22 Azaroa 2013 | Elkarrizketak\nAstigarragako gipuzkoarra, Industria Ingeniaritzan doktorea da eta Euskal Herriko Unibertsitatean katedraduna. Karreraren zati handiena irakaskuntzari –Donostiako Eskola Politeknikoko zuzendari izana da– eta ikerkuntzari emana die. 2005. urtean politikara egin zuen jauzi, Eusko Jaurlaritzako Garraio eta Herrilanetako sailburu izendatu baitzuten, eta 2011n, berriz, Madrilgo Kongresuko diputatu hautatu zuten, EAJren zerrendan.\nElkarrizketa honetan, legegintzaldi honetan lehen sektorerako (arrantza eta nekazaritzarako) taxututako politikaren nondik norakoak aletzen dizkigu: lehiakortasuna eta balio erantsia sendotzea, enplegua sortuko duten jarduera enpresarial berriak abiaraztea, egitura-defizitak zuzentzea, arriskua kudeatzeko sistemak sustatzea, garapen jasangarriaren alde lan egitea eta landa-eremuetako gazte eta emakumeentzako laguntzak areagotzea.\nSustrai: Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasuneko sailburu gisa, urtebete egin duzu dagoeneko nekazaritza, abeltzaintza, arrantza, zuhaizgintza eta nekazaritza eta elikagaien industriaren gaineko ardurak zeure gain hartuta. Nola baloratzen dituzu igarotako hilabete horiek?\nArantza Tapia: Oso hilabete beteak izan dira, non lehen sektorea osatzen duten azpisektore guztietara hurbildu nahi izan baitugu, desberdinak baitira batzuk eta besteak bizitzen ari diren egoerak. Aurrekontu berri bati heldu behar izan diogu, zuzendaritzak eta sozietate eta fundazio publikoak antolatu, programazio-aldi berriari ekin... Gai zehatzagoetara etorrita, hainbat ustiapen eta enpresa laguntza eske etorri zaizkigu finantza-egoera zailak egonkortzen saiatzeko.\nS.: Eta etorkizunerako planifikazioari dagokionez, zer?\nA.T.: Etorkizunari dagokionez, ahalegin handia egin dugu nekazaritzako politiketan sektorerako lehentasun egokienak definitzen. Zinez sinesten dut krisialdi orok balio lezakeela berroneratzeko, aukera berriak sortzeko, hartara geure burua sendotuta gainditzeko krisia; horretarako, baina, politika guztiak sektorearekin eta hari eragiten dioten eragile guztiekin batera lerrokatu behar dira. Labur esanda, nahiz eta sasoi xamurra ez den izan, erronka handiak ditugu begien aurrean egoera korapilatsu batean; aldi berean, ordea, etorkizunerako aukerak ere baditugu sektorean, eta horiei etekina atera behar diegu.\nNahiz eta sasoi xamurra ez den izan, erronka handiak ditugu begien aurrean egoera korapilatsu batean; aldi berean, ordea, etorkizunerako aukerak ere baditugu sektorean, eta horiei etekina atera behar diegu.\nS.: Nola aurkitu zenuen sektorea iritsi zinenean?\nA.T.: Begi-bistakoa da garai zailak ari garela bizitzen, ekonomia osoa oro har, eta testuinguru horretan, lehen sektorea ere bai. Bereziki latza ari da izaten abeltzaintzaren egoera, baserritarrek ekoizte-kostu handiak eta, balio-kateko gainerako eragileen aldean, negoziatzeko ahalmen txikia baitute.\nBaina nire ustez, egoera zailetatik indartuta irten liteke, batez ere geure aktibo handiei etekina ateratzen asmatzen baldin badugu: geure produktuen kalitate apartari eta geure nekazaritza eta elikagaien industriaren, eta oro har geure landa-munduaren, dinamismo handiari.\nS.: Zer lehentasun, erronka eta lan-ildo dituzu legegintzaldi honetarako?\nA.T.: Helburuetan, besteak beste, gure eskumen-esparrua errespetatzea eta defendatzea, belaunaldiak berritzea bultzatzea, ekoizte-sektorearen lehiakortasuna eta balio-katean duen zeregina sendotzea, nekazaritzaren eta elikagaien industria garatzea eta bertako ekoizpenean oinarritzea, nekazaritza sektorearen egitura-defizitak zuzentzea, maila guztietan jardueren jasangarritasuna sustatzea, ekonomia dibertsifikatzea eta landa-eremuetako bizi-kalitatea areagotzea, generoaren arazoari eraginkor heltzea eta, erakundeen arteko elkarlanaren eta sektorearen konplizitatearen bitartez, gobernantza hobetzea.\nEta ekintza gakoetan, berriz, hor ditugu: sektorearen ekoizte-kostuak hobetzea, nekazaritza-lurrak sustatzea, 2014-2020 LGP erredaktatzeko parte-hartze prozesua, Landa Garapeneko Elkarteek (LGE) ingurunea koordinatzeko eta dinamizatzeko duten zeregina birbideratzea, zuraren sektoreko proiektuak garatzea merkatu eta erabilera berriak bilatuta eta sektoreko industrian berrikuntza eraginda, eta Euskal Herriko elikagaien sektoreko enpresen integrazio bertikala edo horizontala egiteko proiektuei laguntzea.\nS.: Zure adierazpen guztietan azpimarratzen duzu nekazaritzaren eta elikagaien industriari zer garrantzia aitortzen diozuen.\nA.T.: Izan ere, azpimarratu nahi nuke Elikagaien Industriaren 2014-2016 aldirako Estrategia eta Lehiakortasun Planaren garatze-prozesuan gaudela, bete-betean, industria jasangarri eta lehiakorrari laguntzea xede, ahal den neurrian tokiko eta kalitateko produktuari lotua, eta jarduera ekonomiko eta enplegu gehiago sortzeko gauza dena. Elikagaigintza eta edarigintzaren sektoreko industriaren diagnosi-adierazleak eguneratu berri ditugu eta egoera ekonomikoak eraginda sektorean min egiten duten joerak hauteman ditugu, gizartearen, teknologiaren eta merkatuaren alorreko beste zenbait faktorerekin batera. Horrek aukera emango digu datozen urteetan garatu beharreko beste ekintza estrategiko batzuk identifikatzeko.\nS.:Halaber adierazi izan duzu arrantza-sektorearen modernizazioa eta jasangarritasuna sustatuko duzuela. Nola egin asmo duzue?\nA.T.: Arrantza-jarduera bideragarria bultzatuko dugu, baliabideen iraunkortasunean oinarritua, gure natura-ondarearen erabilera arrazoizkoa eta arduratsua bermatuko duen ontzi-flota eraginkorra eta efizientea baliatuta. Ontzidia modernizatzeko prozesua burutuko dugu eta sektorean informazio-, trazabilitate- eta gardentasun-ohitura hobeak ezartzen lagunduko dugu. Horrez gain, baliabideen jasangarritasunean aurrera egiteko eta galbidean dauden espezieak leheneratzeko aukera ematen diguten ebaluazio-mekanismoak eguneratu asmo ditugu. Arrantza ikuskatzeko plan xehatu bat eratu nahi dugu, ministerioarekin koordinatuta.\nArrantza ikuskatzeko plan xehatu bat eratu nahi dugu, ministerioarekin koordinatuta.\nS.: Eta zuhaizgintzaren eta zuraren sektoreari dagokionez?\nA.T.: Lehentasunekotzat daukagu, eta, hori dela eta, ahalegin handiak egingo ditugu hura atxikitzen eta modernizatzen. Lehiaren diagnostikoa egiten ari gara haren egoera zein den jakiteko, hartara hura hobetzeko sektore-programak eta haiek bultzatzeko politika aktiboak abiarazi ahal izateko. Gure xedea da azpisektore hau, besteak bezalaxe, bere garapenaren protagonista izan dadila.\nS.: Aurrea jarraituko da lehen sektorearekin lotutako enpresa publikoak berrantolatzen?\nA.T.:Heldu beharreko zeregin nagusietako bat da hori, bai gure sailean, bai Jaurlaritzan, oro har; haatik, oraindik ez diogu bete-betean heldu. Helburua da enpresak sektorearen eta lurraldearen behar berrietara zeharo egokitzea, uneko egoera aintzat hartuta, betiere. Sektoreak ikusi behar du enpresa horien jarduna beren garapenerako estrategikoa dela.\nS.: Foru-aldundiekin batera, berpiztu egin da lehengo Nekazaritza eta Elikadura Politikako Batzordea. Zer helburu lortzeko?\nA.T.: Helburua da Euskal Autonomia Erkidegoko nekazaritzako eta elikadurako politikak diseinatzea eta arlo horietan ekimen bateratuak sustatzea –planak nahiz programak edo bestelako ekintzak–, batzordea harturik foro partekatu gisa, zeinak nekazaritzaren eta elikagaien arloko politikak eraginkorragoak izan daitezen jardungo baitu. Erakunde arteko organoa izango da, eta haren helburua izango da Euskadiko nekazaritzaren eta elikagaigintzaren sektoreekin hobeto lerrokatzea eta baliabideak eraginkorrago erabiltzea, sektoreko gainerako eragileekin lankidetzan.\nS.:Hartu al ditu dagoeneko lehen erabakiak?\nA.T.:Bai, hala da; hainbat erabaki hartu dira dagoeneko, hala nola Landa Garapen Jasangarrirako 2014-2020 Plana definitzeko eta diseinatzeko eragile anitzeko lantaldeak abiaraztekoa. Zerikusia duten eragile guztiekin adostuta definitzen ari da plana.\nS: Ezer aurreratu al zenezake 2014-2020 LGJParen edukitik?\nA.T.: Esan bezala, oraindik eztabaida-fasean dago. Planean xehe azalduko da zein den Euskadiko landa-ingurunearen egoera, landa-garapenerako estrategia definituko da eta zehaztuko da sektore-anitzeko jarduera-motetatik zein abiarazi ahal izango diren administrazioen arteko lankidetza gisa. Batzordeak LGJPrako onetsi duen egituran aipagarria da sektoreen eta lurraldeetako eragileek erabat hartuko dutela parte.\nS.: Eusko Jaurlaritzaren planteamenduak oso desberdinak al dira ministerioarenekiko?\nA.T.: Guk, jakina, geure errealitateari ondo egokitutako politika bat diseinatu nahi dugu Euskadiko Landa Garapenerako, gu guztion artean negoziatua eta Madrilen tutoretzapetik at.\nS.: Zer nolako parte-hartzea eskatuko zaio sektoreari?\nA.T.: Prozesu osoan benetan parte-hartze aktiboa izatea nahi dugu. Hau izango da lan egiteko eskema: lehenik, Eusko Jaurlaritzako eta foru-aldundietako teknikariek hainbat proposamen prestatuko dituzte, gero sektorearekin eztabaidatuko dira eta haren ekarpenak jatorrizko proposamenari gehituko zaizkio. Azken onespena ematea Nekazaritza Politikako Batzordeari egokituko zaio. Bestalde, sektorearen parte-hartzea web bidezkoa eta aurrez-aurreko jardunaldien bidez gauzatuko da.\nS.: Eta nekazari gazteei dagokienez, Gaztenek programak jarraipenik izango al du?\nA.T.: Bai noski. Izan ere, gogora ekarri nahi nuke erakundeek zortzi urteko haren ibilbidea analizatzeko hartutako konpromisoa, hartara 2014an hasiko den plan berriaren oinarriak ezartzeko.\nS.: Zure sailaren lehentasunen artean, besteak beste garatu beharreko politika guztiei genero-ikuspegia gehitu beharra aipatu ohi duzu. Nola hezurmamituko da hori?\nA.T.: Guretzat oso garrantzitsua da, izan ere, lehen sektorean eta, oro har, landa-eremuan, emakumeen egoera hobetzea. Haien lana oso garrantzitsua da, beti ikusten ez bada ere. Beren eskakizunak Bruselara eraman dituzten arrantza-munduko emakumeen alde jokatu dugu –neskatilak, sareginak, biltzaileak...–. Orain, berriz, Landa Eremuko Emakumearen Estatutua beranduenez ere datorren urtean onesteko ari gara lanean.\nGuretzat oso garrantzitsua da, izan ere, lehen sektorean eta, oro har, landa-eremuan, emakumeen egoera hobetzea\nS.: Nahiko kritiko agertu da Eusko Jaurlaritza Nekazaritza Politika Bateratu berriarekiko. Zer irizten dio?\nA.T.: Sektoreari zein gizarteari iragarri zitzaien Erreforma berria aldaketarena izango zela. Baina, egia esan, oso kontinuista da, eta neurri handi batean Madrilen hartzen ari diren erabakiek baldintzatuta dago. Lehen zutabeari dagokionez, tamalez, hor segitzen dugu irizpide historikoetan oinarritutako zenbatekoen mende, gure ustiapenen gaur egungo orientazioarekin ezer gutxi dutelarik ikusteko, laguntzak benetan ez datozela bat, nekez justifika daitekeen lurralde-eredu bat dugularik, abeltzaintzako azpisektore gehienak bizitzen ari diren egoera zaila berdintzeko balio ez duten laguntza akoplatuak egonik...\nBigarren zutabeari dagokionez, berriz, oro har kontinuista da ezarritako eredua, eta kasu askotan terminologia besterik ez du aldatu. Hala eta guztiz ere, badira, gure iduriko, oso elementu interesgarriak, hala nola berrikuntzarekin lotutako guztiak, Batasunaren hainbat funtsetara (EGEF, LGENF, EGF) iristeko aukera, azpiprogramak aplikatzeko aukera eta abar.\nNolanahi ere, Madrilekiko negoziazio betean gaude eta ikusteko dago nola doazen kontuak datozen hilabeteetan.\nS.: Badirudi urak harrotuta daudela banaketaren munduan, kate handi batzuk Euskal Herrira iritsiko direla eta. Zer estrategiari jarraituko dio Eusko Jaurlaritzak horri dagokionez?\nA.T.: Hasteko, lehia egoteak ez du zertan txarra izan behar berez. Estrategia sendoenetako bat da Euskal Herriko nekazaritza eta elikagaigintzako industriak egin dezala euskal produktuen akuilariarena, eta estrategia horren barruan, banaketa handiak zeresan handia du. Gure ekoizleei aiseago egiten badiegu merkatura iristea, produktuaren beharrak gora egingo du eta errentagarriagoak bihurtuko dira gaur egungo ustiapenak, gazteek sektorean jardun ahal izan dezaten kondizioak hobetuta, gainera. Ez ditugu baztertu nahi, noski, merkaturatzeko gainerako moduak; zirkuitu laburrak ere landu behar dira, zeren eta produktu guztiak ez baitira merkaturatu behar azalera handiko saltokietan, eta zuzeneko salmentaren bidez bakarrik ezin baita sektorea behar bezala egituratu.


El gran libro de los bichos, Yuval Zommer | Liburu Dantza\nHerri Ametsa Ikastolako DBH 1B mailak El gran libro de los bichos liburua gomendatu digu, Yuval Zommer-ek idatzia eta ilustratua.\nDenetariko zomorroak aurkitu ditzakegu liburuan, hala nola: kakalardoak, amona mantangorriak, tximeletak, libelulak, marisorginak, uretako zomorroak… Zer dute amankomunean? Zertan dira desberdinak? Zomorro guztiak intsektuak al dira?\nZomorro talde edo familia desberdinak bereizten ikasteko liburu aproposa da. Gazteenek, intsektu bakoitzaren berezitasunak (batzuk zeharo harrigarriak) ezagutuko dituzte eta horren fama eskasa duen ornogabe talde handienari maitasuna hartuko diote.\nLiburuaren hasieran, euli bera 15 aldiz aurkitzeko joko bat proposatzen da, eta liburuaren amaieran, hiztegi edo lexiko irudikatu bat gehitzen da.\nIlustrazioak koloretsuak, lagunkoiak eta xehetasun handikoak dira.


Santixebeletako egitarauaren diseinua egiteko eta Bertsopaper lehiaketak martxan jarri ditu Udalak - Noticias - Usurbil\nSantixebeletako egitarauaren diseinua egiteko eta Bertsopaper lehiaketak martxan jarri ditu Udalak\nGeroz eta gutxiago falta da Santixabeletarako, eta, azken urteotako bideari jarraiki, jaiei lotutako lehiaketak martxan jarri dituzte Udalak eta jai-batzordeak: egitarauaren diseinua egiteko lehiaketa batetik, eta, XLIII. Santixabel Bertsopaper Lehiaketa, bestetik. Halaber, txupina nork bota proposatzeko epea ere zabaldu dute, eta maiatzaren 17an bukatuko da.\nSantixabel jaietarako motorrak martxan daude dagoeneko, eta jaiei lotutako hiru ekimen jarri dituzte martxan Usurbilgo Udalak eta jai-batzordeak. Batetik, festetako egitarauaren diseinua egiteko lehiaketaren oinarriak onartu berritu dituzte, eta, horrenbestez, lehiaketan parte hartzeko epealdia hasi da. Bestetik, Santixabeletako txupinazoa nork bota proposatu ahal izango dute herritarrek aurten ere. Eta, hirugarrenik, XLIII. Santixabel Bertsopaper Lehiaketa abiatu dute dute Bota Punttubak eta Usurbilgo Udalak.\nEgitarauaren diseinua egiteko lehiaketari dagokionez, oinarrietan zehazten denez, lehiaketa publikoa eta irekia izango da. Lana originala eta argitaratu gabea izan behar du, eta ezingo du izan beste lan batzuen kopia. Lehiaketara norbanakoak zein taldeak aurkez daitezke. Taldean aurkeztuz gero, taldekide bat izendatuko da lanaren arduradun. Nahi adina lan aurkez daitezke.\nLehiaketa irabazten duenak 500 euroko saria jasoko du. Lanak maiatzaren 17a baino lehenago erregistratu behar dira Usurbilgo Udaleko erregistroan edota e-postaz bidali ahal izango dira, honako helbide honetara: kultura@usurbil.eus.\nLehiaketa honetan 16 urtetik gorako usurbildarrek parte har dezakete. Lanek, gutxienez, 6 bertso izan beharko dituzte eta, gehienez, 10, eta ekainaren 21a baino lehen aurkeztu beharko dira. Sariak, berriz, honako hauek izango dira: 1go saria 200 euro eta oroigarria eta 2. saria 150 euro.\nUrtero bezala, aurten ere herritarrek erabakiko dute nork botako duen Santixabeletako txupinazoa. Izenak proposatzeko epea jada zabalik dago, eta proposamenak honako lekuetan utz daitezke: Potxoenean, udal liburutegian edo Oiardo kiroldegian jarri diren hautetsontzietan. Halaber, kultura@usurbil.eus helbidera ere igorri ahal izango dira. Maiatzaren 17an bukatuko da proposamenak egiteko epea.


“Nuklearrari pentsatzeko, ongi da Euskal Herrian izatea” | “Nuklearrari pentsatzeko, ongi da Euskal Herrian izatea” – iparraldekohitza\notsaila 22, 2019\n“Nuklearrari pentsatzeko, ongi da Euskal Herrian izatea”\nAltsasuko auziaz egin zuen bideokronikak sare sozialen itzulia egin zuen. Euskal Herriaz interesatzen hasi, eta Paris utzi zuen, Zuberoan bizitzeko. Gaur egun, kronikez gain, liburu bat idazten ari da nuklearraz.\nLa Parisienne Liberee. Prentsa kantaria\nAurore Martinen auzia aipatu zuen bideokronika batean, eta, gero Altsasuko auzia. Beste gai andana bat aipatu izan ditu hamar urtez Mimoso bere “konplizearekin” landu kroniketan. La Parisienne Liberee (Paris, 1975) idazlea zen hastapenean, bere ofizioa asmatu zuen arte: prentsa kantaria.\nLa Parisienne Liberee paristarra euskal herritartua?\nPosible baita euskal herritartzea?\nEuskal Herrian bi urtez dena deskubrimendu izan dela diozu.\nHarrigarria da proposamen kolektiboen kantitate eta kalitatea. Hemen ateratzen gara Parisen ginelarik baino bost aldiz gehiago. Ikusi ditugu dozenaka eta dozenaka musika kontzertu, dantza ikuskizun… Maila artistikoan —zentzu zabalean—, badira proposamen kolektibo bikainak. Bada artistikoa batetik eta herritar taldeak bestetik, Txotxa taldea uraren kudeaketa publikoaren alde, Linkyren kontrako taldeak; biziki intentsoa da. Politikarik egiten ez dutela diotenak ere politizatuak dira.\nBada hizkuntza ere.\nBiziki interesgarria da guretzat. Bilatzen nuen sorkuntza lurralde bat, idazteko espazio berri bat eta erritmo berriak, testura literario eta poetiko berriak… eta, aldi berean, sorkuntza prozesu batean diren jendeekin elkartu nahi nuen. Hemen, sorkuntza lotua da, ene ustez, jendeek mintzatu bai, baina gainera beti beren hizkuntzari pentsatzen dutela. Hiztunetan dibertsitate handia bada, eta iduri zait irekidura eta kuriositatea badirela besteari behatzeko. Zuberoari interesatzea bortxaz zen lotua zuberera ulertzeari. Zaila da, baina bada Gau Eskola, hango jendeen transmititu nahia, eta badira auzoak; biak behar dira.\nAltsasuko kasua esplikatzeko egin zenuen bideokronika anitz ikusi zen Euskal Herrian.\nAgerikoa zen auzi politiko bat eta injustizia bat zela, eskualde oso bat bortizki hunki duena. Zigorrak neurriz kanpokoak irudi zitzaizkidan. Alta, Frantzian aipatzen nuelarik, jende gehienak egoeraz informazio arras gutxi zuela zirudien; ez da harrigarria, Frantziako prentsak saihestu baitzuen gaia, mututzeraino. Puzzleko pieza gehiago bildu eta istorioa kontatzea ezinbestekoa irudi zitzaidan, irrigarri izanik ahal zen heinean, jendearen interesa pizteko. Geroztik, erregularki segitzen dut auzia eta gazteekiko diren sostengu kolektibo ugariak. Epai berria izanen da martxoan; espero dut azkenean Altsasuko gazteak askatuak izanen direla.\nEuskal gaien inguruko interesa ukaitea eta Parisko hedabide batean lantzea ez da ohikoena…\nHorretaz ohartu naiz. Baziren artikulu on batzuk prentsan; horietarik batzuek lagundu naute kronikak egiten. Zergatik ez da Euskal Herria aipatzen? Zuhurtzia politiko bat bada ez Euskal Herria aipatzeko, ezta nuklearra ere, luzaz errefuxiatuak ere ez… Aktualitatean sartzen dira soilik “istripuak” gertatzen direlarik: Aurore Martinena alimaleko afera zen, eta Altsasukoa ere bai. Neurriz kanpoko neurri judizialen adibide garbiak dira. Zentral nuklear bat zartatzen delarik, problema bat badelarik, hor bat-batean aipatzen da, baina ez da funtsezko ezagutzarik. Bada garrantzia baduen beste elementu bat ere: hemen gertatzen dena ulertzeko, behar da Espainiako historia politikoa doi bat ezagutu; eta frantziar gehienek ez dute batere ezagutzen. Ondorioz, ez dute ulertzen zer den jokoan bi estatu horien artean kokatua den Euskal Herrian.\nAltsasuko bideoan, dokumentazio lan handia bazen gibeletik. Hori kazetari lana deitu daiteke.\nEntzun ditut hori erran duten kazetariak, eta erran nahi du balioa baduela haientzat. Baina telebista edo irrati batentzat dokumentala egiten duen batek dokumentazio historikoan bilaketak eginen ditu, eta abar… Diferentzia, beharbada, aktualitatearekiko duten harremana da. Nik egiten dudana, beharbada, aktualitateko dokumentala da.\nSorkuntzan ere ari zara.\nErabaki dut errimekin eta musikarekin adieraztea, poesiak ematen didan libertatea preziatzen baitut. Hori lan bilakatzea, aldiz, nire sorkuntzak prentsan agertuz, ez zen aitzinetik irabazia. Prentsa kantari izanez, aktualitatean bilatzen dut aktuala bakarrik ez den zerbait. Erregularki aldaketak ekartzen ditugu [Mimoso konplizearekin] bideoan, soinuan; idazkera ere ondoan lantzen dut. Baina hori laborategi bat da: ez dut plazaratzeko beharrik. Azken lanak Basta Mag agerkarian plazaratzen ditut. Bestalde, liburu baten idazketan abiatu naiz. Gauza berria da, denbora hartzen duena eta ez dena bideoak bezainbeste zabaltzen.\nLiburuaren idazteko zara jin Zuberoara bizitzera? Parisko erritmotik ateratzeko?\nEgia errateko, liburuaren xedea gero jin zen. Banekien leku egokia zela eta horregatik jin naiz, baina lehen bi urteak deskubrimenduak dira, etengabe. La Fabrique edizioetako zuzendariak, Eric Hazanek, liburu bat idaztea galdetu zidalarik, baietz ihardetsi nion, baina Parisen izan banintz ez nukeen denbora hartuko. Pentsatu dut hemen leku onean naizela horri pentsatzeko. Gainera, nuklearraren gaiarentzat momentu historiko batean gaude, badugulako aukera dauden zentralak ixteko —hondakinekin zernahi egitea eta dakarren guztiarekin—. Bada borroka garrantzitsu bat eramatekoa ere zentral berriak ezarri ez daitezen. Ikerketak egitean, Lemoizko borroka deskubritu dut, Europako borroka garrantzitsuenetarikoa, ezagutzen ez nuena eta aditu anitzek ezagutzen ez zutena. Nuklearrari pentsatzeko, ongi da Euskal Herrian izatea, mugimendu anti-nuklearra beti izan baita hemen.\nBorroka hori iraganean izan da.\nBortxaz, borroka horrek interes berri bat piztuko du. Penly inguruan [Normandia, Frantzia] bizi direnak borrokatu beharko dira zentrala eragozteko… Oraingoz ez da borroka anitz, 40 urte dituzten zentralen bukaera baita; normala da hain aspalditik hor izanik borroka sutsurik ez izatea. Baina jokoan dena handia da, gobernuak zinez segitzen badu belaunaldi berriko zentralak egin nahian. Horretaz jabetzeko, oinarri politiko bat behar da, eta hori Euskal Herrian bada. Sinplea da; hemen mendiak badira, eta Europan diren hodei erradioaktibo guztiak ukanen ditugu. Golfech eta Blayaisen Erreaktore Presurizatu Europarrak egiten badira, lurralde hau ere hunkia izanen da.\nAktualitatea desberdin begiratzen da hemendik eta Parisetik?\nBai, prefosta. Geografikoki hainbat elkarretaratze eta borroka sozialetatik urrun gaude —anitz Parisen egiten direlako—. Baina aktualitatea inbaditzailea da maila intelektualean, eta ez du pare ona egiten poesiak behar duen espazioarekin. La Parisienne Libereeren baitan alde poetikoa borrokatzen da aktualitatearen kontra, existitzeko eskubidea ukaiteko. Hori egiteko, hobeki gaude Euskal Herrian, espazio gehiago baita alde poetikoarentzat.\nZikintegi basen gaitza\nUrtebeteko zigorra Bilbaori, Munduko Txapelketan ikurrina ateratzeagatik


LEHENTASUNA: OSASUNA | Leize moda dendak\nUdaberriko denboraldia aurkezten ari ginela hasi zen historiara pasako den itxialdia, eta inork espero ez bezalako eragina izan du Covid-19ak munduan.\nOso garbi dugu guztion osasuna zaintzea dela lehentasun nagusia. Leizeren familia osatzen dugun bezero, langile eta lagunen ongizatea bermatzeko, osasun-agintariek emandako protokolo, arau eta jarraibide guztiak jarraitzen ari gara lanean.\nAlde horretatik, eskerrak eman nahi dizkizuegu gure dendetara etorri zareten guztioi, uneoro erakutsitako arduragatik eta jarreragatik.\nGuztion artean egoera honetatik garaile eta indartuta aterako garen uste osoa dugu. Eutsi, gutxiago falta da-eta!


Sin categoría | Koro Irastorza Etxeberria\nPosted by koroirastorza on 2021/11/16 in Sin categoría\n2020-Damasa Agirregabiria (Wikipedia)\nDamasa Agirregabiria (Itziar, Deba, Gipuzkoa) aurrenekotako emakumezko harri-jasotzailea izan zen. 1910. hamarkadan jaio zen eta ezer gutxi dakigu berataz, Errekartetxorekin batera ateratako argazkia salbu.\nLasturko festetan 8 arroako harria (100 kilogramo) jaso zuen 1936 urtean eta argazkia atera zioten Errekartetxo-rekin batera. Biak ageri dira harria altxatzen. Indalezio Ojanguren izan zen argazkiaren egilea. Liburuetan honako hau gorde da:\nEmakume honek, oso ederra zenak, bere indar eta trebetasunaren erakustaldi ugari egin zituen Gipuzkoako geografian zehar, Errekartetxo gidari zuela. Jatorriz, gaztelaniazː “Esta señorita, muy agraciada físicamente, realizó numerosas exhibiciones públicas de su fuerza y destreza por toda la geografía guipuzcoana bajo la dirección de Errekartetxo”.\nBere alabek ordea esaten zuten Lasturren harria altxatu bai egin zuela baina ez zela plazarik plaza aritu.\nPosted by Koro on 2020/01/30 in Sin categoría\n1. TESTUA. CÁDIZKO KONSTITUZIOA (1812-03-19)\nFernando VII.a Jainkoaren graziaz eta Espainiako Monarkiaren Konstituzioaz Espainietako Errege denak, eta, haren faltan eta gatibutasunean, Gorte nagusiek eta bereziek izendatutako Erregetzako erregeordetzak, honako hau ikusi eta ulertzen duzuen guztioi hau jakinarazten dizue: Gorte berek honako hau agindu eta berretsi dutela:\n1. artikulua. Espainiako nazioa bi hemisferioetako espainiar guztien batasuna da.\n3. art. Subiranotasuna nazioan datza izatez, eta, arrazoi beragatik, nazioari bakarrik dagokio bere funtsezko legeak ezartzeko eskubidea.\n12. art. Espainiako nazioa erlijioa katoliko, apostoliko eta erromatarra da eta izango da beti, egiazkoa den bakarra. Nazioak lege jakintsu eta bidezkoekin babesten du, eta beste edozein praktikatzea debekatzen du.\n14. art. Espainiako nazioa gobernua monarkia moderatu heredagarria da.\nAntzinako persiarren ohitura zen erregea hiltzen zenean anarkiaz beteriko bost egun igarotzea, hilketa, lapurreta eta beste hainbat zorigaiztoren esperientziak ondorengoarekiko leialago izatera behartu zitzan. Espainia Berorren Maiestateari leial izateko, ez zuen behar halako saiakuntzarik zure gatibutasunak iraun duen sei urteetan. Berorren Maiestatea arbasoen tronura itzulita ikusteaz pozten diren espainiarretatik, begirunezko adierazpen hau Espainiako ordezkari-izaerarekin sinatzen dutenak dira (…).\nEskatu behar dugun erremedioa, gure botoak, eta gure probintzienak, paperean jarriz, Espainiako lege, foru, usadio eta ohituren araberakoa da. (…) Xede horrekin bil daitezela Gorteak handitasunez, eta antzinakoak egin ziren bezala (…): bertan behera utz daitezela Konstituzioaren ondorioak eta Cadizen xedatutako dekretuak, eta kontuan har ditzatela Gorte berriek haren deuseztasuna, injustizia eta desegokikeriak (…)\n3. TESTUA. MENDIZABALEN DESAMORTIZAZIO-DEKRETUA (1836-02-21) BERORREN MAIESTATE ERREGINA GOBERNATZAILEARI EMANDAKO AZALPENA\nIsabel II.a (…) Espainietako Erregina: honako hau ikusi eta ulertzen duzuen guztioi hau jakinarazten dizue: Gorteek honako hau agindu dutela eta nik berretsi dudala:\n4. artikulua. Zerbitzu orokorreko trenbideen eraikuntza Gobernuak egin ahal izango du eta, bestela, partikularrek edo konpainiek.\n19. artikulua. Trenbideen eraikuntzan erabiltzen diren atzerriko kapitalak edo xede horretarako maileguak Estatuaren babespean geratuko dira, eta gerraren ondoriozko errepresalia, konfiskazio edo bahimenduetatik salbuetsita egongo dira.\n20. artikulu. Trenbide-enpresa guztiei honako hauek ematen zaizkie: 1. Trenbideak hartuko dituen jabari publikoko lursail guztiak (…); 2. Auzotasun-onura egur, larre eta gainerakoen aprobetxamendurako (…) enpresetako langileentzat eta lanetan erabiltzen diren zamarien mantenurako; 3. Trenbidearen aldameneko lurretan (…) harrobiak irekitzeko ahalmena (…); 4. Bidesari- eta garraio-eskubideak (…) jasotzeko ahalmen esklusiboa; 5. Eraikuntzak irauten duen bitartean eta hamar urte geroago arte, (…) lehengaiek, (…), makinek, (…), egurrak, kokeak eta atzerritik inportatu behar den material finko eta mugikor guztiak ordaindu beharreko muga-zergan (…) adierazitako eskubideen baliokidea itzultzea (…).\n30. artikulua. Trenbideak honako baldintza hauen arabera eraikiko dira: (…) 2. Trenbidearen zabalera metro bat eta 80 zentimetro izango da (Gaztelako 6 oin eta 6 hazbete).\nAranjuezen, 1855eko ekainaren 3an. – Ni, Erregina.- Francisco de Luxan, Sustapeneko ministroa.\nIsabel II.a Jainkoaren Graziaz eta Espainiako Monarkiaren Konstituzioaz Espainietako Erregina denak eta, haren adingabetasunean, haren Ama Agurgarria den Maria Kristina Borboikoa Erregina alargunak, Erresumako Erregina Gobernatzaileak, honako hau ikusi eta ulertzen duzuen guztioi hau jakinarazten dizue: Gorteek honako hau agindu dutela eta nik berretsi dudala:\n2. art. Gobernuak, aukera izan bezain laster eta Euskal probintziei eta Nafarroari entzun ondoren, lehen aipatutako Foruetan haien interesa aldarrikatzen duen nahitaezko aldaketa proposatuko dio Gorteei, Nazioaren eta Monarkiaren Konstituzioaren interes orokorrarekin bat eginez eta, aldi baterako eta lehen adierazitako moduan eta zentzuan, sor litezkeen zalantzak eta eragozpenak ebatziz\neta Gorteei horren berri emanez.\nNi, Erregina Gobernatzailea.- Erreginak eskuz sinatua – Jauregian, 1839ko urriaren\n1. artikulua. Legeak deitutakoan arma zerbitzura joateko eta norberaren ondasunen proportzioan Estatuko gastuetan laguntzeko betebeharrak ezarri dizkie Konstituzio politikoak espainiar guztiei, eta betebehar horiek, eskubide konstituzionalak dagozkien bezala, Bizkaiko, Gipuzkoako eta Arabako biztanle guztiei egokituko zaizkie, Nazioko gainerako biztanleei bezalaxe.\n4. artikulua. Gobernuari baimena ematen zaio, dagokion egunean Gorteei berri emanez eta 1937ko irailaren 19ko eta 1941ko abuztuaren 16ko legeak eta urte bereko urriaren 29ko dekretua kontutan hartuz, Araba, Gipuzkoa eta Bizkaizko probintzien onespenarekin, egokitzat joten badu, euskal herrien ongizateak nahiz nazioaren gobernu onak eta segurtasunak eskatzen dituzten erreformak haien foru-araubide zaharran adosteari ekiteko.\nJauregian, 1876ko uztailaren 21ean.- Ni, Erregea.- Antonio Cánovas del Castillo,\nMinistro Kontseiluko Presidentea.\nAlfontso XII.a Jainkoaren graziaz Espainiako Errege konstituzionala denak honako hau ikusi eta ulertzen duzuen guztioi hau jakinarazten dizue: gaur egun bildutako Erresumako Gorteekin batera eta haiekin bat etorriz, honako hau agindu eta berretsi\n11. art. Erlijio Katoliko, Apostoliko eta Erromatarra Estatuaren erlijioa da. Nazioa haren kultua eta haren ministroak mantentzera obligatzen da. Espainiako lurraldean inor ezingo da eragotzi ez bere iritzi erlijiosoengatik ez bere kultua praktikatzeagatik, baldin eta kristau moralari zor zaion errespetua gordetzen bazaio. Ez dira baimenduko, ordea, Estatuaren erlijioarenak ez diren jendaurreko zeremonia eta adierazpenak. (…)\n13. art. Espainiar orok du eskubidea: Bere iritzi eta ideiak askatasunez adierazteko, ahoz, idatziz, inprimaketaz edo antzeko beste prozedura batez baliatuz eta aurretiko zentsurari lotu gabe. Bakean biltzeko. Giza bizitzaren xedeetarako elkartzeko (…).\n20. art. Senatua honela osatuta dago: norberaren eskubideko senatariak; Koroak izendatutako biziarteko senatariak; Estatuko korporazioek eta zergapeko handiek hautatutako senatariak (…).\n50. art. Erregeak du legeak betearazteko ahala (…).\n75. art. Kode berberek aginduko dute monarkia osoan, zirkunstantzia jakin batzuen ondorioz legeek xedatzen dituzten aldaketak egin ahal izango badira ere. Epaiketa arrunt, zibil eta kriminaletan, foru bakarra ezarriko da espainiar guztientzat (…).\n8. TESTUA. JOAQUÍN COSTAREN OLIGARQUÍA Y CACIQUISMO LANAREN\nHorren bitartez, gobernu mota hau osatzen duten faktoreak eta bakoitzak gainerakoekiko okupatzen duen posizioa erabakitzen ditugu. Hiru dira kanpoko osagai horiek: 1. Bando bakoitzeko oligarkak (primate deiturikoak), gizon itzaltsuak edo gailenak, haren “buruzagitza” osatzen dutenak eta, oro har, erdialdean bizi direnak; 2. Lehen, bigarren edo hurrengo mailako jauntxoak, lurraldean sakabanatuak; 3. Gobernadore zibila, haien komunikazio-organo eta tresna den pertsona. Funtsean, horixe da trikimailu guztia, bere zamaren azpian nazioa amore emanda, intzirika eta umildua daukana.\nJoaquin Costa, Oligarquía y caciquismo como la forma actual de gobierno en España,\nEz, hemen gertatzen den gauza bakarra zera da, Espainiaren eta Alemaniaren arteko itun tamalgarriaren ondorioz, proiektua atzera botako dela, eta deseginik geldituko dela egungo aduana-zergen araubidea ezartzeko egindako lan handia. Eta jokabide horrek zoritxar handia ekarriko dio herrialdeari, dudarik gabe; ez bakarrik aurrekari zorigaiztoko bat ezarriko duelako, etorkizuneko zeinahi industria-ekimen hondatuko lukeena, baizik eta, orobat, zauri hilgarria eragingo liekeelako lantegiei; bai egungo muga-zergen araubidearen babesean altxatu direnei, halakoak baitira gehien-gehienak, bai lehendik altxatuak zirenetan egin diren erreforma eta zabaltze handiei. Eta industria-jarduera horren guztiaren heriotzak, ohar gaitezen, hauek guztiak harrapatuko lituzke: Labe Garaiak, galdaragintzako eta makinak egiteko instalazio berrietan: altzairu-ekoizpena; Talleres de Deusto, altzairu moldekatuak eta trakzio-makinak eta -materiala egiteko sailean; Aurrera, haren hodi-funtzio ezin garrantzitsuagoetan, altzairuzko manufakturetan; Talleres de Zorroza eta Talleres de\nMiraballes, zubigintzan, bagoigintzan, eraikingintzan eta galdaragintzan (…) eta beste asko eta asko, luze joko bailiguke orain denak aipatzeak. Ez aipatzeagatik, jaun-andreok, berebiziko garrantzia duten fabrika-proiektuak —izenik ezin dut eman—, 1892ko aduana-zergak jarraitzearen baitan baitago haiek gauzatzea edo ez.\nHain ondorio lazgarriak saihesteko, hainbesteko hondamena saihesteko, Bizkaia ez\nezik Espainiako beste eskualde oso garrantzitsu batzuk ere hartuko bailituzke eta\neragina izango bailuke nazio osoan, tinko eskatu behar diogu Gobernuari ez dadila\nurrundu araubidetik, ez dezala suntsi halako modu zalapartatsu eta gupidagabean\ngaur egungo babes-sistema, eta, beraz, bazterrera utz dezala espainiar-alemaniar\nitun zentzugabe hori.\nArestik zulo hartan igarotako gauetan pentsatu zuen, tristuraz beteta. Peoiak abailduta iristen ziren, egun osoa ematen baitzuten barrenatzeko makinek ateratako blokeak apurtzen, bagonetak harritzarrez betetzen, mea-biltegira eramaten eta mea-biltegitik ekartzen. Babarrunak eta patatak bakailao edo urdail pixka batekin eskas afalduta, gelaxka hartan egiten zuten lo, izerdiz edo euriz bustitako jantziak soinean zituztela; botak bakarrik eranzten zituzten; jaka ere bai, batzuetan. Eskuez uki zitekeen sabai haren azpian, airea ez zen mugitzen, eta ordu gutxi batzuk igaro ostean, ezin arnastuzkoa bilakatzen zen, hainbeste gorputzen lurrunak loditua eta zikinkeria-usainez josia. Kamainen tolesetan, egurrezko junturetan nahiz sabaiko zuloetan bizi ziren bizkarroiak ehizara ateratzen ziren, beroak suspertuta, eta nekeak eraginda lozorroan zeuden gorputz bizigabeekin anker jokatzen zuten, iluntasunaren babesean. Gau ekaiztsuetan, zirrikitu eta arrailetatik sartu eta batetik bestera ibiltzen zen haizea, etxezuloa behera botatzeko zorian. Halakoetan, gorputz jantzi eta kirasdunak elkarren bila aritzen ziren, beroa lortu nahian. Izerdiak elkartu egiten ziren, eta arnasak nahasi; zikinkeria anaiartekoa zen. (…)\nHarrobia zen langile asaldatzaileen etsairik gogorrena. Lurpeko meazuloetako arriskuei aurre egiteko, beharrezkoa zen nolabaiteko trebezia; beraz, ez zen erraza hango langileen ordezkoak bilatzea, irakatsi egin behar baitzitzaien ofizioa. Baina Enkarterri emankorretan, burdinak mendiak osatzen ditu: ustiaketa kanpoaldean egiten da; harria atera, jaso eta eraman, ez da besterik egin behar; zulatu eta apurtu, ereiteko lurretan bezalaxe. Goseak bultzatuta, etengabe iristen ziren peoiak, multzo handitan, eta gehiegikerien aurka protestaka lanpostua utzi zutenak ordezkatzen zituzten, ahaleginik egin gabe. Gizonen etorrera etengabe hura eteten ez bazen, Enkarterrietako langileak behin eta berriz ordezkatzen bazituzten, zaila zen lan hark\nbere eskubideak eskuratzea.\n1. artikulua: Euskeldun Batzokija izenarekin sortzen da Bilboko hirian aisiarako zentro bat, helburu duena (…) Bizkaiko Jaun Goikua eta Lagi-Zarra goiburuan jasotako doktrinen jarraitzaile diren herritarren arteko batasun- eta adiskidetasun-loturak sortzea.\n2. artikulua: Behin Bizkaiko Elkarte Nagusia sortzen denean, Bizkai-Batzar deituko dena eta Arana eta Goiri ́tar Sabinok idatzitako estatutuak izango dituena, Euskeldun Batzokija haren mende geratuko da (…).\n6. artikulua: Jaungoikua eta Lagizarra bereiztea. Ordena erlijiosoaren eta politikoaren, eklesiastikoaren eta zibilaren arteko bereizketa argi eta nabarmenaren gainean ezarriko da Bizkaia.\n7. artikulua: Jaungoikua Lagizarraren aurretik jartzea. Politikoak erlijiosoarekiko eta Estatuak Elizarekiko erabateko eta baldintza gabeko mendekotasunaren gainean ezarriko da Bizkaia.\n8. artikulua: Bizkaia, bere arraza, bere hizkuntza, bere fedea, bere izaera eta bere ohiturak kontuan hartuta Araba, Nafarroa Beherea, Gipuzkoa, Lapurdi, Nafarroa eta Zuberoaren senide izanik, sei herrialde horiekin elkartu edo konfederatuko da Euskelerria (Euskeria) izeneko osotasuna eratzeko, baina bere autonomia partikularra batere murriztu gabe (…).\nHori, gure iritziz, hainbestetan ahoan hartutako lan-askatasunari egiten zaion eraso larri bat da, osasun- eta higiene-legeei egiten zaien irain bat da, eta, batez ere, inongo gobernu kultuk onartu behar ez lukeen zapalkuntza antihumanitario bat da.\nBaina Bizkaiko meatzeetako langileek, esklabotasun berri eta higuingarriaren ikur diren derrigorrezko kuartel eta dendak desagerrarazteko, grebarako legezko eskubidea aldarrikatuko dute, baldin eta gobernuak eta agintariek uste ez badute benetako krimenak egiten dituzten kontzientziarik gabeko zapaltzaileenaseezintasunari muga jarri behar zaionik.\nPosted by Koro on 2019/11/06 in Sin categoría\nEspainia eta Euskal Herriko Historia Garaikidea DBHO2\nEkonomia eta Enpresa DBHO2\nMunduko Historia Garaikidea DBHO1\nPsikologia eta Soziologia DBHO1\nPosted by Koro on 2015/09/10 in Sin categoría\nPosted by Koro on 2015/06/02 in Espainiako eta Euskal Herriko Historia, Jakintza, Sin categoría


Lege Oharra - Naiz Denda\nNaizDenda NAIZen online denda da. NAIZen argitaratzailea eta NaizDendaren titularra Tai Gabe Digitala SL da:\nLege eta funtzionamendu ondorioetarako, NaizDendaren erabiltzaileak Naizekoak ere badira, eta alderantziz. Ondorioz, Lege Oharreko eduki berdinak ezartzen zaizkie.\nDatu pertsonalak babesteko abenduaren 13ko 15/1999 Lege Organikoak ezarritakori jarraiki, erabiltzaileak baimena ematen du bere datuak TAI GABE DIGITALA, SL enpresa titular duen fitxategi batean sartzeko, eta datu horiek bai erregistroa kudeatzeko edo harpidetzeko erabiltzeko, bai administrazio eta kontabilitate kudeaketarako, baita merkataritza eskaintzak eta produktuei eta zerbitzuei buruzko informazioa bidaltzeko ere. Era berean, erabiltzaileak baimena ematen du bere datuak zerga administrazioari eta bankuei, aurrezki kutxei edo bestelako kutxei lagatzeko, betiere haiek behar bezala babestuta eta zerbitzua garatzeko beharrezkoa denean.\nErabiltzaileak, halaber, bere datuak kontsultatzeko, zuzentzeko, ezeztatzeko eta aurkaratzeko eskubideak ezagutzen dituela adierazten du. Eskubide horiek Tai Gabe Digitala, SLren egoitza sozialean baliatu ahalko ditu, honako helbide honetan: JF Gilisagasti 2-321, 20018-Donostia (Gipuzkoa).\nTai Gabe Digitala SLk, webgunearen arduradun izanik, erabiltzaileen esku jarri du honako dokumentu hau, informazioaren gizarteko eta merkataritza elektronikoko zerbitzuei buruzko 34/2002 Legeak xedaturiko betebeharrak betetzeko, baita webgunearen erabiltzaile guztiei hura erabiltzeko baldintzen berri emateko ere.\nZerbitzu emaileari buruz\nWebgunearen zerbitzu-emaile arduradunak bere identifikazio datuak eskaintzen dizkie haren erabiltzaileei:\nIzen soziala: Tai Gabe Digitala SL\nEgoitza soziala: JF Gilisagasti 2, 321. 20018-Donostia\nErabiltzaileen arretarako telefonoa: 943506010\nHelbide elektronikoa: administrazioa@taigabe.com\nGipuzkoako Merkataritza Erregistroan inskribatua: 2494. liburukia, 0. liburua, 185. folioa, SS-33019. orria, 1. inskripzioa\nDomeinuaren izena: naiz.eus\nZerbitzu emaileak uneoro bermatuko dio erabiltzaileari datuak kontsultatzeko, zuzentzeko, ezeztatzeko eta aurkaratzeko eskubideak baliatzeko aukera, indarreko legedian ezarritako baldintzetan. Eskubideok baliatzeko esanbidezko eskaera bidali ahalko du, NANaren kopiarekin batera, honako hauen bitartez:\nPosta arrunta: Tai Gabe Digitala, SL, JF Gilisagasti 2, 321. 20018-Donostia


Aurten ere Leitzan kontsumoa bultzatzeko bono-txartelak - Leitzako udala\nPosted on 19 Eka 2021\nIaz egin zen moduan, Leitzako Udalak eta Kaxkabeltza Elkarteak elkarlanean martxan jarritako egitasmo honekin, Covid-19aren krisiagatik kaltetuak izan diren herriko komertzio txikietan erosketak egitea bultzatu nahi izan da; baita herriko komertzioek elkarlanean eta elkarrekin lan egitea ere.\nHorretarako, 1.710 erosketa txartel jarri dira salgai eta herritarrek 20 euroren truke, 10 euroko hiru bono-txartel eskuratzeko aukera izan dute. Udalak 30 euro horiek osatzeko falta diren 10 euroak jarri ditu eta horrenbestez 5.700 euro ordaindu dizkio Kaxkabeltza Elkarteari, kanpaina hau gauzatu ahal izateko. Honela, Leitzako komertzioetan 17.000 euro baina gehiagoko mugimendua sortuko du bono-txartelen kanpainak, aurreko urtean baina 2.000 euro gehiago.\nBono txartelak ekainaren 7tik 14ra salgai jarri eta abiada bizian saldu ziren.\nKaxkabeltza Elkarteko hainbat saltokietan, eta kontsumitzaile bakoitzak, gehienez, 3 bono-txartelez osasutako bost sorta erosi ahal izan ditu.\nBonoak Ekainaren 14tik uztailaren 14 arte erabili ahalko dira Kaxkabeltza Elkarteko komertzioetan. Kanpainarekin bat egiten duten komertzioek kartel bat jarri dute ikusgai.\nUdalak ekarpen berezia egin nahi izan dio aurten ere Kaxkabeltza Elkarteari. Urtero adosten den ohiko hitzarmenean 1.000 euroko dirulaguntzari beste 6.000 euro gehitu dizkio Udalak. Horietatik 5.700 euro Leitzan kontsumitzeko bonoen kanpaina hau finatzatzeko izan dira eta gainerako 300 euroak kanpaina hau promozionatzen laguntzeko bideratu dira.\nModu honetan, elkartearen esfortzua balioan jarri nahi izan du Udalak eta herriko komertzioek elkarlanean aritzearen garrantzia azpimarratu eta eskertu nahi du.


Prentsa oharra: Hezkuntza Sailak ikastetxe pribatu itunduen interesak babesteko 36,6 milioi euro bideratuko ditu - Steilas\nPrentsa oharra: Hezkuntza Sailak ikastetxe pribatu itunduen interesak babesteko 36,6 milioi euro bideratuko ditu\nPNV-PSEren gobernuak erabaki du itundutako ikastetxe pribatuei COVID-19ak eragindako gastuak finantzatzeko 36,6 milioi euro bideratzea. Dirutza hori ondorengorako erabili beharko litzateke:\n•Langile berriak kontratatzeko edo lehendik daudenei ordu kopurua gehitzeko\n•Irakasleen ordezkapenak ordaintzeko\n•Material informatikoa erosi edo alokatzeko\nHorren harira, STEILAS sindikatuak honakoa adierazi nahi du:\n1. Ikastetxe guztietako ikasleen eta langileen osasuna babesteko neurriak ezinbestekoak dira, eta ondorioz, hornikuntza handiagoa beharrezkoa da ikastetxeetan bizi dugun egoerari aurre egiteko.\n2. Ikastetxe pribatuen errealitate ekonomikoa askotarikoa da. Deialdian jasotako irizpideek ez dute oinarrizkoa izan beharko lukeen faktore hau kontuan hartzen. Uler genezake benetan baztertzailea ez den eta ekonomikoki larri dabilen ikastetxe pribatu-itundu batetako komunitatearen osasuna babesteko; Jaurlaritzak modu garden batean laguntza ekonomikoa ematea. Zoritxarrez, errealitatea bestelakoa izan da, berriro ere.\n3. Gaur egun, diru laguntza esanguratsu hauek jasoko dituzten titulartasun pribatuko ikastetxe askok gaineskaintza egiten dute. Hala ere, COVID-19ak sortutako gastuak finantzatzeko ez dute beraien gaineskaintzan inongo moldaketarik egin behar izan. Ulertezina da, beraz, Lehen Hezkuntzan, adibidez, 30 ordu eskaintzen dituen ikastetxe pribatu bati, langile berriak kontratau edo lehendik daudenei, ordu kopurua gehitzeko partida bat esleitzea.\n4. Era berean, zalantza eta kezka handiak sortzen dizkigute laguntza horiek zertara bideratuko diren. Kontratazio berriei dagokionez, nola bereiziko ditu Hezkuntza Sailak kontratazio arruntak eta COVID-19aren eraginez kontratatukoak?\n5. Ordezkapenei dagokienez, ikastetxe pribatu itundu guztiek, dagoeneko, ordezkapenak ordaintzeko dirua jasotzen dute itunen bitartez. Diru partida horrek ez du inolako kontrol publikorik. Nola kontrolatuko du Hezkuntza Sailak ordezkapen horiek egiten diren ala ez? COVID-19ak eragindakoak diren ala ez? Gauza berbera gertatzen da “garbiketa”rako gastuekin.\n6. Agerian geratu da, berriro ere, EAJrentzat erakunde publikoak bigarren mailakoak direla. Duela gutxi Legebiltzarrean Haurreskola Partzuergoko gerenteak haurreskola publikoetan dauden umeen, familien eta langileen eskubide urraketa aurrekontu nahikorik ez izateari egotzi zion. Gaur, agerian geratu da, dirua egon, badagoela.\nSTEILASek, enegarrenez, ikastetxe pribatuen gainfinantziaketa eta gainfinantziaketa honen gardentasun eza salatu nahi ditu. Ikastetxe publikoetan asetu gabeko beharrak dauden bitartean 36,6 milioi euro bideratu ditu Hezkuntza Sailak ikastetxe pribatu itunduetara.\nHalaber, diru publikoa enpresa pribatuei emateko orduan langileen ordezkariak albo batera utzi ditu, beste behin. Halaber, patronalen eta titularren ardura izan behar zuena, langileen eta ikasleen osasuna babestea, alegia, bere gain hartu du Hezkuntza Sailak.\nKudeaketa honetan guztian, EAJak argi utzi du, berriro ere, Hezkuntzak enpresa pribatua lehenesten duela, zerbitzu publikoaren kaltetan.\njoakin2020-11-25T12:56:18+01:0025 noviembre 2020|Haurreskola, Laborales Pública, Notas de prensa, Noticias, Privada CAPV, Pública CAPV|


INEk egin berri dituen estatistikak Euskadi jartzen dute erkidego autonomoen artean lehen postuan batez besteko soldatei dagokienez, –Madrilen batez bestekoaren gainetik–, eta 2018 - 2015 adian eskulanaren prezioa gehien igo den erkidego autonomoa ere bada. Lehenengo estatistikak INEk landutako Biztanleria Aktiboaren Inkesta (BAI) hartzen du erreferentziatzat, 2016ko abenduaren erreferentziarekin, neurtutako azken urtea hori baita. Bigarren estatistikari dagokionez, hori ere INEk egindakoa izanik, lanaren prezioen indizea aztertzen du (LPI); urtero egiten den txostena da, eta bere helburua da eskulanaren prezioak denboran duen aldaketa neurtzea, soilik lan merkatuaren presioak kontuan hartuta, hau da, prezio horri ez diote eragiten egindako lanaren kalitateak edo kantitateak.\nRead more about INEk egin berri dituen bi estatistikak diotenez, Euskadi da soldatarik altuenak dituen Erkidego Autonomoa, eta bertan igo da gehien lanaren prezioa krisian zehar.\nConfebaskek eta bere elkarte kide ADEGI, CEBEK eta SEAk lanean Segurtasuna eta Osasuna optimizatzeko egitasmoak bultzatzen dituzte, Osalanen laguntzarekin\nConfebaskek, ADEGI, CEBEK eta SEA bere hiru erakunde fundatzaileekin batera, eta Osalanen babesarekin, hainbat egitasmo abiarazi ditu lanpostuetan laneko arriskuen eta osasunaren prebentzio politika indartzeko asmoarekin. Helburua da laneko arriskuen prebentzioa ez dadila ikusi derrigor bete beharreko arau eta baldintzen bilduma huts moduan. Asmoa da, Confebaskeko Amaia Lopez Iriondoren hitzetan, ”laneko arriskuen prebentzioa kontzeptu samur moduan ikustea, enpresan erraz aplikatzekoa, eta pertsonengana zuzenduta”. Aurreikusitako egitasmoen artean, gaiari buruzko webgune berezi baten sorrera dago: SEGURMANIA - http://www.segurmaniazurekin.eus -\nRead more about Confebaskek eta bere elkarte kide ADEGI, CEBEK eta SEAk lanean Segurtasuna eta Osasuna optimizatzeko egitasmoak bultzatzen dituzte, Osalanen laguntzarekin


Izena, izana (alukeriak tarteko) • ZUZEU\nIkaragarriak dira errealitate gordinaren ebidentzia onartu nahi ez dutenen ahaleginak eta harat-honatak. Are ikaragarriagoak oraindik, hura ez ikusteko eta mozorratzeko botatzen dituzten ahoberokeriak eta egiten dituzten alukeriak. Lotsarik gabe egin, gainera.\nDozenaka ekar litezke kasuak eta adibideak, batik bat eremu politikoan gertatuak.\nHorietako bat -zoragarri elokuentea- da PPkoen eskuetan dagoen Valentziako gobernuak bertako Hizkuntza Akademiarekin montatu duen auzia.\nAntza denez, beraien interesak defendatzeko sortu zuten Akademiak argiegi definitu du orain valentziera “hizkuntza” (valencià) bere Diccionari Normatiú izenekoan\nHorrela dio hiztegiak hitzaren bigarren adieran:\n“Valencià: m. LING. Llengua romànica parlada a la Comunitat Valenciana, així com a Catalunya, les Illes Balears, el departament francés dels Pirineus Orientals, el Principat d’Andorra, la franja oriental d’Aragó i la ciutat sarda de l’Alguer, llocs on rep el nom de català”.\nGarbi utzi du Akademiak, bada, katalandar sistemaren barneko hizkuntza dela valentziera. Edo interpretazio zalantzarik ez uzteko, valentziera ez dela katalanarekin harremanik ez duen aparteko sistema desberdin bat.\nHorraino dena, ustez, normal eta ondo. Hizkuntza Akademia bati dagokion lana baino ez, beraz.\nGogangarriena geroago etorri da, politikari batzuk (zalantzarik bai haien etorki ideologikoaz?) akademikoen aurka sumintzen hasi direnean. Eta, batez ere, valenciáren definizio adkademikoaren aurkako erreakzioak kanporatzen hasi direnean.\nDefinizioa gogokoa ez, nonbait, eta definizioa aldarazteko presioak egiten hasi dira handik eta hemendik. Eta inor falta ez zedin, Alberto Fabraren Consell delakoa buru eta eragile nagusi.\nLehendabizi Consell Jurídic Consultiu agertu da bere ebazpen zientifiko-legala ematen. Hain zuzen ere, hain dira arlo juridikoan kume prestatuak kontseilu horretako kideak, ezen serio-serio hasi baitira pontifikatzen “Diccionari Normatiú hiztegia ez dela Autonomia Estatutura egokitzen”. Are gehiago, haien iritziz, Acadèmia Valenciana de la Llengua delakoak ez du (kirtenkeriaren kirtenkeria!) valentziera definitzeko ahalmenik!\nHori bai, Consell Jurídic Consultiu horrek ez du inolako estakururik izan valentziera definitzeko ahalmen hori unibertsitateei onartzeko! Unibertsitateek bai, Hizkuntzaren Akademiak ez!\n(“Kirtenkeriaren kirtenkeria! Eta oro kirtenkeria!” erantsiko luke Itun Zaharreko liburu larriren batek)\nBaina gobernukoek espero ez zuten arren, unibertsitateek (Xarxa Vives, Jaume I, etab.) bat egin dute Acadèmiak definitutakoarekin.\n“Valentziera ez da kontu juridiko bat”, esan dute, “gai filologiko-zientifikoa baizik”.\nOhi bezala, isilpeko-ageriko borroka horretan, ez da faltatu egoera baretu nahi izan duenik ere, tartean, Hezkuntza kontseilaria, kasualitatearen kasualitatez, Catalá deitura duen politikari zuhurra.\nBeste aldean, ordea, Valentziar Erkidegoko PPko idazkari orokor eta espainiar Gobernuaren kontseilari den “politikaria” agertu da sutea behar bezala elikatzen eta indartzen. Eta, bide batez, gobernuaren kontseilari bati dagokion bezala, Hizkuntza Akademiaren definizio horren azpian ezkutaturik dagoen “kolonizazio katalandarra” salatzen. (Eta oro kirtenkeria!)\nKasualitatez, harperen batean bizi den intxixu honek Castellano du deitura.\nEgia da haiekin batera agertu dela Kontseiluko lehendakariordea, Ciscar izenekoa, baina badirudi ez duela izenaren esanahiarekin zerikusirik izan lezakeen ezer burutu nahi (ikus RAEko hiztegia). Momentuz, behintzat.\nHedabide jarraituenen Top 10 (eta+)\nZer duzu buruan “Izena, izana (alukeriak tarteko)”-ri buruz\nAmonamantangorri 2014-02-15 19:53\nBa ematen du gaixoei alde guztietatik ematen dietela egurra: “Dialectalitzant, incoherent, multiplicador de variants… i sovint sense criteri” omen da AVLren hiztegia.\nValentziar Herrian valencià esan izan diote betidanik beren hizkuntzari, eta zilegi da ohitura horri eutsi nahi izatea, beti gehiegikeria lokalistak baztertuz. “Catalunya, les Illes Balears, el departament francés dels Pirineus Orientals, el Principat d’Andorra, la franja oriental d’Aragó i la ciutat sarda de l’Alguer”-en egiten denari valencià deitzea, berriz, leku horietan mallorquiz mintzatzen direla esatea bezala litzateke, nire ustez.


Oñatiko udalak, emakumeen autonomiaren eta erabakitzeko eskubidearen defentsan mozioa onartu zuen azken Osoko bilkuran. — Berbia\nOñatiko udalak, emakumeen autonomiaren eta erabakitzeko eskubidearen defentsan mozioa onartu zuen azken Osoko bilkuran.\nPPk abortuaren legea aldatzeko aurre-proiektua gaitzesten da 8 puntuko idatzian.\nGaur justu bozkatuko da Madrilgo kongresuan indarrean den abortuaren legea aldatzeko PP alderdiaren aurre proiektua. Proposamenak gizarte mugimendu eta talde ugariren kontrako jarrera sortu du baita alderdi politikoena ere. Popularren artean zatiketa sortu duen aurre proiektua dela ere esan genezake eta horretxegatik Diputatuen kongresuan gaur egitekoa den bozketa, sekretua izatea eskatu zuten sozialistek eta hala egingo da.\nErakunde publiko batzuek ere aurre-proiektuaren kontra azaldu dira, tartean, Oñatiko udala.\nAlderdi popularrak “kontzebituaren eta emakume haurdunaren eskubideen babeserako” izenpean aurkeztu duen lege aurre-proiektuak Oñatiko udalaren gaitzespena jaso du atzerakoia delako eta emakumeen eskubideak urratzen dituelako.\nEra berean, udalbatzak aho batez onartutako mozioan emakumeek ugalketarako duten autonomia eskubidea babesteko konpromisoa berresten du. Haurdunaldia eteteko erabakian emakumeen borondateak ardatz nagusi izan behar duela ere gaineratzen da.\nHala, Eusko Jaurlaritzari eta Nafarroako gobernuari eskatzen zaie emakumeek ugalketarekiko erabakiak askatasunez hartu ahal izateko lege, osasun eta gizarte babesa berma ditzatela. Horren haritik, haurdunaldiaren borondatezko eteteak osasun sistema publikoaren baitan egin ahal izateko eta beharrekoak diren talde profesionalak daudela bermatzeko eskatzen da.\nEgun indarrean den abortuaren legea aldatzekotan, emakumeen eskubideak zabaltzera bideratzea ere eskatzen du udalak onartutako mozioak. Bide batez, erreforma honi erantzun bateratu bat emateko mugimendu feninistak eta emakumeen mugimenduak egindako lana errekonozitzen da eta herritarrak kontrarreformaren aurkako mobilizazioetan parte hartzera deitzen dira.\nAzken Osoko bilkuran aho batez onartu zen mozio idatzia, hainbat erakundetara bidaliko da: Eusko Jaurlaritzara, Nafarroako Gobernura, Estatuko Gobernura eta aurre proiektua sustatu duen Justrizia Ministroari ere bai.\nBertan behera utzi da terrazen azalera handitzea ahalbidetzen zuen 2020ko alkate dekretua\nIzaro Elorzak Europako Parlamenduko ezkerreko alderdien kongresuan parte hartu zuen atzo\nGradu amaierako euskarazko proiektuak saritu dituzte Mondragon Unibertsitateak eta Korporazioak


Kaleko atea zabalik utzi zuen Begok, histeriko:\n— Karlistak atxilotzen hasi dira Zinema frontoian! Defentsa Batzordekoak!\nDefentsa Batzordea: izen arranditsuagorik! Florentinak-eta erraztasun ikaragarria zeukaten hitz berri horiek ikasteko, baina errepikatzeak ez zien batere beldurrik gastatzen. Milizia. Mauser. Paseoa. Junker. Haien beharra zegoela onartzean hasiko ziren gerra galtzen.\nGerra. Larunbatean lehen kanoi-hotsak, eta astelehenean eratu zituzten batzordeak, autoak konfiskatu... Urriza alkateak ihes egin omen zuen zinegotziren batekin; alkatea eta kargu berriak izendatu zituzten berehala. Mundu berri bat zen, legeak eta ohiturak egiteke. Greba orokorrak arlote alferrez bete zituen bazterrak, beti helmuga zehatza izatearen plantak eginez. Horiei bost axola janari-eskasia; ez zuten harririk irauli beharko otorduak osatzeko, 34an bezala.\nZaintzak antolatu ziren leku estrategikoetan, eta gizonak harro paseatzen ziren gora eta behera, eskopeta zahar haiek sorbalda gainean. Itxurakeria: beldurrik eza, balentriak egiteko irrika, ausardia erakusteko beharra. Kemenik ez, ordea, onartzeko gizasemeak akabatzea zela helburua.\n— Joseba Olabeagak esan du herriko karlistek armak ezkutatzen dituztela —alabak, negar batean.\nAntoniaren semea. Ezin al zuten gizon bat aukeratu Defentsa Batzorderako? Sutsuki ari omen zen ditxosozko armen bila; ariko ez zen, ba, hemezortzi urterekin! Dena lau pistola zaharrengatik.\n— Don Melitoni zeharo lotsagabe galdetu eta, gero, herritik bidali omen du.\nHorregatik egiten al zuen negar? Etxean ere gerra, Espainiakoa gutxi balitz bezala. Iluntze batean, ahuldu eta senarrari aitortu zion manifestazioarena. Asto beltzarenak bota zizkion Joxek alabari eta honek duin jasan zuen. Geroztik, hitzik ez haien artean.\n— Don Segismundo Gantxegi ere atxilotzen saiatu dira —alabak, bere onetik zeharo aterata—, Villa Marciaraino joan zaizkio bila.\nDenok erotuta, bai. Hamaika kolumna omen zetozen Nafarroatik Gipuzkoara, Aiako Harritik barrena, Mola zakur zikin haren agindupean.\nKasualitate ustela; Joxe behin itzuliko goiz etxera eta juxtu momentu horretan. Alabak lepora egin zion salto:\n— Borghetto villan gorde da don Segismundo, Silvino eta semeekin batera; hil egingo dituzte, lagunduiezu, bonbardatu nahi omen dituzte... —garrasi batekin buelta eman zuen kalera irteteko. Bi gurasoen artean heldu behar izan zioten.\n— Bonbak? Nahi bai Batzordeak! Egon lasai, gaztelu bat da Borghetto; ez zaie ezer gertatuko.\nBegiratzera joan zen, badaezpada ere, eta bueltan emakume guztiak topatu zituen egongelan arrosario santua errezatzen, Silvinoren hilotza beilatzen ariko balira bezala. Apaltasun faltsuaz eman zien gerra-partea: Gantxegik gotortuta jarraitzen zuela, batzordekoek bera aukeratu zutela negoziatzeko.\nHurrengo bi eguneko saiakerek ez zuten kazikearen irmotasuna batere samurtu eta, azken arratsaldean Joxe zapi zuria makilan hurbiltzen ari zela, tiro egin zioten uxatzeko, nafarrak etorri arte eutsiko ziotela oihuka.\nBiharamunean, heroia eguzkiarekin kaleratu eta luto-aurpegiz etxeratu zen handik gutxira, familia gosaltzen ari zela. Begok duintasunez garbitu zuen ahoa, esne-katilua baztertu.\n— Goizaldean jo omen diete erasoa cntko anarkistek eta ugtko sozialistek, Defentsa Batzordearen baimenik gabe. Tiroketa latzak izan omen dira; azkenean, sartzea lortu dutenean, Gantxegiren bi gizon besterik ez dituzte topatu, Silvino hori eta Antton Legazpia. Nola Aiatik datorren harakin bat...? Horixe da Legazpia. Besteek tunel batetik egin omen dute ihes eta anarkistak zurrumurrua zabaltzen ari dira batzokiko kotxe batek hartu omen dituela. Esatea ere! Legazpiari elizkizunak eman dizkiote.\nAstero etortzen zitzaien etxera haragia saltzera. Zerk bultzatu zuen tiroka hastera?\n— Eta Silvino? —Begok, ahots-hari batez.\n— Ondarretako kartzelan.\nAlabari segundo batez aurpegia argitu, segituan ilundu, eta, aulkia burrunbaka atzera arrastatuz, tentetu zen. Aitak ukondotik heldu zion haserre:\n— Fusilatzea nahiago al duzu? Horixe nahi zuten-eta ugtkoek. Lanak Ondarretara eramaten! Han, behinik behin, babesean egongo da —Bego alferrik saiatu zen askatzen—. Eta ahaztu kartzelara jana eramatea; ezta okurritu ere, aditu? Milizianoak erotuta dabiltza, ez Jainkorik, ez legerik. Mokadu goxoegia zinateke haientzat! Zure moduko neska gazteak, erabili ondoren, bide bazterrera botatzen dituzte tiro bat buruan. Gerran gaude, ea behingoz konturatzen zaren!\nBegok duintasunez konpondu zuen blusa.\n— Hobe tiroa buruan.\nAitaren belarrondokoak belauniko bota zuen, txundituta. Negarra natural hasi zitzaion irteten, barru-barrutik. Joxek, aitzakiarik edo kontsolamendurik topatu ezinik, herio batean egin zuen alde. Hain zen erraza hitz batez konpontzea...\nToldoak konfiskatuta, kostak basamortua ematen zuen, biluzik. El Día kendu eta Frente Popular izeneko beste periodiko batek ordezkatu zuen. Halako baikortasun zeremoniatsuaz xehatzen zituen berriak: erasoak, kontra-erasoak, bonbardaketak... Zenbait irratik eliza eta komentu erreak aipatzen zituzten, moja bortxatuak, apezpiku atxilotuak.\nBuzo urdinengandik urruntzen ikasi zuten. Dendetan, nahi zutena hartu eta paper-mutur ziztrin bat ematen zuten ordainetan. Kamioikadaka igarotzen ziren gora eta behera errepidean, beti pozik, beti kantari, beti harroputz.\nEuzko Gudarostea. Irenek birritan aditu behar izan zuen zer zen ulertzeko; gizonek besarkadetan hedatzen zuten berria. Euzkadi defendatzea, aberria, denok Azpeitira izen ematera. Loiola jarri omen zioten izen zarauztarrez-eta eratutako konpainia bati.\nXebasek, argi: izena eman behar zuen. Bizkiari proposatu eta Joxek ezetz: gerran ez zela bakarrik soldadurik behar eta herrian geratuko zela. Eskerrak. Ez ziren zeharo antzuak Borghettoko joan-etorriak. Beste baliente batek ere uko egin zion gloriari, Anjelmari Izetak: ez omen zeukan sasoirik fusila aldean korrika ibiltzeko.\nGizon bikain asko joanda, Joxe aitzaki-maitzaki hasi zen etxean geratzen, sukaldean enbarazu egiten, pasillo erdian, ohean etzanda sabaira begira. Beste gerra bat.\nXebas gudari joan eta gutxira, plazan andre bat builaka: “Señora Paki! Señora Paki!”. Doña Maria del Rosario zen; etxera igo eta, semea lurrean utzi gabe, parean belaunikatu zitzaion Pakiri, eskuak otoitzeko jarrita. Aita santuaren aurrean bezala makurtu zuen burua, kopeta lurreraino: buzo urdin batzuek don Cesar atzeman omen zuten paseoa emateko.\nZalapartak ekarrita, alkandora galtzetan sartu gabe agertu zen Joxe. Non zegoen lehengo gizon lerden eta alaia? German semetxoa hurbildu zion doña Maria del Rosariok.\nPentsatu gabe kaleratu zen Joxe. Andre koitaduak, haren atzetik korrika irten aurretik, umetxoa jarri zion besoetan Pakiri. Hitzen beharrik ez, biak baitziren ama.\nAndonik sei hilabete, Germanek bi urte; jaio izana beste errurik ez.\nIluntzean itzuli zen Joxe:\n— Batzokiko bi gudariri esker geratu ditut, kanposantuko bidean gora zihoazela. Etxean laga dugu; gudariek zaintzan emango dute gaua.\n— Eta bihar? —Irenek.\nSenarrak keinu itsusia egin zuen lepoaz.\n— Egon lasai; gehienez, kartzelan sartuko dute.\n— Kanposantuko bidean gora? —isilune ozena—. Aditu: joan Florentinarengana, haien baserriko zuloren batean gordeko du-eta.\nKale-baserria ez izan arren, Salbide Txiki oso gertu zegoen kaletik. Milizianoei ez zitzaien bururatuko han begiratzea.\nGauerdian oheratu zen Joxe. Florentinak ukuilura sartu zuen don Cesar; ikustekoa omen zen udatiar fina txerrien artean.\nBarre egiteko gogorik ez, ordea.


Poesia saio musikatua - Anboto.org\nPoesia saio musikatua\nMarisa Barrena 2017-11-14 09:06\nLiteratura saioak prest ditugu Durangoko Andragunean. Euskarazko Irakurketa Taldearen 4. edizioari POESIA EMANALDI MUSIKATU batez emango diogu hasiera.\nAzaroaren 17an izango da hitzordua, arratsaldeko 7etan Andragunean. Leire Bilbao, Arrate Mardaras eta Kristina Mardarasen poemak entzuteko aukera izango dugu. Eunate Zarrabeitia eta Aitor Astigarraga musikariek ere euren aletxoa jarri dute. Dana Moyak berriz, Leire eta Arrateren zenbait poema kantatuko ditu.\nIrakurketa taldearen helburua Euskal literaturara hurbildu eta literaturaz gozatzea denez, poesia saio honekin motorrak berotu ondoren, irakurtzeari ere ekingo diogu. Hilean liburu bat irakurri eta bertan aurkitu dugunaz hitz egiten, solas egiten jardungo dugu.\nHorretaz gain egileak edo sortzaileak zuzenean ezagutzea ere ahalbideratu gura dugu. Edizio honetan Kattalin Miner, Arantza Urretabizkaia eta Mila Salterain idazleak izango ditugu eurek idatzitako liburuez hitz egiten.\nPoesia saioa lez, idazleek parte hartuko duten saioak ere irekiak izango dira, hau da, irakurketa taldean izena eman dutenentzat, zein interesa duten zale guztientzat ateak zabalik egongo dira.


Kontu-Kontari Miren Gurrutxagarekin :: OnDoaN Topagunea\nKontu-Kontari Miren Gurrutxagarekin\nBoluntariotzaren Nazioarteko Eguna 2021\nBoluntariotzaren Nazioarteko Eguna abenduaren 5ean ospatzen da urtero. Mundu osoan borondatezko zerbitzura beren denbora baliotsua eskaintzen duten pertsonei eskerrak emateko eta haiekin ospatzeko aukera bat da.\nBoluntariotzaren Nazioarteko Eguna Nazio Batuen Asanbladak ezarria izan zen 1985eko abenduak 17ko A / RES / 40/212 ebazpenaren bitartez.\nEbazpen honen ondorioz, gobernuak, NBEa, gizarte zibila eta GKEak, abenduak 5 dituenean, mundu osoko boluntarioekin elkartzen dira egun berezi hau ospatzera.\nHauek dira egun hau ospatzearen helburu nagusietako batzuk:\nBeren boluntariotzako esperientziak eta praktikak erakustea.\nLanerako gaitasunak indartzeko programak prestatzea, giza garapena sustatzeko trebetasunen eta ezagutza-trukearen bidez.\nNazioartean, publiko orokorra irakastea eta mobilizatzea, Interneten giza garapenarekin konprometitutako boluntarioen esperientzien bidez.\nBoluntarioari indibidualki aitortza bat eskaintzea, baita bere erakundeei ere, NBEak VNU programaren bidez egindako izendapenen bitartez.\nPobrezia desagerraraztea, lehen hezkuntza integrala lortzea, genero-berdintasuna sustatzea, erditze-tasa murriztea eta hazten dituzten amen osasuna hobetzea.\nHIESaren, malariaren eta beste gaixotasun batzuen hedapena prebenitzea, eta ingurumena bizitzarako osasungarria izango dela ziurtatzea.\nBoluntariotzaren Nazioarteko Egun honetan, Gizaldeko (Gipuzkoako boluntariotzaren Agentzia) arduraduna den Miren Gurrutxaga ezagutzeko plazera izan dut. Hemen uzten dizuet eskaini didan elkarrizketatxo hau!\n1. Noiz eta nola sortu zen Gizalde?\nGizalde 1998ko uztailean sortu zen. 80etan izan zen asoziazionismoaren boomaren ondorioz elkarte andana sortu zen, eta informazio guzti hura bildu eta antolatzeko gune bat sortzearen beharra antzeman zen. Gainera, beste erkidego batzuetako esperientziak ezagutzen ziren, hala nola Bartzelona edo Bizkaikoak. Hori ere Gizalde sortzeko bultzada bat izan zen.\n2. Zein da bere xedea?\nGizalderen helburua borondatezko ekintza sustatu eta bultzatzea da, eta, era berean, herritarren artean partaidetza soziala. Horretarako, norbanakoei informazioa eta aholkua ematen die, elkarteentzako aholkularitza eta baliabideak eta, oro har, herritar guztiei zuzendutako sentsibilizazio- eta boluntariotzaren ikusgarritasuna areagotze- jarduerak.\nGainera, kontuan izanda boluntariotza erakunde baten barruan izaten dela, erakunde horiek babestea ere garrantzitsua iruditzen zaigu. Horregatik, behar desberdinak antzematen joan gara bai eta haiei lagundu ahal izateko espazioak ere, eta horrela egiten dugu boluntariotzaren kudeaketarekin zerikusia duen guztiarekin.\nAldi berean, materiala mailegu-zerbitzua dugu. Horretarako, material izan ez eta erabili nahi duten entitateei materialak maileguan uztea helburu duen material-zerrenda bat dugu (karpak, mahaiak, aulkiak, proiektagailuak, audio-ekipoak...).\nAipatutakoaz gain, elkarteen sareetan ere parte hartzen dugu, entitate desberdinen arteko harremanak erraztuz.\n3. Zertan datza boluntariotza?\nLegeak dio boluntario izatea zure denbora librea besteen mesedetan ematea dela, antolakuntza baten barruan, jarraikortasunez, ordainsaririk jaso gabe eta lanpostuak ordezkatzen ez direnean. Legeak ez ditu boluntariotza kontsideratzen aldian aldiko ekintzak, puntualak direnak edo entitateetatik at burututakoak, ezta auzotasun ona dela eta edo familiaren barruan egindakoak ere, eta abar.\nNiretzako boluntariotza egiteak proiektu bat dagoela esan nahi du, denboran jarraikortasuna izateko bokazioz sortua, eta proiektu horrekin modu askean konpromezua hartzen duten pertsonak.\n4. Nor izan daiteke boluntario? Zein dira horretarako bete beharreko baldintzak?\nHasiera batean, edonor izan daiteke boluntario, boluntariotza-legeak ez du horretarako adin-mugarik ezartzen. Gertatzen dena da elkarteak berak direla adin-mugak ezartzen dituztenak. Betaz, printzipioz, bere denbora besteen alde emateko prest dagoena, gogoa duena eta denboran modu jarraian jarduteko bokazioa, boluntario izan daiteke. Hortik aurrera, adinak jarri ditzake mugak segun eta non izan nahi den boluntario.\n5. Nola bideratu boluntario izan nahi duten pertsonak?\nPertsona bat hurbiltzen zaigunean, entzun egiten dugu zeren bila datorren, zein den bere motibazioa. Hortik aurrera, bereizten hasten gara zerk piztu dezakeen bere interesa eta zerk ez, zer egin daitekeen aztertzen dugu, zein eremutan, zein kolektiborekin... Asko dira aukeratzeko garaian erabili daitezkeen irizpideak, baina irizpide geografikoak edo boluntariotzara eman nahi den denborak ere baldintzatu dezakete. Azken finean, arrazoi ezberdinak direla eta, aukerak baztertzen joan behar da, eta hau bi aldeen artean egiten den prozesua da.\n6. Gaur egun, boluntario gehiago behar ditugu?\nNik uste dut beti beharko direla boluntarioak; deitu boluntariotza, deitu auzotasun ona. Iruditzen zait pandemiak auzotasun ona berreskuratzen lagundu digula, edo haren garrantziaz jabetzen bederen. Horrenbestez, ez dakit legalki eratutako entitateen bitartez edo auzotasun onaren bidez, baina ingurura begiratzea eta bizilagunak zerbait behar ote duen, beti kontuan izan beharko genukeen zerbait da.\nEsango nuke, oinarrian ez dagoela boluntariotza bat egitea, boluntario izan egiten da.\nBoluntario izatea eskaintzen ditudan ordu horiez haratago doa, adi dagoen begirada da. Eta badago jendea begirada hori duelako egin dena boluntario, eta jendea, ekintza boluntario horren ondorioz (beste errealitate batzuk ezagutzeak), begirada aldatu duena.\n7. Gaur, boluntariotzaren nazioarteko eguna izanik, nolabait ospatzen duzue?\nSareginez saretik, sentsibilizatzeko eta ikusarazteko zerbait antolatzen dugu. Horrela, gure weborrian ikus daitekeenez, kalean gauzatuko den ekitaldi baten bitartez egingo dugu. Abenduaren 3an Gipuzkoa Plazara aterako gara, eta nahi duen oro hurbildu ahal izango da, lorontzi batean erraboil bat landatzera, etxera eraman ahal izango duena. Boluntariotzaren esanahia era sinboliko batean helarazi eta ikusarazteko modua da. Boluntario izatea ereitea bezala da, ondoren bere fruituak ematen ditu, gizartearen hobetzea.\n8. Hitzik eskaini nahi al diezu elkarrizketa hau irakurtzen ariko diren pertsonei? Nola animatuko zenituzke boluntario egitera edo horretan jarraitzera?\nDenak animatzen ditut, erabil gaitzaten informazioa eta orientazioa bilatzeko; Gizalde horretarako dago. Arlo asko daudenez, uste dut pertsona guztiek topa dezaketela gustura sentiaraziko dien hori. Niretzako, boluntariotzak perspektiba aldaketa eragin dezake norberarengan, eta hori oso da garrantzitsua. Gainera, eskubideak dituen herritarra naizen bezala, eskaintzeko ardura ere badudala uste dut. Horregatik, denok animatzen zaituztet.\nMila esker, Miren, eskaini didazun denbora honengatik, zure emate eta pasioagatik. Zuen lana niretzako aurkikuntza handia izan da, eta, esango nuke, nire boluntario-hastapenetan bidea erraztuko zidaten bezala, Gizaldek laguntza itzela eskain diezaiokeela boluntario izateko gogoa duen edonori bere bilaketan.\nMila esker, bihotzez, gizarte bidezkoago eta solidarioago baten aldeko zure emateagatik.\nElkarrizketa hau irakurri duen oro animatzen dut beraien web-orria bisitatzera, dena oso ondo antolatuta eta azalduta dutela iruditzen baitzait. Halaber, aukera baduzue, Donostiako Gipuzkoa Plazan, abenduaren 3an egingo duten ekitaldian parte hartzera ere animatzen zaituztet.\nBukatzeko, gaur boluntariotzaren nazioarteko egun honetan, OnDoaN Topaguneak eskaintzen dituen jarduera eta proposamenak aurrera atera daitezen beren maitasun eta kontu guztia jartzen dutenei esker-hitz hauek eskaini nahi dizkiet. Eta, dakiten ongien beren hondar-alea egunero jartzen duten pertsonei. Mila esker.\nGure boluntarioei zuzendutako gutuna\nBatzuetan, inguruabar batzuek aukera ematen digute eguneroko bizitzan ustezkotzat jotzen ditugun gauzak hausnartzeko eta partekatzeko. Gaur, Abenduak 5, Boluntariotzaren Eguna, aukera horietako bat da niretzat.\nOnDoaN Topagunea, hau elkartasun-korronte bat izan dadin dena ematen duten boluntarioen amets gisa hasten da, hurbiltzen denak bizitza atseginagoa, beroagoa eta duinagoa aurki dezan.\nGaur, asko dira, urte hauetako ibilbidearen ondoren, agertzen zaizkigun aurpegi, egoera, proposamen eta ametsak.\nHori ez litzateke posible izango hasierako apustuan sinetsi zutenak ez balira hor mantenduko eta pertsona berriak -ekimen honetan sinestuta- batuko ez balitzaizkie, proiektuari bihotza, kolorea eta beroa jartzen joango ez balira, espazio hau Gure espazio bihurtzeko.\nHorietako bakoitzari esker, elkartasuna sortzen joan gaitezke, belaunaldiz belaunaldi transmitituz, pertsonen osasun integrala zaindu dezakegu, ibilbide desberdinak jarraitzera bultzatzen eta elkarrekin hain tarte onak igarotzera bultzatzen gaituzten erronka berriak ezarri ditzakegu aldiro.\nGuztion artean lortu dezakegu hizkuntza, nazioa, kolorea arazo bat izan ordez aberastasun izan dadin, elkar ulertu nahi dugulako eta horretan saiatzen garelako. Eta barrura sar gaitezke, hausnartu, hazi. Déboraren ondoan, gure bizitza-ibilbidearen argiak eta itzalak partekatuz.\nGaur, munduari gure leihoak ireki nahi dizkiogu, denok berdinak garela erakutsi, eta elkarrekin hazi eta gauza onak sortu ditzakegula.\nAbegi onean bizitzeak harrera-sare bat sortzen du, erreferenteak diren familietan islatzen dena, bai eta beste batzuekin lan egitean ere, ugaldu eta saretu ahal izateko.\nKanporantz ere badugu bozgorailu bat, kezkaturik gauzkan edo argitara ateratzea behar duten egoerei buruz sentsibilizatzeko edo haiek salatzeko. Hau guztia kontu eta samurtasun handienarekin adierazita, denok puntualtasunez jakin dezagun zer gertatu den, eta, telefonoz zein egoitzan bertan, arreta bikaina eskainiz, beti irribarrea ezpainetan.\nEz dut uste honek egun bateko ospakizun hutsa izan behar duenik. Hau, zuek bezalako pertsonen konpromezuaren fruitua da, egunez egun, eta askotan oso modu isilean, beste mundu bat, beste harreman batzuk posible direla jakitun, haiek sortzeko prest zaudetenon konpromezuaren fruitu, aldaketaren giltza gutariko bakoitzak dugula dakizuelako.\nHau besterik ez zait geratzen esateko, bihotzez: ESKERRIK ASKO, GRACIAS, SHUKRAN.


Bandoak | Iritzia | Berria\nNoiz sortua: 2020-04-26 00:30:00\n«Gerra guk irabazi genuen, eta zuek ez duzue nahi duzuena egingo». Hala esan zion izena gogoratzea nahi ez dudan norbaitek gure aitaita Balendini 1979ko egun batez. Ordurako Francok lau urte zerematzan lurpean, eta konstituzio bedeinkatua onartuta zegoen. Hala ere, mundu guztiak zekien nork irabazi zuen estatu kolpearen osteko gerra; baita nork galdu zuen ere. Herri guztiak ikusi zuen irabazleek nola ostu zituzten lurrak, etxeak eta askatasuna. Beste gauza bat da transmititu zaigunetik zer hartu eta bota dugun, baina gertatu zena guztien begi bistan gertatu zen.\nEta orain, Gernika nola erre zuten guztiok elkarri bizkarretik helduta gogora dezagun nahi dute. Guztiok sufritu genuen, herri osoa erre zuten, gerran guztiok galtzen dugu... bada, ez. Guztiok sufritu genuen, baina batzuk bereziki saiatu ziren bizirik atera zirenek sufritzen jarrai zezaten. Herri osoa erre zuten, baina berreraiki zutenean nortzuen artean banatu zuten herria? Gerran guztiok galtzen dugu, baina batzuek beste batzuek baino gehiago.\nNi harro nago galtzaileen bandoan jaio izanaz, baina apirilaren 26 guztietan sentitzen dut zaurietan atzamarra sartzen didatela. Memoria ariketa ederra iruditzen zait irabazleak eta galtzaileak nortzuk izan ziren aitortzea. Ez ezer egiteko, jakiteko baino ez.


topic_facet:"Soldadura eta galdaragintza (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Garraioa eta ibilgailuen mantenimendua (Lanbide Arloa)" topic_facet:"Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa)"\nProposatutako gaia: Soldadura eta galdaragintza (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Garraioa eta ibilgailuen mantenimendua (Lanbide Arloa) Proposatutako gaia: Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa)\n1 Elementu finkoak (Modulua) Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio-teknikak (Modulua) Garraioa eta ibilgailuen mantenimendua (Lanbide Arloa) 1 Giro Naturaleko Soldadura (Modulua) 1 Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) Gehiago ... 1 Karrozeria (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Lanbide Heziketa Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Soldadura eta galdaragintza (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Urraduraren,elektrohigaduraren,ebaketaren, konformazioaren eta prozesu berezien bidezko fabrikazioa (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


2020 Ekaina | España\nEstás aquí: Home > Bizi-Hitza > 2020 Ekaina\nMateoren Ebanjelioak kapitulu honetan kontatzen du nola aukeratzen dituen Jesusek Hamabiak eta bidaltzen bere mezua hots egitera.\nBat banaka dira izendatuak, eta horrek adierazten du nolako harreman pertsonala eraiki duten Maisuarekin, honi bere misioa hasi zuenetik jarraituz. Ezagutu dute haren estiloa, batez ere gaixo, bekatari eta deabruduntzat hartutakoekiko hurbiltasunean oinarritua: denak pertsona baztertuak, gaitzetsiak eta saihestu beharrekoak. Soilik bere herriaren alde maitasun-zeinu zehatz horiek egin ondoren, hasten da Jesus Jainkoaren Erreinua gertu dagoela hots egiten.\nHorrela, bada, apostoluak Jesusen izenean dira bidaliak Haren «mandatari» bezala, haien bidez onartua izan dadin.\nSarritan, Bibliako pertsonaia handiek, ezustean datorkien eta beren planetan ez dagoen bisitariren batekin bihotz zabal izatean, Jainkoaren beraren bisita hartzen dute.\nGaurko egunez ere, komunitate-lotura sendoak dituzten kulturetan, batik bat, ostatuz hartuak sakratua izaten jarraitzen du, ezezaguna izanda ere, eta leku nagusia ematen zaio.\n«Zuek onartzen zaituztenak neu onartzen nau, eta ni onartzen nauenak bidali nauena onartzen du».\nJesusek irakasten die Hamabiei, bideari ekin behar diotela, oinutsik eta ekipaje txikiarekin: zakuto arina, tunika bakarra … Ontzat eman behar dute ostatuz etxeetan hartuak izatea, prest egon besteen laguntzak apalki onartzeko; laguntza eta hurbiltasuna doan eskaini behartsuei eta denei bakea eskaini opari gisa. Jesusen antzera, eraman oneko izango dira ezulertuak eta erasotuak izatean, ziur izanik Aitaren maitasuna izango dutela lagun.\nHorrela, berorietako norbaitekin aurkitzeko zoria izan dezanak probatu ahalko du egiaz Jainkoaren samurtasuna.\nKristau guztiek misio bat dute dizipulu direlako: ezagutu duten Jainkoaren maitasuna testigantzan ematea bihotz apalez, lehenik bizieraz eta gero baita hitzez ere, horrela errealitate pozgarri bihur dadin askorentzat, guztientzat. Eta beren hutsegite eta guzti, Jainkoak onartuak izatea aurkitu dutenez gero, beren lehen testigantza, hain zuzen, anai-arrebak samurtasunez onartzea izango da.\nNormalean arrakasta eta autonomia egoistaren bila dabilen gizarte batean, kristauak deituak daude senidetasunaren ederra erakustera, senidetasun horrek elkarren beharra dugula aitorrarazten digularik eta bata bestearekiko harremana pizten.\nHonako hau idazten du Chiarak ebanjelioaren araberako harreraz: «[…] Jesus izan da zeruko Aitak gutako bakoitzari dion maitasun txit abegitsua agertu diguna, eta guk ondorioz elkarrentzat eduki beharko genukeena. […] Horregatik, saia gaitezen bizi-hitz hau bizitzen batik bat geure familietan, elkarteetan, komunitate eta lan-taldeetan, geugandik kenduz: juzkuak, bereizketak, errezeloak, honentzako edo harentzako erresumin eta intolerantziak, hain errazak eta maizkoak direnak eta giza harremanak hainbeste hozten eta nahasten dituztenak, eta elkar maitasuna herdoilak bezala blokeatzen dutenak. […] Hurkoa eta gu ez bezalakoa dena onartzea kristau maitasunaren funtsa da. Abiapuntua da, lehen eskailera-maila, maitasunaren zibilizazioa, elkartasunaren kultura, eraikitzeko, Jesusek horretara deitzen gaituelarik batik bat gaur».


KEAREN FIORDOA | Elkar Argitaletxea KEAREN FIORDOA – Elkar Argitaletxea\nPVP originala: 19.90 €\nKearen fiordoa, Iñaki Petxarroman: Hiru itsasontzi abiatu dira, 1615. urteko udaberrian, Donostiatik Islandiara, baleak arrantzatzeko asmoz. Aurreko urteotan bezala, hango Ipar Mendebaldeko Fiordoetak\nmagistratu Ari Magnussonekin sinatutako hitzarmen bat dute horretarako baimen. Alabaina, Danimarkako erregeak moztu egin nahi du kanpoko balezaleen jarduna, bere erresumaren monopolioa zaintze aldera, eta guztiz debekatu du edozein arrantza mota uhartean. Bizkaitarren gaineko heriotza zigorra ere ezarri du erregeak. Horrek bi pareten artean jarri du Ari Magnusson. Kontratu bat du euskaldunekin, baina erregearen agindua bestaldean. Arrantza denboraldia pasatzen utziko du magistratuak, nahiz eta gertutik jarraitu euskaldunen jarduna.


Entsalada mistoa patata birrinduekin eta udako tomatearekin | Consumer\n10 g de piper gorri errea\n150 g de letxuga-hostoak\n150 g de udako tomatea\n30 g de zezina\n50 g de abrikotak\nTipula eta piper gorria xerra finetan xehatu eta oliba-olio koilarakada pare bat frijitu. Tipula frijituta dagoenean, patatak zuritu eta karratutan moztu, urez estali eta 20 minutuz egosi. Xukatu, gatza bota eta hozten utzi.\nPatatak sardexkarekin birrindu, oliba-olio txorrotada bat bota eta bolaren oinarrian jarri. Horien gainean, letxuga garbituen orriak, udako tomate-zatitxoak, zurituak eta zatituak, abrikota garbituak eta zatituak eta zezina-xerrak jarriko ditugu. Mugurdi-ozpin-olioarekin ondu, hiru koilarakada oliba-olio birjina estra, mugurdi-ozpin koilarakada bat eta gatz apur bat nahastuz.\nKaloriak 155 8%\nLetxuga elikagai handia da, kaloria gutxi ditu eta fitonutriente ugari ditu, osasunarentzat onuragarriak direnak, eta gaixotasunen agerpena prebenitzen du. Nabarmentzekoak dira A, C, E eta B multzoko bitaminak, burdina, magnesioa, potasioa eta fosforoa eta herdoilaren aurkakoak. Patatarekin prestatzen da, karbohidrato konplexu ugari dituen elikagaia, eta C, zuntza, potasioa, magnesioa eta kaltzioa. Oso energia-iturri ona da. Zuntza duen elikagaia da, digestio-prozesuei laguntzen die eta organismoak toxinarik gabe mantentzen du. Patata ere azinizatzailearen elikagaia da, organismoari bere barruko maila azidoak jaisten laguntzen dio, azkenean tomatea, herdoilaren antzeko antioxidatzailez betetako fruitua, lluteina, zuntz ugari eta gatz gutxikoa. Organismoarentzat mantenugai handiak dituen errezeta


Gerra Karabakh-en: nola agertzen diren albiste faltsuak Mendebaldeko hedabideetan - EU Reporter\nSobietar bloke ohiko biztanle askok mendebaldeko hedabideak konfiantzazko kazetaritza zintzo eta alboragabearen eredutzat jotzen dituzte. Eta hori ez da harritzekoa. Sobietar garaian izan zen hori Radio Liberty, Amerikako ahotsa, eta BBCk agintariek ezkutatzen zituzten gauzei buruz agerian hitz egin zuen Burdin Gortinaren atzean zegoen jendearekin. 1991n komunismoa erori zenetik, kazetaritza librea neurri handi batean Mendebaldeko gizartearen ez ezik, Ekialdeko Europan eta Kaukason ere ezaugarri bihurtu da. Interneten etorrerarekin, informazio espazioko mugak erabat desagertu dira ondorioz. Baina mundu moderno honetan, ez dago beti argi Mendebaldeko hedabideek orekatu eta alboragabe izaten jarraitzen dutenik.\nNazioartean Azerbaijanen parte dela aitortzen den Nagorno-Karabakh-eko etsaiak berriro hastearekin batera, gatazketan parte hartu duten bi herrialdeen erruduntasunari buruzko albiste ugari agertzen hasi dira hedabideetan. Harrigarria bada ere, Mendebaldeko zenbait hedabidek jarrera alderdikoia erakutsi zuten gatazkaren berri ematean.\nIrailaren 30ean, a BBC istorioa aldarrikatu zuen ustez, ehunka mertzenario garraiatu zituztela Karabakhera gerra hasi aurretik, Turkiak kontrolatutako Siriako lurraldetik.\nArgitalpenak militanteetako baten mezulari baten bidez jaso zuela esan zuen informazio hori, baina berehala adierazi zuen ezin zuela bere hitzen egiazkotasuna baieztatu.\nGarai berean, France 24's Behatzaileak curriculumaren erabiltzaileek sortutako hainbat bideo argitaratu ditu horrek ustez Azerbaijanera joateko prestatzen ari ziren Siriako militanteak erakutsi zituen. Bideo horien benetakotasunaren "ebidentzia" nagusia filmeko soldaduek arabieraz hitz egiten zutela eta Alepo eta Idlib hiriez eztabaidatu zuten.\nFrantziako txosten berean, Siriako tokiko sheik batek ustez infidelen aurkako gerra hasteko deia egin zuen, Azerbaijan aipatuz. Bideo hau Armenian Telegram kanalek modu aktiboan zabaldu zuten, "siriarrak Afrin Azerbaijanera bidaiatzeko kontratatu izanaren froga gisa".\nBaina nola Rybar Telegram kanalaEkialde Hurbilean eta Afrikan espezializatutako talde analitikoak azpimarratu duenez, ez dago argi nor zen bertako xeik hau: Sharia epailea predikatzen, herriko esataria edo bertako adinekoetako bat besterik ez. Eta benetan Afrin zegoen?\nGainera, bertako jeikeak benetan aipatzen al du Azerbaijaneko gerra? Esan besterik ez zuen egin: "Borroka hau ere gurea da, Sirian bezala". Testuingurutik kanpo atera zela eta, ez dago argi zergatik esan zen eta Nagorno-Karabakh-eko gatazkari erreferentzia egin zion.\nBeste bideo bat mertzenarioek Azerbaijanen alde borrokatzeko deia erakusten dute. Bitxikeria moduan, azerbaijanezko soldadu edo ekipamendu militar bat ere ez da ikusten filmetan, ustez Karabakh-en lurrean filmatua.\nBihurtzen da Sirian bi estatubatuar aditu, Lindsay Snell eta Elizabeth Tsurkov, izan zirela bideo horiek sarean argitaratzen lehenak. Lindsay Snell-en txioetako batek Armeniako kokapen geografikoa zehaztu zuen, eta horrek zalantzak sortzen ditu bere objektibotasunaren eta inpartzialtasunaren inguruan.\nAldiz, komunikabideek esan zuten Kinan Farzat Khaddour siriarrak hil zen Karabakh-eko batailetako batean. Geroago jakin zen pertsona hori 2012an hil zen.\nAntzeko egoera gertatu zen Azerbaijanen zegoen beste 'Siriako mertzenario batekin', Mohammad Mustafa Qanti. Tsurkovek hori esan zuen aitortzen Qanti, bere jaioterria eta bizilekua aipatuz. Hala eta guztiz ere, Tsurkov-ek argitaratutako metrajeko soldaduak, Armeniako indarrek egindako bombardatze gogorrei buruz hitz egin zuen, benetan hiru urte lehenago hil zen.\nHarrigarria da halako faltsutze agerikoak nolabait atzerriko argitalpen nagusien orrialdeetara iristea. Erevanek ezin izan du orain arte Azerbaijango borrokan ari diren Karabakh-en mertzenario deiturikoen presentziaren frogarik eman.\nGatazka armatu guztietan egia da alderdi borrokalariak beren garaipenak nabarmentzen eta etsaiaren arrakastak gutxitzen ahalegintzen direla. Armeniako hedabideek arrakasta berezia izan dute horretan, eta Erevanek gerra zelaian Azerbaijanen izandako arrakasten berri eman du desinformazio gisa. Adibidez, Armeniak ez zuen Azerbaijanek Jabrail hiria askatzea onartu, harik eta Jabrailen ospatzen ari ziren soldadu azerbaijanarrak erakusten zituen bideoa argitaratu zen arte.\nGainera, denbora luzez Armeniako zuzendaritzak Azerbaijan salatu zuen bere lurraldearen leherketen inguruko berri faltsuak zabaltzeaz. Hori gertatu zen Armeniak Ganja, Terter, Barda eta borroka eremutik haratago zeuden beste hiri batzuei egindako erasoekin. Hala ere, urriaren 30ean, Artsrun Hovhannisyan, Armeniako Defentsa Ministerioko ordezkaria, bat-batean iragarri zuen Armeniaren "eskubidea" Azerbaijaneko hiri baketsuei eraso egiteko instalazio militarrak baldin badituzte. Hovhannisyanek ez du zehaztu zein dokumentutan aipatzen den "eskubide" hori edo zer Erevanek helburu militartzat hartuko lukeen. Horren ordez, modu eraginkorrean aitortu zuen Armeniako ekintza iraingarriek azerbaijandar baketsuak hil izana eta munduko hedabideetara zabaldutako Erevanen propaganda lerroa modu koherentean kontrajarri zuen.\nArgi dago Karabakh gatazka, beste edozein gerra bezala, tragedia izugarria dela. Borroka osoan zehar, bi aldeetako zibilek sufritu egin dute. Hala ere, Mendebaldeko prentsak ez du arreta bideratu zenbait garapenetan. Bereziki, tropa armeniarrek Ganja hiri baketsuari egindako borroka - borroka eremutik haratago dagoena - oharkabean jarraitu zuten munduko komunikabideek.\nHorren ordez, kazetariek interneten agertu diren bideoak zabaldu dituzte eta ustez azerbaijanar armadak bi armeniar harrapatu eta exekutatu ditu. Armeniako agintariek hildakoak Benik Hakobyan, 1947an jaiotakoak, eta Yuri Adamyan, 1995ean jaiotakoak direla esan dute. BBCk eta Bellingcat ikerketa talde britainiarrak bideoaren benetakotasuna baieztatu dutela esan dute.\nBellingcat ikerketa taldeak bere prestatu zuen publikoki eskuragarri dagoen informazioan oinarritutako txostena. Azerbaijaneko alderdiak zalantzan jarri ditu erakundearen aurkikuntzak, eta taldeko kideen artean etniako armeniar ugari aipatu ditu, eta horrek bere objektibotasuna kolokan jarriko luke.\nLehen begiratuan, bideoak berak galdera ugari sortzen ditu. Adibidez, gertakaria Hadrut herrian gertatu zela diote, Armeniaren arabera, bere kontrolpean dago. Hala ere, Erevanek ez zuen bere kontrolpean zegoen lurraldean bere herritarren heriotzaren frogarik eman. Bitxia da, gainera, bideoko bi pertsonak kamuflajea zeramaten, ikerketak zibilak zirela esan arren.\nArmeniako alderdiak azerbaijaniar sabotaje taldeek hiriak bahitu eta gero aitortu gabeko Nagorno-Karabakh administrazio politikoaren ordezkariak kanporatuko dituztela dio. Ildo horretatik, harrapatutako zibilak hirian zehar exekutatzeko garraiatzea ez dirudi guztiz logikoa denik. Inkoherentzia horiek direla eta, sare sozialetako erabiltzaile batzuek gatazkan zehar 18 eta 55 urte bitarteko gizonezkoei herrialdetik irteteko debekua nabarmendu dute eta bideoan ustezko exekuzioa, hain zuzen ere, armiarmen armadaren zigorra izan daiteke bi bertakoek Azerbaijanen aurka armak hartu nahi ez zituztenak.\nGatazka armatu modernoetan, frontearen informazioaren konfrontazioa gudu zelaian bezain garrantzitsua izaten ari da. Azken finean, etsaiak odolik gabeko operazioa "gerra krimen" gisa aurkez dezake, mundu osoa irabazlearen aurka jarriz. Karabakh gatazkak erakusten duen moduan, lehen lerroan dagoen benetako egoera ez da beti zehazki islatzen nazioarteko hedabideetan. Prentsak koherentziaz aurkeztu behar ditu benetako gertakariak alborapenik gabe, gerra honen egia ondorengoentzat esan ahal izateko.\nLineako bingo iragarkiak debekatuko al dira telebistatik?


Tomas Zumalakarregi (1788-1835) — Zumalakarregi museoa\nOrmaiztegin jaio zen 1788ko abenduaren 29an. Idiazabalgo eskribaua zuen aita, eta haren bidetik jarraitu nahi izan zuenez eskribau‑ikasketak egin zituen. Iruñean ikasten ari zen Napoleonen inbasioak bere etorkizuna aldatu zuenean. Jauregi “Artzaia” ren gerrillarekin bat egin zuen 1812an. Gerran izan zuen parte hartzeak San Martzialgo guduan jo zuen gailurra, eta kondekoratu egin zuten gudu haren ondoren.\nVOGT,CH. "Tomás Zumalacárregi ". ZM\n1822an matxinatu errealistekin bat egin zuen, Genaro Quesada altxamenduak Nafarroan zuen arduradunaren aginduetara. Liberalen aurka borrokatu zen, Nafarroako Boluntarioen bigarren batailoiko komandante bezala. Espainiako esperientzia liberalari amaiera emateko, Europako potentziek "San Luisen Ehun Mila Semeak" bidali zituztenean, Angulemako dukeak gidatutako indar horretan sartu zen, 1823ko urrian Lleidako setioan lagunduz.\nHurrengo urtean Nafarroako Boluntario Errealisten batailoia antolatzeaz arduratu zen, Iruñeko batzorde militarrean liberalen aurkako errepresioan parte hartzen zuen bitartean. Karrera militarrarekin jarraitu zuen, eta Huescan, Toledon, Sorian, Zaragozan eta Madrilen ibili zen lanean. 1832an Ferrolgo gobernadore militar izendatu zuten. Calomarderen gobernu kontserbadorea boteretik kendu zuen altxamendu absolutistan ez zuen oso jarrera garbia izan, eta auzitegi militarrean erantzun behar izan zuen horregatik. Azkenean errugabetu egin zuten arren, Fernando VII.aren erregealdiko azken urtean agintetik baztertu egin zuten. Iruñean erretiratzeko eskatu zuen, eta hantxe zen Fernando VII.a hil eta Don Karlosen jarraitzaileak matxinatu zirenean.\nUrrian matxinatuekin bat egin eta haien buruzagi bihurtu zen, Nafarroan aurrena eta Euskal Herri osoan handik gutxira. Antolakuntzarako dohain handiak erakutsi zituen, hilabete gutxiren buruan hor zehar sakabanatutako gerrilla‑taldeak elkartu eta Espainiako tropa onenei aurre egiteko gai zen armada eraginkorra antolatu baitzuen. Gerrilla‑taktikak erabili zituen Isabel II.aren alde ziharduten jeneral entzutetsuenekin borrokatzeko. 1834ko uztailean erregegaia iritsi zenean, bere jarraitzaileen buruzagi militar karguan berretsi zuen hark, eta urtebeteko epean Espainiako armadako militar gorenak menderatu zituen: Rodil, Espartero, Carondelet, O’Doyle, Córdova, Espoz y Mina eta Valdés.\nZumalakarregiren mitifikazioa. Irudiaren iturria\n1835eko apirilean Eliot Ituna sinatu zuen. Gerra zibil odoltsu hura baretzeko bidalitako enbaxadore ingelesarengatik jarri zioten izen hori itunari, eta hura sinatu zenetik, lehiakideak presoak hartzen eta zaurituak errespetatzen hasi ziren. Itun hura armada karlistaren nazioarteko onarpena ere izan zen.\nEkainean Bilbo menderatzen ahalegintzeko agindu zuen Erregegaiak. Setioa hastean belaunean zauritu zuten Zumalakarregi, eta sendatzeko Zegamara eramateko eskatu zuen. Zaindu zuten medikuek ez zuten uste zauria larria zenik, baina handik bederatzi egunera hil egin zen zauri haren ondorioz.


ORTOREXIA / Behar adina lo ez egiteak bihotzeko gaixotasunagatik hiltzeko arriskua bikoiztu egiten du / Gaueko dialisiak pazientearen bizi kalitatea hobetzen du / Txip genetiko / Alkohola hartzeak bularreko minbiziaren arriskua areagotzen du / Elkarrizketa: Giuseppe Mancia | Aldizkaria | EROSKI CONSUMER\nOsasunari buruzko beste informazio batzuk: ORTOREXIA / Behar adina lo ez egiteak bihotzeko gaixotasunagatik hiltzeko arriskua bikoiztu egiten du / Gaueko dialisiak pazientearen bizi kalitatea hobetzen du / Txip genetiko / Alkohola hartzeak bularreko minbiziaren arriskua areagotzen du / Elkarrizketa: Giuseppe Mancia\nTxip genetikoak silikonazko dispositiboak dira eta, ehun-lagin batean zein gene dagoen aktiboen erakusteko, piztu egiten dira. Hauxe da kimioterapia tratamenduetan baliatzeko asmatu den azken arma. Baliagarri diren aukera denetatik kasu bakoitzean zeinek funtzionatuko lukeen hobekien erakusteko tresna eraginkorrenak dira txip horiek. Aztertze pertsonalizatu hori minbizia tratatzeko modurik "adimentsuena da" Michigan-eko (AEB) Oncology Care Associates zentrokoek diotenez. Adituak bat datoz horretan: txip genetikoak dira jarraitu beharreko joera, terapia pertsonalizatuek kimioterapia konbentzionalak baino albo-ondorio gutxiago eragiten baitituzte, nahiz eta tumore guztietan ongi funtzionatzen ez duten.\n"Zaharren hipertentsioa adinaren kontua dela mitoa da eta, halakotzat, baztertu beharra dago"\nHipertentsio arterialaz zenbat eta gauza gehiago ikasi, orduan eta konplexuago bihurtzen zaigu fenomeno hori ulertzea. Esku hartze klinikoa presoaren kontrol estandar soilera mugatu behar ez dugula ikasi dugu: arrisku kardiobaskularraren prebentzio markoan, pazientearen araberako helburuak ezarri behar ditugu, adierarik zabalenean... Lehenago uste genuen hori zaharren kontua zela baina, geroz eta maizago, gazte-gazteen kasu kezkagarriak ere ikusten ari gara.\nEstatistikoki hala interpretatu da, hots, zahar askok odol presio altua dutenez, horiek "adin kontuak dira". Dena dela, zaharren hipertentsioa eta adina loturik daudela ez da egia, dagola mitoa da eta, halakotzat, baztertu beharra dago. Haren eboluzio fisiopatologikoa xehakapenez aztertzen badugu, argi ikusiko dugu hainbat trastorno bilakatuz doazela: alterazio metabolikoak, diana-organoen lesioa? Horien hipertentsioa ez da zahartzaroaren emaitza, aspaldidanik baitator, luzaroegi iraun duen kontrol gabeziaren ondorioz.\nHipertentsio arteriala "hiltzaile isila" dela esan izan da. Sintomarik ez agertzeak (hipertentsio nabarmenenak izan ezik) aukera ematen digu kontrolari saihets diezaiogun eta, gainera, bihotzekoa mundu osoan hiltze-kausa behinena dela, eta bihotzekoaren kausa nagusia hipertentsio arteriala dela ahantz dezagun. Urte luzetan begiak itxita bizi izan gara errealitate horren aurrean eta, noski, ondorioak ordaintzen ari gara orain. Etengabe hobetuz doazen tratamenduei esker bizi asko salba daitezke egun, ñabardurak ñabardura.\nHorren unibertsala ote da hipertentsio arteriala? Ba al du inork esaterik "neu ez naiz behin ere hipertentsoa izango"?\nEpidemiologoen ikerkuntzetako datuen arabera, Andeetako, Pazifikoko uharteren bateko eta Japonia iparraldeko populazio bakan batzuk bakarrik omen lirateke immune hipertentsio arterialaren aurrean, "etnien zoko" diren heinean. Halaz ere, tribu horien kulturak gure egungo dinamika sozialetik baino gertuago daude historiaurretik.\nHipertentsioa, beraz, "gaitz kultural" antzekoa dela esan liteke?\nTeknikoki mintzatuz, ohartarazi behar dut: badira hipertentsoen genotipoak (gizakiaren gene-multzoa) eta fenotipoak (genotipoaren garapena giro jakin batean) baina, ikuspegi orokor batetik, onartu egiten dut ideia horren taxuera. Gure egungo bizimoduak aukerak ugaltzen ditu hipertentsio arteriala ager dadin hainbat faktore kontuan izaki: nola estresatzen garen, zenbat eta zenbat jaten dugun, zein ariketa gutxi egiten dugun, zenbat toxiko sartzen ditugun organismoan... Horixe dugu eguneroko ogia, hipertentsioa elikatzen duen ogia, alegia.\nBai hipertentsioa ulertzeko forma, baita tratamenduari ekiteko modua, biak ere desberdinak dira. Horregatik, betidanik eredutzat harturiko Estatu Batuetako gidetatik irten eta arrisku kardiobaskularraren "europar erarako" tratamendu-gida osatzearen aldeko agertu zen Europako Hipertentsioaren Elkartea 2003 urteaz geroztik.\nIkuspegi zientifikotik horrek ez du hanka, ez buru. Amerikako Estatu Batuetako populazio gehientsuena europar genotipoetatik dator...