ትክክለኛ ሚዛኑን የጠበቀ ሆኖ ሲገነባ በሥራ አመራር ስልት ‹‹ቼክ ኤንድ ባላንስ›› የሚባለው መርሆ ቦታውን ያገኛል፡፡\nየቁጥጥር ሥርዓቱ ከላይ ጀምሮ በዚህ መልክ ወደታች ይወርድና አጥቢያ ቤተ ክርስቲያን ላይ ሲደርስ የተለየ መልክ እንዲኖረው ተደርጓል፡፡ ይኸውም ከላይ ባሉት የመዋቅር አካላት በግለሰብ ባለሙያ የሚዋቀረው ክፍል አጥቢያ ላይ ግን በቡድን መልክ የሚዋቀር ይሆናል፡፡ በቡድኑ ውስጥ ከምእመናንና ከሰንበት ትምህርት ቤት አባላት ተወካዮች የሚካተቱ ሲሆን የሚመረጡበት መስፈርትም ሙያ፣ መንፈሳዊ ሕይወትና አገልግሎት ይሆናል፡፡\nሂደቱን በሽርፍራፊ ገጠመኞች\nካሽ ሬጂስተር፡- በደረሰኞች በኩል እየተፈጠረ ያለውን ክፍተት ለመሙላት የተጠቆመው አሠራር የዘመኑ ቴክኖሎጂ የወለደው የገንዘብ መመዝገቢያ ማሽን (ካሽ ሬጂስተር) ሲሆን እያንዳንዱ ማሽን ከሀገረ ስብከቱ ጋር ካለ ማዕከላዊ የመረጃ ቋት ጋር የተሳሰረ በመሆን ለቁጥጥር ሥርዓቱ መዳበር ትልቅ አስተዋጽኦ ይኖረዋል የሚል ተስፋ ተጥሎበታል፡፡\nወጥ ሙዳየ ምጽዋት፡- ሙዳየ ምጽዋት ወጥነት ባለው መልኩ ከአንድ ማዕከል ተሠርቶ ስለሚሰራጭ ለየት ያለ ሙዳየ ምጽዋት በድብቅ የመግባቱ ነገር ተረት ይሆናል ተብሎ ይታሰባል፡፡ ዐዲሱ ሙዳየ ምጽዋት አቆላለፉና አስተሸሸጉ አንድ ዓይነት ደረጃ ይኖረዋል፡፡ ቁልፎቹ አንድ ቦታ የሚቀመጡ ሲሆን የቁልፍ ማስቀመጫው በበኩሉ በኮምቢኔሽን (ኮድ) እና በሁለት ቁልፎች በሚዘጋ ሳጥን ይሆናል፡፡ የቁልፍ ማስቀመጫው ሳጥን ሁለት ቁልፎች በሁለት የተለያዩ ሰዎች እንዲያዝ ይደረጋል፡፡ እዚህ ላይ ፈገግ የሚያደርግ ነገር ተፈጥሮ ነበር፡፡ ሰነዱ ለውይይት በቀረበበት ሰዓት አንደኛው ቁልፍ በደብር አለቆች እጅ ይያዛል ብሎ አቅራቢው ሲናገር ሁለት ተቃራኒ ጥያቄዎች ቀረቡ፡፡ አንደኛው ከአለቆች ወገን የቀረበው ሲሆን ‹‹እንዴት ብንናቅ ነው እኛ አለቆች ቁልፍ ያዥ የምንሆነው?›› ሲል ሌላኛው ወገን ደግሞ ‹‹በያጥቢያው የተንሰራፋውን ሙስና የሚመሩት እነማን ሆኑና ነው አሁን ደግሞ ለቁልፍ ያዢነት የሚታጩት?›› የሚል ነው፡፡\nጸሐፌ ትዕዛዛት፡- ሌላ ፈገግታ ያጫረው ክርክር የደብር ጸሐፊዎችን የተመለከተው ሐሳብ ነው፡፡ በሚሻሻለው ሥርዓት ውስጥ የደብር ጸሐፊነት ቦታ መገደፉ ቅር ያሰኛቸው ሰዎች ቅሬታቸውን የገለጹት ‹‹ምነው መንግሥት እንኳ ጸሐፌ ትዕዛዛት አለው አይደል እንዴ?›› በሚል ነው፡፡ የአድባራት ዋና ጸሐፊነት በድንገት የተጀመረ መዋቅር ሆኖ ሳለ የስልጣን ወሰኑ ግን ከሚገባው በላይ ስላበጠ ማሻሻያው ካጠቃላይ መዋቅሩና ሊኖረው ከሚገባው የሥራ ድርሻ አኳያ እንዲሰምር አድርጎ ቀንብቦታል፡፡ የጸሐፌ ትዕዛዛት ሥልጣን ጥንት በዘመነ ፊውዳሊዝም ያበቃለት መሆኑን ያልሰሙት ወንድሞች ያነሱት ክርክር ለአጥኚው ቡድኑ አባላት ክፋት ብቻ ሳይሆን የግንዛቤ እጥረትም ተቃውሞና ሙግት እንደሚያመጣ እንዲያስቡ ያደረጋቸውና በዚህም ፈገግ እያሉ በትዕግስት እንዲያስረዱ የረዳቸው ይመስላል፡፡\nእነ አቶና ወይዘሪት፡- ሌላው በስፋት ሲደመጥ የነበረው ትችት የጥናት ቡድኑን ማንነት የተመለከተ ነው፡፡ አንዳንዶች ‹‹ሰዎቹን አናውቃቸውም›› ያሉ ሲሆን ሌሎች ደግሞ ‹‹የዓለማዊ ትምህርት እንጂ የቤተ ክርስቲያንን ትምህርት የማያውቁ ሰዎች ናቸው›› ብለዋል፡፡ እንዲያውም ‹‹አቶና ወይዘሪት የሚባሉ ሰዎች ያጠኑት ጥናት እንዴት ለቤተ ክርስቲያን ጠቃሚ ይሆናል?›› ሲሉ የተሰሙ አስተያየት ሰጪዎች ነበሩ፡፡ አስተያየቱ ግን ባንድ ጎኑ ስሜትን የሚያንጸባርቅ ሲሆን በሌላ መልኩ ደግሞ ፍጹም ስህተት መሆኑ ለማረጋገጥ አይከብድም፡፡ ስሜታዊነቱ አናውቃቸውም የሚለው ነው፡፡ ሁሉም የቡድኑ አባላት በአገልግሎታቸው ቤተ ክርስቲያን ውስጥ የቆዩ እንደመሆናቸው በአገልጋዮች ዘንድ የታወቁ ናቸው፡፡ ጥያቄው ቅን ከሆነም የትና በምን ሲያገለግሉ እንደቆዩ ጠይቆ ማወቅ ይቻላል፡፡\nስህተቱ ደግሞ ዕውቀታቸውን አስመልክቶ የቀረበው ነው፡፡ የባለሙያ ቡድኑ አባላት በዓለማዊ ትምህርት ለሥራው የሚመጥን ትምህርታቸው እንደተጠበቀ ሆኖ መንፈሳዊውንም ሄደውበታል፡፡ ከቡድኑ አባላት መካከል አንዱ የሆኑት ቀሲስ ሰሎሞን አለነ ‹‹ለዚህ ዓይነት ንግግር ምላሽ አያስፈልግም፤ ደግሞም አስተያየቱ በትክክል የቤተ ክርስቲያንን ትምህርት ከተማሩት ወገን እንዳልመጣ የምናውቀው ነው›› ይላሉ፡፡\nየትችቱ ሌላው ጸያፍ ለቤተ ክርስቲያን አገልግሎት ምእመናን ሊኖራቸው የሚገባውን ድርሻ መናቁ ነው፡፡ አንድ አስተያየት ሰጪ እንዳሉት ‹‹ምእመን የሚሰጠውን ሰጥቶ ዘወር ይበል እንጂ ስለ ቤተ ክርስቲያን ደሞ ምን አገባው? እየተባለ እንደ ዘበት የምንሰማው ንግግር ለአደባባይ የቀረበበት አጋጣሚ ነው›› ይላሉ፡፡ ጨምረውም አንዳንድ አገልጋዮች ‹‹ምእመናን የቤተ ክርስቲያን አባላት እንጂ አካላት አይደሉም›› የሚል ንቀት አዘል አመለካከት እንዳላቸውና ከምእመናኑም ብዙዎች ባለማወቅ ይህን አግላይ አስተያየት አሜን ብለው መቀበላቸውን ይናገራሉ፡፡ በአንድ ደብር ግን አርአያ የሚሆኑ ምእመናን ይህ ዓይነቱ ንቀት አዘል አስተያየት ሲገጥማቸው ‹‹አይደለም በአስተዳደር ውስጥ በሥርዓተ ቅዳሴው እንኳ ይበል ሕዝብ ተብሎ መእመኑ የሚሳተፍበት ሥርዓት ተሠርቶ የለም እንዴ?›› ብለው እንደሞገቱ አብነት ይጠቅሳሉ፡፡\nዲግሪና ጉባኤ ቤት፡- በአንድ የአብነት ጉባኤ ቤት ያስመሠከረ አገልጋይ ደረጃው ከመጀመሪያ ዲግሪ ጋር እኩያ ሆኖ ይታሰብለታል፡፡ የሚለው የዐዲሱ ሥርዓት አንድ አንጓ በተሰማ ጊዜ ትምህርታቸው ተንቆባቸው የነበሩ አገልጋዮች ማመን ተስኗቸው ከሰነዱ ላይ አስነብቡን ሲሉ አንዳንዶች ግን እንዴት የአብነት ትምህርት በዩኒቨረስቲ ዲግሪ ይገመታል? ሲሉ ተቃውሞ እንዳቀረቡ የጥናት ቡድኑ አባላት በፈገግታ የሚያስታውሱት ሌላ ገጠመኝ ነው፡፡ ‹‹በርግጥ እነኚህ ሰዎች አማራጭ መመዘኛ ቢያቀርቡልን ደስ ብሎን በተቀበልነው፡፡ ሆኖም አይደለም የአብነት ትምህርት ተምረው የተመረቁት ይቅርና እራሳቸው አስተምረው የሚመርቁት መምህራኑ ከዚያ ሁሉ እውቀታቸው ጋር የት ተጥለው እንዳሉ የማያውቁ ሆነው ነው?›› ይላል ታደሰ በከፍተኛ ቁጭት፡፡ አሁንም ቢሆን ብዙ የቤተ ክርስቲያን ሊቃውንት ተገፍተው ምንም ዓይነት ትምህርት ያልተማሩት በዘመድ አዝማድ ሲቀጠሩ ስናይ በርግጥ በነባሩ ሥርዓት የአብነት ትምህርት ያንድ ዲግሪን ያህል ቦታ እንዳልተሰጠው ግልጽ ይሆንልናል፡፡\nየበለጠውን ችግር የፈጠረው ተቃውሞ ግን ለመማር ፍላጎት ያጡ ሰዎች የሚያነሱት ነው፡፡ ‹‹ብዙዎቹ የሀገረ ስብከቱ ሠራተኞች ወጣቶች ናቸው፡፡ መማር ለሚፈልግ ደግሞ አገሪቱ ውስጥ የትምህርት ዕድል በቂ ነው፡፡ ተማሩ ተብለው ቢታዘዙ በሁለትና ሦስት ዓመት ውስጥ ዲፕሎማቸውን ይዘው ይመጣሉ፡፡ ስለዚህ በሚሻሻለው መዋቅር ውስጥ የተሻለ ቦታ አያጡም፡፡ ሆኖም ጉዳዩ የረብሻ መንስዔ እንዲሆን የፈለጉ ሰዎች ‹አልተማራችሁም ብለው ከሥራ ሊያባርሩን ነው፡፡› በሚል ብዙ ካህናትን አሳስተው ከጎናቸው ለማሰለፍ ሞክረዋል፡፡ አንዳንዶችም እውነት መስሏቸው ተደናግረው ባልገባቸው ጉዳይ ጭፍን ተቃዋሚ ሆነዋል፡፡ … በዐዲሱ መዋቅር ከሥራ ገበታው የሚነሳ ሰው አይኖርም፤ ሁሉም ተደልድሎ ሲያበቃ ትርፍ ሰዎች ቢገኙ ትርፍነታቸው ታውቆ እዚያው የነበሩበት ቦታ ላይ ሆነው ይጠብቃሉ እንጂ ከቦታቸው አይነሱም›› ይላል ታደሰ፡፡\nይህ ደግሞ ሌላ ጥያቄ ያስነሳል፡፡ ‹‹የማይመጥኑ ሰዎችን ዐዲሱ ሥርዓት ተሸክሞ የሚቀጥል ከሆነ ተሻሻለ መባሉ ምኑ ላይ ነው?›› የሚሉ ወገኖች አሉ፡፡ ታደሰ ሲመልስ ‹‹አብያተ ክርስቲያናት እስካሁን ባለው አያያዝ እንኳ ተቀማጭ ገንዘባቸው ብዙ ነው፡፡ እንዲያውም ባደረግነው ጥናት ባንዳንድ አጥቢያዎች በዐሥር ሚልዮኖች የሚቆጠሩ ብሮች በባንክ ተቀማጭ እንደሆኑ ለማወቅ ችለናል፡፡ ቁጠባ ከብክነት ጋር ሲነጻጸር መልካም ተግባር ነው፡፡ ከልማት አንጻር ካየነው ግን ገንዘቡ ላልተወሰነ ጊዜ በባንክ ተቀምጦ መቀጠሉ ተመራጭ አይሆንም፡፡ አሁን የተሻለ አሠራር ሲኖር ደግሞ ገቢው ከዚህ በላይ ስለሚጨምር አብያተ ክርስቲያናት ገንዘባቸውን ከባንክ እያንቀሳቀሱ ለሥራ እንዲያበቁት ዐዲሱ ሥርዓት ያዘጋጀው አማራጭ አለ፡፡\nይኸውም ገንዘቡ ባንክ መቀመጡ ቀርቶ በተጠኑ የልማት መስኮች ላይ እንዲውል የሚያደርግ አማራጭ ነው፡፡ በዚህ ጊዜ እንኳን ትርፍ ሠራተኛ ሊኖሩ ቀርቶ የሠራተኛ እጥረት ስለሚፈጠር ዐዲስ ሠራተኞች በብዛት ይፈለጋሉ፡፡ ገንዘቡ በአግባቡ ከተያዘ ቤተ ክርስቲያን በሚፈለግባቸው ቦታዎች ላይ በጥናትና በሕጋዊ አግባብ ሕንፃ ቤተ ክርስቲያን ይተከላል፡፡ እስከዛሬ ሲሠራ እንደነበረው በካህናትና ጥቂት ምእመናን ያልተቀናጀ ጥረት ቦታ እየተያዘ በግብታዊነት መታነጹ ቀርቶ አንድ ቤተ ክርስቲያን ለምን ያህል ክርስቲያኖች እንደሚያስፈልግ እየተጠና ሕጋዊ በሆነ መንገድ ይሠራል፡፡ በዚህ ጊዜ ተጨማሪ አገልጋዮች ያስፈልጋሉ፡፡ ሠራተኛ መቀነስ የማያስፈልገው በዚህ ምክንያት ነው፡፡››\nየጥናት ሰነዱ እንደሚጠቁመው ቤተ ክርስቲያን ውስጥ ያለው ሥራ ፈት ገንዘብ መዋል የሚችልበት ብዙ አማራጮች አሉ፡፡ ስለዚህም ከላይ ታደሰ ከገለጸው የልማት ፈንድ በተጨማሪ የበጎ አድራጎት ፈንድ፣ የገጠር አብያተ ክርስቲያናት መርጃ ፈንድ፣ የሰንበት ትምህርት ቤቶች ማጠናከሪያ ፈንድ፣ እንዲሁም የአብነት ትምህርት ቤቶች ማጠናከረያ ፈንድ እንዲቋቋም ይደረጋል፡፡ በዚህም ለምዝበራ ብቻ ሳይሆን ለሥራ ፈትነት የሚጋለጥ ገንዘብ አይኖርም፡፡ በተጨማሪም ዋስትና የለሽ ሆኖ የኖረው የአገልጋዮች የኑሮ ኹኔታ በዚሁ መቀጠል ስለሌለበት የጡረታና የሕክምና ዋስትናን የሚፈጥር አሠራር እንዲኖር ተጠቁሟል፡፡\nካህናት እና ለውጥ\nመምህር ይቅር ባይ ‹‹ኢትዮጵያ ውስጥ ለውጥ በመጣ ጊዜ ሁሉ ተቃዋሚዎቹ ካህናት ናቸው፡፡ ነገር ግን ካህን የሚቃወመው እስኪገባው ድርስ ነው፡፡ ከገባው ዋና ደጋፊ የሚሆነው ራሱ ነው›› ይላሉ፡፡ በርግጥ ይህን የአስተዳደር ለውጥ የተቃወሙ ካህናት ብዙ አይደሉም፡፡ ጥቂቶቹም ቢሆኑ ግን በትክክለኛ መረጃ ላይ የተመሠረተ ተቃውሞ ለውይይት በቀረበው ሰነድ ላይ አላቀረቡም፡፡ ለውጡ ተግባራዊ መሆን የለበትም ብለው የሚያምኑ ሰዎች ካህናቱን በመሰብሰብ ለአድማ የመቀስቀስ ሥራ ግን ሠርተዋል፡፡ የመቀስቀሻ ስልታቸው ደግሞ ‹‹እናንተ ዘመናዊ ትምህርት ስለሌላቸሁ የተማሩ ሰዎችን አስገብተው እናንተ ልትወገዱ ነው፡፡›› እንዲሁም ‹‹ወደ ገጠርና ጠረፋማ ስፍራ ልትገፉ ነው›› የሚሉ ናቸው፡፡ አንድ መምህር ስለዚሁ ነገር አስተያየት ሲሰጡ ‹‹ብዙ አገልጋዮች ለአገልግሎት ወደ ክልል ከተሞች ስንወጣ ወደ ገጠር ለመውረድ አይፈልጉም፤ በዚህም የተነሳ ኑልን ተብለው ሲለመኑ ‹ቦታው ገጠር ነው?› የሚል ጥያቄ ያቀርባሉ፡፡ በጣም የሚገርመው ግን አብዛኞቹ ገጠርን የሚጠሉ አገልጋዮች ከገጠር የመጡ ናቸው፡፡›› ይላሉ በሐዘን በተዋጠ ድምፀት፡፡\nታደሰ ግን ‹‹በዚህ ለውጥ ትግበራ ምክንያት ከሥራ ገበታው የሚነሳ ወይም የሚዛወር ሰው አይኖርም›› ይላል፡፡ ‹‹ወደ ገጠር ለስብከተ ወንጌል የሚላኩ ሰዎች አበላቸውና ሌሎች አስፈላጊ ጥቅሞቻቸው ተጠብቆላቸው እንዲያገለግሉ የሚያደርግ ሥርዓት ግን ይኖራል፡፡ ይህ ደግሞ የቤተ ክርስቲያንን ዋነኛ ሥራ ከግብ የሚያደርስ ሲሆን በዛውም አገልጋዩ እንዳይጎዳ የሚጠብቅ ነው፡፡ ይህም ቢሆን ግን በአገልጋዮች ፈቃደኝነት ላይ ተመሠርቶ እንጂ በግዳጅ አይደለም፡፡ ምክንያቱም ያለ ፍላጎቱ አስተምር የተባለ ሰው ትክክለኛውን ትምህርት ያስተምራል ተብሎ አይታሰብም፡፡›› በዚህ መልክ የተቀረጸው ረቂቅ ጥናት ሥርዓቱ ስብከተ ወንጌልን ማዕከል ያደረገ ሊሆን ይገባዋል በሚል ሰነዱ ያስቀመጠውን የመፍትሔ አቅጣጫ የሚያስታውስ ነው፡፡\nስብከተ ወንጌልንና የቤተ መቅደስን አገልግሎት ማዕከል ያደረገ ሥርዓት መዘርጋት አስፈላጊ የሚሆነው እነዚህ ተግባራት ከቤተ ክርስቲያን ማዕከላዊ ዓላማ ጋር በቀጥታ የተያያዙ ዋነኛ ሥራዎች ስለሆኑ ነው፡፡ በነባሩ የአሠራር ሥርዓት ግን ዋነኛው ሥራ ችላ ተብሎ ደጋፊው ሥራ ግን አብጦ ቆይቷል፡፡ ዐዲሱ ሥርዓት ተግባራዊ ሲሆን ዋናው ሥራ የዋናነት ቦታውን ይይዛል፤ ከዚህም ጋር ተያይዞ በቤተ መቅደስና በስብከተ ወንጌል አገልግሎት ላይ ላሉ አገልጋዮች የተሻለ ደሞዝና ጥቅማ ጥቅም ይከበርላቸዋል፡፡ እስከ አሁን ግን ቤተ መቅደስ ማገልገል ዝቅ ተደርጎ እየታሰበ ቅዳሴ ከሚቀድሰው ካህን ይልቅ የመዝገብ ቤት ሠራተኛው የተሻለ ሲከፈለው ቆይቷል፡፡ ተገልብጦ የቆየው ሥርዓት ሲስተካከል የብዙዎቹ ካህናት ሕይወት ይሻሻላል፡፡ ይህ የገባቸው ካህናት የለውጡ ደጋፊዎች ናቸው፡፡ የቤተ ክርስቲያን ገንዘብ ከምዝበራ ድኖ ለአገልግሎት ሲውል የአገልግሎቱ አካል የሆኑት ካህናትም ስለሚጠቀሙ የቤተ ክርስቲያን ገንዘብ ለቤተ ክርስቲያን ይሆናል፡፡\nቅዱስ ሲኖዶስ ወደ ኋላ እንዳያርስ\nየመዋቅር ጥናት ቡድኑ የጥናቱን የመጀመሪያ ረቂቅ ባጠናቀቀበት ሰሞን አንድ አባት ደስታ ፈንቅሏቸው ‹‹እናንተ ይህን የሠራችሁ ስማችሁ በቤተ ክርስቲያን ታሪክ በወርቅ ቀለም ተጽፏል›› ሲሉ ተናገሩ፡፡ በቦታው ከነበሩት የጥናት ቡድኑ አባላት መካከል አንደኛው ‹‹ብጹዕ አባታችን እንደ ቃልዎ ይሁንልን፤ ሆኖም ይህ ጥናት በወረቀት ከቀረ ዋጋ አይኖረውም፡፡ የሁላችንም ስም በወርቅ ቀለም የሚጻፈው ጥናቱ ሲተገበር ነው›› አለ፡፡ የዚህን ወንድም ስጋት ብዙዎች ይጋሩታል፡፡\nከዚህ ቀደም የታጠፉ የሲኖዶስ ውሳኔዎችን እያስታወሱ እንዲሁም የአማሳኞችን ጩኸት አከል ዛቻ በመስማት ይህ ነገር በከንቱ ይቀር ይሆን? ሲሉ ይጠይቃሉ፡፡ የምእመናን ተወካዮች ቅዱስ ፓትርያርኩ ፊት ቀርበው ይህን ስጋታቸውን በእንባቸው በገለጹበት ዕለት ቅዱስነታቸው ‹‹አስቀድሜ ሙስና፣ ብልሹ አሠራርና የመሳሰሉት ከቤተ ክርስቲያን ሊወገዱ ይገባል ብዬ የጮህኩት እኔ ነኝ፤ አሁን ታዲያ መልሼ ይህ ነገር ሳይተገበር ይቅር ብል ጩኸቴን የምቀማው እኔው ራሴ ነኝ›› ሲሉ የምእመናንን ልብ የሚያረጋጋ ንግግር ሰጥተዋል፡፡\nይህ ሥራ የተሠራው የግንቦት ፳፻፭ ዓ.ም ርክበ ካህናት ላይ የተሰበሰበው የቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ በወሰነው ውሳኔና በሰጠው አቅጣጫ መሠረት ነው፡፡ የባለሙያ ቡድኑ አባላት ስመ ክርስትና ስለሥራው መቃናት አባቶች በጸሎት እንዲያሳስቡ ከሚጠይቅ ጦማር ጋር ለታላላቅ ገዳማትና አድባራት ተልኮ ጸሎት ተደርጎበታል፡፡ ለሥራው የተቋቋመው የባለሙያ ቡድን የሰጠው አገልግሎት በገንዘብ ቢሰላ በጣም በትንሹ ሁለት ሚልዮን ብር እንደሚያወጣ ይነገራል፡፡ ስለዚህ የዚህ ሥራ መክሸፍ የሚያስከትለው ኪሳራ ቁሳዊም መንፈሳዊም ነው፡፡ ከዚህም በላይ ነባሩ ሥርዓት በብዙ መልኩ ሲታይ መቀጠል የማይችልበት ደረጃ ላይ ደርሷል፡፡ ስለዚህ ተሻሽሎ ሊተካ ግድ ሆኗል፡፡\nለብዙዎች በቤተ ክርስቲያን ውስጥ ያለው ምዝበራና የሥነ ምግባር ዝቅጠት ወይንም ሙስና የሚመስላቸው የግለሰቦች አላግባብ መበልጸግ ብቻ ነው፡፡ ሆኖም ንቅዘት ግለሰቦችን አበልጽጎ፤ ከተቋሙ ደግሞ ጥቂት ገንዘብ አጉድሎ የሚመለስ አይደለም፡፡ ተቋሙን ጨርሶ እስከማውደም የሚደርስ ነው፡፡ ቤተ ክርስቲያንም ተቋም እንደመሆኗ ንቅዘቱ በዚህ ከቀጠለ መጥፋቷ አይቀርም፡፡ እንዲያውም ቤተ ክርስቲያንን ከሌሎች ምድራውያን ተቋማት ልዩ የሚያደርጋት የንጽሕና አገልግሎቷ ስለሆነ ሙስናን በውስጧ አቅፋ መኖር አትችልም፡፡ የክፋት አሠራር ጸንቶ መልካም የሆነውን ነገር እስከመጨረሻው አሸንፎ እንደማይኖር በሃይማኖት የታወቀና የታመነ ቢሆንም በተለይ ክፋት በሰለጠነበት በዚህ ዘመን ንቅዘትና ሥርዓት አልባነት ቤተ ክርስቲያን ላይ ሊያደርሱ የሚችሉት ጉዳት ቀላል እንደማይሆን ግልጽ ነው፡፡\nለዚህም ብዙ ምልክቶችን መጥቀስ ይቻላል፡፡ ባለፉት ጥቂት ዓመታት ብቻ ከዐሥር ሚልዮን በላይ ክርስቲያኖች ከቤተ ክርስቲያን አንድነት ወጥተው ጠፍተዋል፡፡ ሥልጣነ ክህነትና ምንኩስና እንደምናምንቴ ተቆጥሯል፡፡ ሊቃውንት ሥራ በሞላባት ቤተ ክርስቲያን እየኖሩ ሥራ አጥ ሆነዋል፡፡ ጥንታውያን አድባራት ተዘግተዋል፡፡ ምእመናን ለረሀብና ለህመም ተጋልጠው የሚረዳቸው ቀርቶ የሚያጽናናቸው አጥተዋል፡፡ ሃይማኖታቸውን ለውጠው ሕይወታቸውን ለአደጋ አጋልጠው የሚሰደዱ ወጣቶች ሕይወታቸውን ከማጣታቸው በፊት ሰብአዊ ክብራቸውን ሲያጡ ቤተ ክርስቲያን አልደረሰችላቸውም፡፡ ይህ ሁሉ የሆነው ቤተ ክርስቲያን ሰውና ገንዘብ አጥታ እንዳልሆነ መስካሪው ብዙ ነው፡፡ ችግሩ ከማስተዳደሩ ላይ ነው፡፡ የማስተዳደሩን ሥራ ለመሥራት ደግሞ የሰለጠነ ሥርዓት ያስፈልጋል፡፡\nየካቲት ፮ ቀን ፳፻፮ ዓ.ም ለአዲስ አበባ ሀገረ ስብከት ልዩ ቀን ነበረች፡፡ በሀገረ ስብከቱ አስተባባሪነት የተቋቋመው የባለሙያ ቡድን ሲያጠና የቆየውን የተቋማዊ ለውጥ አመራር የአደረጃጀትና አሠራር ጥናት ሰነድ ለሀገረ ስብከቱ በይፋ አስረክቧል፡፡ ዐሥራ ሦስት አባላት ያሉት የባለሙያ ቡድን ከአንድ ሺሕ በላይ አጠቃላይ ገጾች ያሏቸውን ዐሥራ ሁለት ሰነዶች በሀገረ ስብከቱ ጽሕፈት ቤት ተገኝቶ በአስተባባሪው ታደሰ አሰፋ በኩል ሲያስረከብ ሀገረ ስብከቱም ከልዩ ምስጋና ጋር በሊቀ ጳጳሱ አማካይነት በይፋ ተረክቦ ሰነዱን የራሱ አድርጎታል፡፡ ሰነዱ በሊቀ ጳጳሱ አማካይነት ለቋሚ ሲኖዶስ የሚቀረብ ሲሆን የሚጠበቀው ነገር በቅዱስ ሲኖዶስ ምልዓተ ጉባኤ ጸድቆ ሥራ ላይ እንዲውል ነው፡፡ ከዚያ በፊት ደግሞ የግንዛቤ ማስጨበጫ ሥራ ለምእመናንና ለካህናት ይሰጥበታል ተብሎ ይታሰባል፡፡\nየጥናት ቡድኑ አባላት ይህን ሥራ የሚቃወሙ ሰዎች የፈጠሩት ከባድ ተግዳሮት እንደሌለ ይገልጻሉ፡፡ ሆኖም ለማሸማቀቅና ለማስበርገግ የታለሙ ድምጾች እንዳልጠፉ አይሸሽጉም፡፡ ነገር ግን ስድቡንና ሌላውን ጩኸት ለቤተ ክርስቲያን ሲባል እንደ ሙሉ ደስታ መቀበል እንዳለባቸው ያምናሉ፡፡ ደግሞም ‹‹የቤተ ክህነቱን ጸባይ ለሚያውቅ ሰው አስፈሪ የሚመስለው ጩኸት የሚያስፈራው አይሆንም›› ይላሉ አንዱ ባለሙያ፤ ከዚህ ቀደም በሙያቸው ለማገልገል ገብተው በድንጋጤ የወጡ እርሳቸው የሚያውቁዋቸውን ምእመናንን በትዝታ እያስታወሱ፡፡ የቡድኑ አስተባባሪ ታደሰ አሰፋ ቀለል አድርጎ የሚገልጸው ተግዳሮት በርግጥም ቀላል መሆኑ የታወቀው ለተቃውሞ መጣን ብለው በጸያፍ ቃላት ሲናገሩ ከነበሩት መካከልም ነገሩ እንደማያዋጣ የገባቸው ሰዎች ከጥቂት ቀናት በኋላ ይቅርታ እንደጠየቁ ሲታወቅ ነው፡፡ በርሱ አገላለጽ ‹‹ይቅርታ መጠየቅ ታላቅነት ቢሆንም ከልብ የመነጨ መሆኑን ለማስመስከር ደግሞ በተግባር መግለጥ ያስፈልጋል፡፡››\nሁሉም የባለሙያ ቡድኑ አባላት ተግዳሮቱ ቀላል ቢሆንም የጥናቱ ረቂቅ ተግባራዊ ሆኖ የቤተ ክርስቲያንን እድገት ለማየት እንድንችል ከቅዱስ ሲኖዶስ ጀምሮ እስከ መእመናን ድረስ እያንዳንዱ ክፍል ሳይዘናጋ በየበኩሉ ሊራዳ እንደሚገባው ያስታውሳሉ፡፡ በተለይ ቅዱስ ሲኖዶስ ከመጀመሪያው አቅጣጫ ሰጥቶ ያስጀመውን ሥራ ለማስተግበር ከመቻሉ በፊት በጎን የሚካሄዱ ሕገ ወጥ ጫናዎች እንዳያሰናክሉበት ነቅቶ ሊጠብቅ ይገባዋል፡፡ የቡድኑ መሪ ታደሰ በፈገግታና በረጋ መንፈስ ቀለል አድርጎ የሚገልጸው ይህ ጉዳይ እርሱና የሥራ ቡድኑ አባላት ብዙ የለፉበት ምእመናንና ካህናቱም ተስፋቸውን የጣሉበት ሥራ እንደሆነ በሁሉም ልብ ዕውቅ ነው፡፡\nየሥርዓት ቤት የሆነችው ቤተ ክርስቲያን መንፈሳዊና ቁሳዊ ሀብቷን የሚያስተዳድርላት ታማኝ መጋቢ በማጣትና በሥርዓት አልበኝነት ትጠፋ ይሆን? በሚል ስጋት ተውጠው የነበሩት ሁሉ ‹‹ኢታርእየነ እግዚኦ ሙስናሃ ለቤተ ክርስተያን›› ከሚል ጸሎት ጋር የወረቀት ሥራውን አጠናቆ ተግባራዊነቱን የሚጠባበቀውን የለውጥ ሂደት ትንፋሻቸውን ውጠው ይከታተሉታል፡፡ ይህም በታላቅ ኃላፊነት ለተያዙት አገልጋዮች ብቻችሁን አይደላቸሁም የሚል የብርታት ድምፅ ነው፡፡ የጸሎታቸውም ትርጓሜ ‹‹አቤቱ የቤተ ክርስቲያንን ጥፋቷን አታሳየን›› የሚል ነው፡፡\n← ጾም ራስን በመግዛት ከእግዚአብሔር ጋራ ልዩ ግንኙነትና አንድነት ለመፍጠር እጅግ አስፈላጊ መሣርያ ነው\nየፓትርያርኩ የለውጥ ተግዳሮትና ተስፋ – በአንደኛ ዓመት በዓለ ሢመት ዋዜማ →\n22 thoughts on “የገንዘብና የሰው ሀብት አስተዳደር ጥያቄ ለቤተ ክርስቲያን”\nAnonymous March 1, 2014 at 3:22 pm Reply\nweg March 2, 2014 at 3:57 am Reply\nPlease don’t run to disclose others’ sin.\nAnonymous March 2, 2014 at 1:31 pm Reply\n“ከሴትም ጋር እንደምትተኛ ከወንድ ጋር አትተኛ፤ ጸያፍ ነገር ነውና።” ኦሪት ዘሌዋውያን 18፥22\nAnonymous March 2, 2014 at 1:34 pm Reply\nዝም ብሎ ኮሜንት ከመለጠፍ ጉዳዩን አጣርቶ በዘገባ መልክ ማውጣት አይሻልም። እውነት ከሆነም ልጁ ንስሀ ይግባ ውሸት ከሆነም ከውሸት ጋር ከመተባበር ተጠበቁ።\nAmbachew March 1, 2014 at 4:29 pm Reply\nእባካችሁ ሌሎች ተጨማሪ መረጃዎችንም ጻፉልን፡፡\nAnonymous March 2, 2014 at 12:20 pm Reply\nfor my fathers will is that every one who looksto the son and belives in him shall have eternal life,and Iwill raise him up at the last jon6;40 Ashenafi never did such kinds of evil work belive or not never never\nteshomemk March 3, 2014 at 7:45 am Reply\nI wonder that 8 of 10 team members are mk members.why you deny that mk is not at the back? I was one of the laities who summoned by mk at the new building hall to support the change. If mk done like this why it denied its backing. What most wonder is , mk’s denial letter distributed to bishops. “Albelashimin min ametaw” allu. I personally support the change, but not mk’ approach.\nAnonymous March 3, 2014 at 3:25 pm Reply\nDear Teshome, can you send your full comment and objection through the e – mail adress of Hammer magazine?\nAnonymous March 3, 2014 at 7:49 am Reply\nእዚህ ቦታ ላይ ልንወያይ የሚገባው የቤተ ክርስቲያንን የአስተዳደርና የፋይናንስ ሥርዓት ለውጥ አስመለክቶ ነው፡፡ ጉዳዩ ልዩ ትኩረት የሚሻ ነው፡፡ ቤተ ክርስቲያን ለባሕረይዋ በማይስማማት መለኩ በሙስና እንድታድፍ እየተገደደች ነው፡፡ ምእመናን እየጠፉ ነው፡፡ አብያተ ክርስቲያናት እየተዘጉ ነው፡፡ አደጋውን እንገንዘብ፡፡\nAnonymous March 3, 2014 at 7:50 am Reply\nAnonymous March 3, 2014 at 7:51 am Reply\nባለፉት ጥቂት ዓመታት ብቻ ከዐሥር ሚልዮን በላይ ክርስቲያኖች ከቤተ ክርስቲያን አንድነት ወጥተው ጠፍተዋል፡፡ ሥልጣነ ክህነትና ምንኩስና እንደምናምንቴ ተቆጥሯል፡፡ ሊቃውንት ሥራ በሞላባት ቤተ ክርስቲያን እየኖሩ ሥራ አጥ ሆነዋል፡፡ ጥንታውያን አድባራት ተዘግተዋል፡፡ ምእመናን ለረሀብና ለህመም ተጋልጠው የሚረዳቸው ቀርቶ የሚያጽናናቸው አጥተዋል፡፡ ሃይማኖታቸውን ለውጠው ሕይወታቸውን ለአደጋ አጋልጠው የሚሰደዱ ወጣቶች ሕይወታቸውን ከማጣታቸው በፊት ሰብአዊ ክብራቸውን ሲያጡ ቤተ ክርስቲያን አልደረሰችላቸውም፡፡ ይህ ሁሉ የሆነው ቤተ ክርስቲያን ሰውና ገንዘብ አጥታ እንዳልሆነ መስካሪው ብዙ ነው፡፡ ችግሩ ከማስተዳደሩ ላይ ነው፡፡ የማስተዳደሩን ሥራ ለመሥራት ደግሞ የሰለጠነ ሥርዓት ያስፈልጋል፡፡\nAnonymous March 3, 2014 at 9:30 am Reply\nይህ ጽኁፍ በየብሎጉና በየጋዜጣው ሲራገብ የከረመውን የአንድ ወገን አስተያየት ከማንጸባረቅ በቀር ምንም አዲስ ነገር የለውም.ማኅበረቅዱሳን እንዲህ ወርዶ የተለጣጠፈ ጽሁፍ በወርቃማዋ ልሳኑ በሐመር በማስነበቡ አዝናለሁ.\nአጻጻፋችሁ በጥናቱ እንደሌላችሁበት ሳይሆን ከመኖርም በላይ ሙሉ ረቂቁ ከእናንተ እንደወጣና ለጊዜው በሊቃውንቱ ይታይ መባሉም እንዳንገበገባችሁ በደንብ ያስታውቃል.ነጠላ የደበቀውን ትምክህትና መመጻደቅ እድሜ ለሚዲያው ቆየን ከታዘብነው.\nአማኙ የጠፋው ከጥናት ጉድለት ሆነም አልሆነም በዚህ 20 አመት 10 ሚሊዮን ምእመን ሲጠፋብን እኮ እናንተም ነበራችሁ.ማንን ነው ነጥላችሁ የምትወቅሱት ??ብቻ የዘንድሮ ሁኔታችሁ ያሳዝናል.በአደባባይ መመጻደቅን ሙያ አረጋችሁት. በዚህ ግብራችሁ ከብዙ ካህናት ልብ እየወጣችሁ ነው – በተለይ ከላይኞቹ. አሁን የሞዴል 30 መውሰጃችሁ ጊዜ ቀርቦላችሁዋልና እስኪ እናንተው እንዴት በቤ/ክ ደረሰኝ ገንዘብ እንደሚሰበሰብ ታሳዩናላችሁ.ፐርሰንት በመክፈል ከህግ በታች ለማደር መዘጋጀታችሁን ለማረጋገጥም እንናፍቃለን\nእንግዲህ ለቅድስቱዋ ተዋህዶ እረኛውን ከመንጋው የሚያስማማ፣ተጠራጣሪዎችን ገፍቶ ሳይሆን አጽናንቶ የሚመልስ መልአከ ምህረት ወሳህል ይላክልን ከማለት በቀር ምንም አንልም.\nAnonymous March 4, 2014 at 7:24 am Reply\nበአንድ በኩል ዐዲስ ነገር የለውም ብለህ ወዲያው ደግሞ አጻጻፋችሁ ረቂቁ ከእናንተ እንደወጣ ያስታውቃል፡፡ ማለትህ የተጋጨ ሐሳብ ነው፡፡ የሆነ ሆኖ መልካም ሐሳብ ሊያበሳጭህ አይገባም፡፡ ለውጥ እነሚያስፈልግ አምኖ ከመቀበል ውጪ ሌላ ምንም ምርጫ የለም፡፡ ይልቅስ አንተም የሚጠቅም ሐሳብ ካለህ አበርክት፡፡\nአዲስ ነገር የለውም ማለቴ የሐመርን ወሬ ከየብሎጉ ስናነበው ስለከረምን፣ረቂቁ ከእናንተ እንደወጣ ያስታውቃል ማለቴ የማታ ማታ ራሳቸው ስላመኑና የሚያወሩትም ለሌላ ለማንም አካል ከሲኖዶስ በቀር የሌለው ረቂቅ በእነሱ እጅ ብቻ ስላለ ነው.አለቀ. ማጋጨት ካልፈለክ በቀር ምኑም አይጋጭ.\nበነገርህ ላይ ይሄን ማህበር በደግ እንዳላይ የሚያደርገኝ እኛን የሚቃወም ሁሉ ርኩስ ነው የሚል ጭፍንና ግብዝ አስተያየታችሁ ስለሚያስጠላኝ ነው. አዝናለሁ. ከልቤ እየወጣችሁ ነው. ሃይማኖቴን ግን ከእናንተ ሳይሆን ከቤተክርስቲያን ስላገኘሁዋት ስለግብዞች ብየ አልተዋትም.የዚህን ያህልም ደካማ አይደለሁም.\nእውነት ለመናገር ሰው ጥናቱን ሳያይ ማኅበረቅዱሳን አለበት በሚል ብቻ ያን ያህል ዘመቻ ተካሄደ ካላችሁ ማኅበሩ ራሱን መመርመር ነበር እንጅ ጉዳዩ ካለቀ በሁዋላ ማኅበሩ ከተደበቀበት መጋረጃውን ገልጦ መውጣት አልነበረበትም. ቀረርቶውን ተውት. ለመድነው እኮ. ሌባም፣መናፍቅም፣ዘረኛም፣ሰነፍም ያልሆነ ብዙ በአካሄዳችሁ የማይደሰት ሰው ስላለ ራሳችሁን መርምሩ. የክተት አዋጁን ተውት.መመጻደቁም ይቅር. አባቶችን ከምዕመናን ማቀራረቡንስ ትታችሁታል.ለማቃቃር መሞከራችሁም በቀረልን.እረ በፈጠራችሁ በከተማ ዙሪያ ሚዲያውን አጃቢ አድርገን ተንቀሳቀስን ብላችሁ አትደንፉብን.ስከኑ፣ስከኑ፣ስከኑ.\nፖሊስን የሚፈራ ማን ነዉ ሌባ አይደለምን\nአለቃ የሚያስደነብረዉ ማንን ነዉ ሰነፉን ሰራተኛ ነዉኮ\nጽዳት የሚያስደነግጠዉ ና ድራሹን የሚያጠፋዉስ ማንን ነዉ ዝንብን አይደለምን\nማኅበረ ቅዱሳንን የሚጠላ ማን ነዉ; መናፍቅና ቤተመቅደስ ዘራፊዉ\nAnonymous March 4, 2014 at 7:25 am Reply\nAnonymous March 4, 2014 at 7:54 am Reply\nሰው እንዴት መልካም ነገርን የቃወማል ብዬ ለውጡን በሚቃወሙ ሰዎች ልገረም እጀምርና መልሶ ደግሞ ሰው ሁልጊዜም መልካሙን ብቻ እንደማይመርጥ ትዝ ሲለኝ ወደ አውነታው እመጣለሁ፡፡በእርግጥ ይህን የለውጥ አሠራር የሚቃወሙ እነማን ኛቸው ? አንዳንዶቹ እምነት የለሾች ሌሎቹ በፍቅረ ንዋይ የነደዱ፣ሌሎቹም በፍቅረ ሢመት የተቃጠሉ አንዳንዶቹ ያልተማሩ ጨዋዎች ሲሆኑ ሌሎቹ ደግሞ የማይታደሰውን የቤተ ክርስቲያን መሠረተ እምነትና አስተምህሮ ይታደስ የሚሉ ነገር ግን አውነተኛ ተሐድሶ የሚያሻውን የቤተ ክርስቲያን አስተዳደራዊ መዋቅር እና የፋይናንስ አሠራር እንደበሰበሰ ይቀጥል የሚሉ የፕሮቴስታንት ተላላኪዎች ተሐዶሶዎች ናቸው፡፡\nአሮጌው መንገድ (ሙሰኝነትና ኋላቀር አሠራር) በዘመናት ተፈትኖ ያረጀና ያፈጀ እንዲሁም ቤተ ክርስቲያኒቱን ያዋረደ አሠራር በመሆኑ ሊታዘንለት እና ጊዜ ሊሰጥለት የሚገባ አይደለም፡፡ለምን ቢሉ ከበቂ በላይ ጊዜ አግኝቶ የታየና በውጤቱም ንቅዘትና መበስበስ ብቻ ስለሆነ፡፡ስለዚህ አባቶች በጀመራችሁት የለውጥ አርምጃ በፍጥነት ወደ ፊት፡፡ጊዜ በፈጀ ቁጥር ጥረቱ ለመቀልበሱ ምልክት መሆኑ ታውቆ በፍጥነት ወደ ፊት፡፡ለብልህ አይነግሩ ለአንበሳ አይመትሩ ነውና አበው ሊቃነ ጳጳሳት ጉዳዩን በተለያዩ የተሻሉ ማዕዘኖች እንደሚመለከቱት ተስፋችን ነው፡፡\nማኅበረ ቅዱሳን በዚህ የለውጥ እንቅስቃሴ አፋራም ሊሆን አይገባውም፡፡ይህ ከተሳካ እኮ የድካማችሁን ፍሬ ልትመለከቱ ነው ማለት ነው፡፡ዛሬ ዛሬ የኢትዮጵያ ቤተ ክርስቲያን እንድታፍርና እንድትሸማቀቅ ልዩ ልዩ ስልታዊ እንቅስቃሴዎች እየተመለከትን ነው፡፡ስለዚህ ማኅበሩ የአፍረት ዓይነ ርግቡን ጥሎ ወደ አደባባዩ ይምጣ፡፡በእርግጥ ይህ ጽሑፋችሁ አንድ ጅምር ነው ጸሐፊውን እግዚአብሔር ይባርከው፡፡\nቤተ ክርስቲያን ወደ ቀደመ ግርማዋና መታፈሯ ትመለስ ከተባለ ምናምነቴ አስተሳሰብ እና አሠራርን በቁርጥ በቃ ልንለው ይጋባል፡፡አሁን እኮ ቤተ ክርስቲያን ወደ መገፋት እየሄደች ነው ታዲያ ምንድነው የሚጠበቀው፡፡\nምእመናን ምን ይሆን የምትጠብቁት ? ይህ ሁሉ ምዝበራ እኮ የሚፈጸመው በገዛ ገንዘባችሁና በድካማችሁ ላብ ነው፡፡ይህ ሁሉ ትዕቢት እና ትዝርኅት እኮ የሚታየው በእናንተ ላይ ነው፡፡የለውጡ ቁጥር አንድ ለመሆን ተነሡ፡፡ከተመልካችነት ወደ ተሳታፊነት እንዲሉ የተሳትፎችሁ ጊዜ አሁን ነው፡፡ለምትወዷት ቤተ ክርስቲያን ሆ ብላችሁ ተነሡ፡፡\nAnonymous March 4, 2014 at 11:45 am Reply\nበስሜት አትፈርጅ እባክህ\nመጀመሪያ አዞ እንባውን ትተህ የማኅበርህን አካሄድ አርም\nእንደ አባ ህርያቆስ የልዑልን መኖሪያ ለማየት እስከመድረስ ድረስ ማሰብህን ከደሰኮርክ በሁዋላ ንግባእኬ ኀበ ጥንተ ነገር ስትል መደምደሚያህ ሰዎችን መፈረጅ ከሚሆን አለማሰብህ ይሻልህ ነበር.\nእስኪ ለቤተ ክርስቲያን ይበጃል የምትለውን አንድ ሐሳብ ሰንዝር፡፡ ወይስ ተቃውሞ ብቻ ነው ያለህ? ተቃውሞም ከሆነ ከስሜት በጸዳ መልኩ ከጽሑፉ ውስጥ ስህተት ነው የምትለውን ቢያንስ አንድ ነገር አመልክት፡፡ በጭፍን መቃወም ዋጋ የለውም፡፡\nጽሁፉ አዲስ ነገር ስለሌለውና በየብሎጉ፣በየጋዜጣው ወጥቶ ብዙ ስለተባለበት ምንም መጨመር አያስፈልግም. በበቂ ሁኔታ ቀድሞ ተተችቱዋል.\nለምሳሌ ያህል ጥቀስ ካልከኝ ፡ መናፍቃንን ብቻውን ተዋግቶ ያሸነፈው ማኅበረቅዱሳን እንደሆነ ሐመር ትለፍፋለች. ግን ብቻውን አልነበረም. በሺህ ሚቆጠሩ የማኅበሩ አባል ያልሆኑ ሰባክያነ ወንጌሎች፣የቤ/ክህነት ስብከተ ወንጌል መምሪያ፣የየአጥቢያው ካህናት የውጊያው አካል ነበሩ. አሁንም ናቸው. ሆኖም አፍ ያለው ማኅበር ሁሉንም ዋጋ ጠቅልሎ ወሰደና በመናፍቃን ስለተነጠቁት መንጋዎቻችን ሲናገር ደግሞ ልክ የቤ/ክ አካል እንዳልነበረ አድርጎ የለሁበትም ይልናል. ይሄን ድርጊት በስሙ ስንጠራው መመጻደቅ እንለዋለን. ድክመቱንም ጥንካሬውንም ላለመጋራት የሚደረገው ጥረት ተነጥሎ ለመታየት የመፈለግ አጉል መንገድ ከሚባል ውጭ ስም የለውም.\nቢያንስ መናፍቃኑ ምድር ጠበበን ብለው እነቦንኬን አስጠርተው ወከባ በፈጠሩበት ወቅት ስማቸውን ዘወትር የምትዘለዝሉት ታላቁ አባት አቡነ ጳውሎስ በሰጡት ቀጥተኛ ትእዛዝ ዘመቻ-ፊልጶስ በሚል በየአጥቢያው የወሰድናቸውን መሰረታዊ ኮርሶች አንረሳቸውም. ስለሆነም ማንም መናፍቃንን ብቻየን ተዋጋሁ እያለ ቢፎክር አንሰማውም. ለነገሩ በአንድ መንኩሴ ሀይል በሺ የሚቆጠር ከአረማዊነት የተለመሰ ምእመንን ልክ በማኅበሩ ስብከት እንደተመለሰ አድርጎ ከመለፈፍ ውጭ ይዞታችሁ በሆነው የከተማው አካባቢ አንድም መናፍቅ አስተምራችሁ ስትመልሱ አይተን አናውቅም. እንደውም ከእናንተ በተሸለ መልኩ የየአጥቢያው ካህናትና ሰባክያን ብዙዎችን ወደ ደገኛይቱ ሃይማኖት መልሰው ሲየስጠምቁ አይተናል. ችግሩ እነሱ የሐመር ባለቤት አይደሉም. ስለዚህ አይወራላቸውም.\nስለለውጥ ጥናቱም ቢሆን ማኅበረቅዱሳን ከመጣ ወዲህ የተጀመረ አይደለም. ድሮም እንቅስቃሴው አለ. የማኅበረቅዱሳንን የሚለየው ወሬው ቀድሞ በየጋዜጣው በመዘራቱ ነው. ውይ ወሬ አለባችሁ. በቅርቡ እንኩዋን የአሁኑ የአንበሳ አውቶቡስ ስ/አስኪያጅ አቶ በድሉ የሚመሩት ጥናት ነበር- ለፍጻሜ ባይበቃም.\nበምንም መመዘኛ ጥናቱ ዳግም ይታይልን ማለት ሌብነትና መናፍቅነት ነው ተብሎ መደምደም የለበትም. ነውር ነው. ፍረጃ ነው. የሐመር ጽሁፍ ይሄን ግዙፍ ስህተት ፈጽሙዋል. ጥናቱ ምንያህል ከቃለዓዋዶው ጋር ይጣጣማል የሚለውንም ሳይመልስ በጎን አልፎታል. ለነገሩ ማኅበሩ ያለበት ሁሉ ቡሩክ ነው ብሎ የሚያስብና ያላየውን ጥናት ሳይቀር ካልተተገበረ ብሎ የሚጮህ ብዙ ቲፎዞ ስላላቸው ያን ያህል መጨነቅ የለባቸውም.\nሐመር በምዕመኑ ስም ለማስፈራራት ከመነሳት ውጭ በተቃዋሚው ወገን ያለው መከራከሪያ ምን እንደሆነ አጣርታ ለመጻፍ ደንታ የላትም. ምክንያቱም ሌላው ወገን ልሳን ስለሌለው የትም አይደርስም. ስለሆነም ያሻችሁን ስም ትለጥፉበታላችሁ. ደግነቱ ብዙዎቹ ለእናንተ ቦታ መስጠት ከተው ቆይተዋል. ስራ ይበዛባቸዋል. ብዙ አገልግሎታቸውን የሚፈልግ ቅን ምእመን አለ. በሰበካ ጉባኤ፣በህንጻ ኮሚቴ፣በሰንበቴ የታቀፉ የምእመናን ድምጾችን መስማት ይሻላቸዋል.\nAnonymous March 4, 2014 at 9:15 am Reply\nI think this is fasting time but why you disiminate false statment like satan .\nAnonymous March 5, 2014 at 11:47 am Reply\nከጥናት ቡድኑ አባላት ውስጥ 6ቱ አቶ፣አንድ ወ/ሮ፣2 ቀሲስ፣4 ዲ/ን. Total=13.የሐመር ሊቃውንት እነኚህ ናቸው. ወይ ሊቅነት. ዲቁና እና ቅስናም ሊቅነት ሆነው ብቅ አሉ. ማዕረጋቱን እናከብራቸዋለን. ግን እውነት እንነጋገር ከተባለ ሊቅ የሚያሰኙ አይደሉም.\nእስከ ቅኔ የተማሩ መባሉም ገርሞኛል. በአይቴ ሀሊፈኪ ድጉዋ ተምህርኪ አሉ አበው. እስከ ማለት ምንድነው. ጉባኤ ቃና ነው ዘአምላኪየ. ወይ ቅኔ የተቀኙ ብትሉ መልካም. ዝምብሎ እስከ የለም. ቅኔ ላይ ለመድረስ የግእዝ ንባብ ማወቅ በቂ ነው፣ ንባብ ማወቅ ደግሞ ሊቅ አያሰኝም. ስለሊቃውንት ተሳትፎ ቀ/ሰሎሞን ሲጠየቅ በብልጠት ማለፉን አድንቄያለሁ. ምንስ ቢሆን በጉባኤ ቤት አልፎ የለ.\nሰብአዊ መብት ኮሚሽን: የአ/አበባ ሀ/ስብከት ሥራ አስኪያጅን ጠርቶ አነጋገረ፤“ለአንዴ ዕድል ይሰጠውና መፍትሔ ያብጅ” haratewahido.wordpress.com/2018/03/17/%e1… https://t.co/DSycPyPDbk 44 minutes ago


ብልጽግና ሥልጣን በማጋራት አልተቻለም! - Addis Admass Newspaper | Amharic news | Ethiopian news\n“በምርጫ ያላሸነፉ ተቃዋሚዎችን መሾም ህገ መንግስቱን መጣስ ነው”\nወዳጆቼ፤ በአዲሱ ዓመት የመጀመሪያ ወር ላይ እንገኛለን፡፡ በዚያ ላይ አዲስ መንግስት በመመስረት ሂደትም ላይ ነን፡፡ ዓለም ሁሉ ዓይኑን ኢትዮጵያ ላይ አድርጓል። ያለ ምክንያት አይደለም (ተዓምር እየተሰራ ነው!) ከጥቂት ቀናት በፊት የአዲስ አበባ አስተዳደር አዲስ ካቢኔ አቋቁማል፡፡ የአማራ ክልል፣የኦሮሚያ ክልልና ሌሎችም ክልሎች አዳዲስ መንግስትና አስተዳደር መስርተዋል የፊታችን ሰኞ ደግሞ አዲሱ የፌደራል መንግስት እንደሚመሰረት ይጠበቃል፡፡ በነገራችን ላይ በአዲሱ የመንግስት ምስረታ ሥነ ስርዓት ላይ ከ40 የማያንሱ የዓለም መሪዎች ይታደማሉ ተብሏል፡፡ የዘንድሮን የአዲስ መንግስት ምስረታ ልዩ የሚያደርገው የተቃዋሚ ፓርቲ አመራሮች በመንግስት አስተዳደር ውስጥ መሾማቸው ነው፡፡ ለአብነትም በአዲሱ የከተማዋ ካቢኔ ውስጥ ሁለት የተቃዋሚ አመራሮች መካተታቸውና የከተማዋን ሁለት ቢሮዎች እንዲመሩ መሾማቸው ታውቋል፡፡\nየምዕራብ መንግስታትና አንዳንድ ፅንፈኛ ተቃዋሚዎች፤ አገሪቱን ለቀውስ ይዳርጋታል ሲሉ ያሟረቱባት አገራዊ ምርጫ ያለ ኮሽታ በሰላም ነበር የተጠናቀቀው፡፡ ያኔ ታዲያ ኢትዮጵያ አሸንፋለች!! ሟርተኞችንና ምዕራብያውያንን ኩም አድርጋቸዋለች። አሁን ደግሞ ተቃዋሚዎች ባላሸነፉበት የአዲስ አበባ ከተማ መስተዳድር ም/ቤት ውስጥ በካቢኔ አባልነት ለመጀመሪያ ጊዜ ተካትተዋል። ይታያችሁ… የኢዜማ አመራር አባል የሆኑት አቶ ግርማ ሰይፉ፣ (ብቸኛው ተቃዋሚ በሚል ይታወቁ ነበር!) የአዲስ አበባ ኢንቨስትመንት ቢሮ ሃላፊ ተደርገው ተሹመዋል፡፡ የአብን ም/ሊቀመንበር አቶ የሱፍ ኢብራሂም ደግሞ የመንግስት ንብረት አስተዳደር ባለስልጣን ሆነው ተሹመዋል። በኢትዮጵያ የፖለቲካ መልክአ ምድር አዲስ ክስተት ይመስለኛል። እንደገና እደግመዋለሁ… በዚህ የስልጣን ማጋራት አዲስ የፖለቲካ ባህል ኢትዮጵያ አሸንፋለች፡፡\nየፊታችን ሰኞ በሚመሰረተው አዲስ የመንግስት አስተዳደር ውስጥ ብዙም ባይሆን ጥቂት “ሰርፕራይዝ” ሊኖር እንደሚችል ይጠበቃል፡፡ ባይኖርም ግን እስካሁን የሰማነው ራሱ ከበቂ በላይ ነው፡፡ የተቃዋሚ አባላትን በካቢኔው ያካተተው የከተማው አስተዳደር ብቻ አይደለም፡፡ የአማራ ክልላዊ መንግስት ሁለት የተቃዋሚ አባላትን በክልሉ የመንግስት ቢሮዎች በሃላፊነት ሾሟቸዋል። ለነገሩ የጠ/ሚኒስትር ዐቢይ አስተዳደር፣ ባለፉት ሶስት የሪፎርም ዓመታት፣ ለተቃዋሚ ፓርቲ አመራሮች ሥልጣን የማጋራት (power sharing) ልምምድ ሲያደርግ ነው የቆየው። ለአብነት ያህል ለ30 ዓመታት ገደማ በተቃዋሚ ፓርቲ መሪነታቸው የሚታወቁት ፕሮፌሰር በየነ ጴጥሮስ ዓምና፣የኢትዮጵያ ፖሊሲ ጥናትና ምርምር ተቋም ዳይሬክተር ሆነው ተሹመዋል (የዛሬን አያድርገውና አቶ በረከት ስምኦን ነበር የሚመሩት)፡፡ የህወኃት መስራች የነበሩትና በአውሮፓ ለሶስት አስርት ዓመታት በስደት ኖረው በለውጡ\nማግስት ወደ አገር ቤት የተመለሱት የትግራይ ዲሞክራሲያዊ ንቅናቄ ፓርቲ ሊቀ መንበር ዶ/ር አረጋዊ በርሄ፤ ደግሞ የታላቁ የህዳሴ ግድብ የገቢ ማሰባሰቢያ ፅ/ቤት ዳይሬክተር ሆነው መሾማቸው ይታወቃል፡፡ (ፅ/ቤቱ በህወኃት አባል ነበር የሚመራው!) ከዚህ በተጨማሪም፣ የተለያዩ የተቃዋሚ ፓርቲ አመራር አባላት በተለያዩ የመንግስት ተቋማት ውስጥ በቦርድ አባልነት መሾማቸው አይዘነጋም። መቃወም የሚታወቁት ፕ/ር መረራ ጉዲናም የኢቢሲ የቦርድ አባል ሆነው ተሹመው ነበር፡፡ (ተሳስተው እንኳን አውርተውት ባያውቁም!) ከዚህ አንጻር ስልጣን የማጋራቱ ባህል ዛሬ ሳይሆን በሪፎርሙ ወቅት ነበር የተጀመረው ማለት ይቻላል፡፡ (ያመሰገነ የለም እንጂ!)\nወዳጆቼ፤ ለተቃዋሚ ፓርቲ (ያውም በምርጫ ሳያሸንፉ) ሥልጣን በማጋራት የፖለቲካ ባህል፣ ኢትዮጵያ በአፍሪካ ፈር ቀዳጅ ሳትሆን አትቀርም፡፡ ምን በአፍሪካ ብቻ… በአሜሪካስ ቢሆን? በስልጣን ላይ ያለው የባይደን ዲሞክራቲክ ፓርቲ፣ ከሪፐብሊካን ፓርቲ አባላት የመንግስት ሃላፊ የሚሾም ይመስላችኋል? (እስካሁን አላደረገውም፤ ወደፊትም አያደርገውም!!) አሁንም አደግመዋለሁ… በዚህ በዚህ አስደናቂ የፖለቲካ ሪፎርም ያሸነፈችው ኢትዮጵያ ናት!!\nየፊታችን ሰኞ በሚከናወነው የአዲስ መንግስት ምስረታ ላይ የሚታደሙ የአገራት መሪዎች በመዲናዋ የሚገኙ ድንቅ ፓርኮችን ይጎበኛሉ ተብሎ ይጠበቃል (አንድነት ፓርክን ጨምሮ) የ“ፖለቲካ በፈገግታ” አምድ ይህን ለአፍሪካም ሆነ ለአገራችን እንግዳ የሆነ ሥልጣን የማጋራት (power sharing) ባህል፤ “የክፍለ ዘመኑ ታላቅ የፖለቲካ ሪፎርም” የሚል ስያሜ ሰጥቶታል- በእውነትና በድፍረት ላይ ተመስርቶ። የስያሜው (ኮፒ ራይቱ የአምዱ ነው!) የሆነስ ሆነና የጦቢያ የፖለቲካ ተንታኞች፤ አክቲቪስቶች፣ ምሁራንም… ባለሃብቶች ይህን ያልተለመደ ሥልጣን የማጋራት ባህል እንዴት አገኙት? ራሳቸው የገዢው ፓርቲ አባላትና ደጋፊዎችስ? በማዕቀብ የሚያስፈራሩን የምዕራብ አገራት መንግስታትስ? (ሰርፕራይዝ እንደሚሆንባቸው ቅንጣት አልጠራጠርም!) 6ኛው ብሔራዊ ምርጫ ከተካሄደ አገሪቱ ወደ ቀውስና ምስቅልቅል ውሰጥ ትገባለች በማለት፣ ምርጫው ለሌላ ጊዜ እንዲተላለፍ ሲወተውቱና ተፅዕኖ ለማሳደር ሲሞክሩ የነበሩት ምዕራባውያን፤ በምርጫው ያሸነፈው ብልጽግና (እነሱ በማዕቀብ የሚያስፈራሩት!) ለተቃዋሚዎች ሥልጣን እያጋራ መሆኑን ሰምተው ይሆን? ማን ነግሯቸው! (እነ CNN ይሄን አይዘግቡም!) ለመሆኑ የኢትዮጵያን ገፅታ የሚያጠለሽ የተዛባ መረጃና ፕሮፓጋነዳ ሲያሰራጩ የከረሙ ሌሎች ዓለማቀፍ ሚዲያዎችስ ይህን ያልተለመደ ስልጣን የማጋራት የፖለቲካ ባህል ዘግበውት ይሆን? (እኔንጃ!)\nይሄ ሥልጣን የማጋራት አዲስ ባህል፣ ከሁሉም በላይ በቀጥታ የሚመለከታቸውና የሚጠቅማቸውም ተቃዋሚ ፓርቲዎችን ይመስለኛል፡፡ (የተሾሙትንም ያልተሸሙትንም!) እናም ሁለቱ የተቃዋሚ ፓርቲ አመራሮች በአዲሱ የአዲስ አበባ አስተዳደር ውስጥ ሹመት ማግኘታቸው በእጅጉ ያስደስታቸዋል ብዬ ተስፋ አደርጋለሁ። የደስታ መግለጫ ያወጣሉ ብዬም እጠብቃለሁ፡፡ (ሆኖ እኮ አያውቅም!) በዚህ ብዙዎች በኢትዮጵያ ፖለቲካ ተስፋቸው ማንሰራራት እንደሚጀምር እምነቴ ነው፡፡ በርግጥ ይሔ ባህር ማዶ ሆነው “ኢትዮጵያ ፈርሳለች” የሚል የሟርት መግለጫ እየሠጡ የሚገኙትን ተወዛጋቢ ፖለቲከኞች አይመለከትም፡፡ (ይሄ ሁሉ ኢትዮጵያዊ የሚዘምተው አገር እንዳትፈርስ መስሎኝ?!) ወዳጆቼ፤ አገር እንዳትፈርስ ተጠንቀቁ ማለት ያባት ነው። የመፍትሄ ሃሳቦችን መሰንዘርም ከጤነኛ ፖለቲከኛ የሚጠበቅ ነው፡፡ በደፈናው “ኢትዮጵያ ፈርሳለች” ማለት ግን የለየለት ዕብደት ነው። ይሄን በመናገራቸው ለአገራቸው ወይም ለኢትዮጵያውያን ምን ሊፈርዱ አስበው ይሆን?\nእውነት ለመናገር በዚህ ወቅት እንደ እናት አገር ኢትዮጵያ፣ መከራውን የበላ ማንም የለም፡፡ አንዱ አማጺ ቡድን ተነስቶ “ኢትዮጵያን ለማፍረስ ሲኦልም መግባት ካለብን እንገባለን” ሲል ይደነፋል፡፡ ሌላው ደግሞ ቁልጭ ብላ ያለችውን አገር ፈርሳለች ብሎ ያረዳናል፡፡ (ቅዠቱን! እኒህ ወገኖች አልገባቸውም እንጂ ኢትዮጵያ ፈርሳለች ማለት እኮ፤ ኢትዮጵያውያን ፈርሰዋል ማለት ነው፡፡ (“ፈርሳችኋል” እያሉን ነው!) እኛ ግን መልሳችን አንድና አንድ ብቻ ነው! “ፈጣሪዋና ጀግኖች ልጆቿ የት ሄደው ነው ኢትዮጵያ የምትፈርሰው!?” የሚል ነው፡፡\nወደ ጀመርኩት የፖለቲካ አጀንዳችን ልመልሳችሁ፡፡ ተቃዋሚዎች በሰሞኑ አዲስ የስልጣን ማጋራት ባህል ምን ተሰምቷቸው ይሆን? መቼም ሁሉም ይደግፉታል ብዬ አልጠበቅም፡፡ ሁሉም ይቃወሙታል ብዬም አላስብም ከአንድ የተቃዋሚ ፓርቲ አመራር የሰማሁት አስተያየት ግን ተስፋ የሚያስቆርጥ ሆኖ አግኝቼዋለሁ። “ተቃዋሚዎች በመንግስት አስተዳደር ውስጥ መካተታቸው፣ በመንግስት ሃላፊነት መሾማቸው፣ የስልጣን ማጋራት ባህል መጀመሩ… ለኢትዮጵያም ሆነ ለፖለቲካ ባህላችን ምንም የሚፈይደው ነገር የለም” ብለው አረፉት፡፡ (ተስፋ ቆርጠው ተስፋ ያስቆርጣሉ!) በርግጥ ከመንግስት የመጣውን ነገር ሁሉ ካልተቃወሙ፣ የተቃዋሚነት ሚናቸው ወይም መክሊታቸውን የተነጠቁ የሚመስላቸው አንዳንድ ተቃዋሚ ፓርቲዎች አሉ። እኒህ ዓይነቶችቹ በስህተት የመንግስት ሹመት ቢያገኙ መቃወማቸውን አጧጡፈው የሚቀጥሉበት ይመስለኛል። አገር አስተዳደሩ፤ ህዝብ አገልግሉ ሲባሉ፣ ካልተቃወምን ብለው የሚቀውጡ ፓርቲዎችን አይጠፉም እኒህ የተቃዋሚ ፓርቲ አመራር ለመንግስት ሹመት አለመመረጣቸው ቢያበሽቃቸው አይገርመኝም፡፡ ግን አይጠፉም፡፡ መፍትሔውም አይደለም የተቃዋሚ ፓርቲ አመራሮች የተሾሙት በምን መስፈርት እንደሆነ መጠየቅ የአባት ነው፡፡ በደፈናው መቃወምና ማጥላላት ግን ትዝብት ላይ ይጥላል፡፡ (በአበሽኛ “ምቀኝነት ያስመስላል!” ያስብላል) በሌላ በኩል፤ በገዢው ፓርቲ ብልፅግና መፍረድም አይቻልም፡፡ ወደ 100 ለሚጠጉ ተቃዋሚ ፓርቲዎች በሙሉ ሥልጣን ሊያከፋፍል አይችልም (ከየት አምጥቶ!) ለዚህ ነበር ጠ/ሚኒስትሩ ተሰባሰቡ ያሉት!\nእኔ ተቃዋሚ ብሆን ግን በደፈናው ከመቃወም ይልቅ ቢያንስ “በህዝብ ላልተመረጡ የተቃዋሚ ፓርቲ አባላት ሹመት መስጠት ህገ መንግስቱ አይፈቅድም ብዬ ብልፅግና ፓርቲን ልከሰው እችላለሁ። (ባያዋጣም!) በነገራችን ላይ ለተቃዋሚ ፓርቲዎች የተሰጠው ሹመት፤ እንድም ተቃዋሚዎችን ከመንግስት ሃላፊነት ጋር የሚያስተዋውቃቸው ሲሆን አንድም ደግሞ ራሳቸውም የሚፈተኑበት ይሆናል። ለምሣሌ የኢዜማው ተወካይ፣ የአዲስ አበባ ኢንቨስትመንት ቢሮን እንዴት ነው የሚመሩት? (“ከበሮ በሰው እጅ ሲያዩት….” እንዳይሆን!) የአብን ተወካዩስ የመንግስት ንብረት አስተዳደርን እንዴት ያስተዳድሩታል? በዚህ አጋጣሚ መንግስትን ሲተቹ የኖሩ ተቃዋሚዎች ሰርተው ያሳዩናል ማለት ነው፡፡ (መተቸትና መስራት ለየቅል ነው!) መልካም የመንግስት ምስረታ!\nMore in this category: « የፖለቲካ ጥግ\tበኢትዮጵያ ላይ የማይሰበሰብ አገር ጠፋ! »


እግዚአብሔር አለምን የፈጠረው በስድስት ቀን ነውን?\nብዙ ሰዎች እንዲህ ያስባሉ፡-\nዓለም በቢሊዮን በሚቆጠሩ ዓመታት ውስጥ ተፈጥሮ እንዳለቀ ሳይንስ አረጋግጧል፤\nመጽሐፍ ቅዱስ ዓለም በስድስት ቀናት ውስጥ ተፈጥሮ እንዳለቀ ይናገራል።\nስለዚህ ከሁለቱ አንዱን ማለትም መጽሐፍ ቅዱስን ወይንም ሳይንስን መርጣችሁ ማመን ይኖርባችኋል ማለት ነው። ትክክል አይደለም?\nይህን መጣጥፍ ለሚያነቡ ሰዎች አስደናቂና ያልጠበቁት ሊሆን ይችላል። ያለን መልስ « አይደለም » የሚል ነው። መጽሐፍ ቅዱስ ዓለም በስድስት ቀናት ውስጥ ተፈጥሮ እንዳለቀ እንድናምን አይጠይቀንም። በዘፍጥረት ላይ የተጠቀሰው ቃል እግዚአብሔር በቢሊዮን ዓመታት ውስጥ ዓለምን እንደፈጠረ አድርጎ ለማሰብ የሚያስችል ክፍተት እንዳለ እርግጥ ነው። የሚከተለውን ጥቅስ እስቲ እንመልከት፡-\nመጽሐፍ ቅዱስ የሚጀምረው ከዚህ በታች ባለው አረፍተ ነገር ነው።\n« በመጀመሪያ እግዚአብሔር ሰማይና ምድርን ፈጠረ፤ » ዘፍጥረት . 1፥1\nከምንም ነገር ተነስቶ በአንድ አፍታ እግዚአብሔር ሰማይና ምድርን ፈጠረ። ይህ ለዓለማቸን ፍጹም የሆነ አጀማመር ነበር። ሳይንሲስቶች «ቢግ ባንግ ቲዎሪ» የሚሉት ዓይነት መሆኑ ነው።\nከመጀመሪያው ቁጥር ቀጥሎ በዘፍጥረት የመጀመሪያው ምዕራፍ ላይ እንዲህ ተጽፏል፡- «ምድርም ባዶ ነበረች አንዳችም አልነበረባትም። » ዘፍጥ. 1፥2 ይልና የምዕራፉ ቀሪው ቁጥሮች እግዚአብሔር አምላክ ሌሎችን ፍጥረታት በቅደም ተከተል ሲፈጥር እንመለከታለን፤ የምድርን ከባቢ አየር፣ ጸሐይንና ጨረቃን በየሥፍራቸው ማስቀመጥ ፣ ከመሬት ላይ ውሃውንና የብሱን መለየት፣ ዕጽዋቶችን ተክሎችንና አዝርዕቶችን እንዲሁም በባህርና በምድር ላይ የሚኖሩ እንስሶችንና ነፍሳትን ፣ በመጨረሻም ሰዎችን ፈጠረ።\nዋናው ጥያቄ ታዲያ መጽሐፍ ቅዱስ እግዚአብሔር ዓለምን ማለትም ሰማይንና ምድርን በስድስት ቀናት ውስጥ ፈጥሮ ጨረሰ ይላልን?\nታዲያ ክርክሩን ምን አመጣው?\nየዘፍጥረት መጽሐፍ ላይ የሰፈረው እግዚአብሔር በስድስት ቀን ውስጥ ተፈጥረው እንዳለቁ የሚገልጽ ቢመስልም፡-«እግዚአብሔርም ያደረገውን ሁሉ አየ፤ እነሆም እጅግ መልካም ነበረ። ማታም ሆነ ጥዋትም ሆነ ስድስተኛ ቀን። ሰማይና ምድር ሠራዊታቸውም ሁሉ ተፈጸሙ። » ዘፍጥረት. 1፥31 - 2፥1\n«ስድስተኛ ቀን» ይላል፤ ማስተዋል ያለብን ነገር ዘፍጥረት የተጻፈው በዕብራይስጥ ቋንቋ ነው። የዕብራይስ ቋንቋ ከእንግሊዝኛ ቋንቋና ዛሬ ከሚነገሩት ሌሎች ቋንቋዎች ጋር ሲነጻጸር የቃላት ሃብቱ አነስተኛ እንደሆነ ሳይታለም የተፈታ ነው። ስለዚህ አንዳንድ አገላለጾች ለዘመኑ አንባቢዎችና ለተለያዩ ቋንቋ ተናጋሪዎች፥ ግልጽ ላይሆኑ ይችላሉ፧ ወይም አሻሚ ትርጉም ይዘው ሊገኙ ይችላሉ። ለምሣሌ;- በዕብራይስጥ «መሬት» የሚለውን ቃል፣ አገር ክልል፣ ምድር፣ ተብሎ ሊተረጎም ይችላል።\nእንደዚሁም « ቀን » (በእብራይስጥ «ዮም» የሚለው ቃል ) 24 ሰዓትን ፣ ወይም ብርሃንማውን ቀን ፣ ወይም ዛሬ ፣ ወይም ዘላለም፣ ወይም ቀጣይነት ያለው ቀን ፣ ወይም ያልተወሰነ ቀን ተብሎ ሊተረጎም ይችላል። ስለዚህ ስድስት ቀን ርዝመቱ ያልታወቀ ቀን ነው ማለት ነው። የግድ ስድስት ቀን እያንዳንዱ 24 ሰዓታት ያሉት ቀናት ማለት ላይሆን ይችላል።\nምናልባትም ቀጥሎ የሚገኘው ሐረግስ ምን ትርጉም ይኖረዋል? ብላችሁ ልትጠይቁ ትችላላችሁ። «ማታም ሆነ ቀንም ሆነ ስድስተኛ ቀን » ዘፍጥ.1፥31 ይህ ማለት ደግሞ ማታም ሆነ ጥዋት በአንድ ላይ የ24 ሰዓት ስፍር አንዳላቸው የሚገልጽ ነገር አለ? በፍጹም አይገልጽም ! «ማታና ጥዋት » ይህ አገላለጽ በሴማውያን ቋንቋ ውስጥ እንደ ዘይቤ የሚጠቀሙበት አገላለጽ ነው። እንደሌሎችም ዘይቤያዊ አገላለጾች ይህ ነው የተባለ ቀጥተኛ ትርጉም አይገኝለትም። «ዮም» የሚለውን የዕብራይስጥ ቃል በዕማሬያዊ ትርጉሙ በብዙ ቅርንጫፍ በመመልከትና ትርጉሙ ረጅምና ያልተወሰነ ጊዜን ለማመልከት እንደሚጠቀሙበት ማለት ነው። (ይህ ትንታኔ የተወሰደው ዶ/ር ኦቶ ጄ. ሄልዌግ ሪዝን ኦርግ በሚለው ዌብ ሳይት ከጻፉት ጽሑፍ የተወሰደ ነው። ፤)\nግልጽ ያልሆኑ የጊዜ አቀማመጥ በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ በብዙ ቦታዎች ተጠቀሶ እናገኛለን። የነገሥታትና የመንግሥታትንም ዘመን እንዲሁ ለጊዜ ማሳያ ሲጠቀምበት እንመለከታለን። «በንጉሥ ኢዮስያስ ጊዜ» ሲል ፣ ይህ ጊዜ በቀናት የሚሰፈር ሳይሆን በዓመታት የሚሰፈር ነው።\nእንደዚሁም በአዲስ ኪዳን ውስጥ የተቀመጠም ነገር አለ፤ “እናንተ ግን ወዳጆች ሆይ ! በጌታ ዘንድ አንድ ቀን እንደ ሺህ ዓመት ፣ ሺህ ዓመትም እንደ አንድ ቀን እንደሆነ ይህን አንድ ነገር አትርሱ።» ይህም አገላለጽ፣ ዘይቤአዊ አገላለጽ ቢሆንም ቃል በቃል ተተርጉሞ፣ 1000 ዓመት በቀጥታ አንድ ቀን ይሆናል ማለት አይደለም። ዋናው ነጥቡ ግን የእግዚአብሔር የጊዜ አመዳደብና ጽንሰ ሐሳብ ከእኛ ጋር የተለያየ እንደሆነ ነው። በእኛ የቀን ብያኔ መሬት በራሷ ዛቢያ የምታደርገውን የዙረት ዑደት ተከትሎ 24 ሰዓት ነው። በዘፍጥረት የነበረውም የጊዜ ቀመርና ብያኔ እንደዛ ለመሆኑ የተቀመጠ መረጃ አለን?\nበዘፍጥረት መጽሐፍ ሁለተኛው ምዕራፍ ላይ እንዲህ ተጽፏል፡-\n«እግዚአብሔር ዓምላክ ሰማይና ምድርን ባደረገ ቀን፥ በተፈጠሩ ጊዜ የሰማይና ምድር ልደት ይህ ነው። » ዘፍጥ 2፡4\nይህ ማለት እግዚአብሔር ሰማይና ምድርን በስድስት ቀን ሳይሆን በአንድ ቀን ውስጥ ፈጠረ ማለቱ ነውን? አይደለም። አስቀድመን እንደተመለከትነው « ዮም » የሚለው ቃል ጊዜን የሚያመለክት ቢሆንም ከቶም የተወሰነ ጊዜን ብቻ ለይቶ የሚያመለክት ቃል አይደለም። ስለዚህ የዕብራይስጡ ቋንቋ ትርጉሙ እኛ እንደምንተረጉመው ግልጽና የተወሰነ ጊዜን የሚያመለክት ቢሆን፥ በመጽሐፍ ቅዱስ ይህ ቃል በተጠቀሰበት ቦታ ሁሉ እንዳለ ትርጉሙን መውሰድ እንችል ነበር። በዘፍጥረት ምዕራፍ አንድ መዝጊያ በትክክል እንዲህ ብለን መተርጎም ያስችለን ነበር ይኸውም ፡- ማታም ሆነ ቀንም ሆነ ስድስተኛው ቀን ስለዚህ ሰማይና ምድር ተሰርቶ ተፈጸመ።» ማለት እንችል ነበር።\nቀናትን በቢሊዮን ዓመታት ልክ መሰፈር እንችላለን፡\nበእግዚአብሔር ቃል ላይ የተጻፈው እግዚአብሔር ፍጥረትን እያንዳንዳቸው 24 ሰዓታት ባላቸው ስድስት ቀናት ውስጥ ሰርቶ ፈጸመ ብለን እንድናምን አያስገድደንም። ወይንም በዘፍጥረት መጽሐፍ ላይ ያለው የሥነፍጥረት ታሪክ በሳይንስ ባለው መረጃ ሰማይና መሬት በቢሊዮን የሚቆጠሩ ዓመታት ውስጥ ተሰርተው እንደተፈጸሙ የሚያስቀምጠውን መላምት የግድ የሚቃወም ተደርጎ መውሰድም አንችልም። ምናልባትም ሁለቱ ሃሳቦች የግድ ላይቃረኑ ይችላሉ።\nየዕበራይስጡ ቋንቋ የጊዜ አመዳደብና ብያኔ ግልጽ ባልሆነበት ሁኔታ ፡ በእግዚአብሔር ቃል ላይ የተጠቀሰውን ቀን የጊዜውን ርዝመት ከአንድ አሰፋፈር ጋር ከምናያይዘው፥ ትልቁና አስፈላጊው መልዕክት በሆነው ምን ተፈጸመ ? በሚለው ነገር ላይ ብቻ ብናተኩር የበለጠ የሚጠቅም ይሆናል።\nለምሣሌ የአንድ ሚሊዮን ብር የሎቶሪ ዕጣ ባለዕድል ሆናችሁ ብትገኙ፥ የዕጣው አሸናፊ ከመሆናችሁና የዕድሉ ተጠቃሚ ከመሆናችሁ ባለፈ፥ ሎቶሪውን መቼ እንደገዛችሁትና ወይም ሎቶሪውን ለመግዛት የያዛችሁት ወረፋ ስንተኛ እንደነበር ማወቅ ምን ያህል አስፈላጊ ነው?\nእንደገናም ዋናውና ትኩረት የሚገባው ቁምነገር የእግዚአብሔር ቃል እግዚአብብሔር ዓምላክ መሬትን፣ ጸሐይን ፣ ከዋክብትንና ጠቅላላ ሕዋዉን ፣ ውቅያኖሶችንና ዕጽዋቶችን በባህር ውስጥ ሚኖሩትን ነፍሳትን ፣ በምድርም የሚርመሰመሱትንና ሚንቀሳቀሱትን እንስሳትን፥ ሰዎችን የመፍጠሩን ታሪክ ቁልጭ አድርጎ አስቀምጦልናል። እግዚአብሔር አምላክ በማያሻማ ሁኔታ ጥርት ባለ መንገድ በምንረዳው እውነት የሁሉ ነገር ፈጣሪና ጀማሪ ነው።


የሽግግር መንግስት ስለማቋቋም የቀረበ ምክረ ሃሳብ – Pan Africa\nሀገራችን ያለችበት የፖለቲካ ቀውስ ለበጎ ወይም ለመጥፎ ክስተቶች ምቹ አጋጣሚ ፈጥሯል። በአንድ በኩል፣ በተወሰነ አከባቢ የተከሰተ ግጭትና አለመረጋጋት ባልተጠበቀ መልኩ በብዙ ሰዎች ሕይወትና ንብረት ላይ ጉዳት ያስለትላል። በሌላ በኩል፣ የሀገሪቱን ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮች በዘላቂነት ለመቅረፍ የሚያስችል ሥር-ነቀል ለውጥና መሻሻል ለማድረግ እንደ ምቹ አጋጣሚ ሊወሰድ ይችላል። ባለፉት ሁለት አስርት አመታት በተግባር እንደታየው የህወሓት/ኢህአዴግ መንግስት ከተለያዩ የህብረተሰብ ክፍሎች የሚነሳውን የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄ በኃይል ከማፈንና ከማዳፈን በዘለለ ዘላቂ መፍትሄ ለመስጠት ጥረት ሲያደርግ አይስተዋልም። የሕዝብን ጥያቄ በኃይልና ጉልበት ለመቆጣጠር የሚደረግ ማንኛውም ጥረት ሁኔታዎችን ይበልጥ እያባባሰ ዛሬ ላይ ደርሰናል። ሁኔታዎች በዚሁ ከቀጠሉ ሀገሪቱ ወደ ለየለት የእርስ በእርስ ግጭትና ጦርነት መግባቷ አይቀሬ ነው። ስለዚህ የሕዝብን ጥያቄ ተቀብሎ ማስተናገድ የተሳነው የፖለቲካ ቡድን በሀገር ላይ የመጨረሻ ውድቀት፣ በሕዝብ ላይ የባሰ ዕልቂት ከማስከተሉ በፊት ሁላችንም ችግሩን ለመፍታት መረባረብ አለብን። በዚህ ፅሁፍ የሀገራችን ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮች በዘላቂነት ለመፍታት ያስችላል ያልኩትን የመፍትሄ ሃሳብ አቅርቤያለሁ። ሁላችሁም በጉዳዩ ላይ ተጨማሪ ሃሳብና አስተያየት በመስጠት ዝክረ ሃሳቡን ይበልጥ ማዳበርና በተቀናጀ መልኩ ተግባራዊ ማድረግ ይቻላል። በዚህ መሰረት፣ ሀገርና ሕዝብን ከለየለት የእርስ በእርስ ጦርነትና ግጭት እንታደጋለን ብዬ ተስፋ አደርጋለሁ።\n1፡ የዜጎች ጥያቄ እና የመንግስት ጭቆና\nበተለያዩ የሀገሪቱ አከባቢዎች ለሚታዩት የፖለቲካ ግጭቶችና አለመረጋጋቶች በስተጀርባ ያለው የዴሞክራሲ ጥያቄ ነው። በተለያየ ቦታና ግዜ ከሕዝብ የሚነሱት በጥቅሉ የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄዎች ናቸው። ለእነዚህ ጥያቄዎች ዘላቂ መፍትሄ መስጠት የሚቻለው በእኩልነት መርህ ላይ የተመሰረተ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት መዘርጋት ሲቻል ነው። በእርግጥ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት የሁሉንም መብት፥ ነፃነትና ተጠቃሚነት በአንድ ግዜ ማረጋገጥ አያስችልም። ነገር ግን፣ የስርዓቱ መሰረታዊ ዓላማና ፋይዳ ሁሉም ዜጎች “እኩል” መብትና ነፃነት፣ እንዲሁም ፍትሃዊ ተጠቃሚነት እንዲኖራቸው ማስቻል ነው። በመሆኑም የዜጎች ጥያቄ እና የዴሞክራሲያዊ መንግስት ፋይዳ አንድና ተመሳሳይ ሲሆን እሱም “እኩልነት” ነው።\nዴሞክራሲያዊ መንግስት ከተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች ለሚነሱ የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄዎች ተገቢ ምላሽ ለመስጠት የሚያስችል መዋቅር፥ ተቋማት እና አሰራር ይዘረጋል። በዚህ መሰረት የመንግስት መዋቅር፥ ተቋማትና የአሰራር ሂደት በእኩልነት መርህ ላይ የተመሰረቱ ይሆናል። በሌላ በኩል፣ የዜጎች ጥያቄ ደግሞ “እኩል መብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ሊኖረን ይገባል” በሚል እሳቤ ላይ የተመሰረተ ነው። ስለዚህ መንግስት በሚመራበት መርህ እና ዜጎች በሚያነሱት ጥያቄ መካከል ልዩነት የለም። በመሆኑም በደሞክራሲያዊ ስርዓት ውስጥ የዜጎች ፖለቲካዊ ጥያቄ ለግጭትና አለመረጋጋት መንስዔ ሊሆን አይችልም።\nበየትኛውም የፖለቲካ ማህብረሰብ ዘንድ የዜጎች ጥያቄ “እኩል መብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት” የሚለው ነው። በዚህ መልኩ ዜጎች የሚነሱት የእኩልነት ጥያቄ ለግጭትና አለመረጋጋት መንስዔ የሚሆነው በእኩልነት መርህ ላይ ያልተመሰረተ መንግስታዊ ስርዓት ሲኖር ነው። በእኩልነት መርህ ላይ ያልተመሰረተ መንግስታዊ ስርዓት መሰረታዊ ዓላማና ፋይዳ የአንድ ወገን የበላይነትና ተጠቃሚነትን ማረጋገጥ ነው። በመሆኑም የመንግስት መዋቅር፥ ተቋማት እና አሰራር የአንድ ወገን የበላይነትና ተጠቃሚነትን የሚያረጋግጥ፣ ለዚህም የዜጎችን ዴሞክራሲያዊ ጥያቄ በኃይል የሚያፍንና የሚያዳፍን ጨቋኝና አምባገነን ይሆናል።\nየአምባገነናዊ መንግስት አወቃቀር፥ ተቋማትና የተግባር መርህና አሰራር የዜጎችን ዴሞክራሲ ጥያቄ ተቀብሎ ለማስተናገድ አያስችሉም። ምክንያቱም የዜጎች ጥያቄ ከመንግስታዊ ስርዓቱ ዓላማና የተግባር መርህ ጋር ይጋጫል። የአምባገነናዊ ስርዓት መሰረታዊ ዓላማ የአንድ ወገን የበላይነትና ተጠቃሚነትን ማረጋገጥ ሲሆን ተግባራዊ እንቅስቃሴው የሚመራው በፍርሃት መርህና መመሪያ ነው። የአንድ ወገን የበላይነት፣ ተጠቃሚነትና ፍርሃትን ለማረጋገጥ የሚደረግ ነገር በሙሉ የብዙሃኑን መብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ይፃረራል። በአንፃሩ የብዙሃኑን መብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ የሚደረግ ማንኛውም ነገር የአንድ ወገን የበላይነት፥ ተጠቃሚነትና ፍርሃትን ያስወግዳል።\nእንደ ማንኛውም የፖለቲካ ማህብረሰብ የሀገራችን ዜጎች የሚያነሱት የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄ ነው። በተለይ ባለፉት ሦስት አመታት ሀገሪቱ ወደ ፖለቲካዊ ግጭትና አለመረጋጋት ውስጥ የገባቸው እነዚህ ጥያቄዎች ተገቢ ምላሽ ስላልተሰጣቸው ነው። ይህ የሆነበት መሰረታዊ ምክንያት ደግሞ በስልጣን ላይ ያለው መንግስት ከተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች የሚነሱ የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄዎችን ተቀብሎ ለማስተናገድ የሚያስችል መዋቅር፥ ተቋማትና አሰራር ስለሌለው ነው። ምክንያቱም የኢህአዴግ መንግስት የአንድ ወገን የበላይነትና ተጠቃሚነትን በማረጋገጥ ላይ የተመሰረተና በፍርሃት መርህና መመሪያ የሚመራ ጨቋኝና አምባገነን ነው።\nበመሰረቱ ዜጎች የሚያነሷቸው የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄዎች ወደ ፖለቲካዊ ግጭትና አለመረጋጋት የሚያመሩት መንግስታዊ ስርዓቱ በእኩልነት መርህ ያልተመሰረተ ከሆነና ከሆነ ብቻ ነው። ምክንያቱም በእኩልነት መርህ ላይ የተመሰረተ መንግስታዊ ስርዓት ከተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች የሚነሱ የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄዎችን ተቀብሎ ለማስተናገድና ተገቢ ምላሽ ለመስጠት የሚያስችል መዋቅር፥ ተቋማትና የአሰራር ሂደቶች ይኖሩታል። አምባገነናዊ ስርዓት ግን ከብዙሃኑ መብትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ይልቅ የጥቂቶችን የበላይነትና ተጠቃሚነት የሚያረጋግጥ፣ የነፃነት ጥያቄን በፍርሃት ቆፈን ለማፈን ጥረት ያደርጋል።\nየአምባገነናዊ መንግስት መሰረታዊ ባህሪ፥ ፋይዳና የተግባር መርህ ከብዙሃኑ የሕብረተሰብ ክፍል ፍላጎት፥ ምርጫና ጥያቄ አንፃር ተፃራሪ ነው። በመሆኑም እያንዳንዱ የዜጎች ፖለቲካዊ እንቅስቃሴ ለመንግስታዊ ስርዓቱ ስጋትና አደጋ ነው። በሌላ በኩል፣ እያንዳንዱ የመንግስት እንቅስቃሴ የዜጎችን መብትና እኩልነት የሚፃረር ነው። በመሆኑም እያንዳንዱ ፖለቲካዊ እንቅስቃሴ በመንግስትና ዜጎች መካከል ግጭትና አለመግባባት ያስከትላል። ከግዜ ወደ ግዜ ፖለቲካዊ ግጭትና አለመረጋጋት እየተስፋፋ ይሄዳል። አሁን ያለው ፖለቲካዊ ቀውስ በዜጎች የእኩልነት ጥያቄ እና በመንግስት አምባገነናዊ ጭቆና መካከል በተፈጠረ ግጭት ምክንያት የተከሰተ ነው።\nከላይ በተገለፀው መሰረት፣ አሁን በሀገራችን የሚስተዋለው የፖለቲካ ቀውስ መንስዔው በዜጎች የእኩልነት ጥያቄ እና በመንግስት አምባገነናዊ ጭቆና መካከል የተፈጠረው ግጭት ነው። የችግሩ መንስዔ አንድ እንደመሆኑ መፍትሄውም አንድና ተመሳሳይ ነው። በዜጎች እና መንግስት መካከል ያለው ግጭት የችግሩ መንስዔ ከሆነ መፍትሄው በሁለቱ መካከል ያለውን ግጭት ማስቀረት ነው። ግጭቱን ማስቀረት የሚቻለው የብዙሃኑን መብትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ማረጋገጥ ሲቻል ነው። የብዙሃኑን መብትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ለማረጋገጥ ደግሞ በእኩልነት መርህ ላይ የተመሰረተ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት መዘርጋት የግድ አስፈላጊ ነው።\nዴሞክራሲያዊ ስርዓት በመዘርጋት የብዙሃኑን መብትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ማረጋገጥ የሚቻለው በአንድ ወገን የበላይነትና ተጠቃሚነት ላይ የተመሰረተ አምባገነናዊ ስርዓትን ማስወገድ ሲቻል ነው። በአጠቃላይ ለዜጎች የዴሞክራሲ ጥያቄ ተገቢ ምላሽ ለመስጠት እና/ወይም በዜጎች ላይ የሚፈፀመውን ጭቆና ለማስቀረት፣ በዚህም በዜጎችና መንግስት መካከል ያለውን ልዩነትና ግጭት ለማስወገድ፣ የመንግስት ተግባራዊ እንቅስቃሴ በሙሉ በእኩልነት መርህ የሚመራ ሊሆን ይገባል። ለዚህ ደግሞ ሕገ-መንግስቱን መሰረት በማድረግ የሚወጡ የሕግ አዋጆች፥ ደንቦችና መመሪያዎች በሙሉ በእኩልነት መርህ ላይ የተመሰረቱ መሆን አለባቸው።\n2፡ መንግስት እና ሕገ መንግስት\nበመሰረቱ የመንግስት ተግባርና አንቅስቃሴ በዘፈቀደ የሚከናወን አይደለም። ማንኛውም ዓይነት ተግባርና እንቅስቃሴ ሕጋዊ መሰረት ከሌለው ተፈፃሚ ሊሆን አይችልም። በአጠቃላይ ማንኛውም ዓይነት የመንግስት እንቅስቃሴ ሕገ-መንግስቱን የሚቃረን መሆን የለበትም። ሕገ መንግስት የሀገሪቱ የበላይ ሕግ እንደመሆኑ ማንኛውም ሕግ፥ ደንብ፥ መመሪያ፣ ልማዳዊ አሰራር፣ እንዲሁም የመንግስት አካል ወይም ባለስልጣን ውሳኔ ሕገ-መንግስቱን የሚቃረን ከሆነ ተፈፃሚነት አይኖረውም። ከዚህ በተጨማሪ፣ ማንኛውም ዜጋ፥ የመንግስት አካላት፥ የፖለቲካ ድርጅቶች፥ ሌሎች ማህበራት እንዲሁም ባለስልጣኖቻቸው ሕገ መንግስቱን የማስከበርና ለሕገ መንግስቱ ተገዢ የመሆን ኃላፊነት አለባቸው።\nበዚህ መሰረት፣ በመንግስት አካልት የሚረቀቁ፥ የሚፀድቁና ተግባራዊ የሚደረጉ ሕጎች፥ ደንቦች ወይም መመሪያዎች፣ እንዲሁም አሰራሮችና ውሳኔዎች ሕገ-መንግስቱን የሚቃረኑ ከሆነ ተፈፃሚ አይሆኑም። ስለዚህ በሕገ-መንግስቱ የተደነገጉ የዜጎች ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶችና ነፃነቶችን የሚቃረኑ ሕጎች፥ ደንቦች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮች፥ ውሳኔዎች ወይም ሌሎች ተግባራት በዜጎች፥ በመንግስት አካላት፥ በፖለቲካ ድርጅቶች እና ሌሎች ማህበራት ዘንድ ተቀባይነት ሆነ ተፈፃሚነት ሊኖራቸው አይችልም።\nነገር ግን፣ ባለፉት አስር አመታት በተግባር እንደታየው፣ በፀረ-ሽብር አዋጁ አማካኝነት በሺህ የሚቆጠሩ ዜጎች ተከስሰዋል፥ ታስረዋል፥ ተፈርዶባቸዋል፣ ለስቃይ፥ ስደት፥ የአክል ጉዳትና ሞት ተዳርገዋል። በመሆኑም የኢህአዴግ መንግስት በሕገ-መንግስቱ የተደነገጉ መብቶችና ነፃነቶችን የሚቃረኑ ሕጎች፥ ደንቦች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮች፥ ውሳኔዎች ወይም ሌሎች ተግባራት ፈፅሟል። በፀረ-ሽብር አዋጁ አማካኝነት በገዳም ከሚኖሩ መነኩሴዎች እስከ የእስልምና ሃይማኖት መሪዎችን በአሸባሪነት ከስሷል፤ በመንግስት ሥራና አሰራር ላይ ግልፅነትና ተጠያቂነት እንዲሰፍን ወይም የዜጎች መብትና ነፃነት እንዲከበር የጠየቁ ጋዜጠኞች፥ የመብት ተሟጋቾች፥ ፖለቲከኞችን፥ ምሁራን፥…ወዘተ በፀረ-ሽብር አዋጁ ተከስሰው ለእስርና ስደት ተዳርገዋል፣ በእስር ቤት አስከፊ ስቃይና መከራ ደርሶባቸዋል። በዚህ መሰረት፣ በፀረ-ሽብር አዋጁ አማካኝነት ብቻ የሕገ-መንግስቱ የበላይነት ሙሉ በሙሉ ተንዷል።\nበኢፊዲሪ ሕገ መንግስት አንቀፅ (9) መሰረት፣ “ሕገ መንግስቱ የሀገሪቱ የበላይ ሕግ እንደሆነና ማንኛውም ሕግ፥ ደንብ፥ መመሪያ፣ ልማዳዊ አሰራር፣ እንዲሁም የመንግስት አካል ወይም ባለስልጣን ውሳኔ ሕገ-መንግስቱን የሚቃረን ከሆነ ተፈፃሚነት አይኖረውም” ይላል። በእርግጥ የፀረ-ሽብር ሕጉ በሀገሪቱ ዜጎች፥ የፖለቲካ ድርጅቶች፣ ሚዲያዎች፣ ሲቪል ማህበራት እና ሌሎች የሕብረተሰብ ክፍሎች ዘንድ ተቀባይነት የለውም። ምክንያቱም ማንኛውም የሕብረተሰብ ክፍል በራሱ ላይ በደልና ጭቆና ለመፈፀም የሚያገለግል የሕግ አዋጅን አይቀበልም። ነገር ግን፣ የፀረ-ሽብር አዋጁ ላለፉት ዘጠኝ አመታት በሕግ አውጪዎች፥ ሕግ ተርጓሚዎችና ሕግ አስፈፃሚዎች ዘንድ ተቀባይነት አግኝቶ ተግባራዊ ተደርጓል። ሕገ-መንግስታዊ መሰረት ከሌለው የኢህአዴግ መንግስት የፀረ-ሽብር አዋጁን ማርቀቅ፥ ማፅደቅ ሆነ ተግባራዊ ማድረግ አይችልም። ስለዚህ የኢፊዲሪ ሕገ-መንግስት ራሱን የሚቃረኑ ሕጎችን፥ ደንቦችን፥ መመሪያዎችን፥ አሰራሮችን ወይም ውሳኔዎችን ተግባራዊ እንዲሆኑ የሚያስችል መርህ በውስጡ አካትቷል። በመሆኑም ሕገ መንግስቱ ራሱን በራሱ ይጥሳል።\nሕገ መንግስቱ ራሱን በራሱ የሚቃረንበት መሰረታዊ ምክንያት በሕገ መንግስቱ አንቀፅ (8) ላይ የተደነገገው “የሕዝብ ሉዓላዊነት” የሚለው መርህ ነው። በዚህ አንቀፅ “የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች የኢትዮጲያ ሉዓላዊ ስልጣን ባለቤቶች ናቸው” በማለት ይደነግጋል። ነገር ግን፣ ይህ ሕገ መንግስታዊ መርህ፤ አንደኛ፡- ከመንግስት አመሰራረት ሂደት፥ ከነፃነት፥ ሉዓላዊነትና ማህበራዊ-ውል ፅንሰ-ሃሳቦች ጋር ይጋጫል፣ ሁለተኛ፡- ከተቀሩት የሕገ-መንግስቱ መሰረታዊ መርሆች፣ የዜጎች ዴሞክራሲያዊ መብቶችና ነፃነቶች፣ ሌሎች የሕገ-መንግስቱ ድንጋጌዎች፥ የብሔራዊ ፖሊሲ መርሆችና ዓላማዎች ጋር ይጋጫል፥ ይጥሳል፥ ይገድባል።\nበመሰረቱ የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤት የሆነ አካል ባለመብት ብቻ ሳይሆን የበላይ ባለስልጣን ጭምር ነው። የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤት የሆነ አካል በሀገሪቱ ሕዝብና መንግስት ላይ የስልጣን የበላይነት ይኖረዋል። ስለዚህ፣ የሀገሪቱ መንግስት ተጠሪነቱ ለዚህ አካል ይሆናል። በኢፊዲሪ ሕገ-መንግስት ሦስተኛ ምዕራፍ ስር የዜጎች ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶችና ነፃነቶች በግልፅ ተዘርዝረዋል። ሆኖም ግን፣ በአንቀፅ (8) መሰረት፣ የሀገሪቱ ዜጎች የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤት አይደሉም። ስለዚህ የኢትዮጲያ ዜጎች መብታቸውን የመጠየቅ መብት ወይም ስልጣን የላቸውም። በሌላ በኩል፣ የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች በሕገ-መንግስቱ መሰረት የተሰጣቸውን ሉዓላዊ ስልጣን በቀጥታ መጠቀም ሆነ መጠየቅ አይችሉም።\nየዜጎች ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ (ተፈጥሯዊና ፖለቲካዊ) መብቶች በሕገ-መንግስቱ የተዘረዘሩ ቢሆንም ሕገ-መንግስታዊ መብታቸው እንዲከበር የመጠየቅ ስልጣን የላቸውም። የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤት ቢሆኑም መብታቸውን በራሳቸው መጠየቅ ሆነ መጠቀም አይችሉም። ዜጎች ደግሞ በቡድን ተደራጅተው የብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች መብትና ተጠቃሚነት እንዲከበር የመጠየቅ ሉዓላዊ መብትና ስልጣን የላቸውም። በዚህ መሰረት፣ የኢትዮጲያ ዜጎች የማይጠይቁት መብት ሲኖራቸው የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች ደግሞ የማይጠቀሙበት የስልጣን አላቸው።\nየኢትዮጲያ ሕዝብ (ዜጎች) የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤትነት ስለሌላቸው በሕገ-መንግስቱ የተደነገጉ ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶችና ነፃነቶችን የመጠየቅ፥ የማስከበር፥ የማሻሻል፥ የመቀየር፥… የፖለቲካ ስልጣን የላቸውም። ስለዚህ በሕገ-መንግስቱ የተደነገጉ መብቶችና ነፃነቶችን ተግባራዊ ማድረግ ወይም መጠቀም አይችሉም። የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤቶች ቢሆኑም በሕገ-መንግስቱ የተደነገጉ ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶችን ለመጠየቅ፥ ለመጣስ፥ ለማክበር፥ ለማስከበር፥ ለማሻሻል፥ ለመቀየር፥… የሚያስችል ተፈጥሯዊ ባህሪ የላቸውም። ስለዚህ እንደ ሰው ሉዓላዊነታቸውን፥ የስልጣን የበላይነታቸውን ተግባራዊ ማድረግ ወይም በተግባር ማረጋገጥ አይችሉም። በመሆኑም የኢትዮጲያ ዜጎች በሀገራቸውና መንግስታቸው ላይ ሉዓላዊ መብትና ስልጣን፣ የሰልጣን ባለቤትነትና የበላይነት የላቸውም። በአንፃሩ የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች በሕገ-መንግስቱ በተሰጣቸው ሉዓላዊ ስልጣን መሰረት በራሳቸው ምንም ማድረግ አይችሉም፤ የራሳቸውን ሆነ የዜጎችን መብት አይጥሱም፥ አያከብሩም፥ አያስከብሩም፥…ወዘተ።\nበሕገ-መንግስቱ አንቀፅ(8) መሰረት “የሕዝብ ሉዓላዊነት” በሚለው መርህ ምክንያት የተቀሩት የሕገ-መንግስቱ መሰረታዊ መርሆች፣ የዜጎች ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶችና ነፃነቶች፣ እንዲሁም ሌሎች ድንጋጌዎች፥ ብሔራዊ ፖሊሲዎችና ዓላማዎች በሙሉ ፋይዳ-ቢስ ሆነዋል። ባለፉት አስር አመታት ይህን የተሳሳተ ሕገ-መንግስታዊ መርህ መሰረት በማድረግ የተለያዩ አዋጆች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮች እና ውሳኔዎች ተግባራዊ ተደርገዋል። ከእነዚህ ውስጥ፤ የፀረ-ሽብር አዋጅ፣ የመረጃ ነፃነትና ሚዲያ አዋጅ፣ የበጎ አድራጎት ድርጅቶችና ማህበራት ሕብረት መመሪያ፣ የኮምፒውተር ነክ ወንጀሎች አዋጅ፣ የብሔራዊ መረጃና ደህንነት መስሪያ ቤት እና የመረጃ መረብ ደህንነት ኤጀንሲ በዜጎች ላይ የሚያደርጉት ጥብቅ ክትትልና ቁጥጥር፣ እንዲሁም የኢትዮጲያ ቴሌኮምኒኬሽን ኮርፖሬሽን በተደጋጋሚ የኢንተርኔት አገልግሎትን ማቋረጥ እና የመሳሰሉትን መጥቀስ ይቻላል።\nበዚህ መሰረት፣ በተሳሳተ መርህ ላይ የተመሰረቱ አዋጆች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና የባለስልጣናት ውሳኔዎች በሕገ መንግስቱ የተደነገጉ መሰረታዊ መብቶችና ነፃነቶችን፥ የመንግስት አወቃቀርና ኃላፊነትን፣ እንዲሁም ብሔራዊ ዓላማዎች እና ሌሎች ድንጋጌዎችን የሚቃረኑ ናቸው። በመሆኑም ሕገ-መንግስቱ ራሱን በራሱ እንዲቃረን፥ እንዲጥስና እንዲያፈርስ አድርገውታል። ከዚህ በተጨማሪ፣ እነዚህ የሕግ ማዕቀፎች በሀገሪቱ ውስጥ የተለየ ሃሳብና አመለካከት የሚያስተናግዱ ነፃና ገለልተኛ ሚዲያዎች እንዲጠፉ፣ የሙያና ሲቪል ማህበራት የሚጠበቅባቸውን ሚናና ኃላፊነት በአግባቡ እንዳይወጡ፣ የተቃዋሚ ፖለቲካ ፓርቲ መሪዎችና አባላትን፥ ጋዜጠኞችና የመብት ተሟጋቾች ለእስር፥ ስደት፥ እንግልትና ሞት የተዳረጉት ከላይ በተጠቀሱት አፍራሽ አዋጆች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎች ምክንያት ነው። በዚህ ምክንያት ሕገ-መንግስታዊ ስርዓቱ ራሱን በራሱ አፍርሷል፣ የዴሞክራሲ መዋቅርና ተቋማት ሙሉ በሙሉ ፈርሰዋል።\n3፡ እድገት እና ተሃድሶ\n3.1 የኢኮኖሚ እድገት\nየሀገሪቱ ኢኮኖሚ ፈጣን እድገት እንዲያስመዘግብ እና ፍትሃዊ የሀብት ክፍፍል እንዲኖር ለማስቻል በዓለም አቀፍ ገበያ ተወዳዳሪ የሆኑ የቢዝነስ ተቋማትን መፍጠር፥ ማሳደግና ማስፋፋት ያስፈልጋል። ለዚህ ደግሞ የሀገር ውስጥና የውጪ ባለሃብቶች በተለያዩ የሥራ መስኮች እንዲሰማሩ በማድረግ አዳዲስ የሥራ ፈጠራዎችና የቢዝነስ እንቅስቃሴዎች ሊኖሩ ይገባል። ሆኖም ግን፣ በሀገር አቀፍ ደረጃ በኢትዮጲያ ያለው የሥራ ፈጠራና የቢዝነስ እንቅስቃሴ በጣም ደካማ ነው። ለዚህ ደግሞ በጉምሩክና ታክስ አስተዳደር፣ በመሬት፥ ብድርና የውጪ-ምንዛሬ አቅርቦት፣ በኢንቨስትመንት ማበረታቻና ድጋፍ አሰጣጥ ረገድ የሚስተዋሉ ክፍተቶች፣ አድሏዊና ብልሹ አሰራሮች በምክንያትነት ይጠቀሳሉ።\nለምሳሌ በተባበሩት መንግስታት1፥ የዓለም ባንክ2 እና አንዳንድ ምሁራን3 በዘርፉ የሚንቀሳቀሱ የቢዝነስ ፈጣሪዎችን (entrepreneurs) ዋቢ በማድረግ በሰሯቸው ጥናቶች ለዘርፉ እድገት ዋና ማነቆ የሆነው ችግር አንድና ተመሳሳይ መሆኑን አረጋግጠዋል። በኢትዮጲያ የኢንዱስትሪ ዘርፍ ለአዳዲስ ቢዝነሶች እድገትና መስፋፋት ማነቆ የሆነው ችግር፤ አንደኛ፡- አዳዲስና አነስተኛ የግል ቢዝነስ ተቋማት በመሬት፥ ብድርና የውጪ ምንዛሬ አቅርቦት ረገድ አስፈላጊው ድጋፍና ማበረታቻ አይደረግላቸውም፣ ሁለተኛ፡- እነዚሁ የግል ቢዝነስ ተቋማት የተሻለ የመሬት፥ ብድርና የውጪ ምንዛሬ አቅርቦት፣ እንዲሁም የላቀ ድጋፍና ማበረታቻ ከሚደረግላቸው የመንግስት ድርጅቶች (State-owned enterprises)፥ የኢንዶውመንት ድርጅቶች (party-affiliated endowments) እና አንዳንድ የውጪ ድርጅቶች ጋር ፍትሃዊ ባልሆነ የገበያ ውድድር ውስጥ መግባታቸው እንደሆነ ከላይ የተጠቀሱት የጥናት ውጤቶች አረጋግጠዋል። በሌላ በኩል፣ እ.አ.አ. በ2009 ዓ.ም በዓለም ባንክ የተሰራ ጥናት፣ ከላይ የተጠቀሱት ለአዳዲስና አነስተኛ የግል ቢዝነስ ተቋማት እድገት ማነቆ የሆኑ ችግሮች ለመንግስት እና ኢንዶውመንት ድርጅቶች አሳሳቢ አለመሆናቸውን ይገልፃል4።\nከላይ በተጠቀሱት የጥናት ውጤቶች መሰረት፣ በግል የቢዝነስ ተቋማት እና በመንግስትና ኢንዶውመንት ድርጅቶች መካከል መሰረታዊ የሆነ ልዩነት መኖሩን መገንዘብ ይቻላል። “Tilman A. (2010)” የተባለ ጀርመናዊ የስነ-ምጣኔ ምሁር “Industrial policy in Ethiopia*5” በሚል ርዕስ ባካሄዱት ጥናት በግል የቢዝነስ ድርጅቶች እና በመንግስትና ኢንዶውመንት ድርጅቶች መካከል የሚስተዋለው ልዩነት በዋናነት የፖለቲካዊ ስርዓቱ ውጤት እንደሆነ ይገልፃል። እንደ እሱ አገላለፅ፣ ኢትዮጲያ ውስጥ ፖለቲካ እና ቢዝነሱ እርስ-በእርሱ የተጠላለፈ ነው፡-\n“…business and politics are still strongly entwined in Ethiopia. State-owned enterprises (SOEs) still dominate many manufacturing industries and service sectors, and party-affiliated endowments have taken many of the business opportunities left for private engagement. To date Ethiopia is clearly anything but a predatory state whose government pillages the economy. …Power constellations may change, those who have vested interests in SOEs and endowment-owned enterprises may gain political influence, and political power shifts may force political leaders to compromise on their development agenda.” Tilman A. (2010): Industrial policy in Ethiopia / Tilman Altenburg. – Bonn : DIE, 2010. − (Discussion Paper / Deutsches Institut für Entwicklungspolitik ; 2/2010) ISBN 978-3-88985-477-3\nከላይ በተገለፀው መሰረት፣ የመንግስት ድርጅቶች የማምረቻና አገልግሎት ኢንዱስትሪውን በበላይነት የተቆጣጠሩ ሲሆን የኢንዶውመንት ድርጅቶቹ ለግል ድርጅቶች የሚሆነውን ዘርፍ ተቀራምተውታል። እስካሁን ድረስ በስልጣን ላይ ያለው መንግስት ኪራይ ሰብሳቢ እና ጥገኛ ከመሆኑም በላይ የፖለቲካ ለውጥ በሚኖርበት ግዜ የመንግስትና ኢንዶውመንት ድርጅቶቹን የፖለቲካ ተፅዕኖ ለመፍጠር እንደሚጠቀምባቸው ይገልፃል። በዚህ መሰረት፣ የመንግስትና ኢንዶውመንት ድርጅቶች ለግል ቢዝነስ ተቋማት እድገትና ማስፋፋት ማነቆ ከመሆናቸው በተጨማሪ በፖለቲካዊ ስርዓቱ ላይ ለውጥና መሻሻል እንዳይመጣ እንቅፋት ናቸው።\nበሀገራችን ኢኮኖሚና ፖለቲካ መካከል የሚስተዋለው መጠላለፍ በዋናነት የህወሓትን የበላይነት ከማረጋገጥ ጋራ የተያያዘ ነው። ከዚህ አንፃር የመንግስት እና ኢንዶውመንት ድርጅቶች በሀገሪቱ ፖለቲካ ላይ እያሳደሩት ያለው ተፅዕኖ መመልከት ይቻላል። ለምሳሌ ከሶማሌ ክልል ለተፈናቀሉ የኦሮሚያ ክልል ነዋሪዎች በ700 የመልዕክት አድራሻ የተጀመረው የድጋፍ ማሰባሰቢያ እንዲቋረጥ የተደረገው በአብዲ አሊ አቤቱታና በዶ/ር ደብረፂዮን ገ/ሚካኤል ትዕዛዝ ነው። በተመሳሳይ የኢንተርኔት አገልግሎት ከአዲስ አበባ በስተቀር በመላው ሀገሪቱ እንዲቋረጥ የተደረገው በዶ/ር ደብረፂዮን ትዕዛዝ ስለመሆኑ ጥርጥር የለውም። የብረታብረትና ኢንጂነሪንግ ኮርፖሬሽን እና የመከላከያ ኮንስትራክሽን በዋናነት በህወሓት ጄኔራሎች የሚመሩ ናቸው። የብሔራዊ መረጃና ደህንነት መስሪያ ቤት እና የመረጃ መረብ ደህንነት ኤጀንሲ ሙሉ በሙሉ በህወሓት አባላትና ደጋፊዎች የሚመሩ ናቸው።\nእነዚህን የመንግስት ድርጅቶችና ኤጀንሲዎች የሚመሩት ከፍተኛ የህወሓት አባላትና አመራሮች 40 ቢሊዮን ዶላር ካፒታል ካለው “EFFORT” ጋር ቀጥተኛ እና/ወይም ተዘዋዋሪ የሆነ የጥቅም ትስስር አላቸው። ስለዚህ ለአዳዲስና ጀማሪ የሆኑ አነስተኛና መካከለኛ የግል ቢዝነስ ተቋማትን ምቹ ሁኔታ መፍጠር የሚቻለው የመንግስት እና ኢንዶውመንት ድርጅቶች በኢንዱስትሪ ዘርፉ ላይ የሚያሳድሩትን ተፅዕኖ በመቀነስ እና/ወይም በመግታት ነው። ነገር ግን፣ በዚህ ረገድ የሚወሰድ ማንኛውም ዓይነት እርምጃ በአንድም ሆነ በሌላ መልኩ የህወሓትን የበላይነት ከመግታት ጋር የተያያዘ ነው። ምክንያቱም የመንግስት ድርጅቶች በዋናነት የህወሓትን የስልጣን የበላይነት ለማስቀጠል የሚያገለግሉ ሲሆን የኢንዶውመንት ድርጅቶቹ ድግሞ በዋናነት የህወሓትን የኢኮኖሚ የበላይነትና ተጠቃሚነት የሚያረጋግጡ ናቸው። በመሆኑም የሀገሪቱን ኢንዱስትሪ እድገትና ተወዳዳሪነት ለማረጋገጥ የሚወሰደው ማንኛውም ዓይነት እርምጃ የህወሓትን የበላይነት ከማስወገድ ጋር በቀጥታ የተያያዘ ነው።\n3.2 የፖለቲካ አመራር ወጥመድ\nከላይ በተጠቀሰው መሰረት፣ በሀገሪቱ ኢኮኖሚ ላይ የሚስተዋሉ ችግሮችን በዘላቂነት ለመፍታት በቅድሚያ በመንግስታዊ ስርዓቱ ላይ ስር-ነቀል ለውጥ መምጣት አለበት። በመንግስት አስተዳደርና የተቋማት ሥራና አሰራርን በማሻሻል ግልፅነትና ተጠያቂነትን ማስፈንና የመልካም አስተዳደር ችግሮችን መቅረፍ፣ በዚህም ለዜጎች ቀልጣፋና ጥራት ያለው አገልግሎት ማቅረብና ፍትሃዊ ተጠቃሚነትን ማረጋገጥ ይቻላል። ይህን ለማድረግ ግን በቅድሚያ ብቃት፥ ተነሳሽነትና ቁርጠኝነት ያለው የፖለቲካ አመራር ያስፈልጋል።\nደሃ ሀገራት ለማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮቻቸው ዘላቂ መፍትሄ ከመስጠት የሚያግዳቸው መሰረታዊ ችግር የፖለቲካ አመራር ወጥመድ (Political Leadership Trap) ነው። በበለፀጉ ሀገራት ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮችን ለመፍታት የሚያስችል የዳበረ የዕውቀትና ልምድ በተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች ዘንድ ይገኛል። ከዚህ በተጨማሪ፣ አስፈላጊው ብቃትና ክህሎት የሌላቸው የፖለቲካ መሪዎችን በዴሞክራሲያዊ ምርጫ አማካኝነት በቀላሉ ከስልጣን ማስወገድ ይቻላል።\nአንደ ኢትዮጲያ ያሉ ሀገራት መሪዎች አንዴ በፖለቲካ አመራር ወጥመድ ከተጠለፉ ግን ሥር-የሰደዱ ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮችን ለመፍታት የሚያስችል ተነሳሽነትና ቁርጠኝነት አይኖራቸውም። ነገር ግን፣ እነዚህን አመራሮች በቀላሉ ከስልጣን ማስወገድና አስፈላጊው ብቃት፥ ተነሳሽነትና ቁርጠኝነት ባለው አዲስ አመራር ለመተካት የሚያስችል ዴሞክራሲያዊ ምርጫ የለም። ስለዚህ የፖለቲካ አመራሩ ስልጣን በሕዝብ ምርጫና በግዜ ያልተገደበ ከሆነ ሥራና አሰራሩ ግልፅነትና ተጠያቂነት ሊኖረው አይችልም።\nበመሰረቱ በአመራር ወጥመድ የተጠለፉ አመራሮች የሥራቸውን ውጤታማነት የሚመዝኑት በራሳቸው ውስጣዊ እርካታ (Internal Satisfaction) አይደለም። ከዚያ ይልቅ፣ የሥራቸውን ውጤትና ውጤታማነት የሚመዝኑት በሌሎች ሰዎች ዘንድ በፈጠሩት ደስታ ወይም በውጫዊ እርካታ (External Gratification) ነው። ፕሮፌሰር “Bill George” የተባሉ የዘርፉ ምሁር “Why Leaders Lose Their Way” በሚል ርዕስ ፅሁፍ የሥራቸውን ውጤትና ውጤታማነት በውጫዊ እርካታ የሚመዝኑ መሪዎች እንዴት በአመራር ወጥመድ እንደሚጠለፉ ይገልፃሉ፡-\n“When leaders focus on external gratification instead of inner satisfaction, they lose their grounding. Often they reject the honest critic who speaks truth to power. Instead, they surround themselves with sycophants who tell them what they want to hear. Over time, they are unable to engage in honest dialogue; others learn not to confront them with reality.” Why Leaders Lose their Way\nበሥራቸው ውስጣዉ እርካታ (Internal Satisfaction) የሚያገኙ መሪዎች የተሳሳተ ውሳኔ ከወሰኑ ወይም ዝቅተኛ የሆነ አፈፃፀም ካስመዘገቡ እውነቱ በሕዝቡ ዘንድ ቢታወቅም-ባይታወቅም እንደ አመራር በአፈፃፀማቸው እርካታ አያገኙም። የሥራቸውን ውጤታማነት በውጫዊ እርካታ (External Gratification) የሚመዝኑ መሪዎች የተሳሳተ ውሳኔ ከወሰኑ ወይም ዝቅተኛ አፈፃፀም ካስመዘገቡ እውነቱ እስካልታወቀ ድረስ በሥራቸው ይረካሉ። ስለዚህ የተሳሳቱ ውሳኔዎችን ትክክል እንደሆኑ ወይም የጎላ ተፅዕኖ እንደሌላቸው አድርጎ በማቅረብ፣ እንዲሁም ዝቅተኛ የሆነን አፈፃፀም በሪፖርት ላይ የተሻለ አስመስሎ ለማቅረብ ጥረት ያደርጋሉ።\nከራሳቸው ይልቅ ሌሎች ሰዎችን በማስደሰት (External Gratification) ላይ የሚያተኩሩ ባለስልጣናት ለትችትና ነቀፌታ በሥራቸው ደስተኛ እንዳይሆኑ ያደርጋቸዋል። በመሆኑም፣ በቀጣይ ስህተት-አልባ የሆነ ሥራ ለመስራት (perfectionism) ጥረት ያደርጋሉ። ሆኖም ግን፣ ስህተት-አልባ የሆነ ሥራ ለመስራት የሚደረግ ጥረት ድክመቶች ተለይተው እንዳይታወቁ ያደርጋል። ፕሮፌሰር “Bill George” ለዚህ ዓይነት የአመራር ሥነ-ልቦና ችግር የተጋለጡ ባለስልጣናት ብቃትና ክህሎት እንዳላቸው ለማሳየት በሚያደርጉት ጥረት ተደጋጋሚ ስህተቶችን እንደሚሰሩ፣ ስህተትን በሌላ ስህተት ለማስተካከል እንደሚጥሩ፣ በዚህም ለከፍተኛ ውድቀት እንደሚዳርጉ ይገልፃሉ።\n“…..To prove they aren’t impostors, they drive so hard for perfection that they are incapable of acknowledging their failures. When confronted by them, they convince themselves and others that these problems are neither their fault nor their responsibility. …At this stage leaders are vulnerable to making big mistakes, such as violating the law or putting their organizations’ existence at risk. Their distortions convince them they are doing nothing wrong, or they rationalize that their deviations are acceptable to achieve a greater good.” Why Leaders Lose their Way\nበዚህ መሰረት፣ በፖለቲካ አመራር ወጥመድ የተጠለፉ መሪዎች አስፈላጊው ብቃት፥ ተነሳሽነትና ቁርጠኝነት ስለሌላቸው የለውጥና መሻሻል እንቅፋት ናቸው። ከዚህ በተጨማሪ፣ ሥራና አሰራራቸው ግልፅነትና ተጠያቂነት ስለሌለው በሚከተሉት አፍራሽ ተግባራት ውስጥ ይሰማራሉ። ለምሳሌ፡- ተዓማኒነት የጎደላቸው ውይይቶች (a lack of honest conversations)፣ ከልክ ያለፈ የፖለቲካ ጨዋታ (too much political game playing)፣ እርስ-በእርስ መረጃ ያለመለዋወጥ (silo thinking)፣ የክትትልና ባለቤትነት ስሜት ማጣት (lack of ownership and follow-through) እና መጥፎ ባህሪያትን መታገስ (tolerating bad behaviors)።\nየሀገሪቱን ልማትና እድገት፣ የህዝቡን ሰላምና ደህንነት በዘላቂነት ለማረጋገጥ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት መገንባት፣ ለዚህ ደግሞ ሕገ መንግስታዊ ስርዓቱን ማሻሻል የግድ አስፈላጊ ነው። በዚህ መሰረት የሀገራችንን ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊች ችግሮች ደረጃ በደረጃ ለመፍታት አስፈላጊው ብቃት፥ ተነሳሽነትና ቁርጠኝነት ያላቸው የፖለቲካ መሪዎች ያስፈልጋሉ። ነገር ግን፣ ከላይ ለመግለፅ እንደተሞከረው፣ በተለያየ ደረጃ የሚገኙ የኢህአዴግ መንግስት ባለስልጣናት በአብዛኛው በአመራር ወጥመድ የተጠለፉ ናቸው።\nበአመራር ወጥመድ የተጠለፉ ባለስልጣናት ከብዘሃኑ የሕብረተሰብ ክፍል የሚነሱ የመብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት ጥያቄዎችን በአግባቡ ለመረዳትና ተገቢ ምላሽ ለመስጠት የሚያስችል አቅም የላቸውም። በመሆኑም የሀገሪቱን ኢኮኖሚያዊና ፖለቲካዊ ችግሮች በዘላቂነት ለመቅረፍ የሚደረገው ጥረት መጀመር ያለበት በአመራር ወጥመድ የተጠለፉ የፖለቲካ መሪዎችን መለየትና ከአመራር ሰጪነት ማንሳት ነው። ምክንያቱም በአመራር ወጥመድ ተጠልፈው የወደቁ የፖለቲካ መሪዎች እንቅስቃሴ ሙሉ በሙሉ ፀረ-ለውጥና አፍራሽ ነው።\nበዚህ መሰረት፣ የኢህአዴግ መንግስት ወይም የኢህአዴግ አባል ድርጅቶች የዜጎች መብትና ነፃነት የተከበረበት ዴሞክራሲያዊ ስርዓት ለመዘርጋት የመጀመሪያው ተግባር በአመራር ወጥመድ የተጠለፉ አመራሮችን መለየትና ከአመራርነት ሰጪነት ማስወገድ ነው። ከዚህ በመቀጠል በፖለቲካዊ ስርዓቱ የሚስተዋሉ መሰረታዊ ችግሮችን በዝርዝር መረዳት የሚችሉ የሙያ ብቃትና የአመራር ክህሎት ያላቸው፣ ከፖለቲካ ስልጣንና የግል ጥቅም ጥማት ይልቅ በሕዝብ አገልጋይነት መርህ የሚመሩ ሀገር ወዳድ ምሁራን፥ የፖለቲካ መሪዎች፥ ጋዜጠኞች፥ የመብት ተሟጋቾች፥ የሀገር ሽማግሌዎች፥ የሃይማኖት መሪዎች እና ሌሎች የሕብረተሰብ ክፍሎች መሪዎች የሚሳተፉበት የምክክር መድረክ ማቋቋም ያስፈልጋል። ሁሉም የሕብረተሰብ ክፍሎች ከዚህ በፊት፥ አሁንና ወደፊት ስላለው ነባራዊ ሁኔታ በነፃነት ሃሳብና አስተያየት የሚሰጡባቸው የውይይትና ምክክር መድረኮች ማዘጋጀት። ከእነዚህ መድረኮች የተሰበሰበውን የሕዝብ አስተያየት እንደ ግብዓት በመውሰድና በዚህ ፅሁፍ የተገለፀውን ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ ሁኔታ መሰረት በማድረግ ለሁለት ዓመት የሚቆይ የሽግግር መንግስት መቋቋም አለበት።\n4፡ የሕገ መንግስት ማሻሻያ እና የሽግግር መንግስት\n4.1 ሕገ መንግስቱን ስለማሻሻል\nበክፍል አንድ እንደተገለፀው ከተለያዩ የሕብረተሰብ ክፍሎች የሚነሳው የዴሞክራሲ ጥያቄ ነው። ሀገሪቱ ከገባችበት የፖለቲካ ቀውስ እንድትወጣና ፈጣን የኢኮኖሚ እድገትና ፍትሃዊ የሃብት ክፍፍል ለማረጋገጥ ዴሞክራሲዊ ስርዓት መዘርጋት የግድ አስፈላጊ ነው። ለዚህ ደግሞ የፈረሰውን የዴሞክራሲ መዋቅርና ተቋማት መልሶ መገንባት ያስፈልጋል። ዴሞክራሲያዊ ስርዓት መገንባት የሚቻለው የሕግ የበላይነትን ማረጋገጥ ሲቻል ነው። የሕግ የበላይነት የሚረጋገጠው፤ በሕገ መንግስቱ የተደነገጉ መሰረታዊ መብቶችና ነፃነቶች በማስከበር፣ የመንግስት ግልፅነትና ተጠያቂነት በማረጋገጥና በመንግስትና ሃይማኖት መለያየት፣ በዚህም የሕገ መንግስቱን ማክበርና ማስከበር ሲቻል ነው። በዚህ መሰረት፣ የሕገ-መንግስቱን የበላይነት ለማረጋገጥ ሁለት መሰረታዊ ለውጦች ያስፍለጋሉ። እነሱም፣ አንደኛ፡- በሕገ መንግስቱ ውስጥ ያለውን የተሳሳተ መርህ ማስተካከል፣ ሁለተኛ፡- በዚህ የተሳሳተ መርህ መሰረት የወጡ አፍራሽ አዋጆች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎች ማሻሻል ወይም ማስወገድ ናቸው።\nበኢፊዲሪ ሕገ መንግስት ውስጥ ለአፍራሽ ሕጎች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎች መነሻ የሆነው በአንቀፅ (8) ላይ የተጠቀሰው “የሕዝብ ሉዓላዊነት” የሚለው መርህ ነው። በመሆኑም “የኢትዮጲያ ብሔሮች፥ ብሔረሰቦች፥ ሕዝቦች የኢትዮጲያ ሉዓላዊ ስልጣን ባለቤቶች ናቸው” የሚለው መርህ “ኢትዮጲያዊያን የኢትዮጲያ ሉዓላዊ ስልጣን ባለቤቶች ናቸው” ተብሎ መስተካከል አለበት። ይህን ማድረግ እስካልተቻለ ድረስ፤ አንደኛ፡- መንግስታዊ ስርዓቱ ከሀገርና መንግስት አመሰራረት ሂደት፥ ከነፃነት፥ ሉዓላዊነትና ማህበራዊ-ውል (Social contract) ፅንሰ-ሃሳቦች ጋር ይጋጫል፣ ሁለተኛ፡- ይህ መርህ ከተቀሩት የሕገ-መንግስቱ መሰረታዊ መርሆች፣ የዜጎች ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶችና ነፃነቶች፣ እንዲሁም የሕገ መንግስቱን ብሔራዊ ፖሊሲ ዓላማዎችና ሌሎች ድንጋጌዎች ጋር ይቃረናል።\nበዚህ መሰረት፣ የተሳሳተው መርህ በተጠቀሰው መልኩ ካልተሻሻለ በስተቀር ራሱን የሚቃረኑ አፍራሽ ሕጎች፥ ደንቦች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎች መነሻ ሆኖ ይቀጥላል። በመሆኑም ሕገ መንግስቱ ራሱን በራሱ ያፈርሳል ወይም ለዴሞክራሲያዊ ስርዓት መሰረት የሆኑ መዋቅሮች፥ ተቋማትና አሰራሮች እንዳይዘረጉ እንቅፋት ይሆናል። ዜጎች የኢትዮጲያ የሉዓላዊ ስልጣን ባለቤቶች ከሆኑ በሀገሪቱ ላይ ባለቤትነት፣ በመንግስት ላይ የስልጣን የበላይነት ይኖራቸዋል። ይህ ሲሆን ዜጎች በሕገ መንግስቱ ከተደነገጉ ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶች በተጨማሪ ሕገ መንግስቱን በራሱ የማስከበር ስልጣንና ኃላፊነት ይኖራቸዋል። በአጠቃላይ የተሳሳተውን ሕገ-መንግስታዊ መርህ በማስተካከል፤ የዜጎችን ሰብዓዊ እና ዴሞክራሲያዊ መብቶች እንዲያከብር፣ ሥራና አሰራሩ ግልፅነትና ተጠያቂነት እንዲኖረው፣ የሃይማኖት ነፃነት እንዲከበር፣ በዚህም የእያንዳንዱና የሁሉም ዜጎች መብት፥ ነፃነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት እንዲረጋገጥ ማድረግ ይችላል።\nየዜጎች ፖለቲካዊ መብትና ነፃነት ሲከበር የሕገ መንግስቱ የበላይነት ይረጋገጣል። በዚህ መልኩ፣ የሕግ የበላይነትን በማረጋገጥ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት መገንባት ይቻላል። ይህን ለማድረግ ግን የሚከተሉትን የዴሞክራሲ ተቋማት መፍጠርና ማስፋፋት ያስፈልጋል።እነሱም፡- ነፃና ገለልተኛ ሚዲያዎች፣ ማህብረሰቡን በንቃት የሚያሳትፉ የሰቪል ማህበራት እና ጠንካራ የተቃዋሚ ፖለቲካ ፓርቲዎች። ነገር ግን፣ እነዚህን የዴሞክራሲ ተቋማት መልሶ ለመገንባት፤ የፀረ-ሽብር አዋጅ፣ የመረጃ ነፃነትና ሚዲያ አዋጅ፣ የበጎ አድራጎት ድርጅቶችና ማህበራት ሕብረት መመሪያ፣ የኮምፒውተር ነክ ወንጀሎች አዋጅ፣ የብሔራዊ መረጃና ደህንነት መስሪያ ቤት እና የመረጃ መረብ ደህንነት ኤጀንሲ በዜጎች ላይ የሚያካሂዱት ክትትልና ቁጥጥር፣ በኢንተርኔት አገልግሎትና በሌሎች የግንኙነት አውታሮች ላይ የሚታየው መስተጓጎል እና የመሳሰሉትን አፋኝ ሕጎችና የጭቆና ተግባራት ከነጭራሹ መወገድ አለባቸው።\nነገር ግን፣ እነዚህን አፍራሽ አዋጆች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎች በዘላቂነት ለማስወገድ ወይም ለማሻሻል ሕገ መንግስታዊ መሰረት ያስፈልጋል። ለዚህ ደግሞ ለእነዚህ አፍራሽ ሕጎች መነሻ የሆነውን የተሳሳተ ሕገ መንግስታዊ መርህ ማስተካከል ያስፈልጋል። ይህን ማድረግ እስካልተቻለ ድረስ ሕገ መንግስቱን የሚቃረኑ አዋጆች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎችን ማስወገድ፥ ማሻሻል፥ ማስቀረት አይቻልም። በመሆኑም የዴሞክራሲ ተቋማትን መገንባትና ማጠናከር፣ በዚህም የዜጎችን እኩልነትና ፍትሃዊ ተጠቃሚነት የተረጋገጠበት ዴሞክራሲያዊ ስርዓት መዘርጋት አይቻልም።\nበአጠቃላይ በዜጎች ላይ ለሚደርሰው በደልና ጭቆና መሰረታዊ ምክንያት በተሳሳተ መርህ ላይ የተመሰረተው ሕገ መንግስት ነው። ሕገ መንግስቱ ዜጎችን በሀገራቸው ላይ ያላቸውን ባለቤትነት፣ በመንግስት ላይ ያላቸውን የስልጣን የበላይነት ይገፍፋል። በዚህ መሰረት ሕገ መንግስቱን የሚቃረኑ አፋኝ ሕጎች፥ መመሪያዎች፥ አሰራሮችና ውሳኔዎች በመንግስት አካላት ተግባራዊ እንዲደረጉ አስችሏል። በእነዚህ አፋኝ ሕጎች ምክንያት ዜጎች የሚደርስባቸውን በደልና ጭቆና በመቃወም አደባባይ ሲወጡ ከመንግስት ጋር አጋጭቷቸዋል። በዚህ መሰረት፣ ሕገ መንግስቱ በተለያዩ የሀገሪቱ አከባቢዎች ለተከሰተው የፖለቲካ ግጭትና አለመረጋጋት መንስዔ ነው። ምክንያቱም፣ አንደኛ፡- የሀገሪቱን ዜጎች ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብታቸውን የማስከበር መብት፥ ሉዓላዊ ስልጣን ገፍፏቸዋል፣ ሁለተኛ፡- መንግስት የዜጎችን ሰብዓዊና ዴሞክራሲያዊ መብቶች የማክበርና የማስከበር ግዴታውን እንዳይወጣ ምክንያት ሆኗል። ሕገ-መንግስቱ ካልተሻሻለ በስተቀር የሀገሪቱን የፖለቲካ ችግር ለመፍታት የሚደረገው ጥረት የዜሮ-ድምር ጨዋታ ነው።\n4.2 የሽግግር መንግስት ስለማቋቋም\nበመሰረቱ የችግሩ መንስዔ በሆነው ሕገ መንግስት መሰረት የሚደረግ ማንኛውም ዓይነት ለውጥ ዘላቂ መፍትሄ አያመጣም። በተሳሳተ መንገድ የሚጓዝ ሰው እርምጃው ቢፈጥን፥ ቢዘገይ ወይም ቢቆም ከአሰበበት ቦታ አይደርስም። ምክንያቱም ችግሩ ያለው በሚሄድበት መንገድና አቅጣጫ እንጂ በእርምጃው ፍጥነትና መዘግየት አይደለም። በተመሳሳይ በሀገራችን ለተከሰተው የፖለቲካ ቀውስ መሰረታዊው ምክንያት የምንከተለው ፖለቲካዊ ስርዓት ነው። ፖለቲካዊ ስርዓቱ የሚመራበት ሕገ መንግስት ካልተሻሻለ በስተቀር የሀገሪቱን ችግር በዘላቂነት ለመቅረፍ የሚስችል ሁለንተናዊ ለውጥና መሻሻል ማድረግ አይቻልም።\nችግሩ ሳይፈጠር በፊት መከላከል፣ ከተፈጠረ በኋላም መፍትሄ መስጠት ስለተሳናቸው ነገሮች ተባብሰው አሁን ካሉበት ደረጃ እንዲደርሱ ያደረጉ ሕግ አውጪ፥ ሕግ ተርጓሚ እና ሕግ አስፈፃሚ አካላት ሀገሪቱ የገጠሟትን ኢኮኖሚያዊ፥ ፖለቲካዊና ማህበራዊ ችግሮች በአግባቡ ለመገንዘብ፥ የመፍትሄ አቅጣጫ ለማስቀመጥና ይህን ተግባራዊ ለማድረግ የሚያስችል የፖለቲካ ብቃትና ተነሳሽነት የላቸውም። ከዚህ በተጨማሪ፣ ሁሉም የመንግስት አካላት ሀገሪቱ ለገባችበት የፖለቲካ ቀውስ በአንድም ሆነ በሌላ መልኩ ተጠያቂ እንደመሆናቸው መጠን በብዙሃኑ የሕብረተሰብ ክፍል ዘንድ ቅቡልነትና ተዓማኒነት የላቸውም። በመሆኑም የሀገሪቱን ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮች ለመቅረፍ አስፈላጊ የሆነውንና ባለፉት አስር አመታት በራሳቸው ያፈረሱትን የዴሞክራሲ መዋቅር፥ ተቋማትና አሰራር መልሰው ለመገንባት የሚያስችል አቅም ሊኖራቸው አይችልም።\nበሀገራችን የተከሰተውን ፖለቲካዊ ቀውስ በዘላቂነት ለመፍታት የሚቻለው በፅኑ መሰረት ላይ በተገነባ ዴሞክራሲያዊ ስርዓት ነው። ይህን ደግሞ ማድረግ የሚቻለው የሽግግር መንግስት በማቋቋም ነው። የችግሩ መሰረታዊ ምክንያት በሆነው ሕገ መንግስት መሰረት ባለስልጣናትን መቀያየር “ጉልቻ ቢቀያየር ወጥ አያጣፍጥም!” የሚባለው ዓይነት ነው። የዜጎችን ሉዓላዊ መብትና ስልጣን ገፍፎ ለብሔሮች በመስጠት ላይ የተመሰረተው መንግስታዊ ስርዓት የግለሰቦችን መብትና እኩልነት ማረጋገጥ አይችልም። ከዚህ በተጨማሪ፣ የህወሓት/ኢህአዴግ አመራሮችና ልሂቃን በፖለቲካ አመራር ወጥመድ ተጠልፈው ወድቀዋል። በመሆኑም፣ የሕገ መንግስቱን ሆነ የሚመሩት መንግስት መሰረታዊ ችግር በራሳቸው መገንዘብና ዘላቂ መፍትሄ መስጠት አይችሉም። ስለዚህ የሀገራችንን ፖለቲካዊና ኢኮኖሚያዊ ችግሮች በዘላቂነት ለመፍታት የሽግግር መንግስት መቋቋም አለበት።\nስለ ሕገ መንግስቱ ማሻሻያ ሆነ ስለ ሽግግር መንግስቱ አስፈላጊነት ከህወሓት/ኢህአዴግ መንግስት አመራሮችና ደጋፊዎች ገንቢ ሃሳብና አስተያየት መጠበቅ አያስፈልግም። ይህን የመገንዘብ አቅምና ብቃት ቢኖራቸው ኖሮ ሀገራችን አሁን ካለችበት ቅጥን-ቅጡ የጠፋ የፖለቲካ ቀውስ ውስጥ አትወድቅም ነበር። ስለዚህ የሽግግር መንግስቱን ለማቋቋምና በዜጎች ነፃነትና እኩልነት መርህ ላይ የተመሰረተ መንግስታዊ ስርዓት ለመዘርጋት በሚደረገው እንቅስቃሴ የህወሓት/ኢህአዴግን ፍቃደኝነትና ይሁኝታ መጠየቅ ሆነ መጠበቅ አስፈላጊ አይደለም።\n1*UNCTAD (United Nations Conference on Trade and Development) (2004): An investment guide to Ethiopia: opportunities and conditions, Geneva, March\n2*World Bank (2007a): Ethiopia: accelerating equitable growth: country economic memorandum, Washington, DC\n3*Zerihun, A. (2008): Industrialisation policy and industrial development strategy in Ethiopia, in: T. Assefa (ed.), Digest of Ethiopia’s national policies, strategies and programs, Addis Ababa: Forum for Social Studies, 239−281\n4*World Bank (2009): Ethiopia: towards the competitive frontier: strategies for improving Ethiopia’s investment climate, Washington, DC\n5* Tilman A. (2010): Industrial policy in Ethiopia / Tilman Altenburg. – Bonn : DIE, 2010. − (Discussion Paper / Deutsches Institut für Entwicklungspolitik ; 2/2010) ISBN 978-3-88985-477-3\nይፋ የወጣ የካቲት 20, 2018 የካቲት 21, 2018\nPrevious Post የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ ድንጋጌው ህገወጥነትና የፓርላማው ሀላፊነት (ከ”anonymous”)\nNext Post የአስቸኳይ ግዜ አዋጁ እና የህወሓቶች አሻጥር (የሰነድ ማስረጃ)


ሃይዳ ፣ የካናዳ ተወላጅ | Absolut ጉዞ\nሃይዳ ፣ የካናዳ አቦርጂኖች\nየ ሀዲያ, እሱም በአውራጃው ተራሮች እና ደኖች ውስጥ የሚኖር የአገሬው ተወላጅ ቡድን ነው ብሪቲሽ ኮሎምቢያ፣ እ.ኤ.አ. ከ 1774 ጀምሮ ስፓኒሽ ሁዋን ፔሬዝ ለመጀመሪያ ጊዜ ሲጎበኛቸው እ.ኤ.አ. በ 1778 ከስኮትላንዳዊው ጀምስ ኩክ ጉብኝት እስኪያገኙ ድረስ ነበር ፡፡\nባለፉት ዓመታት ቆዳውን ያረጁ የአሳማ አዳኞች ከመጡ አንጻር ይህ ክልል የእነዚህ እንስሳት መጥፋት እስኪያልቅ ድረስ የማያበቃውን ንግድ ይጨምራል ፡፡ ይህ ሃይዳ ወደ ሌሎች ክልሎች እንዲሄድ ያነሳሳው ሲሆን ወደ አገራቸው ከመጡ አሳሾች እና ስደተኞች የማያቋርጥ ወከባ ደርሶባቸዋል ፡፡ የሃይዳ ክልል የተጠበቀ አካባቢ እና የዓለም ቅርስነት እንዲታወጅ እና እ.ኤ.አ. 1986 መምጣት ነበረበት ፡፡\nእና እንደ አኢዳ የመጡት አቢግ ብሔራት በእነዚህ አገሮች በሺዎች ለሚቆጠሩ ዓመታት ኖረዋል ፡፡ በአሁኑ ወቅት መሬታቸው በሺዎች ለሚቆጠሩ ቱሪስቶች ጉብኝት ምክንያት ናቸው ምክንያቱም እነሱ የአውራጃው አስፈላጊ እና ባህላዊ የግድ አስፈላጊ የሆነውን ዘርፍ ይወክላሉ ፡፡\nዜና መዋጮዎቹ በ 1841 በተለይም በንግስት ሻርሎት እና በልዑል ዌልስ ውስጥ በአጠቃላይ 8.300 የሃይዳ ተወላጆች እንደነበሩ ይተርካል ፡፡ ግን ከአስር ዓመት በኋላ ቁጥሩ ወደ 3.000 ቀንሷል እና በ 1960 በአላስካ ውስጥ 210 እና በካናዳ ደግሞ 650 ብቻ ቀርተዋል ፡፡\nአንድ ባህላዊ እውነታ የሃይዳ ቋንቋ ቀደም ሲል በና-ዴኔ የቋንቋዎች ቤተሰብ ውስጥ የሚወሰድ ገለልተኛ ቋንቋ ነው ፣ ስሞቹም በግለሰብ እና በግለሰባዊነት የተከፋፈሉ ፣ ቅድመ ቅጥያዎችን እና ቅጥያዎችን በመጠቀም እና የተለያዩ ማግባቢያዎችን በማድረግ የሚለይ ነው ፡፡\nበተጨማሪም ምጣኔ ሀብቷ ሳልሞንን እና ኮድን በማጥመድ እንዲሁም የባህር አጥቢ እንስሳትን እና የአደን አጋዘን ፣ ቢቨሮችን እና ወፎችን በማደን ላይ የተመሠረተ መሆኑ መታወቅ አለበት ፡፡ እንደዚሁም ለእንጨት ሥራ ልምዶቻቸው እና ለታንኳዎቻቸው የእጅ ጥበብ ጎልተው ይታያሉ ፡፡\nወደ መጣጥፉ ሙሉ መንገድ Absolut ጉዞ » ሃይዳ ፣ የካናዳ አቦርጂኖች\nበስፔን ውስጥ የግሪክ ከተማ አምpሪያስ\nእሾህ ፣ የስኮትላንድ ብሔራዊ አበባ


ከ ወይም ሶልት ሌክ ሲቲ ወደ ምርጥ አስፈፃሚ የቅንጦት የግል ጄት ቻርተር በረራ, በፕሮቮ, የምዕራብ ዮርዳኖስ, Orem, አሸዋማ, በዩታ የአውሮፕላን ጠፍጣፋ የኪራይ ኩባንያ አገልግሎት 855-981-9400 ለንግድ የበረራ deadhead አብራሪ ባዶ እግራቸው ስምምነቶችን አካባቢ, አስቸኳይ ሁኔታ, ለማዳ ምቹ አውሮፕላን ጋር የግል ደስታ? በፍጥነትና በቀላሉ በቀጣዩ መድረሻ ማግኘት ምርጥ አውሮፕላን ኩባንያ እርዳታ እንመልከት!\nእርስዎ በዩታ ውስጥ አንድ የግል ጀት ቻርተር በረራ አገልግሎት መከራየት ከሆነ ጊዜ ያለፈበት ነገር ሊሆን ይችላል ይጠብቁ. አማካይ መጠበቂያ ጊዜ በግምት ነው 4 ወደ 6 ደቂቃዎች. ያዘዙትን ፍተሻ ላይ ረጅም መስመሮች በማስወገድ ላይ ሳለ የእርስዎን በረራ ይጀምራል, ትኬት, ደህንነት እና አውሮፕላን ስለሚጠቀሙ.\nእርስዎ ወይም ዩታ አካባቢ ወደ ባዶ እግሩን ስምምነት ማግኘት ይችላል 'ቆረጠልን የግል ጄት ያለውን ባዶ ተመላሽ በረራ ብቻ አንዱ መንገድ ለማግኘት አየር ኢንዱስትሪ ውስጥ ጥቅም ላይ የሚውል ቃል ነው.\nበዩታ ውስጥ ማረፊያ በመሸጥ የግል አውሮፕላን ላይ ተጨማሪ መረጃ ለማግኘት ከዚህ በታች በአቅራቢያዎ ከተማ ይመልከቱ.\nBountiful, ዘግተህ Lehi, ዘግተህ በፕሮቮ, ዘግተህ South Jordan, ዘግተህ\nCottonwood Heights ሎጋን, ዘግተህ Riverton, ዘግተህ St George\nDraper, ዘግተህ በመሪ Roy, ዘግተህ Taylorsville\nKearns Ogden, ዘግተህ Salt Lake City, ዘግተህ West Valley City\nLayton, ዘግተህ Orem, ዘግተህ አሸዋማ, ዘግተህ የምዕራብ ዮርዳኖስ, ዘግተህ\nምርጥ ነገር ሶልት ሌክ ሲቲ ማድረግ, በፕሮቮ, የምዕራብ ዮርዳኖስ, Orem, አሸዋማ, በዩታ ከፍተኛ የምሽት ህይወት, የእኔ አካባቢ ምግብ ቤቶች እና ሆቴሎች ክለሳ\nቻርተር አውሮፕላን ኮሎራዶ | የኮርፖሬት የጀት ቻርተር ሶልት ሌክ ሲቲ


አዲስ በር » ዓለም አቀፍ የጎብኝዎች ዜና » የባሃማስ የጉዞ ዜና » በባሃማስ ደሴቶች በሚያዝያ ወር ምን አዲስ ነገር አለ\nየባሃማስ የጉዞ ዜና • ሰበር የጉዞ ዜና • የካሪቢያን ዜና • የመርከብ ኢንዱስትሪ ዜና • ወ.ዘ.ተ. • የመንግስት እና የመንግስት ዘርፍ ቱሪዝም ዜና • የእንግዳ ተቀባይነት ኢንዱስትሪ ዜና • ዓለም አቀፍ የጎብኝዎች ዜና • እንደገና መገንባት • ሪዞርት ዜና • ኃላፊነት ያለው የቱሪዝም ዜና • ቱሪዝም • የቱሪዝም ዜና • ጉዞ • የጉዞ መዳረሻ • የጉዞ ዜና • የጉዞ ሽቦ ዜና\nባሃማስ የታወቀውን ታይቶ የማይታወቅ የእረፍት ልምድን ጎብኝዎችን ለማምጣት ለመቀጠል ዝግጁ ነው\nክሪስታል ክሩዝ እና ሮያል ካሪቢያን በዚህ ክረምት ወደ ዘ ባሃማስ መመለሳቸውን አስታወቁ\nባሃማስ በዓለም የጉዞ ሽልማቶች ውስጥ ዘጠኝ እጩዎችን በማክበር ተከበረ\nየባሃማስ የቱሪዝም ሚኒስቴርም በካሪቢያን መሪ የቱሪስት ቦርድ 2021 ምድብ ውስጥ ተመረጠ\nባሃማስ በሚቀጥሉት ወራቶች ወደ መድረሻው መጓጓዣ መመለሱን በቅርቡ ባወጀው በዚህ የፀደይ ወቅት ይሞቃል እና የኤክስፒዲያ ቡድን የሰሜን አሜሪካ ጣቢያዎች በየካቲት ወር ስለ መድረሻው ፍለጋዎች የ 170% ጭማሪ አሳይተዋል ፡፡ ባሃማስ በርከት ያሉ ተጨማሪ ክፍት በመሆናቸው የታወቀውን ታይቶ የማይታወቅ የእረፍት ልምድን ጎብኝዎች ለማምጣት ለመቀጠል ዝግጁ ነው ፡፡\nመርከብ ወደዚህ ይመለሳል ወደ ባሃማስ - ክሪስታል ክሩስ እና ሮያል ካሪቢያን በዚህ ክረምት ወደ ባሃማስ መመለሳቸውን አስታወቁ ፡፡ ክሪስታል ክሩዝስ ናሶ ፣ ቢሚኒ ፣ ወደብ ደሴት ፣ ታላቁ ኤክስማ ፣ ሳን ሳልቫዶር እና ሎንግ ደሴት በመደወል በባሃማስ አረፋ ውስጥ ተጓዥ መንገዶችን ይዞ ይሠራል ፡፡ ሮያል ካሪቢያን ናሳው ከሰኔ ወር ጀምሮ ለባህር ጀብዱ መነሻ እንደሚሆን እና ታላቁ ባሃማ ደሴት እና ፍጹም ቀንን ጨምሮ ተጨማሪ ደሴቶችን እንደሚጎበኙ የሮያል ካሪቢያን የግል የባሃማስ መዳረሻ በሆነው ኮኮካይ ፡፡\nየባሃማስ የቱሪዝም ሚኒስቴር የሮማንቲክ መጽሔት ተጀመረ - በሚያስደንቅ ሁኔታ በተሳካ የንግድ እና የሸማች ምናባዊ የፍቅር ትርኢት መሠረት ከባሃማስ ከፍቅር ጀምሮ የባሃማስ የቱሪዝም እና አቪዬሽን ሚኒስቴር ዲጂታል ሮማንቲክ መጽሔትን በተመሳሳይ ስም አወጣ ፡፡ በመጽሔቱ ውስጥ ከፍተኛ የቦታ ምክሮችን ፣ የባችሎሬት ፓርቲ ድግስ አነሳሽነት እና በባሃማስ ማስጌጥ እና የቅጥ ምክሮች ውስጥ የተካተቱ ልዩ የሠርግ ዕቅድ ይዘቶችን ያቀርባል ፡፡\nበአውሎ ነፋሱ ቀዳዳ ሱፐርያችት ማሪና ማስፋፊያ እና መልሶ ማቋቋም በ Q4 2021 የተጠበቀ - በጃቸሮች ዘንድ ዝነኛ ነው ፣ በጉጉት የሚጠበቀው የሃሪኬን ሆል ሱፐርያችት ማሪና በገነት ማረፊያ እንደገና መከፈቱ Q4 2021 ን ለማጠናቀቅ ታቅዷል ፡፡ ለባለቤቶች ፣ ለእንግዶች እና ለጀልባው ሠራተኞች እንዲሁም እስከ 420 ጫማ እና 6,100 መስመራዊ ጥልቀት ያላቸው የውሃ ተንሳፋፊ ተንሳፋፊዎችን ለመንደፍ የተነደፉ ጥሩ የመመገቢያ እና ሰፊ መገልገያዎች ፡፡\nየ Lighthouse Pointe ወደ እንግዶች ተከፈተ - እ.ኤ.አ. መጋቢት 25 የታላቁ የባሃማ ደሴት የ ‹Lighthouse Pointe› የታላቁ የሉካየን ሪዞርት የመክፈቻ አካል በመሆን ለእንግዶች እንደገና ተከፈተ ፡፡ ንብረቱ 200 የእንግዳ ማረፊያ ክፍሎችን እና በቦታው ላይ በርካታ ምግብ ቤቶችን ያሳያል ፡፡\nየጆን ዋትሊንግ መሳሪያ ማዘዣ እንደገና ተከፈተ - ዝነኛው የባሃሚያን ዲዛይን ፣ የጆን ዋትሊንግ Distillery በመጋቢት መጨረሻ ለጎብኝዎች ተከፈተ ፡፡ ነፃ ጉብኝቶች በሳምንት ሰባት ቀናት ከጠዋቱ 10 እስከ 6 ሰዓት ድረስ ለጎብኝዎች ይገኛሉ\nባሃማስ ለጀልባዎች እና ለአሳ አጥማጆች ዲጂታል የክፍያ መግቢያዎችን ይጀምራል - የባሃማስ ጉምሩክ እና ኤክስፖርት መምሪያ እና የገንዘብ ሚኒስቴር በመስመር ላይ ለሚመዘገቡ የጀልባ እና የዓሳ ማጥመጃ ፍቃዶች የኤሌክትሮኒክስ መግቢያዎችን አዘጋጅተዋል ፡፡\nሽልማቶች እና አክሰሎች\nየባሃማስ በ 2021 አድሪያን ሽልማት የተሰጠው ነሐስ - የእንግዳ ማረፊያ ሽያጭ እና ግብይት ማህበር ዓለምአቀፍ የባሃማስ ቱሪዝም እና አቪዬሽን ሚኒስቴር በነሐስ አድሪያን ሽልማት በተቀናጀ የግብይት ዘመቻ ምድብ ውስጥ አሁንም ለሮኪን ዘመቻ ያከብራል ፡፡ አውሎ ነፋሱን ዶሪያን ተከትሎ የ BMOTA “አሁንም ሮኪን” ዘመቻ በማዕበሉ ያልተነካውን የአገሪቱን 14 ዋና ዋና ደሴቶች ጎላ አድርጎ ያሳየ ሲሆን ይህም እ.ኤ.አ. በ 7.2 አገሪቱ 2019 ሚሊዮን ጎብኝዎች በመመዝገብ ላይ እንድትገኝ አስተዋጽኦ አድርጓል ፡፡\nባሃማስ በአለም የጉዞ ሽልማቶች ዘጠኝ እጩዎች የተከበሩ - የባሃማስ ደሴቶች በ 28 ኛው ዓመታዊ የዓለም የጉዞ ሽልማቶች ውስጥ እጩ ተወዳዳሪ ሆነው የተመረጡ ሲሆን በአመራር የባህር ዳርቻ ፣ የመርከብ ጉዞ ፣ የውሃ መጥለቅ ፣ የጫጉላ ሽርሽር እና አጠቃላይ የመድረሻ ምድቦች ውስጥ እጩ ሆነው ቀርበዋል ፡፡ የባሃማስ የቱሪዝም ሚኒስቴርም በካሪቢያን መሪ የቱሪስት ቦርድ 2021 ምድብ ውስጥ ተመረጠ ፡፡ ምርጫው እስከ ነሐሴ 2 ቀን 2021 ድረስ ክፍት ነው ፡፡


የሥነ ልቦና ጊዜ እና እድገት\nአራት ዓይነት ሳይካትሪኮች አሉ ፡፡ አካላዊ ስነ-አዕምሮው ወደ ሥጋዊ ነፍስ-ባሎች እና ነፍስ-ሚስቶች ይደርሳል ፣ ከመረበሽ እና ከመጥፋት ጋር ለመገናኘት እና ሰውነቱ ከልክ በላይ እንዲጨነቅ ያደርጋል። የስነ ከዋክብት ሳይኪክ ይከፈታል እንዲሁም ዝቅተኛ የስነ-አዕምሮ ችሎታዎችን ይጠቀማል። የአእምሮ ሳይኪክ ወደ ከፍተኛ የስነ-አዕምሮ ሁኔታዎች ውስጥ ይደርሳል ፣ ግን መንፈሳዊ ሳይኪክ ብቻውን የትንቢት ኃይል እና የፍቃደኝነት ኃይል እንዳለው ያውቃል ፡፡\nጥራዝ. 7 ጁን, 1908. ቁ 3\nየአካል ጉዳተኞች ስምምነቶች እና ልማት ፡፡\nየተለያዩ ዓይነቶች EPIDEMICS በእያንዳንዱ ዘመን ውስጥ ይታያሉ ፡፡ ብዙ ወረርሽኝ የጎበኘን ሲሆን ከእነዚህም መካከል የስነ-አዕምሮ ወረርሽኝዎች ናቸው ፡፡ በአንድ ማህበረሰብ ውስጥ ብዙ ሰዎች ወደ ሚስጥራዊ ወደሆነው የሰው ልጅ ተፈጥሮ ሲመለሱ እና እንደ ኦንነስ ፣ ብልጽግና ፣ ሕልሞች ፣ ራእዮች ፣ ከማይታዩት ዓለማት ፍጡራን ጋር መገናኘት እና የግንኙነት እና የስምምነት ችግሮች ካሉበት የስነ-ልቦና ወረርሽኝ ይከሰታል። ከሙታን ጋር. እነዚህ ወረርሽኞች ልክ እንደሌሎች መንቀሳቀሻዎች በክብ ዑደቶች ወይም ማዕበሎች ውስጥ ይመጣሉ ፡፡ በጥሩ ሁኔታ ላይ ሲሆኑ በሰዎች መካከል እንደ ስፖርት ወይም እንደ ስነ-አዕምሮ እና ስነ-ልቦና የማዳበር አጠቃላይ አዝማሚያ ብቅ አለ ፡፡ የተለያዩ ሕዝቦች ፣ የተለያዩ የአየር ንብረት ሁኔታ ፣ የአካባቢ ሁኔታ እና የተለየ ዑደት ወይም የጊዜ ልዩነት የተለያዩ የሳይኪዝም ደረጃዎችን ያመጣሉ ፡፡\nከሳይንሳዊ አእምሮው ዘመናዊ ቁሳዊ አመጣጥ ፣ የሥነ ልቦና ጥናት ፣ የነፍስ ሳይንስ ተወስ hasል ፣ እንዲሁም የስነ-አዕምሮ ችሎታዎችን ጥናት ፣ ይዞታ ፣ ልማት ወይም ዝንባሌን በተመለከተ ማንኛውም ሀሳቦች በሳይንሳዊ አእምሮ ተወግደዋል። በፌዝ እና በንቀት። አንድ ሰው የስነ-አዕምሮ ችሎታዎችን የያዘ ከሆነ ፣ ወይም በእድገታቸው የሚያምን ከሆነ ፣ በሀይለኛ አስተላላፊዎች እንደ አስማተኛ ፣ ግብዝ ፣ ወይም በአእምሮ ሚዛናዊ ያልሆነ ወይም ሞኝ እንደሆነ ተደርጎ ይቆጠር ነበር። እንዲሁም የስነ-ልቦና እና ስነ-ልቦና (ሳይኮሎጂን) ለመመርመር ቢሞክሩ ደስ የሚሉ አንዳንድ ተንታኞች እንደ ሌሎቻቸው ጥቅም ላይ የዋሉት ፌዝ እና ንቀት መሳሪያዎችን ለመቃወም ጠንካራ አልነበሩም ፡፡\nግን ዑደቱ ተለው .ል ፡፡ የሳይንሳዊው አእምሮ በሰው ልጅ ውስጥ የስነ-አዕምሮ ችሎታዎችን መመርመርን በከፍተኛ ሁኔታ መመርመር ጀምሯል። አሁን ሰዎች አዕምሯዊ እንዲሆኑ የሚያደርግበት ፋሽን ነው-ያልተለመዱ ነገሮችን ማየት ፣ ማሽተት እና መስማት እንዲሁም አስቂኝ እና አስቂኝ ስሜት ይሰማቸዋል ፡፡ ይህ ከዘመናዊ ፍቅረ ንዋይ ፈጣን ምላሽ ነው ፣ ነገር ግን በዋነኝነት የሚመነጨው በገባነው የወቅቱ ፣ ዑደት ወይም የጊዜ ወቅት ነው። ይህ ዑደት የሰውን አካል አካላችን በአካባቢያችን በሚዞሩ እና በሚታዩት በዓለም ላይ ከሚታዩት የማይታዩ ዓለማት ተጽዕኖዎች የበለጠ እንዲጠቁ ያደርጋቸዋል ፣ ምንም እንኳን እነዚህ አካላት የሰው አካል አካል ለእነሱ ጥሩ ምላሽ ከመስጠቱ በፊት እንደነበረው ሁሉ።\nየሰው ልጅ ባለፉት ዘመናት በተፈጥሮአቸው ውስጥ የነበሩ ቁሳዊ እና ቁሶች ላይ ዓላማ ነበረው ፣ ግን ከአስራ ዘጠነኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ ጀምሮ አዕምሮው ወደ አዲስ አስተሳሰብ ፣ ወደ አዲስ እሳቤዎች እና ምኞቶች ይመራ ነበር። እስከዚህም ድረስ ለሰው ልጅ ክፍት የሚሆኑት ገና ሕልሞች አለመኖራቸውን አመልክቷል ፡፡ እሱ እራሱን መሞከር ወይም መድረስ ይችላል ብሎ ካሰበው ከማንኛውም እጅግ የላቀ የእድገቱ ዕድሎች እንዳሉት ታይቷል ፡፡\nበእንደዚህ ዓይነት ሀሳቦች ምክንያት ብዙ ማህበረሰቦች ለጥናቱ እና ለስነ-ልቦና ጉዳዮች በጥልቀት ምርምር ተደርገዋል ፡፡ ከእነዚህ ማህበረሰቦች ውስጥ አንዳንዶቹ የስነ-አዕምሮ ችሎታ እድገትን ያስተምራሉ እንዲሁም ያበረታታሉ። አንዳንዶች የንግድ ሥራ ያደርጋሉ ፣ አንዳንዶች ደግሞ የሌላቸውን ገንዘብ በማስመሰል እና እውቀት ለሌላቸው ለማካፈል በማስመሰል በሰዎች ታማኝነት ላይ ያጣሉ።\nግን የስነ-አዕምሮ ዝንባሌዎች ለዚያ ጥናት እና ልምምድ በተለየ ሁኔታ ለተደራጁ ማህበረሰቦች የተገደቡ አይደሉም ፡፡ ለሃይማኖት በተለይ ፍላጎት የሌላቸውን ሁሉ የስነ-አዕምሮ ሞገድም የሃይማኖት አካላትን ይነካል ፡፡ በእርግጥ ፣ ሃይማኖት ሁል ጊዜ የተመካው በሰዎች አእምሮ እና ዝንባሌ በአዕምሮው ላይ ካለው ጥንካሬ እና ሀይል የተነሳ ነው ፡፡ አንድ የሃይማኖት መስራች እና ተባባሪዎቹ የመጀመሪያ ትምህርቶችን በመከተል በሕዝቡ ላይ የሚጫኑ ጠንካራ እና ፈጣን ህጎች እና ሥርዓቶች ተገንብተዋል። የአንድ ሃይማኖት ደጋፊዎች ተከታዮችን ለማግኘት ፣ ቤተክርስቲያንን ለመገንባት እና የቤተክርስቲያኗን ኃይል ለመጨመር ብዙ ጊዜ ከእውነተኛው ትምህርታቸው ተለቅቀዋል። ይህንን ለማድረግ ምክንያታቸውን ትተው የሰውን የስነ-አዕምሯዊ ስሜታዊ ተፈጥሮ ይግባኝ አሉ ፡፡ እነሱ በመጀመሪያ የስነ-አዕምሮ ተፈጥሮውን አነቃቁ እና አፀያፊዎቹን አነጠፉ ፣ ከዚያ አእምሮውን ተቆጣጥረው በባርነት ገዙ ፡፡ በእውቀት ሂደት ሰውን ለመቆጣጠር የበለጠ ከባድ ነው ፡፡ ለምክንያታዊነት ይግባኝ (አእምሮ) በጭራሽ በባርነት ሊገዛ አይችልም ፡፡ አንድ ሃይማኖት ስሜታዊ የስነ-ልቦና ተፈጥሮውን በማበላሸት ሁል ጊዜ ሰውን ይቆጣጠራል።\nማንኛውም መንፈሳዊ እንቅስቃሴ በሚጀመርበት ጊዜ ብዙውን ጊዜ የተከታዮቹ በስነ-ልቦና ልምዶች የመቀነስ ዝንባሌ አላቸው ፡፡ እንደነዚህ ዓይነቶቹ ልምምዶች የዚያ አካል አባላት ብቁ የአካል ፣ ሥነ ምግባራዊ እና አዕምሯዊ ብቃት ከመኖራቸው በፊት እንዲከናወኑ ከተደረጉ ብልሹነት እና ግራ መጋባት እና ሌሎች መጥፎ ክስተቶች መከሰታቸው የማይቀር ነው ፡፡ አሁን የአእምሮ ሥነ-ልቦና ዝንባሌዎችን እና መንፈሳዊ ምኞቶችን የሚገልጹ ጥቂት ቃላትን መናገር ጥሩ ሊሆን ይችላል።\nበዓለም ዙሪያ የሚያልፍ ሳይኪክ ማዕበል የተጀመረው በመጨረሻው ምዕተ-ዓመት መጨረሻ ላይ ነው ፡፡ ከኒው ኢንግላንድ ግዛቶች በአንዱ ክፍል ውስጥ የመናፍስታዊ ወረርሽኝ ተከስቷል እናም በዚያን ጊዜ የአካባቢያዊ ጉዳይ ይመስላል። መናፍስታዊነት ከሳይካትሪ አዝማሚያዎች አንዱ ብቻ ነው ፡፡ የሳይኪክ አዝማሚያዎች በእውነቱ በኒው ዮርክ ተመረቁ Madam Blavatsky ፣ በ TheXoXX Theosophical Society ን ባቋቋመው እ.አ.አ. Theosophical Society የተቋቋመው በማማ Bla Blaatsatsky እንደ Theosophy ለዓለም መሰጠት ያለበት የሥራ መሣሪያ ነው ፡፡ ቴዎsophical ማህበረሰብ በእርግጥ የዘመናት ወንዶች እና ሴቶችን ያቀፈ ነበር ፣ ቴዎሶፊ ግን የዘመናት ጥበብ ነው። በቲዮፊያዊው ማህበር በኩል በማማ ብሌቭስስኪ የተወሰኑ የሥነ-መለኮታዊ ትምህርቶች ቀርበዋል ፡፡ እነዚህ ትምህርቶች ሁሉንም የአስተሳሰብ ደረጃ ለሚሸፍኑ ርዕሰ ጉዳዮች ይመለከታሉ እና ከዚህ በፊት ላልተመረቱት የምእራባዊው ዓለም ችግሮች ያስተዋውቃሉ ፡፡ እነሱ እንደ ገንዘብ ነክ ጉዳዮች ፣ እንደ እንከን የለሽ እና መንፈሳዊ ምኞቶች እና ግኝቶች ይመለከታሉ ፡፡ ሆኖም አስማታዊ ግለሰብ እማ Blavatsly ለአንዳንድ ሰዎች ታየ ሊሆን ይችላል ፣ ያመጣችባቸው ትምህርቶች እጅግ በጣም አሳሳቢ እና አሳቢነት ያላቸው ናቸው።\nበስነ-ልቦናዊ ጉዳዮች እና አሁን በሰዎች አእምሯዊና መንፈሳዊ እድገት ውስጥ የተሰማሩት ብዙ ማህበረሰቦች በቲኦፊፊሻል ሶሳይቲ በኩል እውነተኛ ስሜታቸውን ተቀበሉ ፡፡ የቲዮፊphical ማህበር ለሌሎች ዘሮች እና ሃይማኖቶች ተወካዮች ወደ ምእራባዊው ዓለም እንዲመጡና የተለያዩ ትምህርቶቻቸውን ለህዝቡ እንዲያቀርቡ አስችሏል ፡፡ ከራሳቸው ውጭ ያሉትን ሃይማኖቶች በትዕግሥት የማዳመጥ ወይም የመስማት የማይፈልጉ የምዕራባውያን ሰዎች እንግዳ ከሆኑት የቲዮፊካዊ ትምህርቶች በመማር ፍላጎት ያላቸው እና “ከአረማውያን” ማንኛውንም ነገር ለመመርመር ዝግጁ የነበሩ ነበሩ ፡፡ የምስራቃዊ ዘሮችም በምዕራቡ ዓለም ችሎታቸውን አገኘ ፡፡ ለምእራባዊያን ጥቅም መሆን የምሥራቃዊ አስተማሪዎች ጽኑ አቋም ፣ አስተምህሮዎቻቸውን ማቅረባቸው እና በህይወት ንፅህና ላይ የሚመሰረት ነው ፡፡\nየማዳም Blavatsky ማለፍን ተከትሎ ፣ Theosophical Society ለተወሰነ ጊዜ እማዬ Blavatsky በሰጠው ምክር ግራ መጋባትና መለያየት ነበር ፡፡ ቢሆንም ፣ ምንም እንኳን ማህበሩ በራሱ የተከፋፈለ ቢሆንም ትምህርቶቹ ተመሳሳይ ነበሩ። ነገር ግን ጊዜ እየገፋ ሲሄድ ፣ የተወሰኑት ትምህርቶች በትንሹ ተለውጠዋል። ከቀጠለ ክፍፍል ጋር ፣ እንዲሁም የትምህርቶቹ ፍልስፍና እና መንፈሳዊ ቃና እና የስነ-አዕምሮ ልምምዶች ዝንባሌም አለ ፡፡ የቲዮፊያዊው ማህበር የሕግ ልዩ ሊሆን አይችልም: - አባላቱ ለስነ ልቦና ዝንባሌያቸው መስጠታቸውን ከቀጠሉ ፣ እንደ ሌሎቹ ተመሳሳይ አካላት ሁሉ ፣ በሥነ ምግባራዊ ፣ በአእምሯዊም ሆነ በአካላዊ ሁኔታ ያሽቆለቁላሉ እንዲሁም ውርደትን እና ነቀፋ ያበቃል። አንድ ሌላ አቅም አለ-አንዳንድ የኃይል ኃይል ያለው አሁን ያሉትን የቲዮራፊካዊ ማህበረሰቦችን አንዱን መቆጣጠር ከቻለ በእሱ ኃይል የፍልስፍና ትምህርቶችን በመጠቀም እንደ እሱ ምቾት የሚመጥን ለውጦች ይጠቀምበታል ፣ እና ያንን አካል በበላይነት ሲቆጣጠር ፣ ይገንባል ቤተ ክርስቲያንን ወይም ኃያል ተዋረድን ማቋቋም ፡፡ እንዲህ ዓይነቱ አካሄድ ለሰው ልጅ እጅግ መጥፎ ነው የሚሆነው የሥልጣን መሆን ፣ በሥርዓት ተዋረድ በኩል ያለፈው ወይም የአሁኑ ሃይማኖቶች ከፈጸሙት በላይ እንኳ የሰውን አዕምሮ መያዝ እና መገዛት እና መያዝ ፡፡ Theosophical ማህበር ለ Theosophy የተወሰነውን ለአለም በመስጠት ረገድ ታላቅ ስራን ሰርቷል ፣ ነገር ግን ሁሉም ወይም ሁሉም የእሱ ክፍል ለሰብዓዊ ፍጡራን እንዲህ ዓይነት እርግማን ሆኖ ቢገኝ በጣም ጥሩ ነው። ከአባላቱ መካከል ከሰው ሰብዓዊ ድክመቶች እና ጉድለቶች ሁሉ ጋር የሚባለውን መንፈሳዊ አደራጅ ለማቋቋም ነው ፡፡\nበሌሎች ስልጣኔዎች ውስጥ ፣ ለምሳሌ ፣ ግሪክ ፣ ግብፅ እና ሕንድ ፣ ሳይኪስቶች ካህናቱን ይጠቀሙበት ነበር ፡፡ የስነ-ልቦናዎቻቸው እንደ ጥንቆላ ፣ ለሟርት ፣ ለግኝት ፣ በበሽታዎች ህክምና እና ከማይታዩት ኃይሎች ጋር ለመግባባት እንደ ቃላቶች ያገለግሉ ነበር ፡፡ የስልጣኔዎቻችን ስነ-ልቦናዎች ለተመሳሳይ ዓላማዎች ጥቅም ላይ ውለዋል ፣ ግን በተለይ ለእነዚያ የማወቅ ፍላጎት ፈላጊዎች ፣ ስሜትን ለማምረት እና የፈተና አዳኞች እና አስገራሚ አፍቃሪዎችን ፍላጎት ለማርካት ጥቅም ላይ ውለዋል ፡፡\nበእኛ ስልጣኔ ውስጥ ያለው ሳይኪክ አዝማሚያ ፣ በትክክለኛው አቅጣጫ ከተዞረ እና ከተቆጣጠረ ፣ ካለፈው ከማንኛውም በላይ ታላቅ እና የላቀ እና የላቀን ስልትን ለመገንባት ይረዳናል ፡፡ በሌላ በኩል ፣ የስነ-አዕምሮ ዝንባሌዎች መጥፋታችንን ያፋጥኑታል እንዲሁም በገንዘብ ፣ በቅንጦት ፍቅር ፣ ወይም በሟች እርኩሰት እና ሙታንን በማምለክ ታሪካችንን ያጠፋሉ ፡፡ ይህ ስልጣኔ ከሌላው የበለጠ መሆን አለበት ምክንያቱም የሰዎች አካላዊ አካላት ፣ ከሁኔታዎች ጋር መላመድ መቻል ፣ ሁኔታዎችን የመለዋወጥ ችሎታ ፣ ብልህነት ፣ ሁኔታን ለመገንዘብ እና በጥሩ ሁኔታ ለመጠቀም ፣ ከአደጋዎች ጋር እኩል በመሆናቸው እና የነርቭ ኃይላቸው እና የአእምሮ እንቅስቃሴቸው መለያ።\nጉዳቶች ፣ እንዲሁም ጥቅሞችም አሉ ፣ ይህም በአዕምሯዊ ዝንባሌዎች እና በእድገታቸው ምክንያት የሚመጣ ነው ፡፡ ከስሜታዊ ዝንባሌዎች ጉዳት ይልቅ ጥቅም ማግኘት የምንችለውን በብሔሩ ላይ እንደምናየው በግለሰቡ ላይ የተመካ ነው ፡፡ በስነ-ልቦና ላይ ተጽዕኖ የሚያሳድሩ ተጽዕኖዎች ከሚታዩ እና ከማይታዩ ዓለማት የመጡ ናቸው ፡፡ በሚታዩት ዓለማት በኩል የማይታዩትን ዓለማት ኃይሎች እና ኃይሎች ያለማቋረጥ መጫወትና መስተጋብር አሉ ፡፡ የሚታየው ወይም የማይታይ እያንዳንዱ ዓለም የራሱ የሆነ የራሱ የሆነ የራሱ ዝርያ አለው ፡፡ ከማይታዩት ዓለማት የመጡ አካላት በስነ-ልቦና ተፈጥሮው በኩል ከሰው ጋር ይገናኛሉ ፣ እናም በስነ-ልቦና ዝንባሌዎቹ መሠረት የማይታዩት ተጽዕኖዎች እና አካላት በእሱ ላይ ይንቀሳቀሳሉ እና ወደ ተግባር ያነቃቁታል ፡፡ ፍጥረታት እና ኃይሎች በአሁኑ ጊዜ በስሜታዊ የስነ-ልቦና ተፈጥሮው ላይ በሰው ላይ እርምጃ የመውሰድ ሕልም አልነበራቸውም። የአዕምሮው ራእዮች እና ምናባዊ ድም soundsቹ እና እንግዳ ስሜቶች ብዙውን ጊዜ የሚከሰቱት በእነዚህ ሀይሎች እና ፍጥረታት መገኘት ነው። ሰው ውስን በሆነ አካላዊ እይታ ከእነርሱ ሲለይ እና ጠንካራ እና ጤናማ በሆነ አካላዊ አካሉ ውስጥ ሲገባ እና ሲጠብቀው እርሱ ደህንነቱ የተጠበቀ ነው ፣ ምክንያቱም አካሉ ለእርሱ እንደ ምሽግ ነው ፡፡ ግን የምሽግ ግድግዳዎች ቢዳከሙ ፣ በሞኝነት ድርጊቶች እንደሚፈፀሙ ፣ ከዚያ የማይታዩት ዓለማት ተፈጥሮአዊ ፍጥረታት ተሰውረው በምርኮ ያዙ ፡፡ የተፈጥሮ መሠረታዊ ኃይሎች ወደ ማንኛውም ዓይነት ከመጠን በላይ እንዲሽረው ያደርጉታል እናም ማንኛውንም ጥቃታቸውን ለመቋቋም አይችልም። እነሱ የእርሱን ጠንካራነት ያሳልፋሉ ፣ ሥጋዊ አካልን ለመቆጣጠር የማይችሉት ፣ ለፍላጎቶች ያገለግላሉ ፣ ሰውነቱን ያዋርዳሉ እንዲሁም ያዋርዱታል እንዲሁም ከአውራማው ደረጃ ዝቅ ያደርጉታል።\nተራው የሰው ልጅ እድገት በአሁኑ ደረጃ ፣ የስነ-አዕምሮ ዝንባሌዎች ለአሜሪካ ሕንዳዊ እንደ ሹኪ እና አስትሮኖሚካል መሳሪያዎች ሁሉ ምንም ፋይዳ አይኖራቸውም ፡፡ የስነ-አዕምሮ ዝንባሌዎች እና የስነ-አዕምሮ ችሎታ የሰው ልጆች ለተፈጥሮ ተፈጥሮ ምላሽ እንዲሰጡ እና ከሌሎች ሰዎች ጋር በአዘኔታ እንዲይዙ ማድረጉ ነው ፡፡ ተፈጥሮን እና ሁሉንም የተፈጥሮ ክስተቶች ዝርዝሮችን ለማየት እና ለመረዳት የሚጠቀምባቸው መሳሪያዎች ናቸው። የስነ-አዕምሮ ተፈጥሮው በሚገባ የሰለጠነ ከሆነ የሰው ልጅ በቀላሉ ሊለወጥ እና አካላዊ አካሉን ለማሻሻል እና በቁጥጥር ስር ለማዋል ያስችለዋል ፡፡ ቁጥጥር የሚደረግበት እና የተደራጀው የስነ-አዕምሮ ተፈጥሮ ፣ የሰው ልጅ ከማይታዩ ዓለማት የሚሰበሰበውን ውድ ሀብት ወደ አዕምሮው ዓለም በማከማቸት በዓለም ውስጥ የተከማቹትን መልካም ምኞቶችን እና መልካም ቅር bringችን ሁሉ እንዲያመጣ ያስችለዋል ፡፡ እንዲሁም የአእምሮ ዓለምን እና በመንፈሳዊው ዓለም ለሚገኘው እውቀት ሥጋዊውን ዓለም ለማዘጋጀት ነው ፡፡\nበስነ-ልቦና እና በስነ-ልቦና ልማት ፍላጎት ያላቸው ሰዎች ዝንባሌ ዝንባሌን መተው ወይም የማመዛዘን ችሎታቸው ለአዳዲስ ሳይኮክ ፋኩልቲዎች እና ዓለማት ለእነርሱ ክፍት እንዲሆን ማድረግ ነው ፡፡ ይህ የምክንያታዊ መተው በአንድ ጊዜ ለእድገት ያስገኛቸዋል። አዲሶቹ ፋኩሊቲዎች እስኪታወቁ እና በምክንያታዊነት ቁጥጥር ስር እስከሚሆኑ ድረስ አጠቃቀሞቹ አዲስ ፣ ጠቃሚ ፣ ችሎታቸውን ለመጠቀም መቻል እና ጥንቃቄ ማድረግ አለባቸው። ምክንያት በጭራሽ መተው የለበትም።\nየምእራባዊው ዓለም ሰዎች በተለይም በአሜሪካ ውስጥ የሳይኪካዊ ዝንባሌዎችን ማዳበራቸውን ይቀጥላሉ ፣ ነገር ግን በአሁኑ ጊዜ የሳይኪካዊ ተፈጥሮቻቸውን እንዲጠቀሙበት ከመፍቀድ ይልቅ የአዕምሯዊ ተፈጥሮአዊ አጠቃቀሞችን እና አጠቃቀሞችን ማድነቅ እና የተሻለ ግንዛቤ ሊኖራቸው ይገባል ፡፡ አንጸባራቂ እና ጠብ ብጥብጥ ፡፡\nበአሁኑ ሁኔታ ፣ ጤናማ ጤናማ ሰው አካላዊ ሴሉ አካል (♎) ከሥነ ከዋክብት አካሉ (♍) ጋር በቅርብ የተሳሰረ ነው - የአካላዊው ቲሹ ሕዋስ የተገነባበት የቅርጽ መርህ።\nየአእምሮ ማጎልመሻ አጠቃላይ አወቃቀር እና ባህሪዎች ብዙውን ጊዜ ከተለመደው ጤናማ ሰው በጣም የተለዩ ናቸው ፡፡ ሳይኪክ አንድ የስነ ከዋክብት ሞለኪውል አካል ቅርፅ ከሴሎች አካላዊ ሴል አካል ጋር በጥብቅ የተቆራኘ እና የስነ ከዋክብት ቅርፅ ከሥጋ ህዋስ ሕብረ ሕዋሳት ጋር ካለው ግንኙነት ጋር ተያያዥነት ላለው የአለም ተጽዕኖ የበለጠ ተጋላጭ ነው። እሱ ከተፈጥሮው ጋር የሚዛመድ ነው።\nበተፈጥሮ የተወለዱ ሳይኮሎጂስቶች እና ሳይኮሎጂስቶች አሉ እንደዚህ ዓይነት በእድገት የሚመጡ ፡፡ የሥነ-ልቦና ባለሙያዎች የተወለዱት በወላጆቻቸው የፊዚዮሎጂ እና አዕምሯዊ ሁኔታ ወይም ከወሊድ በፊትም ሆነ በተወለዱ አጠቃላይ ሁኔታዎች ምክንያት ነው ፡፡ ሁሉም የስነ-አዕምሮ ዝንባሌ ያላቸው ሰዎች የሳይኪካዊ ልምዶችን ከመሞከርዎ በፊት የሳይኪካዊ ተፈጥሮን ከሚመለከቱት ፍልስፍናዎች ጋር መተዋወቅ አለባቸው ፡፡ የሳይኪዝም አደጋን ለመዋጋት በጣም ጥሩው መንገድ የፍልስፍና ጥናት እና የንጹህ ህይወት መኖር ነው።\nያልተወለዱ ሳይኮሎጂስቶች የስነ-ልቦና አካልን ማዳበር እና የ willጀታሪያን አመጋገብን በመጠቀም የእንስሳ አካልን የመቋቋም ሀይል በማዳከም እና ምኞታቸውን በመተው አዕምሯዊ አካልን ያዳብሩ እና የስነ-ልቦና ሊሆኑ ይችላሉ። እነዚህ ኃላፊነት የማይሰማቸው ሳይኪስቶች ናቸው ፡፡ ግን ሳይኪክ ተሕዋስያን የአንድን ሰው ድርጊቶች በምክንያታዊነት ፣ የአንድን ሰው ፍላጎቶች እና ፍላጎቶች መቆጣጠር ፣ የአንድን ሰው ተግባራት አፈፃፀም ፣ ወይም የአሠራር ተግባሮቹን በመቆጣጠር የአእምሮ እድገት በመፍጠር ሊዳብሩ ይችላሉ። የኋለኛው አካሄድ ከተከተለ ፣ አንድ ዛፍ በተገቢው ጊዜ ውስጥ ቅጠሎችን ፣ ቅጠሎቹን ፣ አበባዎቹን እና ፍራፍሬዎቹን እንደሚያወጣ የስነ-አዕምሮ ችሎታዎቹ በተፈጥሮ ይዳብራሉ ፡፡ እነዚህ የሰለጠኑ የሥነ-ልቦና ባለሙያዎች ናቸው ፡፡ በጣም ጥቂቶች ናቸው ፡፡\nየሳይኪ ሜካፕ አሰራር ልክ እንደ ካሊሳይኮፕ ዓይነት ነው ፡፡ ሥጋዊ አካል እንደ መከለያ ወይም orል ፣ ብዙ ፊት ያሉት የፊት ገጽታዎች እንደ አገልግሎት ላይ ያሉ ስሜቶች ናቸው ፣ በመስታወቱ ላይ በማንኛውም ቦታ ላይ በመስታወቱ ላይ የሚወድቁት ባለቀለም እና ቀለም አልባ ነገሮች እንደ መስታወቱ ወይም የከዋክብት አካሉ ላይ እንደሚወረውሩ እና እንደሚያንጸባርቁ ሀሳቦች እና ምኞቶች ሁሉ ፣ ስርዓቱ የሚታየው ዓይን በሰውነት ውስጥ ያለ አእምሮ ነው ፣ የሚታየውን የማየት ችሎታ ልክ እንደ እውነተኛው ሰው ነው። ካይኖይኮስኮፕ እንደሚለያዩት ፣ ሳይኮሎጂ በጥያታቸው ይለያያሉ እንዲሁም እንደ ካይኮoscope ን የሚይዙ ግለሰቦች እንደሚለያዩ የስነ-አዕምሮ ባህሪያቸውን የሚጠቀሙም እንዲሁ ፡፡\n“ሳይኪክ ፣” “ሳይኪዝም” እና “ሳይኮሎጂ” የሚሉት ቃላት በተደጋጋሚ ጊዜያት ጥቅም ላይ ይውላሉ ፣ ነገር ግን ልዩነቶቹ እነሱ እንደሚፈልጉት ያህል አይደሉም ፡፡ ሳይኪክ የሚለው ቃል የመጣው “ሳይኪ” ከሚለው የግሪክ ቃል የመጣ ነው ፣ ቆንጆ ሟች ልጃገረድ ፣ የሰው ነፍስ ፣ ብዙ ፈተናዎችን እና መከራዎችን ያጋጠማት ፣ ነገር ግን በመጨረሻ ከኢሮ ጋር ጋብቻ በመተባበር የማይሞት ሆኗል። ሳይኪ እራሱ ነፍስ ማለት ነው ፣ እና ከዚህ ቅድመ-ቅጥያ ጋር ሁሉም ቃላቶች ከነፍስ ጋር ግንኙነት አላቸው ፣ እናም ሳይኪዝም የነፍስ ነው ፡፡ ግን በዛሬው ጊዜ እንደ ሥነ-ልቦና (ismchism) ልክ እንደ ነፍስ ተገቢነት ከሰውዬው የነርቭ ስነ-ምግባራዊ ተግባር ጋር የበለጠ አለው። ሳይኮሎጂ የነፍስ ሳይንስ ወይም የነፍስ ሳይንስ ነው።\nበተለየ ሁኔታ ፣ ሆኖም ፣ እና የግሪክ አፈታሪክ መሠረት ፣ Psyche በሰው ውስጥ ፣ የከዋክብት ሞለኪውል-አካል ፣ ወይም የቅርጽ መርህ (linga-sharira) ነው። ሥነ-ምህዳራዊ (ሞለኪውል) ቅርፅ አካላዊው አካል ፣ ተጓዳኝ እስከሆነ ድረስ ብቻ ስነ-ስዋዊ ሟች ነው ተብሏል። አባትም ፣ የሳይቼ አባት ሟች ነበሩ ፣ ምክንያቱም እንደቀድሞው ስብዕናው እርሱ ለሞት የተዳረገው ፡፡ የአሁኑ ሕይወት ያለው ሥነ ከዋክብት ሞለኪውላዊ አካል በቀደመው ሕይወት ውስጥ የአስተሳሰቡ አጠቃላይ ድምር እና ውጤት ነው - በተመሳሳይም በአሁኑ ሕይወት አንድ ሰው ፍላጎቶች እና ሀሳቦች ለሚቀጥለው ሕይወት የሥነ ከዋክብት ሞለኪውል ቅርፅ አካል ላይ ይገነባሉ። እንደዚያም አካላዊ ነገሩ የሚቀርጸው። ስኪቼ በኤሮስ ተወዳጅ ነው ፣ እሱም ስሙ በተለያዩ ስሜቶች ውስጥ ጥቅም ላይ ውሏል ፡፡ ኢስኪን በመጀመሪያ የሚወደው ኢሮስ በሴኪን የማይታይ ከእሷ ጋር አንድ የሚያደርገው የፍላጎት መርህ ነው ፡፡ ቅጽ ሥነ ከዋክብት ሞለኪውላዊ አካል ልቦና ሁሉ ደስታ እና ሥቃይ እንደ ስሜቶች ተሞክሮ ነው አካል ነው; ፍላጎትን የሚሰጥ ሰጪ ነው ፡፡ ግን እንደ ሟች መልክ ይሞታል። ሆኖም ፣ ሳይኪ ፣ የስነ-ከዋክብት ሞለኪውላዊ አካል ፣ ሟች ነፍስ ፣ በእሷ ላይ የተተገበሩትን ሁሉንም ስቃዮች እና ሙከራዎች በተሳካ ሁኔታ ማለፍ ከቻለ ፣ እንደ ሳይኪ እና ምልክቷ ፣ ቢራቢሮው ተመሳሳይ የሆነ ሜታሮፊስስ ውስጥ ያልፋል ፣ ወደ ሟች ወደ ሟች ያልሆነ ወደ አንድ የተለየ ሥርዓት ተለውጦ ነበር። ይህ የሚከናወነው ከዋክብት ሞለኪውላዊ ቅርጽ ከጊዜው ጊዜያዊ ወደ ዘላለማዊ የማይለወጥ በሚሆንበት ጊዜ ነው። ከእንግዲህ ወዲህ ለሞት ሊገዛ አይችልም ፤ ሥጋዊ አካል ካለው ሥጋዊ አካል አድጓልና ፡፡ ኢሮዎች አንዳንድ ጊዜ ከፍ ወዳለው ወደ አዕምሯዊ ሞለኪውላዊ አካል (ወደ ሊጋ-ሻራራ) የሚገቡ እና በሥጋዊ አካል ውስጥ የሚስማሙትን ከፍ ያለ አዕምሮ ያንን ክፍል ለመንደፍ ያገለግላሉ ፡፡ እሱ ለሥጋዊ አካሉ ፍቅር ነው ፣ ሳይኪ በሥጋዊ አካሉ ፣ Psyche ፣ የግል የሰው ነፍስ በመጨረሻ ፣ የዳነች ፣ ከሞተች እና ከአእምሮ ጋር ያለመሞት ሟች ትሆናለች። ሟች እና ኢሮ ስሞች የተሰየሙ የተለያዩ አጠቃቀሞች እና ስለ ሟች የግል ሰው ነፍስ ስኮሺ መካከል ያለው ምስጢር እና ግልፅነት ፣ አንድ ሰው ከራሱ ተፈጥሮ ጋር ሲተዋወቅና ከተለያዩ አካላት ጋር መለየት እና መገናኘት ሲማር የበለጠ ግልፅ ይሆናል ፡፡ ክፍሎቹ እና መርሆዎች እሱ እሱ የተወሳሰበ ማንነት እንዲኖረን የሚያደርጉ ናቸው ፡፡ የስነ-ልቦና ጥናት ለብዙ የሥነ-ልቦና (ነፍሳት) ወይም ነፍሶች የተገነባ መሆኑን ለሰው ያሳያል ፡፡\nአራት የሥነ-አዕምሮ ዓይነቶች አሉ-የአካል ስነ-አዕምሮ ፣ ሥነ-አእምሯዊ ፣ የአእምሮ ሥነ-ልቦና ፣ እና መንፈሳዊ ሳይኪክ ፣ በዞዲያክ ውስጥ በተወጡት ምልክቶች ቤተ-ስዕል የተወከለው ፣ (♎) ቫልጎ-ስኮርፒዮ ፣ (♍ – ♏) ፣ ሌኦ-ሲጋታሪ ፣ (♌ – ♐) ፣ ካንሰር-ካፒታልorn (♋ – ♑)። እነዚህ አራት ዓይነቶች ታይተው በ ውስጥ ተብራርተዋል ፡፡ ቃሉ፣ ጥራዝ 6 ፣ ቁ. 3 ፣ ገጾች 4-7።. ፍጹም በሆነ የዞዲያክ ውስጥ ባሉ የተለያዩ የዞዲያክ ውስጥ እያንዳንዱ ዞዲያክ ወንድን ይወክላል።\nአንድ ሰው አካላዊ ጤንነቱን በማበላሸት ፣ ተገቢ ባልሆነ ምግብ ፣ በጾም ፣ በአካል በመጎሳቆል እና እንደ አልኮል በመጠጣት ፣ እና እጾችን በመውሰድ ፣ ህመምን በመጉዳት ፣ በማጥፋት ፣ ብልሹነት ፣ ወይም ከልክ ያለፈ ወሲባዊ ፍላጎት።\nየከዋክብት ሳይኮሎጂ ተፈጥሮ (ቫርጎ-ስኮርioዮ ፣ ♍ – ♏) በደህና ቦታ ላይ በመመልከት ወይም በአዕምሮአዊ ስሜት ውስጥ በጨለማ ውስጥ ብቻውን በመቀመጥ ወይም የዓይን መነፅሮችን በመጫን እና የታዩትን ቀለሞች በመከተል ሊዳብር ይችላል ፡፡ በአጉሊ መነጽር የሚደረግ አነቃቂነት ፣ አነቃቂነት ፣ ወይም አንድ ዓይነት ዕጣን በማቃጠል ፣ ወይም ኦውጃ ቦርድ በመጠቀም ፣ ወይም በመናፍስታዊ ርምጃዎች በመገኘት ፣ ወይም የተወሰኑ ቃላትን በመድገም እና በመዘመር ፣ ወይም አካላዊ አቀማመጥ በመመስረት ፣ ወይም እስትንፋሱ ፣ መተንፈስ እና ማቆየት።\nየአዕምሮ ስነ-ልቦናዊ ተፈጥሮ (ሊኦ-ሳጋታሪ ፣ ♌ – ♐) ፣ እንደ የአዕምሮ ስዕሎች ቅርፅ ፣ የአእምሮ ቅጾችን ለአእምሮ ቀለሞች በመስጠት እና በማሰላሰል ሁሉንም የአእምሮ ተግባሮችን በመቆጣጠር በአእምሮ ልምዶች ማዳበር አለበት።\nበመንፈሳዊው የስነ-አዕምሮ ተፈጥሮ (ካንሰር-ካፕሪኮርን ፣ ♋ – ♑) አንድ ሰው ሁሉም በእውቀት በመንፈሳዊው ዓለም ውስጥ ራሱን ለመለየት በሚችልበት ጊዜ በአእምሮ ተግባራት ቁጥጥር አማካይነት እንዲመጣ ተደርጓል ፡፡ ሳይኪክ ተፈጥሮ ተገንዝበዋል ፡፡\nቀደም ባሉት የሥነ-ልቦና ክፍሎች የተገነቡት ግኝት ፣ ኃይሎች ወይም ፋኩሶች\nአንደኛ-በሥጋዊ መንፈሳዊ ባሎች እና ሚስቶች እምነት እና ልምምድ ፣ ወይም በእውነተኛ ትውፊታዊነት ወይም በከባድ ስውር የተያዘ የግብረስጋ ግንኙነት ፣ ወይም በሌላ እንግዳ አካል የአንድን ሰው ስሜት መሳብ።\nበሁለተኛ ደረጃ - ክላሬቪያን ወይም ክላሬዲሬሽንስ ፣ እንደ ቁሳዊ (ሚዲያ) መካከለኛ ፣ ወይም የባለሙያ መካከለኛ ፣ ወይም የዝናብ መካከለኛ ፣ ወይም somnambulism።\nሶስተኛ-የሁለተኛ የማየት ችሎታ (ፋኩልቲ) ፣ ወይም የስነ-ልቦና ፣ ወይም ቴሌግራም ፣ ወይም ሟርት ፣ ወይም ግርማዊነት ፣ ወይም ሀሳባዊ — የምስል-ግንባታ ፋኩልቲ።\nአራተኛ-እውቀትን መድረስ ፣ ወይም የትንቢቶች ፋኩልቲ ፣ ወይም በአስተዋይ የመፍጠር ኃይል — የፍላጎት ኃይል።


የአዲሱ ካቢኔ ተስፋዎችና ፈተናዎች - Addis Admass Newspaper | Amharic news | Ethiopian news\n“ምሁራን ብዙ መፍትሄዎች ሊያመጡ ይገባል”\nአቶ አበባው መሃሪ (ፖለቲከኛ)\nጠ/ሚኒስትር ኃይለማርያም ደሳለኝ በግንቦት 2009 ምርጫ ማግስት ራሳቸው ያቋቋሙትን የሚኒስትሮች ካቢኔ በመበተን፣ ከወትሮው በተለየ መንገድ በምሁራን የተዋቀረ አዲስ ካቢኔ መመስረታቸው አይዘነጋም፡፡ ሹመቱ የተከናወነው በዋናነት የትምህርት ዝግጅትና ብቃትን መሰረት አድርጎ መሆኑን የገለጹት ጠ/ሚኒስትሩ፤ አዳዲሶቹ ሚኒስትሮች የህዝብን ጥያቄ ለመመለስ አቅሙና ብቃቱ ያላቸው እንደሆኑ መናገራቸው ይታወሳል፡፡\nፖለቲከኞችና የተቃዋሚ ፓርቲ አመራሮችስ ምን ይላሉ? የአዲስ አድማስ ጋዜጠኛ አለማየሁ አንበሴ፣ በአዲሱ ካቢኔ ዙሪያ የአንጋፋ ፖለቲከኞችን አስተያየት እንደሚከተለው አጠናቅሮታል፡፡\nየህዝቡ ጥያቄ ሚኒስትሮች በደሉኝ የሚል አይመስለኝም፡፡ የህዝቡ ጥያቄ የሲስተምና የአስተዳደር ለውጥ ነው፡፡ ሰውን በሰው መተካት ብቻውን መፍትሄ አይሆንም፡፡ ምሁራን ከያሉበት ተለቅመው በካቢኔው መግባታቸው ጥሩ ነው፡፡ ነገር ግን ምሁራኑ ቢሮክራሲውን ያውቁታል ወይ? ጠ/ሚኒስትሩን ሊደግፉ ይችላሉ ወይ? በውስጥ ያለውን ብዙ ዓመት ሲጓተት የመጣ ችግር ሊፈቱት ይችላሉ ወይ? የሚሉ ጥያቄዎች ይነሳሉ፡፡ እንደኔ እነዚህ ሰዎች የቀለም ሰዎች ናቸው፤ ቢሮክራሲውን አያውቁትም፤ ቢሮክራሲውን ተሸክመው ገፍተው ይሄዳሉ የሚል እምነት የለኝም፡፡\nየሚደረጉ ግምገማዎችስ ምን አይነት ናቸው? ግልፅ አይደሉም፡፡ እንደ ወትሮው ሁሉ “ሙስናን እናጠፋለን፤ ህዝቡን በእውነተኛነት እናገለግላለን” የሚል ነው እየተነገረ ያለው፡፡ ይህ በአፍ ቀላል ነው፣ ይቻላል፤ ወደ ተግባር ለመለወጥ ግን እንደ አፍ አይቀልም፡፡ መንግስት የሚለውን ለውጥ ያመጣል ወይ የሚለው ለወደፊት የምናየው ይሆናል። ይሄም ቢሆን ግን ወደ ህዝቡ ጥያቄ ይቀርባል ማለት አይደለም፡፡ መንግስት በቅንነት ለሀገሪቱ የሚያስብ ከሆነ፣ ሁሉም ደስተኛ የሚሆንበት እርቀ ሰላም ያስፈልጋል፡፡ መቼም ሀገሩን የሚጠላ አይኖርም፤ሁሉም ሀገሩን ይወዳል፡፡ ሀገሩ ላይ ቀውስ እንዲመጣ የሚፈልግ ሰው ይኖራል ብዬ አላምንም፡፡ ሀገሬን እወድዳለሁ የሚል ሁሉ፣ሀገሩን ለማዳን ወደ እውነተኛው ውይይት መቅረብ አለበት፡፡ በተለይ ምሁራን ብዙ መፍትሄዎች ሊያመጡ ይገባል፡፡\n“የምንጠብቀው የግምገማ ጋጋታ ሳይሆን ተግባር ነው”\nአቶ አሥራት ጣሴ (ፖለቲከኛ)\nአዲስ ከተሾሙት የካቢኔ አባላት መካከል በኔ እይታ አዲሶቹ ከአራት የሚበልጡ አይደሉም። ሌሎቹ በአንድም ሆነ በሌላ ከኢህአዴግ ጋር ቅርበት የነበራቸው ናቸው፡፡ እርግጥ ነው ምሁራን መሾማቸው ችግር የለውም፤ ቆንጆ ነው፡፡ ነገር ግን ካቢኔው የጥናትና ምርምር ተቋም ሳይሆን የፖለቲካ ተሿሚ ሚኒስትሮች ምክር ቤት ነው፡፡ ስራው ደግሞ ሀገር ማስተዳደር ነው፡፡ ከዚህ አንፃር አዲሱ ሹመት በፖለቲካው ላይ የተሻለ ለውጥ ያመጣል ብዬ አላምንም፡፡ በህዝባዊ አመፁ ላይ የተነሱት ጥያቄዎች፣ “የሚኒስትሮችና የአመራር ችግር አለብን፤ ይነሱልን” የሚል አልነበረም፡፡ የኢህአዴግ መሰረታዊ ችግር የህዝብን ጥያቄ ማጣመምና ላልተጠየቀው ጥያቄ መልስ መስጠት ነው፡፡ ይህ አካሄድ ደግሞ ችግሮችን እያወሳሰበና መፍትሄውን እያከበደ ነው የሚሄደው፡፡ ህዝቡ ያነሳው ጥያቄ በቀጥታ መመለስ አለበት፡፡ አሁን በክልሎች የተደረገው መንግስትን የመተማመኛ ድምፅ የማሳጣት አይነት ነው። ለአጭር ጊዜም ቢሆን ኢህአዴግ ውስጥ ገብቼ ሰርቻለሁ፡፡ በጀርመን ሀገር የኢትዮጵያ ኤምባሲ ውስጥ በአማካሪነት ሰርቻለሁ፡፡ በተቃዋሚ ፓርቲ በነበረኝ ቆይታም ብዙ ፈትሸን አይተነዋል፡፡ ስለዚህ ኢህአዴግን ጥሩ አድርጌ አውቀዋለሁ ብዬ አምናለሁ፡፡\nእኔ እንዳየሁት አንዳንድ ሚኒስትሮች ጥሩ አድርገው ለመስራት ቢሞክሩም እንኳ የስርአቱ ባህሪ እንደዚያ እንዲሆኑ አይፈቅድላቸውም፡፡ እያንዳንዱ ተሿሚ ሙሉ ነፃነት የለውም፡፡ ስለዚህ የካቢኔ ለውጡ ትርጉም ያጣብኛል፡፡ ኢህአዴግ ግምገማ ከትጥቅ ትግሉ ጀምሮ ዋነኛው መሳሪያዬ ነበር ሲል እንሰማዋለን፡፡ ይሁን እንጂ ባለፉት 25 ዓመታት ግን ተመሳሳይ የግምገማ ጉዳይ ስንሰማ ከርመናል፡፡ ይሄ ግምገማ ሰርቷል ማለት ነው? ውጤት አምጥቷል? ኢህአዴግ ግምገማ የሚለውን የተሰለቸ አካሄዱን ትቶ፣ የኢትዮጵያ ጉዳይ ያገባናል ከሚሉ አካላት ጋር ሁሉ ግልፅ ውይይት ማድረግ ነው ያለበት፡፡\nሮዝ ፔሮት የተባለ የአሜሪካ ፖለቲከኛ በአንድ ወቅት “መናገር ቀላል ነው፤ ቃላቶችም የተትረፈረፉ ናቸው፤ ተግባር ግን ውድና ብርቅ ነው” ብሎ ነበር፡፡ እኛም አሁን የምንጠብቀው የግምገማ ጋጋታ ሳይሆን ተግባር ነው፡፡\n‹‹ለኔ ተሃድሶው ግልፅ አይደለም››\nዳንኤል ብርሃነ (ጦማሪ)\nየኢህአዴግ ም/ቤት ስብሰባን ጨርሰው “ጥልቅ ተሃድሶ እናደርጋለን” ብለው ሲለያዩ ተስፋችንን ዝም ብለው ሠቀሉት ወይም ሊያደርጉት እንደሚችሉ ፍንጭ ሰጡን እንጂ በኋላ ያገኘናቸውን መረጃዎች ስናይ የአመራር ለውጥ ለማድረግ አስበው አልነበረም የተለያዩት፤ ግምገማ አድርገን ችግሮችን ለይተን መፍትሄው ላይ እንድረስ ነው የተባባሉት፡፡ ብአዴንና ህውሓት አካባቢ የአመራር ለውጥ አያስፈልገንም የሚል አቋምም ነበራቸው፡፡\nእርግጥ ነው ሁሉም የአመራር ለውጥ ያስፈልናል ብለው አልነበረም ወደ የራሳቸው ግምገማዎች የተበታተኑት፡፡ ብዙ ሰው ግን እንደዚያ እንዲጠብቅ ተደርጓል፡፡ ኢህዴግ በራሱ ጊዜ ነው የአመራር ለውጥ ያደረገው፡፡ ዋናውን ግምገማ ሳይጨረሱ ነበር አመራር የቀየሩት፡፡ በብአዴንና ህውሓት በኩል ግን ቀውሱ ማንን ይመለከታል በሚለው ላይ ግልፅ አቋም የተያዘ አይመስልም፡፡ በህወሓት ዘንድ “እኛ ጋ ሰላም ነው፤ ምንም የተፈጠረ ችግር የለም” የሚል አመለካከት ይታያል፤በአንፃሩ ብአዴን ጋ ደግሞ “ችግር አለ፤ ችግሩ ግን የግለሰቦች ችግር ስላልሆነ እንደ ድርጅት ነው መታደስ ያለብን” የሚል መከራከሪያ አለ፡፡ ይሄ በንድፈ ሃሳብ ደረጃ ሊያስኬድ ይችላል፤ ነገር ግን ከአመራር ፅንሰ ሃሳብ አንፃር ብንመለከተው፣”እገሌ የሚባል አመራር እየመራው የተፈጠረን ቀውስ እስቲ እገሌ ደግሞ ይረከብና ይሞክረው” ይባላል፡፡ በሌላው አለምም የተለመደው ይሄ ሁኔታ ነው፡፡\nወደ ፌደራል ካቢኔ ሲመጣ ትልቅ የካቢኔ ለውጥ ተደረገ ተባለ እንጂ ለውጡን ካየነው የኦሮሚያ ነው፡፡ ከተቀየሩት የካቢኔ አባላት ውስጥ ግማሽ ያህሉ የኦህዴድ ሰዎች ናቸው፡፡ ስለዚህ ይሄ ሲታይ የኦህዴድ ማዕበል ውጤት ነው ሊባል ይችላል፡፡ የአመራርና የአደረጃጀት ለውጥ ካልመጣ ተሃድሶ ምንድን ነው? የሚል ጥያቄም ይፈጠራል። ተሃድሶ የነበረውን አስተሳሰብ ፈትሾ ለአዲሱ ሃሳብ የሚመጥን አደረጃጀትና ሰዎችን መድቦ መንቀሳቀስ ነው ያለበት፡፡ አሁን “የሃሳብ ማስተካከያ ለውጥ ተደርጓል?” ብለን ከጠየቅን፣ አይመስልም። “ስልጣንን ለህዝብ ጥቅም አለማዋል” የሚለው በፊትም የነበረ አስተሳሰብ ነው፡፡ ተሃድሶው ውጤት እንዲያመጣ ከተፈለገ፣ ወይ የአስተሳሰብ አሊያም “አስተሳሰቡ መሻሻል አያስፈልገውም፤ ያለው ሃሳብ የጠራ ነው” ከተባለ ደግሞ ያን ሃሳብ የሚመጥን የሰው ሃይልና አደረጃጀት ማምጣት ነው የሚያስፈልገው፡፡ አሁን የፍልስፍና ማስተካከያ አደረግን ሲባል አልሰማንም፡፡ ይሄ ማለት ደግሞ “የነበረው ፍልስፍና የበቃ ነው” የሚል እምነት አለ ማለት ነው፡፡\nእኔ የአመራርም ለውጥ አልተደረገም ብዬ ነው የማምነው፡፡ ምክንያቱም አሁን ባለው የመንግስት አወቃቀር ወሳኙ ኢህአዴግ እንደሆነ ይታወቃል። የካቢኔ ለውጡ ምናልባት ሰዎቹ የተማሩ ሊሆኑ ይችላሉ ነገር ግን ወደ ተሃድሶ ያመጣው ችግር የቴክኒክ እውቀት ችግር ነው ወይስ የአስተሳሰብ (ርዕዮተ አለም) ወይም ለስራው የመሰጠትና በኃላፊነት የመስራት ችግር ነው? የሚለውን ማየት ያስፈልጋል፡፡\nፓርቲው የፍልስፍና ለውጥ አድርጓል? የአደረጃጀት ለውጥስ አድርጓል? እነዚህን ካላደረገ ለኔ ተሃድሶው ግልጽ አይደለም፡፡ የመንግስት ካቢኔ መለወጡ ተሃድሶ ሊሆን ይችላል ወይ? ከተባለ፣ ሊሆን ይችላል፤ምናልባት ችግሩ የነበረው የቴክኒክ ችግር ከሆነ ማለት ነው፡፡\nMore in this category: « “ክፉ ቀን በሰጠኝ” የሚያስብል ጭንቀት አይድረስባችሁ ተሃድሶ፣ ግምገማና የሥልጣን ሹም ሽር »


ኢትዮጵያ ለምን በሶማሊያ ጦርነት ዉስጥ መግባት አስፈለጋት? | የጋዜጦች አምድ | DW | 29.12.2006\nኢትዮጵያ ለምን በሶማሊያ ጦርነት ዉስጥ መግባት አስፈለጋት?\nበአሌክሳንደሪያ ብሄራዊ የመከላከያ ምክር ቤት ከፍተኛ የምርምር ባለሙያ ግሪጎሪ ኤች ዊንገር በአዉሮፓዉያኑ የመስከረም ወው ማለቂያ The Christian Science Monitor USA መፅሄት ላያ ያሰፈሩት ፅሁፍ የኢትዮጵያ መንግስት በሶማሊያ ጦርነት ዉስጥ መግባት መፈለጉን አጥብቆ ይኮንናል።\nየኢትዮጵያ ወታደሮች በመቋዲሾ\nምክንያቱንም ዓላማዉ በሩ የተዘጋበትን የእርዳታ ለጋሾች በር ለማስከፈት የታለመ ነዉ ሲሉ በማብራራት ዩናይትድ ስቴትስ ልብ ትበል የሚል መልዕት አስተላልፈዉበታል። የዶቼ ቬለ የአማርኛዉ ክፍል ባልደራባ ሉድገር ሻዶምስኪ የተሰጋዉ የሶማሊያ ጦርነት በኢትዮጵያ ወታደሮች ድጋፍ የሽግግር መንግስቱ የበላይነቱን የያዘ በሚመስልበት በአሁኑ ጊዜ ፀሃፊዉን ግሪጎሪ ኤች ዊንገርን አነጋግሯል።\nጦርነትን በሚመለከት አሜሪካ የልመና እጅን ከሚያስቀድሙ የጦር አጋሮች ሲቀርቧት ልታስተዉል ይገባል በማለት ዊንገር ፅሁፋቸዉን ይጀምራሉ። መነሻቸዉ የኢትዮጵያ ወታደሮች ከሶማሊያ ይዉጡ የሚል ነዉ። በክረምቱ መግቢያ እስላማዊዉ ሸንጎ እየገፋ ሲመጣ አቅም ባጣዉ የሶማሊያ የሽግግር መንግስት ጥሪ ጎረቤት ኢትዮጵያ ወታደሮቿን ወደሶማሊያ ምድር አስገባች። ዓላማዉ ግልፅ ነዉ ይላሉ ዊንገር ፅንፈኛ ሙስሊም ተዋጊዎቹን ለመመከት በቁርተኝነት መግባቷ ሌላ ምንም ሳይሆን ከዩናይትድ ስቴትስ እርዳታ ለማግኘት ነዉ። ምን ማለታቸዉ እንደሆነ ሉድገር ጠይቋቸዋል፤\n«ማዕከላዊዉ ነጥብ የኢትዮጵያ ወታደሮች በሶማሊያ ምድር መገኘት አሜሪካና ምዕራባዉያኑ በአካባቢዉ እንዲመጣ የሚመኙት ሰላም በሶማሊያ እንዳይኖር እንቅፋት ይሆናል። እንደማምነዉ ሁላችንም ለሶማሊያ ችግር ሰላማዊ መፍትሄ እንሻለን። ኢትዮጵያ ግን ለዚህ እንቅፋት ናት። አሜሪካ ጅቡቲ ላይ ወታደራዊ ተቋም በአዉሮፓዉያኑ በ2002ዓ,ም ላይ ካቋቋመች ጀምሮ የጥረቱ ሁሉ ተጠቃሚ ኢትዮጵያ ነበረች። ይህ መደረጉ ደግሞ እንደሚመስለኝ ጠቅላይ ሚኒስትር ዜናዊ በሶማሊያ ለሚያደርጉት እንደማበረታቻ የተወሰደ ሳይሆን አይቀርም።»\nዊንገር በፅሁፋቸዉ ኢትዮጵያ በአሁኑ ጊዜ በሶማሊያ ከአልቃይዳ ጋር ንክኪ አለዉ የሚባለዉ እስላማዊ ሸንጎ እንዲወገድ የምታደርገዉ ማንኛዉም እንቅስቃሴ የዩናይትድ ስቴትስን ፍላጎት ማሳካትን ዋነና ዓላማዉ ያደረገ ነዉ ይላሉ። ሆኖም እንደእሳቸዉ ከሆነ ኢትዮጵያ በሶማሊያ ምድር ሰላም እንዲኖርም ሆነ እንዲሰፍን በጎ አስተዋፅዖ የሚያስከትል ተግባር መፈፀም አትችልም። ለምን ቢባል ወታደሮቿ በህዝቡ እንደዉጪ ወራሪ እንጂ እንደሰላም አስከባሪ ስለማይታዩ። ከዚህ በመነሳትም አሜሪካ መጠንቀቅ አለባት ይላሉ።\nያለፉት ዓመታት ለኢትዮጵያ መንግስት ከግንቦት 1997ቱ ምርጫ ጋር በተገናኘ በተፈጠረዉ ችግር መልካም አልነበረም ባይ ናቸዉ ዊንገር። ይህ ምርጫ ይላሉ ፀሃፊዉ ጠቅላይ ሚኒስትሩን መልሶ ለሶስተኛ ጊዜ በስልጣን ላይ አስቀመጠ፤ እሱን ተከትሎም መንግስት ጠንከር ብለዉ የወጡትን የፖለቲካ ተቃዋሚዎች ማዋከብና ማሰሩን ተያያዘዉ። በዚህ ጊዜም የዩናይትድ ስቴትስ ኮንግረስ ይህን መንግስት ኢ-ዴሞክራት ነዉ የሰብዓዊ መብቶችንም ይረግጣል ሲል ዉሳኔ አሳለፈ። ይህን ተከትሎም በርካታ ዓለም ዓቀፍ ለጋሾች ለኢትዮጵያ መንግስት ያፈሱት የነበረዉን የእርዳታ ገንዘብ አቆሙ። የእርዳታዉ መቋረጥ በዓለም ከሚገኙ ሀገራት ከዉጪ በሚገኝ የገንዘብ እርዳታ በከፍተኛ ደረጃ ተመርኩዛ ለምትገኘዉ ኢትዮጵያ ደግሞ ትልቅ ጉዳት ነዉ።\nሆኖም በሶማሊያ የሚደረገዉ ፀረ ፅንፈኛ ሙስሊም ጦርነት ጠቅላይ ሚኒስትሩን በሽብር ላይ ለሚደረገዉ ጦርነት ቁልፍ ተጓዳኝ አድርጎ አቀረበ። መንግስታቸዉ ከእስላማዊ ሸንጎዉ ጋር የሽግግር መንግስቱ በሚያደርገዉ ፍልሚያ ከጎኑ ቢቆም ዩናይትድ ስቴትስ በኢትዮጵያ ፖለቲካ ያላት ተቃዉሞ እንዳለ ሆኖ ምጣኔ ሃብታዊም ሆነ ዲፕሎማሲያዊ ድጋፍ እንደምትለግስ አሰቡ ይላሉ ግሪጎሪ ኤች ዊንገር።\nበተደጋጋሚ ከአሰልጣኝ ወታደሮች በቀር ሶማሊያ ምድር የለንም የሚለዉም የኢትዮጵያ መንግስት መግለጫም ካለፈዉ ሳምንት መጨረሻ ጀምሮ በይፋ በጦርነቱ መግባቱን አሳወቀ። እሱን ተከትሎ ባለፈዉ ማክሰኞ ደግሞ የዩናይትድ ስቴትስ የዉጪ ጉዳይ ሚኒስቴር በአፍሪቃ ቀንድ የሚከተለዉን አዲስ ፖሊሲ አወጣ። መመሪያዉ በሶማሊያ ምድር ጦርነት ዉስጥ የገባችዉን ኢትዮጵያን የሚደግፍ ዓይነት ነዉ። እዚህ ጋእ የፖለሲ ለዉጥ ያለ እንዳለ ዊንገር ሲያስረዱ\n«ሌላዉ አስገራሚ ነገር ፕሬዝደንት ቡሽ በቅርቡ ለዑጋንዳዉ ፕሬዝደንትም ጥሪ አቅርበዋል። ሃሳቸዉም የተባበሩት መንግስታት ባሳለፈዉ ዉሳኔ መሰረት ወደሶማሊያ ጦር እንዲልኩ የሚጠይቅ ነዉ። በምስራቅ አፍሪቃ ከሚገኙት የኢጋድ አባል ሀገራት መካከል ዑጋንዳ ወደሶማሊያ ሰላም አስከባሪ ኃይል መላኩን የደገፈች ብቸኛ አገር ናት። እናም አሁን ነገሩ ኢትዮጵያን ብቻ ሳይሆን ዑጋንዳንም በዚህ ጥረት ዉስጥ እንድትገባ የማድረግ ሁኔታ ነዉ ያለዉ።»\nግሪጎሪ ኤች ዊንገር በፅሁፋቸዉ ደጋግመዉ ለማሳየት የሞከሩት ሶማሊያ ዉስጥ በሚደረገዉ ግጭት የሽግግር መንግስቱና መቋዲሾ የሚገኙት የንግድ ሰዎች አይጠቀሙም የሚለዉን ሃሳብ ነዉ። የሽግግር መንግስቱ ከኋላዉ ድጋፍ ባይኖረዉ የሚፈጠረዉ ምን ሊሆን እንደሚችልም በግልፅ አላሳዩም። እስላማዊዉ ሸንጎ ከአልቃይዳ ጋ አለዉ የሚባለዉን ግንኙነት ባይጠቅሱም ፅንፈኝነት መለያዉ መሆኑን ያምናሉ። ይህን ለመፍታት ግን ደግመዉ ደጋግመዉ የኢትዮጵያ ተሳትፎ ላይ ጥያቄ አላቸዉ። ጥረቱ በዚህም ቢባል በዚያ እርዳታ ለማግኘት ነዉ ባይ ናቸዉ። ከምርጫ 97 ጋር ተያይዞ በኢትዮጵያ የተፈጠረዉ ፖለቲካ ችግር ላይ ከመንግስት አኳያ ጫና ለማሳደር በሚል በአሜሪካ ኮንግረስ የተያዘዉ እና እስካሁን ያልፀደቀዉ የሰብዓዊ መብቶች እንዲከበሩ የሚጠይቀዉ HR 5680 እንዴት ነዉ በዚህ አያያዝ የሚፀድቅ ይመስሎታል ተብለዉ ነበር ዊንገር\n«ዋናዉ ስጋት አሜሪካ ኢትዮጵያን የምትደግፍበት ዋናዉ ምክንያት ሌላ የተመቻቸ ነገር በሌለበት ሁኔታ በመሰረቱ ኮንግረሱ ዋነኛ አጋሩን የሚያወግዝ ህግ የሚያፀድቅ አይመስልም። እንደሚመስለኝ ይህን ጉዳይ የሚመመለከት የተለየ ሁኔታ ለጊዜዉ ያለም አይመስል።»


እጅግ በጣም ብዙ ምርጦችን በ Amazon ላይ ማግኘት የሚቻለው እንዴት ነው?\nእያንዳንዱ አሸናፊ ሻጭ ወቅታዊውን የሽያጭ ገበያ አዝማሚያዎች ወቅታዊ ሁኔታዎችን ማደስ እና በአማዞን ውስጥ በጣም የተፈለጉ ምርቶችን ሙሉ በሙሉ መገንዘብ አለበት. ለምንድን ነው ይህ እውቀት ለእያንዳንዱ ዘመናዊ የመስመር ላይ የማጓጓዣ ስራ ፈጣሪዎች በጣም ወሳኝ የሆነው? በቀላሉ የድር መደብሮች ብቻ ሣይሆን ግን የመጀመሪያው የጡብ እና ጭጋግ ሱቆች እና የገበያ ቦታዎች ሁሉ ሰዎች ለሰዎች የሚፈልጉትን ምርቶች እንዲሰጡ ማድረግ ነው. ይህም በዋነኝነት በጣም የሚፈለግ እና ወቅታዊ የሆኑ ምርቶች ምርጡን ገዢዎች ወደ እውነተኛው ገዢዎች መቀየር ብቻ ነው ማለት ነው. እንግዲያው, የንጥልዎን ዝርዝር በአማዞን ላይ እጅግ በጣም በተመረጡ ምርቶች ላይ ተጭነዋል ብላችሁ ማየቴ ምንም አያስገርምም - ይህን እውነታ በትክክለኛው ርቀት ላይ እንዳይወስዱ ይህ ግልጽ ሀሳብ አላችሁ. ትክክለኛውን ገመድ ላይ እርግጠኛ ባልሆኑ ሰዎች ላይ ምርምሮች ለማግኘት በአማዞን ላይ ከፍተኛ ሽያጭ መፈተሻ ለማግኘት ወይም ለሽያጭ የቀረቡ የሽያጭ አቅርቦቶች ለወደፊቱ ተወዳጅነት ለማግኘት ለሚፈልጉት - እዚህ ጋር በቀላሉ እንዲረዳዎ አጭር መመሪያ ነው.\nለ Google Trends ን ይመልከቱ\nበጣም የተፈለጉትን ምርቶች የመፈለጊያ በጣም የሚቻልበት መንገድ\nበጣም የተፈለጉ ምርቶችን በ Amazon ላይ ማግኘት\nበራስዎ የአል Amazon ምርቶች ዝርዝር ላይ ለማቅረብ ማናቸውንም ተፈላጊ እቃዎች በመሙላት - በቀጥታ ወደ የ Google አዝማሚያ ፍለጋ አሞሌ መሙላት ነው. በዓለማችን የመስመር ላይ ግዙፍ ይህ ዋና መሣሪያ በክፍት ግልጋሎት ሊገኝ እንደሚችል አይሉም. አንድ የተወሰነ ምርት የደንበኞች ፍላጐት እየጨመረ መሆኑን በፍጥነት ለመፈተሽ ይህን ትክክለኛና በእውነት በሳይንሳዊ መንገድ ይፈትሹ. ስለ Google አዝማሚያዎች ሁሉ ነገር በግልፅ መግለጫ ነው. ማናቸውም ማናቸውም ማናቸውም ምርጦችን, በአማዞን ላይ ያሉንም ጨምሮ, በ Google Trends ውስጥ በተገለጹ የፍለጋ መጠን እና ጂዮግራፊያዊ አካባቢዎች ውስጥ እንደሚገኙ ሊጠበቁ እንደሚችሉ ተስፋ አላቸው.\nተወዳጅ ምርቶችን ይመልከቱ በድረ-ገጽ ላይ ሌሎች\nከአማዞን ውጪ ሌሎች ንቁ የመስመር ላይ የገበያ ቦታዎችን በመፈለግ በኢንኤምኬር ገዢዎች ዘንድ ተወዳጅ የሆኑትን የጠቅላላው የገበያ ማእዘን አንድ ትልቅ ስዕል - አንድ ጊዜ ብቻ የኢኮሜይድ የመሳሪያ ስርዓት እንኳን መጎብኘት. ማለቴ የትኞቹ ምርቶች አስቀድመው ለሽያጭ ታዋቂ እንደሆኑ በቀላሉ መረዳት ይችላሉ, ወይም በጣም ቀዝቃዛውን የሽያጭ አቅርቦቶች በፍጥነት እንደሚሆኑ ተስፋ አላቸው. ብዜቶቹን በብዛት ከሚሸጡ የአማዞን ምርቶችን ክፍል በተደጋጋሚ ይጎብኙ, በ eBay ውስጥ ምርጥ የሽያጭ እቃዎችን እና በአላባባ የመስመር ላይ መደብር ምርጥ ቅናሾች ይመልከቱ. በ JungleScout Tracking Tool\nእና አሁን የጃርትስክሱ Amazon መሳሪያን ወደ ጨዋታ ለመጫወት ጊዜው አሁን ነው\nይህን ሁሉ ቂልነት ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ ቢረሱስ? ሁሉንም የሽያጭ እና የዋጋ አሰጣጥ አዝማሚያዎችን ለመከታተል, የምርት ውጤቶችን ለማግኘት እዚያው ለመከታተል, እና በአማዞን ላይ በጣም የተፈለጉ ምርቶችን ለማግኘት በጣም ጠቃሚ ነው. ከዚህም በላይ JungleScout ን በመጠቀም የሚያስፈልገዎትን ማንኛውንም ተወዳጅ ምርት ብቻ አይወስዱም, ነገር ግን የምርቶች ዝርዝሮችዎን በትክክለኛ ቁልፍ ቃላት እና ረጅም-ተሻጋሪ የፍለጋ ሐረጎች ለማመቻቸት ጠቃሚ ዋጋ ያለው የቀጥታ ፍለጋ ምልከታ ያግኙ - የዓለም አቀፋዊ መለኪያ የገበያ ቦታ Source .


አፍሪቃ መጪዋ ነብር? | ኤኮኖሚ | DW | 19.09.2012\nአፍሪቃ መጪዋ ነብር?\nየአፍሪቃ ኤኮኖሚ እያበበ በመሄድ ላይ መሆኑ በየጊዜው ሲነገር የቆየ ጉዳይ ነው። ከሣሃራ በስተደቡብ የሚገኙት ሃገራት ኤኮኖሚ በያመቱ ከአምሥት በመቶ በላይ ዕድገት እያሳየ መሆኑን የአፍሪቃ ልማት ባንክ ያመለክታል።\nየአፍሪቃ ኤኮኖሚ እያበበ በመሄድ ላይ መሆኑ በየጊዜው ሲነገር የቆየ ጉዳይ ነው። ከሣሃራ በስተደቡብ የሚገኙት ሃገራት ኤኮኖሚ በያመቱ ከአምሥት በመቶ በላይ ዕድገት እያሳየ መሆኑን የአፍሪቃ ልማት ባንክ ያመለክታል። እንደ እህጉራዊው የልማት ባንክ ከሆነ ዕድገቱ በመጪዎቹ ዓመታትም ቀጣይነት የሚኖረው ነው። የባንኩ አስተዳዳሪ እምቱሊ እንኩቤ እንደሚሉት ሌላው ቀርቶ ደካሞቹ የአፍሪቃ ሃገራት እንኳ ከአውሮፓ ሲነጻጸር የጠነከረ ዕድገት ማድረጋቸው ነው የሚጠበቀው። ተያይዞ እንደተጠቀሰው ከሆነ በዚህ ዓመት ለምሳሌ ዕድገት የማያስመዘግብ አንድም የአፍሪቃ አገር አይኖርም።\nይሁን እንጂ የመዋዕለ-ነዋይ ባለቤቶች ንብረትን አፍሪቃ ውስጥ በስራ ላይ በማዋሉ ረገድ አሁንም ቁጥብነት ማሳየታቸውን አልተውም። ለዚህም ምክንያቱ እንደተለመደው የአብዛኞቹ የአፍሪቃ ሃገራት የፖለቲካ ሁኔታ የተረጋጋ አለመሆንና የመዋቅራዊው ይዞታ ኋላ ቀርነት ነው። በዚህ በጀርመን የበርሊኑ የሕዝብና የልማት ኢንስቲቲዩት ያለውንና የጎደለውን አጣምሮ ለመጀመሪያ ጊዜ የአፍሪቃን ዕድገት የመረመረ ጥናት ወጤት ሰሞኑን አቅርቧል።\nየተመራማሪዎቹ ዓላማ የአፍሪቃ ክፍል-ዓለም በእርግጥ ያላትን የዕድገት ብቃት ወይም አቅም ማጤን ሲሆን ጥናቱ እንዲካሄድ ያደረገው የጀርመን የፍጆት ምርምር ተቋም ነበር። ጥናቱ በ 50 የአፍሪቃ ሃገራት የኤኮኖሚ ይዞታ፣ የአስተዳደር ሕጋዊነት፣ የሕዝብ ዕድገትና በአጠቃላዩ የኖሮ ሁኔታ ላይ አተኩሯል። ለመሆኑ ጥናቱ ለምን በዚህ መልክ እንዲካሄድ ተፈለገ? የፍጆት ምርምሩ ተቋም ባልደረባ የኤኮኖሚው ባለሙያ ፕሮፌሰር ዶክተር ራይሙንድ ቪልድነር እንዲህ ይላሉ።\n«ስለነዚህ ሃገራት እስካሁን ያለው መረጃ በጣሙን ትንሽ ነው። አፍሪቃ ደግሞ በማደግ ላይ ያለችው የመጨረሻዋ ክፍለ-ዓለም ናት። የዕድገቷን መጠን ከተመለከቱ አፍሪቃ መጪዋ ነብር መሆኗን ለመለየት ብዙም አያዳግትም»\nአፍሪቃ እንግዲህ አንዴ በእሢያ ሃገራት እንደታየው ዛሬ መጪዋ ነብር ወይም በተፋጠነ ዕድገት ወደፊት የምታመራ ክፍለ-ዓለም መሆኗ ነው። የበርሊኑ የሕዝብና የልማት ምርምር ኢንስቲቲዩት በአዲስ ጥናቱ የደረሰበት ተሥፋ ሰጭ ውጤት እንግዲህ ይህን ይመስላል። ሆኖም ግን የምርምሩ ውጤት በሌላ በኩል አፍሪቃን በሕዝብ ቁጥር መናርና በድህነት በሚያውቀው በዚህ በኢንዱስትሪ ልማት በበለጸገው ዓለም ሕብረተሰብ ዘንድ ጥርጣሬን የሚፈጥር ነው።\nየከተሞች ከቁጥጥር ውጭ በሆነ ሁኔታ መጨናነቅ፣ በድህነት የሚማቅቅና ዕለት ከዕለት ለሕልውናው የሚታገል የትላልቅ ቤተሰብ መበራከት ነው ከዓይኑ ላይ የሚደቀነው። ይሁንና የበርሊኑ ኢንስቲቲዩት እንደሚለው በጥናቱ ገንቢውንና ጎጂውን ለያይቶ ለማጤን ተሞክሯል። ከጥናቱ አጠናቃሪዎች አንዱ ራይነር ክሊንግሆልትስ ለአንድ አገር ልማት ይበልጥ ወሣኙ ነገር በሕዝቡ ይዞታ ላይ፤ ለምሳሌ በወጣትና አንጋፋው ግንኙነት መጠን ወይም ድርሻ ላይ የሚኖረው ለውጥ እንደሆነ ነው የሚያስገነዝቡት።\n«በአንድ ብዛቱ እየጨመረ በሚሄድ ሕዝብ ዘንድ ከያንዳንዷ ሴት በነፍስ-ወከፍ የሚወለደው ሕጻን ቁጥር በሚቀንስበት ጊዜ ለሥራ ብቁ የሆነው ሕዝብ ቁጥር ደግሞ ያድጋል። በሕጻናቱ ቁጥር ማቆልቆል በራሱ በቻ ብሄራዊው አጠቃላይ ምርት በነፍስ-ወከፍ ይጨምራል ማለት ነው። እናም አሁን እንግዲህ ቁጥሩ ከፍተኛ ለሆነው ለሥራ ብቁ የሆነ ሕዝብ የሙያ ዕድል መፍጠር ከተቻለ የአፍሪቃ ሃገራት ግሩም ዕድገት እንደሚያደርጉ ግልጽ ነው»\nይህ በተለይ ሞሪሺየስን፣ ደቡብ አፍሪቃንና አንዳንድ የሰሜን አፍሪቃ ሃገራትን ይመለከታል። ሰርቶ ለማደር የሚችለው ሕዝብ መጨመር ደግሞ ብዙ ፍጆትንም የሚያስከትል ነው። የበርሊኑ ኢንስቲቲዩት ሃላፊ ራይነር ክሊንግሆልትስ እንደሚያመለክቱት በወቅቱ በብዙ የአፍሪቃ ሃገራት መካከለኛ የሕብረተሰብ መደብ እየተተስፋፋ ሲሄድ ነው የሚታየው። እነዚህ ደግሞ ዛሬ የተለያዩ ምርቶች መግዛት ይችላሉ። እርግጥ ለጊዜው ውድ የሚሆኑባቸው ነገሮች አይታጡም። ነገር ግን ለሕልውና ከመፍጨርጨር በላይ ፍላጎታቸውን ለማርካት የሚበቁ ናቸው።\n«በጣም እያደገ ስለሚሄድ መደብ ነው የምናወራው። የማጽጃ ዕቃዎችን፣ ባትሪዎችን፣ ሞባይል ስልኮችንና ከፍተኛ ጥራት ያላቸውን የምግብ ምርቶች መግዛት ስለሚችል!ለጊዜው ምናልባት ውድ የቤት ዕቃዎችንና አውቶሞቢሎችን መግዛቱ ሊከብድ ይችላል። ሆኖም ግን ወደ ፍጆት ሕብረተሰብነት የመለወጥ የመጀመሪያ ዕርምጃ እየታየ ነው። የፍጆቱን ዕቃዎች በተቻለ መጠን በአገር የማምረቱ ፍላጎትም ከፍ እያለ ይገኛል»\nየጀርመን ኤኮኖሚ ዘርፍ የአፍሪቃ ማሕበር ባልደረባ ሚሻኤል ሞነርያህንም አፍሪቃ ታላቅ የምጣኔ-ሐብት ምንጭ እንዳላት ነው የሚናገሩት። ይህ ደግሞ ከጀርመን ኩባንያዎች ጥቅም አንጻርም ማራኪነት አለው። ምክንያቱም ወደፊት ቴክኒክ-ነክ ዕቃዎችና አገልግሎቶች እያደገ ለሚሄደው ሕዝብ ይበልጥ አስፈላጊ እየሆኑ እንደሚሄዱ ግልጽ ነው።\n«በተለይ በባንኩ ዘርፍ ወይም በቴሌኮሙኒኬሽን ረግድ ከ15 ዓመታት በፊት ጨርሶ ሊታሰብ ይችል ያልነበረ ትልቅ ዕድገት ነው የተደረገው። የሞባይል ባንክ አገልግሎትን የመሳሰሉ አዳዲስ አገልግሎቶች እየተፈጠሩ ነው። ኬንያ ለምሳሌ በዚህ በኩል በዓለምአቀፍ ደረጃ ቀደምቷ ናት»\nየጀርመኑ የሕዝብና የልማት ምርምር ኢንስቲቲዩት ወደፊት በዚህ ዘርፍ የተሻለ የዕድገት ዕድል ከሚሰጣቸው መካከል አሥር የጠረፍ ሃገራትን ዘርዝሯል። እነዚህም ደቡብ አፍሪቃና ናሚቢያ በደቡባዊው አፍሪቃ፤ ሞሮኮ፣ ቱኒዚያና ግብጽ በሰሜን አፍሪቃ፤ ከዚያም ሤኔጋል፣ ጋምቢያ፣ ጋና፣ ጋቡንና ሞሪሺየስ ናቸው። ዝርዝሩ በልምድ ታላቅ የዕድገት ዕድል የሚሰጣቸውን ናይጄሪያንና ኬንያን አለመጠቅለሉ ምናልባት ብዙዎችን ሳያስደንቅ አይቀርም።\nምክንያቱ የጥናቱ ተቋም መሪ ራይነር ክሊንግሆልትስ እንደሚሉት የፖለቲካ መረጋጋት እጦትና መጥፎ የኑሮ ሁኔታ ነው። ኬንያ እየጨመረ ለሚሄድ ሕዝቧ አስፈላጊውን ምግብና መድሃኒቶች ማቅረብ ሲሳናት በናይጄሪያ ደግሞ ከነዳጅ ዘይት የሚገኘው ገቢ አሁንም ከጥቂት ሰዎች ዕጅ አልወጣም። በመሠረቱ በናይጄሪያ በፍጥነት እያደገ የሚሄደው የሕዝብ ቁጥርና ተስፋፊው ኤኮኖሚ የውጭ ኩባንያዎችን ይበልጥ እየሳበ መሄዱ አልቀረም። ጥያቄው ሕዝብ ምን ጥቅም አገኘ ነው።\nለምሳሌ ጀርመን ከአፍሪቃ ጋር ከምታደርገው ንግድ አሥር በመቶውን ድርሻ የምትይዘው ናይጄሪያ ናት። የሕዝብ ቁጥሯ ከአሁኑ ከ 150 ሚሊዮን በላይ የሆነው አገር ደቡብ አፍሪቃን በክፍለ-ዓለሚቱ በኤኮኖሚ ጥንካሬ የመተካት ትልቅ ዕድል ነው ያላት። እርግጥ የፖለቲካው አለመረጋጋት ባይኖር!\nበበርሊኑ የሕዝብና የልማት ጥናት ኢንስቲቲዩት ምርመራ እንደተጠቀሰውዴሞክራሲና በጎ አስተዳደርም ለዕድገት ያላቸው አስተዋጽኦ እጅግ ከፍተኛ ነው። የበለጸገው ዓለምም ዴሞክራሲ ከሰፈነባቸው አገሮች ጋር መሥራቱ ይቀለዋል። የሕግ የበላይነት የሰፈነበት የአስተዳደር ስርዓትና ዴሞክራሲ እንግዲህ ጥሩ ለሆነ የንግድ ግንኙነት ወሣኝ ቅድመ-ግዴታዎች ይሆናሉ ማለት ነው።\nበሞነርያህን አባባል በፈላጭ ቆራጭ አገዛዝ የተያዙ መንግሥታት ለተወሰነ ጊዜም ቢሆን ለጀርመን የኤኮኖሚ ዘርፍ የተረጋጉና አስተማማኝ ሆነው ቆይተዋል። ይህ ለምሳሌ ሞአማር ጋዳፊ በሚገዟት በሊቢያ የታየ ሃቅ ነበር። ከሁለት ወይም ሶሥት ዓመታት በፊት ቢጠየቅ የጋዳፊ ቤተሰብ ከሥልጣን ይወገዳል በሎ ያሰበ አንድም ታዛቢ ባልተገኘ ነበር። ግን ጋዳፊም ለረጅም ጊዜ የእርጋታ ዋስትና መስለው መቀጠሉን አልቻሉም። እናም ለዘለቄታው የሚያዋጣው በጠንካራ ክንድ ጸጥ አሰኝቶ አገዛዝን ማራመድ ሣይሆን ግልጽነትን፣ የሕግ የበላይነትንና ዴሞክራሲን ማስፈን ነው።\nከዚህ አንጻር አፍሪቃ ውስጥ በእጣት ከሚቆጠሩ ሃገራት አልፎ በአብዛኞቹ የረባ ዕርምጃ ተደርጓል ለማለት አይቻልም። አፍሪቃ ከቅኝ አገዛዙ ዘመን በኋላ ለመጀመሪያ ጊዜ ያልተቋረጠ የኤኮኖሚ ዕድገት አደረገች በተባለበት ባለፈው አሠርተ-ዓመት በርካታ ምርጫዎች ሲካሄዱ አብዛኞቹ ከማስመሰል ያለፉ አልነበሩም። የገዢዎችን የሥልጣን ዘመን በአዲስ መልክ ለማራዘምና ሕጋዊ ልባስ ለመስጠት ካልሆነ በስተቀር ለዴሞክራሲ ማበብ ያበረከቱት አንዳች አስተዋጽኦ የለም።\nባለፉት ዓመታት እጅግ የተፋጠነ የኤኮኖሚ ዕድገት ማድረጓ በሚነገርላት በኢትዮጵያም ቢሆን የዴሞክራሲና የሕግ የበላይነት ጥያቄ አከራካሪ ሆኖ የቀጠለ ጉዳይ ነው። አፍሪቃ በልማት ረገድ ዕውነትም መጪዋ ነብር እንድትሆን ከተፈለገ ሙስና፣ የዜጎች መብት ረገጣና አምባገነን የአገዛዝ ዘይቤ ሊወገድ ይገባል። ይህ ካልተሣካ የክፍለ-ዓለሚቱን የምጣኔ-ሃብት ምንጭ ተጠቅሞ ማሕበራዊ ልማትን ወደፊት ማራመዱ፤ እንዲያም ሲል ሕዝቡን ከድህነትና ከረሃብ ማላቀቁ የማይቻል ነገር ነው የሚሆነው።


ምክንያቱን ለመንካት አንካራ ከተማ ሆስፒታል ኢ.ኦ.ኦ. መፍትሔ - ሬይሃመር\nዋናዉ ገጽቱርክማዕከላዊ አናቶልያ ክልል06 አንካራለአንካራ ከተማ ሆስፒታል EGO መፍትሄ ፡፡\n25 / 07 / 2019 Levent Elmastaş 06 አንካራ, ማዕከላዊ አናቶልያ ክልል, አጠቃላይ, አዉራ ጎዳና, የጎማ መቆጣጠሪያ ስርዓቶች, HEADLINE, ቱርክ 0\nአንካራ ከተማ ሆስፒታል ትራንስፖርት ኢኮኖሚያዊ መፍትሄ ፡፡\nየአናካ ከተማ ሆስፒታል ኢ.ኦ.ጂ.ኦ ለትራንስፖርት ችግር መፍትሔው ፡፡ በየቀኑ በ Ankara የሜትሮፖሊታን ማዘጋጃ ቤት በሺዎች የሚቆጠሩ ታካሚዎችን እና ዘመዶቻቸውን የሚያስተናግደው በበርኪን የሚገኘውን የአናርክ ሲቲ ሆስፒታል ቀጥተኛ ተደራሽነት ለመስጠት የ N 112 Ulus-Ankara City ሆስፒታል (Express) መስመር ሂዝሜሽን አገልግሎት ይሰጣል ፡፡\nየአንካራ ከተማ ማዘጋጃ ቤት ከንቲባ ማንሱር ያቫ በምርጫው ወቅት የከተማውን ማዕከል ወደ ሆስፒታሉ በቀላሉ ለማድረስ የሚያስችል የ EGO ጄኔራል ዳይሬክቶሬት ቃል ገብቷል ፡፡\nከከተማ ማዕከል ወደ ሆስፒታሎች ትራንስፖርት አስመጪ ፡፡\nብዙ ሆስፒታሎችን የሚያካትት የ 3 ሺህ 633 አቅም ከተማ ሆስፒታል ቀጥተኛ መዳረሻ ለመስጠት 25 የ 112 Ulus-Ankara City Hospital Express መስመር በረራዎችን ከሐምሌ ወር ጀምሮ ይጀምራል ፡፡\nበ ‹XlusX-15› ሰዓታት መካከል በ ‹Ulus› እና Ankara City ሆስፒታሎች መካከል ባለው የ 06.15 ደቂቃ ቆይታ መካከል የህዝብ መጓጓዣ አገልግሎት የሚያቀርበው የ “EGO አውቶቡሶች” በጤና ችግር ምክንያት ለዋና ከተማው ዜጎች እና ከከተማይቱ ውጭ ለሚመጡት ዜጎች የመጓጓዣ ሁኔታን ያመቻቻል ፡፡\nየብሔራዊ ደካማ ብሔራዊ ተህዋሲያን የመፍትሄ መፍትሄ ወደ መድረክ መሻገር 19 / 12 / 2016 የአስፓልት መፍትሄ ወደ ከፍተኛ ደረጃ አካል ጉዳተኛ የአካል ጉዳተኛ ብሄራዊ አትክልት መሻገር: ማኤዳ የመኖሪያ ማእከላት በማኒሳ, የትውልድ ሀገር የአካል ጉዳተኛ ናሽናል ናሽም 22. እሱ እንደኖረ ከገለጸ በኋላ የሜትሮፖሊታን ማዛው ማኒሽ ማይኒ ችግሩን ለመፍታት በዳር አቋርጦ የመደርደሪያ ጥናት አነሳ. በቲአር ሲንድሮም ምክንያት በማኒሳ የተወለደው ብሄራዊ መዋኛ ሰዋው የወ / ሮ ሰዋርትስለስሲ በእብደት እጆቹና እግሮቹ ምክንያት ሙሉ በሙሉ አልተገነባም.\nየትራም መስመር ወደ ኮኒያ ሲቲ ሆስፒታል ይራዘማል 30 / 11 / 2016 ኮንያ የኤሌክትሪክ መስመር ከተማ ሆስፒታል ኮንያ ከንቲባ Tahir Akyürek, ኮንያ Karatay ድረስ ይዘልቃል ሁሉ አውራጃ ስለነበሯቸው ማህበር ይጎብኙ ይሆናል, እሱ አውራጃ ውስጥ መዋዕለ መረጃ ሰጥቷል. ፕሬዝዳንት አኩሬክ / President Akyurek የተባሉት የዲስትሪክቱ በቅርብ ጊዜ በከፍተኛ ትብብር ላይ መዋዕለ ንዋይ ማፈላለግ በመጪው ጊዜ ውስጥ ልማቱ እንደሚቀጥል ገልፀዋል. ኮንያ የሜትሮፖሊታን ከንቲባ Tahir Akyürek, ኮንያ Karatay አውራጃ ስለነበሯቸው ማህበር እና ወደ ሁሉም የጎበኙ Karatay የተሠራ መዋዕለ ስለ መንደር ዎቹ መሪዎች ጋር ተነጋገረች. Hz. ቱርክ መንዛታችን ፕሬዚዳንት Akyürek በመላው በጣም አስፈላጊ እሴቶች መካከል አንዱ ሆነዋል ዘንድ Karatay ከተማ ውስጥ Rumi መቃብር እና መስጊድ ውስብስብ በቅርቡ የከተማ Karatay አደረገ ...