Oankeap blauwe hûn fan trije meter yn Burgum giet troch | Omrop Fryslân\n23 apr 2020 - 21:22\nDe blauwe hûn fan trije meter yn Burgum komt der. De gemeente Tytsjerksteradiel wie al fan doel it keunstwurk foar 75.000 euro oan te skaffen, mar de VVD en de Partij voor de Boeren besochten om dat mei in moasje noch tsjin te hâlden. Se krigen wol wat stipe, mar net genôch: 17 fan de 23 riedsleden stimden tsjin de moasje.\nDe measte riedsleden wiene net bepaald gelokkich mei de oankeap. Jan Willem Sietsma fan it CDA joech ta dat de timing net geweldich wie. "Mar we ha ús bot ferdjippe yn it proses en kontakt hân mei it doarpsbelang fan Burgum. Der binne yn it proses gjin flaters makke."\n"We ha ús kâns hân"\nDe oankeap wie in skoft lyn al beklonken en om dêr no op werom te kommen, dat koe net. "We ha as ried gjin foech hjiryn", sei Freddy de Haan fan de FNP. "Ik tocht sels ek dat in 1-aprilgrap wie. Mar we ha ús kâns hân."\nDe fraksjes fan GrienLinks en PvdA stimden ferdield. Brigitta Scheepsma fan GrienLinks sei dat se foar keunst is, mar dat dizze timing net goed is. Menno Steenland van de PvdA fûn dat ek, mar de tastimming foar it keunstwurk wie al jûn. "Dus daarom stemmen we tegen de motie."\nNynke Koopmans fan de Partij voor de Boeren wie ien fan de mei-yntsjinners fan de moasje. "We sette hjir út mei de kampanje 'koop lokaal'. Dat binne moaie praatsjes, mar der wurdt neat mei dien. It jild giet no nei 150 kilometer fierderop. Unbegryplik."\nIt byld, Blauwe Hond, wurdt makke troch twa keunstners út Deventer.\nTytsjerksteradiel Burgum coronafirus Van Sminiaplein Blauwe Hond


Just Mobile AluFrame iPhone 6 Plus Case Review | IPhone nijs\nIk bin wis dat ik net de iennige bin dy't elke kear as ik iPhone feroarje, it earste wat ik doch siket in saak dy't ik leuk fyn foar myn nije apparaat. As Apple dy dei in skokbestindich materiaal útfynt, moatte de fabrikanten fan iPhone-saken slute en is it net nedich om dit soarte aksessoires te keapjen. Yn 'e merke binne d'r in soad gefallen (sûnder de Sinezen fan fiif euro te tellen) dy't ús in protte mooglikheden biede om ús iPhone te personalisearjen neffens ús smaak.\nGuon fan har bedekke it apparaat folslein, wêrtroch it folslein ûngemurken giet. Oaren oan 'e oare kant, beskermje de kanten fan it apparaat troch beide kanten fan it apparaat sjen te litten, De Just Mobile AluFrame Aluminium Case docht krekt dat. Mei tank oan it aluminiumframe dat it apparaat folslein omfiemet, kinne wy genietsje fan ús iPhone sûnder hoemannichte taflecht te nimmen foar dekking.\nDe AluFrame-saak fan Just Mobile is sa'n bytsje harnas fan hege kwaliteit foar ús iPhone 6 Plus, De saak wikkelt de meast kwetsbere gebieten fan ús apparaat mei in microfiber-beskerming yn 'e saak, beskermet it tsjin krassen en bulten yn' t algemien sûnder ynfloed op it ûntwerp fan ús apparaat en sûnder amper mear grutte ta te foegjen oan ús iPhone 6 Plus, dy't it op himsels al hat is frij grut.\nOars as oare gefallen fan it bedriuw hat it in ynnovatyf meganisme wêrmei't wy de saak iepenje kinne om it apparaat deryn te foegjen sadat de saak nea fan it apparaat komt, útsein as wy it befeiligingsslot dat it hat wer iepenje.\nKonstruearre fan aluminium fan hege kwaliteit, It is bestindich tsjin de typyske klappen en efterfolgers dy't ús apparaat lijt as wy der geregeld gebrûk fan meitsje. Ik moat tajaan dat ik in pear wiken by de omslach bin en it giet troch as de earste dei, lykas jo op 'e foto's sjen kinne. In oar skaaimerk dat ik yn dizze twa wiken haw beoardiele is dat it smoargens in hurde tiid hat oan it apparaat te hâlden, wat net bart mei oare soarten omslaggen as it normaal wurdt brûkt.\nDe omslach is te krijen yn trije kleuren: sulver, swart en goud, Mei de komst fan 'e nije rôze kleur nei it nije iPhone, fersekert de fabrikant dat it in nije saak yn' e kleur sil lansearje om it oanbod fan kleuren te foltôgjen om ús apparaat te beskermjen en dat botst net.\n1 Miening fan redakteur:\nFergruttet de dikte fan it apparaat net\nFolslein paad nei artikel: IPhone nijs » iPhone » IPhone-aksessoires » Just Mobile AluFrame iPhone 6 Plus Case Review\nIk haw krekt socht nei in bumpertype sa as dizze foar myn takomstige 6s (ik tink my dat d'r net allinich foar de 6s plus is) myn iennichste twifel dat makke wurdt fan aluminium is as it glêd is of as it teminsten minder glêd is dan de frame fan 'e eigen iphone, brûkte ik de offisjele apple-bumper op' e 4's, om't de "neakene" iphone soms glide en mei de bumper foar neat, ik hoopje dat jo myn fraach en tank kinne oplosse foar de resinsje.\nAntwurdzje op Sua\nDe omslach fan it bumper-type, makke fan rubber, foarkomt dat it apparaat glidet. Dit wurdt makke fan aluminium, it is glider as jo it fergelykje mei de tradisjonele bumper, mar fansels glidet it folle minder dan it brûken fan 'e iPhone sûnder ien of oare dekking.\nIk sil moatte neitinke oer wat myn iphone oankomt, om't de metalen finish fan dizze saak it oantrekliker makket, útsein as ik in rubber fyn fan goeie kwaliteit en uterlik, tank foar it antwurd.\nIk fyn it leuk. It makket de tf mear fjouwerkant, lykas de iPhone 4 ... Ik hâld fan it ûntwerp fan 'e 4\nHoe sit it mei Ignacio, oer it keapjen fan dizze saak (Mei tank oan dizze resinsje) Ik seach wat opmerkingen oer it ferlies fan sinjaal feroarsake troch de saak, ik soe it wurdearje as jo der wat oer wisten, groetnis.\nBenammen nei mear dan in wike mei dizze saak te hawwen, haw ik gjin dekking of problemen mei Wi-Fi-sinjalen mei dizze saak.\nKoe jo befestigje as de iPhone dekking net ferlies mei de saak?\nAs ik it kwytreitsje, is d'r in oplossing lykas it fuortheljen fan wat fan 'e binnenkant fan' e bumper op 'e mikrofibertop?\nJo ferlieze gjin dekking. Ik testte it foardat ik dizze resinsje die en sûnder probleem. De antennes yn 'e nije iPhone dekke de efterkant fan' e terminal, it is net oan 'e kanten.\nWêrom hâld ik my mei Apple Music nei de proefperioade\nGoogle yntroduseart de nije Nexus, Chromecast 2 en Chromecast Audio


Brân Koudum: 25.000 tipjild | Omrop Fryslân Skip to main content\nBrân Koudum: 25.000 tipjild 20 jul 2012 - 10:08\n0 reaksjes Foto: Rudy Bouma Der is in beleaning fan 25.000 euro beskikber foar it oplossen fan in gefal fan brânstifting yn Koudum yn de nacht fan snein op moandei. Yn in bedriuwshal oan de Bûtenskar bruts doe brân út, wêrby't fiif auto's ferlern giene en tolve oaren skea oprûnen. Oardel jier lyn wie der yn itselde bedriuw ek al brân.\nDe eigener fan de loads en de fersekering biede 25.000 euro foar dyjinge dy't mei de tip komt dy't liedt ta it oplossen fan it misdriuw.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: brânstiftingbrânKoudumtipjildView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 20-07Prik helje op Eelde 20-07Fertochten út Súd-Amearika Besjoch ek...


Wrakseljen op de Olympyske Simmerspullen 1912 - Wikipedy\nWrakseljen op de Olympyske Simmerspullen 1912\n59° 20′ 43.26″ N, 18° 4′ 44.56″ E\nDe Olympyske Simmerspullen 1912, ek wol de Ve Olympiade neamd waarden yn 1912 yn Stokholm, Sweden hâlden. It wrakseljen waard hâlden yn de Stockholm Olympic Stadium.\nIt Olympysk stadion fan Stokholm 1912\n1 Stockholm Olympic Stadium\n3 Twa sulveren Medaljes\nStockholm Olympic StadiumBewurkje\nIt Stockholm Olympic Stadium waard boud yn 1912 en hie doe plak foar 20.000 taskôgers. Nei de Spullen is der in laach fan de noardeast tribune ôfhelle en no is der noch plak foar 14,500 taskôgers.\nFIN Kaarlo Koskelo\nGER Georg Gerstäcker\nFIN Otto Lasanen\noant 67.5 kg\nSWE Edvin Matiasson\nRUS Martin Klein\nFIN Alfred Asikainen\noant 82.5 kg\nFIN Anders Ahlgren\nHUN Béla Varga\noer 82.5 kg\nFIN Johan Olin\nTwa sulveren MedaljesBewurkje\nDe wedstriid yn de klasse oant 82.5 kg tusken de Sweed Anders Ahlgren en de Fin Ivar Böhling duorre mar leafst 9 oeren en doe wie der noch hieltiten gjin beslissing fallen. Dat de sjuery besleat doe mar twa sulveren medaljes en gjin gouden medalje út te rikken.\nFIN 3 2 2 7\nSWE 1 2 1 4\nOpfrege fan "https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Wrakseljen_op_de_Olympyske_Simmerspullen_1912&oldid=1077194"\nLêst bewurke op 20 mai 2022 om 02.23\nDizze side is it lêst bewurke op 20 mai 2022 om 02.23.


Minsken – Page 46 – tidenhawwetiden.nl\ntroch\tWokke Posted on 15 maaie, 2011 2 maart, 2016 0 Comments 1 min read 629 views\ntroch\tWokke Posted on 26 april, 2011 1 Comment 1 min read 601 views\ntroch\tWokke Posted on 17 april, 2011 27 oktober, 2020 0 Comments 2 min read 773 views\ntroch\tWokke Posted on 15 april, 2011 20 jannewaris, 2013 2 Comments 1 min read 552 views\nIn soan sei tsjin syn mem: "Wat ha ik in freonen. Ik ha noch nea sa folle hân..."\n"Wer binne dy dan?", freget syn mem.\n"Op Facebook en Twitter", seit 'r.\n"Kinst sto dy dan en wisto dan wa dat binne?"\n"Ja, we twitterje alle dagen."\n"Mar," seit de mem, "hast se wol es sjoen as mei hun praten?"\n"Ja hear, der stiet in foto by... "\nMyn soanen skine ek op facebook te sitten en ek te twitterjen. Ik besiikje my der yn te ferpleatsen -want ik wol by bliuwe fansels- en dit fenomeen begripe. Mar as ik al dy berjochtsjes lèz, dan snap ik der neat fan. Wat kin it in oar skille as ik kofje set as yn de sinne sitte wol?\nDoe Egypte yn oarloch rekke en de oerheid slùte it internet ôf, koene wy alles folgje fia Facebook. Ek troch twitterjen bleunen wy fan 'e sitewaasje op 'e hichte. Geweldich, wat in ùtfining. Mar sa as it mei alle nije ùtfiningen giet, min moat er wiis en ferstânnich mei om gean.\nWat sil ik jûn foar reaksjes krije...\ntroch\tWokke Posted on 9 april, 2011 19 juny, 2017 2 Comments 2 min read 642 views\ntroch\tWokke Posted on 27 maart, 2011 28 maart, 2011 1 Comment 1 min read 604 views\nDû ik yn it houliksboatsje stapte sei de omjouwing:"Do moast dy oanpasse." "Oanpasse?" tocht ik; "Wat is dat? Moat ik nò in oaren ien wurre?" Ik hie der gjin benul fan wa ik dan wèze moast. Hja betsjutten wat yn de maatskippy en op it sosjale med hiene hja wat yn te bringen. Dus ik die myn ùterste best om in oaren ien te wèzen en der by te hearren. Ik wie in kamelion wurren. Ik paste my oan, prate en bewege my sa as fan my ferwachte waard. Mar ik wie net de persoan dy ik altiid west hie. En as jo net jo sels wèze kinne binne je ek net gelokkich.\ntroch\tWokke Posted on 23 maart, 2011 2 Comments 1 min read 664 views\nNei in skoft sjoch ik dat alles wer netsjes yn de kast leit. Mar dy sek dan fan it Leger, dy leit fergetten earne op 'e grûn. Dan mar nei myn man syn kleankast, der leit fest wol wat yn. Hy is net san ien fan de lèste mode en trants hat hy gjin weet fan. Op it ein fan de moarn stiet de sek op 'e stoepe. Ik ha in foldien gefoel want ik ha dochs wat foar myn meiminske dien.\n"Wer is myn âlde broek en dy noflike trui?" ropt myn man. "Moast mar goed siikje", siz ik; "Do list altiid alles slingerje..."\ntroch\tWokke Posted on 17 maart, 2011 0 Comments 1 min read 517 views\nWez in sinnestriel in oar hat er ferlet fan, witte jim noch...\ntroch\tWokke Posted on 15 maart, 2011 0 Comments 1 min read 510 views\nDer sitte wy dan mei sân man om de tafel. Ien kear yn 'e moanne binne wy drok dwaande mei it tsjerkeblèdsje. It is klearebarre frijwilligerswurk. Dizze minsken binne dan ek allegearre yn de 'fut'.\nWy witte alles better fansels...\nEk it kofjeskoft is tige gesellich mar" De Bân" is klear en wy binne wer op 'e hichte fan wat der yn 'e wrâld spilet. Oant oer fjouwer wike dan, minsken!\ntroch\tWokke Posted on 8 maart, 2011 0 Comments 1 min read 476 views\n26-01-2011: De Lege Knip


Lytse havens oan de Waadsee minder tagonklik | Omrop Fryslân\nLytse havens oan de Waadsee minder tagonklik\nLytse havens oan de Waadsee binne troch it tichtslibjen hieltyd minder tagonklik. Dat spilet al jierren en is in grut probleem foar de rekreaasje. Boatsjefarders kinne dêrtroch dreech by havens komme en dat kin ta gefaarlike situaasjes liede.\nDe problematyk fan de lytse havens is it belangrykste punt op de jiergearkomste fan de Feriening fan Waadfarders yn de Maritime Akademy yn Harns. Ien fan de sprekkers, Hans Danel, leit út hoe't de havens better tagonklik makke wurde kinne. Dat kin troch it baggerjen 'op stroom' te setten.\nDat hâldt yn dat mei skroeven fan skippen troch de geul fearn wurdt. Dit moat der foar soargje dat de 'prut' mei ôfgeand tij nei bûten giet. De belangeferiening Waadfarders is yn 1990 oprjochte mei it doel om de rekreaasjefeart tagong te jaan ta ôfsletten natuergebieten yn de Waadsee. Waadfarders bestie doe út 35 minsken en telt no sa'n 1.200 leden.\nWaadsee havens rekreaasje\nSimmeriis komt yn Ljouwerter Elfstedenhal\n"Wenje yn leechsteande kantoargebouwen tsjin wenningneed"


It moaiste soe fansels wêze, dat dizze mooglikheid aansen ek beskikber is foar oare soarten draachbere kompjûters en tillefoans. Boppedat kin de app noch wol útwreide wurde mei mear mooglikheden, lykas analyze en it neisjen fan eardere partijen, ek fan oaren.\nOm ús winsken as dammers te ynventarisearjen, komt de programmeur, Marcel Nijman, in jûn nei Fryslân. Op tongersdei 31 oktober is hy te gast by De Rûge Wolf yn Lollum. De bestjoeren fan it Dambûn Frysk Spul en fan De Rûge Wolf wolle graach alle dammers foar dy jûn útnoegje om mei him yn ’e kunde te kommen, en om mei him oer te lizzen wat der noch mear mooglik en winsklik is foar de Fryske dam-app.\nOm in bytsje mei de app thús te reitsjen, wolle wy der ek in miny-toernoaike op tablet oan fêst knoopje.\nDammers dy't fan doel binne om te kommen, wurdt frege om uterlik woansdei 23 oktober oansteande oan Liuwe Westra (0517-469245, liuwe.westra@mensa.nl) dat troch te jaan. Ek graach oanjaan oft jimme in eigen tablet meinimme (Dat moat yn dit gefal perfoarst ien fan Apple wêze, dus in iPad).\nOant sjen op 31 oktober,\nbestjoeren DFS en De Rûge Wolf


Salisjaanske talen - Wikipedy\noare namme(n) Salishaanske talen\ntal talen 23 (wêrfan 10 †)\ntal sprekkers 2.260 (2014)\nsubgroepen ● Bella Kûla\nISO 639-5 sal\nDe Salisjaanske talen (ek wol stavere as Salishaanske talen) foarmje in taalfamylje fan Yndiaanske talen dy't foarhinne sprutsen waarden yn it suden fan 'e Kanadeeske provinsje Britsk-Kolumbia en it Noardwesten fan 'e Feriene Steaten. Dizze talen wurde karakterisearre troch ûnder mear agglutinaasje en it foarkommen fan syllabyske konsonanten. Der bestiet ûnienichheid oer de fraach hoefolle ferskillende Salisjaanske talen oft der binne. Taalkundigen telle 23 ûnderskate talen, wêrfan't anno 2018 10 útstoarn binne. Guon fan 'e Salisjaanske talen omfetsje in flink tal dialekten, mar de sprekkers sjogge harren eigen dialekt oer it algemien as in selsstannige taal. De Salisjaanske talen wurde gauris stavere mei de amerikanistyske fonetyske notaasje, dy't lettertekens omfiemet foar konsonanten en fokalen dy't yn 'e measte Westerske talen net foarkomme. Guon Salisjaanske folken, lykas de Lillûet (Lillooet), hawwe lykwols eigen ortografyen ûntwurpen.\n5 Besibskip mei oare talen\nDe namme 'Salisjaansk' is ûntliend oan Séliš, it endonym fan 'e Plathollen (Flathead), in Salisjaansk folk út westlik Montana. Yn it Ingelsk wurde de termen Salishan en Salish yn sawol taalkundige as etnografyske publikaasjes trochinoar brûkt. Dat is lykwols eins net korrekt en wurket ek betiizjend foar net-ynwijden, mei't de term Salish eins in Ingelske ferbastering is fan Séliš, en dêrmei in synonym is foar 'Plathollen'.\nIt oarspronklike ferspriedingsgebiet fan 'e Salisjaanske talen besloech hast it hiele súdlike trêdepart fan 'e Kanadeeske provinsje Britsk-Kolumbia en teffens grutte dielen fan 'e Amerikaanske steaten Washington en Idaho, mei dêropta it westen fan Montana en parten fan noardwestlik Oregon. Utsein it Bella Kûla (Bella Coola), dat in eksklave foarmet oan 'e sintrale kust fan Britsk-Kolumbia, en it (no útstoarne) Tillamûk (Tillamook), dat in oare eksklave wie oan 'e kust fan Oregon, foarmen de Salisjaanske talen foarôfgeande oan 'e kolonisaasje fan it gebiet troch de blanken, yn 'e njoggentjinde iuw, in geografysk oaniensletten blok. Harren taalgebiet omsleat yn 'e midden folslein it ferspriedingsgebiet fan it Kûtenai (Kootenai), dat in net oan 'e Salisjaanske talen besibbe isolearre taal is.\nDe (oarspronklike) fersprieding fan 'e Salisjaanske talen.\nFan 'e 23 troch taalkundigen erkende Salisjaanske talen binne anno 2018 10 útstoarn. De restearjende 13 wurde allegearre slim yn harren fuortbestean bedrige, mei lytse groepkes memmetaalsprekkers (yn trije gefallen minder as tsien), dy't foar it meastepart sechstich jier of âlder binne. De grutste taal fan 'e famylje, wat oantal sprekkers oangiet, is it Okanagan, mei yn 2014 590 sprekkers. Yn totaal wurde de Salisjaanske talen noch sprutsen troch sa'n 2.260 lju op in etnyske befolking fan krapoan 112.000 minsken. Omrekkene yn persintaazjes komt dat del op 2,02%.\nDe Salisjaanske talen wurde taalkundich karakterisearre troch ferskate skaaimerken. Ien fan 'e opfallendste is agglutinaasje, in proses wêrby't ideeën dy't yn bgl. it Frysk werjûn wurde yn bywurden, foarnamwurden en eigenskipswurden, yn ien wurd opnommen wurde troch tafoeging fan foar-, tusken- en/of efterheaksels. In oar skaaimerk fan 'e measte Salisjaanske talen is in post-felêre fokaalharmony, wêrby't guon fokalen fan klank feroarje omreden fan beynfloeding troch in oare fokaal yn itselde wurd.\nWat ek in protte yn 'e Salisjaanske talen foarkomt, binne syllabyske konsonanten, oftewol konsonanten dy't op harsels (dus sûnder tafoeging fan in fokaal) in wurdlid (syllabe) foarmje. In ekstreem foarbyld dêrfan is it Bella Kûla-wurd xłp̓x̣ʷłtłpłłskʷc̓ (IPA: [xɬpʼχʷɬtʰɬpʰɬːskʷʰt͡sʼ], likernôch: "chtlpchwtlthtlskwhus"), mei de betsjutting "hy hie in kornelleplant [yn syn besit] hân", dat trettjin obstruïntyske konsonanten op in rige hat, sûnder ek mar ien fonetyske of fonemyske fokaal.\nEk kenne Salisjaanske talen it ferskynsel glottalisearring fan beskate konsonanten, wêrby't de útspraak fan foar yn 'e mûle ferskoot nei efter yn 'e kiel. Guon taalkundigen beskôgje de Salisjaanske talen, yn 'e mande mei de Wakasjaanske talen en de no útstoarne Tsjimakûaanske talen, as talen dy't gjin tiidwurden hawwe, mar dat is in omstriden teory, mei't der neffens oare saakkundigen wol deeglik wurdfoarmen yn dy talen foarkomme dy't as tiidwurd fungearje.\nDer is anno 2019 noch gjin taalbesibskip oantoand tusken de Salisjaanske talen en oare taalfamyljes, alteast net op in manear dy't troch de mearderheid fan 'e taalkundigen oertsjûgjend achte wurdt. De foaroansteande Amerikaanske taalkundige Edward Sapir hat suggerearre dat de Salisjaanske talen mooglik besibbe wêze kinne mei de Wakasjaanske talen en de Tsjimakûaanske talen; dy trije taalgroepen soene dan de (hypotetyske) Mosaanske taalfamylje foarmje. Dat dit útstel yn 'e taalkundige literatuer oant hjoed de dei fuortbestiet, hat benammen te krijen mei Sapir syn statuer as wittenskipper, mei't foar dizze teory net folle bewiis fûn is. Bûten kiif stiet lykwols de bydrage dy't de Salisjaanske talen (benammen it Opper- en Neder-Tsjehalis) levere hawwe oan 'e wurdskat fan it Sjinûk-jargon, in mingtaal dy't yn it ferline yn it Amerikaanske Noardwesten as lingua franca brûkt waard foar yntertribale hannel.\n(De list fan talen hjirûnder is gearstald op poer taalkundige grûnen, en hâldt gjin rekken mei etnyske of politike skiedslinen tusken de ûnderskate Salisjaanske groepen.)\nBella Kûla (Bella Coola of Nuxalk)\nLillûet (Lillooet, St’at’imcet)\nThompson (ek: Thompsonrivier-Salisjaansk)\nKeur d'Alêne (Coeur d'Alene)\nMontana-Salisjaansk of Kalispel-Pend d'Oreille (Montana Salish of Kalispel-Pend d'Oreille)\nLusjûtsiid (Lushootseed, Puget Sound Salish, Skagit-Nisqually) †\nNûksak (Nooksack) †\nPentlatsj (Pentlatch) †\nTsamosaanske talen of Olympyske talen †\nYnlânske Tsamosaanske talen †\nKoulits (Cowlitz) †\nOpper-Tsjehalis (Upper Chehalis) †\nKust-Tsamosaanske talen †\nNeder-Tsjehalis (Lower Chehalis) †\nOpfrege fan "https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Salisjaanske_talen&oldid=954580"\nDizze side is it lêst bewurke op 26 mrt 2019 om 20.57.


In reis fan Gabe Skroar utjun troch doctor E. Halbertsma\nGabe hie in omke op in doarpke yn de greidhoeke wenjen. Dêr wie it oars noait merke, mar ienris yn it jier yn de neisimmer waard de opsleat flagge, dy nei it doarp ta rûn, en dat diene de boerefeinten mei-eltsoarren; en jonge boeren, dy de hjouwere jit ek net alleheel en al ferrûn hiene, kamen dêr ek al mank; mar kaam 'er willens of by ongelok in faam by, dy waard sonder wilens troch dy droege opsleat helle, en dat neamden se dêr fuotwasken, en sa koene dy sloven dan, oan de middel ta klaai, op hoasfuotlingen nei hûs ta peazgje.\nAs de opsleat dan ophimmele wie, dan kaam'ne al dy ljuwe by eltsoar yn de skoalle; dêr siet de âlde master dan mei in grut kanne mei barndewyn op swarte beien, en masterske mei in kanfol mee foar de fammen. Dominy en pastoarske koene by sa'n rûch spultsje net wêze, mar skikten dêr de kofje en koeke by, en sa waard dat in gearjefte, dêr neiby it heale gea oan te pas kaam. It meltsjen waard oanbesteld, en de allerâldste ljuwe wiene op sa'n jûn by dominy te kofjedrinken.\nDy goede minsken, dy oars noait nin drank onder eagen krigen, mienden foar sa'n pas, dat it sûpe wie, en sa geaten se it 'er ek yn, en dan barden 'er al nuvere dingen yn dy âld skoalle. Master, de âlde stadige master, dy oars neat song as psalmen Davids, begûn dan te sjongen fan: O Holland schoon, met eenendertig steden, of: Daar was er een ruiter en de meid, en al sokke oerdwealske bierpsalmen mear, dêr it jongfolk har danich mei fermakke, en dat duorre krekt salang, dat de âlde hear de prûk dwers op 'e holle siet, en dat er troch masterske sleeptoffeljende nei bêd laat waard. Sa'n dei trof Gabe dêr ek ris, en hy hie him foarnomd om dy ienfâldige ljuwe ris op in fine manear fan in nuvere kwaal te genêzen. Hja hiene dêr de bynamme fan murden, en as men it wurd of wezeling mar neamde, dan soene se jin deaslaan; as men fan stank prate, dan wie it al mis, ja, al snúfde men mar ris tige op, dêr koene se mar just oer. Gabe woe har genêze, mar hy wie te slim om mei de doar yn it hûs te fallen: dêrom brûkte er in grutte omhaal fan ferteltsjes, dy\nneat ta de saak diene, om sadwaande de ljuwe foar him yn te nimmen, en mear yngong te finen, as er einlinge mei de hele hûd útfoel.\nSyn omke, dy him wol graach ris oan it praten hawwe woe, stelde him foar om ris in ferteltsje te dwaan fan de reis, dy er foar trije jier ris dien hie nei de Dokkumer klaai. ‘Dat heste my faak beloofd, jonge; dwaan it no; dan kinne de fammen en feinten it ek hearre.’ Dêr skoarre Gabe earst wakker tsjin oan sabeare, mar de feinten, dy by it feartflagjen wol sjoen hiene, dat it in snedigen hont wie, rôp'ne allegearre: ‘Do silste, Gabe; of wy helje dy troch de opsleat.’ Mar driigjen holp hjir neat; dêr waard er steech tsjinop. Einlinge komt de gnapste faam út it hele selskip by him, dy lei him de hân op it skouder, en sei: ‘Toe, Gabe! dochste it net om it oare selskip, dwaan it dan om de fammen; dêr sit ommers wol frouljusflêsk oan dy.’ ‘Dat soe ik miene,’ sei Gabe, ‘en it soe skande wêze as it sa net wie; mar as it âld folk fan kant is, dan wol ik nêst dy sitte.’ ‘Dat kin wol lokke,’ andere sy him dêrop, en doe gong it oan. Hy set de iene hân op syn kreupele skonk, en begjint te fertellen, lykas hjir te lêzen stiet.\n‘Wy hawwe ris in arbeider fan de Dokkumer klaai by myn âlders hân, dy alle jierren by ús kaam te sichtsjen, in bêsten pronten keardel! Dat duorre wol tsien jier efterien, mar it lêste jier klage er ús heit syn need, dat er mei syn hûsgesin fan acht berntsjes fan arbeidzjen allinne net mear libje koe; hy frege ús heit om fjirtich gûne jild; dêr soe er in foech kampke terp te Westergeast foar hiere, om ierdappels op te bouwen, en dan soe er ús heit earst tweintich kuorfol ierdappels stjoere, dêr ús mem folle fan hâlde, en yn de winter soe er ús de oare efterstallingen werombetelje. Omdat it in man wie, dêr nin spyn oan wie, dy ús altyd earlik en trou tsjinne hie, sa waard him dat jild dalik op in goed gelove ôf tateld. Mar de oare simmer liet er ús in brief troch de skoalmaster skriuwe, dat er net komme koe om te sichtsjen, omdat er siik wie; mar it slimste wie, dat 'er ek nin ierdappels kaam'ne doe de tiid om wie, dat dy út de grûn komme moasten. Doe sei ús Rommert (dat altyd in bol-David wie): ‘Dêr ha we de duvelderij al geande; ik tochte wol faak, dy fine snaak sil ús wol by it fuotsje hawwe.’ Dat sei er, omdat de man sneins flitich yn 'e bibel lies, dat syn manear net wie. Rommert tipte, keatte, of koekslingere sneins leaver, mar Rommert wie tweintich jier, en Ynte al fyftich. ‘Dêr sil ik aaien yn klopje!’ rôp Rommert. ‘Ik smyt moarn it gat op 'e rún, en ryd nei dy keardel ta.’ ‘Dêr sille wy net fan hawwe, man!’ sei ús heit; ‘do biste te balstjurrich yn it oankommen, en te wreed om te moanjen; dêrby biste my ek te swier foar dat jonge rúntsje. Lit Gabe dat dwaan; dy is lichter, en rom sa beslepen om mei minsken om te gean as do; en dêrby mei Gabe ek wolris fan de biezen; dy sit my dochs genôch; dat seit master Freark ek, dy het in sprekwurd, dat is:\nDy al tefolle sucht en sit,\nOp 'e stoel wol nei 't grêf ta rit.’\nDêrom gong dy reis oan. Us mem joech my fiif inkelgûnen, en in stik spek en brea mei op reis, mar ik treau jit fiifentweintich gûne âld skroarslean by my foar de kweade oere. Ik tochte dêr koe my ris in ongelok oerkomme, en dêrby it is samar yn de wrâld gelegen, in folle pong is in frijpas, dy de grutste gaudief foar in earlik man trochgean lit, mar in lege pong is in lûs op dyn baitsje. Haw gjin jild, en do biste in ferdachtigen lúsangel. Sa teach ik op reis mei ús Noarger rúntsje, dy doe op syn edelst wie; it gong 'er hurd oer, en de wei wie nei de tiid fan it jier jit al skiklik, mar de loft hong oft er katten spije woe: gallich, kin ik jimme sizze. Ik kom oan in kroechje, dêr hong in grutten houten romer ta út: sa grut wie it boppe-ein as in earnamer, fammen! en dy hong mei in swier keatting oan in lange spjirre, dy ta de gevel útstiek as in barbierstôk, en dêr stoe op: Een stuivertje maar, dan ben je klaar.\nIk tochte, dat is in skoane mjitte foar in stoer, en ik sei tsjin 't âld wyfke, dat foarkaam: ‘Soene jo my ek foar in stoer jenever jaan kinne?’ Dêr kaam dat wyfke oan mei in romer as de Tsjûkemar, en by ongelok dreau it kikkertskroas 'erop; it sloof moast de sleat te bate\nnimme om in grutte mjitte te jaan. Ik sei:\nGabe op 'e Noarger rún foar De houten Romer\n‘Wat is dat, wyfke?’ ‘O, in lyts blêdsje fan de linebeam, dy lit jinwur'ch los.’ ‘Kom, jaan it hynzer in bytsje wetter, en my in koaltsje fjoer.’ ‘As 't je b'leaft, keapman!’ Wylst ik dêr stoe te oanstekken, en te praten, kaam dêr in lang keardel oanrinnen mei blauspinalen hoazzen oan en in koarte spanbroek; in lange blauwe rok hie er om, hy hie in hege hoed op, in kattesturt yn de nekke, en hy rûn op lege spitse skuon; hy wie sa meager dat er wol mei de kninen troch 'e traaljes frette koe. ‘Goeien avond!’ sei de man tsjin ús, en hy hime as in ôfbeund hynzer. ‘Goeien avend!’ sei ik en it wyfke: ‘Wel man, wat binne jy gysten en ferbaasd!’ ‘Ei ja, wat dúvel!’ sei de man, ‘ik loop my de bonken hast út ut lyf; ik hew un slachtbeest kòft fan Doede, dat súd' fandaach slacht wurde; en al wy dat komt,\nDoede komt niet. Myn buurman de kúper súd' 'er de helte fan hewwe; dy is al soa heisleke kwaad. 't Is om tureluurs te wurden. Ik bin soa flauw as un beest; ik hew bij myn nicht te Aalsum al twie pekelhearingen derin slagen. Frouw, geef my un glas bier!’ ‘As 't je b'leaft!’ en even rimpen as de man, tapet se him yn in glês, dêr in dea mûs yn lei. Sonder wilens slacht de man dat glês bier mei de mûs 'eryn nei binnen ta. Earst waard er bont en blau om 'e holle; mar hy kokhalze watte, en doe rekke de mûs 'ertroch. Ik hie dy mûs wol sjoen, mar ik tochte, dêr sil dy stedman wol foar opstrûpe. Deabenaud wie dy man! Ik sloech him sêft op 'e rêchbonke, en sei: ‘Man, jo drinke te stjelpich.’ ‘Nee,’ rôp it wyfke, ‘dêr lei in bytsje kyn op it bier, dêr is de man yn fersketten.’ ‘Poepelderij!’ rôp de man, ‘ik weet wel wat ut weest is, dy dúvelse brouwers te Dokkum! Ik ken se wel, want ik bin sels un Dokkumer, dy súvere hòr bier niet goëd fan de hòp; ut is un hòpbladsje weest, dat my inne hals seten het.’ ‘Sa moast it wêze,’ sei it wyfke, en sa koe de man mei syn deade mûs en twa pikelhjerringen yn de mage wer fierder reizgje.\nNei't ik my wize litten hie wêr Ynte wenne, ried ik nei de man ta. Ik hie al fan it wyfke heard, dat dy ljuwe danich yn omslach sieten, mar hoe besaude ik, doe ik yn dy wenning ynstoep. Seis earme berntsjes sieten om de hurd, healneaken. It wiif, dy just de goarre trochstien hie, siet mei in tekken om, en hie nin lust om op te sjen. Einlinge waard de bêdsdoar iep'ne en dêr seach Ynte ta út. Syn ynfallene eagen boarsten de triennen ta út. ‘Biste dêr, Gabe!’ sei de man snikjende; ‘ik bin bliid, dat ik dy sjoch, en kel dêrby; ik wyt dyn boadskip foarôf; do biste altyd in minske west, Gabe, en mear as in minske, do wieste in minskefreon; mar as men jild oan de minsken skuldich is, dan binne it nin minsken mear, mar divels.’ Dêr stoe ik no: it rûn my iiskâld troch al myn lea; it meilijen oermastere my sa, dat my de wetterlanders oerrûnen. Ik koe myn triennen net ynhâlde, en nin wurd útsprekke. Mar ik spriek ynwindich tsjin mysels: ‘Silsto, Gabe Skroar, noch in minske wêze, of in divel?’ en ik tochte oan de wurden fan mynhear Van Haren:\nDie d'ijz'ren armoe fel met scherpe tanden bijt,\nDie nacht en dag het kermen horen,\nVan 't teder kind dat honger lijdt!\nHeeft d'aarde dan geen voedsel voor ons allen?\nEn ik sei tsjin mysels: ‘Nee, Gabe! do silste in minske wêze; want do kinste hjir mear wêze\nas in minske; do kinste in ingel wêze.’ Ynte ferhelle my doe, dat syn wiif en hy tagelyk siik wurden wiene, en dat er al syn jild fermastere hie, en dat syn ierdappels fertribele wiene troch de droechte; hy hie de bysitter ek al oanwest om onderhâld, en dy hie belove dat 'eryn fersjoen wurde soe, mar meidat no de hazzejacht ynfallen wie, hie de man it glêd fergetten, en it wie by beloven bleaun; en meidat er de hele simmer fan de baan west hie, sa wie fan de heawinninge ek net komd; hy hie oars fjouwer aardige kijkes stean, dy him jit al troch de winter slepe koene, en no soe er dêr twa fan ferkeapje moatte. ‘Och, Gabe,’ suchte de man, ‘as goede minsken my net bysteane, dan moat ik dizze winter mei myn earme berntsjes omkomme; ik kin net betterje fan swierichheid, ik lit earmen en skonken hingje, en wachtsje myn lot hjirboppe wei; witsto ek rie, Gabe?’ No tochte ik by mysels: dy man kinste helpe aste wolste, en aste dy man fan dizze winter mei syn earm hûsgesin omkomme litste, dat hesto foar dyn rekkening, en it sil dy ivich as in stien op dyn gewisse lizze. Ik wol leaver de lêste stoer weijaan as onbarmhertich wêze, tocht ik. ‘Ja, Ynte,’ sei ik, ‘ik kin jo helpe, ik wol jo helpe, en ik sil jo helpe; mar net prate fan hannen en fuotten hingje te litten, om as in bult fodden foar 'e wyn ôf te driuwen, want dy komme ornaris op in rûge skerne of yn de jarredobbe telâne, freon! Jo hawwe fjouwer bisten, en mar foar twa hea; wolno, ik haw in moai klibke hea te Skraard sitten; dat haw ik yn it foarjier yn in buolguod koft. Stjoer jins broer mei syn pream mei tweintich kuorfol Westergeaster ierdappels foar ús mem; dan is dy ek tefreden, en lit him dan dat hea fan Skraard helje en bringe dat oan jo; dan hawwe jo bisten fretten. Dêr hawwe jo foarearst jitte twa trijegûnen om jo wat út de earste need te helpen, en as je dêr dy feare ko útmolken hawwe, dy dêr stiet, dan stjoer har ús wer; wy moatte takommene jier dochs in weidko hawwe. As jo dan it gelok hawwe, dat je wer opfleurje, dan kinne jo werkomme te sichtsjen, en sa kin de rekkening wer goed komme. En no sil ik jitte in goe' wurd dwaan foar jo by de master, dy oer jo giet.’ ‘O Gabe!’ rôp de man, ‘ik hoef nin medisinen mear; ik kin wol betterje fan blydskip.’’ ‘Dat heste ris gnap makke,’ sei syn omke. ‘Gnap, gnap!’ rôpen se allegearre troch de hele skoalle. ‘Net al te gnap,’ andere Gabe; ‘want as frijfeint hie ik him alles skinke en ferearje moatten, mar om de hele winter it gejeuzel fan ús Rommert net te hearren, woe en doarst ik it net dwaan.’\nIen fan de fammen, dy watte weak fan aard wie, en dy op it hearren fan de earmoede en ellinde fan Ynte soms al djippe suchten litten hie, frege hastich oan Gabe: ‘En hoe is it tenei mei Ynte gien, dy earme stakker?’ ‘Opperbêst, faam,’ sei Gabe, ‘hy is opfleure, en hy het jitte twa simmers by ús sichte, en hy is yn 't ferfolch jit in wolsteld boer wurden op in nuvere manear.\nHy hie in ryk omke yn de Trynwâlden wenne, dy nin bern hie, mar hy mocht Ynte net lije, omdat er him de wierheid wolris opsei oer syn goarjen. Dêrom hie Ynte noait tocht, dat er dêr in stoer fan erve soe, mar dy man wie lykas de measte gjirrige rike ljuwe, freeslike bang foar de dea, en hy woe net testamintsje, omdat er miende, dat it mês dan foar him klear lei. Mar doe oerfoel de man mei de seine him onfoarsjoens, en it libben gong 'erút wylst 'er in leppelfol brij yn soe; en sa waard Ynte yn syn steed boer te Moarmwâld, dêr ik ferline jier by him útfanhûze haw; en no jout er my altyd de bynamme fan bysitter. ‘Want bysitter soe yn myn need foarsjen,’ seit er, ‘en do heste it dien.’ Mar gjin minske licht dêrom de hoed foar my, of binn' 't ek noch sokke grutte eagentsjinners.’ Master, dy de prûk al min-of-mear op 'e side begûn te krûpen, sei: ‘Hawar, Gabe! priuw ris mei my; do kinste prate as in pastoar; mar dat fan dy keardel mei de mûs yn it bier, dat rûn 'er by troch, maat.’ Wêrop Gabe sei: ‘'t Is wier, master; mar it wie in hele reis alleheel en al tichte by Boalsert wei nei de Dokkumer klaai ta; dêrom pleistere ik efkes, en omdat ik bang wie, dat it jimme ek sa gean soe, no pleistere ik ek ris mei myn ferteltsje; en dêrby, dy in stro om in aai, en in ferteltsje om ien lyts flouke bedjert, dy is net felle wiis. Mar, master; dat 'er grutte dingen troch it lyts kielgat gean kinne, dat het in neef fan my ris onderfûn: dat wie in kofskipper, in lichtmis fan in keardel, dy gâns âlderserf hie; dy dêrby ferskate oanstjerten krige, en yn it begjin heel gelokkich op see wie; dy brocht it safier,\nGabe yn 'e wente fan Ynte\ndat er mei in gnappe koffe mei in lading Rigaske balken te Amsterdam kaam. Dêr ferkeapet er skip en lading, en jout him oan it rintenierjen, mar syn lichte sinnen ferdwaalden yn dy grutte buorren. Hy rekket oan it swieren en slampampjen, en hy lapet 'er syn hele boel yn koarte jierren troch.\nDoe er mar in stoermannich mear yn de bûse hie, doe gong er nei in doctor of master ta; dy frege er oft er him ris yn de kiel sjen woe; hy soe wol in splinter yn de kiel hawwe, tocht him. ‘Een splinter in de keel, man?’ spriek de master. ‘Daar heb ik nooit van gehoord, maar wel in de handen.’ ‘It moat dochs sa wêze,’ sei myn neef, ‘sjen dêr mar yn op.’ De master seach him yn de kiel, mar hy seach neat. ‘Dan moatte jo it jitris tige besjen,’ sei er, en de master drukte him de tonge mei in plat izer del. Mar de master sei: ‘Ik zie niets, volstrekt niets; maar hoe is het mogelijk, dat je op dat denkbeeld komt, vriendje?’ ‘Wol, mynhear,’ spriek myn neef doe, ‘der is in koffe fan njoggentich lêst mei in lading Rigaske balken 'eryn mei seil en treil trochflein, en no liket it my nuver ta, dat 'er net ien lyts splinterke fan hingjen bleaun is.’ ‘Ja Vriesje,’ sei de master, ‘ik geloof, dat het je begint te reutelen; loop naar het buitengasthuis bij de gekken; daar hoor je thuis, maar niet bij mij.’ En dêr hie de master dochs ongelyk yn; by de gekken hearde neef net, mar by de swiften en doog'nieten op in oarlochskip. Myn neef hie wurk it laitsjen yn te hâlden; hy rûn hurd ta de doar út, en hy ferronsele him nei East-Ynje. Dêr libbet er no jitte as siketreaster op it eilân Ambon; want hy kin sa de man wol, dan út it Heechliet, en dan wer út Jeremias.’ ‘Dat is ek in biis west, Gabe; gjin hier better as do,’ rôpen se de hele skoalle troch. ‘No, dat is ta dêroan ta, mar ik ferhelje wat ik wyt, en mear kin ik net; en dy dat ek wol is in gek. Mar ik sil no mar fan Ynte Sapes ôfstappe; dy man wie no besoarge. Mar no moast ik onder tek; want by dy earme minsken koe ik net bliuwe, en dêrby woe ik Ynte syn master sprekke. Ik ried nei in doarp dêr tichteby; ik seach in âld weardshûs, en dêr hinge in boerd út dêr watte op stie; mar dat wie sa ferwettere troch waar en wyn, dat 'er neat mear fan te beskieden wie, as oan de iene side in kattekop, mei in healfearntsje-kantsje oan de oare kant fan it boerd. Tenei ferstoe ik fan de kastlein, dat 'erop stien hie, oan de kat syn kant:\nDe katten branden zich aan brij.\nen oan de oare side:\nDe mensen branden zich aan mij.\nIk sprong fan it rúntsje en rôp: folk! Dêr komt de kastlein oan, in grut keardel mei in wyt kyltsje oan, op houten klompen en mei in grut swart rûge mûtse op; hy brocht myn rúntsje op 'e stâl, en dêr skrobbe ik de fuotten ôf. ‘De diker!’ sei de man, ‘dat is in rúntsje as in jufferke yn 't flewiel; in edel ding! No, it liket my ek ta, dat in goed hynzer jo wol past; dat stylwurk stiet 'er al watte strampelich by mei jo.’ Sju', dêr moast ik my dalik myn kreupelheid al ferwite litte. ‘Mar, kastlein,’ sei ik, ‘kin m'n hynzer it hjir goed hawwe?’ ‘Jy hawwe nearne mear nei om te sjen, want ik hâld mear fan in jong hynzer as fan in âld wiif; ja, sels al wie it in jong frouminske, dan moast hja 'er jitte al moai by wêze, sil ik 'er mear fan hâlde. Gean jy mar nei de keamer ta.’ Ik traapje de holle stiennen gong lâns, mar doe ik just by de keamersdoar kaam dêr hear ik in frouminske ferheftich roppen: ‘Aste 'eryn komste, dan hou ik dy mei de bile foar de kop!’ en ik as de blits dêrop wer nei de stâl ta nei de kastlein. ‘Hoe no!’ sei dy, ‘dooch it dêr net better, dat je sa gau weromkomme?’ en ik ferhelle him de set. ‘Dat klinkt nuver,’ sei de man; ‘dan moat ik ris mei,’ en doe waard ús 't ding klearder. Dy hospes dêr dy wie ek skieppeslachter; hy hotte just syn bile doe ik mei it hynzer foar de doar kaam, en doe lei er de bile op 'e tafel om my te rêden; it wiif siet te smoar-ranen, en dêr stoe in pôt mei rie snien smoar onder de tafel, en dêr woe in lyts mophûntsje fan frette, en dêrop wiene dy wurden fallen, krekt doe ik de klink fan de doar yn de hân krije soe. Doe ik yn de hoeke siet easke ik kofje om te bekommen, en doe begûn it wyfke te kleien, dat de kofje sa yn de mole omdwarr'le;\nsa sei se: ‘Onwaar krije wy wis; hark 'is, wat kreaket it úthingboerd, en de kat het hjoeddeis al sa yn de beam opflein.’ Dêrmei komt de kastlein, en dy frege my al dalik: ‘Wêr is jins pas, jongfeint? It bestjoer nedigt ús 'erta om it te freegjen.’ Ik liet him de pong sjen. ‘Goed,’ sei de hospes, ‘dy bringt dy troch alle lânen, ja, troch it fagefjoer en de hel.’ Ik tochte, do biste in nuveren kastlein; en doe ferhelle ik him dalik wêr ik fandinne kaam, en wat myn reis wie; want ik seach wol, dat it in man wie, dy my wol paste; en doe sei er ek: ‘No, it is goed; ik wyt no wa ik onder myn pannen ha: do moatste dy no mar nei wenjen sette; do silste it hawwe as in soan oan hûs.’ Hy joech my in âld jas oan, in blauwe sliepmûtse op, en in pear âlde útdroege toffels mei skieppebloed 'erop oan de fuotten, en sei: ‘Hawar, dêr heste in lang piip.’ Mar de piip wie net klear, en ik sûgde en helle, en it holp net. Doe joech de kastlein my in nijen ien, en sei: ‘Hawar, heite; dêr is in oaren, mar ik ried dy om takomme jier ris nei Boarnwerter merke te riden, om in nije sûchlape; dy wurde dêr ferkoft.’ Ik sei: ‘Is 'er op sa'n lyts doarpke jit in merke?’ ‘Wel ja, man; witste dat net?’ sei de kastlein. ‘Dêr is foar jierren, doe ik jit in jonge wie, in mirakel bard, dêr alleman him oer besauwe moast. Dêr wie in âld soldaat fan 't rezjimint Oranje-Friesland, dy te Dokkum wenne, en dy in houten skonk hie; dy, omdat de man fan syn pensjoen net libje koe, him mei swevelstôk-meitsjen en pluchsnijen genearje moast. Dêr koe er jitte net fan bestean, of hy moast it flearhout, dêr de man syn pluggen fan snie, 'erby kape; hy hompele by jûntiid ta de stêd fan Dokkum út nei Boarnwert ta, en dêr seage de man in grut fleartûke fan in boerehieminge ôf, mar hy waard betrapt en dalik mei fleartûke en al yn de toer set. De moarnsier, neidat er goed útslept wie op in gruzemannich strie, waard er út de toer litten, en dalik foar de doarprjuchter brocht, en dy frege him, wat er foarhie. ‘Wel,’ sei de man, ‘ik wiste dat it moarn Boarnwerter merke wie, en no woe ik de ljuwe hjir ris te fiter hawwe, en sette dizze maibeam op 'e toer.’ ‘Do dy maibeam hjir op 'e toer sette? Dêr fersjen ik in gûne op.’ ‘Jaan my de gûne mar; as de maibeam net op 'e toer komt, sa set my 'er dan mar wer onder.’ Hy kriget de gûne op hân, en kladdere mei fleartûke en al yn de toer op, en doe er boppe op 'e naal fan de toer kaam, doe bûn er syn sek mei pluggen op 'e rêch, en dêr in grut bosk swevelstokken boppe oerhinne, en doe gong er skonkje-oer op 'e fleartûke sitten. Doe lichte de man syn hoed, en hy sei: ‘Ik tankje de boargers fan Boarnwert foar de hûsfesting en it reispenninkje.’ En sa fleach er nei Dokkum ta by syn âld wiif wer foar de doar.’ ‘No,’ sei de kastleinske, ‘aste noait leagen' heste dan dochste it no.’ Jouke gnyske sawat, mar ik sei dêrop: ‘Sêft, sêft, wyfke, rin net te fier, en smyt alles net fan jo; it kin nuver; dêr binne rare minsken yn de wrâld. Dêr het yn 't jier 1503 ris in âldwiif west te Allingawier by de Makkumer mar, dy hjitte Houkje, dy hie in jong gnap keardel troud, mar dy op in swarte namme lei, dy it oars skoan dwaan koene: buorkjen en fiskjen wie har wurk, mar Houkjenmuoi gunde nin minske watte as harsels; hja jage har Jakle mar nei it lân ta, en siet sels mar yn de hurdsherne te spinnen, en iet en dronk fan it allerswietste en bêste iten en drinken, en as de man dan út it fjild kaam, dan koe er nei de sûpmogge of nei de waaiboaits rinne, en ite dêr syn droege brogge by op. Op in jûntiid komt er wakker ferklomme oer its fan Makkum ôf, dêr wie nin fjoer op 'e hurd, nin lampe opstutsen, sa siet se as in flearmûs yn de skimering troch it finster te mikerjen en te spinnen, want dat koe se by de fiel dwaan. Hy sei goejûn, mar hy krige mar kwalik in goe' wurd werom. ‘Heste wer neat klear? wat bin ik in ongelokkich minske; ik bodzje de hele lange dei, en do tinkste mear om dyn spinwiele as om my. Jaan my doch watte waarms.’ Doe sei dy fekke: ‘Men soe 't sizze! Kinste dyn sûpkop net by it hurdsje sette? Dan heste watte waarms; do kinste dy altyd wol rêde, dwaan it no ek mar, ik moat oan myn wurk bliuwe. Fea, sa'n omslach, en dat by ontiden, men soe leaver by de hoanne op 'e toer wenje, as by sa'n keardel asto ien biste.’ ‘Dêr kinste wol komme,’ sei Jakle mei in driigjend lûd, ‘en aste wolste, jûn jitte.’ En sy spitich en skeetsk: ‘Dat soe ik wolris sjen wolle fan sa'n ierdmantsje.’ ‘It sil dalik oangean,’ sei hy, en hy smyt syn wiif mei de spinwiele en in bundel flaaks yn de kroade, en kroadet har by de toer fan Eksmoarre op. Hy plante har en de spinwiele op de toer,\nen sei: ‘Dêr sitte no twa hûsdivels; spin no dêr dyn tried foar it ivige libben wei, âlde tsjoenster.’ ‘O, Jakle, dy tried sil dy jitte santich jier nei dyn dea pleagje!’ rôp Houkje him efternei. ‘Santich jier!’ tocht er, ‘santich jier! Jawol, âlde iegewiege; do biste jit net heal ferdroege op 'e Eksmoarster toer, of ik haw in leaf jong frouminske by my op bêd. Fries dêr út op dy âlde toer! Fertoarje! ferronfelje en ferskronfelje! En do âlde trouwe noardeastewyn, strui har mei spinwiele en flaaks as jiske oer de mar, en sa nei de see de Fryske wrâld út. Lit se spiele en driuwe tsjin de klippen fan Yslân oan; want ik haw myn nocht fan dy âlde têst.’ Jakle kaam wer fan de toer ôf en brocht syn kroade thús, en gong op bêd lizzen en slepte; mar Houkje-muoi waard de oare deis dea op it tsjerkhôf fûn mei de spinwiele nêst har. It sizzen gong, dat dat sloof nei in nift fan har út spinnen en út jûnpraten soe, lykas doe manear wie, en dat se har fan de kjeld bejûn hie, lykas mear bard is yn hurde winters. Houkje waard begraven, en Jakle troude ytlike wiken dêrnei in jong wyfke, dêr er frij goed mei libbe, mar by gong dochs ivich mei de kweade om. Op in jûntiid, ek al yn de wintertiid, siet er allinne yn syn fjoerherne te netbreidzjen, en dêr komt ús maat oan mei syn hynstepoat, en dy seit: ‘Jûn, Jakle!’ ‘Jûn, mynhear!’ seit Jakle. ‘Wat wie 'er fan jins begeartme?’ ‘Wel,’ sei Joast dêrop, ‘ik haw hjoed in ferkeard miel hân; ik haw earst in dominy briede litten, mar dy wie my te meager; doe in doctor yn de medisinen, en dy stonk my tefolle nei Rhubarber en knyflok; doe pakte ik in abbekaat oan, mar dy wie my ek te bienbitich, en om dy de wierheid te sizzen, ik wist net of ik fisk of flêsk foarhie; doe krige ik in boer foar it mês, mar dy wie my ek te laf; en no kom ik by dy om in soad fisk.’ ‘Goed, mynhear,’ sei Jakle; ‘'t kin lokke.’ En hja gongen mei-eltsoar op de mar, dêr Jakle bitten kapt hie, en dêr fiske er mei setangels. It earste bit it bêste sei Jakle al: ‘Dy strampel is ôfrûn; hjir sil wol ien oansitte.’ Hy niicht him foaroer om de snoek 'erôf te krijen, mar syn tiid wie om, de kweade man briek him de nekke en treau him onder it iis; en tenei het er wol tachtich jier dêr op 'e wâl omspoeke, krekt salang as de lêste tried fan al 't webdoek, dat syn Houk him oanret hie, fersliten wie, en dêrom wurdt it dêr jit altyd neamd fan Jackle-set.’\n‘Fij, Gabe!’ rôp'ne alle fammen yn de skoalle, ‘hâld d^erfan op; dat is ôfgriselik.’ ‘It is ek krekt út, fammen, en de kastleinske prate krekt as jimme, mar master skynt it net te grizen; dy het it fel al oer 'e eagen.’ En doe laken se allegearre. Mar de kastlein lichte syn rûge mûtse, en sei: ‘Do hest it wûn, Gabe heite, fier wûn; do kenste mear, en ik sil dy moarn wer op de tekst bringe, mar do biste no sliep nedich; ik sil dy op bêd bringe. Wy hawwe jûn in oansit, en as dat dan watte lûdloftich wurk waard, dan koeste soms net yn de sliep komme.’ Wy gongen mei-eltsoar in âld rammelich treppen op, en doe brocht er my op in âld hol keamer dêr neat op stoe as in swier langwerpich tafel mei draaide poaten, ien dêr wol in okse op slachte wurde koe sonder te brekken. ‘Dit het alear in weerhuis west,’ sei de kastlein; ‘dêr is dyn bêd, Gabe, en as it gefal wol, datste moarn te ier wekker biste, en it fertret dy op bêd, gean dan yn de jachtweide; dêr stiet in sjoeltafel, en dêr hinget in ringheakking; fermeitsje dy dêrmei.’ ‘Ik tankje, kastlein,’ sei ik. Ik tommele yn it fjouwerkant, en slepte as in roas yn ien see oan lân, krekt as in minske dy nin geweten het. Ik waard wekker in oere foar tsjerketiid; want it wie krekt snein. En ik rûn út nijsgjirrichheid ek al nei tsjerke ta, lykas de measte minsken dwane, dy fan ôfkomste of gewente 'er ek al hinne traapje. Op oanrieden fan myn kastlein gong ik 'er tweintich minuten letter hinne as it oar folk. ‘Ik begryp it is dy om de woartels te dwaan, en it lof leit dy net oan gelegen; it gebed,’ sei er, ‘is altyd itselde sont fiifentweintich jier, dat de man hjir stiet as dominy: it duorret sawat tsien minuten foar it sjongen en oare byspullen. Meitsje\nno dyn rekkening.’1 Krekt doe ik yn de tsjerke kaam, doe kundige de man de tekst ôf, en dy wie, dat it makliker gean soe, dat 'er in kemel troch de oes fan in nuddel gong, as dat 'er in rike yn de himel kaam. Doe er de tekst ferklearje soe, doe rôp er: ‘Geliefde toehoorders, gij allen weet wat een naald en het oog van de naald beduidt; gij weet ook wat een kemel of kameel beduidt, maar hier op deze plaats wordt niet een grote, levendige, gebochelde kameel beduid, maar een fijn draadje van kemelshaar. Begrijpt ge het nu?’ Ik lake al yn myn fûst, mar ik tochte, ik sil en wol dy preek dochs úthearre. Dat preekjen wie allegearre al in nuveren biddeltekken, mar ik haw 'er mar in bytsje mear fan heard. Want it duorre mar in eagenblik, doe kaam 'er in freeslik geraas en gemoart onder de frouljuwestuollen. De frouljuwe spattene oerein; de stoven rekken om, en de jiske stau oer de tsjerke, en de dominy hâlde op fan preekjen; en dêrmei kaam in lyts parmantich keardeltsje mei in houwer op side en in stôk yn de hân by de tsjerkedoar wei, en dy rôp je fan fierren al: ‘Hâld faasje, dominy! De hûn sil 'erút of wie er fan de divel.’ En no kin 'k jimme sizze, waard it my te mâl, en ik rûn jitte hurder ta de tsjerke út as de hûn; de biisjager siet my net efternei, mar it laaitsjen. Doe ik sa gau weromkaam, rôp de kastlein fan fierren al: ‘Wat no? Biste no al út de leare?’ Ik ferhelle him de grap en hy lake mei my, mar doe ik him de tekstferklearringe ferhelle, doe fleach him it bloed yn de eagen, en hy sei sa ferheftich as er koe: ‘No het den donder him sels skjinmeitsje wollen. Ik begryp him wol, heel wol. Dominy het lannen en grûnen, hy wennet mei in âldfaam allinne; hy jout nin duit oan de earme minsken, en libbet sa earmhertich dat it in skande is. Hy yt soms grauwe earten mei lang sop, en dan lit er dy âldfaam it sop foar kofje opdrinke; hy kriget soms wolris in stik mêst kealleflêsk, of in poepeskinke út de stêd, mar dy wurdt dalik op 'e studearkeamer efter it slot set; mar oars komt 'er noait nin winterflêsk yn hûs; mar as 'er folle hjerringen komme, dan wurdt de skoarstien sa fol hjerringen hinge, dat de reek 'er mar amper troch kin, en dy hinget er sa heech, dat gjin minske 'er sonder ljerde by komme kin; en dy ljerde berget er jitte op 'e studearkeamer, dy ivich op it slot sit! want dat is eigentlik in provyzjekeamer, dêr al syn lekker iten en reade wyn op besletten sit. Lykaste sjochste, Gabe,’ sei er, ‘hy wennet midden yn de klaai, en hy slacht dochs winters neat as wâld-ierdappels op, en dan sit er de hele jûn mei in pear grutte klompen mei hea 'eryn, en fuotsokken fan sâltsekken oan, by in lyts fjoer, om dy wâld-ierappels om it hurdsje te brieden; en dêr ite syn âldfaam en hy dan elts in hjerring ta: mar as er net genôch nei syn sin kriget, dan giet er tenei ris eventsjes nei syn studearkeamer, net om preken te meitsjen, mar om de lege hoekjes fan syn mage oan te follen, wylst de âldfaam by my of in oar rint om in stik brea op te skoaien, dat earm sloof!’ Doe sei ik: ‘Dan ha jo as slachter ek net folle oan de man?’ ‘Ei man, sa goed as neat,’ sei Jouke, ‘ferline hjerst doe slachte ik in âld baarch; no, it spek doarst er net fan keapje, mar it ôffal lyk kop, poaten en de sturt, dat wie hearlik, tocht him, op 'e winter by syn koalrapen; want men moat him de eare neijaan, dat 'er nearne better koalrapen ferboud wurde as by him; as syn preken ek sa goed wiene, dan wie er allang prefester west.’ ‘En hoe gong dat mei dat bargeguod, Jouke?’ ‘Dat waard yn it sâlt set,’ sei Jouke, ‘mar hy hâlde 'er in barge-ear út; en dêr hawwe hy en de âldfaam trije kear fan iten. De earste kear is 'er sop fan sean, de twade kear hawwe se it bûtenste swaard en it bytsje spek, dat 'erop siet, by de ierdappels opiten, en de trêde kear moast de âldfaam it knarsbien mei sipels opsnoarkje, en meitsje 'er in krouske fan om jûns by de brette ierdappels op te smullen. Ja, Gabe, hy is sa heidenske gjirrich en oergeunstich, dat 'er nin miet fan is. Ferline jier miende er einlinge dat er ferroppen wurde soe, en doe helle er de grutte beane wer ta de grûn út, dy al útrûn\nwiene, en dy liet er syn âlde faam siede, sa bang wie er, dat syn opfolger 'er de frucht fan rispe soe. Okkerdeis is syn mem stoarn, dat minske wenne oan de Harnzer kant; dat sloof het lang omtjirme foardat se to stjerren komme koe. As er dêr dan ris hinne reizge om har te besiikjen, dan koe ik, as er weromkaam, benei altyd wol riede, hoe it mei de pasjint gong; want as er bedrukt weromkaam, dan wie it watte better, mar as 'er ferkearde tafallen west wiene, dan wie er fleurich: sa langhalze er nei it jild fan it minske, dêr de man dochs noait nin gebrûk fan nimme doar, en dat him earder minder as better makke het. Mar einlinge, doe it minske 'er útskate, moast by de leedbrieven skriuwe. Dat papier en dat lak like him te begrutsjen, en no naam er fan de Dokkumer skipper fan eltse brief in dûbelstoer; dat hjitte útsketten jild. Dat wie fyn, net Gabe? Mar begrypste no wol, wêrom dat er dy fergelikenis fan de kemel en it oes fan in nuddel oars ferklearje wol as in oar?’\nGabe foar de sjoelbak\n‘No,’ seine de ljuwe yn de skoalle, ‘dan hawwe wy in oar dominy. Dy praat net allinne, mar by docht.’ ‘My tocht, wy moasten de gesondheid mar ris drinke fan dominy en pastoarske,’ sei Gabe. ‘Dan moatste ek ris rêste, heite,’ sei omke. Dat diene se, en doe begûn Gabe wer. Doe dit ferteltsje fan Jouke-kastlein út wie, doe begûn it te reinen. ‘Wat hear ik dêr?’ sei ik, ‘rein, Jouke?’ ‘Jawis, rein; reine moat it hjoed as de see: dêr het de loft krekt nei stien.’ ‘Dat muoit my; ik woe leaver, dat it sa net wie.’ ‘Hoar 'is, Gabe,’ sei de hospes, ‘do moatste mar tinke as it wiif alear te Dokkum. Dy har man waard ophinge, omdat er it 'ernei makke hie; dat wiif sei: It is altyd moai waar: reint it, dan groeie myn koalplanten, en droeget it, dan droeget myn man oan de galge.’ ‘Ja, mar ik woe graach jûn jitte te Ljouwert wêze.’ De man sei: ‘Do moatste op in snein net reizgje, Gabe; do\nkinste ek net mei sa'n waar.’ ‘Ik haw it al sein,’ sei de kastleinske, ‘dat it waar feroarje woe. De kat fleach sa yn de beam op, en de kofje dwarr'le yn de mole om.’ ‘Ja,’ sei Jouke, ‘ja, muoie, en de hûn friet gers; mar do bliuwste hjir, Gabe. Ik krij hjir jûn in geselskip, dêr kinste dy genôch mei fermeitsje, mear as te Ljouwert: en dêrby aste mar mei dei fuorttsjochste, dan kinste mei dyn flugge rún yn ien dei bêst oer, en dêrby rint in hynzer altyd watte luftiger as it op hûs oan giet, as dat it 'erfandinne giet.’ En wy ieten en dronken, en spilen op it sjoelboerd; wy smieten nei de ring, en sa rûn dy dei oan de jûn ta te'n ein: en doe rûn ik by de kastlein yn de stâl, dêr myn rúntsje ôffuorre waard.\nDoe ik dêr wie, sei myn hûsbaas Jouke: ‘Hoar ris, Gabe; ik haw justerjûn oan dy fernimd datste masterlik ien stâle en opsnije kinste. Witste ek in ferteltsje fan Dokkum?’ ‘In gnappen, Jouke, sa gnap as jo oait ien heard hawwe, hospes-om. Mar wat woll' jo dêrmei útfiere?’ ‘Wel, heite, wy hawwe hjir in ontfanger yn it doarp; in ryk man, dy ek sawatte fetweider is; ien dy hjir gânsk de brette hoanne spilet, en dy folle ljuwe foar eagen hâlde moatte, omdat er har de foet dwers sette kin. It is in Dokkumer fan geboarte, en dy smyt wakker mei syn geleardheid om; en omdat hy folle lêst en ik neat, sa set er my alle jûnen sa faak as er hjir komt oer staach. Dy kinste noait better genêze as datste op Dokkum smeulste. Do moatste dy earst mar simpel hâlde; ik sil dy wol stevigje.’ Sa sein, sa dien; de jûns om fiven en seizen kamen 'er al ferskate heal-útlibbe âlde boeren op toffels oandribbeljen om in soopje. Eftersteekjes hiene se op, sarjes rokjes oan, en inkelde hiene blokjes oan de piip, en stopjernen prûken op. Einlinge komt ontfanger, ek in steil parmantich Dokkumer, mei in hege hoed op, in lange blauwe rôk oan mei in freeslik tsjokke wite kropdas om; koartom in man nei de moade fan syn tiid klaaid. Hy naam dalik de hoeke yn, en hie ek dalik it heechste wurd. Dy âlde stakkers, dy mei him yn de rige sieten, diene it swijen 'erta, as ontfanger prate, omdat se neat wisten, en al wisten se al watte, dan doarsten se jitte net. Hja wiene âlde Friezen, dy fuort alles net seine wat se wisten. As er har wat frege, dan seine se mar: ‘'t Is sa, ontfanger.’ En dat bloes de man dan jitte mear op. Ik hie de hoed yn de eagen lutsen, en siet mei de toffels oan yn de hoeke op in âld briedstoel mei in holle matte dêryn, en dêr hong ik sa sleau hinne, oft ik heal nôch wie, mei de holle op 'e side, wylst my de flibe ta de hoeke fan 'e mûle útrûn. ‘Wie is die persoon, Jouke?’ sei de ontfanger al gau. ‘O, dat is in feint, dy is hjir juster te pearde komd, en dy om de felle rein hjir hjoed hingjen bleaun is; 't is in skroar, seit er, ontfanger.’ ‘In schroor, en die te peerte hier? Dat lijkt ook raar.’ ‘Ja, mar it is in nuveren feint; it is in gelearde skroar, dat sis ik jo. Hy het hjir no in etmiel west, mar ik wyt net wat ik oan dy feint haw.’ ‘Geleerde? een geleerd lapschroor? Maar wat bij een slachter geleerd is, dat is het daarom niet bij mij.’ ‘Krekt sa! Krekt sa!’ rôpen al dy âlde boeren. No begûn ontfanger te brimmen, en mei de stoel te skikken, en op it lêst flapte er ferheftich mei de bierkanne, dat ik kwânskwiis wekker waard, en in pear ferbaasde eagen opsloech. En nei de gewoane praatsjes foel de man dalik oer my hinne mei allerhande praatsjes en fragen. Einlinge frege er my, of ik ek Latyn ferstoe. ‘Al sa min sa mear, ontfanger,’ sei ik dêrop. ‘Nu, lees dan 'is op, heer snijder!’ sei er spytgniizjende, wylst er de âldboer, dy nêst him siet, mei de earmtakke oanhompte. En dêrop sei ik mei in kleare stimme:1\nMem, wat sille wy ite?\nAl wat op it fjoer is.\nNon eget Mauri\nSûpenbrij mei groat 'erby.\nAs it net te hjit is.’\n‘Ha! ha! domme kinkel! Wie heeft u gezegd, dat dat Latijn is? Het is Latijn, in boers.’ ‘Wel, mynhear, dy it my leard het, dy het it my sein,’ sei ik dêrboppe oerhinne. ‘Mar wyt jo it út josels, dat jo Latyn better is as mines, mynhear?’ Koartom, dat Latyn hie ontfanger net foldien, en hy hie 'er sels de gek mei. En doe frege er my, of ik ek Gryksk ferstoe, en ik sei dalik: ‘Sa goed as de bêste skroar fan Dokkum.’ ‘Laat eens horen,’ sei de man heal parmantich, en doe begûn ik fan degen oan:\n‘Liepai kâi skries-ai\nTjirk-ai kâi grieneskyl ein-ai.’\n‘Ha! ha! allemaal eiers! Hoe komme de mînsen erbij om jou dat voor Grieks te verkopen? Ben je zot, kareltje? Daar is maar één Grieks woord in, en dat is het woordje kai, dat en betekent.’ Ik sei: ‘Mis, ontfanger! Us dominy seit, dat einai it twade is, en dat betekent zijn. En jo hawwe my niis frege of ik sot wie; mar ik freegje jo, mynhear, of it net gek is, dat in skroar Gryksk leare soe. Fersteane de Dokkumer skroarren dat? Ik haw oars wol sizzen heard, dat dy nin goed krús yn de broek sette koene.’ En dêr waard ontfanger al stikelich oer; want hy koe gjin kwea fan Dokkum hearre. Einlinge smiet de hospes 'er in kneppel yn, en dy sei: ‘Gjin gehaspel mear oer Gryksk en Latyn. Want dy dêrfan it measte fersteane, dêr wurdt men ornaris it measte mei bedragen. Toe, Gabe heite; do heste justerjûn betoand, datste mastereftich ferhelje kinste. Dwaan dat leaver ris as al dat gehakketak yneltsoarren om.’ ‘Ik geloof,’ spriek ontfanger, ‘dat het ook beter met syn boeretrant en verstand overeenkomen zal.’ ‘No,’ sei ik, ‘dan sil ik jimme ris fan in nuvere grap ferhelje, dy yn âlde tiden yn de stêd fan Dokkum bard is; it liket raar, mar as ik liich, liich ik yn kommisje, want ik haw it út in âld boek lêzen.’ ‘Van Dokkum? Kom, dat mag ik hore,’ sei ontfanger, ‘dat is mijn geboorteplaats.’ ‘Soa,’ sei ik, ‘it sil de kastleinske ek better foldwaan as dat fan Jakkele en Houkje.’ ‘O ja, Gabe, dat wie aaklik,’ sei se. Mar it kaam doch oars út; it foldie har net, freonen; en doe begûn ik dit ferteltsje.\n‘It is bard yn 't jier 1623, dat in skipper mei in lading hout út Noarwegen kaam, en op Iezumersyl binnenrûn. Dy skipper hie foar in aardichheid ytlike libbene kreeften yn in koer meibrocht foar syn keapman, dy te Ljouwert wenne; dy droech er by jûntyd, dat it al tsjuster wie, troch de stêd fan Dokkum, en doe rekke 'er troch ongelok ien fan dy bisten út de koer te fallen, krekt foar de doar fan in froedsman Grada. De oare moarnsier, doe de faam de strjitte oanfeie soe, fûn se dat bist dêr lizzen; hja rûn ferskrikt yn 'e hûs, en rôp: ‘Heare, froedsman! Kom gauw ris foar deur. Heare, wat leit daar un raar ding op straat!’ Froedsman mei in reade japon oan, mei de wite sliepmûtse op 'e holle, en de hoazzen op 'e slomp, rûn dalik nei bûten. Hy sloech de hannen yn elkoarme, en sei: ‘Dit is ien merakel! Súd dat ok un jong weze fan dy roek, dy hier boven in de lineboom nestelt?’ It duorre net lang of dêr rûn al skielik ien heal hondert minsken te heap, om it skepsel te oanskôgjen. In kategisearmaster, dy dêr ek foarbykaam, dy rôp: ‘Mînsen? Mînsen! sien ut beest dòchs niet an; want ik loof dat ut de Basiliskus is, daar men fan inne skrift leest; ut kon jimme allegaar ut leven kòste.’ - ‘Ut mocht un skyt, meester!’ sei in turfdrager, dy dêr mei syn koer foarbykaam; ‘ik hew him al goëd in syn freet sien; ut stomme beest sal oans niks doën, en dy 'er un mingelen bier foar over het, dan sal ik him daad'lek met de tange in myn kòrf legge, en drage him waar de frynden him hewwe wille.’ ‘Dat gaat an!’ sei froedsman. De tange waard helle, de kreeft yn de koer lein, en doe earst nei de brouwerij om it ming'len bier op te nimmen. Dêrfandinne rjochtút nei\nde boargemaster mei in sleep jonges efternei. De turfdrager sette de koer yn it foarhûs del, en froedsman gong yn de keamer by boargemaster. Hy spriek de boargemaster mei in heel bedrukte en in heel ferskrikte troanje oan, en sei: ‘Goeien morgen, burgemeister!’ ‘Goeden morgen, vroedsman! jou hier zoo vroeg al over de vloer, man.’ ‘Ja, burgemeister! Wij hewwe hier un raar stuk, burgemeister. Wij hewwe fan de morgen ien levendech ding op straat fonnen, en gien mînske weet wat ding òf ut is, òf hoe ut hiet, burgemeister. Wij hewwe ut metnomen, burgemeister; ut staat in ut foarhús, burgemeister. Wil burgemeister ut ok ris sien, burgemeister?’ ‘Vooral in believen, vroedsman,’ sei dy hear; ‘Jou wete, zeldzaamheden ben ik altoos nieuwsgierig na.’ De boargemaster, dat in biis út de bizen wie, seach dalik wol dat it in kreeft wie, mar dy hâlde him jitte dommer as froedsman yn wêzen wie. Dy sloech de hannen gear en sei: ‘Vroedsman! Vroedsman! ik loof dat er ons slimme dingen over het hoofd hange; zo'n ding staat in gien kronyk beschreven, en zolang as de wereld staat is er zo'n ding in Dokkum niet vertoond. Het is een stuk van te veel belang; daarom gevoel ik mij verplicht om nog hedenmorgen om tien uur de raad te beleggen, om dan te bepalen, wat of wij met dit monster zullen aanvangen. Jou komme dochs ook, vroedsman?’ ‘Ja, wis, burgemeister.’\nDe moarns om tsien oere kamen de hearen by eltsoarren op it stêdshûs, en omdat it sa'n bûten-extranaris ding wie, hie froedsman in skjinne wite bef fan froedsmanske om krige, en dêrby in splinternij broek oantein, ien sonder flappe, mar mei in gulfje dêryn, lykas de âlde ljuwe fan dy tiid droegen; en omdat it âld stêdshûs fan Dokkum doe watte lek wie, wiene 'er krekt op 'e stoel fan froedsman Grada ytlike drippen roetwetter fallen, en omdat er bang wie, dat er syn nije broek mei dat wetter besmoargje soe, sa sprate dy goede man syn wite bûsdoek oer de stoel. Dêr gong froedsman deftich op sitten.\nDe koer waard op it stêdshûs brocht, en dêr seach elts dan beurt foar beurt yn, en dan gong elts wer op syn pleats sitten. In inkele fan dy hearen hiene mar just it hert om it onnoazele beest oan te sjen. Doe se allegearre wer sieten, doe sei de boargemaster: ‘Heren van de raad van Dokkum! De heren hebben gezien, dat er in onze stad een wonderlijk creatuur gevonden is, en daar men niet weet, welk dier dit is, en vanwaar het gekomen is, zo heb ik hetzelve hier gebracht ten einde het advies van de heren te horen. Daarom, u, vroedsman Grada, als de oudste van de raad dezer stad, vraag ik het eerst, wat dunkt u van dit dier?’ ‘Ikke?’ sei froedsman Grada, ‘Ikke blijf bij mijn eerste advijs, dat 'et namentlek ien van die jonge roeken is, die voor mijn deur daar in die hoge lijnebomen nessele; want waar dúvel súd ut ding anders wegkomen weze. 't Ken ok niet út de straatstienen kropen weze.’ ‘Daar ben je mis in, vroedsman,’ sei de boargemaster, ‘mijn zoon heeft onlangs een nest-fol roeken uitgehaald, en die jonge roeken geleken nergens meer op als op oude roeken. Nu is de beurt aan u, vroedsman Inia.’ ‘Hearemistijd, burgemeister, wat weet ik froedsman Ynje fan fremde gediertens? Ik hew wel seggen hoard, dat de kanarjefeugels als se jong binne, dat se dan kropen; súd ut ook un kanarjefeugel weze?’ ‘Zou een jong kanarievogel dan groter zijn als een oude? Dat spreekt zich immers zelfs tegen,’ spriek dêrop de boargemaster. ‘Dat weet ik niet,’ spriek froedsman Inia. ‘Wij sien alderdegenst, dat grote mînsken klein wurde kenne. Mijn grootvader is fan burgemeister al bierdrager wurden.’ No wie de beurt oan de froedsman Starkenbolte, in Grinslanner, in ryk man en in fyn man; fyn yn de tsjerke, en fyn yn de wrâld. Hy die deis in lûd gebed oer de tafel, dat in kertier duorre, en it iten mocht mar in heal kertier duorje, en dêr hiene syn boaden gjin nocht oan. Dy hiene leaver in heal kertier bidden, en in kertier iten. Dêrby ferstoe er watte fan de swarte keunst. As de Dokkumer ljuwe mei froedsman Starkenbolte yn it trekskip sieten, en as er dan út de skrift begûn te praten, dan hâlden se hannen op har horloazjes; want as er dat die, dan fierde er dy keunst it measte út. Doe it dy syn beurt wie om te sprekken, dy sei op syn Grinzer: ‘Ik wijt nijt, ik leuf, burgemeister, dat onze meister Douwe nog geliek hat het, dat et nomentliek in Bosiliscus of in ploagbeest is, daor de Here ons met besuiken wil veur onze zonden en ongerechtigheid, en al et goddeloze vlouken, dat in Dokkum daon wert. Daorom hol ik mij oan meister\nDouwe.’ ‘Meister Douwe,’ foel froedsman Grada dêrop yn, ‘dy het wel earder de planke mis weest. Foorleden jaar song er foor ut boardsje in de kerk ‘Aller ogen wachten’ op un karsmòrgen.’ Op dy ynfal begûn de hele rie fan Dokkum te laitsjen, mar de boargemaster net; dy moast syn deftichheid ophâlde, en dy spriek doe wer: ‘Als er dan niemand van de heren is, die mij enige inlichting in deze zaak geven kan, zo laat ons dan nog eens de beide stadsboden boven komen, of die ons ook in dit geval ook nog eens konden dienen.’ De boaden kamen boppe en seagen ien foar ien yn de koer. De iene wie in stakker, dy doarst it bist net besjen; dy leaude ek steech oan master Douwe. ‘Ik sal der myn ogen niet na draaie, hearen,’ spriek dy man, ‘want,’ sei er, ‘as ut gien Baasliscus is, dan is ut ien plaagbeest, dy nachts omlope en pest en kwalen ferkondige, en ik súd 'er foar weze om ut hele beest met kòrf en al te ferbrannen.’ Mar de twade stêdsboade sei rûnút, dat it in skroar wie, omdat er twa fikse skjirren foarútstiek. ‘En sienje wel, burgemeister? hij houdt de ogen van dy skearen achterút, omdat er foar alleman niet wete wil, hoe groat of se binne, krekt as alle skroaren. Mar as ut un skroar is, dan is er betsjoend; want hij krúpt, en andere skroaren lope. Is 't niet waar, hearen? Ik sech myn sin, want daarom bin ik hier ropen.’ ‘Accoord,’ sei de boargemaster, ‘jou hebbe het geraden, bode; en wij zullen er dadelijk de proef van nemen. Kom, bode; ik had juist een nieuwe rok besteld; het laken is er al voor gekocht; wees zo goed en haal dat van mijn huis.’ Doe dat lekken op 't stêdshûs kaam, waard it oer de flier spraat en de kreeft dêrop set. Doe begûn er te krûpen, en doe moast ien fan de boaden mei in skjirre, krekt itselde paad lâns, it lekken trochknippe; en doe waard 'er dalik om in skroar stjoerd, om 'er in rôk foar de boargemaster fan te meitsjen. Dizze skroar wie in âlden Dútser, dy hjitte egentlik Labbenbach, mar hysels spriek dy namme altyd út as lappenpack, en no neamden de Dokkumers him yn de wandeling sljochtwei fan lappenpakker; ik tink wol, omdat er de lappen, dy syn klanten fan rjochten takaamne, sels ynpakte. Hy kaam op it stêdshûs mei de sliepmûtse yn de hân, en sei: ‘Koeten morje, mynheer Pirgemeister! En koeten morje, brave heren al gesamt. Wat heppe te Heren te pefelen.’ De boargemaster ferhelle oan de skroar it hele gefal, en liet him dat teknipte lekken sjen. ‘Tausend elemente! Hundert tausend elemente! Das hat keen mensch ketaan, mar de lebendige teufel. Donnerontoria, prave heren! tat is keen tijt, keen roye tijt meer weerdig. Daar kan ik een lappekrone voor de kinder van make, mar keen rok voor de Pirgemeister von Dockum.’ Mar doe er de kreeft yn de koer lizzen seach, doe waard er jitte bleker om syn smelle kiuwen as tsien bleke skroarren mei-eltsoarren; en hy rôp it út: ‘Kott bewahre, Heer Pirgemeister! Soll mich die swernoot straffen, wenn sich solchen peest langer in de stat von Dockum tolden sollte. Et is de teufel, prave Heren, de lebendige teufel; on wann ikke Pirgemeister war, ik that den hundsfot in de kragt kooyen on versupen him.’ ‘Heb 'k et nijt said,’ sei froedsman Starkenbolte, ‘dat w't hijr met de kwoade te doen hebbe? Dat komt nou van 't vervlouken, en het koartspeulen, dat de noatie hijr dout; nou loat de Here hem los, en geft hem aan de kwoade over.’ ‘Ja,’ sei froedsman Ynia, ‘as ut de kwade is, dan is fersúpen de baas; want dan helpt gien ferbrannen; want dy is fuurfast.’ En de hele rie fan Dokkum rôp fan: ‘Fersúpe mar! Fersúpe!’ De turfdrager smiet de kreeft yn de grêft, en de hele stêd fan Dokkum wie bliid, mar de kreeft jitte blider. Mar by it einsluten fan de rie hiene se jitte in grap mei froedsman Grada. Dy goede man wie troch de sterke oandacht, dy er op it dispút oer de kreeft hân hie, glêd troch it sin gien, dat er syn wite bûsdoek op 'e stoel lein hie, en doe er onderwilens ris efkes de eagen foardel sloech, doe miende froedsman, dat him it himd ta de gulf fan de broek úthinge, en doe hâlde er syn grutte rûne flaphoed foar it liif, en moffele sa glûpswize dy wite bûsdoek ta de broek yn; mar boargemaster, dy flak nêst froedsman siet, en dy de man troch en troch koe, hie wol oan syn ferlegentheid sjoen, dat 'er watte geande wie: dy seach ris skean efter de hoed fan froedsman, en doe seach er dat hele wurk oan, mar hy liet him neat merke. Dit gebeurde al doe se mar just op it stêdshûs sieten. Yn it ein, doe de hearen opstean soene, doe seach froedsman ris efterom, en sei: ‘Geunst nòch toe! Burgemeister! waar\nsúde myn witte búsdoek weze?’ Mar gjin minske wist it. ‘Súd er ok onder myn stoël legge; want hij het 'erop leid, dat weet ik,’ sei froedsman. ‘Súde dat rare ding my dy doek ok út de búse weg tsjoënd hewwe.’ ‘Om jou de waarheid te zeggen,’ sei de boargemaster, ‘hy sit in jouw eigen broek. Zie maar, er hangt nog een tipje toe de gulft út.’ ‘Ja, waarleken!’ sei froedsman, en hy helle de hele wite bûsdoek ta de broek út. Froedsman krige in kleur as in hoannekaam, en swarde, dat er noait wer in broek mei in gulf drage woe, en de hele rie fan Dokkum gong laaitsjende nei hûs, mar de boargemaster jitte aldermeast.’\nIt hele selskip dêr yn 'e herberge lake wakker om dit ferteltsje, behalven de ontfanger; dy seach my stiif oan, en knarste soms op 'e tosken; mar doe frege Jouke my: ‘Witste ek, Gabe, hoe of it tenei mei dy kreeft gien is?’ Ik sei: ‘Ja, kastlein, dy is op in simpele manear wer telâne komd. Ytlike jierren dêrnei, doe de kreeft al lang fergetten wie, doe fisken de hearen fan Dokkum de stêdsgrêften mei in seine ôf, en doe fongen se ús maat de kreeft wer.’ ‘Zo'n grote grenaal is er nòch noait in Europa fonnen as disse hier in dit kleine Dokkum,’ sei in hopman fan de boargerwacht; ‘die zal ik beware zolang as syn Hoogheit de Prins hier komt.’ Dy lei him oan in sulveren keattinkje onder in brêge fêst om him yn it libben te hâlden. ‘Het dat nou langernoech duurd, dúvelskyn, met dyn smeulen en trittrotten? Ik hew myn nocht!’ rôp de ontfanger pûr razend, en hy griep de tange út de hoeke om my dêr ris helder ôf te ticheljen; mar de hospes sprong tuske beiden, en doe wie it dien. De ontfanger stau omtrint breinroerd ta de doar út. It hele selskip en benammen Jouke, lakene wakker; mar de kastleinske wie ek al lang stymsk; dy woe my nin goed wurd mear jaan, omdat har pake ek in Dokkumer west hie. Dêrom ried ik de moarns heel ier fuort, en kaam de jûns jitte thús.’\nDoe rôpen se allegearre yn de skoalle: ‘Wiene dy ljuwe dan gek, Gabe, dat se har oan in grap steurden? Us het dat ferteltsje skoan smakke.’ ‘Jitte sa gek net as jimme,’ sei Gabe dêrop. ‘As ik jimme no allegearre ris foar murden útrachte, dan soene jimme my it ljocht wol út de holle helje, en dan wiene jimme jitte dommer as de Dokkumers. Dy binne jitte lilk as men har in ding oantiget, dat se wêze kinne, nammentlik dom en onnoazel; mar jimme binne lilk as men jimme murden neamt, en dat kinne jimme ommers noait wurde.’ Hja moasten Gabe gelyk jaan, mar dy lytse lilke tapassing op dy moaie lange preek stoe de ljuwe net oan; hja mochten it wurd net ienris hearre, en de iene nei de oare rûn noartich ta de skoalle út, en fan it koardegearjen mei de fammen kaam dy jûn net. Gabe koe mei syn omke nei hûs ta strampelje, en doe wie it feartflagjen út.\nDe kastlein praat as protestant, dêr de preek alles, en gebed en gesang tajefte by is. Mar de preek is nin godstsjinst; dat is in fermoanninge. Gebed en gesang binne de godstijnst, en dêr binne se by alle naasjes fan de wrâld foar hâlden.\nDit rymke en wat 'er folget binne fan 'e âlde Latynske skoalle te Ljouwert. As jonges hiene wy mear fan sokke sprookjes. Yn 't Gryksk betsjut liepai, oan de fette, en yn it Frysk, it aai fan in leep. Skries-ai, tjirk-ai, grieneskyl is nin Gryksk. De fûgel tjirk klinkt oars as de mansnamme Tsjirk; de mansnamme Tjitte oars as tsjitte, kibje lyk de mosken. j.h.h.


🕔10:56, 24.Mar 2020\nDe sintrale eineksamens foar learlingen fan skoallen foar fuortset ûnderwiis gean oer, hat minister Slob yn oerlis mei ûnderwiisfertsjintwurdigers besletten. Skoallen moatte op basis fan de skoaleksamens beslisse oft learlingen slagge binne of net. De skoaleksamens binne de toetsen dy’t\n🕔09:37, 23.Mar 2020\nFerskate bedriuwen hawwe reklamekampanjes annulearre. De skea rint yn de miljoenen en troch problemen mei koroana komme opnamen foar nije programma’s faai te stean. Talpa, eigener fan ûnder oare telefyzjestjoerder SBS6, stiet op it punt om personiel dien te jaan.\n🕔22:31, 22.Mar 2020\nIt Katalaanske bedriuw Protofy ferwachte krapte oan beäzemingsapparatuer. Ferline wike die it bedriuw in oprop oan útfiners rûnom op ‘e wrâld om ideeën te leverjen om fluch en goedkeap in simpel apparaat te meitsjen dat pasjinten fan lucht foarsjen kin.\n🕔08:47, 22.Mar 2020\nIn Europeesk-Russyske missy nei Mars wurdt útsteld. Dat komt ûnder oare troch it koroanafirus. Troch de útbraak is it lestiger foar meiwurkers om te reizgjen, dus rint it projekt fertraging op. Boppedat binne mear testen nedich om wis te wêzen\n🕔23:16, 19.Mar 2020\nDe Sineeske trudze dy’t yn ús kontrei stadichoan oanboazet ta in goarre, is skielk wei te masterjen, sa liket it. Oan de Ryksuniversiteit yn Grins wurket Paul Hagedoorn hurd oan in middel foar covid-19, sa’t de krupsje hjit dy’t it\n🕔12:35, 19.Mar 2020\nMinsken dy’t smoke, binne allinnich yn Nederlân ferantwurdlik foar de dea fan twatûzen oant trijetûzen net-smokers. Dat docht bliken út ûndersyk fan it Amsterdamske universiteitssikehûs UMC. “Hiermee laten we zien hoe gevaarlijk meeroken is”, seit ûndersiker Leonard Hofstra. It ynazemjen


Nije iPad Pro 2020: wy fertelle jo al it nijs | Gadgetnijs\nIgnatius keamer | | Appel, tabletten\nApple yntrodusearre de earste iPad Pro yn septimber 2015, in 12,9-inch iPad dy't Apple woe dat wy leauwe de ideale ferfanging foar in laptop wie. It gebrek oan funksjes en funksjes fan dit model befestige allinich dat it in Gruttere iPad, sûnder mear.\nYn 'e folgjende jierren hat Apple trochgean mei it fernijen fan dit berik intermitterend, en it wie net oant 2018, doe't de iPad Pro waard âlder En it waard úteinlik in ideale ferfanging foar in laptop, of it no PC of Mac wie, troch iOS 13 en de USB-C-poarte dy't Apple yn 'e iPad Pro 2018 oannaam.\nDe fernijingssyklus fan it iPad Pro-berik is op ien en in heal jier ynsteld en lykas pland, hat Apple oankundige de fjirde generaasje iPad Pro, in generaasje dy't wy as iPad Pro s kinne doopje, om't it oantal nije funksjes en funksjes wurdt fermindere en itselde ûntwerp behâldt as twa jier lyn.\n1 Funksjes fan 'e iPad Pro 2020\n1.1 IPad Pro 2020 werjaan\n1.2 IPad Pro 2020 iPad-kamera's\n1.3 IPad Pro 2020 kamera foaroan\n1.4 Augmented reality op 'e iPad Pro 2020\n1.5 IPad Pro 2020 Macht\n1.6 IPad Pro 2020 prizen\n2 Magic Toetseboerd mei trackpad\n2.1 Magic Toetseboerd mei trackpad priis\n3 Is it de feroaring wurdich?\nFunksjes fan 'e iPad Pro 2020\nIPad Pro 2020 werjaan\nGeroften foarôfgeand oan de lansearring fan it nije iPad Pro-berik suggerearden dat Apple in skerm koe brûke mei mini-LED-technology ynstee fan it tradisjonele LCD, in geroft dat einlings is befestige. Apple doopt de iPad werjaan as Liquid Retina, in werjefte dat de lêste technology befettet.\nIt skerm fan 'e nije iPad Pro is praktysk itselde dat wy yn' e foarige generaasje koene fine mei in 120 Hz ferfarskingssnelheid, 600 nit helderheid, breed kleurenspektrum (P3), True Tone kompatibel en minimale refleksje.\nIPad Pro 2020 iPad-kamera's\nJa. Ik sei kamera's. De nije iPad Pro 2020 yntegreart in efterste module besteande út twa kamera's: 10 mpx ultra wide hoeke en 12 mpx wide hoeke, mei har kinne wy spektakulêre fideo's en foto's opnimme, hoewol it gjin apparaat is dat wurdt sein behearskber foar dizze doelen. De set fan twa kamera's fan 'e iPad Pro lit ús foto's meitsje en fideo's opnimme yn 4k-kwaliteit, fideo dat wy kinne diele en bewurkje fan it apparaat sels.\nIPad Pro 2020 kamera foaroan\nDe foarkamera fan 'e iPad Pro biedt ús gjin nijs Opmerklik yn ferliking mei it foarige model, om't it ek kompatibel is mei Face ID, it gesichtsherkenningssysteem fan Apple en alle funksjes dy't Apple ús al biedt yn it iPhone-berik mei dizze erkenningstechnology.\nAugmented reality op 'e iPad Pro 2020\nYn deselde module wêr't de kamera's sitte, is it ek yn lidar scanner (Ljochtdeteksje en berik) in sensor wêrtroch ôfstânbepaling mooglik is troch te mjitten de tiid dat it nimt foar in ljochtstraal om in objekt te berikken en werom te reflektearjen op 'e sensor. Dizze sensor wurket hân yn hân mei kamera's, bewegingssensors en it bestjoeringssysteem om djipte te mjitten, wêrtroch de iPad Pro in ideaal apparaat is foar augmented reality.\nIPad Pro 2020 Macht\nDizze nije iPad, wurdt beheard troch de A12Z Bionic-chip, in nij oanbod fan processors dat Apple dat in 8-kearn grafyske prosessor opnimt. Op it stuit wite wy de krêft dy't it ús biedt yn fergeliking mei de A12 Bionic dy't wy fine yn 'e iPhone 11 Pro, mar as de foarige generaasje fan iPad Pro, beheard troch de A10X Bionic, wurket as in sjarme, moat it in foarstelling heger oanbiede.\nIn oare fan 'e ynterne feroaringen dy't de nije iPad Pro ús biedt is yn termen fan opslachromte. Wylst de tredde generaasje fan 'e iPad Pro begon fan 64 GB, de fjirde generaasje dy't krekt presinteare is, diel fan 'e 128 GB, foar deselde priis.\nIPad Pro 2020 prizen\nDe startprizen fan 'e iPad Pro 2020 binne itselde as de foarige generaasje, it iennichste ding dat feroaret is de opslachromte, dy't dizze kear begjint fan 128 GB ynstee fan' e 64 GB fan 'e foarige generaasje.\n11-inch iPad Pro WiFi 128 GB opslach: 879 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi 256 GB opslach: 989 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi 512 GB opslach: 1.209 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi 1 TB opslach: 1.429 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi + LTE 128 GB opslach: 1.049 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi + LTE 256 GB opslach: 1.159 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi + LTE 512 GB opslach: 1.379 euros.\n11-inch iPad Pro WiFi + LTE 1TB opslach: 1.599 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi 128 GB opslach: 1.099 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi 256 GB opslach: 1.209 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi 512 GB opslach: 1.429 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi 1 TB opslach: 1.649 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi + LTE 128 GB opslach: 1.269 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi + LTE 256 GB opslach: 1.379 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi + LTE 512 GB opslach: 1.599 euros.\n12,9-inch iPad Pro WiFi + LTE 1TB opslach: 1.819 euros.\nMagic Toetseboerd mei trackpad\nIt nije toetseboerd foar de iPad Pro dat Apple tegearre mei de nije generaasje hat presinteare is wat it measte oandacht lûkt, in toetseboerd dat is Heget magnetysk oan iPad en makket it oanpassen fan skermhoeken mooglik sûnder dat it op elk momint op it toetseboerd hoecht te rêstjen. Derneist befettet it in USB-C-oplaadpoarte, in poarte wêrmei jo de iPad Pro oplade kinne sûnder it fan it toetseboerd te ferwiderjen, hoewol it in heul ienfâldich en natuerlik proses is.\nIt folsleine toetseboerd bestiet út stive kaaien en in skêrmeganisme 1mm reis dat in heul noflik gefoel, presyzje en minimaal lûd biedt. Ek is it toetseboerd efterljocht, sadat wy yn elke omjouwing wurkje kinne.\nIt trackpad op it nije Magic Keyboard is wat de iPad Pro miste om de ideale ferfanging te wêzen foar in laptop. It moat wurde ûnthâlden dat mei iOS 13, Apple yntrodusearre mûsstipe op 'e iPad, dus de folgjende stap wie it oanbieden fan in toetseboerd mei in trackpad, in toetseboerd dat al op 'e merke beskikber is en dat frij heech is.\nMagic Toetseboerd mei trackpad priis\nOp it stuit kenne wy allinich de priis fan it Magic Keyboard yn 'e Feriene Steaten. It Magic-toetseboerd foar de 11-inch iPad Pro is priis foar 299 dollar, wylst it model foar de 12,9-inch iPad omheech giet nei 349 dollar.\nIs it de feroaring wurdich?\nAs jo in iPad Pro fan 2018 hawwe, d'r is gjin twingende reden om mei pensjoen te gean en it nije model te keapjen. Lykas ik yn dit artikel haw neamd, is it meast nijsgjirrige oer de nije generaasje net de iPad Pro sels, mar it Magic Keyboard, in Magic Keyboard mei in trackpad dat kompatibel is mei de iPad Pro 2018.\nFolslein paad nei artikel: Gadgetnijs » Appel » Nije iPad Pro 2020: wy fertelle jo al it nijs


Gjin nije regels foar kresjes | Omrop Fryslân Skip to main content\nGjin nije regels foar kresjes 26 jan 2009 - 11:31\nKresjes yn Fryslân binne net fan doel om de feiligens oan te skerpjen nei oanlieding fan it drama yn België. Dat sizze de grutste organisaasjes op it mêd fan berne-opfang. Neffens de Stichting Kinderopvang Leeuwarden liket in systeem mei paskes wol feilich, mar is it net. Minsken dy't kwea wolle, komme der dochs wol yn, seit direkteur Van Hall. De Timpaangroep is begûn mei it oanbringen fan yntercoms en kamera's by de yngongen fan de kresjes.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: argyfView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 26-01Soargen oer ING-banen 26-01Fryslân: minder skoalferlitters Besjoch ek...


Biotrack kriget 25.000 euro foar it fierder ûntwikkeljen fan koroanatest | It Nijs\nfebrewaris 5, 2021 08:57 Fernijd\nIt Fryske bedriuw Biotrack ûntwikkelet in nij testpakket om de koroana-ynfeksjes te ûndersykjen. Foar dat projekt kriget Biotrack in ynsidintele subsydzje fan 25.000 euro fan de provinsje Fryslân.\nIt koroanafirus soarget derfoar dat bedriuwen har oanpasse moatte. Biotrack is dêr in moai foarbyld fan. Dat wurke al yn ferskate sektoaren, dêr’t it manieren foar fluch en betrouber ûndersyk nei mikro-organismen foar betocht. Earst foar de wettersektor, doe de libbensmiddelssektor en de lêste jierren yn de medyske sektor. Troch de útbraak fan Covid-19 hat Biotrack yn heech tempo in nije testkit ûntwikkele foar it monitoaren fan Covid-19-ynfeksjes by pasjinten.\nIt folsleine byld\nIt projekt mei de titel ‘Het complete beeld’ mjit trije ûnderdielen: it nivo fan besmetting, de aktiviteit fan it firus en de ûntwikkele ymmuniteit (serology). Biotrack brûkt it subsydzje om it ûnderdiel serology fierder te ûnderbouwen en yn gearwurking mei oaren yn de praktyk te bringen.\nMei-inoar de pandemy ferslaan\nDe Provinsje Fryslân stipet dat moaie doel, mei-inoar besykje om de pandemy derûnder te krijen. It projekt past by de doelen fan de provinsje, beskreaun yn it ferbettermaatregelpakket: Lok op 1, No en Moarn. Dêrneist laat it projekt ta nije heechweardige wurkgelegenheid op laboratoarium-, IT- en wittenskiplik mêd.


Mozillian-ferhalen : Faye — Mozilla\nHoi, ik bin Faye, in Mozillian yn de Filippijnen\nYn 2011 gie ik nei myn earste lokale Mozilla-evenemint en troch alle prachtige minsken dy't ik moete haw en kennen learde, rekke ik ynspirearre om mear te dwaan. En no bin ik de mienskipsbehearder fan Mozilla Philippines.\nMyn passy leit by it organisearjen fan lokale Webmaker- en WoMoz- (frouen yn Mozilla)-mienskipseveneminten wêr't ik oaren opliede kin en harren feardichheden ûntwikkelje kin. Ek help ik mei mei it Firefox Student Ambassadors-programma en Community Building.\nMyn favorite part fan it Mozillian wêzen, is de wrâldwide mienskip. Dizze sjoch ik graach as in “famylje” wêryn wy inoar iepenlik akseptearje en frij binne om wylst it gearwurkjen tinzen út te sprekken.


Riedslid Van der Honing oer bystânsaffêre It Hearrenfean: "Ophâlde mei ûnnoadige en fernederjende kontrôles" | Omrop Fryslân\nRiedslid Van der Honing oer bystânsaffêre It Hearrenfean: "Ophâlde mei ûnnoadige en fernederjende kontrôles"\n04 jan 2021 - 12:43\n"It is net minsklik om jild werom te foarderjen fan minsken yn de bystân omdat se troch famylje holpen wurde." Dat seit Retze van der Honing, riedslid yn de gemeente Hearrenfean as reaksje op de bystânsaffêre fan Minkie Brandsma fan It Hearrenfean. Har dochter moat 9.000 euro werombetelje en dat is neffens harren net terjochte. Van der Honing fan GrienLinks is it mei de famylje iens. Hy wol sa gau as mooglik yn debat mei B&W oer it tapassen fan de bystânswet.\nRiedslid Van der Honing oer bystânsaffêre It Hearrenfean:\nFerline wike waard bekend dat de gemeente Hearrenfean twa minsken yn de bystân frege hat om tûzenen euro's werom te beteljen omdat famylje geregeld de boadskippen foar har betelle. Ien fan dy minsken is de dochter fan Minkie Brandsma. It ferhaal fan de famylje Brandsma liket op de bystânsaffêre fan de frou út de gemeente Wijdemeren, dy't 7000 euro werombetelje moat om't har mem jierrenlang boadskippen foar har die, wylst de dochter sels in bystânsútkearing krige. Yn it gefal fan de famylje Brandsma die de dochter boadskippen foar de hiele famylje en krige letter jild werom fan har heit en mem foar de boadskippen dy't se foar harren helle hie.\n"It moat net mâler"\nNeffens riedslid Van der Honing moat it net mâler wurde. "Der binne no twa gefallen yn ús gemeente nei bûten kaam, mar dit bart folle faker. It is nei alle gedachten yn alle gemeenten fan Nederlân oan de hân." Neffens it riedslid komt soks omdat yn de wet stiet dat de sosjale tsjinst minsken yn de bystân strang kontrolearje moat. "Mar it is folslein belachlik datst as heit of mem neat mear oan de bern jaan meist. Dêr moatte wy as oerheid bûten bliuwe. Elkenien mei boadskippen krije fan heit of mem, de buorlju of freonen."\nUndersyk nei opspeuringsmetoaden\nIt is heech tiid dat de gemeente Hearrenfean har belied oanpast, fynt Van der Honing. "Wy moatte as gemeente tsjin amtners sizze dat se yn dit soart gefallen net op hoege te treden. Wy ha oan it kolleezje frege om mei in list te kommen fan alle gefallen. En wy wolle ek witte watfoar 'opsporingsmetoaden' der brûkt wurde. Dêr wolle wy kritysk nei sjen. It mei net sa wêze dat ast yn de bystân komst, datst op dizze wize kontrolearre wurdst. Wy moatte ophâlde mei dit soarte fan ûnnoadige en fernederjende kontrôles."\nYntusken is bekend wurden dat de gemeente Hearrenfean besluten hat om yn ien gefal de bedragen dy't foardere binne yn beide gefallen kwyt te skellen op advys fan de beropskommisje. "Dat is in goed begjin", seit Van der Honing. "No moatte wy noch regelje dat amtners net langer dit soart minsken hoege op te speuren. Dit soart ûnminsklike praktiken past net yn ús gemeente en moat sa gau as mooglik ophâlde."\nBoadskippen dwaan - Foto: Shutterstock.com\nRiedslid Retze van der Honing\ngemeente It Hearrenfean fraude Retze van der Honing bystân\nGGD klear om 15 jannewaris mei ynintsjen soarchpersoniel te begjinnen\nCambuur Sjoernaal: Klinkende oerwinning


Bedriuwsûngefal yn Snits | Omrop Fryslân (advertinsje)\nBedriuwsûngefal yn Snits 17 maaie 2008 - 13:05\nBy in bedriuw oan de Zeilmakkerstrjitte yn Snits is freedtemiddei in 19-jierrige ynwenner út Amersfoort ferwûne rekke. It slachtoffer wie mei help fan in heftruck in frachtwein oan it lossen.\nBy it optillen fan de fracht is nei alle gedachten koartsluting ûntstien. De man út Amersfoort kaam ûnder stroom te stean en rekke út de tiid. It slachtoffer is foar kontrôle oerbrocht nei it sikehûs. De arbeidsynspeksje docht neier ûndersyk.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: argyfView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 17-05Minibikes yn beslach naam 17-05Winkel oerfallen yn Ljouwert Besjoch ek...


AH bliuwt op Raadhuisplein | Omrop Fryslân (advertinsje)\nAH bliuwt op Raadhuisplein 21 des 2007 - 11:53\nAlbert Heijn bliuwt foarearst belutsen by de bou fan it nije winkelsintrum oan it Riedhúsplein yn Drachten. Dat hat de rjochter bepaald. De AH sit al oan it plein, mar wol derwei omdat it dêr net genôch fertsjinnet. Memmebedriuw Ahold woe in oare supermerk yn it sintrum pleatse. Mar behearder Redema út IJsselstein tinkt dat dy net genôch minsken lûkt en wol de AH behâlde. De rjochter hat bepaald dat de winkel bliuwe moat.\nKorreksje meldeTrefwurden: argyfLês foarView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 21-12Turngala folslein útferkocht 21-12Swierrichheden Sc Hearrenfean Besjoch ek...


Reider Ie - Wikipedy\nDe Reider Ie of Reider Ae wie de fuortsetting fan de Westerwâldske Aa en de wichtichste stream yn it Reiderlân. De Reider Ie bûgde op it plak dêr't de hjoeddeiske Westerwâldske Aa yn de doe folle lytsere Doalert nei it noardwesten en mûne op hichte fan de hjoeddeiske Punt fan Reide út yn de Iems.\nDe namme Reider Ae waard yn de iere santjinde iuw pas neamd, earder waard der allinnich sprutsen fan Ae of Ee. In kaart út 1616/1617 stelt dat it by dy namme giet om de Pekel A, dy't dêryn as Olde Pekel alias Reijder A oantsjutten waard. Ek de Rensel waard yn 1559 die Rydt neamd. De eardere rin fan de Westerwâldske Aa by Blijham stie yn de santjinde iuw bekend as Olde Ae of Olde Recker Aa.\nDe Reider Ie ferparte it Reiderlân yn twaen. Noch foar de earste trochbraak fan de Doalert waard it Reiderlân bestjoerlik al ferparte en it gebiet beëasten de Reider Ie kaam by East-Fryslân. It is net wis mei hokker rjocht it Reiderlân ferparte waard, mar yn 1427 wie dat al dien. Mooglik late de tsierderijen tusken Skier en Fet yn de iere fyftjinde iuw dêrta. De Reider Ie waard de grins fan it greefskip East-Fryslân.\nNei it trochbrekken fan de Doalert hold de Reider Ie frijwol deselde rin, oant dy yn de iere achttjinde iuw nei it noardwesten begûn te ferskowen. It waard letter ek de ryksgrins tusken Nederlân en Dútslân en it ferskowen fan de rin late ta argewaasje oan beide kanten. Hjoed-de-dei wurdt de namme Reider Ie hast net mear brûkt. Yn plak dêrfan wurdt de namme fan de Westerwâldske Aa brûkt, en uterdyks foar de stream yn de Doalert wurdt de namme Buiten Aa brûkt.\nBeeldbank Groningen: Caert maeckinge van die aenwassen bij ende in Bellinge, Blijham int die heerlickheijt Wedde, 1616=1617\nOpfrege fan "https://fy.wikipedia.org/w/index.php?title=Reider_Ie&oldid=1002317"\nDizze side is it lêst bewurke op 15 jul 2020 om 07.29.


Start fan Bobsport-kampanje by Fryske derby | Omrop Fryslân Skip to main content\nStart fan Bobsport-kampanje by Fryske derby 15 feb 2015 - 08:51\n0 reaksjes BOB logo - Foto: Omrop Fryslân\nDe Bobsport-kampanje set snein yn Fryslân útein. Dat bart by de wedstriid tusken Cambuur en SC Hearrenfean. De kampanje hat as doel dat minder minsken ûnder ynfloed autoride nei in besite oan de sportkantine. Ferskate Fryske organisaasjes lykas Sport Fryslân en it Platfoarm Nuchtere Fries wolle sporters en supporters derop wize dat it wichtich is om in Bob te regeljen. Dy kin de freonen sûnder drank op nei hûs ride. Yn de rêst fan de fuotbalwedstriid wurde de earste Bobsport-pakketten útrikt oan de foarsitters fan de supportersferiening.\nKorreksje meldeLês foarTrefwurden: alkoholBobsport-kampanjeView the discussion thread.Diel dit berjocht op: 15-02GGD faksinearret tolvetûzen bern 14-02Hoogeveen ferspilet winst op KPN Grand Prix nei falpartij Besjoch ek...