Nafarroako Gobernuak «jarrera zuhurra» du lurraldeen arteko joan-etorriekin | Gizartea | Berria\nAritxulegiko gaina, Nafarroa eta Gipuzkoa artean. Tamaina handiagoan ikusi\n* «Bi kafe eta ebaki bat, otoi!». Ipar Euskal Herria bigarren fasean sartu da atzotik. Terrazetan jende andana bildu da egun osoan, baina protokolo sanitarioak egoera bereziak sortu ditu leku batzuetan.\n* Espainiak ez du onartu Euskal Herri osoan ibili ahal izatea.\n* Arantxa Gorostiaga psikologoa: «Herritarren erdiek okerrera egin dute psikologikoki».\nPilota, uztailaren 1etik aurrera\nEskuzko jaialdi profesionalak uztailaren 1ean hasiko dira berriz. Irunen izango da, Uranzu pilotaleku eraberrituan, eta Baiko eta Aspe enpresetako pilotariek bikote mistoak osatuko dituzte. Baliteke ikusleek jaialdia bertatik bertara ikusteko aukera izatea, baina edukieraren erdia bakarrik legoke erabilgarri.\nHidroxiklorokinarekin egiten ari ziren entsegu klinikoak egiten hasi da berriz OME\nPasa den astean eten zituzten entseguak Munduko Osasunaren Erakundeak, ikerketa batek hidroxiklorokinarekin artatutako pazienteek hilkortasun tasa handiagoa zutela atzeman ondotik. OMEk ordea entseguak berriz hastea erabaki du, eteteko arrazoirik ez dagoela iritzita. Orain arte bezala, entseguak «gertutik zainduko dituztela» nabarmendu du Tedros Adhanom OMEko idazkari nagusiak.\nBelgikak hilaren zortzian irekiko ditu taberna, jatetxe eta gimnasioak. Hori egin eta astebetera irekiko dituzte mugak ere, ekainaren 15ean. Gobernuak adierazi du fasez pasatzeko ordua iritsi dela herrialdearentzat, koronabirusak «gure artean» jarraitu arren, egoera espero baino hobea delako.\nAntonio Guterres Nazio Batuen Erakundeko idazkari nagusiak migratzaile, errefuxiatu eta iheslariak babesteko eskatu die mundu osoko gobernuei. Esan die pandemiari aurre egiteko mugak ixterakoan errespeta ditzatela giza eskubideak. «150 herrialdek baino gehiagok mugatu dituzte sarrerak. Gutxienez 99 estatuk ez dute inolako bereizketarik egin jazarpenarengatik asiloa eskatzen duten pertsonekin», deitoratu du.\nManu Aierdi Nafarroako Garapen Ekonomikorako kontseilariak esan du «garrantzi handia» duela automozioa babesteko plan bat egiteak, «COVID-19ak gehien kolpatutako sektoreetako bat» izan delako. «Plana Europa osoan eginez gero, askoz hobe».\nEquo Berdeak alderdiak Eusko Jaurlaritzari eskatu dio abiadura handiko trena egiteko aurrekontuaren zati bat emateko udaletako garraio enpresei, koronabirusaren krisiak «zulo ekonomiko bat» eragin baitie.\nInguruko estatuek ez bezala, Suediako Gobernuak erabaki zuen neurri zorrotzik ez ezartzea COVID-19 izurriaren aurrean. 16 urtetik gorakoen eskolak itxi zituen, eta 50 pertsona baino gehiagoko bilkurak debekatu zituen, baina ez zien herritarrei agindu etxean geratzeko. Anders Tegnell epidemiologoak, estrategia horren egileak, onartu du gobernuak gauzak hobeto egin zitzakeela: «Bistan da egin dugunak baduela zertan hobetu». Irakurri albistea.\nEusko Jaurlaritza aztertzen ari da gaua pasatzeko udalekuak ere egitea, egunekoez gain. Gaiari buruzko zirriborro bat ari dira lantzen, eta oraindik ez dute «ezer itxi». Irakurri albistea.\nIruñeko Udaleko Hirigintza Batzordeak aho batez onartu du erabilera bakarreko maskarei eta plastikozko eskularruei buruzko adierazpena. Osasun agintariei eskatu diete azalpenak emateko maskara berrerabilgarrien babes mailaz, eta errazteko horien banaketa. Ingurumenaren gaineko kontzientzia sustatzeko kanpaina bat egingo dute.\nBea Ilardia EH Bilduren Bizkaiko bozeramaileak aldundiari eskatu dio «berriz pentsatzeko» azpiegitura handietan inbertitzeaz, lurraldea osasun eta ekonomia krisi baten erdian dagoelako. Izan ere, diputazioak tunel bat egiteko 8,9 milioi euroren proiektu bat esleitu berri du.\nIranen, koronabirusaren hedatzeak ez du etenik. Gaur gainditu dute 8.000 hildakoen langa, eta kutsatzeen kopuruak ez dira apaldu. 3.000 lagun baino gehiago kutsatzen dira birusaz egunero. Denera, 125.206 pertsona gaixotu dira haren eraginez, eta 8.012, hil.\nLAB sindikatuak adierazi du aldi baterako erregulazioen «osagarri soilak» ez direla nahikoa langileen beharrak asetzeko, eta defendatu du «enplegua babestu» behar dela. Prekarietatearen aurkako eta enpleguaren babeserako lanbidearteko hitzarmen bat eskatu du.\nIruñeko Udalak aldatu egin du administrazioko langileen egutegia. Uztailaren 6a, 8a, 9a, 10a, 13a eta 14a lanegunak izango dira, eta «egun baliodunak izango dira epeen kontaketan». Uztailaren 7a, San Fermin eguna, jaieguna izango da.\nNafarroako Gobernuak «oso jarrera zuhurra» du Hego Euskal Herriko lurraldeen arteko joan-etorriekin. «Autonomia erkidego guztiek dute lurralde mugakideen artean mugitzeko helburu bera, baina litekeena da erritmoak ez izatea berdinak», esan du Javier Remirez gobernuko bozeramaileak.\nUGT sindikatuak Osakidetzari eskatu dio indartzeko giza baliabideak eta baliabide materialak prebentziorako oinarrizko unitateetan, eta eguneratzeko lan arriskuen eskuliburua COVID-19a kontuan izanda. Nabarmendu dute Osakidetzaren prebentziorako egituran sakoneko azterketa bat egin behar dela.\nEneko Goia Donostiako alkateak herritarrei eskatu die «jarrera zibiko eta arduratsua» izan dezatela, udalak gaur ateratako bandoan. Konfinamenduaren «hilabete ilunen» eta ekonomiaren «izoztearen» ondoren, kaleak «bizitzat betetzeko» garaia dela esan du, eta eskatu du hiriko saltoki eta azoketan erosteko, «Donostia berreraikitzeko».\nArabako zahar etxeetako langileek lan hitzarmen duin bat eskatu dute sektorearentzat. Esan dute osasun larrialdi egoeran agerian geratu dela haren «zaurgarritasun handia», eta aldarrikatu dute laguntza zerbitzu onak izateko lan baldintza onak behar direla. ELA, LAB, UGT eta CCOO sindikatuek deituta, martxoan bertan behera geratu ziren protestei berrekin diete gaur.\nEAJk eta EH Bilduk gobernantza elkarbanatua goraipatu dute\nEspainiako kongresuan eztabaidan jarraitzen dute ordezkari politikoek, larrialdi egoera luzatzeari buruzko saioan. EAJko Aitor Estebanen pozik agertu da Espainiako Gobernuarekin lortu duten akordioagatik: «Ikusi dugu pandemiaren garapena ezberdina izan dela leku bakoitzean, eta horregatik uste dugu egokia dela autonomia erkidego bakoitzak alarma egoera nahi modura moldatzea».\nEH Bilduko Mertxe Aizpuruak ere gobernantza elkarbanatuaren alde jardun du, eta «langile klasearen aldeko neurriak» indartzen jarraitzeko eskatu dio Sanchezi. EH Bildu abstenitu egingo da larrialdi egoera luzatu edo ez erabakitzeko bozketan.\nEkainaren 17an irekiko dute Bilboko Arriaga antzokia\nJoaquin Atxukarro pianista izango da irekiera kontzertuko protagonista. Uztailaren 23ra bitartean hemeretzi ikuskizun emango ditu Bilboko antzokiak.\n10 pertsona zendu dira Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan koronabirusaren ondorioz\nEusko Jaurlaritzako Osasun Sailak emandako datuen arabera azken 24 orduetan hamar pertsona zendu dira Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan koronabirusaren ondorioz. Bezperako datuekin alderatuta, igoera handia da, zortzi pertsona gehiago zendu baitira. PCR bidez atzemandako kasu positibo berriak, aldiz, sei dira, bezperan baino bi gehiago. ZIU unitateetan aldiz 24 pertsona daude, bezperan baino hiru gutxiago. Nafarroako Gobernuak arratsaldean emango ditu datuak.\nArabako zerga bilketan %22ko jaitsiera izango dela aurreikusi du gaur Ramiro Gonzalez Arabako Diputatu Nagusiak. Jaitsiera horrek, ordea, gizarte politiketan ez duela eraginik izango nabarmendu du Gonzalezek: «Gizarte Politiketara bideratutako dirua eta inbertsioak mantenduko dira», esan du.\nEspainiako Estatistika Institutuak grafiko bat argitaratu du, erakusteko izurriak nola eragin duen heriotza tasan. Hego Euskal Herriko datuetan, ikusten da igoera nabarmena 2020ko 13. astetik 18.era. Nafarroan %34,52 da aldea, Araban %25,54, Bizkaian %15,17, eta, txikiena, Gipuzkoan: %9,97.\nOrganoak emateko eta txertatzeko prozeduren «ohiko erritmoa» berreskuratu du Osakidetzak, Nekane Murga Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailburuak esan duenez. Organo Emailearen Nazioarteko Eguna da gaur.\nEH Bilduren Bilboko Udal taldeak mozio bat aurkeztu du eskatzeko udan jar ditzatela gune gehiago hiriaren inguruan, itzala eta urarekin, batez ere haurrei eta adinekoei «aisialdi osasungarria» eskaintzeko, urruntze fisikoa aintzat hartuta.\nEuroguneko langabezia tasa %7,3ra heldu zen martxoaren eta apirilaren artean, Eurostatek azaldu duenez. EB osoan, bi hamarreko egin zuen gora, eta %6,6ra heldu zen apirilean.\nMaskarek bigarren hizkuntza ulertzeko zailtasunak handitzen dituzte, Bartzelonako Unibertsitateak egindako ikerketa batek ondorioztatu duenez. Ama hizkuntzaz hitz egiten dutenek begietara begiratzen ohi diete elkarri; baina bigarren hizkuntza egiten dutenek mintzakidearen ahoari begiratzen ohi diote, laguntza moduan, nahiz eta bigarren hizkuntzan maila altua eduki.\n«Izurriaren bigarren oldea ez da saihetsezina, nahiz eta herrialde askok neurriak arindu dituzten, eta infekzioa berriz sortzeko arrisku argia badagoen», esan du Osasunaren Mundu Erakundearen (OME) Europarako bulegoko buru Hans Klugek.\nCOVID-19 gaitzarekin positibo emandako 38 egoiliar hil dira Bizkaiko adinekoen egoitzetan maiatzean, eta beste bi kasu susmagarri atzeman dituzte. Maiatzeko datuak eman berri ditu Bizkaiko Foru Aldundiak. Izurria hasi zenetik, gutxienez, 285 egoiliar hil dira.\nNafarroako udalen «diru kontuen egoera onak» aukera emango die izurriak sortutako krisiari «hobeto aurre egiteko, nahiz eta zailtasunak eduki», esan du Nafarroako Kontuen Ganberako presidente Asun Olaetxeak.\nZaragozatik Nafarroara, «tabakoa erostera»\nForuzaingoak zabaldu duenez, gaur gauean Zaragozatik heldutako gidari bat atzeman dute, eta Nafarroara «tabakoa erostera» joana zela esan die. Gainera, positibo eman du speed drogaren azterketan.\nEspainiako Kongresuan larrialdi egoeraren luzapena onartuko dute gaur\n10etan hasi da Espainiako Gobernuak alarma egoeraren luzapena eskatzeko osoko bilkura. Sanchezek iragarri duenez, «hirugarren fasean sartzen diren autonomia erkidegoetan hango presidenteak erabakiko du nola izango den fase hori», eta hirugarren fasetik «normaltasun berrira» igaro ala ez ere Eusko Jaurlaritzak eta Nafarroako Gobernuak erabakiko dute, ez Madrilek.\nPrintzipioz, gaur onartuko dute larrialdi egoeraren seigarren eta azken luzapena, ekainaren 21 arte.\nEskualdeen arteko mugimendua libre da, gaurtik, Italian\nHiru hilabeteko itxialdiaren ondoren, Italiak baimena eman du bere eskualdeen artean nahi bezala mugitzeko, eta mugak zabaldu dizkie Europako Batasuneko herrialdeei. Hegoaldeko eskualdeetako presidenteek ez zuten, hasieran, mugitzeko debekua kentzea nahi, askoz kasu gehiago gertatu baitira iparraldean. Azkenean, amore eman dute, baina, batzuek, neurri bereziak ezarri dituzte: Roma inguruko Lazio eskualdeko presidenteak, esaterako, agindua eman du tenperatura hartzeko hara trenez, hegazkinez eta itsasontziz heltzen den orori.\n«Arduragabeenek zapuztu dezakete ahalegin guztia»\nGipuzkoako Sendagileen Elkargoko buru Manuel Garcia Bengoetxeak dei egin du neurriei eusteko, pairaturiko «tragedia» berriz gerta ez dadin. Konfinamendua arintzeko hirugarren fasearen diseinua «egokia» iruditzen zaiola esan du, baina adi jarraitzeko eskatu du. Egunotan kale eta hondartzetan ikusitako irudiak «ikaragarriak» izan dira osasungintzako langileentzat, esan duenez, eta daki izurriak eragindako egoera bezalakoa «berriz jasateko moduan» egongo liratekeen.\nJarduera telematikoak prestatu dituzte, Euskal Eskola Publikoaren Jaia ospatzeko\nBastidan (Araba) egitekoa zen aurten Euskal Eskola Publikoaren Jaia, baina antolatzaileek bertan behera utzi zuten, eta, horren ordez, Internet bidezko ekitaldi sorta prestatu dute. 7 y el 12 de junio. Jai birtuala egingo dute datorren igandetik ekainaren 12ra arte. Esan dutenez, datorren urtean egingo dute Bastidako jaia, ekainaren 6an.\nKoronabirusak dagoeneko gutxienez 380.250 pertsona hil ditu\nJohns Hopkins Unibertsitateak jasotako datuen arabera, ia 6,4 milioi kasu baieztatu dituzte planeta osoan. Brasilen dagoeneko 31.199 pertsona hil dira, datu ofizialen arabera, eta Italia gainditzeko zorian dago (33.530), munduan heriotza gehien pairatu dituen herrialde gisa.\nUrkulluk espero du astelehenean Hego Euskal Herrian libre mugitzeko aukera egongo dela\n«Ostirala-larunbata arte itxaron beharko dugu, ohituta gaudelako iritziak aldatzera», esan du Iñigo Urkullu lehendakariak, erkide autonomoen artean libre mugitzeko aukeraz galdetu diotenean, Euskadi Irratian eginiko elkarrizketan. Larunbatean Sanchezekin hitz egin zuenean, berak «ulertu» zuen hirugarren fasean dauden erkidegoetako herritarrek aukera izango zutela mugitu ahal izateko, esan duenez.\nLau ostatu salatu dituzte Iruñean azken 24 orduotan\nIruñeko Udaltzaingoak lau ostatu salatu ditu azken 24 orduetan, larrialdi egoerako arauak ez betetzea leporatuta. Horrez gain, hamalau ibilgailu kontrolatu dituzte, tartean hiriko hiru autobus. Denera 21 isun proposamen egin dituzte.


Euskadiko Eraikinetako Inguratzailearen Birgaitze Energetiko Integralaren Gidaliburua - Eraikal - Etxebizitza - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus\nEuskadiko Eraikinetako Inguratzailearen Birgaitze Energetiko Integralaren Gidaliburua\nRamón Ruiz Cuevas arkitektoak Eraikal Programaren esparruan egindako gida.\nGidaliburu honen helburua da EZAGUTZA, ESPERIENTZIA ETA ILUSIOA TRANSMITITZEA, ahalik eta jende gehiena bideratzeko (bereziki, eraikuntza-sektorekoa) hirien birgaitze energetikora eta biziberritze edo berroneratze sozialera.\nEraikal programako ikerlan bat du sorburu, eta Eusko Jaurlaritzaren Eraikuntza Kalitatearen Kontrolerako Laborategiko (EKKL) Arlo Termikoarekin lankidetzan egina da. Gidaliburuaren osagarri, itxiturak birgaitzeko irtenbideei buruzko katalogoa erantsi da, laborategi horrek idatzia.\n2006ko Eraikingintzaren Kode Teknikoa (EKT) baino lehenagoko fatxada-moten azterketa orokor bat hartu da abiapuntu.Fitxa sinplifikatu bat oinarri harturik, inguratzaile jakin bakoitza sailkatzen du, eta, horrez gainera, Enplegu eta Gizarte Politiketako Saileko Etxebizitza Zuzendaritzari atxikitua dagoen Eraikuntza Kalitatearen Kontrolerako Laborategiaren Katalogoarekin (EHUko Ingeniaritzako Goi Eskolak idatzia) erlazionatzen du. Gaur egungo egoera orokorra kontuan hartuta, desarrollismoaren garaiko adibide bat aztertu dugu, eta birgaitze energetikoko irtenbide zehatzak deskribatu ditugu, EKTren ordenari jarraituz.\nItxituraren eta instalazioen energia-alderdiaz gain, hiria birgaitzearen gizarte-, hirigintza-, eraikuntza- eta ekonomia-arloak aztertzen dira, oro har bada ere; horixe da, hain zuzen ere, 8/2013 lege berriak helburu duen hiri-biziberritze edo -berroneratzea.\nInguratzailearen uneko egoera —itxitura-mailakoa— eta irtenbide posibleak sinple eta labur azaldu nahi dira, kasu jakin bati buruzko konparazio-azterketa sakon baten bidez (Biasteri kalea, Zaramaga auzoa, Gasteiz).\nBukatzeko, Birgaitze Energetiko Integraleko Jardunbide Egokien Eskuliburu bat dugu, gidaliburu honen ondorio gisa balio duena.\nGidak ondorengo kapituluak ditu:\n1. Kapitulua: Kontzeptuak / Abiapuntuko premisak (PDF, 2 MB)\n2. Kapitulua: Gaur egungo egoera (diagnostikoa). Zaramagako adibidea (PDF, 5 MB)\n3. Kapitulua: Birgaitutako egoera (irtenbideak). Zaramagako adibidea (PDF, 5 MB)\n4. Kapitulua: Birgaitze energetikoari buruzko jardunbide egokien eskuliburua (PDF, 5 MB)\n5. Kapitulua: Fitxak (EAEko eraikinen gaur egungo egoeraren inbentarioa) (PDF, 5 MB)\n6. Kapitulua: Bibliografia eta esker onak (PDF, 161 KB)\nHalaber, Birgaitze Energetikoaren Katalogoa (PDF, 2 MB) eransten da, erderaz.\nAzken aldaketako data: 2015/03/04


James Augustine Aloysius Joyce (Dublin, 1882ko otsailaren 2a – Zurich, 1941eko urtarrilaren 13a) idazle irlandarra. Joyce da, askorentzat, XX. mendeko ingelesezko idazle hoberena, hizkuntza erabat menderatzen baitzuen, eta hizkuntzaren baliabide guztiak erabiltzen jakin baitzuen. Joyceren obra, Ulysses bereziki, funtsezkoa izan da literatura modernoaren garapenean, eta areago, literaturaz besteko alorretan ere, zineman besteak beste, izan du eragina. (eu)\nJames Joyce idazlea 1917an Zurich hirian.\nJames Joyce (eu)\nJames Augustine Aloysius Joyce (eu)


Gizartean Kalteberatasun eta Bazterketa Egoeran dauden Pertsonen artean Esku HartzeaUnibertsitate Masterra\nGizartean Kalteberatasun eta Bazterketa Egoeran dauden Pertsonen artean Esku Hartzeko Masterrak Gipuzkoako Foru Aldundiaren babesa du eta kalteberatasun egoera berriak artatzeko profesionalen eskaerarekin dago loturik; hirugarren sektorearen ibilbide eta jakintzarekin dago uztarturik, sektore hori baita egoera horiek hurbiletik artatzen dituena.\nGizarte sektoreko profesionalentzat. Eskaerak aurkezteko epea: 2021ko apirilaren 30era arte.\nLankidetzan antolatutako masterra\nGipuzkoako Foru Aldundiarekin eta SiiS-ekin (Egia-Careaga Fundazioa. Gizarte zerbitzuei eta gizarte politikei buruzko dokumentazio zentroa).\nGizartean kalteberatasun eta bazterketa egoeran dauden pertsonen artean esku hartzeko eta planifikatzeko profesional, Gizarte Zerbitzuen arloan.\nPrograma aberasten duen profesionala, esku hartzeko prozesuen ebazpenean orientazio ugari ematen dituelako.\nMasterra unibertsitateko tituludunentzat da, gizartean esku hartzearen munduan interesa dutenentzat, bereziki. Gizartean Kalteberatasun eta Bazterketa Egoeran dauden Pertsonen artean Esku Hartzeko Unibertsitate Masterrera sartu nahi dutenek gradudun titulu ofiziala edo baliokidea izan beharko dute, bereziki esparru hauetako titulu bat:\nKalteberatasun eta gizarte bazterketa prozesuen azpian dauden fenomenoak eta faktoreak identifikatzea eta aztertzea Giza Eskubideen ikuspegitik.\nKalteberatasun eta gizarte bazterketa prozesuak ikuspegi dinamiko eta dimentsio ugarikoetatik interpretatzea.\nBizi kalitatea eta pertsona ardatz hartuta egiten diren ereduetan sakontzea, printzipioak, garapena eta ezarpena kontuan hartuta.\nKalteberatasun eta gizarte bazterketa-inklusio egoerak diagnostikatzeko tresnak maneiatzea eta diseinatzea.\nKalteberatasunarekin eta gizarte bazterketarekin lotutako diziplina ugariko ikerketak diseinatzea eta garatzea. Kalteberatasun eta gizarte bazterketako testuinguruetan programak eta gizartean esku hartzeko taldeak kudeatzea eta gainbegiratzea.\nSareko lana instituzioartekotasunetik eta sektoreartekotasunetik ulertzea.\nMasterra lanarekin bateratu nuen eta esperientzia oso ona izan zen.\nGizarte langilea (Gurutze Gorria)\nMaster honi esker, ikasten eta prestatzen jarraitu ahal izan dut esku hartzeko esparruan, gizarte bazterketan; eta Estatu mailako aditu askok gaiaren inguruan esateko zutena entzunez.\nGizarte langilea (Oinarrizko gizarte zerbitzuak)\nMaster honek eskaini didan aukera bizitzekoa izan da, geldiunea egin eta gizartean esku hartzeko laneko kontzeptuak eta ideiak ordenatzekoa.\nLoiola Etxea Elkarteko Esku hartzeko koordinatzailea\nGipuzkoako Foru Aldundiarekin eta SiiSrekin batera diseinatua.\nTelefonoa: 943.32.66.00 Luz. 5324\nHelbide elektronikoa: felix.arrieta@deusto.es


ALOS QUARTET – 20 urte zuzenean – Gaizka Peñafiel Dañobeitia\nPosted on 2020-12-02 2020-12-02 by gaizkapenafiel\nALOS QUARTET – 20 urte zuzenean\nOhorea da ALOS QUARTET taldearen disko berrian, beste argazkilari batzuekin batera, irudietan parte hartzea. Kepa Junkeraren kontzertuetan ezagutu nituen duela 17 bat urte eta orduztik atera dituzten diskoak asko gozatu ditut. 2013an, Esne Beltzaren GORA diskoaren grabaketan, hurbilagotik entzun nituen estudioan eta izugarria iruditu zitzaidan. Zinez miresten ditut musikatzar hauek eta plazera da entzumenerako egiten dutena.\nTagged with:Alos quartet,diskoa\nAurreko bidalketaGOAZEN 7.0 KOLABORAZIOA\nHurrengo bidalketaCARLOS NUÑEZ – Aia


lucio: lapurra, bahitzailea, iraultzailea, baina gauza guztien gainetik... igeltseroa uxueta labrit Jose Mari Goenaga eta Aitor Arregi gustora daude azken hiru urteotan murgilduta egon diren pelikularen emaitzarekin. Film bat amaitzear dagoen bakoitzean tentsio eta zalantza uneak bizi izaten dira. Kasu honetan ez da hasiberriaren sindromea. Moriarti ekoiztetxean dabiltzan bi zinegile hauek eskarmentua badute ikus-entzunezkoetan.\nFilma, esan bezala, duela hiru urte hasi zen mamitzen, Italian ospatutako dokumental jaialdi batean. Bertan eurek zuzenduriko ¨Sahara Marathon¨ dokumentala aurkezten ari zirela Brigada Gorrietako kide ohi batek, euskaldunak izanik Lucio Urtubiaren inguruan film bat egin behar zutela aipatu zien. "Ez genekien Lucio Urtubia nor zen. Bernar Thomas-ek idatzi zuen "Lucio L’irréductible" liburua eskuratu eta orduan jabetu ginen film hori egin behar genuela". Hurrengo pausoa Luciorekin kontaktuan jarri eta honek baietz, egingo zuela aipatu zienean, martxan jarri zuten proiektua.\nLucio 1931. urtean jaio zen Nafarroako Kaskante herrian. Familia "gorrikoa" izanik gerraoste latza pasa zuten. Soldadutza egiten ari zela liskar baten ondorioz Frantziara alde egin zuen. Bertan mugimendu anarkista ezagutu eta ekintzak zuzenera pasa zen. Atrakuak, bahiketak, faltsifikazioak,... luzea litzateke Lucioren ibilbidea lau hitzetan azaltzea. First National City Bank bankuari eginikoa ordea ezin aipamenik gabe utzi. Lucio-k AEBtako banku nagusienetako honi 30 milioi dolar ohostea lortu zuen bidai txekeak faltsifikatuaz (historiako lapurreta politiko txundigarriena gisa definitua izan da eta bankuak ez du inoiz argibide gehiegirik eman nahi izan afera honen inguruan) . Lapurreta honetan ateratakoarekin finantzatu zen urteetan sistematik at zegoen mugimendu ezkertiar ugari. "Nik oso argi dut, lapurrak bankuak dira, guk oreka apur bat mantentzeko egin genuen guzti hura".\nJose Mari Goenaga eta Aitor Arregik, pertsonaia ezagutzeaz gain pertsona ezagutzeko aukera izan dute azken 3 urteotan. "Lucio anarkista da anarkisten artean. Pertsona berezia da. Anarkista da, libertarioa, baina gauza guztien gainetik Lucio da. Bere buruari eta bere sinismenei soilik jarraitzen dion gizona. Eta bere ideologia horren ardatz nagusienetakoa lana da". Eta hori baieztatu dute Luciorekin zerikusia izan dute pertsona ezberdinek. Lucio atxilotu zuten bakoitzean bere igeltsero lanetan harrapatu zuten. Hamarkada ezberdinetan Parisen ezkutatu den hainbat iheslarik Lucioren enpresan topatu izan du zereginik. Guztiek aipatzen dute anarkista honen erlijioa lana izan dela beti.\n2001. urteko azaroaren 8an, Leonen, Buenaventura Durruti kalearen inagurazioan esan zuen bezala "Oso txiro jaiotzearen zortea izan nuen. Lana da ateak ireki dizkidana eta bizitzeko harrotasuna eman didana. Langabeziak iraultzaileak sortuko balitu, paroa aspaldian bukatua zatekeen".


Animalientzat ez baita besta - Nafarroako Hitza Animalientzat ez baita besta – Nafarroako Hitza\nAnimalientzat ez baita besta\n2019, martxoak 15 Albisteak, gaiak, Gizartea, nafarroa 575\nBertze urrats bat. Iruñe Antitaurinoa kolektiboak aurrera egin nahi du 2017. urtean zezenketen aurka hasitako bidean, eta, hiritarren artean gogoeta pizteko asmoz, erakusketa bat antolatu du, Zezenak izenburupean. Kondestablearen jauregian ikus daiteke, hilaren 21era bitarte.\nHiru egileren lanekin osatu dute erakusketa Iruñe Antitaurinoa taldeko kideek: Aitor Garmendia, Jaime Alekos eta Iago Pradaren argazki eta bideo lanekin, hain zuzen ere. Aitor Garmendia ekintzaile antiespezista bat da, eta Tras Los Muros izeneko proiektuaren arduraduna. Kamera bilakatu du animalien askapenaren aldeko bere lanerako tresna. Hain zuzen ere, 2014ko sanferminetan egindako zezenketen inguruko erreportajea izan zen Garmendiak sinatutako lehendabizikoa.\nGeroztik, gizakiz bertzeko animaliek sufritzen duten zapalkuntzari buruz ekintzaile horrek egindako argazkiek nazioarteko hainbat sari jaso dituzte: 2018an, Picture of The Year International saria jaso zuen Hiltegi izenburuko argazki sortagatik; aurten, berriz ere eman diote sari hori, Italian Essere Animali talde antiespezistako ekintzaileen lanari buruz egindako irudi sortagatik.\nAitor Garmendiak Fiesta izenburupean bildutako lanak ekarri ditu Iruñera. Argazki gehienak Iruñeko sanferminetako zezenketetan egindakoak dira. Jaime Alekosek, berriz, Tauromaquia izeneko dokumentala du ikusgai Kondestablearen jauregian. Ordu erdi eskaseko lana da, xehetasun planoan grabatutakoa. Hamabost hiritan egindako hogei zezenketatan baino gehiagotan filmatutako irudiekin osatu du Alekosek dokumentala. Hiru urteko lana dago atzean, hain zuzen ere, eta egunero erakutsiko dute, erakusketak iraun bitartean.\nIago Pradaren Bullfight dokumentalaren inguruko lanek osatzen dute erakusketa. Batetik, zezenketetan egindako argazkiak ekarri ditu Pradak Iruñera; bertzetik, eskultura bat jarri du Kondestablearen jauregian, zezenketetan hildako animalion omenez. Zezenak hiltzeko erabiltzen dituzten tresnak ere jaso ditu Pradak erakusketan. Hilaren 21ean, ekinaldia ixteko, Bullfight dokumentala aurkeztuko du egileak, erakusketaren egoitzan.\n“Argi dugu ordua dela herritarrek zezenketen inguruko gogoeta egiteko; erakusketaren bidez, bultzada eman nahi diogu hain beharrezkotzat jotzen dugun eztabaida horri”, azaldu du Iruñe Antitaurinoa kolektiboko kide Txaro Buñuelek. Erantsi du “animalien aurkako tratu txarrak” daudela sanferminetako besten zati baten oinarrian, eta badela ordua horren zilegitasunari buruz hausnartzeko.\nBuñuelek argi du zezenketak antolatzea ez dela zilegi. “Bada garaia dibertitzeko halako moduak bazter uzteko”. Zezenketen aurkako kolektiboko kideak gaineratu du gizarteak aurrera egin duela, eta horrek isla izan behar duela bestak ospatzeko moduan ere. “Bazter utzi behar ditugu zezenketak eta halako ekitaldi krudel eta anakronikoak”. Erakusketak Zezenak izena du, baina zaldiak ere erabiltzen dituzte zezenketetan. Buñuelek animalioi egiten dietenari so egiteko eskatu die plazara joaten direnei. Zezenketen inguruko eztabaida piztu den bakoitzean, zezenketetara joaten diren Iruñeko peñetako kideek nabarmendu izan dute “besta egitera” joaten direla plazara. Buñuelek argi du hori ez dela aitzakia onargarri bat. “Plazan gertatzen dena ezin da hutsaldu besta egitera joaten zarela erranez”, nabarmendu du Iruñe Antitaurinoa taldeko kideak.\n2017. urtean martxan jarri zenetik, Iruñe Antitaurinoa kolektiboak hamaika protesta eta ekinaldi antolatu ditu zezenketen aurkako jarrera zabaltzeko asmoz. Buñuelek argi du lehenik eta behin herritarren artean piztu behar dela eztabaida. “Hori lortu eta gero joko dugu erakundeetara”, azaldu du.\nEztabaida mahai gainean dela erakusten dute, hain zuzen ere, azken urteotako protesta, manifestazio eta zezenketen aurkako gainerako ekintzek. Gora egin du mobilizazioen kopuruak.\nIruñe Antitaurina taldeko kideek ez ezik, Animalien Askapenerako Fronteak ere esku hartu du auzian, bertzeak bertze. Iazko ekainean, hain zuzen ere, AAFko kideek makina jasotzaile bati su eman zioten Iruñeko Gaseko eskortetan. Suteaz gain, zezenketen kontrako pintaketak egin zituzten, eta zementua eta burdinak sartu zituzten entzierroko hesiak jartzeko zuloetan. “Sanferminetan animaliak erabiltzen dituzten ekitaldiak gelditu nahi ditugu, eta horiekin aberasten diren enpresa eta instituzioei kalte ekonomikoa sortu”, erran zuen AAF taldeak, erasoa bere gain hartzen zuela adierazteko oharrean. Abuztuan, gainera, Animalien Askapenerako Fronteak eraso egin zion Iruñeko Zezenzaleen Klubari.\nIrudia: Aitor Garmendia-Tras Los Muros\n« “Lehen, lo egitea oinarrizko zerbait zen; orain, luxua da”\nZergatik, zertarako eta zenbat »


Musika biziki maite duen gazte talde batek sortutako abesbatza da KUP. 2003ko udaberrian hasi zen lanean, musikaz gozatu eta, aldi berean, ahalik eta kalitaterik handieneko musika eskaintzeko asmoarekin. Gabriel Baltes da taldearen zuzendaria: abesbatzen munduan punta-puntakoa eta Musikene Euskal Herriko Goi Mailako Ikasketen Zentroan abesbatzen zuzendaritza-irakaslea.\nTaldeko partaideak gazteak izan arren, abesbatzen munduan esperientzia handikoak dira, bai eta musika ikasketa zabalekoak ere. Hori horrela, eta Gabriel Baltes maisuak eskaintzen duen bermea kontuan hartuta, zailtasun eta konplexutasun tekniko handia duten maila goreneko obrak interpretatzen ditu KUP taldeak.\n2006ko udan, KUP taldeak Aita Donostiaren eliz musika biltzen duen programa landu eta Donostiako Musika Hamabostaldiak Chillida Leku museoan antolatutako Aita Donostiaren zikloan eskaini zuen oso-osorik. 2007ko azaroan, berriz, lan hori biltzen duen taldearen lehen diskoa kaleratu zuen, "Priez pour paix" izenarekin.\n2007. urtean, Luxenburgoko bi jaialditan parte hartu zuen: De Kenge Maarniche Festival eta Rencontres musicales de la Vallée del L'Alzette izenekoetan, hain zuzen ere. Izandako arrakasta dela-eta, 2010. urterako gonbitea jaso zuten. Horrez gain, Gipuzkoako hainbat ziklo eta jaialdietan parte hartu du taldeak, bai eta Estatuan zehar kontzertu ugari eman ere.\nTolosa 2008. Tolosako Nazioarteko Abesbatza Lehiaketan, Tolosako Ekinbide Etxearen aldetik parte hartzeko gonbitea jaso ondoren, KUP taldeak folklore sailean 3. saria eskuratu du.\nMaribor 2009. Mariborko Nazioarteko lehiaketan, lehen saria ex-aequo AVE Chamber Choir Abesbatzarekin batera. Lan behartuen atalean puntuaziorik altuena lortuaz, eta bere zuzendari den Gabriel Baltesek zuzendari onenaren saria eskuratu zuen, derrigorrezko egilearen (J. Gallus) interpretazio onenari esker.\nTours 2010. Lehen 3 sari (ahots nahasiak, programa librea eta berpizkundea) eskuratzen ditu eta Florilege Vocal Nazioarteko lehiaketan Sari Nagusia.\n2009ko uztailean, KUP Taldeak Frantziako Borgoñan hainbat kontzertu eskaini zituen "Musique en Morvan" jaialdiaren barruan (uztailak 16-25) bertako gonbitea jaso ondoren, filipinetako Phillipine Madrigal Singers abesbatzarekin batera. Kontzertuak Autun, Ecuises, Paray-le-Monial, Quarré-les-Tombes, Saint-Léger-Sous-Beuvray herrietan eman zituzten entzulego eta kritikoen aldetik oso harrera ona izan zutelarik.\nJaialdi amaieran bi kontzertu sinfoniko eskaini zituen KUP taldeak Pierre Cao zuzendariaren eskutik J. Haydn-en "La Creación" lana eskainiaz Autungo katedralean eta Vezelayko basilikan.\n2010 urtea hasteko martxoan, KUP taldeak Luxemburgoko Rencontres Musicales de la Vallée de l'Alzette eta De Klenge Maarniche Festival jaialdietan parte hartu zuen hiru kontzertu eskaini zituztelarik.\nAipamen berezia egin beharra dago 2010. urteko maiatzean KUP taldeak garaipen nabarmena lortu baitzuen Tourseko 9. Internacional Florilège Vocal de TOURS lehiaketan. Sari nagusia lortu zen eta lehen sariak ahots nahasietan, programa librean eta berpizkundean.\nGaraipen honekin, 2011ko azaroaren 5ean Tolosan ospatu zen Europako Abesbatzen Sari Nagusian izan ziren. Bertan Arezzo, Maribor, Debrecen, Varna eta Tolosako lehiaketetako irabazleekin lehiatu ziren. 20 urte zireneuskal abesbatza batek horrelako lorpenik izan ez zuela.\n2011. urtea hasteko Rossiniren Petite Messe Solennelle eskaini zuten Donostiako Victoria Eugenia antzokian, Classic zikloaren barruan.\nUrtean zehar hainbat kontzertu eskaini zituen bere inguruan:Zumaia, Oñati, Ugao-Miraballes, Ascain, Eibar, Leioa... beti ere azaroaren 5ean ospatu zen Europako Grand Prix lehiaketarako prestaketa moduan.\n2012. urtea gogotsu hasi zuten. Miramongo Matineetan programa berri bat estreinatuaz pianoa eta gitarraren laguntzaz. Irailerako aldiz, Mendelssohnen eliz musikan oinarrituriko programa oso bat izan dute eskuartean.\n2013. urtea proiektuz beteriko urte borobila izan zen, 10. urteurrena izan zuen KUP taldeak. Batetik Brahms-en "Un Réquiem alemán" obra eskaini zuten pianoaren laguntzaz martxoan, eta maiatzean aldiz, Mozart-en Requiema aurkeztu zuten Donostiako Victoria Eugenia antzokian Kammerphilharmonia orkestrarekin.\nAbuztuan, Donostiako Musika Hamabostaldiaren barruan, kritika eta entzulekoaren erantzun ezin hobe batekin, F. Mendelsshonen eliz musikaz osaturiko lan monografiko bat eskaini zuten Orioko San Nicolas de Bari elizan.\nUrteurrena borobiltzeko, "KUP Taldea 10 urte" izenburupean, diska bat aurkeztu zuten. Zuzeneko kontzertuetan egindako grabaketekin osaturiko diska batekin hain zuzen ere.\n2014. urtea proiektu interesgarriekin hasten da. Bi proiektu garrantzitsurekin, batetik Frank Martinen "Messe pour double choeur a cappella" egingo da bi korutara eta Ildebrando Pizzettiren "Messa di Requiem".\nUdazkenerako Baionako Cote Basque orkestra eta Baionako kontserbatorioko abesbatzarekin elkarlanean, Ermend Bonna egilearen "Poèmes franciscains" orkestra, korua eta bakarlariak dituen lana estreinatuko dute Nicole Corti-ren zuzendaritzapean.


Umeentzako yoga eta mindfulness Amorebieta-Etxanoko ludotekaren online programazio berrian — Amorebieta-Etxanoko Udala\n•\tAmorebieta-Etxanoko Kultura Sailak ekaineko online programazioa berritu du, eta umeei eta nerabeei zuzendutako jarduerak biltzen ditu. •\tJarduera guztiak webgunean daude ikusgai: htpp://ametxgazteria.eus.\nAmorebieta-Etxano, 2020ko ekainaren 8a. Amorebieta-Etxanoko Udaleko Kultura Sailak bere online programazioa berritu du, ekainerako ume eta gazteen aisialdirako proposamen berriak bilduz. Proposamenak web orrian daude ikusgai: htpp://ametxgazteria.eus.


Julek ez du bere etxea utziko | Bizigiro | Berria\nJulek ez du bere etxea utziko\nHortzmuga konpainiak Jule kale antzezlana eskainiko du gaur, Irunen. Konpainiak berak sortutako pieza bat da, eta Alex Antunezek, Arantza Goikoetxeak eta Estibaliz Villak antzeztuko dute. Adin guztietakoentzako moduko ikuskizuna da, eta umorea eta irudimena lantzen ditu, ikuslea ikuskizunean sartzeko helburuarekin. Etxe bat bota nahi dute, baina biztanleetako batek uko egingo dio handik ateratzeari.\nGaur, 20:30ean, Irungo Donibane plazan (Gipuzkoa).\nHego Euskal Herrian 651 positibo izan dira. Hamasei egoiliar eta 36 langile kutsaturik daude Bizkaiko zahar etxeetan. Eusko Jaurlaritzak ez du baztertzen osasun larrialdia berrezartzea\nEusko Jaurlaritzak etxeratze agindua izan du hizpide; hau da, herritarrei eskubidea kentzea ordu jakin batetik aurrera kalean ibiltzeko. Adituek ez dute argi horretarako eskumenik ba ote duen.\nBirusari, errenta unibertsala\nKoronabirusaren pandemiak pobrezia hedatu eta desberdinkeria areagotu duela ikusita, Latinoamerikako zenbait herrialdetan oinarrizko errenta unibertsala eta haren gisako neurriak ari dira aztertzen. Errentarentzako dirua nondik bildu, horixe da erronkarik handienetako bat.\nHiru euskal herritar hil dira Suitzako Alpeetan, arroila bat jaisten ari zirela


| 2019-11-27 14:27:00\nEH Bilduk Lege Proposamen bat aurkeztu du gaur Legebiltzarrean etxebizitzen alokairuen prezioa mugatzeko, bereziki, tenkatuta dauden eta prezioetan presioa eragiten duten zonaldeetan. Maddalen Iriarte bozeramaileak Maider Otamendi eta Ander Rodriguez legebiltzarkideekin batera aurkeztu du Lege Proposamena.\nIriarteren hitzetan, “alokairuaren prezioaren hazkundea amaierarik gabeko espiral batean sartu da eta egoera oso kezkagarria bilakatu da bai hiriburuetan eta bai Euskal Autonomi Erkidegoko hainbat udalerritan”. Zentzu honetan, datuak aipatu ditu: Alokairu-Merkatuaren Estatistika-ren arabera, 2018aren asken hiru hilabeteetan, alokairu librean sinatzen ziren kontratuen batez besteko hileko errenta 672 eurokoa zen, 2 urte lehenago baino % 6 gehiago. Erreminta zabalago eta eguneratuagoak erabiltzen baditugu, adibidez, Higiezinen Eskaintzaren Inkesta, 2013tik hona, % 25eko igoera izan du alokairuak, eta hazkunde hori are larriagoa da zonalde batzuetan. EAEn 115.000 familia alokairuan bizi dira. Familien aurrekontuetan, alokairu kontzeptuan ordaindutakoaren pisua handitu egin da, gomendatutako gehieneko % 30ko muga zeharo gaindituz”.\nEH Bilduko bozeramaileak adierazi du egoera honek “ondorio larriak” dituela: “Kaleratze kasuak gehitu egin dira, zaurgarritasun egoerak, segregazio arazoak... Gazteen emantzipazio-tasak eta jaiotza-tasak behera egin dute. Goi-mailako ikasketak libreki aukeratzeko eskubidea ere erabat baldintzatuta geratu da, hiri batzuetan prezioak jasanezinak direlako”.\nHorregatik, EH Bilduk ekimen bat aurkeztu du merkatuaren etengabeko igoerari muga jartzeko. Lege Proposamenaren arabera, alokairu “prezioen erreferentzia indizea” ezarriko da “etxebizitza merkatu tenkatua” duten eremuetan. Prezio horien gainetik dauden kontratu berriak ez dira legalak izango.\nEtxebizitza merkatu tenkatua: Alokairuak garestitzea bereziki pairatzen duten zonaldeak “etxebizitza merkatu tenkatua duten eremuak” deklaratuko dira. Izendapen hori izatea derrigorrezkoa izango da alokairuen prezioak mugatu ahal izateko. Legeak jasotzen dituen hainbat kasutan aplikatu ahal izango da kategoria hori. Besteak beste, udalerriko alokairuaren igoeraren batez bestekoa lurraldeko hazkunde eutsiaren alokairuen prezioa baino 2 puntu altuagoa bada. Deklarazio prozedura Jaurlaritzak edo udalek abiarazi dezakete.\nAlokairuen prezio-indizea: Jaurlaritzak zehaztuko du euro/m2-etan, ingurune berean batez besteko alokairu prezioetan eta etxebizitzaren baldintzetan oinarrituta. Alokairu kontratu berrietan, edo berriztatzean, hitzartutako errentak ezingo du gainditu erreferentzia-indizea.\nLegea aplikagarria izango da honako baldintzak betetzen direnean:\nErrentariaren ohiko etxebizitza izatea (izaera hau ere izango dute ikasturteak dirauen bitartean ikasleen bizitoki direnek).\nEtxebizitza merkatu tenkatua duen eremu batean kokatuta egotea.\nBabes publikoko kalifikazioa ez duen etxebizitza izatea.\nEH Bilduk formula juridiko berritzailea jorratuko du ekimen hau aurrera ateratzeko. Proposamena da Euskal Zuzenbide Zibilari buruzko ekainaren 25eko 5/2015 Legeari Titulu berri bat gehitzea, Etxebizitza Errentamenduaren Prezioa Mugatzeko Lege Proposamenaren bidez.


Iñaki Zubizarreta: «Bai, irten daiteke eskola jazarpenetik» - Berria Ikasgela\nIñaki Zubizarreta. ARITZ LOIOLA / FOKU\nArgi utzi nahi dut asmoa ez dela sekula izan desgaitasuna duen jendea gutxiestea; inolaz ere ez. Eskola jazarpenaren closeBullying-a gordina erakutsi nahi da, benetako aurpegia, deitzen dizuten horretatik hasita.\nGainditze baten historia da komikia. Ni horrelakoak jasan dituen beste bat gehiago naiz, milioika jazarriren artean. Helburua zen erakustea eskola jazarpena gainditu daitekeela. Bai, eskola jazarpenetik irten daiteke.\nAskok. Gehiegik. Esaten diet gauza bat dela ni orain ikustea, daukadan fisikoarekin, baina nik kontatzen ditudanak 11 urteko ume baten bizipenak direla, berdin dela zer tamaina zeukan, ume bat zela, eta ezin zela defendatu behin eta berriro birrintzen zuten irakasle eta ikaskideen aurrean.\nIzan ere, ez dago jazarleen eta jazarrien soslairik?\nHau ez da soslai kontua, eta ez da erakunde edo ikastetxeen arazoa. Gizarte osoaren arazoa da, eta aspaldi egin digu ihes eskuetatik. Arazo honetan, gutako bakoitzak dauka erantzukizuna, egiten dugunarengatik, edo egiten ez dugunarengatik, edo egiten uzten dugunarengatik. Horretan guztian dago erantzukizuna. Jendearentzat, beste aldera begiratzea da errazena.\n«Arazo honetan, gutako bakoitzak dauka erantzukizuna, egiten dugunarengatik, edo egiten ez dugunarengatik».\nIñaki Zubizarreta (Bullying-a jasan zuen gaztetan)\nAtentzioa ematen didana da gazte zein helduek zer gutxi daukagun landuta salatu terminoa. Zerbait esaten baduzu, salatzaile bihurtzen zara. Jazarleak darabilen gezurrik handienetako bat da hori. Bestea beldurra da: ondorioari beldurra. Zerbait esaten baduzu, salatzailea zara. Eta benetan gertatzen dena da konplize ari zarela bihurtzen, eta isiltzen bazara jazartzen ari direnen erantzukizun berbera duzula.\nDenok gara jazarle pasiboak; denok. Egon naiz euren buruaz beste egin duten haurren familiekin, haien ikaskideekin eta jazarleekin. Azken horiei galdera bakarra egiten diet: «Badakizue zer bihurtu zareten, ezta? Bada, bizi horrekin». Egin dutenei zein isildu direnei. Hori aldatu behar dugu.\nZeure buruaz beste egiteko zorian egon zinen, jipoitua eta bi egunez koman...\nNik nirea kontatu nuenetik, beste zenbat egon ote dira... Nik gaur egun esan dezakedana da nire historia, bere gordintasun guztiarekin, bizitzaren opari bat izan dela. Gainditu dudalako, ongi gainditu dudalako, eta gazteenekin konektatzeko balio didalako. Beste askok ez dituzten bizipenak eta motxilak dauzkat haiekin bat egiteko eta enpatia izateko.\n«Beste askok ez dituzten bizipenak eta motxilak dauzkat haiekin bat egiteko eta enpatia izateko».\n«Bai, irten daiteke eskola jazarpenetik» Enekoitz Telleria Sarriegi | | 2021eko azaroak 12


Begiak, begiradak eta begi-keinuak\nBegiak, begiradak eta begi-keinuak –\nXabier Etxaniz Rojok Irutxuluko Hitzan.\nMiopea izan naiz txikitatik. 10 urte nituela jantzi nituen lehenengo aldiz betaurrekoak. Betaurreko handi eta karratu batzuk izan ziren lehenengoak, metalezko armazoi urrekara zutenak. Denboraren poderioz, beste betaurreko batzuek apaindu zuten nire soslaia: txikiagoak batzuk, pasta-armazoia zutenak besteak. Literatura idazten hasi nintzenean, betaurreko biribilak erosi nituen, antigoaleko idazleek erabiltzen zituzten horietakoak… Badakizue, idazle-piurak lagunduko zidalakoan…\nAnoetarako itzulerari buruzko idatzi hau eskatu zidatenean, begirada aldatu beharko nuela pentsatu nuen, Realaren kamisetarekin batera idazle-begirada jantzi beharko nuela. Anoetara beti bezala joango nintzen, noski, baina adi-adi. Zinemaldiko argi-emaileen antzera, idazleok fokua aldatzen dugu helburuaren arabera, eta, nireak zelaian ez ezik harmailetako xehetasunetan ere behar zuen.\nPandemia malapartatu honek gauza asko lapurtu dizkigu. Besteak beste, Reala bertatik bertara ikusteko aukera. Baita lagunekin elkartzekoa ere. Zelaitik atera osteko potea hartzekoa. Huts egindako penaltia madarikatzekoa eta sartutako golarekin zoratzekoa.\nBai, badakit. Bizitza bera jokoan dagoenean, hutsaren hurrengoa.\nEta hala ere, zer nahi duzue nik esatea: honek guztiak luze jo du. Luzeegi.\nIgandean pozarren sartu nintzen Anoetara, birusak lapurtutako zerbait berreskuratu izanak ematen duen pozaz. Betiko moduan, baiki, baina lehenengo aldia balitz bezala. Betiko begiradarekin, baiki, baina, begietan egindako ebakuntzari esker, lehenengo aldiz betaurrekorik gabe.\nBegirada zaharra begi berriekin.\nPozarren sartu eta pozarren atera nintzen. Puntutxoarengatik bainoago, Realaren jokoarengatik. Baina baita emaitzarengatik ere. Izan ere, ederra izan zen Realak eta Sevillak eskaini zidaten begi-keinua. Bana berdintzeko aukera izanda, hutsean berdindu zuten.\nBi zero biribil-biribil, behinola erabili nituen idazle-betaurreko haien omenez.\nEz esan ederra izan ez zenik.\nanteajuak, begiak, begiradak eta begi-keinuak, betaurrekoak


Egun bat Musikan: LAUREL AITKEN The Godfather of Ska | EITB Musika bloga\nEgun bat Musikan: LAUREL AITKEN The Godfather of Ska\nLaurel Aitken, ska musikaren aitabitxia, 2005eko uztailaren 17an hil zen Leicester hirian, Ingalaterran.\nCuban jaioa 1927an, aita jamaikarra zuenez 11 urteko mutikoa zenean Caribeko irla honetara joan zen bizitzera. Jamaikan ekin zion bere musika ibilbideari mento eta calypso bezalako estiloak abestuz baina 50eko hamarkadan zehar, jada, Estatu Batuetatik iristen ziren rhythm adn blues eta boogie estiloak barneratu zituen bere egitarauan. 1958an Island zigiluan argitara eman zen lehen singlea grabatu zuen, Boogie in my bones.\n60ko hamarkadaren etorrerarekin batera Erresuma Batuan ezarri zuen bere egoitza berria eta ska musikaren lehen izar handien artean kokatu zen. Ingalaterrako hirietako rude boy eta skinhead gazteen artean aurkitu zuen bere entzuleri leialena eta jamaikar musikaren zabalkundean lan egiten zuten Blue Beat, Rio, Nu Beat eta Doctor Bird bezalako zigiluetan argitaratu zituen bere lan esanguratsuenak.\n70eko hamarkadako ska revival-aren oihartzunak irratietara eraman zituen, berriro, Laurel Aitken musikari jamaikarraren doinuak eta berak, ere, itzulera ikusgarria egin zuen abesti berri mordoxka bat plazaratuz. Abesten eta jendeari dantza eginarazten jarraitu zuen,eszenatokian zutik, hil baino pixka bat lehenxeago arte.\nThis entry was posted in Egun bat Musikan on 17 July, 2008 by blogs eitb.\n← Egun bat Musikan: SMOKEY ROBINSON & THE MIRACLES Azken Kontzertua Egun bat Musikan: DION DIMUCCI →


eneko eizagirre 09.02.2020 | 15:39\nGaldetu izan didate: "nola aukeratzen duzu hurrengo bidaian nora jo?" Esan ahalko nuke hausnarketa eta informazio bilketa luze baten ostean erabakitako ibilbideak jarraitzen ditudala, baina beti, ala ia beti, hausnarketatik baino, "bote-prontotik" gertuago dagoen erabakiak izan ohi dira. Baldintza egokiak elkartzen direnean, onddoek kolpea jotzen duten moduan, nire buruan burutazio bat agertzen da, plop!. Mapa bat gertu, opor batzuen datak begi-bistan, garagardo bat eskuan (edo ardo bat, edo ura, agian; baina ez, normalean garagardoa) eta nire imajinazioa mapan zehar bidaia-tzen hasten da, GPSaren geziak mapa birtualean bere bidea egiten duen moduan.\nNeguan sartuak gaude eta eguraldi umeletik atera ezinik gabiltza azken aldian. Mediterraneoaren epeltasunarekin amesten dut. Pirinioetako munstroaren bizkarrezurra zuritua dago honezkero, hortaz, gehiegi gerturatuz gero, bere elurrezko hozkaden menpe gera naiteke. Ideiari buelta gehiegi eman gabe, etxetik mediterraneora joatea otu zait, Pirinioen iparraldetik, munstro zuritua zoologiko batean bezala, gertu baina ez gehiegi, begi-bistan dudalarik nire eskuinaldean.\nNere aitarekin egin ditut ibilbideko lehen kilometroak. Berak irakatsi zidan, orpoz-orpo eta kilometroz kilometro, txori bat bezain libre sentitzeko ez dela beharrezkoa bi hegal izatea. Nahikoak direla bi gurpil, izterrean indar apur bat eta hurrengo errebueltatik haratago zer dagoen jakiteko irrika.\nMUNDUA, ESKURAGARRI Hemeretzi urte inguru nituela, aitak egindako orgatxo bat bizikletara lotu, kanpina, lozakua eta janari apur bat hartu eta lehen bidaia saiakera egin nuen, etxetik gertu, Landetan. Orduan, bat-batean, munduari buruz nuen irudia goitik behera aldatu zen. Ez zen uste nuena baino txikiagoa, baina bai eskuragarriagoa. Denborarekin eta gogoarekin (eta mapa on batekin) munduko edozein txokotara irits nintekeela amestu nuen: Samarkanda, Mongoliako estepa, Timbuktu, Ushuaia, Nordkapp...\nSenpereko taberna batean hamaiketakoa egin dugu. Berotik joan da eguna, baina lainoak gure zain daude, ea noiz aterako tabernatik gure gainean hustutzeko. Nire aita buelta erdia emanda mendebalderantz itzuli da, etxera bidean. Inbidia puntu bat sumatu diot agurreko bizkar kolpean. Nik, aldiz, ekialdera jo dut, datozen hamar egunetako norantza finkatuz.\nEzpeletara inguratzen hasi naizenerako lainoak barrenak hustutzen hasi dira. Euri tantekin batera barre algarak entzuten direla iruditu zait. Kanpin dendan lo egiteko asmoa dut, baina halako euriarekin, hobe aterpe bat bilatzea.\nHazparneko hirigunea atzean utzi dudanerako, guztiz blai eginda nago eta amore eman dut, ez dut aurrera jarraitu nahi. Non egin lo, baina? Baserri bideetatik sartu naiz, eliza edo ermita bat topatzeko esperan-tzan. Minhotz auzoan barrena nabilela, elizarik ez, baina niretzako aterpe ezin hobea den Lapurdi barnealdeko tenplu-eraikin bat topatu dut, XVII. mendeko baserri aparta.\nHISTORIAREN LEKUKO 1676 urtea du izkiriatuta atariko habe nagusian. Pareta txuri eta kolore gorriko habe eta zutabezko eraikin honen hormek historiako hamaika pasadizoren lekuko izan dira. Bere maisutasunak, baina, ezin izan dio landa eremuaren gainbeherari aurre egin, eta hutsik dago gaur egun. Bere azken maizterrak alboko etxe berrian bizi dira. Bakian izeneko etxeko txirrina jo dut, baserriko atariko aterpean gaua pasa nahi duen txirrindulari bat besterik ez naizela azaltzeko. Hasierako harridura aurpegiak eta hizkuntza gaizki ulertuak gaindituta, baiezkoa eman didate, zalantzati. Iluntzean Jeanine eta Jean-Louis etorri dira nigana, esku zailduetan laborantzan igarotako urte luzeak ikusarazten dituen bikotea. Euren jakin-mina asetzeko gogoz gerturatu dira nire (euren) aterpera eta bide batez, nire gosea asetzeko asmoz ere bai: xingar ogitartekoa eta entsalada apur bat ekarri didate. Berandu denez honezkero, bihar gosaltzera gonbidatu naute.\nGoizeko 9etan etxeko txirrina jo eta irribarretsu ireki dit atea Jeaninek. Gosari aparta du niretzat prest, "txirrindula biziki akigarria baita" esanez. Denetarik izan dugu hizpide: laborantzaren egoera, euskara, sagarnoa, etxeko jakiak, baina, batez ere, pilota. Esku-huskako pilota maite du Jean Louisek, batez ere hemendik kilometro gutxira jaio zen Xalak jokatzen duenean. Hizketarako gai bat bestearekin kateatu dugu eta, konturatzerako, eguerdiko 12:00ak direla konturatu gara. Presarik ez badut, bazkaltzera gera nadin gonbidatu naute. "Presa nik? Batere ez, oporretan nago eta", esan dut. "Bo, guk berdin, guk erretretatuak gara!", eurek.\nBazkalosteko patxarana eskaini didatenean, alde egiteko unea dela pentsatu dut, nahiz eta tentagarria den bertan geratzea, kanpoko euri zaparrada ikusita. Berriz ere errepidean, euripean baina irribarre-tsu, nire lehen bidaietan izaten nuen munduko beste puntara iristeko grinaz oroitzen naiz. Denboraren poderioz, baina, sosegatu eta ikasi dut mundua, hain ederra, anitza eta interesgarria den mundua, etxeko atarian bertan hasten dela.


Méliès International Festivals Federation-aren (MIFF) xedea da Europako zinematografia eta zinema sustatzea.\nEuropa kontinenteko 25 jaialdi inguruk osatzen dute federazioa, eta Asia eta Iparramerikako zenbait kideren babesa du, 600.000 ikusle inguruko publikoarekin. Horrela, fantasiazko zinemaren industria europarraren originaltasuna eta sormena sustatzeko bitarteko indartsuenetako bat da.\nFederazioak 19 herrialdetan du ordezkaritza eta jaialdi sare sendoa garatu du, filmak atzerriko publikoarengana askoz ere arinago iristea lortuz. Halaber, ikusleen, prentsaren eta profesionalen aurrean ikusarazteko aukera eskaintzen die, merkatu zinematografikoetan ez bezala.\nFantasiazko zinema europarra maila artistikoan zein ekonomikoan laguntze aldera, MIFFak Méliès Competition sortu du.\nEzohiko lehiaketa da eta film luze zein laburrei zabalik dago, eta Federazioko kide europar guztien artean antolatzen da. Lehiaketarako hautatutako filmak merkatu zinematografiko nagusietan eta jaialdi guztietan sustatuko dira.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Nagusi Agendak hobekuntzak proposatzen ditu adinekoentzako egoitza-zentroen funtzionamendua arautzen duen dekreturako\nNagusi Agendak hobekuntzak proposatzen ditu…\nBeatriz Artolazabal durante la jornada Agenda Nagusi Iturria: Irekia\nAGENDA_NAGUSI_28-10-2021.jpg Iturria: Irekia\nAGENDA_NAGUSI_28-10-2021_3.jpg Iturria: Irekia\nAGENDA_NAGUSI_28-10-2021_4.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_002.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_014.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_010.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_013.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_007.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_006.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_017.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_021.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_022.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_033.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_042.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_052.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_054.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_059.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_061.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_063.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_068.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_080.jpg Iturria: Irekia\n2021-10-28_Agenda_Nagusi_086.jpg Iturria: Irekia\n2021ean zehar egin den adinekoentzako egoitza-ereduari buruzko hausnarketa-prozesuaren emaitza da; hartan, administrazioek, profesionalek, adituek eta adinekoek beraiek parte hartu dute\nOndorioak gaur aurkeztu dira Vitoria-Gasteizen, Beatriz Artolazabal sailburuak eta Marian Olabarrieta Gizarte Zerbitzuetako zuzendariak parte hartu duten jardunaldian\n“Entzun egin dugu, eta, orain, maila politikoan eta teknikoan dekretua hobetzeko erakundearteko koordinazio-prozesuaren buru izan behar dugu”, esan du Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak\nBeatriz Artolazal Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak, gaur, Euskadin adinekoentzako egoitza-ereduari buruzko hausnarketa-prozesuaren ondorioen lehen txostena aurkezteko jardunaldia itxi du. Jardunaldia Vitoria-Gasteizko Canciller Ayala hotelean izan da, eta Artolazabal buru duen Sailak sustatzen duen Nagusi Agendaren barruan sartzen da.\n2021ean, prozesua egin da, honako hauen bidez: foru-aldundietako arduradunei eginiko elkarrizketak; sei fororen dinamizazioa (Batzorde Aditua, Euskadiko Adinekoen Batzordea, Erabiltzaileen Senideak, Egoitzetako Profesionalak, Elkargo Profesionalak eta Sindikatuak), nazioarteko biltzarretako parte-hartzea, kontrasterako topaketak eta webgunearen eta youtuben Nagusi TVren elkarrekintza. Prozesuaren lehen ondorioak gaur aurkeztu dira.\n“Entzun egin dugu, eta, orain, adinekoentzako egoitza-zentroen funtzionamendua arautzen duen dekretua hobetzeko erakundearteko maila politikoko eta teknikoko koordinazio-prozesuaren buru izan behar dugu”, esan du Artolazabalek, ekitaldia ixteko esan dituen hitzetan. “Erdigunean, zuok egin duzuen bezala, arreta behar duten adinekoak jarriko ditugu, bai eta haiei arreta ematen dieten zenbait profil profesionaletako pertsonak ere; hori da gure konpromisoa”, esan du sailburuak. Ondoren honako hau esan du: “ondorioak pixkanaka aplikatzen joango gara, eremu konplexu batean, non jakitun baikaude eragile bakarra ez garela”.\nAdinekoen zaintzarekin zenbait arlo profesionaletatik zerikusia duten berrogeita hamar pertsonak baino gehiagok lehen ondorioen txostenari buruzko eztabaidan parte hartu dute. Ondorio horien artean, adinekoentzako egoitza-zentroen funtzionamendua arautzen duen dekretua hobetzea proposatzen da, besteak beste honako alderdi hauetan: mendekotasun-maila bakoitzaren beharrizan bereiziak, irizpideak bateragarri egitea hiru lurraldeetan, ‘Bizi-proiekturako laguntza pertsonalaren Plana'ren kontzeptua sartzea, euste fisikoaren erabileraren arauketa hobea egitea, atsedenerako plazetarako sartzeko aukera ematea, ikuskaritza-zerbitzuak hobetzea, etab.\n“Foru-aldundiekin batera lan egingo dugu, dekretu berria prestatzeko; dekretua handinahia izatea nahi dugu, eta mendekotasun-egoeran dauden edo egoteko arriskuan dauden adinekoentzako zaintzako eta arreta integraleko eredua bermatzea, pertsonalizatua eta kalitatekoa, beren bizi-proiektua lortzen lagunduko diena”, esan du sailburuak.\n“Prozesu honetatik ateratzen diren proposamenak hartu eta araudi-prozeduran txertatuko ditugu, ahal den neurrian. Nagusi Agendak lagunduko digu erabaki horiek zuonak izan daitezen, guztionak; horiek beti dira-eta erabakirik onenak”, esan du Artolazabalek.\nAdinekoek egoitza-zentroetan dituzten bizi-baldintzen inguruan eginiko hausnarketa-prozesua Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako Sailak sustatzen duen Nagusi Agendak eginiko hirugarrena izan da. Lehena 2019an izan zen, eta haren helburua izan zen familia-eremuan zaintzaileei laguntza emateko estrategia bat prestatzea. Hurrengo urtean, 2020an, adineko-kopuru handi batek bizi duen nahi ez duen bakardadearen erronkari aurre egiten laguntzeko estrategia bat ezartzea izan zuen xede.\nNagusi Agendaren parte-hartze publiko-sozialaren eredua ‘Adinekoekiko Gobernamendurako Euskal Estrategia’ren dimentsio praktikoa eta operatiboa da. Estrategia horrek hiru helburu nagusi ditu: administrazio publikoak eskaintzen dituen zerbitzuekin zahartzen diren pertsonen gogobetetasuna hobetzea; adinekoen erantzunkidetasuna sustatzea eta, horretarako, zerbitzuak diseinatzean, ematean eta ebaluatzean parte hartzea, eta erabakiak hartzeko bide ematea, parte hartzeko prozesuen bidez. Gainera, berrikuntza elikatzeko adinekoen proposamenak ere jasotzen ditu.\nEuskadin adinekoentzako egoitza-ereduari buruzko hausnarketa-prozesuaren kasuan, haren funtzionamendua arautzen duen dekretua aldatzera bideratzen du prozesuak.\nEuskadiko lurzorua babesteko 2030erako estrategia. Ondorioak


NBEk laguntza-sistema bat jarri du abian herrialdeek Kiotoko Protokoloa bete dezaten | Consumer\nNBEk laguntza-sistema bat jarri du abian herrialdeek Kiotoko Protokoloa bete dezaten\nNazio Batuen iturrien ustez, hitzarmen honen helburuak lorgarriak dira\nNazio Batuen Klima Aldaketari buruzko Esparru Konbentzioak jakinarazi zuen Kiotoko Protokoloa Betetzeko Batzordea, berotegi-efektua eragiten duten gasen emisioak murrizteko orientabidea emateko sortua, hainbat ekintza hasi direla hitzarmen horretan ezarritako baldintzak betetzeko zailtasunak dituzten herrialdeei laguntzeko eta aholku emateko.\nRichard Kinley Nazio Batuen Klima Aldaketari buruzko Idazkaritzako buruak esan zuenez, Kiotoko akordioak gogor eta eraginkortasunez betetzeko mekanismoa “funtsezkoa da hitzarmena arrakastaz gauzatzeko”. Bestalde, Klaus Toepfer Ingurumenerako Nazio Batuen Programaren (NBIP) zuzendari exekutiboak adierazi zuen gustura dagoela zailtasun handienak dituzten herrialdeen artean Kyotoko Protokoloa betetzen laguntzeko sistema berri hori abian jartzearekin.\nToepfer-ek adierazi zuen duela gutxi argitaratutako iragarki horren ondoren “hitzarmenaren onurek legez lotesleak izan behar dutela”; izan ere, “horren mende dago itunaren eta aurreikuspenen osotasuna, bereziki, emisioak saltzeko merkatuen sinesgarritasuna”. Hitzarmen hori indartuta, Kiotoko Protokoloa Betetzeko Batzordeak “baldintzak betetzen ez dituzten herrialdeentzako ondorioak zehazteko ahalmena du” gaineratu zuen. Era berean, protokoloaren eskakizunetara egokitzeko modurik egokienean herrialdeei eta, batez ere, enpresei laguntzeko eta aholkuak emateko diseinatu da ekimen hau.\nToepfer-ek esan zuenez, “klima-aldaketaren zeinuak gure inguruan daude”, premia larria da. NBIPren zuzendari exekutiboak Kyoton gas kutsatzaileek atmosferan duten eragina murrizteko jarritako helburuak, bereziki herrialde garatuetan, “apalak eta egingarriak dira”.\nKioto-eu laguntza protokolo


ELIKA* / ALIMENT* Elikadura eta elikagaiei buruzko liburu erakusketa Leioan « ehuBiblioteka\n« Los premios Nobel de 2014 en la Biblioteca de la UPV/EHU\nALIMENT* / ELIKA* Exposición bibliográfica sobre alimentación y alimentos (Leioa) »\nUrriko azken astelehena azoka egun handia da Gernikan. Eta egun horren inguruan, besteak beste, nekazaritza eta abeltzaintza ekoizpena, tokiko merkataritza, oparotasuna, tradizioa, folklorea eta bizitzeko moduak barne hartzen dituen egitura eraiki da. Horrez gain, urriaren 16an Elikaduraren Mundu Eguna ospatzen da, “Mundua elikatu, planeta zaindu” lelopean; hala, mundu mailako arretak familia nekazaritzari begiratuko dio, betebehar garrantzitsua baitu gosea eta pobrezia desagerrarazteko, elikadura segurtasuna eta nutrizioa hobetzea lortzeko, bizi baliabideak hobetzeko, baliabide naturalak ordenatzeko, ingurumena babesteko eta garapen iraunkorra lortzeko, bereziki landa eremuetan.\nAlde batetik, bizi garen mundu honetan, zenbait aurrerapen teknologikori esker, duela hamarkada batzuk pentsaezina zen oparotasuna lortu da elikagaien ekoizpenean. Aurrerapenak kualitatiboak ere izan dira, ikerkuntza bioteknologikoaren ondorioz; horren haritik, elikagai funtzionalak sortu dira, esaterako. Irauteko elikaduratik gastronomiaren gaineko interesera igaro gara. Ordainetan, “mundu aberatsekoak” diren zenbait gaixotasun eta trastorno ugaritzen ari direla ikusten dugu, eta horrek, halaber, hainbat gairen gaineko interesa piztea eragin du, tartean, dietetika, nutrizioa, segurtasuna elikagaiak ekoitzi eta prozesatzeko prozesuan, elikagai ekologikoak, jaten ditugun produktuen trazabilitatea, etab.\nBestetik, populazioaren zati handi bat pobretuta eta gosetuta dago, nekazaritzako elikagaien industria monopolistaren eta elikadura produktuekin espekulatzen duen merkatu globalaren mende dagoena gero eta gehiago; horien kontrako ahotsak ere gailendu dira, elikadura burujabetza eta bidezko merkataritza aldarrikatuz.\nBeste gai askorekin gertatzen den bezala, elikadurari ere ikuspuntu askotatik begiratu diezaiokegu: kultura, gastronomia, osasuna, teknologia, merkataritza, politika. Eta ikuspuntu horietatik azterketa eta eztabaida zentratu. Helburu horrekin eskaintzen dizue Bizkaiko Campuseko Liburutegiak, Leioan, “Elika*/Aliment*” liburu-erakusketa berri hau.\nElika_Aliment_katalogoa (pdf , 2.20 MB)\nurria 15th, 2014 | Etiketak:Elikadura, Elikagaiak, Erakusketak, Funtsak, Leioako Campuseko Biblioteka, Liburuak, [.eus] | Atala: 01 EKITALDIAK


Herriz Herri - Irisarri (NB) | 2021eko Irailaren 02a\nGazte B taldekoak, Akizeko finalean Sara eta Chloe txapeldun\nLehenik agur eta ohore palantxakojokoetan arizan den neska taldeari!Gure gazte B taldeko Legarto/Indart-ek, Euskal Herriko txapelairabazirik, Akizeko trinketeanFrantziakoa jauntzi dute, Goizeko-Izarrakoeri nagusituz. Zinez aurtenSara eta Chloek gaitzeko sasoiaegin daukute.Aldiz, A taldeko Katixa Vignau-Tuquet/Maia Muscarditz, EuskalHerrikoan finala galdurik, Frantziakoanfinalerdietan gelditu dira.Artekoetan, Maitena Mollon/EztitxuPoutçou Hourcade, hauekere Euskal Herriko finala galduondoan, Frantziakoan final-laurdenetan,beti Denek Bat aitzineanzutela, galtzaile izan dira.\nHemen, jadanik erran bezala guregaztetxoak, Eneko Etchevers-XanBidart, Euskal Herriko finaleangaldu ondoan, Frantziakoan sartuziren. Final-laurdenak irabazieta, Sarako Izarrakoen aitzinean,finalerdietan galdu dute. Halere,Eneko eta Xan-ek, geroari begira,gauza ederrik eskainiko daukute.Gaztetan, Jon Mollon/Paolo Bidartbeti ber heinean gelditu dira, finalerdietangalduz, bai Euskal Herrikoanbaita Frantziakoan. Domaia,zeren bata ala bestea, bururainolotu baitira, bereziki azken partidan,Mauleren parean gaitzekohaitada eskainiz.Orain, denentzat, pausa pixka bat,trinketeko bidea hartu aitzin.\nHauek ere ez ditzagun ahantz,beren bidea segitzen baitute, palantxantrinketean eta esku huskaplaza laxoan, dakigunaz orainfinal-laurdenak jokatzen ari dira.Finalen eguna buruil erditsuan finkatuada. M.O.\nAgorrilaren hastean ondarearenikastetxeak, Ospitalean ireki du“Heritage” deitu erakusketa berria.Rémi Tournier eta Paul SoquetMoreau, “Sismikazot” izenpeanezagutuak izan dira hunen egileak,eta erakusten daukute bereniduriz nola ikusten dituzten Irisarrikoherria eta herritarrak.Martxoaren 8tik 16a arte Irisarrinegonik eta herritarrekin solastatuzegin zituzten ikerketak, tokiarenezagutza bizimoldea eta historiaezagutzeko. Hola ikasiez moldatudituzte beren pintura lanak, 5 murruparetetan tindatu dituzte berenfreskoak. Egin lana Ospitaleanikusgai da, azaroaren 6a arte, irekitenoretan, sartzea urririk.Ikustaldi iruzkinduak ere badiraortzegun eta ortziraletan (11:00),erresalbatuz, sartzea 3 euro.Xehetasun gehiagorentzat deitzenahal da Ospitalera 05 59 37 97 20.


Habiak | EIBZko liburutegia\nGizona ez da txoria antzezlanean oinarritutako liburua. Istorio hunkigarria kontatzen du hamar ataletan. Atal bakoitzaren hasieran, izenburuaren gainean zuhaitz bat ageri da, eta apurka-apurka soiltzen ari da zuhaitza; gero eta orbel gehiago ageri dira lurrean eta azken atalerako ez zaio orri bakar bat ere geratuko.\nBi protagonista ditu: Ximun eta Selma. Egoerak behartuta elkarrekin bizi dira, baina ez da bietako inork aukeratutako egoera. Ximun agure alargun bat da, Larraundi baserria eraitsi diote, eta, ondorioz, kaleko pisu baten bizi beharko du. Beso bat zauritua du eta egun osoa zerbait egiten aritzen da, baina Selmak ez daki zer ari den egiten. Selma erizain bosniar bat da, bere herrialdea utzi behar izan du egoera ekonomikoak bultzatuta eta herrimina du. Ximunen erizain lanetarako kontratatu dute. Ximunen izaera itxiak eta oraindik hemengo hizkuntzak ez jakiteak ez du bien arteko harremana erraza egingo, baina apurka-apurka elkarrengana hurbilduko dira.\nBi protagonista horietaz gain izenburuak iradokitzen duenarekin lotuta txori batzuk ere ageri dira: enarak, beleak, eskuz egindako txoria… Gizona txoria izan ez arren, hegan egiteko proba eta ahaleginetan ari da Ximun.\nKomiki bat da eta halakoetan gertatu ohi denez, testuak baino garrantzi handiagoa dute irudiek. Ia ez du testurik. Euskal esaldi batzuk ez dira euskara batuan ageri eta Selmaren esaldiak, berriz, gaztelaniaz (ez zuzen oraindik ez baitaki ongi gaztelaniaz mintzatzen) eta bosnieraz ageri dira, eta era horretan sinesgarritasun handiagoa ematen dio.\nIrudiak akuarelak dira; garrantzi handia dute koloreek, kolore pastelak erabili ditu, nagusiki horia, arrosa eta urdina eta hauekin batera, ametsak edo egoera zailak adierazteko arkatza eta kolore grisa ere erabili du.\nKategoria 14 urtetik aurrera, Adina, Erreseinak, etiketak 14 urtetik aurrera, 2013, Dejabu panpin konpainia, Habiak, Komikia, Maite Gurrutxaga, Txalaparta by liburutegia. Gorde lotura.


Tolosak larunbateroko ezohiko azoka irekiko du berriro - Deia\nTolosak larunbateroko ezohiko azoka irekiko du berriro\ndeia.eus 16.05.2020 | 04:00\nTOLOSA. Gaur, hilak 16, Tolosako larunbateroko ezohiko azokak bere ateak irekiko ditu berriro. Betiko hiru guneetan egongo da, frontoia utzi eta ohiko espazioetara itzuliko baitira saltokiak, Berdura Plazara eta Euskal Herria Plazara.\nEspazioak ohikoak izango diren arren, larrialdi egoerak indarrean jarraitzen duenez, postu kopurua mugatua izango da, herritarren segurtasuna eta osasuna bermatze aldera Eusko Jaurlaritzako Turismo, Merkataritza eta Kontsumo sailaren protokoloak eta araudia jarraituta. Hortaz, ohiko postuen % 25a edo distantziak mantenduta espazioak ahalbideratzen duen postu kopurua baino ezingo da azoka eremu bakoitzean kokatu eta hori dela eta, errotazio sistema mantenduko da: astez aste aldatuz joango da parte hartzaileen zerrenda.\nSegurtasun- eta osasun-neurriak jarraituz, gainera, erosketa-puntu bakoitzak sarrera eta irteera puntuak izango ditu. Zerkausiko antolaketa azken larunbatetako bera izango da: Triangulo aldeko aldapatik sartu, eta Nafar Zubiaren aldetik atera beharko da. Berdura Plazan lau postu izango dira, guztiak estalpearen azpian eta errenkada berean kokatuta. Sarrera Korreo kaletik egin beharko da, eta irteera Kale Nagusitik. Berrikuntza modura, aipatu, landareez gain, lore eskaintza ere izango dela larunbat honetatik aurrera, Aranburu mintegiaren eskutik.\nEuskal Herria plazan, berriz, elikagaien postuak bakarrik izango dira; hau da, oraingoz ez da arropa, oinetako edo bestelako posturik izango. Orotara hamahiru azokagile izango dira, plazaren bueltan kokatuta, mugikortasuna errazte aldera erdiguneko espazio guztia libre utziz. Tabernetako terrazarik ere ez da izango azokak irauten duen bitartean. Rondilla kaletik sartu beharko da, eta Andia kaletik bideratuko dute irteera.\nAzokara gerturatu ezin dutenentzat edo asteko beste edozein egunetan ere elikagai freskoak eskuratu nahi dituztenentzat, etxez etxeko "Azoka, zure etxera" banaketa zerbitzua mantenduko da. Eskaerak telefonoz, WhatsApp bidez edo posta elektronikoz egin daitezke, eta Azokaren nahiz udalaren sare sozialetan aurki daitezke parte hartzaileen ordutegi eta harremanetarako datuak.\nESKULARRUAK ETA MASKARAK, NORBERAK\nGainerako segurtasun- eta osasun-neurriak mantendu egingo dira espazio guztietarako: bi metroko tartea gorde beharko da, bai ilaran, baita postuan bertan ere, eta produktuak ekoizleek baino ezingo dituzte ukitu. Arauak errespetatzen eta arduraz jokatzen jarraitzeko dei egin du udalak.\nSarrera eta irteera puntuak ere kontrolatu eta zainduko dira. Norberak ekarri beharko ditu eskularruak eta maskarak, edonola ere, azken horiek ez dituztenei udalak banatuko dizkie eta sarreran eskuak desinfektatzeko hidrogela ere jarriko da guztien eskura.\nTolosak 1,3 milioi euro bideratuko ditu herria babestu eta sustatzera.\nEkainaren 1ean irekiko da gazteentzako alokairu-laguntzak eskatzeko epea .\nAzkuna Zentroak lehen hamarkada ospatuko du astelehenean.


Albanieraz, errumanieraz eta katalanez egindako hiru film, Glocal in Progress sailean | El Diario Vasco\nZinemaldiaAlbanieraz, errumanieraz eta katalanez egindako hiru film, Glocal in Progress sailean\nAlbanieraz, errumanieraz eta katalanez egindako hiru film, Glocal in Progress sailean\nPau Cruanyesek eta Gerard Vidalek sortu dute 'Les dues nits d'ahir / Yesterday's Two Nights'\nHizkuntza ez-hegemonikoetan filmatutako Europako ekoizpenak nabarmentzea du helburu, hau da, alemanez, gaztelaniaz, frantsesez, ingelesez, italieraz eta errusieraz filmatu ez direnak\nDVDonostia Jueves, 8 agosto 2019, 12:06\nMore Raça kosovotar zinemagilearen eta Pau Cruanyes eta Gerard Vidal katalan zuzendarien lehenengo lanak eta Andrei Gruzsniczki errumaniarraren film luze berria izango dira ikusgai Zinemaldiko Glocal in Progress sailean. Alemanez, gaztelaniaz, frantsesez, italieraz eta errusieraz izan ezik, Europako beste edozein hizkuntzatan egin diren eta postprodukzioan dauden filmentzako Industria jarduera da Glocal in Progress.\n'Galaktika e Andromedës / Andromeda Galaxy' filmean, iraupen luzeko langabetu batek Kosovon bizi duen egoera zaila irudikatu du More Raçak (Kosovo, 1992). Raçak 2019ko Berlinale Talents programan parte hartu zuen. Zuzentzen duen lehenengo film luzea da hau; aurrez, hiru film labur egindakoa da.\n'Emil', Andrei Gruzsniczkiren (Ploiesti, Errumania, 1962) filma, Errumaniako herrixka batean girotutako eta umore beltzez jositako dolu- eta mamu-istorioa da. Zuzendariaren film luzeek hainbat sari irabazi dituzte jadanik, besteak beste, Transilvaniako eta Erromako zinema-jaialdietan eta Errumaniako Zinema Akademiaren sarietan.\nPau Cruanyesek (Bartzelona, 1995) eta Gerard Vidalek (Bartzelona, 1995) beren lehenengo lan luzea sortu dute, 'Les dues nits d'ahir / Yesterday's Two Nights'. Elkarrekin zuzendu zuten 'Celebración' film laburra ere, Sitgeseko zinema-jaialdian zuzendari berrientzako SGAEren saria irabazi zuena.\nAurreko bi edizioetan aurkeztutako sei filmetatik, hiru sartu dira Zinemaldiko sailen aukeran: 2018an, 'Dantza' Sail Ofizialaren Emanaldi Berezietan izan zen eta 'Un om la locul lui / A Decent Man', berriz, New Directors sailean; aurten, Kutxabank-Zuzendari Berriak saria irabazteko lehian ikusiko dugu Ignas Jonynas zuzendariaren 'Nematoma', 2018ko Glocal in Progress jarduerako sariduna.\nGlocal in Progress irailaren 23an, 24an eta 25ean egingo da, Zinema Eraikitzen 36 eta Europa-Latinoamerika VIII. Koprodukzio Foroa ekimenekin batera. Hizkuntza ez-hegemonikoetan filmatutako Europako ekoizpenak nabarmentzea du helburu.\nCinco proyectos tecnológicos para el mundo audiovisual competirán en el Zinemaldia Tres películas habladas en albanés, rumano y catalán participarán en Glocal in Progress durante el Zinemaldia


Bi mundu paralelotan - Iritzia - Berria\nBi mundu paralelotan\nHezkuntza murrizketen aurkako protesta, ekainean. M. R. / ARP\nSindikatuak entzun atzo, eta Cristina Uriarte sailburuari kasu egin herenegun, hezkuntza munduan bi mundu paralelo daudela ematen du. Uriartek, esan, esan zuen PISAko emaitza txarren erantzule bakarrak ez direla irakasleak, baina ez dute horrela hartu langileek: «Sailburuak langileen kontra jo du». Irakasleen irakasteko moduaz, unibertsitatean onenak hartzeaz, metodoaz eta plan bereziez aritu zen Uriarte herenegun. Lan baldintzez, behin-behinekotasunaz, inbertsio eskasez aritu ziren sindikatuak atzo. Grebara deitu dute, ez Nafarroan oraindik, gobernuarekin negoziatzen ari direlako, baina bai Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan. Diskurtsoak aspaldikoak dira: Hezkuntza Sailak ukatu arren, murrizketak egon direla salatu dute askotan sindikatuek, irakasleak falta direla, baliabideak eskasak direla. Bi mundu, aurrez aurre.\nArgudioak eta diskurtsoak alde batera utzita, edozein moduz, PISAren emaitzek, Uriarteren agerraldiak eta sindikatuen deialdiak agerian utzi dute hezkuntza sistemari buruzko eztabaida zabal eta integral bat egiteko beharra dagoela. Eta irakasteko moduez eztabaidatu behar da, hizkuntza ereduez, edukiez, emaitzez —ikasleek ebaluazioak gainditzea ote den emaitza on bakarra—... Baina baita baliabideez ere. Zeren eta ikasgeletako ratioak handitzeak eta ikasle gehiagorentzat irakasle gutxiago egoteak ez du ematen metodo eraginkorrena, esate baterako, ikasleen ulertzeko trebeziak handitu eta hobetzeko.


Ipar Euskal Herria 2040. Biziko al da?\nAzken urteetako bilakaera demografikoaren iturburuan bi prozesu antzeman daitezke : alde batetik turistifikazio politika, eta bestetik metropolizazioa. Aurreikuspenen arabera 2040 bitartean Ipar Euskal Herriko biztanleria %10 igo daiteke. Lapurdi kostaldea azpiegitura aldetik egun saturatua aurkitzen denez, balizko bilakaera demografikoak zer pentsatua ematen du.\nTuristifikazio politikaren eragina\nUda betean, uztailean hasi eta abuztua bitartean, Lapurdi kostaldeko biztanle kopurua hirukoizten da. Azpiegitura guztiek gainezka egiten dute, ez baitaude hainbeste biztanle jasotzeko prestatuak.\n80. hamarkada bitartean Ipar Euskal Herriak biztanleak galdu baldin baditu, geroztik gorantzko joera nagusitzen joan da. Luzaz laborantza, arrantza, eta artisautza izan dira Lapurdi, Nafarroa Behera eta Zuberoako herritarren ogibideak. Eta bestelako lanpostuen gabeziak euskal herritarren migrazio mugimendu azkarra eragin zuen. Parisera edo inguruko hiriguneetara jotzen zuten lan bila, batez ere garaian oparoa zen funtzio publikoan aritzera.\n60. hamarkada bukaeran Frantziako gobernuak Akitania eskualdeko itsas bazterrean turismo eskaintza garatzeari ekin zion. MIACA izeneko plangintzaren baitan, Lapurdi kostaldearen ekonomia turismoaren zerbitzuko antolatzea proposatzen zuten. Esate baterako, Gobernuak 30.000 turista gehiago jasotzeko azpiegiturak eraikitzeari ekin zion, Hendaiatik hasi eta Angeluko itsas bazterreraino. Ipar Euskal herriaren eta Lapurdiren garapena omen zuten helburu.\nGeroztik ur asko pasa da zubi azpitik, eta errealitateak ilunetik gehiago du argitik baino. Uda betean, uztailean hasi eta Abuztua bitartean, Lapurdi kostaldeko biztanle kopurua hirukoizten da. Azpiegitura guztiak gainezka egiten dute, ez baitaude horrenbeste biztanle jasotzeko prestatuak. Lanari dagokionez, turistifikazioak ez du luzaroko lanpostu egonkor eta iraunkorrik ahalbidetu. Batez ere opor garaietarako lan eskaintza prekarioen sustatzaile izan da. Eta turistifikazio politikak eragin duen etxebizitzaren burbuila espekulatiboak urte osoan bertan bizi nahi duten herritarrak egunetik egunera euskal kostaldetik gero eta urrunago bidaltzen ditu.\nTuristifikazio politikak ez du gazteriaren odol-hustea galarazi. Ikasketak jarraitzeko Euskal Herritik urrundu behar izan duten gazteen gehiengo zabalak Euskal Herritik kanpo aurkitu du bizibidea. Azken urteetan Ipar Euskal Herrira bizitzera etorri diren herritarrak adin batetik gorakoak dira, erretiroan daudenak, edo kategoria sozial jakin batekoak. Izan ere, Lapurdi kostaldean bizitzeko eta etxe baten jabe egiteko aukera gutxi batzuen pribilegioa bihurtu da. Miarritze, Donibane Lohizune edo Angeluko auzo batzuetan etxebizitza berrien prezioa metro karratuko 6000€-tik gorakoa da. Lapurdiko soldaten bataz-bestekoarekin ezinezkoa da gaur egun etxebizitza baten jabe izatea. Eta alokairuzko etxeen eskaintzari dagokienez, urte osoko alokairurik apenas aurkitzen da, laguntza sozialekoak ez direnean behintzat.\nTurismoak bere horretan ez du ahalbidetzen urte guztirako bizibidea. Aitzitik, tokiko bizimoduaren eta ekonomiaren desegituraketa mailakatua eragiten jarraitzen du.\n2040 urteari begira aurresikuspenek gutxienez beste 30.000 biztanle\ngehiagoren etorrera iragartzen dute. [...] Ipar Euskal Herrira bizitzera\netortzen diren herritarrak bertako kultura eta hizkuntzara lotzeko\nbaliabiderik izan ezean, akulturazio prozesua itzulbiderik gabekoa\nbihurtu daiteke epe labur-ertainean.\nLurraldearen metropolizazioak turistifikazio politikak eragin bilakaera indartu besterik ez du egin. Administrazioaren zerbitzuak Lapurdi kostaldean kokatuak dira, Nafarroa Beherea eta Zuberoaren kaltetan. Horrek lan merkatuan eragiten du, lan eskaintza gehienak, izan administrazioan edo zerbitzuetan, kostaldean aurkitzen baitira.\nEgun, Ipar Euskal Herriko biztanleriaren %58a Lapurdiko kostaldean bizi da. Haatik, higiezinen espekulazioa dela eta, Lapurdiko kostaldean lan egiten duten herritarrek ezin dute bertan bizi, eta Lapurdi barrualdeko herrietara jo behar izaten dute.\nEuskal Elkargoaren sorrerak ere izan du bere eragina Ipar Euskal Herriaren metropolizazio prozesuan. Ordurarte, Herri Elkargo bakoitzaren herri nagusian zerbitzu administratibo ezberdinak aurkitu zitezkeen. Orain, berriz, zerbitzu gehienak Baionan aurkitzen dira. Herriko Etxeen eguneroko kudeaketan Euskal Elkargoaren sorrerak onurak ekarri baldin baditu, zerbitzu eta teknikari berriak eskainiz, herritarren begietara nagusi den sentipena bestelakoa da. Zerbitzuak gero eta urrutiago aurkitzen dira, eta eskaintza desorekatua da erabat.\nZerbitzu publikoen eraisketa eta administrazioaren konzentrazioak Lapurdi kostaldearen periferian aurkitzen diren bizi eskualdeak zigortzen ditu. Lurraldeen arteko desoreka gero eta handiagoa gertatzen ari da. Ondorioa begien bistakoa da. Azken urteetan, Zuberoak eta Behe Nafarroak biztanleak galdu dituzte. Lapurdik aldiz gora egin du nabarmen. Litekeena da datozen urteetan tendentzia indartzea, egiturazko aldaketarik gertatzen ez baldin bada behintzat. Eta egiturazko aldaketa horiek gauza daitezen bertako instituzioek oinarrizko eskuduntzak eskuratu beharko dituzte. Borondate politikoa ez baita aski izanen konzentrazio logikei aurre egin eta bestelako lurralde politika bat gauzatzeko.\n2011 eta 2016 bitartean Ipar Euskal Herriko biztanleriak nabarmen egin du gorantza, 20.000 biztanle gehiagorekin. Biztanle berri horiek dagoeneko saturaturik dagoen eremuan kokatu dira. Hortaz, Lapurdi barnekaldea eta kostaldea lotzen duten bideak gainezka daude. Garraio eta azpiegitura arazoak biderkatzen ari dira. Lapurdi kostaldean adibidez, ur zikinak tratatzeko azpiegiturak ez daude horrenbeste biztanle jasotzeko dimentsionatuak.\nUrteetan turistifikazioak Ipar Euskal Herriaren irudi idilikoa elikatu du. Promozio turistiko horrek Frantziako herritar andana Ipar Euskal Herrian bizitzeko hautua egitera eraman ditu. Horietarik asko erretiroan dira jada eta beraien bizi mailak Lapurdi kostaldean bizitzeko aukerak eskaintzen dizkie.\nHortaz, kontutan hartzekoa den beste faktore bat Ipar Euskal Herriko biztanlegoaren zahartzea da. Lapurdi kostaldean 60 urtetik gorakoak %30 inguru dira. Zuberoan aldiz litekeena da datozen urteetan %50eko langa gainditzea.\n2040 urteari begira aurreikuspenek gutxienez beste 30.000 biztanle gehiagoren etorrera iragartzen dute. Gauzak daudenean, ez dirudi biztanle berriek barrualdeko herrialdeetara joko dutenik.\nGaur gaurkoz, Ipar Euskal Herriak ez du horrenbeste jende jasotzeko ahalmenik. Baina, aldi berean, ez du biztanle gorakada arautzeko baliabiderik eta eskumenik.\nOrai arte zabaldu diren aurreikuspenak bere horretan gertatuko direnik baieztatzea ezinezkoa da. Ez da fatalitate bat, batez ere kontutan hartzen baldin badugu Ipar Euskal Herriak ez duela horrenbeste biztanle hain denbora tartean jasotzeko ahalmenik eta azpiegitura egokirik.\nBiztanlegoaren bilakaerak bestelako arazo bat eragiten du. Ipar Euskal Herrira bizitzera etortzen diren herritarrak bertako kultura eta hizkuntzara lotzeko baliabiderik izan ezean, akulturazio prozesua itzulbiderik gabekoa bihurtu daiteke epe labur-ertainean.


Zenbait pertsonaren artean, kopururen bat proportzioz banatzea, bakoitzak zein zati duen kontuan hartuta.\nAdibidea. Zenbait pertsonak elkarrekin negozioren bat badute, bakoitzari negozio horretan dagokion ehunekoa, hurrenez hurren, %50, %30 eta %20koa bada, eta guztien artean zorren bat ordaindu behar badute, orduan ordainketa egingo dute bakoitzak duen ehunekoaren arabera, eta hori izango da, hain zuzen erre, zorra hainbanatzea.\nharpidetza / harpidetzea\nSozietatearen kapitalean, akzioak eskuratzea (sozietate anonimoen kasuan) edo partaidetzak eskuratzea (sozietate mugatuen kasuan), horiek zirkulazioan jartzen direnean, bai eraketa-\n-unean, bai gerogarrenean sozietate horrek egindako kapital-gehikuntzetan.\nBetebeharraren betetzea eskatzeko eskubidea duen pertsona fisikoa nahiz juridikoa. Zor den betebehar hori izan daiteke dirua ordaintzeko betebeharra, edo zordunak edozein prestazio betetzeko bereganatu duen betebeharra.\nes acreedor, -ra\nErregistro zibil eskudunean heriotzari buruzko inskripzioa egitea eta horren erregistroa alderatzea.\nGaztelaniaz, “partida de defunción” eta “certificado de defunción” sinonimoak dira.\nes partida de defunción\nTestamentua egiteko forma hori berezko zaio Bizkaiko foru-zuzenbide zibilari. Hori baliatuta, hur-hurreko heriotza-arriskuan dagoenak testamentua egilets dezake, hiru lekukoren aurrean, idatziz nahiz hitzez. Testamentu hori eraginik gabe geratuko da, baldin eta, testamentugilea heriotza-arriskutik atera denetik, bi hil igaro badira. Testamentugilea epe horretan hilez gero ere, testamentua eraginik gabe geratuko da, baldin eta, heriotzaren ondorengo hiru hileetan, egiaztarazi ez bada, prozesuko legeek ezarritako moduan. Baldin eta, testamentugilea heriotza-\n-arriskutik atera arren, beste testamentu bat egiteko ezgaiturik geratzen bada, egiaztarazte-epea hiru hilekoa izango da, hura egiletsi zenetik. Behin testamentua epaiketa bidez egiaztarazi eta gero, hori notarioaren protokolora bilduko da.\nes testamento hilburuko\nHorren bitartez, betebeharra beteko dela bermatzen da, eta, horretarako, ondasun higiezinaren gainean zama ezartzen da. Itundutako betebeharra bete ezik, hipoteka exekutatuko da, hau da, ondasun higiezina jendaurreko enkantean salduko zaio eskaintzailerik onenari, eta salmenta horretan lortutako prezioa erabiliko da hartzekodunari ordainketa egiteko. Ordainketa hori egin ondoren, salmentaren preziotik zerbait geratzen bada, hori ondasun higiezinaren jabeari emango zaio.\nOndasun higiezinen gaineko hipoteka, nahitaez, eskritura publikoan eratu eta jabetza-erregistro eskudunean inskribatu behar da.\nHipotekatzailea izan daiteke zorduna bera, edo, bestela, hipoteka era daiteke inoren zorra bermatzeko. Hipotekatutako ondasun higiezina, bi kasu horietan, inter vivos besterendu daiteke, edo, ondasunaren titularra hiltzean, herentziaren bitartez eskura daiteke; baina, hori gertatu arren, hipotekak iraun egingo du, eta, ondorenez, hipoteka zein zor edo betebehar bermatzeko eratu, eta zor edo betebehar horri aurre egiteko erabili ahal izango da ondasuna.\nAdibidea. Norbaitek bankuari mailegua eskatu dio, eta eskatzailearen gurasoek euren etxebizitza hipotekatu dute, semeak edo alabak bere zorra ordainduko duela bermatzeko. Hortaz, semea edo alaba zorduna da, baina ez da hipotekatzailea; gurasoak dira, izan ere, hipotekatzaileak. Geroago, gurasoak hil egiten dira, eta semeak edo alabak herentziaren bidez ondasun higiezina eskuratzen du, hipoteka eta guzti. Une horretan, pertsona bera bihurtzen da zordun eta hipotekatutako ondasun higiezinaren jabe. Geroago, semeak edo alabak ondasun higiezina saltzen dio beste norbaiti, eta erosle hori hipotekan subrogatuta geratzen da. Beste modu batera esanda, alde batetik, erosleak, erosketaren ondorioz, etxebizitza eskuratzen du, hipotekaren zamarekin batera; eta, beste alde batetik, zorra bereganatzen du (horretan subrogatzen da), eta, ondorenez, seme edo alaba saltzailea zor horretatik askatuta geratzen da, etxebizitzarik gabe geratzen den bezala.\nBeste adibide bat izan daiteke (errazagoa beharbada) norbaitek dirua maileguan hartzea, eta, horrekin batera, bere finka (etxebizitza, lokala, garaje-plaza, orubea edo landa-finka) hipotekatzea.\nHipotekari dagokiona edo horri buruzkoa.\nes hipotecario, -ria\nNegozio juridiko horren bitartez, eskritura publikoan onartzen da hipoteka azkendu dela erregistroan agerraraztea.\nAdibidea. Adibiderik ohikoena da bankuak edo aurrezki-kutxak dirua maileguan ematea subjektu pribatuari, hipoteka-bermearekin. Mailegu horren ordainketa bukatzen denean, dela itundutako epeetan, dela amortizazio aurreratuak eginda, hipotekak ez du zentzurik, horren helburua baita mailegua beteko dela bermatzea. Hala eta guztiz ere, hartzekodunak ordainketaren gaineko adierazpen formala egiten ez duen bitartean, hipoteka hori ezin daiteke ezereztu jabetza-erregistroan.\nHipoteka ezerezteko eskrituran, hartzekodunak (gehienetan, finantza-erakundeak), zordunari ordainagiria emateaz gain, adostasuna ematen du hipoteka erregistrotik “desager” (ezereztu) dadin.\nes cancelación de hipoteca\nHalako hartzekodunak bere kreditua ziurtatuta du, hipoteka-bermearekin.\nAdibidea. Kasurik ohikoena da bankuak bezeroari, etxebizitza erosteko, dirua maileguan ematea, eta, horrekin batera, etxebizitzaren gainean hipoteka eratzea. Horrela, bankua hipoteka-hartzekodun bihurtzen da.\nes acreedor, -ra hipotecario, -ria\nMailegu horretan, ordainketaren berme dira, besteak beste, ondasun higiezin bat edo batzuk, hala nola, etxebizitzak, lokalak, garajeak, orubeak, landa-finkak etab.\nes préstamo hipotecario\nJabetzari hipotekaren zama ezartzea.\nHipoteka zein ondasun higiezinen gainean eratu eta horiek beroriek, hipoteka baita betebeharra beteko dela bermatzeko modua.\nHipotekaren bidez, betebeharra beteko dela berma daiteke (eskuarki, beste alderdiak maileguan emandako diruaren ordainketa bermatzen da; alderdi hori finantza-erakundea izan ohi da, baina subjektu pribaturen bat ere izan daiteke).\nOrdainketa egin ezik, hipoteka exekutatuko da: hipotekatutako ondasuna jendaurreko enkantean salduko da, eta salmentan lortutako prezioa erabiliko da hartzekodunari ordainketa egiteko. Soberakinik izanez gero, hori zordunari ematen zaio.\nes bienes hipotecados\nBehe Erdi Aroan, Erregeak, Erreginak edo Jauntxoak, hiri-gutunaren bitartez, pribilegioa ematen zion herri edo auzune jakin bati, eta horren ondorioz sortzen zen, sortu ere, hiribildua. Bizkaiko Foruari eutsiz, hiribilduek euren berezko sistema ekonomikoa zuten, harresiak egin ahal zituzten… baina, batez ere, ez zitzaien Bizkaiko Forua aplikatzen, baizik eta legeria zibil erkidea. Euskal Herriko Foru Zuzenbide Zibilari buruzko Legearen arabera, gaur egun, hurrengoak dira Bizkaiko hiribilduak: Balmaseda, Bermeo, Durango, Ermua, Gernika-Lumo, Lanestosa, Lekeitio, Markina-Xemein, Ondarroa, Otxandio, Portugalete eta Plentzia. Historian zehar, ordea, ez da beti horrela izan. Esate baterako, Mungia, Larrabetzu eta Errigoiti hiribilduak izan ziren, baina beren-beregi eskatu zuten Bizkaiko Forua eurei aplikatzea. Gernika eta Markina, bestalde, hiribilduak dira sorreratik; ez dira hiribildu, ordea, Lumo eta Xemein, geroago haiekin batu zirenak eta gaur egun oraindik elizateak direnak, nahiz eta Gernika-Lumok eta Markina-\n-Xemeinek hiribildu-tituluari eutsi. Are gehiago, elizatea hiribildutik bereizten denean, berezko foru-zuzenbide zibila berreskura dezake; horixe gertatu zen, adibidez, Ajangiz eta Arratzuren kasuan, Gernikatik bereizi zirenean.\nEuskal Herriko Foru Zuzenbide Zibilari buruzko 3/1992 Legearen helburua zen haren lurralde-\n-zabalkundeari buruz duda-muda guztiak uxatzea. Horretarako, Bizkaiko hiribildu forugabeen udalei agindu zien zeinek bere planoa prestatzea, eta, plano horietan, jatorrizko hirigunea mugatzeaz gain, hirigune horren aldameneko “hiri”-lurzorua mugatzea, udalean indarrean dagoen planeamenduaren arabera. Plano horiek eginda daude eta interesdunek kontsulta ditzakete, hori nahi izanez gero.\nKontratua halakoa da, idatziz jasotzen ez denean. Kontratu horren eragingarritasuna ahozko adierazpenaren mende dago.\nAdibidea. Itxuraz kontrakoa ematen duen arren, kontratu gehienak ahoz egiten dira, batik bat, balio gutxiko ondasunen kasuan: dendetan eginiko erosketa gehienak ahozkoak izaten dira.\nes contrato verbal\nNegozio juridikoaren klausula. Agiri publiko edo pribatuaren xedapenetatik bakoitza.\nEskrituraren egilespenean (xedatze-zatian), klausulak dira kontratu edo negozioaren hizpaketak.\nhondakinaren gaineko aurreneurrizko ordezpena\nTestamentuko xedapen horren bitartez, testamentugileak jaraunslea edo legatu-hartzailea izendatzen du, horrek lehenengo jaraunsle edo legatu-hartzailearen eskutik herentzia eskura dezan, baldin eta horrek xedatu ez badu.\nAdibidea. Ondorengorik izan ezean, ezkontidea jaraunsle unibertsal izendatzen da. Jaraunsleak ondasun guztiak xedatzeko askatasun osoa du; baina, bizi den artean, ondasun batzuk ez baditu saldu edo doan eman, ondasun horiek, jaraunslearen familiarentzat izan beharrean, testamentugilearen familiakoentzat (neba-arrebentzat, ilobentzat etab.) izango dira. “Jaraunsle izendatzen dut nire emaztea, eta horrek, bizi den artean, nire ondasun guztiak xedatu ahal izango ditu, kostu bidez nahiz doan; baina, nire emaztea hiltzean, bere ondarean badaude oraindik nire herentziatik hartutako ondasun batzuk, horiek .... rentzat izango dira”.\nes sustitución preventiva de residuo


Arabako familiek ilusioa berreskuratu dute Umearen loteriarekin - Diario de Noticias de Alava\nLoteria-administrazio batzuek ziurtatu dute Gabonetako zozketaren ondoren salmenta hasi dela, pixkanaka bada ere\neunate f. domínguez 03.01.2022 | 00:29\nEgun hauetan Gasteizko 22. loteria-administrazioan sortzen ari diren ilaren irudia. Argazkia: Pilar Barco\nSariak. Gabonetako loteriaren itzalari aurre egiteaz gain, Errege Magoekin protagonismoa partekatzeko erronkari ere egin behar dio aurre. Loteria honekin, Estatuko Loteria eta Apustuen Zozketa ez da iristen lau milioi euro horietara, Gabonetako sarietako batekin gertatzen den bezala, baina ez da urrutiegi geratzen; gainera, loteria horrek abantaila bat du: dirua irabazteko aukera gehiago dago. Hala, nabarmendu dutenez, arabarrek ilusioa berreskuratu dute pixkanaka, nahiz eta oraingoz ez diren iritsi salmenta handieneko egunak, zozketa egin aurreko hiru egunak baitira. Alde horretatik, joan den 22an saririk lortu ez zutenentzako bigarren aukera izango da, edo sari txiki bat lortu bazuten kopuru handiagoa metatzeko aukera. Izan ere, administrazioek nabarmentzen dutenez, apustu honekin diru gehiago irabazteko errazagoa da. Izan ere, diru gutxiago banatzen da, baina sari gehiago, eta, beraz, dirua irabazteko aukera aukera gehiago dago. Zehazki, loteria honetan 700 milioi euro banatzen dira.\nDirua. Lehen sariak esan nahi du 200.000 euro irabazi ahal direla dezimo bakar batengatik. Bigarren saria 75.000 eurokoa da dezimo bakoitzeko, eta hirugarren saria 25.000 eurokoa, Gasteizko Administrazio Loterietatik DIARIO DE NOTICIAS DE ÁLAVA egunkarian azaldu dutenez.\nGASTEIZ – Gabonetako loteria, bere saririk nagusienetan, Gasteiztik ahaztu zen arren, arabarrak ilusioa berreskuratzen ari dira Umearen loteriarekin. Gasteizko loteria-administrazio batzuek DIARIO DE NOTICIAS DE ÁLAVA egunkariari adierazi diotenez, salmentak hasi dira dagoeneko, baina pixkanaka. Hori bai, berriz ere ilusioa loteria honekin itzuli dela eta arabarren-tzat zenbaki eta bukaera gustukoenak daudela nabarmentzen dute.\nIzan ere, Gabonetako loteriaren itzalari aurre egiteaz gain, Errege Magoekin protagonismoa partekatzeko erronkari ere egin behar dio aurre. Loteria honekin, Estatuko Loteria eta Apustuen Zozketa ez da iristen lau milioi euro horietara, Gabonetako sarietako batekin gertatzen den bezala, baina ez da urrutiegi geratzen; gainera, loteria horrek abantaila bat du: dirua irabazteko aukera gehiago dago. Hala, nabarmendu dutenez, arabarrek ilusioa berreskuratu dute pixkanaka, nahiz eta oraingoz ez diren iritsi salmenta handieneko egunak, zozketa egin aurreko hiru egunak baitira. Alde horretatik, joan den 22an saririk lortu ez zutenentzako bigarren aukera izango da, edo sari txiki bat lortu bazuten kopuru handiagoa metatzeko aukera. Izan ere, administrazioek nabarmentzen dutenez, apustu honekin diru gehiago irabazteko errazagoa da. Izan ere, diru gutxiago banatzen da, baina sari gehiago, eta, beraz, dirua irabazteko aukera aukera gehiago dago. Zehazki, loteria honetan 700 milioi euro banatzen dira; Gabonak irekitzen dituen zozketan, berriz, 2.400 milioi euro baino gehiago ematen dira saritan, askoz gehiago. Sariak hiru sari nagusitan banatzen dira: bukaerak, itzulketa eta hurbilketak. Hala, lehen sariak esan nahi du 200.000 euro irabazi ahal direla dezimo bakar batengatik. Bigarren saria 75.000 eurokoa da dezimo bakoitzeko, eta hirugarren saria 25.000 eurokoa.\nHala, aukera berri horretaz jabetuta, arabarrek loteria-dezimoak erosten hasi dira pixkanaka, loteria-administrazio batzuen arabera. Hain zuzen ere, Aranzabal kaleko 14. zenbakiko Administrazioan, Marta Corcuera jabeak dio zozketa egin aurreko azken hirurak direla gehien saltzen diren egunak. "Pixkanaka hasi gara Umearen Loteriaren dezimoak saltzen, nahiz eta aste hauetan ordainketa-asteak izaten ari diren, Gabonetako loterian diru apur bat irabazi duten pertsonengandik", dio. Alde horretatik, nabarmentzekoa da, gainera, "oso pozik" sentitzen dela joan den 22ko zozketagatik. Sari txikiak izan arren, "batzuk banatu ditugu eta oso pozik gaude, ilusioa banatzen jarraitu baitugu", onartzen du. "Gustatuko litzaiguke Gabonetako sari nagusia Gasteizen izatea, baina ezin izan da. Hala ere, Administrazio honek sari txikiak banatzen jarraitu du, eta aste hauetan gure bezeroak beren kobrantzetarako etorri dira eta oso pozik gaude sari txiki horiek banatu eta familiei lagundu ahal izan diegulako", nabarmendu du. "Orain ilusioa banatzen ari gara berriro", kontatu du. Loteria honetarako gehien saltzen den zenbakia zero da. "Loteria honetan zorte handia ematen duen zenbakia da", dio.\nHilabeteko lanak Loteria ezagunena eta arrakastatsuena Gabonetakoa da, baina, besteak beste, Administrazio honek nabarmendu du bera dela salmentan denbora gehien ematen duena, eta hori ez da gertatzen urtarrilaren 6koarekin. "Gabonetako loteriarako urte erdi lehenago hasi ginen, apustu handiko loteria da. Hala ere, Umearen loterian ez da hainbeste denbora eskaintzen salmentan, eta, beraz, normala da arrakasta gutxiago izatea, nahiz eta asko duen", onartzen du. Loteriako 1. administraziotik, Juan Carlos de Quintanak ere esan du pixkanaka hasi direla urtarrileko loteria saltzen, baina onartu du bere administrazioan motel dabiltzala. Ildo horretatik, esan du salmentak aurreko urteetakoen antzekoak direla eta arabarrek loteriako dezimoa azken egunetan erosten dutela, Gabonetako loteria pasatu eta sariak kobratu ondoren. Gainera, sari nagusi bakar bat ere ez banatzeagatik triste sentitzen da: "Bai, ilusioa eta sari txikiak banatu ditugu, baina pena da, duela bi urte hirugarren saria banatu genuen eta gustatuko litzaiguke horrelako sari garrantzitsu bat berriro banatzea, arabarrei zenbait arazo ekonomikorekin arintzen laguntzeko. Ea zer moduz aukera berri honetan", dio.\nAzkenik, 22 Administraziotik Miriam Sarasua arduradunak ziurtatu du beraiek egunak daramatzatela bezero askorekin urtarrileko loteria erosten. Egun horietan loteria erosten duten erabiltzaileen profilari dagokionez, esan du askotarikoa dela, bai gizonezkoak bai emakumezkoak, eta adin guztietakoak. Ildo horretatik, gaineratu du urtean zehar ohikoagoa dela gazteek beste mota bateko jokoetan jokatzea, esate baterako, primitiban, eta adinekoek jokatzen dutela gehien loterian. Hala ere, egun horietan, tradizioak loterian murgiltzen dira, eta bai gazteek bai helduek Gabonetako loterian eta Umearenean jokatzen dute.\nJoan den 22an saririk lortu ez zutenentzako bigarren aukera izango da; edo gehiago lortu nahi dutenentzat\nUmearen Loterian diru gutxiago banatzen da, baina sari gehiago daude; beraz, dirua irabazteko aukera gehiago dago\nDurangoko Azokako edukiera mugatua, sortzaileekin gehiago partekatzeko aukera.\nSaltokien salmentak % 1,4 igo dira, urteko metatuan % 7,2 gehiago.