Ien jier weropbou.travel: Binne jo ynteresses opnommen?\nThús » Lêste nijs artikels » Ferienings Nijs » Ien jier weropbou.travel: Binne jo ynteresses opnommen?\nAfrikaanske Toerisme Board • Ferienings Nijs • Breaking International News • Breaking Reisnijs • Government Nijs • Hawaï Breaking News • Gastfrijensyndustry • LGBTQ • Nijs • Folk • Feilichheid • Toerisme • Reisbestimmingsupdate • Reisgeheimen • Travel Wire Nijs • Feriene Steaten Breaking News • Ferskate nijs\nFebrewaris 24, 2021\nWy bouwe de wrâldwide reis- en toeristyske sektor wer op. Wy binne allegear yn dit tegearre. D'r binne nije lieders, nije minsken dy't meidogge, en jo moatte der diel fan wêze.\nRebuilding.travel sil op 5 maart ien jier âld wêze en jo kinne diel útmeitsje fan 'e diskusje.\nPland oan 'e sydline fan ITB 2020 yn Berlyn, waard ITB annulearre, mar weropbou. Reis fûn plak op it Grand Hyatt Hotel Berlyn op 5 maart 2020. In jier letter hawwe mear as 1200 lieders fan toeristyske yndustry en 127 har by de diskusje dien.\nJo wurde útnoege diel te nimmen fan dizze wichtige diskusje troch it World Tourism Network oer wat wie, wat is, en wat de takomst fan reis en toerisme sil wêze. Om jo belangen te fertsjintwurdigjen, wurde toeristyske professionals útnoege om mei te dwaan.\nDe grutste en âldste diskusje oer leden fan toeristyske sektor yn 127 lannen giet sterk. Op 5 maart is de Wrâldtoeristnetwurk sil ien jier betinke sûnt de earste wrâldwide diskusje oer de weropbou fan 'e reis- en toeristyske sektor. "Wy binne dit allegear tegearre," sei Juergen Steinmetz, oprjochter en foarsitter fan WTN. “Dêrom moat elk lid fan 'e útwreide reis- en toeristyske sektor diel útmeitsje fan dizze diskusje. Wy bouwe dizze sektor wer op. ”\nOp 'e gearkomste fan 5 maart, eTurboNews útnoege in groep toeristyske professionals nei de Grand Hyatt Hotel yn Berlyn om de bêste reaksje fan 'e reis- en toeristyske sektor te besprekken oer de nije Coronavirus-bedriging. It evenemint waard koördineare mei PATA, the African Tourism Board, en de Global Tourism Resilience and Crisis Management Center heal febrewaris 2020, but dagen foardat ITB Berlyn 2020 waard annulearre .\nDe gearkomste fûn plak en wie de earste wrâldwide diskusje oer in antwurd op COVID19 fan toerisme troch de wrâldwide reis- en toeristyske sektor.\nRebuilding.travel lansearre en groeide de kommende 6 moannen út ta leden yn mear dan 100 lannen. Yn desimber 2020 waard rebuilding.travel struktureare en de Wrâldtoeristnetwurk (WTN) waard foarme.\nOp it stuit foarmen 1274 toeristyske lieders yn 127 lannen 13 ferskillende belangegroepen en fuortsette de diskusje oer weropbou fan reis en toerisme.\nOp 5 maart 2021 sille toeristyske lieders reflektearje oer it jier en tips jaan oan wat te ferwachtsjen foar reis en toerisme foarút.\nWorld Tourism Network ferwolkommet suggestjes foar presintaasje en sprekkers. Gean nei https://wtn.travel/contact/ om jo ideeën yn te tsjinjen.\nD'r sil beheinde romte wêze foar dielnimmers dy't meidogge oan it Q&A evenemint.\nRegistraasje is no iepen.\nMaart 5, 2021:\n- 07.00 oere London Time Klik hjir\n- 06.00 oere London Time Klik hjir\nMear oer dit en oare eveneminten: www.wetter-nlove.net\nMear oer World Tourism Network: www.wtn.travel\nAmerikaanske VP Kamala Harris by NASA oer urgent klimaatwurk\nNije Zantrene Cancer Drug beskermet it hert fan 'e dea\nKenia einiget syn lange dusk-to-dawn COVID-19-klokferbod\nIATA: 12-moanne jildigens fan EU COVID-sertifikaat soe ...\nYnstellingen dy't ynfloed hawwe op it minskdom\nNije Plaque Psoriasis Treatment\nStrânfakânsjes binne de favorite kar foar Britten\nCycas optein mei trochbraak yn Switserlân\nDútske toeristen binne no ynsteld om Jamaika te oerstreamen\nSterke ierdbeving skodt it eilân fan Yndoneezje ...\nPerricone MD wreidet hypoallergeen CBD -gefoelige hûd út ...\nBangkok is klear foar grutte oerstreamingsramp\nMinister fan Toerisme fan Jamaika sprekt no by it anker ...\nTwa minsken fermoarde, twa ferwûnen yn Arizona Amtrak ...\nGlobal Tourism Forum heart fan 'e needsaak foar sichtberens ...\nBlack Friday-gaos yn Londen as Tube-sjauffeurs stake\nAirbus fergruttet de grinsgrins kommunikaasje tusken ...\nNije missy: Reizen befoarderje nei Afro -Amerikanen\nItaalje Ried fan Ministers goedkart maatregels om te stimulearjen ...\nFlechten fan Milaan nei Rovaniemi no op easyJet\nDei fan 'e Feriene Naasjes: Tiid om te fieren en skjin te meitsjen ...\nNew York nei Madeira. De earste direkte flecht\nRussyske toeristen arresteare yn Turkije foar it begjinnen fan ...\nLong-Haul COVID-19 Symptomen foar minsken mei rheumatyske ...\nJames Bond-film fergruttet no de fraach nei toeristyske Jamaika ...\nIn gruttere sûnensbedriging dan COVID-19 opkommende?\nToerisme bewustwêzenwike om te fokusjen op toerisme foar ...\nKanada nei Yndia flechten no op Air Canada\nUganda Grasshopper-ûndernimmers binne no ûnwierskynlik ôfwêzich ...\nExpo 2020: Emirates Airlines nei Seysjellen\nWurk op ôfstân foar studint yn 2022\nSjuery om American Airlines te hearren ...\nHoe reizgje mei de nije Covid-stam Omicron?\nHoe reizgje mei de nije Covid-stam Omicron? Novimber 27, 2021\npresidint fan World Tourism Network Dr. Peter Tarlow, dy't ek de kapelaan is foar it College Station, Texas Police Department, en in ekspert op reis- en toerismefeiligens en feiligens hat in advys foar de wrâld fan toerisme: D'r is gjin tiid om panyk te meitsjen, mar dit is in tiid om jo harsens te brûken. Dit advys komt twa dagen nei't de wrâld wekker waard troch in oare stam fan it Corona Virus, bekend as Omicron, of technysk de B.1.1.529 fariant.\nSúd-Afrika Antwurd op nije opleine reisbeperkingen Novimber 27, 2021\nDe Súd-Afrikaanske regearing hat notearre de oankundigingen fan ferskate lannen om tydlike reisbeperkingen yn te stellen foar Súd-Afrika en oare lannen yn 'e regio.\nKanada slút no reis nei Súd-Afrikaanske lannen út fanwegen Omicron Novimber 27, 2021\nIepenbiere sûnensautoriteiten yn Súd-Afrika hawwe befêstige dat in nije COVID-19 fariant fan soarch (B.1.1.529) is ûntdutsen yn dat lân. Yn 'e ôfrûne 24 oeren is dizze fariant - neamd Omicron troch de Wrâldsûnensorganisaasje - ek yn oare lannen ûntdutsen. Op dit stuit is de fariant net ûntdutsen yn Kanada.\nKanada om nije siden foar selsisolaasje fan COVID-19 oan te bieden Novimber 27, 2021\nDe regearing fan Kanada wurket mei partners om de sûnens en feiligens fan Kanadezen en tydlike bûtenlânske arbeiders yn Kanada te beskermjen, en om de fersprieding fan COVID-19 en har farianten yn Kanada te ferminderjen. Selsisolaasje is ien fan 'e meast effektive manieren om de fersprieding fan COVID-19 te stopjen.\nLATAM Airlines Group dossieret no plan fan reorganisaasje út haadstik 11 Novimber 27, 2021\nLATAM Airlines Group SA en har filialen yn Brazylje, Sily, Kolombia, Ekwador, Perû en de Feriene Steaten kundige hjoed it yntsjinjen fan in Plan fan Reorganisaasje (it "Plan") oan, dat it paad nei foaren reflektearret foar de groep om Haadstik 11 te ferlitten yn oerienstimming mei sawol Amerikaanske as Sileenske wet. It plan wurdt begelaat troch in oerienkomst foar herstrukturearring (de "RSA") mei de Parent Ad Hoc Group, dy't de grutste net-befeilige krediteurgroep is yn dizze haadstik 11-gefallen, en guon fan 'e oandielhâlders fan LATAM.\nKanker en COVID-ûndersyk: de rol fan cytokinen Novimber 27, 2021\nNei de ynspirearjende iepeningsspraak, "Future Perspective of Cancer Immunotherapy," levere troch Nobelpriis en winner fan Tang Prize Prof. Tasuku Honjo op 'e 14e Asia Pacific Federation of Pharmacologist Conference (APFP) op 26 novimber, de lêzing fan 'e Tang Prize Laureate foar Biopharmaceutical 2020 Wittenskip, mei-organisearre troch de Tang Prize Foundation en The Pharmacological Society yn Taiwan, fûn plak op 'e 14e APFP om 1:30 oere (GMT + 8) op 27 novimber.\nSeysjellen Nije reismaatregels fanwege COVID-19 Omicron Fariant Novimber 27, 2021\nBesikers út Súd-Afrika, Eswatini, Lesotho, Mozambyk, Namybje en Simbabwe meie gjin tagong ta de Seysjellen mei yngong fan hjoed sneon 27 novimber 2021, oant fierdere notice, hat it Seysjellen Ministearje fan Folkssûnens oankundige. Gjin gefallen fan fariant B.1.1.529 binne ûntdutsen yn Seysjellen, de pleatslike autoriteiten befêstigje.\nQatar Airways stopt direkt flechten út fiif Afrikaanske lannen Novimber 27, 2021\nMei de nije COVID-19 Omicron-fariant dy't oer Súdlik Afrika groeit, sil Qatar Airways net langer passazjiers akseptearje dy't reizgje út fiif Súdlik Afrikaanske lannen yn har wrâldwide netwurk mei direkte effekt.\nNederlân giet yn in nije lockdown Novimber 27, 2021\nNettsjinsteande dat 85% fan 'e folwoeksen befolking fan it lân faksinearre is, wurdt de opkomst yn Nederlân de slimste yn West-Jeropa neamd.\nNije COVID-19 Omicron-stam is no yn it Feriene Keninkryk, Belgje, Dútslân, Nederlân en Tsjechje Novimber 27, 2021\nAlle 27 lidsteaten fan 'e EU stimden ôf om loftreizen fan sân súdlike Afrikaanske folken tydlik te stopjen. It Feriene Keninkryk, de FS en Kanada hawwe ek ferlykbere beheiningen oplein.


Ûnderdiel Roestfrij stiel waarmtewikselbuis/piip\nYnlieding De waarmtewikselbuis is ien fan 'e eleminten fan' e waarmtewikseler en wurdt pleatst yn 'e silinder foar waarmtewiksel tusken twa media. It hat hege termyske konduktiviteit en goede isotermyske eigenskippen. It is in apparaat dat fluch waarmte -enerzjy kin oerdrage fan it iene punt nei it oare, en d'r is hast gjin waarmteferlies, sadat it in superlieder foar waarmte -oerdracht wurdt neamd, en har termyske konduktiviteit is tûzenen kearen dat fan koper.\nGrutte Dikte: 2mm-40mm, as as jo easken\nBûtendiameter: 6mm-630mm, as as jo easken\nOerflak 180G, 320G, 400G satyn / haarline 400G, 500G, 600G of 800G spiegel finish, ensfh.\nOanfraach Dekoraasjekonstruksje, stoffering, yndustryynstrumint, ensfh.\nFoarige: Roestvrij stiel dekorative buis\nFolgjende: Rustfrij stiel rjochthoekige buis\nRoestfrij stiel buisfitting


Arnold Heertje - Wikipedy\nArnold Heertje (2008)\nArnold Heertje (Breda, 19 febrewaris 1934 – Amsterdam, 4 april 2020) wie in Nederlânsk ekonoom, heechlearaar, publisist en kollumnist. Hy waard ûnder oaren bekend fan syn ferset tsjin de Betuweline (Betuwerûte).\n2 Maatskiplike belutsenens\n4 Bibliografy (ûnfolslein)\nJeugd[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nHeertje groeide foar it grytste part op yn Arnhim. Hy hat in Joadske eftergrûn, yn de Twadde Wrâldkriich dûkte de hiele húshâlding ûnder op 17 novimber 1942. De achtjierrige Arnold bedarre by grifformearde húshâldings yn de Haarlimmermar. Dêr rekke er ûnder de yndruk fan it leauwe en wie er yn 't earstoan fêst fan doel om predikant te wurden, mar hy moast fan syn âlden oant 18 jier wachtsje en dan earst kieze foar in tsjerke. Heertje en syn âlden oerlibben de oarloch troch it ûnderdûken. Yn de ûnderdûktiid kaam er ek yn oanrekking mei earmoede. Hy sei dêroer: "Ik was onder de indruk van het feit dat alle onderduikadressen uit gezinnen bestonden die buitengewoon arm waren. Toen kwam bij mij de vraag op waar die armoede eigenlijk vandaan kwam." In helppredikant miende dat ekonomy dêr de oarsaak fan wie. Doe wist Heertje dat er letter ekonomy studearje woe.\nFan 1951 oant 1956 studearre Heertje ekonomy oan de Universiteit fan Amsterdam (UvA). Hy studearre cum laude ôf. Ek oan de UvA promovearre er yn 1960 op syn proefskrift oer de priisteory fan het oligopoly. Fan 1958 ôf joech er al les oan it Joadske Maimonides Lyseum; dêr soe er bliuwe oant 1968. Teffens joech er yn 1963 en 1964 les oan it Baarnsk Lyseum.\nLearaar[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nYn 1962 waard Heertje bekend troch syn boek De kern van de economie. Hûnderttûzenen binne derfan ferkocht en noch hieltyd ferskine er nije printingen fan.\nHeertje wie fan 1964 oant 1999 heechlearaar steathúshâldkunde oan de juridyske fakulteit fan de Universiteit fan Amsterdam; fan 1997 oant 2006 wie er dêr ek bysûnder heechlearaar yn de skiednis fan de ekonomyske wittenskip. Op 3 maaie 2006 naam er ôfskied fan de UvA dêr't er doe sa'n 40 jier dosint west hie. Hy is noch altyd ferbûn oan it Vossius Gymnasium te Amsterdam. Heertje is lid fan de Keninklike Nederlânske Akademy fan Wittenskippen (KNAW).\nArnold Heertje wie troud, hie trije soannen, Eric (1960), de kabaretier Raoul (1963) en Patrick (1965-1991), en trije bernsbern.\nMaatskiplike belutsenens[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nHeertje hat, útsein in koart útstapke nei DS'70 yn de jierren santich, altyd lid west fang de Partij fan de Arbeid (PvdA). Hy wie wol in kritysk lid. Hy sei ûngewosken wêr't it op stie at it om it partijbestjoer gie. Hy sei dêroer: "Het imago van ruziemaker is onderdeel van mijn biografie. Ik kom in opstand als ik mij onrechtvaardig bejegend voel." Neffens him wiene bestjoerders faak net berekkene op harren wurk, dy kwalifikaasje joech er ûnder oaren oan Tineke Netelenbos en Annemarie Jorritsma. Hy wie in ferklearre tsjinstanner fan de oanlis fan de Betuweline (Betuwerûte). Mei seis oare professers hie er noed oer de manipulitative oanpak fan it ministearje fan Ferkear en Wettersteat. Hja wiene net oertsjûge dat it ekonomysk wat opsmite soe en wiene fan betinken dat it allinne jild kostje soe.\nHeertje wie ek tsjin de oanlis fan de Amsterdamske Noard/Súdline omdat er fûn dat de stêd te min ekspertize hie. Organisatoarysk, technysk en finansjeel foarseach er in debâkle. De publike sektor soe troch de private sektor by de noas naam wurde.\nIn de jierren 1970 focht Heertje fergees foar it behâld fan it Amsterdams Volkstoneel, dêr't er bestjoersfoarsitter fan wie.\nHealwei de jierren njoggentich rjochte er mei Jo van der Hal de Stichting Behoud Weesper Synagoge op dy't troch ynbring fan de donateurs, de sûnt 1942 net mear brûkte synagoge yn Weesp fan de gemeente keapje koe. Heertje bleau warber yn de Stichting Vrienden van de Weesper Synagoge dy't it gebou op 'e noed hat.\nDoe't de feriening Beter Onderwijs Nederland oprjochte waard, gie Heertje by it Kommitee fan Oanbefelling. Doel fan de feriening is 'it sa goed at kin ta bloei komme litte fan de potinsjes fan learlingen en studinten troch in dreech fakynhâldlike en algemiene foarming.'.\nBibleteek[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nHeertje hie in mânske wittenskiplike bibleteek fan sa'n tolvetûzen boeken; hy sammele ek antikwaryske boeken oer ekonomy, wilens hie er dêr sa'n trijetûzen fan dêr't ek de earste printinge fan Das Kapital fan Karl Marx en An Essay on the Principles of Population fan Thomas Malthus (1798) by binne.\nBibliografy (ûnfolslein)[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nEnkele aspecten van de prijsvorming van consumptiegoederen op monopolistische en oligopolistische markten (1960, proefskrift)\nDe kern van de economie (earste printinge yn 1962, oerset yn it Ingelsk, Frânsk en Spaansk)\nElementaire Economie – economie voor het H.A.V.O. (1966)\nEconomie en technische ontwikkeling (1973, oerset yn 't Ingelsk, Frânsk en Spaansk)\nEchte economie, misverstanden over en misstanden in de economie (1977)\nDat bonte economenvolk (1979, mei R. Kuip)\nDe Nederlandse economen (1980, ISBN 90-6213-211-1)\nBedrijfsstatistiek voor MBA (1994, mei P.A. van der Torre, ISBN 90-6155-537-X)\nElementaire economie voor de basisvorming (2000, mei oaren, ISBN 90-7486-436-8)\nMarketing in een notendop (2001, Noatedopsearje, ISBN 90-4460-013-3)\nDe vierkante waarheid, over politiek, geschiedenis, economie, fraude, onderwijs & zichzelf (2003, ISBN 90-3883-112-9)\nEconomie in een notendop (2004, Noatedopsearje, ISBN 90-5333-941-8)\nSchumpeter on the Economics of Innovation and the Development of Capitalism (maart 2006, ISBN 184542445X)\nEchte economie, Een verhandeling over schaarste en welvaart en over het geloof in leermeesters en lernen (2006, Thijmessay, ISBN 90-5625-232-1)\n'Ze snappen er niks van', Miljeudefinsje, 1999\nArnold Heertje, Tien Geboden, Trouw, 15 aug 2005\n‘Ik ben blij dat ik geen dominee ben geworden' (mei fideo), Andersdenkenden, RKK (omrop), 26 aug 2007\nProfilen Elemintêre Ekonomy\n↑ Arnold Heertje: 'Ik ben blij dat ik geen dominee ben geworden', KRO Magazine, 2007\n↑ Arnold Heertje (ynterview oer de Noard/Súdline), AT5, 12 septimber 2008\nOpfrege fan "https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Arnold_Heertje&oldid=1003055"\nDizze side is it lêst bewurke op 18 jul 2020 om 02.55.


Swiere krityk foar deputearre | Omrop Fryslân (advertinsje)\nSwiere krityk foar deputearre 16 sep 2009 - 17:38\n0 reaksjes Deputearre Adema\nDe steaten hawwe swiere krityk op it optreden fan deputearre Piet Adema by de fergunningferliening foar de ôffaloven yn Harns. GrienLinks en SP wolle dat Adema opstapt, se hawwe in moasje fan wantrouwen yntsjinne. FNP en VVD geane minder fier mei in moasje fan ôfkeuring. De moasjes krigen gjin mearderheid. Adema sels hat ekskuses oanbean foar de missers dy't er makke hat: hy erkent dat er ûnhandich optreden hat yn de media.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: argyfView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 16-09Lieuwe Westra: krekt net 16-09Ein driget foar Ranzijn Besjoch ek...


3. It Midfryske tiidrek\nMei de lêste oarkonde fan 1573 waarden jierren ynlaat, dat it Frysk mank rêd ûntfryskjende stedsjes inkeld mûnling op it plattelân noch bestie as omgongstaal fan boeren, fiskers en ambachtslju. It Nederlânsk wie behalven de amtlike, nei de Herfoarming ek de taal fan 'e tsjerke wurden. Ek al koe Fryslân as gewest yn 'e Republyk grut gean op in eigen admiraliteit en in eigen hegeskoalle te Frjentsjer, it ferlies oan 'e kulturele kant koe dêr lang net mei goedmakke wurde. Frjemd soe op dat mêd foar master opslaan. Der kamen printers en skilders, muzykmannen en ek skriuwers om utens wei, en as Friezen ris yn 'e tsjinstelde rjochting teagen, nei de thúsreis joegen hja wat hja opdien hiene yn 'e eigen spraak net troch en net wer. Dat fierders it lân wiid iepen lei foar wat der tsjerklik, polityk en literêr yn Europa barde, en dat dat geastlik ek mei sin en stúdzje folge en ferarbeide waard, mei blike út gâns net-eigentalige oersettingen en skriften. As skriuwtaal soe it ferhûddûke Frysk op 'en nij besiele wurde moatte.\nTwa machtige streamingen fan bûten ôf, soene dêr harres ta dwaan: it Humanisme en de Renêssânse, twa bewegingen, dy't har oarsprong yn it Italië fan 'e midsieuwen fûn hiene, fan inoar net te skieden wiene, mar wol te ûnderskieden. Wylst mei it wurd Renêssânse de allesomfetsjende streaming oantsjut wurde kin, wie it Humanisme dêr mear it wittenskiplik gewisse fan. Oflaat fan it studinte-wurd ‘umanista’, dat learaar yn 'e humaniteiten betsjutte, diek it Humanisme de nije lading fan oan Universiteiten te ûnderrjochtsjen fakken. Fan it ‘trivium’ (dat grammatika, retoarika en logika ynhold) waard logika as fak ferfongen fan skiednis, poëzij en wiisbegearte sa't dy yn 'e âlde Latynske en, yn mindere mjitte, Grykske skriuwers besletten leine. De fakken waarden no meiïnoar ‘studia humanitatis’ neamd. Yn 'e grûn belicheme dat Humanisme in striid, yn Italië sels begûn, mei oan 'e iene kant in hieltyd bûnter ferskaat oan ûntweitsjende folken mei har eigen talen en literatueren, en oan 'e oare kant in Latynske tradysje, symboal noch fan in godstsjinstige ienheid yn Europa.\nIt kaam mei oare wurden del op in konflikt tusken ûngelikensens en ienfoarmigens, dêr't bondeljend de Renêssânse (de Werberte) alle aspekten en fasetten en útkomsten fan omfieme. It betsjutte ek dat út 'e nammeleazens en ienlûdigens fan godstsjinst en mienskipskeunst wei folle mear op it yndividu de klam komme soe te lizzen en op syn persoanlik besiele keunst. Dy keunst moast, neffens de mjitstêven en de foarmen fan de fannijs bewûndere klassike foarbylden, skientme om 'e skientme skeppe, net slaafsk, mar oarspronklik en út eigen ûnderfining en neffens eigen wjerfarren. Sa wie, yn 'e beheiningen allinne fan it klassike ramt, de keunstner oant in hichte frij-man en hy soe by syn namme ek bekend reitsje. De Werberte, rûnom Europeesk fan karakter, wie fan folk nei folk nasjonaal fan oansjen, wat him fan lân ta lân ek utere yn wurdearring en bestudearring fan 'e memmetaal (grammatika en stavering waarden regels foar makke) en foaral yn it skeppend wurkjen mei dy taal ta har ferhevener eare en gloarje, dêr't yn alles lykweardigens oan it Latyn by bestribbe waard. Better as mei it Latyn koe de skriuwer mei de folkstaal ek folle gruttere rûnten yn it eigen folk berikke. De keunst fan it printsjen koe foar fersprieding soargje. It siet rûnom yn 'e loft, mei op 'e eftergrûn yn alle steatkundige ferbannen de oandriuw om fan 'e taal, dy't ek taal fan 'e Herfoarming\nwie, in folweardige bloeiende nasjonale sprake te meitsjen.\nYn 'e lege lannen oan 'e Noardsee soe de Renêssânse navenant oan 'e lette kant trochkringe, net fòàr 1550 yn 'e súdlike Nederlannen, en dêrwei earst om 1590 hinne yn 'e noardlike. Foartiid wie dêr krekt fan in Reformaasje en in Uny fan Utert it nasjonaliteitsfielen fan de nije, frije Republyk wekker makke en in foar sa'n werberte by útstek geunstich klimaat skepen. De ûntjouwing wie feralterearjend. Der folge in kulturele opgong, in bloei allerwegen, dy't as de ‘gouden ieu’ bekend komme soe te stean en op Europeesk plan as in triomf fan 'e Renêssânse sjoen wurde moat. Foar de literêre kant wie Jan van Hout mei syn opkommen foar de rjochten fan 'e folkstaal en mei syn oantreastgjend wurd oan syn lânslju om ‘onze moederliike tale te zuiveren en te verrijken’ ien fan 'e wichtichste paadsljochters. Wjerstannen moasten dêr faak by oerwûn wurde. Net elkenien hie it op dy ‘profane’ klassiken stean. En wat him yn Italië oan akademys en yn Frankryk yn 'e ‘salons’ ôfspile hie, krige yn 'e Nederlannen syn beslach yn 'e rederikerskeamers, dêr't jonge nijljochters it tsjin in behâldende boargerlike âlderein opnimme moasten. Yn in him ta hannelsmetropoal ûntjaand Amsterdam hat de keamer ‘Eglantier’ wat dat oangiet in ferneamde namme krigen. It foarútstribjende part soe him dêr yn 1617 fan ôfsplisse as ‘Eerste Duytsche Academie’, in ynstelling dy't it bedriuwen fan wittenskip al gau sjitte litte moast, mar op it mêd fan it toaniel lange jierren namste warberder wêze koe. Yn 1619 soe hja toanielklean en spylstikken oerkeapje fan 'e yn 1618 te Ljouwert oprjochte keamer ‘Och mocht het rysen’, it keunstsinnich fermidden dêr't Jan Jansz. Starter (yn 1614 út datselde Amsterdam wei oerkommen) de skepper, skriuwer en siele fan west hie - en troch tsjerklik tsjinakseljen sa ek de ‘útdrager’ fan waard.\nYn it Fryslân, dêr't de bohemien Starter om hokfoar reden ek hinne teach (it kulturele klimaat moat him lutsen ha) hiene jierren foartiid de earste sinjalen fan 'e ‘werberte’ al klonken. Guon miene it ferskinen fan de al neamde ‘Alde Druk’ mei 't ‘Freeske Landriucht’ al as in tige ier symptoom sjen te meien. Mei mear wissigens kin wiisd wurde op it lettere wurk fan ien as Reyner Bogerman (ca. 1475 - nei 1566), Dokkumer fan komôf, jurist en histoarikus, stedsskriuwer fan Kampen, dy't om 1550 hinne yn syn ‘Eulogium’ Fryske nammen en hûnderten Fryske rym-sprekwurden joech. Hy die dat (yn Latynsk ramt) neffens de nije moade fan 'e tiid en it wie ek in middel om eigen apartens en eigen superieurens (yn dit gefal Roomskens en Fryskens) útkomme te litten. It is dúdlik dat de yntellektueel hjir de teksten neffens klassyk mal en foarbyld sels makke hat, hoewol't ek guon besteande sprekwizen fan him opgnist binne.\nFoar dit inkelde en iensidige lûd oer is de stim fan it folk dúdliker te hearren yn in hânskrift út 1614 ‘Der oude vrije friesen Spreekwoorden’, dat wol oan Carel Georg van Burmania (ca. 1570-1634) taskreaun is en mei fanwegen syn noch roomske sfear (sûnder útsprutsen roomsk te wêzen) wolris in ôfskrift fan in âlder foarbyld neamd is (dêr't dan faaks ek de útjefte fan 1641 nei makke wêze soe). De wurden drage, mei har stêfrym, parallellen en tsjinstellingen, kleare kenmerken fan in lange mûnlinge oerlevering en wjerspegelje yn follerlei foarm in bûnt libben fol ferskaat, dêr't soberheid in deugd en ferbylding it tsjindiel is. It der trochhinne struide Latyn ferriedt de yntellektuele gearswylder.\nGysbert Japix, nei in skilderij fan Matthys Harings yn it Frysk Museum\nFoar de yntellektuele hegerein is, allyksa berne út 'e Renêssânse, ynearsten ek it nije sjenre fan brulloftsdicht bedoeld, yn Fryslân moai ier fertsjintwurdige fan ‘Woutir in Tialle’ (1609) en ‘Ansck in Houck’, twa folksaardige gearspraken dat yn folle ding inoars wjergea binne en beide op namme komme moatte te stean fan dûmny Johan van Hichtum (ca. 1560-1628). Sa't hja mei hjir en dêr noch in waas fan roomskens ferriede dat in âlde tradysje him samar net mei woartel en al útbanne liet, sa jouwe hja ek it bewiis dat it Frysk hjir yn 't foarste plak as in aardichheidsje foar de gelegenheid, as in ynstrumint, gaadlik yn in sfear fan nocht en wille, brûkt waard. Mei in dialooch dy't technysk wol flot ferrint en sels wolris ta toaniel útgroeit, litte beide teksten in breid te-bêd dûnsje sûnderdat de taal dêrby al te ûnfoech wurdt. De sankjes, ynlaske of op doeld, dogge fuort tinken oan de yn 1966 wer boppe wetter kommen alve Vredemanlietsjes (1602), dy't mei har frijmoedige ynslach in eigen taal sprekke oer de wol wat wifsinnige smaak fan it Ljouwerter kulturele fermidden út dy tiid. It binne 4- en 5-stimmige, fierders anonime, ‘fillanelle’ (folksaardige lietsjes), dy't op it repertoir stien hawwe fan it ferneamde Ljouwerter ‘Collegium Musicorum’, dêr't de yn 1588 fan Mechelen ynkommen Jaques Vredeman de Vries (1558/9-1621), toankeunstner en komponist, de besieljende lieder fan wie. Wizen fan him sil men ek fine yn 'e ‘Friesche Lusthof’ (1621) fan Jan Jansz. Starter (1593-1626), dy't dêr yn 'e sfear fan 'e ‘fillanelle’ allinne as Frysktalige fersen syn alderaardichst harderslietsje ‘Friesch Pastorel’ en ‘Gabbe’ (in ‘soldaten minne- en drincklied’) yn opnimme soe. Fierders kaam as tuskenspul yn ien fan syn toanielstikken noch de ‘Sotteclucht van een Advocaat ende een Boer’ foar, in Fryske fariant mei Ljouwerter ‘couleur locale’ fan wat yn ‘frjemde’ stikken as klucht-yn-lokaal-dialekt ynlaske waard om fan in pleatslike ‘clown’ (hjir de ‘Boer’) spile te wurden.\nDe twadderangs posysje fan it Frysk koe nea better tekene wurde. It feit dat it brûkt waard wie lykwols al wichtich, en dat it fan ynkommelingen as Vredeman en Starter brûkt waard noch folle wichtiger. De hegerein hie der aardichheid oan. Der wie in wikselwurking oer en wer. Ynfloed fan bûtenút koe it Frysk allinne mar te'n goede komme. Ofsjoen fan dy pear teksten hat Starter, mei syn romantyske persoanlikheid en syn strieljend foarbyld, dêrby folle mear jûn as nommen.\nUnder de bedriuwen wiene yn Europa, ek as útkomst fan 'e Renêssânse, yn it ramt fan 'e ferlykjende taalstúdzje wolris paternosters sammele. Nei't in part (yn losse wurden) fan in Fryske ‘Us Heit’ al te finen west hie yn in boek fan Gesner út Bazel (1555), waard de earste folsleine tekst opnommen yn in publikaasje fan Vulcanius te Leien (1597).\nTitelblêd fan de earste printinge fan de ‘Friesche Rymlerye’\nDêrfoaroer soe jierren letter (yn it Latyn) it brûken fan it Frysk noch ferdigene wurde fan immen as Petrus Sybrandts Baerdt (ca. 1590-1644), medikus en û.o. konrektor te Boalsert, ‘Vrund’ fan Starter en him foar 't neist yn beweechlikens en dertene libbenskeunst ek net wanlyk. Hy die dat yn 1640 yn syn útjefte fan ‘Friesche Boere Practica of Prognosticatie’, in lear fan it waar foar de boer, dy't, as fiere neifolging fan Vergilius syn ‘Georgica’, it Frysk altemets op in plan sette, dêr't it literêr sa heech suver nea stien hie. De tekst soe dan ek withoefaak op 'en nij printe wurde.\nYn 'e selde snuorje ferskynden twadde printingen fan ‘Woutir in Tialle’, ‘Ansck in Houck’ en de ‘Sotteclucht’, wylst boppedat Burmania's ‘Spreekwoorden’ it ljocht seach. Dy hommelse floed fan boekjes, wolris oantsjut as de Fryske Renêssânse (dêr't in konkurrinsjeslach ûnder útjouwers ek net frjemd oan wie) smiet yn 1640 boppedat de ‘Friesche Tjerne’ fan Gysbert Japix op, in brulloftsdicht, dat al it oare fuort yn 't skaad sette soe.\n‘...Dat ick 't fruchtber ney mey sjonge...’\n‘...ijn gloarje fen uwz âde Friez'ne tonge...’\nMei boppesteande, út har ferbân helle rigels (dy't tafalligerwize rymje) soe it wurk fan Gysbert Japix (1603-1666) fierhinne yn gearfetting oantsjut wurde kinne. Dizze skoalmaster-foarsjonger dy't nei in Wytmarsumer tiid wer yn syn bertestêd Boalsert telâne komme soe, hat yndied sa ‘songen’, dat men syn yn 1668 postúm ferskynde ‘Friesche Rymlerye’ suver wol foar in lietebondel trochgean litte koe. By de teksten wurde nammentlik sa faak wizen oanjûn, dat men jin dit wurk, dat ynwindich ek fan grutte muzikaliteit tsjûget, hast oars net as tsjin de eftergrûn fan in muzykmeitsjend en sjongend fermidden foarstelle kin. In rike keunstsinnige sfear wurdt oproppen, dêr't er ek wol eleminten fan yn 'e eigen famylje fine koe: Margaretha de Heer, skilderesse en dichteresse, wie in nicht fan him en de namme fan syn heit (as de ûntwerper) soe altiten ferbûn bliuwe oan it monumintale Boalserter Riedhûs.\nDat syn ‘sjongen’ neier oan te jaan is as ‘neisjongen’ mei yn dit gefal ferklearre wurde út de ynfloeden rûnom wei dy't, op eigen ûnneifolgbere trant ferarbeide, sa rynsk yn syn wurk yn alderhanne sjenre gearstreamden. It wie oan 'e iene kant in fuortbouwen op in folksaardige tradysje fan immen as konrektor Baardt (by wa't hy faaks yn 'e klasse sitten hat) en ien as dûmny Van Hichtum fan Nijlân (dy't hy miskien ek kend hat). Oan 'e oare kant wie it, yn folle grutter mjitte, it oaneigenjen en\nFers fan Gysbert Japix yn it hânskrift fan Franciscus Junius, yn de Bodleyaanske Bibleteek yn Oxford\nyn Fryske klanken omsetten fan de ynternasjonale lûden fan Renêssânse en Barok, direkt út klassike boarnen wei of troch tuskenfoarmen fan Hollânske dichters as Hooft en Huygens, Vondel, Roemer Visscher, Bredero en Spieghel, om inkelde fan 'e wichtichsten te neamen. Hy hat har wurken allegear kend; hy wie omraak op 'e hichte fan syn tiid. Mar wat him beweegd hat om, sûnder foargongers fan betsjutting en sûnder lyktinkende konfraters, op eigen manneboet foar it Frysk te kiezen, sil wol altyd in grut riedsel bliuwe. It moat in opbotsen west ha tsjin it wenstige en normale. Allinne troch him sprekt de Renêssânse op dat peil yn it Frysk. Hy bewiisde iens en foar altyd dat men ‘ney't libben Schilderjende’ it Frysk mei ‘lett'ren’ hiel wol ‘uwtbijldje’ koe.\nHy wie Fries en Europeaan, of leaver: in Fryske Europeaan, dy't it suverst song as it eigene gea en syn bewenners him ynspirearren, as hy yn syn rigels it Fryslân fan syn tiid sprekke litte koe, in Fryslân dat him hjoeddedei hiel oars uterje soe, as hy, de grutte grûnlizzer, der net altyd west hie om op werom te gripen en om de neiteam hieltyd op 'en nij te besieljen.\nNei in Wytmarsumertiid fan jongfeinte fleur en útlittenens moat hy letter in ridlik earnstich man wurden wêze. It komyske miskearret suver oan syn wurk, lyk as oan 'e oare ein trouwens ek it djip-tragyske (hoewol't swiere slaggen syn húshâlding net besparre bleauwen). Tusken dy beide poalen, liket it, dichte er ûnder it teken fan (langst nei) ‘Frede’ en (sykjen om) ‘Ljeafde’, waans fellere eroatyske kleuren njonkenlytsen tsjin stiller glânzgjende religieuze farven belies jaan moasten. Der is oer alle boegen wat fan 'e midsieuwen yn dizze grutte Fryske ‘nijljochter’ hingjen bleaun.\nWichtige dingen yn syn libben moatte west ha dat om redenen fan stúdzje de germanist Franciscus Junius him yn Boalsert opsocht (troch wa yn Oxford guon oars weirekke teksten en hânskriften bewarre bliuwe soene), en dat er freonskip ûnderhâlde koe mei de jierren jongere Simon Abbes Gabbema, skiedskriuwer fan Fryslân, in man dy't gâns ynfloed op him útoefene hat. De brieven dy't Gysbert oan him skreau, binne bewarre bleaun. Mei in mannich oersettingen út it Frânsk foarmje hja al it Frysk proaza dat wy fan syn hân kenne.\nDe 25 brieven, de iennichste Fryske út 'e hiele 17de ieu, rinne, neffens wat datearre is, fan 1654 oant yn 1661 op. Hja binne foaral fan belang om't hja ynhâldlik (bygelyks troch boeketitels te neamen) it literêr klimaat mei tekenje, en wat de foarm oangiet in skriuw-technyk beljochtsje, dy't foar dit sjenre (it iennichste Aldfryske dat fuortset waard) nei in brek fan jierren, as typysk wat fan de Renêssânse, fannijs ‘útfûn’ wurde moast. It stiet net yn 'e kiif dat dat de gearstaller folslein slagge is. Hoe't hy ambachtlik te wurk gie, kin fierwei bêst oanskôglik makke wurde oan 'e hân fan syn proaza-oersettingen út it Frânsk. It binne earst it fragmint út in ûnbekende mytologyske roman (‘Paris ferlittende Enone’) en in fragmintsgewize gearfette hardersroman (‘Historje fen Dorilis en Cleonice’) - beide minder nijsgjirrich om 'e romantyske ynhâld (al sizze se hiel wat oer de smaak fan dy tiid) as krekt om de ferantwurde taalhantearring, respektivelik trant fan oersetten, dy't hjir (yn in ier stadium fan syn libben?) yn alle klearens iepenbiere waard. In sterk oanfielen fan 'e mooglikheden fan taal, oant yn de fynste ûnderskiedingen, waard hjir al sichtber makke. Yn riper foarm noch soe dit te sjen wêze\noan it filosofysk ‘essay’ mei de titel ‘Yen suwnerlinge forhânlinge fen it libben in fenne deade’, in oersetting út letter tiid, doe't it probleem fan libjen en ferstjerren dichters eigen húshâlding net ûnberuorre litten hie en hy emosjoneel tige sterk by de tekst betrutsen wie. It masterskip oer de taal wurdt hjir dúdlik makke yn in ferrykjend opgnissen fan it foarbyld troch skilderjende synonimen ta te foegjen of troch se fyn-ûnderskiedend ta te passen, wêrtroch de tekst konkreter en de styl oanskôgliker makke waard. Dêr lit de dichter boppedat de klank fan 'e wurden in grutte rol by spylje. Stêfrym en assonânsje wurde (soms feriene) ynfierd. Dy allesoerhearskjende driuw nei klearens en konkretens liedt ek ta fer-‘frysk’-ingen as: ‘stinse aef haege wier’ (montagne), ‘goaldne Friesche Ryders’ (escus), ‘wetten en kearren’ (lois), foarbylden dêr't it útwreidzjend ferklearjen ek al wat út blykt. Wa't ‘plaisirs’, al nei 't ferbân, oersette kin mei in ferskaat oan wurden as: ‘formeitsen’, ‘nochten’, ‘bejearten’, ‘willen’, ‘forblijingen’ en ‘lustluwckjende nochlyckheiten’ en slach op slach nei it tekenjende wurd taast sa as nei ‘reckhalzjet’ (aspire), ‘ljeaschoddjen’ (tremblement), ‘festneile’ (attaché), ‘langschoncke migge’ (mouche) en ‘ien kroane...fen heagetuwcken in stycklen frissle’ (une coeronne...d'espines), dy man mei in wier keunstner neamd wurde, in keunstner fan it wurd, op wa't alle Nijfrysk proaza weromfierd wurde moat: hy lei it fûnemint.\nGysbert Japix syn ‘Friesche Rymlerye’ is yn trije dielen ‘forschaet’, in yndieling dy't net allinne yn rûge halen nei ynhâld ûnderskiedt, mar sekuerder noch nei de trant fan dichtsjen. De folchoarder, rûchwei ien fan leafdeslieten, leardichten en godstsjinstige poëzij, komt sawat oerien mei de ûntjouwing dy't de dichter meimeitsje soe fan folkssjonger nei Renêssânse-keunstner nei Barok-stilist.\nIt foarste part, ‘Ljeafd in Bortlycke mingeldeuntjes’, befettet, neist eroatyske leafdeslyryk, mingelwurk en, neist oarspronklike dichtstikken, neifolgingen nei klassike en Hollânske skriuwers. It set oerdiedich ryk yn mei de al neamde ‘Friesche Tjerne’ in monolooch, fol klanksymbolyk en kleur, út 'e mûle fan in boer dy't op de brulloft fan syn lânhearre sa syn lokwinsk útsprekt en neitiid as er al frijwat oansketten is, sjongend op hûs yn giet mei in ridlik belearend sankje oer de seine fan in goed taret houlik. De taspraak wurdt ûnderbrutsen fan in ritmysk-beweechlike en sterk-byldzjende barsang oer ôfwar en tajaan by 't frijen, dêr't de knap-skreaune gearspraak tusken de tsierende ‘Sjolle Kreamer in Tetke’ (ek al sjongt Sjolle noch sa'n moai leafdesliet) in soarte fan tsjinhinger fan neamd wurde mei. De hardersromantyk yn dit diel, doe grif mear yn 'e swang as no, wurdt oerskade fan it aardich-ferheljende ‘Kipedo, Reauwe-bjuester’, dat op syn bar lang net út kin tsjin it gâns boartliker, natuerliker en suver minsklik ferrinnende ‘Muwzeboost’ (Mûzehoulik), dat as sirkelfertelling mei syn soarte-by-soarte moraal op in oerâld motyf weromgiet. Yn ‘Wobbelke’ sjongt in Fryske frijer syn leafde út yn in byldspraak dy't fan 'e Renêssânse is, mar dy't sa goed as teloar giet yn 'e swier oerhearskjende folksaardigens fan weagjend ritme en bliere spontanens. It yn Oxford bewarre hânskrift bewiist hoe't de dichter dit fers behoffene hat en beslipe, ear't de tekst him alhiel nei 't sin wie.\nYn it twadde part ‘Gemiene oef Huwzmannepetear, in ore Kâterye’, steane, oer (jimmer) aktuele fraachstikken, libbene gearspraken tusken persoanen dy't ûnder de bedriuwen neffens har praat omraak tekene\nwurde. Wylst yn ‘Nyschierige Jolle in Haytse-yem’ de kleau tusken generaasjes spilet, tusken opljeppen jeugd dy't him úttjirgje wol en âlderdom dy't dat (wol mei begryp oars) mei in religieus neigeset delbêdet, is it probleem yn ‘Reamer in Sape’, dat lêstneamde it yn syn lân langer net bankje kin en om utens wol, dêr't de oare dan tsjin ynleit dat men it kwea altyd meitôget, wêr't men ek giet en sadwaande better by jinsels begjinne kin. As preludium hat dit petear it leaflik-rustike ‘Wol-komm’ freugde fenne Wrâd’, dat nei ieuwen noch altyd te sjongen is. Yn it ‘Tijd-kirtige Petear Lanze wey, twissche Egge, Wyneringh in Goadsfrjuen’ is it Egge, de boer, dy't de stêd mei syn foarsjenningen ferkiest, wylst dêrfoaroer Wyneringh it plattelân heger stelt, dêryn byfallen fan Goadsfrjuen, in man fan 'e wrâld, dy't as in soarte skiedsrjochter fungearret (en as sadanich in typyske Renêssânse-figuer is). De dialoochfoarm is net te finen yn ‘Tjesck-moars Se-aengste’, lykwols àl it doe grif aktuele konflikt tusken hiemfêstens en útflechtigens, hjir mear yn it besûnder tusken libben te lân en 't avontoer fan oarlogjen te see, dêr't as aspirant-marinier de jonge Wif slim begien op is, soks wakker tsjin 't sin fan beppe Tjesck (Nijfrysk: Tsjoar!), dy't har dêr yn in taal ryk oan bylden en klanken belearend en fermoanjend oer útsprekt. Lyk as hja hold de dichter it sels ek mei de frede, dat hy sjongt by it ynnimmen fan 'e stêd Hulst yn syn ‘Lân-geane’ syn ‘Friesche freugde’ dêroer út, yn de skildereftichste bylden bytiden, dy't technysk wer foarbydichte wurde soene fan it op hege jierren op bestel levere ‘Op 't Hoars-hoffjen fen Jieffer Sibilla fen Jongstal’, in fers, dat wat ritmyk en muzikaliteit oangiet op 'e grins fan it berikbere balânsearret (wat fan de dêrby te oerdiedich en keunstmjittich oandwaande ‘Tohaecke’ namste markanter aksintuearre wurdt).\nIt tredde (Efterste) part, ‘Hymmelsch Harp-luwd. Dat is to sizzen, ytlycke fen Davids Psalmen’ set yn mei ‘Friesche Herder’, mei wa't in jierrich en leauwich man bedoeld wurdt, in soarte fan ideale persoanlikheid, in ‘Goadsfrjuen’ wa't de psalmoersettingen yn 'e mûle lein wurde sille. Dy oersettingen, dêr't yn 't foarôfgeande yn inkelde religieuze fersen altemets al op foarútrûn waard, binne foaral twa dingen mei mank: ien fan yndieling en ien fan styl. Ut 'e briefwiksel mei Gabbema docht bliken, dat de dichter oan him, behalven in ‘besletten wirck’ ek nochris yn seksternen in tal fan fyftich ‘Psalmen in Lof-Sangen’ tastjoerd hat, op grûn wêrfan dit tredde part him yn twaen ûnderferdiele lit. Dat foarste ûnderdiel, it besletten wurk (ek wol de ‘Friesche Herder’ neamd) is ta in trochrinnende ienheid gearsmeid en ferbyldet mei syn tsien psalmen en twa gesangen, mei syn weeklacht oan 't begjin en syn jubel oan 'e ein (yn neifolging fan oare dichters) faaks wat neffens de Heidelberger Katechismus de kristlike leare foar de minske ynhold. Letter soe, om 'e ‘Free-Bea’ hinne, dy leare dan as in kwestje fan oarloch en frede projektearre wêze op 'e mienskip.\nTusken psalmen yn floeiende foarmen sitte oaren mei op it each en foar it ear hompende wurdkeppelingen, dêr't in feroaring yn styl út blykt, dy't him ek yn nijbehoffene âlder wurk foardocht en sadwaande as in ripere ûntjouwing by de dichter sjoen wurde moat. Dat stylferskeel is de meast útienrinnende útlis oan jûn. Der is tocht oan ynfloed fan Gabbema, of oan in krisis yn dichters bestean. It is útlein as in ierde-ûntflechtsjend stribjen nei de himel, as in spanning tusken fleis en geast, in striid tusken wêzen en ropping. It is ek wol yn ferbân brocht mei it op hiele noaten sjongen yn 'e tsjerke, mei as resultaat in ‘oargel-muzyk’ yn wurden. Yn alle gefal is it\nbegjinsel fan 'e stylferoaring (fan 'e dichter sels ‘op-snolckjen’ neamd) in algemien ferskynsel, dat ferbân hâldt mei it oergean fan 'e Renêssânse yn 'e Barok, in wurd dat neffens it Spaanske ‘barrucco’ yn oarsprong in wan-foarmige pearel betsjut en yn 't Italiaanske ‘barroco’ de betsjutting krige fan drôchreden en útwrydske ôfwiking. Utere him dat by guon dichters yn in oerladenens fan bylden, by Gysbert Japix yn in oerfloedigens fan wurdmuzyk. By him moat dat foar 't neist útlein wurde as in eksperimint mei taal oant de uterste grinzen fan it mooglike om sa as iennichste Fryske dichter fan syn tiid (en dêrom namste ferheftiger) de folweardigens fan it Frysk te bewizen. In ferbân mei de bloeiende Embleem-literatuer fan dy dagen is dêrby net útsletten. Wat dêr yn 'e oarsprong in ta ienheid omraande kombinaasje fan plaatsje, motto en fers wie, soe yn religieuze sin in útwreiding krije yn 'e foarm fan in gearfloeien, fer'wurd'-e yn klanken, fan hillige geast en minsklike siele, in opgean fan 'e minsklike geast yn ‘leafde’. Sa besjoen soe it iennichste ‘praatsje-by-plaatsje’ gedicht dat wy fan Gysbert Japix kenne (‘Lyltsen paeyde Poppe’ in pea') mei de slotrigels:\n't Is klear jou-leas-nimmend'-jaen.\nDock jaen jou-nimt hert in sinnen.\nbêst in foech oankundiging fan de aloan mear konsintrearre ferswierring wêze kinne.\nHoe't dat ek wêze mei, ûnder de pearels skûlet ek de folsleinste dy't men jin tinke kin: ‘Nacht-rest-bejerte, aef Juwn-bede’ in fers dat mei syn dûnkere lûden, wol mei sellotoanen ferlike, neat minder as in ‘sielsferklanking’ neamd is, in muzykstik yn taal. Gysbert Japix syn eigen motto fan ‘Sljuecht in Rjuecht’ is mei dit fers net mear yn oerienstimming te bringen. De útspraak fan in tiidgenoat ‘Syn grutte namme nea in uwz gehuwgnis steart’ namste better.\nDe tiid yn Fryslân nei Gysbert Japix soe lykje op 'e jierren dy't oan him foarôfgiene. Sadwaande is de Boalserter dichter wolris in ‘berch yn in leechlân’ neamd, in springfloed tusken twa êben, wêrfan de lêste trouwens in ynternasjonale fersprieding hie. Oer hiele Europa hie nei de aksje fan 'e Renêssânse, foaral as reaksje op de singuliere útwaaksen dêrfan yn 'e Barok, in retraksje syn beslach krigen, in fannijs weromlûken op 'e âlde stellingen fan it klassike foarbyld. Dat ferskynsel, meast mei it wurd ‘Klassisisme’ beneamd, droech in kearn fan spanningen yn him mei, om't it yn 'e grûn tsjinakseljen wie. De klassike styl, dat in saak wie fan logika, dúdlikens en oarder, moast no it liedende begjinsel wêze yn in tiidrek dat de bluisterige kant neist wie. Yn 'e praktyk soe dat mear hâlding betsjutte as werklikheid, mear opjefte wêze as útkomst. Mar it near waard dêrmei op 'e keunst lein. Dat hie syn útwurking likefolle op 'e styl fan 'e skriuwer as op syn geast: de emosjonele utering tsjinne it as tsjingif. Ynstee fan yn ynderlik neifolgjen, ûntaarde it wat langer wat mear yn uterlik neidwaan. En de tiid wie der neffens. Opskipe mei in erfskip oan wolfeart, dêr't net in hân foar útstutsen wie, folge fan in ekonomyske delgong, tarde in hiele generaasje op it ferline, wat him geastlik en seedlik as yntarren opponearje soe. Wie it libben oan 'e iene kant ûndichterlik wurden, oan 'e oare kant waard it hieltiid sterker fan it ferstanlike behearske. It hiele libben moast krekt as de swiertekrêft oan 'e hân fan wetten logysk ferklearre wurde kinne. De flecht fan 'e ferbylding wie langer gjin plak mear foar, likemin as foar it\nbyleauwe. Sa waard de godstsjinst in lear fan deugden en de literatuer in nuttige les foar it libben.\nWat tsjin dizze eftergrûn yn it Frysk ta ús komt, hat earst net folle te betsjutten. Mar in inkelde namme is de muoite fan it neamen wurdich. De earste frou fan wa't wy witte dat hja ûnder oaren wat oan Frysk die, hat Titia Brongersma (ca. 1660 - ca. 1700) west. Fan har hân ferskynde yn 1686 ‘De Bron-Swaan’, in bondel mei Frânske, Nederlânske en fjouwer Fryske teksten, wêrfan't by trije Frânske wizen oanjûn steane en (foar in brulloft ornearre?) twa ‘T'Samen’-spraken binne. Tusken de oerhearskjend arkadyske lânskippen mei hardersfolk leit der wat fan in primitive tsjoen oer dizze brokstikjes Frysk libben. Datselde jiers liet ds. Vitus Ringers (1660-1725) alhiel yn 'e trant fan 'e tiid syn ‘Stichtelijk Sang-priëel’ útjaan, wêryn't dizze Riedster dûmny ûnder oaren yn 'e pleit gie foar it Frysk as tsjerklike taal en dêrby as ‘bewiis-materiaal’ trije Fryske psalmen opnaam, dy't mei har ienfâldige wurdkar in goede yndruk neilitte. In tredden dy't neamd wurde moat is Johannes Hilarides (1648-1725), in klassikus, waans namme moai wis ferbûn wurde moat oan in ‘Friesche Boere’ en in ‘Hijnlepre Sémans’-almenak, in Frysktalich sjenre dat yn 'e santiger jierren efkes danich yn 'e swang west hawwe moat, mar dêr't net it measte fan oerlevere is. Men kin net sizze dat Hilarides, fûleindich taalstrider mei ek in each foar de dialekten (hy levere der priuwkes fan) yn it stokramt fan 'e tiid rûn hat. Allinne dêrom is it al spitich dat der net mear Frysk wurk út syn hannen kommen is. Of it moat wêze (wat guon miene) dat hy wat te meitsjen hân hat mei ‘Waatze Gribberts Bruyloft’ (1701), in út it Platdútsk\nTitelblêd fan Jan Althuysen syn psalmberiming, 1755\nyn geef Frysk oersette klucht, dy't te sjen oan syn sân werprintingen net allinne de oersetter in soad wille jûn hat. Mei syn brike ferlikingen en foaral syn wat botte eroatyske frijmoedigens is dizze klucht fierders net iens sa slim stridich mei de sfear fan in inkeld album-ferske út earder tiid, noch mei útspraken yn guon fan de yn tsientallen oerlevere brullofts- en promoasjefersen. Dat wiene sjenres dy't nei de ieuwiksel yn waaksende tallen beoefene waarden by de hegerein, dêr't foar de folsleinens dat fan ‘brieven-mei-geheimtaal’ noch oan tafoege wurde kin, foaral beoefene yn 'e jierren 1708 en 1712. (Doe setten yn de Spaanske Suksesje-oarloch de evenredige Sicco van Goslinga en de domdryste Frederik (Frits) van Grovestins út Frankryk wei tusken it Frânsk fan har brieven heimige\nboadskippen yn it Frysk, neffens Frits: ‘omdat nimmins fries lesse ken’).\nDêrfoaroer waard fan Jan Thomas, menniste-preker op it Fean yn 1716 wer in Fryske psalm printe, in lyts skeakeltsje tusken Gysbert Japix en de man dy't no mei eare neamd wurde moat: Jan Althuysen (1715-1763), dy't as ‘jinwurdich Pastoor op dy Lytze Jouwer’ tegearre mei syn heit Simen Althuysen (? - nei 1757) yn 1755 in twadde ‘Friesche Rymlerye’ útjoech, it earste part mei gelegenheidsgedichten en mingelfersen (wêrûnder fjirtjin fan syn heit), it oarde part mei 150 psalmen ‘fin David’, dêr't dy fan Gysbert Japix yn oernommen en mei eigen bewurkingen oanfolle wiene. Yn Fryske bewurdingen (sûnt de Herfoarming de earste Fryske fan offisjeel-tsjerklike kant) soe goedkarring oan dizze bondel jûn wurde, dy't op himsels fierders mear it wurk hjitte moat fan in skriuwer yn it Frysk as dat fan in Frysk dichter fan wat gehalte. Folle wichtiger as it wurk wie hjir lykwols de died: in tsjinset fan komsa tsjin it algemien leechlizzen en fertutearzgjen fan it Frysk.\nDe tried folgjend, komt men by Durk Lenige (1722-1798) út, dy't net allinne psalmen, mar ek hiel wat (bûten ien Dútske) fan Hollânske tiidgenoaten oerset hat, fan wa't er him ek tige beynfloedzje liet. Dizze sakeman wie yn Makkum de siel fan it dichtgenoatskip ‘Keunst Kweekt het menschelijk Geluk’, in fermidden fan mennisten mei in aparte helleensk keunstsinnige sfear, dy't him sawol yn it Hollânsk as yn it Frysk (Makkumers) uterje koe. Syn wurk, allegear út 'e twadde helte fan syn libben, falt wakkere ûngelikens út, mar wjerspegelet in eigen tiid fan boargerlike selsfoldienens, mei oan 'e iene kant ta ‘manear’ fersliten arkadyske bylden en oan 'e oare kant altemets dochs ek in ûntweitsjend gefoel foar de natoer om him hinne. Dizze earste poëzij-oersetter út 'e 18de ieu brûkte yn it Frysk ek foar 't earst it sonnet. Faaks wie er noch it natuerlikst as er yn syn fersen syn ierferstoarne, bejeftige dochter Cynthia (1755-1780) betocht (dy't ek in pear Fryske teksten neilitten hie).\nFan ‘Waatze Gribberts’ rint in ûnderweis slim ferkleurjende tried nei in oare hoeke fan Fryslân, dêr't ‘It libben fen Aagtje Ysbrants’ (1779) yn in natuerlike petearfoarm, yn alle wiidweidigens en libbenens, beskreaun waard fan Eelke Meinerts (1732-1810), sûnt 1761 boer te Lytsewâld en letter te Kollum. By him hie benammen it belearende doel foaropstien, wat ek wol syn útwurking op 'e tekst hân hat: wat mear moraal der yn bebakt sit, wat minder it stik literêr te fertarren is. Dochs riist út de stream fan wurden in Aagtje op, dy't (lyk as Gysbert's Tjerne) libbensliif foar ús komt te stean, as in ûnnoazel, kweasprekkend, nijshongerich minske, dat der de nuverste tinkbylden op nei hâlde koe. De skriuwer, Oranje-man en freon fan 'e adel, hat ek sa'n tsien wat nuete gelegenheidsfersen op syn namme brocht. It is noch net wis oft de ek ridlik brave ‘Burkery’ (1774), mei syn rymjende petearen, ek oan him taskreaun wurde moat. Yn alle gefal is dêr de hân yn te fernimmen (as bewurker?) fan Feike Hiddes van der Ploeg (1736-1790), mennistedûmny te Dokkum, dy't mei wissichheid trije oare stikken yn wat lichter trant op syn namme ha moat: ‘De Tankbre Boere Zoon’ (nei it Dútsk) en ‘De reis fen Mayke Jakkelis’ (beide fan 1778) en ‘It Jonge Lieuws Boosk’ (1780), petearen dy't gâns realistysker en boartliker fan opset binne, hoewol't ek hjir de humor gauris noch fan oars-praters komme moat. It grutte ferskeel is lykwols, dat it ‘kromme’ praat no net it Frysk is, mar it Hylper dialekt, en dat de ‘clown’ hjir net in Fryske boer is, mar in heal-Dútsk pratende Joad. Van der Ploeg hat\nek de skriuwer west fan inkelde gearspraken, fan fersen (wêrûnder twa nei it Dútsk) en fan lieten (mei ferfryske wize-oantsjutting), allegear wurk dat er (as breaskriuwer doe) kwyt koe yn in nije en hommelse floed oan almenakken om 1780 hinne. Dat wurk, wolris as ‘populêr’ oantsjut, moat der wakker ynfallen wêze. De skriuwer wie op 't Fryske literêre mêd dan ek de oarspronklikste en bizichste geast fan syn tiid.\nUnder de bedriuwen wie Everwinus Wassenbergh (1742-1826), yn syn jonge jierren as Evert Abrams skriuwer fan Fryske gelegenheidsfersen, professor wurden yn Frjentsjer. Syn stúdzjes oer Fryske nammen en sprekwurden (1774) en syn kolleezjes oer Gysbert Japix soene de grûn mei tariede en it klimaat mei skeppe foar in fannijs opbloeien fan de Fryske literatuer.\nIt hear oersjend, moat men sizze dat de Herfoarming, lyk as yn oare lannen wol, yn Fryslân de folkstaal net op in heger plan heve hat, teminsten net yn it literêre. Mei fanwege ynfloeden om utens wei (Vredeman\nHânskrift fan Durk Lenige, optekene yn syn eksimplaar fan Gysberts ‘Rymlerye’ (FLMD)\nNeffens de advertinsje: ‘Dit is ien seldzem Almanak’ (1778), mei wurk fan Feike van der Ploeg\nen Starter) koe in artistike sfear ûntstean, dêr't in dichter as Gysbert Japix him yn ûntjaan koe, al sil it altyd wol in fraach bliuwe wat him krekt dreaun hat om, stridich mei de wizânsje fan syn fermidden, foar it Frysk te kiezen.\nFan in streaming as it Klassisisme kin net sein wurde dat it Frysk besef dêrtroch befoardere is. Folle earder wie it tsjindiel it gefal, wat te sjen is oan in klucht as ‘Waatze Gribberts Bruyloft’, wêryn it Frysk oan net al te foarnaam fermeits ûnder de hegerein tsjinstber makke waard.\nDe ‘Rymlerye’ fan 'e Althuysens is dêrfoaroer in monumint, mear fan symboalyske as literêre wearde. Letter soene, mear noch as Meinerts dat die, Lenige en Van der Ploeg in persoanliker ynbring jaan. Hja setten beide oer nei de frijwat prekerige (mar ek wolris gutige) Dútsker Gellert (1715-1769), mar foegen bûten dy moralisearjende sfear genôch eigens ta, wat Wassenbergh, de wittenskiplike wei lâns, op in ôfstân teoretysk begeliede en fûndearje soe.\nFeike Hiddes van der Ploeg moat mear as wa ek as de literêre foargonger sjoen wurde fan dy oare Hidde-jonges (Halbertsma).\nover Carel Georg van Burmania\nover Johan van Hichtum\nover Reynier Bogerman\nover Titia Brongersma\nover Wiete Ringers\nover Kynke (Cynthia) Lenige


Definsje: gjin behoefte om leechfleanrûte yn gebrûk te nimmen | Omrop Fryslân\n04 feb 2020 - 11:42\nDefinsje hat op dit stuit gjin behoefte om de leechfleanrûte boppe Fryslân wer yn gebrûk te nimmen. Mar as der yn de takomst net mear yn it bûtenlân oefene wurde kin of as de drigingssituaasje tanimt, soe dy behoefte wol ûntstean kinne.\nDe leechfleanrûte oer it easten fan Fryslân mei al sûnt 2002 net mear brûkt wurde. Dat is fanwegen lûdsoerlêst en de lizzing fan it fleanfjild by Drachten. Fleantugen fan Definsje mochten dêr op 75 meter heech oefenflechten útfiere.\nFerslachjouwer Onno Falkena yn Den Haag\nNeffens in wurdfierder fan Definsje is gjin fergunning oanfrege foar de leechfleanrûte, mar hat der allinne ûndersyk west nei militêre fleanaktiviteiten. Dêr falle de leechfleanrûten ek ûnder. As Definsje yn de takomst eventueel wol in fergunning oanfreegje sil, dan wurdt dat yn oerlis mei de belutsen provinsjes en gemeenten dien.\nOer de opskuor dy't ûntstien is oer mooglike leechfleanrûten boppe Fryslân, seit Definsje dat de earder útlis ûngelokkich en prematuer is. Der waard yn in notysje skreaun dat de loftmacht de leechfleanrûte boppen Fryslân wer yn gebrûk nimme woe.


Enerzjybesparjende koppelklem is de net-dragende ferbiningsarmaturen, fral brûkt yn transmissielinen, distribúsjelinen en substasjonline systeem, splitsen en spylje in haadrol yn jumpers.\nTapasber foar aluminiumdraad, koperdraad, overhead isolearre tried, ACSR -draad, ensfh., Mar ek foar koperdraadpaar koperdraad, aluminiumdraad nei aluminiumdraad, koperdraad nei aluminiumlieders sokke oergong.\nParallel -Groove -klem kombineare kanaalferbining is fan tapassing op ferbining fan gewicht fan overhead aluminiumdraad en splitsing fan stieldraad. BTL-searje koper oergongs kombineare kanaalferbining is fan tapassing op de oergongsferbining fan koper fan tapassing op fertakke ferbining fan ferskate seksjes\nKabelstekker fan H -type\nWedge-type klem is geskikt foar net-stipe fuortsetting of fertakking fan overheadisolaasje aluminiumstrândraden as stielkern aluminiumstrengdraad, isolaasjedeksel en klem wurde tegearre brûkt. Foar isolaasje beskerming.\nD'r binne ferskate eksimplaren wêr't jo twongen binne om konduktors parallel oan elkoar te ynstallearjen. Ien fan har is as jo in twadde konduktor wolle ynstallearje yn in sletten lus. Sokke applikaasjes fereaskje dat jo in parallelle groveklem keapje.\nIn parallelle groefklem omfettet twa komponinten, it boppeste diel, en de ûnderkant. Se wurde byinoar lutsen om de klemkrêft út te oefenjen op 'e transmissieline. Dit kin in krêftline as in telekommunikaasjekabel wêze.\nDe groefklemmen binne makke fan swier aluminium dat sterk en resistint is foar ferskate foarmen fan gemyske en fysike skea. It aluminiummetaal biedt ek de oermjittige klemkracht dy't nedich is by it klemmen fan parallelle diriginten. It leveret ek wjerstân tsjin UV-stralen.\nDe parallelle groeflieders hawwe in 'presys fit' ûntwerp. Hjirmei kin it presys wurde klemd en de winske stipe oanbean. It ûntwerp lit de klem ek ferskate konduktorgrutte stypje. De parallelle groef biedt in platfoarm wêrop de konduktor sil rêste.\nDe groefkonnektor wurdt brûkt foar lagerleaze ferbining en offset fan aluminium strâne tried en aluminium strâne tried. It wurdt brûkt mei isolaasjedeksel om de draad te beskermjen en te isolearjen\nParallelle groefklemmen wurde fral brûkt foar it oerbringen fan stroom tusken de ûnderling ferbûn diriginten. Njonken dit haadgebiet fan tapassing wurde ek parallelle groefklemmen brûkt foar feiligenslussen en dêrom moatte se in foldwaande meganyske hâldfêst leverje.\nAs konduktors makke fan ferskate materialen moatte wurde oansletten, kin dit wurde dien mei it brûken fan bimetaal aluminium koper PG -klem. Yn bimetaal PG -klemmen binne de twa lichems makke fan aluminiumlegering mei hege sterkte, en om in koperen konduktor te strakke wurdt ien groef makke mei aluminiumlegering en laske troch hjit smeid bimetaal blêd. De bouten binne makke fan hurde stiel (8.8).


Taipei City Pingxi Sky Lantern Festival klear foar ynternasjonale reizgers wolkom\nThús » Lêste nijs artikels » Breaking Reisnijs » Taipei City Pingxi Sky Lantern Festival klear foar ynternasjonale reizgers wolkom\nBreaking International News • Breaking Taiwan News • Breaking Reisnijs • Kultuer • Gastfrijensyndustry • Nijs • Toerisme • Reisbestimmingsupdate • Travel Wire Nijs\nNij Taipei City Pingxi Sky Lantern Festival waard eartiids troch TripAdvisor útroppen ta "de meast oanrikkemandearre kulturele aktiviteit foar ynternasjonale reizgers yn Taiwan".\nDe organisator fan it barren, New Taipei City Government, sil dit jier op 'e nij de grutte loftlantearne-partij op 2/16 (sne.) En 2/19 (ti.) Jûn hâlde.\nElk jier wurdt it festival hâlden yn it distrikt Pingxi, stêd Nij Taipei, Taiwan, en is bekend om syn spektakulêre sêne fan hûnderten lantearnen dy't tagelyk opsteane. It is ek in must-visit reisaventoer foar in protte Japanske, Koreaanske, Jeropeeske en Amerikaanske toeristen.\nNeist meidwaan oan it festival en it belibjen fan 'e pleatslike loftlantearnekultuer, binne d'r ek rike toeristyske boarnen rûn it Pingxi-distrikt. Toeristen kinne de Pingxi / Shen'ao-line nimme - de Taiwan Railway om it hielendal te spyljen. Dahua, Shifen, Wanggu, Lingjiao, oant it lêste stasjon - Jingtong, elk stasjon dat it ûnderweis trochrint hat syn eigen skaaimerken.\nBenammen de spoarwegen binne tichtby de shophouses, tradisjonele stripstrjittehuzen en skildere ministasjon, dy't allegear in besite wurdich binne. Trouwens, yn 'e omkriten fan it Jingtong Railway Station is d'r in "Police Sky Lantern Pavilion", dat ien fan' e soarte is en in must-see attraksje yn Pingxi.


Fryslân: Grut-Fryslân? Gekkepraat! - FNP Fryslân\nFryslân: Grut-Fryslân? Gekkepraat!\nFNP tsjin oprispingen bestjoerlike skaalfergrutting\nSa no en dan ferskynt der in oprisping fan in bestjoerskundige, histoarikus, politikus of politike partij yn 'e krante om ús provinsje op te skalen nei Grut-Fryslân. Yn de ôfrûne wiken kaam D66 mei in nije fariant. Ferskate Friezen freegje har yntusken gauris ôf: "Wêr bliuwt de FNP?" Mar lit dúdlik wêze: "De FNP fynt it praten oer Grut-Fryslân, gekkepraat!"\nAnnigje Toering, FNP wurdfierder Algemien Bestjoerlike Saken\nBy sa'n útstel fan Grut-Fryslân binne it benammen de Hollanners (en Friezen mei in minderweardichheidskompleks) dy't sa'n fisioen de ‘djip-Friezen fan de FNP' yn 'e skuon skowe wolle. Der binne twa wichtige redenen wêrom't de FNP dit gekkepraat fynt. Yn 't foarste plak is it folslein gjin realiteit en praat oer it Fryslân fan sa'n 1000 jier ferlyn. De FNP bemuoit him mei it hjoeddeiske Fryslân, dat sa'n 500 jier bestiet. En yn it twadde plak moat de FNP neat ha fan, fan boppen ôf opleine weryndielingen en fúzjes. Soks moat fan ûnderen op út de befolking, dus ek fan de Grinslanners en West-Friezen, sels weikomme.\nSa wie de FNP poer oer it healwize plan fan it VVD/PvdA-Kabinet Rutte II om alle provinsjes op te heffen en op te skalen nei fiif lânsdielen. Fryslân soe dan mei Grinslân en Drinte opgean moatte yn it lânsdiel Noard, mei Grins as haadstêd. Nimmen wit wêrom, mar ja, dêr hawwe yn opdracht fan opfolgjende regearingen, tsien jier lang kommisjes oer gear west en dan blykt soks op in bepaald stuit ta ‘belied' ferheft te wurden. Hoewol't it Kabinet Rutte II, nei in soad protesten út benammen Fryslan en Brabân, yn april oanjûn hat dat provinsjes net ferplichte wurde ta opheffing en opskaling, giet dit kabinet yntusken gewoan troch mei it opskalen fan rykstsjinsten.\nFoarbylden binne de Plysje en Justysje dy't nei Grins oerbrocht binne en it Hôf nei Arnhim. Dêrmei wurdt ús provinsje hieltyd fierder útklaaid. Der skine noch inkele flekswurkplakken fan Justysje yn Ljouwert te bliuwen, mar dat binne ‘lege fleksplakken', want al it fêste personiel giet fuort. It gefolch dêrfan sil wêze dat advokatekantoaren har ek mear op Grins en Arnhim rjochtsje sille. Ta ús fernuvering gean oare ynstellingen ek gewoan troch mei fúsearjen en it oerpleatsen nei Grins.\nIt Kabinet Rutte II wol ek de regionale omroppen opheffe en ûnderbringe by de lanlike stjoerders yn Hilversum. Om dat foar te kommen binne de noardlike regionale omroppen mei it ûnsillige plan kaam de RONO yn Grins op 'e nij op te tugen. Mar Omrop Fryslân kin dochs net út Ljouwert wei?! In pear wiken ferlyn oppere sa'n bobo fan it folkssûnenslaboratoarium út Grins, dat hy it poerbêst funksjonearjende folkssûnenslab út Ljouwert oernimme wol. Dat mei it ‘kul-argumint' dat sa'n mega-laboratoarium djoerdere apparatuer oanskaffe kin en dan noch better wurkje soe. De praktyk fan alle mega-fúzjes hat ús al lang leard dat der dan mar trije saken tanimme: it salaris fan de direksje/ried fan bestjoer, de ôfstân tusken de top en de wurkflier, en de burokrasy.\nDat D66 no mei it útstel fan in Grut-Fryslân komt, hat fansels alles te krijen mei de kommende gemeenterieds- en provinsjale ferkiezings. Dizze Haachske filiaalpartij hat dêr fansels tastimming foar krigen om sa lokale en regionale partijen de wyn út de seilen te nimmen. Want sûnder grien ljocht út De Haach meie de filiaalpartijen net mei eigen stânpunten komme. It hinget der boppedat fanôf oft se wol of net (as gedoochpartner) yn in regear sitte. Foar de VVD jildt dat lykwols net; dy partij ha wy noch nea op in Frysk stânpunt betraapje kinnen. Doe't de PvdA-Fryslân derachter kaam dat Samsom sûnder it mandaat fan in partijkongres Fryslân oan Rutte ferkwânsele hie, woene se dat op 'e nij oankaarte. Mar de Haachske bazen makken yntusken dúdlik dat it kabinet de fúzje net oplizze soe. It CDA krige pas fan 't simmer yn 'e gaten dat it regearingsstânpunt feroare wie en makke doe hiel grutsk bekend dat alle CDA-ôfdielingen tsjin de opheffing fan de provinsjes wiene.\nWat soe der no barre wannear't yn de takomst de mearderheid fan de boargers fan Noard-Grinslân, West-Fryslân en de Noardeastpolder oanjouwe har graach by Fryslân oanslute te wollen? No, dan sille wy dat yn Fryslân yn goedwollende ôfwaging nimme moatte.\nUltsje Hosper, foarsitter FNP\nDit artikel is ek publisearre as Te Gast yn de Ljouwerter Krante fan 30 oktober 2013


Rebûlje hâldt oan by Frysk hynstestamboek, noch twa bestjoersleden stappe op | Omrop Fryslân\n06 nov 2020 - 21:36\nFiif wiken nei it opstappen fan de foarsitter, stappe no opnij twa bestjoersleden op fan it Koninklijk Friesch Paarden-Stamboek KFPS. Ien fan dy twa is de ferfanger fan de opstapte foarsitter. Der soe in ferskil fan ynsjoch wêze mei de lederied, oer de gearstalling fan de sjuery fan de hynstekeuring.\nGerald Pots wie pas fiif wiken foarsitter. Hy wie vice-foarsitter, doe't foarsitter Wiebe Wieling opstapte, fanwege in ferskil fan ynsjoch binnen it bestjoer oer de te folchjen koers. Wieling wie doe noch gjin jier foarsitter. It oare bestjoerslid dat no opstapt is, is Sieneke Mekkes. Sy wie algemien bestjoerslid.\nFuort neidat Wieling opstapte, waard op oantrúnjen fan de lederied fan it stamboek it bestjoer útwreide. Dat barde op in bûtengewoane ledefergadering. Der kamen trije nije bestjoersleden, en letter noch in nije ponghâlder.\nDe ekstra lederied wie útroppen nei oanlieding fan rebûlje oer de goedkarring fan de hynst Boet 516. Dy soe net foldwaan oan de strange easken fan it KFPS. It keuringssjuery stelde lykwols dat de hynst wol foldie oan de easken en karde him goed. Dat smiet in soad fragen op fan de leden.\nBestjoersleden waard ferwiten dat se dêr net goed oer kommunisearre hiene. Se soenen de goedkarringsrapporten te let publisearre ha. Om it fertrouwen werom te bringen is it bestjoer begjin oktober útwreide nei sân minsken.\nIt bestjoer wie freedtejûn net berikber foar kommentaar.\nFrysk hynder KFPS Wiebe Wieling rebûlje


Wêrom wurdt Bogota yn novimber de City of International Nightlife?\nThús » Lêste nijs artikels » Breaking Reisnijs » Wêrom wurdt Bogota yn novimber de City of International Nightlife?\nFerienings Nijs • Breaking Reisnijs • Kolombia Breaking News • Culinary • Gearkomst Industry News • gearkomsten • Nijs • Spanje Breaking News • Reisbestimmingsupdate • Travel Wire Nijs\nDe stêd Bogotá yn Kolombia sil op 5 novimber host wurde foar it 4thInternational Nightlife Congress en de 14th Golden Moon Awards tegearre mei Kolombia's ExpoBar Fair.\nDe stêd Bogotá yn Kolombia sil de 5 hostjethYnternasjonaal nachtliberskongres en de 4th Golden Moon Awards op 14 novimberth tegearre mei de ExpoBar Fair fan Kolombia. Ferline wike yn Ibiza, de presidint fan 'e International Nightlife Association (INA), José Luis Benítezand de presidint fan' e Nightlife Association of Colombia (ASOBARES), kaam Camilo Ospina akkoart mei te wurkjen. Lykas jo miskien witte, hâldt de INA in jierliks ynternasjonaal kongres en priisútrikking en hat besletten de edysje fan dit jier tegearre mei de 5 te fierenth edysje fan de ExpoBar Fair. ExpoBar is it wichtichste nachtlike entertainmentbarren fan Kolombia mei mear dan 3.000 dielnimmers ynklusyf fertsjintwurdigers fan 'e sektor, personiel, autoriteiten en sponsors.\nYn 'e niisneamde gearkomste tusken de twa fertsjintwurdigers waard de ynstjoering fan ASOBARES Kolombia (Kolombiaanske Nightlife Association) yn' e International Nightlife Association ek ôfpraat, fersterking fan 'e ynternasjonale feriening. Op it stuit hat de INA wrâldwide fertsjintwurdiging yn 8 lannen (Feriene Steaten, Spanje, Frankryk, Itaalje, Belgje, Feriene Arabyske Emiraten, Meksiko en Kolombia) en de kommende ynkorporaasjes fan Japan en Yndia, en tafoegje mear dan 13,000 ynstellingen. Ut namme fan 'e International Nightlife Association wolle wy ASOBARES Kolombia wolkom hjitte as in nij aktyf lid en tankje jo foar jo reewilligens en gastfrijens om de INA tagelyk ús ynternasjonale eveneminten te fieren op har jierlikse beurs.\nde 5th Ynternasjonaal nachtliberskongres sil omgean mei wichtige saken lykas feiligens, lûdsoerlêst, muzyktoerisme, kwaliteit en treflikens, allegear mei ynternasjonaal ferneamde sprekkers, dy't op har beurt gasten binne fan Expobar, de host fan alle eveneminten. It haadûnderwerp fan it Ynternasjonaal Kongres sil de "Triple Excellence in Nightlife" wêze, in trijefâldige kwaliteit ûnderskieding ferliend troch de INA oan dy lokaasjes en klups dy't foldogge oan in rige easken yn termen fan feiligens, akoestyk en kwaliteit fan tsjinst nei in sekuere ynspeksje , Dêrby moat opmurken wurde dat Bogotá, hosthaadstêd fan ús folgjende evenemint, de "Sello Seguro" hat útjûn, in standert iepenbiere sertifikaasje dy't wurdt útjûn troch de Stêd foar lokaasjes dy't oan fêststelde easken foldogge en sil wêze foar debat yn ús Ynternasjonaal Kongres.\nTidens de jûn fan novimber 14th , sil de International Nightlife Association de list frijlitte fan 'e "100 bêste klubs fan' e wrâld 2018", folge troch de offisjele ôfsluting fan 'e barrens fan Expobar, hoste troch ASOBARES en toeristyske autoriteiten fan Bogotá. De Kolombiaanske haadstêd sil de hub wêze fan 'e nachtlibensektor troch offisjeel de prestisjeuze list te onthullen fan' e wichtichste nachtclubs yn 'e wrâld, ynklusyf de "World's Best Club 2018", in posysje dy't op it stuit wurdt holden troch Ushuaïa Ibiza. Fanôf hjoed binne d'r kandidaten yn dizze prestizjeuze list yn totaal 195 clubs út 33 ferskate lannen. Nominaasjes binne op it stuit iepen oant 30 augustus, Foar no, de Feriene Steaten hawwe 34 nomineare klups, Spanje 26, Italië 15, de UK 14 en Brazylje mei respektivelik 7 kandidaten. Dit binne de lannen dy't op it stuit de measte kandidaten byinoar bringe yn har ûnderskate gebieten om de Golden Moon Award te heljen foar "The World's Best Club". Dizze 195 lokaasjes nominearje oant no ta út lannen sa farieare as Arabysk, Singapore, Sweden, Tsjechië, Ruslân, Malta, Japan, Argentynje, en koartlyn Kolombia ûnder oaren.\nDe stimmetoade foar de list bestiet út 70% fan 'e stimmen fan in profesjonele sjuery (gearstald út in groep professionals keppele oan 'e wrâld fan it nachtlibben en behearders fan drankmerken, direkteuren út' e wrâld fan toerisme en leden fan 'e Feriening) wylst 30% populêr is fia sosjale netwurken dy't op 14 septimber begjint te stimmenth, in stimming dy't iepen bliuwt oant 4 novimber, dat is oant 10 dagen foar it evenemint yn Bogotá, Kolombia.\nDe notearring yn dizze prestizjeuze list hat de tafoeging fan 'e muzikale programma's fan it pân yn' t jier, meardere aspekten as it oantal kliïnten, de feiligensmaatregels, de oanbeane VIP-tsjinsten, online boekingen, operasjonele goede praktiken, ûntfange erkenningen, akoestyske kwaliteit en ynset foar de Feriene Naasjes doelstellingen lykas respekt foar it miljeu, gelikens fan geslacht en arbeidsomstannichheden.\nNeffens Joaquim Boadas de Quintana, sekretaris-generaal fan 'e International Nightlife Association, "... fia dit evenemint wolle wy nachtlibben fan oer de heule wrâld befoarderje en motivearje om mei-inoar te konkurrearjen en in rang te krijen yn dizze prestisjeuze list en miskien sels liede, ynvestearje yn útstek yn alle aspekten, fasiliteiten, tsjinsten en feiligens maatregels dy't har konkurrearjend, oantrekliker en feiliger meitsje, wat wer resultearje sil yn foardielen foar brûkers en de reputaasje en prestiizje fan 'e sektor ferbetterje, dat is ús ultime doel ".


freed 10 april 2020\nBibleteek fan religieuze (PDF)\nWatch Mandela - In lange wei nei frijheid (2013)\nMohamed Dia lanset syn prepaidkaart Diacash Mastercard\nEten foar kanker (PDF)\nHoe't syn missy it libben kenne - Eckhart Tolle (Audio)\nMaksimalisearje jo potensjeel om eangst en soargen te oerwinnen - Joseph Murphy (Audio)\nDe Nag Hammadi Manuskripten (PDF)\nHoe kinne Bissap Juice te meitsjen?\nWittenskiplik bewiis dat bedoeling saak feroaret\nwolkom categorie PDF-boek\nDit boek is in boek foar allegearre dy't ynteressearre binne, direkt of yndirekt, yn kanker. Essensjeel, om't it miskien foar it earst ús de kâns jout ...\nYn 1945 waarden tafallich manuskripten út it begjin fan it kristendom fûn yn 'e lytse Egyptyske stêd Nag Hammadi. Mar sûnt dy tiid hat in swiere stilte bedutsen ...\nAnnie Besant biedt ús in stúdzje fan 'e ferskillende auto's wêrtroch de minske syn evolúsje trochgiet op' e ferskate planeten fan 'e manifestaasje (fysyk lichem, dûbele eterysk, astraal lichem, lichem ...\nAlexandre Moret (1868-1938) is in Frânske Egyptolooch, yntrodusearre oan Egyptology troch Victor Loret om 1889 hinne, hy komt yn Egypte oproppen troch de Antiquities Service om de katalogus fan ...\nDe chakra's binne de enerzjysintra fan it minsklik lichem dy't helpe om it funksjonearjen fan har te regeljen, fan 'e organen, nei it ymmúnsysteem en oan emoasjes. Gewoan binne der 7 chakra's ferdield ...\nIn protte skriuwers hawwe al ferklearre dat mar in pear machtige karakters absolute kontrôle oefenje oer alle wrâldeveneminten. Jan van Helsing konfronteart ús mei dizze bewearing; dêr wy ...\nJo hawwe ien fan 'e machtichste boeken yn' e wrâld. Dit boek iepenbiere it plan folge troch dejingen dy't in fortún hawwe makke. Jo sille him folgje nei ...\nLaétrile is offisjeel in unproven behanneling foar kanker. De auteur fan dit boek is in ûndersiker en in skriuwer, net in dokter. De feiten iepenbiere yn 'e siden ...\nDe eagen fan 'e minske binne makke yn' e ôfbylding fan it firmament. Yndied, de learling fan it each biedt in lykje op 'e sinne; de swarte as grize kleur dy't ...\nDe krêft fan it hjoeddeistige momint is wierskynlik ien fan 'e wichtichste boeken fan ús tiid. Syn ienfâldige mar djippe lear hat miljoenen minsken holpen yn ...\nDizze seis lêzingen waarden jûn op it haadkantoar fan Adyar, mei de bedoeling om de basisideeën fan 'e wiisheid gewoan te skitsen oan in yntellektueel publyk, dat noch net oplaat wie oer dizze opfettingen. Hjir ...\nHillige geometry liedt ús om de godlike oarder te ûntdekken yn ús realiteit. Wy kinne dizze folchoarder folgje fan it ûnsichtbere atoom oant de ûneinige wrâld fan stjerren. Ynformaasje is gewoan ...\nVolume VI beslacht de skiednis fan Afrika fan it begjin fan 'e 1880e iuw oant de oername fan Jeropeeske koloniale machten op it kontinint fan XNUMX. Nettsjinsteande ...


East-Dútske plysje siket Sorbysk pratende kollega’s | It Nijs\nEast-Dútske plysje siket Sorbysk pratende kollega’s\noktober 3, 2021 21:15\nFoto: plysje fan de dielsteat Saksen\n“Wy geane by it oannimmen fan nije plysjes mei sin nei de Sorben ta.” Dat seit Roland Wöller, de minister fan ynlânske saken fan de Dútske dielsteat Saksen. Wöller hat as wichtich doel fan syn belied steld dat folle mear plysjes de Sorbyske taal machtich binne. Dy wurdt praat yn de regio Lausitz.\nDat Wöller dy taak serieus nimt, is dúdlik yn it strjitbyld yn de Lausitz te sjen. Grutte posters roppe minsken yn de twa talen Sorbysk en Dútsk op om by de plysje te sollisitearjen. It Sorbysk stiet boppeoan.\nUnder Sorben wurdt faak sein dat se easkje moatte dat se yn it Sorbysk te wurd stien wurde as se troch de plysje oanhâlden wurde. Dat is in bitterswiete grap, want hoewol’t se dêr formeel it rjocht ta hawwe, wie it lang sa dat der amper in plysje te finen wie dy’t Sorbysk prate koe, sadat de Sorben úteinlik wol frijút gean soene.\nDat is oan it feroarjen. Yn de stêden Hoyerswerda en Bautzen is sels de haadkommissaris no Sorbysktalich. Dominik Dyrlich is haadkommissaris yn Hoyerswerda en seit: “Op ús buro kinne trije minsken Sorbysk mei de boargers prate. Twa oare kollega’s kinne de taal ridlik ferstean. It komt net sa faak foar dat minsken easkje dat se yn it Sorbysk oansprutsen wurde, mar foaral yn ‘e omkriten fan Wittichenau krij ik faak blide reäksjes as ik Sorbysk praat.”\nDe Dútsktalige kollega’s binne der wolris wat lêbich oer as der op it buro Sorbysk praat wurdt, seit Dyrlich, mar dat binne neffens him mear pleagerijen as echte ôfkarrende reaksjes.\nDe plysje yn Saksen wol de plysjemacht sterk útwreidzje. Der moatte yn de dielsteat de kommende jierren tûzen nije plysjes by komme, benammen op it plattelân. Yn de Sorbysktalige Lausitz wurdt dêrom yn twatalige kampanjes oproppen om de plysje-oplieding te folgjen.\nIt Sorbysk is in Slavyske taal dy’t fanâlds yn it easten fan Dútslân praat wurdt. Yn de Lausitz wurdt de taal troch sa’n tweintich- oant tritichtûzen minsken praat.\nDûtslân en Frankryk lûke de leie strak yn oanrin nei hjeldagen It sil heve: Brútstappers hawwe akkoarte mei EU Meie huzen yn Wales in oare namme krije? Ynternasjonale krityk op Spaansk taalbelied Set in hantekening foar “it behâld fan de eigenheid fan regio’s” Unesco wol stimpel ‘yn gefaar’ op Great Barrier Reef Australië Searje oer Greta Thunberg op telefyzje


Fabrikanten en leveransiers fan aluminium en aluminiumlegering | Sina fabryk fan aluminium en aluminiumlegering\nRotor fan grafyt\nGrafietrotor is gearstald út twa dielen: rotorstang en sproeier. It oerdrachtsysteem driuwt de grafytrotor om te draaien, en argon as stikstof wurdt yn 'e smelde metaal blaasd troch de rotorstang en mûlestik. De hege snelheid rotearjende grafytrotor ferspriedt it argon as stikstof dat de metaelsmelt ynkomt om in soad lytse bubbels te foarmjen, wêrtroch se ferspriede yn it floeibere metaal. Tagelyk befoarderet de draaiende rotor ek de diffúsje fan wetterstof en ynklúzjes yn 'e metaelsmelt, wêrtroch it kontakt makket mei de bubbels. Yn 'e melt absorbearje de bubbels de wetterstof yn' e melt, absorbearje de okside ynklúzjes, en wurde se út 'e melt oerflak nommen as de bubble opstiet, sadat de melt kin wurde suvere\nAluminiumlegearing is ien fan 'e meast brûkte non-ferro-strukturele materialen yn' e yndustry, en is in soad brûkt yn loftfeart, loftfeart, auto, skipsbou en gemyske yndustry.\nGrafietrotor is op it stuit in ideaal ûnderdiel foar luchtpomp, en de goede smeerprestaasjes is folle better dan dy fan gewoan smeermiddel. Grafyt is in materiaal foar miljeubeskerming, grafytrotor kin fersmoarging foar de ferwurke produkten foarkomme.\nOksydaasjebestindige grafytrotor foar ûntgassing fan aluminiumwetter


Van der Ham fraksjelieder CDA | Omrop Fryslân (advertinsje)\nVan der Ham fraksjelieder CDA 06 maaie 2003 - 00:00\nDe CDA-steatefraksje hat moandei Ad van der Ham keazen ta fraksjefoarsitter en polityk lieder. Frou Van Hall waard fise-foarsitter. Yn 'e fraksje wurdt it plak fan 'e CDA-deputearren Jan Ploeg en Piet Bijman ynnommen troch Teun Los en Ton Wallast. Yn it nije duale stelsel binne deputearren gjin lid mear fan 'e eigen fraksje yn 'e steaten. Los en Wallast wurde tiisdei ynsward as lid fan provinsjale steaten.


UPDATE: Ljouwert nimt revâns mei tredde deipriis by Wâldsein | Omrop Fryslân\nUPDATE: Ljouwert nimt revâns mei tredde deipriis by Wâldsein\n13 aug 2018 - 15:52\nIt skûtsje fan Ljouwert is by Wâldsein as earste oer de finish kaam. It is al de tredde kear dit kampioenskip dat Ljouwert de fluchste is. Yn de iepeningswedstriid by Grou wie Ljouwert al earste, en op de Langwarder Wielen ek. Op de finish makken de bemanningsleden dúdlik dat se it net iens binne mei in útspraak fan de sylried. Der wie net ien dy't joecheide.\nDe finish fan it skûtsjesilen by Wâldsein\nDe útspraak fan de sylried hat Ljouwert 14 punten opsmiten nei in oanfarring by Starum. Ljouwert wie yn heger berop gien, mar dat hat neat opsmiten. Nei ôfrin fan de wedstriid by Wâldsein wie skipper Willem Zwaga dêr noch woest oer. Hy hat in jurist ynskeakele, om út te finen oft der noch wat oan te dwaan is. "Ik bin it net iens mei de sjuery. En neffens my ha ik der mear ferstân fan as sy."\nDe winner fan it skûtsjesilen by Wâldsein\nLjouwert wie op it wetter by Wâldsein as earste by de boppeste tonne. It skûtsje fan Grou kaam dêr as twadde oan. Ljouwert sylde oer stjoerboard, Grou makke in opsjitter om de tonne te heljen. Wâldsein siet dêr deun achter, oer bakboard.\nIt waard in gribus. De skûtsjes rekken mekoar. Grou en Wâldsein knopen de reade protestflagge yn it want.\nWâldsein hat by dizze sitewaasje in protest yntsjinne tsjin Grou. Grou protestearret tsjin Drachten, en Drachten tsjin Grou.\nGribus by de boppeste tonne\nIt skûtsje fan Earnewâld kaam as twadde oer de finish. Wâldsein waard tredde. Pas neidat de sjuery alle protesten behannele hat, kin it klassemint opmakke wurde.\nNa behandeling van de protesten ziet de wedstrijduitslag van Woudsend er als volgt uit... Kijk voor het Klassement op onze website: #SKS18\n13 Augustus 2018 - 19:37\nWâldsein skûtsjesilen SKS\nGemeente Hearrenfean: "Swalkôffal hieltyd grutter probleem"\nFIDEO: Hurdfytsers yn BinckBank Tour ûnderweis fan It Hearrenfean nei Boalsert


Amelân: hoarekaferskaat nedich | Omrop Fryslân (advertinsje)\nAmelân: hoarekaferskaat nedich 14 aug 2012 - 11:22\nWethâlder Bakema Der moat allinnich romte wêze foar nije hoareka op It Amelân as dy wat taheakket oan it besteande oanbod of as besteande bedriuwen ophâlde. Dat fine B en W fan it eilân. Mear fan itselde is net winslik. Neffens wethâlder Bakema hat it stânpunt neat te krijen mei mooglike oerlêst. Besteande terrassen meie sels útwreidzje. Der kin ek noch wol mear saneamde ûndergeskikte hoareka bykomme, bygelyks in kofjehoekje yn in supermerk. De gemeenteried nimt oer twa wike in beslút oer de takomst fan de hoareka op it eilân.\nTakom moandei praat de riedskommisje oer de saak. Foar de ûndergeskikte hoareka moatte de ûndernimmers in spesjale proseduere trochrinne.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: It AmelânhoarekaWill BakemaView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 14-08Blombakken fan junk kocht 14-08Falske oanjefte mishanneling Besjoch ek...


Famke skopt plysjeman | Omrop Fryslân (advertinsje)\nFamke skopt plysjeman 04 nov 2012 - 14:06\nYn Ljouwert is sneontejûn in famke oanhâlden foar mishanneling fan in plysjeman. Dy hie der wat fan sein dat se yn 'e Doelestege tsjin de tichte rollûken fan in winkel oan stie te skoppen. It famke waard sa lilk dat se de plysjeman oant twa kear ta in skop joech. It 18-jierrige famke is fuortendaliks nei it plysjeburo ta brocht. Dêr sit se fêst foar fierder ûndersyk. De plysjeman hat oanjefte dien fan mishanneling.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: plysjemishannelingDoelestegeView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 04-11Geiten hâlde dún Skylge keal 04-11De Jonge by Hearrenfean wei Besjoch ek...


Dronryp-represaille - Wikipedy\nIt tinkteken boppe oan 'e wei, fuort njonken de brêge, wêrfan't de reling oan 'e lofterkant fan 'e foto begjint.\n3 De slachtoffers\n4 De rêding fan Gerard de Jong\n5 Reäksje fan 'e NBS\nSabotaazje[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nAs ûnderdiel fan 'e treinsabotaazje fernielde in gefjochtgroep út Dronryp, dy't behearde ta de Nederlânske Binnenlânske Striidkrêften (NBS) en ûnder lieding stie fan Broer Dijkstra, it spoar fan Harns nei Ljouwert. Op in nacht yn begjin april hellen se op 'e hichte fan 'e Boalserter Feart oer in ôfstân fan 75 meter de skroeven út 'e rails. Der ûntspoarde dy nacht gjin trein, mar dat barde 24 oeren letter wol, doe't op dat plak in lokomotyf fan 'e Wehrmacht mei 26 wagons fan it spoar rûn. Tsjin dy tiid wiene Dijkstra-en-dy al wer mei in oare sabotaazje-aksje oan 'e gong: se brochten springstof oan yn gatten dy't se groeven yn in mei klinkerts bestrjitte diel fan 'e strjitwei tusken Dronryp en Frjentsjer, oan 'e oare kant fan it doarp. Dêrmei blaasden se in grut gat yn 'e dyk dat de strjitwei foar (Dútsk) motorisearre ferkear foarearst ûnbegeanber makke.\nRepresaille[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nOp befel fan 'e Sicherheitsdienst (SD) yn Grins waarden op woansdei 11 april fjirtjin finzenen út it Burmaniahûs yn Ljouwert helle. Hja waarden yn in stikmannich auto's set en ûnder swiere bewekking fia de Nijstêd, de Frouwepoartsbrêge en de Harnzerstrjitwei de stêd út en nei Dronryp ta riden. Under de bewekkers wiene SD-ers, SS-ers, teminsten ien Lânwachter fan 'e NSB en fierders ferskate Rexisten (Waalske kollaborateurs dy't foar de opmars fan 'e Alliëarden nei it noarden flechte wiene).\nYn Dronryp stie de brêge oer wat doe noch de Harnzer Trekfeart wie (sûnt 1951 it Van Harinxmakanaal) al dagenlang iepen. By it kanaal moasten de Dútsers en harren trewanten halje-trawalje de auto's ferlitte en dekking sykje, om't der Britske jachtfleanmasines yn 'e loft wiene. De finzenen waarden lykwols twongen en bleau yn 'e auto's sitten. Hoewol't it gefaar wiek sûnder dat der wat barde, wie der frijwat panyk by de bewekkers ûntstien. Der waard besletten en bring de finzenen by de brêge ta de dea, sadat men gau-gau wer weromride koe nei Ljouwert. Oarspronklik hie it doel frijwol wis west om 'e finzenen by it fernielde spoar dea te sjitten, mar troch de iepensteande brêge koe út Dronryp wei it spoar net berikt wurde, dat ommers in kilometer of twa súdlik fan it kanaal rint, wylst de Dútske kolonne oan 'e noardkant fan it wetter stie.\nNei't de Britske fleantugen oerflein wiene, waarden acht finzenen út 'e auto's helle en ien foar ien by de stiennen triemmen del it talúd fan 'e brêge ôfstjoerd, nei de wâl fan 'e Harnzer Trekfeart. Dêr waarden se op it gers njonkeninoar opsteld, mei likernôch in meter tuskenromte. SD'ers en Rexisten stelden harsels op foar de finzenen oer, op likernôch fjouwer meter ôfstân. Fan 'e brêge ôf waard troch in Dútske ofsier in befel jûn. Dêrop waard ien salvo ôfjûn oer de hollen fan 'e finzenen hinne, daliks folge troch in twadde salvo dy't rjochte ôffjurre waard. Neffens eachtsjûge Jan Robben, in fjirtjinjierrige Rotterdamske hongerevakuee yn Dronryp, dy't de Dútske auto's troch it doarp nei de brêge ta folge wie en dêr in skûlplak fûn hie efter de pylders fan 'e brêge, dêr't er de hiele represaille wei sjen koe, besochten twa fan 'e acht mannen wer oerein te kommen. De Dútsers jagen dêrop alle acht mei de revolver noch in kûgel troch de holle.\nDêrnei moasten de seis oare finzenen ek by it trepke del. Doe't se seagen wat harren te wachtsjen stie, fregen se oft se in bryfke skriuwe mochten foar harren âlden, mar dat fersyk waard troch de Dútsers fuorthúnd. Hja waarden krekt-en-gelyk opsteld as de earste groep, en op deselde wize mei twa salvo's delmeand: ien oer harren hollen hinne en ien rekke. Doe't der krekt op dat stuit wer it lûd fan Britske fleanmasines yn 'e loft klonk, waarden de Dútsers en harren trewanten hastich om fuort. Der waard flechtich kontrolearre oft de delsketten manlju dea wiene en doe klommen se gau wer yn 'e auto's en stoden it doarp troch om werom nei Ljouwert. Sadree't de Dútsers fuort wiene, draafde der in arbeider fan it Koöperatyf Suvelfabryk De Volharding, dat fuort by de brêge oan 'e noardkant fan it kanaal en de westkant fan 'e wei stie, nei it plak fan 'e moard, en stelde fêst dat ien fan 'e slachtoffers, Gerard de Jong út Ljouwert, noch libbe.\nDe slachtoffers[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nIt monumint foar de slachtoffers fan 'e represaille by de wâl fan it Van Harinxmakanaal, njonken it talúd fan 'e brêge.\nDe oare trettjin slachtoffers wiene de folgjende mannen.\nJohannes Nieuwland: 38 jier, sjauffeur te Ljouwert, troud, fiif bern, sûnt novimber 1944 aktyf yn it ferset; naam diel oan 'e ferneamde oerfal op it Hûs fan Bewar yn Ljouwert, op 8 desimber 1944.\nHendrik Joze Spoelstra: 29 jier, winkelbetsjinde en smidsfeint te Ljouwert, te wurk steld yn Drinte, mar weromglûpt nei Ljouwert en dêr oppakt; net by it ferset belutsen.\nDouwe Tuinstra: 26 jier, grûnwurker, berne yn Parregea, mar hast syn hiele libben wenjend by syn pleechâlden yn Foarburch (Súd-Hollân); doek ûnder yn Fryslân doe't er oproppen waard foar de Arbeitseinsatz, earst yn Parregea en letter yn Ljouwert, dêr't er opnommen waard yn it ferset.\nEgbert Mark Wierda: ropnamme Mark, 26 jier, studearre oan 'e Technyske Hegeskoalle Delft, mar briek dy stúdzje ôf om in teologyske oplieding te folgjen oan 'e Frije Universiteit yn Amsterdam; al ier by it ferset yn syn berteplak Ljouwert belutsen; hy levere û.m. de plattegrûnen foar de oerfal op it Hûs fan Bewarring; waard yn finzenskip slim troch de Dútsers tramtearre mar briek net.\nKlaas Jan Wypcke Wierda: 24 jier, jongere broer fan Mark, studint te Ljouwert en as ferfalsker fan û.m. persoansbewizen aktyf yn it ferset.\nHyltje Wierda, 20 jier, jongere broer fan Mark en Klaas, studint te Ljouwert en yn it ferset aktyf as fersprieder fan yllegale lektuer en besoarger fan ferfalske dokuminten op ûnderdûkadressen.\nSybrandus van Dam: 29 jier, bôleferkeaper út Huzum, tsjinne ûnder de Dútske ynfal yn Nederlân yn it Nederlânske leger; doe't er him dêrom yn 1943 melde moast as kriichsfinzene, doek er ûnder en joech er him by it ferset; lid fan 'e 'ôffierploech', dy't de befrijde finzenen nei de oerfal op it Hûs fan Bewarring nei ûnderdûkadressen dirigearre.\nHeinrich Harder: 32 jier, berne yn it Dútske Buderich, in foarstêd fan Düsseldorf; tsjinne as korporaal by de Keninklike Marine yn De Helder en wenne yn Ljouwert; lid fan it ferset.\nDirk de Jong: 26 jier, berne te Grou, wenjend te Snits, dêr't er belutsen rekke by de Lanlike Organisaasje foar Help oan Underdûkers; as wurkleas ûnderwizer ferhuze nei Ljouwert, dêr't er by it ferset kaam en oppakt waard doe't er even thús wie om syn frou te besykjen, dy't op alle dagen rûn. (In wike nei de eksekúsje brocht hja in dochterke te wrâld.)\nHendrik Jan de Jong: 41 jier, troud, twa soannen, meubelmakker yn 'e Blokhúspoarte te Ljouwert; as lid fan it ferset namen hy en syn gesin ferskate kearen ûnderdûkers op.\nRuurd Kooistra: 24 jier, berne te Rinsumageast, ober yn 'e stasjonsrestauraasje te Ljouwert; ûnderdûkt ûnder de Spoarstaking yn septimber 1944; yn 'e NBS pelotonskommandant fan 'e saneamde 'Aktive Tsien' en ynstrukteur op it mêd fan dropte wapens.\nFoar dizze alve slachtoffers is op 11 april 1949 op it plak fan 'e moard in monumint oprjochte, mei op alve stienblokken de alve nammen. Fan harren lizze acht begroeven op it Earebegraafplak Ljouwert. De twa lêste slachtoffers wiene:\nJohannes Marinus Ducaneaux: 40 jier, ek bekend as 'dokter Brouwer', berne yn Rotterdam, kaam nei in protte omswalkings as evakuee út Arnhim wei yn Fryslân telâne; yn Ljouwert died er him foar as sjirurch en hied er gedoente mei de SD-er Willy Rudolph; wie in provokateur dy't troch de Dútsers fertocht waard fan dûbelspionaazje en dêrom foar it gemak as Todeskandidat út 'e wei romme waard.\nOudger van Dijk: ropnamme Oedske, 23 jier, fabryksarbeider te Ljouwert, gie foar de Arbeitseinsatz nei Dútslân en melde him dêr oan as lid fan 'e Waffen-SS; desertearre neitiid en doek ûnder yn syn berteplak dêr't er by in razzia oppakt waard.\nDe rêding fan Gerard de Jong[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nIt fjirtjinde slachtoffer wie Gerard de Jong dy't oan 'e ein fan 'e earste wike fan april 1945 yn Ljouwert oppakt waard troch de SD. Se kamen eins net foar him, mar foar syn âldere broer Gerrit de Jong, dy't by de Keninklike Maresjesee tsjinne hie en yn 'e oarloch aktyf wie yn it ferset. Doe't bliken die dat Gerrit der net wie, waard Gerard foar him yn 't plak meinommen en uterst hurdhannich yn 't ferhoar nommen troch SD-er Friedrich Eduard Gründmann en NSB'er Jan Meekhof. Se woene fan him witte wêr't syn broer wie en wa't er fierder koe dy't by it ferset siet. De Jong hold him fan de domme en joech neat priis. In pear dagen letter, op 11 april, wie hy ien fan 'e fjirtjin manlju dy't út it Burmaniahûs wei ôffierd waarden nei Dronryp. Hy hearde by de twadde groep dy't by de triemmen del nei de wâl fan it kanaal laat waard. It skot dat him deadzje moast, gie mis. Letter soed er ferklearje: "Der wurdt op ús fjurre. Ik fiel in klap. It is krekt as stiet myn skouder yn 'e brân. Ik begryp daliks dat it skot mis west hat. Mar ik lit my falle en hâld my foar dea."\nNei't de Dútsers har ôfjûn hawwe, ûntdiek in arbeider fan it molkfabryk dat De Jong noch libbe. Ek ien fan 'e oare mannen fan 'e twadde groep, Johannes Nieuwland, libbe doe noch, mar dy wie sa swier ferwûne rekke dat er inkele mominten letter kaam te ferstjerren. De Jong waard troch omstanners op in ljedder lein en sa nei in boatsje ta droegen, dêr't er mei oer it kanaal roeid waard. Dejingen dy't dit rêdingswurk op har namen, rûnen in grut risiko, want it wie dúdlik de bedoeling dat de liken by wize fan warskôging foar de rest fan 'e befolking in moai skoft op it plak fan eksekúsje lizzen bliuwe soene. De Jong wie kwealk oerroeid, of der arrivearre in Dútske soldaat op in motorfyts, dy't de wacht by de brêge opnaam. It wie dus inkeld de oerhastige ôftocht fan 'e SD-ers en harren trewanten dy't de rêders by steat stelde en doch harren wurk.\nGerard de Jong (rjochts) yn 1955 yn petear mei Ynse Postma, ien fan syn rêders, en fotograaf Willem van de Poll.\nOarekant it wetter waard De Jong in pleats binnenbrocht, dêr't er ferskûle waard en medyske fersoarging krige fan in dokter dy't dêr delkaam. Syn (beblette) klean waarden yn in mei stiennen ferswierre sek dien en op in oar plak yn it kanaal smiten. Te neare nacht krigen de bewenners fan 'e pleats it nei't it skynt te krap, en waard De Jong, mei de earm yn 'e doek en foarsjoen fan skjinne klean en in pear toffels, út 'e hûs set mei ynstruksjes om by it kanaal lâns yn 'e rjochting fan Ljouwert te rinnen. Dêr soed er by in gemaal lâns komme mei in wente derby. Dêr moast er mar oanklopje. De Jong die wat him opdroegen wie en kaam sa by de famylje Feitsma telâne, dêr't er let en set waard. Op 'e freedtemoarn waard er dêr ophelle troch de fersetsgroep fan Dronryp en ferklaaid as boere-arbeider nei de Frjentsjerter kant fan it doarp brocht, dêr't er wer oer it kanaal set waard. As aaisiker mei de pols yn 'e hân gied er dêr dwers troch de greiden nei it âlde flaaksfabryk, dêr't er opheind waard troch in húshâlding mei fiif bern.\nHy bleau dêr ferskûle oant sneintemoarn 16 april, doe't Ljouwert al troch de Kanadezen befrijd bliek te wêzen. Moandeitemoarns waard er wer ophelle troch in fersetsgroep, dy't him mei in lykwein dêr't se in stoel yn set hiene, ferfierden nei it Rypster doarpshûs, dêr't in needhospitaal ynrjochte wie. Dêr woene se him wer op bêd hawwe, mar De Jong wie ûnderwilens al safierhinne opbettere dat er dêr neat mear fan witte woe. Dat hy gie it doarp yn mei as wierskynlike bedoeling om te sjen hoe't er wer thús komme koe, doe't er dêr syn heit tsjin it liif rûn. Doe die bliken dat De Jong syn heit al de woansdeitejûns fan 'e boarmaster fan it molkfabryk te hearren krigen hie dat er noch libbe. Heit De Jong wie dêrop nei Dronryp ta reizge, mar net ien dy't him dêr koe, dat eltsenien oan wa't er frege wêr't er syn soan fine koe, hie swein as it grêf. De Jong soe neitiid noch 49 jier libje, en kaam yn it foarjier fan 1994 te ferstjerren.\nReäksje fan 'e NBS[bewurkje seksje | boarne bewurkje]\nDe Nederlânske Binnenlânske Striidkrêften yn it distrikt Menameradiel wisten neat fan 'e foarnommen represaille-aksje. De fersetsgroep fan Broer Dijkstra, dy't ferantwurdlik wie foar de sabotaazje fan it spoar, ferbleau op dat stuit yn in skûle yn De Puollen, op in pear kilometer fan it Dronryp ôf. Doe't se dêr fan in koerierster it nijs oer de moard krigen, wiene se tige mismoedich. Dijkstra sei letter: "As we it earder witten hiene, dan wiene we der nei ta gien en dan wie it op in sjitpartij útdraaid. De Dútsers hiene as straf allicht hiel Dronryp platbaarnd. [...] Der soene folle mear slachtoffers fallen wêze. We wisten fan neat en dat wie efterôf miskien mar goed ek." Hy sei ek: "Fan 'e befolking hawwe wy trouwens nea kommentaar hân op ús dieden." Yn 1980 ûnfong er it Fersetskrús.\nDe trettjin stoflike omskotten fan 'e slachtoffers fan 'e represaille-aksje bleaune in etmiel lang ûnder skerpe bewekking fan Dútske wachtposten lizzen sa't se fallen wiene. Op 'e middei fan tongersdei 12 april waarden de se yn deakisten mei in frachtwein nei d' Alde Wite ta brocht, de herfoarme tsjerke fan Dronryp, yn it sintrum fan it doarp. Dêr waarden se wosken en op 'e nij yn 'e deakisten pleatst troch suster Van der Veen, dokter Van der Kooi en oaren. Op befel fan 'e Dútsers moast de begraffenis yn Dronryp plakfine, en inkeld de beide (herfoarme en grifformearde) dûmnys en de (roomske) pastoar fan it doarp mochten dêrby wêze. Nei't fjouwer dagen letter Fryslân befrijd wie fan 'e besetting, fûn ûnder oerweldigjende publike belangstelling in werbegraffenis plak yn Ljouwert.\nRepresaille by Dunegea\nRepresailles by Hjerbeam en Menaam\n↑ Bosma en Dijkstra, s. 138.\n↑ Bosma en Dijkstra, s. 145/146.\n↑ Bosma en Dijkstra, s. 146.\nBosma, Andries en Dijkstra, Harrie, Net Ferjitte... Niet Fergete: Menaldumadeel en Het Bildt in de Jaren 1940-1945, Frjentsjer, 1995 (Ujouwerij Van Wijnen), ISBN 9051941307, s. 137-146.\nOpfrege fan "https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Dronryp-represaille&oldid=1062043"\nFryslân yn de Twadde Wrâldkriich\nDizze side is it lêst bewurke op 30 jan 2022 om 21.14.


Sint Eustatius is it thús fan it earste planetarium fan 'e Karibysk gebiet\nThús » Lêste nijs artikels » Breaking International News » Sint Eustatius Breaking News » Sint Eustatius is it thús fan it earste planetarium fan 'e Karibysk gebiet\nBreaking International News • Breaking Reisnijs • Caribbean • Kultuer • Oplieding • Nijs • Ferantwurdlik • Sint Eustatius Breaking News • Toerisme • Reisbestimmingsupdate • Reisgeheimen • Travel Wire Nijs • Ferskate nijs\nFebrewaris 25, 2021\nDit is in edukatyf projekt oanfierd troch Jaap Vreling en de hear Ishmael Berkel. Jaap leart oan 'e Universiteit fan Amsterdam en makke diel út fan' e Nederlânske ûndersyksgroep astronomy yn 2010, wêr't in koepelprojekt begon\nIt planetarium lizzend oan 'e Lynch Plantation is in ekstra toeristyske attraksje op St. Eustatius\nDe Sint Eustatius planetarium koepel kin 25 besikers tagelyk\nOp it stuit binne d'r gjin kosten foar yntree yn it St. Eustatius planetarium, om't it noch yn 'e pilotstap is, lykwols hawwe de ûntwikkelders oanjûn dat in ynstaptaryf úteinlik kin wurde yn rekken brocht\nD'r binne mar in pear fan har soart yn 'e wrâld, en neffens Jaap Vreling binne net mear dan fiif, en no is Sint Eustatius (Statia) it thús fan it earste planetarium yn' e Karibysk gebiet.\nDit is in edukatyf projekt oanfierd troch Jaap Vreling en de hear Ishmael Berkel. Jaap leart oan 'e Universiteit fan Amsterdam en makke diel út fan' e Nederlânske Research Group of Astronomy yn 2010, wêr't in koepelprojekt waard begon. Mei in team fan 14 universitêre astronomy-studinten reizge hy mei 3 koepels nei skoallen yn hiel Nederlân, eksposearde, en hie er soms astronomy yntegrearre yn skoalprogramma's, om't de oanwêzigens fan it planetarium op it plak tsjinne as in wichtige fisuele helpmiddel foar it lesjaan fan dat ûnderwerp.\nIn oantal jierren dreamde Jaap derfan in planetarium nei Statia te bringen. De eigen Ishmael Berkel fan it eilân koesterde ek dy dream, en in protte diskusjes waarden hâlden tusken de twa om te bepalen hoe't it in realiteit wurde koe. Se wurdearje beide de edukative wearde, en erkennen dat as studinten planetariums besykje, se fuortgean mei in ferhege belangstelling foar learen. Yn in protte lannen fan 'e wrâld makket ljochtfersmoarging it ûnmooglik om te genietsjen fan' e nachthimel. Statia lei gjin sokke beheining, mar foarhinne wie d'r gjin maklik te fertellen útlis oer wat waard beoardiele. De molkwei, stjerren, planeten, de moanne, hoe't se allegear mei-inoar relatearje, hoe't foarâlden it brûkten om fan plak nei plak te navigearjen en in protte oare praktyske aspekten fan it universum kinne no wurde leard binnen it boeiende planetariumomjouwing op Statia. Planetariumbesites hat bliken dien foardielich te wêzen foar studinten fan alle leeftiden, al fanôf Kindergarten. Studinten binne lykwols net de ienige begunstigden. It is in ûnderfining dy't elkenien kin wurdearje.\nIt planetarium is in ekstra toeristyske attraksje op it eilân. De koepel leit oan 'e Lynch Plantation en kin 25 minsken tagelyk. Útrist mei de nijste software yn dizze sektor sille gasten wurde omsletten troch de funksjes fan har projeksjeteater, wat resulteart yn realistyske ûnderfiningen as se troch it universum reizgje.\nDe offisjele iepening fûn plak op 23 febrewaris 2021 mei in lytse groep útnoege gasten oanwêzich. It publyk is wolkom om te besykjen op 24, 25 en 26 febrewaris fan 9:00 oere oant 12:00 oere. Op it stuit is d'r gjin kosten foar yntree, om't it noch yn 'e pilotstadium is, lykwols hawwe de ûntwikkelders oanjûn dat in ynstaptaryf úteinlik kin wurde yn rekken brocht.\n“De takomst is ljocht,” ekspresearre de hear Berkel, “en wy binne hjir om te soargjen dat alle Statianen, grut en lyts, in kâns hawwe om derfan te genietsjen. Wy sjogge ek dat toeristen dy't ús eilân besykje, dizze attraksje sille kinne tafoege oan har fakânsjebelibbing. ”